open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
అధర్వణుడు

**అధర్వణుడు** తొలి తరం తెలుగు కవి. ఇతడు నన్నయ యుగానికి లేదా తరువాతి యుగానికి (శివకవి యుగానికి) చెందినవాడు కావచ్చును.

అధర్వణుడు భారతమును ఆంధ్రీకరించెనని ఒక ప్రతీతి ఉంది. కాని అది ఇప్పుడు లభించడంలేదు. అధర్వుని భారతాన్ని అసూయతో నన్నయ తగులబెట్టించాడని ఒక పుక్కిటి పురాణ కథ ఉన్నది గాని "ఈ పాపపు కథ కల్పించిన వానికి వచ్చిన పుణ్యమెట్టిదో అతనికే యెరుక" అని పింగళి లక్ష్మీకాంతం వ్యాఖ్యానించాడు.

సర్వ లక్షణ సార సంగ్రహము, కవి చింతామణి, అప్ప కవీయము వంటి లక్షణ గ్రంథాల రచయితలు అధర్వణుని భారతం నుండి కొన్ని పద్యాలు ఉదహరించారు. ఆ పద్యాలను పరిశీలించిన వీరేశలింగం పంతులు అవి విరాటోద్యోగ భీష్మ పర్వాలకు చెందినవని తేల్చాడు. ఇతని రచన మిక్కిలి ప్రౌఢంగా ఉంది. తిక్కన లాగానే అధర్వణుడు కూడా నన్నయ శేష భారతాన్ని తెలిగించి ఉండవచ్చును కాని అది సంపూర్ణముగా నుండి విస్మరింపబడిందని విమర్శకుల ఊహ. 
"మ"గణం, "ర"గణం వినియోగం విధానాన్ని గురించి ఒక లక్షణ గ్రంధంలో ఉదాహరింపబడిన పద్యం ప్రకారం ఇతడు నన్నెచోడుని తరువాతివాడు కావచ్చును.

;ఇతని రచనలుగా పేర్కొనబడిన లక్షణ గ్రంథాలు -
* "అధర్వణ కారికావళి" అనే తెలుగు వ్యాకరణం సంస్కృత శ్లోక రూపంగా రచించాడు. 
* త్రిలింగ శబ్దానుశాసనము అనే చిన్న వ్యాకరణం కూడా రచించాడు
* వికృతి వివేకము

## మూలాలు

## వనరులు
* పింగళి లక్ష్మీకాంతం - **ఆంధ్ర సాహిత్య చరిత్ర** - ప్రచురణ: విశాలాంధ్ర పబ్లిషింగ్ హౌస్, హైదరాబాదు (2005) ఇంటర్నెట్ ఆర్చీవులో లభ్యం
* దివాకర్ల వేంకటావధాని - **ఆంధ్ర వాఙ్మయ చరిత్రము** - ప్రచురణ : ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు, హైదరాబాదు (1961)  ఇంటర్నెట్ ఆర్చీవులో లభ్యం

వర్గం:తెలుగు కవులు
బ్యాంబి 2

2006లో వాల్ట్ డిస్నీప్రొడక్షన్సు చేత బ్యాంబి 2 చిత్రం నిర్మించబడినది. ఒక జింక, దాని తల్లిదండ్రులు, స్నేహితుల పాత్రలను ఆధారంగా చేసుకొని రాయబడిన **బ్యాంబి, ఎ లైఫ్ ఇన్ ద వుడ్స్'' ' అనే నవల ఈ చిత్రానికి ఆధారం. ఈ చిత్రం మూడు ఆస్కార్ అవార్డులకు ఎన్నికయి అత్యుత్తమ యానిమేషన్ చిత్రాలలో ఒకటిగా పరిగణింపబడుతున్నది.

==కథ==

==తారాగణం==
అలెగ్జాండర్ గౌల్డ్ <br/>పాట్రిక్ స్టీవర్ట్ <br /> బ్రెండన్ బెర్గ్ <br /> నిక్కీ జోన్స్ <br /> ఆండ్రియా బోవెన్ <br/> ఆంథోనీ ఘనామ్ <br /> కీత్ ఫెర్గూసన్ <br /> ఎలి లిన్నెట్జ్ <br /> బ్రియాన్ పిమెంటల్ <br /> కరోలిన్ హెన్నిసి <br/>క్రీ వేసవి <br /> [[ఏరియల్ వింటర్]] <br /> మాక్ కెన్న కౌగిల్ <br /> ఎమ్మా రోజ్ లిన

==ఇతర వివరాలు==
**దర్శకుడు ** :	బ్రియాన్ పిమెంటల్ <br/>
**నిర్మాతలు **:	జిమ్ బాలన్టైన్,<br/>జెఫ్రీ మొజ్నెట్,డేవ్ ఓకే.<br/>
**డిస్ట్రిబ్యూటరు **: 	వాల్ట్ డిస్నీప్రొడక్షన్సు. <br/>
**విడుదలైన తేదీలు ''':	ఫిబ్రవరి 7, 2006 (అమెరికా). 

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* అధికారిక వెబ్‌సైట్
* 

వర్గం:2006 సినిమాలు
కొంతమూరు

**కొంతమూరు,** తూర్పు గోదావరి జిల్లా, రాజమండ్రి గ్రామీణ మండలం లోని రెవెన్యూయేతర గ్రామం. రాజమండ్రికి 4 కి.మీ. దూరంలో కోరుకొండ రోడ్ (గోకవరం, మారేడుమిల్లి, భద్రాచలం, మధ్యప్రదేశ్..వెళ్ళే నేషనల్ హైవే రోడ్)లో ఉంది. గ్రామంలో సుమారు 3000 జనాభా ఉంది. నల్ల కంకర్రాయికి (గ్రానైట్) ప్రసిద్ధి. ఇక్కడ వరి, చెరకు ముఖ్య పంటలు.

కొంతమూరు పిన్ కోడ్ 533102,  పోస్టల్ ప్రధాన కార్యాలయం కొంతమూరు.

లాలా చెరువు, లాలాచెరువు, భాస్కర్ నగర్, కొలమూరు, కొలమూరు కొంతమూరుకు సమీప ప్రాంతాలు.

రాజమండ్రి, కొవ్వూరు, నిడదవోలు, మండపేట రాజమండ్రి రూరల్‌కు సమీప నగరాలు.

## ప్రముఖులు
*నేదునూరి గంగాధరం : జానపద సాహిత్యాన్ని ఉద్యమంగా నడిపిన ప్రముఖులు. ఎంతో ప్రయాసకోర్చి గ్రామగ్రామాలు తిరిగి జానపద గేయాలు, కథా గేయాలు, వీరగాథలు, జమిలి పదాలు, నోముల కథలు, పండుగ పాటలు, ఆటపాటలు, ప్రార్థన గేయాలు, వినోద గేయాలు, ఎక్కిరింత పాటలు, జంటపదాలు, జాతీయాలు, సామెతలు, కిటుకు మాటలు - లక్షల సంఖ్యలో సేకరించారు.
## మూలాలు

వర్గం:రాజమండ్రి గ్రామీణ మండలం లోని రెవెన్యూయేతర గ్రామాలు
ది షాషాంక్ రిడంప్షన్

స్టీఫెన్ కింగ్ రాసిన *రిటా హేవర్త్ అండ్ షాషాంక్ రిడంప్షన్* అనే నవల ఆధారంగా ఈ చిత్రం నిర్మించబడింది. రెండు దశాబ్దాలకు పైగా జైలులో ఒక వ్యక్తి సాగించిన జీవితం ఈ చిత్ర కథాంశం. సినీ చరిత్రలో ఒకానొక గొప్ప చిత్రంగా, అత్యంత ఉత్తేజపూరితమయిన చిత్రంగా పేరు తెచ్చుకుంది. 
## కథాంశం
1947 లో తన భార్యను, ఆమె ప్రియుడిని హత్య చేసాడన్న ఆరోపణలవల్ల ఆండీ అనే బ్యాంక్ ఉద్యోగి రెండు జీవితఖైదు శిక్షలను అనుభవించడానికి అత్యంత పటిష్టమయిన షాషాంక్ జైలుకు పంపించబడతాడు. జైల్లో అప్పటికే 20 ఏళ్ళకు పైగా శిక్ష అనుభవిస్తున్న రెడ్ అనే వ్యక్తితో మితృత్వం పెంచుకొని తనకు తనకు అవసరమయిన వస్తువులు జైలులోకి తెప్పించుకుంటాడు.

ఆండీ ఓకప్పుడు బ్యాంకు ఉద్యోగి కావడం వల్ల తన తెలివితేటలతో జైలు అధికారులకు ట్యాక్స్ కట్టడంలో లోటుపాట్లు తెలుపుతూ వారికి ట్యాక్సుల్లో మరింత డబ్బు మిగిల్చి ఆదరణ చురగొంటాడు. క్రమంగా జైలు వార్డెన్ కు ప్రీతిపాత్రుడవుతాడు. ప్రతి రోజు ఒక ఉత్తరం చొప్పున ఆరేళ్ళ పాటు రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి ఉత్తరాలు రాసి జైలులో ఒక గ్రంథాలయం ఏర్పాటు చేసి మిగతా ఖైదీలలో మార్పు తీసుకొస్తాడు.

1965లో ఒక యువకుడు జైలుకు వచ్చి ఆండీ దగ్గర చదువు నేర్చుకుంటూ ఆండీ గతం తెలుసుకొంటాడు. ఆ రెండు హత్యలు చేసిన వ్యక్తి మరొక జైల్లో తన తోటీ ఖైదీగా ఉండేవాడని వివరిస్తాడు. ఆ యువకుడి మాటల ఆధారంగా తనపైన విచారణ తిరిగి మొదలుపెట్టించమని వార్డన్‌ను కోరుతాడు ఆండీ. ఆండీ నిర్దోషిగా బయట వెళ్తే జైల్లో తాను చేస్తున్న కార్యకలాపాలు తెలిసిపోతాయని ఆ యువకుడిని చంపిస్తాడు జైలు వార్డన్.

తాను ఎప్పటికయినా జైలు నుండి తప్పించుకొని మెక్సికోలో ఒక చిన్న వూరిలో హోటల్ పెట్టుకొని ఒక బోటు తయారు చేసుకుంటానని రెడ్‌తో చెప్తాడు ఆండీ. చివరగా రెడ్ జైలునుండి విడుదలయి మెక్సికోలో ఆండీని కలుసుకుంటాడు.

## నిర్మాణం
నూతన దర్శకులు కేవల ఒక్క డాలరు ($1) చెల్లించి తన కథలను సినిమా తీయవచ్చునని స్టీఫెన్ కింగ్ క్రొత్త దర్శకులను ప్రోత్సహించేవాడు. ఈ చిత్రం కూడా ఆ కోవకే చెందినది. ఈ చిత్ర దర్శకుడు ఆండీ పాత్రకు టాం హ్యాంక్స్ను తీసుకోవాలి అనుకున్నా టాం హ్యాక్స్ అప్పటికే ఫారెస్ట్ గంప్ చిత్రంలో నటిస్తుండడం వల్ల ఈ చిత్రంలో నటించలేకపోయాడు. ఆండీగా టిం రాబిన్స్, రెడ్‌గా మోర్గాన్ ఫ్రీమన్ నటించారు.

దాదాపు మొత్తం షూటింగ్ ఒహాయో రాష్ట్రంలోని ఒక పాడుబడిన జైలులో జరిగింది.

## స్పందన
ఈ చిత్రం విడుదలయిన ఏడాది లయన్ కింగ్, ఫారెస్ట్ గంప్, పల్ప్ ఫిక్షన్ మొదలయిన చిత్రాలు విడుదల కావడంతో బాక్సాఫీసు వద్ద ఎక్కువ కలెక్షన్లు రాబట్టలేకపోయింది. ఏడు ఆస్కార్ అవార్డులకు ఎన్నికయినప్పటికీ ఒక్కటి కూడా గెలుచుకోలేకపోయింది. 
తరువాతి కాలంలో ఈ చిత్రం ఎంతో ఉత్తేజపూరితమయినది, నిరాశను పారద్రోలగలిగే చిత్రంగా ఎంతో ఆదరణ చురగొన్నది. 
2002లో ఛానెల్ 4 నిర్వహించిన సర్వేలో ఈ చిత్రం మూడవ అతి గొప్ప చిత్రంగా ఎన్నికయినది. 
2006లో ఎంపైర్ మేగజైన్ పాఠకులు ఈ చిత్రాన్ని ప్రపంచ సినీ చరిత్రలో అత్యంత గొప్ప చిత్రంగా ఎన్నుకున్నారు.
2008లో ఇంటర్నెట్ మూవీ డేటాబేసులో ఈ చిత్రం అప్పటి వరకు ప్రథమ స్థానంలో ఉన్న ది గాడ్‌ఫాదర్ చిత్రాన్ని రెండవ స్థానానికి నెట్టి ప్రథమ స్థానం ఆక్రమించింది.
*ఈ చిత్రంలో ముగింపు సన్నివేశంలో ఆండీ జైలు నుండి తప్పించుకునే సన్నివేశంలో డ్రైనేజి గొట్టం గూండా తప్పించుకునే సన్నివేశం ఉంటుంది. చిత్రీకరణలో చాకొలెట్ తొ నిర్మింపబడిన
డ్రైనేజిలో చిత్రీకరించారు.

## బయటి లింకులు
* 
* The script for the film - varies slightly from the final version.
* The Shawshank Redemption at the Arts & Faith Top100 Spiritually Significant Films list
* A review from *[[The Washington Post]]*
* A review from PrisonFlicks.com

వర్గం:హాలీవుడ్ సినిమాలు
సంఘటన (అయోమయనివృత్తి)

**సంఘటన,** అనేది అసాధారణమైంది లేదా ముఖ్యమైంది అయినప్పుడు జరిగేది.ఒక నిర్దిష్ట పరిస్థితిలో జరుగుతున్న అన్ని విషయాలను వివరించడానికి ఏర్పాటుచేసింది, లేదా ఏర్పాటు చేయబడేది,లేదా అనుకోకుండా అకస్మాత్తుగా జరిగిన వాటిని సంఘటన అని వ్యవహరిస్తారు.దీనిని ఒక కోణంలో కార్యక్రమం అని కూడా అంటారు.సంఘటన అనేది ఒక ప్రాంతంలో, నిర్ధిష్టమైన సమయంలో అందరికి ముందుగా తెలిసి,తెలియకుండా జరుగుతుంటాయి.ఇవి ఏదైనా ఒక ప్రాంతంలో జరుగవచ్చు, లేదా ఒకే సమయంలో అనేక ప్రాంతాలలో జరుగవచ్చు.వాటిలో వివిధ రకాలు ఉన్నాయి. ప్రమాదాలు పండుగలు, ఉత్సవాలు, ప్రకృతి వైపరీత్యాలు మొదలైనవన్నీ సంఘటనలుగా పేర్కొంటారు.నష్టం జరిగించిన ఘటనలను దుర్ఘటనలు అని వ్యవహరిస్తారు.ఇవి అన్నీ ప్రమాదాల కోవకు చెందుతాయి. 

## సంఘటనలు

### గ్యాసు లీక్ ప్రమాద సంఘటనలు

* భోపాల్ దుర్ఘటన
* విశాఖపట్నం గ్యాస్‌ లీక్‌ ప్రమాదం
* నగరం గ్యాస్ పేలుడు (2014)

### ప్రమాద సంఘటనలు

* కళింగ ఉత్కళ్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు ప్రమాదం
* 2013 మహబూబ్‌నగర్ బస్సు ప్రమాదం

### అపహరణ సంఘటనలు

* రాజ్‌కుమార్ అపహరణ

### వరదలు సంఘటనలు

* జయపుర వరదలు - 2019

### బాంబుదాడులు సంఘటనలు

* 2016 మే 11 బాగ్దాద్ బాంబుదాడులు
* హైదరాబాదు బాంబు పేలుళ్ళు, 2007, ఆగష్టు 25

### ఉగ్రవాద సంఘటనలు

* 2016 బారాముల్లా ఉగ్రవాద దాడి
* 2016 యూరీ ఉగ్రవాద దాడులు

### భూ కబ్జా దాడుల సంఘటనలు

* 2016 మథుర లో ఘర్షణ

### కాల్పుల సంఘటనలు

* 2017 లాస్ వెగాస్ షూటింగ్ ఘటన

### అదృశ్య సంఘటనలు

* 2016 నాటి ఎఎన్-32 విమాన అదృశ్యం

### తొక్కిసలాటలు సంఘటనలు

* 2008 జోథ్ పూర్ తొక్కిసలాట
* 2008 నైనాదేవి దేవాలయ తొక్కిసలాట
* 2013 కుంభమేళా తొక్కిసలాట

### అగ్ని ప్రమాదాలు సంఘటనలు

* 2013 మహబూబ్‌నగర్ బస్సు ప్రమాదం
* పుట్టింగళ్ దేవాలయ అగ్నిప్రమాదం

### దినోత్సవ సంఘటనలు

* హిందూ సామ్రాజ్య దినోత్సవం

### సంస్కృతికి సంబంధించిన సంఘటనలు

* పండుగలు: ఉగాది, సంక్రాంతి మొదలైనవి.
* ఉత్సవాలు: వివాహం, పురష్కారాలు మొదలైనవి.
* ఆటల పోటీలు, జన్మదినోత్సవాలు మొదలైనవి.
* సమావేశాలు: ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ విషయాలను చర్చించడానికి ఇద్దరు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మంది వ్యక్తులు ఒకచోట చేరితరచుగా అధికారిక లేదా వ్యాపార నేపధ్యంలో చర్చించటం జరుగుతుంది. అయితే సమావేశాలు కూడా అనేక ఇతర వాతావరణాలలో జరుగుతాయి. అనేక రకాల సమావేశాలు ఉన్నాయి.

### విజ్ఞానశాస్త్రానికి సంబంధించిన సంఘటనలు

* హోరిజోన్ ఈవెంట్ - స్పేస్‌టైమ్‌లో సరిహద్దు ఇది తరచుగా కాల రంధ్రాలను సూచిస్తుంది
* కణాల కొలైడర్‌లో సంఘటన- గుర్తించదగిన ఫలితాలను ఇచ్చే ఘర్షణ
* సంభావ్యత సిద్ధాంతంలో సంఘటన

### సాంకేతికశాస్త్రానికి సంబంధించి సంఘటనలు

* ప్రోగ్రామింగ్ ఈవెంట్ -  దీనిలో ఒక కీస్ట్రోక్ లేదా మౌస్ క్లిక్ వంటి ఏదో జరిగిందని సూచించే సాఫ్ట్‌వేర్ సందేశం
* ప్రాజెక్ట్ నిర్వహణ ఈవెంట్  - చైన్ మెథడాలజీ
* యూనిఫైడ్ మోడలింగ్ భాషలో ఈవెంట్ (UML),

### మానసికశాస్త్రానికి సంబంధించి సంఘటనలు

* సంఘటన (తత్వశాస్త్రం)-మెదడు సంఘటన, మెదడులో ఏదైనా జరుగుతుంది
* మానసిక సంఘటన - మనస్సులో ఏదో ఒక ఆలోచన వంటిది జరుగుతుంది

## మూలాలు
మెరైన్ డ్రైవ్

**మెరైన్ డ్రైవ్** (ఆంగ్లం: **Marine drive**) ముంబాయి నగరంలోని ఒక ముఖ్యమైన రహదారి. అధికారికంగా దీని పేరు నేతాజీ సుభాష్ చంద్రబోస్ రహదారి. ఈ రహదారి ప్రత్యేకత ఏమంటే, ఒక పక్క అరేబియా సముద్రము ఊంటుంది. మరొక పక్క అందమయిన ఎత్తయిన భవనాలు ఉంటాయి. ముంబాయి నగరవాసులు శలవదినాలలో, ఆదివారములలో సేదతీరుటకు ఇక్కడకు చేరుకుంటారు. ప్రతిరోజు ఉదయం పూట వ్యాయామంలో భాగంగా ఉదయపు నడక చేసేవారికి ఇది ఒక చక్కటి వేదిక. సముద్రం వైపు చాలా భాగం ప్రజలు నడవటానికి చాలా వెడల్పైన కాలినడక ప్రాంతాన్ని(Foot Path)ను ఏర్పాటు చేసారు. సముద్రపు గోడకూడ వెడల్పుగా ఉండి ప్రజలు కూచోవటానికి ఎంతగానో అనుకూలంగా ఉంటుంది. నారీమన్ పాయింట్ (Nariman Point) నుండి మలబార్ హిల్స్(Malabar Hills) వరకు మెరైన్ డ్రైవ్ విస్తరించి ఉన్నది.
మెరైన్ డ్రైవ్ నిర్మాణము 1935లో ప్రారంభమైంది. 1940లో నిర్మాణం పూర్తయినప్పుడు ఈ రోడ్డుకు క్వీన్స్ నెక్లెస్ (రాణీ హారము) గా నామకరణం చేశారు. ఇది ముంబాయిలోనే అత్యంత శోభాయమానమైన మార్గంగా రూపొందింది.
## ఉత్సవాలు

### వినాయక నిమజ్జనం
ముంబాయి నగరంలో వినాయక చవితి చాలా ఉత్సాహంగా జరుపుకుంటారు. చివరి రోజున జరిగే నిమజ్జన ఉత్సవానికి మరైన్ డ్రైవ్ ముఖ్య కేంద్రం. నిమజ్జనం జరిగే గిర్గావ్ చౌపాటీ(చౌపాటీ అంటే సముద్ర తీరం) మరైన్ డ్రైవ్ కు మలబార్ హిల్స్ వైపుకు ఉన్నది. నగరంలోంచి నిమజ్జనానికి వచ్చే విగ్రహాలన్నీ కూడ మరైన్ డ్రైవ్ మీదుగానె ఊరేగింపుగా వెల్తాయి. ఈ నిమజ్జనోత్సవాన్ని తిలకించడానికి ప్రజలు తండొప తండాలుగా వస్తారు. వారందరికి రహదారి మరైన్ డ్రైవ్.

### ముంబాయి మారథాన్

ప్రతి సంవత్సరం జనవరి నెలలో జరిగె మారథాన్(పరుగు పోటీ)కు కూడ ప్రధాన కేంద్రం మరైన్ డ్రైవ్. ఈ మారథాన్ ఇక్కడనుండి ప్ర్రారంబమవుతుంది. నగరంలోని అన్ని వర్గాల ప్రజలు -సినీ నటులు, రాజకీయ నాయకులు, సామాజిక కార్య కర్తలు-ఈ మారథాన్ లో ఉత్సాహంగా పాల్గొంటారు.
### విమానోత్సవాలు
వాయుసేన వారు నిర్వహించే విమానోత్సవాలకు కూడ మరైన్ డ్రైవ్ ముఖ్య వేదిక. నగరంలోని వివిధ విమాన కేంద్రాలనుండి, వాయు సేన విమానాలు వచ్చి సముద్రం మీద రక రకాల విన్యాసాలు జరిపి ప్రజలను అలరిస్తాయి. విమానోత్సవాలు 4-5 సంవత్స్రరాలకొకసారి నిర్వహిస్తూ ఉంటారు.
## ముఖ్య ప్రదేశాలు

మరైన్ డ్రైవ్ మీద అనేక చూడ చక్కటి భవనాలు ఉన్నాయి. వాటిలో ముఖ్యమైనవి ఏర్ ఇండియా వారి భవనం, ఒబెరాయ్-ట్రైడెంట్ హోటల్ సముదాయం, ఎన్ సి పి ఎ అపార్టుమెంటు సముదాయం వంటివి ముఖ్యమైనవి. ఇవి కాక, తారాపోర్ వాల మత్స్య కేంద్రం ఉన్నది. ఇక్కడ అనేక రకరకాల చేపలను అద్దాల పెట్టెలలో ఉంచి చూపుతారు. చిన్న చిన్న చేపల దగ్గర నుండి, చాలా పెద్ద చేపలవరకు, తాబేళ్ళు రకరకాల పరిమాణంలో ఉన్న గాజు పేటికలలొని నీటిలో ఈదుతూ ఉంటే సందర్శకులు చూడవచ్చు

ఇవి కాక, మరైన్ డ్రైవ్ దగ్గరగా చర్చ్ గేట్ స్టేషను, పశ్చిమ రైల్వే ముఖ్య కేద్రం, హైకోర్ట్, మంబాయి విశ్వవిద్యాలయం, పసిద్ధి కెక్కిన ముంబాయి స్టాక్ ఎక్సేంజి , ఫ్లోరా ఫౌటైన్, మహరాష్ట్ర శాసన సభ, అనేక బాంకుల ముఖ్య కార్యాలయాలు (స్టేట్ బాంకు, సెంట్రల్ బాంకు, యూనియన్ బాంకు)షిప్పింగ్ కార్పొరేషన్ ముఖ్య కార్యాలయం ఉన్నాయి.

