చోళ ప్రభుత్వం

సా.శ 850 – 1200 మధ్య సామ్రాజ్య కాలంలో *చోళ ప్రభుత్వం* తన ప్రత్యేకత, సృజనాత్మకతకు ప్రసిద్ధి చెందింది. మొత్తం దక్షిణ భారతదేశంను ఒకే పాలన కిందకు తీసుకురావడానికి ప్రయత్నించిన మొదటి రాజవంశం చోళులు, వారు తమ ప్రయత్నాలలో చాలా వరకు విజయం సాధించారు. ఆ ప్రభుత్వ రూపాన్ని, నియమాలను సమకాలీన ప్రభుత్వ రూపంతో పోల్చలేము, చోళ సామ్రాజ్య చరిత్రలో ఒక సంతోషకరమైన యుగానికి చెందుతుంది, ప్రభుత్వం, ప్రజలు గొప్ప విషయాలను సాధించారు. చోళుల పరిపాలనా వ్యవస్థ అత్యంత వ్యవస్థీకృతమైనది, సమర్థవంతమైనది. రాజు పరిపాలనకు కేంద్ర బిందువు, రాజు నియమించిన గౌరవనీయమైన వేలిర్ మంత్రులు అన్ని అధికారాలు, నిర్ణయాలను నిర్వహించేవారు. క్షేత్రస్థాయి కార్యకలాపాలను గౌరవనీయ మంత్రులతో సంబంధం ఉన్న అంబలక్కరర్లు (స్థానిక నాయకులు లేదా పంచాయతీ నాయకులు) చూసుకునేవారు.
## ప్రభుత్వ పరిధి

సా.శ 980, సా.శ 1150 మధ్య కాలంలో చోళ సామ్రాజ్యం తూర్పు నుండి పశ్చిమానికి సముద్రం నుండి సముద్రం వరకు విస్తరించి ఉన్న మొత్తం దక్షిణ భారత ద్వీపకల్పాన్ని కలిగి ఉంది, ఉత్తరాన తుంగభద్ర నది, వేంగి సరిహద్దు వెంబడి ఒక క్రమరహిత రేఖతో సరిహద్దుగా ఉంది. వేంగికి ప్రత్యేక రాజకీయ ఉనికి ఉన్నప్పటికీ అది చోళ సామ్రాజ్యంతో చాలా దగ్గరి సంబంధం కలిగి ఉంది, అన్ని ఆచరణాత్మక ప్రయోజనాల కోసం చోళ సామ్రాజ్యం గోదావరి నది ఒడ్డు వరకు విస్తరించింది. ప్రధాన విజయాలు రెండవ పరాంతక చోళుడు, మొదటి రాజేంద్ర చోళుడు సింహాసనాధిరోహణ మధ్య జరిగాయి. రాజరాజ కాలంలో ఎక్కువ విజయాలు సంభవించాయి, అతని పాలనలో చోళ రాజ్యం చిన్న రాష్ట్రంగా ఉండటం ముగిసింది, సామ్రాజ్య స్వభావం నిజమైన సామ్రాజ్య నిష్పత్తిని సంతరించుకుంది. రాజును *చక్రవర్తిగల్* (చక్రవర్తి), మూడు లోకాల పాలకుడు (*త్రిభువనచక్రవర్తి*) అని పిలిచేవారు. రాజరాజ కాలం నుండి యువరాజు క్రియాశీల పరిపాలనలో పాల్గొనడం ప్రారంభించాడు, చిన్న రాకుమారులు ప్రాంతీయ గవర్నర్లుగా నియమించబడ్డారు.

## రాజధానులు
తంజావూరు, తరువాత గంగైకొండ చోళపురం సామ్రాజ్య రాజధానులుగా ఉన్నాయి. అయినప్పటికీ కంచిపురం, మదురై రెండింటినీ ప్రాంతీయ రాజధానులుగా పరిగణించేవారు, వాటిలో అప్పుడప్పుడు న్యాయస్థానాలు జరిగేవి.

### తంజావూరు

తొలి చోళులు ఉరైయూర్, పుహార్లను తమ రాజధానులుగా చేసుకున్నారు. సా.శ తొమ్మిదవ శతాబ్దంలో వారి పునరుద్ధరణకు ముందు ఉన్న మధ్యంతర కాలంలో ఉరైయూర్ వారి రాజధానిగా కొనసాగింది. విజయాలయ చోళుడు పాండ్య సామంతులైన ముత్తరైయర్‌లను ఓడించి తంజావూరు నగరాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్నాడు, ఒకటవ రాజేంద్ర చోళుడి వరకు చోళ చక్రవర్తుల పాలనలో ఈ నగరం ప్రధాన నగరంగా తన స్థానాన్ని నిలబెట్టుకుంది. గొప్ప బృహదీశ్వరాలయం ఉనికి రాచరికపు వైభవానికి, సామ్రాజ్య ఆర్థిక కేంద్రంగా మారడానికి ప్రేరణనిచ్చింది. బృహదీశ్వరాలయ గోడలపై ఉన్న శాసనాలు ఒకప్పుడు నగరంలో ఉన్న రాజభవనాల సంఖ్య గురించి మనకు సమాచారం ఇస్తాయి.

### గంగైకొండ చోళపురం

రాజేంద్ర చోళుడు గంగైకొండ చోళపురం పట్టణాన్ని స్థాపించాడు, సా.శ 1023లో గంగానదికి చేసిన విజయవంతమైన యాత్రకు గుర్తుగా దీనిని తన రాజధానిగా చేసుకున్నాడు. ఆలయ పట్టణం చిదంబరంకు నైరుతి దిశలో ఉన్న ఈ పట్టణం ఇప్పుడు లేదు. చోళ సామ్రాజ్య పతన దశలో పాండ్యులు దీనిని విపరీతంగా దోచుకుని నాశనం చేశారు. అయినప్పటికీ ఒకప్పటి గొప్ప నగరాన్ని ప్రకటిస్తూ గొప్ప శివాలయం గంగైకొండ చోళేశ్వర ఇప్పటికీ ఉనికిలో ఉంది. ఒకప్పుడు అక్కడ ఉన్న రాజభవనాలు, గొప్ప మార్కెట్ల వైభవం ఆధారాలను కూడా మనం కనుగొనవచ్చు.

## పరిపాలనా యంత్రాంగం
రాజు సర్వోన్నత కమాండర్, దయగల నియంత. పరిపాలనలో అతని వాటా అతనికి విజ్ఞప్తులు వచ్చినప్పుడు బాధ్యతాయుతమైన అధికారులకు మౌఖిక ఆదేశాలు జారీ చేయడం. అటువంటి ఆదేశాలు సాధారణంగా దేవాలయాల గోడలపై శాసనాలలో చాలా వివరంగా నమోదు చేయబడేవి. తాటి ఆకుల రాతప్రతులపై మౌఖిక ఆదేశాలను వెంటనే నమోదు చేసే *తిరుమందిర ఓలై నాయగం* (திருமந்திர ஓலை நாயகம்) అనే ఒక ప్రత్యేక రకమైన అధికారి వాటి ఖచ్చితమైన రికార్డులకు బాధ్యత వహించేవారు.

### మంత్రి మండలి
శాసనాలలో వ్యక్తిగత మంత్రుల పేర్లు ఉన్నప్పటికీ మంత్రి మండలి లేదా కేంద్ర ప్రభుత్వంతో సంబంధం ఉన్న ఇతర అధికారుల ఉనికికి ఎటువంటి ఖచ్చితమైన ఆధారాలు లేవు. పరిపాలనా పనులలో, అతని ఆదేశాలను అమలు చేయడంలో ఒక శక్తివంతమైన అధికారుల బృందం రాజుకు సహాయం చేసింది. ఆధునిక కోణంలో చట్టసభ లేదా శాసన వ్యవస్థ లేకపోవడం వల్ల రాజు ఆదేశాల న్యాయబద్ధత ఆ వ్యక్తి మంచితనం, *[[ధర్మం]]* - న్యాయం, ధర్మం పట్ల అతని నమ్మకంపై ఆధారపడి ఉంటుంది. ప్రాచీన సమాజం ప్రభుత్వం నుండి సాధారణ భద్రత కంటే మరేమీ ఆశించలేదు. వివాదాల విషయాలు కూడా చివరి ప్రయత్నంగా మాత్రమే కోర్టు అధికారుల వద్దకు వెళ్ళేవి.

### అధికారుల బృందం
చోళుల అధికారుల బృందం దాని సమకాలీనుల నుండి చాలా భిన్నంగా లేదు. అయినప్పటికీ దానిని వేరు చేసింది దాని అత్యంత వ్యవస్థీకృత స్వభావం. కేంద్ర నియంత్రణ, స్థానిక స్వాతంత్ర్యం మధ్య జాగ్రత్తగా సమతుల్యత నిర్వహించబడింది, స్థానిక ప్రభుత్వంలో జోక్యం చేసుకోకపోవడం పవిత్రమైనదిగా పరిగణించబడింది.

అధికారుల బృందంలో ఒక ఖచ్చితమైన సోపానక్రమం ఉండేది, అధికారుల పదవీకాలం కేవలం 'రాజు ఇష్టం'పై ఆధారపడి ఉండేది. అధికారులు *మరాయన్*, *అధికారిగల్* వంటి వివిధ బిరుదులను కలిగి ఉండేవారు. ఒకే కేడర్ మధ్య సీనియారిటీని *పెరుందనం*, *సిరుతనం* వంటి అర్హత బిరుదుల ద్వారా సూచించేవారు.

ప్రభుత్వ ఆదాయ వ్యయాలకు బాధ్యత వహించే రెవెన్యూ అధికారులు అటువంటి ముఖ్యమైన అధికారులలో ఒకరు.

### పరిపాలనా విభాగాలు
ప్రతి గ్రామం ఒక స్వయం-పాలక యూనిట్. దేశంలోని వివిధ ప్రాంతాలలో ఇటువంటి అనేక గ్రామాలు కలిసి ఒక *కొట్రం* (கொற்றம்), *నాడు* (நாடு) లేదా *కోట్టం* (கோட்டம்)గా ఏర్పడ్డాయి. *తనియూర్* (தனியூர்) అనేది దానంతట అదే ఒక *కుట్రం*గా ఉండేంత పెద్ద గ్రామం. అనేక *కుట్రాలు* కలిసి ఒక *వళనాడు* (வளநாடு)గా ఏర్పడ్డాయి. అనేక వళనాడులు కలిసి ఒక *మండలం* (ప్రావిన్స్)గా ఏర్పడ్డాయి. చోళ సామ్రాజ్య ఉచ్ఛదశలో శ్రీలంకతో సహా ఎనిమిది లేదా తొమ్మిది ప్రావిన్సులు ఉన్నాయి. ఈ విభాగాలు, పేర్లు చోళ కాలమంతా స్థిరమైన మార్పులకు గురయ్యాయి.

ఉత్తరమేరూర్ ఆలయంలోని సా.శ ఎనిమిదవ శతాబ్దపు శాసనం స్థానిక కౌన్సిల్ రాజ్యాంగం, అభ్యర్థులకు అర్హత, అనర్హతలు, ఎంపిక పద్ధతి, వారి విధులను వివరిస్తుంది, వారి అధికారాన్ని పరిమితం చేస్తుంది. సాధారణ గ్రామం *ఊర్* (ஊர்) పరిపాలన బ్రాహ్మణులకు ఇచ్చిన గ్రామ పరిపాలన కంటే భిన్నంగా ఉన్నట్లు అనిపిస్తుంది.

### ఆడిట్‌లు
అధికారుల కార్యకలాపాలు నిరంతర ఆడిట్, పరిశీలనలో ఉండేవి. ఒక నిర్దిష్ట దానాన్ని నమోదు చేయడంలో జాప్యం చేసిన కొందరు అధికారుల నిర్లక్ష్యం, అశ్రద్ధ వివరాలను అందించే ఉత్తమ చోళుడు పాలనా కాలం నాటి శాసనంలో ఇటువంటి నివేదికల ఉదాహరణ మనకు ఉంది. ఫలితంగా ఆ దానం ద్వారా ఎవరు లబ్ధి పొందాలనే దానిపై పోటీ పడుతున్న పక్షాల మధ్య వివాదం తలెత్తింది. ఇందులో పాల్గొన్న అధికారులను శిక్షించారు.

సివిల్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ అధిపతిగా రాజు స్వయంగా అప్పుడప్పుడు దేశంలో పర్యటించి స్థానిక పరిపాలనపై విచారణ జరిపేవాడు.

### రెవెన్యూ పరిపాలన
సా.శ 1089 ప్రాంతంలో చోళ రాజు కులోత్తుంగ ద్వారా ఒక విస్తృతమైన పునర్విచారణ జరిగింది, ఇది భూముల విస్తీర్ణం, వాటి అంచనా, గ్రామాల సరిహద్దులు, మతపరమైన పచ్చికభూములతో సహా గ్రామంలోని సాధారణ హక్కులను నమోదు చేసింది.

పన్ను వసూళ్లకు రెవెన్యూ అధికారులు బాధ్యత వహించేవారు. ప్రభుత్వ యంత్రాంగాన్ని నడపడానికి పన్నును న్యాయబద్ధంగా, కచ్చితంగా వసూలు చేయాల్సిన అవసరాన్ని చోళ ప్రభుత్వం చాలా గుర్తుంచుకుంది. రెవెన్యూ రికార్డులు దోపిడీకి సంబంధించిన మాన్యువల్‌లు కావు, కానీ పూర్తి విచారణలు, ఖచ్చితమైన సర్వేల ఆధారంగా జాగ్రత్తగా నిర్వహించబడిన భూ హక్కుల రికార్డులు, సాధారణ సర్వేల ద్వారా ఇవి ఎప్పటికప్పుడు నవీకరించబడేవి.

