open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
స్వచ్ఛంద సేవ

**స్వచ్ఛంద సేవ** లేదా **స్వయంసేవ** అనేది సాధారణంగా ఒక పరోపకార కార్యకలాపంగా పరిగణించబడుతుంది, ఇక్కడ ఒక వ్యక్తి లేదా సమూహం "మరొక వ్యక్తి, లేదా సమూహం లేదా సంస్థకు ప్రయోజనం చేకూర్చడానికి" ఆర్థిక లేదా సామాజిక లాభం కోసం సేవలను అందిస్తుంది. స్వయంసేవకం నైపుణ్యం అభివృద్ధికి కూడా ప్రసిద్ది చెందింది,  ఇది తరచుగా మంచితనాన్ని ప్రోత్సహించడానికి లేదా మానవ జీవన నాణ్యతను మెరుగుపరచడానికి ఉద్దేశించబడింది. స్వయంసేవకంగా పనిచేయడం వల్ల స్వచ్ఛంద సేవకులతో పాటు సేవ చేసిన వ్యక్తికి లేదా సమాజానికి సానుకూల ప్రయోజనాలు ఉండవచ్చు. ఇది సాధ్యమైన ఉపాధి కోసం పరిచయాలను ఏర్పరచటానికి కూడా ఉద్దేశించబడింది. చాలామంది స్వచ్ఛంద సేవకులు వారు పనిచేసే రంగాలలో ఔషధం, విద్య లేదా అత్యవసర రక్షణ వంటి వాటిపై ప్రత్యేకంగా శిక్షణ పొందుతారు. మరికొందరు ప్రకృతి విపత్తుకు ప్రతిస్పందనగా అవసరమయ్యే ప్రాతిపదికన పనిచేస్తారు. సైనిక సందర్భంలో, స్వచ్ఛంద సేవకుడు అంటే బలవంతం చేయబడకుండా వారి స్వంత ఇష్టంతో సాయుధ దళంలో చేరిన వ్యక్తి, ఇతనికి సాధారణంగా జీతం ఇవ్వబడుతుంది. కొన్ని సందర్భాలలో ప్రభుత్వం కొంతమంది వాలంటీర్లను ఏర్పరచుకుని వారికి పారితోషకాన్ని కూడా అందిస్తుంది. ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రస్తుతం వాలంటీర్లను ఏర్పరచి వారికి జీతాలను కూడా ఇస్తుంది. వీరి సేవ సమాజానికి అత్యంత అవసరమని చెప్పవచ్చు.

## మూలాలు

వర్గం:స్వచ్ఛంద సేవ
పిండం

**పిండం** లేదా **భ్రూణం** అనేది ఒక బిడ్డ శిశువుగా పుట్టకముందు అభివృద్ధి చెందుతున్న దశ. మానవులలో పిండం అనేది పిండోత్పత్తి దశ తరువాత దశ (అభివృద్ధి సమయం). మానవులలో ఈ పిండం దశ ఫలదీకరణం తరువాత తొమ్మిదవ వారం (లేదా గర్భధారణ వయస్సు 11 వారాలు) నుండి ప్రారంభమై పుట్టుక వరకు కొనసాగుతుంది. మానవులలో పిండమును 'గర్భస్తశిశువు' అని అంటారు, లేదా ఫలదీకరణం తరువాత ఇంచుమించు రెండు నెలలు లేదా 8 వారాల తర్వాత నుండి పురిటి సమయం వరకు 'గర్భస్తశిశువు' అని పిలుస్తారు. జనన పూర్వ అభివృద్ధి అనేది ఒక నిరంతరక్రియ, పిండం నుండి గర్భస్తశిశువును వేరుచేసే స్పష్టమైన లక్షణం లేదు. ఏదేమైనా, పిండం అన్ని ప్రధాన శరీర అవయవాల ఉనికిని కలిగి ఉంటుంది, అయినప్పటికీ అవి ఇంకా పూర్తిగా అభివృద్ధి చెందివుండవు, క్రియాత్మకంగా ఉండవు, కొన్ని వాటి తుది శరీర నిర్మాణ సంబంధమైన ప్రదేశంలో ఉండివుండవు.

మానవ గర్భంలో సాధారణంగా ఒక పిండం వుంటుంది, చాలా అరుదుగా రెండు లేదా అంతకుమించి పిండాలు ఏర్పడతాయి.

## ఇవి కూడా చూడండి
* పిండం (ఎంబ్రయో)

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:పిండోత్పత్తి శాస్త్రం
జాతీయ అగ్నిమాపక దినోత్సవం

**జాతీయ అగ్నిమాపక దినోత్సవం** (జాతీయ అగ్నిమాపక దళ దినోత్సవం) ప్రతి సంవత్సరం ఏప్రిల్ 14న నిర్వహించబడుతుంది. 1944, ఏప్రిల్ 14న ముంబాయి ఓడరేవులో జరిగిన అగ్నిప్రమాదం సంఘటన జ్ఞాపకంగా ప్రతి సంవత్సరం జాతీయ అగ్నిమాపక దినోత్సవం జరుపుకుంటున్నారు.

## ప్రారంభం
1944, ఏప్రిల్ 14న ముంబాయి ఓడరేవులోని విక్టోరియా డాక్ యార్డ్ లో జరిగిన అగ్నిప్రమాదంలో విధి నిర్వహణలో ఉన్న అధికారులు, సిబ్బంది, సామాన్య ప్రజలతోసహ 66మంది మరణించగా, 87మంది గాయపడ్డారు. ఆ సంఘటన జ్ఞాపకంగా ప్రతి సంవత్సరం జాతీయ అగ్నిమాపక దినోత్సవం జరుపుకోవాలని నిర్ణయించారు.

## ఉద్దేశ్యం
అగ్నిమాపక శాఖ ద్వారా అగ్ని ప్రమాదాలపై ప్రజలకు అవగాహన కలిగించి, తద్వారా అగ్ని ప్రమాదాలు జరగకుండా జాగ్రత్తలు వహించడం

## కార్యక్రమాలు
ప్రజలకు అగ్నిప్రమాదాలపై అవగాహన కలిపించేందుకు వారం రోజులపాటు వివిధ కార్యక్రమాలు రూపొందిస్తారు.
# ఏప్రిల్‌ 14: అమరవీరులకు నివాళులు, ఏప్రిల్‌ 15: బహిరంగ ప్రదేశాల్లో, కూడళ్లలో అగ్నిప్రమాదాలు నివారణపై అవగాహన, ఏప్రిల్‌ 16: అపార్ట్‌మెంట్లలో అవగాహన సదస్సులు, ఏప్రిల్‌ 17: విద్యాసంస్థల్లో అవగాహన సదస్సులు, ఏప్రిల్‌ 18: ఎల్‌పీజీ గూడౌన్స్, ఆయిల్‌ ఫర్మ్స్‌లో అవగాహన సదస్సులు, ఏప్రిల్‌ 19: ఆస్పత్రుల్లో అవగాహన సదస్సులు, ఏప్రిల్‌ 20: అన్ని వర్గాల ప్రజలకు ఫైర్‌ సేఫ్టీపై వర్క్‌షాప్‌ వంటి కార్యక్రమాలు ఉంటాయి.
# డ్యూటీలో ఉండగా ప్రాణాలు కోల్పోయిన అగ్నిమాపక దళ సిబ్బందికి దేశంలోని అగ్నిమాపక కేంద్రాల వద్ద నివాళి అర్పించి, గౌరవ సూచకంగా అగ్నిమాపక సిబ్బంది రెండు నిమిషాలపాటు మౌనాన్ని పాటిస్తారు.
# బస్టాండ్, రైల్వేస్టేషన్, పార్కు, పాఠశాలలు, సినిమా థియేటర్లు, ఫంక్షన్ హాల్స్, ఆస్పత్రులు, గ్యాస్ గోడౌన్, పరిశ్రమలలో మాక్ డ్రిల్స్ నిర్వహిస్తారు.

## మూలాలు

వర్గం:దినోత్సవాలు
వర్గం:ప్రమాదాలు
పిండం (ఎంబ్రయో)

**పిండం** (**Embryo**, **ఎంబ్రయో**) అనేది ఫలదీకరణ గుడ్డు (జైగోట్) యొక్క అభివృద్ధిలో ప్రారంభ దశ. ఇది ఏదైనా జంతువు లేదా మొక్కకు ఉపయోగించే పదం. ఈ దశ మొదటి కణ విభజన నుండి పుట్టుక, లేదా పొదుగుట లేదా మొక్కలలో అంకురోత్పత్తి వరకు ఉంటుంది. మానవులలో, ఫలదీకరణం జరిగిన ఎనిమిది వారాల వరకు దీనిని పిండం (ఎంబ్రయో) అని పిలుస్తారు, అప్పటి నుండి పుట్టిన వరకు దీనిని పిండం అని అంటారు. పిండం యొక్క అభివృద్ధిని ఎంబ్రియోజెనిసిస్ అంటారు, పిండాల అధ్యయనాన్ని పిండశాస్త్రం అంటారు. పిండం యొక్క అభివృద్ధి వివిధ దశల గుండా వెళుతుంది: బ్లాస్ట్యులా, కణాల బోలు బంతి; గ్యాస్ట్రులా, కణాల వలస; స్వరూపోత్పత్తి; కణజాల భేదం మొదలైనవి. లైంగికంగా పునరుత్పత్తి చేసే జీవులలో, ఒక స్పెర్మ్ గుడ్డు కణానికి ఫలదీకరణం చేస్తే, దాని ఫలితంగా జైగోట్ అని పిలువబడే కణం ఏర్పడుతుంది, ఇందులో ప్రతి ఇద్దరు తల్లిదండ్రుల నుండి ఏర్పడిన DNA ఉంటుంది. మొక్కలు, జంతువులు, కొన్ని ప్రొటీస్టులలో, 'జైగోట్' మైటోసిస్ ద్వారా విభజించబడి పిండాన్ని ఉత్పత్తి చేస్తుంది.

## ఇవి కూడా చూడండి
* పిండోత్పత్తి
* పిండం

## మూలాలు

వర్గం:పిండోత్పత్తి శాస్త్రం
F

**F** లేదా **f** (ఉచ్చారణ: **ఎఫ్**) అనేది ఆధునిక ఆంగ్ల వర్ణమాల, ISO ప్రాథమిక లాటిన్ వర్ణమాల యొక్క 6 వ అక్షరం. పలుకునపుడు "ఎఫ్" అని పలికినప్పటికి వ్రాసేటప్పుడు "F"ను పెద్ద అక్షరంగాను, "f"ను చిన్న అక్షరంగాను సూచిస్తారు.

## ఆంగ్లం
ఆంగ్ల రచనా విధానంలో ⟨f⟩ అనేది స్వరరహిత లాబియోడెంటల్ ఫ్రికేటివ్ అయిన /f/ శబ్దాన్ని సూచించడానికి ఉపయోగించబడుతుంది. ఇది తరచుగా పదాల చివరలో రెట్టింపు అవుతుంది. అసాధారణంగా, ఇది "of" అనే సాధారణ పదం, దాని ఉత్పన్నాలలో స్వరంతో కూడిన లాబియోడెంటల్ ఫ్రికేటివ్ /v/ ను సూచిస్తుంది.

F అనేది ఆంగ్ల భాషలో (G, Y, P, B, V, K, J, X, Q, మరియు Z తర్వాత) అతి తక్కువగా ఉపయోగించే పదకొండవ అక్షరం, పదాలలో దాదాపు 2.23% ఫ్రీక్వెన్సీ ఉంటుంది.

## F కి అర్థం
* క్యాలెండర్లలో, F తరచుగా శుక్రవారం లేదా ఫిబ్రవరి నెలకు సంక్షిప్తీకరణ. 
* రసాయన శాస్త్రంలో, ఫ్లోరిన్‌కు F చిహ్నం.
* విద్యలో, F అనేది పరీక్ష తప్పాడని చెప్పే గ్రేడ్
* సంగీతంలో, F అనేది ఒక మ్యూజిక్ నోట్.
* ఉష్ణోగ్రతలో, °F డిగ్రీల ఫారెన్‌హీట్.
* తర్కంలో, F అంటే ఫాల్స్ (అబద్ధం, తప్పు), టి ఫర్ ట్రూ (నిజం, ఒప్పు) కు వ్యతిరేకంగా
* యాసలో, F అంటే ఒక తిట్టు పదం

## ఇతర వెబ్ సైట్లు

* 
* 

## మూలాలు

వర్గం:లాటిన్ అక్షరమాల
సంయుక్తబీజం

**సంయుక్తబీజం** (**Zygote**, **జైగోట్**)  అనేది ఫలదీకరణ కణం, ఇది కొత్త జంతువు లేదా మొక్కగా పెరుగుతుంది. ఆడ అండాన్ని మగ స్పెర్మ్ సెల్ చేరినప్పుడు, ఏర్పడిన ఫలిత కణాన్ని 'జైగోట్' అంటారు. అప్పుడు జైగోట్ అంతకుఅంత అవుతూ, పిండంగా ఏర్పడుతుంది. అలా రెండు సంయోగకణముల (గామేట్ల) యూనియన్ నుండి ఒక జైగోట్ ఏర్పడుతుంది, ఇది మానవ జీవి యొక్క అభివృద్ధిలో మొదటి దశ. రెండు హాప్లోయిడ్ కణాలైన అండం, స్పెర్మ్ కణాల మధ్య ఫలదీకరణం ద్వారా జైగోట్స్ ఉత్పత్తి అవుతాయి, ఇవి డిప్లాయిడ్ కణాన్ని తయారు చేస్తాయి. డిప్లాయిడ్ కణాలలో తల్లిదండ్రుల క్రోమోజోములు, DNA రెండింటి యొక్క పోలికలు ఉంటాయి. గర్భధారణ సమయంలో ఇది పూర్తిగా ఏర్పడిన మానవుడిని సృష్టించడానికి అవసరమైన అన్ని లక్షణాలను కలిగి ఉంటాయి. కొన్ని జంతువులు జైగోట్‌ను పూర్తిస్థాయిలో పెరిగే వరకు తమ శరీరంలో ఉంచుకుంటాయి. జైగోట్ ఏర్పడటానికి, శిశువు పుట్టడానికి మధ్య ఉన్న సమయాన్ని గర్భం అంటారు. ఇతర జంతువులు తమ శరీరంలో జైగోట్‌ను ఉంచవు, కానీ గుడ్డు పెడతాయి. గుడ్డు సిద్ధంగా ఉన్నంత వరకు జైగోట్ పెరుగుతుంది, అది పొదగబడి పిల్ల పుడుతుంది.

## అర్థం కాని లేదా కఠిన పదములకు వివరణ
* గామేట్ (Gamete) - బీజకణం, శుక్లధాతువు, సంయోగి, సంయోగికణము, పునరుత్పత్తి కణములు, స్త్రీలోని ఆండము లేక పురుషునిలోని శుక్రకణము

## మూలాలు

వర్గం:పిండోత్పత్తి శాస్త్రం
G

**G** లేదా **g** (ఉచ్చారణ: **జి**) అనేది ఆధునిక ఆంగ్ల వర్ణమాల, ISO ప్రాథమిక లాటిన్ వర్ణమాల యొక్క 7 వ అక్షరం. పలుకునపుడు "జి" అని పలికినప్పటికి వ్రాసేటప్పుడు "G"ను పెద్ద అక్షరంగాను, "g"ను చిన్న అక్షరంగాను సూచిస్తారు.

## G కి అర్థం
* సినిమాలకు సంబంధించి, G అనేది మోషన్ పిక్చర్ అసోసియేషన్ ఆఫ్ అమెరికా ఇచ్చిన రేటింగ్, అంటే ఈ చిత్రం ప్రజలందరూ ("సాధారణ" ప్రేక్షకులు) చూడటం మంచిది.
* సంగీతంలో, G అనేది ఒక మ్యూజిక్ నోట్.
* సాధారణ ప్రసంగంలో, G అనేది 'గ్యాంగ్‌స్టా' లేదా 'గ్యాంగ్‌స్టర్' అనే యాస పదం.
* అంతర్జాతీయ ప్రమాణాల పద్ధతి (SI) లో, g అనేది గ్రాముకు చిహ్నం.
* G అనేది గురుత్వాకర్షణ త్వరణం యొక్క యూనిట్.
* G గ్రాండ్ యొక్క ప్రత్యామ్నాయ కేసు రూపం: అంటే వెయ్యి. (వెయ్యి గ్రాములు అంటే ఒక కిలో)
* అక్షరం G అంటే GPRS (జనరల్ ప్యాకెట్ రేడియో సర్వీస్). ఇది మీ మొబైల్ ఫోన్‌లో ఇంటర్నెట్ డేటా బదిలీ యొక్క వేగాన్ని సూచిస్తుంది. 2జి, 3జి, 4జి అనేవి ఇంటర్నెట్ యొక్క విభిన్న వేగాన్ని సూచిస్తాయి.

వర్గం:లాటిన్ అక్షరమాల
కోవిడ్-19 వాక్సిన్

కోవిడ్-19 టీకా మనుషులలో కరోనావైరస్ 2ని ఎదురుకోడానికి అవసరమైన 'అనుకూల రోగనిరోధక' శక్తిని అందిస్తుంది. కోవిడ్ ‑ 19 మహమ్మారికి ముందే, కరోనావైరస్ల నిర్మాణం, పనితీరు గురించి స్థిరమైన సమాచారం అందుబాటులో ఉంది, ఇది వివిధ వ్యాక్సిన్ సాంకేతికతల అభివృద్ధి ప్రక్రియను వేగవంతం చేసింది. 2021 మే 7 నాటికి ప్రపంచ వ్యాప్తంగా 14 టీకాలు ఆమోదం పొంది వాడుకలో, ఇంకా సుమారు 60 టీకాలు అభివృద్ధి దశలో ఉన్నాయి.

 2021 మే 1 నాటికి, జాతీయ ఆరోగ్య సంస్థల అధికారిక నివేదికల ఆధారంగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా 115 కోట్ల మోతాదుల కోవిడ్ ‑ 19 వ్యాక్సిన్ ఇవ్వబడింది. 2021 మే 8 నాటికి, భారతదేశంలో 16 కోట్ల మంది టీకా తీసుకున్నారు. తెలంగాణలో 51 లక్షల మంది, ఆంధ్రప్రదేశ్ లో లక్ష మంది టీకా తీసుకున్నారు. 2020 డిసెంబరు నాటికి, 1,000 కోట్లకు పైగా వ్యాక్సిన్ మోతాదులను దేశాలు ముందుగానే బుక్ చేసుకున్నాయి,  వీటిలో సగం ప్రపంచ జనాభాలో 14% ఉన్న అధిక-ఆదాయ దేశాలు కొనుగోలు చేసాయి.

## ప్రణాళిక, అభివృద్ధి
2020 జనవరి నుండి, బహుళజాతి ఔషధ పరిశ్రమల, ప్రభుత్వాల మధ్య అపూర్వమైన సహకారం ద్వారా వ్యాక్సిన్ అభివృద్ధి వేగవంతం చేయబడింది. కోఎలిషన్ ఫర్ ఎపిడెమిక్ ప్రిపేర్డ్‌నెస్‌ ఇన్నోవేషన్స్ (సెపీ) ప్రకారం, కోవిడ్‑19 వ్యాక్సిన్ అభివృద్ధి తొలి దశ కార్యకలాపాల భౌగోళిక పంపిణీ ఇలా ఉంది: ఉత్తర అమెరికా సంస్థలు 40%, ఆసియా ఆస్ట్రేలియాలలో 30%, ఐరోపాలో 26%, ఇంకా దక్షిణ అమెరికా, ఆఫ్రికాలో కొన్ని ప్రాజెక్టులలో పని జరిగింది. కోవిడ్‑19 కోసం వ్యాక్సిన్‌ను రూపొందించే ఆవశ్యకత షెడ్యూల్ల కుదింపుకు దారితీసింది, ఇది ప్రామాణిక టీకా అభివృద్ధి కాలపరిమితిని తగ్గించింది. సాధారణంగా వరసలో సంవత్సరాలు పట్టే ప్రక్రియను, కొన్ని కేసుల్లో క్లినికల్ ట్రయిల్ దశలను కలిపేసి నెలలకు తగ్గించారు.

కోవిడ్-19 వాక్సిన్ ని అభివృద్ధి చేసి దానిని ప్రపంచంలోని అందరికి అందించాలనే ఉద్దేశంతో ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ 2020 ఏప్రిల్లో "ఆక్సెస్ టు కోవిడ్-19 టూల్స్" (ఎ.సి.టి) అక్సిలరేటర్ ని ప్రారంభించింది, ఇది అందరికీ కోవిడ్-19 పరీక్షలు, చికిత్స, వాక్సిన్ అందించడానికి కృషి చేస్తుంది. ఈ కార్యాన్ని డయాగ్నొస్టిక్స్, చికిత్స, వాక్సిన్ ("కోవాక్స్" అని కూడా పిలుస్తారు), ఆరోగ్య వ్యవస్థల సమన్వయ వ్యవస్థ అనే నాలుగు స్తంభాల కింద విభజించారు.

## టీకా తయారీ
టీకా అభివృద్ధికి తొలుత వైరస్‌ ఆకృతిని, డీఎన్‌ఏ లేదా ఆర్‌ఎన్‌ఏను గుర్తించాలి. తర్వాత మనుషుల్లో ఆ వైరస్‌ ఎలా పనిచేస్తుందో పరీక్షలు చేస్తారు.

టీకాకు ప్రభుత్వ అనుమతులు రావాలంటే 3 దశల్లో మానవులపై విజయవంతంగా ప్రయోగించాలి. ఒక్కో దశకు 6-8 నెలలు పడుతుంది. ఈ దశలను అధిగమించి ముందుకు సాగే టీకాలు అతికొద్ది సంఖ్యలోనే ఉంటాయి.

## మూలాలు


## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:వైరస్
వర్గం:అంటు వ్యాధులు
వర్గం:వైరస్లు
కుల్సమ్ బేగం మసీదు (కార్వాన్)

**కుల్సమ్ బేగం మసీదు** (కుల్సుంపూరా మసీదు లేదా జామా మసీదు కార్వాన్) తెలంగాణ రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాదులోని కార్వాన్‌ ప్రాంతంలో ఉన్న మసీదు. దీనిని 17వ శతాబ్దంలో సుల్తాన్ మహమ్మద్ కుతుబ్ షా, హయాత్ బక్షీ బేగంల కుమార్తె కుల్సమ్ బేగం నిర్మించింది.

## చరిత్ర - నిర్మాణం
వివాహ సమయంలో తన భర్త గౌరవ చిహ్నంగా ఇచ్చిన డబ్బు లేదా బహుమతితో కుల్సమ్ బేగం ఈ మసీదు నిర్మాణం చేసిందని మసీదు కమిటీ సభ్యుల అభిప్రాయం. నగరంలోని ఇతర కుతుబ్ షాహి మసీదుల నిర్మాణాల మాదిరిగానే సా.శ. 1612-1626 మధ్యకాలంలో ఈ మసీదు నిర్మించబడింది. మూడు అడుగుల ఎత్తైన పునాదిపై నిర్మించిన ఈ మసీదు ముందుభాగంలో మూడు వంపులు కలిగిన తోరణం ఉంది. ముందుభాగంలో ఉన్న రెండు స్తంభాలు భారీగా అలంకరించబడి ఉన్నాయి. మసీదు గోడప్రక్కన రెండు చిన్న వంపు మంటపాలు అదనంగా నిర్మించబడ్డాయి. మసీదు నిర్మాణానికి సరిగ్గా సంబంధించిన శాసనాలు లేవు.

## మూలాలు

వర్గం:మస్జిద్‌లు
వర్గం:హైదరాబాదు మస్జిద్‌లు
వర్గం:హైదరాబాదు పర్యాటక ప్రదేశాలు
గానం

[thumbnail|తెలుగు పాటలను మధురంగా గానం చేసిన [ఘంటసాల వెంకటేశ్వరరావు విగ్రహం]]
**గానం** అనేది కంఠ స్వరంతో సంగీత ధ్వనులు ఉత్పత్తి చేసే ఒక కళ. గానం చేసే వ్యక్తిని గాయకుడు లేదా గాత్రధారి అంటారు. వినసొంపుగా గానం చేసే వారిని గాన కళాకారులు అంటారు. గాయకులు సంగీత వాయిద్యాలతో తోడుగా లేదా లేకుండా పాటలు పాడుతారు. గాయకులు గాయక బృందం లేదా వాయిద్యకారుల బృందం వంటి సంగీతకారుల బృందంలో పాడటం తరచుగా జరుగుతుంది. గాయకుడు సహగాయకులతో కాక ఒంటరిగా ప్రేక్షకుల కోసం పాడితే దానిని సోలో గానం అంటారు. సోలో గానంలో ఎంతమంది సంగీత వాయిద్యకారులు సంగీతాన్ని వాయించినప్పటికి గానం చేసేది మాత్రం ఒకే ఒక్క గాయకుడు మాత్రమే. ఇది మత భక్తి యొక్క రూపంగా, అభిరుచిగా, ఆనందం, సౌకర్యం, ఆచారం యొక్క మూలంగా, సంగీత విద్యలో భాగంగా లేదా వృత్తిగా చేయవచ్చు. గానం చేయడంలో రాణించడానికి సమయం, అంకితభావం, బోధన, క్రమమైన అభ్యాసం అవసరం. రోజూ ప్రాక్టీస్ చేస్తే, శబ్దాలు మరింత స్పష్టంగా, బలంగా మారతాయి. వృత్తిపరమైన గాయకులు సాధారణంగా వారి వృత్తిని క్లాసికల్ లేదా రాక్ వంటి ఒక నిర్దిష్ట సంగీత శైలిని ఎంచుకుంటారు, అయితే కొంతమంది వృత్తిపరమైన గాయకులు ఒకే రకం గాన కళపైనే కాక క్లాసికల్, రాక్ వంటి ఇతర గాన కళలలోను తమ గాన ప్రతిభను ప్రదర్శించి రాణించగలుగుతారు. గాన విద్యార్థులు గానం చేయుటలో మెళకువలు నేర్చుకొనుటకు సంగీత పాఠశాలలో చేరి గాత్ర బోధకుడు లేదా స్వర శిక్షకుడి నుండి గాత్ర శిక్షణ పొందుతారు. గాన శిక్షణలో రాణించిన గాన విద్యార్థులు వృత్తిపరమైన గాయకులుగా ఎదుగుతారు. కొంతమంది గానశిక్షణ తీసుకోకుండానే స్వయం అభ్యాసం ద్వారా వృత్తిపరమైన గాయకులుగా రాణించారు. ఉదాహరణకు శ్రీపతి పండితారాధ్యుల బాలసుబ్రహ్మణ్యం గారు స్వయం అభ్యాసం ద్వారా గాన కళాకారుడిగా రాణించారు.

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:గానం
వర్గం:సంగీతం
కృత్రిమ ఉపగ్రహము

**కృత్రిమ ఉపగ్రహము** అనగా కృత్రిమంగా సృష్టించబడిన ఉపగ్రహము. నక్షత్రం చుట్టూ పరిభ్రమించేది గ్రహం. గ్రహం చుట్టూ పరిభ్రమించేంది ఉపగ్రహం. సహజంగా ఉద్భవించిన ఉపగ్రహాలను ఉపగ్రహాలు లేదా సహజ ఉపగ్రహాలు అంటారు. మానవునిచే కృత్రిమంగా తయారుచేయబడి గ్రహం చుట్టూ పరిభ్రమించేలా అంతరిక్షంలోకి పంపిన ఉపగ్రహాలను కృత్రిమ ఉపగ్రహాలు అంటారు. సూర్య నక్షత్రం చుట్టూ పరిభ్రమింసున్న గ్రహాలలో భూ గ్రహం ఒకటి. భూ గ్రహం చుట్టూ పరిభ్రమింసున్న ఏకైక సహజ ఉపగ్రహం చంద్రుడు. కృత్రిమ ఉపగ్రహము అనేది ఒక యంత్రం. నేడు భూమి చుట్టూ అనేక కృత్రిమ ఉపగ్రహాలు తిరుగుతున్నాయి. వీటిని మానవులు రకరకాల ప్రయోజనాల కోసం పంపడం జరిగింది. ఇవి మానవులకు అనేక రకాలుగా సేవలందిస్తున్నాయి. మానవ అభివృద్ధి క్రమంలో వీటి పాత్ర చాలా ప్రముఖమైనది. మానవుడు అత్యంత తొందరగా సమాచారాన్ని తెలుసుకొనుటకు ఇవి సహాయపడుతున్నాయి. ఉపగ్రహాలను ఒకదానితో ఒకటి అనుసంధానం చేయటం ద్వారా ప్రపంచం మొత్తాన్ని ఒకే సమయంలో గమనించి అవసరమైన సమాచారాన్ని ఒకే సమయంలో ప్రపంచంలోని అన్ని చోట్లకు అందించగలుగుతున్నాయి. వార్తలను ఎప్పటికప్పుడు టివి ప్రసారాల ద్వారా ప్రపంచంలో అన్ని చోట్ల ఒకే సమయంలో వీక్షించగలగే సదుపాయం ఉన్నదంటే దానికి ముఖ్య కారణం ఉపగ్రహాల అనుసంధానమని చెప్పవచ్చు. కృత్రిమ ఉపగ్రహముల ద్వారా ప్రపంచంలో అన్ని మూలలకు ఫోన్, ఇంటర్నెట్ సౌకర్యం కల్పించబడింది. కృత్రిమ ఉపగ్రహముల ద్వారా జీపీయస్ సౌకర్యం ఏర్పడింది, తద్వారా భూమిపై, గాలిలో, నీటిపై నావిగేట్ చెయ్యడం సులభమయ్యింది. ఈ ఉపగ్రహాలు సిగ్నల్స్ ద్వారా భూమి నుండి అవసరమైన సమాచారాన్ని సేకరించి, సిగ్నల్స్ ద్వారానే తిరిగి భూమికి పంపుతుంది. ఉపగ్రహలు వేర్వేరు పరిమాణాలలో, వేర్వేరు ఆకృతుల్లో ఉంటాయి. రాకెట్ ద్వారా ఉపగ్రహాలను గ్రహ కక్ష్యలలోకి చేరవేస్తారు. గ్రహ కక్ష్యలలో ఇవి తిరిగి పనిచేయుటకు వీటికి సోలార్ ప్యానల్ ను అమర్చుతారు. సోలార్ ప్యానల్ సూర్యకాంతిని గ్రహించి ఉపగ్రహానికి అవసరమైన విద్యుచ్ఛక్తిని అందిస్తుంది, తద్వారా ఉపగ్రహాంలోని యంత్రాలు పనిచేస్తాయి. ఉపగ్రహంలో ముఖ్యంగా భూమి యొక్క ఫోటోలను తీయుటకు కెమెరా, సందేశాలను ఇచ్చి, పుచ్చుకొనుటకు ఏంటీనా, విద్యుచ్ఛక్తి కొరకు బ్యాటరీ ఉంటాయి. కృత్రిమ ఉపగ్రహములను కంప్యూటర్ల ద్వారా శాస్త్రజ్ఞులు నియంత్రిస్తారు. ప్రపంచంలోని మొట్టమొదటి కృత్రిమ ఉపగ్రహం స్పుత్నిక్ 1 ను సోవియట్ యూనియన్ అక్టోబర్ 4,1957 న ప్రయోగించింది. ఇది ప్రతి 92.6 నిముషాలకు ఒకసారి భూమిని చుట్టి వస్తుంది. 

భూమి గురుత్వాకర్షణను కలిగివుంటుంది, భూమి తన నుండి పైకి వెళ్ళే వస్తువులను తిరిగి లాక్కుంటుంది. అందువలన ఉపగ్రహం భూకక్ష్యలో పరిభ్రమించేలా చేయాలంటే, దానిని నిర్దేశిత వేగంతో భూకక్ష్యలో ప్రవేశపెట్టాలి, అప్పుడే అది భూకక్ష్యలో తిరుగుతూ పనిచేస్తుంది. నిర్దేశిత వేగంతో భూకక్ష్యలో ప్రవేశ పెట్టలేని ఉపగ్రహాలు తిరిగి భూమిపైకి చేరడమో లేక భూకక్ష్యను దాటి అంతరిక్షంలోకి దూసుకుపోవడమో జరుగుతుంది.

## Home Media
Shakalamangalyam

వర్గం:కృత్రిమ ఉపగ్రహాలు
నుసుము కోటిశివ

**నుసుము కోటిశివ** (జూన్ 15, 1956 - ఏప్రిల్ 16, 2020) రంగస్థల నటుడు, దర్శకుడు, నిర్వాహకుడు. వినుకొండ విశ్వశాంతి కళానికేతన్ నాటక పరిషత్తుచే *నటశేఖర* బిరుదు అందుకున్నాడు.

## జననం
కోటిశివ 1956, జూన్ 15న గుంటూరు జిల్లా, పెదకాకాని మండలం, అనమర్లపూడి గ్రామంలో జన్మించాడు. కోటిశివ సోదరుడు నుసుము నాగభూషణం కూడా రంగస్థల నటుడు, దర్శకుడు.

## రంగస్థల ప్రస్థానం
విద్యార్థి దశలో అన్న నాగభూషణం దగ్గర నటనలో శిక్షణ పొంది స్కూల్ నాటకాలలో నటించిన కోటిశివ, ఎ. శివరామరెడ్డి దర్శకత్వంలో *అంతిమ విజయం* నాటిక ద్వారా పూర్తిస్థాయి నాటకరంగంలోకి ప్రవేశించాడు. *నెచ్చిలి* నాటక సంస్థను స్థాపించి, భ్రూణ హత్యల నేపథ్యంలో నుసుము నాగభూషణం రాసిన *కాలజ్ఞానం* నాటికను అనేక పరిషత్తులలో ప్రదర్శించి, అనేక బహుమతులు అందుకున్నాడు. 1992 నుండి యల్.వి.ఆర్. క్రియేషన్స్ సంస్థ ద్వారా అనేక నాటకాలు ప్రదర్శించడమేకాకుండా రాష్ట్రస్థాయి నాటక పోటీలను నిర్వహించాడు. ఆంధ్రప్రదేశ్ రంగస్థల కళాకారుల ఐక్యవేదిక రాష్ట్ర అధ్యక్షునిగా బాధ్యతలు నిర్వర్తించాడు.

### నాటిక-నాటకాలు

**నటించినవి**
# పేటెంటు మందు
# లెక్కలు తెచ్చిన చిక్కులు
# అంతిమ విజయం
# సహారా (నంది పాత్ర)

**దర్శకత్వం చేసినవి**
# మద్యంలో మానవుడు
# డెవిల్స్
# నేను రాముడ్ని కాదు
# అడ్రసు లేని మనుషులు
# కుందేటి కొమ్ము
# రేపేంది
# కాలజ్ఞానం
# జారుడు మెట్లు (రచన: కావూరి సత్యనారాయణ)
# మేలుకొలుపు (రచన: దాట్ల)
# గోడకుర్చీ
# చిటారుకొమ్మన మిఠాయిపొట్లం
# చందమామ రావే
# సహజీవనం
# ఉత్తమ పంచాయితీ

## బహుమతులు
# ఉత్తమ ద్వితీయ ప్రదర్శన - జారుడుమెట్లు (నంది నాటక పరిషత్తు - 1999, రజిత నంది)
# ఉత్తమ ప్రదర్శన - మేలుకొలుపు (నంది నాటక పరిషత్తు - 2000, స్వర్ణ నంది)
# విశిష్ట నటుడు - జారుడుమెట్లు (కాకతీయ కళా పరిషత్తు, నాగభైరువారి పాలెం)
# ఉత్తమ నటుడు - జారుడుమెట్లు (ఆస్కా పరిషత్తు, మద్రాసు)
# ఉత్తమ బాలనటి - ఉత్తమ పంచాయితీ (నంది నాటక పరిషత్తు - 2001)

## మరణం
కిడ్నీ సమస్యలతో బాధపడుతున్న కోటిశివ 2020, ఏప్రిల్ 16న సాయంత్రం 7.15 నిమిషాలకు చీరాలలోని తన కుమార్తె నివాసంలో మరణించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1956 జననాలు
వర్గం:2020 మరణాలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా నాటక రచయితలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా రచయితలు
వర్గం:గుంటూరు జిల్లా వ్యక్తులు
వర్గం:తెలుగు రంగస్థల దర్శకులు
వర్గం:తెలుగు రంగస్థల నటులు
వర్గం:తెలుగు నాటక రచయితలు
రజితమూర్తి చెట్టెభక్తుల

**రజితమూర్తి చెట్టెభక్తుల** (జ. ఏప్రిల్ 17, 1950) రంగస్థల, టీవీ, సినీ నటుడు. 2002, 2011 లలో జరిగిన నంది నాటక పరిషత్తులలో ఉత్తమ ప్రతినాయకుడిగా నంది అవార్డులు అందుకున్నాడు.

## జననం
రజితమూర్తి 1950, ఏప్రిల్ 17న పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా రావిపాడు గ్రామంలో జన్మించాడు.

## విద్యాభ్యాసం - ఉద్యోగం
ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం నుండి బి.ఎ. పూర్తిచేసిన రజితమూర్తి, ఎక్సైజ్ ఇన్సిపెక్టర్ గా పనిచేసి, పదవి విరమణ చేశాడు.

## రంగస్థల ప్రస్థానం
1966లో రావికొండలరావు *పట్టాలు తప్పిన బండి* నాటకంతో నాటకరంగంలోకి అడుగుపెట్టాడు. స్పస్టమైన ఉచ్చారణతో సంభాషణలు పలికే రజితమూర్తి దాదాపు అన్ని పరిషత్తుల నాటక ప్రదర్శనల్లో నటించి, ఉత్తమ నటుడు, ఉత్తమ ప్రతినాయకుడు, ఉత్తమ క్యారెక్టర్ నటుడు అవార్డులను అందుకున్నాడు.

### నటించినవి

# నిషిద్ధాక్షరి
# మానస సరోవరం
# నీతిచంద్రిక
# కాదు సుమా కల
# పడమటి గాలి
# అంబేద్కర్ రాజగృహ ప్రవేశం
# ఆకాశదేవర
# వానప్రస్థం
# హింసధ్వని
# యద్భవిష్యం
# శ్రీచక్రం
# శ్రీముఖ వ్యాఘ్రం
# ఎడారి కోయిల
# మాస్క్

### బహుమతులు
# ఉత్తమ ప్రతి నాయకుడు - ఏడుగుడిసెల పల్లె (నాటకం), నంది నాటక పరిషత్తు - 2002.
# ఉత్తమ ప్రతినాయకుడు - నష్టసరిహారం (నాటిక), నంది నాటక పరిషత్తు - 2011.
# ఉత్తమ ప్రతినాయకుడు - నష్టసరిహారం (నాటిక), పరుచూరి రఘుబాబు స్మారక నాటక పరిషత్తు - 2012.

### పురస్కరాలు
# ఉగాది పురస్కారం (ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం, హైదరాబాదు, 11 ఏప్రిల్ 2013)
# గుర్రం జాషువా పురస్కారం (విశ్వశాంతి కళానికేతన్ నాటక పరిషత్తు, వినుకొండ)
# విశిష్ట నటుడు పురస్కారం (కళావాణి, రాజమండ్రి)
# స్వర్ణకంకణం (కాకతీయ కళాపరిషత్తు, నాగభైరువారి పాలెం)
# నట పురస్కారం (సౌజన్య కళామండలి, కడప)
# నట పురస్కారం (తెనాలి పట్టణ రంగస్థల కళాకారుల ఐక్యవేదిక)

## టీవీ రంగం
# కుంకుమ రేఖ (ధారావాహిక)

## మూలాలు

వర్గం:1950 జననాలు
వర్గం:పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా టెలివిజన్ నటులు
వర్గం:పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా వ్యక్తులు
వర్గం:తెలుగు రంగస్థల నటులు
వర్గం:టెలివిజన్ నటులు
వర్గం:తెలుగు సినిమా నటులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
సబ్నవీసు వెంకటరామ నరసింహారావు

**సబ్నవీసు వెంకటరామ నరసింహారావు** స్వాతంత్ర్యానికి ముందున్న తెలంగాణ ప్రాంతంలో పాత్రికేయుడుగా పనిచేసాడు.
## జననం
ఇతను 1896లో నల్గొండ జిల్లా(ప్రస్తుత సూర్యాపేట జిల్లా) మామిళ్ళగూడెంలో పుట్టాడు. సబ్నవీసు లక్ష్మీనారాయణరావు, రంగనాయకమ్మ ఇతని తల్లిదండ్రులు. 
## పాత్రికేయుడిగా
తెలంగాణ ప్రాంతంలో సంఘ దురాచారాల నిర్మూలనకు, భాష, సంస్కృతి వ్యాప్తికి నీలగిరి వార్తాపత్రిక ద్వారా సంపాదకునిగా ఎంతగానో కృషి చేసాడు. కళలు, గ్రామీణ పరిశ్రమలు హస్తకళల గురించి వివరించే వ్యాసాలు రాసాడు. గుడిపాటి వెంకటాచలం కథలను ప్రచురించాడు. ఈ నీలగిరి పత్రికలోనే బూర్గుల రామకృష్ణారావు, మాడపాటి హనుమంతరావు, పులిజాల రంగారావు మొదలగు వారు తమ వ్యాసాలను రాసేవారు. 

తర్వాతి కాలంలో ఉస్మానియా ప్రింటింగ్ ప్రెస్ నెలకొల్పి 1924లో సంస్కారిణి గ్రంథమాల ప్రారంభించాడు. అనేక లఘుగ్రంథాలు ప్రచురించాడు. గ్రంథాలయ ఉద్యమంలో పాల్గొన్నాడు.
1929లో కన్నుమూసాడు.

## మూలాలు

వర్గం:1896 జననాలు
వర్గం:సూర్యాపేట జిల్లా వ్యక్తులు
వర్గం:1929 మరణాలు
వర్గం:పాత్రికేయులు
శిక్ష

**శిక్ష** లేదా **దండన** అనేది సాధారణంగా నేరం, అన్యాయం, అక్రమం చేయు వారికి విధించునది. ఏవరైనా నియమాలను ఉల్లంఘించినట్లయితే వారికి శిక్షను విధిస్తారు, శిక్షను పొందిన వారు శిక్షార్హులు అవుతారు. సాధారణంగా నేరస్తులలో మార్పు తీసుకువచ్చేందుకు శిక్షలను విధిస్తారు, శిక్షార్హులు తమ శిక్షలను అనుభవిస్తున్నపుడు తమ తప్పుకు పశ్చాతాపం చెంది మంచివారుగా మారుతారు. నేరాన్ని బట్టి శిక్షలు ఉంటాయి, పెద్ద నేరానికి పెద్ద శిక్ష, చిన్న నేరానికి చిన్న శిక్ష విధిస్తారు. చట్టాల ప్రకారం శిక్షలు ఉంటాయి. న్యాయాధికారులు వాదనలు విన్న తరువాత తుది తీర్పుగా దోషులకు శిక్షను విధిస్తారు. కఠినకారాగారశిక్ష, యావజ్జీవ కారాగారశిక్ష, మరణశిక్ష అనేవి పెద్ద శిక్షలు. చెడ్డవారికి యాదృచ్ఛికంగా ఏదైనా కష్టం కలిగితే తగిన శాస్తి (దేవుడు వేసే శిక్ష) జరిగినది అని అంటారు. కొన్నిసార్లు మంచివారికి కూడా శిక్షలు పడవచ్చు, మంచివారికి శిక్ష పడకూడదనే ఉద్ధేశంతో వంద మంది దోషులు తప్పించుకున్నప్పటికీ ఒక నిర్దోషికి కూడా శిక్ష పడకూడదంటారు. 

ఉపాధ్యాయులు గోల చేసున్న విద్యార్థులకు గోడకుర్చీ వేయించడం, గుంజీళ్ళు తీయించడం, బెత్తంతో చిన్నగా కొట్టడం వంటి చిన్న శిక్షలు వేస్తారు, దీని ద్వారా విద్యార్థులు క్రమశిక్షణతో ఉంటారు.

ఇంటిలోన పిల్లలు అల్లరి చేస్తుంటే పెద్దలు అల్లరి చేస్తున్న పిల్లలను చిన్నగా కొట్టడం, మొట్టికాయలు వేయడం, చెంపదెబ్బలు కొట్టడం వంటి శిక్షలను విధిస్తారు, దీని వలన పిల్లలు బుద్ధిగా మసలు కుంటారు.

ప్రజలు చెడు పనులు చేయకుండా నిరోధించడానికి సమాజంలో శిక్షను మంచిగా చూడవచ్చు. చిన్న చిన్న తప్పులు చేసేవారికి శిక్షలు విధించుటకన్నా మందలించి, మంచిమాటలు చెప్పుట ద్వారా వారిలో సత్ర్పవర్తన తీసుకురావటం మంచిది.

వర్గం:శిక్షలు
వర్గం:చట్టం
కోటంరాజు పున్నయ్య

**కోటంరాజు పున్నయ్య** పాత్రికేయుడు. 
## బాల్యం
కోటంరాజు పున్నయ్య 10 ఆగస్టు 1885న ప్రస్తుత ప్రకాశం జిల్లా చీరాలలో పుట్టాడు. కోటంరాజు నారాయణరావు-వెంకాయమ్మ తల్లిదండ్రులు. బాపట్ల, గుంటూరులలో చదువు సాగించాడు. మెట్రిక్యులేషన్ తప్పడంతో ఇంత్లో చెప్పాపెట్టకుండా ముంబై పారిపోయాడు. అక్కడ తిండి కోసం మేడ మీదకు నీళ్ళు మోసే ఉద్యోగం చేసాడు.
## ఉద్యోగం
పరిచయం కొద్దీ కాశీనాథుని నాగేశ్వరరావు ఇతనిని అమృతాంజనం కార్యాలయంలో చేర్చుకున్నాడు. అనంతరం ప్రారంభించిన ఆంధ్రపత్రికలో చేరాడు. 1914లో మద్రాసు వెళ్ళి ఆంధ్రపత్రిక దినపత్రికలో సహాయ సంపాదకునిగా పనిచేసాడు. ఇంగ్లిష్ భాష మీద ఉన్న పట్టు వలన 1916లో హ్యూమానిటీ అనే ఆంగ్ల వారపత్రికను ప్రారంభించాడు. 1918లో సాధు వాస్వాని ఆహ్వానం మీద కరాచీ వెళ్ళి 'న్యూటైమ్స్' పత్రిక సహాయ సంపాదకునిగా పని చేసాడు. ఈ న్యూటైమ్స్ పత్రిక ఆపై 'సింధు అబ్జర్వర్' అనే మరో పత్రికలో కలిసిపోయింది. కొన్ని రోజులు సింధు అబ్జర్వర్ కు సహాయ సంపాదకునిగా పని చేసి, సంపాదకునిగా బాధ్యతలు స్వీకరించాడు. ఆనాటి రాజకీయాలను తన రచనలతో పున్నయ్య ఎంతగానో ప్రభావితం చేసాడు. 
ఏదో ఒక సందర్భంలో సింధు అబ్జర్వర్ యజమాని, పార్సీ వ్యాపారి, ఫకీర్‌జీ కావాస్‌జీ తో అభిప్రాయ భేదాలు వచ్చి స్వచ్ఛందంగా ఇతను తన సంపాదక వృత్తికి రాజీనామా చేసాడు. దివాన్ బహద్దూర్ కాలూ మీల్ వహ్లయాల్ 'డైలీ మెయిల్ కంపెనీ' స్థాపించి, దాని బోర్డ్ ఆఫ్ డైరెక్టర్స్ అధ్యక్షుడిగా పదవి చేపట్టాడు. ఈ సంస్థ సింధు అబ్జర్వర్ పత్రికను పాత యాజమాన్యం నుంచి కొనుగోలు చేసి పున్నయ్యను తిరిగి సంపాదకుడిగా నియమించింది. దాదాపు పాతిక సంవత్సరాలు పున్నయ్య సింధు అబ్జర్వర్ కు సంపాదకునిగా పని చేసాడు.
### పాకిస్తాన్ విభజన తరువాత
విభజన తరువాత పున్నయ్య బెంగుళూరుకు చేరారు. 
## మరణం
పున్నయ్య 1948లో జరిగిన అఖిల భారత వార్తామండలి సమావేశాలలో పాల్గొనటానికి ముంబై వెళ్ళారు. అక్కడ కాలిబాటపై నడుస్తూ గుండెపోటుకు గురై జులై 27, 1948 న మరణించారు. 

