నళినీ జోషి

**నళిని జోషి**  ఒక ఆస్ట్రేలియన్ గణిత శాస్త్రవేత్త. ఆమె సిడ్నీ విశ్వవిద్యాలయం, స్కూల్ ఆఫ్ మ్యాథమెటిక్స్ అండ్ స్టాటిస్టిక్స్ లో ప్రొఫెసర్. ఆమె ఈ విభాగంలో ఈ పదవి నిర్వహించిన మొదటి మహిళ.  ఆస్ట్రేలియా గణిత సంఘం (ఆస్ట్రేలియన్ మ్యాథమెటికల్ సొసైటీ) పూర్వ అధ్యక్షురాలు. జోషి  అనువర్తిత గణిత శాస్త్రం పరిశోధన సముదాయం (అప్లైడ్ మ్యాథమెటిక్స్ రీసెర్చ్ గ్రూపు)లో సభ్యురాలు. ఆమె పరిశోధన  అనుకలనీయ (integrable) వ్యవస్థలకు సంబంధించినది. ఆమెకు 2012లో 'జార్జినా స్వీట్ ఆస్ట్రేలియన్ లారేట్ ఫెలోషిప్' లభించింది. జోషి అంతర్జాతీయ గణిత సమితి (ఇంటర్నేషనల్ మ్యాథమెటికల్ యూనియన్) కు ఉపాధ్యక్షురాలుగా  పదవిని నిర్వహించిన మొదటి ఆస్ట్రేలియా వ్యక్తి.

## బాల్యం, విద్య
నళిని జోషి బర్మా మయన్మార్‌ (Mianmar)లో జన్మించింది. అక్కడే ఆమె బాల్యం గడిచింది. ఆమె తండ్రి సైన్యంలో వైద్యుడుగా పని చేసాడు. నళిని ఫోర్ట్ స్ట్రీట్ ఉన్నత పాఠశాలలో చదివింది. ఆమె చిన్నతనంలో 70లలో జరిగిన సామాజిక తిరుగుబాటులో ఆమె కుటుంబం ఆస్ట్రేలియాకు వలస వెళ్లి అక్కడే స్థిరపడిపోయారు. దీంతో ఆమె సిడ్నీలోనే విద్యనభ్యసించారు. 1980లో సిడ్నీ విశ్వవిద్యాలయంలో బ్యాచిలర్ ఆఫ్ సైన్స్ ఆనర్స్  చేసింది. మార్టిన్ డేవిడ్ క్రుస్కల్ పర్యవేక్షణలో ప్రిన్స్టన్ విశ్వవిద్యాలయంలో  ఆమె పీ.హెచ్.డి.  పొందింది. ఆమె పీ.హెచ్.డి. సిద్ధాంత గ్రంథం పేరు  'ది కనెక్షన్ ప్రాబ్లమ్ ఫర్ ది ఫస్ట్ అండ్ సెకండ్ పైన్లెవ్ ట్రాన్స్సెండెంట్స్'.

ఆ తర్వాత యూనివర్శిటీ ఆఫ్ సిడ్నీలో గణిత ప్రొఫెసర్‌గా(Australian Mathematician) నియమితులై.. ఆ విభాగంలో మొదటి మహిళగా గుర్తింపు పొందింది. నళిని బోధనలో పరిశోధనలను ఎంతగానో ఇష్టపడేది. గణిత విభాగంలో అంతుచిక్కని పరిష్కారాలను వివరించేందుకు కొత్త పద్ధతులను అభివృద్ధి చేశారు. ఆమె ఇంటిగ్రబుల్‌ సిస్టమ్స్‌పై విశేష పరిశోధనలు చేసింది.

ఆమె 2007లో బర్మాలో పెరిగిన తన అనుభవాలను వివరించింది.
## ఉద్యోగ జీవితం
1987లో పోస్ట్ డాక్టోరల్ ఫెలోషిప్ తరువాత, 1988, 1990 మధ్య  ఆస్ట్రేలియా  జాతీయ విశ్వవిద్యాలయం (నేషనల్ యూనివర్శిటీ)లో రీసెర్చ్ ఫెలోషిప్, అధ్యాపకురాలుగా పనిచేసిన తరువాత,  సిడ్నీలోని న్యూ సౌత్ వేల్స్ విశ్వవిద్యాలయం అధ్యాపకురాలుగా పనిచేసి 1994లో సీనియర్ లెక్చరర్ గా పదోన్నతి పొందింది. 1997లో, ఆమె ఆస్ట్రేలియన్ రీసెర్చ్ కౌన్సిల్ (ఎ.ఆర్.సి.) వారి సీనియర్ రీసెర్చ్ ఫెలోషిప్ పని ఆమె అడిలైడ్ విశ్వవిద్యాలయంలో చేసింది.  ఒక సంవత్సరం తరువాత ఆ విశ్వవిద్యాలయంలో అసోసియేట్ ప్రొఫెసర్/రీడర్ అయింది. 2002లో ఆమెను  సిడ్నీ విశ్వవిద్యాలయానికి అప్లైడ్ మ్యాథమెటిక్స్ విభాగానికి  చైర్ గా నియమించారు. 2006 లో ఆమెను జీవగణిత కేంద్రానికి (సెంటర్ ఫర్ మ్యాథమెటికల్ బయాలజీ) సంచలకురాలుగా నియమించారు. 2007 నుండి 2009 వరకు స్కూల్ ఆఫ్ మ్యాథమెటిక్సు అండ్ స్టాటిస్టిక్స్ విభాగానికి అధిపతిగా ఉన్నారు (2010 నుండి అసోసియేట్ హెడ్ గా  ఉన్నారు).

2015లో, జోషి సైన్స్ ఇన్ ఆస్ట్రేలియా జెండర్ ఈక్విటీ (సేజ్) కార్యక్రమాన్ని సహ-స్థాపించి, సహ-అధ్యక్షత వహించారు, ఇది ఎథీనా స్వాన్ (Athena SWAN) సూత్రాలను ఉపయోగించి విజ్ఞాన, సాంకేతిక, యాంత్రిక, గణిత శాస్త్ర (STEM - Science, technology, engineering, and mathematics) రంగాలలో మహిళలు పని చేయడానికి, అభివృద్ధి అవడానికి పనిచేసింది. 2016 నుండి ఆమె SAGE నిపుణుల సలహా బృందంలో సభ్యురాలిగా పనిచేశారు.

ఆమె ప్రస్తుతం డిజిటల్ ప్రపంచం అత్యవసరంగా ఎదుర్కుంటున్న సమస్యల పై పనిచేస్తోంది - అదే క్వాంటమ్ క్రిప్టోగ్రఫీ. ఇది సమాచారాన్ని సురక్షితంగా ఉంచే శాస్త్రం. ఔషదాల రూపకల్పన (drug design), పదార్థ విజ్ఞాన శాస్త్రం మొదలగు విషయాలు, క్వాటం కంప్యూటర్ సాంకేతికత అభివృద్ధి చెందవలసి ఉంటుందని, సైబర్ సెక్యూరిటీ కి కూడా  అపాయం ఉందని తెలిపింది. ప్రభుత్వాలు, పరిశ్రమలు దీనికి సంసిద్ధంగా ఉండాలని హెచ్చరించింది. గణితమే ఈ సాంకేతికత భవిష్యత్తుకు కేంద్రం, ఇంకా  వైద్యం, ఇంజనీరింగ్, పర్యావరణం ఏశాస్త్రమైనా  పురోగతికి గణితమే కీలకం అని పేర్కొంది.    

## పురస్కారాలు, గౌరవాలు

* జోషి మార్చి 2008లో ఆస్ట్రేలియన్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్స్ ఫెలోగా ఎన్నికయింది.  అదే సంవత్సరం డిసెంబర్ నుండి సెప్టెంబర్ 2010 వరకు ఆస్ట్రేలియా గణిత సంఘానికి అధ్యక్ష పదవితో సహా అనేక పదవులను నిర్వహించింది. ఆమె ఆస్ట్రేలియన్ మ్యాథమెటిక్స్ ట్రస్ట్ బోర్డు సభ్యురాలిగా ఉంది, ఇంకా ఆమె జనవరి 2010 నుండి నేషనల్ కమిటీ ఫర్ మ్యాథమెటికల్ సైన్సెస్ లో ఉన్నారు.

* 2012లో, జోషి జార్జినా స్వీట్ ఆస్ట్రేలియన్ లారేట్ సభ్యురాలుగా (Georgina Sweet Australian Laureate Fellow) ఎంపిక అయ్యారు. ఇందులో ఆమె ఐదేళ్ల ప్రాజెక్ట్, రేఖాత్మక వ్యవస్థల క్లిష్టమైన పరిష్కారాల రేఖాగణిత నిర్మాణం (*Geometric construction of critical solutions of nonlinear systems)* ఉంది.

* 2015లో, ఆమె 150వ వార్షికోత్సవ హార్డీ లెక్చరర్. ఇది లండన్ మ్యాథమెటికల్ సొసైటీ వారి పురస్కారం. ఇది యునైటెడ్ కింగ్డమ్ అంతటా వరుస ఉపన్యాసాలతో కూడినది. ఆమె రాయల్ సొసైటీ ఆఫ్ న్యూ సౌత్ వేల్స్ (FRSN) లో సభ్యురాలు. జూన్ 2016లో, ఆమె ఆర్డర్ ఆఫ్ ఆస్ట్రేలియా అధికారిగా నియమితులయ్యారు.

* జోషి 2018 జూలైలో అంతర్జాతీయ గణిత సంఘానికి ఉపాధ్యక్షురాలిగా ఎన్నికయింది. అక్టోబర్ 2019లో "గణితం, భూశాస్త్రం, రసాయన, భౌతిక శాస్త్రాలలో ఇచ్చే NSW అత్యున్నత పురస్కారానికి"  ఆమె గుర్తింపు పొందింది.

* 2020లో, జోషికి ఆస్ట్రేలియన్ మ్యాథమెటికల్ సొసైటీ నుండి జార్జ్ స్జెకెరెస్ పతకం లభించింది. ఆస్ట్రేలియా న్యూజిలాండ్ ఇండస్ట్రియల్ అండ్ అప్లైడ్ మ్యాథమెటిక్స్ వారు ఆమెకు "లింగ బేధంలేకుండా గణితాన్ని ప్రోత్సహించడంలో, అనువర్తిత గణితానికి అసమానమైన నాయకత్వానికి. కృషికి" 2021లో ANZIAM పతకాన్ని ప్రదానం చేశారు.

* జోషి 2025లో న్యూ సౌత్ వేల్స్ (NSW)- సైంటిస్ట్ ఆఫ్ ది ఇయర్ గా  ఎంపికయింది. మొదటిసారిగా ఈ అవార్డు ఒక గణిత శాస్త్రవేత్తకు ఇచ్చారు. ఇది విజ్ఞాన శాస్త్రంలో ఒక ప్రతిష్ఠాపూర్వకమైన పురస్కారం. సిడ్నీ లో ప్రభుత్వ గృహంలో పురస్కార ప్రదానం చేసారు.  

## మూలాలు

వర్గం:గణిత శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:మహిళా గణిత శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:ఆస్ట్రేలియా మహిళా శాస్త్రవేత్తలు