open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
లైలతుల్ ఖదర్

**షబ్ ఎ ఖదర్** లేదా **లైలతుల్ ఖదర్** : (అరబ్బీ : لیلة القدر) - షబ్ లేదా లైల్ అనునవి అరబ్బీ పదజాలం, దీని అర్థం రాత్రి, ఖదర్ అనగా శక్తి, విలువ, లేదా ప్రతిఫలం. వెరసి, శక్తి, విలువలు గల రాత్రి, ప్రతిఫలాల రాత్రి. ఈ రాత్రిని రంజాన్ నెలలోని 27వ తేదీన ' షబ్-ఎ-ఖద్ర్ ' గా లేదా లైలతుల్ ఖదర్ గా జరుపుకుంటారు. దివ్యఖురాన్ ఈ రోజుననే అవతరించిందని భావించే ముస్లిం సోదరులు ఆ రోజు రాత్రి జాగరణ చేసి ప్రార్థనలు చేస్తూ గడుపుతారు. ఆ రాత్రి భక్తితో కఠోరదీక్షతో ప్రార్థనలు చేసేవారికి 83 సంవత్సరాల పాటు ప్రార్థనలు చేసిన ఫలం దక్కుతుందనే నమ్మకం ఉంది. ఆ రాత్రి చేసే ప్రార్థనల వల్ల సర్వపాపాలు తొలగిపోతాయని భావిస్తారు.

## [[ఖురాన్]] వ్యాఖ్య
ఖురాన్ లో షబ్ ఎ ఖదర్ గురించి ఈ విధంగా ఉన్నది;

The verses above regard the Night as better than one thousand months. The whole month of Ramadan is a period of spiritual training wherein believers devote much of their time to fasting, praying, reciting the Quran, remembering God, and giving charity. However because of the revealed importance of this night, Muslims strive [give more effort] harder in the last ten days of Ramadan since the Laylat al-Qadr could be one of the odd-numbered days in these last ten (the first, third, fifth, seventh or ninth). Normally, some Muslims from each community perform iʿtikāf in the mosque: they remain in the mosque for the last ten days of the month for prayers and recitation.Women too observe i'tikaf . They remain in prayer and meditation mostly, although they are allowed to do the minimum domestic work to run the family .When Muhammed observed i'tikaf in a tent, he saw a few tents around his . His wives joined him by pitching tents .

## ఇవీ చూడండి
* ముస్లింల పండుగలు
* ముస్లింల సాంప్రదాయాలు

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*Laylatul Qadr, the Night of Power on Beliefnet.com
* Laylat Al-Qadr, The Night of Power - Last 10 Days
*Lailatul Qadar
*laylat al qadr 
*Shab e Qadr 2011 (Laylat al-Qadr)
*Al Qadr (The Night of Power And Fate) 
*Al Qadr Learn Surah Al Qadr with Audio at MountHira.com
*Lailat al Qadr (BBC Religion) with dates
*The Powerful Night of ramzan
*Laylatul Qadr: Introduction and guidance on special prayers for the night. (Includes Salaatul Tasbeeh) 
*"Deliverance from Error on Knowledge of Times of Day and the Direction of Prayer" is an Arabic manuscript from 1683 which talks about the Night of Destiny

వర్గం:ఇస్లామీయ కేలండర్
వర్గం:ముస్లింల సాంప్రదాయాలు
వర్గం:ముస్లింల పండుగలు
వర్గం:రంజాన్
కిలారిపల్లె (189కొత్తపల్లె )

**కిలారిపల్లె (189 కొత్తపల్లె )**, చిత్తూరు జిల్లా, గుడిపాల మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.  

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
తెల్లగుండ్లపల్లె

**తెల్లగుండ్లపల్లె**, చిత్తూరు జిల్లా, తవనంపల్లి మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.పిన్ కోడ్: 517131. 

### మంచినీటి వసతి
ఇక్కడ మంచి నీటి వసతి ఉంది.
### విద్యుద్దీపాలు
ఈ గ్రామానికి విద్యుద్దీప వసతి ఉంది.
### తపాలా సౌకర్యం
తపాల సౌకర్యమున్నది.
## ప్రధాన పంటలు
ప్రదాన పంటలు మామిడి బెల్లం. అరగొండ బెల్లం రాష్ట్రం లోనే అనకాపల్లి తరువాత రెండవ స్థానంలో ఉంది. చింతపండు, టెంకాయలు, ధాన్యాలు, చెరకు, బెల్లం, వేరుశనగ పంటలు కూడా పండించబడుతుంటాయి.
## ప్రధాన వృత్తులు
వ్యవసాయం, వ్వవసాయాధారిత పనులు ఇక్కడి ప్రధాన వృత్తి.
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
కలికిరింద్లు

**కలికిరింద్లు**, చిత్తూరు జిల్లా, కార్వేటినగరం మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం. 

## ప్రధాన పంటలు
వరి, చెరకు
## ప్రధాన వృత్తులు
వ్యవసాయము/ వ్వవసాయాధారిత పనులు  ఇతర వృత్తులు చేయు వారున్నారు.
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
కోలాచలం శ్రీనివాసరావు (పుస్తకం)

thumb
ప్రసిద్ధ నాటకకర్త, తెలుగు నాటకరంగంలో సాలప్రాంశువు ఐన కోలాచలం శ్రీనివాసరావు జీవిత చరిత్ర ఇది. దీనిని ఎస్. గంగప్ప రచించారు.
## రచన నేపథ్యం
## విషయ సంగ్రహం
కోలాచలం శ్రీనివాసరావు బళ్ళారికి చెందిన సుప్రసిద్ధ నాటక రచయిత, న్యాయవాది. చిన్న వయసులోనే తెలుగు, కన్నడ, సంస్కృత, ఆంగ్ల భాషలలో పట్టు సాధించాడు. 1876లో ఎఫ్.ఏ పరీక్ష రాసి నెగ్గాడు. తరువాత కొన్ని సంవత్సరాలు అనంతపురం జిల్లా గుత్తిలో రెవెన్యూ ఇన్స్పెక్టరుగా పనిచేశారు. 1881లో అనంతపుర మండలం డిప్యూటికలెక్టరు దగ్గర దివానుగా ఉద్యోగం చేశాడు. 1888లో జాతీయోద్యమ పిలుపునందుకొని ముందు చేస్తున్న ఉద్యోగం మానేసి రెండవతరగతి ప్లీడరు పరీక్షలో ఉత్తీర్ణుడై బళ్ళారిలో న్యాయవాద వృత్తిని చేపట్టాడు. అప్పటినుండి వారి సాహితీ వ్యాసంగం ఊపందుకుంది. వీరు వృత్తిరీత్యా న్యాయవాది అయినా నాటక కళ అంటే అత్యంత అభిమానం. అప్పటి నాటక రచయితలలో కోలాచలం, ధర్మవరం కృష్ణమాచార్యులు ప్రముఖులు. అలాంటి నేపథ్యంలో ప్రారంభించిన వారి నాటకరచన గొప్ప పేరు గడింపజేసింది.

## మూలాలు

*  అర్కీవ్.ఆర్గ్ లో ప్రతి
* భారత డిజిటల్ లైబ్రరీలో పుస్తక ప్రతి.

వర్గం:తెలుగు పుస్తకాలు
వర్గం:1977 పుస్తకాలు
వర్గం:జీవిత చరిత్రలు
రామాచార్లపల్లి (గ్రామీణ)

**రామాచార్లపల్లి (గ్రామీణ) **, అన్నమయ్య జిల్లా, మదనపల్లె మండలానికి చెందిన గ్రామం.  

## మూలాలు

## మూలాలు
https://web.archive.org/web/20160304125608/http://censusindia.gov.in/PopulationFinder/Sub_Districts_Master.aspx?state_code=28&district_code=22
కాకులారం పల్లి

**కాకులారం పల్లి**, అన్నమయ్య జిల్లా, పీలేరు మండలానికి చెందిన రెెవెన్యూయేతర గ్రామం. .

## రవాణా సౌకర్యాలు
ఈ గ్రామంనుండి జిల్లాలోని వివిధ ప్రాంతాలకు బస్సులు వెళ్లుటకు రోడ్లు ఉన్నాయి. ఇక్కడికి సమీపములోని రైల్వే స్టేషను పిలేరు.
## మూలాలు
నావికుడు

నావ నడుపు వ్యక్తిని **నావికుడు** లేదా **ఓఁడంగి** అంటారు. నావ అనగా పడవ, లేదా ఓఁడ సాధారణంగా సముద్రాలలో ఓడ నడిపే వ్యక్తినే నావికునిగా వ్యవహరిస్తారు. స్త్రీలింగ వాచకము **నావిక** లేదా **ఓఁడంగిని**. నావికుడు సరియైన దిశలో నావను నడిపి గమ్యస్థానానికి సరియైన సమయానికి చేర్చవలసిన బాధ్యతను కలిగి ఉంటాడు. ప్రధానంగా నావికుడు అన్ని సమయాల్లో తాను నడుతున్న ఓడ ఏ స్థానంలో ఉందో తెలుసుకోగల ప్రాథమిక పరిజ్ఞానాన్ని కలిగి ఉండాలి. నావికుడు ఓడ యొక్క నాటికల్ పటాలు, నాటికల్ ప్రచురణలు, మార్గదర్శిని సామగ్రిని నిర్వహించడం, సాధారణంగా వాతావరణ పరికరాలు, సమాచార బాధ్యతలను నిర్వహిస్తాడు.

## నావికులు దారి తెలుసుకొనుటకు
పూర్వం నావికులు సముద్రాలలో ఓడను నడిపేటప్పుడు ఆకాశంలోని సూర్యచంద్రులు, నక్షత్రాల ఆధారంగా దారి తెలుసుకునేవారు. అయితే ఆకాశాన్ని మబ్బులు కమ్మినప్పుడు, వాన పడుతున్నప్పుడు దారి అర్థం కాక అవస్థలు పడేవారు. ఆ తరువాత అయస్కాంతం ద్వారా దిక్కులను అర్థం చేసుకోవడం ప్రారంభమయింది. అయస్కాంతం ద్వారా దిక్కులను సూచించే పరికరాన్ని దిక్సూచి లేదా కంపాస్ అంటారు. నాలుగు దిక్కులను సూచించే పరికరంగా ప్రారంభమయిన దిక్సూచి, దిక్కులను 32 విభాగాలుగా సూచించే విధంగా ఆధునీకరించడంతో నావికులకు దారి తెలుసుకోవడం మరింత సులభమయింది.

## మూలాలు
* సాక్షి దిన పత్రిక - 12-07-2014

వర్గం:ఓడలు
వర్గం:ప్రయాణ సాధనాలు
వర్గం:వృత్తులు
థామస్ ఆల్వా ఎడిసన్ మెమోరియల్ టవర్, మ్యూజియం

మెన్లో పార్క్ వద్ద ఉన్న థామస్ ఎడిసన్ సెంటర్‌ **మెన్లో పార్క్ మ్యూజియం** గా, **ఎడిసన్ మెమోరియల్ టవర్** గా బాగా గుర్తింపు. ఇది ప్రముఖ ఆవిష్కర్త, వ్యాపారవేత్త అయిన థామస్ ఆల్వా ఎడిసన్ యొక్క స్మారకచిహ్నం, ఇది ఎడిసన్ నగరం, మిడిల్సెక్స్ కౌంటీ, న్యూజెర్సీ, యునైటెడ్ స్టేట్స్ యొక్క మెన్లో పార్క్ ప్రాంతంలో ఉంది. ఈ మ్యూజియంలో ఎడిసన్ కు ప్రపంచంలోసంబంధించిన వస్తువులను భద్రపరచారు. ఈ భవనంపై ఉన్న బల్బు నే అతి పెద్దది. మెన్లో పార్కు 34 ఎకరాలలో ఉంటుంది. ఈ మ్యూజియంలో ఎడిసన్ పేటెంట్ హక్కులు పొందిన కొన్ని వస్తువులు ఉన్నాయి. డైనమో, టెలిగ్రాఫీ, కినెటో గ్రాఫ్, ఎలక్ట్రో జనరేటర్ వంటి చాలా పరికరాలను, వాటికి సంబంధించిన వివరాల్ని, ఎడిసన్ చరిత్ర గురించి తెలిపే చిత్రాలను ఇక్కడ ప్రదర్శనకు ఉంచారు. మెన్లోపార్కుకు 1979లో జాతీయ స్థాయి గుర్తింపు వచ్చింది. 1093 వస్తువులపై పేటెంట్ హక్కులు పొందిన ఎడిసన్ మెన్లో పార్కులో ప్రయోగం చేయడం వల్ల ఎడిసన్‌ "మెన్లో పార్కు మాంత్రికుడు"గా అభివర్ణించబడ్డాడు. ఇక్కడున్న ఎడిసన్ మ్యూజియాన్ని సందర్శించేందుకు ప్రతిరోజూ అనేక మంది పర్యాటకులు వస్తుంటారు.

