open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
బిస్మిల్లా హిర్రహ్మా నిర్రహీం

thumb|200px|left|బిస్మిల్లాహ్ లేదా బస్మలా
[right|thumb|200px|బిస్మిల్లాహ్ [ఇస్లామీయ లిపీ కళాకృతులు|ఇస్లామీయ లిపీకళాకృతులు]]

**బిస్మిల్లా హిర్రహ్మా నిర్రహీం** (అరబ్బీ بسم الله الرحمن الرحيم ), అరబ్బీ భాష పదజాలం, దీని అర్థం : అల్లాహ్ పేరుతో ప్రారంభిస్తున్నాను, అతను కృపాశీలుడు, కరుణామయుడు. ఈ బిస్మిల్లాహ్ తోనే ఖురాన్ ప్రారంభమౌతుంది.

## ఖురాన్, బిస్మిల్లా
ఖురాన్ "బిస్మిల్లా హిర్రహ్మా నిర్రహీం" అనే వచనంతోనే ప్రారంభమవుతుంది. ఖురాన్ లోని అన్ని సూరాలు (అధ్యాయాలు) బిస్మిల్లా తోనే ప్రారంభమౌతాయి (ఒక అధ్యాయం "సూరా తౌబా" మినహాయించి). 
## సంఖ్యా శాస్త్రం
thumb|ఎడమ|బిస్మిల్లా
అరబ్బీ భాష లోని అక్షరాలకు (అబ్‌జద్) సంఖ్యలు ఇవ్వబడ్డాయి. బిస్మిల్లా హిర్రహ్మా నిర్రహీం, అనే వాక్యంలో గల అక్షరాల సంఖ్యలను కూడితే '786' అనే సంఖ్య వస్తుంది. అందుకే ముస్లింలు తరచూ ఈ 786 అనే సంఖ్యను వాడుతూ ఉంటారు. కాని దీనికి ఎలాంటి అందరం ఖుర్ఆన్, హదీసులో లేదు.

## ఆచారాలలో బిస్మిల్లా
### బిస్మిల్లా ఖ్వాని
ముస్లిం ఆచారాలలో బిస్మిల్లా ఖ్వాని ఒకటి. పిల్లలు విద్యాభ్యాస వయస్సుకు చేరుకున్నప్పుడు, విద్యాభ్యాసం "బిస్మిల్లా ఖ్వానీ"తో ప్రారంభం ఔతుంది. అనగా, విద్యాభ్యాసం బిస్మిల్లా హిర్రహ్మా నిర్రహీంతో ప్రారంభిస్తారు. 
### కార్యక్రమాలు - బిస్మిల్లా
ముస్లింలు ఏ కార్యక్రమమైనా ప్రారంభించేటపుడు "బిస్మిల్లా హిర్రహ్మా నిర్రహీం" తోనే ప్రారంభిస్తారు. భోజనం మొదలు పెట్టేటపుడు కూడా బిస్మిల్లా చదువుతారు.

## ఇవీ చూడండి
* కలిమా
* షహాద
* ఇస్లామీయ పదజాలము

## బయటి లింకులు
* Saying Bismillah - Virtues and Ocassions - Collection of Sayings from Authentic Hadiths
* Bismallah as in Tadabbur-i-Qur'an
* Meaning of Bismillah

## మూలాలు

వర్గం:ఇస్లామీయ పదజాలము
వర్గం:అరబ్బీ పదజాలము
వర్గం:సూరా
వర్గం:ఆయత్
వర్గం:అల్లాహ్
ఫోబియా

ఏ విషయం గురించయినా అతిగా భయపడడాన్ని **ఫోబియా** (Phobia) అంటారు.
ఒక భయం (గ్రీకు నుండి: φόβος, Phóbos, "భయం" లేదా "వ్యాధిగ్రస్తమైన భయం" అనే అర్థం) సాధారణంగా బాధితునికి తప్పించడంలో గొప్ప పొడవులు వరకు చేస్తాడు ఒక వస్తువు లేదా పరిస్థితి ఒక నిరంతర భయం నిర్వచించారు ఆందోళన రుగ్మత ఒక రకమైన,, ఉంది నిజమైన ప్రమాదం వరకు సాధారణంగా disproportional తరచుగా కరణీయ గా గుర్తించబడటం, నిలబడింది. కార్యక్రమంలో భయం పూర్తిగా బాధితునికి సామాజిక లేదా వృత్తి చర్యలు లో మార్క్ క్షోభ, ముఖ్యమైన జోక్యం పరిస్థితి లేదా వస్తువు భరిస్తున్నారు ఉంటుంది మానివేయాలి కాదు. [1] దయాజ్ఞాస్తిక్, స్టాటిస్టికల్ మాన్యువల్ చేత నిర్వచించబడిన నిబంధనలు క్షోభ, బలహీనత, ఫోర్త్ ఒక రోగ నిర్ధారణ ప్రయత్నిస్తున్నప్పుడు ఉంటే ఎడిషన్ (DSM-IV-TR) కూడా పరిగణనలోకి బాధితునికి యొక్క వాతావరణం సందర్భంలో తీసుకోవాలి. DSM-IV-TR రాష్ట్రాలు ఒక phobic ఉద్దీపన, అది ఒక వస్తువు లేదా ఒక సామాజిక పరిస్థితి ఉంటుంది లేదో, వాతావరణంలో పూర్తిగా లేదు అని - ఒక రోగ నిర్ధారణ చేసిన సాధ్యం కాదు. ఈ పరిస్థితిని ఒక ఉదాహరణ ఎలుకలు (Suriphobia) ఒక భయం ఉంది కానీ ఎలుకలు యొక్క ఏమీలేని ఒక ప్రాంతంలో నివసించే ఒక వ్యక్తి ఉంటుంది. అయినప్పటికీ వ్యక్తిగత సంఖ్య అసలు బాధ లేదా బలహీనత ఎప్పుడైనా అనుభవం ఉంది వాతావరణంలో ఎలుకలు ఎదుర్కునే ఎందుకంటే ఎలుకలు భావన, వ్యక్తిగత లోపల మార్క్ క్షోభ, అశక్తత కారణాలు. సమీప, ఇది ఎస్కేప్ phobic ఉద్దీపన నుండి కూడా పరిగణలోకి తీసుకోవాలి వరకు డిగ్రీ. బాధితునికి ఒక phobic ఉద్దీపన, ఆత్రుత స్థాయిలు పెరుగుదల సమీపిస్తుండగా (ఒక పాము సమీపంగా వుండదు అని ఉదా, భయం Ophidiophobia పెరుగుదల), phobic ఉద్దీపన ఏ ఎస్కేప్ లో భయం యొక్క తీవ్రతను వివిధ ప్రభావం పరిమిత, ఉంటుంది వరకు డిగ్రీ ఇటువంటి ఎలివేటర్ (అంతస్తులు, తగ్గుతుంది ఫ్లోర్ చేరుకుంది ఉన్నప్పుడు, ఓపెన్ తలుపులు మధ్య మిడ్వే సమయంలో ఉదా ఆతురత పెంచుతుంది) స్వారీ వంటి సందర్భాలలో. [2] చివరిగా, స్పష్టీకరణను భరోసా ఇచ్చిన ఒక స్థానం పదం భయం ఒక చుట్టుకొని పదం అని, చెప్పాలంటే ఉంది సాధారణంగా నిర్దిష్ట phobias, సామాజిక phobias పరంగా జరుగుతుంది. ప్రత్యేక phobias పేరు చెప్పినట్టూ, నిర్దిష్టమైన, సామాజిక భయం వంటి ప్రజా మాట్లాడే, సంకులమైన ప్రాంతాలు సాంఘిక పరిస్థితులు లోపల phobias ఇవి, వంటి సాలీడంటేనే అమితభయం లేదా ఎత్తులను చూసి భయపడే స్వభావము గా పదాలు ఉన్నాయి.
## రకాలు

* ఏక్రోఫోబియా (Acrophobia) : ఎత్తైన ప్రదేశాలంటే భయం
* క్లాస్ట్రోఫోబియా (Claustrophobia) : ఒంటరితనం అంటే భయం.
* నెక్రోఫోబియా (Necrophobia) : చావు అంటే భయం 
* పైరోఫోబియా (Pyrophobia) : అగ్గి అంటే భయం
* హీమోఫోబియా (Hemophobia) : రక్తం అంటే భయం
* హైడ్రోఫోబియా (Hydrophobia) : నీరు అంటే విపరీతమైన భయం
* ఆండ్రో ఫోబియ (AndrO phobia) మగ వాళ్ళంటే భయం.
* పెరొ ఫొబియ (aero fobia) గాలి అంటే భయం
* జెనోఫోబియా(Xenophobia): విదేశీయులు లేదా అపరిచితుల పట్ల లేదా వారి రాజకీయాలు లేక సంస్కృతి పట్ల భయం.

## బయటి లింకులు
* Diagnostic criteria for social phobia in the DSM-IV
* Diagnostic criteria for specific phobia in the DSM-IV
* Phobias: Causes and Treatments 

వర్గం:మానసిక వ్యాధులు
కరణం (అయోమయ నివృత్తి)

* కరణం (గ్రామాధికారి) - 1980 లకు ముందు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో సాంప్రదాయికంగా ఉన్న గ్రామాధికారుల్లో ఒకరు
* కరణం - హిందూ పంచాంగంలో ఒక అంశం
## ప్రముఖ వ్యక్తులు
**కరణం** తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు. తెవికీలో కరణం ఇంటిపేరుగా గల వ్యక్తుల పేజీలు:
* కరణం మల్లేశ్వరి - వెయిట్‌ లిఫ్టింగ్‌^లో ఒలింపిక్ కాంస్య పతకం సాధించిన క్రీడాకారిణి
* కరణం బలరామకృష్ణ మూర్తి - ప్రకాశం జిల్లా రాజకీయ నాయకుడు
* కరణం బాలసుబ్రహ్మణ్యం పిళ్ళె - తెలుగు పండితుడు
* కరణం లీలా వెంకట్ శ్రీనివాస్ శ్రీహరి నాగ వరప్రసాద్ - అశోక చక్ర పురస్కారం పొందిన పోలీసు
* కరణం ధర్మశ్రీ - విశాఖపట్నం జిల్లా రాజకీయ నాయకుడు
* కరణం సురేష్ -  ప్రముఖ రంగస్థల నటుడు, దర్శకుడు, గుణ నిర్ణేత.
* కరణం ఉమాదేవి - మెదక్ జిల్లా రాజకీయ నాయకురాలు
* పావని కరణం - తెలుగు సినిమా నటి
శాంతి

[thumb|upright=1.5|[Gari Melchers, Mural of Peace, 1896.]]

**శాంతి** అనగా తగాదాలు, యుద్ధాలు లేకుండా మానవులందరూ సఖ్యతతో మెలగడం. ఉగ్రవాదం పెరిగిపోతున్న ఈ ఆధునిక కాలంలో ప్రపంచ శాంతి చాల అవసరం.
[frameless|right|upright|border|A white [dove with an olive branch in its beak]]
సత్యాగ్రహం అనగా శాంతి మార్గంలో తమలోని ఆగ్రహాన్ని తెలియజేసే విధానం దీనిని మహాత్మా గాంధీ భారత స్వాతంత్ర్య సమరంలోను, దక్షిణ ఆఫ్రికాలోను ప్రయోగించి ఘన విజయాన్ని సాధించారు. ఇది మార్టిన్ లూథర్ కింగ్ అమెరికా ఖండంలో మానవ హక్కుల కోసం ఉపయోగించారు. శాంతి ఉంటే మనుషులు పరస్పరం సహకారం అందించుకుంటూ సంతోషంగా ఉండగలరు

## శాంతి చిహ్నాలు
frameless|right|upright|border|The Peace symbol, originally the symbol of the Campaign for Nuclear Disarmament.
ప్రపంచ శాంతి కోసం జరుగుతున్న ఉద్యమాలు వివిధ చిహ్నాలు వాడకంలో ఉన్నాయి. పావురం, ఆలివ్ కొమ్మ లేదా ఆలివ్ కొమ్మను ముక్కున పట్టుకొన్న పావురం ప్రాచీన కాలం నుండి చిహ్నాలుగా ఉన్నాయి. అయితే 20 వ శతాబ్దంలో అణు యుద్ధ నివారణ కోసం రూపొందిన చిహ్నాన్ని ప్రపంచ వ్యాప్తంగా శాంతికి సంకేతంగా వాడుతున్నారు.