## మూలాలు

వర్గం:పాత్రికేయులు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా వ్యక్తులు
వర్గం:ప్రకాశం జిల్లా పాత్రికేయులు
చట్టం

**చట్టం** అనేది పాలక అధికారం ద్వారా ఏర్పాటు చేయబడిన నియమాలు, నిబంధనల సమితి. చట్టం యొక్క ఉద్దేశం క్రమాన్ని నిర్వహించడం, న్యాయాన్ని నిర్ధారించడం, వ్యక్తిగత హక్కులను పరిరక్షించడం, మొత్తం సమాజ సంక్షేమాన్ని ప్రోత్సహించడం.
## చట్టాల సృష్టి , అమలు
చట్టాలు అవి స్థాపించబడిన దేశం లేదా ప్రాంతాన్ని బట్టి మారవచ్చు, చట్టం లేదా న్యాయపరమైన నిర్ణయాలు వంటి వివిధ చట్టపరమైన మార్గాల ద్వారా సృష్టించబడతాయి. చట్టాలకు పౌరులు కట్టుబడి ఉండాలి, అమలు చేయదగినవి, అంటే వ్యక్తులు, సంస్థలు వాటిని అనుసరించాల్సిన అవసరం ఉంది.
చట్టాన్ని అమలు చేయడం అనేది సాధారణంగా న్యాయస్థానాలు, చట్ట అమలు సంస్థల వ్యవస్థను కలిగి ఉంటుంది, వ్యక్తులు, సంస్థలు చట్టానికి కట్టుబడి ఉండేలా చూసుకోవాల్సిన బాధ్యత పోలీసుల వంటి చట్టాన్ని అమలు చేసే ఏజెన్సీలదే, అలా చేయకపోతే జరిమానాలు లేదా జైలు శిక్ష వంటి పరిణామాలను వ్యక్తులు ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుంది. ఉల్లంఘించినవారిని జవాబుదారీగా ఉంచడం క్రమాన్ని నిర్వహించడం, చట్టాన్ని ఉల్లంఘించకుండా నిరోధించడం వంటి బాధ్యతలను పోలీసులు నిర్వహిస్తారు.

## చట్టానికి కట్టుబడి ఉండటం యొక్క ప్రాముఖ్యత
నిర్దిష్ట అధికార పరిధిలో నివసించే వ్యక్తులు ఆ అధికార పరిధి యొక్క పాలక అధికారం ద్వారా స్థాపించబడిన చట్టాలను పాటించాల్సిన నైతిక, చట్టపరమైన బాధ్యతను కలిగి ఉంటారు. ప్రభుత్వం, దాని సంస్థలపై విశ్వాసాన్ని పెంపొందించడానికి, అలాగే చట్టబద్ధమైన పాలనను సమర్థించడం, న్యాయం న్యాయంగా, నిష్పక్షపాతంగా నిర్వహించబడుతుందని నిర్ధారించడానికి చట్టానికి విధేయత ముఖ్యం. పౌరులు చట్టానికి లోబడి ఉన్నప్పుడు, వారు హాని లేదా అన్యాయానికి భయపడకుండా ప్రజలు జీవించగలిగే, పని చేసే స్థిరమైన, ఊహాజనిత వాతావరణానికి దోహదం చేస్తారు. చట్టాలను అనుసరించినప్పుడు, ప్రజలు ఏమి ఆశించాలో తెలుసుకుంటారు, తదనుగుణంగా ప్లాన్ చేసుకోవచ్చు. ఈ ఊహాజనిత భద్రత యొక్క భావాన్ని పెంపొందించడానికి సహాయపడుతుంది, ఎక్కువ ఆర్థిక, సామాజిక అభివృద్ధికి అనుమతిస్తుంది.

## చట్టాల పరిణామం
పురాతన సమాజాలలో, నాయకులు ప్రజలు ఎలా జీవించాలి, వారు ఎలా పనులు చేయాలి, వ్యాపారం ఎలా చేయాలి, ఒకరినొకరు ఎలా ప్రవర్తించాలి అనే నిబంధనలను రూపొందించే చట్టాలను వ్రాసారు. చరిత్రలో చాలాసార్లు, చట్టాలు తప్పుగా ఉండి ప్రజల ఆమోదం పొందలేక సంఘర్షణకు దారితీశాయి, సమాజానికి నష్టం కలిగించే విధంగా కొందరికి ప్రయోజనం చేకూర్చే విధంగా ఉన్న ఈ విధానాన్ని నివారించడానికి, నేడు చాలా దేశాల్లో, ప్రజలచే ఎన్నుకోబడిన పార్లమెంటు లేదా శాసనసభలో ప్రజాప్రతినిధులు చట్టాలు వ్రాసి ఓటింగ్ విధానం ద్వారా ఆమోదింపజేస్తున్నారు.

నేడు దేశాలు సమాజం యొక్క సుస్థిర నిర్మాణం కోసం రాజ్యాంగాన్ని కలిగి ఉన్నాయి, అవసరమైన మరిన్ని కొత్త చట్టాలను రూపొందించాయి.
చట్టపరమైన కోడ్ అనేది అమలు చేయబడిన చట్టాల యొక్క వ్రాతపూర్వక రికార్డు. దీనిలో పోలీసు, కోర్టుల పాత్రలు, బాధ్యతలు, చట్టాన్ని ఉల్లంఘించినందుకు విధించే శిక్షల రకాలు వంటి చట్ట అమలుకు సంబంధించిన అంశాలు ఉంటాయి.

## స్వేచ్ఛ  , బాధ్యత
సమాజంలోని సభ్యులు సాధారణంగా వారు ఎంచుకున్న అన్ని చట్టపరమైన విషయాలలో గణనీయమైన స్వేచ్ఛను కలిగి ఉంటారు. చట్టాలను ఉల్లంఘించడం లేదా అతిక్రమించడం చట్టవిరుద్ధం. న్యాయవాది చట్టపరమైన నియమాలను అధ్యయనం చేసే, వాదించే ఒక వృతినిపుణుడు.

## ఇవి కూడా చూడండి
* న్యాయం

## మూలాలు

* A Definition of Law
* Cornell Law School Legal Information Institute
* FindLaw
* Justia
* LawDepot 
* LegalZoom
* Nolo
* Public Library of Law
* US Courts
* World Legal Information Institute 
* LexisNexis

వర్గం:చట్టం
వర్గం:న్యాయ శాస్త్రము
సమాజం

**సమాజం** (**Society**) అంటే మానవులు కలిసిమెలసి పరస్పర సహకారమందించుకొంటూ సమిష్టిగా జీవిస్తుండే నిర్దిష్ట సమూహాం.సమాజం ఒకటి కంటే ఎక్కువ మంది వ్యక్తుల సంఘాలతో కూడిన నిర్దిష్ట సమూహాన్ని, అలాగే వారు సభ్యులుగా ఉన్న విస్తృత సమాజాన్ని కూడా సూచిస్తుంది. విడిగా వీలుపడే దానికంటే సమూహంగా ఎక్కువ ప్రయోజనాలను పొందడానికి ప్రజలు సమాజాలను ఏర్పరుస్తారు. దీనిలో అందరు వ్యక్తులు మానవ కార్యకలాపాలను నిర్వహిస్తారు. మానవ కార్యకలాపాలలో ప్రవర్తన, సామాజిక భద్రత, జీవనాధార చర్యలు ఉంటాయి. సమాజం అంటే తమలో తాము ఉన్నవారి కంటే ఇతర సమూహాలతో చాలా తక్కువ పరస్పర చర్య చేసే వ్యక్తుల సమూహం. ఒక సమాజం నుండి వచ్చే ప్రజలు ఒకరికొకరు పరస్పర అనురాగం, అప్యాయతలను కలిగి ఉంటారు. సమాజ అధ్యయన శాస్త్రాన్ని సామాజిక శాస్త్రం అంటారు. సమాజం తరచుగా పౌరసత్వం, హక్కులు, బాధ్యతలు, నీతి పరంగా పరిగణించబడుతుంది. ఏదైనా సమాజంలోని సభ్యులు ఒకరికొకరు సహాయపడటానికి ఇష్టపడటం, బలం, ఐక్యతలను సామాజిక మూలధనం అంటారు. ఒక సామాజిక ఒప్పందం ఈ రకమైన సహకారం కోసం నియమాలు, పాత్రలను నిర్దేశిస్తుంది. రాజ్యాంగం అనేది ఒక రకమైన సామాజిక ఒప్పందం - ఇది ఆ దేశంలో సమాజం ఎలా ఉంటుందో కొంతవరకు వివరిస్తుంది. ప్రపంచంలోని అన్ని సమాజాలు వేర్వేరు సంస్కృతులను, ఆచారాలను అనుసరిస్తాయి, వారి స్వంత గుర్తింపును సృష్టిస్తాయి.

## నిర్వచనం
* ఆడమ్ స్మిత్- పరస్పర ప్రయోజనం కోసం మానవులు తీసుకున్న కృత్రిమ చర్యలు సమాజం.
* డాక్టర్ జేమ్స్- సొసైటీ అనేది మనిషి యొక్క శాంతియుత సంబంధాల స్థితి.
* ప్రొఫెసర్ గిడ్డింగ్స్- సమాజం అనేది ఒక సంఘం, ఇది ఒక సంస్థ, దీనిలో మద్దతు ఇచ్చే వ్యక్తి ఒకరికొకరు సంబంధం కలిగి ఉంటారు.
* ప్రొఫెసర్  మాక్లెవర్ - సొసైటీ అంటే మానవులు స్థాపించిన సంబంధాలు, అవి బలవంతంగా స్థాపించబడాలి.

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
వర్గం:సమాజం
మియా మిష్క్ మసీదు

**మియా మిష్క్ మసీదు** తెలంగాణ రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాదులో ఉన్న మసీదు. పురానపూల్ కు సమీపంలో ఉన్న ఈ మసీదు 17వ శతాబ్దంలో కుతుబ్ షాహి పరిపాలకాలంలో నిర్మించబడింది.

## చరిత్ర
1678లో గోల్కొండ ఆరవ రాజు అబ్దుల్లా కుతుబ్ షా కు అంతరంగిక కార్యదర్శిగా, నవాబు అంతఃపురానికి సైన్యాధికారిగా పనిచేసిన మిష్క్‌మియా దీనిని నిర్మించాడు. ఇథియోపియాలోని హబ్సీ తెగకు చెందిన అతడిని ప్రజలు బడే మాలిక్ అని గౌరవంగా పిలిచేవారు. 1680లో మిష్క్‌మియా చనిపోయినపుడు ఈ మసీదు ప్రాంగణంలో అతడిని సమాధి చేసారు.

## నిర్మాణం
మసీదు ప్రధాన ద్వారంపైన స్తంభాలతో ఒక శాసనం అలంకరించబడి ఉంది. మసీదు వెనుక భాగంలో మసాజ్, వేడి నీటితో కూడిన స్నానాల గదులు ఉండేవి. మధ్యభాగంలో ఫౌంటెన్‌తో కూడిన వజుఖానా ఉంది. మసీదు మధ్యలో రెండు భారీ స్తంభాలు మొత్తం భవనాన్ని పట్టుకున్నట్లు కనిపిస్తాయి. సన్నని గ్రిల్స్‌తో గాజు తలుపులు మసీదు ముందు భాగంలో ఉన్నాయి. కొన్ని తివాచీలు, లైట్లు అలంకరించి ఉన్నాయి. మసీదు కుడివైపున మియాన్ మిష్క్ సమాధి ఉంది. రాజుకు అంతరంగిక కార్యదర్శిగా, నవాబు అంతఃపురానికి సైన్యాధికారిగా బాధ్యత వహించాడని మియాన్ మిష్క్ సమాధిపై ఉన్న శాసనంపై రాయబడివుంది. లోపలి భాగంలో చుట్టూ రాతి స్తంభాలు, బ్రాకెట్లు, సజ్జాలు ఉన్నాయి. ప్రధాన సమాధి ఎడమ వైపున అనేక చిన్న సమాధులు ఉన్నాయి.

## ఇతర వివరాలు
హైదరాబాద్ పట్టణాభివృద్ధి అథారిటీ సూచించిన హైదరాబాదు వారసత్వ జాబితాలో ఇది కూడా ఉంది, కానీ పురావస్తు సర్వే ఆఫ్ ఇండియాలో భాగం మాత్రం కాదు.

## మూలాలు

వర్గం:మస్జిద్‌లు
వర్గం:హైదరాబాదు మస్జిద్‌లు
వర్గం:హైదరాబాదు పర్యాటక ప్రదేశాలు
దున్నుట

**దున్నుట** అనగా మానవులు నాగలి ద్వారా నేలను తిరగవేసి లేదా కలదిప్పి లేదా విప్పారేలా చేసి నేల పైభాగాన్ని ధ్రువువుగా చేసే ప్రక్రియ. నాగలి ద్వారా దున్నబడిన నేల పైభాగం విచ్ఛిన్నమై, తద్వారా గాలి, సూర్యరశ్మి మట్టిలోకి ప్రవేశిస్తాయి. ఇది మట్టిని మరింత సారవంతం చేస్తుంది. పూర్వం మానవులు ఎక్కువగా నాగలిని ఎద్దులకు లేదా దున్నపోతులకు కట్టి లాగించి నేలను దున్నేవారు. నేడు దున్నటానికి ఎక్కువగా ట్రాక్టర్, ట్రిల్లర్ వంటి వాహనాలను ఉపయోగిస్తున్నారు. పంటలు సాగు చేయుటకు ముందుగా నేలను బాగా దున్నాలి. దీని వలన పొలంలో ఉన్న కలుపుమొక్కలు చనిపోతాయి, నేల విప్పారడం వలన సారవంతమవుతుంది, తద్వారా మొక్కలు ఏపుగా పెరుగుతాయి. మొక్కలు ఎదగటానికి నేల వదులుగా ఉండటం అవసరం, నేలను దున్నినప్పుడు నేల వదులుగా తయారై మొక్కల వేర్లు నేలలోకి చొచ్చుకుపోవడానికి అవకాశం ఏర్పడుతుంది. నేల దున్నటం వలన నేలలోని పోషకాలు మొక్కలకు బాగా అందుతాయి. దున్నటం వలన నేల నీరును బాగా పీల్చుకొని మొక్కలకు, చెట్లకు నీటిని అందిస్తాయి. విత్తనం మొలకెత్తాలంటే నేల పైభాగం మృదువుగా వుండాలి, అందుకనే విత్తనాలు నాటేటప్పుడు నేలను ఎక్కువసార్లు దున్నుతారు. నేలను దున్నటం వలన నేలలో దాగివున్న చీడపీడలు, పురుగులు నశిస్తాయి. విత్తనాలు మొలకెత్తిన తరువాత కూడా కలుపును తొలగించుటకు, నేలను వదులుగా చేయుటకు సాళ్లలో నాటిన మొక్కలకు ఇరువైపులా దున్నుతారు. పంట నాటు మొదలు పంట కోత వరకు దున్నకం అనేది చాలా ప్రముఖమైనది. దున్నకం అనేది పంట దిగుబడిని పెంచుతుంది. భూమిలో భూసారం తగ్గినప్పుడు పశువుల ఎరువులను లేదా రసాయన ఎరువులను వేసి దున్నుతారు, తద్వారా భూసారం పెరుగుతుంది. పాత పంటను తొలగించి మళ్ళీ కొత్త పంటను పండించుటకు పాత పంటను నేలలో కలిసిపోయేలా దున్నుతారు, మరికొన్ని సార్లు బాగా దున్ని మళ్ళీ కొత్త పంటను ప్రారంభిస్తారు. నేలలో కొంత తేమ ఉంటే దున్నకం బాగా వస్తుంది, అందువలన తొలకరి వర్షాల తరువాత ట్రాక్టర్‌లతో దున్నకం చేస్తారు. నీటి సౌకర్యం ఉంటే నేల నెమ్ముబారేలా చేసి తడి మీద నేలను దున్నుతారు. వరి పంట కోసం నేలలో నీరును నిల్వ ఉంచి నీళ్లలో దున్నుతారు, బురదగా ఉన్న నేలలోనే వరి నారును నాటుతారు.

దున్నకాన్ని దుక్కి చేయడం అని కూడా అంటారు, నీళ్లలో కలిపి దున్నే దుక్కిని అడుసు దుక్కి అని, నీళ్లు లేకుండా మెట్ట పొలాలలో దున్నే దుక్కిని వెలి దుక్కి అని అంటారు. వెలి దుక్కికి తగుమాత్రం తేమ వుండాలి.

## దున్నుట రకాలు
### ప్రాథమిక  , ద్వితీయ దున్నకం
ప్రాథమిక దున్నకం సాధారణంగా గత పంట కోసిన తర్వాత నేలను దున్నటం. ఈ దున్నకం నేల పదునుగా ఉన్నప్పుడు అనగా నేల కొద్దిగా తేమతో ఉన్నప్పుడు బాగా దున్నకం వస్తుంది. మునుపు పంట అవశేషాలను నేలలో కలపడం, కలుపు మొక్కలను చంపడం, మట్టి గాలిపారేలా చేయడం వంటివి ప్రాథమిక దున్నకం యొక్క లక్ష్యం. ఎరువులు వేయడం, విత్తనాలు నాటడం, నేల ఉపరితలాన్ని సమం చేయడం, కలుపును నియంత్రించడం వంటివి ద్వితీయ దున్నకం యొక్క లక్ష్యం.

## మూలాలు

వర్గం:వ్యవసాయం
వర్గం:వ్యవసాయ పద్ధతులు
హరిద్వార్ జిల్లా

**హరిద్వార్ జిల్లా** (హింది: हरिद्वार) భారతదేశంలోని ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రంలోని జిల్లా. హార్డ్‌వార్ చార్ ధామ్ యాత్రకు ప్రవేశ ద్వారం. హరిద్వార్ జిల్లా ప్రధాన కార్యాలయం హరిద్వార్ వద్ద ఉంది, ఇది రాష్ట్రంలో అతిపెద్ద జనాభా కలిగిన నగరం. భారతదేశంలో హరిద్వార్ చాలా ముఖ్యమైన హిందూ పుణ్యక్షేత్రం, ఇక్కడ గంగా నది హిమాలయ పర్వత ప్రాంతాల నుండి బయటకు వస్తుంది.

## డెమోగ్రఫీ
2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం హరిద్వార్ జిల్లా జనాభా 1,890,422, ఇది లెసోతో దేశానికి లేదా అమెరికా రాష్ట్రమైన వెస్ట్ వర్జీనియాకు సమానం. ఇది భారతదేశంలో 244 వ ర్యాంకును ఇస్తుంది (మొత్తం 640 లో). జిల్లాలో జనాభా సాంద్రత చదరపు కిలోమీటరుకు 817 మంది (2,120 / చదరపు మైళ్ళు). 2001–2011 దశాబ్దంలో దాని జనాభా వృద్ధి రేటు 30.63%. హరిద్వార్ ప్రతి 1000 మంది పురుషులకు 880 మంది స్త్రీలు, అక్షరాస్యత 73.43%.

2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం ప్రధాన భాషలు 89% వద్ద హిందీ (ఇందులో గర్హ్వాలి ఇతర రకాలు ఉన్నాయి), ఉర్దూ 9.7%, పంజాబీ 0.82%.

## హరిద్వార్‌ జిల్లా లోని తహసీల్స్
హరిద్వార్ జిల్లాను పరిపాలనాపరంగా 4 తహసీల్స్‌గా విభజించారు.

# హరిద్వార్
# రూర్కీ
# భాగ్వన్పూర్ 
# లక్సర్

## అసెంబ్లీ నియోజకవర్గాలు
హరిద్వార్ జిల్లాలో 11 అసెంబ్లీ నియోజకవర్గాలు ఉన్నాయి.

# హరిద్వార్
# భేల్ రాణిపూర్   
# జ్వాలాపూర్ (ఎస్సీ)
# భగవాన్పూర్ (ఎస్సీ)
# జాబ్రేరా (ఎస్సీ)
# పిరాన్ కాలియార్ 
# రూర్కీ
# ఖాన్పూర్
# మంగళూరు 
# లక్సర్ 
# హరిద్వార్ - గ్రామీణ

## మూలాలు



## వెలుపలి లింకులు

* హరిద్వార్ జిల్లా, Official Website
* హరిద్వార్ టూరిజం

వర్గం:భారతదేశం లోని జిల్లాలు
తెలంగాణ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడికల్ సైన్సెస్ అండ్ రీసెర్చి

alt=TELANGANA INSTITUTE OF MEDICAL SCIENCES AND RESEARCH - (TIMS) |thumb|తెలంగాణ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌ ఆఫ్‌ మెడికల్‌ సైన్సెస్‌ అండ్‌ రీసెర్చి - టిమ్స్|280x280px
తెలంగాణ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌ ఆఫ్‌ మెడికల్‌ సైన్సెస్‌ అండ్‌ రీసెర్చి ( టిమ్స్ ) ఇది కరోనా బాధితులకు చికిత్సలు అందించడానికి తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఉస్మానియా ఆసుపత్రికి అనుబంధంగా 'Telangana Institute of Medical Sciences and Research - (TIMS) ' పేరుతో గచ్చిబౌలి క్రీడాప్రాంగణంలోని 13 అంతస్తుల భవనంలో 1,500 పడకలతో ఏర్పాటై 2020 ఏప్రిల్ 20 నుండి అందుబాటులోకి తీసుకువచ్చిన ప్రత్యేక వైద్యశాల. దీనిని కరోనా మహమ్మారి నేపథ్యంలో గచ్చిబౌలిలోని స్పోర్ట్ టవర్‌ను 20 రోజుల్లో ఈ ఆస్పత్రిని ఏర్పాటు చేశారు కరోనా కేసులు తగ్గుముఖం పట్టిన నేపథ్యంలో సాధారణ వైద్య సేవలు అందించేందుకు వీలుగా దీన్ని తీర్చిదిద్దారు. భవిష్యత్తులో ఇది మల్టీస్పెషాలిటీ ఆస్పత్రిగా, పీజీ వైద్య విద్యా కేంద్రంగా మారుతుంది అని తెలంగాణా ప్రభుత్వం ఒక ప్రకటనలో తెలియచేసింది. 
## వసతులు
తెలంగాణ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌ ఆఫ్‌ మెడికల్‌ సైన్సెస్‌ అండ్‌ రీసెర్చి ‌ భవనంలోని గ్రౌండ్‌ ఫ్లోర్‌లో 50 పడకలతో ఐసీయూ ఏర్పాటు చేశారు. 10 వెంటిలేటర్లు, 3 ఈసీజీ యంత్రాల, 25 బీజీ ఆపరేటర్లు, ఒక ఎక్స్‌రే యంత్రాన్ని అందుబాటులో ఉంచారు. 10 అంతస్తుల్లో మొత్తం 1500 పడకలను సిద్ధం చేశారు. ప్రతి అంతస్తులో రెండు నర్సింగ్‌ స్టేషన్లు రోగి వివరాలు నమోదు చేసుకునే కౌంటర్లు, పరీక్షలు నిర్వహించే ల్యాబ్‌ పనులు పూర్తయ్యాయి. ఫైర్‌ సేఫ్టీ ఉన్న ఈ భవనంలో పూర్తిగా సెంట్రల్‌ ఏసీ అందుబాటులో ఉంది. ఇప్పటికే 48 మంది వైద్యులు, 12 మంది ల్యాబ్‌ టెక్నీషియన్లు, 90 మంది నర్సులు, పారామెడికల్‌ సిబ్బందితోపాటు పారిశుధ్య కార్మికుల నియామకం పూర్తయింది. నిత్యం 1500 మందికి ఐపీ సేవలు, నిత్యం 2 వేల మందికి ఓపీ సేవలు అందించేందుకు వీలుగా ఏర్పాట్లు జరుగుతున్నవి.
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:తెలంగాణ వైద్య కళాశాలలు
స్టాన్‌ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం

**స్టాన్ ఫొర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం** (ఆంగ్లం: Stanford University) 1885లొ  లేలాండ్, జేన్ స్టాన్ ఫొర్డ్ దంపతులు స్థాపించారు. ఈ విశ్వవిద్యాలయం యునైటెడ్ స్టేట్స్ లోని కాలిఫోర్నియా  రాష్ట్రంలొ ఉంది. ఇది ప్రపంచంలోనే పేరుపొందిన ప్రైవేటు పరిశోధన విశ్వవిద్యాలయాలల్లో ఒకటి.

## ఆవిష్కరణలు
1.గూగుల్  ప్రయాణం జనవరి 1996 స్టాన్ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయంలో లారీ పేజ్ ఇంకా  సర్జీ బ్రిన్  పీహెచ్‌డీ విద్యార్థులుగా ఉన్నప్పుడు ప్రారంభమైంది.https://www.nsf.gov/awardsearch/showAward.do?AwardNumber=9411306

2.హ్యూలెట్-ప్యాకార్డ్

3.సిలికాన్ గ్రాఫిక్స్

4.సన్ మైక్రోసిస్టమ్స్

5.సిస్కో

6.లింక్డ్‌ఇన్

7.ఇన్‌స్టాగ్రామ్

8.కోర్స్ఎరా 

9.యాహూ!

10.స్నాప్ చాట్ 

ఈ కంపెనీల ఆరంభం స్టాన్ఫోర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి మొదలైంది.

## మూలాలు


## వెలుపలి లంకెలు

వర్గం:విశ్వవిద్యాలయాలు
జీన్ డీచ్

**జీన్‌ డీచ్** (ఆగస్టు 8, 1924 -  ఏప్రిల్ 16, 2020) అమెరికాకు చెందిన వ్యంగ్య చిత్రకారుడు, దర్శకుడు. 1959 నుండి ప్రేగ్‌లో ఉన్న డీచ్, మన్రో, టామ్ టెర్రిఫిక్, నుడ్నిక్ వంటి యానిమేటెడ్ కార్టూన్‌లను సృష్టించి పేరొందాడు. పోపెయ్, టామ్ అండ్ జెర్రీ వంటి సిరీస్‌లకు దర్శకత్వం వహించాడు.

## జీవిత విషయాలు
డీచ్ 1924, ఆగస్టు 8న సేల్స్ మాన్ జోసెఫ్ డీచ్, రూత్ డెల్సన్ డీచ్ దంపతులకు అమెరికా, ఇల్లినాయ్ రాష్ట్రంలోని చికాగో నగరంలో జన్మించాడు. 1929లో డీచ్ కుటుంబం కాలిఫోర్నియాకు వెళ్ళింది, డీచ్ హాలీవుడ్‌లోని పాఠశాలలో చదువుకున్నాడు. 1942లో లాస్ ఏంజిల్స్ హైస్కూల్ నుండి పట్టభద్రుడయ్యాడు. డీచ్‌కు భార్య, ముగ్గురు కుమారులు ఉన్నారు. వారంతా కూడా కార్టూనిస్టులు.

## వృత్తి జీవితం
గ్రాడ్యుయేషన్ తరువాత ఉత్తర అమెరికా వైమానిక దశం కోసం విమానం బ్లూప్రింట్లను గీసే పనిలో చేరాడు. పైలట్ శిక్షణ పొందిన డీచ్, న్యుమోనియా రావడంతో 1943లో బయటకు వచ్చాడు. 1945 నుండి 1951 వరకు *జాచ్ మ్యాగజైన్ ది రికార్డ్ ఛేంజర్‌*కు కవర్లు, ఇంటీరియర్ ఆర్ట్‌ను అందించాడు. 1950వ దశకంలో మొట్టమొదటి అమెరికన్ గాయకులు-పాటల రచయితలలో ఒకరైన కొన్నీ కన్వర్స్‌కు డీచ్ సహకారం అందించడంతోపాటు ఆడియో ఇంజనీర్‌గా కూడా ఉన్నాడు.

## యానిమేషన్ రంగం
1955లో *యునైటెడ్ ప్రొడక్షన్స్ ఆఫ్ అమెరికా (యుపిఎ)* అనే యానిమేషన్ స్టూడియోలో అప్రెంటిస్ షిప్ తీసుకున్న డీచ్, ఆ తరువాత టెర్రిటూన్స్ కు సృజనాత్మక దర్శకుడయ్యాడు. సిడ్నీ ది ఎలిఫెంట్, గాస్టన్ లే క్రేయాన్,, క్లింట్ క్లోబెర్ వంటి పాత్రలను సృష్టించాడు. 1958 ప్రారంభంలో డీచ్ థియేట్రికల్ కార్టూన్ *సిడ్నీస్ ఫ్యామిలీ ట్రీ* అకాడమీ అవార్డుకు నామినేట్ చేయబడింది. 1958, ఆగస్టులో టెర్రిటూన్స్ నుండి తొలగించబడ్డ డీచ్, న్యూయార్క్ లో జీన్ డీచ్ అసోసియేట్స్, ఇంక్., పేరుతో తన సొంత స్టూడియోను స్థాపించాడు. ఇందులో ప్రధానంగా టెలివిజన్ వాణిజ్య ప్రకటనలను రూపొందించేవారు.

1959, అక్టోబరులో డీచ్ కంపెనీ చెకోస్లోవేకియాలోని ప్రాగ్‌లోని స్థావరానికి మార్చబడింది. ప్రాగ్‌లో కేవలం పది రోజులు మాత్రమే గడపాలని అనుకున్న డీచ్, తనకు కాబోయే భార్య జెడ్నాను కలిసిన తరువాత నగరంలో శాశ్వతంగా స్థిరపడాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. *మున్రో* 1960, సెప్టెంబరులో చెకోస్లోవేకియాలో, 1961 అక్టోబరు 5న యునైటెడ్ స్టేట్స్ లో *బ్రేక్ ఫాస్ట్ ఎట్ టిఫనీస్*కు ముందు ఒక చిన్న ప్రదర్శనగా ప్రదర్శించబడింది. ఈ చిత్రం 1961లో ఉత్తమ యానిమేటెడ్ లఘుచిత్రం విభాగంలో ఆస్కార్ అవార్డు గెలుచుకుంది, యునైటెడ్ స్టేట్స్ బయటి దేశంలో రూపొందించబడిన మొట్టమొదటి లఘుచిత్రంగా గౌరవాన్ని అందుకుంది.

1960 నుండి 1963 వరకు, కింగ్ ఫీచర్స్‌ టెలివిజన్ కోసం రెంబ్రాండ్‌తో *పోపెయ్ కార్టూన్‌*లను దర్శకత్వం వహించాడు. 1961 నుండి 1962 వరకు మెట్రో గోల్డ్విన్ మేయర్ కోసం 13 కొత్త టామ్ అండ్ జెర్రీ లఘుచిత్రాలకు దర్శకత్వం వహించాడు.

## మరణం
ప్రేగు సమస్యలతో బాధపడుతున్న డీచ్ 95 సంవత్సరాల వయసులో 2020, ఏప్రిల్ 16న ప్రేగ్‌లో మరణించాడు.
## మూలాలు

వర్గం:1924 జననాలు
వర్గం:2020 మరణాలు
వర్గం:అమెరికన్ రచయితలు
వర్గం:సినిమా దర్శకులు
వర్గం:కార్టూనిస్టులు
వర్గం:వ్యంగ్య చిత్రకారులు
స్క్రూడ్రైవర్

**స్క్రూడ్రైవర్** () అనేది స్క్రూలను ఊడదీయడానికి, లేదా బిగించడానికి ఉపయోగించే సాధనం. స్క్రూడ్రైవర్ తో స్క్రూలను తిప్పినప్పుడు సాధారణంగా అనగా స్క్రూను క్లాక్‌వైజ్‌గా త్రిప్పినప్పుడు స్ర్కూ బిగించబడుతుంది, స్క్రూను యాంటీక్లాక్‌వైజ్‌గా త్రిప్పినప్పుడు స్ర్కూ ఊడివస్తుంది. ఇది ఒక స్క్రూ యొక్క తలపైకి సరిపోయే ఒక నిర్దిష్ట ఆకారం యొక్క కొనతో అక్షసంబంధ షాఫ్ట్ కలిగి ఉంటుంది. స్క్రూడ్రైవర్ యొక్క మరొక చివరలో వ్యక్తి చేతితో పట్టుగా పట్టుకొనుటకు స్థూపాకార హ్యాండిల్ ఉంటుంది. స్క్రూ తల భాగంపై స్క్రూడ్రైవర్ మొనను ఆనించి త్రిప్పినట్లయితే టార్క్ ఏర్పడి స్క్రూ తిరుగుతుంది. స్క్రూడ్రైవర్లు అనేక రకాలలో, వివిధ పరిమాణాలలో ఉన్నాయి. స్క్రూడ్రైవర్ సాధారణంగా దాని మొన ఆకారంతో గుర్తించబడుతుంది. స్క్రూడ్రైవర్ మొన స్క్రూ తలపై కట్ చేయబడిన గాడిలో సరిగా సరిపోతే స్క్రూ సులభంగా తిరుగుతుంది, అప్పుడు స్క్రూను సులభంగా ఊడదీసుకోవచ్చు, లేదా బిగించుకోవచ్చు. స్క్రూడ్రైవర్ మొన స్క్రూ తలపై కట్ చేయబడిన గాడిలో సరిగా సరిపోకపోతే స్క్రూ సులభంగా తిరగక స్క్రూ తలపై కట్ చేయబడిన గాడి నుంచి స్క్రూడ్రైవర్ జారిపోతుంది, అప్పుడు స్క్రూను సులభంగా ఊడదీయలేము, బిగించలేము. అందుకని స్క్రూని గట్టిపట్టు గా పట్టుకొనుటకు, అలాగే వ్యక్తి గట్టిపట్టుగా పట్టుకొనుటకు సరియైన స్క్రూడ్రైవర్ ఉపయోగించాలి, అప్పుడు దీనితో పని సులభంగా, తొందరగా చేయగలుగుతాము. ఇది అందరి ఇళ్ళలో ఉండవలసిన సాధారణ పనిముట్టు. దీనితో ప్రతిఒక్కరికి అవసరముంటుంది. దీనిని ఎక్కువగా మెకానిక్ లు ఉపయోగిస్తారు. 
స్క్రూడ్రైవర్‌ను స్క్రూకు టార్క్ వర్తింపజేసి గట్టి ప్రదేశాలలో (చెక్క, గోడ వంటి) స్క్రూను దిప్పడం, లాగడం అనేది ఒక యంత్రవిధానం.

దీనిని జాగ్రత్త ఉపయోగించాలి, లేకపోతే గాయం అయ్యే అవకాశం ఉంది.

## మూలాలు

వర్గం:పనిముట్లు
వర్గం:పరికరాలు
జీవ ద్రవ్యరాశి

**జీవ ద్రవ్యరాశి** (**Biomass**) అనగా మొక్కలు, జంతువుల శరీరాల్లోని పదార్థాలు. బయోమాస్ అనేది జీవావరణ శాస్త్రంలో, శక్తి ఉత్పత్తి పరిశ్రమలో ఒక ప్రాథమిక పదం. జీవులు చనిపోయినపుడు వాటిలోని జీవ ద్రవ్యరాశిని గృహావసరాలకు ఇంధనంగా ఉపయోగించవచ్చు. సేంద్రీయ వ్యర్థాలైన చనిపోయిన మొక్కలు, జంతు పదార్థాలు, జంతువుల పేడ, వంటగది వ్యర్థాలను బయోగ్యాస్ అనే వాయు ఇంధనంగా మార్చవచ్చు. సేంద్రీయ వ్యర్థం బయోగ్యాస్ డైజెస్టర్లలోని బ్యాక్టీరియా ద్వారా కుళ్ళిపోయి బయోగ్యాస్‌ను విడుదల చేస్తుంది, ఇది మిక్కలిగాగా మీథేన్, కార్బన్ డయాక్సైడ్ ల మిశ్రమం. జీవావరణ శాస్త్రంలో, జీవపదార్ధం అంటే జీవముతోవుండే పదార్థం యొక్క రాశి. ఇది ఇచ్చిన ప్రాంతంలో లేదా జీవసంబంధమైన సంఘం లేదా సమూహంలోని మొత్తం జీవన పదార్థం. బయోమాస్‌ను  ఇచ్చిన ప్రాంతానికి (చదరపు మీటరు లేదా చదరపు కిలోమీటరు) బరువు లేదా పొడి బరువు ద్వారా కొలుస్తారు. శక్తి పరిశ్రమలో, ఇది ఇంధనంగా లేదా పారిశ్రామిక ఉత్పత్తికి ఉపయోగపడే జీవ పదార్థంగా సూచింపబడుతుంది. బయోమాస్‌లో జీవ ఇంధనంగా వాడటానికి పెరిగిన మొక్కల పదార్థాలు ఉన్నాయి, ఇంకా ఫైబర్స్, రసాయనాలు లేదా వేడి ఉత్పత్తికి ఉపయోగించే మొక్కలను లేదా జంతు పదార్థాలను కూడా కలిగి ఉంటుంది. బయోమాస్‌లో బయోడిగ్రేడబుల్ వ్యర్ధాలు కూడా ఉంటాయి, వీటిని కూడా ఇంధనంగా కాల్చవచ్చు. ఇది భౌగోళిక ప్రక్రియల ద్వారా బొగ్గు లేదా పెట్రోలియం వంటి పదార్ధాలుగా రూపాంతరం చెందిన సేంద్రియ పదార్థానికి మినహాయింపు. దీనిని సాధారణంగా పొడి బరువుతో కొలుస్తారు.

వర్గం:జీవ ద్రవ్యరాశి
ధరిత్రి దినోత్సవం

ధర్తీ దినోత్సవం ఏప్రిల్ 22 న ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరుపుకునే వార్షిక కార్యక్రమం. 1970 లో మొదటి ధరిత్రి దినోత్సవం జరుపుకున్నాం. పర్యావరణ పరిరక్షణ గురించి ప్రజల్లో అవగాహన కలిగించడమే దీని ముఖ్యోద్దేశం.

## చరిత్ర
పర్యావరణ పరిరక్షణ గురించి ప్రజల్లో అవగాహన కలిగించడమే దీని ముఖ్యోద్దేశం. మొదట ఐక్యరాజ్యసమితి 1969, మార్చిలో జాన్‌మెక్కల్‌తో ప్రారంభించింది. ఆ తర్వాత అమెరికా రాజకీయవేత్త గేలార్డ్‌ నెల్సన్‌ ప్రారంభించాడు. 1962లో సెనెటర్‌ నెల్సన్‌కి వచ్చిన ఆలోచనకు ప్రతిరూపమే ఈ ధరిత్రీ దినోత్సవం. తన చుట్టూ ఉన్న వాతావరణం కలుషితమవడం గమనించి అందరికీ ధరిత్రి సంరక్షణ పట్ల అవగాహన కలిగించేందుకు నెల్సన్‌ ఒక నిర్ణయం తీసుకున్నాడు. తర్వాత ప్రెసిడెంట్‌ కెన్నెడిని కలసి తన ఆలోచనను వివరించాడు.దీని ప్రకారం ప్రెసిడెంట్‌ కెన్నెడి అందరికీ ధరిత్రి సంరక్షణ పట్ల అవగాహన కలిగించేందుకు దేశమంతటా పర్యటించాల్సి ఉంటుంది. ఈ ఆలోచన నచ్చి కెన్నెడి పర్యటించేందుకు ఒప్పుకున్నాడు.కాని ప్రెసిడెంట్‌ కెన్నెడి పర్యటన సఫలీకృతం కాలేదు. ఎవ్వరూ ఈ సమస్యపై అప్పటి సమాజం పెద్దగా పట్టించుకోలేదు.1969లో సెనెటర్‌ నెల్సన్‌కి మరొక ఆలోచన వచ్చింది. మన వాతావరణంలో జరిగే మార్పులనూ వివరిస్తూ మనం ఎంత జాగ్రత్తగా ఉండాలో మన వంతు ఏమి చెయ్యాలో అందరికీ తెలియ చెప్పడానికి ఒక రోజంటూ ఉంటే బాగుంటుందని అనుకున్నారు. వెంటనే తన ఆలోచనకు రూపకల్పన చేస్తూ, ఒక వార్తాపత్రిక ద్వారా ప్రజలకూ ఈ ధరిత్రీ దినోత్సవం గూర్చి వివరించారు. 1970 ఏప్రిల్‌ 22న మొదటి ధరిత్రీ దినోత్సవం జరిగింది. ఆరోజు ఆ దేశంలోని ప్రజలంతా ధరిత్రిని రక్షించుకునేందుకు తమవంతు కృషి చేస్తామని ప్రమాణాలు చేసారు. ఇలా తొలుత అమెరికాలో ప్రారంభమైన ఈ ఉత్సవం ఆ తర్వాత ప్రపంచవ్యాపితమైంది. ప్రజలలో మరింత అవగాహన కలిగించేందుకు ఎర్త్‌ డే నెట్‌వర్క్‌ ఏర్పడింది.

## మూలాలు


## వెలుపలి లంకెలు

* Earth Day Network – Coordinating worldwide events for Earth Day
* The Great Global CleanUp  - CleanUp Website including Global Map, Signup to CleanUp and Find a CleanUp
* United States Earth Day – The U.S. government's *Earth Day* site
* Earth Day Canada – The Canadian Official Site for *Earth Day*
* Earth Day at The History Channel
* EPA Journal: Earth Day – an entire journal dedicated to Earth Day, written in early 1990
* Gaylord Nelson and Earth Day: The Making of the Modern Environmental Movement narrative account of the origins of Earth Day, Nelson's political career, as well as online access to documents from the Wisconsin Historical Society's Nelson Papers collection

వర్గం:దినోత్సవాలు
జోరం వైద్య కళాశాల

**జోరం వైద్య కళాశాల** (**జోరం మెడికల్ కాలేజీ**) (**ZMC**) అనేది భారతదేశంలోని మిజోరంలోని మొదటి వైద్య కళాశాల. దీనిని గతంలో మిజోరం ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడికల్ ఎడ్యుకేషన్ & రీసెర్చ్ అని పిలిచేవారు. దీనిని 7 ఆగస్టు 2018 న మిజోరం ముఖ్యమంత్రి లాల్తాన్హావ్లా  మిజోరాం నుండి 16 కి.మీ (9.9 మైళ్ళు) దూరంలో ఉన్న ఫాల్కాన్ వద్ద ప్రారంభించారు. మిజోరంలో వైద్యులకు పెరుగుతున్న డిమాండ్‌ను జోరం వైద్య కళాశాల  తీర్చగలదని భావిస్తున్నారు.

## అడ్మిషన్స్
నేషనల్ ఎలిజిబిలిటీ అండ్ ఎంట్రన్స్ టెస్ట్ (నీట్) స్కోర్‌ల ఆధారంగా మిజోరాం ప్రభుత్వ ఉన్నత, సాంకేతిక విద్యా విభాగం ద్వారా విద్యార్థులను ప్రవేశపెడతారు. సంవత్సరానికి ప్రవేశం పొందిన మొత్తం విద్యార్థుల సంఖ్య 100, ఆల్ ఇండియా కోటాకు 15% సీట్లు, ఎన్ఆర్ఐ కోటాకు 15% సీట్లు,  70% సీట్లు స్టేట్ కోటాకు కేటాయించబడ్డాయి.

## మూలాలు

వర్గం:వైద్య కళాశాలలు
ప్రాణహిత వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం

**ప్రాణహిత వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం** తెలంగాణ రాష్ట్రం, మంచిర్యాల జిల్లాలోని ప్రాణహిత నది పక్కన ఉన్న వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం. ఇది మంచిర్యాల పట్టణానికి 35 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. గోదావరి నది ఉపనది అయిన ప్రాణహిత నది ఈ అభయారణ్యం మీదుగా ప్రవహిస్తోంది.

## చరిత్ర
దక్కన్‌ పీఠభూమి లోని సుందరమైన ప్రకృతి దృశ్యాలకు నిదర్శనంగా ఉన్న ఈ అభయారణ్యం 1980, మార్చి 13న ప్రారంభించబడింది. ఇది 136.02 కిమీ విస్తీర్ణంతో దక్షిణ ఉష్ణమండల పొడి ఆకురాల్చే అడవులు, పొడి గడ్డి భూములతో కూడి ఉంది. టేకు చెట్లతో కూడిన కొండలు, పచ్చిక బయళ్ళు ప్రకృతి రమణీయతకు ఆనవాళ్ళుగా ఉన్నాయి.

## వృక్షాలు
ఈ అభయారణ్యం సహజ వృక్షసంపదతో సమృద్ధిగా ఉంది. డాల్బెర్జియా పానికులాటా, స్టెరోకార్పస్ మార్సుపియం, ఫికస్ ఎస్పిపి, డాల్బెర్జియా లాటిఫోలియా, డాల్బెర్జియా సిస్సో మొదలైన వివిధ రకాల మొక్కలను, చెట్లను ఇక్కడ చూడవచ్చు.

## జంతువులు
ప్రాణహిత వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం వివిధ రకాల అడవి జాతులకు, ముఖ్యంగా చిరుతపులులు, రీసస్, పులులు, లాంగర్లు, హైనాలు, ఎలుగుబంటి, అడవి కుక్కలు, అటవీ పిల్లి, మరెన్నో క్షీరదాలకు సహజ నివాస స్థలంగా ఉంది.

## పక్షులు
బ్రాహ్మిని బాతులు, అడవి బాతులు, స్ట్రోక్స్, కొంగలు వంటి సముద్ర పక్షులను కూడా ఇక్కడ ఉంటాయి.

## ఇతర వివరాలు
# ఇక్కడ వివిధ శిలాజాలు ఉన్నాయి. ఇక్కడి 15 నుండి 40 డిగ్రీల వరకు ఉంటుంది.
# నవంబరు - ఏప్రిల్ నెలల మధ్య సందర్శించడానికి అనుకూలంగా ఉంటుంది.
# మంచిర్యాల, చెన్నూర్ లలో అటవీశాఖ విశ్రాంతి గృహాలు (హరిత హోటల్స్) ఉన్నాయి.

## మూలాలు

## ఇతర లంకెలు
* పర్యాటక శాఖ వెబ్సైటులో ప్రాణహిత వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం పేజి 

వర్గం:తెలంగాణ వన్యప్రాణుల అభయారణ్యాలు
వర్గం:తెలంగాణ పర్యాటక ప్రదేశాలు
శ్రీనగర్ (ఉత్తరాఖండ్)

*[[జమ్మూ కాశ్మీర్]] యొక్క వేసవి రాజధాని మరొక [[శ్రీనగర్]] తో గందరగోళం చెందకండి.*

** శ్రీనగర్** భారతదేశంలోనీ , ఉత్తరాఖండ్ అనే రాష్ట్రంలో పౌరి గర్హ్వాల్ జిల్లా లో మునిసిపల్ బోర్డు.  ఇది గర్హ్వాల్ కొండలులో ఉన్న అతి పెద్ద పట్టణం. శ్రీనగర్ ఇక్కడ  హిందీ ,సంస్కృతము, గర్హవాలీ భాషలు మాట్లాడుతారు.పిన్ కోడ్: 246174,టెలిఫోన్ కోడ్: 01346-2.

## గణాంకాలు
2011 జనాభా లెక్కల ప్రకారం శ్రీనగర్ జనాభా 20,115 మంది ఉన్నారు. జనాభాలో పురుషులు 52%, స్త్రీలు 48% ఉన్నారు. శ్రీనగర్ గర్హ్వాల్ కొండలలో అతిపెద్ద నగరం.
## భౌగోళిక
ఈ నగరం సముద్రమట్టం నుండి  560 మీటర్ల ఎత్తులో ఉంది. శ్రీనగర్  అలకనందా నది ఎడమ ఒడ్డున ఉంది. శ్రీనగర్ రిషికేష్ నుండి సుమారు 100 కి. మీ దూరంలో ఉంది.
## వాతావరణ
శ్రీనగర్  గర్హ్వాల్ కొండలలో  అత్యంత వేడి ప్రాంతం. మే నుండి జూలై వరకు కొన్ని రోజులలో ఉష్ణోగ్రత 45 ° C కి చేరుకుంటుంది . ఇది చల్లటి శీతాకాలాలను కలిగి ఉంటుంది . డిసెంబర్ ఇంకా జనవరిలలో ఉష్ణోగ్రత 2 ° C కు పడిపోతుంది.
## విద్యా సౌకర్యాలు
హేవతి నందన్ బహుగుణ గర్హ్వాల్ విశ్వవిద్యాలయం 1973 లో  శ్రీనగర్‌లో స్థాపించబడినది.దీనిని సెంట్రల్ యూనివర్శిటీ యాక్ట్, 2009 ద్వారా 2009 లో సెంట్రల్ యూనివర్శిటీగా చేశారు. నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ,ఉత్తరాఖండ్ 2010  లో స్థాపించబడింది.

## వైద్య సౌకర్యం
వీర్ చంద్ర సింగ్ గర్హ్వాలి ప్రభుత్వ వైద్య కళాశాల 2008 లో స్థాపించబడినది. ఇది రాష్ట్ర ప్రభుత్వం స్థాపించిన మొదటి వైద్య కళాశాల. ఇందులో 450 పడకల సూపర్ స్పెషాలిటీ ఆసుపత్రి ఉంది. శ్రీనగర్‌లో కంబైన్డ్ హాస్పిటల్ అనే మరో ప్రభుత్వ ఆసుపత్రి  కూడా ఉంది.

## రవాణా
సమీప విమానాశ్రయం  150 కి.మీ (93 మైళ్ళు) దూరంలో  జాలీ గ్రాంట్ విమానాశ్రయం , డెహ్రాడూన్లో ఉంది. సమీప రైల్వే స్టేషన్లు రిషికేశ్  ఇంకా కోట్ద్వార్  ఉన్నాయి. శ్రీనగర్  భారత-టిబెట్ సరిహద్దుకు సమీపంలో ఉత్తరాఖండ్‌లోని బద్రీనాథ్, మన పాస్‌తో కలిపే జాతీయ రహదారి ఎన్‌హెచ్ 58 లో శ్రీనగర్ ఉంది.

"బద్రీనాథ్"  ఇంకా "కేదార్నాథ్" పవిత్ర హిందూ దేవాలయాలకు వెళ్లే వైపు శ్రీనగర్ చివరి  స్టాప్.
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు