మొగరాల

**మొగరాల** తిరుపతి జిల్లా, పాకాల మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన పాకాల నుండి 12 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన చిత్తూరు నుండి 35 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 949 ఇళ్లతో, 3606 జనాభాతో 1194 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1765, ఆడవారి సంఖ్య 1841. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 659 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 179. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 596191.

ఇక్కడి ర్తెతులు ముఖ్యంగా మామిడి, చెరకు మీద ఆధారపడ్డ వారు. ఊరి చుట్టుపక్కల మామిడి, చెరకు, శెనగ పంట పండిస్తారు. మార్చి నుంచి జూన్ వరకు మామిడి దిగుబడి జరుగుతుంది. ఇక్కడికి 3 కిలోమీటర్ల దూరంలో దామల్చెరువులో మామిడి క్రయవిక్రయాలు, ఏగుమతులు, ఫలరసాల పరిశ్రమలకు తరలిస్తారు. ఈ ఊరి చుట్టుప్రక్కల 15 కి.మీ దూరంలో సుమారు 6 ఫలరసాల పరిశ్రమలు ఉన్నాయి. రాష్ట్రంలో అతి పెద్ద 2వ మామిడి మార్కెట్ గా నిలిచింది. ఈ గ్రామం సముద్ర మట్టానికి 371 మీటర్లు ఎత్తులో ఉంది.

## గ్రామజనాభా
2001 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామ జనాభా - మొత్తం 	3,453 - పురుషులు 	1,687- స్త్రీల 	 1,766 - గృహాల సంఖ్య 	 821 విస్తీర్ణం 1194 హెక్టార్లు.

## సమీప గ్రామాలు
గ్రామాలు. దామలచెరువు 3 కి.మీ. పెద్దరామాపురం 5 కి.మీ. కావేటిగారి పల్లి 5 కి.మీ. గోర్పాడు 6 కి.మీ. రాయవారిపల్లె కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
## విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఐదు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి వల్లివేడులో ఉంది. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్/ సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం పాకాలలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల బి.కొత్తకోట లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల తిరుపతి లోనూ, పాలీటెక్నిక్‌ చంద్రగిరి లోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల చిత్తూరులోనూ ఉన్నాయి.

## వైద్య సౌకర్యం
### ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
మొగరాలలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. 
### ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలోఒక ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం ఉంది. ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీలు చదివిన డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.

## తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు సరఫరా అవుతోంది. 
గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. 
బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. 
## పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు. 
## సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

## మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. 
## ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

## విశేషాలు
thumb|కుడి|మొగరాల గ్రామంలో మహాభారతం జరిగే మైదానం
*చిత్తూరు జిల్లా రాష్ట్రం లోనే మహభారత హరికథలకు ప్రసిధ్ది. ఈ ఊరిలో ప్రతి సంవత్సరం 18 దినములు మహాభారత యజ్ఞము (హరికథ) జరుగుతుంది. ఇది చూడడానికి మండలంలో ఉన్న ప్రతి ఒక్కరు ఉత్సాహం చూపుతారు. ప్రతి దినము పగలు మహాభారత హరికథ, రాత్రి నాటికలు జరుపుతారు. 18 దినములలో కళ్యాణమహొత్సవము దినము చూడడానికి చాలా చక్కగా ఉంటుంది.
*ఈ ఊరి గుడిలో విఘ్నములను తొలగించే వినాయకస్వామి మూలవిరాట్టుగా నెలకొని ఉన్నాడు. అక్కడే వినాయకుని సొదరుడు సుబ్రమణ్యస్వామి, సమస్త విశ్వమునకు తల్లి అయినటువంటి రాజరాజెశ్వరీ మాత, షిర్డీ సాయి ప్రతిరూపములను శాస్త్రముల ననుసరించి ప్రతిష్ఠ్రించారు.
*ఈ గ్రామంలో 10వ తరగతి వరకు పాఠశాల సౌకర్యము ఉంది. ప్రస్తుతము పేద విద్యార్థులకు, పూర్వపు విద్యార్థులు ఒక సంఘంగా ఏర్పడి ఆర్థిక సహాయము చేస్తున్నారు.
thumb|కుడి|మొగరాల గ్రామంలో హరికథ చెపుతున్న కళాకారిణి

## ప్రముఖులు
*మధురాంతకం రాజారాం 
## విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు. 
## భూమి వినియోగం
మొగరాలలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
* వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 54 హెక్టార్లు
* వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 120 హెక్టార్లు
* శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 104 హెక్టార్లు
* తోటలు మొదలైనవి సాగవుతున్న భూమి: 46 హెక్టార్లు
* వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 171 హెక్టార్లు
* సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 110 హెక్టార్లు
* బంజరు భూమి: 55 హెక్టార్లు
* నికరంగా విత్తిన భూమి: 531 హెక్టార్లు
* నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 630 హెక్టార్లు
* వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 67 హెక్టార్లు
## నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
మొగరాలలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.
* బావులు/బోరు బావులు: 67 హెక్టార్లు
## ఉత్పత్తి
మొగరాలలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
### ప్రధాన పంటలు
చెరకు
### పారిశ్రామిక ఉత్పత్తులు
బెల్లం, బీడీలు
## దర్శనీయ ప్రదేశాలు/ దేవాలయాలు
ఈగ్రామంలో వినాయకుని చిన్న ఆలయం ఉంది. సంవత్సరానికొక సారి జరిగే మహా భారత నాటకోత్సవాలు ఈ గ్రామ ప్రత్యేకత.
## ప్రధాన వృత్తులు
గ్రామంలోని ప్రజల ప్రధాన వృత్తి వ్యవసాయము,
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు