open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
బొమ్మలకొలువు

alt=బొమ్మల కొలువు - శ్రీ కృష్ణ లీలలు థీమ్|thumb|బొమ్మల కొలువు - శ్రీ కృష్ణ లీలలు థీమ్
సర్వసాధారణంగా పిల్లల ఆనందం, ఉత్సాహాల కోసం తీర్చిదిద్దే దీనినే దసరా **బొమ్మల కొలువు** అని కూడా అంటారు. దసరా నవరాత్రులలో పది రోజులు (9 రాత్రులు) ఈ సరదా బొమ్మలకొలువు పండగ జరుపుకుంటారు. దుర్గాదేవి రాక్షస విజయానికి గుర్తుగా ఈ పండగ జరుగుతుంది. దీని అలంకరణకు తొమ్మిది మెట్లుంటాయి. వారి కళాదృష్టి, ఆర్థిక స్తోమత, సౌకర్యాలను బట్టి వాళ్ళు ఈ మెట్లపై రకరకాల బొమ్మలను అమరుస్తారు.

## అలంకరణ
పై మెట్లపై దేవుళ్ళ బొమ్మలను ఉంచుతారు. అమ్మవారి బొమ్మలు కూడా వుంచే ఈచోటుని సత్వగుణానికి ప్రతీకగా నిర్వచిస్తారు. కింద వున్న మెట్లు పై ప్రాపంచిక జీవితానికి సంబంధించిన బొమ్మలు వుంచుతారు. అవి తామస గుణాన్ని ప్రతిబింబిస్తాయని అంటారు. మధ్యభాగములో క్షత్రియధర్మాన్ని తెలుపుతూ ఉండే రాజు, రాణి, యుద్ధవీరుల వంటి బొమ్మల నుంచుతారు. ఇక అన్నిటికన్నా పై మెట్టు మీదవుంచే కలశం దేవీ కరుణకు సూచనగా బావిస్తారు. ఈ మూడు గుణాలను అధిగమించిన వారికి దేవీ కటాక్షము లభ్యమవుతుందని అంటారు. ఇదీ బొమ్మలకొలువు తత్వము. మెట్ల పై తెల్లని వస్త్రము పరచి ఆ పై బొమ్మలను అమర్చుతారు.

## విశేషాలు
దీప ధూప నైవేద్యాలతో ప్రతిరోజూ లలితా సహస్రనామాలు, లక్ష్మీ అష్టోత్తరం చదివి పూజలు చేస్తారు. రోజూ ఒక కన్యకి (చిన్నఅమ్మాయి), ఒక సువాసినికి భొజనము పెట్టి తాంబూలం, అలంకరణ వస్తువులు, బట్టలు ఇస్తారు. ఇలా దసరా తొమ్మిది రోజులు చేస్తారు. ప్రతి రోజూ సాయంత్రము పేరంటానికి ముత్తైదువులను, పిల్లలను పిలిచి, అందరికీ పసుపు - కుంకుమ, తాంబూలము, దక్షిణ ఇస్తే తమకు అష్టైశ్వర్యాలు సిద్ధిస్తాయని, అమ్మవారి అనుగ్రహం కలుగుతుందని నమ్ముతారు. ఆ సమయములో మగువలంతా ఇచ్చుపుచ్చుకొనే కుంకుమ ఇల్లాలి సౌభాగ్యానికి చిహ్నము. అష్టగంధము, పసుపు ఆరోగ్యానికి చిహ్నాలు. మహిషాసురుణ్ణి చంపేందుకు దేవి కొంతకాలము సూది మొన మీద తపస్సు చేసిందంటారు. అందుకని బొమ్మల కొలువున్నన్ని రోజులు సూదిలో దారము పెట్టి ఏపని చెయ్యరు. ఈ బొమ్మలకొలువు ప్రతి సంవత్సరము చేస్తారు. కొన్ని ప్రాంతాలలో సంక్రాంతికి బొమ్మల కొలువు పెడతారు. బొమ్మలు అమర్చే పద్ధతి మాత్రం ఇదే. బొమ్మల కొలువు పెట్టడం మొదలు పెట్టాక సంవత్సరానికో మెట్టు చొప్పున తొమ్మిది మెట్ల వరకు పెంచుతూ వెళతారు. ప్రతీ సంవత్సరము తప్పనిసరిగా ఓ క్రొత్త బొమ్మ కొనడం సంప్రదాయం. ప్రస్తుతం ప్లాస్టిక్ బొమ్మలు, బార్బీలు చోటు చేసుకున్నాయి కానీ ఒకప్పుడు మట్టి బొమ్మలు, పింగాణీ బొమ్మలు మాత్రమే ఉండేవి.
thumb|అమ్మకానికి సిద్ధంగా ఉన్న బొమ్మలు

## సాధారణంగా అలంకరించే బొమ్మలు
దేవుని బొమ్మలైన వినాయకుడుగణపతి, రాముడ, కృష్ణుడు, లక్ష్మి, సరస్వతి, పార్వతి, స్వాతంత్ర్య సమరయోదుల బొమ్మలు, పెళ్ళితంతు బొమ్మలు, హాస్యబొమ్మలు మొదలగునవి. దేవుళ్ళ బొమ్మలతో పాటు బొమ్మల కొలువులో తప్పకుండా పెట్టే బొమ్మలు కొన్ని ఉంటాయి. పంచాంగం బ్రాహ్మడు, పెద్ద ముత్తైదువ, పచారీ కొట్టు కోమటి, అతని భార్య, తల్లీ పిల్ల, ఆవూ దూడ వంటివి. ఇవి కాక వివిధ జంతువుల బొమ్మలు, పక్షుల బొమ్మలు, పండ్లు, చెట్ల బొమ్మలు – ఇలా వారి వారి దగ్గరున్న బొమ్మలన్నీ ఆ కొలువులో పెడతారు. కాలక్రమంలో దేశనాయకుల బొమ్మలు, పురాతన కట్టడాల బొమ్మలు, ప్రయాణ సాధనాలు, వాహనాల బొమ్మల వంటివి కొలువులో చోటు చేసుకున్నాయి.

వర్గం:హిందూ సాంప్రదాయాలు
పౌర్ణమి (అయోమయ నివృత్తి)

**[[పౌర్ణమి]]** అనగా శుక్ల పక్షంలో చంద్రుడు నిండుగా ఉండే రోజు.

**పౌర్ణమి** అన్న పేరు ఈ క్రింది వాటిని కూడా సూచిస్తుంది:

* పౌర్ణమి (సినిమా)
సూది

thumb|కుట్టడానికి వాడే సూదులు.

**సూది** (ఆంగ్లం: **Needle**) ఒక చిన్న పరికరం. ఇవి సన్నగా మొనదేలి, వివిధ పరిమాణాలలో ఉంటాయి. కుట్టుపనిలోను, శస్త్రచికిత్సలో ఉపయోగించే సూదులకు ఒకవైపు దారం ఎక్కించడానికి చిన్న రంధ్రం ఉంటుంది.

## సూదులలో రకాలు
* తిన్నటి సూది
* వంపు తిరిగిన సూది
* పెద్ద సూది
* పలక సూది
* గుండు సూది
* పిన్నీసు
* దబ్బలం

## ఉపయోగాలు
### కుట్టుపనిలో
* బట్టలు, తోలు మొదలైనవి కుట్టడానికి ప్రత్యేకమైన కుట్టుమిషను ఉపయోగించి సూదులతో కుడతారు.
* చాలా పదార్ధాలను రవాణా చెయ్యడానికి సంచులలో వేసి దబ్బలం (పెద్ద సూది) తో కుడతారు.

### వైద్యంలో
* ఆకుపంక్చర్, ఒకరకమైన నొప్పిని తగ్గించే చైనా వైద్య చికిత్సలో సూదులుపయోగిస్తారు.
* ఇంజక్షన్ ద్వారా మన శరీరంలోనికి మందులు ఎక్కించడాన్ని సూదిమందు అంటారు.
* శస్త్రచికిత్సలో కోసిన శరీర భాగాల్ని తిరిగి కుట్టడానికి వివిధ రకాల సూదుల్ని వాడతారు.
## నొప్పించని సూది
చర్మంలో కలిసిపోయే సూదులు శాస్త్రవేత్తలు రూపొందించారు. దీన్ని చర్మానికి అతికించుకుంటే చాలు ఔషధం లోనికి వెళ్తుంది. దీంట్లో సూదులు కొన్ని వందలుంటాయి. అవన్నీ అత్యంత సూక్ష్మంగా శరీరంలో గుచ్చుకున్నా నొప్పి తెలియని విధంగా ఉంటాయి. ఔషధంతోపాటు ఈ సూదులు కూడా చర్మంలో కరిగిపోతాయి.

### ఇతరత్రా
* పువ్వులు, ఆకులు, పూసలు, మొదలైనవి హారంగా గుచ్చడానికి సూది, దారం వాడతారు.
* పచ్చబొట్లు పొడవడానికి ప్రత్యేకమైన సూదులు ఉపయోగిస్తారు.
* శరీరంలోని వివిధ భాగాలకు సూదులతో రంధ్రాలు చేసి ముక్కుపుడక, చెవిరింగులు వంటి కొన్ని ఆభరణాలు ధరిస్తారు.
* గ్రామోఫోన్ రికార్డుల్ని ఉపయోగించడానికి కొన్ని సూదుల్ని వాడేవారు.

వర్గం:గృహోపకరణాలు
కుటుంబ గౌరవం

*కుటుంబ గౌరవం (1957 సినిమా)
*కుటుంబ గౌరవం (1984 సినిమా)
*కుటుంబ గౌరవం (1997 సినిమా)
కుటుంబ గౌరవం (1997 సినిమా)

**కుటుంబ గౌరవం** 1997 ఏప్రిల్ 4న విడుదలైన తెలుగు సినిమా.  శ్రీ అనురాధ ఫిల్మ్స్ డివిజన్ పతాకంపై చదలవాడ శ్రీనివాసరావు నిర్మించిన ఈ చిత్రానికి కేతినేని అజయ్ కుమార్ దర్శకత్వం వహించాడు. కృష్ణంరాజు, జయసుధ, రాధిక ప్రధాన తారాగణంగా రూపొందిన ఈ సినిమాకు మాధవపెద్ది సురేష్ సంగీతాన్నందించాడు.  ఈ సినిమాను చదలవాడ తిరుపతి రావు సమర్పించాడు.

## తారాగణం

* కృష్ణంరాజు
* జయసుధ
* రాధిక
* హరిష్ 

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకుడు: కేతినేని అజయ్ కుమార్ 
* సంగీతం: మాధవపెద్ది సురేష్ 
* నేపథ్య గాయకులు: కె ఎస్ చిత్ర, శ్రీపతి పండితారాధ్యుల బాలసుబ్రహ్మణ్యం, ఉపద్రష్ట సునీత, విజయలక్ష్మి, సురేష్ పీటర్స్ 
* నిర్మాత: చదలవాడ శ్రీనివాసరావు 
* సమర్పణ: చదలవాడ తిరుపతిరావు 
* నిర్మాణ సంస్థ: అనురాధ ఫిలిం డివిజన్ 
* విడుదల:04:04:1997.

## పాటలు

# నిను చూసాక: కె.ఎస్.చిత్ర, ఎస్.పి.బాలు
# లవ్లీ కాలేజ్: సునీత, సురేష్ పీటర్స్
# బోలొ తర తర: సునీత, విజయలక్ష్మి
# పగలు రాత్రి కలిసి: ఎస్.పి.బాలు
# నువ్వు నేను సాక్షిగా: కె.ఎస్.చిత్ర, ఎస్.పి.బాలు

## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు

* 

వర్గం:కృష్ణంరాజు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:జయసుధ నటించిన సినిమాలు
కుటుంబ గౌరవం (1984 సినిమా)

కుటుంబ గౌరవం 1984 నవంబరు 9న  విడుదలైన తెలుగు సినిమా.  జయభేరి ఆర్ట్ ప్రొడక్షన్స్ బ్యానర్ పై మాగంటి వెంకటేశ్వరరావు నిర్మించిన ఈ సినిమాకు రాజా చంద్ర దర్శకత్వం వహించాడు.  మురళీమోహన్ సమర్పించిన ఈ సినిమాకు కె.చక్రవర్తి సంగీతాన్నందించాడు.

