open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
నిలాత్తింగళ్ తుండత్తాన్

**నిలాత్తింగళ్ తుండత్తాన్** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## విశేషాలు
## సాహిత్యం

శ్లో. నిలాత్తింగళ్ తుండనామ నగరే రుచిరాకృతా
   నిలాత్తింగళ్ తుండ నాథ శ్చంద్ర పుష్కరిణీయుతే
   పురుషసూక్త విమాన మధిశ్రితో వరుణ దిగ్వదనస్థితి శోభిత:
   సదృశ శూన్య లతా నయన ప్రియో లసతి రుద్రసుత:కలిజిన్నుత:||

### పాశురాలు

పా. నీరగత్తాయ్ నెడువరైయి నుచ్చి మేలాయ్
           నిలాత్తిజ్గళ్ తుణ్డత్తాయ్ నిఱైన్దకచ్చి
   ఊరగత్తాయ్, ఓణ్ తుఱైనీర్ వెஃకావుళ్ళాయ్
           ఉళ్ళువారుళ్ళత్తాయ్; ఉలగ మేత్తుమ్‌
   కారగత్తాయ్ కార్‌వానత్తుళ్ళాయ్ కళ్వా
           కామరుపూజ్కావిరియన్ తెన్బాల్ మన్ను
   పేరగత్తాయ్, పేరాదెన్నె-- నుళ్ళాయ్
           పెరుమానున్ తిరువడియే పేణినేనే
           తిరుమంగై ఆళ్వార్లు-తిరునెడున్దాణ్డగమ్‌

## వివరాలు

## మంచిమాట
### దుర్గతి
ప్రణవమందలి మధ్యమాక్షరము (ఉ) యొక్క అర్థము (అనన్యార్హ సంబంధము) తెలిసియు ధనవంతులను ఆశ్రయించుచున్నారే!తిరుమంత్రము లోని మధ్యమపదము (నమ:) యొక్క అర్థము (రక్ర్యరక్షక సంబంధము) తెలిసియు తమరక్షణకై తాము ప్రయత్నించు చున్నారే! తిరుమంత్రము లోని తృతీయ పదము (నారాయణాయ) అర్ధము (భోక్త్యభోగ్య సంబంధము) తెలిసియు తామే భోక్తలమని భావించుచున్నారే! ఏమి! ఈ సంసారుల దుర్గతి.

-తిరుక్కురుగైప్పిరాన్ పిళ్లాన్.

## చేరే మార్గం
ఇది పెద్ద కంచిలో గల దివ్యదేశము. ఈ సన్నిధి ఏకాంబరేశ్వరుని ఆలయములో గలదు. పుష్కరిణి కానరాదు
## చిత్రమాలిక
## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
తిరువెంకా

**తిరువెంకా** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## విశేషాలు
ఇది పొయిగై ఆళ్వార్ జన్మ స్థలము-వారు ఈ దివ్యదేశమున గల పుష్కరిణిలో లభించాడు. ఈ రాజ్య పాలకుడు తిరుమళిశై ఆళ్వార్ శిష్యులగు కణికృష్ణుడు అనువారిపై కోపించి రాజ్యము నుండి వెడలగొట్టెను. అంత శిష్యునితో తిరుమళిశై ఆళ్వారు ఊరువిడిచి పోవుచు "కణికణ్ణన్ పోగిన్ఱాన్ కామరపూమ్‌కచ్చి, మణిపణ్ణా నీకిడక్క వేణ్డా" అని అనగానే స్వామికూడా వారితోబాటు బయలుదేరెనట. రాజు భయపడి కణికృష్ణుని ప్రార్థించి వారిని మరల రాజ్యమున ఉండుమని కోరగా ఆళ్వార్లు తిరిగి "కణికణ్ణన్ పోక్కొళిన్దాన్ కామరపూమ్‌కచ్చి మణివణ్ణా నీ కిడక్క వేణ్డుమ్" అని అనగానే స్వామి తిరిగి యథా ప్రకారము వేంచేసారని భక్తుల కథనాలు వివరిస్తున్నాయి. ఈ  భక్తులు చెప్పినట్లు నడిచాడు కనుక స్వామి అగుటచే వీరికి యథోక్త కారి అని పేరు వచ్చింది.  
ఇక్కడ స్వామి ఎడమ చేతిమీద శయనించి యుందురు. ఇచట పిళ్లై లోకాచార్యునికి  ప్రత్యేకసన్నిధి ఉంది. ఈ సన్నిధిలోనే మణవాళ మహామునులు శ్రీభాష్యమును రచించాడు. ఈ క్షేత్రస్వామిని కీర్తిస్తూ  శ్రీమద్వేదాంత దేశికన్ వేగాసేతు స్తోత్రమును రచించాడు.

## సాహిత్యం

శ్లో. శ్రీవెஃకా నగరే భుజంగశయన శ్రీసాయిగై పద్మాకరో
   ద్దీపే తత్ర యథోక్తకారి భగవాన్ శ్రీవేదసారాహ్వయే
   వైమానే వరకోమలాఖ్యలతికా నాథస్తు పశ్చాన్ముఖ:
   ప్రత్యక్ష: కణికృష్ణ ధాతృసరసాం భాతి శ్రితేష్టార్థద:||

   సరోజాత మహాయోగి భక్తిసార మహర్షిభి:|
   కీర్తిత: కలిజిన్నామ మునినాచాపి సాదరమ్‌||

### పాశురాలు

పా. కూన్దలార్ మగిழ்;కోపలనాయ్;వెణ్ణెయ్
    మాన్దழన్‌దైయిల్; క్కణ్డు మకిழ்న్దు పోయ్
    ప్పాన్దళ్ పొழிయిల్; పళ్లి విరుమ్బియ
    వేన్దనై చ్చెన్ఱు కాణ్డుమ్‌; వెஃకావిలే.
          తిరుమంగై ఆళ్వార్లు-పెరియ తిరుమొழி 10-1-7.

## వివరాలు

## చేరే మార్గం
## చిత్రమాలిక
## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
తిరుక్కారగమ్

**తిరుక్కారగమ్** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## విశేషాలు
విశే: ఈ సన్నిధి ప్రత్యేకముగా లేదు. ఉలగళన్ద పెరుమాళ్ సన్నిధిలో తాయార్ సన్నిధికి ఎదురుగా నున్నది.

## వివరాలు

## సాహిత్యం

శ్లో. అక్కిరాయ సరోరమ్యే కారకాఖ్యాన పట్టణే|
   మద్మామణి రమానాథ:కమలాకర నాయక:||
   వామనం ప్రాప్య వైమానం దక్షిణాముఖ సంస్థిత:|
   కారకర్షి తపోలబ్ధ రాజతే కలిజిన్నుత:||

### పాశురాలు

పా. నీరగత్తాయ్ నెడువరైయి నుచ్చి మేలాయ్
          నిలాత్తిజ్గళ్ తుణ్డత్తాయ్ నిఱైన్దకచ్చి
   ఊరగత్తాయ్, ఓణ్ తుఱైనీర్ వెஃకావుళ్ళాయ్
          ఉళ్ళువారుళ్ళత్తాయ్; ఉలగ మేత్తుం
   కారగత్తాయ్ కార్‌వానత్తుళ్ళాయ్ కళ్వా
          కామరుపూజ్కావిరియిన్ తెన్బాల్ మన్ను
   పేరగత్తాయ్, పేరాదెన్నె-- నుళ్ళాయ్
          పెరుమామన్ తిరువడియే పేణినేనే.
          తిరుమంగై ఆళ్వార్లు-తిరునెడున్దాణ్డగమ్‌ 8

## మంచిమాట

ఒకప్పుడు నంజీయర్ అను ఆచార్యులు అనారోగ్యం బారినపడ్డాడు. ఆయనకు ప్రాణాపాయము తప్పదని అందరు అనుకుంటున్న సమయంలో  "కుట్టక్కుడి యిళైయాళ్వార్" అనువారు వారి దగ్గరకు వెళ్ళి ఈ సమయమున ఆత్మకు హితమైన ద్వయమంత్రమును అనుసంధానము చేయరాదా! అని చెప్పారు. అది విని నంజీయర్ " మంచములో పడియున్న నాకు మాత్రమే అవసరమా! ఇంకను ఈ లోకములో తిరిగే మీకు అవసరములేదా!  " అని సమాధానం ఇచ్చాడు. అందువలన ఇహలోకయాత్ర చేసేవారికి పరమపదయాత్ర చేయువారికిని హితమైనది ద్వయమంత్రము మాత్రమే. అని ఆళ్వారుల అభిప్రాయం.

## చేరే మార్గం
## చిత్రమాలిక
## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
తిరుకార్వానమ్

**తిరుకార్వానమ్** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## విశేషాలు
ఈ సన్నిధి ప్రత్యేకముగా లేదు. ఉలగళన్ద పెరుమాళ్ల సన్నిధిలోనే ఉంది.

## వివరాలు

## సాహిత్యం

శ్లో. గౌరీ తటాక రుచిరే కార్‌వాన పురి పుష్కలే
   విమానే కళ్వ రిత్యాఖ్య్:శ్రిత: కమల వల్లికామ్‌|
   పశ్చిమాభి ముఖస్థాయీ పార్వతీ నయనాతిథి:
   చతుష్కవిమునీంద్రస్య స్తుతిపాత్రో విరాజితే||

### పాశురాలు

పా. నీరగత్తాయ్ నెదువరైయి నుచ్చి మేలాయ్
          నిలాత్తిజ్గళ్ తుణ్డత్తాయ్ నిఱైన్దకచ్చి
   ఊరగత్తాయ్, ఓణ్ తుఱైనీర్ వెஃకాపుళ్ళాయ్
          ఉళ్ళువారుళ్ళత్తాయ్; ఉలగ మేత్తుమ్‌
   కారగత్తాయ్ కార్‌వానత్తుళ్ళాయ్ కళ్వా
          కామరుపూజ్కావిరియిన్ తెన్బాల్ మన్ను
   పేరగత్తాయ్, పేరాచెన్నె-- నుళ్ళాయ్
          పెరుమానున్ తిరువడియే పేణినేనే.
          తిరుమంగై ఆళ్వార్లు-తిరునెడున్దాణ్డగమ్‌ 8

## మంచిమాట
శరీరమునకు ఆత్మకు గల భేదములను ఈ విధముగా గ్రహింపవచ్చును.

## చేరే మార్గం
## చిత్రమాలిక
## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
పవళవణ్ణమ్

**పవళవణ్ణమ్** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## సాహిత్యం

శ్లో. శ్రీమత్పవళవాణ్ణఖ్యే పురేచక్ర సరోంచితే
   ప్రవాళవర్ణ భగవాన్ ప్రవాళాఖ్య విమానగ:|
   ప్రవాళవల్లీ నాయక్యా పశ్చిమాసన సంస్థిత:
   ఉమాశ్విదేవతా దృష్టో రాజతే కలిహస్తుత:||

### పాశురాలు

పా. వజ్గత్తాళ్ మామణి వన్దున్దు మున్నీర్
          మల్లైయాయ్;మదిళ్ కచ్చి యూరాయ్ పేరాయ్,
   కొజ్గుత్తార్ వళజ్గొన్ఱె యలజ్గళ్ మార్వన్;
          కులవరై యన్ మడప్పానై యిడప్పాల్ కొణ్డాన్;
   పజ్గత్తాయ్ పాఱ్కడలాయ్ పారిన్ మేలాయ్;
          పనివరై యినుచ్చియాయ్ పవళవణ్ణా!,
   ఎజ్గుற்றா యెమ్బెరుమా నునైనాడి,
          యేழைయే ని-నమే యుழிతరుగేనే.
          తిరుమంగై ఆళ్వార్-తిరునెడున్దాణ్డగమ్‌-9

## శిష్యలక్షణాలు
### శ్లోకం

సద్బుద్ధి సాధుసేవ సముచిత చరిత స్తత్వబోధాభిలాషే
శుశ్రూషు స్త్వక్తమాన: ప్రణిపతనేపర:ప్రశ్నకాల ప్రతీక్ష:
శాన్తో దాన్తోవ సూయు:శరణ ముపగత శ్శాస్త్ర విశ్వాన శాలీ
శిష్య:ప్రాప్త:పరీక్షాం కృత విదభిమత:తత్త్వత:శిక్షణీయ:||

### అర్ధం
మంచి విషయములందు ఆసక్తిగల బుద్ధి కలిగినవాడు, సాధుసేవాతత్పరుడు, సదనుష్ఠాన సంపన్నుడు, తత్త్వజ్ఞానమును పొందగోరువాడు, ఆచార్యశుశ్రూషాతత్పరుడు, దురభిమానమును విడచినవాడు, దండవత్ ప్రణామపరుడు, ప్రశ్నకాలమును నిరీక్షించువాడు, ఇంద్రియనిగ్రహము, మనోనిగ్రహము కలవాడు, అసూయలేనివాడు, శరాణాగతుడు, శాస్త్ర విషయములందు విశ్వాసము కలవాడు, నగు శిష్యుడులభించినచో వానిని స్వీకరించి తత్వవజ్ఞానమును ఉపదేశింపవలెను.
## విశేషాలు

.

## చేరే మార్గం
కామాక్షి ఆలయమునకు 1 కి.మీ దూరములో గలదు. ఈ సన్నిధి ఎదురు వీధిలో పచ్చవణ్ణర్ సన్నిధి కలదు
## చిత్రమాలిక
## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
తిరుక్కళ్వనూర్

thumb|కామాక్షి అమ్మన్ కోవెల
**తిరుక్కళ్వనూర్** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.
				నిలచున్న భంగిమ

## విశేషాలు
ఈ సన్నిధి కంచి కామాక్షి అమ్మన్ కోవెలలో ఉన్నది. తాయార్; తీర్థం లేవు. "కళ్వా" అను సంబోదన తప్ప వేరు పాశురము లేదు

## వివరాలు

## సాహిత్యం

శ్లో. నిత్యపుష్కరిణీ యుక్తే కళ్వనూర్ నగరే స్థిత:
   విమానే వామనే త్వాదివరాహాంజలి వల్లికామ్‌
   ప్రాప్త: పశ్చిమ దిగ్వక్త్ర:కలిజన్ముని కీర్థిత:
   అశ్వత్ధోస పదఖ్యాత నారాయణ మునీక్షిత:||

### పాశురాలు

పా. నీరగత్తాయ్ నెడువరైయి నుచ్చి మేలాయ్
           నిలాత్తిజ్గళ్ తుణ్డత్తాయ్ నిఱైన్దకచ్చి
   ఊరగత్తాయ్, ఓణ్ తుఱైనీర్ వెஃకావుళ్ళాయ్
           ఉళ్ళువారుళ్ళత్తాయ్; ఉలగ మేత్తుమ్‌
   కారగత్తాయ్ కార్‌వానత్తుళ్ళాయ్ కళ్వా
           కామరుపూజ్కావిరియన్ తెన్బాల్ మన్ను
   పేరగత్తాయ్, పేరాదెన్నె-- నుళ్ళాయ్
          పెరుమానున్ తిరువడియే పేణినేనే.
          తిరుమంగై ఆళ్వార్లు-తిరునెడున్దాణ్డగమ్‌ 8

## మంచిమాట

     జ్ఞానము నిచ్చువాడు ఆచార్యుడు.
 ఆ జ్ఞానమును వృద్ధిపొందించువారు శ్రీవైష్ణువులు.
 ఆ జ్ఞానమునకు విషయభూతుడు సర్వేశ్వరుడు.
   జ్ఞానమునకు ఫలము భగవత్కైంకర్యము.
    దానికి భోగ్యత భాగవత కైంకర్యము.


## చేరే మార్గం
## చిత్రమాలిక
## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
పరమేశ్వర విణ్ణగరమ్

**పరమేశ్వర విణ్ణగరమ్** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## విశేషాలు
ఈసన్నిధి విమానము మూడు అంతస్తులుగా నున్నది. క్రింది అంతస్తులో వీట్రిరున్ద తిరుక్కోలములో వైకుంఠ పెరుమాళ్ వేంచేసియున్నారు. మొదటి అంతస్తులో రంగనాథులు శయన భంగిమలో ఉన్నాడు. రెండవ అంతస్తులో నిలబడిన భంగిమలో (నిన్ఱ తిరుక్కోలములో) వేంచేసియున్నారు. గొప్ప శిల్ప కళా సంపద ఉన్న అత్యద్భుత క్షేత్రము. కంచి రైల్వే స్టేషన్‌కు 1 కి.మీ. దూరములో ఉంది.

## సాహిత్యం

శ్లో. పరమేశ్వర విణ్ణగర్ పురే రుచిరైరంమద తీర్థ సమ్యుతే|
   జలనాధ దిశా ముఖాసనో పరవైకుంఠ లతా సమన్విత:||
   విమానేతు ముకుందాఖ్యే శ్రీవైకుంఠ విభుస్సదా
   శ్రీ మత్పల్లవ రాజాక్షి గోచర:కలిహస్తుత:||

### పాశురాలు

పా. శొల్లువన్ శొఱ్పొరుళ్ తానవై యాయ్
         చ్చువై యూఱొలి నాత్‌తముమ్‌ తోత్‌తముమాయ్
   నల్లరన్ నాన్‌ముగన్ నారణను క్కిడన్దాన్
         తడ--ழ்న్దழగాయ కచ్చి;
   పల్లవన్ విల్లవన్ నెన్ఱులగిల్ పలరాయ్
         ప్పలవేన్దర్ వణజ్గు కழల్
   పల్లవన్, మల్లై యర్ కోన్ పణిన్ద
         పరమేచ్చుర విణ్ణగర మధువే.
         తిరుమంగై ఆళ్వార్-పెరియతిరుమొழி 2-9-1

## వివరాలు

## మంచిమాట

            దు:ఖములను కలిగించునది ప్రకృతి
          దు:ఖములను అనుభవించువాడు జీవుడు
       మన దు:ఖములను చూచి సహించలేనిది లక్ష్మీదేవి
        మన దు:ఖములను పోగొట్టువాడు సర్వేశ్వరుడు.


## చేరే మార్గం
కంచి రైల్వే స్టేషన్‌కు 1 కి.మీ. దూరములో నున్నది
## చిత్రమాలిక
## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
తిరుప్పుళ్ కుళి

**తిరుప్పుళ్ కుళి** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## వివరాలు
ఈస్వామి విషయమై శ్రీమద్వేదాంత దేశికన్ షోడశాయుధ స్తోత్రమును రచించాడు. ఈ క్షేత్రంలోనే యాదవ ప్రకాశకన్ శిష్యులకు వేదాంతశాస్త్రమును బోధించఆడని భావిస్తున్నారు. పిన్బళగరాం పెరుమాళ్ జీయర్ జన్మస్థలం. కోవెలకు ఎదుట జటాయు మహారాజుల సన్నిధి ఉంది. 
## ఉత్సవాలు
కుంభమాసం పునర్వసు తీర్థోత్సవము. సంతాన విషయకమైన ప్రార్థనా స్థలము

## సాహిత్యం

శ్లో. జటాయు తీర్థ రుచిరే తిరుప్పుళ్ కుళి పట్టణే
   శ్రీ మరకత వల్లీతి దేవ్యా విజయరాఘవ:|
   ఉపవిష్ట:ప్రాజ్ముఖస్సన్ జయకోటి విమానగ:|
    జటాయు గోచారవపూ రాజతే కలిజిన్నుత:||


పా. అలెజ్గెళు తడక్కై యాయన్ వాయామ్బల్
          కழிయుమా లెన్నుళ్ల మెన్నుమ్;
   పులగెழு పొరునీర్ ప్పుట్కుழிపాడుమ్‌
          పోదుమో నీర్మలై క్కెన్ఱుమ్‌
   కులజ్గెళుకొల్లి క్కోమళవల్లి
          క్కొడియిడై నెడుమழைక్కణ్ణి
   ఇలజ్గెழிల్ తోళిక్నెన్నినైన్దిరున్దా
          యిడవెందై యెందై పిరానే.
          తిరుమంగై ఆళ్వార్-పెరియతిరుమొழி 2-7-8

## విశేషాలు

## చేరే మార్గం
మద్రాస్-వేలూర్ బస్ మార్గములో బాలిశెట్టి సత్రం వద్ద దిగిన 1/4 కి.మీ. దూరములో నున్నది. కాంచీపురము నుండి బాలిశెట్టి సత్రానికి బస్ ఉంది. వసతులేమియులేవు. కంచినుండి పోయి సేవింపవలెను.
## చిత్రమాలిక
## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
దేవప్రయాగ

