విమ్ల డాంగ్

**విమ్లా డాంగ్** (1926-2009) ఒక భారతీయ సామాజిక కార్యకర్త,  రాజకీయవేత్త, సమగ్రత,  నిజాయితీ విలువలకు కట్టుబడి ఉన్న రాజకీయాల ప్రవాహంగా పేర్కొనబడిన *డాంగ్ స్కూల్ ఆఫ్ పాలిటిక్స్* ప్రోత్సహించడానికి ప్రసిద్ధి చెందారు. ఆమె భారత కమ్యూనిస్టు పార్టీ నాయకురాలు, అమృత్సర్ పశ్చిమ నియోజకవర్గానికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న పంజాబ్ శాసనసభ సభ్యురాలు. ఆమె సహ-స్థాపించిన రెండు సంస్థలు, పంజాబ్ ఇస్త్రి సభ,  పంజాబ్ ఇస్త్రి సభా రిలీఫ్ ట్రస్ట్ 1970,  80 లలో పంజాబ్ తిరుగుబాటు సమయంలో ప్రాణాలు కోల్పోయిన వారి పిల్లలకు విద్యను అందించడంలో నిమగ్నమై ఉన్నాయి. భారత ప్రభుత్వం 1991లో ఆమెకు నాల్గవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేసింది.

## జీవితచరిత్ర
విమ్లా డాంగ్, నీ *విమ్లా బకాయా*, 1926 డిసెంబరు 26న బ్రిటిష్ ఇండియాలోని లాహోర్‌లో ఒక కాశ్మీరీ కుటుంబంలో  జన్మించారు,  ఆమె ప్రాథమిక విద్యను స్థానిక పాఠశాలల్లో చేశారు. ఆమె లాహోర్ స్టూడెంట్స్ యూనియన్‌లో సభ్యురాలిగా చేరినప్పటి నుండి విద్యార్థి రాజకీయాల్లో పాల్గొంది. ఆమె గ్రాడ్యుయేషన్ ముంబైలోని విల్సన్ కళాశాలలో జరిగింది, ఆ సమయంలో ఆమె విద్యార్థి రాజకీయాల్లో తన ప్రమేయాన్ని కొనసాగించింది. 1943 బెంగాల్ కరువు సహాయ కార్యకలాపాలలో పాల్గొని రాష్ట్రాన్ని సందర్శించిన ఆల్ ఇండియా స్టూడెంట్స్ ఫెడరేషన్ (AISF) ప్రతినిధి బృందంలో ఆమె ఒకరు. ఆమె 1943లో బొంబాయిలో జరిగిన భారత కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ మొదటి పార్టీ కాంగ్రెస్‌కు కూడా హాజరయ్యారు. తరువాత, ఆమె చెకోస్లోవేకియా రాజధాని ప్రేగ్‌కు వెళ్లి, అంతర్జాతీయ విద్యార్థి సంఘం (ISU)లో చేరి, అక్కడ కొన్ని సంవత్సరాలు ఆ సంస్థ కార్యకలాపాలలో పాల్గొంది.

ఆమె భారతదేశానికి తిరిగి రాకముందే, ఆమె తన అన్నయ్య, కవి అయిన శశి బకాయను కోల్పోయింది, ఆయన 1946లో 25 సంవత్సరాల వయసులో బొంబాయిలో మరణించారు. భారతదేశంలో ఒకసారి, ఆమె అనేక ప్రచురణలకు కరస్పాండెంట్‌గా పనిచేసింది. ఏప్రిల్ 1952లో, ఆమె లాహోర్‌కు చెందిన కమ్యూనిస్ట్ ఆలోచనాపరుడు,  ఆమెకు పరిచయస్తుడైన సత్పాల్ డాంగ్‌ను వివాహం చేసుకుంది. ఈ జంట అమృత్సర్‌లోని ఉపగ్రహ పట్టణం అయిన ఛేహర్తా సాహిబ్‌లో స్థిరపడ్డారు, అక్కడ వారు ఆ ప్రాంత అభివృద్ధి కోసం తమ సామాజిక,  రాజకీయ పనిని కొనసాగించారు. ఈ జంట అనేకసార్లు పట్టణ మున్సిపల్ కౌన్సిల్‌కు నాయకత్వం వహించారు, విమ్లా డాంగ్ 1968 నుండి 1978 వరకు ఛెహ్రతా మున్సిపల్ కమిటీ అధ్యక్షురాలిగా ఉన్నారు ,  పంజాబ్‌లో పట్టణాన్ని ఒక మోడల్ పట్టణంగా మార్చిన ఘనత ఆమెకు దక్కింది. విమ్లా డాంగ్ మున్సిపల్ కమిటీ అధిపతిగా ఉన్న కాలంలోనే, పంజాబ్ రాష్ట్రంలో మొట్టమొదటి క్రెచ్ ఛెహ్రాటాలో స్థాపించబడింది. 1954లో, యుద్ధ బాధితుల పిల్లల విద్యకు సహాయం చేయడానికి ఆమె *పంజాబ్ ఇస్త్రి సభను*,  సభ ఆధ్వర్యంలో *పంజాబ్ ఇస్త్రి సభ రిలీఫ్ ట్రస్ట్‌ను* సహ-స్థాపించారు. 1970ల పంజాబ్ తిరుగుబాటు సమయంలో,  ఆ తరువాత సభ,  ట్రస్ట్ 1990ల వరకు కొనసాగి, పిల్లల విద్యకు సహాయం చేస్తూ చురుగ్గా పనిచేశాయి.

భారత ప్రభుత్వం ఆమెను 1991 గణతంత్ర దినోత్సవ గౌరవ జాబితాలో పద్మశ్రీ పౌర పురస్కారానికి చేర్చింది. మరుసటి సంవత్సరం, ఆమె 1992 పంజాబ్ శాసనసభ ఎన్నికల్లో పోటీ చేసి, అమృత్‌సర్ పశ్చిమ నియోజకవర్గం నుండి గెలిచింది. ఆమె నేషనల్ ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఇండియన్ ఉమెన్  కి ఆఫీస్ బేరర్,  వృద్ధాప్యం కారణంగా కౌన్సిల్ నుండి స్వచ్ఛంద పదవీ విరమణ చేసే వరకు భారత కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ జాతీయ కౌన్సిల్ సభ్యురాలిగా పనిచేశారు. అయితే, ఆమె తన సామాజిక కార్యకలాపాలను కొనసాగించింది, పంజాబ్ ఇస్త్రీ సభ ,  భారతరత్న అవార్డు గ్రహీత పేరుతో 1997లో స్థాపించబడిన అరుణా అసఫ్ అలీ మెమోరియల్ ట్రస్ట్ అనే NGO తో అనుబంధం కలిగి ఉంది.

విమల,  సత్పాల్ డాంగ్ పార్టీ కార్యాలయంలో నివసించారు,  వారి స్వంత ఎంపిక ప్రకారం పిల్లలు లేరు. 2009 అంతర్జాతీయ కార్మికుల దినోత్సవం నాడు, పార్టీ చెహర్తా కార్యాలయంలో జెండా ఎగురవేసే కార్యక్రమంలో పాల్గొన్న తర్వాత విమ్లా డాంగ్ అనారోగ్యానికి గురై పది రోజుల తరువాత, మే 10, 2009న, 83 సంవత్సరాల వయసులో మరణించారు, ఆమె భర్త ఆమెను మరో నాలుగు సంవత్సరాలు బతికించాడు. ఆమె ఆత్మకథ, *ఫ్రాగ్మెంట్స్ ఆఫ్ యాన్ ఆటోబయోగ్రఫీ*, ఆమె మరణానికి రెండు సంవత్సరాల ముందు ప్రచురించబడింది, దీనిని ఆమె అన్నయ్య, జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ విశ్వవిద్యాలయంలో రష్యన్ మాజీ ప్రొఫెసర్ రవి ఎం. బకాయా సవరించారు.

## ఇవి కూడా చూడండి

* పల్లవి ఫౌజదార్

* రచితా మిస్త్రీ

* సంగీత సింధీ బహల్

* మిరాయ్ ఛటర్జీ

* పూజా దండ

* ఖుష్బీర్ కౌర్

* అపర్ణ కుమార్

## మూలాలు

వర్గం:2009 మరణాలు
వర్గం:1926 జననాలు