సోనాల్దే దేశాయ్

**సోనాల్డే దేశాయ్** ఒక సామాజిక శాస్త్రవేత్త , జనాభా శాస్త్రవేత్త. ఆమె మేరీల్యాండ్ విశ్వవిద్యాలయం, కాలేజ్ పార్క్ లో సోషియాలజీ ప్రొఫెసర్, నేషనల్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ అప్లైడ్ ఎకనామిక్ రీసెర్చ్ లో ప్రొఫెసర్, ఇక్కడ ఆమె నేషనల్ డేటా ఇన్నోవేషన్ సెంటర్ మొదటి డైరెక్టర్ గా పనిచేస్తుంది. ఆమె ఇండియా హ్యూమన్ డెవలప్మెంట్ సర్వే, దేశవ్యాప్త ప్యానెల్ డేటా సర్వే లేదా 2,000 కి పైగా గ్రామాలు, పట్టణ పరిసరాలలోని 40,000 కంటే ఎక్కువ గృహాలకు ప్రధాన పరిశోధకురాలు. 2022 లో, ఆమె పాపులేషన్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ అమెరికాకు అధ్యక్షురాలిగా పనిచేసింది. 2023 లో ఆమె అమెరికన్ అసోసియేషన్ ఫర్ ది అడ్వాన్స్మెంట్ ఆఫ్ సైన్స్ ఫెలోగా ఎంపికైంది.

దేశాయ్ పరిశోధన అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలలో సామాజిక అసమానతలకు సంబంధించినది, ముఖ్యంగా లింగం, వర్గానికి సంబంధించి. భారతదేశంలో మహిళల విద్య, ఉపాధి, పిల్లల ఆరోగ్యం, అభివృద్ధిపై దాని ప్రభావాలపై ఆమె చేసిన పరిశోధన ముఖ్యంగా ప్రభావవంతంగా ఉంది. ఆమె పరిశోధనలో ఎక్కువ భాగం భారతదేశంలో లింగం, అభివృద్ధికి సంబంధించినది. ది ఇండియన్ ఎక్స్ప్రెస్, ది హిందూ వంటి ప్రచురణలకు జనాభా, అసమానతలకు సంబంధించిన అంశాలపై ఆమె తరచుగా రాస్తుంది.

## ప్రారంభ జీవితం, విద్య
దేశాయ్ భారతదేశంలో జన్మించారు, గుజరాత్, ముంబైలో పెరిగారు. ఆమె ముంబై విశ్వవిద్యాలయం నుండి బ్యాచిలర్ డిగ్రీని పొందింది. ఆమె కేస్ వెస్ట్రన్ రిజర్వ్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి సోషియాలజీలో మాస్టర్స్ డిగ్రీ, స్టాన్ఫోర్డ్ నుండి సోషియాలజీలో డాక్టరేట్ పొందారు.

## కెరీర్
దేశాయ్ 1994 లో యూనివర్శిటీ ఆఫ్ మేరీల్యాండ్ కాలేజ్ పార్క్ లో సోషియాలజీ సీనియర్ అసిస్టెంట్ ప్రొఫెసర్ గా, సెంటర్ ఆన్ పాపులేషన్, జెండర్, అసమానతలో సభ్యురాలిగా చేరారు.

2021 లో, ఆమె మేరీల్యాండ్ విశ్వవిద్యాలయంలో సోషియాలజీలో విశిష్ట ప్రొఫెసర్ అయ్యారు, 2022 లో పాపులేషన్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ అమెరికా అధ్యక్షురాలిగా ఉన్నారు.

2022 లో,గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ పథకం, కార్మిక, సామాజిక భద్రతా కార్యక్రమాలు, పేదరికాన్ని పరిష్కరించడానికి నిబంధనలను అమలు చేయడంలో రాష్ట్రాల పనితీరును అధ్యయనం చేయడానికి దేశాయ్ను ఒక కమిటీకి నియమించింది.

దేశాయ్ తరచుగా ది ఇండియన్ ఎక్స్ ప్రెస్, ది హిందూ పత్రికలకు అభిప్రాయ వ్యాసాలను అందిస్తారు.

## పరిశోధన
1989 లో రాండ్ లో ఉన్నప్పుడు, దేశాయ్ మరియు సహచరులు నాలుగు సంవత్సరాల వయస్సులో వారి పిల్లల అభిజ్ఞా సామర్థ్యాలపై తల్లుల ఉపాధి ప్రభావంపై ఒక అధ్యయనాన్ని ప్రచురించారు. అధిక ఆదాయ కుటుంబాలకు చెందిన మగ పిల్లలపై గణాంకపరంగా గణనీయమైన ప్రతికూల ప్రభావం ఉందని అధ్యయనం కనుగొంది, ముఖ్యంగా కుమారుల శిశు సంవత్సరాలలో తల్లులు ఉద్యోగం చేస్తే; ఏదేమైనా, తల్లి గైర్హాజరు ప్రతికూల ప్రభావాన్ని తల్లుల సంతానోత్పత్తి తగ్గడం ద్వారా తగ్గించారు మరియు పెరిగిన ఆదాయం సానుకూల ప్రభావాల ద్వారా భర్తీ చేశారు.

1998 లో, దేశాయ్ ఒక క్రాస్-నేషనల్ అధ్యయనాన్ని ప్రచురించారు, ఇది సగటున, తల్లులు ఎంత ఎక్కువ విద్యను కలిగి ఉంటే, వారి పిల్లలు ఆరోగ్యంగా ఉంటారనే స్థాపిత పరిశీలనను పునఃపరిశీలించారు. తాగునీరు, మరుగుదొడ్లు, వ్యాక్సిన్లు వంటి స్థానిక పరిస్థితులను పరిగణనలోకి తీసుకున్నప్పుడు విద్యా స్థాయి, ఆరోగ్యం మధ్య సంబంధం బలహీనపడుతుందని అధ్యయనం కనుగొంది.

కుల వ్యవస్థ అసమానత వారసత్వాన్ని తగ్గించడానికి భారతదేశం ధృవీకరణ చర్య కార్యక్రమం ప్రభావాన్ని అంచనా వేయడానికి, దేశాయ్, ఒక సహోద్యోగి 2008 లో భారతదేశంలోని సమూహాలలో విద్యా సాధనను పోల్చారు. 20 సంవత్సరాల పెద్ద ఎత్తున సర్వే డేటాను ఉపయోగించి, నిర్దేశిత షెడ్యూల్డ్ కులాలు ప్రాథమిక పాఠశాల పూర్తిని మెరుగుపరిచాయని వారు కనుగొన్నారు. ఉన్నత విద్య సాధనలో అసమానతలు కొనసాగుతున్నాయని, ముస్లింలు (సానుకూల చర్యను పొందని సమూహం) ఇతర వెనుకబడిన సమూహాల కంటే విద్యాపరంగా అధ్వాన్నంగా ఉన్నారని వారు కనుగొన్నారు.

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు