కేరళలో ప్రధాన చారిత్రక సంఘటనలు

ప్రస్తుత కేరళ భౌగోళిక పరిధిలో జరిగిన ముఖ్యమైన సంఘటనలతో కూడిన కేరళ చరిత్ర కాలక్రమం ఇక్కడ ఉంది. ఇది భారత ఉపఖండం చరిత్రతో అతివ్యాప్తి చెందుతుంది. ఈ సంఘటనల నేపథ్యాన్ని చదవడానికి, కేరళ చరిత్రను చదవండి.

కేరళలోని సంవత్సరాల జాబితా, కేరళ గవర్నర్ల జాబితా, కేరళ ముఖ్యమంత్రుల జాబితా కూడా చూడండి.

## ప్రాచీన, పూర్వచారిత్రక కాలాలు

### సాధారణ శకానికి ముందు

* thumb|త్రిస్సూర్ సమీపంలోని కుడకల్లు  క్రీ.పూ 2000 - కుడక్కల్లు పరంబు వంటి మెగాలిత్ ఖననం ప్రదేశాలు 
* క్రీ.పూ 1500 - క్రీ.పూ 500 - మరయూర్ వద్ద డోల్మెన్ (మునియారా) ఖనన ప్రదేశాలు, పలక్కాడ్ వంటి ప్రదేశాలలో డోల్మెనాయిడ్ సిస్ట్.
* క్రీ.పూ 100 - క్రీ.శ 300 - పట్టణం అత్యున్నత దశ.  

### సాధారణ శకం

* క్రీ.శ 52 - క్రైస్తవ మతాన్ని వ్యాప్తి చేయడానికి థామస్ ది అపోస్టల్ కేరళకు చేరుకున్నాడు.
* 1వ శతాబ్దం (క్రీ.శ 50 -70) - పెరిప్లస్ ఆఫ్ ది ఎరిత్రియన్ సీ చేరాలు, ఆ కాలపు ఓడరేవులైన నెల్సిండా, లిమిరిక్, ముజిరిస్ మొదలైన వాటి గురించి ప్రస్తావించింది.
* క్రీ.శ 77 - ప్లినీ ది ఎల్డర్ తన రచనలో కేరళతో సముద్ర వాణిజ్యం గురించి ప్రస్తావించాడు.
* 3వ శతాబ్దం - అశోకుడి శాసనాలలో కేరళపుత్ర ప్రస్తావన ఉంది.
* క్రీ.శ 624 - భారతదేశంలో మొదటి మసీదు అయిన చేరమాన్ జుమా మసీదు స్థాపించబడింది.

## మధ్యయుగ కాలాలు

### 8వ శతాబ్దం

* ఆది శంకరాచార్య జననం, జీవితకాలం
* 748 - తలంగర వద్ద మాలిక్ దినార్ మరణించాడు.

### 9వ శతాబ్దం

* 825 - పాండ్య రాజవంశాన్ని ఓడించిన తరువాత చేర రాజవంశం వేనాడు రాజ్యాన్ని స్థాపించిన నేపథ్యంలో మలయాళ క్యాలెండర్ ప్రారంభమైంది.
* 849-50 - తరిసప్పల్లి శాసనం

### 10వ శతాబ్దం

* 929 - రామంతాలి శాసనాలు
* 988 - చేర రాజవంశం, రాజరాజ I మధ్య కందలూరు సాలై యుద్ధం.
* తిరువల్లా రాగి శాసనాలు

### 11వ శతాబ్దం

* 1000 - కొచ్చిన్ యూదుల రాగి శాసనాలు
* 1020 - 
** మూషిక రాజవంశం గురించి ప్రస్తావించే ఎరమం - చలప్పురం శాసనాలు.
** పుల్లూర్ కోడవళం శాసనం

### 12వ శతాబ్దం

* చేర రాజవంశం విచ్ఛిన్నం, ప్రాంతీయ శక్తులుగా కొలతునాడు, నెడియిరుప్పు స్వరూపం, వేనాడు రాజ్యం మొదలైన ప్రాంతీయ శక్తుల పెరుగుదల.
* 1145 - చేర రాజవంశం సంరక్షణ లేకుండా స్వతంత్రంగా బ్రాహ్మణ స్థావరాలతో లావాదేవీలు జరిపిన కొలతునాడు రాజు కరుంపాట్టు ఇరమన్ ఇరవి వర్మను గురించి ప్రస్తావించే *పెరించెల్లూర్ చెప్పెడ్ (పెరించెల్లూర్ రాగి శాసనాలు)*.

### 13వ శతాబ్దం

* 1292 - 94 - మార్కో పోలో కేరళను సందర్శించాడు.

### 14వ శతాబ్దం

* 1341 - 1341 కేరళ వరదలు
* 1343 - 46 - ఇబన్ బటూటా మలబార్ తీరాన్ని సందర్శించాడు.

### 15వ శతాబ్దం

* 1498 మే 20 - పోర్చుగల్ నుండి వాస్కో డ గామా, అతని సిబ్బంది కాలికట్ చేరుకున్నారు.

### 16వ శతాబ్దం

* 1500 సెప్టెంబర్ 13 - పెడ్రో అల్వారెస్ కాబ్రల్ కాలికట్ చేరుకున్నాడు - 2వ పోర్చుగీస్ ఇండియా నౌకాదళం
* 1500 - కొచ్చిన్ ఒప్పందం
* 1501 డిసెంబర్ 31 - రెండు రోజుల పాటు జరిగిన మొదటి కాననూర్ యుద్ధం.
* 1502 అక్టోబర్ 30 - వాస్కో డ గామా 4వ పోర్చుగీస్ ఇండియా నౌకాదళంలో భాగంగా కాలికట్ చేరుకున్నాడు
* 1504 మార్చి - జూలై - కొచ్చిన్ యుద్ధం
* 1505 అక్టోబర్ 23 - సెయింట్ ఏంజెలో కోట నిర్మించడానికి ఫ్రాన్సిస్కో డి అల్మెయిడా కొలతిరి నుండి అనుమతి పొందాడు
* 1506 మార్చి - కాననూర్ యుద్ధం (1506)
* 1507 ఏప్రిల్ 27 - ఆగస్టు 27 - కాననూర్ ముట్టడి (1507)
* 1513 డిసెంబర్ 24 - మాజీ జామోరిన్ హత్య తరువాత, జామోరిన్, పోర్చుగీస్ ఇండియాకు చెందిన అఫోన్సో డి అల్బుకెర్కీ మధ్య జరిగిన ఒప్పందం ఫలితంగా పమూడేళ్ల పాటు జరిగిన మొదటి లూసో-మలబారీ యుద్ధం (కాలికట్-పోర్చుగీస్ ఘర్షణలు) ముగిసింది.
* 1599 జూన్ 20-26 - డియాంపర్ సైనాడ్

### 17వ శతాబ్దం

* 1653 జనవరి 3 - కూనన్ క్రాస్ ప్రమాణం
* 1661 డిసెంబర్ - డచ్ వారు పోర్చుగీసు వారి నుండి క్విలాన్ సెయింట్ థామస్ కోటను స్వాధీనం చేసుకున్నారు.
* 1663 జనవరి 7 - డచ్-పోర్చుగీస్ యుద్ధం ఫలితంగా పోర్చుగీస్ ఇండియా నుండి కొచ్చిన్‌ను స్వాధీనం చేసుకోవడంతో డచ్ మలబార్ విజయం ముగిసింది.
* thumb|216x216px|హోర్టస్ మలబారికస్1678 - 1693 - ఆమ్‌స్టర్‌డామ్ నుండి హెండ్రిక్ వాన్ రీడ్ వృక్షశాస్త్రంపై ఇట్టి అచ్యుతన్ చేసిన పనిని హోర్టస్ మలబారికస్‌గా సంకలనం చేశాడు.

### 18వ శతాబ్దం

* 1708 - బ్రిటిష్ వ్యాపారులు టెల్లిచెరి కోటను స్థాపించారు.
* 1721 ఏప్రిల్ - అక్టోబర్ - అట్టింగల్ తిరుగుబాటు
* 1724 - లా బౌర్డోనైస్ ఆధ్వర్యంలో ఫ్రెంచ్ ఇండీస్ కంపెనీ మయ్యళి (మాహె) ని స్వాధీనం చేసుకుని కోటను స్థాపించింది.
* 1729 - ట్రావెన్‌కోర్‌లో అంచల్ పోస్ట్ స్థాపించబడింది.
* 1741 ఆగస్టు 10 - కొలాచెల్ యుద్ధం 
* 1744 జూలై 5 - ట్రావెన్‌కోర్‌లోని పద్మనాభస్వామి ఆలయంలో మార్తాండ వర్మ మొదటి మురజపం నిర్వహించాడు.
* 1746 - పురక్కాడ్ యుద్ధం
* 1749 సెప్టెంబర్ - చంగనస్సేరి యుద్ధం
* 1750 జనవరి 3 - త్రిప్పడి దానం ద్వారా మార్తాండ వర్మ రాజ్యాన్ని పద్మనాభస్వామికి సమర్పించాడు.
* 1750 - పద్మనాభస్వామి ఆలయంలో మొదటి లక్షదీపం.
* 1755 - తిరునవాయలో చివరి మామాంకం.
* 1761 - మలబార్‌పై మైసూరియన్ దండయాత్రను ఎదుర్కోవడానికి కొచ్చిన్-ట్రావెన్‌కోర్ కూటమి (1761), మరుసటి సంవత్సరం సుచింద్రం ఒప్పందం కుదిరాయి.
* 1762 - రాజా కేశవదాస్ అలప్పుజ ఓడరేవు, కాలువలను అభివృద్ధి చేశాడు.
* 1763 ఫిబ్రవరి - పారిస్ ఒప్పందం (1763) తరువాత ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ మాహెను ఫ్రాన్స్‌కు తిరిగి ఇచ్చింది.
* 1766 - అరక్కల్ రాజ్యానికి చెందిన అలీ రాజా మాదాయిలో కుప్పం నది, పెరుంబా నదుల మధ్య రెండున్నర మైళ్ల పొడవైన సుల్తాన్ కాలువను అభివృద్ధి చేశాడు.
* 1767 - ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీకి చెందిన మర్డోచ్ బ్రౌన్ అంజరక్కండిలో 300 ఎకరాల బ్రౌన్స్ సిన్నమోన్ ఎస్టేట్‌ను స్థాపించాడు.
* 1779 డిసెంబర్ - 1782 జనవరి - టెల్లిచెరి ముట్టడి.
* 1780 - 90 - పొడవైన కుట్టియాడి మార్గానికి ప్రత్యామ్నాయంగా కరింతండన్ సహాయంతో బ్రిటిష్ వారు తామరస్సేరి చురమ్ మార్గాన్ని అభివృద్ధి చేశారు.  
* 1789 - 90 - నెడుంకోట్ట యుద్ధం
* 1795 - డచ్ రిపబ్లిక్ పై నెపోలియన్ యుద్ధం, క్యూ లెటర్స్ తరువాత డచ్ మలబార్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ ఆధీనంలోకి వచ్చింది.
* 1797 - మనందేరి వద్ద ఆకస్మిక దాడి
* 1798 - సక్తన్ తంపురాన్ త్రిస్సూర్ పూరాన్ని ప్రారంభించాడు.

## ఆధునిక కాలాలు

### 19వ శతాబ్దం

#### 1800 - 1850
* 1800 జూలై 1 - మలబార్ జిల్లా మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో భాగమైంది.
* 1805 నవంబర్ 30 - బ్రిటిష్ వారితో జరిగిన యుద్ధంలో పళస్సి రాజా మరణించాడు.
* 1809 జనవరి 11 - వేలు తంపి దళవ బ్రిటిష్ వారికి వ్యతిరేకంగా కుండర వద్ద చారిత్రాత్మక ప్రకటన చేశాడు.
* 1809 జనవరి 15 - క్విలాన్ యుద్ధం
* 1812 మార్చి - మే - కురిచియ తెగ బ్రిటిష్ వారికి వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటు చేసింది.
* 1812 డిసెంబర్ 5 - గౌరీ లక్ష్మీ బాయి ట్రావెన్‌కోర్‌లో ఒక ప్రకటన ద్వారా బానిసల విక్రయాన్ని నిషేధించింది.
* 1813 - క్రైస్తవ మతంలోకి మారిన మహిళలకు రొమ్ములను కప్పుకునే హక్కులను జాన్ మన్రో కల్పించిన తరువాత రొమ్ములను కప్పుకునే హక్కులను పొందడానికి నిమ్న కులాల వారు చన్నార్ తిరుగుబాటు నిరసనలను ప్రారంభించారు.
* 1814 ఆగస్టు - 1814 ఆంగ్లో-డచ్ ఒప్పందం డచ్ మలబార్‌ను శాశ్వతంగా బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యం కిందకు తీసుకువచ్చింది.
* 1816 నవంబర్ 15 - ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీతో జరిగిన ఒప్పందం తరువాత జామోరిన్ అధికారికంగా అన్ని రాజకీయ అధికారాలను కోల్పోయాడు.
* 1817 - కేరళలో మొదటి పాశ్చాత్య విద్యా కళాశాలగా సీఎంఎస్ కళాశాల కొట్టాయం స్థాపించబడింది.
* 1821 - బెంజమిన్ బెయిలీ (మిషనరీ) కేరళలో మొట్టమొదటి ప్రింటింగ్ ప్రెస్ సి.ఎం.ఎస్ ప్రెస్‌ను స్థాపించాడు.
* 1829 ఫిబ్రవరి 3 - క్రైస్తవ మతంలోకి మారిన నాడార్ మహిళలు తమ రొమ్ములను కప్పుకోకుండా నిషేధిస్తూ గౌరీ పార్వతి బాయి రాజ ప్రకటన జారీ చేసింది. ఈ ప్రకటన అపఖ్యాతి పాలైన బ్రెస్ట్ ట్యాక్స్‌కి దారితీసిందని కొందరు చరిత్రకారులు వాదించారు.
* 1830 - స్వాతి తిరునాళ్ రామ వర్మ హజూర్ కచేరిని క్విలాన్ నుండి తిరువనంతపురానికి శాశ్వతంగా మార్చాడు. దీనికి ముందు హజూర్ కచేరి క్విలాన్‌కు ముందున్న మావేలిక్కర, అలప్పుజలలో దివాన్ల స్థానంలో ఉండేది.
* 1843 ఏప్రిల్ 7 - 1843 భారతీయ బానిసత్వ చట్టం ద్వారా మలబార్ జిల్లాలో బానిసత్వం రద్దు చేయబడింది.
* 1846 - ఫారెస్ట్ కన్జర్వేటర్ చతు మీనన్ నీలంబూర్‌లోని కొన్నోల్లీ ప్లాట్‌ను ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి టేకు తోటగా స్థాపించాడు.
* 1847 మార్చి 19 - లండన్ మిషనరీ సొసైటీ, చర్చ్ మిషన్ సొసైటీ బానిసత్వాన్ని రద్దు చేయాలని మార్తాండ వర్మ II ముందు ప్రాతినిధ్యం వహించాయి, రాజు దానిని తిరస్కరించాడు.
* 1847 జూన్ - హెర్మన్ గుండర్ట్ టెల్లిచెరి నుండి మొదటి మలయాళ పత్రిక రాజ్యసమాచారంను ప్రచురించాడు.

#### 1851 - 1899
* 1855 ఏప్రిల్ - కొచ్చిన్ రాజ్యం బానిసత్వాన్ని రద్దు చేసింది.
* 1855 జూన్ 24 - ట్రావెన్‌కోర్ బానిసత్వాన్ని రద్దు చేసింది.
* 1855 సెప్టెంబర్ 11 - మలబార్ జిల్లా డిస్ట్రిక్ట్ కలెక్టర్ (డిస్ట్రిక్ట్ మేజిస్ట్రేట్) హెన్రీ వాలెంటైన్ కొన్నోల్లీ కాలికట్‌లోని తన అధికారిక ప్రాంగణంలో మాప్పిళా ముస్లింలచే హత్య చేయబడ్డాడు.
* 1859 జూలై 26 - చన్నార్ తిరుగుబాటు ఫలితంగా ట్రావెన్‌కోర్‌లో నాడార్ మహిళలకు పైబట్టలు ధరించే హక్కును కల్పిస్తూ రాజ శాసనం వెలువడింది.
* 1861 మార్చి 12 - రాష్ట్రంలో బేపూర్, తిరూర్ మధ్య మొదటి రైల్వే మార్గం ప్రారంభించబడింది.
* 1865 - ట్రావెన్‌కోర్‌లో పండర పట్ట వాక ప్రకటన. రాచరిక రాష్ట్రంలో భూ హక్కులను మార్చిన ముఖ్యమైన సంఘటనగా ఇది మారింది.
* 1869 జూలై - ఆగస్టు - త్రివేండ్రంలో కొత్త హజూర్ కచేరి (కేరళ ప్రభుత్వ సచివాలయం) పూర్తయింది, కార్యాలయాలు పనిచేయడం ప్రారంభించాయి.
* 1880 - టిఎస్ కెనాల్‌లోని వర్కాల జంట సొరంగం పూర్తయింది, తిరువనంతపురం వల్లక్కడవు, క్విలాన్ మధ్య లోతట్టు జలరవాణాను సులభతరం చేసింది.
* 1880 - 1903 - కుట్టనాడ్ పోల్డర్ (కాయల్ రిక్లమేషన్) మొదటి దశ, వరి సాగు కోసం వెంబనాడ్ నుండి దాదాపు 1764 హెక్టార్ల విస్తీర్ణాన్ని తిరిగి పొందారు.
* 1883 - టెల్లిచెరి వద్ద రాష్ట్రంలో మొట్టమొదటి క్రిస్మస్ కేకును మంబల్లి బాపు బేక్ చేశాడు.
* 1886 అక్టోబర్ 29 - మూలం తిరునాళ్, పెరియార్ నీటిపారుదల పనుల కోసం బ్రిటిష్ సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్ మధ్య ముల్లపెరియార్ డ్యామ్ నీటిపై 999 సంవత్సరాల లీజు ఒప్పందం కుదిరింది.
* 1887 - తిరువనంతపురంలో హైకోర్ట్ ఆఫ్ ట్రావెన్‌కోర్ స్థాపించబడింది.
* thumb|అరువిప్పురం ఆలయం1888 ఫిబ్రవరి - నారాయణ గురు కుల వ్యవస్థకు వ్యతిరేకంగా అరువిప్పురం వద్ద ఆలయాన్ని స్థాపించాడు.
* 1888 మార్చి 30 - ట్రావెన్‌కోర్‌లో ఎనిమిది మంది సభ్యుల శాసన మండలి స్థాపించబడింది.
* 1889 జనవరి 4 - గ్రేట్ ఫైర్ ఆఫ్ కొచ్చిన్
* 1889 డిసెంబర్ - ఒయ్యారతు చందు మీనన్ రాసిన ఇందులేఖ (నవల) మలయాళంలో మొదటి నవలగా ప్రచురించబడింది.
* 1891 జనవరి 1 - మలయాళీ మెమోరియల్
* 1893 - అయ్యన్కాళి చేసిన విల్లువాండి (ఎద్దుల బండి) సమరం.
* 1895 మార్చి 8 - 17 - మొదటి మరామన్ సదస్సు జరిగింది.
* 1895 అక్టోబర్ 10 - ముల్లపెరియార్ డ్యామ్ నిర్మాణం పూర్తయింది, ప్రారంభించబడింది.
* 1896 సెప్టెంబర్ - ఎజావా మెమోరియల్ పిటిషన్

### [[20వ శతాబ్దం]]

#### స్వాతంత్ర్యానికి పూర్వం (1900 - 1923)

* 1900 - రాజాస్ కోర్ట్ ఆఫ్ అప్పీల్ కొచ్చిన్ రాజ్యంలో చీఫ్ కోర్ట్ ఆఫ్ అప్పీల్‌గా స్థాపించబడింది.
* 1900 నవంబర్ 18 - 25 - లార్డ్ కర్జన్ కొచ్చిన్, ట్రావెన్‌కోర్ రాజ్యాలను సందర్శించాడు. ఈ రాష్ట్రాలను సందర్శించిన మొదటి గవర్నర్-జనరల్ ఆఫ్ ఇండియా అతనే.
* 1902 మార్చి 27 - ముత్తెట్టతార్మణకల్ కుంహిక్కేలప్పన్ మన్నానార్ హత్య తరువాత మన్నానార్ రాజవంశం అంతమైంది.
* 1902 జూలై 16 - షోరనూర్-కొచ్చిన్ హార్బర్ విభాగంలో కొచ్చిన్ రాజ్యంలో మొదటి ప్యాసింజర్ రైలు సర్వీస్.
* 1902 - తట్టెకాడ్ పక్షుల అభయారణ్యం సమీపంలో జాన్ జోసెఫ్ మర్ఫీ, పెరియార్ సిండికేట్ కేరళలో మొట్టమొదటి లాభదాయక వాణిజ్య రబ్బరు తోటను స్థాపించారు.
* 1903 మే 15 - పద్మనాభన్ పల్పు శ్రీ నారాయణ ధర్మ పరిపాలన యోగంను స్థాపించాడు.
* 1904 జూలై 1 - ట్రావెన్‌కోర్‌లో కొల్లం-సెంగోట్టై కార్డ్ లైన్ మధ్య మొదటి రైలు సర్వీస్ ప్రారంభమైంది.
* 1904 అక్టోబర్ 22 - శ్రీ మూలం పాపులర్ అసెంబ్లీ (శ్రీ మూలం ప్రజా సభ) 88 మంది సభ్యులతో స్థాపించబడింది, మొదటి సమావేశం విజెటి హాల్ (మహాత్మా అయ్యన్కాళి హాల్) లో జరిగింది.
* 1905 జూలై 13 - కురియేడతు తత్రి స్మార్తవిచారం తరువాత తీర్పు వెలువడింది.
* thumb|కొచ్చిన్ స్టేట్ ఫారెస్ట్ ట్రామ్‌వే1905 అక్టోబర్ 3 - కొచ్చిన్ స్టేట్ ఫారెస్ట్ ట్రామ్‌వే కార్యకలాపాలు ప్రారంభించింది. 
* 1914 అక్టోబర్ 31 - మన్నత్తు పద్మనాభ పిళ్లై నాయర్ బ్రిట్య జన సంఘం (నాయర్ సర్వీస్ సొసైటీ) ను స్థాపించాడు. 
* 1914 - ట్రావెన్‌కోర్‌లో నిమ్న కులాలకు విద్యా హక్కులను నిరాకరించడం, ఊరుట్టంబళం వద్ద జరిగిన సంఘటన నేపథ్యంలో అయ్యన్కాళి ఆధ్వర్యంలో నిమ్న కులాలకు చెందిన రైతుల కందళ ఆందోళన. 
* 1914 డిసెంబర్ 7 - కొచ్చిన్ రాజ్యానికి చెందిన రామ వర్మ XV సింహాసనాన్ని విడిచిపెట్టాడు. 
* 1915 అక్టోబర్ 24 - కల్లమల సమరం 
* 1917 మే 30 - సహోదరన్ అయ్యప్పన్ చెరాయ్ వద్ద మిశ్ర భోజనం నిర్వహించాడు. 
* 1920 ఆగస్టు 18 - మహాత్మా గాంధీ మొదటిసారి కేరళను సందర్శించారు. ఖిలాఫత్ ఉద్యమంలో భాగంగా ఆయన కాలికట్ను సందర్శించారు.
* 1920 - కొచ్చిన్ నాయర్ రెగ్యులేషన్ చట్టం ఆమోదించబడింది, ఇది సంబంధం బహుభార్యాత్వాన్ని చట్టబద్ధం చేసింది, వారసత్వాన్ని క్రమబద్ధీకరించింది.
* 1921-22 - మాప్పిళా తిరుగుబాటు (మలబార్ తిరుగుబాటు)
* 1921 సెప్టెంబర్ 16 - బ్రాహ్మణేతర వర్గాలకు విద్య, ఉద్యోగ హక్కులను కల్పిస్తూ మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో జస్టిస్ పార్టీ ప్రభుత్వ ఉత్తర్వు 613 (కమ్యూనల్ జి.ఓ.) ని ఆమోదించింది.
* thumb|తిరూర్‌లోని వాగన్ ట్రాజెడీ స్మారకం1921 నవంబర్ 19 - వాగన్ విషాదం
* 1922 నవంబర్ 15 - రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్, నారాయణ గురు మధ్య సమావేశం.
* 1922 - కె.ఎం. మౌలవి, కె.ఎం. సీతీ సాహిబ్, ఇ. మొయిదు మౌలవి నాయకత్వంలో, కేరళలో ఇస్లాంను సంస్కరించడానికి, ఆధునిక విద్యను ప్రచారం చేయడానికి కొడుంగల్లూర్ వద్ద *కేరళ ముస్లిం ఐక్య సంఘం* ఏర్పడింది.

#### స్వాతంత్ర్యానికి పూర్వం (1924 - 1947)
* 1924 జనవరి 16 - పల్లనలో జరిగిన పడవ ప్రమాదంలో కుమారన్ ఆసన్ సహా 23 మంది మరణించారు.
* 1924 మార్చి - 1925 నవంబర్ - వైకోమ్ సత్యాగ్రహం  
* 1924 మే 19 - మైఖేల్ ఓ'డ్వైర్ దాఖలు చేసిన ఓ'డ్వైర్ v. నాయర్ పరువు నష్టం కేసులో సి. శంకరన్ నాయర్ ఓడిపోయాడు.
* 1924 జూలై - గ్రేట్ ఫ్లడ్ ఆఫ్ 99
* 1926 జూన్ 26 - కేరళలో ముస్లింలలోని సంస్కరణవాద సంస్థలను ఎదుర్కోవడానికి వరక్కల్ ముల్లకోయ తంగల్ నాయకత్వంలో కాలికట్ వద్ద సమస్త కేరళ జెమ్-ఇయ్యతుల్ ఉలమా ఏర్పడింది.
* 1926 - సుచింద్రం సత్యాగ్రహం
* 1927 జూన్ 14 - నారాయణ గురు చేర్తలలోని కలవమ్కోడం ఆలయంలో అద్దం ప్రతిష్ఠాపన చేశాడు.
* 1927 అక్టోబర్ 26 - సౌత్ ఇండియన్ రైల్వే కంపెనీచే నిలంబూర్-షోరనూర్ రైల్వే లైన్ ప్రారంభించబడింది.
* 1928 మే 26 - ఆధునిక కొచ్చిన్ నౌకాశ్రయానికి మొదటి ఓడ చేరుకుంది.
* 1930 ఏప్రిల్ 21 - కె. కేలప్పన్ నాయకత్వంలోని సత్యాగ్రహులు ఉప్పు సత్యాగ్రహంలో భాగంగా పయ్యన్నూర్ బీచ్‌లో ఉప్పు చట్టాలను ఉల్లంఘిస్తూ ఉప్పును తయారు చేశారు.
* 1931-32 - గురువాయూర్ సత్యాగ్రహం
* 1932 ఏప్రిల్ 1 - పాలక్కాడ్-పొల్లాచ్చి రైల్వే లైన్ పూర్తయింది.
* 1932 అక్టోబర్ 28 - ద్విసభావిధానాన్ని స్థాపిస్తూ, ఫ్రాంచైజీకి ఆస్తి అర్హతలను తీసుకువస్తూ ట్రావెన్‌కోర్ లెజిస్లేటివ్ రిఫార్మ్స్ యాక్ట్ ప్రకటించబడింది.
* 1932 - త్రివేండ్రం అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం స్థాపించబడింది.
* 1933 జనవరి 25 - ట్రావెన్‌కోర్‌లోని క్రైస్తవులు, ముస్లింలు, ఎజావా (ఈజావా) లు అబ్స్టెన్షన్ ఉద్యమం (నివర్తన ఆందోళన) ప్రారంభించారు, తరువాత ఎ. జె. జాన్ అధ్యక్షతన సంయుక్త రాష్ట్రీయ సమితి సమావేశం జరిగింది.
* 1935 మే 13 - ట్రావెన్‌కోర్‌కు వ్యతిరేకంగా అబ్స్టెన్షనిజానికి మద్దతుగా సి. కేశవన్ చారిత్రాత్మక కోళంచేరి ప్రసంగం చేశాడు, దేశద్రోహం ఆరోపణపై అరెస్టయ్యాడు.
* 1936 జూలై 1 - కాననూర్ నుండి మద్రాసుకు ఎ. కె. గోపాలన్ ఆధ్వర్యంలో స్టార్వేషన్ మార్చ్ (పట్టిని జాతర) ప్రారంభమైంది.
* 1936 నవంబర్ 12 - దేవాలయ ప్రవేశ ప్రకటన
* 1938 ఫిబ్రవరి 20 - ట్రావెన్‌కోర్ రాష్ట్ర రవాణా శాఖ ప్రారంభించబడింది, తిరువనంతపురం, కన్యాకుమారి మధ్య బస్సు సర్వీస్ ప్రారంభమైంది.
* 1938 జూన్ 17 - కొచ్చిన్ రాజ్యంలో కోర్ట్ ఆఫ్ అప్పీల్ హైకోర్ట్ ఆఫ్ కొచ్చిన్‌గా పునర్నిర్మించబడింది, విడి ఊసెఫ్ వెల్లానిక్కరన్ ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా బాధ్యతలు చేపట్టాడు.
* 1938 ఆగస్టు 31 - నయ్యట్టింకర వద్ద బ్రిటిష్ దళాల పోలీసు కాల్పుల్లో ఏడుగురు మరణించారు.
* 1938 సెప్టెంబర్ 26 - అక్టోబర్ 5 - కడక్కల్ తిరుగుబాటు
* 1938 సెప్టెంబర్ 22-30 - కల్లర-పాంగోడ్ పోరాటం
* 1938 అక్టోబర్ 23 - ట్రావెన్‌కోర్ స్టేట్ కాంగ్రెస్ నిషేధానికి వ్యతిరేకంగా 20,000 మంది నిరసనకారులతో అకమ్మ చెరియన్ తంపనూర్ నుండి కౌడియార్ ప్యాలెస్ వరకు రాజధాని మార్చ్‌ను నడిపించింది.
* 1940 సెప్టెంబర్ 15 - మోరాజా వద్ద పోలీసు బలగాలకు, నిరసనకారులకు మధ్య జరిగిన పోరాటంలో కె. పి. ఆర్. గోపాలన్‌కు జీవిత ఖైదు పడింది.
* 1941 మార్చి 28 - కయ్యూర్ సంఘటన
* 1943 మార్చి 12 - చితిర తిరునాళ్ బలరామ వర్మ ట్రావెన్‌కోర్ రాష్ట్ర ప్రసార కేంద్రాన్ని ప్రారంభించాడు.
* 1943 జూన్ 22 - రాయల్ నేవీ కొచ్చిలో ఐఎన్ఎస్ వెందురుతి (హెచ్ఎంఎస్ చింకారా) పేరుతో నావల్ బేస్ (నౌకాదళ స్థావరాన్ని) స్థాపించింది.
* 1946 జనవరి 16 - సి. పి. రామస్వామి అయ్యర్ ట్రావెన్‌కోర్‌ను అమెరికన్ మోడల్ రాజ్యాంగంతో స్వతంత్ర రాష్ట్రంగా ప్రతిపాదించాడు, దీనిలో రాజుచే నియమించబడిన శక్తివంతమైన కార్యనిర్వాహక వర్గం, సార్వత్రిక ఓటు హక్కు ఉంటాయి.
* 1946 జూన్ 23 - కూడల్మాణిక్యం ఆలయం సమీపంలోని రోడ్లను ఉపయోగించే హక్కులను పొందడానికి నిమ్న కులాల వారు ఇరింజలకుడలో వాళినడక్కల్ సమరం లేదా కుట్టంకుళం ఆందోళన నిర్వహించారు.
* 1946 అక్టోబర్ - పున్నప్ర-వాయలార్ తిరుగుబాటు
* 1946 డిసెంబర్ 20 - కరివెల్లూర్‌లో రైతుల తిరుగుబాటు.
* 1946 డిసెంబర్ 30 - శ్రీకందపురంలోని కవుంబాయిలో మలబార్ స్పెషల్ పోలీస్ కాల్పుల్లో ఐదుగురు కమ్యూనిస్టులు మరణించారు.
* 1946 - మలబార్ స్పెషల్ పోలీస్ సమ్మె, తదనంతరం బ్రిటిష్ వారిచే కంపెనీల తగ్గింపు.
* 1947 జూన్ 3 - భారతదేశం, పాకిస్తాన్‌లకు అధికార బదిలీ తరువాత ట్రావెన్‌కోర్, కొచ్చిన్ రాజ్యాలతో సహా రాచరిక రాష్ట్రాలపై క్రౌన్ పారామౌంట్సీ (బ్రిటిష్ కిరీటం ఆధిపత్యం) రద్దు చేయబడుతుందని బ్రిటిష్ వారు ప్రకటించారు.
* 1947 జూన్ 11 - సి. పి. రామస్వామి అయ్యర్ ఒక విలేకరుల సమావేశంలో ట్రావెన్‌కోర్ డొమినియన్ ఆఫ్ ఇండియాలో చేరడం లేదని, స్వతంత్రంగా ఉంటోందని ప్రకటించాడు.
* 1947 జూన్ 18 - చితిర తిరునాళ్ బలరామ వర్మ ట్రావెన్‌కోర్ రేడియో ద్వారా ట్రావెన్‌కోర్‌ను స్వతంత్ర సార్వభౌమ దేశంగా ప్రకటించాడు.
* 1947 జూలై 25 - త్రివేండ్రంలో సి. పి. రామస్వామి అయ్యర్‌పై కె. సి. ఎస్. మణి హత్యాప్రయత్నం చేశాడు.
* 1947 జూలై 30 - ట్రావెన్‌కోర్ భారతదేశంతో ఇన్స్ట్రుమెంట్ ఆఫ్ యాక్సెషన్ (ప్రవేశ పత్రం) పై సంతకం చేసింది.

#### స్వాతంత్ర్యానంతరం

* 1948 ఏప్రిల్ 30 - ఓంచియమ్ వద్ద మలబార్ స్పెషల్ పోలీస్ కాల్పుల్లో ఎనిమిది మంది రైతులు మరణించారు, ఇద్దరు కస్టోడియల్ చిత్రహింసల ద్వారా మరణించారు.
* 1949 జూలై 1 - ట్రావెన్‌కోర్-కొచ్చిన్ పార్ట్ B రాష్ట్రంగా ఏర్పడింది.
* 1949 డిసెంబర్ 31 - శూరనాడు కలపం.
* 1950 ఫిబ్రవరి 11 - సేలం సెంట్రల్ జైలులో జరిగిన పోలీసు కాల్పుల్లో ప్రధానంగా మలబార్ జిల్లాకు చెందిన ఇరవై ఇద్దరు సిపిఐ కార్యకర్తలు మరణించారు.
* 1950 మే 14 - ఆల్ ఇండియా రేడియో కోజికోడ్ నుండి ప్రసారాలను ప్రారంభించింది.
* 1950 మే - శబరిమల ఆలయంలో గుర్తుతెలియని దుండగులు చేసిన దహనకాండ విగ్రహాన్ని తీవ్రంగా దెబ్బతీసింది.
* 1953 మే 11 - కొచ్చిన్‌లోని నావల్ ఎయిర్‌పోర్ట్ ఐఎన్ఎస్ గరుడ ప్రారంభించబడింది.
* 1954 జూలై - ఐ. కె. కుమరన్ నేతృత్వంలోని విముక్తి పోరాటం ఫలితంగా మాహె ఫ్రాన్స్ నుండి విముక్తి పొందింది.
* 1954 ఆగస్టు 11 - ట్రావెన్‌కోర్ తమిళనాడు కాంగ్రెస్ హింస నేపథ్యంలో పోలీసు కాల్పుల కారణంగా కన్యాకుమారి జిల్లాలో నలుగురు మరణించారు.
* 1954 డిసెంబర్ 5 - కుట్టనాడ్‌లో ఉప్పునీటి ప్రవేశాన్ని, వరదలను తగ్గించడానికి తోటప్పల్లి స్పిల్‌వే నిర్మాణం మూడేళ్లలో పూర్తయింది, ప్రారంభించబడింది.
* 1954 - మలబార్ జిల్లా బోర్డు ఎన్నికల్లో పి. టి. భాస్కర పనిక్కర్ గెలిచాడు.
* 1955 అక్టోబర్ 9 - కె. కామరాజ్ మలంపూజ ఆనకట్టను ప్రారంభించాడు.
* 1956 మార్చి 2 - వేలూర్ (త్రిస్సూర్) లోని మణిమలార్కావు ఆలయంలో మహిళలు చేసిన మారు మరక్కల్ సమరం.

#### ఏకీకృత కేరళ ఏర్పాటు తర్వాత

* 1956 నవంబర్ 1 - రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1956 ద్వారా భాషా ప్రాతిపదికన కేరళ రాష్ట్రం ఏర్పడింది.

* 1957 ఏప్రిల్ 6 - ఇ. ఎం. ఎస్ నంబూద్రిపాద్ కేరళ మొదటి ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నికయ్యాడు, మొదటి నంబూద్రిపాద్ మంత్రిత్వ శాఖ బ్యాలెట్ ద్వారా ఎన్నికైన ప్రపంచపు మొట్టమొదటి కమ్యూనిస్ట్ ప్రభుత్వంగా అవతరించింది.
* 1958-59 - విముక్తి పోరాటం (కేరళ)
* 1959 జూలై 31 - మొదటి నంబూద్రిపాద్ మంత్రిత్వ శాఖ రద్దు చేయబడింది, రాష్ట్రపతి పాలన అమల్లోకి వచ్చింది.
* 1963 నవంబర్ 21 - భారత అంతరిక్ష కార్యక్రమానికి చెందిన మొదటి రాకెట్ ప్రయోగం తుంబా ఈక్వటోరియల్ రాకెట్ లాంచింగ్ స్టేషన్ వద్ద జరిగింది.
* 1964 సెప్టెంబర్ 8 - పి. కె. కుంజు ప్రవేశపెట్టిన అవిశ్వాస తీర్మానంలో శంకర్ మంత్రిత్వ శాఖ ఓడిపోయింది.
* 1967 నవంబర్ 20 - దేశీయంగా అభివృద్ధి చేసిన మొదటి రాకెట్ రోహిణి ఆర్హెచ్ 75 (రోహిణి (రాకెట్ కుటుంబం)) తుంబా ఈక్వటోరియల్ రాకెట్ లాంచింగ్ స్టేషన్ (తుంబా) నుండి ప్రయోగించబడింది.
* 1970 జనవరి 1 - కేరళలో భూ సంస్కరణల చట్టం అమల్లోకి వచ్చింది.
* 1971 డిసెంబర్ 28 - రాష్ట్రంలో మొట్టమొదటి మత అల్లర్లు తలస్సేరిలో జరిగాయి. 
* 1973 ఏప్రిల్ 24 - కేశవానంద భారతి v. స్టేట్ ఆఫ్ కేరళ 
* 1973 - కేరళ శాస్త్ర సాహిత్య పరిషత్ ద్వారా సేవ్ సైలెంట్ వ్యాలీ ఉద్యమం. 
* 1974 - తన్నీర్ముక్కం బండ్ నిర్మాణం పూర్తి. 
* 1976 ఫిబ్రవరి 12 - ఇందిరా గాంధీ ఇడుక్కి ఆనకట్టను ప్రారంభించింది.   
* 1976 సెప్టెంబర్ 1 - మరుమక్కతాయం (మాతృస్వామ్య వారసత్వ వ్యవస్థ) ను రద్దు చేస్తూ కేరళ జాయింట్ హిందూ ఫ్యామిలీ సిస్టమ్ (రద్దు) చట్టం అమల్లోకి వచ్చింది.
* 1982 సెప్టెంబర్ 1 - వైపిన్ మద్యం విషాదాలు
* 1988 జూలై 8 - పెరుమన్ రైలు ప్రమాదం

### [[21వ శతాబ్దం]]

* 2003 ఫిబ్రవరి 19 - ముత్తంగ సంఘటన
* 2018 మే 2 - కేరళలో మొదటి నిఫా వైరస్ వ్యాప్తి పెరాంబ్రలో జరిగింది.
* 2018 ఆగస్టు - 2018 కేరళ వరదలు 
* 2018 సెప్టెంబర్ 28 - భారత అత్యున్నత న్యాయస్థానంలో దీపక్ మిశ్రా నేతృత్వంలోని ధర్మాసనం శబరిమలలోకి మహిళల ప్రవేశాన్ని అనుమతించింది.

## ఇవి కూడా చూడండి

* కేరళ చరిత్ర
* భారతదేశ చరిత్ర 

## మూలాలు


వర్గం:కేరళ చరిత్ర

వర్గం:భారత రాష్ట్రాల కాలక్రమాలు