open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
శ్రీకాకుళం రెవెన్యూ డివిజను

**శ్రీకాకుళం రెవెన్యూ డివిజను,** శ్రీకాకుళంజిల్లాకు చెందిన ఆదాయ పరిపాలనా విభాగం. ఈ పరిపాలన విభాగం కింద 13 మండలాలు ఉన్నాయి. శ్రీకాకుళం నగరంలో ఈ విభాగం ప్రధాన కార్యాలయం ఉంది. ఈ రెవెన్యూ డివిజను పరిధిలో 564 రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి.

## మండలాలు
# శ్రీకాకుళం మండలం - 33
# గార మండలం - 25
# పోలాకి మండలం - 42
# నరసన్నపేట మండలం - 45
# ఆమదాలవలస మండలం - 51
# సరుబుజ్జిలి మండలం - 48
# బూర్జ మండలం - 64
# పొందూరు మండలం - 38
# ఎచ్చెర్ల మండలం - 31
# లావేరు మండలం - 42
# రణస్థలం మండలం - 55
# గంగువారి సిగడాం మండలం - 43
# లక్ష్మీనర్సుపేట మండలం - 47

## జనాభా గణాంకాలు
ఈ రెవెన్యూ డివిజనులో 10,05,427 మంది జనాభా ఉన్నారు. గ్రామీణ జనాభా 7,79,693 ఉంటే పట్టణ జనాభా 2,25,734 ఉన్నారు.  షెడ్యూల్డ్ కులాలు, షెడ్యూల్డ్ తెగలు వరుసగా 9.13% , 0.73% ఉన్నారు. జనాభాలో 98.65% హిందువులు ఉన్నారు. 

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:శ్రీకాకుళం జిల్లా రెవెన్యూ డివిజన్లు
వర్గం:2011 భారత జనాభా గణాంకాలకు ముందు ఉన్న రెవెన్యూ డివిజన్లు
అహల్య స్థాన్

**అహల్య స్థాన్** (అహల్య స్థాన్ లేదా అహల్య ఆస్థాన్ అని కూడా పిలుస్తారు) భారతదేశంలోని బీహార్ రాష్ట్రంలోని దర్భంగా నగరంలో దక్షిణ అహియారీ వద్ద ఉన్న ఒక హిందూ దేవాలయం.
## స్థల పురాణం
రామాయణం ప్రకారం, రాముడు, లక్ష్మణుడు తన యజ్ఞాన్ని రక్షించడానికి బ్రహ్మర్షి విశ్వామిత్రుడితో అడవికి వెళ్లారు. దారిలో వారికి ఓ నిర్జన ప్రదేశం ఎదురైంది. రాముడు ఆ స్థలం గురించి అడిగినప్పుడు, విశ్వామిత్రుడు గౌతమ మహర్షి భార్య సతీ అహల్య కథను చెప్పాడు.  మహర్షి తన భార్యతో ఇక్కడే ఉంటూ తపస్సు చేసేవాడని, ఒకరోజు గౌతమ ఋషి ఆశ్రమం నుండి బయటకు వెళ్ళినప్పుడు, ఇంద్రుడు గౌతమ ఋషి వేషంలో వచ్చాడని, అహల్య అసలు ఆ వ్యక్తి ఎవరో తెలియక ఇంద్రుని కోరికకు లొంగిపోయిందని, ఈ విషయం గౌతమ మహర్షికి తెలిసి తన భార్యను ఈ ప్రదేశంలో రాయిలా పడుకోమని శపించాడని, ఆమె తప్పుని తెలుసుకొని వేడుకున్నప్పుడు, మళ్ళీ మహర్షి "రాముడు ఈ ప్రదేశాన్ని సందర్శించినప్పుడు, మీరు మీ సాధారణ స్థితికి తిరిగి వస్తారు." అని రాముడితో చెప్పాడు. తర్వాత రాముడిని ఆశ్రమంలోకి వెళ్ళమని చెప్పాడు. రాముని తేజస్సు ఆ ప్రదేశాన్ని ప్రకాశవంతం చేయగానే, అహల్య తన శరీరంతో లేచి నిలబడి రాముడిని ప్రార్థించింది.  అహల్య గౌతమ మహర్షి భార్య అయినందున, రాముడు, లక్ష్మణులు ఆమెకు నమస్కరించారు.
## ఆలయం
ఒకప్పుడు గౌతమ మహర్షి ఆశ్రమం ఉన్న ప్రదేశం అహల్య స్థాన్.  ప్రస్తుత నిర్మాణ రూపంలో ఉన్న ఈ ఆలయం 1662, 1682 మధ్య మహారాజా ఛత్ర సింగ్, మహారాజా రుద్ర సింగ్ పాలనలో నిర్మించబడింది. భారతదేశంలోనే తొలి రామ్ జానకి దేవాలయం కూడా ఇదే. ఆలయం చక్కటి నమూనాలు, కళ, ప్రాచీన భారతీయ వాస్తుశిల్పాలతో అందంగా తయారు చేయబడింది. మందిరం లోపల, ప్రధాన పూజా వస్తువుగా రాముడి భార్య సీతాదేవి పాద ముద్రలు ఉన్నాయని చెప్పబడిన ఒక చదునైన రాయి ఉంది.
## పండుగలు
ఆలయం ఉదయం 5 గంటల నుండి రాత్రి 10 గంటల వరకు తెరిచి ఉంటుంది. రామనవమి ఉత్సవాలను ఇక్కడ చైత్ర మాసం (మార్చి ముగింపు - ఏప్రిల్ ప్రారంభం)లో, వివాహ పంచమి ఆగ్రహాయణంలో ఘనంగా జరుపుకుంటారు.
## మూలాలు


వర్గం:దేవాలయాలు
వర్గం:బీహార్
కొంగ‌ల జ‌ల‌పాతం

**కొంగ‌ల జ‌ల‌పాతం**, తెలంగాణ రాష్ట్రం, ములుగు జిల్లా, వాజేడు మండలంలోని కొంగల గ్రామంలో ఉన్న జలపాతం. హైద‌రాబాదు న‌గ‌రానికి 275 కిలోమీట‌ర్ల దూరంలో, వరంగల్ పట్టణం నుండి 2 గంటల దూరంలో ఈ జలపాతానికి వెళ్ళడానికి దట్టమైన అడవి గుండా కాలినడకన (రోడ్డు నుంచి 1.5 కి.మీ.), పొలాలు, రెండు వాగులు, గుట్టలు దాటుకుంటా వెళ్ళాలి. అప్పటికాలంలో ఈ జలపాతంలో పులులు వచ్చి నీరు తాగేవి. అందుచేత దీనిని పులిమడుగు జలపాతం అని కూడా అంటారు. 

## జలపాతం వివరాలు
ఇక్కడి ప్రజలు ఈ జలపాతాన్ని 'వి-ఫాల్' అని పిలుస్తారు. 70 అడుగుల ఎత్తు ఉన్న జలపాతం నుండి కిందపడిన నీరు లొద్దిమడుగువాగు గ్రామంలోని కొంగల చెరువులో కలుస్తుంది. అక్కడికి చేరుకోవడానికి స్థానికుల సహాయం తీసుకోలసివుటుంది. ఎల్లప్పుడూ నీరు పడుతున్న ఈ జలపాతంలో వర్షాకాలంలో ఎక్కవ నీరు ప్రవహిస్తుంటుంది. ఈ జలపాతం సమీపంలో బోగత జలపాతం (10 నిమిషాల ప్రయాణం), గద్దలసరి జలపాతం, ఒంటిమామిడి లొద్ది జలపాతం ఉన్నాయి.

## పర్యాటక ప్రాంతం
ర‌హ‌దారికి ఇరువైపుల ప‌చ్చ‌ని అడ‌వితో ప్ర‌కృతి ర‌మ‌ణీయ‌తతో కూడిన ఈ కొంగ‌ల జ‌ల‌పాతం ఒక చ‌క్క‌ని పర్యాట‌క ప్రాంతంగా ఉంది. సెలవు రోజులలో పర్యాటకులు వచ్చి ఇక్కడి అందాలను వీక్షిస్తారు, జలపాతం కింది ప్రాంతంలోని కొలనులో ఈతలు కొడుతారు. జలపాతం ఎత్తు నుండి నీటిలోకి డైవ్ చేయవచ్చు. జలపాతం ఎడమ వైపు నుండి జలపాతానికి ఎక్కే దారి ఉంది, కుడి వైపున ఒక కొలనులా ఉంటుంది.

## మూలాలు

వర్గం:తెలంగాణ జలపాతాలు
వర్గం:ములుగు జిల్లా పర్యాటక ప్రదేశాలు
జానకీ వల్లభ్ శాస్త్రి

**ఆచార్య జానకీ వల్లభ్ శాస్త్రి** (5 ఫిబ్రవరి 1916 – 7 ఏప్రిల్ 2011) భారతీయ హిందీ కవి, రచయిత, విమర్శకుడు. ఆయన 2010లో పద్మశ్రీని స్వీకరించాడు, 1994లో పద్మశ్రీని తిరస్కరించాడు.  

## ప్రారంభ జీవితం
జానకీ వల్లభ్ శాస్త్రి గయ జిల్లాలోని మైగ్రా గ్రామంలో సకల్ద్విపియా బ్రాహ్మణుల కుటుంబంలో జన్మించాడు.

## కెరీర్
జానకీ వల్లభ్ శాస్త్రి అనేక ప్రసిద్ధ కథలు, నవలలు, నాటకాలు, జీవిత చరిత్రలు, వ్యాసాలు, గజల్స్, పాటలు రాశారు.

అతని ప్రసిద్ధ రచనలలో "బండి మండిరం", "కాకలి" "రాధ" (ఏడు సంపుటాలలో నడుస్తున్న ఒక ఇతిహాసం), రూప్ ఆరూప్, తీర్ తరంగ్, మేఘగీత్, "గాథా", పాషాని, తమ్సా, ఇరావతి, "కాళిదాస్" (నవల), "ఏక్ కిరణ్ సో ఝాయన్" (చిన్న కథలు), "ట్రాయ్" , "ఉన్కాహా నిరాల్" ఉన్నాయి. 

## అవార్డులు

* పద్మశ్రీ(2010)

## మూలాలు

వర్గం:2011 మరణాలు
వర్గం:1916 జననాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
మాళవిక మోహన్

**మాళవిక మోహన్** (ఆంగ్లం: Malavika Mohanan; జననం 1993 ఆగస్టు 04) భారతదేశానికి చెందిన మోడల్, సినిమా నటి. ఆమె 2013లో మలయాళం సినిమా 'పట్టం పోల్' సినిమా ద్వారా సినీరంగంలోకి అడుగు పెట్టి తెలుగు, తమిళం, హిందీ భాషా సినిమాల్లో నటించింది. మాళవిక మోహన్  చెన్నై టైమ్స్ మోస్ట్ డిజైరబుల్ వుమెన్  2020లో 5వ స్థానంలో నిలిచింది.

## నటించిన సినిమాలు

## మూలాలు

వర్గం:1993 జననాలు
వర్గం:భారతీయ సినిమా నటీమణులు
పేట (2019 సినిమా)

**పేట** 2019లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. సన్ పిక్చర్స్ బ్యానర్‌పై తమిళంలో నిర్మించిన ఈ సినిమాను ‘పేట’ పేరుతో వల్లభనేని అశోక్‌ విడుదల చేశాడు. రజనీకాంత్‌, త్రిష, సిమ్రాన్‌ హీరో హీరోయిన్లుగా కార్తీక్‌ సుబ్బరాజ్‌ దర్శకత్వం వహించిన ఈ సినిమా 2019 జనవరి 10న విడుదలైంది.
## నటీనటులు
*రజనీకాంత్‌ 
*విజయ్​ సేతుపతి
*త్రిష  
*సిమ్రాన్‌
*నవాజుద్దీన్ సిద్ధికి
*మేఘా ఆకాశ్  
*మాళవిక మోహన్
*బాబీ సింహ
*గురు సోమసుందరం

## సాంకేతిక నిపుణులు
*బ్యానర్: సన్ పిక్చర్స్
*నిర్మాత:  వల్లభనేని అశోక్‌ 
*కథ, స్క్రీన్‌ప్లే, దర్శకత్వం: కార్తీక్ సుబ్బరాజ్ 
*సంగీతం: అనిరుధ్ రవిచందర్ 
*సినిమాటోగ్రఫీ:ఎస్. తిరునావుక్కరసు
*పాటలు: భాస్కరభట్ల, రామజోగయ్య శాస్త్రి, సాయి కిరణ్‌

## మూలాలు

వర్గం:విజయ్ సేతుపతి నటించిన సినిమాలు
వర్గం:రజనీకాంత్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:త్రిష నటించిన సినిమాలు
వెనిగళ్ళ రాంబాబు

**వెనిగళ్ళ రాంబాబు**, తెలుగు సినిమా పాటల రచయిత, కవి. రేడియో వ్యాఖ్యాతగా, అవధానిగా (సాహిత్య ప్రదర్శకుడు), కాలమిస్ట్ గా ప్రసిద్ధి చెందాడు.

## జననం, విద్య
రాంబాబు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం, గుంటూరు జిల్లా, రేపల్లెలో జన్మించాడు. రాంబాబు, హైదరాబాదులోని ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం నుండి తెలుగు సాహిత్యంలో ఎంఏ-ఎంఫిల్-పీహెచ్‌డీ పట్టా పొందాడు.

## సినిమారంగం
డి.రామానాయుడు నిర్మించిన ‘ప్రేయసి రావే’ సినిమాలో ‘తెంచుకుంటే తెగి పోతుందా దేవుడు చేసిన బంధం’ అనే పాటతో సినిమారంగంలోకి ప్రవేశించాడు. 2007లో వచ్చిన *[[మీ శ్రేయోభిలాషి]]*  సినిమాలోని చిరునవ్వులతో బతకాలి.. చిరంజీవిగా బతకాలి అనే పాటకు ఉత్తమ గీత రచయితగా నంది అవార్డు అందుకున్నాడు.

## పాటలు రాసిన సినిమాలు (కొన్ని)
* *[[నిన్నే ప్రేమిస్తా]]* - 2000
* *[[సింహరాశి (సినిమా)|సింహరాశి]]* - 2001
* *[[మీ శ్రేయోభిలాషి]]* - 2007
* *[[మనోరమ (2009 సినిమా)|మనోరమ]]* - 2009
* *[[దేవరాయ (2012 సినిమా)|దేవరాయ]]* - 2012
* *ఈ మనసే* - 2014
* *రెడ్ అలర్ట్* - 2015
* *[[రాజా చెయ్యివేస్తే|రాజా చెయ్యి వేస్తే]]* - 2016
* *ఓ మల్లి* - 2016

## అవార్డులు
; నంది అవార్డులు
* ఉత్తమ గీత రచయిత - చిరునవ్వులతో బతకాలి.. చిరంజీవిగా బతకాలి (మీ శ్రీయోభిలాషి) 2007

; ఇతర అవార్డులు
* భరతముని అవార్డు

## మూలాలు

వర్గం:ఆకాశవాణి వ్యక్తులు
వర్గం:ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం పూర్వ విద్యార్ధులు
వర్గం:తెలుగువారిలో సంగీతకారులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా అవధానులు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా ఆకాశవాణి ఉద్యోగులు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా కథా రచయితలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా కవులు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా రచయితలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా వ్యక్తులు
బిగ్‌బాస్ నాన్ స్టాప్

**బిగ్‌బాస్ నాన్‌స్టాప్** 24గంటల పాటు ఎంటర్‌టైన్‌మెంట్‌ అందించే రియాలిటీ షో. ‘బిగ్‌బాస్ నాన్‌స్టాప్’ పేరుతో ప్రసారం కానున్న ఈ షో ప్రోమోను 2022 ఫిబ్రవరి 15న విడుదల చేయగా  ఫిబ్రవరి 26 నుంచి 'డిస్నీ+ హాట్‌స్టార్' ఓటీటీలో స్ట్రీమింగ్‌ కానుంది. బిగ్‌బాస్ నాన్ స్టాప్ కు నాగార్జున హోస్ట్ గా వ్యవహరించాడు.

బిగ్‌బాస్ నాన్‌స్టాప్ 17మంది కంటెస్టెంట్లతో 84 రోజుల పాటు 24 గంటలు హౌస్‌లోని కంటెస్టెంట్స్ ఏం చేస్తున్నారో ప్రేక్షకులకు చూపిస్తుంది. ఈ షో డిస్నీ+ హాట్‌స్టార్‌ ఓటీటీలోనే ప్రసారం అవుతుంది. ఈ విరామం లేని టెలికాస్ట్ నుండి ఒక గంటను ఎపిసోడ్‌లాగా కూడా ఓటీటీ ప్రేక్షకులకు అందిస్తుంది డిస్నీ+ హాట్‌స్టార్‌. 

బిగ్‌బాస్‌ నాన్‌స్టాప్‌ షో  మొదటి సీజన్‌లో మొత్తం 18 మంది పాల్గొనగా వీరిలో అనిల్‌, అరియానా, అఖిల్‌, బిందు, శివ, మిత్ర, బాబా ఫినాలేకు చేరుకున్నారు. ఈ మొదటి సీజన్‌ విజేతగా  బిందు మాధవి నిలవగా అఖిల్‌ సార్థక్‌ రన్నర్‌గా, యాంకర్‌ శివ సెకండ్‌ రన్నరప్‌ నిలిచాడు.
## హౌస్‌మేట్స్ వివరాలు

## మూలాలు

వర్గం:బిగ్ బాస్ తెలుగు
వర్గం:బిగ్ బాస్
నిమ్మకాయల శ్రీరంగనాథ్

**నిమ్మకాయల శ్రీరంగనాథ్‌** (1942 జనవరి 7 - 2022 ఫిబ్రవరి 8) సీనియర్‌ జర్నలిస్టు, నీటిపారుదల రంగ నిపుణుడు. 

1942లో జనవరి 7న తూర్పుగోదావరి జిల్లా ఉప్పలగుప్తం మండలం మునిపల్లెలో నిమ్మకాయల శ్రీరంగనాథ్‌ జన్మించారు. అమలాపురంలోని శ్రీ కోనసీమ భానోజీ కామర్స్‌ కళాశాలలో డిగ్రీ చదివారు. ఉదయం, వార్త, ఆంధ్రప్రభ, సాక్షి, ఆంధ్రప్రదేశ్‌ టైమ్స్‌ తదితర తెలుగు, ఆంగ్ల పత్రికల్లో నాలుగు దశాబ్దాల పాటు పాత్రికేయ వృత్తిలో ఉన్నారు. కమ్యూనిస్ట్‌ నేత తరిమెల నాగిరెడ్డి ఆంగ్లంలో రాసిన ఇండియా మార్ట్‌గేజ్డ్‌ పుస్తకాన్ని తెలుగులో శ్రీరంగనాథ్‌ తాకట్టులో భారతదేశం పేరుతో అనువదించారు.

78 ఏళ్ల వయసులో శ్రీరంగనాథ్‌ హైదరాబాద్‌లోని ఓ ఆస్పత్రిలో అనారోగ్యంతో చికిత్స పొందుతూ 2022 ఫిబ్రవరి 8న మృతి చెందారు. ఆయనకు భార్య లక్ష్మీకాంతం, ఇద్దరు కూతుళ్లు, ఒక కుమారుడు.

## ఇవీ చదవండి

* పాత్రికేయులు

## మూలాలు


వర్గం:పాత్రికేయులు
వర్గం:1942 జననాలు
వర్గం:2022 మరణాలు
బాబీ సింహ

**బాబీ సింహ** భారతదేశానికి చెందిన సినిమా నటుడు. ఆయన 2013లో తమిళ సినిమా 'కదలిల్ సోదప్పువదు ఎప్పడి' సినిమా ద్వారా సినీరంగంలోకి అడుగు పెట్టి తెలుగు, మలయాళం, కన్నడ భాషా సినిమాల్లో నటించాడు.
## జననం, విద్యాభాస్యం
బాబీ సింహ హైదరాబాద్‌లోని మౌలాలీలో జన్మించాడు. ఆయన సొంతూరు విజయవాడ దగ్గర బందర్. సింహ తల్లితండ్రులు 1995లో కొడైకెనాల్‌కు వెళ్లిపోయారు. ఆయన నాలుగో తరగతి వరకు మౌలాలీలో ఆ తరువాత కృష్ణా జిల్లా మోపిదేవిలో ప్రియదర్శిని విద్యాలయంలో 10వ తరగతి వరకు పూర్తి చేసి, కోయంబత్తూరులో డిగ్రీ పూర్తి చేశాడు.
### నటించిన సినిమాలు

## టెలివిజన్\వెబ్ సిరీస్

## మూలాలు

వర్గం:1983 జననాలు
వర్గం:సినిమా నటులు
రేష్మి మీనన్

**రేష్మి మీనన్** భారతదేశానికి చెందిన సినిమా నటి. ఆమె 2002లో బాలనటిగా, 2010లో తమిళ సినిమా 'ఇనిధు ఇనిధు' సినిమా ద్వారా హీరోయిన్‌గా సినీరంగంలోకి అడుగుపెట్టింది.
## వ్యక్తిగత జీవితం
రేష్మి మీనన్ నటుడు బాబీ సింహ తో 8 నవంబర్ 2015న నిశ్చితార్థం చేసుకొని, 2016 ఏప్రిల్ 22న వివాహం చేసుకున్నారు. వారి కుమార్తె ముద్ర 2 మే 2017న జన్మించింది. 11 నవంబర్ 2019న తన రెండవ బిడ్డకు జన్మనిచ్చింది.

## నటించిన సినిమాలు

## మూలాలు

వర్గం:భారతీయ సినిమా నటీమణులు
ఈటీ

**ఈటీ** (ఆంగ్ల చిత్రం ఈటీ- ఎక్స్ట్రా టెరిస్ట్రియల్  కాదు ) 2022లో విడుదలైన యాక్షన్ సెంటిమెంట్ డ్రామా సినిమా. సన్ పిక్చర్స్ బ్యానర్‌పై తమిళంలో  ‘ఎతర్కుమ్ తునింధవం’  పేరుతో నిర్మించిన ఈ సినిమాను ఈటీ పేరుతొ తెలుగులో విడుదల కానుంది. సూర్య, ప్రియాంకా అరుళ్ మోహన్, వినయ్ రాయ్, సత్యరాజ్ ప్రధాన పాత్రల్లో నటించిన ఈ సినిమా  తెలుగు టీజర్‌ను 2022 ఫిబ్రవరి 18న విడుదల చేసి, తమిళంతో పాటు తెలుగు, హిందీ, కన్నడ, మలయాళం భాషల్లో ఈ సినిమాను 2022 మార్చి 10న విడుదలైంది. 
## కథ
కృష్ణమోహన్ (సూర్య) చిన్నప్పుడే తన చెల్లెలిని కోల్పోతాడు. అప్పటినుండి ప్రతీ ఒక్క అమ్మాయిని తన చెల్లిలిగా భావించి వారిని కాపాడుతూ ఉంటాడు. అదే సమయంలో తన ఊరిలో చాలామంది అమ్మాయిలు ఆత్మహత్య చేసుకొని చనిపోతూ ఉంటారు. అసలు వీరందరు ఎందుకు ఇలా చనిపోతున్నారు ? ఆ ఊర్లో అమ్మాయిల విష‌యంలో ఏం జ‌రుగుతుంది? అమ్మాయిల మరణాలతో కామేష్ (విన‌య్ రాయ్‌)కి ఏమి సంబంధం? ఈ మిస్టరీని కృష్ణమోహన్ ఎలా చేధించాడు?  అనేదే మిగతా సినిమా కథ.  
## నటీనటులు

*సూర్య
*ప్రియాంకా అరుళ్ మోహన్
*వినయ్ రాయ్
*సత్యరాజ్
*విజి చంద్రశేఖర్
*రాజకిరణ్ 
*శరణ్య పొన్వన్నన్
*సూరి  
*సీబీ భువనచంద్రన్ 
*దేవదర్శిని
*ఎం.ఎస్. భాస్కర్  
*జయప్రకాశ్  
*సాయి దీనా
*ఇళవరసు 
*సుబ్బు పంచు 
*శరణ్ శక్తి
*రెడిన్ కింగ్స్లీ 
*టైగర్ తంగదురై  
*మధుసూదన్ రావు  
*దివ్య దురైసామి

## సాంకేతిక నిపుణులు
*బ్యానర్:  సన్ పిక్చర్స్
*నిర్మాత:  కళానిధి మారన్
*కథ, స్క్రీన్‌ప్లే, దర్శకత్వం:   పాండిరాజ్
*సంగీతం: డి. ఇమ్మాన్
*సినిమాటోగ్రఫీ: ఆర్. రత్నవేలు  
*ఎడిటర్: రూబెన్

## మూలాలు

వర్గం:2022 తెలుగు సినిమాలు
పొనిస్సెరిల్ సోమసుందరన్

**పొనిస్సెరిల్ సోమసుందరన్** (జననం 28 జూన్ 1939) భారతీయ సంతతికి చెందిన యుఎస్ ఖనిజ ఇంజనీర్ , న్యూయార్క్ లోని కొలంబియా విశ్వవిద్యాలయంలో   లావోన్ డుడ్లేసన్ క్రుంబ్ ప్రొఫెసర్. 

2010లో భారత ప్రభుత్వం సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ రంగాలకు చేసిన కృషికి గాను నాలుగో అత్యున్నత పౌర పురస్కారమైన పద్మశ్రీ పురస్కారాన్ని ఆయనకు సత్కరించింది. 

## జీవిత చరిత్ర
పొనిస్సెరిల్ సోమసుందరన్ భారతదేశంలోని కేరళకు చెందినవాడు,1958లో కేరళ విశ్వవిద్యాలయం నుండి గ్రాడ్యుయేట్ స్టడీస్ (బిఎస్ సి) చేశాడు.  బెంగళూరులోని ఇండియన్ ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్స్ లో చేరి 1961లో బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఇంజనీరింగ్ (బీఈ) డిగ్రీని పూర్తి చేశాడు.  అతను 1962 లో ఎంఎస్ ఉత్తీర్ణుడయ్యాడు,1964 లో బెర్క్లీలోని కాలిఫోర్నియా విశ్వవిద్యాలయం నుండి డాక్టరల్ డిగ్రీ (పిహెచ్ డి) పొందాడు.  

