అంబర్, భారతదేశం

అంబర్ లేదా ఆమేర్, భారతదేశంలోని రాజస్థాన్ రాష్ట్రం జైపూర్ జిల్లా జైపూర్ నగరానికి సమీపంలో ఉన్న ఒక నగరం. ఇది ఇప్పుడు జైపూర్ మునిసిపల్ కార్పొరేషన్ భాగంగా ఉంది.

రాతి కొండ ముఖద్వారం వద్ద ఉన్న అంబర్ సుందరమైన పరిస్థితి, దానిలో ఒక సరస్సు ఉంది, విక్టర్ జాక్వెమోంట్, రెజినాల్డ్ హెబెర్లతో సహా ప్రయాణికుల ప్రశంసలను ఆకర్షించింది. ఇది దాని ఉమ్మడి  రాజ్‌పుత్-మొఘల్ నిర్మాణ శైలికి ఒక గొప్ప ఉదాహరణగా పరిగణించబడుతుంది. యునెస్కో ప్రపంచ వారసత్వ ప్రదేశమైన అంబర్ కోట జైపూర్ ప్రాంతంలో ప్రధాన పర్యాటక ఆకర్షణ.

## చరిత్ర
దుల్హా రాయ్ కుమారుడు కాకిల్ డియో మీనా ఓడించిన తరువాత ఖోహ్ స్థానంలో ధుండర్ రాజధానిగా ఉన్న మీనా రాష్ట్రం అంబర్.

జైపూర్ రాష్ట్రాన్ని గతంలో అంబర్ లేదా ధుంధర్ అని పిలిచేవారు, డియోటి బర్గుర్జర్ రాజ్‌పుత్ రాజా ఆధిపత్యంలో ఉన్న ఐదు వేర్వేరు తెగల మీనా అధిపతులచే నియంత్రించబడేది. తరువాత కచ్వాహా యువరాజు దుల్హా రాయ్ మీనాస్ సార్వభౌమత్వాన్ని నాశనం చేసి, డియోలీలోని బర్గుర్జర్‌లను కూడా ఓడించి ధుంధర్‌ను పూర్తిగా కచ్వాహా పాలనలోకి తీసుకున్నాడు.

ప్రస్తుతం అంబర్ కోటగా పిలువబడే నిర్మాణంలో ఎక్కువ భాగం వాస్తవానికి 1590 నుండి 1614 ఎడి వరకు పాలించిన అమెర్‌కు చెందిన రాజా మాన్ సింగ్ I నిర్మించిన రాజభవనం. ఈ రాజభవనంలో దివాన్-ఇ-ఖాస్, ప్రఖ్యాత యుద్ధవీరుడు మీర్జా రాజా జై సింగ్ I (మాన్ సింగ్ I మనవడు) నిర్మించిన విస్తృతంగా చిత్రించిన గణేష్ పోల్ వంటి అనేక అద్భుతమైన భవనాలు ఉన్నాయి. మునుపటి రాజులు లేదా మైర్ లేదా మైద్ కాలం నాటి అంబర్ పాత  అసలు కోటను నేటి కాలంలో జైగఢ్ కోట అని పిలుస్తారు, ఇది వాస్తవానికి రాజభవనం కంటే ప్రధాన రక్షణ నిర్మాణం. ఈ రెండు నిర్మాణాలు చుట్టుముట్టే కోటల శ్రేణి ద్వారా ఒకదానితో ఒకటి అనుసంధానించబడి ఉన్నాయి. 

1727 వరకు అంబర్ కచ్వాహా రాజధానిగా ఉండేది, అంబర్ పాలకుడు రెండవ సవాయి జై సింగ్ అంబర్కు దక్షిణాన తొమ్మిది కిలోమీటర్ల దూరంలో జైనగర (జైపూర్) రాజధానిగా స్థాపించాడు. ఈ కొత్త పట్టణాన్ని స్థాపించిన తరువాత, రాజప్రాసాదం ప్రముఖ వ్యక్తుల గృహాలను జైపూర్కు మార్చారు. బెంగాలీ బ్రాహ్మణులైన శిలా దేవి ఆలయ పూజారులు కోటలో నివసించడం కొనసాగించారు (ఈ రోజు వరకు), అయితే రాజభవనం పైన ఉన్న జైఘర్ కోట కూడా భారీగా రక్షణలో ఉండిపోయింది. కచ్వాహా రాజధాని స్థానంలో భారతదేశంలోని రాజస్థాన్ రాష్ట్ర రాజధాని అయిన ఆధునిక జైపూర్ నగరం వచ్చింది.

### పునరుద్ధరణ పద్ధతులపై వివాదం
పేలవమైన సైట్ నిర్వహణ, అభివృద్ధి ఒత్తిళ్లు అంబర్ చారిత్రక సమగ్రతను నాటకీయంగా మార్చాయి. జలేబ్ చోక్ ప్రాంగణం చుట్టూ ఉన్న భవనం "ప్రదర్శన వస్తువులు,  దుస్తులు విక్రయించే దుకాణాలతో మార్కెట్ ప్రదేశంగా మార్చబడింది. వాటిలో ఫలహారశాలలు, సైబర్ కేఫ్‌లు మొదలైనవి ఉన్నాయి" అని టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా తెలిపింది. 2009 వేసవిలో, రాజస్థాన్ హైకోర్టు వివాదాస్పద పునర్నిర్మాణాలపై దర్యాప్తు చేసి, సైట్ సాంస్కృతిక వారసత్వం ఎంతవరకు రాజీపడిందో నిర్ణయించే ముగ్గురు సభ్యుల ప్యానెల్‌ను  ప్రారంభించింది.

### పర్యాటక ఆకర్షణలు

* అంబర్ కోట
* మాయోటా సరస్సు
* జగత్ షిరోమణి ఆలయం
* జైఘర్ కోట
* నహర్గఢ్ బయోలాజికల్ పార్క్ 
* పన్నా మీనా కా కుండ్ మెట్ల బావి 
* వాటర్ గేట్‌వేస్

### నహర్గఢ్ బయోలాజికల్ పార్క్
ఈ ఉద్యానవనం భారతీయ చిరుతపులి వంటి జాతుల సంఖ్య సంవత్సరాలుగా తగ్గుముఖం పట్టిన జాతులకు నిలయం. ఈ వృక్షజాలం ఖతియార్-గిర్ పొడి ఆకురాల్చే అడవుల పర్యావరణ ప్రాంతానికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది.

2011 బ్రిటిష్ సినిమా  కోసం అంబర్  చుట్టుపక్కల వివిధ సన్నివేశాలు నిర్మించబడ్డాయి.  

## గ్యాలరీ
thumb|అంబర్ కోట
thumb|అంబర్ కోట
thumb|అంబర్ కోటలోని రాజభవనాలలో ఒకదాని లోపలి భాగం
thumb|1985 లో కోట
thumb|పన్నా మీనా కా కుండ్ మెట్ల బావి

## మూలాలు

వర్గం:రాజస్థాన్
వర్గం:రాజస్థాన్ చరిత్ర
వర్గం:రాజస్థాన్ పర్యాటక ప్రదేశాలు