open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
సన్ మైక్రో సిస్టమ్స్

alt=Sun Microsystems Campus|thumb|సన్ మైక్రోసిస్టమ్స్ క్యాంపస్
alt=Sun Microsystems  Logo|thumb|సన్ మైక్రో సిస్టమ్స్ - లోగో
**సన్ మైక్రో సిస్టమ్స్ ** ఒక బహుళజాతి సాఫ్ట్ వేర్ సంస్థ. దీనిని 1982, అక్టోబరు 12 న వినోద్ ఖోస్లా, ఆండీ బెక్టోల్షీమ్, స్కాట్ మెక్ నీల్ అనే మిత్ర బృందం స్థాపించింది. వీరంతా స్టాన్ ఫోర్డ్ విశ్వవిద్యాలయ విద్యార్థులు. ఈ సంస్థ కంప్యూటర్ భాష జావా ను కనుగొంది. అంతే కాక సొలారిస్ ఆపరేటింగ్ సిస్టం, ZFS, నెట్వర్క్ ఫైల్ సిస్టం (NFS), స్పార్క్ మైక్రో ప్రాసెసర్ (SPARC microprocessor) వీటిని కూడా ఉత్పత్తి చేసింది. కంప్యూటర్ చరిత్రలో యూనిక్స్, రిస్క్ ప్రాసెసర్లు, థిన్ క్లైంట్ కంప్యూటింగ్, వర్చువల్ కంప్యూటింగ్ లాంటి సాంకేతిక అభివృద్ధిలో ఈ సంస్థ సహాయ పడింది. సంస్థ అత్యున్నత స్థితిలో ఉండేనాటికి అమెరికాలోని సిలికాన్ వ్యాలీ, కాలిఫోర్నియా రాష్ట్రంలో శాంటా క్లారా నగరంలో దీని ప్రధాన కార్యాలయం ఉంది. 

2009 ఏప్రిల్ 20న ఒరాకిల్ సంస్థ సన్ మైక్రో సిస్టమ్స్ ను 7.4 బిలియన్ డాలర్లకు కొనుగోలు చేస్తున్నట్లు ప్రకటించింది. 2010, జనవరి 27 నాటికి ఈ ప్రక్రియ పూర్తి అయింది.

రిస్క్ ప్రాసెసర్ల మీద ఆధారపడ్డ సర్వర్లు, x86 ఆధారిత ఎ.ఎం.డి ఆప్టెరాన్ ప్రాసెసర్లు, ఇంటెల్ జియాన్ ప్రాసెసర్లు వాడిన సర్వర్లు ఈ సంస్థ ఉత్పత్తి చేసింది. తన స్వంతంగా ఒక స్టోరేజి సిస్టం, సొలారిస్ ఆపరేటింగ్ సిస్టం, డెవలపర్ టూల్స్, వెబ్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ టూల్స్, ఐడెంటిటీ మేనేజ్మెంట్ అనువర్తనాలు, జావా, నెట్వర్క్ ఫైల్ సిస్టం (NFS) లాంటి సాఫ్ట్ వేర్ ఉత్పత్తులు కూడా తయారు చేసింది. 2008 లో ఓపెన్ సోర్సు సాఫ్ట్ వేర్ అయిన MySQL ను 1 బిలియన్ డాలర్లతో కొనుగోలు చేసింది.

## మూలాలు

వర్గం:సాఫ్టువేరు సంస్థలు
గద్దె

**గద్దె** అనగా సింహాసనం లేదా పీఠం.
----
**గద్దె** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* గద్దె రంగయ్య నాయుడు, స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు, ప్రజా సేవకులు.
* గద్దె సింధూర, తెలుగు సినిమా నటి.
* గద్దె బాబూరావు, చీపురుపల్లి శాసనసభా నియోజకవర్గం నుండి ఎన్నికైన శాసనసభ్యుడు. 
* గద్దె రామమోహనరావు, విజయవాడ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఎన్నికైన పార్లమెంటు సభ్యుడు.
* గద్దె లింగయ్య, స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు, రచయిత, ప్రచురణ కర్త.
----
**గద్దె** పేరుతో కొన్ని గ్రామాలు:
* గద్దెగూడ, మహబూబ్ నగర్ జిల్లా, దేవరకద్ర మండలానికి చెందిన గ్రామం.
రంగాచార్యులు

*పరవస్తు వెంకట రంగాచార్యులు, సంస్కృతాంధ్ర పండితుడు, ప్రముఖ తత్వవేత్త, తెలుగు కవి. 
*దాశరథి రంగాచార్యులు, నిజామునకు వ్యతిరేకంగా పోరాటంచేసిన యోధుడు, కవి. 
*కపిస్థలం రంగాచార్యులు, సంస్కృత పండితులు, మహామహోపాధ్యాయులు.
*కోవెల రంగాచార్యులు, రచయిత, వక్త, కవి.
*చెలమచెర్ల రంగాచార్యులు, పండితులు, అధ్యాపకులు, రచయిత.
*దీవి రంగాచార్యులు, సుప్రసిద్ధ ఆయుర్వేద వైద్యులు.
రఘురామయ్య

**రఘురామయ్య** అనగా రఘు వంశమునకు తిలకమైన శ్రీరాముడు.
----
**రఘురామయ్య** పేరుతో కొందరు ప్రముఖులు:
*కల్యాణం రఘురామయ్య లేదా ఈలపాట రఘురామయ్య , సుప్రసిద్ధ రంగస్థల, సినిమా నటుడు, గాయకుడు. 
*కొత్త రఘురామయ్య, పేరుగాంచిన భూస్వామి, మహాదాత, ప్రజా సేవకులు.
రత్తయ్య

* కలగర రత్తయ్య, సంఘ సేవకులు, సమతావాది.
* లావు రత్తయ్య విజ్ఞాన్ రత్తయ్య గా ప్రసిద్ధిచెందిన విద్యావేత్త.
* కొండపల్లి రత్తయ్య, 1995 లో విడుదలైన తెలుగు |సినిమా.
ఆంధ్రప్రదేశ్ జాబితాలు

thumb|450x450px
ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు సంబంధించిన వివిధ జాబితాలు ఈ పేజీలో ఇవ్వబడ్డాయి. ఏదైనా క్రొత్త జాబితా తయారు చేస్తే దాని లింకు ఈ పేజీలో సంబంధిత విభాగంలో ఉంచండి.

## పాలనా విభాగాలు, రాజకీయాలు
జిల్లాలు, మండలాలు వగైరా

* ఆంధ్రప్రదేశ్ జిల్లాలు 
* ఆంధ్రప్రదేశ్ మండలాలు
* ఆంధ్రప్రదేశ్ రెవెన్యూ డివిజన్లు
* ఆంధ్రప్రదేశ్ జిల్లాల జాబితా

## పట్టణాలు, నగరాలు

*ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని పట్టణాల జాబితా
* ఆంధ్రప్రదేశ్ జనగణన పట్టణాల జాబితా
* ఆంధ్రప్రదేశ్ పట్టణ సముదాయాల జాబితా

## ప్రదేశాలు, స్థలాలు, పుణ్యక్షేత్రాలు
పట్టణాలు, పర్యాటక స్థలాలు వంటివి
* ఆంధ్రప్రదేశ్ దర్శనీయ స్థలాలు
* ఆంధ్రప్రదేశ్ పుణ్యక్షేత్రాల జాబితా

## వ్యక్తులు
*ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రులు

## ఇవి కూడా చూడండి
* ప్రపంచ దేశాల జాబితాలు
* దేశాల జాబితా

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:భారతదేశానికి సంబంధించిన జాబితాలు
వెట్టి చాకిరి

thumb|దక్షిణ ఆసియాలో వెట్టి చాకిరీ చేస్తున్న చిన్నారులు
**వెట్టి చాకిరి** : (ఆంగ్లం : **Debt bondage** లేదా **bonded labor**) ; వెట్టి లేదా వెట్టి చాకిరి, ఇది ఒక సాంఘిక దురాచారం. వెట్టి చాకిరి అనగా అప్పు తీసుకొన్న వ్యక్తి, ఆ అప్పు తీర్చలేక పోయినపుడు ఆ దళారి వద్ద చాకిరి చేసి అప్పు తీర్చాలి. అప్పు చేసిన వ్యక్తి నిరక్ష్యరాస్యుడైనచో లెక్కించుట తెలియక జీవితాంతం చాకిరి చేయవలసి వచ్చేది. కొన్ని సందర్భాలలో అప్పు తీసుకొన్న వ్యక్తి చనిపోయినపుడు తన తరువాత తరం వెట్టి చాకిరి చేయవలసి వచ్చేది. జమిందారులు, మున్సూబ్ లు, భూస్వాములు, దొరలు, కరణాలు, పటేళ్లు, పట్వారీల వద్ద సామాన్య ప్రజలు బానిసలా కొనసాగిన వెట్టిచాకిరీ విధానం సాంఘిక దురాచారములో పాత్ర పోషించింది.

## ఇవీ చూడండి
*వెట్టి చాకిరి విమోచనా సమితి (బాండెడ్ లేబర్ లిబరేషన్ ఫ్రంట్)., భారత్
## బయటి లింకులు
* 1996 Human Rights Watch report  on bonded child labor in India
* Anti-Slavery International

వర్గం:సాంఘిక దురాచారాలు
తిక్కవరపు

* తిక్కవరపు పఠాభిరామిరెడ్డి, ప్రముఖ తెలుగు కవి, తెలుగు, కన్నడ సినిమా నిర్మాత, దర్శకుడు. 
* తిక్కవరపు వెంకట రమణారెడ్డి, తెలుగు సినిమా హస్యనటుడు. 
* టి.సుబ్బరామిరెడ్డి లేదా తిక్కవరపు సుబ్బరామిరెడ్డి భారత జాతీయ కాంగ్రెసు కు చెందిన రాజకీయ నాయకుడు, తెలుగు సినీ నిర్మాత. 
* తిక్కవరపు రామిరెడ్డి, స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు, సాహిత్య పోషకులు.
కావూరి

**కావూరి** తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటిపేరు.

*కావూరి కుటుంబరావు
*కావూరు సాంబశివరావు లేదా కావూరి సాంబశివరావు, భారత పార్లమెంటు సభ్యుడు. వీరు 8వ, 9వ, 10వ, 12వ లోక్‌సభ లకు మచిలీపట్నం నియోజకవర్గం నుండి ఎన్నికయ్యారు.
*కావూరి రమేశ్ బాబు, సుప్రసిద్ధ వైద్యులు.
*కావూరి వెంకయ్య, పలనాటి విద్యాధాతగా, స్వాతంత్ర్య సమరయోధునిగా పల్నాడు పాంతానకి వెలలేని కీర్తిని అందించాడు.
రాఘవయ్య చౌదరి

* కొసరాజు రాఘవయ్య చౌదరి, ప్రసిద్ధి చెందిన ఈ తెలుగు సినిమా పాటల రచయిత. 
* సూర్యదేవర రాఘవయ్య చౌదరి, బ్రాహ్మణేతరోద్యమ నిర్మాత, గ్రామాభివృద్ధి ప్రదాత.
రాఘవరావు

* చింతగుంట రాఘవరావు, ప్రముఖ న్యాయవాదులు, న్యాయమూర్తి.
* దోనేపూడి రాఘవరావు, ప్రముఖ విద్యావేత్త.
* న్యాయపతి రాఘవరావు, రేడియో అన్నయ్యగా ప్రసిద్దుడు, ఆంధ్ర బాలానంద సంఘం సంస్థాపకుడు, బాలసాహిత్యవేత్త.
* పెండ్యాల రాఘవరావు, భారత పార్లమెంటు సభ్యుడు. 
* శిద్దా రాఘవరావు
* ఏల్చూరి విజయ రాఘవరావు, త్రూ ది ఐస్ ఆఫ్ ఎ పెయింటర్ చిత్రానికి సంగీతాన్ని యిచ్చిన వేణువు నూదే వారిలో మేటి. 
* బెల్లంకొండ రాఘవరావు, బహుభాషా పండితులు.
దోనేపూడి (అయోమయ నివృత్తి)

**దోనేపూడి**, బాపట్ల జిల్లా, కొల్లూరు  మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
----
**దోనేపూడి** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
*దోనేపూడి కృష్ణమూర్తి, తెలుగు సినిమా నిర్మాత.
*దోనేపూడి రాఘవరావు, ప్రముఖ విద్యావేత్త.
బెల్లంకొండ (అయోమయ నివృత్తి)

* బెల్లంకొండ, గుంటూరు జిల్లాలోని మండలం.
* బెల్లంకొండవారిపాలెం, ప్రకాశం జిల్లా, తాళ్ళూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం.
----
**బెల్లంకొండ** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు. వారిలో కొందరు ప్రముఖులు:
* బెల్లంకొండ రామరాయ కవీంద్రుడు, ప్రముఖ సంస్కృతాంధ్ర పండితుడు, కవి.
* బెల్లంకొండ రాఘవరావు, బహుభాషా పండితులు.
* బెల్లంకొండ రామదాసు, అభ్యుదయ కవి, అనువాదకులు, నాటక కర్త.
* బెల్లంకొండ సుబ్బారావు, న్యాయవాది, నటుడు.
* బెల్లంకొండ సురేష్, తెలుగు సినిమా నిర్మాత.
రమణారెడ్డి (అయోమయ నివృత్తి)

*కె.వి.రమణారెడ్డి, ప్రసిద్ధ సాహిత్య విమర్శకులు, విప్లవ కవి.
*తిక్కవరపు వెంకట రమణారెడ్డి, సుప్రసిద్ధ హాస్య నటులు.
రత్నమ్మ

*గోళ్ళమూడి రత్నమ్మ, స్వాతంత్ర్య సమరయోధురాలు.
*చుండూరి రత్నమ్మ, ప్రముఖ సంఘ సేవకురాలు, దేశభక్తురాలు.
రాఘవాచార్యులు

**రాఘవాచార్య** లేదా **రాఘవాచార్యులు** తెలుగువారిలో కొందరి పేరు.

* సముద్రాల రాఘవాచార్యులు, తెలుగు సినిమా పరిశ్రమలో సముద్రాల సీనియర్ గా ప్రసిద్ధి చెందిన రచయిత, నిర్మాత, దర్శకుడు.
* బళ్ళారి రాఘవాచార్యులు, సుప్రసిద్ధ రంగస్థల నటులు.
* బుక్కపట్నం రాఘవాచార్యులు, రంగస్థల నటులు, మొదటి నాటక కళాశాల స్థాపకులు.
* విక్రాల రాఘవాచార్యులు, వ్యాకరణ జ్యోతిష పండితులు.
ఈడ్పుగంటి

**ఈడ్పుగంటి** లేదా **ఈడుపుగంటి** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* ఈడ్పుగంటి రాఘవేంద్రరావు, భారత స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, ప్రసిద్ధ జాతీయవాది, బహుభాషా కోవిదుడు, బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి.
* ఈడ్పుగంటి నాగేశ్వరరావు, విశాలాంధ్ర పత్రిక స్వర్ణోత్సవం జరుపున్న నాటి నుండి సంపాదకత్వ బాధ్యతలు నిర్వహిస్తున్నారు.
* ఈడుపుగంటి వెంకట సుబ్బారావు, పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు (2000-2009) 
* ఈడుపుగంటి భూషణరావు, ప్రముఖ వైద్యుడు, శాస్త్రవేత్త
రాజగోపాలరావు

* దండమూడి రాజగోపాలరావు, భారతదేశాని కి చెందిన వెయిట్‌లిఫ్టింగ్ క్రీడాకారుడు, తెలుగు రంగస్థల, సినిమా నటుడు. 
* బొడ్డేపల్లి రాజగోపాలరావు, ప్రముఖ రాజకీయ నాయకుడు, పార్లమెంటు సభ్యుడు. 
* టేకుమళ్ళ రాజగోపాలరావు, సుప్రసిద్ధ చరిత్ర పరిశోధకులు.
కొత్త (అయోమయ నివృత్తి)

## భాషా పదం
* సమయానుకూలంగా ఈ మధ్యకాలంలో జరిగిన విషయాలు, సంఘటనలు మొదలైన వాటిని కొత్త (New) అంటారు.

## స్థలాలు

* కొత్త (గ్రామం) - కొమరంభీం జిల్లా, కెరిమెరి మండలం గ్రామం

## ఇంటి పేరు
**కొత్త** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు. 
*కొత్త రఘురామయ్య, పేరుగాంచిన భూస్వామి, మహాదాత, లోక్‌సభ సభ్యులు..
*కొత్త రాజబాబయ్య, అసాధారణ ప్రధానోపాధ్యాయులు.
రాజమన్నారు

* కార్యంపూడి రాజమన్నారు, సుప్రసిద్ధ కవి, పండితులు, అవధాని.
* పాకాల వెంకట రాజమన్నారు, బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి, ఆంగ్లాంధ్ర భాషా పండితులు, కవి, న్యాయశాస్త్ర కోవిదులు.
పాకాల (అయోమయ నివృత్తి)

* పాకాల (తిరుపతి జిల్లా), ఆంధ్రప్రదేశ్ తిరుపతి జిల్లా గ్రామం.
* పాకాల (కొడకండ్ల మండలం)

**పాకాల** కొందరు తెలుగువారి ఇంటిపేరు:
* పాకాల తిరుమల్ రెడ్డి - చిత్రకారుడు
* పాకాల యశోదారెడ్డి - తెలుగు రచయిత్రి, ఆచార్యులు.
కోదాటి

* కోదాటి నారాయణరావు, గ్రంథాలయ రంగ ప్రముఖులు. 
* కోదాటి రాజమల్లు, చెన్నూర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి ఎన్నికైన రాజకీయ నాయకులు.
రాజారాం

**రాజారాం** లేదా **రాజారామ్‌** భారతీయ పురుషులు పెట్టుకునే పేరు.

* మధురాంతకం రాజారాం, రచయిత
* గడ్డం.రాజారామ్, సామ్యవాది, పరిపాలనా దక్షులు.
* పరుచూరి రాజారామ్, తెలుగు రచయిత, వృత్తిరీత్యా వైద్యులు.
* రాజా రామ్మోహన్ రాయ్, బెంగాల్ సాంస్కృతిక పునరుజ్జీవనము నకు పితామహుడు. 
* బొజ్జి రాజారాం, ప్రముఖ రైల్వే ఇంజినీరు.
***[[ఎస్.రాజారామ్]],** కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసుడు, స్వరకర్త, నిర్వాహకుడు. 
*ఎన్.ఎస్.రాజారామ్, విద్యావేత్త, గణితవేత్త
కనుమూరి

* కనుమూరి బాపిరాజు, నరసాపురం లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఎన్నికైన పార్లమెంటు సభ్యులు.
*కె.వి.కె.రాజు లేదా కనుమూరి వెంకట కృష్ణంరాజు, సుప్రసిద్ధ పారిశ్రామిక వేత్త, దాత.
గోవా తాలూకాలు

right|thumb|300px|భారతదేశం పాలనా వ్యవస్థ విభాగాలుపాలనా వ్వవస్థ పరంగా భారతదేశం కొన్ని రాష్ట్రాల సముదాయం (Union of States). ప్రతి రాష్ట్రాన్ని కొన్ని జిల్లాలుగా విభజించారు. (కొన్ని రాష్ట్రాలలో కొన్ని జిల్లాలను కలిపి ఒక రెవెన్యూ డివిజన్‌గా కూడా పరిగణిస్తారు.) ఒక్కొక్క జిల్లాను కొన్ని ఉప విభాగాలుగా చేశారు. ఇలాంటి ఉప విభాగాలను **[[తాలూకా]]**, **తహసీలు**, **[[మండలం]] **, **పరగణా**, **మహాకుమా **వంటి పేర్లతో పిలుస్తారు. అత్యధిక రాష్ట్రాలలో "తాలూకా", "తహసీలు", "మండల్" పేర్లు వాడుకలో ఉన్నాయి.

సాధారణంగా జిల్లాలో విభాగాలు ఇలా ఉంటాయి
* పెద్ద నగరమైతే అది ఒక మునిసిపల్ కార్పొరేషన్ (మహానగర పాలిక)గా పరిగణింపబడుతుంది.
* ఒకమాదిరి పట్టణమైతే అది ఒక మునిసిపాలిటీ (నగరపాలిక)గా పరిగణింపబడుతుంది.
* పెద్ద గ్రామాన్ని "నగర పంచాయితీ"గా పరిగణించడం కొన్ని రాష్ట్రాలలో జరుగుతుంది.
* తతిమ్మా వాటిలో కొన్ని కొన్ని గ్రామాల సముదాయాన్ని ఒక మండలం లేదా తహసీలు లేదా తాలూకాగా విభజించడం జరుగుతుంది.  
* కొన్ని గ్రామ పంచాయితీల సముదాయాన్ని "బ్లాక్" లేదా "సమితి" అనే విభాగం (తాలూకా కంటే చిన్నది, పంచాయితీ కంటే పెద్దది) కూడా కొన్ని రాష్ట్రాలలో ఉంది.

## రాష్ట్రంలో తాలూకాలు
గోవా రాష్ట్రంలో జిల్లాల వారీగా తాలూకాలు క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి.

### [[గోవా (ఉత్తర)]]
* పెర్నెమ్ - Pernem
* బార్దేజ్ - Bardez
* తిస్వాడి - Tiswadi
* బిచోలిమ్ - Bicholim 
* సతారి - Satari
* పోండా - Ponda
### [[గోవా (దక్షిణ]]
* మార్‌గావ్
* సల్సీట్ - Salcete
* క్యూపెమ్ - Quepem 
* సంగ్వెం - Sanguem 
* కనకోనా - Canacona

## ఇవి కూడా చూడండి
* భారతదేశం జాబితాలు
* ఆంధ్రప్రదేశ్ జాబితాలు
* ప్రపంచ దేశాల జాబితాలు
* దేశాల జాబితా
* భారతదేశ జిల్లాల జాబితా
* **రాష్ట్రాలలోతాలూకాలు, మండలాళు, తహసీళ్ళు ...** 
** ఆంధ్ర ప్రదేశ్ తాలూకాలు
** అరుణాచల్ ప్రదేశ్ తాలూకాలు
** అస్సాం తాలూకాలు
** బీహార్ తాలూకాలు
** చత్తీస్‌గఢ్ తాలూకాలు
** గోవా తాలూకాలు
** గుజరాత్ తాలూకాలు
** హర్యానా తాలూకాలు
** హిమాచల్ ప్రదేశ్ తాలూకాలు
** జమ్మూ, కాశ్మీరు తాలూకాలు
** జార్ఖండ్ తాలూకాలు
** కర్ణాటక తాలూకాలు
** కేరళ తాలూకాలు
** మధ్య ప్రదేశ్ తాలూకాలు
** మహారాష్ట్ర తాలూకాలు
** మణిపూర్ తాలూకాలు
** మేఘాలయ తాలూకాలు
** మిజోరాం తాలూకాలు
** నాగాలాండ్ తాలూకాలు
** ఒడిషా తాలూకాలు
** పంజాబ్ తాలూకాలు
** రాజస్థాన్ తాలూకాలు
** సిక్కిం తాలూకాలు
** తమిళనాడు తాలూకాలు
** త్రిపుర తాలూకాలు
** ఉత్తరాంచల్ తాలూకాలు
** ఉత్తర ప్రదేశ్ తాలూకాలు
** పశ్చిమ బెంగాల్ తాలూకాలు
* **కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలలో తాలూకాలు, మండలాళు, తహసీళ్ళు ...**
** అండమాన్ నికోబార్ దీవులు తాలూకాలు
** చండీగఢ్ తాలూకాలు
** దాద్రా నాగర్ హవేలీ తాలూకాలు
** డామన్ డయ్యు తాలూకాలు
** ఢిల్లీ తాలూకాలు
** లక్షద్వీపములు తాలూకాలు
** పుదుచ్చేరి తాలూకాలు

## మూలాలు, వనరులు

## బయటి లింకులు

వర్గం:భారతదేశ పరిపాలన వ్యవస్థ
జమ్మూ కాశ్మీరు తాలూకాలు

right|thumb|300px|భారతదేశం పాలనా వ్యవస్థ విభాగాలుపాలనా వ్వవస్థ పరంగా భారతదేశం కొన్ని రాష్ట్రాల సముదాయం (Union of States). ప్రతి రాష్ట్రాన్ని కొన్ని జిల్లాలుగా విభజించారు. (కొన్ని రాష్ట్రాలలో కొన్ని జిల్లాలను కలిపి ఒక రెవెన్యూ డివిజనుగా‌ కూడా పరిగణిస్తారు.) ఒక్కొక్క జిల్లాను కొన్ని ఉప విభాగాలుగా చేశారు. ఇలాంటి ఉప విభాగాలను **తాలూకా**, **తహసీలు**, **మండలం **, **పరగణా**, **మహాకుమా **వంటి పేర్లతో పిలుస్తారు.అత్యధిక రాష్ట్రాలలో "తాలూకా", "తహసీలు", "మండల్" పేర్లు వాడుకలో ఉన్నాయి.

