2025

**2025** ప్రస్తుత సంవత్సరం. ఇది గ్రెగోరియన్ క్యాలెండర్ ప్రకారం బుధవారం ప్రారంభమయ్యే సాధారణ సంవత్సరం. ఇది కామన్ ఎరా, అన్నో డొమిని హోదాల 2025వ సంవత్సరం, 3వ సహస్రాబ్ది, 21వ శతాబ్దం 25వ సంవత్సరం, 2020ల దశాబ్ద 6వ సంవత్సరం.

సంవత్సరం ప్రారంభంలో ఉక్రెయిన్‌పై రష్యా దాడి, సుడానీస్ అంతర్యుద్ధం, ఇజ్రాయెల్-హమాస్ యుద్ధం వంటి ప్రధాన సాయుధ పోరాటాల కొనసాగింపు కనిపించింది. జనవరిలో, ఇజ్రాయెల్, హమాస్ ఈజిప్ట్, యునైటెడ్ స్టేట్స్, ఖతార్ మధ్యవర్తిత్వంలో మూడు-దశల కాల్పుల విరమణకు అంగీకరించాయి, చివరికి శాశ్వత కాల్పుల విరమణ, కీలక ప్రాంతాల నుండి ఇజ్రాయెల్ దళాల ఉపసంహరణ, పునర్నిర్మాణ ప్రణాళిక ఒప్పందంలో ప్రధాన భాగాలు. హైతీ, సోమాలియా, జార్జియా, దక్షిణ కొరియాలలో అంతర్గత రాజకీయ, రాజ్యాంగ సంక్షోభాలు ఈ సంవత్సరం వరకు కొనసాగాయి, తరువాతి కాలంలో యూన్ సుక్ యోల్ అధ్యక్ష భద్రతా దళాలు, అవినీతి దర్యాప్తు కార్యాలయానికి మధ్య ప్రతిష్టంభన ఏర్పడి, జనవరిలో అతనిని అరెస్టు చేయడానికి దారితీసింది.

## సంఘటనలు
* జనవరి 3: ముఖేష్ చంద్రకార్ ఛత్తీస్‌గఢ్ రాష్ట్రానికి చెందిన భారతీయ జర్నలిస్ట్‌. బీజాపూర్‌లోని ఒక రహదారి నిర్మాణంలో జరిగిన అవినీతి గురించి బయటపెట్టినందుకు హత్య చేయబడ్డాడు.
* జనవరి 5: గుజరాత్‌ లోని పోర్‌బందర్లో శిక్షణా విహారయాత్రలో ఇండియన్ కోస్ట్ గార్డ్‌కు చెందిన అడ్వాన్స్‌డ్ లైట్ హెలికాప్టర్ మార్క్-III కూలిపోయింది. అందులో ఉన్న ముగ్గురు సిబ్బంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు.
* జనవరి 7: నైరుతి చైనాలోని టిబెట్ అటానమస్ రీజియన్‌లో 7.1 తీవ్రతతో సంభవించిన భూకంపం కనీసం 126 మంది మృతి చెందగా, మరో 338 మంది గాయపడ్డారు.
* జనవరి 7: గ్రేటర్ లాస్ ఏంజిల్స్ చరిత్రలో అత్యంత వినాశకరమైన కార్చిచ్చులను చవిచూస్తోంది. బలమైన గాలులు, దీర్ఘకాలిక కరువు పరిస్థితుల కారణంగా ఇది జరిగింది. సన్‌సెట్ బౌలేవార్డ్‌లో ఎక్కువ భాగంతో సహా 13,000 కంటే ఎక్కువ నిర్మాణాలు నాశనమయ్యాయి. 27 మరణాలు నివేదించబడ్డాయి, 180,000 మందిని ఖాళీ చేయించారు, మంటలు రోజుల తరబడి కొనసాగుతున్నాయి.
* జనవరి 8: ఆంధ్రప్రదేశ్‌ లోని అనకాపల్లి జిల్లా, పూడిమడకలో గ్రీన్ హైడ్రోజన్ హబ్ ప్రాజెక్ట్ అధికారికంగా ప్రారంభించబడింది.
* జనవరి 8: వైకుంఠ ఏకాదశి పండుగ కారణంగా తిరుమల వెంకటేశ్వరస్వామి దర్శనం కోసం టోకెన్లు సేకరించడానికి వేలాది మంది గుమిగూడగా జరిగిన తొక్కిసలాటలో ఆరుగురు మరణించారు.
* జనవరి 11: ఇండోనేషియాలోని ఉత్తర మలుకులో ఉన్న మౌంట్ ఇబు ఇటీవల విస్ఫోటనం చెందింది, దీని వలన 3 కిలోమీటర్ల ఎత్తు వరకు బూడిద మేఘాలు ఎగిసిపడ్డాయి.
* జనవరి 13: ఉత్తరప్రదేశ్‌ లోని ప్రయాగ్‌రాజ్‌ లో మహా కుంభమేళా ప్రారంభమయింది. 44 రోజులపాటు జరిగే మహా కుంభమేళాలో దాదాపు 450 మిలియన్ల మంది యాత్రికులు పాల్గొంటారని అంచనా.
* జనవరి 13: జమ్మూ కాశ్మీర్‌లోని సోనామార్గ్ సొరంగం ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోడీ హాజరైన కార్యక్రమంలో ప్రారంభించబడింది.
* జనవరి 14: భారతీయ అంతరిక్ష స్టార్టప్ దిగంతర తన స్పేస్ కెమెరా ఫర్ ఆబ్జెక్ట్ ట్రాకింగ్ మిషన్‌ను విజయవంతంగా ప్రారంభించింది.
* జనవరి 15: లార్సెన్ & టూబ్రో (ఎల్ అండ్ టి) భారత నావికాదళం కోసం ఐఎన్ఎస్ ఉత్కర్ష్ అనే రెండవ బహుళార్ధసాధక నౌకను (ఎంపీవీ) విజయవంతంగా ప్రయోగించింది.
* జనవరి 17: ఆంధ్రప్రదేశ్‌ లోని శ్రీహరికోట లోని సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రంలో మూడవ లాంచ్ ప్యాడ్ ఏర్పాటుకు భారత ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపింది.
* జనవరి 21: భారత సుప్రీంకోర్టు వివిధ హైకోర్టులలో పెండింగ్‌లో ఉన్న క్రిమినల్ కేసులను తగ్గించడానికి పదవీ విరమణ చేసిన న్యాయమూర్తులను తాత్కాలికంగా నియమించాలని సూచించింది.
* జనవరి 24: యుద్ధభూమి నిఘా వ్యవస్థ భారత సైన్యం కార్యాచరణ సామర్థ్యాలను పెంపొందించడానికి రూపొందించబడిన సంజయ్ వ్యవస్థను ప్రారంభించబడింది.
* జనవరి 27: ఉత్తరాఖండ్‌ లో యూనిఫామ్ సివిల్ కోడ్ అమలులోకి వచ్చింది. దీని వలన స్వాతంత్ర్యం తర్వాత భారతదేశంలో యూనిఫామ్ సివిల్ కోడ్ ని అమలు చేసిన మొట్టమొదటి రాష్ట్రంగా ఉత్తరాఖండ్ నిలిచింది.
* జనవరి 29: భారత అంతరిక్ష పరిశోధనా సంస్థ (ఇస్రో) శ్రీహరికోటలోని సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం నుండి 100వ ప్రయోగాన్ని విజయవంతంగా పూర్తిచేసింది.
* జనవరి 29: ప్రయాగ్‌రాజ్ మహాకుంభమేళాలో మౌని అమావాస్య వేడుకల సందర్భంగా తెల్లవారు జామున త్రివేణి సంగమం వద్ద జరిగిన తొక్కిసలాటలో 30 మంది మృతి చెందగా, 60 మంది గాయపడ్డారు.
* ఫిబ్రవరి 1: 2025-26కు సంబంధించిన కేంద్ర బడ్జెట్‌ ప్రవేశపెట్టబడింది. ఈ బడ్జెట్ వ్యవసాయం, సూక్ష్మ, చిన్న, మధ్య తరహా సంస్థలు), పెట్టుబడులు, ఎగుమతులు అనే నాలుగు ప్రాథమిక శక్తుల ద్వారా ఆర్థిక వృద్ధిని నడిపించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
* ఫిబ్రవరి 2: ఆర్కిటిక్ ప్రాంతంలో ఉష్ణోగ్రతలు సగటు కంటే 20 డిగ్రీల సెల్సియస్ కంటే ఎక్కువగా పెరిగాయి.
