open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ముట్నూరి సంగమేశం

**ముట్నూరి సంగమేశం** సంస్కృతాంధ్ర, హిందీ పండితులు. వీరు ఏప్రిల్ 25, 1919 సంవత్సరంలో పుట్టారు. వీరు శ్రీకాకుళం జిల్లా,వంతరాంలో జన్మించి, విజయనగరం జిల్లా చీపురుపల్లి సమీపంలో గులివిందాడ అగ్రహారంలో స్థిరపడ్డారు. వీరు తెలుగులో హాస్య రచనలపై ప్రత్యేకంగా కృషిచేశారు. 1953లో తెలుగు హాస్యంపై వీరి రచన తెలుగు భాష సమితి బహుమతి పొందింది. అభిమన్యుడు-పద్మవ్యూహం అనే రచన కొండి రామంతో కలసి రచించారు. 2001 లో మరణించాడు.

## తెలుగు హాస్యం
తెలుగు సాహిత్యంలో హాస్యరసము గురించి వీరు తెలుగు హాస్యం పేరున ఒక గ్రంథాన్ని రచించారు. దీనిని ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు, హైదరాబాదు వారు 1954 లో ప్రచురించారు.

ఈ గ్రంథంలో నవ్వు, హాస్యరసము, హాస్యప్రయోగములోని విభేదాలు, హాస్యకల్పన, జానపదహాస్యం, తెలుగు సాహిత్యంలో హాస్యం, మన హాస్యగ్రంథాలు మొదలైన విషయాలను గురించి రచయిత విశేషంగా చర్చించారు.

## ఈడొచ్చిన పిల్ల
ఇదొక కథా సంపుటి. దీనిని ఉమా పబ్లిషర్సు, విజయవాడ వారు 1956లో ప్రచురించారు. ఇందులో మొండికాపురం, యీ అనబగం సాలదా, గుడ్డి మాలోకం, ఇష్టంలేని ప్రయాణానికి అన్నీ అపశకునాలే, నీతా జాతా, ఈడొచ్చిన పిల్ల, శేషయ్య ధర్మకర్త అయ్యాడు, ఆనర్రీ మెంబరు, మర్యాద, సిగరెట్టు, తరుణోపాయం, ఇంగ్లీషుపీడ మొదలైన కథలున్నాయి.

## మూలాలు

వర్గం:1919 జననాలు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:విజయనగరం జిల్లా రచయితలు
మ్యూజింగ్స్ (చలం రచన)

**మ్యూజింగ్స్**  **[[గుడిపాటి వెంకటచలం]]** రచించిన ఆలోచనా సంగ్రహం. చలం ఈ రచనను 1937-1955 సంవత్సరాల మధ్య చేశాడు.  
## మ్యూజింగ్స్ అంటే
మ్యూజింగ్స్ అనేది ఒక ఆంగ్ల పదం. మ్యూజింగ్స్ అంటే అలోచనలో మునిగి ఉండటం  లేదా ఒక విషయాన్ని గురించి లోతుగా అలోచిచటం. ఒకేఒక్క పదంగా ఈ అంగ్ల పదానికి అర్ధం తెలుగులో దొరకదు.  అందుకనే చలం అంతటి రచయితకూడా, తను వ్రాస్తున్న తెలుగు పుస్తకానికి అంగ్ల పదం పేరుగా పెట్టాడు. ఒక్క విషయం మాత్రం గట్టిగా చెప్పచ్చు, మ్యూజింగ్స్ అలోచించటం కన్న చాలా పై స్థితి.

ఈ పుస్తక పరిచయంలో చలం  ఇలా వ్రాశారు - "తెలుగు సాహిత్యంలో అపురూపంగా నిలచిపోయిన మ్యూజింగ్స్.  ఇవన్నీ, గాంధీయిజమ్ నుండి కమ్యూనిజం దాకా, స్త్రీ పురుష సంభోగం నుండి జీవ బ్రహ్మల సంయోగం దాకా, వీరేశ లింగంనుండి శ్రీశ్రీ దాకా - ఎన్నో కబుర్లు ఇందులో దొర్లుతాయి. ఎక్కడా ఎలాంటి ముచ్చు మాటలూ, బడాయిలూ లేకుండా ఉన్నదున్నట్లు తన భావాలను ప్రకటిస్తారు చలం ఇందులో. ఇవన్నీ 1937లో "వీణ" పత్రికలో అచ్చవ్వటం ప్రారంభమయ్యాయి.  1955వరకు వ్రాయబడ్డాయి. ఒక పుస్తకంగా చివరి ముద్రణ 2005వ సంవత్సరంలో జరిగింది.

## రచనా పద్ధతి

మ్యూజింగ్స్ ఒక వ్యాస సంపుటి. అన్నీ కూడా చలం తన మనసులో పడ్డ అవేదన, అనేక విషయాలమీద నిశితంగా చేసిన అలోచనలు. రచయిత తన అలోచనలలో, ఒక చోటినుంచి మరొక చోటికి వెళ్ళిపోతాడు , మనం వెంట వస్తున్నమో లేదో చూసుకోకుండా! అలోచనలేకాదు, తన జీవితానికి సంబంధించిన అనేక సంఘటనలు ఇందులో పొందుపరచాడు. అంతేకాదు, అనేక విషయాల మీద తనకున్న నిర్దిష్టమైన అభిప్రాయాలను వ్యక్తపరచాడు. ఒకచోట ఇలా ప్రస్తావించాడు. "ఇదివరకు పుస్తకాల్లో ఏదో వొకటి గట్టిగా చెప్పారు. ఈ మ్యూజింగ్స్ లో అన్నిటి అడుగు భాగాలు ఊడగొట్టారు. ఎక్కడ నిలవడం? అన్నారు లీల. అదే నేనూ అడుగుతున్న ప్రశ్న. నన్ను నేను బిగ్గిరిగా అడుక్కుంటున్నాను" అని.

## మ్యూజింగ్స్ లో చలం భావాలు

*నిజమైన అర్టిస్టుకి తనలో తనకి ఉండే విశ్వాసం ఇంకెవరికీ దేంట్లోనూ ఉండదు. అతని కల్పన, అతని మనసు లోంచి కాదు పుట్టేది. జనులందరినీ ఏకం చేసే విశ్వ మేధస్సులో కుంచె ముంచి చిత్రిస్తాడు గనక ఆనాడు జరెగే పద్ధతులూ అభిప్రాయాలూ, పై పొరల, వాటిని చీల్చుకుని శాశ్వతంగా నిలిచే మానవత్వంలోంచి పలుకుతాయి అతని పాటలు. అతనికి లోపల తెలుసు, తాను సత్యం రాస్తున్నని, తనని అర్థంచేసుకునేశక్తి లేకా, అర్థం చేసుకొని వొప్పుకొనే ధైర్యం లేకా, మొదటి ఆధిక్యతని వొప్పుకోడం భరించి ఎదుటపడలేక, అతను చెప్పే వాస్తవాన్ని తట్టుకోలేక, తాము గొప్పవని నమ్మి బతికే విలువల్ని చీల్చి చూపుతున్నాడనే కోపంవల్ల తను చెప్పే సత్యం వాళ్ళలో పలుకుతున్నా, మాయపొరలు కప్పుకుని నటిస్తున్నా, అతనికి లెక్కలేదు. కాని ఏనాడో కవి కన్న కలలు వాస్తవం కాకపోవు. ఎందుకంటే ఏ మూలో సృష్టికర్త కలల్ని పంచుకుంటున్నాడు అతను.

*మనుషులు సుఖం కోసం, సుఖం సంపాయించుకునే ప్రయత్నంలోనే బతుకుతారన్న మాట నిజం. కాని సుఖంకాక ఏదో ప్రయత్నం - అది కూడా చీల్చి చూస్తే - ఇంకా ఎక్కువ సుఖం ఎక్కడో ఉందనే ఆశతో, పయత్నిస్తోనే ఉంటారు. ఆ ప్రయత్నంలో, ఉన్న తన సుఖాన్నీ, ఇతరుల శాంతిని ధ్వంసం చేస్తారు. మానవుడిలో ఎక్కడా నిలవని ఈ గుణం వల్లనే కమ్యూనిజం ఎంతవరకు నిలుస్తుంది అనే సందేహం కలుగుతుంది.

## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు

* 

వర్గం:చలం రచనలు
వర్గం:తెలుగు పుస్తకాలు
వర్గం:2005 పుస్తకాలు
బాపూ నాదకర్ణి

thumb|బాపూ నాదకర్ణి
రమేష్‌చంద్ర గంగారాం **బాపూ నాదకర్ణి** అనే పూర్తి పేరు కలిగిన బాపూ నాదకర్ణి (Rameshchandra Gangaram 'Bapu' Nadkarni) 1933, ఏప్రిల్ 1న మహారాష్ట్ర లోని నాసిక్ లో జన్మించాడు. ఇతడు భారత మాజీ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. అత్యంత పొదౌపైన బౌలింగ్ వేయడంలో ఇతను ప్రసిద్ధిగాంచాడు. 
## క్రీడా జీవితం
1950-51 లో పూనా విశ్వవిద్యాలయం తరఫున రోహింటన్ బారియా ట్రోఫిలో తొలిసారిగా ఆడినాడు. ఆ తదుపరి సంవత్సరం మహారాష్ట్ర తరఫున తొలి ఫస్ట్ క్లాస్ క్రికెట్ ఆడినాడు. రెండు సంవత్సరాల అనంతరం ముంబాయి లోని బ్రబోర్న్ స్టేడియంలో తొలి శతకాన్ని నమోదు చేయగలిగినాడు. 1955-56 లో న్యూజీలాండ్ పై ఫిరోజ్ షా కోట్లా మైదానంలో తొలి టెస్ట్ ఆడి ఆరంగేట్రం చేశాడు. ఆ టెస్టులో ఇతనికి స్థానం ఇవ్వడానికి వినూ మన్కడ్ ను తప్పించవలసి వచ్చింది. ఆ టెస్టులో 68 (నాటౌట్) పరుగులు సాధించిననూ బౌలింగ్‌లో 57 ఓవర్లు వేసిననూ ఒక్క వికెట్టు కూడా దక్కలేదు. మన్కడ్ మళ్ళీ జట్టులోకి రావడంతో ఇతను జట్టువెలుపలికి వచ్చి అదే సంవత్సరం మహారాష్ట్ర రంజీ జట్టుకు నాయకత్వం వహించాడు.

## పొదుపైన బౌలింగ్‌లో రికార్డు
నాదకర్ణి బౌలింగ్‌లో వికెట్లు తీయడంలో కన్నా పొదుపైన బౌలింగ్‌లో ప్రసిద్ధి చెందినాడు. సగటున ఓవర్‌కు 2.00 పరుగుల కంటే తక్కువ ఇచ్చాడు. 1963-64 లో ఇంగ్లాండు పై చెన్నై లో జరిగిన టెస్టులో మూడవ రోజు 29 ఓవర్లు వేసి వికెట్లు ఏమీ సాధించకున్ననూ కేవలం 3 పరుగులు మాత్రమే ఇచ్చాడు. అందులో 26 ఓవర్లు ఉండటం గమనార్హం. ఆ ఇన్నింగ్సులో అతని బౌలింగ్ విశ్లేషణ 32-27-5-0. అందులో వరుసగా 21 మెయిడిన్ ఓవర్లు (131 వరుస బంతుల్లో పరుగులు ఇవ్వలేదు) ఉండటం విశేషం.

1964-65 లో ఆస్ట్రేలియా పై చెన్నై లో రెండు ఇన్నింగ్సులలోను ఐదేసి వికెట్లు (5/31, 6/91) సాధించాడు. అప్పుడే బిషన్ సింగ్ బేడి జట్టులో వెలగడంతో ఇతని అవకాశాలు సన్నగిల్లాయి. 1967 లో ఇంగ్లాండు పర్యటనలో ఇతడిని జట్టు నుంచి తొలిగించారు. ఆ తరువాత న్యూజీలాండ్ తో టెస్ట్ ఆడి వెల్లింగ్టన్ టెస్టును తన బౌలింగ్‌తో (6/43) గెలిపించాడు. ఇదే అతని అత్యుత్తమ బౌలింగ్ విశ్లేషణ. ఆ పర్యటన అనంతరం అంతర్జాతీయ క్రికెట్‌ నుంచి నిష్క్రమిస్తున్నట్లు ప్రకటించాడు.

## టెస్ట్ క్రికెట్ గణాంకాలు
నాదకర్ణి మొత్తం 41 టెస్టులు ఆడి 29.07 సగటుతో 88 వికెట్లు సాధించాడు. ఒకే ఇన్నింగ్సులో 5 వికెట్లను 4 సార్లు, ఒకే టెస్టులో 10 వికెట్లను ఒక సారి తీసుకున్నాడు. అత్యుత్తమ బౌలింగ్ విశ్లేషణ 43 పరుగులకు 6 వికెట్లు. బ్యాటింగ్‌లో 25.70 సగటుతో 1414 పరుగులు సాధించాడు. ఇందులో ఒక సెంచరీ 7 అర్థసెంచరీలు ఉన్నాయి. టెస్ట్ క్రికెట్‌లో అతని అత్యధిక స్కోరు 122 నాటౌట్.

## మూలాలు


## బయటి లింకులు
* క్రిక్‌ఇన్ఫో ప్రొఫైల్ 
* క్రికెట్ ఆర్కైవ్ ప్రొఫైల్

వర్గం:1933 జననాలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ టెస్ట్ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రీడాకారులు
వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
రోటరీ క్లబ్

**రోటరీ క్లబ్**గా ప్రసిద్ధిచెందిన **రోటరీ ఇంటర్నేషనల్** ప్రపంచ వ్యాప్తంగా విస్తరించిన సామాజిక సేవా సంస్థ. పోలియో మహమ్మారిని ధరిత్రి నుంచి పూర్తిగా తొలగించుటకు ప్రయత్నిస్తున్న అంతర్జాతీయ సంస్థ. ఈ సంస్థ సెక్యూలర్ పద్ధతిలో అన్ని జాతులు, మతాలు, కులాలు, తెగలు మొదలైన విభేదాలు లేకుండా సంఘసేవ చేస్తున్నది. దీనికి చెందిన 32,000 పైగా క్లబ్బులు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా సుమారు 1.2 మిలియన్ సభ్యుల్ని కలిగివున్నది. ఈ సంస్థ సభ్యుల్ని **రొటారియన్స్** అని పిలుస్తారు. ఈ సంస్థ ముఖ్యమైన ఉద్దేశాలు వ్యాపార, సాంకేతిక నిపుణుల్ని సంఘసేవలో భాగం చేసి ప్రపంచంలో శాంతి సామరస్యాలను పెంపొందించడం. సభ్యులు వారానికొకసారి చిన్న పార్టీలో కలిసి సాంఘిక సేవా కార్యక్రమాల రూపకల్పన చేస్తారు.

రోటరీ క్లబ్ యొక్క ప్రధానమైన మోటో "స్వార్ధం కన్న సేవే మిన్న" (Service above Self), ద్వితీయ మోటో "సేవలో ప్రథములే లాభం పొందేవారిలో ప్రథములు" (They profit most who serve best).

## ప్రధాన కార్యక్రమాలు
* పోలియో మహమ్మారిని ధరిత్రి నుంచి పూర్తిగా తొలగించుట.
దేశంలో పోలియో నిర్మూలనపై విజయం సాధించడంలో తనవంతుగా నాయకత్వం వహించినందుకు రాష్ట్రపతి ప్రణబ్‌ ముఖర్జీని రోటరీ అత్యున్నత పురస్కారం అవార్డ్ ఆఫ్ హానరీ 2014 ఫిబ్రవరి 11న లభించింది.

అంతర్జాతీయ రోటరీ క్లబ్ అధ్యక్షుడు రాన్ బర్టన్ రాష్ట్రపతి భవన్‌లో జరిగిన కార్యక్రమంలో రాష్ట్రపతికి ఈ అవార్డును అందజేశారు . మానవతా దృక్పథంతో ప్రజలకు మంచి చేయడానికి కృషి చేసిన దేశాధినేతలు, ప్రభుత్వాధినేతలకు ఈ అవార్డును అందజేస్తారు.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* www.rotary.org

వర్గం:సామాజిక సేవా సంస్థలు
ఖిబ్లా

[right|thumb|300px|[కాబా ముస్లింల ఖిబ్లా]]

**ఖిబ్లా** (**[[అరబ్బీ భాష|అరబ్బీ]] قبلة **, లేదా **ఖిబ్లాహ్**, **కిబ్లా** లేదా **కిబ్లాహ్**) మూలం అరబ్బీ భాష, అర్థం "దిశ" (ఇంకో అర్థం "గౌరవనీయులైన"), ముస్లింలు మస్జిద్లో గాని ఇతర స్థలాలలో నమాజ్ ప్రార్థనలు ఆచరించు సమయంలో ముఖము చేయవలసిన దిశ. ఈ ఖిబ్లా లేదా దిశ మక్కా లోని కాబా గృహం వైపు. మస్జిద్ లలో ఖిబ్లా వైపు మిహ్రాబ్ ఉంటుంది.

ఖిబ్లా యొక్క ప్రాముఖ్యత, నమాజు సమయములలో, జంతువులను హలాల్ చేసే సమయాలలోనూ కానవస్తుంది. ముస్లింలు మరణించిన తరువాత సమాధులలో (గోరీలలో) ఖిబ్లా వైపు శవము యొక్క ముఖాన్నుంచి ఖననం చేస్తారు.

[left|thumb|ఖిబ్లా ([కాబా) వైపు తిరిగి నమాజ్ ఆచరిస్తున్న ముస్లింలు]]

## ముస్లింల మొదటి ఖిబ్లా
[thumb|left|మొదటి ఖిబ్లా [అల్ అఖ్సా మస్జిద్.]]

## ముస్లింల ద్వితీయ ఖిబ్లా

## ఇవీ చూడండి
* కాబా
* నమాజ్
* హజ్
* మస్జిద్ అల్ హరామ్
* మస్జిద్ అల్ అఖ్సా
* మస్జిద్ ఎ ఖిబ్లతైన్

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* Islamic Earth: Find Qibla Direction at any point on Earth accurately! (Uses the Great Circle method)
* elahmad: Qibla Direction 
* Qibla Direction
* Qiblah Direction Finder
* QiblaDirection.com uses GoogleMaps and GoogleEarth to draw a line between your location and Makkah. You can then zoom in to street level and use your local surrounds to determine the direction. Automatically gives the prayer times for your location. 
* Find Qibla  using rhumb line and great circle. Also compute magnetic declination
* Worldwide Qibla Locator 
* Full information of the Holy Ka'bah 
* Al-Quds About.com 
* Second Year of the Hijra on al-islam.org
* Qiblah In North America Argues that the Qiblah is based on a rhumb line path
* Qiblah direction   Argues that the Qiblah is based on a great circle path
* Determining the Sacred Direction of Islam
* Qibla Finder Widget for Konfabulator
* a website favoring the "shortest way" method.
* a website favoring the traditional method
* Qibla in hotels
* The Qiblah in North America Website favoring the East due South direction of the Qiblah in North America
* Adhan and Qibla
* Information about how to find qiblah is included

వర్గం:ఇస్లామీయ చట్టాలు
వర్గం:షరియా
విశ్వరూపం (పుస్తకం)

**విశ్వరూపం** నండూరి రామమోహనరావు సేకరించి, తెలుగులో గ్రంథస్తం చేసిన ఖగోళ శాస్త్ర విశేషాల సంపుటి. 
## మొదటి భాగం - విశ్వాంతరాళం
# అద్భుతమైన విశ్వ నిర్మాణం
# విశ్వం సాంతమా, అనంతమా ?
# సాధారణ భాషలో సాపేక్ష సిద్ధాంతం
# సాపేక్ష సిద్ధాంతమే - మరికొంచెం
# మలుపు తిరిగిన మహావిశ్వం
# విస్తరిస్తున్న విశ్వం సరిహద్దులు
# విశ్వసృష్టిపై విభిన్న సిద్ధాంతాలు
# అద్భుతమైన అణు నిర్మాణం
# అణువుల నుంచి అన్ని వస్తువులు
# అణుగర్భంలో అపారశక్తి
# సూర్యగోళంలో వింతలు
# నానారకాల నక్షత్రాలు
# ప్రేలిపోయే నక్షత్రాలు
# నక్షత్రాల జనన మరణాలు
# చివరికి ఏమవుతుంది ?

## రెండవ భాగం - గ్రహకుటుంబం

# చంద్రుడు - కొన్ని విశేషాలు
# చంద్రోపరితలం
# చంద్ర జననం
# గాఢతిమిరంలో గ్రహాల జననం
# బుధగ్రహం
# సుందరమైన శుక్రగ్రహం
# కుజలోకంలో కాల్వలు
# గ్రహ శకలాలు
# సూర్యుని అపరావతారం గురుడు
# వాయేజర్ పరిశోధనలు
# ముద్దులొలికే శనిగ్రహం
# సప్తమ గ్రహం యురేనస్
# నెప్ట్యూన్ గ్రహావిష్కరణ గాథ
# నవమ గ్రహం ప్లూటో
# దశమ గ్రహం వున్నదా ?
# అందాల తోకచుక్కలు
# గగనవీధిలో ఉల్కల దీపావళి
# భూగోళం కథ
# భూమి లోపల, పైన
# ఉపసంహారం

## అనుబంధాలు
# రసాయనిక ధాతువులు
# ఎలక్ట్రాన్ కవచాలు
# రాశులు, నక్షత్రాలు
# ఆధునికయుగ భౌతిక శాస్త్రవేత్తలు
# ముఖ్యమైన కొన్ని రోదసి ప్రయోగాలు
# వ్యతిరేక పదార్థం 
# అణ్వంతర శకలాలు
# శకలాలలో ఉపశకలాలు - క్వార్కులు
# క్వాంటమ్ సిద్ధాంతం
# పట్టపగలు మసక చీకట్లు

## మూలాలు

## వనరులు
* విశ్వరూపం, నండూరి రామమోహనరావు, లిఖిత ప్రచురణలు, విజయవాడ, 2005.
## బాహ్య లంకెలు
* 
వర్గం:తెలుగు పుస్తకాలు
వర్గం:2005 పుస్తకాలు
సుఖ్‌దేవ్ థాపర్

**సుఖ్‌దేవ్ థాపర్‌,** (1907  మే 15-  1931 మార్చి 23,) భారతస్వాతంత్ర్య సమర, ఉద్యమకారుడు. ఇతను భగత్ సింగ్, రాజ్‌గురుల సహచరునిగా ప్రసిధ్ధి. 1928 లాలా లజపతి రాయ్ మరణానికి కారణమైన బ్రిటిష్ ప్రభుత్వంపై పగతీర్చుకోవడానికి, ఫిరోజ్‌పూర్లో బ్రిటిష్ పోలీసు అధికారి "జె.పి. సాండర్స్" ను హతమార్చినందుకు 1931 మార్చి 23 న ఉరితీయబడ్డాడు.

ఈ ముగ్గురు విప్లవకారులు భగత్ సింగ్,రాజ్‌గురు, సుఖ్‌దేవ్ లను 1931 మార్చి 23న లాహోరు సెంట్రల్ జైలులో సాయంకాలం గం. 7.33 ని.లకు సమయానికి ఉరి తీశారు. అప్పటి నిబంధనల ప్రకారం ఆ సమయంలో ఉరిశిక్ష అమలు జరపడం జరిగేది కాదు. వారి మృత దేహాలను రహస్యంగా, జైలు వెనుక గోడలు పగులగొట్టి తీసికొని వెళ్ళి సట్లెజ్ నది తీరాన హుస్సేన్‌వాలా అనే ఊరిలో దహనం చేసేవారు. మృత దేహాలను చూసిన ప్రజలలో అలజడిని ఎదుర్కోకుండా ఇలా చేశారు.

సుఖదేవ్ హిందూస్తాన్ సోషలిస్ట్ రిపబ్లికన్ అసోసియేషన్ అనే సంస్థలో ముఖ్యమైన నాయకుడు. లాహోర్ నేషనల్ కాలేజిలో భారత పురాతన ఔన్నత్యాన్ని అధ్యయనం చేయడానికి, ప్రపంచ విప్లవ పరిణామాలు పరిశీలించడానికి ఒక అధ్యయన కేంద్రాన్ని (స్టడీ సర్కిల్) ప్రాంభించాడు. తన సహచరులైన భగత్ సింగ్, రామచంద్ర, భగవతీ చరణ్ వోహ్రా లతో కలిసి లాహోరులో "నవ జవాన్ భారత సభ" ప్రారంభించాడు. దేశ స్వాంతంత్ర్యానికి యువతను ఉత్తేజితులను చేయడం, ప్రజలలో హేతువాదాన్ని పెంపొందించడం, మతవైషమ్యాలను నిరోధించడం, అంటరానితనాన్ని అరికట్టడం ఆ సంస్థ ఆశయాలు.

రామప్రసాద్ బిస్మిల్, చంద్రశేఖర ఆజాద్‌ల ప్రభావం సుఖదేవ్‌పై బలంగా ఉంది. ఖైదీలపట్ల చూపుతున్న అమానుష విధానాలకు వ్యతిరేకంగా 1929లో జరిగిన నిరాహార దీక్షలో సుఖదేవ్ పాల్గొన్నాడు. సుఖదేవ్‌ను ఉరి తీయడానికి ముందు అతను మహాత్మా గాంధీకి ఒక లేఖ వ్రాశాడు. విప్లవ మార్గంలో ఉద్యమిస్తున్న వారిపట్ల మహాత్మా గాంధీ అనుసరిస్తున్న ప్రతికూల ధోరణిని ఈ లేఖలో సుఖదేవ్ విమర్శించాడు. సుఖదేవ్‌కు మరణ శిక్ష వేయడానికి ఆధారమైన ప్రధాన సాక్ష్యం హంసరాజ్ వోహ్రా ఇచ్చాడు. అయితే సుఖదేవ్ స్వయంగా నేరాన్ని అంగీకరించాడని వోహ్రా చెప్పాడు. 
 
## ఇవి కూడా చూడండి

* భగత్ సింగ్
* రాజ్‌గురు

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

వర్గం:1907 జననాలు
వర్గం:1931 మరణాలు
వర్గం:భారత స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు
వర్గం:విప్లవోద్యమ నాయకులు
వర్గం:ఉరిశిక్ష ద్వారా మరణాలు
వైష్ణవం

హైందవధర్మ సంప్రదాయంలో శ్రీమహావిష్ణువుని ప్రధాన అది దేవతగా ఆరాదించే శాఖను **వైష్ణవం** అంటారు.ఇది హిందూధర్మ తెగలనందు శైవం, శక్తితత్వం, స్మార్తంతో పాటు ఇది ఒకటి. హిందూధర్మం ఆచరించేవారు 67.6% మంది వైష్ణవులు కావడంతో, ఇది అతిపెద్ద హిందూధర్మ తెగలలో ఒక పెద్ద తెగగా చెప్పుకోవచ్చు. **దీనిని విష్ణు మతం** అని కూడా వ్యవహరిస్తారు. దాని అనుచరులను వైష్ణవులు అని పిలుస్తారు.వీరు విష్ణువును పరమ ప్రభువుగా భావిస్తారు. వీరిలో కూడా కొన్ని ఇతర ఉప సంప్రదాయాలు పాటించేవారు ఉన్నారు. కృష్ణావతారంను పరిగణనలోకి తీసుకుని ఆరాధిస్తూ ఉండేవారు, రామావతారంను పరిగణలలోకి తీసుకుని ఆరాధించేవారు, కృష్ణుడు రాముడును ఇద్దరినీ ఆరాధించేవారు ఉన్నారు.వైష్ణవం అనగా విష్ణు అని, వైష్ణవులు అంటే విష్ణు భక్తులు అని అర్థం.

వైష్ణవిజం పురాతన ఆవిర్భావం అస్పష్టంగా ఉంది. సా.శ.పూ 1 వ సహస్రాబ్ది నాటి వేదాల్లో దీనికి మూలాలున్నాయి. భాగవతీజానికి పుట్టుకొచ్చిన వేద దేవత భాగ, వేద నీటి దేవత నారా, లేదా నారాయణ. సాశ.పూ. 7 నుండి 4 వ శతాబ్దంలో అభివృద్ధి చెందిన వాసుదేవ-కృష్ణ, గోపాల-కృష్ణ ఆరాధన వంటి అనేక ప్రసిద్ధ వేదయేతర ఆస్తిక సంప్రదాయాల విలీనంలో వేదయేతర మూలాలు కనిపిస్తాయి. సా.స.పూ.శతాబ్దాలలో, అవతార్ సిద్ధాంతాన్ని అభివృద్ధి చేసినప్పుడు, సంప్రదాయం వైష్ణవిజం అని ఖరారు చేయబడింది. దీనిలో సమలేఖనం చేయబడిన దేవతల అధినేత (సుప్రీం) వేద దేవుడు విష్ణువు అవతారాలుగా గౌరవించబడ్డారు. రాముడు, కృష్ణ, నారాయణ, కల్కి, హరి, వితోబా, వెంకటేశ్వర, శ్రీనాథ్జీ, జగన్నాథ్ ప్రసిద్ధ అవతారాల పేర్లలో ఒకే సుప్రీం విభిన్న కోణాలుగా చూడవచ్చు.

## చరిత్ర
వీరోచిత విశ్వాసకుల సమూహంతో తాజా శతాబ్దాలు సాశ.పూ - సా.శ ప్రారంభ శతాబ్దాలలో వైష్ణవం ఆవిర్బించింది. వాసుదేవ ఒక ప్రముఖ సభ్యుడు. కృష్ణ అధినాయకుడు. యాదవులు " అనేక శతాబ్దాల తరువాత, దైవం ఇప్పటికీ పిల్లవాడు " గోపాల సంప్రదాయాలకు చెందిన బాల కృష్ణుడు, తరువాత ఈ వేదయేతర సంప్రదాయాలను మహాభారత నియమావళితో సమకాలీకరించడం, సనాతన స్థాపనకు ఆమోదయోగ్యంగా ఉండటానికి వేద మతంతో సంబంధం ఉంది. కృష్ణమతానికి మొదట మధ్యయుగ కాలంలో భక్తి యోగంతో సంబంధం ఉంది.

## వైష్ణవం గ్రంథాలు
వైష్ణవ మతంలో ముఖ్య గ్రంథాలు వేదాలు, ఉపనిషత్తులు, భగవద్గీత, పాంచరాత్రం (ఆగమ) గ్రంథాలు, నలాయిరా దివ్య ప్రబంధం, భాగవత పురాణం. 

## దివ్యదేశాలు

## ఇవి కూడా చూడండి
* శైవం
* ప్రపంచ వైష్ణవ సంఘం
## మూలాలు

వర్గం:హిందూమతం
రాంమనోహర్ లోహియా

**రాం మనోహర్ లోహియా** (1910-1967) భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమ నాయకుడు, సోషియలిస్టు రాకకీయ నాయకుడు. ఇతను మార్చి 23, 1910 న అక్బర్ పూర్ గ్రామం, ఫైజాబాద్ జిల్లా ఉత్తరప్రదేశ్లో జన్మించాడు.

## గౌరవాలు
* "డా.రాంమనోహర్ లోహియా న్యాయకళాశాల" ఇతని పేరు మీదుగా యున్నది.
* ఢిల్లీ లోని రాంమనోహర్ లోహియా హాస్పిటల్ ఇతని పేరున ఉంది.
## ఇవీ చూడండి
* కాంగ్రెస్ సోషియలిస్టు పార్టీ
* సోషియలిస్టు పార్టీ
* రాంమనోహర్ లోహియా హాస్పిటల్

## బయటి లింకులు
* freeindia.org biography
* Views Unplugged article
* Dr. Rammanohar Lohia (1910-1967)
* Lohia Picture Album at Kamat.com
* Ram Manohar Lohia Hospital Homepage

వర్గం:1910 జననాలు
వర్గం:1967 మరణాలు
వర్గం:భారతీయ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్
సుధీర్ నాయక్

1945, ఫిబ్రవరి 21న ముంబాయిలో జన్మించిన **సుధీర్ నాయక్** (Sudhir Naik) భారత మాజీ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. ఇతడు భారత క్రికెట్ జట్టు తరఫున 1974లో 3 టెస్టులు, 2 వన్డేలలో ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. దేశవాళీ క్రికెట్‌లో ఇతడు కేవలం క్రికెటర్‌గానే కాకుండా కోచ్‌గా, గ్రౌండ్ క్యురేటర్‌గాను ప్రసిద్ధి చెందినాడు. 

ముంబాయు విశ్వవిద్యాలయం తరఫున తొలిసారిగా క్రికెట్ ఆడినాడు. ఆ తరువాత టాటా ఆయిల్ మిల్లులో ఉద్యోగిగా పనిచేస్తూ ఆ జట్టుకు తరఫున కెప్టెన్‌గా వ్యవహరించాడు. కర్బన రసాయన శాస్త్రంలో ఎమ్మెస్సీ చేసి క్రికెటర్‌గా మారిన అరుదైన వారిలో ఇతడు ఒకడు. చాలా సంవత్సరాల పాటు రంజీ ట్రోఫిలో ముంబాయి జట్టుకు కెప్టెన్‌గా వ్యవహరించాడు. ఆ తరువాత ముంబాయిలోని నేషనల్ క్రికెట్ క్లబ్‌లో కోచ్‌గా సేవలందించాడు. జహీర్ ఖాన్, వసీం జాఫర్, రాజేశ్ పవార్ లాంటి క్రికెటర్లు రాటుదేలినది ఇతని శిక్షణలోనే. 2005 నుంచి వాంఖేడే స్టేడియం గ్రౌండ్ ఇంచార్జిగానూ సేవలందిస్తున్నాడు.
## గణాంకాలు
సుధీర్ 3 టెస్టులలో 23.50 సగటుతో 141 పరుగులు సాధించాడు. అతని అత్యధిక స్కోరు 77 పరుగులు. టెస్ట్ క్రికెట్‌లో ఇదే అతని ఏకైక అర్థసెంచరీ. వన్డేలలో 2 మ్యాచ్‌లు ఆడి 19.00 సగటుతో 38 పరుగులు సాధించాడు.
## బయటి లింకులు
క్రిక్‌ఇన్ఫో ప్రొఫైల్ - సుధీర్ నాయక్

వర్గం:1945 జననాలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ టెస్ట్ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ వన్డే క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రీడాకారులు
వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
గృహ ప్రవేశం

thumb|330x330px|శ్రీసత్యనారాయణస్వామి పూజ
**గృహ ప్రవేశం** కొత్త ఇల్లు లేదా గృహము కట్టుకున్న తరువాత అందులోకి ప్రవేశించే ముందు జరుపుకొనే పండుగ. హోమం, నవగ్రహాలకు శాంతి, సత్యన్నారాయణ స్వామి వ్రతం, బంధువులకు, స్నేహితులకు విందు, గోవుతో ముందుగా ఇల్లు తొక్కించడం మొదలైనవి దీనిలోని ముఖ్యమైన కార్యక్రమాలు.
## నూతన గృహ ప్రవేశమునకు కావలసిన వస్తువులు
* పసుపు = 150 గ్రాములు.
* కుంకుమ = 250 గ్రాములు.
* తమలపాకులు = 2 కట్టలు (పెద్దవి)
* వక్కలు = 100 గ్రాములు.
* అరటి పిలకలు = 2
* అరటి పండ్లు = 25
* అగరవత్తులు = 1 కట్ట (పెద్దది)
* సాంబ్రాణి = 100 గ్రాములు.
* నువ్వుల నూనె = 2 కిలోలు
* ఒత్తుల కట్ట = 1 (పెద్దది)
* తెల్ల గుడ్డ బద్దీ ముక్క (కాటన్) = 1/4 మీటరు (అఖండ దీపమునకు)
* మట్టి మూకుడు (కొత్తది) = 1
* వరి ధాన్యము = 1 కిలో
* విస్తళ్ళు = 12
* దేవుళ్ళ పటములు = 5
* పూల మాలలు = 20 మూరలు
* రవికెల గుడ్డలు = 4 (కాటన్ ముక్కలు) (కొత్తవి)
* చాకు (కొత్తది) = 1
* పూజా బియ్యము = 8 కెజీలు

ధర్మ సింధు ప్రకారం ఆచరించవలసిన పద్ధతి ఈ విధంగా ఉంది. గృహ యజమాని ధర్మపత్నితో సహా మంగళ స్నానాలు చేసి బంధు మిత్రులతో కూడుకొని నూతన గృహమునకు, ముహూర్త సమయమునకు కొంచెము ముందుగా చేరుకొనవలెను. గృహ ద్వారము వద్ద దూడతో ఉన్న ఆవును పూజించి దానికి ఇష్టమైన ఆహారమును పెట్టవలెను. అష్టదిక్కుల, భూదేవికి ఊర్ధ్వ పురుషునికి వాస్తువరుణ దేవతలకు మృష్టాన్నము, వసంతంతో నింపిన గుమ్మడికాయ బలిహరణము (ఉద్దిబేడలు, పెసరపప్పు, బియ్యము, పసుపు, సున్నము కలిపి వండిన అన్నము) ఈయవలెను. దీనిని వెలగకాయంత ముద్దలు చేసి అన్ని దిక్కుల పెట్టవలెను. కలశమున గంగాది తీర్థములను ఆవాహన చేసి పూజించవలెను. దీనిని "గంగపూజ" అంటారు. శుభ ముహూర్తమున దూడతో ఆవును ముందుంచుకొని, గృహదేవతా విగ్రహములను కాని, పటములను కాని చేత పట్టుకొని మంగళ వాద్య ఘోషముల మధ్య యజమాని కుడికాలు, ధర్మపత్ని ఎడమకాలు గృహమునందు పెట్టవలెను.

పాలు పొంగించి, క్షీరాన్నమును వండి దానితో వాస్తుపురుషుని పూజించి నివేదన చేయవలెను. పాలు పొంగించుటకు చేసిన అగ్ని హోత్రమునకు నెయ్యి, చక్కెర వేసి నమస్కరించవలెను. వాస్తుపూజకు ముందు గణపతి పూజ చేయవలెను. నవగ్రహ పూజ, అష్ట దిక్పాలక పూజ చేయించవలెను. బలిహరణము పెట్టువరకు నూతన గృహమున ఏమియు వండరాదు.

## మూలాలు

వర్గం:పండుగలు
వర్గం:ఇల్లు
వేలమూరిపాడు

**వేలమూరిపాడు**, ప్రకాశం జిల్లా, అద్దంకి మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం. ఈ గ్రామం అద్దంకి పట్టణానికి కూతవేటు దూరంలో ఉంది.

## సమీప గ్రామాలు
మణికేశ్వరం 3 కి.మీ, అద్దంకి 4.3 కి.మీ, కొటికలపూడి 5.2 కి.మీ, అనమనమూరు 5.3 కి.మీ, రామాయపాలెం 5.4 కి.మీ.

## విద్య
ఈ గ్రామంలోని ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల 2009 లో మూతబడింది.

## పరిపాలనా
2013 జూలైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి జరిగిన ఎన్నికలలో ఉప్పుటూరి రాధాకృష్ణ, సర్పంచిగా ఎన్నికైనాడు

## దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు
*అద్దంకి వీరభద్రస్వామివారి ఆలయం:- ఈ ఆలయానికి ఆరు ఎకరాల మాన్యం భూమి ఉంది.
*శ్రీ కోదండరామస్వామివారి ఆలయం.:- ఈ ఆలయం స్థానిక ఎస్.సి.కాలనీలో ఉంది.

## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
సదాశివ పాటిల్

**సదాశివ పాటిల్ (జ.**1933, అక్టోబరు 10)  భారత మాజీ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. 

## జీవిత విశేషాలు
సదాశివ పాటిల్  మహారాష్ట్రలోని కొల్హాపూర్లో 1933, అక్టోబరు 10న జన్మించాడు. 1955లో ఇతడు భారత క్రికెట్ జట్టు తరఫున ఒక టెస్ట్ మ్యాచ్‌లో ప్రాతినిధ్యం వహించాడు.  1952-53 సీజన్ నుండి 1983-84 సీజన్ వరకు  సదాశివ్ పాటిల్  ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెట్ క్రీడా వృత్తి కొనసాగింది. మహారాష్ట్ర తరఫున 36 ఫస్ట్ క్లాస్ మ్యాచ్‌ల్లో ఆడాడు. సదాశివ్ పాటిల్ 1952 నుండి 1984 వరకు ఫస్ట్ క్లాస్ క్రికెట్ ఆడాడు. అందులో 14 పరుగులు చేసి 2 వికెట్లు పడగొట్టినాడు. 36 ఫస్ట్ క్లాస్ మ్యాచ్‌లు ఆడి 27.06 సగటుతో 866 పరుగులు సాధించాడు. ఫస్ట్ క్లాస్ క్రికెట్‌లో 83 వికెట్లు సాధించాడు.

సదాశివ్ పాటిల్ తన క్రీడా జీవితంలో మొత్తం ఒక టెస్ట్ మాత్రమే ఆడాడు. అతను 1955 డిసెంబరు 2 న ముంబైలో సందర్శిస్తున్న న్యూజిలాండ్ జట్టుపై జరీన టెస్ట్ తో అరంగేట్రం చేశాడు. ఇది అతని ఏకైక టెస్ట్ పాల్గొనడం. అప్పటి నుండి అతను టెస్టుల్లో కనిపించలేదు.

లాలా అమర్‌నాథ్ జాతీయ జట్టులో చాలా మంది యువ క్రికెటర్లను చేర్చాడు.  అతను జట్టు సెలెక్టర్ల అధ్యక్షుడిగా ఉన్నప్పుడు  అయితే  టెస్టుల్లో సదాశివ్ పాటిల్ పాల్గొనడం చాలా పరిమితం. అయితే, బొంబాయిలో న్యూజిలాండ్‌తో జరిగిన ఆటలో అతను నిరాశాజనకంగా ఆడలేదు. అతను 14 పరుగులతో అజేయంగా ఉన్నాడు. రెండు ఇన్నింగ్స్‌లలోనూ జాన్ రీడ్ వికెట్ ను తీసాడు. అతను 23 ఓవర్లు బౌలింగ్ చేసి 51 పరుగులకు 2 వికెట్లు పడగొట్టాడు. అతని జట్టు ఆ ఆటలో గెలిచింది. అయితే  మరే ఇతర టెస్టులోనూ ఆడటానికి అతనికి అవకాశం ఇవ్వలేదు. అతను దిగువ వరుసలో సమర్థవంతమైన బ్యాట్స్ మాన్‌గా ఉన్నాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1933 జననాలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ టెస్ట్ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రీడాకారులు
వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
తిలక్ రాజ్

1960, జనవరి 15న ఢిల్లీలో జన్మించిన **తిలక్ రాజ్** (Tilak Raj) మాజీ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. దేశవాళి క్రికెట్ పోటీలలో బరోడా, ఢిల్లీ తరఫున ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. 1985లో బరోడా తరఫున ఆడుతూ బౌలింగ్ చేస్తున్నప్పుడు ఇతని ఓవర్‌లోనే రవిశాస్త్రి వరుసగా ఆరు సిక్సర్లు కొట్టి రికార్డు సృష్టించాడు. ఫస్ట్ క్లాస్ క్రికెట్‌లో బ్యాట్స్‌మెన్ ఇలాంటి ఘనత సాధించడం ప్రపంచంలో ఇది రెండవది కాగా భారత్ తరఫున మొట్టమొదటిది. దీనితో శాస్త్రితో పాటు ఇతని పేరు కూడా గుర్తింపు పొందింది.

## బ్యాటింగ్, ఫీల్డింగ్ సగటు

## బౌలింగ్ సగటు

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*క్రికెట్ ఆర్కైవ్ ప్రొఫైల్ - తిలక్ రాజ్

వర్గం:1960 జననాలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
లాల్‌చంద్ రాజ్‌పుత్

1961, డిసెంబర్ 18న ముంబాయిలో జన్మించిన **లాల్‌చంద్ రాజ్‌పుత్** (Lalchand Rajput) భారత మాజీ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. ఇతడు భారత క్రికెట్ జట్టు తరఫున 1985 నుంచి 1987 మధ్యలో 2 టెస్టులు, 4 వన్డేలలో ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. 2007లో దక్షిణాఫ్రికాలో జరిగిన ట్వంటీ-20 ప్రపంచ కప్‌లో పాల్గొన్న భారత జట్టుకు ఇతడు మేనేజర్‌గా వ్యవహరించాడు.
## గణాంకాలు
రాజ్‌పుత్ 2 టెస్టులు ఆడీ 26.25 సగటుతో 105 పరుగులు సాధించాడు. అత్యధిక స్కోరు 61 పరుగులు. ఇదే టెస్టు క్రికెట్‌లో అతని ఏకైక అర్థసెంచరీ. వన్డేలలో 4 మ్యాచ్‌లు ఆడి 9 పరుగులు చేశాడు.

