open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
బిరేన్ సింగ్ ఎంగ్టి

**బిరేన్ సింగ్ ఎంగ్టి** (Biren Singh Engti) (1944 – 10 మార్చి 2026) భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెందినవారు. అసోం రాష్ట్రంలోని దిఫు లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఆరు సార్లు పార్లమెంట్ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యారు. అలాగే రాజీవ్ గాంధీ ప్రభుత్వ కాలంలో కేంద్ర మంత్రిగా పనిచేశారు.

## రాజకీయ జీవితం
బిరేన్ సింగ్ ఎంగ్టి అసోం రాష్ట్రంలోని కర్బి ఆంగ్లాంగ్ జిల్లాకు చెందిన ప్రముఖ కాంగ్రెస్ నాయకుడు. ఆయన 1971, 1977, 1984 సంవత్సరాల్లో లోక్‌సభకు ఎన్నికయ్యారు. అనంతరం 2004, 2009, 2014 సంవత్సరాల్లో కూడా దిఫు లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి విజయం సాధించారు. మొత్తంగా ఆయన ఆరు సార్లు ఎంపీగా సేవలందించారు.  

రాజీవ్ గాంధీ ప్రధానమంత్రిగా ఉన్న సమయంలో ఆయన కేంద్ర మంత్రిగా బాధ్యతలు నిర్వర్తించారు. అదనంగా కర్బి ఆంగ్లాంగ్ ఆటానమస్ కౌన్సిల్‌లో చీఫ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ మెంబర్‌గా కూడా సేవలందించారు.

## మరణం
బిరేన్ సింగ్ ఎంగ్టి 10 మార్చి 2026న అసోం రాష్ట్ర రాజధాని గువాహటిలోని ఒక ఆసుపత్రిలో చికిత్స పొందుతూ 81 సంవత్సరాల వయసులో మరణించారు. ఆయన అనారోగ్యానికి గురికావడంతో కుటుంబ సభ్యులు గువాహటి ఆసుపత్రికి తరలించారు.

## సంతాపం
ఆయన మరణంపై అసోం ముఖ్యమంత్రి హిమంత బిశ్వ శర్మ సంతాపం ప్రకటించారు. కాంగ్రెస్ నాయకులు కూడా ఆయన మరణాన్ని అసోం రాజకీయాలకు తీరని లోటుగా పేర్కొన్నారు.
లియోనార్డ్ బ్లంట్

**లియోనార్డ్ బ్లంట్** (21 మార్చి 1929 - జూలై 2005) 1940లలో వోర్సెస్టర్‌షైర్, యూరోపియన్ల తరపున ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెట్ ఆడిన క్రికెటర్. అతను ఒక సందర్భంలో ఫస్ట్-క్లాస్ అంపైర్‌గా కూడా పనిచేశాడు.

1942 బాక్సింగ్ డే నాడు బ్లంట్ తన ఫస్ట్-క్లాస్ అరంగేట్రం చేసాడు, మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీ మ్యాచ్‌లో భారతీయులతో జరిగిన మ్యాచ్‌లో యూరోపియన్ల తరపున ఆడాడు; అతను తన ఏకైక ఇన్నింగ్స్‌లో నాలుగు వికెట్లు పడగొట్టాడు, డకౌట్ అయ్యాడు.

రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత, బ్లంట్ 1946-1948 మధ్య వోర్సెస్టర్‌షైర్ తరపున 14 ఫస్ట్-క్లాస్ ఆటలు ఆడాడు. సౌతాంప్టన్‌లో హాంప్‌షైర్‌పై తొలి మ్యాచ్‌లో ఏడు వికెట్లు (అతని కెరీర్ అత్యుత్తమ 5-60తో సహా) పడగొట్టడం ద్వారా తన కౌంటీ క్రికెట్ కెరీర్‌కు మంచి ఆరంభం ఇచ్చాడు. అయితే, అతను ఈ ఫామ్‌ను కొనసాగించలేకపోయాడు. 1946 తర్వాత అతను చాలా అరుదుగా కనిపించాడు.

1948 తర్వాత అతను ఫస్ట్-క్లాస్ ఆటలో కనిపించకపోయినా, బ్లంట్ మరో సంవత్సరం పాటు వోర్సెస్టర్‌షైర్ సెకండ్ XI తరపున ఆడటం కొనసాగించాడు. 1950ల ప్రారంభంలో చెషైర్ తరపున మైనర్ కౌంటీ క్రికెట్‌లో కొన్ని అద్భుతమైన ప్రదర్శనలు ఇచ్చాడు. అతను మే 1951 చివరలో యార్క్‌షైర్ సెకండ్ XIపై 8–20 పరుగులు చేశాడు, తరువాతి సంవత్సరం జూలైలో నార్తంబర్‌ల్యాండ్‌పై అద్భుతమైన పరుగులు సాధించాడు: వరుసగా మూడు ఇన్నింగ్స్‌లలో, రెండు ఆటలలో, బ్లంట్ 5-49, 6-49, 6-46 స్కోరు సాధించాడు.

తన వోర్సెస్టర్‌షైర్ కెరీర్ ముగిసిన తర్వాత, బ్లంట్ 1949లో వోర్సెస్టర్‌షైర్, కంబైన్డ్ సర్వీసెస్ మధ్య జరిగిన మ్యాచ్‌లో ఫస్ట్-క్లాస్ అంపైర్‌గా ఒకే ఒక్కసారి మాత్రమే పనిచేశాడు.

## మూలాలు

## ప్రస్తావనలు

* Leonard Blunt at CricketArchive (subscription required)
* 
వర్గం:ఇంగ్లాండు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:2005 మరణాలు
వర్గం:1929 జననాలు
ఒంగోలు పట్టణ మండలం

**ఒంగోలు పట్టణ మండలం**, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని ప్రకాశం జిల్లా  మండలం. దీని ప్రధాన కేంద్రం ఒంగోలు.  ఇది ఒంగోలు రెవెన్యూ డివిజన్ లో భాగం. దీనిని 2023 మే 8 న ఒంగోలు మండలాన్ని విభజించడం ద్వారా ఏర్పడింది.

## మండలంలోని గ్రామాలు

### రెవెన్యూ గ్రామాలు

# అన్నవరప్పాడు
# చెరువుకొమ్ముపాలెం
# గుడిమెల్లపాడు
# కొప్పోలు
# మల్లేశ్వరపురం
# మామిడిపాలెం
# ముక్తినూతలపాడు
# నరసపురం
# ఒంగోలు
# పెళ్లూరు
# త్రోవగుంట
# వెంగముక్కలపాలెం

### రెవెన్యూయేతర గ్రామాలు/ నగరప్రాంతాలు
* విరాట్ నగర్

## మూలాలు

వర్గం:2023 లో ఏర్పడిన ఆంధ్రప్రదేశ్ మండలాలు
ఒంగోలు గ్రామీణ మండలం

**ఒంగోలు గ్రామీణ మండలం**, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని ప్రకాశం జిల్లా మండలం. దీని  ప్రధాన కార్యాలయం ఒంగోలు. ఇది ఒంగోలు రెవెన్యూ డివిజన్ లో భాగం. దీనిని 8 మే 2023న ఒంగోలు మండలాన్ని విభజించి ఏర్పరిచారు.

## మండలంలోని గ్రామాలు

### రెవెన్యూ గ్రామాలు

# ఉలిచి
# కరవడి
# కొత్తమామిడిపాలెం
# చేజెర్ల
# దేవరంపాడు
# మంగళాద్రిపురం
# యెరజెర్ల
# సర్విరెడ్డిపాలెం

### రెవెన్యూయేతర గ్రామాలు
# చింతాయ గారి పాలెం
# పాతపాడు(ఒంగోలు)
# గుండయ పాళెం
# బొద్దులూరివారి పాళెం
# వలెటివారిపాలెం  (త్రోవగుంట కుగ్రామం)
# మండువవారిపాలెం (త్రోవగుంట కుగ్రామం)
# దశరాజుపల్లి

## మూలాలు

వర్గం:2023 లో ఏర్పడిన ఆంధ్రప్రదేశ్ మండలాలు
తెలుగు ప్రవాసులు

**తెలుగు ప్రవాసులు** అంటే తమ మాతృభూమి ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రాష్ట్రాల వెలుపల నివసించే తెలుగు ప్రజలు. ఇవి ప్రధానంగా ఉత్తర అమెరికా, యూరప్, ఆస్ట్రేలియా, కరేబియన్, గల్ఫ్, ఆఫ్రికా, ప్రపంచంలోని ఇతర ప్రాంతాలలో కనిపిస్తాయి. భారతదేశం వెలుపల నివసించే కర్ణాటక, తమిళనాడు, ఒడిశా, మహారాష్ట్ర వంటి ఇతర భారతీయ రాష్ట్రాలకు చెందిన తెలుగువారు కూడా ఉన్నారు. భారతదేశం వెలుపల నివసిస్తున్న ఆంధ్రప్రదేశ్ మూలానికి చెందిన తెలుగువారిని తరచుగా నాన్-రెసిడెంట్ ఆంధ్రులు (ఎన్ఆర్ఏ) అని పిలుస్తారు. యునైటెడ్ ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజన తర్వాత , వీరిని నాన్-రెసిడెంట్ తెలుగులు అని పిలుస్తారు.

## తెలుగు బూమ్
*తెలుగు బూమ్* అనేది 80ల చివరి నుండి ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ రాష్ట్రాల నుండి పెద్ద సంఖ్యలో తెలుగు మాట్లాడే ప్రజలు యునైటెడ్ స్టేట్స్ ఆఫ్ అమెరికా వలస వెళ్లడాన్ని సూచిస్తుంది, ఇందులో విద్యార్థులు & ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ కార్మికుల వలసలు ఉన్నాయి, ఇది నేటికీ కొనసాగుతోంది. 2017 నాటికి, హైదరాబాద్ అమెరికన్ కాన్సులేట్ జనరల్ కేథరీన్ హడ్డా ప్రకారం, యుఎస్ఎకు వెళ్లే ప్రతి నలుగురు భారతీయులలో ఒకరు తెలుగు వ్యక్తి.

## నేపథ్యం
1980ల చివరలో, 1990లలో ఐటి విప్లవం ప్రారంభంతో పాటు అధిక నిరుద్యోగం, అవినీతి కారణంగా ఎక్కువ కుటుంబాలు తమ అండర్ గ్రాడ్యుయేట్ పిల్లలను ఉన్నత చదువుల కోసం మెరుగైన ఉద్యోగ అవకాశాలపై అభివృద్ధి చెందిన దేశాల విశ్వవిద్యాలయాలకు పంపడానికి దారితీసింది. దీనికి యూఎస్ఏ ఎఫ్1 వీసా ప్రోగ్రామ్, కెనడా & యూకే వంటి ఇతర దేశాల ఇలాంటి ప్రోగ్రామ్‌లు కూడా మద్దతు ఇచ్చాయి. Y2K సమస్య భారత ప్రభుత్వ సాఫ్ట్‌వేర్ టెక్నాలజీ పార్క్ చొరవ కూడా అనేక చిన్న కంపెనీలు హైదరాబాద్‌లో దుకాణాలను ఏర్పాటు చేయడానికి సహాయపడ్డాయి, ఇవి కాబోయే ఉద్యోగులు హెచ్-1బి వీసా ప్రోగ్రామ్‌ను ఉపయోగించుకోవడానికి సహాయపడ్డాయి.

## ఆంధ్రప్రదేశ్ సమాజంపై వలస  ప్రభావాలు
ఆంధ్ర బ్యాంక్, స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ హైదరాబాద్ ప్రధానంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి చెందిన ప్రాంతీయ బ్యాంకులు గత దశాబ్దంలో ప్రవాస భారతీయ డిపాజిట్లలో పెరుగుదలను నివేదించాయి.

## మూలాలు
మణికందపురం

**మణికందపురం** తెక్కుంకుర్ (తెక్కుంకుర్) రాజధాని (ప్రస్తుతం భారతదేశంలో (భారతదేశం) భాగం). మణికందపురం, కొట్టాయం జిల్లాలోని (కొట్టాయం జిల్లా) చంగనస్సేరి తాలూకా (చంగనస్సేరి) వకతనం (వకతనం) గ్రామంలో ఒక భాగం. తెక్కుంకుర్ సంస్థానం ప్రారంభ దశలో, దీనికి సమీపంలోని వెన్నిమల (వెన్నిమల) ప్రాంతాన్ని ప్రధాన కార్యాలయంగా ఏర్పాటు చేశారు. శత్రువుల దాడులను ఎదుర్కోవడానికి వెన్నిమల అత్యంత సురక్షితమైన ప్రదేశంగా ఉండేది. అనంతరం, అడవులను నరికివేసి నివాసయోగ్యమైన ప్రాంతాలుగా అభివృద్ధి చేశారు. మణికందపురం రాజధానిగా పరిపాలనను బలోపేతం చేశారు.
## మణికందపురం ఆలయం

175px|thumb|left|మణికందపురం ఆలయం

మణికందపురం శ్రీకృష్ణ ఆలయాన్ని 12వ శతాబ్దంలో తెక్కుంకుర్ (తెక్కుంకుర్) రాజు ఎరవి మణికంఠ వర్మన్ (ఎరవి మణికంఠ వర్మన్) (పరిపాలన: క్రీ.శ 1150 - 1180) నిర్మించాడు. కొల్లం సంవత్సరం (మలయాళ క్యాలెండర్) 325 (క్రీ.శ 1150) లో, మలయాళ నెల మేడం (మేషరాశి (మేషం)) లోని 25వ రోజున శ్రీకృష్ణుడి విగ్రహ ప్రతిష్టాపన జరిగింది. వెన్నిమల శ్రీరామ లక్ష్మణ స్వామి ఆలయంలో (వెన్నిమల శ్రీరామ లక్ష్మణ స్వామి ఆలయం) జరిగే వార్షిక ఉత్సవాల్లో రాజు పాల్గొనేవాడు. పల్లివేట్ట (రాచరిక వేట) సమయంలో ఎరవి మణికంఠన్ పొరపాటున ఒక ఆవును వేటాడాడు. ఆవును చంపిన పాపపరిహారం కోసం రాజు మణికందపురం ఆలయాన్ని నిర్మించాడని చరిత్ర చెబుతోంది.

తరువాతి కాలంలో చంగనస్సేరి (చంగనస్సేరి), తళియంథనపురం (కొట్టాయం) (కొట్టాయం) లో స్థాపించిన తెక్కుంకుర్ ప్రధాన కార్యాలయాలలో ఉన్నట్లుగానే, మణికందపురంలో కూడా కోట, సొరంగాలు ఉండేవనడానికి ఆధారాలు ఉన్నాయి. తెక్కుంకుర్ రాజవంశం పాలనలో ఈ ఆలయం అత్యంత ప్రాచుర్యం పొందింది. కొట్టారతిల్ శంకుణ్ణి (కొట్టారతిల్ శంకుణ్ణి) రాసిన ఐతిహ్యమల (ఐతిహ్యమల), మలయాళ సాహిత్యంలోని (మలయాళ సాహిత్యం) ప్రసిద్ధ గ్రంథమైన *ఉణ్ణునీలి సందేశం* (ఉణ్ణునీలి సందేశం) లలో ఈ ఆలయం ప్రస్తావన కనిపిస్తుంది.

## ''ఉణ్ణునీలి సందేశం''
మలయాళ పద్య కావ్యమైన *ఉణ్ణునీలి సందేశం (ఉణ్ణునీలి సందేశం)* పురాతన మణికందపురం, శ్రీకృష్ణ దేవాలయం గురించి వివరిస్తుంది. ఈ పద్యంలో వెన్నిమల, మణికందపురంను కలిపే భూగర్భ మార్గాల గురించి స్పష్టంగా ప్రస్తావించబడింది. మణికందపురంలో సొరంగం ప్రవేశద్వారం వలె కనిపించే ఒక పల్లపు ప్రాంతం ఉంది. దేవాలయానికి ఆదాయం రికార్డులలో ప్రతిరోజూ వందలాది మందికి భోజనం పెట్టడానికి వీలుగా విశాలమైన వరి పొలాలు ఉన్నాయని తెలుస్తోంది.

## మూలాలు

వర్గం:కేరళ సంస్కృతి
వర్గం:భారతీయ చారిత్రక ప్రాంతాలు
వర్గం:కేరళ చరిత్ర
ఆదిత్య పరాశ్రీ స్వామి

**శ్రీ శ్రీ శ్రీ ఆదిత్య పరాశ్రీ స్వామి** ఒక భారతీయ ఆధ్యాత్మిక గురువు, ధర్మ ప్రచార కర్త. ఆయన తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని నారాయణపేట జిల్లాలో ఉన్న **అంబాత్రయ క్షేత్రం** స్థాపకుడిగా ప్రసిద్ధి చెందారు. ఆధ్యాత్మిక సాధన, దేవీ ఆరాధన, సనాతన ధర్మ ప్రచారానికి ఆయన కృషి చేస్తున్నట్లు పేర్కొనబడుతుంది.
## ప్రారంభ జీవితం
ఆదిత్య పరాశ్రీ స్వామి చిన్ననాటి నుంచే ఆధ్యాత్మికత పట్ల ఆసక్తి కనబరిచి, సాధన ద్వారా ప్రస్తుతం పీఠాధిపతిగా బాధ్యతలు నిర్వహిస్తున్నారు. ధ్యానం, తపస్సు, దేవీ ఆరాధనలో ఆయన దీర్ఘకాలం పాటు సాధన చేసినట్లు చెప్పబడుతుంది.
## ఆధ్యాత్మిక సేవలు
ఆదిత్య పరాశ్రీ స్వామి భక్తులలో ఆధ్యాత్మిక చైతన్యం పెంపొందించేందుకు వివిధ కార్యక్రమాలను నిర్వహిస్తున్నారు. ఆయన నిర్వహించే కార్యక్రమాలలో ముఖ్యంగా:
* దేవీ ఆరాధన
* యజ్ఞాలు, హోమాలు
* ఆధ్యాత్మిక ఉపన్యాసాలు
* ధ్యాన శిబిరాలు
ఈ కార్యక్రమాల ద్వారా భక్తులకు ఆధ్యాత్మిక మార్గదర్శనం అందిస్తున్నట్లు అనుచరులు భావిస్తారు.
## అంబాత్రయ క్షేత్రం స్థాపన
ఆదిత్య పరాశ్రీ స్వామి స్థాపించిన **అంబాత్రయ క్షేత్రం** తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని నారాయణపేట జిల్లా మక్తల్ మండలంలోని బిజ్వార్ గ్రామ సమీపంలో ఉంది. ఈ క్షేత్రం దేవీమాతకు అంకితమైన ఒక శక్తి పీఠంగా అభివృద్ధి చెందింది.
ఈ క్షేత్రం ద్వారా ఆధ్యాత్మిక సాధన, పూజలు, హోమాలు మరియు ధార్మిక కార్యక్రమాలు నిర్వహించబడుతున్నాయి.
## ట్రస్ట్
అంబాత్రయ క్షేత్ర నిర్వహణ కోసం **శ్రీ శ్రీ శ్రీ అంబాత్రయ క్షేత్రం త్రిశక్తి పీఠం ట్రస్ట్** అనే ట్రస్ట్‌ను 2022లో నమోదు చేశారు.
## ఆధ్యాత్మిక కార్యక్రమాలు
ఆయన ఆధ్వర్యంలో పలు ఆధ్యాత్మిక ఉత్సవాలు నిర్వహించబడుతున్నాయి. ముఖ్యంగా:
* గురు పౌర్ణమి ఉత్సవాలు
* నవరాత్రి దేవీ ఆరాధన
* యజ్ఞాలు, హోమాలు
## సూచనలు

వర్గం:భారతీయ ఆధ్యాత్మిక గురువులు
వర్గం:తెలంగాణకు చెందిన వ్యక్తులు
విలియం జాన్ కల్లెన్

**విలియం జాన్ కల్లెన్** (7 డిసెంబర్ 1894 - 28 జూన్ 1960) ఐరిష్ రగ్బీ అంతర్జాతీయ ఆటగాడు. అతను 1920లో ఇంగ్లాండ్‌పై ఒక క్యాప్ గెలుచుకున్నాడు. బ్రిటిష్ ఇండియాలో ఉన్నప్పుడు కల్లెన్ ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెట్ కూడా ఆడాడు. యూరోపియన్ల క్రికెట్ జట్టు కోసం, యూరోపియన్లు-పార్సీల క్రికెట్ జట్టు కోసం ఎనిమిది ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్‌లు ఆడాడు. అతను తన ఎనిమిది మ్యాచ్‌లలో మొత్తం 376 పరుగులు చేశాడు. సగటున 31.33, అత్యధిక స్కోరు 120, ఇది 1927/28 బాంబే క్వాడ్రాంగులర్ ఫైనల్‌లో ముస్లింలపై యూరోపియన్ల తరపున జరిగింది. కల్లెన్ జూన్ 1960లో ఇంగ్లాండ్‌లో హంటింగ్‌డన్‌షైర్‌లోని హెమింగ్‌ఫోర్డ్ గ్రేలో మరణించాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు

* William John Cullen at ESPNscrum (archived)
* IRFU Profile 
* 
వర్గం:1960 మరణాలు
వర్గం:1894 జననాలు
వర్గం:క్రికెట్ క్రీడాకారులు
చార్లెస్ హిల్-వుడ్

**చార్లెస్ కెర్రిసన్ హిల్ హిల్-వుడ్** (5 జూన్ 1907 - 21 సెప్టెంబర్ 1988) ఇంగ్లీష్ క్రికెటర్. అతను 1928 నుండి 1930 వరకు ఆక్స్‌ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం తరపున, 1928 నుండి 1930 వరకు డెర్బీషైర్ తరపున ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెట్ ఆడాడు.

హిల్-వుడ్ సఫోల్క్‌లోని హాక్స్నేలో జన్మించాడు, డెర్బీషైర్ తరపున క్రికెట్ కూడా ఆడిన పార్లమెంటు సభ్యుడు సర్ సామ్యూల్ హిల్-వుడ్, 1వ బారోనెట్ నాల్గవ కుమారుడు. అతను లుడ్‌గ్రోవ్, ఈటన్‌లలో విద్యనభ్యసించాడు. అక్కడ అతను 1925, 1926లో ఈటన్ XI తరపున క్రికెట్ ఆడాడు. తరువాత అతను ఆక్స్‌ఫర్డ్‌లోని క్రైస్ట్ చర్చికి వెళ్ళాడు. అలాగే అతని తండ్రి, హిల్-వుడ్ సోదరులు బాసిల్ హిల్-వుడ్, విల్ఫ్రెడ్ హిల్-వుడ్, డెనిస్ హిల్-వుడ్ డెర్బీషైర్ తరపున క్రికెట్ ఆడారు.

హిల్-వుడ్ 1928లో ఆక్స్‌ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం తరపున ఆడాడు. 1928లో కెంట్‌తో జరిగిన మ్యాచ్‌లో డెర్బీషైర్ తరపున అరంగేట్రం చేశాడు, డ్రా అయిన మ్యాచ్‌లో అతను ఐదు వికెట్లు పడగొట్టి 18 పరుగులు చేసి నాటౌట్‌గా నిలిచాడు. 1929, 1930లో అతను ఆక్స్‌ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం, డెర్బీషైర్ రెండింటికీ క్రమం తప్పకుండా ఆడాడు, అలాగే ఈజిప్టులో హుబర్ట్ మార్టినో XIలో కూడా పాల్గొన్నాడు. అతను 1931, 1932లో ఫ్రీ ఫారెస్టర్స్ తరపున ఆడాడు. 1935 నాటికి అతను భారతదేశంలో ఉన్నాడు, అక్కడ అతను ముస్లింలకు వ్యతిరేకంగా యూరోపియన్ల తరపున ఒక మ్యాచ్ ఆడాడు.

హిల్-వుడ్ ఎడమచేతి మీడియం ఫాస్ట్ బౌలర్, డెర్బీషైర్ తరపున 34 వికెట్లు, ఆక్స్‌ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం తరపున 132 వికెట్లు వరుసగా 35.47, 30.23 సగటులతో తీసుకున్నాడు. ఆక్స్‌ఫర్డ్‌లో 68కి 7 వికెట్లు ఇచ్చి అత్యుత్తమ బౌలింగ్ ప్రదర్శన ఇచ్చాడు. అతను కుడిచేతి వాటం బ్యాట్స్‌మన్, డెర్బీషైర్ తరపున 18 మ్యాచ్‌లలో 22 ఇన్నింగ్స్‌లు, ఆక్స్‌ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం తరపున 36 మ్యాచ్‌లలో 50 ఇన్నింగ్స్‌లు ఆడాడు. అతని అత్యధిక స్కోరు 72. రెండు జట్లకు అతని సగటులు 19.94, 20.26.

రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పుడు హిల్-వుడ్‌కు కోల్డ్‌స్ట్రీమ్ గార్డ్స్‌లో లెఫ్టినెంట్‌గా అత్యవసర కమిషన్ ఇవ్వబడింది. అతను 1957 వరకు సైన్యం, ఆర్మీ రిజర్వ్‌లోనే ఉన్నాడు, ఆ తర్వాత అతను మేజర్ (గౌరవ లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ ) హోదాతో తన కమిషన్‌ను వదులుకున్నాడు.  అతను 81 సంవత్సరాల వయస్సులో బెడ్‌ఫోర్డ్‌షైర్‌లోని బార్టన్-లె-క్లేలో మరణించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:ఇంగ్లాండు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:1988 మరణాలు
వర్గం:1907 జననాలు
ఎం.వి.సౌందరరాజన్

**ఎం.వి.సౌందరరాజన్ (**జననం: జులై 4, 1938, మరణం: ఫిబ్రవరి 27, 2026)  తెలంగాణలోని చిలుకూరు బాలాజీ పుణ్యక్షేత్రానికి ఆధ్యాత్మిక గుర్తింపు తీసుకొచ్చిన ప్రముఖ అర్చకులు, పండితులు. ఆయన ఒక విద్యావేత్త, ఆధ్యాత్మిక నాయకుడు, సమాజ సేవకుడు. చిలుకూరు బాలాజీ ఆలయానికి ప్రత్యేక గుర్తింపు తీసుకురావడంలో ఆయన కీలక పాత్ర వహించారు. ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయంలో అధ్యాపకుడిగా, రిజిస్ట్రార్‌గా పని చేశారు. చిలుకూరు బాలాజీ ఆలయం దేశవ్యాప్తంగా ప్రత్యేక గుర్తింపు పొందడానికి ఆయన విశేష కృషి చేశారు. చిలుకూరు బాలాజీ ఆలయం ‘వీసా బాలాజీ’గా కూడా గుర్తింపు పొందింది.

## జీవిత విశేషాలు
సౌందరరాజన్ 1938, జులై 4న జన్మించారు. అయన తల్లిదండ్రులు వెంకట రాఘవాచారి. వీరు కోమలమ్మ. వీరు చెన్నై, తమిళనాడుకు చెందినవారు. సౌందరరాజన్ బాల్యం చెన్నైలో గడచింది.  పదవ తరగతి వరకు అక్కడ చదివిన తరువాత హైదరాబాదు వచ్చారు. అక్కడే ఇంటరు నుంచి పై చదువులు ఎం.కామ్., ఎల్.ఎల్.బి. పూర్తిచేసి ఉద్యోగం ప్రారంభించారు. ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం లో కామర్స్ లో పి.హెచ్.డి. చేసి ఆచార్యులుగా,  విశ్వవిద్యాలయ రిజిస్ట్రారుగా కూడా పనిచేసి 1998లో పదవీ విరమణ చేసారు. సౌంద‌ర‌రాజ‌న్ ఉమ్మడి ఆంధ్ర‌ప్ర‌దేశ్ రాష్ట్రంలో 1981లో ఉత్త‌మ ఉపాధ్యాయ పుర‌స్కారం అందుకున్నారు. అయన భార్య పేరు వసుమతి, లక్ష్మీనరసింహన్, రంగరాజన్, మురళీధరన్ అనే ముగ్గురు కుమారులు ఉన్నారు. భార్య 2018లో మరణించింది. రెండవ కుమారుడు సి.ఎస్. రంగరాజన్, చిలుకూరు బాలాజీ దేవాలయానికి అర్చకుడుగా పనిచేస్తున్నారు 

## అర్చకులు
ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయంలో పనిచేస్తున్న కాలంలోనే సెలవులలో వస్తూ ఆలయ నిర్వహణ చేపట్టారు. పదవీ విరమణ తరువాత పూర్తిగా ఆలయాభివృద్ధికే సమయం వెచ్చించారు. ఆలయాన్ని దేవాదాయశాఖ (ఎండోమెంట్) పరిధి లోకి వెళ్లకుండా తీవ్ర పోరాటం చేసారు. ఆలయానికి 2008లో స్వయం ప్రతిపత్తి, గుర్తింపు తెచ్చారు. ప్రభుత్వాన్ని ఒప్పించారు. ఆలయంలో హుండి లేదు. భక్తులంతా సమానమనే భావనతో ప్రముఖుల (విఐపి) దర్శనాల పద్దతి కూడా అనుమతించలేదు.  ఆలయ మేనేజింగ్ కమిటీకి చైర్మన్ గా వ్యవహరించారు. సౌందరరాజన్  తెలంగాణా అర్చక సమాఖ్య అధ్యక్షుడుగా,  ఏపీ అర్చక సమాఖ్య ఉపాధ్యక్షుడుగా, ఆలయ రక్షణ ఉద్యమానికి కన్వీనర్ గా పనిచేసారు.వంశపారంపర్య క్ర‌మంలో ఆల‌య‌ ధర్మకర్తగా, అర్చ‌కులుగా ఉన్నారు. దేవాలయాలలో అనేక సంస్కరణలను ప్రవేశపెట్టారు. 

సౌందరరాజన్ జీర్ణదేవాలయాల పునరుద్ధరణకు ఒక ఉద్యమం నడిపారు. అహోబిల మఠ సేవాసమితి కార్యదర్శిగా 10 సంవత్సరాలు పాటు సేవలందించారు. శ్రీనివాసనగర్ కాలనీలో గురువాయురప్పన్ ఆలయాన్ని స్థాపించిన కృష్ణ సమాజం సంస్థకు సంయుక్త కార్యదర్శిగా పనిచేసారు. హిందూ మత సంస్థల గురించి ఉన్న జ్ఞానం, అనుభవం ఆధారంతో  పలు పుస్తకాలు రచించారు. ఆలయ పరిరక్షణ ఉద్యమం కన్వీనర్ గా "వాక్" (వాయిస్ ఆఫ్ టెంపుల్స్)  అనే త్రిభాషా (హిందీ , తెలుగు, ఆంగ్లం) మాస పత్రికకు సంపాదకత్వం వహించారు. 

"శ్రీ గోపాలదేశిక మహదేశికన్" జన్మ శతాబ్ది ఉత్సవాల సందర్భంగా శ్రీరంగానికి చెందిన పండరీకపురం శ్రీమద్‌ అండవన్ ఆశ్రమం డాక్టర్ సౌందరరాజన్‌కు "సంప్రదాయ సంరక్షణ దీప" అనే బిరుదు ప్రదానం ప్రదానం  చేసింది. ప్రభుత్వ జోక్యం, రాజకీయ, వాణిజ్య అంశాలకు వ్యతిరేకంగా ఆలయ వ్యవస్థను సంరక్షించడం ద్వారా ధర్మ రక్షణలో ఆయన చేసిన నిరంతర సేవలకు ఈ బిరుదు ఓ గుర్తింపు అని నిర్వాహకులు తెలిపారు.

## మరణం
కొంతకాలం అనారోగ్యంతో బాధపడిన సౌందరరాజన్, శుక్రవారం 2026 ఫిబ్రవరి 27న మరణించారు. వీరి మరణం పట్ల  తెలంగాణా గవర్నర్ జిష్ణు దేవవర్మ,   ముఖ్యమంత్రి రేవంతరెడ్డి, మాజీ ముఖ్యమంత్రి కె. చంద్ర శేఖర రావు, పలువురు తెలుగు రాష్ట్రాల ముఖ్య మంత్రులు, మాజీ ముఖ్య మంత్రులు, వివిధ రాజకీయ పార్టీల సభ్యులు సంతాపం తెలియచేసారు.     

## మూలాలు

వర్గం:ఆధ్యాత్మిక గురువులు
సిద్ధూ అండ్ కన్హు ముర్ము

**సిడో ముర్ము**, **కాన్హు ముర్ము** భారతీయ స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు, సోదరులు, వీరు సంతాల్ తిరుగుబాటు నాయకత్వం వహించారు, ప్రస్తుత జార్ఖండ్ & తూర్పు భారతదేశం బెంగాల్‌లోని పురులియా, బిర్భుమ్, బంకురా సహా కొన్ని సహా కొన్ని ప్రాంతాలలో జరిగింది. ఈ తిరుగుబాటు బ్రిటిష్ వలస పాలన, దోపిడీ జమీందారీ వ్యవస్థ ప్రతిఘటించడమే లక్ష్యంగా జరిగింది. 

## తిరుగుబాటు
సంతాలు అడవుల్లో నివసించి వాటిపై ఆధారపడి జీవించారు. 1832లో బ్రిటిష్ వారు ప్రస్తుత జార్ఖండ్ డామిన్-ఇ-కోహ్ ప్రాంతాన్ని గుర్తించి, ఈ ప్రాంతంలో స్థిరపడటానికి సంథాల్లను ఆహ్వానించారు. భూమి, ఆర్థిక సౌకర్యాల వాగ్దానాల కారణంగా కటక్, ధల్భూమ్, మన్భూమ్, హజారీబాగ్, మిడ్నాపూర్ మొదలైన ప్రాంతాల నుండి పెద్ద సంఖ్యలో సంతాల్ ప్రజలు స్థిరపడ్డారు. చాలా మంది సంతాల్లు అవినీతి రుణ పద్ధతులకు బాధితులయ్యారు. చాలా మంది సంతాలు అవినీతి డబ్బు రుణ పద్ధతుల బాధితులుగా మారారు. వారు ఎప్పటికీ తిరిగి చెల్లించలేనప్పుడు వారికి అధిక రేట్లకు డబ్బు అప్పుగా ఇచ్చారు, ఆపై వారి భూములను బలవంతంగా లాక్కున్నారు, వారిని బంధన కార్మికులుగా మార్చారు. ఇది సంతాల్ తిరుగుబాటుకు దారితీసింది. 

1855 జూన్ 30న ఇద్దరు సంతాల్ తిరుగుబాటు నాయకులు, సిడో ముర్ము మరియు కాన్హు ముర్ము (చంద్, బైరాబ్లతో పాటు సోదరులుగా సంబంధం కలిగి ఉన్నారు), సుమారు 10,000 మంది సంతల్లను సమీకరించి బ్రిటిష్ వలసవాదులకు వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటు ప్రకటించారు. సంతాల్‌లు మొదట్లో కొంత విజయం సాధించారు కానీ త్వరలోనే బ్రిటిష్ వారు ఈ తిరుగుబాటుదారులను ఎదుర్కోవడానికి ఒక కొత్త మార్గాన్ని కనుగొన్నారు. బదులుగా, వారు వారిని అడవి నుండి బయటకు వచ్చేలా చేశారు. ఆ తర్వాత జరిగిన ఒక అంతిమ యుద్ధంలో, ఆధునిక తుపాకీలు, యుద్ధ ఏనుగులతో కూడిన బ్రిటిష్ వారు కొండ దిగువన స్థిరపడ్డారు. యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పుడు, బ్రిటిష్ అధికారి తన దళాలను బుల్లెట్లను లోడ్ చేయకుండా కాల్పులు జరపాలని ఆదేశించాడు. బ్రిటిష్ యుద్ధ వ్యూహం ఏర్పాటు చేసిన ఈ ఉచ్చును అనుమానించని సంతాల్లు పూర్తి సామర్థ్యంతో ఉన్నారు. ఈ చర్య వారికి వినాశకరమైనదిగా నిరూపించబడింది. వారు కొండ దిగువన ఉన్న ప్రాంతానికి చేరుకున్న వెంటనే, బ్రిటిష్ సైన్యం పూర్తి శక్తితో దాడి చేసింది. ఈసారి వారు బుల్లెట్లను ఉపయోగిస్తున్నారు. విప్లవం అణచివేయబడినప్పటికీ, ఇది వలస పాలన విధానంలో గొప్ప మార్పును సూచిస్తుంది. ఈ రోజును ఇప్పటికీ సంతాల్ సమాజంలో జరుపుకుంటారు.

