జానీవాకర్ (హిందీ నటుడు)

**జానీవాకర్** (11 నవంబరు 1920 – 2003 జూలై 29)గా ప్రసిద్ధుడైన **బద్రుద్దీన్ జమాలుద్దీన్ ఖాజీ** 300కు పైగా చలనచిత్రాలలో నటించిన భారతీయ హాస్యనటుడు. ఇతడు ఇండోర్‌లో జన్మించాడు.

## ఆరంభ జీవితం
ఇతడూ 1920, నవంబర్ 11వ తేదీన ఇండోర్ నగరంలో ఒక మిల్లు కార్మికునికి జన్మించాడు. ముస్లిం కుటుంబంలో జన్మించిన ఇతనికి అతని తల్లి దండ్రులు బద్రుద్దీన్ జమాలుద్దీన్ ఖాజీ అని పేరు పెట్టారు. ఇతని తండ్రి పనిచేస్తున్న మిల్లు మూతపడటంతో ఇతని కుటుంబం మహారాష్ట్రకు వలస వెళ్లింది. ఇతని తల్లిదండ్రుల 10 మంది సంతానంలో ఇతడు రెండవవాడు. ఇతడు తన కుటుంబ పోషణ కోసం అనేక పనులు చేశాడు. మొదటిలో ఇతడు పూనా నుండి కూరగాయలు, పళ్లు తెచ్చి అమ్మేవాడు. కొంత కాలం బస్ కండక్టర్‌గా పనిచేశాడు. ఇతడు తన కుటుంబాన్ని పోషించడానికి ఐస్ క్యాండీ, పళ్లు, కూరగాయలు, ఇతర వస్తువులు అమ్మేవాడు. ఇతడు బాల్యం అంతా సినిమాల గురించి కలలు కనేవాడు. తన అభిమాన నటుడైన నూర్ మొహమ్మద్ ఛార్లీని అనుకరించేవాడు.

## వృత్తి

ఇతడు కొంతకాలం బస్ కండక్టర్‌గా పనిచేశాక ఒకతను ఒక రోజు ఒక స్టూడియోకు తీసుకువెళ్లి స్పాట్ బాయ్‌గా ఉద్యోగం ఇప్పించాడు. అక్కడ అతన్ని చూసి జాలిపడి బలరాజ్ సాహ్ని ఇతడిని చేతన్ ఆనంద్ (దేవానంద్ అన్న)కు పరిచయం చేశాడు. చేతన్ ఆనంద్ తను అసిస్టెంట్ డైరెక్టర్‌గా పనిచేస్తున్న "ఆఖరీ పైగామ్" (1949) అనే చిత్రంలో జూనియర్ ఆర్టిస్ట్‌గా వేషం ఇప్పించాడు. జానీవాకర్ తొలిరోజులలో బలరాజ్ సాహ్నితో ఒక సినిమాలో నటించాడు. అందులో జానీవాకర్ ఖైదీపాత్ర వేశాడు. జైలర్ పాత్ర బలరాజ్ సాహ్నిది. తమాషా ఏమిటంటే ఆ రోజుల్లో కమ్యూనిస్ట్ కార్యకర్త అయిన బలరాజ్ సాహ్నీ ఓ జైలులో ఖైదీగా ఉండేవాడు. షూటింగ్ ఉన్నప్పుడు ఇద్దరు పోలీసులు అతడిని వెంటబెట్టుకుని షూటింగుకు వచ్చి షూటింగ్ కాగానే తీసుకుపోయేవారు. బలరాజ్ జైలులో ఉన్న జైలరుకు ఆయనకు స్నేహం కుదిరిందో లేదో కాని తెరమీద జైలర్ (బలరాజ్)కూ, ఖైదీ (జానీవాకర్)కూ స్నేహం కుదిరింది. గురుదత్ **బాజీ** (1951) అనే సినిమా తీస్తున్న రోజులు అవి. ఆ సినిమాకు కథను సమకూర్చిన బలరాజ్ సాహ్ని ఒక పాత్రకు జానీవాకర్‌ను గురుదత్‌కు సూచించాడు. తనను కలిసిన జానీవాకర్‌ను నటించి చూపమన్నాడు గురుదత్. తాగుబోతుగా నటించి అతణ్ణి మంత్రముగ్ధున్ని గావించాడు. అంతా బాగుంది కానీ నీ పేరు మారుద్దాం అని అన్నాడు గురుదత్. అప్పటి వరకు బద్రుద్దీన్ ఖాజీ అనే పేరుతోనే చెలామణీ అయ్యాడు. ఏమి పేరు పెడదామని ఆలోచించి అప్పుడు తను తాగుతున్న స్కాచ్ విస్కీ బ్రాండ్ పేరు **జానీవాకర్** ను ఖాయం చేశాడు గురుదత్.

బాజీలో చిన్న పాత్రతో ప్రారంభమైన గురుదత్- జానీవాకర్‌ల స్నేహం గురుదత్ మరణించేవరకూ కొనసాగింది. గురుదత్ సినిమాల్లో జానీవాకర్‌కు ముఖ్యపాత్ర తప్పనిసరిగా ఉండేది. కాగజ్ కే ఫూల్, ప్యాసా, ఛౌద్‌వీకా చాంద్ వంటి సినిమాలలో మంచి పాత్రలను ఇచ్చాడు గురుదత్. గురుదత్ తరువాత జానీవాకర్‌కు మరువలేని పాత్ర ఇచ్చింది హృషికేష్ ముఖర్జీ తన ఆనంద్ సినిమాలో.ఇతడు ముఖ్యంగా హాస్యపాత్రలను నటించాడు. కానీ అతనికి హాస్యపాత్రల పట్ల చివరిదశలో భ్రమలు తొలగి ముఖ్యపాత్రలను వేయడానికి ప్రయత్నించాడు. తన పేరుమీద వచ్చిన జానీవాకర్, మిస్టర్ కార్టూన్ సినిమాలు ఫెయిల్ అయినా మేరే మెహబూబ్, సి.ఐ.డి., ప్యాసా, చోరీచోరీ వంటి సినిమాలు ఇతడిని స్టార్‌ను చేశాయి. ఇతడు 1950-60 దశకాలలో ఒక వెలుగు వెలిగాడు. 1964లో గురుదత్ మరణం ఇతని వృత్తిపై ప్రభావాన్ని చూపింది. ఇతడు బిమల్ రాయ్, విజయ్ ఆనంద్ వంటి దర్శకుల సినిమాలలో పనిచేశాడు. కానీ ఇతని అవకాశాలు 1980 నుండి తగ్గు ముఖం పట్టాయి.

నయాదౌర్ (1957), టాక్సీ డ్రైవర్ (1954), మధుమతి (1958) సినిమాలు ఇతనికి ఎక్కువ తృప్తిని ఇచ్చాయి. ఇతడు 14 యేళ్ల విరామం తర్వాత 1997లో **చాచీ 420** (భామనే సత్యభామనే సినిమా హిందీ రీమేక్)లో నటించాడు. ఆ విరామంలో ఇతడు రత్నాల వ్యాపారంలో విజయం సాధించాడు

సినిమాలలో ఇతనిమీద కనీసం ఒక పాట అయినా చిత్రీకరించేవారు. ఠోకర్ (1953) అనే సినిమా తీసే రోజులలో సంగీత దర్శకుడు సర్దార్ మాలిక్ జానీవాకర్ మీద ఒక పాట పెడితే బాగుంటుందని తీర్మానించి మహమ్మద్ రఫీ చేత "మైతో నహీ పీతా" అనే పాటను పాడించాడు. అదే జానీవాకర్ మీద చిత్రీకరించిన మొదటి పాట. ఆ తర్వాత ఇతడు ఎన్నో పాటలకు జీవం పోశాడు. "జంగల్‌మే మోర్ నాచా కిసీనె న దేఖా", "మై బొంబాయికా బాబూ", "మాలిష్ తేల్ మాలిష్" వంటివి మచ్చుకు కొన్ని. ఇతడు "పహుఁచే హువే లోగ్" అనే సినిమాను నిర్మించి దర్శకత్వం వహించాడు.

## కుటుంబ జీవితం
ఇతడు నూర్‌జహాన్‌ను ఆమె కుటుంబం నుండి వ్యతిరేకత ఉన్నా వివాహం చేసుకున్నాడు. వారికి ముగ్గురు కుమార్తెలు, ముగ్గురు కుమారులు కలిగారు. ఇతడు 6వ తరగతి వరకే చదువు కున్నా ఇతని కుమారులను అమెరికా పంపి చదివించాడు.

ఇతడు సినిమాలలో తాగుబోతు పాత్రలను ధరించినా నిజజీవితంలో మటుకు మద్యం ముట్టలేదు.

## పురస్కారాలు
*"మధుమతి" చిత్రంలోని పాత్రకు ఫిల్మ్‌ఫేర్ ఉత్తమ సహాయనటుడు పురస్కారం.
*"షికార్" సినిమాలోని పాత్రకు ఫిల్మ్‌ఫేర్ ఉత్తమ హాస్యనటుడు పురస్కారం.

## ఫిల్మోగ్రఫీ
జానీవాకర్ 300లకు పైగా సినిమాలలో నటించాడు. వాటిలో కొన్ని:

* 1951 *బాజీ*
* 1952 *జాల్*
* 1953 *ఆంధియన్* 
* 1953 *ఆగ్ కా దరియా*
* 1953 *ఠోకర్*
* 1953 *బాజ్*
* 1954 *ఆర్ పార్*
* 1954 *మున్నా*
* 1954 *టాక్సీ డ్రైవర్*
* 1954 *లాల్ పరి*
* 1954 *భారతి*
* 1955 *దేవదాస్*
* 1955 *షహజాదా*
* 1955 *మెరైన్ డ్రైవ్*
* 1955 *జవాబ్*
* 1955 *సొసైటీ*
* 1955 *సహీ మెహమాన్*
* 1955 *రైల్వే ప్లాట్‌ఫాం*
* 1955 *ముసాఫిర్‌ఖానా*
* 1955 *మిస్ కోకాకోలా*
* 1955 *మిలాప్*
* 1955 *మస్త్ ఖలందర్*
* 1955 *జోరు కా భాయి*
* 1955 *జషన్*
* 1955 *చార్ పైసే*
* 1955 *బహూ*
* 1955 *అల్బెలీ*
* 1955 *మిస్టర్ & మిసెస్ 55
* 1956 *చోరీ చోరీ*
* 1956 *సి.ఐ.డి.*
* 1956 *శ్రీమతి 420*
* 1956 *గులాం బేగం బాద్‌షా*
* 1956 *జస్టీస్*
* 1956 *నయా అందాజ్*
* 1956 *రాజధాని*
* 1956 *అంజాన్*
* 1956 *సమ్‌వేర్ ఇన్ ఢిల్లీ*
* 1956 *26 జనవరి*
* 1956 *ఆవారా షెహజాదిi*
* 1956 *భారతి*
* 1956 *చంద్రకాంత*
* 1956 *సముందరీ ఢాకూ*
* 1956 *ఛూ మంతర్*
* 1957 *జానీవాకర్*
* 1957 *మిస్టర్ ఎక్స్ *
* 1957 *దో రోటి*
* 1957 *దునియా రంగ్ రంగీలి*
* 1957 *ఏక్ సాల్*
* 1957 *గేట్‌వే ఆఫ్ ఇండియా*
* 1957 *మాయి బాప్*
* 1957 *ఖైదీ*
* 1957 *ఛంఘీజ్ ఖాన్*
* 1957 *నయా దౌర్*
* 1957 *ప్యాసా*
* 1958 *మధుమతి*
* 1958 *అమర్ దీప్*
* 1958 *కాలాపానీ*
* 1958 *మిస్టర్ కార్టూన్ ఎం.ఎ.*
* 1958 *లైట్ హౌస్*
* 1958 *దో మస్తానె*
* 1958 *జిందగీ యా తూఫాన్*
* 1958 *సితారోఁ సె ఆగే*
* 1958 *నయా పైసా*
* 1958 *ముజ్రిమ్‌*
* 1958 *ఖోతా పైసా*
* 1958 *ఘర్ సంసార్*
* 1958 *డిటెక్టివ్*
* 1958 *చందన్*
* 1958 *ఆజీ బస్ షుక్రియా*
* 1958 *ఆఖరీ దావ్*
* 1958 *12 ఓ'క్లాక్*
* 1959 * పైగమ్‌*
* 1959 *కాగజ్ కె ఫూల్*
* 1959 *జర బచ్‌కే*
* 1959 *సట్టా బజార్*
* 1959 *పెహలీ రాత్*
* 1959 *జవానీకి హవా*
* 1959 *బ్లాక్ క్యాట్*
* 1959 *భాయి - బహన్*
* 1960 *ఛౌద్‌వీ కా చాంద్*
* 1960 *రిక్షావాలా*
* 1960 *మొఘల్ ఎ ఆజం*
* 1960 *కాలా ఆద్మీ*
* 1960 *ఏక్ ఫూల్ చార్ కాంటే*
* 1960 *బసంత్*
* 1961 *విలాయత్ పాస్*
* 1961 *మాడ్రన్ గర్ల్ *
* 1961 *ఫుల్ మూన్*
* 1961 *వాంటెడ్*
* 1961 *సుహాగ్ సిందూర్*
* 1961 *ఛోటే నవాజ్*
* 1962 *ఆషిక్*
* 1962 *సచ్చే మోతి*
* 1962 *నీలీ ఆంఖే*
* 1962 *గర్ల్స్ హాస్టల్*
* 1962 *బాత్ ఏక్ రాత్ కి*
* 1963 *ఘర్ బసాకే దేఖో*
* 1963 *ఉస్తాదో కే ఉస్తాద్*
* 1963 *ప్యార్ కా బంధన్*
* 1963 *ఫూల్ బనే అంగారె*
* 1963 *ముల్జిమ్*
* 1963 *మేరే మెహబూబ్*
* 1963 *కౌన్ అప్నా కౌన్ పరాయా*
* 1963 *కహీ ప్యార్ న హో జాయె*
* 1964 *షెహనాయి*
* 1964 *దూర్ కీ ఆవాజ్*
* 1965 *జిందగీ ఔర్ మౌత్*
* 1965 *బాంబే రేస్ కోర్స్*
* 1966 *సూరజ్*
* 1966 *సగాయ్*
* 1966 *ప్రీత్ న జానె రీత్*
* 1966 *పతి పత్ని*
* 1966 *దిల్లగి*
* 1966 *దిల్ దియా డర్ లియా*
* 1966 *బహారె ఫిర్ భి ఆయేంగి*
* 1967 *జాల్*
* 1967 *బహూ బేగమ్‌*
* 1967 *దుల్హన్ ఏక్ రాత్ కీ*
* 1967 *నైట్ ఇన్ లండన్*
* 1967 *నూర్జహాన్*
* 1967 *పాల్కి*
* 1967 *తఖ్‌దీర్*
* 1967 *నవాబ్ సిరాజుద్దౌలా*
* 1967 *రాజు*
* 1967 *వహా కే లోగ్*
* 1968 *దునియా*
* 1968 *బాజీ*
* 1968 *మేరే హుజూర్*
* 1968 *షికార్*
* 1968 *దిల్ ఔర్ మొహబ్బత్*
* 1968 *హసీనా మాన్‌ జాయేగీ*
* 1968 *కహీ దిన్ కహీ రాత్*
* 1969 *ఆద్మీ ఔర్ ఇన్సాన్*
* 1969 *నన్హా ఫరిస్తా*
* 1969 *ప్యార్ కా సప్నా*
* 1969 *సచ్చాయి*
* 1969 *దో రాస్తే*
* 1970 *ఆనంద్*
* 1970 *గోపి*
* 1971 *హంగామా*
* 1972 *దుష్మన్*
* 1972 *రాజా రాణీ*
* 1973 *ప్యార్ కా రిస్తా*
* 1974 *మధోష్*
* 1975 *ప్రతిజ్ఞ*
* 1975 *జఖ్మీ*
* 1976 *బుందల్ బాజ్*
* 1977 *ఖేల్ ఖిలాడీ కా*
* 1978 *నవాబ్ సాహిబ్*
* 1980 *షాన్*
* 1981 *మదినేకీ గలియా*
* 1983 *మజ్దూర్*
* 1984 *బిందియా చమ్కేగి*
* 1985 *హమ్‌ దోనో*
* 1987 *మేరా కరమ్‌ మేరా ధరమ్‌*
* 1988 *ది పర్ఫెక్ట్ మర్డర్*
* 1991 *సప్నో కా మందిర్*
* 1997 *చాచీ 420*


==మూలాలు==


==బయటి లింకులు==

* 
* [http://www.outlookindia.com/article.aspx?221010 జానీవాకర్ గురించి దిలీప్ కుమార్] at *అవుట్‌లుక్'' మేగజైన్‌లో

వర్గం:1920 జననాలు
వర్గం:2003 మరణాలు
వర్గం:హాస్య నటులు
వర్గం:హిందీ సినిమా నటులు
వర్గం:భారతీయ ముస్లింలు
వర్గం:ఫిలింఫేర్ అవార్డుల విజేతలు