కేశవానంద భారతి

**కేశవానంద భారతి** (9 డిసెంబర్ 1940 - 6 సెప్టెంబర్ 2020) ఒక భారతీయ హిందూ సన్యాసి. అతను 1961 నుండి మరణించే వరకు భారతదేశంలోని కేరళ రాష్ట్రంలోని కాసరగోడ్ జిల్లాలో ఉన్న హిందూ మఠం అయిన ఎడ్నీర్ మఠానికి శంకరాచార్యుడిగా (అధిపతిగా) పనిచేశాడు. భారత రాజ్యాంగ ప్రాథమిక నిర్మాణ సిద్ధాంతాన్ని స్థాపించడంలో సహాయపడిన ఒక చారిత్రాత్మక కేసు అయిన *కేశవానంద భారతి v. స్టేట్ ఆఫ్ కేరళ* లో ఆయన పిటిషనర్‌. భారత రాజ్యాంగంలోని ప్రాథమిక లేదా 'ప్రాథమిక నిర్మాణాన్ని' పార్లమెంటరీ సవరణ ద్వారా మార్చలేమని ఈ సిద్ధాంతం హామీ ఇస్తుంది. ఆయన స్మార్త భాగవత సంప్రదాయం, హిందూ తత్వశాస్త్రం అద్వైత వేదాంత పాఠశాల అనుచరుడు.
## ప్రారంభ జీవితం, వృత్తి
కేశవానంద భారతి 1940 లో మంచతయ శ్రీధర భట్, పద్మావతి అమ్మ దంపతులకు జన్మించాడు. ఆయన 1961 లో కేరళలోని కాసరగోడ్ జిల్లాలోని శ్రీ ఎడ్నీర్ మఠం అధిపతిగా నియమితులయ్యాడు, ఆది శంకరాచార్యుల మొదటి నలుగురు శిష్యులలో ఒకరైన తోటకాచార్యుల *పరమపరకు* చెందినవాడు. అతను అద్వైత పంథాకు చెందిన స్మార్త భాగవత సంప్రదాయానికి అనుచరుడు. అతను 19 సంవత్సరాల వయస్సులో *సన్యాసం* తీసుకున్నాడు, 2020 లో మరణించే వరకు పీఠాధిపతిగా ఎడ్నీర్ మఠానికి నాయకత్వం వహించాడు. మఠం అధిపతిగా, అతను శ్రీమద్ జగద్గురు శ్రీ శ్రీ శంకరాచార్య తోటకాచార్య కేశవానంద భారతి శ్రీపాదంగలవరు అనే గౌరవ బిరుదుతో సూచించబడ్డాడు.

కేశవానంద భారతి ఒక కర్ణాటక, హిందుస్తానీ గాయకుడు, ఒక భారతీయ కళ, థియేటర్ రూపమైన యక్షగానంలో మాస్టర్. అతను విద్య, కన్నడ సంస్కృతి, యక్షగానం, సంగీతం, నాటకాలతో సహా కళలకు పోషకుడు. సరిహద్దు జిల్లా అయిన కాసరగోడ్‌లో కన్నడ భాష వాడకానికి అతను మద్దతు ఇచ్చాడు. ఆయన మార్గదర్శకత్వంలో, మఠం ఒక కన్నడ మాధ్యమ పాఠశాల, ఒక ఆంగ్ల మాధ్యమ పాఠశాల, జూనియర్ కళాశాల, ఒక సంస్కృత *వేద పాఠశాల* ను స్థాపించింది.


దస్త్రం:Shri Keshvananda Bharathi Swamiji's procession.jpg|2012 లో కుమటాలో తన శిష్యులచే స్వామీజీ ఊరేగింపు
దస్త్రం:Shankaracharyas meet together.jpg|ప్రాంతీయ శంకరాచార్యుల సమావేశంలో ఇతర శంకరాచార్యులతో శ్రీ కేశవానంద భారతి (కుడి చివరన).
దస్త్రం:Mahakumbh 2013 15.jpg|2013 ఫిబ్రవరిలో అలహాబాద్‌లో జరిగిన మహా కుంభమేళాలో భక్తులతో శ్రీ కేశవానంద భారతి స్వామీజీ|alt=


## భారత రాజ్యాంగ చట్టంలో పాత్ర
కేశవానంద భారతి *కేశవానంద భారతి v. స్టేట్ ఆఫ్ కేరళ* (కేసు ఉల్లేఖన: AIR 1973 SC 1461) లో పిటిషనర్. *కేశవానంద* అనేది భారత సుప్రీంకోర్టు ఇచ్చిన ఒక మైలురాయి నిర్ణయం, ఇది రాజ్యాంగం యొక్క ప్రాథమిక నిర్మాణ సిద్ధాంతాన్ని స్థాపించింది. ఈ సిద్ధాంతం పార్లమెంటరీ సవరణల నుండి భారత రాజ్యాంగం ప్రాథమిక నిర్మాణానికి రక్షణ కల్పిస్తుంది.

