1946 పంజాబ్ రాష్ట్ర శాసనసభ ఎన్నికలు

thumb| లాహోర్‌లోని పంజాబ్ శాసనసభ భవనం 1938.
1946 భారత ప్రావిన్షియల్ ఎన్నికలలో భాగంగా 1946 జనవరిలో పంజాబ్ ప్రావిన్షియల్ శాసనసభకు ఎన్నికలు జరిగాయి.

## ప్రచారం
యూనియనిస్ట్ పార్టీ మాలిక్ ఖిజార్ హయత్ తివానా నేతృత్వంలో ఎన్నికల్లో పోటీ చేసింది, అయితే ఆ పార్టీ నాలుగో స్థానంలో నిలిచింది. పంజాబ్‌లో ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయకుండా ముస్లిం లీగ్‌ని ఆపడానికి ఇండియన్ నేషనల్ కాంగ్రెస్, శిరోమణి అకాలీదళ్ పార్టీలు యూనియనిస్ట్ పార్టీకి మద్దతునిచ్చాయి. మాలిక్ ఖిజార్ హయత్ తివానా 1947 మార్చి 2 న భారత విభజన నిర్ణయానికి వ్యతిరేకంగా రాజీనామా చేశాడు.

1946 భారత ప్రావిన్షియల్ ఎన్నికలలో పంజాబ్ ప్రావిన్స్ కీలకమైన యుద్ధభూమి. పంజాబ్‌లో కొద్దిపాటి ముస్లిం మెజారిటీ ఉంది. స్థానిక రాజకీయాలలో సెక్యులర్ యూనియనిస్ట్ పార్టీ, దాని దీర్ఘకాల నాయకుడు సర్ సికందర్ హయత్ ఖాన్ ఆధిపత్యం చెలాయించారు. సమైక్యవాదులు పంజాబీ గ్రామీణ ప్రాంతంలో గణనీయమైన స్థానిక ప్రభావాన్ని చూపిన భూస్వాములు, పీర్ల విధేయతను నిలుపుకోవడానికి వీలు కల్పించే పోషక విధానాల ద్వారా బలీయమైన అధికార స్థావరాన్ని నిర్మించుకున్నారు.  ముస్లిం ఓట్లకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్నామని ముస్లిం లీగ్ చెప్పుకోవాలంటే, వారు సమైక్యవాదుల చేతిలో ఉన్న మెజారిటీ స్థానాలను గెలుచుకోవాలి. 1942లో సర్ సికిందర్ మరణించిన తరువాత, 1937 ఎన్నికలలో వారి దుర్భర ప్రదర్శనను అధిగమించే ఒరయత్నంలో ముస్లిం లీగ్, గ్రామీణ, పట్టణ పంజాబ్ అంతటా ప్రచారాన్ని ముమ్మరం చేసింది. 

**ప్రత్యేకం**

## సీట్ల పంపిణీ
మొత్తం 175 నియోజకవర్గాలను మత ప్రాతిపదికన రిజర్వ్ చేసారు. ఇది క్రింది విధంగా ఉంది:-

**ప్రత్యేక** నియోజకవర్గాలను (నాన్-టెరిటరీ నియోజక వర్గం) క్రింది విధంగా వర్గాలు, ఉప-వర్గాలుగా విభజించారు:

* స్త్రీలు - 4
** జనరల్ - 1
** మహమ్మదీయులు - 2
** సిక్కులు - 1
* యూరోపియన్ - 1
* ఆంగ్లో-ఇండియన్ - 1
* భారతీయ క్రైస్తవుడు - 2
* పంజాబ్ వాణిజ్యం, పరిశ్రమలు - 1
* భూస్వాములు - 5
** జనరల్ - 1
** మహమ్మదీయులు - 3
** సిక్కులు - 1
* ట్రేడ్, లేబరు యూనియన్లు - 3
* విశ్వవిద్యాలయం - 1

## ఓటరు గణాంకాలు

* **మొత్తం ఓటర్లు = 35,50,212**
* **ఓట్ల శాతం = 61.16%**
* *ప్రాదేశిక నియోజకవర్గాలలో* మొత్తం ఓటర్లు = 33,87,283
** అత్యధిక ఓటర్ల సంఖ్య - లూథియానా-ఫిరోజ్‌పూర్ (జనరల్-రూరల్)లో 52,009
** అత్యల్ప ఓటర్ల సంఖ్య = 3,210 టార్న్ తరణ్ (ముహమ్మదన్-రూరల్)
** అత్యధిక పోలింగ్ శాతం = 77.56% షాపూర్ (ముహమ్మదన్-రూరల్)
** అత్యల్ప పోలింగ్ = 5.48% అమృత్‌సర్ నగరంలో (జనరల్-అర్బన్)
* *నాన్-టెరిటోరియల్ నియోజకవర్గాల్లో* మొత్తం ఓటర్లు = 1,62,929
** అత్యధిక ఓటర్ల సంఖ్య = అమృత్‌సర్‌లో 70,708 (మహిళలు-సిక్కులు)
** అత్యల్ప ఓటర్ల సంఖ్య = బలూచ్ తుమందార్లలో 9 (భూస్వాములు)
** అత్యధిక పోలింగ్ శాతం = పంజాబ్‌లో 97.45% (వాణిజ్యం, పరిశ్రమ)
** యూరోపియన్‌లో అత్యల్ప పోలింగ్ = 16.69%

