మణిప్రవాళము

thumb|406x406px|మణి ప్రవాళము
దక్షిణదేశ భాషలలో మలయాళ భాష యందు మణిప్రవాళ భాష ఒక కావ్యశైలి. ఇందు అనేక ఉద్గ్రంధములు రచించబడినవి. మలయాళ సాహిత్య చరిత్రమునందు మణిప్రవాళయుగము ఒక స్వర్ణయుగముగా భావించబడుచున్నది. మణిప్రవాళము మలయాళమునకు విలక్షణమైన ఒక కావ్యభాషాభేదము. ఇది నిలువ ద్రొక్కుకొనుటకు కొన్ని చారిత్రక సాంఘిక పరిస్థితులు కారణములుగా పేర్కొనబడుచున్నవి. ఇది సంస్కృతము, మలయాళముల మిశ్రభాష.

## చారిత్రిక పరిస్థితులు
కేరళ దేశమున ప్రాచీనకాలమునందు చేరరాజులు శెన్ దమిళ్ అనబడు అచ్చమయిన తమిళమును ప్రోత్సహించారు. ఉత్తరహిందూదేశము నుండి కేరళకు వలస వచ్చిన నంబూద్రి బ్రాహ్మణులు సంస్కృతమును అభిమానించిరి. తత్ఫలితముగా అందలి పామరజనులయొక్కయు, సామాన్యప్రజానీకము యొక్కయు వ్యవహారములో నుండిన మలయాళమునకు చాలకాలము ఆదర ప్రోత్సాహములు లేకపోయెను. దానికి నాటి సంఘము లోని ఉన్నతవర్గముల వారి చిన్నచూపే కారణము. నంబూద్రి బ్రాహ్మణులు ఆర్యజాతికి చెందినవారు. స్థానికులయిన మలయాళీలకు నంబూద్రి బ్రాహ్మణులతో వివాహముల మూలమున సంబంధ భాందవ్యములేర్పడినప్పుడు ఉభయులకును వ్యవహార భాష అయిన మలయాళము క్రమముగా కొన్ని మార్పులకు లోనగుట తప్పనిసరి అయినది.దైనందిక జీవితమునకు సంబంధించిన వ్యవహారాదులలో సహజముగా ఏర్పడు ఆదాన ప్రదానాదులు మూలమున ఉభయ భాషల పదజాలమును సమ్మేళనము పొంది తత్ఫలితముగా కొన్ని మార్పులు ఆయా భాషలలో ఏర్పడుటకు ప్రారంభమయ్యెను. ఇట్టి వ్యవహారమువలన మిశ్రభాష యొకటి ఒక క్రమపద్దతిలో వికాసము పొంది, అది మత విషయకములయిన, వైదిక కర్మ కలాపములకు సంబంధించిన శాస్త్ర సంబంధములయిన విషయములను వివరించుటకు ఉపయోగించిరి. క్రమముగా అది విద్యావంతుల వ్యవహార భాషగా కూడా పరిణామము పొందెను.

పెరుమాళ్ వంశీయులయిన రాజుల అనంతరము కేరళమున తమిళముయొక్క ప్రాభవము నశింప ఆరంభమాయెను. కూత్తు, కూడియాట్టం అను నాటక కళాభేదములు కేరళలోని అన్ని తరగతులవారికిని ప్రీతి పాత్రములయిన వినోద సాధనములుగా వ్యాప్తి లోనికి వచ్చినప్పుడు అందు ఉపయోగింప బడుచుండిన ఈ మిశ్రభాష జనాదర పాత్రముకాదొడగెను. పురాణ ప్రవచనములయందు, వేదాంత ప్రసంగములయందు, వ్యాఖ్యానములయందు విశేషముగా ఉపయోగించుచుండిన ఈ మిశ్రభాష సహజముగానే కవిత్వమునకు ఉపయుక్తము అయినది.

