open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
వడ్రంగి

కలపతో వస్తువులను తయారుచేయు వారిని వడ్రంగి అంటారు. వీరు కలపతో వివిధ రకాలైన వస్తువులను, గృహ అలంకరణ సామాగ్రిని తయారుచేస్తారు.  సాంప్రదాయకంగా ఈ వృత్తిని విశ్వబ్రాహ్మణులు మాత్రమే కులవృత్తిగా చేస్తున్నప్పటికీ ప్రస్తుతం ఇతర కులాలకు చెందిన వ్యక్తులు కూడా ఈ పనిని చేస్తున్నార

## వడ్రoగి పనిముట్లు, పరికరాలు

# చిత్రిక (Image)
# సుత్తి (Hammer)
# ఉలి (chisel)
# బాడిత (Battered)
# రంపం

## వడ్రంగి పనిలో తయారయ్యే వస్తువులు
ఇంటి తలుపులు, కిటికీలు, డైనింగ్‌ టేబుల్లు, మంచాలు,  వడ్రంగులు చేస్తారు. ప్రస్తుతం వడ్రంగితో పనిచేయించుకుంటే ఆలస్యం అవుతుందని భావించి రెడీమెడ్‌ తలుపులు, డైనింగ్‌ టేబుళ్ళను కొనుగోలు చేయడంతో ఈ రకం చేతి వృత్తులు అంతరించి పోతున్నాయి. అనంతపురం జిల్లాలో వేలాది ముస్లింలు వడ్రంగిపని చేస్తున్నారు. నెల పొడవునా పనిచేసినా కనీసం వెయ్యిరూపాయలు కూడా రాదని వడ్రంగులు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు . కులవృత్తినే నమ్ముకుని వేలాది మంది తమ గ్రామాలు వదిలి పట్టణాలకు వలస వచ్చారు. చేసే పనికి కూలీ గిట్టుబాటు కాక నేడు వారు నౌకర్లుగా, గుమస్తాలుగా వేరే పనుల్లో పడుతున్నారు.

వర్గం:వృత్తులు
అన్నుపురం

**అన్నుపురం** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* అన్నుపురం (జలుమూరు) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని జలుమూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం
* అన్నుపురం (సారవకోట) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని సారవకోట మండలానికి చెందిన గ్రామం
బొడ్డపాడు

**బొడ్డపాడు** పేరుతో ఈ క్రింది గ్రామాలున్నాయి.

#బొడ్డపాడు (జలుమూరు మండలం), శ్రీకాకుళం జిల్లా
#బొడ్డపాడు (పలాస మండలం), శ్రీకాకుళం జిల్లా
#బొడ్డపాడు (బూర్జ మండలం), శ్రీకాకుళం జిల్లా
#బొడ్డపాడు (తొట్లవల్లూరు మండలం), కృష్ణా జిల్లా
ఎదులవలస

**ఎదులవలస** పేరుతో ఉన్న పేజీలు:
#ఎదులవలస (జలుమూరు), శ్రీకాకుళం జిల్లా, జలుమూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం 
#ఎదులవలస (పోలాకి), శ్రీకాకుళం జిల్లా, పోలాకి మండలానికి చెందిన గ్రామం
మేఘవరం

**మేఘవరం** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* మేఘవరం (టెక్కలి) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని టెక్కలి మండలానికి చెందిన గ్రామం
* మేఘవరం (సంతబొమ్మాళి) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని సంతబొమ్మాళి మండలానికి చెందిన గ్రామం
దీనబంధుపురం

**దీనబంధుపురం** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* దీనబంధుపురం (నందిగం) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని నందిగం మండలానికి చెందిన గ్రామం
* దీనబంధుపురం (మెళియాపుట్టి) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని మెళియాపుట్టి మండలానికి చెందిన గ్రామం
బొడ్డవలస

**బొడ్డవలస** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* బొడ్డవలస (నరసన్నపేట) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని నరసన్నపేట మండలానికి చెందిన గ్రామం
* బొడ్డవలస (రాజాం) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని రాజాం మండలానికి చెందిన గ్రామం
* బొడ్డవలస (రేగిడి ఆమదాలవలస) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని రేగిడి ఆమదాలవలస మండలానికి చెందిన గ్రామం
మహాదేవిపురం

**మహాదేవిపురం** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* మహాదేవిపురం (పలాస) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని పలాస మండలానికి చెందిన గ్రామం
* మహాదేవిపురం (వజ్రపుకొత్తూరు) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని వజ్రపుకొత్తూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం
చినకోటిపల్లి

**చినకోటిపల్లి**, పార్వతీపురం మన్యం జిల్లా, పాలకొండ మండలానికి చెందిన గ్రామం. 

## గణాంకాలు
2011 భారత  జనగణన గణాంకాల  ప్రకారం జనాభా - మొత్తం 	91 - పురుషుల సంఖ్య 	49 - స్త్రీల సంఖ్య 	42 - గృహాల సంఖ్య 	27

## మూలాలు
;

## వెలుపలి లంకెలు
వోని

**వోని** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* వోని (పాలకొండ) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని పాలకొండ మండలానికి చెందిన గ్రామం
* వోని (ముధోల్) - అదిలాబాదు జిల్లాలోని ముధోల్ మండలానికి చెందిన గ్రామం
గండ్రేడు

* **[[గండ్రేడు (పొందూరు)]]**, శ్రీకాకుళం జిల్లా, పొందూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం

* **[[గండ్రేడు (పెదపూడి)]]**, తూర్పు గోదావరి జిల్లా, పెదపూడి మండలానికి చెందిన గ్రామం
దీర్ఘసి

**దీర్ఘసి**, శ్రీకాకుళం జిల్లా, పోలాకి మండలానికి చెందిన గ్రామం.  

## గణాంకాలు
;జనాభా (2011) - మొత్తం 	2,707 - పురుషుల సంఖ్య 	1,317 - స్త్రీల సంఖ్య 	1,390 - గృహాల సంఖ్య 	744
;
## మూలాలు
నీలపురం

**నీలపురం** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* నీలపురం (బూర్జ) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని బూర్జ మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నీలపురం (లావేరు) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని లావేరు మండలానికి చెందిన గ్రామం
తలాడ

**తలాడ** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* తలాడ (భామిని) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని భామిని మండలానికి చెందిన గ్రామం
* తలాడ (సీతంపేట) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని సీతంపేట మండలానికి చెందిన గ్రామం
దబరు

**దబరు** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* దబరు (మందస) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని మందస మండలానికి చెందిన గ్రామం
* దబరు (మెళియాపుట్టి) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని మెళియాపుట్టి మండలానికి చెందిన గ్రామం
చిన్నబరంపురం

**చిన్నబరంపురం**, శ్రీకాకుళం జిల్లా, మందస మండలానికి చెందిన గ్రామం.

ఆంధ్ర ప్రదేశ్  రాష్ట్రం, శ్రీకాకుళం జిల్లా,మందస మండలంలోని గ్రామం. ముఖ్యంగా వ్యవసాయిక కుటుంబీకుల గ్రామం. జనాభా మూడువందలకు పైనే.ఈ గ్రామంలో కాళింగ, కాపు, హరిజన కుటుంబాలతో పాటు కుంధర కుటుంభాలు చాలా ఉన్నాయి.ఈ కుంధర వాళ్ళు ఒడిషా నుంచి వలస వచ్చి ఇక్కడ స్థిరపడ్డవారు. వీళ్ళ వృత్తి ఆధారంగానే వీరికి కుంధర అనే పేరు వచ్చింది. వీరు చెక్కతో కుంచాలు, అడ్డ (ధాన్యం కొలవటానికి ఉపయోగించే ఒక రాక మయిన పాత్ర) ఫ్లవర్ వాజులు, బొమ్మలు తయారు చేస్తారు. ఈ రకంగా తయారు చేసిన వాటిని ఊర్ల లోను, రైళ్ల లోను అమ్ముతారు.గ్రామంలో హరిజనులు ఊరి సేవలో ప్రముఖ పాత్ర పోషిస్తారు. గ్రామ పరిశుభ్రత విషయంలో వీరిదే కీలక పాత్ర… మంచి మనసున్న మనుసులు వీరు.గ్రామంలో అందరూ హిందూ ధర్మ వారసులు.అన్య మతస్తుల ఆగడాలు ఈ ఊరిలో సాగవు… యువకులంతా ధర్మ పరిరక్షణలో భాగస్వాములే.
ప్రస్తుతం ఊరిలో దువ్వాడ వెంకట రావు గారు అందరికీ తల్లో నాలుకై వ్యవహరిస్తారు.. ఎవ్వరికీ భయపడని వ్యక్తిత్వం ఈయనిది.. ఒకానొక సందర్భంలో ఊరి పెద్ద కుట్ర వల్ల ఎన్నో అవస్థలను వెంకట్రావు గారి కుటుంబం భరించింది. అవన్నీ తట్టుకొని నేడు గౌరవంగా జీవనంసాగిస్తున్నారు .. నిగర్వం నవ్వుతూ నవ్విస్తూ వుండడం దువ్వాడ వెంకట రావు గారి గొప్పతనం...
ఊరు నైసర్గికంగా తూర్పు కనుమల దిగువున ఉందని చెప్పుకోవచ్చు. మంచి దట్టంగా ఉన్న అడవులు ఉన్నా, చుట్టు పక్కల ఉండే ఆటవికా తెగల జీవనాధారం ఈ అడవులు అందించే కలప కావటంతో పచ్చదనం అంతరించి పోతున్నది.ఇక్కడ నుంచి తూర్పు కనుమలలో ఉన్న ఏత్తైన శిఖరమయిన మహేంద్ర గిరికి వెళ్ళటానికి కొంత వరకు బస్సు మార్గం ఉంది. మహాభారతంలో వివరించ బడ్డ పాండవులకు దేవాలయాలు ఉండటం ఈ మహేంద్రగిరి ప్రత్యేకత. ప్రతి ఏటా శివరాత్రి పర్వదినాన మహేంద్ర గిరికి వేలాది మంది ప్రజలు తరలి వస్తారు. మహేంద్రగిరి నుంచి బంగాళాఖాతం మీదుగా ఉదయించే సూర్యుడుని దర్శించటం అద్భుతంగా ఉంటుంది అంటారు యాత్రికులు.చిన్నబరంపురం ఊరి శివార్లలో చారిత్రక శ్రీమన్నారాయుని ఆలయం, కలువమ్మా, పాలపోలమ్మ అమ్మ వార్ల గుడులు ఉన్నాయి.ఈ ఊరి యువకులు చాలా మంది ఉపాధ్యాయులు గానూ, సైనికులుగానూ, ఇంజినీర్ల గాను, కళా రంగంలోనూ, మీడియా లోనూ వారి వారి సేవలందిస్తున్నారు.

ఈ గ్రామం ముఖ్యంగా వ్యవసాయిక కుటుంబీకుల గ్రామం. జనాభా మూడువందలకు పైనే. ఈ గ్రామంలో కాళింగ, కాపు కుటుంబాలతో పాటు కుంధర కుటుంభాలు చాలా ఉన్నాయి. ఈ కుంధర వాళ్ళు ఒడిషా నుంచి వలస వచ్చి ఇక్కడ స్థిరపడ్డవారు. వీళ్ళ వృతి ఆధారంగానే వీరికి కుంధర అనే పేరు వచ్చింది. వీరు చెక్కతో కుంచాలు, అడ్డ (ధాన్యం కొలవటానికి ఉపయోగించే ఒక రాక మయిన పాత్ర) ఫ్లవర్ వాజులు, బొమ్మలు తయారు చేస్తారు. ఈ రకంగా తయారు చేసిన వాటిని ఊర్ల లోను, రైళ్ల లోను అమ్ముతారు.
ఊరు నైసర్గికంగా తూర్పు కనుమల దిగువున ఉందని చెప్పుకోవచ్చు. మంచి దట్టంగా ఉన్న అడవులు ఉన్నా, చుట్టు పక్కల ఉండే ఆటవికా తెగల జీవనాధారం ఈ అడవులు అందించే కలప కావటంతో పచ్చదనం అంతరించి పోతున్నది. ఇక్కడ నుంచి తూర్పు కనుమలలో ఉన్న ఏత్తైన శిఖరమయిన **మహేంద్ర గిరి** కి వెళ్ళటానికి కొంత వరకు బస్సు మార్గం ఉంది. మహాభారతంలో వివరించ బడ్డ పాండవులకు దేవాలయాలు ఉండటం ఈ మహేంద్రగిరి ప్రత్యేకత. ప్రతి ఏటా శివరాత్రి పర్వదినాన మహేంద్ర గిరికి వేలాది మంది ప్రజలు తరలి వస్తారు. మహేంద్రగిరి నుంచి బంగాళాఖాతం మీదుగా ఉదయించే సూర్యుడుని దర్శించటం అద్భుతంగా ఉంటుంది.

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:మందస మండలం లోని రెవెన్యూయేతర గ్రామాలు
గోరంట్ల (అయోమయ నివృత్తి)

* గోరంట్ల, అనంతపురం జిల్లాకు చెందిన ఒక గ్రామం. మండలం 
* గోరంట్ల (కోడుమూరు మండలం), కర్నూలు జిల్లా, కోడుమూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం 
* గోరంట్ల (గుంటూరు మండలం), గుంటూరు జిల్లా, గుంటూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం 
* గోరంట్ల (సత్తెనపల్లి మండలం), పల్నాడు జిల్లా, సత్తెనపల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం
*
రెడ్డిగూడెం (అయోమయ నివృత్తి)

రెడ్జిగూడెం పేరుతో పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా ఈ క్రింద ఇవ్వబడింది.
* రెడ్డిగూడెం - కృష్ణా జిల్లాకు చెందిన మండలం
* రెడ్డిగూడెం (రాజుపాలెం మండలం) - పల్నాడు జిల్లా, రాజుపాలెం మండలంలోని గ్రామం.
తుమ్మలచెరువు (పిడుగురాళ్ల మండలం)

ఇదే పేరుతో మరి కొన్ని గ్రామాలున్నాయి. వాటి లింకులకొరకు అయోమయ నివృత్తి పేజీ తుమ్మలచెరువు చూడండి.

**తుమ్మలచెరువు** పల్నాడు జిల్లా పిడుగురాళ్ల మండలానికి చెందిన గ్రామం.ఇది మండల కేంద్రమైన పిడుగురాళ్ళ నుండి 14 కి. మీ. దూరంలో ఉంది.

## సమీప గ్రామాలు
కరాలపాడు 4 కి.మీ, పిన్నెల్లి 5 కి.మీ, పెదగార్లపాడు 6 కి.మీ, పెద అగ్రహారం 6 కి.మీ, చిన అగ్రహారం 7 కి.మీ.
## గణాంకాలు
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 2299 ఇళ్లతో, 8889 జనాభాతో 2578 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 4410, ఆడవారి సంఖ్య 4479. షెడ్యూల్డ్ కులాల జనాభా 1234 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల జనాభా 147. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 589873.

2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 8,779. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 4,365, స్త్రీల సంఖ్య 4,414, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 2,043 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణం 2,578 హెక్టారులు.

## విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రైవేటు మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్, సైన్స్, డిగ్రీ కళాశాల పిడుగురాళ్ళలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల నరసరావుపేటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల గుంటూరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు నరసరావుపేటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం నరసరావుపేటలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల గుంటూరు లోనూ ఉన్నాయి

## రవాణా సౌకర్యాలు
గుంటూరు-మాచెర్ల రైలు మార్గములో ఈ ఊరు ఉంది. నార్కెట్‌పల్లి - అద్దంకి - మేదరమెట్ల అంతర్రాష్ట్ర రహదారి గ్రామంగుండానే పోతుంది. దీని రహదారి సుంకం వసూలు కేంద్రం ఇక్కడ ఉంది.

## భూమి వినియోగం
తుమ్మలచెరువులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
* వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 344 హెక్టార్లు
* వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 37 హెక్టార్లు
* సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 100 హెక్టార్లు
* నికరంగా విత్తిన భూమి: 2097 హెక్టార్లు
* నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 630 హెక్టార్లు
* వివిధ వనరుల నుండి నీటి పారుదల లభిస్తున్న భూమి: 1567 హెక్టార్లు

## నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
తుమ్మలచెరువులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది
* కాలువలు: 1200 హెక్టార్లు
* బావులు/బోరు బావులు: 67 హెక్టార్లు
* చెరువులు: 300 హెక్టార్లు

### ప్రధాన పంటలు
వరి, ప్రత్తి, మిరప
## దర్శనీయ ప్రదేశములు/దేవాలయములు
*శ్రీ గంగాసమేత శ్రీ సోమేశ్వరస్వామివారి ఆలయం
*శ్రీ గంగమ్మ తల్లి ఆలయం

## గ్రామ ప్రముఖులు
*గంటెల మరియమ్మ అనాథసేవకురాలు

## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
జంగాలపల్లి (నాదెండ్ల మండలం)

**జంగాలపల్లి** పల్నాడు జిల్లా నాదెండ్ల మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం. ఇది చిరుమామిళ్ళ, సొలస గ్రామాల మధ్య ఉండే చిన్న పల్లెటూరు.

:



వర్గం:నాదెండ్ల మండలం లోని రెవిన్యూయేతర గ్రామాలు
పెదగార్లపాడు (అయోమయ నివృత్తి)

*పెదగార్లపాడు (దాచేపల్లి మండలం), పల్నాడు జిల్లా దాచేపల్లి మండలం లోని గ్రామం.
*పెదగార్లపాడు (గంగవరం మండలం), తూర్పు గోదావరి జిల్లా గంగవరం మండలం లోని గ్రామం.
*
అన్నవరం (సినిమా)

**అన్నవరం** భీమనేని శ్రీనివాసరావు దర్శకత్వంలో 2006లో విడుదలైన సినిమా. పవన్ కల్యాణ్, కాదల్ సంధ్య, అసిన్ ఇందులో ప్రధాన పాత్రధారులు. ఈ చిత్రానికి సంగీతం రమణ గోగుల అందించారు.

## కథ
అన్నవరం (పవన్ కల్యాణ్) కు చెల్లెలు వరలక్ష్మి (సంధ్య) అంటే ప్రాణం. ప్రశాంతమైన పల్లెటూరిలో పెరిగిన తన చెల్లెల్ని హైదరాబాదులో ఉంటున్న వరుడికి (శివ బాలాజీ) కి ఇచ్చి వివాహం చేస్తారు. అక్కడ కొంతమంది గూండాలు వచ్చి వరలక్ష్మిని, ఆమె భర్తను వేధిస్తారు. అప్పుడే వరలక్ష్మి తొలి కానుపు కోసం పుట్టింటికి వస్తుంది. అన్నవరం హైదరాబాదుకు వెళ్ళి తన చెల్లెలు తిరిగి హైదరాబాదుకు వెళ్ళేలోగా గూండాలను నామరూపాల్లేకుండా చేసి వస్తాడు.

## తారాగణం
* అన్నవరం _ పవన్‌ కల్యాణ్
* ఆసిన్_ఐశ్వర్య 
* వరలక్ష్మి _ సంధ్య
* వేణుమాధవ్_నరసింహ 
* శివ బాలాజీ_వర్మ భర్త 
* నాగబాబు_అసిస్టెంట్ కమిషనర్ ఆఫ్ పోలీస్, జె. డి. యాదవ్ 
* ఆశిష్ విద్యార్థి_తపస్సు బాలు 
* లాల్_పూరన్ పుల్ గంగ 
* బ్రహ్మానందం_పురోహితుడు 
* శకుంతల _నరసింహ తల్లి 
* కల్పన
* హేమ_గంగ భార్య 
* భార్గవి_సీత 
* సేతు శ్రీరామ్ 
* సునీల్_రాజు 
* అలీ_మలయాళీ పూజారి 
* సుమన్ శెట్టి_బుజ్జి 
* బ్రహ్మాజీ_ఇనస్పెక్టర్ సాయిరాం 
* తనికెళ్ళ భరణి: లల్లు 
* మల్లికార్జునరావు_ప్రసాద్ 
* రవిబాబు_పోలీస్ ఇనస్పెక్టర్ 
* సురేఖవాణి_యాదవ్ భార్య 
* రంగనాథ్_పోలీస్ కమిషనర్ 
* ధర్మవరపు సుబ్రహ్మణ్యం_మంత్రి గొట్టం సత్యం 
* రఘుబాబు_గంగ అనుచరుడు 
* పొన్నాంబళం_గంగ అనుచరుడు 
* బీసెంట్ రవి_ గంగ అనుచరుడు 
* నర్సింగ్ యాదవ్_గంగ అనుచరుడు 
* జి.వి.సుధాకర్ నాయుడు_ బాలు అనుచరుడు 
* చిత్తజల్లు లక్ష్మీపతి_యం.ఎల్.ఎ.చెంచురామయ్య. 

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకుడు: భీమనేని శ్రీనివాసరావు 
* మాటలు: అబ్బూరి రవి 
* కధ: పేరరసు 
* సంగీతం: రమణ గోగుల 
* పాటలు: చంద్రబోస్ 
* నేపథ్య గాయకులు: శంకర్ మహదేవన్, రమణ గోగుల, టిప్పు, కల్యాణి, మనో, గంగ, కె.ఎస్.చిత్ర 
* చిత్రానువాదం: భీమనేని శ్రీనివాసరావు 
* ఛాయ గ్రహణం: సేతు శ్రీరామ్ 
* ఎడిటింగ్: గౌతంరాజు 
* సమర్పణ: ఆర్.బి.చౌదరి 
* నిర్మాతలు: ఎన్.వి.ప్రసాద్, పరశు జైన్ 
* నిర్మాణ సంస్థ: మెగా సూపర్ గుడ్ ఫిలింస్ 
* పంపిణీదారులు: దిల్ రాజు, సూపర్ గుడ్ ఫిలింస్, ఉషా పిక్చర్స్ 
* విడుదల:29:12:2006.

## '''పాటల జాబితా'''

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు కుటుంబకథా సినిమాలు
వర్గం:పవన్ కళ్యాణ్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:వేణుమాధవ్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:బ్రహ్మానందం నటించిన సినిమాలు
పల్నాటి యుద్దం (అయోమయ నివృత్తి)

ఈ విషయానికి సంబంధించిన వ్యాసాల లింకులు

* పల్నాటి యుద్ధం - ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం, గుంటూరు జిల్లా,కారెంపూడి మండలం, కారెంపూడి (**పల్నాడు)** ప్రాంతంలో 1182 వ సంవత్సరములో జరిగిన చారిత్రిక సంఘటన.
* పల్నాటి యుద్ధం (1947 సినిమా) - అదే యుద్ధం ఆధారంగా వచ్చిన సినిమా. గోవిందరాజులు సుబ్బారావు, కన్నాంబ నటించినది. ఇందులో బాలచంద్రునిగా అక్కినేని నాగేశ్వరరావు నటించాడు.
* పల్నాటి యుద్ధం (1966 సినిమా) - అదే యుద్ధం ఆధారంగా వచ్చిన మరొక సినిమా. నందమూరి తారక రామారావు, భానుమతి నటించినది.
గుండ్లపల్లి (అయోమయ నివృత్తి)

## ఆంధ్ర ప్రదేశ్

*గుండ్లపల్లి (నకరికల్లు - గుంటూరు జిల్లా, నకరికల్లు మండలానికి చెందిన గ్రామం
*గుండ్లపల్లి (మద్దిపాడు) -  ప్రకాశం జిల్లా మద్దిపాడు మండలానికి చెందిన గ్రామం
*గుండ్లపల్లి (తంబళ్లెపల్లె) -  చిత్తూరు జిల్లా తంబళ్లపల్లె మండలానికి చెందిన గ్రామం
*గుండ్లపల్లి (టి.సుండుపల్లి) -  వై.యస్.ఆర్.జిల్లా, టి.సుండుపల్లె మండలానికి చెందిన గ్రామం

## తెలంగాణ

*గుండ్లపల్లి (శివంపేట) - మెదక్ జిల్లా, శివంపేట మండలానికి చెందిన గ్రామం

* గుండ్లపల్లి (మట్టంపల్లి) -  నల్గొండ జిల్లా మట్టంపల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం
*గుండ్లపల్లి (నల్గొండ జిల్లా) - నల్గొండ జిల్లాకు చెందిన మండలం
*గుండ్లపల్లి (యాదగిరిగుట్ట) - యాదాద్రి - భువనగిరి జిల్లా, యాదగిరిగుట్ట మండలానికి చెందిన గ్రామం
అన్నవరం (చాపాడు)

**అన్నవరం** వైఎస్‌ఆర్ జిల్లా, చాపాడు మండలానికి చెందిన ఒక రెవెన్యూయేతర గ్రామం. 

ఈ గ్రామానికి చెందిన జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాలలో 10వ తరగతి విద్యార్థులైన అరుణ, విజయలక్ష్మి, ప్రవీణ్ కుమార్ అను విద్యార్థులు, 2013 నవంబరు 30 నుండి, డిసెంబరు 2 వరకూ చిత్తూరు జిల్లా వాయల్పాడులో జరిగిన రాష్ట్రస్థాయి హ్యాండ్ బాల్ పోటీలలో తమ ప్రతిభ ప్రదర్శించి, జాతీయస్థాయి పోటీలకు ఎన్నికైనారు. బాలికలు అండర్-17 విభాగంలో 2013 డిసెంబరు 16 నుండి బిలాస్ పూర్ లో జరుగబోవు జాతీయస్థాయి పోటీలలో పాల్గొంటారు. బాలురకు ఈ పోటీలు ఛత్తీస్ ఘడ్ లో 2013 డిసెంబరు 23 నుండి ప్రారంభమవుతవి. 

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
విజయలలిత

**విజయలలిత** (జననం:-జూన్ 17,1949 ) 1970వ దశకములోని తెలుగు సినిమా నటి. ప్రసిద్ధ తెలుగు సినిమా తార విజయశాంతి చిన్నమ్మ. శృంగార నాట్యతారగా సినీ జీవితాన్ని ప్రారంభించి, హీరోయిన్‌గాను ఆ తర్వాత నిర్మాతగానూ తన క్రమశిక్షణ వల్ల ఎదిగింది.

విజయలలిత 1960లు, 70లలో అనేక తెలుగు సినిమాలలో నటించింది. సాధు ఔర్ షైతాన్, రాణీ మేరా నామ్, హథ్‌కడీ వంటి కొన్ని హిందీ సినిమాలు, కొన్ని తమిళ చిత్రాలలో నటించింది. ఎన్.టి.రామారావు, అక్కినేని నాగేశ్వరరావు తదితర అగ్రశ్రేణి తెలుగు సినీ నటుల సరసన నటించిన ఈమె లేడీ జేమ్స్‌బాండ్ పాత్రలకు ప్రసిద్ధి. ఈమె నటించిన సినిమాలలో రౌడీరాణి, రివాల్వర్ రాణి, చలాకీ రాణి కిలాడీ రాజా, భలే రంగడు, మనుషుల్లో దేవుడు, కదలడు వదలడు సినిమాలు ప్రసిద్ధమైనవి.

ఈమె ఎంతో క్రమశిక్షణ, సమయపాలనతో కచ్చితమైన సమయానికి సినిమా షూటింగులకు హాజరవుతూ ఉండేది. విజయలలిత ఉదయం 7 గంటలకు కాల్‌ షీట్‌ అంటే 6 గంటలకే మేకప్‌ చేయించుకుని కార్లో వచ్చి 7 గంటలకి షూటింగ్‌ వున్న స్టూడియోకి వచ్చి ఫ్లోర్‌గేట్‌ తాళం తీయక పోయినా, అక్కడే కూర్చునేది ఈ క్రమశిక్షణా ధోరణి వలన ఈమెకు అనేక సినిమాలలో నటించే అవకాశాలు వచ్చాయి. ఈమె దాదాపు 860 సినిమాలలో నటించింది.

## చిత్రమాలిక
* సాహసవీరుడు - సాగరకన్య (1996)
*హథ్‌కడీ (1995) (హిందీ)
*ఆడదాని సవాల్ (1983)
*దేవుడు మామయ్య (1981) 
*కమలమ్మ కమతం (1979)
*మావూరి మొనగాళ్ళు (1972)
*విచిత్ర దాంపత్యం (1971) 
*రౌడీ రాణి (1970)
*సుగుణ సుందరి కథ (1970)
*అక్కా చెల్లెలు (1970)
*గండర గండడు (1969)
*బస్తీలో భూతం (1968)
*వింత కాపురం (1968)
*సాధూ ఔర్ షైతాన్ (1968) (హిందీ) 
*గూఢచారి 116 (1967)
*ప్రైవేటు మాస్టారు (1967)
*సాక్షి (1967) 
*చినరాయుడు
*బందిపోటు రుద్రమ్మ
*బస్తీ బుల్‌బుల్ (1971) - ప్రతిమ
*బుల్లెమ్మ బుల్లోడు
*బుల్లెట్ బుల్లోడు
*ఛైర్మెన్ చలమయ్య
*చలాకీ రాణి కిలాడీ రాజా
*ఛండీ చాముండీ
*సి.ఐ.డీ.రాజు
*డాకూ రాణి
*కూతురు కోడలు
*ముగ్గురు మూర్ఖురాళ్ళు
*నిజం నిరూపిస్తా
*ఒక నారి – వంద తుపాకులు (1973) - భవాని
*జగమేమాయ
*జేమ్స్ బాండ్ 777
*పసివాని పగ
*పట్టుకుంటే లక్ష
*ఉత్తమురాలు (1976)

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*

వర్గం:తెలుగు సినిమా నటీమణులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా శృంగార నటీమణులు
సద్దామ్ హుసేన్

**సద్దామ్ హుసేన్** ఇరాక్ దేశ మాజీ అధ్యక్షుడు, 1979 జూలై 16 నుండి 2003 ఏప్రిల్ 9 వరకు ఇరాక్ ను అప్రతిహతంగా పాలించిన సద్దామ్, 2003 లో అమెరికా ఆధ్వర్యంలో జరిగిన ఇరాక్ ఆక్రమణలో పదవి కోల్పోయాడు. యుద్ధానంతరం అమెరికా సేనలకు బందీగా పట్టుబడి, ఇరాక్ న్యాయస్థానంలో విచారణ తరువాత 2006 డిసెంబర్ 30 న ఉరితీయబడ్డాడు.

## పరిపాలన
సద్దాం హుస్సేన్ పరిపాలన కాలంలో ఇరాక్ ను ఆధునీకరణ వైపు నడిపించడం జరిగింది. విదేశీ యాజమాన్యంలో ఉన్న ఇరాక్ ఆయిల్ కంపెనీ వంటి కంపెనీలని జాతీయికరించడం వల్ల సామ్రాజ్యవాదులు సద్దాం హుస్సేన్ కు వ్యతిరేకంగా పావులు కదపడం ప్రారంభించారు. సద్దాం హుస్సేన్ ఇరాక్ లో మైనారిటీ అయిన సున్నీ ముస్లిం శాఖకు చెందినవాడు కావడం వల్ల సద్దాంకు మెజారిటీ అయిన షియాల నుంచి కూడా వ్యతిరేకత ఎదురైనది. మరో వైపు ఇరాక్ కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ, కుర్ద్ తిరుగుబాటుదారులు కూడా సద్దాంకు వ్యతిరేకంగా పనిచేశారు. ఇతన్ని వ్యతిరేకించిన వారందరినీ తీవ్రంగా అణచి వెయ్యడానికి ప్రయత్నించాడు. కానీ ఇరాక్ యుద్ధ సమయంలో మాత్రం ఇరాక్ కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ అమెరికా సామ్రాజ్యవాదులకి వ్యతిరేకంగా సద్దాం హుస్సేన్ కు మద్దతు ఇచ్చింది. 2003 ఏప్రిల్ లో సద్దాం హుస్సేన్ తో పాటు అతని ప్రధాన అనుచరుడు మిఖాయిల్ యూహాన్నాని కూడా అమెరికా సైనికులు నిర్భందించారు.

వర్గం:ఇరాక్
వర్గం:1937 జననాలు
వర్గం:2006 మరణాలు
వర్గం:రాజకీయ నాయకులు
వర్గం:ప్రపంచ ప్రసిద్ధులు
వర్గం:ముస్లిం ప్రముఖులు
వర్గం:ఉరిశిక్ష ద్వారా మరణాలు
ఒక రోజు రాజు

ఒక రోజు రాజు 1944 సెప్టెంబరు 27న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. పరచూర్ పతాకంపై ఆమంచర్ల గోపాలరావు దర్శకత్వంలో ఈ సినిమా రూపొందింది. ఈ చిత్రంలో జంధ్యాల గౌరీనాథశాస్త్రి, పూర్ణిమ ముఖ్య పాత్రధారులు. ఈ చిత్రానికి కొన్ని పాటలు ఆదుర్తి సుబ్బారావు వ్రాశాడు. ఇది భారత్‌ పతాకాన సర్కస్‌ అనే చిత్రంతో కూడి నిర్మితమై విడుదలయింది. ఈ చిత్రాన్ని చమరియా టాకీ డిస్ట్రిబ్యూటర్స్ విడుదల చేసారు.
## తారాగణం

* ఆమంచర్ల గోపాలరావు
* సుమతి
* ఎం.ఎస్.నరసింహారావు
* శివరామకృష్ణయ్య
* భూషణం
* మిస్ మేనక
* నారాయణబాబు శ్రీరంగం
* మిస్ సంపూర్ణ 

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకుడుఆమంచర్ల గోపాలరావు 
* పాటలు: ఆదుర్తి సుబ్బారావు 
* విడుదల: చమరియా టాకీ డిస్ట్రిబ్యూటర్స్ 
* ఛాయా గ్రహణం: జ్యోతిష్ సిన్హా
* విడుదల తేది:27:09:1944.

## మూలాలు
సంసార నారది

**సంసార నారది** 1944లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. శోభనాచల పిక్చర్స్ పతాకంపై మిర్జాపురం రాజా నిర్మించిన ఈ సినిమాకు చిత్రపు నారాయణమూర్తి దర్శకత్వం వహించాడు. మద్దాలి కృష్ణమూర్తి, ప్రభావతి, కోటేశ్వరరావులు ప్రధాన తారాగణంగా నటించారు. 

## తారాగణం

* మద్దాలి కృష్ణమూర్తి
* ప్రభావతి
* కోటేశ్వరరావు 

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకుడు: చిత్రపు నారాయణమూర్తి 
* నిర్మాత: మీర్జాపురం రాజా 
* నిర్మాణ సంస్థ: శోభనాచల పిక్చర్స్ 
* విడుదల:1944.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* 
* కొల్లూరి కోటేశ్వరరావు గారి ఘంటసాల గళామృతము బ్లాగు
జి.వి.కె రెడ్డి

**గునుపాటి వెంకట కృష్ణారెడ్డి, జివికె గ్రూపుకు** వ్యవస్థాపక చైర్మను, మేనేజింగ్ డైరెక్టరు. ఆయన **డాక్టర్ జివికె రెడ్డి**గా **సుపరిచితుడు.** హైదరాబాదుకు చెందిన ప్రముఖ మౌలిక సదుపాయాల గ్రూపు ఇది. అతను భారతదేశపు మొట్టమొదటి స్వతంత్ర విద్యుత్ ప్లాంట్‌ను 1997 లో ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో స్థాపించాడు.  

పబ్లిక్ ప్రైవేట్ పార్టనర్‌షిప్ (పిపిపి) మోడల్‌లో బ్రౌన్ ఫీల్డ్ విమానాశ్రయాన్ని అభివృద్ధి చేసిన మొదటి వ్యక్తి జివికె. ముంబై, చత్రపతి శివాజీ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం లోని కొత్త ఐకానిక్ రెండవ టెర్మినల్ ను ప్రధాని డాక్టర్ మన్మోహన్ సింగ్ చేతుల మీదుగా ప్రారంభించాడు. ఇది జివికె ముఖ్యమైన విజయాల్లో ఒకటి. భారతదేశపు అతిపెద్ద పబ్లిక్ కళా ప్రదర్శన (జయ హే) - 3 కిలోమీటర్ల బహుళ్ అంతస్థుల కళా కుడ్యం ఈ టర్మినల్లో ప్రత్యేక అకర్షణ. ఇందులో మహారాష్ట్రకు, దేశం లోని ఇతర ప్రాంతాలకూ చెందిన్ 7050 కి పైగా కళాకృతులు, కళాఖండాలు ఇక్కడ ఉన్నాయి. బెంగళూరులోని కెంపెగౌడ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం జివికె విజయాల్లో మరొకటి.  

## జీవిత విశేషాలు
జివి కృష్ణారెడ్డి 1937 మార్చి 22 న ఆంధ్రప్రదేశ్, నెల్లూరు జిల్లాలోని కొత్తూరు గ్రామంలో జన్మించాడు. అతను కొత్తూరు ప్రాథమిక పాఠశాల లోను, నెల్లూరులో ప్రారంభ కళాశాల చదువు చదివి, హైదరాబాద్ నుండి పట్టభద్రుడయ్యాడు.  తరువాత అతను అమెరికాలోని హార్వర్డ్ బిజినెస్ స్కూల్ నుండి ఓనర్ / ప్రెసిడెంట్ మేనేజ్‌మెంట్ (OPM) కోర్సు చదివాడు. జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ సాంకేతిక విశ్వవిద్యాలయం జివికె రెడ్డికి "డాక్టర్ ఆఫ్ ఫిలాసఫీ" అనే గౌరవ బిరుదును ప్రదానం చేసింది.  

రెడ్డి క్రీడల్లో అభిరుచి వ్యక్తి. వర్ధమాన యువ క్రీడా ప్రతిభను నిరంతరం ప్రోత్సహిస్తూంటాడు. డాక్టర్ రెడ్డి హైదరాబాద్‌లో యువత కోసం టెన్నిస్ అకాడమీని ఏర్పాటు చేశారు.  

## వ్యాపార వృత్తి
నాగార్జున సాగర్ కుడి కాలువ నిర్మాణంతో కృష్ణారెడ్డి వ్యాపారంలోకి ప్రవేశించాడు.  

ఫోర్ స్టార్ హోటల్ అయిన హోటల్ బంజారాలో మెజారిటీ వాటాను సొంతం చేసుకుని దానికి మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ అయ్యాడు. 1976-77 నాటికి ఈ ప్రాజెక్టును పూర్తి చేసాడు. హాలిడే ఇన్ సహకారంతో అతను ఆతిథ్య వ్యాపారంలోకి ప్రవేశించాడు. అతను నోవోపాన్ ఇండియా లిమిటెడ్‌ను స్థాపించాడు. సాదా, మెలమైన్ ఫేస్‌డ్ పార్టికల్ బోర్డులను తయారు చేయడానికి ప్రీ-లామినేటెడ్ పార్టికల్ బోర్డ్ టెక్నాలజీని భారతదేశానికి తీసుకువచ్చిన మొట్టమొదటి సంస్థ అది.  

## పురస్కారాలు, సత్కారాలు

* పద్మ భూషణ్ - 2011. భారతదేశపు మూడవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం.  
* "నిర్మాణ ప్రపంచం &nbsp; - కన్స్ట్రక్షన్ వరల్డ్ చేత మ్యాన్ ఆఫ్ ది ఇయర్ 2011 అవార్డు.  
* సిఎన్‌బిసి-టివి 18 నెలకొల్పిన ఇండియా బిజినెస్ లీడర్స్ అవార్డుల క్రింద "బెస్ట్ ఫస్ట్ జనరేషన్ ఎంటర్‌ప్రెన్యూర్ ఆఫ్ ది ఇయర్ 2010" అవార్డు.  
* ఎకనామిక్ టైమ్స్ నుండి "ఎంటర్‌ప్రెన్యూర్ ఆఫ్ ది ఇయర్ అవార్డు 2009"  
* అతని నాయకత్వంలోని జివికె కెపిఎంజి చేత "మోస్ట్ ప్రామిసింగ్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ కంపెనీ ఆఫ్ ది ఇయర్" అవార్డును గెలుచుకుంది.  
* మలేషియా తెలుగు అసోసియేషన్ స్వర్ణోత్సవ వేడుకల్లో జరిగిన అంతర్జాతీయ తెలుగు సాంస్కృతిక సదస్సులో ఎక్సలెన్స్ అవార్డు.  
* ది తెలుగు లిటరరీ అండ్ కల్చరల్ అసోసియేషన్, యు.ఎస్.  
* చెన్నైలోని ప్రపంచ తెలుగు సమాఖ్య యొక్క జీవిత సభ్యత్వం. 

## మూలాలు

వర్గం:1937 జననాలు
వర్గం:ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం పూర్వ విద్యార్ధులు
వర్గం:తెలుగువారిలో సంగీతకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
సీతాకళ్యాణం (1934 సినిమా)

***సీతాకళ్యాణం*** తెలుగు పౌరాణిక చలన చిత్రం,1934 అక్టోబర్ 6 న విడుదల.వేల్ పిక్చర్స్ పతాకంపై పినపాల వెంకటదాసు నిర్మించిన ఈ చిత్రంలో బెజవాడ రాజారత్నం, వేమూరి గగ్గయ్య, కన్నాంబ మొదలగు వారు నటించారు.ఈ చిత్రానికి సంగీతం గాలి పెంచల నరసింహారావు అందించారు.

సీత కథతో రూపొందిన తొలి తెలుగు సినిమా 'సీతా కల్యాణం'. మచిలీపట్నంలోని 'మినర్వా సినిమా' థియేటర్ యజమాని అయిన పినపాల వెంకటదాసు మద్రాసులో వేల్ పిక్చర్స్ బేనర్ ని నెలకొల్పి దానిపై సినిమాలు నిర్మించారు. దక్షిణభారత సాంకేతిక నిపుణులతో తయారైన తొలి తెలుగు సినిమాగా 'సీతా కల్యాణం' పేరు తెచ్చుకొంది. ఈ సినిమా విడుదలయ్యాకా బాగా ప్రజాదరణ పొంది విజయవంతమైంది.

## తారాగణం
* మాస్టర్ కల్యాణి -శ్రీరాముడు 
* రాజారత్నం -సీత 
* మాధవపెద్ది వెంకట్రామయ్య -విశ్వామిత్రుడు
* నెల్లూరు నాగ రాజారావు -దశరథుడు
* గోవిందరాజుల వెంకట్రామయ్య -జనకుడు 
* తీగల వెంకటేశ్వర్లు -రావణుడు 
* నాగేశ్వరరావు -లక్ష్మణుడు 
* కమలకుమారి -అహల్య 
* సూరిబాబు -గౌతముడు 
* కృత్తివెంటి వెంకట సుబ్బారావు -మారీచుడు 
* లంక కృష్ణమూర్తి -సుబాహుడు 
* శ్రీహరి -కౌసల్య 
* రామతిలకం -కైకేయి
* కోకిలామణి -సుమిత్ర 

## సాంకేతిక వర్గం
దర్శకుడు: చిత్రపు నరసింహారావు  

సంగీతం: గాలి పెంచల నరసింహారావు  

నిర్మాత: పినపాల వెంకటదాసు  

నిర్మాణ సంస్థ: వేల్ పిక్చర్స్  

ఛాయాగ్రహణం: కె.రామనాద్  

కళ: ఎ.కె.శేఖర్  

రచన: రమణమూర్తి  

నేపథ్య గానం: బెజవాడ రాజారత్నం, కళ్యాణి, శ్రీహరి, కమలకుమారి, కె.వి.సుబ్బారావు, లంకా కృష్ణమూర్తి, రామతిలకo, పి.సూరిబాబు, కోకిలామణీ, 

విడుదల:06:10:1934. 

## పాటలు_ పద్యాలు
1.అరిజన విజయులమై అరుదెంతుము సెలవు నొసగుము, 

2.ఆనందమై యలరారుచుండెన్ ఘనతరులపై , గానం.బెజవాడ రాజారత్నం 

3.చెలియా పరిమెళిత సుమములచే విలసితమౌ డోలిక,గానం.బెజవాడ రాజారత్నం. 

4.చోద్యమేమి స్వామీ యీ కాననంబు గనగన్, గానం.కళ్యాణి 

5.జయ జయ మహేశా జయ పార్వతీశ జయ జయ, 

6. నిరాదరణయేలా అంబా వరాలోసగి పరిపాలింప వేల, గానం.శ్రీహరి 

7.పరబ్రహ్మ సచ్చిదానంద పరమ పురుష పతిత పావన, గానం.కమలకుమారి  

8.ప్రళయకాల బైరవాకృతులమై విలయంబుగ , గానం.కె.వి.సుబ్బారావు, లంకా కృష్ణమూర్తి  

9.ప్రాణనాథా యేటికిటులన్ చింతనొందగన్, గానం.రామతిలకo    

10.ప్రేమా మహిమన్ తెలియగన్ తరమగునా జగతిన్, గానం.కల్యాణి     

11.భక్త పోషిణె శక్తి ప్రదాయనే  ముక్తి సంధాయనే దీనావనా,         

12మానస చోరా సుధీర కనులారగా నినుగాంచి, గానం.బెజవాడ రాజారత్నం          

13.మౌనీంద్రానాదు  పూర్వపుణ్యమున మీసేవ లభించెన్, గానం.కల్యాణి          

14.రఘురామ నామ  స్మరణమృత పానమే కామిత, గానం. పి.సూరిబాబు                                              

15.రామ జయతు జయారాజిత శ్యామ,                                              

16.వనసుమ పరిమలంబు వర్ణింపగా తరంబే, గానం.శ్రీహరి, కోకిలమణి, రామతిలకo,                                              

17.వివిధ పరిమిళిత సుమములగాంచుమ అవిరళమగు, గానం.రామాతిలకం                                              

18.శివదీక్షా పరురాలనురా నే శీలమెంతైన విడువజాలనురా,                                              

19.శ్రీనాధా తరించితి నీ కృపచేతనే గాదా శ్రీనాథ, గానం.బెజవాడ రాజారత్నం                                               

20.సర్వేశ్వరా నను బ్రోవగ రావా నిర్వికారా గుణ, గానం.కమలకుమారి .                                              

## మూలాలు
.   3. ఘంటసాల గళామృతము, కొల్లూరి భాస్కరరావు బ్లాగ్.
వర్గం:తెలుగు పౌరాణిక సినిమాలు
వర్గం:రామాయణం ఆధారంగా నిర్మించబడిన సినిమాలు
వర్గం:తెలుగు భక్తి సినిమాలు
వర్గం:కన్నాంబ నటించిన సినిమాలు
పేకేటి శివరాం

**[[పేకేటి శివరామ్]]** (పేకేటి శివరామ సుబ్బారావు) (అక్టోబరు 8, 1918 - డిసెంబరు 30, 2006) ఒక తెలుగు సినిమా నటుడు.

## జననం
ఈయన అక్టోబరు 8, 1918 తేదీన పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా పేకేరు గ్రామంలో జన్మించాడు. 1937లో మద్రాస్ వెళ్లి కొంతకాలం కెమెరా డిపార్ట్‌మెంటులో, 1945లో హెచ్‌ఎంవి గ్రామ్‌ఫోన్ రికార్డు సంస్థలో ఇన్‌ఛార్జిగా పనిచేశాడు. ఆ సమయంలో ఘంటసాలతో లలిత గీతాలు పాడించి ప్రైవేట్ రికార్డు చేశాడు. శ్రమజీవి అనే పత్రికకు కొంతకాలం ఆపద్ధర్మ సంపాదకుడిగా పనిచేశాడు. చిత్ర అనే సినిమా పత్రిక భాద్యతలు నిర్వహించాడు. బెంగళూరు నుండి వెలువడే సినిమా ఫ్లేమ్‌ అనే పత్రికకు మద్రాసు ప్రతినిధిగా పనిచేశాడు. భగవాన్ పేరుతో పద్దెనిమిది డిటెక్టివ్ నవలలు వ్రాశాడు.  ప్రతిభా, వినోద నిర్మాణ సంస్థల్లో ప్రొడక్షన్ వ్యవహారాలు నిర్వహించే రోజుల్లో ‘శాంతి’ (1952) చిత్రంలో నటి సావిత్రి సరసన హాస్య నటుడిగా చిత్రరంగంలో ప్రవేశించి, 1953లో దేవదాసులో భగవాన్ పాత్రతో ప్రత్యేక గుర్తింపు సాధించాడు. అప్పటినుంచి తెలుగు, తమిళ, కన్నడ చిత్రాల్లో హాస్య నటునిగా, క్యారెక్టర్ ఆర్టిస్టుగా 100కు పైగా చిత్రాల్లో నటించాడు. మద్రాసులో ఒక విందులో మిత్రునితో సాగించిన సినీరంగం, నిర్మాణ కార్యక్రమాల విశ్లేషణ వీరిని కన్నడ చిత్ర రంగానికి దర్శకునిగా, చక్రతీర్థ అనే కన్నడ నవల చిత్రరూపానికి సారథిని చేసింది. ఆ చిత్రానికి కేంద్ర ప్రభుత్వ అవార్డులు లభించాయి. తరువాత ఇతడు 1971 కన్నడంలో రూపొందించిన కుల గౌరవం చిత్రం (రాజ్‌కుమార్, భారతి, జయంతిలతో), దాన్ని తెలుగులో యన్‌టిఆర్‌తో 1972లో నిర్మించిన కులగౌరవం చిత్రానికి ఇతడే దర్శకుడు కావటం విశేషం. శ్రీదేవి కంబైన్స్ 1968లో నిర్మించిన చుట్టరికాలు తరువాత, 1969లో అదే సంస్థ నిర్మించిన భలే అబ్బాయిలు సినిమాకు దర్శకత్వం వహించాడు.

ఇతనికి నలుగురు కుమారులు, నలుగురు కుమార్తెలు. కళా దర్శకుడు పేకేటి రంగా వీరి కుమారుడే. తమిళ నటుడు ప్రశాంత్ ఇతని మనుమడు.

## మరణం
పేకేటి 2006 డిసెంబర్ 30 తేదీన చెన్నైలో మరణించాడు.

## చిత్ర సమాహారం
ఇతడు నటించిన చిత్రాల పాక్షిక జాబితా:

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* Peketi Sivaram page at IMDb.
* Pekati Shivram page at IMDb.

వర్గం:తెలుగు సినిమా నటులు
వర్గం:1918 జననాలు
వర్గం:2006 మరణాలు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా సినిమా నటులు
డూండీ

**డూండీ** తెలుగు సినిమా నిర్మాత, దర్శకుడు. ఆయన అసలు పేరు **పోతిన డూండీశ్వరరావు**. డూండీగా ఆయన సుప్రసిద్ధుడు. 70 కి పైగా సినిమాలు నిర్మించాడు. అభిమానవతి అనే ఒక చిత్రానికి దర్శకత్వం వహించాడు. తెలుగు తెరపై అనేక ప్రయోగాలు చేసిన నిర్మాతగా డూండీకి పేరుంది. 

ఈయన తండ్రి పోతిన శ్రీనివాసరావు మన రాష్ట్రంలో మొట్టమొదటి సినిమా హాల్‌ (విజయవాడ మారుతీ టాకీస్‌)ను నిర్మించాడు. 1956లో తన తొలి చిత్రంతో తెలుగు సినీ రంగంలో నిర్మాతగా అడుగిడిన డూండీ బందిపోటు (1963 సినిమా), 'రక్తసంబంధం', 'శాంతినివాసం', 'గూఢచారి 116', 'మరపురాని కథ' భలేదొంగలు, దొంగలకు దొంగ, దొంగలవేట లాంటి చిత్రాలు నిర్మించారు. తెలుగు సినిమాలలో ఘట్టమనేని కృష్ణను జేమ్స్‌ బాండ్‌ రూపంలో చూపించిన నిర్మాత డూండీనే. 2005 నంది అవార్డుల ఎంపిక కమిటీకి సారథ్యం వహించిన డూండీ 2007 జనవరి 1 న మరణించాడు.

వర్గం:తెలుగు సినిమా నిర్మాతలు
వర్గం:తెలుగు సినిమా దర్శకులు
వర్గం:2007 మరణాలు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా సినిమా దర్శకులు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా సినిమా నిర్మాతలు
ఆర్యన్ రాజేష్

**ఈదర** **ఆర్యన్ రాజేశ్**, టాలీవుడ్ చిత్రాలలో నటించే భారతీయ సినీ నటుడు. రాజేశ్, ప్రముఖ తెలుగు సినిమా దర్శకుడు ఈ.వీ.వీ.సత్యనారాయణ పెద్ద కుమారుడు.

## ఫిల్మోగ్రఫీ

### సినిమాలు

; నటుడిగా

; నిర్మాతగా

* *బండిపోటు* (2015)

## వెబ్ సిరీస్

## మూలాలు


## బయటి లంకెలు

వర్గం:తెలుగు సినిమా నటులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నిర్మాతలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:సినీ వారసత్వం గల తెలుగు సినిమా వ్యక్తులు
యూరో

**యూరో** 13 ఐరోపా దేశాల అధికారిక మారక ద్రవ్యం (కరెన్సీ). ఆస్ట్రియా, బెల్జియం, ఫిన్లాండ్, ఫ్రాన్సు, జర్మనీ, గ్రీసు, రిపబ్లిక్ ఆఫ్ ఐర్లాండ్, ఇటలీ, లక్సెంబర్గ్, హాలండు, పోర్చుగల్, స్లొవేనియా, స్పెయిన్లు యూరోను ప్రవేశపెట్టాయి. అయితే ఐరోపా సమాఖ్యలో సభ్యులైన ఇంగ్లాండ్, డెన్మార్క్ దేశాలు యూరోను తమ దేశాల్లో ప్రవేశపెట్టలేదు. కాబట్టి దీన్ని ఐరోపా సమాఖ్య ద్రవ్యంగా భావించరాదు. సమాఖ్యలో ఇటీవల చేరిన దేశాలు యూరోను ద్రవ్యంగా అంగీకరించాలనే నియమం ఉన్నప్పటికీ పాత సభ్యులైన ఇంగ్లండు, డెన్మార్కు లకు ఆ నియమం వర్తించదు. సమాఖ్యలో సభ్యులు కానప్పటికీ వాటికన్ సిటీ, మొనాకో, సాన్ మారినో, యాండొర్రా వంటి చిన్న దేశాలు కూడా యూరోను ప్రవేశపెట్టాయి. యూరోను అధికారిక మారక ద్రవ్యంగా కలిగిన దేశాలను సంయుక్తంగా యూరోజోన్ అని సంబోధిస్తారు.

 Euro symbol.svg|యూరో చిహ్నం
 Euro accession Eurozone as single entity.svg|2023లో యూరోజోన్
 Euro coins and banknotes.jpg|యూరో నాణేలు, నోట్లు

ముందుగా 1999 జనవరి 3 న ఐరోపా లోని 11 దేశాల్లో కార్పొరేట్లు, పెట్టుబడుల మార్కెట్లలో యూరోను ప్రవేశపెట్టారు. 2002 జనవరి 1 న నాణేలు, నోట్లను విడుదల చేసి సాధారణ చెలామణీ లోకి తెచ్చారు. దానితో ఆస్ట్రియా షిల్లింగు, బెల్జియం ఫ్రాంకు, ఫిన్లండు మర్కా, ఫ్రెంచి ఫ్రాంకు, జర్మను మార్కు, ఇటలీ లీరా, ఐర్లండు పంటు, లక్సెంబర్గు ఫ్రాంకు, హాలండు గిల్డరు, పోర్చుగీసు ఎస్కుడో, స్పానిషు పెసేటాలను చెలామణీ లోంచి తొలగించారు.

## వెలుపటి వలయము
* 

వర్గం:మారక ద్రవ్యం
రాయచూరు అంతర్వేది

కృష్ణా, తుంగభద్ర నదులు మధ్యనున్న త్రిభుజాకారపు ప్రాంతాన్ని **రాయచూరు అంతర్వేది** లేదా రాయచూరు దోబ్ అంటారు. దోబ్ అన్న పదము దో+అబ్ అన్న రెండు పదాల కలయిక (అబ్ అంటే పర్షియన్ లో నీరు అని, దో అంటే రెండు). సారవంతమైన ఈ ప్రాంతము దక్షిణభారత దేశ చరిత్రలో మధ్యయుగాలలో ముఖ్య పాత్ర పోషించింది. కర్ణాటక లోని రాయచూరు, కొప్పల్ జిల్లాలు, ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని గద్వాల జిల్లా, రాయచూరు అంతర్వేదిలో భాగం. ఈ ప్రాంతములో ముఖ్య పట్టణమైన రాయచూరు మీదుగా ఈ ప్రాంతానికి రాయచూరు అంతర్వేది అన్నపేరు వచ్చింది. 

విజయనగర రాజులు, దక్కను సుల్తానుల మధ్య రాయచూరు అంతర్వేదిపై ఆధిపత్య విషయము అనేక యుద్ధాలకు దారి తీసినది. ఇక్కడ రాయచూరు, ముద్గల్లు కోటలు ఉన్నాయి

## వ్యవసాయం
కృష్ణ, తుంగ భద్ర నదుల వలంబ ఈ ప్రాంతం సస్యశ్యామలంగా ఉంటుంది. సింధనూరు, గంగావతి, సిరుగుప్పలు కర్ణాటకలో కెల్లా అత్యధిక ధాన్యాన్ని పండిస్తాయి. బత్తాయి తోటల పెంపకానికి రాయచూరు జిల్లాది రాష్ట్రం లోనే ప్రథమ స్థానం.

## సహజ వనరులు, పరిశ్రమలు
లింగసూగూరు తాలూకాలో ఉన్న హట్టి బంగవరు గనులకు ప్రాసిద్ధి. భారతదేశంలో ప్రస్తుతం ఉత్పత్తి చేస్తున్న బంగారు గనులు ఇదొక్కటే. అశోకుడి కంటే ముందు నుండే ఇక్కడ బంగారు గనులుండేవి. 19 వ శతాబ్ది చివరిలో ఇక్కడ బంగారు గనులను తిరిగి కనుగొన్నారు. 

దేవసూగూరు వద్ద ఉన్న రాయచూరు తాప విద్యుత్ కేంద్రం 1986 లో ఉత్పత్తి మొదలుపెట్టింది. కర్ణాటకలో తొట్టతొలి తాప విద్యుత్ కేంద్రం ఇది. 

## మూలాలు

వర్గం:అంతర్వేదులు
వర్గం:భారతదేశ ప్రాంతాలు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ భౌగోళికాంశాలు
వర్గం:కర్ణాటక భౌగోళికాంశాలు
వల్లంపాటి వెంకటసుబ్బయ్య

**వల్లంపాటి వెంకటసుబ్బయ్య** (మార్చి 15, 1937 - జనవరి 2, 2007) సాహితీ విమర్శకుడు, కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు గ్రహీత.

## జననం
వల్లంపాటి 1937, మార్చి 15 న చిత్తూరు జిల్లా రొంపిచర్ల లో జన్మించాడు. ప్రాథమిక పాఠశాల ఉపాధ్యాయుడిగా వృత్తిని ప్రారంభించి, ఇంగ్లీషులో ఎం.ఏ చేసి, తరువాత హైదరాబాదు లోని సెంటర్‌ ఫర్‌ ఇంగ్లీష్‌ అండ్‌ ఫారెన్‌ లాంగ్వేజెస్‌ నుంచి ఎం.లిట్‌ పొందాడు. మదనపల్లె బీసెంట్‌ థియేసాఫికల్‌ కాలేజీలో లెక్చరర్‌గా పనిచేసి పదవీ విరమణ చేసాడు.

వల్లంపాటి కథకుడిగా తన రచనా వ్యాసంగాన్ని మొదలుపెట్టాడు. *పరిష్కారం*, *మిథ్య* మొదలైన కథానికలు 40 దాకా ప్రచురించాడు. ఆయన రాసిన *ఇంధ్రధనస్సు*, *దూర తీరాలు* నవలలు ఆంధ్రప్రభ సచిత్ర వారపత్రికలో బహుమతులు పొందాయి. వల్లంపాటి సాహితీ విమర్శకుడిగా సుప్రసిద్ధుడు. ఆయన రాసిన కథా శిల్పం, నవలాశిల్పం, విమర్శా శిల్పం పుస్తకాలు తెలుగు సాహిత్య విమర్శకు ప్రామాణికాలు. అనువాదకుడిగా కుడా ఆయన ప్రసిద్ధుడే. ఇంగ్లీషు నుంచి, కన్నడం నుంచి తెలుగులోకి ఎన్నో గ్రంధాలు, కథలను అనువదించాడు. తస్లీమా నస్రీన్‌ రచించిన *లజ్జ*, బ్రిటిష్‌ రచయిత ఇ.హెచ్‌.కార్‌ రచించిన *చరిత్ర అంటే ఏమిటి...?* ఆయన చేసిన అనువాద రచనలలో కొన్ని.

ఆయన రాసిన *కథాశిల్పం* రచనకు 1999 సంవత్సరానికి కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు లభించింది. ఇదే పుస్తకానికి తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం ఉత్తమ సాహిత్య విమర్శ గ్రంథంగా ఎంపిక చేసి, సత్కరించింది.

## మరణం
2007, జనవరి 2 న వల్లంపాటి మదనపల్లెలో మరణించాడు.

## రచనల జాబితా
; నవలలు
* ఇంద్ర ధనుస్సు - 1962
* దూర తీరాలు - 1964
* మమతలు - మంచుతెరలు - 1972
* జానకి పెళ్ళి - 1974

; కథలు
* బండి కదిలింది
* రానున్న శిశిరం
* బంధాలు

; సాహితీ విమర్శ, పరిశోధన
* కథా శిల్పం - 1996
* నవలా శిల్పం - 1995
* నిమర్శా శిల్పం - 2002
* అనుశీలన - 1985
* నాటికవులు - 1963
* వల్లంపాటి సాహిత్య వ్యాసాలు - 1997
* రాయలసీమలో ఆధునిక సాహిత్యం - సామాజిక సాంస్కృతిక విశ్లేషణ - 2006

; అనువాదాలు
* ప్రపంచ చరిత్ర
* చరిత్ర అంటే ఏవిటి?
* చరిత్రలో ఏమి జరిగింది?
* ప్రాచీన భారతదేశం ప్రగతి
* సంప్రదాయ వాదం - 1998
* భారతదేశం చరిత్ర - (ఆర్.ఎస్.శర్మ 2002)
* బతుకంతా (కన్నడ నవల)
* లజ్జ
* నవల-ప్రజలు
; ఇంకా
* ఎన్నో సంకలనాలు, సంపుటాలకు ముందు మాటలు వ్రాసాడు
* తెలుగు, కన్న, ఇంగ్లీషు భాషలలోకి, వాటినుండి అనువాదాలు చేశాడు
* ఇండో - ఆంగ్ల సాహిత్యానికి సంబంధించిన షుమారు 15 పరిశోధనా పత్రాలను లిటరరీ క్రిటేరియన్ వంటి పత్రికలలో ప్రచురించాడు.

## సత్కారాలు
* తాపీ ధర్మారావు అవార్డు - 1993
* కొండేపూడి సాహిత్య సత్కారం.  - 1995
* తెలుగు యూనివర్శిటీ అవార్డు - 1997
* గజ్జల మల్లారెడ్డి అవార్డు - 2000
* కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు - 2000

## వనరులు

వర్గం:1937 జననాలు
వర్గం:2007 మరణాలు
వర్గం:మదనపల్లె వ్యక్తులు
వర్గం:చిత్తూరు జిల్లా సాహితీ విమర్శకులు
వర్గం:చిత్తూరు జిల్లా రచయితలు
వర్గం:కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ పురస్కారం పొందిన తెలుగు రచయితలు
వర్గం:కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ పురస్కారం పొందిన ఆంధ్రప్రదేశ్ రచయితలు
వర్గం:కొండేపూడి సాహితీ సత్కార గ్రహీతలు
కోరాడ నరసింహారావు

**కోరాడ నరసింహారావు** (1936 - జనవరి 4, 2007) ప్రఖ్యాత కూచిపూడి నాట్యాచార్యుడు.

పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా ఏలూరులోని పవర్‌పేట వాస్తవ్యుడైన కోరాడ 1936 లో ఒక సామాన్య రైతు కుటుంబంలో జన్మించి, 12 ఏటనే పలు నాట్యరీతులను ఆకళింపు చేసుకున్నాడు. 1960లలో ప్యారిస్‌లో జరిగిన విశ్వ నాట్యోత్సవాలలో కోరాడ ప్రదర్శించిన కూచిపూడి దశావతారాల ప్రదర్శనకు **ప్రపంచ ఉత్తమ పురుష నర్తకుడి**గా బహుమతి పొంది జగద్విఖ్యాతుడయ్యాడు.

కోరాడ నరసింహారావు భారత తొలి ప్రధాని పండిట్‌ జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ వంటి ప్రముఖుల సమక్షంలో నాట్యం చేయడమే కాక 23 దేశాల్లో కూచిపూడి నాట్యాన్ని ప్రదర్శించాడు. భారతదేశ మొట్టమొదటి మిస్‌ ఇండియా 'పద్మభూషణ్‌' ఇంద్రాణి రెహమాన్, పద్మ విభూషణ్‌ యామిని కృష్ణమూర్తి, వైజయంతి మాల, రీటా చటర్జీ, గోపీకృష్ణ, హేమమాలిని, శాంతారామ్‌లకు కూచిపూడి నృత్యంలో శిక్షణ ఇచ్చాడు. గిరిజా కళ్యాణం, వేదాంతం రాఘవయ్య నిర్మించిన రహస్యం చిత్రాల్లో నటించారు. కోరాడ నరసింహారావును **భరత కళాప్రపూర్ణ**, **కళాసరస్వతి** లాంటి బిరుదులతో పాటు కేంద్ర, ర్రాష్ట ప్రభుత్వాలు అనేక సత్కారాలు, పురస్కారాలతో గౌరవించాయి. నాట్యరంగంలో ఆయన విశిష్ట సేవలకు గాను కేంద్ర సంగీత నాటక అకాడమీ 2005 లో అవార్డును రాష్ట్రపతి అబ్దుల్‌ కలాం చేతుల మీదుగా 2006 మార్చి 20వ తేదీన న్యూఢిల్లీలో అందుకున్నారు.

## మరణం
కోరాడ తీవ్ర అస్వస్థతతో 2007 జనవరి 4 రాత్రి హైదరాబాదులో ఒక ప్రైవేట్‌ ఆసుపత్రిలో మరణించాడు. ఆయనకు కుమారుడు, కుమార్తె ఉన్నారు.

## మూలాలు, వనరులు

* జనవరి 5వ తేదీ నాటి ఆంధ్రజ్యోతిలో కోరాడ మరణవార్త

## బయటి లింకులు
* కొన్ని కోరాడ నరసింహారావు ఫోటోలు

వర్గం:నృత్య కళాకారులు
వర్గం:1936 జననాలు
వర్గం:2007 మరణాలు
వర్గం:కేంద్ర సంగీత నాటక అకాడమీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:నాట్యాచార్యులు
వర్గం:పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా నాట్య కళాకారులు
కేంద్ర సంగీత నాటక అకాడమీ

alt=Rabindra Bhawan, Delhi.jpg|thumb|సంగీత నాటక అకాడమి కార్యాలయాలు గల ఢిల్లీ రవీంద్ర భవన్
**సంగీత నాటక అకాడమీ** భారత ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన జాతీయ అకాడమీ. దీనిని భారత ప్రభుత్వ విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ 1952 మే 31 న ఏర్పాటు చేసింది. మరుసటి ఏడాది నుండి డా.పి.వి.రాజమన్నారు అధ్యక్షతన పనిచెయ్యడం మొదలుపెట్టించి. అకాడమీని 1953 జనవరి 28 న మొదటి రాష్ట్రపతి బాబూ రాజేంద్ర ప్రసాదు ప్రారంభోత్సవం చేసాడు.

## అకాడమీ కార్యకలాపాలు

ఈ అకాడమీ కార్యక్రమాలు ఈ విదంగా ఉంటాయి.

* సంగీత ప్రాదాన్యతా అంశాలకు విస్ర్తుతమైన ప్రచారం కల్పించడం
* నాటక సమాజాలకు చేయూతనివ్వడం
* నాటక కళాకారులకు సహాయం చేయడం
* నాటక కళాపరిషత్తుల ద్వారా కళాకారులను ప్రోత్సహించడం, లేదా ప్రోత్సాహకాలను ప్రకటించడం
* నాటక కళను కాపాడటం, దానికి కావలసిన చర్యలు చేపట్టడం. 

ఇలా వివిధ కార్యక్రమాలు ఈ సంగీత నాటక అకాడమీ నిర్వర్తిస్తుంది.

## అవార్డు గ్రహీతలు

* కొట్టక్కల్ శివరామన్
* కీజ్‌పదం కుమారన్ నాయర్
* పద్మనాభన్ నాయర్
* వాసు పిషారోడి
* కుడమలూర్ కరుణాకరన్ నాయర్
* సుశీల రాణి పటేల్

## ఇంకా చూడండి
* లలిత కళా అకాడమీ
* ఆంధ్ర ప్రదేశ్ సంగీత నాటక అకాడమీ
* కర్ణాటక సంగీత నృత్య అకాడమీ

వర్గం:భారతదేశంలో అకాడమీలు
ఒంగోలు జాతి పశువులు

thumb|370px|ఒంగోలు జాతి ఎద్దు.
right|thumb|370px|ఒంగోలు గిత్తలు
ప్రపంచంలోనే పేరెన్నిక గన్న పశువుల జాతి **ఒంగోలు జాతి**. ఒంగోలుకు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఖ్యాతి తెచ్చిపెట్టిన జాతి ఇది. ఇవి బలిష్టమైన కాయంతో, చూడముచ్చటైన రూపంతో ఉంటాయి. కష్టతరమైన దుక్కి దున్నడం వంటి పనులకు **ఒంగోలు జాతి గిత్త** బాగా అనువైనది. ఒంగోలు జాతి పాడి ఆవులు ఈతకు ఈతకు మధ్య 3000 లీటర్ల వరకు పాలు ఇస్తాయి. ఒంగోలు జాతి పశువులు 1863లో మొదటిసారిగా బ్రెజిల్ దేశానికి ఎగుమతి అయ్యాయి.  బ్రెజిల్, అర్జెంటైనా, పరాగ్వే, మెక్సికో, అమెరికా, శ్రీలంక, ఫిజీ, జమైకా, ఇండోనేషియా, మలేషియా వంటి అనేక దేశాలు ఒంగోలు జాతి పశువులను దిగుమతి చేసుకుంటున్నాయి. 

బాస్ ఇండికస్ (Bos indicus) అనే పశువుల కుటుంబానికి భారత ఉపఖండం నిధి వంటిది. వ్యవసాయ పనులకు గాని, పాలు, మాంసానికి గాని ఈ జాతి పశువులు ప్రశస్తమైనవి. నేల, వాతావరణం, దొరికే గ్రాసం వంటి వాటిని బట్టి ఈ కుటుంబంలో 30 వరకు వివిధ జాతుల పశువులు అభివృద్ధి చెందాయి. వీటి పేర్లు ఆయా ప్రదేశాల పేర్లను బట్టి వచ్చాయి. ఈ జాతుల్లో సింధీ, సహివాల్, కంక్రేజ్, గిర్, ఒంగోలు, మైసూరు, కంగాయం, హిస్సార్, కృష్ణా నదీలోయ వంటి జాతులు ప్రపంచంలోని అనేక సమశీతోష్ణ దేశాలకు వ్యాపించాయి. ఈ తొమ్మిది జాతుల్లోనూ, ఒంగోలు జాతి అనేక దేశాల్లోను, వివిధ ఖండాల్లోను అత్యధికంగా వ్యాపించింది. 

## విశిష్టత
right|thumb|180px|ఒంగోలు ఎద్దు
ఒంగోలు జాతి పశువులు ఆకారంలో చాలా పెద్దవిగాను, బలిష్టంగాను ఉంటాయి. చక్కగా మచ్చిక అయ్యే గుణం కలిగి, బండి లాగుడుకు ఎంతో అనుకూలంగా ఉంటాయి. ఒంగోలు ఎద్దులు ఆకారంలోను, కొమ్ములలోను విలక్షణంగా ఉండి చూడగానే గుర్తించేలా ఉంటాయి. కొమ్ములు కురచగా - 3 , 6 అంగుళాలు - ఉండి బయటి వైపుకు పొడుచుకు వచ్చి ఉంటాయి. 
left|thumb|180px|ఒంగోలు ఆవు
విశాలమైన కాళ్ళు, చిన్న మొహం, వెడల్పాటి నుదురు, పెద్ద చెవులు, పెద్దగంగడోలు కలిగి ఉంటాయి. ఒంగోలు ఎద్దులో మరో ప్రముఖమైన అంశం దాని అందమైన మూపురం. మూపురం పెద్దదిగా ఉండి, నడిచేటపుడు అటూఇటూ ఒరిగి పోతూ ఉంటుంది. 

చక్కటి మచ్చిక గుణం కలిగి ఉండడం చేత ఒంగోలు ఎద్దులకు ముకుతాడు వెయ్యడం అరుదు. వాటి లాగుడు శక్తి అమోఘం, ఇతర జాతి పశువుల కంటే చాలా ఎక్కువ; 1500 నుండి 2000 పౌండ్ల వరకు అవలీలగా లాగగలవు. 

ఒంగోలు జాతి ఆవులు పాల దిగుబడికి ప్రసిద్ధం. ఒక్క రోజులో దాదాపు 20 లీటర్ల పాలు ఇస్తాయి. ఒక్కో ఈతకు ఒక దూడను కంటాయి.

## మూలాలు, వనరులు
*ఐక్యరాజ్యసమితి వారి ఆహార, వ్యవసాయ సంస్థ (FAO) 
* ఆ మూపురం... సిరుల గోపురం

## మూలాలు

వర్గం:పశువులు
పెద మురపాక

**పెద మురపాక** శ్రీకాకుళం జిల్లా ఎచ్చెర్ల మండలం లోని గ్రామం..

శ్రీకాకుళం నుండి ఎచ్చెర్ల, చిలకలపాలెం, అల్లినగరం, మీదుగ 12 కి.మీ. దూరంలోవుంది. ఈ వూరి దేవుదు శ్రీ జగన్నాథ స్వామి. గ్రామదేవత శ్రీ చింతమ్మతల్లి. శ్రీరామాలయం, జగతిపుట్ట ఈశ్వరాలయం మిగతా దేవాలయలు.

ఇది ప్రఖ్యాత రచయిత, "కారా" అనికూడా ప్రసిద్ధులైన, కాళీపట్నం రామారావు స్వంత ఊరు. "కారా" గారి కుటుంబం, కరిణీకాలు పోకముందు, ఈ ఊరితో కలిపి ఏడు ఊర్ల కరణీకం చేసేవారు.
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
చంద్రవంక

చంద్రుడి దశలను సూచించే చిత్రాన్ని చంద్రవంక అంటారు. దీన్ని నెలవంక అని కూడా అంటారు. తెలుగు సాహిత్యంలో చంద్రుణ్ణి నెలరాజు అని అనడం కద్దు. అమవాస్య తరువాత వచ్చే తొలి చంద్రోదయాన్ని నెలపొడుపు అని అంటారు.  జ్యోతిష శాస్త్రంలో చంద్రుడిని సూచించే చిహ్నంగా చంద్రవంకను వాడుతారు.  హిందూ ధర్మంలో శివుడి చిత్రాల్లో తలపై ఉండే చంద్రుణ్ణి సూచించేందుకు చంద్రవంకను చూపిస్తారు. రోమన్ కాథలిక్ మతంలో దీన్ని కన్య మేరీకి సూచికగా వాడుతారు. ఇస్లాములో కూడా చంద్రవంకకు ప్రాముఖ్యత ఉంది. మసీదు మీనార్ల శిఖరాలపై చంద్రవంక ఆకారాన్ని అమర్చుతారు. ఇంగ్లీషులో దీన్ని క్రీసెంట్ అంటారు.
**చంద్రకల – ఆకాశంలోని కొయ్య (Moonsickle or Crescent Moon)**

ఆకాశంలో చంద్రుడు పూర్ణచంద్రుడిగా కాకుండా, సన్నని వంపు ఆకారంలో కనిపించినప్పుడు దాన్ని మనం "చంద్రకళ" అంటాం. ప్రజల మాటల్లో దీన్ని "చంద్రుని కొయ్య", "కొయ్యచంద్రుడు", "కోడిగొడుగు చంద్రుడు" అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ సన్నని చంద్రుని ఆకారం పంటకొయ్యే కొయ్యను పోలి ఉండటం వల్ల ఈ పేరు వచ్చింది.

### '''చంద్రకళ ఎప్పుడు కనిపిస్తుంది?'''

చంద్రుడు ప్రతి నెలా అమావాస్య నుంచి పౌర్ణమి వైపు పెరుగుతూ (వృద్ధి లేదా శుక్లపక్షం) మొదటి రెండు మూడు రోజుల్లో పశ్చిమ ఆకాశంలో సూర్యాస్తమయం తర్వాత కొద్దిసేపు కనిపిస్తాడు. దీన్ని "కొత్త చంద్రకల" లేదా "వృద్ధి చంద్రకళ" అంటారు. అలాగే పౌర్ణమి తర్వాత క్షీణిస్తూ (కృష్ణపక్షం) వెళ్తున్నప్పుడు తెల్లవారుజామున తూర్పు ఆకాశంలో కనిపిస్తుంది. రెండూ చంద్రకలలే అయినా, మొదటిది "కుండలాకారం" లేదా "కొయ్యవైపు తిరిగినది" (🌒), రెండవది "అచ్చు C ఆకారం" (🌘) లా ఉంటుంది.

### '''సాహిత్యంలో – సంస్కృతిలో చంద్రకళ'''

తెలుగు కవిత్వంలో చంద్రకలకు అపూర్వ స్థానం ఉంది. ఇది ప్రేమికుల హృదయాలను కలుపుతుంది, విరహ వేదనను రేకెత్తిస్తుంది. శ్రీశ్రీ "మహాప్రస్థానం"లో ఇలా అంటారు –

"చంద్రకళ నవ్వింది చిరునవ్వుతో నీ కోసం..."

కొందరు కవులు దీన్ని యవ్వన సౌందర్యానికి పోల్చారు:

"చంద్రకలలా నీ నుదుట నీటి తామర..."

పాత తరంలో అమ్మమ్మలు చంద్రకల కనిపిస్తే "చంద్రమ్మ కోసం కొయ్య పట్టుకొచ్చింది" అని పిల్లల్ని భయపెట్టేవారు. నిజానికి అది శుభసూచకమే!

### '''శాస్త్రీయంగా చంద్రకళ'''

చంద్రుడు సూర్యుని చుట్టూ తిరుగుతూ భూమి నీడలోంచి వెలుగు పొందుతాడు. అమావాస్య తర్వాత సూర్యకాంతి కొంచెం కొంచెంగా చంద్రుని ఉపరితలంపై పడుతూ ఆ సన్నని వంపును సృష్టిస్తుంది. ఈ దశను ఆంగ్లంలో  "**Moonsickle**" or "**Crescent Moon**" అంటారు. చంద్రకల సమయంలో ఆకాశం చాలా స్పష్టంగా ఉండి, గ్రహాలు, నక్షత్రాలు అందంగా కనిపిస్తాయి.

### '''మన జీవితంలో చంద్రకళ'''

చంద్రకళ కనిపించిన రోజు కొత్త పనులు ప్రారంభించడం, గృహప్రవేశాలు, వివాహ ముహూర్తాలు నిర్ణయించడం మంచిదని పెద్దలు చెప్తారు. ఇస్లాం సంప్రదాయంలో రంజాన్ నెల ప్రారంభం, ముగింపు చంద్రకల ఆధారంగానే నిర్ణయిస్తారు.

చంద్రకళ అంటే కేవలం ఆకాశంలో ఒక దృశ్యం మాత్రమే కాదు – అది ఆశల పుట్టుక, కొత్త ప్రారంభం, సౌందర్యం, ప్రేమ, కవిత్వం... ఇంకా ఎన్నో భావాల సమ్మేళనం.

చంద్రవంకను జ్యోతిషశాస్త్రంలో చంద్రునికి చిహ్నంగాను, రసవాదంలో వెండికి గుర్తు గానూ చాలా కాలంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. 

## ఇవి కూడా చూడండి
* చంద్రవంక నది

## మూలాలు

వర్గం:చంద్రుడు
ముత్తుకూరు (అయోమయ నివృత్తి)

**ముత్తుకూరు** పేరుతో ఉన్న ప్రాంతాలు:
## మండలాలు
* **[[ముత్తుకూరు]]**, నెల్లూరు జిల్లాకు చెందిన మండలం.

## గ్రామాలు
***[[ముత్తుకూరు (ఆస్పరి మండలం)]]**, కర్నూలు జిల్లా, ఆస్పరి మండలానికి చెందిన గ్రామం
***[[ముత్తుకూరు (వేంపల్లె మండలం)]]**, వైఎస్ఆర్ జిల్లా, వేంపల్లె మండలానికి చెందిన గ్రామం
***[[ముత్తుకూరు (అట్లూరు మండలం)]]**, వైఎస్ఆర్ జిల్లా, అట్లూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం
***[[ముత్తుకూరు (గుడిబండ)]]** - అనంతపురం జిల్లా, గుడిబండ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
***[[ముత్తుకూరు (దుర్గి)]]** - గుంటూరు జిల్లా, దుర్గి మండలానికి చెందిన గ్రామం.
*
ఉగాది (అయోమయ నివృత్తి)

* ఉగాది - తెలుగువారు జరుపుకునే పండుగలలో ముఖ్యమయినది.
*ఉగాది (సినిమా)‎ - 1997లో విడుదలయిన ఒక సినిమా.
పరిటాల ఓంకార్

**పరిటాల ఓంకార్** ప్రముఖ రచయిత, టీవీ నటుడు. విజయవాడ దగ్గరలోని పెనమలూరు గ్రామంలో జన్మించారు. రేడియోలో వార్తలు చదవడంతో మొదలుపెట్టి, తరువాత పత్రికలలో శీర్షికా రచయితగా, టీవీ ధారావాహికలకు రచయితగా, చలనచిత్ర నటుడిగా, టీవీ ధారావాహికలలో కూడా నటించాడు. ఒక చిత్రానికి దర్శకత్వం కూడా వహించాడు.

టీవీ ధారావాహికలకు రచయితగా, నటుడిగా ఓంకార్ విశేషమైన పేరు సంపాదించాడు. సమకాలీన రాజకీయ, సామాజిక అంశాలను తన సీరియళ్ళలో చొప్పించి, ప్రజాదరణ పొందాడు. నటుడిగా తన విలక్షణమైన వాచికంతో ఆకట్టుకున్నాడు.

ఓంకార్ పోలీసు భార్య, పందిరిమంచం వంటి చిత్రాలలో నటించాడు. స్వాతి వారపత్రికలో ఓంకారం పేరుతో వారం వారం శీర్షిక నిర్వహించాడు. స్వాతిలో సినీ తారల పుకార్ల వార్తల విభాగం కూడా ఆయన నిర్వహించేవాడు. ఇతను వ్రాసిన *ఆల్ ఇన్ వన్* బహుళ ప్రచారం పొందింది. ఈయన కుమారుడు పరిటాల నిరుపమ్ కూడా టివి నటుడు.

## సినిమాలు
### రచయితగా
* అన్న తమ్ముడు (1990)
* పోలీసు భార్య (1990)

## మరణం
జనవరి 7, 2007 న గుండెపోటు తో చనిపోయాడు.

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నటులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా దర్శకులు
వర్గం:2007 మరణాలు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా సినిమా నటులు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా రచయితలు
వర్గం:గుండెపోటు మరణాలు
వీరభద్రాపురం (పామూరు మండలం)

**వీరభద్రాపురం**, మార్కాపురం జిల్లా, పామూరు మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.

## సమీప పట్టణాలు
చంద్రశేఖరపురం 16.6 కి.మీ, పెదచెర్లోపల్లి 27.4 కి.మీ, వెలిగండ్ల 29.4 కి.మీ, వోలేటివారిపాలెం 35.4 కి.మీ.

## సమీప మండలాలు
దక్షణాన వరికుంటపాడు మండలం, పశ్చిమాన చంద్రశేఖరపురం మండలం, దక్షణాన ఉదయగిరి మండలం, దక్షణాన దుత్తలూరు మండలం.
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
రాధిక (1948 సినిమా)

రావు బాలసరస్వతి, పద్మనాభరావు ముఖ్యపాత్రలు పోషించిన 'రాధిక' చిత్రాన్ని శ్రీ ఛత్రపతి పతాకాన ఆర్‌.పార్థ సారథి నాయుడు నిర్మించాడు. కాళ్ళకూరి సదాశివరావు ఈ చిత్రానికి దర్శకుడు.

## తారాగణం
పద్మనాభ రావు 

రఘురామయ్య 

రామకృష్ణ శాస్త్రి

రామమూర్తి 

చెంచురత్నం 

బాలసరస్వతి 

దాసరి కోటి రత్నం 

సుందరమ్మ   

## సాంకేతిక వర్గం
దర్శకుడు: కాళ్లకూరి సదాశివరావు 

సంగీతం: సాలూరి హనుమంతరావు 

నిర్మాణ సంస్థ: నేషనల్ మూవీ టోన్ , ఛత్రపతి పిక్చర్స్ 

రచన: వెంపటీ సదాశివ బ్రహ్మం 

గానం: రావు బాలసరస్వతి దేవి 

కెమెరా: పి.ఎల్.రాయ్ 

సౌండ్ : కె.రామచంద్రన్ 

విడుదల:20:02:1948.

## పాటలు
ఈ సినిమాలో సుమారు 20 పాటలు, పద్యాలు ఉన్నాయి.                     

# ఇంట పుట్టిన బోడి ఎద్దో వెంకటసామి చూడబోతే ఎంతో ముద్దు -
# ఒలె మా మామయకి నీమీద ప్రేమ చీకటడ్డకా నీలాటి -
# ఓ చిన్నదానా ఓ చిన్నదానా నిలిచి మాటాడితే నీసొమ్మేమి పోవునే -
# ఓలె ఓలె పిల్లా ఊసులాడవు నాకాసి సూడవు -
# కలశకల్లోలినీ కల్లోలమాలికా గతవాతపోతా సంతతులకన్నా (పద్యం)
# గోపాల కృష్ణుడు నల్లన గోకులములో పాలు తెల్లన - ఆర్. బాలసరస్వతీ దేవి
# చిన్నికృష్ణుడెందున్నాడో ఉన్నచోట ఉండడిదేమో -
# చిలకలూరు చీరంపెనె చిన్నదాన చిన్నదాన చీరకట్టి చిన్నగ రాయే -
# నాడెమైన నాయురాలిని మా గూడేనికి పెరిల్లిన ఆడదానిని -
# నాలుగుసోమ్ములిచ్చాడే నత్తుకాడ తెచ్చాడే నాకే యిచ్చాడే -
# నేరము లేనిదే అనుగు నెచ్చెలి  నూరక నొవ్వనాడగ (పద్యం)
# పరమకృపాకరున్ భజింతును భావమునందెప్పుడున్ -
# పశ్యామి దేవాంస్తవ దేవ దేహీ సర్వాంస్థధా భూత -
# ప్రేమలీల మన గాధా ప్రేమ స్వరూపము మనమే కాదా -
# బాలకృష్ణా రారా గోపాలకృష్ణా రారా మీగడ వెన్న దాచేనురా -
# మెళ్ళో ముత్యలపేరు ముద్దుల గుమ్మా బంగారు బొమ్మా -
# రాధాకృష్ణులారా రారే వనవిహార సమయము కూరే -
# రారే సుందరులారా రారే చందమామని నోముకుందామే -
# శ్రీ మానినీ చిత్తచోరా శుభకరాశృంగారలీలావతారా (దండకం) -
# హరిముకుందా శ్రీహరి ముకుందా శ్రీహరిముకుందా గోవిందా -

## మూలాలు
వరూధిని (సినిమా)

‍
**వరూధిని**, 1946లో విడుదలైన ఒక తెలుగు సినిమా. ఇది యస్.వి.రంగారావు తొలి చిత్రము. ప్రఖ్యాత తెలుగు ప్రబంధము మనుచరిత్రములోని "వరూధిని" పాత్ర ఈ సినిమాలో ప్రధాన పాత్ర. ఇందులో ప్రవరాఖ్యునిగా ఎస్.వి. రంగారావు, వరూధినిగా దాసరి తిలకం నటించారు. 

ఈ చిత్రం తయారవుతున్న సమయంలో రూపవాణిలో వచ్చిన వార్త ఇలా ఉంది  - "ప్రొడ్యూసర్స్ శ్రీ నాగుమిల్లి నారాయణరావు గారు, శ్రీ రామానందంగారు నవనిధులను తృణాలుగా ఖర్చుపెట్టి ఈ చిత్రాన్ని ఈ సంవత్సరమునకు అమూల్యమైన కానుకగా అందిచడానికి రాత్రింబగళ్ళు ప్రయత్నం చేస్తున్నారు. శ్రీ బి.వి. రామానందంగారి దర్శకత్వంలో విద్యావంతులైన నటీనటులు, విజ్ఞాన సంపన్నులైన టెక్నీషియన్లు, మృదుమధురమైన సంభాషణలు, ఆశ్చర్యకరమగు ట్రిక్కులు, దేశీయమగు భరత నాట్యాలు - సర్వతోముఖంగా వరూధిని తెలుగువారి మన్ననలు పొందడానికి వస్తుంది."  

## తారాగణం
ఎస్.వి రంగారావు 

ఎ.వి.సుబ్బారావు 

దాసరి రామతిలకం  

దాసరి కోటిరత్నం 

చిత్తజల్లు కాంతామణి 

రాఘవకుమారి  

అంజనీకుమారి 

కుంపట్ల 

రావులపర్తి  

శేషమాంబ  

అరుణాదేవి     

## సాంకేతిక వర్గం
దర్శకుడు: బి.వి . రామానందo 

సంగీతం: కె.భుజంగరావు 

నిర్మాతలు: నాగుమల్లి నారాయణ మూర్తి , బి.వి.రామానందo 

నిర్మాణ సంస్థ: ఆనంద్ పిక్చర్స్ 

రచన: తాండ్ర సుబ్రహ్మణ్యశాస్త్రి 

నేపథ్య గానం: దాసరి కోటిరత్నం, దాసరి తిలకం 

విడుదల:1947: జనవరి:11. 

## పాటల జాబితా
1. కృష్ణా నీకు వచ్చిందా.,.. రాలేదండి, గానం. దాసరి కోటి రత్నం 

2. ఈ నిరాశా విడరా భువి మనరా చీకటి చనదా వెలుగురాదా, గానం. దాసరి కోటి రత్నం  

3.ఏరీతి నీ విరహాగ్ని వ్యధ సహింపజాలుదూనో, గానం.దాసరి తిలకం   

4.ఘుమ ఘుమ పరిమళ మొలకా, గానం.దాసరి తిలకం బృందo    

5 . చాల్ బడాయి చాల్ బడాయి చాలును లేవోయి..    

6.దోరే స్వరోచి రాజే స్వరోచి జే జేలంటూ ఆడండి,,    

7.నా ప్రేమసఖా ఇటురావో ఓ మధురగాయకా వినిపింపుమా,    

8.పాడవే కోకిలా ప్రేమగీతము నింపుగా, గానం.దాసరి తిలకం    

9.ప్రణయ జీవితభగ్న వీణా నినాదమిక వీనులకు వినిపించినా ,   

పద్యాలు 

10.అండజయాన నీ వోసగునట్టి సపర్యలు మాకు నచ్చే, 

11.ఇంత కన్నులుండ తెరునెవ్వరినేడేద భూ సురేంద్రా, 

గానం.దాసరి తిలకం  

12.ఈ పాండిత్యము నీకు దక్క మరియేందే కంటివి,,  

13.ఎందేడెందం కందళించు రహీచే నేకాగ్రతన్ , గానం.దాసరి తిలకం   

14.దాన జపాగ్నిహోత్రి పరతంతుడనేని భవ ,   

15.వారి కంటెన్ నీ మహత్యంబు ఘనమే ,   

16. వెలి నెట్టిరే బాడబులు పరాశరుబట్టి దాస కన్యాకేళిత , గానం.దాసరి తిలకం .  

   

## మూలాలు
.   2.ఘంటసాల గళామృతము, కొల్లూరి భాస్కరరావు బ్లాగ్ [thumb|left|వరూధిని చిత్రంలో ప్రవరాఖ్యునిగా నటించిన [ఎస్వీ రంగారావు, వరూధినిగా నటించిన దాసరి తిలకం]]
left|thumb|150px|రూపవాణిలో ప్రకటన

వర్గం:ఎస్.వి.రంగారావు  నటించిన సినిమాలు
నారద నారది

**నారద నారది** 1946లో విడుదలైన తెలుగు పౌరాణిక చలనచిత్రం. సి.పుల్లయ్య దర్శకత్వంలో జగన్‌మోహిని సంస్థ ఈ చిత్రాన్ని నిర్మించింది. పర్లాకిమిడి జమిందారు రాజా గజపతిదేవ్‌ ఈ చిత్ర నిర్మాత. 'నారద నారది' చిత్రం ద్వారా సంగీతదర్శకుడుగా సుసర్ల దక్షిణామూర్తి, మూగ పాత్రలో సూర్యకాంతం పరిచయం అయ్యారు. పి. సూరిబాబు, లక్ష్మీరాజ్యం ముఖ్యపాత్రలు పోషించారీ చిత్రంలో. 

## తారాగణం
పి.సూరిబాబు 

లక్ష్మీరాజ్యం 

ముదిగొండ లింగమూర్తి 

సూర్యకాంతం 

పరబ్రహ్మ శాస్త్రి 

పద్మనాభం 

విశ్వనాధం 

చంద్రకళ 

సౌధామిని 

వెల్లాల ఉమామహేశ్వరరావు 

జి.ఎన్.సూరి  

## సాంకేతిక వర్గం

* దర్శకుడు:రాజా గణపతి దేవ్ , చిత్తజల్లు పుల్లయ్య
* నిర్మాత: రాజా గణపతి దేవ్  
* సంగీతం : సుసర్ల దక్షిణామూర్తి 
* నిర్మాణ సంస్థ: జగన్ మణి 
* విడుదల:06:10:1946.

## పాటలు
# చిగురులు తిని పొగరెక్కితివా 
# ఏమని పాడుదునో
# ఎయిరా సూస్తవేరా
# ఇలాటి సుఖములు కలవా కలవా
# కోరికలన్నీ పూలుగజేసి
# నా మనసు వంటిది నీ మనసైతే
# నారదుడు పెండ్లికుమారుడైనాడు
# నోములపంటగదా నా నోములపంటగదా
# ఓహె చిన్నదానా బలేమంచిదానా 
# ఊహాతీతమహా యేమిది

## బయటి లింకులు
*నారద నారది పాటల పుస్తకం

## మూలాలు

వర్గం:సూర్యకాంతం నటించిన సినిమాలు
వర్గం:నాగయ్య నటించిన సినిమాలు