1969 లో సవరించబడిన 1963 కేరళ భూ సంస్కరణల చట్టం ద్వారా మఠం ఆస్తిని స్వాధీనం చేసుకోవడానికి కేరళ ప్రభుత్వం చేసిన ప్రయత్నాలను సవాలు చేస్తూ 1970 లో కేశవానంద భారతి కేసు వేశారు. ఈ చర్య తన ప్రాథమిక హక్కులను, ముఖ్యంగా మతానికి సంబంధించిన ప్రాథమిక హక్కును (ఆర్టికల్ 25), మతపరమైన స్వేచ్ఛను (ఆర్టికల్ 26), ఆస్తి హక్కును (ఆర్టికల్ 31) ఉల్లంఘించిందని ఆయన తన న్యాయవాది నాని పాల్ఖివాలాతో కలిసి వాదించారు.

23 మార్చి 1973 న, సుప్రీంకోర్టు 7-6 తీర్పులో భారత రాజ్యాంగంలోని "ప్రాథమిక నిర్మాణాన్ని" పార్లమెంటు మార్చలేదని పేర్కొంది. ఈ నిర్ణయం భారత రాజ్యాంగం ప్రాథమిక నిర్మాణానికి హామీ ఇచ్చిన ప్రాథమిక నిర్మాణ సిద్ధాంతానికి ఆధారం అయింది. ఈ సిద్ధాంతం మద్దతుదారులు దీనిని మెజారిటేరియనిజం నుండి రక్షించే ఒక ప్రధాన "భద్రతా వాల్వ్"గా భావిస్తారు; వ్యతిరేకులు దీనిని శాసనసభ అధికారాలను తనిఖీ చేయడానికి న్యాయవ్యవస్థకు ఒక అప్రజాస్వామిక మార్గంగా భావిస్తారు.

ఏప్రిల్ 2013 లో, *[[ది హిందూ]]*, కేశవానంద కేసు 40 వ వార్షికోత్సవం సందర్భంగా, ఈ కేసు భారత ప్రజాస్వామ్యాన్ని రక్షించిందని పేర్కొంది ఇందుకు శ్రీ కేశవానంద భారతి, న్యాయవాది నానీ పాల్ఖివాలాకు కృతజ్ఞతలు తెలిపింది.

ఈ కేసు అతిపెద్ద రాజ్యాంగ ధర్మాసనం ద్వారా వినబడింది, 13 మంది న్యాయమూర్తులు 68 రోజుల పాటు కేసును విన్న రికార్డును కలిగి ఉంది.

## అభిప్రాయం
పద్మనాభస్వామి ఆలయంలోని నేలమాళిగలను తెరవడం ప్రభుత్వం చేసిన పొరపాటు అని బహిరంగంగా ప్రకటన చేసిన ఏకైక శంకరాచార్యుడు ఆయనే. ఆలయంలోని నేలమాళిగలో దొరికిన ఆస్తులన్నీ నిజానికి ఆలయ ఆస్తులేనని, ఆస్తులను నిర్వహించే బాధ్యతను ఆలయ ట్రస్ట్‌కు అప్పగించాలని ఆయన పేర్కొన్నారు.

కేశవానంద భారతికి 2018 లో కేరళ గవర్నర్ జస్టిస్ వి.ఆర్. కృష్ణయ్యర్ అవార్డును ప్రదానం చేశారు.

## మరణం
కేశవానంద భారతి 6 సెప్టెంబర్ 2020 న కేరళలోని కాసరగోడ్‌లో తన 79 వ ఏట మరణించాడు. గుండెపోటుతో ఆయన మరణించాడు.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

*

వర్గం:1940 జననాలు
వర్గం:2020 మరణాలు
వర్గం:అద్వైత తత్వవేత్తలు
వర్గం:హిందూ తాత్వికులు
వర్గం:హిందూమతం