## తారాగణం

* మురళీమోహన్
* విజయశాంతి
* రంగనాథ్
* దీప
* గిరిబాబు
* గొల్లపూడి మారుతీరావు
* మాడా
* మిక్కిలినేని
* రావి కొండలరావు
* అన్నపూర్ణ
* అత్తిలి లక్ష్మి
* శ్రీలక్ష్మి
* జయశీల
* దేవి
* టి.జి.కమలాదేవి
* కైకాల సత్యనారాయణ

## సాంకేతిక వర్గం

* సమర్పణ: మురళీమోహన్
* కథ: జయభేరి యూనిట్
* మాటలు: గణేష్ పాత్రో , కాశీ విశ్వనాథ్
* పాటలు : వేటూరి సుందరరామమూర్తి
* నేపథ్యగానం: ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి.సుశీల, మాధవపెద్ది సత్యం
* రికార్డింగ్: ఎ.ఆర్.స్వామినాథన్
* స్టిల్స్ : మోహన్ జీ, జగన్ జీ
* దుస్తులు: వి.సాయి
* మేకప్ : కొల్లి రాము, కొల్లి బుజ్జి
* ఆపరేటివ్ కెమేరామన్: రమణరాజు
* స్టంట్స్ ; సాహుల్
* నృత్యం: తార
* కూర్పు: డి.రాజగోపాల్
* డైరక్టర్ ఆఫ్ ఫోటోగ్రఫీ: కె.ఎస్.హరి
* సంగీతం: కె.చక్రవర్తి
* నిర్మాత: మాగంటి వెంకటేశ్వరరావు
* దర్శకత్వం: రాజా చంద్ర 

## పాటల జాబితా
1.ఆనంద దీపావళి. మా అనురాగ దీపావళి , గానం.ఎస్.పి. బాలసుబ్రహ్మణ్యం , ఎం.రమేష్, పి.సుశీల బృందం , రచన: వేటూరి సుందరరామమూర్తి. 

2.అమ్మదొంగా తొడు దొంగాదోచేసాడే మనసు , గానం.ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం , పి.సుశీల , రచన: వేటూరి 

3.కౌగిల్లో  చెడుగుల్లో ఆడాలి రేపో మాపో,గానం. ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి.సుశీల బృందం , రచన: వేటూరి  

4.మాలిని నీవంటి అందాల మోహిని , గానం.ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి.సుశీల , రచన: వేటూరి   

5.శ్రీమతి సుందర వదనా తిరిగిన బొమ్మా వదిన , గానం.ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం , రచన: వేటూరి .  

## మూలాలు
.    2.ఘంటసాల గళామృతము, కొల్లూరి భాస్కరరావు బ్లాగ్ నుండి పాటలు .

## బాహ్య లంకెలు

* 
* Kutumba Gowravam 1984 full movie
పౌర్ణమి (సినిమా)

**పౌర్ణమి** ప్రభుదేవా దర్శకత్వంలో 2006లో విడుదలైన నృత్య ప్రధానమైన సినిమా. ఇందులో ప్రభాస్, త్రిష, చార్మి ప్రధాన పాత్రలు పోషించగా, ఇతర ముఖ్య పాత్రల్లో సింధు తులాని, రాహుల్ దేవ్, చంద్రమోహన్, ముఖేష్ రుషి, తనికెళ్ళ భరణి, కోట శ్రీనివాస రావు, మంజుభార్గవి తదితరులు నటించారు. ఎం. ఎస్. రాజు నిర్మించిన ఈ చిత్రానికి దేవి శ్రీ ప్రసాద్ సంగీతాన్నందించాడు.

## తారాగణం

* ప్రభాస్
* త్రిష
* చార్మి
* సింధు తులాని
* రాహుల్ దేవ్
* చంద్ర మోహన్
* కోట శ్రీనివాస రావు
* ముఖేష్ రుషి
* తనికెళ్ళ భరణి
* మంజుభార్గవి
* గీత
* హర్షవర్ధన్
* బ్రహ్మాజీ
* సుబ్బరాజు
* పరుచూరి వెంకటేశ్వర రావు
* సునీల్
* మల్లికార్జున రావు
* నర్సింగ్ యాదవ్
* సన
* శ్రావణ్
* అజయ్
* జి. వి. సుధాకర్ నాయుడు
* ప్రభాస్ శ్రీను

## పాటల జాబితా

భవమయ్యిన, గానం: జయదేవ్, పుణ్యశ్రీనివాస్

కోయో కోయో గానం: షాన్

వెవరో చూడాలి , గానం.కె ఎస్ చిత్ర

మువ్వలా నవ్వకలా , గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, కె ఎస్ చిత్ర

ఎవరో రావాలి , గానం.సాగర్, కె ఎస్ చిత్ర

పల్లకివై , గానం.గోపికా పూర్ణిమ

ఇచ్చి పుచ్చుకుంటే , గానం: టీప్పు , సుమంగళి

భరతవేదమున , గానం.కె ఎస్ చిత్ర

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు ప్రేమకథా సినిమాలు
వర్గం:ఎం.ఎస్.రాజు నిర్మించిన సినిమాలు
వర్గం:ప్రభుదేవా నటించిన సినిమాలు
వర్గం:దేవిశ్రీ ప్రసాద్ సంగీతం అందించిన సినిమాలు
వర్గం:త్రిష నటించిన సినిమాలు
వర్గం:సునీల్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:చంద్రమోహన్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:కోట శ్రీనివాసరావు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:తనికెళ్ళ భరణి సినిమాలు
వర్గం:మల్లికార్జునరావు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:పరుచూరి బ్రదర్స్ సినిమాలు
వర్గం:గీత నటించిన సినిమాలు
కోడలు దిద్దిన కాపురం (1997 సినిమా)

కోడలు దీన కాపురం 1997 మే 16న విడుదలైన తెలుగు చలన చిత్రం. సాయిగోపి ప్రొడక్షన్స్ పతాకం కింద శ్రీమతి రాజమ్మ సాయిప్రకాష్, వంటిపులి గోపయ్య లు సంయుక్తంగా నిర్మించిన ఈ సినిమాకు సాయిప్రకాష్ దర్శకత్వం వహించాడు. వినోద్ కుమార్, వినీత్, ఆమని లు ప్రధాన తారాగణంగా నటించిన ఈ సినిమాకు వందేమాతరం శ్రీనివాస్ సంగీతాన్నందించాడు.

## తారాగణం

* వినోద్ కుమార్
* వినీత్
* ఆమని

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకత్వం: సాయిప్రకాష్

* స్టూడియో: సాయిగోపి ప్రొడక్షన్స్
* నిర్మాత: శ్రీమతి రాజమ్మ సాయిప్రకాష్, వంటిపులి గోపయ్య; 
* స్వరకర్త: వందేమాతరం శ్రీనివాస్; 
* సాహిత్యం: సి. నారాయణ రెడ్డి, సిరివెన్నెల సీతారామ శాస్త్రి, జొన్నవిత్తుల రామలింగేశ్వరరావు, సాహితీ
* సమర్పణ: తరంగ సుబ్రమణ్యం 
* నేపథ్య గాయకులు: కె ఎస్ చిత్ర, ఎల్.చౌదరి, ఎల్.సాగరి, మనో, వి.శ్రీనివాస్ 
* విడుదల:16:05:1997.

## పాటలు

* సంగీత దర్శకుడు: వందేమాతరం శ్రీనివాస్; 
* మ్యూజిక్ లేబుల్: ఆకాష్ ఆడియో

# అందాల రాముడు రావయ్యా (గీత రచయిత: జొన్నవిత్తుల రామలింగేశ్వరరావు; గాయకులు: L. చౌదరి, L. సాగరి & కోరస్)
# స్వాగతం (గీత రచయిత: డా. సి. నారాయణ రెడ్డి; గాయకులు : కె. ఎస్. చిత్ర, ఎల్. చౌదరి & కోరస్)
# కొడకా నా మాట విను (గీత రచయిత: జొన్నవిత్తుల రామలింగేశ్వరరావు; గాయకుడు(లు): మనో & వి. శ్రీనివాస్)
# మజాగా ముందున్న (గీత రచయిత: సిరివెన్నెల సీతారామ శాస్త్రి; గాయకుడు(లు): కె.ఎస్. చిత్ర & కోరస్)
# ఇల్లాలిగా ఓ తల్లిగా (గీత రచయిత: సాహితీ; గాయకులు: వి. శ్రీనివాస్ & కోరస్)
# శివ శివ శివ శివ (గీత రచయిత: జొన్నవిత్తుల రామలింగేశ్వరరావు; గాయకుడు(లు): మనో, ఎల్. చౌదరి, & కోరస్)

## మూలాలు
క్రాంతి (1981 సినిమా)

క్రాంతి  1981 ఏప్రిల్ 4న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. శ్రీ క్రాంతి పిక్చర్స్ పతాకం కింద చల్లా ఈశ్వరయ్య, కె.యు.ఎస్.భాస్కర రావులు  నిర్మించిన ఈ సినిమాకు ముంజులూరి భీమేశ్వరరావు దర్శకత్వం వహించాడు.  జగ్గయ్య, జయంతి, రంగనాథ్, లక్ష్మీ, భాస్కర రాజులు  ప్రధాన తారాగణంగా నటించిన ఈ సినిమాకు కె.వి.మహదేవన్ సంగీతం అందించాడు.  ఈ సినిమాను ఊటుకూరి వెంకటనారాయణ సమర్పించాడు. 

## తారాగణం

* కొంగర జగ్గయ్య 
* జయంతి 
* రంగనాథ్ 
* లక్ష్మి 
* భాస్కరరాజు.
* నూతన నటులు
* శ్రీరామ్(సత్యం)
* భాస్కర్(శివం)
* కృష్ణమోహన్(సుందరం)
* భాస్కర రాజు(దాసు)

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకత్వం: మంజులూరి  భీమేశ్వర రావు
* సంగీతం: కె.వి. మహదేవన్
* గీత రచన: ఆత్రేయ 
* నేపథ్య గాయకులు: శ్రీపతి పండితారాధ్యుల బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పులపాక సుశీల, వై.ఎస్ రాజు, పి.బాపిరాజు 
* నిర్మాతలు: చల్లా ఈశ్వరయ్య , కె.యు.ఎస్.భాస్కరరావు 
* సమర్పణ: ఊటుకూరి వెంకట నారాయణ 
* నిర్మాణ సంస్థ: శ్రీక్రాంతి పిక్చర్స్ 
* విడుదల:04:04:1981.

## పాటలు

# ఈ ఊరు మావూరు ఎంత మంచి ఊరు నన్ను కన్నతల్లి - పి. సుశీల, రచన: ఆత్రేయ 
# ఎందుకో నువ్వంటే నాకు మనస్సు అందుకే నీకు - పి. సుశీల, రచన: ఆత్రేయ 
# గణ గణ ఘంటే మ్రోగింది పిల్లలూ బిరి బిర - పి. సుశీల,ఎస్.పి. బాలు, రచన: ఆత్రేయ 
# గుడ్ బై గుడ్ బై డోంట్ సే గుడ్ బై - ఎస్. పి. బాలు, పి. సుశీల, రచన: ఆత్రేయ 
# సత్యం శివం సుందరం మా లక్ష్యం - ఎస్.పి. బాలు,వై.ఎస్. రాజు,పి. బాపిరాజు, రచన: ఆత్రేయ.
# క్రాంతీ..క్రాంతీ..భ్రాంతీ..ఈ సృష్టి క్రమమే భ్రాంతి, రచన:ఆత్రేయ, బాలు బృందం

## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు

* https://ghantasalagalamrutamu.blogspot.com/2019/08/1981_99.html

వర్గం:జగ్గయ్య నటించిన సినిమాలు
జగన్మోహిని

**జగన్మోహిని** కి సంబంధించిన వివిధ వ్యాసాలు

* మోహినీ అవతారము - విష్ణువు 21 అవతారాలలో ఒక అవతారం
*జగన్మోహిని (1953 సినిమా)
*జగన్మోహిని (1978 సినిమా)
జగన్మోహిని (1978 సినిమా)

ఇది చాలా గొప్ప చిత్రం అప్పట్లో విఠలాచార్య వారు అద్భుతంగా తెరకెక్కించారు 

జానపద బ్రహ్మగా ప్రసిద్ధుడైన బి.విఠలాచార్య ఈ సినిమాను తన స్వంత బ్యానర్‌పై నరసింహ రాజు కథానాయకుడిగా నిర్మించాడు. అప్పటికి కొంతకాలంగా జానపద చిత్రాలు అసలు విడుదల కాలేదు. అందునా నరసింహరాజుకు హీరో ఇమేజి లేదు. కాని ఈ సినిమా మంచి విజయం సాధించింది.

## కథాంశం
ఈ సినిమా కథ పాతివ్రత్యం, అద్భుత శక్తులు, దేవతలు, దయ్యాలు, భక్తి అనే ఇతివృత్తాల చుట్టూ తిరుగుతుంది. 
ఒకపల్లెటూరి అందగాడిని ఒక కామపిశాచి ఆశించి తన వలలోవేసుకొంటుంది. పతివ్రతా శిరోమణి అయిన అతని భార్య తను నమ్మిన దైవాన్ని కొలిచి తన భర్తను మళ్ళీ తనవాడిగా చేసుకొంటుంది. సినిమాలో ఒక కోతి, ఒక పాము చాలా ముఖ్యమైన పాత్రలు వహించాయి.
## పాత్రలు-పాత్రధారులు

* జయమాలిని - జగన్మోహిని
* నరసింహ రాజు - రాజా
* ప్రభ - గౌరి, రాజా భార్య
* విజయలక్ష్మి
* ధూళిపాల సీతారామశాస్త్రి - రాజా తండ్రి
* సారథి
* భూసారపు
* వారణాసి
* సావిత్రి - రాజా తల్లి
* ఎ.సత్యనారాయణ
* మోదుకూరి సత్యం
* అత్తిలి లక్ష్మి
* ముక్కామల కృష్ణమూర్తి - సన్యాసి
* బాలకృష్ణ
* జయచంద్రన్
* జగ్గారావు
* సత్తిబాబు
* పొట్టి వీరయ్య - పిల్ల పిశాచి
* అనిత
* పి.లక్ష్మీకాంతమ్మ
* జయగౌరి
* జయవాణి
* రాజేశ్వరి
* శివకుమారి
* కె.వి.ఆర్.ఆచార్య
* భీమరాజు
* సుచిత్ర
* పొట్టేలు రాము
* పాము

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకుడు: బి.విఠలాచార్య 
* కథ : బి.వి.ఆచార్య 
* సంగీతం: విజయా కృష్ణమూర్తి 
* మాటలు: జి.కె.మూర్తి, కర్పూరపు ఆంజనేయులు 
* పాటలు: సింగిరెడ్డి నారాయణరెడ్డి, దుత్తలూరి రామారావు 
* నేపథ్య గాయకులు: శ్రీపతి పండితారాధ్యుల బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పులపాక సుశీల, శిష్ట్లా జానకి, రామకృష్ణ, ఆనంద్, వాణిజయరాం, పి.లీల, ఎల్.ఆర్.ఈశ్వరి, కౌసల్య 
* ఛాయ గ్రహణం: హెచ్.ఎస్.వేణు 
* ఎడిటింగ్: కె.గోవిందస్వామి 
* నిర్మాత: బి.విఠలాచార్య 
* నిర్మాణ సంస్థ: విఠల్ ప్రొడక్షన్స్ 
* విడుదల:1978.

## పాటలు
* అమ్మ శ్రీ జగదంబ శ్రీశైల భ్రమరాంబ - సావిత్రి
* కడతావా కడతావా జోడీ పుడుతుంది పుడుతుందీ వేడి - నరసింహరాజు, జయమాలిని
* చలి... గిలి... సవాల్ మీలో ఎవరైనా - జయమాలిని
* తందానే... సాగే అలలపైన ఊగే చందమామ - నరసింహరాజు, జయమాలిని
* నీ మగసిరి గని సరిసరి అందాలు - నరసింహరాజు, జయమాలిని
* పరమేశ్వరీ... జగదీశ్వరీ... త్రిభువన మాత - ప్రభ
* రాజా రాజా రాజా నీ కోసం నా రూపం నిగనిగలాడెనులేరా - జయమాలిని
* శ్రీశైల శిఖరాన చెలువైన ఓయమ్మ మాతల్లి భ్రమరాంబ మము బ్రోవుమమ్మా - ప్రభ
## బయటి లింకులు
* 
* యూ ట్యూబ్ లో జగన్మోహిని పూర్తి సినిమా.

వర్గం:తెలుగు జానపద సినిమాలు
వర్గం:సావిత్రి నటించిన సినిమాలు
వర్గం:ముక్కామల నటించిన సినిమాలు
వర్గం:ధూళిపాళ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:ప్రభ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:జయమాలిని నటించిన సినిమాలు
జీవన జ్యోతి

*జీవన జ్యోతి (1940 సినిమా)
*జీవన జ్యోతి (1975 సినిమా)
*జీవన జ్యోతి (1988 సినిమా)
జీవన జ్యోతి (1988 సినిమా)

**జీవన జ్యోతి** 1988 నాటి తెలుగు సినిమా. దీనిని నవ భారత్ ఆర్ట్ మూవీస్ బ్యానర్‌లో డి. ప్రతాప్ రాజు నిర్మించగా, రేలంగి నరసింహారావు దర్శకత్వం వహించాడు . ఇందులో శరత్ బాబు, జయసుధ, రాజేంద్ర ప్రసాద్, కుష్బూ ప్రధాన పాత్రల్లో నటించారు. రాజ్-కోటి సంగీతం సమకూర్చారు.

## కథ
ఈ చిత్రం ధనవంతులైన ఆదర్శ దంపతులు శ్రీధర్ (శరత్ బాబు), కల్యాణి (జయసుధ) లపై ప్రారంభమవుతుంది. వారు సంతానం లేని చింతలో ఉంటారు. వారి పనివాడు అక్బర్ (రాజేంద్ర ప్రసాద్) ను, కల్యాణి తన కొడుకుగా భావించి ప్రేమిస్తుంది. అతను కూడా ఆమె పట్ల అలాంటి భావన తీనే ఉంణ్టాడు. అక్బర్ నూర్జహాన్ (కుష్బూ) ను ప్రేమిస్తాడు. వివాహం చేసుకుంటాడు. ఇంతలో, కళ్యాణి గర్భవతి అవుతుంది, కానీ దురదృష్టవశాత్తు, ఆమెకు గర్భస్రావమౌతుంది. ఆమె మళ్ళీ గర్భం ధరించలేదని వైద్యులు చెబుతారు. కాబట్టి, ఆమె శ్రీధర్‌కు అతడి కార్యదర్శి నిర్మల (మనో చిత్ర) తో బలవంతంగా పెళ్ళి చేస్తుంది. నిర్మల తల్లి, గయ్యాళి దుర్గమ్మ (జయ విజయ) ప్రవేశించే వరకు అంతా బాగానే ఉంటుంది. తరువాత, నిర్మల ఒక ఆడ శిశువుకు జన్మనిస్తుంది. కళ్యాణి ఆ శిశువును ప్రేమగా పెంచుతుంది. కొన్నాళ్ళకే, దుర్గమ్మ అల్లకల్లోలం సృష్టిస్తుంది. దీనివల్ల కల్యాణి అక్బర్ & నూర్జహన్‌తో కలిసి ఇంటిని వదిలి వెళ్తుంది. ఏళ్ళు గడుస్తాయి. శ్రీధర్ కుమార్తె పెళ్ళి కుదురుతుంది. అయితే, కాళ్యాణి అప్పటికి అనారోగ్యంతో చావుబతుకుల్లో ఉంటుంది. ఇంతలో, శ్రీధర్ దివాళా తీస్తాడు. కట్నం కారణంగా కూతురు వివాహానికి అంతరాయం కలుగుతుంది. ఆ తరువాత, కళ్యాణి వచ్చి, తన వజ్రాల మంగళసూత్రాన్ని త్యాగం చేసి వారి పెళ్ళి చేస్తుంది. చివరగా, కళ్యాణి తన భర్త ఒడిలో మరణిస్తుంది. అక్బర్ ఆమెకు కర్మ చేస్తాడు.
## నటీనటులు

* శ్రీధర్ పాత్రలో శరత్ బాబు
* కల్యాణిగా జయసుధ
* అక్బర్‌గా రాజేంద్ర ప్రసాద్
* నూర్జహాన్ పాత్రలో కుష్బూ
* అబ్దుల్లా అలీ ఖాన్‌గా రాళ్ళపల్లి
* నర్రా వెంకటేశ్వరరావు
* పొట్టి ప్రసాద్
* కెకే శర్మ
* అలీగా జుట్టు నరసింహం
* నిర్మలగా మన చిత్ర
* ఝాన్సీ
* దుర్గమ్మగా జయ విజయ
* జానకి డబ్బింగ్
* నిర్మలమ్మ

## సంగీతం
రాజ్-కోటి సంగీతం సమకూర్చారు.

పాటలు:

## మూలాలు


వర్గం:రాజేంద్ర ప్రసాద్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:జయసుధ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:పొట్టి ప్రసాద్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:నిర్మలమ్మ నటించిన సినిమాలు
జీవిత నౌక (అయోమయ నివృత్తి)

*జీవిత నౌక (1951 సినిమా)
*జీవిత నౌక (1977 సినిమా)
జీవిత నౌక (1977 సినిమా)

**జీవిత నౌక** 1977, మే 13న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. 
## నటీనటులు
* శోభన్ బాబు,
* జయసుధ, 
* జయప్రద,
* రాజబాబు,
* శరత్ బాబు,
* త్యాగరాజు
* విజయభాను 
## సాంకేతికవర్గం
* దర్శకత్వం: కె. విశ్వనాద్
* సంగీతం: కె.వి. మహదేవన్
* గీత రచన: డా. సి. నారాయణ రెడ్డి
## పాటలు
ఈ సినిమాలోని పాటల వివరాలు: 
# గిలిగింతలు పలుకగలిగితే పులకింతలు పాడగలిగితే - పి.సుశీల  
# చల్లనమ్మే భామనోయి పల్లె పట్టు లేమనోయి - పి.సుశీల  
# చిలకపచ్చని చీరలోన చిగురు మెత్తని పడుచుతనం - ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం,పి.సుశీల  
# తుమ్మెదా తుమ్మెదా తొందరపడకు తుమ్మెదా - పి.సుశీల, ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం  
# నంద నందనుడు ఏందో లేడు ఇందున్నాడమ్మా - పి.సుశీల, ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం  
# వేయి దీపాలు నాలోన వెలిగితే అది ఏ రూపం - పి.సుశీల, ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం 
# కరారవిందే  న పదార విందం ముఖార విందే (శ్లోకం) - ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం

## కథ
## మూలాలు

## బయటిలింకులు
* 

వర్గం:కె. విశ్వనాధ్ దర్శకత్వం వహించిన సినిమాలు
వర్గం:శోభన్ బాబు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:త్యాగరాజు నటించిన సినిమాలు
జేబు దొంగ (1975 సినిమా)

**జేబు దొంగ** 1975 ఆగస్టు 14న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. సమతా ఆర్ట్స్ పతాకం కింద వి.ఆర్.యాచేంద్ర, కె.చటర్జీలు నిర్మించిన ఈ సినిమాకు వి.మధుసూధనరావు దర్శకత్వం వహించాడు. శోభన్ బాబు, మంజుల లు నటించిన ఈ సినిమాకు కె.చక్రవర్తి సంగీతాన్నందించాడు.

## నటీనటులు

* శోభన్ బాబు
* మురళీమోహన్
* రాజబాబు
* రావు గోపాలరావు
* కైకాల సత్యనారాయణ
* అల్లు రామలింగయ్య
* ప్రభాకర్‌రెడ్డి
* కె.వి.చలం
* పి.వెంకటేశ్వరరావు
* పి.జె.శర్మ
* మంజుల
* రోజారమణి
* రమాప్రభ
* కృష్ణకుమారి
* పిఆర్ వరలక్ష్మి

## సాంకేతికవర్గం

* కథ: కె.చటర్జీ
* మాటలు: ముళ్ళపూడి వెంకటరమణ
* పాటలు: ఆత్రేయ, ఆరుద్ర
* సంగీతం: కె.చక్రవర్తి
* ఛాయాగ్రహణం: ఎస్.వెంకటరత్నం
* కూర్పు: వి.అంకిరెడ్డి
* కళ: కుదరవల్లి నాగేశ్వరరావు
* నృత్యం: హీరాలాల్
* నిర్మాతలు: వి.ఆర్.యాచేంద్ర, కె.చటర్జీ
* దర్శకత్వం: వి.మధుసూధనరావు

## సంక్షిప్తకథ
రాజా పరిస్థితుల ప్రభావం వల్ల దొంగగా మారాడు. ఘరానా దొంగలను మట్టుపెట్టి పేదసాదలకు, అనాథ శరణాలయాలకు సహకరించాడు. కల్తీ మందులతో ప్రజల ప్రాణాలు తీస్తున్న దేశద్రోహులను సర్వనాశనం చేస్తానని కంకణం కట్టుకున్నాడు.  ఆ ప్రయత్నంలో అతనికి మాధవితో పరిచయం కలుగుతుంది. క్రమేణా ప్రణయంగా మారుతుంది. మాధవి తండ్రి రఘునాథ్ సెంట్రల్ హెల్త్ డిపార్ట్‌మెంట్‌లో ప్రధానాధికారి. కల్తీ మందుల ముఠావాళ్ళు అతనిని ఎత్తుకుపోయారు. వాళ్ళ ఉనికిని కనిపెట్టడానికి రాజా, మాధవి విశ్వప్రయత్నాలు చేస్తారు. చివరకు పోలీస్ అధికారి రంగయ్యకు సన్నిహితులవుతారు. ఎస్.ఐ.రంగయ్య సహాయంతో రాజా ముఠావాళ్ళ దురంతాలు అంతం చేస్తుంటాడు. కాని ముఠానాయకుని పాచికలో పడతాడు. అతని వలలో చిక్కుకుంటాడు. దుష్టులు చివరికి పట్టుబడాతారు. శిష్ట రక్షణ జరుగుతుంది.

## పాటలు
# నీలాల నింగిలో మేఘాల తేరులో ఆ పాలపుంతలో నీ కౌగిలింతలో నిలువెల్లా కరిగిపోనా నీలోన కలిసిపోనా - ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి.సుశీల - రచన: ఆత్రేయ
# గోవిందో గోవింద గుట్టుకాస్తా గోవిందా లడ్డులాంటి -ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి.సుశీల - రచన: ఆత్రేయ
# చల్లంగ ఉండాలి మా రాజులు నిండుగ ఉండాలి - ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం,కె.చక్రవర్తి, ఎస్.జానకి - రచన: ఆరుద్ర
# చూశారా పిల్లదాన్ని షోకైన కుర్రదాన్ని తోసింది ఒక్క - ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి.సుశీల - రచన: ఆరుద్ర
# బాబూ దోబూచులా నాతొ దొంగాటలా నా కళ్ళు మూసి - పి. సుశీల - రచన: ఆత్రేయ
# రాధా అందించు నీలేత పెదవి యెహే లాలించి తీరాలి - ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి.సుశీల - రచన: ఆరుద్ర
# రేగాడు రేగాడు కుర్రాడు ఇంక ఆగమన్నా ఆగేట్టులేడు - పి.సుశీల, ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం- రచన: ఆత్రేయ

## మూలాలు

* డి.వి.వి.ఎస్.నారాయణ సంకలనం చేసిన మధుర గాయని పి.సుశీల మధుర గీతాలు, జె.పి.పబ్లికేషన్స్, విజయవాడ, 2007.
## బయటిలింకులు
*

వర్గం:శోభన్ బాబు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రావు గోపాలరావు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:కె.వి.చలం నటించిన సినిమాలు
వర్గం:అల్లు రామలింగయ్య నటించిన సినిమాలు
వర్గం:సత్యనారాయణ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రమాప్రభ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రోజారమణి నటించిన సినిమాలు
ధర్మాత్ముడు

*ధర్మాత్ముడు (1977 సినిమా)
*ధర్మాత్ముడు (1983 సినిమా)
ధర్మాత్ముడు (1983 సినిమా)

**ధర్మాత్ముడు** భ్రమరాంబిక ఫిలింస్ పతాకంపై కేశవరావు నిర్మాతగా, బి. భాస్కరరావు దర్శకత్వంలో కృష్ణంరాజు, జయసుధ, విజయశాంతి ప్రధాన పాత్రల్లో నటించిన 1983 నాటి తెలుగు చలన చిత్రం. సినిమా, పాటలు మంచి విజయం సాధించాయి.
## చిత్రబృందం
సినిమాలో ప్రధాన తారాగణం, ముఖ్య సాంకేతిక వర్గం ఇలా ఉంది.
### నటనటులు
* కృష్ణంరాజు
*జయసుధ
*విజయశాంతి
*గుమ్మడి వెంకటేశ్వరరావు
*ప్రభాకర్‌రెడ్డి
* రాజేష్ 
* మిక్కిలినేని
* అత్తిలి లక్ష్మి
* ప్రసాద్ బాబు
* త్యాగరాజు
* సారథి
* చలపతిరావు
* భీమరాజు
* ఆనంద్ మోహన్
* టెలిఫోన్ సత్యనారాయణ
* డా.భాస్కరరావు
* చిడతల అప్పారావు 
### సాంకేతికవర్గం
*సంగీతం - సత్యం
*మాటలు - మద్దిపట్ల సూరి
*నేపథ్యగానం: ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి.సుశీల, యేసుదాస్, వాణి జయరాం
*గీతరచన - గోపి
*కెమెరా - సత్తిబాబు
*కళ - బి.ఆర్.కృష్ణ
*నిర్మాత - కేశవరావు
*దర్శకత్వం - బి.భాస్కరరావు

## పాటలు
*ఓ గోపెమ్మో ... ఇటు రావమ్మో ... ఈ దాసుని తప్పు దండంతో సరి .. మన్నించవమ్మో , రచన:మైలవరపు గోపి, గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం,పి సుశీల 
*దేవతలందరు ఒకటైవచ్చి దీవెన లివ్వాలి, గానం. శ్రీపతి పండితారాద్యుల బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి సుశీల 
*టకధిమి తకధిమి, రచన:మైలవరపు గోపి, గానం.కె జె.జేసుదాసు 
*దమ్ముంటే కాసుకోండి, రచన:మైలవరపు గోపి, గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పులపాక సుశీల కోరస్ 
*చిలకపచ్చ చీరకట్టి, రచన: ఎం.గోపి, గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, వాణి జయరాం.
## స్పందన
సినిమా మంచి విజయాన్ని సాధించింది. సినిమా పాటలు కూడా ప్రజాదరణ పొందాయి.
## బయటి లంకెలు

## మూలాలు
2.ఘంటసాల గళామృతము,కొల్లూరి భాస్కరరావు బ్లాగ్.
వర్గం:కృష్ణంరాజు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:జయసుధ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:గుమ్మడి నటించిన సినిమాలు
జేబు దొంగ (1987 సినిమా)

**జేబుదొంగ** ఎ. కోదండరామిరెడ్డి దర్శకత్వంలో 1987లో విడుదలైన చిత్రం. ఇందులో చిరంజీవి, భానుప్రియ, రాధ ముఖ్యపాత్రలు పోషించారు. ఈ చిత్రాన్ని రోజా మూవీస్ పతాకంపై ఎం. అర్జునరాజు, ఎం. రామలింగరాజు నిర్మించారు. కె. చక్రవర్తి సంగీతం అందించాడు. గొల్లపూడి మారుతీరావు ఈ చిత్రానికి కథ అందించాడు. పి. సత్యానంద్ మాటలు రాశాడు.

## కథ
జిమూంబా అనే విదేశీయుడు కొంతమంది భారతీయులతో కలిసి దేశ అభివృద్ధిని కుంటుపరచడానికి కొన్ని పథకాలు రచిస్తుంటాడు. దేశంలో అనేక చోట్ల ఈ ముఠా అల్లర్లకు పాల్పడుతూ ఉంటుంది. ఈ సమస్య ప్రభుత్వం దృష్టికి వస్తుంది. ముఠా రహస్యాలను బయట పెట్టడం కోసం సిబిఐ ఒక ఏజెంటును నియమిస్తారు. అతను రహస్యాలను సేకరించాడని తెలుసుకున్న ముఠా అతని కుటుంబంతో సహా చంపేస్తారు.

## తారాగణం
* చిట్టిబాబు/చక్రపాణిగా చిరంజీవి
* భానుప్రియ
* రాధ
* షణ్ముఖ శ్రీనివాస్
* రఘువరన్
* జిమూంబా గా కన్నడ ప్రభాకర్
* బాబు ఆంటోని
* కోట శ్రీనివాసరావు
* కైకాల సత్యనారాయణ
* గొల్లపూడి మారుతీరావు
* గిరిబాబు
* రాళ్ళపల్లి
* అన్నపూర్ణ
* వరలక్ష్మి
* కుయిలి 
* ప్రసాద్ బాబు
* హరి ప్రసాద్
* ప్రసన్న కుమార్
* సాక్షి రంగారావు
* కె.కె.శర్మ
* సత్తిబాబు
* టెలిఫోన్ సత్యనారాయణ
* జనార్ధన్
* థమ్
* డా. మదన్ మోహన్
* బుచ్చిరామయ్య
* పట్టాభి
* పోలారావు
* పొట్టి వీరయ్య

## నిర్మాణం
ఇందులో చిరంజీవి చిల్లరదొంగ, ఆఫీసరుగా ద్విపాత్రాభినయం చేశాడు. భానుప్రియ, రాధ కథానాయికలుగా నటించాడు. రఘువరన్, కన్నడ ప్రభాకర్ ప్రతినాయక పాత్రల్లో నటించారు. కైకాల సత్యనారాయణ, గొల్లపూడి మారుతీరావు సీబీఐ ఆఫీసర్లుగా కనిపించారు.

## సంగీతం
ఈ సినిమాకు కె. చక్రవర్తి సంగీతం అందించాడు. వేటూరి సుందరరామ్మూర్తి పాటలు రాశాడు. ఎస్. పి. బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి. సుశీల, ఎస్. జానకి, కె. ఎస్. చిత్ర పాటలు పాడారు.

పెదవి పెదవి , గానం:.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, కె ఎస్ చిత్ర

పోరా కుయ్యా , గానం.ఎస్ పీ బాలసుబ్రహ్మణ్యం. ఎస్ జానకి

తట్టుకోలేనబ్బి , గానం:ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి సుశీల

ఆ అది గుంట ,గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం,కె ఎస్ చిత్ర

రాజుల్లో రాజ్యలక్ష్మి , గానం.ఎస్ పీ బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి సుశీల

హవా హవాయి చూపోకటి, గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం,ఎస్ జానకి.

## మూలాలు

వర్గం:కోట శ్రీనివాసరావు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:సత్యనారాయణ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రాళ్ళపల్లి నటించిన సినిమాలు
ధర్మచక్రం (1996 సినిమా)

**ధర్మచక్రం** 1996 లో సురేష్ కృష్ణ దర్శకత్వంలో విడుదలైన సినిమా. ఇందులో వెంకటేష్, రమ్యకృష్ణ, ప్రేమ, గిరీష్ కర్నాడ్ ముఖ్యపాత్రల్లో నటించారు. ఇది మంచి విజయం సాధించింది. ఈ సినిమాలో నటనకుగాను వెంకటేష్ కు నంది అవార్డ్ వరించింది. ఈ సినిమాను సురేష్ ప్రొడక్షన్స్ పతాకంపై డి. రామానాయుడు నిర్మించాడు. అప్పటి దాకా కన్నడంలో కథానాయికగా నటించిన ప్రేమకు ఇదే తొలి తెలుగు సినిమా.

## కథ
రాకేష్ ఒక న్యాయవాది. తండ్రి పేరున్న రాజకీయ నాయకుడు. తల్లి శారద. రాకేష్ సురేఖ అనే మధ్య తరగతి అమ్మాయిని ప్రేమిస్తాడు. ఇది అతని తండ్రికి నచ్చదు. ఆమెను వేశ్యగా చిత్రీకరించి ఆమె మరణానికి కారణమవుతాడు. దాంతో రాకేష్ తండ్రిని అసహ్యించుకుని వైరం ఏర్పరుచుకుంటాడు. తల్లి శారద భర్త, కొడుకుల మధ్య నలిగిపోతూ ఉంటుంది. రాకేష్ కు తల్లి మాటంటే వేదవాక్కు. ఆమె తనయుడి ఆవేశాన్ని నియంత్రిస్తూ దారిలో పెట్టడానికి ప్రయత్నిస్తుంటుంది.

## తారాగణం
* న్యాయవాది రాకేష్ గా వెంకటేష్
* సంధ్యగా రమ్యకృష్ణ
* సురేఖగా ప్రేమ
* గిరీష్ కర్నాడ్
* రాకేష్ తల్లిగా శారదగా శ్రీవిద్య
* శ్రీలత
* బ్రహ్మానందం
* ఎ. వి. ఎస్
* రాళ్ళపల్లి
* ఎం. వి. ఎస్. హరనాథరావు
* వల్లం నరసింహారావు 
* జె.వి.సోమయాజులు 
* సుబ్బరాయ శర్మ 
* డి.రామానాయుడు 
* కోట శంకరరావు 
* అనంత బాబు 
* సారథి 
* తెలంగాణ శకుంతల 
* కృష్ణవేణి 
* రత్నసాగర్ 
* డబ్బింగ్ జానకి 
* దిలీప్ కుమార్ .

## నిర్మాణం
1995 జూన్ 22 న ఈ చిత్రం రామానాయుడు స్టూడియోలో చిత్రీకరణ ప్రారంభించింది. రెండున్నర పాటలు కెనడాలో చిత్రీకరించారు. కెనడాలో చిత్రీకరణ జరుపుకున్న తొలి తెలుగు చిత్రం ఇది. మొత్తం 62 రోజులపాటు చిత్రీకరణ జరగగా వెంకటేష్ 52 రోజులు నటించాడు. 

## సాంకేతిక వర్గం

* స్క్రీన్ ప్లే, దర్శకత్వం: సురేష్ కృష్ణ 
* మాటలు: ఎం.వి.ఎస్.హరినాథరావు 
* కధ: సురేష్ కృష్ణ 
* సంగీతం: ఎం.ఎం.శ్రీలేఖ 
* గీత రచయితలు: చంద్రబోస్, వేటూరి సుందర రామమూర్తి,
* నేపథ్య గానం: శ్రీపతి పండితారాద్యుల బాలసుబ్రహ్మణ్యం , కె ఎస్ చిత్ర, ఎం.ఎం.శ్రీలేఖ 
* ఫోటోగ్రఫీ: కె.రవీంద్రబాబు 
* కూర్పు: మార్తాండ్ కె.వెంకటేష్ 
* నిర్మాత: డి.రామానాయుడు 
* నిర్మాణ సంస్థ: సురేష్ ప్రొడక్షన్స్ 
* విడుదల:13:01:1996.

## పాటలు
* సొగసు చూడ హాయి హాయిలే.. తెలిసె నేడు ఇంత హాయి , రచన: చంద్రబోస్, గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, కె ఎస్ చిత్ర
*తమ సోమా మమ, రచన: చంద్రబోస్, గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం
*ధీర సమీరే, రచన: వేటూరి సుందర రామమూర్తి, గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, కె ఎస్ చిత్ర
*చెప్పనా చెప్పనా, రచన: చంద్రబోస్, గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, ఎం ఎం శ్రీలేఖ
*హాల్లో హాల్లో, రచన: చంద్రబోస్, గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, కె ఎస్ చిత్ర
*ఆగడాయే రహం, రచన: వేటూరి సుందర రామమూర్తి, గానం. ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం.
*

## విశేషాలు
* ఈ సినిమా లోని నటనకు గాను వెంకటేష్ కు ఉత్తమ నటుడిగా నంది బహుమతి వచ్చింది. 
* ఉత్తమ ఛాయ గ్రహకుడు: కె.రవీంద్రబాబు 
*

## మూలాలు

వర్గం:నంది పురస్కారాలు
వర్గం:రామానాయుడు నిర్మించిన సినిమాలు
వర్గం:బ్రహ్మానందం నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రాళ్ళపల్లి నటించిన సినిమాలు
పెళ్ళి సంబంధం (అయోమయ నివృత్తి)

*పెళ్ళి సంబంధం (1970 సినిమా)
*పెళ్ళి సంబంధం (2000 సినిమా)
పెళ్ళి సంబంధం (2000 సినిమా)

**పెళ్ళి సంబంధం** అనేది 2000లో వచ్చిన కామెడీ చిత్రం. శ్రీ సాయి రాఘవేంద్ర మూవీస్ బ్యానర్‌పై సి. అశ్వినీ దత్, కె. రాఘవేంద్రరావు దర్శకత్వంలో నిర్మించాడు.అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, సుమంత్, సాక్షి శివానంద్, సంఘవి ప్రధాన పాత్రల్లో నటించారు. ఎస్‌ఐ రాజ్‌కుమార్ సంగీతం సమకూర్చాడు. ఈ చిత్రం తమిళలో వచ్చిన *పూపారికా వరుగిరోమ్* (1999) కు రీమేక్.

## తారాగణం

* సీతారామయ్య / కాసిగా అక్కినేని నాగేశ్వరరావు
* సుమంత్
* సాక్షి శివానంద్
* సంఘవి
* రఘువరన్
* కోట శ్రీనివాసరావు
* బ్రహ్మానందం
* తనికెళ్ళ భరణి
* ఎం.ఎస్.నారాయణ
* ఎ.వి.ఎస్
* బ్రహ్మజీ
* రాజా రవీంద్ర
* ప్రసాద్ బాబు
* రఘునాథారెడ్డి
* సుధ
* ప్రియా
* వర్ష
* ఢిల్లీ రాజేశ్వరి
* కల్పనా రాయ్

## పాటలు
సిరివెన్నెల సీతారామ శాస్త్రి రాసిన పాటలకు ఎస్‌ఐ రాజ్‌‌కుమార్‌ సంగీతం సమకూర్చాడు. సుప్రీం ఆడియో కంపెనీ ద్వారా సంగీతం విడుదలైంది. 

## మూలాలు


వర్గం:కోట శ్రీనివాసరావు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:బ్రహ్మానందం నటించిన సినిమాలు
వర్గం:కల్పనా రాయ్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:సంఘవి నటించిన సినిమాలు
వర్గం:సాక్షి శివానంద్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:సుధ నటించిన సినిమాలు
రక్తసంబంధం

**రక్తసంబంధం** పేరుతో ఉన్న సినిమాలు:

*రక్తసంబంధం (1962 సినిమా), నందమూరి తారక రామారావు నాయకుడిగా
*రక్తసంబంధం (1980 సినిమా), చిరంజీవి నాయకుడిగా
*రక్తసంబంధం (1984 సినిమా), కృష్ణ నాయకుడిగా
రక్తసంబంధం (1984 సినిమా)

రక్త సంబంధం 1984 ఫిబ్రవరి 16న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. రవి కళామందిర్ పతాకం కింద ఎం.ఎస్.ప్రసాద్, ఆదుర్తి భాస్కర్ లు నిర్మించిన ఈ సినిమాకు విజయనిర్మల దర్శకత్వం వహించారు. కృష్ణ ఘట్టమనేని, రాధ, జయంతి లు ప్రధాన తారాగణంగా నటించగా, చక్రవర్తి సంగీతాన్నందించాడు. మహిళా దర్శకురాలు విజయనిర్మల రూపొందించిన 25వ సినిమా ఇది.

## తారాగణం

* కృష్ణ ఘట్టమనేని, 
* రాధ, 
* జయంతి,
* కైకాల సత్యనారాయణ, 
* మాస్టర్ సురేష్,
* గిరిబాబు, 
* సుదర్శన్, 
* సుత్తి వేలు, 
* వీరబద్రరావు, 
* రమాప్రభ, 
* అన్నపూర్ణ, 
* జ్యోతిలక్ష్మి

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకత్వం: విజయనిర్మల
* స్టూడియో: రవి కళామందిర్
* నిర్మాత: M.S. ప్రసాద్, ఆదుర్తి భాస్కర్; 
* స్వరకర్త: చక్రవర్తి (సంగీతం)
* రచన: సత్యానంద్
* పాటలు: ఆత్రేయ, వేటూరి
* ఛాయాగ్రహణం: వి.యస్.ఆర్. స్వామి

## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు

* 

వర్గం:ఘట్టమనేని కృష్ణ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రమాప్రభ నటించిన సినిమాలు
శరత్ పూర్ణిమ

thumb|శరత్ పూర్ణిమ
శరత్ పూర్ణిమ ** (కోజాగరాత్రి పూర్ణిమ), ** శరదృతువులో ఆశ్వీయుజ మాసం పౌర్ణమి నాడు ఈ పండుగగా జరుపుకుంటారు. ఈ పండగని శరత్-పూర్ణిమ, కొజాగరాత్రిపూర్ణిమ, కాముడిపున్నమి అని కూడా అంటారు. ఈరోజు రాత్రి లక్షీదేవి ఆకాశమార్గంలో తిరుగుతూ ఎవరైతే ఉపవాసముండి తనని పూజిస్తారో వారికి అష్టఐశ్వర్యాలు ప్రసాదిస్తుందని భక్తుల నమ్మకం. హిందువులు ముఖ్యంగా మహారాష్ట్ర, గుజరాత్, తెలంగాణ రాష్ట్రాలవారు ఈపండుగ జరుపుకుంటారు.
ఈ రోజు దేవాలయాలలో,, ఇంటిలో కూడా రాత్రి వేళ పాలల్లో చంద్రుడుని చూసి తరువాత ఆ పాలను ప్రసాదంగా స్వీకరిస్తారు.

## వ్రతం చేయువిధానం
ఉదయాన్నే లేచి శుచి శుభ్రంగా స్నానం చేసి ఇంట్లో తూర్పుదిక్కున లక్ష్మీదేవి పూజా మంటపం ఏర్పాటు చేయాలి.లక్ష్మి ప్రతిమను కాని, ఫొటోనికాని ఉంచి విఘ్నేశ్వర పూజచేసి లక్ష్మీదేవిని ఆస్వాదించాలి.ధూప, దీప నైవేద్యాలు పెట్టి భక్తిశ్రద్ధలతో లక్ష్మి అష్ట్రోత్రాలు, శ్లోకాలు చదివి పూజచేయాలి.రోజంతా ఉపవాసముండాలి.

## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు

వర్గం:పండుగలు
వర్గం:వ్రతములు
వర్గం:పూజావిధానాలు
విశ్వనాథన్ ఆనంద్

ప్రపంచ చదరంగం క్రీడలో భారతదేశానికి వన్నెతెచ్చిన క్రీడాకారుడు **విశ్వనాథన్ ఆనంద్**. *పువ్వు పుట్టగానే పరిమళిస్తుంది* అన్నట్లుగా పిన్న ప్రాయంలోనే చెస్ క్రీడలో నైపుణ్యం సంపాదించాడు. 14 వ ఏటనే సబ్-జూనియర్ జాతీయ చెస్ చాంపియన్ షిప్ సాధించాడు. 1985 లోనే ఇంటర్నేషనల్ మాస్టర్గా అవతరించాడు. 16 వ ఏటనే 1985లో జాతీయ చాంపియన్ షిప్ చేజిక్కించుకున్నాడు. 1987 లోనే ప్రపంచ జూనియర్ చెస్ చాంపియన్ షిప్ సాధించి ప్రపంచం దృష్టిని ఆకర్శించాడు. ఆ ఘనత సాధించిన తొలి భారతీయుడిగా రికార్డు సృష్టించాడు. ఆ సమయంలోనే గ్రాండ్ మాస్టర్గా అవతరించాడు. ఈ విషయంలో కూడా దేశంలో ప్రప్రథముడు ఇతనే కావడం గమనార్హం.2000 లోనే మొట్టమొదటి సారిగా మనదేశానికి చెస్ ప్రపంచ చాంపియన్ షిప్ ను సాధించి పెట్టిన రికార్డు మరువలేనిది. 2003లో ఫ్రాన్స్లో జరిగిన రాపిడ్ చెస్ చాంపియన్ షిప్ లో కూడా గెల్చి తన ఘనతను మరింతగా ప్రపంచానికి చాటిచెప్పాడు. 2007 సెప్టెంబరు 30 న ఫైడ్ ప్రపంచ చెస్ కిరీటాన్ని రెండో పర్యాయం చేజిక్కించుకొని తనకు సాటిలేదని నిరూపించాడు. 2007 అక్టోబరు 1 న అత్యధిక పాయింట్లతో పైడ్ రేటింగ్ సాధించి ప్రపంచ నెంబర్ వన్ గా నిలిచాడు.