## ఎన్నికల షెడ్యూలు

## ఫలితాలు
thumb|320x320px
ఎన్నికల ఫలితాలు ఇలా ఉన్నాయి:- 

## కేటగిరీ వారీగా ఫలితం

## నియోజకవర్గాల వారీగా ఫలితాలు

**జనరల్ రూరల్**

**సిక్కు అర్బన్**

**సిక్కు గ్రామీణ**

## ప్రభుత్వ ఏర్పాటు
పంజాబ్‌లో కాంగ్రెస్, యూనియనిస్ట్ పార్టీ, అకాలీలతో కూడిన కూటమి ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పరచింది.

### మధ్యంతర అసెంబ్లీ (1947–1951)
1946లో ఎన్నికైన సభ పంజాబ్ ప్రావిన్స్‌ను విభజించాలా వద్దా అని నిర్ణయించడానికి 1947 జూన్ 3 న సమావేశమైంది. ఇరువైపులా ఓటింగ్‌ అనంతరం విభజించాలని నిర్ణయం తీసుకున్నారు. తత్ఫలితంగా, పంజాబ్ శాసనసభను పశ్చిమ పంజాబ్ శాసనసభ, తూర్పు పంజాబ్ శాసనసభలుగా విభజించారు. పశ్చిమ విభాగానికి చెందిన సిట్టింగ్ సభ్యులు పశ్చిమ పంజాబ్ లెజిస్లేటివ్ అసెంబ్లీగా పేరు మార్చబడిన కొత్త అసెంబ్లీలో సభ్యులు అయ్యారు.

#### తూర్పు పంజాబ్
తూర్పు విభాగానికి చెందిన సిట్టింగ్ సభ్యులు తదనంతరం తూర్పు పంజాబ్ శాసనసభగా పేరు మార్చబడిన కొత్త అసెంబ్లీలో సభ్యులు అయ్యారు. విభజన తర్వాత శిరోమణి అకాలీదళ్, యూనియనిస్ట్ పార్టీ టిక్కెట్‌పై 1946 ఎన్నికలలో ఎన్నికైన సభ్యులందరూ భారత జాతీయ కాంగ్రెస్‌లో చేరారు. మొత్తం 79 మంది సభ్యులు ఉన్నారు.

1947 ఆగస్టు 15న గోపీ చంద్ భార్గవను తాత్కాలిక అసెంబ్లీ సభ్యులు తూర్పు పంజాబ్ ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నుకున్నారు.

1947 నవంబరు 1 న మొదటిసారిగా తాత్కాలిక శాసనసభ సమావేశమైంది. కపూర్ సింగ్ అదే రోజు స్పీకర్‌గా ఎన్నికయ్యాడు. 2 రోజుల తర్వాత (నవంబరు 3న) ఠాకూర్ పంచన్ చంద్ డిప్యూటీ స్పీకర్‌గా ఎన్నికయ్యాడు.

1949 ఏప్రిల్ 6 న భీమ్ సేన్ సచార్, ప్రతాప్ సింగ్ కైరోన్ ఇతర సభ్యులతో కలిసి గోపీ చంద్ భార్గవపై అవిశ్వాస తీర్మానాన్ని ప్రవేశపెట్టారు. డాక్టర్ భార్గవ ఒక్క ఓటు తేడాతో ఓడిపోయాడు. అవిశ్వాస తీర్మానానికి అనుకూలంగా 40, వ్యతిరేకంగా 39 ఓట్లు వచ్చాయి.

అదే రోజు భీమ్ సేన్ సచార్ కాంగ్రెస్ పార్టీ నాయకుడిగా ఎన్నికయ్యాడు. 1949 ఏప్రిల్ 13 న పంజాబ్ ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణం చేశాడు. అవినీతి సమస్యపై సచార్ పదవికి రాజీనామా చేయగా, మరుసటి రోజు 1949 అక్టోబరు 18 న భార్గవ తిరిగి పంజాబ్ ముఖ్యమంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు.

ఠాకూర్ పంచన్ చంద్ 1951 మార్చి 20న డిప్యూటీ స్పీకర్ పదవికి రాజీనామా చేశాడు. 1951 మార్చి 26  న శ్రీమతి. షాన్నో దేవి డిప్యూటీ స్పీకర్‌గా ఎన్నికైంది. 1951 జూన్ 20న తాత్కాలిక శాస్నసభను రద్దు చేసారు.

#### పశ్చిమ పంజాబ్
1947 ఆగష్టు 15 న కొత్తగా ఎన్నికైన పశ్చిమ పంజాబ్ శాసనసభ్యులు, ఇఫ్తికార్ హుస్సేన్ ఖాన్ మమ్‌దోత్‌ను ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నికున్నారు.

## మూలాలు

వర్గం:పంజాబ్ శాసనసభ ఎన్నికలు
వర్గం:బ్రిటిషు భారతదేశంలో శాసనసభ ఎన్నికలు