రోషన్ దల్వీ

**రోషన్ దల్వీ** భారతదేశంలోని మహారాష్ట్ర బొంబాయి హైకోర్టు మాజీ న్యాయమూర్తి. ఆమె తన న్యాయనిర్ణేతగా తన కెరీర్లో శివసేన నాయకుడు బాల్ ఠాక్రే పిల్లల మధ్య వారి వారసత్వానికి సంబంధించిన వివాదం, బార్లో నృత్యకారులను వారి వృత్తిని కొనసాగించడాన్ని నిషేధించే మహారాష్ట్ర చట్టానికి సవాలు చేయడంతో సహా విస్తృతంగా నివేదించబడిన, ముఖ్యమైన కేసులను తీర్పు ఇచ్చారు.

## కెరీర్
దల్వి ముంబైలో న్యాయవాద వృత్తిని చేపట్టారు, జమ్నాలాల్ బజాజ్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మేనేజ్‌మెంట్ స్టడీస్, నర్సీ మోంజీ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మేనేజ్‌మెంట్ స్టడీస్‌లో విజిటింగ్ ఫ్యాకల్టీ సభ్యురాలిగా కార్పొరేట్ లాను కూడా బోధించింది .

1989లో దల్వీ ముంబైలోని సిటీ సివిల్ అండ్ సెషన్స్ కోర్టులో న్యాయమూర్తిగా నియమితులయ్యారు. 2004లో ఆమె ముంబైలోని కుటుంబ న్యాయస్థానంలో ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా పనిచేశారు. ఆమె జూన్ 2005లో బొంబాయి హైకోర్టుకు నియమితులయ్యారు.

### గుర్తించదగిన తీర్పులు
2006లో, న్యాయమూర్తి ఎఫ్.ఐ.రెబెల్లోతో కలిసి దాల్వి, బార్లలో నృత్యకారులు తమ వృత్తిని కొనసాగించడాన్ని నిషేధించడానికి మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వం రూపొందించిన చట్టం రాజ్యాంగ విరుద్ధమని తీర్పునిచ్చి, దానిని కొట్టివేసింది. విస్తృతంగా నివేదించబడిన తీర్పులో, మైనర్లు ఈ వృత్తిలో పాల్గొనకుండా చూసుకోవాలని దాల్వి, రెబెల్లో రాష్ట్రాన్ని ఆదేశించారు, కానీ దానితో పాటు, నైతికత ఆధారంగా ప్రభుత్వం నిషేధాన్ని సమర్థించలేదని వాదించారు.  వారి తీర్పును భారత సుప్రీంకోర్టు సమర్థించింది, తదుపరి చట్టం ద్వారా నిషేధాన్ని తిరిగి ప్రవేశపెట్టే ప్రయత్నం విజయవంతం కాలేదు.

2010లో, ముంబైలోని కుటుంబ న్యాయస్థానాలలో తమ కేసులను నిర్వహించడానికి పార్టీలు ప్రతినిధులను నియమించలేవని దాల్వి వాదించారు, అటువంటి ప్రతినిధుల గురించి అర్హతలు లేదా మార్గదర్శకాలు లేనప్పుడు, కోర్టులు "అర్హత లేని, నమోదు కాని వ్యక్తులచే ఆక్రమించబడతాయి" అని వాదించారు.

2011లో, దర్యాప్తు చేయబడుతున్న వ్యక్తుల బ్యాంకు ఖాతాలను స్తంభింపజేసే ముందు పోలీసు అధికారులు ముందస్తు నోటీసు ఇవ్వాల్సిన అవసరం లేదని తీర్పు ఇచ్చిన ఐదుగురు న్యాయమూర్తుల ధర్మాసనంలో దాల్వి కూడా ఒకరు, ఈ కేసులో సహజ న్యాయం యొక్క సూత్రాలు వర్తించవని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు.

2013లో, విడాకుల విషయంలో పిల్లల సంరక్షకత్వానికి తల్లిదండ్రులిద్దరికీ సమాన హక్కు ఉందని, డిఫాల్ట్ సంరక్షకుడు తప్పనిసరిగా తండ్రి కాదని దాల్వి వాదించారు.  అలాగే అదే సంవత్సరంలో, గృహ హింస చట్టం కింద దాఖలు చేయబడిన ఫిర్యాదులను గృహ సంబంధం కొనసాగుతున్నప్పుడు మాత్రమే దాఖలు చేయవచ్చని, అది ముగిసిన తర్వాత కాదని దాల్వి ఒక ముఖ్యమైన తీర్పులో తేల్చారు.

2015లో, 1992 భారత స్టాక్ మార్కెట్ కుంభకోణానికి సంబంధించి, మోసం, అవినీతికి సంబంధించిన నేరాలకు ఇద్దరు వ్యక్తులను దల్వి దోషులుగా నిర్ధారించారు, పద్నాలుగు మందిని నిర్దోషులుగా విడుదల చేశారు.  ఈ దోషులుగా నిర్ధారించబడిన తర్వాత, భారతీయ స్టాక్ బ్రోకర్ హర్షద్ మెహతాతో సహా అనేక మందిని కూడా సంబంధిత నేరాలకు దోషులుగా నిర్ధారించారు.

దల్వి ప్రజా ప్రముఖులతో కూడిన అనేక ముఖ్యమైన కేసుల్లో కూడా తీర్పు ఇచ్చారు, వాటిలో రాజకీయ నాయకుడు ఉద్ధవ్ థాకరే, అతని సోదరుడు వారి తండ్రి, మరణించిన శివసేన నాయకుడు బాల్ థాకరేకు చెందిన ఆస్తి విషయంలో వివాదం,  చరఘ్ దిన్ దుస్తుల బ్రాండ్ వారసుడు నిఖిల్ దాస్వానీపై దాడి ఆరోపణలకు సంబంధించిన కేసు, పారిశ్రామికవేత్తలు, వ్యాపారవేత్తలు జిఎల్ రహేజా, నుస్లీ వాడియా మధ్య ఆస్తి వివాదం ఉన్నాయి.

### అవినీతి ఆరోపణలు
2015లో, పునామియాకు సంబంధించిన ఆస్తి వివాదంపై కోర్టు విచారణ సందర్భంగా చిత్ర నిర్మాత సంజయ్ పునామియా దాల్విపై అవినీతి ఆరోపణలు చేశారు. దాల్వి భర్త షమీమ్ దాల్విని తాను కలిశానని, షమీమ్ దాల్వి ఈ కేసులో తనకు అనుకూలమైన ఉత్తర్వును రూ.2.5 మిలియన్లకు బదులుగా ఇస్తానని హామీ ఇచ్చాడని పునామియా కోర్టులో పేర్కొన్నాడు.  దీనికి ప్రతిస్పందనగా, కోర్టు ధిక్కార నేరానికి పునామియా, అతని చట్టపరమైన ప్రతినిధిని జ్యుడీషియల్ కస్టడీలోకి తీసుకోవాలని దాల్వి ఆదేశించారు .  బాంబే న్యాయవాదుల సంఘం దాల్వి నిర్బంధ ఉత్తర్వును నిరసిస్తూ బాంబే హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తికి ప్రాతినిధ్యం వహించింది.  జూలై 30, 2015న, పునామియా తన ఫిర్యాదును ఉపసంహరించుకుని దాల్వికి "బేషరతుగా క్షమాపణ" చెప్పారు.

## న్యాయ సంస్కరణలు
న్యాయ సేవ నుండి పదవీ విరమణ చేసిన తరువాత, దల్వీ భారతదేశంలో న్యాయ సంస్కరణల గురించి ప్రజా సంప్రదింపులలో నిమగ్నమై ఉన్నారు.

2017లో, భారతదేశంలో పిల్లల అక్రమ రవాణా, లైంగిక దోపిడీని పరిష్కరించడానికి మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన ప్యానెల్‌లో సభ్యుడిగా దల్వి నియమితులయ్యారు. అటువంటి నేరాల విషయంలో ప్రాసిక్యూషన్ మార్గదర్శకాలను, అలాగే ప్రత్యేకంగా శిక్షణ పొందిన పోలీసు యూనిట్లను, హెల్ప్‌లైన్‌ను ఏర్పాటు చేయాలని ప్యానెల్ సిఫార్సు చేసింది.  మానవ అక్రమ రవాణాను పరిష్కరించడానికి ప్రత్యేకమైన చట్టం, మెరుగైన న్యాయ మౌలిక సదుపాయాల అవసరం గురించి కూడా దల్వి బహిరంగంగా మాట్లాడారు.

2019లో, పిల్లలపై నేరాలను పరిష్కరించే కోర్టులలో మెరుగైన మౌలిక సదుపాయాల ఆవశ్యకతపై జరిగిన న్యాయమూర్తుల సమావేశంలో ఆమె మాట్లాడారు, ముంబై కోర్టులలో, నిందితుడైన నేరస్థుడి నుండి వారిని వేరు చేయడానికి బాలనేరస్థుడిని తరచుగా కోర్టులో రెండు సెట్ల చెక్క అల్మారాల మధ్య ఉంచుతారని పేర్కొన్నారు.

## వ్యక్తిగత జీవితం
దల్వీ ముంబై విశ్వవిద్యాలయం నుండి బ్యాచిలర్ ఆఫ్ కామర్స్ (ID1), మాస్టర్ ఆఫ్ లాస్ (ఎల్ఎల్ఎం) ను పొందారు. ఆమె ముంబైలోని ప్రభుత్వ న్యాయ కళాశాలలో ఫెలోగా నియమితులయ్యారు.

## మూలాలు

వర్గం:ముంబై విశ్వవిద్యాలయం పూర్వవిద్యార్థులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు