రామ్ అవతార్ శర్మ

**మహామహోపాధ్యాయ రామ్ అవతార్ శర్మ** (1877-1929) భారతీయ సంస్కృత పండితుడు, విద్యావేత్త, ఇండాలజిస్ట్, చరిత్రకారుడు. స్వాతంత్య్రానికి పూర్వ సంవత్సరాలలో పాట్నా విశ్వవిద్యాలయం సంస్కృత ప్రొఫెసర్ పనిచేసారు. భారత మొదటి రాష్ట్రపతి అయిన రాజేంద్ర ప్రసాద్, ముఖ్య శిష్యుడు. ఆయన మరణం తరువాత ఆయన రచనలను ప్రచురించడంలో కీలక పాత్ర పోషించారు. ఈయన కుమారుడు నళిన్ విలోచన్ శర్మ కూడా పాట్నా విశ్వవిద్యాలయంలో హిందీ సాహిత్యం ప్రొఫెసర్గా పనిచేశారు, హిందీ సాహిత్యంలో నయీ కవితా ఉద్యమాన్ని ప్రారంభించారు.రామ్ అవతార్ శర్మ పై శృతి శుక్లా రాసిన 'ఇండియాస్ గ్రేటెస్ట్ ఫర్గాటెన్ జీనియస్' అనే వ్యాసం మొదటిసారిగా 1986 సెప్టెంబర్ 5 నాటి *[[హిందూస్తాన్ టైమ్స్|ది హిందూస్తాన్ టైమ్స్]]*, పాట్నా ఎడిషన్లో కనిపించింది.

## జీవిత విశేషాలు
రామ్ అవతార్ శర్మ సంస్కృత గురువు దేవ్ నారాయణ్ పాండే కుమారుడు, బీహార్ రాష్ట్రంలోని గంగా నది ఉత్తర ఒడ్డున ఉన్న ఛాప్రాలో మార్చి 6న జన్మించారు. 12 సంవత్సరాల వయస్సులో ఉన్నప్పుడు తన పనిలో చేరమని అతని తండ్రి అతన్ని అడిగాడు, అటుపై భారతదేశంలోని సంస్కృత విద్య యొక్క గొప్ప పీఠమైన వారణాసి వెళ్లి, ఆ సమయంలో అత్యంత ప్రసిద్ధ గురువు గంగాధర్ శాస్త్రి శిష్యుడు అయ్యాడు.

ఆయన 15 సంవత్సరాల వయస్సులో కావ్యతీర్థ పరీక్షలో ఉత్తీర్ణత సాధించి, అదే సంవత్సరంలో తన మొదటి పుస్తకం ధీరనైషదం రాశారు. అతను బెనారస్ లోని క్వీన్స్ కళాశాలలో ప్రవేశం పొందాడు, దీనిని అన్నీ బెసెంట్ పోషించారు, అదే సంవత్సరంలో తన *సాహిత్యచార్య* పూర్తి చేసి, జాబితాలో అగ్రస్థానంలో నిలిచారు. కానీ క్వీన్స్ కాలేజీలోని ప్రొఫెసర్లలో ఒకరైన వెన్నిస్, ఆంగ్లంలో కొంత జ్ఞానం సంపాదిస్తే తాను మరింత మెరుగ్గా పనిచేస్తానని వ్యాఖ్యానించాడు.

ఈ సమయంలో రామ్ అవతార్ శర్మ తన ఏకైక విలువైన ఆస్తిని, తన *లోట* తాకట్టు పెట్టడానికి వెళ్లి, ఎన్సైక్లోపీడియా బ్రిటానికా కాపీని అప్పుగా తీసుకున్నాడు, దానిని అతను ఒకసారి చదివాడు. ఆ తరువాత తన జీవితమంతా ఏ పదం ఏ పేజీలో, ఏ కాలమ్లో, ఏ పదం తరువాత ఏ పదం ముందు కనిపించింది అని చెప్పగలిగాడు. ఈ సమయంలోనే ఆయన తన పేరును పాండే నుండి శర్మగా మార్చుకున్నారు, దీని అర్థం 'పరిజ్ఞానం ఉన్నవాడు'.

మహామహోపాధ్యాయ పండిట్ రామ్ అవతార్ శర్మ చాలా ఉన్నత స్థాయి మేధావి.  ప్రారంభ దశలో తన తండ్రి మార్గదర్శకత్వంలో  తరువాత బెనారస్ లోని క్వీన్స్ కాలేజీకి చెందిన ప్రసిద్ధ మహామహోపాధ్యాయ గంగాధర్ శాస్త్రి ఆధ్వర్యంలో విద్యను పొందిన ఆయన సంస్కృత విద్యార్థిగా అద్భుతమైన వృత్తిని కలిగి ఉన్నారు, దీనిలో ఆయన కావ్యతీర్థ, *వ్యాకర్ణాచార్య*, సాహిత్యచార్య మొదలైన ఓరియంటల్ డిగ్రీలను పొందారు. అతను ఆంగ్లం ఆధునిక విషయాలలో కూడా విద్యను అభ్యసించాడు. ఎం. ఎ. వరకు తన అన్ని పరీక్షలలో ఉత్తీర్ణత సాధించాడు, వాటిలో చాలా వరకు అగ్రస్థానంలో నిలిచి బహుమతులు అందుకున్నాడు.

ఆయనకు ఐదుగురు కుమార్తెలు, ముగ్గురు కుమారులు ఉన్నారు. ఆయన పెద్ద కుమార్తె ఇందుమతి స్వయంగా సంస్కృతంలో గొప్ప పండితురాలు. ఆయన పెద్ద కుమారుడు నళిన్ విలోచన్ శర్మ రచయిత, కవి, ఆయన నకేన్వాడ్ అనే కొత్త కవిత్వ శైలిని స్థాపించారు. ఆయన రాసిన కథల సంకలనం, *విష్ కే దాంత్* ఇప్పటికీ పాట్నా విశ్వవిద్యాలయంలో బోధించబడుతోంది, ఆయన కూడా పాట్నా విశ్వవిద్యాలయం హిందీ విభాగానికి అధిపతిగా ఉన్నప్పుడు చనిపోయారు. ఆయనకు ఒక కుమార్తె మందిర్ మణి కూడా ఉంది, ఆమె తనకు జీవించి ఉన్న కవలలలో ఒకరు, ఆమె ఒక పైలట్ను వివాహం చేసుకుంది.

భారత తొలి రాష్ట్రపతి రాజేంద్ర ప్రసాద్ రామావతార్ కు ఇష్టమైన విద్యార్థులలో ఒకరు. శర్మ అనేక పుస్తకాలను ముద్రించడంలో ఆయన కీలక పాత్ర పోషించారు.

### రచనలు

* కాశీ నుండి *మిత్రగోష్టి,* *సుక్తిసుధ* అనే నెలవారీ పత్రికలలో ప్రచురించబడిన వివిధ గద్య-పడ్యత్మక్ రాచనయేన్ 1903-06
* *సదుక్తికర్ణామృతం*, ఆసియాటిక్ సొసైటీ ఆఫ్ బెంగాల్ యొక్క పురాతన ఆర్కైవల్ మెటీరియల్ ఆధారంగా, కాలం 1903-10.
* 1910లో కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం కోసం పాలి మాత్రమే సంస్కృతం, ఆంగ్లంలోకి అనువదించిన *ప్రియదర్శిప్రాశస్తిహ్*.
* *పరమార్థ్దర్షన్*, సూత్రాబాద్ దర్శన-గ్రంథ్-వార్టిక్ సాహిత్ కాశీ 1911-12 -13 సంవత్సరాలలో ప్రచురించబడింది. భాష్య మొదటి అధ్యాయం 1943లో సంస్కృత పత్రిక *సంస్కృత-సంజీవన్* ప్రచురించబడింది.
* వారణాసి 1911-25 జ్ఞానమండల్ లిమిటెడ్ మధ్య ప్రచురించబడిన *వంగమయమహానవ్*, శ్లోక్బద్ద్ సంస్కృత విశ్వకోష్.
* శారదా పత్రికలో ప్రచురించబడిన కాళిదాసు మేఘదూత యొక్క ముద్గర్దుత వ్యకృతము.
* భారతీయమితీవృత్తం, సంస్కృతం భారతదేశ చరిత్ర.
* పురాణాల తత్వశాస్త్రం (1902), దీనికి బుచ్ మెటాఫిజిక్స్ బహుమతి పొందింది, ఇది ప్రచురించబడలేదు.
* *భారతీయ మనస్తత్వశాస్త్రం నుండి అధ్యాయాలు* (భారతీయ మనోవిజ్ఞాన్ కే కుచ్ అధ్యాయం 1904, దీనికి బుచ్ మెటాఫిజిక్స్ బహుమతి పొందాయి, ప్రచురించబడలేదు.
* *[[వేదాంతము|వేదాంత]] గోపాల్ బసు మల్లిక్ ఉపన్యాసాలు* (వేదాంత పార్ వ్యఖ్యాక్), కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం ప్రచురించింది.
* కాళిదాసు యుగంపై ఒక సిద్ధాంతం (కాళిదాసు కే సమయ కా నిరూపన్ 1909, ప్రచురణ హిందూస్తాన్ రివ్యూ.
* ఎలిమెంటరీ టెక్స్ట్ బుక్ ఆఫ్ ఎటర్నల్ లా (పరమార్థదర్శన్ కి ఆంగ్రేజీ భూమి 1911, ప్రచురించబడలేదు.
* యూరోపియా దర్శన 1905, కాశీ నగరి ప్రచారినీ సభ ప్రచురించింది.
* కాశీ నగరి ప్రచారినీ సభ ప్రచురించిన *హిందీ భాషా తత్వ* ఉపన్యాస శ్రేణిగా ప్రచురించబడింది.
* *హిందీ వ్యాకరణ్* 1907, కలకత్తా నుండి *దేవ్నగర్* అనే నెలవారీ పత్రికలో ప్రచురించబడింది.
* *హిందీ వ్యాకరణ్ ఔర్ రాచనా కి శిక్షణ్-పద్దతి*, 1910, బెంగాల్ విద్యా శాఖ ప్రచురించింది.
* వివిధ-విశాయక్ నిబంద్ 1912-13, *సరస్వతి*, *సుధా* *మాధురి* భాషలలో ప్రచురించబడింది.
* ముద్రణా సంవత్సరం తెలియని ముద్రణా ముద్రణా ముద్ర, *నగరి ప్రచారినీ పత్రిక* ప్రచురించబడింది.
* *పద్మాయ మహాభారతం*, ప్రచురణ సంవత్సరం తెలియదు.

## మూలములు
*రామ్ అవతార్ శర్మ

వర్గం:సంస్కృత కవులు
వర్గం:సంస్కృత పండితులు