నజత్ ఎ. సలీబా

**నజత్ ఔన్ సలీబా** అమెరికన్ యూనివర్సిటీ ఆఫ్ బీరుట్ (ఎయుబి)లో విశ్లేషణాత్మక రసాయన శాస్త్ర ప్రొఫెసర్, వాతావరణ రసాయన శాస్త్రవేత్త. ఆమె 2013 నుండి 2020 వరకు ఎయుబి యొక్క ప్రకృతి పరిరక్షణ కేంద్రం డైరెక్టర్‌గా ఉన్నారు.  సలీబా ఖద్దిత్ బీరుట్ ( 2020 బీరుట్ పేలుడు తర్వాత ప్రారంభించబడిన చొరవ) సహ వ్యవస్థాపకురాలు, డైరెక్టర్, ఎన్విరాన్‌మెంట్ అకాడమీ ( ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ మద్దతుతో సృష్టించబడిన చొరవ ) వ్యవస్థాపకురాలు, డైరెక్టర్ కూడా.  ఆమె 2019లో లోరియల్-యునెస్కో ఫర్ ఉమెన్ ఇన్ సైన్స్ ప్రోగ్రామ్ గ్రహీతగా నియమితులయ్యారు.  2022లో ఆమె లెబనీస్ పార్లమెంటుకు ఎన్నికయ్యారు.

## ప్రారంభ జీవితం, విద్య
1966లో జన్మించిన సలీబా, డామౌర్‌లోని ఒక అరటి పొలంలో పెరిగింది,  అక్కడ ఆమె తండ్రికి ప్రకృతితో ఉన్న సంబంధం ఆమెకు ప్రేరణనిచ్చింది. లెబనీస్ అంతర్యుద్ధం ఆమె కుటుంబాన్ని నగరానికి తరలించవలసి వచ్చినప్పుడు, సలీబా వాయు కాలుష్యాన్ని తగ్గించే మార్గాలపై ఆసక్తి చూపింది. సలీబా లెబనీస్ విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుకుంది, అక్కడ ఆమె 1986లో బ్యాచిలర్ డిగ్రీని పొందింది.  ఆమె గ్రాడ్యుయేట్ అధ్యయనాల కోసం యునైటెడ్ స్టేట్స్‌కు వెళ్లి 1994లో కాలిఫోర్నియా స్టేట్ యూనివర్శిటీ, లాంగ్ బీచ్  ఆమె 1999లో దక్షిణ కాలిఫోర్నియా విశ్వవిద్యాలయంలో  డాక్టరల్ అధ్యయనాలను పూర్తి చేసింది.  ఆమె నీటి కాలుష్యంపై ఒక థీసిస్‌ను పూర్తి చేసి, ఉత్ప్రేరకాన్ని అధ్యయనం చేసింది.  ఆమె కాలిఫోర్నియా విశ్వవిద్యాలయం, ఇర్విన్‌లో పోస్ట్‌డాక్టోరల్ పరిశోధకురాలు.

## పరిశోధన, వృత్తి
సలీబా అంతర్యుద్ధం తర్వాత లెబనాన్‌కు తిరిగి వచ్చి, 2001లో అమెరికన్ యూనివర్సిటీ ఆఫ్ బీరుట్‌లో చేరారు.  లెబనాన్ జీవవైవిధ్యాన్ని కాపాడటానికి 2002లో ఇబ్సార్ నేచర్ కన్జర్వేషన్ సెంటర్ ఫర్ సస్టైనబుల్ ఫ్యూచర్స్‌ను స్థాపించడంలో ఆమె సహాయపడింది.  ఆమె గతంలో అమెరికన్ యూనివర్సిటీ ఆఫ్ బీరుట్‌లో ఇబ్సార్‌కు డైరెక్టర్‌గా పనిచేశారు, అప్పటి నుండి దీనిని నేచర్ కన్జర్వేషన్ సెంటర్‌గా మార్చారు .  సలీబా అట్మాస్ఫియరిక్ అండ్ అనలిటికల్ లాబొరేటరీని స్థాపించారు.  తన కెరీర్ ప్రారంభంలో, పాశ్చాత్య కంపెనీలలో ఎక్కువ భాగం ఆయుధాల తయారీకి ఉపయోగించబడతాయనే భయంతో లెబనాన్‌కు రవాణా చేయకపోవడంతో, రసాయనాలను పొందడానికి ఆమె చాలా కష్టపడింది.

