గ్యోంగ్ లా

**గ్యోంగ్ లా** అనేది విస్తారమైన సియాచిన్ గ్లేసియర్‌కు నైరుతి దిశలో సాల్టోరో రిడ్జ్‌పై ఉన్న ఒక పర్వత మార్గం. ఇది, భారత పాకిస్తాన్ల మధ్య 1972 లో నియంత్రణ రేఖ ముగింపును నిర్వచించిన మ్యాప్ పాయింట్ NJ9842 కి ఉత్తరాన దాదాపు  దూరాన ఉంది. పశ్చిమాన, చుమిక్ గ్లేసియర్ వెంబడి ఉన్న ప్రాంతం పాకిస్తాన్  నియంత్రణలో ఉండగా, గ్యోంగ్ లా ప్రాంతం 1989 నుండి భారతదేశ నియంత్రణలో ఉంది. 2013, 2016 నాటి Google Earth చిత్రాలలో 100 మీటర్ల తూర్పు, 670 మీటర్ల ఈశాన్య 2.7 కి.మీ. తూర్పు-ఈశాన్యంగా డజన్ల కొద్దీ భారతీయ సైనిక గుడారాలు, ఇతర పరికరాలు కనిపిస్తాయి. ఈ ప్రదేశాల నుండి గ్యోంగ్ లా వరకు వాహనాల గుర్తులు స్పష్టంగ కనిపిస్తాయి.

## నేపథ్యం
[కుడి|thumb|346x346px|ఇండో-పాకిస్తాన్ పరస్పరం అంగీకరించిన వివాదరహిత ''"అంతర్జాతీయ సరిహద్దు"'' (IB) నల్ల రేఖ. ఇండో-పాకిస్తానీ ''"నియంత్రణ రేఖ"'' (LoC) ఉత్తర పశ్చిమాలలో నల్ల చుక్కల రేఖ. ఇండో-చైనా ''"వాస్తవాధీన రేఖ"'' (LAC ) తూర్పున నల్ల చుక్కల రేఖ. ఉత్తరాన సియాచిన్ మీదుగా ఇండో-పాకిస్తానీ రేఖ ''"వాస్తవ క్షేత్ర స్థితి రేఖ"'' (AGPL). ఆకుపచ్చ రంగులో చూపిన ప్రాంతాలు రెండూ పాకిస్తాన్-ఆక్రమిత ప్రాంతాలు: ఉత్తరాన గిల్గిత్-బల్టిస్తాన్, దక్షిణాన ఆజాద్ కాశ్మీర్. నారింజ రంగులో చూపబడిన ప్రాంతం జమ్మూ కాశ్మీర్, లడఖ్‌లు తూర్పున ఐమూలగా పట్టీలు గీసిన ప్రాంతం అక్సాయ్ చిన్ అని పిలువబడే చైనా ఆక్రమిత ప్రాంతం. ఉత్తరాన, ''"పాకిస్తాన్ చైనాకు అప్పగించిన భారత భూభాగాలు"''  షక్స్‌గామ్ ([ట్రాన్స్-కారకోరం ట్రాక్ట్).]]

## భారత పాక్ ఘర్షణలు
1984 లో ఆపరేషన్ మేఘదూత్ సమయంలో, సమీపంలోని సియా లా, బిలాఫోండ్ లాలతో పాటు గ్యోంగ్ లా వద్ద సైనిక చర్య జరిగింది. 1989 నుండి గ్యోంగ్ లా, గ్యోంగ్ కాంగ్రీలను పాకిస్తాన్ దళాలు నియంత్రిస్తున్నాయి. గ్యోంగ్ కాంగ్రీ ద్వారా గోమా బేస్ వరకు పాకిస్తాన్ రహదారిని అభివృద్ధి చేసింది. 

