చైత్యభూమి

**చైత్యభూమి** అనేది (*డా. బాబాసాహెబ్ అంబేద్కర్ మహాపరినిర్వాన్ మెమోరియల్* ) ఒక బౌద్ధ చైత్యం, భారత రాజ్యాంగ నిర్మాత బి.ఆర్. అంబేద్కర్ దహన స్థలం. ముంబైలోని దాదర్ చౌపటీ (బీచ్) పక్కనే ఉన్న ఈ స్థలం, ప్రతి సంవత్సరం అంబేద్కర్ వర్ధంతి (*మహాపరినిర్వాన్ దివస్*) డిసెంబరు 6న లక్షలాది మంది అంబేద్కర్ అనుచరులకు ఈ చైత్యభూమి పూజనీయమైన పుణ్యక్షేత్రంగా నిలుస్తోంది.

మహారాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి, గవర్నర్, మంత్రులు, అనేకమంది ఇతర రాజకీయ నాయకులు ప్రతి సంవత్సరం డిసెంబరు 6న చైత్యభూమిలో అంబేద్కర్‌కు నివాళులర్పిస్తారు. భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ కూడా పర్యటించి, నివాళులు అర్పించాడు. అంబేద్కర్ స్మారక చిహ్నంగా ఉన్న ఈ చైత్యభూమి, మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వంచే ఏ-క్లాస్ పర్యాటకం, పుణ్యక్షేత్రంగా గ్రేడ్ చేయబడింది.

## నిర్మాణ వివరాలు
కుడి|thumb| చైత్యభూమి స్థూపం లోపల బుద్ధుడు, బాబాసాహెబ్ అంబేద్కర్
నిర్మాణం చతురస్రాకారంలో చిన్న గోపురంతో నేల, మెజ్జనైన్ అంతస్తులుగా ఈ నిర్మాణం విభజించబడింది. చతురస్రాకార ఆకృతిలో సుమారు 1.5 మీటర్ల ఎత్తులో వృత్తాకారంలో ఒక గోడ ఉంటుంది. వృత్తాకార ప్రాంతంలో అంబేద్కర్ విగ్రహం, గౌతమ బుద్ధుని విగ్రహం ఏర్పాటుచేయబడ్డాయి. ఈ వృత్తాకార గోడకు రెండు ప్రవేశాలు ఉన్నాయి, మార్బుల్ ఫ్లోరింగ్‌తో అమర్చబడి ఉంటుంది. మెజ్జనైన్ అంతస్తులో భిక్షువుల విశ్రాంతి స్థలంతోపాటు స్థూపం కూడా ఉంది. చైత్యభూమి ప్రధాన ప్రవేశద్వారం సాంచి స్థూపం గేటు ప్రతిరూపం అయితే లోపల అశోక స్తంభం ప్రతిరూపం తయారు చేయబడింది.

చైత్యభూమిని 1971 డిసెంబరు 5న బిఆర్ అంబేద్కర్ కోడలు మీరాబాయి యశ్వంత్ అంబేద్కర్ ప్రారంభించింది. ఈ ప్రాంతంలో అంబేద్కర్ శేషాలను కూడా ప్రతిష్ఠించారు. 2012లో, ప్రధానమంత్రి మన్మోహన్ సింగ్ నేతృత్వంలోని కేంద్ర ప్రభుత్వం స్మారక చిహ్నం నిర్మించడానికి ఇందూ మిల్స్ భూమిని మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి బదలాయించడానికి అనుమతినిచ్చింది.

## మహాపరినిర్వాన్ దిన్
thumb|చైత్యభూమి ద్వారం, అశోక స్తంభం
thumb|భారతదేశ 2013 పోస్టల్ స్టాంపుపై అంబేద్కర్, చైత్యభూమి
అంబేద్కర్ వర్ధంతి (డిసెంబరు 6) మహాపరినిర్వాన్ దిన్ గా పాటిస్తున్నారు. ఈ రోజున అంబేద్కర్ కు నివాళులు అర్పించేందుకు భారతదేశవ్యాప్తంగా లక్షలాది మంది ప్రజలు చైత్యభూమికి తరలివస్తారు.

## చిత్రమాలిక

File:Chaitya Bhoomi Stupa 01.jpg|చైత్యభూమి
File:Ashoka pillar, Chaitya Bhoomi 04.jpg|అశోక స్తూపం, చైత్యభూమి
File:Ashoka pillar and Chaitya Bhoomi gate (inner side).jpg|అశోక స్తూపం, చైత్యభూమి గేటు (లోపలి దృశ్యం)
File:Chaitya Bhoomi Stupa 04.jpg|మహాపరినిర్వాణ రోజున చైత్య భూమి చుట్టుముట్టిన సమతా సైనిక్ దళ్ చైత్యభూమి వాలంటీర్లు, అంబేద్కర్ అనుచరులు
File:Structure of Chaitya Bhoomi stupa inside Chaitya Bhoomi.jpg|చైత్యభూమి లోపల చైత్య భూమి స్థూపం నిర్మాణం
File:Replica of Sanchi gate at Chaitya Bhoomi.png|చైత్యభూమి వద్ద సాంచి గేట్ చెక్కిన ప్రతిరూపం
File:Sand carved Buddha at Dadar Chowpatty.png|మహాపరినిర్వాన్ దిన్‌లో దాదర్ చౌపటీ వద్ద ఇసుకతో చెక్కబడిన బుద్ధుడు
File:People across India gathered at Chaitya Bhoomi on 6th December.png|భారతదేశం అంతటా ప్రజలు డిసెంబరు 6న చైత్యభూమి వద్ద సమావేశమయ్యారు
File:An offering at Chaitya Bhoomi by family.png|కుటుంబం ద్వారా దాదర్ చౌపటీ వద్ద నైవేద్యం
File:A Buddhist monk watching photo exhibition at Chaitya Bhoomi.png|చైత్యభూమి వద్ద ఫోటో ఎగ్జిబిషన్ వీక్షిస్తున్న బౌద్ధ సన్యాసి
File:Resting Place Of Yashwant Bhimrao Ambedkar.jpg|యశ్వంత్ భీంరావ్ అంబేద్కర్ విశ్రాంతి స్థలం


## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* శివాజీ పార్క్ నీలం రంగులోకి మారిన రోజు; 15 డిసెంబర్ 2018; మింట్ ద్వారా భానుజ్ కప్పల్

వర్గం:బి.ఆర్‌. అంబేద్కర్‌
వర్గం:1971 స్థాపితాలు
వర్గం:స్మారక నిర్మాణాలు