open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
బిక్రమి కాలెండర్

బిక్రమి, లేదా దేశీ యియర్స్ లేదా పంజాబీ మహెనె క్రీస్తు పూర్వం 57 లో పరిపాలించిన విక్రమాదిత్యుని తరువాత ప్రారంభించబడినవి. ఈ కాలెండరులో రెండు అంశాలైన చాంద్రమాన, సౌరమానాలున్నాయి. ఈ కాలెండరు చాంద్రమాన నెల అయిన చెతర్ నుండి ప్రారంభమవుతుంది. అనగ్గా మార్చి నుండి ప్రారంభమవుతుంది లేదా వసంతకాలం ప్రారంభంతో ప్రారంభమై 365 రోజుల వరకు ఉంటుంది. భారతదేశంలోని అనేక రాష్ట్రాల కాలెండర్లలో చెతర్ (చైత్రం) తో కొత్త సంవత్సరం ప్రారంభమవుతుంది. సింధ్, కేరళ వంటి ప్రాంతాలలో చెతర్ తో కొత్త సంవత్సరం ప్రారంభమవుతుంది.

సౌరమానం ప్రకారం వైశాఖ్ నెల ఏప్రిల్లో ప్రారంభమవుతుంది. భారతదేశంలోని కొన్ని రాష్ట్రాలలో కాలెండర్లు సౌరమానంతో మొదటి నెలతో ప్రారంభమవుతాయి. పంజాబ్‌లో వైశాఖి నెల యొక్క మొదటి రోజుతో కాలెండరు ప్రారంభమవుతుంది. బెంగాల్‌లో ప్రారంభ దినం పొహలా బోషఖ్ (కొత్త సంవత్సరం) గా పిలువబడుతుంది.

సౌర మాసాలలో తొమ్మిది 30 రోజులతోనూ, ఒకటి 31 (వైశాఖ్), యితర రెండు (జెత్, ఆషాఢ) 32 రోజులతోనూ కూడుకొని ఉంటాయి. ఈ కాలెండరు పంజాబ్‌లో సాంప్రదాయకంగా వాడబడుతుంది. (భారతదేశం, పాకిస్తాన్‌లలోని పంజాబ్ ప్రాంతాలు). తరువాత ఇస్లామిక్ కాలెండరు, ననాక్షహి కాలెండరు అంరియు గ్రెగారియన్ కాలెండరుగా మార్పులు వచ్చాయి.

## సౌర కాలెండరు
ఎ దిగువ ఉన్న కాలెండరు సౌర మాసమైన వైశాఖ్ నుండి ప్రారంభమవుతుంది. ఈ నెలల పేర్లు ఈ క్రింది విధంగా ఉంటాయి.
ప్రతి రూజూ 8 పెహిర్/పహార్ లను కలిగి ఉంటుంది. ప్రతీ పహార్ 3 గంటల కాలం ఉంటుంది. ఈ పహార్లను ఈ క్రింది విధంగా పిలుస్తారు. 
1: సాజర్ వేలా లేదా స్వెర్ వేలా =ఉదయం/డే బ్రేక్ (6'o clock to 9'o clock).

2: ధమ్మీ వేళ = మధ్యాహ్నం కన్నా ముందు (9'o clock to 12'o clock).

3: పైషీ వేళ = మధ్యాహ్నం (12'o clock to 3'o clock).

4: దీగర్ వేళ = సాయంత్రం (3'o clock to 6'o clock).

5: నిమషీన్ / నమషన్ వేల = సూర్యాస్తమయం + సాయంత్రం + రాత్రిలో మొదటి భాగం (6'o clock to 9'o clock).

6: కుఫ్తాన్ వేల = అర్థరాత్రికి ముందు సమయం (9'o clock to 12'o clock).

7: అధ్ రాత్ వేల = అర్థ రాత్రి నుండి 3 గంటలు (12'o clock to 3'o clock).

8: సార్ఘీ వేల = సూర్యోదయం కన్నా ముందు (3'o clock to 6'o clock).

వేల అనే పదం "వైలా"గా పిలువబడుతుంది. అనగా "రోజులో కొంత కాలం" అని అర్థం.

## చాద్రమాన కాలెండరు
ఈ క్రింద 2014/2015 సంవత్సరముల చంద్ర కాలెండరు సూచించబడింది. పౌర్ణమికి ఒక రోజు తరువాత చాంద్రమాన నెల ప్రారంభమవుతుంది. (పంజాబీ కాలెండరు ప్రకారం). అయినప్పటికీ లూనార్ సంవత్సరం పౌర్ణమికి ఒకరోజు తరువాత ప్రారంభమవుతుంది. ఈ నెల చెతర్ తో ప్రారంభమవుతుంది.

చాంద్ర సంవత్సరంలో 12 నెలలుంటాయి. రెండు పక్షాలుంటాయి. ఈ రోజులను "టిధిస్" అని పిలుస్తారు. ప్రతీ నెల 30 టిధిస్ లుగా ఉంటుంది. టిధిస్ అనగా 20-27 గంటల కాలం ఉంటుంది. చంద్ర కళలను బట్టి తిథులను "శుక్ల" లేదా కళల దశలుగా పిలుస్తారు. అమావాస్య వరకు ఉన్న పక్షాన్ని కృష్ణ పక్షమనీ, తరువాత పౌర్ణమి వరకు ఉన్న పక్షాన్ని శుక్ల పక్షమని పిలుస్తారు.

## ఇవీ చూడండి
* కేలండర్
* హిందూ కేలండరు
* తెలుగు కేలండర్
* గ్రెగోరియన్ కేలండరు
* ఇస్లామీయ కేలండర్
* సూర్యమాన కేలండర్
* చాంద్రమాన కేలండర్
* చాంద్ర-సూర్యమాన కేలండర్
* పంజాబీ కేలండరు

## మూలాలు

వర్గం:Specific calendars
వర్గం:పంజాబీ సంస్కృతి
వర్గం:Time in India
వర్గం:కేలండర్
నానక్‌షాహి కేలండర్

**నానక్‌షాహి**  (, **') కాలెండరు సౌర కాలెండరు. శిరోమణి గురుద్వారా ప్రబంధక్ కమిటీ 1998 లో దీన్ని స్వీకరించింది. 2003 నుండి అమలు చెయ్యడం మొదలుపెట్టింది. ఈ కాలెండరులో ముఖ్యమైన సిక్కుల సంఘటలు, పండగలూ ఉంటాయి. ప్రసిద్ధ సిక్కు గురువు ప్రొఫెసర్ కృపాల్ సింగ్ బాదుంగర్ ఎస్.జి.పి.సి అధ్యక్షునిగా ఉన్న సమయంలో తఖ్త్ శ్రీ దమ్‌దమా సాహిబ్ వద్ద ఈ కేలండరును స్వీకరించాడు. దీనిని పాల్ సింగ్ పూరేవాల్ రూపొందించాడు. ఇది శక కాలెండరు స్థానంలో వచ్చి 2003 నుండి వాడకంలో ఉన్నది.  ఈ కాలెండరు యొక్క శకం మొదటి సిక్కుల గురువైన గురు నానక్ దేవ్ జన్మసంవత్సరమైన 1469 నుండి ప్రారంభమౌతుంది. ప్రతీ సంవత్సరం గ్రెగోరియన్ కాలెండరు ప్రకారం మార్చి 14 న మొదలౌతుంది. ఈ కాలెండరును ప్రపంచ వ్యాప్తంగా 90 శాతం గురుద్వారాలలో స్వీకరించారు. సిక్కుల సనాతన శాఖలలో ఈ కాలెండరు గూర్చి వివాదాలున్నాయి. కొన్ని సనాతన సిక్కు శాఖలు దీనిని అంగీకరించడం లేదు. 

ఈ కాలెండరు యొక్క ముఖ్యమైన లక్షణాలు: 
* సౌర సంవత్సరాన్ని వాడుతుంది.
* గురునానక్ పేరు మీదుగా నానక్‌షాహి కాలెండరు అని పిలుస్తారు.
* గురునానక్ జన్మ సంవత్సరం (1469 CE) ఈ క్యాలెండరులో మొదటి సంవత్సరం. ఉదాహరణకు, ఏప్రిల్ [[2014]] CE అనగా నానక్‌షాహి  546.
* పశ్చిమ కాలెండరు వలెనే సంవత్సరం నిడివి ఒకే విధంగా ఉంటుంది. (365 రోజుల 5 గంటల 48 నిమిషాల 45 సెకండ్లు)
* ఐదు నెలల్లో నెలకు 31 రోజులు ఉంటాయి, తరువాతి ఏడు నెలల్లో నెలకు 30 రోజులు ఉంటాయి.
* ప్రతీ నాలుగు సంవత్సరాలకు లీపు సంవత్సరం వస్తుంది. ఆ ఏడు చివరి నెలైన ఫాల్గున మాసంలో ఒక రోజు ఎక్కువ వస్తుంది.
* [[2003]] లో అకల్ తఖ్త్ దీన్ని అమోదించింది. 

==నెలలు==
నానక్‌షాహి కేలండరులో నెలల వివరాలు: 





==ఇవి కూడా చూడండి.==
* **గ్రెగోరియన్ కేలండర్**
* **హిందూ కేలండర్'''
* బిక్రమి కాలెండర్

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
* Nanakshahi.net, website of Mr. Pal Singh Purewal, the creator of the Nanakshahi Calendar, this site contains detailed articles about this calendar
* Nanakshahi Calendar at SGPC.net
* Nanakshahi Calendar at BBC
* Gurpurab Nanakshahi Calendar
* Nanakshahi Calendar (JavaScript)
* Nanakshahi Day with Holidays and API 


వర్గం:నిర్దిష్ట కేలండర్లు
వర్గం:కేలండర్
పులుగుర్త వేంకటరామారావు

పులుగుర్త వేంకటరామారావు తెలుగు సాహిత్యంలో వివిధ ప్రక్రియలలో రచనలు చేసిన రచయిత, శతావధాని, ఆదర్శ ఉపాధ్యాయుడు. 
## జీవితం
### బాల్యము, విద్యాభ్యాసము
పులుగుర్త వేంకటరామారావు 1902, అక్టోబర్ 10వ తేదీన తూర్పుగోదావరి జిల్లా, కోలంక గ్రామంలో సూరమ్మ, సోమరాజు దంపతులకు జన్మించాడు.  ఇతడు ప్రాథమిక  విద్య తుని, రామచంద్రాపురం, పెద్దాపురం పట్టణాలలో చదువుకొన్నాడు. తరువాత సోమావజ్ఝల సూర్యనారాయణశాస్త్రి, శృంగారం సింగరాచార్యులు, మహేంద్రవాడ సుబ్బరాయశాస్త్రుల వద్ద సంస్కృతాంధ్రాలలో కావ్య,నాటకాలు, అలంకార శాస్త్రము, శబ్దశాస్త్రము నేర్చుకున్నాడు. ఆ తర్వాత మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయం నుండి విద్వాన్ పట్టా పొందాడు.

### ఉద్యోగం
ఇతడు 1935లో కోటరామచంద్రపురంలోని కృత్తివెంటి పేర్రాజు జాతీయోన్నత పాఠశాలలో తెలుగు పండితుడిగా ఉద్యోగంలోనికి చేరాడు. అక్కడ వేదుల సత్యనారాయణశాస్త్రి, ఇంద్రగంటి హనుమచ్ఛాస్త్రి, వెంపరాల సూర్యనారాయణశాస్త్రి ఇతని సహోద్యోగులుగా ఉండేవారు. 1951లో ఇతడు తన స్వగ్రామమైన కోలంకలో అక్కడి పురప్రముఖుల సహకారంతో ఒక హైస్కూలును స్థాపించాడు. దాని పేరు మొదట పులుగుర్త రామారాయ ఉన్నతపాఠశాల అని వుండి తరువాత ఎస్.డి.వి.ఆర్.ఆర్ హైస్కూలుగా మార్చబడింది. ఈ హైస్కూలు ద్వారా అనేక మంది విద్యార్థులకు విద్యాదానం చేశాడు. తరువాత 1954లో ధవళేశ్వరం హైస్కూలులో తెలుగు పండితుడిగా చేరి మరణించేవరకు అక్కడే పనిచేశాడు.

### మరణం
ఇతడు 1964లో మరణించాడు.

## అవధానాలు
ఇతడు ప్రప్రథమంగా 1934లో కోలంకలో అష్టావధానం చేశాడు. తరువాత కాకినాడ, పల్లిపాలెం, తుని, రామచంద్రాపురం,వేములవాడ, యానాం మొదలైన చోట్ల అష్టావధానాలు, శతావధానాలే కాక ద్విగుణిత అష్టావధానం, ద్వాదశావధానం, శతావధాన గర్భిత అష్టావధానం వంటివి చేశాడు. ఇతడు తెలుగు, సంస్కృతం, ఇంగ్లీషు, హిందీ, లాటిన్ భాషలలోని వాక్యాలను వ్యస్తాక్షరిలో అవలీలగా ప్రకటించేవాడు. ఒకేసారి ముగ్గురు పృచ్ఛకులకు త్రిధావ్యస్తాక్షరి అనే ప్రయోగాన్ని విజయవంతంగా నిర్వహించాడు.

ఇతడి అవధానాలలో కొన్ని పూరణలు:
* సమస్య: గణచతుర్థినాడు ఫణి చతుర్థి
పూరణ: చిగురుబోడి వినుము చెల్మిదీపింపంగ
పాలు పోసినారమోలి మనము
పరమ భక్తితోడ పరగ కార్తికదిన
గణచతుర్థినాడు ఫణిచతుర్థి

* సమస్య: భీష్మ ద్రోణుల కావహంబుఁ గలిగెన్ భీష్మంబుగా నత్తరిన్
పూరణ: గ్రీష్మాదిత్య ప్రతాప శోభిత నాభీలా జిరంగోన్నతా
ర్చిష్మ త్పుత్రుని మున్ను కౌరవులలో సేనాధిపత్యం బొగిన్
భీష్మ ప్రక్రియఁ గల్గె నేరి కవియే వేడ్కందగెన్ ధారుణిన్
భీష్మ ద్రోణుల కావహంబుఁ గలిగెన్ భీష్మంబుగా నత్తరిన్

* దత్తపది: జనానా - దేవిడీ - లుంగీ - పానీ అనే పదాలతో అంజనాదేవి, వాయుదేవుల వలపు
పూరణ: ఎక్కడిది వె*లుంగీ* శరదిందు వదన
అం*జనా! నా* యెడకు నిట్టుల రుసమంద
మమ్మనగ గొప్ప *దేవిడి* రంజిలంగ
నరిగె పతికడ కేడవల*పాని* యాపె


## రచనలు
ఇతనివి ఈ క్రింది రచనలు ప్రచురింపబడ్డాయి
# వేములవాడ శతావధానము
# అవధానములు
# పరీక్షిచ్చరిత్రము
# రామాయణము
# ఉత్తర రామాయణము
# సత్యనారాయణ
# పిచ్చిపుల్లయ్య
# శ్రీ కృష్ణశతకము
# శ్రీ నృసింహరాట్ స్మృతి
# శ్రీ రాజ్ఞీ సుభద్రయాంబికా స్మృతి
# శ్వశురస్మృతి
# హంస సందేశము
# అమరుకము
# భోజరామాయణము
# పంచతంత్రము
# భీష్మ యుద్ధము
# గదాయుద్ధము
# రామాభ్యుదయము
# హైమవతీపరిణయము
# కవుల కథలు
# నానార్థ నిఘంటువు
# సాధుప్రశంస
# రాజాభివందనము
# పల్లెటూరు
# చాటువులు
# గౌతమీ ప్రశస్తి (భార్య సుబ్బాయమ్మ పేరుతో)
# గోదావరిగాథ (భార్య సుబ్బాయమ్మ పేరుతో)

## బిరుదులు
* కవిభూషణ
* మధురకవి

## మూలాలు

వర్గం:శతావధానులు
వర్గం:1902 జననాలు
వర్గం:1964 మరణాలు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా అవధానులు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా కవులు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా ఉపాధ్యాయులు
పంజాబీ కేలండరు

**పంజాబీ కేలండరు** విక్రమాదిత్య రాజు నుండి వచ్చిన బిక్రమి కేలండరు ఆధారంగా రూపొందించబడి క్రీ.పూ 57 నుండి మొదలయింది. ఈ కేలండరు బిక్రమి కేలండరులోని సౌర అంశాల కోసం ఉపయోగపడుతుంది. దీనిలో వైశాఖిలోని మొదటి రోజును పంజాబీలు కొత్త సంవత్సర దినంగా "వైశాఖి"గా జరుపుకుంటారు.

## పంజాబీ నెలలు (సౌర)

పంజాబీ కేలండరులో వివిధ నెలలు ఈ విధంగా ఉంటాయి.

## పంజాబీ చాంద్రమాన కేలండరు
పంజాబీ చాంద్రమాన కాలెండరు చైత్ తో మొదలవుతుంది. ఈ మాసం మొదటి రోజు కొత్త చంద్ర సంవత్సరం యొక్క ప్రారంభ దినం కాదు. ఈ నెలలో వచ్చే అమావాస్య నుండి ప్రారంభమవుతుంది. పంజాబీ చాంద్రమాన కేలండరులో ప్రతీ మాసం ఆ నెలలోని పౌర్ణమి తరువాత రోజు ప్రారంభమై తరువాత నెల పౌర్ణమి ముందురోజు అంతమవుతుంది. అందువలన చైత్ మాసం రెండు భాగాలుగా రెండు సంవత్సరాలకు విడిపోతుంది. అయినప్పటికీ చైత్ కొత్త సంవత్సరం పంజాబీ అధికార కొత్త సంవత్సరం కాదు. కానీ చాంద్రమాన సంవత్సరం చైత్ నుండి ప్రారంభమవుతుంది. పంజాబీ ఫోక్ కవితలు, బరాహ్హ్ మహా, సంవత్సరం మొదలుతో ప్రారంభమవుతాయి. పంజాబీ క్యాలెండర్లో చాంద్రమాన కారక అనేక పంజాబీ పండుగలను నిర్ణయిస్తుంది.

2014/2015 యొక్క చాంద్రమాన కేలండరు ఈ దిగువనీయబడింది.

## పంజాబీ పండుగలు

## పంజాబీ జానపద మతం: పండుగలు

## పంజాబీ లో రోజులు

## ఇవీ చూడండి
* కేలండర్
* హిందూ కేలండరు
* తెలుగు కేలండర్
* గ్రెగోరియన్ కేలండరు
* ఇస్లామీయ కేలండర్
* సూర్యమాన కేలండర్
* చాంద్రమాన కేలండర్
* చాంద్ర-సూర్యమాన కేలండర్

## మూలాలు

వర్గం:పంజాబీ సంస్కృతి
వర్గం:Time in India
జుట్టి

**జుట్టి** () లేదా పంజాబీ జుట్టి () ఉత్తర భారతదేశం, పొరుగు ప్రాంతాలలోని ఒకరకమైన చెప్పులు. ఈ చెప్పులను సాంప్రదాయకంగా చర్మంతో తయారుచేసి దానిపై ఎంబ్రాయిడరీ అలంకరణలు చేస్తారు. పాతరోజుల్లో అసలైన బంగారు, వెండి దారాలను ఉపయోగించేవారు. కాలానుగుణంగా తీని తయారీలో మార్పులు వచ్చాయి. దీనిని రబ్బరు సోల్ తో కూడా తయారు చేస్తున్నారు. పంజాబీ జుట్టిలో వివిధ రకాలైన శైలులున్నాయి. ప్రస్తుతం పాటియాలా, అమృత్ సర్ ప్రారంతాలు ముఖ్యమైన జుట్టి హస్తకళలకు పేరొందిన నగరాలుగా ప్రసిద్ధి చెందాయి. ఇచ్చటి నుండి ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎగుమతులు జరుగుతున్నాయి. జుట్టీ చెప్పులు అనేక స్థానిక డిజైన్లలో లభ్యమవుతున్నాయి. దానిని రూపొందించిన హస్తకళాకారుని ప్రతిభ ఆధారంగా దీనిలో వివిధ శైలులు వచ్చాయి. అవి పెద్దవిగా యున్నందువల్ల వాటికి కుడి లేదా ఎడమ భేదాలు లేకుండా ఉంటాయి. పాదాల ఆకారానికి అనుగుణంగా తయారుచేయడానికి అధిక సమయం పడుతుంది. ఇవి సాధారణంగా సమంగా ఉన్న సోల్ వాడుతారు. పురుషులకు, మహిళలకు ఒకే రకమైన డిజైన్ తో తయారుచేస్తారు. కానీ పురుషుల చెప్పులకు చివరి వాడిగా ఉండే కొనను ఉంచుతారు. చివర సాంప్రదాయ మీసాలవలె మెలితిప్పే విధంగా తయారుచేస్తారు. వీటిని ఖుస్సా అని పిలుస్తారు. మహిలలకు వాడే జుట్టీలకు ఎవ్నుక భాగం మడమల వద్ద ఉండదు. ఈ జుట్టీలను వివాహ వేడుకలలోనూ, వివిధ ఉత్సవాల లోనూ వాడతారు. పంజాబ్ లోని అత్యధిక మహిళలు, పురుషులు ప్రతీ రోజూ వాడే విధంగా కూడా జుట్టీలు ఉంటాయి.

అనేక పంజాబీ ఫోక్ సాంగ్స్ లలో జుట్టీల గురించి ప్రస్తావన ఉంది. అందులో "జుట్టీ కాసురీ పేరి నా పోరీ హై రబ్బా సను తుర్నా పాలే", "జుట్టీ లగ్దీ వైరియా మేరే" వంటి పాటల చరణాలలో ఈ పదాన్ని ఉపయోగించారు. **

## అవలోకనం

అనేక రకాల జుట్టీలు మహిళలకు పురుషులకు అందుబాటులో ఉన్నాయి. కొన్ని పండగలలో ప్రత్యేక రకమైన జుట్టీలను ఆవు కాళ్ళకు తయారుచేస్తారు. భారతదేశంలో జుట్టీలను సాధారణంగా "మొజారీ"గా పిలుస్తారు. పాకిస్తాన్ లో దీని ప్రత్యామ్నాయ పేరు "ఖుస్సా". ఇవి ప్రస్తుతం పశ్చిమ ప్రాంతంలో ప్రాముఖ్యతను సంతరించుకున్నాయి. మొజాహీల వలె ఈ చెప్పులు చివరి భాగం పైకి ఉండే వక్రంగా ఉండే ఆకారంలో తయారుచేస్తారు. సాంప్రదాయకంగా తరతరాలకు దీనిలో కొన్ని మార్పులు వస్తున్నాయి. ఇవి సాంప్రదాయ భారతీయ పాదరక్షలుగా ఉన్నాయి.

అవి సాధారణంగా చర్మంతో చేయబడి దానికి కొన్ని దారాలతో ఎంబ్రాయిడరీతో అలంకరణం చేయబడి ఉంటాయి. కొన్ని జుట్టీలు చేతితో తయారై దానిపై అందమైన ఎంబ్రాయడరీ కలిగి ఉంటాయి.

ఈ సాంప్రదాయ చెప్పులు భారతదేశం లోని (ప్రత్యేకంగా పంజాబ్ లో) జమీందారులు, చౌదరిలు, నవాబులు, జాగీర్ధారులు మహారాజులు, మహారాణులు ధరిస్తారు. అనేక రకాలైన జుట్టీలు ప్రత్యేక అలంకరణలతో మొఘల్ కాలం నాటినుండి వచ్చాయి. అన్ని జుట్టీలు భారతదేశంలోని కొన్ని ప్రాంతాలలోని నైపుణ్యం ఉన్న పనివారు చేతితో తయారు చేసేవారు. జుట్టీ అనునది ఉత్తర భారతదేశంలో ప్రాముఖ్యత పొందాయి. ప్రత్యేకంగా పంజాబ్, హర్యానా, రాజస్థాన్ లలో ఎక్కువగా ధరిస్తారు. ఇవి కుస్షా, మొజ్రి కంటే భిన్నంగా ఉండేవి.

## ఇవి కూడా చూడండి
* మొజారీ - ఈ ప్రాంతంలోని ఇదే విధమైన చెప్పులు

## మూలాలు


## ఇతర లింకులు

* 

వర్గం:Shoes
వర్గం:Indian footwear
వర్గం:Pakistani footwear
వర్గం:పంజాబీ సంస్కృతి
వర్గం:Punjabi Dress
గురు హర్ రాయ్

**గురు హర్ రాయ్** (పంజాబీ:ɡʊru həɾ ɾɑɪ; 1630 జనవరి 16 – 1661 అక్టోబరు 6) పదిమంది సిక్ఖు గురువుల్లో ఏడవవారు. 1644 మార్చి 8న ఆయన తన తాతగారి నుంచి గురు పరంపర వారసత్వాన్ని స్వీకరించారు. 31 సంవత్సరాల వయసులో మరణించబోతూ గురు హర్ రాయ్ తన కుమారుడు ఐదేళ్ళ గురు హర్ క్రిషన్ కు గురు పరంపరలో వారసత్వాన్ని ఇచ్చారు.
ఆరవ సిక్ఖు గురువైన గురు హర్ గోబింద్ కుమారుడు బాబా గుర్ దితా. బాబా గుర్ దితా, మాతా నిహాల్ కౌర్ (మాతా ఆనతిగానూ ప్రసిద్ధురాలు) దంపతుల కుమారుడు గురు హర్ రాయ్. దయా రామ్ కుమార్తె అయిన మాతా కిషన్ కౌర్ (కొన్నిసార్లు సులేఖగానూ పేర్కొంటారు) ను గురు హర్ రాయ్ వివాహం చేసుకున్నారు. ఆయనకి రామ్ రాయ్, గురు హరిక్రిషన్ అన్న కుమారులు ఉన్నారు.

గురు హర్ రాయ్ శాంతి కాముకుడు అయినా మునుపటి గురువు, ఆయన తాత అయిన గురు హర్ గోబింద్ విజయవంతంగా నడిపించిన 12 వందల మంది సిక్ఖు వీరుల సైన్యాన్ని వదలలేదు. సిక్ఖుల సైనిక స్ఫూర్తిని ఎప్పుడూ అభినందన పూర్వకంగా ప్రస్తావించేవారు, కానీ ఆయన ఎప్పుడూ ముఘల్ సామ్రాజ్యంతో ప్రత్యక్ష రాజకీయ, సైనిక యుద్ధంలో తలపడలేదు.

దారా షిఖో తన దాయాది ఔరంగజేబు ప్రారంభించిన వారసత్వ యుద్ధంలో తనకు సహాయపడమని గురు హర్ రాయ్ ను కోరారు. గురు హర్ రాయ్ తన తాతకు ఇచ్చిన మాట ప్రకారం సిక్ఖు సైన్యాన్ని రక్షణ కోసమే వినియోగించాలి. దాంతో మధ్యేమార్గంగా సిక్ఖు సైన్య సహకారంతో ఆయనను రహస్యంగా తరిలించి ఔరంగజేబు చేతి నుంచి తప్పించారు. ఈ క్రమంలో ఎక్కడా ఆయుధాన్ని వినియోగించలేదు.
మాళ్వా, దోఅబా ప్రాంతాలను గురు హర్ రాయ్ సందర్శించి తిరిగివస్తుండగా గురు హర్ గోబింద్, ఆయన సిక్ఖు సైన్యంతో తలపడి యుద్ధంలో మరణించిన ముఖ్లిస్ ఖాన్ కుమారుడు మహమ్మద్ యార్బేగ్ ఖాన్ ససైన్యంగా ఎదురయ్యారు. గురు హర్ రాయ్ అనుచర సహితంగా ఉన్నారు. ఈ దాడిని కేవలం కొద్ది వందల మంది సిక్ఖులు తిప్పికొట్టారు. ఖాన్ సైన్యాలు తీవ్రమైన జన నష్టంతో ఆ ప్రదేశం నుంచి పారిపోయారు. గురు హర్ రాయ్ తరచుగా సిక్ఖు వీరులను గౌరవిస్తూ, సత్కరిస్తూండేవారు. దారా షికో తప్పించుకోవడంలో సహాయం చేసినందుకు కక్ష కట్టిన ఔరంగజేబు గురు హర్ రాయ్ పై నేరారోపణలు చేశారు, గురు గ్రంథ్ సాహిబ్ లోని భాగాలు ముస్లిం వ్యతిరేకమని, దైవదూషణ అనీ ఆరోపిస్తూ ప్రశ్నలు సంధించారు.

గురు హర్ రాయ్ కిరాత్ పూర్ సాహిబ్ లో ఆయుర్వేద ఆసుపత్రి, పరిశోధన కేంద్రాలను నెలకొల్పారు. ఆయన ఒక జంతు ప్రదర్శనశాల కూడా నిర్వహించేవారు. ఒకసారి దారా షికో తీవ్ర అనారోగ్యం పాలైనప్పుడు ఎవరూ నయం చేయలేకుంటే గురు హర్ రాయ్ కొన్ని ఔషధ మూలికలు పంపగా గుణం చూపింది. ప్రాణ ప్రమాదమైన జబ్బు నయం చేసినందుకు జాగీరు ఇస్తాననగా ఆయన నిరాకరించారు.

గురు హర్ రాయ్ సిక్కు మత ప్రచారంలో, బోధనల్లో భాగంగా పంజాబ్ లోని దోఅబా, మాళ్వా ప్రాంతాలను సందర్శించారు. లాహోర్, సియాల్ కోట్, పఠాన్ కోట్, సంబా, రాంఘర్, జమ్ము కాశ్మీర్ లో వివిధ ప్రదేశాలు ఆయన సందర్శించారు.
తన హయాంలో గురు హర్ రాయ్ కొన్ని తీవ్రమైన సమస్యలు ఎదుర్కొన్నారు. మసంద్ లు, ధిర్ మల్, మినాలు అవినీతిపరులై సిక్ఖు విశ్వాసం వ్యాప్తిని అడ్డుకున్నారు. మూడవ సిక్ఖు గురువు గురు అమర్ దాస్ మంజి, పిరి వ్యవస్థ ప్రారంభిస్తూ 94 మందిని మంజీలుగా, పిరీలుగా సిక్ఖు మతం విస్తరించేందుకు ఏర్పరిచారు. మసంద్ వ్యవస్థను సంస్కరించేందుకు గురు హర్ రాయ్ 360 సిక్ఖు మత ప్రచార పీఠాలు - మంజీలు అదనంగా ఏర్పాటుచేస్తూ వ్యవస్థను విస్తరించారు. పాత అవినీతి పరులైన మసంద్ లను తొలగించి, నిబద్ధులైన కొత్త వ్యక్తులను మంజి పెద్దలుగా స్వీకరించారు.

ఔరంగజేబు ఆయనను నేరారోపణ చేసి విచారించినా గురు హర్ రాయ్ సహజ మరణం పొందారు. ఆయన ఐదేళ్ళ వాడైన తన కుమారుడు హర్ క్రిషన్ ను తన వారసునిగా మరణానంతరం 8వ గురువుగా ప్రకటించారు.
## మూలాలు
* 
* 

వర్గం:సిక్కు మత ప్రముఖులు
వర్గం:సిక్కు గురువులు
వర్గం:సిక్కు మతం
అమర్ సింగ్ చంకీలా

**అమర్ సింగ్ చంకీలా** (21 జూలై, 1961 – 1988 మార్చి 8) ప్రముఖ పంజాబీ గాయకుడు, గేయ రచయిత, సంగీత వాద్యకారుడు, సంగీత దర్శకుడు.అతని అసలు పేరు ధనీ రాం.1988 మార్చి 8న  చంకీలా,, అతని భార్య అమర్ జ్యోత్, అతని బృందంలోని మరో ఇద్దరిని కొంతమంది గుర్తు తెలియని యువకులు హత్య చేశారు.

చంకీలా పంజాబ్లో బాగా వేదికల మీద పాడటంలో పేరొందిన గాయకుడు. అతని పాటల్లో ఎక్కువగా అతను పుట్టి పెరిగిన పంజాబ్ పల్లె వాసుల జీవన విధానం ఎక్కువగా కనబడుతూ ఉండేది. పల్లెల్లోని అక్రమ సంబంధాలు, మద్యపానం, మత్తు పదార్థాల వాడకం, పంజాబీల సహజమైన రోషం లాంటివి అతని పాటల్లో ముడి సరుకులుగా ఉండేవి. అతను వివాదాస్పదంగా కూడా ప్రాచుర్యం పొందాడు. అతన్ని విమర్శించే వాళ్ళు అతని సంగీతం అసభ్యంగా ఉంటుందని విమర్శిస్తే, సమర్ధించే వాళ్ళు అతను అసలైన పంజాబీ జీవన విధానాన్ని సంగీతంతో కళ్ళకు కడుతున్నాడని భావించారు.
## మూలాలు

వర్గం:పంజాబీ గాయకులు
వర్గం:1961 జననాలు
వర్గం:1988 మరణాలు
వర్గం:పంజాబ్ వ్యక్తులు
వర్గం:హత్య చేయబడ్డ పంజాబ్ వ్యక్తులు
గురు హర్ క్రిషన్

**గురు హర్ క్రిషన్** (; 1656 జూలై 23&nbsp;– 1664 మార్చి 30) పదిమంది సిక్ఖు గురువుల్లో ఎనిమిదో వారు. 5 సంవత్సరాల వయసులో 1661 అక్టోబరు 7న ఆయన తండ్రి గురు హర్ రాయ్ తర్వాత గురువు అయ్యారు. సిక్ఖు మత చరిత్రలోకెల్లా అతి చిన్న వయసులో గురువు అయింది హర్ క్రిషన్.
ఆయనను బాల గురువు అని కూడా అంటూ ఉంటారు. ఆయన ఎనిమిది సంవత్సరాల వయసులో ఢిల్లీలో అంటువ్యాధి కారణంగా మరణించారు. ఆయన తండ్రి మావ గారైన గురు తేజ్ బహదూర్ సిక్ఖులకు తర్వాతి గురువు అయ్యారు. కేవలం 2 సంవత్సరాల, 5 నెలల, 24 రోజుల పాటు మాత్రమే గురువుగా పనిచేశారు.

హర్ క్రిషన్ కిరాత్ పూర్ సాహిబ్, రూప్‌నగర్, పంజాబ్లో గురు హర్ రాయ్, కిషన్ దే (మాతా సులేఖ) దంపతులకు జన్మించారు. అక్టోబరు 1661లో మరణించేందుకు ముందు గురు హర్ రాయ్ తన చిన్న కుమారుడు హర్ క్రిషన్ ను తర్వాతి గురువుగా ప్రతిపాదించారు. గురు హర్ రాయ్ తన పెద్ద కుమారుడు రామ్ రాయ్ ముఘల్ సామ్రాజ్యంతో రాజీపడుతున్నట్టు అనిపించడంతో చిన్న కుమారుడు హర్ క్రిషన్ ను ఎంచుకున్నారు.

## చిత్ర మాలిక

Front view of Gurudwara Bangla Sahib, Delhi.jpg|Gurudwara Bangla Sahib, where the Guru died
Gurudwara Panjokhra Sahib, Haryana.jpg|Gurudwara Panjokhra Sahib, Ambala, Haryana- Pertaining to 8th Sikh Guru Har Krishan
History of Gurudwara Panjokhra Sahib, Haryana 01.jpg|History of Gurudwara Panjokhra Sahib, Haryana


## మూలాలు

## బయటి లింకులు

*DiscoverSikhism - Sri Guru Harkrishan Sahib  Sri Guru Harkrishan Sahib is the eighth of the Ten Sikh Gurus. Read about his life and stories here.
*Sikhs.org
*Sikh-History.com
*Shri Har Krishan Dhiaiyai Kirtan Shabad
*Sri Har Krishan Dhiaiyai - Video on Sri HarKrishan Sahib
*- Video on YouTube on Sri Guru HarKrishan
*srigurugranthsahib.org
*Learn more about Har Kishan
సాల్డరింగ్

**సాల్డరింగ్** (**Soldering**) అనేది రెండు లేదా ఎక్కువ లోహాలను కలిపి అతుకుటలోని ఒక ప్రక్రియ దీనికి తెలుగులో టంకం అని వ్యవహరిస్తారు . సులభంగా కరిగే లోహ మిశ్రమం, టంకము సాధారణంగా కనెక్ట్ చేసే పదార్థంగా ఉపయోగించబడుతుంది . దాని సహాయంతో, రెండు లోహ భాగాల మధ్య లోహ కనెక్షన్ సృష్టించబడుతుంది ఈ ప్రక్రియలో లోహాలను కలిపేందుకు సాల్డరింగ్ ఐరన్ అనే పరికరంతో సాల్డర్ అనే లోహం ను వేడిచేసి కరిగించి కలపవలసిన రెండు లోహముల కలయిక వద్ద రెండు లోహాములు గట్టిగా అతుక్కునేందుకు పూత పూస్తారు. సోల్డరింగ్ ఐరన్ తో వేడి చేస్తారు. సోల్డర్ అని పిలవబడే ఫిల్లర్ మెటల్ సాపేక్షంగా తక్కువ ద్రవీభవన స్థానం కరిగి, జాయింట్ లోనికి ప్రవహిస్తుంది, సోల్డరింగ్ చేయబడ్డ ఐటమ్ లను కలపడం, కరిగించడం. 400°C కంటే తక్కువ ఉండే ఫిల్లర్ మెటల్ యొక్క ద్రవీభవన స్థానం ద్వారా సోల్డరింగ్ చేయడం ద్వారా సోల్డరింగ్ చేయబడుతుంది. ఇనుము వంటి కొన్ని లోహాలను అరుదుగా సోల్డర్ చేస్తారు, ఎందుకంటే వాటి ద్రవీభవన స్థానం చాలా ఎక్కువగా ఉంటుంది.

ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాలలో, ఇతర ప్రయోజనాల కోసం ఉపయోగించే సాల్డరింగ్ (టంకం), లోహ  పదార్థాన్ని శుభ్రపరచడంలో సహాయపడటానికి ఒక ఫ్లక్స్ ఉంది. వైర్‌లను ఇంకా పట్టుకొని, దగ్గరగా మూసివేయడం ద్వారా, చిన్న వైర్లు లేదా సర్క్యూట్ బోర్డులను చూడటానికి భూతద్దం  ద్వారా సులభం చేస్తుంది.దాని ద్రవీభవన స్థానం సాధారణంగా 400 డిగ్రీల సెల్సియస్ కంటే తక్కువగా ఉంటుంది. 

మృదువైన సోల్డరింగ్, హార్డ్ సోల్డరింగ్ మధ్య వ్యత్యాసం అందులో వాడే లోహం  యొక్క ద్రవీభవన స్థలంలో ఉంటుంది, హార్డ్ సోల్డరింగ్ యొక్క ద్రవీభవన స్థానం 450 డిగ్రీల సెల్సియస్ కంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది.  మృదువైన టంకం ప్రక్రియలో, చేరవలసిన భాగానికి తాపన నేరుగా వర్తించబడుతుంది, తద్వారా టంకము కరుగుతుంది, కేశనాళిక దృగ్విషయం కారణంగా ఉమ్మడికి ప్రవహిస్తుంది, ద్రవీభవించటం  వల్ల వర్క్‌పీస్‌తో కలిసిపోతుంది . సాధారణంగా, శీతలీకరణ తరువాత గణనీయమైన బలం, వాహకత, నీటి నిరోధకతను కలిగి ఉంటుంది. ఉదాహరణకు, ఎలక్ట్రానిక్ భాగాలు, ప్రింటెడ్ సర్క్యూట్ బోర్డులు మృదువైన టంకం ద్వారా కలుస్తాయి. 

మృదువైన టంకం అనేది ఒక పురాతన ప్రక్రియ సాంకేతిక పరిజ్ఞానం.ఇది క్రీ.పూ 5000 లో నిరూపించబడింది. ఆ సమయంలో తెలిసిన లోహాలు బంగారం , వెండి, రాగి , కల్ట్ లేదా నగల వస్తువులుగా ప్రాసెస్ చేయబడ్డాయి, టంకం కనెక్షన్ టెక్నాలజీగా ఉపయోగించబడింది. రియాక్షన్ టంకం (లేదా వ్యాప్తి టంకం) అని పిలవబడే, బొగ్గు అగ్ని యొక్క CO వాతావరణంలో రాగి లవణాలు తగ్గుతాయి,, రాగి భాగాలు బంగారం లేదా వెండితో రసాయన ప్రతిచర్యలో  మిశ్రమానికి కారణమవుతాయి.

వర్గీకరణకు టంకము యొక్క ద్రవ ఉష్ణోగ్రత నిర్ణయాత్మకమైనది:

450° C వరకు: మృదువైన టంకం

450°  C నుండి: హార్డ్ టంకం

900°  C కంటే ఎక్కువ: అధిక ఉష్ణోగ్రత టంకం.
## మూలాలు

వర్గం:సాల్డరింగ్
సత్నాం సింగ్ భమారా

**సత్నాం సింగ్ భమారా** (జననం: 1995 డిసెంబరు 10) పంజాబ్కు చెందిన బాస్కెట్ బాల్ క్రీడాకారుడు. నేషనల్ బాస్కెట్ బాల్ అసోసియేషన్ (ఎన్.బి.ఎ) డెవలప్మెంట్ లీగ్ లో టెక్సాస్ లెజెండ్స్ కు ప్రాతినిథ్యం వహిస్తున్నాడు. 2015 లో అమెరికాలోని టెక్సాస్కు చెందిన *డల్లాస్ మేవరిక్స్* ఇతన్ని తమ 52వ ఆటగాడిగా ఎన్నుకోవడంతో భారతదేశం నుండి ఎన్.బి.ఏకి ఎన్నికైన తొలి భారతీయ ఆటగాడయ్యాడు. ఇతని ఎత్తు ఏడు అడుగుల రెండు అంగుళాలు, బరువు 132 కిలోలు. సెంటర్ పొజిషన్ లో ఆడతాడు. ఇతను ఫ్లోరిడా లోని ఐఎంజీ అకాడమీలో హైస్కూలు బాస్కెట్ బాల్ ఆడాడు. 14 ఏళ్ళ వయసు నుండే మీడియా దృష్టిని ఆకర్షించాడు. ఐఎంజీ అకాడమీ నుండి ఎన్.బి.ఏ దృష్టిలో పడ్డాడు.

## బాల్యం
సత్నాం 1995 డిసెంబరు 10 న పంజాబ్ రాష్ట్రంలో బర్నాలా జిల్లా, బల్లో కే అనే గ్రామంలో జన్మించాడు. ఆ గ్రామ జనాభా కేవలం 800 మాత్రమే. అతని తండ్రి బల్బీర్, తాత గోధుమ పండించే రైతులు, మిల్లర్లు. ఆ గ్రామం పక్కా రోడ్డుకు సుమారు నాలుగు మైళ్ళ దూరంలో ఉండేది. 1980వ దశకం మధ్యలో బల్బీర్ గ్రామంలో అందరికన్నా పొడవైన వ్యక్తిగా గుర్తింపు పొందాడు. అంర పొడవు ఉండటం వల్ల ఆ గ్రామంలో కొంతమంది అతన్ని దగ్గర్లో క్రీడా సౌకర్యాలున్న పట్టణానికి వెళ్ళి బాస్కెట్ బాల్ ఆట ప్రయత్నించ మన్నారు. కానీ తండ్రి మాత్రం కుమారుడు తన అడుగు జాడల్లోనే నడిచి వ్యవసాయం కొనసాగించాలనుకున్నాడు. దాంతో బల్బీర్ ఆ గ్రామంలోనే ఉండిపోవాల్సి వచ్చింది. ఆగ్రామానికి నాయకుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. పెళ్ళి చేసుకుని ముగ్గురు సంతానానికి తండ్రి అయ్యాడు. వారిలో రెండో వాడు సత్నాం.

తొమ్మిదేళ్ళ వయసులోనే సత్నాం గ్రామంలో చాలా మంది యువకులకంటే పొడవుగా పెరిగాడు. అప్పుడే అతని తండ్రి ప్రాంతీయంగా ఉన్న బాస్కెట్ బాల్ మైదానానికి తీసుకెళ్ళి ఆడించే వాడు. అతను పొడుగు పెరిగే కొద్దీ ఆ క్రీడలో మంచి నైపుణ్యం అలవడింది. దాంతో బల్బీర్ తన కుమారుడికి శిక్షణ ఇవ్వడానికి గురువుల కోసం అంవేషించసాగాడు. పదేళ్ళ వయసులో లూధియానా బాస్కెట్ బాల్ అకాడమీలో చేర్చాడు. 
## మూలాలు

వర్గం:క్రీడాకారులు
అజిత్ పాల్ సింగ్

thumb|2009లో సభ్యులతో అజిత్ పాల్ సింగ్
**అజిత్ పాల్ సింగ్** (జననం: ఏప్రిల్ 1, 1947) పంజాబ్ కు చెందిన ప్రముఖ హాకీ క్రీడాకారుడు. భారత జాతీయ హాకీ జట్టు మాజీ నాయకుడు. 1970 లో ఆయనకు అర్జున అవార్డు వచ్చింది. 1975లో మలేషియాలోని కౌలాలంపూర్ లో జరిగిన ప్రపంచ కప్ హాకీ పోటీల్లో భారత జట్టుకు నాయకుడిగా వ్యవహరించాడు. 

1968 నుండి 1976 వరకు మూడు ఒలంపిక్ పోటీల్లో భారత్ తరపున పాల్గొన్నాడు. అందులో మొదటి రెండు సార్లు భారత్ కు కాంస్య పతకం లభించింది.

## బాల్యం
అజిత్ పాల్ సింగ్ పంజాబ్ లోని జలంధర్ కంటోన్మెంట్ సమీపాన ఉన్న సంసార్ పూర్ అనే గ్రామంలో ఏప్రిల్ 5, 1947న జన్మించాడు. ఈ గ్రామం హాకీకి పేరు గాంచింది. ఈ ఊరు నుంచే అనేకమంది హాకీ క్రీడాకారులు జాతీయ, అంతర్జాతీయ పోటీల్లో పాల్గొన్నారు. ఏడెనిమిది సంవత్సరాల వయసు నుండే అజిత్ తన మామ ప్రోత్సాహంతో హాకీ స్టిక్ చేతపట్టుకున్నాడు. కంటోన్మెంట్ బోర్డ్ హయ్యర్ సెకండరీ స్కూల్ లో చదివాడు. పదహారేళ్ళ వయసులో 1963 లో పాఠశాలల తరఫున రాష్ట్ర స్థాయి పోటీల్లో పాల్గొన్నాడు. అతను మొదట్లో *ఫుల్ బ్యాక్* స్థానంలో ఆడేవాడు. 1964లో కళాశాల విద్య కోసం జలంధర్ లో లియాల్పూర్ ఖల్సా కాలేజీకి మారాడు. అక్కడ గడిపిన నాలుగు సంవత్సరాలలో మూడు సార్లు పంజాబ్ విశ్వవిద్యాలయపోటీల్లో తన కాలేజీకి విజయం సాధించి పెట్టాడు. అప్పుడే ఫుల్ బ్యాక్ స్థానం నుంచి *సెంటర్ హాఫ్* స్థానానికి మారాడు. 1966 లో పంజాబ్ విశ్వవిద్యాలయం హాకీ జట్టుకి నాయకుడిగా వ్యవహరించాడు. 1968లో భారతీయ విశ్వవిద్యాలయ పోటీల్లో కూడా పాల్గొన్నాడు.

## పురస్కారాలు
క్రీడారంగంలో ముఖ్యంగా హాకీ క్రీడకు అతను అందించిన సేవలకు గాను అజిత్ పాల్ సింగ్ కు 1970 లో అర్జున పురస్కారం లభించింది. 1992 లో భారత ప్రభుత్వం అతనికి పద్మశ్రీ బిరుదునిచ్చి సత్కరించింది. 

## మూలాలు

వర్గం:భారతీయ హాకీ క్రీడాకారులు
వర్గం:క్రీడాకారులు
సోల్డరింగ్ ఐరన్

**సోల్డరింగ్ ఐరన్** (**ఆంగ్లం: Soldering iron**) అనేది సోల్డరింగ్ ప్రక్రియలో సోల్డర్ తో కలిపి లోహం ముక్కలను అతుకుటకు ఉపయోగించు ఒక పరికరం. సోల్డరింగ్ ఐరన్ లను ప్రధానంగా సర్క్యూట్ బోర్డులలోని ఎలక్ట్రానిక్ భాగాలను అతుకుటకు ఉపయోగిస్తారు, అయితే నగలను అతుకుట వంటి ఇతర పనులలో కూడా ఉపయోగించవచ్చు.

వర్గం:సాల్డరింగ్
పాకిస్థాన్ హిందూ కౌన్సిల్

**పాకిస్థాన్ హిందూ కౌన్సిల్** అనేది పాకిస్థాన్ లోని హిందూవులుకు సంభందించిన ఒక వ్యవస్థ.
## చరిత్ర
హిందూ మతం పాకిస్థాన్ లో సింధు లోయ నాగరికతకాలం సుమారు 4700BCE నాటి నుండే ప్రాచుర్యంలో ఉంది.పాకిస్థాన్ హిందూ కౌన్సిల్ 2005లో నమోదు అయ్యింది.
## ఉద్దేశం
ఈ సంస్థ పాకిస్థాన్ లో రాజకీయ విషయాలలో,సాంఘిక సమాజంలో, ఆధునిక చదువులలో, దేవాలయాల పరిరక్షణలో,స్వేచ్చలో ,రాజకీయ రంగలో హిందూవుల పరిరక్షణకై పాటుపడుతుంది.

ఈ కౌన్సిల్ హిందూ వివాహాల విషయంలోను కలుగచేసుకుంటుంది.
## పరిపాలనా వ్యవస్థ
ఈ పరిపాలనా వ్యవస్థలో మెుత్తం 15మంది హిందూ సభ్యులతో పాకిస్థాన్ లో పోటిచేసింది.
## మైనారిటి హక్కులు
ఈ సంస్ధ మైనారిటి హక్కులకై ముఖ్యంగా హిందూవులపై జరుగుతున్న అరాచకాలు,హిందూ మహిళలను అత్యాచార విషయాలలో, బలవంత మత మార్పిడిపై తీవ్రంగా పోరాడుతుంది.
## మూలాలు

వర్గం:పాకిస్తాన్
పంజాబ్ జనాభా వివరాలు

2011 భారత జనాభా లెక్కలు ప్రకారం పంజాబ్ రాష్ట్రంలో మెుత్తం జనాభా 27.7 మిలియన్లు.పంజాబ్ లో ఎక్కువగా సిక్కుమతాన్నే విశ్వసిస్తారు అలా విశ్వసించేవారి సంఖ్య జనాభాలో మెుత్తం 58% వరకు ఉంటారు.హిందూ మతాన్ని విశ్వసించేవారి సంఖ్య జనాభాలో మెుత్తం 38% వరకు ఉంటారు. అలాగే మిగిలిన జనాభాలో బౌద్ధులు, క్రైస్తవులు, ముస్లింలు, జైనులు ఉంటారు.

సిక్కుమత పవిత్ర స్వర్ణ దేవాలయం అమృత్‌సర్ లో ఉంది.ప్రధాన శెలవు దినాలుగా వైశాఖి, హోలా మోహోల్ల, గురుపౌర్ణమి, దీపావళిగా ఉంటాయి.సిక్కుమతానికి సంబంధించిన గుళ్ళు ప్రతి గ్రామంలో ఉంటాయి.గురుముఖి లిపిలో వ్రాసిన పంజాబీ భాష ఇక్కడ అధికారక భాష.ఇక్కడకు ఇతర రాష్ట్రాలు బీహార్, ఉత్తర ప్రదేశ్ నుండి అధిక సంఖ్యలో ముస్లింలు రావడంతో ఇక్కడ ముస్లింలు జనాభా 1.93% నికి పెరిగింది.

## మూలాలు

వర్గం:పంజాబ్
సుర్జిత్ సింగ్ రంధవా

సర్దార్ సుర్జిత్ సింగ్ రంధ్వా ( 1951 అక్టోబరు 10 - 1984 జనవరి 6) భారతీయ హాకీ కళాకారుడు. ఆయన భారతదేశ జాతీయ హాకీ జట్టులో 1976 ఒలెంపిక్ లో పాల్గొన్నాడు.. అతను భారతదేశం ఫీల్డ్ హాకీ జట్టుకు ఒక ఫుల్ బ్యాక్, సారథ్యం వహించాడు.

## ప్రారంభ జీవితం, విద్య
ఆయన పంజాబ్ లోణి పాటాలా జో జన్మించాడు. బాటాలా లోని గురునానక్ పాఠశాలలో విద్యాభ్యాసం చేసాడు. తరువాత జలంధర్ లోని లైలాపూర్ ఖుల్సా కళాశాఅలలో చదివారు. అచట విశ్వవిద్యాలయ స్థాయి హాకి టోర్నమెంటు ద్వారా హాకీలో ప్రస్థానం ప్రారంభించాడు.

## వృత్తి జీవితం
After finishing college he joined the Punjab Police Force for a few years. He made his debut in the second Hockey World Cup in Amsterdam in 1973. He also played for India in the Munich Olympics in 1972, the 1974 and 1978 Asian Games, the 1976 Montreal Olympics, the Asian Games in Bangkok in 1978, and the 1982 World Cup held at Bombay. He was also the part of the winning team in 1975 Hockey World Cup in Kuala Lumpur. He was included in the World Hockey XI in 1973 and the All-Star Hockey XI the next year. He was also the top scorer-both in the Esanda International hockey Tournament at Perth in Australia and the 1978 Asian Games. In his career he was able to score 4 Olympic goals. Initially he worked briefly with Indian Railways and Indian Airlines and finally with Punjab Police.

## మరణం
సుర్జిత్ సింగ్ తన రిటైర్మెంట్ ప్రకటించిన తదుపరి 1984 లో జలంధర్ జిల్లా లోని కర్తాపూర్ దగ్గర జరిగిన కారు ప్రమాదంలో మరణించాడు. జలంధర్ లోని హాకీ స్టేడియాన్ని ఆయన జ్ఞాపకార్థం సుర్జిత్ హాకీ స్టేడియంగా నామకరణం చేసారు. 1984 లో, ఆయన మరణం తరువాత జలంధర్ లో సుర్జిత్ హాకీ సొసైటీ యేర్పాటు చేయబడింది. ప్రతీ సంవత్సరం జలంధర్ లో సుర్జిత్ మెమోరియల్ హాకీ టోర్నమెంటు నిర్వహింపబడుతున్నది. 2012 లో పంజాబ్ ప్రభుత్వం ఈ సంస్థకు సహకారాన్నందించడానికి నిర్ణయం తీసుకొంది. 1998 లో ఆయనకు మరణానంతరం అర్జున అవార్డు వచ్చింది.

## వ్యక్తిగత జీవితం
ఆయన భార్య చంచల్ రంధ్వా కూడాఅ అంతర్జాతీయ హాకీ క్రీడాకారిణి. అమె భారతీయ మహిళల జాతీయ హాకీ జట్టులో 1970 లో పాల్గిన్నారు. ఆయన కుమారుడు సర్‌బ్రిందర్ సింగ్ రంధ్వా ప్రపంచ స్థాయి లాన్ టెన్నిస్ క్రీడాకారుడు. అతడు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా అనేక టోర్నమెంట్లలో ఆడాడు. ఇండోనేషియాలో జరిగిన ఆసియన్ గేమ్స్ లో రన్నరప్ గా నిలిచాడు.

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
* Surjit Singh Randhawa, Biography

వర్గం:1951 జననాలు
వర్గం:1984 మరణాలు
వర్గం:భారతీయ సిక్కులు
వర్గం:అర్జున అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:భారతీయ హాకీ క్రీడాకారులు
వర్గం:రోడ్డు ప్రమాదంలో మరణించినవారు
కృష్ణాపురం (తాడేపల్లిగూడెం)

**కృష్ణాపురం** పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా, తాడేపల్లిగూడెం మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.
సూర్య సిద్ధాంతం

**సూర్య సిద్ధాంతం** అనేది హిందూ మతంలో ఉపయోగించే ఒక ఖగోళ సిద్ధాంతం. మధ్య యుగానికి (12వ శతాబ్దం) చెందిన ఈ పుస్తకాన్ని బర్జస్ 1860లో అనువదించాడు. ఈ పుస్తకం పూర్వ గణాంకాలకు అనుగుణంగా రాసారు. సూర్య సిద్ధాంతం ప్రకారం సంవత్సరానికి 365.2435374 రోజులు. నేటి ఆధునిక సైన్సు పరిజ్ఞానం ప్రకారం సంవత్సరానికి 365.2421897 రోజులు. ఈ రెండు సిద్ధాంతాలకు మధ్య తేడా కేవలం 1 నిమిషం, 54.44128 సెకండ్లు మాత్రమే.

**సూర్య సిద్ధాంతం** వివరించే అంశాలు.
# గ్రహాల కదలికలు
#గ్రహాల ఉచ్ఛస్థితి
#దిశ, ప్రదేశం, సమయం
#చంద్రుడు, చంద్ర కక్ష్య
#సూర్యుడు, సూర్య కక్ష్య
#కక్ష్య
#గ్రహ సముదాయాలు
#నక్షత్రాలు
#సూర్యోదయం, సూర్యాస్తమయం
#చంద్రోదయం, చంద్రాస్తమయం.
#సూర్య చంద్ర సిద్ధాంతాలు
#ఖగోళ స్థితి, భూగోళ స్థితి
#గ్నోమాన్
#మానవుని జీవితాలు, గ్రహస్థితి.

## గ్రహాల చుట్టుకొలతలు
సూర్య సిద్ధాంతం ప్రకారం గ్రహాల చుట్టుకొలతలు కింది విధంగా ఉన్నాయి: 

* బుధుడు చుట్టుకొలత 3008 మైళ్ళు. ఆధునిక కొలతల ప్రకారం 3032 మైళ్ళు. (తప్పు కేవలం 1%)

*శని చుట్టుకొలత 73,882 మైళ్ళు. ఆధునిక కొలతల ప్రకారం 74,580 మైళ్ళు. (తప్పు కేవలం 1%)
*అంగారకుడు చుట్టుకొలత 3,772 మైళ్ళు. ఆధునిక కొలతల ప్రకారం 4,218 మైళ్ళు. (తప్పు కేవలం 11%)
*బృహస్పతి చుట్టుకొలత 41,624 మైళ్ళు. శుక్రుడు చుట్టుకొలత 4,011 మైళ్ళు. కాని ఆధునిక కొలతల ప్రకారం అవి 88,748 మైళ్ళు, 7,523 మైళ్ళు. (అంటే కొలతలో సగం).

## మూలాలు

వర్గం:ఖగోళ శాస్త్రం
సట్టు

**సట్టు**  అనునది భారతదేశంలో, పాకిస్తాన్ లో చేయబడుతున్న పప్పు ధాన్యాలు యొక్క పిండితో కూడుకొని ఉన్న మిశ్రమం. పొడిగా ఉన్న ఈ మిశ్రమాన్ని వివిధ రకాలుగా తయారుచేస్తారు. దీనిని ప్రధాన  లేదా ద్వితీయ పదార్థంగా వివిధ వంటకాలలొ వినియోగిస్తారు. 

## చరిత్ర
దీనిని తయారుచేసిన విధానం ప్రాచీనమైనది. ఇది భారతదేశ వ్యాప్తంగా ముఖ్యంగా బీహార్ రాష్ట్రంలో ప్రసిద్ధి చెందింది. దీనిని బీహార్ రాష్ట్రంలో "దేసీ హార్లిక్స్" గా పిలుస్తారు.

## వాడకం

దీనిని అనేక స్థాయిలలో ప్రాంతీయ వంటకాలందు ఉపయోగిస్తారు. బీహార్, ఉత్తర ప్రదేశ్, ఉత్తర ఖండ్ , పంజాబ్, న్యూఢిల్లీ లలో దీనిని విస్తృతంగా  అనేక వంటకాల్లో ఉపయోగిస్తారు. దీనిని సాధారణంగా అల్పాహారంగా గంజి లేదా మృదువైన పిండిగా వడ్డిస్తారు. తియ్యటి వంటకాలలో  పండు ముక్కలు, చక్కెర, పాలు తో దీనిని మిళితం చేస్తారు. కొన్ని రుచికరమైన వంటకాలలో దీనిని పచ్చి మిరప, నిమ్మ రసం, ఉప్పు చల్లి  ఉపయోగిస్తారు. దీనిని పరాటాలలో నింపడానికి ఉపయోగిస్తారు. దీనిని వేపిన శనగపిండితో తయారుచేస్తారు.

పంజాబ్ ప్రాంతంలో సట్టు ను వేపిన బార్లీ ధాన్యాల నుండి తయారుచేస్తారు. దీనిలో ఉప్పు, పసుపు కలిపి బంతుల వలె తయారుచేస్తారు. చిరుధాన్యాలు, మొక్కజొన్న గింజలు కూడా వాడతారు. 

## కావలసినవి
సత్తు అనేది వేయించిన ధాన్యాలు  ముఖ్యంగా బార్లీ లేదా శనగపిండి తో తయారుచేస్తారు. సాంప్రదాయకంగా దీనిని పప్పుధాన్యాలను ఇనుప పాత్రలో తీసుకొని ఇసుకలో వేయిస్తారు. వేయించిన తరువాత ఆ మిశ్రమాన్ని పొడిగా చేసి ఉంచుతారు.  

## భౌగోళికం
ఇది ఉత్తర ప్రదేశ్, ఉత్తరాఖండ్, మధ్య ప్రదేశ్, బీహార్ జార్ఖండ్, పశ్చిమ బెంగాల్, ఒరిస్సా, పంజాబ్ ప్రాంతంలొ ప్రసిద్ధమైనది. on.

## ఇతర పేర్లు
సత్తు అనేది "ఛటువా"(ఒరియా భాష)  గా కూడా పిలువబడుతుంది.

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
*Manufacturing of sattu
*Barley sattu 

వర్గం:పంజాబీ వంటకాలు
కిలా రాయపూర్ ఆటల పోటీలు

**కిలా రాయపూర్ ఆటల పోటీలు** ప్రతి సంవత్సరం పంజాబ్లో నిర్వహించే గ్రామీణ క్రీడాపోటీలు. వీటినే అభిమానులు గ్రామీణ ఒలంపిక్ క్రీడలు అని కూడా పిలుస్తారు. వీటిని లుధియానాకు దగ్గర్లోని కిలా రాయపూర్ లో నిర్వహిస్తారు. ఈ పోటీల్లో బండ్ల పోటీలు, తాడు లాగే ఆట లాంటి సాంప్రదాయ పంజాబీ క్రీడలుంటాయి.

ప్రతి సంవత్సరం ఫిబ్రవరి నెలలో లుధియానా దేశవిదేశాల నుంచి వచ్చిన క్రీడాభిమానులతో నిండిపోతుంది. ఇందులో రకరకాలైన ఎద్దులు, ఒంటెలు, కుక్కలు లాగే బండ్ల పోటీలను జనాలు ఆసక్తిగా నిలుస్తారు.

## నేపథ్యం
నాగరిక మానవ జీవితం మొదటగా గ్రామాల్లో మొదలైంది. ప్రజల అవసరాల కొద్దీ నెమ్మదిగా గ్రామీణ క్రీడలు ప్రారంభమయ్యాయి. పొలాల్లో పనిచేయడం కోసం, శత్రువులను, క్రూర మృగాలను ఎదుర్కోవడం కోసం బలం కావాలి. దీనికోసమే కుస్తీ పోటీలు, పరుగు పందేలు, దూకే ఆటలు, బరువులెత్తే పోటీల్లాంటివి మొదలయ్యాయి. కబడ్డీ ఆట కూడా ఇలా బల ప్రదర్శన చేయడానికి ఉద్దేశించినదే. పంజాబ్ లో కబడ్డీ ఆట మంచి ప్రాచుర్యాన్ని సంపాదించుకుంది.
thumb|1900 లలో భారతదేశంలో గ్రామీణ క్రీడలు,
గురు హరగోవింద్ తమ అనుచరులు శారీరకంగా, మానసికంగా బలంగా ఉండాలనే ఉద్దేశంతో సిక్కుల ప్రధాన మందిరాలైన అకాల్ తక్త్లో కుస్తీ పోటీలు ప్రారంభించాడు. అప్పటి నుండి ఈ పోటీలు పంజాబీ ప్రజల జీవితాల్లో ప్రధాన భాగమయ్యాయి.

1947 లో భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యం రాక మునపు కబడ్డీ, కుస్తీ పోటీలకే ఎక్కువ ప్రాధాన్యతనిచ్చేవారు. దాని తరువాత ఈ ఆటల పరిధి మరింత విస్తృతమైంది. హాకీ ఆట గురించి వారికి తెలియక ముందే వారు ఒక చివరన వంపు కలిగి ఉండే కట్టి, గుడ్డ ముక్కలతో చుట్టిన బంతితో అలాగే ఆడేవారు. స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తరువాత అసలైన హాకీ బ్యాటు, బంతితో ఆడటం మొదలు పెట్టారు. సరైన మైదానాలు అందుబాటులో లేకపోయినా పంజాబ్ నుంచి చాలా మంది క్రీడాకారులు భారత హాకీ జట్టులో స్థానం స్థాపించారు. దేశం యొక్క గొప్ప హాకీ క్రీడాకారుల్లో పంజాబ్ లోని జలంధర దగ్గర ఉన్న సంసార్ పూర్ నుంచే పన్నెండు మంది క్రీడాకారులు వచ్చారు.

ఈ పోటీల్లో పాల్గొనడానికి వివిధ ప్రాంతాలనుంచి వచ్చే పోటీదారులకు కూడా గ్రామస్తులే ఆశ్రయం ఇస్తారు.

## రకాలు
ఈ ఆటల పోటీల్లో ముఖ్యంగా మూడు రకాల విభాగాల్లో పోటీలు జరుగుతాయి. మొదటి విభాగంలో పూర్తి గ్రామీణ క్రీడలైన కబడ్డీ, కుస్తీ లాంటి ఆటలుంటాయి. రెండవ విభాగంలో ఆధునిక క్రీడలైన హాకీ, వాలీ బాల్, ఫుట్ బాల్, సైక్లింగ్, హ్యాండ్ బాల్ లాంటివి. మూడవ విభాగం ఇనుప కడ్డీలను వంచడం, శరీరం మీద నుంచి వాహనాలు పోనిచ్చుకోవడం లాంటి సాహస క్రీడలు ఉంటాయి.

## మూలాలు

వర్గం:క్రీడలు
సోల్డర్

thumb|ఎలక్ట్రిక్ సాల్డరింగ్ ఐరన్
**టంకం** లేదా **సోల్డర్** (**Solder**) అనగా తక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద కరిగే లోహం లేదా మిశ్రలోహం. టంకము రెండు రకాలు; సాఫ్ట్ టంకము, హార్డ్ టంకము. సాఫ్ట్ టంకము సోల్డరింగ్ ఐరన్తో సులభంగా కరుగుతుంది, ఎలెక్ట్రానిక్స్, ఎలెక్ట్రికల్ పని కోసం ఉపయోగిస్తారు. హార్డ్ టంకము మంటతో అధిక ఉష్ణోగ్రత వద్ద కరుగుతుంది. టంకమును ఉపయోగించి చేయు పనిని సాల్డరింగ్ అంటారు.

వర్గం:సాల్డరింగ్
రిబ్బన్ కేబుల్

**రిబ్బన్ కేబుల్** (**Ribbon cable**) అనేది ఒకదానికొకటి అటువంటి ఫ్లాట్ ప్లేన్ కే సమాంతరంగా అదేవరసగా కలిపే అనేక వాహక తీగలతో ఉండే ఒక కేబుల్. తత్ఫలితముగా ఈ కేబుల్ వెడల్పుగా, చదునుగా ఉంటుంది. ఇది రిబ్బన్ పోలికలను కలిగి ఉంటుంది కాబట్టి దీనికి రిబ్బన్ కేబుల్ అనే పేరు వచ్చింది.
రిబ్బన్ కేబుళ్లను సాధారణంగా కంప్యూటర్లలో అంతర్గత పెరిఫెరల్స్ అయిన హార్డ్ డ్రైవ్లు, సిడి డ్రైవ్లు, ప్లాపీ డ్రైవ్ల వంటి వాటిని అనుసంధానం చేసేందుకు ఉపయోగిస్తారు. కొన్ని పాతతరం కంప్యూటర్ వ్యవస్థలందు (బిబిసి మైక్రో, ఆపిల్ II సిరీస్ వంటివి) రిబ్బన్ కేబుళ్లను బాహ్య కనెక్షన్ల కోసమూ ఉపయోగించారు. 

## మూలాలు

వర్గం:కేబుల్స్
భాయ్ నంద్ లాల్

**భాయ్ నంద్ లాల్** (1633–1713), 17శతాబ్దానికి చెందిన కవి. ఆయన పర్షియన్, అరబిక్, పంజాబీ భాషల్లో కవితలు రాశారు. గురు గోబింద్ సింగ్ దర్బార్ లోని 52 కవుల్లో ఒకరు. ఆఫ్గనిస్థాన్ లో పుట్టిన  నంద్ లాల్, ముల్తానీ ప్రాంతంలో ఉండేవారు. తరువాత పదవ సిక్కు గురువు గురు గోబింద్ సింగ్ దర్బారులో కవిగా చేరారు.

## బాల్యం
అఫ్ఘనిస్థాన్ లోని ఘజినీ ప్రాంతంలో జన్మించారు నంద్ లాల్. ఆయన తండ్రి చాజ్జు రామ్ ప్రసిద్ధ పర్షియన్ కవి, పండితుడు. ఆయన 17వ ఏట తల్లి, తరువాతి రెండేళ్ళకు తండ్రి మరణించాకా ఆయన ఘజిని ప్రాంతాన్ని వదిలి, ముల్తానీకి వెళ్ళిపోయారు. మొదట్లో వారిది హిందూ కుటుంబమే, కానీ ముల్తానీలో సిక్కు మహిళను పెళ్ళి చేసుకున్నాకా సిక్కు మతానికి ఆకర్షితులైన నంద్ లాల్ ఆ మతం స్వీకరించారు. ఆ తరువాత గురు గోబింద్ సింగ్ ను దర్శించి, వారి ఆస్థాన కవి అయ్యారు. ఆయనను భాయ్ నంద లాల్ సింగ్ అనీ, భాయ్ సాబ్ అని కూడా పిలిచేవారు.

## జీవితం
నంద్ లాల్ చిన్నతనంలోఅరబిక్, పర్షియన్ భాషలు, గణిత శాస్త్రం నేర్చుకున్నారు. ఆయన 12వ ఏట గోయా అనే కలం పేరుతో పర్షియా భాషలో కవిత్వం రాశారు. ఆయన 17వ ఏట తల్లి చనిపోయారు. తరువాతి రెండేళ్ళకు ఆయన తండ్రి కూడా మరణించారు. 1652లో ముల్తాన్ ప్రాంతానికి వెళ్ళి, అక్కడ ఒక సిక్కు మహిళను వివాహం చేసుకున్నారు. అప్పట్నుంచే సిక్కు మతంపై మక్కువ పెంచుకున్న నంద్ లాల్ 1682లో గురు గోబింద్ సింగ్ ను కలిసి, అమృతధారీ అయ్యారు. 1707లో ప్రిన్స్ మయుజ్జం వద్ద ఉద్యోగం మానేసి, గురు గోబింద్ సింగ్ దగ్గరకు వచ్చారు. ఆయన నంద్ లాల్ ను తన ఆస్థాన కవిగా తీసుకున్నారు. 1712లో బహద్దుర్ షా 1 చనిపోయిన తరువాత తిరిగి ముల్తాన్ ప్రాంతం వచ్చిన ఆయన అరబిక్, పర్షియన్ భాషలు నేర్పే పాఠశాల ప్రారంభించారు. కానీ అతి కొద్ది సమయంలోనే 1713లో ముల్తాన్ ప్రాంతంలోనే మరణించారు.

## సాహిత్యం
ఆయన రాసిన వాటిలో కొన్ని పుస్తకాలు:
# దీవాన్-ఎ-గోయా
# జిందగినామా
# గంజ్ నామా
# తంఖహ్నామా
# జోట్ బిగాస్
# అర్జ్-ఉల్-అల్ఫాజ్
# టౌసిఫ్-ఓ-సన
# ఖైమాత్
# దస్తూర్-ఉల్-ఇన్షా

## ఇవి కూడా చూడండి
* భాయ్ గురుదాస్

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* Bhai Nand Lal Website
* Ghazals of Bhai Nand Lal with Explanation
* Bhai Nand Lal's Ghazals - Giani Sant Singh Maskeen (live)

వర్గం:1633 జననాలు
వర్గం:1713 మరణాలు
వర్గం:భారతీయ కవులు
భాయ్ గురుదాస్

**భాయ్ గురుదాస్** (1551 – 1636 ఆగస్టు 25) ప్రభావవంతులైన సిక్కు మత  రచయిత, చరిత్రకారుడు, సిక్కు మత బోధకుడు. సిక్కులకు ఉన్న  10 గురువులలో నలుగురు గురువులతో  అత్యంత సన్నిహిత సంబంధాలు కలిగిన వ్యక్తి . అతను గురువుల బోధనలను గురు గ్రంథ్ సాహిబ్ లో చాలా భాగం వరకు పొందుపరచారు.

## తొలినాళ్ళ జీవితం
1551లో పంజాబ్ లోని గోయింద్వాల్ అనే చిన్న పల్లెటూరులో  జన్మించాడు. అతని తండ్రి భాయ్  ఇషార్ దాస్, 3వ సిక్కు గురువు అయిన గురు అమర్ దాస్ కు మొదటి కజిన్.  అతని  తల్లి  జీవని 1554లో  గురుదాస్   మూడేళ్ళ వయసులో ఉన్నప్పుడు మరణించింది.

12 ఏళ్ళ వయసులో ఉన్నప్పుడు తన తండ్రి కూడా మరణించాడు. అలా అనాథగా ఉన్న గురుదాస్ ను గురు అమర్ దాస్ దత్తత తీసుకున్నాడు. గురు దాస్ సంస్కృతం, బ్రజ్ భాష, పర్షియన్, పంజాబీ (గురుముఖీ) భాషలు  నేర్చుకున్నాడు. ఆ తరువాత ఆయన మత బోధనలు చేసేవాడు.  మొదట్లో ఆయన ఎక్కువగా  గోయింద్వాల్,   సుల్తాన్ పూర్  లోధీలలో నివసిస్తూ ఉండేవాడు.  గోయింద్వాల్  లో  ఢిల్లీ-లాహోర్  రోడ్డులో  ప్రయాణించే   స్వామీజీలు,  ఫకీరుల ప్రవచనాలు వినేవాడు. ఆ తరువాత వారణాసి కి  మకాం మార్చి,  అక్కడ  సంస్కృతం,  హిందు  మతానికి  చెందిన గ్రంథాలను  అధ్యయనం చేశాడు. గురు  అమర్ దాస్  మరణించాకా,  గురు రామ్ దాస్  ఈయనను ఆగ్రాలో మత బోధకునిగా  నియమించాడు.

## తరువాతి జీవితం
1577లో హర్మందిర్ సాహిబ్ వద్ద కొలను తవ్వినప్పుడు గురుదాస్  కూడా పాల్గొన్నాడు.  కర్తర్పూర్ కు  యాత్ర  వెళ్ళినప్పుడు  మొఘల్   చక్రవర్తి అక్బర్ కు  ప్రాచీన  శ్లోకాలను  వినిపించాడు. నిజానికి  ఆ సమయంలో సిక్కులందరూ ముస్లిములకు వ్య తిరేకంగా ఉన్నారు. గురువుల  కుటుంబంలోని అంతః  కలహాలతో   సిక్కు  మతానికి  కొంత నష్టం  వాటిల్లిన సమయం కూడా అది.  గురుదాస్ చేసిన ఈ పని వల్ల     అక్బర్  సిక్కులు ముస్లిం మతానికి వ్యతిరేకంగా  లేరని అర్ధం  చేసుకున్నాడు.
గురు రామ్  దాస్ మరణించాకా, తరువాతి సిక్కు  గురువు గురు అర్జున్ కు గురు దాస్ చాలా మంచి సన్నిహితుడు.  గురు అర్జున్ కు ఆయనంటే చాలా గౌరవం.  ఆయనను తన మేనమామ అని పిలిచేవారు గురు అర్జున్. ఆ సమయంలో మొఘల్ చక్రవర్తి జహంగీర్ సిక్కు  మత ప్రాభవంపై అసూయ పెంచుకున్నారు. గురుదాస్ కాబూల్, కాశ్మీర్, రాజస్థాన్, శ్రీలంక ప్రాంతాలకు వెళ్ళి సిక్కు మత ప్రచారం చేశారు.

## సాహిత్య రచనలు
19 సంవత్సరాలు కృషి చేసి 1604లో ఆది గ్రంథ్ను పూర్తి చేశారు. ఆది గ్రంథ్ ను గురు అర్జున్ చెప్తూండగా రాశారు గురుదాస్. ఇదే కాక గురు అర్జున్ రాసిన భాయ్ హైరా, భాయ్ సంత్ దాస్, భాయ్ సుఖా, భాయ్ మనసా రామ్ వంటి గ్రంథాలను కూడా పర్యవేక్షించారు. ఆయన స్వంతంగా పంజాబీ భాషలో రాసిన అన్ని రకాల సాహిత్యాన్నీ కలిపి వరన్ భాయ్ గురుదాస్ అని పిలుస్తారు.

## అకాల్ తక్త్ కు మొదటి జతేదార్
 1606 జూన్ 15న గురు హరగోబింద్ అకాల్ తక్త్ ప్రకటించారు. ఆయనే దానికి శంకుస్థాపన కూడా చేశారు. దాని నిర్మాణ బాధ్యతలను ప్రముఖ  సిక్కు సేవకుడు బాబా బుద్ధ, భాయ్ గురుదాస్ లకు అప్పగించారు. దీని నిర్మాణంలో ఇంకో వ్యక్తికి అనుమతిలేదు. వహేగురు తక్త్ ను భద్రపరచవలసిన బాధ్యత కూడా గురు హరగోబింద్ దే. అది నిర్మాణం పూర్తవుతున్న సందర్భంలో గురు హరగోబింద్ ను గ్వాలియర్ కోటలో జైలులో ఉన్నప్పుడు బాబా బుద్ధను హర్మందిర్ సాహిబ్ లో జరగవలసిన సేవల బాధ్యతను, అకాల్ తక్త్ బాధ్యతలను గురుదాస్ కు అప్పగించారు ఆయన. అలా అకాల్ తక్త్ కు మొదటి జతేదార్ అయ్యారు భాయ్ గురుదాస్.

### ఆయన రాసిన సాహిత్యం
* సంస్కృతంలో 6 పంక్తులతో ఉండే 8 పద్యాలు రాశారు గురుదాస్.
* బ్రజ్ భాషలో 672 కవితలు, 3 స్వయ్యాలు.
* పంజాబీ భాషలో 912 పౌరిలు ఉన్న 40 వార్లు రాశారు.

## మరణం
1636 ఆగస్టు 25లో గోయింద్వాల్ లో మరణించారు భాయ్ గురుదాస్. గురు హరగోబింద్ స్వయంగా ఆయన అంత్యక్రియలు చేశారు.

## మూలాలు

వర్గం:1551 జననాలు
వర్గం:1630 మరణాలు
వర్గం:సిక్కు మత ప్రముఖులు
భాయ్ మణి సింగ్

**భాయ్ మణి సింగ్ ** 17వ శతాబ్దానికి చెందిన సిక్కు పండితుడు, అమరవీరుడు, కవి, గురు గోబింద్ సింగ్ చిన్ననాటి స్నేహితుడు. 1699 మార్చిలో గోబింద్ సింగ్ ఖల్సా ప్రారంభించినపుడు సిక్కు మతం ప్రమాణాలు చేశారు మణి సింగ్. 1696లో గురు గోబింద్ మణి సింగ్ ను అమృత్ సర్లో హర్మందిర్ సాహిబ్ ను చూసుకోమని పంపించారు. సిక్కు చరిత్రలో కీలక సమయంలో ఆయన వహించిన పాత్ర మరువలేనిది. 

ఇస్లాంలోకి మారనని చెప్పినందుకు ఆయన శరీరంలోని ఒక్కొక్క కీలును విడదీస్తూ చంపేశారు. ఇప్పటికి సిక్కులు ప్రార్థనలో ఈ ఉదంతాన్ని తలుచుకుంటుంటారు.

## కుటుంబం
మణి సింగ్ పూర్వీకులు రాజ్ పుత్  రాజకుటుంబానికి చెందినవారు. ఆయన పూర్వీకుల్లో చాలామంది రాజులుగా రాజరికం చేశారు.

మణి సింగ్ 23వ ముత్తాత రాజా విక్రమాదిత్య 911 ADలో రాజ్యం చేశారు.

తండ్రి మాయ్ దాస్ 12 కుమారుల్లో ఒకరు ఆయన. మణి సింగ్ తాత రావ్ బల్లు, గురు హరగోబింద్ సైన్యంలో ప్రముఖ సైనికుడు. ఆయన కుటుంబంలో చాలామంది వీరులున్నారు. ఆయన కజిన్ భగవంత్ సింగ్ బంగేశ్వర్, ఔరంగజేబ్ సమయంలో ఒక రాజ్యానికి రాజుగా చేశారు. ఆయన సోదరుడు దయాలాను ఢిల్లిలో గురు తేగ్ బహద్దుర్ తో పాటు మొఘల్స్ చంపేశారు. ఆయన జీవితంలో చాలా భాగం అమృత్ సర్ లోని హర్మందిర్ సాహిబ్లో సేవ చేస్తూ గడిపారు.

### వివాహాలు, పిల్లలు
ఆయన 15వ ఏట ఖైర్పూర్ రాజు లఖి రాయ్ యదొవంశీ రావ్ కుమార్తె సీతూ బాయ్ ను వివాహం చేసుకున్నారు.

భాయ్ మణి సింగ్ కుమారులు:
# చితర్ సింగ్, 1734లో లాహోర్ లో మణి సింగ్ తో కలిపి ఈయనను కూడా చంపారు.
# బచితర్ సింగ్, 1704లో ఆనంద్ పూర్ సాహిబ్ వద్ద జరిగిన నిహన్ యుద్ధంలో వీరమరణం చెందారు.
# ఉదయ్ సింగ్, 1704లో ఆనంద్ పూర్ సాహిబ్ వద్ద సాహి తిబి దగ్గర చంపబడ్డారు.
# అనైక్ సింగ్, 1704లో చంకూర్ యుద్ధంలో చనిపోయారు.
# అజబ్ సింగ్, 1704లో చంకూర్ యుద్ధంలో చనిపోయారు.
# అజైబ్ సింగ్, 1704లో చంకూర్ యుద్ధంలో చనిపోయారు.
# గుర్బక్ష్ సింగ్, 1734లో లాహోర్ లో మణి సింగ్ తో కలిపి ఈయనను కూడా చంపారు.
# భగవాన్ సింగ్
# బలరాం సింగ్
# దేశాసింగ్- ఖల్సా రహెత్నమా పుస్తక రచయిత.
వీరిలో పై ఏడుగురు ఆయన మొదటి భార్య సీతూ బాయ్ జీకి పుట్టినవారు. మిగిలిన ముగ్గురూ రెండో భార్య ఖెమీ బాయ్ జీకి పుట్టారు.

### గురు హర్ రాయ్ కు సేవ
ఆయన 13వ ఏట తండ్రి రావ్ మాయ్ దాస్ కిరత్పూర్ లో గురు హర్ రాయ్ కు సేవ చేయడానికి తీసుకెళ్ళారు. రెండేళ్ళు ఆయన వద్ద సేవ చేశాకా మణి సింగ్ తండ్రితో స్వంత ఊరు వచ్చి బీబీ సీతూ బాయ్ ను వివాహం చేసుకున్నారు. ఆ తరువాత కొన్నాళ్ళకు భాయ్ జీతా సింగ్, భాయ్ దైల్ దాస్ లతో కలసి తిరిగి కిరత్పూర్ వెళ్ళి గురు హర్ రాయ్ విగ్రహం వద్ద తమను తాము గురు పరంపర సేవకు అర్పించుకున్నారు.

### గురు హర్ కిషన్ కు సేవ
గురు హర్ రాయ్ పరమపదించాకా, గురు హర్ కిషన్ కు సేవ చేయడం మొదలు పెట్టారు మణి సింగ్. గురు హర కిషన్ ఢిల్లీకి వెళ్ళిపోయినప్పుడు ఆయనతో కలసి వెళ్ళిన సిక్కులలో మణి సింగ్ కూడా ఒకరు.

### గురు తేగ్ బహద్దూర్ కు సేవ
30 మార్చి 1664న ఢిల్లీలో గురు హర కిషన్ పరమపదించాకా ఆయన తల్లి మాతా సులఖనికి రక్షణగా ఉండి, ఆమెను బకలా తీసుకువెళ్ళి గురు తేగ్ బహదూర్కు ఆమెను, ఆయన సేవకు తనను సమర్పించారు. ఆయన సోదరులు భాయ్ జీతా సింగ్, భాయ్ దైల్ దాస్ కూడా గురు సేవ చేసుకున్నారు. అప్పటికి మణి సింగ్ వయసు 20 ఏళ్ళు. కొన్నాళ్ళు సేవ చేశాకా తిరిగి వరి ఊరు అలిపూర్ కు వెళ్ళారు.

