నార్డికు రాతి యుగం

నార్డికు రాతి యుగం స్కాండినేవియా రాతి యుగాన్ని సూచిస్తుంది. వీచ్సెలియను హిమానీనదం సమయంలో (115,000 - 11,700 సంవత్సరాల క్రితం) దాదాపు అన్ని స్కాండినేవియా మందపాటి శాశ్వత మంచు కవచం కింద ఖననం చేయబడింది. అందువల్ల రాతి యుగం ఈ ప్రాంతానికి చాలా ఆలస్యంగా వచ్చింది. మంచు యుగం ముగిసే సమయానికి వాతావరణం నెమ్మదిగా వేడెక్కడంతో మధ్య ఐరోపా నుండి సంచార వేటగాళ్ళు అప్పుడప్పుడు ఈ ప్రాంతాన్ని సందర్శించారు. అయితే దాదాపు క్రీపూ 12,000 వరకు ఈ ప్రాంతంలో శాశ్వత, కానీ సంచార నివాసం వేళ్ళూనుకుంది.

## టండ్రా ప్రకృతి దృశ్యంలో రైన్డీరు
మంచు తగ్గుముఖం పట్టడంతో డెన్మార్కు దక్షిణ స్వీడను‌లోని ఉద్భవిస్తున్న టండ్రా మైదానాలను రైన్డీరు మేపింది. ఇది హాంబర్గు సంస్కృతి యుగం, 1,00,000 చ.కి.మీ కంటే ఎక్కువ విస్తీర్ణంలో ఉన్న విస్తారమైన భూభాగాల్లో వేటాడే తెగలు, బంజరు టండ్రా అంతటా రైన్డీరు కాలానుగుణ వలసల తరువాత టీపీలలో సంచార జాతులుగా నివసించారు. ఈ భూమి మీద అప్పుడప్పుడు ఆర్కిటికు వైట్ బిర్చు, రోవాను మినహా తక్కువ మొక్కల కవరు ఉంది. నెమ్మదిగా టైగా అడవి కనిపించింది.

సుమారు క్రీపూ 11,400 దక్షిణ స్కాండినేవియాలో బ్రోమ్ సంస్కృతి ఉద్భవించింది. ఇది సర్వవ్యాప్త రైన్డీరు కంటే ఇతర గణనీయమైన వేట జంతువులకు అవకాశాన్ని అందించే వేగంగా వేడెక్కుతున్న యుగం. పూర్వ వేటగాళ్ల సేకరణ సంస్కృతులుగా బ్రోమ్ సంస్కృతి ఇప్పటికీ ఎక్కువగా రైన్డీరు మీద ఆధారపడి ఉంది. సంచార జీవితాన్ని గడిపింది. కానీ వారి శిబిరాలు గణనీయంగా వైవిధ్యభరితంగా ఉన్నాయి. దక్షిణ స్కాండినేవియా (దక్షిణ బాల్టిక్ ప్రాంతం) శాశ్వత, అయినప్పటికీ ఇప్పటికీ సంచార ప్రాతిపదికన స్థిరపడిన మొదటి వ్యక్తులు వారు.

క్రీపూ 10,500 ప్రాంతంలో స్థానిక వాతావరణ మార్పులు సాంస్కృతిక మార్పులతో స్కాండినేవియా ఉత్తర భాగాలలో మొదటి స్థిరనివాసం రెండింటినీ ప్రారంభించాయి. ప్రారంభంలో వెయ్యి సంవత్సరాల పాటు కొనసాగిన వాతావరణ శీతలీకరణ టైగా స్థానంలో టండ్రాను మార్చింది. స్థానిక సంస్కృతి రెయిను డీర్ వేట మీద దృష్టి సారించి పూర్వ సంప్రదాయాలకు తిరిగి వచ్చింది. ఈ సంస్కృతిని ఇప్పుడు అహ్రెన్సు‌బర్గ్ సంస్కృతి అని పిలుస్తారు. క్రీపూ 9,500 ప్రాంతంలో పూర్వ-బోరియలు యుగం ఉద్భవించడంతో స్థానిక వాతావరణం మళ్లీ వేడెక్కింది. ఇది అహ్రెన్సు‌బర్గ్ ఉత్తర స్కాండినేవియా ఉద్భవిస్తున్న టండ్రాలో స్థిరపడటానికి ప్రేరేపించింది. తరువాతి రెండు వేల సంవత్సరాలు బోరియలు అని పిలువబడే వాతావరణ దశ స్కాండినేవియను ప్రాంతంలో పాలించింది.

## మధ్య శిలాయుగం
ప్రధాన వ్యాసం: మధ్య శిలాయుగం

క్రీస్తుపూర్వం 7వ సహస్రాబ్దిలో స్కాండినేవియా పూర్వపు బోరియలు యుగం నుండి అట్లాంటికు కాలానికి మారుతున్నందున వాతావరణం వేడెక్కుతోంది. రైన్డీరు వాటి వేటగాళ్ళు ఇప్పటికే ఉత్తర స్కాండినేవియా భూములకు వలస వెళ్లి నివసించారు. అడవులు స్థాపించబడ్డాయి. మాగ్లెమోసియను సంస్కృతి అని పిలువబడే సంస్కృతి డెన్మార్కు దక్షిణ స్వీడను ప్రాంతాలలో నివసించింది. ఉత్తరాన, నార్వేలో, పశ్చిమ స్వీడను తీరం వెంబడి, ఫోస్నా-హెన్స్‌బాకా సంస్కృతి ఎక్కువగా తీరాల వెంబడి, ఇప్పుడు అభివృద్ధి చెందుతున్న అడవులకు దగ్గరగా మారుతున్న కాలానుగుణ శిబిరాలలో నివసించింది. అగ్ని, పడవలు, రాతి పనిముట్లను ఉపయోగించి ఈ రాతి యుగం గిరిజన సంస్కృతులు ఉత్తర ఐరోపాలో మనుగడ సాగించగలిగాయి. ఉత్తర వేటగాళ్ళు మందలు, సాల్మను పరుగులను అనుసరించారు. శీతాకాలంలో దక్షిణానికి వెళ్లారు. వేసవిలో మళ్ళీ ఉత్తరం వైపుకు వెళ్లారు. ఈ ప్రారంభ ప్రజలు సుదూర ఉత్తరాన ఉన్న ఇతర ప్రాంతాలలో ఆచరించే సాంస్కృతిక సంప్రదాయాలను అనుసరించారు. - ఆధునిక ఫిన్లాండ్, రష్యా, బెరింగు జలసంధి మీదుగా ఉత్తర అమెరికాలోని ఉత్తరాన ఉన్న ప్రాంతాలలో (నేటి అలాస్కా, కెనడాలోని భాగాలను కలిగి ఉంది) .

క్రీస్తుపూర్వం 6వ సహస్రాబ్ది కాలంలో స్కాండినేవియా వాతావరణం సాధారణంగా నేటి కంటే వెచ్చగా, తేమతో ఉండేది. దక్షిణ ప్రాంతాలు పచ్చని సమశీతోష్ణ విశాలమైన, మిశ్రమ అడవులతో కప్పబడి ఉండేవి. ఆరోచ్‌లు, విసెంటు, మూసు, ఎర్ర జింకలు వంటి పెద్ద జంతువులు అడవులలో స్వేచ్ఛగా తిరుగుతూ, ఇప్పుడు కొంగెమోసు సంస్కృతి అని పిలువబడే తెగలకు ఆహారంగా ఉండేవి. వారి పూర్వీకుల మాదిరిగానే, కొంగెమోసు తెగలు కూడా సీల్స్ వంటి సముద్ర జంతువులను వేటాడి, నిస్సార జలాల్లో చేపలు పట్టారు. కొంగెమోస్ ప్రజలకు ఉత్తరాన, దక్షిణ నార్వే, స్వీడన్‌లోని చాలా ప్రాంతాలలో ఇతర వేటగాళ్ళు నివసించారు. వీరిని ఇప్పుడు నోస్ట్వెటు, లిహుల్టు సంస్కృతులు అని పిలుస్తారు. ఇవి ఫోస్నా హెన్సు‌బాకా సంస్కృతుల వారసులు. క్రీస్తుపూర్వం 6వ సహస్రాబ్ది చివరి నాటికి సముద్ర మట్టాలు క్రమంగా పెరగడంతో ఈ ఉత్తర గిరిజన సంస్కృతులు తమ జీవన విధానాన్ని కొనసాగించాయి. అయితే కొంగెమోసు సంస్కృతిని ఎర్టెబోల్లె సంస్కృతి భర్తీ చేసింది. ఇది వారి దిగువన ఉన్న దక్షిణ ప్రాంతాలను మరింత తీవ్రంగా ప్రభావితం చేసే వాతావరణ మార్పులకు అనుగుణంగా ఉంది. 

మానవ అవశేషాల జన్యు విశ్లేషణ ప్రకారం స్కాండినేవియా దక్షిణ, ఉత్తర ప్రాంతాలలో నివసించే వేటగాళ్ళు రెండు జన్యుపరంగా విభిన్న సమూహాలను ఏర్పరుచుకున్నారు. వారు కనీసం రెండు వేర్వేరు వలస తరంగాలలో స్కాండినేవియాలోకి వచ్చారు.  దక్షిణ, ఆగ్నేయంలో, పశ్చిమ వేటగాళ్ళు-సంగ్రహకులు ఆధునిక జర్మనీ నుండి వచ్చి ఉత్తరం వైపుకు వెళ్లారు. ఉత్తర, పశ్చిమ ప్రాంతాలలో ఆధునిక రష్యాలోని ఎగువ వోల్గా ప్రాంతం నుండి వచ్చిన ప్రజలకు సంబంధించిన తూర్పు వేటగాళ్ళు-సంగ్రహకులు స్థిరపడి దక్షిణం వైపుకు వెళ్లారు. ఈ ప్రజలు స్కాండినేవియాలో కలిసిపోయారు స్కాండినేవియను వేటగాళ్ళు-సంగ్రహకుల ప్రత్యేకమైన సమూహాన్ని ఏర్పరచారు.

సుమారు క్రీపూ 4400 నాటి నుండి స్కాండినేవియను చివరి మెసోలిథికు సమాజాలలోకి రాగి గొడ్డలి అరుదైన దిగుమతులు ఉన్నాయి.  


File:Harpun bein.JPG|హార్పూన్ ఎముక తల
File:Kastelli giant's church 2.JPG|జెయింట్ చర్చి, ఫిన్లాండ్
File:Dugout boats Kierikki Centre Oulu 20130526.JPG|డగౌట్ పడవలు, పునర్నిర్మాణం
File:Archäologisches Landesmuseum Schloss Gottorf 024.JPG|ఎర్టెబోల్లె సంస్కృతి సిరామిక్ పడవ నమూనా
File:Huittisten hirvenpää.jpg|ఫిన్లాండ్‌లోని హుయిట్టినెన్‌లోని ఎల్క్స్ తల, సుమారు క్రిపూ 6500
File:Engraved antler piece from Bodal Mose, Åmose, Denmark.jpg|డెన్మార్క్‌లోని బోడల్ మోస్ నుండి చెక్కబడిన కొమ్ము
File:Animal figurine carved from amber, Denmark.jpg|డెన్మార్క్‌లోని నాస్బీ స్ట్రాండ్ నుండి అంబర్ నుండి చెక్కబడిన జంతు బొమ్మ
File:Holmegaard2.JPG|హోల్మెగార్డ్ విల్లు (పునర్నిర్మాణం), డెన్మార్క్, క్రీపూ 7000 


## డోల్మెన్సు - ఫన్నెల్బీకరు సంస్కృతి

క్రీస్తుపూర్వం 5వ సహస్రాబ్దిలో ఎర్టెబోల్లె ప్రజలు దక్షిణాన ఉన్న పొరుగు తెగల నుండి కుండలను నేర్చుకున్నారు. వారు భూమిని సాగు చేయడం, జంతువులను పెంచడం ప్రారంభించారు. త్వరలోనే వారు కూడా భూమిని సాగు చేయడం ప్రారంభించారు. సుమారుగా క్రీపూ 4000లో వారు మెగాలిథికు ఫన్నెల్బీకరు సంస్కృతిలో భాగమయ్యారు. క్రీఫూ 4వ సహస్రాబ్దిలో ఈ ఫన్నెల్బీకరు తెగలు స్వీడన్ నుండి ఉప్లాండు వరకు విస్తరించాయి. నోస్ట్వెటు, లిహుల్టు తెగలు వ్యవసాయం కాకుండా అభివృద్ధి చెందుతున్న రైతుల నుండి కొత్త సాంకేతికతను నేర్చుకున్నారు.క్రీపూ 4వ సహస్రాబ్ది చివరి నాటికి పిట్టెడు వేర్ సంస్కృతులుగా మారారు. ఈ పిట్టెడు వేర్ తెగలు రైతుల పురోగతిని నిలిపివేసి దక్షిణం వైపు నైరుతి స్వీడన్‌లోకి నెట్టారు. కానీ కొందరు రైతులను చంపలేదని లేదా తరిమికొట్టలేదని కానీ వారు స్వచ్ఛందంగా పిట్టెడు వేర్ సంస్కృతిలో చేరి వారిలో భాగమయ్యారని చెబుతారు. అల్వాస్ట్రా కుప్ప-నివాసం అయిన కనీసం ఒక స్థావరం మిశ్రమంగా ఉన్నట్లు కనిపిస్తుంది. క్రీ.పూ. 3500 నుండి ఫన్నెల్బీకరు సంస్కృతి ద్వారా రాగి లోహశాస్త్రం ఆచరించబడింది. 

ఈ తొలి స్కాండినేవియన్లు మాట్లాడిన భాష తెలియదు. కానీ క్రీపూ 3వ సహస్రాబ్ది చివరి నాటికి వారు కొత్త తెగలచే ఆక్రమించబడ్డారు వారు ప్రోటో-ఇండో-యూరోపియను (లేదా మరింత ఖచ్చితంగా, "ప్రీ-జర్మనికు ఇండో-యూరోపియను" మాండలికం), కార్డెడు వేర్ సంస్కృతి (స్కాండినేవియాలో బాటిల్-యాక్సు సంస్కృతి అని పిలుస్తారని ) చాలా మంది మేధావులు విశ్వసిస్తున్నారు. యూరప్ జన్యు చరిత్ర ఈ భాషను మోస్తున్న ప్రజలను ప్రస్తుత ఉక్రెయిన్ నుండి ఉద్భవించే యమ్నాయ సంస్కృతితో కలుపుతుంది . వై-క్రోమోజోమ్ హాప్లోగ్రూపు ఆర్1a ను ఒక ముఖ్యమైన జన్యు గుర్తుగా ఉపయోగిస్తుంది.   ఈ కొత్త ప్రజలు ఉప్లాండు. ఓస్లోఫ్‌జోర్డు వరకు అభివృద్ధి చెందారు. వారు బహుశా ఆధునిక స్కాండినేవియను భాషలకు పూర్వీకుడైన ప్రోటో-జర్మనికు భాషను అందించారు. ఈ కొత్త తెగలు యుద్ధ గొడ్డలిని హోదా చిహ్నంగా ఉపయోగించారు. పశువుల కాపరులుగా ఉన్నారు. వారితో పాటు దక్షిణ స్కాండినేవియాలో ఎక్కువ మంది నియోలిథికు కాలంలోకి ప్రవేశించారు. సింగిలు గ్రేవ్ సంస్కృతి అనేది కోర్డెడు వేర్ సంస్కృతి మరొక వైవిధ్యం ఇది క్రీపూ 2,800–2,200 మధ్య దక్షిణ స్కాండినేవియా, ఉత్తర యూరోపియను మైదానంలో వ్యాపించింది.

సుమారు 2400 సమూహాల తరువాత బెల్ బీకరు సంస్కృతితో సంబంధం కలిగి ఉన్నవారు. జట్లాండు‌లోకి వలస వచ్చారు. మైనింగు, సెయిలింగు‌లో కొత్త నైపుణ్యాలను తీసుకువచ్చారు. వారు ఉత్తర జట్లాండు‌లో ఫ్లింటు‌ను తవ్వి, ఫ్లింటు బాకులను భారీగా ఉత్పత్తి చేశారు. తరువాత వాటిని స్కాండినేవియాలోని చాలా ప్రాంతాలకు పంపిణీ చేశారు.  అందువల్ల సుమారు క్రీపూ 2400-1800 మధ్య కాలాన్ని డాగరు పీరియడు అని కూడా పిలుస్తారు.  సుమారు క్రీపూ 2400 నుండి రాగి లోహశాస్త్రం చిన్న స్థాయిలో అభ్యసించబడింది. ఫ్లింటు బాకుల ఆకారం రాగి, కాంస్య నమూనాలను అనుకరించింది.  After సుమారు క్రీపూ 2000 తర్వాత యునిటిసు సంస్కృతిలో కనిపించే వాటికి సమానమైన పెద్ద 'ప్రధానంగా' ఇళ్ళు దక్షిణ స్కాండినేవియాలో కనిపిస్తాయి. ఇది మరింత ర్యాంకు పొందిన సామాజిక సంస్థ అభివృద్ధిని సూచిస్తుంది. . క్రీపూ 2000  కూడా కాంస్య పనిముట్ల పరిచయం, ఉపయోగాన్ని సూచిస్తుంది. తరువాత క్రీపూ 1750 నుండి కాంస్య లోహపు పని సాంకేతికతను మరింత క్రమబద్ధంగా స్వీకరించారు.  The నియోలిథికు కాలం తర్వాత నార్డికు కాంస్య యుగం వచ్చింది.


File:Skarpsallingkarret.jpg|స్కార్ప్‌సాలింగ్ పాత్ర, ఫన్నెల్‌బీకర్ సంస్కృతి, డెన్మార్క్, సుమారు 3200 BCE

Skarpsalling vessel, Funnelbeaker culture, Denmark, c. 3200 BCE
File:Hache 224.1 Global Noir.jpg|గొడ్డలి తల, పాలిష్ చేసిన రాయి, ఫన్నెల్‌బీకర్ సంస్కృతి
File:Borger neolithisch huis.jpg|ఫన్నెల్‌బీకర్ సంస్కృతి గృహ పునర్నిర్మాణం
File:Klekkende Høj barrow.jpg|పోర్ఫైరీలో డబుల్-ఎడ్జ్డ్ బాటిల్ గొడ్డలి తల, ఫన్నెల్‌బీకర్ సంస్కృతి, స్వీడన్
File:Dubbeleggad stridsyxa av porfyr fr Dala (2M16-B1845) 6404.jpg|పోర్ఫైరీలో డబుల్-ఎడ్జ్డ్ బాటిల్ గొడ్డలి తల, ఫన్నెల్‌బీకర్ సంస్కృతి, స్వీడన్
File:DO-624.jpg|రాగి గొడ్డలి, డెన్మార్క్, సుమారు 3750-3300 BC
File:Comb ceramic pottery from Taipalsaari, Finland.jpg|దువ్వెన సిరామిక్ సంస్కృతి కుండలు, ఫిన్లాండ్
File:Kierikki Stone Age Centre Oulu Finland 02.jpg| |కియెరిక్కి, ఫిన్లాండ్‌లోని దువ్వెన సిరామిక్ సంస్కృతి నివాసాల పునర్నిర్మాణాలు
File:Alunda moose-1.jpg|సెరిమోనియల్ గొడ్డలి తల (అలుండా దుప్పి)
File:DO-936.jpg|అంబర్ డిస్క్ మరియు పూసలు, బాటిల్ యాక్స్ సంస్కృతి, డెన్మార్క్
File:DO-899.jpg| సింగిల్ గ్రేవ్ సంస్కృతి కళాఖండాలు, డెన్మార్క్
File:Hindsgavldolken - Do 2010 3262.jpg|ది హిండ్స్‌గావ్ల్ డాగర్, సుమారు 30 సెం.మీ. ఫ్లింట్ బాకు, సుమారు 1900–1800 BC.
File:Gold lunula from Grevinge, Denmark 1.png|డెన్మార్క్‌లోని గ్రెవింగే నుండి బంగారు లూనులా, సుమారు 1900–1800 BC.[17]
File:Late Neolithic – Early Bronze Age house, Vinge, Denmark, c. 1900 BC (2).jpg|లేట్ నియోలిథిక్ లాంగ్‌హౌస్, డెన్మార్క్, సుమారు 1900 BC.[19][20]BC.
File:Late Neolithic – Early Bronze Age house, Vinge, Denmark, c. 1900 BC (1).jpg|లేట్ నియోలిథిక్ లాంగ్‌హౌస్ అవశేషాలు, డెన్మార్క్, సుమారు 1900 BC.[21]BC.


## ఇవికూడా చూడండి

 

* మొదటి స్వీడిష్–నార్వేజియన్ యూనియన్
* కల్మార్ యూనియన్
* నార్వేజియన్ రాచరికం చరిత్ర
* నార్వే అంతర్యుద్ధం
* నార్వే ఏకీకరణ

* నార్వే చిన్న రాజ్యాలు
* నార్వా యుద్ధం (1700)
* డెన్మార్కు–నార్వే
* కల్మారు యుద్ధం
* నార్వే సైనిక చరిత్ర

* గ్రేట్ నార్తర్ను యుద్ధసమయంలో నార్వే
* స్వీడిషు–నార్వేజియను యుద్ధం
* గన్‌బోట్ యుద్ధం
* సిల్డా యుద్ధం
* పీటరు వెస్సెలు

* డెన్మార్కు - నార్వే - హోల్‌స్టెయిను సంస్కరణ
* నార్వేలో కాథలిక్ వ్యతిరేకత
* రాజ్యాంగ దినోత్సవం (నార్వే)
* టోరు‌స్టెన్సను యుద్ధం
* క్రిస్టియను‌షోం కోట

* డానిషు నావికాదళ చరిత్ర
* క్రింజెను యుద్ధం
* క్వామ్ కోసం యుద్ధం
* లింగోరు యుద్ధం
* రాయల్ నార్వేజియన్ నేవీ

* ఉత్తర నార్వే జాయింటు రెస్క్యూ కోఆర్డినేషను సెంటరు
* నార్వేజియను ఎయిర్ అంబులెన్సూ
* నార్వేలో విమానయానం
* నార్వేలో ఎన్నికలు
* నార్వేజియను మున్సిపలు ఎన్నికలు

* దక్షిణ నార్వే జాయింటు రెస్క్యూ కోఆర్డినేషను సెంటరు
* నార్వేజియను సాయుధ దళాలు
* రాయలు ప్యాలెసు ఓస్లో
* బైగ్డోయ్ రాయల్ ఎస్టేట్
* అకేర్షసు కోట

* టోన్సుబర్గు కోట
* హాఫ్ర్స్‌ఫ్జోర్డు యుద్ధం
* స్టాంఫోర్డు బ్రిడ్జి యుద్ధం
* స్కాటిషు–నార్వేజియను యుద్ధం
* ఫుల్ఫోర్డు ‌యుద్ధం

* నార్డికు రాతి యుగం
* నార్వేజియను హోం గార్డు
* వేర్నెసు ఎయిర్ స్టేషను
* థియేటరు యుద్ధం
* జార్స్కోయి సెలొ ఒప్పందం

* బ్లిట్జి హౌసు
* నార్వేలో అరాజకత్వం
* చతురస్ర యుద్ధం
* నార్వేజియను రాచరికం ప్రజాభిప్రాయ సేకరణ 1905
* నార్వేలో మరణశిక్ష

## మూలాలు

వర్గం:నార్వే