కె.ఎస్.లాల్

**కిషోరి శరణ్ లాల్** (1920-2002) లేదా **కె.ఎస్.లాల్** ఒక భారతీయ చరిత్రకారుడు. అతను ప్రధానంగా భారతదేశం మధ్యయుగ చరిత్రపై అనేక రచనలు చేశాడు.
## కెరీర్
లాల్ 1941లో అలహాబాద్ విశ్వవిద్యాలయంలో మాస్టర్స్ డిగ్రీని పొందాడు. అతను అలహాబాద్ విశ్వవిద్యాలయంలో చరిత్ర అధ్యాపకుడిగా తన వృత్తిని ప్రారంభించాడు, అయినప్పటికీ అతను ఈ పదవిలో కొంతకాలం మాత్రమే పనిచేశాడు.

1945 నుండి 1963 వరకు అతను మధ్యప్రదేశ్ ఎడ్యుకేషనల్ సర్వీస్‌లో ఉన్నాడు. నాగ్‌పూర్, జబల్‌పూర్, భోపాల్‌లోని ప్రభుత్వ కళాశాలల్లో బోధించాడు. 1963లో, అతను ఢిల్లీ విశ్వవిద్యాలయంలో రీడర్‌గా చేరాడు. దాని చరిత్ర విభాగంలో మధ్యయుగ భారతీయ చరిత్రను బోధించాడు.

తర్వాత పదేళ్లపాటు, 1973 నుండి, అతను మొదట జోధ్‌పూర్ విశ్వవిద్యాలయంలో (1973-79), ఆపై హైదరాబాద్ సెంట్రల్ యూనివర్శిటీలో (1979-83) చరిత్ర విభాగానికి ప్రొఫెసర్, హెడ్‌గా ఉన్నాడు.

అతని మాతృభాష హిందీతో పాటు, అతను పర్షియన్, పాత పర్షియన్, ఉర్దూ, ఇతర భాషలలో నిష్ణాతుడు.

2001లో అతను ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఫర్ హిస్టారికల్ రీసెర్చ్ (ICHR) ఛైర్మన్‌గా నియమితుడయ్యాడు. భారతీయ చరిత్రపై మోడల్ స్కూల్ సిలబస్‌ను రూపొందించడానికి నేషనల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషనల్ రీసెర్చ్ అండ్ ట్రైనింగ్ (NCERT) కమిటీలో కూడా నియమించబడ్డాడు.

## రచనల జాబితా
*ఖిల్జీల చరిత్ర (1950, 1967, 1980)
*ట్విలైట్ ఆఫ్ ది సుల్తానేట్ (1963, 1980)
*ఆసియన్ చరిత్రలో అధ్యయనాలు (సవరించినది – 1969)
*మధ్యయుగ భారతదేశంలో ముస్లిం జనాభా పెరుగుదల (1973)
*భారతదేశంలో తొలి ముస్లింలు (1984)
*మొఘల్ హరేమ్ (1988) ISBN 81-85179-03-4 అనేది మధ్యయుగ భారతదేశం మొఘల్ అంతఃపురం చరిత్ర, స్వభావంపై అధ్యయనం. మొఘల్ అంతఃపురంలో నపుంసకుల పాత్ర, నల్లమందు వంటి మాదకద్రవ్యాల వంటి అనేక అస్పష్టమైన అంశాల గురించి లాల్ రాశాడు.
*భారతీయ ముస్లింలు: ఎవరు వారు (1990) ISBN 81-85990-10-7 
*ది లెగసీ ఆఫ్ ముస్లిం రూల్ ఇన్ ఇండియా 1993లో ప్రచురించబడిన పుస్తకం. (ఆదిత్య ప్రకాశన్, ISBN 81-85689-03-2).
*మధ్యయుగ భారతదేశంలో ముస్లిం స్లేవ్ సిస్టమ్ (1994) ISBN 81-85689-67-9
*చారిత్రక వ్యాసాలు
*భారతదేశంలో ముస్లిం రాష్ట్రం సిద్ధాంతం, అభ్యాసం (1999) ISBN 81-86471-72-3
*మధ్యయుగ భారతదేశంలో షెడ్యూల్డ్ తెగలు, కులాల పెరుగుదల (1995)

## విమర్శ
లాల్ రాసిన ప్రారంభ పుస్తకాలు వివాదాస్పదమైనవి, అతని కొన్ని పుస్తకాలు, హిస్టరీ ఆఫ్ ది ఖిల్జీస్, ట్విలైట్ ఆఫ్ ది సుల్తానేట్ వంటివి "ప్రామాణిక రచనలు" అని పిలువబడతాయి. అతని తరువాతి రచనలు కొన్ని  RSS ప్రతినిధి అనే ఆరోపణలతో సహా వివాదాస్పదమయ్యాయి. లాల్ స్వయంగా ఇలా పేర్కొన్నాడు: "ఎప్పటిలాగే నా పుస్తకాలు భారతదేశం, విదేశాలలోని పత్రికలలో సమీక్షించబడ్డాయి, సమీక్షకుల ఆచారం ప్రకారం ప్రశంసలు, నిందలు రెండూ ఉన్నాయి. అయితే, గత పదిహేనేళ్లలో నా పుస్తకాలు కొన్ని ప్రశంసలు అందుకున్నాయి.  ప్రతికూల విమర్శల కోసం ఒక నిర్దిష్ట బ్రాండ్ పండితుల ప్రత్యేక శ్రద్ధనే దీనికి కారణం." ఈ సంఘటనల చుట్టూ ఉన్న వివాదం ముస్లింలను విదేశీయులు, విధ్వంసక అనాగరికులు, అనైతిక దిగజారుడులుగా అభివర్ణించే అతని పుస్తకాల ఉపన్యాసాల ఇతివృత్తంలో ప్రతిబింబిస్తుంది, లాల్ స్వయంగా  ICHR ఎల్లప్పుడూ 'బలమైన వామపక్ష పక్షపాతంతో' చరిత్రకారులచే ఆధిపత్యం చెలాయించబడుతుందని, ప్రస్తుత వివాదం "బహిష్కరించబడిన వామపక్షం అతిశయోక్తి భావన ఫలితం మాత్రమే" అని పేర్కొంటూ, ఈ ఆరోపణలను వివాదాస్పదం చేసింది.

అవ్రిల్ ఎ. పావెల్ 1950 - 60లలో భారతీయ చరిత్రపై లాల్ చేసిన పనిని ప్రశంసించాడు, అయితే 1990ల నాటికి లాల్ పని "రాజకీయ ఎజెండాలను" సూచిస్తుందని ముగించాడు.

చరిత్రకారుడు జెరెమీ బ్లాక్ తన పుస్తకం కాంటెస్టింగ్ హిస్టరీ: నేరేటివ్స్ ఆఫ్ పబ్లిక్ హిస్టరీ (2014)లో, ది ముస్లిం స్లేవ్ సిస్టమ్ ఇన్ మెడీవల్ ఇండియా పుస్తకాన్ని "మంచి ఆధునిక రచన"గా పేర్కొన్నాడు;  అతను K. S. లాల్ "భారతీయ ముస్లిం మార్క్సిస్ట్ పండితులచే మితవాదిగా పరిగణించబడ్డాడు" అని కూడా వ్యాఖ్యానించాడు.

ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ హిస్టారికల్ రీసెర్చ్‌లో పదవులపై వివాదంలో ఇర్ఫాన్ హబీబ్ ఇలా వ్యాఖ్యానించాడు: "కెఎస్ లాల్ సుదూర గతంలో చరిత్రకు విలువైన రచనను వ్రాసి ఉండవచ్చు, కానీ అతని ఇటీవలి రచనలు - దాదాపుగా హిందువులు అనుభవించిన చారిత్రక గాయాలపై దృష్టి సారించాడు."

### మధ్యయుగ భారతదేశంలో ముస్లిం జనాభా పెరుగుదల
1973 పుస్తకం గ్రోత్ ఆఫ్ ముస్లిం పాపులేషన్ ఇన్ మెడీవల్ ఇండియా 1000 CE, 1500 CE మధ్య భారతదేశ జనాభాను అంచనా వేసింది.  స్కూల్ ఆఫ్ ఓరియంటల్ అండ్ ఆఫ్రికన్ స్టడీస్ బులెటిన్‌లోని సమీక్షలో మధ్యయుగ భారతదేశంలోని జనాభా పరిస్థితులపై లాల్ చేసిన అధ్యయనాన్ని సైమన్ డిగ్బీ వివాదాస్పదంగా పేర్కొన్నాడు, జనాభా గణనకు ముందు కాలంలో అంచనాకు ఖచ్చితమైన డేటా లేదని డిగ్బీ పేర్కొంది. భారతీయ చరిత్రకారుడు ఇర్ఫాన్ హబీబ్ 1978లో ది ఇండియన్ హిస్టారికల్ రివ్యూలో ఈ పుస్తకాన్ని విమర్శించాడు.  అతను లాల్ ప్రారంభ జనాభా సంఖ్యను "ఒక పండితుడు మరొకరి ఊహ కంటే మరింత స్పష్టమైన కల్పనపై ఆధారపడిన కల్పన" అని వర్ణించాడు, అతని ఇతర జనాభా అంచనాలలో వివరించలేని లేదా తప్పుగా ఉన్న ఊహలకు లాల్‌ను తప్పుపట్టాడు. K. S. లాల్ 1979లో ఇర్ఫాన్ హబీబ్ విమర్శలకు బయాస్ ఇన్ ఇండియన్ హిస్టారియోగ్రఫీ (1979), థియరీ అండ్ ప్రాక్టీస్ ఆఫ్ ముస్లిం స్టేట్ ఇన్ ఇండియా (1999) అనే పుస్తకంలో సమాధానమిచ్చాడు.

### భారతదేశంలో ముస్లిం పాలన వారసత్వం
1993 పుస్తకం ది లెగసీ ఆఫ్ ముస్లిం రూల్ ఇన్ ఇండియా భారతదేశంలో ముస్లిం పాలన వారసత్వాన్ని, దాని చరిత్రను వివరిస్తుంది. ఈ పుస్తకాన్ని పీటర్ జాక్సన్ జర్నల్ ఆఫ్ ది రాయల్ ఏషియాటిక్ సొసైటీలో విమర్శించాడు, ఈ పుస్తకంలో "భారతదేశపు ముస్లిం గతం గుర్తించదగిన ఎంపిక, ఏకపక్ష ఖాతా" ఉందని పేర్కొంది. K. S. లాల్ తన పుస్తకం థియరీ అండ్ ప్రాక్టీస్ ఆఫ్ ముస్లిం స్టేట్ ఇన్ ఇండియాలో జాక్సన్ విమర్శలకు ఖండన రాశాడు.

## మూలాలు

వర్గం:సంఘ్ పరివార్
వర్గం:1920 జననాలు
వర్గం:2002 మరణాలు
వర్గం:భారతీయ చరిత్ర పరిశోధకులు