open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్య

స్వాతంత్ర్య సమర యోధుల్లో ప్రముఖుడు **దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్య** (జూన్ 2, 1889 - జూన్ 10, 1928) (Duggirala Gopalakrishnayya). ఆయన గొప్ప నాయకుడు, సాహసికుడు, వక్త, కవి, గాయకుడు. **ఆంధ్ర రత్న** బిరుదు పొందినవాడు. ఆయన నాయకత్వంలో నడచిన చీరాల పేరాల సమరం సుప్రసిద్ధం.

కృష్ణా జిల్లా, పెనుగంచిప్రోలు గ్రామంలో 1889 జూన్ 2 న దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్య జన్మించాడు. ఆయన పుట్టిన మూడవ రోజునే తల్లి సీతమ్మ, మూడో ఏట తండ్రి కోదండరామస్వామి మరణించారు. అప్పటినుండి పినతండ్రి, నాయనమ్మల సంరక్షణలో పెరిగాడు. కూచిపూడి, గుంటూరు ప్రాథమిక విద్య జరిగింది. హైస్కూలులో చదివే సమయంలోనే 'జాతీయ నాట్య మండలి' స్థాపించి సంగీత, నాటక కార్యక్రమాలు నిర్వహించాడు. అయితే చదువుపై అంత శ్రద్ధ చూపకపోవడంచేత మెట్రిక్యులేషనులో తప్పాడు. తరువాత బాపట్ల లో చదివి ఉత్తీర్ణుడయ్యాడు.

నడింపల్లి వెంకటలక్ష్మీనరసింహారావు అనే ఒక మిత్రుని సాయంతో 1911లో స్కాట్లండు లోని ఎడింబరో విశ్వవిద్యాలయంలో ఎం.ఎ. చదివాడు. తరువాత ఆనంద కుమార స్వామితో కలసి కొంతకాలం పనిచేశాడు. ఆ సమయంలో 'నందికేశ్వరుడు' రచించిన 'అభినయ దర్పణం' అనే గ్రంథాన్ని “The Mirror of Gesture,” అన్న పేరుతో సంస్కృతం నుండి ఆంగ్లంలోకి అనువదించాడు. ఇది 1917లో 'కేంబ్రిడ్జ్ - హార్వర్డ్ యూనివర్శిటీ ప్రెస్' వారిచే ప్రచురించబడింది.

తిరిగివచ్చాక, రాజమండ్రి లోను, బందరు లోను కొంతకాలం ఉపాధ్యాయుడిగా పనిచేసాడు. తన స్వతంత్ర భావాల కారణంగా పైవారితో పడక ఆ ఉద్యోగాలు వదలిపెట్టాడు. తరువాత గోపాల కృష్ణయ్య స్వాతంత్ర్య సంగ్రామం లో దూకాడు. 1919 లో బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం చీరాల, పేరాల మునిసిపాలిటీలను విలీనం చేసినపుడు, అందుకు వ్యతిరేకంగా జరిగిన సహాయ నిరాకరణోద్యమానికి గోపాలకృష్ణయ్య నాయకుడు. ఇది స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో ఒక ముఖ్యమైన ఘట్టం. ఆంధ్ర దేశం అంతా తిరిగి బ్రిటిష్ పాలనకు వ్యతిరేకంగా ప్రచారం చేశాడు. నిషేధాన్ని ఉల్లంఘించి బరంపురంలో ఉపన్యాసం చేసినందుకు ఒక సంవత్సరం పాటు జైలు శిక్ష అనుభవించాడు.

తెలుగు నాట జానపద కళా రూపాల పునరుద్ధరణకు, గ్రంథాలయాల వ్యాప్తికి గోపాలకృష్ణయ్య ఇతోధికంగా కృషి చేశాడు. 'సాధన' అనే పత్రిక నడిపాడు. ఆయన ప్రచారం చేసిన జానపద కళారీతులు - తోలుబొమ్మలాట, జముకుల కథ, బుర్రకథ, వీధి నాటకాలు, సాము గరిడీలు, గొల్ల కలాపం, బుట్ట బొమ్మలు, కీలు గుర్రాలు, వాలకాలు, గోసంగి, గురవయ్యలు, సరదా కథ, కిన్నెర కథ, కొమ్ము బూర, జోడు మద్దెల, పల్లె సుద్దులు, తూర్పు భాగోతం, చుట్టు కాముడు, పిచ్చికుంట్లవాళ్ళ కథ, సాధనా శూరులు, పలనాటి వీర విద్యావంతులు - వగైరా.

గోపాలకృష్ణయ్య రామార్చనా నియమ తత్పరుడు. 'శ్రీరామదండు' అనే ఆధ్యాత్మిక, జాతీయతా స్వచ్ఛంద సమూహాన్ని ఏర్పాటు చేశాడు. 
1921 లో గుంటూరులో ఒక సభలో "ఆంధ్ర రత్న" అన్న బిరుదుతో ఆయనను సత్కరించారు.

## మరణం
జూన్ 10, 1928 లో 40వ ఏటనే గోపాలకృష్ణయ్య మరణించాడు.

## వనరులు, బయటి లింకులు

* http://www.vepachedu.org/manasanskriti/duggirala.html

వర్గం:తెలుగువారిలో స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు
వర్గం:1889 జననాలు
వర్గం:1928 మరణాలు
వర్గం:కృష్ణా జిల్లా స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు
వర్గం:తెలుగు గ్రంధాలయ ప్రముఖులు
వర్గం:తెలుగు కవులు
1888

**1888** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క లీపు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు

## జననాలు

* జనవరి 1: అమ్జద్ హైదరాబాదీ; తెలంగాణకు చెందిన ఉర్దూ కవి. (మ. 1961)
* ఫిబ్రవరి 1: హెన్రీ పెక్వెట్, భారతదేశంలో మొదటి ఎయిర్‌మెయిల్ సేవలను అందించిన పైలెట్ (మ.1974)
* ఫిబ్రవరి 7: వేటూరి ప్రభాకరశాస్త్రి, రచయిత. (మ.1950)
* మే 22: భాగ్యరెడ్డివర్మ, ఆంధ్ర సభ స్థాపకుడు, సంఘ సంస్కర్త. (మ.1939)
* ఆగస్టు 1: శొంఠి వెంకట రామమూర్తి బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి. గణితశాస్త్రవేత్త. (మ.1964)
* సెప్టెంబర్ 5: సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్, భారతదేశపు మొట్టమొదటి ఉపరాష్ట్రపతి, రెండవ రాష్ట్రపతి. (మ.1975)
* నవంబర్ 7: చంద్రశేఖర్ వెంకటరామన్, భారత భౌతిక శాస్త్రవేత్త, నోబెల్ బహుమతి విజేత. (మ.1970)
* నవంబర్ 11: మౌలానా అబుల్ కలాం ఆజాద్, స్వాతంత్ర్య సమర యోధుడు, భారత ప్రభుత్వ తొలి విద్యాశాఖామంత్రి. (మ.1958)
* నవంబర్ 18: దుర్భాక రాజశేఖర శతావధాని, లలిత సాహిత్య నిర్మాత, పండితుడు, శతావధాని. (మ.1957)
** అనుముల వేంకట సుబ్రహ్మణ్యశాస్త్రి, తెలుగు కవి, పండితుడు. (మ. 1959)
* నవంబర్ 27: జి.వి.మావలాంకర్, లోక్‌సభ మొదటి అధ్యక్షుడు. (మ.1956)

## మరణాలు

## [[పురస్కారాలు]]

*
1565

**1565** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము. 

## సంఘటనలు
thumb|కుడి|తళ్ళికోట యుద్ధం
*జనవరి 23: దక్షిణ భారతదేశమున చివరి హిందూ సామ్రాజ్యమైన విజయనగర పతనానికి దారితీసిన **[[రాక్షసి తంగడి యుద్ధం]]** జరిగింది.
*మార్చి 1: రియో డి జనీరో నగర స్థాపన.
*మే 18: ఓట్టోమన్ సైన్యం మాల్టా ద్వీపంపై దిగడంతో మాల్టా ముట్టడి మొదలైంది
*తేదీ తెలియదు: ఆరవీటి వంశానికి చెందిన తిరుమల దేవ రాయలు విజయనగర ప్రభువయ్యాడు

## జననాలు

* తేదీ తెలియదు: ముహమ్మద్ కులీ కుతుబ్ షా, కుతుబ్ షాహీ వంశపు ఐదవ సుల్తాన్ (మ. 1612)

## మరణాలు

* జనవరి 23: అళియ రామరాయలు, శ్రీ కృష్ణదేవ రాయల అల్లుడు, విజయనగర రాజ్య సంరక్షకుడు. తళ్ళికోట యుద్ధం లో మరణించాడు.

## పురస్కారాలు

*
బండ్లపల్లె (అయోమయ నివృత్తి)

**బండ్లపల్లె ** పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ స్థలాలు ఉన్నందు వలన ఈ పేజీ అవసరం అయింది. ఈ పేరుతో కింది లింకులు ఉన్నాయి:
# బండ్లపల్లె, నార్పల: అనంతపురం జిల్లా నార్పల మండలంలోని గ్రామం
# బండ్లపల్లె (పుంగనూరు): చిత్తూరు జిల్లా, పుంగనూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం.
# బండ్లపల్లె (రామాపురం): అన్నమయ్య జిల్లా, రామాపురం మండలానికి చెందిన గ్రామం
# బండ్లపల్లి: సూర్యాపేట జిల్లా తిరుమలగిరి మండలానికి చెందిన గ్రామం
# బండ్లపల్లె, కొత్తచెరువు: అనంతపురం జిల్లా కొత్తచెరువు మండలంలోని గ్రామం
# ఎస్.బండ్లపల్లె: అనంతపురం జిల్లా ముదిగుబ్బ మండలంలోని గ్రామం
# బండ్లపల్లి (తలుపుల మండలం): అనంతపురం జిల్లా తలుపుల మండలంలోని గ్రామం
1880

**1880** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క లీపు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు

## జననాలు
* ఫిబ్రవరి 13: గట్టి లక్ష్మీనరసింహ శాస్త్రి, పండితులు. (మ.1997)
* మార్చి 3: ఆచంట లక్ష్మీపతి, ఆయుర్వేద వైద్యుడు, సంఘసేవకుడు. (మ.1962)
* ఏప్రిల్ 12: కోపల్లె హనుమంతరావు, జాతీయ విద్యకై విశేష కృషిన వారు. (మ.1922)
* ఏప్రిల్ 18: టేకుమళ్ళ అచ్యుతరావు, విమర్శకులు, పండితులు. (మ.1947)
* జూలై 31: ప్రేమ్‌చంద్, భారతదేశపు హిందీ,, ఉర్దూ కవి. (మ.1936)
* ఆగష్టు 2: బళ్ళారి రాఘవ, న్యాయవాది, నాటక నటుడు దర్శకుడు. (మ.1946) 
* నవంబర్ 24: భోగరాజు పట్టాభి సీతారామయ్య, ఆంధ్రా బ్యాంకు వ్యవస్థాపకుడు. (మ.1959)
* డిసెంబరు 10: కట్టమంచి రామలింగారెడ్డి, సాహితీవేత్త, విద్యావేత్త, పండితుడు, వక్త, రచయిత. (మ.1951)

### తేదీ వివరాలు తెలియనివి
* టంగుటూరి ఆదిశేషయ్య, భక్త కవి, ఉత్తమ ఉపాధ్యాయుడు. (మ.1957)

## మరణాలు

## పురస్కారాలు

*
1897

**1897** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు

## జననాలు

* జనవరి 23: సుభాష్ చంద్రబోస్, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు. (మ.1945) 
* ఫిబ్రవరి 8: జాకీర్ హుస్సేన్, పూర్వ భారత రాష్ట్రపతి. (మ.1969)
* మార్చి 8: దామెర్ల రామారావు, చిత్రకారుడు. (మ.1925)
* ఏప్రిల్ 28: భమిడిపాటి కామేశ్వరరావు, రచయిత, నటుడు, నాటక కర్త. (మ.1958)
* మే 25: కల్లూరు సుబ్బారావు అనంతపురం జిల్లాకు చెందిన స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు.
* జూన్ 2: కొత్త భావయ్య, చౌదరి ఒక చారిత్రక పరిశోధకుడు. (మ.1973)
* జూన్ 4: వెన్నెలకంటి రాఘవయ్య, స్వరాజ్య సంఘం స్థాపకుడు. (మ.1981)
* జూన్ 15: పళ్లె పూర్ణప్రజ్ఞాచార్యులు, కవి, పండితుడు, అవధాని.
* జూలై 4: అల్లూరి సీతారామ రాజు, విప్లవ వీరుడు, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు. (మ.1924)
* నవంబరు 1: దేవులపల్లి కృష్ణశాస్త్రి, తెలుగు కవి. (మ.1980)
* నవంబరు 24: వంగర వెంకటసుబ్బయ్య, హాస్యనటుడు. (మ.1976)
* డిసెంబర్ 10: సన్నిధానము సూర్యనారాయణశాస్త్రి, తెలుగు పండిత కవులు. (మ.1982)

## మరణాలు
* జూన్ 6: కోరాడ రామచంద్రశాస్త్రి, క్రీడాభిరామం తరువాత తెలుగు నాటకం వ్రాసిన వారిలో వీరే ప్రథములు. (జ.1816)
* జూన్ 6: కొండుభొట్ల సుబ్రహ్మణ్యశాస్త్రి, ప్రథమాంధ్ర నాటకకర్త, కవి, సంస్కృతాంధ్ర పండితుడు. (జ.1852)
* జూన్ 30: మండపాక పార్వతీశ్వర శాస్త్రి, సంస్కృతాంధ్ర కవి, పండితులు. (జ.1833) 

## పురస్కారాలు

*
ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షా

**ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షా** (ఆంగ్లం: Ismail Adil Shah) బీజాపూరు సుల్తాను. ఈయన 1510 నుండి 1534 వరకు బీజాపూరును పరిపాలించాడు. తన పరిపాలనా కాలమంతా రాజ్యవిస్తరణలో గడిపిన ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షా దక్కన్ ప్రాంతములో ఆదిల్‌షాల అధికారమును పటిష్ఠం చేశాడు. 

## తొలి నాళ్లు
ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షా బాల్యంలోనే తండ్రి యూసుఫ్ ఆదిల్‌షా తరువాత బీజాపూరు రాజైనాడు. రాజవ్యవహారాలు మంత్రి కమాల్ ఖాన్ చేతులో ఉండేవి. కమాల్ ఖాన్ పాలిస్తున్న దశలో ఆయన ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షాను బంధించి రాజ్యాన్ని చేజిక్కించుకోవడానికి ప్రయత్నించాడు. అయితే, రాజమాత పుంజీ ఖాతూన్ పన్నాగానికి పైఎత్తువేసింది. కమాల్ ఖాన్ రాజ మందిరములో కత్తితో పొడిచి చంపబడ్డాడు. 

కమాల్ ఖాన్ మరణానంతరము ఆయన కుమారుడు ఇస్మాయిల్ ఖాన్, పుంజీ ఖాతూన్‌నూ, ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షానూ బంధించడానికి రాజ మందిరంపై దాడిచేయడానికి ప్రయత్నిస్తూ రాజమందిర ద్వారముల వద్ద జరిగిన ఘర్షణలో మరణించాడు. అప్పటినుండి, తల్లి సహాయముతో ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షా రాజ్యవ్యవహారములో చూసుకోవడం ప్రారంభించాడు. ఇస్మాయిల్ షియా ముస్లిం మతస్తుడు. ఆయన తన రాజ్యమును షియా ముస్లిం రాజ్యముగా ప్రకటించాడు. 

తన తండ్రి యూసుఫ్ ఆదిల్‌షా కాలములో శ్రీకృష్ణదేవరాయలు హస్తగతము చేసుకున్న రాయచూరు దుర్గమును తిరిగి పొందడానికి ప్రయత్నించగా కృష్ణదేవరాయలు 1520 మే 19 న ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షాను చిత్తుగా ఓడించి రాయచూరును స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. రాయచూరు ఓటమి తరువాత విజయనగరాన్ని గెలుచుకోవాలనే కలను మర్చిపోయి, ఆదిల్‌షా తన పొరుగున ఉన్న ముస్లిం రాజ్యాలతో స్నేహ సంబంధాల కొరకు ప్రయత్నించాడు. 

1523 లో ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షా తన సోదరి బీబీ మరియంను అహ్మద్‌నగర్ సుల్తాను బుర్హాన్ నిజాంషా కు ఇచ్చి వైభవంగా వివాహం జరిపించాడు. పెళ్లిలో నిజాంషాకు కట్నంగా షోలాపూర్ పట్టణమును ఇస్తానని, ఆదిల్‌షా రాయబారి బెల్గాంకు చెందిన అసద్ ఖాన్ వాగ్ధానము చేశాడు కానీ ఆ తరువాత వాగ్ధానమును నిలబెట్టుకోలేదు. దీని వలన రెండు రాజ్యాల మధ్య సంబంధాలు దెబ్బతిని అనేక దాడులు, యెదురుదాడులకు దారి తీసినది.

## చివరి రోజులు
ఇస్మాయిల్ ఆదిల్‌షా 1534లో కోయిలకొండ దగ్గర కులీ కుత్బుల్ ముల్క్తో జరిగిన యుద్ధములో అస్వస్థుడై 1534, ఆగష్టు 27న జ్వరంతో మరణించాడు. ఈయన్ను గుల్బర్గా జిల్లా, షాహాపూర్ తాలూకాలోని గోగి గ్రామం వద్ద సమాధి చేశారు. ఆయన మరణము తర్వాత పెద్ద కొడుకు మల్లూ ఆదిల్‌షా రాజ్యాన్ని చేపట్టాడు. మల్లూ పాలన నచ్చని ప్రజలు, పూంజీ ఖాతూన్ మద్దతుతో అసద్ ఖాన్ లారీ అనే ఉద్యోగి నాయకత్వములో తిరుగుబాటు చేసి చిన్నకొడుకు ఇబ్రాహీం ఆదిల్ షాను గద్దెకెక్కించారు. 

## మూలాలు


వర్గం:1534 మరణాలు
వర్గం:భారతదేశ చరిత్ర
వర్గం:కర్ణాటక చరిత్ర
వర్గం:బీజాపూరు సుల్తానులు
నాదెండ్ల గోపన

**నాదెండ్ల గోపన** లేదా నాదెండ్ల గోపమంత్రి కొండవీడు దుర్గాధిపతి, సాళువ తిమ్మరసు చివరి మేనల్లుడు, శ్రీకృష్ణదేవరాయల సామంతుడు. ఈయన తండ్రి నాదెండ్ల తిమ్మయ్య, తల్లి తిమ్మరుసు చెల్లెలు కృష్ణమాంబ.

నాదెండ్ల గోపమంత్రి ముత్తాత పేరు మల్లయ్య. ఈయనకు గంగన, చిట్టి గంగన్న అని ఇద్దరు సోదరులు. చిట్టి గంగన్న సాళువ నరసింహరాయల వద్ద మంత్రిగా ఉండేవాడు. చిట్టిన గంగన్న అందగాడు, అనర్గళమైన మాటకారి. ఈయనే తన శిష్యుడైన తిమ్మరుసును రాయల కొలువులో ప్రవేశపెట్టి నాదెండ్ల మల్లయ్య మనుమరాలు లక్ష్మమ్మతో తిమ్మరుసుకు వివాహము జరిపించాడు. తిమ్మరుసు చెల్లెలు కృష్ణమాంబకు నాదెండ్ల తిమ్మయ్యతో కుండమార్పిడి వివాహము జరిపించాడు. కృష్ణమాంబకు ముగ్గురు కుమారులు పెద్దవాడు కోనయ్య, ఆ తరువాత అప్పమంత్రి, చివరివాడే నాదెండ్ల గోపమంత్రి

నాదెండ్ల గోపన తెలుగు, సంస్కృతములలో గొప్ప పండితుడు. ఈయన గయోపాఖ్యానాన్ని ద్విపదకావ్యంగా రాశాడు. కృష్ణమిత్రుడు రచించిన ప్రబోధచంద్రోదయము నాటకానికి చంద్రికావ్యాఖ్యను వ్రాశాడు. దాని అవతారికలో ఈయన గురించి తెలుస్తున్నది. మాదయ్యగారి మల్లన రచించిన రాజశేఖర చరిత్రను అంకితము పుచ్చుకొన్న నాదెండ్ల అప్పమంత్రి ఈయన అన్ననే.

శ్రీకృష్ణదేవరాయల రాజ్యారంభ కాలములో గోపమంత్రి గుత్తి దుర్గాధిపతిగా ఉండేవాడు.

1515లో శ్రీకృష్ణదేవరాయలు కొండవీడును ముట్టడించాడు. కొండవీడు 1454 నుండి గజపతులు ఆధీనంలో ఉంది. ఇదే సమయంలో ప్రతాపరుద్ర గజపతి కృష్ణానది ఉత్తర భాగమున పెద్ద సైన్యంతో విడిదిచేసెను. ఈ యుద్ధమున రాయలు విజయం సాధించాడు. తరువాత రాయలు కొండవీడును అరవై రోజులు పోరాడి 1515 జూన్ 6 న స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. కోట బాధ్యతను తిమ్మరుసుకు అప్పగించగా ఆయన తన మేనల్లుడు నాదెండ్ల గోపనను దుర్గాధిపతిగా నియమించాడు.

గోపమంత్రి 1520లో కొండవీటిలోని రాఘవేశ్వరుని ఆలయానికి ప్రాకారగోపురాలు కట్టించి తను రచించిన గయోపాఖ్యాన ద్విపదకావ్యాన్ని ఈ దేవునికి అంకిత మిచ్చాడు. ఈ కావ్యములో 1513 ద్విపద పాదాలున్నాయి. కల్పనలు వర్ణనలు పెద్దగా లేకపోయినా ఇందులోని కథ సాఫీగా సాగుతుందని ఆరుద్ర అభిప్రాయపడ్డాడు. తెలుగులో తొలి గయోపాఖ్యానము రాసిన ఘనత గోపమంత్రిదే. తెనాలి రామలింగడు వ్రాసిన ఉద్భటారాధ్య చరిత్ర కావ్యాన్ని గోపన వద్ద ముఖోద్యోగిగా ఉన్న ఊరదేచమంత్రికే అంకితమిచ్చాడు.

## మూలములు
* సమగ్ర ఆంధ్ర సాహిత్యము - ఆరుద్ర ఏడవ సంపుటం

వర్గం:విజయ నగర రాజులు
1847

**1847** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు
* ఫిబ్రవరి 22: ఉయ్యాలవాడ నరసింహారెడ్డిని బ్రిటిషు ప్రభుత్వం ఉరితీసింది.

## జననాలు

* ఫిబ్రవరి 11: థామస్ ఆల్వా ఎడిసన్, విద్యుత్ బల్బు, ఫోనోగ్రాఫ్ కనిపెట్టిన అమెరికన్ శాస్త్రవేత్త, వ్యాపారవేత్త. (మ.1931)
* మార్చి 3: అలెగ్జాండర్ గ్రహంబెల్, టెలీఫోనును కనిపెట్టిన శాస్త్రవేత్త. (మ.1922)
* అక్టోబర్ 1: అనీ బెసెంట్, హోంరూల్ ఉద్యమ నేత. (మ.1933)

## మరణాలు
* జనవరి 6: త్యాగరాజు, వాగేయకారుడు, కృతికర్థ. (జ. 1767)
* ఫిబ్రవరి 22: ఉయ్యాలవాడ నరసింహారెడ్డి, బ్రిటిషు దుష్టపాలనపై ఎదిరించి తిరుగుబాటు చేసిన తెలుగు వీరుడు.

## పురస్కారాలు

*
అలీ ఆదిల్‌షా

**అలీ ఆదిల్‌షా**, బీజాపూరు సుల్తాను. 1558 నుండి 1580 వరకు పరిపాలించాడు.

అలీ ఆదిల్షా తన పట్టాభిషేకము రోజే సున్నీ పద్ధతులను వదిలి షియా కుత్బాను, ఇతర ఆచారాలను తిరిగి ప్రవేశపెట్టాడు. పర్షియన్ సున్నీ మతగురువులకు షియా మతాన్ని ప్రచారము చేయటానికి పూర్తి మతస్వాతంత్ర్యము ఇచ్చి ప్రచారకలాపాలకు కావలసిన డబ్బును సమకూర్చాడు. కొత్త సుల్తాను దక్కనీలను దూరంచేసి అఫకీలను పునరుద్ధరించాడు. ఈయన తండ్రి అమలుచేసిన అన్ని మతసంబంధ ప్రయోగాలనూ పక్కనపెట్టాడు.

అలీ పాలనలో బీజాపూరు, విజయనగరం అత్యంత సన్నిహితంగా మెలగినాయి. అలీ విజయనగరాన్ని సందర్శించినప్పుడు రామరాయలు సగౌరవంగా ఆహ్వానించి ఆదరించాడు. అలీ యొక్క పాలనలో దక్కన్ ముస్లిం రాజ్యాలను ఏకం చేసి సమైక్య కూటమి ఏర్పరచగలగటం ఈయన యొక్క అత్యున్నత విజయం. సుల్తానుల మధ్య సంధిలో భాగముగా అలీ ఆదిల్‌షా 1562లో అహ్మద్‌నగర్ సుల్తాను హుస్సేన్ నిజాంషా కూతురు చాంద్ బీబీని వివాహము చేసుకున్నాడు.

అలీ ఆదిల్షా ఇతర దక్కన్ ప్రాంతపు ముస్లిం రాజులతో కలసి తళ్ళికోట యుద్ధములో విజయనగర సామ్రాజ్య పతనానికి కారణమైనాడు. ఈ యుద్ధము యొక్క పర్యవసానంగా బీజాపూరు రాజ్యపు సరిహద్దులు దక్షిణాన విజయనగరం పట్టణం వరకు విస్తరించి మరింత దక్షిణానికి విస్తరించే అవకాశాన్ని కలిగింది. విజయనగరం నుండి దోచుకొన్న సంపదతో అనేక కట్టడాలు నిర్మింపచేసాడు. ఈయన బీజాపూరులో గగన్ మహల్, అలీ రౌజా (తన సొంత సమాధి), చాంద్ బావుడీ (పెద్ద బావి), జామీ మసీదు కట్టించాడు.

అలీ ఆదిల్‌షా గోవాలోని సఫా షహౌరి మసీదును 1560లో పోంద ప్రాంతములో కట్టించాడు. అలీ అదిల్షా మరణించే సమయానికి బీజాపూరు రాజ్యాన్ని పశ్చిమ తీరంలో హొన్నవర్ రేవు వరకు, దక్షిణాన వరద, తుంగభద్రా నదుల వరకు విస్తరించాడు. అలీ పాలనలో బీజాపూరు మొఘల్ చక్రవర్తి అక్బరుతో దౌత్యసంబంధాలు ఏర్పరచుకొని పరస్పరము రాయబారులను నియమించుకున్నారు.

అలీ ఆదిల్‌షాకు సంతానము లేక పోవడము వలన 1579లో తన తమ్ముడు తహమసిఫ్ యొక్క కొడుకును వారసునిగా ప్రకటించాడు. ఆ తరువాత సంవత్సరం 1580లో అలీ ఆదిల్షా హత్యచేయబడ్డాడు. అలీని బీజాపూరులో సకఫ్ రోజా దగ్గర అలీ కా రోజాలో సమాధి చేశారు. మరణించే సమయానికి అలీ ఆదిల్‌షాకు సంతానము లేక పోవడము వలన తన తమ్ముని కొడుకైన పదేళ్ల బాలుడు రెండవ ఇబ్రహీం ఆదిల్‌షా పట్టాభిషిక్తుడైనాడు. ఆ కాలములో అలీ ఆదిల్‌షా భార్య చాంద్ బీబీ రాజ్యవ్యవహారాలు చూసుకొన్నది.

వర్గం:1580 మరణాలు
వర్గం:భారతదేశ చరిత్ర
వర్గం:కర్ణాటక చరిత్ర
వర్గం:బీజాపూరు సుల్తానులు
1865

**1865** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు ప్రకారం ఆదివారం నుండి ప్రారంభమయ్యే ఒక సాధారణ సంవత్సరం, జూలియన్ క్యాలెండర్ ప్రకారం శుక్రవారం నుండి ప్రారంభమయ్యే ఒక సాధారణ సంవత్సరం. 19 వ శతాబ్దం 65 వ సంవత్సరం, 1860 దశాబ్దంలో 6 వ సంవత్సరం. 1865 ప్రారంభం నాటికి గ్రెగోరియన్ క్యాలెండర్ జూలియన్ క్యాలెండర్ కంటే 12 రోజుల ముందు ఉంది, ఇది 1923 వరకు స్థానికీకరించిన ఉపయోగంలో ఉంది.

## సంఘటనలు

* జనవరి 4 - న్యూయార్క్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ తన 1 వ శాశ్వత ప్రధాన కార్యాలయాన్ని న్యూయార్క్ నగరంలోని వాల్ స్ట్రీట్ సమీపంలో 10-12 బ్రాడ్ సెయింట్ వద్ద ప్రారంభించింది..
* జనవరి 31 - కాంగ్రెస్ 13 వ సవరణను ఆమోదించింది, అమెరికాలో బానిసత్వాన్ని రద్దు చేసింది. (121-24 దాటింది).
* జనవరి 31 - జనరల్ రాబర్ట్ ఇ. లీ యుఎస్ సివిల్ వార్ సమయంలో కమాండర్-ఇన్-చీఫ్ ఆఫ్ కాన్ఫెడరేట్ ఆర్మీగా ఎంపికయ్యారు.
* ఫిబ్రవరి 4 - రాబర్ట్ ఇ. లీను కాన్ఫెడరేట్ దళాల జనరల్-ఇన్-చీఫ్గా నియమించారు.
* ఫిబ్రవరి 17 - కొలంబియా, దక్షిణ కెరొలిన, అమెరికన్ సివిల్ వార్ సమయంలో కాలిపోయింది..
* ఏప్రిల్ 9 - కాన్ఫెడరేట్ జనరల్ రాబర్ట్ ఇ. లీ, 26,765 మంది సైనికులు అపోమాటోక్స్ కోర్ట్ హౌస్ వద్ద యుఎస్ లెఫ్టినెంట్ జనరల్ యులిస్సెస్ ఎస్. గ్రాంట్కు లొంగిపోయారు. ఉత్తర వర్జీనియాలో అంతర్యుద్ధం ముగిసింది.
* ఏప్రిల్ 14-  అమెరికా అధ్యక్షుడు అబ్రహం లింకన్‌ను వాషింగ్టన్‌లోని ఫోర్డ్ థియేటర్‌లో జాన్ విల్కేస్ బూత్ తలపై కాల్చారు; అతను ఒక రోజు తరువాత మరణించాడు
* ఏప్రిల్ 27-  మిస్సిస్సిప్పి నదిలో స్టీమ్ బోట్ "ఎస్ఎస్ సుల్తానా" పేలింది, యునైటెడ్ స్టేట్స్ చరిత్రలో జరిగిన గొప్ప సముద్ర విపత్తులో 2,427 మంది ప్రయాణికులలో 1,800 మంది మరణించారు. చాలా మంది ఇంటికి వెళ్ళేటప్పుడు యూనియన్ పిడబ్ల్యులను పరోల్ చేశారు.
* మే 9 - అధ్యక్షుడు ఆండ్రూ జాన్సన్ దక్షిణాదిలో సాయుధ ప్రతిఘటన వాస్తవంగా ముగిసిందని ప్రకటించారు; ఇది అమెరికన్ సివిల్ సాధారణంగా ఆమోదించబడిన ముగింపు తేదీ.
* జూన్ 19 - యూనియన్ జనరల్ గోర్డాన్ గ్రాంజెర్ టెక్సాస్‌లో బానిసలు స్వేచ్ఛగా ఉన్నారని ప్రకటించారు, బానిసత్వం ముగిసిన తేదీ యుఎస్ అంతటా జూనెటీన్త్‌గా జరుపుకుంటారు.
* జూన్ 22 - లొంగిపోవడాన్ని సూచించడానికి బెరింగ్ జలసంధిలో అమెరికన్ సివిల్ వార్ చివరి షాట్‌ను CSS షెనాండో కాల్చాడు.
* జూలై 5 - యుఎస్ సీక్రెట్ సర్వీస్ ట్రెజరీ డిపార్ట్మెంట్ క్రింద పనిచేయడం ప్రారంభించింది.
* నవంబరు- 26 లూయిస్ కారోల్ రాసిన "ఆలిస్ ఇన్ వండర్ల్యాండ్" అమెరికాలో ప్రచురించబడింది.

* డిసెంబరు 6 - 13 వ యునైటెడ్ స్టేట్స్ రాజ్యాంగ సవరణ బానిసత్వాన్ని రద్దు చేస్తూ ఆమోదించబడింది.

## జననాలు

* జనవరి 28: లాలా లజపతిరాయ్, భారత జాతీయోద్యమ నాయకుడు, రచయిత. (మ.1928)
* మార్చి 31: ఆనందీబాయి జోషి, పాశ్చాత్య వైద్యంలో పట్టాపొందిన మొట్టమొదటి భారతీయ మహిళా వైద్యురాలు. (మ.1887)
* ఆగష్టు 25: రాయచోటి గిరిరావు, ప్రసిద్ధ సంఘ సేవకులు, విద్యావేత్త. (మ.1918)
* నవంబరు 2: పానుగంటి లక్ష్మీ నరసింహారావు, ప్రసిద్ధ తెలుగు సాహితీవేత్త, హాస్య, వ్యంగ్య, అధిక్షేప రచయిత. (మ.1940)

## మరణాలు
* ఏప్రిల్ 15: అబ్రహం లింకన్, అమెరికా 16 వ అధ్యక్షుడు. (జ.1809).

## మూలాలు

*
వర్గం:1860లు
వర్గం:సంవత్సరాలు
వర్గం:సంఘటనలు


## వెలుపలి లంకెలు
1879

**1879** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము. 

right|thumb|100px|ఐన్‌స్టీన్
right|thumb|100px|ముట్నూరి కృష్ణారావు
right|thumb|100px|రమణమహర్షి

right|thumb|100px|బేగం హజ్రత్ మహల్
right|thumb|100px|మాక్స్‌వెల్
## సంఘటనలు

* జూలై 1: భారతదేశంలో పోస్టుకార్డును ప్రవేశ పెట్టారు
* ఆగస్టు 5: రాత్రి సమయంలో మొట్టమొదటిసారిగా, ఆస్ట్రేలియా లోని మెల్బోర్న్ క్రికెట్ స్టేడియంలో 'గ్యాస్ లైట్ల' వెలుతురులో క్రికెట్ ఆడారు
* దుద్వా జాతీయ ఉద్యానవనాన్ని, దుధ్వా టైగర్ రిజర్వుగా ఏర్పరచారు
* విజయనగరం మహారాజా కళాశాలను స్థాపించారు

## జననాలు

* ఫిబ్రవరి 13: సరోజినీ నాయుడు, భారత కోకిల. (మ.1949)
* మార్చి 14: ఆల్‌బెర్ట్ ఐన్‌స్టీన్, ప్రముఖ భౌతిక శాస్త్రవేత్త, నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత.
* జూన్ 29: ఆర్కాట్ రంగనాథ మొదలియారు, భారత రాజకీయనాయకుడు, బళ్ళారికి చెందిన దివ్యజ్ఞాన సమాజస్థుడు. (మ.1950)
*ముట్నూరు కృష్ణారావు, పాత్రికేయుడు.
*డిసెంబరు 30: రమణ మహర్షి, ఆధ్యాత్మిక గురువు
*సెట్టి లక్ష్మీనరసింహం, ఉపాధ్యాయుడు, న్యాయవాది, కవి, పండితుడు, నాటక రచయిత, నాటక సమాజ నిర్మాత, నాటక ప్రయోక్త, నటుడు.
*సెప్టెంబరు 8: మొక్కపాటి సుబ్బారాయుడు, పిఠాపురం సంస్థానంలో దివాను
*ఏప్రిల్ 12: కోపల్లె హనుమంతరావు, జాతీయ విద్యకై విశేష కృషిన వారు
*నాయని వెంకటరంగారావు: నల్గొండ జిల్లా, మునగాల సంస్థానాధీశుడు
*సెప్టెంబరు 17: ఇ.వి. రామస్వామి నాయకర్, తమిళనాడుకు చెందిన నాస్తికవాది, సంఘ సంస్కర్త.
*అక్టోబరు 9: **[[వాన్‌లావ్‌|మాక్స్‌ థియోడోర్‌ ఫెలిక్స్‌ వాన్‌లావ్‌]], ** మాలిక్యులర్ బయాలజీ పరిశోధకుడు
*భారత స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు చాపేకర్ సోదరుల్లో మూడవ వాడు, చిన్నవాడూ అయిన వాసుదేవ్ హరి చాపేకర్ 
*సత్యవోలు గున్నేశ్వరరావు, నాటక రంగ పోషకుడు, ప్రయోక్త

## మరణాలు

* నవంబరు 5: జేమ్స్ క్లర్క్ మాక్స్‌వెల్, భౌతిక శాస్త్రవేత్త
*ఏప్రిల్ 7: బేగం హజ్రత్ మహల్, అవధ్ నవాబు వాజిద్ అలీ షా యొక్క రెండవ భార్య, 1857లో సైనిక తిరుగుబాటు సమయంలో ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీపై తిరుగుబాటు చేసింది
## పురస్కారాలు

*
రామాపురం

**రామాపురం** అనే పేరుతో అనేక మండలాలలో గ్రామాలున్నాయి.

## ఆంధ్రప్రదేశ్
* రామాపురం (కొయ్యూరు) - విశాఖపట్నం జిల్లా, కొయ్యూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామాపురం (తడ) - శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లా, తడ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామాపురం (అన్నమయ్య జిల్లా) -అన్నమయ్య జిల్లా, రామాపురం మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామాపురం (శ్రీకాళహస్తి) - శ్రీకాళహస్తి, చిత్తూరు జిల్లా, శ్రీకాళహస్తి మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామాపురం (గుడిపాల) -  చిత్తూరు జిల్లా, గుడిపాల మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామాపురం (దొనకొండ) - ప్రకాశం జిల్లా, దొనకొండ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామాపురం(గురజాల) - పల్నాడు జిల్లా, గురజాల మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామాపురం (పెదకూరపాడు) -పల్నాడు జిల్లా, పెదకూరపాడు మండల గ్రామం
* రామాపురం (బాలాయపల్లె) - శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లా, బాలాయపల్లె మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామాపురం (నందివాడ) -  కృష్ణా జిల్లా, నందివాడ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* రామాపురం(వరికుంటపాడు) - నెల్లూరు జిల్లా వరికుంటపాడు మండలంలోని ఒక పంచాయితీ.
* రామాపురం (శ్రీకాళహస్తి)- తిరుపతి జిల్లా, శ్రీకాళహస్తి మండలం లోని గ్రామం.

## తెలంగాణ
* రామాపురం (బొనకల్లు) -  తెలంగాణా రాష్ఠ్ఱం, ఖమ్మం జిల్లాకు చెందిన గ్రామం.
1809

**1809** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు

## జననాలు

* జనవరి 4: లూయీ బ్రెయిలీ, ఫ్రెంచ్ విద్యావేత్త, బ్రెయిలీ లిపి సృష్టికర్త. (మ.1852)
* ఫిబ్రవరి 12: చార్లెస్ డార్విన్, జీవ పరిణామ సిద్ధాంతకర్త, జీవావతరణం (ఆరిజిన్ ఆఫ్ స్పీసీస్) పుస్తక రచయిత. (మ.1882)
* ఫిబ్రవరి 12: అబ్రహం లింకన్, అమెరికా 16 వ అధ్యక్షుడు. (మ.1865)
* ఆగష్టు 6: అల్ఫ్రెడ్ టెన్నిసన్, ఆంగ్ల కవి. (మ.1892) 
*పరవస్తు చిన్నయ సూరి, తెలుగు పండితుడు, వ్యాకరణకర్త

## మరణాలు

* అవధానం పాపయ్య, ఈస్టిండియా పరిపాలనకాలంలో దుబాసీ, ప్రముఖ సంస్కృతాంధ్ర పండితుడు.

## పురస్కారాలు

*
వర్గం:1800లు
పెన్‌పహాడ్ మండలం (సూర్యాపేట జిల్లా)

**పెన్‌పహాడ్‌ మండలం,** తెలంగాణ రాష్ట్రం, సూర్యాపేట జిల్లాకు,చెందిన మండలం.. పెన్‌పహాడ్, ఈ మండలానికి కేంద్రం. ఇది సమీప పట్టణమైన సూర్యాపేట నుండి 17 కి. మీ. దూరంలో ఉంది. 2016 లో జరిగిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ మండలం నల్గొండ జిల్లాలో ఉండేది. ప్రస్తుతం ఈ మండలం సూర్యాపేట రెవెన్యూ డివిజనులో భాగం. పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు కూడా ఇదే డివిజనులో ఉండేది.ఈ మండలంలో 17 రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి. నిర్జన గ్రామాలు లేవు.

## మండల జనాభా
thumb|2016 పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు అవిభక్త నల్గొండ జిల్లా పటంలో మండల స్థానం
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం మండల పరిధిలోని జనాభా - మొత్తం 	39,624 - పురుషులు 19,999 - స్త్రీలు 	19,625. 2016 లో జరిగిన పునర్వ్యవస్థీకరణ తరువాత, ఈ మండల వైశాల్యం 188 చ.కి.మీ. కాగా, జనాభా 39,624. జనాభాలో పురుషులు 19,999 కాగా, స్త్రీల సంఖ్య 19,625. మండలంలో 10,313 గృహాలున్నాయి.

## మండలం లోని గ్రామాలు

### రెవెన్యూ గ్రామాలు
#అనాజిపురం
# సింగారెడ్డిపాలెం
# మొహమ్మదాపురం
# ధర్మాపురం
# భక్తలాపురం
# మాచారం
# పెన్‌పహాడ్
# అనంతారం
# దోసపహాడ్
# నాగులపహాడ్
# పొట్లపహాడ్
# నాగులపాటి అన్నారం
# లింగాల
# దూపహాడ్
# గాజులమల్కాపురం
# చీదెళ్ళ

గమనిక:నిర్జన గ్రామం ఒకటి పరిగణనలోకి తీసుకోలేదు

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
మర్రిగూడ

**మర్రిగూడ** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

## తెలంగాణ

*మర్రిగూడ (మర్రిగూడ మండలం) - నల్గొండ జిల్లా,మర్రిగూడ మండలానికి చెందిన గ్రామం. 
*మర్రిగూడ (నల్గొండ మండలం) - నల్గొండ జిల్లా నల్గొండ మండలానికి చెందిన గ్రామం
*మర్రిగూడ (జన్నారం మండలం) - మంచిర్యాల జిల్లా జన్నారం మండలంలోని గ్రామం
*మర్రిగూడ (కొత్తగూడెం) - మహబూబాబాదు జిల్లాలోని గంగారం మండలానికి చెందిన గ్రామం

## ఆంధ్ర ప్రదేశ్

*మర్రిగూడ (వై.రామవరం) - తూర్పు గోదావరి జిల్లాలోని వై.రామవరం మండలానికి చెందిన గ్రామం
*మర్రిగూడ (కొమరాడ) - విజయనగరం జిల్లాలోని కొమరాడ మండలానికి చెందిన గ్రామం
కొండాపురం (అయోమయ నివృత్తి)

**కొండాపురం** పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ స్థలాలున్నందువలన ఈ పేజీ అవసరం ఏర్పడింది. ఈ పేరుతో కింది పేజీలున్నాయి.

## ఆంధ్రప్రదేశ్

### మండలాలు
#కొండాపురం మండలం (వైఎస్‌ఆర్ జిల్లా) - వైఎస్ఆర్ జిల్లా లోని మండలం
#కొండాపురం మండలం (నెల్లూరు) - నెల్లూరు జిల్లా లోని మండలం

## తెలంగాణ

### మండలాలు
#కొండాపూర్‌ మండలం (సంగారెడ్డి జిల్లా) - తెలంగాణ రాష్ట్రం సంగారెడ్డి జిల్లా లోని మండలం

## గ్రామాలు

### తెలంగాణ

#కొండాపురం (చండూరు మండలం) - నల్గొండ జిల్లా చండూరు మండలంలోని గ్రామం
#కొండాపురం (పాలకుర్తి) - జనగామ జిల్లా, పాలకుర్తి మండలానికి చెందిన గ్రామం
#కొండాపురం (ఖమ్మం (రూరల్)) - ఖమ్మం జిల్లా, ఖమ్మం గ్రామీణ మండలానికి చెందిన గ్రామం

### ఆంధ్రప్రదేశ్

#కొండాపురం (వాకాడు) - నెల్లూరు జిల్లా, వాకాడు మండలానికి చెందిన గ్రామం
#కొండాపురం (పాలకొండ) - శ్రీకాకుళం జిల్లా, పాలకొండ మండలానికి చెందిన గ్రామం
#కొండాపురం (దోర్ణిపాడు) - కర్నూలు జిల్లా, దోర్ణిపాడు మండలానికి చెందిన గ్రామం
చండూరు (చండూరు మండలం)

**చండూరు**, తెలంగాణ రాష్ట్రం లోని నల్గొండ జిల్లా, చండూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం, అదే పేరుగల  మండలానికి కేంద్రం. 1956లో చండూరు పురపాలకసంఘంగా ఏర్పడింది. ఈ ఊళ్ళో పురాతన చండీ విగ్రహం వున్నందున దీనికి చండూరు అని పేరు వచ్చిందని కథనం.ఈ గ్రామం ఇత్తడి పరిశ్రమకు ప్రసిద్ధి.ఇది మునుగోడు అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం పరిదిలోకి వస్తుంది.

## జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో
2016 అక్టోబరు 11న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు  ముందు ఈ గ్రామం పాత నల్గొండ జిల్లాలోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.

## ప్రముఖులు

ఈ గ్రామానికి చెందిన మద్దోజు సత్యనారాయణ 1930లో జన్మించాడు.ఇతను 1991లో రాసిన మధురస్మృతులు (ఖండకావ్యం)ను సాహితీమేఖల ప్రచురించింది.సాహితీ మేఖల అధ్యక్షుడిగా ఉన్నారు.
## రెవెన్యూ డివిజన్‌గా
2022లో మునుగోడు ఉప ఎన్నికల ప్రచారంలో భాగంగా చండూరులో నిర్వహించిన బహిరంగ సభలో ముఖ్యమంత్రి కల్వకుంట్ల చంద్రశేఖర్ రావు చండూరును రెవెన్యూ డివిజన్‌గా మారుస్తామని హామీ మేరకు 2023 జనవరిలో తుది నోటిఫికేషన్‌ను జారీ చేసి, సెప్టెంబర్ 27న చండూరు, మునుగోడు, గట్టుప్పల్‌ మండలాలను కలుపుతూ నూతనంగా చండూరును రెవెన్యూ డివిజన్‌ ను ఏర్పాటు చేసింది.

## అభివృద్ధి పనులు
2022 జనవరి 6న తెలంగాణ రాష్ట్ర ఐటి, పరిశ్రమల, పురపాలక శాఖామంత్రి కేటీఆర్‌ గ్రామాన్ని సందర్శించి పట్టణంలో రెండు వరుసల ప్రధాన రహదారి (30 కోట్లు),  పట్టణంలో సీసీ రహదారులు-మురుగుకాల్వలు (5.5 కోట్లు), సమీకృత వెజ్ - నాన్వెజ్ మార్కెట్ (2 కోట్లు), షాపింగ్ కాంప్లెక్స్ (50 లక్షలు), నూతన పురపాలిక భవనం (2 కోట్లు) లకు శంకుస్థాపనలు చేశాడు. ఈ కార్యక్రమంలో మంత్రి జి. జగదీశ్‌రెడ్డి, ఎంపీ నల్లమాద ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి, ఎమ్మెల్యే శానంపూడి సైదిరెడ్డి, స్థానిక ప్రజా ప్రతినిధులు, అధికారులు పాల్గొన్నారు.