సాధారణంగా జిల్లాలో విభాగాలు ఇలా ఉంటాయి
* పెద్ద నగరమైతే అది ఒక మునిసిపల్ కార్పొరేషన్ (మహానగరపాలిక) గా పరిగణింపబడుతుంది.
* ఒకమాదిరి పట్టణమైతే అది ఒక మునిసిపాలిటీ (నగరపాలిక) గా పరిగణింపబడుతుంది.
* పెద్ద గ్రామాన్ని "నగర పంచాయితీ"గా పరిగణించడం కొన్ని రాష్ట్రాలలో జరుగుతుంది.
* తతిమ్మా వాటిలో కొన్ని కొన్ని గ్రామాల సముదాయాన్ని ఒక మండలం లేదా తహసీలు లేదా తాలూకాగా విభజించడం జరుగుతుంది.
* కొన్ని గ్రామ పంచాయితీల సముదాయాన్ని "బ్లాక్" లేదా "సమితి" అనే విభాగం (తాలూకా కంటే చిన్నది, పంచాయితీ కంటే పెద్దది) కూడా కొన్ని రాష్ట్రాలలో ఉంది.

## రాష్ట్రంలో తాలూకాలు
జమ్మూ కాశ్మీరు రాష్ట్రంలో జిల్లాల వారీగా తాలూకాలు క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి.

### కుప్వారా జిల్లా
* కుప్వారా
* హంద్వారా
* కర్ణాహ్

### బారాముల్లా జిల్లా
* గురెజ్
* బందీపూర్
* సోనావారీ
* సోపోర్
* పట్టన్
* బారాముల్లా
* ఊరి
* గుల్‌మార్గ్

### శ్రీనగర్ జిల్లా
* కంగన్
* గందెర్‌బల్
* శ్రీనగర్

### బుద్గాం జిల్లా
* భీర్వా
* బద్‌గాం
* ఛదూరా

### పుల్వామా జిల్లా
* పామ్పోర్
* త్రాల్
* పుల్వామా
* షుపియాన్

### అనంతనాగ్ జిల్లా
* పహల్‌గాం
* బిజ్‌బేహారా
* అనంతనాగ్
* కుల్గాం
* దురు

### కార్గిల్ జిల్లా
* కార్గిల్
* జన్స్కార్

### దోడా జిల్లా
* బనీహాల్
* రామ్ బాణ్
* దోడా
* కిష్త్వార్
* తాత్రి
* భలేస్సా (గాన్దోహ్)
* భదేర్వాహ్

### ఉధంపూర్ జిల్లా
* గుల్ గులాబ్‌ఘర్ 
* రియాసీ 
* ఉధంపూర్
* చేనాని 
* రాంనగర్

### పూంచ్ జిల్లా
* హవేలీ 
* మేంఢర్ 
* సురాన్‌కోట్

### రాజౌరీ జిల్లా
* ఠానామండీ
* రాజౌరీ
* బుధాల్
* కాలాకోట్
* నౌషేరా
* సుందర్బని

### జమ్మూ జిల్లా
* అక్నూర్ 
* జమ్మూ
* రణ్బీర్‌సింగ్ పుర 
* బిష్ణ 
* సాంబా

### కథువా జిల్లా
* బిల్లావర్ 
* బషోహ్లి 
* కథువా
* హీరానగర్ 

## ఇవి కూడా చూడండి
* భారతదేశం తాలూకాలు
* భారతదేశం జాబితాలు
* ప్రపంచ దేశాల జాబితాలు
* భారతదేశ జిల్లాల జాబితా

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

వర్గం:భారతదేశం లోని తాలూకాలు
రామం

* ఉద్దరాజు రామం, రైతు ఉద్యమ నిర్మాతలు, దేశభక్తులు, నరసాపురం లోక్‌సభ నియోజకవర్గం ఎన్నికైన పార్లమెంటు సభ్యులు.
* క్రొవ్విడి రామం, ప్రముఖ తెలుగు సాహితీవేత్త.
రాధాకృష్ణమూర్తి

**రాధాకృష్ణమూర్తి** పేరు ఈ క్రింది వ్యక్తులని సూచిస్తుంది:

* మిక్కిలినేని రాధాకృష్ణమూర్తి, ప్రముఖ తెలుగు రంగస్థల, సినిమా నటులు, రచయిత
* కోగంటి రాధాకృష్ణమూర్తి, హేతువాది
* పురాణపండ రాధాకృష్ణమూర్తి, సుప్రసిద్ధ రచయిత
* అంచా రాధాకృష్ణమూర్తి, శిల్పకళా ప్రముఖులు, సంగీత విద్వాంసులు
* యలమంచిలి రాధాకృష్ణమూర్తి , మాజీ రాజ్యసభ సభ్యుడు, ప్రముఖ సిపిఐ(ఎం) నాయకుడు, ప్రజా వైద్యుడు.
కాగితాల

**కాగితాల** అనగా కాగితాలకు సంబంధించిన విషయాలు.
----
**కాగితాల** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* కాగితాల రాజేశ్వరరావు, ప్రముఖ రచయిత, కమ్యూనిష్టు కవి.
----
**కాగితాల** పేరుతో కొన్ని గ్రామాలు:
*కాగితాల గూడెం, ప్రకాశం జిల్లా, కంభం మండలానికి చెందిన గ్రామం.
*కాగితాలపూరు, నెల్లూరు జిల్లా, మనుబోలు మండలానికి చెందిన గ్రామం.
రొద్దం (అయోమయ నివృత్తి)

రొద్దం, అనంతపురం జిల్లాలోని మండలం.
----
**రొద్దం** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
*రొద్దం రాజారావు, ప్రసిద్ధ రంగస్థల ప్రముఖులు.
రామకృష్ణంరాజు

* ఇందుకూరి రామకృష్ణంరాజు, ప్రముఖ సినీ రచయిత. 
* బొప్పరాజు రామకృష్ణంరాజు, స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు, నటులు, కళాపోషకులు
రామకృష్ణమాచార్యులు

**రామకృష్ణమాచార్యులు** తెలుగువారిలో కొందరి పేరు.

* కొమాండూరి రామకృష్ణమాచార్యులు, సంస్కృతాంధ్ర పండితులు, రచయిత, శాసన పరిశోధకులు.
* ధర్మవరం రామకృష్ణమాచార్యులు, సుప్రసిద్ధ నాటక రచయిత, నటకులు, పండితులు.
* నండూరి రామకృష్ణమాచార్యులు, సుప్రసిద్ధ కవి, విమర్శకులు.
కోరాడ (అయోమయ నివృత్తి)

కోరాడ, విశాఖపట్నం జిల్లా, పద్మనాభం మండలానికి చెందిన గ్రామం.
----
**కోరాడ** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* కోరాడ నరసింహారావు, ప్రఖ్యాత కూచిపూడి నాట్యాచార్యుడు.
* కోరాడ మహాదేవ శాస్త్రి
* కోరాడ రామకృష్ణయ్య, సుప్రసిద్ధ రచయిత.
* కోరాడ రామచంద్రశాస్త్రి
రామకృష్ణయ్య

* కోరాడ రామకృష్ణయ్య, ఆంగ్లాంధ్ర భాషా పండితుడు, ప్రసిద్ధ రచయిత.
* కుడితిపూడి రామకృష్ణయ్య, నీటి పారుదల శాఖ నిపుణులు, పరిశోధకులు.
* సాధు రామకృష్ణయ్య, ప్రముఖ స్వాతంత్ర్య సమర యోధుడు.
* పైడా రామకృష్ణయ్య, జమిందారు
* పారుపల్లి రామకృష్ణయ్య, మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ గురువు. 
* పూండ్ల రామకృష్ణయ్య, సంస్కృతాంధ్ర పండితులు, సంపాదకులు.
* మద్ది రామకృష్ణయ్య, స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు.
* మోచర్ల రామకృష్ణయ్య, ఆధునిక కవి, సంస్కృతాంధ్ర పండితులు.
వక్రాసనం

thumb|వక్రాసనం
**వక్రాసనం** యోగాలో ఒక విధమైన ఆసనం. ఈ భంగిమను ట్విస్టెడ్ పోజ్ అని కూడా అంటారు. మధుమేహ, ఊబకాయ బాధితులు తప్పనిసరిగా చేయాల్సిన ఆసనం అని నిపుణులు సూచిస్తూంటారు. ఇందులో వెన్నెముకను సున్నితంగా తిప్పుతారు. ఇది జీర్ణక్రియను మెరుగుపరచడం, ఒత్తిడిని తగ్గించడం, వెన్నెముక వశ్యతను పెంచడం వంటి ప్రయోజనాలతో పాటు, శరీరంలో రక్త ప్రసరణను పెంచుతుంది. ఈ ఆసనంలో, ఒక కాలును మడిచి, వ్యతిరేక చేతితో కాలిని పట్టుకుని నడుమును వెనక్కి తిప్పుతారు. ఈ ఆసనం క్రమం తప్పకుండా సాధన చేసే వారికి అర్ధ మత్స్యేంద్రాసనం సులభం అవుతుంది.

శరీరంలో ఆక్సిజన్ ప్రవాహం మెరుగయి శ్వాస సంబంధించిన సమస్యలు దూరమవుతాయి. కడుపు భాగంలో రక్త ప్రసరణ పెరిగి, ప్రేగు కదలికలు చురుకుగా వ్యవహరిస్తాయి. దీంతో జీర్ణవ్యవస్థ మెరుగుపడుతుంది, మలబద్ధకం తగ్గుతుంది. మధుమేహం ఉన్న వారికి ఈ వక్రాసనం ఎంతగానో ఉపకరిస్తుంది. క్లోమగ్రంధి ఉత్తేజితమై, ఇన్సూలిన్‌ ఉత్పత్తి పెరగడానికి తోడ్పడుతుంది. వెన్నెముక బలంగా అవడానికి, ఛాతీభాగం బాగా సాగదీయ్యబడుతుంది. మెడ నరాలు బలపడడానికి సహాయపడుతుంది. 

## పద్ధతి
* నేలమీద నిటారుగా కూర్చుని కాళ్ళు తిన్నగా చాపండి.
* ఒక కాలిని మడిచి పక్కకి తీసి దాని పాదం మరో మోకాలి పక్కన వచ్చేలా పెట్టాలి.
* ఏ కాలైతే వంచామో దానికి వ్యతిరేకంగా ఉన్న చేతిని కాలిమీదుగా పెట్టి పాదాన్ని పట్టుకోవాలి. వీలైనంత వరకు నడుమును అటువైపుగా తిప్పాలి,
* ఇలా 12-15 సెకన్లు ఉండి, నెమ్మదిగా యథాస్థానానికి వచ్చి కాళ్ళు చాచి విశ్రాంతి తీసుకోండి.
* అదే మాదిరిగా రెండవ కాలిని మడిచి మరల అదే విధంగా చేయిని, నడుమును తిప్పాలి,
* ఇలా కనీసం మూడు సార్లు కుడి వైపు, మూడు సార్లు ఎడమ వైపు తిప్పాలి.

## ప్రయోజనం
*వక్రాసనం వేయడం వలన, అర్ధ మత్స్యేంద్రాసనం సులభంగా వేయగలుగుతారు. 
* ఈ ఆసనం వేయడం మూలంగా కాలేయం, ప్లీహం, చిన్న ప్రేగుల పనితీరును బాగుచేస్తుంది.
* మెడ, భుజాలకు సంబంధించిన కండరాల నొప్పులు, ఇతర సమస్యలు పోతాయి.
* నడుం దగ్గర కొవ్వు కరుగుతుంది.

## జాగ్రత్తలు
వక్రాసనం సాధన చేసేవారు తక్కువ గ్లైసెమిక్‌ ఇండెక్స్‌ ఉన్న ఆహారం తీసుకోవాలి. పీచు పదార్థాలు, నీరు ఎక్కువగా తీసుకోవాలి. మంచి కొవ్వులను తీసుకోవచ్చు. తగిన నిద్ర, వ్యాయామం తప్పనిసరి ఉండాలి. శస్త్రచికిత్సలు జరిగిన ఆరు నెలలు వరకు ఈ ఆసనం చేయకూడదు. అలాగే, మహిళలు నెలసరి సమయాల్లో ఈ ఆసనాలు వేయకూడదు.

## మూలాలు

వర్గం:యోగా
అమృతము (అయోమయ నివృత్తి)

* అమృతము (Elixir Of Life) దేవతలు, దానవులు క్షీర సాగర మథనం చేస్తున్నప్పుడు వెలువడిన పానీయము. అమృతం సేవించిన వారికి మరణం అంటే చావు ఉండదు. 
* అమృతం కురిసిన రాత్రి, దేవరకొండ బాలగంగాధర తిలక్ చే రచించబడిన ఒక ప్రసిద్ధ తెలుగు కవితా సంపుటి. 
* అమృతకలశం, 1981 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
* అమృతాంజనం ఒక ప్రముఖ నొప్పి నివారిణి మందు.
తాలిబన్

thumb|369x369px|తాలిబన్
**తాలిబన్** అంటే 
అరబ్బీ లో ధర్మ జ్ఞానాన్ని అన్వేషించే విద్యార్థిఅని అర్ధం.కానీ అంతమంచి పేరు జిహాద్ లాగానే తీవ్రవాదుల చెడ్డచేష్టలవల్ల చెడ్డపేరుగా మారిపోయింది.ఈ తాలిబన్లు ఇస్లాం పరిరక్షకులుగా చెప్పుకుంటారుగానీ ఇస్లాం ప్రభోదించే ప్రజాస్వామ్యాన్ని ఖాతరు చేయకుండా హింసకు మారణకాండకు పాల్పడుతారు.వీళ్ళు ఆఫ్ఘనిస్తాన్ ,పాకిస్థాన్ లలో ఉన్నారు.రాజ్యాలను అల్లకల్లోలం చేస్తున్నారు.
*తాలిబాన్లను సృష్టించింది పాకిస్థానీ నేతలేనని,అమెరికాకు చెందిన సిఐఎ, తన దేశానికి చెందిన ఐఎస్ఐ కలసి తాలిబన్ లకు ఊపిరిపోశాయని పాకిస్థాన్ అధ్యక్షుడు అసిఫ్ అలీ జర్దారీ అన్నారు.(ఈనాడు - ‎10 మే 2009).

పాక్‌లోని స్వాత్ లోయలో ఇష్టారాజ్యంగా వ్యవహరిస్తున్న తాలిబన్లు ఈ రెండేళ్లలో 200 స్కూళ్లకు నిప్పు పెట్టారు. ముస్లిం సంప్రదాయాల ప్రకారం ఆడపిల్లలు చదువుకోకూడదని ఆదేశాలిస్తున్న తాలిబస్లు ఆడపిల్లలు చదువుకోకుండా అడ్డుకునేందుకు ఏకంగా స్కూళ్లనే తగులబెట్టారు. మీరు నిజమైన ముస్లింలు అయితే అమ్మాయిలను చదివించవద్దని పిలుపు ఇచ్చారు.తమపై సైనిక దాడులను తక్షణం నిలిపేయకపోతే తీవ్ర పరిణామాలు సంభవిస్తాయని దేశ అధ్యక్షుడు ఆసిఫ్ అలీ జర్దారీని ఉగ్రవాద సంస్థలు అల్‌ఖైదా , తాలిబన్ హెచ్చరించాయి.ఇలాంటి బెదిరింపులను ప్రభుత్వం లెక్కచేయబోదని, ఉగ్రవాదులందరినీ అంతంచేసే వరకు సైనిక పోరాటం కొనసాగుతుందని జర్దారీ తేల్చిచెప్పారు.(ఈనాడు 24.5.2009)
*పాక్‌కు ప్రస్తుతం అసలైన శత్రువులు తాలిబన్లని, భారత్ కాదని పాకిస్థాన్ అధ్యక్షుడు ఆసిఫ్అలీ జర్దారీ అన్నారు.తాలిబన్లు అంతర్జాతీయ సమాజానికే ముప్పని ఆయన అన్నారు.(ఈనాడు 25.6.2009)

అఫ్గానిస్తాన్‌లో తాత్కాలికంగా కాల్పుల విరమణకు ఉగ్ర సంస్థ తాలిబన్ కౌన్సిల్ అంగీకారం తెలిపింది(29/12/2019). అమెరికాతో శాంతి ఒప్పందం కుదుర్చుకునే దిశగా మార్గం సుగమం చేసింది.తాలిబన్, అమెరికాల మధ్య శాంతి ఒప్పందం కుదిరితే.. అఫ్గానిస్తాన్ నుంచి అమెరికా తన దళాలను వెనక్కు తీసుకువెళ్తుంది. 18 ఏళ్లుగా అమెరికా అఫ్గానిస్తాన్‌లో మిలటరీ కార్యకలాపాలు నిర్వహిస్తోంది.

## వీర స్వర్గం
యువతను ఆత్మాహుతి దళంలో చేరేలా ప్రేరేపించేందుకు తాలిబన్లు కృత్రిమ స్వర్గాన్ని (జన్నత్‌) రూపొందించారట.12-18 ఏళ్ల మధ్య ఉండే యువకులకు ఉగ్రవాద అంశాల్లో శిక్షణ ఇచ్చి మానవ బాంబులుగా మార్చేందుకు ప్రయత్నించేవారు. దాడిలో పాల్గొని మరణించాక ఈ స్వర్గానికే చేరతారంటూ యువకులకు ప్రేరణ కలిగించేవారు. తాలిబన్లు రూపొందించిన కృత్రిమ స్వర్గంలో తేనె, పాలు నదులుగా ప్రవహిస్తున్నట్లు చిత్రాలు అందమైన కొండలు, బృందావనాలతో పాటు దేవకన్యల చిత్రాలనూ ఉంచారు(ఈనాడు13.12.2009)

వర్గం:అతివాద సంస్థలు
వర్గం:ఉగ్రవాదం
వర్గం:మానసిక రుగ్మతలు
వర్గం:ముస్లిం తీవ్రవాదం
రామకృష్ణారావు

* బూర్గుల రామకృష్ణారావు, బహుభాషావేత్త, స్వాతంత్ర్యోద్యమ నాయకుడు, రచయిత, న్యాయవాది. 
* అబ్బూరి రామకృష్ణారావు, ప్రముఖ తెలుగు భావకవి, పండితుడు. 
* వేమూరి రామకృష్ణారావు, పిఠాపురం రాజా వారి కళాశాలలో ప్రిన్సుపాలుగా పని చేసారు.
* కోనేరు రామకృష్ణారావు, ప్రపంచ ప్రఖ్యాతి చెందిన పారా సైకాలజిస్ట్, తత్వవేత్త, విద్యావేత్త. 
* పి.ఎస్. రామకృష్ణారావు, తెలుగు సినిమా నిర్మాత, రచయిత, దర్శకులు. వీరు భరణి పిక్చర్స్ అధిపతి. 
* కోలవెన్ను రామకృష్ణారావు, ప్రముఖ జతీయవాది. సుప్రసిద్ద ఆంగ్ల త్రైమాసిక పత్రిక త్రివేణి వ్యవస్థాపకుడు.
రామకృష్ణశాస్త్రి

* గొల్లాపిన్ని రామకృష్ణశాస్త్రి, ఆయుర్వేద, జ్యోతిష్య శాస్త్ర పండితులు.
* త్రిపురారిభట్ల రామకృష్ణశాస్త్రి, సుప్రసిద్ధ సినిమా నటులు.
* మల్లాది రామకృష్ణశాస్త్రి, తెలుగు సినిమా పాటల రచయిత. 
* బలిజేపల్లి రామకృష్ణశాస్త్రి, పేరుపొందిన సంగీత పండితులు.
రామచంద్ర

**రామచంద్ర** అనగా హిందూ దైవమైన శ్రీరాముడు.
----
**రామచంద్ర** పేరుతో కొందరు ప్రముఖులు:
* తిరుమల రామచంద్ర, ప్రసిద్ధిచెందిన తెలుగు కవి, సంపాదకులు. 
* రామచంద్ర రాయలు, మొదటి దేవ రాయలు కుమారుడు. 1422 లో విజయనగర సింహాసనం అధిస్టించాడు. 
* దత్తాత్రేయ రామచంద్ర కప్రేకర్, ప్రసిద్ధ భారతీయ గణిత శాస్త్రజ్ఞుడు.
* దత్తాత్రేయ రామచంద్ర బెంద్రె, జ్ఞానపీఠ పురస్కార గ్రహీత.
* రామచంద్రరావు, అయోమయ నివృత్తి పేజీ.
* రామచంద్రారెడ్డి, అయోమయ నివృత్తి పేజీ.
----
**రామచంద్ర** పేరుతో కొన్ని గ్రామాలు:
* రామచంద్రగుంట, నెల్లూరు జిల్లా, సూళ్లూరుపేట మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామచంద్రపురం, అయోమయ నివృత్తి పేజీ.
రామచంద్రరావు

* ఉడుపి రామచంద్రరావు, ప్రముఖ శాస్త్రవేత్త.
* ఓగిరాల రామచంద్రరావు, తెలుగు సినిమా సంగీత దర్శకుడు.
* గోపరాజు రామచంద్రరావు, గోరాగా ప్రసిద్ధి చెందిన హేతువాది భారతీయ నాస్తికవాద నేత. 
* చింతామణి నాగేష రామచంద్ర రావు, ప్రముఖ భారతీయ శాస్త్రవేత్త .
* మోచర్ల రామచంద్రరావు, మితవాద నాయకులు, ప్రజాసేవకులు, రాజకీయవేత్త.
* ఎన్. రామచందర్ రావు, రాజకీయవేత్త

వర్గం:పుంలింగ పేర్లు
రామచంద్రారెడ్డి

* ఆరుట్ల రామచంద్రారెడ్డి, కమ్యూనిష్టు పార్టీ నేత.
* రాచమల్లు రామచంద్రారెడ్డి, బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి. 
* బెజవాడ రామచంద్రారెడ్డి, బుచ్చిరెడ్డిపాలెం జమిందారీకి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. 
* వెదిరె రామచంద్రారెడ్డి, భూదానోద్యమ దాత, సర్వోదయ కార్యకర్త.
* పట్లోళ్ల రామచంద్రారెడ్డి, నిజాం వ్యతిరేక ఉద్యమకారుడు, రాజకీయనాయకుడు.
రామదాసు (అయోమయ నివృత్తి)

**రామదాసు** తెలుగు వారిలో కొందరి పేరు:

## వ్యక్తులు

* భద్రాచల రామదాసు లేదా "భక్త రామదాసు"గా పేరొందిన పొందిన కంచెర్ల గోపన్న తెలుగులో కీర్తనలకు ఆద్యుడు. దాశరథి శతకము, ఎన్నో రామ సంకీర్తనలు.
* సమర్ధ రామదాసు లేదా సద్గురు సమర్థ రామదాసు(నారాయణ) హిందూ ఉన్నతికి పాటుపడ్డారు. శివాజికి గురుతుల్యుడు
* ఎడ్ల రామదాసు, రామభక్తులు, గేయ రచయిత.
* తూము రామదాసు, తెలుగు కవి.
* బెల్లంకొండ రామదాసు, అభ్యుదయ కవి, అనువాదకులు, నాటక కర్త.
* వల్లభనేని సీతారామదాసు, వృక్ష శాస్త్రవేత్త. 
* వేమవరపు రామదాసు, న్యాయవాది, సహకారోద్యమ నాయకుడు.

## సినిమాలు
* రామదాసు (కృష్ణా ఫిలిమ్స్) - 1933 సినిమా
*రామదాసు (ఈస్టిండియా ఫిలిమ్స్) - 1933 సినిమా
*రామదాసు(సినిమా) - 1954 - చిత్తూరు నాగయ్య
* శ్రీరామదాసు (సినిమా) - 2006 సినిమా - అక్కినేని నాగార్జున

## కీర్తనలు
* రామదాసు కీర్తనలు - రామదాసు రచించిన కీర్తనలు.
పాములపర్తి (అయోమయ నివృత్తి)

పాములపర్తి, మెదక్ జిల్లా, వర్గల్‌ మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
----
**పాములపర్తి** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* పాములపర్తి వెంకట నరసింహారావు, భారత ప్రధానమంత్రి పదవిని అధిష్టించిన మొదటి దాక్షిణాత్యుడు, ఒకేఒక్క తెలుగువాడు, 
* పాములపర్తి సదాశివరావు
రామన్న

* రామన్న అగ్రహారం, విజయనగరం జిల్లా, తెర్లాం మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* రాయలసీమ రామన్న చౌదరి, 2000 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. 
* శ్రీ శ్రీ శ్రీ మర్యాద రామన్న, 1967 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. 
* ఆకాశ రామన్న, 1965లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. 
* మాచాని రామన్న, వ్యాపారవేత్త, ప్రజాసేవకులు.
రతి (అయోమయ నివృత్తి)

రతి లేదా సెక్స్, స్తీ పురుషుల మధ్య జరిగే శృంగార సృష్టి కార్యక్రమము. 
----
*రతి అగ్నిహోత్రి, భారతీయ సినిమా నటి.
*రతి మన్మధుడు, 1979 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
*రతిలయలు, 1990 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
తెలుగు టీవీ ఛానళ్ళు

తెలుగు లో విద్యా విజ్ఞాన వినోద కార్యక్రమాల కొరకు అనేక టీవీ ఛానళ్ళు ఉన్నాయి. 2010 సంవత్సరానికి 4సంవత్సరాలనుండి నడుస్తున్న భారతదేశంలోని వార్తల ఛానళ్లలో టీవీ9 (తెలుగు) ఆరవ స్థానంలో 0.29%, టీవీ5 (తెలుగు) 13 వ స్థానంలో 0.16% వీక్షకులను కలిగివున్నాయి.
తెలుగు టీవీ చానళ్ల ట్యామ్ రేటింగులు ప్రతి వారం విడుదలవుతాయి. వాటి ఆధారంగా ప్రకటనలు విడుదలవుతాయి (ఉదా:ఏప్రిల్ 14 నుంచి 20,2013 కి విశ్లేషణ.)

**తెలుగు టీవీ ఛానళ్ళ జాబితా** జాబితా క్రింద ఇవ్వ బడింది.

## భారత ప్రభుత్వ ఛానళ్ళు
* దూరదర్శన్ సప్తగిరి
* దూరదర్శన్ యాదగిరి

## వినోదం ఛానల్స్
thumb
* ఈటీవీ 
* జెమిని టివి
* స్టార్ మా టీవీ
* జీ తెలుగు
* విస్సా టివి
* ఈటివి ప్లస్
* ఈటివి అభిరుచి
* ఈటివి లైఫ్
* స్టార్ మా గోల్డ్

## సినిమాల ఛానళ్ళు
* జెమిని మూవీస్
* మా మూవీస్
* జీ సినిమాలు
* ఈటివి సినిమా

## మ్యూజిక్ ఛానల్స్
* మా మ్యూజిక్
* జెమిని మ్యూజిక్
* రాజ్ ముజిక్స్

## కామెడి ఛానల్
* జెమిని కామెడి
* ఈటివి ప్లస్

## పిల్లల ఛానల్స్
* ఖుషీ టీవి
తెలుగులో అనువాద ప్రసారాలు అందిస్తున్న ఛానల్లు:
* జెటిక్స్
* కార్టూన్ నెట్వర్క్
* డిస్ని ఎక్స్‌డి
* హంగామా టివి
* పొగొ
* నిక్ + 
* నికెలోడియన్

## భక్తి ఛానల్స్
* భక్తి టీవీ
* శ్రీ వెంకటేశ్వర భక్తి ఛానల్
* పూజ టివి

* హిందూ ధర్మం
* శుభవార్త టివి
* రక్షణ టివి
* ఆరాధన టివి

## వార్త ఛానల్స్
* ఈటీవీ 2
* టీవీ9
*99టీవీ
* బ్రేకింగ్ న్యూస్ 24x7
* ఎన్ టీవి
* టీవీ5
*ప్రైమ్9 న్యూస్
* జెమిని న్యూస్
* BNI BHARAT NEWS INTERNATIONAL
* హెచ్ ఎమ్ టివి
* ఐ న్యూస్
* స్టూడియో ఎన్
* సాక్షి 1
* ఎబిఎన్ ఆంధ్రజ్యోతి
* అర్ కె న్యూస్
*టీ న్యూస్
*దక్కన్ టీవీ

## విజ్ఞానం ఛానల్
*సోనీ బిబిసి ఎర్త్ (Sony BBC Earth)
*నెషనల్ జియోగ్రఫిక్ ఛానల్: నేషనల్ జియోగ్రాఫిక్ ఛానల్ (ఇంగ్లీషు) 
* డిస్కవరి: డిస్కవరీ ఛానల్ (ఇంగ్లీషు) చూడు.
* హిస్టరీ 18 తెలుగు ఛానల్
## స్త్రీల ఛానల్
* వనిత టీవి

## రాబోయే ఛానల్స్
* వి6
* తులసి టివి
* ఎబిసి
* ఇమేజ్

## మూలాలు

వర్గం:జాబితాలు
వర్గం:తెలుగు టీవీ ఛానళ్ళు
రామలింగారెడ్డి

* కట్టమంచి రామలింగారెడ్డి, ప్రతిభావంతుడైన సాహితీవేత్త, విద్యావేత్త, పండితుడు, వక్త, రచయిత. 
* రెడ్డెం కొండారెడ్డి రామలింగారెడ్డి, సర్వోదయ నాయకుడు, ఆదర్శవాది. 
* రామలింగా రెడ్డి, కర్ణాటక రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు
రామలింగస్వామి

* అనంతపంతుల రామలింగస్వామి, సుప్రసిద్ధ భావ కవి.
* ఉలిమిరి రామలింగస్వామి, ప్రముఖ వైద్యుడు, పరిశోధకుడు. 
* గ్రంధి రామలింగస్వామి, తెలుగు రచయిత.

వర్గం:పుంలింగ పేర్లు
రామలింగయ్య

* అల్లు రామలింగయ్య, సుప్రసిద్ధ హాస్యనటుడు. 
* జొన్నలగడ్డ రామలింగయ్య, స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు, విప్లవవాది.
రామమూర్తి

* thumb|గిడుగు రామమూర్తి, తెలుగు వ్యవహారిక భాషోద్యమకర్తఅశ్వధాటి రామమూర్తి
* గిడుగు రామమూర్తి, తెలుగులో వాడుక భాషా ఉద్యమ పితామహుడు, 
* మల్లాది వెంకట రామమూర్తి, న్యాయవాది, రాడికల్ హ్యూమనిస్ట్, హేతువాది . 
* దుర్భా రామమూర్తి, కవి, పండితులు, విమర్శకులు.
* శొంఠి వెంకట రామమూర్తి, బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి.  గణితవేత్త. 
* కోడి రామమూర్తి, ఆంధ్రరాష్ట్రానికి చెందిన వస్తాదు, మల్లయోధులు. 
* ప్రతాపగిరి రామమూర్తి, స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు.
రామమోహనరావు

**రామమోహనరావు** తెలుగువారిలో కొందరి పేరు.

* అద్దేపల్లి రామమోహనరావు, తెలుగు కవి, సాహితీ విమర్శకుడు. 
* నండూరి రామమోహనరావు, తెలుగు పాత్రికేయరంగ ప్రముఖులు. 
* మహీధర రామమోహనరావు, పాత్రికేయుడు 
* కెంబూరి రామమోహనరావు, చీపురుపల్లి శాసనసభా నియోజకవర్గం.
* సూర్యదేవర రామమోహనరావు, నవలా రచయిత.
జాస్తి

**జాస్తి** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* జాస్తి చలమేశ్వర్‌, సుప్రీం కోర్టు న్యాయమూర్తి.
* జాస్తి ఈశ్వర్ ప్రసాద్, న్యాయమూర్తి.
* జాస్తి రాఘవేంద్రరావు, త్రూ ది ఐస్ ఆఫ్ ఎ పెయింటర్ చలనచిత్రానికి సౌండ్ దర్శకత్వం వహించిన ఆంధ్రుడు.
* జాస్తి రామమోహనరావు చౌదరి, సుప్రసిద్ధ నటులు.
* జాస్తి వెంకట నరసింహారావు, తెలుగు రచయిత.
* **[[తేజ]]** గా పిలువబడే **జాస్తి ధర్మ తేజ ** తెలుగు సినీ దర్శకుడు, నిర్మాత, ఛాయాగ్రాహకుడు, రచయిత.
దూసి (అయోమయ నివృత్తి)

**[[దూసి]]**, శ్రీకాకుళం జిల్లా, ఆమదాలవలస మండలానికి చెందిన గ్రామం.
----
**దూసి** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* దూసి కనకమహలక్ష్మి - ప్రముఖ సంగీత విద్యాంసురాలు.
* దూసి బెనర్జీ భాగవతార్ - రంగస్థల నటుడు, భక్తిగీతాల గాయకుడు, వ్యాఖ్యాత, తబలా కళాకారుడు, సంగీత దర్శకుడు, హరికథా భాగవతార్‌.
* దూసి రామమూర్తి శాస్త్రి, సంస్కృతాంధ్ర పండితులు.
రామయ్య

**రామయ్య** కొందరి పేరు.

* చుక్కా రామయ్య తెలంగాణకు చెందిన ప్రముఖ విద్యావేత్త, సామాజిక ఉద్యమకారుడు, మాజీ శాసనమండలి సభ్యుడు
* జనమంచి వేంకటరామయ్య, ప్రముఖ తెలుగు రచయిత.
* జయంతి రామయ్య పంతులు, కవి, శాసన పరిశోధకులు. 
* బోళ్ళ బుల్లిరామయ్య, ప్రముఖ రాజకీయ నాయకులు.
* వేదాంతం రామయ్య, నృత్య, సంగీత దర్శకులు.
* రఘురామయ్య, అయోమయ నివృత్తి పేజీ.
* చింతా వెంకట్రామయ్య, కూచిపూడి నాట్య గురువు.
* రేలంగి వెంకట్రామయ్య, ప్రముఖ హాస్యనటుడు
----
* ఇంట్లో రామయ్య వీధిలో కృష్ణయ్య, 1982 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. 
* అయోధ్య రామయ్య, 2000 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. 
* చల్లని రామయ్య చక్కని సీతమ్మ, 1986 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
నూతక్కి రామశేషయ్య

thumb|శ్రీ నూతక్కి రామశేషయ్య
thumb|నూతక్కి రామశేషయ్య
**నూతక్కి రామశేషయ్య (1897 - 1969)** ప్రముఖ న్యాయవాది, పరిపాలనా దక్షులు, పారిశ్రామిక వేత్త. వీరి పూర్వీకులు గుంటూరు జిల్లా చిలువూరు గ్రామానికి చెందినవారు. అయినా వీరు ఒడిషాలో స్థిరపడ్డారు. పార్లమెంటు సభ్యునిగా,ఒరిస్సా శాసన సభ్యునిగా,మంత్రిగా పనిచేసారు.

## జననం,విద్య
నూతక్కి రామశేషయ్య గారు గుంటూరు జిల్లా చిలువూరు గ్రామంలో నూతక్కి ఉద్దండ రామయ్య దంపతులకు **1897 సెప్టంబరు 29**న జన్మించారు . మద్రాసులో న్యాయశాస్త్రాన్ని చదివి, విజయవాడలో కొంతకాలం న్యాయవాదిగా పనిచేశారు. వీరి వివాహం 1924 లో శ్రీమతి పున్నమ్మ గారితో జరిగింది. వీరికి ఇద్దరు కుమారులు,ఇద్దరు కుమార్తెలు. ప్రముఖ అణు శాస్త్రవేత్త నూతక్కి భాను ప్రసాద్ గారు వీరి కుమారుడే.

## రాజకీయ జీవితం
రామశేషయ్య గారు ఒరిస్సా లోని జైపూర్ సంస్థానంలో అసిస్టెంటు దివానుగా, తరువాత దివానుగా నియమితులయ్యారు. 1929-30 లో బెజవాడ తాలుకా బోర్డు అధ్యక్షునిగా పనిచేసారు. గ్రంథాలయ ఉధ్యమంలో పనిచేసారు.

వెలగపూడి రామకృష్ణ గారు స్థాపించిన పరిశ్రమలను వీరు నిర్వహిస్తూ ఉండేవారు. ఆ ప్రాంతంలో రాజకీయంగా పలుకుబడి సంపాదించి 1952 సంవత్సరంలో పార్వతీపురం లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి పార్లమెంటు సభ్యునిగా ఎన్నికయ్యారు.

తరువాత జైపూర్ నియోజకవర్గం నుండి స్వతంత్ర పార్టీ అభ్యర్థిగా ఒడిషా శాసనసభకు ఎన్నికయ్యారు. ఒడిషా ప్రభుత్వంలో ఆరోగ్య శాఖామంత్రిగా పనిచేశారు. 1962 లో నౌరంగ్ పూర్ నుండి లోక్ సభకు పోటి చేసి పరాజయం పొందారు.

## మరణం
నూతక్కి రామశేషయ్య గారికి సాహిత్యం మీద ఎంతో అభిమానం ఉండేది. వేదుల సత్యనారాయణ శాస్త్రి గారి 'దీపావళి' ఖండకావ్య సంపుటిని వీరికి అంకితమిచ్చారు.

వీరు 1969 సంవత్సరం జూన్ 1 వ తేదీన నిర్యాణం చెందారు.

వర్గం:1969 మరణాలు
వర్గం:1వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:1897 జననాలు
వర్గం:ఇతర రాష్ట్రాల్లో మంత్రులైన తెలుగువారు
వర్గం:విజయనగరం జిల్లా నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా న్యాయవాదులు
వర్గం:ఒడిశాలో స్థిరపడ్డ తెలుగువారు
చాపర

**చాపర**, శ్రీకాకుళం జిల్లా మెళియాపుట్టి మండలంలోని ఒక గ్రామం. ఇది పాలకొండ రెవెన్యూ డివిజన్ లో ఉంది.  

## భౌగోళికం
చాపర  భౌగోళికాంశాలలో ఉంది. ఇది 74 మీ (246 అడుగుల) సముద్ర మట్టానికి ఎత్తులో ఉంది.  ఈ గ్రామం ప్రక్కన మహేంద్ర తనయ అనే నది ప్రవహిస్తూ ఉంది. 

## జనాభా
2001 జనాభా లెక్కల ప్రకారం మెళియాపుట్టి మండలజనాభా వివరాలు: 

* మొత్తం జనాభా: 	50,490	in 11,532 గృహాలు
* పురుషులు: 	24,947	 స్త్రీళు: 	25,543
* 6 సం. లోపు పిల్లలు: 7,044	(బాలురు – 3,560  బాలికలు – 3,484)
* మొత్తం అక్షరాస్యులు: 	22,766

## ప్రత్యేకతలు
మెళియాపుట్టి మండలంలో అతి పెద్ద గ్రామం. వ్యాపారం విషయంలో ఈ ఊరు జిల్లాలో ఒక ప్రత్యేకత కలిగి ఉంది. ఈ గ్రామంలో ప్రసిద్ధి చెందిన కోవెలలు చాలా ఉన్నాయి. వాటిలో స్వయంభేశ్వర స్వామి ఆలయము, పార్వతీ దేవి ఆలయము, నవ గ్రహా ఆలయాలు చాలా ప్రసిద్ధి చెందాయి. ఇక్కడ జీడి పరిశ్రమ బాగా ప్రసిద్ధి. ఆ దేవాలయాలకు వనమాలి ప్రసాద్ శర్మ, వనమాలి మాధవ శర్మ అర్చకులు.

## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు
* 

వర్గం:మెళియాపుట్టి మండలంలోని గ్రామాలు
అల్లం (అయోమయ నివృత్తి)

* అల్లం, ఒక చిన్న మొక్క. లక్షణాలు : కొమ్మువంటి భూగర్భ కాండంతో పెరిగే గుల్మము . 
* మామిడి అల్లం, ఒక అల్లం జాతి దుంప చెట్టు. 
----
**అల్లం** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* అల్లం మాణిక్యాలరావు, హేతువాది .రాడికల్ హ్యూమనిస్టు
నందన్ నిలేకని

**నందన్ నిలేకని** (ఆంగ్లం : **Nandan Nilekani**) (కొంకణి/కన్నడ : ನಂದನ ನಿಲೇಕಣಿ),
భారతదేశంలో సమాచార సాంకేతిక రంగానికి పునాది వేసిన ప్రముఖుల్లో ఒకడు. ఇన్ఫోసిస్ సహవ్యవస్థాపకుడు.

## బాల్యం
ఆయన పుట్టింది కర్ణాటక లోని బెంగుళూరులో జన్మించాడు. తండ్రి మోహన రావ్ ఒక ప్రైవేటు జౌళి పరిశ్రమలో మేనేజరు. ఆయన ప్రాథమిక విద్యాభ్యాసం బెంగుళూరు, ధార్వాడలో సాగింది.

1973 లో ముంబై ఐఐటీలో చేరాడు. 1978 లో ప్యాట్నీ కంప్యూటర్ సిస్టమ్స్ లో చేరాడు. అక్కడ ఆయనకు ఎన్.ఆర్. నారాయణ మూర్తి సహోద్యోగి. మూడేళ్ళ తరువాత 1981 లో నారాయణమూర్తి నాయకత్వంలో ఆరుగురు కలిసి ఇన్ఫోసిస్ ను స్థాపించారు. దానిని భారతదేశంలో తలమానికమైన కంపెనీగా తీర్చిదిద్దడంలో ఇద్దరూ కీలక పాత్ర పోషించారు. 2002 మార్చిలో ఇన్ఫోసిస్ కు సీఈఓ అయ్యాడు. 2007 వ సంవత్సరం వరకు సంస్థ మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ గా కూడా పనిచేశాడు. 2006 వ సంవత్సరంలో ఆయనను పద్మభూషణ్ పురస్కారం లభించింది. అదే సంవత్సరంలో ఆయన్ను టైమ్ మేగజీన్ ప్రపంచంలోని 100 మంది శక్తివంతమైన వ్యక్తుల జాబితాల్లో ఆయన్ను చేర్చింది. భారత ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన నేషనల్ నాలెడ్జ్ సొసైటీలో కూడా ఆయన సభ్యుడిగా పనిచేశాడు.

## పుస్తకం
భారతదేశం స్థితిగతుల మీద *ఇమేజింగ్ ఇండియా* అనే పుస్తకాన్ని కూడా రాశాడు.

## మూలాలు


## బయటి లింకులు

* Govt appointed Nandan Nilekani chairperson of Unique National ID Card Project

వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:బెంగళూరు వ్యక్తులు
రామానుజరావు

* దేవులపల్లి రామానుజరావు, ప్రముఖ సాహిత్యవేత్త, పత్రికా సంపాదకులు.
* సోమరాజు రామానుజరావు, నాటక కర్త, నాటక ప్రయోక్త.
భికాజీ రుస్తుం కామా

**భికాజీ రుస్తుం కామా**' (Bhikaiji Rustom Cama) (1861 - 1936) భారతదేశ స్వాతంత్ర్యం కోసం పోరాడిన పార్సీ వనిత.
1896లో బొంబాయిలో ప్లేగు వ్యాధి వ్యాపించింది. రోగగ్రస్తులకు సేవలు చేస్తున్న ఆమెకు కూడా ప్లేగు వ్యాధి సోకింది. 1901 చికిత్స కోసం ఇంగ్లండ్ కు పంపబడినది. అక్కడున్న భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమ కర్త శాంయజీ కృష్ణవర్మ చేత ప్రభావితమై, 1905 లో దాదాభాయ్ నౌరోజీ కి సహాయకురాలిగా ఇండియన్ హోం రూల్ సొసైటీని స్థాపించింది. బ్రిటన్ వ్యతిరేక చర్యలు చేయనని హామీ ఇస్తే గాని, ఇండియాకు వెళ్ళనీయనందా ప్రభుత్వం. భికాజీ ఇంగ్లండ్ వదలి పారిస్ నగరంలో నివాసం ఏర్పరచుకుంది. 1907 ఆగష్టులో జర్మనీలోని స్టుట్ గార్ నగరంలో జరిగిన అంతర్జాతీయ సోషలిస్ట్ కాన్ఫరెన్స్ కు వెళ్ళి మనదేశ స్వాతంత్ర్యం కోసం వారి మద్దతు కోరింది. మనదేశానికొక పతాకం ఉండాలని, దామోదర్ వినాయక్ సావర్కర్ తో కలసి ఒక త్రివర్ణ పతాకాన్ని తయారుచేసి ఆ సమావేశంలో ప్రదర్శించింది. ప్రస్తుత మన జాతీయ పతాకానికి ప్రథమ రూపం భికాజీ కృషే. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధంలో మిత్రులైన బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం యొక్క బలవంతాన, భికాజీ ఫ్రాన్స్ లో నిర్భంధించబడింది. యుద్ధానంతరం ఫ్రాన్స్ లోనే యుండి, మన స్వాతంత్ర్యం కోసం వ్యాసాలు వ్రాస్తూ, ప్రసంగాలు చేస్తుండేది. 1935 తీవ్రమైన అస్వస్థతకు గురై, భారతదేశం తిరిగివచ్చి 1936లో మరణించింది. తన యావదాస్తిని ఆవాబాయి పెటిట్ అనాథ శరణాలయం కి దానం చేసింది.

ఇంతటి గొప్ప దేశ భక్తురాలి స్మృత్యర్థం ఆమె జన్మ శతాబ్ది సందర్భంగా 1962 సంవత్సరంలో భారత ప్రభుత్వం ఒక తపాలా బిళ్ళను విడుదల చేసింది. 1997 సంవత్సరంలో మన కోస్ట్ గార్డ్ లోని అతివేగపు గస్తీ నౌకను ఆమె పేరు పెట్టారు.

## జీవితం
భికాజీ కామా సెప్టెంబరు 24 1861న ధనవంతుడైన  పార్సీ కుటుంబంలో జన్మించింది.  తండ్రి, సొరాబ్జీ ఫ్రాంజీ పటేల్, బొంబాయి ( ముంబై ) నగరంలో వ్యాపారస్తుడు. దానం చేయడం లో, సహాయ పడడంలో అగ్రగామిగా ఉన్న ప్రముఖ వ్యాపారి. భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో ప్రభావితమైన భికాజీ బాల్యం  నుండే రాజకీయ సమస్యల వైపు ఆకర్షితురాలైనది . ఆమెకు భాషల పట్ల ఉన్న తేలితేటలతో  దేశంలో ఉన్న ఇతర వర్గాలతో  వాదించడంలో ప్రావీణ్యం పొందింది.

ఆమె భికాజీ  1885లో రుస్తుం  కామా అనే ప్రసిద్ధ న్యాయవాదిని వివాహం చేసుకుంది, కానీ సామాజిక రాజకీయ సమస్యలతో ఆమెకు   విభేదాలకు దారితీసింది. రుస్తుం  కామా బ్రిటిష్ వారి వ్యామోహం, సంస్కృతి పట్ల మోజుతో,   బ్రిటిష్ పాలకులు  భారతదేశానికి  ఎంతో మేలు చేసారనే భావనతో ఉన్నవాడు. జాతీయవాది, దేశ భక్తి ఉన్న భికాజీ బ్రిటిష్ వారు తమ సొంత లాభం కోసం భారతదేశాన్ని నిర్దాక్షిణ్యంగా దోపిడీ చేశారని నమ్మిన వ్యక్తి. భికాజీ తన  సమయాన్నిని దాతృత్వ కార్యకలాపాలు చేయడం,  సామాజిక సేవలో ఉండేది. 1896లో బాంబే ప్రెసిడెన్సీలో బుబోనిక్ ప్లేగు వ్యాధి రావడం, ఎంతో మంది చని పోవడం, దానితో  ప్లేగు బాధితులను కాపాడటానికి పనిచేస్తున్న బృందానికి సహాయం చేయడానికి భికాజీ  స్వచ్ఛందంగా ముందుకు రావడం జరిగింది.  భికాజీ కూడా ఈ  ప్రాణాంతక వ్యాధిరావడం, ఆమె కోలుకున్నప్పటికీ, విశ్రాంతి కోసం యూరప్ వెళ్ళమని ఆమెకు సలహా ఇవ్వడం జరిగింది. 1902 లో, భికాజీ భారతదేశం నుండి లండన్ కు వెళ్ళింది. ఆమె ఆరోగ్యం మెరుగుపడినతర్వాత , భికాజీ భారతదేశం బ్రిటిష్ వారు ఆమెకు ఒక సందేశం పంపుతూ," ఒక వేళ భారతదేశం వెళ్లాలంటే స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం లో పాల్గొనకూడదు" అనే షరతు విధించడం జరిగింది. దీనితో భికాజీ లండన్ లోనే ఉండవలసి వచ్చింది.

## మూలాలు
  

మూలాలు 

వర్గం:1861 జననాలు
వర్గం:1936 మరణాలు
తెలుగు విద్యార్థి

thumb|right|తెలుగు విద్యార్థి పత్రిక ముఖచిత్రం.
**తెలుగు విద్యార్థి** తెలుగు భాషలో ప్రచురించబడుతున్న విద్యా సాంస్కృతిక మాస పత్రిక. ఇది మచిలీపట్నం నుండి 1956 సంవత్సరం నుండి వెలువడి ముఖ్యంగా విద్యార్థుల అవసరాలకు విశిష్టంగా కృషిచేస్తుంది. ఈ పత్రిక సంపాదకులు ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనమండలి సభ్యులు కొల్లూరి కోటేశ్వరరావు. ఈ పత్రిక 2006 సంవత్సరంలో స్వర్ణోత్సవం జరుపుకున్నది. స్వర్ణోత్సవ వేడుకలు మచిలీపట్నంలో ముఖ్యమంత్రి సమక్షంలో ఘనంగా జరిగాయి.

2009 సంవత్సరంలో ప్రశ్నలు - సమాధానాలు శీర్షికను డాక్టర్ త్రిపురనేని హనుమాన్ చౌదరి, చిల్డ్రన్స్ సైన్స్ స్టాట్ ను సి.వి.సర్వేశ్వర శర్మ నిర్వహిస్తున్నారు. ఇవి కాక విద్యార్థుల కోసం ఉపయోగకరమైన సమాచారం అందిస్తున్నారు.

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు పత్రికలు
వర్గం:1953 స్థాపితాలు
లక్షగళ సంకీర్తనార్చన

**లక్షగళ సంకీర్తనార్చన** (ఆంగ్లం: Laksha Gala Sankeertanarchana) సికింద్రాబాద్ పరేడ్ మైదానంలో సుమారు లక్షా అరవై వేల మంది తన్మయత్మంతో ఏకకంఠంతో అన్నమాచార్యుని సప్తగిరి సంకీర్తనలను గానం చేసిన అపూర్వమైన సంఘటన. పదకవితా పితామహుడు తాళ్ళపాక అన్నమాచార్యుని 601వ జయంతిని పురస్కరించుకొని తెలుగుజాతి ఆయనకిచ్చిన ఘన నివాళి. ఆంధ్రరాష్ట్రం నలుమూలల నుంచీ భారతదేశంలోని వివిధ నగరాల నుంచి తరళివచ్చిన గాయనీ గాయకులు, ఔత్సాహికులు అన్నమయ్య రచించిన ఏడు సంకీర్తనల్ని ఏకబిగిన పాడారు. ప్రముఖ గాయకుడు గరిమెళ్ళ బాలకృష్ణ ప్రసాద్ సారధ్యంలో ఈ కార్యక్రమం 2009 మే 10 వ తేదీన 45 నిమిషాల పాటు సాగింది. ప్రత్యేక వేదికపై శ్రీ వేంకటేశ్వరుడు కొలువై తనను లక్షనోళ్ళ కీర్తిస్తున్న దృశ్యాన్ని తిలకించాడు.

ఈ కార్యక్రమాన్ని సాంస్కృతిక శాఖ, ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం, తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానములు, సిలికానాంధ్ర సంయుక్తంగా నిర్వహించాయి.

## గిన్నీస్ ప్రపంచ రికార్డు

ఈ కార్యక్రమాన్ని గిన్నీస్ ప్రపంచ రికార్డు ప్రతినిధి రేమండ్ మార్షల్ పరిశీలించి, ఛాయాచిత్రాలు తీసి, లక్షా 60 వేల మంది ఉన్నారనే విషయాన్ని అధికారికంగా నమోదుచేసి ప్రపంచ రికార్డు ధ్రువీకరణ పత్రాన్ని అప్పటికప్పుడు అందజేశారు.

## సప్తగిరి సంకీర్తనలు
* భావములోన
* బ్రహ్మకడిగిన పాదము
* ఎంత మాత్రమున
* పొడగంటిమయ్యా
* కొండలలో నెలకొన్న
* నారాయణతే నమో నమో
* ముద్దుగారే యశోదా

## మూలాలు
*ప్రపంచ సాంస్కృతిక చరిత్రను తిరగరాసిన సిలికానాంధ్ర వారి 'లక్షగళ సంకీర్తనార్చన', తెలుగు విద్యార్థి జూన్ 2009 సంచికలో ప్రచురించిన వ్యాసం.

వర్గం:సంకీర్తనలు
కొల్లూరి కామశాస్త్రి

**కొల్లూరు కామశాస్త్రి** (1840-1907) సంస్కృతాంధ్ర పండితులు. వీరు ప్రసిద్ధిచెందిన విజయనగరం ప్రభువులైన పూసపాటి ఆనంద గజపతి రాజు సంస్థానంలో ఆస్థాన పండితులుగా ఎన్నో సంస్కృత గ్రంథాలను తెలుగులోనికి అనువదించారు.
## రచనలు
* ఆంధ్ర ధర్మ సింధువు: కాశీనాథోపాధ్యాయుని సంస్కృత రచనకు తెలుగు అనువాదం. సరళమైన తెలుగు వచనంలో మూడు పరిచ్ఛేదాలుగా రచించారు. ఇది 1888 లో ముద్రించబడినది.
* శూద్రకమలకరం: కమలాకర భట్టాచార్యుని సంస్కృత కృతికిది తెలుగు అనువాదం. ఇది 1887 లో ముద్రించబడినది. శ్రుతి స్మృతులలో నిగూఢమైన సర్వసమతా భావాన్ని స్పష్టం చేస్తూ శూద్రాది ధర్మాలను నిర్ణయించే గ్రంథమిది.
* ఆంధ్ర కాదంబరీ సార సంగ్రహం: ఇది 1905 లో ముద్రించబడినది.
* లక్ష్మీ నరసింహ తారావళి
* సింహాద్రి నాథ కర నఖస్తవః లేదా శ్రీ నరసింహదేవ కర నఖస్తవః సింహాచలం లోని లక్ష్మీ నరసింహ స్వామి స్తోత్రమిది. ఇది 1883 లో ముద్రించబడినది.
* శ్రీ కాశీ స్తవః
* రఘు నాయక ! భక్త వర ప్రదాయకా ! అనే మకుటంతో రాసిన శతకం,

## బయటి లింకులు
* ఏ.వి.కె.ఎఫ్.లో కొల్లూరి కామశాస్త్రి గారి దర్మసింధు గురించి.

## మూలాలు

వర్గం:1840 జననాలు
వర్గం:1907 మరణాలు
వర్గం:విజయనగరం జిల్లా రచయితలు
వర్గం:విజయనగరం జిల్లా అనువాద రచయితలు
జమ్మి (అయోమయనివృత్తి)

జమ్మి చెట్టు, చారిత్రాత్మకమైన వృక్షం.
----
**జమ్మి** పేరుతో కొన్ని గ్రామాలు:
* జమ్మికుంట
* జమ్మిగూడెం
* జమ్మిపేట
----
**జమ్మి** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* జమ్మి కోనేటిరావు, సుప్రసిద్ధ రచయిత
బన్ని

**బన్నీ** వి. వి. వినాయక్ దర్శకత్వంలో 2005లో విడుదలైన చిత్రం. ఇందులో అల్లు అర్జున్, గౌరి ముంజల్ ప్రధాన పాత్రలు పోషించారు.

## కథ
విశాఖపట్టణం లో సోమరాజు (ప్రకాష్ రాజ్) ఒక పెద్ద వ్యాపారవేత్త. హైదరాబాదు లో సోమరాజు కార్యకలాపాలను తన అనుయాయుడు మైసమ్మ (ముఖేష్ ఋషి) చూసుకొంటుంటాడు. సోమరాజు ముద్దుల కూతురు మహాలక్ష్మి (గౌరీ ముంజల్) చదివే కళాశాలలోనే బన్ని (అల్లు అర్జున్) చేరి తనని ప్రేమలో పడేస్తాడు. మొదట సందేహించినా, తర్వాత సోమరాజు వారి వివాహానికి ఒప్పుకొంటాడు. కానీ మహాలక్ష్మిని వివాహం చేసుకోవాలంటే సోమరాజు తన యావదాస్తిని తన పేర రాయాలని బన్ని అంటాడు. బన్నికి నిజంగానే సోమరాజు ఆస్తిపైన కన్ను ఉందా, లేక వేరే ఏదయినా కారణమా, అన్నదే చిత్రం ముగింపు.

## తారాగణం
* అల్లు అర్జున్
* గౌరి ముంజల్
* ప్రకాష్ రాజ్
* ఎం. ఎస్. నారాయణ
* వేణుమాధవ్
* రఘుబాబు
* శరత్ కుమార్
* సుధ
* చలపతిరావు
* ఎల్.బి.శ్రీరామ్
* ముఖేష్ రిషి
* ఆహుతి ప్రసాద్
* వల్లం నరసింహారావు

## పాటల జాబితా
* మారో మారో, రచన: చంద్రబోస్ గానం.టిప్పు
*జాబిలమ్మ వో, రచన: చంద్రబోస్,గానం. సాగర్, మాలతీ లక్ష్మణ్ 
*వా వా వారెవ్వా, రచన: విశ్వా, గానం.కార్తీక్, సుమంగళి 
*మాయిలు , మాయిలు, రచన: సుద్దాల అశోక్ తేజ గానం. దేవీశ్రీ ప్రసాద్ 
*కనపడలేదా , రచన: సుద్దాల అశోక్ తేజ,గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం 
*బన్నీ బన్నీ , రచన: చంద్రబోస్ గానం.శ్రీలేఖ, పార్ధసారధి, మురళి.
*
*

## విశేషాలు
* ఈ చిత్రం మలయాళం లోకి బన్ని (మలయాళం సినిమా) అనువదించబడినది.

## మూలాలు

వర్గం:అల్లు అర్జున్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:ప్రకాష్ రాజ్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:2008 తెలుగు సినిమాలు
వర్గం:సుధ నటించిన సినిమాలు
అశ్వని

* అశ్వని (నటి)
* అశ్వని (సినిమా)
* అశ్వని నక్షత్రము
* అశ్వని నాచప్ప
* అశ్వినీ దేవతలు
* ఇన్‌స్పెక్టర్ అశ్వని
మీసాల

**మీసాల** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు. వీరు కాపుల్లో, పద్మశాలీల్లో, ఇంకా దళిత జాతుల్లో కూడా ఉంటారు.
----
**మీసాల** పేరుతో కొన్ని గ్రామాలు:
*మీసాలపేట (గుర్ల మండలం), విజయనగరం జిల్లా, గుర్ల మండలానికి చెందిన గ్రామం.
*మీసాలపేట (మెంటాడ మండలం), విజయనగరం జిల్లా మెంటాడ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
*మీసాలవారిపాలెం, గుంటూరుజిల్లా నగరం మండలానికి చెందిన గ్రామం.
పాప కోసం

**పాప కోసం** విజయ సురేష్ కంబైన్స్ పతాకంపై జి.వి.ఆర్.శేషగిరిరావు దర్శకత్వంలో 1968, మార్చి 15న వెలువడిన తెలుగు సినిమా.
## నటీనటులు
* జగ్గయ్య - డాక్టర్
* దేవిక - గౌరి (ఆయా)
* త్యాగరాజు - కిష్టయ్య
* సత్యనారాయణ - జోసెఫ్ 
* రామదాసు - హుస్సేన్
* బేబి రాణి - పాప
* పద్మనాభం
* రావి కొండలరావు - సోమయాజులు
* అల్లు రామలింగయ్య - శాస్త్రి
* ప్రభాకర్‌రెడ్డి - ఇన్‌స్పెక్టర్
* ధూళిపాళ - కమీషనర్
* పి.రామానాయుడు - శేఖర్
* విజయనిర్మల - గీత
* కృష్ణ
* లక్ష్మి
* లక్ష్మీకాంతమ్మ
* ఋష్యేంద్రమణి
* రాజబాబు
* తారామతి
* కుమార్
* నిర్మల తదితరులు

## సాంకేతిక వర్గం
* దర్శకత్వం: జి.వి.ఆర్. శేషగిరిరావు 
* సంగీతం: పెండ్యాల నాగేశ్వరరావు
* పాటలు: ఆచార్య ఆత్రేయ, సి.నారాయణరెడ్డి
* మాటలు: ఆచార్య ఆత్రేయ
* గాయనీగాయకులు: ఘంటసాల, పి.సుశీల, మాధవపెద్ది, జె.వి.రాఘవులు, ఎల్.ఆర్.ఈశ్వరి
* కథ: కె.మూర్తి
* ఛాయాగ్రహణం: యస్.వెంకటరత్నం
* కళ: రాజేంద్రకుమార్
* కూర్పు: కె.ఎ.మార్తాండ్
* నిర్మాత:డి.రామానాయుడు

## పాటలు
ఈ చిత్రంలోని పాటలకు పెండ్యాల నాగేశ్వరరావు సంగీతం అందించాడు.

## సంక్షిప్త కథ
కిష్టయ్య, జోసెఫ్, హుస్సేన్ ముగ్గురూ తోడుదొంగలు. వారు దారుణమైన ఒక హత్య జరిపిన ఫలితంగా వారికి ఒక పాప దొరుకుతుంది. పాప వారి మనసుల్లో ప్రవేశించి వారికి భగవంతున్ని చూపిస్తుంది. పాపకోసం ప్రాణాలనైనా ఇవ్వగల పరివర్తనను వారిలో కలిగజేస్తుంది. పాపకోసం పోలీసుల కళ్ళుగప్పి కష్టపడి దాదీని తెస్తారు. సాహసంతో డాక్టర్‌ని తెస్తారు. ధైర్యంతో మందులు తెస్తారు. చివరకు ఆ పాపకోసమే తమంతట తామే పోలీసులకు లొంగి పోతారు. పాప గీతగా పెద్దదైన తర్వాత ఆమె పెళ్లికి ముందు జరిగిన ఫ్లాష్‌బ్యాక్ ఇది. ఆమె పెళ్లినాటికి మామయ్యలు ముగ్గురూ విడుదలై వచ్చి ఆమెను ఆశీర్వదించడంతో కథ ముగుస్తుంది.

## విశేషాలు
* ఈ సినిమాను  డి.రామానాయుడు నిర్మాతగా పి.మాధవన్ దర్శకత్వంలో తమిళభాషలో కుళంతైక్కాగ అనే పేరుతో పునర్మించారు. ఈ సినిమా 1968లో విడుదలయ్యింది.
* హిందీలో తాతినేని ప్రకాశరావు దర్శకత్వంలో నన్హా ఫరిస్తా పేరుతో విజయ సురేష్ కంబైన్స్ సంస్థ తీసింది. 
* ఇదే సినిమా మళయాలంలో ఎ. బి. రాజ్ దర్శకత్వంలో ఒమనక్కుంజు పేరుతో వెలువడింది.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* 

వర్గం:1968 తెలుగు సినిమాలు
వర్గం:రామానాయుడు నిర్మించిన సినిమాలు
వర్గం:రావి కొండలరావు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:ధూళిపాళ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:శ్రీదేవి నటించిన సినిమాలు
వర్గం:ఋష్యేంద్రమణి నటించిన సినిమాలు
చిట్టమూరు రామయ్య

**చిట్టమూరు రామయ్య** (Chittamuru Ramaiah) తెలుగు అనువాదకులు, అనీ బిసెంట్ అనుచరులు. ఇతడు చిట్టమూరు శ్రీరాములు కుమారుడు. వీరు సాహిత్యంలో డిగ్రీ పూర్తిచేసి, అడయార్ లోని థియోసాఫికల్ సొసైటీ ద్వారా అనీ బిసెంట్తో పనిచేశారు.

వీరు థియోసఫీ గురించి చాలా పుస్తకాలు రచించారు. వీటిలో "The Essence of Theosophy" అనగా *దివ్య జ్ఞాన సారము*,  ముఖ్యమైనది. దీని యొక్క రెండవ ముద్రణ వసంత ఇన్ స్టిట్యూట్ మేనేజర్ సి.సుబ్బారాయుడు 1937లో మద్రాసులో ముద్రించారు. వీరిదే మరొక ప్రచురణ, *బ్రహ్మ విద్యా దర్పణము* ("Hinduism in Light of Theosophy", ను 1941 ముద్రించి అనీ బిసెంట్ కు అంకితమిచ్చారు. ఇతడు జిడ్డు కృష్ణమూర్తి గారి రచన *[[At the Feet of the Master]]*ను తెలుగు లోకి అనువదించారు.

## జీవిత విశేషాలు
అతను 1867 లో జన్మించాడు, అతని శరీరాన్ని గత జనవరి 18 న అడయార్ వద్ద విడిచిపెట్టాడు. మద్రాస్ క్రిస్టియన్ కాలేజీలో కాలేజీ విద్యను అభ్యసించి పాఠశాల ఉపాధ్యాయునిగా అర్హత సాధించాడు. అనేక ఉద్యోగాల  తరువాత కడప లోని మున్సిపల్ హై స్కూల్ ప్రధానోపాధ్యాయుడయ్యాడు. నేను 1896 లో ఎ.కె.సీతారామశాస్త్రితో పరిచయం ఏర్పడింది.  అది సన్నిహిత స్నేహంగా మారింది. అతను 1897 లో కడపలో థియోసాఫికల్ సొసైటీలో చేరాడు.

పాఠశాలల్లో ఆనాటి కఠినమైన పాఠశాల నిర్వహణా పనులలో  మునిగిపోయే బదులు, కడప వద్ద లాడ్జ్‌లో  థియోసాఫికల్ సొసైటీ స్టడీ క్లాస్‌కు నాయకత్వం వహించడానికి అతను చాలా ఆసక్తి చూపించేవాడు.  థియోసాఫికల్ సొసైటీ లో అతనికి రసాయనశాస్త్రం, దాని అనుబంధ పరిజ్ఞానం ఉండటంతో సభ్యుల అధ్యయనానికి అను  సహాయం చేసాడు.   కడప లోని  మలేరియా వాతావరణంలో  అతను థియోసాఫికల్ సొసైటీ సభ్యునిగా పాఠశాల మాస్టర్‌గా తన విధులను శ్రద్ధగా నిర్వర్తించాడు. 

థియోసాఫికల్ సొసైటీ కు పూర్తిగా సేవలను అందించడానికి 1913 లో కడపలోని మున్సిపల్ హైస్కూల్లో ప్రధానోపాధ్యాయుడు పదవికి రాజీనామా చేశాడు. పాఠశాల అధిపతి పదవికి రాజీనామా చేసే సమయంలో  పొరుగున ఉన్న పట్టణంలో (ప్రొద్దుటూరు) ఒక థియోసాఫికల్ హైస్కూల్ ప్రారంభించాడు.   థియోసాఫికల్ సొసైటీ అధ్యక్షుడు ఆ సంస్థ అధిపతి పదవిని అంగీకరించమని కోరాడు. తరువాత ఇదే స్థానంలో మదనపల్లె థియోసాఫికల్ హైస్కూల్‌కు వెళ్లమని కోరాడు. 

1918 లో అతను అడయార్ వచ్చి అక్కడ  థియోసాఫికల్ సొసైటీ లాడ్జ్‌లని సందర్శించే పనిని చేపట్టాడు.  అతను థియోసాఫికల్ సొసైటీ సభ్యునిగా  దక్షిణ భారతదేశంలో అనేక ప్రాంతాలు సందర్శించాడు. అతను మరణించే సమయం వరకు  ఈ క్రింది పదవులను నిర్వహించాడు:

# సి.జినరాజదాస కు అసిస్టెంటుగా
# దక్షిణ భారతదేశ  థియోసాఫికల్ సొసైటీ కి జాయింట్ జనరల్ సెక్రటరీ
# వసంత ఇనిస్టిట్యూట్ కు సెక్రటరీ
# భారత సమాజం నకు సెక్రటరీ
# భారత ధర్మ కు సెక్రటరీ
# దివ్య జ్ఞాన దీపిక పత్రికకు సంపాదకుడు
# ధర్మజ్యోతికి కొంత కాలంపాటు మేనేజరు1

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:జన్మస్థలం తెలియని వ్యక్తులు
వర్గం:1867 జననాలు
వర్గం:1931 మరణాలు
మెట్టు (అయోమయ నివృత్తి)

మెట్టు ఒక ఎత్తైన ప్రదేశానికి చేరడానికి లేదా లోతైన ప్రదేశానికి దిగడానికి ఉపయోగించే నిర్మాణాలు.
----
**మెట్టు** పేరుతో కొన్ని గ్రామాలు.
* మెట్టు (గ్రామం)
* మెట్టు చింత
* మెట్టుపల్లె
చిట్టమూరు (అయోమయ నివృత్తి)

చిట్టమూరు, నెల్లూరు జిల్లాకు చెందిన గ్రామం.
----
**చిట్టమూరు** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
* చిట్టమూరు రామయ్య, అనువాదకులు.
గిర్ అభయారణ్యం

**గిర్ అభయారణ్యం**, **గిర్ జాతీయవనం** (**गिर वन**) భారతదేశంలోని గుజరాత్ రాష్ట్రంలోని వన్యప్రాణుల సంరక్షణ కేంద్రం. ఇది 1965 సంవత్సరంలో సుమారు 1412 చదరపు కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణంలో స్థాపించబడింది. ఇది జునాగఢ్ పట్టణానికి 65 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది.

గిర్ అభయారణయం ఆసియా ఖండంలోని ఏకైన ఆసియా సింహాలు (Asiatic Lions : (*Panthera leo persica*) నివసించే ప్రాంతం. భారత స్వాతంత్ర్యానికి ముందే జునాగఢ్ సంస్థానానికి చెందిన నవాబు ఈ ప్రాంతాన్ని రక్షిత ప్రాంతంగా గుర్తించాడు. అప్పటి నుండి ప్రభుత్వ, వివిధ స్వచ్ఛంద సంస్థల పర్యావరణ పరిరక్షణ చర్యల మూలంగా 15 మాత్రమే ఉండే ఈ ఆసియా సింహాలు 2005 సంవత్సరపు గణాంకాల ప్రకారం 359 కి చేరాయి.

## వృక్ష జాతులు
గిర్ అభయారణ్యంలో 1955 సంవత్సరంలో సర్వే జరిపి 400 పైగా వృక్ష జాతులున్నట్లు గుర్తించారు. బరోడా విశ్వవిద్యాలయం వారి సర్వేలో ఈ సంఖ్య 507 గా నిర్ధారించారు. ఈ అరణ్యం డై డెసిడుయస్, టేకు అరణ్యంగా వర్గీకరించారు. నిజానికి ఇది పశ్చిమ భారతదేశంలోని అతి పెద్ద డై డెసిడుయస్ అరణ్యం. ఇక్కడి తూర్పు ప్రాంతంలో సగానికి పైగా భాగంలో టేకు వృక్షాలున్నాయి.

## జల వనరులు
గిర్ అభయారణ్యం గుండా ఏడు నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి: *హిరన్*, *శత్రుంజీ*, *దటర్డి*, *శింగోడా*, *మఛుంద్రి*, *ఘొడావరి*, *రావల్*. వీనిలో హిరన్, మఛుంద్రి, రావల్, శింగోడా నదులపై ఆనకట్టలు నిర్మించి నాలుగు జలాశయాలు ఏర్పడి వన్యప్రాణుల జీవనాధారమైనవి. వీటి ద్వారా మండు వేసవిలో కూడా వీటిని 300 పాయింట్ల నీరు లభిస్తుంది.

## చిత్రాలు
Photographs of Gir National Forest:
*http://picasaweb.google.co.in/chandrahas.dabke/GirForestGirnarMountain2023032008
*http://picasaweb.google.com/purvimistry/GirNP?feat=directlink

వర్గం:భారతదేశంలో జాతీయ వనాలు
వర్గం:1965 స్థాపితాలు
చెన్నుపాటి

**చెన్నుపాటి** తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.
ప్రముఖ తెలుగు హేతువాదులు : 
* చెన్నుపాటి విద్య 
* చెన్నుపాటి రామకోటయ్య 
* చెన్నుపాటి లక్ష్మయ్య
* చెన్నుపాటి శేషగిరిరావు
కుంకుమ (అయోమయ నివృత్తి)

**[[కుంకుమ]]** హిందువులకు చాలా పవిత్రమైనది. హిందూ స్త్రీలు పెళ్ళి జరిగిన తర్వాత నుదురు మీద కుంకుమ బొట్టు పెట్టుకుంటారు.
----
**కుంకుమ** పేరుతో కొన్ని తెలుగు సినిమాలు:
* కుంకుమ తిలకం, 1983 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
* కుంకుమ భరిణ, 1968 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
* కుంకుమ రేఖ, 1960 లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
----
* కుంకుమ పువ్వు, ఒకరకమైన ఖరీదైన సుగంధ ద్రవ్యము.