నాగాయతిప్ప

**నాగాయతిప్ప**, కృష్ణా జిల్లా, మోపిదేవి మండలానికి చెందిన గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన మోపిదేవి నుండి 2 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన మచిలీపట్నం నుండి 33 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 531 ఇళ్లతో, 1643 జనాభాతో 235 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 857, ఆడవారి సంఖ్య 786. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 237 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 15. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 589762.

## విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు మోపిదేవిలో ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల చల్లపల్లిలో ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల విజయవాడలోను, పాలీటెక్నిక్ మచిలీపట్నంలోనూ ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం మచిలీపట్నంలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయవాడ లోనూ ఉన్నాయి.

## వైద్య సౌకర్యం

### ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
నాగాయతిప్పలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.

ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. డిస్పెన్సరీ గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

### ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. డిగ్రీ లేని డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.

## తాగు నీరు
గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.

## పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

## సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
నాగాయతిప్పలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.

గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.

జాతీయ రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.

## మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.

## ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

## విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 14 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

## భూమి వినియోగం
నాగాయతిప్పలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:

* వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 61 హెక్టార్లు
* శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 4 హెక్టార్లు
* తోటలు మొదలైనవి సాగవుతున్న భూమి: 7 హెక్టార్లు
* వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 7 హెక్టార్లు
* సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 3 హెక్టార్లు
* నికరంగా విత్తిన భూమి: 150 హెక్టార్లు
* నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 33 హెక్టార్లు
* వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 120 హెక్టార్లు

## నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
నాగాయతిప్పలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.

* కాలువలు: 1 హెక్టార్లు
* బావులు/బోరు బావులు: 61 హెక్టార్లు
* చెరువులు: 57 హెక్టార్లు

## ఉత్పత్తి
నాగాయతిప్పలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

### ప్రధాన పంటలు
కూరగాయలు, చెరకు

## గ్రామానికి రవాణా సౌకర్యాలు
మోపిదేవి, అవనిగడ్డ నుండి రోడ్డురవాణా సౌకర్యం ఉంది. రైల్వేస్టేషన్; విజయవాడ 64 కి.మీ

## గ్రామంలో విద్యా సౌకర్యాలు
మండల పరిషత్తు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల.
## గ్రామంలో మౌలిక వసతులు
పాలశీతలీకరణ కేంద్రo:- ఈ గ్రామంలో కృష్ణా మిల్క్ యూనియన్ ఆధ్వర్యంలో నూతనంగా నెలకొల్పిన పాలశీతలీకరణ కేంద్రాన్ని, 2016, ఫిబ్రవరి-13న ప్రారంభించారు. ఈ కేంద్రంలో ఒక రోజుకి ఒక వేయి లీటర్ల పాలను శీతలీకరణ చేయవచ్చు. [6]
## గ్రామ పంచాయతీ
పోచిగానిలంక, నాగాయితిప్ప గ్రామ పంచాయతీ పరిధిలోని ఒక శివారు గ్రామం.

2013, జూలైలో నాగాయితిప్ప గ్రామ పంచాయతీకి నిర్వహించిన ఎన్నికలలో వేములపల్లి రవిచంద్ర సర్పంచిగా ఎన్నికైనాడు. అనంతరం ఇతను మోపిదేవి మండల సర్పంచిల సంఘం అధ్యక్షులుగా ఎన్నికైనాడు. [3]&[4]

## దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు
### శ్రీ అంకమ్మ తల్లి ఆలయం
ఈ గ్రామంలో **గరికపాటి** వంశస్థుల ఇలవేలుపు అయిన శ్రీ అంకమ్మ తల్లి వార్షిక జాతర మహోత్సవాలు, 2016, మే-21వ తేదీ శనివారం, వైశాఖ పౌర్ణమినాడు ప్రారంభమైనవి. అమ్మవార్ని మేళతాళాలతో కృష్ణానది వద్దకు తీసుకొని వచ్చి, పుణ్యస్నానాలు ఆచరింపజేసినారు. సుదూర ప్రాంతాల నుండి తరలి వచ్చిన సుమారు 500 మంది గరికపాటి వంశస్థులు, ఈ సందర్భంగా, కృష్ణా నదిలో పుణ్యస్నానాలు ఆచరించారు. అనంతరం అమ్మవారిని గ్రామంలోని ఇంటింటికీ తీసికొని వచ్చి మంగళ హారతులందించారు. [7]
### శ్రీ ఆదిపేరంటాలమ్మ తల్లి ఆలయం
ఈ ఆలయంలో అమ్మవారి వార్షిక జాతర మహోత్సవం, 2017, మే-7వతేదీ ఆదివారంవారంనాడు వైభవంగా నిర్వహించెదరు. ఈ జాతరలో భాగంగా అమ్మవారు రెండురోజులపాటు గ్రామంలో ఇంటింటికీ తిరిగి గ్రామస్థుల నుండి పూజలందుకున్నది. అనంతరం ఆలయ ప్రవేశం కల్పించారు. భక్తులు నైవేద్యాలు సమర్పించి, మొక్కుబడులు తీర్చుకున్నారు. [8]

## గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులు
వ్యవసాయం, వ్యవసాయాదారిత వృత్తులు

## గ్రామ ప్రముఖులు
(1) ఈ గ్రామవాసులయిన శ్రీ చలసాని వెంకట సుబ్బారావు గారు ఉపాధ్యాయులు, హేతువాద కవితలూ, పుస్తకాల రచయిత. ఆయన రచించిన "భగవతీగీత" అను పుస్తకం సాహితీ విమర్శకుల ప్రశంసలనందుకుంది. ఆయన ఆగష్టు 13, 2013 నాడు మేడ్చెల్ లో అనారోగ్యంతో మృతిచెందినారు. మరణానంతరం ఆయన నేత్రాలను హైదరాబాదులోని యల్.వీ.ప్రసాద్ కంటి ఆసుపత్రికీ, శరీరాన్ని పరిశోధనలకోసం హైదరాబాదులోని మల్లారెడ్డి వైద్యకళాశాలకూ దానం చేశారు. [2]
## గ్రామ విశేషాలు
ఘంటసాల కృషి విఙాన కేంద్ర శాస్త్రజ్ఞులు, శైలజ, శ్రీలతాహర్షవ్ర్ధన్ లు, నాగాయతిప్ప గ్రామాన్ని దత్తత తీసుకొని, రైతులకు అన్న వేళలా అందుబాటులో ఉంటూ, సూచనలు, సలహాలు అందించుటకు ముందుకు వచ్చారు. [5]

## గణాంకాలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 1795. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 890, స్త్రీల సంఖ్య 905, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 504 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణం 235 హెక్టారులు.
## మూలాలు


## వెలుపలి లింకులు
[2] ఈనాడు కృష్ణా; 2013, ఆగష్టు-15; 6వపేజీ.
[3] ఈనాడు కృష్ణా/అవనిగడ్డ, 2013, ఆగష్టు-4; 1వపేజీ. 
[4] ఈనాడు కృష్ణా/అవనిగడ్డ, 2013, అక్టోబరు-23; 1వపేజీ.
[5] ఈనాడు అమరావతి; 2015, డిసెంబరు-19; 40వపేజీ. 
[6] ఈనాడు అమరావతి/అవనిగడ్డ; 2016, ఫిబ్రవరి-12; 2వపేజీ.
[7] ఈనాడు అమరావతి/అవనిగడ్డ; 2016, మే-22; 2వపేజీ. 
[8] ఈనాడు అమరావతి/అవనిగడ్డ; 2017, మే-8; 3వపేజీ.