కనకాచలపతి దేవాలయం (కనకగిరి)

**కనకచలపతి ఆలయం** విష్ణు అంకితం చేయబడిన 16వ శతాబ్దపు హిందూ దేవాలయం. ఇది భారతదేశంలోని కర్ణాటక రాష్ట్రం కొప్పల్ జిల్లా గంగావతి తాలూకా కనకగిరి పట్టణంలో ఉంది. పురాతన కాలంలో "స్వర్ణగిరి" (లిట్, "హిల్ ఆఫ్ గోల్డ్") గా పిలువబడే కనకగిరి జిల్లా ప్రధాన కార్యాలయమైన కొప్పల్ నగరం నుండి 3 కి. మీ. ల దూరంలో, బెంగళూరు నగరానికి ఉత్తరాన 380 కి. మీ దూరంలో బెలగావి నగరానికి తూర్పున 200 కి. మీ ల దూరంలో ఉంది. 

కనకగిరి దాని ప్రస్తుత పేరును అక్కడ తపస్సు చేసిన హిందూ సాధువు కనక ముని నుండి పొందింది. అశోక చక్రవర్తి పాలన (క్రీ. పూ. 3వ సెన్యూట్రీ) నుండి సమీపంలోని పాల్కిగుండు, గావిమాతా గ్రామాల వద్ద రెండు శాసనాలు కనుగొనబడినందున పురాతన శాసనాలలో *కోపానా* అని పిలువబడే చారిత్రాత్మకంగా ముఖ్యమైన కొప్పల్ నగరానికి కూడా పురావస్తు ప్రాముఖ్యత ఉంది. కొప్పల్ దక్షిణ వైస్రాయల్టీగా ఉన్న ఈ ప్రాంతంపై మౌర్య సామ్రాజ్య పాలన ముగిసిన తరువాత, కొప్పల్ దక్కన్ లోని ప్రముఖ రాజవంశాల చేతుల్లోకి వెళ్ళింది, శాతవాహన రాజవంశం, పశ్చిమ గంగా రాజవంశం. మొట్టమొదట అందుబాటులో ఉన్న కన్నడ క్లాసిక్, రాజు నృపతుంగ అమోఘవర్ష I (AD)  కవిరాజమార్గ, కవిత మహా కోపనా నగర వాక్యంలో కొప్పల్ గురించి ప్రస్తావించింది. 

విజయనగరం యుగం ద్రావిడ వాస్తుశిల్పానికి కనకచలపతి ఆలయం ఒక ఉదాహరణ. ఇది ఆర్కియాలజికల్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా కర్ణాటక రాష్ట్ర విభాగం క్రింద ఉన్న రక్షిత స్మారక చిహ్నం.  ఈ ఆలయాన్ని పాలక సామంత *పాలియాగర్* (నాయక లేదా భూస్వామ్య ప్రభువు) నిర్మించారు. ఈ ఆలయ సముదాయం విశాలమైన మందిరాలు (*మంటప* భారీ *యాలి* స్తంభాలతో కూడిన పెద్దది. అక్కడ మూడు బాగా అమలు చేయబడిన, శ్రేణి *గోపురాలు* (ప్రవేశ ద్వారం మీద గోపురం) అనేక ప్రవేశ ద్వారాలపై ఉన్నాయి. ఆలయంలోని శిల్పాలలో చెక్క స్తంభాలలోని పౌరాణిక బొమ్మలు నల్ల రాతిలో ఉన్న రాజులు రాణుల శిల్పాలు ఉన్నాయి. ఈ ఆలయ ప్రజాదరణకు స్థానిక సామెత మద్దతు ఇస్తుందిః "కళ్ళు ఉన్నవారు కనకగిరి  కాళ్ళు ఉన్నవారు, హంపి తప్పక చూడాలి", ఇది కనకచలపతి ఆలయం కళ్ళకు ఆనందాన్ని కలిగిస్తుందని ధృవీకరిస్తుంది, అయితే హంపి (యునెస్కో ప్రపంచ వారసత్వం) సమీపంలోని నిర్మాణ అద్భుతాలను ఆస్వాదించడానికి అవిశ్రాంతంగా నడవాలి. ఫిబ్రవరి, మార్చి నెలల్లో, ఫల్గున సీజన్లో, ఈ ఆలయంలో "కనకచలపతి ఫెయిర్" (*జాత్రా*) అనే ప్రసిద్ధ ఉత్సవం జరుగుతుంది.
## చిత్రాలు

File:Kanakagiri Kanakachalapathi temple.jpeg|కనకగిరిలోని కనకాచలపతి దేవాలయం వెనుక నుండి దృశ్యం
File:Kanakachalapathi temple Kanakagiri.jpeg|కనకగిరిలోని కనకాచలపతి దేవాలయం యొక్క విశాలమైన బహిరంగ మంటపం
File:Kanakachalapathi temple at Kanakagiri.jpeg|కనకగిరిలోని కనకాచలపతి దేవాలయంలోని మంటపంపై పైకప్పును అలంకరించిన పైలాస్టర్ బొమ్మలు
File:Kanakagiri Kanakachalapathi temple 5.jpg|కనకగిరిలోని కనకాచలపతి ఆలయ ప్రాంగణం నుండి ప్రధాన ద్వారం పైన ఉన్న గోపురం దృశ్యం.
File:Yali pillars in the Kanakachalapathi temple at Kanakagiri in the Koppal district.JPG|కనకగిరిలోని కనకాచలపతి ఆలయంలో యాలి స్తంభాలు
File:View from the courtyard looking in to the open mantapa of Kanakachalapathi temple at Kanakagiri in the Koppal district.JPG|కనకగిరిలోని కనకచలపతి ఆలయ బహిరంగ మంటపాన్ని చూస్తున్న ప్రాంగణం నుండి దృశ్యం.
File:Large open mantapa with Yali pillars in the Kanakachalapathi temple at Kanakagiri in the Koppal district.JPG|కనకగిరిలోని కనకాచలపతి ఆలయంలో యాలి స్తంభాలతో కూడిన పెద్ద బహిరంగ మంటపం
File:Rear view of the Kanakachalapathi temple at Kanakagiri in the Koppal district.JPG|కనకగిరిలోని కనకాచలపతి దేవాలయం వెనుక దృశ్యం
File:Kannada inscription in the Kanakachalapathi temple at Kanakagiri in the Koppal district.JPG|కనకగిరిలోని కనకాచలపతి ఆలయంలో 16వ శతాబ్దపు కన్నడ శాసనం

## ఇవి కూడా చూడండి
* అనేకధంగావదేశ్వర ఆలయం
* కైలాసనాథర్ దేవాలయం, కాంచీపురం
* కల్లేశ్వర ఆలయం, అంబాలి
* కళ్యాణసుందరేశర్ దేవాలయం, నల్లూరు
* కంపహేశ్వరర్ ఆలయం, తిరుబువనం
* కైలాసనాథర్ ఆలయం, తింగళూరు
* కర్ణాటకలోని విజయనగర కాలం నాటి దేవాలయాల జాబితా
* పశ్చిమ బెంగాల్‌లోని హిందూ దేవాలయాల జాబితా
* యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లోని హిందూ దేవాలయాల జాబితా
* పిండార దేవాలయాల సమూహం
* రామలింగేశ్వర దేవాలయాల సమూహం, అవని

## మూలాలు

వర్గం:హిందూ దేవాలయాలు
వర్గం:శివాలయాలు
వర్గం:కర్ణాటక దేవాలయాలు
వర్గం:కర్ణాటక పర్యాటక ప్రదేశాలు
వర్గం:కర్ణాటక దర్శనీయస్థలాలు
వర్గం:దేవాలయాలు