open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
కృష్ణ కృపలానీ

కృష్ణ కృపలానీ (సెప్టెంబర్ 29, 1907 - ఏప్రిల్ 27, 1992) భారత స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, రచయిత, పార్లమెంటేరియన్. రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్, మహాత్మాగాంధీ, భారతీయ సాహిత్యంపై అనేక పుస్తకాలు రాశారు.

## ప్రారంభ జీవితం
రామ్ చంద్ బి.కృపలానీ కుమారుడైన కృష్ణ 1907 సెప్టెంబరు 29న కరాచీలో జన్మించారు. కరాచీ, హైదరాబాద్ లలో ప్రాథమిక విద్యాభ్యాసం పూర్తిచేసి, బొంబాయి విశ్వవిద్యాలయం నుంచి పట్టభద్రుడయ్యాడు. ఉన్నత చదువుల కోసం లండన్ వెళ్లారు. హిస్టరీ, ఎకనామిక్స్, పొలిటికల్ సైన్స్, లా, ఆంత్రోపాలజీ సబ్జెక్టుల్లో లింకన్స్ ఇన్, లండన్ స్కూల్ ఆఫ్ ఎకనామిక్స్లో బార్ చదివారు.

## స్వాతంత్ర్య ఉద్యమం, శాంతినికేతన్
1931లో కరాచీలో లాహోర్ లో న్యాయవాద వృత్తిని ప్రారంభించారు. అయితే, స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో పాల్గొన్నందుకు ఆయన అరెస్టయ్యారు, ఇది అతని న్యాయవాద వృత్తిని కుదించింది. ఆ సమయంలో బెంగాలీ నేర్చుకోవాలనే ఆసక్తి ఉండేది. జైలు నుంచి విడుదలైన తర్వాత ఆ లక్ష్యంతో శాంతినికేతన్ కు వెళ్లాడు. రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ ఆయనను ఎంతగానో ఆకట్టుకుని విశ్వభారతిలో లెక్చరర్ పదవిని ఆఫర్ చేశారు. కృపలానీ 1933 నుండి 1946 వరకు విశ్వభారతిలో పనిచేశారు.

శాంతినికేతన్ లో ఉన్న సమయంలో రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ చిన్న కుమార్తె మీరాదేవి కుమార్తె నందితను కలుసుకుని ఇద్దరూ వివాహం చేసుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నారు.

## జీవితం
1946లో జె.బి.కృపలానీ, జవహర్లాల్ నెహ్రూల వ్యక్తిగత అభ్యర్థన మేరకు భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ ప్రధాన కార్యదర్శిగా చేరారు. ఆ తర్వాతి కాలంలో పలు ఇతర పార్టీ పదవుల బాధ్యతలను భుజాన వేసుకున్నారు. పలు ప్రధాన అంతర్జాతీయ కార్యక్రమాలకు ఆహ్వానించి వివిధ అంశాలపై ఉపన్యాసాలు ఇచ్చారు. 1950లో జపాన్ పర్యటనలో రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్: ఎ బయోగ్రఫీ అనే పుస్తకాన్ని వెలువరించారు. 1962-2011 మధ్యకాలంలో ఈ పుస్తకం 4 భాషల్లో 44 ముద్రణలు పొందింది, ఆ తరువాత ఆయన అనేక పుస్తకాలు రాశారు.

1969లో పద్మభూషణ్ పురస్కారంతో సత్కరించారు. 1974 నుంచి 1980 వరకు రాజ్యసభకు నామినేటెడ్ సభ్యుడిగా పనిచేశారు. 1954 లో సాహిత్య అకాడమీ స్థాపించబడింది, కృష్ణ కృపలానీ దాని మొదటి కార్యదర్శిగా నియమించబడ్డాడు, 1971 వరకు అక్కడే ఉన్నాడు. ఆ తర్వాత సిమ్లాలోని నేషనల్ బుక్ ట్రస్ట్, ఇండియన్ ఇన్ స్టిట్యూట్ ఆఫ్ అడ్వాన్స్ డ్ స్టడీలో సేవలందించారు.

ఆయన భార్య నందిత 1967లో సంతానం లేకుండా మరణించారు. పదవీ విరమణ తరువాత శాంతినికేతన్ లో స్థిరపడి 1992 ఏప్రిల్ 27 న మరణించాడు. 

## పనులు

* *రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్-ఒక జీవితచరిత్ర*
* *ఆధునిక భారతీయ సాహిత్యం-ఒక విస్తృతమైన సంగ్రహావలోకనం*
* *గాంధీః ఎ లైఫ్*
* *ద్వారకనాథ్ ఠాగూర్, ఒక మరచిపోయిన పయినీరుః ఒక జీవితం*
* అలెక్స్ అరాన్సన్తో కలిసి ఎడిట్ చేసిన లేఖలు, వ్యాసాల సేకరణ రోలాండ్ అండ్ ఠాగూర్అలెక్స్ అరోన్సన్

## మూలాలు

వర్గం:1992 మరణాలు
వర్గం:1907 జననాలు
అచ్చమ్మ మథాయ్

**అచ్చమ్మ మథాయ్** ఒక భారతీయ సామాజిక కార్యకర్త, మహిళా హక్కుల కార్యకర్త. కాలికట్ విశ్వవిద్యాలయం అనుబంధంగా ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ, ఎకనామిక్స్, మేనేజ్మెంట్, థియేటర్ ఆర్ట్స్ అండ్ మ్యూజిక్ ఇన్స్టిట్యూట్ అయిన *డాక్టర్ జాన్ మథాయ్ సెంటర్* కు ఆమె సహ వ్యవస్థాపకురాలు. అలాగే, ఆమె జాన్ మథాయి భార్య. ఆయన భారతదేశపు మొదటి రైల్వే మంత్రి, మాజీ ఆర్థిక మంత్రి.

కేంద్ర మంత్రిత్వ శాఖలో ఆయన పనిచేస్తున్న కారణంగా వారి కుటుంబం ఢిల్లీలో ఉండేది. భారత స్వాతంత్ర్యం తరువాత జరిగిన అల్లర్ల సమయంలో, ఆమె అల్లర్ల బాధితుల పునరావాసం కోసం సుచేతా కృపలానీతో కలిసి పనిచేసింది. ఆమె 1955లో లైబ్రరీల సలహా కమిటీ సభ్యురాలిగా, అరవైల ప్రారంభంలో కేంద్ర సాంఘిక సంక్షేమ బోర్డు చైర్పర్సన్ గా పనిచేసింది. 1954లో భారత ప్రభుత్వం ఆమెను పద్మశ్రీ పురస్కారంతో సత్కరించింది. ఇది సమాజానికి ఆమె చేసిన కృషికి నాల్గవ అత్యున్నత భారతీయ పౌర పురస్కారం, ఈ అవార్డు పొందిన మొదటి వ్యక్తులలో ఆమె నిలిచింది.

## మూలాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన మహిళలు
వర్గం:కేరళ మహిళలు
వర్గం:మహిళా విద్యావేత్తలు
వర్గం:భారతీయ మహిళా హక్కుల కార్యకర్తలు
వర్గం:భారతదేశంలో మహిళా కార్యకర్తలు
భోజరాజ్ నాగ్

**భోజరాజ్ నాగ్** భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన 2024లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో కంకేర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి తొలిసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.
## వ్యక్తిగత జీవితం
భోజరాజ్ నాగ్ 1972 ఏప్రిల్ 7న కంకేర్‌లో జన్మించాడు. ఆయన 9వ తరగతి వరకు చదువుకున్నాడు. భోజరాజ్ నాగ్ 1990లో సాధన నాగ్‌ని వివాహం చేసుకున్నాడు. ఆయనకు ఇద్దరు కుమారులు, ఒక కుమార్తె ఉన్నారు.
## రాజకీయ జీవితం
భోజరామ్ నాగ్‌  ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ కార్యకర్తగా వచ్చి ఆ తరువాత భారతీయ జనతా పార్టీ ద్వారా రాజకీయాల్లో వచ్చి 1992లో హిమోరా గ్రామం నుంచి సర్పంచ్‌గా తన రాజకీయ జీవితాన్ని ప్రారంభించి 2002 నుండి 2005 వరకు అంతఘర్‌లో పంచాయతీ అధ్యక్షుడిగా ఆ తర్వాత 2009 నుండి 2014 వరకు అంతఘర్‌ జిల్లా పంచాయతీ సభ్యుడిగా వివిధ హోదాల్లో పని చేసి 2014లో అంతగఢ్ నియోజకవర్గంకు జరిగిన ఉప ఎన్నికలలో బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తొలిసారి ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యాడు.
ఆయనకు ఆ తరువాత ఎన్నికలలో పోటీ చేయలేదు, ఆయన 2024లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో కంకేర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి కాంగ్రెస్ అభ్యర్థి బిరేష్ ఠాకూర్ పై 1884 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలిచి తొలిసారి లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## మూలాలు
 

వర్గం:18వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఛత్తీస్‌గఢ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఛత్తీస్‌గఢ్ వ్యక్తులు
వర్గం:ఛత్తీస్‌గఢ్ రాజకీయ నాయకులు
వామన్ దత్తాత్రేయ పట్వర్ధన్

**వామన్ దత్తాత్రేయ పట్వర్ధన్** (1917 జనవరి 30 - 2007 జూలై 27) ఐఓఎఫ్ఎస్ అధికారి, అణు రసాయన శాస్త్రవేత్త, రక్షణ శాస్త్రవేత్త, పేలుడు పదార్థాల ఇంజనీరింగ్ శాస్త్రంలో నిపుణుడు. అతను పేలుడు పదార్థాల పరిశోధన, అభివృద్ధి ప్రయోగశాల (ప్రస్తుతం హై ఎనర్జీ మెటీరియల్స్ రీసెర్చ్ లాబొరేటరీ ఆఫ్ ఇండియా (హెచ్ఈఎంఆర్ఎల్) గా పిలువబడుతుంది) వ్యవస్థాపక డైరెక్టర్. భారత అంతరిక్ష కార్యక్రమం, భారత అణు కార్యక్రమం, క్షిపణి కార్యక్రమానికి వాటి ప్రారంభ దశలలో ఆయన చేసిన కృషికి గాను భారతదేశంలోని విశిష్ట శాస్త్రవేత్తలలో అతను ఒకరిగా పరిగణించబడ్డారు. తుంబా ప్రయోగించిన భారతదేశపు మొట్టమొదటి అంతరిక్ష రాకెట్ కోసం ఘన చోదకాన్ని ఆయన అభివృద్ధి చేశారు. 1974లో విజయవంతంగా పరీక్షించబడిన భారతదేశపు మొట్టమొదటి అణు పరికరం యొక్క విస్ఫోటన వ్యవస్థను అభివృద్ధి చేయడానికి ఆయన బాధ్యత వహించారు. ఇది  స్మైలింగ్ బుద్ధ అనే సంకేతనామం గల ఆపరేషన్.

## ఇతర రంగాలలో సేవలు
అతను హైడ్రోపోనిక్స్ ఒక పుస్తకాన్ని రాశారు.  ఖగోళ టెలిస్కోప్ల కోసం పారాబొలిక్ అద్దాలను ఉత్పత్తి చేయడానికి తక్కువ ఖర్చుతో కూడుకున్న పద్ధతిని అభివృద్ధి చేశారు.

ఆయన చేసిన కృషికి గాను 1974లో భారత ప్రభుత్వం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేసింది.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు

* వామన్ దత్తాత్రేయ పట్వర్ధన్

వర్గం:2007 మరణాలు
వర్గం:1917 జననాలు
వర్గం:భారతీయ శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
హరి చంద్ దేవన్

[thumb|లెఫ్టినెంట్ జనరల్ జెఎస్ అరోరా చూపులతో పాకిస్తాన్ లొంగుబాటు ఒప్పందంపై సంతకం చేస్తున్న లెఫ్టినెంట జనరల్ ఎ. ఎ. కె. నియాజీ. వెంటనే వెనుక నిలబడి (ఎల్-ఆర్) వైస్ అడ్మిరల్ కృష్ణన్, ఎయిర్ మార్షల్ దివాన్, లెఫ్టినెంట్ జనరల్ సగత్ సింగ్, [జె.ఎఫ్.ఆర్.జాకబ్|మేజర్ జనరల్ జెఎఫ్ఆర్ జాకబ్.]]
ఎయిర్ మార్షల్ హరి చంద్ దేవన్, పివిఎస్ఎమ్ (20 సెప్టెంబర్ 1921 - 22 ఆగస్టు 2017) భారత వైమానిక దళ అధికారి. 1971 ఇండో-పాకిస్తాన్ యుద్ధంలో తూర్పు వైమానిక దళ అధిపతిగా చేసిన సేవలకు గాను 1972లో పద్మభూషణ్ పురస్కారం లభించింది.

## కెరీర్
హరి చంద్ దేవన్ 1921 సెప్టెంబర్ 20న జన్మించారు. 1940లో యూకేకు వెళ్లిన 24 మంది భారతీయ పైలట్లలో ఆయన ఒకరు. 1969లో పరమ విశిష్ట సేవా పతకం అందుకున్నారు. 1971 ఇండో-పాకిస్తాన్ యుద్ధంలో తూర్పు వైమానిక దళానికి అధిపతిగా వ్యవహరించారు.   

## మరణం
దేవన్ ఆగస్టు 2017లో 95 సంవత్సరాల వయసులో మరణించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:పరమ విశిష్ట సేవా పతక గ్రహీతలు
వర్గం:జన్మస్థలం తెలియని వ్యక్తులు
వర్గం:2017 మరణాలు
వర్గం:1921 జననాలు
జయరామ్ గౌరీశంకర్

**జయరామన్ గౌరీశంకర్** (జననం 1956)  భారతీయ వైద్య శాస్త్ర సూక్ష్మజీవశాస్త్రవేత్త. గౌరీశంకర్ వెల్లూరులోని క్రిస్టియన్ మెడికల్ కాలేజీ నుండి తన ఎం.బి.బి.ఎస్ డిగ్రీని పొందాడు. అతను మెల్‌బోర్న్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి బ్యాక్టీరియా జన్యుశాస్త్రంలో డాక్టర్ ఆఫ్ ఫిలాసఫీ కలిగి ఉన్నాడు.

హైదరాబాద్ లోని  సెంటర్ ఫర్ సెల్యులార్ అండ్ మాలిక్యులర్ బయాలజీ శాస్త్రవేత్త, గ్రూప్ లీడర్ గా పనిచేశారు. 2000లో  అతను సెంటర్ ఫర్ డిఎన్ఎ ఫింగర్ ప్రింటింగ్ అండ్ డయాగ్నస్టిక్స్ డైరెక్టరుగా నియమించబడ్డాడు. ..మొహాలిలోని ఇండియన్ ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్స్ ఎడ్యుకేషన్ అండ్ రీసెర్చ్ డైరెక్టరుగా  2019 డిసెబరు 11 నుండి 2024 మార్చి 2 వరకు పనిచేశాడు.

1991లో ఆయనకు సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీకి శాంతి స్వరూప్ భట్నాగర్ బహుమతి లభించింది, ఇది జీవశాస్త్ర విభాగంలో భారతదేశంలోనే అత్యున్నత విజ్ఞాన పురస్కారం. విజ్ఞాన శాస్త్ర రంగంలో ఆయన చేసిన కృషికి గాను 2013లో భారతదేశపు నాల్గవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేశారు.

## పౌర గౌరవాలు

* 2013లో భారత ప్రభుత్వం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేసింది. 

## పరిశోధన పురస్కారాలు

* యువ శాస్త్రవేత్తలకు ఐఎన్ఎస్ఏ మెడల్, 1986
* సిఎస్ఐఆర్ యంగ్ సైంటిస్ట్ అవార్డు, 1987
* బి. ఎం. బిర్లా బహుమతి 1991
* శాంతి స్వరూప్ భట్నాగర్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ బహుమతి, 1991
* జెసి బోస్ ఫెలోషిప్, 2007
* 2012 మోసెలియో స్చేచ్టర్ విశిష్ట సేవా పురస్కారం-అమెరికన్ సొసైటీ ఫర్ మైక్రోబయాలజీ

## పరిశోధన ముఖ్యాంశాలు
* ఒపెరాన్ ఆవిష్కరణ,  దాని సున్నితమైన ద్రవాభిసరణ నియంత్రణ
## మూలాలు

వర్గం:1956 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:భారతీయ శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:జీవ శాస్త్రవేత్తలు
వర్గం:శాంతిస్వరూప్ భట్నాగర్ అవార్డు గ్రహీతలు
బలిరామ్ కశ్యప్

**బలిరామ్ కశ్యప్** భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన బస్తర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి నాలుగుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## నిర్వహించిన పదవులు

* 1972–92 మధ్యప్రదేశ్ శాసనసభ సభ్యుడు
* 1977–78 రాష్ట్ర మంత్రి, పబ్లిక్ వర్క్స్ డిపార్ట్‌మెంట్, మధ్యప్రదేశ్ ప్రభుత్వం
* 1978–80 & 1989–92 క్యాబినెట్ మంత్రి, గిరిజన సంక్షేమం, మధ్యప్రదేశ్ ప్రభుత్వం
* 1998–99 12వ లోక్‌సభకు ఎన్నికయ్యారు
** విప్, బిజెపి పార్లమెంటరీ పార్టీ, లోక్‌సభ
** వ్యవసాయ కమిటీ సభ్యుడు
* 1999 13వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నికయ్యారు (2వసారి)
* 1999–2000
** సభ్యుడు, కన్సల్టేటివ్ కమిటీ, ఆహార & వినియోగదారుల వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ
** మానవ వనరుల అభివృద్ధి కమిటీ సభ్యుడు
* 2000–2004 సభ్యుడు, కన్సల్టేటివ్ కమిటీ, వాణిజ్యం   & పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ
* 2004 14వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నికయ్యారు (3వసారి)
* 2004–2006, పిటిషన్లపై కమిటీ సభ్యుడు
* 2004–2009 సభ్యుడు, ఆహారం, వినియోగదారుల వ్యవహారాలు  & ప్రజా పంపిణీపై కమిటీ
* 2009 15వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నికయ్యారు (4వసారి)
* 31 ఆగస్టు 2009 సభ్యుడు, సామాజిక న్యాయం  &  సాధికారతపై కమిటీ

## మూలాలు
 
వర్గం:13వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:14వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:15వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:16వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఛత్తీస్‌గఢ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఛత్తీస్‌గఢ్ వ్యక్తులు
వర్గం:ఛత్తీస్‌గఢ్ రాజకీయ నాయకులు
పల్లా పర్సినాయుడు

**పల్లా పర్సినాయుడు** (1949 జూలై 1) ప్రముఖ నఖ చిత్రకారుడు పల్లా పర్సినాయుడు విజయనగరం జిల్లా చినకుదుమలో జూలై 1 1949 లో ఒక పేద కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఆయన పి.పి. నాయుడుగా ప్రసిద్ధి చెందాడు.

## బాల్యం
1949 జూలై 1న చినకుదుమ గ్రామం, విజయనగరం జిల్లాలో జన్మించాడు. ఊహ తెల్పినప్పటి నుండి బొగ్గు, పెన్సిల్ ఉపయోగించి చిత్రాలు గీస్తుండేవాడు. తదుపరి రావివలస ఉన్నత పాఠశాలలో డ్రాయింగ్ టీచర్ గా పనిచేస్తున్న ప్రముఖ కవి, సినీ గేయరచయిత జాలాది, అల్లు దాలినాయుడు గార్ల వద్ద చిత్రలేఖనంలో మెళకువలు నేర్చుకున్నాడు.

## కెరీర్
బి.ఏ. బి.ఈడి. చదివి ప్రభుత్వ ఉపాధ్యాయుడిగా ఉద్యోగ జీవితాన్ని ప్రారంభించాడు. విజయనగరం జిల్లా నాగూరు ప్రభుత్వ పాఠశాలలో ప్రధానోపాధ్యాయుడిగా పదవీవిరమణ చేశాడు.

## రచనలు
# పూల రేకులు (కవిత్వం) 
# నఖ చిత్రరేఖ (నఖచిత్రాలు) 
# గోటి బొమ్మల కొలువు (నఖచిత్ర సంపుటి)

# కలానికి ఇటూ అటూ(వ్యాస సంపుటి)

## పురస్కారాలు
# 1985లో పార్వతీపురం శారదా కళాస్రవంతి వారిచే ‘చిత్ర, నఖచిత్ర కళావిశారద’ బిరుదు ప్రదానం.
# 1987లో రాజీవ్ గాంధీ ఎక్స్ లెన్సీ అవార్డ్
# 1989లో నాటి ముఖ్యమంత్రి ఎన్.టి. రామారావు చే తెలుగు యూనివర్సిటీ ఉగాది పురస్కారం
# 1990లో నాటి ముఖ్యమంత్రి మర్రి చెన్నారెడ్డి గారిచే రాష్ట్ర ఉత్తమ ఉపాధ్యాయ అవార్డ్
# 1994లో ఢిల్లీ తెలుగు ఆకాడమీ వారి పురస్కారం 
# 1996లో రాష్ట్రపతి శంకర్ దయాళ్ శర్మ చే జాతీయ ఉత్తమ ఉపాధ్యాయ అవార్డ్

## మూలాలు
* https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.492241

వర్గం:ఫ్రీవర్స్ ఫ్రంట్ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:1939 జననాలు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:తెలుగువారిలో చిత్రకారులు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా రచయితలు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా పాత్రికేయులు
వర్గం:తూర్పు గోదావరి జిల్లా చిత్రకారులు
వర్గం:కొండేపూడి సాహితీ సత్కార గ్రహీతలు
వర్గం:2022 మరణాలు
హన్ మెనీ

హన్ మెనీ (జననం నవంబర్ 27 1982) కంబోడియాన్ రాజకీయ నాయకుడు, అతను ఉప ప్రధాన మంత్రి, సివిల్ సర్వీస్ మంత్రి. అతను ప్రధాన మంత్రి హున్ మానెట్ సోదరుడు,  మాజీ ప్రధాన మంత్రి హున్ సేన్, బన్ రానీల చిన్న కుమారుడు. అతను 2013 నుండి 2023 వరకు కంపోంగ్ స్పీ ప్రావిన్స్ కు కంబోడియా జాతీయ అసెంబ్లీ సభ్యుడు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
చాలా మంది యిమ్ ఛైలీ కుమార్తె యిమ్ ఛాయ్ లిన్ను వివాహం చేసుకున్నారు.

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1982 జననాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:కంబోడియా
బాబూలాల్ పటోడి

**బాబూలాల్ పటోడి** (1920-2012)  భారతీయ సామాజిక కార్యకర్త , స్వాతంత్ర్య కార్యకర్త. ఆయన భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ సీనియర్ సభ్యుడు, ఇండోర్ కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షుడిగా 1949-50 పనిచేసాడు. ఆయన శాసనసభ్యునిగా కూడా  పనిచేశాడు. భారత ప్రభుత్వం ఆయనకు 1991లో నాలుగో అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేసింది. అతను 2012 జనవరి 25 న, 92 సంవత్సరాల వయస్సులో, వృద్ధాప్య అనారోగ్యంతో మరణించాడు. అతని ముగ్గురు కుమారులు, ముగ్గురు కుమార్తెలు ఉన్నారు. ఆయన గౌరవార్థం గోమత్గిరి కొండల పైభాగంలో ఒక విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేశారు.

## ఇవి కూడా చూడండి

* భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమం

## మూలాలు

వర్గం:1920 జననాలు
వర్గం:2012 మరణాలు
వర్గం:భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకులు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
దినేష్ కశ్యప్

**దినేష్ కశ్యప్** భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన బస్తర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి రెండుసార్లు లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## నిర్వహించిన పదవులు

* 1985–1990: ప్రధాన కార్యదర్శి, యువమోర్చా, బస్తర్ ఛత్తీస్‌గఢ్
* 1990–1993: సభ్యుడు, మధ్యప్రదేశ్ శాసనసభ
* 1995: సభ్యుడు, జిల్లా పంచాయతీ, బస్తర్, 
* 1998–2004: బస్తర్ జిల్లా అధ్యక్షుడు, బీజేపీ ఎస్టీ మోర్చా   
* 2004–2010: ఛత్తీస్‌గఢ్ రాష్ట్ర అధ్యక్షుడు, బీజేపీ ఎస్టీ మోర్చా 
* 2007–2008: బస్తర్ జిల్లా కేంద్ర సహకార బ్యాంకు, జిల్లాకు నామినేటెడ్ ప్రెసిడెంట్. 
* 2008–2013: బస్తర్ జిల్లా కేంద్ర సహకార బ్యాంకు, జిల్లా అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికయ్యారు.  
* 13 మే 2011: ఉప ఎన్నికలో 15వ లోక్‌సభకు ఎన్నికైన సభ్యుడు, సంప్రదింపుల కమిటీ, పంచాయతీరాజ్ మంత్రిత్వ శాఖ
* 31 ఆగస్టు 2011 - 18 మే 2014: సభ్యుడు, సామాజిక న్యాయం  & సాధికారతపై స్టాండింగ్ కమిటీ
* మే 2014: 16వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నికయ్యారు (రెండోసారి)
* 1 సెప్టెంబరు 2014 నుండి: సభ్యుడు, సభా సమావేశాలకు సభ్యులు గైర్హాజరుపై కమిటీ, సభ్యుడు, ఆహారం, వినియోగదారుల వ్యవహారాలు  & ప్రజాపంపిణీపై స్టాండింగ్ కమిటీ & సభ్యుడు, సంప్రదింపుల కమిటీ, ఉక్కు & గనుల మంత్రిత్వ శాఖ. బీజేపీ ఎస్టీ మోర్చా జాతీయ కార్యదర్శి

## మూలాలు
 
వర్గం:15వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:16వ లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఛత్తీస్‌గఢ్ నుండి ఎన్నికైన లోక్‌సభ సభ్యులు
వర్గం:ఛత్తీస్‌గఢ్ వ్యక్తులు
వర్గం:ఛత్తీస్‌గఢ్ రాజకీయ నాయకులు
ప్రవీణ్ చంద్ర

డాక్టర్ **ప్రవీణ్ చంద్ర** ఒక భారతీయ కార్డియాలజిస్ట్. అతను   భారతదేశంలోని గుర్గావ్ లోని మెడిసిటీ అయిన  మేదాంత లో ఇంటర్వెన్షనల్ కార్డియాలజీ ఛైర్మన్. దేశంలో యాంజియోప్లాస్టీలో వైద్యులలో ఒకరిగా గుర్తింపు పొందాడు.  అతను  చాలా కొత్త పరికరాలు, సాంకేతిక పరిజ్ఞానాలలో ప్రావీణ్యం కలిగి ఉన్నాడు. భారతదేశంలో కొరోనరీ యాంజియోప్లాస్టీ రంగంలో ఆయన చేసిన సేవలకు గాను 1998లో ఆయనకు ఈ అవార్డు లభించింది.

ఆయన మాక్స్ హెల్త్కేల్త్ కేర్ కార్డియాక్ కాథ్ ల్యాబ్ & అక్యూట్ ఎంఐ సర్వీసెస్ డైరెక్టరుగా, న్యూ ఢిల్లీలోని ఎస్కార్ట్స్ హార్ట్ ఇన్స్టిట్యూట్ అండ్ రీసెర్చ్ సెంటర్లో కన్సల్టెంట్ కార్డియాలజిస్టుగా  కూడా పనిచేశారు.

ఆయన ఎండోవాస్కులర్ ఇంటర్వెన్షన్ సొసైటీ ఆఫ్ ఇండియా, ఆసియా-పసిఫిక్ సొసైటీ ఆఫ్ ఇంటర్వెన్షనల్ కార్డియాలజీలో ఫెలోగా ఉన్నారు. డాక్టర్ చంద్ర వివిధ అంతర్జాతీయ సమావేశాలలో విశిష్ట అధ్యాపక సభ్యుడిగా ఉన్నారు.  2005-2006 సంవత్సరాల్లో న్యూఢిల్లీలో జరిగిన ఏఎంఐ కోర్సు నిర్వాహకుడు,  డైరెక్టరుగా ఉన్నారు. ఆయన వివిధ జాతీయ, అంతర్జాతీయ శాస్త్రీయ పత్రికలలో సుమారు 100 వ్యాసాలు, సమీక్షలు, సారాంశాలను ప్రచురించారు. ఆయన కింగ్ జార్జ్ మెడికల్ కాలేజీ (కేజీఎంసీ లక్నో) పూర్వ విద్యార్థి. ఆయన 1963లో గోరఖ్పూర్ డాక్టర్ యు. సి. వర్మకు జన్మించారు. లక్నోలోని కోల్విన్స్ తాలూకాదార్ కళాశాల నుండి ఇంటర్మీడియట్ పూర్తి చేశారు. 

భారత ప్రభుత్వం 2016లో ఆయనకు పద్మశ్రీ పౌర పురస్కారాన్ని ప్రదానం చేసింది.

రచయితగా, ఆయన ఎన్. డి. టి. వి. తో సహా అనేక ప్రచురణలకు సహకరించారు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు

* 

వర్గం:1963 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:గుండె చికిత్స నిపుణులు
వర్గం:భారతీయ వైద్యులు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
చామలు

**చామలు** లేదా **సామలు** ఒక రకమైన చిరుధాన్యాలు. ఇవి శాస్త్రీయంగా పానికమ్‌ సుమట్రెన్స్ లేదా పానికమ్‌ మిలియారె అని పిలువబడే పోయేసి కుటుంబానికి చెందిన చిరుధాన్యాల జాతి.

## ప్రాచీనత
హరప్పా మరియు ఫర్మానా యొక్క సింధు లోయ నాగరికత ప్రదేశాలలో, చిరుధాన్యాల సముదాయంలో చామధాన్యం ఆధిపత్యం ఉండేది. హరప్ప వద్ద 10,000 కంటే ఎక్కువ చామ ధాన్యాలు స్వాధీనం చేసుకున్నారు. హరప్ప వద్ద, వీటి సాగు క్రీపూ 2600 నాటికి గరిష్ట స్థాయికి చేరుకుంది, ఇది మొత్తం తృణధాన్యాల సేకరణలో సుమారు 5 శాతం.

## వివరణ
ఈ తృణధాన్యాల జాతి చిన్నదిగా ప్రోసో మిల్లెట్ మాదిరిగానే ఉంటుంది. ఇది ఒక వార్షిక గుల్మకాండ మొక్క, ఇది నేరుగా లేదా ముడుచుకున్న బ్లేడ్లతో 30 సెంటీమీటర్ల (12 అంగుళాల నుండి 1 మీటర్) ఎత్తు వరకు పెరుగుతుంది. ఆకులు సరళంగా ఉంటాయి, కొన్నిసార్లు వెంట్రుకల లాంటి లామినే మరియు పొర వెంట్రుకలతో కూడిన స్నాయువులు ఉంటాయి. ఈ పెనికల్స్ పొడవు 4 నుండి 15 సెం. మీ. (1.6 నుండి 5.9 అంగుళాలు), పొడవైన పాన్ తో 2 నుండి 3.5 మిమీ. ధాన్యం గుండ్రంగా మరియు మృదువుగా ఉంటుంది, 1.8 నుండి 1.9 మిమీ మాత్రమే ఉంటాయి.

## ఉపజాతులు
చామలో రెండు ఉపజాతులు ఉన్నాయి: 
: పానికమ్‌ సుమట్రెన్స్ సబ్. సైలోపోడియమ్‌
: పానికమ్‌ సుమట్రెన్స్ సబ్. సుమాట్రెన్స్

## విస్తరణ
చామలు ఆసియా యొక్క సమశీతోష్ణ ప్రాంతాలలో కాకసస్, చైనా, తూర్పు ఆసియా మరియు ఖండంలోని ఉష్ణమండల ప్రాంతాలలో భారతదేశం, ఇండోచైనా మరియు మలేషియా ఎక్కువగా పండుతాయి. ఇది కరువు మరియు నీటి ఎద్దడి రెండింటినీ తట్టుకోగలదు. దీనిని సముద్ర మట్టానికి 2000 మీటర్ల ఎత్తు వరకు సాగుచేయవచ్చు.

## పోషకవిలువలు
చామలు ధాన్యం వలె ఆహరంగా తీసుకుంటారు. ఇవి 341 కాలరీల శక్తినిస్తాయి; మరియు 67.0 గ్రాముల కార్బోహైడ్రేట్లు (7.6 గ్రాముల పీచు), 4.7 గ్రాముల కొవ్వుపదార్ధాలు మరియు 7.7 గ్రాముల ప్రోటీన్లు కలిగివుంటాయి. అంతేకాక 17.0 మి.గ్రా.కాల్షియమ్‌, 9.3 మి.గ్రా. ఇనుము మరియు	220.0 మి.గ్రా. ఫాస్ఫరస్ ను కూడా అందిస్తాయి.

## మూలాలు

వర్గం:చిరుధాన్యములు
వర్గం:పోయేసి
వర్గం:ఆహార పంటలు
ఆదిలాబాద్ రంజన్లు

**ఆదిలాబాద్ రంజన్లు**
తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఆదిలాబాద్ జిల్లా కేంద్రంలోని కుమ్మరి వాడ  రంజన్లలకు ప్రసిద్ధి.ఈ ఆదిలాబాద్ రంజన్లలను పేదవాడి రిఫ్రిజిరేటర్ గుర్తింపు ఉంది. సహజ సిద్ధంగా తయారయ్యె ఈ రంజన్లకు దక్షిణ భారతదేశంలో  మంచి డిమాండ్ ఉంది.

thumb| ఆదిలాబాద్ జిల్లా  రంజాన్లు .

## రంజన్ల తయారీ
ఆదిలాబాద్ లోని కుమ్మరివాడలో సుమారు మూడువందల కుటుంబాలు రంజన్లు తయారి చేస్తు తమ కుటుంబాలను పోషిస్తున్నాయి.వీరు గత అరవై  సంవత్సరాల నుండి  కుమ్మరి వృత్తిని నమ్ముకొని రంజన్లు,కుండలు,మట్టి పాత్రలు తయారీని జీవనాధారంగా మలచుకున్నారు.రంజన్ల తయారీ కోసం వీరు రెండు రకాల మట్టి అనగా నల్ల మట్టి,ఎర్రమట్టిని సేకరించి ఇంటి ఆవరణంలో ఎండబెట్టి అందులో ఉన్న రాళ్ళు,చెత్త చెదారాలను ఏరి దుడ్డుతో సన్నగా చూర్ణం చేస్తారు.నవంబరు,
డిసెంబరు,నెలలో మహారాష్ట్రలోని వని,పాండర్కవడ,ఘటాంజీ యావత్మల్,చంద్రపూర్, మొదలగు  ప్రాంతాలకు వెళ్ళి గుర్రపు లద్దిని తీసుకోని వస్తారు.చూర్ణం చేసిన మట్టిలో ఐదు గుల్లల మట్టికి నాలుగు గుల్లల లద్ది ఒక గుల్ల బూడిద కలిపి మిశ్రమం చేసి అందులో సరిపోయె మోతాదులో నీరు కలిపి పిసికి పిసికి ఒక రోజంతా నిలవ ఉంచి అందమైన రంజన్లు తయారు చేస్తారు.

## రంజన్ల ప్రత్యేకత
ఆదిలాబాద్ రంజన్ల ప్రత్యేకత ఏమిటంటే వాటిని నిర్దుష్టమైన ఉష్ణోగ్రత వద్ద కాలుస్తారు. కాల్చేటపుడు గుర్రపు లద్దిలోని గడ్డి సంబంధమైన చిన్న చిన్న సూక్ష్మ పదార్థాలు కాలి అదే స్థానంలో ఎక్కువగా సూక్ష్మరంధ్రాలు ఏర్పడుతాయి. ఆ సూక్ష్మరంధ్రాల ద్వారా నీరు బయటకు వచ్చి రంజన్లలను ఎల్లప్పుడు తేమగా ఉంచుడం వలన కొత్త రంజన్లలోని నీరు దీర్ఘకాలం చల్లగా ఉండడం ఈ రంజన్ల ప్రత్యేకత.

## గిరాకీ ఎక్కువ
ఆదిలాబాద్ రంజన్లలను పేదవాడి ఫ్రిజ్ అని అంటారు. రంజన్ల నీరు మట్టిలోని లవణాలను,ఖనిజాలను గ్రహించడం వలన నీరు ఎంతో రుచికరంగా ఉంటుంది. అందువలన ఎండాకాలం వచ్చిదంటే తెలంగాణలోని హైదరాబాద్ కు బస్సులు పై లారీల మీద పంపి అచటి నుండి ఇతర నగరాలకు,పట్టణాలకు వ్యాపారస్థులు అమ్ముతు ఉంటారు .ఆంధ్రప్రదేశ్,మహారాష్ట్ర లలోని ప్రతి జిల్లాలోను  ఆదిలాబాద్ జిల్లాలోని ప్రతి మండలంలోను ఆదిలాబాద్ రంజన్లు లారీలు,బస్సులతో చేరడంతో ఈ రంజన్లలకు బలే గిరాకీ ఉంటుంది.

## మూలాలు

వర్గం: ఆదిలాబాదు
వర్గం: యంత్రాలు
వర్గం: గృహోపకరణాలు
వర్గం: తెలంగాణ
రాజీవ్ లోంగోవాల్ ఒప్పందం

**రాజీవ్-లోంగోవాల్ ఒప్పందం** 1985 జూలై 24  న భారత ప్రధాని రాజీవ్ గాంధీ, అకాలీ నాయకుడు సంత్ హర్‌చంద్ సింగ్ లోంగోవాల్‌లు సంతకం చేసిన ఒప్పందం. శిరోమణి అకాలీదళ్‌, తాను చేసిన డిమాండ్లను ప్రభుత్వం అంగీకరించడంతో, ఆందోళనను విరమించుకోవడానికి అంగీకరించింది.

పంజాబ్‌లోని పలువురు సనాతన సిక్కు నాయకులు, అలాగే హర్యానా రాజకీయ నాయకులూ ఈ ఒప్పందాన్ని వ్యతిరేకించారు. భిన్నాభిప్రాయాల కారణంగా దాని వాగ్దానాలు కొన్ని నెరవేరలేదు. ఒప్పందాన్ని వ్యతిరేకించిన సిక్కు తీవ్రవాదులు లోంగోవాల్‌ను హత్య చేశారు.

## నిబంధనలు
ఈ ఒప్పందంలోని నిబంధనలు ఇలా ఉన్నాయి: 

## వ్యతిరేకత

### పంజాబ్
జూలై 26న, మాజీ ఎంపీలు, ఎమ్మెల్యేలు, మంత్రులు, జతేదార్‌ల సంఘం ఈ ఒప్పందాన్ని ఏకగ్రీవంగా ఆమోదించిందని లోంగోవాల్ ప్రకటించాడు. అయితే, గురుచరణ్ సింగ్ తోహ్రా (SGPC అధ్యక్షుడు), ప్రకాష్ సింగ్ బాదల్‌లు ఒప్పందంలోని ప్రతి నిబంధననూ వ్యతిరేకించారు. లోంగోవాల్, తోహ్రా, బాదల్, సుర్జిత్ సింగ్ బర్నాలాల మధ్య సమావేశం జరిగిన తర్వాత కూడా విభేదాలు కొనసాగాయి. జూలై 25 న అకాలీదళ్ నాయకుల బృందం ఈ ఒప్పందాన్ని తిరస్కరించింది. దాన్ని "అమ్ముడు పోవటం" అని వర్ణించింది. జర్నైల్ సింగ్ భింద్రన్‌వాలే తండ్రి జోగీందర్ సింగ్, అకాలీ దాలి సమావేశానికి అధ్యక్షత వహిస్తూ, లోంగోవాల్, బర్నాలా, బల్వంత్ సింగ్‌లను సిక్కు *పంత్‌కు* ద్రోహులుగా అభివర్ణించాడు. సమావేశంలో ఆమోదించిన తీర్మానంలో ఆ నాయకులు సిక్కు ప్రజానీకానికి ప్రాతినిధ్యం వహించడం లేదని, ఆనంద్‌పూర్ సాహిబ్ తీర్మానాన్ని లోంగోవాల్ పలుచన చేశాడనీ ఆరోపించారు. 

### హర్యానా
హర్యానా ముఖ్యమంత్రి భజన్ లాల్, HPCC (I) అధ్యక్షుడు సుల్తాన్ సింగ్ ఈ ఒప్పందానికి ఆమోదం తెలిపారు. అయితే, హర్యానాలోని ఐదు ప్రతిపక్ష పార్టీలు - లోక్‌దళ్, బిజెపి, జనతా పార్టీ, కాంగ్రెస్ (ఎస్), కాంగ్రెస్ (జె) - ఒప్పందానికి నిరసనగా జూలై 31 న హర్యానా బంద్ పాటించనున్నట్లు ప్రకటించాయి. రోహ్‌తక్‌లో ర్యాలీ తర్వాత, హర్యానా రాష్ట్ర అసెంబ్లీకి చెందిన 29 మంది సభ్యులు ఆగస్టు 9 న రాజీనామా చేశారు. నిరసనకారులు ఈ క్రింది వాటిని వ్యతిరేకించారు:  

* పంజాబ్‌లో సమస్యకు మూలకారణమైన ఆనంద్‌పూర్ సాహిబ్ తీర్మానాన్ని పరిగణించడాన్ని నిరసనకారులు విమర్శించారు.
* సైన్యాన్ని విడిచిపెట్టిన వారితో సున్నితంగా వ్యవహరించడం
* చండీగఢ్‌కు బదులుగా హర్యానాకు బదిలీ చేయబడే భూభాగాలకు సంబంధించి "అస్పష్టమైన" పరిష్కారం
* ప్రస్తుత వినియోగం ప్రకారం రావి-బియాస్ జలాల వినియోగంపై సీలింగ్ విధించడం: పంజాబ్ తనకు కేటాయించిన వాటా కంటే ఎక్కువ నీటిని ఉపయోగిస్తోందని, అయితే హర్యానా తన వాటా కంటే తక్కువ నీటిని ఉపయోగిస్తోందని నిరసనకారులు ఎత్తి చూపారు.
* హెడ్‌వర్క్‌లను ఎవరు నియంత్రిస్తారనే దానిపై అనిశ్చితి

## ఇవి కూడా చూడండి

* ఇందిరా-షేక్ ఒప్పందం

## మూలాలు

వర్గం:భారతదేశ అంతర్గత ఒప్పందాలు
వర్గం:పంజాబ్ చరిత్ర
వర్గం:హర్యానా చరిత్ర
హెచ్. డి. శౌరీ

హరి దేవ్ శౌరీ (1911-2005) భారతదేశంలో ప్రసిద్ధ వినియోగదారుల కార్యకర్త.

## జీవితచరిత్ర
హరి దేవ్ శౌరీ 1911లో బ్రిటిష్ ఇండియాలోని లాహోర్ లో జన్మించారు. ఇండియన్ సివిల్ సర్వీసెస్ లో కూడా పనిచేశారు. ఇండియన్ ఇన్ స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఫారిన్ ట్రేడ్ లో డైరెక్టర్ జనరల్ గా పనిచేశారు. 1980లో కామన్ కాజ్ అనే స్వచ్ఛంద సంస్థను స్థాపించారు. వినియోగదారుల హక్కులపై కామన్ కాజ్ ప్రచురించిన జర్నల్ కు "కామన్ కాజ్" అనే శీర్షికతో ఆయన సంపాదకత్వం వహించారు, ఇది వినియోగదారుల హక్కుల భావన గురించి భారతీయ ప్రజలకు తెలియక ముందే అతను ప్రారంభించాడు. ఆయన అనేక ప్రజా ప్రయోజన వ్యాజ్యాలను ఎదుర్కొన్నారు, వీటిలో అనేకం భారత అత్యున్నత న్యాయస్థానం చారిత్రాత్మక తీర్పులకు దారితీశాయి. కామన్ కాజ్ (ఇండియా) లక్షలాది మందికి న్యాయం పొందడంలో సహాయపడింది - ఉదాహరణకు వారి పెన్షన్లు పొందడం మొదలైనవి. భారత ప్రభుత్వం ఆయనకు మూడవ, రెండవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారాలైన పద్మభూషణ్, పద్మ విభూషణ్ లను ప్రదానం చేసింది. లిమ్కా బుక్ ఆఫ్ రికార్డ్స్ లో పీపుల్ ఆఫ్ ది ఇయర్ గా కూడా ఎంపికయ్యాడు. 

కామన్ కాజ్ ప్రజాజీవితంలో చిత్తశుద్ధి, సంస్థల సమగ్రత కోసం పనిచేసి ప్రజాసమస్యల కోసం పోరాడేందుకు అంకితమైంది. 2జీ స్పెక్ట్రమ్ కేసు, భారత బొగ్గు కేటాయింపుల కుంభకోణం, ముందస్తు ఆరోగ్య సంరక్షణ ఆదేశాలు, లోక్ పాల్ నియామకం, ప్రొఫెషనల్ బ్లడ్ డొనేషన్ నిషేధం వంటి అంశాలపై కామన్ కాజ్ పనిచేసింది.

## కుటుంబం
ఆయన కుమారుడు అరుణ్ శౌరీ, మాజీ కమ్యూనికేషన్స్, ఐటి, పెట్టుబడుల ఉపసంహరణ మంత్రి, భారతదేశం ప్రసిద్ధ పాత్రికేయులలో ఒకరు.

మరో కుమారుడు డిస్కవరీ కమ్యూనికేషన్స్ ఇండియా మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ దీపక్ శౌరీ.

టీవీ జర్నలిస్ట్- యాంకర్, టీవీ లైవ్ ఇండియా ప్రైవేట్ లిమిటెడ్ మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ నళిని సింగ్ తన కుమార్తె Ltd.is.

## మూలాలు

వర్గం:2005 మరణాలు
వర్గం:1911 జననాలు
వామన్ బాపూజీ మీటర్

వామన్ "దాదా" బాపూజీ ఛందస్సు (ఫిబ్రవరి 14, 1906 - నవంబరు 21, 1970) భారతీయ పెట్రోలియం భూగర్భ శాస్త్రజ్ఞుల గురువు. భారతదేశంలో పెట్రోలియం అన్వేషణ, అభివృద్ధికి ఆయన చేసిన కృషికి, 'దేశంలో చమురు పరిశ్రమ పెరుగుదలకు గణనీయమైన కృషికి' 1968 లో భారతదేశపు మూడవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మ భూషణ్ లభించింది.

## జీవితచరిత్ర
1906 ఫిబ్రవరి 14న మహారాష్ట్రలోని యావత్మాల్ లోని కలాంబ్ లో జన్మించారు. అతను 1930 లో ధన్బాద్లోని ఇండియన్ స్కూల్ ఆఫ్ మైన్స్ నుండి పట్టభద్రుడయ్యాడు. అతను 1930 లో అస్సాంలోని డిగ్బోయిలోని అస్సాం ఆయిల్ కంపెనీ (ఎఒసి) లో చేరాడు, దాని అన్వేషణ కార్యకలాపాలకు నాయకత్వం వహించిన మొదటి భారతీయ జియాలజిస్ట్. ఎఒసి మాతృసంస్థ బర్మా ఆయిల్ భారత ప్రభుత్వంతో జాయింట్ వెంచర్ గా ఆయిల్ ఇండియాను ఏర్పాటు చేసిన తరువాత, అతను 1961 లో దాని ప్రధాన సాంకేతిక సలహాదారుగా న్యూఢిల్లీకి మారాడు, ఆయిల్ అండ్ నేచురల్ గ్యాస్ కమిషన్ (ఒఎన్ జిసి) లో ఏకకాలంలో సభ్యుడు (పార్ట్ టైమ్) గా ఉన్నాడు.

1956లో ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడమీ (ఐఎన్ ఎస్ ఏ) సభ్యత్వానికి ఎన్నికయ్యారు. జియోలాజికల్ సొసైటీ ఆఫ్ లండన్ ఫెలోగా, 1961 ఇండియన్ సైన్స్ కాంగ్రెస్ అసోసియేషన్ అధ్యక్షుడిగా (జియాలజీ విభాగం) పనిచేశారు.

భారత గ్రామీణాభివృద్ధి నాయకుడు, శిశువైద్యుడు అయిన క్షమ మెట్రి ఇతని కుమార్తె. ఆమె కూడా పద్మ అవార్డును గెలుచుకుంది కాబట్టి, ఇద్దరూ ఒక తండ్రీకూతుళ్లకు ఇచ్చే పద్మ పురస్కారం చాలా అరుదైన కేసుకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తారు. జాబితా _ తల్లిదండ్రులు-పిల్లలు _ ఎవరు _ పద్మ అవార్డులు గెలుచుకున్నారు

## ఇవి కూడా చూడండి

* పద్మభూషణ్ అవార్డు గ్రహీతల జాబితా (1960-1969) 

## మూలాలు

వర్గం:1970 మరణాలు
వర్గం:1906 జననాలు
వి.సి. కులందైస్వామి

వి.సి. కులందైస్వామి (జూలై 14, 1929 - డిసెంబరు 10, 2016) భారతీయ విద్యావేత్త, రచయిత. కోయంబత్తూరులోని గవర్నమెంట్ కాలేజ్ ఆఫ్ టెక్నాలజీలో సివిల్ లో బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ పూర్తి చేశారు. ఐఐటీ ఖరగ్ పూర్ నుంచి మాస్టర్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ పట్టా పొంది, ఉర్బానా-చాంపైన్ (యునైటెడ్ స్టేట్స్)లోని ఇల్లినాయిస్ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి హైడ్రాలజీ, వాటర్ రిసోర్సెస్ లో పీహెచ్ డీ పొందారు.

కులందైస్వామి తాను అభివృద్ధి చేసిన ఒక సాధారణ సమీకరణం ఆధారంగా వర్షపాతం-ప్రవాహ సంబంధానికి ఒక గణిత నమూనాను సృష్టించాడు. ఇంటర్నేషనల్ హైడ్రాలిక్ ప్రోగ్రామ్ (ఐహెచ్ పి) రెండవ ఆరేళ్ల ప్రణాళిక (1981-86) తయారీకి యునెస్కో ప్లానింగ్ గ్రూప్ (1978)లో కులందైస్వామి సభ్యుడిగా ఉన్నారు. హైడ్రాలజీ రంగంలో 60కి పైగా పరిశోధనా నివేదికలు, పత్రాలను రచించారు. ఆరు కవితా సంపుటాలు, ఏడు వచన వ్యాసాలు రచించిన ఆయనకు 1999లో తమిళనాడు ప్రభుత్వం నుంచి తిరువళ్లువర్ అవార్డు లభించింది. భారత రాష్ట్రపతి చేతుల మీదుగా పద్మభూషణ్ (2002), పద్మశ్రీ (1992) పురస్కారాలు అందుకున్నారు.

తమిళం నేర్చుకోవడాన్ని సులభతరం చేయడానికి తమిళ లిపి సంస్కరణకు కృషి చేశాడు. వాజుం వల్లువం అనే గ్రంథానికి కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు (1988) లభించింది. 2016 డిసెంబరు 10 న స్వల్ప అనారోగ్యంతో మరణించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:2016 మరణాలు
వర్గం:1929 జననాలు
అబ్దుల్లా బిన్ ఓత్‌మాన్

**అబ్దుల్లా బిన్ ఒత్మాన్** (మరణం:2019 జూన్ 30) బ్రూనై  లోని సొసైటీ ఫర్ ది మేనేజ్మెంట్ ఆఫ్ ఆటిజం రిలేటెడ్ ఇష్యూస్ ఇన్ ట్రైనింగ్, ఎడ్యుకేషన్ అండ్ రిసోర్సెస్ (SMARTER) అధ్యక్షుడిగా ఉన్నారు.

## జీవిత చరిత్ర
స్మార్ట్ బ్రూనై సెంటర్ ద్వారా ఆటిజం నకు సంబంధించిన సమస్యలపై SMARTER బ్రూనై సెంటర్ ద్వారా అవగాహన పెంచడానికి కృషిచేసాడు. ఇది చివరికి మరో రెండు కేంద్రాలు, ఒక ఛారిటీ షాప్, ఒక బేకరీ లను చేర్చడం ద్వారా విస్తరించింది.  అతను ఆరోగ్య మంత్రిత్వ శాఖ (ఎంఓహెచ్) కింద ప్రభుత్వం కోసం తన వృత్తిని ప్రారంభించాడు. స్మార్ట్ బ్రూనై సెంటర్ యొక్క పునాది అతని ఆటిస్టిక్ ఏకైక కుమారునిచే ప్రేరేపించబడింది. తన తండ్రి నుండి శిక్షణ పొంది ఉన్న అతని కుమార్తెలలో ఒకరు  ప్రస్తుతం ఆ సంస్థతో కలిసి పనిచేస్తుంది. ఆటిస్టిక్ పిల్లలు, పెద్దల శ్రేయస్సు కోసం ఆయన చేసిన కృషికి గాను 2018లో భారత రాష్ట్రపతి రామ్ నాథ్ కోవింద్ పద్మశ్రీ పౌర గౌరవాన్ని అందుకున్న ఆసియాన్ ప్రాంతానికి చెందిన పది మందిలో ఆయన ఒకరు.

## మరణం
మలై అబ్దుల్లా  2019 జూన్ 30న 66 సంవత్సరాల వయసులో మరణించాడు. ఆయన మరణించే సమయానికి, ఆయనకు శ్వాస తీసుకోవడంలో సమస్యలు ఉన్నాయని, తరువాత వాటిని రాజా ఇస్టెరి పెంగిరాన్ అనాక్ సలేహా (RIPAS) ఆసుపత్రి వైద్య సిబ్బంది ధృవీకరించారు. ఆయన భార్య, నలుగురు కుమార్తెలు, ఒక కుమారుడు, 11 మంది మనుమలు మిగిలి ఉన్నారు.

## పురస్కారాలు

* 50x50px పద్మశ్రీ (2018) 

## మూలాలు

వర్గం:2019 మరణాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:జనన సంవత్సరం తప్పిపోయినవి
లక్ష్మణ్ సింగ్ (స్కౌటింగ్)

లక్ష్మణ్ సింగ్ (ఆగస్టు 26, 1910 - ఫిబ్రవరి 4, 1996) ఏప్రిల్ 1983 నుండి నవంబర్ 1992 వరకు భారత్ స్కౌట్స్ అండ్ గైడ్స్ జాతీయ కమిషనర్ గా పనిచేశాడు. ఆయన భారత పౌర పురస్కారం పద్మభూషణ్ గ్రహీత.

1988లో వరల్డ్ స్కౌట్ మూవ్ మెంట్ కు చెందిన వరల్డ్ ఆర్గనైజేషన్ 194వ బ్రాంజ్ వోల్ఫ్ గా గుర్తించింది.

## మూలాలు
వర్గం:1996 మరణాలు
వర్గం:1911 జననాలు

## బాహ్య లింకులు

* http://www.bsgindia.org
శ్రీనివాసన్ రంగరాజన్

**శ్రీనివాసన్ రంగరాజన్** ( ఏప్రిల్ 1936 ఏప్రిల్ 10-2007 ఫిబ్రవరి 8) ఒక భారతీయ పాత్రికేయుడు, , క్రికెటర్, చిత్ర నిర్మాత  సామాజికవేత్త. శ్రీనివాసన్ రంగరాజన్ ప్రముఖ పాత్రికేయుడు ది హిందూ పత్రిక మాజీ సంపాదకుడైన కె. శ్రీనివాసన్ చిన్న కొడుకు, ఎస్. కస్తూరి రంగ అయ్యంగార్ మనవడు.

## ప్రారంభ జీవితం
శ్రీనివాసన్ రంగరాజన్ 1936 ఏప్రిల్ 10న మద్రాసు *[[ది హిందూ]]* పత్రిక సంపాదకుడు హిందూ పత్రిక  మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ కస్తూరి శ్రీనివాసన్ దంపతులకు కు జన్మించారు. శ్రీనివాసన్ రంగరాజన్ మద్రాసులో చదువుకుని, 1958లో *ది హిందూ పత్రిక మేనేజింగ్* డైరెక్టర్ అయ్యారు.

## చిత్ర నిర్మాతగా

* *[[గౌరవము (సినిమా)|గౌరవం]]* (1973) 
* *[[Vasandhathil Oru Naal|వసంధతిల్ ఒరు నాల్]]* (1981) 
* కన్మనీ పెసు (1985) 
* *లక్ష్మీ వంధాచు* (1986) 
* ఒరే ఒరు గ్రామతిలే (1987)

## మూలాలు

వర్గం:2007 మరణాలు
వర్గం:1936 జననాలు
సయ్యద్ మీర్ ఖాసిం

**సయ్యద్ మీర్ ఖాసిం** (1921 - డిసెంబరు 12, 2004) ఒక భారతీయ రాజకీయ నాయకుడు, 1971 నుండి 1975 వరకు జమ్మూ కాశ్మీర్ ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేశాడు.

సయ్యద్ మీర్ ఖాసిం రాజకీయ జీవితం మొదట బ్రిటిష్ రాజ్ సమయంలో ప్రారంభమైంది, అతను మతతత్వం కాని, ప్రజాస్వామ్య అనుకూల క్విట్ కాశ్మీర్ రాజకీయ ఉద్యమానికి నాయకుడయ్యాడు. మహారాజా హరిసింగ్ రాచరిక పాలనకు వ్యతిరేకంగా ఆయన వాదించడం ఆయన జైలు శిక్షకు దారితీసింది.

భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తరువాత, సయ్యద్ మీర్ ఖాసిం జమ్మూ కాశ్మీర్ రాజ్యాంగ రూపకల్పనలో పాలుపంచుకున్నారు. వివిధ రాష్ట్ర, కేంద్ర పదవుల్లో పనిచేశారు. కాశ్మీరులో భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ ను స్థాపించిన ఘనత ఆయనది. గులాం మహమ్మద్ సాదిక్ మరణానంతరం జమ్ముకశ్మీర్ ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేశారు. షేక్ అబ్దుల్లాతో భారత ప్రభుత్వం ఒప్పందం కుదుర్చుకున్న తరువాత ఆయన తిరిగి రావడానికి మార్గం సుగమం చేయడానికి 1975లో ఆయన తన పదవికి రాజీనామా చేశారు.

1992 సెప్టెంబరులో ప్రచురితమైన తన ఆత్మకథ మై లైఫ్ అండ్ టైమ్స్ లో ఖాసిం క్విట్ కాశ్మీర్ ఉద్యమం ద్వారా రాచరికాన్ని పారద్రోలడానికి కశ్మీరీలు చేసిన పోరాటం, అలాగే పాకిస్తాన్ లో చేరడానికి బదులుగా భారతదేశంలో విలీనం అంశంపై నేపథ్యం గురించి ఆసక్తికరమైన చారిత్రక వివరాలను అందించాడు.

ఖాసిం 2004 డిసెంబరు 12న తన 83వ యేట న్యూఢిల్లీలోని ఇండియా గేట్ సమీపంలో అంబులెన్స్ లో మరణించాడు. ఆయన కోరిక మేరకు ఆయన పుట్టిన కాశ్మీరులోని దూరు గ్రామంలో ఖననం చేశారు. ఆయన అంత్యక్రియలకు ఎలాంటి అవాంఛనీయ సంఘటనలు జరగకుండా వేలాది మంది హాజరయ్యారు. 2005 లో భారత రాష్ట్రపతి ఎపిజె అబ్దుల్ కలాం చేతుల మీదుగా భారతదేశపు మూడవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారమైన పద్మ భూషణ్ ను మరణానంతరం అందుకున్నారు.

## మూలాలు
వర్గం:2004 మరణాలు
వర్గం:1921 జననాలు

## బాహ్య లింకులు

* http://www.tribuneindia.com/2004/20041214/j&k.htm#5
టి. వి. ఆర్. షెనాయ్

thumb|టీవీఆర్ షెనాయ్ చిత్రం
**టి.వి.ఆర్.షెనాయ్** గా ప్రసిద్ధి చెందిన తలియడిపరంబిళ్ విట్టప్ప రామచంద్ర షెనాయ్ (జూన్ 10, 1941 - ఏప్రిల్ 17, 2018) భారతదేశానికి చెందిన పాత్రికేయుడు, కాలమిస్ట్. ది వీక్ అండ్ సండే మెయిల్ అనే వారపత్రికకు ఎడిటర్ గా పనిచేసిన షెనాయ్ ఇండియన్ ఎక్స్ ప్రెస్, మలయాళ మనోరమలో వివిధ పదవులు నిర్వహించారు. 

జాతీయ రాజకీయాలు, ఆర్థిక వ్యవస్థ, సామాజిక సమస్యలు, అంతర్జాతీయ వ్యవహారాలు, కరెంట్ అఫైర్స్ వంటి అంశాలపై పలు జాతీయ, అంతర్జాతీయ వార్తాపత్రికలు, వెబ్ సైట్లు, మ్యాగజైన్ లకు షెనాయ్ తన వంతు సహకారం అందించారు. ఇండియన్ ఎక్స్ప్రెస్, గల్ఫ్ న్యూస్, Rediff.com, న్యూస్టైమ్, మాతృభూమి, Indiafirstfoundation.org క్రమం తప్పకుండా వ్యాసాలు, అభిప్రాయాలను అందించారు.

కేరళలోని ఎర్నాకుళంలోని చెరాయికి చెందిన ఆయన ఒక సారస్వత బ్రాహ్మణ కుటుంబంలో జన్మించాడు.

బోర్డ్ ఆఫ్ ట్రస్టీస్ ఆఫ్ ఇండియా ఫస్ట్ ఫౌండేషన్ సభ్యుడిగా ఉన్నారు. ఆయనకు 2003లో పద్మభూషణ్ పురస్కారం లభించింది. 

మణిపాల్ లోని కస్తూర్బా ఆసుపత్రిలో 2018 ఏప్రిల్ 17న కన్నుమూశారు. 60వ దశకంలో ఎర్నాకుళం మహారాజా కళాశాలలో రాజకీయ సంచలనంగా పనిచేసిన సరోజా షెనాయ్ 2023 ఏప్రిల్ 9న కన్నుమూశారు. ఆయనకు ఒక కుమారుడు అజిత్ షెనాయ్ ఉన్నాడు, అతను 2023 అక్టోబరు 13 న మరణించాడు, వారందరికీ అతని కుమార్తె సుజాత షెనాయ్, తోటి పాత్రికేయురాలు, అతని మనుమలు వరుణ్, కావ్య శ్రీరామ్ ఉన్నారు.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* ఇండియా ఫస్ట్ ఫౌండేషన్ 
* Kamat.com
* http://www.rediff.com/news/shenoy.html

వర్గం:2018 మరణాలు
వర్గం:1941 జననాలు
ఎం. వి. మాథుర్

ముకుత్ వెహరి మాథుర్ (1915-2004) భారతీయ ఆర్థికవేత్త, పండితుడు. రాజస్థాన్ యూనివర్శిటీ వైస్ చాన్స్ లర్ గా, జైపూర్కు చెందిన ఇన్ స్టిట్యూట్ ఆఫ్ డెవలప్ మెంట్ స్టడీస్ వ్యవస్థాపక చైర్మన్ గా పనిచేశారు.

బ్రిటిష్ ఇండియాలోని అల్వార్ లో 1915లో జన్మించిన మాథుర్ 1966 నుంచి 1968 వరకు రాజస్థాన్ యూనివర్సిటీ వైస్ ఛాన్సలర్ గా పనిచేశారు. తరువాత అతను 1974 నుండి 1975 వరకు నేషనల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ అప్లైడ్ ఎకనామిక్ రీసెర్చ్ డైరెక్టర్ జనరల్ అయ్యాడు, చివరికి 1975 నుండి 1980 వరకు నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్ ప్లానింగ్ అండ్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ డైరెక్టర్ అయ్యాడు, అనేక కమిషన్లు, కమిటీలకు పనిచేశాడు. 1981 నుంచి 1987 వరకు ఐడీఎస్ తొలి చైర్మన్ గా, కేంద్ర ప్రభుత్వ నాలుగో వేతన సంఘం, మూడో ఆర్థిక సంఘం, ఎడ్యుకేషన్ కమిషన్, ప్లాంటేషన్ ఎంక్వైరీ కమిషన్ లలో సభ్యుడిగా పనిచేశారు. 1978 నుండి 1980 వరకు రాష్ట్రంలో విశ్వవిద్యాలయాల పునర్వ్యవస్థీకరణపై రాజస్థాన్ ప్రభుత్వం కమిటీకి కూడా ఆయన నేతృత్వం వహించారు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
మాథుర్ 1939 లో సరోజ్ కుమారి మాథుర్ ను వివాహం చేసుకున్నారు. ఈ దంపతులకు ముగ్గురు కుమార్తెలు. తన చివరి సంవత్సరాలలో, మాథుర్ యునైటెడ్ స్టేట్స్లో నివసించాడు, అక్కడ అతను 2004 జనవరి 21 న మేరీల్యాండ్లోని బాల్టిమోర్లో మరణించాడు.

## అవార్డులు
ఆర్థిక పరిశోధనకు మాథుర్ చేసిన కృషికి గుర్తింపుగా 1989లో పద్మభూషణ్ పురస్కారం లభించింది. అంతకు ముందు 1983లో పారిఖ్ మెమోరియల్ అవార్డు, 1984లో రాజస్థాన్ ప్రభుత్వం నుంచి రాజస్థాన్ రత్న అవార్డు అందుకున్నారు.

## మూలాలు

వర్గం:2004 మరణాలు
వర్గం:1915 జననాలు
రాఘవన్ తిరుముల్పాద్

వైద్యభూషణం కె.రాఘవన్ తిరుముల్పాద్ (మే 20, 1920 - నవంబరు 21, 2010) ఆయుర్వేద పండితుడు, అభ్యాసకుడు.

తిరుముల్పాడ్ సంస్కృతం, తార్కం (భారతీయ తత్వశాస్త్రం), జ్యోతిషం (భారతీయ జ్యోతిషం), వ్యాకరణం (వ్యాకరణం) వివిధ గురువుల వద్ద అభ్యసించారు. తరువాత పి.వాసుదేవన్ నంబిసన్ వద్ద ఆయుర్వేదం అభ్యసించి వైద్యభూషణం అనే గ్రాడ్యుయేషన్ పరీక్షలో ఉత్తీర్ణుడయ్యాడు. చిన్నతనం నుండే గాంధేయ చింతనకు ఆకర్షితుడై జీవనం సాగించి ఖాదీ (ఒకప్పుడు భారతీయ జాతీయవాదానికి ప్రతీకగా నిలిచే చేతితో నేసిన కాటన్ వస్త్రం) వాడటం, ప్రచారం చేయడం ప్రారంభించాడు.

రాఘవన్ తిరుముల్పాద్ రస్కిన్ రాసిన అన్ టు దిస్ లాస్ట్ అనే వ్యాసానికి ప్రభావితుడై, తన దైనందిన వైద్య విధానంలో దాని నైతికతను అమలు చేయడానికి ప్రయత్నించాడు. ఇది ఆ సమయంలో భారతదేశం అంతటా ఉన్న ఆయుర్వేద అభ్యాసం ధోరణిలో మార్పు. తన చికిత్సలో జీవనశైలి మార్పులకు ఎక్కువ ప్రాధాన్యమిచ్చి, వైద్యానికి తక్కువ ప్రాముఖ్యత ఇచ్చారు. వ్యాధుల నివారణలో శారీరక వ్యాయామం ప్రాముఖ్యతపై ఎక్కువ దృష్టి సారించారు. అతను ఆరోగ్యకరమైన ఆహారం, మంచి నిద్ర, మితమైన సెక్స్, సరైన వ్యాయామాన్ని హైలైట్ చేసే శైలిని ప్రోత్సహించాడు. తిరుముల్పాడ్ అనేక మంది యువ ఆయుర్వేద గ్రాడ్యుయేట్లకు ఆయుర్వేదాన్ని మరింత తార్కిక శాస్త్రీయమైన కానీ సరళమైన శైలిలో అభ్యసించమని బోధించాడు. అతను చాళకుడిలో నివసించాడు.

తన శిష్యులతో కూడిన వి.కె.ఆర్.టి ఫౌండేషన్ 2010 మే 23 న చలకుడిలో ఆయన 90 వ జన్మదినాన్ని "నవతి ప్రాణం" గా జరుపుకొంది, ఆయన తొమ్మిది పుస్తకాలను విడుదల చేశారు.

2011 జనవరి 25 న, ఆయుర్వేద ఆచార్యన్ మరణించిన రెండు నెలల తరువాత మరణానంతరం పద్మభూషణ్ పురస్కారాన్ని అందుకున్నారు.

చలకుడి మునిసిపాలిటీ 21 నవంబర్ 2012 న భారతదేశంలోని కేరళలోని చలకుడిలోని మర్చంట్స్ అసోసియేషన్ హాలులో ఒక సమావేశంతో అతని రెండవ వార్షికోత్సవాన్ని జరుపుకుంది. కె.రాఘవన్ తిరుముల్పాద్ సిద్ధాంతాలను ప్రచారం చేసినందుకు డాక్టర్ ఎం.ప్రసాద్ కు ప్రత్యేక పురస్కారం లభించింది.

## వ్యక్తిగత జీవితం
thumb|2019 భారత తపాలా బిళ్ళపై రాఘవన్ తిరుముల్పాద్
శ్రీ. తిరుముల్పాడ్ విశాలాక్షి తంపురట్టిని వివాహం చేసుకున్నాడు, నలుగురు కుమారులు డాక్టర్ మురళి, ముకుందన్, మురారి, రవివర్మ, కుమార్తె డాక్టర్ ముత్తులక్ష్మి ఉన్నారు, ఆమె సంస్కృత ప్రొఫెసర్, రచయిత, ప్రస్తుతం కాలడిలోని శ్రీ శంకర సంస్కృత విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రో-వైస్ ఛాన్సలర్, 2008 లో అనువాదం కోసం కేరళ సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు గ్రహీత. అతని భార్య 2009 జనవరిలో అతడికి జన్మనిచ్చింది. 

## మూలాలు
వర్గం:2010 మరణాలు
వర్గం:1920 జననాలు

## సంబంధిత లింకులు
http://www.thirumulpad.com
హస్ముఖ్ భాయ్ పరేఖ్

**హస్ముఖ్ ఠాకూర్ దాస్ పరేఖ్** ( 1911 మార్చి 10 - 1994 నవంబరు 18) భారతీయ ఆర్థిక పారిశ్రామికవేత్త, రచయిత, దాత. ఇండస్ట్రియల్ క్రెడిట్ అండ్ ఇన్వెస్ట్ మెంట్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా, ఇప్పుడు ఐసిఐసిఐ బ్యాంక్, హౌసింగ్ డెవలప్ మెంట్ ఫైనాన్స్ కార్పొరేషన్ ను స్థాపించి, 1992 లో భారతదేశంలో ఆర్థిక పరిశ్రమకు చేసిన కృషికి గాను పద్మభూషణ్ పురస్కారం అందుకున్నారు. లండన్ స్కూల్ ఆఫ్ ఎకనామిక్స్ కూడా ఆయనకు గౌరవ ఫెలోషిప్ ఇచ్చింది.

## జీవితచరిత్ర
హస్ముఖ్ ఠాకూర్దాస్ పరేఖ్ గుజరాత్లోని సూరత్లో ఒక జైన కుటుంబంలో జన్మించారు. తన ప్రారంభ జీవితంలో అతను తన తండ్రి ఠాకూర్దాస్తో కలిసి ఒక గదిలో నివసించాడు, లండన్ స్కూల్ ఆఫ్ ఎకనామిక్స్లో పార్ట్టైమ్ ఉద్యోగం, చదువుకోవలసి వచ్చింది. ముంబైలోని సెయింట్ జేవియర్స్ కాలేజీలో మూడేళ్లు లెక్చరర్ గా పనిచేసి, ఆ తర్వాత స్టాక్ బ్రోకింగ్ సంస్థ హర్కిసాండస్ లుఖ్మిదాస్ తో తన ఆర్థిక జీవితాన్ని ప్రారంభించారు. 1956లో ఐసీఐసీఐలో డిప్యూటీ జనరల్ మేనేజర్గా చేరిన ఆయన 1972లో చైర్మన్, మేనేజింగ్ డైరెక్టర్ అయ్యారు. 1976లో పదవీ విరమణ చేసిన ఆయన 1978 వరకు ఐసీఐసీఐ బోర్డు చైర్మన్ గా పనిచేశారు.

66 సంవత్సరాల వయస్సులో, అతను అప్పటికే అనేక గౌరవాలను అందుకున్నాడు, ఐసిఐసిఐ నుండి వైదొలగుతున్నప్పుడు, అతను హౌసింగ్ డెవలప్మెంట్ ఫైనాన్స్ కార్పొరేషన్ (హెచ్డిఎఫ్సి) అనే కొత్త సంస్థను ప్రారంభించాడు, ఇది భారతదేశంలో హౌసింగ్ ఫైనాన్స్ కోసం మొట్టమొదటిది. అప్పటి ఆర్థిక కార్యదర్శి డాక్టర్ మన్మోహన్ సింగ్ ను కలిసినప్పుడు, హెచ్ డిఎఫ్ సి ఒక తెలియని వెంచర్ అని, అది భారతీయ ప్రజలతో "క్లిక్" అవుతుందో లేదో ఎవరికీ తెలియదని, కానీ హస్ముఖ్ ఠాకూర్ దాస్ పరేఖ్ అప్పటికే విదేశీ పెట్టుబడిదారుల నుండి నిధుల హామీలను పొందారని, ఈ ప్రాజెక్టు పట్ల తాను ఉత్సాహంగా ఉన్నానని చెప్పారు. హెచ్.టి.పరేఖ్ లైబ్రరీ (ఐ.ఎఫ్.ఎం.ఆర్) ఒక ఆర్కైవ్ అండ్ రిఫరెన్స్ లైబ్రరీ. ఇది ఇన్స్టిట్యూట్ అధ్యాపకులు, పరిశోధకులు, సిబ్బంది, విద్యార్థులు, బయటివారు వారి విద్యా, పరిశోధన అవసరాల కోసం ఉపయోగిస్తారు.

## మూలాలు

వర్గం:1911 జననాలు
వర్గం:1994 మరణాలు
అరీజ్ ఖంబట్టా

**అరీజ్ పిరోజ్షా ఖంబాటా** (1937 సెప్టెంబరు 22 - 2022 నవంబరు 19)  భారతీయ వ్యాపారవేత్త, సాఫ్ట్ డ్రింక్ కేంద్రీకృత కంపెనీ అయిన రస్నా వ్యవస్థాపకుడు. ఆయనకు 2023లో మరణానంతరం పద్మశ్రీ లభించింది.

## ప్రారంభ జీవితం, విద్య
ఆయన 1959లో గుజరాత్ కళాశాల నుండి రసాయన శాస్త్రంలో పట్టభద్రుడయ్యాడు.

## వృత్తి జీవితం
అరీజ్ 1962లో తన తండ్రి వ్యాపారంలో చేరాడు. అతను 1976లో జాఫ్నా మామిడి పండ్ల పేరు మీద జాఫ్ అనే శీతల పానీయాల  బ్రాండ్ ను సృష్టించాడు. జాఫ్ఫ్ కు 1980లో రాస్నా అని పేరు పెట్టారు. 1997లో ఆయన కుమారుడు పిరుజ్ ఆ కంపెనీని చేపట్టాడు.

## ఇతర సేవలు
అతను అరీజ్ ఖంబాటా బెనెవోలెంట్ ట్రస్ట్, రాస్నా ఫౌండేషన్ కు ఛైర్మనుగా కూడా పనిచేశాడు.

అతను భారతదేశంలోని పార్సీ జొరాస్ట్రియన్ అంజుమన్ సమాఖ్యకు ఉపాధ్యక్షుడు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
అతను పెర్సిస్ ఖంబాట్టాను వివాహం చేసుకున్నాడు. వారికి ముగ్గురు పిల్లలు-పిరుజ్, డెల్నా, రుజాన్.

## మూలాలు

వర్గం:2022 మరణాలు
వర్గం:1937 జననాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:భారతీయ పారిశ్రామికవేత్తలు
వర్గం:పార్శీ వ్యక్తులు
జై కృష్ణ

జై కృష్ణ భూకంప ఇంజనీరింగ్ లో స్పెషలైజేషన్ తో భారతదేశానికి చెందిన ప్రముఖ సివిల్ ఇంజనీర్. రూర్కీ విశ్వవిద్యాలయానికి ఎన్నో సంవత్సరాలు సేవలందించి వైస్ ఛాన్సలర్ స్థాయికి ఎదిగారు.

## ప్రారంభ జీవితం
జై కృష్ణ 1912 జనవరి 27 న యునైటెడ్ ప్రావిన్సులైన ఆగ్రా, ఔధ్ లోని ముజఫర్ నగర్ లో జన్మించాడు. అతను ఆగ్రా కళాశాల నుండి బ్యాచిలర్ ఇన్ సైన్స్ డిగ్రీని పొందాడు, తరువాత థామసన్ కాలేజ్ ఆఫ్ సివిల్ ఇంజనీరింగ్ (ప్రస్తుతం ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ రూర్కీ) లో ఇంజనీరింగ్ చదివాడు. విద్యార్థిగా జై కృష్ణ థామసన్ ప్రైజ్, కాట్లీ గోల్డ్ మెడల్, కాల్కాట్ రీల్లీ మెమోరియల్ గోల్డ్ మెడల్ వంటి అవార్డులను గెలుచుకున్నాడు. లండన్ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి సివిల్ ఇంజినీరింగ్ లో డాక్టరేట్ పట్టా పొందారు.

జై కృష్ణ 1939 లో థామసన్ కాలేజ్ ఆఫ్ సివిల్ ఇంజనీరింగ్ లో లెక్చరర్ గా చేరి 1969 లో ప్రొఫెసర్, వైస్ ఛాన్సలర్ అయ్యాడు.

## సహకారం

* 1945లో రూర్కీ విశ్వవిద్యాలయంలో భూకంప ఇంజనీరింగ్ లో బోధన, పరిశోధన కార్యక్రమం ప్రారంభం
* 1948లో సాయిల్ మెకానిక్స్, 1945లో స్ట్రక్చరల్ డైనమిక్స్ కోర్సులను ప్రవేశపెట్టడం
* భూకంప నిరోధక నిర్మాణాల కోసం భారతీయ ప్రమాణాల సూత్రీకరణ, దీనిని ఇండియన్ స్టాండర్డ్స్ ఇన్స్టిట్యూషన్ (ఇప్పుడు బ్యూరో ఆఫ్ ఇండియన్ స్టాండర్డ్) తీసుకువచ్చింది.
* భారతదేశంలో పెద్ద సంఖ్యలో ప్రధాన, ముఖ్యమైన ఇంజనీరింగ్ ప్రాజెక్టుల భూకంప నిరోధక రూపకల్పనను అభివృద్ధి చేసింది.
* డేటాను సేకరించడానికి భారతదేశంలో స్ట్రక్చరల్ రెస్పాన్స్ రికార్డర్లు, యాక్సిలర్ గ్రాఫ్ల రూపకల్పన, కల్పన, సంస్థాపనపై పని ప్రారంభించబడింది.
* రూర్కీ విశ్వవిద్యాలయంలో భూకంప ఇంజనీరింగ్లో స్కూల్ ఆఫ్ రీసెర్చ్ అండ్ ట్రైనింగ్ను ఏర్పాటు చేయండి.

## అవార్డులు

* సిఎస్ఐఆర్ 1966 భట్నాగర్ అవార్డు,
* నేషనల్ డిజైన్ అవార్డు (1956), ఇన్స్టిట్యూషన్ ఆఫ్ ఇంజనీర్స్ (ఇండియా) 
* మౌద్గిల్ అవార్డు ఆఫ్ ఇండియన్ స్టాండర్డ్స్ ఇన్స్టిట్యూషన్ (1945) 
* జపాన్ సొసైటీ ఆఫ్ డిజాస్టర్ ప్రివెన్షన్ అంతర్జాతీయ అవార్డు (1958) 
* ఇండియన్ నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ (1955) చేత భూకంప ఇంజనీరింగ్లో జీవితకాల సహకారానికి అవార్డు
* 1972లో పద్మభూషణ్ 

జై కృష్ణకు ఆగ్రా విశ్వవిద్యాలయం, రూర్కీ విశ్వవిద్యాలయం గౌరవ డాక్టరేట్ పట్టాలను ప్రదానం చేశాయి.

## ప్రొఫెషనల్ ఫెలోషిప్లు
ఆయన అనేక వృత్తిపరమైన సంస్థలు, అకాడమీలలో ఫెలోగా ఉన్నారు, వాటిలోః

* ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడమీ,
* ఇండియన్ నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్,
* ఇన్స్టిట్యూషన్ ఆఫ్ ఇంజనీర్స్ (ఇండియా) 
* నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్,
* థర్డ్ వరల్డ్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్ అండ్
* ఇంటర్నేషనల్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఎర్త్ క్వేక్ ఇంజనీరింగ్-1977-1980 కాలంలో అధ్యక్షుడు.&nbsp;
* ఇండియన్ నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్-దాని వ్యవస్థాపక అధ్యక్షుడు.

1999 ఆగస్టు 27న రూర్కీ ఆయన మరణించారు.

## మూలాలు

వర్గం:1999 మరణాలు
వర్గం:1912 జననాలు
యూసుఫ్ హుస్సేన్

యూసుఫ్ హుస్సేన్ ఖాన్ (1902-1979) భారతీయ చరిత్రకారుడు, పండితుడు, విద్యావేత్త, విమర్శకుడు, రచయిత. అరబిక్, ఇంగ్లీష్, ఫ్రెంచ్, ఉర్దూ, హిందీ, పర్షియన్ భాషలలో ప్రావీణ్యం సంపాదించాడు.

## ప్రారంభ జీవితం, విద్య
భారతదేశంలోని హైదరాబాదులో సంస్కారవంతమైన, విద్యావంతుల కుటుంబంలో జన్మించిన ఆయన భారతదేశ మూడవ రాష్ట్రపతి (1967-1969) జాకీర్ హుస్సేన్ కు తమ్ముడు. అతను ఎటావాలోని పాఠశాలకు వెళ్ళాడు. 1926లో ఢిల్లీలోని జామియా మిలియా ఇస్లామియా నుంచి బీఏ, 1930లో ఫ్రాన్స్ లోని ప్యారిస్ యూనివర్సిటీ నుంచి డీ లిట్ పట్టా పొందారు.

## కెరీర్
1930 లో పారిస్ నుండి తిరిగి వచ్చిన తరువాత, అతను ఆంగ్ల-ఉర్దూ నిఘంటువును సంకలనం చేయడానికి, శాస్త్రీయ పరిభాషను ఉర్దూలోకి అనువదించడానికి అబ్దుల్ హక్కు సహాయం చేసాడు.

1930లో ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయంలో లెక్చరర్ గా చేరి 1957 వరకు అక్కడే పనిచేసి ప్రొఫెసర్ గా పదవీ విరమణ చేశారు. అలీగఢ్ ముస్లిం యూనివర్సిటీలో ప్రో వైస్ చాన్స్ లర్ గా చేరి 1965 వరకు అక్కడే పనిచేశారు.

## పుస్తకాలు

* తారిఖ్-ఏ-హింద్ (అహ్మద్-ఏ-హలియా). 1939 వరకు ఇండియా, ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ చరిత్ర.
* *తారిఖ్-ఎ-దక్కన్* (అహ్మద్-ఎ-హలియా). దక్కను చరిత్ర.
* ముదాబాది ఇ ఉమ్రానియట్ (ఫ్రెంచ్ నుండి అనువాదం) 
* *రూహ్ ఇ ఇక్బాల్*
* *ఉర్దూ గజల్*
* *హస్రత్ కి షైరి*
* ఫ్రాన్చి అడాబ్ (ఫ్రెంచ్ సాహిత్యం, భాష విశ్లేషణ) 

* గాలిబ్ ఔర్ అహంగ్ ఏ గాలిబ్ (1971) 
* ఉర్దూ గజల్స్ ఆఫ్ గాలిబ్ (1975) 
* గాలిబ్ పర్షియన్ గజల్స్ (1976) 
* *హఫీజ్ ఔర్ ఇక్బాల్* (1976) 

### ఆంగ్ల పుస్తకాలు

* మొదటి నిజాం-నిజాం-ముల్క్ ఆసఫ్ జా I జీవితం, కాలాలు (1963) 

## అవార్డులు
భారత ప్రభుత్వం 1977 లో ఖాన్ కు మూడవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారమైన పద్మభూషణ్ ను ప్రదానం చేసింది. 1976లో ప్రచురితమైన హఫీజ్ ఔర్ ఇక్బాల్ పుస్తకానికి 1978లో సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు లభించింది.

## మూలాలు

వర్గం:1976 మరణాలు
వర్గం:1902 జననాలు
విశ్వ కుమార్ గుప్తా

**విశ్వ కుమార్ గుప్తా**  భారతీయ హోమియోపతి వైద్యుడు, న్యూ ఢిల్లీలోని నెహ్రూ హోమియోపతిక్ మెడికల్ కాలేజీ మాజీ ప్రిన్సిపాల్. వైద్య రంగంలో ఆయన చేసిన కృషికి గాను భారత ప్రభుత్వం 2013లో నాలుగో అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేసి ఆయనను సత్కరించింది.

## జీవిత చరిత్ర
ఓం ప్రకాష్ గుప్తా కుమారుడు విశ్వ కుమార్ గుప్తా, కాన్పూర్ కు చెందినవాడు. అతను కాన్పూర్ నగరం నుండి హోమియోపతి ప్రత్యామ్నాయ వైద్య వ్యవస్థలో పట్టభద్రుడయ్యాడు. ఆయన వృత్తి జీవితం ప్రధానంగా న్యూఢిల్లీలోని నెహ్రూ హోమియోపతిక్ మెడికల్ కాలేజీలో ఉంది. అక్కడ నుండి ఆయన ప్రిన్సిపాల్ గా పదవీ విరమణ చేశాడు.

గుప్తా 1998 నుండి 2002 వరకు వరుసగా రెండు సంవత్సరాల పాటు *ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ హోమియోపతిక్ ఫిజిషియన్స్* (IIHP) అధ్యక్షుడిగా ఉన్నాడు. 1990 నుండి 1995 వరకు సెంట్రల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ హోమియోపతి లో సభ్యుడిగా, భారత ప్రభుత్వ ప్రాజెక్టుల కోసం ఆరోగ్య,  కుటుంబ సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ యొక్క అనేక కమిటీలలో సభ్యుడిగా కూడా పనిచేశాడు.

గుప్తా అనేక జాతీయ, అంతర్జాతీయ సమావేశాలకు హాజరయ్యాడు. అక్కడ అతను శాస్త్రీయ పత్రాలను సమర్పించాడు. అతను 2013లో నాల్గవ అత్యున్నత భారతీయ పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ గ్రహీత, గుప్తా న్యూఢిల్లీలోని రాజౌరి గార్డెన్ లో నివసిస్తున్నాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు

* 

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ వైద్యులు
వర్గం:భారతీయ హోమియోపతి వైద్యులు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:జనన సంవత్సరం తప్పిపోయినవి
ఉషా చిలుకూరి

**ఉషా చిలుకూరి వాన్స్** (ఆంగ్లం: Usha Vance; జననం 1986 జనవరి 6) ఒక అమెరికన్ న్యాయవాది. ఉష కుటుంబం ఆంధ్రప్రదేశ్ నుండి అమెరికాకు వలస వెళ్లింది. ఉషా చిలుకూరి కాలిఫోర్నియాలో జన్మించింది. ఆమె 2024 అమెరికా అధ్యక్ష ఎన్నికలలో డోనాల్డ్ ట్రంప్ సన్నిహితుడైన అయిన ఒహాయో సేనేటర్ గా ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న జె.డి.వాన్స్ భార్య.

## బాల్యం, విద్యాభ్యాసం

ఉషా చిలుకూరి, కాలిఫోర్నియాలోని శాన్ డియాగోలో తెలుగు మాట్లాడే భారతీయ సంతంతికి చెందిన కుటుంబంలో జన్మించింది. ఉషా చిలుకూరి తల్లితండ్రులు భారతదేశం  నుండి అమెరికాకు వలస వచ్చారు. ఉషా చిలుకూరి తల్లితండ్రులు క్రిష్ చిలుకూరి, లక్ష్మి చిలుకూరి, ఇద్దరూ ప్రొఫెసర్లు. ఉషా చిలుకూరి తల్లిదండ్రులు భారతదేశంలోని ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి చెందినవారు. ఉషా చిలుకూరి పుస్తకాలు ఎక్కువగా చదివేది. దీంతో ఆమె స్నేహితులు అందరూ"పుస్తకాల పురుగు" అని పిలిచేవారు.

ఉషా చిలుకూరి యేల్ యూనివర్శిటీ నుండి బ్యాచిలర్ డిగ్రీతో పట్టభద్రురాలైంది.

## వృత్తి జీవితం

ఉషా చిలుకూరి 2014–2015 వరకు అప్పటి డిస్ట్రిక్ట్ ఆఫ్ కొలంబియా సర్క్యూట్ న్యాయస్థానంలో న్యాయవాదిగా పనిచేసింది. 2017–2018 వరకు సుప్రీంకోర్టు చీఫ్ జస్టిస్ జాన్ రాబర్ట్స్‌కు సహాయకురాలిగా పనిచేసింది ఉషా చిలుకూరి 2019 మేలో డిస్ట్రిక్ట్ ఆఫ్ కొలంబియా బార్ లో చేరింది. 2024 జూలై వరకు న్యాయ సంస్థ ముంగెర్, టోల్లెస్ & ఓల్సన్ LLP లో పనిచేసింది.

ఉషా చిలుకూరి గేట్స్ కేంబ్రిడ్జ్ అలుమ్ని అసోసియేషన్ బోర్డు లోని సిన్సినాటి సింఫనీ ఆర్కెస్ట్రా బోర్డు కార్యదర్శిగా పనిచేసింది.

## వ్యక్తిగత జీవితం

ఉషా చిలుకూరి జె డి వాన్స్ను 2014లో కెంటకీలో మతాంతర వివాహం చేసుకుంది. ఉషా చిలుకూరి జెడి వాన్స్ దంపతులకు ముగ్గురు పిల్లలు ఉన్నారు: ఇవాన్ (జననం 2017), వివేక్ (జననం 2020), మిరాబెల్ (జననం 2021). ఆమె హిందూ మతాన్ని గౌరవిస్తుంది. ఆమె భర్త రోమన్ క్యాథలిక్.

## మీడియా

2020లో ఆమె భర్త జీవితం ఆధారంగా తీసిన *హిల్‌బిల్లీ ఎలిజీ* చలనచిత్రంలో, ఉషా పాత్రను నటి ఫ్రీదా పింటో పోషించింది.

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1986 జననాలు
పుష్ప భుయాన్

**పుష్ప భుయాన్** (1946 - 2015 అక్టోబరు 7) భరతనాట్యం, సత్రియా అనే భారతీయ శాస్త్రీయ నృత్య రూపాలలో ప్రత్యేకత కలిగిన భారతీయ శాస్త్రీయ నృత్యకారిణి. ఆమె ఈశాన్య భారత రాష్ట్రమైన అస్సాం నుండి వచ్చింది. ఆమె భవానంద బార్బయాన్ నుండి సత్రియా నేర్చుకుంది. తరువాత ఆమె గురు మంగుడి దొరైరాజా అయ్యర్ వద్ద భరతనాట్యం అభ్యసించింది. ఆమె ఇతర నృత్యకారులకు కూడా శిక్షణ ఇచ్చింది. . నార్త్ ఈస్ట్ టెలివిజన్ లైఫ్టైమ్ అచీవ్మెంట్ అవార్డు గ్రహీత, పుష్ప భుయాన్ను 2002లో భారత ప్రభుత్వం నాల్గవ అత్యున్నత భారతీయ పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ సత్కరించింది.

## ఇవి కూడా చూడండి
* భరతనాట్యం
* సత్త్రియ నృత్యం

## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు

* www.pushpabhuyan.com 
వర్గం:2015 మరణాలు
వర్గం:భరతనాట్య కళాకారులు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన మహిళలు
సెంట్రల్ కాన్ఫరెన్స్ క్రికెట్ జట్టు

**సెంట్రల్ కాన్ఫరెన్స్** అనేది న్యూజిలాండ్‌లో ఫస్ట్-క్లాస్ క్రికెట్ జట్టు. 1997-98, 1998-99 సీజన్లలో న్యూజిలాండ్‌లో ఫస్ట్-క్లాస్, లిస్ట్ ఎ క్రికెట్ ఆడింది.

## నేపథ్యం
న్యూజిలాండ్ క్రికెట్ రెండు సమస్యలకు ప్రతిస్పందనగా 1997లో షెల్ కాన్ఫరెన్స్‌ను ఏర్పాటు చేసింది. మొదటిది, షెల్ ట్రోఫీ (దీనిని ప్లంకెట్ షీల్డ్ అని కూడా పిలుస్తారు), ఆరు ప్రధాన అసోసియేషన్ జట్లచే పోటీ చేయబడిన ఫస్ట్-క్లాస్ పోటీ, దాని డబుల్ రౌండ్ రాబిన్ ఫార్మాట్‌లో నడపడం ఖరీదైనది. రెండవది, ఆరు జట్లు కలిపి మూడు జట్లను తయారు చేసే పోటీని నిర్వహించడం, నాలుగు జట్ల సింగిల్ రౌండ్ రాబిన్ ఫార్మాట్‌లో విదేశీ జట్టును జోడించడం ద్వారా న్యూజిలాండ్ క్రికెట్ స్థాయి మెరుగుపడుతుందని భావించారు.

మూడు దేశీయ జట్లు:
* నార్తర్న్ కాన్ఫరెన్స్, ఇది నార్తర్న్ డిస్ట్రిక్ట్, ఆక్లాండ్ నుండి తన ఆటగాళ్లను ఎంపిక చేసింది
* సెంట్రల్ కాన్ఫరెన్స్, సెంట్రల్ డిస్ట్రిక్ట్, వెల్లింగ్టన్ నుండి దాని ఆటగాళ్లను ఎంపిక చేసింది
* సదరన్ కాన్ఫరెన్స్, ఇది కాంటర్‌బరీ, ఒటాగో నుండి తన ఆటగాళ్లను ఎంపిక చేసింది

విదేశీ జట్లు 1997-98లో బంగ్లాదేశ్, 1998-99లో పాకిస్థాన్ ఎ.

1998-99 సీజన్ తర్వాత ఈ ఫార్మాట్ రద్దు చేయబడింది. 2000–01లో ప్లంకెట్ షీల్డ్ న్యూజిలాండ్ ఏకైక ఫస్ట్-క్లాస్ పోటీగా దాని స్థానాన్ని తిరిగి ప్రారంభించింది, దాని డబుల్ రౌండ్ రాబిన్ ఫార్మాట్‌కు తిరిగి వచ్చింది.

## ఆట రికార్డు
సెంట్రల్ కాన్ఫరెన్స్ ఏడు ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్‌లు ఆడింది, రెండు గెలిచింది, రెండు డ్రా, మూడు ఓడిపోయింది. వారు నాలుగు లిస్ట్ ఎ మ్యాచ్‌లు ఆడారు, మొదటి మూడింటిలో గెలిచారు, చివరి మ్యాచ్‌లో ఓడిపోయారు.

**1997–98:** మార్క్ గ్రేట్‌బ్యాచ్ కెప్టెన్‌గా, సెంట్రల్ కాన్ఫరెన్స్ 1997–98లో ఫస్ట్-క్లాస్ పోటీలో విజయం (బంగ్లాదేశ్‌పై) డ్రా, ఓటముతో మూడో స్థానంలో నిలిచింది. మాథ్యూ సింక్లెయిర్ 50.75 సగటుతో 203 పరుగులు చేశాడు. జట్టు యొక్క అత్యధిక స్కోరు 95 చేశాడు. వారి అత్యంత విజయవంతమైన బౌలర్ క్యాంప్‌బెల్ ఫర్లాంగ్, 18.91 సగటుతో 12 వికెట్లు, మార్క్ జెఫెర్సన్ 42 పరుగులకు 5 వికెట్లు పడగొట్టాడు.

**1998-99:** 1998-99లో క్రెయిగ్ మెక్‌మిలన్‌చే కెప్టెన్‌గా, సెంట్రల్ కాన్ఫరెన్స్ మళ్లీ ఒక విజయం, డ్రా, ఓటమిని కలిగి ఉంది, ఈసారి వారిని ఫైనల్‌కి తీసుకెళ్లడానికి సరిపోతుంది, అక్కడ వారు సదరన్ కాన్ఫరెన్స్‌తో 46 పరుగుల తేడాతో ఓడిపోయారు. సింక్లెయిర్ మళ్లీ 40.71 సగటుతో 285 పరుగులతో వారి అత్యధిక స్కోరర్‌గా నిలిచాడు. క్రెయిగ్ స్పియర్‌మాన్ వారి అత్యధిక స్కోరు 137, మెక్‌మిలన్ ఈ పోటీలో 16.78 సగటుతో 14 వికెట్లు పడగొట్టాడు, 71కి 6 వికెట్లు తీసుకున్నాడు.

## క్రికెటర్లు

* గ్లెన్ జోనాస్

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు
* సెంట్రల్ కాన్ఫరెన్స్    క్రికెట్ ఆర్కైవ్ వద్ద
* క్రిక్‌ఇన్‌ఫోలో షెల్ కాన్ఫరెన్స్ 1997–98
* క్రిక్‌ఇన్‌ఫోలో షెల్ కాన్ఫరెన్స్ 1998–99

వర్గం:న్యూజీలాండ్ క్రికెట్ జట్లు
లీలా సుమంత్ మూల్గవోకర్

**లీలా సుమంత్ మూల్గవోకర్** (1916 అక్టోబరు 10 - 1992 మే 20)  భారతీయ సామాజిక కార్యకర్త, భారతదేశంలో స్వచ్ఛంద రక్త మార్పిడి సేవకు మార్గదర్శకురాలిగా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఆమె భర్త సుమంత్ మూల్గావ్కర్ టాటా మోటార్స్ ఛైర్మన్ గా, టాటా స్టీల్ వైస్ ఛైర్మన్ గా కూడా కొనసాగాడు.

ఆమె ముంబైలోని సెయింట్ జార్జ్ ఆసుపత్రిలో రేడియోగ్రాఫర్ గా తన వృత్తిని ప్రారంభించింది. 1965లో, ఆమె టాటా మోటార్స్ గ్రాహిని సోషల్ వెల్ఫేర్ సొసైటీ (TMGSWS) ను ప్రారంభించింది. ఇది కంపెనీ ఉద్యోగుల గృహాల్లో మహిళల కోసం ఉపాధి కల్పన పథకాలను నడిపింది.

ఆమెకు 1963లో భారత రాష్ట్రపతి భారతదేశపు నాల్గవ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం పద్మశ్రీ ప్రదానం చేశారు. ఆమె 1975-76 లో బొంబాయి షెరీఫ్ కొనసాగింది.

## మూలాలు

వర్గం:1992 మరణాలు
వర్గం:1916 జననాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన మహిళలు
వర్గం:మహారాష్ట్ర ఉద్యమకారులు
వర్గం:భారతీయ సామాజిక కార్యకర్తలు
వర్గం:భారతీయ విద్యావేత్తలు