రిలీఫ్ (శిల్పకళ)

thumb| ఇటలీ లోని ఫ్లోరెన్స్‌లోని ఫ్లోరెన్స్ బాప్టిస్టరీ వద్ద కంచులో పోతపోసిన ''గేట్స్ ఆఫ్ ప్యారడైజ్ రిలీఫ్'' ను పక్కనుండి చూసిన దృశ్యం. ఎక్కువ-రిలీఫ్‌లో ఉన్న ప్రధాన వ్యక్తులను తక్కువ రిలీఫ్‌లో ఉన్న నేపథ్యాలతో కలపడం. శిల్పి: లోరెంజో ఘిబెర్టీ
**రిలీఫ్** అనేది ఒక శిల్పకళా పద్ధతి. దీనిలో చెక్కిన శిల్పాలు అదె పదార్థపు నేపథ్యంలో భాగంగా ఉంటాయి. **' అనే పదం లాటిన్ క్రియాపదం  నుండి వచ్చింది, ఎత్తడం (వెలికి ఎత్తడానికి). రిలీఫ్‌లో చెక్కిన శిల్పం చెక్కిన శిల్పం దాని నేపథ్యం (క్షేత్రం) పైన ఉబ్బెత్తుగా ఉండి, నేపథ్యం నుండి పైకి చొచ్చుకుని వచ్చినట్లు ఉంటుంది. రాయి లేదా చెక్కల చదునైన ఉపరితలంపై ఒక రిలీఫ్‌ శిల్పాన్ని చెక్కడం అంటే, వాస్తవానికి శిల్పం తక్క మిగతా భాగాన్ని చెక్కెయ్యడం. దాంతో చెక్కని ప్రాంతాలు ఎత్తుగా కనిపిస్తాయి. ఈ విధానంలో క్షేత్రంలో (నేపథ్యంలో) చాలా భాగాన్ని చెక్కేయవలసి ఉంటుంది. దీనికి చాలా సమయం పడుతుంది. మామూలుగా గుండ్రంగా చెక్కే శిల్పం కంటే రిలీఫ్ దృఢంగా, తక్కువ పెళుసుగా, మరింత సురక్షితంగా, స్థిరంగా ఉంటుంది. ముఖ్యంగా నిలబడి ఉన్న మనిషి బొమ్మ లాంటి శిల్పాల్లో చీలమండల వద్ద రాయి బలహీనంగా ఉంటుంది. రిలీఫ్ శిల్పాల్లో అది ఉండదు. లోహాలు, బంకమన్ను, ప్లాస్టర్ గార, సెరామిక్స్ లేదా పేపియర్-మాచే వంటి ఇతర పదార్థాలలో మూర్తిని నేపథ్యంపై అతికిస్తే సరిపోతుంది. [[కంచు|కంచుతో]] చేసిన స్మారక రిలీఫ్‌లను పోత పోసి తయారు చేస్తారు.

నేపథ్యం (క్షేత్రం) నుండి చెక్కిన రూపం ఉబ్బు స్థాయిని బట్టి వివిధ స్థాయిల రిలీఫ్‌లు ఉన్నాయి. అవి, **హై రిలీఫ్** - అంటే లోతు 50% కంటే ఎక్కువ ఉంటుంది,  **మిడ్-రిలీఫ్,** **లో రిలీఫ్‌** (బాస్ రిలీఫ్ అని కూడా అంటారు) లు. తక్కువ రిలీఫ్‌లలో క్షేత్రం, చెక్కిన శిల్పాల కంటే కొంచెమే లోతుగా ఉంటుంది. **సంక్ రిలీఫ్** కూడా ఉంది. ఇది ప్రధానంగా పురాతన ఈజిప్టులో కనిప్స్తుంది. హై, లో రిలీఫ్‌ల మధ్య వ్యత్యాసం స్పష్టంగా ఉంటుంది. ఈ రెండూ సాధారణంగా ఆయా శిల్పాల గురించి చర్చించడానికి ఉపయోగించే పదాలు మాత్రమే.

