open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
కౌసల్య (గాయని)

**[[కౌసల్య]]** తెలుగు సినీ నేపథ్యగాయని. సొంత ఊరు గుంటూరు. నాగార్జున సాగర్‌లోని సెయింట్ జోసెఫ్ స్కూల్లో పదో తరగతి వరకు చదివింది. మిగతా చదువంతా వివిధ చోట్ల సాగింది. గుంటూరులోని మహిళా కళాశాలలో ఇంగ్లీషు సాహిత్యంతో పాటు కర్ణాటక సంగీతంలో డిగ్రీ పొందింది. ఆ తరువాత పద్మావతి విశ్వవిద్యాలయంలోశాస్త్రీయ సంగీతంలో పీజీ చేసింది. చిన్ననాటి స్నేహితుడు వృత్తిరీత్యా ఇంజనీరు అయిన బాలసుబ్రహ్మణ్యంను ఇంటర్‌లో ప్రేమించి పెళ్లిచేసుకుంది. వారికి ఒక అబ్బాయి. ఆమె పాడిన పాటల్లో *రా..రమ్మని రారా రమ్మని*, *లంచ్‌కొస్తావా.. మంచుకొస్తావా* ,*వల్లంకి పిట్టా.. వల్లంకి పిట్టా..* లాంటి 300 పాటలు పాడారు. పాడుతా తీయగా ఫైనల్‌లో ఓడిపోయింది. తొలి అవకాశం నీకోసం సినిమాలో వచ్చింది. సత్యభామలో 'గుండెలోన' అనే పాటకు నంది అవార్డు వచ్చింది.

## సినిమాలు
*2004 - ఆంధ్రావాలా 
*2004 - ఒక పెళ్ళాం ముద్దు రెండో పెళ్ళాం వద్దు: (నీ వయసు తక్కువ, గోవిందా గోవిందా)

## కౌసల్య ఆలపించిన కొన్ని సూపర్ హిట్ పాటలు

## భర్తపై వేధింపుల కేసు
తన భర్త వేధిస్తున్నాడంటూ గాయని కౌసల్య 2015 నవంబరు 24న సంజీవరెడ్డి నగర్ పోలీసు స్టేషన్‌లో ఫిర్యాదు చేసింది. దాంతో కౌసల్య భర్తను పోలీసులు పిలిచి కౌన్సెలింగ్ చేసారు.

## మూలాలు

## బయటి లంకెలు
* Facebook
* Youtube
* Twitter
* Instagram
* Awards

వర్గం:తెలుగు సినిమా నేపథ్యగాయకులు
వర్గం:నంది ఉత్తమ నేపథ్య గాయనీమణులు
వర్గం:జనన సంవత్సరం తప్పిపోయినవి
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:తెలుగు సినిమా సంగీత దర్శకులు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా మహిళా గాయకులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా మహిళా నేపథ్య గాయకులు
కౌసల్య (అయోమయ నివృత్తి)

*కౌసల్య దశరథుని భార్య, అయోధ్యకు మహారాణి, శ్రీరాముని తల్లి.
*కౌసల్య (గాయని)
*కౌసల్య (నటి)
నీటి కాసులు

thumb|అక్యూట్ యాంగిల్ క్లోజర్-గ్లాకోమా
**నీటి కాసులు** లేదా **గ్లకోమా** (Glaucoma) అనేది ఒక రకమైన కంటి వ్యాధి. ప్రస్తుతం ఈ వ్యాధికి మంచి వైద్యము అందుబాటులోకి వచ్చింది. **నీటికాసుల సమస్య (గ్లకోమా) పైకేమీ అనుమానం రానీయకుండానే క్రమంగా చూపును హరించేస్తుంది.** 

## ప్రపంచ గ్లకోమా వారం
ప్రపంచవ్యాప్తంగా 2022 మార్చి 6 నుంచి 12 వరకు ప్రపంచ గ్లకోమా వారోత్సవాలు జరిగాయి.

## మందులు

* మెథాజోలమైడ్
* ఒమిడెనెపాగ్
* నెటర్సుదిల్
* లాటనోప్రోస్టీన్ బునోడ్
* టాఫ్లూప్రోస్ట్
* లెవోబునోలోల్

## ఇవి కూడా చూడండి

* డాక్టర్ హర్ష్ కుమార్

## మూలాలు

వర్గం:కంటి వ్యాధులు
భవసార క్షత్రియులు

ఆంధ్ర ప్రదేశ్ వెనుకబడిన కులాల జాబితా డి గ్రూపులోని 26వ కులం. భవసారులు గుజరాత్ , మహారాష్ట్ర , రాజస్థాన్, మధ్య ప్రదేశ్, కర్నాటక, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రాల్లో కనిపిస్తారు. బట్టలకు రంగులు వేయడం, టైలరింగు చేయడం వీరి ప్రధాన వృత్తి గనుక వీరిని రంగ్రేజు రంగరాజ్‌ రంగురాజులు అనికూడా పిలుస్తారు.

## పుట్టు పూర్వోత్తరాలు
పరశురాముడి క్షత్రియ వధ నుండి తప్పించుకొని హింగులాంబిక అను దేవత గుడిలో తలదాచుకొన్న క్షత్రియులే భవసారులని, కనుక భవసారులు క్షత్రియవర్ణానికి చెందినవారని సిద్ధాంతం ఉంది. సూరత్కు చెందిన భవ సింగ్, సర సింగ్ అను యువరాజులు భవసార సమాజాన్ని నెలకొల్పారని కూడా కథనం ఉంది. చరిత్ర ప్రకారం వీరు సింధు (పాకిస్తాన్ ప్రాంతం) నుండి వచ్చినవారు. అయితే వీరు క్షత్రియ వర్ణానికి చెందినవారని చెప్పుటకు ఎటువంటి చారిత్రాత్మక ఆధారాలు లేవు. 
 
రాష్ట్ర వ్యాప్తంగా 13 లక్షల మంది భవసార క్షత్రియ కుల స్తులు అన్ని జిల్లాలలో మనకు కనిపిస్తారు. రంగుల అద్ద కంతోపాటు టైలరింగ్‌ పని కూడా వీరి కులవృత్తే. వీరిలో అక్షరాస్యులు 30 శాతంమంది ఉన్నప్పటికీ 70 శాతం మంది దారిద్య్ర రేఖకు దిగువనే ఉన్నారు. ఇక వీరిలో ప్రజాప్రతినిధుల ఎవ్వరూ లేరు.ప్రస్తుతం మార్కెట్‌లో దొరికే రంగులు తీసుకొచ్చి బట్టలకు అద్దకాలు వేస్తున్నారు. గతంలో ఎవరికి వారు రంగులను తయారు చేసుకునేవారు. ఈ ప్రక్రియ చాల కష్టంతో కూడుకున్నది. కనుకనే చేనేత వృత్తిదారుల నూలుకు రంగులు అద్దాలంటే వీరిపైనే ఆధారపడేవారు. తగరేసల అనే చెట్టు గింజలను ఉడకబెట్టి పూర్వపు రోజుల్లో రసం తీసేవారు. ఇది నీలి రంగులో ఉంటుంది కనుక నీలం రంగు అద్దాలంటే దీన్ని ఉపయోగించేవారు. వీరు తయారు చేసిన నీలిరంగుకు బెంగాల్‌ నుంచి దిగుమతి చేసుకున్న ఇండిగో రంగు సమపాళ్లలో కలిపి మీటరు లోతున్న కాగుల్లో మగ్గబెట్టేవారు. ఈ మగ్గపెట్టే విధానం కూడా శ్రమ, ఓర్పుతో కూడుకుంది. మేక, గొర్రె పెంటికలను సేకరించి వాటి మధ్య ఈ కాగులను నిలబెడతారు. ఆ పెంటికలు మొత్తం ఒకే చోట పొగుపడటంతో రసాయన ప్రక్రియ మొదలై వెచ్చటి ఆవిరి వచ్చేది. ఈ ఆవిరితో రెండు రోజులపాటు లోపలున్న ద్రవం మగ్గి నల్లటి రసంగా మారేది. ఈ విధంగా నల్లరంగును ఇతర రంగులను తయారుచేసి నేతన్నలకు అందించేవారు. కాలక్రమంలో అధునాతన రంగులు, లెక్కకు మించిన షేడ్‌‌స మార్కెట్‌లోకి రావటంతో వీరి వృత్తి దెబ్బతింది.స్వాతంత్య్రానికి పూర్వం చేతివృత్తిగా ఆవిర్భవించిన దర్జీపని నేడు పెద్ద ఇండస్ట్రీగా వెలుగొందుతోంది. కాగా అందులో భవసార క్షత్రియులు దినసరి కార్మికులుగా పనిచేయాల్సి వస్తోంది. పెడల్‌ మిషన్‌ స్థానంలో ఎలక్ట్రికల్‌ సూయింగ్‌ మిషన్లు చోటుచేనుకున్న రోజుల్లోనే వీరు రానున్న గడ్డుకాలాన్ని అంచనావేశారు. ఇక `జుకి' మిషన్‌ రంగప్రవేశంతో టైలర్లుగా పనిచేస్తున్న వారు దెబ్బతిన్నారు. ఉత్తరాది రాష్ట్రాల నుంచి వస్తున్న బడా వ్యాపారులు రాష్ర్టంలో ఇండస్ట్రీస్‌ ప్రారంభించి లాభాలు ఆర్జిస్తున్నారు. భవసార క్షత్రియ కులస్తులను బిసి-డి నుంచి బిసి- ఏ గ్రూప్‌లోకి మార్చాలని, పోలీస్‌, ఆస్పత్రి యూనిఫారం లు, హాస్టల్‌ విద్యార్థుల డ్రస్‌లు తయారు చేసే అవకాశం తమ కులస్తులకు కల్పించాలని వీరి డిమాండ్లు.

## లంకెలు
*https://web.archive.org/web/20090228090852/http://www.suryaa.com/showspecialstories.asp?ContentId=9780
*http://en.wikipedia.org/wiki/Bhavsar

వర్గం:కులాలు
ఖూనీ దర్వాజా

**ఖూనీ దర్వాజా** (ఆంగ్లం :**Khooni Darwaza** (హిందీ : खूनी दरवाज़ा, ఉర్దూ خونی دروازہసాహిత్య పరంగా "రక్తసిక్త తలుపు"), ఇంకనూ దీనికి **లాల్ దర్వాజా** (*Red Gate*) (హిందీ : लाल दरवाज़ा ) అనీ వ్యవహరిస్తారు. ఢిల్లీగేట్‌ బహాదుర్ షా మార్గ్ లో ఉండే ఈ దర్వాజా (ద్వారం) ను ఢిల్లీ రాజు షేర్షా సూరి నిర్మించాడు. అప్పట్లో ఏర్రకోట దారుల్లో ఇది ప్రధాన దర్వాజాగా పేరు పొందింది. మొదటి స్వాతంత్ర్య సంగ్రామం సమయంలో చివరి మొగల్ రాజు బహాదుర్ షా జఫర్ ఇద్దరు కుమారులు మిర్జాముగల్, ఖిజ్ సుల్తాన్, కూతరు మిర్జా అబుక్వర్‌లను కూడా కెప్టెన్ విలియం హడ్సన్ ఇక్కడే అరెస్టు చేశాడు. అనంతరం 1857, సెప్టెంబరు 22న అంగ్లేయుల సైనిక బెటాలియన్ బెల్‌గాడి నుంచి ఏర్రకోటకు రాజకుమారులతోపాటు యువరాణిని తీసుకుని వస్తుండగా. వీరిని చూసేందుకు ప్రజలు పెద్ద సంఖ్యలో వచ్చారు. వారు రాజకుటుంబీకులను విడిపిస్తారని భావించిన కెప్టెన్ హడ్సన్ ముగ్గురిని తుపాకీలతో కాల్చి దర్వాజాకు వేలాడతీయించాడు. అప్పటి నుంచి ఈ గేట్‌కు ఖూనీ దర్వాజా అని పేరు వచ్చినట్టు చరిత్ర చెబుతోంది. ఖూనీ దర్వాజా (రక్తంతో కూడిన తలుపు) కామన్వెల్త్ క్రీడల సందర్భంలో సందర్శకులను ఆకట్టుకునే క్రమంలో ముందు వరుసలో ఉంటుందని అధికారులు భావిస్తున్నారు. విదేశీ పర్యటకులను పూర్తిస్థాయిలో ఆకర్షించేందుకు ఖూనీ దర్వాజాకు మెరుగులు దిద్దాలని పురాతత్వ విభాగం నిర్ణయించింది. ఈ ఖూనీ దర్వాజా ఢిల్లీ గేట్ ప్రాంతంలోని అంబేద్కర్ స్టేడియం, మౌలానా ఆజాద్ మెడికల్ కాలేజీ మధ్యలోని బహదూర్ షా మార్గ్ ‌లో రెండతస్తుల కట్టడం. ఇందులో కొన్నేళ్ల కిందట ఓ మెడికల్ విద్యార్థినిపై సామూహిక అత్యాచారం జరిగింది. ఆ తర్వాత ఈ కట్టడానికి గేట్లుమూసి తాళం వేశారు.

## మూలాలు

* *The Last Mughal*, by William Dalrymple, Viking Penguin, 2006, ISBN 0-67099-925-3
* https://web.archive.org/web/20090219230008/http://eenadu.net/district/districtshow1.asp?dis=delhi

వర్గం:ఢిల్లీ
వర్గం:భారత్‌లోని గేట్లు
మాలే

**మాలే** (ఆంగ్లం :**Malé**) (ధివేహి: މާލެ), (ఉచ్ఛారణ : మా-లే) ) జనాభా 104,403 (2006), మాల్దీవుల రాజధాని, పెద్ద నగరం. ఉత్తర మాలే అటోల్ కాఫు అటోల్కు దక్షిణాగ్రాన గలదు. ఈ నగరం మాల్దీవుల కార్యనిర్వాహక ప్రాంతము. సాంప్రదాయకంగా రాజుల ఏలుబడిలో వున్న ఈ ప్రాంతంలో రాజ సౌధం ఉంది. దీనినే మహల్ అనీ సంబోధిస్తారు. ఈ మహలుకు ఎత్తైన గోడలు, ద్వారాలు (దొరోషి) గలవు. ఈ రాజసౌధానికి (గన్‌దువారు) అనేక మరమ్మత్తులు, కొత్త రూపురేఖలు రాజరికం అంతరించి, రాష్ట్రపతియైన ఇబ్రాహీం నాసిర్ కాలంలో జరిగాయి.

thumb|మాలే లోని ఒక రోడ్డు
thumb|right|సుల్తాన్ ఉద్యానవనం.

## ఇవీ చూడండి
* హుల్హుమాలే
* 2004 సునానీ పరిణామాలు

## పాదపీఠికలు

* గుల్‌హి ఫాల్‌హు-లింకు

## మూలాలు
* H. C. P. Bell, The Maldive Islands, An account of the physical features, History, Inhabitants, Productions and Trade. Colombo 1883, ISBN 81-206-1222-1
* H.C.P. Bell, The Maldive Islands; Monograph on the History, Archaeology and Epigraphy. Reprint Colombo 1940. Council for Linguistic and Historical Research. Male’ 1989
* H.C.P. Bell, Excerpta Maldiviana. Reprint Asian Educational Services. New Delhi 2002
* Xavier Romero-Frias, The Maldive Islanders, A Study of the Popular Culture of an Ancient Ocean Kingdom. Barcelona 1999, ISBN 84-7254-801-5

వర్గం:మాల్దీవులు
వర్గం:ఆసియా రాజధానులు
వర్గం:ఆసియా నగరాలు
వర్గం:ప్రపంచ నగరాలు

వర్గం:Cities, towns and villages in the Maldives
వర్గం:Islands of the Maldives
వర్గం:Administrative divisions of the Maldives
వర్గం:Capitals in Asia
వర్గం:Coastal settlements
ఎద్దు (అయోమయ నివృత్తి)

# ఎద్దు (ఆక్స్) - ఒక విధమైన పశువు.
# ఎద్దులగూడెం, మహబూబ్ నగర్ జిల్లా, మల్దకల్ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
# ఎద్దులదొడ్డి, కర్నూలు జిల్లా, తుగ్గలి మండలానికి చెందిన గ్రామం.
# ఎద్దుల బండి
# ఎద్దులవారిపల్లె, చిత్తూరు జిల్లా, తంబళ్లపల్లె మండలానికి చెందిన గ్రామం.
రామక్రిష్ణాపురం

**రామక్రిష్ణాపురం**, ఖమ్మం జిల్లా కామేపల్లి మండలంలో ఒక గ్రామం. .

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
దూరదృష్టి

thumb|250 px|right|హైపరోపియా, కుంభాకార లెన్స్‌తో దృష్టిని పునరుద్ధరించడం

**దూరదృష్టి** (Hypermetropia or Hyperopia) ఒక విధమైన దృష్టి లోపం.

## బహుళ కటకములు
కొన్ని సముద్ర జీవుల ఒక లెన్స్ కంటే ఎక్కువ కందువు ఉదాహరణకు copepod Pontella మూడు ఉన్నాయి. బయటి ఏర్పడ్డ ఒక పదునైన చిత్రం అనుమతించేటప్పుడు గోళాకార విశ్లేషణం యొక్క ప్రభావాలు ఎదుర్కోవడం , ఉపమాన ఉపరితలం. మరో copepod , Copilia , ఒక టెలిస్కోప్ మాదిరిగా ఏర్పాటు ప్రతి కంటిలో రెండు కటకములను కలిగి ఉంది. [1 ] ఇటువంటి ఏర్పాట్లు అరుదైన, సరిగా అర్ధం చేసుకోలేదు , కానీ ఒక ప్రత్యామ్నాయ నిర్మాణం సూచిస్తాయి. బహుళ కటకములు ఒక రిఫ్రాక్టివ్ కార్నియా (తరువాతి చర్చించారు ) కలిగిన గ్రద్దలు, జంపింగ్ సాలెపురుగులు, వంటి కొందరు వేటగాళ్ళు కనపడుతున్నాయి : ఈ విధంగా వారి ఆప్టికల్ స్పష్టత పెరుగుతుంది గ్రాహక కణాలు పైగా 50 % పరిశీలించాడు చిత్రం విస్తరించడం , ప్రతికూల లెన్స్

## మూలాలు

వర్గం:కంటి వ్యాధులు
లంకపల్లి బుల్లయ్య

**ఎల్.బుల్లయ్య** లేదా **లంకపల్లి బుల్లయ్య** (1918 - 1992) సుప్రసిద్ధ విద్యావేత్త.

ఇతడు గుంటూరు జిల్లాలోని పెరవలి గ్రామంలో జన్మించాడు. ఎన్నో వ్యయప్రయాసలకు సహించి పాఠశాల కోసం సుదూర ప్రాంతాలకు నడుచుకొనే వెళ్ళి చదువుకున్నాడు. ఇదే విశ్వవిద్యాలయం నుండి బి.ఎ. పూర్తిచేశారు.

బి.ఎడ్. శిక్షణ కళాశాలకు ప్రిన్సిపాల్ గా పనిచేస్తున్న కాలంలోనే (1956) ఆంధ్ర ప్రదేశ్ అవతరించింది. విశ్వవిద్యాలయంలో అధిపతిగా విద్యా వ్యవస్థను ప్రాథమిక స్థాయి నుండి విశ్వవిద్యాలయ స్థాయి వరకు దృఢపరిచే బాధ్యతను స్వీకరించారు.

ఈయన ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం యొక్క ఉపకులపతిగా 1968 - 1974 మధ్యకాలంలో పనిచేశాడు. ఈ పదవిని అలంకరించిన మొట్టమొదటి దళితుడు ఇతడు. ఆ కాలంలో పేద విద్యార్థుల సంక్షేమం కోసం ఎన్నో కార్యక్రమాలు ప్రారంభించాడు. ఈ కాలంలోనే మానవ జెనిటిక్స్, మెరైన్ బయాలజీ శాఖలు ప్రారంభించారు.

ఈయన విద్యా విధానాల విభాగానికి (Director of Public Instruction) అధ్యక్షుడుగా చేసిన సమయంలో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ విద్యా విధానంలో 10+2+3 పద్ధతిని కొతారి కమిషన్ (Kothari Commission) కన్నా ముందుగానే ప్రతిపాదించాడు.

ఈయన కాలంలో పరీక్షలలో డిటెన్షన్ పద్ధతి నిషేధించబడినది, సెమిస్టర్ పద్ధతి ప్రవేశపెట్టబడినది, అంతర్గత పరిశీలనా విధానం అమలులోకి వచ్చింది. M.A. M.Com. కోర్సులు యూనివర్సిటీకి అనుబంధంగా పనిచేసే కళాశాలల నుండి చేయడానికి అనుమతించారు. ఈయన కాలంలోనే విద్యా, జియోగ్రఫీ, జీవరసాయనశాస్త్రం, మానవ జెనిటిక్స్, ఆంథ్రపాలజీ శాఖలు మొదలయ్యాయి.

సివిల్ సర్వీసుల కోసం శిక్షణ తరగతులు నిర్వహించడం ప్రారంభించారు.

ఈయన కృషి ఫలితంగా దూరవిద్య కోర్సుల కళాశాల (The School of Correspondence Courses) మొదలైంది. ఈయనకు రాష్ట్ర, భారత ప్రభుత్వాలతో సత్సంబంధాలు ఉండేవి.

1970 సంవత్సరంలో సంభవించిన తుఫాను మూలంగా విశ్వవిద్యాలయ భవనాలు బాగా శిథిలమైనాయి. వాటి చిత్రపటాలతో న్యూఢిల్లీ వెళ్లి, యు.జి.సి. అధికారులతో వ్యక్తిగతంగా ముఖాముఖి సంభాషణలతో నూతన గ్రాంటులను విడుదల చేయించిన ప్రతిభాశాలి.

డా.లంకపల్లి బుల్లయ్య కళాశాలలు ఈయన పేరు మీద విశాఖపట్నంలో కొందరు విద్యావేత్తలు, వ్యాపారవేత్తల సహకారంతో ప్రారంభించబడ్డాయి. అయితే బుల్లయ్య డా.వాసిరెడ్డి శ్రీకృష్ణ జ్ఞాపకార్ధం కళాశాలను ప్రారంభించి, దాని అభివృద్ధి మీద ఎక్కువ శ్రద్ధ కనపరిచేవాడు.

ఇంతటి ప్రతిభాశాలి యొక్క ప్రతిమ విశ్వవిద్యాలయ ఆవరణలో ప్రతిష్ఠించబడింది.

## బయటి లింకులు
*బుల్లయ్య జీవితచరిత్ర టూకీగా హిందూ పత్రికలో 
*బుల్లయ్య కళాశాలల ఆధికారిక వెబ్ సైటు.

వర్గం:1918 జననాలు
వర్గం:1992 మరణాలు
వర్గం:ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం ఉప కులపతులు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా విద్యావేత్తలు
హారియట్ టబ్‌మన్

**హారియట్ టబ్‌మన్** (మార్చి,1822 — మార్చి 10, 1913 ) బానిసత్వానికి వ్యతిరేకంగా పోరాడిన ఒక ఆఫ్రో అమెరికన్. గొప్ప మానవతావాది. అమెరికా అంతర్యుద్ధ సమయంలో యూనియన్ కు గూఢచారిగా కూడా పనిచేసింది. ఒక బానిస కుంటుంబంలో పుట్టి పదమూడేళ్ళ వయసులో అందులోనుంచి బయటపడి, బానిసత్వ వ్యతిరేక సంఘాల సహకారంతో పదమూడు సార్లు ప్రయత్నించి దాదాపు 70 మంది బానిసలను వెట్టిచాకిరి నుంచి కాపాడగలిగింది.  
## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* Harriet Tubman: Online Resources, from the Library of Congress
* Full text of *[http://www.gutenberg.net/etext/9999 Harriet, The Moses of Her People] *, from Project Gutenberg
* Full text of *[https://web.archive.org/web/20090220145330/http://docsouth.unc.edu/neh/bradford/menu.html Scenes in the Life of Harriet Tubman]*, from the University of North Carolina at Chapel Hill
* Harriet Tubman Biography Page from Kate Larson
* Harriet Tubman Web Quest: Leading the Way to Freedom| Scholastic.com

వర్గం:1822 జననాలు
వర్గం:1913 మరణాలు
వర్గం:అమెరికా వ్యక్తులు
అగరు (కులం)

**అగరు** : ఆంధ్ర ప్రదేశ్ వెనుకబడిన కులాల జాబితా డి గ్రూపులోని 1వ కులం. అగరు కులస్తులు ఒడిషా, ఆంధ్రా, ఛత్తీస్‌ఘడ్ రాష్ట్రాల సరిహద్దు ప్రాంతాల్లో ఉన్నారు. వీరి మాతృభాష ఒరియా, తెలుగు. 1970లో ఒక నివేదిక ప్రకారం వీరి జనాభా 2,163.

## చరిత్ర
హిందూ సాంప్రదాయంలో తమలపాకుకు ఒక ప్రత్యేకత ఉంటుంది. అవి లేకుండా శుభకార్యాలు జరగవంటే ఆశ్చర్యంలేదు. శుభకార్యాలేకాదు... చనిపోయిన తర్వాత పాడెకట్టి శ్మశానానికి సాగనంపే వరకు తమలుపాకు పాత్ర లేకుండా ఏ ఒక్క కార్యక్రమమూ ముగియదు. అటువంటి తమలపాకు సాగును కులవృత్తిగా ఎంచుకున్నారు **అగరు** కులస్తులు.అగరు కులస్తులు శ్రీకాకుళం జిల్లా,విజయనగరం జిల్లాకే పరిమిత మయ్యారు. వీరి పూర్వీకులు తమలపాకును సాగుచేసి ఆకును కోసి కావిళ్లలో పెట్టుకుని అమ్ముకునేవారు. వీరు వెదురు గడలతో పందిరి వేసి తమలపాకు తీగను వాటిపై ఎక్కించి ఆకు దిగుబడికి కృషి చేసేవారు. ఈ తోటలకు కావలసిన నీరు అందించేందుకు కూడా బాగా శ్రమిం చేవారు. అగరు కులస్తులు శ్రీకాకుళం, విజయనగరం జిల్లాలకు పరిమితమయ్యారు. వీరి పూర్వీకులు తమలపాకును సాగుచేసేవారు. విజయనగరం. కొత్తపేట. నెల్లిమర్ల. ఉత్తరావల్లి. రామద్రాపురం. పార్వతిపురం. బొబ్బిలి. గజపతినగరం. బొద్దం .బండపల్లి.‘ఆకుల’ అని కూడా పిలుస్తారు. ఆరోజుల్లో వీరు సాగు చేసి పండించిన తమలపాకులను కోసి కావిళ్లలో పెట్టుకుని అమ్ముకునేవారు. అప్పట్లో వీరు వెదురు గడలతో పందిరి వేసి తమలపాకు తీగను వాటిపెై ఎక్కించి ఆకు దిగుబడికి కృషి చేసేవారు. ఈ తోటలకు కావలసిన నీరు అందించేందుకు కూడా నిరంతరం శ్రమించేవారు. అన్నిరంగాలలో విస్తృత మార్పులు చోటుచేసుకుంటున్న తరుణంలోనూ వీరు పూర్వకాలపు పద్ధతులనే అనుసరించారు. రెండు దశాబ్దాల క్రిందట తమలపాకుకు తెగులు సోకి పంట దెబ్బతిన్న తరుణంలో అనేక జిల్లాలలో ఈ పంట సాగుకు స్వస్తిపలికారు. అయినప్పటికీ వీరు మాత్రం తమలపాకునే నమ్ముకుని సాగు చేశారు.

## సమకాలీనం
అన్నిరంగాలలో విస్తృత మార్పులు చోటుచేసు కుంటున్న నేటి తరుణంలో సైతం వీరు పూర్వ కాలపు విధానాలను వదులుకోలేదు. రెండు దశాబ్దాల క్రిందట తమలపాకుకు తెగులు సోకి దెబ్బతిన్న తరుణంలో అనేక జిల్లాలలో ఈ పంట సాగును వదులుకున్నా వీరు మాత్రం దేశీవాళి తమలపాకునే నమ్ముకుని సాగు చేస్తున్నారు. ఇది వాణిజ్య పంటకావటంతో పశ్చిమ బెంగాల్‌, ఆంధ్రా కోస్తా జిల్లాలో తమలపాకు పంటను పండించి లాభాలు ఆర్జిస్తున్నా వీరు మాత్రం పాతపద్ధతులనే అనుసరిస్తున్న కారణంగా పురోభివృద్ధి సాధించలేక పోయారు. పైగా వీరిలో ఎక్కువ మందికి పది సెంట్లకు మించి భూమి లేదు. ప్రస్తుతం వీరి జనాభా రాష్ర్ట వ్యాప్తంగా 6 వేలు. ఉద్యోగ, ఉపాధి రీత్యా కొందరు విశాఖ, హైదరాబాద్‌ నగరాలకు వలస వెళ్లినా ఎక్కువమంది శ్రీకాకుళం జిల్లాలోనే జీవిస్తు న్నారు. అది కూడా 19 గ్రామాలకు పరిమితమయ్యారు. ఆ గ్రామాల్లో కూడా ఆరు నుంచి 40 కుటుంబాలు జీవిం చటం గమనార్హం. వీరి పూర్వీకులు నివసించిన గ్రామాల పేర్లే వీరి ఇంటిపేర్లుగా రూపాంతరం చెందాయి. తమలపాకును పండించి పట్టణాలలోని కిళ్లీ కొట్లలో అమ్ముకొని జీవిస్తున్నారు. కొంతమంది కిళ్లీ కొట్లు పెట్టుకుని జీవిస్తున్నారు.

## సమస్యలు
వీరు ఆర్థికంగా వెనుకబడిన వారు,
ఈ కులస్తులలో ఐదు శాతానికి మించి అక్షరాస్యులు లేరు. వీరిలో కూడా ప్రాథమిక పాఠశాల చదువుల తర్వాత బడి వదిలేసినవారే ఎక్కువమంది ఉన్నారు. బిసీ-డి గ్రూప్‌ నుంచి బిసీ-బి గ్రూప్‌లోకి ఈ కులాన్నిమార్చాలని

ఉత్తరాంధ్రఅగరు కుల సంక్షేమ సంఘం కోరుతోంది.

రిజిస్టర్ నెం. 184 /2021

## యితర లింకులు

వర్గం:కులాలు
570

**570** : గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## జననాలు
thumb|మహమ్మదు ప్రవక్త జననం
* ముహమ్మద్ ప్రవక్త జననం.
## మరణాలు
* ముహమ్మద్ ప్రవక్త తండ్రి 'అబ్దుల్లా' మరణం

## సంఘటనలు

* గ్వెన్ యస్ట్రాడ్ యుద్ధం : స్ట్రాత్‌క్లైడ్, బ్రైనీచ్, ఎల్మెట్ రాజ్యాల మధ్య బ్రిటిష్ కూటమి ఏర్పడింది .
* లోంబార్డ్ అధిపతి ఫారోల్డ్ (సుమారు తేదీ) పాలన కింద, స్పోలెటో స్వతంత్ర డచీకి రాజధాని అవుతుంది.
* ల్యూట్‌ఫ్రెడ్ అలెమానియా (ఆధునిక జర్మనీ ) డ్యూక్ అయ్యాడు. 
* సస్సానిడ్ సామ్రాజ్యపు రాజధాని స్టెసిఫోన్, బైజాంటైన్ సామ్రాజ్యపు రాజధాని కాన్స్టాంటినోపుల్ ను అధిగమించి ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద నగరంగా అవతరించింది . 

* ముహమ్మద్, ఇస్లామిక్ ప్రవక్త, మక్కాలో (నేటి సౌదీ అరేబియా ) జన్మించాడు. అతని తండ్రి అబ్దుల్లాహ్ ఇబ్న్ అబ్దుల్ ముతాలిబ్ తన పుట్టుకకు కొన్ని నెలల ముందు మరణించాడు. కాబట్టి అతను, అతని తల్లి అమీనా బింట్ వాహ్బ్ ముహమ్మద్ తాత అబ్దుల్ ముత్తాలిబ్ సంరక్షణలో ఉన్నారు. అతను తన తెగ ఖురైష్‌లో ప్రముఖ వ్యక్తిగా గుర్తింపు పొందాడు . 
* అబిసీనియా లోని క్రైస్తవ రాజ్యానికి తీర యెమెన్లో జనరల్‌గా వ్యవహరిస్తున్న అబ్రాహా, అరేబియాలో, ప్రధానంగా మక్కాలోని అన్యమత ఖురైష్‌కు వ్యతిరేకంగా సైనిక యాత్రను ప్రారంభించాడు 

* హెనాన్ లో బోధిసత్వుని సున్నపురాతి విగ్రహం తయారుచేసారు. (సుమారు తేదీ)
* మొదటి ప్రస్తావన స్పియర్ ఆఫ్ డెస్టినీ (సుమారు తేదీ) గురించి చెప్పబడింది.
* క్లెర్మాంట్-ఫెర్రాండ్ కు చెందిన యూదులను క్రైస్తవ మతంలోకి బలవంతంగా మార్చారు.
* ఇస్లామిక్ సంప్రదాయం ప్రకారం ఏనుగు సంవత్సరం . 

* దక్షిణ అరేబియా సంస్కృతుల అంతము

## మూలాలు

వర్గం:570
అన్నపూర్ణ

**అన్నపూర్ణ** అనగా పార్వతికి  మరోపేరు.

*అన్నపూర్ణ (సినిమా), 1960లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
*అన్నపూర్ణ (నటి), సుప్రసిద్ధ తెలుగు సినిమా నటి.
*అన్నపూర్ణ పిక్చర్స్
వినోద్ ఖోస్లా

**వినోద్ ఖోస్లా** (జననం జనవరి 28, 1955 మహారాష్ట్ర లోని పుణెలో జన్మించిన ఒక ఇండియన్-అమెరికన్ వెంచర్ క్యాపిటలిస్ట్.) సిలికాన్ వ్యాలీని ప్రభావితం చేసిన ప్రధానమైన వ్యక్తుల్లో ఒకరు. సన్ మైక్రో సిస్టమ్స్ సహవ్యవస్థాపకుల్లో ఒకరు. 1986 లో ప్రారంభించబడిన క్లీనర్, పెర్కిన్స్, కౌఫీల్డ్, బయ్యర్స్ సంస్థలో ప్రధాన వాటాదారు. ఫోర్బ్స్ - 2013 లో అమెరికాలో అత్యంత ధనవంతులైన 400 మందితో కూడిన జాబితాలో వినోద్ ఖోస్లా 352 స్థానంలో నిలిచారు. ఆయన సంపద 1.5 బిలియన్ డాలర్లుగా ఫోర్బ్స్ లెక్కగట్టింది.

## బాల్యం, విద్యాభ్యాసం
ఖోస్లా 14 ఏళ్ళ వయసులో ఉండగా ఎలక్ట్రానిక్ ఇంజనీరింగ్ టైమ్స్ అనే పత్రికలో ఇంటెల్ కంపెనీ స్థాపించడాన్ని గురించి చదివి దానివల్ల ఉత్తేజితుడై సాంకేతికరంగంలో ప్రవేశించాలని కలలు కన్నాడు. ఐఐటి ఢిల్లీ నుంచి ఎలక్ట్రికల్ ఇంజనీరింగ్ లో బ్యాచిలర్ పట్టా, కార్నెగీ మిలన్ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి బయోమెడికల్ ఇంజనీరింగ్‌లో ఉన్నత విద్యనూ పూర్తి చేశాడు. తరువాత స్టాన్‌ఫోర్డ్ గ్రాడ్యుయేట్ స్కూల్ ఆఫ్ బిజినెస్ నుంచి ఎంబీయే పూర్తి చేశాడు.

## కెరీర్
### సన్ మైక్రోసిస్టమ్స్
1980లో స్టాన్‌ఫోర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి డిగ్రీ పూర్తి చేశాక, సహోధ్యాయులైన స్కాట్ మెకన్లీ, యాండీ బెక్టోల్షీమ్, కాలిఫోర్నియా, బర్కిలీ విశ్వవిద్యాలయానికి చెందిన బిల్ జాయ్ మొదలైనవారితో కలిసి సన్ మైక్రోసిస్టమ్స్ ను స్థాపించాడు. 1985లో ఖోస్లా సన్ ను వదిలి వేసి క్లీనర్ పెర్కిన్స్ కాఫీల్డ్ అండ్ బయ్యర్స్ అనే వెంచర్ క్యాపిటలిస్ట్ సంస్థలో భాగస్వామిగా చేరాడు.

## వ్యక్తిగత సమాచారం
ప్రస్తుతం ఖోస్లా వుడ్‌సైడ్ కాలిఫోర్నియాలో తన భార్య నీరూ ఖోస్లా, పిల్లలు నీనా, వాణి, అను, నీల్ లతో కలిసి నివాసముంటునన్నాడు.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*Fear, Greed and Sky Diving , Vinod speaks at Stanford
*Vinod speaks to Google employees about ethanol on March 29, 2006
*Making cement while sequestering carbon, Issue 127, July 2008; Retrieved 2008-07-20. 
*Vinod's presentations, papers
*Vinod's ethanol views debated
*Press
*Vinod's Blog
* Computer History Museum, 11-Jan-2006: Sun Founders Panel
* Sun Feature Story: The Fab Four Reunites  (webcast of the event)
* Biofuel-ethanol  talk by Khosla. Google TechTalks March 29, 2006
* Khosla Ventures:
** Khosla Ventures Funds Gevo.
** Gevo Licenses UCLA Technology.
** Vinod Khosla plugs into the electric car; EcoMotors .
** Solarflare presentation (ppt).
* Vinod Khosla *[[Charlie Rose (talk show)|Charlie Rose]]*, 22 Sept. 2006
*From geeks to greens
*Press release about significant gift to Wikimedia Foundation (which runs Wikipedia)

వర్గం:1955 జననాలు
వర్గం:మహారాష్ట్ర వ్యక్తులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
రాక్షసుడు

**రాక్షసులు** (Sanskrit: राक्षसः, rākṣasaḥ ) హిందూ పురాణాలలో ఒక జాతి. వీరు ధర్మవిరుద్ధ కార్యకలాపాలకు పాల్పడుతుంటారు. కొందరు మంచివారు కూడా ఉన్నారు. పుల్లింగ ప్రయోగానికి రాక్షసుడు అని, స్త్రీ లింగ ప్రయోగానికి రాక్షసి అని వాడుతుంటారు. రాక్షసులనే **దైత్యులు**, **అసురులు** లేదా **దానవులు** అని కూడా అంటారు.

## పురాతన కాలం
### రామాయణంలో రాక్షసులు

రామాయణములో ప్రధాన వ్యక్తులలో ఒకడైన రావణుడు ఒక రాక్షస రాజు. ఇతను లంకా దేశానికి రాజు. ఇదే విధంగా మరికొందరు రాక్షసుల జాబితా కూడా దిగువన చూడవచ్చు.
*రావణుడు
*శూర్పణఖ
*తాటకి
*లంకా రాక్షసి

### మహాభారతంలో రాక్షసులు

## ఇవి కూడా చూడండి
*దానవుడు (సినిమా)
*రాక్షసుడు (సినిమా)
*రాక్షసుడు (నవల)
* అసురులు జాబితా
వర్గం:హిందూ పురాణాలలోని జాతులు
లంక (అయోమయనివృత్తి)

లంక లేదా లంకా అనే పేర్లతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి.వాటిని ఈ పేజీ నుండి నివృత్తి చేసుకోవచ్చును 

* లంక అనేది ఒక విధమైన ద్వీపం. హిందూ పురాణాలలో రావణుని రాజ్యం లంకగా గుర్తించబడింది.
* లంక- 2017 తెలుగు సినిమా.
* లంకేశ్వరుడు - రామాయణంలో రావణుడుకు మరొక పేరు.
* శ్రీలంక - ఇదేనా అన్నది ఆధునిక కాలంలోని చర్చనీయాంశం.
## లంక ఇంటి పేరుతో ఉన్న వ్యక్తులు
*లంక సత్యం
జలతరంగం

**జలతరంగం** (ఆంగ్లం: **Jal Tarang**; హిందీ: जल तरंग, ఉర్దూ: **جل ترںگ**), **Jaltarang**, **Jal-tarang**, **Jal-yantra**, లేదా **Jalatarangam**) ఒక ప్రాచీనమైన వాద్య పరికరము. దీనియొక్క విశిష్టమైన శబ్దతరంగాలు వీనులవిందుచేస్తాయి. జలతరంగం అనగా జలం (నీరు) నుండి పుట్టిన తరంగాలు ("waves in water").

జలతరంగం ప్రాచీన తూర్పు భారతదేశంలో ప్రాచీనకాలం నుండి ఉపయోగంలో ఉన్న వాద్యమని కొందరు విద్వాంసుల అభిప్రాయం. ఇది ప్రాచీన సంగీత పారిజాతం (**Sangeet Parijaat**) గ్రంధంలో ఘన వాద్యంగా పేర్కొనబడింది. సంగీతసారం (**SangeetSaar**) లో 22 పాత్రలతో వాయించే జలతరంగం ఉత్తమమైనదిగాను, 15 పాత్రలతో వాయించేది మాధ్యమికమైనదిగాను పేర్కొనబడింది. వివిధ పరిమాణాలు కలిగిన పాత్రలు ఇత్తడి గాని పింగాణితో గాని చేయబడి వుంటాయి. ఆధునిక కాలంలో పింగాణీతో తయారైన 16 పాత్రల జలతరంగం ఉపయోగిస్తున్నారు. ఈ పాత్రలను అర్ధచంద్రాకారంలో అమర్చి వాద్యకారునికి అందుబాటులో ఉంచుతారు. పాత్రలలో నీటితో వివిధ స్థాయిల వరకు నింపుతారు. వాద్యకారుడు పాత్రలను చెక్క కర్రతో మెల్లగా తాకినప్పుడు వివిధ స్వరాలు పలుకుతాయి. అయితే స్వర రాగ బద్ధమైన సంగీతాన్ని పండించడానికి విశిష్టమైన అనుభవం చాలా అవసరం.

డా.లాల్‌మణి మిశ్రా రచించిన 'భారతీయ సంగీత వాద్యాలు' (**Bharatiya Sangeet Vadya**) పుస్తకంలో జలతరంగం గురించి పేర్కొన్నారు.

## మూలాలు
భారతీయ సంగీత వాద్యాలు. భారతీయ జ్ఞానపీఠ్, క్రొత్తఢిల్లీ.

## బయటి లింకులు

*సంగీత నాటక అకాడమీ
*ఆన్-లైన్, సంగీత విద్య వెబ్‌సైట్
*జలతరంగ్.కామ్ 
*మ్యూజిక్ మేకర్స్
*జలతరంగ్ పై హంసధ్వని
*జలతరంగ్ పై శుద్ధ కళ్యాణ్

వర్గం:సంగీత వాయిద్యాలు
వర్గం:భారతీయ సంగీతం
వర్గం:భారతీయ వాద్యపరికరాలు
దీపాలదిన్నెపాలెం (సత్తెనపల్లి)

**దీపాలదిన్నెపాలెం,**  పల్నాడు జిల్లా, సత్తెనపల్లి మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.

* దీపాలదిన్నెపాలెం గ్రామం పణిదెం పంచాయితీలో ఉంది.
* ఈ గ్రామం జనాభా సుమారుగా 1000.
* పణిదెం గ్రామం నుండి 2 కి.మీ. దూరము ఉంది.
* సత్తెనపల్లి నుండి 8 కి.మీ. దూరము ఉంది.
* గుంటూరు నుండి సుమారుగా 40 కి.మీ. దూరము ఉంది.
* ప్రజల ముఖ్యవృత్తి వ్యవసాయం. వరి,ప్రత్తి, మొక్కజొన్న, మిరప, పసుపు పంటలు ముఖ్యమైనవి.

## మూలాలు
వర్గం:సత్తెనపల్లి మండలం లోని రెవిన్యూయేతర గ్రామాలు
విలియం రామ్సే

**సర్ విలియం రామ్సే** (అక్టోబర్ 2, 1852 - జూలై 23, 1916) సుప్రసిద్ధ స్కాటిష్ రసాయన శాస్త్రవేత్త. ఇతను ఉత్కృష్ట వాయువులు కనిపెట్టి నోబెల్ బహుమతిని 1904లో పొందాడు. "in recognition of his services in the discovery of the inert gaseous elements in air" (along with Lord Rayleigh who received the Nobel Prize in Physics that same year for the discovery of argon).

సివిల్ ఇంజనీర్ రామ్సే రసాయన శాస్త్రవేత్త కావాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. 

రాంస్ స్కాట్లాండ్‌లోని గ్లాస్గో విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుకున్నాడు.

జర్మనీలోని హైడెల్‌బర్గ్ విశ్వవిద్యాలయంలో జర్మన్ విశ్లేషణాత్మక రసాయన శాస్త్రవేత్త రాబర్ట్ బన్సెన్ వద్ద శిశ్యుడిగా చేరాలనుకున్నాడు.అతడి ప్రయత్నాలు సఫలం కాలేదు. ఆరు నెలల తర్వాత, రామ్సే జర్మనీలోని ట్యూబింగెన్ విశ్వవిద్యాలయంలో జర్మన్ ఆర్గానిక్ కెమిస్ట్ రుడాల్ఫ్ ఫిట్గ్ కింద డాక్టరల్ విద్యార్థి అయ్యాడు .ట్యూబింగెన్ విశ్వవిద్యాలయంలో రాంసే 1872లో డాక్టరేట్ పొందాడు.  

## మూలాలు
   

వర్గం:ప్రపంచ ప్రసిద్ధులు
వర్గం:నోబెల్ బహుమతి గ్రహీతలు
వర్గం:1852 జననాలు
వర్గం:1916 మరణాలు
వర్గం:రసాయన శాస్త్రవేత్తలు
కర్ణభక్తుల

thumb|(బసవ కళ్యాణ్) కర్ణాటకలోని బసవేశ్వర విగ్రహం
**కర్ణభక్తుల** ఆంధ్ర ప్రదేశ్ వెనుకబడిన కులాల జాబితా బి గ్రూపులోని 10వ కులం.వీరు చేనేత కులానికి చెందినవారు కర్ణభక్తుల కులస్తులు శివభక్తులుబసవేశ్వరుని కొలుస్తారు.

## వృత్తి, సామాజిక జీవనం
* వీరి కులవృత్తి నేత పని. తూర్పు, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలలోనే ఎక్కువమంది ఉన్నారు. ఇతర రాష్ట్రాలకు తమ చేనేత ఉత్పత్తులను పంపిస్తున్నారు. పాలకొల్లు మండలం భగ్గేశ్వరం గ్రామంలోని కర్ణభక్తుల కులస్తులు తయారుచేసే  తలపాగాలు దేశ వ్యాప్తంగా మంచి పేరు పొందాయి. ఈ  తలపాగాల వ్యాపారంలోనే కోట్ల రూపాయల వ్యాపారం చేస్తున్నారు. 
* బనియన్ల తయారీ, పట్టు షర్టింగ్‌ వ్యాపారంలోనూ వీరికి ఎక్కువ ప్రావీణ్యత కలదు. కర్ణాటక, గుజరాత్‌, హర్యానా వంటి అనేక రాష్ట్రాలకు వీరి ఉత్పత్తులు ఎగుమతి అవుతున్నాయి. `అంగర' నేత చీరలకు కూడా ప్రత్యేకత ఉంది. నూరు, నూట ఇరవై కౌంట్‌తో నేసిన కారణంగా సుతి మెత్తగా ఉంటున్నాయి. చీర కట్టుకున్నవారు గొప్ప అనుభూతి పొందుతున్నారు కనుకనే విపరీతమైన ఆర్డర్లు వస్తున్నాయి. `నేలటూరు' బుటా వస్త్రాలకూ మంచి పేరుంది. దాదాపు 35 సంవత్సరాల క్రితం నుంచి కర్ణభక్తుల యువతలో మార్పు చోటు చేసుకుంది. అలాగే పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో 23 చేనేత సంస్థలకుగాను 20కిపైగా కర్ణభక్తు కులస్తులు అధ్యక్షులుగా ఎన్నికయ్యారు. తూర్పుగోదావరి జిల్లాలోఆరు చేనేత సంస్థలకు వీరే అధ్యక్షులు.

* అజ్జరం ఇత్తడి బిందెలకు మంచి పేరుంది. గుండ్రంగా ఉండే ఈ బిందెలకు సంతలలో సైతం మంచి డిమాండ్‌ ఉంది. ఇత్తడి పనిలో తమ కళా కౌశలం చూపించినవారు ఇతర రంగాలవైపు కూడా దృష్టి చూపారు. జూట్‌ మిల్లులకు సంబంధించిన ఇత్తడి బేరింగ్‌లు కూడా వీరే తయారుచేస్తున్నారు. కంచు గంటలు తయారు చేయటంలో కూడా వీరు సిద్దహస్తులు. కంచు గంటలకు పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలోని అజ్జరం గ్రామం పేరు. పూర్తిగా కంచుతో తయారు చేసిన ఓంకార నాదం ధ్వనించే 340 కేజీల కంచుగంట ఇక్కడి వారు తయారు చేసిందే. 

* 50 శాతానికి పైగా అక్షరాస్యులు ఈ కులంలో ఉన్నారు. వీరి వివాహ వ్యవస్థలో దేవాంగ, పద్మశాలీ, కరికాల భక్త కులాల వారితో కూడా సంభంద బాంధవ్యాలు ఉంటాయి.

## మూలాలు
*https://web.archive.org/web/20090302031030/http://www.suryaa.com/showspecialstories.asp?ContentId=10195

వర్గం:కులాలు
టి.యస్.విజయచందర్

**టి.యస్.విజయచందర్** ఒక ప్రముఖ తెలుగు సినిమా నటుడు. ఇతడు నటించిన చారిత్రాత్మకమైన కరుణామయుడు, ఆంధ్రకేసరి మొదలైన సినిమాలు ప్రేక్షకుల్ని అలరించాయి. ఆయన అసలు పేరు రామచందర్. 1942లో మద్రాసులో పుట్టాడు. ఆంధ్రప్రదేశ్ తొలి ముఖ్యమంత్రి టంగుటూరి ప్రకాశం పంతులు ఈయనకు తాత అవుతారు. విజయచందర్ తల్లి పుష్పావతి, ప్రకాశం పంతులు కూతురు. తండ్రి తెలిదేవర వెంకట్రావు హోమియోపతి వైద్యుడు. బ్యాడ్మింటన్ ఛాంపియన్ కూడా. ఆరుమంది సంతానంలో ఈయన మూడోవాడు. విద్యాభ్యాసం అంతా కాకినాడలో జరిగింది.

కాకినాడ పి.ఆర్. ప్రభుత్వ కళాశాలలో ఉండగా ఆయన దృష్టి నాటకాల వైపు మళ్ళింది. ఏడిద నాగేశ్వరరావు, వి.బి.రాజేంద్ర ప్రసాద్లు ఆయనకు సీనియర్లు. ఆయన వేసిన తొలి నాటిక లోభి. మాడా వెంకటేశ్వరరావు, ఏడిద నాగేశ్వరరావు తదితరులు స్థాపించిన రాఘవ కళాసమితిలో అనేక నాటకాల్లో పాల్గొన్నాడు. తర్వాత డిగ్రీ కోసం మళ్ళీ మద్రాస్ కు వెళ్ళాడు. 1963లో డిగ్రీ పూర్తయింది. వాళ్ళ నాన్న 1954లోనే కాకినాడలో వదిలి హైదరాబాద్ కు వచ్చేశాడు. ఈయన డిగ్రీ ఐపోయాక హైదరాబాద్ వచ్చేసి ఉద్యోగ ప్రయత్నాలు ప్రారంభించాడు.

తొలుత విద్యుత్ శాఖలో 84 రూపాయల జీతంతో ఉద్యోగంలో చేరాడు. తర్వాత 200 రూపాయలు జీతంతో స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ హైదరాబాద్కు మారాడు. అయితే ఒకసారి ఉద్యోగుల సమస్యలపై యూనియన్ వాళ్ళను నిలదీయడంతో వారు ఆయన్ను గన్ ఫౌండ్రీ శాఖ నుంచి ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయశాఖకు బదిలీ చేశారు. అక్కడే కొద్ది కాలం పనిచేసినా అసంతృప్తితో బయటకు వచ్చి సినిమాల్లో నటించాలనే కోరికతో మద్రాస్ కు వెళ్ళాడు.

ఆదుర్తి సుబ్బారావు దర్శకత్వంలో వచ్చిన మరో ప్రపంచం సినిమాలో జర్నలిస్టుగా అవకాశం ఇచ్చారు. తర్వాత కె.ఆర్.విజయ ప్రధాన పాత్రలో నిర్మించిన దేవీ లలితాంబ సినిమాలో విలన్ గా నటించాడు. తరువాత ఆయన జీవితాన్ని ఊహించని మలుపు తిప్పిన సినిమా కరుణామయుడు. ఈ సినిమా విడుదలకు నాలుగేళ్ళు సమయం పట్టినా అద్భుతమైన స్పందన వచ్చింది. అదే పంథాలో రాజాధిరాజు, దయామయుడు, ఇలా వరుసగా సినిమాలు నిర్మించాడు. 1985 లో దర్శకుడు కె.వాసు తీసిన షిరిడీ సాయిబాబా మహత్యం ఆయన కెరీర్ ను మలుపు తిప్పిన మరో సినిమా. ఇంకా ఎన్.శంకర్ తీసిన భద్రాచలం సినిమా కూడా మంచి పేరు తీసుకుని వచ్చింది.

పెళ్ళయిందికానీ కొన్ని అనివార్యకారణాల వల్ల విడిపోయారు. పిల్లలు కూడా లేరు. తండ్రి సంపాదించిన భూముల సాయంతో తెలిదేవర బిల్డర్స్ పేరుతో నిర్మాణ రంగంలో వ్యాపారం నిర్వహిస్తున్నారు. సినిమా పరిశ్రమ ఆయన్ను అంతగా ఆదరించింది కాబట్టి హైదరాబాద్ నగర శివార్లలోని 11 ఎకరాల స్థలాన్ని చిత్రసీమలోని సీనియర్ సిటిజెన్స్ కోసం ఇచ్చేశాడు. అంబేద్కర్, రామకృష్ణ పరమహంస పాత్రలను పోషించాలని ఆయన కోరిక.

టి.యస్. విజయ్ చందర్ ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర చలనచిత్ర, టీవీ, నాటక రంగ అభివృద్ధి సంస్థ (ఏపీ ఎఫ్డీసీ) ఛైర్మన్‌గా 15 నవంబర్ 2019న బాధ్యతలను స్వీకరించాడు.

## సినిమాలు
* రామ్ ఎన్ఆర్ఐ  (2024)
* మేరా భారత్ మహాన్ (2019)
* సేవకుడు (2013)
* తూనీగ తూనీగ (2012)
* నందీశ్వరుడు (2012)
* ఆ ఒక్కడు (2009)
* నేరము - శిక్ష (2009)
* త్రీ (2008) 
* కబీర్ దాస్ (2003) .... కబీర్ దాస్ 
* రత్నగిరి అమ్మోరు (1999)
* ఆపద్బాంధవుడు (1992) 
* రాత్ (1992) 
* గీతాంజలి (1989) 
* పోలీస్ రిపోర్ట్ (1989)....పాస్టర్ 
* యోగి వేమన (1988) .... వేమన 
* శ్రీ షిర్డీ సాయిబాబా మహత్యం (1986) ....  సాయిబాబా 
* రాజాధిరాజు (1980) 
* కరుణామయుడు (1978) (ఏసుక్రీస్తు) (నటుడు, నిర్మాత) 
* బస్తీ బుల్ బుల్ (1971)
* సుడిగుండాలు (1967)

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*ఐ.ఎమ్.డి.బి.లో విజయచందర్ పేజీ.

వర్గం:తెలుగు సినిమా నటులు
వర్గం:1942 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
కోడి గుడ్డు

thumb|300px|కోడి గుడ్డు (ఎడమ), క్వైల్ గుడ్లు (కుడి), ఇవి సాధారణంగా ఆహారపదార్థంగానూ కూడా ఉపయోగిస్తారు.

* **కోడి గుడ్డు** (ఆంగ్లం : An **[[:en:egg|egg]]**) ఒక గుండ్రాకారం లేదా వర్తులాకారపు శరీరం, కోడి పెట్టే గుడ్డు కాబట్టి దీనికి కోడి గుడ్డు లేదా కోడి గ్రుడ్డు అని వ్యవహరిస్తాం. సాధారణంగా పక్షి గుడ్లలో కనిపించే ప్రధాన నిర్మాణమే కనిపిస్తుంది. అండము, దీని చుట్టూ పొరలు బాహ్యగోడ. ఈ గ్రుడ్డులో పచ్చసొన, తెల్లసొన వుంటాయి.
* ప్రజలు కోడిగుడ్లను ఆహారపదార్థంగా వాడకము అనాదినుండి వస్తున్నది. ఇవి మంచి పోషక పదార్థాలు ప్రొటీనులు, కొలైన్లు కలిగివుండడం దీనికి కారణము.

## కోడి గుడ్ల ఆకారాలు

కోడిగుడ్లను వీటి సైజులను బట్టి వ్యాపారం కొరకు విభజిస్తారు. అమెరికాలోని వ్యవసాయ శాఖ ప్రకారం, బరువును ఒక డజనుకు లెక్కిస్తారు. ఈ క్రింది పట్టిక చూడండి;

ఐరోపాలో గుడ్ల నవీన సైజులు క్రింది విధంగా ఉన్నాయి. 

ఆస్ట్రేలియాలోని ఆస్ట్రేలియా ఎగ్ కార్పొరేషన్ ప్రకారం క్రింది సైజులు వాటి లేబులింగ్ గైడ్ పై వ్రాసి వుంటుంది.

పశ్చిమ ఆస్ట్రేలియాలో, రెండు అదనపు సైజులు, కార్పొరేషన్ ద్వారా గుర్తింపబడ్డాయి.

న్యూజీలాండ్ సైజులు, ప్రతి గుడ్డు భారముపై ఆధారపడి వుంటుంది.

## కోడి గుడ్ల తో తయారు చేసే ఆహార పదార్థాలు
*కోడిగుడ్డు దోశె (ఆమ్లెట్)
*ఉడికించిన కోడి గుడ్డు (బాయిల్డ్ ఎగ్)
*కూర
## గుడ్డు పొడి

ఆహార పదార్థాల ఉత్పత్తిలో జంతు హింసకు తావు ఉండకూడదనే ఉద్దేశంతో.. 'పేపాల్'ను స్థాపించిన వారిలో ఒకరైన పీటర్ థియెల్, మైక్రోసాఫ్ట్ అధినేత బిల్‌ గేట్స్ గుడ్డు పొడిని అభివృద్ధి చేశారు. దీనిపేరు.. బియాండ్ ఎగ్స్. 12 రకాల మొక్కల నుంచి తీసిన గుజ్జును కొన్ని ప్రత్యేక పాళ్లలో కలిపి ప్రాసెస్ చేయడం ద్వారా దీన్ని తయారుచేస్తున్నారు. ఇంకా.. కేకులు, ముఫిన్లు రకరకాల బేకరీ పదార్థాల తయారీలోనూ నిరభ్యంతరంగా దీన్ని వాడేసుకోవచ్చు. పూర్తిస్థాయిలో సహజమైన గుడ్డు నుంచి వచ్చే రుచి రాదుగానీ.. దాదాపుగా ఆ రుచి ఉంటుందని, పోషక విలువలు మాత్రం అన్నీ ఉంటాయని, దీని రూపకర్తలు ప్రకటించారు.
## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* గుడ్డు పోషక విలువలు
* Nutritional value of free range eggs compared with factory eggs
* Criticism of the validity of the "Animal Care Certified" logo used by United Egg Producers(UEP) 
* British Egg Industry and the Lion Mark
* Henderson's Chicken Breed Chart
* Fact Sheet on FDA's Proposed Regulation: Prevention of Salmonella Enteritidis in Shell Eggs During Production
* 4-H Embryology and EGG Cam University of Nebraska-Lincoln Extension in Lancaster County
* Hatching Quail Eggs In A Classroom
* Egg Miles Calculator - Uk Egg Tracker, see where your eggs are from.
* Factors Affecting Egg Quality, Kansas State University

ఎగ్

వర్గం:పక్షులు
వర్గం:గుడ్లు
వర్గం:ఆహార పదార్థాలు
ప్రాథమికోన్నత విద్య

దీనిలో 1 నుండి 7 తరగతులలో (ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల), 6 నుండి 13 సంవత్సరాల వయస్సు గల బాలబాలికలు విద్యనభ్యసిస్తారు.
## ఆంధ్రప్రదేశ్ లో [[మాధ్యమిక విద్య|ప్రాధమికోన్నత విద్య]]

2007-08 లెక్కల ప్రకారం నిర్వహణ పద్ధతి ప్రాతిపదికన గణాంకాలు ఈ విధంగా ఉన్నాయి.