మరైన్ డ్రైవ్ సందర్శించాలనుకునేవారు, పశ్చిమ రైల్వేలోని మరైన్ లైన్ లేదా చర్చ్ గేట్ లోకల్ రైల్ స్టేషనులలొ దిగి, నడకన ఇక్కడకు చేరుకొనవచ్చు. మధ్య రైల్వేలోని ఛత్రపతి శివాజి రైల్వే స్టేషను నుంచి కూడ ఇక్కడకు రావచ్చు కాని, టాక్సీ మీద రావలిసి ఉంటుంది.

## మూలాలు

వర్గం:ముంబాయిలోని రహదారులు
గాంధీ జయంతి

thumb|260x260px|జాతిపిత మహాత్మా గాంధీ 150వ జయంతి సందర్భంగా హైదరాబాదులోని రవీంద్రభారతిలో 2018 అక్టోబరు 2న తెలంగాణ ప్రభుత్వ భాషా సాంస్కృతిక శాఖ నిర్వహించిన సత్యపథం (మహాత్మా గాంధీజీ జీవితం - సందేశంపై సాంస్కృతిక నీరాజనం) కార్యక్రమంలో మహాత్మా గాంధీజీ జీవితాన్ని గురించిన స్కిట్ ను ప్రదర్శిస్తున్న విద్యార్ధులు.
**[[అక్టోబర్ 2|అక్టోబరు 2న]]** భారతదేశంలో *గాంధీ జయంతి* సందర్భంగా జాతీయ శెలవును జరుపుకుంటారు. ఈ రోజు జాతిపిత మహాత్మా గాంధీ జన్మదినం. భారత దేశపు మూడు ప్రకటిత జాతీయ శెలవులలో ఇది ఒకటి. (తక్కిన రెండు - స్వాంతంత్ర్య దినోత్సవం, రిపబ్లిక్ డే)

2007 జూన్ 15 న ఐక్య రాజ్య సమితికి చెందిన సాధారణ సభ అక్టోబరు 2ను "ప్రపంచ అహింసా దినం" గా ప్రకటించింది.

## వేడుకలు
భారత దేశంలో నాయకులు, విద్యార్థులు ఈ రోజున ప్రార్ధనలు, మహాత్మునికి నివాళులర్పించటం జరుగుతూ ఉంటుంది. గాంధీ సమాధిని ఉంచిన రాజ్ ఘాట్ (కొత్త ఢిల్లీ) లో ఈ వాతావరణం మరీ ఎక్కువ. వేడుకల్లో ప్రార్ధనా సమావేశాలు, వివిధ నగరాల్లో కళాశాలలు, ప్రభుత్వ సంస్థలు, సామాజిక, రాజకీయ సంస్థల స్మృత్యర్ధక సమావేశాలు ఎక్కువగా జరుగుతాయి. పాఠశాలల్లో శాంతి, అహింస, స్వాతంత్ర్య సాధనలో గాంధీ కృషి గురించి చిత్రలేఖనం, వ్యాసరచన పోటీలు పెట్టి బహుమతులు అందిస్తారు. గాంధీ జ్ఞాపకార్ధం అతను అమితంగా ఇష్ట పడిన రఘుపతి రాఘవ రాజారామ్ గీతాన్ని పాడుతారు. గాంధీని అనుసరించే వారు ఈ రోజున మాంసాహారం ముట్టుకోరు.

## 150వ జయంతి
జాతిపిత మహాత్మాగాంధీ 150వ జయంతి సందర్భంగా 2018 అక్టోబరు 2న హైదరాబాదులోని రవీంద్రభారతిలో తెలంగాణ ప్రభుత్వం భాషా సాంస్కృతిక శాఖ ఆధ్వర్యంలో సత్యపథం కార్యక్రమం నిర్వహించారు.
దస్త్రం:B Seshu Kumari Lighting the Lamp at Mahatma Gandhi 150th Jayanti Celebrations in Ravindra Bharathi.jpg|మహాత్మా గాంధీజీ జీవితం - సందేశంపై సాంస్కృతిక నీరాజనం కార్యక్రమ ప్రారంభోత్సవంలో జ్యోతి ప్రకాశనం చేస్తున్న బి. శేషుకుమారి, మామిడి హరికృష్ణ, సుధారాణి తదితరులు
దస్త్రం:Children Singing at Mahatma Gandhi 150th Jayanti Celebrations in Ravindra Bharathi 01.jpg|మహాత్మా గాంధీజీ జీవితాన్ని గురించిన పాటలను పాడుతున్న విద్యార్ధులు.
దస్త్రం:Mamidi Harikrishna Lighting the Lamp at Mahatma Gandhi 150th Jayanti Celebrations in Ravindra Bharathi.jpg|జ్యోతి ప్రకాశనం చేస్తున్న మామిడి హరికృష్ణ, బి. శేషుకుమారి, సుధారాణి తదితరులు
దస్త్రం:Skit on Gandhi Life at Mahatma Gandhi 150th Jayanti Celebrations in Ravindra Bharathi 01.jpg|మహాత్మా గాంధీజీ జీవితాన్ని గురించిన స్కిట్ ను ప్రదర్శిస్తున్న విద్యార్ధులు.
దస్త్రం:Venue of the Mahatma Gandhi 150th Jayanti Celebrations in Ravindra Bharathi.jpg|సత్యపథం (మహాత్మా గాంధీజీ జీవితం - సందేశంపై సాంస్కృతిక నీరాజనం) కార్యక్రమం వేదిక
దస్త్రం:Mamidi Harikrishna Speech at Mahatma Gandhi 150th Jayanti Celebrations in Ravindra Bharathi 01.jpg|సత్యపథం కార్యక్రమంలో మాట్లాడుతున్న మామిడి హరికృష్ణ


## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* http://www.Gandhijayanti.com

వర్గం:స్మారక దినోత్సవాలు
వర్గం:మహాత్మాగాంధీ స్మారక చిహ్నాలు
జాతీయ శెలవు దినాలు

ఒక దేశానికి సంబంధించి ప్రాముఖ్యత వహించిన రోజున ఆ దేశ ప్రజలందరూ వేడుకలు జరుపుకోటానికి వీలుగా దేశం మొత్తం మీద ఆ రోజు వ్యాపార, వాణిజ్య, విద్యాది అన్ని విభాగాలకు చెందిన అన్ని సంస్థలకూ శలవు ప్రకటించడాన్ని ***జాతీయ శలవు*** అంటారు.

## భారతదేశంలో శలవుదినాలు
భారతదేశంలో మూడు జాతీయ శలవు దినాలు పాటిస్తారు.

*పంద్రాగష్టు (లేదా స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం) - 15 ఆగష్టు
*గాంధీ జయంతి - 2 అక్టోబరు 
*రిపబ్లిక్ దినోత్సవం లేదా గణతంత్ర దినోత్సవం - 26 జనవరి

## ఇతర శలవు దినాలు
భారతదేశంలోని కొన్ని ప్రాంతాల వారీగా, కొన్ని మతాల వారీగా జరుపుకునే పండగలు శలవు దినాలుగా ప్రకటిస్తాయి.
# ఆంధ్రప్రదేశ్ అవతరణ దినోత్సవం
# అంబేద్కర్ జయంతి
# ఈస్టర్ ఆదివారం
# ఉగాది
# ఓనం
# కృష్ణాష్టమి
# క్రిస్మస్
# గుడ్ ఫ్రైడే
# దసరా
# నౌరోజ్
# బక్రీదు
# బుద్ధ పౌర్ణిమ
# మహావీర్ జయంతి
# మహాశివరాత్రి
# మే దినోత్సవం
# మొహర్రం
# రంజాన్
# వినాయకచవితి
# సంక్రాంతి
# హోలీ

## బయటి లింకులు

* Dates of Public Holidays in India 

వర్గం:జాతీయ శెలవు దినాలు
భారత స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం

alt=The national flag of India hoisted on a wall adorned with domes and minarets.|thumb|ఆగస్టు పదిహేను న ఎర్రకోటపై ఎగురుతున్న త్రివర్ణ పతాకం
***ఆగస్టు పదిహేను***  భారతదేశపు స్వాతంత్ర్య దినోత్సవంగా జరుపుకోబడుతోంది. 1947 ఆగస్టు పదిహేనున భారతదేశం వందల ఏళ్ళ బానిసత్వాన్నుంచి విడుదలయింది.
దానికి గుర్తుగా, స్వాతంత్ర్యానంతరం కేంద్ర ప్రభుత్వం ఆగస్టు పదిహేనుని భారత స్వాతంత్ర్య దినోత్సవంగా, జాతీయ శెలవు దినంగా ప్రకటించి అమలు చేస్తోంది.🇮🇳

## చరిత్ర
భారతదేశాన్ని బ్రిటీష్ వారు క్రమక్రమంగా ఆక్రమించుకుంటూ  దేశంలోని చాలా భాగాన్ని తమ పరిపాలన క్రిందకు, కొన్ని రాజ్యాలను తమ ప్రభావం క్రిందకు తీసుకువచ్చారు. 19వ శతాబ్ది తొలినాటికి వారి ఆధిపత్యం పూర్తిగా స్థిరపడిపోయింది. 1858 వరకూ భారత దేశ సార్వభౌమునిగా ముఘల్ పరిపాలకులే ఉన్నా 19వ శతాబ్ది తొలినాళ్ళ నుంచే వారి ప్రాభవం తగ్గుతూ వచ్చింది. చివరకు 1857లో ప్రథమ స్వాతంత్ర్య సంగ్రామం జరిగి దానిలో సిపాయిలు, రాజులు ఓడిపోయాక 1858లో బ్రిటీష్ రాణి భారత సామ్రాజ్యధినేత్రి అయ్యాక దేశం బ్రిటీష్ పాలన కిందకి వచ్చింది. బ్రిటీష్ పరిపాలన నుంచి భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చేందుకు జరిగిన అనేకమైన పోరాటాల్లో ఎందరో దేశభక్తులు పాల్గొన్నారు. ప్రపంచ రాజకీయాల నేపథ్యంలోనూ, భారతీయ స్వాతంత్ర్య పోరాటాల ఫలంగానూ దేశానికి 1947 ఆగస్టు 14న అర్థరాత్రి సమయంలో స్వాతంత్ర్యం వచ్చింది.జై భారత్.

## తేదీ ప్రాధాన్యత
బ్రిటీష్ ఇండియా ఆఖరు గవర్నర్ జనరల్ మౌంట్ బాటన్ 1948లో నిర్ణీతమైన స్వాతంత్ర్య దినాన్ని ముందుకు జరుపుతూ 1947 ఆగస్టు 15న జరగాలని నిర్ణయించారు. రెండవ ప్రపంచయుద్ధం జపాన్ లొంగుబాటుతో ముగిసిపోయిన రోజు ఆగస్టు 15 కావడంతో భారత స్వాతంత్ర్యానికి దానిని ఎంచుకున్నారు బాటన్.

## వేడుకలు
thumb|253x253px|భారత స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం సందర్భంగా   స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ వేడుకలలో పాల్గొన్న విద్యార్థులు
స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ వేడుకలు ప్రతి సంవత్సరం ఢిల్లీలోని ఎర్రకోట వద్ద వైభవోపేతంగా జరుగుతాయి. మొదటి స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం నాడు రాత్రి సమయంలో నెహ్రూ మాట్లాడిన మాటలివి:
*అనేక సంవత్సరాల క్రితమే మన భవితవ్యం గురించిన గమ్యస్థానాన్ని చేరుకొని తీరాలని మనం నిర్ణయించాం. మన ఈ నిర్ణయాన్ని పూర్తిగా, కూలంకషంగా సాధించే సమయం యిప్పుడు ఆసన్నమయింది. అర్థరాత్రి పన్నెండు గంటలు కొట్టగానే, ప్రపంచమంతా నిద్రాదేవి ఒడిలో పారవశ్యం చెందివున్న సమయాన, భారతదేశం, పునరుజ్జీవనంతో, స్వేచ్ఛగా స్వతంత్రదేశంగా ఆవిర్భవిస్తుంది.*

## ఇవికూడా చూడండి

* గోల్కొండ కోటపై భారత స్వాతంత్ర్య వేడుకలు

𝐉𝐨𝐬𝐞𝐩𝐡
స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం

thumb|ప్రపంచవ్యాప్తంగా స్వాతంత్ర్య దినోత్సవ సందర్భం, ఐక్యతా --విముక్తి లేదా ఇతర కారణాలతో జరుపుకుంటారు
ప్రతీ దేశానికీ పరుల పాలన/ఆక్రమణ నుంచి విముక్తి లభించిన రోజుని ***స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం***గా జరుపుకోవటం ఆనవాయితీ. ***[[ఆగష్టు 15]]***  ***భారతదేశపు*** స్వాతంత్ర్య దినోత్సవంగా జరుపుకుంటుంది. 1947 ఆగష్టు పదిహేనున భారతదేశం వందల ఏళ్ళ బానిసత్వాన్నుంచి విముక్తి లభించింది.దానికి గుర్తుగా, స్వాతంత్ర్యానంతరం భారత ప్రభుత్వం ప్రతి సంవత్సరం ఆగష్టు 15న భారత స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం సందర్బంగా, జాతీయ శెలవు దినంగా ప్రకటించి అమలు చేస్తోంది 
## వివిధ దేశాల స్వాతంత్ర్య దినోత్సవాలు

వర్గం:స్మారక దినోత్సవాలు
అజంతా (అయోమయ నివృత్తి)

* అజంతా ఎక్స్‌ప్రెస్ -సికింద్రాబాదు-మన్మాడ్ పట్టణాల నడుమ నడిచే భారతీయ రైల్వేలకు చెందిన ఒక రైలు.
* అజంతా గుహలు - ప్రపంచ ప్రసిద్ధిచెందిన గుహలు.
* అజంతా (కలం పేరు) - పేరుతో ప్రసిద్ధిచెందిన పెనుమర్తి విశ్వనాథశాస్త్రి.
శాసనం (అయోమయ నివృత్తి)

* శిలాశాసనం - రాయి, రాగి వంటి వాటిపై వ్రాసిన చారిత్రాత్మక వ్రాతలు.

* శాసనం (టెక్కలి) - శ్రీకాకుళం జిల్లా టెక్కలి మండలం గ్రామం

* తెలుగు శాసనాలు
పావులూరి మల్లన

**పావులూరి మల్లన** తొలితరం తెలుగు కవి, గణితవేత్త. 
## గురించి
ఇతని కాలం 11 వ శతాబ్దం. ఇతను నన్నయ కాలంనాటివాడని, కాదు నన్నెచోడుని కాలం వాడని వాదాలున్నాయి. ఇతడు **గణితసార సంగ్రహము** అనే గణితగ్రంధాన్ని వ్రాశాడు. రాజరాజునుండి ఇతనికి నవఖండవాడ అగ్రహారం లభించిందట. తెలుగు పద్యానికి ఆరంభదశ అనుకొనే ఆ కాలంలోనే గణిత శాస్త్ర నియమాలను పద్యంలో పొందుపరచడం సాధ్యమయ్యిందని ఇతని రచనల ద్వారాతెలుస్తుంది. ఇతను శైవమత ప్రీతిపాత్రుడని తెలుస్తోంది. ఇతని తల్లిదండ్రులు శివన్న, గౌరమ్మలనీ, ఈతను మల్లయామాత్యుని పౌత్రుడనీ ఇతని రచనల ద్వారా తెలుస్తోంది. గోదావరి మండలంలో పావులూరు గ్రామానికి ఈ మల్లన కరణంగా ఉండేవాడట. ఇతడు మహావీరాచార్యులు రచించిన "జైన గురుసార సంగ్రహ గణితము"ను సంగ్రహించి "లీలావతి గణితము" అని ఆంధ్రీకరించాడు.. మూలం ఆ సంస్కృత గ్రంథం కావచ్చునుగాని లెక్కలన్నీ మల్లన్న స్వయంగా వేసుకొన్నవే. వ్యర్ధ పదాలు లేకుండా ఇంపైన పద్యాలలో శాస్త్రగ్రంధాన్ని ఇమడ్చడం ఇతని ప్రతిభకు సూచిక. ఇతని రచనలో కవిస్తుతి, పరిచయం వంటివి లేవు.

## ఇతనివని చెప్పబడుతున్న పద్యాలు

శ్రీలలనేశు డాంధ్రనృపశేఖరుడై చను రాజరాజభూ-పలకుచేత బీఠపురి పార్శ్వమున న్నవఖండవాడ యన్
బ్రోలు విభూతితో బడసి భూరిజనస్తుతుడైన సత్కళాశీలుడ రాజపూజితుడ శివ్వన పుత్త్రుడ మల్లనాఖ్యుడన్ 

చెలికి షడంశమున్ బ్రియకు శేషము లోపలఁ పంచమాంశమున్
బొలుపుగ దాని శేషమున బోదకు నాల్గవపాలునిచ్చి యం
దులఁ దన పాలు దాఁ గొనిపోయెఁ దొమ్మిది చేనలు రాజహంసమీ
నలిన మృణాళమెంత సుజనస్తుత మాకెఱుఁగంగఁ జెప్పవే 
 

మల్లన్న వ్రాసిన ఈ క్రింది పద్యం వల్ల అప్పుడు జనం తర్క, వ్యాకరణ, గణిత, ఖగోళ, భూగోళ విషయాలలో ఆసక్తి కలిగి ఉండేవారని తెలుస్తున్నది. 

అర్కాది గ్రహ సంచర గ్రహణ కాలాన్వేషణోపాయమునన్
దర్క వ్యాకరణాగమాది బహుశాస్త్రప్రోక్త నానార్ధ సం
పర్కాది వ్వవహారమునన్ భువనరూపద్వీప విస్తారమున్
దర్కింపగన్ గణిత ప్రవృత్తి వెలిగా దక్కొండెరింగించునే?

విజ్ఞాన శాస్త్ర పఠనానికి గణితం చాలా ముఖ్యమనే విషయం ఈ పద్యంలో తెలియజెప్పబడింది.

## మూలాలు
రామానగరం

**రామానగరం** : ఖమ్మం జిల్లా, సత్తుపల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం..

## గ్రామంలో ప్రధాన పంటలు
వరి, అపరాలు, కాయగూరలు

## గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులు
వ్యవసాయం, వ్యవసాయాధారిత వృత్తులు

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
నారాయణ భట్టు

**నారాయణ భట్టు**, తొలితరం తెలుగు కవిగా ప్రసిద్ధుడైన నన్నయకు ఆంధ్ర మహాభారత రచనలో సహాయపడినాడు.వేణీసంహార నాటక కర్త యైన భట్టనారాయణుడు మరొక వ్యక్తి.  నారాయణ భట్టు **వాఙ్మయదురంధరుడు. అష్టభాషాకవి శేఖరుడు. ** సహాధ్యాయులైన నారాయణ నన్నయ భట్టులు భారత యుద్ధానికి సంసిద్ధులైన కృష్ణార్జునులవలె భారతాంధ్రీకరణకు పూనుకొని ఒక విజ్ఞాన సర్వస్వంగా దానిని రూపొందించే ప్రయత్నం ప్రారంభించారు; తెనుగు కావ్యభాషాస్వరూపానికి పూర్ణత్వం సాధించి, పందితులూ పామరులూ మెచ్చుకొనదగిన శైలిని రూపందించి, తరువాతి కవులకు మార్గదర్శకులయ్యారు. **ఆంధ్ర భాషా చరిత్రలో నన్నయ నారాయణులు యుగపురుషులు**. రాజరాజనరేంద్రుని పాలన కాలంలో సాహిత్యపోషణకు అనుకూలమైన ప్రశాంతవాతావరణం సా.శ. 1045-1060 మధ్యలో ఉంది. ఆ కాలంలోనే భారతాంధ్రీకరణ జరిగి ఉంటుంది.

నారాయణభట్టు నన్నయకు సహాధ్యాయుడు అట. నారాయణభట్టు తనకు చేసిన సహాయాన్ని కీర్తిస్తూ నన్నయ చెప్పిన పద్యం -

పాయక పాక శాసనికి భారత ఘోరరణంబునందు నా
రాయణునట్లు వాణస ధరామర వంశ విభూషణుండు నా
రాయణభట్టు వాఙ్మయ ధురంధరుఁడుం దనకిష్టుఁడున్ సహా
ధ్యాయుడునైన వాఁడభిమత స్థితిఁ దోడయి నిర్వహింపగన్ 


నారాయణభట్టు ఎలాంటి సాయం చేశాడనే విషయంపై వివిధాభిప్రాయాలున్నాయి. వారు జంటకవులని కూడా కొందరంటారు. అయితే అది నిరాధారమని చెబుతూ పింగళి లక్ష్మీకాంతం ఇలా భావించాడు - "ఆయుధం పట్టకుండా కృష్ణుడు అర్జునునికి సాయం చేసినట్లే తాను స్వయంగా ఘంటం పట్టకుండా నారాయణభట్టు నన్నయకు తగిన సూచనలు ఇచ్చి ఉండవచ్చును. ఏ ప్రకరణం ఎలా పెంచాలి, కుదించాలి, సంస్కృతభారతాన్ని తెలుగులోకి ఎలా చేయాలి వంటి సముచితమైన సంప్రదింపులు వారిమధ్య జరిగి ఉండవచ్చును. గ్రంధారంభం నుండి తనకు చేదోడు వాదోడుగా సహాయపడుటనుబట్టియే నన్నయ కృతజ్ఞతాపూర్కంగా పై పద్యాన్ని చెప్పాడు. ఇది ఎంతో సార్ధకమైన పద్యము."

నారాయణభట్టుకు రాజరాజనరేంద్రుడిచ్చిన నందంపూడి అగ్రహారం శాసనాన్ని నన్నియభట్టే వ్రాశాడు. అందులో "సంస్కృత కర్ణాట ప్రాకృత పైశాచికాంధ్ర భాషా సుకవి రాజశేఖర ఇతి ప్రథిత సుకవిత్వ విభవేన్" అని నారాయణభట్టుగురించి చెప్పాడు.

ఇందు నారాయణభట్టు నామము **నన్నినారాయణుడని** ప్రస్తావించబడింది.నన్ని శబ్దము కన్నడ భాషలోదనియు, దానికి సుందరము లేక ప్రియమనియు అర్ధము ఉన్నదని పండితుల అభిప్రాయము.హారీత గోత్ర సంభవుడు, అపస్తంబసూత్రుడు, విద్వాంసుడు, ద్విజశ్రేష్ఠుడు అయిన కంచెన సోమయాజి ఈతని ముత్తాత. శాత్రువులకు కాలయముడై, కవీంద్రులకు కామధేనువై వాసికెక్కిన కంచెనార్యుడీయని పితామహుడు. మహాత్ముడు, శౌచాంజనేయుడు అయిన యకలంక శంకనాత్యుడు ఈతని తండ్రి. సామెకాంబ ఈతని తల్లి. నారాయణభటు సంస్కృత, ప్రాకృత, కర్ణాట, పైశాచికాంధ్ర భాషలయందు మంచి ధిట్ట. ఈనారాయణభట్టుని గురుంచి మరియొక శాసనం ద్రాక్షారామం లోని లభించిన కుపమ శాసనము.ఇది శకపురుషులు 977వ సంవత్సరంబున త్రైలోక్యమల్లదేవర ప్రధానిగా చెప్పబడిన నారాయణభట్లు కుమార్తెయైన 'కుపమ' దాక్షారామ భీమేశ్వర దేవరకు అఖండదీపము మొసగినట్లు తెల్పిన శాసనము.ఈ త్రైలోక్యమల్లుడు పశ్చిమ చాళుక్య చక్రవర్తి.

## మూలాలు

వర్గం:ప్రాచీన తెలుగు కవులు
కాంచన ద్వీపం

**"కాంచన ద్వీపం"** సాహస యాత్రా ఇతివృత్తంగా వ్రాయబడిన ఒక ఆంగ్ల నవల. దీనిని ఆంగ్లంలో "రాబర్ట్ లూయీ స్టీవెన్సన్" *([[:en:Robert Louis Stevenson|Robert Louis Stevenson]])* వ్రాశాడు. ఆంగ్లంలో దీని పేరు **"[[:en:Treasure Island|Treasure Island]]"**. సముద్రపు దొంగలు (పైరేటులు), గుప్త నిధులు ఈ కథలో ముఖ్యాంశాలు. 1883లో మొట్టమొదటిసారి ఆంగ్లంలో ప్రచురింపబడిన ఈ నవల అంతకుముందు *Young Folks* అనే పిల్లల పత్రికలో 1881-82 కాలంలో *The Sea Cook, or Treasure Island* అనే పేరుతో ధారావాహికగా వచ్చింది. అద్భుతమైన పాఠకాదరణ పొందిన ఈ నవల అనేక భాషలలోకి అనువదింపబడింది..

కౌమార దశలో ఉన్న బాలుర మానసిక స్థితి, అద్భుతమైన నేపథ్యం, వివిధ మనోవృత్తులు కలిగిన వ్యక్తులు, "నీతి"లో ఉండే అస్పష్టతపై వ్యంగ్య వ్యాఖ్యలు ఈ నవలలో ప్రధానంగా కనుపించే అంశాలు. పిల్లల సాహిత్యంలోఇలాంటి అంశాలుండడం అరుదు. వీటికి తోడు ఇది "యాక్షన్" భరితమైన ఇతివృత్తం. నాటకంగా ప్రదర్శనకు ఈ నవలను పెక్కురు ఎన్నుకొంటారు. దీని ఆధారంగా పలు చిత్రాలు వచ్చాయి. సామాన్యజనానీకంలో సముద్రపు దొంగల గురించిన అభిప్రాయాలు చాలా ఈ నవలలోని పాత్రలపై ఆధారపడినాయి. నిధులకోసం మ్యాపులు, అందులో 'X' వంటి గుర్తులు, నిర్మానుష్యమైన దీవులు, సముద్రపు దొంగల ఒంటికంటి నాయకులు, వారి భుజాలపైన ఒక పెంపుడు చిలుక - ఇవన్నీ ఈ నవల కారణంగా ప్రజల మనసులో ముద్రితమైన చిత్రరూపాలు. అనేక బొమ్మలలోను, కార్టూనులలోను పాత్రల చిత్రణ ఇందులోని పాత్రలఫై ఆధారపడి ఉంది.
 
చిన్న పిల్లల కోసం అని చెప్పినా, ఈ నవల నిస్సందేహంగా అందరినీ అలరిస్తుంది. జిమ్ హాకిన్స్, అతని బృందం వొకానొక దీవిలో వున్న నిధిని సంపాదించడానికి చేసే ప్రయత్నం, దాంట్లో ఎదురయ్యే ప్రమాదాలు, వాళ్ళు ఎలా వాటన్నిటినీ అధిగమించి నిధిని సంపాదిస్తారు అనే కథ మనల్ని పుస్తకం క్రింద పెట్టనివ్వకుండా చదివిస్తుంది.

వర్గం:పుస్తకాలు
బాలభారతి

**బాలభారతి** అనేది ఒక పిల్లల మాసపత్రిక. వెల్లంపల్లి వెంకట నరసింహారావుచే స్థాపింపబడింది.
## విశేషాలు
1975 నుండి బాలభారతి జానపద బాలల నవలలు ప్రచురిస్తూ 1978లో పత్రికను ప్రారంభించారు. అప్పటినుండి నేటి వరకు నిర్విరామంగా ప్రచురింపబడుతుంది. ఆయన 1994లో స్వర్గస్తులైనాడు. అనంతరం ఆయన సతీమణి శ్రీమతి వెల్లంపల్లి బాలభారతి, పుత్రుడు వెల్లంపల్లి ప్రేంకుమార్, వెల్లంపల్లి శ్రీహరి కొనసాగించడం జరిగింది. వీరు బాలభారతి పత్రికతోపాటు జ్ఞానమార్గం భక్తి టుడే, ఆయుర్వేదం టుడే, జ్యోతిష్యం టుడే, యోగ టుడే, హంగామా అనే పత్రికలను సైతం స్థాపించి ప్రచురించసాగారు. తెలుగు వారి పట్ల వీరి కృషిని గుర్తించి దక్షిణ భారత తెలుగు సంక్షేమ సంఘం వారు 2010 జూన్ 27న  సన్మానం చేయడం గుర్తించదగిన విషయం.

బాలభారతి పత్రిక కార్యాలయం నెంబరు6 పద్మనాభం పిళ్లై వీధిలో ఉండేది.  వి.వి.నరసింహారావు ఇల్లు కూడా అదే. బాలభారతికి సర్క్యులేషన్ మేనేజరుగా యామిజాల జగదీష్ ఉండేవాడు. డిటెక్టివ్, జానపద నవలల సర్క్యులేషన్ విభాగాన్ని శ్రీదేవి (హాస్యనటుడు పద్మనాభం కూతురు), కృష్ణకుమారి (తర్వాతి కాలంలో ఘంటసాల రత్నకుమార్‌ని పెళ్ళి చేసుకున్నారు) చూసేవారు.  ఈ పత్రికకు కాళహస్తికి చెందిన శశిభూషణ్ ఎడిటర్ గా ఉండేవాడు. అతను బాలభారతి కథల ఎంపిక, ఎడిట్ చేయడంతో పాటు డిటెక్టివ్ నవలలుకూడా రాసేవాడు. కొన్ని కారణాలతో ఆయన ఆత్మహత్య చేసుకున్నాడు. అనంతరం జొన్నవిత్తుల రామలింగేశ్వర రావు ( విజయవాడ, సినీగేయ రచయిత ) బాలభారతికి ఎడిటర్. ఆ తర్వాత ముంగర కోటేశ్వరరావు (తెనాలి) సంపాదకుడయ్యాడు.

డిటెక్టివ్, జానపద నవలల రచనలను కృష్ణమోహన్, శ్రీసాయిశ్రీ, ఎంఆర్ఎన్ ప్రసాదరావు, నారాయణ రెడ్డి (ఈయన కలం పేరు కిరణ్ కుమారి) లు చేసేవారు. అలాగే బాలభారతిలో ఒకప్పుడు హస్తసాముద్రిక రచన వేస్తుండేవారు. దీనిని వీరభద్రరావు గారు రాసేవారు. ఇక బొమ్మల విషయానికొస్తే జయ ( చందమామ ఆర్టిస్ట్), బాషా, దేవీ ప్రసాద్ , మురళీ, వీరా తదితరులు వేసేవారు.  చిత్రకారులు గీసిచ్చిన బొమ్మలను యజమాని నరసింహారావుగారు క్షుణ్ణంగా పరిశీలించే వారు. ఏమాత్రం నచ్చకున్నా మార్చి ఇవ్వమని సూచనలు చేసేవారు. మ్యాగజైన్ తోపాటు ఇతర పుస్తకాల డెస్పాచ్ పనులన్నీ నరసింహారావుగారి తమ్ముడు వి. పూర్ణచంద్రరావు చూసుకునే వాడు. ఆ రోజుల్లో బాలభారతి సంచిక దాదాపు ఇరవై అయిదు వేల కాపీల దాకా సర్క్యులేషన్ ఉండేది.  నరసింహారావుగారు "కాలం" చేసిన తర్వాత ఆయన కుమారులిద్దరూ (శ్రీహరి, ప్రేమ్ కుమార్) పట్టుగా బాలభారతిని ఇప్పటికీ నడిపిస్తున్నారు.

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు పిల్లల పత్రికలు
వర్గం:తెలుగు మాసపత్రికలు
గీతాంజలి (నటి)

**గీతాంజలి** (1947 - అక్టోబరు 31, 2019) 1960వ దశకములో పేరొందిన తెలుగు సినిమా నటి. గీతాంజలి దక్షిణ భారత భాషలన్నింటితో పాటు హిందీ సినిమాలలో కూడా నటించింది.

## తొలి జీవితం
గీతాంజలి 1947లో  కాకినాడలో శ్రీరామమూర్తి, శ్వామసుందరి దంపతులకు జన్మించారు. నలుగురు అమ్మాయిలు ఒక అబ్బాయి ఉన్న కుటుంబంలో గీతాంజలి రెండవ అమ్మాయి. కాకినాడలోని సెయింట్ జోసెఫ్ కాన్వెంటులో కొన్నేళ్లు చదివింది. మూడేళ్ల ప్రాయం నుండే గీతాంజలి తన అక్క స్వర్ణతో పాటు కాకినాడలోని గంధర్వ నాట్యమండలిలో లక్ష్మారెడ్డి, శ్రీనివాసన్ ల వద్ద నాట్యం నేర్చుకోవటం ప్రారంభించింది. నాలుగేళ్ల నుండే అక్కతో పాటు సభల్లో నాట్య ప్రదర్శనలు ఇవ్వటం ప్రారంభించింది.

## సినిమారంగం
ప్రధానంగా తెలుగు, తమిళంలో నటించిన గీతాంజలి కన్నడలో రెండు సినిమాలు, మలయాళంలో మూడు సినిమాలు, ఒక డజనుకు పైగా హిందీ సినిమాలలోనూ నటించింది. ఈమె అసలు పేరు మణి. పారస్ మణి అనే హిందీ చిత్రంలో పనిచేస్తుండగా ఆ చిత్ర నిర్మాతలు లక్ష్మీకాంత్-ప్యారేలాల్ సినిమా టైటిల్లోనూ మణి ఉంది కాబట్టి ఈమెకు గీతాంజలి అని నామకరణం చేశారు. ఆ పేరు సినీరంగంలో అలానే స్థిరపడిపోయింది.

## వివాహం
సహనటుడు రామకృష్ణను వివాహమాడి చిత్రరంగం నుండి నిష్క్రమించింది. వివాహం కాకముందు రామకృష్ణ, గీతాంజలి కలిసి కొన్ని సినిమాలలో నటించారు. గీతాంజలి 2009 ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ ఎన్నికల సందర్భంగా తెలుగుదేశం పార్టీలో చేరింది. 

## నటించిన సినిమాలు

* రామ్ ఎన్ఆర్ఐ  (2024)
* దటీజ్ మహాలక్ష్మీ (2020)
* శ్రీరాముడింట శ్రీకృష్ణుడంట (2017)
* నేరము - శిక్ష (2009)
* ఆదివిష్ణు (2008)
* ఫూల్స్ (2003) 
* పచ్చ తోరణం (1994) 
* కాలం మారింది (1972)
* నిర్దోషి (1970) 
* పెళ్లి కూతురు (1970)
* ఆదర్శ కుటుంబం (1969) 
* మంచి మిత్రులు (1969) 
* నిండు హృదయాలు (1969) 
* దో కలియా (హిందీ)(1968) 
* రణభేరి (1968) 
* కాలచక్రం (1967)
* గూఢచారి 116 (1967) 
* పూలరంగడు (1967) 
* ప్రాణ మిత్రులు (1967) 
* శ్రీకృష్ణావతారం (1967)
* శ్రీశ్రీశ్రీ మర్యాద రామన్న (1967) 
* లేత మనసులు (1966) 
* దేవత (1965) - హేమ
* తోడూనీడా (1965)
* ఇల్లాలు (1965) 
* బబ్రువాహన (1964) 
* బొబ్బిలి యుద్ధం (1964) 
* డాక్టర్ చక్రవర్తి (1964) 
* మురళీకృష్ణ (1964) 
* పారస్‌మణి (హిందీ) (1963) 
* సీతారామ కళ్యాణం (1961) - సీత
* పేయింగ్ గెస్ట్ (1957) (బేబీ గీతాంజలి)

## మరణం
గీతాంజలి జూబ్లీహిల్స్‌లోని అపోలో ఆస్పత్రిలో చికిత్సపొందుతూ 2019, అక్టోబరు 31 ఉదయం 4 గంటలకు మరణించారు.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*ఐ.ఎమ్.బి.డి.లో గీతాంజలి పేజీ.

వర్గం:తెలుగు సినిమా నటీమణులు
వర్గం:1947 జననాలు
వర్గం:2019 మరణాలు
ఉష (అయోమయ నివృత్తి)

*ఉష, హిందూ పురాణాలలో బాణాసురుని కూతురు.
 
*ఉష (గాయని) 
*ఉష (సినిమా) 
*ఉషశ్రీ 
*ఉషశ్రీ రామాయణము 
*ఉషాపరిణయం 
*ఉషాపరిణయం (సినిమా)
కాల జ్ఞానం

ఏదైనా మతంలో, **కాలజ్ఞానం **లేదా **భవిష్యవాణి ** (ఆంగ్లం: Prophecy) అనేది ప్రవక్తలు లేదా మహాత్ముల ద్వారా ఒక అతీంద్రియ శక్తి తెలియజేసే సందేశం. ఈ కాలజ్ఞానం అనేది అనేక సంస్కృతులు, మత విశ్వాసాల్లో భాగం. మతం, పురాణాలను బట్తి ప్రవక్తలకు దీని గురించిన సమాచారం దర్శనం, కొన్ని దైవిక కర్మలు లేదా మానవరూపంలో ఉన్న దైవపురుషలతో సంభాషించడం లాంటి పలు మార్గాల్లో తెలియవచ్చు. ఈ విధంగా చెప్పబడిన కాలజ్ఞానం కొన్ని శతాబ్దాలుగా మౌఖిక సాంప్రదాయం ద్వారానూ, ఆధ్యాత్మిక గ్రంథాల రూపంలోనూ మనుగడ సాగిస్తున్నాయి. హిందువుల సంస్కృతిలో కాలజ్ఞానం పేరుతో పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి ఒక గ్రంథాన్ని రచించాడు.

## వివిధ మతాల్లో
### ఇస్లాంలో
ఇస్లాంలో దీనిని నుబువా అంటారు. దేవుడు అందరికీ అర్థమయ్యే రీతిలో పంపిన సందేశం ఇది అని ముస్లిములు విశ్వసిస్తారు.

## వివరణ
నాస్తికుల వివరణ ప్రకారం చాలా వరకు ముందే చెప్పినట్లుగా జరిగిన కాలజ్ఞానంలోని విషయాలు కేవలం కాకతాళీయంగా జరిగి ఉండవచ్చు లేదా ప్రవక్తలు చెప్పిన కొన్ని అస్పష్టమైన వివరాలు అయ్యుండవచ్చు లేదా ఒక విషయం జరిగిన తర్వాత దానికి తగినట్లుగా కాలజ్ఞానంలో మార్పులు చేసి ఉండవచ్చు.

## ఇవీ చూడండి
* పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి 
* బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానం
* నోస్ట్రడామస్

 
## మూలాలు

వర్గం:కాలజ్ఞానం
నల్లకుంట (హైదరాబాదు)

**నల్లకుంట** హైదరాబాదు నగరంలోని ప్రాంతం. ఐఐటీ ప్రవేశ పరీక్షకు శిక్షణ ఇచ్చే ఎన్నో ప్రముఖ విద్యా సంస్థలు ఉండటం ఈ ప్రాంత ప్రత్యేకత. ఇది తార్నాకా నుండి కోఠికి వెళ్లే మార్గంలో ఉన్నది.

## ప్రముఖమైన సంస్థలు
*శ్రీ శృంగేరి శంకర మఠం
*శివం, సత్య సాయి బాబా హైదరాబాదు నివాసం, మందిరం.
*ఆచార్య ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం ప్రభుత్వాంధ్ర ప్రాచ్య కళాశాల: ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం 1958లో స్థాపించిన విద్యాసంస్థ.
*ఫీవర్ హాస్పిటల్ (ఒకప్పుడు కోరంటి.)
*హిందీ మహావిద్యాలయము
*రామయ్య విద్యాసంస్థలు
*నారాయణ విద్యాసంస్థలు
*భారతీయ స్టేట్ బ్యాంకు, విద్యానగర్ శాఖ
*కెనరా బ్యాంకు, నల్లకుంట శాఖ
*ఆంధ్రా బ్యాంకు, నల్లకుంట శాఖ
*ఎస్.ఎల్.డయగ్నాస్టిక్ సెంటర్

## సంస్కృతి
శృంగేరి శంకర మఠం హైదరాబాదులోని పురాతన మఠం. 1960లో అక్షయ తృతీయ రోజున 35వ జగద్గురు శంకరాచార్య శ్రీశ్రీశ్రీ అభినవ విద్యాతీర్థ మహాస్వామీజీ దేవాలయ ప్రతిష్ఠ కుంభాభిషేకం నిర్వహించాడు. ఆచారాలు, సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలతో ఇక్కడ నవరాత్రులు జరుపబడుతాయి. తిలక్ నగర్ లో 7  మే 2022 నుండి  వందే ప్రజా వారి ఆద్వర్యం లో నిత్య జనగణమణ  గీతాలాపన జరుగుతుంది.   

## అభివృద్ధి పనులు
హుస్సేన్ సాగ‌ర్ వ‌ర‌ద నీరు వల్ల, వ‌ర్షాల వల్ల నల్లకుంట ప్రాంతంలోని నాలా ప‌రిస‌రాల్లో ప‌లు కాల‌నీలు జ‌ల‌మ‌యం అవుతున్నాయి. వరద నీరు రాకుండా ఉండడంకోసం స్ట్రాట‌జిక్ నాలా డెవ‌ల‌ప్‌మెంట్ ప్రోగ్రామ్‌లో భాగంగా రూ. 68.4 కోట్ల వ్య‌యంతో ఫీవ‌ర్ ఆస్ప‌త్రి వ‌ద్ద ర‌క్ష‌ణ గోడను నిర్మించనున్నారు. 2021 డిసెంబరు 30న తెలంగాణ రాష్ట్ర ఐటీ, పుర‌పాల‌క శాఖ మంత్రి కేటీఆర్, నాలా ర‌క్ష‌ణ గోడ నిర్మాణ ప‌నుల‌కు శంకుస్థాప‌న చేశాడు.

## ఇవి కూడా చూడండి
* హైదరాబాదులో ప్రదేశాలు

## మూలాలు

వర్గం:హైదరాబాదు
సీత జోస్యం

thumb
నార్ల వెంకటేశ్వరరావు రెండు రామాయణ నాటకాలు రాశాడు. ఒకటి జాబాలి (1974), మరొకటి **సీత జోస్యం** (1979). ఈ రచనకు నార్ల వారికి కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు లభించింది.

## కథా సంగ్రహం
దీని పీఠికలో “రామాయణం, మహాభారతం, అష్టాదశ పురాణాలు వీటన్నిటి ముఖ్య ధ్యేయం వర్ణ ధర్మ పరిరక్షణ. రాచరిక వ్యవస్థ రక్షణ." అంటాడు నార్ల:
దీన్లో దండకారణ్యంలో ఋషులూ రాక్షసుల మధ్య ఘర్షణని ఆహారం ఉత్పత్తిచేసేవారికీ ఆహారం పోగుచేసేవారికీ మధ్య సంఘర్షణగా పోల్చి చిత్రిస్తాడు. రఘువంశానికే గొప్ప యుద్ధవీరుడని ఋషులు తనని పొగిడితే దాంతో ఉబ్బిపోయి రాక్షసుల్ని చంపే అహంభావిగా రాముణ్ణి చిత్రిస్తాడు. అడవుల్ని నాశనం చేస్తున్న ఋషుల వల్ల రాక్షసుల భుక్తికి ప్రమాదం కలుగుతున్నదని సీత సత్యం గ్రహిస్తుంది. రాక్షసులు తిరగబడతారనీ, వాళ్ళ మానాన వాళ్ళను వదిలెయ్యమనీ సీత రాముణ్ణి కోరుతుంది. దక్షిణ ప్రాంత భూముల్ని ఆక్రమించటానికి ఇది ఋషులు వేసిన పథకం అని వివరిస్తుంది. కాని అతను వినడు. ఫలితం ఏమన్నా కానీ, బ్రాహ్మణులని కాపాడతానని మాట ఇచ్చానంటాడు. ఒకనాటికి ఆ బ్రాహ్మణుల్ని మెప్పించటానికి తనను కూడ వదులుకుంటాడని సీత జోస్యం చెప్పటంతో నాటకం ముగుస్తుంది!

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు నాటకాలు
బెస్త

thumb|బలిజ వధూవరులు - 1900 ల నాటి ఫొటో
సాంప్రదాయ మత్స్యకారులైన బెస్త, గూండ్ల వాడ బలిజ, **బెస్త**, జాలరి, గంగవారు, గంగపుత్ర,పాలూరు,గూండ్ల, నెయ్యల, పట్టపు అనే పేర్లతో కూడా ఈ కులస్తులు పిలువబడతారు.గోదావరి పరీవాహక ప్రాంత్తల్లో చేపలు పట్టుకునే బెస్తలను ఆదిమతెగలకు చెందినవారిగా వ్యాఖ్యానించి బెస్త (తెగ) గా పిలువబడతారు. బెస్తవారు చేపలు పట్టుకొని అమ్ముకుంటారు. చెరువు, కుంటల్లో నీరు ఉంటేనే వీరి పంట పండినట్లు. లేకుంటే కరువొచ్చినట్టే. వరుణుడు కరుణిస్తేనే వీరి బతుకు బాగుంటుంది. గోదావరి పరివాహక ప్రాంతానికి చెందిన బెస్తలు గోదావరిని నమ్ముకొని గోదావరిలో చేపలవేట చేస్తున్నారు.ఎండకాలం గోదావరిలో ఇసుక మెటలు వస్తే చేపల వేట ఆగినట్టే.ఎక్కువగ బెస్త వాళ్లే మత్స్య వృత్తిని చేపడుతున్నారు. జూలై, ఆగస్టు నెలల్లో విత్తనాలు వేసి మార్చి నుంచి మే వరకు చేపలను పడతారు. దళారీలు చెరువులను గుత్తకు మాట్లాడుకొని ఆదాయాన్ని గడించటంవల్ల మత్స్యకారులు నష్టపోతున్నారు. చెరువులో విత్తనాలు చల్లే సదరు కాంట్రాక్టర్‌ చేపలు పట్టే సమయానికి మత్స్యకారుల వద్ద కొనుగోలు చేస్తాడు. వాటిని ఆ వ్యక్తి మార్కెట్‌లో ఎక్కువ రేటుకు విక్రయించి సొమ్ము చేసుకుంటాడు. దళారి వ్యవస్థ లేనిపక్షంలో మత్స్యకారులు నేరుగా చేపలను మార్కెట్‌కు తరలించి విక్రయించి లాభాలను గడించే అవకాశం ఉంటుంది. ప్రభుత్వం సొసైటీలకు విత్తనాలను 50 శాతం సబ్సిడీపై అందజేస్తోంది. ఫలితంగా వృత్తిదారులు స్వయంగా విత్తనాలు వేసి చేపలు పట్టుకొని మార్కెట్‌కు తరలించి విక్రయించడం ద్వారా లాభాన్ని గడించే అవకాశం లభించింది. వాగులలో ప్రభుత్వం లైసెన్సులు జారీ చేసింది. 105 రూపాయల ఫీజు చెల్లిస్తే ఏడాది పాటు చేపలు పట్టుకొనే వీలు కల్పించింది. కట్ల, రౌ, బంగారు తీగ చేపలను ఉత్పత్తి చేస్తున్నారు. చేపల మార్కెటింగ్‌కు గాను ఈ మధ్య మహిళలకు సబ్సిడీపై బైక్‌లను అందించారు. మత్స్యకారుల పిల్లల కోసం రాష్ట్రంలో చిత్తూరు, పశ్చిమ గోదావరి, మెదక్‌ జిల్లా ల్లోగురుకుల పాఠశాలలున్నాయి.వృత్తిదారులు చనిపోతే రెండు లక్షలు బీమా ఇస్తున్నారు.
మహిళా మత్స్యకారులు కూడా మత్స్య మిత్ర గ్రూపుల నుంచి రుణాలు, నైలాన్‌ వలలు, ఐస్‌ బాక్స్ లు తదితర పరికరాల కోసం రుణాలు పొందారు. మహిళా మత్స్య ఫెడరేషన్‌ ఏర్పాటు చేసి వారికి వృత్తి నైపుణ్యంలో శిక్షణ ఇస్తే బాగుంటుందని వారు ఆశిస్తున్నారు. తక్కువ నీటిలో ఎక్కువ చేపలను ఉత్పత్తి చేసే మెళకువలు నేర్పించాలని, కేరళలో చేపడుతున్నట్లుగా ఇక్కడ కూడా చేపల పచ్చళ్లు, ఫ్రై తదితర వెరైటీ వంటకాలు తయారు చేసి విక్రయించేలా మార్కెటింగ్‌ సదుపాయం కల్పించాలని వారు డిమాండ్‌ చేస్తున్నారు. మండల కేంద్రాల్లో స్టాళ్లను ఏర్పాటుచేయాలని ప్రతి మండలంలో ఓ కమ్యూనిటీ హాలు నిర్మించి ఇవ్వాలని వారు కోరుతున్నారు. ఎవరికైనా చేపలు అవసరమైతే డోర్‌ డెలివరీ చేసే స్థాయికి ఎదగాలని వృత్తి దారులు భావిస్తున్నారు.

## జాలరి గురించి


చందురుడు వాడె యదె బృహస్పతి పురంధ్రి
జాలరియు నదె శ్రీపరాశరుడు వాడె
కుశికజుడు వాడె యదె యింద్రు కొలువు లేము
చిత్తజుని శౌర్య మెరిగించె చిత్రశాల      .......     ....... వినుకొండ వల్లభరాయడు - క్రీడాభిరామము

## మూలాలు
*http://www.suryaa.com/showNews.asp?category=4&subCategory=13&ContentId=11190

వర్గం:కులాలు
పెనుమర్తి విశ్వనాథశాస్త్రి

thumb|పెనుమర్తి విశ్వనాథశాస్త్రి
**పెనుమర్తి విశ్వనాథశాస్త్రి** టూకీగా **పి. వి. శాస్త్రి** (2 మే, 1929 - 25 డిసెంబరు, 1998)  తెలుగు వచన కవి. ఇతను అజంతా అనే కలం పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందాడు.

## జీవిత విషయాలు
ఇతను పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా కేశనకుర్రు గ్రామంలో జన్మించాడు. నర్సాపురంలో పాఠశాల విద్యను చదివి పట్టభద్రులయ్యాడు. మద్రాసు, హైదరాబాద్ నగరాలలోని పత్రికలలో కొంతకాలం పనిచేశాడు. ఆంధ్రప్రభ దినపత్రిక విజయవాడలో ఛీఫ్ సబ్ ఎడిటర్ గా పనిచేశాడు. శ్రీశ్రీ ఆవిష్కరించిన కవితా మార్గంలో ఉన్నత శిఖరాలను అధిరోహించాడు.

## అవార్డులు
"స్వప్న లిపి" పేరుతో వెలువరించిన ఇతని కవితా సంకలనానికి కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ పురస్కారం లభించింది.

## మరణం
వీరు 1998 లో 25 డిసెంబరు తేదీన పరమపదించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1929 జననాలు
వర్గం:1998 మరణాలు
వర్గం:పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా కవులు
వర్గం:కలం పేరుతో ప్రసిద్ధులైన ఆంధ్రప్రదేశ్ వ్యక్తులు
వర్గం:పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా పాత్రికేయులు
మహబూబ్ నగర్ (అయోమయ నివృత్తి)

**మహబూబ్ నగర్** పేరుకు సంబంధించిన వ్యాసాలు

* మహబూబ్ నగర్ - మహబూబ్ నగర్ జిల్లా ముఖ్యపట్టణం, తెలంగాణ రాష్ట్రంలో ప్రముఖ నగరం
* మహబూబ్ నగర్ జిల్లా (ప్రస్తుతం ఈ సమాచారం "మహబూబ్ నగర్" పట్టణం వ్యాసంలో కలిసి ఉంది. విభజించాలి)
* మహబూబ్ నగర్ మండలం
* మహబూబ్ నగర్ (గ్రామీణ)
* మహబూబ్‌నగర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
* మహబూబ్‌నగర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం
భూపతిరాజు సోమరాజు

**భూపతిరాజు సోమరాజు,** ప్రసిద్ధి చెందిన గుండె వ్యాధి నిపుణుడు.ఇతను పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా ఆకివీడు గ్రామంలో సెప్టెంబరు 25, 1948లో జన్మించాడు. గ్రామంలోని ప్రాథమిక విద్యానంతరం, ఈయన గుంటూరు వైద్య కళాశాల నుండి 1970 లో వైద్య విద్యలో పట్టా పొందాడు.చదువులోనే కాకుండా ఆటలలో కూడా మంచి ప్రావీణ్యం సంపాదించాడు.1974 లో పి.జి.ఐ., చండీఘర్ నుండి ఎమ్.డి. తరువాత 1977లో డి.ఎమ్. (కార్డియాలజీ) సంపాదించాడు.

తరువాత ఆంధ్రప్రదేశ్ వైద్య సర్వీసులో కార్డియాలజీలో అసిస్టెంటు ప్రొఫెసర్ గా చేరాడు. ఉస్మానియా వైద్య కళాశాల, ఉస్మానియా జనరల్ హాస్పిటల్ లో 1983 వరకు పనిచేశాడు.ఇతనికి వైద్య విద్యార్థులకు బోధించడం చాలా ఇష్టమైన విషయం.చాలా మంది విద్యార్థులు ఇతని నైపుణ్యానికి ముగ్ధులయ్యేవారు. నిజాం వైద్య విజ్ఞాన సంస్థ (నిమ్స్)లో చేరాడు. నైపుణ్యత ఆధారంగా ఎన్.టి.రామారావు కాలంలో కార్డియాలజీ ప్రొఫెసరుగా 1987లో పదోన్నతి పొందాడు.

ప్రస్తుతం సోమరాజు కేర్ హాస్పిటల్ హెడ్, ఛైర్మన్.ఇతని ముఖ్యమైన ఉద్దేశం పేదవారికి కూడా అత్యుత్తమ వైద్య సేవలకు అందజేయడం. ఈ సంస్థలో ఇంతవరకు ఇలాంటి సేవలు చాలా మందికి అందించి, ఉన్నతమైన సేవలందిస్తున్నాడు.

ఇతని సేవలకు గాను భారత ప్రభుత్వం పద్మశ్రీ పురస్కారం ఇచ్చి సత్కరించింది.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

వర్గం:తెలుగువారిలో వైద్యులు
వర్గం:1948 జననాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన ఆంధ్రప్రదేశ్ వ్యక్తులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:గుండె చికిత్స నిపుణులు
వర్గం:గుంటూరు వైద్య కళాశాల పూర్వ విద్యార్థులు
వర్గం:పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా వైద్యులు
వర్గం:వైద్యరంగంలో పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం

thumb|ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం శత జయంతి, కళాశాల స్వర్ణోత్సవ సంచిక ముఖచిత్రం.
**ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం** (1908 మార్చి 1-  1986 జూన్ 18) సుప్రసిద్ధ సాహిత్యవేత్త, పరిశోధకులు.

## జీవిత సంగ్రహం
ఇతను తూర్పు గోదావరి జిల్లా బెల్లంపూడి గ్రామంలోని మాతామహులైన కోరాడ నరసింహులు ఇంటివద్ద 1908 మార్చి 1న జన్మించాడు. సూర్యనారాయణ, సీతమ్మ వీరి తల్లిదండ్రులు. తండ్రి ఉద్యోగ రీత్యా వరంగల్లుకు వచ్చారు.

ఇతని మాధ్యమిక, ఉన్నత పాఠశాల విద్యలు మట్టెవాడలోను, హనుమకొండలోను పూర్తయ్యాయి. తరువాత ఉన్నత విద్యకై హైదరాబాదు వచ్చి 1928లో నిజాం కళాశాలలో తెలుగు, సంస్కృతం, ప్రాచీన భారత చరిత్రలలో బి.ఎ. పట్టా పొందారు. తరువాత సిటీ కళాశాలలో అధ్యాపకులుగా చేరి 1936లో తెలుగు, సంస్కృతాలలో ఎం.ఎ. పరీక్షలో మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో సర్వ ప్రథములుగా ఉత్తీర్ణులయ్యారు.

ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం తెలుగు శాఖలో అధ్యాపకులుగా చేరి, తరువాత 1946లో ఆ శాఖకు అధ్యక్షులై, 1964లో పదవీ విరమణ చేశారు. ఇతని కాలంలో తెలుగు శాఖ బాగా అభివృద్ధి చెంది, తెలుగు ఎం.ఎ. చదివే విద్యార్ధుల సంఖ్య పెరిగి, 1952 నుండి తెలుగులో పి.హెచ్.డి. పట్టాలకు పరిశోధన ప్రారంభమైంది. ఇతను ఆంధ్ర మహాభారతం పరిశోధన ప్రతిని ఎనిమిది సంపుటాలుగా తెలుగు శాఖ పక్షాన ప్రకటించారు.

వివేకానంద ఎడ్యుకేషనల్ సొసైటీ పేరుతో ఒక విద్యాసంస్థను ప్రారంభించి బాలబాలికలకు వేరువేరుగా ఉన్నత పాఠశాలలను నెలకొల్పారు. ఆంధ్రప్రదేశ్ లో ప్రథమంగా ప్రాచ్య కళాశాలను, తెలుగు మీడియం సాయం కళాశాలను, ఒక సంగీత పాఠశాలను నెలకొల్పి, వాటికి విశాలమైన భవనాలు కట్టించారు. తన ఇంటిలోనే వేదపాఠశాలను 1980లో స్థాపించి సర్వ వర్ణాల వారికి తానే వేదాన్ని బోధించాడు. ఆంధ్ర రచయితల సంఘానికి 1957లో అధ్యక్షులై అనేక గ్రంథాలను ముద్రించారు. వీరు ఇంగ్లీషు, తెలుగు భాషలలో శరవేగంగా రాసేవారు. మద్రాసు మెయిల్, దక్కన్ క్రానికల్, భారతి, కృష్ణా, స్రవంతి మొదలైన పత్రికలలో అనేకమైన వ్యాసాలు ప్రకటించారు.

కొమర్రాజు లక్ష్మణరావు విజ్ఞాన సర్వస్వం ముద్రించడంలో వీరు విశిష్టమైన కృషిచేశాడు. 'ఆంధ్ర సాహిత్య చరిత్ర సంగ్రహము' అనే చక్కని రచన చేశాడు. సోదరుడు ఖండవల్లి బాలేందు శేఖరంతో కలసి తెలుగులోను, ఇంగ్లీషులోను రచించిన 'ఆంధ్రుల చరిత్ర - సంస్కృతి' అమూల్యమైన గ్రంథం.

ఇతను 1986  జూన్ 18 న పరమపదించాడు. ఇతను స్థాపించిన ఆంధ్ర ప్రాచ్య కళాశాల ప్రస్తుతం ఆచార్య ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం ప్రభుత్వ ప్రాచ్య కళాశాలగా అభివృద్ధి చెందింది. ఇతని శత జయంతి, కళాశాల స్వర్ణోత్సవాలు 2008లో హైదరాబాదులో ఘనంగా జరిగాయి. ఈ సందర్భంగా ప్రత్యేక సంచికను ప్రచురించారు.

## బయటి లంకెలు
*  ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం పాలుపంచుకున్న సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము, మొదటి సంపుటము భారత డిజిటల్ లైబ్రరీలో పుస్తక ప్రతి.

## మూలాలు

*20వ శతాబ్ది తెలుగు వెలుగులు, పొట్టి శ్రీరాములు తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం, హైదరాబాదు, 2005.
* ఆచార్య ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం గారి శత జయంతి, కళాశాల స్వర్ణోత్సవ సంచిక, హైదరాబాదు, 2008.

వర్గం:1908 జననాలు
వర్గం:1986 మరణాలు
వర్గం:నిజాం కళాశాల పూర్వవిద్యార్ధులు
వర్గం:ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం పూర్వ విద్యార్ధులు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా రచయితలు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా విద్యాదాతలు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా ఉపాధ్యాయులు
అగ్ని ప్రమాదాలు

thumb|అడవులలో యాదృచ్చికంగా జరిగే అగ్న ప్రమాదాలు దృశ్య చిత్రం 
అగ్ని వలన జరిగే ప్రమాదాలను **అగ్ని ప్రమాదాలు** (Fire accidents) అంటారు. ఇవి వేడి ఎక్కువగా ఉండే వేసవి కాలంలో ఎక్కువగా జరుగుతాయి. ఈ ప్రమాదాల వలన ఎంతో ప్రాణ నష్టం, ఆస్తి నష్టం సంభవిస్తుంది. దీపావళి పండగలో కాల్చే బాణాసంచా మూలంగా ఇంట్లో సామాన్యంగా అగ్ని ప్రమాదాలు జరుగుతాయి. వీటిలో ఎక్కువగా పిల్లలు తొందరలో సరైన జాగ్రత్తలు తీసుకోకుండా, పెద్దల సహాయం లేకుండా ప్రమాదంలో ఇరుక్కుంటారు. 
## అగ్నిమాపక శాఖ
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో అగ్నిమాపక శాఖ పేరు **విపత్తుల స్పందన, అగ్నిమాపక సర్వీసుల శాఖ** 'గా మార్చారు. అగ్ని ప్రమాదాలు జరిగినప్పుడు మాత్రమే అత్యధికులకు గుర్తుకు వచ్చే అగ్నిమాపక శాఖను ప్రజలను మరింత చేరువచేయడానికి ప్రభుత్వం దాని పేరును మార్చింది. ఎలాంటి అత్యవసర సమయాల్లోనైనా ఆ శాఖ నుంచి సేవలు విధంగా ఆదేశాలు జారీ చేశారు. కేవలం అగ్నిప్రమాదాలకే పరిమితం కాకుండా ప్రకృతి వైపరీత్యాలు, రోడ్డు, రైలు ప్రమాదాలు, వానలు, వరదలు, భూకంపాలు... ఇతర ప్రాణాపాయ పరిస్థితులు ప్రజలకు ఏర్పడినప్పుడు విపత్తుల శాఖ అధికారులు వెంటనే రంగంలోకి దిగాలి. బాధితులు, ఆర్తులకు అవసరమైన సేవలు అందించడం ద్వారా ప్రాణ, ఆస్తి నష్టాన్ని సాధ్యమైనంత తగ్గించడానికి ప్రయత్నించాలి. అగ్నిప్రమాదాలు జరిగిన సమయంలో సమర్థంగా విధులు నిర్వర్తించడానికి ఉపయోగపడే అగ్ని నిరోధక దుస్తులు, కళ్లజోళ్లు, ఎత్త్తెన క్రేన్లు ఇంకా కావాలి. వరదలొస్తే వరదల్లో చిక్కుకున్న వారిని రక్షించడానికి 'విపత్తుల స్పందన, అగ్నిమాపకశాఖ' అధికారుల వద్ద కొన్ని పరికరాలున్నాయి. వాటి సాయంతో రంగంలోకి దిగి బాధితులను ఆదుకోవాలి. ఆపదలో ఉన్నవారు నీటమునగకుండా 'లైఫ్‌బోయ్‌లు కాపాడాలి. 'లైఫ్ సేవింగ్ జాకెట్ల ప్రజలకివ్వాలి. గజ ఈతగాళ్లను నియమించాలి. 101 నెంబరుకు ఫోన్ చేస్తే శాఖాపరంగా బాధితులకు అవసరమైన సేవలు అందిస్తారు 
## పాటించాల్సిన నిబంధనలు
* ఆసుపత్రులు, హోటళ్ళు, షాపింగ్‌ కాంప్లెక్సుల చుట్టు ఫైర్‌ ఇంజన్‌ తిరుగాదేందుకు వీలుగా నాలుగు మీటర్లు ఖాళీ స్థలం ఉండాలి.
* భవనాలు చుట్టూ పైపు లైన్లతో కూడి హాజరీలు అమర్చాలి. ఆయా భవనాల ముందు భాగంలో డెక్‌రేటివ్‌ గ్లాస్‌లతో మూసివేయకుండా గాలి వెలుతురు వచ్చే కిటికీలు ఏర్పాటు చేయాలి.
* ఆయా భవనాలు ముందు పెద్ద సైజ్‌ హోర్డింగ్‌లు ఏర్పాటు చేయకూడదు.
* 10 వేల మీటర్ల నీటి సామర్థ్యం గల ట్యాంకులను అమర్చుకోవాలి. నీళ్ళు తోడటానికి అనువుగా మోటార్‌ను అమర్చాలి.
* భవనాలు వద్ద ట్రాన్సుఫార్మర్‌ ఉంటే దాని చుట్టూ సేఫ్టీ పెన్సింగ్‌ ఏర్పాటు చేయాలి. 45 లీటర్ల ఫోమ్‌ట్రాలీ, కంకరతో సోఫ్‌పిట్‌ ఏర్పాటు చేసుకోవాలి.
* భవనాలకు ఒకే స్టెయిర్‌ కేసు కాకుండా అత్యవసర సందర్భాల్లో ఉపయోగించటానికి మరో స్టెయిర్‌కేస్‌ సౌకర్యం సమకూర్చుకోవాలి.
* ఎమర్జెన్సీ లైట్లు, అధిక విద్యుత్తు సరఫరా అయినప్పడు విద్యుత్‌ సరఫరా నిలిచిపోయేలా సర్క్యూట్‌ బ్రేకర్లు అమర్చుకోవాలి.
*ఆసుపత్రులు, షాపింగ్‌ కాంప్లెక్సులు, హోటళ్ళులో పనిచేసే సిబ్బంది కోసం ఆరు నెలలకో ప్రత్యేక కార్యచరణ ప్రణాళిక రూపొందించాలి. అగ్నిప్రమాదం జరిగితే ఏవిధంగా బయటపడాలి. వినియోగదారులు, రోగులను ఎలా రక్షించాలి అనే అంశాలపై ఆరు నెలలకు ఒకసారి సిబ్బంది అందరూ రిహార్సిల్‌ చేయాలి.

## ఇవి కూడా చూడండి
* అగ్ని భద్రత
* బృహదీశ్వర ఆలయ అగ్నిప్రమాదం

వర్గం:ప్రమాదాలు
మాయ

**మాయ** లో పడటమే ఈ జీవితంలో అన్నిటికన్నా ఆశ్చర్యం. ఈ జీవితమనే అడవిలో మన మనసు తికమక పడుతుంది పెడుతుంది. మన ఇహలోకజీవితం శాశ్వతం సంపూర్ణం ఎన్నటికి మారనిది సుఖమైనది అంటుంది. కానీ మన మనసు అంటుకు పోయిన ఈ లోకం ఈ లోకంలోని మన జీవితం తాత్కాలికం అసంపూర్ణం ఎప్పుడూ మారేది కొరతలతోకూడినది విచారకరమైనది. గత జన్మల కర్మలను స్వభావాలను బట్టి మనం ఇహలోక ఆశలు పెంచుకుంటాము. మన రాగ ద్వేషాలను బట్టి ఆశలు కోర్కెలు ఎన్నోమనలో కలుగుతాయి. మనసు పుట్టించే ఇహలోకాశలతో మనం మోసపోతాము. నాది నేను అనే మాయలో పడి మంచి వస్తువులుకోరతాము రోగం మరణం వద్దంటాము. మహావిద్యావంతులు కూడా కోర్కెలు ఉండాలి కోర్కెలు లేనివాడు చచ్చినట్లే లెక్క అంటారు. తల్లిదండ్రుల్నిజన్మను బంధువుల్ని కులాన్ని రంగును మరణాన్ని అన్నిటినీ మనమే ఏదేది ఎప్పుడు జరగాలో ఎలా జరగాలో కోరుకున్నట్లు అలాగే జరుగుతున్నట్లూ భ్రమిస్తున్నాము. అన్నిటికంటే ఆశ్యర్యం కలిగించే మన ఈమూర్ఖత్వం అజ్ఞానమే మహా మాయ. 
## మాయనిర్వచనాలు
*మాయావినో మమిరే అశ్య మాయాయ (ఋగ్వేదం 9.83.3) మహా మాయగాళ్ళు ఆయన మాయచేతనే మాయచేస్తుంటారు.
*Maya :Illusion or illusory power . It is deluding to the ignorant, but emancipating in the hands of the wise. All siddhis belong to this region of Maaya. It is nothing but the dark side of God.
*Maha Maya:This is a state Godly energy in the subtle form. This is the place from the Avatars like Lord Rama and Bhagavan Krishna came from.
*Because of ego-maaya, the delusion caused by the pernicious "I", we are full of ego-mayam (permeated by ego)
## మాయేశ్వరి

మాయేశ్వరీ మాత.దేవీ భాగవతం ఆరో స్కంధంలో సకల జగత్తుకు మూలాధారమైన శక్తే ఈ మాయేశ్వరీ మాత. హరిహరబ్రహ్మ రుద్రాదులను సయితం ఈమె సృష్టించి వారి చేత ఏయే పనులు చేయించాలో వాటిని చేయిస్తుంటుంది. ఆదిపరాశక్తి అని, సచ్చిదానంద స్వరూపిణి అని, భగవతి, మాయేశ్వరి అని కూడా ఆ మాతనంటుంటారు. చరాచర జగత్తునంతటినీ ఆడించే మాయాశక్తి ఆమె. సత్వ, రజో, తమో అనే మూడు గుణాలతో ఆవరించి ఉండే మాయ ఆ తల్లి చేతిలోని ఓ సూత్రం. ఆ సూత్రంతోనే సకల సృష్టిని బొమ్మను చేసి ఆడించినట్టు ఆడిస్తూ ఉంటుంది ఆమె. బ్రహ్మ, విష్ణు మహేశ్వరులు కూడా త్రిగుణాత్మకమైన మాయను పొంది ఉంటారు. ఆ మాయాశక్తి వల్లే అంతటి పెద్ద పెద్ద దేవుళ్ళు కూడా ఒకసారి కోపంగా, మరోసారి దుఃఖపడుతూ కనిపిస్తుంటారు. మూడు గుణాలలో మొదటిదైన సత్వగుణం ఆవరించి ఉన్నప్పుడు త్రిమూర్తులు శాంతులై తపస్సు చేసుకుంటూ ఉంటారు. అదే రజోగుణం ఉన్నప్పుడు ఘోరంగా ప్రవర్తిస్తుంటారు. తమోగుణం ఆవరించి ఉన్నప్పుడు మూఢంగా ప్రవర్తించి విషాదాన్ని అనుభవిస్తూ కనిపిస్తారు.ఈ జగత్తంతా మాయ ఆధీనంలో ఉంటుంది . ఈ మాయాశక్తిని ప్రేరేపించే జగదాంబికను పరతత్వం అని, పరమేశ్వరి అని కూడా అంటారు.మాయాశక్తికి లోనుకాకుండా మోక్షపథం వైపు పయనించాలంటే తనలోని మాయను తొలగించమని వేడుకోవాలి. అప్పుడు మనస్సు నిర్మలంగా ప్రకాశిస్తుంది. ఇంద్రియాలకు నిగ్రహశక్తి లభించినప్పుడు మనిషి చూపు తాత్కాలిక సుఖాల మీద ఉండదు. నిత్యము, నిశ్చలము అయిన మోక్షపథం వైపు ఆ చూపు ప్రసరిస్తుంది.

## జగన్నాయకి - జగదాంబిక
ఈ జగత్తున్నంతా సృష్టించి రక్షించి తిరిగి లయం చేసే శక్తి స్వరూపం.జగత్తుకంతటికీ అధినాయకి.జగదాంబిక.త్రిమూర్తుల యోగదృష్టి సంయోగం వల్ల జన్మించింది ఈ శక్తి స్వరూపిణి, త్రికళ. విష్ణుమాయ.జగాన్ని సంహరించే లయకారిణి.

## మాయను గురించిన పాటలు
* మాయ సంసారము తమ్ముడూ నీ మదిలో సదా శివుని మరువకు తమ్ముడూ

## ఇతర లింకులు
ఆశ్వయుజ బహుళ త్రయోదశి

**ఆశ్వయుజ బహుళ త్రయోదశి** అనగా ఆశ్వయుజమాసములో కృష్ణ పక్షము నందు త్రయోదశి తిథి కలిగిన రోజు. 

## సంఘటనలు
2007

## జననాలు
2007

## మరణాలు
* హథీరాం బావాజీ: తిరుమలలో వేణుగోపాలస్వామి ఆలయం సమీపంలో సజీవసమాధి అయ్యాడు.

## పండుగలు, జాతీయ దినాలు
* ధన త్రయోదశి

## బయటి లింకులు

వర్గం:ఆశ్వయుజమాసము
ధన త్రయోదశి

ఆయుర్వేద విజ్ఞానానికి ధన్వంతరి ఆరాధ్య దైవం. క్షీరసాగర మథనం సమయంలో శ్రీమహా విష్ణువు యొక్క అంశావతారంగా అమృత కలశహస్తుడై సమస్త ప్రజలకు రోగనివారణ ద్వారా ఆరోగ్యాన్ని ప్రసాదించడానికి ధన్వంతరి ఆవిర్భవించాడు. అలా ధన్వంతరి జన్మించిన ఆశ్వయుజ బహుళ త్రయోదశిని హిందువులు **ధన త్రయోదశి**గా జరుపుకుంటారు.

## వ్రత విధానం
ఆశ్వయుజ కృష్ణ త్రయోదశి నాడు సూర్యోదయానికి ముందే నదీ స్నానం కాని లేదా సముద్ర స్నానం కాని ఆచరించాలి. గృహంలో కాని, నదీ లేదా సముద్ర తీరాలలో కాని, వైద్యశాలలో కాని తూర్పు దిక్కుగా కలశ స్థాపన చేసి ధన్వంతరికి ఆవాహన చెయ్యాలి.

ధన్వంతరిని ధ్యానించిన తర్వాత యధాశక్తి షోడశోపచార సహితంగా పురుషసూక్త విధానంతో అర్చన జరపాలి. మత్స్యపురాణాంతర్గతమైన స్తోత్రాన్ని పఠించి, గరుడ పురాణాంతర్గతమైన ధన్వంతరి సార్థవ్రత కథను పారాయణ చేయాలి. వ్రత సమాప్త్యానంతరం ఇతర వైద్యులకి, పెద్దలకి తాంబూలం సమర్పించి, ఘృతయుక్తమైన పెసర పులగం నివేదన చేసి భుజించాలి. 

ఈ విధంగా వ్రతాన్ని ఆచరిస్తే ఆయురారోగ్య ఐశ్వర్యాలతో చిరకాలం జీవిస్తారు.

వర్గం:హిందువుల పండుగలు