## సంస్థలు
* ఐక్య రాజ్య సమితి ప్రపంచ వ్యాప్తంగా శాంతిని స్థాపించడాని కోసం పనిచేస్తున్నది.
* నోబుల్ బహుమతి ప్రదానంలో ప్రపంచ శాంతిని కాంక్షించే వ్యక్తులు లేదా సంస్థలకు ఇచ్చే అత్యున్నత బహుమతి.
* గాంధీ శాంతి బహుమతి మహాత్మా గాంధీ 125వ జయంతిని పునస్కరించుకుని భారత ప్రభుత్వం ఈ అంతర్జాతీయ గాంధీ శాంతి బహుమతిని ప్రవేశపెట్టింది. సంవత్సరానికోసారి, వ్యక్తులకు గాని, సంస్థలకు గాని, సామాజిక, ఆర్థిక, రాజకీయ, అహింసా మార్గంలో పనిచేసినవారికి ఈ బహుమతి ప్రదానం చేయబడుత

* Carnegie Endowment for International Peace 
* PeaceWiki
* Peace Monuments Around the World 

## ఇవి కూడా చూడండి

* జైలు భరో ఆందోళన్

వర్గం:మానసిక శాస్త్రము
కైకసి

**కైకసి** రామాయణంలో సుమాలి, కేతుమతి ల కుమార్తె. ఈమె సోదరులు మారీచుడు, సుబాహుడు. విశ్రవసుని భార్య. ఆమె రావణ, కుంభకర్ణులూ, విభీషణ, శూర్పణఖలకు తల్లి.

ఒక రోజు కైకసి తన తండ్రి రథంమీద వెళుతూ విశ్రవసుని చూసింది. తండ్రి సుమాలికి కూడా అతనికి తన కూతుర్ని యివ్వాలని పించింది. అందుకే విశ్రవసుని ఆశ్రమంలో కైకసిని విడిచి పెట్టాడు. కైకసి కూడా విశ్రవసునికి ఎన్నో సేవలుచేసింది. గమనించిన విశ్రవసుడు “ఎవరునువ్వు” అని అడిగాడు. కైకసి తన గురించి చెప్పడమే కాదు, తన మనసులోని కోరికనూ అతని ముందుంచింది. వాంఛను బయట పెట్టేలా ప్రవర్తించింది. సంధ్యవేళలో కోరావు కాబట్టి నీకు పుట్టిన వాళ్ళు రాక్షసులవుతారని చెప్పాడు. చెప్పిన విధంగానే ఆమె సంతానం రాక్షసులయ్యారు. అయితే తనకు పుట్టిన వాళ్ళందరూ దుర్మార్గులు కావలసిందేనా అని దుఃఖ పడింది కైకసి. అందరిలోకి చిన్నవాడు మంచి గుణవంతుడవుతాడని చెప్పి విశ్రవసుడు ఆమెకు ఊరట నిచ్చాడు. అతడే విభీషణుడు.

విచిత్ర రామాయణం కథ ప్రకారమయితే – పుత్రుల్ని కోరిన కైకసితో విశ్రవసువు రుతువుకొక పుత్రుణ్ని యిస్తానన్నాడట. అప్పటికామె పదకొండు రుతువులయ్యానని చెపుతుందట. అంతమందిని కనక్కర్లేదనీ అంటుందట. దాంతో పది తలల పుత్రుడు రావణుడూ ఒక పుత్రిక శుర్పణఖా పుట్టిందట.

పురాణ కథనంప్రకారం లంకానగరంలో ఉన్న రావణాసురుడి తల్లి ‘కైకసి’ నిత్యం సముద్రపు ఒడ్డున ఇసుకమట్టితో శివలింగాన్ని చేసి పూజిస్తూ ఉండేది. ఇలా మట్టితో చేసిన శివలింగాన్ని “పార్థివలింగం” అంటారు. ఇటువంటి పార్థివలింగం పూజ అన్నింటికన్నా మిన్న అయినది. ఒక రోజు కైకసి ఎన్ని సార్లు పార్థివలింగాన్ని చేసినా సముద్రపు అలలు వాటిని నాశనం చేయసాగాయి. ఆరోజు పార్థివలింగాభిషేకం చేయకపోవడం వల్ల కైకసి కన్నీటి పర్యంతమవుతుంది. పార్థివలింగాభిషేకం తంతులో కన్నీరు పెట్టిన రావణాసురుడి తల్లి కైకసి నిత్యం పూజించుకోవడం కోసం రావణాసురుడు “పార్థివలింగం ఏమిటి నీకు శివుని ఆత్మలింగమే తెచ్చి ఇస్తానని” తన తల్లితో చెప్పి కైలాసానికి వెళతాడు.

## మూలాలు

వర్గం:పురాణ పాత్రలు
కిన్నరులు

thumb|కిన్నరులు
**కిన్నరులు** దేవతలలో ఒక తెగవారు. వీరి శరీరము మనుషుల వలె, ముఖము అశ్వము వలె ఉండును. వీరు పులస్త్యుని పుత్రులు. వీరు ఒక విధమైన దేవ కన్యలు.

హిందూ, బౌద్ధ పురాణాల ప్రకారం కిన్నర సగం మానవుడు, సగం గుర్రం లేదా సగం మనిషి సగం పక్షిగా చిత్రీకరించారు. ఆగ్నేయాసియా పురాణాలలో కిన్నరను సగం పురుషుడు సగం గుర్రం, దాని ప్రతిరూపం కిన్నారి సగం స్త్రీ సగం పక్షిగా వర్ణిస్తుంది. వారిద్దరినీ ఆదర్శ ప్రేమికులుగా భావిస్తారు. 

ఆగ్నేయాసియా పురాణాలలో, కిన్నరలు మహిళా ప్రతిరూపమైన కిన్నారి సగం పక్షి, సగం స్త్రీ జీవులుగా చిత్రీకరించబడింది. పౌరాణిక హిమావంతంలో నివసించే అనేక జీవులలో కిన్నరి ఒకటి, కిన్నారి మహిళ తల, మొండెం, చేతులు కలిగి ఉండి ఒక హంస రెక్కలు, తోక, పాదాలను కలిగి ఉంటుంది. వారు వారి నృత్యం, పాట, కవితలకు ప్రసిద్ధి చెందారు. స్త్రీ సౌందర్యం, దయ, సాఫల్యానికి సాంప్రదాయ చిహ్నం.

## మూలాలు


వర్గం:హిందూ దేవతలు
శాంత (అయోమయ నివృత్తి)

**శాంత** భారతదేశంలో కొందరి పేరు.

* శాంత హిందూ పురాణాలలో ఋష్యశృంగుని భార్య.

* శాంత (సినిమా)

* శాంత (నటి)

* శాంత కుమారి, ప్రముఖ తెలుగు సినిమా నటి.

* వి. శాంత ప్రముఖ కేన్సర్ వైద్యురాలు.
కొమ్ము (శరీర నిర్మాణ శాస్త్రం)

వృక్ష సంబంధిత కొమ్ముల కొరకు చూడండి - కొమ్ము (వృక్ష శాస్త్రము)[thumb|250px|A [goat with spiral horns]]

**కొమ్ము**  వివిధ జంతువుల తలపై శాశ్వతంగా కనిపించే   కొన కలిగిన నిర్మాణం. ఇది సజీవ ఎముక  ప్రధాన భాగాన్ని చుట్టుముట్టే కెరాటిన్,  ఇతర ప్రోటీన్లతో కప్పబడి ఉంటుంది. కొమ్ములు, దుప్పి కొమ్మూల వలె కాకుండా  భిన్నంగా ఉంటాయి, ఇవి శాశ్వతమైనవి కావు.  క్షీరదాలలో, నిజమైన కొమ్ములు ప్రధానంగా రుమినెంట్ ఆర్టియోడాక్టైల్స్‌లో, యాంటిలోకాప్రిడే (ప్రాంగ్‌హార్న్),  బోవిడే (పశువులు, మేకలు, జింక మొదలైనవి) కుటుంబాలలో కనిపిస్తాయి. పశువుల కొమ్ములు చర్మాంతర్గత బంధన కణజాలం (నెత్తి కింద) నుండి ఉద్భవించి, తరువాత అంతర్లీన ఫ్రంటల్ ఎముకతో కలిసిపోతాయి.

ఒక జత కొమ్ములు సాధారణం; అయితే, రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ జతలు కొన్ని అడవి జాతులలో మరియు కొన్ని పెంపుడు గొర్రె జాతులలో కనిపిస్తాయి. పాలిసెరేట్ (బహుళ-కొమ్ములు) గొర్రె జాతులలో హెబ్రిడియన్, ఐస్లాండిక్, జాకబ్, మాంక్స్ లోగ్తాన్ మరియు నవజో-చుర్రో ఉన్నాయి.

కొమ్ములు సాధారణంగా వక్ర లేదా సర్పిలాకారాన్ని కలిగి ఉంటాయి, తరచుగా శిఖరాకారాలో లేదా ఫ్లూటింగ్‌ తో ఉంటాయి. అనేక జాతులలో, మగ జంతువులకు మాత్రమే కొమ్ములు ఉంటాయి. పుట్టిన వెంటనే కొమ్ములు పెరగడం ప్రారంభిస్తాయి. జంతువు జీవితాంతం పెరుగుతూనే ఉంటాయి (ప్రాంగ్‌హార్న్‌లలో తప్ప, ఇవి ఏటా బయటి పొరను తొలగిస్తాయి, కానీ అస్థి కేంద్రాన్ని నిలుపుకుంటాయి). పశువులలో పాక్షిక లేదా వికృతమైన కొమ్ములను స్కర్స్ అంటారు. శరీరంలోని ఇతర భాగాలపై ఇలాంటి పెరుగుదలలను సాధారణంగా కొమ్ములు అని పిలుస్తారు, కానీ అవి సంభవించే శరీర భాగాన్ని బట్టి స్పర్స్, గోళ్లు లేదా గిట్టలు ఉంటాయి.

## కొమ్ములుండే జంతువులు
*పశువులు
*మగ కృష్ణ జింక
*మేక
*లేడి
* పలవల దుప్పి

## కొమ్ము వాయిద్యం

ఈ కొమ్ము వాయిద్యం జంతువులకుండే కొమ్ము ఆకారంలో వంపులు తిరిగివుండడం మూలంగా ఆ పేరుతో పిలుస్తారు. వీటిని గ్రామదేవతల పండగలలో ప్రముఖంగా ఊది ఊరందరికీ పండగ గురించి తెలిసెటట్లు చేస్తారు.

## కొమ్ము కథలు

## మూలాలు

వర్గం:జంతు శాస్త్రము
గయుడు

thumb|కృష్ణుడు, అర్జునుడు
**గయుడు** ఒక గంధర్వుడు, మణిపురమునకు రాజు.

ఒకనాడు శివుని పూజించి తిరుగు ప్రయాణంలో ఆకాశ మార్గాన పోవుచుండగా క్రిందికి ఉమ్మి వేసెను. అది అర్ఘ్యమిస్తున్న శ్రీకృష్ణుని దోసిట పడినది. సూర్యభగవానుని ఆరాధిస్తున్న తనపై ఉమిసిన వానిని చంపుదునని శపథము చేసెను. ఆ పలుకులు ఆకాశవాణి వలన గయుడు విని బ్రహ్మ, పరమశివులను శరణువేడగా వారు తిరస్కరించిరి. గయుడు తనకు మరణం తప్పదు అనుకొనుచున్న సమయంలో నారదుడు మార్గమున కలుసుకొని అర్జునుని శరణు వేడమని చెప్పెను. గయుడు అర్జునుని వద్దకు వేగముగా పోయి శరణార్ధిని, కాపాడమని ప్రార్థించెను. అర్జునుడు అతనికి అభయమిచ్చెను. విషయము తెలిసిన తరువాత కృష్ణుని పగవానిని తాను రక్షింపవలసి వచ్చినందులకు చాలా విచారించెను. కృష్ణుడు గయుని తనకు అప్పగించమని వర్తమానము పంపెను. శరణు వేడిన వానిని విడువనని అర్జునుడు జవాబు చెప్పెను. ఇరువైపుల వారు సంధి చేయుటకు ప్రయత్నించినా కూడా అది కుదరలేదు. చివరకు గయుని వలన కృష్ణార్జునులకు యుద్ధము వచ్చెను. వీరిరువురు ఘోరముగా పోరాడుచుండిరి.తుదకు గౌరీ శంకరులు.అనగా....జగన్మాత...... సర్వ దేవతా లోక సార్వ భౌములు అయిన గౌరీ శంకరులు వచ్చి వారి యుద్ధమును మాన్పించిరి. గయుడు కృష్ణుని పాదములపై పడి శరణు వేడగా అతడు మన్నించెను.

## ఇవి కూడా చూడండి
* శ్రీకృష్ణార్జున యుద్ధము
* గయోపాఖ్యానం

వర్గం:పురాణ పాత్రలు
పెండ్యాల (ఇంటి పేరు)

**పెండ్యాల** తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.

## ప్రముఖ వ్యక్తులు
* పెండ్యాల నాగేశ్వరరావు, తెలుగు సినిమా సంగీత దర్శకులు.
* పెండ్యాల వరవరరావు, కమ్యూనిష్టు నాయకుడు.
* పెండ్యాల వెంకట కృష్ణారావు, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు.
* పెండ్యాల సత్యనారాయణరావు, సివిల్ సర్వీసులో పద్మ భూషణ్ విజేత.

వర్గం:ఇంటిపేర్లు
డెనిస్-ఓ బెడద

**డెనిస్ ఓ బెడద** (Dennis The Menace) అనేది ఒక వ్యంగ్య చిత్రాల (Cartoon) సంపుటి. ఈ వ్యంగ్య చిత్రాల సృష్తికర్త అమెరికాకు చెందిన హాంక్ కెచ్చమ్ (Hank Ketcham) అనే వ్యంగ్య చిత్రకారుడు.
## జననం
thumb|260x260px|డెనిస్ అతని గాంగ్
thumb|left|244x244px|డెనిస్ ఓ బెడద సృష్టికర్త హాంక్ కెచ్చమ్
thumb|297x297px|డెనిస్ ఓ బెడద వ్యంగ్య చిత్ర మొదటి సంపుటి

1950లో హాంక్ కెచ్చమ్ తాను సాటర్ డె ఈవెనింగ్ పోస్ట్ (The Saturday Evening Post) పత్రికలో వేయవలసిన వ్యంగ్య చిత్రం గురించి అలోచించుకుంటూ ఉండగా, అతని బెడ్ రూమ్ ప్రాంతంనుండి పెద్ద గడబిడ శబ్దాలు వినబడ్డాయట. ఆ వెనువెంటనే, అతని భార్య, అతను కూర్చున్న గది తలుపులు తటాలున తెరుచుకొని లోపలకొచ్చి, చాలా కోపంగా, "శుభ్రంగా నిద్రపోవలిసిన వెధవ, మన బెడ్ రూమ్ అంతా ధ్వంసం చేసేశాడు. మీ కొడుకు "ఓ బెడద" గా తయారయ్యాడని వాళ్ళ నాలుగేళ్ళ కొడుకు గురించి ఫిర్యాదు చేసింది. వాళ్ళ కొడుకు పేరు డెనిస్ ల్లాయడ్ కెచ్చమ్. అప్పుడు హాన్క్ కెచ్చమ్ కు ఒక చక్కటి ఆలోచన వచ్చింది. "డెనిస్ ఓ బెడద" అని కొన్ని వ్యంగ చిత్రాలను ఏందుకు వెయ్యకూడదు అనుకుని, వెంటనే, చాలా చిలిపిగా కనిపించే ఓ చిన్న పిల్లాడి బొమ్మల్ని డజను దాకా పెన్సిలు తో గీసి, న్యూయార్క్ లో ఉన్న తన ఏజంటుకు పంపించాడు. 
## పేరు ప్రఖ్యాతులు
పది రోజుల తరువాత, అతని ఏజంటు అయిన జాన్ కెనడీ (John Kennedy) ఒక పెద్ద పత్రిక వాళ్ళకి నీ బొమ్మలు నచ్చాయి, మరో డజను పంపించు, వాళ్ళు కొనేట్లున్నారు అని టెలిగ్రాం ఇచ్చాడు. మిగిలిన విషయం వ్యంగ్య చిత్రాల చరిత్రగా మారింది.డెనిస్ ఓ బెడద అనే వ్యంగ్య చిత్రాల సంపుటి జన్మించింది. ప్రారంభంలో, ఎకంగా పదహారు వార్తా పత్రికలలో ఏక కాలంలో మార్చి 12, 1951 న ప్రారంభించబడింది. 

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఎంతగానో ప్రజాదరణ పొందిన వ్యంగ చిత్రాల సంపుటి ఇది. 1952 కల్లా, అంటే ప్రారంబించిన సంవత్సరానికల్లా, ఆ వ్యంగ్య చిత్రాలన్నీ ఒక పుస్తక రూపంలో ప్రచురించబడి లక్షా ఇరవై ఒక్క వేలు అమ్ముడు పొయినాయట. ఆ సంవత్సరానికి, కెచ్చమ్ కు "అద్భుత కార్టూనిస్ట్" బహుమతి నేషనల్ కార్టూనిస్ట్ సొసైటీ వారిచే ఇవ్వబడింది.

1959లో జె నార్త్ "డెనిస్" గా ఒక టి.వి ధారావాహిక మొదలయ్యింది. "డెనిస్" పేరు మీద ఆటబొమ్మలు, పుస్తకాలు బొమ్మలు మొదలయినవి రావటం మొదలయ్యింది. ఇప్పటికి, దాదాపు వెయ్యికి పైగా వార్తా పత్రికలలో, 48 దేశాలలో ఈ వ్యంగ్య చిత్రాలు ప్రచురించబడుతున్నాయి.
## ఇవి కూడా చూడండి
* బుడుగు
## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*''Dennis the Menace'' - the Official Website
*''Dennis the Menace'' at King Features
*List and short bios of the strip's characters
*Toonopedia: Dennis the Menace
*Fantagraphics' ''Dennis The Menace'' page
*NCS Awards
వర్గం:కార్టూనులు
కిమ్మీరుడు

**కిమ్మీరుడు** మహాభారతంలో ఒక రాక్షసుడు. ఇతడు బకాసురుని తమ్ముడు. కామ్యక వనములో నివసించు ప్రజలను బాధించేవాడు. పాండవులు అరణ్య వాసము చేస్తున్నప్పుడు ఇతడు వారిని అడ్డగించెను. భీముడు వీనితో భీకర యుద్ధము చేసి సంహరించెను.

## అరణ్య పర్వంలో కిమ్మీరుని వథ
దుర్యోధనునికి మైత్రేయుడు శాపం ఇచ్చిన తరువాత దృతరాష్ట్రుడు మైత్రేయునితో  ” మహాత్మా! కిమ్మీరుడనే రాక్షసుడు భీముని చేతిలో ఎలా చనిపోయాడో వవరిస్తారా? ” అని అడిగాడు. దానికి మైత్రేయుడు "నా మాటను నీ కొడుకే వినలేదు. నేనెందుకు చెప్పాలి విదురుని అడిగి తెలుసుకో"  అని చెప్పి వెళ్ళి పోయాడు.

విదురుడు కిమ్మీరుని వృత్తాంతం ఇలా వివరించ సాగాడు. "పాండవులు ఒకరోజు అడవిలో విశ్రమించవలసి వచ్చింది. వికృతాకారుడైన రాక్షసుడు పాండవుల దారికి అడ్డంగా నిలిచాడు. ఆ రాక్షసుని చూసి ద్రౌపది భయంతో కళ్ళు మూసుకుంది. ఇంతలో ధౌమ్యుడు తన మంత్రశక్తితో ఆ రాక్షసుని మాయను భగ్నం చేసాడు. ఆ రాక్షసుని చూసి ధర్మరాజు ” నీ వెవరు ఈ అడవిలో ఎందుకు ఉన్నావు ” అని ఆడిగాడు. దానికి ఆ రాక్షసుడు ” నేను బకుడు అనే రాక్షసుని తమ్ముడిని. నా పేరు కిమ్మీరుడు. మనుష్యులను చంపి తింటూ ఉంటాను నాకు భయపడి ఎవరూ ఈ అరణ్యానికి రారు. మీరు ఎవరు? ఈ అరణ్యానికి ఎందుకు వచ్చారు? ” అని అడిగాడు. ధర్మరాజు ” నా పేరు ధర్మరాజు వీరు నా సోదరులు. మేము వనవాసం చేస్తూ ఇక్కడకు వచ్చాము ” అన్నాడు. ఇది విని ఆ కిమ్మీరుడు ” నా అన్న బకుని చంపిన భీముడు వీడేనా . వీడిని చంపి నా ఆకలి తీర్చుకుంటాను. నేను వీడి కోసమే వెతుకుతున్నాను ” అని వికటాట్టహాసం చేసాడు. ఇది విని అర్జునుడు గాండీవం ఎక్కు పెట్టాడు కానీ ఈలోగా భీముడు కిమ్మీరుని ఎదుర్కొన్నాడు. ఇద్దరూ ఘోరంగా యుద్ధం చేసారు. చెట్లతోనూ రాళ్లతోనూ  కొట్టుకున్నారు. చివరకు భీముడు కిమ్మీరుని అతని అన్న బకుని చంపినట్లు అతని దేహాన్ని విరగదీసి చంపాడు. ఈ విధంగా భీముడు కామ్యక వనంలో రాక్షస భయం లేకుండా చేసాడు ” అని చెప్పాడు. ఇది విని దృతరాష్ట్రుడు కలత చెందాడు.

## మూలాలు

వర్గం:పురాణ పాత్రలు
వర్గం:మహాభారతంలోని పాత్రలు
కరణం మల్లేశ్వరి

**కరణం మల్లేశ్వరి** భారతీయ క్రీడాకారిణి. శ్రీకాకుళానికి చెందిన వెయిట్‌ లిఫ్టింగ్‌ క్రీడాకారిణి. ఆమె 2000 సిడ్నీ ఒలింపిక్ పతకం సాధించి ప్రసిద్ధురాలయ్యింది. 2000 సంవత్సరంలో జరిగిన సిడ్నీ ఒలంపిక్స్ లో ఈమె వెయిట్ లిఫ్టింగ్ విభాగంలో భారతదేశం తరపున కాంస్య పతకం సాధించింది.

బీబీసీ శతవసంతాల ఏడాది సందర్భంగా 2022 మార్చి మాసంలో కరణం మల్లీశ్వరికి ‘బీబీసీ లైఫ్‌ టైమ్‌ అచీవ్‌మెంట్‌ (జీవన సాఫల్యం)’ అవార్డు ప్రకటించారు.

## బాల్యం
ఈమె 1975 జూన్ 1 న జన్మించింది. చిత్తూరు జిల్లాకు చెందిన తవణంపల్లి గ్రామములో పుట్టిన మల్లీశ్వరి తండ్రి ఉద్యోగరీత్యా ఆమదాలవలసకు వచ్చి అక్కడే స్థిరపడ్డారు.

## విద్య, ఉద్యోగం
ఢిల్లీ క్రీడా విశ్వవిద్యాలయం వైస్‌ చాన్స్‌లర్‌ (వీసీ)గా  కరణం మల్లీశ్వరి నియమిస్తూ 22 జూన్ 2021న ఉత్తర్వులు జారీ చేసిన ఢిల్లీ ఉన్నత విద్యాశాఖ సంచాలకులు అజ్మిల్‌ హఖ్‌. ఆమె ప్రస్తుతం హరియాణాలోని భారత ఆహార గిడ్డంగుల శాఖ(ఎఫ్.సి.ఐ) లో చీఫ్‌ జనరల్‌ మేనేజర్‌గా విధులు నిర్వర్తిస్తోంది.

## క్రీడా జీవితం
మల్లీశ్వరి అక్క నరసమ్మకు జాతీయ వెయిట్ లిఫ్టింగ్ మాజీ కోచ్ నీలంశెట్టి అప్పన్న శిక్షణ ఇచ్చేవారు. అక్క విజయాలను చూచిన మల్లీశ్వరి కూడా ఈ రంగం పై ఆసక్తి పెంచుకున్నారు. చివరకు అంతర్జాతీయ గుర్తింపు తెచ్చుకున్నారు. చైనా దేశం లోని గ్యాంగ్ ఝూలో జరిగిన ప్రపంచ వెయిట్ లిఫ్టింగ్ పోటీల్లో 54 కిలోల విభాగంలో దేశానికి మూడు స్వర్ణపతకాలు తెచ్చారు. ఆ తరువాత టర్కీ రాజధాని ఇస్తాంహుల్ లో జరిగిన పోటీల్లో తన ప్రత్యర్థి చైనా క్రీడాకారిణి డ్రగ్స్ తీసుకున్నట్లు రుజువుకావడంతో ఆ టైటిల్ ను మల్లీశ్వరికి ప్రధానము చేసారు. 1995 చైనాలో జరిగిన పోటీల్లో వరుసగా 105,110, 113, కిలోల బరువులు ఎత్తి చైనా వెయిట్ లిఫ్టర్ - లాంగ్ యాపింగ్ పేరున ఉన్న ప్రపంచ రికార్డును బద్దలు కొటారు.

సిడ్నీలో జరిగిన 2000 ఒలింపిక్ క్రీడలలో వెయిట్ లిఫ్టింగ్ పోటీలో కాంస్య పతకం సాధించింది. ఆ విధంగా ఒలింపిక్ ఆటలలో పతకం సాధించిన మొదటి భారతీయ మహిళ అయ్యింది, మూడవ భారతీయ వ్యక్తి. (అంతకుముందు పతకాలు సాధించిన భారతీయులు - 1952 హెల్సింకీలో bantamweightwrestler ఖషబా జాదవ్, 1996 అట్లాంటాలో టెన్నిస్ క్రీడాకారుడు లియాండర్ పేస్)

## వివాహం, సంతానం
మల్లీశ్వరి 1997లో హరియాణాకు చెందిన వెయిట్‌ లిఫ్టర్‌ రాజేష్‌ త్యాగిని వివాహం చేసుకుంది. 
## పతకాలు, పురస్కారాలు
* 2000 - ఒలింపిక్ క్రీడలు - కాంస్య పతకం - 69 కిలోగ్రాముల విభాగంలో
* 1994 - ఇస్తాంబుల్ ప్రపంచ ఛాంపియన్‌షిప్ పోటీలు - బంగారు పతకం
* 1995 - పూసాన్, కొరియా - ఆసియా ఛాంపియన్‌షిప్ పోటీలు
* 1995 - ఘుంగ్‌జౌ, చైనా - 54 కిలోల విభాగంలో మూడు బంగారు పతకాలు
* భారత ప్రభుత్వం అర్జున అవార్డు 
* 1995 - రాజీవ్ గాంధీ ఖేల్ రత్న బహుమతి
* 1999- పద్మశ్రీ పురస్కారం

ఒక సందర్భంలో ఆమె ఇలా అంది -
: భారత దేశానికి పతకాలు ఎందుకు రావని అడుగుతుంటారు. అది ఎయిర్-కండిషన్డ్ గదులలో కూర్చుని మాట్లాడినంత సులభం కాదు. ఆ ప్రయత్నంలో ఉన్న శ్రమ, వేదన మాకు తెలుస్తాయి.

## ఇవి కూడా చూడండి

* అచింత షూలి - 2022 కామన్‌వెల్త్ పోటీల్లో పురుషుల వెయిట్ లిఫ్టింగులో స్వర్ణపతక విజేత

## బయటి లింకులు
* Bio at the Athens2004 website

## మూలాలు

వర్గం:1975 జననాలు
వర్గం:ఒలింపిక్ పతకం సాధించిన ఆంధ్రప్రదేశ్ క్రీడాకారిణులు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన ఆంధ్రప్రదేశ్ మహిళలు
వర్గం:రాజీవ్ గాంధీ ఖేల్‌రత్న గ్రహీతలు
వర్గం:అర్జున అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:శ్రీకాకుళం జిల్లా వెయిట్ లిఫ్టింగ్ క్రీడాకారిణిలు
వర్గం:భారతీయ క్రీడాకారిణులు
స్తోత్రము

**స్తోత్రము** : హిందూమత ధర్మములో **స్తోత్రము** అనగా స్థుతిస్తూ గానము చేసేది లేక ప్రశంశములతో కూడిన గానం (ప్రశంశా గానం) లేదా కీర్తన లేదా పాట. ఈ స్తోత్రములు దేవీ, శివుడు లేదా విష్ణువు కొరకు నిర్దేశింపబడినవి. స్వామి తపస్యానందుల వారి ప్రకారం, శ్లోకాలను శబ్దపూరితంగా, తన్మయం చెందుతూ, భగవన్నామ కీర్తన జేయడం.

స్తోత్రములు, ప్రసిద్ధిపొందిన ధార్మిక సాహిత్యం, వీటిని దైనందిన జీవితంలో నిత్యమూ ఉపయోగిస్తుంటారు.

## స్తోత్ర భాగాలు
* ప్రార్థన
* ప్రధానమైన స్తోత్రము
* ఫలశృతి : ఏదేని స్తోత్రం చదివినప్పుడు వచ్చే ఫలన్ని తెలియజెప్పే శృతి. ఉదాహరణకు : విష్ణు సహస్రనామ స్తోత్రము చూడండి.

## మతాలలో స్తోత్రములు
### హిందూ మతము
*విష్ణు సహస్రనామ స్తోత్రము: శ్రీ మహావిష్ణువు యొక్క సహస్ర (1000) నామములను స్మరిస్తూ కీర్తించడం.
*శివ సహస్రనామ స్తోత్రము: పరమశివుని సమస్ర నామములను స్మరిస్తూ కీర్తించడం.
*సౌందర్యలహరి: ఆదిశంకరుడు శ్రీదేవిని స్తుతిస్తూ స్మరిస్తూ రచించిన స్తోత్రం.
*శ్రీ వేంకటేశ్వర సుప్రభాతం: అణ్ణన్ స్వామి శ్రీవేంకటేశ్వరుని స్తుతిస్తూ రచించిన స్తోత్రం.

### [[క్రైస్తవ మతము]]
క్రైస్తవ మతములో యెహోవాను (భగవంతుణ్ణి) కీర్తించడాన్ని హిమ్న్ అని అంటారు.

### [[ఇస్లాం మతం]]
ఇస్లాం మతములో అల్లాహ్ను (భగవంతుణ్ణి) కీర్తించడాన్ని హమ్ద్ అని అంటారు.

## నోట్స్

## మూలాలు

*

## బయటి లింకులు
*స్తోత్రాలు వివిధ భాషల్లో చదవండి

వర్గం:స్తోత్రములు
వర్గం:సంస్కృత పదజాలము
భమిడిపాటి

thumb|భమిడిపాటి రామగోపాలం, తెలుగు రచయిత, పత్రికా సంపాదకుడు
**భమిడిపాటి** తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.

## ప్రముఖ వ్యక్తులు
* భమిడిపాటి కామేశ్వరరావు
* భమిడిపాటి బాలాత్రిపురసుందరి తెలుగు రచయిత్రి.
* భమిడిపాటి రాధాకృష్ణ
* భమిడిపాటి రామగోపాలం

## కోరుమిల్లి భమిడిపాటివారు
**[[కోరుమిల్లి]]** భారతదేశము, ఆంధ్ర రాష్ట్రము, తూర్పు గోదావరి జిల్లా, కపిళేశ్వర పురము మండలానికి చెందిన ఒక గ్రామం. ఈ గ్రామంనందు ముఖ్యముగ నివసించిన బ్రాహ్మణులు **భమిడిపాటి** వారు. వీరు త్రయా ఋషేయులు అనగా వీరి ఋషులు: కాశ్యప, దైవల, అసిత, శాండిల్య సగోత్రీకులు. వీరు బహు తరముల నుంచి ఇచ్చట వ్యవసాయము ముఖ్య వృత్తిగ నివసించారు. వీరిలో కొంతమంది వేదపాఠ్యము కూడా చేసి, యఙ యాగాదులు ఆచరించిన యున్నారు. వీరి వంశము 1700 సం|| ముందునకు గుర్తించి, వివరములను పుస్తకముల యందు భద్రపరచుట జరిగింది. వినికిడి, గుర్తింపు మేరకు వీరి ఆది 1700 సం|| న శ్రీ సూరి దీక్షితుల నున్ఛి మొదలిడినద్. వీరి తదుపరి తరముల వారు కోరుమిల్లి గ్రామం ముఖ్య గ్రామంగ ఎంచుకొని స్థిరపడినారు. శ్రీ సూరి దీక్షితులు మొదటి తరము అనుకొనిన, ప్రస్తుతము పదవ తరము నడుచుచున్నది.

వర్గం:ఇంటిపేర్లు
అతిశయోక్త్యలంకారము

కవులు ఒక వస్తువును వర్ణిస్తూ నిజానికి సాధ్యం కాని ఎన్నో సంగతులు ఆ వస్తువుకి ఆపాదిస్తారు. అది కేవలం కల్పనను హెచ్చించటం కోసమే కానీ నిజంగా అలా ఉందని కవుల భావన కాదు.  

**ఉదాహరణ** :  

మా పాఠశాల భవనములు ఆకాశము నంటుచున్నవి.

ఇక్కడ పాఠశాల భవనం ఆకాశాన్ని అంటడం అనేది అసాధ్యం కానీ ఆ ఊహ మాత్రం చేత వాక్యానికి చాలా అందం వచ్చింది. ఇదే అతిశయోక్తి అలంకారం.

అలంకారములు రెండు రకాలు.అవి-శబ్దాలంకారాలు,అర్థాలంకారాలు

అతిశయోక్తియలంకారము అర్థాలంకారమునందు చేరుతుంది.

ఉన్నదానికంటే ఎక్కువ చేసి చెప్పడం అతిశయక్తి అలంకారం. ఉదాహరణకి:- 1.ఆ అబ్బాయి తాటి చెట్టు అంతా పొడవు ఉన్నాడు.2. ఆమె ఆకాశానందకుంటుంది.

## అతిశయోక్త్యలంకారము-రకాలు
అతిశయము అంటే అధికమని అర్ధం.ఉక్తి అంటే మాట.అధికం చేసి చెప్పడాన్ని అతిశయోక్తి అంటారు

ఈ అతిశయోక్త్యలంకారము 8 రకాలు-అవి

1.రూపకాతిశయోక్తి అలంకారం

2.సాపహ్నవాతిశయోక్తి అలంకారం

3.భేదకాతిశయోక్తి అలంకారం

4.సంబంధాతిశయోక్తి అలంకారం

5.అసంబంధాతిశయోక్తి అలంకారం

6.అక్రమాతిశయోక్తి అలంకారం

7.చపలాతిశయోక్తి అలంకారం

8.అత్యంతాతిశయోక్తి అలంకారం

### 1.రూపకాతిశయోక్తి అలంకారం
పోలికను చెబుతూ విషయాన్ని దాచటం

ఉదా-నల్లకలువల జంట నుండి వాడియైన బాణములు వెలవడుతున్నవి

#### 2.సాపహ్నవాతిశయోక్తి అలంకారం
కప్పిపుచ్చుకొని ఎక్కువగా చెప్పడం

ఉదా-నీ సూక్తులందు అమృతమున్నది

##### 3.భేదకాతిశయోక్తి అలంకారం
భేదాన్ని చూపిస్తూ అతిశయంగా చెప్పడం

ఉదా-ఈ రాజు గాంభీర్యమే వేరు ధైైర్యమే వేరు

###### 4.సంబంధాతిశయోక్తి అలంకారం
సంబంధం లేని చోట సంబంధం ఉన్నట్లు వర్ణించటం

ఉదా-ఈ పురము నందలి మేడలు ఆకాశాన్నంటుచున్నవి

###### 5.అసంబంధాతిశయోక్తి అలంకారం
సంబంధం ఉన్నప్పుడు ,సంబంధం లేదని చెప్పటం

ఉదా-ఓ రాజా!నీవు ధాాతవై వుండగా మేము కల్పవృక్షములు ఆశించము

###### 6.అక్రమాతిశయోక్తి అలంకారం
కారణకార్యాలకు సహభావం తెలపటం

ఉదా-ఓ రాజా! నీ బాణములు నీ శత్రువులును సమముగా జ్వాలింగనము గావించుచున్నారు

###### 7.చపలాతిశయోక్తి అలంకారం
కారణం చెప్పేలోపే కార్యం జరగటం

ఉదా-నీవు వెళుతున్నావని చెప్పునంతలో ఆమె ఉంగరము కంకణమాయెను.

###### 8.అత్యంతాతిశయోక్తి అలంకారం
కార్యం ముందు కారణం తరువాత జరగటం

ఉదా-ఆమె కోపం పోయింది.తరువాత అతడు బతిమాలెను.

## మూలాలు
పుట్లగట్లగూడెం

**పుట్లగట్లగూడెం **, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా, జంగారెడ్డిగూడెం మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర  గ్రామం. 

గ్రామంలో ఒక ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఉంది.

## మూలాలు
నాగభైరవ కోటేశ్వరరావు

**నాగభైరవ కోటేశ్వరరావు** (ఆగష్టు 15, 1931 - జూన్ 14, 2008) ప్రముఖ కవి, సాహితీవేత్త, సినిమా మాటల రచయిత. సంప్రదాయ ఛందో కవితా రచనలలోనూ, ఇతర విధానాలలోనూ అందె వేసిన చేయి. సమాజం శ్రేయస్సు, అణగారిన వర్గాల పట్ల కరుణ ఇతని రచనలలో కనిపించే ప్రధానాంశాలు.

## జీవితం
నాగభైరవ కోటేశ్వరరావు ఆగష్టు 15, 1931 వ సంవత్సరంలో ప్రకాశం జిల్లా, రావినూతల గ్రామంలో ఒక వ్యవసాయ కుటుంబంలో జన్మించారు. రావినూతల హైస్కూలులో సెకండరీ గ్రేడ్ టీచరుగా తమ ఉద్యోగ జీవితాన్ని ఆరంభించారు. తరువాత స్వయంకృషితో పై చదువులు చదివి స్నాతకోత్తర పట్టాను పొందారు. 3 దశాబ్దాలకు పైగా ప్రభుత్వ డిగ్రీ కాలేజిలో తెలుగు అధ్యాపకునిగా పనిచేశారు.కొంత కాలం అస్వస్థతతో బాధపడిన నాగభైరవ కోటేశ్వరరరావు 2008, జూన్ 14న మరణించారు

## కవిగా, సాహితీవేత్తగా ప్రస్తానం
నాగభైరవ కోటేశ్వరరావు పెక్కు రచనలు చేశారు. రెండు పుస్తకాలు కాలేజీ స్థాయిలో పాఠ్యపుస్తకాలుగా ఉంచబడ్డాయి.

1988-1992 మధ్యకాలంలో సాహిత్య అకాడమీకి తెలుగు నిపుణునిగా ఉన్నారు. నాగభైరవ కోటేశ్వరరావు సాహితీ వ్యాసంగానికి గుర్తింపుగా తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం పురస్కారం, రాజాలక్ష్మీ ఫౌండేషన్ పురస్కారం లభించాయి.

నాగభైరవ రచనలలో ఐదు సంప్రదాయ ఛందోబద్ధమైన కావ్యాలు. కాని స్వేచ్ఛా కవిత్వంలోనూ రచనలు చేశారు. నవలలు, నాటకాలు కూడా రచించారు. నాగభైరవ రచనలలో సమాజ శ్రేయస్సు, విశ్వ ప్రేమ ప్రముఖంగా కానవచ్చే అంశాలు. అట్టడుగు వర్గాల వ్యధల గురించి ప్రత్యేకమైన శ్రద్ధ కనిపిస్తుంది.

### రచనలు
* రంగాజమ్మ (1963)
* కవన విజయం : భువన విజయంకు పేరడీగా, 20వ శతాబ్దపు తెలుగు కవితా ధోరణులను సమర్పించే ప్రదర్శనా కావ్య నాటకం. ఇది 300 పైగా ప్రదర్శనలలో చూపబడింది. 
* గుండ్లకమ్మ చెప్పిన కథ (1985)
* తూర్పు వాకిళ్ళు (1982)
* ఒయాసిస్ (1969)
* కన్నీటి గాథ (1969) : 1969లో తీరాంధ్రంలో సంభవించిన పెనుతుఫాను కలిగించిన విషాదం గురించి.
* వెలుతురు స్నానం (1980)
* పతాక శీర్షిక (1991)
* నా ఉదయం (1984)
* సంతకం 
* మానవతా సంగీతం (1972)
* కన్నెగంటి హనుమంతు (1992)
* దానవీర
* మరో అమ్మాయి కథ

### సినిమా రంగంలో
నాగభైరవ కోటేశ్వరరావు నందమూరి తారక రామారావుకు సన్నిహితులు. బ్రహ్మర్షి విశ్వామిత్ర సినిమాకు డైలాగులు రచించారు. గడుసు అమ్మాయి, దేవతలారా దీవించండి, సింహగర్జన, ముద్దు ముచ్చట, వసంతం వచ్చింది, పూలపల్లకి మొదలైన చిత్రాలలో పాటలు వ్రాశారు. భార్గవ్ చిత్రానికి సంభాషణలు అందించారు.

## విశేషాలు
## మూలాలు

## వనరులు, బయటి లింకులు
* http://www.loc.gov/acq/ovop/delhi/salrp/rao.html
* http://www.hindu.com/2008/06/15/stories/2008061554030400.htm 
* http://thatstelugu.oneindia.in/news/2008/06/14/poet-nagabhairava-koteswara-rao-passed-140608.html
* https://www.facebook.com/veebeenag/videos/vb.1102845950/1052243221983/?type=3&theater
* https://www.facebook.com/veebeenag/videos/vb.1102845950/1052268342611/?type=3&theater

వర్గం:1931 జననాలు
వర్గం:2008 మరణాలు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:తెలుగు కవులు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా కథా రచయితలు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా రచయితలు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా ఉపాధ్యాయులు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా సినిమా రచయితలు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా కవులు
దృష్టాంతాలంకారము

అలంకారము : రెండు వాక్యముల యందు ఉపమానోపమేయముల యొక్క వేరు వేరు ధర్మములను బింబ ప్రతిబింబ భావముతో వర్ణించుట **దృష్టాంతాలంకారము**. అనగా రెండు వాక్యాల వేరు వేరు ధర్మాలను బింబ ప్రతిబింబ భావముతో వర్ణించి చెబితే దానిని దృష్టాంతాలంకారము అని అంటారు. 

దృష్టాంతాలంకారం కేవలం కవిత్వప్రయోజనాలకే కాక, తర్కానికి కూడా మన దేశంలో ఎక్కువగా వాడారు. శంకరాచార్యులు వివేక చూడామణిలో దృష్టాంత పద్ధతి ద్వారా చాలా విషయాలను బోధపరిచారు.

## ఉదాహరణలు
ఉదా:1 : త్వమేవ కీర్తిమాన్ రాజన్! విధురేవ కాంతిమాన్.దీని అర్థము: ఓ రాజా, నువ్వే కీర్తిమంతుడవు; చంద్రుడే కాంతిమంతుడు.

వివరణ: ఉపమాలంకరాములో ఉపమేయము, ఉపమానము, సమానధర్మము చూస్తాము. కానీ దృష్టాంతాలంకారంలో సమానధర్మం ఉండదు. కాకపోతే **ధర్మాలకు మధ్యన పోలిక ఉంటుంది**. ఉదాహరణ కీర్తికి, కాంతికి కొంత పోలిక ఉంది. రెండూ అన్నివైపులా ప్రాకుతాయి. అందుచేత వీటికి పొసిగింది. సూటిగా రాజుని చంద్రుడు అని కానీ, కీర్తి కాంతి వంటిది అని కానీ అనకపోయినా, **రెండు వాక్యాల నిర్మాణం దాదాపు ఒకేలాగ ఉండటం వలన ఇది అర్థమౌతోంది**.

### శంకరాచార్యుని వివేక చూడామణిలో ఉదాహరణలు

# శత్రువులను జయించకుండా "నేను రాజుని" అన్నంత మాత్రాన రాజువు కావు. మాయని నశింపజేసి ఆత్మ తత్త్వం తెలుసుకోకుండా "బ్రహ్మం" అన్నంత మాత్రాన ముక్తి రాదు.
# దాచిపెట్టి ఉన్న నిధి "నువ్వు రా" అన్నంత మాత్రాన వచ్చిపడదు. మాయ అడ్డుగా నిలబడిన ఆత్మతత్త్వం  వాదనల వలన తెలియదు.
# చూస్తున్నది పాము కాదు, తాడు అని తెలిస్తే భయం పోతుంది. ఎదుటనున్నది సత్యం కాదు మాయ అని తెలిస్తే బంధం పోతుంది, మోక్షం కలుగుతుంది.
# ఈశ్వరుడి ఉపాధి మహత్, జీవుడి ఉపాధి పంచకోశం -- ఉపాధి తీసేస్తే ఉన్నది ఒక్కటే -- అది బ్రహ్మం. సింహాసనం మీద కూర్చున్నవాడు రాజు, డాలు పట్టుకున్నవాడు భటుడు. సింహాసనం, డాలు తీసేస్తే అక్కడ ఉన్నది మనిషి మాత్రమే. 

## సినిమాలలో

# యాతమేసి తోడినా ఏరు ఎండదు, పొగిలి పొగిలి ఏడ్చినా పొంత నిండదు.
# కన్నీటికి కలువలు పూచేనా? కాలానికి ఋతువులు మారేనా?
# మబ్బులెంతగా కురిసినా ఆకాశం తడిసేనా? మాటలతో మరపించినా మనసున వేదన తీరేనా?

## మూలాలు

వర్గం:అలంకారములు
వ్యతిరేకము

**వ్యతిరేకము**, భేదం, విరుద్ధత మారు (Opposite) ఒకదానితో ఒకటి విభిన్నమైన విషయాలు.

*వ్యతిరేక పదాలు : తెలుగులో విభిన్నమైన అర్ధం కలిగిన పదాలు. 
*వ్యతిరేకాలంకారము : తెలుగు భాషలో ఒక విశిష్టమైన అలంకారము.
*దిక్కులు : తూర్పు దిక్కు పడమర దిక్కునకు వ్యతిరేకంగా ఉంటుంది. అలాగే ఉత్తర దిక్కు దక్షిణ దిక్కుకు వ్యతిరేకంగా ఉంటుంది.
శ్లేషాలంకారము

అనేకములగు అర్థములు వచ్చునట్లుగా వాక్యములందు శబ్దములను కూర్చుట **శ్లేషాలంకారము** అనబడును.

ఉదాహరణ: రాజు కువలయానందకరుడు.

వివరణ :-

రాజు = ప్రభువు, చంద్రుడు

కువలయము= భూమి, కలువ పూవు

ఈ పదములకు రెండు అర్థములు  ఉండుట వలన 
# ప్రభువు భూమికి ఆనందము కలిగించే వాడు అనీ 
#చంద్రుడు కలువ పూలకు ఆనందము కలిగించే వాడు అనీ
 
రెండు అర్ధములు వస్తున్నాయి.'శ్లేష' సహాయంతో కవులు ద్వ్యర్థి, త్ర్యర్థి కావ్యాలు వ్రాసి నారు.

ప్రాచీన కవులలో శ్లేషాలంకారము ప్రయోగించిన వారిలో 17వ శతాబ్దానికి చెందిన చేమకూర వేంకటకవి ప్రసిద్ధి. ఈయన విజయ విలాసము అనే ప్రబందంను రచించాడు. మరియు పింగళి సూరనామాత్యుడు, రామరాజభూషణుడు ప్రసిద్ధులు.

## 20వ శతాబ్దంలో వాడుక భాషలో శ్లేషల ప్రయోగం
సాహితీవేత్తలు వాడుక భాషలో శ్లేషలు ప్రయోగించటం గురించి ఎన్నో కథనాలు వెలువడ్డాయి. మచ్చుకి ఒక ఉదాహరణ: ఒకసారి రైలు ప్రయాణంలో ఆరుద్ర స్నేహితుడు ఆయన్ను ఇలా అడిగాడు - మీకు ఈ ఊళ్ళో ఏమైనా భూములున్నాయా? అప్పుడే రైలుబండి శ్మశానం ప్రక్కగా పోసాగింది. అటు వైపుగా చూపిస్తూ ఆరుద్ర ఇచ్చిన సమాధానం - ఆ-రుద్ర భూములన్నీ నావే కదండీ!
### [[శ్రీశ్రీ]] శ్లేషలు
* ఒకరోజు ఒక పత్రికా సంపాదకుని కార్యాలయానికి వెళ్ళిన శ్రీశ్రీ ఆయన దీర్ఘంగా ఆలోచించడం గమనించి విషయమేమిటని అడిగారు. "ఈ సారి ముఖచిత్రం ఏమి వేయాలా అని ఆలొచిస్తున్నాను. కొచ్చిన్ సిస్టర్స్ వేద్దామా అనుకుంటున్నాను." దానికి శ్రీశ్రీ సమాధానం "ఎందుకొచ్చిన్ సిస్టర్స్?"
* ఒక స్నేహితుడు శ్రీశ్రీని ఒక నాటకం వ్రాసి పెట్టమని కోరారు. దానికి శ్రీశ్రీ జవాబు: "ఏ నాటికైనా వ్రాస్తాను మిత్రమా."
* శ్రీశ్రీని రైల్వేస్టేషన్లో చూసిన ఒక మిత్రుడు అడిగిన ప్రశ్న - "ఊరికేనా?" దానికి శ్రీశ్రీ సమాధానం - "ఆ... ఊరికే..."

వర్గం:అలంకారములు
కోపల్లె హనుమంతరావు

**కోపల్లె హనుమంతరావు** (ఏప్రిల్ 12, 1880 - ఫిబ్రవరి 2, 1922) మచిలీపట్నం లో ఆంధ్ర జాతీయ కళాశాల స్థాపించారు. జాతీయ విద్యకై కృషి చేసిన తెలుగువాడిగా ప్రసిద్ధుడు.

## జననం
హనుమంతరావు 1879, ఏప్రిల్ 12 న మచిలీపట్నం లోని సాంప్రదాయ కుటుంబంలో జన్మించాడు. వీరు చల్లపల్లి సంస్థానంలో దివానుగా ఉన్న కృష్ణారావు గారి జేష్ఠ పుత్రులు. ఈయన తండ్రి న్యాయవాది. ఎం.ఏ.బి.ఎల్., పరీక్షలో ఉత్తీర్ణులై బందరులో న్యాయవాద వృత్తి ప్రారంభించారు. వారసత్వంగా వచ్చే దివాన్ పదవిని స్వీకరించడం ఇష్టంలేక ప్రజాహిత కార్యక్రమాలకు అంకితం చేశారు.

హనుమంతరావు చెన్నపట్నంలో ఎఫ్.ఏ, ఆ తరువాత ఎం.ఏ, లా డిగ్రీతో పట్టభద్రుడయ్యాడు. ఆ తరువాత ఊటీలో కొన్నాళ్ళు ప్రభుత్వోద్యోగం చేసి, దానికి స్వస్తి పలికాడు. బిపిన్ చంద్ర పాల్ మచిలీపట్నంలో చేసిన ప్రసంగంతో ఉత్తేజితుడై, తన లా డిగ్రీని చింపి బ్రిటీషు ప్రభుత్వంపై నిరసన ప్రకటించాడు.

1910లో ఆంధ్ర జాతీయ కాంగ్రెస్ పిలుపు అందుకొని ఆంధ్ర జాతీయ విద్యా పరిషత్ స్థాపించి, ఒక పారిశ్రామిక శిక్షణ కేంద్రం స్థాపించారు. దానికి అనుబంధంగా ఆంధ్ర జాతీయ కళాశాల, ఆంధ్ర జాతీయ బి. ఎడ్. కళాశాల కూడా నదుస్తున్నాయి. వీరు ఈ కళాశాల కోసం పదిహేనేళ్ళు ఎడతెగకుండా ప్రయత్నించి ఐదారు లక్షల ధనం, ముప్పై ఎకరాల పొలం సేకరించి, ఆ విద్యా సంస్థను కళాశాలగా అవసరమైన సాధన సామగ్రి సమకూర్చి జాతీయ స్థాయిలో అభివృద్ధి చేశారు. ఈ సంస్థ 2010లో నూరేళ్ళ పండగ జరుపుకున్నది.

## మరణం
జాతీయ విద్యకై విశేష కృషి చేసిన హనుమంతరావు 1922, ఫిబ్రవరి 2 న మచిలీపట్నం లో మరణించాడు.
   
మండలి బుద్ధప్రసాద్ గారు కృష్ణా విశ్వవిద్యాలయం ఏర్పాటుకు కృషి చేశారు. ఆ విశ్వవిద్యాలయాన్ని ఆంధ్ర జాతీయ విద్యా పరిషత్ ప్రాంగణంలోని భవనాలలో ప్రారంభిస్తున్నారు. కాని ప్రజల కోరిక వొకటుంది. ఆంధ్ర జాతీయ విద్యా పరిషత్ విద్యా సంస్థలను అందులో అంతర్భాగాలుగా చేయకుండా వుండటం పురప్రజలు జీర్ణించుకోలేక పోతున్నారు. 2010లో ఆంధ్రజాతీయ పరిషత్ కు నూరేళ్ళు నిండుతాయేమో... స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు, దేశాభిమానులు ఆంధ్ర జాతీయ పరిషత్ నే ఆంధ్ర జాతీయ కృష్ణా విశ్వవిద్యాలయంగా ఏర్పాటు గావించి కోపల్లె హనుమంతరావు కలలు సార్ధకం చేయగలరని ఆశిద్దాం.

వర్గం:1888 జననాలు
వర్గం:1922 మరణాలు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా విద్యావేత్తలు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా విద్యాదాతలు
చల్లవానిపేట

**చల్లవానిపేట**, శ్రీకాకుళం జిల్లా జలుమూరు మండలం లోని ఒక రెవెన్యూయేతర గ్రామం.

ఈ గ్రామం ప్రముఖ పుణ్యక్షేత్రమైన ముఖలింగంనకు 18కి.మీ. దూరంలో ఉంది. అక్షాంశం: 18°30'28"N, రేఖాంశం: 84°3'47"E. గ్రామంలో మొత్తం ఓటర్ల సంఖ్య: 1424. పురుషుల సంఖ్య: 692 స్త్రీల సంఖ్య: 732

పోలీస్ స్టేషను: జలుమూరు

నియోజక వర్గం: నరసన్నపేట

రెవెన్యూ డివిజను: టెక్కలి

ఎస్.టి.డి.కోడ్: 08942

పిన్: 532432
## మూలాలు
ప్రకృతి - వికృతి

తెలుగు నుడి ఒక ద్రావిడ భాష, కానీ ఈ భాష సంస్కృత భాష నుండి ఎన్నో పదాలను అరువు (అప్పు) తెచ్చుకున్నది.

ఇప్పుడు ఈ భాషలోని పదాలను నాలుగు రకాలుగా విభజించడం జరిగింది.

# గ్రామ్యములు  (ఇవి అచ్చ తెలుగు పదములు)
# ప్రాకృత పదములు (ఇవి సంస్కృతం నుండి అరువు తెచ్చుకున్న పదాలు)
# వికృత పదములు (ఇవి సంస్కృత పదాలకు కొన్ని మార్పులు చేయగా ఏర్పడిన పదాలు)
# అరువు పదములు (ఇవి ఉర్దూ, ఆంగ్లం మొదలగు భాషల నుండి అరువు తెచ్చుకున్న పదాలు)

ఉదాహరణ:

  Happy ('హ్యాపీ') ఆంగ్ల పదానికి ఈ నాలుగు రకాల పదాలు ఏమిటో చూద్దాం.

   గ్రామ్య పదం ( అచ్చ తెలుగు పదం) - " అలరాటం "

   ప్రాకృత పదం  ( సంస్కృతం )           -   " సంతోషం"

   వికృత పదం                               -   " సంతసం "

   అరువు పదం                              -   " ఖుషి "

ఈ మాదిరిగా మన తెలుగు భాషలో పదాలను విభజన చెందాయి.

  ఈ ప్రకృతి - వికృతి అంశంలో మనం కేవలం ప్రాకృత, వికృత శబ్దములను గూర్చి మాత్రమే  మాట్లాడతాం.

చెప్పు-సెప్ప

* ముఖము - మొగము, మోము
* రూపము - రూపు
* వీధి - వీధి
* శాల - సాల
* సందేహము - సందియము
* సపత్ని - సవతి
* యువతి - ఉవిద
* మతి - మది
* పినాకిని - పెన్న
* పీఠ - పీట
* పిత్తళ - ఇత్తడి
* దృఢము - దిటము
* దేవాలయము - దేవళము
* నిజము - నిక్కము
* కుమారుడు - కొమరుడు
* కావ్యము - కబ్బము
* కుఠారము - గొడ్డలి
* పుస్తకము - పొత్తము
* దూరము - దవ్వు
* వర్ణము - వన్నె
* సహాయం - సాయం
* హృదయం - ఎద
* తీరము - దరి
* స్త్రీ - ఇంతి
* పంక్తి - బంతి
* క్షేమము - సేమము
* దైవం - దెయ్యం
* సందేహం - సందియం
* దీపము - దివ్వె
* మాణిక్యం - మానికం
* యత్నం - జతనం
* నిత్యము - నిచ్చెలు
* దేవాలయం - దేవాళం
* వీధి - వీధి
* దృష్టి - దిష్ఠి
* మనుజుడు - మానిసి
* ఛాయ - చాయ
* పట్టణం - పత్తనం 
* రాజు - రేడు
* యజ్ఞం - జన్నము
*
*

## మూలాలు
## బయటి లింకులు
*తెలుగు వ్యాకరణము, వర్రే సాంబశివరావు, దేవీ పబ్లికేషన్స్, విజయవాడ, 1999.

వర్గం:తెలుగు వ్యాకరణం
ప్రకృతి

**ప్రకృతి ** (సంస్కృతం: प्रकृति) అనగా హిందూ మతము లోని sankhya దర్శనములో చర్చించబడిన సృష్టికి కారణమైన, శాశ్వతమైన ఒక అంశము. సాత్విక, తామసిక, రజో గుణాల మూలం. ఈ మూడు గుణాల సమన్వయమే అనుభావిక వాస్తవం (మనం కళ్ళతో చూడగలిగే, మనసుతో భావించే, శరీరంతో స్పర్శించే వాస్తవ ప్రపంచం). సాంఖ్య దర్శనము ప్రకారం పురుషుడు అనగా జ్ఞానం, అధిభౌతిక స్పృహ.

శాక్తేయం ప్రకారం ఆది పరాశక్తి నుండి జన్మించిన అంశములు రెండు. అవి ప్రకృతి, పురుషుడు.

తంత్ర దర్శనము ప్రకారం, ప్రకృతి గురించి తెలుసుకొనుట పురుషుని యొక్క కనీస ధర్మం. అలా తెలుసుకొన్న పురుషుడు రాజు వలె జీవిస్తాడని తంత్రము యొక్క భావం. Prakruti analysis it is a meticulous miracle which is the gift given by God ...... prakruti manaku chala avasaram dani valanay manam gali pandlu pullu neeru mana jeevetanike kavalesenavani labistunaie

## Yithavu(prakruthi)
భగవద్గీతలో ప్రకృతి "ప్రాథమిక స్వయంచాలిత శక్తి"గా వర్ణించబడింది. సృష్టికి ప్రకృతియే మూలం. సృష్టి చర్యలలో ప్రకృతి యోక్క్ పాత్ర అత్యంత కీలకమైనది, ప్రధానమైనది. ప్రకృతిలో ఉన్న మూడు గుణాల

* రజో - సృష్టికి
* సాత్త్విక - స్థితికి
* తమో - లయకి

కారకాలు
జ్యోతిలక్ష్మి (అయోమయ నివృత్తి)

*జ్యోతిలక్ష్మి (నటి)
*జ్యోతిలక్ష్మి (సినిమా)
*జ్యోతిలక్ష్మీ (2015 సినిమా)
చెరుకూరి (ఇంటి పేరు)

**చెరుకూరి** తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.

## ప్రముఖ వ్యక్తులు
*చెరుకూరి రామోజీరావు

*చెరుకూరి వేంకటేశ్వర్లు
*చెరుకూరి సుమన్
*చెరుకూరి సుమన్
*
పానుగంటి

**పానుగంటి** తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.

## ప్రముఖ వ్యక్తులు
*పానుగంటి లక్ష్మీనరసింహారావు
*పానుగంటి (రచయిత)
*పానుగంటి (రచయిత)
*
భట్టిప్రోలు లిపి

500px|right|thumb|తెలుగులిపిపరిణామ క్రమంలో భట్టిప్రోలు లిపి
తెలుగు లిపి పరిణామక్రమంలో ప్రధానమైన ఆనవాలు దక్షిణ భారతదేశమందలి తెలుగునాడులో కృష్ణానదీమైదానంలో సముద్రతీరానికి సమీపములో గల గ్రామం భట్టిప్రోలులో లభించిన బౌద్ధస్తూపము వలన తెలుస్తున్నది.

## చరిత్ర
సాధారణ శకం కనీసం రెండువేల సంవత్సరాల క్రితమే తెలుగు మాట్లాడేవారు అని భట్టిప్రోలు శాసన కాలానికి, అంటే 3వ శతాబ్దం (బీ.సి.ఈ) నాటికి త్రిలింగం ( అనగా మూడు శివ లింగక్షేత్రమల మధ్య ఉన్న ప్రాంతం అని అర్థం) అజంత భాషగా వ్రాతకు అనుకూలంగా చేసుకునేందుకు రూపొందించుటకు చాలా ప్రయత్నము చేసినట్లు ప్రాచీన తెలుగు శాసనాల వలన తెలుస్తున్నది. . ప్రాకృత – సంస్కృత ప్రభావంతో అనేక పదాలు తెలింగభాషలో చేరి బౌద్ధ సంపర్కంతో అంధక, లేక ఆంధ్రీ అనబడిన ఆంధ్రభాష బలపడింది. ఎన్ని మార్పులు వచ్చినా అజంతత్వాన్ని వదులుకోలేదు. అంటే ‘వనం’ అనే సంస్కృత పదాన్ని ‘వనము’ అని అజంతంగా వ్రాయటం సాహిత్యానికి, సంగీతానికి అనువైన భాషగా అయ్యింది.

## లిపి
right|thumb|250px| భట్టిప్రోలు లిపిలో ఐదవ శిలామంజూషికపైని పాకృత శాసనములు (మధ్యవరుసలు మూతరాయిపై, చుట్టూవున్నది గిన్నెరాయిపై )
తెలుగు దక్షిణ భాషా కుటుంబములోని మూలద్రావిడము నుండి క్రీ. పూ. 5-4 శతాబ్దాలలోనే విడివడి ప్రత్యేక రూపురేఖలను సంతరించుకుందని పండితుల అభిప్రాయము. నేటి తెలుగు లిపికి 'మాతృక'గా పరిణామక్రమంలో మొదటిదిగా 'భట్టిప్రోలు లిపి' ని పేర్కొంటారు. స్తూపంలో బుద్ధుని ధాతు అవశథష భాగాలను భద్రపరచారని భావించే శిలా మంజూషికల మీద ఈ లిపి వ్రాయబడింది. ఆ లిపి తెలుగు, ప్రాకృత లిపులకు ఆద్యమైనది కావచ్చును,. భాషా పరిశోధకుల ఆభిప్రాయం ప్రకారం ఈ లిపి క్రీ.పూ.500 కాలంలో అభివృద్ధి అయింది. తరువాత దక్షిణాపధంలో క్రీ.పూ.300 నాటికి భట్టిప్రోలులో మనకు కనుపించే రూపం సంతరించుకొంది.

శాసనాలలో దక్షిణ మౌర్యలిపికి చెందిన 23 అక్షరాలున్నాయి. "గ, శ" అనే అక్షరాలు మౌర్యలిపి లాగానే ఉన్నాయి. "భ, ద" అనే అక్షరాలు నేటి తెలుగు వర్ణాలకు దగ్గరగా ఉన్నాయి. "ఘ, జ, మ, ల, ష" అనే ఐదు అక్షరాలు చాల వైపరీత్యంతో కన్పిస్తున్నాయి. "గ, మ" అనే వర్ణములు మౌర్యుల లిపి కన్నా ప్రాచీన రూపంగా ఉన్నాయి. అశోకుని శాసనాలలో కన్పించని "ళ" ఇక్కడ ఉంది. వీటిని బట్టి చూస్తే ఈ శాసనాలు ఆశోకుని శాసనాలకన్నా ప్రాచీనమైనవని భావించవచ్చు.
భట్టిప్రోలు స్తూపంలో దొరికిన స్పటికపు బరిణెల మీదనున్న అక్షరాలలో కొన్ని అచ్చతెలుగు ఆనవాళ్ళు కనిపిస్తున్నవి. వాటిలో ఇప్పటి తెలుగు ‘ళ’ అక్షరం భట్టిప్రోలు అక్షరానికి పరిణామమే. అలాగే ద అనే అక్షరము. హల్లుల పైన ఉండే తలకట్టుకు మూలమైన గీత భట్టిప్రోలు శాసనం నాటి లిపిలో కనబడుతుంది.

## మూలాలు

## ఇవి కూడా చూడండి
* ఆంధ్ర ప్రదేశ్ బౌద్ధ క్షేత్రాలు
* అమరావతి స్తూపం

వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ చరిత్ర
వర్గం:తెలుగు భాష చరిత్ర
వర్గం:లిపులు
జబూర్

**జబూర్** : (అరబ్బీ : **زبور**) దావూద్ ప్రవక్త ప్రవచించిన మతాన్ని అవలంబించే సబాయూన్ (అరబ్బీ : صابؤون , గ్రీకు : Σεβομενοι) ల పవిత్ర గ్రంథం. ఖురాన్ ప్రకారం అవతరింపబడ్డ గ్రంథాలలో ఒకటి. ఈ గ్రంథం దావూద్ ప్రవక్తపై అవతరింపబడినది. దీనినే **దావీదు కీర్తనలు** అని కూడా అంటారు.

ఇస్లామిక్ పూర్వ అరేబియా  క్రైస్తవ సన్యాసులు,  సన్యాసులు ఇస్లామిక్ పూర్వ అరబిక్ కవిత్వంలో జాబర్స్ అని పిలువబడే గ్రంథాలతో సంబంధం కలిగి ఉండవచ్చు, ఇతర సందర్భాల్లో ఇది తాళపత్ర గ్రంథాలలో  సూచించవచ్చు.  దీనిని సాల్టర్లను సూచిస్తున్నట్లు కొందరు అర్థం చేసుకున్నారు.  మధ్యప్రాచ్యంలో, దక్షిణ ఆసియాలోని చాలా మంది క్రైస్తవులలో, జబర్ (ఉర్దూ: زبُور , ज़बूर (దేవనాగరి)) అనే పదాన్ని బైబిల్ లోని కీర్తనల పుస్తకానికి ఉపయోగిస్తారు.

## ఖురాన్ లో ప్రస్తావన
ఖురాన్ లో , జబూర్ పేరు ద్వారా మూడుసార్లు మాత్రమే ప్రస్తావించబడింది. ఖురాన్ జాబర్ గురించి ప్రత్యేకంగా ఏమీ చెప్పలేదు,   జబూర్‌లో "నా సేవకులు నీతిమంతులు, భూమిని వారసత్వంగా పొందుతారు" అని దావీదు చెప్పినట్లు వ్రాయబడింది.

## ఇవీ చూడండి
* ఖురాన్
* ఇంజీల్
* తోరాహ్

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*A discussion of the Zabur and some other scriptures

## నోట్స్
 Theological Wordbook of the Old Testament, vol. 1, pg. 245.
  K. Ahrens, Christliches im Qoran, in ZDMG , lxxxiv (1930), 29
  C. G. Pfander, The Balance of Truth, pg. 51

వర్గం:ఇబ్రాహీం మతములు
వర్గం:అవతరింపబడ్డ గ్రంథాలు
వర్గం:అరేబియా
జుడాయిజం

[thumb|250px|జుడైకా (పైనుండి సవ్యదిశలో): 'షబ్బత్' కొవ్వొత్తులు, చేతులు కడుగు పాత్ర, చుమాష్, తనఖ్, [తోరాహ్ చూపుడు కట్టె, షోఫర్, ఎట్రాగ్ డబ్బా.]]

**యూదియా మతము** లేదా **యూదు మతము** (ఆంగ్లం: **Judaism**) (హిబ్రూ : יהודה) *యెహూదా*, "యూదా"; హిబ్రూ భాషలో : יַהֲדוּת, *యహెదుత్*,) ఇది యూదుల మతము. దీనికి మూలం హిబ్రూ బైబిల్. 2007 నాటికి ప్రపంచంలో యూదుల జనాభా 1 కోటి 32 లక్షలు. ఈ జనాభాలో 41% ఇజ్రాయిల్ లోనూ 59% ప్రపంచమంతటా వ్యాపించియున్నారు. అతి పురాతన మతములలో యూదు మతము కూడా ఒకటి. విగ్రహారాధనని నిషిద్ధము చేసిన మతములలో యూదు మతము ఒకటి. వీరి పవిత్ర గ్రంథం తోరాహ్. వీరి మత స్థాపకుడు మూసా (మోషే) ప్రవక్త. యూదుల ప్రార్థనా మందిరాన్ని సినగాగ్ అంటారు. యూదులు దేవుడు ఎన్నుకున్న ప్రజలు యూదులు మన ప్రపంచ దేశాలకు అలారం లాంటి వారు 

[230px|thumb|left|వీరి ప్రార్థనాలయం [సినగాగ్ లో భక్తులు.]]

[thumb|250px|left|[జెరూసలేం లోని 'పశ్చిమ కుడ్యం' యూదులకు పరమ పవిత్రమైనది.]]

## ఇవీ చూడండి

### తులనాత్మక వీక్షణం
* ఇబ్రాహీం మతం
* క్రైస్తవ మతము
* ఇస్లాం మతం

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* The Jewish History Resource Center Project of the Dinur Center for Research in Jewish History, The Hebrew University of Jerusalem
* Judaism 101, an extensive FAQ written by a librarian.
* Judaism article from the 1901-1906 ''Jewish Encyclopedia''
* The Jewish Virtual Library
* Coalition for the Advancement in Jewish Education. 
* Shamash's Judaism resource page
* the Jewish Encyclopedia
* Society for Humanistic Judaism: Official website
* World Movement for Karaite Judaism

వర్గం:మతాలు
వర్గం:ఇబ్రాహీం మతములు
వర్గం:యూదు మతము
1867

**1867** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు

## జననాలు

* సెప్టెంబర్ 26: చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహం, ప్రసిద్ధ తెలుగు రచయిత. (మ.1946)
* అక్టోబర్ 18: వంగోలు వెంకటరంగయ్య, బహుభాషా పండితుడు, న్యాయవాది, రచయిత. (మ.1949)
* అక్టోబర్ 28: సోదరి నివేదిత, వివేకానందుడి బోధనలకు ప్రభావితమై హిందూమతాన్ని స్వీకరించిన మొదటి విదేశీ మహిళ. (మ.1911)
* నవంబర్ 7: మేరీ క్యూరీ, ప్రసిద్ధ భౌతిక, రసాయనిక శాస్త్రవేత్త. రెండు నోబెల్ బహుమతులు (భౌతిక, రసాయన శాస్త్రాలలో) గ్రహీత. (మ.1934)

## మరణాలు
* ఆగష్టు 25: మైకేల్ ఫెరడే, ఆంగ్ల రసాయన శాస్త్రవేత్త, భౌతిక శాస్త్రవేత్త. (జ.1791) 

## పురస్కారాలు

*
ఉర్సు (గ్రామం)

తెలంగాణ రాష్ట్రం, వరంగల్ జిల్లా, ఖిలా వరంగల్ మండలం లోని గ్రామం. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత వరంగల్ జిల్లా లోని వరంగల్ మండలం లో ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన వరంగల్ పట్టణ జిల్లాలో, కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన ఖిలా వరంగల్ మండలం లోకి చేర్చారు. ఆ తరువాత 2021 లో, వరంగల్ పట్టణ జిల్లా స్థానంలో హనుమకొండ జిల్లాను ఏర్పాటు చేసినపుడు ఈ గ్రామం, మండలంతో పాటు కొత్త జిల్లాలో భాగమైంది.

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
చెరుకూరి

*చెరుకూరి వెంకటేశ్వర్లు
*చెరుకూరి (ఇంటి పేరు)
*చెరుకూరి రామోజీరావు
*చెరుకూరి లెనిన్
*చెరుకూరి గ్రూపు
*చెరుకూరి రామయ్య
నీలం (అయోమయ నివృత్తి)

**నీలం** తెలుగువారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.

## ప్రముఖ వ్యక్తులు
* నీలం సంజీవరెడ్డి
* నీలం రాజశేఖరరెడ్డి

## గ్రామాలు

* నీలంపేట (చీడికాడ)
* నీలంపుట్టు
* నీలంరాజుపేట
* నీలంపేట (నర్సీపట్నం)

## ఇతరములు

* నీలము
* నీలమణి
రుధిరోద్గారి

తెలుగు సంవత్సరాలలో రుధిరోద్గారి 57వ సంవత్సరం. ఇది 60 సంవత్సరాలకొకసారి వస్తుంది.  సా.శ. 1983-1984-2044 లలో వచ్చిన తెలుగు సంవత్సరానికి **రుధిరోద్గారి** అని పేరు. దీని ముందు సంవత్సరం దుందుభి. తర్వాతి సంవత్సరం రక్తాక్షి. ఈ సంవత్సరం చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి తో ప్రారంభమై ఫాల్గుణ బహుళ అమావాస్య తో పూర్తవుతుంది.

1983 : రుధిరోద్గరి నామ సంవత్సరం 14 ఏప్రిల్ 1983 గురువారం ఉగాది నాడు చైత్ర శుద్ధ పాడ్యమి తో  ప్రారంభమై  2 ఏప్రిల్ 1984 సోమవారం రక్తాక్షి నామ సంవత్సరం ఉగాదికి ముందు గల ఫాల్గుణ బహుళ అమావాస్య వరకు ఉంది.

## తెలుగు సంవత్సరాలు
**తెలుగు సంవత్సరం** అనగా భారతదేశంలోని  ఆంధ్రప్రదేశ్ , తెలంగాణ , యానాం ప్రాంతాలలో  తెలుగు మాట్లాడే ప్రజల క్యాలెండర్ సంవత్సరం**.** ప్రభవ నుండి అక్షయ వరకు మొత్తం 60 సంవత్సరాలు.

ప్రతి యుగానికి ( యుగం ) 60 సంవత్సరాల చక్రం ఉంటుంది. ఉగాది సంవత్సరంలోని ప్రతి సంవత్సరం జ్యోతిషశాస్త్ర ప్రభావాలు,  సంవత్సరం పేరు ఆధారంగా పంచాంగంలో (ఖగోళ క్యాలెండర్) ఒక నిర్దిష్ట పేరు ఉంటుంది ; ఇది ఆ సంవత్సరం మొత్తం లక్షణాన్ని సూచిస్తుంది.  క్యాలెండర్‌లో 60 సంవత్సరాల పేర్లు ఉన్నాయి.  ప్రతి 60 సంవత్సరాలకు, ఒక నామ చక్రం పూర్తవుతుంది,  తదుపరి సర్వమానవ చక్రంలో పునరావృతమవుతుంది.

## వివిధ సంవత్సరాలలో "రుధిరోద్గారి"

## సంఘటనలు
* శ్రీరామునికి సీతాదేవితో వివాహం తదనంతరం 12సంవత్సరములు అయోధ్యలో సుఖజీవనం తదుపరి రుధిరోద్గారి సంవత్సర చైత్ర శుక్ల పంచమి నీచ స్థితి ఉన్న బుధదశలో వనవాస ప్రారంభం అవుతుంది.
* 1924 - పుష్య మాసంలో భారతి (మాస పత్రిక) స్థాపించబడింది.

## జననాలు
* 1923 భాద్రపద శుద్ధ పంచమి :ఎన్.సి.హెచ్.కృష్ణమాచార్యులు - అష్టావధాని, వాయులీన విద్వాంసుడు.
* సా.శ.. 1923 : ఉత్తరాయణం, గ్రీష్మఋుతువు, అధిక జ్యేష్ట మాసం, సోమవారం శుక్ల-త్రయోదశి : నందమూరి తారక రామారావు - తెలుగు నటుడు, ఆంధ్రప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి.

## మరణాలు
* 1803 మార్గశిర బహుళ నవమి : కందిమల్లయపల్లె ఈశ్వరమ్మ యోగిని. తాత్విక రచనలు చేసింది. (జ.1705)

## పండుగలు, జాతీయ దినాలు

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు సంవత్సరాలు
మూసా ప్రవక్త

*[[మూసేసి]] కుటుంబానికి చెందిన [[అరటి]] ప్రజాతి మూసా కోసం ఇక్కడ చూడండి.*

**మూసా** (అరబ్బీ **موسى ''Musa'' **) మోషే (ఆంగ్లం : మోజెస్ **Moses** (*క్రీ.పూ.* 1436/1228 – 1316/1108 ) అబ్రహామిక మతస్తులకు గొప్ప ప్రవక్త. మొషే విగ్రహారాధనని తీవ్రంగా వ్యతిరేకించాడు. మోషే విగ్రహారాధకులని చిత్రహింసలు పెట్టి చంపినట్టు యూదుల బైబిల్లో కథలున్నాయి. ఇతని సోదరుడు హారూన్ / అహరోను కూడా ఒక ప్రవక్తే. *మూసా* యూదు మత స్థాపకుడు. ఇతనిపై అవతరింపబడ్డ గ్రంధములలో ఒకటైన తోరాహ్ ప్రకటింపబడింది. ఈజిప్టు రాజైన ఫరో చక్రవర్తితో మాట్లాడి అల్లా అనుమతితో అనేక అద్భుతాలు చేసి ఎర్రసముద్రాన్ని చీల్చియూదులను ఈజిప్టు (ఐగుప్తు) నుండి పాలస్తీనా (మధ్యధరా సముద్రం, జోర్డాన్ నది మధ్య ఉన్న దేశం) కు తరలిస్తాడు. ఫరో ఎర్రసముద్రంలో మునిగి చనిపోయేటప్పుడు అల్లాను నమ్ముతాడు.

మోషే బైబిల్‌లో ప్రముఖ వ్యక్తి, పాత నిబంధనలో నాయకుడిగా, ప్రవక్తగా అతని పాత్రకు ప్రసిద్ధి చెందాడు. అతని జీవితం, విజయాల సంక్షిప్త అవలోకనం ఇక్కడ ఉంది:

యాకోబు వంశస్థులైన ఇశ్రాయేలీయులు ఫరోచే అణచివేయబడుతున్న సమయంలో మోషే ఈజిప్టులో జన్మించాడు. హీబ్రూ మగ పిల్లలందరినీ చంపమని ఫరో ఆజ్ఞ నుండి అతని తల్లి అతన్ని రక్షించి నైలు నదిలో ఒక బుట్టలో ఉంచింది. అతను ఫారో కుమార్తె ద్వారా కనుగొనబడి దత్తత తీసుకున్నాడు, రాజ న్యాయస్థానంలో యువరాజుగా పెరిగాడు. మోషే పెద్దవాడైనప్పుడు, ఈజిప్షియన్ ఒక హీబ్రూ బానిసను కొట్టడం, ఈజిప్షియన్‌ను చంపడం చూశాడు.

అతను ఈజిప్టు నుండి పారిపోయి, మిద్యాను ఎడారిలో 40 సంవత్సరాలు ప్రవాసంలో నివసించాడు. అక్కడ, అతను మిద్యానీయుల పూజారి కుమార్తె అయిన జిప్పోరాను వివాహం చేసుకున్నాడు, గొర్రెల కాపరిగా పనిచేశాడు.ఒకరోజు, మోషే తన మందను మేపుతుండగా, మంటలు కాల్చకుండా మండుతున్న పొదను చూశాడు. దేవుడు పొదలో నుండి మోషేతో మాట్లాడాడు, ఈజిప్టులోని బానిసత్వం నుండి ఇశ్రాయేలీయులను నడిపించడానికి అతన్ని పిలిచాడు. మోషే మొదట ప్రతిఘటించాడు, కానీ చివరికి పిలుపుని అంగీకరించాడు, ఫరోను ఎదుర్కోవడానికి అతని సోదరుడు ఆరోన్‌తో కలిసి ఈజిప్ట్‌కు తిరిగి వచ్చాడు.

మోషే, అహరోను ఇశ్రాయేలీయులను బానిసత్వం నుండి విడుదల చేయమని ఫరోను ఒప్పించేందుకు పది తెగుళ్లు అని పిలువబడే అద్భుతాల శ్రేణిని ప్రదర్శించారు. ఫరో చివరకు పశ్చాత్తాపపడిన తర్వాత, మోషే ఇశ్రాయేలీయులను ఈజిప్టు నుండి, ఎర్ర సముద్రం దాటి నడిపించాడు.

మోషే ఇశ్రాయేలీయులను 40 సంవత్సరాలు అరణ్యంలో నడిపించాడు, ఆ సమయంలో అతను సీనాయి పర్వతంపై దేవుని నుండి పది ఆజ్ఞలను అందుకున్నాడు. అతను ఆరాధన కోసం పోర్టబుల్ అభయారణ్యం అయిన గుడారాన్ని కూడా స్థాపించాడు, ఆరోన్, అతని వారసులను పూజారులుగా నియమించాడు. అయినప్పటికీ, మోషే వాగ్దాన దేశంలోకి ప్రవేశించడానికి అనుమతించబడలేదు, ఎందుకంటే అరణ్యంలో అతనికి అవిధేయత చూపినందుకు దేవుడు అతన్ని శిక్షించాడు.

మోషే 120 సంవత్సరాల వయస్సులో మరణించాడు, తెలియని ప్రదేశంలో ఖననం చేయబడ్డాడు. అతని జీవితం, నాయకత్వం యూదు, క్రైస్తవ, ఇస్లామిక్ సంప్రదాయాలలో జరుపుకుంటారు, గుర్తుంచుకోవాలి.

## ఇవీ చూడండి
* ఖురాన్
* బనీ ఇస్రాయీల్
* హారూన్
* షోయెబ్

## మూలాలు


## బయటి లింకులు
*The Story of Musa (Moses)
*Prophet Musa (Moses) & Prophet Harun (Aaron)
*Qur'an search results for "Moses" from submission.info

వర్గం:ఇస్లామీయ ప్రవక్తలు
వర్గం:మూసా
వర్గం:యూదు మతము
వర్గం:ఇస్లాం
వర్గం:క్రైస్తవ మతము
బాలమిత్ర

****

**బాలమిత్ర** తెలుగు బాలల సచిత్ర మాసపత్రిక. ఇది 1944 లో మద్రాసు నుండి ప్రారంబించబడింది. చందమామ వలెనే రంగుల బొమ్మలతో, ప్రాచీన సాహిత్యం నుంచి తీసిన కథలతో ఆసక్తికరంగా ఉండేది. దీని వ్యవస్థాపక సంపాదకుడు బి.వి.రాధాకృష్ణ, సహాయ సంపాదకుడు బి.ఆర్.వరదరాజులు. ఇది స్వర్ణోత్సవం జరుపుకున్న పత్రిక. ఇది ప్రస్తుతం తెలుగు, కన్నడం భాషలలో ముద్రించబడుతున్నది.

ప్రస్తుతం ఈ పత్రికలో ఎన్నో నీతిని బోధించే కథలు, ఆసక్తికరమైన విషయాలతో పాటు శ్రీ గురువాఐరోపాప వైభవం, రాజగురువు రహస్యం, గోల్డెన్ గొరిల్లా ధారావాహికలుగా అందిస్తున్నారు. ప్రతి నెల ఒక మినీ నవలను కూడా ఇస్తున్నారు. ఈ నవల ఎంతో ఆసక్తిగా కలిగించే కథా ఇతివృతం ఉండేది. ఉత్కంఠభరితమైన కథనంతో చివరి వరకు చదవరులని కట్టిపడేసేది.

## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు

* 

వర్గం:తెలుగు మాసపత్రికలు
వర్గం:1940 స్థాపితాలు
వర్గం:తెలుగు పిల్లల పత్రికలు
వర్గం:20 వ శతాబ్దపు తెలుగు పత్రికలు