open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
మహారాష్ట్రీ ప్రాకృతం

**మహారాష్ట్రి** లేదా **మహారాష్ట్రీ ప్రాకృతం**, అనేది ప్రాచీన మధ్యయుగాలనాటి భారతదేశంలో వాడుకలో ఉండిన భాష. ఆధునిక మరాఠీ, కొంకణి భాషలు దీనిని నుండే ఉద్భవించాయి. ప్రాకృతంగా పిలువబడిన అనేక భాషల సమూహం (మాండలికాలు అని కూడా కొందరు వ్యవహరిస్తారు) లో, ఇది కూడా ఒకటి. అంతేగాక, ఒక ప్రధానమైన నాటక ప్రాకృతం. సుమారు 1000 సంవత్సరాలకి పైగా (క్రీ.పూ 500 - సా.శ. 500) వాడుకలో ఉండిన, మహారాష్ట్రీ ప్రాకృతంలో ఎన్నో సాహితీ గ్రంథాలు వెలువడినాయి. కాళిదాసు సంస్కృత నాటకాలలో, మహారాష్ట్రీ ప్రాకృతాన్ని విరివిగా వాడాడు.

శాతవాహన సామ్రాజ్యానికి అధికారభాష ఉండిన మహారాష్ట్రి ప్రాకృతం., సా.శ. 875 వరకూ మాట్లాడబడింది. శాతవాహన చక్రవర్తి, వ్రాసిన *[[గాథా సప్తశతి]]*, *కర్పూరమంజరి* 
మహారాష్ట్రి ప్రాకృతంలో వ్రాయబడింది.

అయితే, మహారాష్ట్రి అపభ్రంశ భాషలు జైన సాహిత్యంలో 13వ శతాబ్దం వరకూ వాడుకలో ఉన్నాయి. ఈ అపభ్రంశరూపాలని పునఃసంస్కృతీకరించటం వల్ల, నేటి మరాఠీభాష పుట్టింది.

## విస్తృతి
మహారాష్ట్రీ ప్రాకృతం, ఉత్తరాన మాళవ, రాజపుతానా నుండి, దక్షిణాన కృష్ణానది, తుంగ భద్ర వరకూ వాడుకలో ఉండినది.

## సాహిత్యం

ప్రాకృత సంకలనాలు, గాథా సప్తశతి, సేతుబంధం, కర్పూరమంజరి వంటివి శాతవాహన చక్రవర్తి హాలుడు రచించినట్టు భావిస్తారు. కాళిదాసు రచించిన సంస్కృత నాటకాలు, నిమ్నజాతికి చెందిన పాత్రలు, ఈ భాషని మాట్లాడుతాయి.

## రాజాశ్రయం
సా.శ. తొలి శతాబ్దాలలో., శాతవాహన సామ్రాజ్యానికి అధికారభాష. శాతవాహనులకాలం, మహారాష్ట్రీ ప్రాకృత వినియోగం, తక్కిన అన్ని ప్రాకృతాలకన్నా ఎక్కువగా ఉండినది.

## మూలాలు
శ్రీ రాఘవ యాదవీయం

**శ్రీ రాఘవ యాదవీయం** సంస్కృత భాషలోని విలోమ కావ్యం. దీనిని సా.శ16వ శతాబ్దానికి చెందిన మహాకవి అరసానపల్లి వేంకటాధ్వరి రచించారు. 
## కవి విశేషాలు
ఈ కావ్య రచయిత వేంకటాధ్వరి కాంచీ నగరవాసి. రామానుజ సంప్రదాయానికి చెందిన గొప్ప దార్శనిక పండితుడు. ఆయన ఈ కావ్యాన్ని సంస్కృతంలో 30 శ్లోకాలుగా రాశారు. ఇందులోని శ్లోకాన్ని ముందు నుంచి చదివితే రామాయణ కథ, వెనుక నుంచి చదివితే పారాజాతాపహరణ కథ కావడం ఆయన పాండితీ ప్రకర్షకు నికషోపలం. వారే పదచ్ఛేదం కూడా ఇచ్చారు.

## కొన్ని శ్లోకాలు
### మొదటి శ్లోకం

వన్దేఽహం దేవం తం శ్రీతం రన్తారం కాలం భాసా యః ।
రామో రామాధీరాప్యాగో లీలామారాయోధ్యే వాసే ॥ ౧॥


:విలోమం

సేవాధ్యేయో రామాలాలీ గోప్యారాధీ భారామోరాః ।
యస్సాభాలఙ్కారం తారం తం శ్రీతం వన్దేఽహం దేవమ్ ॥ ౧॥

### రెండవ శ్లోకం

సాకేతాఖ్యా జ్యాయామాసీద్యావిప్రాదీప్తార్యాధారా ।
పూరాజీతాదేవాద్యావిశ్వాసాగ్ర్యాసావాశారావా ॥ ౨॥


:విలోమం

వారాశావాసాగ్ర్యా సాశ్వావిద్యావాదేతాజీరాపూః ।
రాధార్యప్తా దీప్రావిద్యాసీమాయాజ్యాఖ్యాతాకేసా ॥ ౨॥


## ఇవి కూడా చూడండి
* రామకృష్ణ విలోమ కావ్యం
## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
* రాఘవ యాదవీయం పుస్తక ప్రతి

వర్గం:సంస్కృత కావ్యాలు
కార్యమపూడి రాజమన్నారు

**కార్యమపూడి రాజమన్నారు** (1846-1916) శతావధాని.   వనపర్తి సంస్థానంలోపనిచేశాడు. 
## జీవిత విశేషాలు
ఇతడు ప్రకాశం జిల్లా (అప్పటి గుంటూరు జిల్లా) పేరాల గ్రామంలో 1846లో పరాభవ నామ సంవత్సరం ఆశ్వయుజ బహుళ అమావాస్యనాడు జన్మించాడు. ఇతడు బాల్యంలో రావుల శేషయ్య వద్ద అమరకోశము, ఆంధ్రనామ సంగ్రహము, బాలరామాయణము చదువుకొన్నాడు. తరువాత అద్దంకి తిరుమల శ్రీకుమార తిరుమలాచార్యుల వద్ద కావ్య, నాటక సాహిత్యం, వ్యాకరణాలంకార శాస్త్రాలు అభ్యసించాడు. వేదం వేంకటరాయశాస్త్రి, తిరుపతి వేంకటకవులు, కొప్పరపు సోదరకవులు, కాశీ కృష్ణాచార్యులు, పిశుపాటి చిదంబరశాస్త్రి ఇతని సమకాలికులు. ఇతడు సుమారు 78 అవధానాలు చేశాడు. ఇతడు విజయనగరం, పిఠాపురం, నూజివీడు, గద్వాల, వనపర్తి, ఆత్మకూరు సంస్థాలను దర్శించి అక్కడి విద్వత్కవులు పెట్టిన పరీక్షలలో విజయం సాధించి ఆయా సంస్థానాధీశులచే సత్కారాలు పొందాడు.  ఇతడు 1916లో రాక్షస నామ సంవత్సర పుష్య బహుళ పాడ్యమినాడు మరణించాడు. 

## అవధానాలు
ఇతడు అష్టావధానాలు, షోడశావధానాలు, శతావధానాలు అనేకం చేశాడు. ఇతని అవధానాలలో సమస్య, వర్ణన, దత్తపది, న్యస్తాక్షరి, నిషిద్దాక్షరి వంటి అంశాలతో పాటు ఆంధ్రీకరణం, చతురంగము, ఇచ్ఛాంకశ్లోకము, కీర్తన, జావళి, పులిజూదము వంటి అంశాలు కూడా ఉండేవి. ఇతడు భట్టిప్రోలు, గుడివాడ, మైపాడు, సిద్ధవటం, మద్రాసు, సేలం, షోలాపూర్, అప్పయరాజు పేట, కందుకూరు, నెల్లూరు, చెఱుకుపల్లి, పొన్నూరు, నిడుబ్రోలు, వీపూరుపాలెం మొదలైన చోట్ల అవధానాలు, ఆశుకవితా ప్రదర్శనలు చేసి మెప్పుపొందాడు.

ఇతడు పూరించిన అవధాన పద్యాలు కొన్ని:
* సమస్య: ఇద్దరు భార్యలుండిరి మహేశునకున్ బలె రామమూర్తికిన్
పూరణ:సుద్దులలోఁ గనుంగొనఁగ సూనృతవాణి యొకర్తు, దిక్కులం
దద్దయు నాడు నాటికి నుదారత భాసిలు స్వచ్ఛకీర్తియన్
ముద్దియ యోర్తు జానకిని భూసుతఁ బెండిలి గాక పూర్వమే
యిద్దఱు భార్యలుండిరి మహేశునకున్ బలె రామమూర్తికిన్


* సమస్య: తల్లికి కొమరుండు సూత్రధారణ చేసెన్
పూరణ: ఎల్లరు మ్రొక్కెద రెవతెకు?
బల్లిరుఁదనఁ బరఁగు నెవఁడు? పతిమొదటం దా
నిల్లాలి కేమి చేసెను
తల్లికి, కొమరుండు, సూత్రధారణ చేసెన్


* వర్ణన: పెన్సిలు
పూరణ:శ్రీవల్లిగాఁగఁ దగి లో
గా వల్మ కోరగంబు గతి ధాతు కృతిన్
ఠీవిన్ గన్పడి, యందర
భావంబులు వ్రాయఁగలుగు భళి పెన్సిలిలన్


## రచనలు
# శ్రీమాదాంధ్ర భగవద్గీత
# మాధవస్వామి శతకము
# శ్రీ సూర్యారాట్ప్రభుదర్శనము
# హరిశ్చంద్ర చరిత్రము (జంగం కథ)
# రాజవంశ రత్నావళి
# సీతారామ భూపాల విలాసము
# మూల్పూరు అగస్త్యేశ్వర శతకము
# సమస్యాపూర్త్యష్టోత్తర శతకము
# కన్యకా పరమేశ్వరీ దండకము
# వినాయక దండకము
# భావనాఋషి స్తోత్రాలు
## మూలాలు

వర్గం:శతావధానులు
వర్గం:1846 జననాలు
వర్గం:1916 మరణాలు
నాగరి లిపి

**నాగరి లిపి**, దేవనాగరి, నందినాగరి లిపులకి మూలమైన లిపి. ఇది తొలిమధ్యయుగాలనాటి, గుప్త లిపి నుండి ఉద్భవించింది. దీనిని సంస్కృతం, ప్రాకృతభాషలను రాసేందుకు ఉపయోగించేవారు. ప్రాచీన బ్రాహ్మీ లిపి కుటుంబానికి చెందిన ఈ నాగరి లిపిని వాడినట్టుగా లభించిన ప్రాచీన ఆధారాలు., సా.శ. 1-4శతబ్దాల మధ్యకాలానికి చెందినవి. సా.శ. 7వ శతాబ్దం నుండి విరివిగా వాడబడిన ఈ నాగరి లిపి., సా.శ. 10 శతాబ్దం చివరకి, దేవనాగరి, నందినాగరిలిపులుగా మార్పు చెందింది.

## మూలాలు
తొలి మధ్యయుగాలనాటి గుప్త లిపి యొక్క మధ్య-ప్రాచ్య మాండలికంగా నాగరిలిపి వేరుపడింది (పాశ్చాత్య మాండలికంగా శారదా లిపి, దూరప్రాచ్య మాండలికంగా సిద్ధం లిపి కూడా వేరుపడ్డాయి). తర్వాతి కాలంలో దేవనాగరి, నందినాగరి లిపులకి మూలమైన నాగరిలిపి, శారదా లిపి నుండి ఉద్భవించిన గురుముఖి లిపిని కూడా ప్రభావితం చేసింది.

## భారతదేశం వెలుపల
సా.శ. 7వ శతాబ్దానికి చెందిన టిబెట్ రాజు స్రోంగ్-త్సాంగ్-గాంబొ విదేశీ గ్రంథాలన్నిటినీ, టిబెట్ భాషలో అనువదించేందుకు వీలుగా అక్షరాలను, వ్రాసే పద్ధతులను నేర్చుకొమ్మని, తన రాయబారి తొన్మి సంబోటాని భారతదేశానికి పంపగా, అతడు టిబెట్ భాషకి అనువైన 24 నాగరి అక్షరాలను., స్థానిక భాషకి అనుగుణంగా 6 కొత్త అక్షరాలను తీసుకొని వెళ్ళాడు.

## ఇవి కూడా చూడండి
*దేవనాగరిలిపి
*బ్రాహ్మీ లిపి
*హిందీ వికీపీడియా

## మూలాలు

వర్గం:లిపులు
అజ్మీర్ - బాంద్రా సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్

**అజ్మీర్ - బాంద్రా సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలో ఒక సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది అజ్మీర్ రైల్వే స్టేషను, బాంద్రా రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.

## జోను , డివిజను
ఈ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు భారతీయ రైల్వేలు లోని వాయవ్య రైల్వే జోన్ పరిధిలోకి వస్తుంది. రైలు నంబరు: 22996, ఈ రైలు వారానికి మూడు రోజులు నడుస్తుంది.

## బయటి లింకులు
*
*
*

## మూలాలు

*
*
*
*

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:అజ్మీర్‌ రవాణా
వర్గం:మహారాష్ట్ర రైలు రవాణా
వర్గం:వాయవ్య రైల్వే జోన్
వర్గం:వాయవ్య రైల్వే సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:గుజరాత్ రైలు రవాణా
వర్గం:మధ్య ప్రదేశ్ రైలు రవాణా
వర్గం:రాజస్థాన్ రైలు రవాణా
వర్గం:అజ్మీర్ రైలు రవాణా
జబల్పూర్ - రేవా ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్

**జబల్‌పూర్ - రేవా ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలులో ఒక ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. తూర్పు మధ్య ప్రదేశ్ లోని జబల్పూర్ లోని జబల్పూర్ జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను, రేవా రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది,

## సంఖ్య, నామకరణం
* రైలు నంబరు: 11451 జబల్పూర్ - రేవా ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్
* రైలు నంబరు: 11452 రేవా - జబల్పూర్ ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్
**ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్** అనగా భారతీయ రైల్వేలు లోని ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళ యందు చైర్ కారు (కుర్చీ కారు) తరగతి సేవలు అందుబాటులో ఉంటాయి అని అర్థం సూచిస్తుంది.
## జోను, డివిజను
ఈ ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు భారతీయ రైల్వేలు లోని పశ్చిమ మధ్య రైల్వే జోన్ పరిధిలోకి వస్తుంది. రైలు నంబరు: 11451. ఈ రైలు వారానికి ఏడు రోజులు నడుస్తుంది.
* విరామములు : 7
* ప్రయాణ సమయము : సుమారుగా గం. 2.55 ని.లు
* బయలుదేరు సమయము : గం. 17:05 ని.లు.
* చేరుకొను సమయము : గం. 20.00 ని.లు
* దూరము : సుమారుగా 189 కి.మీ.
* వేగము : సుమారుగా 64 కి.మీ./గంట
* తిరుగు ప్రయాణము రైలు సంఖ్య : రైలు నంబరు: 11452 రేవా - జబల్పూర్ ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్

## రైలు సమాచారం
ఈ రైలు ఎగువ, దిగువ ప్రతి మార్గం రోజువారీ నడుస్తుంది. 
* రైలు సంఖ్య: 11451 జబల్పూర్ - రేవా ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్ 17.05 గంటలకు జబల్పూర్ లో బయలుదేరి, అదే రోజు 20.00 గంటలకు రేవా చేరుతుంది.
* రైలు సంఖ్య: 11452 రేవా - జబల్పూర్ ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్ 6.00 గంటలకు రేవా నుండి బయలుదేరి అదే రోజు, 10.25 గంటలకు జబల్పూర్ చేరుకుంటుంది.
## రైలు మార్గము, విరామములు
ఈ రైలు కాట్నీ జంక్షన్ ద్వారా వెళుతుంది . రైలు యొక్క ముఖ్యమైన విరామములు క్రింద విధంగా ఉన్నాయి:
* జబల్పూర్ జంక్షన్ 
* కాట్నీ జంక్షన్
* మైహర్
* సాత్నా
* రేవా

## లోకోమోటివ్
ఈ రైలు ఇటార్సీ షెడ్ యొక్క ఈటి డబ్ల్యుడిఎం3 డీజిల్ లోకోమోటివ్ ద్వారా నెట్టబడుతూ ఉంది.

## కోచ్ మిశ్రమం
ఈ రైలు 11 కోచ్‌లను కలిగి ఉంటుంది:
* 1 ఎసి చైర్ కార్
* 5 రిజర్వ్డ్ చైర్ కార్లు
* 5 రిజర్వేషన్ లేని చైర్ కార్

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*https://web.archive.org/web/20140601030217/http://www.indianrail.gov.in/

వర్గం:మధ్య ప్రదేశ్ రైలు రవాణా
వర్గం:బిలాస్పూర్ రవాణా
వర్గం:జబల్పూర్ రవాణా
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:పశ్చిమ మధ్య రైల్వే ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్లు
వర్గం:పశ్చిమ మధ్య రైల్వే జోన్
భోపాల్ హబీబ్‌గంజ్ - ముంబై లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్

**భోపాల్ హబీబ్‌గంజ్ - ముంబై లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ ** సాధారణంగా "భోపాల్ - ముంబై ఎక్స్‌ప్రెస్" అని సూచిస్తారు, ఒక సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది మధ్య ప్రదేశ్ రాజధాని భోపాల్ యొక్క భోపాల్ హబీబ్‌గంజ్ రైల్వే స్టేషను, ముంబై, మహారాష్ట్ర రాజధాని ముంబై లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్ రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.

## కోచ్ కంపోజిషన్
ఈ రైలును మధ్య రైల్వే నడుపుతోంది. రైలుబండి సంఖ్యలు 12173/12174 /12153/12154 /12161/12162 /12107/12108 మధ్య ఇది రేక్ పంచుకుంటుంది.

క్యాటరింగ్ సేవ జత చేసిన ప్యాంట్రీ కార్ ద్వారా అందించబడుతుంది.

## మూలాలు

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:పశ్చిమ మధ్య రైల్వే ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్లు
ముంబై లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్ - కోయంబత్తూరు ఎక్స్‌ప్రెస్

**ముంబై లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్ - కోయంబత్తూరు ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలో ఒక ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది ముంబై లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్ రైల్వే స్టేషను, కోయంబత్తూరు రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.

## రైలు సంఖ్య
రైలు నంబరు 11013

## జోను, డివిజను
ఈ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు భారతీయ రైల్వేలు లోని మధ్య రైల్వే జోన్ పరిధిలోకి వస్తుంది.

## తరచుదనం (ఫ్రీక్వెన్సీ)
ఈ రైలు ప్రతిరోజు నడుస్తుంది.

## వసతి తరగతులు
ఏ.సి మొదటి తరగతి, ఏ.సి .2వ తరగతి, ఏ.సి 3వ తరగతి, శయన (స్లీపర్) తరగతి, 2వ తరగతి (జనరల్)

## రైలు మార్గము, ఆగు ప్రదేశములు
ముంబై లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్, కళ్యాణ్ జంక్షన్, పూణే జంక్షన్. కుర్దువాడి జంక్షన్, షోలాపూర్ జంక్షన్, దూధని, గంగాపూర్ రోడ్డు, గుల్బర్గా, షాహబాద్, వాడి జంక్షన్, యాద్గిర్, కృష్ణ, రాయచూరు, మంత్రాలయం రోడ్డు, ఆదోని, గుంతకల్లు జంక్షన్, గుత్తి జంక్షన్, కల్లూరు జంక్షన్, అనంతపురం, ధర్మవరం జంక్షన్, శ్రీ సత్య సాయి ప్రశాంతి నిలయం, హిందూపూర్, బెంగుళూరు తూర్పు, బెంగుళూరు కంటోన్మెంటు, హొసూరు, ధర్మపురి, ఓమలూరు జంక్షన్, సేలం జంక్షన్, ఈరోడ్ జంక్షన్, తిరుప్పూరు, కోయంబత్తూరు జంక్షన్.

## ఇవి కూడా చూడండి
* భారతీయ రైల్వేలు
* భారతీయ రైల్వే మండలాలు
* మధ్య రైల్వే జోను
## బయటి లింకులు
*Devlalai - Bhusawal Passeger Time-Table
* Ministry of Indian Railways, Official website
* Indian Railways Live Information, Official website
*Book Indian Railway Tickets
*Station Code official list.
*Indian Railways Station List.
*Indian Railway Station Codes 
*Train Running Status
*Indian Railway Map, Official website
## మూలాలు

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:మధ్య రైల్వే ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:మధ్య రైల్వే జోను
వర్గం:మహారాష్ట్ర రైలు రవాణా
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ రైలు రవాణా
కర్నూలు జిల్లా పర్యాటకరంగం

ఆంధ్రప్రదేశ్, కర్నూలు జిల్లాలో పలు పర్యాటక ప్రదేశాలు ఉన్నాయి. చారిత్రిక ప్రాధాన్యత కలిగిన కొండారెడ్డి బురుజు వంటి ప్రదేశాలతో పాటు అహోబిలం, మహానంది, మంత్రాలయం వంటి పుణ్యక్షేత్రాలు, ప్రకృతి సహజ నిర్మాణాలైన బెలుం గుహలు, ఓర్వకల్లు రాతి ఉద్యానవనం వంటివి ఈ పర్యాటక ప్రదేశాల్లో భాగం.

## కొండారెడ్డి బురుజు
**కొండారెడ్డి బురుజు** కర్నూలు నగరం నడిబొడ్డున ఉన్న కోట. కందనవోలు కోటకు నాలుగువైపుల ఉన్న బురుజులలో కొండారెడ్డి బురుజు ఒకటి. సా.శ. 1505-1509 మధ్య విజయనగరం సామ్రాజ్యాన్ని పరిపాలించిన తుళువ వీర నరసింహరాయలు కందనవీడు కోటను అరవీడు రామరాజుకు బహూకరించినట్లు "ఎ హిస్టరీ ఆఫ్ సౌత్ ఇండియా" అనే పుస్తకం ద్వారా తెలుస్తూ ఉంది. మిగతా మూడు బురుజులు శిథిలమైపోయాయి. శిథిలమైన ఆ మూడు బురుజులలో ఒకటి కర్నూలులోని విక్టరీ టాకీస్ ప్రక్కన ఉంది. దీనిని "ఎర్ర బురుజు" అంటారు. ఎర్రని ఇసుకరాయితో నిర్మిచడం వలన దానికి ఆపేరు వచ్చింది. మిగిలిన రెండు బురుజులు తుంగభద్రానదిని ఆనుకొని ఉన్నాయి. వాటిలో ఒకటి కుమ్మరి వీధి చివర, మరొకటి సాయిబాబా గుడి ముందున్న బంగ్లా ప్రక్కన ఉన్నాయి.

## దేవాలయములు
### అహోబిలం

 
ఇక్కడ ప్రసిద్ధి చెందిన లక్ష్మీ నరసింహ స్వామి ఆలయం ఉంది. ఈ భూమి మీద ఉన్న నాలుగు దివ్యమైన నరసింహ క్షేత్రాలలో అహోబిల క్షేత్రం ఒకటి. వ్యాస మహర్షి సంస్కృతంలో బ్రహ్మాండపురాణం అంతర్గతంలో 10 అధ్యాయాలు, 1046 శ్లోకములతో ఈ స్థల పురాణం, అహోబిలం గురించి వ్రాయబడింది.

### మహానంది
మహానంది ప్రముఖ శైవ క్షేత్రం.ఇది నంద్యాలకు 14 కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఈ మహానందీశ్వర దేవాలయం 7వ శతాబ్ది నాటిది. ఈ ఆలయ శిల్పశైలిని బట్టి ఇది బాదామి చాళుక్య చక్రవర్తి వినయాదిత్యుని పాలనాకాలం (680-696) నాటిదని అంచనా.

### మంత్రాలయం
మంత్రాలయం లోని రాఘవేంద్రస్వామి మఠం ప్రసిద్ధ పుణ్యక్షేత్రం. ఇది జిల్లా కేంద్రం కర్నూలు నుండి 100 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.

## ఆదోని కోట
**ఆదోని కోట** ఆదోనికి సమీపంలో ఒక కొండపైన ఉన్న శిథిలమైన పురాతన కోట. కాలక్రమంలో ఇది విజయనగర రాజులు, గోల్కొండ, బీజాపుర సుల్తానులు, ఔరంగజేబు, టిప్పు సుల్తాన్, చివరికి ఆంగ్లేయుల చేతుల్లోకి మారుతూ వచ్చింది.

## బెలుం గుహలు
 

తాడిపత్రికి 28 కిలోమీటర్లదూరంలో ఉన్న బెలూం గుహలు ప్రకృతి సిద్ధమైనవి.

## రోళ్లపాడు వన్య ప్రాణి సంరక్షణ కేంద్రం

రోళ్లపాడు వన్య ప్రాణి సంరక్షణా కేంద్రం కర్నూలు జిల్లా కేంద్రం నుంచి 45 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. 6.14 చ.కి.మీ. విస్తీర్ణం కలిగిన ఈ అభయారణ్యాన్ని 1988 లో స్థాపించారు. అంతరించిపోతున్న బట్టమేక పిట్టకు ఇది ఆవాసం.

## ఓర్వకల్లు రాతి ఉద్యాన వనం

**ఓర్వకల్లు రాతి ఉద్యానవనం** జిల్లా కేంద్రం నుండి సుమారు 24 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంటుంది. కర్నూలు నుండి నంద్యాల వెళ్ళే జాతీయ రహదారి 18 కి పక్కనే వీటిని చూడవచ్చు. ఇక్కడ గాజు పరిశ్రమలో విరివిగా ఉపయోగించే క్వార్ట్జ్, సిలికా లాంటి ముడి పదార్థాలతో సహజ శిలలు ఏర్పడ్డాయి. ఇక్కడ సినిమాలు కూడా చిత్రీకరిస్తుంటారు.

## మూలాలు

వర్గం:కర్నూలు జిల్లా పర్యాటక ప్రదేశాలు
వర్గం:పర్యాటక ప్రదేశాలు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ పర్యాటక ప్రదేశాలు
కోణార్క్ ఎక్స్‌ప్రెస్

**కోణార్క్ ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలో ఒక ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది ముంబై సిఎస్‌టి రైల్వే స్టేషను, భువనేశ్వర్ రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.
## ప్రయాణ మార్గము
ఈ రైలు ప్రధాన నిలుపుదల ప్రదేశాలు దాదర్, కల్యాణ్, లోనావాలా, పూణె, డౌండ్, సోలాపూర్, గుల్బర్గా, సికింద్రాబాదు, ఖాజీపేట, వరంగల్, మహబూబాబాద్, విజయవాడ, రాజమండ్రి, విశాఖపట్నం, శ్రీకాకుళం, పలాస, బ్రహ్మపూర్, ఖుర్దారోడ్.
## ప్రత్యేక నిలుపుదల
సహజ్ మార్గ్ ఆధ్యాత్మికత ఫౌండేషన్ చేగూర్ (షాద్నగర్, తిమ్మాపూర్ స్టేషన్ల మధ్య) వద్ద నిర్వహించు ఆధ్యాత్మిక సమావేశానికి హాజరు అయ్యే ప్రయాణికుల ప్రయాణం సులభతరం కొరకు భారతీయ రైల్వేలు వికారాబాద్ స్టేషన్లో ఒక నిమిషం విరామము అందించడానికి నిర్ణయించారు.
వివరాలు ఈ క్రింద విధంగా ఉన్నాయి: - 
* రైలు నెంబరు 11019 ఛత్రపతి శివాజీ టెర్మినస్ - భువనేశ్వర్ కోణార్క్ ఎక్స్‌ప్రెస్ 27.4.2016 నుండి 30.4.2016 వరకు 05,51 గంటలకు వికారాబాద్ స్టేషన్ వద్దకు చేరుకొని, 05.52 గంటలకు నిష్క్రమిస్తుంది.
* రైలు నెంబరు 17222 లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్ - కాకినాడ ఎక్స్‌ప్రెస్ 29.4.2016 తారీఖున 00,30 గంటలకు వికారాబాద్ స్టేషన్ వద్దకు చేరుకొని, 00.31 గంటలకు నిష్క్రమిస్తుంది.
## సంఘటనలు
* 2012 ఆగస్టు 26 న ముంబాయి నుంచి భువనేశ్వర్ వెళ్ళే కోణార్క్ ఎక్స్ ప్రెస్ రైల్లో దోపిడీ దొంగలు రెచ్చిపోయారు. భారీ దోపిడీకి పాల్పడ్డారు. కత్తులు, కతార్లతో ప్రయాణికుల్ని బెదిరించి అందినకాడికి దోచుకున్నారు.
* 2013 ఫిబ్రవరి 20 న కోణార్క్ ఎక్స్ ప్రెస్ లో ఎన్ 7 బోగీలో అర్థరాత్రి లతాప్రకాష్ బెహరా హత్యకు గురైనది.
* 2013 నవంబరు 16 న నల్గొండ జిల్లా భువనగిరి సమీపంలోని 28వ గేట్ లెవెల్ క్రాసింగ్ వద్ద... కోణార్క్ ఎక్స్ ప్రెస్ ఓ లారీని ఢీకొట్టింది. ఈ ఘటనలో లారీ తుక్కుతుక్కయింది. అదృష్టవశాత్తు లారీ డ్రైవర్, క్లీనర్ ఇద్దరూ ప్రాణాలతో బయటపడ్డారు.

## చిత్రమాలిక

File:11020 Konark Express (2).jpg
File:Konarkexpress.JPG|కోణార్క్ ఎక్స్‌ప్రెస్ (11020) ఖాజీపేట వద్ద 
File:WDP4D 05112016.jpg|సికింద్రాబాద్ వద్ద కోణార్క్ ఎక్స్‌ప్రెస్
File:Konark Exp at Moulaali1.jpg|మౌలాలి వద్ద కోణార్క్ ఎక్స్‌ప్రెస్ 
File:11020 Konark Express.jpg|11020 కోణార్క్ ఎక్స్‌ప్రెస్
File:Konark express 11020.jpg|konark express at Ghatkesar


## కోచ్ల కూర్పు
### 11019 కోణార్క్ ఎక్స్‌ప్రెస్

### 11020 కోణార్క్ ఎక్స్‌ప్రెస్

### వివిధ రైల్వే స్టేషన్లలో రాక పోక సమయాలు
::::
## ఇవి కూడా చూడండి
* నాందేడ్ రైల్వే డివిజను
* మరాఠ్వాడా సంపర్క్ క్రాంతి ఎక్స్‌ప్రెస్
*దేవగిరి ఎక్స్‌ప్రెస్
## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
* https://web.archive.org/web/20160304060525/http://indiarailinfo.com/train/945/1620/238

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:మధ్య రైల్వే సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:మధ్య రైల్వే జోను
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ రైలు రవాణా
ఆగ్రా కంటోన్మెంట్ - న్యూఢిల్లీ ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్

**ఆగ్రా కంటోన్మెంట్ - న్యూఢిల్లీ ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలో ఒక ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది ఆగ్రా కంటోన్మెంట్ రైల్వే స్టేషను, న్యూఢిల్లీ రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.
## జోను , డివిజను
ఈ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు భారతీయ రైల్వేలు లోని ఉత్తర మధ్య రైల్వే జోన్ పరిధిలోకి వస్తుంది. రైలు నంబరు: 14211. ఈ రైలు వారానికి ఏడు రోజులు నడుస్తుంది.

## రైలు ప్రయాణ మార్గము

ఈ రైలు 14211/12 : ఆగ్రా కంటోన్మెంట్ న్యూఢిల్లీ ఇంటర్సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్, ఆగ్రా కంటోన్మెంట్ నుండి మథుర, బల్లబ్ఘర్, ఫరీదాబాద్, తుగ్లకాబాద్, హజ్రత్ నిజాముద్దీన్ ద్వారా న్యూఢిల్లీకి నడుస్తుంది.
## సేవలు (సర్వీస్)
ఆగ్రా కంటోన్మెంట్ - న్యూఢిల్లీ ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్, ఆగ్రా కంటోన్మెంట్ నుండి న్యూఢిల్లీ వరకు మొత్తం 195 కిలోమీటర్లు దూరాన్ని 14 విరామములతో చేరుతుంది. ఈ రైలు 45 కిలోమీటర్ల సరాసరి వేగంతో మొత్తం దూరాన్ని4 గంటల 20 నిమిషాల్లో చేరుకుంటుంది.

భారతీయ రైల్వేలు నిబంధనల ప్రకారం, ఈ రైలు (ట్రెయిను) యొక్క సగటు వేగం 55 కి.మీ./గంటకు (34 మైళ్ళు/గంటకు) సగటు వేగం కంటే తక్కువ కాబట్టి దీని ఛార్జీల విషయంలో సూపర్‌ఫాస్ట్ సర్చార్జి కలిగి లేదు.
## విద్యుత్తు (ట్రాక్షన్)
ఈ రైలు మార్గం పూర్తిగా విద్యుద్దీకరణ జరిగింది. కాబట్టి ఘజియాబాద్ డిపోనకు చెందిన డబ్ల్యుఏపి4 ఇంజను ఆధారంగా ఈ రైలు మొత్తం ప్రయాణం న్యూఢిల్లీ స్టేషను వరకు కొనసాగుతుంది.

## కోచ్ కూర్పు
రైలు నంబరు 14211 : ఆగ్రా కంటోన్మెంట్ - న్యూఢిల్లీ ఇంటర్‌సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్ కోచ్ కూర్పు క్రింద విధముగా ఉంటుంది:

## మూలాలు

* https://www.flickr.com/photos/43144819@N05/4444160922/
* http://www.youtube.com/watch?v=dPoBWAIAskM
* http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=87360
* http://www.flickriver.com/places/India/Uttar+Pradesh/Agra+Cantt/search/

## బయటి లింకులు
*
*
*
* http://www.indianrail.gov.in/mail_express_trn_list.html
* http://www.indianrail.gov.in/index.html
* http://www.indianrailways.gov.in/railwayboard/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,304,366,537
*
*
*

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:ఢిల్లీ రైలు రవాణా
వర్గం:హర్యానా రైలు రవాణా
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ రైలు రవాణా
వర్గం:ఉత్తర మధ్య రైల్వే జోన్
వర్గం:ఉత్తర మధ్య రైల్వే సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:ఉత్తర మధ్య రైల్వే ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
బాంద్రా టెర్మినస్ - హిసార్ వీక్లీ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్

**బాంద్రా టెర్మినస్ - హిసార్ వీక్లీ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలో ఒక ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది ముంబై బాంద్రా టెర్మినస్ రైల్వే స్టేషను, హిసార్ రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.

