పవర్ గ్రిడ్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా

*'పవర్ గ్రిడ్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా లిమిటెడ్* అనేది భారత ప్రభుత్వ విద్యుత్ మంత్రిత్వ శాఖ, భారత ప్రభుత్వం యొక్క యాజమాన్యం కింద ఉన్న ఒక భారతీయ కేంద్ర ప్రభుత్వ రంగ సంస్థ. ఇది ప్రధానంగా భారతదేశంలోని వివిధ రాష్ట్రాలలో బల్క్ విద్యుత్ ప్రసారంలో నిమగ్నమై ఉంది. దీని ప్రధాన కార్యాలయం గురుగ్రామ్లో ఉంది. భారతదేశంలో ఉత్పత్తి అయ్యే మొత్తం విద్యుత్తులో దాదాపు 50% పవర్ గ్రిడ్ దాని ప్రసార నెట్‌వర్క్ ద్వారా ప్రసారం చేస్తుంది.

## చరిత్ర
పవర్ గ్రిడ్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా లిమిటెడ్ 23 అక్టోబర్ 1989న స్థాపించబడింది. కంపెనీల చట్టం, 1956 ప్రకారం రూ. 5,000 కోట్ల అధీకృత వాటా మూలధనంతో (తరువాత ఆర్థిక సంవత్సరం (FY) 2007–08లో రూ. 10,000 కోట్లకు పెంచబడింది) పబ్లిక్ లిమిటెడ్ కంపెనీగా, డిసెంబర్ 31, 2020 నాటికి కంపెనీలో 51.34% వాటాతో భారత ప్రభుత్వానికి పూర్తిగా యాజమాన్యంలో మరియు దేశానికి ప్రధాన విద్యుత్ శక్తి ప్రసార సంస్థగా.

దీని అసలు పేరు "నేషనల్ పవర్ ట్రాన్స్మిషన్ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్", దేశంలో హై-వోల్టేజ్ ట్రాన్స్మిషన్ వ్యవస్థలను ప్లాన్ చేయడం, అమలు చేయడం, స్వంతం చేసుకోవడం, నిర్వహించడం మరియు నిర్వహించడం వంటి బాధ్యతలను కలిగి ఉంది. 1990 నవంబర్ 8న, ఆ సంస్థ వ్యాపారం ప్రారంభించినందుకు సర్టిఫికేట్‌ను అందుకుంది. ఆ తర్వాత 1992 అక్టోబర్ 23న వారి పేరు పవర్ గ్రిడ్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా లిమిటెడ్‌గా మార్చబడింది.

పవర్ గ్రిడ్ నిర్వహణ ఆగస్టు 1991లో పనిచేయడం ప్రారంభించింది మరియు తరువాత నేషనల్ థర్మల్ పవర్ (NTPC), నేషనల్ హైడ్రోఎలక్ట్రిక్ పవర్ కార్పొరేషన్ (NHPC)], నార్త్ ఈస్టర్న్ ఎలక్ట్రిక్ పవర్ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్ (NEEPCO), నైవేలి లిగ్నైట్ కార్పొరేషన్ (NLC), మరియు NPC, THDC, SJVNL వంటి ఇతర సంస్థల నుండి దశలవారీగా ప్రసార ఆస్తులను స్వాధీనం చేసుకుంది; ఇది జనవరి 1993లో వాణిజ్య కార్యకలాపాలను ప్రారంభించింది.
ఇది 1994 నుండి 1996 వరకు దశలవారీగా సెంట్రల్ ఎలక్ట్రిసిటీ అథారిటీ (CEA) నుండి ప్రస్తుత ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ సెంటర్ల (RLDCs) నిర్వహణను కూడా తీసుకుంది, వీటిని యూనిఫైడ్ లోడ్ డిస్పాచ్ మరియు కమ్యూనికేషన్ (ULDC) పథకాలతో అప్‌గ్రేడ్ చేసి ఆధునీకరించారు. జాతీయ స్థాయిలో మొత్తం సమన్వయం కోసం 2009లో నేషనల్ లోడ్ డిస్పాచ్ సెంటర్ (NLDC) స్థాపించబడింది. తరువాత కంపెనీ యూనిఫైడ్ లోడ్ డిస్పాచ్ సెంటర్ (ULDC) పథకాల యొక్క విడి టెలికమ్యూనికేషన్ సామర్థ్యాన్ని సమర్థవంతంగా ఉపయోగించడం కోసం మరియు దాని దేశవ్యాప్తంగా ప్రసార మౌలిక సదుపాయాలను కూడా ప్రభావితం చేయడానికి టెలికాం రంగంలోకి వైవిధ్యభరితంగా మారింది.

దాని ఆదేశం ప్రకారం, కార్పొరేషన్, కేంద్ర రంగ విద్యుత్తు తరలింపు కోసం ప్రసార వ్యవస్థను అందించడమే కాకుండా, ప్రాంతీయ మరియు జాతీయ విద్యుత్ గ్రిడ్‌ల స్థాపన మరియు నిర్వహణకు కూడా బాధ్యత వహిస్తుంది, ఇది మంచి వాణిజ్య సూత్రాలపై విశ్వసనీయత, భద్రత మరియు ఆర్థిక వ్యవస్థతో ప్రాంతాల లోపల మరియు అంతటా విద్యుత్తు బదిలీని సులభతరం చేస్తుంది. దాని పనితీరు ఆధారంగా, సంస్థ అక్టోబర్ 1998లో మినీ-రత్న కేటగిరీ-I ప్రభుత్వ రంగ సంస్థగా గుర్తించబడింది. దీనికి మే 2008లో భారత ప్రభుత్వం "నవరత్న" హోదాను మరియు అక్టోబర్ 2019లో "మహారత్న" హోదాను ప్రదానం చేసింది.

## వ్యాపారం

పవర్ గ్రిడ్ భారతదేశం అంతటా పనిచేస్తుంది మరియు దేశంలోని అంతర్రాష్ట్ర మరియు అంతర్-ప్రాంతీయ విద్యుత్ శక్తి ప్రసార వ్యవస్థలో 90% కవర్ చేస్తుంది మరియు దాని వ్యాపార విభాగాలలో ట్రాన్స్మిషన్, కన్సల్టెన్సీ, టెలికాం మరియు ULDC/RLDC ఉన్నాయి.  దీని ప్రసార నెట్‌వర్క్ దాదాపు 168,140 సర్క్యూట్ కిలోమీటర్లు మరియు 252 EHVAC మరియు HVDC సబ్‌స్టేషన్‌లను కలిగి ఉంది, 31 జనవరి 2021 నాటికి మొత్తం పరివర్తన సామర్థ్యం 422,430 MVA మరియు 99% కంటే ఎక్కువ లభ్యత కలిగి ఉంది. పవర్ గ్రిడ్ యొక్క అంతర్-ప్రాంతీయ సామర్థ్యం 75,050 MW. పవర్ గ్రిడ్ యాజమాన్యంలోని స్టేషన్లకు ఉదాహరణలు వైజాగ్ బ్యాక్-టు-బ్యాక్ HVDC కన్వర్టర్ స్టేషన్, చంద్రపూర్ బ్యాక్-టు-బ్యాక్ HVDC కన్వర్టర్ స్టేషన్ మరియు తాల్చర్–కోలార్ HVDC వ్యవస్థ.

పవర్ గ్రిడ్ BSE మరియు NSE రెండింటిలోనూ జాబితా చేయబడింది. సెప్టెంబర్ 30, 2010 నాటికి, పవర్ గ్రిడ్‌లో 792,096 మంది ఈక్విటీ వాటాదారులు ఉన్నారు. ప్రారంభంలో, పవర్ గ్రిడ్ NTPC, NHPC లిమిటెడ్ మరియు NEEPCO లిమిటెడ్ యాజమాన్యంలోని ట్రాన్స్‌మిషన్ ఆస్తులను నిర్వహించింది. జనవరి 1993లో, పవర్ ట్రాన్స్‌మిషన్ సిస్టమ్స్ చట్టం మూడు పవర్ కంపెనీల యాజమాన్యాన్ని పవర్ గ్రిడ్‌కు బదిలీ చేసింది. మూడు కంపెనీల ఉద్యోగులందరూ తరువాత పవర్ గ్రిడ్ ఉద్యోగులుగా మారారు.

### పవర్‌టెల్

పవర్ గ్రిడ్ యొక్క టెలికాం కంపెనీ, పవర్‌టెల్,10,0000 కిమీ నెట్‌వర్క్‌ను నిర్వహిస్తోంది మరియు భారతదేశం అంతటా 3000+ ప్రదేశాలలో ఉనికి కేంద్రాలను కలిగి ఉంది.

