నెమలిపురి (రాజుపాలెం)

**నెమలిపురి**, పల్నాడు జిల్లా, రాజుపాలెం మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన రాజుపాలెం నుండి 10 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన పిడుగురాళ్ళ నుండి 5 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1565 ఇళ్లతో, 6240 జనాభాతో 2288 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 3095, ఆడవారి సంఖ్య 3145. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 812 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 328. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 590037. ఈ గ్రామాన్ని "కోటనెమలిపురి" అని గూడా అంటారు.

## సమీప గ్రామాలు
కుబాద్పురం 4 కి.మీ, అనుపాలెం 5 కి.మీ, గుండ్లపల్లి 6 కి.మీ, నకరికల్లు 7 కి.మీ, పాతగణేశునిపాడు 7 కి.మీ.
## విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఏడు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.
సమీప బాలబడి రాజుపాలెంలో ఉంది.
సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పిడుగురాళ్ళలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల నరసరావుపేటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల గుంటూరులోను, పాలీటెక్నిక్‌ నల్లపాడులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల పిడుగురాళ్ళలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం పిడుగురాళ్ళలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల గుంటూరు లోనూ ఉన్నాయి.

## వైద్య సౌకర్యం

### ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
నెమలిపురిలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.
సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

### ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో5 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు ఐదుగురు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.

## తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.

## పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామం సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం కిందకు రావట్లేదు. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

## సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
నెమలిపురిలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. దూరంలోపు ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

## మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.

## ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.

## విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 17 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

## భూమి వినియోగం
నెమలిపురిలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
* వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 28 హెక్టార్లు
* వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 289 హెక్టార్లు
* వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 41 హెక్టార్లు
* సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 746 హెక్టార్లు
* బంజరు భూమి: 129 హెక్టార్లు
* నికరంగా విత్తిన భూమి: 1052 హెక్టార్లు
* నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 1628 హెక్టార్లు
* వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 300 హెక్టార్లు

## నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
నెమలిపురిలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
* కాలువలు: 278 హెక్టార్లు
* బావులు/బోరు బావులు: 22 హెక్టార్లు

## ఉత్పత్తి
నెమలిపురిలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

### ప్రధాన పంటలు
వరి

## గ్రామపంచాయతీ
1953 లో నెమలిపురి గ్రామపంచాయతీ ఏర్పడినప్పుడు తొలి సర్పంచిగా శ్రీ గంగవరపు చినపేరయ్య వ్యవహరించారు. తరువాత ఆయన సోదరుడు వీరయ్య, ఆ తరువాత వీరయ్య కుమారులు బ్రహ్మానందం, ఆంజనేయులు సర్పంచులుగా ఎన్నికైనారు. వీరిలో ఆంజనేయులు ఎక్కువకాలం పనిచేశారు. గ్రామాభివృద్ధికోసం పోటీలో ఆ కుటుంబ ఆస్తులు హారతి కర్పూరంలాగా ఆవిరి అయిపోయినవి. 
## గ్రామంలోని దర్శనీయ ప్రదేశములు/ దేవాలయాలు
శ్రీ అన్నపూర్ణా సమేత శ్రీ కాశీవిశ్వేశ్వర సామి, చౌడేశ్వరీ దేవి ఆలయాలు:- నూతనంగా నిర్మించిన ఈ ఆలయాలలో విగ్రహ ప్రతిష్ఠా మహోత్సవాల సందర్భంగా, 2014,మే-31 శనివారం నాడు, వేదపండితులు ఉత్సవ విగ్రహాలకు ప్రత్యేకపూజలు నిర్వహించారు. పలు హోమాలు నిర్వహించారు. ఉత్సవ విగ్రహాలకు గ్రామోత్సవం నిర్వహించారు. ఈ ఉత్సవాలను పురస్కరించుకొని ఆలయాలను రంగురంగుల విద్యుద్దీపాలతో శోభాయమానంగా అలంకరించారు. మరుసటిరోజు ఆదివారం నాడు, మూలవిరాట్టులకు ప్రాణప్రతిష్ఠ, జీవకళాన్యాసం, మహాపూర్ణాహుతి, మహాకుంభాభిషేకం వంటి కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు. వేదపండితులు ప్రత్యేకపూజలు నిర్వహించి, జీవ, ధ్వజస్థంబాలను, మూలవిరాట్టులను ప్రతిష్ఠించారు. వివిధ గ్రామానుండి తరలి వచ్చిన భక్తులతో ప్రతిష్ఠాలయాలు కిటకిటలాడినవి. అనంతరం శ్రీ గంగా పార్వతీ సమేత శ్రీ కాశీవిశ్వేశ్వరస్వామివారి శాంతికళ్యాణం నిర్వహించారు. అనంతరం భక్తులకు అన్నసంతర్పణగావించారు.

## గణాంకాలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 6,104. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 3,109, స్త్రీల సంఖ్య 2,995, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 1,353 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణము 2,288 హెక్టారులు.
## మూలాలు