open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
లోయర్ సియాంగ్ జిల్లా

**దిగువ సియాంగ్ జిల్లా**, భారతదేశం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రం లోని జిల్లా. కొత్త జిల్లాను పశ్చిమ సియాంగ్, తూర్పు సియాంగ్జిల్లాల నుండి కొన్నిప్రాంతాలు విభజించుట ద్వారా ఈ జిల్లా ఏర్పడింది. 2017 సెప్టెంబరు 22న న కార్యాచరణగా ప్రకటించటం ద్వారా అరుణాచల్ ప్రదేశ్ 22వ జిల్లాగా ప్రభుత్వం గుర్తించింది

## చరిత్ర
దిగువసియాంగ్ జిల్లా సృష్టిని 2013 మార్చి 21 న నాబమ్ తుకి అరుణాచల్ ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఆమోదించింది  దిగువ సియాంగ్‌తో పాటు మరో మూడు కొత్త జిల్లాలను 2013 జనవరిలో ఏర్పాటు చేయడానికి అరుణాచల్ ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపింది. దిగువ సియాంగ్ జిల్లా భూభాగం పశ్చిమ సియాంగ్, తూర్పు సియాంగ్ జిల్లాల నుండి ఇది చీల్చబడింది.

దిగువసియాంగ్ అధికారిక నిర్మాణం దాని ప్రధాన కార్యాలయం స్థానంపై విభేదాలవలన కొంత ఆలస్యం జరిగింది. 2017 సెప్టెంబరు 22న న దిగువ సియాంగ్ జిల్లా కార్యకలాపాల ప్రారంభం, లికబాలిలో తాత్కాలిక ప్రధాన కార్యాలయంగా ముఖ్యమంత్రి పెమా ఖాండు నేతృత్వంలోని ప్రభుత్వం ఆమోదించింది 

## పరిపాలన
దిగువ సియాంగ్ జిల్లా లికబాలి, నారి-కోయు శాసనసభ నియోజకవర్గాలతో కూడిఉంది.

## జనాభా
గాలో తెగ జనాభా 80,597 (2001 జనాభా లెక్కలు) గా అంచనా వేయబడింది, ఇది కచ్చితమైంది. అయితే, వారిని అరుణాచల్ ప్రదేశ్ లోని అత్యధిక జనాభా కలిగిన తెగలలో ఒకటిగా చేసింది. మాట్లాడేభాష గాలో, సుమారు 80,597 (2001 జనాభాలెక్కలు) మాట్లాడేవారితో అంతరించిపోతున్న చైనా-టిబెటన్ భాష.

## మూలాలు


## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:అరుణాచల్ ప్రదేశ్ జిల్లాలు
వర్గం:లోయర్ సియాంగ్ జిల్లా
వర్గం:భారతదేశం లోని జిల్లాలు
భారత జీవిత బీమా సంస్థ

**భారత జీవిత బీమా సంస్థ** లేదా **లైఫ్ ఇన్‌స్యూరెన్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా** (LIC) భారత ప్రభుత్వ బీమా, పెట్టుబడి సంస్థ. ఈ సంస్థకు 1956, సెప్టెంబరు 1 న బీమా రంగాన్ని జాతీయం చేయడం కోసం పార్లమెంటులో చట్టాన్ని ప్రవేశపెట్టినప్పుడు అంకురార్పణ జరిగింది. సుమారు 245 బీమా సంస్థలు, ప్రావిడెంట్ సంస్థలను కలిసి *లైఫ్ ఇన్‌స్యూరెన్స్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా* గా ఏర్పడింది.

## చరిత్ర

1818 లో కోల్‌కత లో ప్రారంభమైన ఓరియంటల్ లైఫ్ ఇన్‌స్యూరెన్స్ కంపెనీ భారతదేశంలో జీవిత బీమాను అందించిన తొలి సంస్థ. భారతదేశంలో స్థిరపడ్డ యూరోపియన్లు వీరి ప్రధాన వినియోగదారులు. భారతీయుల బీమా చేయించుకోవాలంటే వీరు అధిక మొత్తంలో సొమ్ము వసూలు చేసేవారు. సురేంద్రనాథ్ టాగూర్ హిందుస్థాన్ ఇన్‌స్యూరెన్స్ సొసైటీని స్థాపించాడు. ఇదే తర్వాత లైఫ్ ఇన్‌స్యూరెన్స్ కార్పొరేషన్ గా మారింది.

## 1956 లో జాతీయీకరణ
1955 లో పార్లమెంటు సభ్యుడైన ఫిరోజ్ గాంధీ ప్రైవేటు బీమా సంస్థల మోసాల గురించిన అంశాల్ని లేవనెత్తాడు. తర్వాత జరిగిన దర్యాప్తులో భారతదేశపు అత్యంత ధనిక వ్యాపారస్తుడు, టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా యజమానియైన రామకృష్ణ దాల్మియా రెండేళ్ల పాటు జైలుపాలయ్యాడు. 1956 జూన్ 19 నాడు భారత పార్లమెంటు భారత జీవిత బీమా చట్టాన్ని ఏర్పాటు చేసింది. ఈ చట్టంతో భారత జీవిత బీమా సంస్థకు (LIC) అంకురార్పణ జరిగింది.

## సంస్థ నిర్మాణం
ఎల్.ఐ.సి నిర్వాహక బోర్డులో ఛైర్మన్ (ప్రస్తుతం ఎం. ఆర్. కుమార్), మేనేజింగ్ డైరెక్టర్లు ఉంటారు. ఈ సంస్థ కేంద్ర కార్యాలయం ముంబైలో ఉంది. నిర్వాహక బోర్డు సభ్యులు, ఇంకా ఎక్జిక్యూటివ్ డైరెక్టర్లందరూ ఇక్కడి నుంచే పనిచేస్తారు. ఈ సంస్థకు దేశమంతటా 8 జోనల్ ఆఫీసులు ఉన్నాయి. ఇవి ఢిల్లీ, ముంబై, హైదరాబాదు, చెన్నై, కాన్పూర్, కోల్‌కత్, భోపాల్, పాట్నా.

## ఇవీ చదవండి

* ఎల్‌ఐసీ ఐపీఓ

## మూలాలు

వర్గం:బీమా
వర్గం:1956 స్థాపితాలు
వర్గం:ప్రభుత్వ సంస్థలు
నమ్‌సాయి జిల్లా

**నామ్‌సాయి జిల్లా, ** ఈశాన్య భారతదేశం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రం లోని జిల్లా. నామ్‌సాయ్ జిల్లా ఒక పరిపాలనా జిల్లా. ఇది 2014 నవంబరులో లోహిత్ జిల్లా నుండి విభజించుట ద్వారా ఏర్పడింది.

## చరిత్ర
నామ్‌సాయ్ జిల్లా ఏర్పాటును నాబమ్ తుకి అరుణాచల్ ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం 2013 మార్చి21 న ఆమోదించింది.

లోహిత్ జిల్లా నామ్‌సాయ్ ఉపవిభాగం అరుణాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని 18వ జిల్లాగా (కొత్త జిల్లా) 25 2014 నవంబరులో ప్రకటించబడింది.

## మూలాలు



## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:అరుణాచల్ ప్రదేశ్ జిల్లాలు
వర్గం:Coordinates on Wikidata
వర్గం:నమ్‌సాయి జిల్లా
వర్గం:భారతదేశం లోని జిల్లాలు
సియాంగ్ జిల్లా

**సియాంగ్ జిల్లా, ** భారతదేశం అరుణాచల్ ప్రదేశ్ లోని జిల్లా.32-రుమ్‌గాంగ్, 35-పాంగిన్ అనే రెండు శాసనసభ నియోజకవర్గాలతో కూడిన అరుణాచల్ ప్రదేశ్‌ లోని పశ్చిమ సియాంగ్, తూర్పు సియాంగ్ జిల్లాలను విభజించడంద్వారా ఈ జిల్లా సృష్టించబడింది. ఈ జిల్లాను 2015 నవంబరు 27 న ముఖ్యమంత్రి నాబమ్ తుకి ప్రారంభించారు.

ఈ జిల్లాలో ప్రవహించే సియాంగ్ నదినుండి ఈ జిల్లా పేరు వచ్చింది. సియాంగ్ అనే పదం ఆంగ్సీ హిమానీనదం ("ఆసి"అంటే ఆది మాండలికాలలో నీరు అని ఉద్భవించింది. "సి"అంటే "ఇది"అని అర్ధం, రెండోది ఆంగ్సీ అనే పదంనుండి తీసుకోబడింది) టిబెట్‌లోని బురాంగ్ ప్రాంతం లోని హిమాలయాల ఉత్తరభాగంలో యార్లుంగ్-త్సాంగ్పో నది, బ్రహ్మపుత్ర పారుదల ప్రధాన ఉపనది. ఈ ప్రాంతంలో ప్రధానంగా అరుణాచల్ ప్రదేశ్ లోని ఆది తెగ నివసిస్తుంది.

## స్థానం
భౌగోళికంగా, సియాంగ్ జిల్లా అరుణాచల్ ప్రదేశ్ లోని సియాంగ్ ప్రదేశం మధ్యలో ఉంది.బోలెంగ్ సుమారు పసిఘాట్ నుండి 100 కి.మీ, అలోంగ్ నుండి 45 కి.మీ, పాంగిన్ నుండి 22 కి.మీ దూరంలో ఉంది.

## చరిత్ర
సియాంగ్ జిల్లా ఏర్పాటుకు 2013 మార్చి 21న నాబమ్ తుకి అరుణాచల్ ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ఆమోదం తెలిపింది. పద్దెనిమిది నెలల జరిగిన వాదనల మధ్య పాంగిన్ పట్టణం, జిల్లా తాత్కాలిక ప్రధాన కార్యాలయంగా ప్రకటించారు. బోలెంగ్ పట్టణాన్ని జిల్లా ప్రధాన కార్యాలయంగా చేస్తామని ముఖ్యలు హామీ ఇచ్చారు.

పాంగిన్లో మాట్లాడుతూ, సియాంగ్ జిల్లాను 2015 నవంబరు 27 న నబమ్ తుకి అరుణాచల్ ప్రదేశ్ లోని 21 వ జిల్లాగా ప్రకటించారు.పరిపాలన ప్రజలకు దగ్గరగా ఉండేలా కొత్త జిల్లాను రూపొందించారు. పాఠశాల, ఆసుపత్రి, భవనాలు, వంతెనలు, రహదారులు నిర్మాణం, ఇతర పరిణామాలకోసం పాంగిన్లోని పెరామ్ వద్ద జిల్లా సచివాలయం, పాంగిన్లోని ఇతర కార్యాలయాలు ఒక చిన్నస్టేడియం నిర్మాణాలకు ఆ సమయంలో నిధులు మంజూరుకు వాగ్దానాలు చేయబడ్డాయి.

## భాషలు
ఆది, సినో-టిబెటన్ భాష, ఈ జిల్లా ప్రజలు మాట్లాడే భాష.

## పరిపాలన
జిల్లా పరిధిలోకి వచ్చే ప్రధాన పరిపాలనా కేంద్రాలు రుమ్‌గాంగ్, కైయింగ్.ఇవి అదనపు ఉప అధికారి పర్వేక్షణలో ఉంటాయి. (ఎడిసి) జిల్లాలో కొత్త జిల్లాగా ఏర్పడేనాటికి 9 జిల్లా పరిషత్తులు ఉన్నారు. అవి జోమ్లో మొబుక్, రుమ్‌గాంగ్, కైయింగ్, పేయమ్, బోలెంగ్, రెబొ-పెరిగింగ్, సలీన్, కెబాంగ్.

### విభాగాలు
జిల్లాలో 4 ఉపవిభాగాలు ఉన్నాయి

* **బోలెంగ్ ఉప విభాగం:**బోలెంగ్, రిగా, రెబో-పెరిగింగ్ ప్రాంతాలు
* **పాంగిన్ ఉప విభాగం:** పాంగిన్, కెబాంగ్ ప్రాంతాలు
* రమ్‌గాంగ్ ఉప విభాగం: జోమ్లో మొబుక్, రుమ్‌గాంగ్ ప్రాంతాలు కైయింగ్ ఉప విభాగం: కైయింగ్, పేయం ప్రాంతాలు

### శాసన వ్యవస్థ
ఈ జిల్లాలో 2 అరుణాచల్ ప్రదేశ్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు ఉన్నాయి:

* రుమ్‌గాంగ్ (32) - అరుణాచల్ పశ్చిమ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం
* పాంగిన్ (35) -అరుణాచల్ తూర్పు లోక్‌సభ నియోజకవర్గం

## మూలాలు


## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:అరుణాచల్ ప్రదేశ్ జిల్లాలు
వర్గం:సియాంగ్ జిల్లా
వర్గం:భారతదేశం లోని జిల్లాలు
షి యోమి జిల్లా

**షి యోమి జిల్లా,** ఈశాన్య భారతదేశం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రం లోని జిల్లా. చైనా సరిహద్దు వెంబడి ఉత్తర ప్రాంతాలను పశ్చిమ సియాంగ్ జిల్లాను విభజించడం ద్వారా షియోమి కొత్త జిల్లాగా 2018 డిసెంబరు 9న ఏర్పడింది. విభజించగా మిగిలిన దక్షిణ ప్రాంతాలు పశ్చిమ సియాంగ్ జిల్లాగా మిగిలిపోయాయి. దీని ప్రధాన కార్యాలయం టాటోలో ఉంది.

## చరిత్ర
ఇది ఒకప్పుడు చుటియా రాజ్యంలో ఒకభాగంగా ఉంది.

## స్థానం
మెచుకా తరువాత మెక్‌మహాన్ రేఖ భారత భూభాగాన్ని, చైనా భూభాగాన్ని వేరు చేస్తుంది.

## జనాభా
షియోమి జిల్లోలా ఆది,టాగిన్, మెంబా తెగల ప్రజలు ఎక్కువుగా నివసిస్తున్నారు. లోయలో పాటిస్తున్న మతాలలో డోని పోలో, టిబెటన్ బౌద్ధమతం, క్రైస్తవ మతాలకు చెందిన జనాభా ఉన్నారు.

## భాష
షియోమి జిల్లాలో ఆది,టాగిన్, మెంబా భాషలు మాట్లాడతారు.

## విభాగాలు
మెచుకా,టాటో,పిడి,మానిగోంగ్ అనే నాలుగు పరిపాలనా విభాగాలు జిల్లాలో ఉన్నాయి.అరుణాచల్ తూర్పు లోక్‌సభ నియోజకవర్గంలో మెచుకా ఒక భాగంగా ఉంది.

## రవాణా
అరుణాచల్ ప్రదేశ్ ఆధునిక సరిహద్దు రహదారి నిర్మాణానికి ముందు, స్థానిక ప్రజలకు సరుకులను సరఫరా చేయడానికి, భారత వైమానిక దళం ఉపయోగించే విమానాశ్రయం ద్వారా మాత్రమే ప్రవేశం ఉంది.

భారత వైమానిక దళం మెచుకాలో అడ్వాన్స్‌డ్ ల్యాండింగ్ గ్రౌండ్ (ఎఎల్‌జి)గా పిలువబడే విమానాశ్రయాన్ని నిర్వహిస్తుంది. అస్సాంలోని నగరాల నుండి అంటోనోవ్ 32 విమానం,హెలికాప్టర్ల ద్వారా కీలకమైన సామాగ్రిని తీసుకురావడానికి విమానాశ్రయం తరచుగా ఉపయోగిస్తారు. విమానాలు దిగే ప్రాంతాన్ని ప్రభుత్వం 2017లో కాంక్రీట్ తో ఉన్నత నిర్మాణంగా 4700 అడుగులకు పునర్నిర్మించి, బలోపేతం చేశారు. ఈ ప్రాంతంలో గణనీయమైన సైనిక ఉనికి ఉంది. ఇది పౌరులకు కొన్ని ఉపాధి అవకాశాలను కలిగిస్తుంది.

ఉడాన్ పథకం కింద వారానికి రెండుసార్లు చిన్న విమాన సేవలు ఉన్నాయి. ఉడాన్ పథకం కింద ఉండని 9 మంది కూర్చోనే సదుపాయం గల విమానయానం నిర్ణీత సమయాలలో సేవలు నిర్వహించడానికి అరుణాచల్ ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం అనధికార విమానయాన సంస్థల నుండి వేలం ధరఖాస్తులు ఆహ్వానించింది.

## పర్యాటక
షి యోమి జిల్లా, మెచుకా క్రమంగా ఒక పేరు గడించిన పర్యాటక కేంద్రంగా మారుతోంది.అరుణాచల్ ప్రదేశ్ కారణంగా దాని అత్యద్భుతమైన అందాన్ని,అన్యదేశ తెగలు,సున్నితమైన కొండలు, మంచుతో కప్పబడిన పర్వతాలు, మెచుఖా గుండా ప్రవహించే సియోమ్ నది కూడా లోయలో ఒక సుందరమైన దృశ్యాన్ని అందిస్తుంది. ఇక్కడ ప్రధాన పర్యాటక ఆకర్షణ మహాయాన బౌద్ధ మతానికి చెందిన 400 సంవత్సరాల పురాతన సామ్టెన్ యోంగ్చా మఠం, ఎంతో తవాంగ్ మొనాస్టరీకి సమకాలీనుడు, ఇది మెచుఖా పశ్చిమ భాగంలో ఒక కొండపై ఉంది.

## ఇది కూడ చూడు

* అరుణాచల్ ప్రదేశ్ జిల్లాల జాబితా

## మూలాలు



## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:అరుణాచల్ ప్రదేశ్ జిల్లాలు
వర్గం:షి యోమి జిల్లా
వర్గం:భారతదేశం లోని జిల్లాలు
హైదరాబాద్ లవ్ స్టోరి

**హైదరాబాద్ లవ్ స్టోరి**, 2018 ఫిబ్రవరి 23న విడుదలైన తెలుగు రొమాంటిక్ కామెడీ సినిమా. ఎన్ఎన్ఆర్ ఫిల్మ్స్ ఇండియా ప్రైవేట్ లిమిటెడ్ బ్యానరులో ఎస్.ఎన్. రెడ్డి నిర్మించిన ఈ సినిమాకి రాజ్ సత్య దర్శకత్వం వహించాడు. ఇందులో రాహుల్ రవీంద్రన్, రేష్మి మీనన్, జియా నటించగా, సునీల్ కష్యప్ సంగీతం సమకూర్చాడు. 2015లో విడుదల కావలసిన ఈ సినిమా 2018లో విడుదలైంది.

## నటవర్గం

* రాహుల్ రవీంద్రన్ (కార్తీక్)
* రేష్మి మీనన్ (భాగ్యలక్ష్మి)
* జియా శంకర్ (వైష్ణవి) 
* రావు రమేశ్ (గోపాల్ రావు)
* సన (కార్తీక్ తల్లి)
* సూర్య (కార్తీక్ తండ్రి)
* అంబటి
* రమాప్రభ
* షఫి
* తాగుబోతు రమేశ్
* శంకర్ మెల్కోటే
* ధన్‌రాజ్
* రచ్చ రవి

## నిర్మాణం
2014 చివర్లో ప్రకటించబడిన ఈ సినిమా, కొన్ని కారణాల వల్ల నిర్మాణంలో ఆలస్యం అయింది.

## పాటలు
ఈ సినిమాకు సునీల్ కష్యప్ సంగీతం సమకూర్చాడు. 2015, జనవరిలో పాటలు విడదలయ్యాయి.

# ఖవ్వాలీ (గానం: సునీల్ కశ్యప్)
# ఏమైనదో (గానం: హేమచంద్ర)
# జాజి పువ్వా (గానం: సునీల్ కశ్యప్, మానస)
# హర్ట్ ఎటాక్ (గానం: హేమచంద్ర)
# సూపర్ గర్ల్ (గానం: శ్రావణ భార్గవి)
# ఈ నేలపై (గానం: లిప్సిక)

## విడుదల, స్పందరన
"హైదరాబాద్ లవ్ స్టోరీ సినిమా గజిబిజి లాగా ఉంది" అని న్యూ ఇండియన్ ఎక్స్‌ప్రెస్ అని రాసింది. "ప్రధాన తారాగణం నటన, కథ బాగుంది. కామెడీ సరిగాలేదు" అని ఆసియానెట్ పత్రిక రాసింది.

## మూలాలు

## బయట లింకులు
* 

వర్గం:2018 తెలుగు సినిమాలు
వర్గం:తెలుగు ప్రేమకథా సినిమాలు
వర్గం:రమాప్రభ నటించిన సినిమాలు
సి.ఎస్.మురుగభూపతి

**రామనాథపురం సి.ఎస్.మురుగభూపతి** (1914-1998) ఒక కర్ణాటక సంగీత మృదంగ విద్వాంసుడు. ఇతడు పాల్గాట్ మణి అయ్యర్ (1912-1981), పళని సుబ్రమణియం  పిళ్ళై (1908-1962)ల సమకాలికుడు. ఈ ముగ్గురు విద్వాంసులను "మార్దంగిక త్రిమూర్తులు" అని పిలిచేవారు.

## ఆరంభ జీవితం
**చల్లస్వామి సిర్చాబాయి మురుగభూపతి** 1914, ఫిబ్రవరి 14న తమిళనాడు రాష్ట్రానికి చెందిన రామనాథపురంలో జన్మించాడు. ఇతడు మృదంగంలో ప్రాథమిక పాఠాలు తన తండ్రి సిర్చాబాయి సర్వై వద్ద తరువాత పళణి ముత్తయ్య పిళ్ళై వద్ద నేర్చుకున్నాడు.ఇతడు తన మృదంగశైలిని అభివృద్ధి చేసుకోవడంలో  తన సోదరుడు సి.ఎస్.శంకరశివం భాగవతార్ ప్రభావం ఎక్కువగా ఉంది.కుంభకోణం అళగనంబి పిళ్ళై ఇతడికి మృదంగంలో కొన్ని మెళకువలు నేర్పాడు.

## ముఖ్యమైన కచేరీలు
ఇతడు అరియకుడి రామానుజ అయ్యంగార్, చిత్తూరు సుబ్రహ్మణ్యం పిళ్లై, ముసిరి సుబ్రహ్మణ్య అయ్యర్,  దండపాణి దేశికర్, చెంబై వైద్యనాథ భాగవతార్, సెమ్మంగుడి శ్రీనివాస అయ్యర్,జి.ఎన్.బాలసుబ్రమణియం, మదురై మణి అయ్యర్, ఎం.డి.రామనాథన్, రామనాథ్ కృష్ణన్, టి.ఎం.త్యాగరాజన్, మహారాజపురం సంతానం, మదురై సోమసుందరం, టి.ఎన్.శేషగోపాలన్, టి.ఆర్.మహాలింగం (వేణువు), మైసూరు దొరైస్వామి అయ్యంగార్ (వీణ), తిరుమకూడలు చౌడయ్య (వాయులీనం), టి.ఎన్.కృష్ణన్ (వాయులీనం), లాల్గుడి జయరామన్ (వాయులీనం) వంటి మహామహుల కచేరీలకు ఇతడు మృదంగ సహకారం అందించాడు. 

## శిష్యులు
ఇతని ముఖ్యమైన శిష్యులలో మవిలెక్కర శంకరకుట్టి నాయర్, కారైకుడి కృష్ణమూర్తి, కుంభకోణం ప్రేమ్‌కుమార్, బి.ధ్రువరాజ్, జి.హరిశంకర్ మొదలైనవారు ఉన్నారు.
## అవార్డులు, గుర్తింపులు
*కళైమామణి (1963)
*పద్మశ్రీ పురస్కారం (1973)
*సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు (1975)
*తమిళనాడు రాష్ట్ర ఆస్థాన కళాకారుడు (1979)
*పాల్గాట్ మణి అయ్యర్ అవార్డు (1985)

## మరణం
ఇతడు 1998, మార్చి 28వ తేదీన తన 84వయేట మరణించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన తమిళనాడు వ్యక్తులు
వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:కళైమామణి పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:మృదంగ వాద్య కళాకారులు
పాల్ఘాట్ ఆర్.రఘు

**పాల్గాట్ ఆర్.రఘు** (1928&nbsp;–2009) ఒక కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసుడు, మార్దంగికుడు. 

## ఆరంభ జీవితం
ఇతడు పాల్గాట్ రామస్వామి, అనంతలక్ష్మి దంపతులకు 1928, జనవరి 9వ తేదీన బర్మా దేశం, రంగూను పట్టణంలో జన్మించాడు.  ఇతడు బాల్యం నుండే మృదంగ పాఠాలను తిన్నియం వెంకట్రామ అయ్యర్, తిరుచ్చి రాఘవ అయ్యర్‌ల వద్ద అభ్యసించాడు. తరువాత ఇతడు పాల్గాట్ మణి అయ్యర్ వద్ద మృదంగ వాద్యంలో మెళకువలు నేర్చుకున్నాడు. తరువాతి కాలంలో ఇతడు తన గురువు పాల్గాట్ మణి అయ్యర్ మరదలు స్వర్ణాంబాళ్‌ను వివాహం చేసుకున్నాడు. ఇతడు గణితశాస్త్రంలో పట్టభద్రుడు.
## విశేషాలు
రఘు ఐరోపా, అమెరికా, ఆస్ట్రేలియా, మలేసియా, సింగపూర్ దేశాలలో విస్తృతంగా పర్యటించి అనేక కచేరీలలో పాల్గొన్నాడు. ఇతడు సితార్ విద్వాంసుడు పండిట్ రవిశంకర్, వేణుగాన విద్వాంసుడు హరిప్రసాద్ చౌరాసియా, సంతూర్ విద్వాంసుడు శివకుమార్ శర్మ, తబలా కళాకారుడు అల్లా రఖా వంటి హిందుస్తానీ సంగీత కళాకారులకు, రుద్రపట్నం బ్రదర్స్ వంటి కర్ణాటక సంగీత కళాకారులకు మృదంగ సహకారం అందించాడు. ఇతడు కనెక్టికట్‌లోని వెస్లియన్ యూనివర్సిటీ, శాన్‌డీగో స్టేట్ యూనివర్సిటీ, బర్క్‌లీలోని కాలిఫోర్నియా యూనివర్సిటీలకు విజిటింగ్ ప్రొఫెసర్‌గా వెళ్ళాడు. ఇతడు అనేక మంది శిష్యులను మృదంగ విద్వాంసులుగా తయారు చేశాడు. 

కర్ణాటక గాత్ర కళాకారుడు అభిషేక్ రఘురాం, మృదంగ కళాకారుడు అనంత ఆర్.కృష్ణన్‌లు ఇతని మనుమలు.

## అవార్డులు
* సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు - 1983
* పాల్గాట్ మణి అయ్యర్ అవార్డు
* పద్మశ్రీ పురస్కారం - 1985
* మృదంగ చక్రవర్తి అవార్డు 
* కళైమామణి పురస్కారం
* శ్రీ కృష్ణ గానసభ, చెన్నై వారిచే సంగీత చూడామణి - 1978
* శంకరాచార్యులచే మృదంగ నాద మణి 
* నారద గానసభ వారిచే  నాదబ్రహ్మం అవార్డు - 2000
* నాదనిధి - 2001
* మద్రాసు సంగీత అకాడమీ వారిచే సంగీత కళానిధి - 2007
## మరణం
ఇతడు తన 81వ యేట 2009, జూన్ 2వ తేదీన మరణించాడు.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* Official Website of Palghat R. Raghu 
* Obituary in The Hindu newspaper 

వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన కేరళ వ్యక్తులు
వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:సంగీత కళానిధి పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:కళైమామణి పురస్కార గ్రహీతలు
జి.హరిశంకర్

**గోవిందరావు హరిశంకర్**, (1958-2002) ఒక కర్ణాటక సంగీత కంజీర వాద్య కళాకారుడు. 
## జీవిత విశేషాలు
ఇతడు చెన్నై నగరంలో 1958, జూన్ 10వ తేదీన జన్మించాడు. ఇతడు సంగీతంలో ప్రాథమిక శిక్షణను తన తండ్రి గోవిందరావు వద్ద తీసుకున్నాడు. తరువాత ఇతడు 
రామనాథపురం సి.ఎస్.మురుగభూపతి వద్ద, అటు పిమ్మట పాల్గాట్ మణి అయ్యర్ వద్ద నేర్చుకున్నాడు. ఇతడు ఆకాశవాణి, చెన్నై కేంద్రం నిలయ విద్వాంసుడు. ఇతడు ఎం.ఎల్.వసంతకుమారి, కారైకుడి మణి, ఎం.ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి, డి.కె.పట్టమ్మాళ్, మాండొలిన్ శ్రీనివాస్, మల్లాది సోదరులు, త్రిచ్చి శంకరన్, లాల్గుడి ఎల్.కృష్ణన్ మొదలైన సంగీత విద్వాంసులకు పక్కవాద్యాన్ని అందించాడు. ఇతడు లయచిత్ర, శ్రుతిలయ, గ్రాండ్ ఫినాలె వంటి అనేక సంగీత ఆల్బమ్‌లలో కంజీర ధ్వనిని వినిపించాడు.  

ఇతని శిష్యులలో సి.పి.వ్యాసవిఠల, బెంగళూరు అమృత్, నెర్కుణం శంకర్ మొదలైన వారున్నారు. వారు అనేక మంది శిష్యులను కంజీర విద్వాంసులుగా తయారు చేసి తరువాతి తరానికి కంజీర వాద్య సంప్రదాయాన్ని విస్తరిస్తున్నారు. 

1997లో ఇతనికి "తమిళనాడు ఐయల్ ఇసై నాటక మన్రమ్"‌ కళైమామణి పురస్కారాన్ని ప్రకటించింది. కేంద్ర సంగీత నాటక అకాడమీ 2001లో కర్ణాటక సంగీతం వాద్యవిభాగంలో సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డును ఇతనికి ఇచ్చి సత్కరించింది. ఈ అవార్డు పొందిన ఏకైక కంజీర విద్వాంసుడు ఇతడే. 

ఇతడు బొల్లి వ్యాధి గ్రస్తుడు.

ఇతడు తన 44వ యేట చెన్నై నగరంలో 2002, ఫిబ్రవరి 11వ తేదీన మరణించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:సంగీత విద్వాంసులు
వర్గం:కళైమామణి పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
హరికేశనల్లూరు ముత్తయ్య భాగవతార్

**ముత్తయ్య భాగవతార్‌**గా పిలువబడే **హరికేశనల్లూరు ముత్తయ్య భాగవతార్** 20వ శతాబ్దపు కర్ణాటక సంగీత వాగ్గేయకారుడు. ఇతడు 20 రాగాలను కూడా సృష్టించాడు.

## ప్రారంభ జీవితం
ముత్తయ్య 1877, నవంబరు 15న తమిళనాడు రాష్ట్రం, తిరునల్వేలి జిల్లాకు చెందిన హరికేశనల్లూరు అనే కుగ్రామంలో ఒక సంపన్న కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఇతని తండ్రి కళాపోషకుడు కావడంతో ఇతనికి చిన్ననాటనే సంగీతంలో పరిచయం ఏర్పడింది. ఇతనికి ఆరు ఏళ్ళవయసులో ఇతని తండ్రి మరణించాడు. దానితో ఇతని మేనమామ ఎం.లక్ష్మణసూరి ఇతడిని పోషించాడు. ఇతడు సంస్కృతము, వేదము అభ్యసించాడు. కాని ఇతనికి సంగీతం పట్ల అభిమానం పెరిగి సరైన గురువును అన్వేషిస్తూ తన స్వగ్రామాన్ని వదిలి దేశాలు తిరిగాడు. చివరకు తిరువారూరులో పదినైదుమండప సాంబశివ అయ్యర్ అనే గురువు ఇతడి ప్రతిభను గుర్తించి ఇతడికి సంగీతాన్ని నేర్పించాడు. సాంబశివ అయ్యర్ సంగీత కళానిధి టి.ఎస్.సబేశ అయ్యర్ తండ్రి. ముత్తయ్య సాంబశివ అయ్యర్ వద్ద 9 సంవత్సరాలు గురుకుల పద్ధతిలో అభ్యసించి హరికథా విద్వాంసుడైనాడు. 

## స్వరకల్పన
ఇతడు 400లకు పైగా కీర్తనలకు రాగాలను సమకూర్చాడు. వీటిలో అనేక "వర్ణాలు", "కృతులు", "తిల్లానాలు" ఉన్నాయి. ఈ కీర్తనలన్నీ సర్వ దేవతలకు సంబంధించింది కావడం విశేషం. ఇతడు తెలుగు, తమిళ, సంస్కృత, కన్నడ భాషలలో సంగీతాన్ని సమకూర్చాడు. 

ఇతడు స్వరపరచిన కీర్తనల వలన నేటికీ *విజయ సరస్వతి*, *కర్ణరంజని*, *బుధమనోహరి*, *నిరోష్ట*, *షణ్ముఖప్రియ*, *మోహనకళ్యాణి* వంటి రాగాలు వాటి ఉనికిని కోల్పోకుండా ఉన్నాయి.

1934లో  ఇతడు తమిళనాడు టాకీస్‌ నిర్మించిన లవకుశ సినిమాకు సంగీత దర్శకత్వం వహించాడు. ఈ చిత్రంలో ఇతడు 63 పాటలను సమకూర్చాడు. దానితో ఈ సినిమా పేరును "సంగీత లవకుశ"గా మార్చారు.

## సంగీత కళ
ఇతడు గోటువాద్యంలోను, మృదంగంలోను అపారమైన నైపుణ్యాన్ని కలిగివున్నాడు. ఇతడు "సంగీత కల్పద్రుమం" అనే ఉద్గ్రంథాన్ని రచించాడు. సంగీతశాస్త్రానికి సంబంధించి అనేక ప్రసంగాలు చేశాడు. 1943లో కేరళ విశ్వవిద్యాలయం ఇతనికి డి.లిట్., పట్టా ప్రదానం చేయడంతో భారతదేశంలో సంగీతంలో మొట్టమొదటి డాక్టరేట్ పట్టాను పొందిన వ్యక్తిగా పేరుగడించాడు. 1939లో త్రివేండ్రంలో స్థాపించిన స్వాతి తిరునాళ్ సంగీత అకాడమీకి ఇతడు మొట్టమొదటి ప్రిన్సిపాల్‌గా వ్యవహరించాడు. ఇతడు సంస్కృతంలో "త్యాగరాజ విజయం" అనే కావ్యాన్ని రచించాడు. తిరువనంతపురం దేవాలయంలో పూజాసమయంలో నాదస్వరాన్ని వినిపించే సాంప్రదాయాన్ని ఇతడే ప్రవేశపెట్టాడు. 

ఇతని కీర్తనలను ప్రచారంలో తీసుకురావడనికి ఇతని వంశస్థులు హరికేశాంజలి ట్రస్టును నడుపుతున్నారు.

## అవార్డులు, గుర్తింపులు
ఇతడు మైసూరు మహారాజా "కృష్ణరాజ ఒడయార్ IV" వద్ద ఆస్థాన విద్వాంసునిగా నియమించబడ్డాడు. ఇతడు మైసూరులో ఉన్నప్పుడు చాముండీ దేవిని కీర్తిస్తూ 115 కృతులను కన్నడ భాషలో రచించాడు. తరువాత ఇతడు తిరువాంకూరు సంస్థానానికి ఆహ్వానించబడ్డాడు. అక్కడ స్వాతి తిరునాళ్ కృతులను అధ్యయనం చేసి "సంగీత కల్పద్రుమం" అనే గ్రంథాన్ని రచించాడు. ఈ గ్రంథం ఇతనికి కేరళ విశ్వవిద్యాలయం నుండి గౌరవ డాక్టరేట్‌ను సంపాదించి పెట్టింది. ఇతడు "మద్రాసు సంగీత అకాడమీ" ప్రథమ వార్షిక సమావేశాలకు అధ్యక్షత వహించాడు. 1930లో మద్రాసు సంగీత అకాడమీ ఇతనికి సంగీత కళానిధి పురస్కారాన్ని ప్రదానం చేసింది.

## కీర్తనలు
ముత్తయ్య భాగవతార్ తెలుగులో స్వరపరచిన కీర్తనల వివరాలు:

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* http://saaranimusic.org/vaggeya/vaggeya.php?edi=34 
* Genius shining in regal style 
* Basic Info
* Detailed Biographical Information
* Articles on Muthiah Bhagavatar

వర్గం:1877 జననాలు
వర్గం:1945 మరణాలు
వర్గం:కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసులు
వర్గం:మృదంగ వాద్య కళాకారులు
వర్గం:హరికథా కళాకారులు
వర్గం:సంగీత కళానిధి పురస్కార గ్రహీతలు
ఖోన్సా

**ఖోన్సా** భారత రాష్ట్రమైన అరుణాచల్ ప్రదేశ్ లోని తిరాప్ జిల్లాకు ఇది ప్రధాన కార్యాలయం.ఇందులో రామకృష్ణ శారద సేవాసమితి పాఠశాల,క్రైస్ట్ దికింగ్ ఐసిఎస్ఇ పాఠశాల ఉన్నాయి. వాంచో తెగకు చెందిన నోక్ట్స్ దేశీయజనాభా,ఈ పట్టణం ప్రకృతిలో విశ్వజననీయమైనప్పటికీ,ప్రతి భారతీయ రాష్ట్రానికి చెందిన ప్రజలును ఈపట్టణ ప్రాంతంలో చూడవచ్చు.

## భౌగోళికం
ఖోన్సా పట్టణం  వద్ద ఉంది. ఇది సముద్ర మట్టానికి 1215 మీటర్లు (3986 అడుగులు) సగటు ఎత్తులో ఉంది

## జనాభా
2011 భారత జనాభా లెక్కలు ప్రకారం ఖోన్సా పట్టణ జనాభా మొత్తం 9229.అందులో పురుషులు 56% మంది ఉండగా, స్త్రీలు 44%.మంది ఉన్నారు.ఖోన్సా పట్టణ సరాసరి అక్షరాస్యత రేటు 74% ఉంది.ఇది జాతీయ సగటు అక్షరాస్యత 59.5% కన్నా ఎక్కువ.ఖోన్సా పట్టణ జనాభా మొత్తంలో పురుషులు అక్షరాస్యత 80% ఉండగా,స్త్రీల అక్షరాస్యత 65% ఉంది.ఖోన్సా పట్టణ జనాభా మొత్తంలో 6 సంవత్సరాల వయస్సు లోపు పిల్లలు 15% మంది ఉన్నారు.

## మతాలు
కొంతమంది రోమన్ కాథలిక్కులు అయినప్పటికీ, ఎక్కువ మంది క్రైస్తవులు, బాప్టిస్టులు ఉన్నారు. చాలా తక్కువ మంది ఆనిమిస్టులు ఉన్నారు. విశ్వజననీయమైన కాథలిక్కులలో, క్రైస్తవ మతం మధ్య మతాల సాంప్రదాయ సమైక్యత స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. ఖోన్సా, పొరుగు జిల్లాల్లో అమెరికన్ ప్రాయోజిత సేవా సంస్థలు. క్రైస్ట్ కింగ్ కాథలిక్ చర్చి  ఖోన్సా ప్రజలును ఆధ్యాత్మికతలో ఎదగడానికి సహాయం చేస్తున్నారు.

## మూలాలు


## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:Coordinates on Wikidata
వర్గం:అరుణాచల్ ప్రదేశ్ జిల్లా
కెట్టి

**కెట్టి** అనేది దక్షిణ భారతదేశంలోని తమిళనాడు లో ఉన్న ఒక చిన్న పట్టణం.ఇక్కడే అదే పేరుతో (కెట్టి) పెద్దదైన **లోయ ప్రాంతం ఉంది. ఇది** నీలగిరి జిల్లాలోని కూనూర్ తాలూకాకు చెందిన రెవెన్యూ గ్రామం. ఇదే ప్రాంతంలో అప్పర్  **కెట్టి**  అని మరొక గ్రామం ఉంది. యెళ్ళనహళ్ళిగా పిలిచే ఇదంతా ప్రధాన కూనూర్ లో ఉన్న ఊటీ రహదారి ప్రాంతం.

## పట్టణం
జనాభాలో ఎక్కువమంది కాయకష్టం చేసుకునే కూలీలు. వ్యవసాయం,పశువుల పెంపకం, తాపీ పని...ఎక్కువమంది చేసేది ఈ పనులే. వీటితో పాటు కొందరు చుట్టుపక్కల పారిశ్రామిక సంస్థలైన నీడిల్ ఇండస్ట్రీస్, మష్రూమ్ ఫ్యాక్టరీ, అంబికా టీ ఫ్యాక్టరీ, పలాడా బస్ స్టాప్ దగ్గరి  మినీ ఫ్లవర్ గార్డెన్, వివిధ విద్యాసంస్థలలో ఉద్యోగాలు చేస్తుంటారు. (వీటిలో సీఎస్ఐ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజినీరింగ్, లైడ్ లా  మెమోరియల్ స్కూల్, సీఎస్ఐ  మిడిల్ స్కూల్ వంటివి ఉన్నాయి) .

## లోయ
ఇక్కడి  పెద్దది, చివరిదీ అయిన లోయ ఊటీ-కూనూర్ రహదారిలో ఉంటుంది.  ఈ లోయ ప్రాంతం ఇటీవలి సంవత్సరాలలో  బాగా అభివృద్ధి చెందింది.ఈ కారణంగానే, ఇక్కడ ఉండాల్సిన జంతుజాలం తగ్గుతూ వస్తోంది.

## సంస్కృతి
ఇక్కడ ఉండే ప్రజలు ఎక్కువగా బడగా, తమిళ ప్రాంతీయులు. వీరంతా తమిళనాడు ఇతర ప్రాంతాలతో పాటు  కేరళ, కర్ణాటక,  శ్రీలంక నుంచి వలస వచ్చినవారు. ఇక్కడివారు మాట్లాడే ప్రధాన భాషలు బడగా,  తమిళం. చాలామందికి ఆంగ్లం, మలయాళం,  కన్నడ భాషలూ  అర్థమవుతాయి. ఇక్కడి వారంతా  ఎక్కువగా పాటించేది  హిందూ మతం . 
ఎడమ|thumb|350x350px| కెట్టి రైల్వే స్టేషన్ వద్ద నీలగిరి ప్యాసింజర్

## సౌలభ్యం
కెట్టి ప్రాంతాన్ని రైలు లేదా రహదారి మార్గం ద్వారా చేరుకోవచ్చు. ఇక్కడ ఉన్న పర్వత  రైలు ప్రాంతాన్ని యునెస్కో ఇటీవల భారత జాతీయ వారసత్వ ప్రదేశంగా ప్రకటించింది.ఇది చెన్నై - కోయంబత్తూర్ - మెట్టుపాళ్యం  నీలగిరి ఎక్స్‌ప్రెస్‌కు అనుసంధానించేది.  నీలగిరి పర్వతాల వద్ద మెట్టుపాళ్యం స్టేషన్ నుంచి కెట్టి రైల్వే స్టేషన్ వరకు ప్రయాణించవచ్చు.

## జనాభా

## ఇటీవలి పరిణామాలు
గత దశాబ్దంలో ఈ ప్రాంతం గణనీయంగా  అభివృద్ధి చెందింది. ఎన్నో విధాల పెరుగుదలను చూసింది. దీనికి కారణం చెన్నైలోని  అన్నా విశ్వవిద్యాలయం ఆధ్వర్యంలో ఇక్కడ సిఎస్ఐ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజినీరింగ్ స్థాపించి ఉండటం.

## సౌకర్యాలు
మొత్తం లోయలోని అన్నిపట్టణాలు, గ్రామాలకు పలు సేవలు అందుతున్నాయి.  సమీపంలోని సంతూర్ పట్టణంలో  తపాలా కార్యాలయం ఉంది.స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా కెట్టి లోయ శాఖను నిర్వహిస్తోంది, ఇది సీఎఎస్ఐ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజినీరింగ్ సమీపంలో ఉంది. 

## విద్యాసంస్థలు

* కెట్టిలో  ఉన్న లైడ్  లా మెమోరియల్ స్కూల్,  జూనియర్ కళాశాల
* సీఎస్ఐ కాలేజ్ ఆఫ్ ఇంజినీరింగ్

## 2009 వరదలు

వాయుగుండం కారణంగా కెట్టిలో 2009 నవంబర్ 8న 82 &nbsp;సెంటీమీటర్ల అత్యధిక వర్షపాతం నమోదైంది. 

## ఇది కూడా  చూడు

* లవ్‌డేల్ (ఇండియా)
* యెళ్ళనహళ్ళి, ఊటీ 
## మూలాలు

వర్గం:Coordinates on Wikidata
వర్గం:లోయలు
వర్గం:తమిళనాడు గ్రామాలు
టి.కె.మూర్తి

**టి.కె.మూర్తి**గా పిలువబడే **థాను కృష్ణమూర్తి** ఒక కర్ణాటక సంగీత మృదంగ వాద్య కళాకారుడు. పద్మశ్రీ పురస్కార గ్రహీత. 
## వ్యక్తిగత జీవితం

ఇతడు 1922 ఆగష్టు 13 వ తేదీన కేరళ రాష్ట్రంలోని నయతంగరై గ్రామంలో థాను భాగవతార్, అన్నపూర్ణి దంపతులకు జన్మించాడు. ఇతడు ఎటువంటి శిక్షణ లేకుండా తన 8వ ఏట మృదంగ వాద్యాన్ని ప్రదర్శించడం ప్రారంభించాడు. తంజావూరు వైద్యనాథ అయ్యర్ ఒక కచేరీలో ఇతని మృదంగ వాద్యాన్ని విని ఆకర్షితుడై, మృదంగంలో మెరుగైన శిక్షణ ఇవ్వడానికి ఇతడిని తనతో పాటు తంజావూరు తీసుకువెళ్ళాడు. ఇతడు వైద్యనాథ అయ్యర్ వద్ద పాల్గాట్ మణి అయ్యర్, తంబుస్వామిలతో కలిసి మృదంగం నేర్చుకున్నాడు. 

ఇతని పూర్వీకులు అందరూ ఆస్థాన సంగీత విద్వాంసులు. ఇతడు ఐదవ తరానికి చెందిన సంగీత విద్వాంసుడు. ఇతనికి కుమారుడు టి.కె.జయరామన్ ఆకాశవాణిలో సంగీత స్వరకర్త, మనుమడు కార్తికేయ మూర్తి సినిమా సంగీత దర్శకుడు.

## వృత్తి
మూర్తి తన 11వ యేట కోయంబత్తూరులో ముసిరి సుబ్రహ్మణ్య అయ్యర్ గాత్ర సంగీత కచేరీలో మొట్టమొదట నైపుణ్యం కలిగిన మృదంగ విద్వాంసునిగా తన ప్రదర్శన ఇచ్చాడు. ఇతడు 15000లకు పైగా కచేరీలలో మృదంగ సహకారం అందించాడు. ఇతడు 80 సంవత్సరాలకు పైగా అనేక తరాల సంగీత విద్వాంసులతో కలిసి కచేరీలు చేశాడు. ఇతడు మృదంగ సహకారం అందించిన వారిలో హరికేశనల్లూరు ముత్తయ్య భాగవతార్, అరియకుడి రామానుజ అయ్యంగార్, చెంబై వైద్యనాథ భాగవతార్, సెమ్మంగుడి శ్రీనివాస అయ్యర్, ఎం.ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి, మదురై ఎస్.సోమసుందరం, డి.కె.జయరామన్, మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ, కున్నక్కూడి వైద్యనాథన్, లాల్గుడి జయరామన్, టి.వి.శంకరనారాయణన్, మాండొలిన్ శ్రీనివాస్ వంటి వారు ఉన్నారు. మృదంగంలో ఇతని శైలి  తంజావూరు బాణీకి చెందినప్పటికీ ఇతడు పళని సుబ్రహ్మణ్యం పిళ్ళైకి చెందిన పుదుక్కోటై శైలి పట్ల ఆకర్షితుడయ్యాడు. తంజావూరు శైలినీ, పుదుక్కోటై శైలినీ మిశ్రమం చేసి ఇతడు తనదైన ప్రత్యేకమైన మృదంగ శైలిని అలవరచుకున్నాడు.

## గుర్తింపు

ఇతడికి అనేక పురస్కారాలు, సన్మానాలు లభించాయి. వాటిలో కొన్ని:
* ఋషీకేశ్ శివానంద సరస్వతి స్వామి వారిచే "లయరత్నాకర" బిరుదు.
* "తమిళనాడు ఐయల్ ఇసై నాటక మన్రమ్" వారిచే కళైమామణి పురస్కారం
* చెంబై వైద్యనాథ భాగవతార్ గారిచే "మృదంగ భూపతి" బిరుదు.
* కాంచీపురం శంకరాచార్యచే "మృదంగ భూషణం" బిరుదు.
* 1987లో సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు  
* పెర్కూసివ్ ఆర్ట్స్ సెంటర్, బెంగళూరు వారిచే "పాల్గాట్ మణి అయ్యర్ అవార్డు"
* సుర్ సింగార్ సంసద్, ముంబై వారిచే "తాళ విలాస్" అవార్డు.
* కేరళ సంగీత నాటక అకాడమీ వారి ఫెలోషిప్
* మద్రాసు సంగీత అకాడమీ వారిచే సంగీత కళానిధి పురస్కారం.
* 2010లో కేంద్ర సంగీత నాటక అకాడమీ వారి ఫెలోషిప్.
* 2017లో భారత ప్రభుత్వంచే పద్మశ్రీ పురస్కారం

ఇతడు త్రివేండ్రం ప్యాలెస్‌లో ఆస్థాన విద్వాంసుడిగా ఉన్నాడు. ప్రసార భారతి ఇతడికి "జాతీయ కళాకారుడి"గా గుర్తించింది.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
*
*

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:మృదంగ వాద్య కళాకారులు
వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:సంగీత కళానిధి పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:కళైమామణి పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:పద్మశ్రీ పురస్కారం పొందిన కేరళ వ్యక్తులు
వర్గం:100 ఏళ్లకు పైగా జీవించిన వ్యక్తులు
బోమ్‌డిలా

**బోమ్‌డిలా**, భారతదేశం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని పశ్చిమ కమెంగ్ జిల్లా ప్రధాన పరిపాలనాకేంద్రం. అరుణాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని నియోజకవర్గాలలో బోమ్‌డిలా ఒకటి. 
thumb|280x280px| బోమ్‌డిలా టౌన్
thumb|280x280px| బోమ్‌డిలా లోని డిసి కార్యాలయం.

## భౌగోళిక
బోమ్‌డిలా  వద్ద ఉంది.  ఇది 2415 మీటర్లు (7923 అడుగులు) సగటు ఎత్తులో ఉంది. 

## '''వాతావరణం'''
బోమ్‌డిలా ప్రాంతం తడి కాలంలో చల్లగా ఉంటుంది. ఎక్కువగా మేఘావృతమై ఉంటుంది. పొడి కాలం స్పష్టంగా చల్లగా ఉంటుంది. సంవత్సరంలో, ఉష్ణోగ్రత 31&nbsp;°F నుండి 66&nbsp;°F వరకు సాధారణంగా మారుతుంది. అరుదుగా 27&nbsp;°F కన్నా తక్కువ లేదా 70&nbsp;°F. పైన నమోదవుతుంది. 

## జనాభా
2001 భారత జనాభా లెక్కలు ప్రకారం బోమ్‌డిలా పట్టణ జనాభా మొత్తం 6685 మంది ఉండగా, అందులో పురుషులు 54% మందికాగా, స్త్రీలు 46% మంది ఉన్నారు. పట్టణ సరాసరి అక్షరాస్యత రేటు 69%, ఇది జాతీయ సగటు అక్షరాస్యత 59. 5%; కన్నా ఎక్కువ. పురుషు అక్షరాస్యులు 75% మంది ఉండగా, స్త్రీల అక్షరాస్యులు 63% మంది ఉన్నారు. పట్టణ జనాభాలో 6 సంవత్సరాల వయస్సులోపు పిల్లలు 13% మంది ఉన్నారు. పట్టణ జనాభాలో మోన్పా, షేర్డుక్పెన్, మిజి, బుగన్ (ఖోవా), అకా తెగలుకు చెందిన ప్రజలునివసిస్తున్నారు. 

## రవాణా
కచ్చా రోడ్లు, కఠినమైన వాతావరణ పరిస్థితులు ఉన్నప్పటికీ, బోమ్‌డిలా గువహతి (264 కి.మీ.) నుండి చక్కటి రవాణా సౌకర్యం ఉంది. తవాంగ్ నుండి 167 కి.మీ., తేజ్‌పూర్ నుండి 162 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రహదారిలో ప్రయాణించేటప్పుడు కొండచరియలు విరిగిపడటం గురించి ముందుగా తెలుసుకోవాలి. సమీప విమానాశ్రయం తేజ్‌పూర్ (అస్సాం) లో ఉంది. ఇక్కడ బస్సులు, ఇతర చిన్న వాహనాలు సులభంగా పొందవచ్చు. సమీప రైల్వే స్టేషన్ బోమ్‌డిలా నుండి 145 కి. మీ. దూరంలో రంగపారా రైల్వే స్టేషన్ (అస్సాం). 

## లక్షణాలు
ఈగ్లెనెస్ట్ వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం బోమ్‌డిలా సమీపంలో ఉంది. మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి కారణంగా పర్యాటకం బోమ్‌డిలాలో పెద్ద ఆదాయ వనరుగా మారింది. చాలా కొత్త హోటళ్ళు, హోమ్‌స్టేలు వచ్చాయి. తవాంగ్ వెళ్లే పర్యాటకులకు ఇది విశ్రాంతి కేంద్రంగా మారింది. ఇక్కడ చాలా ఆహారం స్థానిక వంటకాలుతో ఉంటాయి. అయితే ఉత్తర భారత ఆహారాన్ని కోరుటద్వారా పొందవచ్చు. బోమ్‌డిలా పాస్ కాంగ్టో, గోరిచెన్ శిఖరాల దృశ్యాలను అందిస్తుంది. ఇది రాష్ట్రంలో ఎత్తైంది. జిఆర్ఎల్ బౌద్ధ మఠం, బుద్ధ పార్క్, గురు రిన్‌పోచే విగ్రహం తప్పక చూడవలసిన ప్రదేశాలు. న్యూ బోమ్‌డిలా విమానాశ్రయం ద్వారా మొత్తం పట్టణ దృశ్యాన్ని ఆస్వాదించవచ్చు. పట్టణం చుట్టూ, ఆపిల్ తోటలు, ఆర్చిడ్ పొలాలు చాలా మందికి ఆసక్తి కలిగించే ప్రదేశాలు. మోర్షింగ్ గ్రామంలో 17 వ శతాబ్దపు చారిత్రక లగ్యాల ఆశ్రమం బోమ్‌డిలా నుండి 70 కి. మీ దూరంలో ఉంది

## మీడియా
బోమ్‌డిలాలో అఖిల భారత రేడియో ప్రసార కేంద్రం ఉంది. దీనిని ఆకాశవాణి, బోమ్‌డిలా అని పిలుస్తారు. ఇది ఎఫ్ఎమ్ పౌనఃపున్యాలపై ప్రసారం చేస్తుంది. 

## ప్రస్తావనలు



వర్గం:Coordinates on Wikidata
వర్గం:అరుణాచల్ ప్రదేశ్ నగరాలు పట్టణాలు
నవనాథ చరిత్ర

**నవనాథ చరిత్ర** 14-15వ శతాబ్దానికి చెందిన ద్విపద కావ్యము. దీనిని గౌరన రచించెను. దీనిని కోరాడ రామకృష్ణయ్య సంపాదకత్వంలో మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయం 1937లో ముద్రించింది.

శ్రీగిరికవి రచించిన నవనాధ చరిత్రను అనుసరించి గౌరన ఈ నవనాథ చరిత్ర ద్విపద కావ్యాన్ని రచించాడు. ఇందులో తొమ్మిది మంది శైవ సిద్దుల మహాత్మ్యం వర్ణించబడిండి. వీరిలో మీననాధుడు అపార మహిమాన్వితుడు. ఆనాటి జనసామాన్యంలో వ్యాప్తిలో ఉన్న సారంగధర కథను రెండు ఆశ్వాసాలలో రచించాడు. చేమకూర వెంకటకవి గౌరన సారంగధర చరిత్రను అనుసరించే సారంగధర కథను రచించాడు. 15వ శతాబ్దంలోని తెలుగు దేశ సాంఘిక స్థితిగతులను తెలుసుకోవడానికి గౌరన రచన ఉపకరిస్తుంది. ఇందులో గొల్లవారికి సంబంధించిన విశేషాలు, పశురోగ వివరణలు ఉన్నాయి.

దీనిని శ్రీశైలంలో ఒక మఠాధిపతిపదియైన భిక్షుకవృత్తి శాంతరాయడు గౌరనమంత్రిని ప్రోత్సాహించినట్లుగా చెప్పుకున్నాడు; కావ్యాన్ని శ్రీశైల మల్లికార్జునికి అంకితమిచ్చాడు.

## విషయసూచిక

**ప్రథమాశ్వాసము:**

కృతి ప్రశంస, ముక్తికాంత భిక్షావృత్తిరాయ ప్రశంస, కృతికర్త వంశావళి, అంకితము, కథాప్రారంభము, కైలాసవర్ణనము, శివుని కొలువు, వసంతవర్ణనము, శివుని యధ్యాత్మ విద్యోపదేశము, మీననాథుని జన్మప్రకారము, శివుడు మీననాథునికి వరము లోసంగుట, శివుడు కైలాసమున కేగుట, మీననాథుని దేశాటనము, మాంధాతపురమున గొల్లడు మీననాథుని దర్శించుట, సారంగధరుని కథ.

**ద్వితీయాశ్వాసము:**

చౌరంగి వృత్తాంతము, గోరక్షసిద్ధుని కథ, సర్పరూపమొందిన గంధర్వుని కథ

**తృతీయాశ్వాసము:**

మేఘనాథసిద్ధుని కథ, విరూపాక్షనాథుని కథ, వంచక పురోహితుని కథ, కపోత వృత్తాంతము

**చతుర్థాశ్వాసము:**

నాగార్జునసిద్ధుని కథ, ఖణికాఖ్యసిద్ధుని కథ, మీననాథుని పరకాయప్రవేశము, మీననాథుని హిమవత్ ప్రయాణము

**పంచమాశ్వాసము:**

మీననాథుడు శిష్యుల మతవ్యాప్తి జేయ బంపుట, గోరక్షుడు శ్రీశైలంబునకు బోవుట, అల్లమప్రభుని రాక, గోరక్ష-ప్రభువుల సంవాదము, నాగార్జునశిష్యుడు-రసవాదము, విష్ణువు నాగార్జునశిష్యుని బంపుట, వ్యాళిసిద్ధుడు-కాయసిద్ధి, గోరక్కుని వృత్తాంతము, కృష్ణకంధారభూపుని కథ

## మూలాలు

వర్గం:శైవం
వర్గం:పద్యకావ్యాలు
వర్గం:1937 పుస్తకాలు
సెప్పా

**సెప్ప**, భారతదేశం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని, తూర్పు కామెంగ్ జిల్లాకు ప్రధాన పరిపాలనా కేంద్రం (గతంలో **సెప్లా** అని పిలుస్తారు).*సప్లా* అంటే స్థానిక మాండలికంలో 'చిత్తడి' భూమి అని అర్థం. ఇది కామెంగ్ నది ఒడ్డున ఉంది.అక్కడ ఒక విమానాశ్రయం ఉంది.ఇది మోటారు రహదారి ద్వారా అనుసంధానించబడిన ఇటానగర్  నుండి   తేజ్‌పూర్ (అస్సాం) నుండి  దూరంలో ఉంది. పటం p 22 అరుణాచల్ ప్రదేశ్ లోని 60 విధానసభ నియోజకవర్గాలలో, సెప్పాతూర్పు, సెప్పా పశ్చిమ అనే రెండు నియోజకవర్గాలు ఉన్నాయి.

## జనాభా
2001 భారత జనాభా లెక్కల ప్రకారం సెప్పా పట్టణ జనాభా మొత్తం 14,965 మంది ఉండగా, అందులో పురుషులు 53% మంది, స్త్రీలు 47% మంది ఉన్నారు.మొత్తం జనాభాలో 6 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు గలవారు 21% మంది ఉన్నారు. సగటు అక్షరాస్యత రేటు 53% ఉంది. ఇది జాతీయ సగటు (53%) కంటే తక్కువగా ఉంది. పురుష అక్షరాస్యత  64% ఉండగా,స్త్రీల అక్షరాస్యత 41%గా ఉంది. 

## మీడియా
సెప్పాలో ఆల్ ఇండియా రేడియో రిలే స్టేషన్ ఉంది, దీనిని ఆకాశవాణి సెప్ప అని పిలుస్తారు. ఇది ఎఫ్ఎమ్ పౌన, పున్యాలపై ప్రసారం చేస్తుంది.

