చాద్–భారత సంబంధాలు

**చాద్–భారత సంబంధాలు** అనేవి చాద్ దేశం, భారతదేశం మధ్య కొనసాగుతున్న ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను సూచిస్తాయి. నైజీరియాలోని అబూజాలో ఉన్న భారత హైకమిషన్‌కు చాద్‌కు సంబంధించిన సమకాలిక గుర్తింపు ఉంది.. భారత్ చాద్ రాజధాని ఎన్‌డ్జామేనాలో గౌరవ కాన్సులేట్‌ను నిర్వహిస్తోంది.

## ఉన్నత స్థాయి  పర్యటనలు
2004 తరువాత చాద్, భారతదేశాల మధ్య సంబంధాలు గణనీయంగా అభివృద్ధి చెందాయి. ఈ కాలంలో అనేక ఉన్నత స్థాయి ద్వైపాక్షిక పర్యటనలు, పరస్పర సమావేశాలు జరిగాయి.

2005 మార్చిలో చాద్ ఉప ప్రధానమంత్రి, విదేశాంగ మంత్రి నాగూమ్ యమస్సూమ్ న్యూఢిల్లీని సందర్శించి తొలి భారత్–ఆఫ్రికా ప్రాజెక్ట్ పార్ట్‌నర్‌షిప్ కాన్క్లేవ్‌లో పాల్గొన్నారు. ఆయన భారత్‌ను సందర్శించిన తొలి చాడియన్ ప్రభుత్వ అధికారి.

2011 మే 10న భారత వ్యవసాయ శాఖ సహాయ మంత్రి అరుణ్ యాదవ్ ఎన్‌డ్జామేనాను సందర్శించి అధ్యక్షుడు ఇడ్రిస్ డెబీ ఇట్నోను కలిశారు. ఇది చాద్‌ను సందర్శించిన తొలి భారత ప్రభుత్వ అధికారి పర్యటన.

2015 అక్టోబర్‌లో అధ్యక్షుడు ఇడ్రిస్ డెబీ ఇట్నో 32 మంది సభ్యులతో కూడిన ప్రతినిధి బృందానికి నాయకత్వం వహిస్తూ న్యూఢిల్లీలో జరిగిన మూడవ భారత్–ఆఫ్రికా ఫోరం సమ్మిట్‌లో పాల్గొన్నారు. ఈ బృందంలో పలువురు కేబినెట్ మంత్రులు, ఉన్నత స్థాయి చాడియన్ అధికారులు ఉన్నారు.

2015 అక్టోబర్ 28న ఆయన భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీతో ద్వైపాక్షిక చర్చలు జరిపారు.

## వ్యాపారం.
2015–16 ఆర్థిక సంవత్సరంలో చాద్, భారతదేశాల మధ్య ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం మొత్తం 364.36 మిలియన్ అమెరికన్ డాలర్లుగా నమోదైంది.

భారత్ నుంచి చాద్‌కు ఎగుమతులు 2010–11లో 11.90 మిలియన్ డాలర్ల నుంచి 2015–16 నాటికి 43.49 మిలియన్ డాలర్లకు క్రమంగా పెరిగాయి.

చాద్ నుంచి భారత్‌కు దిగుమతులు 2011–12లో కేవలం 1.5 లక్షల డాలర్లుగా ఉండగా, తరువాతి ఆర్థిక సంవత్సరంలో 157.15 మిలియన్ డాలర్లకు భారీగా పెరిగాయి. ఆ తరువాతి రెండు ఆర్థిక సంవత్సరాల్లో వరుసగా 73 శాతం, 52 శాతం మేర తగ్గాయి.

ఈ గణాంకాలు చాద్ నుంచి భారత్‌కు జరిగే మొత్తం దిగుమతులను పూర్తిగా ప్రతిబింబించవు. చాద్, భారత ఉత్పత్తులను దుబాయ్, కెమెరూన్, నైజీరియా దేశాల ద్వారా కూడా దిగుమతి చేసుకుంటుంది.

2015–16 ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారత్ చాద్ నుంచి ముడి చమురు దిగుమతులు ప్రారంభించింది. దీని ఫలితంగా దిగుమతులు 411 శాతం మేర పెరిగాయి.

భారతీయ పెట్టుబడులు

2010 జూన్‌లో భారతీయ టెలికాం సంస్థ భారతి  ఎయిర్‌టెల్, చాద్ సహా ఆఫ్రికాలోని 15 దేశాల్లో జైన్ మొబైల్ కార్యకలాపాలను 8.97 బిలియన్ డాలర్లకు కొనుగోలు చేయడానికి ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. ఇది 2007లో టాటా స్టీల్ చేసిన కోరస్ గ్రూప్ కొనుగోలు తరువాత భారత్ చేసిన రెండవ అతిపెద్ద విదేశీ కొనుగోలు.

భారతి  ఎయిర్‌టెల్ 2010 జూన్ 8న ఈ కొనుగోలును పూర్తిచేసింది..

## వాణిజ్య సౌకర్యాలు
2008లో భారత్, చాద్‌కు ఏకపక్ష డ్యూటీ ఫ్రీ టారిఫ్ ప్రిఫరెన్షియల్ మార్కెట్ యాక్సెస్‌ను ఎగుమతి చేసే వస్తువులు, సేవల కోసం ఆఫర్ చేసింది. అయితే 2016 డిసెంబర్ నాటికి చాద్ ప్రభుత్వం ఈ ఒప్పందంపై అధికారికంగా సంతకం చేయలేదు.

## విదేశీ సహాయం
2004లో భారత్ చాద్‌కు 5,000 మెట్రిక్ టన్నుల బియ్యాన్ని విరాళంగా అందించింది.

TEAM-9 పథకం కింద ఐదు తయారీ ప్రాజెక్టుల కోసం భారత్ 50 మిలియన్ డాలర్ల రుణ సహాయాన్ని అందించింది. ఈ ప్రాజెక్టుల్లో సైకిల్ తయారీ యూనిట్, వ్యవసాయ ట్రాక్టర్లు తయారీ ప్లాంట్, స్టీల్ బిల్లెట్ ప్లాంట్, పత్తి నూలు తయారీ యూనిట్, ఫ్రూట్ జ్యూస్ తయారీ ప్లాంట్ ఉన్నాయి..

2012 జనవరి 19న చాద్ నాలుగు అభివృద్ధి ప్రాజెక్టుల కోసం 40.32 మిలియన్ డాలర్ల రుణాన్ని పొందేందుకు ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. ఈ ప్రాజెక్టుల్లో సౌర గ్రామీణ విద్యుదీకరణ, స్పిన్నింగ్ మిల్ విస్తరణ, కంపోస్ట్ ఉత్పత్తి యూనిట్, పశు ఆహార తయారీ యూనిట్ ఉన్నాయి.

2013 నవంబర్ 14న పశు ఆహార ప్రాజెక్ట్ స్థానంలో జంతు ఆహార తయారీ ప్రాజెక్ట్‌ను అమలు చేయాలని నిర్ణయించి 9.3 మిలియన్ డాలర్ల రుణాన్ని అందించారు.

2012 మేలో భారత్ ఔషధ తయారీ ప్లాంట్ స్థాపన కోసం 18.08 మిలియన్ డాలర్ల రుణాన్ని మంజూరు చేసింది.

2009 మేలో చాద్ ప్రభుత్వం పాన్-ఆఫ్రికన్ ఈ-నెట్‌వర్క్ ప్రాజెక్ట్ అమలుకు సంబంధించి అవగాహన ఒప్పందంపై సంతకం చేసింది. 2016 డిసెంబర్ నాటికి ఈ ప్రాజెక్ట్ కోసం ఎన్‌డ్జామేనాలో టీ సీ ఐ యల్ (TCIL) సంస్థ స్థాపన పనులు నిర్వహిస్తోంది..

## విద్యా, శిక్షణ
చాద్ పౌరులు భారత సాంకేతిక ఆర్థిక సహకార కార్యక్రమం, భారత సాంస్కృతిక సంబంధాల మండలి అందించే స్కాలర్‌షిప్‌లకు అర్హులు.
చాడియన్ దౌత్యవేత్తలు భారత విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖకు చెందిన విదేశీ సేవల సంస్థ నిర్వహించే ప్రొఫెషనల్ కోర్సుల్లో పాల్గొన్నారు.

చాద్ పౌరులు భారత్‌లో హిందీ భాష శిక్షణ ఫెలోషిప్‌లను కూడా పొందారు.

.

## చాడ్ లో భారతీయులు
2016 డిసెంబర్ నాటికి చాద్‌లో సుమారు 200 మంది భారతీయులు నివసిస్తున్నారు. వారు చమురు ప్రాజెక్టులు, విదేశీ వాణిజ్యం, అంతర్జాతీయ సంస్థలు, మిషనరీ కార్యకలాపాలు, భర్తీ ఎయిర్‌టెల్ సంస్థలలో పనిచేస్తున్నారు.

స్థానిక యజమానులు, అధికారుల చేత కొంతమంది భారత కార్మికులు దుర్వినియోగానికి గురైన ఘటనలు నమోదయ్యాయి.

2008 ఫిబ్రవరిలో ఎన్‌డ్జామేనాలో జరిగిన తిరుగుబాటు దాడుల సమయంలో అబూజాలోని భారత హైకమిషన్ చాద్‌లో ఉన్న దాదాపు మొత్తం భారతీయులను  ఖాళీ చేయించింది. హింసాత్మక పరిస్థితులు ముగిసిన తరువాత వారు తిరిగి నగరానికి చేరుకున్నారు..

## బాహ్య మూలాలు
ఇండియా చాద్ సంబంధాలు 

లాగోస్ లో భారత కొనసుల జనరల్ 

## మూలాలు
వర్గం:ఆఫ్రికా భారత్ సంబంధాలు
వర్గం:భారతదేశ విదేశీ సంబంధాలు