## సాధించిన అవార్డులు

* 1985లో అర్జున అవార్డు
* 1987లో పద్మశ్రీ అవార్డు
* 1987 లోనే సోవియట్ ల్యాండ్ నెహ్రూ అవార్డు
* 1988లో పద్మశ్రీ అవార్డు లభించింది.
* 1991-92 లో రాజీవ్ ఖేల్ రత్న అవార్డు  ఖేల్ రత్న అవార్డు స్వీకరించిన మొట్టమొదటి క్రీడాకారుడు
* 1992లో కే.కే.బిర్లా అవార్డు పొందినాడు
* 1997, 1998, 2003, 2004 లలో చెస్ ఆస్కార్ అవార్డులు 
* 1998లో స్పోర్ట్స్ స్టార్ ప్రధానం చేసిన మిలీనియం అవార్డు
* 2000లో పద్మభూషణ్ అవార్డు
* 2007లో పద్మ విభూషణ్ అవర్డు

## ఇవికూడా చూడండి

## బయటి లింకులు
## మూలాలు


వర్గం:1969 జననాలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కారం పొందిన తమిళనాడు వ్యక్తులు
వర్గం:అర్జున అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:రాజీవ్ గాంధీ ఖేల్‌రత్న గ్రహీతలు
వర్గం:చెస్ ఆస్కార్ అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:తమిళనాడు చదరంగ క్రీడాకారులు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన తమిళనాడు వ్యక్తులు
వర్గం:పద్మవిభూషణ పురస్కారం పొందిన తమిళనాడు వ్యక్తులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:చదరంగం గ్రాండ్ మాస్టర్లు
చీపురు (అయోమయ నివృత్తి)

* చీపురు, నేల ఊడ్చుకొనే సాధనం.

----
* చీపురుగూడెం, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా, నల్లజర్ల మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* చీపురుగొండి, విశాఖపట్నం జిల్లా, పెదబయలు మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* చీపురుగొంది, విశాఖపట్నం జిల్లా, ముంచంగిపుట్టు మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* చీపురుదుబ్బ, అదిలాబాదు జిల్లా, కౌతల మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* చీపురుపల్లి (అయోమయ నివృత్తి)
* చీపురువలస, విజయనగరం జిల్లా, కొత్తవలస మండలానికి చెందిన గ్రామం.
అటునుండి నరుక్కు రా

వాసిరెడ్డి వేంకటాద్రి నాయుడు అమరావతిని పాలించే కాలంలో దోపిడీ దొంగల బెడద ఎక్కువగా ఉండేది. వారి బారి నుండి ప్రజలను కాపాడేందుకు ఆయన ఆ దోపిడీ దొంగలను పట్టి, బంధించి, వారందరినీ వరసగా నిలబెట్టి తలలు నరకమని తలారులను ఆజ్ఞాపించాడు. ప్రాణాలు కాపాడుకునే దారి లేక ఆ దొంగలు 'అటు నుండి నరుక్కు రా' అంటే 'కాదు అటు నుండే రా' అని ఆయనను ప్రాధేయ పడ్డారు. కొంత మందిని నరికిన తరువాతైనా ప్రభువుకు జాలి కలిగి మిగిలిన వాళ్ళను క్షమించక పోతాడా, ఆ విధంగా ప్రాణాలు దక్కక పోతాయా అని వారి ఆశ. ఆ విధంగా ఈ సామెత పుట్టింది. 

మెకంజీ కైఫీయత్తుల ప్రకారం వేంకటాద్రి నాయుడు చంపించిన దోపిడీ దొంగల సంఖ్య 150. వెంకటాద్రినాయుడు వారిని భోజనానికి పిలిచి చంపివేసినట్టు ఉంది. సత్యం శంకరమంచి రచించిన అమరావతి కథలు పుస్తకంలో కూడా పై కథనం ఉంది. 

 alt=Raja Venktadri Naidu. Patriot at Mangalagiri Temple main entrance|center|thumb|రాజ వాసి రెడ్డి వెంకటాద్రి నాయుడు. మంగళ గిరి ఆలయంలో ప్రధాన ద్వారంలో వున్న చిత్ర పటము. స్వంతి కృతి 

ఒక పనిని ఒక పద్ధతిలో చెయ్యడం కుదరకపోతే వేరే విధంగా చెయ్యమని చెప్పే సందర్భంలో ఈ సామెతను ప్రస్తుతం వాడుతున్నారు. 

## ఇవి కూడా చూడండి
* అమరావతి కథలు

## మూలాలు


## వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:సామెతలు
పిన్ని (1989 సినిమా)

**పిన్ని** 1989 ఫిబ్రవరి 2న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. శ్రీ విజయకృష్ణ మూవీస్ పతాకంపై ఎస్.రామానంద్ నిర్మించిన ఈ సినిమాకు విజయనిర్మల దర్శకత్వం వహించింది. చంద్రమోహన్, విజయ నిర్మల, నరేష్, రమ్యకృష్ణలు ప్రధాన తారాగణంగా నటించిన ఈ సినిమాకు రాజ్ కోటి సంగీతాన్నందించాడు.

## కథ
ఆడపిల్లలతో నిండి చితికిపోయిన ఒక కుటుంబానికి, బాద్యత గల పెద్ద కూతురుగా జీవితాన్ని ప్రారంభించి, ఆర్థిక పరమైన ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్న తన సంసార సమస్యా నివృత్తికై పంపెడు పిల్లలున్న వయస్సు మీరిన కోటీశ్వరుడికి రెండో భార్యగా ఆ కుంటుంబంలో ప్రవేశించి, తల్లి లేని ఆ పిల్లలందరికీ తల్లి అయి "పిన్ని" గా పిలువబడుతూ ఒక స్త్రీ మూర్తి ఒక కుటుంబాన్ని చక్కదిద్దిన తీరు తెన్నులతో ఈ కథ ఉంటుంది.

## తారాగణం
* విజయనిర్మల
* నరేష్
* రమ్య కృష్ణ
* చంద్రమోహన్
* కైకాల సత్యనారాయణ
* దగ్గుబాటి రాజా
* సాయి కుమార్
* తులసి శివమణి 
* కోట శ్రీనివాస రావు
*పండరీ బాయి
* సుత్తివేలు
* రామ్ మోహన్ (నటుడు) 
* చిట్టిబాబు (కమెడియన్) 
* మాడా
* కె.కె. శర్మ
* థమ్
* అనంతరాం 
* ఓ.ఎస్.ఆర్. అంజనేయులు 
* వరలక్ష్మి 
* వై.విజయ
* నిర్మలమ్మ
* తాతినేని రాజేశ్వరి 
* కల్పనా రాయ్ 
* కీర్తి 
* అనుజా 
* బేబీ శ్వేతా రెడ్డి 
* బేబీ అమూల్య

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకత్వం: విజయనిర్మల
* స్టూడియో: శ్రీ విజయకృష్ణ మూవీస్
* నిర్మాత: ఎస్.రామానంద్; 
* స్వరకర్త: రాజ్-కోటి
*మాటలు: త్రిపురనేని మహారథి
*పాటలు: వేటూరి, జాలాది
*సంగీతం: రాజ్ కోటి
*కెమేరా :పుష్పాల గోపీకృష్ణ
*నిర్మాత: యస్ రమానంద్
*స్క్రీన్ ప్లే, దర్శకత్వం: విజయనిర్మల

## మూలాలు

వర్గం:నిర్మలమ్మ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:చంద్రమోహన్ నటించిన సినిమాలు
ఊయల

**ఊయల** లేదా **ఉయ్యాల** ఊగడం ఒక సరదాయైన పని. పిల్లలు ఎక్కువగా ఊయలలో కూర్చుని ఊగడానికి ఇష్టపడతారు. కొన్ని పెద్ద ఊయలలు పార్కులలో, ఇంటి పెరడు, మేడమీద కూర్చుని విశ్రాంతి తీసుకోడానికి ఉంచుతారు. ఒక్కసారి కదిలించి వదిలేస్తే కొంతకాలం ఒక లోలకం లాగా ఊగుతూ ఉంటుంది.

ఉద్యానవనాలలో వివిధ రకాల ఊయలలు ఒక ఆకర్షణ. ఉయ్యాల బల్ల సాధారణంగా కర్రతో చేసి, వాటిని తాళ్ళతో వేలాడదీస్తారు. ఇవి రకరకాల పరిమాణంలో ఒకరు లేదా ముగ్గురు వరకు కూర్చోడానికి అనువుగా తయారుచేస్తారు. బాగా చిన్నపిల్లల కోసం ఉయ్యాల బల్లకున్న కాళ్ళు పెట్టుకోడానికి అనువుగా రంధ్రాలుంటాయి. 

కర్ర బల్లను బలమైన తాళ్ళతో పెద్ద చెట్టుకొమ్మకు కట్టి పెద్ద్ పిల్లలు, పెద్దవాళ్లు కూడ ఊగుతారు. మామూలు ఊయ్యాలలో 1-2 మీటర్లు ఎత్తుకు పోతే, ఈ రకమైన పెద్ద ఉయ్యాలలో 5-6 మీటర్ల ఎత్తుకు పోవచ్చు. 

ఒక త్రాడుకు పాడైపోయిన రబ్బరు టైరుని చెట్టుకు కట్టి దాంట్లో కూర్చుని ఊగడం కూడా ఒకరకమైన ఊయల.

ప్రకృతిలో పొడుగ్గా బలమైన ప్రాకే మొక్కల కాండం క్రిందకి ఊగుతుంటే వాటిమీద కూర్చొని ఊగడం అడవులలోని చిన్నచిన్న గ్రామాలలో చూడవచ్చును.

## సంస్కృతి
* తెలుగువారు బిడ్డపుట్టిన తర్వాత జరిపే బాలసారె పండుగలో మొట్టమొదటగా పట్టుచీరతో కట్టిన ఉయ్యాలలో వేస్తారు.
* అట్లతద్ది పండుగనాడు యువతులు, ముత్తైదువలు ఉయ్యాల లూగడం ఒక సంప్రదాయం.

## బయటి లింకులు
https://web.archive.org/web/20090310164022/http://lumiere.sopheava.com/2005/07/lonely_tireswing_on_the_greenw.php Picture of a tire swing.

వర్గం:గృహోపకరణాలు
సిరిమాను

సిరిమాను చెట్టు కొరకు చూడండి సిరిమాను చెట్టు
thumb|సిరిమానోత్సవం జాతరలో ప్రధాన ఘట్టంలో ఒక దృశ్యం
**సిరిమాను (సిరిమానోత్సవం)** అనేది భక్తి పూర్వకంగా జరుపుకునే ఒక ఉత్సవం. ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని విజయనగరం పట్టణంలో శ్రీ పైడితల్లి సిరిమానోత్సవం పేరిట ప్రతి సంవత్సరం ఉత్సవం జరుగుతుంది. ఒక పొడుగాటి గడ చివర ఒక పీఠాన్ని తగిలించి ఆ కుర్చీలో పూజారి కూర్చొని గుడికి ప్రదక్షిణ చెయ్యడం ఈ ఉత్సవంలోని ప్రధాన భాగం.

విజయనగర సామ్రాజ్య కాలంలో సిడిమ్రాను అనే ఉత్సవం జరిగేది. ఆ ఉత్సవం కూడా దాదాపు ఇదే పద్ధతిలో జరిగేది. అయితే భక్తులు కొక్కేనికి అమర్చిన పీఠంపై కాక, స్వయంగా తామే ఆ కొక్కేలకి వేళ్ళాడేవారు.

## మూలాలు, వనరులు

వర్గం:ఉత్సవాలు
వర్గం:విజయనగరం జిల్లా
ఉయ్యాల (అయోమయ నివృత్తి)

* ఉయ్యాల, పిల్లలకిష్టమైన ఒకరకమైన ఆట.

----
* ఉయ్యాల జంపాల - 1965 తెలుగు సినిమా.
* ఉయ్యాలపల్లె - నెల్లూరు జిల్లా, కలువోయ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* ఉయ్యాలపుట్టు - విశాఖపట్నం జిల్లా, డుంబ్రిగుడ మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* ఉయ్యాలపేట - శ్రీకాకుళం జిల్లా, నందిగం (శ్రీకాకుళం జిల్లా) మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* ఉయ్యాలమడుగు (జి) - ఖమ్మం జిల్లా, చర్ల మండలానికి చెందిన గ్రామం 
* ఉయ్యాలవాడ (అయోమయ నివృత్తి)
కత్తెర

right|frame|వివిధరకాల కత్తెరలు.
**కత్తెర** (Scissors) ఏదైనా వస్తువును కావలసిన ఆకారంలో ముక్కలు చేయడానికి ఉపయోగించే పరికరం. దీనిని ఇనుముతో కాని ఉక్కుతో కాని, ఇత్తడితో కాని తయారు చేస్తారు. దీనిని ప్రపంచమంతటా ప్రతివారూ ఉపయోగిస్తుంటారు.

## భాషా విశేషాలు
తెలుగు భాషలో కత్తెర పదానికి వివిధ ప్రయోగాలున్నాయి. కత్తెర [ kattera ] kattera. [Tel.] n. Scissors. The constellation or sign called కృత్తిక. The period of time when the sun is between the signs భరణి, రోహిణి and కృత్తిక. కత్తెర కాలు kattera-kālu. n. The upright cross pieces of wood in a dooly or litter, that connect the bottom with the pole above. కత్తెరగడ్డము kattera-gaddamu. n. A cropped beard. కత్తెరగాయము kattera-gāyamu. n. A certain kind of window గవాక్ష విశేషము. కత్తెరచీల kattera-chīla. n. A pin on which a lever acts. మీట ఆడే చీల. కత్తెరదొంగ kattera-donga. n. A cut purse. కత్తెరబావిలీలు kattera-bāvilīlu. n. An ornament of gold and gems worn by women near the top of the ear. కత్తెరయెండ kattera-yeṇḍa. n. Fierce heat. కత్తెరరాయ kattera-rāyi. n. Marble; a kind of black stone, which is sonorous like metal. కత్తెరవాసములు kattera-vāsamulu. n. Bamboos arranged against each other like the blades of scissors.

## తయారీ పద్దతులు
దీని తయారీకి రెండు ఒకేరకమైన మూసలో ఉన్న చిన్న పలుచని ఇనుము లేదా స్టీల్ ముక్కలు వాడుతారు. వాట్ ఒకవైపు అంచులను పదును పెట్టి వాటిని మధ్యభాగమున చిన్న రంద్రము చెసి రెండిటిని కలుపుతూ ఒక బోల్టు పెట్టి బిగిస్తారు. పట్టుకొనేందుకు వీలుగా రెండిటికీ ఒక వైపు దలసరిగా ప్లాస్టిక్ తొడుగులు తొడుతారు.

## ఉపయోగాలు
దీని ఉపయోగం పలు సంధర్భాలలో సర్వసాధరణం. కనుక ఇది ప్రతి గృహంలోనూ కనిపిస్తుంటుంది. దీని ఉపయోగాలలో కొన్ని.
* దీనిని సర్వసామాన్యంగా టైలర్(Tailer) అని పిలిచే దర్జీ పనివారు తప్పక ఉపయోగిస్తారు. 
* బట్టను కత్తిరించి దుస్తులుగా మలచే పనిలో కత్తెర ముఖ్యమైన సాధనం.
* ఆఫీసులలో, ఇతర కార్యాలయాలలో ఉద్యోగులు పేపరు కత్తిరించుకొనుటకు వినియోగిస్తారు.
* ఇంటి ముందు తోటలో రెండు చేతులతో వాడె పెద్ద కత్తెరతో చెట్లను అందంగా వుండుటకు కత్తరిస్తారు.
* మంగలి తల వెంట్రుకలను కత్తరించడానికి కత్తెరను వుపయోగిస్తాడు.
* వైద్యులు శస్త్ర చికిత్సలో చిన్న కత్తెరలను ఉపయోగిస్తారు.
*

## ఇవి కూడా చూడండి
* అడకత్తెర

## మూలాలు

వర్గం:గృహోపకరణాలు
దేవాలయం (సినిమా)

**దేవాలయం** సినిమా 1985 విడుదల. టీ.కృష్ణ దర్శకత్వంలో శోభన్ బాబు, విజయశాంతి నటించిన ఈ చిత్రానికి సంగీతం చక్రవర్తి సమకూర్చారు.

## తారాగణం
శోభన్ బాబు

విజయశాంతి

రావుగోపాలరావు

సోమయాజులు

నర్రా వేంకటేశ్వరరావు

పి.ఎల్.నారాయణ

అన్నపూర్ణ 

## సాంకేతిక వర్గం
దర్శకుడు: తొట్టెంపూడి కృష్ణ 

సంగీతం:కొమ్మినేని చక్రవర్తి 

నిర్మాణ సంస్థ: శ్రీనికేతన్ ఆర్ట్ క్రియేషన్స్ 

సాహిత్యం: వేటూరి, సి నారాయణ రెడ్డి 

నేపథ్య గానం: ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి సుశీల, శిష్ట్లా జానకి, ఎం.రమేష్ 

విడుదల:1985: మే:5.

## పాటలు
* దేహమేరా దేవాలయం, జీవుడే సనాతన దైవం , రచన: వేటూరి సుందర రామమూర్తి, గానం . ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం 
* దశావతారాలు , రచన:వేటూరి సుందర రామమూర్తి గానం.శ్రీపతి పండితా రాధ్యుల బాలసుబ్రహ్మణ్యం, శిష్ట్లాజానకి 
* అమ్మా  బయలెల్లినాడు , రచన:వేటూరి సుందర రామమూర్తి, గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం 
* హృదయానికి తొలిసారి , రచన: వేటూరి సుందర రామమూర్తి,గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, ఎస్ జానకి 
* నమామి నాగాభరణ , రచన: సింగిరెడ్డి నారాయణరెడ్డి, గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, మాధవపెద్ది రమేష్
* నీ నుదుట కుంకుమ నూరేళ్ళు, రచన: సింగిరెడ్డి నారాయణరెడ్డి , గానం.పులపాక సుశీల
* హేస్మరాంతక , రచన :వేటూరి సుందర రామమూర్తి గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం 

## మూలాలు
1.ఘంటసాల గళామృతం, కొల్లూరి భాస్కరరావు బ్లాగ్.

వర్గం:శోభన్ బాబు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రావు గోపాలరావు నటించిన సినిమాలు
సిడిమ్రాను

విజయనగర సామ్రాజ్య కాలంలో **సిడి** అనే ఉత్సవం జరిగేది. భక్త్యావేశంలో తమను తాము హింసించుకుంటూ, మొక్కుబడులు చెల్లించేందుకు భక్తులు ఈ ఉత్సవం చేసేవారు. ఒక పెద్ద గడ (పొడవాటి, లావాటి కర్ర) కొనకు ఒక ఇనుప కొక్కెం (Hook) కట్టేవారు. ఆ కొక్కెం గడ చుట్టూ తిరిగే ఏర్పాటు ఉండేది. భక్తులు ఆ కొండిని తమ వీపు చర్మానికి గుచ్చుకుని, వేళ్ళాడేవారు. అలా వేళ్ళాడుతుండగా గడను గిరగిరా తిప్పేవారు. పురుషులే కాక స్త్రీలు కూడా ఇలా వేళ్ళాడేవారు. ఈ సిడిని **సిడిమ్రాను** అని కూడా అంటారు. మ్రాను అంటే చెట్టు, కాండము, గడ అని అర్థాలున్నాయి.

తెనాలి రామకృష్ణుడు తన పాండురంగ మాహాత్మ్యము కావ్యంలో సిడిని ఇలా వర్ణించాడు: 
::**అంబోధరము కింద నసియాడు, నైరావ**
::**తియుబోలె సిడి వ్రేలె తెరవయోర్తు**

దాదాపు ఇదే పద్ధతిలో ప్రస్తుత కాలంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని విజయనగరం జిల్లా విజయనగరం పట్టణంలో సిరిమాను పేరుతో ఒక ఉత్సవం ప్రతి ఏటా జరుగుతుంది. సిడి ఉత్సవానికి, అమెరికా ఆదివాసీ జాతులు జరుపుకునే సన్ డాన్స్ (సూర్య నృత్యం) కి సారూప్యం ఉండటం విశేషం.

## మూలాలు, వనరులు

వర్గం:ఉత్సవాలు
క్రయోజెనిక్స్

అతి తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద పదార్థాల, వాయువుల ధర్మాలను అధ్యయనం చేయు శాస్త్రమే **క్రయోజెనిక్స్**. అతి తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద పదార్థంలోని పరమాణువులు దాదాపు నిశ్చల స్థితికి వస్తాయి. కాబట్టి పదార్థ గట్టిదనాన్ని, విద్యుత్ నిరోధాన్ని, ఉష్ణ వాహక తత్వాన్ని మన అవసరాలకు తగ్గట్టుగా మార్చుకోవచ్చు.

1971 లో వాషింగ్టన్ డి.సి లో జరిగిన 13వ అంతర్జాతీయ రిఫ్రెజిరేషన్ సంస్థ సదస్సులో సాధారణ రిఫ్రెజిరేషన్ నుంచి క్రయోజెనిక్స్‌ని వేరు చేయడం కోసం ఒక ప్రతిపాదన చేశారు. దీని ప్రకారం 120 కెల్విన్ (అంటే -153 °సెల్సియస్) లేదా అంతకంటే తక్కువ ఉష్ణోగ్రతలను క్రయోజెనిక్ ఉష్ణోగ్రతగా నిర్ణయించారు. ఏ పదార్థమైననూ -273° సెల్సియస్ కంటే తగ్గించడం సాధ్యం కాదు, దీన్నే పరమ కనిష్ఠ ఉష్ణోగ్రత అని కూడా అంటారు. కెల్విన్ మాపకంలో ఇది సున్నాకు సమానం.

కామర్లింగ్ ఓన్స్ (Heike Kamerlingh Onnes) : 1911 తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద పదార్థ విద్యుత్ నిరోధం పూర్తిగా కోల్పోతుందని కనుగొన్నాడు. ఈ ధర్మాన్నే అతివాహకత్వము (Super Conductivity) అంటారు. ఈ రంగంలో విశేష కృషి చేసినందులకు ఇతనికి 1913 లో భౌతిక శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతి లభించింది.

## ఉపయోగాలు
* సహజ వాయువును ద్రవీకరించవచ్చు
* ఆహారాన్ని అత్యధిక కాలం పాటు నిలవ చేయవచ్చు
* శరీరంలోని అనారోగ్య కణాలను గడ్డకట్టించవచ్చు
* మెదడులోని భాగాన్ని గడ్డకట్టించి వ్యాధులకు చికిత్స చేయవచ్చు

## పురోగతి
*1877 లో తొలిసారిగా ఆక్సిజన్ను -183 డిగ్రీ సెల్సియస్ లకు తగ్గించారు
*1895 లో పదార్థ ఉష్ణోగ్రతను -233 డిగ్రీ సెల్సియస్ లకు తగ్గించారు
*1920 వ దశకంలో సున్నా కెల్విన్ ఉష్ణోగ్రతను దాదాపుగా (0.000001) సాధించగల్గారు
*1981 లో తొలిసారిగా అంతరిక్ష నౌకలలో క్రయోజెనిక్ టెక్నాలజీని ప్రవేశపెట్టగల్గినారు.

## మూలాలు

వర్గం:భౌతిక శాస్త్రం
మా అన్నయ్య (అయోమయ నివృత్తి)

*మా అన్నయ్య (1966 సినిమా)
*మా అన్నయ్య (2000 సినిమా)
మా అన్నయ్య (2000 సినిమా)

**మా అన్నయ్య ** 2000 లో విడుదలైన తెలుగు చిత్రం. ఈ చిత్ర సంగీతం శ్రోతల అభిమానం చూరగొంది. రవిరాజా పినిశెట్టి దర్శకత్వం వహించాడు. ఈ చిత్రంలో డాక్టర్ రాజశేఖర్ మీనా ప్రధాన పాత్రలలో బ్రహ్మజీ, వినీత్, దీప్తి భట్నాగర్, నాజర్ సహాయక పాత్రల్లో నటించారు. సౌండ్‌ట్రాక్‌ను ఎస్‌ఐ రాజ్‌కుమార్ స్వరపరిచారు. ఈ చిత్రం 2000 లో విడుదలై సానుకూల సమీక్షలు పొందింది. ఇది తమిళ చిత్రం *వనాథైపోలా* (2000) కు రీమేక్. ఈ చిత్రం బాక్సాఫీస్ వద్ద సూపర్ హిట్టైంది.

## కథ

## నటవర్గం

* డాక్టర్ రాజశేఖర్ ద్వంద్వ పాత్రలో
* మీనా
* మహేశ్వరి
* ప్రీత విజయకుమార్
* దీప్తి భట్నాగర్
* నాసర్
* బ్రహ్మజీ
* వినీత్
* రమాప్రభ 
* బేతా సుధాకర్
* ప్రీత విజయకుమార్
* సుధ
* ఆనంద్
* చంద్రమోహన్
* దేవన్
* రామిరెడ్డి
* ఎ.వి.ఎస్.
* శ్రీధర్
* దిలీప్
* రోహిత్
* సుదీప
* కె.కె.శర్మ
* గౌతంరాజు
* మిఠాయి చిట్టి
* తిలక్
* పార్థసారథి
* సారిక రామచంద్రరావు
* గుంటూరు సురేష్
* వంగా అప్పారావు

## సాంకేతికవర్గం
*నిర్మాత - 
*దర్శకుడు - రవిరాజా పినిశేట్టి 
*కథ - 
*చిత్రానువాదం - 
*మాటలు - 
*పాటలు - 
*స్వరాలు - 
*సంగీతం -S.A.rajkumar 
*పోరాటాలు - 
*కళ -
*దుస్తులు -
*అలంకరణ -
*కేశాలంకరణ -
*ఛాయాగ్రహణం -
*ధ్వని విభాగం (సౌండ్ ఎఫెక్ట్) -
*కూర్పు - 
*జూనియర్ ఆర్టిస్ట్ సప్లయర్ -
*పబ్లిసిటీ -
*పోస్టర్ డిజైనింగ్ -
*ప్రెస్ -

## పాటలు

## మూలాలు


వర్గం:రమాప్రభ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:చంద్రమోహన్ నటించిన సినిమాలు
మహాలక్ష్మి

thumb|మహాలక్ష్మీ ఆలయం, కొల్హాపూర్
**మహాలక్ష్మి** అన్న పేరుకు సంబంధించిన వ్యాసాలు

* **[[లక్ష్మి]]** - సిరి సంపదల దేవత
* మహాలక్ష్మీ ఆలయం, కొల్హాపూర్

## నివాసప్రాంతాలు
* మహాలక్ష్మీపురం, శ్రీకాకుళం జిల్లా, హీరమండలం మండలంలోని గ్రామం.

## వ్యక్తులు
* లక్ష్మి (నటి) - తెలుగు, తమిళ, కన్నడ, హిందీ సినిమాలలో నటించిన సినీనటి లక్ష్మి కోసం ఈ వ్యాసములో చూడండి.

## చిత్రాలు
* లక్ష్మి (1953 సినిమా) - 1953లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా
* మహాలక్ష్మి (1980 సినిమా) - 1980లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా
* మహాలక్ష్మి మహిమ, 1959 తెలుగు డబ్బింగ్ సినిమా.

వర్గం:అష్టలక్ష్ములు
వర్గం:హిందూ దేవతలు
వర్గం:స్త్రీలింగ పేర్లు
మదన మంజరి (అయోమయ నివృత్తి)

*మదన మంజరి (1961 సినిమా)
*మదన మంజరి (1980 సినిమా)
మదన మంజరి (1980 సినిమా)

మదన మంజరి, తెలుగు చలన చిత్రం,1980 అక్టోబర్ 3 న విడుదల.బి.విఠలాచార్య దర్శకత్వంలో వచ్చిన ఈ చిత్రంలో రంగనాథ్, జయమాలిని, సారథి,మొదలగు వారు నటించారు. ఈ చిత్రానికి, సంగీతం విజయా కృష్ణమూర్తి అందించారు.

## తారాగణం
* రంగనాథ్
* జయమాలిని
* సారథి
* ముక్కామల
* ఎస్.వరలక్ష్మి
* బాలకృష్ణ
* రాజేశ్వరి
* విజయలక్ష్మి
* మోదుకూరి సత్యం 
* కల్పనారాయ్
* ఏచూరి - శెట్టి

## సాంకేతికవర్గం
* కథ, స్క్రీన్ ప్లే, దర్శకత్వం, నిర్మాత: బి.విఠలాచార్య
* మాటలు: కర్పూరపు ఆంజనేయులు
* పాటలు: సి.నారాయణరెడ్డి, కోట సత్యరంగయ్యశాస్త్రి, కొడాలి ఉమామహేశ్వరరావు
* సంగీతం: విజయా కృష్ణమూర్తి
## పాటలు
#  కదలవు మెదలవు ఉలకవు పలకవు కల చెదిరిన రాజ - పి.సుశీల - రచన:  సినారె
# ధ్యాయేత్ సిద్ది వినాయకం గణపతిం పాప ( శ్లోకం ) - పి.సుశీల
# నమామి విఘ్నేశ్వర మాదిదేవం (శ్లోకం ) - రఘురాం
# నాగమల్లి ఆగుమల్లి నా కోసం దొరక్క దొరక్క దొరికింది - ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం - రచన: సినారె
# నాగమ్మ లింగమ్మ మంగమ్మ..ఎక్కకెక్కడికెళ్ళినా - ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి.సుశీల - రచన:  సినారె
# వయసే ఒక వేడుకా నా వలపే ఒక కానుక ఆ వయసు - పి.సుశీల
# సేవలోని ఆనందం మనుజలోక సంబంధం ప్రేమలోని మాధుర్యం - పి.బి.శ్రీనివాస్
## మూలాలు
* ఘంటసాల గళామృతము బ్లాగు - కొల్లూరి భాస్కరరావు, ఘంటసాల సంగీత కళాశాల, హైదరాబాద్ - (చల్లా సుబ్బారాయుడు సంకలనం ఆధారంగా)
## బయటి లింకులు
*  1938-1990 Telugu Movies Database

వర్గం:ముక్కామల నటించిన సినిమాలు
కత్తి (అయోమయ నివృత్తి)

* కత్తి, ఒక పదునైన ఆయుధం.

## గ్రామాలు
* కత్తిపూడి, తూర్పు గోదావరి జిల్లా, శంఖవరం మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* కత్తిగూడెం, వరంగల్ జిల్లా, మంగపేట మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* కత్తిమానిపల్లె, చిత్తూరు జిల్లా, కుప్పం మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* కత్తివండ, తూర్పు గోదావరి జిల్లా, మలికిపురం మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
* కత్తివరం, శ్రీకాకుళం జిల్లా, కంచిలి మండలానికి చెందిన గ్రామం.

## సినిమాలు
* కత్తిపట్టిన రైతు, 1961 తెలుగు సినిమా.
* కత్తిపోటు, 1966 తెలుగు సినిమా.
* కత్తికి కంకణం, 1971 తెలుగు సినిమా.

## ఇంటిపేరు
* కత్తి తెలుగువారిలో పలువురికి కత్తి 
ఇంటిపేరుగా కలిగివుంది.

## వ్యక్తులు
* కత్తి పద్మారావు
మంచి కుటుంబం (అయోమయ నివృత్తి)

*మంచి కుటుంబం (1967 సినిమా)
*మంచి కుటుంబం (1989 సినిమా)
మంచి కుటుంబం (1989 సినిమా)

**మంచి కుటుంబం** 1989 ఫిబ్రవరి 2 న విడుదలైన తెలుగు చిత్రం . జి. రామ్మోహనరావు దర్శకత్వంలో SR ఫిల్మ్స్ పతాకంపై ఎస్ రామచంద్రరావు నిర్మించాడు. కృష్ణ, రాధ, శారద  ప్రధాన పాత్రల్లో నటించారు. ఈ చిత్రానికి రాజ్-కోటి ద్వయం సంగీతం అందించారు. ఈ చిత్రం బాక్సాఫీస్ వద్ద ఆశ్చర్యకరమైన హిట్ గా నిలిచింది.

## తారాగణం

* కృష్ణ
* రాధ
* శారద
* నూతన్ ప్రసాద్
* గిరిబాబు
* గొల్లపూడి మారుతీరావు
* సుధాకర్
* రాజేష్
* భీమేశ్వరరావు
* ప్రదీప్ శక్తి
* సాక్షి రంగారావు

## పాటలు

# గృహమే మాకు-
# నాటుతలల్లో-
# రావే రాధా-
# చిలిపి ముద్దుల -
# జాబిల్లి సూర్యుడు-

## మూలాలు


వర్గం:ఘట్టమనేని కృష్ణ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:నూతన్ ప్రసాద్ నటించిన సినిమాలు
ప్రతిధ్వని (1986 సినిమా)

ప్రతిధ్వని 1986 మార్చి 14న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. సురేష్ ప్రొడక్షన్స్ పతాకం కింద డి.రామానాయుడు నిర్మించిన ఈ సినిమాకు బి.గోపాల్ దర్శకత్వం వహించాడు. అర్జున్ సర్జా, శరత్ బాబు, శారద లు ప్రధాన తారాగణంగా నటించిన ఈ సినిమాకు చక్రవర్తి సంగీతాన్నందించాడు.

## తారాగణం

* అర్జున్ సర్జా, 
* శరత్‌బాబు, 
* శారద, 
* రజని, 
* నూతనప్రసాద్, 
* గొల్లపూడి మారుతీరావు, 
* పరుచూరి గోపాలకృష్ణ, 
* చలపతిరావు, 
* అల్లు రామలింగయ్య, 
* మాడా, 
* పి.ఎల్. నారాయణ, 
* రాళ్లపల్లి, 
* సుత్తి వేలు, 
* రాజేష్, 
* బాలాజీ, 
* నిర్మల, 
* వరలక్ష్మి, 
* శ్రీలక్ష్మి, 
* అనురాధ, 
* గుమ్మడి వెంకటేశ్వరరావు

## మూలాలు

వర్గం:రామానాయుడు నిర్మించిన సినిమాలు
యముడు (సినిమా) (అయోమయ నివృత్తి)

*యముడు (1980 సినిమా)
*యముడు (1985 సినిమా)
*యముడు (2010 సినిమా)
మంచిని పెంచాలి (1980 సినిమా)

**మంచిని పెంచాలి** 1980 జనవరి 26న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. జగజ్జననీ ప్రొడక్షన్స్ బ్యానర్ పై కర్ణాటి వీరయ్య, పోలంరాజు వెంకటేశ్వర్లు నిర్మించిన ఈ సినిమాకు త్రిపురనేని మహారథి దర్శకత్వం వహించాడు. ఈ సినిమాకు ఎం.ఎం.రాజా సంగీతాన్నందించాడు.

## తారాగణం
* శ్రీధర్,
* ఈశ్వరరావు,
* సావిత్రి
* హేమాచౌదరి
* హరిబాబు
* మనోరంజని
* ఫటాఫట్ జయలక్ష్మి
* సుజాత
* కూమరి పల్లవి
* టి.ఎల్.కాంతారావు
* పద్మనాభం
* కె.వి.చలం
* మాడా
* జగదీష్
* ఛాయాదేవి
* గిరిజారాణి
* విజయలక్ష్మి
* లక్ష్మీకాంతమ్మ
* కుమారి రోజా

## సాంకేతికవర్గం

* పాటలు: శ్రీశ్రీ, ఆత్రేయ, కొసరాజు, ఆరుద్ర, అనిసెట్టి, వీటూరి
* నేపథ్యగానం: ఎ.ఎం.రాజా, ఎస్.పి.బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పిఠాపురం నాగేశ్వరరావు, పి.సుశీల, జిక్కి, రమోలా
* హస్య రచన: అప్పలాచార్య
* మేకప్ : నారాయణ - సత్యం
* స్టంట్స్ : రాఘవులు
* స్టిల్స్ : బౌనా
* కళ: కొండపనేని రామలింగేశ్వరరావు
* నృత్యాలు : శీను
* కూర్పు: కోటగిరి గోపాలరావు
* డైరక్టర్ ఆఫ్ ఫోటోగ్రఫీ: వి.యస్.ఆర్.కృష్ణారావు
* సంగీతం: ఎ.ఎం.రాజా
* నిర్మాతలు: కర్ణాటి వీరయ్య చౌదరి, పోలంరాజు వెంకటేశ్వర్లు
* దర్శకుడు: త్రిపురనేని మహారథి 

## పాటల జాబితా
1.హాలాహలమే కబలించాడు, రచన: శ్రీరంగం శ్రీనివాసరావు , గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం .

2.ఈరోజు మంచిరోజు కలలన్నీ నిజమాయే, రచన:ఆరుద్ర , గానం.పి. సుశీల, ఎల్.ఆర్.ఈశ్వరి 

3.విషాద జ్వాల రేగినా వివాద వోలలూగినా, రచన: శ్రీ శ్రీ , గానం.ఎ.ఎం.రాజా  

4.కావాలి ఒకటి కావాలి ఒకరికొకరిగా, రచన:ఆచార్య ఆత్రేయ, గానం.ఎస్ పి బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి సుశీల 

## మూలాలు
2.ghantasala galaamrutamu, kolluri bhaskararao blog.

## బయటి లంకెలు

వర్గం:సావిత్రి నటించిన సినిమాలు
వర్గం:కె.వి.చలం నటించిన సినిమాలు
వర్గం:సుజాత నటించిన సినిమాలు