## ప్రస్తావనలు

వర్గం:Coordinates on Wikidata


## వెలుపలి లంకెలు
గాలి సంపత్ (2021 సినిమా)

**గాలి సంపత్**, 2021 మార్చి 11న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. ఇమేజ్‌స్పార్క్ ఎంటర్టైన్మెంట్, షైన్ స్క్రీన్స్ బ్యానర్లలో ఎస్. కృష్ణ, హరీష్ పెద్ది, సాహూ గారపాటి నిర్మించిన ఈ సినిమాకి అనీశ్ కృష్ణ దర్శకత్వం వహించాడు. అనిల్ రావిపూడి స్క్రీన్ ప్లే అందించిన ఈ సినిమాలో రాజేంద్ర ప్రసాద్, శ్రీవిష్ణు, లవ్లీ సింగ్, తనికెళ్ళ భరణి, సత్య తదితరులు నటించగా, అచ్చు రాజమణి సంగీతం సమకూర్చాడు. ఇందులో రాజేంద్ర ప్రసాద్, విష్ణు తండ్రి-కొడుకులుగా నటించారు.

## కథా సారాంశం
అరకులో ట్రక్కు డ్రైవర్‌ సూరి (శ్రీవిష్ణు) తండ్రి
గాలి సంప‌త్ (రాజేంద్ర‌ప్ర‌సాద్‌)కి నోట మాట రాకపోవడంతో గాలితో ఫిఫి భాష మాట్లాడుతుంటాడు. అత‌ని భాష అర్థ‌మ‌య్యేలా చెప్పేందుకు ప‌క్క‌న ఓ ట్రాన్స్‌లేట‌ర్ (స‌త్య‌) కూడా ఉంటాడు. గొప్ప నటుడిగా పేరు తెచ్చుకోవాలని,  ఎప్ప‌టికైనా నాట‌కాల్లో బ‌హుమ‌తి గెలిచి త‌న కొడుక్కి  ట్రక్  కొని ఇవ్వాల‌నేది గాలి సంపత్ కోరిక. ఆ ఊరి సర్పంచ్‌ కూతురు (లవ్లీ సింగ్‌)ను సూరి ప్రేమిస్తాడు.  సూరి. ఈ క్ర‌మంలో సూరి, ఒక బ్యాంకు మేనేజర్ దగ్గర తన ప్రేమ విషయం చెప్పి 5 లక్షలు తెస్తాడు. ఆ డబ్బును గాలి సంపత్ తీసుకొని నాటక పోటీలకోసం ఖర్చు చేస్తాడు. దాంతో తండ్రీ కొడుకుల మ‌ధ్య పెద్ద గొడ‌వ జ‌రగడంతో గాలి సంపత్ ఇంట్లో నుండి వెళ్ళిపోతాడు. అలా వెళ్లిపోతున్నప్పుడు పెద్దగా కురుస్తున్న వర్షంలో అనుకోకుండా  ఇంటి ప‌క్క‌నున్న 30 అడుగుల నూతిలో ప‌డిపోతాడు. నోటి మాట రాని సంప‌త్ నూతిలో నుంచి ఎలా బ‌య‌టపడ్డాడు అన్నది మిగతా కథ.

## నటవర్గం

* రాజేంద్ర ప్రసాద్ (గాలీ సంపత్)
* శ్రీవిష్ణు
* లవ్లీ సింగ్
* తనికెళ్ళ భరణి
* సత్య
* రఘుబాబు
* కరాటే కల్యాణి
* అనీష్ కురువిల్లా
* రజిత
* మిర్చి కిరణ్
* శ్రీకాంత్ అయ్యంగార్
* శ్రీనివాస్ సాయి
* గగన్
* మైమ్ మధు
* సురేంద్ర రెడ్డి
* రూపలక్ష్మి

## నిర్మాణం
2020 అక్టోబరు నెలలో ఈ సినిమాని ప్రకటించారు. 2020, నవంబరు 16న హైదరాబాదులోని రామానాయుడు స్టూడియోలో ఈ సినిమా ప్రారంభించబడింది. ఈ సినిమాలోని చాలా సన్నివేశాలను ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని ఉత్తరాంధ్ర ప్రాంతంలో చిత్రీకరించారు. స్క్రిప్ట్ అందించిన అనిల్ రావిపూడి దర్శకత్వ పర్యవేక్షణ చేశాడు.

## విడుదల
2021, జనవరి 24న జరిగిన సమావేశంలో ఈ సినిమాను 2021, మార్చి 11న విడుదల చేస్తున్నట్టు ప్రకటించారు.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* 

వర్గం:2021 తెలుగు సినిమాలు
వర్గం:తెలుగు కుటుంబకథా సినిమాలు
వర్గం:తెలుగు హాస్య సినిమాలు
వర్గం:రాజేంద్ర ప్రసాద్ నటించిన సినిమాలు
వర్గం:తనికెళ్ళ భరణి సినిమాలు
వర్గం:రఘుబాబు నటించిన సినిమాలు
వెల్లూర్ జి.రామభద్రన్

**వెల్లూర్ జి.రామభద్రన్** (1929 – 2012) తమిళనాడుకు చెందిన మృదంగ వాద్య కళాకారుడు. 

## ప్రారంభ జీవితం
ఇతడు వెల్లూరు పట్టణంలో 1929 ఆగష్టు 4వ తేదీన జన్మించాడు. ఇతని తండ్రి కొన్నక్కోల్ టి.పి.గోపాలాచారి వెల్లూరులో ఒక సంగీతసభ నిర్వాహకుడు. ఈ సంగీత సభ వెల్లూరు పట్టణంలో పిల్లలకు కర్ణాటక సంగీతంలో పోటీలు నిర్వహిస్తూ ఉండేది. కంచీపురం నయనపిళ్ళై, పాల్గాట్ మణి అయ్యర్, పుదుక్కోటై దక్షిణామూర్తి పిళ్ళై మొదలైన సంగీత విద్వాంసులు ఈ పోటీలకు న్యాయనిర్ణేతలుగా వ్యవహించారు. 1936లో ఎం.ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి ఈ సభలో కచేరీ నిర్వహించింది.
బాలుడైన రామభద్రన్ ఈ సంగీత కచేరీలతో ఆకర్షితుడై 8వ యేట నుండి తన తండ్రి వద్ద మృదంగం నేర్చుకున్నాడు.
రెండో ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో ప్రజలు భయపడి మద్రాసు నుండి మారుమూల ప్రాంతాలకు తరలివెళ్ళారు. అలా 1942లో తిరుపర్కడల్ శ్రీనివాస అయ్యంగార్ మద్రాసు నుండి సేలంకు తరలి వెళ్ళాడు. దానితో రామభద్రన్‌కు అతని వద్ద గాత్ర సంగీతం నేర్చుకునే అవకాశం లభించింది. 
1950లో రామభద్రన్ చెన్నైకు తరలివెళ్ళి మైలాపూర్‌లో నివాసం ఉన్నాడు.

## ప్రదర్శనలు
ఇతడు మొట్టమొదటిసారిగా మదురై మణి అయ్యర్ కచేరీకి మృదంగ సహకారం అందించాడు. 1940లలో చెన్నైలో సంగీత సభలు ఎక్కువగా లేవు. ఇతడు మదురై మణి అయ్యర్‌తోపాటు తమిళనాడులోని అనేక దేవాలయాలలో కచేరీలలో పాల్గొన్నాడు. 

ఇతడు అరియకుడి రామానుజ అయ్యంగార్, చెంబై వైద్యనాథ భాగవతార్, మహారాజపురం విశ్వనాథ అయ్యర్, సెమ్మంగుడి శ్రీనివాస అయ్యర్, ముసిరి సుబ్రహ్మణ్య అయ్యర్, జి.ఎన్.బాలసుబ్రమణియం, కె.వి.నారాయణస్వామి, మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ, మహారాజపురం సంతానం, టి.వి.శంకరనారాయణన్, టి.ఎన్.శేషగోపాలన్, బి.రాజం అయ్యర్, పి.ఎస్.నారాయణస్వామి వంటి గాత్రవిద్వాంసులకు, టి.ఆర్.మహాలింగం, ఎన్.రమణి వంటి వేణుగాన విద్వాంసులకు, లాల్గుడి జయరామన్, టి.ఎన్.కృష్ణన్ వంటి వాయులీన విద్వాంసులకు మృదంగ సహకారం అందించాడు. ఇతడు జాకిర్ హుసేన్, అల్లా రఖా, అంజద్ అలీఖాన్, హరిప్రసాద్ చౌరాసియా వంటి హిందుస్తానీ సంగీత విద్వాంసులకు కూడా వాద్యసహకారాన్ని సమకూర్చాడు.

ఇతడు 1962లో మొదటిసారి అమెరికా దేశంలో పర్యటించి ఎస్.బాలచందర్, ఎన్.రమణి, ఉమయల్పురం కె.శివరామన్ మొదలైన వారి కచేరీలకు మృదంగ సహకారం అందించాడు. ఇంకా ఇతడు ఐరోపా, అమెరికా, రష్యా ఖండాలలో పర్యటించాడు.

## తమిళ సినిమా
ఇతడు కె.బాలచందర్ దర్శకత్వంలో వచ్చిన సింధుభైరవి సినిమాలో కె. జె. ఏసుదాసు పాడిన మరి మరి నిన్నే అనే పాటకు మృదంగం వాయించాడు. చిత్రంలో గాయకుడిగా శివకుమార్, మృదంగ కళాకారుడిగా ఢిల్లీ గణేశ్ నటించారు. 

## అవార్డులు, సత్కారాలు
* 1975లో కృష్ణ గాన సభ, చెన్నై వారిచే సంగీత చూడామణి 
* 2004లో మద్రాసు సంగీత అకాడమీ వారి సంగీత కళానిధి
* 1991లో సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు
* 1998లో ది ఇండియన్ ఫైన్ ఆర్ట్స్ సొసైటీ, చెన్నై వారిచే సంగీత కళాశిఖామణి
* 2012లో సంగీత నాటక అకాడమీ టాగూర్ రత్న

## శిష్యులు
ఇతడు అనేక మంది శిష్యులను మృదంగ కళాకారులుగా తయారు చేశాడు. ఇతని శిష్యులలో ప్రకాష్ రావు (న్యూజెర్సీ), రమేష్ శ్రీనివాసన్ (కాలిఫోర్నియా), అనత కులతుపుళ (త్రివేండ్రం) వంటి వారున్నారు.

## మరణం
ఇతడు 2012, ఫిబ్రవరి 27 వ తేదీన తన 82వ యేట మరణించాడు.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
# 
# 

వర్గం:మృదంగ వాద్య కళాకారులు
వర్గం:సంగీత కళానిధి పురస్కార గ్రహీతలు
వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
టి.వి.గోపాలకృష్ణన్

**త్రిపునితుర విశ్వనాథన్ గోపాలకృష్ణన్** ఒక కర్ణాటక సంగీత, హిందుస్తానీ సంగీత విద్వాంసుడు. 

## ప్రారంభ జీవితం
ఇతడు సంగీతకారుల కుటుంబంలో 1932, జూన్ 11వ తేదీన కేరళ రాష్ట్రంలోని  త్రిపునితుర గ్రామంలో జన్మించాడు. ఇతని తండ్రి టి.జి.విశ్వనాథ భాగవతార్ కొచ్చిన్ రాజ కుటుంబానికి ఆస్థాన సంగీత విద్వాంసుడు, త్రిస్సూర్‌లోని ఎస్.కె.వి.కాలేజీలో ప్రొఫెసర్‌గా పనిచేశాడు.  ఇతడు నాలుగవ యేట మృదంగం నేర్చుకోవడం ప్రారంభించి ఆరవ యేట కొచ్చిన్ ప్యాలెస్‌లో మొదటి కచేరీ చేశాడు. ఇతడు చెంబై వైద్యనాథ భాగవతార్ వద్ద మృదంగం నేర్చుకున్నాడు.

వాయులీన విద్వాంసుడు టి.వి.రమణి, ఘట వాద్య విద్వాంసుడు టి.వి.వాసన్ ఇతని సోదరులు.

## వృత్తి
ఇతడు కర్ణాటక సంగీతంలోను, హిందుస్తానీ సంగీతంలోను సమానమైన ప్రతిభ కలవాడు. ఇతనికి గాత్ర సంగీతంతో పాటు, మృదంగం, వయోలిన్‌లలో కూడా నైపుణ్యం ఉంది. ఇతడు "ఇండియన్ జాజ్" సృష్టికర్తగా ప్రశంసలు అందుకున్నాడు. ఇతడు ప్రపంచ కళాకారులైన జార్జ్ హారిసన్, బాబ్ డైలాన్, జాన్ హాండీ, ఫ్రాంక్లిన్ కీర్మ్యెర్, డాన్ పీక్, సీగ్‌ఫ్రైడ్ కటరర్, కరోలా గ్రే, పండిట్ రవిశంకర్, ఉస్తాద్ అల్లా రఖా మొదలైన వారితో కలిసి అనేక దేశాలలో పర్యటించాడు.