రెవెన్యూ అధికారుల విధుల్లో అనేక ఇతర బాధ్యతా రంగాలు కూడా ఉన్నాయి. వారు దేవాలయాల ఆదాయ వ్యయాలను కూడా నియంత్రించేవారు. వారు గ్రామ సభల తరపున భూమిని కొనుగోలు చేయడం కూడా కనిపించింది. గ్రామ కౌన్సిల్‌ల వంటి స్థానిక ప్రభుత్వ ఏజెన్సీలు రూపొందించిన ముఖ్యమైన పత్రాలను వారు ధృవీకరించేవారు. వారు మేజిస్ట్రేట్‌లుగా వ్యవహరించినట్లు కూడా చూపబడింది.

కేంద్ర ప్రభుత్వం వసూలు చేసే పన్నుతో పాటు అనేక స్థానిక సంస్థలు టోల్స్, ఇతర సుంకాలను వసూలు చేసే హక్కును పొందాయి. రాబడిలో కొంత భాగం రాజు కోసం ఉంచబడేది. మిగిలినవి రోడ్లు, చెరువులు, సైన్యం, దేవాలయాల నిర్మాణం వంటి ప్రజా పనుల కోసం ఉపయోగించబడేవి.

## న్యాయం
చోళ సామ్రాజ్యంలో న్యాయం అనేది ఎక్కువగా స్థానిక విషయం, ఇక్కడ చిన్నపాటి వివాదాలు గ్రామ స్థాయిలో పరిష్కరించబడేవి. చిన్న నేరాలకు శిక్షలు జరిమానాల రూపంలో లేదా నేరస్థుడు ఏదైనా స్వచ్ఛంద సంస్థకు విరాళం ఇవ్వాలనే ఆదేశం రూపంలో ఉండేవి. నరహత్య లేదా హత్య వంటి నేరాలకు సైతం జరిమానాలతో శిక్ష విధించేవారు. దేశద్రోహం వంటి రాజ్య నేరాలను రాజు స్వయంగా విని నిర్ణయించేవాడు, అటువంటి కేసులలో సాధారణ శిక్ష మరణశిక్ష లేదా ఆస్తి జప్తు. పరిస్థితులు ఎలా ఉన్నా ఈ విషయాలలో ప్రజలు రాజుతో ఏకీభవించాల్సి వచ్చేది.

స్థానిక వివాదాలను నిర్ణయించడంలో గ్రామ సభలు పెద్ద అధికారాలను వినియోగించాయి. స్వచ్ఛంద గ్రామ కమిటీల పరిధిలోకి రాని విషయాలను *న్యాయత్తార్* అని పిలువబడే చిన్న కమిటీలు వినేవి. చాలా సందర్భాలలో శిక్షలు దేవాలయాలు లేదా ఇతర సంస్థలకు విరాళాల రూపంలో ఉండేవి. దోషిగా నిర్ధారించబడిన వ్యక్తి తన జరిమానాలను *ధర్మాసన* అనే ప్రదేశంలో చెల్లించేవాడు. న్యాయ ప్రక్రియలు లేదా కోర్టు రికార్డుల గురించి ఎక్కువ సమాచారం అందుబాటులో లేదు.

సివిల్, క్రిమినల్ నేరాల మధ్య తేడా లేదు. కొన్నిసార్లు కాలం పరిష్కారం చూపే వరకు సివిల్ వివాదాలను సాగనిచ్చేవారు. దొంగతనం, వ్యభిచారం, ఫోర్జరీ వంటి నేరాలను తీవ్రమైన నేరాలుగా పరిగణించేవారు. చాలా సందర్భాలలో నేరస్థుడు ఒక ఆలయంలో శాశ్వత దీపాన్ని నిర్వహించాలనే క్రమంలో శిక్ష ఉండేది. హత్యకు కూడా జరిమానాతో శిక్ష విధించేవారు. ఒక సందర్భంలో ఒక వ్యక్తి సైనిక కమాండర్‌ను కత్తితో పొడిచాడు. రెండవ రాజేంద్ర చోళుడు పొరుగున ఉన్న ఆలయంలో దీపం కోసం 96 గొర్రెలను దానం చేయాలని నేరస్థుడిని ఆదేశించాడు.

ఫస్ట్-డిగ్రీ హత్య కేసుల్లో కూడా మరణశిక్ష అసాధారణం. ఇప్పటి వరకు అందుబాటులో ఉన్న అన్ని రికార్డులలో మరణశిక్షకు సంబంధించిన ఒకే ఒక ఉదాహరణ మాత్రమే కనుగొనబడింది.

## విదేశీ వాణిజ్యం

సా.శ తొమ్మిదవ శతాబ్దం చివరి నాటికి దక్షిణ భారతదేశ దేశాలు విస్తృతమైన సముద్ర, వాణిజ్య కార్యకలాపాలను అభివృద్ధి చేశాయి. ద్వీపకల్ప భారతదేశ పశ్చిమ, తూర్పు తీరాలను కలిగి ఉన్న చోళులు ఈ వెంచర్లలో ముందున్నారు. చైనాలోని టాంగ్ రాజవంశం, శైలేంద్రుల ఆధీనంలో ఉన్న మలయన్ ద్వీపసమూహంలోని శ్రీవిజయ సామ్రాజ్యం, బాగ్దాద్లోని అబ్బాసిద్ కాలిఫేట్ ప్రధాన వాణిజ్య భాగస్వాములు.

టాంగ్ రాజవంశం క్షీణత సమయంలో తలెత్తిన ఇబ్బందుల సమయంలో చైనా విదేశీ వ్యాపారులకు ప్రమాదకరంగా మారింది, చైనా నుండి వాణిజ్యం మారడం ద్వారా శ్రీవిజయ సామ్రాజ్యం ప్రయోజనం పొందింది, తమిళ వాణిజ్యానికి క్లియరింగ్ హౌస్‌గా వ్యవహరించింది. టాంగ్ రాజవంశం తరువాత వచ్చిన సాంగ్ రాజవంశం పరిస్థితిని మరింత సాధారణం చేసింది, వాణిజ్యం మరోసారి వర్ధిల్లడం ప్రారంభించింది. లాభదాయకమైన లైసెన్స్‌లను అందిస్తూ చోళులతో సహా అనేక దేశాలకు పలు వాణిజ్య ప్రతినిధి బృందాలను పంపారు. చోళులు ఈ అవకాశాన్ని సద్వినియోగం చేసుకోవడానికి ఆసక్తి చూపారు, చైనాకు పలు వాణిజ్య బృందాలను పంపారు.

సా.శ 1077 సంవత్సరంలో *చులియన్* (చోళ) నుండి ఒక రాయబార బృందం చైనీస్ ఆస్థానానికి చేరుకుందని, ఆ సమయంలో చులియన్ రాజును *టి-హువా-కియా-లో* అని పిలిచేవారని చైనీస్ సాంగ్ రాజవంశం నివేదికలు నమోదు చేశాయి. ఈ అక్షరాలు "దేవ కులో[త్తుంగ]" (మొదటి కులోత్తుంగ చోళుడు)ను సూచిస్తాయని భావిస్తున్నారు. ఈ రాయబార కార్యాలయం ఒక వాణిజ్య వెంచర్, సందర్శకులకు చాలా లాభదాయకంగా ముగిసింది. వారు గాజు వస్తువులు, సుగంధ ద్రవ్యాలతో సహా కొన్ని కప్పం వస్తువులకు బదులుగా 81,800 రాగి నాణేల తీగలతో తిరిగి వచ్చారు.

సుమత్రాలో దొరికిన ఒక విరిగిన తమిళ శాసనం చోళ దేశంలో ప్రసిద్ధి చెందిన వర్తక సంఘం అయిన *నానాదేశ తిసైయాయిరత్తు ఐన్నూట్రువర్* (நானாதேச திசையாயிரத்து ஐந்நூற்றுவர்) (సాహిత్యపరంగా: 16 దేశాలు (4x4), వెయ్యి దిశల నుండి ఐదు వందల మంది) అనే వర్తక సంఘం పేరును ప్రస్తావిస్తుంది. శాసనాలు సా.శ 1088 నాటివి, చోళ కాలంలో చురుకైన విదేశీ వాణిజ్యం ఉందని ఇవి స్పష్టంగా రుజువు చేస్తున్నాయి.

## గమనికలు

## మూలాలు
* Nilakanta Sastri, K.A. (1955). A History of South India, OUP, New Delhi (Reprinted 2002).
* Nilakanta Sastri, K.A. (1935). The CōĻas, University of Madras, Madras (Reprinted 1984).

వర్గం:చోళ సామ్రాజ్యం