శ్రీ చక్రపాణి ఆలయం, త్రికరిపూర్

**శ్రీ చక్రపాణి దేవాలయం** అనేది హిందూ దేవాలయం కాగా, ఇది విష్ణుకు అంకితం చేయబడింది. ఈ దేవాలయం భారతదేశంలోని కేరళ రాష్ట్రం, కాసరగోడ్ జిల్లాలోని త్రికారిపూర్ ప్రాంతంలో స్థితిచేసి ఉంది. పురాణ కథనాల ప్రకారం ఈ దేవాలయాన్ని పరశురాముడు నిర్మించాడని చెబుతారు. ఇది కేరళలో చారిత్రక ప్రాధాన్యత కలిగిన దేవాలయాలలో ఒకటిగా కూడా గుర్తించబడింది. ఆలయం ఖచ్చితమైన వయస్సు తెలియకపోయినా, ఇక్కడ ఉన్న తమిళ శాసనాలు ప్రకారం ఈ దేవాలయం మలయాళం సంవత్సరం 410 (క్రీ.శ. 1235)లో పునర్నిర్మించబడినట్లు తెలియజేస్తున్నాయి.

## చారిత్రక ప్రాధాన్యత
ఈ దేవాలయం చారిత్రకంగా ఎంతో ప్రాముఖ్యత గలదిగా భావించబడుతుంది. పరశురాముడు స్వయంగా దీనిని *శత్రు సంహారమూర్తి* (శత్రువులను నాశనం చేసేవాడు) రూపంలో ప్రతిష్ఠించాడని విశ్వాసం ఉంది. టిపూ సుల్తాన్ సైన్యం ఉత్తర మలబార్ ప్రాంతంలో అనేక హిందూ దేవాలయాలను ధ్వంసం చేసినప్పటికీ, ఈ దేవాలయానికి మాత్రం వారి సైన్యం చేరలేకపోయిందని చెబుతారు. పురాణ కథనం ప్రకారం, దేవాలయంపై దాడి చేయడానికి వచ్చిన టిపూ సైన్యాన్ని ఏనుగుల గుంపు తరిమికొట్టినట్లు విశ్వసిస్తారు.

### తమిళ శాసనాలు
గర్భగృహం, ప్రాకారం గోడలపై చెక్కబడిన శాసనాలు తమిళంలో ఉన్నాయి. ఇవి ఒకప్పుడు ఈ ప్రాంతాలలో ప్రధానంగా మాట్లాడబడిన భాష తమిళమేనని స్పష్టంగా సూచిస్తున్నాయి. ఎం.ఆర్. రాఘవ వారియర్ వంటి చరిత్రకారులు, ఆలయంలో కనిపించే 'సంస్కృతీకరించిన' తమిళ లిపి ఉత్తర కేరళలో కూడా వైష్ణవ సంప్రదాయం ఉనికిని సూచిస్తుందని చెబుతున్నారు. ఆలయం ఖచ్చితమైన వయస్సు తెలియకపోయినా, ఇక్కడి శాసనాలు ప్రకారం ఈ దేవాలయం మలయాళం సంవత్సరం 410 (క్రీ.శ. 1235), మకరం 27వ తేదీన పునర్నిర్మించబడినట్లు పేర్కొంటున్నాయి.
## దైవం
ఈ ఆలయం విష్ణువుకు అంకితం చేయబడింది. చేతిలో చక్రాన్ని ధరిస్తాడు అనే అర్థంతో *చక్రపాణి* అనే పేరు విష్ణువుకు మరో నామంగా ఉపయోగించబడుతుంది. నాలుగు భుజాలు కలిగిన విష్ణుమూర్తి విగ్రహాన్ని ఇక్కడ పరశురాముడు ప్రతిష్ఠించాడని విశ్వసిస్తారు. ఇక్కడ ఉపదేవతలుగా గణపతి దేవుడు, వనశాస్తా, దుర్గ ఉన్నారు.

## ఆలయ కుంటలు

పండుగ సందర్భంలో పవిత్ర స్నానాలు నిర్వహించే తామర కుంట ఒక ఎకరం విస్తీర్ణంలో ఉంది. రహదారి తూర్పు వైపున ఉన్న పెద్ద కుంట 90 సెంట్లు విస్తీర్ణంలో ఉంటుంది.