ఆమె పరిశోధన లెబనాన్, మధ్యప్రాచ్యంలోని పరిసర కాలుష్య కారకాలను పరిగణనలోకి తీసుకుంటుంది. సాలిబా ఎలక్ట్రానిక్ సిగరెట్లు, హుక్కాలలోని విషపూరిత, క్యాన్సర్ కారక రసాయన భాగాలను పరిశీలిస్తుంది. హుక్కాల్లో ఫార్మాల్డిహైడ్ వంటి సమ్మేళనాలను గుర్తించిన మొదటి వ్యక్తి ఆమె,, ఎలక్ట్రానిక్ సిగరెట్లు కార్బన్ మోనాక్సైడ్‌ను ఉత్పత్తి చేయగలవని చూపించింది. ఆమె వర్జీనియా కామన్వెల్త్ విశ్వవిద్యాలయంలోని సెంటర్ ఫర్ ది స్టడీ ఆఫ్ టొబాకో ప్రొడక్ట్స్‌లో భాగం. షిషా ధూమపానం ప్రభావాన్ని పరిశోధించడానికి నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్స్ ఆఫ్ హెల్త్ ప్రాజెక్ట్‌లో సాలిబా భాగం. పొగాకు విషాన్ని విశ్లేషించడానికి కంప్యూటర్ మోడళ్లను అభివృద్ధి చేయడానికి ఆమె $2.8 మిలియన్ల గ్రాంట్‌లో భాగం. సాలిబా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ వాయు నాణ్యత నిపుణుల సమావేశాలకు దోహదపడింది. ఆమె చేసిన ఒక పనిలో, ఆమె బీరుట్, లాస్ ఏంజిల్స్ నుండి వచ్చిన అటవీ మంటలకు సంబంధించిన గాలి నమూనాలను పోల్చి విశ్లేషించింది, అక్కడ వాయు కాలుష్యం పరంగా ఆ దేశాలు పంచుకునే తేడాలు, సారూప్యతల గురించి ఆమె తీర్మానాలు చేస్తుంది.

ఆమె మొట్టమొదటి లెబనీస్ వాతావరణ కాలుష్య కారకాల డేటాబేస్‌ను స్థాపించింది. లెబనీస్ వ్యర్థాలను బహిరంగంగా కాల్చడం గురించి ఆమె ఆందోళన చెందింది, దహనం చేయడం వల్ల గాలిలో క్యాన్సర్ కారకాల పరిమాణం 2,300% పెరుగుతుందని చూపించింది.  వ్యర్థాలను కాల్చేటప్పుడు వివిధ రకాల విషపదార్థాలు విడుదలవుతాయని ఆమె చూపించింది, బీరుట్‌లోని నాలుగు అంతస్తుల అపార్ట్‌మెంట్ భవనం పైభాగంలో వాటి సాంద్రతను కొలిచింది . ఆమె కణిక పదార్థం, పాలీసైక్లిక్ సుగంధ హైడ్రోకార్బన్‌లతో పాటు లోహ దహనం నుండి సీసం, కాడ్మియం, టైటానియం, ఆర్సెనిక్‌లను గుర్తించింది . సాలిబా అమెరికన్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ బీరుట్ గైడ్ టు మున్సిపల్ సాలిడ్ వేస్ట్‌కు దోహదపడింది . రసాయన అధ్యయనాల కోసం ఆమె అంతర్జాతీయ ప్రోటోకాల్‌లను స్థాపించింది .  సాలిబా వాతావరణ కాలుష్య కారకాలను అధ్యయనం చేయడానికి వినూత్న పదార్థాలు, పద్ధతులను అభివృద్ధి చేస్తుంది.  2018లో సాలిబా యొక్క అమెరికన్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ బీరుట్ నేచర్ కన్జర్వేషన్ సెంటర్‌ను లష్ పునరుత్పత్తి ఉద్యమంలో అగ్రగామిగా ప్రభావితం చేసే సంస్థలలో ఒకటిగా ఎంపిక చేసింది .

సలీబా బీరూట్ నగరంలోని వాతావరణ కాలుష్య కారకాలపై బీరూట్ నౌకాశ్రయ పేలుడు ప్రభావాలను కూడా అధ్యయనం చేశారు. చెదరగొట్టబడిన ప్రమాదకర రసాయనాలు, కాలుష్య కారకాలకు వ్యతిరేకంగా కూడా ఆమె హెచ్చరించింది, అవసరమైన జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలని బీరుట్ ప్రజలకు పిలుపునిచ్చింది.సలీబా పీర్జె సంపాదకులు.

పరిశోధకులను, స్థానిక సమాజాన్ని అనుసంధానించే తన పనిని వివరిస్తూ ఆమె 2022లో "వేర్ ఐ వర్క్" సెషన్లో నేచర్లో ప్రదర్శించబడింది.

## రాజకీయాలలో
2020 బీరుట్ పోర్ట్ పేలుడు తర్వాత నజత్ సలీబా రాజకీయంగా పాల్గొన్నారు . 50 ఏళ్ల పాలక రాజకీయ వర్గానికి వ్యతిరేకంగా కొత్త ముఖంగా ఆమె 2022 లెబనీస్ సార్వత్రిక ఎన్నికల్లో పోటీ చేశారు. చౌఫ్ జిల్లాలోని మారోనైట్ శాఖకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తూ ఆమె పార్లమెంటులో ఒక స్థానాన్ని గెలుచుకున్నారు .

## అవార్డులు, గౌరవాలు

* లెబనీస్ నేషనల్ కౌన్సిల్ ఫర్ సైంటిఫిక్ రీసెర్చ్ అవార్డు 2016
* 2018 అమెరికన్ ఫిజియాలజికల్ సొసైటీ ప్రైజ్ ఫర్ ఇంటర్డిసిప్లినరీ రీసెర్చ్ 
* 2019 ఎల్ 'ఓరియల్-యునెస్కో ఫర్ ఉమెన్ ఇన్ సైన్స్ అవార్డు 
* 2019 నేషనల్ ఆర్డర్ ఆఫ్ ది సెడార్ 
* 2019.100 మహిళలు (బిబిసి) 

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు