నండూరి అచ్యుత రామయ్య

**నండూరి అచ్యుత రామయ్య** (జననం 1923 ఆగస్టు 26) భారతీయ భౌతిక రసాయన శాస్త్రవేత్త, చక్కెర సాంకేతిక నిపుణుడు, కాన్పూర్‌లోని నేషనల్ షుగర్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ డైరెక్టరు. ఆయన పూణేలోని వసంతదాదా షుగర్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ వ్యవస్థాపక డైరెక్టరు. చెరకు రసం ప్రాసెసింగ్‌లో జరిగే భౌతిక రసాయన ప్రక్రియలపై చేసిన అధ్యయనాలకు ఆయన ప్రసిద్ధి చెందాడు. తక్కువ ఖర్చుతో కూడుకున్న తయారీ పద్ధతులను అభివృద్ధి చేయడంలో ఆయన పరిశోధన సహాయపడింది. ఆయన ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడమీ, నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ సైన్సెస్, రాయల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ కెమిస్ట్రీలలో ఎన్నికైన ఫెలో. శాస్త్రీయ పరిశోధన కోసం భారత ప్రభుత్వ అత్యున్నత సంస్థ అయిన కౌన్సిల్ ఆఫ్ సైంటిఫిక్ అండ్ ఇండస్ట్రియల్ రీసెర్చ్, రసాయన శాస్త్రాలకు ఆయన చేసిన కృషికి గాను 1966 లో అత్యున్నత భారతీయ సైన్స్ అవార్డులలో ఒకటైన శాంతి స్వరూప్ భట్నాగర్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ బహుమతిని ప్రదానం చేసింది.

## జీవిత చరిత్ర
అచ్యుత రామయ్య ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో 1923 ఆగస్టు 26 న జన్మించాడు. బనారస్ హిందూ విశ్వవిద్యాలయం నుండి మాస్టర్స్ డిగ్రీని పూర్తి చేసి, అక్కడే *ఎలక్ట్రోడ్-రహిత ఓజోన్ గొట్టాలలో విద్యుత్ ఉత్సర్గం కోసం ఎలక్ట్రాన్‌లను ప్రేరేపించే మూలంపై* పరిశోధన చేసి పిహెచ్‌డి పొందాడు. తాను చదివిన బిహెచ్‌యు లోనే అధ్యాపకుడిగా చేరి, తన కెరీర్ మొదలుపెట్టాడు. తరువాత, ఢిల్లీ విశ్వవిద్యాలయానికి మారాడు. 1956 లో భారత ప్రభుత్వ సేవలో చేరిన ఆయన, నేషనల్ షుగర్ ఇన్‌స్టిట్యూట్, కాన్పూర్ (NSI)లో చేరి, దాదాపు పావు శతాబ్దం పాటు దానితో తన అనుబంధాన్ని సాగించాడు. భౌతిక రసాయన శాస్త్ర ప్రొఫెసర్‌గా ప్రారంభించి, 1974లో ఆ సంస్థకు డైరెక్టర్‌గా బాధ్యతలు స్వీకరించి, 1981లో పదవీ విరమణ చేసే వరకు అక్కడే ఉన్నాడు. 1969లో కేంద్ర ప్రభుత్వం చక్కెర పరిశ్రమ విచారణ కమిషన్‌ను ఏర్పాటు చేసినప్పుడు, ఆయన కమిషన్ కార్యదర్శిగా నియమితులయ్యాడు. 1974 వరకు NSI నుండి డిప్యుటేషన్‌పై ఆ నియామకంలో కొనసాగారు.  వసంతదాదా పాటిల్, ఆయన సహచరులైన శంకర్‌రావు మోహితే-పాటిల్, విశ్వనాథ్ అన్నా కోరే, రత్నప్ప అన్నా కుంభార్, యశ్వంతరావు మోహితే, శంకర్‌రావు కోల్హే, 1975లో *దక్కన్ షుగర్ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌ను* స్థాపించారు. వారితో రామయ్యకు ఉన్న అనుబంధం కారణంగా 1981 లో ఆ సంస్థ డైరెక్టరుగా వారితో చేరాడు.

రామయ్య తన డాక్టరల్ అధ్యయనాల సమయంలో ఎలక్ట్రాన్ ట్రిగ్గరింగ్ పై పరిశోధనలు చేశాడు. ట్రిగ్గర్‌ను ఉత్పత్తి చేసే విధానం గురించిన ఆయన భావన కారణంగా 1956లో చికాగోలో జరిగిన మొదటి అంతర్జాతీయ ఓజోన్ సమావేశంలో పాల్గొనడానికి ఆయనకు ఆహ్వానం లభించింది  తరువాత, చెరకు ప్రాసెసింగ్ సమయంలో రంగు సమస్యలను పరిష్కరించడంలో పాల్గొనే భౌతిక రసాయన ప్రతిచర్యలపై ఆయన తన దృష్టిని మళ్లించారు.  ఆ రోజుల్లో భారతదేశంలోని చక్కెర పరిశ్రమలో చెరకు రసాన్ని శుద్ధి చేయడానికి సల్ఫర్‌ను అధికంగా ఉపయోగించేవారు. ఈ రసాయనం భారతదేశంలో అరుదైన వస్తువు కావడంతో, ప్రాసెసింగ్ కోసం ఖర్చు బాగా అయ్యేది. రామయ్య రంగు అంచనా, క్రియాశీల కార్బన్ ఉత్పత్తి కోసం అనేక విశ్లేషణాత్మక పద్ధతులను అభివృద్ధి చేశాడు. దీంతో పరిశ్రమ సల్ఫర్‌పై ఆధారపడటాన్ని తగ్గి, తద్వారా ప్రాసెసింగ్ ఖర్చు తగ్గింది. ఆయన అభివృద్ధి చేసిన ప్రోటోకాల్‌లు అప్పటి నుండి పరిశ్రమకు ప్రమాణాలుగా మారాయి.

రామయ్య చక్కెర సాంకేతికతపై విస్తృతంగా రాశాడు. వాటిలో చాలా వరకు పీర్-రివ్యూడ్ జర్నళ్ళలో ప్రచురితమయ్యాయి. అతని వ్యాసాలను ఇతరులు ఉదహరించారు.   అతను 23 మంది డాక్టోరల్ విద్యార్థుల అధ్యయనాలలో మార్గదర్శకత్వం వహించాడు. అనేక మంది చక్కెర పరిశ్రమ నిపుణులకు శిక్షణ ఇచ్చాడు. 1981 నుండి 1985 వరకు రామయ్య, ప్రపంచ చక్కెర పరిశోధన సంస్థ (WSRO) డైరెక్టర్ల బోర్డులో ఉన్నాడు. వివిధ దేశాలలో WSRO తీసుకున్న పనితీరు-అభివృద్ధి చర్యలలో పాల్గొన్నాడు. ICAR కమిటీ అధ్యక్షుడిగా పనిచేస్తున్నప్పుడు, అతను చెరకు నుండి ఇథనాల్ తయారీకి ఒక ప్రాజెక్టు నివేదికను సిద్ధం చేశాడు. దీనిలో అతను మోటారు ఇంధనంగా ఇథనాల్‌ను ఉపయోగించాలని ప్రతిపాదించాడు. అతను వాకర్స్ ఇంటర్నేషనల్ నగర అధ్యాయం అయిన విశాఖపట్నంలోని వాకర్స్ క్లబ్ అధ్యక్షుడిగా పనిచేశాడు. ఇండియన్ కెమికల్ సొసైటీ, షుగర్ టెక్నాలజిస్ట్స్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఇండియాలో జీవితకాల సభ్యుడు.

## పురస్కారాలు, గౌరవాలు
1966లో కౌన్సిల్ ఆఫ్ సైంటిఫిక్ అండ్ ఇండస్ట్రియల్ రీసెర్చ్ రామయ్యకు అత్యున్నత భారతీయ సైన్స్ అవార్డులలో ఒకటైన శాంతి స్వరూప్ భట్నాగర్ బహుమతిని ప్రదానం చేసింది.  షుగర్ టెక్నాలజిస్ట్స్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (STAI) ఆయనకు నోయెల్ డీర్ గోల్డ్ మెడల్ ఇచ్చి సత్కరించింది. మళ్ళీ 2005లో లైఫ్ టైం అచీవ్మెంట్ అవార్డును అందించింది. ఆయన ఇండియన్ నేషనల్ సైన్స్ అకాడమీ, నేషనల్ అకాడమీ ఆఫ్ అగ్రికల్చరల్ సైన్సెస్, రాయల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ కెమిస్ట్రీలలో ఎన్నికైన సభ్యుడు. ఆయన పేరిట కాకినాడలో ఒక వీధికి అచ్యుత రామయ్య వీధి అని పేరుపెట్టారు. 
## గమనికలు

## మూలాలు

వర్గం:బెనారస్ హిందూ విశ్వవిద్యాలయం పూర్వ విద్యార్థులు
వర్గం:తెలుగువారు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1923 జననాలు
వర్గం:శాంతిస్వరూప్ భట్నాగర్ అవార్డు గ్రహీతలు