* ఫిబ్రవరి 2: గుజరాత్‌లోని సపుతర సమీపంలో యాత్రికులతో వెళ్తున్న బస్సు లోయలో పడి 5 మంది మృతి చెందగా, 35 మంది గాయపడ్డారు.
* ఫిబ్రవరి 5: 2025 ఢిల్లీ శాసనసభ ఎన్నికలు: భారతీయ జనతా పార్టీ ఢిల్లీ శాసనసభలో మూడింట రెండు వంతుల మెజారిటీని గెలుచుకుంది.
* ఫిబ్రవరి 15: న్యూఢిల్లీ రైల్వే స్టేషన్‌లో జరిగిన జనసమూహంతో జరిగిన తొక్కిసలాటలో కనీసం 18 మంది మరణించారు.
* ఫిబ్రవరి 22: తెలంగాణలోని నాగర్ కర్నూల్ జిల్లాలో శ్రీశైలం ఎడమ గట్టు కాలువ కూలిపోవడంతో ఎనిమిది మంది కార్మికులు గల్లంతయ్యారు.
* ఫిబ్రవరి 23: ఐసిసి ఛాపింయన్స్ ట్రోఫి (2025)లో భాగంగా దుబాయలో జరిగిన మ్యాచ్ లో పాకిస్తాన్ పై భారత్ 6 వికెట్లతో విజయం సాధించింది. విరాట్ కొహ్లీ అజేయ సెంచరీ సాధించి భారత విజయానికి దోహదపడి ప్లేయర్ ఆఫ్ ది మ్యాచ్ అవార్డు పొందాడు.
* మార్చి 1: వాయు కాలుష్యం కారణంగా మార్చి 31 నుండి ఢిల్లీ నగర పరిధిలో 10 సంవత్సరాలు, అంతకంటే ఎక్కువ వయస్సు గల వాహనాలకు ఇంధనం నింపకుండా నిషేధం విధించింది.
* మార్చి 9: భారత క్రికెట్ జట్టు ఛాంపియన్స్ ట్రోఫీ (2025)ని గెలుచుకుంది. మూడు ఛాంపియన్స్ ట్రోఫీ టైటిళ్లను గెలుచుకున్న మొదటి జట్టుగా భారత్ చరిత్ర సృష్టించింది. దుబాయ్ ఇంటర్నేషనల్ క్రికెట్ స్టేడియంలో భారత్, న్యూజిలాండ్ జట్ల మధ్య ఫైనల్ మ్యాచ్ జరిగింది. కెప్టెన్ రోహిత్ శర్మ 76 పరుగులు చేసి ప్లేయర్ ఆఫ్ ది మ్యాచ్ అవార్డు పొందాడు.
* మార్చి 17: 2025 నాగ్‌పూర్ హింస: మహారాష్ట్రలోని నాగ్‌పూర్‌లో మొఘల్ చక్రవర్తి ఔరంగజేబు సమాధిని తొలగించాలని డిమాండ్ చేస్తూ జరిగిన ఘర్షణల్లో కనీసం 30 మంది గాయపడ్డారు.
* మార్చి 18: 1981లో ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని దేహులి గ్రామంలో 24 మంది దళితుల హత్యకు సంబంధించి మెయిన్‌పురిలోని ప్రత్యేక కోర్టు ముగ్గురిని దోషులుగా నిర్ధారించి మరణశిక్ష విధించింది.
* మార్చి 20: ఛత్తీస్‌గఢ్‌లోని దంతేవాడ జిల్లా, కాంకేర్ జిల్లాలో పోలీసులు, నక్సలైట్ల మధ్య జరిగిన ఘర్షణల్లో ముప్పై మంది నక్సలైట్లు, ఒక సైనిక సిబ్బంది మరణించారు.
* మార్చి 22: ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్ లో భాగంగా సీజన్ 18 ప్రారంభమయింది.
* మార్చి 27: జమ్మూ కాశ్మీర్‌లోని కథువా జిల్లాలో జరిగిన ఘర్షణల్లో నలుగురు పోలీసు అధికారులు, ముగ్గురు ఉగ్రవాదులు మరణించారు. 
* మార్చి 29 - ఏప్రిల్ 3: 2025 వారణాసి సామూహిక అత్యాచారం: ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని వారణాసిలో 19 ఏళ్ల బాలికపై 23 మంది పురుషుల బృందం సామూహిక అత్యాచారం చేసింది
* మార్చి 29: ఛత్తీస్‌గఢ్‌లోని సుక్మా జిల్లాలో పోలీసులతో జరిగిన ఘర్షణల్లో పదహారు నక్సలైట్లు మరణించారు.
* మార్చి 30: కటక్‌లోని నిర్గుండి రైల్వే స్టేషన్ సమీపంలో బెంగళూరు-కామాఖ్య రైలు పదకొండు బోగీలు పట్టాలు తప్పడంతో ఒకరు మృతి చెందగా, ఎనిమిది మంది గాయపడ్డారు.

* మార్చి 31: పశ్చిమ బెంగాల్‌లోని పత్తర్ప్రతిమలో అక్రమ బాణసంచా కర్మాగారంగా ఉన్న ఇంట్లో గ్యాస్ సిలిండర్ కారణంగా జరిగిన పేలుడులో ఒకే కుటుంబానికి చెందిన ఎనిమిది మంది మరణించారు.
* ఏప్రిల్ 1: గుజరాత్‌లోని దీసాలో అక్రమ బాణసంచా కర్మాగారంలో జరిగిన పేలుడులో కనీసం 21 మంది మరణించారు.
* ఏప్రిల్ 1: జార్ఖండ్‌లోని సాహెబ్‌గంజ్ సమీపంలో రెండు రైళ్లు ఢీకొన్న ప్రమాదంలో ఇద్దరు మృతి చెందగా, మరో నలుగురు గాయపడ్డారు.

* ఏప్రిల్ 5: ముస్సల్ మాన్ వక్ఫ్ చట్టం, 1923 స్థానంలో వక్ఫ్ (సవరణ) చట్టం, 2025 అమల్లోకి వచ్చింది, వక్ఫ్ చట్టం, 1995 ను సవరించింది.
* ఏప్రిల్ 8: ముర్షిదాబాద్ హింస: పశ్చిమ బెంగాల్‌లోని ముర్షిదాబాద్‌లో వక్ఫ్ (సవరణ) చట్టం, 2025 కు వ్యతిరేకంగా జరిగిన నిరసనలలో జరిగిన ఘర్షణల్లో ముగ్గురు మరణించారు.
* ఏప్రిల్ 19: న్యూఢిల్లీలో ఒక నివాస భవనం కూలి పదకొండు మంది మరణించారు.
* ఏప్రిల్ 21: పోప్ ఫ్రాన్సిస్ మరణం పట్ల కేంద్ర ప్రభుత్వం మూడు రోజుల రాష్ట్ర సంతాప దినాన్ని ప్రకటించింది.
* ఏప్రిల్ 22: 2025 పహల్గామ్ దాడి: జమ్మూ కాశ్మీర్‌లోని పహల్గామ్‌ను సందర్శించే పర్యాటకుల బృందంపై ఉగ్రవాదులు జరిపిన దాడిలో కనీసం 26 మంది మరణించారు. పాకిస్తాన్ కేంద్రంగా పనిచేస్తున్న, ఐక్యరాజ్యసమితి ఉగ్రవాద సంస్థగా గుర్తించబడిన లష్కరే తోయిబా అనుబంధ సంస్థ అయిన రెసిస్టెన్స్ ఫ్రంట్, ఈ దాడికి బాధ్యత వహించింది.
* ఏప్రిల్ 25: 2025 భారతదేశం-పాకిస్తాన్ ప్రతిష్టంభన: నియంత్రణ రేఖ వెంబడి భారత, పాకిస్తాన్ సైనికులు క్లుప్తంగా కాల్పులు జరిపారు.
* ఏప్రిల్ 28: ఫ్రాన్స్ నుండి 26 రాఫెల్ యుద్ధ విమానాలను కొనుగోలు చేయడానికి భారతదేశం ఒప్పందంపై సంతకం చేసింది.
* ఏప్రిల్ 29: కోల్‌కతాలోని రితురాజ్ హోటల్‌లో జరిగిన అగ్నిప్రమాదంలో పద్నాలుగు మంది మరణించారు.
*మే 7: 2025 ఇండియా సివిల్ డిఫెన్స్ మాక్ డ్రిల్: 2025 పహల్గామ్ దాడి తరువాత పాకిస్తాన్‌తో ఏర్పడిన ఉద్రిక్తతలకు ప్రతిస్పందనగా భారతదేశంలోని 244 జిల్లాల్లో హోం వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ (భారతదేశం) ఒక మాక్ డ్రిల్ నిర్వహించింది.
*మే 7 – మే 10: 2025 భారతదేశం-పాకిస్తాన్ వివాదం: 2025 పహల్గామ్ దాడికి ప్రతిస్పందనగా భారత సైన్యం, భారత వైమానిక దళం పాకిస్తాన్‌లోని లక్ష్యాలపై 'ఆపరేషన్ సిందూర్' అనే కోడ్ పేరుతో సర్జికల్ స్ట్రైక్స్ నిర్వహించాయి.
*మే 10: భారతదేశం, పాకిస్తాన్ కాల్పుల విరమణ ఒప్పందానికి చేరుకున్నాయి.
*మే 12: క్రికెట్ ఆటగాడు విరాట్ కోహ్లీ టెస్ట్ క్రికెట్ నుండి రిటైర్మెంట్ ప్రకటించాడు.
*మే 18: హైదరాబాద్‌, పాతబస్తీలోని మూడంతస్తుల భవనంలో జరిగిన అగ్నిప్రమాదంలో 17 మంది మరణించారు.
*మే 19: హర్యానాకు చెందిన ట్రావెల్ ఇన్ఫ్లుయెన్సర్, యూట్యూబర్ జ్యోతి మల్హోత్రా పాకిస్తాన్‌కు ప్రయాణ చరిత్రను అనుసరించి, పాకిస్తాన్ తరపున గూఢచర్యం చేశారనే అనుమానంతో అరెస్టు చేయబడ్డారు.
*మే 19: సతీష్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం నుండి ప్రయోగించిన కొద్దిసేపటికే EOS-09 ఉపగ్రహం విఫలమైంది.
*మే 31: మిస్ వరల్డ్ 2025 పోటీ హైదరాబాద్‌లో జరిగింది, భారతదేశానికి చెందిన నందిని గుప్తా టాప్ 20లో నిలిచింది.
*నవంబర్ 18: ఆంధ్రప్రదేశ్ అల్లూరి సీతారామ రాజు జిల్లా భద్రతా దళాలతో జరిగిన ఎన్‌కౌంటర్‌లో మడావి హిడ్మాతో పాటు అతని భార్య రాజే అలియాస్ రాజక్కతో సహా ఆరుగురు మావోయిస్టులు మరణించారు.

## మరణాలు
* జనవరి 12: మంద జగన్నాథం, రాజకీయ నాయకుడు, మాజీ పార్లమెంటు సభ్యుడు. (జ. 1951)
* జనవరి 20: విజయ రంగరాజు, తెలుగు సినీ నటుడు. 
* జనవరి 26: ఆర్‌.సత్యనారాయణ, రాజకీయ నాయకుడు, మాజీ ఎమ్మెల్సీ, జర్నలిస్ట్. (జ. 1965)
* జూన్ 14: అల్లం గోపాలరావు, తెలుగు సినిమా, టెలివిజన్ నటుడు. (జ.1950)
* జూన్ 16: నెల్లై ఎస్. ముత్తు, తమిళనాడుకు చెందిన శాస్త్రవేత్త, తమిళంలో సైన్స్ ఫిక్షన్ రచయిత. (జ.1922)
* ఆగష్టు 11: హేమంత్ దత్తా, అస్సామీ నాటక రచయిత, సినిమా దర్శకుడు గీత రచయిత (జ.1941)
* అక్టోబర్ 20: చందన మోహనరావు, వ్యాపారవేత్త. చందన బ్రదర్స్ షాపింగ్ మాల్స్ స్థాపకుడు. (జ.1943)

## మూలాలు

వర్గం:2020లు
వర్గం:2025