## వారసత్వం
సిడో కాన్హు ముర్ము విశ్వవిద్యాలయానికి వారి పేరు పెట్టారు. వారిని గౌరవిస్తూ భారతీయ తపాలా కార్యాలయం 2002లో ₹ స్టాంపును కూడా విడుదల చేసింది. రాంచీ సిడో కాన్హు మెమోరియల్ పార్క్ కూడా ఉంది, దీనికి వారి గౌరవార్థం పేరు పెట్టారు. సెంట్రల్ కోల్కతా ఎస్ప్లానేడ్ వద్ద ఉన్న సిడో-కన్హో దహర్కు వారి పేరు పెట్టారు.

ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మేనేజ్మెంట్ రాంచీ 2024లో తన కేంద్ర విద్యా & పరిపాలనా ప్రాంతంలోని రెండు భవనాలకు సిద్ధూ బ్లాక్ & కన్హు బ్లాక్‌గా పేరు మార్చడం ద్వారా వీరులను సత్కరించింది. ఇప్పుడు ఐఐఎం రాంచీ భూభాగంలో అంతర్భాగమైన ఈ బ్లాకులు నిర్మాణ ప్రాముఖ్యతను మాత్రమే కలిగి ఉండటమే కాకుండా,భారతదేశ స్వాతంత్ర్య సమరయోధుల శాశ్వత స్ఫూర్తికి శాశ్వత జ్ఞాపకాలుగా  గుర్తుచేస్తాయి.

## మూలాలు
పాట్రిక్ విలియమ్స్ (క్రికెటర్)

**పాట్రిక్ సిరిల్ విలియమ్స్**  (12 డిసెంబర్ 1912 &#x2013; 9 డిసెంబర్ 1981) ఇంగ్లీష్ ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెటర్, బ్రిటిష్ ఆర్మీలో అధికారి. విలియమ్స్ 1933 నుండి 1964 వరకు రాయల్ కార్ప్స్ ఆఫ్ సిగ్నల్స్‌లో పనిచేశాడు, ఆ సమయంలో అతను మలయన్ ఎమర్జెన్సీకి చేసిన కృషికి గుర్తింపు పొందాడు. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో బ్రిటిష్ ఇండియాలో ఉన్నప్పుడు అతను ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెట్ ఆడాడు.

## జీవితం, సైనిక వృత్తి
విలియమ్స్ డిసెంబర్ 1912లో రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనాలోని నింగ్బోలో జన్మించాడు. అతను ఇంగ్లాండ్‌లోని వూల్విచ్‌లోని రాయల్ మిలిటరీ అకాడమీలో చదివాడు, ఫిబ్రవరి 1933లో పట్టభద్రుడయ్యాడు. రాయల్ కార్ప్స్ ఆఫ్ సిగ్నల్స్‌లో రెండవ లెఫ్టినెంట్‌గా ప్రవేశించాడు. అతను ఫిబ్రవరి 1936లో లెఫ్టినెంట్ హోదాకు పదోన్నతి పొందాడు. అతను రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో రాయల్ ఆర్మీ సిగ్నల్ కార్ప్స్‌తో పనిచేశాడు, ఈ సమయంలో అతను ఫిబ్రవరి 1941లో కెప్టెన్ హోదాకు పదోన్నతి పొందాడు. డిసెంబర్ 1940లో బ్రిటిష్ ఇండియాలో ఉన్నప్పుడు, విలియమ్స్ బొంబాయిలో ది రెస్ట్‌తో జరిగిన మ్యాచ్‌లో యూరోపియన్ల తరపున ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెట్‌లో ఒకే ఒక్కసారి ఆడాడు. ఈ మ్యాచ్‌లో రెండుసార్లు బ్యాటింగ్ చేసిన అతను యూరోపియన్ల మొదటి ఇన్నింగ్స్‌లో గ్రిమ్లీ రిచర్డ్స్ చేతిలో 14 పరుగులకే ఔటయ్యాడు, అయితే వారి రెండవ ఇన్నింగ్స్‌లో అతను WL మస్కరెన్హాస్ చేతిలో స్కోరింగ్ చేయకుండానే ఔటయ్యాడు. ది రెస్ట్ తొలి ఇన్నింగ్స్‌లో అతను బంతితో 3 వికెట్లు పడగొట్టాడు, 88 పరుగులకు 3 వికెట్లు తీసుకున్నాడు.

యుద్ధం ముగిసిన ఒక సంవత్సరం లోపు, అతను జూలై 1946లో మేజర్ హోదాకు పదోన్నతి పొందాడు. విలియమ్స్ విధుల నుండి తిరిగి వచ్చిన తర్వాత విల్ట్‌షైర్ తరపున మైనర్ కౌంటీల క్రికెట్ ఆడాడు, 1947 మైనర్ కౌంటీల ఛాంపియన్‌షిప్‌లో ఒకే ఒక్క ప్రదర్శన ఇచ్చాడు. అతను ఏప్రిల్ 1954లో లెఫ్టినెంట్ కల్నల్ హోదాకు పదోన్నతి పొందాడు. మలయన్ ఎమర్జెన్సీ సమయంలో అతను చేసిన సేవకు గుర్తింపుగా డిసెంబర్ 1957లో అతను OBE గా నియమితుడయ్యాడు. అతను నవంబర్ 1985లో కల్నల్ హోదాకు పదోన్నతి పొందాడు. అతను జూలై 1964లో క్రియాశీల సేవ నుండి పదవీ విరమణ చేశాడు. అతను డిసెంబర్ 1981లో హెల్‌స్టన్‌లో మరణించాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు

* 
వర్గం:ఇంగ్లాండు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:1981 మరణాలు
వర్గం:1912 జననాలు
లలిత్ పాండే

**లలిత్ పాండే** ఒక భారతీయ సామాజిక కార్యకర్త, పర్యావరణవేత్త, ఉత్తరాఖండ్ సేవా నిధి ఎన్విరాన్మెంటల్ ఎడ్యుకేషన్ సెంటర్ వ్యవస్థాపకుడు, ఇది భారతదేశంలోని ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రంలోని కొండ ప్రాంతాలలో పర్యావరణ విద్యను ప్రోత్సహించే ప్రభుత్వేతర సంస్థ. ఈ సంస్థ ఆధ్వర్యంలో, ఆయన పర్యావరణం, అభివృద్ధిపై దృష్టి సారించిన సామాజిక విద్యా కార్యక్రమాలను ప్రవేశపెట్టడంతో పాటు, రాష్ట్రంలోని 2 వందలకి పైగా సామాజిక సంస్థలకు మద్దతు ఇస్తున్నాది. పర్యావరణ విద్యకు ఆయన చేసిన కృషికి గాను భారత ప్రభుత్వం 2007లో నాలుగో అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేసింది.

## జీవితచరిత్ర
సామాజికంగా ప్రసిద్ధి చెందిన అల్మోరా కుటుంబానికి చెందిన విమలా పాండే, 1972 పద్మశ్రీ గ్రహీత, పశ్చిమ బెంగాల్, పంజాబ్ రాష్ట్రాల మాజీ గవర్నర్, భారతీయ సివిల్ సర్వీస్ అధికారి అయిన భైరవ్ దత్ పాండే దంపతులకు లలిత్ పాండే జన్మించాడు. వారి కుటుంబంలోని వినోద్ పాండే మాజీ గవర్నర్, క్యాబినెట్ కార్యదర్శి. అలాగే ఆయన సోదరి మృణాల్ పాండే పద్మశ్రీ అవార్డు గెలుచుకున్న పాత్రికేయురాలు, ది అదర్ కంట్రీః డిస్పాచెస్ ఫ్రమ్ ది మొఫుసిల్ రచయిత కూడా. ఆయన పాఠశాల విద్య డెహ్రాడూన్ కేంద్రంగా ఉన్న ప్రధాన విద్యా సంస్థ అయిన ది డూన్ స్కూల్ లో జరిగింది, 1970లో ఢిల్లీలోని ఇండియన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ నుండి ఇంజనీరింగ్ లో పట్టభద్రుడయ్యాడు. ఆ తరువాత, కేంబ్రిడ్జ్ వెళ్లి, 1972లో మసాచుసెట్స్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (MIT) నుండి మాస్టర్స్ డిగ్రీని పొందాడు.

భారతదేశానికి తిరిగి వచ్చిన తరువాత, ఆయన క్యాడ్బరీస్ తో సహా వివిధ సంస్థలలో పనిచేసాడు, కానీ తన డాక్టరేట్ అధ్యయనాలను కొనసాగించడానికి తిరిగి అమెరికాకు వెళ్లి, 1982లో పర్డ్యూ విశ్వవిద్యాలయం నుండి డాక్టరేట్ డిగ్రీని పొందాడు. రెగ్యులర్ ఉద్యోగాన్ని వదిలి, 1984లో ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రంలోని కొండ ప్రాంతమైన తన పూర్వీకుల పట్టణం అల్మోరా వెళ్లి, అక్కడ తన సామాజిక సేవలను కొనసాగించడానికి ఉత్తరాఖండ్ సేవా నిధి పర్యవరన్ శిక్షా సంస్థాన్ (యూఎస్ఎన్పీఎస్ఎస్) అనే ప్రభుత్వేతర సంస్థను ప్రారంభించాడు. 1986 నాటి కొత్త విద్యా విధానం ప్రకారం భారత ప్రభుత్వం నుండి 2 లక్షల రూపాయల గ్రాంట్ను పొంది, ఈ సంస్థ ఆయన నివాసంలోని ఒక గది నుండి పనిచేసింది. ఆహారం, పశుగ్రాసం, నీరు, చెట్లు, పంటలు, మట్టి, ఎరువు, వర్షపాతం వంటి అంశాలకు సంబంధించిన రాష్ట్ర మాధ్యమిక పాఠశాల పాఠ్యాంశాల్లో పర్యావరణ విద్యను ఒక అంశంగా ప్రవేశపెట్టడంలో వారు విజయవంతమయ్యారు. వారు రాష్ట్రంలోని 3 వందలకి పైగా ప్రీ-ప్రైమరీ పాఠశాలలకు కూడా మద్దతు ఇస్తున్నారు. ఈ సంస్థ పర్యావరణ సుస్థిరతకు సంబంధించిన విషయాలలో యునెస్కో వంటి సంస్థలతో అనుబంధం కలిగి ఉంది. ఆయన ఉత్తరాఖండ్ సేవా నిధి పర్యావరణ విద్యా కేంద్రానికి డైరెక్టర్గా పనిచేస్తున్నాడు. రాష్ట్రంలో సామాజిక ప్రయోజనాలకు సంబంధించిన ఇతర సమస్యలతో కూడా ఆయన సంబంధం కలిగి ఉన్నాడు.

భారత ప్రభుత్వం 2007లో ఆయనకు పద్మశ్రీ పౌర పురస్కారాన్ని ప్రదానం చేసింది. తాను చదువుకున్న, ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ ఢిల్లీ, అతనికి 2014లో విశిష్ట పూర్వ విద్యార్ధి అవార్డును ప్రదానం చేసింది. ఉత్తరాఖండ్ సేవా నిధి మహిళా వేదికలను నిర్వహించే అనురాధను ఆయన వివాహం చేసుకున్నాడు.
## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
క్రాఫోర్డ్ మార్కెట్

**క్రాఫోర్డ్ మార్కెట్** (అధికారికంగా **మహాత్మా జ్యోతిబా ఫూలే మండై**) దక్షిణ ముంబై అత్యంత ప్రసిద్ధ మార్కెట్లలో ఒకటి. ఈ భవనం 1869లో పూర్తయింది, నగరానికి కోవాస్జీ జహంగీర్ విరాళంగా ఇచ్చారు. మొదట నగరానికి మొదటి మునిసిపల్ కమిషనర్ అయిన ఆర్థర్ క్రాఫోర్డ్ పేరు పెట్టబడిన ఈ మార్కెట్ తరువాత భారతీయ సామాజిక సంస్కర్త మహాత్మా జోతిరావ్ ఫూలే గౌరవార్థం పేరు మార్చబడింది. ఈ మార్కెట్ ముంబై పోలీసు ప్రధాన కార్యాలయానికి ఎదురుగా, ఛత్రపతి శివాజీ టెర్మినస్ రైల్వే స్టేషన్‌కు ఉత్తరాన,  జేజే ఫ్లైఓవర్‌కు పశ్చిమాన రద్దీగా ఉండే కూడలి వద్ద ఉంది. మార్చి 1996 వరకు ముంబైలో పండ్లకు ఇది ప్రధాన హోల్‌సేల్ మార్కెట్, టోకు వ్యాపారులను నవీ ముంబైకి తరలించారు.

భారతదేశంలో 1882లో విద్యుచ్ఛక్తి ద్వారా వెలిగించిన మొదటి భవనం ఇది.

## ఆర్కిటెక్చర్
ఈ మార్కెట్ను బ్రిటిష్ ఆర్కిటెక్ట్ విలియం ఎమెర్సన్ రూపొందించారు, విక్టోరియన్ గోతిక్ నిర్మాణాన్ని దేశీయ అంశాలతో మిళితం చేసే ప్రారంభ ప్రయత్నాన్ని సూచిస్తుంది. ఈ మార్కెట్ 22,471 చదరపు మీటర్ల (ఐడి1) చదరపు అడుగుల విస్తీర్ణంలో ఉంది, ఇందులో 5,515 చదరపు మీటర్లు (59,363 చదరపు అడుగులు) ఈ భవనం ఆక్రమించింది. ఈ నిర్మాణాన్ని ముతక రంగు కుర్లా రాయిని ఉపయోగించి నిర్మించారు, ఇందులో బాసిన్ నుండి ఎర్ర రాయి ఉంది. ఇది 15 మీటర్ల ఎత్తైన స్కైలైట్ గుడారాలను కలిగి ఉంది, ఇది సూర్యరశ్మిని మార్కెట్ను ప్రకాశవంతం చేయడానికి వీలుగా రూపొందించబడింది.

క్రాఫోర్డ్ మార్కెట్ ప్రాంతాన్ని మసీదు రైల్వే స్టేషన్ నుండి స్థానిక రైళ్లలో లేదా స్థానిక బస్సులు, క్యాబ్‌లలో చేరుకోవచ్చు. అలాంటి రెండు ప్యానెల్‌లను కళాకారుడు జాన్ లాక్వుడ్ కిప్లింగ్ (రచయిత రుడ్యార్డ్ కిప్లింగ్ తండ్రి) చెక్కారు, ఇకార్మికులు పనిచేస్తున్న చిత్రాన్ని చిత్రీకరిస్తారు, కానీ అతను భారతదేశం విడిచి వెళ్ళే ముందు మూడవ చిత్రాన్ని పూర్తి చేయలేకపోయాడు.

## సమయం
ఈ మార్కెట్ ఎక్కువగా ఆదివారాలు మూసివేయబడుతుంది. ఇతర రోజులలో, ఇది ఉదయం 11:00 నుండి రాత్రి 8:00 గంటల వరకు తెరిచి ఉంటుంది.

## అమ్ముడుపోయిన వస్తువులు
ఈ మార్కెట్‌లో టోకు పండ్లు, కూరగాయలు, పౌల్ట్రీ నుండి బట్టలు, దుస్తుల సామగ్రి, బొమ్మలు, ఆభరణాలు, పెంపుడు జంతువుల దుకాణం వరకు అనేక వస్తువులు ఉన్నాయి. పెంపుడు జంతువుల ప్రాంతంలో, వివిధ రకాల కుక్కలు, పిల్లులు, పక్షులను చూడవచ్చు. అంతరించిపోతున్న జాతుల అక్రమ అమ్మకాల గురించి కూడా కథలు ఉన్నాయి. .

## అక్కడికి చేరుకోవడం
క్రాఫోర్డ్ మార్కెట్ ప్రాంతాన్ని మసీదు రైల్వే స్టేషన్ నుండి స్థానిక రైళ్లలో లేదా స్థానిక బస్సులు, క్యాబ్‌లలో చేరుకోవచ్చు.

## మూలాలు

వర్గం:మహారాష్ట్ర
వర్గం:మహారాష్ట్ర పర్యాటక ప్రదేశాలు
హీరాలాల్ యాదవ్

**హీరాలాల్ యాదవ్** (1925/1926 - 2019 మే 12), ఒక భారతీయ జానపద గాయకుడు, 2019లో భారతదేశంలోని నాల్గవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ అందుకున్నాడు. 2015లో ఆయనకు యశ్ భారతి అవార్డు లభించింది.

## డిస్కోగ్రఫీ
(పాక్షిక జాబితా)

## గౌరవాలు

* 2019లో భారత ప్రభుత్వం నుండి పద్మశ్రీ పురస్కారం 
* 2015లో ఉత్తర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం నుండి యశ్ భారతి అవార్డు 
* సంగీత నాటక అకాడమీ నుండి 2011లో ఠాగూర్ అకాడమీ అవార్డు 
* సంగీత నాటక అకాడమీ నుండి 1993-94లో సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు 

## మరణం
93 సంవత్సరాల వయస్సులో, అతను 2019 మే 12న మరణించాడు. హిరాలాల్ యాదవ్ కు ప్రధాని నరేంద్ర మోడీ నివాళులర్పించాడు. 2019 మే 14న ముఖ్యమంత్రి యోగి ఆదిత్యనాథ్ ఆయన  కుటుంబ సభ్యులకు సంతాపం తెలిపాడు.

## ఇవి కూడా చూడండి

* పద్మశ్రీ అవార్డు గ్రహీతల జాబితా (2010-2019)

## మూలాలు
వర్గం:2019 మరణాలు
చిత్తూరు పట్టణ మండలం

**చిత్తూరు పట్టణ మండలం**, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని చిత్తూరు జిల్లా మండలం. దీని ప్రధాన కార్యాలయం చిత్తూరులో ఉంది. ఇది 2023 మే 8న చిత్తూరు మండలాన్ని విభజించడం ద్వారా ఏర్పడింది.
## పట్టణాలు, గ్రామాలు
# కట్టమంచి
# గొల్లపల్లె
# చిత్తూరు - (పురపాలక సంఘం)
# దొడ్డిపల్లె
# నరిగపల్లె
# బండపల్లె (194-Bandlapalle)
# మంగసముద్రం - (జనగణన పట్టణం)
# మాపాక్షి (పాక్షిక)
# మాపాక్షి
# మురకంబట్టు - (జనగణన పట్టణం)
# లక్ష్మాంబపురం
# Gandlapalle
# Greamspet
# Iruvaram
# Thimmasamudram

## మూలాలు

వర్గం:2023 లో ఏర్పడిన ఆంధ్రప్రదేశ్ మండలాలు
దామర్ల చెన్నప నాయక

దామర్ల చెన్నప నాయకుడు (వీరిని దామల్ చెన్నప్ప నాయుడు అని కూడా అంటారు) ఇతను 16వ శతాబ్దానికి చెందిన ఒక నాయక సామంతుడు, సైన్యాధిపతి (దళవాయి). విజయనగర చక్రవర్తి అయిన వేంకటపతి రాయల (పరిపాలన: సా.శ. 1585–1614) నాయకత్వంలో ఇతను కాళహస్తి, వందవాసి ప్రాంతాలను పరిపాలించారు. కాళహస్తి నాయకులు ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని వెలమ వంశాల మూలాలకు చెందినవారని తెలుస్తుంది.

చెన్నై నగరాన్ని (మొదట "చెన్నపట్నం" అని పిలుస్తారు) దామర్ల అయ్యప్ప నాయక స్థాపించాడు. దానికి అతని పేరు పెట్టాడు. ఈ ప్రాంతంలో పోరాడుతున్న యూరోపియన్లను, పులికాట్‌లో స్థిరపడిన డచ్, మైలాపూర్‌లో స్థిరపడిన పోర్చుగీసులను వేరు చేయడానికి ఇది స్థాపించబడింది.వాణిజ్యం, ప్రాంతీయ స్థిరత్వాన్ని సులభతరం చేయడానికి, నాయక సోదరులు బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీకి ఒక స్ట్రిప్ భూమిని లీజుకు ఇచ్చారు. వారు తరువాత దానిలో సెయింట్ జార్జ్ కోటను నిర్మించారు. కాలక్రమేణా, కోట చుట్టూ ఉన్న స్థిరనివాస ప్రాంతం, ప్రక్కనే ఉన్న చెన్నపట్నం పట్టణం విలీనం అయ్యి నేటి ఆధునిక నగరంగా ఏర్పడింది  

ఇతను దామర్ల వేంకటపతి నాయుడి కుమారుడు. అప్పట్లోనే ఇతని తండ్రి ప్రస్తుత హోసూర్ పరిసర ప్రాంతాల్లో (అప్పట్లో ఇది విజయనగర పరిపాలనా విభాగంలో భాగంగా ఉండేది) ఒక శక్తివంతమైన సామంతుడిగా ఉండేవారు. దామర్ల చెన్నప నాయక నేటి ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు చెందిన ప్రముఖ వెలమలకు చెందిన దామర్ల వంశంలో జన్మించాడు. అతను ప్రస్తుత హోసూరు (అప్పటి విజయనగర పరిపాలనా విభాగంలో భాగం) చుట్టూ ఉన్న ప్రాంతంలో ఇప్పటికే ప్రభావం చూపిన ఒక అధిపతి కుమారుడు దామర్ల వెంకటపతి నాయుడు .

చెన్నప నాయక వెంకటగిరి పాలకుడు వెలుగోటి కస్తూరి రంగా కుమార్తె, శక్తివంతమైన సైన్యాధిపతి వెలుగోటి యాచమ నాయక చెల్లెలు అక్కమాంబతో వ్యూహాత్మక వివాహం ద్వారా తన కుటుంబ అధికారాన్ని మరింత పదిలం చేసుకున్నాడు. దామర్ల కుటుంబం ప్రారంభంలో విజయనగర సామ్రాజ్యానికి గవర్నర్లుగా పనిచేసింది. అయితే, తాలికోట యుద్ధం (1565) తర్వాత సామ్రాజ్యం క్షీణించిన తరువాత, వారు ఎక్కువ స్వయంప్రతిపత్తిని వినియోగించడం ప్రారంభించారు, సమర్థవంతంగా స్వతంత్ర పాలకులుగా మారారు.  చెన్నప నాయక 1580 లో మరణించాడని చెబుతారు. కానీ ఎటువంటి ఆధారం లేదు

చెన్నప నాయకుడి మరణానంతరం, అత్యంత ముఖ్యమైన వారసత్వం అతని కుమారుడు దామర్ల అయ్యప్ప నాయక, అతని సోదరుడు వెంకటాద్రి నాయక అతని భూభాగాలను నిర్వహించారు.1639లో, మైలాపూర్‌లోని పోర్చుగీసువారు, పులికాట్‌లోని డచ్ వారి మధ్య యుద్ధంలో ఉన్న యూరోపియన్ శక్తుల మధ్య మధ్యవర్తిత్వం వహించడానికి, అయ్యప్ప నాయక బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీకి వాణిజ్య స్థావరం నిర్మించడానికి భూమిని మంజూరు చేశాడు.ఈ కొత్త స్థావరానికి అతని తండ్రి గౌరవార్థం చెన్నపట్నం (చెన్నై నగరం) అని పేరు పెట్టారు. తరువాత ఇది బ్రిటిష్ ఫోర్ట్ సెయింట్ జార్జ్ విలీనం అయ్యి ఆధునిక చెన్నై నగరాన్ని ఏర్పాటు చేసింది.

## ఇతర మూలాలు


## మూలాలు

వర్గం:1580 మరణాలు
వర్గం:విజయనగర సైన్యాధిపతులు
వర్గం:తెలుగు రాజులు
వర్గం:చెన్నై చరిత్ర
తుషార్ గాంధీ

**తుషార్ అరుణ్ గాంధీ** (జననం 17 జనవరి 1960) భారతీయ రచయిత, అరుణ్ మణిలాల్ గాంధీ కుమారుడు, మహాత్మా గాంధీ మునిమనవడు. ఆయన మార్చి 2005లో దండి మార్చ్  75వ వార్షికోత్సవ పున ప్రదర్శనకు నాయకత్వం వహించాడు.

## ప్రారంభ జీవితం
తుషార్ అరుణ్ గాంధీ 1960 జనవరి 17న మహారాష్ట్ర షెగావ్ అరుణ్, సునంద గాంధీలకు జన్మించారు. ఆయన తండ్రి రచయిత, తల్లి పరిశోధకురాలు. తుషార్ ముంబై శివారు ప్రాంతమైన శాంతాక్రూజ్‌లో పెరిగాడు. ఆయన స్థానిక గుజరాతీ మీడియం పాఠశాల ఆదర్శ్ వినయ్ మందిర్‌లో పూర్తి చేసి, ముంబైలోని గవర్నమెంట్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ప్రింటింగ్ టెక్నాలజీ నుండి ప్రింటింగ్‌లో డిప్లొమా పొందాడు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
తుషార్ గాంధీ ముంబై నివసిస్తున్నారు. ఆయన 1985లో సోనాల్ దేశాయ్‌ను వివాహం చేసుకున్నారు. వీరికి ఇద్దరు పిల్లలు, కుమారుడు వివాన్ గాంధీ, కుమార్తె కస్తూరి గాంధీ ఉన్నారు. కస్తూరి కి కస్తూర్బా గాంధీ పేరు పెట్టారు.

## కెరీర్
తుషార్ గాంధీ 1998లో గుజరాత్‌లోని వడోదర మహాత్మా గాంధీ ఫౌండేషన్ స్థాపించినందుకు ప్రసిద్ధి చెందాడు. ఇది ఇప్పుడు ముంబైలో ఉంది (ఇంకా ఆయన దాని అధ్యక్షుడిగా ఉన్నాడు).

ఆయన 1996 నుండి లోక్ సేవా ట్రస్ట్ అధ్యక్షుడిగా సేవలందిస్తున్నాడు, ఇది 1950ల మధ్యలో టెక్స్‌టైల్-మిల్లు కార్మికుల సంక్షేమం కోసం మధ్య బొంబాయిలో మహాత్మా గాంధీ మనవడు డాక్టర్ కాంతి గాంధీ స్థాపించిన స్వచ్చంద సేవ సంస్థ.

తుషార్ 2000లో కమల్ హాసన్ దర్శకత్వం వహించిన హిందీ సినిమా "హే రామ్" లో తన పాత్రను పోషించాడు.

తుషార్ గాంధీ 2001లోఅమెరికన్ మార్కెటింగ్ సంస్థ CMG వరల్డ్‌వైడ్‌తో ఒక ప్రకటనలో మహాత్మా చిత్రాన్ని ఉపయోగించడంపై చర్చలు జరిపారు (క్రెడిట్ కార్డ్ కంపెనీ కోసం విశ్వవిద్యాలయ విద్యార్థులను లక్ష్యంగా చేసుకున్నారు). గాంధీ ఆదర్శాలకు ఈ ద్రోహం జరిగిందని భావించిన తరువాత ప్రజల ఆగ్రహం కారణంగా ఆయన ఈ ఒప్పందాన్ని రద్దు చేసుకున్నాడు.

2003 జనవరి 30న అతని ముత్తాత హత్యకు 55వ వార్షికోత్సవం సమీపిస్తోంది. క్లోన్ హై గాంధీ చిత్రీకరణపై తీవ్ర వ్యతిరేకత వ్యక్తమైనందున ఆయన, 150 మంది ఇతర రాజకీయ నాయకులు న్యూఢిల్లీలో నిరాహార దీక్షకు నాయకత్వం వహించాడు.

ఆయన 2009లో తన సొంత జీవితంలోని ఒక ఎపిసోడ్ ఆధారంగా రూపొందించిన "రోడ్ టు సంగం" అనే పాక్షిక కల్పిత సినిమాలో కూడా అదే విధంగా నటించారు.

ఆయన రాసిన నాన్-ఫిక్షన్ పుస్తకం లెట్స్ కిల్ గాంధీ 2007లో ప్రచురించబడింది మరియు కొన్ని వారాల పాటు భారతదేశంలో బెస్ట్ సెల్లర్గా నిలిచింది. తుషార్ తన లెట్స్ కిల్ గాంధీ అనే పుస్తకంలో మహాత్మా గాంధీని హత్య చేసినందుకు సాధారణంగా బ్రాహ్మణులను నిందించారు. ఈ పుస్తకం బ్రాహ్మణులందరినీ పరువు తీసుకుందని కొందరు విమర్శకులు పేర్కొన్నాడు. తాను తప్పుగా ఉటంకించబడ్డానని, తన వాదనలు సాధారణంగా బ్రాహ్మణుల కంటే "పూణే చెందిన ఒక నిర్దిష్ట బ్రాహ్మణుల సమూహానికి నా ముత్తాత జీవితంపై నిరంతరం ప్రయత్నిస్తున్నారు" అని తుషార్ చెప్పాడు.

ఆయన 2008లో ఆస్ట్రేలియన్ ఇండియన్ రూరల్ డెవలప్‌మెంట్ ఫౌండేషన్ (AIRDF) ఛైర్మన్‌గా నియమితులయ్యాడు.

ఆయన 2014 నుండి మహారాష్ట్ర గాంధీ స్మారక్ నిధి ధర్మకర్తగా ఉన్నాడు.

గోరక్షకుల మూక దాడులను అరికట్టడానికి దాని ఆదేశాలను పాటించాలని రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలను ఆదేశించాలని భారత సుప్రీంకోర్టు విజయవంతంగా పిటిషన్ వేయడంలో 2018లో ఆయన ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించాడు.

ఆయన 2019లో మహారాష్ట్రలోని జల్గావ్ గాంధీ రీసెర్చ్ ఫౌండేషన్‌కు డైరెక్టర్ అయ్యారు. ఆయన రాహుల్ గాంధీ కలిసి భారత్ జోడో యాత్ర పాల్గొన్నాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1960 జననాలు
వర్గం:భారతీయ రచయితలు
వర్గం:భారతీయ ఉద్యమకారులు
వర్గం:భారతీయ సాహిత్యవేత్తలు
వర్గం:మహారాష్ట్ర వ్యక్తులు
చిత్తూరు గ్రామీణ మండలం

**చిత్తూరు గ్రామీణ మండలం**, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని చిత్తూరు జిల్లాకు చెందిన మండలం. దీని ప్రధాన కార్యాలయం చిత్తూరులో ఉంది. ఇది 2023  మే 8 న చిత్తూరు మండలాన్ని విభజించడం ద్వారా ఏర్పడింది.

## మండలంలోని గ్రామాలు
# అనంతపురం
# అనగల్లు
# అనుపల్లె
# అయనవీడు
# అరతల
# అలుకూరుపల్లె
# ఎస్.వెంకటాపురం
# కుర్చివీడు
# కృష్ణాపురం
# గువ్వకల్లు
# చింతలగుంట
# తాళంబేడు
# తుమ్మింద
# తేనెబండ
# దిగువమాసపల్లె
# పచనపల్లె
# పలూరు
# పెద్దిసెట్టిపల్లె
# పెరుమాళ్ల ఖండ్రిగ
# బాకర నరసింగరాయని పేట
# ముత్తుకూరు
# వరదరాజులపల్లె
# వెంకటాపురం
# సిద్దంపల్లె
# సెట్టియప్పం తంగళ్
# 5-Venkatapuram
# 33-venkatapuram

## మూలాలు

వర్గం:2023 లో ఏర్పడిన ఆంధ్రప్రదేశ్ మండలాలు
ఇలా మిత్ర

**ఇలా మిత్రా** (నీ  సేన్ ; 18 అక్టోబర్ 1925 - 13 అక్టోబర్ 2002) భారత ఉపఖండంలో ముఖ్యంగా తూర్పు బెంగాల్ (ఇప్పుడు బంగ్లాదేశ్) లో భారతీయ కమ్యూనిస్ట్, రైతు ఉద్యమ నిర్వాహకురాలు. ఆమె పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభకు మాణిక్తలా నుండి నాలుగుసార్లు ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికైంది.

## జననం, విద్యాభాస్యం

మిత్ర పూర్వీకులు ప్రస్తుత జెనైదా జిల్లా బాగుటియా గ్రామానికి చెందినవారు. ఆమె 1925 అక్టోబరు 18న కోల్కతా జన్మించారు. ఆమె 1942,1944లో కలకత్తాలోని బెతున్ కళాశాల నుండి వరుసగా ఐఏ, బిఎ పరీక్షలను పూర్తి చేసింది.  
## రైతు తిరుగుబాటులో ప్రధాన పాత్ర
మిత్ర ప్రస్తుతం చపాయి నవాబ్‌గంజ్ జిల్లాలో ఉన్న గ్రేటర్ రాజ్‌షాహి ప్రాంతంలో రైతులు  స్వదేశీ సంథాల్లకు నాయకుడు, తరచుగా వారు రాణిమా (రాణి తల్లి) అని పిలుస్తారు. ఆమె 1950 జనవరి 5న చపాయి నవాబ్‌గంజ్‌లోని నాచోలే ఉపజిల్లాలో రైతు -సంథాల్ తిరుగుబాటును నిర్వహించింది, కానీ ఆ తిరుగుబాటును పోలీసులు, అన్సార్ బాహిని అడ్డుకున్నారు. ఆమె పోలీసుల నుండి తప్పించుకునే ప్రయత్నంలో ఆమెను పోలీసులు అరెస్టు చేసి నాలుగు రోజుల పాటు నాచోలే పోలీస్ స్టేషన్‌లో నిర్బంధించారు, ఆమెను నిర్బంధ సమయంలో పోలీసులు ఆమెను పదే పదే సామూహిక అత్యాచారం చేసి హింసించారు.  ఆమెను ఆ తరువాత 1950 జనవరి 21న  రాజ్‌షాహి సెంట్రల్ జైలుకు పంపారు, అక్కడ తిరుగుబాటులో తన ప్రమేయాన్ని అంగీకరించనందుకు ఆమెను హింసించినట్లు సమాచారం. రాజద్రోహం కేసు విచారణ తర్వాత, మిత్రాకు జీవిత ఖైదు విధించబడింది.

## తరువాతి జీవితం
మిత్రా కొంతవరకు హింస కారణంగా జైలులో చాలా అనారోగ్యానికి గురైంది. ఆమెను 1954లో పాకిస్తాన్ యునైటెడ్ ఫ్రంట్ ప్రభుత్వం పెరోల్ చేసి చికిత్స కోసం కోల్‌కతాకు పంపింది. ఆమె హిందువు, కమ్యూనిస్టు కార్యకర్త కాబట్టి, హింసను నివారించడానికి, ఆమె పాకిస్తాన్‌కు తిరిగి రాలేదు, జీవితాంతం భారతదేశంలోనే ఉండిపోయింది. ఆమె 1971 బంగ్లాదేశ్ విముక్తి యుద్ధం ప్రజాభిప్రాయాన్ని, మద్దతును సమీకరించడంలో కూడా పాల్గొంది.

ఇలా మిత్ర 1962–1971 & 1972–1977 మధ్యకాలంలో మణిక్తలా నియోజకవర్గం నుండి పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభకు ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికైంది. 

ఆమె 1965లో పశ్చిమ బెంగాల్‌లో ముస్లింలపై జరిగిన అల్లర్లను ఆపడంలో కీలక పాత్ర పోషించింది. 

మిత్రా 2002 అక్టోబర్ 13న కోల్‌కతాలో మరణించింది.
## అవార్డులు
* సాహిత్య అనువాద పనికి సోవియట్ ల్యాండ్ నెహెరు
* భారత ప్రభుత్వం నుండి తామ్ర పాత్ర 
## మూలాలు

## మరింత చదవడానికి
*
*
*

వర్గం:1925 జననాలు
వర్గం:2002 మరణాలు
వర్గం:బంగ్లాదేశ్ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:బంగ్లాదేశ్ వ్యక్తులు
నౌరోజీ సక్లత్వాలా

**సర్ నౌరోజీ సక్లత్వాలా** (10 సెప్టెంబర్ 1875 - 21 జూలై 1938) భారతీయ వ్యాపారవేత్త, అతను 1932 నుండి 1938లో ఆకస్మిక మరణం వరకు టాటా గ్రూప్ మూడవ ఛైర్మన్‌గా ఉన్నాడు.

ఆయన బొంబాయిలో పార్సీ కుటుంబంలో బాపూజీ సక్లత్‌వాలా, వీర్‌బైజీ టాటా దంపతుల కుమారుడుగా జన్మించారు. ఆయన మామగారు టాటా గ్రూప్ వ్యవస్థాపకుడు జంసెట్జీ టాటా. ఆయన సెయింట్ జేవియర్ కళాశాలలో చదువు పూర్తి చేసి, 1899లో బొంబాయిలోని స్వదేశీ మిల్స్‌లో గుమస్తాగా టాటా గ్రూప్‌లో చేరారు. ఇరవై సంవత్సరాలలో, ఆయన సంస్థ అధిపతిగా ఎదిగారు. ఆయన రెండవ ఛైర్మన్ దోరాబ్జీ టాటాతో దగ్గరగా పనిచేశారు. 1932లో దోరాబ్జీ మరణించినప్పుడు, ఆయన టాటా గ్రూప్ ఛైర్మన్ అయ్యాడు, ఆర్థిక మాంద్యం కాలంలో కంపెనీని ఏకీకృతం చేసే పనిని చేపట్టారు.

భారత క్రికెట్‌తో దగ్గరి సంబంధం కలిగి ఉన్న సక్లత్‌వాలా 1904–05 కాలంలో పార్సీస్ జట్టు తరపున ఆడాడు, కానీ వ్యాపార వృత్తుల కారణంగా చురుకుగా ఆడటం మానేశాడు. క్రికెట్ ఆటగాడిగా అతను 1904లో యూరోపియన్లకు వ్యతిరేకంగా పార్సీలకు ప్రాతినిధ్యం వహించాడు.

1933లో క్రికెట్ క్లబ్ ఆఫ్ ఇండియా స్థాపించబడినప్పటి నుండి ఆయన మరణించే వరకు దానికి మొదటి ఛైర్మన్‌గా ఉన్నారు. బ్రబోర్న్ స్టేడియం అభివృద్ధికి కీలక పాత్ర పోషించారు, దీని కోసం ఆయన పెద్ద మొత్తంలో డబ్బును విరాళంగా ఇచ్చారు.

## గౌరవాలు
సక్లత్వాలా 1923 నూతన సంవత్సర గౌరవాలలో కంపానియన్ ఆఫ్ ది ఆర్డర్ ఆఫ్ ది ఇండియన్ ఎంపైర్ (CIE)గా నియమితులయ్యారు, 1933 పుట్టినరోజు గౌరవాలలో నైట్‌గా, 1937 పట్టాభిషేక గౌరవాలలో నైట్ కమాండర్ ఆఫ్ ది ఆర్డర్ ఆఫ్ ది బ్రిటిష్ ఎంపైర్ (KBE)గా మరింతగా నైట్‌గా పదోన్నతి పొందారు.

## మరణం
ఆయన ఫ్రాన్స్‌లో ఉన్నప్పుడు 62 సంవత్సరాల వయసులో గుండెపోటుతో మరణించారు. ఆయన తర్వాత ఆయన రెండవ బంధువు JRD టాటా కంపెనీ ఛైర్మన్‌గా బాధ్యతలు చేపట్టారు. ఆయనను సర్రేలోని బ్రూక్‌వుడ్ స్మశానవాటికలోని పార్సీ విభాగంలో ఖననం చేశారు.

## మూలాలు

వర్గం:ముంబై క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:భారతీయ క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:1938 మరణాలు
వర్గం:1875 జననాలు
వాలెంటైన్ సెవెల్

**వాలెంటైన్ ఎవెలిన్ సెవెల్** (12 ఏప్రిల్ 1910 - 8 మే 1978) ఇంగ్లీష్ క్రికెట్ క్రీడాకారిణి. సెవెల్ బ్యాటింగ్, బౌలింగ్ శైలులు తెలియవు. అతను వెస్ట్‌మోర్లాండ్‌లోని కెండల్‌లో జన్మించాడు. సస్సెక్స్‌లోని ఆర్డింగ్లీ కళాశాలలో చదువుకున్నాడు.

1928లో కార్న్‌వాల్, విల్ట్‌షైర్‌లతో జరిగిన మైనర్ కౌంటీస్ ఛాంపియన్‌షిప్‌లో సెవెల్ డోర్సెట్ తరపున రెండుసార్లు ఆడాడు. తరువాత, బ్రిటిష్ రాజ్‌లో ఉన్నప్పుడు, సెవెల్ 1931–32, 1932–33 మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీ మ్యాచ్‌లలో భారతీయులపై యూరోపియన్ల తరపున రెండు ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్‌లు ఆడాడు. 1931–32 మ్యాచ్‌లో, అతను యూరోపియన్ల మొదటి ఇన్నింగ్స్‌లో 25 పరుగులు చేసి నాటౌట్‌గా నిలిచాడు, అయితే వారి రెండవ ఇన్నింగ్స్‌లో అతను బ్యాటింగ్ చేయాల్సిన అవసరం లేదు. అతను మ్యాచ్‌లో మొత్తం పద్దెనిమిది వికెట్లు లేకుండా బౌలింగ్ చేశాడు. 1932–33 మ్యాచ్‌లో, అతను యూరోపియన్ల మొదటి ఇన్నింగ్స్‌లో మోరప్పకం గోపాలన్ చేతిలో ఒక్క పరుగుకే ఔటయ్యాడు, వారి రెండవ ఇన్నింగ్స్‌లో అతను షహబుద్దీన్ చేతిలో 16 పరుగులకు ఔటయ్యాడు.

రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలో, అతను 1940 అక్టోబర్ 26న 2వ లెఫ్టినెంట్ హోదాతో అత్యవసర కమిషన్‌గా పిలువబడ్డాడు. అతను మే 8, 1978న సోమర్‌సెట్‌లోని యెయోవిల్‌లో మరణించాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు

* ESPNcricinfo లో వాలెంటైన్ సెవెల్
* క్రికెట్ ఆర్కైవ్‌లో వాలెంటైన్ సెవెల్
వర్గం:ఇంగ్లాండు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:1978 మరణాలు
వర్గం:1910 జననాలు
అనిల్ కోహ్లీ

**అనిల్ కోహ్లీ**, ఒక భారతీయ దంత వైద్యుడు, నిర్వాహకుడు, డెంటల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియాకు మాజీ అధ్యక్షుడు. ఆయన ఇంగ్లాండులోని రాయల్ కాలేజ్ ఆఫ్ సర్జన్స్ డెంటల్ సర్జరీ ఫ్యాకల్టీకి ఎన్నికైన ఫెలో, ఆర్మీ డెంటల్ కార్ప్స్ 'బ్రిగేడియర్' గౌరవ హోదాను కలిగి ఉన్నాడు. ఆయన వైద్య విభాగంలో అత్యున్నత భారతీయ పురస్కారం అయిన బి. సి. రాయ్ అవార్డు అందుకున్నాడు. భారత ప్రభుత్వం 1992లో ఆయనకు నాల్గవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేసింది, ఆ తర్వాత 2005లో వైద్యశాస్త్రంలో ఆయన చేసిన కృషికి గాను మూడవ అత్యున్నత పౌర గౌరవం పద్మభూషణ్ ప్రదానం చేసింది.

## జీవితచరిత్ర
లక్నోలోని కింగ్ జార్జ్ మెడికల్ కాలేజీ పూర్వ విద్యార్థి అయిన అనిల్ కోహ్లీ, అక్కడ నుండి మెడిసిన్ లో గ్రాడ్యుయేట్ డిగ్రీ, డెంటల్ సైన్సెస్ లో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేటు డిగ్రీని పొందాడు, తను చదువుకున్న విద్యాసంస్థ నుండి *ఎస్. ఎస్. భట్నాగర్ అవార్డు* అందుకున్నాడు. ఆయన బాబా ఫరీద్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ హెల్త్ సైన్సెస్ డెంటిస్ట్రీ మాజీ డీన్, టఫ్ట్స్ యూనివర్శిటీ స్కూల్ ఆఫ్ డెంటల్ మెడిసిన్ అనుబంధ ప్రొఫెసర్. 1992లో పద్మశ్రీ పురస్కారం అందుకుని, ఈ గౌరవాన్ని అందుకున్న మొదటి దంతవైద్యుడుగా గుర్తింపు తెచ్చుకున్నాడు. రెండు సంవత్సరాల తరువాత భారత ప్రభుత్వం 2005లో అత్యున్నత పద్మ పురస్కారం పద్మభూషణ్ తో ఆయనను మళ్లీ సత్కరించింది, ఆయన అత్యున్నత భారతీయ వైద్య పురస్కారం డా. బి.సి.రాయ్ అవార్డును సైతం అందుకున్నారు. ఆయన డెంటల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియాకు 2001 నుండి 2004 వరకు ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీ సభ్యుడిగా వ్యవహరించాడు
## రచనలు
అనిల్ కోహ్లీ 20 సంవత్సరాలకు పైగా భారత రాష్ట్రపతులకు దంతవైద్యుడుగా పనిచేసాడు. ఆయన భారత ప్రధానమంత్రులకు దంతవైద్యుడిగా కూడా పనిచేసాడు. ఆయన ఇండియన్ జర్నల్ ఆఫ్ డెంటల్ రీసెర్చ్ ఎడిటర్-ఇన్-చీఫ్ గా, ఎండోడాంటిక్స్ ఐఎఫ్ఇఎ ప్రపంచ సంస్థలో ఆసియా ప్రతినిధిగా ఉన్నాడు. గ్లాస్గో, ఎడిన్బర్గ్, ఇంగ్లాండు మూడు రాయల్ కాలేజ్ ఆఫ్ సర్జన్స్ నుండి ఆయన ఫెలోషిప్ లను అందుకున్నాడు. ప్రపంచంలోని వివిధ విశ్వవిద్యాలయాల నుండి 10కి పైగా గౌరవ డాక్టరేట్లను ఆయన అందుకున్నాడు. డాక్టర్ అనిల్ కోహ్లీని రిచ్మండ్ రివర్ రాక్ క్యాసినో రిసార్ట్ లో 2018 అక్టోబరు 6న నోటి క్యాన్సర్ నిధుల సేకరణ కార్యక్రమంలో సత్కరించారు.

## వివాదాలు
2010లో ఆయనపై మీడియాలో అవినీతి ఆరోపణలు వచ్చాయి, వాటిని ఆయన ఖండించాడు. తదనంతరం, సెంట్రల్ బ్యూరో ఆఫ్ ఇన్వెస్టిగేషన్ కోహ్లీ ఇంటిపై, కార్యాలయంపై దాడి చేసి, ఆదాయానికి మించిన ఆస్తులను కలిగి ఉన్నందుకు అతనిపై కేసు నమోదు చేసింది. అయితే, ఏజెన్సీ తొమ్మిది నెలల దర్యాప్తు తర్వాత ఈ కేసును మూసివేసి, కోహ్లీని ఆరోపణల నుండి నిర్దోషిగా ప్రకటించింది.

## ఇవి కూడా చూడండి

* డెంటల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ ఇండియా

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:వైద్యరంగంలో పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:వైద్యరంగంలో పద్మభూషణ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:Articles with hCards
పున్నత్తూర్‌కోట

**పున్నత్తూర్‌కోట** అనేది దక్షిణ భారతదేశంలోని కేరళ రాష్ట్రంలోని త్రిస్సూర్ జిల్లాలో, గురువాయూర్ శ్రీ కృష్ణ దేవాలయానికి సుమారు 3 కి.మీ దూరంలో ఉన్న కొట్టపడిలో ఉన్న ఒక కోట, పూర్వపు ప్యాలెస్.
## వివరణ
thumb|గురువాయూర్ ఆలయ ప్రాంగణంలో ఉంచబడిన గురువాయూర్ కేశవన్ విగ్రహం
పున్నత్తూర్‌కోట ఒకప్పుడు స్థానిక పాలకుడి ప్యాలెస్. ఈ పాలకుడి వారసులుగా ఇప్పుడు అతని కుమారుడు ఆర్ ఉన్నికృష్ణన్, మనవళ్లు మధుసూదన ఆర్ మీనన్, మాధవన్ ఆర్ మీనన్ ఉన్నారు. అయితే ప్యాలెస్ మైదానం ఇప్పుడు గురువాయూర్ ఆలయానికి చెందిన ఏనుగుల నివాసంగా ఉపయోగించబడుతోంది, దీనికి *ఆనకోట* ("ఏనుగుల కోట" అని అర్థం) అని పేరు మార్చారు. ఇక్కడ 86 ఏనుగులు ఉండేవి, కానీ ప్రస్తుతం దాదాపు 37 ఏనుగులు ఉన్నాయి. ఈ ఏనుగులు గురువాయూరప్ప భక్తులు సమర్పించిన ఆచార కానుకలు. 