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:నల్గొండ జిల్లా పట్టణాలు
తుర్కపల్లి

**తుర్కపల్లి** పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ స్థాలున్నందువలన ఈ పేజీ అవసరం ఏర్పడింది. ఈ పేరుతో కింది పేజీలున్నాయి.

## తెలంగాణ
*తుర్కపల్లి (యాదాద్రి జిల్లా) - యాదాద్రి భువనగిరి జిల్లాకి చెందిన గ్రామం
*ఎం.తుర్కపల్లి (వలిగొండ) - యాదాద్రి భువనగిరి జిల్లా,వలిగొండ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* తుర్కపల్లి (కంగల్) - నల్గొండ జిల్లా, కంగల్ మండలానికి చెందిన గ్రామం
* తుర్కపల్లి (ముస్తాబాద్) - రాజన్న సిరిసిల్ల జిల్లా,ముస్తాబాద్ మండలానికి చెందిన గ్రామం
కూచిపూడి

**కూచిపూడి** పేరు ఈ క్రింది వాటిలో దేనినైనా సూచించవచ్చు.

## కళలు

#కూచిపూడి నృత్యం - నాట్య కళారూపం
#కూచిపూడి వారసులే కోట కొండభాగవతులు

## గ్రామాలు

### ఆంధ్రప్రదేశ్

#కూచిపూడి (మొవ్వ మండలం) - కృష్ణా జిల్లా మొవ్వ మండలానికి చెందిన గ్రామం.
#కూచిపూడి (అమృతలూరు మండలం) - గుంటూరు జిల్లా, అమృతలూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం
#కూచిపూడి (మర్రిపూడి)

### తెలంగాణ

#కూచిపూడి (కోదాడ మండలం) -  సూర్యాపేట  జిల్లా,కోడా మండలానికి చెందిన గ్రామం
కోదాడ

**కోదాడ**, తెలంగాణ రాష్ట్రం, సూర్యాపేట జిల్లా, కోదాడమండలానికి గ్రామం. కోదాడ హైదరాబాదు - విజయవాడ జాతీయ రహదారి మీద, హైదరాబాదు నుండి 176 కి.మీ. దూరం లోను, విజయవాడ నుండి 96 కి.మీ. దూరం లోను ఉంది. తూర్పున కృష్ణా జిల్లా, ఉత్తరాన ఖమ్మం జిల్లా హద్దులుగా కలిగి వున్న ముఖ్య వ్యాపార కేంద్రం. అంతేకాక, ముఖ్య విద్యాకేంద్రంగా కూడా భాసిల్లుతుంది. 2011లో కోదాడ పురపాలకసంఘంగా ఏర్పాటు చేయబడింది.

## జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో
2016 అక్టోబరు 11న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత నల్గొండ జిల్లాలోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.

## విద్యా సౌకర్యాలు
కె.ఆర్.ఆర్. కళాశాల, కోదాడు సన ఇంజనీరింగ్ కళాశాల, కోదాడమిట్స్ ఇంజనీరింగ్ కళాశాల,కోదాడ కిట్స్ మహిళా ఇంజనీరింగ్ కళాశాల,కోదాడ గేట్స్ ఇంజనీరింగ్ కళాశాల మండలంలో ఉన్నాయి.
## పట్టణంలో గల థియేటర్స్

1. రంగా థియేటర్

2. శ్రీనివాస థియేటర్

3. శ్రీ వెంకటేశ్వర థియేటర్

4. సాయికృష్ణ థియేటర్

5. కృష్ణ ప్రియ థియేటర్

6.విష్ణు రామ్ థియేటర్
## పట్టణంలో గల షాపింగ్ మాల్స్

1. జి వి మాల్

2. డీ–మార్ట్

3.  జుడియో

## శాసనసభ్యుడు
బోల్లం మల్లయ్య యాదవ్:2018 లో జరిగిన తెలంగాణ ముందస్తు ఎన్నికల్లో తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి తరుపున ఎన్నికైనాడు.

నూతన శాసనసభ సభ్యురాలిగా డిసెంబర్ 2023 లో నల్లమాద పద్మావతి గారు  ఎన్నిక అయ్యారు.

## గ్రామ ప్రముఖులు

# నెలకురి సిక్కిరెడ్డి: బ్యాడ్మింటన్ క్రీడాకారిణి.

2. వేణు మాధవ్:(సినిమా నటుడు)

## మూలాలు

## ఇవి కూడా చూడండి.

* కోదాడను వికీమాపియా లో, గూగుల్ మాప్స్ లో వీక్షించండి.

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:సూర్యాపేట జిల్లా పట్టణాలు
మిర్యాలగూడ

thumb|205x205px|మిర్యాలగూడలోని దేవాలయం
**మిర్యాలగూడ**, తెలంగాణ రాష్ట్రం లోని నల్గొండ జిల్లాకు చెందిన పట్టణం, మిర్యాలగూడ మండలానికి చెందిన రెవెన్యూ గ్రామం. ఇది జిల్లాలో ఒక వ్యాపారకేంద్రం. ఈ పట్టణం ధాన్యం మిల్లులుకు పేరొందింది. మిర్యాలగూడ ఒక శాసనసభ నియోజకవర్గం. 2009 వరకు దేశంలో ఒక లోక్‌సభ నియోజకవర్గంగా వుండేది.ప్రస్తుతం నల్గొండ లోక్‌సభ నియోజకవర్గంలో భాగంగా ఉంది. 1984 జనవరి 2న మిర్యాలగూడ పురపాలకసంఘంగా ఏర్పడింది.

## జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో
2016 అక్టోబరు 11న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత నల్గొండ జిల్లాలోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.

## పట్టణ జనాభా
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం పట్టణ పరిధిలోని జనాభా - మొత్తం 	1,75,817 - పురుషులు 88,426 - స్త్రీలు 	87,391

## గ్రామ ప్రముఖులు
# ఆచార్య సూర్యా ధనుంజయ్: తెలుగు సాహిత్యకారిణి.
# దాసి సుదర్శన్: చిత్రకారుడు
## ఇవి కూడా చూడండి
* పెరుమాళ్ల ప్రణయ్ హత్య

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
మాచవరం

**మాచవరం** పేరుతో ఈ క్రింది ఊళ్ళు ఉన్నాయి.

## మండలాలు
#మాచవరం మండలం - పల్నాడు జిల్లాకు చెందిన మండలం

## గ్రామాలు
#మాచవరం (హుజూర్‌నగర్) - నల్గొండ జిల్లాలోని హుజూర్‌నగర్ మండలానికి చెందిన గ్రామం
#మాచవరం (అంబాజీపేట మండలం) - తూర్పు గోదావరి జిల్లా 
#మాచవరం (రాయవరం మండలం) - తూర్పు గోదావరి జిల్లా
#మాచవరం (ఓజిలి మండలం) - నెల్లూరు జిల్లా
#మాచవరం (నాగులుప్పలపాడు మండలం) - ప్రకాశం జిల్లా
#మాచవరం (కందుకూరు) - శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు జిల్లా, కందుకూరు మండల గ్రామం
#భట్ల మాచవరం (సంతనూతలపాడు మండలం) - ప్రకాశం జిల్లా
#మాచవరం (మచిలీపట్నం మండలం) - కృష్ణా జిల్లా
#జామి మాచవరం (ఇబ్రహీంపట్నం మండలం) - కృష్ణా జిల్లా
#మాచవరం (రొంపిచెర్ల) - పల్నాడు జిల్లా
#మాచవరం (పొన్నురు మండలం) - గుంటూరు జిల్లా.
#మాచవరం (మాచవరం మండలం) - పల్నాడు జిల్లా.
వెల్లటూరు

**వెల్లటూరు** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

## ఆంధ్రపదేశ్

* వెల్లటూరు (పెండ్లిమర్రి) - కడప జిల్లాలోని పెండ్లిమర్రి మండలానికి చెందిన గ్రామం
* వెల్లటూరు (మేళ్లచెరువు) - నల్గొండ జిల్లా మేళ్ళచెరువు మండలంలోని గ్రామం
* వెల్లటూరు (భట్టిప్రోలు) - గుంటూరు జిల్లా భట్టిప్రోలు మండలంలోని గ్రామం
* వెల్లటూరు (జి.కొండూరు) - కృష్ణా జిల్లా జిల్లాలోని జి.కొండూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం
*వెల్లటూరు (పొన్నలూరు) - ప్రకాశం జిల్లా పొన్నలూరు మండలం లోని గ్రామం
*వెల్లటూరు కాళిదాసువారి ఖండ్రిక - ప్రకాశం జిల్లా పొన్నలూరు మండలం లోని గ్రామం
*వెల్లటూరు (బొల్లాపల్లి) - గుంటూరు జిల్లా బొల్లాపల్లి మండలంలోని గ్రామం
*వెల్లటూరు (వీపనగండ్ల మండలం) - వనపర్తి జిల్లా చిన్నంబావి మండలం లోని గ్రామం
మట్టంపల్లి మండలం

**మట్టంపల్లి మండలం,** తెలంగాణ రాష్ట్రం, సూర్యాపేట జిల్లాకు చెందిన మండలం. మండల కేంద్రం, మట్టంపల్లి. ఇది సమీప పట్టణమైన మిర్యాలగూడ నుండి 48 కి. మీ. దూరంలో ఉంది. 2016 లో జరిగిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ మండలం నల్గొండ జిల్లాలో ఉండేది. ప్రస్తుతం ఈ మండలం కోదాడ రెవెన్యూ డివిజనులో భాగం. పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఇది మిర్యాలగూడ డివిజనులో ఉండేది.ఈ మండలంలో 10 రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి.నిర్జన గ్రామాలు లేవు

## మండల వివరాలు
thumb|2016 పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు అవిభక్త నల్గొండ జిల్లా పటంలో మండల స్థానం
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం మండల పరిధిలోని జనాభా - మొత్తం 	44,939 - పురుషులు 	22,579 - స్త్రీలు 	22,360. 2016 లో జరిగిన పునర్వ్యవస్థీకరణ తరువాత, ఈ మండల వైశాల్యం 210 చ.కి.మీ. కాగా, జనాభా 44,939. జనాభాలో పురుషులు 22,579 కాగా, స్త్రీల సంఖ్య 22,360. మండలంలో 11,924 గృహాలున్నాయి.

## మండలంలోని రెవెన్యూ గ్రామాలు

#యాటవాకిళ్ళ
#చన్నాయపాలెం
#వర్ధాపురం
#అల్లిపురం
#చౌటపల్లి
#మట్టంపల్లి
#పెద్దవీడు
#మట్టపల్లి
#గుండ్లపల్లి
#రఘునాథపాలెం

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
రామడుగు (అయోమయ నివృత్తి)

**రామడుగు** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

## తెలంగాణ
* రామడుగు (కరీంనగర్): కరీంనగర్ జిల్లా రామడుగు మండల కేంద్రం.
* రామడుగు (కరీంనగర్) - కరీంనగర్ జిల్లా లోని మండలం
* రామడుగు (అనుముల) - నల్గొండ జిల్లా అనుముల మండలంలోని గ్రామం
* రామడుగు (ధర్‌పల్లి) - నిజామాబాదు జిల్లాలోని ధర్‌పల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం
* రామడుగు (సిరికొండ) - నిజామాబాదు జిల్లాలోని సిరికొండ మండలానికి చెందిన గ్రామం
తుంగతుర్తి (అయోమయ నివృత్తి)

తుంగతుర్తి పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ పేజీలున్నందువలన ఈ పేజీ అవసరమైంది. ఈ పేరుతో ఉన్న పేజీలు"

## తెలంగాణ

*తుంగతుర్తి (సూర్యాపేట జిల్లా) - సూర్యాపేట జిల్లాకు చెందిన మండలం.
*తుంగతుర్తి (పెద్దవూర) - నల్గొండ జిల్లా పెద్దవూర మండలంలోని గ్రామం
గుర్రంపోడ్ మండలం

**గుర్రంపోడ్ మండలం,** తెలంగాణ రాష్ట్రం, నల్గొండ జిల్లాకు చెందిన మండలం.

ఇది సమీప పట్టణమైన నల్గొండ నుండి 30 కి. మీ. దూరంలో ఉంది. 2016 లో జరిగిన జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు కూడా ఈ మండలం ఇదే జిల్లాలో ఉండేది. ప్రస్తుతం ఈ మండలం దేవరకొండ రెవెన్యూ డివిజనులో భాగం. పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు కూడా ఇదే డివిజనులో ఉండేది.ఈ మండలంలో  27  రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి. మండల కేంద్రం గుర్రంపోడ్.

## గణాంక వివరాలు
thumb|2016 పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు అవిభక్త నల్గొండ జిల్లా పటంలో మండల స్థానం
2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం మండల పరిధిలోని జనాభా - మొత్తం 	43,280 - పురుషులు 21,824 - స్త్రీలు 	21,456

2016 లో జరిగిన పునర్వ్యవస్థీకరణ తరువాత, ఈ మండల వైశాల్యం 310 చ.కి.మీ. కాగా, జనాభా 43,280. జనాభాలో పురుషులు 21,824 కాగా, స్త్రీల సంఖ్య 21,456. మండలంలో 10,521 గృహాలున్నాయి.

## మండలం లోని గ్రామాలు

### రెవెన్యూ గ్రామాలు
 
# పోచంపల్లి
# ముల్కలపల్లి
# కొండాపూర్
# చమ్లేడ్
# కొప్పోల్
# నడికుడ
# బొల్లారం పి కొప్పోల్
# అమ్లూరు
#గుర్రంపోడ్
# వూట్లపల్లి
# సుల్తాన్‌పూర్
# చింతగూడెం
# షగాజీపూర్
# కాల్వపల్లి
# పాల్వాయి
# పార్లపల్లి
# మక్కపల్లి
# మైలాపూర్
# జునుత్ల
# ఠానేదార్‌పల్లి
# కాచారం పి కొప్పోల్
#పల్లెపహాడ్
# చేపూరు
#తేనేపల్లి
# కొత్లాపూర్
# మోసంగి
#వట్టికోడు
 
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:నల్గొండ జిల్లా మండలాలు
చింతపల్లి

**చింతపల్లి** పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ వ్యాసాలున్నందున ఈ పేజీ అవసరమైంది. ఈ పేరుతో కింది పేజీలున్నాయి:

## ఆంధ్రప్రదేశ్
*చింతపల్లి (చింతపల్లి) - అల్లూరి సీతారామరాజు జిల్లాలోని జనగణన పట్టణం, చింతపల్లి మండలానికి కేంద్రం.
*చింతపల్లి (పెదపూడి మండలం) - తూర్పు గోదావరి జిల్లా, పెదపూడి మండలానికి చెందిన గ్రామం
*చింతపల్లి (పూసపాటిరేగ మండలం) - విజయనగరం జిల్లా, పూసపాటిరేగ మండలానికి చెందిన గ్రామం
*చింతపల్లి (అచ్చంపేట మండలం) - గుంటూరు జిల్లా, అచ్చంపేట (గుంటూరు జిల్లా) మండలానికి చెందిన గ్రామం
*చింతపల్లి (కారంపూడి మండలం) - గుంటూరు జిల్లా, కారంపూడి మండలానికి చెందిన గ్రామం
* చింతపల్లి (మెళియాపుట్టి) - శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని మెళియాపుట్టి మండలానికి చెందిన గ్రామం

## తెలంగాణ
*చింతపల్లి (నల్గొండ జిల్లా) - నల్గొండ జిల్లాలోని మండలం
*చింతపల్లి (తిర్యాని మండలం) - ఆదిలాబాదు జిల్లా తిర్యాని మండలంలోని గ్రామం
*చింతపల్లి (దండేపల్లి మండలం) - ఆదిలాబాదు జిల్లా దండేపల్లి మండలంలోని గ్రామం
*చింతపల్లి (కురవి మండలం) - మహబూబాబాద్ జిల్లా, కురవి మండలానికి చెందిన గ్రామం
*చింతపల్లి (పెద్దవూర మండలం) - నల్గొండ జిల్లా, పెద్దవూర మండలానికి చెందిన గ్రామం
వింజమూరు (అయోమయ నివృత్తి)

**వింజమూరు** పేరుతో ఉన్న గ్రామాలు, వ్యాసాలు

## ఆంధ్రప్రదేశ్

* వింజమూరు - నెల్లూరు జిల్లాకు చెందిన ఒక గ్రామం, అదేపేరు గల మండలానికి కేంద్రం.

## తెలంగాణ

* వింజమూరు (చింతపల్లి) - నల్గొండ జిల్లా, చింతపల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం 
* వింజమూర్ (కోయిలకొండ) - మహబూబ్ నగర్ జిల్లా, కోయిలకొండ మండలానికి చెందిన గ్రామం
కామేపల్లి

**కామేపల్లి** పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ పేజీలున్నందువలన ఈ పేజీ అవసరమైంది. ఈ పేరుతో ఉన్న పేజీలు:
## ఆంధ్రప్రదేశ్
* కామేపల్లి (సంతమాగులూరు) - బాపట్ల జిల్లా, సంతమాగులూరు మండల గ్రామం
* కామేపల్లి అగ్రహారం -  ప్రకాశం జిల్లా, జరుగుమిల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం.
## తెలంగాణ

* కామేపల్లి (ఖమ్మం) - ఖమ్మం జిల్లాలోని ఒక మండలం
* కామేపల్లి (దండేపల్లి) - ఆదిలాబాదు జిల్లా దండేపల్లి మండలంలోని గ్రామం
* కామేపల్లి (వేములపల్లి) - నల్గొండ జిల్లాలోని వేములపల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం
విశాఖపట్నం పట్టణ మండలం

**విశాఖపట్నం పట్టణ మండలం**, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని విశాఖపట్నం జిల్లాకు చెందిన ఒక మండలం.

ఆంధ్రప్రదేశ్‌ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణ -2022 కు ముందు ఉన్న విశాఖపట్నం జిల్లాలోని 43 మండలాల్లో విశాఖపట్నం పట్టణ మండలం ఒకటి. ఇది విశాఖపట్నం రెవెన్యూ డివిజన్ పరిపాలనలో ఉండేది. దాని ప్రధాన కార్యాలయం  విశాఖపట్నం నగరంలో ఉండేది. ఈ మండల పరిధిలో ఎటువంటి రెవెన్యూ గ్రామాలు లేవు. 

## ఉనికిలో లేని మండలం
ఆంధ్రప్రదేశ్ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణ - 2022 లో భాగంగా విశాఖపట్టణం జిల్లా పరిధిని సవరించి,  దీని స్థానంలో కొత్తగా సీతమ్మధార,  గోపాలపట్నం,  ములగాడ , మహారాణిపేట  అనే నాలుగు మండలాలు ఏర్పడ్డా యి. వీటిలో సీతమ్మధార మండలం కొత్తగా ఏర్పడిన భీముని పట్టణం రెవెన్యూ డివిజను పరిధిలో చేరగా, మిగిలిన మూడు మండలాలు విశాఖపట్టణం జిల్లా, పూర్వపు విశాఖపట్టణం రెవెన్యూ డివిజను పరిధి కిందకు చేరాయి. అయితే ఈ నాలుగు మండలాలలో ఎటువంటి గ్రామాలు లేవు, మహా విశాఖ నగరపాలక సంస్థకు చెందిన వార్డులు, ప్రాంతాలు మాత్రమే కలిగి ఉన్నాయి.

## మండలం లోని పట్టణాలు
* విశాఖపట్నం (m corp+og) (part)

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ చారిత్రక మండలాలు
వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో రద్దు చేసిన మండలాలు
వర్గం:2022 పునర్వ్యస్థీకరణలో రద్దుచేసిన ఆంధ్రప్రదేశ్ మండలాలు
1869

**1869** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు
* చార్లెస్ ఫిలిప్ బ్రౌన్ సలహాలు ఉత్తరాల ద్వారా పొందిన ఏనుగుల వీరాస్వామయ్య గారి కాశీ యాత్రా చరిత్రను ఆయన మిత్రుడు కోమలేశ్వరపురం శ్రీనివాస పిళ్ళై గారు మొదటిసారిగా 1838 లో ముద్రించారు. ఈ గ్రంథం 1869 లో ద్వితీయ ముద్రణ పొందింది. ఈ గ్రంథం 1941 లో దిగవల్లి వేంకట శివరావు గారు అనేక వివరణలతో ప్రచురించారు. ఏషియన్ ఎడ్యుకేషనల్ సర్వీసెస్ వారు క్రొత్త ఢిల్లీ (New Delhi) లో తిరిగి ముద్రించారు.

## జననాలు

* ఏప్రిల్ 11: కస్తూరిబాయి గాంధీ, మహాత్మాగాంధీ సతీమణి.
* ఆగష్టు 22: పాశంవారి వెంకట రామారెడ్డి, నిజాం పరిపాలనలో పోలీసు ఉన్నతాధికారి. (మ.1953)
* అక్టోబరు 2: మహాత్మా గాంధీ, భారత జాతి పిత. (మ.1948)

## మరణాలు
* హైదరాబాదు నిజాం రాజు అఫ్జల్ ఉద్దౌలా మరణించాడు./[జ.1827]

## పురస్కారాలు

*
1836

**1836** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు

* జనవరి 10: అల్లోపతి వైద్యంలో డిప్లమో పొందిన మొదటి భారతీయుడు, మధుసూదన్ గుప్త భారతదేశంలో తొలి శవపరీక్ష చేసాడు.
* ఫిబ్రవరి 25 - పదేపదే కాల్చగల కోల్ట్ రివాల్వర్‌కు అమెరికా పేటెంట్ ఇచ్చింది.
* జూలై 20 - చార్లెస్ డార్విన్ అసెన్షన్ ద్వీపంలోని గ్రీన్ హిల్ ఎక్కాడు.
* ఆగస్టు 17 - చార్లెస్ డార్విన్‌ను మోసుకెళ్ళిన హెచ్‌ఎంఎస్. బీగల్ ఓడ దక్షిణ అమెరికా నుండి బయలుదేరి ఇంగ్లాండ్‌కు తిరుగు ప్రయాణం ప్రారంభించింది.
* సెప్టెంబర్ 1 - జెరూసలెంలో రబ్బీ యూదా హజీద్ సినగోగ్ పునర్నిర్మాణం ప్రారంభమైంది.
* తేదీ తెలియదు: అస్సామీ భాషలో 1836 లో మొట్టమొదటి అచ్చు యంత్రాన్ని సిబసాగర్ లో స్థాపించారు. 
* అక్టోబరు 2 - చార్లెస్ డార్విన్ పరిణామ సిద్ధాంతాన్ని రూపొందించడానికి అవసరమైన జీవ సమాచారాన్ని సేకరించి, హెచ్‌ఎంఎస్. బీగల్ ఓడపై బ్రిటన్ చేరుకున్నాడు. తన పరిణామ సిద్ధాంతాన్ని కూర్చేందుకు ఈ సమాచారం అతడికి ఉపయోగపడింది.
* డిసెంబరు 30 – రష్యా లోని సెయింట్ పీటర్స్‌బర్గ్ లో లేమాన్ థియేటరు తగలబడి 800 మంది చనిపోయారు.

## జననాలు
* ఫిబ్రవరి 18: రామకృష్ణ పరమహంస, ఆధ్యాత్మిక గురువు. (మ.1886)
* జూలై 16: జాన్ ఎవరెట్ క్లౌ, తెలుగునాట పేరొందిన క్రైస్తవ మతబోధకుడు, సేవకుడు.
* మే 9: ఫెర్డినాండ్ మోనోయర్, ఫ్రెంచ్ నేత్రవైద్యుడు.

## మరణాలు

* మే 13: చార్లెస్ విల్కిన్స్, ఆంగ్లేయ టైపోగ్రాఫరు, ఏషియాటిక్ సొసైటీ వ్యవస్థాపక సభ్యుడు
* జూన్ 23: జేమ్స్ మిల్, స్కాట్లాండ్ కు చెందిన చరిత్రకారుడు, ఆర్థిక శాస్త్రవేత్త, రాజనీతి సిద్దాంతకర్త, తత్వ వేత్త. (జ.1773)
*జూన్ 28: జేమ్స్ మాడిసన్, అమెరికా మాజీ అధ్యక్షుడు.
* తేదీ తెలియదు. ఏనుగుల వీరాస్వామయ్య, తెలుగు రచయిత, యాత్రికుడు (జ.1780)

## పురస్కారాలు

*
1864

**1864** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క లీపు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు
* అక్టోబర్ 5: కలకత్తాలో వచ్చిన పెను తుపానులో నగరం నాశనమైంది. 60,000 మందికి పైగా మరణించారు.

## జననాలు

* జూన్ 29: అశుతోష్ ముఖర్జీ, బెంగాల్ కు చెందిన శాస్త్రవేత్త, గణితం, సైన్సు, న్యాయశాస్త్రాల్లో నిష్ణాతుడు, సాహితీ వేత్త, సంఘసంస్కర్త, తత్త్వవేత్త. (మ.1924)
* ఆగస్టు 31: ఆదిభట్ల నారాయణదాసు, హరికథా పితామహుడు. (మ.1945)
* అక్టోబరు 19: ఆచంట వేంకట సాంఖ్యాయన శర్మ, మహోపాధ్యాయ బిరుదాంకితుడు, తెలుగు, సంస్కృత, ప్రాకృత, ఆంగ్ల భాషా పండితుడు, తొలితరం తెలుగు కథకుడు. (మ.1933)
* నవంబర్ 22: రుక్మాబాయి రావత్, బ్రిటిష్ ఇండియాలో వైద్యవృత్తిని చేపట్టిన తొలి మహిళావైద్యులలో ఒకరు. (మ.1955)
* డిసెంబర్ 11: సత్తిరాజు సీతారామయ్య, దేశోపకారి, హిందూసుందరి, లా వర్తమాని మొదలైన పత్రికలను నడిపిన పత్రికా సంపాదకుడు. (మ.1945)
;తేదీ వివరాలు తెలియనివి:
* గరికిపర్తి కోటయ్య దేవర, సంగీత విద్వాంసుడు, ఆంధ్రగాయక పితామహుడు అనే బిరుదును పొందినవాడు. (మ.1924)

## మరణాలు

## పురస్కారాలు

*
1874

**1874** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు
*అక్టోబర్ 9: హైదరాబాదు రైల్వే స్టేషను ప్రారంభం అయింది.
*అక్టోబరులో కందుకూరి వీరేశలింగం వివేకవర్ధని పత్రిక 
*జూన్ 1: ఈస్టిండియా కంపెనీ రద్దు అమలులోకి వచ్చింది
*వాడీ - సికింద్రాబాద్ రైల్వే లైను నిర్మాణం
*దేవులపల్లి తమ్మన్నశాస్త్రి తన సకలేశ్వర శతకము రచించినది
*సికింద్రాబాద్ జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను ప్రారంభం

## జననాలు

* జనవరి 25: సోమర్ సెట్ మామ్, బ్రిటిష్ నాటక రచయిత, నవలా రచయిత, లఘు కథా రచయిత.
* ఏప్రిల్ 25: మార్కోని, రేడియో ఆవిష్కర్త.
* జూలై 27: అర్ధనారీశ వర్మ, స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, కవి, రచయిత, పాత్రికేయుడు. (మ.1964)
* నవంబర్ 3: మారేపల్లి రామచంద్ర శాస్త్రి, సాహితీవేత్త, సంఘ సంస్కర్త, నాటక రంగ ప్రముఖుడు. (మ.1951)
* కొటికలపూడి సీతమ్మ, రచయిత్రి. సంఘ సంస్కర్త.
* తుమరాడ సంగమేశ్వరశాస్త్రి, వీణా విద్వాంసులు.
* మరువాడ శంభన్న శాస్త్రి, తెలుగు రచయిత, పేరూరు సంస్థాన ఆస్థాన పండితుడు
* భండారు అచ్చమాంబ, తొలి తెలుగు కథా రచయిత్రి.

## మరణాలు

* జనవరి 30: జ్యోతి రామలింగ స్వామి, తమిళనాడుకు చెందిన సన్యాసి
* మన్నెంకొండ హనుమద్దాసు, 19వ శతాబ్దపు తెలుగు వాగ్గేయకారుడు

## పురస్కారాలు

*
అప్పిచ్చువాడు వైద్యుడు

**సుమతీశతకం** సృష్టించిన జాతీయాలు, సామెతల్లో ఇది ఒకటి. శతకం చెప్పిన రూపం మారిపోయి దీనికి మరో అర్థం తోడవుతున్న సమయమిది. పద్యమిలా ఉంది.

## పద్యం

:అప్పిచ్చువాడు, వైద్యుడు,
:ఎప్పుడు నెడతెగక పారు నేరును, ద్విజుడున్
:చొప్పడిన, యూరనుండుము
:చొప్పడకున్నట్టి యూర జొరకుము సుమతీ

## అర్థం
పై పద్యానికి అర్థం తెలిసిపోతూనే ఉంది. అప్పిచ్చేవాడు, వైద్యుడు, సమృద్ధిగా ఎప్పుడూ నీటితో పారే ఏరూ, ద్విజుడు, మొదలైనవాళ్ళుండే ఊళ్ళోనే ఉండాలి. అవి లేని వాళ్ళుండే ఊళ్ళో ఉండరాదు. అని అర్థం. 

వివరణ : ఎలాంటి ఊరిలో మనం నివశించాలీ ఎక్కడ వుండకూడదూ అనే విషయాన్ని గురించి అప్పిచ్చువాడు ఒకరికి అవసరం అయినప్పుడు దయ జాలి గుణం వుంటే అప్పిచ్చే మనిషి వుంటాడు. అలాగే అనారోగ్యం వచ్చినప్పుడు వైద్యం చెయ్యడానికి ఒక వైద్యుడు, ఎల్లప్పుడూ నిరంతరం పారే ఏరూ, ద్విజుడు అంటే రెండవ జన్మ తీసుకున్న వాడు అంటే ఉపనయనము చేసుకుని బ్రాహ్మణత్వము సిద్దింపచేసుకున్న విద్యావంతుడైన బ్రాహ్మణుడు చొప్పడిన అంటే వీరు నివశిస్తున్న యూర నుండుము అంటే ఊరులో వుండుము. వీరు లేని ఊరిలో వుండవద్దు అని చెప్తున్నాడు సుమతీ శతకమును చెప్పిన కవి. 

## వాడుకలో సామెత
అయితే, ప్రస్తుతం మొదటి పాదానికి అర్థం మారిపోతూంది. తప్పు తప్పుగా చదువుతూ అప్పిచ్చువాడువైద్యుడు అంటూ కలిపి చదివేస్తూ ... వైద్యుడంటే అప్పిచ్చేవాడనే అర్థంలో కొందరు వాడుతున్నారు. పద్యం తెలిసినవారు శ్లేషార్థంలో వాడుతుంటే.., పూర్తి పద్యం తెలియనివారు వైద్యుడికి అప్పిచ్చే బాధ్యత కూడా ఉంది కామోసనీ, అప్పిచ్చేవాడు వైద్యుడితో సమానం కాబోలనీ, వైద్యుడికి అప్పిచ్చే బాధ్యతను ఎందుకు పెట్టారబ్బా మనవాళ్ళు..? అనీ అనుకుంటూ ఉంటారు.

## మూలాలు

వర్గం:సామెతలు
ఎద్దు ఈనిందని ఒకడంటే, దూడను గాట కట్టెయ్యమని మరోడన్నాడంట

ఒకరు చెప్పే పచ్చి అబద్ధాన్ని మరొకరు గుడ్డిగా సమర్థిస్తున్నారనే అర్థంలో దీన్ని వాడుతారు.

ఎద్దు ఈనడమనేది ఘోరమైన అబద్ధం, అసంబద్ధం.. చిన్నపిల్లలు కూడా నమ్మరు. అంతటి దారుణమైన అబద్ధం ఒకరు చెప్తే.. దాన్ని నిజమేనని భావించి గానీ, ఈ అబద్ధానికి గౌరవాన్ని ఆపాదించే ఉద్దేశంతో గానీ, ఇతరులచేత ఈ అబద్ధాన్ని నమ్మించే దురాలోచనతో గాని, దానికి మరింత మసాలా జోడించే సందర్భంలో ఈ సామెతను వాడతారు. సాధారణంగా అబద్ధాన్ని ఇతరులచేత నమ్మించే ప్రయత్నం జరిగిన సందర్భంలోనే వాడతారు.

;ఒక ప్రసిద్ధ ఉదాహరణ: 2006 జనవరిలో ఆంధ్ర ప్రదేశ్లో మార్క్సిస్టు కమ్యూనిస్టు పార్టీ నాయకుడు బి.వి.రాఘవులు నీటిపారుదల ప్రాజెక్టుల్లో వెయ్యికోట్ల రూపాయల అవినీతి జరిగిందని ఆరోపించాడు. మరుసటి రోజు ఈనాడు పత్రిక ఆ విషయానికి సంబంధించి ఒక కార్టూను ప్రకటించింది. అవినీతి ఆరోపణలు సహజంగానే ముఖ్యమంత్రికి నచ్చవు. దీంతో కోపించిన ముఖ్యమంత్రి వై.ఎస్.రాజశేఖరరెడ్డి ఈనాడును విమర్శిస్తూ ఎద్దు ఈనిందని రాఘవులన్నాడు, దూడను కట్టెయ్యమని ఈనాడంటోంది, అని అన్నాడు.

ఇటువంటిదే మరో సామెత ఉంది:అదిగో పులి అంటే ఇదిగో తోక అన్నట్లు. అయితే ఇది వాడే సందర్భం మాత్రం వేరు.

వర్గం:సామెతలు
నందిగం (అయోమయ నివృత్తి)

**నందిగం** పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ పేజీలున్నందువలన ఈ పేజీ అవసరమైంది. ఈ పేరుతో ఉన్న పేజీలు:

#నందిగం - శ్రీకాకుళం జిల్లా జిల్లా లోని మండలం
#నందిగం (మద్దూరు మండలం) - మహబూబ్ నగర్ జిల్లా మద్దూరు మండలం లోని గ్రామం
#నందిగం (కొత్తూరు మండలం) - మహబూబ్ నగర్ జిల్లా కొత్తూరు మండలం లోని గ్రామం
#నందిగం (తెర్లాం) - విజయనగరం జిల్లా, తెర్లాం మండలానికి చెందిన గ్రామం
#నందిగం (భోగాపురం) - విజయనగరం జిల్లా, భోగాపురం మండలానికి చెందిన గ్రామం
#నందిగం (ఎచ్చెర్ల) - శ్రీకాకుళం జిల్లా, ఎచ్చెర్ల మండలానికి చెందిన గ్రామం
#నందిగం (పోలాకి) - శ్రీకాకుళం జిల్లా, పోలాకి మండలానికి చెందిన గ్రామం
# నందిగం(పెడన మండలం) - కృష్ణా జిల్లా, పెడన మండలానికి చెందిన గ్రామం.
నర్సాపూర్ (అయోమయ నివృత్తి)

**నర్సాపూర్** పేరుతో చాలా వ్యాసాలు ఉన్నాయి. ఆ వ్యాసాల జాబితా:

* నర్సాపూర్, మెదక్ - మెదక్ జిల్లాలోని ఒక మండలం
* నర్సాపూర్ (దామరగిద్ద మండలం) - మహబూబ్ నగర్ జిల్లా దామరగిద్ద మండలం లోని గ్రామం
* నర్సాపూర్ (కడెం మండలం) - ఆదిలాబాదు జిల్లా కడెం మండలం లోని గ్రామం
* నర్సాపూర్ (తాండూరు మండలం) - ఆదిలాబాదు జిల్లా తాండూరు మండలం లోని గ్రామం
* నర్సాపూర్ (ఇచ్చోడ మండలం) - ఆదిలాబాదు జిల్లా ఇచ్చోడ మండలంలోని గ్రామం
* నర్సాపూర్ (దిలావర్‌పూర్) - ఆదిలాబాదు జిల్లా దిలావర్‌పూర్ మండలం లోని గ్రామం
* నర్సాపూర్ (లక్ష్మణ్‌చందా) - ఆదిలాబాదు జిల్లా లక్ష్మణ్‌చందా మండలంలోని గ్రామం
* నర్సాపూర్ (దండేపల్లి మండలం) - ఆదిలాబాదు జిల్లా దండేపల్లి మండలంలోని గ్రామం
* నర్సాపూర్ (కెరమెరి మండలం) - ఆదిలాబాదు జిల్లా కెరమెరి మండలంలోని గ్రామం
* నర్సాపూర్ (కమ్మర్‌పల్లి) - నిజామాబాదు జిల్లాలోని కమ్మర్‌పల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (నిజాంసాగర్‌) - నిజామాబాదు జిల్లాలోని నిజాంసాగర్‌ మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (భోధన్‌) - నిజామాబాదు జిల్లాలోని భోధన్‌ మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (జూలపల్లి) - కరీంనగర్ జిల్లాలోని జూలపల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (ఝారసంగం) - మెదక్ జిల్లాలోని ఝారసంగం మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (మెదక్ జిల్లా) - మెదక్ జిల్లాలోని నర్సాపూర్ మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (ములుగు) - మెదక్ జిల్లాలోని ములుగు మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (సిద్ధిపేట) - మెదక్ జిల్లాలోని సిద్ధిపేట మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (ఆత్మకూరు) - నల్గొండ జిల్లాలోని ఆత్మకూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (మర్‌పల్లి) - రంగారెడ్డి జిల్లాలోని మర్‌పల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (ధరూర్ (రంగారెడ్డి)) - రంగారెడ్డి జిల్లాలోని ధరూర్ (రంగారెడ్డి) మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (లక్ష్మణ్‌చందా) - అదిలాబాదు జిల్లాలోని లక్ష్మణ్‌చందా మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (దిలావర్ పూర్) - అదిలాబాదు జిల్లాలోని దిలావర్ పూర్ మండలానికి చెందిన గ్రామం
* నర్సాపూర్ (రాజాపేట) - నల్గొండ జిల్లాలోని రాజాపేట మండలానికి చెందిన గ్రామం
చింతలపూడి (అయోమయ నివృత్తి)

**చింతలపాడు, చింతలపూడి పేర్లతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ పేజీలున్నందువలన ఈ పేజీ అవసరమైంది. ఈ పేర్లతో ఉన్న పేజీలు:**

## గ్రామాలు,పట్టణాలు
* చింతలపూడి (ఏలూరు జిల్లా), పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా, మండలం + పట్టణం 
* చింతలపూడి (వై.రామవరం మండలం), తూర్పు గోదావరి జిల్లా, వై.రామవరం మండలానికి చెందిన గ్రామం 
* చింతలపూడి (కొయ్యూరు మండలం), విశాఖపట్నం జిల్లా, కొయ్యూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం 
* చింతలపూడి (దేవరాపల్లి మండలం), విశాఖపట్నం జిల్లా, దేవరాపల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం 
* చింతలపూడి (దుగ్గిరాల మండలం), గుంటూరు జిల్లా, దుగ్గిరాల మండలానికి చెందిన గ్రామం 
* చింతలపూడి (పొన్నూరు మండలం) గుంటూరు జిల్లా, పొన్నూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం 
*చింతలపూడి (ముండ్లమూరు), ప్రకాశం జిల్లా, ముండ్లమూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం 
*క్రాప చింతలపూడి, తూర్పు గోదావరి జిల్లా, ముమ్మిడివరం మండలానికి చెందిన గ్రామం 
*వన్నె చింతలపూడి, తూర్పు గోదావరి జిల్లా, అమలాపురం మండలానికి చెందిన గ్రామం 
*చింతలపూడి (మండవల్లి), కృష్ణా జిల్లా, మండవల్లి మండలానికి చెందిన గ్రామం

## వ్యక్తులు
* చింతలపూడి త్రినాధరావు: సంగీతకారుడు, సాహిత్యాభిమాని.
కొల్లూరు (అయోమయనివృత్తి)

**కొల్లూరు** పేరుతో ఈ క్రింది ఊళ్ళు ఉన్నాయి.

## ఆంధ్రప్రదేశ్ మండలాలు
#కొల్లూరు మండలం (బాపట్ల జిల్లా)

## ఆంధ్రప్రదేశ్ గ్రామాలు
#కొల్లూరు (కంచిలి మండలం), శ్రీకాకుళం జిల్లా
#కొల్లూరు (బాపట్ల జిల్లా)
#కొల్లూరు (వరరామచంద్రపురం)

## తెలంగాణ గ్రామాలు
#కొల్లూరు (ఆలేరు) - యాదాద్రి భువనగిరి జిల్లా
#కొల్లూరు (చిన్నంబావి మండలం) - వనపర్తి జిల్లా
#కొల్లూరు (ఊట్కూరు మండలం) -నారాయణపేట జిల్లా
#కొల్లూరు (నవాబ్ పేట మండలం) - మహబూబ్ నగర్ జిల్లా

## ఇంటి పేరు
* కొల్లూరు కామశాస్త్రి - సంస్కృతాంధ్ర పండితులు.
* కొల్లూరు సత్యనారాయణ శాస్త్రి - (కె.ఎస్.శాస్త్రి) భారత స్వాతంత్ర్యసమరయోధుడు
* కొల్లూరు వెంకట్రాయుడు - సుప్రసిద్ధ వైద్య నిపుణులు.
*కొల్లూరి కోటేశ్వరరావు - ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనమండలి సభ్యుడు, తెలుగు విద్యార్థి పత్రికా సంపాదకులు.
*పూజా కొల్లూరు, తెలుగు చిత్ర పరిశ్రమకు చెందిన నిర్మాత.
చెరుకుపల్లి (అయోమయ నివృత్తి)

**చెరుకుపల్లి** పేరుతో ఈ క్రింది ఊళ్ళు ఉన్నాయి.

## మండలాలు
#చెరుకుపల్లి మండలం (బాపట్ల జిల్లా), బాపట్ల జిల్లా మండలం

## గ్రామాలు
#చెరుకుపల్లి (కొందుర్గ్ మండలం), మహబూబ్ నగర్ జిల్లా
#చెరుకుపల్లి (పాచిపెంట మండలం), విజయనగరం జిల్లా
#చెరుకుపల్లి (నందిగం మండలం), శ్రీకాకుళం జిల్లా
#చెరుకుపల్లి (సత్తుపల్లి మండలం), ఖమ్మం జిల్లా
# చెరుకుపల్లి (బాపట్ల జిల్లా) , బాపట్ల జిల్లా
తిరుమలగిరి (అయోమయ నివృత్తి)

**తిరుమలగిరి** పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ పేజీలున్నండువలన ఈ పేజీ అవసరమైంది. ఈ పేరుతో ఉన్న పేజీలు:

* తిరుమలగిరి - నల్గొండ జిల్లా మండలం
* తిరుమలగిరి (బాలానగర్ మండలం) - మహబూబ్ నగర్ జిల్లా బాలానగర్ మండలం లోని గ్రామం
* తిరుమలగిరి (రేగొండ) - వరంగల్ జిల్లా, రేగొండ మండలానికి చెందిన గ్రామం
ఖానాపూర్ (అయోమయ నివృత్తి)

**ఖానాపూర్** ఈ క్రింది వాటిని సూచిస్తుంది:

## శాసనసభ నియోజకవర్గాలు
* ఖానాపూర్ శాసనసభ నియోజకవర్గం

## తెలంగాణ మండలాలు
* ఖానాపూర్ (వరంగల్ గ్రామీణ జిల్లా)
* ఖానాపూర్ మండలం (నిర్మల్ జిల్లా)
* ఖానాపూర్ పురపాలకసంఘం, నిర్మల్ జిల్లా

## గ్రామాలు

### నిర్మల్ జిల్లా
# ఖానాపూర్ (నిర్మల్ జిల్లా)

### మహబూబ్ నగర్ జిల్లా
#ఖానాపూర్ (రాజాపూర్ మండలం)
#ఖానాపూర్ (జడ్చర్ల మండలం)

### నారాయణపేట జిల్లా
#ఖానాపూర్ (మఖ్తల్‌)
#అడివిఖానాపూర్, మాగనూరు మండలం

### నాగర్ కర్నూల్ జిల్లా
#ఖానాపూర్ (బిజినపల్లి మండలం)

### వనపర్తి జిల్లా
#ఖానాపూర్ (ఆత్మకూరు)

### సంగారెడ్డి జిల్లా
#ఖానాపూర్ (కోహిర్ మండలం)
#ఖానాపూర్ (బి), కల్హేరు మండలం 
#ఖానాపూర్ (కదీం), కల్హేరు మండలం 
#రెడ్డిఖానాపూర్, హథ్నూర మండలం
#తురుకల్‌ఖానాపూర్, హథ్నూర మండలం

### సిద్దిపేట జిల్లా
#ఖానాపూర్ (నంగనూరు మండలం)

### నిజామాబాదు జిల్లా
#ఖానాపూర్ (నిజామాబాదు మండలం)
#ఖానాపూర్ (ఆర్మూరు మండలం)

### నల్గొండ జిల్లా
#ఖానాపూర్ (గుండ్లపల్లి మండలం)

### సూర్యాపేట జిల్లా
#ఖానాపురం (కోదాడ మండలం)

### ఖమ్మం జిల్లా
#ఖానాపురం (వైరా మండలం)
#ఖానాపురం హవేలీ, ఖమ్మం అర్బన్ మండలం

### రంగారెడ్డి జిల్లా
#ఖానాపూర్ (చేవెళ్ల)
#ఖానాపూర్ (ఇబ్రహీంపట్నం మండలం)
#ఖానాపూర్ (తలకొండపల్లి)

### వికారాబాదు జిల్లా
# ఖానాపూర్ (పెద్దేముల్‌)

### మహబూబాబాదు జిల్లా
#ఖానాపూర్ (తొర్రూర్ మండలం)

### పెద్దపల్లి జిల్లా
#ఖానాపూర్ (మంథని మండలం)

### కర్నూలు జిల్లా
# రేగడి ఖానాపురం
టేకులపల్లి

**టేకులపల్లి** పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ పేజీలున్నందువలన ఈ పేజీ అవసరం ఏర్పడింది. ఈ పేరుతో ఉన్న పేజీలు:

తెలంగాణ

#టేకులపల్లి (టేకులపల్లి) - భద్రాద్రి కొత్తగూడెం జిల్లా టేకులపల్లి మండలం లోని గ్రామం
#టేకులపల్లి (కొందుర్గ్) - మహబూబ్ నగర్ జిల్లా కొందుర్గ్ మండలం లోని గ్రామం
#టేకులపల్లి (కన్నేపల్లి) - ఆదిలాబాదు జిల్లా భీమిని మండలం లోని గ్రామం
బీబీనగర్ (అయోమయ నివృత్తి)

**బీబీనగర్** పేరుతో ఒకటి కంటే ఎక్కువ పేజీలున్నందువలన ఈ పేజీ అవసరం ఏర్పడింది. ఈ పేరుతో ఉన్న పేజీలు:

## తెలంగాణ

*బీబీనగర్ (యాదాద్రి భువనగిరి) - యాదాద్రి భువనగిరి జిల్లాకు చెందిన ఒక మడలం,గ్రామం.
*బీబీనగర్ (రాజాపూర్ ) - మహబూబ్ నగర్ జిల్లా రాజాపూర్ మండలం లోని గ్రామం