; పాఠశాలల సంఖ్య

; పిల్లల నమోదు ప్రకారం

; ఉపాధ్యాయుల ప్రాతిపదికన
 

ఈ రంగంలో గణనీయమైన మార్పులకోసం కేంద్రప్రభుత్వం సర్వ శిక్షా అభియాన్ అనే పథకం రాష్ట్రప్రభుత్వ సహకారంతో అమలుచేస్తున్నది.

## ఫలితాలు/ నాణ్యత ప్రమాణాలు
 
ఏప్రిల్ -2007 7 వ తరగతి ఫలితాలు ఈ విధంగా వున్నాయి

మొత్తము విద్యార్థులు
నమోదు : 12,45,392 
ఉత్తీర్ణులు: 11,82,874 (94.98%)

బాలురు
నమోదు : 6,43,552 
ఉత్తీర్ణులు: 6,09,713 ( 94.74%)

బాలికలు
నమోదు :6,01,840 
ఉత్తీర్ణులు: 5,73,161 (95.23%)

## ఇవీ చూడండి
* ప్రాథమిక విద్య
* ఉన్నత విద్య

## మూలాలు
* సర్వశిక్షాఅభియాన్

## లింకులు
*శోధనతో భారతదేశ పాఠశాలల వివరాలు (స్కూల్ రిపోర్ట్ కార్డ్స్ సైటు) 

వర్గం:భారతదేశంలో విద్య
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో విద్య
వర్గం:విద్య
జీవిత

**జీవిత** తెలుగు సినిమా నటి, దర్శకురాలు, రాజకీయ నాయకురాలు. అసలు పేరు **పద్మ**. స్వస్థలం శ్రీశైలం. నాన్న రామనాథం. హెల్త్ ఇన్స్‌పెక్టర్. అమ్మ శకుంతల నర్స్‌. ఒక అక్క, అన్న, చెల్లెలు. తాత ఎన్టీఆర్‌ వద్ద అకౌంటెంట్‌గా పనిచేసేవారు. తమిళ దర్శకుడు టి.రాజేందర్ 'ఉరవై కార్తకిలి' అనే తమిళ చిత్రంలో తొలిసారి హీరోయిన్‌గా నటించారు. 1991లో డా.రాజశేఖర్తో పెళ్ళి జరిగింది. 1996 లో మొదటి కూతురు శివానీ, 2000 లో రెండో పాప శివాత్మిక పుట్టారు.
## వార్తలలో జీవిత
### 2013 చెక్ బౌన్స్ కేసు
thumb|ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోడీతో జీవిత, రాజశేఖర్ కుటుంబం|260x260px
చెక్ బౌన్స్ కేసులో సినీనటి జీవితా రాజశేఖర్ కు వారెంట్లు జారీ అయ్యాయి. చెక్ బౌన్స్ కేసులో విచారణకు హజరుకాకపోవడంతో నాంపల్లి కోర్టు అరెస్ట్ వారెంట్లు జారీ చేసింది. చిత్ర నిర్మాణం కోసం ఓ రిటైర్డ్ ఇంజినీర్ పరంధామ రెడ్డి వద్ద 36 లక్షల రూపాయలు తీసుకున్నారని.. అప్పు తీర్చడానికి జీవితా రాజశేఖర్ ఇచ్చిన చెక్ బౌన్స్ కావడంతో బాధితుడు నాంపల్లి కేసులో పిటిషన్ దాఖలు చేశారు. బాధితుడి పిటిషన్ పై విచారణ చేపట్టిన నాంపల్లి కోర్టు.. జీవితా రాజశేఖర్ రెండుసార్లు కోర్టుకు గైర్హాజరవడంతో నాన్ బెయిలబుల్ అరెస్ట్ వారెంట్ ను జారీ చేసింది. 2013 అక్టోబరు 29 తేదిలోగా జీవితా రాజశేఖర్ ను కోర్టులో హాజరుపర్చాలని జూబ్లీహిల్స్ పోలీసులకు కోర్టు ఆదేశాలు జారీ చేసింది.

## నటించిన తెలుగు చిత్రాలు
# తలంబ్రాలు (1986)
# ఆహుతి (1987)
# ఇదా ప్రపంచం (1987)
# డామిట్ కథ అడ్డం తిరిగింది (1987)
# రాక్షస సంహారం (1987)
# అన్నా చెల్లెలు (1988)
# ఇంద్రధనుస్సు (1988)
# జానకిరాముడు (1988)
# నవభారతం (1988)
# బావా మరదళ్ల సవాల్ (1988)
# స్టేషన్‌ మాస్టర్ (1988)
# మంచివారు మావారు (1989)
# అంకుశం (1990)
# లాల్ సలామ్ (2023)

## దర్శకత్వం వహించిన తెలుగు చిత్రాలు
# శేషు (2002) 

# మహంకాళి (2013)
# సత్యమేవ జయతే

## మూలాలు


వర్గం:తెలుగు సినిమా నటీమణులు
వర్గం:తమిళ సినిమా నటీమణులు
మేరీ మాత

* మరియమ్ - ప్రవక్త యేసు క్రీస్తు తల్లి మరియ.
* మేరీ మాత (సినిమా)
అభిషేకం

**అభిషేకం** ఒక విధమైన హిందూ సాంప్రదాయం. ఈ పద్ధతిలో హిందూ దేవతామూర్తులను వివిధ పదార్ధాలు, వస్తువులతో అతని శరీర భాగాల్ని అభిషేకిస్తారు.

## భాషా విశేషాలు
తెలుగు భాషలో అభిషేకము పదానికి వివిధ ప్రయోగాలున్నాయి. అభిషేకము నామవాచకంగా Installation by anointing, initiation, royal unction, bathing, anointing, inauguration. స్నానము, మునక, పట్టము కట్టడము అని అర్ధాలున్నాయి. ఉదా: దేవునికి అభిషేకము అయిన తరువాత after the idol was bathed. తైలాభిషేకము anointing with oil. చూర్ణాభిషేకము a particular rite of pouring turmeric powder over the head of an idol on the sixth day of the annual feast called బ్రహ్మోత్సవము. పట్టాభిషేకము coronation of a king. ఉదా: పట్టాభిషేకము చేయు to crown a king. రాజు ఆ కవికి స్వర్ణాభిషేకము చేసాడు the prince showered bounties upon the poet. అన్నాభిషేకము చేయు to pour boiled rice over an image. అభిషేకించు v. t. అనగా To bathe, anoint. తల అంటు, మునిగించు. అభిషిక్తము adj. Installed by anointing, bathed, anointed. పట్టము కట్టబడిన, స్నానము చేయింపబడిన. అభిషిక్తుడు. n. He who is inaugurated or installed, he who is bathed or anointed. పదప్రాప్తుడు, పట్టము కట్టబడినవాడు, స్నాతుడు. అభిషేచనము n. Sprinkling, inauguration.

## రకాలు
*రుద్రాభిషేకం: శివాలయాల్లో రుద్రుడు అనగా శివునికి ప్రతి రోజూ మొదటగా చేసే అభిషేక కార్యక్రమం.

*పాదాభిషేకం: కొందరు వ్యక్తులకు లేదా అతిథులకు ఆహ్వానించుటకు ముందుగా వారి పాదాలను మంచి నీటితో కడగడాన్ని పాదాభిషేకం అంటారు. కన్యాదానం అప్పుడు కూడా ఈ ఆచారం ఉంది.
*పాలాభిషేకం లేదా క్షీరాభిషేకం: దేవునికి పాలతో చేసే అభిషేకం. ఇది షిర్డి సాయిబాబా ఆలయాలలో జరిగే విశేష కార్యక్రమం.
*కుంబాభిషేకం: దేవునిని కుండలతో నీటిని అభిషేకించే కార్యక్రమం. వర్షాల కోసం చేసే పూజలలో ఈ కుంబాభిషేకం ముఖ్యమైనది.

## సామాగ్రి
# పాలు
# పెరుగు
# నేయి
# పూలు
# 5 రకాల పండ్లు
# పసుపు
# కుంకుమ
# కర్జూరపు కాయలు
# తేనె
# గంధము
# పూలు
# పూల మాల
# ద్రాక్ష
# ముంతమామిడి పప్పు
# కలకండ
# కడ్డీలు

## ఇవి కూడా చూడండి
*అభిషేకం (సినిమా)

## మూలాలు

వర్గం:హిందూ సాంప్రదాయాలు
శివతాండవం

**శివతాండవం** పరమశివుడు ఒనరించిన తాండవ నృత్యం.

### ఆనంద తాండవం
ఒకనాడు మహాజ్ఞానియైన వ్యాఘ్రపాదుడు తిల్లైవనంలో లింగపూజలు నిర్వహించి పార్వతీసమేతుడైన ఈశ్వరుని తన తాండవ నృత్యంతో సకల భువనాలను ఆనందపరచమని అర్ధిస్తాడు. అతని శివారధనకు ప్రసన్నుడై ఋషి కోరిక తీర్చడానికై, సకల చరాచరకోటికి ఆనందానుభూతిని ప్రసాదించే నాట్యాన్ని ప్రదర్శిస్తాడు. ఆ విధంగా తిల్లైవనంలో బ్రహ్మ ముహూర్తాన శివుడు చేసిన నృత్యాన్ని ఆనంద తాండవం అంటారు.

చిదంబరంలోని నటరాజస్వామి దేవాలయంలోని చిత్ర సభా మండపంలో ఈ నృత్యాన్ని నేటికీ నిర్వహిస్తున్నారు.

### ఊర్ధ్వ తాండవం
నటరాజు చేసే తాండవ నృత్యాన్ని చూసి దుర్గాదేవి  తనతో నృత్యం చేసి గెలవమంటుండి. ఆ విధంగా తిల్లైవనంలో ముక్కోటి దేవతలు, ఋషిపుంగవుల సమక్షంలో రౌద్రరూపంలో చేసిన శివతాండవంలో దుర్గాదేవి ఓడిపోతుంది. ఢమరుకం కింకిణీరవాల కనుగుణంగా శరీరాన్ని కుడిఎడమలకు వంచడం ఈ తాండవంలోని విశేషం. ఈ భంగిమలో ఎడమ చేతిని కుడి కాలి వేళ్ళకు తగిలించి నాట్యం చేయడం మరొక విశేషం.

## ఇవి కూడా చూడండి
*శివతాండవ స్తోత్రము

## గ్యాలరీ
పుట్టపర్తి నారాయణాచార్యులు రచించిన s:శివతాండవము పుస్తకం కోసం ప్రముఖ చిత్రకారుడు బాపు చిత్రించిన అపూర్వ కళాఖండాలు.

వర్గం:శివుడు
కుందూరు జానారెడ్డి

**కుందూరు జానారెడ్డి,** (1946 జూన్ 20) 2004-09 మధ్య కాలంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర గృహశాఖా మంత్రిగా పనిచేసాడు.

జానారెడ్డి నాగార్జున సాగరు సమీపంలోని నల్గొండ జిల్లా, అనుముల గ్రామంలో జన్మించాడు. జానారెడ్డి ఎన్.టి.రామారావు స్థాపించిన తెలుగుదేశం పార్టీలో చేరి తన రాజకీయ ప్రస్థానాన్ని ప్రారంభించాడు. 1983లో చలకుర్తి నియోజకవర్గం నుండి తొలిసారిగా రాష్ట్ర శాసనసభకు ఎన్నికయ్యాడు. అదే నియోజకవర్గం నుండి ఆరు పర్యాయాలు శాసనసభకు ఎన్నికై వ్యవసాయం, సహకారసంఘాలు, మార్కెటింగ్, అటవీ శాఖ, పశుసంవర్ధక శాఖ, మత్స్య పరిశ్రమ, కొలతలు, తూనికలు, రవాణా, రోడ్లు, భవనాలు, గృహ, పంచాయితీ రాజ్, గ్రామీణ నీటి సదుపాయం, శుభ్రత మొదలైన వివిధ మంత్రిత్వ శాఖలకు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర మంత్రిగా పనిచేశాడు. ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ప్రభుత్వంలో అత్యంత దీర్ఘకాలం మంత్రిగా పనిచేసిన వ్యక్తిగా కాసు బ్రహ్మానందరెడ్డి నెలకొల్పిన రికార్డును అధిగమించి నిలిచాడు.

