సాహిర్ లుధియానవి

**సాహిర్ లుధియానవి** (ఆంగ్లం : **Sahir Ludhianvi**) (ఉర్దూ : ساحر لدھیانوی ) (జననం : మార్చి 8, 1921 – మరణం : అక్టోబరు 25, 1980), సుప్రసిద్ధ ఉర్దూ కవి, బాలీవుడ్ గేయరచయిత. ఇతడి పేరు "అబ్దుల్ హయీ", కలంపేరు "సాహిర్", లూధియానాకు చెందినవాడు కాబట్టి లుధియానవి అయ్యాడు. సాహిర్ అనగా 'మాంత్రికుడు' (జాదూ చేసేవాడు), సాహితీ ప్రపంచంలో ఇలాంటి కలంపేర్లు పెట్టుకోవడం ఓ ఆనవాయితీ. రెండు సార్లు ఫిలింఫేర్ అవార్డును గెలుచుకున్నాడు.

బాలీవుడ్ లో తన ప్రస్థానం మొదలెట్టి, అంచెలంచెలుగా ఎదిగి, ఓ రెండు దశాబ్దాలుగా వెలుగొందాడు. హిట్టయిన ప్రతిచిత్రం ఇతడి పాటలు కలిగివుండేది.

అక్టోబరు 25, 1980, 59 సం.ల వయస్సులో గుండెపోటుతో మరణించాడు.

### కవితలు
*కభీ కభీ చిత్రంలోని పాట;

:"మైఁ పల్ దో పల్ కా షాయర్ హూఁ, పల్ దో పల్ మెరీ కహానీ హై
:"मै पल दो पल का शायर हुँ, पल दो पल मेरी कहानी है

:పల్ దో పల్ మేరీ హస్తీ హై, పల్ దో పల్ మెరీ జవానీ హై
:पल दो पल मेरी हस्ती है, पल दो पल मेरी जवानी है

:ముఝ్‌సె పహ్‌లే కిత్నే షాయర్ ఆయే ఔర్ ఆకర్ చలే గయే,

:मुझसे पहले कितने शायर आए और आकर चले गए,

:కుఛ్ ఆహేఁ భర్‌కర్ లౌట్ గయే, కుఛ్ నగ్‌మే గా కర్ చలే గయే
:कुछ आहे भरकर लौट गए , कुछ नग्मे गाकर चले गए

:వో భీ ఎక్ పల్ కా కిస్సా థే, మైఁ భీ ఎక్ పల్ కా కిస్సా హూఁ
:वो भी एक पल का किस्सा थे , मै भी एक पल का किस्सा हुँ

:కల్ తుమ్ సె జుదా హో జావూఁగా, జో ఆజ్ తుమ్‌హారా హిస్సా హూఁ
:कल तुमसे जुदा हो जाउंगा , जो आज तुम्हारा हिस्सा हुँ"

*ప్యాసా చిత్రంలోని ఈ పాట అప్పటి ప్రధానమంత్రియైన జవహర్లాల్ నెహ్రూను సైతం కదిలించివేసింది.

:"యే కూచే, యె నీలామ్ ఘర్ దిల్‌కషీ కే, 
:యె లుట్‌తే హువే కారవాఁ జిందగీ కే,
:కహాఁ హైఁ, కహాఁ హైఁ ముహాఫిజ్ ఖుదీ కే,
:జిన్‌హే నాజ్ హై హింద్ పర్ వో కహాఁ హైఁ,"

### పాటలు
సాహిర్ వ్రాసిన కొన్ని పాటలు;
* *ఆనా హై తొ ఆ* (*आना है तो आ*) - నయా దౌర్ (1957) - స్వరకల్పన ఓ.పి.నయ్యర్.
* *యె దునియా అగర్ మిల్ భి జాయే తొ క్యా హై* (*ये दुनिया अगर मिल भी जाए तो क्या है*) (*[[ప్యాసా]] -1957), స్వరకల్పన ఎస్.డి.బర్మన్.
* *తూ హిందు బనేగా న ముసల్మాన్ బనేగా, ఇన్సాన్ కి ఔలాద్ హై ఇన్సాన్ బనేగా* (*तु हिंदु बनेगा ना मुसलमान बनेगा*) - ధూల్ కా ఫూల్ (1959), స్వరకల్పన దత్తా నాయక్.
* *యే ఇష్క్ ఇష్క్ హై* (*ये ईश्क ईश्क है *) - బర్సాత్ కి రాత్ (1960), స్వరకల్పన రోషన్.
* *నాతో కారవాఁకీ తలాష్ హై* (*ना तो कारवाँ की तलाश है*) - బర్సాత్ కీ రాత్ (1960), స్వరకల్పన రోషన్.
* *అల్లా తేరో నామ్, ఈశ్వర్ తేరో నామ్* (*अल्ला तेरो नाम ईश्वर तेरो नाम*) - హమ్ దోనో (1961), స్వరకల్పన జయదేవ్. 
* *చలో ఎక్ బార్ ఫిర్ సే అజ్‌నబీ బన్ జాయేఁ హమ్ దోనో* (*चलो ईक बार फिर से अजनबी बन जाए हम दोनो *) - గుమ్‌రాహ్ (1963 ) - స్వరకల్పన రవి.
* *మన్ రే తూ కాహే న ధీర్ ధరే* (*मन रे तु काहे ना धीर धरे?*) - చిత్రలేఖ (1964) - స్వరకల్పన రోషన్.
* *సంసార్ సే భాగే ఫిర్తే హో, భగవాన్ కో తుమ్ క్యా పావో గే* (*संसारसे भागे फिरते हो, भगवान को तुम क्या पाओगे*) - చిత్రలేఖ (1964) - స్వరకల్పన రోషన్.
* *ఈశ్వర్ అల్లా తేరే నామ్* (*ईश्वर अल्ला तेरे नाम*) - నయా రాస్తా (1970) - స్వరకల్పన దత్తానాయక్.
* *మైఁ పల్ దో పల్ కా షాయర్ హూఁ* (*मै पल दो पल का शायर हुँ*) - కభీ కభీ (1976) - ముహమ్మద్ జహూర్ ఖయ్యాం.
* *కభీ కభీ* (*कभी कभी*) - కభీ కభీ (1976) - ముహమ్మద్ జహూర్ ఖయ్యాం.

===రచనలు===
* *తల్‌ఖియాఁ* 
* *గాతా రహే బంజారా''

## అవార్డులు
* 1964: ఫిలింపేర్ - ఉత్తమ గేయరచన - "జో వాదా కియా వో నిభానా పడేగా" (తాజ్‌మహల్-సినిమా)
* 1977: ఫిలింఫేర్ - ఉత్తమ గేయరచన - "కభీ కభీ మెరె దిల్ మేఁ ఖయాల్ ఆతాహై" - కభీ కభీ సినిమా 
* 1971 : పద్మశ్రీ పురస్కారం - సాహిత్యం, విద్యారంగం.

## ఇవీ చూడండి
* బాలీవుడ్

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* Sahir Ludhianvi at Kavita Kosh 
* Sahir ki qalam se - Site dedicated to Sahir Ludhianvi
* 
* Sahir Ludhianvi at Urdu Poetry
* Silver Memories: Romantic Sahir

వర్గం:1921 జననాలు
వర్గం:1980 మరణాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:భారతీయ కవులు
వర్గం:ఉర్దూ కవులు
వర్గం:ఫిలింఫేర్ అవార్డుల విజేతలు
వర్గం:హిందీ సినిమా గీత రచయితలు