ఈ పదాల నిర్వచనాలు కొంతవరకు మారుతూంటాయి. అనేక రిలీఫ్‌లలో ఒకటి కంటే ఎక్కువ రకాలు మిళితమై ఉంటాయి. అందుచేత కొంతమంది శిల్పులు వీటీ మధ్య ఉన్న భేదాలను పట్టించుకోరు. రిలీఫ్ శిల్పానికి వ్యతిరేకమైన శిల్ప పద్ధతిని **కౌంటర్-రిలీఫ్*' అని అంటారు. ఈ పద్ధతిలో చిత్రాన్ని చుట్టూ ఉన్న నేపథ్యం లోకి తొలిచి శిల్పాన్ని తయారుచేస్తారు; అంటే శిల్పానికి క్షేత్రానికీ మధ్య ఒక గుంట ఉంటుంది. స్మారక శిల్పాల్లో ఈ పద్ధతిని చాలా అరుదుగా వాడతారు. ఈ పద్ధతిలో సృష్టించిన శిల్పాలను, ముఖ్యంగా స్మారక శిల్పాలను, "రిలీఫ్‌లో ఉన్నాయి" అని అంటారు. శిల్పాన్ని "రిలీఫ్" అంటారు.
[[దస్త్రం:Albert_Memorial_Friese_Facing_South_-_May_2008.jpg|thumb| లండన్‌లోని ఆల్బర్ట్ మెమోరియల్ స్థావరం చుట్టూ ఉన్న *పర్నాసస్ హై-రిలీఫ్ ఫ్రైజ్* ముఖం. తలల్లో అధికభాగం, అనేక పాదాలు పూర్తిగా అండర్ కట్ చేయబడ్డాయి. కానీ మొండేలు మాత్రం వెనుక ఉపరితలంతో కలిసి ఉన్నాయి]]
భవనాల గోడలపై, వివిధ రకాల చిన్న సెట్టింగులపై చెక్కిన రిలీఫ్‌ శిల్పాలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా సర్వసాధారణం. వరుసగా ఉన్న అనేక ప్యానెల్‌లు లేదా రిలీఫ్‌లు ఓ కథనాన్ని సూచించవచ్చు. అనేక బొమ్మలు ఉండే యుద్ధాల వంటి చురుకైన భంగిమలతో కూడిన సంక్లిష్టమైన విషయాలను చిత్రించడానికి స్వేచ్ఛగా ఉండే "పూర్తి శిల్పాల" కంటే రిలీఫ్ ప్రక్రియ మరింత అనుకూలంగా ఉంటుంది. చాలా పురాతన రిలీఫ్‌లను ముందుగా రంగులతో చిత్రించి ఆపై క్షేత్రాన్ని చెక్కి తయారుచేసారు. ఇది తక్కువ రిలీఫ్‌లో రూపాలను ముందే నిర్వచించుకోడానికి ఇది సహాయపడింది. ఇస్లామిక్ కళలోని అరబెస్క్యూలలో వలె అలంకార జ్యామితీయ లేదా ఆకుల నమూనాలను తదితర చిత్రించడానికి రిలీఫ్‌లను వాడతారు. 
[[దస్త్రం:Panel_of_Tellus,_Ara_Pacis,_Rome.jpg|thumb| రోమన్ అరా పాసిస్‌లో, దిగువ నుండి కనిపించేలా ఉంచబడిన ఎక్కువ, తక్కువ రిలీఫ్‌ల మిశ్రమం. తక్కువ రిలీఫ్ నేపథ్యం.]]
బహిరంగ ప్రదేశంలో రాతిలో చెక్కినవాటిని రాతి రిలీఫ్‌లు అంటారు (గుహలలో ఉండే రిలీఫ్‌లను - అవి సహజమైనవైనా లేదా మానవ నిర్మితమైనవైనా - "రాతిలో చెక్కిన" (రాక్-కట్) అని అంటారు). ఈ రకం అనేక సంస్కృతులలో, ప్రత్యేకించి ప్రాచీన సమీప తూర్పు బౌద్ధ దేశాలలో, కనిపిస్తుంది. ఒక శిలాఫలకం అంటే నిలబడి ఉన్న ఏకశిల; ఇవి ఎక్కువగా రిలీఫ్‌లు అయి ఉంటాయి.