## References

వర్గం:1737 మరణాలు
వర్గం:1662 జననాలు
వర్గం:సిక్కు మత ప్రముఖులు
వర్గం:సిక్కు మతం
బూటా సింగ్

**బూటా సింగ్** (21 March 1934 – 2 January 2021) ) కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు, గవర్నరు. ఇందిరా గాంధీ హయాంలో కేంద్ర హోం మంత్రిగా పనిచేశాడు. బీహార్ రాష్ట్ర మాజీ గవర్నరు.

## జీవితం
బూటా సింగ్ 1934 మార్చి 21 న బ్రిటిష్ పంజాబ్ రాష్ట్రం, జలంధర్ జిల్లాలోని, ముస్తఫాపూర్ లో జన్మించాడు. జలంధర్ లోని లియాపూర్ ఖల్సా కళాశాలలో బి.ఏ ఆనర్సు చదువుకున్నాడు. తరువాత బాంబే లోని గురునానక్ ఖల్సా కళాశాలలో ఎం.ఏ చదివాడు. బుందేల్ ఖండ్ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి పీ.హెచ్.డీ పూర్తి చేశాడు. 1964 లో మంజీత్ కౌర్ ను వివాహం చేసుకున్నాడు. ఆ దంపతులకు ముగ్గురు సంతానం. 2.1.2021 న కోమాలో చనిపోయారు.

## రాజకీయం
బూటా సింగ్ రాజకీయ ప్రస్థానంలో  కమ్యూనిస్టుగా ప్రారంభించి, కొద్దికాలం శిరోమణి అకాలీదళ్ లో చేరాడు, తరువాత 1960 ల ప్రారంభంలో కాంగ్రెస్  పార్టీ లో చేరారు. కాంగ్రెస్ లో పేరెన్నిక  దళిత నాయకుడుగా చలామణిగా ఉంటూ, 1973-74లో అఖిల భారత కాంగ్రెస్ కమిటీ (ఎఐసిసి) హరిజన సెల్ కన్వీనర్ గా పనిచేశాడు, ఆ తరువాత 1978 లో అఖిల భారత కాంగ్రెస్ కమిటీ ప్రధాన కార్యదర్శి అయ్యాడు. తన రాజకీయ జీవితంలో 1962లో పంజాబ్ లోని మోగా లోక్ సభ నియోజకవర్గం నుంచి పార్లమెంటులో ప్రారంభం అయ్యి, ఎనిమిది సార్లు లోక్ సభకు ఎన్నికైనాడు. 1974లో ప్రధాని ఇందిరాగాంధీ హయాంలో రైల్వే సహాయ (డిప్యూటీ) మంత్రిగా నియమించాడు.  ఆపరేషన్ బ్లూ స్టార్ లో పాల్గొన్నాడు. ఆ తర్వాత కేంద్రమంత్రిగా స్వర్ణదేవాలయ పునర్నిర్మాణంలోనూ పాలుపంచుకున్నాడు.

1981 లో, భారతదేశములో జరిగిన మొదటి ప్రధాన అంతర్జాతీయ క్రీడలైన ఆసియా క్రీడల ఆర్గనైజింగ్ కమిటీ చైర్ పర్సన్ గా నియమించబడ్డాడు. ప్రధాన మంత్రి పి.వి.నరసింహారావు ఆధ్వర్యంలో, బూటా సింగ్ 1995 నుండి 1996 వరకు కేంద్ర పౌరసరఫరాలు, వినియోగదారుల వ్యవహారాలు, ప్రజా పంపిణీ మంత్రిగా బాధ్యతలు నిర్వహించాడు. 2007 లో ప్రధాన మంత్రి డాక్టర్ మన్మోహన్ సింగ్ హయాంలో బూటా సింగ్ జాతీయ షెడ్యూల్డ్ కులాల కమిషన్ (ఎన్.సి.ఎస్.సి) చైర్మన్ గా 2010 వరకు ఆ పదవిలో కొనసాగాడు.

## మరణం
సుదీర్ఘ రాజకీయ వేత్తగా నలుగురి ప్రధాన మంతులతో పనిచేసిన బూటా సింగ్ తన 86 వ ఏట ఆరోగ్య కారణాలతో న్యూ ఢిల్లీలో 2021 జనవరి 2 న మరణించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:పంజాబ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:1934 జననాలు
హరి సింగ్ నల్వా

**హరి సింగ్ నల్వా** (1791–1837) సిక్కు సామ్రాజ్యపు సిక్కు ఖల్సా సైన్యంలో సేనాధిపతి. కాసూర్, సియాల్ కోట్, అటోక్, ముల్తాన్, కాశ్మీర్, పెషావర్, జాంరుధ్ రాజ్యాలను జయించడంలో ప్రముఖ పాత్ర పోషించాడు.
పాకిస్తాన్ లోని హరిపూర్ నగరం అతని పేరుమీదుగా స్థాపించాడు.

సిక్కు సామ్రాజ్యాన్ని సింధు నది దాటి కైబర్ కనుమ దాకా విస్తరించడంలో హరిసింగ్ ప్రముఖ పాత్ర పోషించాడు. కాశ్మీరు, పెషావర్, హజారా రాజ్యాలకు గవర్నరుగా పనిచేశాడు. కాశ్మీరు, పెషావర్ లలో శిస్తు వసూలుకు వీలుగా అక్కడ ఓ టంకసాలను నిర్మించాడు. 

## బాల్యం
హరి సింగ్ నల్వా పంజాబ్ లోని మాజా ప్రాంతంలోగల గుజ్రాన్ వాలాలో ఒక సిక్కు కుటుంబంలో జన్మించాడు. అతని తల్లిదండ్రులు గురుదాస్ సింగ్ ఉప్పల్, ధరం కౌర్ ఉప్పల్. 1798 లో అతని తండ్రి చనిపోయాన తల్లి అతన్ని పెంచి పెద్దచేసింది. 1801 లో సిక్కు సాంప్రదాయం అమృత్ సంచార్ ప్రకారం ఉపనయనం జరిగింది. పన్నెండేళ్ళ వయసు నుండి తండ్రి ఎస్టేటు బాధ్యతలను స్వీకరించాడు. అప్పుడే గుర్రపు స్వారీ కూడా నేర్చుకున్నాడు. 

1804 లో అతని తల్లి ఒక ఆస్తి తగాదాను పరిష్కరించుకురమ్మని మహారాజా రంజిత్ సింగ్ ఆస్థానానికి పంపింది. రంజిత్ సింగ్ అతని వ్యవహార దక్షత, అతని నేపథ్యాన్ని చూసి తీర్పు అతనికే అనుకూలంగా చెప్పాడు. హరి సింగ్ తన తాత, తండ్రులు రంజీత్ సింగ్ పూర్వీకులైన మహా సింగ్, చరత్ సింగ్ ల సంస్థానాల్లో పనిచేసినట్టు చెప్పాడు. గుర్రపు స్వారీలో, కత్తి పట్టడంలో తన నైపుణ్యాన్ని రాజుకు చూపించాడు. అందుకు సంతోషించిన రాజు అతన్ని తన వ్యక్తిగత సహాయకుడిగా నియమించుకున్నాడు. 

## గమనికలు

## మూలాలు
*
*
*
శార్దా రాం పిల్లౌరీ

**శార్దా రాం పిల్లౌరీ** (1837 సెప్టెంబరు 30&nbsp;– 1881 జూన్ 24) హిందూ మత ప్రముఖుడు, సామాజిక సంస్కర్త, జ్యోతిష్యుడు, రచయిత. ఆయన పంజాబీ, హిందీ భాషల్లో రాసిన సాహిత్యం చాలా ప్రసిద్ధి చెందినది. ఆధునిక పంజాబీ గద్య సాహిత్య పితగా పేర్కొంటారు.

## జీవిత సంగ్రహం
శార్దా రాం 1837లో జలంధర్ లోని ఫిల్లౌరీ ప్రాంతంలో బ్రాహ్మణ కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆయన తండ్రి జై దయాలు జ్యోతిషుడు. సాధారణ చదువులు ఏమీ చదువుకోలేదు శార్దా. ఏడవ ఏట మాత్రం గురుముఖీ రాయడం నేర్చుకున్నారు. పదవ ఏట హిందీ, సంస్కృతం, పర్షియా భాష, జ్యోతిష్య శాస్త్రం, సంగీతం నేర్చుకున్నారు.   ఆ తరువాత హిందూ మత ప్రబోధకునిగా మారారు.

ఆయన పుస్తకాల్లో పంజాబీ భాష, సంప్రదాయం గురించీ వివరించారు.

1865లో శార్దా రాం మహాభారతం గురించి ఉపన్యాసాలు ఇవ్వడం వల్ల బ్రిటిష్ అధికారులు తమ ప్రభుత్వం గురించి వ్యతిరేకంగా ప్రచారం చేస్తున్నట్టు ఆరోపణలు తెచ్చారు. అందువల్ల ఆయన స్వంతూరు పిల్లౌరీ నుండి కొంత కాలం దూరంగా వెళ్ళమని శిక్ష విధించారు.

అమృత్ సర్, లాహోర్ ప్రాంతాల్లో జ్యోతిష్యం చెప్తూ తిరిగేవారు  ఆయన. అప్పుడే ఆయన మంచి వాసి గల జ్యోతిష్యునిగా పేరొందారు.  అదే సమయంలో ఆయన హిందీ భాషలో ఎన్నో పుస్తకాలు  రాశారు. 

హిందీలో మొదటి నవల రాసింది శార్దారమేనని ఈ మధ్యనే నిరూపింపబడింది. ఆయన అమృత్ సర్ లో రాసిన భాగ్యవతి నవలే హిందీలో మొదటగా ప్రచురింపబడింది. 1888లో ఆయన చనిపోయిన తరువాత ప్రచురించారు. ఆ నవలలో మహిళల అభ్యుదయం గురించి రాశారాయన. ఆ సమయానికి అదంతా చాలా అభ్యుదయకరమైన విషయం.

శార్దా రాం 1881 జూన్ 24న లాహోర్లో చనిపోయారు. Shardha Ram died on 24 June 1881 at Lahore.

## రచనలు

## Notes and references

## జీవిత సంగ్రహం
శార్దా రాం 1837లో జలంధర్ లోని ఫిల్లౌరీ ప్రాంతంలో బ్రాహ్మణ కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆయన తండ్రి జై దయాలు జ్యోతిషుడు. సాధారణ చదువులు ఏమీ చదువుకోలేదు శార్దా. ఏడవ ఏట మాత్రం గురుముఖీ రాయడం నేర్చుకున్నారు. పదవ ఏట హిందీ, సంస్కృతం, పర్షియా భాష, జ్యోతిష్య శాస్త్రం, సంగీతం నేర్చుకున్నారు.   ఆ తరువాత హిందూ మత ప్రబోధకునిగా మారారు.

వర్గం:1881 మరణాలు
జాన్ మార్షల్

**సర్ జాన్ హుబర్ట్ మార్షల్**, CIE (19 March 1876, చేష్టర్, ఇంగ్లాండు &ndash; 17 August 1958, గుల్డ్ ఫోర్డ్, ఇంగ్లాండు.) భారత పురాతత్వ శాఖలో డైరక్టర్-జనరల్ గా 1902 నుండి 1928 వరకు పనిచేశారు. ఇతడు కారణము చేత సింధు లోయ నాగరికత ముఖ్య పట్టానాలు అయిన హరప్ప, మోహంజోదారో లో తవ్వకాలు చేపట్టారు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
మార్షల్ దుల్విచ్ కళాశాల, కింగ్స్ కళాశాల,కెమ్బ్రిజ్జి లో చదువుకున్నాడు.1902లో బ్రిటిషు పాలనలో లార్డ్ కర్జాన్ ఇతడిని భారత పురాతత్వ శాఖలో డైరక్టర్-జనరల్ గా నియమించాడు. అంతేకాక పురాతన కట్టడాల సంరక్షణలో ఇతడిని నియమించాడు.

## మార్షల్ ప్రచురించిన పుస్తకాలు

*
*
   	
*
*
*
*
## మూలాలు

## విషయ సూచికలు
 

వర్గం:ప్రపంచ ప్రసిద్ధులు