వద్దిరాల

﻿**వద్దిరాల**, వైఎస్‌ఆర్ కడప జిల్లా, మైలవరం మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన మైలవరం నుండి 30 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన జమ్మలమడుగు నుండి 22 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 325 ఇళ్లతో, 1356 జనాభాతో 1035 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 672, ఆడవారి సంఖ్య 684. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 149 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 4. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 592834.

## విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. 
సమీప బాలబడి జమ్మలమడుగులో ఉంది.
సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల జమ్మలమడుగులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ప్రొద్దటూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల కడపలోను, పాలీటెక్నిక్‌ జమ్మలమడుగులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల ప్రొద్దటూరులోనూ ఉన్నాయి. 
సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం జమ్మలమడుగులోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల కడప లోనూ ఉన్నాయి.
*వద్దిరాల గ్రామవాసులైన సుధాకర్+సుశీల దంపతుల కుమారుడైన ఎన్.సుధీర్, ఈ గ్రామ జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాలలో 10వ తరగతి చదువుచున్నాడు. ఇతడు రూపొందించిన "రూపాయ నాణెంతో నిర్ణీత నీటి వితరణ" అనే ప్రయోగం, బద్వేలులో ఇటీవల జరిగిన జిల్లా స్థాయి వైగ్నానిక ప్రదర్శనలో అందరినీ ఆకట్టు కొనుటయే గాక, రాష్ట్ర స్థాయి "ఇన్స్పైర్" పోటీలకు ఎంపికైనది.
*వద్దిరాల గ్రామ జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాల విద్యార్థిని అయిన ఎన్.కవిత, 2014, మార్చిలో జరిగిన 10వ తరగతి పరీక్షలలో 9.7 పాయింట్లు సాధించి, ఇడుపులపాయలోని ఐ.ఐ.ఐ.టి.లో ప్రవేశం పొందినది.

## వైద్య సౌకర్యం
ఈ గ్రామంలోని ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం సుమారు 40 సం, క్రితం నిర్మించారు. ఆ భవనం వాసయోగ్యంగా లేకపోవుటవలన, 2 సం. క్రితం, నూతన భవన నిర్మాణం చేపట్టి పూర్తి చేశారు. ప్రారంభానికి సిద్ధంగా ఉంది.

### ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
వద్దిరాలలో ఉన్న ఒకప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ఒక డాక్టరు, ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. 
సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

### ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం

## తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. 
గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. 
బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.

## పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. 
చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

## సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
వద్దిరాలలో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉన్నాయి. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. 
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. 
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. 
ట్రాక్టరు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. 
జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. 
గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.

## మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో వాణిజ్య బ్యాంకు ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. 
ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. 
## ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

## విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు. 
## భూమి వినియోగం
వద్దిరాలలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
* వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 196 హెక్టార్లు
* వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 343 హెక్టార్లు
* వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 14 హెక్టార్లు
* సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 76 హెక్టార్లు
* బంజరు భూమి: 159 హెక్టార్లు
* నికరంగా విత్తిన భూమి: 244 హెక్టార్లు
* నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 470 హెక్టార్లు
* వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 10 హెక్టార్లు

## నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
వద్దిరాలలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.

* బావులు/బోరు బావులు: 10 హెక్టార్లు
## ఉత్పత్తి
వద్దిరాలలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

### ప్రధాన పంటలు
ప్రత్తి, శనగ, వేరుశనగ

## దర్శనీయ ప్రదేశాలు/ దేవాలయాలు
వడ్డిరాల గ్రామంలో వేంచేసియున్న మహిమాన్వితురాలు, చారిత్రిక సుంకులాంబ పరంజ్యోతి అమ్మవారి వార్షిక తిరునాళ్ళు ప్రతి సంవత్సరం చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి (ఉగాది మరుసటి రోజు) ఉదయం నుండి ప్రారంభమగును. ఆ రోజున అమ్మవారిని ప్రత్యేకంగా అలంకరించి, పూజాకార్యక్రమాలు నిర్వహించెదరు. ఈ జాతరకు, చుట్టుప్రక్కల గ్రామాలతోపాటు, ఇతర ప్రాంతాల నుండి గూడా భక్తులు తండోపతండాలుగా తరలివచ్చి, జాతరలో పాల్గొని, అమ్మవారికి పూజలు చేసి, మ్రొక్కులు తీర్చుకుంటారు. ఈ సందర్భంగా, చెక్కభజన లాంటి సాస్కృతిక కార్యక్రమాల నిర్వహణ ఆకర్షణీయంగా ఉండును. భక్తులతో ఆలయ ప్రాంగణం కిటకిటలాడుతుంది. అమ్మవారి జాతరను కనులపండువగా నిర్వహించెదరు. తిరునాళ్ళలో భాగంగా, గ్రామంలో జ్యోతి మహోత్సవాలు నిర్వహించెదరు. బిందుసేవా కార్యక్రమం నిర్వహించెదరు. రాత్రికి జ్యోతులను సిద్ధంచేసి, గ్రామ వీధులలో ఊరేగింపు నిర్వహించెదరు. మరుసటిరోజు (చైత్ర విదియ) న, సుంకులాంబ పరంజ్యోతి అమ్మవారికి ఆగం చెల్లించెదరు. 
## మూలాలు