open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
కె.కె.శర్మ

**కె.కె.శర్మ** తెలుగు సినిమా, రంగస్థల నటుడు. ఏడిద నాగేశ్వరరావు, వి.బి.రాజేంద్రప్రసాద్, నటులు హరనాథ్, మాడా, వడ్డాది సూర్యనారాయణమూర్తిలతో కలిసి కళాప్రపూర్ణ రాఘవ కళాసమితి నాటక సంస్థ తరఫున అనేక నాటకాలలో నటించాడు.

కె.కె.శర్మ పూర్తి పేరు కళ్లేపల్లి శ్రీ వెంకటరామ కామేశ్వర శర్మ. బరంపురంలో జన్మించాడు. నటనపై ఉన్న మక్కువతో రైల్వే ఉద్యోగానికి రాజీనామా చేసి, చిత్ర పరిశ్రమకు వచ్చారు. విఠలాచార్య దర్శకత్వంలో డీవీఎస్‌ రాజు నిర్మించిన గండికోట రహస్యం సినిమాతో సినీ జీవితాన్ని మొదలుపెట్టాడు. ఆయన చివరి చిత్రం హైటెక్‌ మర్డర్‌. స్నేహితులతో కలిసి గోల నాగమ్మ చిత్రాన్ని నిర్మించాడు.

కె. కె. శర్మ 2017 మే 18 న హైదరాబాదులో గుండెపోటుతో మరణించాడు.

## సినిమాలు
ఇతడు నటించిన కొన్ని తెలుగు సినిమాల జాబితా:
# కంచు కోట (1967)
# ప్రతీకారం (1969) - తొలి సినిమా
# గండికోట రహస్యం (1969)
# గండర గండడు (1969)
# జరిగిన కథ (1969)
# పసిడి మనసులు (1970)
# మాయని మమత (1970)
# ప్రేమజీవులు (1971)
# మోసగాళ్ళకు మోసగాడు (1971)
# పిల్లా? - పిడుగా? (1972)
# మేమూ మనుషులమే (1973)
# చిరంజీవి రాంబాబు (1978)
# చిలిపి కృష్ణుడు (1978)
# నాయుడుబావ (1978)
# వెంకటేశ్వర వ్రత మహాత్యం (1980)
# దారి తప్పిన మనిషి (1981)
# పటాలం పాండు (1981)
# ప్రేమ మూర్తులు (1982)
# కంచు కాగడా (1984)
# నవమోహిని (1984)
# మయూరి (1985)
# శ్రీవారి శోభనం (1985)
# ఖైదీ రుద్రయ్య (1986)
# కిరాయి దాదా (1987)
# మా ఊరి మగాడు (1987)
# వీరప్రతాప్ (1987)
# అగ్నికెరటాలు (1988)
# మంచి కుటుంబం (1989)
# కొండవీటి దొంగ (1990)
# మగాడు (1990)
# ముద్దుల మేనల్లుడు (1990)
# బ్రహ్మర్షి విశ్వామిత్ర (1991)
# రౌడీ గారి పెళ్ళాం (1991)
# గౌరమ్మ (1992)
# పోకిరిరాజా (1994)
# స్త్రీ (1995)
# హలో నీకూ నాకూ పెళ్ళంట (1996)
# ఆహ్వానం (1997)
# ఉగాది (1997)
# ఏమండీ పెళ్లి చేసుకోండి (1997)
# ఉల్టా పుల్టా (1998)
# పండగ (1998)
# మారిన శృంగార పురుషుడు (1999)
# దేవి నాగమ్మ (2002) 
#తొలిపరిచయం (2003)
# కుంకుమ (2005)
# సర్దార్ పాపన్న (2006)
# ఉద్రేకం (2008)

## మూలాలు


వర్గం:రంగస్థల కళాకారులు
వర్గం:ఒడిషా తెలుగువారు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నటులు
అశ్విని పొన్నప్ప

thumb|260x260px|కౌన్ బనేగా కరోడ్ పతి సెట్స్ మీద సహ క్రీడాకారులతో అశ్విని (గళ్ళ చొక్కా వేసుకున్న వ్యక్తి)
**అశ్విని పొన్నప్ప** (జననం 1989 సెప్టెంబరు 18) ప్రముఖ భారత బాడ్మింటన్ క్రీడాకారిణి. మహిళా విభాగంలోనూ, మిక్స్డ్ డబుల్స్ లోనూ అశ్వినీ భారతదేశం తరఫున అంతర్జాతీయ టోర్నమెంట్లలో ఆడుతుంటారు. గుత్తా జ్వాలతో కలసి అశ్వినీ ఎన్నో విజయవంతమైన  టోర్నమెంట్లు ఆడారు. వీరిద్దరూ కలసి రాష్ట్రమండల క్రీడల్లో (కామన్  వెల్త్ క్రీడల్లో) బంగారు  పతకం, ప్రతిష్ఠాత్మకమైన ప్రపంచ  చాంపియన్ షిప్ లో కాంస్య పతకం సాధించారు. బిడబ్ల్యూఎఫ్ ప్రపంచ  చాంపియన్ షిప్ ర్యాంకింగ్ లో వీరిద్దరూ నిలకడగా టాప్ 20 స్థానాల్లో  నిలవడం విశేషం. వీరి కెరీర్ లో నెం.10 ర్యాంకును సాధించడం  మైలు రాయిగా చెప్పుకోవచ్చు. అశ్వినీ, జ్వాలా కలసి 2011లో  బిడబ్ల్యూఎఫ్ ప్రపంచ చాంపియన్ షిప్స్ లో కాంస్య పతకం  సాధించడంతో, ఈ ఘనత సాధించిన మొట్టమొదటి భారతీయ జంటగా రికార్డు సృష్టించారు.

## తొలినాళ్ళ జీవితం
బెంగళూరులో 1989 సెప్టెంబరు 18న జన్మించారు అశ్వినీ. ఆమె తండ్రి జాతీయస్థాయి హాకీ క్రీడాకారుడు. కానీ అశ్వినీ హాకీకి బదులు బ్యాడ్మింటన్ నే ఎంచుకుని, అందులో సీరియస్ గా ట్రైనింగ్ తీసుకున్నారు. 

## కెరీర్
బెంగుళూరులోని సెయింట్ ఫ్రాన్సిస్ గ్జేవియర్స్ గర్ల్స్ హైస్కూల్ లో ప్రాథమిక, మాధ్యమిక విద్య చదివారు ఆమె. ఆ తరువాత హైదరాబాద్లో డిగ్రీపూర్తి చేశారు. 2004లో సబ్ జూనియర్స్ గర్ల్స్ డబుల్స్ విభాగంలో  మొట్టమొదటి జాతీయ స్థాయి టైటిల్ గెలుచుకున్నారు అశ్వినీ. 2005లో కూడా సబ్ జూనియర్స్ గర్ల్స్ డబుల్స్ టైటిల్ ను సాధించారు. 2006, 2007ల్లో జూనియర్ గర్ల్స్ డబుల్స్ జాతీయ స్థాయి టైటిల్  గెలుచుకున్నారు. 2010లో జరిగిన దక్షిణ ఆసియా క్రీడల్లో  మిక్స్డ్ డబుల్స్  విభాగంలో బంగారు పతకం సంపాదించుకున్నారు  అశ్వినీ. 2010 కామన్ వెల్త్ క్రీడల్లో మహిళల డబుల్స్ విభాగంలో గుత్తా  జ్వాలాతో కలసి బంగారు పతకం గెలిచి, మొట్టమొదటిసారి బంగారు పతకం గెలుచుకున్న జంటగా చరిత్రలో నిలిచారు. ఈ విజయంతో భారతదేశంలో ప్రతీ ఇంట్లో అశ్వినీ, జ్వాలా పేర్లు మారిమోగిపోయాయి.

## మూలాలు

వర్గం:1989 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:కర్ణాటక మహిళా క్రీడాకారులు
వర్గం:2012 వేసవి ఒలింపిక్స్ బ్యాడ్మింటన్ క్రీడాకారులు
గుంటకండ్ల జగదీష్‌రెడ్డి

**గుంటకండ్ల జగదీష్‌రెడ్డి** (జ. 1965 జూలై 18) తెలంగాణకు చెందిన రాజకీయ నాయకుడు, తెలంగాణ ప్రభుత్వ కేబినేట్ మంత్రి. 2014, జూన్ 2న తెలంగాణ రాష్ట్ర మంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేశాడు. సూర్యాపేట శాసనసభ నియోజకవర్గంకు ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికైన జగదీష్‌రెడ్డి తెలంగాణ రాష్ట్ర తొలి విద్యాశాఖ మంత్రి (2014-2016)గా పనిచేశాడు. 2016 నుండి తెలంగాణ విద్యుత్ శాఖ మంత్రిగా ఉన్నాడు. టీఆర్ఎస్ పార్టీ పొలిట్ బ్యూరో సభ్యుడుగా కొనసాగుతున్నాడు.

## జననం, విద్యాభ్యాసం
జగదీష్‌రెడ్డి 1965, జూలై 18న గుంటకండ్ల రామచంద్రారెడ్డి, సావిత్రి దేవి దంపతులకు తెలంగాణ రాష్ట్రం లోని సూర్యాపేట జిల్లా, అర్వపల్లి మండలం, నాగారం గ్రామంలో జన్మించాడు. ఇతనికి నలుగురు తోబుట్టువులు ఉన్నారు. అతను 1985లో సూర్యాపేట (ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం పరిధి) లోని శ్రీ వెంకటేశ్వర్ డిగ్రీ కళాశాల నుండి బిఏ పట్టభద్రుడయ్యాడు. విజయవాడలోని సిద్దార్థ లా కాలేజీ (నాగార్జున యూనివర్సిటీ) నుండి బ్యాచిలర్ ఆఫ్ లా చేసాడు.

## వృత్తిజీవితం
లా డిగ్రీ పూర్తయిన తరువాత నల్గొండ జిల్లా కోర్టులో న్యాయవాదిగా ప్రాక్టీస్ ప్రారంభించాడు. నల్గొండ జిల్లా 1వ బార్ అసోసియేషన్ ప్రెసిడెంట్ గా ఉన్నాడు.

## రాజకీయ జీవితం
thumb|ఎడమ|కేరళ భవన్ శంకుస్థాపన కార్యక్రమంలో పాల్గొన్న గుంటకండ్ల జగదీశ్వర్ రెడ్డి, జూపల్లి కృష్ణారావు
తెలంగాణ ఉద్యమంలో పాల్గొన్న జగదీష్ రెడ్డి 2001లో ఏర్పడిన తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీలో ప్రారంభ సభ్యులులో ఒకరిగా ఉన్నాడు. విద్యార్థి సంఘ నాయకుడిగా కూడా పనిచేశాడు. 2001లో సూర్యాపేట నియోజకవర్గ ఇంచార్జిగా నియమించబడిన జగదీష్ రెడ్డి, సిద్దిపేట ఉప ఎన్నికల ఇంచార్జిగా కూడా పనిచేశాడు. 2002లో 45 రోజుల పాటు జలసాధన కోసం ఆలంపూర్ నుంచి ఆర్డీఎస్ వరకు చేపట్టిన మహబూబ్ నగర్ పాదయాత్రకు ఇంచార్జ్‌గా వ్యవహరించాడు. 2003లో మెదక్ ఇంచార్జిగా ఉన్నాడు. 2004లో సిద్దిపేట ఉపఎన్నికలల్లో ఇచార్జిగా వ్యవహరించి టి. హరీష్ రావు గెలుపుకు కృషి చేశాడు. 2005లో సదాశివపేట మున్సిపల్ ఎన్నికల ఇంచార్జిగా ఉన్నాడు. 2006లో కరీంనగర్ లోక్‌సభ ఉప ఎన్నికల ఇంచార్జిగా, 2008లో ముషీరాబాద్, ఆలేరు నియోజకవర్గాల ఉప ఎన్నికల ఇంచార్జిగా, మెదక్ జిల్లా ఇంచార్జిగా వ్యవహరించాడు.

2009లో హుజూర్‌నగర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి పోటీ చేసి ఓడిపోయాడు. 2009లో సూర్యాపేట నియోజకవర్గంకు, 2011లో బాన్సువాడ నియోజకవర్గం ఉప ఎన్నికలకు, 2012లో కొల్లాపూర్, పరకాల ఉప ఎన్నికలకు, 2013లో నల్గొండ జిల్లాకు ఇంచార్జిగా పనిచేశాడు. తెరాస రాష్ట్ర కార్యదర్శి, అధికార ప్రతినిధిగా, పొలిట్ బ్యూరో మెంబర్‌గా కూడా పనిచేశాడు. 2014లో జరిగిన ఎన్నికలలో సూర్యాపేట శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి విజయం సాధించాడు. 2018 తెలంగాణ అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో సూర్యాపేట అసెంబ్లీ నియోజకవర్గంలో రెండోసారి గెలిచాడు.

## జగదీశ్‌కు మరో రెండు శాఖలు
జగదీశ్‌రెడ్డి ఎస్సీ అభివృద్ధి శాఖ, సహకార శాఖల బాధ్యతను ముఖ్యమంత్రి కేసిఆర్ అప్పగించాడు. తెలంగాణ రాష్ట్రం వచ్చిన తరువాత 2014లో కెసీఆర్ తొలి మంత్రివర్గంలో విద్యా (2014-2015), విద్యుత్ శాఖల (2016-2018) బాధ్యతలు నిర్వర్తించాడు. 2019లో కెసీఆర్ రెండవ మంత్రివర్గంలో విద్యుత్ శాఖ మంత్రిగా ఉన్నాడు.

## మూలాలు

వర్గం:తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1965 జననాలు
వర్గం:సూర్యాపేట జిల్లా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:సూర్యాపేట జిల్లా నుండి ఎన్నికైన శాసన సభ్యులు
వర్గం:సూర్యాపేట జిల్లాకు చెందిన రాష్ట్ర మంత్రులు
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2014)
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2018)
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2023)
హెబియస్ కార్పస్

**హెబియస్ కార్పస్** ను తెలుగులో బందీ ప్రత్యక్ష అదిలేఖ అంటారు. హెబియస్ కార్పస్ అనేది లాటిన్ పదము. హెబియస్ కార్పస్ అనేది పురాతనమైన "రిట్".  హెబియస్ అనగా HAVE కార్పస్ అనగా BODY అని అర్ధం. అనగా ఒక వ్యక్తిని భౌతికంగా కోర్టు ముందు హాజరు పరచడం.ఈ రిట్ ప్రకారం నిర్బంధించిన వ్యక్తిని 24 గంటల్లో కోర్టుకు హాజరుపరచాలి. 

భారత రాజ్యాంగంలో నిభందన 19 నుండి 22 వరకు పొందుపరచిన వ్యక్తిగత స్వేచ్ఛ లకు భంగం కలిగినపుడు ఈ రిట్ ను జారీ చేస్తారు. అరెస్ట్ చేయబడిన వ్యక్తిని 24 గంటలలోగా సమీప న్యాయస్థానంలో హాజరు పరచకపొతే, ఈ రిట్ దాఖలు చేసినచో వెంటనే ఆ వ్యక్తిని న్యాయస్థానం ముందు హాజరు పరచమని కోర్టు ఆదేశిస్తుంది.అరెస్టు చేయబడిన లేదా ఖైదు చేయబడిన వ్యక్తిని న్యాయమూర్తి లేదా కోర్టులోకి తీసుకురావాల్సిన అవసరం ఉన్న రిట్ (చట్టపరమైన చర్య). వ్యక్తిని కోర్టుకు తీసుకువచ్చిన తర్వాత, ఆ వ్యక్తిని చట్టబద్ధంగా నిర్బంధించారా లేదా విడుదల చేయాలా అని న్యాయమూర్తి నిర్ణయిస్తారు.ఈ హెబియస్ కార్పస్ పిటిషన్‌ను హైకోర్టు, సుప్రీంకోర్టు, ఏ కోర్టులో అయినా వేయవచ్చు. దీనిపై ఏరోజు పిటిషన్ వేస్తారో, అదే రోజు విచారణ జరపవచ్చు. అవసరమైతే జడ్జి ఇంట్లో కూడా ఈ పిటిషన్‌‌పై విచారణ జరపవచ్చు. నేరారోపణలతో సంబంధం లేని అనేక రకాల పరిస్థితులలో కూడా ఈ రిట్ ఉపయోగించబడుతుంది.

భారత రాజ్యాంగం ప్రతి నివాసికి వేర్వేరు ప్రాథమిక హక్కులను ఇస్తుంది. ఈ ప్రాథమిక హక్కుల చట్టబద్ధమైన ఆవశ్యకత కు సంబంధించిన ప్రొక్యూర్ మెంట్ లు అదనంగా రాజ్యాంగంలో ఇవ్వబడ్డాయి, భారత రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 226లో హెబియస్ కార్పస్ ప్రస్తావన ఉంది.  ప్రాథమిక పరంగా, ప్రాథమిక హక్కుల అమలు 5 ప్రత్యేక హక్కుల సహాయంతో సమర్థించబడుతుంది.226, 227 అధికరణలు హైకోర్టు అధికారాలను నిర్వచించే భాగాలు. 226వ అధికరణం ప్రకారం, హైకోర్ట్ లు జారీ చేసే అధికారం, ఏ వ్యక్తి లేదా అధికారానికి, ప్రభుత్వం (తగిన సందర్భాల్లో), ఆదేశాలు, ఆదేశాలు లేదా రిట్లతో సహా, హెబియస్ కార్పస్, మండమస్, ప్రొహిబిషన్, క్వో వారెంటో, సెర్టియోరారి లేదా వాటిలో దేనినైనా జారీ చేసే అధికారం కలిగి ఉంటుంది.భారత న్యాయవ్యవస్థ లోకస్ స్టాండి అనే సంప్రదాయ సిద్దాంతాన్ని రద్దు చేసింది, తద్వారా ఒక నిర్బంధిత వ్యక్తి ఒక పిటిషన్ దాఖలు చేసే స్థితిలో లేనట్లయితే, దానిని ఏ ఇతర వ్యక్తి అయినా అతని తరఫున తరలించవచ్చు.

పిటిషన్ దాఖలు చేసే సాధారణ నియమం ఏమిటంటే - హక్కును ఉల్లంఘించిన వ్యక్తి పిటిషన్ దాఖలు చేయాలి. కానీ హేబియాస్ కార్పస్ ఒక మినహాయింపు, ఖైదీ తరపున ఎవరైనా పిటిషన్ దాఖలు చేయవచ్చు. నివారణ నిర్బంధానికి కూడా హేబియస్ కార్పస్ రిట్ వర్తిస్తుంది. ఈ రిట్‌ను ప్రభుత్వ అధికారులతో పాటు వ్యక్తులపై కూడా జారీ చేయవచ్చు.thumb|రిట్ ఆఫ్ హెబియస్ కార్పస్ (కాపీ )

భారతీయ న్యాయవ్యవస్థలో చాలా కేసులలొ  ఒక వ్యక్తిని అక్రమ నిర్బంధంలో నుండి విడుదల చేయడానికి హేబియాస్ కార్పస్ యొక్క రిట్‌ను ఆశ్రయిస్తారు.

## మూలాలు

వర్గం:చట్టాలు
రాణి అబ్బక్క

thumb|రాణి అబ్బక్క
**రాణి అబ్బక్క చౌతా** ఉళ్ళాల రాజ్యానికి రాణి. 16వ శతాబ్దంలో  పోర్చుగల్ వాళ్ళతో పోరాడారు ఆమె. చౌతా వంశానికి చెందిన అబ్బక్క  కర్ణాటకలోని  మంగళూరు ప్రాంతాన్ని పరిపాలించారు. ఆమె వంశస్థులు  ఈ ప్రాంతాన్ని చాలా ఏళ్ళ నుంచీ పాలిస్తున్నారు. వీరి రాజధాని పుట్టిగె. ఉళ్ళాల రాజ్యంలో ఉన్న రేవు పట్టణం దానికి ఇంకో రాజధానిగా ఉండేది. ఈ ప్రాంతం భౌగోళికంగా ప్రాముఖ్యత ఉండటంతో ఎన్నోసార్లు ఈ రాజ్యాన్ని ఆక్రమించేందుకు పోర్చుగీస్ వాళ్ళు ప్రయత్నించారు. కానీ అబ్బక్క  ఆ ప్రయత్నాలన్నిటినీ తిప్పికొట్టారు. దాదాపు నాలుగు దశాబ్దాల పాటు  వాళ్ళను నిలవరించారు ఆమె. నిర్భయంగా ఆమె చేసిన ఈ పోరాటానికి గుర్తుగా ఆమెను అభయ రాణిగా పిలిచేవారు. వలస పరిపాలకులపై పోరాటం చేసిన భారతీయుల్లో ఈమే మొదటివారు కావడం విశేషం. అంతేకాక అబ్బక్క మొట్టమొదటి మహిళా స్వతంత్ర పోరాట యోధురాలు కూడా. కిత్తూరు చెన్నమ్మ, కేళడి చెన్నమ్మ, ఒనకె ఒబవ్వ, అబ్బక్క చౌతా తొలినాళ్ళ మహిళా యోధులుగా చరిత్రలో నిలిచారు.

## Notes

వర్గం:కర్ణాటక చరిత్ర
హెడ్ కానిస్టేబుల్ వెంక‌ట్రామ‌య్య

**హెడ్ కానిస్టేబుల్ వెంక‌ట్రామ‌య్య‌ ** 2017 జనవరి 14న విడుదలైన తెలుగు చిత్రం.
## కథ
నీతి, నిజాయితీతో ప‌నిచేసే ఓ హెడ్ కానిస్టేబుల్ వెంక‌ట్రామ‌య్య (ఆర్‌. నారాయ‌ణ‌మూర్తి). ఏ విష‌యంలోనూ రాజీ ప‌డ‌డు. ఎవ‌రి ద‌గ్గ‌రా లంచాలు తీసుకోడు. ఆ త‌త్వం చుట్టూ ఉన్న‌వాళ్ల‌కి న‌చ్చ‌క‌పోయినా తాను మాత్రం న‌మ్మిన దారిలోనే బ‌తకాల‌నుకొంటాడు. దాంతో త‌న స‌హ‌చ‌ర ఉద్యోగులు కూడా ఆయ‌న్ని ఇబ్బంది పెట్టే ప్ర‌య‌త్నం చేస్తారు. భార్య ప‌ద్మ (జ‌య‌సుధ‌) కూడా డ‌బ్బుపై ఆశ‌తో లంచాల్ని తీసుకోవాల‌ని ఒత్తిడి చేస్తుంటుంది. అయినా స‌రే త‌న తీరు మార్చుకోని వెంక‌ట్రామ‌య్య ఊహించ‌ని రీతిలో ఓ అవినీతి కేసులో ఇరుక్కుంటాడు. దాంతో భార్య ప‌ద్మ (జ‌య‌సుధ‌) అత‌న్ని వ‌దిలి వెళ్లిపోతుంది. అస‌లు నీతిగా బ‌తికే వెంక‌ట్రామ‌య్యకి అవినీతి మ‌కిలి ఎలా అంటింది? అందుకు కార‌కులు ఎవ‌రు? త‌న‌నుంచి  దూర‌మైన భార్య మ‌ళ్లీ ద‌గ్గ‌రైందా లేదా? మాన‌వీయ విలువ‌ల్ని సైతం శాసిస్తూ స‌మాజంలోని అవినీతి, అక్ర‌మాల‌కి కార‌ణ‌మ‌వుతున్న న‌ల్ల‌ధ‌నంపై ఓ సాధార‌ణ హెడ్ కానిస్టేబుల్ ఎలా పోరాటం చేశాడు? అనేవి కథలో భాగం.

## తారాగణం

*ఆర్.నారాయణమూర్తి
* జయసుధ
*సునీల్ శ‌ర్మ‌
*జయప్రకాశ్ రెడ్డి
*చ‌ల‌ప‌తిరావు
*వెన్నెల కిశోర్
*తనికెళ్ళ భరణి
*వై. విజయ
*స‌మీర్‌
*విజ‌య భాస్క‌ర్‌
*విజ‌య్‌
*పార్వ‌తి

## సాంకేతికవర్గం
*సంగీతం:  వందేమాతరం శ్రీనివాస్
*ఛాయాగ్ర‌హ‌ణం:  కె.సుధాక‌ర్ రెడ్డి 
*కూర్పు:  మోహ‌న రామారావు 
*నృత్యాలు:   శివ‌సుబ్ర‌హ్మ‌ణ్యం 
*పోరాటాలు: స‌తీష్ మాస్ట‌ర్‌ 
*స‌మ‌ర్ప‌ణ‌: చ‌ద‌ల‌వాడ తిరుప‌తిరావు 
*నిర్మాత‌: చ‌ద‌ల‌వాడ ప‌ద్మావ‌తి 
*క‌థ‌, స్క్రీన్‌ప్లే, మాట‌లు, ద‌ర్శ‌క‌త్వం:  చ‌ద‌ల‌వాడ శ్రీనివాస‌రావు.

## మూలాలు

## బయటి లంకెలు
*యూటూబ్ లో చిత్ర ప్రచార చిత్రం

వర్గం:2017 తెలుగు సినిమాలు
వర్గం:జయసుధ నటించిన సినిమాలు
తలసాని శ్రీనివాస్ యాదవ్

**తలసాని శ్రీనివాస్ యాదవ్** తెలంగాణ రాష్ట్ర రాజకీయ నాయకుడు, సనత్ నగర్ ఎమ్మెల్యే, తెలంగాణ ప్రభుత్వ కేబినేట్ మంత్రి. గతంలో సికింద్రాబాద్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి ప్రాతినిధ్యం వహించారు.

## జననం
తలసాని శ్రీనివాస్ యాదవ్ 1965, అక్టోబరు 6న సికింద్రాబాద్, మోండా మార్కెట్ లోని మధ్యతరగతి కుటుంబమైన తలసాని వెంకటేశ్‌యాదవ్, లలితాభాయి దంపతులకు జన్మించాడు. ఆయన తండ్రి వెంకటేష్‌యాదవ్ మోండా మార్కెట్‌కు అధ్యక్షుడిగా పనిచేశాడు.

## వివాహం - పిల్లలు
శ్రీనివాస్ యాదవ్ కు స్వర్ణతో వివాహం జరిగింది. వీరికి ఒక కుమారుడు తలసాని సాయి కిరణ్ యాదవ్, ఇద్దరు కుమార్తెలు ఉన్నారు.

## రాజకీయ జీవితం
1986లో రాజకీయ అరంగ్రేటం చేసి, 1986లో మోండా డివిజన్ నుంచి ఎంసిహెచ్‌కు కార్పోరేటర్‌గా పోటీ చేసి జనతా దళ్ అభ్యర్థి టి. పద్మారావు గౌడ్ చేతిలో ఓడిపోయాడు. 1994లో జరిగిన అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో సికింద్రాబాద్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి పోటీచేసి కాంగ్రెస్ అభ్యర్థి మేరీ రవీంద్రనాథ్‌ను ఓడించి ఎంఎల్‌ఎగా మొదటిసారి గెలిపొందాడు. 1999లో జరిగిన అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో తెలుగుదేశం పార్టీ నుంచి సికింద్రాబాద్ నియోజకవర్గం నుండి మరోసారి గెలిచి మంత్రి పదవి దక్కించుకున్నాడు. 2004 అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి అభ్యర్థి టి. పద్మారావు గౌడ్ చేతిలో ఓడిపోయాడు. తెలంగాణ ఉద్యమ నేపథ్యంలో టిఆర్ఎస్ ఎమ్మెల్యేలు రాజీనామా చేయడంతో 2008 జరిగిన ఉప ఎన్నికల్లో  శ్రీనివాస్ యాదవ్ భారీ మెజారిటీతో గెలుపొందాడు. 2009లో జరిగిన అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో టిఆర్ఎస్ అభ్యర్థి పద్మారావు గౌడ్ చేతిలో ఓటమి చెందాడు. 2014లో తెలంగాణ ప్రత్యేక రాష్ట్రం ఏర్పడ్డాక సనత్‌నగర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి టిడిపి అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి విజయం సాధించాడు. తరవాత జరిగిన పరిణామాలతో తెలుగు దేశం పార్టీకి రాజీనామా చేసి తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితిలో చేరి ముఖ్యమంత్రి కె చంద్రశేఖర రావు మంత్రిమండలిలో మంత్రిగా బాధ్యతలను చేపట్టాడు. 2018లో జరిగిన అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో సనత్‌నగర్ నుంచి టిఆర్‌ఎస్ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి గెలిచి,  కెసిఆర్ మంత్రిమండలిలో పశుసంవర్థక శాఖ మంత్రిగా నియామకమయ్యాడు.
thumb|2018 మహంకాళి బోనాల సందర్భంగా పూజా కార్యక్రమంలో పాల్గొన్న తలసాని శ్రీనివాస్ యాదవ్
ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ లో చంద్రబాబు నాయుడు ప్రభుత్వంలో పర్యాటక, కార్మికశాఖ మంత్రిగా పనిచేశాడు. తెలంగాణ రాష్ట్రం వచ్చిన తరువాత 2014లో కెసీఆర్ తొలి మంత్రివర్గంలో పశుసంవర్ధక, మత్స్య, పాడిపరిశ్రమాభివృద్ధి, సినిమాటోగ్రఫీ శాఖల బాధ్యతలు నిర్వర్తించాడు. 2019లో కెసీఆర్ రెండవ మంత్రివర్గంలో పశుసంవర్ధక, మత్స్య, పాడిపరిశ్రమాభివృద్ధి, సినిమాటోగ్రఫీ శాఖల మంత్రిగా ఉన్నాడు. ప్రజలకు స్వచ్ఛమైన, ప్రకృతి సిద్ధమైన నీరాను అందించడం కోసం ప్రభుత్వం 12.20 కోట్ల రూపాయలతో నిర్మించిన నీరా కేఫ్‌, ఫుడ్‌ కోర్టును రాష్ట్ర ఎక్సైజ్ శాఖ మంత్రి వి. శ్రీనివాస్ గౌడ్, పశుసంవర్ధకశాఖ మంత్రి తలసాని శ్రీనివాస్ యాదవ్ 2023 మే 03న ప్రారంభించారు.

తలసాని శ్రీనివాస్ యాదవ్‌ 2023లో తిరిగి ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యాడు. ఆయన 2025 డిసెంబర్ 30న శాసనసభలో బీఆర్ఎస్ డిప్యూటీ ఫ్లోర్ లీడర్‌గా నియమితుడయ్యాడు.

## ఎన్నికల చరిత్ర

## మూలాలు

వర్గం:తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:పార్టీలు ఫిరాయించిన రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:1965 జననాలు
వర్గం:హైదరాబాదు జిల్లా నుండి ఎన్నికైన ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు
వర్గం:హైదరాబాదు జిల్లా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:హైదరాబాదు జిల్లా నుండి ఎన్నికైన శాసన సభ్యులు
వర్గం:హైదరాబాదు జిల్లాకు చెందిన ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర మంత్రులు
వర్గం:హైదరాబాదు జిల్లాకు చెందిన రాష్ట్ర మంత్రులు
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2014)
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2018)
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2023)
మీనా అలెగ్జాండర్

thumb|311x311px|2016 హైదరబాద్ లిటరరీ ఫెస్టివల్ లో మాట్లాడుతున్న మీనా అలెగ్జాండర్
**మీనా అలెగ్జాండర్** (జననం 1951) ప్రఖ్యాత అంతర్జాతీయ రచయిత, కవయిత్రి, పండితురాలు. అలహాబాద్లో జన్మించిన ఆమె,  భారతదేశం అంతటా, స్వీడన్ లలో ప్రఖ్యాతులయ్యారు. ప్రస్తుతం ఆమె న్యూయార్క్లో ఉండి, ఉద్యోగం చేసుకుంటున్నారు. అక్కడి హంటర్  కళాశాలలో ఆంగ్ల ప్రొఫెసర్ గానూ,  సి.యు.ఎన్.వై గ్రాడ్యుయేట్ సెంటర్  లో ఇంగ్లీష్ పి.హెచ్.డి ప్రోగ్రాం గా పనిచేస్తున్నారు. మీనా కవితలు, వ్యాసాలు, కాల్పనిక సాహిత్యం, సాహిత్య విమర్శలు రాశారు.

## ప్రచురితాలు

### కవిత్వం
* స్టోన్ రూట్స్(ఢిల్లీ) (1980)
* హౌస్ ఆఫ్ ఎ థౌజండ్ డోర్స్ (1988)
* ది స్టార్మ్:ఎ పోయెమ్ ఇన్ ఫైవ్ పార్ట్స్(షార్ట్ వర్క్ సిరీస్ (1989)
* నైట్-సీన్:ది గార్డెన్ (షార్ట్ వర్క్ సిరీస్) (1992)
* రివర్ అండ్ బ్రిడ్జ్ (1995/ 1996)
* ఇల్లిటిరేట్ హార్ట్ (2002)
* రా సిల్క్ (2004)
* క్విక్లీ చేంజింగ్ రివర్ ( 2008)
* "బర్త్ ప్లేస్ విత్ బరీడ్ స్టోన్స్ (2013)
* ఎట్మాస్ఫియరిక్ ఎంబ్రాయిడరీ (2015)

## మూలాలు

వర్గం:1951 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:భారతీయ నవలా రచయిత్రులు
చీమకుర్తి నాగేశ్వరరావు

**చీమకుర్తి నాగేశ్వరరావు** ప్రముఖ రంగస్థల కళాకారుడు. హార్మోనియం విద్వాంసుడు.ఇతను పౌరాణిక నాటకాలలో హరిశ్చంద్ర పాత్రలకు పేరు గాంచాడు.ఇతనికంటే ముందు ఈ పాత్రకు పేరు పొందిన  బండారు రామారావును *అభినవ హరిశ్చంద్రుడు*గా అభివర్ణిస్తే, చీమకుర్తిని *అభినవ బండారు*గా అభిమానులు ప్రశంసించారు. సత్యహరిశ్చంద్ర నాటకంలో భాగంగా జాషువా కలం నుంచి జాలువారిన "కాటి సీను" పద్యాలు ఇతను బాగా ఆలపించేవాడు. విజయ రామరాజు నక్షత్రకుడిగా ఇతను హరిశ్చంద్రుడిగా మంచి జోడిగా పేరు గాంచారు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
నాగేశ్వరరావు  చీమకుర్తి మండలం కందూరివారి అగ్రహారం లో ఓ దళిత కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఆయన గురువు అద్దంకి మాణిక్యరావు. తాత, తండ్రులు వీధినాటక కళాకారులు. తొట్టెంపూడి అనే తన యింటిపేరును *చీమకుర్తి*గా మార్చుకున్నాడు. తొలుత ట్రాక్టరు డ్రైవరుగా వున్న నాగేశ్వరరావు ప్రోగ్రాములు లేనపుడు పచ్చాకు కూలీగా పనులకు వెళ్ళేవాడు. చీమకుర్తి గాత్రంలో సంగీతాలు ప్రత్యేకంగా పలికేవి. ఒకే రాగం అయినా సరే ఒకసారి పాడినట్టు యింకొకసారి పాడేవాడు కాదు. హరిశ్చంద్ర నాటకాన్ని సామాన్య ప్రజలకు చేరువచేసిన బండారు,డి.వి.సుబ్బారావు లతోపాటు తనకంటూ ఒక ప్రత్యేక బాణీని ఏర్పరుచుకున్నాడు.

మద్యపానం అలవాటు ఉండటంతో మూత్రపిండాల వ్యాధితో బాధ పడ్డాడు. 2006 లో మరణించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:రంగస్థల కళాకారులు
వర్గం:2006 మరణాలు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా రంగస్థల నటులు
వర్గం:పేరు మార్చుకున్న ఆంధ్రప్రదేశ్ వ్యక్తులు
ఆకురాతి భాస్కర్ చంద్ర

thumb|ఆకురాతి భాస్కర్ చంద్ర
**ఆకురాతి భాస్కరచంద్ర** (Akurati Bhaskar Chandra) తెలుగు రచయిత.
## జీవిత విశేషాలు
ఆయన 1956 లో జన్మించారు. గుడివాడలో పెరిగారు. ఆయన విజయవాడలోని ఎ.ఎన్.ఆర్ కళాశాల, ఎస్.ఆర్.ఆర్ కళాశాలలలో విద్యాభ్యాసాన్ని పూర్తిచేసారు. ఆయన తండ్రి ఆకురాతి సుబ్బారావు వెంకటేశ్వర ఆర్ట్స్ ప్రింటిగ్ ప్రెస్ యొక్క యజమానిగా ఉండటం మూలాన భాస్కర చంద్రకు కళలు, సాహిత్యం విషయాలపై ఆసక్తి పెంచుకున్నారు.

ఆయన అనేక మ్యాగజైన్లు, రేడియో కార్యక్రమాలు, టెలివిజన్ నెట్‌వర్క్ లలో కూడా రచనలు చేసారు.

ఆయన సమాజంలో వివిధ సమస్యలను గూర్చి వివిధ కోణాలలో అనేక నాటకాలలో చూపారు. యిప్పటి వరకు 50 కథలు రాసారు. ఆయన సుమారు 50 కథలు రాసారు. 10 నాటకాలు 25 ప్లేలెట్స్ రాసారు దాదాపు 20 నవలలు రాశారు.

## బహుమతులు

* నంది అవార్డు -  ఉత్తమ రచయిత (ద ఇంపోస్టర్స్, ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ నంది నాటక పరిషత్తు - 2022)

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
* పురస్కారాలు

వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:1956 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
గురు (2017 సినిమా)

**గురు ** 2017, మార్చి 31న విడుదలైన తెలుగు చలనచిత్రం. సుధ కొంగర దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో వెంకటేష్, రితికా సింగ్, నాజర్‌, తనికెళ్ల భరణి నటించగా, సంతోష్‌ నారాయణన్‌ సంగీతం అందించాడు. సుధ కొంగర తమిళ, హిందీ భాషల్లో రూపొందించిన ద్విభాషాచిత్రం *ఇరుది సుత్రు* (సాలా ఖద్దూస్ - హిందీ) సినిమాకు రిమేక్ చిత్రం ఇది. ఇందులో ఆర్. మాధవన్, రితికా సింగ్ నటించారు. ఈ చిత్రానికి ప్రేక్షకులు, సినీ విమర్శకుల నుండి అనుకూల స్పందనలు అందుకుంది.

## కథ
సిన్సియర్ బాక్సింగ్ కోచ్ ఆదిత్య (వెంకటేష్)  తన ముక్కుసూటితనం, కోపం కారణంగా అనేక ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటాడు. బాక్సింగ్ అసోసియేషన్ లో జరిగే రాజకీయాల వల్ల ఢిల్లీ నుంచి వైజాగ్ కు బదిలీ అయిన ఆదిత్య తనేంటో రుజువు చేసుకోవాలనుకుంటాడు. ఆ క్రమంలో కూరగాయలు అమ్ముకుని బతికే పేదింటి అమ్మాయి రామేశ్వరి (రితికా సింగ్) ఆదిత్యకు కనిపిస్తుంది. రామేశ్వరిలో ఉన్న ప్రతిభను గుర్తించి ఆమెకు బాక్సింగ్ శిక్షణ ఇవ్వడం మొదలుపెడతాడు. ఇతరుల వల్ల ఆదిత్య, రామేశ్వరి ఇద్దరూ అనేక ఒడుదొడుకులు ఎదుర్కొంటారు. వారు వాటిని అధిగమించి ఛాంపియన్ బాక్సర్ గా ఎలా తీర్చిదిద్దాడన్నది మిగతా కథ.

## తారాగణం
* దగ్గుబాటి వెంకటేష్ (ఆదిత్య/ఆది)
* రితికా సింగ్ (రామేశ్వరి/రాములు)
* నాజర్‌ (పంచ్ పాండ్స్)
* ముంతాజ్‌ సర్కార్‌ (లక్ష్మీ/లక్స్)
* తనికెళ్ల భరణి (మురళి)
* రఘుబాబు (సోములు)
* అనితా చౌదరి (రాజ్యం)
* జాకీర్‌ హుస్సేన్‌ (దేవ్ ఖత్రి)
* అనంత్ బాబు (బాక్సింగ్ అసోసియేషన్ మెంబరు)
* సంచన నటరాజన్ (బాక్సింగ్ విద్యార్థి)

## సాంకేతికవర్గం
* బ్యానర్‌: వైనాట్‌ స్టూడియోస్‌
* కథనం: సుధ కొంగర, సునంద రఘునాధన్‌
* మాటలు: హర్షవర్ధన్
* కూర్పు: సతీష్‌ సూర్య
* సంగీతం: సంతోష్ నారాయణన్
* ఛాయాగ్రహణం: కె.ఏ. శక్తివేల్‌
* నిర్మాత: ఎస్‌. శశికాంత్‌
* కథ, దర్శకత్వం: సుధ కొంగర

## నిర్మాణం
2016 సెప్టెంబరులో హైదరాబాదులో చిత్రీకరణ ప్రారంభమై, వైజాగ్, హైదరాబాదు,గోవాలో చిత్రీకరణ జరుపుకుంది. 2016 డిసెంబరులో మొదటివారంలో షూటింగ్  పూర్తయింది. తమిళ మాతృకకు పనిచేసిన సంతోష్ నారాయణన్ సంగీత దర్శకుడిగా, సతీష్ సూర్య కూర్పు గా ఈ సినిమాకు కూడా పనిచేశాడు. కళా దర్శకుడిగా టి. సంతానం స్థానంలో జాకీ ని తీసుకున్నారు.

## పాటలు

ఈ చిత్రానికి సంతోష్ నారయన్ సంగీతం అందించాడు. లహరి మ్యూజిక్ ద్వారా పాటలు విడుదలయ్యాయి. వెంకటేష్ పాడిన *జింగిడి* పాట మినహా, మిగిలిన పాటల ట్యూన్స్ తమిళ చిత్రం నుండి తీసుకోబడ్డాయి.

## మూలాలు

## బయటి లంకెలు

వర్గం:2017 తెలుగు సినిమాలు
వర్గం:వెంకటేష్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:నాజర్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:తనికెళ్ళ భరణి సినిమాలు
వర్గం:రఘుబాబు నటించిన సినిమాలు
వర్గం:తెలుగు క్రీడల సినిమాలు
కాటమరాయుడు

**కాటమరాయుడు ** 2017 మార్చి 24న విడుదలైన తెలుగు చిత్రం.

## కథ
కాట‌మ‌రాయుడు(ప‌వ‌న్‌క‌ళ్యాణ్‌), అత‌ని త‌మ్ముళ్ళు(క‌మ‌ల్ కామ‌రాజు, అజ‌య్‌, శివ‌బాలాజీ, చైత‌న్య‌కృష్ణ‌), స్నేహితుడు లింగ‌బాబు(అలీ) తో క‌లిసి నివ‌సిస్తుంటాడు. ఊరికి పెద్ద‌గా, ఆప‌ద‌లోని వారికి అండ‌గా ఉండే కాట‌మ‌రాయుడుకి ఆడ‌వాళ్ళంటే గిట్ట‌దు. అయితే త‌మ్ముళ్ళంద‌రూ ప్రేమ‌లో ప‌డినా అన్న‌కు చెప్పే ధైర్యం లేకుండా ఉంటారు. ఎలాగైనా అన్న‌య్య‌ను ప్రేమ‌లో ప‌డేలా చేయాల‌నుకుంటారు. కాట‌మ‌రాయుడు ఇంటి ఎదురుగా ఉండే ఇంట్లోకి వ‌చ్చిన అవంతిక‌(శృతిహాస‌న్‌)తో కాట‌మ‌రాయుడుని ప్రేమ‌లో పడేలా అంద‌రూ ప్రణాళిక వేస్తారు. త‌మ ప్రేమ విష‌యం చెప్ప‌డానికి అవంతిక, కాట‌మ‌రాయుడుతో క‌లిసి ఊరికి బ‌య‌లుదేరుతుంది. రైలులో కొంద‌రు కాట‌మ‌రాయుడు, అవంతిక‌పై దాడి జ‌రుగుతుంది. త‌న వ‌ల్ల అవంతిక‌కు, ఆమె కుటుంబానికి ఏ హాని జ‌ర‌గ‌కూడ‌ద‌ని భావించిన కాట‌మ‌రాయుడు, గొడ‌వ‌లు వ‌దిలేస్తాన‌ని ఆమెకు మాట ఇచ్చి ఆమె ఇంటికి వ‌స్తాడు. త‌ర్వాత ఏం జ‌రుగుతుంది? అస‌లు కాట‌మ‌రాయుడుని చంపాల‌నుకున్నదెవ‌రు? ఎలాస‌రి భాను ఎవ‌రు? ఎలాస‌రి భానుకు, అవంతిక కుటుంబానికి ఉన్న స‌మ‌స్యేంటి? చివ‌ర‌కు కాట‌మ‌రాయుడు ఆస‌మస్య‌ను ఎలా తీరుస్తాడు? అనే విష‌యాలు మిగిలిన కథలో భాగం.

## తారాగణం
*పవన్ కళ్యాణ్ 
*శ్రుతి హాసన్ 
*కమల్ కామరాజు
*ఆలీ (నటుడు)
*ప్రదీప్ రావత్
* టోటా రాయ తౌధురా
* జయ్ బద్లాని
* మౌసుమి సాహీ
* రాజమహంతి సుధీర్
*తరుణ్ అరోరా

## సాంకేతికవర్గం
*నిర్మాణ సంస్థః నార్త్ స్టార్ ఎంట‌ర్‌టైన్మెంట్స్
*సంగీతం: అనూప్ రూబెన్స్‌
*ఛాయాగ్ర‌హ‌ణంః ప్ర‌సాద్ మూరెళ్ల‌
*కూర్పుః గౌతంరాజు
*క‌ళః బ్ర‌హ్మ క‌డ‌లి
*నిర్మాతః శ‌ర‌త్ మ‌రార్‌
*ద‌ర్శ‌క‌త్వంః కిషోర్ పార్థ‌సాని(డాలీ)

## మూలాలు

## బయటి లంకెలు
* 
వర్గం:2017 తెలుగు సినిమాలు
సి. లక్ష్మా రెడ్డి

**సి. లక్ష్మా రెడ్డి** వైద్యుడు, రాజకీయ నాయకుడు, మాజీ మంత్రి. జడ్చర్ల ఎమ్మెల్యేగా తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి నుండి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్నాడు. కల్వకుంట్ల మొదటి మంత్రివర్గంలో రాష్ట్ర వైద్య, ఆరోగ్యశాఖ మంత్రిగా పనిచేశాడు.

## జననం
లక్ష్మా రెడ్డి 1962, ఫిబ్రవరి 3న జడ్చర్లలో జన్మించాడు. ఇతని తండ్రి పేరు నారాయణ్ రెడ్డి. వీరి స్వగ్రామం తిమ్మాజిపేట మండలం ఆవంచ గ్రామం.

## విద్యాభ్యాసం
హైదరాబాద్ కర్ణాటక ఎడ్యుకేషన్ సొసైటీ (గుల్బర్గా, కర్ణాటక) నుండి హోమియోపతిక్ మెడికల్ సైన్సెస్ లో బ్యాచులర్ డిగ్రీ పట్టా పొందాడు. ఆ సమయంలో విద్యార్థి సంఘానికి అధ్యక్షుడిగా ఉన్నాడు. రాజకీయాల్లోకి ప్రవేశించేముందు జడ్చర్లలో ఒక హోమియోపతిక్ డాక్టర్ గా ప్రాక్టీస్ ప్రారంభించాడు.

## వివాహం - పిల్లలు
లక్ష్మా రెడ్డి వివాహం డాక్టర్ శ్వేతలో జరిగింది. వీరికి ఇద్దరు పిల్లలు.

## రాజకీయ జీవితం
thumb|261x261px|జడ్చర్లలో ప్రజా సమాచార కాంపైన్ ప్రారంబించిన లక్షారెడ్డి
లక్ష్మా రెడ్డి రాజకీయాల్లో చాలా చురుకుగా పాల్గొనేవాడు. చిన్నవయసు నుండి అనేక పదవులను చేపట్టాడు. తన స్వగ్రామైన తిమ్మాజిపేట మండలం ఆవంచ గ్రామ సర్పంచ్ గా తన రాజకీయ జీవితాన్ని ప్రారంభించాడు. తిమ్మాజిపేట మండల స్థాయిలో సింగిల్ విండో విధానాన్ని, గ్రంథాలయం సంఘాన్ని ఏర్పాటుచేశాడు.

2001లో కల్వకుంట్ల చంద్రశేఖరరావు ఏర్పాటుచేసిన తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీలో చేరి స్వరాష్ట్ర ఉద్యమంలో కీలక పాత్ర పోషించాడు.

2004 అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో జడ్చర్ల శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి గెలుపొందాడు. ప్రత్యేక రాష్ట్ర సాధన కోసం కేసీఆర్ పిలుపుతో 2008 ఏప్రిల్ లో తన పదవికి రాజీనామా చేశాడు. ఆ తరువాత జరిగిన ఉప ఎన్నికల్లో ఓడిపోయాడు.

2014 అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో మళ్లీ జడ్చర్ల శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి గెలుపొంది, విద్యుత్ శాఖ మంత్రిగా బాధ్యతలు స్వీకరించాడు. అరోగ్య మంత్రి, ఉప ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్న టి.రాజయ్య తొలగింపు తర్వాత, అతని స్థానంలో లక్ష్మా రెడ్డిని రాష్ట్ర వైద్య, ఆరోగ్యశాఖకు మార్చారు.

2018 అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో కాంగ్రెస్ అభ్యర్థి మల్లు రవిపై 45,082 ఓట్ల తేడాతో గెలుపొందాడు. సి. లక్ష్మా రెడ్డి 2022 జనవరి 26న మహబూబ్​నగర్​ జిల్లా, తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ అధ్యక్షుడిగా నియమితుడయ్యాడు. ఆయనను 2023లో జరిగే శాసనసభ ఎన్నికల్లో జడ్చర్ల నుండి బీఆర్‌ఎస్‌ ఎమ్మెల్యే అభ్యర్థిగా ప్రకటించారు.