సోమసుందరన్ 1958లో భారతదేశంలోని పూణేలోని నేషనల్ కెమికల్ లేబొరేటరీలో సీనియర్ లేబొరేటరీ అసిస్టెంట్ గా  తన కెరీర్ ను ప్రారంభించాడు. అమెరికాకు వలస వచ్చిన తరువాత, అతను బెర్క్లీలోని కాలిఫోర్నియా విశ్వవిద్యాలయం అధ్యాపకుడిగా 1961లో రీసెర్చ్ కమ్ టీచింగ్ అసిస్టెంట్ గా చేరాడు. అతను ఇల్లినాయిస్ కు ఇంటర్నేషనల్ మినరల్స్ అండ్ కెమికల్స్ కార్పొరేషన్, లిబర్టీవిల్లేలో రీసెర్చ్ ఇంజనీర్ గా పనిచేశాడు. 

1988లో సోమసుందరన్ ఖనిజాలు, లోహాలు, ఖనిజ ఇంజనీరింగ్ విభాగం కింద హెన్రీ క్రుంబ్ స్కూల్ ఆఫ్ మైన్స్ ఛైర్మన్ గా నియమించబడ్డాడు,1997 వరకు ఈ పదవిని నిర్వహించాడు. అతను నేషనల్ సైన్స్ ఫౌండేషన్  ప్రస్తుత డైరెక్టర్.

సోమసుందరన్ ప్లానింగ్ బోర్డు సభ్యుడిగా ఉన్నారు, పియర్మాంట్ బోర్డ్ ఆఫ్ అప్పీల్స్ లో సభ్యుడు.  నేషనల్ రీసెర్చ్ కౌన్సిల్, నేషనల్ సైన్స్ ఫౌండేషన్ అడ్వైజరీ కమిటీలలో కూడా సభ్యుడిగా ఉన్నాడు. 1993 నుండి 1995 వరకు బోర్డ్ ఆఫ్ ది ఇంజనీరింగ్ ఫౌండేషన్ మాజీ ఛైర్మన్ అయిన ఆయన యునైటెడ్ ఇంజనీరింగ్ ఫౌండేషన్ బోర్డులో పనిచేస్తున్నారు. 

## అవార్డులు, గుర్తింపులు

* ఆంటోయిన్ ఎం.గౌడిన్ అవార్డు
* రాబర్ట్ హెచ్. రిచర్డ్స్ అవార్డు
* ఆర్థర్ ఎఫ్. టాగార్ట్ అవార్డు
* ఎల్లిస్ ఐలాండ్ మెడల్ ఆఫ్ హానర్ (1990)
* న్యూజెర్సీ సెనేట్-సెనేట్ లీడర్ షిప్ సైటేషన్ (1991) 
* పద్మశ్రీ పురస్కారం (2010)

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1939 జననాలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీతలు
వినయ్ రాయ్

**వినయ్ రాయ్** భారతదేశానికి చెందిన సినిమా నటుడు. ఆయన 2007లో తమిళంలో 'ఉన్నలె  ఉన్నలె ' \ తెలుగులో నీవల్లే నీవల్లే సినిమా ద్వారా సినీరంగంలోకి అడుగుపెట్టాడు.

## నటించిన సినిమాలు

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*
ప్రేమతో మీ కార్తీక్

**ప్రేమతో మీ కార్తీక్‌** 2017లో విడుదలైన తెలుగు సినిమా. గీతా మన్నం సమర్పణలో రమణశ్రీ ఆర్ట్స్‌ బ్యానర్‌పై రమణశ్రీ గుమ్మకొండ, రవీందర్‌ గుమ్మకొండ నిర్మించిన ఈ సినిమాకు రిషి దర్శకత్వం వహించాడు. కార్తీకేయ, సిమ్రత్‌ కౌర్‌, మురళీశర్మ, గొల్లపూడి మారుతీరావు ప్రధాన పాత్రల్లో నటించిన ఈ సినిమా 2017 నవంబర్ 17న విడుదలైంది.
## నటీనటులు

*కార్తీకేయ
*సిమ్రత్ కౌర్
*మురళీశర్మ
*గొల్లపూడి మారుతీరావు
*ప్రియ
*ప్రగతి
*పృథ్వీరాజ్ 
*ఝాన్సీ
*దువ్వాసి మోహన్
*కారుమంచి రఘు
*సుమిత్ర
*సత్యకృష్ణ 
*రాధాకృష్ణ చావా
* శత్రు
*మధునందన్
*ఫణి
*నర్సింహరాజు
*కోటేశ్వరరావు
*జయవాణి
*రాఘవ

## సాంకేతిక నిపుణులు
*బ్యానర్: రమణశ్రీ ఆర్ట్స్‌ 
*నిర్మాతలు: రమణశ్రీ గుమ్మకొండ, రవీందర్‌ గుమ్మకొండ  
*కథ, స్క్రీన్‌ప్లే, దర్శకత్వం:  రిషి
*సంగీతం: షాన్ రెహమాన్
*సినిమాటోగ్రఫీ:   ఉమ్మడిసింగు సాయిప్రసాద్
*ఎడిటింగ్‌: మధు
*పాటలు: శ్రీమణి
*ఆర్ట్: హ‌రివ‌ర్మ‌
*మేకప్: నాగు తాడల
* కాస్ట్యూమ్స్: నాగు

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* 

వర్గం:2017 తెలుగు సినిమాలు
సంగమేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకం

**సంగమేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకం**, తెలంగాణ రాష్ట్రం, సంగారెడ్డి జిల్లా, జహీరాబాద్ మండలం ప్రాంతంలో నిర్మించబడుతున్న నీటిపారుదల పథకం. సింగూరు జలాశయం కుడివైపు నుంచి 12 టీఎంసీల నీటిని ఎత్తిపోసి  సంగారెడ్డి, జహీరాబాద్‌, అందోల్‌ నియోజకవర్గాలలోని 2.19 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందించేందుకు ఈ ఎత్తిపోతల పథకం నిర్మించబడుతోంది. 330 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న కాళేశ్వరం ప్రాజెక్టు నుండి నీటిని ఇక్కడికి తరలించనున్నారు. 

## ప్రారంభం
2022, ఫిబ్రవరి 21న నారాయణఖేడ్‌లో ఈ సంగమేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకానికి (బసవేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకానికి కూడా) ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ శంకుస్థాపన చేశాడు. ఈ కార్యక్రమంలో ఆర్థిక - వైద్యారోగ్య శాఖామంత్రి తన్నీరు హరీష్ రావు, ఎంపీలు బీబీ పాటిల్, కొత్త ప్రభాకర్ రెడ్డి, ఎమ్మెల్యేలు మహారెడ్డి భూపాల్‌ రెడ్డి, కె.మాణిక్‌రావు, చంటి క్రాంతికిరణ్, పద్మా దేవేందర్ రెడ్డి, గూడెం మహిపాల్ రెడ్డి, చిలుముల మదన్ రెడ్డి, ఎమ్మెల్సీలు శేరి సుభాష్ రెడ్డి, పి.వెంక‌ట్రామి రెడ్డి, శ్రీ ఫరూక్ హుస్సేన్, ఇతర ప్రజాప్రతినిధులు, అధికారులు పాల్గొన్నారు.

## పథకం వివరాలు
మల్లన్నసాగర్ జలాశయం నుంచి గోదావరి నీటిని సింగూరుకు తీసుకువచ్చి, అక్కడి బ్యాక్‌ వాటర్‌ నుంచి సంగమేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకం ద్వారా గోదావరి జలాలను ఎత్తిపోస్తారు. సంగారెడ్డి జిల్లా, మునిపల్లి మండలం, ఎల్లాపూర్‌ నుంచి మొదట నీటిని ఎత్తిపోసి కాల్వల ద్వారా జహీరాబాద్‌, అందోల్‌, సంగారెడ్డి నియోజకవర్గాల్లోని 11 మండలాలకు చెందిన 231 గ్రామాలోని 2.19 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందిస్తారు. ఈ పథక నిర్మాణంలో భాగంగా 147 మీటర్ల ఎత్తులో మూడు లిఫ్టులు, మూడు పంప్‌హౌస్‌లు ఏర్పాటు చేయడంతోపాటు 215 కిలోమీటర్ల మేర ఆరు కాల్వలను (రాయికోడ్‌ కెనాల్‌ (56.85 కిలోమీటర్లు), మునిపల్లి కెనాల్‌ (11.40 కిలోమీటర్లు), కంది కెనాల్‌ (44.85 కిలోమీటర్లు), జహీరాబాద్‌ కెనాల్‌(30.95 కిలోమీటర్లు), గోవిందాపూర్‌ కెనాల్‌ (19.15 కిలోమీటర్లు), హద్నూర్‌ కెనాల్‌ (51.80 కిలోమీటర్లు)) నిర్మించనున్నారు. మేఘా ఇంజినీరింగ్‌ అండ్‌ ఇన్‌ఫ్ట్రాస్ట్రక్చర్‌ లిమిటెడ్‌ ఆధ్వర్యంతో నిర్మితమవుతున్న ఈ ఎత్తిపోతల పథక నిర్మాణానికి 6,293 ఎకరాల భూసేకరణ అవసరం అవుతుందని, రూ. 2,653 కోట్లు ఖర్చవుందని, 140 మెగావాట్లు విద్యుత్తు వినియోగమవుతుందని అంచనా వేయబడింది.

**ఆయకట్టు వివరాలు:**
* జహీరాబాద్‌ నియోజకవర్గంలోని ఐదు మండలాల పరిధిలో 115 గ్రామాల్లోని 1,03,259 ఎకరాలు
* ఆందోల్‌ నియోజకవర్గంలోని రెండు మండలాల పరిధిలో 66 గ్రామాల్లోని 65,816 ఎకరాలు
* సంగారెడ్డి నియోజకవర్గంలోని నాలుగు మండలాల పరిధిలో 50 గ్రామాల్లోని 49,925 ఎకరాలు

## మూలాలు

వర్గం:తెలంగాణ జలాశయాలు
వర్గం:తెలంగాణ ఎత్తిపోతల పథకాలు
వర్గం:నీటి వనరులు
వర్గం:తెలంగాణ ప్రాజెక్టులు
వర్గం:తెలంగాణ ప్రభుత్వ నిర్మాణాలు
అశోక్ ధామ్ మందిర్

**అశోక్‌ధామ్ మందిర్‌**ను **ఇంద్రదమ్నేశ్వర్ మహాదేవ్ మందిర్** అని కూడా పిలుస్తారు. ఇది బీహార్‌లోని లఖిసరాయ్ జిల్లాలో అశోక్ ధామ్ రాజౌన చౌక్ లో ఉంది. ఇది శివునికి అంకితం చేయబడిన ఇంద్రదమ్నేశ్వర్ మహాదేవ్ మందిర్‌ను కలిగి ఉన్న ఆలయ సముదాయం, ఈ సముదాయంలో పార్వతి, నంది, దుర్గాదేవిలకు అంకితం చేయబడిన మరో మూడు దేవాలయాలు కూడా ఉన్నాయి.
## చరిత్ర
8వ శతాబ్దం నుండి ఈ ప్రదేశం పూజా కేంద్రంగా ఉందని చెప్పబడింది.  పాల సామ్రాజ్యం 6వ చక్రవర్తి నారాయణ్ పాల్ 8వ శతాబ్దంలో శివలింగం సాధారణ పూజలను ప్రారంభించాడు. 12వ శతాబ్దంలో ఇంద్రద్యుమ్న రాజు ఈ ప్రదేశంలో ఆలయాన్ని నిర్మించాడు. ఆలయం కూల్చివేయబడి చాలా సంవత్సరాలుగా భూమిపై అవశేషాలు లేవని చెబుతారు.

7 ఏప్రిల్ 1977న, అశోక్, గజానంద్ అనే ఇద్దరు వ్యక్తులు సాంప్రదాయ గిల్లీ-దండ ఆట ఆడుతున్నప్పుడు నేల కింద ఉన్న శివలింగాన్ని కనుగొన్నారు. 1993 ఫిబ్రవరి 11న జగన్నాథపురి శంకరాచార్య ఆలయ సముదాయం పునర్నిర్మాణాన్ని ప్రారంభించారు. ప్రస్తుత ఆలయ సముదాయ భవనం 15 నవంబర్ 2002న శ్రీ ఇంద్రదమ్నేశ్వర్ మహాదేవ్ మందిర్ ట్రస్ట్ ఆధ్వర్యంలో ప్రారంభమైంది.
## మహా శివరాత్రి
ప్రతి సంవత్సరం మహా శివరాత్రి రోజున భారతదేశంలోని వివిధ ప్రాంతాల నుండి లక్షలాది మంది యాత్రికులు ఈ పుణ్యక్షేత్రాన్ని సందర్శిస్తారు. దేవతకి గంగానది పవిత్ర జలాన్ని సమర్పిస్తారు. ఇక్కడ బస చేయడానికి ధర్మశాల (గెస్ట్‌హౌస్) నిర్మించబడింది, ఇక్కడ సుదూర ప్రయాణం చేసి వచ్చిన యాత్రికులు బస చేస్తారు.
## చిత్రాలు

File:Lord Vishnu Ashok Dham.jpg|విష్ణువు, అశోక్‌ధామ్ (జూన్ 2018లో ఒక చిన్న త్రవ్వకం పనిలో చెరువులో కనుగొనబడింది)
File:Ashok dham, Mahashivratri celebration .jpg|మహాశివరాత్రి వేడుక, అశోకధామ్
File:Lord Shiva, Ashokdham .jpg|శివుడు, అశోక్ ధామ్

## మూలాలు


వర్గం:దేవాలయాలు
వర్గం:బీహార్
ఉట్నూరు రెవెన్యూ డివిజను

**ఉట్నూరు రెవెన్యూ డివిజను**, తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఆదిలాబాదు జిల్లాలోని ఒక పరిపాలనా విభాగం. ఆదిలాబాదు జిల్లాలోవున్న రెండు రెవెన్యూ డివిజన్లలో ఇది ఒకటి. ఈ డివిజను పరిపాలనలో 4 మండలాలు ఉన్నాయి. ఈ డివిజను ప్రధాన కార్యాలయం ఉట్నూరులో ఉంది. 2016, అక్టోబరు 11న రాష్ట్రంలోని జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణ ఆధారంగా రెవెన్యూ డివిజను పరిధి సవరించబడింది. ఈ రెవెన్యూ డివిజను ఆదిలాబాదు లోక్‌సభ నియోజకవర్గం, ఖానాపూర్ శాసనసభ నియోజకవర్గాల పరిధిలో భాగంగా ఉంది.

## వివరాలు
ఐఏఎస్ క్యాడర్‌లో సబ్ కలెక్టర్ లేదా డిప్యూటి కలెక్టర్ హోదాలో ఉన్న రెవెన్యూ డివిజనల్ అధికారి ఈ రెవెన్యూ విభాగానికి ఆఫీసర్ గా ఉంటాడు. తహశీల్దార్ కేడర్‌లోని అడ్మినిస్ట్రేటివ్ ఆఫీసర్ పరిపాలనలో సహాయం చేస్తాడు. కలెక్టరేట్‌, మండల రెవెన్యూ విభాగాల మధ్య అనుసంధానంగా ఈ డివిజను పరిపాలనా వ్యవహారాలలో పనిచేస్తుంటుంది.

## గణాంకాలు
ఈ డివిజను పరిధిలో మొత్తం 2,02,607 జనాభా ఉంది.

## పరిపాలన
ఉట్నూరు డివిజనులోని మండలాలు:

## ఇవికూడా చూడండి
* తెలంగాణలోని రెవెన్యూ డివిజన్లు జాబితా
* తెలంగాణలోని మండలాల జాబితా

## మూలాలు

వర్గం:ఆదిలాబాదు జిల్లా
వర్గం:ఆదిలాబాదు జిల్లా రెవెన్యూ డివిజన్లు
సిమ్రత్ కౌర్

**సిమ్రత్‌ కౌర్‌** భారతదేశానికి చెందిన సినిమా నటి. ఆమె 2017లో తెలుగు సినిమా ప్రేమతో మీ కార్తీక్ సినిమా ద్వారా హీరోయిన్‌గా సినీరంగంలోకి అడుగుపెట్టింది.
## జననం, విద్యాభాస్యం
సిమ్రత్‌ కౌర్‌ 1997 జూలై 16న పంజాబ్ రాష్ట్రంలో జన్మించింది. ఆమె బీఎస్సీ కంప్యూటర్ సైన్స్ పూర్తి చేసింది.

## నటించిన సినిమాలు

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* 
* 
వర్గం:భారతీయ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:1997 జననాలు
బెలారస్ భాష

**బెలారస్ భాష** (беларуская мова) అనేది బెలారస్ ప్రజల భాష, బెలారస్, విదేశాలలో, ప్రధానంగా రష్యా, ఉక్రెయిన్, పోలాండ్‌లలో ఉపయోగించబడుతుంది . బెలారస్‌లో సోవియట్ యూనియన్ నుండి స్వాతంత్ర్యం పొందే ముందు ఈ, భాష (జాతి, దేశ పేర్ల ప్రకారం) " **బేలోరియన్** " లేదా " **బెలారసియన్** "గా పిలువబడేది.1917 లో రష్యన్ విప్లవం తర్వాత భాషను ప్రామాణీకరించడానికి, క్రోడీకరించడానికి మొదటి ప్రయత్నం జరిగింది . తూర్పు స్లావిక్ భాషలలో ఒకటిగా, బెలారసియన్ సమూహంలోని ఇతర భషలతో అనేక వ్యాకరణ, భాషా శబ్ద లక్షణాలను పంచుకుంటుంది.బెలారసియన్ భాష ఇండో-యూరోపియన్ ఈస్ట్-స్లావిక్ భాష, ఇది ఉక్రేనియన్, పోలిష్, రష్యన్ భాషలతో చాలా భాషా సారూప్యతను కలిగి ఉంది. కొన్ని పరిశోధనల ప్రకారం, 80% మౌఖిక బెలారసియన్ ఉక్రేనియన్‌ను పోలి ఉంటుంది, 80% ఆధునిక లిఖిత భాష రష్యన్‌తో సమానంగా ఉంటుంది, ఇది బెలారస్ దేశం యొక్క రెండు అధికారిక భాషలలో ఒకటి . ఇది స్లావిక్ కుటుంబానికి చెందిన తూర్పు స్లావిక్ శాఖకు చెందిన భాష. 1999 మొదటి బెలారస్ సెన్సస్‌లో, బెలారసియన్ భాషను దాదాపు 3,686,000 మంది బెలారసియన్ పౌరులు (జనాభాలో 36.7%) "ఇంట్లో మాట్లాడే భాష"గా ప్రకటించారు.  దాదాపు 6,984,000 (85.6%) మంది బెలారసియన్లు దీనిని తమ "మాతృభాష"గా ప్రకటించారు.ఇది సుదీర్ఘమైన, సంక్లిష్టమైన చరిత్రను కలిగి ఉంది, అయినప్పటికీ, కేవలం 26% మంది మాత్రమే దీనిని రోజువారీ జీవితంలో ఉపయోగిస్తున్నారు, ప్రామాణికమైన బెలారసియన్ వ్యాకరణం దాని ఆధునిక రూపంలో 1985, 2008లో చిన్న సవరణలతో 1959లో ఆమోదించబడింది.

## వర్ణమాల
బెలారసియన్ వర్ణమాల అనేది సిరిలిక్ స్క్రిప్ట్ యొక్క రూపాంతరం, ఇది మొదట పాత చర్చి స్లావోనిక్ భాషకు వర్ణమాలగా ఉపయోగించబడింది. ఆధునిక బెలారసియన్ రూపం 1918లో నిర్వచించబడింది, ముప్పై రెండు అక్షరాలను కలిగి ఉంటుంది. దీనికి ముందు, బెలారసియన్ లాటిన్ వర్ణమాల (Łacinka / Лацинка), బెలారసియన్ అరబిక్ వర్ణమాల ( లిప్కా టాటర్స్ ద్వారా ), హీబ్రూ వర్ణమాల ( బెలారసియన్ యూదులచే ) కూడా వ్రాయబడింది. దీనికి గ్లాగోలిటిక్ లిపి 11వ లేదా 12వ శతాబ్దం వరకు అప్పుడప్పుడు ఉపయోగించబడింది.బెలారసియన్ లాటిన్ వర్ణమాల చాలా అరుదుగా ఉపయోగించబడుతుంది.

## మూలాలు


వర్గం:భాషలు
వర్గం:భాషా కుటుంబాలు
వర్గం:బెలారస్
నండూరి సాంబశివరావు

**నండూరి సాంబశివరావు** 1984 బ్యాచ్‌కు చెందిన ఐపీఎస్‌ అధికారి. ఆయన 2016 జులై 23 నుండి 2017 డిసెంబర్ 31 వరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర డైరెక్టర్‌ జనరల్‌ అఫ్ పోలీస్ (డీజీపీ)గా విధులు నిర్వహించాడు.
## జననం, విద్యాభాస్యం
నండూరి సాంబశివరావు 1957 డిసెంబర్ 13న ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం, ప్రకాశం జిల్లా, ఒంగోలులోని మిరియాలపాలెంలో రామకోటయ్య, సూరమ్మ దంపతులకు జన్మించాడు. ఆయన పీవీఆర్ ఉన్నత పాఠశాలలో ఉన్నత విద్యాభాస్యం పూర్తి చేసి,  సీఎస్‌ఆర్ శర్మా కాలేజీలో ఇంటర్‌మీడియట్ (ఎంపీసీ), అనంతరం ఆంధ్రా యూనివర్శిటీలో మెకానికల్-మెరైన్ ఇంజినీరింగ్‌, 1981లో ఐఐటీ కాన్పూర్‌లో మాస్టర్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (మెకానికల్ ఇంజనీరింగ్)ను పూర్తి చేశాడు.
## నిర్వహించిన భాద్యతలు
నండూరి సాంబశివరావు 1984లో ఐపీఎస్ హోదాలో పోలీసు డిపార్టుమెంట్‌లో చేరాడు.

## మూలాలు

వర్గం:ఐ.పి.ఎస్.ఆఫీసర్లు
వర్గం:1957 జననాలు
వర్గం:ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం పూర్వ విద్యార్థులు
ఆర్.పి.ఠాకూర్

**రామ్‌ ప్రవేశ్‌ ఠాకూర్‌** 1986 బ్యాచ్‌కు చెందిన ఐపీఎస్‌ అధికారి. ఆయన 2018 జులై 1 నుండి 2019 జూన్ 1 వరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర డైరెక్టర్‌ జనరల్‌ అఫ్ పోలీస్ (డీజీపీ)గా విధులు నిర్వహించాడు. 

ఆర్‌.పి ఠాకూర్‌ ఢిల్లీలో ఏపీ ప్రభుత్వ సలహాదారుగా నియమిస్తూ 2025 ఫిబ్రవరి 1న  రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఉత్తర్వుల్లో జారీ చేసింది.
## జననం, విద్యాభాస్యం
రామ్‌ప్రవేశ్ ఠాకూర్.1961 జూలై 01న బీహార్ రాష్ట్రం, పాట్నాలో జన్మించాడు. ఆయన ఐఐటీ కాన్పూర్‌లో సివిల్ ఇంజినీరింగ్ విభాగంలో బ్యాచిలర్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ పూర్తి చేశాడు.

## వృత్తి జీవితం
ఆర్.పి.ఠాకూర్ 1986 డిసెంబర్ 15న ఐపీఎస్ అధికారిగా భాద్యతలు చేపట్టి ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో హైదరాబాద్‌లోని జాతీయ పోలీసు అకాడమీలో అదనపు ఎస్పీగా బాధ్యతలు చేపట్టి అనంతరం గుంటూరు, వరంగల్‌ జిల్లాల్లో ఏఎస్పీగా, పశ్చిమగోదావరి, కడప, కృష్ణా, వరంగల్‌ జిల్లాల ఎస్పీగా, జోనల్‌ హైదరాబాద్‌ డీసీపీగా, అనంతపురం, చిత్తూరు రేంజ్‌ డీఐజీగా బాధ్యతలు నిర్వహించాడు. ఆయన పాట్నాలోని ఈస్ట్రన్ జోన్ హెడ్ క్వాటర్స్(సీఐఎస్ఎఫ్) డీఐజీగా బాధ్యతలు నిర్వహించి అనంతరం పదోన్నతిపై హైదరాబాద్‌లోని డ్రగ్స్‌ అండ్‌ కాపీ రైట్స్‌ డీజీగా బాధ్యతలు చేపట్టాడు.

ఆర్.పి.ఠాకూర్ ఐజీగా పదోన్నతి పొంది ఏడీజీగా హైదరాబాద్‌లో డ్రగ్స్ అండ్ కాపీ రైట్స్ డీజీగా, ఏడీజీగా కంట్రోలర్ ఆఫ్ లీగల్ మెట్రాలజీ అధిపతిగా భాద్యతలు నిర్వహించి అనంతరం రాష్ట్ర విభజన అనంతరం ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో విజిలెన్స్‌ అండ్‌ ఎన్‌ఫోర్స్‌మెంట్‌ డీజీ, శాంతిభద్రతలు(లా అండ్‌ ఆర్డర్‌)ఏడీజీగా, అనంతపురం, చిత్తూరు డీఐజీగా, 2016 నవంబర్‌ 19 నుంచి ఏపీ అవినీతి నిరోధక శాఖ డీజీగా బాధ్యతలు చేపట్టి,  తరువాత 2018 జులై 1న ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర డైరెక్టర్‌ జనరల్‌ అఫ్ పోలీస్ (డీజీపీ)గా నియమితుడై 2019 జూన్ 1 వరకు భాద్యతలు నిర్వహించాడు.

ఆర్.పి.ఠాకూర్ అనంతరం ప్రింటింగ్‌, స్టేషనరీ కమిషనర్‌గా, తరువాత ఏపీఎస్ ఆర్టీసీ ఎండీగా నియమితుడయ్యాడు.

## పురస్కారాలు
ఆర్.పి.ఠాకూర్ 2003లో ఇండియన్ పోలీసు మెడల్, 2004లో ఏఎస్ఎస్పీ మెడల్,  2011లో పోలీసు శాఖలో విశిష్ట సేవలకు గుర్తింపుగా భారత రాష్ట్రపతి చేతుల మీదుగా మెడల్ అందుకున్నాడు.
## మూలాలు

వర్గం:ఐ.పి.ఎస్.ఆఫీసర్లు
వర్గం:1961 జననాలు
కొన్యాక్ భాష

కొన్యాక్ అనేది ఈశాన్య భారతదేశంలోని నాగాలాండ్‌లోని కొన్యాక్ ప్రజలు మాట్లాడే  సినో-టిబెటన్ భాష . భారతదేశంలో 2001 జనాభా లెక్కల ప్రకారం, దాదాపు 2,50,000 మంది స్థానిక భాష మాట్లాడేవారు ఉన్నారు.

## మాండలికాలు
కొన్యాక్ భాష ప్రామాణిక మాండలికాన్ని టేబుల్‌ంగ్ అని పిలుస్తారు, ఈ భాష విస్తృతంగా ఉపయోగించే మాండలికాలను కలిగి ఉంది. అవి:

## ఫోనాలజీ
కొన్యాక్‌లో మూడు లెక్సికల్లీ కాంట్రాస్టివ్ కాంటౌర్ టోన్‌లు ఉన్నాయి - పెరుగుతున్న (తీవ్రమైన యాసతో వ్రాతపూర్వకంగా గుర్తించబడింది - á), పడిపోవడం (గ్రేవ్ యాసతో గుర్తించబడింది - à) లెవెల్ (గుర్తించబడనిది).

### అచ్చులు

అచ్చులు /a/ , /o/ , /u/ ఉజ్జాయింపుల ముందు పొడవుగా ఉంటాయి . /ə/ చివరికి ఉండవు.

### హల్లులు

ఆపివేయబడిన /p/, /k/ కాంట్రాస్ట్ / pʰ /, /kʰ / . /p/ /c/ మార్ఫిమ్ హద్దుల్లో అంతర్వాచకంగా వాయిస్ అవుతాయి . పెరుగుతున్న టోన్‌తో అచ్చు ముందు ఉంటే డెంటల్ /t/ అల్వియోలార్‌గా గుర్తించబడుతుంది . ఉజ్జాయింపులు /w/,  /j/ అచ్చుల తర్వాత లాక్సర్, చిన్నవిగా ఉచ్ఛరిస్తారు ; /w/ అధిక అచ్చుల ముందు మొదట్లో టెన్సర్ అవుతుంది. మార్ఫిమ్-ఇనీషియల్ లేదా ఇంటర్‌వోకలిక్ అయితే, /j/ వినిపించే రాపిడితో ఉచ్ఛరిస్తారు.  /pʰ/ , /kʰ/ , /c/ , /ɲ/ , /s/ , /h/, /l/ స్వరూపం -చివరికి జరగదు, అయితే /ʔ/ మార్ఫిమ్-ప్రారంభంలో కనిపించదు. మార్ఫిమ్-ప్రారంభ /kp/, /kʰl/ మినహా , హల్లు సమూహాలు మధ్యస్థంగా మాత్రమే ఉంటాయి.

## మరింత చదవడానికి
*
*
*
*
*
## మూలాలు


వర్గం:భారతీయ భాషలు
వర్గం:భారతదేశంలో అంతరించిపోతున్న భాషలు
వియత్నామీస్ భాష

**వియత్నామీస్** వియత్నాం దేశ అధికారిక భాష. వియత్నాం ఫ్రెంచ్ కాలనీగా ఉన్నప్పుడు, దానిని అనామక అని పిలిచేవారు. దీనిని  వియత్నాంలో 86% ప్రజలు మాట్లాడతారు, ఇది వియత్నామీస్ (కిన్) ప్రజల మాతృభాష, వియత్నామీస్ మాట్లాడేవారు ప్రపంచవ్యాప్తంగా తూర్పు, ఆగ్నేయాసియా, ఉత్తర అమెరికా, ఆస్ట్రేలియా, పశ్చిమ ఐరోపాలో ఉన్నారు. చెక్ రిపబ్లిక్‌లో వియత్నామీస్ అధికారికంగా మైనారిటీ భాషగా గుర్తించబడింది. యుఎస్ఏలో దాదాపు 3 మిలియన్ల మంది వియత్నామీస్ మాట్లాడేవారు నివసిస్తున్నారు. ఇది ఆస్ట్రో-ఏషియాటిక్ కుటుంబానికి చెందిన భాష. వియత్నామీస్ భాష మొత్తం చైనీస్ భాష నుండి వచ్చింది . ఇది లాటిన్‌లాగా యూరోపియన్ భాషల మాదిరిగానే ఉంటుంది, పదాలు గ్రీకు భాష నుండి స్వీకరించబడ్డాయి. వియత్నామీస్ భాష మొదట చైనీస్ వర్ణమాలలో వ్రాయబడింది(చైనీస్ లిపిలో) కానీ ఇప్పుడు వియత్నామీస్ రచనా విధానంలో లాటిన్ వర్ణమాలకు అనుగుణంగా ఉంటుంది.
## వర్గీకరణ
thumb|జాన్ క్రాఫర్డ్ రచించిన థాయ్ వియత్నామీస్ కాంబోజన్స్ చంపా మోన్ లావో పాలి పదజాలం హెచ్ కోల్‌బర్న్ లండన్ ద్వారా ప్రచురించబడింది
దాదాపు 150 సంవత్సరాల క్రితం వియత్నామీస్‌ ఆస్ట్రోఏషియాటిక్ భాషా కుటుంబానికి చెందిన మోన్-ఖ్మెర్ శాఖకు చెందినదిగా వర్గీకరించబడింది. ఇందులో కంబోడియాలో మాట్లాడే ఖైమర్ భాష, అలాగే వివిధ చిన్న ప్రాంతీయ భాషలు, తూర్పు భారతదేశంలో మాట్లాడే ముండా, ఖాసీ భాషలు ఉన్నాయి. ముయోంగ్ ఇతర మోన్-ఖ్మెర్ భాషల కంటే వియత్నామీస్‌తో చాలా దగ్గరి సంబంధం కలిగి ఉన్నట్లు కనుగొనబడింది. "వియెటిక్" అనే పదాన్నిమొదటగా హేస్ (1992) ప్రతిపాదించాడు, జెరార్డ్ డిఫ్లోత్, ఉపవర్గీకరణపై కొంచెం భిన్నమైన ప్రతిపాదనతో ఉపయోగించాడు. ఇందులో "వియట్-ముయాంగ్" అనే పదం వియత్నామీస్ మాండలికాలు, ముయోంగ్‌లతో కూడిన సమూహాన్ని సూచిస్తుంది.
## చరిత్ర
thumb|వియాత్నం భాష
వియత్నామీస్ వియటిక్ ప్రజలు మాట్లాడే వియటిక్ శాఖ సమూహాలకు చెందిన భాష. వియత్నామీస్  ప్రధానంగా చైనీయులచే ప్రభావితమైంది, 2వ శతాబ్దంలో రాజకీయంగా ఆధిపత్యం చెలాయించింది. 10వ శతాబ్దంలో వియత్నాం స్వాతంత్రం  పొందిన తరువాత, పాలక వర్గం సాంప్రదాయ చైనీస్‌ని సాహిత్య అధికారిక మాధ్యమంగా స్వీకరించింది. చైనీస్ ఆధిపత్యంతో చైనీస్ పదజాలం, వ్యాకరణ ప్రభావం సమూలంగా తీసుకోబడింది. అన్ని రంగాలలోని వియత్నామీస్ నిఘంటువు ఒక భాగం సైనో-వియత్నామీస్ పదాలను కలిగి ఉంటుంది. అవి  వియత్నామీస్ నిఘంటువులో దాదాపు మూడింట ఒక వంతు, అధికారిక గ్రంథాలలో ఉపయోగించే పదజాలంలో 60% వరకు ఉంటాయి. 19వ శతాబ్దం చివరలో ఫ్రాన్స్ వియత్నాంపై దండెత్తినప్పుడు, ఫ్రెంచ్ క్రమంగా అధికారిక భాషగా చైనీస్ స్థానంలో ఉంది.   

వియత్నామీస్ భాష రకాలు:

హెన్రీ మాస్పెరో వియత్నామీస్ భాష కు సంబంధించిన రకాలు 

* ప్రోటో-వియట్
* ప్రోటో-వియత్నామీస్
* ప్రాచీన వియత్నామీస్
* మిడిల్ వియత్నామీస్
* ఆధునిక వియత్నామీస్
* ప్రాచీన వియత్నామీస్
## భౌగోళికముగా భాష
జాతీయ భాషగా, వియత్నాంలో వియత్నామీస్ భాషను  చైనాలోని దక్షిణ గ్వాంగ్జి ప్రావిన్స్‌లోని డాంగ్‌సింగ్‌లో మూడు ద్వీపాలలో (ప్రస్తుతం ప్రధాన భూభాగానికి చేరింది)  నివసిస్తున్న వారు మాట్లాడతారు. చైనా ప్రధాని జిన్ కూడా దీనిని మాట్లాడతారు. పొరుగు దేశాలైన కంబోడియా, లావోస్‌లో కూడా పెద్ద సంఖ్యలో వియత్నామీస్ భాషను మాట్లాడేవారు నివసిస్తున్నారు. యునైటెడ్ స్టేట్స్‌, వియత్నామీస్ భాషను అత్యధికంగా మాట్లాడుతున్న వారిలో 5 వ స్థానంలో ఉంది. టెక్సాస్, వాషింగ్టన్‌లలో అత్యధికంగా మాట్లాడే మూడవ భాష, జార్జియా, లూసియానా వర్జీనియాలో నాల్గవది, అర్కాన్సాస్, కాలిఫోర్నియాలో ఐదవది. ఆస్ట్రేలియాలో అత్యధికంగా మాట్లాడే ఏడవ భాషగా వియత్నామీస్ అభివృద్ధి చెందింది.
## ఇది కూడా చూడండి
*నేపాలీ
## మూలాలు

వర్గం:ప్రపంచ భాషలు
వర్గం:వియత్నాం
బలూచి భాష

**బలూచి** లేదా **బలూచ్ భాష** ( بلوچی ) అనేది నైరుతి పాకిస్తాన్, తూర్పు ఇరాన్, దక్షిణ ఆఫ్ఘనిస్తాన్‌లో నివసిస్తున్న బలూచ్ ప్రజల భాష . ఇది ఇరానియన్ భాషా కుటుంబానికి చెందినది. కుర్దిష్‌తో సారూప్యతను పంచుకుంటుంది. 3 నుండి 5 మిలియన్ల మంది ప్రజలు ఈ భాష మాట్లాడతారు.పాకిస్తాన్, ఇరాన్, ఆఫ్ఘనిస్తాన్‌లతో పాటు, ఒమన్, పెర్షియన్ గల్ఫ్‌లోని అరబ్ రాష్ట్రాలు, తుర్క్‌మెనిస్తాన్, తూర్పు ఆఫ్రికా, ప్రపంచంలోని ఇతర ప్రాంతాలలోని డయాస్పోరా కమ్యూనిటీలలో కూడా దీనిని మాట్లాడతారు.పాకిస్తాన్ యొక్క తొమ్మిది అధికారిక భాషలలో బలూచి ఒకటి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా దాదాపు 8 మిలియన్ల మంది దీనిని మాతృభాషగా మాట్లాడుతున్నారని అంచనా అయితే బలూచిని పరిపాలన లేదా విద్యా భాషగా అధికారికంగా ఉపయోగించడం లేదు. దీని వల్ల మరో ఒకటి రెండు తరాలు దాటినా భాష మనుగడకే తీవ్ర ముప్పు వాటిల్లుతోంది.

