క్రూసేడులు

[thumb|right|300px|[:en:First Crusade|మొదటి క్రూసేడు సమయాన ఆంటియాక్ కోటను జయించినప్పటి చిత్రం, మధ్యయుగపు మీనియేచర్ పెయింటింగ్.]] 
**క్రూసేడులు** (ఆంగ్లం : The **Crusades**) మతపరమైన సైనిక దాడుల పరంపర. వీటిని ఐరోపాకు చెందిన క్రైస్తవులు, తమ అంతర్గత, బాహ్య శత్రువులకు వ్యతిరేకంగా చేపట్టారు. క్రూసేడులు ప్రధానంగా ముస్లింలకు వ్యతిరేకంగా చేపట్టారు. ఇంకనూ పాగన్ లకు, దాసులకు, యూదులకు, రష్యన్ , గ్రీకు ఆర్థడాక్స్ క్రైస్తవులకు, మంగోలులకు, కాథార్స్ కు, హుస్సైట్ లకు, వాల్డెన్‌షియన్లకు, ప్రాచీన ప్రష్షియనులకు, పోప్ ల రాజకీయ శత్రువులకు వ్యతిరేకంగా చేపట్టారు. క్రూసేడర్లు పాత పాపాలు చేయుటకు అనుమతిని పొంది యుద్ధాలు చేయుటకు ప్రతిన బూనారు.

జెరూసలేం యూదులకు, క్రైస్తవులకు, ముస్లిములకు పవిత్ర భూమిగా పరిగణింపబడింది. అనటోలియాలో సెల్జుక్ తురుష్క ముస్లింల అధిక్యతను నిరోధించుటకు తూర్పు ఆర్థడాక్సులు బైజాంటియన్ సామ్రాజ్య పాలకులకు సహాయాన్ని అర్థించే ప్రకటన చేశారు. ఈ యుద్ధాలు సాధారణంగా పాగనులకు, హెరెటిక్స్ లకు వ్యతిరేకంగా చేపట్టారు. మత, ఆర్థిక, రాజకీయ కారణంగా. క్రైస్తవుల, ముస్లింల అంతర్గత శత్రుత్వం కూడా వీరిమధ్య అనేక సంధులు, ఒడంబడికలు చేయడానికి దోహదపడినది. ఐదవ క్రుసేడ్ సమయాన క్రైస్తవులకు, రూమ్ సల్తనత్ ల మధ్య జరిగిన మిత్రత్వము ఇందుకు ఒక ఉదాహరణ.

[thumb|right|400px|మొదటి దశాబ్దంలో, క్రూసేడర్లు ముస్లింలకు, యూదులకు వ్యతిరేకంగా ఒక ఉగ్రమైన పాలసీని అవలంబించారు. నరసంహారము గావించి, మానవుల తలలను మొండెములనుండి వేరు చేసి కోట గోడలపై వేలాడదీసేవారు. సామూహిక సంహారం, శత్రువులను నగ్నంగా వేలాడదీయడం, కొన్నిసార్లు [:en:cannibalism|కాన్నబాలిజం (నరభక్షణ), (మారత్ ఆక్రమణ) లో రికార్డు అయినది.]]

## ఇవీ చూడండి
* క్రూసేడులు, యూదుల చరిత్ర
* బుల్ ఆఫ్ క్రుసేడ్స్
* మతపరమైన యుద్ధం
* జిహాద్
* మధ్యయుగపు జనగణన
* ఇస్లామీయ స్వర్ణయుగం
* ముస్లిం ప్రపంచపు యుద్ధాల జాబితా
* మంగోలుల దండయాత్రలు
* బైజాంటీన్-ఉస్మానియా యుద్ధాలు
* ఐరోపాలో ఉస్మానియా యుద్ధాలు
* రికాంక్విస్టా
* ఫ్రెంచ్-మంగోలుల ఒడంబడికలు
* ఆంటియోక్ ఆక్రమణ
;కొన్ని క్రూసేడుల ఫలితాలు
* క్రూసేడర్ల రాజ్యాలు
* క్రూసేడర్ కోటల జాబితా
* అస్కలాన్ కరైట్ పెద్దల లేఖలు
;క్రూసేడుల వెనుక చరిత్ర
* బైజాంటిన్-అరబ్ యుద్ధాలు
* బైజాంటైన్-సెల్జుక్‌ల యుద్ధాలు
* ముస్లింల దండయాత్రలు 
* దక్షిణ ఇటలీపై ఇస్లామీయ దండయాత్ర
* జర్మన్ తీర్థయాత్ర 1064-1065
;"క్రూసేడు"ల పేరుతో కొన్ని సంఘటనలు, కానీ చరిత్రలో స్థానం ఇవ్వలేదు
* షెఫర్డుల క్రూసేడులు
* హుస్సైటుల యుద్ధాలు
* పదవ క్రూసేడ్
;మీడియా, సంస్కృతి
* క్రూసేడుల కళ
* క్రూసేడుల చక్రం
* కింగ్‌డం ఆఫ్ హెవెన్ (సినిమా
;రాజాజ్ఞలు:
* మిలిటరీ ఆజ్ఞలు
* మాల్టా రాజులు
* టెంప్లార్ రాజులు
* ట్యూటోనిక్ రాజులు
;పాల్గొన్నవారు
* ప్రధాన క్రూసేడర్ల జాబితా
* హష్షాషీన్
* క్రూసేడులలో ఫ్రీసియనుల పాత్ర
*; ప్రసిద్ధ వ్యతిరేకులు:
** సలాహుద్దీన్ అయ్యూబీ
** బైబార్లు
** కిలీజ్ అర్‌సలాన్
** అల్ అష్రఫ్ ఖలీల్
** జెంగి

## పాద పీఠికలు

## మూలాలు
* Atwood, Christopher P. (2004). *The Encyclopedia of Mongolia and the Mongol Empire*. Facts on File, Inc. ISBN 0-8160-4671-9.

## బయటి లింకులు
* E.L. Skip Knox, The Crusades, a virtual college course through Boise State University.
* Paul Crawford, Crusades: A Guide to Online Resources, 1999.
* Thomas F. Madden, The Real History of the Crusades, an essay by a Crusades historian
* The Society for the Study of the Crusades and the Latin East—an international organization of professional Crusade scholars
* De Re Militari: The Society for Medieval Military History—contains articles and primary sources related to the Crusades
* An Islamic View of the Battlefield an article that provides indepth analysis of the theological basis of human wars
* *[http://digital.library.wisc.edu/1711.dl/History.HistCrusades A History of the Crusades]*
* 

వర్గం:జెరూసలేం
వర్గం:క్రైస్తవ మతము
వర్గం:ఇస్లామీయ చరిత్ర