## మూలాలు

వర్గం:తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1962 జననాలు
వర్గం:మహబూబ్ నగర్ జిల్లా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:మహబూబ్ నగర్ జిల్లా నుండి ఎన్నికైన ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు
వర్గం:మహబూబ్ నగర్ జిల్లా నుండి ఎన్నికైన శాసన సభ్యులు
వర్గం:మహబూబ్ నగర్ జిల్లాకు చెందిన రాష్ట్ర మంత్రులు
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2014)
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2018)
సరోజ్ ఖాన్

**సరోజ్ ఖాన్** (నవంబరు 22, 1948 - జూలై 3, 2020) భారతీయ నృత్య దర్శకురాలు. ఎక్కువగా బాలీవుడ్ సినిమాలకు పనిచేశారు. ఆమె అసలు పేరు నిర్మల కిషన్ చంద్ సధు సింగ్ నాగ్ పాల్. దాదాపు 2000కు పైగా సినిమాలకు నృత్య దర్శకత్వం చేశారు సరోజ్. ఆమె తల్లిదండ్రులు కిషన్ చంద్ సధు సింగ్, నోని సధు సింగ్.

## కెరీర్
ఆమె పుట్టిన కొద్ది రోజులకే భారత విభజన జరగడంతో వీరి కుటుంబం భారతదేశంలో స్థిరపడిపోయారు. నజరానా సినిమాలో శ్యామ అనే పాత్రతో బాల నటిగా తెరంగేట్రం చేశారు ఆమె.  నిర్మల గా జన్మించిన , ఆమె తల్లిదండ్రులు భారత విభజన అనంతరం భారతదేశానికి వలస వచ్చారు. ఆమె బాలనటిగా 1950ల చివరలో బాలనటిగా, నేపథ్య నృత్యకారిణిగా నటించిన నజరానా చిత్రంలో మూడు సంవత్సరాల వయసులో బాలనటిగా కెరీర్ ను ప్రారంభించింది. ఆమె సినిమా కొరియోగ్రాఫర్ బి.సోహన్ లాల్ ఆధ్వర్యంలో పని చేస్తుండగా డ్యాన్స్ నేర్చుకుంది. తరువాత ఆమె స్వయంగా కొరియోగ్రఫీకి మారింది, మొదట సహాయ కొరియోగ్రాఫర్ గా, తరువాత స్వతంత్ర కొరియోగ్రాఫర్ గా ఆమె బ్రేక్ ను పొందగా, గీతా మేరా నం (1974)తో కలిసి ఆమె నృత్యదర్శకత్వం లో చేరింది. అయితే, శ్రీ దేవితో కలిసి తన పనితో వచ్చిన ప్రశంసలను అందుకోవడానికి ఆమె చాలా సంవత్సరాలు వేచి ఉండవలసి వచ్చింది. మిస్టర్ ఇండియా (1987) లో హవా హవాయ్ , నగీనా (1986), చాందినీ (1989) తర్వాత మాధురీ దీక్షిత్ తో కలిసి తేజాబ్ (1988) లో ఏక్ దో తీన్, తామా తమ్మ లోగె (1990), బేటా (1992)లో ధక్ ధక్ కర్ణే లగా వంటి హిట్ లతో ప్రారంభమైంది. ఆ తర్వాత ఆమె అత్యంత విజయవంతమైన బాలీవుడ్ కొరియోగ్రాఫర్లలో ఒకరిగా నిలిచింది.ఎంతో మంది తారలను అశేష సినీ (పేక్షకుల హృదయాల్లో చిరస్థాయిగా నిలిచేటట్లు చేశారు. సినిమాలో పాటలన్నీ ఎవరు చేసినా ఆమె చేసిన 'మార్‌ డాలా...” లాంటి ఒక్క పాటతో సినిమాకి కాసుల వర్షం కురిసేది. ఆ పాటలో 'మార్‌ డాలా' అనే పదం పాతిక మార్లకంటే ఎక్కువే పలికితే, పలికిన ప్రతిసారీ సరికొత్త అభినయాన్ని గుప్పించిన సరోజ్‌ ప్రతిభకు దాసోహమయ్యారంతా. అందుకే పురుష కొరియోగ్రాఫర్స్‌తో సమానంగానే కాదు అంతకుమించిన పారితోషకం కావాలన్నా  ఒప్పుకునేవారు దర్శకనిర్మాతలు. చిన్నవయసులో సైడ్‌ డ్యాన్సర్‌గా కేవలం వెస్ట్రన్‌ నెంబర్లకే అవకాశం దొరికినా తనలో ఉన్న ప్రతిభా, నైవుణ్యాలను పట్టుతప్పకుండా ప్రదర్శించి, భారతీయ సాంప్రదాయ నృత్యాలను బాలీవుడ్‌ తెరపై వెలుగొందేలా చేసిన ఘనత ఆమెది. 

## పురస్కారాలు
# జాతీయ పురస్కారాలు - మూడుసార్లు జాతీయ పురస్కారం
# ఫిల్మ్‌ఫేర్‌లో హ్యాట్రిక్‌ పురస్కరాలు అందుకున్న ఏకైక నృత్య దర్శకురాలు 
# నంది ఉత్తమ నృత్య దర్శకురాలు - ఓ మారియా ఓ మారియా (చూడాలని ఉంది, 2018)

## మరణం
2020, జూన్‌ 20న శ్వాస సంబంధమైన సమస్యలతో బాంద్రాలోని గురునానక్‌ హాస్పిటల్‌లో చేరిన సరోజ్ ఖాన్ 2020, జూలై 3న గుండెపోటుతో  మరణించింది.

## మూలాలు

వర్గం:1948 జననాలు
వర్గం:2020 మరణాలు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నృత్యదర్శకులు
మంచాల రమేష్

**మంచాల రమేష్‌** కరీంనగర్ జిల్లాకు చెందిన నాటకరంగ నటుడు, దర్శకుడు. దొంగలు, ఈ లెక్క ఇంతే, చీకటి పువ్వు మొదలైన నాటికలకు వివిధ విభాగాల్లో బహుమతులు అందుకున్నాడు.

## జననం
1970, ఆగస్టు 22న రామచంద్రం, కనకలక్ష్మి దంపతులకు కరీంనగర్ జిల్లా, భీమదేవరపల్లి మండలం వంగర గ్రామంలో మంచాల రమేష్‌ జన్మించాడు.

## ఉద్యోగం
కరీంనగర్‌ జిల్లాలో విద్యుత్‌ శాఖ ఇ.ఆర్‌.ఓ రూరల్‌ విభాగంలో సీనియర్‌ అసిస్టెంట్‌గా విధులు నిర్వహిస్తున్నాడు.

## రంగస్థల ప్రస్థానం
10 సంవత్సరాల వయసులో 1980 సంవత్సరంలో 'బడిపంతులు' నాటకం ద్వారా బాలనటునిగా ప్రప్రథమంగా రంగప్రవేశం చేశాడు.

### ప్రదర్శించిన నాటకాలు, నాటికలు
బడిపంతులు, సంసారంలో సరాగాలు, ప్రేమగోల, చదవా, బంగారు గుడ్లు, నాకు ఇల్లొచ్చింది, సతిన్మ, ప్రేమ ఈక్వల్ట్‌, చెల్లనిపైసలు (60 ప్రదర్శనలు), దొంగలు (96 ప్రదర్శనలు), ఈలెక్క ఇంతే (35 ప్రదర్శనలు) మనిషి, ఆడది, ఈతరం మారాలి, పామరులు, నిరసన, ఆకలివేట, కాలచక్రం, విధాత, నేనుపట్నం పోతనే, ప్రేమపిచ్చోళ్ళు, ఇతిహాసం, క్షతగాత్రుడు, ఆశాపాశం, నగరం ప్రశాంతంగా ఉంది, లాలలీల, క్లిక్‌, పెన్‌కౌంటర్‌, గర్భగుడి, మార్గదర్శి, సన్మతి, ఎవరో ఒకరు, గారడి, ఈ లెక్క ఇంతే, మా ప్రేమకు న్యాయం కావాలి, చీకటిపువ్వు, స్వప్నం రాల్చిన అమృతం మొదలైనవి.

### గురువులు
శ్రీరాముల సత్యనారాయణ, బండారి దేవరాజ్‌, గద్దె ఉదయ్‌కుమార్‌, అల్లకొండ కిషన్‌రెడ్డి, తిప్పర్తి ప్రభాకర్‌, కె.సత్యనారాయణ, వడ్నాల కిషన్‌, రంగు వెంకటనారాయణ, రచయిత శివరామ్‌ లు.

### బహుమతులు
* నంది ఉత్తమ నటుడు - సతిన్మ (2002 నందినాటకోత్సవం)
* ఉత్తమ నటుడు - ఈ లెక్క ఇంతే (2015)
* ఉత్తమ ప్రతినాయకుడు - చీకటిపువ్వు (వీణా అవార్డ్స్‌ 2021, పేరిట కళల కాణాచి, వేదగంగోత్రి ఫౌండేషన్‌-తెనాలి)
* ఉత్తమ దర్శకుడు - చీకటిపువ్వు - కొండవీటి కళాపరిషత్ 27వ జాతీయస్థాయి ఆహ్వాన నాటిక పోటీలు (ఏప్రిల్ 21-23, 2023), లింగారావుపాలెం)

### సన్మానాలు - సత్కారాలు
* గ్రామీణ కళాజ్యోతి అవార్డు (ఫోక్‌ ఆర్ట్‌ అకాడమీ, కరీంనగర్‌, 1996)
* తుమ్మల రంగస్థల పురస్కారం వారిచే సత్కారం (1999)
* ఉత్తమ రంగస్థల నటనా పురస్కారం (చైతన్యకళాభారతి, కరీంనగర్‌) 
* జిల్లా కళాకారుల సమాఖ్య వారిచే సత్కారం
* మానవత కల్చరల్‌ అకాడమి వారిచే సత్కారం
* రసరమ్య కళారంజని, నల్గొండవారిచే సన్మానం (చెల్లనిపైసలు నాటికకు దర్శకత్వం వహించి, నటించి నందినాటకోత్సవాలలో తృతీయ బహుమతి పొందిన సందర్భంలో)
* వల్లం నాగేశ్వరరావు రంగస్థల పురస్కారం (విఎన్‌ఆర్‌ ఛారిటబుల్‌ ట్రస్ట్‌, 2017)
* వైకే నాగేశ్వరరావు రంగస్థల పురస్కారం (2023)
* పాలకుర్తిలో సోమనాథ రంగస్థల పురస్కారం (2023)

### బిరుదులు
* కళాజగతి, నాటకరంగ పత్రిక వారిచే విశాఖపట్నంలో కళాశ్రేష్ఠ బిరుదుసత్కారం

## మూలాలు

## ఇతర లంకెలు
* 'దొంగలు, ఈ లెక్క ఇంతే' నాటికలకు బహుమతులు

వర్గం:తెలుగు రంగస్థల కళాకారులు
వర్గం:తెలుగు రంగస్థల దర్శకులు
వర్గం:తెలుగు రంగస్థల నటులు
వర్గం:1970 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:వరంగల్లు పట్టణ జిల్లా రంగస్థల నటులు
కునాల్ గంజావాలా

**కునాల్ గంజావాలా** (జననం 1972 ఏప్రిల్ 14) ఒక భారతీయ సినిమా నేపథ్య గాయకుడు.  అతని పాటలు ఎక్కువగా హిందీ, కన్నడ చిత్రాలలో ఉంటాయి. అతను  మరాఠీ, బెంగాలీ లతో పాటు భారతదేశంలోని ఇతర అధికారిక భాషలలో కూడా పాడాడు. కునాల్ జింగిల్స్ పాడటం ద్వారా తన వృత్తిని ప్రారంభించాడు. అతను 2004 లో మర్డర్ చిత్రం నుండి "భీగే హోంత్ తేరే" పాటతో హిందీ చిత్రసీమలో వెలుగులోకి వచ్చాడు. ఇది అతని మొదటి అతిపెద్ద హిట్ చిత్రం. ఈ పాట అతనికి 2005 లో ఉత్తమ నేపధ్య గాయకునిగా  జీ సినీ అవార్డును సంపాదించింది.  2005 లో ఆకాష్ చిత్రం నుండి "నీన్ నీన్" పాటతో కన్నడలో అతను వెలుగులోకి వచ్చాడు.

## జీవిత విశేషాలు
చిన్నతనంలో  కునాల్ గంజవాలా గాయకుడు కావాలని ఎప్పుడూ అనుకోలేదు. అతను పాడగలడని కాలేజీ స్థాయి వరకు అతనికి తెలియదు. అప్పటి నుండి అతను ప్రతి కళాశాల ఉత్సవాల్లో పాడటం మొదలుపెట్టాడు.  అనేక  ఇంటర్-కాలేజీ పాటల పోటీలలో   గెలిచాడు.

గంజవాలా మజాగావ్ లోని సెయింట్ పీటర్స్ స్కూల్ నుండి పట్టభద్రుడయ్యాడు. అతను చార్టర్డ్ అకౌంటెంట్ లేదా నటుడిగా కావాలని కోరుకున్నాడు. తన తల్లిదండ్రుల ప్రోత్సాహంతో  తనకు గాయకుడిగా మారడానికి అవకాశం ఏర్పడిందని అతను తెలిపాడు. అతని  సోదరి భారత్ నాట్యం కళాకారిణి.  అతని తండ్రి హార్మోనికా వాద్యకారుడు. తన తల్లిదండ్రుల సహకారంతో అతను పాడటంపై యిష్టం ఏర్పరుచుకొని మంచి గాయకునిగా మారగననే నమ్మకం కలిగి ఉండేవాడు.  

తరువాత, సుంధీంద్ర భౌమిక్ మార్గదర్శకత్వంలో భారతీయ విద్యా భవన్ నుండి గంజావాలా సంగీతం నేర్చుకున్నాడు. అతని మొదటి గానం  ఆపరేషన్ ఫ్లడ్ ప్రకటన కోసం రంజిత్ బారోట్ స్వరపరిచిన జింగిల్ లో పాడాడు.  తరువాత అనేక భాషా చిత్రాలలో పాటలు పాడాడు. 

## తెలుగు సినిమలలో పాటలు

## మూలాలు

వర్గం:హిందీ సినిమా నేపథ్యగాయకులు
వర్గం:కన్నడ సినిమా నేపథ్యగాయకులు
వర్గం:1972 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
రమ్యభారతి

**రమ్యభారతి సాహిత్య త్రైమాస పత్రిక** 2004 సంవత్సరాన ప్రారంభమైనది. దీని ప్రస్థానం విజయవాడ నుండి మొదలైనది. సంపాదకులు చలపాక ప్రకాష్. 

## నిర్వహణ వర్గము
*సంపాదకులు -చలపాక ప్రకాష్
*గౌరవ సంపాదకులు - సోమేపల్లి వెంకట సుబ్బయ్య
*గౌరవ సలహాదారు - వేముల హాజరత్తయ్య గుప్త
## మూలాలు


వర్గం:తెలుగు పత్రికలు
వర్గం:తెలుగు త్రైమాసిక పత్రికలు
వర్గం:విజయవాడ నుండి ప్రచురితమైన తెలుగు పత్రికలు
వర్గం:సాహిత్య పత్రికలు
వర్గం:21 వ శతాబ్దపు తెలుగు పత్రికలు
ఉత్తమురాలు (సినిమా)

ఉత్తమరాలు, తెలుగు చలన చిత్రం,1976 అక్టోబర్ 3 న విడుదల.శ్రీనివాస రెడ్డి దర్శకత్వంలో వచ్చిన ఈ చిత్రంలో కొంగర జగ్గయ్య,జయంతి, ముఖ్య పాత్రలు పోషించారు సంగీతం, జె వి.రాఘవుల అందించారు .

## తారాగణం
* జగ్గయ్య
* గుమ్మడి
* ప్రభాకర్ రెడ్డి
* పద్మనాభం
* జయంతి
* రమాప్రభ
* రాజశ్రీ
* విజయలలిత
* నగేష్
* ముక్కామల
* రాజనాల
* జ్యోతిలక్ష్మి
## తెర వనుక
* దర్శకత్వం, చిత్రానువాదం: శ్రీనివాస్ రెడ్డి
* నిర్మాతలు: బి.బాలిరెడ్డి, పి.వెంకటేశ్వర్లు
* కథ, సంభాషణలు: కిరణ్
* సంగీతం: జె.వి.రాఘవులు
* ఛాయాగ్రహణం: దేవరాజ్ 

## పాటల జాబితా
1.అందాల రేయీ ఆగదోయీ రావాలి, గానం.పులపాక సుశీల 

2.ఇప్పుడు నీ వయస్సు మూడేళ్లు ఇట్టే వస్తాయి, గానం.పులపాక సుశీల 

3 . కన్నెపిల్ల కన్నుపడినా కోడేనాగు, గానం.పి .సుశీల 

4.కోనసీమ కొబ్బరి తోటల్లో, రచన: ఆత్రేయ, గానం.పి సుశీల.

## వనరులు
* ఘంటసాల గళామృతము బ్లాగు - కొల్లూరి భాస్కరరావు, ఘంటసాల సంగీత కళాశాల, హైదరాబాద్ - (చల్లా సుబ్బారాయుడు సంకలనం ఆధారంగా)

వర్గం:జగ్గయ్య నటించిన సినిమాలు
వర్గం:ముక్కామల నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రాజనాల నటించిన సినిమాలు
వర్గం:గుమ్మడి నటించిన సినిమాలు
వర్గం:జె.వి.రాఘవులు సంగీతం అందించిన సినిమాలు
పద్మనాభం తెలుగు సినిమాల జాబితా

హాస్యనటుడిగా ప్రసిద్ధిపొందిన **బి.పద్మనాభం** ( ఆగస్టు 20, 1931 - ఫిబ్రవరి 20, 2010) (Padmanabham) ప్రముఖ తెలుగు సినిమా, రంగస్థలనటుడు, గాయకుడు, సినీనిర్మాత, దర్శకుడు. ఇతని పూర్తి పేరు **బసవరాజు వెంకట పద్మనాభ రావు**. ఇతడు పనిచేసిన తెలుగు సినిమాల పాక్షిక జాబితా:

వర్గం:జాబితాలు
వర్గం:తెలుగు సినిమాలు
వర్గం:సినిమా జాబితాలు
దక్షిణార్ధగోళం

thumb|పసుపు రంగులో దక్షిణార్ధగోళం - అంటార్కిటికాను చూపించలేదు
thumb|దక్షిణ ధ్రువం పై నుండి దక్షిణార్ధగోళం
thumb|"ఉషుయా, ప్రపంచానికి చివర" అనే పురాణంతో పోస్టర్. అర్జెంటీనాలోని ఉషుయా ప్రపంచంలో అత్యంత దక్షిణ కొసన ఉన్న నగరం.
భూమధ్యరేఖకు దక్షిణాన ఉన్న భూభాగమే **దక్షిణార్ధగోళం**. ఐదు ఖండాల భాగాలు (అంటార్కిటికా, ఆస్ట్రేలియా, దక్షిణ అమెరికాలో 90%, ఆఫ్రికాలో మూడోవంతు, ఆసియాలోని కొన్ని ద్వీపాలు) నాలుగు మహాసముద్రాలు (హిందూ, దక్షిణ అట్లాంటిక్, దక్షిణ మహా సముద్రం, దక్షిణ పసిఫిక్) ఓషియానియా లోని పసిఫిక్ దీవులు దక్షిణార్ధగోళంలోనే ఉన్నాయి. దీని భూభాగంలో 80.9% నీరు ఉంది.  ఉత్తరార్ధగోళంలో నీరు 60.7% దాకా ఉంది. భూమ్మీది మొత్తం నేలలో 32.7% దక్షిణార్ధగోళంలో ఉంది.

భూపరిభ్రమణ తలం నుండి భూమి అక్షం వంగి ఉన్న కారణంగా దక్షిణార్థగోళంలో వేసవికాలం డిసెంబరు నుండి మార్చి వరకు, శీతాకాలం జూన్ నుండి సెప్టెంబరు వరకూ ఉంటాయి. క్యాలెండరు సంవత్సరానికి, సెప్టెంబరు 22 / 23 తేదీన వసంత విషువత్తు, మార్చి 20 / 21 న శరద్ విషువత్తు తటస్థిస్తాయి. దక్షిణ ధ్రువం దక్షిణార్థగోళానికి మధ్యలో ఉంటుంది. 

## లక్షణాలు
దక్షిణార్థగోళంలోని శీతోష్ణస్థితులు, అదే ఉత్తర అక్షాంశాల మధ్య ఉన్న ఉత్తరార్థగోళంలోని ప్రాంతాలతో పోలిస్తే తక్కువ తీవ్రంగా ఉంటాయి. అయితే అంటార్కిటికాలో మాత్రం, ఆర్కిటిక్ కంటే చలి తీవ్రంగా ఉంటుంది. దీనికి కారణం, దక్షిణార్థగోళంలో నేల కంటే నీరు చాలా ఎక్కువ ఉంటుంది. నీరు ఆలస్యంగా వేడెక్కి ఆలస్యంగా చల్లారుతుంది.
thumb|230x230px|న్యూజీలాండ్ లో కనిపించే అరోరా ఆస్ట్రాలిస్
దక్షిణార్ధగోళంలో సూర్యుడు తూర్పు నుండి పశ్చిమానికి ఉత్తరం గుండా ప్రయణిస్తాడు. మకరరేఖకు, భూమధ్య రేఖకూ మధ్య ప్రాంతంలో సూర్యుడు నడినెత్తినగానీ కొద్దిగా దక్షిణంగా గానీ ఉంటాడు. సూర్యుడి కారణంగా ఏర్పడిన నీడలు అపసవ్యదిశలో తిరుగుతూంటాయి. నీడగడియారంలో గంటలు అపసవ్యదిశలో పెరుగుతూంటాయి. మకరరేఖకు దక్షిణంగా ఉన్న ప్రాంతం నుండి సూర్యగ్రహణాలను పరిశీలిస్తే, సూర్యుడి నేపథ్యంలో చంద్రుడు ఎడమ నుండి కుడికి కదులుతూ కనిపిస్తాడు. ఉత్తరార్ధగోళంలో కర్కట రేఖకు ఉత్తరాన ఉన్న ప్రాంతం నుండి చూస్తే, చంద్రుడు కుడి నుండి ఎడమకు కదులుతూ కనిపిస్తాడు.

కొరియోలిస్ దృగ్విషయం కారణంగా దక్షిణార్ధగోళంలో తుపానులు సవ్యదిశలో తిరుగుతూంటాయి.

దక్షిణార్ధగోళంలోని సమశీతోష్ణ ప్రాంతం దాదాపు పూర్తిగా సముద్రమే. ఈ ప్రాంతంలో ఉరుగ్వే, లెసోతో, స్వాజీల్యాండ్, న్యూజీలాండ్, చిలీలో చాలా భాగం, అర్జంటైనా, పరాగ్వేలో కొంత భాగం, బ్రెజిల్, నమీబియా, బోట్స్‌వానా, మొజాంబిక్, మడగాస్కర్ ఉన్నాయి.

## జనాభా
దక్షిణార్థగోళంలో 80 కోట్ల మంది ప్రజలు నివసిస్తున్నారు. ఇది భూమ్మీది మొత్తం జనాభాలో 11% మాత్రమే. ఇక్కడ నేల చాలా తక్కువ ఉండడమే దీనికి కారణం.

## ఖండాలు
* ఆఫ్రికా (దాదాపు మూడోవంతు)
* అంటార్కిటికా
* ఆసియా (తూర్పు తైమూర్, ఇండోనేషియాలో  అధికభాగం, మాల్దీవుల లోని కొన్ని దీవులు)
* ఆస్ట్రేలియా (ప్రధాన భూభాగం పూర్తిగా దక్షిణార్ధగోళంలోనే ఉంది)
* దక్షిణ అమెరికా (అమెజాన్ నది ముఖద్వారానికి దక్షిణ భాగం)
* న్యూజీలాండ్, న్యూ కెలడోనియాలో కొంత భాగం

## మూలాలు

వర్గం:భౌగోళికము
వర్గం:భూగోళశాస్త్రం
పద్మా దేవేందర్ రెడ్డి

**పద్మా దేవేందర్ రెడ్డి**, తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకురాలు, తెలంగాణ రాష్ట్ర తొలి శాసనసభ డిప్యూటి స్పీకర్. తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీకి చెందిన పద్మా దేవేందర్ రెడ్డి రామాయంపేట శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి 2004లో ఎమ్మెల్యేగా గెలిచారు. 2014, 2018 అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో మెదక్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి ఎమ్మెల్యేగా గెలుపొందారు. టెలివిజన్ రాజకీయ చర్చల్లో తరచుగా కనిపించే పద్మా దేవేందర్ రెడ్డి మంచి వాక్పటిమ కలవారు. పద్మా దేవెందర్ రెడ్డి 2022 జనవరి 26న టిఆర్ఎస్ పార్టీ, మెదక్ జిల్లా అధ్యక్షుడిగా నియమితుడయ్యాడు.

## జననం
పద్మ దేవేందర్ రెడ్డి 1969, జనవరి 6న గుండారెడ్డి - విజయ దంపతులకు తెలంగాణ రాష్ట్రం, కరీంనగర్ జిల్లా, నామాపూర్ గ్రామంలో జన్మించారు. ఆమె కరీంనగర్ లోని శాంతినికేతన్ పాఠశాలలో స్కూల్ విద్యను చదివి, బి.ఎ. ఎల్.ఎల్.బి. చేసారు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
పద్మ దేవేందర్ రెడ్డికి దేవేందర్ రెడ్డితో వివాహం జరిగింది. వారికి ఒక కుమారుడు ఉన్నాడు.

## వృత్తి జీవితం
thumb|శ్రీ దుర్ముఖి నామ ఉగాది పండగ సందర్భంగా 2016 ఏప్రిల్ 8న హైదరాబాదులోని రవీంద్రభారతిలో తెలంగాణ ప్రభుత్వ భాషా సాంస్కృతిక శాఖ ఆధ్వర్యంలో నిర్వహించబడిన ఉగాది వేడుకలలో పాల్గొన్న పద్మా దేవేందర్ రెడ్డి
రాజకీయాలలోకి ప్రవేశించక ముందు రంగారెడ్డి జిల్లా కోర్టు, ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టులో 1998 నుంచి 2001 వరకు న్యాయవాదిగా ప్రాక్టీసు చేశారు. తెలంగాణ ఉద్యమంలో చురుకుగా పాల్గొంటున్న ఈవిడ 2001లో తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ ఏర్పడిన తర్వాత రాజకీయాలలోకి ప్రవేశించారు.

## రాజకీయ జీవితం
పద్మ దేవేందర్ రెడ్డి 2001 ఏప్రిల్ లో రాజకీయరంగంలోకి ప్రవేశించారు. 2001లో మెదక్ జిల్లా పరిషత్ స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల్లో రామాయంపేట నుండి జెడ్.పి.టి.సి.గా ఎన్నికయ్యారు. తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ ఫ్లోర్ లీడర్ గా పనిచేశారు. టిఆర్ఎస్ పార్టీ ఏర్పడిన తరువాత, 12,000 ఓట్ల భారీ మెజార్టీతో గెలుపొందారు. రామాయంపేట శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి 2004 ఎన్నికల్లో ఎమ్మెల్యేగా గెలుపొందారు. 2008లో శాసనసభ ఎమ్మెల్యే పదవికి రాజీనామా చేసారు. 2009లో జరిగిన సార్వత్రిక ఎన్నికల్లో ఓడిపోయారు.

2009 లో టిఆర్ఎస్ పార్టీ నుండి సస్పెండ్ అయ్య, 2010 లో మళ్లీ పార్టీలో చేరారు. 2014లో జరిగిన సార్వత్రిక ఎన్నికల్లో మెదక్ అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం నుంచి ప్రముఖ నటి, రాజకీయ నాయకురాలైన విజయశాంతిని ఓడించి ఎమ్మెల్యేగా మళ్ళీ గెలిచారు. 2018లో అదే నియోజకవర్గం నుండి గెలుపొందారు.

## డిప్యూటి స్పీకర్
పద్మ దేవేందర్ రెడ్డి 2014, జూన్ 12 నుండి 2019, జనవరి 16 వరకు తెలంగాణ రాష్ట్ర శాసన సభ డిప్యూటీ స్పీకర్ గా పనిచేసింది.

## హోదాలు

* జెడ్.పి.టి.సి. సభ్యురాలు, రామాయంపేట, మెదక్ జిల్లా,
* తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ ఫ్లోర్ లీడర్
* ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ మహిళా-శిశు సంక్షేమ కమిటీ సభ్యురాలు .
* ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ ప్రివిలేజెస్ కమిటీ సభ్యురాలు
* తెలంగాణ శాసనసభ డిప్యూటీ స్పీకర్ (12.06.2014 - 06.09.2018)
* తెలంగాణ శాసనసభ పిటిషన్ల కమిటీ చైర్మన్ (29.06.2016 - 06.09.2018)
* తెలంగాణ శాసనసభ ప్రివిలేజ్ కమిటీ చైర్మన్ (6. 29.06.2016 - 06.09.2018)

## మూలాలు

వర్గం:తెలంగాణ రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి
వర్గం:1969 జననాలు
వర్గం:రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:మహిళా రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:కరీంనగర్ జిల్లా వ్యక్తులు
వర్గం:జన్మస్థలం తెలియని వ్యక్తులు
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2014)
వర్గం:తెలంగాణ శాసన సభ్యులు (2018)
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసన సభ్యులు (2004)
వర్గం:కరీంనగర్ జిల్లా మహిళలు
వర్గం:మెదక్ జిల్లా నుండి ఎన్నికైన ఆంధ్రప్రదేశ్ మహిళా శాసన సభ్యులు
పండిత్ నరసింహలు వడవాటి

**పండిత్ నరసింహలు వడవాటి** (జననం జనవరి 21, 1942) ప్రముఖ క్లార్నెట్ విద్వాంసులు.  ఈయన పుట్టినరోజు తేదీ జనవరి 21ని భారతదేశ ప్రభుత్వం ***కళాకారుల దినోత్సవం*** గా జరుపుకుంటుంది.

## జీవిత విశేషాలు
పండిట్ నరసింహలు  1942 జనవరి 21న  భారతదేశంలోని కర్ణాటకలోని రాయచూర్ తాలూకాలోని వడవతి అనే చిన్న గ్రామంలో జన్మించాడు. అతను సంగీతపరంగా ప్రతిభావంతులైన కుటుంబంలో జన్మించాడు. అతని తాత షెహనాయ్ కళాకారుడు.  అతని తండ్రి తబలా కారుడు.  అతని తల్లి భక్తి గీతాల గాయకురాలు. అతనికి చిన్ననాటి  నుండి సంగీతంపై మక్కువ ఏర్పడింది.  మాతామారి వీరన్న అతని మొదటి గురువు.  వెంకటప్ప మార్గదర్శకత్వంలో పాడటం కూడా నేర్చుకున్నాడు.

గ్వాలియర్, జైపూర్ ఘరానాలకు చెందిన ప్రసిద్ధ గాయకుడు  పండిట్ సిద్దరామ జంబ్లాదిని నుండి హిందూస్థానీ శాస్త్రీయ సంగీతం నేర్చుకున్నాడు. 10 సంవత్సరాలకు పైగా స్వంతంగా కృషి చేసిన  తరువాత అతను సుశిక్షితుడైనాడు.

కొన్నేళ్ల అభ్యాసం తరువాత అతను  క్లారినెట్‌ను హిందూస్థానీ సంగీతానికి అనుగుణంగా మార్చుకున్నాడు. శ్రోతల దగ్గర స్వర ప్రభావాన్ని వినగలిగే విధంగా శబ్దాల శ్రేణిని ఉత్పత్తి చేసే కళను అతను పరిపూర్ణంగా చేశాడు. అతని సూక్ష్మమైన  సంగీత కార్యక్రమాలు సోదరభావంలో ప్రశంసలను సంపాదించింది. తన బృందంతో పాటు భారతదేశంలోనే కాకుండా యు.కె, యుఎస్ఎ,  ఫ్రాన్స్ లలో ప్రదర్శనలు ఇచ్చాడు.

యునైటెడ్ కింగ్‌డం లోని కేంబ్రిడ్జ్ కు చెందిన ఇంటర్నేషనల్ బయోగ్రాఫికల్ సెంటర్ తన "హూ ఈస్ హూ" జాబితాలో అతని పేరును చేర్చింది. అతను పురస్కారాన్ని పొందిన  ఫ్రెంచ్ డాక్యుమెంటరీ "హాతి" కోసం సంగీత దర్శకత్వం వహించినప్పుడు  అదనపు ఖ్యాతిని పొందాడు. వరల్డ్ క్లారినెట్ అసోసియేషన్ లాస్ ఏంజిల్స్‌లో నిర్వహించిన వరల్డ్ మ్యూజిక్ ఫెస్టివల్ 2011 అధ్యక్షుడిగా అతను ఎంపికయ్యాడు.

అతని పిల్లలు అతని అడుగుజాడల్లో ఉన్నారు. అతని కుమారుడు వెంకటేష్ రాయ్ సంగీత విద్వాంసుడు. వదవతి శారద భారత్ అతని కుమార్తెలలో అత్యంత చురుకైనది.

## సంగీత అకాడమీ
ఇప్పుడు ఒక దశాబ్దం పాటు, సంగీతాన్ని వ్యాప్తి చేయడంలో అతని అభిరుచి, రాయ్‌చూర్‌లో మ్యూజిక్ అకాడమీ "స్వర సంగమ సంగీత విద్యాలయం",  బెంగళూరులో "పండిట్ నరసింహులు వాదవతి మ్యూజిక్ అకాడమీ" ను స్థాపించడానికి ప్రేరణనిచ్చింది. అతని కుమార్తె శారద అకాడమీని చూసుకుంటుంది.  వాదవతి శారద భారత్ తన కుమార్తెలలో చాలా చురుకైనది.

## మూలాలు

### వనరులు
* `Kalavidara Baduku’ `ಕಲಾವಿದರ ಬದುಕು'- A text book on biography of Artists, Published by University of Gulbarga, Karnataka, India
*`Clarionet Mantrika’ – `ಕ್ಲಾರಿಯೋನೆಟ್ ಮಾಂತ್ರಿಕ' – (Translated to English as `The Charmer and His Clarinet'), Biography of Dr.Pandit Narasimhalu Vadavati, Published by Pustaka Pradhikara, Government of Karnataka.

వర్గం:1942 జననాలు
వర్గం:కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
శివలెంక మల్లికార్జున రావు

right|thumb|200px|శివలెంక మల్లికార్జునరావు
డాక్టర్ **శివలెంక మల్లికార్జున రావు** L.C.P&S బెజవాడలో 1916 నుండి 1982 దాకా సుప్రసిధ్ద వైద్యులు. 20 శతాబ్దములో మొదటి నాలుగు దశాబ్దములపాటు గాంధీజీ సత్యాగ్రహోద్యమములో కృషిసలిపిన ఆంధ్రదేశ స్వాతంత్ర్యసమరయోధులలో ఒకరు. 
## జీవిత విశేషాలు
వీరు తమ మాతామహుల గ్రామమైన యెలకుర్రు గ్రామంలో 1894, జనవరి 13వ తేదీన జన్మించారు. వీరి తండ్రి శివబ్రహ్మం, తల్లి భ్రమరాంబ. కాలమందు బెజవాడలోని వారి PEOPLE'S CLINIC చాల ప్రముఖమైనది. వీరు ఆంధ్రపత్రిక అదిపతి శివలెంక శంభూప్రసాద్ గారి అన్నగారు. వీరు బెజవాడలో ఉన్నత విద్యను అభ్యసించి, బందరులో ఇంటరు పరీక్షను వ్రాసి, హైదరాబాదు వైద్యకళాశాలలోను, కలకత్తా లోని జాతీయ వైద్య కళాశాల (NATIONAL MEDICAL COLLEGE) లోను వైద్య విద్యనభ్యసించిరి. వీరితో పాటు ఆ రోజులలో (1912-1916) వైద్య విద్యార్థులుగా నుండి స్వతంత్ర పోరాటములో సమరయోధులుగా అనేక సార్లు జైలుకెళ్లి చివరకు పోలీసులచేత అతి కృూరముగా దెబ్బలు తిని, కోలుకోలేక 1936లోనే పరమదించిన డాక్టర్ బ్రహ్మజోస్యుల సుబ్రహ్మణ్యం గారు, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు డాక్టర్ ఘంటసాల సీతారామ శర్మ వీరికి కలకత్తా వైద్యకళాశాలలో సమకాలీకులు. దిగవల్లి వేంకట శివరావు గారి అప్రచురిత వ్యాసములు "నా జ్ఞాపకాలు", "Diary and Family History" మరియూ అనేక చేతి వ్రాత ప్రతులుగా నున్న వ్యాసముల లోవీరిని గురించి అక్కడక్కడ వ్రాసియున్నది. వీరు 1930 సత్యాగ్రహంలో పాల్గొన్నందుకు 2 యేండ్లు కఠిన కారాగారశిక్ష విధించబడి రాయవెల్లూరు జైలుకు పంపబడ్డారు. అప్పుడు అక్కడ వీరి మేనమామ అయిన కాశీనాథుని నాగేశ్వరరావు పంతులు, టంగుటూరి ప్రకాశం పంతులు మొదలైన వారున్నారు. వీరు బెజవాడ పట్టణ కాంగ్రెస్ అధ్యక్షులుగా ఎన్నికైనారు. 1932 సంవత్సరములో లార్డు వెల్లింగటన్ గవర్నర్ జనరల్ నిరంకుశముగా పరిపాలనజరుగుచున్న రోజులలో గాంధీతో సహా అనేక కాంగ్రెస్స కార్యకర్తలను జైలులో నిర్బందించబడిరి. అప్పటిలో కాంగ్రెస్సు వారు గాంధీ ప్రవేశపెట్టిన సహాయనిరాకరణోద్యమము సాగించుచుండిరి. 1932 జనవరి నెలలో బెజవాడలోను కృష్ణాజిల్లాలో అనేక చోట్ల సెక్షన్144 అమలులోనుండినప్పుడు స్వరాజ్యాందోళనకారులపై పోలీసులు విజృంభించి చేసిన లాఠీచార్జీలతో కృష్ణాజిల్లాలో అనేకమందికి గాయములు తగిలినవి. వారిలో చాలమంది డాక్టరు శివలెంక మల్లికార్జున రావు గారి పీపుల్సు హాస్పిటల్ లో చికత్సపొందేవారు. 1932 సంవత్సరము జనవరి 26 తేదీన స్వరాజ్యదినముగపరిగణంచి చేసిన సత్యాగ్రవేడుకలు, తదుపరి ఏప్రల్ మాసములో 1919వ సంవత్సరపు జలియన్ వాలా బాగ్ స్మృతిచిహ్నముగా చేసిన సత్యాగ్రహ కార్యక్రమములనణచుటకు పోలీసుల నిర్భందచర్యలు లాఠీఛార్జీలు జరిగినవి. ఆకాలమందు జరిగిన Police Excess లవల్ల గాయములు తగిలి చికిత్సపొందిన వారి స్థితిగతుల లెఖలు డాక్టరు మల్లికార్జునరావుగా రి వైద్యశాలవారి తబ్సీళ్ళతో దిగవల్లి శివరావు గారు సంకలనం చేసిన నివేదిక 1932 జూలై 14 వతేదీన మద్రాసులోని శాసనమండలి సభ్యులకు కృష్ణాజిల్లా కాంగ్రెస్సు కార్యాలయమువారు పంపించిరి. మల్లికార్జునరావుగారు 1942 క్విట్ ఇండియా ఉద్యమములో కూడా పాల్గొన్నారు. వీరి సమాజసేవకు గుర్తింపుగా విజయవాడలో ఒక వీధికి వీరి పేరు మీద "మల్లికార్జునరావు వీధి" అని నామకరణం చేశారు.

## మరణం
మల్లికార్జునరావు గారు 1982 సంవత్సరం నవంబరు 12 తారీఖున మరణించారు.

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగువారిలో వైద్యులు
వర్గం:భారత స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు
మల్లావఝ్ఝల నారాయణ శర్మ

**మల్లావఝ్ఝల నారాయణ శర్మ** (ఎం.నారాయణ శర్మ) ప్రముఖ కవి, విమర్శకులు. కవి సంగమం రచయితలలో ఒకరు.

## జననం
మల్లావఝ్ఝల రామచంద్ర శర్మ, రమాదేవి దంపతులకు 1971, అక్టోబరు 24న కరీంనగర్ జిల్లా కేంద్రంలో జన్మించారు.

## నివాసం - ఉద్యోగం
హైదరాబాద్‌లో ఉంటున్నారు. సంస్కృత లెక్చరర్‌గా పనిచేస్తున్నారు.

## వివాహం - పిల్లలు
నారాయణ శర్మకు అరుణా నారదభట్ల గారితో వివాహం జరిగింది. వీరికి ఒక కూతురు (భాషిత).

## ప్రచురితమైన మొదటికవిత
"ఆశాజ్యోతి" స్కూల్‌లో ఆరవ తరగతిలో ఉన్నప్పుడు స్కూల్ మాగజైన్ "చైతన్య"లో మొదటికవిత ప్రచురితమైంది.

## ప్రచురితమైన పుస్తకాలు
# ఉప్పెన (కవిత్వం) -1997
# సృష్టి (దీర్ఘ కవిత) -1998
# తమో చిత్రాలు (కవిత్వం) -1999
# ప్రగతిబాల (శతకం) -1999
# డా.ఎన్.గోపి కవితా రూప సృష్టి నానీలు పరిశీలన (విమర్శ) -2005
# అస్తిత్వ పుష్పాలు (నానీలు) -2011
# డా.సి.నారాయణ రెడ్డి-నాగార్జున సాగరం-కళా సాహితీ ఛందఃపరిశీలన (విమర్శ) -2012
# ఈనాటి కవిత (కవిసంగమం కవుల కవిత్వంపై విశ్లేషణ) -2014
# ఊరిదుఃఖం (జూకంటి జగన్నాథం కవిత్వం పై విమర్శ) -2016
# సాధారణ (కవిత్వ విమర్శ)2016
# వ్యక్తీకరణ (కవిత్వ విమర్శ) -2016
#జలగీతం సంస్కృతానువాదం(తెలుగు మూలం డా.ఎన్.గోపి(-2018.)
#.విశ్వమానవతా వీచికలు(తిరుమల శ్రీనివాసా చార్యుల రుబాయిల పరిశీలన)-2018
#.జలగీతం కావ్య సమాలోచనం -(కవిత్వ విమర్శ)2017)

## బహుమానాలు - బిరుదులు - గుర్తింపులు
# ఎం.వి.నరసింహారెడ్డి పురస్కారం (శాతవాహన విశ్వవిద్యాలయం) నాగార్జున సాగరం విమర్శకు.
# తేజ పురస్కారం- నాగార్జున సాగరం విమర్శకు.
#తెలుగు విశ్వ విద్యాలయం కీర్తి పురస్కారం (విమర్శకు)-2017
#తెలుగు సాహిత్య కళాపీఠం విశిష్టపురస్కారం (విమర్శకు)2018
#సమైక్య సాహితి రావికంటి రామయ్య గుప్త స్మారక పురస్కారం-2019

## మూలాలు

## ఇతర లంకెలు
* నారాయణ శర్మ కవిత్వ పఠనం

వర్గం:కవిసంగమం కవులు
వర్గం:తెలుగు కవులు
వర్గం:నానీల కవులు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:అంతర్జాల రచయితలు
వర్గం:1971 జననాలు
వర్గం:కరీంనగర్ జిల్లా కవులు
గంటల పంచాంగం

తిథి, వారం, నక్షత్రం, కరణం, యోగం - ఈ ఐదు భాగముల కలయికే పంచాంగం ("పంచ"-"అంగం"). పంచాంగం దుర్ముహూర్తములు, శుభముహూర్తములు తెలుపుతుంది. పంచాంగంలు రెండు రకములు. చాంద్రమాన పంచాంగం (చంద్రుని సంచరణతో అనుసంధానమైనది), సూర్యమాన పంచాంగం (సూర్యుని సంచరణతో అనుసంధానమైనది). అందులో తెలుగువారికి చాలా పాచీన్యంలో ఉన్న పంచాంగాలలో పిడపర్తి వంశం వారు వ్రాసిన **గంటల పంచాంగం** ముఖ్యమైనది, ప్రామాణికమైనది.

## పిడపర్తి వారి వైశిష్ఠ్యం
పూర్వము విజయనగరమును పాలించిన శ్రీ పూసపాటి నారాయణరాజు గారు సంవత్సరాంతమున లెక్కలు సరిచేయుటకు జమలు బందు చెయ్య వలసినిదిగా ఆజ్ఞఇచ్చి కోటిపల్లి ఠాణాకు జమా బందీకి ప్రయాణం సాగించారు రాజుగారు.

అదేమి చిత్రమో కాని ఎప్పుడు పల్లకీ ఎక్కినా రాజుగారు తల్లిడిల్లి పోయి చిన్న పిల్లవానివలె అల్లరిచేస్తూ ఉండేవారట. పల్లకీ ఎక్కడం మానుట రాజ లాంచనానికి విరుద్ధం. అందుచేత తాత్కాలిక ఉపశమనం కోశం వైద్యులు, భూతవైద్యులు అనుపానాలిస్తూ మంత్రాక్షతలు జల్లుతూ అనుసరిస్తూ ఉండేవారు. వీరిని పల్లకీపౌజా అనేవారట.

జమాబందీ జరుగుతోంది. హైరాణా తీర్చుకోవడానికి పైకివచ్చి తిరిగి వెళ్ళుచుండగా ఒక ఆహితాగ్ని ఎదురై " ప్రభూ! నేను జ్యోతి శాస్త్రమును క్షుణ్ణముగా చదువుకున్నాను. ప్రశ్నాభాగం అమోఘంగా చెప్తాను" అని విన్న వించగా వినోదంగా కొంతసేపు విశ్రాంతి తీసుకోవాలనే తలంపుతో "ఇక్కడున్న వారంతా ఆశ్చర్యపడేటట్టు యేదైనా చెప్పండి" అని ఆనతియ్యగా వెంటనే ఆ వచ్చిన బ్రాహ్మణుడు తన ఇష్ట దైవమును ప్రార్థించి అంతర్ముఖుడై అంతా స్తంభించేటట్లు " పల్లకీ బొంగులో వుల్లిపాము ఉన్నది" అని నోటివెంట మాట సూటిగా అనేసరికి అంతా నిర్ఘాంత పోయారు.

ప్రభ్వుకు పట్టరాని కోపం వచ్చింది. కాని ముందుగా మాట ఇచ్చినందున జబదాటుట మర్యాదకాదని వజ్ర వైఢూర్య స్థగిత మైన సదరు పల్లకీ నుంచి బొంగు విడదీసి పగుల గొట్టించగా పాము పైకి వచ్చింది. ఎక్కడివారు అక్కడ కొయ్యలవలె అయిపోయారు.

తమకు ఇన్నాళ్ళు గ్రహమై వక్రించిన పామును నిగ్రహించి నందులకు అనుగ్రహించిన వారై గ్రామమొకటి దానపట్టావ్రాసి ఇచ్చిరి. ఇదే నేటి **బూరాడ పేట అగ్రహారం**. ఆ కుటుంబీకులే
నేడు ప్రసిద్ధిలో నున్న పిడపర్తివారు. వీరి పంచాంగములు ప్రామాణికములు.
బరాక్-1

**బరాక్** (హీబ్రూలో మెరుపు అని అర్థం) ఇజ్రాయిల్ అబివృద్ధి చేసిన భూమి నుండి గాల్లోకి ప్రయోగించే క్షిపణి. ఇది విమానాలు, నౌకావ్యతిరేక క్షిపణులు, మానవరహిత ఆకాశ వాహనాలకు వ్యతిరేకంగా నౌకలనుండి ప్రయోగించే క్షిపణి.

## స్థూలంగా
నౌకలకు అతి దగ్గరగా వచ్చిన దాడిని ఎదుర్కొనే ఆయుధ వ్యవస్థను బలోపేతం చేసేందుకు, దాని స్థానంలో ఉపయోగించేందుకూ బరాక్-1 క్షిపణిని రూపొందించారు.ఈ క్షిపణులను 8 సెళ్ళ కంటెయినరులో ఉంచి, నిట్టనిలువుగా పైకి ప్రయోగిస్తారు. దీని C3I రాడారు వ్యవస్థ 360-డిగ్రీల కవరేజి ఇస్తుంది. నౌకకు 500 మీ. దగ్గరగా వచ్చిన శత్రు క్షిపణిని కూడా ఇది కూల్చగలదు. ఒక్కో బరాక్ వ్యవస్థ వెల $2.4 కోట్లు. విమానాలు, క్షిపణులతో పాటు అలల్ని రాసుకుంటూ దూసుకొచ్చే క్షిపణులను కూడ ఇది కూల్చగలదు.

## వివాదం
భారత్ బరాక్-1 కొనుగోలు అవినీతి, అధిక ధరల కారణంగా వివాదాస్పదమైంది. ఆరోపణలపై 2006 లో సీబీఐ విచారణ జరిపి అనేక మందిని అరెస్టు చేసింది. 2013 నాటికి అగు సాక్ష్యాల లేమి కారణంగా దర్యాప్తు అసంపూర్తిగానే ఉంది. కేసును మూసివేసే స్థాయికి చేరుకుంది.. 2013 డిసెంబరు 23 న రక్షణ కొనుగోళ్ళ మండలి  రు. 880 కోట్ల విలువైన 262 బరాక్-1 క్షిపణుల కొనుగోలుకు ఆమోదముద్ర వేసింది.

## ఆపరేటర్లు
thumb|300x300px|బరాక్-1 ను వాడుతున్న దేశాలు - నీలంరంగులో

### వాడుతున్న దేశాలు
* 
* &nbsp; - శివాలిక్ తరగతి యుద్ధ నౌకలు, ఐ.ఎన్.ఎస్ విరాట్ విమాన వాహక నౌకతో సహా మొత్తం 14 యుద్ధనౌకలపై మోహరించింది. దీన్ని భారత రెండవ విమాన వాహక నౌక, ఐ.ఎన్.ఎస్. విక్రమాదిత్యపై కూడా మోహరించారు.
* &nbsp;
* 

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
thumb|300x300px|బరాక్-1 క్షిపణిని ప్రయోగిస్తున్న RSS Vengeance

వర్గం:ఇజ్రాయిలీ క్షిపణులు