## రాజకీయ జీవితం

జానా రెడ్డి నల్గొండ జిల్లాలోని నాగార్జున సాగర్ సమీపంలోని అనుముల గ్రామంలో జన్మించారు. నందమూరి తారక రామారావు స్థాపించిన తెలుగుదేశం పార్టీలో చేరడం ద్వారా జానా రెడ్డి రాజకీయ జీవితం ప్రారంభమైంది 1983లో నల్గొండ జిల్లా చలకుర్తి నియోజకవర్గం నుంచి జానారెడ్డి తొలిసారిగా శాసనసభకు ఎన్నికయ్యారు. జానారెడ్డి చలకుర్తి నియోజకవర్గం నుండి ఏడు సార్లు శాసనసభకు ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యారు వ్యవసాయం, సహకార, మార్కెటింగ్, అటవీ, పశుసంవర్ధక, మత్స్య, తూనికలు & కొలతలు,, రవాణా, రోడ్లు & భవనాలు హౌసింగ్ పంచాయితీ రాజ్, గ్రామీణ నీటి పథకం పారిశుధ్య లాంటి ప్రభుత్వ శాఖలకు జానారెడ్డిమంత్రిగా పనిచేశారు. ఎక్కువ కాలం మంత్రిగా పనిచేసిన ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి కాసు బ్రహ్మానందరెడ్డి రికార్డ్ ను జానారెడ్డి బద్దలు కొట్టారు.

1988లో 30 మంది క్యాబినెట్ మంత్రులను మార్చడంపై జానారెడ్డి ఎన్‌టి రామారావుతో విభేదించి జానా రెడ్డి తెలుగుదేశం పార్టీకి రాజీనామా చేశాడు., అప్పటి భారతదేశ ప్రధానమంత్రి రాజీవ్ గాంధీ ఇచ్చిన పిలుపు మేరకు జానారెడ్డి కాంగ్రెస్ పార్టీలో చేరాడు. 2004 ఎన్నికల్లో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో కాంగ్రెస్ పార్టీని గెలిపించడానికి జానారెడ్డి కృషి చేశాడు. జానా రెడ్డి 2004లో 
అప్పటి ముఖ్య మంత్రి వైఎస్ రాజశేఖర్ రెడ్డి మంత్రివర్గంలో జానారెడ్డి హోం శాఖ మంత్రిగా పనిచేశారు.

## మూలాలు

## బయటి లంకెలు
*జానారెడ్డి, మంత్రులు

వర్గం:1946 జననాలు
వర్గం:భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకులు
వర్గం:నల్గొండ జిల్లా నుండి ఎన్నికైన ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు
వర్గం:నల్గొండ జిల్లా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:నల్గొండ జిల్లాకు చెందిన ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర మంత్రులు
వర్గం:నల్గొండ జిల్లా నుండి ఎన్నికైన శాసన సభ్యులు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు (2009)
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2014)
నటరాజు

**నటరాజు** పరమ శివుని అవతారం. సకల నాట్యాలకు అధిపతి. లోహంతో గానీ, రాతితో చెక్కిన నటరాజు విగ్రహాలు దక్షిణ భారతదేశంలో శివాలయాల్లో తరచుగా దర్శనమిస్తాయి. పదవ, పదకొండవ శతాబ్దంలో దక్షిణ భారతదేశాన్ని పరిపాలించిన చోళుల కాలానికి చెందిన ఇత్తడి విగ్రహాల్లో నటరాజ విగ్రహం నాలుగు చేతులతో రూపొందించబడి ఉంటుంది.  జడలు గాలిలో ఎగురుతూ ఉంటాయి. మరుగుజ్జు బొమ్మపై నిలుచుని నాట్యం చేస్తున్నట్లుగా ఉంటుంది. ఈ మరుగుజ్జు , అపస్మార పురుషుడు ( మానవులోని అజ్ఞాని) కి చిహ్నం. కుడి వైపున వెనుక ఉండే చేయి ఢమరుకాన్ని కలిగి ఉంటుంది. ముందుకు ఉండే కుడి చేయి అభయ ముద్రను సూచిస్తుంటుంది. వెనుక వైపునున్న వామ హస్తం అగ్ని ని కలిగి ఉంటుంది. ముందువైపు ఉండే ఎడమచేయి గజహస్తం ముద్రలో ఉంటుంది. జులపాలు నలువైపులకు విసిరివేసినట్లు ఉంటాయి. ఝటాజూటంలో గంగాదేవి, అర్థ చంద్రాకారం ఇమిడి ఉంటాయి. ఆయన ఆకారం మొత్తం గుండ్రటి ప్రభామండలంలో అమర్చబడి ఉంటుంది. 

## మూలాలు

వర్గం:శివుడు
క్రిమినల్ ప్రొసీజర్ కోడ్

క్రిమినల్‌ ప్రొసీజర్‌ కోడ్‌ (సవరణల) బిల్లు,  నేర విచారణ పూర్తైన తర్వాత నేరబాధితుల పునరావాసానికి అవసరమైన నష్టపరిహారాన్ని కోర్టులు సె-357 ప్రకారం చెల్లించమని ఆదేశించే అవకాశం ఉంది. ఒక వేళ ఆవిధంగా అదేశించిన మొత్తం బాధితుల పునరావాసానికి సరిపోదని కోర్టు భావించినప్పుడు వాళ్లకి తగిన నష్టపరిహారం చెల్లించమని సిఫారసు చేసే అవకాశం ఉంది. ముద్దాయిలపై ఉన్న కేసులను కొట్టివేసినప్పుడు, అట్లాగే వాళ్ళని విముక్తం చేసినప్పుడు కూడా కోర్టులు నష్టపరిహారం చెల్లించమని సిఫారసుచేసే అవకాశం ఉంది.కొన్ని సందర్భాలలో ముద్దాయి దొరకకపోవచ్చు. అతణ్ణి గుర్తించలేకపోవచ్చు. విచారణ జరగకపోవచ్చు. ఇలాంటి పరిస్థితులలో నేరబాధితులుగాని వారిపై ఆధారపడిన వ్యక్తులుగానీ నేరుగా రాష్టన్య్రాయసేవాధికార సంస్థకుగాని లేదా జిల్లా న్యాయసేవా ఆధికార సంస్థకు గానీ నష్టపరిహారం కోసం దరఖాస్తుచేసుకోవచ్చు. కోర్టునుంచి సిఫారసు అందినప్పుడు లేదా బాధితులనుంచి నేరుగా దరఖాస్తు అందినప్పుడు వాటి గురించి విచారణ జరిపి అవసరమైన నష్టపరిహారాన్ని నిర్ధారించి అవార్డు రూపంలో ఆ సంస్థలు మంజూరు చేయాల్సి ఉంటుంది. ఈ పనిని ఆ సంస్థలు విధిగా రెండు నెలల లోపల పూర్తి చేయాల్సి ఉంటుంది. బాధితుల బాధను తగ్గించడానికి వారికి అవసరమైన ప్రథమ చికిత్సను, ఇతర వైద్యసదుపాయలను ఉచితంగా అందించడానికి న్యాయసేవాధికార సంస్థలు ఉత్తర్వులు జారీచేయాల్సి ఉంటుంది. 
* సె-372:కోర్టులు ముద్దాయిని విడుదల చేసినప్పుడు లేదా వారికి తక్కువ శిక్ష విధించినప్పుడు అట్లాగే బాధితులకు తక్కువ నష్టపరిహారం మంజూరు చేసినప్పుడు బాధితులు అప్పీలుచేసే అవకాశం ఉంది.

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:న్యాయ శాస్త్రము
వర్గం:భారతదేశపు చట్టాలు
వర్గం:ఆంగ్ల పదజాలము
కడారు నాగభూషణం

**కడారు భగవానుల నాగభూషణం** సుప్రసిద్ధ తెలుగు సినిమా నిర్మాత, దర్శకుడు. పసుపులేటి కన్నాంబ భర్త.
## చిత్రసమాహారం
*తాళి భాగ్యం (తమిళచిత్రం) (1966) (దర్శకుడు)
*ఉషా కల్యాణం (1966) (దర్శకుడు)
*చదువుకున్న భార్య (1965) (దర్శకుడు)
*ఆప్త మిత్రులు (1963) (నిర్మాత, దర్శకుడు)
*దక్షయజ్ఞం (1962) (నిర్మాత, దర్శకుడు)
*ఉషా పరిణయం (1961) (నిర్మాత, దర్శకుడు)
*ధర్మమే జయం (1960) (దర్శకుడు)
*వీర భాస్కరుడు (1959) (దర్శకుడు)
*శ్రీకృష్ణ మాయ (1958) (నిర్మాత) 
*అన్న తమ్ముడు (1958) (నిర్మాత) 
*సతీ అనసూయ (1957) (దర్శకుడు)
*సతీ సావిత్రి (1957) (దర్శకుడు)
*నాగ పంచమి (1956) (దర్శకుడు)
*శ్రీకృష్ణ తులాభారం (1955) (నిర్మాత, దర్శకుడు)
*సతీ సక్కుబాయి (1954) (దర్శకుడు)
*లక్ష్మి (1953) (దర్శకుడు)
*ఎజై ఉజవన్ (తమిళ చిత్రం) (1952) (దర్శకుడు)
*పేదరైతు (1952) (దర్శకుడు)
*సౌదామిని (1951) (నిర్మాత, దర్శకుడు)
*నవజీవనం (1949) (దర్శకుడు)
*తులసీ జలంధర్ (1947) (దర్శకుడు)
*పాదుకా పట్టాభిషేకం (1945) (నిర్మాత, దర్శకుడు)
*సుమతి (1942) (నిర్మాత, దర్శకుడు)
*తల్లిప్రేమ (1941) (నిర్మాత) 
*ఆప్తమిత్రులు (1963) (నిర్మాత, దర్శకుడు) 
## బయటి లింకులు
*ఐ.ఎమ్.డి.బి.లో కడారు నాగభూషణం పేజీ.

వర్గం:తెలుగు సినిమా దర్శకులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నిర్మాతలు
వర్గం:1902 జననాలు
వర్గం:1976 మరణాలు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా సినిమా నిర్మాతలు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా సినిమా దర్శకులు
చంద్రమౌళి

**చంద్రమౌళి** అనగా శివుడు

*కల్లూరి చంద్రమౌళి, రచయిత, సంస్కృతాంధ్ర పండితులు, మాజీ మంత్రి.
*జాగర్లమూడి చంద్రమౌళి, రాజకీయ నాయకులు.
*చంద్రమౌళి (నటుడు) - తెలుగు సినిమా సహాయ నటుడు
భైరవుడు

**భైరవ** లేదా **భైరవుడు** (సంస్కృతం: भैरव, "Terrible" or "Frightful")  శివుని అవతారం.  హిందువులకు, బౌద్ధులకు పవిత్రమైన దేవుడు. భైరవుడు నేపాల్ దేశంలో ఒక ముఖ్యమైన దేవుడు. ఇతని భార్య భైరవి.

భైరవుడు నాగుల్ని చెవిపోగులుగా, దండలకు, కాలికి, యజ్ఞోపవీతంగా అలంకరించబడి ఉంటాడు. ఇతడు పులి చర్మాన్ని, ఎముకల్ని ధరిస్తాడు. ఇతని వాహనం శునకం.

కాల భైరవుడు మనకి వివిధ క్షేత్రాలలో ఎనిమిది రకాలుగా కనిపిస్తారు.

## హిందూ మతంలో
పరమశివుని అవమానించిన బ్రహ్మదేవునిపై శివుడు ఆగ్రహానికి గురియై భైరవుడిని సృష్టించి బ్రహ్మ దేవుని తలని ఖండించమని ఆదేశిస్తాడు. వేంటనే భైరవుడు శివుడని అవమానించిన బ్రహ్మదేవుని ఐదు శిరస్సులలో ఒకదానిని ఖండిస్తాడు. అనంతరం బ్రహ్మహత్యా పాతకం నుంచి బయటపడటానికి శివుని అనుగ్రహం మేరకు బ్రహ్మ దేవుని కపాలమును చేతిలో పట్టుకుని అనేక ప్రాంతాలను దర్శిస్తూ ఎక్కడైతే ఆ కపాలం పడుతుందో అప్పుడు పాప ప్రక్షాళన అవుతుందని పరమశివుడు చెప్తాడు. చివరకు ఆ కపాలం కాశీ నగరంలో పడటం వలన ఆ నగరాన్ని బ్రహ్మ కపాలం అని కూడా పిలుస్తారు.

### త్రికా వ్యవస్థ
త్రికా, కాశ్మీరీ శైవ మతం సంపూర్ణ వాస్తవికతను (పరా బ్రాహ్మణం) భైరవగా పేర్కొంది. విజ్ఞాన భైరవ తంత్రం త్రికా వ్యవస్థ కీలక తంత్ర గ్రంథం. భైరవ దేవుడు, అతని భార్య భైరవి మధ్య ఒక ఉపన్యాసం వలె ఇది క్లుప్తంగా 112 తాంత్రిక ధ్యాన పద్ధతులు లేదా కేంద్రీకృత పద్ధతులు (ధారణ) అందిస్తుంది.

## బౌద్ధమతంలో

బౌద్ధమతం కూడా భైరవ (టిబెటన్: 'జిగ్స్ బైడ్; చైనీస్: బువే) ను దేవతగా, ధర్మపాలుడు లేదా ధర్మ రక్షకుడిగా స్వీకరించింది. భైరవునికి హేరుకలు, వజ్రభైరవ, మహాకాల, యమంతక అని పలు బౌద్ధ రూపాలు ఉన్నాయి. టిబెటన్ బౌద్ధమతంలో భైరవుడిని తాంత్రిక ధ్యాన దేవుడిగా పరిగణిస్తారు. వారికి వారి స్వంత బౌద్ధ తంత్రాలు, వజ్రభైరవ తంత్రాలు కూడా ఉన్నాయి. టిబెటన్ సంప్రదాయం ప్రకారం, ఈ తంత్రాలు 10వ శతాబ్దంలో ఒడ్డియానాలో లలితవజ్రకు వెల్లడయ్యాయి.

## ఆరాధన

భైరవ దేవాలయాలు లేదా దేవాలయాలు చాలా జ్యోతిర్లింగ దేవాలయాలలో లేదా సమీపంలో ఉన్నాయి. కాశీ విశ్వనాథ ఆలయం, వారణాసి, ఉజ్జయిని కాల భైరవ ఆలయంతో సహా భారతదేశం అంతటా శివునికి అంకితం చేయబడిన పవిత్రమైన పన్నెండు మందిరాలు కూడా ఉన్నాయి. పాతాళ భైరవ్, విక్రాంత్ భైరవ్ పుణ్యక్షేత్రాలు ఉజ్జయినిలో కూడా ఉన్నాయి.

## ఆచారాలు
భైరవ అష్టమి, కాల భైరవుడు భూమిపై కనిపించిన రోజు జ్ఞాపకార్థం, హిందూ క్యాలెండర్ మార్గశీర్ష మాసంలోని కృష్ణ పక్ష అష్టమి నాడు జరుపుకుంటారు. ఇది ప్రత్యేక ప్రార్థనలు, ఆచారాలతో నిండిన రోజు.

## సంకేతాల అద్యయనము

భైరవ చెవిపోగులు, కంకణాలు, చీలమండలు, పవిత్రమైన దారం (యజ్ఞోపవీత) వంటి వక్రీకృత సర్పాలతో అలంకరించబడినట్లుగా చిత్రీకరించబడింది. అతను పులి చర్మాన్ని, మానవ ఎముకలతో కూడిన వస్త్రాన్ని ధరించాడు.
భైరవుడికి ఎనిమిది స్వరూపాలు ఉన్నాయి అంటే అష్ట భైరవ:
* అసితాంగ భైరవ
* రురు భైరవ
* చండ భైరవ
* క్రోధ భైరవ
* ఉన్మత్త భైరవ
* కపాల భైరవ
* భీషణ భైరవ
* సంహార భైరవ

## దేవాలయాలు

భైరవ నెవార్ల ముఖ్యమైన దేవత. నెవార్స్ అన్ని సాంప్రదాయ స్థావరాలలో కనీసం ఒక భైరవ దేవాలయం ఉంటుంది. నేపాల్‌లోని చాలా భైరవ దేవాలయాలు నెవార్ పూజారులచే నిర్వహించబడుతున్నాయి. ఖాట్మండు లోయలో అనేక భైరవ దేవాలయాలు ఉన్నాయి.

* లాట్ భైరవ్ : వారణాసిలో ఉన్న భైరవుని చిన్న హిందూ దేవాలయం, ఇది ముస్లిం శ్మశానవాటికలు, మసీదులచే చుట్టుముట్టబడి ఉంది. ఇది ఒక చిన్న వేదికపై ఉంది, తాత్కాలిక షెడ్డుతో కప్పబడి, పైకప్పు లేకుండా ఉంటుంది. 

## మూలాలు

వర్గం:పురాణ పాత్రలు
భైరవ (అయోమయ నివృత్తి)

*భైరవుడు శివుని అవతారం.
*భైరవ (2010 సినిమా)
గుల్జార్

చలనచిత్ర పాటల రచయిత **గుల్జార్** 1936, ఆగష్టు 18 న ప్రస్తుత పాకిస్తాన్ భూభాగంలోని దినాలో సిక్కు కుటుంబంలో జన్మించాడు. దేశవిభజన తరువాత అతని కుంటుంబం ఢిల్లీకి వలస వచ్చింది. గుల్జార్ అసలుపేరు సంపూర్ణసింగ్. హిందీ, ఉర్దూ, పంజాబీ భాషలలో రచనలు చేసి పేరు సంపాదించిన గుల్జార్ 2004 లో భారత ప్రభుత్వపు పద్మభూషణ్ అవార్డును, 2002లో సాహిత్య అకాడమీ అవార్డును పొందగా ఇటీవల ప్రపంచ సినీ రంగంలో ప్రఖ్యాతమైన ఆస్కార్ అవార్డును బెస్ట్ ఒరిజనల్ సాంగ్ విభాగంలో పొందినాడు. 

గుల్జార్‌‌ను ఉర్దూ సాహిత్యానికి చేసిన కృషికిగాను 2023 సంవత్సరానికి జ్ఞానపీఠ్ అవార్డును  కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. అస్సాం కేంద్రీయ విశ్వవిద్యాలయానికి ఉపకులపతి గా వ్యవహరించాడు. 

## సినీ గేయ రచయిత, దర్శకుడు
బిమల్‌రాయ్ వద్ద సహాయ దర్శకుడిగా గుల్జార్ సినీ పరిశ్రమలో ప్రవేశించాడు. బిమల్‌రాయ్ ప్రాత్సాహంతోనే గేయ రచనకు కలంపట్టి అతని దర్శకత్వంలో బందిని చిత్రానికి  1963 లో తొలి పాట రాశాడు. హృషీకేశ్ ముఖర్జీ 1968లో తీసిన ఆశీర్వాద్, 1971 లో 'గుడ్డి' , 1969 లో 'ఖామోషి' వంటి చిత్రాలకు లకు సాహిత్యం అందించాడు.    

మీనా కుమారి మరణించిన తరువాత ఆమె వ్రాసిన షాయరీలను, గీతాలను తనే అచ్చు వేశాడు. వీటిని తను మరణించిన తరువాత అచ్చువేయాలని ఆమె తనకు సన్నిహితుడైన గుల్జార్‌ను కోరింది. ప్రముఖ మరాఠీ రచయిత అమృతా ప్రీతమ్ రచనలకు కూడా గుల్జార్ అనువాదం చేశాడు. ఉర్దూ షాయరీలో అందరూ తప్పనిసరిగా రాసే రెండు వాక్యాల నజ్మ్ శైలిని ఆయన కవితా సంకలనం త్రివేణిలో మూడు లైన్లను కలిపి ఒక నజ్మ్ (హైకూ)రాసే కొత్త పద్ధతికి శ్రీకారం చుట్టాడు. ఆయన ఉర్దూ కథా సంకలనం ధువాఁ (పొగ) కు సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు వచ్చింది. 

ఉదారవాద కవి అయిన గుల్జార్ 1971లో 'మేరేఅప్నే' చిత్రం నుంచి దర్శకుడుగా మారాడు.   లైకిన్,  కోషిష్ (1971), పరిచయ్ (1971), ఆంధీ (1975), ఖుష్బూ (1975), మౌసమ్ (1975), లిబాస్ (1988) వంటి సినిమాలకు దర్శకత్వం వహించాడు. ఇదికాకుండా 1958 లో జరిగిన ఒక నేర పరిశోధన ఆధారంగా 1973లో 'ఆచానక్' అనే సినిమాకు దర్శకత్వం చేసాడు. 1988లో నసీరుద్దీన్ షా నటించిన మీర్జా గాలిబ్ అను టెలివిజన్ ధారావాహికను, ప్రముఖ హిందీ రచయత ప్రేమ్ చంద్ జీవితం ఆధారంగా 'తహ్రీర్ మున్షి ప్రేమ్ చంద్ కి  అను సీరియల్ ని, ఇంకా 'జంగల్ బుక్', 'హలొ జిందగీ', పోట్లీ బాబా'కి అను ధారావాహికలకు దర్శకత్వం వహించాడు. 

## రాసినవి
# న్యూ ఢిల్లీ టైమ్స్ (1986)

## గుర్తింపులు, అవార్డులు
*2002లో సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు.
*2004లో పద్మభూషణ అవార్డు.
*2009లో ఆస్కార్ అవార్డు (బెస్ట్ ఒరిజనల్ సాంగ్ విభాగంలో).
*2013లో దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే పురస్కారం
*2012లో ఇందిరా గాంధీ జాతీయ సమైక్యతా పురస్కారం
*2014 నవంబరులో హైదరాబాద్ కేంద్రీయ విశ్వవిద్యాలయంలో డాక్టరేట్‌తో సత్కరించారు
*2023 58వ జ్ఞానపీఠ్ పురస్కారం

## వ్యక్తిగత జీవితం
గుల్జార్ నటి రాఖిని పెళ్ళి చేసుకుని విడిపోయాడు. కూతురు మేఘనా గుల్జార్ కూడా సినిమా డైరెక్టర్. దేశ విభజన కాలంలో పాకిస్థాన్ నుంచి వచ్చి ముందు ఢిల్లీలో గడిపినా తరువాత 1943 నుంచి  ముంబయిలో స్థిరపడ్డాడు. అక్కడ ఒక గ్యారేజీలో పనిచేస్తుండగానే ప్రగతిశీల రచయితల సంఘంతో పరిచయం ఏర్పడింది.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* అధికారిక వెబ్‌సైటు
* Dedicated Portal to Lyricist, Director, Poet Gulzar Saheb. 
* Complete Anthology of Gulzar 
* Gulzar at Kavita Kosh  (Hindi)
* 
* ''Gulzar'' at Yours Truly Poetry 

వర్గం:1936 జననాలు
వర్గం:కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:ఉర్దూ కవులు
వర్గం:పంజాబీ రచయితలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:భారతీయ సినిమా దర్శకులు
వర్గం:దాదాసాహెబ్‌ ఫాల్కే అవార్డు గ్రహీతలు
జయప్రకాశ్ నారాయణ్ (అయోమయనివృత్తి)

*లోక్‌నాయక్ జయప్రకాశ్ నారాయణ్ - జనతా పార్టీ వ్యవస్థాపకుడు.
*డా. జయప్రకాశ్ నారాయణ్ - లోక్ సత్తా ఉద్యమ నేత, లోక్ సత్తా పార్టీ వ్యవస్థాపకుడు.
*జయప్రకాశ్ రెడ్డి -  తెలుగు సినిమా నటుడు