## పురాణ కథలు
### గజేంద్ర మోక్షం
పురాణ కథల ప్రకారం, పాండ్య వంశానికి చెందిన 'ఇంద్రద్యుమ్న' అనే రాజు, మహర్షి అగస్త్యుడు శాపం వల్ల 'గజేంద్ర' అనే ఏనుగుగా మారాడని చెబుతారు. అలాగే దేవతల శాపం వల్ల 'హుహు' అనే గంధర్వుడు మొసలిగా మారాడు. స్నానానికి తామర కుంట (చీర) వద్దకు వచ్చిన గజేంద్రుని కాళ్లను మొసలి కరిచింది. ఒడ్డుకు చేరలేక పోయిన ఏనుగు, కుంటలోని తామర పువ్వును ఎత్తుకుని విష్ణువును ప్రార్థించింది. అప్పుడు గరుడుడుపై ఆసీనుడైన విష్ణువు అక్కడికి వచ్చి తన సుదర్శన చక్రంతో మొసలి తలను కోసి గజేంద్రుని రక్షించాడు. విష్ణువు అనుగ్రహంతో వారిద్దరికీ తక్షణమే మోక్షం లభించిందని నమ్ముతారు. ఈ కథ ఈ ఆలయానికి సంబంధించిన ప్రధాన పురాణగాథ.

ఇక్కడ ప్రార్థించే భక్తులు, సంక్షోభాలు మొసలిలా తమ కాళ్లను కరిచినప్పుడు విష్ణువు రక్షకుడిగా వస్తాడని విశ్వసిస్తారు.
### విల్వమంగళం సంబంధిత పురాణగాథ
ఇక్కడ విల్వమంగళం స్వామి ఈ స్థలంలో గురువాయూరప్పన్ సూచన మేరకు భజనలు నిర్వహించి, మోక్షాన్ని పొందారని కూడా ఒక పురాణగాథ ఉంది.

### పుష్కరిణికి సంబంధించిన నమ్మకాలు
ఆలయ పుష్కరిణికి సంబంధించిన కొన్ని నమ్మకాలు కూడా ఉన్నాయి. ఈ పుష్కరిణినే గజేంద్రుడు మోక్షాన్ని పొందిన స్థలంగా భావిస్తారు. దీనిలో స్నానం చేయడం వల్ల చర్మ వ్యాధులు నయమవుతాయని భక్తులలో విశ్వాసం ఉంది. అందువల్ల ఎంతోమంది ఇందులో పుణ్యస్నానం చేయడానికి ప్రార్థనగా వచ్చి మునుగుతారు.

## స్థానము
శ్రీ చక్రపాణి ఆలయం కాసరగోడ్ జిల్లాలోని త్రికారిపూర్ లో, థంకాయం-ఇలంపచ్చి రహదారి పక్కన ఉంది. ఇది పయ్యన్నూర్ కు సుమారు 5 కి.మీ ఉత్తరంగా, కన్నూర్ జిల్లాలో, త్రికారిపూర్ పట్టణానికి సుమారు 3 కి.మీ దక్షిణంగా ఉంది. సమీప రైల్వే స్టేషన్ త్రికారిపూర్ రైల్వే స్టేషన్ కాగా, సమీప బస్ స్టేషన్ త్రికారిపూర్ బస్ స్టేషన్.

## వార్షిక ఉత్సవం

శ్రీ చక్రపాణి ఆలయంలో ఏడు రోజుల పాటు జరిగే వార్షిక ఉత్సవం మలయాళం నెల మకరం (మార్చి మధ్య – ఏప్రిల్ మధ్య)లో జరుపుకుంటారు. ఈ ఉత్సవం మకరం నెలలో చతయం నక్షత్రం వచ్చే రోజున ప్రారంభమై, మకరం నెలలోని రోహిణి నక్షత్రం రోజున ముగుస్తుంది.

## ప్రస్తుత పరిస్థితులు
కాల ప్రభావం కారణంగా ఆలయం ఎక్కువగా దెబ్బతింది. దాంతో శిథిలావస్థలో ఉన్న ఆలయాన్ని పునర్నిర్మించేందుకు భక్తుల నుండి నిధులు సేకరించారు. ఆలయ గర్భగృహాన్ని 2012లో 10 మిలియన్ రూపాయల వ్యయంతో పునరుద్ధరించారు.

శతాబ్దాల ప్రాచీనమైన ఈ ఆలయ కుంట, వేసవిలో కూడా ఎండిపోకుండా ఉండే ప్రత్యేకత ఉంది. అయితే ప్రస్తుతం అది సంరక్షణ లేకపోవడం వల్ల క్షీణిస్తోంది. పాత రాతి మెట్లు విరిగి నాశనమవుతున్నాయి. నాలుగు వైపులా జరిగిన భూస్కలనాల కారణంగా కుంట విస్తీర్ణం బాగా తగ్గిపోయింది.

## మూలాలు

వర్గం:కేరళలోని విష్ణు ఆలయాలు

వర్గం:కేరళ పర్యాటక ప్రదేశాలు
వర్గం:కేరళ పుణ్యక్షేత్రాలు
వర్గం:విష్ణు దేవాలయాలు