ఈ నూతన భాష తొలుత సంస్కృత గ్రంథముల వ్యాఖ్యానములందు ప్రయోగ దశలోనుండి తరువాతి కాలమున క్రమముగా మౌలికములయిన కావ్యాదుల రచనమునకు ఉపయోగించబడెను. ఈ ఘట్టమే మలయాళమున మణిప్రవాళ యుగమునకు ప్రారంభకాలము. ఉభయభాషలయందును నిష్ణాతులయిన విద్వాంసులు సంస్కృత మలయాళములు రెంటినుండియు యధేచ్చముగా పదజాలమును స్వీకరించి వాని మధుర సమ్మేళనముతో తమ కావ్యాదులలో నూతనముగా నిబంధించిన ఈ భాషా రూపమునకు వారే **మణిప్రవాళము** అని దాని స్వభావమునకు సూచక నామముగావించిరి.మణిప్రవాళ కాలంలోని చాలా రచనలు వేశ్యలు మరియు దేవదాసీల చిత్రణకు అంకితం చేయబడ్డాయి  దేవతల స్తుతి, రాజుల స్తుతి మరియు దేశ వర్ణన కోసం కూడా రచనలు వ్రాయబడ్డాయి.

మలయాళ సాహిత్యంలో, మణిప్పళవళ ఉద్యమంలో రాసిన రచనలలో అత్యంత ప్రసిద్ధమైనది ఉన్నునీలిసాండే. మణి జ్వాలపై ప్రామాణికమైన గ్రంథం 14వ శతాబ్దంలో సంస్కృతంలో వ్రాయబడిన లీలతిలకం. మణి జ్వాల యొక్క లక్షణం "భాష సంస్కృత యోగ మణి జ్వాల". లీలాతిలకంలో మలయాళం యొక్క వ్యాకరణం మరియు నిర్మాణం ఉన్నాయి. తమిళ భాష కేరళకు స్థానిక భాష అని లీలతిలకం పేర్కొంది. లలితిక మణి పల్లవ కవిత్వ శైలిని సూచిస్తుంది. దీని యజమాని ఇంకా నిర్ధారించబడలేదు, కానీ ఈ గ్రంథం గురించి గణనీయమైన అధ్యయనాలు జరిగాయి. ఈ గ్రంథంలో "శిల్పం" అనే ఎనిమిది విభాగాలు ఉన్నాయి. చోళుడు, కులశేఖర రాజు యొక్క అనుచరుడు, మొదటి మణిని ముద్రించేవాడుగా పరిగణించబడ్డాడు. ఆయన ప్రధాన రచనలు 'క్రమదీపిక' మరియు 'అట్టమథి'. భాషా ఉద్యమంలో ప్రధాన విభాగాలు చంపులు మరియు సందేశ కవితలు. ఇతర రచనలు కూడా బాగా ప్రసిద్ధి చెందాయి, అవి వైశికాంతర్, ఉన్నియాచి చారిథం, ఉన్నైచిరుత్వేచరితం, ఉన్నియాది చారిథం, ఉన్నునీలి సందేశం, కోకసందేశం, అనంతపురర్నానం, చంద్రోత్సవం, రామాయణం చంపూ, నైషదం చంపూ మరియు భారత్ చంపూ.

మణిప్రవాళ సారస్వతశాఖలో విశేషకృషి చేసినవారు శ్రీ పి.శంకరన్ నంబియార్ అను విద్వాంసులు. ఇది 9వ శతాబ్దమున వర్ధిల్లినది.

మణిప్రవాళమున రచితములయిన కావ్యములన్నియు సంస్కృత వృత్తములందే వ్రాయబడెను. వానియందు రసము, అలంకారము, రచనా విధానము పరిశీలించినచో సంస్కృత ప్రభావము చాలా ఎక్కువ.

మణిప్రవాళ రచనావిధానము ఒక్క మలయాళమునందు మాత్రమే కాక తమిళము, కన్నడము, తెలుగు భాషలయందుకూడా ప్రవర్తిల్లినది. తమిళమునందు జైనులును, వైష్ణవులును రచించిన వ్యాఖ్యానములలో మణిప్రవాళభాష విస్తారముగా ఉపయోగించబడింది. ఉత్తర సంగయుగమునందు జైనులు రచించిన వచన కావ్యములందు కూడా ఇట్టిభాష కానవచ్చును.

## మూలములు
* 1972 భారతి మాస పత్రిక. వ్యాసము: మణిప్రవాళ భాష. వ్యాసకర్త: తిమ్మావజ్జల కోదండ రామయ్య.

వర్గం:భాషాశాస్త్రం