'ఏనుగుల ప్యాలెస్'గా అభివర్ణించబడిన ఈ సదుపాయం, ఏడాది పొడవునా జరిగే అనేక పండుగలలో పాల్గొనడానికి, శ్రీకృష్ణునికి సేవ చేయడానికి ఏనుగులకు శిక్షణ ఇవ్వడానికి కూడా ఉపయోగించబడుతుంది. అత్యంత వృద్ధ ఏనుగు వయస్సు సుమారు 82 సంవత్సరాలు, దీని పేరు 'రామచంద్రన్'. ఇక్కడ గణేశుడికి నైవేద్యంగా *గజపూజ* (ఏనుగులను పూజించడం), *అనయూట్టు* (ఏనుగులకు ఆహారం తినిపించడం) ఆచారాలు పాటిస్తారు. పురాణ ఏనుగు "గురువాయూర్ కేశవన్" ఇక్కడే ఉండేది. 

పున్నత్తూర్ రాజుకు చెందిన నాలుగు కట్టు అనే ఒక కేంద్ర ప్రాంగణంతో కూడిన సాంప్రదాయ దీర్ఘచతురస్రాకార ఇల్లు కూడా ఈ ఆవరణలో ఉంది. ప్రస్తుతం ఇది మావటీలకు (పాపాన్‌లు) శిక్షణా పాఠశాలను కలిగి ఉంది. 

ఈ కాంప్లెక్స్‌లో శివుడు, భగవతిలకు అంకితం చేయబడిన ఆలయం కూడా ఉంది. ప్రసిద్ధ మలయాళ చిత్రం "*ఒరు వడక్కన్ వీరగాథ*" (మమ్ముట్టి నటించిన) లోని కొన్ని దృశ్యాలు ఈ ప్రదేశంలో చిత్రీకరించబడ్డాయి. సందర్శన వేళలు ఉదయం 9.00 నుండి సాయంత్రం 5.00 వరకు. ప్రవేశ రుసుము పెద్దలకు రూ. 20. కాంప్లెక్స్ లోపల కెమెరాను ఉపయోగించడానికి అదనంగా రూ. 25 వసూలు చేస్తారు. అయితే, ఈ మధ్యకాలంలో పున్నత్తూర్‌కోటలో కెమెరా వినియోగాన్ని అనుమతించడం లేదు.

### పున్నత్తూర్‌కోటలో ఏనుగుల శిబిరం
గురువాయూర్ ఆలయానికి 3 కి.మీ దూరంలో పున్నత్తూర్‌కోటలో ఈ ఏనుగుల శిబిరం ఉంది. ఈ ఏనుగుల శిబిరంలో 11.5 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో 36 ఏనుగులు ఉన్నాయి, ఇది అత్యధిక సంఖ్యలో బందీ ఏనుగులకు నిలయంగా ఉంది. జూలై నెలలో ఏనుగులకు ప్రత్యేక ఆయుర్వేద చికిత్స అందిస్తారు. అయితే ఏనుగుల సంక్షేమంపై నిర్వహించిన ఒక అధ్యయనంలో యానిమల్ వెల్ఫేర్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఇండియా ఈ పద్ధతిని విమర్శించింది. ఈ అధ్యయనంలో ఏనుగుల చికిత్సలో అనేక స్పష్టమైన లోపాలు కూడా గుర్తించబడ్డాయి, వీటికి సూచించిన నివారణ చర్యలలో చాలా వరకు అమలు చేయబడలేదు.

## మూలాలు

వర్గం:కేరళ
వర్గం:కేరళ చరిత్ర
అనంతపురం పట్టణ మండలం

**అనంతపురం పట్టణ మండలం**, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని అనంతపురం జిల్లాకు చెందిన ఒక మండలం. అనంతపురం మండలాన్ని విభజించడం ద్వారా ఇది 8 మే 2023 నాడు ఏర్పడింది.
## మండలం లోని పట్టణాలు
* అనంతపురం నగరపాలక సంస్థ ( 28 రెవెన్యూ వార్డులు, 74 వార్డు సచివాలయాలతో)
* అనంతపురం గ్రామం
*పాపంపేట -Part జనగణన పట్టణం 
*కక్కలపల్లి (Part i.e రుద్రంపేట గ్రామ పంచాయతి)
*నారాయణపురం -జనగణన పట్టణం 

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:2023 లో ఏర్పడిన ఆంధ్రప్రదేశ్ మండలాలు
అనంతపురం గ్రామీణ మండలం

**అనంతపురం గ్రామీణ మండలం**, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని అనంతపురం జిల్లాకు చెందిన ఒక మండలం. అనంతపురం మండలాన్ని విభజించడం ద్వారా ఇది 8 మే 2023 నాడు ఏర్పడింది.
## మండలం లోని గ్రామాలు
# Kakkalapalli (Part i.e., కక్కలపల్లి గ్రామం, కక్కలపల్లి కాలనీ)
# Papampeta Part 
# ఆలమూరు
# ఇటికలపల్లి
# ఉప్పరపల్లి
# కందకూరు
# కాటిగానికాల్వ
# కామారుపల్లి
# కురుగుంట
# కొడిమి
# గొల్లపల్లి
# చియ్యేడు
# జంగాలపల్లి
# తాటిచెర్ల
# మన్నీల
# రాచానపల్లి
# సజ్జలకాలువ
# సోమలదొడ్డి

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:2023 లో ఏర్పడిన ఆంధ్రప్రదేశ్ మండలాలు
నీల్ వాకర్

**నీల్ అలెగ్జాండర్ మెక్‌డొనాల్డ్ వాకర్** (22 ఆగస్టు 1895 - 10 ఆగస్టు 1960) బ్రిటిష్ సైనిక అధికారి, భారతదేశంలో, డెర్బీషైర్ తరపున టోర్నమెంట్లలో ఆడిన క్రికెటర్.

వాకర్ బ్రిటిష్ ఇండియాలోని బాంబే ప్రెసిడెన్సీలోని పూనాలో జన్మించాడు. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం ప్రారంభంలో అతను శాండ్‌హర్స్ట్‌లోని రాయల్ మిలిటరీ కాలేజీలో ఉన్నాడు. 1915 మే 12న షేర్వుడ్ ఫారెస్టర్స్‌లో 2వ లెఫ్టినెంట్‌గా నియమించబడ్డాడు.

యుద్ధం తర్వాత వాకర్ భారతదేశంలో తన సేవలను అందించాడు, అక్కడ అతను క్రికెట్ టోర్నమెంట్లలో కూడా పాల్గొన్నాడు. 1924లో అతను లాహోర్ టోర్నమెంట్‌లో యూరోపియన్ల తరపున ఆడాడు. 1926లో ఆర్థర్ గిల్లిగాన్ నేతృత్వంలోని మేరీల్‌బోన్ క్రికెట్ క్లబ్ (MCC) టూరింగ్ జట్టుతో ఆడాడు. 1927, 1928లో అతను సింధ్ టోర్నమెంట్‌లో యూరోపియన్ల తరపున ఆడాడు. 1931లో న్యూజిలాండ్‌తో జరిగిన మ్యాచ్‌లో డెర్బీషైర్ తరపున ఆడినప్పుడు అతను ఇంగ్లాండ్‌లో ఉన్నాడు. 1936 లో కెంట్‌తో జరిగిన ఛాంపియన్‌షిప్ విజేత సీజన్‌లో అతను మళ్ళీ డెర్బీషైర్ తరపున ఆడాడు.

వాకర్ ఒక కుడిచేతి వాటం బ్యాట్స్‌మన్, అతను 4 ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్‌లలో 6 ఇన్నింగ్స్‌లు ఆడాడు. అతని అత్యధిక స్కోరు 18, అతని సగటు 8. అతను కుడిచేతి మీడియం పేస్ బౌలర్, 38.5 సగటుతో 2 వికెట్లు తీసుకున్నాడు.

వాకర్ రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంలో సేవలను పొందాడు. 1942 ఏప్రిల్ నుండి జూన్ వరకు 113 పదాతిదళ బ్రిగేడ్‌కు బ్రిగేడియర్ అయ్యాడు.

వాకర్ 65 సంవత్సరాల వయసులో యార్క్‌షైర్‌లోని షెఫీల్డ్‌లో మరణించాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు

* రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం యొక్క జనరల్స్
వర్గం:ఇంగ్లాండు క్రికెట్ క్రీడాకారులు
వర్గం:1960 మరణాలు
వర్గం:1895 జననాలు
కృష్ణా జిల్లాలోని జమీందారీ ఎస్టేట్ల జాబితా

మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ చరిత్రలో కృష్ణా జిల్లా జమీందార్లకు ముఖ్యమైన స్థానం ఉంది. కృష్ణా జిల్లాలో నూజివీడు సంస్థానం, చింతలపాటి వంటు, దేవరకోట, రేపల్లే, వల్లూర్ మొదలైన కొన్ని పెద్ద జమీందారీ సంస్థానాలు ఉన్నాయి, ఇవి విస్తృతమైన, అధిక సంపన్న సంస్థానాలుగా గుర్తింపు పొందాయి.

## శాశ్వత పరిష్కారం
బ్రిటిష్ వారు 1802లో నిజాం, స్థానిక పాలీగార్లు, జమీందార్లతో అప్పటి పరిస్థితులలో ఉన్న సమస్యలను పరిష్కరించుకున్న తర్వాత, వారు శాశ్వత స్థిరనివాసం ఏర్పరచుకున్నారు, దీనిలో వారు ఏటా ప్రభుత్వ పెస్కాష్ చెల్లించడానికి సనాద్‌లను జారీ చేశారు. ఈ జిల్లాలో చాలా మంది పురాతన జమీందారీలు ఉన్నారు. కొత్తగా ఏర్పడినప్పటికీ వారిలో అత్యంత ప్రభావవంతమైన జమీందార్లు ఉన్నారు. చార్లెస్ డోనాల్డ్ మాక్లీన్ మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీలోని జమీందారీల గురించి సర్వే చేసినప్పుడు, అతను జిల్లాలోని 34 జమీందారీలను ప్రస్తావించాడు.వారి వివరాలు దిగున పట్టికలో వివరించబడ్డాయి.:

## తరువాత
1877 తరువాత కొన్ని సంవత్సరాలకు గోదావరి జిల్లా నుండి మరికొన్ని గ్రామాలు, సంస్థానాలు కృష్ణా జిల్లాలో విలీనం చేయబడ్డాయి. సంస్థానాలు కూడా ఉపవిభజన చేయబడ్డాయి. కొన్నింటిని ఒక జమీందారు నుండి మరొక జమీందారుకు బదిలీ చేశారు.

## భారీ జమీందారీలు

* బంగనపల్లి రాష్ట్రం కృష్ణా జిల్లాలో ఉన్న మసులిపటం (ఇప్పటి మచిలీపట్నం) నవాబు శాఖ.
* నూజివీడు సంస్థానంలో సమారు 288 గ్రామాలతో ఉన్న 18 పరగణాలు ఉన్నాయి.
* వాసిరెడ్డి కుటుంబం ఒకప్పుడు 530 గ్రామాలు మొదలైన ప్రాంతాలను పరిపాలించింది.

## మరింత చదవండి
మూలం: మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీలోని కి్ష్ట్నా (ఇప్పటి కృష్ణా జిల్లా) జిల్లా మాన్యువల్ కృష్ణా జిల్లాలోని 15 ప్రభావవంతమైన కుటుంబాల వంశావళిని అందించింది. దీనిని 1883 సంవత్సరంలో మెకెంజీ, గోర్డాన్ వారి గ్రంధాలలో  ప్రచురించారు. 

## ప్రస్తావనలు

వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ చరిత్ర
వర్గం:మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ
వర్గం:జమీందారీ ఎస్టేట్లు
వర్గం:సంస్థానాధీశులు