## ట్రాన్స్మిషన్ నెట్‌వర్క్ వైఫల్యాలు

జూలై 30, 2012న తెల్లవారుజామున 2:35 గంటలకు, ఢిల్లీతో సహా ఉత్తర భారతదేశంలోని తొమ్మిది రాష్ట్రాలకు విద్యుత్తును అందించే నార్తర్న్ రీజియన్ గ్రిడ్, గ్రిడ్ అంతరాయం కారణంగా విస్తృతంగా అంతరాయం కలిగింది. పవర్ గ్రిడ్ మరియు POSOCO విద్యుత్తును పునరుద్ధరించడానికి వెంటనే పని ప్రారంభించాయి. ఉదయం 8:00 గంటలకు అవసరమైన సేవలు పునరుద్ధరించబడ్డాయి, సాధారణ నార్తర్న్ రీజియన్ గ్రిడ్ లోడ్‌లో 60 శాతం ఉదయం 11:00 గంటలకు పునరుద్ధరించబడింది. విద్యుత్ సరఫరా క్రమంగా పునరుద్ధరించబడింది మరియు మధ్యాహ్నం 12:30 గంటలకు పవర్ గ్రిడ్ సబ్‌స్టేషన్ల ద్వారా చాలా నగరాలు మరియు పట్టణాలకు విద్యుత్తు విస్తరించబడింది. సాయంత్రం 7:00 గంటలకు దాదాపు 30 GW డిమాండ్‌ను తీర్చడానికి నార్తర్న్ రీజియన్ గ్రిడ్‌ను సాధారణ స్థితికి తీసుకువచ్చారు.

జూలై 31, 2012న, ఉత్తర ప్రాంత గ్రిడ్ రెండవసారి కుప్పకూలింది, అంతకుముందు రోజు అంతరాయం తర్వాత ఉత్తర ప్రాంతానికి విద్యుత్ సరఫరా పునరుద్ధరించబడిన కొన్ని గంటల తర్వాత. తూర్పు ప్రసార మార్గాలు కూడా విఫలమయ్యాయి, దీని వలన ఢిల్లీ, ఉత్తర ప్రదేశ్, హర్యానా, పశ్చిమ బెంగాల్, అస్సాం మరియు పంజాబ్, ఇతర రాష్ట్రాలలో విద్యుత్ సరఫరాకు అంతరాయం కలిగింది.
విద్యుత్ వైఫల్యాల తర్వాత, అప్పటి విద్యుత్ మంత్రి వీరప్ప మొయిలీ గ్రిడ్లు ఫెయిల్-సేఫ్ అని నిర్ధారించడానికి ట్రాన్స్మిషన్ గ్రిడ్లను మూడు నెలల్లో స్వతంత్రంగా ఆడిట్ చేస్తామని చెప్పారు.

## పవర్‌గ్రిడ్ ఇన్విట్ ప్రారంభ పబ్లిక్ ఆఫరింగ్

ఏప్రిల్ 2021 చివరలో, పవర్‌గ్రిడ్ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్ ఇన్వెస్ట్‌మెంట్ ట్రస్ట్ (ఇన్విట్) మార్గం ద్వారా అమ్మకానికి ఆఫర్‌ను ప్రవేశపెట్టింది. ఈ ఆఫర్ ఏప్రిల్ 29న ప్రారంభమై మే 3న ముగిసింది, దీని ద్వారా ప్రారంభ పబ్లిక్ ఆఫరింగ్ 4.83 సార్లు సబ్‌స్క్రైబ్ చేయబడింది. ఇది దేశంలో రెండవ ఇన్విట్ ప్రారంభ పబ్లిక్ ఆఫరింగ్.

## చారిత్రక మైలురాళ్ళు

కంపెనీ స్థాపించబడిన తేదీ నుండి దాని జీవితకాలంలోని చారిత్రక మైలురాళ్ళు ఈ క్రింది విధంగా ఉన్నాయి:
 
2008 - ఆఫ్ఘనిస్తాన్‌లోని పుల్-ఎ-ఖుమ్రీ నుండి కాబూల్ ట్రాన్స్‌మిషన్ సిస్టమ్ వరకు 220 KV డబుల్ సర్క్యూట్ ట్రాన్స్‌మిషన్ లైన్‌ను పూర్తి చేసింది.

2006 - పశ్చిమ ప్రాంతానికి ఏకీకృత లోడ్ డిస్పాచ్ మరియు కమ్యూనికేషన్ పథకాన్ని ప్రారంభించింది మరియు భారతదేశంలోని తొమ్మిది రాష్ట్రాల్లో రాజీవ్ గాంధీ గ్రామీణ విద్యుతీకరణ యోజన కింద గ్రామీణ విద్యుదీకరణ పనులను చేపట్టడానికి REC మరియు కొన్ని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు మరియు రాష్ట్ర యుటిలిటీలతో ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది.

2005 - తూర్పు ప్రాంతానికి ఏకీకృత లోడ్ డిస్పాచ్ మరియు కమ్యూనికేషన్ పథకాన్ని ప్రారంభించింది.

2003 - తాలా హైడ్రో-ఎలక్ట్రిక్ ప్రాజెక్ట్‌తో అనుబంధించబడిన మొత్తం ట్రాన్స్‌మిషన్ వ్యవస్థలో కొంత భాగాన్ని అమలు చేయడానికి టాటా పవర్ కంపెనీ లిమిటెడ్‌తో జాయింట్ వెంచర్ ఒప్పందంలోకి ప్రవేశించింది, ఇది ట్రాన్స్‌మిషన్ రంగంలో మొట్టమొదటి ప్రభుత్వ-ప్రైవేట్ రంగ చొరవ మరియు అది అభివృద్ధి చేసిన 400 KV రాయ్‌పూర్-రూర్కెలా లైన్ ట్రాన్స్‌మిషన్ లైన్‌ను ప్రారంభించింది మరియు భూటాన్ టెలికమ్యూనికేషన్స్ నుండి వారి మొదటి అంతర్జాతీయ కన్సల్టెన్సీ ఒప్పందాన్ని కూడా పొందింది.

2002 - ఉత్తర మరియు దక్షిణ ప్రాంతాల కోసం ఏకీకృత లోడ్ డిస్పాచ్ మరియు కమ్యూనికేషన్ పథకాలను ప్రారంభించింది మరియు దాని ద్వారా అభివృద్ధి చేయబడిన 2,000 MW తల్చార్-కోలార్ బైపోలార్ HVDC లింక్‌ను కూడా ప్రారంభించింది.

2001 - టెలికమ్యూనికేషన్స్ విభాగం, GoI, వారి టెలికమ్యూనికేషన్ నెట్‌వర్క్‌లోని వివిధ వినియోగదారులకు బ్యాండ్‌విడ్త్ సామర్థ్యాన్ని లీజుకు ఇవ్వడానికి ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్ ప్రొవైడర్ II లైసెన్స్ (IP II)ను మంజూరు చేసింది.

1996 - మిగిలిన రెండు ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రాలు, నార్తర్న్ రీజినల్ లోడ్ డిస్పాచ్ సెంటర్ మరియు వెస్ట్రన్ లోడ్ డిస్పాచ్ సెంటర్ నిర్వహణను పొందింది.

1995 - తూర్పు ప్రాంతీయ డిస్పాచ్ సెంటర్ మరియు నార్త్ ఈస్ట్రన్ లోడ్ డిస్పాచ్ సెంటర్ నిర్వహణను స్వాధీనం చేసుకున్నారు.

1994 - దక్షిణ ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ సెంటర్ నిర్వహణను చేపట్టారు మరియు నైవేలి లిగ్నైట్ కార్పొరేషన్ లిమిటెడ్ నుండి ప్రసార ఆస్తులను కంపెనీకి బదిలీ చేశారు.

## ఇవి కూడా చూడండి
* భారతదేశం శ్రీలంక HVDC ఇంటర్ కనెక్షన్
* తాల్చర్–కోలార్ HVDC వ్యవస్థ
* చంద్రపూర్ వరుసగా HVDC కన్వర్టర్ స్టేషన్
* వైజాగ్ వరుసగా HVDC కన్వర్టర్ స్టేషన్
* విద్యుత్ చట్టం, 2003
* భారతదేశంలో విద్యుత్ రంగం
* కేంద్ర విద్యుత్ పరిశోధన సంస్థ
* విద్యుత్ పరిశోధన మరియు అభివృద్ధి సంఘం (ERDA)
* జాతీయ విద్యుత్ శిక్షణ సంస్థ
* కేంద్ర విద్యుత్ సంస్థ
* కొత్త మరియు పునరుత్పాదక ఇంధన మంత్రిత్వ శాఖ
* అణుశక్తి మంత్రిత్వ శాఖ
* జాతీయ గ్రిడ్ (భారతదేశం)

## గమనికలు

## బాహ్య లింకులు
* Official Website 
* Grid maps of southern region