నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా

**నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా** (26 జూలై 1904 - 4 సెప్టెంబర్ 1969) భారతదేశానికి చెందిన బెంగాలీ విప్లవకారుడు, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన అనుశీలన సమితితో సంబంధం కలిగి ఉన్నాడు. బారిసల్ జిల్లాలో జన్మించిన అతను రిపోన్ కళాశాలలో తన విద్యార్థి సంవత్సరాల్లో జాతీయవాద ఉద్యమంలో చురుకుగా పాల్గొన్నాడు. ఆయన బెంగాల్‌లోని వివిధ విప్లవాత్మక సమూహాలను ఏకం చేయడానికి ప్రయత్నించాడు, తన మెచువాబజార్ నివాసం నుండి ఆయుధాల సేకరణ ప్రయత్నాలను నిర్వహించాడు. ఆయనను పోలీసు దాడిలో అరెస్టు చేసి సెల్యులార్ జైలులో ఏడు సంవత్సరాల కఠిన కారాగార శిక్ష విధించబడింది. ఆయన ఖైదు ఆయనను సైద్ధాంతికంగా మార్చివేసింది, ఆయన మార్క్సిజాన్ని స్వీకరించడానికి, స్వాతంత్ర్యానంతర భారతదేశంలో కమ్యూనిస్ట్ కార్యకర్తగా పనిచేయడానికి దారితీసింది.

## జననం, విద్యాభాస్యం
నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా 1904 జూలై 26న అవిభక్త బెంగాల్‌లోని బారిషాల్ డివిజన్‌లోని ఝలకతి జిల్లాలోని బనారిపారా పోలీస్ స్టేషన్ పరిధిలోని భారుకతిలోని నారాయణ్‌పూర్ గ్రామంలో సివిల్ కోర్టులో గుమస్తాగా పనిచేస్తున్న సర్బానంద సేన్‌గుప్తా, కాదంబినీ సేన్‌గుప్తా దంపతులకు జన్మించాడు. ఈ దంపతులకు పదకొండు మంది పిల్లలు (ఆరుగురు కుమారులు, ఐదుగురు కుమార్తెలు) ఉన్నారు. ఆయన తన సోదరులలో పెద్దవాడు, అతని సోదరీమణులతో సహా, ఆయన రెండవవాడు.  
నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా 1920లో బరిషల్ జిల్లా స్కూల్ నుండి మెట్రిక్యులేషన్‌లో ఫస్ట్ డివిజన్‌లో ఉత్తీర్ణుడయ్యాడు. ఆయన ఆ తర్వాత 1921లో కలకత్తా (ఇప్పుడు కోల్‌కతా)కి వెళ్లి రిపన్ కాలేజీ (ఇప్పుడు సురేంద్రనాథ్ కాలేజీ )లో ఐ.ఎస్సీ.లో చేరి 1923లో ఫస్ట్ డివిజన్‌లో ఉత్తీర్ణత సాధించిన తర్వాత, అనుశీలన్ సమితి ఆదేశం ప్రకారం కలకత్తాలో తన విద్యాభ్యాస రోజుల్లో చురుకైన సభ్యుడిగా ఉన్న కృష్ణనాథ్ కాలేజీ (ఇప్పుడు ముర్షిదాబాద్ విశ్వవిద్యాలయం )లో తన బ్యాచిలర్ ఆఫ్ సైన్స్ డిగ్రీని అభ్యసించడానికి చేరాడు. ఆయన 1925 డిసెంబర్ 7న  తన చివరి సంవత్సరం పరీక్షకు ముందు రోజు మొదటిసారిగా మధ్యాహ్నం 2 గంటల ప్రాంతంలో తన కళాశాల ప్రయోగశాల నుండి బెంగాల్ క్రిమినల్ లా సవరణ చట్టం కింద అరెస్టు చేసి, మిడ్నాపూర్ సెంట్రల్ జైలుకు పంపారు. ఆయన జైలు నుండి గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తి చేశాడు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా ఇంటర్మీడియట్ ఆఫ్ సైన్స్  పరీక్షలో ఉత్తీర్ణత సాధించిన వెంటనే  బిఎం కళాశాల ( ప్రభుత్వ బ్రోజోమోహన్ కళాశాల) వైస్ ప్రిన్సిపాల్ చింతహరన్ రే కుమార్తె అమియా సేన్‌గుప్తా (నీ రే)తో వివాహం జరిగింది. వారికి పిల్లలు లేరు.    

## విప్లవాత్మక కార్యకలాపాలు
నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా 1925లో భారతదేశంలో మొట్టమొదటి ఎన్నికైన విద్యార్థి సంఘం రిపన్ కళాశాల (ఇప్పుడు సురేంద్రనాథ్ కళాశాల) అధ్యక్షుడిగా ఉన్నాడు. ఆయన అనుశీలన సమితి బారిషాల్ శాఖకు నాయకుడు. 1929లో నియో-హింసాత్మక సమాఖ్య ఏర్పాటుకు దారితీసిన నాయకులలో ఆయన ఒకరు. 1930లో మెచువా బజార్ బాంబు కేసుకు సంబంధించి ఆయనతో పాటు మరో 23 మందిని అరెస్టు చేశారు. ఆయన 1932లో ఇతర విప్లవకారులతో కలిసి సెల్యులార్ జైలు పంపబడ్డాడు, అక్కడ  కమ్యూనిస్ట్ ఆలోచనలతో పరిచయం పెంచుకున్నారు.

## రాజకీయ జీవితం
నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా తరువాత మార్క్సిస్ట్ అయి 1938లో కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియాలో చేరాడు. భారత కమ్యూనిస్టు పార్టీ పొలిట్‌బ్యూరో ఏర్పాటు చేసిన అంతర్గత కమిటీలోని ఏడుగురు సభ్యులలో ఆయన ఒకరు. ఈ కమ్యూనిస్టు పార్టీ అంతర్గత పోరాటంలో కూడా ఆయన ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించాడు. 1957 ఎన్నికలలో బిజ్పూర్ నుండి పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా చీలిక తరువాత, నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా కమ్యూనిస్టు పార్టి ఆఫ్ ఇండియా (మార్క్సిస్ట్) లోనే కొనసాగాడు. 1967-1968, 1969లలో పశ్చిమ బెంగాల్ శరణార్థులు, ఉపశమనం & పునరావాసం, జైళ్ల శాఖ మంత్రిగా పని చేశాడు.

## మరణం
నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా 1969 సెప్టెంబర్ 4న తెల్లవారుజామున 3:15 గంటల ప్రాంతంలో కలకత్తాలోని రామకృష్ణ సేవా సదన్ (ఇప్పుడు రామకృష్ణ మిషన్ సేవా ప్రతిష్ఠాన్ )లో మరణించాడు.

## వారసత్వం
భారతదేశ స్వాతంత్ర్య పోరాటం, స్వాతంత్ర్యానికి విప్లవకారుడిగా & స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడిగా అలాగే కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్క్సిస్ట్) మంత్రిగా శరణార్థ సమాజానికి ఆయన చేసిన కృషికి గుర్తుగా రాణికుథి మోర్ వద్ద నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా సగం విగ్రహాన్ని నిర్మించారు. రాణికుథి మోర్ నుండి ప్రారంభమై జిడి బిర్లా సెంటర్ ఫర్ ఎడ్యుకేషన్ మోర్ వరకు ఉన్న రోడ్డుకు ఆయన గౌరవార్థం నిరంజన్ సేన్‌గుప్తా సరాణి అని పేరు పెట్టారు. విజయ్‌గఢ్ జ్యోతిష్ రే కళాశాల ఎదురుగా ఉన్న బిజోయ్‌గఢ్‌లో నిరంజన్ సదన్ అనే ప్రదర్శన కళల థియేటర్, ఆడిటోరియం ఆయన జ్ఞాపకార్థం నిర్మించబడింది . ఆయన ఎమ్మెల్యేగా (1962–1967) ఉన్నప్పుడు ఈ ప్రాంతం టోలీగంజ్ అసెంబ్లీ నియోజకవర్గంలో ఉంది.  

## మూలాలు

 
వర్గం:1904 జననాలు
వర్గం:పశ్చిమ బెంగాల్ వ్యక్తులు
వర్గం:పశ్చిమ బెంగాల్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:1969 మరణాలు
వర్గం:బెంగాలీ వ్యక్తులు