దొడ్డవరం (మద్దిపాడు)

**దొడ్డవరం** ప్రకాశం జిల్లా, మద్దిపాడు మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన మద్దిపాడు నుండి 11 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఒంగోలు నుండి 25 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1234 ఇళ్లతో, 4760 జనాభాతో 1510 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2348, ఆడవారి సంఖ్య 2412. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1783 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 26. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 591059.

## సమీప గ్రామాలు
గడియపూడి 4 కి.మీ, నేలటూరు 5 కి.మీ, ఇలపావులూరు 5 కి.మీ, పల్లమల్లి 5 కి.మీ.

### సమీప మండలాలు
ఉత్తరాన తాళ్ళూరు మండలం, దక్షణాన చీమకుర్తి మండలం, దక్షణాన సంతనూతలపాడు మండలం, తూర్పున కొరిసపాడు మండలం.

## విద్యా సౌకర్యాలు

### మండల పరిషత్తు ప్రాథమిక పాఠశాల
తెల్లబాడు గ్రామానికి చెందిన గోవాడ రమేష్ బాబు, ఈ పాఠశాలలో ఎస్.జి.టి.గా పనిచేస్తున్నారు. ఇతను రాష్ట్రస్థాయి ఉత్తమ ఉపాధ్యాయ పురస్కారానికి "నేషనల్ ఫౌండేషన్ ఫర్ టీచర్స్ వెల్ఫేర్" విభాగంలో ఎంపికైనారు. 2015, సెప్టెంబరు-5న గురుపూజోత్సవంనాడు, విశాఖపట్నంలో నిర్వహించు కార్యక్రమంలో, ముఖ్యమంత్రి శ్రీ నారా చంద్రబాబునాయుడుగారి చేతులమీదుగా వీరీ పురస్కారాన్ని అందుకుంటారు.

## మౌలిక సదుపాయాలు

* **ఆంధ్రా బ్యాంకు**
* **అంగన్వాడి కేంద్రం**
* **కళ్యాణమండపం -** ఈ గ్రామంలో 40 లక్షల రూపాయల వ్యయంతో ఏర్పాటుచేసిన కళ్యాణమండపాన్ని, 2016,మార్చి-3వ తేదీ గురువారంనాడు ప్రారంభించారు. ఈ కళ్యాణమండపాన్ని కల్లూరి సురేంద్రబాబు ఙాపకార్ధం, దాతలు కల్లూరి వెంకటసుబ్బారావు, విద్యావతి దంపతులు, నిర్మించి అందజేసినారు. దీనిని మండలంలోని ప్రజలు డబ్బు చెల్లించి వాడుకోవచ్చు.

## గ్రామ పంచాయతీ
2013 జూలైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి జరిగిన ఎన్నికలలో, పల్లెపు భూదేవమ్మ, సర్పంచిగా ఎన్నికైనారు. ఉపసర్పంచిగా పల్లెపు వెంకటేశ్వర్లు ఎన్నికైనారు.

## దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు

* **శ్రీ లక్ష్మీనరసింహస్వామివారి ఆలయం**
* **శ్రీ అంకమ్మ తల్లి ఆలయం -** ఈ ఆలయంలో, ద్వైవార్షికతిరునాళ్ళు, రెండు సంవత్సరాలకు ఒకమాఱు ఫాల్గుణమాసంలో నాల్గవ ఆదివారం నాడు నిర్వహించెదరు. ఈ తిరునాళ్ళకు గ్రామప్రజలే కాకుండా చుట్టూప్రక్క గ్రామాల నుండి గూడా భక్తులు విశేషంగా ఏతెంచి, అమ్మవారిని దర్శించుకొని పూజలు చేయుదురు.
* **శ్రీ పోలేరమ్మ తల్లి ఆలయం**

## ప్రముఖులు (నాడు/నేడు)
**భానుమతి రామకృష్ణ -** ప్రఖ్యాత తెలుగు నటీమణి, రచయిత్రి, గాయని, నిర్మాత, సంగీత దర్శకురాలు, దర్శకురాలు అయిన భానుమతి రామకృష్ణ పుట్టింది దొడ్డవరం గ్రామంలోనే. భానుమతి తండ్రి బొమ్మరాజు వెంకటసుబ్బయ్య కూడా ప్రఖ్యాత సంగీత విద్వాంసుడు, రంగస్థల నటుడు.

**పండా వెంకట రాజగోపాలకృష్ణ - ఇతను** తన జీవితకాలమంతా గ్రామ అభివృద్ధికి పాటుపడినారు. అందుకోసం తన ఆస్తులను సైతం త్యాగం చేసారు. గ్రామం బాగుకోసం అన్ని విధాలా కృషిచేయగా, అతని తదనంతరం,ఆయన భార్య అతని ఆశయాలను అన్నపూర్ణమ్మ కొనసాగిస్తుంది. వారి పిల్లలు గూడా ప్రస్తుతం అమెరికాలో ఉంటున్నాగానీ, స్వగ్రామం అభివృద్ధిలో, ఈ క్రతువులో భాగస్వాములై, తమ పెద్ద మనస్సును చాటుకుంటున్నారు.

## గ్రామ విశేషాలు
ఈ గ్రామంలో 2016,జనవరి-4 నుండి 10 వరకు ఒంగోలులోని ఎస్.ఎస్.ఎన్.డిగ్రీ కళాశాల ఎన్.ఎస్.ఎస్.యూనిట్-2 ఆధ్వర్యంలో ఒక సేవాశిబిరం నిర్వహించారు.

## గణాంకాలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 4,082. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 2,037, మహిళల సంఖ్య 2,045, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 1,032 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణం 1,510 హెక్టారులు.

## విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు నాలుగు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల మద్దిపాడులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ఏడుగుండ్లపాడులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల గుంటూరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు ఒంగోలులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల మద్దిపాడులోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు ఒంగోలులోనూ ఉన్నాయి.

## వైద్య సౌకర్యం

### ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
దొడ్డవరంలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.

సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

### ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం
గ్రామంలో3 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీలు చదివిన డాక్టర్లు ఇద్దరు, డిగ్రీ లేని డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు.

## తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది. చెరువు ద్వారా గ్రామానికి తాగునీరు లభిస్తుంది.

## పారిశుధ్యం
మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

## సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
దొడ్డవరంలో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.

గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

## మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి.

సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

## ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.

## విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

## భూమి వినియోగం
దొడ్డవరంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:

* వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 265 హెక్టార్లు
* శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 82 హెక్టార్లు
* సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 115 హెక్టార్లు
* నికరంగా విత్తిన భూమి: 1046 హెక్టార్లు
* నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 991 హెక్టార్లు
* వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 170 హెక్టార్లు

## నీటిపారుదల సౌకర్యాలు
దొడ్డవరంలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.

* బావులు/బోరు బావులు: 105 హెక్టార్లు
* ఇతర వనరుల ద్వారా: 65 హెక్టార్లు

## ఉత్పత్తి
దొడ్డవరంలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

### ప్రధాన పంటలు
పొగాకు, శనగ

## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు