ఆంధ్రప్రదేశ్ సాంప్రదాయ క్రీడలు

**[[ఆంధ్రప్రదేశ్]] సాంప్రదాయ క్రీడలు**, భారతదేశంలోని ఇతర ప్రాంతాలలో ఆడే అనేక సాంప్రదాయ క్రీడల వలెనే ఉంటాయి. ఇవి ప్రధానంగా పిల్లలు ఆడే ఆటలు. ఈ ఆటలు ఏ వయస్సు వారికైనా వారి బాల్యాన్ని గుర్తు చేస్తూ ఆనందాన్ని ఇస్తాయి. కంప్యూటర్లు, సాంకేతికత అందుబాటులోకి వచ్చి పిల్లలు ఇంటి లోపలే గడపడానికి ఇష్టపడుతున్నప్పటికీ, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ఈ ఆటలు ఇప్పటికీ ఎంతో ప్రాచుర్యం పొంది ఉన్నాయి. ఇవి భారతదేశం, పాకిస్తాన్ అంతటా ఉన్న నగరాలు, పట్టణాల్లో ఆడతారు. ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్, తమిళనాడు, పంజాబ్, కాంబోడియా, ఇటలీ దేశాలలో ఇవి కనిపిస్తాయి..

## సాంప్రదాయ పిల్లల ఆటలు
### దాగుడు మూతలు
దాగుడు మూతలు ఆటను సాధారణంగా అందరూ ఆడతారు. ఈ ఆటలో ఒక ఆటగాడు గోడ లేదా చెట్టు వైపు తిరిగి కళ్ళు మూసుకుని 50 లేదా 100 వరకు అంకెలు లెక్కపెట్టాలి. మిగిలిన 5 నుండి 10 మంది ఆటగాళ్లు సమీపంలో దాక్కుంటారు. మొదటి ఆటగాడు దాక్కున్న వారందరినీ వెతకాలి. ఎవరైనా ఆటగాడు దొరకకుండా వెనుక నుండి వచ్చి "డీఫ్" అని కొడితే, మొదటి ఆటగాడు మళ్ళీ ఆటను మొదటి నుండి ప్రారంభించాలి. ఎవరైనా ఆటగాడు దొరికిపోతే వారు అవుట్ అయినట్లు లెక్క. ఈ ఆటను ప్రతి ఆటగాడు వంతులవారీగా ఆడతారు.

**కంచా (గోటీలు)**
: ఒకప్పుడు వీధి క్రీడగా ప్రసిద్ధి చెందిన కంచా, ఆంధ్రప్రదేశ్ పట్టణాలు, గ్రామాల్లోని బాలురకు ఎంతో ఇష్టమైన ఆట. దీనిని గాజు గోలీలతో ఆడతారు. ఆటగాళ్ళు తమ వద్ద ఉన్న గోలీతో లక్ష్యంగా పెట్టిన గోలీని కొట్టాలి. గెలిచిన వారు మిగిలిన ఆటగాళ్ల గోలీలను తీసుకుంటారు.

**గోలీలు**
: గోలీలతో అనేక రకాల ఆటలు ఆడవచ్చు. సాధారణంగా బాలురు ఆడే ఈ ఆటలో పాల్గొనే ప్రతి ఒక్కరి వద్ద కొన్ని గోలీలు ఉండాలి. మూడు కంచాలు, ఒక కంచా, కారా వంటివి కొన్ని రకాలు.

**[[ఏడు పెంకులాట]] (సతోలియా)**
: ఇది బాలురు, బాలికలు ఆడే వినోదాత్మక ఆట. దీనికి ఏడు చిన్న చదునైన రాళ్లు అవసరం. ఈ రాళ్లను ఒకదానిపై ఒకటి పరిమాణం ప్రకారం అమర్చి, కొంత దూరం నుండి బంతితో కొట్టాలి. దీనిని భారతదేశంలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో "పిట్టూ" అని కూడా పిలుస్తారు.

**పోషం పోష్**
: ఇది ముగ్గురు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మంది ఆడే బయటి ఆట. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో 4-8 ఏళ్ల పిల్లలు దీనిని ఎక్కువగా ఆడతారు. ఇద్దరు ఆటగాళ్లు చేతులు కలిపి ద్వారంలాగా పైకి ఎత్తుతారు. మిగిలిన వారు పాట పాడుతూ ఆ ద్వారం గుండా వెళ్తుండగా, పాట ముగియగానే ద్వారం మూసి ఒకరిని పట్టుకుంటారు. అందరూ పట్టుబడే వరకు ఆట కొనసాగుతుంది.

**లట్టు (బొంగరం)**
: "బొంగరం" ఒకప్పుడు భారతదేశంలో అత్యంత ప్రజాదరణ పొందిన వీధి ఆట. గ్రామాల్లో పిల్లల జీవితంలో ఇది ఒక భాగం. దీనిని తిప్పడానికి ఒక చెక్క బొంగరం, దానికి చుట్టడానికి పత్తి దారం అవసరం.

**కళ్లకు గంతలు**
: ఒక ఆటగాడి కళ్లకు రుమాలు కట్టి, నిర్ణీత ప్రదేశంలో ఉన్న ఇతర ఆటగాళ్లను పట్టుకోమని చెబుతారు. ఇంద్రియాల సహాయంతో ఇతరులను గుర్తించడం ఈ ఆట ప్రత్యేకత.

**కర్రా బిళ్ళ**
: దీనిని సుమారు 1.5 అడుగుల పొడవున్న కర్ర, 10 సెంటీమీటర్ల పొడవున్న బిళ్ళతో ఆడతారు. కర్రతో బిళ్ళను గాలిలోకి కొట్టడం ఈ ఆట ముఖ్య ఉద్దేశ్యం.

**తొక్కుడు బిళ్ళ**
: బాలికలు ఆడే ఈ ఆటలో నేలపై సుమారు 4 మీటర్ల పొడవు, 3 మీటర్ల వెడల్పు గల దీర్ఘచతురస్రం గీస్తారు. గదులుగా విభజించిన ఆ ప్రదేశంలో ఒంటికాలిపై గంతులేస్తూ దీనిని ఆడతారు.

**వీరి వీరి గుమ్మడి పండు**
: ఇది పిల్లల బృందం ఆడే ఆట. ఒకరు కళ్ళు మూయగా, పెద్దవారు "వీరి వీరి గుమ్మడి పండు, వీరి పేరు ఏమిటి?" అని అడుగుతారు. కళ్ళు మూసిన వారు మిగిలిన వారిని పేరుతో గుర్తించాలి. ఆ తర్వాత దాగుడు మూతల వలె ఆట కొనసాగుతుంది.

## ట్యాగ్ రకాలు
**గొలుసు ఆట (చైన్)**
: పట్టుబడిన వారు పట్టుకున్న వారితో చేతులు కలిపి ఒక గొలుసులా ఏర్పడతారు. ఇలా అందరినీ పట్టుకుంటూ గొలుసును పెంచాలి. చివరగా మిగిలిన వారు విజేతగా నిలుస్తారు.

**దొంగ పోలీస్**
: ఆటగాళ్లు దొంగలు, పోలీసులుగా విడిపోతారు. పోలీసులు దొంగలను వెతికి ఒక చోట చేర్చాలి. ఆ తర్వాత పాత్రలు మారుతాయి.

**లంగడి**
: నిర్ణీత ప్రదేశంలో ఒక ఆటగాడు ఒంటికాలిపై గంతులేస్తూ మిగిలిన వారిని పట్టుకోవాలి.

**కబడ్డీ**
: కబడ్డీ (**తెలుగు: **) దక్షిణ ఆసియాకు చెందిన జట్టు క్రీడ. ఇద్దరు ప్రత్యర్థి జట్లు తమ మైదాన భాగాల్లో ఉంటూ, ఒకరు అవతలి జట్టులోకి వెళ్లి వారిని తాకి తిరిగి రావాలి. కూత ఆపకుండా "కబడ్డీ" అని అంటూ ఉండాలి.

**ఖో ఖో**
: ఖో ఖో ఆటలో రెండు జట్లు ఉంటాయి. ఒక జట్టు నేలపై కూర్చోగా, మరో జట్టు ఆటగాళ్లను నిర్ణీత సమయంలోగా పట్టుకోవాలి.

## ఇతర సాంప్రదాయ ఆటలు

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని ఇతర సాంప్రదాయ ఆటల్లో గుజ్జన గూళ్లు, బొమ్మల పెళ్లిళ్లు, రాముడు సీత, కోతి కొమ్మచ్చి, అచ్చనగండ్లు, చెండాత, చుక్ చుక్ పుల్ల, దాగుడు మూతలు, గుడు గుడు గుంజం, దాడి, కప్ప గంతులు, బొమ్మ బొరుసు, బచ్చాల ఆట, కిరికి, లండన్ ఆట, తొక్కుడు బిళ్ళ, ఏడు పెంకులాట (లగోరి), వామనగుంతలు, చదరంగం, నేల బండ, పులిజూదం, అష్టా చమ్మా, వైకుంఠపాళి, నాలుగు స్తంభాలాట, నాలుగు రాళ్ల ఆట వంటివి ఉన్నాయి.

మరికొన్ని ఆటలు గల్లీ క్రికెట్, డిల్లి దండు, కళ్ళకు గంతలు, తొక్కుడు బిళ్ళ, రాజ రాణి, బొంగరం, వీరి వీరి గుమ్మడి పండు, కప్ప గంతులు, బొమ్మల పెళ్లిళ్లు, అమ్మ నాన్న ఆట, లింగోచా, గుడు గుడు గుంజం, ఏడు పెంకులు, పులి మేక, వైకుంఠపాళి, బండన బొమ్మ, సైకిల్ టైర్ రేసింగ్, కారమ్స్, చదరంగం, షటిల్ కాక్ వంటివి ప్రాచుర్యంలో ఉన్నాయి.

వీటిలో కొన్ని ఆటలు ప్రస్తుతం కనుమరుగవుతున్నాయి.

## ఇవి కూడా చూడండి

* ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో క్రీడలు

## మూలాలు

వర్గం:సంస్కృతి
వర్గం:క్రీడలు