## మాండలికాలు
బలూచ్ భాషలో అనేక మాండలికాలు ఉన్నాయి, బలూచి హిందీ - ఉర్దూ, అరబిక్ వంటి అనేక ఇతర భాషలచే ప్రభావితమైంది . పాకిస్తాన్‌లో బలూచికి రెండు ప్రధాన శాఖలు ఉన్నాయి: మక్రానీ (బలూచిస్తాన్ నుండి దక్షిణ అరేబియా సముద్ర తీరంలో మాట్లాడతారు), సులైమాని (మధ్య, ఉత్తర బలూచిస్తాన్‌లోని సులైమాన్ శ్రేణిలోని పర్వత ప్రాంతాలలో మాట్లాడతారు). బలూచిలో వార్తాపత్రికలు, పత్రికలు, సాహిత్యం ఉన్నప్పటికీ, భాషలో అక్షరాస్యత రేటు 1% మాత్రమే. భాషలోని మూడు మాండలికాల మధ్య గ్రహణశక్తిని పెంపొందించడంలో రేడియో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించింది

## రాయడం
19వ శతాబ్దానికి ముందు, బలూచ్ లిఖిత రూపం లేని భాష. పెర్షియన్ అధికారిక వ్రాత భాష అయినప్పటికీ, బలూచ్ కోర్టులలో బలూచ్ మాట్లాడేవారు. బ్రిటిష్ భాషావేత్తలు, రాజకీయ చరిత్రకారులు రోమన్ లిపిని ఉపయోగించారు, పాకిస్తాన్ ఏర్పడిన తరువాత, బలూచ్ పండితులు పర్షియన్ వర్ణమాలను స్వీకరించారు . మీర్ గుల్ ఖాన్ నాసిర్ రచించిన బలూచి, గుల్బాంగ్‌లోని మొదటి కవితా సంకలనం 1951లో ప్రచురించబడింది, అరబిక్ లిపిలో ఇది పొందుపరిచింది . చాలా కాలం తరువాత, సయాద్ జహూర్ షా హషేమీ అరబిక్ లిపిని ఉపయోగించడంపై సమగ్ర మార్గదర్శకత్వం రాశారు

## మూలాలు


వర్గం:భాషా కుటుంబాలు
వర్గం:భాషలు
దివాకర్ పుండిర్

**దివాకర్ పుండిర్** (జననం 11 నవంబరు 1975) తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన సినిమా నటుడు, మోడల్. బాలీవుడ్‌ సినిమాలలో నటించాడు. 1998లో గ్రావియరా మిస్టర్ ఇండియా టైటిల్‌ను కూడా గెలుచుకున్నాడు. జర్మనీలో జరిగిన మిస్టర్ ఇంటర్‌కాంటినెంటల్ కాంటెస్ట్‌లో రెండో రన్నరప్‌గా నిలిచాడు.

## జననం
దివాకర్ 1975, నవంబరు 11న తెలంగాణ రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాదులో జన్మించాడు. దివాకర్ తండ్రి ఆర్మీ అధికారి. కమర్షియల్ పైలట్ లైసెన్స్ కలిగి ఉన్న దివాకర్, సినిమాల్లోకి రావడానికి ముందు పైలట్ గా పనిచేశాడు.

## మోడలింగ్ రంగం
లైఫ్‌బాయ్ సబ్బు, వర్ల్‌పూల్ రిఫ్రిజిరేటర్‌లు, హ్యుందాయ్ వెర్నా, హోండా యాక్టివా, స్కోడా ర్యాపిడ్, పార్లే బేక్స్‌మిత్ వంటి బ్రాండ్‌లకు చెందిన అనేక టివీ వాణిజ్య ప్రకటనలలో మోడల్‌గా ఉన్నాడు.

## నటించినవి

### సినిమాలు

### టెలివిజన్

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1975 జననాలు
వర్గం:హైదరాబాదు జిల్లా వ్యక్తులు
వర్గం:హైదరాబాదు జిల్లా సినిమా నటులు
వర్గం:హైదరాబాదు జిల్లా టెలివిజన్ నటులు
వర్గం:హిందీ సినిమా నటులు
బసవేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకం

**బసవేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకం,** తెలంగాణ రాష్ట్రం, సంగారెడ్డి జిల్లా, నారాయణఖేడ్‌ మండలం ప్రాంతంలో నిర్మించబడుతున్న నీటిపారుదల పథకం. సింగూరు జలాశయం ఎడమవైపు నుంచి 8 టీఎంసీల నీటిని ఎత్తిపోసినారాయణఖేడ్‌, అందోల్‌ నియోజకవర్గాల్లోని ఎనిమిది మండలాల్లో 1.71 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందించేందుకు ఈ ఎత్తిపోతల పథకం నిర్మించబడుతోంది. 330 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న కాళేశ్వరం ప్రాజెక్టు నుండి నీటిని ఇక్కడికి తరలించనున్నారు.

## ప్రారంభం
2022, ఫిబ్రవరి 21న నారాయణఖేడ్‌లో ఈ బసవేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకానికి (సంగమేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకానికి కూడా) ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ శంకుస్థాపన చేశాడు. ఈ కార్యక్రమంలో ఆర్థిక - వైద్యారోగ్య శాఖామంత్రి తన్నీరు హరీష్ రావు, ఎంపీలు బీబీ పాటిల్, కొత్త ప్రభాకర్ రెడ్డి, ఎమ్మెల్యేలు మహారెడ్డి భూపాల్‌ రెడ్డి, కె.మాణిక్‌రావు, చంటి క్రాంతికిరణ్, పద్మా దేవేందర్ రెడ్డి, గూడెం మహిపాల్ రెడ్డి, చిలుముల మదన్ రెడ్డి, ఎమ్మెల్సీలు శేరి సుభాష్ రెడ్డి, పి.వెంక‌ట్రామి రెడ్డి, శ్రీ ఫరూక్ హుస్సేన్, ఇతర ప్రజాప్రతినిధులు, అధికారులు పాల్గొన్నారు.

## పథకం వివరాలు
మల్లన్నసాగర్ జలాశయం నుంచి గోదావరి నీటిని సింగూరుకు తీసుకువచ్చి, అక్కడి బ్యాక్‌ వాటర్‌ నుంచి సంగమేశ్వర ఎత్తిపోతల పథకం ద్వారా గోదావరి నీటిని ఎత్తిపోస్తారు. మానూరు మండలంలోని బోరంచ నుంచి గోదావరి జలాలను 74 మీటర్ల మేర ఎత్తిపోసి కాల్వల ద్వారా నారాయణఖేడ్‌, అందోల్‌ నియోజకవర్గాల్లోని ఎనిమిది మండలాలకు చెందిన 166 గ్రామాల్లోని 1.71 లక్షల ఎకరాలకు సాగునీరు అందిస్తారు. ఈ పథక నిర్మాణంలో భాగంగా 74.52 మీటర్ల ఎత్తులో లిఫ్టులు, రెండు పంప్‌హౌస్‌లు ఏర్పాటు చేయడంతోపాటు 160 కిలోమీటర్ల మేర ఏడు కాల్వలను కరస్‌గుత్తి కెనాల్‌ (88.20 కిలోమీటర్లు), కరస్‌గుత్తి బ్రాంచి కెనాల్‌ (25.80 కిలోమీటర్లు), వట్‌పల్లి కెనాల్‌ (20 కిలోమీటర్లు), నారాయణఖేడ్‌ కెనాల్‌ (20 కిలోమీటర్లు), రేగోడ్‌ కెనాల్‌ (12.90 కిలోమీటర్లు), కంగ్టి కెనాల్‌ (16.80 కిలోమీటర్లు), అంతర్‌గావ్‌ కెనాల్‌ (16.40 కిలోమీటర్లు)) నిర్మించనున్నారు. మేఘా ఇంజినీరింగ్‌ అండ్‌ ఇన్‌ఫ్ట్రాస్ట్రక్చర్‌ లిమిటెడ్‌ ఆధ్వర్యంతో నిర్మితమవుతున్న ఈ ఎత్తిపోతల పథక నిర్మాణానికి 4,150 ఎకరాల భూసేకరణ అవసరం అవుతుందని, రూ. 1,774 కోట్లు ఖర్చవుందని, 70 మెగావాట్లు విద్యుత్తు వినియోగమవుతుందని అంచనా వేయబడింది.

**ఆయకట్టు వివరాలు:**
* నారాయణఖేడ్‌ నియోజకవర్గంలోని ఆరు మండలాల పరిధిలో 130 గ్రామాల్లోని 1,37,407 ఎకరాలు
* ఆందోల్‌ నియోజకవర్గంలోని రెండు మండలాల పరిధిలో 36 గ్రామాల్లో 34,000 ఎకరాలు

## మూలాలు

వర్గం:తెలంగాణ జలాశయాలు
వర్గం:తెలంగాణ ఎత్తిపోతల పథకాలు
వర్గం:నీటి వనరులు
వర్గం:తెలంగాణ ప్రాజెక్టులు
వర్గం:తెలంగాణ ప్రభుత్వ నిర్మాణాలు
ఇగ్నస్ టిర్కీ

ఇగ్నాసియస్ "ఇగ్నస్" టిర్కీ ఒక భారతీయ ఫీల్డ్ హాకీ ఆటగాడు. అతను ఫుల్ బ్యాక్ గా ఆడతాడు,భారత జట్టుకు కెప్టెన్ గా ఉన్నాడు. 

అతను మద్రాస్ ఇంజనీరింగ్ గ్రూప్ (మద్రాస్ సప్పర్స్ కార్ప్స్ ఆఫ్ ఇంజనీర్స్) భారత సైన్యానికి కమిషన్డ్ అధికారిగా కూడా సేవలందిస్తాడు. అతను కెప్టెన్ హోదాను కలిగి ఉన్నాడు.

## ప్రారంభ జీవితం
ఇగ్నేస్ టిర్కీ తమ్ముడు ప్రబోధ్ టిర్కీ కూడా హాకీలో భారతదేశానికి ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. 

## కెరీర్
టిర్కీ ఫిబ్రవరి 2001లో బెల్జియంతో కైరోలో జరిగిన అక్బర్ ఎల్ యోమ్ టోర్నమెంట్ లో జాతీయ జట్టు తరఫున అరంగేట్రం చేశాడు. అతను 2004 లో ఏథెన్స్ ఒలింపిక్ లో పాల్గొన్న భారత జట్టులో సభ్యుడిగా ఉన్నాడు, అక్కడ భారతదేశం ఏడవ స్థానంలో నిలిచింది. క్లబ్ హాకీలో, టిర్కీ సర్వీసెస్ తరఫున ఆడాడు.

2003 ఆసియా కప్ ఫైనల్ చివరి నిమిషాల్లో పాకిస్తాన్ ఏస్ స్ట్రైకర్ సోహైల్ అబ్బాస్ కాళ్ల మధ్య అతను సాధించిన గోల్ కు అతను ఎక్కువగా గుర్తుంచుకుంటాడు. ఈ మ్యాచ్ ఆసియా కప్ లలో భారత్ కు తొలి స్వర్ణాన్ని గెలుచుకుంది. 

ఆగస్టు 2001లో జరిగిన మురుగన్పా గోల్డ్ కప్ లో, అక్కడ అతను ఫైనల్ గెలవడానికి బంగారు గోల్ సాధించాడు.
## అవార్డులు

## మూలాలు

వర్గం:అర్జున అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1981 జననాలు
కాంగ్రీ భాష

కాంగ్రీ  అనేది ఉత్తర భారతదేశంలో, ప్రధానంగా కాంగ్రా, ఉనా, హిమాచల్ ప్రదేశ్‌లోని హమీర్‌పూర్‌లోని కొన్ని ప్రాంతాలలో అలాగే పంజాబ్‌లోని గురుదాస్‌పూర్, హోషియార్‌పూర్ జిల్లాల్లో మాట్లాడే ఇండో-ఆర్యన్ భాష.  పంజాబ్‌లోని పాకిస్తానీ ప్రజలు కూడా కాంగ్రీ మాట్లాడతారు. ఇది కాంగ్రా లోయ ప్రజలతో ముడిపడి ఉంది . 1996 నాటికి  మాట్లాడేవారి సంఖ్య 1.7 మిలియన్లుగా అంచనా వేయబడింది, 2011 జనాభా లెక్కల్లో తమ మొదటి భాషను కాంగ్రీగా నివేదించిన వారు 1.17 మిలియన్లు మంది.

ఇండో-ఆర్యన్‌లో దాని ఖచ్చితమైన స్థానం చర్చకు లోబడి ఉంది. కొంతమంది పండితులు పశ్చిమాన మాట్లాడే డోగ్రీ భాష  మాండలికంగా వర్గీకరించారు, మరికొందరు తూర్పున మాట్లాడే పహారీ రకాలు : మాండేలీ , చంబేలీ, కుల్లూయ్‌లతో సన్నిహితంగా ఉండటానికి దాని అనుబంధాన్ని చూశారు. 

కంగ్రీ భాష మే 2021 నుండి ప్రస్తుత యుడి భాషల అంతర్జాతీయ డ్యాష్‌బోర్డ్‌లో ఉంది. ఈ డ్యాష్‌బోర్డ్‌లో కేవలం పది భారతీయ భాషలు మాత్రమే ఉన్నాయి, వాటిలో కాంగ్రీ ఒకటి. గూగుల్ ఇప్పుడు టైపింగ్ కోసం కాంగ్రి కీబోర్డ్‌ను కూడా పరిచయం చేసింది.

## లిపి
భాష యొక్క స్థానిక లిపి టక్రి లిపి, కానీ ఇప్పుడు ప్రజలు దేవనాగరి లిపిలో కాంగ్రీ భాషను వ్రాస్తారు.

## ఫోనాలజీ
### హల్లులు

* [j] ఒక ప్రత్యేక ఫోనెమ్‌గా పరిగణించబడుతుందా లేదా అనేది స్పష్టంగా లేదు, అయితే ఇది వివిధ ఫొనెటిక్ పరిసరాలలో జరుగుతుంది.
* [ɳ] అనేది ఎక్కువగా /ɽ̃/  అలోఫోన్‌గా, రెట్రోఫ్లెక్స్ స్టాప్‌కు ముందు /n/గా వినబడుతుంది.

### అచ్చులు

* /e/ /ɽ̃/ తర్వాత నాసికా [ɛ̃]కి కూడా తగ్గించవచ్చు.

### టోన్
కంగ్రీ అనేది పంజాబీ, డోగ్రీ వంటి టోనల్ భాష, అయితే డోగ్రీ లేదా పంజాబీతో పోల్చినప్పుడు కంగ్రీలో టోన్‌ల కేటాయింపు భిన్నంగా ఉంటుంది. పరిసర భాషా రకాలు (కాంగ్రీతో సహా) చాలా వరకు స్వరం, ఆశించిన ప్రతిబంధకాలు లేవు (JC శర్మ 2002, మసికా 1993). ఈ భాషలలో స్వరంతో కూడిన, ఆశించిన అడ్డంకి (లేదా /h/) కలిగి ఉన్న హిందీ కాగ్నేట్ పదాలు టోనల్‌గా మారతాయి. కాంగ్రీ, పంజాబీ/డోగ్రీల మధ్య గమనించదగ్గ మరో వ్యత్యాసం ఏమిటంటే, ఈ రూపాలు కంగ్రీలో స్వర హల్లులుగా కనిపిస్తాయి, కానీ పంజాబీ/డోగ్రీలో స్వరరహిత హల్లులుగా ఉంటాయి. అంటే, కాంగ్రీ ఆకాంక్షను కోల్పోయింది (స్వరం పొందడంలో), కానీ పంజాబీ/డోగ్రీ ఆకాంక్ష, గాత్రం రెండింటినీ కోల్పోయింది. ఇవి పాశ్చాత్య (పంజాబ్ లేదా జమ్మూ & కాశ్మీర్)లో ఉద్భవించి బయటికి విస్తరించిన ప్రత్యేక ఆవిష్కరణలు కావచ్చు. ఆకాంక్ష కోల్పోవడం ( స్వరం పొందడం) మూడు భాషల్లో పూర్తిగా గ్రహించబడింది, అయితే గాత్రం కోల్పోవడం ఇంకా కాంగ్రీకి చేరుకోలేదు.

## స్థితి
ఈ భాషను సాధారణంగా పహారి లేదా హిమాచలీ అని పిలుస్తారు . యునైటెడ్ నేషన్స్ ఎడ్యుకేషన్, సైంటిఫిక్ అండ్ కల్చరల్ ఆర్గనైజేషన్ (UNESCO) ప్రకారం , ఈ భాష  అంతరించిపోతున్న వర్గానికి చెందినది, అంటే చాలా మంది కంగ్రీ పిల్లలు ఇకపై కంగ్రీని మాతృభాషగా నేర్చుకోవడం లేదు.

హిమాచల్ ప్రదేశ్‌లోని బహుళ పహారీ భాషలకు ప్రాతినిధ్యం వహించే రాజ్యాంగంలోని ఎనిమిది షెడ్యూల్‌లో 'వెస్ట్రన్ పహారీ'ని చేర్చాలనే డిమాండ్ 2010 సంవత్సరంలో రాష్ట్ర విధానసభ ద్వారా చేయబడింది.   అప్పటి నుంచి చిన్న చిన్న సంస్థలు భాషను కాపాడేందుకు తమ బాధ్యతను తీసుకుంటున్నప్పటికీ ఈ విషయంలో ఎలాంటి సానుకూల పురోగతి లేదు.   రాజకీయ ఆసక్తి కారణంగా, ఈ భాష ప్రస్తుతం హిందీ మాండలికంగా నమోదు చేయబడింది, దానితో పరస్పర అవగాహన తక్కువగా ఉన్నప్పటికీ, డోగ్రీ వంటి ఇతర గుర్తింపు పొందిన భాషలతో పరస్పర అవగాహన ఎక్కువగా ఉంది.

## మూలాలు

## గ్రంథసూచిక
*

## బాహ్య లింకులు
* సింగ్, అమిత్‌జిత్.  " ది లాంగ్వేజ్ డివైడ్ ఇన్ పంజాబ్." *సాగర్*, వాల్యూమ్ 4, నెంబర్ 1, స్ప్రింగ్ 1997.
* గోల్డ్‌స్మిత్, పర్విన్.. " స్క్రిప్చర్ ఇన్ కంగ్రీ రికార్డింగ్స్ (mp3s) " 2007.

వర్గం:భారతీయ భాషలు
ఎం.మాలకొండయ్య

**ఎం. మాలకొండయ్య** 1985 బ్యాచ్‌కు చెందిన ఐపీఎస్‌ అధికారి. ఆయన 2017 డిసెంబరు 31 నుండి 2018 జూన్ 30 వరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర డైరెక్టర్‌ జనరల్‌ అఫ్ పోలీస్ (డీజీపీ) గా విధులు నిర్వహించాడు.
## జననం, విద్యాభాస్యం
ఎం. మాలకొండయ్య 1961లో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం, ప్రకాశం జిల్లాలో జన్మించాడు. ఆయన పాఠశాల విద్యను ప్రకాశం జిల్లాలోనే పూర్తిచేసి గుంటూరులో ఇంటర్మీడియట్, ఆంధ్రా విశ్వవిద్యాలయం నుంచి క్రిమినాలజీలో డాక్టరేట్‌ పట్టా అందుకొని న్యాయశాస్త్రం, వ్యవసాయ విద్య పూర్తి చేసి బిజినెస్‌ మేనేజ్‌మెంట్‌లో పీజీ డిప్లొమో పూర్తి చేశాడు. ఆయన కొంతకాలం పాటు బ్యాంకు ఉద్యోగిగా పనిచేసి 1985 ఐపీఎస్ కు ఎంపికయ్యాడు.
## వృత్తి జీవితం
మాలకొండయ్య మొదట వరంగల్ జిల్లాలో ములుగులో అదనపు సూపరింటెండెంట్ (ఏఎస్పీ) గా వృత్తి జీవితాన్ని ప్రారంభించాడు. ఆయన ఏపీఎస్పీ కమాండెంట్ గా, మెదక్, తూర్పుగోదావరి, ఆదిలాబాద్, గుంటూరు పశ్చిమగోదావరి, విశాఖ జిల్లాల్లో ఏఎస్పీ, అదనపు ఎస్పీ, పోలీస్ సూపరింటెండెంట్ గా, విజిలెన్స్ ఎస్పీగా వివిధ హోదాల్లో పనిచేశాడు.

మాలకొండయ్య ఏసీబీ జాయింట్ డైరక్టర్‌గా, అదనపు డైరక్టర్‌గా, గుంటూరు, ఏలూరు రేంజ్, పోలీస్ ట్రైనింగ్ డీఐజీగా, పోలీస్ ట్రాన్స్ పోర్ట్ ఆర్గనైజేషన్ ఐజీగా, ఏసీబీ అదనపు డైరక్టర్‌గా, ట్రాన్స్‌కో సీఎండీగా, ఏపీ పోలీస్ నియామక మండలి ఛైర్మన్‌గా, ఏపీ పోలీస్ అకాడమీ డైరక్టర్‌గా, ఏసీబీ డైరెక్టర్ జనరల్ గా పనిచేస్తున్న సమయంలో అదనపు డీజీగా పదోన్నతి అందుకున్నాడు.

మాలకొండయ్య ఏసీబీ డీజీగా పనిచేస్తున్న ఆయనను ఆర్టీసీ వైస్ చైర్మన్ అండ్ మేనేజింగ్ డెరైక్టర్‌గా (వీసీఎండీ) ప్రభుత్వం 2016 నవంబరు 14న నియమించింది. మాలకొండయ్యను ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర డైరెక్టర్‌ జనరల్‌ అఫ్ పోలీస్ (డీజీపీ) గా నియమిస్తూ 2017 డిసెంబరు 28న ప్రభుత్వం ఉత్తర్వులు జారీ చేసింది. ఆయన నియమానికి సంబంధించి కేంద్ర ప్రభుత్వానికి సంబంధం లేకుండా ఆంధ్రప్రదేశ్‌ పోలీస్‌ (రిఫామ్స్, అడ్మినిస్ట్రేటివ్‌) ఆర్డినెన్స్‌ నంబర్‌ 4–2017ను ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం జారీ చేసింది. ఆయన 2017 డిసెంబరు 31న డీజీపీగా బాధ్యతలు చేపట్టాడు.

## మూలాలు

వర్గం:ఐ.పి.ఎస్.ఆఫీసర్లు
వర్గం:1958 జననాలు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా వ్యక్తులు
ఇంటర్నెట్‌లోని భాషలు

thumb|ఇంటర్నెట్ లో వివిధ  భాషలలో  వాడుకదారుల చిత్రం
వరల్డ్ వైడ్ వెబ్ లో ప్రజలు  అత్యధికంగా సందర్శించే వెబ్ సైట్లలో   హోమ్ పేజీల్లో సగానికి పైగా ఇంగ్లీష్ భాషలో ఉన్నాయి, ఇతర భాషల్లో భాషలలో పరిశీలిస్తే  రష్యన్, స్పానిష్, టర్కిష్, పర్షియన్, ఫ్రెంచ్, జర్మన్,జపనీస్ వంటివి ఉన్నాయి. ఇప్పటికే ఉన్న 7,000 కు పైగా భాషలలో, వరల్డ్ వైడ్ వెబ్ లో వెబ్ పేజీల కోసం కొన్ని వందల  సంఖ్యలో మాత్రమే ఉపయోగంలో ఉన్నట్లు గుర్తించబడ్డాయి.

## పరిచయం
ఆంగ్ల భాష అంతర్జాలం (ఆన్ లైన్) లో అత్యంత సాధారణంగా ఉపయోగించే భాష, దీనిని 60.4% లేదా మొదటి  10 మిలియన్ వెబ్ సైట్ లలో సుమారు ఆరు మిలియన్లు మంది వాడుతున్నారు.ఆంగ్ల భాషకు  ప్రపంచవ్యాప్తంగా అత్యధికంగా 1.13 బిలియన్ లకు పైగా మాట్లాడేవారు ఉన్నారు. దీనికి భిన్న౦గా, చైనీస్ ప్రప౦చ జనాభాలో 14.3% మ౦ది ఉంటే ,1.11 బిలియన్ల కన్నా ఎక్కువ మ౦ది మాట్లాడతారు, అయితే  మొదట  10 మిలియన్ వెబ్ సైట్లలో 1.4% మాత్రమే ఉపయోగిస్తున్నారు. రష్యన్ భాషా కమ్యూనిటీ అయిన రూనెట్ ఇంటర్నెట్లో ఎక్కువమొత్తంలో  ఆన్ లైన్ వాడకం  కారణంగా రష్యన్ ర్యాంకింగ్ లో రెండవ స్థానాన్ని పొందింది. ఇంకా, ఇది గతంలో సోవియట్ యూనియన్ లో భాగంగా ఉన్న బహుళ దేశాల అధికారిక భాష.

## వాడుకదారులు
వినియోగదారుడు  సైట్‌ని ఒకటి కంటే ఎక్కువ భాషల్లో వాడకం (యాక్సెస్)  వల్ల అనేక ప్రయోజనాలు ఉన్నాయి. ప్రతి విషయమును సులభతరం చేయడానికి, వెబ్‌సైట్‌లను అనువదించడానికి ఉపయోగించే భాషా అనువాద సాధనాలు ఉన్నాయి, వాటిని  ఇంటర్నెట్ నుండి డౌన్‌లోడ్ చేసుకోవచ్చు. ఇంటర్నెట్‌లో ఉపయోగించే భాషల, స్టాటిస్టా గణాంకాల వివరాలు 31-3-3020 వరకు ఉండే  అగ్ర భాషలు పట్టికలో చూడవచ్చును. 

 వికీమీడియా గణాంకాలు -  భాషలలో వికీపీడియా ను సందర్శించిన వారిని పట్టికలో చూడవచ్చును. 

## ఇవి కూడ చూడండి

# Global digital population as of January 2021- https://www.statista.com/statistics/617136/digital-population-worldwide
# Top Strategic Technology Trends for 2022-     https://www.gartner.com/en/information-technology/insights/top-technology-trends
# Number of internet users in China from December 2008 to June 2021- https://www.statista.com/statistics/265140/number-of-internet-users-in-china/
# Most popular websites worldwide as of June 2021- https://www.statista.com/statistics/1201880/most-visited-websites-worldwide/
# By 2025, rural India will likely have more internet users than urban India- https://theprint.in/tech/by-2025-rural-india-will-likely-have-more-internet-users-than-urban-india/671024/
## మూలాలు


వర్గం:కంప్యూటర్ ఇంజనీరింగ్
వర్గం:కంప్యూటర్ ప్రోగ్రామ్
వర్గం:అంతర్జాల సాధనాలు
వర్గం:అంతర్జాలం
వర్గం:అంతర్జాలంలో భాషలు
జేవీ రాముడు

**జాస్తి వెంకట రాముడు** 1981 బ్యాచ్‌కు చెందిన ఐపీఎస్‌ అధికారి. ఆయన ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర విభజన అనంతరం 2014 జూన్ 2 నుండి 2016 జులై 23 వరకు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర డైరెక్టర్‌ జనరల్‌ అఫ్ పోలీస్ (డీజీపీ)గా విధులు నిర్వహించాడు.
## జననం, విద్యాభాస్యం
జాస్తి వెంకట రాముడు 1957లో ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం, తాడిమర్రి మండలం,  నార్సింపల్లి గ్రామంలో జన్మించాడు.ఆయన బత్తులపల్లిలో పాఠశాల విద్యాభాస్యం పూర్తి చేసి, ధర్మవరంలో ఇంటర్మీడియట్, అనంతపురంలో డిగ్రీ పూర్తి చేసి 1981లో ఐపీఎస్ కు ఎంపికయ్యాడు.

## వృత్తి జీవితం
జేవీ రాముడు విశాఖపట్నంలో ఐపీఎస్‌ శిక్షణ పూర్తి చేసుకొని గుంటూరు ఏఎస్పీగా తన వృత్తి జీవితాన్ని ప్రారంభించాడు. ఆయన అనంతరం వరంగల్, హైదరాబాద్, నల్గొండలో వివిధ హోదాల్లో పని చేశాడు. ఆయనను రాష్ట్ర విభజన అనంతరం ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి కేటాయించారు. ఆయన 2014 జూన్ 1న ఆంధ్రప్రదేశ్ ఇన్‌చార్జి డీజీపీగా నియమితుడై,  2014 జులై 24న పూర్తి స్థాయి డీజీపీగా భాద్యతలు చేపట్టాడు.

## మూలాలు

వర్గం:ఐ.పి.ఎస్.ఆఫీసర్లు
## బయటి లింకులు
*
రేణు సైకియా

**రేణు సైకియా** (1934, డిసెంబరు 10 - 2011, నవంబరు 17) అస్సామీ నాటకరంగ, సినిమా నటి. క్యారెక్టర్ నటిగా పలు సినిమాలలో నటించింది. హర్బేశ్వర్ చక్రవర్తి రూపొందించిన *మణిరామ్ దేవాన్* (1963), బ్రోజెన్ బారువా రూపొందించిన *డా . బెజ్‌బరువా* (1968), *రతన్‌లాల్* (1970లు) వంటి విజయవంతమైన సినిమాలలో నటించింది. *కళ్యాణి*, *జోయ్మోతి*, *నిమిలా ఆంగ్కో*, *టాక్సీ డ్రైవర్,* *రాజ్‌పత్* వంటి ప్రసిద్ధ నాటకాలలో నటించింది.

## జననం
రేణు సైకియా 1934, డిసెంబరు 10న కోమోల్ బోర్బోరా - పునియాప్రోవా బోర్బోరా దంపతులకు అస్సాం రాష్ట్రం, టిన్సుకియాలోని శ్రీపురియాలో ఒక ప్రసిద్ధ కుటుంబంలో జన్మించింది. రేణు తండ్రి ఇండియన్ ఆయిల్ కార్పోరేషన్ లిమిటెడ్, డిగ్‌బోయ్ నుండి ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆఫీసర్ గా పనిచేసి, అధికారిక సమస్యల కారణంగా (కంపెనీలో సుదీర్ఘ సమ్మె) తన ఉద్యోగాన్ని విడిచిపెట్టాడు. రేణు సైకియాకి పదిమంది తోబుట్టువులు ఉన్నారు. రేణు సైకియా అన్న దివంగత గోలప్ బోర్బోరా పార్లమెంటు సభ్యుడిగా, అస్సాం ముఖ్యమంత్రి (1978) గా పనిచేశాడు.

## కళారంగం
18 సంవత్సరాల వయస్సులో 1952లో *జోయ్మోతి నాటకంతో* నటనా జీవితాన్ని ప్రారంభించిన రేణు సైకియా, ఆ తరువాత అనేక నాటకాలలో ప్రధాన పాత్రలలో నటించింది. 1961లో వచ్చిన *రాజ్‌పథ్* అనే అస్సామీ నాటకం, తన సినీరంగ ప్రవేశానికి దారి వేసింది. హుమేశ్వర్ బారువా దర్శకత్వం వహించిన హిందీ నాటకం, నిచెర్ *మోహోల్* అనే బెంగాలీ నాటకంలో నటించింది. *డాక్టర్ బెజ్‌బరువాలో* సినిమాలో నటించిన తరువాత, రేణు సైకియా అస్సామీ సినిమా "లలితా పవార్"గా గుర్తింపు పొందింది.

## వ్యక్తిగత జీవితం
కుడి|thumb|200x200px|రేణు సైకియా, సమరెన్ సైకియా
1956లో నటుడు, రచయిత, దర్శకుడు సమరెన్ సైకియాతో రేణు సైకియా వివాహం జరిగింది. *ఈతి బ్రహ్మన్ ఎఖోన్ రోంగా ప్రితిబిత్*, *మేఘముక్తి*, *హుకులా హతిర్ జోపున్*, *అమర్ వియత్నాం* వంటి వాటని అనువదించాడు. వీరిద్దరూ కలిసి అనేక రంగస్థల నాటకాల్లో నటించారు. వారికి ఒక కుమారుడు, ఇద్దరు కుమార్తెలు ఉన్నారు.

## ఇతర వివరాలు
వివాహమైన తరువాత, రేణు సైకియా తన భర్త రూపొందించిన ప్రసిద్ధ అస్సామీ నాటకం *రాజ్‌పథ్* కోసం పనిచేసింది. అస్సాం ప్రభుత్వం గువాహటిలో నిర్వహించిన అస్సాం నాటకోత్సవంలో ఈ నాటకం ప్రదర్శన జరిగింది. 1962లో, తన చిన్న బిడ్డ పుట్టినరోజున, తన మొదటి సినిమా *మణిరామ్ దేవాన్* కోసం ఒప్పంద పత్రాలపై సంతకం చేసింది. డాక్టర్ భూపేన్ హజారికియా పాడిన "బుకు హమ్ హమ్ కరే" పాటలో నటించింది.

## మరణం
అనారోగ్యంతో 2011, సెప్టెంబరు17న అస్సాంలోని టిన్సుకియాలో మరణించింది.

## సినిమాలు

## మూలాలు

వర్గం:1934 జననాలు
వర్గం:2011 మరణాలు
వర్గం:భారతీయ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:అస్సామీ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:అసోం మహిళలు
భోజ్‌పురి భాష

thumb|ప్రపంచంలో భోజ్ పురి భాష మాట్లాడుతున్న దేశాలు
thumb|ఉత్తర్ ప్రదేశ్, బీహార్ రాష్ట్రలలో భోజ్ పురి మాట్లాడే ప్రాంతాల చిత్రం
భోజ్ పురి (/ˌboʊdʒˈpʊəri/ 𑂦𑂷𑂔𑂣𑂳𑂩𑂲 𑂦𑂰𑂭𑂰) భారతదేశంలోని భోజ్ పూర్-పూర్వాంచల్ ప్రాంతం, నేపాల్ లోని తేరాయ్ ప్రాంతానికి చెందిన ఇండో-ఆర్యన్ భాష. ప్రధానంగా పశ్చిమ బీహార్, తూర్పు ఉత్తర ప్రదేశ్, వాయవ్య జార్ఖండ్ లలో మాట్లాడుతారు. సామాజికభాషాపరంగా, భోజ్ పురి తరచుగా హిందీకి చాలా భిన్నంగా ఉన్న విస్తారమైన పదజాలం, వ్యాకరణం, దాని స్వంత అనేక మాండలికాలు కలిగిన భాష అయినప్పటికీ కొన్ని కారణాలతో అనేక హిందీ మాండలికాలలో ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది. ఫిజీ, గయానా, మారిషస్, దక్షిణాఫ్రికా, సురినామ్, ట్రినిడాడ్, టొబాగోలలో అల్పసంఖ్యాక భాషగా ఉంది.

## చరిత్ర
భోజ్‌పురి మగధీ ప్రాకృత వంశానికి చెందినది, వర్ధన రాజవంశం పరిపాలనలో రూపుదిద్దుకోవడం ప్రారంభించింది. బాణభట్ట, తన హర్ష చరిత్రలో ప్రాకృతం, సంస్కృతానికి బదులుగా స్థానిక భాషలో వ్రాసే ఈశాంచంద్ర, బేణిభారత అనే ఇద్దరు కవులను ప్రస్తావించారు. భోజ్‌పురి తొలి రూపాన్ని సిద్ధ సాహిత్యం చార్యపదలో 8వ శతాబ్దం నాటికే గుర్తించవచ్చు. 11వ శతాబ్దం నుండి 14వ శతాబ్దానికి మధ్య లోరికయాన్, సోరతి బిర్జాభర్ మొదలైన జానపదాలు ఉనికిలోకి వచ్చాయి. 15 నుండి 18వ శతాబ్దంలో, కబీర్, ఇతర సాధువులు భోజ్‌పురిలో అనేక భజనలను రాశారు.

భోజ్ పురి సంస్కృతములో రాసిన రికార్డులు లభ్యం కాకపోవడం వల్ల భాష ప్రారంభ చరిత్ర గురించి చాలా తక్కువ సమాచారం ఉంది. భోజ్ పురి భారతదేశ స్థాపిత సాహిత్య భాషలలో ఒకటి కానప్పటికీ, దీనికి మౌఖిక సాహిత్యంలో సంప్రదాయంగా ఉంది. ఈ ప్రాంతం నుండి వలసల సుదీర్ఘ చరిత్ర కారణంగా, భోజ్‌పురి ప్రపంచంలోని అన్ని ఖండాలలో విస్తరించింది.భారతదేశంలో భోజ్ పురిని 37.8 మిలియన్ల మంది మాట్లాడతారు, బీహార్ రాష్ట్రం పశ్చిమ భాగంలో, ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రం తూర్పు భాగంలో, మధ్యప్రదేశ్ (ఎథ్నోలాగ్) కొన్ని పరిసర ప్రాంతాలలో వాడుకలో ఉంది. ప్రస్తుతం అధికారిక భాష కాదు, కానీ భారత ప్రభుత్వం భోజ్‌పురి భాషకు హోదా ఇవ్వడానికి జాతీయ షెడ్యూల్ భాషగా మార్చాలని ప్రయత్నంలో ఉన్నది, హోదా లేకపోయినా భోజ్ పురిని ప్రభుత్వం, మాస్ మీడియాలో ఉపయోగిస్తున్నారు.నేపాల్ లో భోజ్ పురిని మొదటి భాషగా 1.7 మిలియన్లు, రెండవ భాషగా మరో 74,000 మంది మాట్లాడతారు. మారిషస్ భోజ్ పురిని మారిషస్ లో 336,000 మంది మాట్లాడతారు కాని హిందీని పాఠశాలల్లో, మీడియాలో ఉపయోగిస్తారు. ఇతర ప్రాంతాలలో గయానా, సురినామ్, ఫిజీ, ట్రినిడాడ్, టొబాగోలోమాట్లాడతారు.

## సాహిత్యం
లోరికయాన్, వీర్ లోరిక్ కథలో తూర్పు ఉత్తరప్రదేశ్ కు చెందిన భోజ్ పురి జానపద కథలు ఉన్నాయి. భిఖరీ ఠాకూర్ రచించిన బిడేసియా అనే నాటకం పుస్తకంగా వ్రాయబడింది. ఫూల్ దలియా ప్రసిద్ధనారాయణ్ సింగ్ రాసిన ప్రసిద్ధ పుస్తకం. క్విట్ ఇండియా ఉద్యమంలో తన అనుభవాల గురించి, దేశం స్వాతంత్ర్యం పొందిన తరువాత పేదరికంతో భారతదేశం పోరాటం గురించి అజాది (స్వేచ్ఛ) ఇతివృత్తంపై వీర్ రాస్ (ఒక రచనా శైలి) కవితలు దీనిలో ఉన్నాయి.

### పత్రికలు
బీహార్, జార్ఖండ్, ఉత్తరప్రదేశ్ లలో అనేక భోజ్ పురి పత్రికలు ప్రచురిస్తున్నారు. ఉత్తర భారతదేశంలో స్థానికంగా అనేక భోజ్ పురి వార్తాపత్రికలు అందుబాటులో ఉన్నాయి. పరిఖన్ సమకాలీన సాహిత్య-సాంస్కృతిక మైథిలి-భోజ్ పురి పత్రిక, దీనిని మైథిలి-భోజ్ పురి అకాడమీ, ఢిల్లీ ప్రభుత్వం ముద్రణ చేసాయి. వీటిని పరిచాయ్ దాస్ సవరించారు ( ఏడిట్). పత్రికలలో ది సండే ఇండియన్, ఆకార్ ముద్రణ జరుగుతుంది.

## మూలాలు


వర్గం:బీహార్ భాషలు
వర్గం:భారతీయ భాషలు