వర్గం:1961 జననాలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ టెస్ట్ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ వన్డే క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రీడాకారులు
వర్గం:మహారాష్ట్ర క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:ముంబాయి క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
గులాబ్‌రాయ్ రాంచంద్

thumb|గులాబ్‌రాయ్ రాంచంద్
**గులాబ్‌రాయ్ రాంచంద్** (జూలై 26, 1927 - సెప్టెంబర్ 9, 2003) (Gulabrai Ramchand) భారత మాజీ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. భారత జట్టు తరఫున 33 టెస్ట్ మ్యాచ్‌లలో ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. ఆస్ట్రేలియా పై ఆడిన భారత జట్టుకు కెప్టెన్‌గా వ్యవహరించి ఆ సిరీస్‌ను గెలిపించాడు. అదే కెప్టెన్‌గా అతని ఏకైక సిరీస్ కావడం గమనార్హం.

## జననం
1927, జూలై 26 న కరాచిలో జన్మించాడు.

## టెస్ట్ క్రికెట్ గణాంకాలు
33 టెస్టులు ఆడిన రాంచంద్ 24.58 సగటుతో 1180 పరుగులు సాధించాడు. అందులో 2 సెంచరీలు, 5 అర్థసెంచరీలు ఉన్నాయి. టెస్ట్ క్రికెట్‌లో అతని అత్యధిక స్కోరు 109 పరుగులు. టెస్టులలో 41 వికెట్లు కూడా సాధించాడు. అత్యుత్తమ బౌలింగ్ విశ్లేషణ 49 పరుగులకు 6 వికెట్లు.

## ఫస్ట్ క్లాస్ క్రికెట్ గణాంకాలు
గులాబ్‌రాయ్ 145 ఫస్ట్ క్లాస్ మ్యాచ్‌లు ఆడి 36.30 సగటుతో 6026 పరుగులు సాధించాడు. అందులో 16 సెంచరీలు, 28 అర్థసెంచరీలు ఉన్నాయి. అత్యధిక స్కోరు 230 (నాటౌట్) . బౌలింగ్‌లో 255 వికెట్లు సాధించాడు.

## మరణం
2003, సెప్టెంబర్ 9 న ముంబాయిలో రాంచంద్ మరణించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1927 జననాలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ టెస్ట్ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:2003 మరణాలు
రాజ్‌సింగ్ దుంగార్పూర్

1935, డిసెంబర్ 19న రాజస్థాన్ లోని డూంగర్పూర్లో జన్మించిన మహారాజ్‌సింగ్ మాజీ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. రాజస్థాన్ తరఫున 1955 నుంచి 1971 వరకు 86 ఫస్ట్ క్లాస్ క్రికెట్ పోటీలలో పాల్గొన్నాడు.

డూంగర్పూర్ పాలకుడైన మహార్వాల్ లక్ష్మణ్ సింహ్‌జీ కుమారుడైన రాజ్‌సింగ్ ఇండోర్లో విద్యనభ్యసించాడు. భారత క్రికెట్ కంట్రోల్ బోర్డు అధ్యక్షుడిగాను, రెండు సార్లు జాతీయ టీం సెలెక్టర్‌గాను పనిచేసి ప్రస్తుతం ముంబాయి లోని క్రికెట్ క్లబ్ ఆఫ్ ఇండియాకు అధ్యక్షుడిగా కొనసాగుతున్నాడు.

వర్గం:1935 జననాలు
వర్గం:2009 మరణాలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:రాజస్థాన్ క్రీడాకారులు
వర్గం:రాజస్థాన్ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారత క్రికెట్ కంట్రోల్ బోర్డ్ అధ్యక్షులు
వర్గం:భారత జాతీయ క్రికెట్ జట్టు సెలెక్టర్లు
కొలంబో

**కొలంబో** (సింహళ భాష: 40px, ఉచ్ఛారణ :ˈkoləmbə ; తమిళం: கொழும்பு) శ్రీలంక లోని పెద్ద నగరం, వాణిజ్య కేంద్రం, రాజధాని. పశ్చిమ తీరంలో యున్నది, అధికార నియంత్రణా రాజధాని యే గాక, నవీన భావాలుగల జీవనసరళి, వేగవంతం గల నగరం, బ్రిటిష్ కాలనీల శిథిలాలు కానవచ్చే నగరం. దీని జనాభా 6 లక్షల కన్నా మించి యున్నది.

పోర్చుగీసు వారు ఈ నగరానికి 1505 లో *కొలంబో* అని పేరుపెట్టారు. ప్రాంతీయభాషలో దీని పేరు *కొలోన్ తోట*, అర్థం *కేలనీ నది ఒడ్డున రేవు*. దీని పేరు సింహళ పేరు *కోలా-అంబ-తోట* అర్థం 'మామిడి తోటలు గల రేవు', నుండి ఆవిర్భవించిందని కూడా అంటారు.

## ఇవి కూడా చూడండి
*టెంపుల్ ట్రీస్
## సోదర నగరాలు

*  సెయింట్ పీటర్స్ బర్గ్, రష్యా (1997 నుండి)
*  షాంఘై, చైనా (2003 నుండి)
*  లీడ్స్,  యునైటెడ్ కింగ్డం

## బయటి లింకులు
* Lanka Media Information 
* ''Colombo Municipal Council'', History of the City
* Searchable map of Colombo and Sri Lanka
## మూలాలు

వర్గం:శ్రీలంక
వర్గం:ప్రపంచ నగరాలు
వర్గం:ఆసియా రాజధానులు
వర్గం:నగరాలు
అజయ్ శర్మ

**అజయ్ శర్మ** (ఆంగ్లం:Ajay Sharma; జననం 1964, ఏప్రిల్ 3) ఢిల్లీకి చెందిన భారత క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. ఫస్ట్ క్లాస్ క్రికెట్‌లో 67.46 సగటుతో 10,000 కు పైగా పరుగులు సాధించాడు. కాని టెస్టులలో ఆడే అవకాశం ఒకేఒక్క సారి మాత్రమే లభించింది. వన్డేలలో 31 మ్యాచ్‌లకు ప్రాతినిధ్యం వహించి 20.19 సగటుతో 424 పరుగులు సాధించాడు. వన్డేలలో ఇతని అత్యధిక స్కోరు 59 (నాటౌట్).

2000లో 36 సంవత్సరాల వయస్సులో ఇతని క్రీడాజీవితం అర్థాంతరంగా ఆగిపోయింది. మ్యాచ్‌ఫిక్సింగ్ కుంభకోణంలో ఇరుక్కొని జీవితకాలపు బహిష్కరణకు గురైనాడు. 
## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు
* Cricinfo Profile: Ajay Sharma
వర్గం:1964 జననాలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:ఢిల్లీ క్రీడాకారులు
వర్గం:ఢిల్లీ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
రవికాంత్ శుక్లా

thumb|రవికాంత్ శుక్లా
**రవికాంత్ శుక్లా** (Ravikant Shukla) భారత్ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. ఎడమచేతి బ్యాట్స్‌మెన్ అయిన ఇతడు 2006లో శ్రీలంకలో కరిగిన అండర్-19 ప్రపంచ కప్ పోటీలలో భారత జట్టుకు నేతృత్వం వహించాడు. ఫస్ట్ క్లాస్ పోటీలలో ఉత్తర ప్రదేశ్ తరఫున ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్నాడు.

## జీవిత విశేషాలు
అతను 1987, జూలై 7న ఉత్తర ప్రదేశ్ లోని రాయ్‌బరేలీలో జన్మించాడు.  అతను ఉత్తర ప్రదేశ్ తరపున అండర్ -16, అండర్ -19 క్రికెట్ తరఫున ఆడాడు. అతను భారతదేశాన్ని ఫైనల్స్‌కు నడిపించాడు.  కాని 2006 అండర్ -19 క్రికెట్ ప్రపంచ కప్ ఫైనల్స్‌లో ఓడిపోయాడు. అయితే, అతను 6 మ్యాచ్‌ల్లో 53 పరుగులు మాత్రమే చేశాడు. 

## గణాంకాలు
2020 జూన్ 20 నాటికి గణాంకాలు

## మూలాలు

## భాహ్య లంకెలు
*
వర్గం:1987 జననాలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ క్రీడాకారులు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
కీరవాణి

**కీరవాణి** అన్న పేరు ఈ క్రింది వాటిని సూచిస్తుంది:

*ఎం. ఎం. కీరవాణి - సంగీత దర్శకులు
*కీరవాణి రాగం - కర్ణాటక సంగీతంలో 21వ మేళకర్త రాగము.
రిషికేశ్

**ఋషికేశ్** ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రంలో డెహ్రాడూన్ జిల్లాలోని ఒక మునిసిపాలిటీ.

## జనాభా
2001 జనాభా లెక్కలననుసరించి ఋషికేశ్ 59,671.పురుషులు 56% స్త్రీలు 44%.అక్షరాస్యత 75%.ఇది జాతీయ అక్షరాస్యత (59.1%) కంటే అధికం.పురుషుల అక్షరాస్యత 80%, స్త్రీల అక్షరాస్యత 68%.6 సంవత్సరాల లోపు పిల్లలు 12%.

## స్థల పురాణం
thumb|చారిత్రక ప్రసిద్ధి కలిగిన లక్ష్మణ ఝులా
ఋషికేశ్ స్థితి కారకుడు విష్ణుమూర్తి నామాలలో ఒకటి.ఇది హిందువుల పవిత్ర క్షేత్రాలలో ఒకటి. ఇది హిమాలయాల దిగువ భాగంలో ఉంది. శ్రీరాముడు రావణ సంహారం తరువాత బ్రహ్మహత్యా పాతకం పోగొట్టుకోవడానికి ఇక్కడ పరిహార కర్మలాచరించినట్లు పురాణ కథనం. రిషికేశ్ హరిద్వార్‌కు 25 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. హిమాలయ చార్‌దామ్‌లుగా పేరొందిన చెందిన బద్రీనాథ్, కేదార్‌నాథ్, గంగోత్రి, యమునోత్రి.

పవిత్ర గంగానదిఋషికేశ్ గుండా ప్రవహిస్తుంది. గంగా నది హిమాలయాలలోని శివాలిక్ కొండలను దాటి ఉత్తర భారత మైదానాలలో ప్రవేశించే ప్రదేశమే ఋషికేశ్. ఋషికేశ్ లోని గంగాతీరంలో అనేక పురాతన దేవాలయాలు ఉన్నాయి. అలాగే నూతనంగా నిర్మించిన దేవాలయాలు ఉన్నాయి. ఈ నగరం అనేకమంది భారతదేశంలోని వేలకొలది భక్తులను ఆకర్షిస్తుంది. వీదేశీ పర్యాటకులు కూడా ఇక్కడికి రావడానికి ఆసక్తి చూపుతుంటారు. ఋషికేశ్‌లో ఉన్న యోగా శిక్షణాలయాలూ భక్తులను ఆకర్షించడానికి ప్రధాన కారణం. యోగా నగరం అని రిషికేశ్ కూ మారుపేరు విదేశీయులలో ప్రసిద్ధం. పవిత్ర గంగా స్నానం, ఋషికేశ్‌లో ధ్యానం భక్తులకు మోక్షం కలిగిస్తుందని భక్తుల విశ్వాసం.

ఋషికేశ్ పరిసర ప్రాంతంలో గంగా నదీ తీరంలో ఉన్న ఋషి వాటికల కారణంగా ఈ ఊరికి ఈ పేరు వచ్చినట్లు విశ్వసిస్తున్నారు. ఇది వ్యాపార, సమాచార కూడలిగా కూడా ప్రాముఖ్యత కలిగిన నగరం. ఋషికేశ్ పరిసరాలలోని ఆకర్షణీయమైన పల్లె ఋషికీ రేటీ. శివానందనగలో స్వామి శివానందచే స్థాపించబడిన ' శివానంద ఆశ్రమం', 'డివైన్ లైఫ్ ఆఫ్ సొసైటీ' ఉన్నాయి. ఉత్తర ఋషికేశ్, లక్ష్మణ్ ఝులా ఉత్తర భాగంలో కొంచందూరంగా ఉన్న స్వర్గ్ ఆశ్రమం దాని చుట్టూ ఉన్న చిన్న చిన్న ఆశ్రమాలు నీలఖంఠ మహాదేవ్ గుడి గంగానది తూర్పు తీరంలో ఉన్నాయి. నీలఖంఠ మహాదేవ్ గుడి ఋషికేశ్‌కు 12 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. త్రివేణీ ఘాట్‌లో ఇచ్చే హారతి దర్శించడానికి భక్తులు ఆసక్తి చూపుతుంటారు.

ఋషికేశ్‌లో 120 సంవత్సరాల క్రితం స్థాపించబడిన కైలాష్ ఆశ్రమ బ్రహ్మవిద్యాపీఠం ఉంది.ఇక్కడ విద్యార్థులకు ప్రాచీన వేదవిద్యలో శిక్షణ ఇస్తారు. ఈ శిక్షణాలయంలో ప్రసిద్ధులైన స్వామి వివేకానంద, స్వామి రామతీర్ధ, స్వామి శివానంద శిక్షణ తీసుకున్నారు.

ప్రస్తుతం మూసివేసిన మహేష్‌యోగి ఆశ్రమానికి 1960లలో బీటిల్స్ విదేశీ సంగీతకారుల బృందం వచ్చింది. మైక్ లవ్, ది బీచ్ బాయ్స్, డోనోవన్, జిప్ మిల్స్ లాంటి కళాకారులు ఈ నగరానికి ధ్యానం అభ్యసించటానికి వచ్చారు.సరికొత్తగా ఇక్కడకు విచ్చేసిన ప్రముఖ కాళాకారిణి హాలీవుడ్ నటి కాటే విన్స్‌లెట్.

## ఇవి కూడా చూడండి

* పరమార్థ నికేతన్

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:ఉత్తరాఖండ్ పుణ్యక్షేత్రాలు
సాక్షి (దినపత్రిక)

## చరిత్ర
సాక్షి మార్చి 24, 2008న 23 ఎడిషనులతో ప్రారంభించబడింది. అమెరికాకు చెందిన మారియో గార్సియా ఈ పత్రిక రూపకల్పన చేసాడు. జగతి పబ్లికేషన్స్ లో భాగంగా ఈ పత్రిక పనిచేస్తుంది. తెలుగు దినపత్రికారంగంలో మొదటిసారిగా అన్ని పేజీలూ రంగులలో ముద్రణ చేయబడుతోంది. తొలిగా ఇతర దినపత్రికల ప్రాంతీయ ఎడిషన్లు చిన్న సైజులో వస్తుంటే, దీనిలో పెద్ద సైజులో వెలువడింది. ఆదివారం అనుబంధం **ఫన్‌డే** పేరుతో విడుదల అవుతుంది. దీనిలో  కథలు, సీరియళ్లు, హాస్య శీర్షికలు ఉంటాయి.

తొలిదశలో ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి వై.యస్.రాజశేఖర్ రెడ్డి కుమారుడు వై.ఎస్. జగన్మోహన్ రెడ్డి ప్రధాన సంపాదకుడు. సజ్జల రామకృష్ణారెడ్డి సంపాదకీయ సంచాలకునిగా, కె.ఎన్.వై.పతంజలి వ్యవస్థాపక సంపాదకునిగా మొదలైంది. పతంజలి అకాల మరణంతో వర్ధెల్లి మురళి సంపాదకునిగా బాధ్యతలు చేపట్టాడు.  ప్రస్తుతం(2019) సంపాదకీయ సంచాలకుడుగా కె రామచంద్రమూర్తి బాధ్యతలు నిర్వర్తిస్తున్నాడు.

## అమ్మకాలు, చదువరులు
;అమ్మకాలు
ఎబిసి 2018 జనవరి - జూన్ గణాంకాల ప్రకారం, పత్రిక  సగటున 10,91,079 పత్రిక అమ్మకాలు కలిగివుంది. అంతకు ముందు అర్ధసంవత్సరపు గణాంకాలతో పోల్చితే 1.7% తగ్గుదల కనబడింది. 
;చదువరులు
ఐఆర్ఎస్ 2019 రెండవ త్రైమాసికం గణాంకాల ప్రకారం, తెలుగు రాష్ట్రాల్లో రోజువారి సగటున పత్రిక చదివేవారి సంఖ్య 30,86,000 వుండగా, గత నెలలో ఏనాడైనా పత్రిక చదివిన వారి సంఖ్య 85,98,000 గా వుంది. గత త్రైమాసికంతో పోల్చితే రోజు వారి సగటు చదువరుల సంఖ్య 4.7%  పెరిగింది.

ఫణికుమార్ రేవంత్ రాహుల్ గాంధీ సోనియమ్మా ఇందిరమ్మ కాంగ్రెస్ మూడు రంగుల జెండా బండి పాదయాత్ర తెలంగాణ ప్రభుత్వం సోనీ అమ్మ ఇందిరమ్మ ఫణికుమార్ CM.

## ఇవికూడా చూడండి
# సాక్షి (ప్రసారమధ్యమ సమూహం)
# సాక్షి టివి
# సాక్షి ఎక్సలెన్స్ పురస్కారాలు

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

వర్గం:తెలుగు పత్రికలు
వర్గం:2008 స్థాపితాలు
వర్గం:అంతర్జాలంలో తెలుగు
వర్గం:దినపత్రికలు
వర్గం:ప్రస్తుత పత్రికలు
అంకారా

**అంకారా** (టర్కిష్ **Ankara**) టర్కీ దేశపు రాజధాని, ఆ దేశంలో ఇస్తాంబుల్ తరువాత పెద్ద నగరం. సముద్ర మట్టానికి 938 మీ. (3080 అ) ఎత్తులో ఉంది, 2007 గణాంకాల ప్రకారం ఈ నగర జనాభా 39,01,201. అంకారా నగరం, అదే పేరుతో ఉన్న రాష్ట్ర రాజధాని కూడా.

అనేక ప్రాచీన నగరాల లాగా అంకారా కూడా పలు నామాలు గల్గివుండేది. హిట్టైట్ లు దీనిని సా.శ.పూ 1200 లో "అంకువాష్" అని పిలిచేవారు. గలాతియన్లు దీనికి "అంకైరా" అని పిలిచేవారు. బైజాంటియనులు దీనికి "అంకైరా" అని పిలిచేవారు. దీనికి "అంగోరా" అని సెల్జుక్ ల కాలం 1073 లో పేరు. దీనికా పేరు 1930 వరకూ ఉంది.

అనటోలియా మధ్యలో వున్నది, ఇది ఒక పారిశ్రామికనగరం. ఇది టర్కీ ప్రభుత్వకేంద్రం, అన్ని దేశాల రాయబార కార్యాలయాలు ఇందులో ఉన్నాయి. ఇది వాణిజ్యకేంద్రం కూడా. ఈ నగరం తన 'అంగోరా మేకలు' (పొడుగాటి వెండ్రుకలు గల), అంగోరా ఉన్నికి ప్రసిద్ధి.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* Ankara Photo Gallery
* Esenboga Ankara Airport
* Municipality of Ankara
* Governor of Ankara
* Turkish Ministry of Culture and Tourism's ''Ankara'' page
* Ankara Weather Forecast Information
* Ankara

వర్గం:టర్కీ
కోకిల (అయోమయ నివృత్తి)

**కోకిల** అనేది ఈ క్రింది విషయాలను సూచిస్తుంది:

* కోకిల ఒక రకమైన పక్షి.
* కోకిల (సినిమా), 1990లో విడుదలైన కె. బాలచందర్ సినిమా.
* కోకిల (2006 సినిమా), 2006లో విడుదలైన సినిమా. రాజా, సలోని, కోట శ్రీనివాసరావు తదితరులు నటించారు.
* వసంత కోకిల 1982 తెలుగు సినిమా.
* కోకిలప్రియ రాగం
ఊర్వశి (అయోమయ నివృత్తి)

* ఊర్వశి - ఇంద్రుని సభలో అప్సరసలలో ఒకరు.
* ఊర్వశి (సినిమా) - 1974లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
* ఊర్వశి (నటి) - రుస్తుం,యమకింకరుడు వంటి సినిమాలలో నటించిన నటీమణి.
రంభ (అయోమయ నివృత్తి)

* రంభ, అప్సరసలలో ఒకరు.

* రంభ (నటి), తెలుగు సినిమా నటి.
ఒరాకిల్ డేటాబేసు

**ఒరాకిల్** అనేది ఒక డేటాబేస్. డేటాబేస్‌ను ఏదైనా సమాచారమును భద్రపరుచుకోవడానికి ఉపయోగిస్తారు.
## నేపధ్యము

**ఒరాకిల్** డేటాబేస్ రిలేషనల్ డేటాబేస్ రకానికి చెందినది. ఈ రకమైన డేటాబేస్ లలో సమాచారాన్ని పట్టికలు (టేబుల్స్) లలో భద్రపరుస్తారు. ప్రపంచ డేటాబేస్ విపణిలో ఒరాకిల్ సింహభాగాన్ని ఆక్రమిస్తుంది. ఈ సాఫ్ట్ వేర్ ను తయారు చేసిన ఒరాకిల్ సంస్థ ప్రపంచ సాఫ్ట్ వేర్ కంపెనీలలో రెండవ అతి పెద్ద కంపెనీ. (మొదటిది హెచ్.పి)

1977 లో లారీ ఎల్లిసన్, ఆయన మిత్రులు కొంతమంది కలిసి సాఫ్ట్‌వేర్ డెవలప్‌మెంట్ లాబొరేటరీస్ అనే ఒక సంస్థను నెలకొల్పారు.1979 లో దాన్ని రిలేషనల్ సాఫ్ట్‌వేర్ గా మార్చారు. అప్పుడే ఒరాకిల్ డేటాబేస్ రెండవ వర్షన్ విడుదలైంది. అయితే అందులో లావాదేవీలకు (ట్రాన్సాక్షన్లకు) ఆసరా ఉండేది కాదు. కేవలం సీక్వెల్ ఆధారంగా డేటాబేస్ నుంచి సమాచారాన్ని ప్రశ్నించి వెలికి తీయడం (క్వెరీ చెయ్యడం), డేటాబేసులోని పట్టికలను కలపడం వంటి ప్రాథమిక అవసరాలను మాత్రం తీర్చగలిగారు.

## ఇంతవరకు విడుదలైన వెర్షన్లు
* ఒరాకిల్:7: 7.0.16 — 7.3.4
* ఒరాకిల్:8 డేటాబేస్: 8.0.3 — 8.0.6
* ఒరాకిల్:8i డేటాబేస్ రిలీజ్: 8.1.5.0 — 8.1.5.1
* ఒరాకిల్:8i డేటాబేస్ రిలీజ్ 2: 8.1.6.0 — 8.1.6.3
* ఒరాకిల్:8i డేటాబేస్ రిలీజ్ 3: 8.1.7.0 — 8.1.7.4
* ఒరాకిల్:9i డేటాబేస్ రిలీజ్ 1: 9.0.1.0 — 9.0.1.5 (డిసెంబరు 2003 ప్యాచ్ సెట్[ఆధునీకరించబడినది])
* ఒరాకిల్:9i డేటాబేస్ రిలీజ్ 2: 9.2.0.1 — 9.2.0.8 (ఏప్రిల్ 2007 ప్యాచ్ సెట్[ఆధునీకరించబడినది])
* ఒరాకిల్: డేటాబేస్ 10g రిలీజ్ 1: 10.1.0.2 — 10.1.0.5 (ఫిబ్రవరి 2006 ప్యాచ్ సెట్[ఆధునీకరించబడినది])
* ఒరాకిల్: డేటాబేస్ 10g రిలీజ్ 2: 10.2.0.1 — 10.2.0.4 (ఏప్రిల్ 2008 ప్యాచ్ సెట్[ఆధునీకరించబడినది])
* ఒరాకిల్:డేటాబేస్ 11g రిలీజ్1: 11.1.0.6 — 11.1.0.7 (సెప్టెంబరు 2008 ప్యాచ్ సెట్[ఆధునీకరించబడినది]) 

## బయటి లింకులు
* అధికారిక వెబ్సైటు

వర్గం:కంప్యూటరు సాఫ్టువేర్
ఇస్తాంబుల్

**ఇస్తాంబుల్** (టర్కిష్: ఇస్తాంబుల్, చారిత్రకంగా బైజాంటియన్, ఆ తరువాత కాన్‌స్టాంటినోపిల్ (టర్కిష్:قسطنطينيه); ఐరోపా లోని అధిక జనసాంద్రత గల నగరం, ప్రపంచంలో 4 నాలుగవ అత్యధిక జనాభా గల నగరం. టర్కీ యొక్క అతి పెద్ద నగరం, సాంస్కృతిక, వాణిజ్య కేంద్రం. ఇస్తాంబుల్ రాష్ట్రం కూడా, ఇందులో 27 జిల్లాలు ఉన్నాయి. టర్కీకు వాయ్యువ్యదిశలో, ఇది బోస్ఫొరస్ జలసంధి లోగల ప్రకృతిసిధ్ధమైన ఓడరేవు, దీనిని 'గోల్డన్ హార్న్' అని కూడా అంటారు. ఐరోపా, ఆసియా
ఖండాల మధ్య గల నగరం, ఇదో విశేషం. దీని సుదీర్ఘ చరిత్రలో 330-395 వరకు రోమన్ సామ్రాజ్యపు రాజధానిగాను, 395-1204 వరకు బైజాంటియన్ సామ్రాజ్యపు రాజధానిగాను, 1204-1261 వరకు లాటిన్ సామ్రాజ్యపు రాజధానిగాను,, 1453-1922 వరకు ఉస్మానియా సామ్రాజ్యపు రాజధాని గాను వుండినది. ఈ నగరం 2010 కొరకు జాయింట్ "యూరోపియన్ సాంస్కృతిక రాజధాని"గా నియామకమైంది. ఇస్తాంబుల్ లోని పలు చారిత్రకప్రాంతాలు యునెస్కో వారిచే ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశాలుగా ప్రకటించ బడ్డాయి.

## ఇవీ చూడండి
* ఉస్మానియా సామ్రాజ్యం
* టర్కీ
* ఐరోపా నగరాలు

## నోట్స్

## బయటి లింకులు

* Website of Istanbul Metropolitan Municipality
* Office of the Governor of Istanbul Province
* WikiSatellite view of Istanbul at WikiMapia 
* Ottoman Engineer-Architect Sinan's works in Istanbul

వర్గం:టర్కీ
వర్గం:బైజాంటియన్ సామ్రాజ్యం
వర్గం:ఉస్మానియా సామ్రాజ్యం
ఎలక్ట్రాన్

**ఎలక్ట్రాన్** అనునది పరమాణువులోని ఒక మౌలిక కణం. ఇది కేంద్రకం చుట్టూ స్థిరకక్ష్య లలో తిరుగుతుంది. ఇది ఋణ విద్యుదావేశాన్ని కలిగి ఉంటుంది. దీని ద్రవ్యరాశి ప్రోటాన్ యొక్క ద్రవ్యరాశిలో 1836 వంతు ఉంటుంది. తటస్థ పరమాణువులోని కేంద్రకం లోని ప్రోటాన్ల సంఖ్యకు ఎలక్ట్రాన్ల సంఖ్య సమానంగా ఉంటుంది. దీనిని 1897 లో జె.జె.ధామ్సన్ కనుగొన్నాడు. ఎలక్ట్రాన్ కు ఆ పేరు పెట్టిన శాస్త్ర వేత్త జి.జె.స్టనీ. దీని ఆవేశము  కులూంబులు.

**ఎలక్ట్రాను** అనేది అణువు లోని కేంద్రకం చుట్టూ పరిభ్రమించే పరమాణువు. ఋణాత్మక విద్యుత్ ధర్మం కలిగి వుంటుంది. దీని ద్రవ్యరాశి (mass) ప్రోటాను ద్రవ్యరాశిలో 1836 వ వంతు ఉంటుంది. ఒక అణువులో ఎన్ని ప్రోటానులు ఉంటాయో అన్ని ఎలక్ట్రానులు ఉంటాయి.

## ఇవీ చూడండి

* అణువు
* పదార్థము
## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* The NIST’s latest CODATA value for electron mass
* The Discovery of the Electron  from the American Institute of Physics History Center
* Particle Data Group
* Stoney, G. Johnstone, "*[https://web.archive.org/web/20050808081957/http://dbhs.wvusd.k12.ca.us/webdocs/Chem-History/Stoney-1894.html Of the 'Electron,' or Atom of Electricity]*". Philosophical Magazine. Series 5, Volume 38, p.&nbsp;418-420 October 1894.
* Eric Weisstein's World of Physics: Electron
* Researchers Catch Motion of a Single Electron on Video

వర్గం:భౌతిక శాస్త్రం
వర్గం:రసాయన శాస్త్రం
తారంగ జైన దేవాలయం

తారంగ అనేది భారతదేశంలోని గుజరాత్‌లోని మెహసానా జిల్లాలో ఖేరలు సమీపంలో ఉన్న జైన పుణ్యక్షేత్రం, ఇది జైన దేవాలయాల  రెండు సమ్మేళనాలను కలిగి ఉంది, ఇవి మారు-గుర్జార నిర్మాణ శైలికి ముఖ్యమైన ఉదాహరణలు. అజిత్‌ నాథ ఆలయాన్ని 1161లో చౌళుక్య రాజు కుమారపాలుడు తన గురువు ఆచార్య హేమచంద్ర సలహా మేరకు నిర్మించాడు. జైనమతంలోని రెండు ప్రధాన విభాగాలు ప్రక్కనే ఉన్న గోడల సమ్మేళనాలతో ప్రాతినిధ్యం వహిస్తాయి: శ్వేతాంబర సమ్మేళనం మొత్తం 14 ఆలయాలను కలిగి ఉంది. తరంగ కొండ వద్ద ఐదు దిగంబర-అనుబంధ ఆలయాలు కూడా ఉన్నాయి.

ఇది  మహెసానా జిల్లా లో ఉన్న ఓ పర్వత ప్రాంతం. దట్టమైన అరణ్యప్రాంతంలో ఉన్న తారంగలో ఏమంత పెద్ద పర్వతాలు లేవు కాని అన్నింటికన్నా పెద్ద పర్వతం యొక్క ఎత్తు 1200 అడుగులు. కాని మనుష్య సంచారానికి దూరంగా అరణ్యప్రాంతంలో ఉన్న తారంగలో కొండలు రకరకాల ఆకారాలలో తెల్లగా మెరిసిపోతూ ప్రకృతి రమణీయతతో మనసుని మైమరపిస్తాయి. బహుశా ఈ కారణం వల్లనేనేమో జైనుల ఐదు ముఖ్యమైన తీర్ధాంకరాలలో ఇదీ చేరింది. ఈ ప్రదేశం సబర్మతి నదికి పడమర దిశలో ఉంటుంది. అహ్మదాబాద్ నుంచి రోడ్ ద్వారా మూడు గంటల ప్రయాణం. తారంగ నుండి శక్తిపీఠాలలో ఒకటైన అంబాజి మందిరం కేవలం 50 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.

## తారంగ చరిత్ర
12వ శతాబ్ధంలో పాటన్ (గుజరాత్) ని పరిపాలించిన సోలంకి రాజైన కుమార్ పాల్ స్వయంగా ఒక శ్వేతాంబర జైనుడు.అతనే ఈ స్థలాన్ని ఎంచి ఒక సుందరమైన మందిరాన్ని భగవాన్ శ్రీ అజిత్ నాధ్ గౌరవార్ధం నిర్మింపజేశారు.

ఇది 12వ శతాబ్దంలో తరంగ  ముఖ్యమైన జైన పుణ్యక్షేత్రంగా మారింది. విక్రమ్ సంవత్ 1241లో రచించిన సోమప్రభాచార్య యొక్క కుమారపాల్ ప్రతిబోధలో, స్థానిక బౌద్ధ రాజు వేణి వత్సరాజు,  జైన సన్యాసి ఖపుతాచార్య తారా దేవి కోసం ఒక ఆలయాన్ని నిర్మించారు. ఆ పట్టణానికి తారాపూర్ అని పేరు పెట్టారు.

కొండ చాలా భాగం బ్రష్‌వుడ్‌తో కప్పబడి ఉంటుంది.  అడవి తూర్పు, పడమరలలో, తెల్లటి ఇసుకరాయి, ఇటుకలతో నిర్మించిన దేవాలయాలు ఉన్న పీఠభూమికి దారితీసే రహదారిని దాటుతుంది. ప్రధాన అజితనాథ ఆలయాన్ని చౌళుక్య రాజు కుమారపాల (1143 - 1174) తన గురువు ఆచార్య హేమచంద్ర ఆధ్వర్యంలో జైనమతాన్ని అనుసరించిన తర్వాత నిర్మించారు.

## అజితనాథ జైన దేవాలయం

230 అడుగుల (70 మీ) పొడవు,  వెడల్పు 230 అడుగుల (70 మీ) ప్రధాన చతురస్రం మధ్యలో, ఈ ఆలయం 50-అడుగుల (15 మీ) పొడవు, 100 అడుగుల (30 మీ) వెడల్పు,  142 అడుగుల (43 మీ) ఎత్తు ఉంటుంది. ఇది 639 అడుగుల (195 మీ) చుట్టుకొలతను కలిగి ఉంది. ఈ ఆలయ శిఖరం 902 అడుగుల (275 మీ) ఎత్తైన చెక్క శిఖరంగా అందంగా చెక్కబడింది.

ఈ ఆలయం 1161లో పూర్తి అయిన మారు-గుర్జార శైలికి చక్కని ఉదాహరణ, ఇది చాలావరకు చెక్కుచెదరకుండా, మతపరమైన ఉపయోగంలో ఉంది. శిఖరం,  మండపంపై ఉన్న చాలా దిగువ నిర్మాణం రెండూ "అత్యంత సంక్లిష్టమైన" శైలిలో ఉన్నాయి. మునుపటిది మూడు వరుసల భూమిజా-శైలి మినియేచర్ టవర్‌లతో మొదలవుతుంది, శేఖరి స్టైల్‌కి వెళ్లడానికి ముందు, చిన్న టవర్లు వివిధ పొడవులు కలిగి ఉండి  వ్యాప్తి చెందుతాయి. మండపం మీదుగా, అభయారణ్యంపై అత్యల్ప స్థాయి సాధారణ సూక్ష్మ టవర్ క్లస్టర్‌లను కొనసాగిస్తుంది, దీని పైన పైకప్పు పై విమానాలు సూక్ష్మ టవర్‌లతో నిండి ఉన్నాయి, విమానాల అంచుల వెంట మృగాలు, గిన్నెల వరుసలు ఉంటాయి. ఉపరితలాలు బొమ్మలు,  "తేనెగూడు" గవాక్ష అలంకారంతో భారీగా అలంకరించబడ్డాయి, బొమ్మలు "సజీవ భంగిమలు, పదునుగా కత్తిరించిన ముఖాలు, దుస్తులు" కలిగి ఉంటాయి.

ఆలయానికి కుడి వైపున, రిషభ,  20 తీర్థంకరుల పాదముద్రలు,  ఎడమ వైపున, గౌముఖ ఆలయం, సమవసరణం, జంబూద్వీప చిత్రలేఖనం ఉన్నాయి. వాస్తుపాల సోదరుడు తేజ్‌పాల ఆలయంలో ఆదినాథ, నేమినాథ విగ్రహాలను ప్రతిష్టించాడు. ప్రధాన ఆలయ బయటి వేదికపై పద్మావతి, కుమారపాల విగ్రహాలు ఉన్నాయి.

## మూలాలు

వర్గం:గుజరాత్
వర్గం:జైనమత చారిత్రక ప్రదేశాలు
ఉస్మాన్ ఇబ్న్ అఫ్ఫాన్

**ఉస్మాన్ ఇబ్న్ అఫ్ఫాన్** (అరబ్బీ: **عثمان بن عفان**) (c. 580 - జూలై 17 656) ఒక సహాబా( సహచరులు).ఇస్లాంను స్వీకరించిన మొదటి తరం వారిలో ఉన్నాడు. ఇస్లామీయ చరిత్రలో తన పాత్రను ప్రముఖంగా పోషించినవారిలో ఒకడు. రాషిదూన్ ఖలీఫాలలో మూడవవాడు.ఈయన ప్రతులపై వున్నఖురాన్ను క్రోడీకరించి గ్రంథరూపం ఇచ్చిన వాడు.

## మూలాలు

Also:
* Levi Della Vida, G. and R.G. Khoury. "‘Uthmān b. ‘Affān." *Encyclopaedia of Islam Online*. Eds. P.J. Bearman et al. 12 Vols. Brill, 2004. 30 October 2005
* Radhia Allahu Anaha (The third Caliph 644-656 C.E.)

## బయటి లింకులు
Views of various Islamic historians on Uthman:
* Uthman in History 
Views of the Arab Media on Uthman:
* Ever Since the Murder of Uthman
Shi'a view of Uthman: 
* Uthman's election
* The assassination of `Uthman Ibn `Affan
* Uthman and Abdullah bin Massood

వర్గం:రాషిదూన్ ఖలీఫాలు
వర్గం:ఖలీఫాలు
వర్గం:సహాబాలు
వర్గం:580 జననాలు
వర్గం:656 మరణాలు
వర్గం:మహమ్మదు కుటుంబం
యురేనస్

**యూరెనస్** (Uranus) ) సూర్యుడి నుండి ఏడవ గ్రహం, మూడవ పెద్ద గ్రహం, నాలుగవ బరువైన గ్రహం. దీనికి ఆ పేరు, ప్రాచీన గ్రీకుల ఆకాశ దేవతైన 'యురేనస్' పేరుమీదుగా వచ్చింది. యురేనస్, నవీన కాలంలో కనుగొనబడిన గ్రహం. కంటికి కనిపించే 5 గ్రహాలలో ఇది ఒకటి. సర్ విలియం హెర్షెల్ దీనిని మార్చి 13, 1781,లో కనుగొన్నాడు.

యురేనస్ పైన ఉండే వాతావరణంలో ఎక్కువ శాతం హైడ్రోజన్ ఉంటుంది. దీనితో పాటు మిథేన్ అనే వాయువు ఎక్కువ మొత్తంలోనే యురేనస్‌పైనే ఉంటుంది. ఈ మిథేన్ వాయువు ఎరుపు రంగు కాంతిని శోషించుకొని నీలి రంగు కాంతిని వెదజల్లుతుంది. శాస్త్రవేత్తలు యురేనస్ అంతర్భాగాన్ని గుర్తించటానికి వీలులేకుండా నీలం, ఆకుపచ్చ రంగుల మసక అడ్డుపడుతోంది. అయినప్పటికీ శాస్త్రవేత్తలు యురేనస్ అంతర్భాగంలో ఏముందో ఊహించారు. యురేనస్ గ్రహం మీద హైడ్రోజన్- మిథేన్, వాతావరణం వెనుక వేడి సముద్రపు నీరు ఉందని ఊహిస్తున్నారు.

సౌరకుటుంబంలో ఉండే గ్రహాల్లో మొట్టమొదట టెలిస్కోప్ ద్వారా యురేనస్ గ్రహాన్ని గుర్తించారు. ఇది సౌర కుటుంబంలోని పెద్ద గ్రహాలలో మూడవది. సూర్యుడి నుంచి దూరంలో 7వ స్థానంలో ఉంది. ఈ యురేనస్ సూర్యుని చుట్టూ తిరగటానికి 84 సంవత్సరాల కాలం పడుతుంది. అందుకే దీని ధ్రువ ప్రాంతాలు 42 సంవత్సరాల పాటు వెలుతురులోనూ, ఇంకో 42 సంవత్సరాల పాటు చీకటిలోనూ ఉంటాయి.

## ఇవీ చూడండి
* ఖగోళ శాస్త్రము
* సౌరమండలము
* నవగ్రహాలు

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
 
* Edge On! ESO Press Release
* NASA's Uranus fact sheet 
* Uranus Profile by NASA's Solar System Exploration
* Keck pictures of Uranus show best view from the ground—Press release with some photographs showing rings, satellites and clouds
* News reports of December 22 2005 rings and moons discovery
** *[http://space.com/scienceastronomy/051222_uranus.html New Moons and Rings found at Uranus]*, SPACE.com
** *[http://www.msnbc.msn.com/id/10574903/ Two more rings discovered around Uranus] *, MSNBC
* Planets—Uranus  A kid's guide to Uranus.
* Uranus at Jet Propulsion Laboratory's planetary photojournal.
* Spring Has Sprung on Uranus 

వర్గం:గ్రహాలు
వర్గం:సౌర వ్యవస్థ
మెరుపు

## మెరుపు
[thumb|right|200px|[రొమేనియాలో మెరుపులు.]]
[thumb|right|200px|[జర్మనీలో మెరుపులు.]]
[350px|thumb|right|200px|ఉత్తర [పోలెండ్ లో మెరుపులు.]]
200px|thumb|right|

**మెరుపు** ఒక వాతావరణంలోని విద్యుత్తు ప్రవాహం మూలంగా ఏర్పడే దృగ్విషయం. విద్యుత్తు ఉన్నదని నిరూపించేది. ఇవి ఎక్కువగా ఉరుములతో కూడిన వర్షం పడే సమయంలో కనిపిస్తాయి. మెరుపులు అత్యంతవేగంగా ప్రయాణిస్తాయి. ఇవి 60,000 మీటర్లు/సెకండు వేగంతో ప్రయాణించి, తాకిన ప్రాంతంలో ఇంచుమించు 30,0000C °సెల్సియస్ ఉష్ణాన్ని పుట్టిస్తాయి. ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ప్రతి సంవత్సరం 16 మిలియన్లకు పైగా మెరుపులు భూమిని తాకుతాయని అంచనా. మెరుపులు అగ్ని పర్వతాలు విస్ఫోటనం ద్వారా ఏర్పడిన మేఘాల వలన కూడా ఏర్పడవచ్చును.

## మూలాలు


వర్గం:భౌతిక శాస్త్రం
గ్రహం

[thumb|300 px|గ్రహం సూర్యుని చుట్టూ తిరుగుచున్నిది, [ఊహాచిత్రం]]
**గ్రహం** (లాటిన్, స్పానిష్ Planeta, ఆంగ్లం, జర్మన్ Planet), 2006 లో అంతర్జాతీయ ఖగోళ సమాఖ్య (International Astronomical Union) (IAU), విశదీకరణ ప్రకారం, అంతరిక్షంలో ఒక 'శరీరం', ఇది తన కేంద్రకమైన సూర్యుడు లేక నక్షత్రం చుట్టూ ఒక నిర్దిష్టమైన్ కక్ష్యలో పరిభ్రమిస్తూ వుంటుంది. బరువునూ, గురుత్వాన్నీ కల్గి, వీటి వల్ల ఆకృతినీ కల్గి వుంటుంది. 

## భాషా విశేషాలు
తెలుగు భాషలో గ్రహము అనే పదానికి వివిధ ప్రయోగాలున్నాయి. గ్రహము [ grahamu ] grahamu. [Skt. గ్రహ = to seize.] n. A planet. నవగ్రహములు the seven planets and the sun and moon. దశమగ్రహము a tenth planet: being like the Georgium sidus. A spirit, a devil. A proverb says జామాతా దశమోగ్రహః A son-in-law (అల్లుడు) is a more pestilent fellow than any one planet! he is the "tenth!" గ్రహచారము అనగా graha-chāramu. n. Disaster, ill luck, fate, misfortune దురదృష్టం. నా గ్రహచారము చాలక యిట్లు జరిగినది through my misfortune (or, to my sorrow) it so happened. మా గ్రహచారము ఇట్లున్నది this is what has befallen us. గ్రహణము grahaṇa-mu. n. Taking, seizure. Reception, acceptance, comprehension. An eclipse. గ్రహణి grahaṇi. n. Diarrhœa, dysentery. అతిసార రోగము. గ్రహతారలు graha-tāralu. n. The planets and fixed stars. గ్రహపతి graha-pati. n. The lord of the stars, i.e., the sun సూర్యుడు. గ్రహరాజు the sun or moon.

## ఇవీ చూడండి
* సౌరమండలము
* ఖగోళ శాస్త్రము
* నవగ్రహాలు
* ఉపగ్రహం
## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* International Astronomical Union website
* Los Planetas
* Pictures of the Solar System
* NASA Planet Quest - Exoplanet Exploration 
* Clasificacion de los planetas
* Illustration comparing the sizes of the planets with each other, the Sun, and other stars
* IAU Press Releases since 1999 "The status of Pluto: A Clarification"
* "Regarding the criteria for planethood and proposed planetary classification schemes." article by Stern and Levinson

వర్గం:ఖగోళ శాస్త్రం
వర్గం:సౌర వ్యవస్థ