## జోను, డివిజను
ఈ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు భారతీయ రైల్వేలు లోని పశ్చిమ రైల్వే జోన్ పరిధిలోకి వస్తుంది. 
## సరాసరి వేగం
ఇది 1408 కి.మీ. దూరాన్ని 55 కి.మీ./గంటకు సరాసరి వేగంతో తన గమ్యాన్ని పూర్తి చేస్తుంది.
## రైలు ప్రయాణించు మార్గము
ఈ రైలు బాంద్రా టెర్మినస్ నుండి హిసార్ వరకు బోరివలి, సూరత్, వడోదర, అహ్మదాబాద్, మహేసన, పాలన్పూర్, అబూ రోడ్డు, ఫల్నా, మార్వార్, జోధ్పూర్, మెర్ట రోడ్, లడ్నన్ పట్టణం, రత్నఘర్, సాధుల్పూర్ రైల్వే స్టేషనుల ద్వారా నడుస్తుంది.
## రేక్ షేరింగ్ అమరిక
ఈ రైలు యొక్క పెట్టె (రేక్‌) లు బాంద్రా టెర్మినస్ - రాంనగర్ వీక్లీ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలుతో పంచుకుంటాయి..

## మూలాలు

• http://www.wr.indianrailways.gov.in/view_detail.jsp?dcd=1786&id=0,4,268

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:పశ్చిమ రైల్వే జోన్
వర్గం:పశ్చిమ రైల్వే సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:మహారాష్ట్ర రైలు రవాణా
నందినాగరి

**నందినాగరి** లిపి, సా.శ. 7 వ శతాబ్దంలో నాగరి లిపినుండి ఉద్భవించిన, బ్రాహ్మిక లిపి. .. ఈ లిపి, దీనిలోని మాండలికాలు దక్షిణ భారతదేశంలో వాడుకలో ఉండేవి. అంతేగాకుండా, నందినాగరి లిపిలో కనుగొనబడిన సంస్కృత తాళపత్రగంధాలు ఇంకా అనువదింపబడలేదు. . మధ్వాచార్యుని ద్వైత వేదాంత పాఠశాలకి చెందినవిగా భావిస్తున్న వ్రాతపత్రులు, నందినాగరిలోనే ఉన్నాయి.

దీని సోదరిలిపి అయిన దేవనాగరి, భారతదేశం ఇతర ప్రాంతాలన్నిటిలోనూ వాడుకలో ఉంది.

## నామశాస్త్రం
“నందినాగరి” అనే పేరు ఎందుకు వచ్చిందనే ప్రశ్న స్పష్టమైన సమాధానం లేదు. బహుశా “నంది” అనేది, పవిత్రమైన అనే అర్థంలో వాడబడుతూండవచ్చు. 
## చరిత్ర

బ్రాహ్మీ లిపి కుటుంబానికి చెందిన నందినాగరి లిపి, సా.శ. 8 -19 శతాబ్దాల మధ్యకాలంలో, దక్షిణ భారతదేశంలో, ముఖ్యంగా, ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ, కర్నాటక, దక్షిణ మహారాష్ట్రలలో సంస్కృత గ్రంథాలకి, శాసనాలకి వినియోగింపబడింది.
నందినాగరి, ప్రాచీనమైన శాసనాలు కొన్నింటిని తమిళనాడులో కూడా కనుగొన్నారు. మహాబలిపురంలో, సా.శ. వ శతాబ్దానికి చెందిన నరసింహ పల్లవుని రాతిశాసనాలు, సా.శ. 10వ శతాబ్దానికి చెందిన చోళ రాజరాజు కాలానికి చెందిన నాణేలు, నందినాగరి లిపిలోనే ఉన్నాయి. ఋగ్వేదం,  ఇతర వేదాలేకాకుండా,  సా.శ. 1వ శతాబ్దంనాటి విక్రమచరిత్ర వ్రాతప్రతులు కూడా నందినాగరి లిపిలో లభ్యమవుతున్నాయి.

తిరువనంతపురం (కేరళ) లోని ఒక గుడిలో లభించిన, **అనంతశయన మహాత్మం** అనే తాళపత్రగ్రంథం కూడా నందినాగరి లిపిలోనే ఉంది.
విజయనగర సామ్రాజ్య కాలంలో సంస్కృతం వ్రాసేందుకు, తాళపత్రగంథాలలోనూ, రాగిరేకులమీద నాగరిలిపినే ఉపయోగించారు.
నందినాగరిలిపిలో వ్రాయబడిన ఎన్నో సంస్కృత వ్రాతప్రతులు దక్షిణ భారతదేశంలో దొరికినప్పటికీ, ఈ లిపిపైన, లిపిలో లభ్యమవుతున్న శాస్త్రసాహిత్యంపైన అంతగా అధ్యయనం జరగలేదు. వీటిలో వేదాలు, వేదాంతాలు, వేదాంతభాష్యాలు,  పురాణాలు, విజ్ఞానశాస్త్రాలు, కళలు సంబంధించిన అనేక గ్రంథాలు ఉన్నాయి. ఇవన్నీ దక్షిణ భారతదేశంలో ఉన్న వివిధ వ్రాతప్రతి గ్రంథాలయాల్లో, భద్రపరచబడి ఉన్నాయి. కొన్ని నందినాగరి వ్రాతలు, ద్వైలిపిలో (రెండేసి లిపుల్లో), తెలుగు, తమిళం, మలయాళం, కన్నడం వంటి ప్రధాన దక్షిణ భాషా లిపులతో కూడి ఉన్నాయి.

## యూనికోడ్ లో నందినాగరి
యూనికోడ్ లో నందినాగరికి, కోడ్స్ కేటాయించబడ్డాయికానీ., ఇప్పటికీ వినియోగింపబడలేదు.

## చిత్రమాలిక

File:Copper plates NMND.JPG|సదాశివ రాయల కాలానికి (సా.శ. 16వ శతాబ్దం ) చెందిన సంస్కృత రాగిరేకులు (నందినాగరి లిపి). నందినాగరి వ్రాతప్రతులను లోహపు రేకులపైన, తాటి ఆకులమీద, రాతిపెళ్లలమీద, కాగితాలమీద వ్రాసి భద్రపరిస్తూ ఉండేవారు.
File:Copper_plates_NMND-2.JPG|అచ్యుత దేవ రాయల కాలానికి (సా.శ. 1537) చెందిన నందినాగరి లిపిలోని సంస్కృత వ్రాతప్రతులు ఉన్న రాగిరేకులు. ఢిల్లీలోని జాతీయ మ్యూజియంలో ప్రదర్శింపబడుతున్నది.

## ఇవి కూడా చూడండి
*విజయనగర సామ్రాజ్యము
*దేవనాగరి
*శ్రీకృష్ణదేవరాయలు
*తెలుగు లిపి
## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* Palaeographical Importance of Nandinagari,   *HareKrsna.com*

వర్గం:లిపులు
వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్

**ముంబై బాంద్రా టెర్మినస్ - జమ్ము వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలో ఒక ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది ముంబై బాంద్రా టెర్మినస్ రైల్వే స్టేషను, జమ్ము రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.
thumb|500px|center|<center>''' ముంబై బాంద్రా టెర్మినస్ రైల్వే స్టేషను ప్లాట్‌ఫారం'''</center> 

## వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్లు
జూలై 2013, నాలుగు వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్లు నడుస్తున్నాయి:
*15905/15906 - దిబ్రుఘర్-కన్యాకుమారి వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్
*19567/19568 - ఓఖా - తూతుకూడి వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్
*19027/19028 - బంద్రా - జమ్ము తావి వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్
*22851/22852 - సంతాగచీ - మంగుళూరు వివేక్ ఎక్స్‌ప్రెస్

## మూలాలు

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
తుర్లపాటి

## ఇంటి పేరు
**తుర్లపాటి** తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటిపేరు.

#  తుర్లపాటి కుటుంబరావు ప్రముఖ పాత్రికేయుడు, రచయిత, వక్త.
#తుర్లపాటి రాధాకృష్ణమూర్తి
#తుర్లపాటి రాజేశ్వరి
బూడ్దిపాడు

**బూడ్దిపాడు, **తెలంగాణ రాష్ట్రం, జోగులాంబ గద్వాల జిల్లా, మానోపాడ్ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
ప్రస్తుతం ఈ గ్రామం నిర్జన గ్రామం. ఒకప్పుడు జనావాసంగా ఉండిన ఈ గ్రామం కారాణాంతరాలచే నేడు కనుమరుగైపోయింది. మానోపాడ్, అలంపూర్ మండలాల సరిహద్దులో ఈ గ్రామం ఉండేది. ఒకనాటి ఈ గ్రామానికి సమీపంలో ఉన్న మూడు రోడ్ల కూడలిని నేడు *బూడ్దిపాడు స్టేజి * గా వ్యవహరిస్తున్నారు. ఈ మూడు రహదారులలో ఒకటి అలంపూర్ కు,మరొకటి ఉండవెల్లికి, ఇంకోటి అలంపూర్ చౌరస్తాకు మార్గాలు. ప్రస్తుతం ఈ స్టేజి దగ్గర ఆర్.డి.ఎస్. క్యాంప్ ఉంది. క్యాంప్‌కు సమీపంలోనే శ్రీఆంజనేయస్వామి దేవాలయం, దాని వెనుక మౌలాలి స్వామి దర్గా ఉన్నాయి. సమీపంలో కొన్ని పరిశ్రమలు కూడా ఉన్నాయి.
## చిత్రమాల

దస్త్రం:Moulali Swamy Darga, Budidapadu.jpg|మౌలాలిస్వామి దర్గా, బూడ్దిపాడు
దస్త్రం:RDS Camp, Budidapadu.jpg|ఆర్.డి.ఎస్. క్యాంప్, బూడ్దిపాడు


వర్గం:జోగులాంబ జిల్లా నిర్జన గ్రామాలు
వర్గం:విచిత్ర పేర్లుతో ఉన్న గ్రామాలు
మంగళగిరి ఆనందకవి

**మంగళగిరి ఆనందకవి** 18వ శతాబ్దము ఉత్తరార్థములోనూ, 19వ శతాబ్దము పూర్వార్థములోనూ జీవించాడు. ఇతడు నియోగి బ్రాహ్మణుడు. ఆత్రేయ గోత్రుడు. మంగళగిరి తిమ్మయామాత్యుని కుమారుడు. ఇతడు గుంటూరు జిల్లాలోని మంగళగిరి ప్రాంతానికి చెందినవాడు. ఇతడు వేదాంతరసాయనము, విజయనందన విలాసము అనే ప్రబంధకావ్యాలు రచించాడు.
## వేదాంత రసాయనము
మంగళగిరి ఆనందకవి **వేదాంత రసాయనము** అనే పేరుతో ఏసుక్రీస్తు చరిత్ర ప్రబంధాన్ని 1780-90ల మధ్యకాలంలో రచించాడు. ఈ కావ్యం 1882లో మొదటిసారి ముద్రించబడింది. ఈ కావ్యంలో నాలుగు ఆశ్వాసాలు ఉన్నాయి. మల్లరాన, జ్ఞానబోధల మధ్య సంభాషణరూపంలో ఉంది. వేదవ్యాసుని వేదాంత పద్ధతిని అధ్యయనం చేసి, అదే నమూనాలో క్రైస్తవ మతగ్రంథ సారాన్ని, ముఖ్యంగా కొత్త నిబంధన గ్రంథ సారాన్ని ఈ వేదాంత రసాయనములో కవి ఇమిడ్చాడు. క్రైస్తవ మత సంప్రదాయాలు, క్రీస్తు చరిత్ర దీనిలో వర్ణించబడి ఉంది. భారత, భాగవతాలలోని కొన్ని ఘట్టాలను ఈ కావ్యంలో పోల్చారు. ఈ గ్రంథాన్ని ఫ్రెంచి వారి తరఫున మచిలీపట్టణాన్ని పాలించిన నిడుమామిళ్ల దాసప్పకు అంకితమిచ్చాడు. ఈ గ్రంథం 1926, 1969లలో పునర్ముద్రణలు పొందింది.
## విజయనందన విలాసము
ఇది మూడు ఆశ్వాసముల ప్రబంధము. దీనిని 1919లో చెలికాని లచ్చారావు సంపాదకత్వంలో అముద్రితాంధ్ర గ్రంథ సర్వస్వంలో భాగంగా చతుర్థ గ్రంథంగా ప్రచురించారు. చిత్రాడలోని శ్రీరామ విలాస ముద్రాక్షరశాలలో ప్రచురింపబడింది. రచయిత ఈ గ్రంథాన్ని దాట్ల వేంకటకృష్ణ నృపాలునికి అంకితమిచ్చాడు. ఆభిమన్యుని చరిత్ర ఈ కావ్యంలో కథావస్తువు.

## మూలాలు

వర్గం:18వ శతాబ్దపు వ్యక్తులు
వర్గం:తెలుగు కవులు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా కవులు
సికింద్రాబాద్ - హజ్రత్ నిజాముద్దీన్ దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్

**సికింద్రాబాద్ - హజ్రత్ నిజాముద్దీన్ దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్**, ఢిల్లీ హజ్రత్ నిజాముద్దీన్ (ఎన్‌జడ్‌ఎం), సికింద్రాబాద్ (ఎస్‌సీ) స్టేషనులకు అనుసంధానించే భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలోని ఒక సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది న్యూ ఢిల్లీ, సికింద్రాబాద్ మధ్య 22 గంటల ప్రయాణ సమయంతో అతివేగంగా ప్రయాణించే రైలు. ఇది ప్రస్తుతం 12285/12286 రైలుబండి సంఖ్యలుతో నిర్వహించబడుతున్నది.

## దురంతో రైళ్లు
ఇండియన్ రైల్వే 2009-10 సం. బడ్జెట్లో భారతదేశం కేంద్ర రైల్వే మంత్రి మమతా బెనర్జీ దురంతో రైళ్లు అని ఒక కొత్త రకం రైలు యొక్క సేవలను ప్రవేశపెట్టారు. ఇవి కేవలం సాంకేతిక కారాణాలతో మాత్రమే ఆగుతాయి, వీటిని సికింద్రాబాద్ నుంచి న్యూ ఢిల్లీ వరకు ఒక కాని స్టాప్ రైళ్ళుగా నడపవచ్చును.

దురంతో రైళ్లు ప్రధాన పట్టణాల మధ్య నడుస్తాయి. వీటిని ప్రవేశపెట్టిన రైల్వే బడ్జెట్ 2009-10 ( 2009 జూలై 3 ప్రవేశ పెట్టారు), 12 వీక్లీ, బై-వీక్లీ, ట్రై-వీక్లీదురంతో రైళ్లను ప్రకటించారు. ఆ తరువాతి రైల్వే బడ్జెట్ ( 2010 ఫిబ్రవరి 24) సం.లో మరొక పది వీక్లీదురంతో రైళ్ళను చేర్చారు.

## సేవ (సర్వీస్)
సికింద్రాబాద్ - హజ్రత్ నిజాముద్దీన్ దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్, సికింద్రాబాద్ నుండి హజ్రత్ నిజాముద్దీన్ వరకు మధ్యలో మొత్తం 3 విరామములతో చేరుకుంటుంది. ఇది 77 కిలోమీటర్ల సరాసరి వేగంతో 21 గంటల 25 నిమిషాల్లో ప్రయాణించి 1659 కి.మీ. దూరం యొక్క తన గమ్యాన్ని పూర్తిచేస్తుంది.

## మధ్యంతర స్టేషన్లు
సికింద్రాబాద్ జంక్షన్, హజ్రత్ నిజాముద్దీన్ మధ్య 225 ఇంటర్మీడియట్ స్టేషన్లు ఉన్నాయి.

## తరచుదనం
ఈ రైలు వారానికి రెండు రోజులు (ఆదివారం, గురువారం) మాత్రమే నడుస్తుంది.

## సరాసరి వేగం
ఈ రైలు గంటకు 77 కి.మీ. సరాసరి వేగంతో నడుస్తుంది.

## జోను , డివిజను

## దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలుబండ్ల జాబితా
ఈ క్రింద సూచించిన విధముగా దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలుబండ్ల జాబితా ఉంది.

## ఇవి కూడా చూడండి
* ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ఎక్స్‌ప్రెస్
* ఆంధ్ర ప్రదేశ్ సంపర్క్ క్రాంతి ఎక్స్‌ప్రెస్
* సికింద్రాబాద్ జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను
* ముంబై - ఇండోర్ దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్

## చిత్రమాలిక

JPDuronto.jpg|జైపూర్ జంక్షన్ వద్ద జైపూర్ దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్. మీరు జైపూర్ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ యొక్క ప్రతిబింబం దాని విండోస్ లో చూడగలరు.
JPDuronto1.jpg|జైపూరు దగ్గర జైపూర్ దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్
12290 Nagpur Duronto Express at Mumbai CST station.jpg|నాగపూర్ - ముంబై సిఎస్‌టి దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్
Duronto Express From Yeshwantput bangalore to Howrah calcutta.jpg|బెంగుళూరు నుండి కోలకతాకు, యశ్వంత్పూర్ - హౌరా దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్.
Nizamuddin - SC Duronto at Secunderabad 01.jpg|నిజాముద్దీన్ సికంద్రాబాద్ దురంతో



## మూలాలు

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:తెలంగాణ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు దురంతో ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
1645

**1645** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు

* మార్చి 5: ముప్పై సంవత్సరాల యుద్ధం &#x2013; జంకావు యుద్ధం : స్వీడన్ సైన్యాలు దక్షిణ బోహేమియాలో, ప్రేగ్‌కు ఆగ్నేయంగా 50 కిలోమీటర్ల దూరంలో పవిత్ర రోమన్ సామ్రాజ్యపు శక్తులను నిర్ణయాత్మకంగా ఓడించాయి.
* మార్చి 31: బ్లాక్ డెత్ (ప్లేగు) వ్యాప్తికి భయపడి, ఎడిన్బర్గ్ టౌన్ కౌన్సిల్ వివాహాలు, అంత్యక్రియలు మినహా అన్ని సమావేశాలను నిషేధించింది. 
* ఏప్రిల్ 23: ఇంగ్లీష్ సివిల్ వార్ : ఇంగ్లాండ్ రాజు చార్లెస్ I వద్ద సేవ కోసం బయలుదేరిన నూట యాభై మంది ఐరిష్ సైనికులను పార్లమెంటు సభ్యులు సముద్రంలో బంధించి వేల్స్లోని పెంబ్రోక్ వద్ద చంపారు.
* జూలై 21: క్వింగ్ రాజవంశం రీజెంట్ డోర్గాన్, హాన్ చైనీస్ పురుషులందరికీ వారి తల ముందు భాగాన్ని గుండు చేసుకోవాలని ఆదేశిస్తూ ఒక శాసనం జారీ చేశాడు. మిగిలిన జుట్టును మంచూల మాదిరిగా లైనులో ఉంచుకోవాలి.
* జూలై 23: రష్యాకు చెందిన జార్ అలెక్సీ మిఖైలోవిచ్ సింహాసనానికి వచ్చాడు. 
* సౌర చక్రం 70 సంవత్సరాల మౌండర్ కనిష్ఠంలోకి ప్రవేశించింది. ఈ సమయంలో సూర్యుడి లోని మచ్చలు చాలా తక్కువగా ఉంటాయి. 

## జననాలు
* వక్కలంక వీరభద్రకవి, పిఠాపుర సంస్థానములోని మొదటి ఆస్థానకవి. వాసవదత్తా పరిణయము కావ్యకర్త.

## మరణాలు
*

## పురస్కారాలు

## మూలాలు


*
చౌండసేనాని

చౌండసేనాని కాకతీయ ప్రభువు రుద్రదేవుడి వద్ద మంత్రిగా పనిచేసిన కాటమసేనాని రెండవ కొడుకు. కాటమ సేనానికి ఇద్దరు కుమారులు ఉన్నారు. అందులో మొదటివాడు ప్రోల, రెండవ వాడు చౌoడ సేనాని. కాకతీయ సామంతులలో మల్యాల వంశ రాజులు ముఖ్యమైనవారు. వారిలో చౌండసేనాని తన ప్రతిభాపాటవాలు, జనరంజక కార్యక్రమాల ద్వారా చిరకాల కీర్తిని పొందాడు. కాకతీయ గణపతిదేవ చక్రవర్తికి దగ్గర సైన్యాధ్యక్షుడిగా పనిచేశాడు. కొండపర్తి గ్రామం ఇతని నివాసం. చౌండసేనాని కొండపత్రిలో చౌండేశ్వరాలయాన్ని (కొండపర్తి శివాలయం)  కట్టించాడు. 

గణపతి దేవుడి పరిపాలనా కాలంలోని తొలి రోజుల్లో చౌoడ సేనాని సర్వ సైన్యాధ్యక్షుడిగా పని చేశాడు.  1203 - 1206 సంవత్సరాల మధ్య కాలంలో గణపతి దేవుడు ఆంధ్ర ప్రాంత వెలనాటి పృద్విశ్వరుడి పైకి చౌండ సేనాని ఆధ్వర్యంలో భారీ సైన్యాన్ని పంపాడు. మొదట కాకతీయ సైన్యాలు చందవోలు పైన దండెత్తగా తప్పించుకోవడానికి పృద్విశ్వరుడు ఒక ద్విపానికి వెళ్ళాడు. కాకతీయ సైన్యాలు ఆ ద్విపాన్ని సైతం స్వాధీనం చేసుకుని పృద్విశ్వరుడిని ఓడించి ఖజానా ని కొల్లగొట్టి గణపతి దేవుడికి సమర్పించారు.  దాంతో గణపతి దేవుడు ఆనందం తో దివి చురాకర , దివి లుంటాక (దివిని కొల్లగొట్టినవాడు అని అర్ధం ) అనే బిరుదును అందజేసి సత్కరించారు. . ఆ విజయానికి గుర్తుగా ఇతడు కాకతీయ పాలనా సూత్రం ప్రకారం కొండపర్తి గ్రామంలో తన పేర చౌండ సముద్రం అనే పెద్ద చెరువుని తవ్వించి దానితో పాటు తన స్వగ్రామం ఐన కొండపర్తిలో ఆలయం నిర్మింపజేశాడు. 

## మూలాలు

వర్గం:కాకతీయ రాజులు
వర్గం:కాకతీయ సామ్రాజ్యం
జైశంకర్ చిగురుల

link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Badham_Palance_1974.jpg|thumb|సినిమా దర్శకుడు - ప్రతీకాత్మక చిత్రం
**చిగురుల జైశంకర్,** ఒక భారతీయ చలనచిత్ర దర్శకుడు .

## సినీ యాత్ర
దర్శకుడిగా అతని మొదటి సినిమా 21st (2015 సినిమా).

## చిత్రాలు
#21st (2016 సినిమా)

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* ఐ.ఎమ్.డి.బి.లో జైశంకర్ చిగురుల పేజీ
* ఐ.ఎమ్.డి.బి.లో జైశంకర్ చిగురుల సినిమా పేజీ

వర్గం:తెలుగు సినిమా దర్శకులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా రచయితలు
వర్గం:సినిమా దర్శకులు
వర్గం:తెలంగాణ సినిమా దర్శకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:తెలుగువారు
వర్గం:1992 జననాలు
వర్గం:హైదరాబాదు జిల్లా సినిమా దర్శకులు
కొత్తపల్లి వీరభద్రరావు

**కొత్తపల్లి వీరభద్రరావు** 5 దశాబ్దాలపాటు పలు విశ్వవిద్యాలయాలలో పనిచేసిన తెలుగు ఆచార్యులు. ఆయన రాజమండ్రిలో కొత్తపల్లి వెంకటరత్న శర్మ, రామమ్మ దంపతులకు జన్మించారు.

## జీవిత విశేషాలు
ఆయన 1942లో ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం నుండి తెలుగులో ఎం.ఎ. ప్రథమశ్రేణిలో ఉత్తీర్ణులైనారు. అదే విశ్వవిద్యాలయం నుండి 1956లో **తెలుగు సాహిత్యముపై ఇంగ్లీషు ప్రభావము** అనే అంశంపై పరిశోధన చేసి పి.హెచ్.డి పట్టా సాధించారు. ఆయనకు తెలుగు భాషతో పాటుగా సంస్కృతం, ఇంగ్లీషు, హిందీ, బెంగాలీ, పంజాబీ, రష్యన్, ఫ్రెంచి భాషలలో ప్రావీణ్యం ఉంది. ఆయన విజయనగరం లోని మహారాజా కళాశాలలో ప్రాచ్యభాషావిభాగానికి అధిపతిగా పనిచేశారు. తర్వాత తెలుగు అకాడెమీ, తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం, హైదరాబాదు కేంద్ర విశ్వవిద్యాలయం, ఢిల్లీ విశ్వవిద్యాలయం, విస్కాన్సిన్ యూనివర్సిటీ (మాడిసన్, అమెరికా) లలో పనిచేశారు. అధికార భాషా సంఘం అధ్యక్షునిగా పనిచేశారు. మలేషియాలో జరిగిన రెండవ ప్రపంచ తెలుగు మహాసభలకు హాజరయ్యారు.

## పదవులు
* 1983-1985 ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర అధికార భాషా సంఘం అధ్యక్షుడు.

## రచనలు
# సి.పి.బ్రౌన్
# మహతి (స్వాతంత్ర్య యుగోదయంలో తెలుగు తీరుతెన్నులు)
# తెలుగు సాహిత్యముపై ఇంగ్లీషు ప్రభావము
# అవతారతత్త్వ వివేచన (1998)
# సర్ ఆర్థర్ కాటన్
# విశ్వసాహితి (విజ్ఞానసర్వస్వం - సంపాదకుడు)
# నవ్యాంధ్ర సాహిత్య వికాసము

## పురస్కారాలు
* 1999 - రాజాలక్ష్మీ ఫౌండేషన్ వారి సాహిత్య పురస్కారం
* 2002 - ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం అధికార భాషాసంఘం వారి సత్కారం

## మరణం
ఆయన 2006, మే 9వ తేదీన హైదరాబాదులోని ఒక ప్రైవేటు నర్సింగ్ హోమ్‌లో టైఫాయిడ్‌తో తన 84వ యేట మరణించారు.

## మూలాలు

వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ అధికార భాషా సంఘ అధ్యక్షులు
వర్గం:2006 మరణాలు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా రచయితలు
చెన్నై - జైపూర్ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్

**చెన్నై - జైపూర్ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలో ఒక తత్కాల్ స్పెషల్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది చెన్నై రైల్వే స్టేషను, జైపూర్ రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.

## జోను , డివిజను
ఈ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు భారతీయ రైల్వేలు లోని వాయవ్య రైల్వే జోన్ పరిధిలోకి వస్తుంది. రైలు నంబరు: 12967 ఈ రైలు వారానికి రెండు రోజులు (ఆది, మంగళ వారములు) నడుస్తుంది.
## రైలు ప్రయాణ మార్గము
ఈ రైలు కోటా, ఉజ్జయినీ, భోపాల్, ఇటార్సి, నాగ్‌పూర్, విజయవాడ సహా 30 ఇంటర్మీడియట్ స్టేషన్ల గుండా వెళుతుంది.

## సేవలు (సర్వీస్)
రైలు నంబరు : 12967 : **చెన్నై - జైపూర్ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్** 36 గం. 35 నిమిషాలు కాలంలో 2184 కిలోమీటర్ల దూరం (59.00 కి.మీ / గం సరాసరి వేగంతో) తన ప్రయాణం పూర్తి చేస్తుంది.
భారతీయ రైల్వేలు నిబంధనల ప్రకారం, ఈ రైలు (ట్రెయిను) యొక్క సగటు వేగం 55 కి.మీ./గంటకు సగటు వేగం కంటే ఎక్కువ కాబట్టి, దీని ఛార్జీలలో సూపర్‌ఫాస్ట్ సర్చార్జి కలిసి ఉంటుంది.

## కోచ్ కూర్పు
రైలు నంబరు 12967 : చెన్నై - జైపూర్ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ కోచ్ కూర్పు క్రింద విధముగా ఉంటుంది:

## వివిధ రైల్వే స్టేషన్లలో రాక-పోక సమయాలు
:::

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*
*
*
* http://www.indianrail.gov.in/mail_express_trn_list.html
* http://www.indianrail.gov.in/index.html
* http://www.indianrailways.gov.in/railwayboard/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,304,366,537

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:వాయవ్య రైల్వే జోన్
వర్గం:వాయవ్య రైల్వే సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
చెన్నై సెంట్రల్ - విజయవాడ జన శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్

**చెన్నై సెంట్రల్ - విజయవాడ జన శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలో ఒక జన శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది చెన్నై సెంట్రల్ రైల్వే స్టేషను, విజయవాడ రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.

## పర్యావలోకనం
విజయవాడ జన శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్ చెన్నై సెంట్రల్, విజయవాడ జంక్షన్ రైల్వే స్టేషనుల మధ్య నడుస్తుంది. 12077 సంఖ్యగా గల రైలు చెన్నై నుండి 07.35 గంటలకు భయదుదేరి 455 కి.మీ దూరాన్ని 7 గంటల 10 నిమిషాల పాటు ప్రయాణించి విజయవాడ జంక్షన్ కు 14.45 గంటలకూ చేరుతుంది. తిరుగు ప్రయాణంలో 12078 సంఖ్య గల రైలు విజయవాడ జంక్షన్ లో 15.20 కు బయలుదేరి చెన్నై సెంట్రల్ కు 22.30 కి చేరుతుంది. ఈ చెన్నై - విజయవాడ జనశతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్ ఎనిమిది కోచ్‌లను కలిగి యుంటుంది. అందులో నాలుగు జనశతాబ్ది క్లాస్ చైర్ కార్స్, రెండు ఎ.సి చైర్ కార్స్, 2 లగేజ్-కమ్-బ్రేక్ వాన్స్ కలిగి యుంటుంది. ఈ రైలు వారానికి ఆరు రోజులు నడుస్తుంది. ఈ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు భారతీయ రైల్వేలు లోని దక్షిణ రైల్వే జోన్ పరిధిలోకి వస్తుంది.

## రైలు సంఖ్య
* రైలు నంబరు 12077 : చెన్నై సెంట్రల్ నుండి విజయవాడ పోయే రైలు
* రైలు నంబరు 12088 : విజయవాడ నుండి చెన్నై సెంట్రల్ పోయే రైలు
## ఇంజను
ఈ రైలు రాయపురం ఆధారిత  WAP 4 ఇంజనుతో గురువారం తప్ప అన్నిరోజులూ ప్రయాణం చేస్తుంది. గురువారం నాడు ఘజియాబాదు ఆధారిత    WAP 7 తో ప్రయాణిస్తుంది.

## సమయసారణి

## కోచ్ల కూర్పు

::::::::::::::::

## మూలాలు

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు జన శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్లు
వర్గం:దక్షిణ రైల్వే జోన్
వర్గం:దక్షిణ రైల్వే ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ రైలు రవాణా
మహతి

**ఎస్. మహతి**, తమిళ, తెలుగు, హిందీ చలనచిత్ర పాటలకు కర్ణాటక సంగీతకారిణి, నేపథ్య గాయని.

## ప్రారంభ జీవితం
మహతి సంగీత విద్వాంసుల కుటుంబం నుండి వచ్చిన తండ్రి తిరువైయారు పి. శేఖర్ ఒక గాయకుడు, ఆయన డాక్టర్ మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ శిష్యుడు. ఆమె తల్లి వసంతి శేఖర్, ఒక వేణువు విద్వాంసురాలు. మహతి వయోలిన్ విద్వాంసుడు సంగీత కళానిధి పళమానేరి స్వామినాథ అయ్యర్ మనుమరాలు కూడా.

## కెరీర్
మహతి తన తల్లిదండ్రుల వద్ద, త్రివేండ్రంకు చెందిన దీపా గాయత్రి నుండి తన ప్రారంభ సంగీత శిక్షణను పొందింది. ఆమె పద్మభూషణ్ "సంగీత కళానిధి" మదురై శ్రీ ఆధ్వర్యంలో అధునాతన సంగీత శిక్షణ పొందింది. మహతికి 1994లో కర్ణాటక సంగీతానికి కేంద్ర ప్రభుత్వ స్కాలర్షిప్ లభించింది.

## నేపథ్య గానం
2003లో హరి హరన్తో కలిసి 'అయ్యయ్యో పుడిచిరుక్కు' అనే యుగళగీతంతో మహతి నేపథ్య గానం ప్రారంభించింది, ఈ చిత్రానికి హారిస్ జయరాజ్ సంగీతం అందించాడు. 2008లో, "నెంజె నెంజె" చిత్రంలోని "నీరా వరట్టుమ" పాటకు గాను మహతి ఉత్తమ నేపథ్య గాయనిగా తమిళనాడు రాష్ట్ర చలనచిత్ర అవార్డును గెలుచుకుంది.

## డిస్కోగ్రఫీ

## టెలివిజన్
మహతి రాగవ్ తో కలిసి దూరదర్శన్ పోడిగై టీవీలో సంగీత ఆధారిత క్విజ్ కార్యక్రమం "ఆహా పాడలం" ను ప్రదర్శించింది. అక్టోబరు 2005లో జయ టీవీ నిర్వహించిన ఇళయరాజా లైవ్-ఇన్ కచేరీ, నటుడు పార్థిబన్ కలిసి "ఆండ్రమ్ ఇంద్రమ్ ఎండ్రం" ను ఆమె ప్రదర్శించింది.

## గుర్తింపు

* 2008, ఉత్తమ మహిళా నేపథ్య గాయనిగా తమిళనాడు రాష్ట్ర చలనచిత్ర అవార్డు (నెంజతై కిల్లదే నుండి "నీరా వరట్టుమ" కోసం) 
* 2008, ఐ. టి. ఎఫ్. ఎ. ఉత్తమ మహిళా నేపథ్య గాయని అవార్డు (భీమా నుండి "ముధల్ మజాయ్" కోసం 
* 2011, "ది చోర్డ్ విజార్డ్" (శీర్షిక WE మ్యాగజైన్, చెన్నై, ఇండియా 
* 2017, ఉత్తమ మహిళా నేపథ్య గాయనిగా తమిళనాడు రాష్ట్ర చలనచిత్ర అవార్డు (అయాన్ నుండి "నెంజే నెంజే" కోసం)

## మూలాలు
వర్గం:తమిళ సినిమా నేపథ్యగాయకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:భారతీయ మహిళా నేపథ్య గాయకులు
వర్గం:Articles with hCards
వర్గం:Short description is different from Wikidata
వర్గం:Articles with short description
తిరుపతి - కరీంనగర్ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్

**తిరుపతి - కరీంనగర్ సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు నందు ఒక ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు.ఇది తిరుపతి రైల్వే స్టేషను, కరీంనగర్ రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది. ఇది ప్రస్తుతం 12761/12762 రైలు నంబర్లతో రెండు వారాల ప్రాతిపదికన నడుస్తోంది.

## సర్వీసు
12761 / తిరుపతి - కరీంనగర్ ఎస్ఎఫ్ ఎక్స్‌ప్రెస్ గంటకు సగటున 58 కిమీ వేగంతో 12 గం 15 ని.ల. లో 713 కి.మీ.దూరం ప్రయాణించి గమ్యం చేరుపుంటుంది. 12762 / కరీంనగర్ - తిరుపతి ఎస్ఎఫ్ ఎక్స్‌ప్రెస్ సగటున గంటకు 55 కిమీ వేగంతో ప్రయాణించి 12 గం. 55 ని.ల.లో 713 కి.మీ దూరం ప్రయాణించి గమ్యం చేరుకుంటుంది.

## మార్గంలో రైలు ఆగే ముఖ్యమైన ప్రదేశాలు:

* తిరుపతి
* రేణిగుంట జంక్షన్
* శ్రీ కాళహస్తి
* గుడూరు జంక్షన్
* విజయవాడ జంక్షన్
* మధిర
* ఖమ్మం
* మహబూబాబాద్
* వరంగల్
* జమ్మికుంట
* పెద్దపల్లి జంక్షన్
* కరీంనగర్

## కోచ్ ఇతర వివరాలు
ఈ రైలు గరిష్టంగా 110 కిలోమీటర్ల ప్రామాణిక వేగంతో కలిగి ఉంది. ఈ రైలులో 21 బోగీలు ఉన్నాయి:

* 2 ఎసి II టైర్
* 2 ఎసి III టైర్
* 12 స్లీపర్ కోచ్‌లు
* 5 జనరల్ రిజర్వ్
* 2 సీటింగ్ కమ్ లగేజ్ రేక్

## ఇవి కూడా చూడండి
* భారతీయ రైల్వేలు
* భారతీయ రైల్వేలు సంస్థాగత నిర్మాణం
* భారతీయ రైలు రవాణా వ్యవస్థ
* భారతీయ రైల్వే మండలములు
* భారతీయ రైల్వేలు డివిజన్లు
* భారతదేశ ప్రయాణీకుల రైళ్లు జాబితా
* భారతీయ రైల్వేలు రైళ్లు జాబితా
* భారతీయ రైల్వేలు రైళ్లు ప్రమాదాలు జాబితా

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*
*
*
* http://www.indianrail.gov.in/mail_express_trn_list.html
* http://www.indianrail.gov.in/index.html
* http://www.indianrailways.gov.in/railwayboard/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,304,366,537

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
దాదర్ - మడ్గాం జన శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్

**దాదర్ - మడ్గాం జన శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలులో ఒక ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది దాదర్ రైల్వే స్టేషను, మడ్గాం రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది, ఈ రైలు 12051/52 సంఖ్యలను కలిగి యుంతుంది. ఇది భారతీయ రైల్వేలు-కొంకణ్ రైల్వే డివిజన్ కు చెందిన ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. 12051 సంఖ్య గల రైలు దాదర్ రైల్వే స్టేషను నుండి మడ్గాం నకు, 12052 సంఖ్య గల రైలు మడ్గాం నుండి దాదర్ కు వెళుతుంది.

## కోచ్‌లు
12051/52 సంఖ్యలు కలిగిన దాదర్ మాడ్గాం జన శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్ ప్రస్తుతం రెండు ఎ.సి చైర్ కార్, 10 రెండవ తరగతి సీటింగ్ కోచ్‌లను కలిగి యుంటుంది. ఈ రైలు యొక్క కోచ్‌ల సంఖ్య భారతీయ రైల్వేలలో డిమాండు బట్టి మారుతూ ఉంటాయి. 
## సేవలు
12051/52 సంఖ్యలుగా గల దాదర్ మాడ్గావ్ జనశతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్ 544 కి.మీ దూరాన్ని 8 గంటల 25 నిమిషాలలో పోతుంది. ఈ రైలు యొక్క సరాసరి వడి 55 కి.మీ/గంట ఉంటుంది. ఈ రైలు యొక్క రుసుం సూపర్ ఫాస్టు సర్ ఛార్జిని గలిగి యుంటుంది.

## మార్గం
12051/52 దాదర్ మాడ్గాన్ జన శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్ పాన్వెల్, రత్నగిరి, కుడాల్ గుండా ప్రయాణించి మాడ్గాన్ చేరుతుంది.

## ట్రాక్షన్, ర్యాక్ల పంపకం
ఈ మార్గం ఇంతవరకు విద్యుదీకరణం చెందడం వలన కల్యాణ్ లేదా ఎర్నాకుళం ఆధారిత WDM 3A లేదా WDM 3D ఇంజనులతో నడుస్తుంది.

12051/12052 దాదర్ మాడ్గాన్ జనశతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్ తన ర్యాక్లను 12701/12702 ఔరంగాబాద్ జన శతాబ్ది ఎక్స్ ప్రెస్తో పంచుకుంటుంది.

## సమయ సారణి

## కోచ్ల కూర్పు
::::::

## మూలాలు

*
*
* http://www.cr.indianrailways.gov.in/view_detail.jsp?lang=0&dcd=2164&id=0,4,268

## బయటి లింకులు
*
*
*

 

వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:మహారాష్ట్ర రైలు రవాణా
విశాఖపట్నం - సికింద్రాబాద్ తత్కాల్ స్పెషల్ ఎక్స్‌ప్రెస్

**విశాఖపట్నం - సికింద్రాబాద్ తత్కాల్ స్పెషల్ ఎక్స్‌ప్రెస్** భారతీయ రైల్వేలు వ్యవస్థలో ఒక ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది విశాఖపట్నం రైల్వే స్టేషను, సికింద్రాబాద్ రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది.

## జోను, డివిజను
ఈ ప్యాసింజర్ రైలు భారతీయ రైల్వేలు లోని తూర్పు తీర రైల్వే జోన్ పరిధిలోకి వస్తుంది.
### రైలు సంఖ్య
రైలు నంబరు: 08501
### తరచుదనం (ఫ్రీక్వెన్సీ)
ఈ రైలు వారానికి ఒక రోజు (మంగళవారం) నడుస్తుంది.
## ప్రత్యేక సేవలు
### 2016
ప్రయాణీకుల రద్దీ ననుసరించి రైలు నంబరు: 08501 విశాఖపట్నం - సికింద్రాబాద్ తత్కాల్ స్పెషల్ ఎక్స్‌ప్రెస్ 2016, ఫిబ్రవరి 2 వ, 9 వ, 16 వ, 23 వ తారీఖులలో, 2016 మార్చి 1వ, 8 వ, 15 వ, 22 వ, 29 వ తారీఖులలో (మంగళవారాలు) 23:00 గంటలకు విశాఖపట్నం నుండి బయలుదేరి మరుసటి రోజు ఉదయం 12:00 గంటలకు సికింద్రాబాద్ చేరుకుంటుంది.

ఈ క్రమంలో, ఈ ప్రత్యేక రైళ్లు దువ్వాడ, అనకాపల్లి, తుని, సామర్లకోట, రాజమండ్రి, తాడేపల్లిగూడెం, ఏల్లూరు, విజయవాడ, ఖమ్మం, వరంగల్, కాజీపేట స్టేషన్ల వద్ద రెండు దిశలలో ఆగుతుంది.

ఈ ప్రత్యేక రైలు 22 కోచ్‌లు కలిగి ఉంటుంది. వీటిలో ఒక ఏసీ టూ టైర్, మూడు ఏసీ త్రీ టైర్, పది స్లీపర్ తరగతి, ఆరు సాధారణ రెండవ తరగతి, రెండు రెండవ తరగతి లగేజీ కం బ్రేక్ వ్యాన్ కోచ్‌లు ఉంటాయి.

## మూలాలు

వర్గం:భారతీయ రైల్వేలు ప్రయాణీకుల రైళ్లు
వర్గం:భారతీయ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
వర్గం:తూర్పు తీర రైల్వే జోన్
వర్గం:తూర్పు తీర రైల్వే ఎక్స్‌ప్రెస్ రైళ్ళు
రాజా వత్సవాయి చతుర్భుజ తిమ్మ జగపతి

వత్సవాయ ముసలి తిమ్మ జగపతి గారు పెద్దాపురం సంస్థాన సంపాదకులు, వీరు తొలుత రెడ్దిరాజులకు సరదారుగా ఉండి తన పరాక్రమముచేత పెద్దాపురం సంస్థానాన్ని సంపాదించుకున్నారు. ఈయన తండ్రి శ్రీ వత్సవాయి పేర రాజు గారు, తల్లి గొట్టుముక్కల వారి ఆడపడుచు నారమాంబ గారు.

తిమ్మరాజు గారి పాలనా కాలం పదునాల్గవ శతాబ్దం ఉత్తరార్ధం (1555-1607) గుణవంతుడైన ఏనుగు గుర్వ మంత్రి, పరాక్రముడైన పోలాప్రడ సూర మంత్రిలను రెండు భుజాలుగా కలిగి ఉండడం చేత శ్రీ రాజా వత్సవాయి చతుర్బుజ తిమ్మరాయ జగపతి బహద్దరు గారుగా పేరు పొందడం జరిగింది. ఆయన పరిసర ప్రాంతాలలో ఉన్న పాలకులు అందరినీ ఓడించి రాజ్యమును విస్తరింప చేసి పెద్దాపురంలో 18 బురుజుల ఒక కోటను నిర్మించి అందులో ఒక బురుజులో నరసింహస్వామిని ప్రతిష్ఠించారు. ఈ అయన పరాక్రమం గురించి దానగుణం గురించి అనేక పద్యాలు వ్రాయబడినాయి, అనేక గ్రంథాలలో ఈయన ప్రస్తావన వుంది శ్రీ పాద సుబ్రహ్మణ్య శాస్త్రిగారి చిన్న కదలు అందులో ముఖ్యమైనవి.

'తిమ్మరాజ శిఖామణి తేజరిల్లె 
నతని కీర్తి నటించు శీతాద్రిసేతు
మధ్య పృధ్వీశ్వరాస్థాన మంటపములు' 
- రామ విలాసము, అవతారిక, పు. 21.﻿

ఆనాటి సుబేదారైన షేర్ మొహమ్మద్ ఖాన్ చతుర్బుజ తిమ్మ రాయ జగపతి బహద్దరు గారి యొక్క వీరోచిత కార్యాలను మెచ్చి ఒక కత్తిని బహుమానంగా ఇచ్చాడట.

﻿' షేరు మొహమ్మదు క్షీతిప శేఖరుఁ డద్భుత శౌర్య ధైర్య దు
ర్వారుఁడు మెచ్చి పైడిఁయొఱవాల్దన కేల నొసంగు వేళ దై
త్యారిసమానమూర్తి తన హస్తము మీఁ దుగ నందె వార్దిగం
భీరుఁడు వత్సవాయికుల పేరయ తిమ్మనృపాలుడుఁన్నతిన్’ - పైది, పు. 23.﻿

విజయ నగర మహారాజు శ్రీ విజయరామరాజు గారు వత్సవాయి చతుర్బుజ తిమ్మరాయ జగపతి బహద్దరు గారి వీరత్వాన్ని వర్ణిస్తూ రచించిన చాటువు
﻿ఆంభోజం కలయం సదృక్ష మవనే సాహిత్యరీత్యామ్ దృశో 
ర్మాంధా తార మపార సంపది మహా బావే యశో రాశిషు
శత్రూణాం పురభంజనే ధృతి గుణేకిం చోరగేంద్రంమతి 
ప్రాగాల్భ్యే ప్రతిధాతి తిమ్మ నృపతిః పాకాహిత ప్రాభవః - విజయరామరాజు చాటువు﻿

## ఇవికూడా చూడండి
*పెద్దాపురం చరిత్ర విశేషాలు.

వర్గం:మహారాజులు
రఘునాథాభ్యుదయము

**రఘునాథాభ్యుదయము** రామభద్రాంబ రచించిన కావ్యం. రామభద్రాంబ తంజావూరు నాయక రాజులలో రఘునాథ నాయకుడి భార్యలలో ఒకరు. ఈ రచన 12 సర్గల్లో వ్రాయబడిన సంస్కృత మహాకావ్యము. రఘునాథుడ్ని రాముడు-కృష్ణుడు-విష్ణువు అంశంగా కీర్తిస్తూ రచించబడింది.

మొదటి కొన్ని సర్గలలో రఘునాథుడి స్తుతి ఉంటుంది. ఇందులో అతని శరణు కోరటం, సహాయం అర్థించడం, అతని కరుణ-దయ-క్షమా గుణం-బుద్ధి లను కీర్తించడం కనిపిస్తుంది. నాలుగవ సర్గలో రాఘునాథుడి పూర్వీకుల గురించి, ఆపై వచ్చే సర్గలలో రఘునాథుడి జీవితంలో తొలినాళ్ళు, అతని యుద్ధ కుశలత గురించి చర్చించబడింది. అతడు 8వ సర్గంలో తన తండ్రినుండి వారసత్వంగా రాజపదవిని తీసుకొని తన సైనిక చర్యలను కొనసాగిస్తాడు. ఆఖరి రెండు సర్గాలలో అతని సభలో జరిగిన వివిధ సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు, కళాకారుల ప్రావీణ్యము చెబుతూ రామభద్రాంబ సాహితీ కృషిని గొప్పగా చెప్పారు.

## మూలాలు

వర్గం:సంస్కృత కావ్యాలు
స్లీప్‌లెస్ నైట్ (2011 సినిమా)

**స్లీప్‌లెస్ నైట్** 2011 లో విడుదలైన ఒక ఫ్రెంచి సినిమా. దీనికి ఫ్రెడిరిక్ జార్డిన్ దర్శకత్వం వహించారు. ఇది టొరాంటొ అంతర్జాతీయ చలనచిత్రోత్సవంలో ప్రదర్శించబడి, విమర్శాకుల ప్రశంసలు సంపాదించింది.
దీని ఆధారంగానే చీకటి రాజ్యం (2015) సినిమా నిర్మించబడినది.

## కథా సారాంశం
పోలీస్ డిపార్టుమెంటు లో డిటెక్టివ్ గా పనిచేసే టోమర్ , అతని సహోద్యోగి లారెంట్ తో కలిసి కొకయిన్ తీసుకెళ్తున్న రాయబారుల మీద దాడి చేసి ఆ డ్రగ్స్ ని దొంగతనం చేసి దాచిపెడతారు. ఆ క్రమంలో అతనికి చిన్న గాయం కూడా అవుతుంది. ఆ తర్వాత ఏమీ ఎరుగనట్టు ఆఫీస్ కి వెళ్తారు. అయితే ఆ డ్రగ్స్ తాలూకు డీలర్ సెర్జి, నైట్ క్లబ్ యజమాని కి అది వీళ్ళ పనే అని తెలిసి, అతని కొడుకు సామీని కిడ్నాప్ చేసి తన నైట్ క్లబ్ లో దాచిపెట్టి, అతనికి ఫోన్ చేసి ఆ డ్రగ్స్ తిరిగి ఇవ్వమని బెదిరిస్తాడు. కాని ఆ డ్రగ్స్ తీసుకెళ్ళటానికి వీల్లేదని సహోద్యోగి గొడవ పడతాడు. వినకపోవడంతో అతనికి తెలియకుండా, ఆ సహోద్యోగి మరో పోలీస్ జూలియెన్ తో డీల్ మాట్లాడుకొని ఆ డ్రగ్స్ చేజిక్కించుకొమ్మంటాడు. ఆ మరో పోలీస్, ఇంకో నిజాయితీ పరురాలైన ఆడ పోలీస్ లిజ్జీ తో ఆ నైట్ క్లబ్ లో ప్రవేశిస్తాడు.  కొడుకు కోసం అతను డ్రగ్స్ తీసుకెల్లినప్పటికీ, ఆ నైట్ క్లబ్ లో అవి దాచుంచిన ప్రదేశం నుంచి ఆడ పోలీస్ తో మాయం చేయిస్తాడు మరో పోలీస్. ఆ డ్రగ్స్ అనుకున్న సమయానికి డెలివరీ చేయకపోతే ఆ డ్రగ్ డీలర్ ని చంపేస్తానని కూర్చుంటాడు జోయ్ స్టార్. కొడుకు ఫోన్ ఎత్తట్లేదు, కొడుకు ఎక్కడున్నాడు అంటూ తన గర్భిణి భార్య కటాలినా నుంచి మాటి మాటికి ఫోన్ వస్తుంటే అతనేం చెప్పాడు? చివరికి ఆ డ్రగ్స్ ఏమయ్యాయి? గాయంతో భాధపడుతున్న అతను తన కొడుకుని విడిపించుకు వెళ్ళాడా? లేదా? ఆ రాత్రంతా ఆ నైట్ క్లబ్ లో ఏం జరిగింది? అనేది మిగితా కథ.

## మూలాలు

వర్గం:ఫ్రెంచి సినిమాలు
హనుమాయిపల్లె

**హనుమాయిపల్లె** మార్కాపురం జిల్లా బేస్తవారిపేట మండలానికి చెందిన  రెవెన్యూయేతర గ్రామం. 

## గ్రామ భౌగోళికం
ఈ గ్రామం మండలంలోని ఒక మారుమూల ప్రాంతంలో ఉన్నది.

## గ్రామ పంచాయతీ
హనుమాయిపల్లె గ్రామం, గలిజేరుగుళ్ళ గ్రామ పంచాయతీ పరిధిలోని ఒక శివారు గ్రామం.

## ప్రధాన పంటలు
వరి, అపరాలు

## ప్రధాన వృత్తులు
వ్యవసాయం

## మూలాలు
పెయ్యేటి లక్ష్మీకాంతమ్మ

**శ్రీమతి పెయ్యేటి లక్ష్మీకాంతమ్మ** ప్రముఖ తెలుగు కవయిత్రి. వీరికి *[[ముక్తికాంత]]* అనే బిరుదు ఉంది.

శ్రీవత్స గోత్రానికి చెందిన శ్రీమతి లక్కరాజు సుందరి, సీతారామయ్యల పుత్రిక. ఆమె పుట్టిన తేదీ విషయంలో స్పష్టత లేదు. కానీ, 'అంతరార్థ రామాయణం' లోని ఆంతంగిక ఆధారాలను అనుసరించి ఆమె 1950 (వికృతి నామ) సంవత్సరంలో స్వర్గస్థులయినట్లు మాత్రం తెలుస్తుంది. ఆమె జీవించి ఉండగా ఈ కావ్యం ముద్రితం కాలేదు. ఆమె మరణానంతరం మనవరాలు శ్రీమతి ఆత్రేయపురపు లక్ష్మీసుందరీ జ్ఞానప్రసూనాంబ గారు చొరవ తీసుకొని దాన్ని 1982లో ప్రచురించారు. జ్ఞానప్రసూనాంబ గారికి స్వయంగా సంస్కృతాంధ్ర సాహిత్యాలలో ప్రావీణ్యం ఉన్నా, గ్రంథ పరిష్కారానికి వివిధ పండితుల సహకారాన్ని కూడా తీసుకున్నారు. ఈ కావ్య పరిష్కరణకు శ్రీమతి ముట్నూరి సీతామహాలక్ష్మమ్మ, డా చిలుకూరి వీరభద్రశాస్త్రి గార్లు సహకరించినట్లు తన కృతజ్ఞతలలో పేర్కొన్నారు.

## ఇతర రచనలు
శ్రీమతి పెయ్యేటి లక్ష్మీకాంతమ్మగారు అంతరార్థ రామాయణంతో పాటు వివిధ పురాణేతిహాసాలను, వాటిలోని అంతరార్థాలనూ వివరిస్తూ వివిధ కావ్యాలను గానం చేసేవారు.

అంతరార్థ రామాయణంలో పేర్కొన్న వివరాల ప్రకారం ఆమె కింది రచనలను చేసినట్లు తెలుస్తుంది. 
*1. అంతరార్థ నరకాసురవధ, 
*2. అంతరార్థ రుక్మిణీ కల్యాణం, 
*3. అంతరార్థ గజేంద్ర మోక్షం, 
*4. అంతరార్థ సాగర మధనం, 
*5.వచన భగవద్గీత, 
*6. లాలి పాటలు.

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు కవయిత్రులు
వర్గం:1950 మరణాలు
గాజులపాడు

**గాజులపాడు** కృష్ణా జిల్లా నందివాడ మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం. 

## సమీప గ్రామాలు
గుడివాడ, హనుమాన్ జంక్షన్, పెడన, ఏలూరు

## సమీప మండలాలు
గుడివాడ, పెదపారుపూడి, ముదినేపల్లి, మండవల్లి

## గ్రామానికి రవాణా సౌకర్యాలు
మండవల్లి, గుడివాడ నుండి రోడ్దురవాణా సౌకర్యం ఉంది. రైల్వేస్టేషన్: 52 కి.మీ

## గ్రామంలో విద్యా సౌకర్యాలు
మండల పరిషత్ పాఠశాల ఉంది
## గ్రామ పంచాయతీ
ఈ గ్రామం రుద్రపాక గ్రామ పంచాయతీ పరిధిలోని ఒక శివారు గ్రామం. 
## దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు
శ్రీ వల్లీ దేవసేన సమేత శ్రీ నాగ సుబ్రహ్మణ్యేశ్వరస్వామివారి ఆలయం:- ఈ ఆలయంలో స్వామివారి షష్టి మహోత్సవాలు, 2016, ఫిబ్రవరి-13వ రేదీ శనివారం ఉదయం 6 గంటలక్ స్వామివారికి పుట్టలో పాలుపోయడంద్వారా అంగరంగవైభవంగా ప్రారంభమైనవి. 8 గంటలనుండ్ స్వామివారి గ్రామోత్సవం నిర్వహించారు. సాయంత్రం 4 గంటలకు యాగశాల ప్రవేశం, విఘ్నేశ్వరార్చన, దీక్షాధారణ, వాస్తు పూజ, హోమాలు, ధ్వజారోహణ, బలిహరణ తదితర కార్యక్రమాలు నిర్వహించారు. ఆదివారం ఉదయం 11-30 కు స్వామివారి కల్యానం నిర్వహించెదరు. [1]

## గ్రామంలో ప్రధాన పంటలు
వరి, మెట్టపైరులు

## గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులు
వ్యవసాయం

## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
[1] ఈనాడు అమరావతి/గుడివాడ; 2016, ఫిబ్రవరి-14; 1వపేజీ.