open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ముఅజ్జిన్

***ముఅజ్జిన్*** :

**'ముఅజ్జిన్** (;  from , ), లేదా *ముజీమ్*, సాధారణంగా పల్లెటూరి ప్రాంతాలలో "మౌజన్" అని సంబోధిస్తారు. ఈ ముఅజ్జిన్ మసీదు యందు, ప్రార్థనా సమయాన, ప్రార్థనల కొరకు ముస్లింలను సాంప్రదాయ బద్ధంగా పిలిచేవాడు. ఈ ముఅజ్జిన్ అంత ప్రముఖుడు గాకపోయిననూ, ముస్లిం సమాజం నమాజు సమయాలను ఇతని పిలుపు (అజాన్) ఆధారంగా తెలుసుకుంటారు. 
అజాన్ (ఆంగ్లం : Adhan (Athaan)) (అరబ్బీ : أَذَان) అనునది, ఇస్లామీయ ప్రార్థనల పిలుపు లేదా ప్రకటన. ఈ ప్రకటనను చిన్న మసీదుల్లో నయితే భవనం పక్కతలుపు దగ్గరనుండి పెద్ద మసీదుల్లోనయితే స్తంభంపైనుండి ముఅజ్జిన్ బిగ్గరగా అందరికీ వినబడేలా అరుస్తాడు. ముఅజ్జిన్ అంటే అరిచేవాడు లేదా పిలిచేవాడు. కొంతమంది ముఅజ్జిన్ లు అజాన్ ను రాగయుక్తంగా శ్రావ్యంగా పాడుతారు కూడా.

చారిత్రకంగా ముఅజ్జిన్ మీనార్ పై నిలబడి అజాన్ ఇస్తాడు. దీని ద్వారా, మస్జిద్ చుట్టు ప్రాంతాలలో ఉన్నవారికి ఈ అజాన్ (పిలుపు) వినబడుతుంది. నేటి కాలంలో లౌడ్ స్పీకర్లు వచ్చాయి, వీటి ద్వారా అజాన్ పిలుపు ఇవ్వబడుచున్నది, మస్జిద్ చుట్టుప్రక్కలవారికి, మస్జిద్ కు దూరంగా వున్నవారికినూ ఈ వినిపించడం ఉద్దేశం.
## విశదీకరణ
ఒక సాంప్రదాయిక ముఅజ్జిన్ కు కావలసిన అర్హతలు;
* మంచి నడవడిక వున్నవాడు.
* అజాన్ నైపుణ్యాలు తెలిసిన వాడు.
* యితడు ముల్లా కాకపోయినా సమాజంలో ఆడరింపబడుతాడు.
* ఖిబ్లా వైపు తిరిగి అజాన్ ఇస్తాడు.
* అలాగే నమాజు సమయాన లేదా ఖుత్బా ప్రసంగా సమయానికి ముందు, ఇమాంకు ముందు గాని లేదా మింబర్కు ముందు నిలబడి, అజాన్, ఇకామా పలుకుతాడు. 
* అజాన్ ను రాగాయుక్తన్గాను, శ్రావ్యంగానూ పలుకేవాడు.
 
## చరిత్ర
ముఅజ్జిన్ ల చరిత్ర ముహమ్మద్ ప్రవక్త గారి కాలం నుండే కానవస్తుంది. మొట్టమొదటి ముఅజ్జిన్ బిలాల్ ఇబ్న్ రిబా, ఇతడినే "బిలాల్ ఎ హబషి" అని, బిలాలె హబషి అనీ అంటారు. ఇతను ప్రవక్త గారి కాలంలో మస్జిద్ ఎ నబవి (ప్రవక్త గారి మస్జిద్) నుండి, వీధులలో అజాన్ పిలుపు ఇచ్చేవాడు. ముహమ్మద్ ప్రవక్త గారే ఇతనికి ఖిబ్లా వైపు తిరిగి అజాన్ ఇవ్వమని ఆజ్ఞాపించారు.

## ప్రఖ్యాతి గాంచిన ముఅజ్జిన్ లు
* బిలాల్ ఇబ్నె రిబా

## ఇవీ చూడండి
* నమాజు
* మస్జిద్

## మూలాలు
*

## బయటి లింకులు

*"Cairo to use computerised call to prayer after complaints over tuneless muezzin", 13 Aug 2010
*"Muslim preachers given call-to-prayer singing lessons", 11 May 2010

వర్గం:నమాజ్
వర్గం:మస్జిద్
సిగ

thumb|అల్లిన కేశాలతో ముడి వేసిన సిగ (బన్).
**సిగ** ఒక విధమైన తల వెంట్రుకలను అమర్చుకొనే పద్ధతి. సిగలో వెంట్రుకలను జడలాగా వేసుకొని గాని లేదా తిప్పుకొని ముందుకు తీసుకొని వచ్చి వాటిని గుండ్రంగా తమచుట్టూ తామే తిరిగేటట్లు చేసి చివరకు పిన్నులతో ఊడిపోకుండా బిగిస్తే సిగ తయారౌతుంది. వీటిని కప్పుతూ కొందరు జాలీ వంటి నెట్ ఉపయోగిస్తారు. ఒక  వస్తువు చుట్టూ జుత్తును చుట్టి ఉంచడాన్ని ర్యాట్ అని పిలుస్తారు..  

## ఆధునిక సిగాలంకారాలు
ఇప్పటి ఆధునిక మహిళలకు ఇంట్లోనే సిగ వేసుకొనే అవసరం లేకుండా బ్యూటీపార్లర్ల ద్వారా అనేకానేక విధాలుగా జుత్తు అలంకారాలు చేస్తున్నారు. సిగను అనేక రకాలుగా అలంకరిమ్చుకొనేందుకు వీలుగా శిక్షణ ఇచ్చే వారు, సంస్థలు అనేకం ఇప్పుడు అందుబాటులో ఉన్నాయి.

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:శిరోజాలంకరణ
వర్గం:శిరోజాలు
వర్గం:అలంకరణ
ఐర్లాండ్ గణతణత్రం

thumb|ఐరోపా పటంలో ఆకుపచ్చ రంగులో చూపబడిన ప్రాంతం "ఐర్లాండ్"

**ఐర్లాండ్** (i/<span style="border-bottom:1px dotted"><span title="/ˈ/ primary stress follows">ˈ</span><span title="/aɪər/ 'ire' in 'fire'">aɪər</span><span title="'l' in 'lie'">l</span><span title="/ə/ 'a' in 'about'">ə</span><span title="'n' in 'no'">n</span><span title="'d' in 'dye'">d</span></span>/;), లేదా **ఐర్లాండ్ గణతణత్రం** అన్నది వాయవ్య ఐరోపాలోని, ఐర్లాండ్ ద్వీపంలో ఆరింట ఐదు వంతుల భూమిలో ఉన్న సార్వభౌమ దేశం. దేశ రాజధాని, అత్యంత పెద్ద నగరం ద్వీపానికి తూర్పుదిశగా నెలకొన్న డబ్లిన్ నగరం. డబ్లిన్ నగరపు మెట్రోపాలిటన్ ప్రాంతంలో దేశంలో మూడవ వంతు అయిన 4.75 మిలియన్ల ప్రజలు జీవిస్తున్నారు. రాజ్యం తన ఏకైక భూసరిహద్దును యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్లో భాగమైన ఉత్తర ఐర్లాండ్ పంచుకుంటోంది. అది తప్ప దేశం చుట్టూ అట్లాంటిక్ మహా సముద్రం, దక్షిణాన సెల్టిక్ సముద్రం, ఆగ్నేయ దిశలో సెయింట్ జార్జ్ ఛానెల్, తూర్పున ఐరిష్ సముద్రం ఉన్నాయి.  ఐర్లాండ్ పార్లమెంటరీ గణతంత్ర రాజ్యం. ఆయిరాక్టాస్ అనబడే పార్లమెంటులో డయిల్ ఐరియన్ అనే దిగువ సభ, సీనాడ్ ఐరియన్ అనే ఎగువ సభ ఉంటాయి. ఎన్నికైన అధ్యక్షుడు (ఉవక్టరాన్) అలంకారప్రాయమైనదైనప్పటికీ, అతడికి కొన్ని మున్ని ముఖ్యమైన అధికరాలు, విధులూ ఉంటాయి. ప్రభుత్వ నేత టావోయిసీచ్ (ప్రధాన మంత్రి) ను డయిల్ ఎన్నుకుంటుంది, అధ్యక్షుడు నియమిస్తాడు. టావోయిసీచ్ ఇతర మంత్రులను నియమిస్తాడు.

## మూలాలు

వర్గం:యూరప్ దేశాలు
మేకా రంగయ్య అప్పారావు

* ఇదే పేరు గల ఇతర వ్యక్తుల కొరకు అయోమయనివృత్తి పేజీ [[అప్పారావు]] చూడండి.* 

**ఎం.ఆర్. అప్పారావు**గా ప్రసిద్ధిచెందిన నూజివీడు జమిందారీ కుటుంబానికి చెందిన ఇతని పూర్తి పేరు **మేకా రంగయ్య అప్పారావు** విద్యావేత్త, మాజీ మంత్రి, శాసనసభ్యుడు.

ఇతను కృష్ణా జిల్లా నూజివీడు గ్రామంలో 1915 మార్చి 21 న రాజా మేకా వెంకటాద్రి అప్పారావు, రామయ్యమ్మ దంపతులకు జన్మించాడు. ఇతని విద్యాభ్యాసం నూజివీడు, మచిలీపట్నం నోబుల్ కళాశాల, మద్రాసు క్రైస్తవ కళాశాల, ఆంధ్ర విశ్వకళాపరిషత్తు లలో సాగింది.

ఇతను నూజివీడు శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి వరుసగా 1952,  1957, 1962, 1967, 1972లలో జరిగిన ఎన్నికలలో కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థిగా గెలుపొందాడు. నీలం సంజీవరెడ్డి, కాసు బ్రహ్మానందరెడ్డి మంత్రివర్గాలలో కొంతకాలం సాంస్కృతిక, అబ్కారీ శాఖామాత్యులుగా సేవలందించాడు. ఆ తరువాత రాజ్యసభకు ఎన్నికయ్యాడు. అప్పారావు, బెజవాడ గోపాలరెడ్డి, పి.వి.జి.రాజు ల సమకాలీకుడు. తొలిసారిగా 1952లో సి.పి.ఐ అభ్యర్థి దాసరి నాగభూషణరావును ఓడించి, శాసనసభకు ఎన్నికైన అప్పారావు, 1989లో ఒక్క సారి తెలుగుదేశం అభ్యర్థిగా పోటీచేసి, కాంగ్రెస్ అభ్యర్థి పాలడుగు వెంకట్రావు చేతిలో ఓడిపోయిన తరుణం తప్ప మరెన్నడూ ఎన్నికలలో ఓటమి చవిచూడలేదు.

అప్పారావు టెన్నిసు ఆటగాడు. ఇతని తండ్రి తెలుగులోకి అనువదించిన గీతా గోవిందాన్ని ఆంగ్లంలోకి మార్చాడు. ఉమర్ ఖయ్యాం, రుబాయిత్ లను గేయ రూపంలో రాశారు. చంద్రగుప్త, యాంటిగని నాటకాలు రాశాడు. అప్పారావు 1974 నుండి 1980 వరకు ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం ఉపకులపతిగా పనిచేశాడు. నూజివీడులో ధర్మ అప్పారావు కళాశాలను ప్రారంభించాడు.

ఎన్నో సాహిత్య, సాంస్కృతిక సంస్థలకు సాయమందించిన ఈయన జనవరి 31, 2003న పరమపదించారు.

## మూలాలు
ఇవి కూడా చూడండి

* నూజివీడు కోట
* నూజివీడు సంస్థానం

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:కృష్ణా జిల్లా జమీందారు వంశీకులు
వర్గం:1915 జననాలు
వర్గం:2003 మరణాలు
వర్గం:ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం ఉప కులపతులు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా నుండి ఎన్నికైన శాసన సభ్యులు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లాకు చెందిన రాష్ట్ర మంత్రులు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లాకు చెందిన రాజ్యసభ సభ్యులు
వర్గం:ఆంధ్ర రాష్ట్రంలో శాసన సభ్యులు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా రచయితలు
వర్గం:నూజివీడు సంస్థానం
వర్గం:సంస్థానాధీశులు
వర్గం:మద్రాసు రాష్ట్రంలో శాసన సభ్యులు
ముక్కురాజు

**ముక్కు రాజు** గా ప్రసిద్ధిచెందిన **సాగిరాజు రాజంరాజు** (1931 - జూలై 31, 2014) తెలుగు సినిమా నటుడు, డాన్స్ మాస్టర్. 

## జీవిత విశేషాలు
వీరు పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా భీమవరం దగ్గర కుముదవల్లిలో 1931లో ఒక వ్యవసాయ కుటుంబంలో జన్మించారు. తండ్రి బాపిరాజు, తల్లి సత్యవతమ్మ. 1941లో క్విట్ ఇండియా ఉద్యమ సందర్భంగా ఈ ఇంగ్లీషు చదువులు మాకొద్దు అంటూ, పుస్తకాలు విసిరేసి చదువు మానేశారు.. ఈయనకు ఇద్దరు కుమారులు, ఒక కుమార్తె ఉన్నారు.

## సినిమా ప్రస్థానం
1955లో కె.వి.రెడ్డి దర్శకత్వం వహించిన మాయాబజార్ చిత్రంలోని "మోహినీ భస్మాసుర డాన్స్ డ్రామా"తో సినిమాలలో ప్రవేశించాడు. వివిధ భాషలలో దాదాపు 500 చిత్రాలలో నటించిన వీరు 200 చిత్రాలకు డాన్స్ మాస్టార్ గా, చాలా సినిమాలకు ఫైటర్ గా పనిచేశాడు. మాజీ ముఖ్యమంత్రి మహా నటుడు ఎన్టీఆర్‌ కు తొలిరోజుల్లో వ్యక్తిగత డాన్స్ మాస్టర్. మెగాస్టార్ చిరంజీవి చిత్రరంగ ప్రవేశం కొత్తలో ప్రాణం ఖరీదు, పునాది రాళ్ళు, మనవూరి పాండవులు చిత్రాలకు డాన్స్ మాస్టర్‌గా వ్యవహరించాడు. ఆర్.నారాయణమూర్తి నిర్మించి, నటించిన ఎర్రసైన్యం, అడవి దివిటీలు లాంటి దాదాపు అన్ని చిత్రాలకు నృత్య రూపకల్పనతో పాటు డప్పు పట్టి నటించాడు. "1940 లో ఒక గ్రామం" చిత్రంలో ముక్కురాజు నటనకు ఉత్తమ సహాయ నటునిగా నంది అవార్డు లభించింది. టి.వి.నంది పురస్కారాలకమిటీలో 2000 సంవత్సరానికి సభ్యులుగా ఉన్నాడు. హైదరాబాద్ లో నృత్య దర్శకుల సంఘాన్ని ఏర్పాటు చేశాడు.

### నటించిన చిత్రాలు
* జీవనవేదం (1993)
* ఆంటీ (1995)
* తెలుగోడు (1998)
* పాపే నా ప్రాణం (2000)
* అడవిచుక్క (2000)
* విజయం (2003)
* నాగప్రతిష్ఠ (2003)

## మరణం
2014, జూలై 31వ తేదీ గురువారం తెల్లవారుఝామున ముక్కురాజు కన్నుమూశారు.

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
* *కళల రారాజు...కనులు చూడలేవు: ఈనాడు ఆదివారం సెప్టెంబరు 14, 2008లో ప్రచురించిన వ్యాసం.

వర్గం:తెలుగు సినిమా నటులు
వర్గం:1931 జననాలు
వర్గం:2014 మరణాలు
వర్గం:నంది ఉత్తమ సహాయనటులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నృత్యదర్శకులు
వర్గం:పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా సినిమా నటులు
దుశ్శాసనుడు

**దుశ్శాసనుడు** గాంధారి ధృతరాష్ట్రుల పుత్రుడు. దుర్యోధనుని నూరుగురు కౌరవ సోదరులలో ఒకరు.
దుశ్శాసనుడు ద్రౌపతిని సభలోనికి జుట్టు పట్టుకొని లాగుకొని వచ్చి, నిండు సభలో ద్రౌపతి వస్త్రాపహరణానికి పూనుకున్నాడు. కానీ శ్రీకృష్ణుడు అభయ హస్తంతో ద్రౌపతి గౌరవం కాపాడాడు. శ్రీకృష్ణుడి మాయ వల్ల ద్రౌపతి చీరను లాగి, లాగి దుశ్శాసనుడు ఆ సభలో బాగా అలసిపోతాడు.

## జననం
ధృతరాష్ట్ర పత్నియైన గాంధారి గర్భం మామూలు కంటే చాలా కాలం అలాగే ఉంటుంది. ఒకవైపు తన భర్త సోదరుడైన పాండురాజు పత్ని కుంతీ దేవికి అప్పుడే ఇద్దరు సంతానం కలుగుతారు. ఆమె ఈర్ష్యతో తన గర్భాన్ని చేత్తో కొట్టుకుంటుంది. అప్పుడామె గర్భంలోంచి ఇంకా పూర్తిగా ఎదగని మాంసపు ముద్ద బయట పడుతుంది. ఆమెకు భయం వేసి వ్యాసుడి సహాయం కోరుతుంది. వ్యాసుడు అంతకు మునుపే ఆమెకు నూర్గురు సంతానం కలిగేలా వరం ఇచ్చి ఉంటాడు. అందుకోసమని ఆ పిండాన్ని నూరు భాగాలుగా విభజించి నేతి పాత్రలలో భద్రపరుస్తాడు. వాటిని అలాగే మూసివేసి నేలలో ఒక సంవత్సరం పాటు భద్రపరుస్తాడు. ఒక సంవత్సరం తరువాత దుర్యోధనుడు ఒక కుండని చీల్చుకుని బయటకు వస్తాడు. దుశ్శాసనుడు భయటకు వస్తాడు.

వర్గం:పురాణ పాత్రలు
హల్లులు

తెలుగులోని అక్షరాలను అచ్చులు, హల్లులు, ఉభయాక్షరాలు అనే మూడు విభాగాలుగా విభజించారు. "అ" నుండి "ఔ" వరకు మొదటి 16 అక్షరాలను **అచ్చులు** అంటారు. తరువాత "క" నుండి "క్ష" వరకు ఉన్న అక్షరాలను **హల్లులు** అంటారు. కొందరు "క్ష"అనేది ఒక ప్రత్యేక అక్షరంగా పరిగణించరు. క్రింది పట్టికలో "ఱ" అక్షరం చివరిలో ఉంది. కాని కొన్ని వర్ణమాలలలో "ర" తరువాత "ఱ"ను చూపుతారు.

## వ్యంజనములు

హల్లులను **ప్రాణులు** లేదా **వ్యంజనములు** అని కూడా అంటారు. ప్రాణములు (అచ్చులు) కలిసి ఉన్నవి గనుక ప్రాణులు. ఎందుకంటే వీటిని అచ్చులతో కలిపి పలుకుతారు. *"వ్యజతే అనేన ఇతి వ్యంజనం"* - దీనిచేత అక్షరం స్పష్టం చేయబడుతుంది. కకారం నుండి హకారం వరకు ఉండే హల్లులకు ("వ్యంజనం కాదిహాంతేస్యాత్") వ్యంజనాలు అని పేరు. "నటభార్యావత్ వ్యంజనాణి భవంతి" అని సంస్కృతంలో చెప్పారు. ("వ్యంజనములు నటునియొక్క భార్య వంటివి"). అనగా ఒక నటి నాటకంలో ఒకరి భాఱ్యగా నటిస్తుంది. మరొక నాటకంలో మరొకరి భార్యగా నటిస్తుంది. ఆమె సహనటుని ప్రకారం ఆమె స్వరూపం వ్యక్తమౌతుంది. అలాగే ఒక హల్లు ఏ అచ్చుతో కలిస్తే ఆ అచ్చు ప్రకారం రూపుదిద్దుకుంటుంది. ఉదాహరణకు "క్" అనేది పొల్లు (అచ్చులేని హల్లు). ఇది "ఆ"తో కలిస్తే "కా" అవుతుంది. "ఏ"తో కలిస్తే "కే" అవుతుంది.

 
;తెలుగులో హల్లులు

## హల్లులలో భేదాలు
* **పరుషములు**: పలుకడానికి కొంత శ్రమ అవుసరమైనవి. వీటికి "శ్వాసములు" అన్న పేరు కూడా ఉంది. "క,చ,ట,త,ప"లు పరుషములు.
* **సరళములు** : తేలికగా పలికేవి. వీటికి "నాదములు" అన్న పేరు కూడా ఉంది. - "గ,జ,డ,ద,బ"లు సరళములు
* **వర్గములు**: ఐదేసి అక్షరాల సమూహాన్ని ఒక వర్గం అంటారు. ఇలాంటి ఐదు వర్గాలు కలిసి మొత్తం 25 అక్షరాలు అవుతాయి. అవి 
** "క"వర్గము - క,ఖ,గ,ఘ,ఙ
** "చ"వర్గము - చ,ఛ,జ,ఝ,ఞ
** "ట" వర్గము - ట, ఠ, డ, ఢ, ణ
** "త" వర్గము - త, థ, ద, ధ, న
** "ప" వర్గము - ప, ఫ, భ, భ, మ
* **వర్గయుక్కులు** : "యుక్కు" అనగా జత. వర్గాలలో సరిసంఖ్యలో (2,4 సంఖ్యలు) ఉండే అక్షరాలు వర్గయుక్కులు - అవి మొత్తం పది - ఖ, ఘ, ఛ, ఝ, ఠ, ఢ, థ, ధ, ఫ, భ
* **అనునాసికములు** : ముక్కు సహాయంతో పలికే అక్షరాలు - ఙ, ఞ, ణ, న, మ
* **స్పర్శములు** : నోటితో కాస్త గట్టిగా ప్రయత్నం చేసి ఉచ్ఛరించవలసినవి. మొత్తం 25 వర్గాక్షరాలూ స్పర్శములే.
* **అంతస్థములు** : స్పర్శములకు, ఊష్మములకు మధ్యనున్న అక్షరాలు - య, ర, ల, వ
* **ఊష్మములు **: గాలి ఊది పలికేవి - శ, ష, స, హ
* **ద్రుతము**: అవసరం లేకుంటే కరిగిపోయేది ద్రుతం, అనగా "న"కారం - నిన్నన్,
* **ద్రుతప్రకృతికము** ద్రుతం చివరగా ఉన్న పదం - అనెన్, కనెన్, వచ్చెన్
* **కళలు**: ద్రుత ప్రకృతికములు కాని శబ్దములు. అనగా చివరలో నకారం లేనివి - రాముడు, విష్ణువు.

## మూలాలు, వనరులు

* విక్టరీ తెలుగు వ్యాకరణము -మల్లాది కృష్ణప్రసాద్ - విక్టరీ పబ్లిషర్స్, విజయవాడ (2008) 

శ ష స లకు మీరో పేరు
అచ్చులు

తెలుగులోని అక్షరాలను అచ్చులు, హల్లులు, ఉభయాక్షరాలు అనే మూడు విభాగాలుగా విభజించారు. మొదటి 16 అక్షరాలను **అచ్చులు** అంటారు. అవి

అచ్చులకు **ప్రాణములు**, **జీవాక్షరములు**, **స్వరములు** అనే పేర్లు కూడా ఉన్నాయి. *స్వయం రాజంతే ఇతి స్వరా* అని వ్యుత్పత్తి. అనగా ఇతర అక్షరాల సహాయం లేకుండానే అచ్చులను పలుకవచ్చును. ఆంగ్లంలో *vowels* అనే పదాన్ని అచ్చులకు వాడుతారు. అయితే తెలుగులో 16 అచ్చులు ఉండగా ఆంగ్లంలో *a, e, i, o, u* అనే ఐదు అచ్చులు మాత్రమే ఉండడం గమనార్హం.

## అచ్చులలో భేదాలు
* హ్రస్వములు: అ, ఇ, ఉ, ఎ, ఋ, ఌ, ఒ - ఉచ్ఛారణలో ఒకేమాత్రకు సరిపడా పొడవుండేవి (ఏకమాత్రతా కాలికములు). ఒక మాత్ర అంటే ఒక చిటిక వేయడానికి పట్టేంత సమయం.
* దీర్ఘములు: రెండుమాత్రల (చిటికెల) సమయం పట్టేవి - ఆ, ఈ, ఊ వంటివి
* ప్లుతములు: మూడుమాత్రల కాలంలో పలికే అక్షరాలు - ఉదా: ఓ శంభూ
* వక్రములు: వంకరగా ఉండేవి - హ్రస్వ వక్రమములు: ఎ, ఒ - దీర్ఘ వక్రమములు: ఏ, ఓ
* వక్రతమములు: ఇంకా వంకరగా ఉండేవి - ఐ, ఔ

thumb|358x358px|2005 ఐ.పి.ఎ అచ్చుల ఛార్టు

## మూలాలు, వనరులు

* విక్టరీ తెలుగు వ్యాకరణము -మల్లాది కృష్ణప్రసాద్ - విక్టరీ పబ్లిషర్స్, విజయవాడ (2008) 

## ఇవి కూడా చూడండి
జావెలిన్ త్రో

thumb|250px|జావెలిన్ త్రో
thumb|250px|జావెలిన్ ను విసురుతున్న క్రీడాకారుడు.
**జావెలిన్ త్రో** అనేది ఒక విధమైన క్రీడ. ఈ క్రీడలో జావెలిన్ అనే ఒక ఈటె లేదా బల్లెము వంటి పొడుగైన వస్తువును దూరంగా విసరడం. ఎవరు ఎక్కువ దూరం విసిరితే వారు గెలిచినట్లుగా భావిస్తారు. ఈ జావెలిన్ లోహాలతో గాని, ఫైబర్ గ్లాస్ తో గాని లేదా కార్బన్ తో గాని తయారుచేస్తారు. 

చాలా దేశలలో ప్రస్తుతం ఒక క్రీడగా మాత్రమే ప్రాచుర్యంలో ఉన్న జావెలిన్ త్రో ప్రాచీన కాలం నుండి వేట, యుద్ధాలలో ఉపయోగంలో ఉన్నాయి. 

జావెలిన్ ను శంకరనారాయణ తెలుగు-ఇంగ్లీషు నిఘంటువు ప్రకారం తెలుగులో బల్లెకోల అంటారు.

## ఒలింపిక్ క్రీడలలో జావెలిన్
జావెలిన్ త్రో క్రీడను వేసవి ఒలింపిక్ క్రీడలులో 1906 నుండి ప్రవేశపెట్టినారు. 

జావెలిన్ త్రో యూరపులోని స్కాండినేవియా దేశాలైన నార్వే, స్వీడన్, ఫిన్లాండ్ లలో ప్రాచీనకాలం నుండి సాంప్రదాయంగా నిలిచింది. ఇప్పటి వరకు ప్రదానంచేసిన 66 ఒలింపిక్ పతకాలలో 30 పతకాలు ఈ దేసస్థులే కైవసం చేసుకున్నారు. ఫిన్లాండ్ రెండు సార్లు, 1920, 1932 ఒలింపిక్ క్రీడలలో అన్ని పతకాలు గెలుచుకొని రికార్డు సాధించింది.

## బయటి లింకులు
* GBR statistics
* International Association of Athletics Federations (IAAF) – official site
* (IAAF Statement)  – statement of reasons to modify the javelin design
* World Record progression in athletics
* World Masters Athletics - official site
* Masters T&F World Rankings
* Athletics all-time performances
* Year Rankings

వర్గం:క్రీడలు
బల్లెము

**బల్లెము** లేదా **ఈటె** ఒక విధమైన ఆయుధము. ఇది పొడవుగా ఉండే దండానికి అమర్చి ఉండి చివర మొనదేలి ఉంటుంది. వెదురు ఈటెలలో మొనదేలిన భాగం కూడా వెదురు కర్రనే సూదిగా చేసి ఉంటుంది. ఇది వేట కోసం, యుద్ధాలలో ప్ర్రాచీనకాలం నుండి ఉపయోగంలో ఉన్నాయి. ఇతర కలపతో చేసిన ఈటెలలో చివర భాగం త్రికోణాకారం లేదా పత్రాకారంలో లోహంతో చేయబడి దండానికి బిగించి ఉంటుంది.

బల్లెము రాతి యుగం నుండి ప్రాచుర్యంలో ఉన్న వ్యక్తిగత ఆయుధము. ఇది మానవులు తయారుచేసిన మొట్టమొదటి ఆయుధం. ఇది ఇప్పుడు కూడా వేట కోసం, చేపల్ని పట్టడం కోసం కొన్ని ప్రాంతాలలో ఉపయోగంలో ఉన్నాయి. వేటలో దూరం నుండే జంతువులను చంపి ఆహారంగా ఉపయొగించుకొనేవారు - ప్రాచీన మానవులు. తరువాతి కాలంలో వీటిని యంత్రాల సాయంతో దూరంగా ఉండే శత్రువులను చంపడానికి యుద్ధంలో ఉపయోగించేవారు.

ఆధునిక క్రీడలలో ఒకటైన జావెలిన్ లేదా బల్లెకోల కూడా బల్లెము ఆకారంలోనే ఉండి తేలికగా ఉంటుంది.

## బయటి లింకులు
*SPEAR (O. Eng. spere, O. H. Ger. sper, mod. Ger. sp
*Anglo-Saxon spear forging 
*Modern spear-forging techniques 
*Basic Spear Training

వర్గం:ఆయుధాలు
శైవలాలు

[thumb|right|240px|''[లారెన్సియా*, [[హవాయి]] సముద్రంలో నివసించే [[ఎరుపు శైవలము]].]]

సరళ దేహాలు, [[పత్రహరితం]] గల విభిన్న నిమ్న జాతి మొక్కల సముదాయము - *'శైవలాలు** ([[లాటిన్]]: **Algae**). శైవలాల అధ్యయన శాస్త్రాన్ని 'ఫైకాలజీ' (Phycology) అంటారు. శైవలాలలో సుమారు 18,000 [[ప్రజాతులు]], 30,000 [[జాతులు]] ఉన్నాయి. ఇవి భౌగోళికంగా బహువైవిధ్యం కలిగి మంచి నీటిలో, ఉప్పునీటిలో, సముద్రాలలో, తడినేలలపై, రాళ్ళపై, మంచుతో కప్పబడిన ధృవప్రాంతాలలోను కొన్ని మొక్కల దేహభాగాలపై నివసిస్తాయి.

ఇవి ఏకకణ లేదా బహుకణ నిర్మితాలుగా ఉండవచ్చును. [[ఆహారం]]గా, [[పశుగ్రాసం]]గా ప్రాచీన కాలం నుండి శైవలాలు మానవులకు పరిచయం. శైవలాలు పత్రహరితం ఉండడం వల్ల [[స్వయం పోషకాలు]]. మొక్కలుత్పత్తి చేసే 90 శాతం [[ఆక్సిజన్]] వీటి నుండే విడుదలై జీవావరణంలో సకల జీవుల మనుగడకు కారణభూతమై ఉంది.

== వర్గీకరణ ==
* [[ఎఫ్.ఇ.ఫ్రిట్చ్]] శైవలాలను వర్ణద్రవ్యాల వైవిధ్యంపై ఆధారంగా 11 తగరగులుగా విభజించాడు. 
** క్లోరోఫైసీ (Chlorophyceae - Grass green algae) :క్లోరొపైసి (దీనిలో ఉండే వర్ణకం క్లోరోఫిల్)
** జాంతోఫైసీ (Xanthophyceae - Yellow green algae) :
** క్రైసోఫైసీ (Chrysophyceae) :
** బాసిల్లారియోఫైసీ (Bacillariophyceae - Diatoms) :
** క్రిప్టోఫైసీ (Cryptophyceae) :
** డైనోఫైసీ (Dynophyceae) :
** క్లోరోమొనాడినె (Chloromonadinae) :
** యూగ్లినోఫైసీ (Euglenophyceae) :
** ఫియోఫైసీ (Phaeophyceae - Brown algae) :
** రోడోఫైసీ (Rhodophyceae - Red algae) :
** సయనోఫైసీ (Cyanophyceae - Blue green algae or Cyanobacteria) :

== శైవలాల ఉపయోగాలు ==
* ప్రాథమిక ఉత్పత్తిదారులు:
* మానవ ఆహారంగా శైవలాలు:
* పశుగ్రాసంగా శైవలాలు:
* **ఎరువులుగా శైవలాలు** : గోధుమ శైవలాలలో [[ఖనిజ లవణాలు]] ఎక్కువగా ఉండడం వల్ల వీనిని చాలా సముద్రతీర దేశాలలో [[ఎరువు]]లుగా వాడతారు. ఆకుపచ్చ ఎరువులుగా [[నీలి ఆకుపచ్చ శైవలాలు]] ప్రాచుర్యం పొందాయి. వీనిలో నత్రజని, ఫాస్ఫరస్ గాఢత అధికంగా ఉంటుంది. సుమారు 40 జాతుల శైవలాలు నత్రజని స్థాపకులుగా నిరూపించబడ్డాయి. నాస్టాక్, అనబినా, టొలిపోథ్రిక్సు, అలోసిరా, అనబినాప్సిస్, స్పైరులినా మొదలైనవి జీవ ఎరువులుగా వినియోగిస్తున్నారు. అధిక ఆహారోత్పత్తులకు వీటి వాడకం మంచి పద్ధతి.
* **చేపల పెంపకంలో శైవలాలు''' : ఉప్పునీటి, మంచినీటి శైవలాలు చేపలకు, తదితర జలచరాలకు ప్రత్యక్షంగా లేదా పరోక్షంగా ఆహారంగా పనికివస్తాయి. హరిత శైవలాలు, డయాటమ్ లు, కొన్ని నీలి ఆకుపచ్చ శైవలాలు చేపల పోషణలో ప్రముఖ పాత్ర వహిస్తున్నాయి. చేపల్లో లభ్యమయ్యే విటమిన్లు, వీటి నుండి గ్రహించినవే. అనేక ఇతర ఏకకణ, సామూహిక, తంతురూప శైవలాలు నీటిలోని కీటకాలకు ఆహారంగా ఉపయోగపడుతున్నాయి. ఈ కీటకాలను చేపలు తింటాయి. శైవలాలు కిరణజన్య సంయోగక్రియలో నీటిలోని C02 ను గ్రహించి ఆక్సిజన్ ను విడుదల చేయడం వలన నీటిని శుభ్రపరుస్తాయి.
* క్షారభూముల్ని సారవంతం చేయడం:
* పారిశ్రామిక రంగంలో శైవలాలు:
* శైవలాల నుండి వాణిజ్య ఉత్పత్తులు:
* శైవలాల నుండి మందులు:
* మురికి నీటిని శుభ్రంచేసే శైవలాలు:

## ఇవికూడా చూడండి

* క్లోరోఫైసీ

వర్గం:శైవలాలు
వర్గం:జీవ శాస్త్రము
క్లోమ క్రోధం

thumb
**క్లోమము వాపు** లేదా **క్లోమ తాపము** లేదా  **క్లోమ క్రోధం** లేదా **పాంక్రియాటైటిస్** (ఆంగ్లం: **Pancreatitis**) అనేది సాధారణంగా క్లోమ రసాలు బయటకు రాకముందే గ్రంధిలోనే క్రియాశీలమై, తమను ఉత్పత్తి చేసిన క్లోమాన్ని, క్లోమ కణాలను హరించడం వలన కలిగే వ్యాధి. దాని మూలంగా క్లోమం ఆగ్రహించినట్లుగా వాచిపోతుంది. కొన్ని సార్లు ఇది అకస్మాత్తుగా ప్రారంభమై తీవ్రమైన కడుపు నొప్పిని కలిగిస్తుంది. దీనిని ఆకస్మిక క్లోమ తాపం లేదా 'అక్యూట్ పాంక్రియాటైటిస్' (Acute Pancreatitis) అంటారు. మరికొన్ని సార్లు ఇది క్రమేపీ పెరుగుతూ దీర్ఘకాలం వేధిస్తుంది. దీనిని దీర్ఘకాలిక క్లోమతాపము ('క్రానిక్ పాంక్రియాటైటిస్' / Chronic Pancreatitis) అంటారు.

## రకాలు
రకరకాల పాంక్రియాటైటిస్ కోసం వైద్యం వేరువేరుగా ఉంటుంది. 
### ఆకస్మిక క్లోమతాపం (ఎక్యూట్ పాంక్రియాటైటిస్)

ఆకస్మిక క్లోమతాపం (ఎక్యూట్ పాంక్రియాటైటిస్) అకస్మాత్తుగా తీవ్రమైన కడుపు నొప్పి, వాంతులతో వచ్చే వ్యాధి. 
### దీర్ఘకాలిక క్లోమతాపం (క్రానిక్ పాంక్రియాటైటిస్)

దీర్ఘకాలిక క్లోమతాపం (క్రానిక్ పాంక్రియాటైటిస్) చాలా కాలంగా తెలిసిగాని, తెలియకగాని కొనసాగే దీర్ఘకాల వ్యాధి. దీనిలో తగ్గకుండా ఉండే కడుపు నొప్పితో సహా మధుమేహం లేదా మలంలో కొవ్వు పోవడం కూడా జరుగుతుంది.

## కారణాలు
క్లోమ క్రోధానికి ప్రధానమైన కారణం పిత్తాశయం, పైత్యనాళాలలో రాళ్ళు. అధికంగా మద్యాన్ని సేవించడం రెండవ కారణం. రక్తంలో ట్రైగ్లిజరైడ్లు అధికం కావడం, కొన్ని వైరస్ వ్యాధులు, కొన్ని మందులు, ప్రమాదాలు మొదలైనవి కూడా అరుదుగా కారణం కావచ్చును. 

A useful mnemonic for remembering the causes of acute pancreatitis is; 'GET SMASHED', that is: 
*Gallstones
*Ethanol
*Trauma
*Steroids
*Mumps
*Autoimmune causes
*Scorpion venom
*Hyperlipidaemias
*ERCP
*Drugs (Such as Azathioprine)

## మూలాలు

వర్గం:జీర్ణకోశ వ్యాధులు
స్పైరులీనా

**స్పైరులీనా** (Spirulina) ఒక విధమైన శైవలాలు.

350 కోట్ల సంవత్సరాల క్రిందటి నీటిమొక్క(బ్లూగ్రీన్ ఆల్గే) దీనిలో వందరకాలకు పైగా విటమిన్లూ, ప్రోటీన్లూ ఇతర పోషకాలూ వున్నాయి. తల్లి పాల తర్వాత అన్ని పోషకాలు గల ఆహారం ఇదేనని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) తన పరిశోధనల్లో తేల్చింది. ప్రపంచంలోనే స్పిరులీనా అత్యుత్తమ ఆహారం అని  ఐక్యరాజ్య సమితి 1975 లోనే చెప్పింది. 

## ఉపయోగాలు
* పాలలో కన్నా 26 రెట్లు అధికంగా కాల్షియం ఉంటుంది.
* 60 శాతం ప్రోటీన్లుంటాయి భూమ్మీద ప్రోటీన్లు అత్యధికంగా ఉండే ఆహారం ఇదే.
* అమైనో ఆసిడ్లు, ఐరన్, యాంటి ఆక్సిడెంట్లు, క్లోరోఫిల్ పుష్కలంగా వున్నాయి.
* రక్తాన్ని శుభ్రపరచడం, వ్యాధినిరోధకత పెంచడం, కాన్సర్ నిరోధం, నరాలను బలంగా ఉంచడం, లివర్ ను క్లీన్ చేయడం, వంటిఎన్నో విషయాలో ఇది ఉపయోగపడుతుంది. 
* అరుగుదలకు చక్కని ఔషదం
* శరీరంలో పిహెచ్ స్థాయిల్ని, హర్మోనుల పనితీరును క్రమబద్దీకరిస్తుంది.it have some more extrordinary features
* రక్తంలోని కొవ్వుస్థాయిల్ని పెరగునివ్వదు. 
* శరీరంలోని అనవసరపు వ్యర్ధాలను తొలగిస్తుంది. బరువు పెరగనివ్వదు. నాసా పరిశోధన సంస్థ ఎన్నో ఏళ్ళక్రిందటే అంతరిక్షంలోకి వెళ్లే వ్యోమగాముల ఆహారంలో స్పిరులీనాను భాగం చేసింది. 
వర్గం:శైవలాలు
సారాహ్

**సారాహ్** : ప్రవక్త ఇబ్రాహీం భార్య ఇస్ హాక్ (ఇస్సాకు) తల్లి. ఇబ్రాహీంను ఇస్మాయీల్, హాజరా లను ఎడారిలో వదిలేసి రమ్మని చెబుతుంది. ఈమె సంతానం నుండే యూదులు ఏసుక్రీస్తు జన్మించారు. ముస్లిములు ఈమెను సారాహ్ అంటారు. ఈమె మొదట గొడ్రాలు అయ్యి పిల్లలు కలగకపోతే తన దాసి అయిన హాజరాను ఇబ్రాహీంతో పెళ్ళాడమని కోరి, ఇబ్రాహీం వంశాన్ని కనమని కోరుతుంది.

సారా మొదటి పేరు సారయి (అనగా రాజకుమారి లేదా తగాదాకోరు). సారయి పేరు సారాగా మారినది. సారయి పేరుకి పరిపాలకురాలు, రాణి అని అర్థం. బైబిల్ ప్రకారం ప్రభుఫు ఆమెను దీవించి ఆమె నుండి అనేక జాతులను, రాజులను ఉధ్భవించేలా చేశారు. అబ్రహాము బహు జాతులకు తండ్రి. అయితే సారా బహుజాతులకు, రాజులకు జన్మనిచ్చింది. ఈ కోవలోనే మెస్సయ్యా పుట్టారు.
## కుటుంబ నేపథ్యం, జీవితం
సారా జన్మస్తలం కల్దీయుల నగరం. ఉన్నత కుటుంబంలో తెరాకు జన్మించారు, అబ్రహాముకి చెల్లెలు. తన భర్త కంటే సారా 10 సంవత్సరాలు చిన్నది. సారా అందగత్తె, ఆమెకు అన్ని సంపదలు ఉన్నా, సంతానం కలుగలేదు. గొడ్రాలుగా చాలా బాధను అనుభవించింది. కానీ, ఆమెకు వయస్సు మల్లిననూ దేవుడు కరుణించి సంతానం కలిగించారు. 90 వ యేట సారాకు ఈసాకు పుట్టినందుకు సంతోష పడింది.

## ఇవీ చూడండి
* ఇబ్రాహీం
* హాజిరా
* ఇస్మాయీల్
* ఇస్ హాక్

వర్గం:ఇబ్రాహీం
వర్గం:బైబిల్ పాత్రలు
సారా

* సారాహ్
* సారా ఆరోన్సోన్
* సారా కల్బర్సన్
* సారా కొల్లియర్
* సారా కోల్రిడ్జ్ (రచయిత్రి)
* సారా చార్లెస్ వర్త్
* సారా జోసెఫిన్ బేకర్
* సారా జోసెఫ్
* సారా ఫుల్లర్ ఫ్లవర్ ఆడమ్స్
* సారా బ్లేక్లీ
* సారా మిరాండా మాక్స్సన్ కాబ్
* సారా లా ఫౌంటెన్
* సారా వర్జీనియా ఎకెర్ వాట్స్ మోరిసన్
* సారా వినిఫ్రెడ్ ప్యారీ
విభీషణుడు

**విభీషణుడు** హిందూ పవిత్ర గ్రంథమైన రామాయణంలో ఒక ముఖ్య పాత్ర. రావణాసురునికి తమ్ముడు. విశ్రవసు కైకసియందు పుట్టిన మూడవ కుమారుడు. సీతను రావణాసురుడు అపహరించిన తర్వాత ఆమెను మళ్ళీ రామునికి అప్పగించమని అన్న రావణునికి పలు విధాల చెప్పిచూశాడు. రావణుడు అతని సలహాను పాటించకపోగా అవమానిస్తాడు. విభీషణుడు వెళ్ళి రాముని శరణు వేడుతాడు. రామ రావణ యుద్ధంలో రాముడికి రావణుడి ఆయువు పట్టు చెప్పి అన్న మరణానికి కారణం అయ్యాడు. రావణుడి తర్వాత లంకా సామ్రాజ్యానికి రాజు అయ్యాడు. ఈయన చిరంజీవి.

## శ్రీరంగం
శ్రీరంగంలోని శ్రీ రంగనాథ స్వామి ఆలయ పురాణంలో విభీషణుడి ప్రస్తావన ఉంది.ఈ పురాణం ప్రకారం శ్రీరాముని పట్టాభిషేక సమయంలో అక్కడికి వచ్చిన విభీషణుడికి విమాన విగ్రహం లభిస్తుంది. దాన్ని తీసుకుని తన లంకా సామ్రాజ్యంలో ప్రతిష్ఠించుకోవాలనుకుంటాడు. దారి మధ్యలో విశ్రాంతి కోసం ఆ విగ్రహాన్ని కావేరి నది గట్టున ఉంచి పూజలు నిర్వహిస్తాడు. కానీ దాన్ని లేపి తీసుకెళ్ళడానికి సాధ్యపడదు. అప్పుడు మహావిష్ణువు విభీషణుడికి కలలో కనబడి తాను ఆ ప్రదేశంలోనే కొలువై ఉంటానని చెప్పాడు. అప్పటి నుంచి ఆ ప్రదేశం శ్రీరంగంగా వ్యవహరించబడుతోంది.

## మూలాలు

వర్గం:హిందూమతం
వర్గం:పురాణ పాత్రలు
బాలచందర్

*సుందరం బాలచందర్, సుప్రసిద్ధ సంగీత విద్వాంసుడు, సినిమా దర్శకుడు.
*కైలాసం బాలచందర్, సుప్రసిద్ధ దక్షిణ భారత సినిమా దర్శకుడు.
అబుల్ ఇర్ఫాన్

**అబుల్ ఇర్ఫాన్**గా సుపరిచుతులైన షేక్ అబుల్ ఇర్ఫాన్ పాత్రికేయులుగా జీవితాన్ని అరంభించి ప్రస్తుతం రచయితగా ఇస్లాం మతం, సంస్కృతి, సాంప్రదాయలని, సాహిత్యాన్ని తెలుగులోకి అనేక పుస్తకాల ద్వార జనబాహుళ్యానికి పరిచయం చేస్తున్నారు. వీరు ఇస్లామిక్ రిసోర్స్ సెంటర్ వ్యవస్థాపక చైర్మెన్. ఈ స్వచ్ఛంద సంస్థ ద్వారా ఇస్లాంపై సరళమైన తెలుగులో ఇరవైఐదుకి పైగా పుస్తాకాలను ప్రచురించారు. దీనికి పూర్వం గీటురాయి వారపత్రికలో ఉప సంపాదకులుగా చేరి సంపాదకులుగా పదోన్నతి చెందారు. ఇర్ఫాన్ ప్రభోదిని మాస పత్రికలో కూడా వ్యాసాలు ప్రచురించారు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
బుడె సాహిబ్, రమీజాబీ లకు షేక్ మెహబూబ్ సుభానిగా మూడవ సంతానంగా 15 జూన్, 1945 నాడు జన్మించారు షేక్ అబుల్ ఇర్ఫాన్. ఈయన పుట్టిన స్థలం అప్పటి సత్తెనపల్లి మండలంలోని తొండపి గ్రామం.

## రచనలు
thumbnail|ఎడమ|తన ఆఫీసులో తెవికీని పరిశీలిస్తున్న అబుల్ఇర్ఫాన్. చిత్రం నేపథ్యంలో ఆయన రచనలు
**అబుల్ ఇర్ఫాన్**, ఖురాన్ భావామృతం పేరుతో కురాన్ను వాడుక తెలుగు భాషలో అనువదించారు. హైదరాబాద్ లోనిచత్తాబజార్లో ఇస్లామిక్ రిసోర్స్ సెంటర్ స్థాపించి తెలుగులో ఇస్లామిక్ సాహిత్యం ముద్రిస్తున్నారు.

### రచనలు, అనువాదాల జాబితా
#ఖురాన్ భావామృతం  
#ఖురాన్ భావామృతం 
#ఫుర్ఖాన్ భావామృతం
#హదీస్ హితోక్తులు
#ముహమ్మద్ ఆదర్శజీవితం
#కాబా సందేశం
#రమజాన్ ఆశయాలు
#పరలోక ప్రస్థానం
#శాంతి సమరం న్యాయం
#ధనవికేంద్రీకరణ
#మసీహ్ మౌవూద్
#ముస్లిం మహిళ
#దాంపత్య జీవితం
#ఇస్లాం బోధనలు
#సువర్ణసూక్తులు
#ఆత్మకథ
#పరీక్షా ప్రపంచం
#ఏకదైవారాధన
#ఇస్లాం పిలుపు
#విశ్వాసి గుణగణాలు
#సమైక్యతా సోదర భావాలు
#ప్రళయ సంకేతాలు
#నీతికి నెలవు నమాజ్
#అంతిమ దైవగ్రంధం
#దాసుల హక్కులు
#ఘోర పాపాలు
#దైవ ప్రవక్త వైద్య విధానం
#ధరణి తారలు
#ఇస్లాం చరిత్ర

## మూలాలు

## బయటి లంకెలు
* అబ్దుల్ ఇర్ఫాన్ అనువదించిన ఆరాధనలు

## ఇవీ చూడండి
*http://www.islamic-resource-centre.org/irc-publication.html 

## బాహ్య లింకులు
*http://www.islamic-resource-centre.org/irc-publication.html 

వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ ముస్లిం తెలుగు రచయితలు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ ముస్లిం రచయితలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1945 జననాలు
వానపాము

**వానపాములు** (ఆంగ్లం *Earthworms*) అనెలిడా వర్గానికి చెందిన జీవులు. వీటిని ఆలిగోకీటా తరగతిలో లుంబ్రిసినా ఉపక్రమంలో ఉంచారు. విశ్వవ్యాప్తంగా ఆలిగోకీటాకు చెందిన 3,100 జాతులను గుర్తించగా అందులో 1,800 జాతుల వానపాములున్నాయి. వీనిలో 40 జాతులు భారతదేశంలో ఉన్నాయి. మనదేశంలోని వానపాముల్లో దక్షిణ భారతదేశంలోని ద్రవిడా గ్రాండిస్ (Drawida grandis) అతి పెద్ద వానపాము. ఇవి నేలను సారవంతం చేసి వ్యవసాయానికి సహాయపడతాయి.

## వర్గీకరణ
### ముఖ్యమైన కుటుంబాలు
* Acanthodrilidae
* Criodrilidae
* యూడ్రిలిడే: ఆఫ్రికా వానపాము
* Glossoscolecidae
* లుంబ్రిసిడే: ఐరోపా వానపాము
* మెగాస్కోలిసిడే: ఫెరిటిమా ప్రజాతి వానపాములను భారతదేశపు వానపాముగా చెబుతారు.

## భారతదేశపు వానపాము
ఫెరిటిమా ప్రజాతికి చెందిన వానపాముల్ని భారతదేశపు వానపాములుగా గుర్తిస్తారు. ఇవి 13 జాతులున్నాయి. అందులో ఫెరిటిమా పోస్తుమా అనేది మనదేశంలో లభించే సాధారణ వానపాము.

ఫెరిటిమా పోస్తుమా ఎక్కువగా తేమగల నేలల్లో బొరియలు చేసుకొని నివసిస్తుంది. ఇవి కుళ్ళుతున్న జీవపదార్ధాలు, బంకమట్టి లేదా ఇసుక నేలల్లో ఉంటాయి. కాబట్టి ఆహారం దొరికే నేలపై పొరల్లోనే ఉంటాయి. వేసవికాలంలో నేల పొడిగా ఉండటం వల్ల లోతుగా బొరియలు చేసుకొని జీవిస్తుంది. వర్షం కురిసి బొరియలు నీటితో నిండినప్పుడు ఇవి బయటకు వస్తాయి. వీటి ఉనికిని అది నేలమీద విడుదలచేసే క్రిమి విసర్జనాల సహాయంతో గుర్తుపట్టవచ్చును. ఇవి నిశాచర జీవులు.
 

వీని దేహం స్థూపాకారంగా సుమారు 150 మి.మీ. పొడవు, 3-5 మి.మీ. వ్యాసాన్ని కలిగివుంటుంది. ఉదరతలం కంటే పృష్ఠతలం ప్రార్ఫిరిన్ (Porphyrin) అనే పదార్థం ఉండటం వలన ముదురు రంగులో ఉంటుంది. ఇది వానపామును అతినీలలోహిత కిరణాల ప్రభావం నుంచి రక్షిస్తుంది. వానపాము పూర్వాంతం మొనదేలి ఉండగా పరాంతం మొండిగా ఉంటుంది. పూర్వాంతంలో నోటి రంధ్రం ఉంటుంది. దేహమంతా వలయాకారపు ఖండితాలు 100 నుండి 120 వరకు ఉంటాయి. చివరి ఖండితంలో పాయువు ఉంటుంది. వానపాములో ప్రతి ఖండితం మధ్య కైటిన్ తో చేసిన శూకాలు ఖండితం చుట్టూ ఉంటాయి. ఈ రకమైన శూకాల అమరికను పెరికీటైన్ అమరిక అంటారు.

వలయ కండరాలు ఏకాంతర సంకోచ వ్యాకోచాలు జరుపుతూ వానపాము గమనాన్ని జరుపుతుంది. శూకాలు, శరీర కుహరద్రవం గమనంలో సహకరిస్తాయి. గమనం జరుపుతున్నపుడు విస్తరణ (Extention), లంగరు (Anchoring), సంకోచం (Contraction) అనే మూడు ప్రక్రియలు వానపాము దేహంలో జరుగుతాయి.

## ఆర్ధిక ప్రాముఖ్యం
వానపాములు మానవుల కెంతో ఉపయోగకరమైనవి. చేపలకు ఎరగాను, అక్వారియమ్ లో చేపలకు, భూమి మీద కప్పలు, తొండలు, పక్షులకు ఆహారంగా ఉపయోగపడతాయి.
వర్మి కంపోస్టు .. వానపాములను పెంచి వాటికి ఆహారంగా పేడ, ఇతరత్రా వ్యవసాయ రద్ది పదార్తాలను వేసి నీళ్ళు చల్లు తుంటే కొంత కాలానికి వాన పాములు మేతగావేసిన వ్వర్థ పదార్థాలను తిని విసర్జిస్తాయి అదే వర్మి కంపోస్టు. ఇది పైరులకు చాల బలాన్నిస్తుంది. దీని తయారిని ప్రభుత్వం కూడా ప్రొత్స హించి సబ్సిడిని కూడా ఇస్తున్నది. వాన పాముల వలన ఇది అతి ముఖ్య ఉపయోగము.
పిత్తాశయంలో ఏర్పడే రాళ్లు వ్యాధికి చికిత్సగా యునానీ వైద్యంలో వానపాములను ఉపయోగిస్తారు.

## ఇవి చదవండి

* Edwards, Clive A. (Ed.) *Earthworm Ecology*. Boca Raton: CRC Press, 2004. Second revised edition. ISBN 0-8493-1819-X

* Lee, Keneth E. *Earthworms: Their Ecology and Relationships with Soils and Land Use*. Academic Press. Sydney, 1985. ISBN 0-12-440860-5

* Stewart, Amy. *The Earth Moved: On the Remarkable Achievements of Earthworms*. Chapel Hill, N.C.: Algonquin Books, 2004. ISBN 1-56512-337-9

వర్గం:అనెలిడా
చిన్నతిరుపతి

చిన్నతిరుపతి పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందిన వెంకటేశ్వరస్వామి దేవాలయాలు మన రాష్ట్రంలో చాలాచోట్ల ఉన్నాయి:

*కాళ్ళకూరు

*తెనాలి వైకుంఠపురం

*ద్వారకాతిరుమల
తెలుగు కురాన్

తెలుగులో ప్రచురించబడిన కురాన్ అనువాదాలు:
# చిలుకూరి నారాయణ రావు - కురాను షరీఫ్  - మద్రాసు - 1925
# ముహమ్మదు ఖాసిం ఖాన్ - ఖురాన్ షరీఫ్ 9 సూరాలు - హైదరాబాదు - 1941
# ముహమ్మద్ అబ్దుల్ గఫూర్ - కురానె మజీద్ - కర్నూలు - 1948
# షేక్ ఇబ్రాహీం నాసిర్ - అహమ్మదియ్యా కురాన్ - హైదరాబాదు - 1980
# హమీదుల్లా షరీఫ్ - దివ్య ఖుర్ ఆన్ - హైదరాబాదు - 1985
# అబుల్ ఇర్ఫాన్ - ఖురాన్ భావామృతం - హైదరాబాదు - 2004
# యస్.ఎం.మలిక్ - ఖుర్ ఆన్ అవగాహనం - హైదరాబాదు - 2007
# డాక్టర్ అబ్దుల్ రహీమ్ బిన్ ముహమ్మద్ మౌలానా, సౌదీ అరేబియా -2008
# ముహమ్మద్ అజీజుర్రహ్మాన్, అంతిమదైవగ్రంధం ఖుర్ ఆన్ [2870 పేజీలు] హైదరాబాదు- 2009
# అబ్దుల్ జలీల్, పవిత్ర ఖుర్ ఆన్, దారుల్ ఫుర్ ఖాన్, విజయవాడ.862 పేజీలు.-2010
#2012-డాక్టర్ ముహమ్మద్ అబ్దుల్ సత్తార్,జియాఉల్ ఖురాన్,(ఆల్లాహ్ అంతిమ ఆకాశ పరిశుద్ధ గ్రంధము),విశాఖపట్టణం.
#2012-ముహమ్మద్ అజీజుర్రహ్మాన్,అల్ ఖురానుల్ మజీద్ ,మౌలానా హాజీ హాఫిజ్ ఖ్వారీ ఫహీముద్దీన్ అహ్మద్ సిద్దీఖీ ,హైదరాబాద్
#2013,2024 - ముహమ్మద్ అజీజుర్రహ్మాన్,దివ్యగ్రంధం ఖుర్ ఆన్ ,మౌలానా వహీదుద్దీన్ ఖాన్,హైదరాబాద్,న్యూ ఢిల్లీ
వంకాయల

**వంకాయల (Vankayala) (ఇంటిపేరు)**

వంకాయల (Vankayala) తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు. వంకాయ అనే కూరగాయ పేరుతో ఇంటి పేరు.
* వంకాయల నరసింహం, మృదంగ విద్వాంసుడు.
* వంకాయల సత్యనారాయణమూర్తి, తెలుగు సినిమా నటుడు.
భగవద్గీత-కర్మసన్యాస యోగము

----
**గమనిక**
* భగవద్గీత అధ్యాయానుసారం పూర్తి పాఠము వికిసోర్స్‌లో ఉంది.
* భగవద్గీత ఒక్కో శ్లోకానికీ తెలుగు అనువాదం వికీసోర్స్‌లో ఉన్నది: భగవద్గీత (తెలుగు అనువాదము)
----

** కర్మసన్యాస యోగము**, భగవద్గీతలో ఐదవ అధ్యాయము. మహాభారత ఇతిహాసములోని భీష్మ పర్వము 25వ అధ్యాయము మొదలు 42వ అధ్యాయము వరకు 18 అధ్యాయములు భగవద్గీతగా ప్రసిద్ధము. కాని గీత ఒక ప్రత్యేక గ్రంథముగా భావింపబడుతుంది. కురుక్షేత్ర సంగ్రామం ఆరంభంలో సాక్షాత్తు కృష్ణ భగవానుడు అర్జునునకు బోధించిన జ్ఞానము గనుక ఇది హిందువుల పరమ పవిత్ర గ్రంథాలలో ఒకటి. సిద్ధాంత గ్రంథమైన భగవద్గీతయందు వేద, వేదాంత, యోగ విశేషాలున్నాయని విశ్వాసముగల వారి నమ్మకం. భగవద్గీతను తరచుగా "గీత" అని సంక్షిప్త నామంతో పిలుస్తారు. దీనిని "గీతోపనిషత్తు" అని కూడా అంటారు. భగవద్గీతలో భగవంతుని తత్వము, ఆత్మ తత్వము, జీవన గమ్యము, గమ్యసాధనా విధానాలు బోధింపబడ్డాయి.

**కర్మ సన్యాస యోగం**

అర్జునుడు: 
కర్మలను వదిలివేయమని ఒకసారీ, కర్మానుష్టానము చేయమని ఒక సారి చెప్తున్నావు. వీటిలో ఏది అనుసరించాలో చెప్పు?

కృష్ణుడు: 
కర్మత్యాగం, నిష్కామ కర్మ రెండూ శ్రేష్టమే ఐనా నిష్కామకర్మ ఉత్తమం. రాగద్వేషాది ద్వంద్వాభావాలు లేనివాడే నిజమైన సన్యాసి, అలాంటివారు మాత్రమే కర్మబంధాల నుండి తరిస్తారు.

జ్ఞానయోగం, కర్మయోగాలలో ఏది అవలంబించినా సరే ఒకటే ఫలితం ఉంటుంది. రెండూ ఒకటే అనే భావం కలిగిఉండాలి. యోగియై సన్యసించినవాడే బ్రహ్మజ్ఞానాన్ని పొందగలడు. నిష్కాముడు, శుద్ధ మనస్కుడు, ఇంద్రియ నిగ్రహి అన్ని ప్రాణులను తనవలనే చూస్కునేవాడిని ఎలాంటి కర్మలు బంధించలేవు.

కర్మయోగి చూసినా, వినినా, తాకినా, వాసన చూసినా, నిద్రించినా, శ్వాసించినా, మాట్లాడుతున్నా - ఆయా ఇంద్రియాలే వాటి విషయాల పనిచేస్తున్నయనుకుంటాడు కాని తానేమీ చేయడం లేదనే అనుభవం కలిగిఉంటాడు. ఫలితంపైన ఆశ లేక, ఈశ్వరార్పణంగా చేయుకర్మల వలన తామరాకుపై నీటిబొట్టు వలె పాపాలంటవు.

యోగులు అహంకారం లేక చిత్తశుద్ధి కొరకు మాత్రమే కర్మలు చేస్తారు. ఫలాపేక్ష కలవారు కర్మలచే సంసారంలో బంధించబడతారు. ఆత్మనిష్ఠుడు కర్మసంకల్పం చేయక, ఇతరులచే చేయింపక నవద్వారాలు గల ఈ శరీరంలో సుఖంగా ఉంటాడు.

కర్మ, కర్మ చేయడం, దాని ఫలితం ఆత్మ ప్రేరణ కాదు. ఆ ప్రేరణను మాయ చేస్తోంది. ఆత్మకు పాపపుణ్యాలతో సంబంధం లేదు. కాని అజ్ఞానం వలన ఆ భ్రాంతి కలుగుతోంది. ఆత్మజ్ఞానం ప్రాప్తి కలిగినవారికి అజ్ఞానం నశించి పరమాత్మ దర్శనం కలుగుతుంది. బ్రహ్మజ్ఞాన ఆసక్తిపరులు తమ బుద్ధినీ, మనుసునీ పరమాత్మ యందు నిలిపి మోక్షాన్ని పొందుతారు. విద్యా వినయాలుగల బ్రహ్మజ్ఞాని బ్రాహ్మణుని యందు, చండాలుని యందు, ఆవు, కుక్క, ఏనుగు అన్నిటి యందు ఒకే దృష్టి కలిగి ఉంటాడు. అతడు ఈ జన్మలోనే పరబ్రహ్మను చేరుతాడు.

సుఖాలకు పొంగక, దుఃఖాలకు క్రుంగని స్థిరబుద్ధి కలవాడే నిజమైన బ్రాహ్మణుడు, బ్రహ్మజ్ఞాని. అతడు బ్రహ్మాన్ని ఆత్మలోనే దర్శించి నిత్యమైన బ్రహ్మానందాన్ని పొందుతాడు. తాత్కాలికాలైన, దుఃఖకారకాలైన ఇంద్రియ సుఖాలను బ్రహ్మజ్ఞాని కోరడు. ఎవరైతే ఈ జన్మలోనే కామక్రోధాలను జయిస్తారో వారు ఆత్మజ్ఞానం పొందుతారు.
ఎవరైతే స్వతంత్రుడై ఆత్మ యందే సుఖిస్తూ, ఆడుకుంటూ, ప్రకాశిస్తుంటారో, పాపపుణ్యాలను నశింపచేసుకొని జితేంద్రియుడై నిస్సందేహంగా ఉంటారో ఎల్లప్పుడూ అన్ని జీవుల సుఖం కోరువానికి మాత్రమే బ్రహ్మత్వం, బ్రహ్మానందం లభిస్తుంది. దృష్టిని భ్రూమధ్యంపై కేంద్రీకరించి ప్రాణ, అపాన మొదలగు వాయువులను సమం చేసి మనసు, బుద్ధి, ఇంద్రియాలను స్వాధీనం చేస్కొని కోరిక, కోపం, భయం మొదలగువాటిని విడిచిన జ్ఞాని ముక్తుడవుతాడు. తపస్సులకు, యాగాలకు నేనే భోక్తను. నేనే సర్వలోకాలకు అధిపతిని, దైవాన్ని, సర్వభూతహితుడను. నన్ను తెలుసుకున్న యోగి క్షేమాన్ని పొందుతాడు
భగవద్గీత-జ్ఞానవిజ్ఞాన యోగము

----
**గమనిక**
* భగవద్గీత అధ్యాయానుసారం పూర్తి పాఠము వికిసోర్స్‌లో ఉంది.
* భగవద్గీత ఒక్కో శ్లోకానికీ తెలుగు అనువాదం వికీసోర్స్‌లో ఉన్నది: భగవద్గీత (తెలుగు అనువాదము)
----

**జ్ఞానవిజ్ఞాన యోగము**, భగవద్గీతలో ఏడవ అధ్యాయము. మహాభారత ఇతిహాసములోని భీష్మ పర్వము 25వ అధ్యాయము మొదలు 42వ అధ్యాయము వరకు 18 అధ్యాయములు భగవద్గీతగా ప్రసిద్ధము. కాని గీత ఒక ప్రత్యేక గ్రంథముగా భావింపబడుతుంది. కురుక్షేత్ర సంగ్రామం ఆరంభంలో సాక్షాత్తు కృష్ణ భగవానుడు అర్జునునకు బోధించిన జ్ఞానము గనుక ఇది హిందువుల పరమ పవిత్ర గ్రంథాలలో ఒకటి. సిద్ధాంత గ్రంథమైన భగవద్గీతయందు వేద, వేదాంత, యోగ విశేషాలున్నాయని విశ్వాసముగల వారి నమ్మకం. భగవద్గీతను తరచుగా "గీత" అని సంక్షిప్త నామంతో పిలుస్తారు. దీనిని "గీతోపనిషత్తు" అని కూడా అంటారు. భగవద్గీతలో భగవంతుని తత్వము, ఆత్మ తత్వము, జీవన గమ్యము, గమ్యసాధనా విధానాలు బోధింపబడ్డాయి.

కృష్ణుడు:

నన్ను సంపూర్ణంగా ఎలా తెలుసుకోవాలి అనే జ్ఞానము, దేన్ని తెలుసుకుంటే ఇక తెలుసుకోవలసినది ఉండదో అటువంటి జ్ఞానాన్ని చెప్తాను విను.

వేయిమందిలో ఏ ఒక్కడో మోక్షానికి ప్రయత్నిస్తున్నాడు.అలాంటి వేయిమందిలో ఏ ఒక్కడో నన్ను తెలుసుకోగలుగుతున్నాడు.

నా ఈ ప్రకృతి భూమి, నీరు, అగ్ని, వాయువు, ఆకాశం, మనసు, బుద్ధి, అహంకారం అనే ఎనిమిది భాగాలుగా విభజింపబడిఉంది. ఈ కనబడే అపర అను ప్రకృతి కంటే పర అనబడు సమస్త విశ్వాన్ని ధరించు నా ప్రకృతి ఉత్తమమైనది.అన్నిభూతాలూ ఈ రెండు ప్రకృతులవలనే పుట్టాయి.సృష్టి, నాశనాలకు నేనే కారకుడను. నాకంటే శ్రేష్ఠమైనది లేదు.

దారమున మణులు కుచ్చబడినట్లు సమస్తము నాయందే కూర్చబడిఉంది.

నీళ్ళల్లో రుచి, సూర్యచంద్రులలో కాంతి, వేదాలలో "ఓం"కారం,ఆకాశాన శబ్దం,మనుషులలో పౌరుషం,భూమి యందు సువాసన,అగ్ని యందు తేజస్సు,జీవులందు ప్రాణం,తాపసులలో తపస్సు,అన్ని ప్రాణులకు మూలకారణం,బుద్ధిమంతులలో ధైర్యం,బలవంతులలో కామరాగాలు లేని బలం,సర్వజీవులలో ధర్మవిరుద్ధం కాని కామం నేనే.

త్రిగుణాలన్ని నా ఆధీనమే,నేను వాటికి కాదు. ప్రపంచమంతా ఈ త్రిగుణాలచే సమ్మోహితం కావడం వలన శాశ్వతున్ని ఐన నన్ను తెలుసుకోలేకపోతున్నారు.

త్రిగుణాతీతమూ,దైవతమూ ఐన నా మాయ దాటడానికి సాధ్యము కాదు.ఐనా నన్ను శరణు జొచ్చువారికి అది సులభసాధ్యము. రాక్షసభావులూ,మూఢులూ,మూర్ఖులూ,నీచులూ నన్ను పొందలేరు. ఆపదలపాలైనవాడు,తెలుసుకోగోరేవాడు,సంపదను కోరేవాడు,జ్ఞాని అను నాలుగు విధాలైన పుణ్యాత్ములు నన్ను సేవిస్తారు. వీళ్ళు నలుగురూ ఉత్తములే కాని జ్ఞాని ఎల్లపుడు నా యందే మనసు నిలుపుకొని సేవిస్తాడు కాబట్టి అతడు నాకు,అతడికి నేను చాలా ఇష్టులము, అతడు శ్రేష్టుడు.

అనేకజన్మల పిదప "వాసుదేవుడే సమస్తము" అని గ్రహించిన జ్ఞాని నన్నే సేవిస్తాడు.

ఎవరు ఏ దేవతను ఆరాధిస్తే నేను ఆయా దేవతల ద్వారానే వారి కోరికలు తీరుస్తున్నాను.ఆ దేవతలందు శ్రద్ధ, విశ్వాసం కలిగేలా చేస్తున్నాను.వారు ఆరాధించిన రూపాల దేవతలను వారు పొందుతారు.నన్ను సేవించినవారు నన్ను పొందుతారు.

నిర్వికారమూ, సర్వాతీతము ఐన నా స్వస్వరూపాన్ని గుర్తించలేక అజ్ఞానులు నన్ను మనిషిగా భావిస్తున్నారు.యోగమాయచే కూడినవాడవడం చేత నన్ను వారు తెలుసుకోలేరు. భూత, భవిష్యత్, వర్తమాన కాలాలలోని సర్వజీవులూ నాకు తెలుసు.నేనెవ్వరికీ తెలియదు. రాగద్వేషాలచే కలిగిన సుఖదుఃఖాలచే జీవులు మోహించబడుచున్నారు.పాపరహితులైన పుణ్యాత్ములు మాత్రమే నన్ను సేవించగలరు. ఎవరైతే మోక్షం కోసం నన్ను ఆరాధించి సాధన చేస్తారో వారు మాత్రమే కర్మతత్వాన్నీ, పరబ్రహ్మనూ తెలుసుకుంటారు. భూతాధిపతిని, దైవాన్ని, యజ్ఞాధిపతిని ఐన నన్ను తెలుసుకొన్నవాళ్ళూ మరణకాలంలో కూడా నన్ను మరిచిపోరు.
భగవద్గీత-అక్షరపరబ్రహ్మ యోగము

----
**గమనిక**
* భగవద్గీత అధ్యాయానుసారం పూర్తి పాఠము వికిసోర్స్‌లో ఉంది.
* భగవద్గీత ఒక్కో శ్లోకానికీ తెలుగు అనువాదం వికీసోర్స్‌లో ఉన్నది: భగవద్గీత (తెలుగు అనువాదము)
----

**అక్షరపరబ్రహ్మ యోగము**, భగవద్గీతలో ఎనిమిదవ అధ్యాయము. మహాభారత ఇతిహాసములోని భీష్మ పర్వము 25వ అధ్యాయము మొదలు 42వ అధ్యాయము వరకు 18 అధ్యాయములు భగవద్గీతగా ప్రసిద్ధము. కాని గీత ఒక ప్రత్యేక గ్రంథముగా భావింపబడుతుంది. కురుక్షేత్ర సంగ్రామం ఆరంభంలో సాక్షాత్తు కృష్ణ భగవానుడు అర్జునునకు బోధించిన జ్ఞానము గనుక ఇది హిందువుల పరమ పవిత్ర గ్రంథాలలో ఒకటి. సిద్ధాంత గ్రంథమైన భగవద్గీతయందు వేద, వేదాంత, యోగ విశేషాలున్నాయని విశ్వాసముగల వారి నమ్మకం. భగవద్గీతను తరచుగా "గీత" అని సంక్షిప్త నామంతో పిలుస్తారు. దీనిని "గీతోపనిషత్తు" అని కూడా అంటారు. భగవద్గీతలో భగవంతుని తత్వము, ఆత్మ తత్వము, జీవన గమ్యము, గమ్యసాధనా విధానాలు బోధింపబడ్డాయి.
ఎడమ|thumb|గీతోపదేశం చేస్తున్న కృష్ణుడు

అర్జునుడు:

కృష్ణా బ్రహ్మము, ఆధ్యాత్మము, కర్మ, అధిభూతం, అధిదైవము అనగా ఏమిటి?ఈ దేహంలో అధియజ్ఞుడు అంటే ఎవరు?అతడెలా ఉంటాడు?యోగులు మరణసమయంలో నిన్ను ఏ విధంగా తెలుసుకుంటారు.

భగవానుడు:

నాశనంలేనిదీ, సర్వోత్కృష్టమైనది బ్రహ్మము.ప్రకృతి సంబంధమైన స్వబావాలే ఆధ్యాత్మము.భూతాల ఉత్పత్తి కైన సంఘటనయే ధర్మము.నాశనమయ్యే పదార్థము అధిభూతం.పురుషుడు అధిదైవతం.అంతర్యామి ఐన నేనే అధియజ్ఞుడిని.

మరణమందు కూడా ఎవరైతే నన్నే తలచుకుంటూ శరీరాన్ని విడిచినవాడు నన్నే పొందుతాడు.ఎవడు అంత్యకాలంలో ఏ భావంతో మరణిస్తాడో ఆ భావాన్నే పొందుతాడు.

కాబట్టి నన్నే స్మరిస్తూ యుద్ధం చెయ్యి.అన్యచింతనలు లేని మనసుతో పరమాత్మను ధ్యానించేవాడు అతడినే పొందుతాడు.

ఎవడైతే అంత్యకాలంలో ప్రాణవాయువును భౄమధ్యంలో నిలిపి పురాణపురుషుడు, అణువుకంటే అణువు, అనూహ్యమైనవాడు సూర్యకాంతితేజోమయుడు ఐన పరమాత్మున్ని ధ్యానిస్తాడొ అతడు ఆ పరమాత్మనే పొందుతాడు.

వేదవేత్తలు, నిష్కాములు కోరుకునేదాన్ని క్లుప్తంగా చెప్తాను.నవద్వారాలను బంధించి, ఇంద్రియనిగ్రహం కల్గి, మనోవృత్తులను నిరోధించి, ప్రాణాన్ని బ్రహ్మరంధ్రంలో నిలిపి ఓంకారాన్ని ధ్యానిస్తూ, నన్ను స్మరిస్తూ మరణించేవాడు పరమపదాన్ని పొందుతాడు.ఇతర అలోచనలు లేకుండా నన్నే స్మరిస్తూ నమ్ముకున్నవాడు తిరిగి ఈ దుఃఖపూరిత అశాశ్వత లోకంలో జన్మించక నన్నే పొందుతాడు.

బ్రహ్మలోకము వరకూ పునర్జన్మ ఉందికానీ నన్నుచేరినవారికి లేదు.బ్రహ్మకు వేయివేయియుగాలు ఒక పగలు, వేయియుగాలు ఒక రాత్రి.అతని పగటి కాలంలో పుట్టిన ప్రకృతి అతని రాత్రికాలంలో లయమవుతుంది.అలానే సకలజీవులు కూడా.ప్రకృతికి అతీతమైన, శాశ్వతమైన పరబ్రహ్మ మాత్రం నశించదు.అదే నా నివాస స్థానం.అది ఇంద్రియాలకు గోచరం కాదు.

సమస్తప్రాణులు ఉన్న, జగత్తు అంతా వ్యాపించి ఉన్న పరమాత్మ భక్తసులభుడు.

అగ్ని, జ్యోతి, పగలు, శుక్లపక్షం, ఉత్తరాయణ మార్గాలలో జన్మించినవారు పరబ్రహ్మను పొంది పునర్జన్మను పొందరు.

పొగ, రాత్రి, కృష్ణపక్షం, దక్షిణాయనం లలో మరణించినవారు తిరిగి జన్మిస్తారు.ఇవి తెలిసిన యోగి భ్రాంతి చెందడు.కాబట్టి యోగయుక్తుడవై ఉండు.

దీనిని గ్రహించిన జ్ఞాని వేద, యజ్ఞ, జపతపాదుల వలన కలిగే పుణ్యస్థానాన్ని అధిగమించి శాశ్వత బ్రహ్మపదాన్ని పొందుతాడు.
భగవద్గీత-భక్తి యోగము

-------------
**గమనిక**
* భగవద్గీత అధ్యాయానుసారం పూర్తి పాఠము వికిసోర్స్‌లో ఉన్నది.

* భగవద్గీత ఒక్కో శ్లోకానికీ తెలుగు అనువాదం వికీసోర్స్‌లో ఉన్నది: భగవద్గీత (తెలుగు అనువాదము)
-----------------

**భక్తి  యోగము**, భగవద్గీతలో పన్నెండవ అధ్యాయము. మహాభారత ఇతిహాసములోని భీష్మ పర్వము 25వ అధ్యాయము మొదలు 42వ అధ్యాయము వరకు 18 అధ్యాయములు భగవద్గీతగా ప్రసిద్ధము. కాని గీత ఒక ప్రత్యేక గ్రంధముగా భావింపబడుతుంది. కురుక్షేత్ర సంగ్రామం ఆరంభంలో సాక్షాత్తు కృష్ణ భగవానుడు అర్జునునకు బోధించిన జ్ఞానము గనుక ఇది హిందువుల పరమ పవిత్ర గ్రంధాలలో ఒకటి. సిద్ధాంత గ్రంథమైన భగవద్గీతయందు వేద, వేదాంత, యోగ విశేషాలున్నాయని విశ్వాసముగల వారి నమ్మకం. భగవద్గీతను తరచుగా "గీత" అని సంక్షిప్త నామంతో పిలుస్తారు. దీనిని "గీతోపనిషత్తు" అని కూడా అంటారు. భగవద్గీతలో భగవంతుని తత్వము, ఆత్మ తత్వము, జీవన గమ్యము, గమ్యసాధనా విధానాలు బోధింపబడ్డాయి.
thumb|భగవద్గీతను ప్రబోధిస్తున్న శ్రీకృష్ణుడు

అర్జునుడు:
సగుణారాధకులు,నిర్గుణారాధకులు వీరిద్దరిలో ఎవరు శ్రేష్ఠులు?

కృష్ణుడు:

నిత్యం తమ మనసులో నన్నే ఏకాగ్రచిత్తంతో ఉపాసించే భక్తులే శ్రేష్ఠులు.నిరాకార నా రూపాన్ని పూజించువారు ద్వంద్వాతీతులు.ఇంద్రియ నిగ్రహం కలిగి సర్వ్యవ్యాపము నిశ్చలము,నిత్యసత్యము ఐన నా నిరాకారమును పూజించువారు కూడా నన్నే పొందుతారు.
సగుణోపాసన కన్న నిర్గుణోపాసన శ్రేష్ఠము.దేహాభిమానం కలిగిన వారికి అవ్యక్తమైన నిర్గుణబ్రహ్మము లభించడం కష్టం.
ఎవరైతే సర్వకర్మఫలాలు నాకు సమర్పించి,నన్ను  ఏకాగ్రతతో ధ్యానిస్తారో వారు మృత్యురూపమైన సంసారాన్ని తరింపచేస్తాను.
మనసును,బుద్దిని నా యందే లగ్నం చేసి ధ్యానిస్తే నీవు నా యందే ఉంటావు.మనసు లగ్నం చేయడం కాకపోతే అభ్యాసయోగంతో ప్రయత్నించు.అది కూడా కష్టమైతే నాకు ఇష్టమైన పనులు చెయ్యి.అది కూడా సాధ్యం కానిచో నన్ను శరణు పొంది నీ సర్వ కర్మఫలాలు నాకు సమర్పించు.
అభ్యాసం కంటే జ్ఞానం ,అంతకంటే ధ్యానం దానికన్నా కర్మఫలత్యాగం శ్రేష్ఠం.త్యాగం వలనే శాంతి కలుగుతుంది.
సర్వప్రాణులందూ ద్వేషం లేనివాడై,స్నేహం,దయను కలిగి,దేహేంద్రియాల పైన మమకారం లేని వాడై,సుఖదుఃఖాలు లేనివాడై,ఓర్పు కలిగి,నిత్య సంతోషంతో నిర్మల మనస్కుడై మనసును,బుద్దిని నా యందు నిలిపిన భక్తుడే నాకు ప్రియుడు.
లోకాన్ని భయపెట్టక,తాను లోకానికి భయపడక,ఆనంద ద్వేష భయచాంచల్య రహితుడైన వాడు నాకు ఇష్టుడు.
కోరికలు లేక,పరిశుద్దుడై,సమర్థత కలిగి తటస్థుడుగా ఉంటూ కర్మఫలితాల పైన ఆశలేనివాడు నాకు ఇష్టుడు.
సంతోషం,దుఃఖం,ద్వేషం,శుభాశుభములను వదిలినవాడు నాకు ప్రియుడు.
శత్రుమిత్రుల యందు సమానదృష్టిగలవాడు,మాన,అవమానములందు,చలి,వేడి యందు,సుఖదుఃఖాలందు సమదృష్టి గలవాడు,కోరికలు లేనివాడు,దొరికినదానితో తృప్తిచెందేవాడు,మౌనియై,స్థిరనివాసం లేక,స్థిరచిత్తం కలిగిన భక్తుడే నాకు ప్రియుడు.
పైన చెప్పిన ధర్మాన్ని నమ్మి ఆచరించి నన్ను ఉపాసించేవాడు నాకు అత్యంత ఇష్టుడు.
భగవద్గీత-రాజవిద్యారాజగుహ్య యోగము

-------------
**గమనిక**
* భగవద్గీత అధ్యాయానుసారం పూర్తి పాఠము వికిసోర్స్‌లో ఉన్నది.

* భగవద్గీత ఒక్కో శ్లోకానికీ తెలుగు అనువాదం వికీసోర్స్‌లో ఉన్నది: భగవద్గీత (తెలుగు అనువాదము)
-----------------
thumb

**రాజవిద్యారాజగుహ్య యోగము**, భగవద్గీతలో తొమ్మిదవ అధ్యాయము. మహాభారత ఇతిహాసములోని భీష్మ పర్వము 25వ అధ్యాయము మొదలు 42వ అధ్యాయము వరకు 18 అధ్యాయములు భగవద్గీతగా ప్రసిద్ధము. కాని గీత ఒక ప్రత్యేక గ్రంధముగా భావింపబడుతుంది. కురుక్షేత్ర సంగ్రామం ఆరంభంలో సాక్షాత్తు కృష్ణ భగవానుడు అర్జునునకు బోధించిన జ్ఞానము గనుక ఇది హిందువుల పరమ పవిత్ర గ్రంధాలలో ఒకటి. సిద్ధాంత గ్రంథమైన భగవద్గీతయందు వేద, వేదాంత, యోగ విశేషాలున్నాయని విశ్వాసముగల వారి నమ్మకం. భగవద్గీతను తరచుగా "గీత" అని సంక్షిప్త నామంతో పిలుస్తారు. దీనిని "గీతోపనిషత్తు" అని కూడా అంటారు. భగవద్గీతలో భగవంతుని తత్వము, ఆత్మ తత్వము, జీవన గమ్యము, గమ్యసాధనా విధానాలు బోధింపబడ్డాయి.

కృష్ణుడు:

అత్యంత రహస్యమైన,విద్యలకు రాజు ఐన విద్యను అసూయలేని నీకు చెప్తాను విను. ఈ విద్య రహస్యము,ఉత్తమం,ఫలప్రదం,ధర్మయుక్తం,సులభము,శాశ్వతం.
దీన్ని పాటించనివారు పుడుతూనే ఉంటారు.
నిరాకారుడనైన నేను సృష్టి మొత్తం వ్యాపించి ఉన్నాను.అంతా నాలోనే ఉంది.నేను వాటియందు లేను. జీవకోటి నన్ను ఆశ్రయించిలేదు.నా ఈశ్వర శక్తిని చూడు.నేనే అంతా సృష్టించి పోషిస్తున్నప్పటికీ వాటిని ఆశ్రయించి ఉండను.ప్రాణులన్నీ నాయందే ఉన్నాయి.
ప్రళయకాలంలో అన్ని ప్రాణులూ నా మాయలోనే లయమవుతాయి,సృష్టి మొదలులో నా మాయతో తిరిగి పుట్టిస్తాను.
అయినా నేను తటస్థంగా ఉండడం వలన ఆ కర్మలు నన్ను అంటవు.
నా సంకల్పం చేతనే నా మాయ సృష్టి కార్యం చూస్తోంది.
నా తత్వం తెలియని వాళ్ళూ నన్ను సామాన్యుడిగా భావించి తిరస్కరిస్తారు.
అలాటివాళ్ళూ వ్యర్థ కర్మలతో,దురాశలతో అజ్ఞానంచే రాక్షసభావాలకు గురి అవుతున్నారు.
మహాత్ములు నా తత్వం తెలుసుకొని నిశ్చలభక్తి తో నన్ను సేవిస్తున్నారు.
కొందరు జ్ఞానయోగులు ద్వైత,అద్వైత పద్దతులలో నన్ను ఉపాసిస్తున్నారు.
యజ్ఞమూ,దానికి ఉపయోగపడు పదార్థాలూ,ఫలితము,అగ్ని అన్నీ నేనే.
తల్లి,తండ్రి,తాత,తెలుసుకోదగినవాడు,వేదాలు,ఓంకారము అన్నీ నేనే.
ఆశ్రయము,ప్రభువు,సాక్షి,ఆధారము,హితుడు,కారణము నేనే.
కరువు,సస్యశ్యామలం,మృత్యువు,అమృతం,సత్,అసత్ అన్నీ నేనే.
స్వర్గం పొందాలనే కోరికతో కర్మలు చేసేవాళ్ళూ అది పొంది భోగాలు అనుభవించి పుణ్యఫలం క్షీణించగానే మళ్ళీ భూలోకంలో పుడతారు.
నిరంతరము నా ధ్యాసలోనే ఉంటూ,నన్నే ఉపాసించే వారి యోగక్షేమాలను నేనే చూసుకుంటాను.
శ్రద్దాభక్తులతో ఇతర దేవతలను పూజించేవారు కూడా నన్ను పూజించేవారే అగుచున్నారు.కాని అది చుట్టుమార్గం.
వారు నా స్వరూపాన్ని తెలుసుకోకపోవడం వలన పునర్జన్మలు పొందుతున్నారు.
దేవతలను పూజించేవారు దేవలోకాన్ని,పితరులను పూజించేవారు పితృలోకాన్ని,భూతాలను పూజించేవారు భూతలోకాన్ని పొందుతారు.నన్ను సేవించేవాళ్ళు నన్నే పొందుతారు.
భక్తితో సమర్పించే ఆకు కానీ,పువ్వు కానీ,పండు కాని ,నీళ్ళైనా కాని నేను ప్రేమతో స్వీకరిస్తాను.
నువ్వు చేయు పని,భోజనం,హోమం,దానం,తపం అన్నీ నాకూ సమర్పించు.అప్పుడు కర్మల నుండి విముక్తుడవై నన్ను పొందుతావు.
ఇష్టము,అయిష్టము అన్న భేదం నాకు లేదు.అంతా సమానమే.నాను భజించువారిలో నేను,నాలో వారు ఉంటాము.
స్థిరభక్తితో సేవించువారు ఎంత దురాచారులైనా వారు సాధువులే.అలాంటివారు తొందరగానే పరమశాంతి పొందుతారు.నా భక్తుడు ఎన్నడూ చెడిపోడని ప్రతిజ్ఞ గా చెప్పవచ్చు.
పాపులైనా కానీ,స్త్రీ,వైశ్య,శూద్రులైనా కాని నన్ను ఆశ్రయిస్తే నిశ్చయంగా మోక్షం పొందుతారు.
నాయందు మనసు నిల్పి,నా భక్తుడవై,నన్నే సేవించు.నన్నే నమ్మి,నాకే నమస్కరిస్తూ,నాయందే దృష్టి నిలిపితే నన్ను పొందితీరుతావు.
భగవద్గీత-గుణత్రయవిభాగ యోగము

----
**గమనిక**
* భగవద్గీత అధ్యాయానుసారం పూర్తి పాఠము వికిసోర్స్‌లో ఉంది.
* భగవద్గీత ఒక్కో శ్లోకానికీ తెలుగు అనువాదం వికీసోర్స్‌లో ఉన్నది: భగవద్గీత (తెలుగు అనువాదము)
----

**గుణత్రయవిభాగ యోగము**, భగవద్గీతలో పదినాల్గవ అధ్యాయము. మహాభారత ఇతిహాసములోని భీష్మ పర్వము 25వ అధ్యాయము మొదలు 42వ అధ్యాయము వరకు 18 అధ్యాయములు భగవద్గీతగా ప్రసిద్ధము. కాని గీత ఒక ప్రత్యేక గ్రంథముగా భావింపబడుతుంది. కురుక్షేత్ర సంగ్రామం ఆరంభంలో సాక్షాత్తు కృష్ణ భగవానుడు అర్జునునకు బోధించిన జ్ఞానము గనుక ఇది హిందువుల పరమ పవిత్ర గ్రంథాలలో ఒకటి. సిద్ధాంత గ్రంథమైన భగవద్గీతయందు వేద, వేదాంత, యోగ విశేషాలున్నాయని విశ్వాసముగల వారి నమ్మకం. భగవద్గీతను తరచుగా "గీత" అని సంక్షిప్త నామంతో పిలుస్తారు. దీనిని "గీతోపనిషత్తు" అని కూడా అంటారు. భగవద్గీతలో భగవంతుని తత్వము, ఆత్మ తత్వము, జీవన గమ్యము, గమ్యసాధనా విధానాలు బోధింపబడ్డాయి.

భగవానుడు:

మునుల మోక్షకారణమైన జ్ఞానాన్ని నీకు మళ్ళీ చెబుతాను విను.దీనిని ఆచరించినవారు నా స్వరూపాన్ని పొంది జననమరణాలను అతిక్రమిస్తారు.
మూడుగుణాలు కలిగిన "మాయ" అనే ప్రకృతి అనే గర్భంలో క్షేత్రబీజాన్ని నాటగా సర్వభూత ఉత్పత్తి జరుగుతోంది.అన్ని జీవరాసులకూ ప్రకృతే తల్లి, నేనే తండ్రి.
ప్రకృతి సత్వ, రజో, తమోగుణాలచే కూడి ఉంటుంది.నిర్వికార జీవికి ప్రకృతి సహవాసం కలిగినప్పుడు ఈ గుణాలకు బద్ధుడవుతున్నాడు.
సత్వ గుణం పరిశుద్ధమైనది.అది పాపాలనుండి దూరం చేస్తుంది.ఈ గుణం కలిగినవారు సౌఖ్యం, జ్ఞానం చే బంధితులు అవుతారు.
రజోగుణం కామ, మోహ, కోరికల కలయిక చేత కలుగుతోంది.ఈ గుణం కలిగిన జీవుడు కర్మలచే బంధితులు అవుతారు.
అజ్ఞానం చేత పుట్టు తమోగుణం జీవులను భ్రాంతిలో ముంచివేస్తోంది.సోమరితనం, నిద్ర, పొరపాటు అనేవాటితో బంధితులను చేస్తుంది.
సత్వగుణం జీవున్ని సుఖబద్ధుడిగా, రజోగుణం పనిచేయువానిగా, తమోగుణం ప్రమాదకారిగా చేస్తుంది.
ఒక్కొక్కప్పుడు ఒక్కో గుణం ఆధిపత్యం వహిస్తుంది.
సర్వేంద్రియాలు జ్ఞానకాంతిచే ప్రకాశిస్తున్నప్పుడు సత్వగుణం ఉందని,
లోభం, అశాంతి, ఆశలు ఉన్నప్పుడు రజోగుణం,
సోమరితనం, ప్రమాదం, మూర్ఖత్వం ఉన్నప్పుడు తమోగుణం ఉన్నాయని తెలుసుకో.
సత్వగుణంతో ఉన్నప్పుడు మరణించిన బ్రహ్మజ్ఞానులు పొందే ఉత్తమలోకాలు, రజోగుణం ఉన్నప్పుడు మరణిస్తే మానవజన్మ, తమోగుణం ఉన్నప్పుడు చనిపోయినవాడు పశుపక్ష్యాదుల జన్మ పొందుతారు.
సత్వకర్మల వలన నిర్మల సౌఖ్యం, రాజస కర్మల వలన దుఃఖం, తామసకర్మల వలన అవివేకం కలుగుతాయి.
సత్వగుణం వలన జ్ఞానం, రజోగుణం వలన లోభం, తమోగుణం వలన అజ్ఞానం, భ్రాంతి, ప్రమాదాలు ఏర్పడుతాయి.
అన్ని పనుల యందూ త్రిగుణాలే కర్తలనీ, పరమాత్మ వీటికి అతీతుడని తెలుసుకొన్నవాడు నా భావం పొందుతాడు.
జీవి వీటిని దాటినప్పుడే బ్రహ్మానందం పొందగలడు.

అర్జునుడు:
వీటిని అతిక్రమించినవారి లక్షణాలు ఏవి?అసలు ఎలా వీటిని దాటాలి?

కృష్ణుడు:

ఈ గుణాల ఫలితాలు లభిస్తే ద్వేషింపక, లభించనప్పుడు ఆశింపక, సాక్షిగా, తను ఏమీ చేయడం లేదనుకొంటూ, తన అసలు స్వభావం గ్రహించి, సుఖదుఃఖాలను, మట్టీ, రాయి, బంగారు లను సమానంగా చూస్తూ, ప్రియము, అప్రియముల పైన సమాన దృష్టి కల్గి, ధీరుడై, పొగడ్తలు, నిందలు, మానము, అవమానము, శత్రుమిత్రులందు లందు సమబుద్ధి కల్గి, నిస్సంకల్పుడై ఉన్నవాడు గుణాతీతుడు.
నిత్యమూ నన్నే నిశ్చలభక్తితో సేవించేవాడు, త్రిగుణాలను అతిక్రమించి బ్రహ్మత్వానికి అర్హుడవుతాడు.
పరమాత్మకు, మోక్షధర్మాలకు, సచ్చిదానందానికీ, నిరాకార బ్రహ్మానికి నేనే మూలము.
భగవద్గీత-పురుషోత్తమప్రాప్తి యోగము

----
**గమనిక**
* భగవద్గీత అధ్యాయానుసారం పూర్తి పాఠము వికిసోర్స్‌లో ఉంది.
* భగవద్గీత ఒక్కో శ్లోకానికీ తెలుగు అనువాదం వికీసోర్స్‌లో ఉన్నది: భగవద్గీత (తెలుగు అనువాదము)
----

శ్రీకృష్ణుడు:

వ్రేళ్ళు పైకీ, కొమ్మలు దిగువకూ ఉన్నదీ, వేద అనువాకాలే ఆకులు కలదీ ఐన అశ్వత్థవృక్షం ఒక్కటి ఉందని చెప్పబడుతున్న వృక్షాన్ని తెలిసినవాడే వేదవిదుడని తెలుసుకో.
దీని కొమ్మలు త్రిగుణాల వలనే విస్తరించి ఇంద్రియార్థాలే చిగుళ్ళుగా కల్గి, క్రిందికీ మీదికీ వ్యాపించి ఉన్నాయి.కాని మనుష్య లోకంలో కర్మానుబంధంతో దిగువకు పోయే వేళ్ళు కూడా ఉన్నాయి.
సంసారం లోని ప్రాణులు ఈ చెట్టు యొక్క స్వరూపం తెలుసుకోలేరు.ఈ సంసారవృక్షాన్ని మూలంతో పాటు వైరాగ్యంతోనే ఛేదించాలి.
దేనిని పొందితే తిరిగి సంసారం లోనికి రామో ఈ విశ్వము ఎవరి వలన సాగుతుందో అతన్ని శరణు వేడెదము అన్న భావనతో సాధన చేయాలి.
బ్రహ్మజ్ఞానులై దురహంకారం, చెడుస్నేహాలు, చెడు ఊహలు లేక కోరికలను విడిచి ద్వంద్వాతీతులైన జ్ఞానులు మాత్రమే మోక్షం పొందుతారు.
చంద్ర, సూర్య, అగ్నులు దేనిని ప్రకాశింపచేయలేరో, దేనిని పొందితే తిరిగి రానక్కరలేదో అలాంటి స్వయంప్రకాశమైనదే నా పరమపదం.
నా పురాతన అంశయే జీవుడుగా మారి, జ్ఞానేంద్రియాలను మనసుగ్నూ ఆకర్షిస్తున్నారు.
గాలి సువాసన తీసుకుపోయేట్లు జీవుడు కొత్త శరీరం పొందేటప్పుడు పూర్వశరీర భావాలను తీసుకెలుతున్నాడు.
మనసు సహాయంతో ఇంద్రియవిషయాలను జీవుడు అనుభవిస్తున్నాడు.
జీవుడి దేహాన్ని త్యజించడం, గుణప్రభావం చే మరో కొత్త దేహాన్ని పొందడం మూర్ఖులు తెలుసుకోలేరు.జ్ఞానులు మాత్రమే తెలుసుకోగలరు.
ఆత్మానుభవం చేత తమ బుద్ధిలో దీనిని చూడగలుతారు.కాని చిత్తశుద్ధి లేని సాధన చేత కనిపించదు.
సూర్య, చంద్ర, అగ్నుల తేజస్సు నాదే.
నా శక్తి చే, నేనే భూమియందు ప్రవేశించి సర్వభూతాలను ధరిస్తున్నాను.రసస్వరూపుడైన చంద్రూడినై అన్ని సస్యాలను పోషిస్తున్నాను.
జీవుల జఠరాగ్ని స్వరూపంతో అవి తినే నాలుగురకాల ఆహారాలను ప్రాణ, అపాన వాయువులతో కూడి నేనే జీర్ణం
చేస్తున్నాను.
నేనే అందరి అంతరాత్మను.జ్ఞాపకం, జ్ఞానం, మరుపు నావలనే కలుగుతున్నాయి.నేనే వేదవేద్యుడను, వేదాంతకర్తను, వేదవేత్తనూ కూడా అయి ఉన్నాను.
క్షర, అక్షర అని రెండు రకాలు.ప్రపంచభూతాలన్నీ క్షరులనీ, కూటస్థుడైన నిర్వికల్పుడు మాత్రమే అక్షరుడు.
వీరిద్దరికంటే ఉత్తముడు పరమాత్మ.అతడే మూడు లోకాలను పోషిస్తోన్న అక్షయుడూ, నాశనం లేనివాడు.
అందువలనే పరమాత్మ వేదాలలో పురుషోత్తమునిగా కీర్తింపబడ్డాడు.
భ్రాంతిని వదిలి, నన్నే పరమాత్మగా తెలుసుకొన్నవాడు సర్వజ్ఞుడై, అన్నివిధాలా నన్నే సేవిస్తాడు.
అర్జునా!అతిరహస్యమైన ఈ శాస్త్రాన్ని నీ నిమిత్తమై చెప్పాను.దీనిని గ్రహించినవాడు జ్ఞానియై, కృతార్థుడవుతాడు.

## [[త్రైత సిద్ధాంతము]] వారి వాదన

పురుషోత్తమ ప్రాప్తి యోగము 16, 17 శ్లోకాలలో త్రైత సిద్ధాంతం నిమిడి వున్నదన్నది వీరి వాదన. క్షరుడు అనగా జీవాత్మ అని, అక్షరుడు అనగా మధ్యాత్మ అయిన ఆత్మ అనీ, పురుషోత్తమ అనగా పరమాత్మ అనీ చెప్తారు. ముగ్గురు పురుషుల వివరమే ఈ శ్లోకాలలో వివరించబడింది అనీ, త్రైతం ఆధారంగానే శ్రీ కృష్ణ పరమాత్మ భగవద్గీత తెలియచేశాడని వీరి వాదన. దీనిని ఆధారం చేసుకొనే ఆచార్యప్రబోధానంద యోగీశ్వరులు "త్రైత సిద్ధాంత భగవద్గీత" రాశారు.

## మూలాలు