ఎడిత్ జానకి అమ్మాల్

## ఎడవలత్ జానకి అమ్మల్

thumb|కుడి|Janaki Ammal
ఎడవలత్ జానకి అమ్మల్ ఒక ప్రముఖ భారతీయ శాస్త్రవేత్త. ఆమె వృక్షశాస్త్రం, జన్యుపరమైన శాస్త్రం, సైటోజెనెటిక్స్ వంటి రంగాల్లో భారతదేశానికి గొప్ప సేవలు అందించారు. ఆమె భారతదేశపు తొలి మహిళా శాస్త్రవేత్తలలో ఒకరు, ప్రపంచ శాస్త్రీయ రంగంలో భారత మహిళల ప్రతిభను చాటిన తొలి శాస్త్రజ్ఞులలో ఒకరు. ఆమె చేసిన పరిశోధనలు భారత వ్యవసాయ రంగానికి బలమైన మార్గదర్శకంగా నిలిచాయి. ముఖ్యంగా చెక్కరగడ్డ పరిశోధనల్లో ఆమె చేసిన కృషి గుర్తింపు పొందింది. ఆమె 1977లో భారత ప్రభుత్వం నుండి పద్మశ్రీ పురస్కారాన్ని అందుకున్నారు.

## బాల్యం మరియు విద్య

ఎడవలత్ జానకి అమ్మల్ 1897 నవంబరు 4న కేరళలోని తలస్సేరి అనే పట్టణంలో జన్మించారు. ఆమె ఒక ఆధునిక ఆలోచనలతో ఉన్న కుటుంబంలో పెరిగారు. చిన్నతనం నుంచే చదువుపై ఆసక్తి కలిగి ఉండే ఆమె, సాంప్రదాయ బంధాలను తుంచుకొని శాస్త్రరంగాన్ని తన జీవిత మార్గంగా ఎంచుకున్నారు. మొదట ఆమె చెన్నైలోని క్వీన్స్ మేరీ కాలేజీలో విద్యాభ్యాసం ప్రారంభించారు. ఆపై మద్రాస్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి వృక్ష శాస్త్రంలో పట్టభద్రుడయ్యారు.

ఆమె విద్యార్హతల ఆధారంగా విదేశాల్లో విద్యను కొనసాగించారు. ఆమె స్కాట్లాండ్‌లోని మిచిగాన్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి పీహెచ్.డి పట్టా పొందిన తొలి భారతీయురాలిగా గుర్తించబడినారు. ఆమె వృక్షాల జన్యుపరమైన నిర్మాణం మీద పరిశోధన చేశారు. ఆమె విద్యార్హతలతో పాటు కఠినమైన సాధన, సమర్పణ, నిష్ఠ – ఇవన్నీ ఆమెను ఒక అత్యుత్తమ శాస్త్రవేత్తగా తీర్చిదిద్దాయి.

## శాస్త్రీయ పరిశోధనలు

జానకి అమ్మల్ పరిశోధనలు భారతీయ వ్యవసాయ రంగానికి ఎనలేని దోహదం చేశాయి. ఆమె ప్రధానంగా చెక్కరగడ్డల వృద్ధి, వాటి జన్యుపరమైన నిర్మాణం మీద విస్తృత పరిశోధనలు చేశారు. ఆమె కొత్త రకాల చెక్కరగడ్డ జాతులను అభివృద్ధి చేశారు, ఇవి అధిక ఉత్పత్తి సామర్థ్యం కలిగి ఉండేవి. అంతేగాక, ఆమె అనేక ఔషధ మొక్కలపై కూడా శాస్త్రీయ విశ్లేషణ చేశారు.

ఆమె పరిశోధనలు భారత్‌లోనే కాకుండా ప్రపంచంలోని పలు దేశాలలో గుర్తింపు పొందాయి. బొంబాయి, లాహోర్, మద్రాస్ వంటి నగరాల్లోని విశ్వవిద్యాలయాలలో గౌరవ ఉపాధ్యాయురాలిగా సేవలందించారు. ఆమె పరిశోధన పత్రాలు ఆంగ్లంలో ప్రచురించబడ్డాయి, కానీ వాటి మూలం భారతదేశ వనసంపద మీద ఆధారపడి ఉండేది.

## ప్రభుత్వ సేవలు

ఆమె భారత ప్రభుత్వ పర్యావరణ శాఖలో కీలక పదవుల్లో పని చేశారు. ముఖ్యంగా వన్యప్రాణుల సంరక్షణ, ప్రకృతి పరిరక్షణ రంగాల్లో ఆమె చేసిన కృషి అపూర్వం. ఆమె హిమాలయన్ ఆర్గానిక్ వృక్ష సంపదపై ప్రత్యేక అధ్యయనాలు చేశారు. ఆమె సలహాల మేరకు పలు వృక్ష జాతులు పరిరక్షించబడ్డాయి.

భారత ప్రభుత్వం ఆమెను కేంద్ర బృందాల్లో సభ్యురాలిగా నియమించింది. ఆమె సూచనల ఆధారంగా పలు వ్యావహారిక విధానాలు రూపొందించబడ్డాయి. ఈ విధంగా ఆమె ఒక శాస్త్రవేత్తగానే కాక, ప్రభుత్వ యంత్రాంగానికి దిశానిర్దేశకురాలిగా కూడా పనిచేశారు.

## మహిళా శాస్త్రవేత్తగా ప్రేరణ

ఆమె జీవిత ప్రయాణం ఎంతోమంది మహిళలకు ప్రేరణగా నిలిచింది. ఆమె ఆధునిక శాస్త్రరంగంలో మహిళలు కూడా పెద్ద పాత్ర వహించగలరనే సందేశాన్ని ఇచ్చారు. ఆమె చేసిన కృషి, విద్యలో ఉన్న కృషి, ఆత్మవిశ్వాసం, నిశ్చయంతో నిండి ఉన్న జీవితం భారతీయ మహిళల కోసం ఒక మార్గదర్శకంగా మారింది.

ఆమె సాధించిన విజయాలు ఎంతోమంది యువతులలో శాస్త్రవేత్తలవ్వాలనే ఆకాంక్షను పుట్టించాయి. ఆమె తన జీవితాంతం మహిళల విద్యకు ప్రాధాన్యతనిచ్చారు. ఆమె ఎక్కడ చదువుకున్నా, పనిచేసినా, తానొక భారతీయురాలననే గౌరవాన్ని నిలుపుకున్నారు.

## మరణం మరియు వారసత్వం

ఎడవలత్ జానకి అమ్మల్ 1984 ఫిబ్రవరి 7న చనిపోయారు. ఆమె మరణం భారత శాస్త్రరంగానికి పెద్ద నష్టం. ఆమె జీవితం, కృషి, ఆవిష్కరణలు సతత స్మరణీయంగా నిలిచిపోయాయి. ఆమె పేరిట పలు వృక్ష శాస్త్ర పీఠాలు నెలకొల్పబడ్డాయి. ఆమె పరిశోధనలు నేటికీ పాఠ్యాంశాల్లో భాగంగా ఉన్నాయి.

ఆమె పేరును చరిత్రలో చెరగని అక్షరాలతో లిఖించారు. ఆమె సాధించిన విజయం, సమర్పణ, నిబద్ధత తదుపరి తరాలకు స్ఫూర్తిదాయకంగా ఉంటుంది.

## గౌరవాలు

* పద్మశ్రీ అవార్డు  
* భారత ప్రభుత్వ శాస్త్ర సలహా బోర్డు సభ్యత్వం  
* పలు విశ్వవిద్యాలయాల నుండి గౌరవ డాక్టరేట్‌లు  
* వృక్ష శాస్త్ర పరిధిలో అంతర్జాతీయ స్థాయిలో గుర్తింపు

## జ్ఞాపకార్థంగా

ఎడవలత్ జానకి అమ్మల్ పేరిట ఢిల్లీలోని వృక్ష పరిశోధనా సంస్థలో ఒక స్మారక విభాగం ఏర్పాటు చేశారు. ఆమె పేరుతో పలు కార్యక్రమాలు, ప్రదర్శనలు నిర్వహించబడ్డాయి. శాస్త్రరంగంలో మహిళల ప్రాధాన్యం గురించి చెప్పేటప్పుడు జానకి అమ్మల్ పేరు తప్పనిసరిగా ఉటంకించబడుతుంది.

వర్గం:భారతీయ శాస్త్రవేత్తలు  
వర్గం:పద్మశ్రీ అవార్డు గ్రహీతలు  
వర్గం:1897 జననాలు  
వర్గం:1984 మరణాలు  
వర్గం:భారతీయ మహిళా శాస్త్రవేత్తలు