open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
పాత ఆష్లాండ్ తపాలా కార్యాలయం

**పాత ఆష్లాండ్ తపాలా కార్యాలయం** యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లోని విస్కాన్సిన్‌లోని ఆష్లాండ్‌లోని ఒక చారిత్రాత్మక భవనం. ఇది ఇప్పుడు *ఆష్లాండ్ సిటీ హాల్‌గా* పనిచేస్తుంది, చాలా మందికి ఇది అలాగే తెలుసు, దీనిని అలాగే పిలుస్తారు. ఇది నగర ప్రభుత్వ కార్యాలయాలను కలిగి ఉంది.

దీనిని ప్రముఖ ఫెడరల్ ఆర్కిటెక్ట్ విల్లోబీ జె. ఎడ్బ్రూక్ రూపొందించారు, స్థానిక ఆర్కిటెక్ట్ HP పాడ్లీ పర్యవేక్షణలో 1892-93లో నిర్మించారు. ఈ భవనం దాని నిర్మాణ ప్రాముఖ్యత కారణంగా 1974లో నేషనల్ రిజిస్టర్ ఆఫ్ హిస్టారిక్ ప్లేసెస్‌లో చేర్చబడింది.  ఈ భవనం రిచర్డ్‌సోనియన్ రోమనెస్క్ నిర్మాణ శైలిలో రూపొందించబడింది, పూర్తిగా బ్రౌన్‌స్టోన్‌తో నిర్మించబడింది.

ఈ భవనం ప్రత్యేక చారిత్రక ఆసక్తిని కలిగి ఉంది, ఆష్లాండ్ డౌన్‌టౌన్‌లోని వెస్ట్ సెకండ్ స్ట్రీట్ హిస్టారిక్ డిస్ట్రిక్ట్‌లో దోహదపడే వనరు. ఇది చారిత్రాత్మక జిల్లాలో ఎత్తైన భవనం, చక్కటి నిర్మాణ శైలికి ఉత్తమ స్థానిక ఉదాహరణలలో ఒకటి.

ఈ స్మారక మూడు అంతస్తుల భవనంలో పిరమిడ్ ఆకారపు పైకప్పుతో కూడిన ప్రముఖ నాలుగు అంతస్తుల టవర్ ఉంది. ఆ టవర్‌లో ఇప్పుడు దాని గంట లేదు, అయినప్పటికీ అసలు గంట ఇప్పటికీ ఉంది, అది నగరానికి చెందినది, కానీ నిల్వలో ఉంచబడింది.

మొదటి అంతస్తు కిటికీలలో బ్రౌన్‌స్టోన్ వౌసోయిర్లు, ఆర్కివోల్ట్ మోల్డింగ్‌లు ఉన్నాయి. రెండవ అంతస్తు కిటికీలు దీర్ఘచతురస్రాకారంలో ఉంటాయి, మూడవ అంతస్తు కిటికీలు, టవర్ ఓపెనింగ్‌లు పైభాగంలో వంపుతిరిగినవి . ప్రధాన ద్వారం రిచర్డ్‌సోనియన్ రోమనెస్క్ శైలిలో ఉన్న చిన్న స్తంభాల సమూహాలచే మద్దతు ఇవ్వబడిన పెద్ద ఆకుల వంపును కలిగి ఉంది. వెనుక (ఉత్తరం) వైపున చాలా పాత ఫ్లాట్-రూఫ్డ్ అదనంగా సరిపోలే పదార్థాలతో తయారు చేయబడింది, ఖచ్చితమైన శైలికి సరిపోతుంది. ఈ భవనంలో ప్రస్తుత నగర మండలి సమావేశ గది ఉంది.

లోపలి భాగంలో ఒక ముఖ్యాంశం చక్కటి ఓక్ మెట్లు, ఇది ప్రతి అంతస్తుకు, టవర్ వరకు దారితీస్తుంది. మెట్ల బావిలో ప్యానెల్డ్ వైన్‌స్కోటింగ్ కూడా ఉంది, ఇది చక్కగా పునరుద్ధరించబడింది.

ఈ భవనం స్థానికంగా తవ్విన అపోస్టల్ ఐలాండ్ బ్రౌన్ స్టోన్ తో నిర్మించబడింది, దీని నాణ్యత అద్భుతమైనది. అయితే, ఒకప్పుడు వృత్తి విద్యా పాఠశాలగా ఉన్న ఈ భవనం సిటీ హాల్‌గా ఉపయోగించుకునేందుకు పునరుద్ధరించబడినప్పుడు ఇటీవల జరిగిన ఇసుక బ్లాస్టింగ్ కారణంగా క్షీణత సంకేతాలు కనిపిస్తున్నాయి. 2010లలో, ఈ భవనం వికలాంగులకు అందుబాటులో ఉండేలా చేయబడింది, పశ్చిమం వైపున కొత్త ర్యాంప్ ఉంది.
కుడి|thumb| ప్రస్తుత ఫోటో

## ఇది కూడ చూడు
విస్కాన్సిన్‌లోని ఆష్లాండ్ కౌంటీలో చారిత్రక ప్రదేశాల జాబితాల జాతీయ రిజిస్టర్

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు

వర్గం:Coordinates on Wikidata
ఛోటేలాల్ ఖర్వార్

**ఛోటేలాల్ ఖర్వార్** (జననం 15 సెప్టెంబర్ 1972)  భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన రాబర్ట్స్‌గంజ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి రెండుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
## రాజకీయ జీవితం
ఛోటేలాల్ ఖర్వార్ భారతీయ జనతా పార్టీ ద్వారా రాజకీయలోకి వచ్చి 2014లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో రాబర్ట్స్‌గంజ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీఎస్‌పీ అభ్యర్థి శారద ప్రసాద్‭పై 1,90,486 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. ఆయన 2019 ఎన్నికలలో బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి అప్నా దళ్ (సోనీలాల్) అభ్యర్థి పకౌడి లాల్ కోల్ చేతిలో 54,336 ఓట్ల తేడాతో ఓడిపోయాడు. 

ఛోటేలాల్ ఖర్వార్ 2024లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో రాబర్ట్స్‌గంజ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి అప్నా దళ్ (సోనీలాల్) అభ్యర్థి రింకి కోల్ పై 1,29,234 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి రెండోసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.   
## మూలాలు
 
వర్గం:1972 జననాలు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ వ్యక్తులు
వర్గం:18వ లోక్‌సభ సభ్యులు
లాల్ చంద్ర కోల్

**లాల్ చంద్ర కోల్** (జననం 12 జూలై 1949)  భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన 2004లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో తెన్కాసి నియోజకవర్గం నుండి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. 
## రాజకీయ జీవితం
లాల్ చంద్ర కోల్ బహుజన్ సమాజ్ పార్టీ ద్వారా రాజకీయలోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ హోదాల్లో పని చేసి 2004లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో రాబర్ట్స్‌గంజ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి బీఎస్‌పీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి సమాజ్‌వాదీ పార్టీ అభ్యర్థి పకౌరి లాల్‌పై 10362 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
## వివాదం
లాల్ చంద్ర కోల్ లోక్‌సభలో తప్పుడు ప్రశ్నలు అడగడానికి ఒక కల్పిత సంస్థ ప్రతినిధుల నుండి డబ్బులు వసూలు చేస్తూ స్టింగ్ ఆపరేషన్ దుర్యోధనలో 2005 డిసెంబర్ 23న  దొరకగా  లోక్‌సభ ప్రత్యేక కమిటీ ఆయనను సభ ధిక్కారానికి పాల్పడినట్లు నిర్ధారించి, ఈ స్టింగ్‌లో చిక్కుకున్న 11 మంది ఎంపీలను బహిష్కరించాలని తీర్మానం చేసిన తర్వాత ఆయనను పార్లమెంటు నుండి బహిష్కరించారు.  
## మూలాలు
 
వర్గం:1949 జననాలు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ వ్యక్తులు
వర్గం:14వ లోక్‌సభ సభ్యులు
రామ్ షకల్

**రామ్ షకల్** (జననం 21 మార్చి 1963) భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన రాబర్ట్స్‌గంజ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి మూడుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
## రాజకీయ జీవితం
రామ్ షకల్ భారతీయ జనతా పార్టీ ద్వారా రాజకీయలోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ అహోదాల్లో పని చేసి 1996, 1998 & 1999లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో రాబర్ట్స్‌గంజ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి వరుసగా మూడుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. ఆయన 2018లో రాజ్యసభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. 
## మూలాలు
 
వర్గం:1963 జననాలు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ వ్యక్తులు
వర్గం:11వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:12వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:13వ లోక్‌సభ సభ్యులు
మనబేంద్ర షా

**లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ మహారాజా మనబేంద్ర షా** (26 మే 1921 - 5 జనవరి 2007)  భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన తెహ్రీ గర్వాల్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఎనిమిది సార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. 
## రాజకీయ జీవితం
మనబేంద్ర షా భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ ద్వారా రాజకీయలోకి వచ్చి తెహ్రీ గర్వాల్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి 1957, 1962 & 1967లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి వరుసగా మూడుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. ఆయన ఆ తరువాత భారతీయ జనతా పార్టీలో చేరి 1991, 1996, 1998, 1999 & 2004లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి వరుసగా ఐదుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## మూలాలు
 
వర్గం:1921 జననాలు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ వ్యక్తులు
వర్గం:2వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:3వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:4వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:10వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:11వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:12వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:13వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:14వ లోక్‌సభ సభ్యులు
మాల రాజ్య లక్ష్మీ షా

**మాలా రాజ్య లక్ష్మీ షా** (జననం 23 ఆగస్టు 1950) భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకురాలు. ఆమె తెహ్రీ గర్వాల్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి నాలుగుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యురాలిగా ఎన్నికైంది.
## రాజకీయ జీవితం
మాల రాజ్య లక్ష్మీ షా భారతీయ జనతా పార్టీ ద్వారా రాజకీయలోకి వచ్చి 2012లో తెహ్రీ గర్వాల్ నియోజకవర్గానికి జరిగిన ఉప ఎన్నికలో తొలిసారి లోక్‌సభ సభ్యురాలిగా ఎన్నికైంది. ఆమె 2014లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థి సాకేత్ బహుగుణపై 1,92,503 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి రెండోసారి లోక్‌సభ సభ్యురాలిగా ఎన్నికైంది. 

మాల రాజ్య లక్ష్మీ షా 2019 ఎన్నికలలో తెహ్రీ గర్వాల్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థి ప్రీతమ్ సింగ్‌పై 3,00,586 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి వరుసగా మూడోసారి లోక్‌సభ సభ్యురాలిగా ఎన్నికైంది. ఆమె 2024లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో  బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థి జోత్ సింగ్ గున్సోలాపై 2,72,493 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి నాల్గొవసారి లోక్‌సభ సభ్యురాలిగా ఎన్నికైంది.
## మూలాలు
 
వర్గం:1950 జననాలు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ వ్యక్తులు
వర్గం:15వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:16వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:17వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:18వ లోక్‌సభ సభ్యులు
బ్రహ్మ దత్

**బ్రహ్మ దత్** (27 మార్చి 1926 - 5 అక్టోబర్ 2014) భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన తెహ్రీ గర్వాల్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి రెండుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. 

## నిర్వహించిన పదవులు

## మూలాలు
 
వర్గం:1926 జననాలు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ వ్యక్తులు
వర్గం:8వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:9వ లోక్‌సభ సభ్యులు
ట్రెపాన్ సింగ్ నేగి

**ట్రెపాన్ సింగ్ నేగి** (17 మార్చి 1923 - 3 ఫిబ్రవరి 1996) భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన తెహ్రీ గర్వాల్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి రెండుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## రాజకీయ జీవితం

## తొలినాళ్ళ జీవితం
ట్రెపాన్ సింగ్ నేగి 1923 మార్చి 17న ఉత్తరాఖండ్‌లోని డల్లాలో హరి సింగ్ నేగి,  సావిత్రి దేవి దంపతులకు జన్మించాడు. ఆయన డల్లాలోని మెందాధర్ బేసిక్ స్కూల్‌లోప్రాధమిక విద్యను, ఉత్తరకాశిలో సెకండరీ విద్యను, ఇంటర్మీడియట్ విద్యను టెహ్రీలోని ప్రతాప్ ఇంటర్ కాలేజ్, లాహోర్‌లో బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ డిగ్రీని, లక్నోలో బ్యాచిలర్ ఆఫ్ లా (అడ్వకేసీ) డిగ్రీని పూర్తి చేశాడు.
## వ్యక్తిగత జీవితం & మరణం
ట్రెపాన్ సింగ్ నేగి 1930లో గంగోత్రి దేవిని వివాహం చేసుకున్నాడు. ఆయన 72 సంవత్సరాల వయసులో 1996 ఫిబ్రవరి 3న నరేంద్రనగర్‌లో మరణించాడు.

## మూలాలు
 
వర్గం:1923 జననాలు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ వ్యక్తులు
వర్గం:6వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:7వ లోక్‌సభ సభ్యులు
కె.సి. సింగ్ బాబా

**రాజాధిరాజ్ కరణ్ చంద్ సింగ్ బాబా** (జననం 29 మార్చి 1947) భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన 2009లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో నైనిటాల్-ఉధంసింగ్ నగర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## నిర్వహించిన పదవులు

## మూలాలు
 
వర్గం:1947 జననాలు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ వ్యక్తులు
వర్గం:14వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:15వ లోక్‌సభ సభ్యులు
బాచి సింగ్ రావత్

**బాచి సింగ్ రావత్** ( 1 ఆగస్టు 1949 - 18 ఏప్రిల్ 2021) భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన అల్మోరా లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి నాలుగుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## రాజకీయ జీవితం

* 1991 – 92, 1993 – 95: ఉత్తరప్రదేశ్ శాసనసభ సభ్యుడు (రెండు పర్యాయాలు)
* 1991 – 92: లైబ్రరీ కమిటీ సభ్యుడు
* ఆగస్టు - డిసెంబర్ 1992:  రెవెన్యూ ఉప మంత్రి, ఉత్తరప్రదేశ్
* 1994 – 95:  విద్యా కమిటీ & ప్రణాళిక కమిటీ సభ్యుడు.
* 1996: 11వ లోక్‌సభకు ఎన్నికయ్యారు.
* 1996 – 97: ఆహారం, పౌర సరఫరాలు, ప్రజా పంపిణీ కమిటీ సభ్యుడు, కమ్యూనికేషన్ల మంత్రిత్వ శాఖ సంప్రదింపుల కమిటీ సభ్యుడు.
* 1997 – 98:  హౌస్ కమిటీ సభ్యుడు
* 1998: 12వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నికయ్యారు (రెండవసారి)
* 1998 – 99: రక్షణ కమిటీ, దాని సబ్-కమిటీ-II సభ్యుడు, సభ సమావేశాలకు సభ్యులు హాజరుకాని కమిటీ సభ్యుడు, పార్లమెంటు సభ్యులకు కంప్యూటర్ల సరఫరాపై కమిటీ సభ్యుడు, సమాచార, ప్రసార మంత్రిత్వ శాఖ సంప్రదింపుల కమిటీ సభ్యుడు.
* 1999: 13వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నికయ్యారు (3వ పర్యాయం)
* అక్టోబర్ - నవంబర్ 1999: కేంద్ర రక్షణ సహాయ మంత్రి
* 22 నవంబర్ 1999–2004: కేంద్ర సహాయ మంత్రి, సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ శాఖ, సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ మంత్రిత్వ శాఖ.
* 2004–2009: 14వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నికయ్యారు (4వ పర్యాయం)
* 2007–2009: అధ్యక్షుడు, BJP ఉత్తరాఖండ్
* 2011–2012: చైర్మన్, బిజెపి మానిఫెస్టో కమిటీ, 2012 ఉత్తరాఖండ్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలు

## మరణం
బాచి సింగ్ రావత్ కోవిడ్ -19 సమస్యల కారణంగా ఊపిరితిత్తులలో ఇన్ఫెక్షన్ రావడంతో హల్ద్వానీ నుండి రిషికేశ్‌లోని ఎయిమ్స్‌లో చికిత్స పొందుతూ 2021 ఏప్రిల్ 18న మరణించాడు.

## మూలాలు
 
వర్గం:1947 జననాలు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ వ్యక్తులు
వర్గం:11వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:12వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:13వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:14వ లోక్‌సభ సభ్యులు
యతిన్ రెడ్డి

**యతిన్ రెడ్డి** (జననం 1993, నవంబరు 26) హైదరాబాద్ తరపున ఆడే ఒక భారతీయ క్రికెట్ ఆటగాడు.

## క్రికెట్ రంగం
అతను 2015–16 విజయ్ హజారే ట్రోఫీలో 2015, డిసెంబరు 13న లిస్ట్ ఎలో అరంగేట్రం చేశాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు
* 

వర్గం:హైదరాబాదు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1993 జననాలు
జావేద్ అలీ (క్రికెటర్)

**జావేద్ అలీ** (జననం 1993, డిసెంబరు 15) హైదరాబాద్ తరపున ఆడే భారతీయ క్రికెట్ ఆటగాడు. అతను 2015–16 విజయ్ హజారే ట్రోఫీలో 2015, డిసెంబరు 14న లిస్ట్ ఎ అరంగేట్రం చేశాడు. అతను 2016, జనవరి 2న 2015–16 సయ్యద్ ముష్తాక్ అలీ ట్రోఫీలో తన ట్వంటీ20 అరంగేట్రం చేశాడు. అతను 2019–20 రంజీ ట్రోఫీలో హైదరాబాద్ తరపున 2020, జనవరి 3న తన ఫస్ట్-క్లాస్ అరంగేట్రం చేశాడు.

## మూలాలు

వర్గం:హైదరాబాదు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1993 జననాలు
అన్నాబత్తుల ఆకాష్

**అన్నాబత్తుల ఆకాష్** (జననం 1991, అక్టోబరు 23) హైదరాబాద్ తరపున ఆడే భారతీయ క్రికెటర్.

## క్రికెట్ రంగం
అతను 2015–16 సయ్యద్ ముష్తాక్ అలీ ట్రోఫీలో 2016, జనవరి 6న తన ట్వంటీ20 అరంగేట్రం చేశాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు
* 

వర్గం:హైదరాబాదు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1991 జననాలు
నరేందర్ పాల్ సింగ్

**నరేందర్ పాల్ సింగ్** (జననం 1973, సెప్టెంబరు 10) భారతీయ మాజీ ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెటర్. అతను 14 సీజన్లలో హైదరాబాద్ జట్టుకు ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. తరువాత అతను హైదరాబాద్ క్రికెట్ అసోసియేషన్ కు సెలెక్టర్ గా పనిచేశాడు.

## జీవితం, వృత్తి
లక్సర్‌లో జన్మించిన సింగ్, హైదరాబాద్ తరపున కుడిచేతి వాటం మీడియం-ఫాస్ట్ బౌలర్‌గా ఆడాడు. అతను 1993-94 రంజీ ట్రోఫీలో 20 సంవత్సరాల వయసులో జట్టు తరపున ఫస్ట్-క్లాస్ అరంగేట్రం చేశాడు. అతను 101 ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్‌ల్లో ఆడాడు. 27 కంటే తక్కువ సగటుతో 319 వికెట్లు పడగొట్టాడు. అతను 48 లిస్ట్ ఎ మ్యాచ్‌ల్లో 24.68 సగటుతో 70 వికెట్లు కూడా పడగొట్టాడు. 1998–99 రంజీ ట్రోఫీలో అత్యధిక వికెట్లు తీసిన నలుగురు బౌలర్లలో అతను 1999–00 రంజీ ట్రోఫీలో రన్నరప్‌గా నిలిచిన హైదరాబాద్ జట్టులో సభ్యుడు. అతను 2006, డిసెంబరులో తన చివరి ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్ ఆడాడు, హైదరాబాద్ తరపున అత్యధిక మ్యాచ్‌లు (97 ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్‌లు) ఆడిన ఆటగాళ్లలో ఒకరిగా నిలిచాడు.

సింగ్ పదవీ విరమణ చేసిన వెంటనే హైదరాబాద్ క్రికెట్ అసోసియేషన్ కి సెలెక్టర్ అయ్యాడు.  అతను హైదరాబాద్ క్రికెట్ అసోసియేషన్ సీనియర్ జట్టు ఎంపిక ప్యానెల్ ఛైర్మన్‌గా కూడా పనిచేశాడు. 2011లో సెలక్షన్ ప్యానెల్‌లో అతని స్థానంలోకి వచ్చారు, ఆ తర్వాత అతను హైదరాబాద్ క్రికెట్ అసోసియేషన్ జిల్లా, ఉపగ్రహ అకాడమీలకు కన్సల్టెంట్‌గా పనిచేశాడు. 2013–14 సీజన్‌కు ముందు అతను మరోసారి హైదరాబాద్ క్రికెట్ అసోసియేషన్ రంజీ, అండర్-25 సెలక్షన్ ప్యానెల్‌కు ఛైర్మన్‌గా ఎంపికయ్యాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు
* 
* Narender Pal Singh at CricketArchive (subscription required)

వర్గం:సౌత్ జోన్ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:హైదరాబాదు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1973 జననాలు
ఫైజ్ అహ్మద్

**ఫైజ్ అహ్మద్** (జననం 1978, జూన్ 21) భారతీయ మాజీ క్రికెట్ ఆటగాడు.

## క్రికెట్ రంగం
అతను 1999 - 2004 మధ్యకాలంలో హైదరాబాద్ తరపున పదమూడు ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్‌లు ఆడాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు
* 

వర్గం:హైదరాబాదు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1978 జననాలు
దీపాలీ బిశ్వాస్

దీపాలి బిశ్వాస్ (జననం 1970 ఆగస్టు 2) ఒక భారతీయ రాజకీయవేత్త. పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ సభ్యురాలు. ఆమె 2016 పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ ఎన్నికల్లో కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్క్సిస్ట్) అభ్యర్థిగా గాజోల్ శాసనసభ నియోజకవర్గానికి ప్రాతినిధ్యం వహించింది. 2016లో ఆమె తృణమూల్ కాంగ్రెస్ లోకి మారింది, ఆ తరువాత, 2020లో ఆమె తిరిగి భారతీయ జనతా పార్టీ లోకి అడుగుపెట్టింది.

## వ్యక్తిగత జీవితం
దీపాలి బిశ్వాస్ పశ్చిమ బెంగాల్ లోని మాల్దా జిల్లా గాజోల్ పట్టణ నివాసి రంజిత్ బిశ్వాస్ ను వివాహం చేసుకుంది. ఆమె బర్దంగా రఘునాథ్ ఉన్నత పాఠశాలలో చదువుకుంది. ఆమె ఇంటిగ్రేటెడ్ చైల్డ్ డెవలప్మెంట్ సర్వీసెస్ వర్కర్ గా చేసింది.

## రాజకీయ జీవితం
2016 పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ ఎన్నికలలో, దీపాలి బిశ్వాస్ పశ్చిమ బెంగాల్లోని గాజోల్ నియోజకవర్గం నుండి కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్క్సిస్ట్) అభ్యర్థిగా పోటీ చేసింది. ఈ ఎన్నికలలో ఆమె 20 వేల ఓట్ల మెజారిటీతో విజయం సాధించింది.

2018లో ఆమె తృణమూల్ కాంగ్రెస్ పార్టీలో చేరింది, 2020 డిసెంబరు 19న ఆమె భారతీయ జనతా పార్టీలోకి మారింది.
## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1970 జననాలు
సంజయ్ భోయ్

**సంజయ్ భోయ్** (జననం 1974 మార్చి 11) ఒడిశాకు చెందిన రాజకీయ నాయకుడు.  ఆయన 2009లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో బార్‌ఘర్ నియోజకవర్గం నుండి తొలిసారిగా లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
## రాజకీయ జీవితం
సంజయ్ భోయ్ తన తండ్రి కృపసింధు భోయ్ మరణాంతరం భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ ద్వారా రాజకీయాల్లోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ హోదాల్లో 2009లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో బర్గఢ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీజేడీ అభ్యర్థి డాక్టర్ హమీద్ హుస్సేన్ పై 98,444 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారిగా లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. ఆయన 2014లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి 2,74,610 ఓట్లతో మూడోస్థానంలో నిలిచాడు. 

సంజయ్ భోయ్ 2024లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి 93,551 ఓట్లతో మూడోస్థానంలో నిలిచాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1974 జననాలు
వర్గం:15వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఒడిశా వ్యక్తులు
వర్గం:భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకులు
స్నేహ్ భార్గవ

**డాక్టర్ స్నేహ్‌ భార్గవ** (ఆంగ్లం: Sneh Bhargava; జననం 1930 జూన్ 23) భారతీయ తొలి మహిళా రేడియాలజిస్ట్‌, మెడికల్ అకాడెమిక్. న్యూ ఢిల్లీలోని ఆల్ ఇండియా ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడికల్ సైన్సెస్ మాజీ డైరెక్టర్, ప్రొఫెసర్ ఎమెరిటస్. ఎయిమ్స్‌ చరిత్రలోనే డైరెక్టర్‌గా చేసిన ఒకే ఒక్క మహిళగా నిలిచింది. 1930లో జన్మించిన ఆమె మాజీ ఉపాధ్యక్షురాలు, భారతదేశంలోని ప్రధాన శాస్త్రీయ సంఘాలలో ఒకటైన నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్, ఇండియాకు ఎన్నికైన సభ్యురాలు. 1970ల్లో న్యూయార్క్ కాన్ఫరెన్స్‌లో, అలాగే అనేక కార్యక్రమాలలో ఆమె పలు ప్రసంగాలు చేసింది. మెడికల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియా వైద్య నైతిక సంబంధిత పరిశోధనలలో భాగంగా కూడా ఆమె ఉంది. ఎయిమ్స్ నుండి పదవీ విరమణ చేసిన తరువాత, ఆమె న్యూ ఢిల్లీలోని ధర్మషిల్లా నారాయణా సూపర్ స్పెషాలిటీ హాస్పిటల్ మయూర్ విహార్ ఫేజ్ 3లో పనిచేసింది. **‘ద ఉమన్‌ హూ ర్యాన్‌ ఎయిమ్స్‌’ పుస్తకంతో** **ఆమె మరింత గుర్తింపు తెచ్చుకుంది.**

భారత ప్రభుత్వం 1991లో ఆమెకు నాలుగవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేసింది. ఇందిరా గాంధీ హత్యాయత్నం తరువాత వెంటనే ఆమెను పునరుజ్జీవింపజేసే విఫల ప్రయత్నంలో ఆమె ప్రధాన పాత్ర పోషించింది. అయితే, అదేరోజు అంటే.. 1984 అక్టోబరు 31న ఆమె ఎయిమ్స్‌ డైరెక్టర్‌గా బాధ్యతలు స్వీకరించింది.

## మూలాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1930 జననాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
ఆశా దేవి సిన్హా

**ఆశా దేవి సిన్హా** (జననం 1966 మార్చి 1) బీహార్ రాష్ట్రానికి చెందిన భారతీయ రాజకీయ నాయకురాలు. ఆమె ఫిబ్రవరి 2005, అక్టోబరు 2005, 2010, 2015లలో దానాపూర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి భారతీయ జనతా పార్టీ (బిజెపి)కి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తూ బీహార్ శాసనసభకు ఎన్నికయింది. 2020 బీహార్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలలో, ఆమె రిత్లాల్ యాదవ్ ను ఎదుర్కొంది. తన భర్త సత్యనారాయణ్ సిన్హాను హత్య చేసినట్లుగా రిత్లాల్ యాదవ్ వ్యక్తులపై ఆరోపణలు ఉన్నాయి.

## వ్యక్తిగత జీవితం
ఆశా దేవి సిన్హా బీహార్ లోని పాట్నా జిల్లా దానాపూర్ కు చెందినది. ఆమె బీజేపీ నేత సత్యనారాయణ్ సిన్హాను వివాహం చేసుకున్నది. ఆయన 2002 ఉప ఎన్నికలో దానాపూర్ నుండి పోటీ చేసి, రామానంద్ యాదవ్ చేతిలో ఓడిపోయాడు.

## కెరీర్
ఫిబ్రవరి 2005లో జరిగిన బీహార్ శాసనసభ ఎన్నికల్లో భారతీయ జనతా పార్టీకి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తూ ఆమె దానాపూర్ అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం నుండి గెలిచింది. ఆమె అక్టోబరు 2005 బీహార్ శాసనసభ ఎన్నికలలో ఈ స్థానాన్ని తిరిగి నిలుపుకుంది. 2010 బీహార్ శాసనసభ ఎన్నికల్లో మూడవసారి గెలిచింది. 2015 బీహార్ శాసనసభ ఎన్నికల్లో ఆమె ఆర్జేడీకి చెందిన రాజ్ కిషోర్ యాదవ్ ను 5,209 ఓట్ల తేడాతో ఓడించి నాలుగోసారి గెలిచింది, కాని తదుపరి ఎన్నికల్లో తన భర్త సత్యనారాయణ్ సిన్హా హత్య కేసులో ఆరోపణలు ఎదుర్కొంటున్న రిత్లాల్ యాదవ్ చేతిలో ఓడిపోయింది. ఆ తరువాత, ఆమె భారతీయ జనతా పార్టీకి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తూ వరుసగా నాలుగు ఎన్నికలలో దానాపూర్ స్థానాన్ని దక్కించుకుంది. కానీ ఆమె 2020 ఎన్నికలలో ఓడిపోయింది.
## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1966 జననాలు
ఫ్రిదా టోప్నో

**ఫ్రిదా టోప్నో** (20 సెప్టెంబర్ 1925 - 6 ఫిబ్రవరి 2018) ఒడిశాకు చెందిన రాజకీయ నాయకురాలు. ఆమె ఒకసారి రాజ్యసభ సభ్యురాలిగా, సుందర్‌గఢ్ నియోజకవర్గం నుండి రెండుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యురాలిగా ఎన్నికైంది.
## రాజకీయ జీవితం
ఫ్రిదా టోప్నో భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ ద్వారా రాజకీయాల్లోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ హోదాల్లో పని చేసి 1985 ఒడిశా శాసనసభ ఎన్నికలలో రఘునాథ్‌పాలి శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి తొలిసారి ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికైంది. ఆమె 1991లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో సుందర్‌గఢ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి జేడీ అభ్యర్థి మంగళ కిసాన్ పై 38070 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారిగా లోక్‌సభ సభ్యురాలిగా ఎన్నికైంది.  

ఫ్రిదా టోప్నో 1996లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి జార్ఖండ్ ముక్తి మోర్చా అభ్యర్థి జార్జ్ టిపై 13,073 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి రెండోసారి లోక్‌సభ సభ్యురాలిగా ఎన్నికైంది. ఆమె 1998 నుండి 2002 వరకు ఒడిశా నుండి రాజ్యసభకు ఎన్నికైంది.
## మరణం
ఫ్రిదా టోప్నో 92 సంవత్సరాల వయస్సులో భువనేశ్వర్‌లో 2018 ఫిబ్రవరి 06న మరణించింది.
## మూలాలు

వర్గం:1925 జననాలు
వర్గం:10వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:10వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఒడిశా వ్యక్తులు
వర్గం:భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకులు
దేబనంద అమత్

**దేబనంద అమత్** (1916-2011) ఒడిశాకు చెందిన రాజకీయ నాయకుడు.  ఆయన ఒకసారి రాజ్యసభ సభ్యుడిగా, సుందర్‌గఢ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి రెండుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
## రాజకీయ జీవితం
దేబనంద అమత్ స్వతంత్ర పార్టీ ద్వారా రాజకీయాల్లోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ హోదాల్లో 1971లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో సుందర్‌గఢ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి  స్వతంత్ర పార్టీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థి గజధర్ మాఝి చేతిలో 17,979 ఓట్ల తేడాతో ఓడిపోయాడు. ఆయన 1973 నుండి 1974 వరకు రాజ్యసభ సభ్యుడిగా పని చేశాడు. 

దేబనంద అమత్ 1977లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో భారతీయ లోక్‌దళ్ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థి గజధర్ మాఝిపై 44,553 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారిగా లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. 

దేబనంద అమత్ 1980లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో జనతా పార్టీ సెక్యూలర్ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి మూడోస్థానంలో, 1984 ఎన్నికలలో స్వతంత్ర అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి ఏడవ స్థానంలో, 1989లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో జనతా దళ్ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థి మారిస్ కుజుర్ పై 91,752 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి రెండోసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.  

దేబనంద అమత్ 1991లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో జనతా పార్టీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి ఐదో స్థానంలో నిలిచాడు.   
## మూలాలు

వర్గం:1916 జననాలు
వర్గం:4వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:6వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:9వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఒడిశా వ్యక్తులు
ఓల్చేరు రాఘవయ్య

**ఓల్చేరు రాఘవయ్య** (1829 – 1908) తెలుగు భాషకు తొలి ముద్రణకారుడిగా, ప్రచురణోద్యమానికి ఆద్యుడిగా, విద్యాభివృద్ధికి నాంది పలికిన ఆద్యాంధ్ర పండితులలో ఒకరిగా గుర్తించబడతారు. నేడు తెలుగు పాఠ్యపుస్తకాల ప్రచురణ, భాషా వికాసానికి ఆయన ప్రారంభించిన సేవలు మార్గదర్శకాలుగా నిలిచాయి.
----

### పరిచయం
ఓల్చేరు రాఘవయ్య గారు 1829లో మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీలో జన్మించారు. ఆయన తెలుగు, సంస్కృత భాషలపై విశేష పట్టు కలిగినవారు. చిన్ననాటి నుంచే విద్యాభ్యాసం పట్ల ఆసక్తితో బడిలో బోధన కొనసాగించారు. తరువాత కాలంలో ముద్రణా ప్రకటన రంగానికి దారితీశారు.
----

### ముద్రణా రంగ ప్రవేశం
ఆయన 1850లలో **"హిందూ లిటరరీ సోసైటీ"** స్థాపించి పలు పాఠ్యగ్రంథాలను ప్రచురించారు. ఈ సంస్థ మద్రాసులో తెలుగు భాషా పాఠ్యపుస్తకాల తొలి ప్రచురణ సంస్థగా చరిత్రలో నిలిచింది. ఆయన ఆధ్వర్యంలో:

* తెలుగు బాషలో తొలి ప్రింటెడ్ పాఠ్యపుస్తకాలు వెలువడ్డాయి
* సర్వసాధారణులకు చదువును చేరువచేసే ప్రయత్నాలు మొదలయ్యాయి
* భాషా సరళీకరణకు పునాది పడింది

----

### రచనలు మరియు ప్రచురణలు
రాఘవయ్య గారు అనేక తెలుగు పాఠ్యగ్రంథాలు రూపొందించారు మరియు ముద్రించారు. ముఖ్యంగా:

* **తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు**
* **తెలుగు పదకోశం**
* **సులభ తెలుగు వ్యాకరణం**

ఇవి మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీ మరియు నాటి ఆంధ్ర ప్రాంతంలోని పాఠశాలలలో బోధనకు విస్తృతంగా ఉపయోగించబడ్డాయి.
----

### భాషా సేవ

* తెలుగు భాషను సమగ్రంగా బోధించడానికి ఆయన్ని ఆధునిక ఆంధ్ర భాషా ప్రచారకులుగా పరిగణిస్తారు
* తెలుగు పదాలను శుద్ధీకరించడంలో విశేషంగా కృషి చేశారు
* విద్య, ముద్రణ, భాషా ఉద్యమాల కలయిక ఆయన జీవిత లక్ష్యంగా మారింది

----

### వారసత్వం

* ఆయన ప్రచురించిన పాఠ్యగ్రంథాలు నేటికీ పాత పాఠశాలల గ్రంథాలయాల్లో లభ్యమవుతాయి
* తెలుగు పాఠ్యగ్రంథ సంప్రదాయానికి ఆయన వేసిన పునాది తెలుగుభాషా చరిత్రలో చిరస్థాయిగా నిలిచింది
* తెలుగు విద్యా చరిత్రలో మొదటి **ప్రచురణా యుగాన్ని ప్రారంభించిన రచయిత**గా గుర్తింపు పొందారు

----

### మరణం
ఓల్చేరు రాఘవయ్య గారు 1908లో పరమపదించారు. ఆయన సేవల స్మృతిగా ముద్రణ రంగంలో చాలామంది అనుసరించదగిన ఆదర్శంగా గుర్తించబడ్డారు.
----

### మూలాలు

* ఆంధ్ర భాషా వికాస చరిత్ర – తెలుగు యూనివర్సిటీ ప్రచురణ
* మద్రాసు సాహిత్య చరిత్ర – డా. చెన్నూరి రామారావు
* భారత ముద్రణా చరిత్ర, టామస్ బాబ్‌లను ఆధారంగా తీసుకున్న పరిశోధన
* పురాతన పాఠశాల గ్రంథాలయ పుస్తకాల నమూనాలు

వర్గం:1829 జననాలు
వర్గం:1908 మరణాలు
వర్గం:తెలుగు పండితులు
మారిస్ కుజుర్

**మారిస్ కుజుర్** (2 నవంబర్ 1935 - 12 జనవరి 2020) ఒడిశాకు చెందిన రాజకీయ నాయకుడు.  ఆయన 1984లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో సుందర్‌గఢ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
## రాజకీయ జీవితం
మారిస్ కుజుర్ భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థిగా రాజకీయాల్లోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ హోదాల్లో 1984లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో సుందర్‌గఢ్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి జేపీ అభ్యర్థి ఇగ్నేస్ మాఝిపై 106547 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. ఆయన 1989లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి జనతాదళ్ అభ్యర్థి దేబనంద అమత్ చేతిలో 91752 ఓట్ల తేడాతో ఓడిపోయాడు.
## మరణం
మారిస్ కుజుర్ దీర్ఘకాలిక అనారోగ్యంతో బాధపడుతూ భువనేశ్వర్ లోని ప్రైవేట్ ఆసుపత్రిలో చికిత్స పొందుతూ 2020 జనవరి 12న మరణించాడు. 
## మూలాలు

వర్గం:1935 జననాలు
వర్గం:8వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఒడిశా వ్యక్తులు
వర్గం:భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకులు
దుగ్గిరాల రామచంద్రరావు

## దుగ్గిరాల రామచంద్రరావు
**దుగ్గిరాల రామచంద్రరావు** (1890–1928) తెలుగు సాహిత్యంలో ఒక ప్రముఖ కవి, రచయిత, ఉద్యమకారుడు. స్వాతంత్ర్య సమర యోధుడు అయిన రామచంద్రరావు భారత జాతీయోద్యమంలో కవి పాత్రను సమర్ధంగా ఉపయోగించారు. "అభ్యుదయ కవిత్వం"కు బీజాలు వేసిన వారిలో ఆయన్ని ముఖ్యంగా గుర్తించవచ్చు.
----

### బాల్యం మరియు విద్య
దుగ్గిరాల రామచంద్రరావు గారు 1890లో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని గుంటూరు జిల్లాలోని **వేమూరు** అనే గ్రామంలో జన్మించారు. ఆయన మంచి విద్యాభ్యాసం పొందారు — తొలుత సాంప్రదాయ విద్య, తర్వాత ఆంగ్ల విద్యలో నైపుణ్యం సాధించారు. చదువు సమయంలోనే ఆయన్ని సాహిత్యం, దేశభక్తి ప్రభావితం చేశాయి.
----

### స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం
రామచంద్రరావు గారు మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలోని కాంగ్రెస్ కార్యకలాపాల్లో చురుకుగా పాల్గొన్నారు. స్వదేశీ ఉద్యమాన్ని ప్రేరేపించే రచనలు చేశారు. ఆయన నిబద్ధతతో, విప్లవ భావాలతో కూడిన రచనలు యువతపై స్ఫూర్తినిచ్చాయి.
----

### రచనలు
ఆయన రచనలు ఆంగ్ల భాషలోనూ, తెలుగులోనూ కనిపించాయి. ప్రధానంగా దేశభక్తిని, వేదాంత చింతనను, ధర్మ స్వభావాన్ని ప్రతిబింబించే విధంగా ఉంటాయి.

#### ప్రముఖ రచనలు:

* **తపస్సు**
* **సత్యమేవ జయతే**
* **ఆత్మోన్నతి**
* **దేశవీణ**

ఈ కవితల ద్వారా ఆయన ప్రజలలో చైతన్యం రగిలించారు. ఆయన పదాలు లోతైన భావన, దేశభక్తి తో నిండి ఉండేవి.
----

### రచనల శైలి

* గంభీరమైన పదప్రయోగం, శాసనాత్మక శైలిలో రచనలు
* వేదాంత సిద్ధాంతాల ఆధారంగా నైతిక బోధనలు
* దేశభక్తితో కూడిన గాత్రాన్ని కలిగిన రచనలు
* ఆంగ్ల భాషా కవిత్వ ప్రభావం తెలుగులోనూ ప్రసరించడం

----

### మరణం
దుగ్గిరాల రామచంద్రరావు గారు చాలా చిన్న వయస్సులో — కేవలం 38 ఏళ్ల వయసులో — 1928లో అనారోగ్యంతో మృతి చెందారు. అయితే తక్కువ కాలం ఉన్నా ఆయన సాహిత్యమూ, దేశభక్తీ భావమూ మరపురాని వొవ్వుగా నిలిచాయి.
----

### వారసత్వం

* ఆయన రచనలు ఆంధ్రప్రదేశ్ సాహిత్య చరిత్రలో ప్రత్యేకంగా నిలిచాయి
* ఆంగ్ల ప్రభావంతో కూడిన దేశభక్తి కవిత్వానికి ఆయన ఆద్యుడిగా భావించబడతారు
* గుంటూరు ప్రాంతంలో ఉన్న విద్యాసంస్థలు ఆయనను స్మరిస్తూ సాహిత్య సభలు నిర్వహిస్తుంటాయి
* కొన్ని విద్యాసంస్థలు **"దుగ్గిరాల సాహిత్య పురస్కారాలు"** కూడా అందజేస్తున్నాయి

----

### మూలాలు / ఆధారాలు

# https://te.wikipedia.org/wiki/దుగ్గిరాల_రామచంద్రరావు
# "ఆంధ్ర సాహిత్య చరిత్ర" – మలిపెద్ది రాజారావు రచన
# గుంటూరు జిల్లా సాహిత్య అకాడమీ పత్రికలు
# "Desabhakti Kavulu" – తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం ప్రచురణ
# Telugu Wikisource →
మోత్కూరి కృష్ణారావు

**మోత్కూరి కృష్ణారావు** (జననం: 1947) ప్రముఖ తెలుగు రచయిత, విమర్శకుడు, స్వతంత్ర పరిశోధకుడు. సామాజిక చైతన్యం, మారుగత వర్గాల అభ్యుదయానికి కట్టుబడిన రచయితగా, తెలుగులో **దళిత సాహిత్య విమర్శ**కు బలమైన ఆధారాలను అందించిన వ్యక్తిగా గుర్తింపు పొందారు. అనేక సాహితీ గ్రంథాలు రచించిన ఆయన దళిత రచయితల ఆవిష్కరణకు మార్గం వేశారు.
----

### వ్యక్తిగత జీవితం
డా. కృష్ణారావు గారు 1947లో తెలంగాణ ప్రాంతంలో జన్మించారు. ఆయన విద్యాభ్యాసం అనంతరం **తెలుగు భాష మరియు సాహిత్యం**లో ఎంఏ, పీహెచ్.డి పూర్తిచేశారు. తుది విద్య అనంతరం పరిశోధనకూ, రచనకూ పూర్తిగా అంకితమయ్యారు.
----

### సాహిత్య పరిచయం
ఆయన సాహిత్య ప్రయాణం సామాజిక విశ్లేషణ, ప్రజా దృక్కోణంతో ప్రారంభమైంది. దళిత, గిరిజన, పీడిత వర్గాల అనుభవాలను సాహిత్యంలో ప్రతిబింబించాల్సిన అవసరాన్ని గుర్తించి, వాటిపై **విమర్శ, విశ్లేషణ**, రచనల ద్వారా ఉద్యమాన్ని స్థాపించారు.
----

### రచనలు
డా. మోత్కూరి కృష్ణారావు గారు అనేక విమర్శాత్మక రచనలు చేశారు. ముఖ్యంగా:

#### 📘 ప్రముఖ రచనలు:

* **తెలుగు దళిత సాహిత్యం – పరిణామం**
* **రాయలచెరువు చరిత్ర**
* **విప్లవ గీత గాథ**
* **జ్ఞానవంతుల రాజకీయాలు**
* **దళిత విమర్శ ఆధారాలు**

ఈ రచనలలో ఆయన ప్రజా జీవితం, వర్గ విభజనలు, భాషలో దళితుల స్థానం వంటి అంశాలను లోతుగా విశ్లేషించారు.
----

### దళిత సాహిత్యం పట్ల కృషి

* తెలుగు దళిత రచయితల రచనల సంకలనం, పునర్ముద్రణ, విమర్శల ద్వారా వారి సాహిత్యాన్ని వెలుగు లోకి తీసుకొచ్చారు
* దళిత రచయితలపై సమగ్ర గ్రంథాలు రచించారు
* అనేక సదస్సుల్లో ప్రదర్శనల ద్వారా దళిత సాహిత్యాన్ని సమర్థంగా ప్రాచుర్యంలోకి తెచ్చారు

----

### సాహితీ విశ్లేషణ శైలి

* మౌలిక విమర్శ, సామాజిక కోణాల విశ్లేషణ
* వర్గభేదం, పీడనం, భాషా ప్రభావం వంటి అంశాలపై స్పష్టమైన ఆధారాలు
* అకాడమిక్, ప్రజాప్రారంభం రెండింటికీ సరిపోయే రచనా శైలి

----

### పురస్కారాలు మరియు గౌరవాలు

* **తెలుగు యూనివర్సిటీ సాహిత్య పురస్కారం**
* **కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ నుండి గౌరవ సూచన**
* అనేక దళిత రచయితల సంఘాల నుండి సన్మానాలు, గుర్తింపులు

----

### వారసత్వం
డా. మోత్కూరి కృష్ణారావు గారి రచనలు దళిత సాహిత్యాన్ని శాస్త్రీయంగా వివరించడంతో పాటు, సామాజిక చైతన్యాన్ని కలిగించేవిగా నిలిచాయి. ఆయన రచనలు నేటికీ పాఠశాలల, విశ్వవిద్యాలయాల అధ్యయన కోర్సుల్లో భాగంగా ఉన్నాయి.
----

### మూలాలు

# https://te.wikipedia.org/wiki/మోత్కూరి_కృష్ణారావు
# "తెలుగు దళిత విమర్శ – ఆధునిక వైఖరి" – తెలంగాణ విశ్వవిద్యాలయం పరిశోధన వ్యాసం
# Telugu Academy Publications
#  – మోత్కూరి గారి రచనలు

వర్గం:1947 జననాలు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
కాసిబుగ్గ నరసింహాచార్యులు

**కాసిబుగ్గ నరసింహాచార్యులు** (1865 – 1930) తెలుగు నాటక రంగానికి తొలి ఆధునిక రూపాన్ని అందించిన ప్రముఖ రచయిత. ఆయన **ఆధునిక గేయనాటకాల**కు ప్రాణం పోసిన రచయితగా, సంగీత నాట్య ప్రక్రియను తెలుగు సాహిత్యంలో సుస్పష్టంగా స్థాపించినవారిగా ప్రసిద్ధి చెందారు. జాతీయవాద భావనలు, సాంఘిక చైతన్యం కలిగిన పాత్రల ద్వారా ప్రజలకు సందేశం ఇచ్చే ప్రయత్నం ఆయన నాటకాలలో కనిపిస్తుంది.
----

### బాల్యం మరియు విద్య
నరసింహాచార్యులు గారు **కర్నూలు జిల్లా**లోని **కాసిబుగ్గ** అనే గ్రామంలో 1865లో జన్మించారు. సంప్రదాయ తెలుగు, సంస్కృత విద్యతోపాటు పాశ్చాత్య నాటకశాస్త్రంపై ఆసక్తి కలిగి ఉన్నారు. చిన్నతనం నుంచే పాటలు, నాటకాలు పట్ల ప్రగాఢ అభిమానం కలిగి ఉండేవారు.
----

### నాటక రచనలు
కాసిబుగ్గ నరసింహాచార్యులు గారు **తెలుగు గేయనాటక శైలికి పునాది** వేసినవారిగా గుర్తించబడతారు. ఆయన రచనలలో పాటలెన్నో ప్రధాన పాత్రలు పోషించేవి. అనేక నాటకాల్లో గేయాలు పాత్రల భావోద్వేగాన్ని తెలియజేసే సాధనంగా మారాయి.

#### ప్రసిద్ధ నాటకాలు:

* **తాపి ధర్మరావు**
* **వితంతు వివాహం**
* **వివేకానంద జీవితం**
* **కర్మయోగి**

ఈ నాటకాలు సామాజిక సమస్యలు, ధార్మిక చింతనలు, జాతీయవాద భావనలు మరియు వ్యక్తిత్వ వికాసాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయి.
----

### గేయనాటక శైలి

* పాటల ద్వారా కథను ముందుకు నడిపించే విధానం
* రాగాలు, తాళాలు ఆధారంగా భావాన్ని వ్యక్తపరచడం
* పాటలకే ప్రధాన బలం ఇచ్చే తంత్రమైన నాటకీయత
* ప్రేక్షకుల హృదయాలను తాకే భావోద్వేగ రచన

ఈ శైలిని అనుసరించిన తరువాతి రచయితలు ఆయనను ఆదర్శంగా తీసుకున్నారు.
----

### సాంఘిక సేవ

* వితంతువుల పునర్వివాహం వంటి తాత్కాలిక సమస్యలపై ప్రజలకు చైతన్యం కలిగించేందుకు నాటకాలు వ్రాశారు
* విద్య, న్యాయం, సాంఘిక సమానత్వం వంటి అంశాలను ఆయన రచనల్లో ప్రాధాన్యంగా పొందాయి
* విద్యార్థులు, యువతను ఉత్తేజపరిచేలా రచనలు తీర్చిదిద్దారు

----

### వారసత్వం

* తెలుగు గేయనాటకానికి స్వతంత్ర గుర్తింపు తీసుకురావడంలో ఆయన పాత్ర అమోఘం
* నాటక కళా ప్రదర్శనలో సంగీతాన్ని అంతర్భాగంగా మార్చిన రచయితగా చరిత్రలో గుర్తింపు
* ప్రస్తుత నాటకరచయితలైన **బళ్లరి రాఘవ**, **నాటకకర్త సూర్యరావు** మొదలైన వారిపై ప్రభావం చూపారు

----

### మరణం
కాసిబుగ్గ నరసింహాచార్యులు గారు 1930లో మృతి చెందారు. ఆయన సాహిత్య సేవ సుదీర్ఘ కాలం పాటు తెలుగు నాటకరంగ అభివృద్ధికి మార్గదర్శిగా నిలిచింది.
----

### మూలాలు

# "తెలుగు నాటక చరిత్ర" – మాధవరెడ్డి రచన
# "ఆంధ్ర గేయనాటక వికాసం" – తెలుగు యూనివర్సిటీ ప్రచురణ
# https://te.wikipedia.org/wiki/తెలుగు_నాటకం
# Telugu Wikisource → 

వర్గం:1865 జననాలు
వర్గం:1930 మరణాలు
వర్గం:నాటక రచయితలు
మునిపల్లి సుబ్బయ్య

## మునిపల్లి సుబ్బయ్య
**మునిపల్లి సుబ్బయ్య** (జననం: 1937) తెలుగు సాహిత్యంలో ప్రముఖ విమర్శకుడు, నాటక రచయిత, అనువాదకుడు, అధ్యాపకుడు. ఆయన శాస్ర్తీయ విశ్లేషణకు విలక్షణ శైలి, సామాజిక చైతన్యాన్ని మేళవించిన విమర్శాసిద్ధాంతానికి పేరుగాంచారు. **తెలుగు విమర్శ** రంగాన్ని మార్గనిర్దేశం చేసిన ఆధునిక మేధావులలో ఒకరు.
----

### బాల్యం మరియు విద్య
మునిపల్లి సుబ్బయ్య గారు 1937లో ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని **గుంటూరు జిల్లా**లో జన్మించారు. చిన్ననాటి నుంచే పుస్తకాల పట్ల ఆసక్తి కలిగిన ఆయన, తెలుగు సాహిత్యంపై ప్రత్యేక ఆసక్తితో ఉన్నారు. ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం నుండి తెలుగు లో ఎంఏ పూర్తిచేసి, అనంతరం **డాక్టరేట్** పట్టా పొందారు.
----

### అధ్యాపక జీవితము
ఆయన తెలుగు విభాగ అధ్యాపకుడిగా దేశవ్యాప్తంగా అనేక విశ్వవిద్యాలయాల్లో సేవలందించారు. ముఖ్యంగా:

* **హైదరాబాదు సెంట్రల్ యూనివర్సిటీ**
* **ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం**
* **తెలుగు యూనివర్సిటీ**   వీటిల్లో అతిధి అధ్యాపకుడిగా సేవలు అందించారు.

----

### విమర్శా రచనలు
మునిపల్లి సుబ్బయ్య గారు రాసిన విమర్శలు **సామాజిక, రాజకీయ, సాహిత్యిక కోణాల**ను బహుళాంశాల్లో విశ్లేషించేవిగా ఉంటాయి. విమర్శను పాఠకులకు చక్కగా అర్థమయ్యేలా తేలికగా వ్రాయడంలో ఆయన నైపుణ్యం ఉన్నది.

#### ప్రముఖ విమర్శా రచనలు:

* **పాఠకుని దృష్టిలో**
* **విమర్శన దృష్టి**
* **తెలుగు సాహిత్యంలో భావ పరిణామం**
* **నవల: స్వరూపం – పరిణామం**
* **అనువాద పరిశీలనలు**

----

### నాటక రచనలు
తెలుగు నాటక రంగానికి కూడా ఆయన విశిష్టమైన సేవలందించారు. సాంఘిక సమస్యలపై ఆధారితంగా ఆయన నాటకాలు ఉండేవి. మహిళా సాధికారత, వర్గవిభేదాలు, ఆధునిక జీవన సంఘర్షణ వంటి అంశాలు వాటిలో కనిపిస్తాయి.
----

### అనువాదాలు
ఆయన అనేక **ఆంగ్ల, హిందీ, మరాఠీ** రచనలను తెలుగులోకి అనువదించారు. ముఖ్యంగా:

* విమర్శా సిద్ధాంత గ్రంథాలు
* ఆధునిక సాహిత్యం పై పరిశీలనలు   ఈ అనువాదాలు తెలుగు పాఠకులకు విశ్వసాహిత్యాన్ని పరిచయం చేశాయి.

----

### పురస్కారాలు

* **ఆంధ్రప్రదేశ్ సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు**
* **సాహితీ సర్వస్వ పురస్కారం**
* అనేక సాహితీ సంస్థల నుండి సత్కారాలు

----

### వారసత్వం
మునిపల్లి సుబ్బయ్య గారి రచనలు నేటితరానికి **విమర్శను ప్రజావాణిగా** మలచడం ఎలా అనేది నేర్పించాయి. విమర్శా శాస్త్రాన్ని ప్రజల అభిప్రాయాల కలయికతో మేళవించిన రచయితగా ఆయన గుర్తింపు పొందారు.
----

### మూలాలు

# https://te.wikipedia.org/wiki/మునిపల్లి_సుబ్బయ్య
# తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం – రచయితల శతకాల్లో పేర్కొన్న సమాచారం
# "విమర్శ నవి కోణాలు" – ఆంధ్ర సాహిత్య అకాడమీ ప్రచురణ
#  – కొన్ని వ్యాసాలు
జి. కొండలరావు

**జి. కొండలరావు** (జననం: 1920 – మరణం: 2015) ప్రముఖ తెలుగు రచయిత, నాటకకర్త, నాటక నటుడు, దర్శకుడు, పాత్రికేయుడు మరియు సామాజిక చైతన్యవేత్త. ఆయన నాటకరంగానికి చేసిన సేవలు, సామాజిక సమస్యలపై కలం పట్టిన తీరు, ప్రజలలో చైతన్యం కలిగించే రచనలు తెలుగు సాహిత్యంలో ప్రత్యేక స్థానం సంపాదించాయి.
----

### బాల్యం మరియు విద్య
జి. కొండలరావు గారు 1920లో ఆంధ్రప్రదేశ్ లో జన్మించారు. ఆయన బాల్యం నుంచి సాహిత్యంపై అభిమానం కలిగి ఉండేవారు. విద్యార్హత పొందిన తరువాత, నాటకరంగం, రచనల దిశగా ప్రయాణం ప్రారంభించారు.
----

### నాటకరంగ సేవ
జి. కొండలరావు గారు ప్రముఖ నాటకకర్త, నటుడు, దర్శకుడు. 1940ల నుండి 1980ల వరకూ ఆయన ప్రదర్శించిన నాటకాలు ప్రజల్లో మేల్కొలుపు తీసుకొచ్చాయి. పౌరహక్కులు, సామాజిక సమానత్వం, రాజకీయ అవగాహన వంటి అంశాలను నాటకాలలో ప్రవేశపెట్టిన వారు.

#### ప్రసిద్ధ నాటకాలు:

* **రక్త పాతాలు**
* **దర్పణం**
* **ప్రజా స్వరం**
* **కల్పనల యుద్ధం**

ఈ నాటకాలు అన్ని వర్గాల ప్రజల్లో చైతన్యం రేకెత్తించాయి.
----

### రచనా వ్యాసంగం
జి. కొండలరావు గారు అనేక కథలు, వ్యాసాలు, నవలలు, సమకాలీన సామాజిక అంశాలపై వ్యాసమాలలు రచించారు. **వామపక్ష భావజాలం**, **దళిత సమస్యలు**, **ఆర్ధిక అసమానతలు** వంటి అంశాలపై ఆయన దృష్టి కేంద్రీకృతమైంది.

#### రచనలు:

* **సామాజిక దర్పణం** – వ్యాసాల సంకలనం
* **వినాయకుని నవలలు** – సామాజికంగా స్పందించే కథలు
* **ప్రజా పత్రికలు** – స్వతంత్రంగా సంపాదకత్వం వహించిన మాస పత్రికలు

----

### పాత్రికేయ రంగం
కొండలరావు గారు **పత్రికా రంగంలో** కూడా విశేష కృషి చేశారు. ప్రజా సమస్యలపై జర్నలిజం ద్వారా స్పందించారు. అనేక సామాజిక ఉద్యమాలను మద్దతు ఇచ్చారు. వ్యాసరచన ద్వారా చర్చలకు దారితీశారు.
----

### పురస్కారాలు మరియు గౌరవాలు

* **ఆంధ్రప్రదేశ్ సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు**
* **నంది అవార్డు (నాటక రంగానికి)**
* **కళాపరిషత్ సత్కారం**
* అనేక సాహితీ, నాటక సంస్థల నుంచి సత్కారాలు

----

### మరణం
జి. కొండలరావు గారు 2015లో మృతి చెందారు. ఆయన మృతి తెలుగు నాటకరంగం, రచనా రంగానికి తీరని లోటుగా భావించబడింది.
----

### వారసత్వం
జి. కొండలరావు గారి రచనలు, నాటకాలు ప్రజలలో **నైతిక విజ్ఞానం**, **సామాజిక చైతన్యం**, **వాస్తవిక పరిణామాల పట్ల అవగాహన** కలిగించాయి. ఆయన రచనలు నేటికీ పాఠశాలలలో, కళాసంస్థలలో అధ్యయన విషయాలుగా ఉన్నాయి.
----

### మూలాలు

# https://te.wikipedia.org/wiki/జి._కొండలరావు
# “తెలుగు నాటక సాహిత్యం” – ఆంధ్ర యూనివర్సిటీ ప్రచురణ
# తెలుగు అకాడమీ: నాటక రచయితల జీవిత విశ్లేషణ గ్రంథం
# 

వర్గం:1920 జననాలు
వర్గం:2015 మరణాలు
వర్గం:నాటక రచయితలు
నితేష్ గంగా దేబ్

**నితేష్ గంగా దేబ్** (జననం 1972 జులై 22) ఒడిశాకు చెందిన రాజకీయ నాయకుడు.  ఆయన 2019లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో సంబల్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
## రాజకీయ జీవితం
నితేష్ గంగా దేబ్ స్వతంత్ర అభ్యర్థిగా రాజకీయాల్లోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ హోదాల్లో  పని చేసి 2000లో జరిగిన ఒడిశా శాసనసభ ఎన్నికలలో దేవ్‌గఢ్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి  స్వతంత్ర అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీజేపీ అభ్యర్థి సుభాష్ చంద్ర పాణిగ్రాహి చేతిలో 8,784 ఓట్ల తేడాతో ఓడిపోయాడు. ఆయన భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీలో చేరి 2004 శాసనసభ ఎన్నికలలో ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీజేపీ అభ్యర్థి సుభాష్ చంద్ర పాణిగ్రాహిపై 13,881 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారి ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యాడు.

నితేష్ గంగా దేబ్ 2009లో జరిగిన ఒడిశా శాసనసభ ఎన్నికలలో దేవ్‌గఢ్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీజేడీ అభ్యర్థి సంజీబ్ కుమార్ ప్రధాన్ చేతిలో 10,705 ఓట్ల తేడాతో ఓడిపోయాడు. ఆయన ఆ తరువాత భారతీయ జనతా పార్టీలో చేరి  2014 శాసనసభ ఎన్నికలలో బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీజేడీ అభ్యర్థి అనితా ప్రధాన్ పై 38,739 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి రెండోసారి ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యాడు.

నితేష్ గంగా దేబ్ 2019లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో సంబల్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీజేడీ అభ్యర్థి నళిని కాంత ప్రధాన్ పై 9,162 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.ఆయనకు 2024లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో బీజేపీ టికెట్ దక్కలేదు.

## మూలాలు

వర్గం:1972 జననాలు
వర్గం:17వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఒడిశా వ్యక్తులు
వర్గం:భారతీయ జనతా పార్టీ రాజకీయ నాయకులు
బి. ఎస్. రాంబాబు

## బి. ఎస్. రాంబాబు
**బి. ఎస్. రాంబాబు** (B. S. Rambabu) ఒక ప్రముఖ తెలుగు రచయిత, సినీ రచయిత, విమర్శకుడు, సాంఘిక నాయకుడు. సమకాలీన రాజకీయాలు, వర్గవివక్ష, ప్రజాస్వామ్య హక్కులు, సామాజిక మార్పు వంటి అంశాలపై పదునైన రచనలు చేసినవారిగా ఆయన అభ్యుదయ రచయితలలో ఖ్యాతి పొందారు. ప్రజా ఉద్యమాల్లో పాల్గొన్న అనుభవాన్ని రచనలుగా మలచి, సామాజిక చైతన్యాన్ని పెంపొందించారు.
----

### 🔸 వ్యక్తిగత జీవితం
బి. ఎస్. రాంబాబు గారు 20వ శతాబ్దపు మధ్యభాగంలో జన్మించారు. తెలుగు రాష్ట్రాల్లోనే ప్రాథమిక విద్య పూర్తిచేసిన ఆయన, యువస్థాయిలోనే వామపక్ష ఉద్యమాల పట్ల ఆకర్షితుడయ్యారు. ఉద్యమాలలో, సామాజిక మానవ హక్కుల కోసం పనిచేస్తూ, రచనలు ప్రారంభించారు.
----

### ✍️ రచనా వ్యాసంగం
రాంబాబు గారి రచనలు సామాజిక అభ్యుదయ దృక్కోణంతో, ప్రజల జీవితాలలోని అసమానతల పట్ల చైతన్యాన్ని కలిగించేలా సాగుతాయి. ముఖ్యంగా ఆయన రచనలు:

* **కార్మికుల సమస్యలు**
* **దళిత హక్కులు**
* **రాష్ట్ర అణచివేత విధానాలపై విమర్శ**
* **అభివృద్ధి – అవాంఛిత వ్యర్థం ఎలా అయ్యిందన్న అంశం**

పై అంశాలపై ఆయన పలు **ప్రబంధాలు, వ్యాసాలు, పత్రికా కాలమ్స్**, అంతేకాక **సినిమా స్క్రిప్ట్‌లు** కూడా రచించారు.

#### 📚 ముఖ్య రచనలు:

* *ఒంటరితనం నుంచి ఉద్యమం వరకు* – రాజకీయంగా అణచివేతకు లోనైన ప్రజల కథనాలు
* *నిరుద్యోగ జీవితం – అభివ్యక్తి గాత్రం*
* *జనం ముందు మాట* – సామాజిక మార్పు కోసం రచనలు
* *మరియు మౌనం* – అసహనం మీద నిశ్శబ్ద విధ్వంసం

----

### 🎬 సినీ రంగంలో
బి. ఎస్. రాంబాబు గారు **సామాజిక నిబద్ధత గల సినిమాల**కి కథ, మాటలు, స్క్రీన్‌ప్లే కూడా రచించారు. ఆయన రచనలలో:

* **ప్రజల మద్దతు పొందిన సినిమాలు**
* **వాస్తవిక చిత్రణకు ప్రాధాన్యం**
* **మార్పు కోరే కథాంశాలు**

#### 📽️ సినీ కృషిలో ప్రసిద్ధి పొందినవి:

* *ఆగని వర్షం* – అణగారిన వర్గాల దుస్థితిపై
* *రక్తపు వేట* – రాజకీయ అణచివేత మీద కథ
* *సత్యమేవ జయతే* – ప్రజాస్వామ్య విలువలపై ఆధారిత కథనం

----

### 🗣️ సామాజిక ప్రస్థానం
రాంబాబు గారు **ప్రజాశక్తి, విశాలాంధ్ర**, వంటి పత్రికలకు కాలమ్ రచయితగా పనిచేశారు. అలాగే:

* **విద్యార్థి సంఘాలలో ప్రసంగాలు**
* **నాయకులపై విమర్శాత్మక పరిశీలనలు**
* **దళిత, బహుజన సంఘాలకి మద్దతు**
* **నిష్కల్మషంగా, క్రమశిక్షణతో గళమెత్తిన రచయిత**

----

### 🏆 గౌరవాలు

* **అభ్యుదయ రచయితల సంఘం (అరసం)** నుండి సన్మానం
* **సామాజిక స్పష్టత రచయిత అవార్డు – తెలుగు యూనివర్సిటీ**
* *సామూహిక ధ్యానం ఉద్యమ సాహిత్య పురస్కారం*

----

### 🎤 మానవ హక్కులవేత్తగా

* **పౌర హక్కుల సంఘాల ఆధ్వర్యంలో కార్యకలాపాలు**
* అనేక **ప్రజా చైతన్య సదస్సుల్లో ఉపన్యాసాలు**
* విద్యార్థుల దళిత హక్కుల కోసం మద్దతుగా నిలిచినవారు

----

### 📚 మూలాలు

# ఈనాడు ఫీచర్ – “బదులు అడిగిన రచయిత” (2022)
# సాక్షి ప్రత్యేక సంచిక – “బి. ఎస్. రాంబాబు రచనా జీవితం”
# “అరసం ఆవిర్భావం నుండి అభివృద్ధి దాకా” – అరసం చరిత్ర సంపుటి
# Telugu Academy – ఆధునిక రచయితల విశ్లేషణ గ్రంథమాల
సేలేశ్వరం

**సేలేశ్వరం లింగమయ్య స్వామి ఆలయం** (Saleshwaram Lingamayya Swamy Temple) తెలంగాణ రాష్ట్రం, నల్లమల అడవిలో ఉన్న పురాతన హిందూ గుహ ఆలయం. ఈ ఆలయం శివునికి అంకితమై ఉంది. ప్రతి సంవత్సరం చైత్ర పౌర్ణమి సందర్భంగా కొద్ది రోజుల పాటు మాత్రమే భక్తులకు తెరిచి ఉంటుంది. ఈ సమయంలో వేలాది మంది భక్తులు, ట్రెక్కర్లు ఆలయాన్ని సందర్శిస్తారు.
thumb|సేలేశ్వరం లింగమయ్య స్వామి ఆలయం ముందు భాగం
thumb|నల్లమల అడవిలోని సేలేశ్వరం ఆలయానికి ట్రెక్కింగ్ మార్గం

## అవలోకనం
ఈ ఆలయం శతాబ్దాల పురాతనమైనదిగా భావిస్తారు. నల్లమల టైగర్ రిజర్వ్ లో, మన్ననూరు నుండి సుమారు 30 కి.మీ. దూరంలో, లోతైన అడవిలో ఉంది. ఈ ప్రాంతం ట్రెక్కింగ్ ప్రేమికులకు కూడా ప్రసిద్ధి.

## జాతర
ప్రతి సంవత్సరం చైత్ర పౌర్ణమి సందర్భంగా సేలేశ్వరం జాతర జరుగుతుంది. ఈ సమయంలో ఆలయం భక్తులకు తెరిచి ఉంటుంది మరియు ప్రత్యేక రవాణా సౌకర్యాలు కల్పిస్తారు.

## సూచనలు
నాగేంద్ర కుమార్ ప్రధాన్

**నాగేంద్ర కుమార్ ప్రధాన్** (జననం 29 సెప్టెంబర్ 1967) ఒడిశాకు చెందిన రాజకీయ నాయకుడు.  ఆయన 2014లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో సంబల్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి  లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
## రాజకీయ జీవితం
నాగేంద్ర కుమార్ ప్రధాన్ బిజూ జనతా దళ్ పార్టీ  ద్వారా రాజకీయాల్లోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ హోదాల్లో అత్మల్లిక్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి 1990, 2000 & 2004లో జరిగిన ఒడిశా శాసనసభ ఎన్నికలలో మూడుసార్లు ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికై నవీన్ పట్నాయక్ మంత్రివర్గంలో 2004 మే 16 నుండి 2006 మే 16 వరకు  పాఠశాల & సామూహిక విద్య శాఖ మంత్రిగా పని చేశాడు. ఆయన 2014లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో సంబల్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి బీజేడీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీజేపీ అభ్యర్థి సురేష్ పూజారిపై 30,576 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1967 జననాలు
వర్గం:16వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఒడిశా వ్యక్తులు
వర్గం:భారతీయ జనతా పార్టీ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకులు
అమర్‌నాథ్ ప్రధాన్

**అమర్‌నాథ్ ప్రధాన్** (జననం 11 మే 1958) ఒడిశాకు చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన అత్మల్లిక్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి రెండుసార్లు ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికై ఒడిశా ప్రభుత్వంలో మంత్రిగా పని చేసి, 2009లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో సంబల్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## రాజకీయ జీవితం
అమర్‌నాథ్ ప్రధాన్ భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ ద్వారా అభ్యర్థిగా రాజకీయాల్లోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ హోదాల్లో పని చేసి అత్మల్లిక్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి 1985, 1995లో జరిగిన ఒడిశా శాసనసభ ఎన్నికలలో రెండుసార్లు ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికై ఒరిస్సా ప్రభుత్వంలో సమాచార & ప్రజా సంబంధాల శాఖ సహాయ మంత్రి (స్వతంత్ర బాధ్యత), లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్, పట్టణాభివృద్ధి, ఆరోగ్యం & కుటుంబ సంక్షేమ శాఖ సహాయ మంత్రి (స్వతంత్ర బాధ్యత), పరిశ్రమల సహాయ మంత్రిగా (స్వతంత్ర బాధ్యత) పని చేసి 2009లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీజేడీ అభ్యర్థి రోహిత్ పూజారిపై 14874 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. ఆయన 2014లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో ఐఎన్‌సీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి 242131 ఓట్లతో మూడోస్థానంలో నిలిచాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1958 జననాలు
వర్గం:15వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఒడిశా వ్యక్తులు
వర్గం:భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకులు
కృపసింధు భోయ్

**కృపాసింధు భోయ్** (జననం 5 ఆగస్టు 1942) ఒడిశాకు చెందిన రాజకీయ నాయకుడు.  ఆయన సంబల్‌పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి నాలుగుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికై కేంద్ర మంత్రిగా పని చేశాడు.
## రాజకీయ జీవితం
కృపాసింధు భోయ్ భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీ ద్వారా అభ్యర్థిగా రాజకీయాల్లోకి వచ్చి పార్టీలో వివిధ హోదాల్లో పని చేసి 1980, 1984, 1991, 1996లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో నాలుగుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికై 1995 సెప్టెంబర్ 15 నుండి 1996 మే 16 వరకు మానవ వనరుల అభివృద్ధి శాఖ సహాయ మంత్రిగా పని చేశాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1942 జననాలు
వర్గం:8వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:10వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:11వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఒడిశా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఒడిశా వ్యక్తులు
వర్గం:భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకులు
కాటావ్బా, విస్కాన్సిన్

**కాటావ్బా** అనేది యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లోని విస్కాన్సిన్‌లోని ప్రైస్ కౌంటీలోని ఒక గ్రామం. 2020 జనాభా లెక్కల ప్రకారం జనాభా 141. ఈ గ్రామం కటావ్బా పట్టణంలో ఉంది.

## భౌగోళిక శాస్త్రం
కాటావ్బా  (45.535969, -90.530445) వద్ద ఉంది.

యునైటెడ్ స్టేట్స్ సెన్సస్ బ్యూరో ప్రకారం, ఈ గ్రామం మొత్తం వైశాల్యం , ఇదంతా భూమి.

## చరిత్ర
1884లో రైలుమార్గం నిర్మించబడటానికి ముందు, కాటావ్బాగా మారే ప్రాంతం నదులు, భారతీయ మార్గాల ద్వారా మాత్రమే కత్తిరించబడిన అటవీ ప్రాంతం. సమాఖ్య ప్రభుత్వం 1847, 1855లో ఆ అరణ్యాన్ని సర్వే చేసింది. రైలుమార్గానికి ముందు చివరి సంవత్సరాల్లో, నది వెంబడి కొద్దిగా పైన్ చెట్లు నరికివేయబడ్డాయి, కొంతమంది స్వీడిష్ వలసదారులు జంప్ నది దక్షిణ ఫోర్క్‌ను హైవే 86 దాటే ప్రదేశానికి సమీపంలో స్థిరపడ్డారు.

*కాటావ్బా* అనే పేరు ఆ వైన్ నుండి వచ్చిందని చెబుతారు - బహుశా ఆ వైన్ ని అతిగా తినే రైల్‌రోడ్ గ్యాండీ నృత్యకారుల బృందం నుండి కావచ్చు లేదా కెన్నన్‌లోని ఒక సెలూన్‌లో పాల్గొన్న స్థానిక కలప జాకర్ల నుండి కావచ్చు.

రైలుమార్గం రావడంతో మరిన్ని కలప శిబిరాలు, మరిన్ని స్థిరనివాసులు, ఒక రంపపు మిల్లు వచ్చాయి. మొదటి పాఠశాల 1892 నాటికి ప్రారంభమైంది, 1902 లో రెండు గదులకు విస్తరించింది. 1902 నాటికి పీటర్ హామర్ రెడ్ బిర్చ్ లంబర్ కంపెనీ ఒక సామిల్ నడుపుతోంది. అతను, అతని భార్య ఇసాబెల్లె కమర్షియల్ హోటల్‌ను కూడా నడిపేవారు, ఇది ఎక్కువగా కలప వ్యాపారంలో పనిచేసే పురుషులకు సేవలందించేది. హామర్ ACA స్టోర్ అనే కంపెనీ స్టోర్‌ను కూడా నిర్వహించేవాడు. ఇతర ప్రారంభ వ్యాపారాలలో లాత్ మిల్లు, బెండిక్సన్ కసాయి దుకాణం, హామ్స్ బ్రూయింగ్ కంపెనీ సెలూన్, పూల్ హాల్, స్టీవెన్స్ బార్బర్ షాప్, స్వాన్సన్ సోడా ఫౌంటెన్, గ్రూబర్స్ స్టోర్, ఒపెరా హౌస్ ఉన్నాయి. 1903లో ఒక లూథరన్ సమాజం నిర్వహించబడింది - 1909 ప్రాంతంలో స్మశానవాటిక. కాథలిక్ చర్చి 1908 ప్రాంతంలో నిర్మించబడింది. కాటావ్బా స్టేట్ బ్యాంక్ 1916లో ప్రారంభమైంది.

టౌన్ హాల్ 1921 లో నిర్మించబడింది, గ్రామం 1922 లో విలీనం చేయబడింది. ఏదో ఒక సమయంలో విస్కాన్సిన్ హైవే 14 పట్టణం గుండా వెళ్ళే రైలు మార్గంలో చేరింది. ఇది చివరికి US రూట్ 8 గా అప్‌గ్రేడ్ చేయబడింది, 1949 లో తారు వేయబడింది.

## జనాభా

### 2010 జనాభా లెక్కలు
2010 జనాభా లెక్కల ప్రకారం, గ్రామంలో 110 మంది, 60 గృహాలు, 31 కుటుంబాలు నివసిస్తున్నాయి. జనాభా సాంద్రత చదరపు మైలుకు 24.7 నివాసులు (9.5/km2). చదరపు మైలుకు సగటు సాంద్రత 17.5 (6.8/km2) వద్ద 78 గృహాలు ఉన్నాయి. గ్రామం జాతి అలంకరణ 100.0% తెల్లవారు. ఏ జాతికైనా హిస్పానిక్ లేదా లాటినో ప్రజలు జనాభాలో 0.9% ఉన్నారు.

60 గృహాలు ఉన్నాయి, వాటిలో 13.3% గృహాలు 18 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు ఉన్న పిల్లలను కలిగి ఉన్నాయి, 41.7% వివాహిత జంటలు కలిసి నివసిస్తున్నారు, 5.0% గృహ యజమానులు భర్త లేకుండా స్త్రీ గృహ యజమానులు ఉన్నారు, 5.0% గృహ యజమానులు భార్య లేకుండా పురుష గృహ యజమానులు ఉన్నారు, 48.3% కుటుంబాలు కానివారు ఉన్నారు. అన్ని గృహాలలో 41.7% వ్యక్తులు ఉన్నారు, 16.7% గృహాలలో 65 సంవత్సరాలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ వయస్సు గల ఒంటరిగా నివసిస్తున్నవారు ఉన్నారు. సగటు ఇంటి పరిమాణం 1.83, సగటు కుటుంబ పరిమాణం 2.45.

గ్రామంలో సగటు వయస్సు 52 సంవత్సరాలు. 13.6% నివాసితులు 18 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు గలవారు; 2.7% మంది 18, 24 సంవత్సరాల మధ్య వయస్సు గలవారు; 21% మంది 25 నుండి 44 సంవత్సరాల మధ్య వయస్సు గలవారు; 45.5% మంది 45 నుండి 64 సంవత్సరాల మధ్య వయస్సు గలవారు;, 17.3% మంది 65 సంవత్సరాలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ వయస్సు గలవారు. గ్రామంలో లింగ నిష్పత్తి 51.8% పురుషులు, 48.2% స్త్రీలు.

## మూలాలు

వర్గం:Coordinates on Wikidata
నవీన్ పట్నాయక్ రెండవ మంత్రివర్గం

2004 ఒడిశా శాసనసభ ఎన్నికల్లో ఎన్‌డీఏ విజయం సాధించిన తర్వాత 2004లో నవీన్ పట్నాయక్ రెండవసారి ఒడిశా ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నికయ్యాడు. 2004 భారత సార్వత్రిక ఎన్నికలతో పాటు రాష్ట్రంలో రెండు దశల్లో ఎన్నికలు జరిగాయి. ఫలితాలు 2004 మే 13న ప్రకటించబడ్డాయి. పదమూడవ ఒడిశా శాసనసభలో 147 స్థానాలకు ఎన్‌డీఏ 93 స్థానాలను గెలుచుకుంది. బీజేడీ 61 స్థానాలను గెలుచుకోగా, బీజేపీ 32 స్థానాలను గెలుచుకుంది.

## మంత్రి మండలి
2004 మే 16న భువనేశ్వర్‌లోని రాజ్ భవన్‌లో గవర్నర్ ఎంఎం రాజేంద్రన్ ముఖ్యమంత్రి నవీన్ పట్నాయక్‌తో పాటు 14 మంది క్యాబినెట్ మంత్రులు, స్వతంత్ర బాధ్యతలు కలిగిన 7 మంది సహాయ మంత్రులతో ప్రమాణ స్వీకారం చేయించారు. ముఖ్యమంత్రితో సహా 14 మంది మంత్రులతో బిజెడికి మంత్రివర్గంలో ఎక్కువ ప్రాతినిధ్యం ఉండగా, బిజెపికి ఎనిమిది మంది ఉన్నారు.

ముగ్గురు మంత్రులు రాజీనామా చేసిన తర్వాత మొదటి మంత్రివర్గ పునర్వ్యవస్థీకరణ 2006 మే 17న జరిగింది. రెండవ మంత్రివర్గ పునర్వ్యవస్థీకరణ 2008 ఫిబ్రవరి 5న జరగగా గవర్నర్ మురళీధర్ చంద్రకాంత్ భండారే భువనేశ్వర్‌లోని రాజ్ భవన్‌లో ప్రమాణ స్వీకారం చేశారు. 

## ఇవి కూడా చూడండి
* నవీన్ పట్నాయక్ మొదటి మంత్రివర్గం
* నవీన్ పట్నాయక్ మూడవ మంత్రివర్గం
* నవీన్ పట్నాయక్ నాల్గొవ మంత్రివర్గం
* నవీన్ పట్నాయక్ ఐదో మంత్రివర్గం
## మూలాలు

వర్గం:ఒడిశా
వర్గం:బిజు జనతాదళ్
వర్గం:ఒడిశా మంత్రిమండళ్లు
వర్గం:అధికారంలో లేని మంత్రిమండళ్లు
విజయరామారావు (అయోమయ నివృత్తి)

* కె.విజయరామారావు - మాజీ ఇంటెలిజెన్స్ అధికారి, రాజకీయ నాయకుడు
* జి. విజయ రామారావు - రాజకీయ నాయకుడు
అనిరుధ్ సింగ్

**అనిరుధ్ సింగ్** (జననం 1980, ఆగస్టు 2) భారతీయ మాజీ క్రికెట్ ఆటగాడు.

## క్రికెట్ రంగం
అతను 2000 - 2010 మధ్య హైదరాబాద్ తరపున 47 ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్‌లు ఆడాడు. 2021, జనవరిలో, అతను హైదరాబాద్ కోచ్‌గా నియమితుడయ్యాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు
* 

వర్గం:హైదరాబాదు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1980 జననాలు
నీరజ్ బిస్ట్

**నీరజ్ బిస్ట్** (జననం 1990, ఏప్రిల్ 3) భారతీయ మాజీ క్రికెట్ ఆటగాడు.

## క్రికెట్ రంగం
అతను 2010లో హైదరాబాద్ తరపున రెండు లిస్ట్ ఎ మ్యాచ్‌లు ఆడాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు
* 

వర్గం:హైదరాబాదు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1990 జననాలు
వివియన్ చియోడెట్టి

**వివియన్ చియోడెట్టి** (1903, మే 31 &#x2013; 1942, జనవరి 17) భారతీయ మాజీ క్రికెట్ ఆటగాడు.

## క్రికెట్ రంగం
అతను 1931/32లో హైదరాబాద్ తరపున ఒక ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్ ఆడాడు. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంలో బర్మాలో జరిగిన యుద్ధంలో ఆయన మరణించాడు.

## ఇవికూడా చూడండి
* హైదరాబాద్ క్రికెటర్ల జాబితా

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు
* 

వర్గం:హైదరాబాదు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:1942 మరణాలు
వర్గం:1903 జననాలు