## నేపథ్యం
ఎడిసన్ కు మెన్లో పార్క్ వద్ద ఒక ప్రయోగశాల ఉండేది, అక్కడే ఆయన తన విద్యుత్ దీపాన్ని 1879లో మొదటిసారి ప్రదర్శించాడు. అందుకని ఈ ప్రాంతానికి ఎడిసన్ నగరంగా పేరు పెట్టి 1938లో ఆయన జ్ఞాపకార్థం 118 అడుగుల ఎత్తయిన ఓ భవనాన్ని నిర్మించి దానిపై 8 టన్నుల బరువు, 14 అడుగుల ఎత్తున్న ఓ పెద్ద బల్బును ఉంచారు. కిందనున్న గదుల్లో ఎడిసన్ ఆవిష్కరించిన కొన్ని వస్తువులను ప్రదర్శన కోసం ఉంచారు. మెన్లో పార్కును 2010 లో మూసేసి మరిన్ని మార్పులు చేసి పక్కనే మరో భవంతి నిర్మించి అందులో థామస్ గుర్తులతో మ్యూజియాన్ని మలిచి 2012లో మళ్లీ ప్రారంభించారు.

## మూలాలు
* ఈనాడు దినపత్రిక - 12-07-2014
## ఇతర లింకులు
*Thomas Alva Edison Memorial Tower and Museum
*Article on tower preservation efforts
*''Edison Tower to receive $1.8 million for repairs'', Edison Metuchen Sentinel, September 13, 2006.
*''Edison Tower renovations begin; fundraising continues'', Edison Metuchen Sentinel, June 20, 2007.

వర్గం:1938 స్థాపితాలు
వర్గం:ప్రపంచ పర్యాటక ప్రదేశాలు
బడవాండ్లపల్లి

**బడవాండ్లపల్లి**, శ్రీ సత్యసాయి జిల్లా, నల్లమాడ మండలానికి చెందిన గ్రామం.. పిన్ కోడ్: 515501. 

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
జమ్మలబండ

**జమ్మలబండ**, అనంతపురం జిల్లా, గుడిబండ మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
బర్ఖ్ కడపవి

**బర్ఖ్ కడపవి** : (జననం- , మరణం 19 మే 2005) అసలు పేరు షేఖ్ ఖాదర్ బాషా, కలం పేరు **బర్ఖ్**, కడపకు చెందినవారు కాబట్టి కడపవి. ఆంధ్రప్రదేశ్ కు చెందినా ప్రముఖ ఉర్దూ కవి. ప్రభుత్వ పాఠశాలలో ఉర్దూ పండితునిగా సేవలందించారు. బర్ఖ్ హజ్రత్ గా ప్రసిద్ధి. ఉర్దూ కవిగా జాతీయ అంతర్జాతీయ స్థాయిలో గుర్తింపు పొందారు. ఇతని కవితలు ప్రభుత్వ పాఠ్యాంశాలలోనూ స్థానం పొందాయి. మంచి గొంతునుకూడా పొందిన బర్ఖ్ సాహెబ్ ఉర్దూ సాహితీ రంగంలో కడపకు ఖ్యాతి తెచ్చి పెట్టారు.

## రచనలు
* తొహఫయే నాట్ (హమ్ద్ ఒ నాత్) - Tohfa-e-Naat (Hamd-O-Naat)
* నూర్ - ఒ - నగ్మా (హమ్ద్ ఒ నాత్) - Noor-O-Nagma (Hamd-O-Naat)
* కష్కోల్ -ఎ - రహ్మత్ (హమ్ద్ ఒ నాత్) - Kaskool-e-Rehmath (Hamd-O-Naat)
* తజల్లి - ఎ - బర్ఖ్ (మెరుపుల కాంతి) - గజళ్ళు - Tajali-e-Barq (Ghazals)
* దిల్ కే జక్మ్  (హృదయ గాయాలు) - గజళ్ళు - Dil Kay Zakham (Ghazals)
* లెహర్ లెహర్ గీత్ (అలలపై గీతాలు) నజమ్, గీతాలు - Lehar Lehar Geet (Nazams and Geets)
* అందాజ్ - ఎ - బర్ఖ్  (హమ్ద్ ఒ నాత్ ఒ గజల్) - Andaaz-e-Barq (Hamd-O-Naat-O-Ghazal)

## అవార్డులు
* రాష్ట్ర సాహిత్య అకాడెమీ అవార్డు
* ఉత్తమ ఉపాధ్యాయుడు అవార్డు (రెండు సార్లు)
## మూలాలు
* గూగుల్ సైట్ లో బర్ఖ్ సాహెబ్ గురించి

వర్గం:ఉర్దూ కవులు
చీనాబ్ వంతెన

**చీనాబ్ వంతెన** భారతదేశంలో నిర్మాణంలో ఉన్న ఒక ఆర్చి వంతెన. ఇది జమ్మూ కాశ్మీర్‌ లోని రేసి జిల్లాలో, బక్కల్, కౌరి మధ్య చీనాబ్ నదిపై సంధానంగా ఉంటుంది. వంతెన పూర్తయినప్పుడు 1,263 మీటర్ల (4,144 అడుగులు) పొడవు, ఆర్చ్ స్పాన్ దూలం 480 మీటర్ల (1,570 అడుగులు) తో, చీనాబ్ నదిపైన 359 మీటర్ల (1,178 అడుగులు) ఎత్తులో, కౌరి వైపు వయాడక్ట్ 650 మీటర్ల (2,130 అడుగులు) పొడవుగా ఉంటుంది. ఈ వంతెన అనేక వంతెనల, సొరంగాల యొక్క భాగం దీనిని జమ్మూ కాశ్మీర్ లోని USBRL ప్రాజెక్ట్ కత్రా-లావోలి విభాగం నిర్మిస్తుంది. ఈ లింక్ లో మరో చిన్న ఆర్చి వంతెన కత్రా, రేసి మధ్య 657 మీటర్ల (2,156 అడుగులు) పొడవుగా, 189 మీటర్ల (620 అడుగులు) ఎత్తుతో అంజి ఖాద్ వంతెన ఉంటుంది. వాస్తవానికి చీనాబ్ బ్రిడ్జ్ డిసెంబర్ 2009 కి పూర్తయ్యేలా నిర్ణయించబడింది. అయితే, సెప్టెంబర్ 2008 లో చీనాబ్ వంతెన యొక్క స్థిరత్వం, భద్రత మీద ఆందోళన చెంది దీనిని రద్దు చేస్తున్నట్లు ప్రకటించారు. అయితే ఈ వంతెన పని 2010 లో పునఃప్రారంభించబడింది, నిర్మాణము 2015 కి పూర్తికాగలదని ఇది పూర్తయితే చీనాబ్ బ్రిడ్జ్ ప్రపంచంలో ఎత్తైన రైలు వంతెన అవుతుందని భావిస్తున్నారు.ఇండియన్‌ ఇనస్టిట్యూట్‌ ఆఫ్‌ సైన్స్‌ సంస్థ సూచనల మేరకు చీనాబ్ వంతెన డిజైన్‌ ప్రొవైడర్‌గా సివిల్‌ ఇంజనీర్‌ ప్రొఫెసర్‌ మాధవీలతను నియమించారు. ఒక తెలుగు మహిళకు భారత అత్యున్నత ప్రాజెక్టు నిర్మాణంలో అవకాశం రావడం గర్వించదగ్గ విషయం.
## విశేషాలు
జమ్మూ కాశ్మీర్ లోని చీనాబ్ నది పై భారత ప్రభుత్వం ప్రపంచంలోనే అత్యంత ఎత్తయిన రైల్వే వంతెనను నిర్మిస్తున్నది. దీనిని చీనాబ్ బ్రిడ్జి ప్రాజెక్టుగా పిలుస్తున్నారు. సుమారు రూ.552 కోట్ల అంచనా వ్యయంతో కొంకణ్ రైల్వే ఈ వంతెనను నిర్మిస్తున్నది. బారాముల్లా-జమ్మును కలిపే ఈ వంతెన నిర్మాణం పూర్తయితే. ప్రస్తుతం ఈ రెండు ప్రాంతాల మధ్య ప్రయాణానికి పడుతున్న ఆరున్నర గంటల సమయం సగానికి తగ్గిపోతుంది. దీని నిర్మాణం పూర్తయ్యేసరికి దీని ఎత్తు 359 మీటర్లకు చేరుతుందని అంచనా. అది ప్రస్తుతం ఫ్రాన్స్ రాజధాని పారిస్‌లో ఉన్న ఈఫిల్‌టవర్ కన్నా 35 మీటర్లు ఎక్కువ. 2016 చివరి నాటికల్లా ఈ వంతెన నిర్మాణం పూర్తిచేయాలనే లక్ష్యంతో ఇంజినీర్లు కృషి చేస్తున్నారు. భూకంపాలు, బలమైన ఈదురుగాలులను తట్టుకునేలా దీని నిర్మాణం జరుగుతున్నది. 2002 లోనే దీని నిర్మాణం ప్రారంభమైనా బలమైన ఈదురుగాలులను తట్టుకోగలుగుతుందా? అన్న అనుమానంతో 2008 లో నిర్మాణం నిలిచిపోయింది. ఆ తరువాత రెండేళ్లకు డిజైన్‌పై సందేహాలు వీడడంతో 2010లో నిర్మాణం మళ్లీ మొదలైంది. దీని నిర్మాణానికి 25వేల టన్నుల ఇనుము అవసరమవుతుందని అంచనా. ఇంద్రధనుస్సు (ఆర్క్) ఆకారంలో నిర్మిస్తున్న ఈ వంతెన విడిభాగాలను చీనాబ్ నది పక్కనే తయారుచేసి రెండు కేబుల్ కార్ల సాయంతో వంతెనకు జత చేస్తున్నారు.

## ఇవి కూడా చూడు

* చినాబ్ నది

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
*Video simulation of the construction process 
*Report on bridge's progress including photo, June 2012
వర్గం:వంతెనలు
విద్యానగర వీరులు

thumb
విజయనగర సామ్రాజ్యానికి రాజధానియైన విద్యానగరానికి చెందిన ఆనాటి వీరుల గురించి ఈ గ్రంథంలో వివరించారు. ఈ పుస్తకాన్ని శిరపు ఆంజనేయులు రచించారు.

## రచన నేపథ్యం
శిరపు ఆంజనేయులు రచించిన విద్యానగర వీరులు గ్రంథం 1928లో ముద్రితమైంది.

## వివరాలు
13-16 శతాబ్దాల నడుమ నేటి ఆంధ్ర, కర్ణాటక, కొంతవరకూ తమిళనాడులోని ప్రాంతాలను పరిపాలించిన హైందవ సామ్రాజ్యం-విజయనగర సామ్రాజ్యం. ఆ విజయనగర సామ్రాజ్యానికి రాజధాని నేటి కర్ణాటకలోని హంపీ పట్టణం వద్ద నెలకొని వుండేది. అది నేటి లండన్ మహానగరాన్ని కూడా వైశాల్యంలో మించి, వ్యాపార వాణిజ్య వ్యవహారల్లో ప్రపంచంలోని ఎన్నో గొప్ప నగరాలను తలదన్నేలా ఉండేదని పోర్చుగీసు యాత్రికులు వెల్లడించారు. ఆ మహానగరం పేరు విద్యానగరమనీ, విజయనగరమనీ వ్యవహారంలో ఉన్నా విజయనగర సామ్రాజ్య స్థాపన వెనుకనున్న మహనీయుడు, శృంగేరీ పీఠాధిపతి విద్యారణ్య స్వామి పేరుమీదుగా విద్యానగరం అనే పెట్టారు.
## విషయాలు
విద్యానగరానికి చెందిన విజయనగర సామ్రాజ్య వీరుల గురించి ఈ గ్రంథాల్లో రాశారు. మొత్తం రెండు సంపుటాలుగా వెలువడ్ద ఈ రచనల్లో దాదాపుగా 20మంది మహావీరుల జీవన చిత్రాలు ఉన్నాయి. కొందరు అందరికీ సుపరిచితులైన తిమ్మరుసు, కృష్ణరాయలు వంటి వారు కాగా మరికొందరు అంతగా పరిచయం లేని వారు కావడం విశేషం.

## బయట లింకులు
* డిజిటల్ లైబ్రరీ ఆఫ్ ఇండియాలోని గ్రంథ ప్రతి

## మూలం

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు పుస్తకాలు
వర్గం:1928 పుస్తకాలు
పంచ సంస్కారాలు

వైష్ణవ మతంలోనికి ఇతరులను స్వీకరించేందుకు, వైష్ణవుల పిల్లలు ఉపనయనం జరిగాకా జరిగే సంస్కారాలను పంచ సంస్కారాలని వ్యవహరిస్తారు. హిందూమతంలోని భాగమైన వైష్ణవంలో విష్ణుమూర్తినే ప్రధానదైవంగా మిగతా దేవగణాల కన్నా అధికునిగా భావిస్తారు. 10వ శతాబ్ది నుంచీ తమిళనాట, తెలుగునాట ఆధ్యాత్మిక విప్లవంగా ప్రారంభమైన వైష్ణవం అన్ని కులాలకూ ముక్తిని పొందే హక్కు ఉందని పేర్కొంటూ, కులభేదాలు లేకుండా ముక్తికి యోగ్యులయ్యేందుకు సంస్కారాలను నిర్దేశించింది.
## సంస్కారాలు
మతపరమైన ఐదు సంస్కారాలను పంచసంస్కారాలుగా పిలుస్తారు. అవి:
# తాపము: తాప సంస్కారమంటే శ్రీమహావిష్ణువు చిహ్నాలైన శంఖ చక్రాలను అగ్నిలో ఉంచి చెరొక భుజంపై వేస్తారు. దీనివల్ల వ్యక్తి వైష్ణవుడైనట్టు భావిస్తారు.
# పుండ్రము: ఊర్థ్య త్రిపుండ్రాలు అన్న పేరుతో సుప్రసిద్ధి పొందిన చిహ్నాన్ని నుదుటిపై ధరిస్తారు. త్రిపుండ్రాలను విష్ణుమూర్తి పాదాలకు చిహ్నంగా భావించి, పుండ్రధారణను సంపూర్ణ శరణాగతికి చిహ్నంగా చెప్తారు.
# యజనం: దేవపూజ చేయాల్సి ఉంటుంది.
# నామము: జన్మనామమును మార్చి వైష్ణవాంకితమైన పేరును పెట్టాలి.
# మంత్రము: మంత్రోపదేశాన్ని స్వీకరించి మంత్రాన్నిచ్చిన గురువుకు శిష్యునిగా మెలగాలి.
## ప్రామాణికత
ఆళ్వారులు-శ్రీమద్రామానుజుల అనంతర కాలంలో విస్తృత ప్రాచుర్యం పొందిన ఈ విధానానికి సనాతనమైన వేదాలు మొదలుకొని పురాణాలు మొదలైన ప్రామాణిక గ్రంథాల ఆమోదం ఉన్నట్టుగా పలువురు వైష్ణవ గురువులు, సిద్ధాంతకర్తలు ప్రవచించేవారు. శ్రుతుల(వేదాల)లోని ప్రమాణాలు, స్మృతుల్లోని ప్రమాణాలు, పురాణాల్లోని ప్రమాణాలు మొదలైనవి కొన్ని గ్రంథాల్లోనూ, పూర్వం ఉపన్యాసాల్లోనూ వివరించారు. మరో ఆసక్తికరమైన విషయమేమిటంటే-అనంతుడు, గరుడుడు, విష్వక్సేనుడు, చతుర్ముఖ బ్రహ్మ మొదలైన దేవగణాలు, పితృదేవతాగణాలు, మరుత్గణాలు, మునులైన వశిష్టుడు, కాశ్యపుడు, యాజ్య్ఞవల్క్యుడు మొదలైన పలువురు చక్రాంకితులని కొన్ని ప్రమాణాలను చూపారు. మొత్తంగా చక్రాంకికత వంటి పంచసంస్కారాలకు వేదాల నుంచి మొదలుకొని ఎన్నో మత గ్రంథాలలో ప్రమాణాలన్నట్టు, పూర్వం దేవతలు, ఋషులు మొదలైన మార్గదర్శకులు చక్రాంకితులైనట్టు కొన్ని గ్రంథాల్లో రచించారు.
## ఇవి కూడా చూడండి
* వైష్ణవము
## బయటి లింకులు
* డిజిటల్ లైబ్రరీ ఆఫ్ ఇండియాలో తప్తచక్రాంకన ప్రమాణాలు గ్రంథప్రతి

## మూలాలు


వర్గం:సంఖ్యానుగుణ వ్యాసములు
వర్గం:హిందూ మత సంస్కారాలు
ఈదుమూడి (పెడన)

**ఈదుమూడి,** కృష్ణా జిల్లా పెడన మండలం లోని రెవెన్యూయేతర గ్రామం.

ఈ గ్రామ మండల పరిషత్తు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ప్రధానోపాధ్యాయుడు వక్కలంక రామకృష్ణను, హైదరాబాదుకు చెందిన డాక్టర్ సర్వేపల్లి మెమోరియల్ ఆర్గనైజేషన్ అను సంస్థ వారు, "గురుదేవోభవ" పురస్కారానికి ఎంపిక చేసారు. గతంలో రాష్ట్రప్రభుత్వ ఉత్తమ ఉపాధ్యాయ పురస్కారాన్ని పొందిన రామకృష్ణ, విద్యారంగానికి అందించిన సేవలకు గుర్తింపుగా ఈ పురస్కారానికి ఎంపికచేసారు. 2014, జూలై-13న హైదరాబాదులోని శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు తెలుగు విశ్వవిద్యాలయంలో జరుగనున్న కార్యక్రమంలో ఈ పురస్కారాన్ని అందజేసారు.

## గ్రామంలో విద్యా సౌకర్యాలు
మండల పరిషత్ పాఠశాల

## గ్రామానికి రవాణా సౌకర్యాలు
పెడన,గుడ్లవల్లేరు నుండి రోడ్దురవాణా సౌకర్యం ఉంది. రైల్వేస్టేషన్: విజయవాడ 65 కి.మీ

## గ్రామ విశేషాలు
మచిలీపట్నం బచ్చుపేటలో వేసేసియున్న శ్రీ వేంకటేశ్వరస్వామివారి దేవస్థానానికి ఈ గ్రామంలో 24.22 ఎకరాల మాన్యంభూమి ఉంది. [2]

## గణాంకాలు
## మూలాలు

## బయటి లింకులు
[1] ఈనాడు కృష్ణా; 2014, జూలై-11; 6వ పేజీ.
[2] ఈనాడు కృష్ణా; 2015,ఫిబ్రవరి-27; 5వపేజీ.
విశ్వనాథ శారద

వైవిధ్యభరితమైన ప్రక్రియల్లో, విస్తారమైన విషయాలపై విశ్వనాథ సత్యనారాయణ సృజించిన సాహిత్యంలోని లోతుపాతులను, విశేషాలను వెలికితీస్తూ రచించిన విమర్శరచనల సంపుటి ఇది. ఈ గ్రంథానికి సుప్రసిద్ధులైన విమర్శకులు, సాహిత్యవేత్తలు పలువురు వ్యాసాలను అందించారు.

## నేపథ్యం
విశ్వనాథ సత్యనారాయణ రచించిన నవలలు, కథలు, ఖండకావ్యాలు, మహాకావ్యాలు, విమర్శ రచనలు, నాటకాలు ఆదిగాగల విస్తృత సాహిత్యంపై రచించిన వ్యాసాల సంపుటి ఇది. మల్లంపల్లి శరభయ్య శర్మ, కోవెల సంపత్కుమారాచార్య, కోవెల సుప్రసన్నాచార్య మొదలైన పలువురు విమర్శకులు, ఆలంకారికులు ఈ గ్రంథంలోని వ్యాసాలను రచించారు. ఈ వ్యాసాల్లో విశ్వనాథ సత్యనారాయణ జీవితం, సాహిత్యం, వ్యక్తిత్వం వెల్లడయ్యే వీలుంది. 1982లో ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ సహకారంతో ఈ గ్రంథం ప్రచురింపబడింది.

## విషయం
తెలుగు సాహిత్యంలో అత్యంత వైవిధ్యభరితమైన రచయితగా విశ్వనాథ సత్యనారాయణ సుప్రసిద్ధుడు. ఆయనే స్వయంగా చెప్పుకున్నట్టు లక్షపద్యాలు రాసివుంటారు, దానిలో 50వేలు వెలుగుచూడకుండా ఆయనే చింపివేశారు..  సైద్ధాంతికంగా ఆయనను సంప్రదాయవాదిగా అభివర్ణించారు. బ్రిటీష్ సాంస్కృతిక సామ్రాజ్యవాదపు అన్ని రూపాలనూ ఆయన వ్యతిరేకిస్తూ రచనలు చేశారు. వేయిపడగలు, రామాయణ కల్పవృక్షం మొదలైన పద్య, గద్య రచనల ద్వారా ఆంధ్రదేశమంతా ఆయనకు అభిమానులు ఏర్పడ్డారు. ఈ గ్రంథంలోని వివిధ వ్యాసాల్లో ఆయన రచనలను విమర్శ పద్ధతుల్లో రచనలు చేశారు.

## మూలాలు


వర్గం:తెలుగు పుస్తకాలు
వర్గం:1982 పుస్తకాలు
ముహమ్మద్ జాని

**ముహమ్మద్ జాని** (محمد جانی) : ప్రముఖ కాంగ్రెస్ పార్టీ నాయకుడు. గుంటూరు జిల్లాకు చెందినా ముహమ్మద్ జాని, పలు మార్లు ఎం.ఎల్.ఏ. గా ఎన్నికై ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వంలో పలు శాఖలలో మంత్రిగా పనిచేశారు. ప్రస్తుతం గుంటూరు నుండి శాశన మండలి సభ్యునిగా ఎన్నికై, ఆంధ్రప్రదేశ్ శాశన మండలికి ఉప సభాపతిగా వున్నారు.

## మూలాలు
గుంటూరు జిల్లా సమాచారం

వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ లో ముస్లిం ప్రముఖులు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ ముస్లిం నాయకులు
వర్గం:తెలుగువారు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా రాజకీయ నాయకులు
బోడపాడు(నున్న)

**బోడపాడు**" కృష్ణా జిల్లా విజయవాడ గ్రామీణ మండలానికి చెందిన  రెవెన్యూయేతర  గ్రామం. 

## గ్రామ చరిత్ర
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాజధాని ప్రాంత అభివృద్ధి ప్రాధికార సంస్థ (సీఆర్‌డీఏ) పరిధిలోకి వస్తున్న మండలాలు, గ్రామాలను ప్రభుత్వం విడిగా గుర్తిస్తూ ఉత్తర్వులు జారీచేసింది. ప్రస్తుతం గుర్తించిన వాటిలోని చాలా గ్రామాలు వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్నాయి. గతంలో వీజీటీఎం పరిధిలో ఉన్న వాటితోపాటుగా ఇప్పుడు మరిన్ని కొన్ని గ్రామాలు చేరాయి. సీఆర్‌డీఏ పరిధిలోకి వచ్చే గుంటూరు, కృష్ణా జిల్లాల్లోని మండలాలు, గ్రామాలను గుర్తిస్తూ పురపాలక శాఖ ముఖ్య కార్యదర్శి  ద్వారా ఉత్తర్వులు జారీ అయ్యాయి.
### కృష్ణా జిల్లాలోని మండలాలు, గ్రామాలు
విజయవాడ రూరల్ మండలం పరిధితో పాటు, పట్టణ పరిధిలోకి వచ్చే ప్రాంతం. విజయవాడ అర్బన్ మండలం పరిధిలోని మండలం మొత్తంతో పాటు అర్బన్ ఏరియా కూడా ఉన్నది.   ఇబ్రహీంపట్నం మండలం మొత్తంతో పాటు అర్బన్ ప్రాంతం, ఉయ్యూరుతో పాటు అర్బన్ ఏరియా, పెనమలూరు మండలం పరిధితో పాటు అర్బన్ ఏరియా, గన్నవరం మండలంతో పాటు అర్బన్ ఏరియా, ఉంగుటూరు మండలంతో పాటు అర్బన్ ఏరియా, కంకిపాడుతో పాటు అర్బన్ ఏరియా,  జి.కొండూరు మండలంతో పాటు అర్బన్ ఏరియా, కంచికచర్ల మండలంతో పాటు అర్బన్ ఏరియా, వీరుళ్లపాడు మండలంతో పాటు అర్బన్ ఏరియా, పెనుగంచిప్రోలు మండల పరిధిలోని కొంత భాగంతో పాటు శనగపాడు గ్రామం అనేవి ఉన్నాయి.
### విజయవాడ రూరల్ మండలం
విజయవాడ రూరల్ మండలంలోని ఎనికెపాడు, కుందావారి ఖండ్రిక, కొత్తూరు, గూడవల్లి, గొల్లపూడి, జక్కంపూడి,  తాడేపల్లి,  దోనె ఆత్కూరు,  నిడమానూరు, నున్న,  పాతపాడు, పైదూరుపాడు, ప్రసాదంపాడు,  ఫిర్యాది నైనవరం, బోడపాడు,  రామవరప్పాడు, రాయనపాడు, వేమవరం,  షహబాదు, సూరాయ పాలెం గ్రామాలు ఉన్నాయి.
## గ్రామ భౌగోళికం
ఇది సముద్ర మట్టంనుండి 21 మీ.ఎత్తులో ఉంది.ఈ గ్రామం నున్న గ్రామానికి అరకిలోమీటరు దూరంలో ఉంది.

## గ్రామ పంచాయతీ
బోడపాడు, నున్న గ్రామ పంచాయతీ పరిధిలోని ఒక శివారు గ్రామం.

## దర్శనీయ ప్రదేశములు/దేవాలయాలు
### శ్రీ భద్రాద్రి శ్రీ సీతా రామస్వామివారి ఆలయo
### శ్రీ గంగానమ్మ తల్లి ఆలయం
ఈ ఆలయ జీర్ణోధరణ కార్యక్రమంలో భాగంగా, నూతన ఆలయ నిర్మాణానికి, 2016,డిసెంబరు-5వతేదీ సోమవారంనాడు శంకుస్థాపన కార్యక్రమం నిర్వహించారు.
## మూలాలు


## వెలుపలి లింకులు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ సీఆర్‌డీఏ గ్రామాలు
కుంచలవారిపాలెం

**కుంచాలవారిపాలెం** బాపట్ల జిల్లా, చెరుకుపల్లి మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.

## గ్రామ పంచాయతీ
2013,జులైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి నిర్వహించిన ఎన్నికలలో కుంచాల నాగలక్ష్మి, సర్పంచిగా ఎన్నికైనారు. 
## గ్రామములోని దర్శనీయ ప్రదేశములు/దేవాలయాలు
శ్రీ మద్విరాట్ పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామివారి ఆలయంలో స్వామివారి ఆరాధనోత్సవాలు జరుగుతాయి.
## గ్రామంలో ప్రధాన పంటలు
ఈ గ్రామం గోంగూరసాగుకు ప్రసిద్ధి చెందినది. ఈ గ్రామ రైతులు, దశాబ్దాలుగా, సంవత్సరమంతా, 30,40 రోజులలోనే కోతకు వచ్చే ఈ గోంగూర పంట సాగుచేయుచూ జీవనం సాగించుచున్నారు. దీనిని గుంటూరు, విజయవాడ, నెల్లూరు, రాజమండ్రి, హైదరాబాదు ప్రాంతాలకు గూడా ఎగుమతి చేస్తున్నారు. ముఖ్యంగా రంజాన్ మాసంలో ఈ గ్రామ గోంగూరకు గిరాకీ ఎక్కువ. కొంతమంది మహిళలు దీనిపైనే ఆధారపడి వ్యాపారాలు చేసి, ఆర్థిక స్వావలంబన దిశగా అడుగులు వేయుచున్నారు. పిల్లలకు మంచి విద్యనందించగలుగుచున్నారు. మెరుగైన జీవనం సాగించుచున్నారు. గ్రామంలో మెరక నేలలు గోంగూర సాగుకు అనుకూలంగా ఉన్నాయి. విత్తనాలు గూడా తక్కువ ధరకు లభించుచున్నవి.
## మూలాలు


వర్గం:చెరుకుపల్లి మండలం (బాపట్ల జిల్లా) రెవిన్యూయేతర గ్రామాలు
గోపాలపురం (చింతకొమ్మదిన్నె)

**గోపాలపురం,** కడప జిల్లా చింతకొమ్మదిన్నె మండలానికి చెందిన గ్రామం.

## గ్రామంలోని దేవాలయాలు
శ్రీ కోదండరామయ్యస్వామివారి ఆలయం:- ఈ ఆలయంలో గురుపౌర్ణమి సందర్భంగా, 2014, జూలై-12వ తేదీ శనివారం నాడు, స్వామివారికి, తెల్లవారుఝాము నుండియే అభిషేకాలు, ప్రత్యేకపూజలు నిర్వహించారు. మద్యాహ్నం భక్తులకు అన్నప్రసాద వితరణ నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా గ్రామంలో ఎడ్ల బలప్రదర్శన నిర్వహించి, గెలుపొందిన ఎడ్ల యజమానులకు బహుమతులు అందజేసినారు.

## మూలాలు
జగదీష్ శుక్లా

**జగదీష్ శుక్లా**(జననం 1944) ఒక భారతీయ అంతరిక్ష శాస్త్రజ్ఞుడు. యునైటెడ్ స్టేట్స్ లో జార్జ్ మేసన్ యునివర్సిటీలో విలక్షణ విశ్వవిద్యాలయ ప్రొఫెసర్.

## బాల్యం
శుక్లా భారతదేశం, ఉత్తర ప్రదేశ్, బల్లియా జిల్లాలో మిర్ద గ్రామంలో 1944 లో జన్మించాడు.

## విద్య
* అతను ఎస్.అర్.ఎస్. హై స్కూల్ సియొపుర్, నుండి గణితం, సంస్కృతంలో మొదటి తరగతి లో ఉత్తీర్ణత అయ్యరు.

## వృత్తి

## పరిశోధనలు

## అవార్డులు

* శుక్లా భారతదేశం ప్రభుత్వం నుండి 2012 లో పద్మశ్రీ అవార్డును అందుకున్నరు.
* 2008 లో ప్రపంచ వాతావరణ సంస్థ ద్వారా 52 వ అంతర్జాతీయ వాతావరణ సంస్థ బహుమతి పొందారు.
* భారత వాతావరణ సొసైటీ వాకర్ గోల్డ్ మెడల్
* అమెరికన్ మెటియోరోలాజికల్ సొసైటీ నుండి కార్ల్ గుస్తావ్ రాస్బీ రీసెర్చ్ మెడల్.
* NASA యొక్క ఎక్సెప్షనల్ సైంటిఫిక్ అచీవ్మెంట్ మెడల్

## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు

వర్గం:1944 జననాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
కొత్తనందాయపాలెం

"కొత్తనందాయపాలెం" బాపట్ల జిల్లా, కర్లపాలెం మండలం లోని రెవెన్యూయేతర  గ్రామం.

## గ్రామంలోని దేవాలయాలు
*శ్రీ నాగెంద్రస్వామివారి ఆలయం.
*శ్రీ దుర్గా మల్లేశ్వరస్వామివారి దేవస్థానం.


వర్గం:కర్లపాలెం మండలం లోని రెవిన్యూయేతర గ్రామాలు
అందే నారాయణస్వామి

**అందే నారాయణస్వామి** (1908-1982) తెలుగు కథా రచయిత.

## జీవిత సంగ్రహం
అందే నారాయణస్వామి గుంటూరు జిల్లా మంగళగిరిలో జన్మించాడు. చిన్నతనంలో విషజ్వరం సోకినప్పుడు వేసిన మందు వికటించడంతో చూపు కోల్పోయాడని ఇతని గురించి చెప్తారు. ఇతను వృత్తిరీత్యా నేత కార్మికుడు. మల్లాది రామకృష్ణశాస్త్రి, శివశంకరశాస్త్రి , ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణ, నార్ల వెంకటేశ్వరరావు మొదలైన వారితో సన్నిహితంగా మెలిగాడు. మొదటలో పద్య కవిత్వం వ్రాసినా తరువాత కథా రచయితగా ఎదిగాడు. మొత్తం వందకు పైగా కథలు వ్రాశాడు. రెండు నవలలు, నాలుగు కథాసంపుటాలు వెలువరించాడు. తొలి కథ 1940లలో ప్రకటించాడు. ఒక దశ తర్వాత అకాల అంధత్వం కూడా ఆయన సాహిత్యసేవకు అడ్డంకి కాలేకపోయింది. ఈయనకు సాహిత్య రంగంలోనే గాక చిత్రలేఖనం, సంగీతంలో కూడా ప్రవేశం ఉంది. ఈయనకు ముందు ఏ రచయిత తన కుల వృత్తికి సంబంధించిన కథా రచనలను చేయలేదు. చేనేత వృత్తితో బాగా పరిచయం ఉండటం వలన చేనేత వృత్తికి సంబంధించిన కథలను బాగా వ్రాయ గలిగాడు. అందువలన తెలుగు సాహిత్యంలో అందే నారాయణ స్వామి ***తొలి వృత్తి కథా రచయిత*** గా గుర్తింపబడ్డాడు.

## కథలు
అందే నారాయణస్వామి రాసిన కథల్లో కొన్ని:
# వ్యత్యాసాలు (కథల సంపుటి 1940)
# స్నేహితుడు (కథల సంపుటి 1956)
# ఉపాసనాబలం(కథల సంపుటి 1957)
# కారుణ్యం(కథల సంపుటి 1958)
# చీకటి తెరలు(కథల సంపుటి 2007 విశాలాంధ్ర ప్రచురణ)
# తానొకటి తలిస్తే...!
# శిల్పి
# దొంగా-దొర
# గాలిలో దీపం
# అమ్మ
# సవతి
# తేనెపూసిన కత్తులు
# ప్రతిఫలం
# పుత్ర సంతానం
# పరివర్తనం
# సంఘ సంస్కరణ
# కొడుకులు
# పడుగు పేకల మధ్య బడుగులు

## నవలలు
1.కష్టసుఖాలు
2.ఇద్దరు తల్లులు

## బిరుదము
ఆంధ్ర మొపాసా

## మూలాలు

## బాహ్యా లంకెలు
* తెలుగు నవల్ లిటరేచర్

వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా కథా రచయితలు
వర్గం:1908 జననాలు
వర్గం:1982 మరణాలు
శుక్లా

**శుక్లా** భారతీయులలో కొందరి ఇంటిపేరు.

* శ్రీలాల్ శుక్లా - ప్రముఖ హిందీ రచయిత. 
* రాకేష్ శుక్లా - భారత మాజీ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. 
* రవికాంత్ శుక్లా - భారత్ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు. 
* జగదీష్ శుక్లా - ఒక భారతీయ అంతరిక్ష శాస్త్రజ్ఞుడు.
బ్రాహ్మణపల్లి (పొదలకూరు)

**బ్రాహ్మణపల్లి** నెల్లూరు జిల్లా పొదలకూరు మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.

## గ్రామంలోని దేవాలయాలు
గ్రామదేవత శ్రీ అంకమ్మ తల్లి ఆలయం:- ఈ ఆలయంలో ఆంకమ్మ తల్లి పొంగళ్ళు, 2014,జూలై-13, ఆదివారం నాడు ఘనంగా నిర్వహించారు. అనంతరం ఒక వేయిమందికిపైగా భక్తులకు అన్నదానం నిర్వహించారు. 

## మూలాలు

వర్గం:పొదలకూరు మండలంలోని రెవెన్యూయేతర గ్రామాలు
జాహ్నవి

thumb|ఎవరెస్ట్ పర్వతం, 1975 కి ముందు నైరుతి ముఖంలో ఎక్కే మార్గాలు
చిన్న వయసులో ఎత్తయిన శిఖరాలను అధిరోహించేందుకు సాధన చేస్తున్న బాలిక **జాహ్నవి**. ఈ బాలిక వయస్సు 12 సంవత్సరాలు. జాహ్నవి విశాఖపట్నానికి చెందిన వాసి. జాహ్నవి తండ్రి కృష్ణారావు, ఆయన వైద్యుడు, మార్షల్ ఆర్ట్స్‌లో నైపుణ్యుడు. జాహ్నవి ప్రపంచంలో ఎత్తయిన ఎవరెస్టు శిఖరంతో పాటు మరో ఆరు ఎత్తయిన శిఖరాలను అధిరోహించేందుకు కృషి చేస్తోంది. ప్రపంచంలోని ఏడు ఎత్తైన శిఖరాలను అధిరోహించేందుకు జాహ్నవి చేస్తున్న సాధనలో భాగంగా ఆగస్టు 2న హిమాచల్‌ప్రదేశ్ లడఖ్ ప్రాంతంలోని లే మౌంటైన్ వద్ద 15 రోజుల శిక్షణ పొందనుంది. 20,080 అడుగుల ఎత్తైన లే మౌంటైన్ ఎక్కడంతో తన పలు ఎతైన శిఖరాధిరోహణల ప్రయత్నం ప్రారంభమవుతుంది. జాహ్నవి 10 సంవత్సరాల వయసులో తన స్నేహితులతో కలిసి మొదటిసారి అనంతగిరి కొండలు ఎక్కింది, తరువాత యూత్‌హాస్టల్ సహాయంతో హిమాలయాల్లో ఉన్న కొండలు ఎక్కింది. జాతీయ స్థాయిలో తొలిసారిగా హిమాచల్ ప్రదేశ్‌లోని రూప్‌మాల్ (16 వేల అడుగులు) శిఖరాన్ని తన స్నేహితులతో కలిసి అధిరోహించింది. 

## అనుమతి
ప్రపంచంలోని ఏడు ఎత్తయిన శిఖరాలను అధిరోహించేందుకు "మౌంట్ ఎవరెస్ట్ ట్రైనింగ్ అడ్వాన్స్‌డ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్" నుంచి జాహ్నవి అనుమతి పొందింది. 2015 జనవరిలో ఎవరెస్ట్ అధిరోహించనున్న జాహ్నవి రోజూ 25 కిలోల బరువును మోస్తూ 5 గంటల పాటు సాధన చేస్తుంది. 

## అభిరుచులు
జాహ్నవికి పెయింటింగ్, భరతనాట్యం అంటే ఇష్టం. ట్రైకింగ్‌పై చిన్నప్పటి నుంచే శిక్షణ పొందింది.

## మూలాలు
* సాక్షి దినపత్రిక - 15-07-2014 - రాష్ట్రీయం 9వ పేజి

## ఇవి కూడా చూడండి
* మాలవత్ పూర్ణ - 14 సంవత్సరాల వయస్సులో ఎవరెస్ట్ అధిరోహించిన తెలుగు బాలిక
* సాధనపల్లి ఆనంద్‌కుమార్‌ - 17 సంవత్సరాల వయస్సులో ఎవరెస్ట్ శిఖరాన్ని అధిరోహించిన తెలుగు తేజం

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
జనువాడ రామస్వామి

**జనువాడ రామస్వామి,** తెలంగాణకు చెందిన కవి, రచయిత, విశ్రాంత ఆచార్యుడు.

## జననం
రామస్వామి 1952, జనవరి 15న ఆగమయ్య - పార్వతమ్మ దంపతులకు తెలంగాణ రాష్ట్రం రంగారెడ్డి జిల్లా, మొయినాబాద్‌ మండలం, చిలుకూరు గ్రామంలో జన్మించాడు.

## చదువు - ఉద్యోగం
తెలుగులో ఎం.ఏ, పి.హెచ్‌.డి చేశారు. జ్యోతిష్య శాస్త్రం, సంస్కృతంలో ఎం.ఏ చేశారు. భువనగిరి ప్రభుత్వ జూనియర్ కళాశాలలోనూ, మోత్కూర్ ప్రభుత్వ జూనియర్ కళాశాలలోనూ తెలుగు ప్రొఫెసర్ గా విధులు నిర్వహించారు. ప్రిన్సిపాల్‌ గా పదవి విరమణ పొందారు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
రామప్వామికి సత్యవతితో వివాహం జరగింది. వారికి ఒక కుమారుడు (రాఘవేంద్ర)

## ప్రచురిత పుస్తకాలు
# కవితారామం (కవితా సంకలనం, 1986)
# మనోనేత్రం (కవితా సంకలనం, 1996)
# శ్రీ చిలుకూరు వెంకటేశ్వర శతకం (2002)
# జనువాడ కవితలు (2003)
# శ్రీ తిరుమలేశ శతకం (2010)
# శ్రీ వేంకటాచల నివాస శతకము (2018)
# రాజదండం  (పద్యకృతి)

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
# యూ.ఎల్.ఐ లో జనువాడ కవితలు పుస్తకం
# శ్రీ తిరుమలేశ శతకం గురించి ఆర్. సుశీల గారు ఆంధ్రభూమిలో రాసిన వ్యాసం

వర్గం:తెలుగు కవులు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:1952 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:రంగారెడ్డి జిల్లా వ్యక్తులు
కల్పతి రామకృష్ణ రామనాథన్

**కల్పతి రామకృష్ణ రామనాథన్** ( 1893 ఫిబ్రవరి 28 - 1984 డిసెంబరు 31) ఒక భారతీయ భౌతిక శాస్త్రవేత్త, అంతరిక్ష శాస్త్రజ్ఞుడు. అతను ఫిజికల్ రీసెర్చ్ లేబొరేటరీ, అహ్మదాబాద్ యొక్క మొదటి డైరెక్టర్.

## బాల్యం
కల్పతి రామకృష్ణ రామనాథన్ 1893 ఫిబ్రవరి 28న కల్పతి, పాలక్కాడ్లో ఒక సంస్కృత పండితుడికి జన్మించారు.

## విద్య
* రామనాథన్ ప్రభుత్వ విక్టోరియా కాలేజ్, పాలక్కాడ్ నుండి B.A. డిగ్రీ అందుకున్నడు.
* ప్రెసిడెన్సీ కాలేజ్, మద్రాసు నుండి భౌతికలో MA డిగ్రీ పోందారు.

## వృతి
అతను తిరువంతపురంలో సైన్స్ మహారాజా కళాశాలలో ఒక భౌతిక ప్రదర్శడిగా తన విద్యా వృత్తిని ప్రారంభించారు. తర్వాత అతని తిరువంతపురంలో అబ్జర్వేటరీ యొక్క గౌరవ డైరెక్టర్గా నియమించారు.

## పరిశోధనలు
1921 లో రామనాథన్ ద్రవాలలో ఎక్స్ రే డిఫ్రాక్షన్ అధ్యయనాలు న సర్ సి.వి. రామన్ సహకరించడానికి కలకత్తా వెళ్లారు.

## అవార్డులు
* ఇండియన్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్ ఫెలో, 1934
* పద్మభూషణ్, 1965
* పద్మ విభూషణ్, 1976
* 1977, ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడమి ఆర్యభట్ట మెడల్
* **కల్పతి రామకృష్ణ రామనాథన్ మెడల్ ** ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడమి అతనికి గౌరవార్ధం 1987 లో స్థాపించబడింది.

## మూలాలు

## బాహ్యా లంకెలు

వర్గం:కేరళ శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:1893 జననాలు
వర్గం:1984 మరణాలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కారం పొందిన కేరళ వ్యక్తులు
వర్గం:పద్మవిభూషణ పురస్కారం పొందిన కేరళ వ్యక్తులు
వర్గం:భారతీయ భౌతిక శాస్త్రవేత్తలు
కె రాధాక్రిష్ణన్

కొత్త వాడుకరుల చిట్టా

**కె.బాలకృష్ణన్** భారతీయ శాస్త్రవేత్త. ఆయన భారత అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (ఇస్రో) ప్రస్తుత అధ్యక్షుడు. ఆయన "ఇండియన్ ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ స్పేస్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ" అనే సంస్థకు కూడా చైర్మన్ గా యున్నారు. ఆయన తిరువనంతపురంలో గల "విక్రం సారభాయి స్పేస్ సెంటర్"కు కూడా డైరక్టరుగా తన సేవలందిస్తున్నారు. ఆయన ఇండియన్ జియో ఫిజికల్ యూనియన్ కు జీవితకాల ఫెలోగా యున్నారు. ఆయన వోకలిస్టు, కర్ణాటక సంగీతం, కథాకళి కళాకారుడు. ఆయన అక్టోబరు 31 2009 నుండి ఇస్రో చైర్మన్ గా బాధ్యతలు స్వీకరించారు. ఆయనకు పూర్వం ఇస్రోకు చైర్మంగా వ్యవహరించినవారు జి.మాధవన్ నాయర్.

## బాల్యం

## విద్య

## వృత్తి
అతను ఇస్రోలో అనేక కీలక హోదాలు, భారతదేశం యొక్క చంద్రయాన్ 1 వెనుక ప్రముఖ శాస్త్రవేత్తలలో ఒకరు. అతని తరువాత హోదాలు:
### నిర్వహించిన పదవులు

* డైరెక్టర్, నేషనల్ సహజ వనరుల నిర్వహణ వ్యవస్థ (1989-1997) కింద RRSSC (ప్రాంతీయ రిమోట్ సెన్సింగ్ సర్వీస్ సెంటర్స్).
* డైరెక్టర్, BEA-ఇస్రో (బడ్జెట్, ఎకనామిక్ అనాలిసిస్) (1987-1997).
* నేషనల్ మిషన్ డైరెక్టర్, స్థిరమైన అభివృద్ధి కోసం ఇంటిగ్రేటెడ్ మిషన్, నేషనల్ రిమోట్ సెన్సింగ్ ఏజెన్సీ (NRSA) (1997-2000) ఒక డిప్యూటీ డైరెక్టర్.
* ప్రాజెక్ట్ డైరెక్టర్, సునామి, తుఫాను కోసం ఎర్లీ వార్నింగ్ సిస్టం (2000-2005).
* వైస్ చైర్మన్ - UNESCO యొక్క అంతర్ ఓషినోగ్రాఫిక్ కమిషన్ (ఐఒసి) (2001-2005).
* స్థాపక చైర్మన్, ఇండియన్ ఓషన్ గ్లోబల్ మహాసముద్రం పరిశీలన వ్యవస్థ (IOGOOS) (2001-2006).
* ప్రాంతీయ సమన్వయకర్త, భారత అంతర్జాతీయ Argo ప్రాజెక్ట్ కోసం మహాసముద్రం (2001-2005).
* డైరెక్టర్, నేషనల్ రిమోట్ సెన్సింగ్ ఏజెన్సీ, అంతరిక్ష విభాగం (2005-2008).
* ఔటర్ స్పేస్ శాంతియుత ఉపయోగించండి ఐక్యరాజ్యసమితి విభాగం భారతీయ నేతృత్వం (2006) యొక్క సభ్యుడు.
* డైరెక్టర్, విక్రమ్ సారాభాయ్ స్పేస్ సెంటర్, తిరువనంతపురం, భారతదేశం (2007-2009)

## పరిశోదనలు

## అవార్డులు
2014 లో రాధాకృష్ణన్ ముఖ్యంగా స్పేస్ సైన్స్, టెక్నాలజీ రంగంలో, సైన్స్, ఇంజనీరింగ్ తన సహకారం కోసం పద్మభూషణ్ అవార్డును అందుకున్నారు.

## మూలాలు

## బయటి లంకెలు

*VSSC
*University of Hyderabad
*INCOIS
*ISRO Page on Chairman K. Radhakrishnan

## బాహ్యా లంకెలు

వర్గం:భారతీయ శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:1949 జననాలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కార గ్రహీతలు
కైలాస్ నాథ్ కౌల్

కైలాస్ (కైలాష్) నాథ్ కౌల్ (1905-1983) ఒక భారతీయ వృక్షశాస్త్రజ్ఞుడు, వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్త, వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్త, హార్టికల్చరిస్ట్, ఔషధ,, ప్రకృతి, 1950 లో Arecaceae పై ఒక ప్రపంచ అథారిటీ.

## అవార్డులు , గౌరవాలు
* పద్మభూషణ్, స్థానిక పౌర గౌరవం (1977)
* కేఎన్ కౌల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ లైఫ్ సైన్సెస్, కాన్పూర్
* కేఎన్ కౌల్ బ్లాక్, నేషనల్ బొటానికల్ రీసెర్చ్ ఇన్స్టిట్యూట్, లక్నో
** Kaulinia*, ఒక ప్రజాతి polypodiaceae మొక్క కుటుంబం యొక్క పేరు, తన గౌరవార్ధం పెట్టారు. 

## మూలాలు

## బాహ్యా లంకెలు
*https://web.archive.org/web/20120312141021/http://en.scientificcommons.org/53336542
*https://web.archive.org/web/20120312141025/http://en.scientificcommons.org/50257340
*http://www.jstor.org/pss/4111570
*http://docs.google.com/viewer?a=v&q=cache:KWfqpDXlV9YJ:www.scientificvalues.org/Sept09%2520Final.pdf+kn+kaul+vice+chancellor+kanpur&hl=en&gl=in&pid=bl&srcid=ADGEEShx7HVWrj5O1ApMvRhTadAD5ySj9DMqao7bVw1goXTK0tjcsrn5fFgmebObrlrginLHYDIK4PNARtVcvjRrvFsy4hEFTgioKvJxEo1A9O7ZMHSRz4d5tcx4VgtU-dOM5AOQWSaz&sig=AHIEtbTChLYm6edDFFC37I_JiWa1ts4b1w
*http://www.dawn.com/2006/10/09/fea.htm
*http://www.archive.org/stream/jahresberichtde00nrgoog/jahresberichtde00nrgoog_djvu.txt
*http://archiv.ub.uni-heidelberg.de/savifadok/volltexte/2009/254/pdf/K_.pdf
*https://web.archive.org/web/20100710135053/http://www.herbalnet.org/SHRUBS/withania_somni.asp
*http://www.jstor.org/pss/4252277
*https://web.archive.org/web/20110722100253/http://www.newcrops.uq.edu.au/listing/species_pages_L/Luffa_aegyptiaca.htm

వర్గం:భారతీయ శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:1905 జననాలు
వర్గం:1983 మరణాలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు
కె శ్రీనివాస కృష్ణన్

**కె శ్రీనివాస కృష్ణన్** (1898 డిసెంబరు 4 - 1961 జూన్ 14) భౌతిక శాస్త్రంలో భారత శాస్త్రవేత్త. అతను రామన్ పరీక్షేపం మీద సహ-ఆవిష్కర్త.

## బాల్యం
కె శ్రీనివాస కృష్ణన్ 1898 డిసెంబరు 4 న తమిళనాడు, భారతదేశంలో జన్మించారు. అతని తండ్రి తమిళ్, సంస్కృతం పాండిత్యంలో ఒక జన విజ్ఞాన పండితుడు.
## విద్య
ఆయన స్థానిక గ్రామానికి సమీపంలో GS హిందూ మతం హయ్యర్ సెకండరీ స్కూల్, శ్రీవిల్లిలో తన ప్రారంభ విద్య చదివాడు. అతను తరువాత మధురైలో అమెరికన్ కాలేజ్, మద్రాసు క్రైస్తవ కళాశాల, కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం హాజరైనాడు.

## వృత్తి

## పరిశోదనలు

## అవార్డులు , గౌరవాలు
పద్మభూషణ్   రాయల్ సొసైటీ ఫెలో (FRS)  నైట్ హూడ్  శాంతి స్వరూప్ భట్నాగర్ అవార్డు

## మూలాలు

## బాహ్యా లంకెలు
* Scientists Biography page on K S Krishnan, in Vigyan Prasar, Government of India 

వర్గం:భారతీయ శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:భౌతిక శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:1898 జననాలు
వర్గం:1961 మరణాలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కార గ్రహీతలు
కేదారిశ్వర్ బెనర్జీ

**కేదారిశ్వర్ బెనర్జీ** (సెప్టెంబర్ 15, 1900 - ఏప్రిల్ 30, 1975) ఒక X-రే స్ఫటిక శాస్త్రవేత్త.

## బాల్యం
కేదారిశ్వర్ బెనర్జీ 1900 సెప్టెంబర్ 15 న స్థల్ (పబ్న), విక్రంపూర్ డాక (ఇప్పుడు బంగ్లాదేశ్లో) బెంగాలీ బ్రాహ్మణ కుటుంబంలో జన్మించాడు.

## విద్య
* తను జూబ్లీ స్కూల్, ఢాకాలో తన ప్రాథమిక విద్యను చేసాడు.
* అతను సైన్స్ శాస్త్రలో తన అండర్ గ్రాడ్యుయేట్, పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్, డాక్టోరల్ కోసం, కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుకున్నడు.

## వృత్తి

## పరిశోదనలు

## అవార్డులు , గౌరవాలు
చొరవతో మురళీ మనోహర్ జోషి, అలహాబాద్ విశ్వవిద్యాలయం కై తన పేరు ద్వారా ఒక వాతావరణ, సముద్ర శాస్త్రం సెంటర్ ఏర్పాటు చేసి **బెనర్జీ [[వాతావరణం|వాతావరణ]], మహాసముద్రం స్టడీస్ సెంటర్ ** సత్కరించారు.

## మూలాలు

## బాహ్యా లంకెలు
*“ ICA News letter, 2003-2004, Foreword- M. Vijayan, President, Indian Crystallographic Association”
*Kedareswar Banerjee as X-ray crystallographer of India as described in Science and Modern India: An Institutional History, C. 1784-1947 edited by Uma Dasgupta
*Kedareswar Banerjee as X-ray crystallographer of India as described in “C.V. Raman: A Biography” by Uma Parameswaran
*Kedareswar Banerjee as X-ray crystallographer of India as described in “Calcutta: Society And Change 1690-1990” By Samaren Roy

వర్గం:భారతీయ శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:1900 జననాలు
వర్గం:1975 మరణాలు
శివరాజలింగం

**శివరాజలింగం ** మహబూబ్ నగర్ జిల్లా, బూత్పూరు మండలం, కరివెన గ్రామానికి చెందిన కవి. ప్రస్తుతం వనపర్తిలో స్థిరపడ్డారు. వృత్తిరీత్యా హిందీ పండితులుగా పనిచేసి, ఉద్యోగవిరమణ చేశారు. జిల్లా స్థాయి ఉత్తమ ఉపాధ్యాయుడు అవార్డు పొందారు. వారు హిందీ పండితులైనా మాతృభాష మీద మమకారంతో తెలుగులో రచనలు చేశారు. వీరికి సంగీతంలోనూ ప్రావీణ్యం ఉంది. నాటకాల ప్రదర్శనలలో హార్మోనియం వాయించారు. హరికథలు చెప్పటంలోనూ, పౌరాణిక నాటకాలు ప్రదర్శించటంలోనూ వీరిది అందె వేసిన చెయ్యి. అర్జునుడు, ఆంజనేయుడు మొదలగు పౌరాణిక పాత్రలు ధరించి మెప్పించారు. 
## రచనలు
1. శివరాజ సంకీర్తనలు 
2. బాల నీతి శతకం
3. బసవ చరిత్ర
4. భగవన్నామ సంగీత భజన కీర్తనలు
 
"*శివరాజ సంకీర్తనలు *' 70 కీర్తనలు, 38 పద్యాలతో కూడిన రచన. ఈ గ్రంథం రెండు ముద్రణలు పూర్తి చేసుకుంది. దీనిని సి.డి. రూపంలోనూ తీసుకవచ్చారు. విద్యార్థులకు నీతి బోధించడానికి పనికి వచ్చే పుస్తకం బాలనీతి శతకం. బసవ చరిత్ర బసవేశ్వరుని చరిత్రను హరికథ చెప్పటానికి అనుకూలంగా రాయబడిన గ్రంథం..

## మూలాలు


వర్గం:మహబూబ్ నగర్ జిల్లా కవులు
మౌనమె నీ భాష

**మౌనమే నీ భాష ఓ మూగ మనసా**   కె. బాలచందర్ దర్శకత్వంలో 1979లో విడుదలైన గుప్పెడు మనసు చిత్రంలోని పాట. దీనిని ఆచార్య ఆత్రేయ రచించగా మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ ఆలపించాడు. సినిమాలోని ఈ పాటలో శరత్ బాబు, సుజాతలు నటించారు. ఈ పాటకు ఎం.ఎస్. విశ్వనాథన్ సంగీతాన్నందించాడు. ఈ పాట ద్వారా మనం ఎన్ని ఆదర్శాలు చెప్పుకున్నా మన మనసు వేసే కోతిగంతుల్ని నియంత్రించలేకపోవడం వల్లే ఇన్ని అనర్థాలు జరుగుతున్నాయని తెలుసుకోవచ్చు. 

## పాట గురించి
ఈ పాటలో ఆత్రేయ  మనిషి మనసు గురించి, మనస్తత్వం గురించి, జీవిత తత్వం గురించి చెప్పాడు. ఈ పాటలోని తత్వేం  ప్రతి ఒక్కరి జీవితానికీ, వాళ్ల జీవితంలో జరిగిన సంఘటనలకూ దగ్గరగా ఉంటుంది. మనిషి ఆలోచనా విధానానికి, తత్వానికి  ఓ పాఠ్య పుస్తకం లాంటిదీ పాట. కర్మ–యోగి తత్వం తరహాలో ఉంటుంది. ఈ పాటలో భావం, తత్వం అందరికీ అర్థమయ్యేలా గొప్పగా ఉంటుంది.

సినిమాలోని కథ మొత్తం ఒక్కసారిగా  నిశ్శబ్దం లోకి వెళ్లినప్పుడు ,అందరి ఆలోచనలూ ఆగిపోయినప్పుడూ మౌనాన్నీ, మనసునూ ముడి పెట్టి ఈ నేపధ్య గీతాన్ని దర్శకుడు బాలచందర్ ఎంచుకుని అద్భుతమైన ప్రక్రియను చూపించాడు. ఆత్రేయ అమూర్త వస్తువుకు మూర్త స్వరూపాన్ని ఇచ్చాడు.  ఇది సాహిత్యం, సంగీతం,కథలోకి అల్లుకున్న పాట. సామరాగం ఆధారంగా చేసుకుని ఈ పాటను బాలమురళీకృష్ణ పాడాడు. సినీహెరాల్డ్ అవార్డుల్లో ఈ పాటకు ఉత్తమ గాయకునిగా అతనికి పురస్కారం లభించింది.

## పాట
పాట పల్లవి ఇది:
మౌనమె నీ భాష ఓ మూగ మనసా… ఓ మూగ మనసా…
మౌనమె నీ భాష ఓ మూగ మనసా… [2]
తలపులు ఎన్నెన్నో కలలుగ కంటావు..
కల్లలు కాగానె కన్నీరవుతావు..
మౌనమె నీ భాష ఓ మూగ మనసా… ఓ మూగ మనసా…


## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు
* 
వర్గం:తెలుగు సినిమా పాటలు
వర్గం:ఆత్రేయ రచించిన పాటలు
చార్ బైత్

**చార్ బైత్** (Urdu-چار بیت) - s 400 సంవత్సరాల చరిత్ర గల ఈ కళారూపం, ఓ కళాకారుల గుంపుతో ప్రదర్శింపబడే కళ. ఈ గుంపులో దఫ్ కళాకారులు, గాయకులు వుంటారు. ఈ కళా రూపంలో చార్ బైత్ లేదా నాలుగు వాక్యాలతో కూడిన కవిత ముఖ్య భూమిక వహిస్తుంది. ఈ కళారూపం నేటికినీ రాంపూర్ (ఉత్తర ప్రదేశ్), టోన్క్ (రాజస్థాన్), భోపాల్ (మధ్యప్రదేశ్), హైదరాబాదు (ఆంధ్రప్రదేశ్) లో సజీవంగా ఉంది.
సంగీత నాటక అకాడమీ ఈ కళారూపాన్ని జానపద కళారూపంగా గుర్తించింది.
## పుట్టుపూర్వోత్తరాలు

ఈ కవితా కళారూపం పుట్టుపూర్వోత్తరాలు చూస్తే, దీని కాలం, 7వ శతాబ్దంలో అరేబియాకు చెందినా 'రజీజ్' కళారూపం వరకు వెళుతుంది. అలాగే పర్షియన్ పదమైన “చార్ బైత్ ” నాలుగు కవితా పంక్తులుగా సూచిస్తుంది. అనగా నాలుగు పంక్తులు గల కవితా రూపం. ఈ కవితా కళారూపం ఒక గ్రూపు లయబద్దంగా పాడుతుంది. ఈ గానానికి తోడుగా దఫ్ను వాయిస్తారు. ఈ దఫ్ పరికరం అరేబియా సంస్కృతికి చెందినా వాయిద్య పరికరం. నేటికినీ ఈ వాయిద్య పరికరాన్ని ఫకీర్లు వాయిస్తుంటారు. ఈ కవితా కళారూపం, పర్షియా నుండి, ఆఫ్ఘనిస్తాన్ గుండా భారత్ కు వచ్చింది. మరీ ముఖ్యంగా ఆఫ్ఘన్ కు చెందినా సిపాయిలు దీనిని మొఘల్ సైన్యంలో తరచుగా ఉపయోగించేవారు. ఆవిధంగా మొఘల్ కళారూపం గానూ గుర్తింపు పొందింది.

## కూర్పు
తొలిదశలో ఈ కళారూపం పర్షియన్, పష్తూ భాషలలో వుండేది, ఆతరువాత కాలాలలో ఉర్దూ భాష లోనూ వచ్చింది. స్థానిక సంస్కృతిని ప్రతిబింబించే ఈ కళారూపం క్రమంగా జానపద కళారూపంగా రూపాంతరం చెందింది. ఈ కళారూపం ఉర్దూ గజల్ రూప పరిమళాన్నిస్తుంది.

## నేటి కళాకారులు
* బబ్బన్ సుల్తాని : రాంపూర్, ఉత్తర ప్రదేశ్. 
* బాద్షా ఖాన్, గ్రూప్ : టోన్క్,రాజస్థాన్.
* మసూద్ హాష్మి : భోపాల్,మధ్యప్రదేశ్.
* కొన్ని ప్రాంతీయ గ్రూపులు : హైదరాబాద్,తెలంగాణా .

## కళా రూపం
సాధారణంగా, “చార్ బైత్ ” ఒక సుదీర్ఘ కవితా రూపం, దీనిలో నాలుగు పంక్తుల కవితలు గోలుసుక్రమంలో పాడుతారు. దీని ఇతివృత్తంలో యుద్ధాలు, యుద్ధవిశేశాలు, శౌర్యపరాక్రమాలు, శృంగారం,, కొన్ని సార్లు ఆధ్యాత్మికత కూడా కానవస్తాయి. పాత తరంలో సూఫీ తత్వ బోధనలూ కానవస్తాయి. తరువాయి కాలంలో రాజకీయ విషయాలు చోటుచేసుకున్నాయి.

## మూలాలు

వర్గం:ఉర్దూ సాహిత్యం
వర్గం:భారతదేశంలో ఇస్లాం
జైనేంద్రవ్యాకరణము

thumb|మహావీరుడు
పాణిని రచించిన గ్రంథము అష్టాధ్యాయి. శబ్ద శాస్త్రమును సూత్ర రూపమున బోధించి కృతకృత్యుడయిన వారిలో ఈతడే ఉత్తమోత్తముడు. వ్రాసినవి నాలుగువేల సూత్రములు. వానికి అనుకూలపడుటకు, అధికారము లనియు అనువృత్తు లనియు మరికొన్నిటిని స్వీకరించెను. అష్టాధ్యాయికి పిదప వైయూకరణులు అనేకులు పాణినీయ తంత్రమునకు వ్యాఖ్యానములు కావించిరి. అష్టాధ్యాయిలో ఉన్నవి ఉన్నట్టు సూత్రములనుంచి ఆక్రముమమున వ్యాఖ్యానములోనర్చినవారు కొందరు. విషయమంతకు ఒకవిధముగ ప్రణాళిక ఏర్పరచుకొని తదనుకూలముగ శీర్షికలను గవించి చక్కగా బోధించువారు కొందరు. ఇటువంటి వ్యాకరణములలో ఒకటి ఈ జైనేంద్రవ్యాకరణము. దీనిని రచించినది వర్థమాన మహావీరుడు. ఈతడు దిగంబర జైనుడు. ఈ గ్రంథమున 3200 సూత్రములు ఉన్నాయి. ఇందు అపూర్వ విషములు లేవు. పాణినీయమునకు సంక్షేప రూపముగ నుండును.

## మూలాలు
1. భారతి మాస సంచిక.

వర్గం:సంస్కృత వ్యాకరణము
చంద్రవ్యాకరణము

thumb|పాణిని
పాణిని రచించిన గ్రంథము అష్టాధ్యాయి. శబ్ద శాస్త్రమును సూత్ర రూపమున బోధించి కృతకృత్యుడయిన వారిలో ఈతడే ఉత్తమోత్తముడు. వ్రాసినవి నాలుగువేల సూత్రములు. వానికి అనుకూలపడుటకు, **అధికారము** లనియు **అనువృత్తు** లనియు మరికొన్నిటిని స్వీకరించెను. అష్టాధ్యాయికి పిదప వైయూకరణులు అనేకులు పాణినీయ తంత్రమునకు వ్యాఖ్యానములు కావించిరి. అష్టాధ్యాయిలో ఉన్నవి ఉన్నట్టు సూత్రములనుంచి ఆక్రముమమున వ్యాఖ్యానములొనర్చినవారు కొందరు. విషయమంతకు ఒకవిధముగ ప్రణాళిక ఏర్పరచుకొని తదనుకూలముగ శీర్షికలను గవించి చక్కగా బోధించువారు కొందరు. ఇటువంటి వ్యాకరణము లలో ఒకటి ఈ చంద్రవ్యాకరణము. ఇది టిబెట్టు లో తర్జుమా చేయబడ్డదట. తొలుదొలుత జర్మను పండితులు దీనిని ప్రచురించిరి. ఈ వ్యాకరణము గూర్చి భర్తృహరి గ్రంథములలోనూ మల్లినాధుని వ్యాఖ్యానములలోనూ కొంతవరకు చూడవచ్చును.బౌద్ధుడగు ఈ చంద్రుడు పాణిని, కాత్యాయనుల సూత్రములను మార్చుచు, కొన్ని ఇతర సూత్రములను రచించెను. ఈతని గ్రంథమునకు అంగభూత గ్రంథములు- ఉణాదిధాతుపాఠ గణపాఠములు- పరి భాషలు కూడా కొన్ని ఉన్నవట. ఇది ప్రస్తుతము అలభయముగా ఉన్నది.

## మూలాలు
1. భారతి మాస సంచిక.

వర్గం:సంస్కృత వ్యాకరణము
జక్కలవానిపల్లి

**జక్కలవానిపల్లి** నెల్లూరు జిల్లా చిట్టమూరు మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.

## గ్రామ విశేషాలు
చైనాలోని షాంఘై నగరంలో, 2014, జూలై-18/19/20 తేదీలలో ఆర్థిక శాస్త్రవేత్తల సదస్సు జరుగుచున్నది. ఈ సదస్సులో పాల్గొనవలసిందిగా, ఈ గ్రామానికి చెందిన శ్రీ పొన్న మురళికి ఆహ్వానం అందినది. హైదరాబాదులోని "స్టూడెంట్ ఫర్ లిబర్టీ" అను సంస్థలో కార్యవర్గ సభ్యులుగా ఉన్న వీరు, ఆ సంస్థ అధ్యక్షులైన శ్రీ గెరిటి వెంకటేష్ తో పాటు, ఈ సదస్సులో పాల్గొనబోవుచున్నారు. 

## మూలాలు.
మిథైల్ ఆరెంజ్

**మిథైల్ ఆరెంజి** అనునది pH సూచిక. దీనిని టైట్రేషన్ కొరకు తరచుగా వినియోగిస్తారు.

దీనిని తరచుగా రసాయన శాస్త్రంలో టైట్రేషన్ కు ఉపయోగించుటకు కారణము అది ఆమ్ల క్షారాల రంగును మార్చడమే. ఒక మధ్య-బలమైన ఆమ్లం యొక్క రంగును మార్చుట వల్ల దీనిని ఆమ్లాల టైట్రేషన్లలో తరచుగా ఉపయోగిస్తారు. సార్వజనీన సూచిక వలె కాకుండా మిథైల్ ఆరెంజ్ రంగు మార్పు యొక్క పూర్తి వర్ణపటం కలిగి ఉండదు. కానీ తీవ్రమైన అంత్య బిందువును కలిగి ఉంటుంది.

## సూచిక రంగులు

ఒక ద్రావణము తక్కువ ఆమ్లత్వం కలిగి ఉంటే, మిథైల్ ఆరెంజి దానిని ఎరుపు రంగు నుండి ఆరెంజ్ రంగుకు మార్చి చివరికి పసుపు రంగులోనికి మార్చుతుంది. ఈ రంగుల మార్పు ఆ ద్రావణం ఆమ్లత్వం పెరుగుదల సంభవించేటపుడు క్రమంగా మారుతుంది. ఈ మొత్తం రంగుల మార్పు ఆమ్లత్వ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా జరుగుతుంది.

 
ఆమ్లంలో ఇది ఎరుపు రంగుగానూ, క్షారంలో పసుపు రంగుగానూ మారుతుంది. 25 డిగ్రీల సెల్సియస్ వద్ద నీటిలో 3.47 pKa విలువను మిథైల్ ఆరెంజి కలిగి ఉంటుంది.

## ఇతర సూచికలు

Modified (or screened) methyl orange, an indicator consisting of a solution of methyl orange and xylene cyanol, changes from grey to green as the solution becomes more basic.

## భద్రత
Methyl orange has mutagenic properties. Direct contact should be avoided.

## ఇవి కూడా చూడండి
*pH సూచిక
*మిథైల్ ఎరుపు
*లిట్మస్
*ఫినాప్తలీన్
*సార్వజనీన సూచిక

## సూచికలు

## ఇతర లింకులు

*Informative page on different titration indicators, including Methyl Orange

వర్గం:అజో రంజనాలు
వర్గం:PH సూచికలు
వర్గం:బెంజీన్ సల్ఫొనేట్లు
వర్గం:అనిలీన్లు
వర్గం:సోడియం సమ్మేళనాలు
ఆర్కియా

**ఆర్కీబాక్టీరియా** అనునవి కెంద్రకపూర్వ సూక్ష్మజీవులు.వీటిని అసాధరణ లక్షణాలు కల బాక్టీరియాలుగా గుర్తించారు.వీటి కణరసాయనిక ధర్మాలు, జీవక్రియా విధానాలు, పెరిగే ఆవాసాలు నిజబాక్టీరియాకి భిన్నంగా ఉంటాయి.  1977 లో కార్ల్ వోస్, జి.ఇ. ఫాక్స్ అనే శాస్త్రజ్ఞుడు మొట్టమొదట, RNA జన్యువుల వరుసక్రమాలలోని తేడాల ఆధారంగా ఆర్కీబాక్టీరియాని, కేంద్రక పూర్వజీవులకు చెందిన, ప్రత్యేక సముదాయముగా గుర్తించారు.

## ఉనికి
ఇవి అసాధారణ అవాసాలలో ఏక్కువగా పెరుగుతాయి. ఫలితంగా వీటిని extremophils గా పెర్కొంటారు. పెరిగే అవాసాన్ని బట్టి స్థూలంగా వీటిని క్రింది రకాలుగా విభజిస్తారు.

#**హాలోఫిల్స్**: ఉప్పు చెలమలు, ఉప్పు నేలలు, సరస్సులలో నివసిస్తాయి.
#**థర్మొఫిల్స్**: అత్యధిక ఉష్ణోగ్రత ప్రదేశాలలో పెరుగుతాయి. ఉదా: మండే చమురు బావులు, బొగ్గు గనులు మొదలగునవి.
#**ఆల్కలి ఫిల్స్**: క్షార స్థితికల ఆవారసాలలో పెరుగుతాయి.
#**అసిడోఫిల్స్**: అధికమైన అమ్ల స్థితిగల పరిసరాలలో పెరగగలవు.

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
thumbnail|అసాధారణ అవాసం

వర్గం:జీవులు
వర్గం:జీవ శాస్త్రము
ఉప్పులూరి గణపతిశాస్త్రి

**ఉప్పులూరి గణపతి శాస్త్రి** ప్రముఖ వేదపండితుడు. ఆయన తూర్పుగోదావరి జిల్లాకు చెందినవారు. హైదరాబాదులో నివాసమున్నారు. వేదశాస్త్రాల పరిరక్షణకు, వేదసారాన్ని ప్రచారం చేయడంలో ఆయన ప్రముఖ పాత్ర పోషించారు. ఆయనకు *వేదభాష్య విశారద*, *వేదభాష్యాలంకార*, *సాంగ వేదార్థ వాచస్పతి*, *వేదభాష్యాచార్య*, *ఆమ్నాయ సరస్వతి*, *కళాసరస్వతి* అనే బిరుదులు ఉన్నాయి. హైదరాబాదులో ఆయన పేరుమీదుగా ఉప్పులూరి గణపతి శాస్త్రి వేదశాస్త్ర పరిషత్తు అనే సంస్థ ఉంది. వంశపారంపర్యంగా ఆయనకు పిఠాపురం సంస్థానంలో ఆస్థాన విద్వాంసుని పదవి దక్కడంతో పాటు తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రాలు ఆస్థాన వేదపండితునిగా ఆయనను నియమించుకున్నాయి.

ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం ఆధ్వర్యంలో తయారయిన సంగ్రహాంధ్ర విజ్ఞానకోశములో యజుర్వేదానికి సంబంధించిన సమాచారాన్ని ఉప్పులూరి గణపతి శాస్త్రి అందించారు.

పి.వి.ఆర్.కె ప్రసాద్ తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం కార్యనిర్వహణాధికారిగా ఉన్నప్పుడు ఓ సారి అక్కడ తీవ్రమైన నీటి ఎద్దడి నెలకొంది. అప్పుడు ఆయన గణపతి శాస్త్రి ఆధ్వర్యంలో వరుణయాగం జరిపించడంతో తిరుమలలో వర్షం పడింది.

ఆయన హైదరాబాదులో ఉండగా వెస్ట్ మారేడ్ పల్లి లోని తన నివాసం నుండి రోజూ పన్నెండు మైళ్ళు నడచి చిక్కడపల్లిలోని వేద సంస్థలో జరిగే గణ స్వస్తి కొరకు వెళ్ళేవారు. శిష్యులతో కలిసి దారంతా వేదాలను వల్లె వేస్తూ వెళ్ళేవారు. కనీసం పాదరక్షలు కూడా ధరించేవాడు కాదు. పెద్దగా మాట్లాడటానికి ఇష్టపడేవారు కాదు. కానీ వేదంలోని ప్రతి అక్షరం వెనుక భావాన్ని చిన్నపిల్లలకు సైతం అర్థం అయ్యేలా వివరించగల ప్రతిభామూర్తి.

ఆయన అత్యంత నైష్ఠిక బ్రాహ్మణుడైనా అంటరానితనాన్ని ఎప్పుడూ పాటించలేదు. ఇతర కులాల వారిని ఎప్పుడూ చిన్నచూపు చూడలేదు. బ్రాహ్మణత్వం అనేది పుట్టుకతో కాదు జన్మసంస్కారంతో వస్తుందని ఆయన అభిప్రాయం. సత్యసాయిబాబా ఆయనమీద ఎంతో గౌరవంతో తన ఆశ్రమమైన ప్రశాంతి నిలయంలో యజ్ఞయాగాదులను నిర్వహించడానికి ఆహ్వానించేవాడు.
1985లో భారతప్రభుత్వం పద్మభూషణ్ బహుమతితో సత్కరించింది. శత వసంతాలు చూసిన ఆయన జులై 17 1989 తేదీన తన భౌతికకాయాన్ని త్యజించారు.

## పుస్తకాలు
వేదాలను ప్రాచుర్యంలోకి తీసుకురావడానికి ఆయన కొన్ని పుస్తకాలను కూడా వ్రాశారు.
# వేదసార రత్నావళి
## మూలాలు

వర్గం:1989 మరణాలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కారం పొందిన ఆంధ్రప్రదేశ్ వ్యక్తులు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా వేద పండితులు
వర్గం:100 ఏళ్లకు పైగా జీవించిన వ్యక్తులు
కొచ్చెర్లకోట రంగధామరావు

**ప్రొఫెసర్ కొచ్చెర్లకోట రంగధామరావు** (1898 సెప్టెంబరు 9 - 1972 జూన్ 20) భౌతిక విజ్ఞాన శాస్త్రవేత్త. పరమాణు భౌతిక శాస్త్రంలో, ఆయస్కాంత ప్రతిధ్వని రంగంలో పరిశోధనలు చేసాడు.

## ప్రారంభ సంవత్సరాలు
ఆంధ్రప్రదేశ్ ఒరిస్సా సరిహద్దులోని ఒక గ్రామంలో ఫిబ్రవరి 2, 1898 న జననం. తండ్రి పేరు వెంకట నరసింగరావు.
## విద్య
1923లో లండన్ యూనివర్సిటీ నుంచి ఎం.ఏ., డి ఎస్సీ పట్టాను అందుకున్నాడు.
## ఉద్యోగం
1932లో ఆంధ్రవిశ్వవిద్యాలయంలో లెక్చరర్ గా చేరాడు. భౌతిక శాస్త్ర విభాగాధిపతిగా, ఆపై, ప్రొఫెసర్ ఎమెరిటస్ గా పదోన్నతి పొందాడు. 
## తోడ్పాటు
పరమాణు భౌతిక శాస్త్రరంగంలో, ఆయస్కాంత ప్రతిధ్వని రంగంలో పరిశోధనలు చేసి 70 దాకా పరిశోధనా పత్రాలను వెలువరించాడు.
### కొచ్చెర్లకోట వెంకట నర్సింగరావు స్కాలర్షిప్
* జైపూర్ విక్రందేవ్ సైన్స్ & టెక్నాలజీ కళాశాలలో భౌతిక శాస్త్రానికి సంబంధించిన రీడర్ స్థాయి విద్యార్థులకు రావు తన దివంగత తండ్రి స్మృత్యర్థం ఈ పరిశోధన స్కాలర్షిప్ ఏర్పాటు చేసాడు.

## గౌరవాలు, వ్యత్యాసాలు , అవార్డులను

### ప్రొఫెసర్ రంగధామ రావు మెమోరియల్ లెక్చర్ అవార్డు

## పబ్లికేషన్స్

ప్రొఫెసర్ కె. రంగధామ రావు యొక్క పరిశోధన రచనలు వివిధ ప్రఖ్యాత జాతీయ, అంతర్జాతీయ పత్రికలకు ప్రచురించబడ్డాయి. తన ప్రారంభ ప్రచురణలు కొన్ని క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి.

* On the spectra of the metals of the aluminium sub-group, Proceedings of the Physical Society of London, Volume 37, Issue 1, pp.&nbsp;259–264 (1924).
* A Note on the Absorption of the Green Line of Thallium Vapour, Proc. R. Soc. Lond. A April 1, 1925 107:762-765.
* On the Fluorescence and Channelled Absorption of Bismuth at High Temperatures, Proceedings of the Royal Society of London. Series A, Containing Papers of a Mathematical and Physical Character, Vol. 107, No. 744 (Apr. 1, 1925), pp.&nbsp;760–762.
* On the Resonance Radiation from Thallium Vapour, *Nature* 115, 534-534, (11 April 1925) .
* Proc. Indian natn. Sci. Acad., 46, A, No 5, 1980, pp.&nbsp;423–434.

## గమనికలు

## మూలాలు

*ALN Biography - Biographies of Indian Institute of Astrophysics 
*INSA Awards - Indian National Science Academy Awards
*Founding Members - Andhra Pradesh Akademi of Science Founding Members
*Andhra University Annual Register
*Proceedings of the Physical Society of London, Volume 37, Issue 1, pp. 259-264 (1924),  
*Proc. R. Soc. Lond. A April 1, 1925 107:762-765;  
*Proceedings of the Royal Society of London. Series A, Containing Papers of a Mathematical and Physical Character, Vol. 107, No. 744 (Apr. 1, 1925), pp. 760-762.
*Nature 115, 534-534
*Indian Academy of Science Awards, Current Science Journal, 1989, Vol.58, No.18

## బాహ్యా లంకెలు
*

వర్గం:1898 జననాలు
వర్గం:1972 మరణాలు
వర్గం:తెలుగువారిలో శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:విజయనగరం జిల్లా శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:భౌతిక శాస్త్రవేత్తలు