శశిభూషణ్ రాయచౌధురి

**శశిభూషణ్** రాయచౌధురి (8 జనవరి 1863 - 1922 ఏప్రల్ 12 ) విద్యావేత్త. అతన్ని **శశిదా** అని కూడా పిలుస్తారు, అతనికి బెంగాల్‌లో ఉద్భవించిన రాడికల్ విప్లవ కార్యకలాపాలతో సంబంధం ఉండేది. స్వావలంబనతో కూడిన సమాజాన్ని నిర్మించడం కోసం చేపట్టిన నైట్-స్కూల్ ఉద్యమానికి అతను మార్గదర్శకుడు.

## జీవిత విశేషాలు
శశిదా 1863 జనవరి 8న ప్రస్తుత పశ్చిమ బెంగాల్‌లోని బరాక్‌పూర్ సమీపంలోని తెఘరియా గ్రామంలో జన్మించాడు. అతను సౌదామినీ దేవి ఆనందచంద్రల చిన్న కుమారుడు, వీరికి కొంత తరతరాల భూమి ఉండేది. సోదేపూర్ ఉన్నత పాఠశాలలో విద్యార్థిగా ఉన్నప్పుడు, శశిదా నిరుపేద కుటుంబాల పిల్లలకు లౌకిక విద్యను అందించడానికి పాఠశాల శైలిలో ఒక సాంప్రదాయక ప్రాథమిక పాఠశాలను ప్రారంభించాడు, సాధారణంగా ఉత్సాహభరితమైన క్రైస్తవ బోధకులు చూసుకుంటారు. కాలక్రమేణా, శశిదా పెద్దల కోసం సాయంత్రం తరగతులను కూడా సృష్టించాడు. బెంగాలీ, చరిత్ర, గణిత శాస్త్రాల మూలాధారాలతో పాటు, నేతపని, పెరుగుతున్న పట్టు పురుగులు, కుటీర పరిశ్రమతో సహా వాటిని ప్రారంభించడానికి సమర్థ సహకారులను ఆహ్వానించాడు. 1880లో శశిదా ప్రవేశ పరీక్షలో ఉత్తీర్ణుడై, కోల్‌కతాలోని మెట్రోపాలిటన్ ఇన్‌స్టిట్యూషన్‌లో ప్రవేశం పొందాడు. ఈశ్వరచంద్ర విద్యాసాగర్ దాని డైరెక్టర్‌లలో ఒకరిగా పనిచేసేవాడు. సురేంద్రనాథ్ బెనర్జీ, ఖుదీరామ్ బోస్‌లు అధ్యాపకులుగా ఉండేవారు. యోగేంద్ర, విద్యాభూషణ్‌కు మజ్జినీ, గారిబాల్డి జీవితాలను ప్రాచుర్యంలోకి తీసుకురావాలని సూచించాడు. ఖుదీరామ్ బోస్ ప్రసిద్ధ యువ బెంగాల్ నాయకుడైన రెవరెండ్ కాళీచరణ్ బెనర్జీకి శిష్యుడు. కేశుబ్ చుందర్ సేన్‌ తో సాన్నిహిత్యం ఉండేది. కళాశాలలో చండీదాస్ ఘోష్ పర్యవేక్షణలో చురుకైన ఫిజికల్ ఎడ్యుకేషన్ కోర్సు ఉండేది. వీటి ప్రభావంతో కొలది సమయంలోనే శశిదాలో దేశభక్తి చైతన్యానికి నాంది పలికాయి. అప్పుడే శశిదా, ఆనందమోహన్ బసుతో కలిసి విద్యార్ధి సంఘాన్ని ఏర్పాటు చేసాడు. అప్పుడే దేశబంధు చిత్తరంజన్ దాస్, ప్రమథనాథ్ మిత్ర అని కూడా పిలువబడే బారిస్టర్ పి. మిట్టర్, బ్రహ్మబంధబ్ ఉపాధ్యాయ్‌ వంటి వారితో పరిచయాలు కలిగాయి. శశిదా జనరల్ అసెంబ్లీ ఇన్‌స్టిట్యూషన్ (తరువాత స్కాటిష్ చర్చ్ కాలేజ్), గోహాస్ క్లబ్‌ లకు అనుబంధంగా ఉన్న వ్యాయామశాలకు ప్రతీరోజూ వెళ్ళెవాడు. అక్కడ అతను గోహాలతో కుస్తీ సాధన చేసిన స్వామి వివేకానందను కలిశాడు. 

