ఉత్తర ప్రదేశ్‌లో 2004 భారత సార్వత్రిక ఎన్నికలు

14వ లోక్‌సభ కోసం జరిగిన 2004 భారత సాధారణ ఎన్నికలలో భాగంగా ఉత్తరప్రదేశ్‌లో 2004 ఏప్రిల్ 26, మే 10 మే మధ్య ఎన్నికలు జరిగాయి. మే 13 న ఎన్నికల ఫలితాలు వెలువడ్డాయి, ఇందులో జాతీయ పార్టీలైన బీజేపీ, కాంగ్రెస్‌లు దెబ్బతినగా, రాష్ట్ర పార్టీలైన ఎస్పీ, బీఎస్‌పీలు మెజారిటీ సీట్లు సాధించాయి. జాతీయ స్థాయిలో కాంగ్రెస్ గెలిచి ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయగలిగింది. బిజెపి ఎంచుకున్న ముందస్తు ఎన్నికలు ఆ పార్టీకి వినాశకరంగా మారాయి.

## ఎన్నికల సంఘం సిద్ధం
ఎన్నికల సంఘం రాష్ట్రంలో మొత్తం 240 మంది పరిశీలకులను నియమించింది.

ఎన్నికల షెడ్యూలు కింది విధంగా ఉంది:

పోటీలో ఉన్న అభ్యర్థులందరూ తమ అఫిడవిట్‌లను ఎన్నికల కమిషన్‌కు సమర్పించారు.

## ప్రచారం, సీట్ల పొత్తులు
బీజేపీ తన పార్టీ మేనిఫెస్టోలో 'విజన్ డాక్యుమెంట్'లో భాగంగా అయోధ్యలో రామమందిరాన్ని నిర్మించాలని చేర్చింది. *కహో దిల్ సే, అటల్ ఫిర్ సే* అనే నినాదంతో ప్రధానమంత్రి వాజ్‌పేయికి ప్రత్యామ్నాయం లేదని ప్రజల్లో ఒక వర్గం విశ్వసిస్తుందనీ, చివరికి అది కొన్ని స్థానాల్లో సహాయం చేస్తుందనీ పార్టీ ఆశించింది.

రాష్ట్రంలోని మొత్తం 80 లోక్‌సభ స్థానాల్లో బీఎస్పీ పోటీ చేసింది.

## ఓటింగ్
మొత్తం మూడు దశల్లో 11,06,24,490 మంది ఓటర్లు ఓటుహక్కు వినియోగించుకున్నారు. మొత్తం ఓటింగ్ శాతం 48.16గా నమోదైంది. 17 స్థానాలను షెడ్యూల్డ్ కులాలు షెడ్యూల్డ్ తెగలకు రిజర్వు చేసారు.

## పార్టీ/అలయన్స్ వారీగా ఫలితాలు
ఎన్నికల్లో అత్యధికంగా లాభపడిన సమాజ్‌వాదీ పార్టీ ఒంటరిగా 35 సీట్లు గెలుచుకుంది  దాని కూటమి భాగస్వామి RLD పశ్చిమ ఉత్తరప్రదేశ్‌లో 3 సీట్లు గెలుచుకుంది. ఎస్పీ కూటమి మొత్తం సీట్లలో దాదాపు సగం గెలుచుకుంది. ఎస్పీ నేత ములాయం సింగ్ యాదవ్ మెయిన్‌పురి నుంచి భారీ తేడాతో విజయం సాధించాడు.

లక్నో నుంచి వాజ్‌పేయి సునాయాసంగా గెలిచాడు. 1999 సార్వత్రిక ఎన్నికల్లో భాజపా రాష్ట్రం నుండి 25 సీట్లు గెలుచుకోగా, ఈ ఎన్నికల్లో కేవలం 10 సీట్లు మాత్రమే గెలుచుకుని, బహుశా అతిపెద్ద పరాజయం పాలైంది. ముఖ్యమైన రాష్ట్ర పార్టీ నేతలు మేనకా గాంధీ, యోగి ఆదిత్యనాథ్‌లు పిలిభిత్, గోరఖ్‌పూర్ ల నుండి ఎన్నికయ్యారు. పార్టీ *ఇండియా షైనింగ్* ప్రచారం పార్టీకి ఘోరంగా ఎదురు తిరిగి, వారు గణనీయమైన సంఖ్యలో సీట్లు కోల్పోయారు.

మరో జాతీయ పార్టీ కాంగ్రెస్ రాష్ట్రంలో పెద్దగా విజయం సాధించలేదు. కేవలం 9 స్థానాలకే పరిమితమైంది. వారి జాతీయ పార్టీ నాయకులు సోనియా గాంధీ, రాహుల్ గాంధీలు రాయ్‌బరేలీ, అమేథీల నుండి గెలిచారు.
## నియోజకవర్గాల వారీగా ఫలితాలు
నియోజకవర్గాల వారీగా ఫలితాలను క్రింది పట్టికలో చూడవచ్చు:

## ఫలితాల విశ్లేషణ
జాతీయ పార్టీలైన భాజపా, కాంగ్రెస్‌లను రాష్ట్ర ఓటర్లు తిరస్కరించారని సర్వేలో తేలింది. బిజెపి తన దుర్భర పనితీరు కారణంగా రూపొందించిన  నినాదాన్ని రాష్ట్ర ఓటర్లు తిరస్కరించినట్లు తెలుస్తోంది. ఆ తర్వాత 1991, 1996, 1998 ఎన్నికలలో రాష్ట్రంలో 50 కంటే ఎక్కువ స్థానాల్లో విజయాన్ని నమోదు చేసినప్పటి కంటే పార్టీ పతనం కొనసాగింది. వాజ్‌పేయి ప్రభుత్వం ముందస్తు ఎన్నికలకు పిలుపునివ్వడం పార్టీకి చాలా నష్టదాయకంగా మారింది. 1989 ఎన్నికల తర్వాత రాష్ట్రంలో అత్యల్పంగా నమోదైంది. కేంద్ర మంత్రులు మురళీ మనోహర్ జోషి, స్వామి చిన్మయానంద్, రాష్ట్ర అసెంబ్లీ స్పీకర్ కేశరీనాథ్ త్రిపాఠి, ఉత్తరప్రదేశ్ పార్టీ యూనిట్ చీఫ్ వినయ్ కతియార్‌లతో సహా ప్రముఖ రాష్ట్ర బీజేపీ నేతలు ఓడిపోయారు. పార్టీ అభ్యర్థి లాలూ సింగ్ ఫైజాబాద్‌లో బసపాకు చెందిన మిత్రసేన్ యాదవ్ చేతిలో ఓడిపోవడంతో రామ మందిరం సమస్య కూడా సహాయం చేయలేదని అర్థమైంది. 13 లోక్‌సభ స్థానాలున్న కాశీ (వారణాసి) ప్రాంతంలో పార్టీ ఒక్క సీటు కూడా గెలుచుకోలేకపోయింది. మరో బిజెపి ప్రముఖ నాయకుడు, మాజీ ముఖ్యమంత్రి కళ్యాణ్ సింగ్ బులంద్‌షహర్ నుండి దాదాపు 6500 ఓట్ల స్వల్ప తేడాతో గెలుపొందాడు. అయితే సింగ్ స్వస్థలమైన అలీఘర్‌లో ఆ పార్టీ కాంగ్రెస్ చేతిలో ఓడిపోయింది.

## మూలాలు


వర్గం:2004 భారత సార్వత్రిక ఎన్నికలు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్‌లో జరిగిన సార్వత్రిక ఎన్నికలు