ఇతనికి 1990లో సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు లభించింది. 2012 భారత ప్రభుత్వం పద్మభూషణ్ పురస్కారంతో సత్కరించింది.

2018లో "కర్ణాటక సంగీతంలో లయత్వం" అనే అంశం మీద పరిశోధించి భారతీదాసన్ యూనివర్శిటీ నుండి డాక్టరేట్ పొందాడు. ఇతడు 1984లో ఇండియన్ మ్యూజిక్ అండ్ ఆర్ట్స్ అకాడమీ (AIMA) అనే లాభాపేక్ష లేని ఒక సంస్థను స్థాపించాడు. ఈ సంస్థ ద్వారా సమాజంలో సంగీతకారులకు అవకాశాలు కల్పించాడు. ఈ సంస్థ గురుకుల పద్ధతిలో వివిధ సంప్రదాయ శాస్త్రీయ సంగీతాలను, వాద్యసంగీతాలను అన్ని వయసులవారికి నేర్పించి మంచి నైపుణ్యం కలిగిన గాయకులను, విద్వాంసులను, కళాకారులను తయారు చేసింది.

## అవార్డులు
ఇతని ఐదు దశాబ్దాల వృత్తి జీవితంలో ఎన్నో పురస్కారాలు, అవార్డులు ఇతడిని వరించాయి.

వాటిలో కొన్ని:
* 2014లో మద్రాసు సంగీత అకాడమీ వారిచే సంగీత కళానిధి 
* 2012లో భారత ప్రభుత్వంచే పద్మభూషణ్ పురస్కారం
* 1990లో కేంద్ర సంగీత నాటక అకాడమీ వారిచే కర్ణాటక సంగీతం వాద్యం - మృదంగం విభాగంలో అవార్డు
* సంగీత లయ సామ్రాట్
* రోటరీ ఇంటర్నేషన ఉత్తమ పౌరుడు అవార్డు 
* కళైమామణి
* బెంగళూరు రామసేవా మండలి వారిచే జీవిత సాఫల్య పురస్కారం.
* స్వాతి తిరునాళ్ జీవిత సాఫల్య పురస్కారం. 
* సప్తగిరి సంగీత విద్వన్మణి పురస్కారం. 
* లెజెండ్ ఆఫ్ ఇండియా జీవిత సాఫల్య పురస్కారం.
* దయానంద సరస్వతి జీవిత సాఫల్య పురస్కారం "ఆర్షకళా భూషణం" 
* శంకరాచార్య అవార్డు
* ముద్ర అవార్డ్ ఫర్ ఎక్సలెన్స్
* భారత్ కళాకార్ వారి జీవిత సాఫల్య పురస్కారం

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసులు
వర్గం:హిందుస్థానీ సంగీత గాయకులు
వర్గం:మృదంగ వాద్య కళాకారులు
వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:పద్మభూషణ పురస్కారం పొందిన కేరళ వ్యక్తులు
గురువాయూర్ దొరై

**గురువాయూర్ దొరై** ఒక మృదంగ వాద్య కళాకారుడు. 

## ప్రారంభ జీవితం
ఇతడు కేరళలో పుణ్యక్షేత్రమైన గురువాయూరులో 1935, జూలై 2వ తేదీన జి.ఎస్.కృష్ణ అయ్యర్, మీనాక్షి దంపతులకు జన్మించాడు. ఇతని తండ్రి పూజారి. తల్లి గృహిణి. ఇతనికి ఇద్దరు సోదరులు, ముగ్గురు సోదరీమణులు. ఇతని అక్క గురువాయూర్ పొన్నమ్మాళ్ ఆ సమయంలో పేరుగాంచిన గాయని. ఇతని మరొక అక్క మద్రాసులో సంగీతోపాధ్యాయిని. ఇతని అన్న జి.కె.రాజమణి పాలఘాటులో పేరుమోసిన వాయులీన విద్వాంసుడు.

ఇతనికి ఐదవ యేట పోలియో వ్యాధి వచ్చింది. ఇతని తండ్రి ఇతడు గురువాయూరు దాటి బయటకు వెళ్ళి పెద్ద చదువులు చదివి ఉద్యోగం చేయడం కష్టమని భావించాడు. తమ కుటుంబంలో ఒక గాయని, ఒక వయోలిన్ విద్వాంసుడు ఉన్నారు. ఒక మృదంగ విద్వాంసుడు ఉంటే ముగ్గురూ కలిసి కచేరీలు చేసుకోవచ్చని భావించాడు. అదీ కాక పొన్నమ్మాళ్, రాజమణి ఇద్దరూ తమ తమ్ముని బాగోగులు చూసుకోగలరని భావించాడు. దానితో దొరైని మృదంగవిద్వాంసునిగా మలచడానికి నిర్ణయించుకున్నాడు. 

దొరై తన ఆరవయేట పాల్గాట్ సుబ్బయ్యర్ వద్ద మృదంగం నేర్చుకున్నాడు. తరువాత ఇ.పి.నారాయణ పిశరోడి వద్ద మృదంగం నేర్చుకున్నాడు. ఆ సమయంలో ఇతని అక్క పొన్నమ్మాళ్ చెంబై వైద్యనాథ భాగవతార్ వద్ద సంగీతం నేర్చుకుంటూ ఉండేది. చెంబై వైద్యనాథ అయ్యర్ ఎప్పుడు గురువాయూర్ వచ్చినా వీరి ఇంటిలోనే బస చేసేవాడు. అతడు దొరై మృదంగ సాధన పట్ల ఆసక్తి కనబరచేవాడు. గురువాయూర్ దొరై ఎనిమిదవ యేట  చెంబై వైద్యనాథ భాగవతార్‌‌కు ప్రక్కవాద్యం వాయించడం ద్వారా  తన తొలి మృదంగ ప్రదర్శన ఇచ్చాడు. 

1949లో ఇతడు చెంబైతో కచేరీ చేయడానికి తొలిసారి చెన్నై వెళ్ళాడు. ఆ సమయంలోనే పొన్నమ్మాళ్‌కు ఒక మలయాళ సినిమాలో పాడటానికి అవకాశం లభించింది. చెన్నైలో ఉంటే అవకాశాలు ఎక్కువగా లభిస్తాయని భావించి దొరై, పొన్నమ్మాళ్, రాజమణి తమ తండ్రితో కలిసి  చెన్నైలో ఒక అద్దె ఇంట్లో నివసించసాగారు. మిగిలిన కుటుంబ సభ్యులు గురువాయూరులో ఉండేవారు. చెన్నైలో ఇతడు పళని సుబ్రమణియం పిళ్ళైని కలుసుకున్నాడు. అతని వద్ద 9 సంవత్సరాలు గురుకుల వాసం చేసి పుదుక్కోటై బాణీలో మృదంగ విన్యాసం నేర్చుకున్నాడు.

## విశేషాలు
ఇతడు చిన్నవయసు నుండే దాదాపు అందరు కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసులకు వాద్య సహకారం అందించారు. వారిలో ముసిరి సుబ్రహ్మణ్య అయ్యర్, ఎం.డి.రామనాథన్, సెమ్మంగుడి శ్రీనివాస అయ్యర్, ఎం.ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి, జి.ఎన్.బాలసుబ్రమణియం, ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు, ఎస్.బాలచందర్, చిట్టిబాబు, టి.ఆర్.మహాలింగం, మైసూరు చౌడయ్య, పాల్గాట్ ఘటం సుందరం, అలంగుడి రామచంద్రన్, జి.హరిశంకర్, వింజమూరి వరదరాజ అయ్యంగార్ మొదలైన వారున్నారు. 

ఇంకా ఇతడు టి.ఎన్.రాజరత్నంపిళ్ళై, తిరువేంగడు సుబ్రహ్మణ్యపిళ్ళై, నామగిరిపేటై కృష్ణన్ వంటి నాదస్వర విద్వాంసులకు, కె. జె. ఏసుదాసు, టి.ఎన్.కృష్ణన్, టి.వి.శంకరనారాయణన్, టి.ఎన్.శేషగోపాలన్, నైవేలి సంతానగోపాలన్, ఎన్.రవికిరణ్, శశాంక్ సుబ్రహ్మణ్యం వంటి వర్తమాన కళాకారులకు కూడా మృదంగవాద్య సహకారం అందించాడు.

## అవార్డులు
* 2003లో ది ఇండియన్ ఫైన్ ఆర్ట్స్ సొసైటీ, చెన్నై వారిచే  "సంగీత కళాశిఖామణి" 
* 1996లో సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు
* 1990లో "తమిళనాడు ఐయల్ ఇసై నాటక మన్రమ్"‌ వారిచే కళైమామణి
* 2011లో  "సంగీత నాటక అకాడమీ టాగూర్ రత్న"

## మూలాలు

వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:మలయాళీ పౌరులు
వర్గం:కళైమామణి పురస్కార గ్రహీతలు
విరాట పర్వం (సినిమా)

**విరాట పర్వం**, 2022లో విడుదలైన రొమాంటిక్ యాక్షన్ ఎంటర్‌టైనర్‌ సినిమా. శ్రీలక్ష్మీ వెంకటేశ్వర సినిమాస్‌, సురేశ్‌ ప్రొడక్షన్స్‌  బ్యానర్‌లపై  సుధాకర్ చెరుకూరి, సురేశ్‌ బాబు నిర్మించిన ఈ సినిమాకు వేణు ఊడుగుల దర్శకత్వం వహించగా నక్సలిజం నేపధ్యంలో రూపుదిద్దుకున్న ఈ చిత్రంలో రానా దగ్గుబాటి, సాయి పల్లవి, ప్రియమణి, నందితా దాస్ తదితరులు ప్రధాన పాత్రల్లో నటించారు. ఈ సినిమా 2022, జూన్ 17న థియెటర్లలో విడుదలై, జులై1న నెట్‌ఫ్లిక్స్‌ ఓటీటీలో తెలుగు, మలయాళం, తమిళం భాషల్లో విడుదలైంది.
 
## కథ
వెన్నెల (సాయి పల్లవి) కామ్రెడ్ అరణ్య అలియాస్ రవన్న (రానా) రచనలకు ప్రభావితం అయ్యి అతనిపై ప్రేమను పెంచుకుంటుంది.  వెన్నెలను ఆమె బావ(రాహుల్ రామకృష్ణ)కు ఇచ్చి పెళ్లి చేయాలని తల్లిదండ్రులు(సాయిచంద్‌, ఈశ్వరి రావు) నిశ్చయిస్తారు. తనకు పెళ్లి ఇష్టం లేదని అందరితో ధైర్యంగా చెప్పి తల్లిదండ్రులకు లేఖ రాసి అరణ్య కోసం ఇంటి నుంచి వెళ్లిపోతుంది. దళనాయకుడైన రవన్నను పట్టుకునేందుకు పోలీసులు కూడా గాలిస్తుంటారు.  వెన్నెల త‌న‌దైన శైలిలో ప్ర‌య‌త్నాలు చేసి అడ‌విలోకి వెళుతుంది. అతణ్ణి చేరుకోవడం కోసం వెన్నెల ఎంత కష్టపడింది? వెన్నెల తనను ప్రేమిస్తుందని తెలిశాక రవన్న ఎలా స్పందించాడు?  ర‌వ‌న్న‌తో వెన్నెల క‌లిశాక ఎలాంటి ప‌రిణామాలు చోటు చేసుకున్నాయి? అనేదే మిగతా సినిమా కథ.

## తారాగణం

*రానా దగ్గుబాటి - డా. రవి శంకర్‌ అలియాస్‌ కామ్రేడ్‌ రవన్న
*సాయి పల్లవి
*ప్రియమణి - కామ్రేడ్ భారతక్క
* నందితా దాస్
*జరీనా వహాబ్
*నవీన్ చంద్ర
*సాయిచంద్ 
*బెనర్జీ
*ఈశ్వరీ రావు
*నివేదా పేతురాజ్
*జగదీష్ ప్రతాప్ బండారి
* రాజ్ దీపక్ శెట్టి
* జీవన్ కుమార్

## సాంకేతిక నిపుణులు
*బ్యానర్: సురేష్ ప్రొడక్షన్స్,శ్రీ లక్ష్మీ వెంకటేశ్వర సినిమాస్(ఎస్ఎల్​వీ సినిమాస్)
*నిర్మాతలు: సుధాక‌ర్‌ చెరుకూరి, ద‌గ్గుబాటి సురేశ్ బాబు
*కథ, స్క్రీన్ ప్లే, దర్శకత్వం:  వేణు ఊడుగుల
*సంగీతం: సురేష్ బొబ్బిలి
*సినిమాటోగ్రఫీ: డాని సాంచెజ్-లోపెజ్ , దివాకర్ మణి
*ఎడిటర్: శ్రీకర్ ప్రసాద్
*గాయకులు: దివ్య మాలిక, సురేష్ బొబ్బిలి, వరం
*పాటలు: చంద్రబోస్, ద్యావ‌రి న‌రేంద‌ర్ రెడ్డి, స‌న‌పాటి భ‌రద్వాజ్ 
## పాటలు

## నిర్మాణం
విరాట‌ప‌ర్వం సినిమా హైద‌రాబాదులోని రామానాయుడు స్టూడియోలో 2019 జూన్ 15న పూజ కార్యక్రమాలతో ప్రారంభమైంది.

## విడుదల
ఈ చిత్రం 2021 ఏప్రిల్ 30న విడుదల కావాల్సి ఉండగా, కరోనా సెకండ్ వేవ్ కారణంగా విడుదల వాయిదా వేయబడింది. విరాట పర్వం సినిమా 2022 జూలై 1న ప్రపంచవ్యాప్తంగా థియేటర్లలో విడుదల చేస్తున్నట్లు ప్రకటించి, ఆ తరువాత ఈ సినిమాను జూన్ 17న విడుదల చేయనున్నట్లు ప్రకటించారు.

## మూలాలు

## బయటి లంకెలు
*

వర్గం:2022 తెలుగు సినిమాలు
వర్గం:డి. సురేష్ బాబు నిర్మించిన సినిమాలు
వర్గం:సురేష్ ప్రొడక్షన్స్ సినిమాలు
కూడవెల్లి

**కూడవెల్లి, [[జోగులాంబ గద్వాల జిల్లా|జోగులాంబ గద్వాల]]** జిల్లా, అలంపూర్ మండలానికి చెందిన నిర్జన గ్రామం. ఈ గ్రామం ఇప్పుడు పూర్తిగా అంతర్ధానమైపోయింది. ఒకప్పుడు కృష్ణ, తుంగభద్రల సంగమ ప్రాంత సమీపాన ఈ గ్రామం ఉండేది. ఈ గ్రామానికి సమీపంలో గొందిమళ్ళ, ఉప్పలపాడు గ్రామాలు ఉండేవి.శ్రీశైలం ప్రాజెక్టు నిర్మాణం వలన ఈ గ్రామం, దాని శివారు భూములు పూర్తిగా ప్రాజెక్టు జలాల్లో మునిగిపోవడం వలన గ్రామం పునర్నిర్మాణానికి నోచుకోలేదు. ఈ గ్రామానికి చెందిన ప్రజలు సమీప ప్రాంతాలైన అలంపూర్, గొందిమళ్ళ, బుక్కాపూర్ మొదలగు ప్రాంతాలలో స్థిరపడ్డారు. అలంపూర్ మండలంలో ఇదే పరిస్థితిని ఎదుర్కొన్న మరో గ్రామం ఉప్పలపాడు.
## గ్రామ చరిత్ర
శ్రీశైలం ప్రాజెక్ట్ నిర్మాణం కొరకు 1976లో ప్రభుత్వం ఈ గ్రామ ప్రజలను ఖాళీ చేయించింది. 1981లో గ్రామం మొత్తం ఖాళీ చేసి వెళ్ళిపోయారు.గ్రామం పునర్నిర్మాణం కాకపోవడం వలన గ్రామస్తులందరూ వారికి అనుకూలమైన గ్రామాలలో స్థిరపడిపోయారు. అట్లా సుమారు 75 గ్రామాలలో స్థిరపడినట్లు తెలుస్తుంది.
## గ్రామ దేవాలయం
ఈ గ్రామంలో ప్రాచీన కాలం నాటి సంగమేశ్వర ఆలయం ఉండేది. గ్రామం ప్రాజెక్టు నిర్మాణంలో ముంపుకు గురికావడం, పునర్నిర్మాణం కాకపోవడం చేత ఆలయాన్ని 1979 పురావస్తు శాఖ వారు అలంపూర్కు తరలించారు. అలంపూరులో ఆలయ పునర్నిర్మాణం 1985లో మొదలుపెట్టి 1991లో పూర్తి చేశారు.
## గ్రామస్తుల సమ్మేళనం
వివిధ గ్రామాలలో స్థిరపడిపోయిన గ్రామస్తులందరూ ప్రతి సంవత్సరం శివరాత్రి నాడు అలంపూరులోని వారి గ్రామ ఆలయమైన సంగమేశ్వర ఆలయంలో కలుస్తుంటారు. వీరి కలయికకు గ్రామానికి చెందిన వారు ఏర్పాటుచేసిన కూడవెల్లి సంగమేశ్వర స్వామి సేవాసమితి సంస్థ కృషి చేస్తుంది.
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:జోగులాంబ జిల్లా నిర్జన గ్రామాలు
కారైకుడి మణి

**కారైకుడి మణి ** ఒక కర్ణాటక మృదంగ వాద్య కళాకారుడు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
కారైకుడి మణి 1945, సెప్టెంబర్ 11న తమిళనాడు లోని కారైకుడిలో టి.రామనాథ అయ్యర్, పట్టమాళ్ దంపతులకు జన్మించాడు.ఇతడు తన మూడవ యేటి నుండే కర్ణాటక సంగీతాన్ని అభ్యసించడం మొదలుపెట్టాడు. మృదంగం పట్ల ఆకర్షితుడై గాత్ర సంగీతానికి స్వస్తి పలికాడు.

## వృత్తి
ఇతడు రఘు అయ్యంగార్, టి.ఆర్.హరిహరశర్మ, కె.ఎం.వైద్యనాథన్‌ల వద్ద మృదంగ విద్యను అభ్యసించాడు. తన 18వ యేట ఇతడు మొదటి సారి జాతీయ స్థాయి పురస్కారాన్ని అప్పటి భారత రాష్ట్రపతి సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ చేతుల మీదుగా అందుకున్నాడు. తరువాత 1999లో సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డును స్వీకరించాడు.

### శృతి లయ
ఇతడు 1986లో శృతిలయ అనే సంస్థను స్థాపించాడు. మూడు సంవత్సరాల తర్వాత ఇతడు శృతి లయ సేవా స్కూలును ప్రారంభించాడు. ప్రస్తుతం ఈ స్కూలు చెన్నై, బెంగళూరు, ఆస్ట్రేలియా, అమెరికా, కెనడా, లండన్ లలో శాఖలను కలిగి ఉండి అనేక మంది శిష్యులను సంగీత విద్వాంసులుగా తయారు చేస్తున్నది.

### తని ఆవర్తనం
ఇతడు "తని ఆవర్తనం" కచేరీలను కల్పించి నిర్వహించాడు. ఈ పద్ధతిలో వయోలిన్, గాత్రం వంటి శృతి విద్వాంసులు లేకుండా ఇద్దరు తాళ వాద్యవిద్వాంసులతో మాత్రమే ప్రదర్శన ఉంటుంది. 1993లో ఇతడు మొదటి తని ఆవర్తనం కచేరీని కంజీర విద్వాంసుడు జి.హరిశంకర్‌తో కలిసి చేశాడు. ఈ ప్రదర్శన శాస్త్రీయ సంగీత ప్రపంచంలో ఒక మరపురాని సంఘటనగా నిలిచిపోయింది. ఈ పద్దతిలో అనేక మంది మృదంగవిద్వాంసులు తని ఆవర్తనం కచేరీలు చేశారు. ఇతడు కూడా ఘటం, తబలా మొదలైన వాద్య కళాకారులతో జంటగా తని ఆవర్తనం కచేరీలు నిర్వహించాడు.  

#### అంతర్జాతీయ భాగస్వామ్యం
కారైకుడి మణి  ఆస్ట్రేలియన్ ఆర్ట్ ఆర్కెస్ట్రాకు చెందిన "పాల్ గ్రాబౌస్కీ", ఫిన్‌లాండ్ నాద గ్రూపుకు చెందిన "ఈరో హెమ్మెనైమి", "ఎలియోమార్చెసిని", ఇటలీకి చెందిన "లివియో మాగ్నినీ", అమెరికాకు చెందిన "పాల్ సైమన్" మొదలైన అంతర్జాతీయ కళాకారులతో కలిసి  కచేరీలు నిర్వహించాడు. ఫిన్‌లాండ్ ఫిలాంత్రఫిక్ ఆర్కెస్ట్రాతో కలిసి లయప్రియ అనే కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించాడు. ఆస్ట్రేలియన్ ఆర్ట్ ఆర్కెస్ట్రా ఇతడు బహుదారి, రంజని రాగాలతో కూర్చిన సంగీతాన్ని జాజ్ పద్ధతిలో "ఇన్ టు ద ఫైర్" అనే పేరుతో విడుదల చేసింది.  ది నాద గ్రూప్ ఆఫ్ ఫిన్‌లాండ్ బేహాగ్ రాగంలో ఇతడు కూర్చిన కృతిని జాజ్ సంగీత పద్ధతిలో మార్చి "అన్‌మాచ్‌డ్" పేరుతో విడుదల చేసింది. అంతర్జాతీయ తాళవాద్య నిపుణుడు ఈరో హెమ్మెనైమి తన నాలుగు కృతులను ఇతనికి అంకితం ఇచ్చాడు.

ఇంకా ఇతడు జపనీస్ సంగీత విద్వాంసుడు జాన్ కైకెన్ నెప్ట్యూన్‌తో కలిసి "స్టెప్స్ ఇన్ టైమ్" అనే ఆల్బం, సారంగన్ శ్రీరంగనాథన్, మరి కొంతమంది ఆస్ట్రేలియా కళాకారులతో కలిసి "యూనిటీ ఇన్ డైవర్సిటీ" అనే ఆల్బం, పాల్ సైమన్‌తో కలిసి "సో బ్యూటిఫుల్ ఆర్ సో వాట్" అనే ఆల్బం చేశాడు. 

ఇతడు లయమణి లయం అనే పత్రికను ప్రారంభించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:మృదంగ వాద్య కళాకారులు
వర్గం:సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
తషు కౌశిక్

**తషు కౌశిక్**, భారతీయ సినిమా నటి, మోడల్. స్టేజ్ కొరియోగ్రాఫర్‌గా కెరీర్ ప్రారంభించిన తషు కౌశిక్, రామ్ గోపాల్ వర్మ *దర్వాజా బంద్ రఖో* సినిమా ద్వారా సినిమారంగంలోకి అడుగుపెట్టింది.

## తొలి జీవితం
తషు కౌశిక్ ఉత్తర ప్రదేశ్ లోని కాన్పూరులో వ్యాపారవేత్త రాకేశ్ గౌడ్ కు జన్మించింది. ఆమె చిన్నతనంలోనే ఆమె కుటుంబం ముంబై నగరానికి వెళ్ళింది. అనేక వాణిజ్య ప్రకటనల్లో నటించిన తషు, *జూమ్* అనే బాలీవుడ్ చిత్రంలో నటించింది.

## సినిమారంగం
తషు కౌశిక్ *[[తెలుగబ్బాయి]]* సినిమాలో తనీష్ సరసన, రాజ్ కందుకూరి దర్శకత్వంలో *దూల శీను* సినిమాలో శ్రీ సరసన, *మైక్ టెస్టింగ్ 143* అనే సినిమాలో తారక రత్న సరసన నటించింది. రాజేష్ నాయర్ రూపొందించిన *అన్నం ఇన్నమ్ ఎన్నమ్* చిత్రంతో ఆమె మలయాళ సినిమారంగంలోకి ప్రవేశించింది. 2013లో కూల్ గణేశలో కన్నడ సినిమాలో నటించింది. *పజయ వన్నార పెట్టై* సినిమా ద్వారా తమిళ సినిమారంగంలోకి ప్రవేశించింది. ముంబైలోని వెర్సోవాలో ఆమె తన సొంత రెస్టారెంట్ నడుపుతున్న సమయంలో తషుకు మొదటి తెలుగు సినిమా అవకాశం వచ్చింది.

## సినిమాలు

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* 

వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ మహిళలు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నటీమణులు
వర్గం:హిందీ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:తమిళ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:కన్నడ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:మలయాళ సినిమా నటీమణులు