== చిత్రమాలిక ==
<gallery widths="200px" heights="200px">
దస్త్రం:Göbekli_Tepe_reliefs_of_animals.jpg|alt=Low relief from the Pre-Pottery Neolithic archaeological site of Göbekli Tepe, believed to represent a bull, a fox, and a crane, c. 9,000 BC|తక్కువ రిలీఫ్ కుండలకు ముందరి కొత్తరాతియుగ పురావస్తు ప్రదేశం గోబెక్లి టెపే లోది. [[ఎద్దు (బుల్)|ఎద్దు]], [[నక్క]], [[కొంగ]], అని భావిస్తున్నారు. సుమారు సా.పూ. 9000
దస్త్రం:Warka_vase_(background_retouched).jpg|alt=The Warka Vase of Sumer, a very early survival works of narrative relief, c. 3200–3000 BC. Alabaster. National Museum of Iraq.|[[సుమేరు నాగరికత|సుమేర్]] లోని వార్కా వాసే -3000 సా.శ. అలబాస్టర్. ఇరాక్ నేషనల్ మ్యూజియం.
దస్త్రం:Luxor_temple_15.jpg|alt=Sunk relief as low relief within a sunk outline, from the Luxor Temple in Egypt, carved in very hard granite|ఒక సంక్ అవుట్లైన్ లోపల తక్కువ రిలీఫ్ లక్సోర్ ఆలయం, ఈజిప్టులో
దస్త్రం:Luxor_Temple_9544.JPG|alt=Low relief within a sunk outline, linear sunk relief in the hieroglyphs, and high relief (right), from Luxor|సంక్ అవుట్లైన్ లోపల తక్కువ రిలీఫ్, సరళంగా మునిగిపోయిన  హైరోగ్లిఫ్స్ రిలీఫ్. కుడివైపున అధిక రిలీఫ్ లక్సోర్ నుండి
దస్త్రం:Borobudur_Relief_Panel_I.b119,_0972.jpg|alt=Low to mid-relief, 9th century, Borobudur. The temple has 1,460 panels of reliefs narrating Buddhist scriptures.|తక్కువ నుండి మధ్య రిలీఫ్, 9 వ శతాబ్దం,[[బోరోబుదూర్]].. ఈ ఆలయంలో బౌద్ధ గ్రంథాలను వివరించే 1,460 శిల్పాల ఫలకాలు ఉన్నాయి.
దస్త్రం:Qajari_relief.jpg|alt=A Persian mid-relief (mezzo-rilievo)  from the Qajar era, at Tangeh Savashi in Iran, which might also be described as two stages of low relief. This is a rock relief carved into a cliff.|పర్షియన్ మధ్య-రిలీఫ్ (*మెజో-రిలివో*) కజార్ యుగం నాటిది. [[పారశీకం|ఇరాన్]] లో తాంగేహ్ సావాషి. రెండు దశల తక్కువ రిలీఫ్‌గా వర్ణించవచ్చు. ఇది ఒక కొండపై చెక్కిన రాతి రిలీఫ్
దస్త్రం:Rilievo_funerario_dei_vibii,_fine_del_I_secolo_ac..JPG|alt=Roman funerary relief with frame at original level, but not sunk relief|అసలు స్థాయిలో ఉన్న ఫ్రేమ్ తో రోమన్ అంత్యక్రియల రిలీఫ్, కానీ సంక్‌ రిలీఫ్ కాదు
దస్త్రం:Warren_Cup_BM_GR_1999.4-26.1_n2.jpg|alt=The Roman Warren Cup, silver repoussé work|రోమన్ వారెన్ కప్, వెండి పని.
దస్త్రం:Yaxchilan_Lintel_24.jpg|alt=Lintel 24 from the Maya site of Yaxchilan. It depicts a bloodletting ritual performed by Lady Xoc.|లింటెల్ 24. మాయా సైట్. యాక్స్చిలాన్..  రక్తాన్నిచిందించే ఆచారాన్ని ఇది వర్ణిస్తుంది
దస్త్రం:Naghsh-e_rostam,_Irán,_2016-09-24,_DD_12.jpg|alt=Rock relief at Naqsh-e Rustam; the Persian Sassanian emperor Shapur I (on horseback) with Roman emperors submitting to him|నఖ్ష్-ఇ రుస్తం వద్ద రాక్ రిలీఫ్. పర్షియన్సస్సానియన్ చక్రవర్తి షాపూర్ -1 (గుర్రంపై). రోమన్ చక్రవర్తులు ఆయనకు లొంగిపోవడం
దస్త్రం:Abadia_de_Saint-Pierre_de_Moissac_-_Portalada_Sud_de_Moissac.JPG|alt=The 12th century Romanesque portal of Christ in Majesty at Moissac Abbey moves between low and high relief in a single figure.|12వ శతాబ్దం రోమనెస్క్ పోర్టల్ క్రైస్ట్ ఇన్ మెజెస్టీ. మోయిసాక్. ఒకే చిత్రంలో తక్కువ, అధిక రిలీఫ్
దస్త్రం:Triptych_Harbaville_Louvre_OA3247_recto.jpg|alt=Harbaville Triptych, Byzantine ivory|హర్బవిల్లె ట్రిప్టిక్, బైజాంటైన్ దంతం
దస్త్రం:Relief-side_view.jpg|alt=Side view of mid-relief: Madonna and Child, marble of c. 1500/1510 by an unknown north Italian sculptor|మధ్య-రిలీఫ్ సైడ్ వ్యూః *మడోన్నా అండ్ చైల్డ్'', పాలరాతిలో.  - 1510. పేరు తెలియని ఉత్తర ఇటాలియన్ శిల్పి
దస్త్రం:Fontainebleau_escalier_roi5.jpg|alt=The elaborate stucco (plaster) reliefs decorating the Chateau de Fontainebleau were hugely influential. Low-relief decorative frieze above.|విస్తారమైన స్టక్కో (ప్లాస్టర్ రిలీఫ్స్) అలంకరణ. చటేయు డి ఫాంటైన్బ్లో.
దస్త్రం:Adorazione_dei_pastori_-_Francesco_Grassia.jpg|alt=Baroque marble high-relief by Francesco Grassia, 1670, Rome|బారోక్ పాలరాయి హై-రిలీఫ్. ఫ్రాన్సెస్కో గ్రాసియా, 1670, రోమ్
దస్త్రం:Robert_Gould_Shaw_Memorial_(36053).jpg|alt=Robert Gould Shaw Memorial, 1897, Boston, combining free-standing elements with high and low relief|రాబర్ట్ గౌల్డ్ షా మెమోరియల్, 1897, బోస్టన్. అధిక, తక్కువ రిలీఫ్ లతో స్వేచ్ఛగా నిలబడే బొమ్మలను కలపడం
దస్త్రం:Relief_on_building_in_Bishopsgate,_London_2.JPG|alt=A relatively modern high relief (depicting shipbuilding) in Bishopsgate, London. Some elements jut out of the frame of the image.|సాపేక్షంగా ఆధునిక అధిక రిలీఫ్ (నౌకానిర్మాణాన్ని వర్ణిస్తుంది) బిషప్‌గేట్, లండన్. కొన్ని అంశాలు చిత్రం ఫ్రేమ్ నుండి బయటకు పొడుచుకు వస్తాయి.
దస్త్రం:Bas_relief_at_Ryerson_University.jpg|alt=Elizabeth Wyn Wood's Bas-relief at Toronto Metropolitan University in Toronto|ఎలిజబెత్ విన్ వుడ్ బాస్-రిలీఫ్. టొరంటో మెట్రోపాలిటన్ విశ్వవిద్యాలయంలో. టొరంటో
దస్త్రం:Unakoti_group_of_bas-relief_sculptures,_Tripura,_India.jpg|alt=Colossal Hindu rock reliefs at Unakoti, Tripura, India|భారీ హిందూ రాతి రిలీఫ్‌లు. ఉనాకోటి, త్రిపుర.
దస్త్రం:Grave_relief_of_Demetria_and_Pamphile_(Ca._325-310_BC)_(4454381607).jpg|alt=High relief of Demetria and Pamphile. Many details are detached entirely.|హై రిలీఫ్ డెమెట్రియా పాంఫైల్.. 


## మూలాలు


వర్గం:శిల్పకళ