1989 మార్చిలో భారత సైన్యం చేపట్టిన ఆపరేషన్ ఐబెక్స్‌లో చుమిక్ గ్లేసియర్‌కు అభిముఖంగా ఉన్న పాకిస్తాన్ పోస్ట్‌ను స్వాధీనం చేసుకునేందుకు ప్రయత్నించింది. ఆపరేషన్ విజయవంతం కాలేదు, పాకిస్తానీ దళాలు ఇప్పటికీ తమ స్థానాల నుండి ఉన్నాయి. బ్రిగ్ RK నానావతి నేతృత్వం లోని భారత సైన్యం చుమిక్ గ్లేసియర్‌పై పాకిస్తానీ స్థావరమైన కౌసర్ స్థావరంపై ఫిరంగి దాడి చేసి, దాన్ని ధ్వంసం చేసారు. పాకిస్తానీ దళాలు గ్యోంగ్ లాకు పశ్చిమాన ఉన్న వారి చుమిక్ పోస్టులను ఖాళీ చేసి వెనుదిరగడంతో ఆపరేషన్ ఐబెక్స్ ముగిసింది. ఇప్పటికీ చుమిక్ గ్లేసియర్ చుమిక్ కాంగ్రీలలో పాకిస్తాన్ సైనికులు ఉన్నారు. చుమిక్ కాంగ్రీ గయారీ క్యాంపులో ఉంది.

1999 జూన్‌లో కార్గిల్ యుద్ధ సమయంలో, బ్రిగేడియర్ పిసి కటోచ్, కల్నల్ కొన్సామ్ హిమాలయ సింగ్ నేతృత్వంలోని భారత సైన్యం పాయింట్ 5770 ను (దీనిని గతంలో పాకిస్తానీయులు చీమా టాప్ & బిలాల్ టాప్ అనేవారు) పాకిస్తాన్ దళాల నుండి స్వాధీనం చేసుకుంది. ఆ తరువాత దీనిని నవదీప్ టాప్ గా పేరు మార్చారు. పాయింట్ 5770ని భారత్ స్వాధీనం చేసుకున్న సమయంలో, పాకిస్తానీ స్పెషల్ సర్వీస్ గ్రూప్‌కు చెందిన కెప్టెన్ తైమూర్ మాలిక్, మరికొందరు పాకిస్తాన్ సైనికులు మరణించారు. అంతకు ముందు జరిగిన కార్గిల్ యుద్ధంలో తమ సైనికుల పాత్రను పాకిస్తాన్ ఖండించింది. తమ సైనికుల మృతదేహాలను తీసుకోడానికి నిరాకరించింది. అయితే, తరువాత తైమూర్ మాలిక్ తాత, తన మనవడి మృతదేహాన్ని తిరిగి ఇవ్వమని లండన్లోని భారత హైకమిషన్ (ఐహెచ్సి) కు వ్యక్తిగతంగా విజ్ఞప్తి చేయగా, ఈ అభ్యర్థనను భారత ఆర్మీ స్టాఫ్ చీఫ్ జనరల్ మాలిక్ జనరల్ వేద్ ప్రకాష్ మాలిక్‌కు పంపారు. ఆయన మృతదేహాలను వెలికితీయించి, పాకిస్తాన్‌కు పంపించారు.

## ఇవి కూడా చూడండి

; సరిహద్దులు

* అసలైన గ్రౌండ్ పొజిషన్ లైన్ (AGPL)
* భారతదేశం-పాకిస్తాన్ అంతర్జాతీయ సరిహద్దు (IB)
* నియంత్రణ రేఖ (LoC)
* వాస్తవ నియంత్రణ రేఖ (LAC)
* సర్ క్రీక్ (SC)
* భారతదేశ సరిహద్దులు

; వివాదాలు

* కాశ్మీర్ వివాదం
* సియాచిన్ వివాదం
* చైనా-భారత వివాదం
* ట్రాన్స్-కారకోరం ట్రాక్ట్

## మూలాలు

వర్గం:Coordinates on Wikidata
వర్గం:భారతదేశంలో పర్వత కనుమలు