1900లో, పి. మిట్టర్ శశిదాను తన నేతృత్వంలో ఉన్న కొంతమంది ఉన్నత భావాలు కలిగిన యువకులను పంపమని కోరాడు. శశిదా అతనికి సతీష్ ముఖర్జీ, నిబరన్ భట్టాచార్య, ఇంద్రనాథ్ నంది, నిఖిలేశ్వర్ రాయ్ మౌలిక్‌లను పంపాడు. అతను జతీంద్రనాథ్ ముఖర్జీ లేదా బాఘా జతిన్‌ని  మిట్టర్ కి వ్యక్తి గతంగా పరిచయం చేసాడు. 6 జనవరి 1902న, శాంతినికేతన్‌లో రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ స్థాపించిన కొత్త బోర్డింగ్ స్కూల్‌లో జగదానంద రే, రేవచంద్ మఖిజానీ, శివధన్ విద్యార్ణవ్, సుబోధ్‌చంద్ర మజుందార్, మనోరంజన్ బెనర్జీలతో కలిసి శశిద మొదటి బ్యాచ్ టీచర్‌లో చేరారు. మార్చి 1902లో, అనుశీలన్ సమితి ప్రారంభోత్సవం కోసం శశిదా కోల్‌కతాకు తిరిగి రావలసి వచ్చింది. ఈ సమయంలో శశిదా కు బాఘా జతిన్ కు మధ్య కొంత వ్యక్తిగత విభేధాలు కలిగాయి. 1903లో బరోడా నుండి వచ్చిన శ్రీ అరబిందో ఈ వివాదాలను పరిష్కరించుకోవడానికి ప్రయత్నించారు. శశిదా మార్గదర్శకత్వంలో అనుశీలన్ సమితి కోల్‌కతాలో శ్రమజీవి విద్యాలయం లేదా "వర్కింగ్ మెన్స్ ఇన్‌స్టిట్యూషన్"ను ప్రారంభించింది, ఇక్కడ సాయంత్రం తరగతులు విద్యనభ్యసించడానికి మార్గం లేని ప్రజలకు విద్యా బోధన వీలు చూసుకొని చేసేవారు. చాలా మంది పేద విద్యార్థులు కూడా అక్కడ వివిధ సబ్జెక్టులలో సప్లిమెంటరీ కోచింగ్ పొందారు. సమితి దహనం చేయడం; చేతితో తయారు చేసిన సబ్బులు, షాషిదా గ్రామం నుండి తాళాలు, కుటీర పరిశ్రమ ఉత్పత్తులను సహకార ప్రాతిపదికన విక్రయించడం; శివాజీ, ప్రతాపాదిత్య, సీతారాముల ఉత్సవాల వంటి ముఖ్యమైన ప్రజా కార్యక్రమాలను నిర్వహిస్తూ ఉండేది. ఇదే చత్ర-భండార్ లేదా "విద్యార్థుల దుకాణం" గా పేరుగాంచింది. బహుశా ఇదే ప్రేరణతో, శశిదా 1904 చివరిలో బీహార్‌లోని ముంఘేర్‌కు వెళ్లి, నిమ్ధారి సింగ్ తదితర ప్రాంతీయ నాయకుల ప్రోత్సాహంతో మోడల్ స్కూల్‌ను ప్రారంభించాడు. ఆ తర్వాత, 1905లో, అతను ఒరిస్సా వెళ్లి, నీలకంఠ దాస్, కృపాసింధు మిశ్రా, ఆచార్య హరిహర్ దాస్, గోదావరిష్ మిశ్రా సహకారంతో భువనేశ్వర్‌లో భౌతిక సంస్కృతి కేంద్రాన్ని ప్రారంభించేలా ఉత్కళమణి గోపబంధు దాస్‌ను ప్రేరేపించాడు. ఇదే 1909లో పూరీ సమీపంలో స్థాపించబడిన సత్యవాది విద్యాలయం. 1908లో ఒరిస్సాలో సంభవించిన భయంకరమైన వరదల గురించి శశిదా ద్వారా అప్రమత్తం చేయబడిన పి. మిట్టర్, నరేన్ భట్టాచార్య అలియాస్ MN రాయ్, హరికుమార్ చక్రవర్తి నేతృత్వంలోని సహాయ ప్రతినిధి బృందాన్ని పంపారు.

1909లో, శశిదా ప్రఫుల్లనాథ్ ఠాగూర్ ఇంట్లో ప్రైవేట్ ట్యూటర్‌గా డెహ్రా డూన్‌కు వెళ్లాల్సి ఉంది; బాంబు తయారీలో రాస్ బిహారి బోస్ కు సంబంధం ఉందని పోలీసులు అనుమానిస్తున్నారని తెలుసుకున్న శశిదా, భద్రత కోసం బోస్‌ను డెహ్రా డూన్‌కు పంపించేందుకు ఏర్పాట్లు చేసాడు. అతను స్వయంగా దౌలత్‌పూర్ కాలేజీకి దాని హాస్టల్‌కు సూపరింటెండెంట్‌గా వెళ్ళాడు. దీనికి కారణంగా 1917లో అరెస్టు చేశారు. అటుపై విడుదలైనాక మిలిటరీ డ్రిల్స్‌లో పాల్గొన్నారు. అదే సమయంలో ఆతని క్యయ రోగానికి గురైయ్యారు. ఆతని స్థితిని బట్టి, అతని భార్య ఊర్మిళా దేవి, అతని కుమార్తెలు రాణి, దుర్గ, కుమారుడు అశోక్‌తో కలిసి అతనిని మొదట దౌలత్‌పూర్‌లో, తరువాత ఖుల్నాలో హోమ్ ఇంటర్న్ చేయాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది. 1919లో విడుదలైన శశిదా తన పాఠశాల స్థితిని మెరుగుపరచడానికి, మలేరియాకు వ్యతిరేకంగా ప్రచారం చేయడానికీ టెఘరియాకు తిరిగి వచ్చాడు. అతని ఆరోగ్యం సరిగా లేనప్పటికీ, అతను ఏప్రిల్ 1922లో మరణించే వరకు తన సామాజిక కార్యకలాపాలను కొనసాగించాడు.

వర్గం:1922 మరణాలు
వర్గం:1863 జననాలు