**దేవప్రయాగ** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## విశేషాలు
ఈ క్షేత్రము హరిద్వారము నుండి హిమవద్గిరికి పోవుదారిలో నున్నది. హరిద్వార్ నుండి ఈక్షేత్రమునకు పోవుమార్గంలోనే హృషీకేశ్ ఉంది. తపోవనము, లక్ష్మణస్వామి సన్నిధి (లక్ష్మణఝూలా) వ్యాసఘాట్-శ్రీసీతారాముల సన్నిధి ఉంది. హరిద్వారము నుండి 100 కి.మీ. దూరములో ఈ కండమెన్ఱుం కడినగర్ క్షేత్రము ఉంది. దీనినే దేవప్రయాగ అంటారు. కోవెలకు వెనుక హనుమాన్ సన్నిధి ఉంది. అలకనందా నది ప్రవహించు దేశము-ఆళ్వార్ కీర్తించిన పెరుమాళ్లను రఘునాథ్‌జీ అంటారు.

## సాహిత్యం


శ్లో. శ్రీ మన్మంగళ పుణ్యతీర్థ రుచిరే క్షేత్రే ప్రయాగాభిదే
   త్వాలింగ్య ప్రియ పుండరీక లతికాం శ్రీ నీలమేఘో విభు:|
   రేజే మంగళ దేవయాన నిలయ:ప్రాగ్వక్త్ర సంస్థానగ:
   భారద్వాజ మునీక్షిత: కలిరిపు శ్రీవిష్ణుచిత్త స్తుత:||


### పాశురాలు

పా. తజ్గై యై మూక్కుమ్‌ తమయనై త్తలయుమ్‌ తడన్దవెన్ దాశరదిపోయ్
   ఎజ్గుమ్‌ తన్ పుకழா విరున్దరశాణ్డ; వెమ్బురుడోత్తమ నిరుక్కై,
   కజ్గై కజ్గై యెన్ఱ వాశకత్తాలే; కడువినై కళైన్దిడు కిఱ్కుమ్‌
   కజ్గై యిన్ కఱై మేల్ కైతొழுనిన్ఱ కణ్డమెన్నుమ్‌ కడినకరే||
           పెరియాళ్వార్లు-పెరియాళ్వార్ తిరుమొழி 4-7-1

## వివరాలు

### మంచిమాట
* ఆశ్రయింప వలసిన వానిని అన్నిటిని ఆశ్రయించి భగవంతుని కూడా ఆశ్రయించుట "భక్తి".
* విడువ వలసిన వాటి నన్నింటిని విడచి తనను కూడా విడుచుట "ప్రపత్తి".

## చేరే మార్గం
హృషికేశ్ నుండి బదరీమార్గంలో 70 కి.మీ దూరంలోను హరిద్వార్-బదరీ మార్గంలో 95 కి.మీ. దూరంలోను గలదు
## చిత్రమాలిక

File:Devprayag Confluence Oct 2019.jpg|2019 అక్టోబరులో రుతుపవనాల తర్వాత దేవప్రయాగ
File:Devprayag Bhagirathi Alaknanda.jpg|భగీరథి (ఎడమ) దేవప్రయాగ వద్ద అలకనంద (కుడి) తో కలుస్తుంది
File:Alaknanda devprayag.jpg|అవక్షేపాలతో నిండిన అలకనంద నది దేవప్రయాగలోకి ప్రవహిస్తోంది.
File:Devprayag - Confluence of Bhagirathi and Alaknanda.JPG|దేవప్రయాగ్ భాగీరథి, అలకనంద నదుల సంగమం. ఈ నదికి దేవప్రయాగ దాటి "గంగా" (లేదా గంగా) అనే పేరు వచ్చింది
File:VKdevpryag2.jpg|దేవప్రయాగలో అలకనంద, భాగీరథి సంగమం. ఇప్పుడు నదిని గంగ అని పిలుస్తారు

## ఇవికూడా చూడండి

* వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
* రఘునాథ్ ఆలయం, దేవ్ ప్రయాగ్
* నందప్రయాగ్
* రుద్రప్రయాగ
* విష్ణు ప్రయాగ
* కర్ణప్రయాగ్

## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
నందప్రయాగ

**నందప్రయాగ** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## విశేషాలు
జోషీమఠ్‌నే తిరుప్పిరిది యందురు. ఈ క్షేత్రము దేవప్రయాగ నుండి 170 కి.మీ. దూరములో నున్నది. మధ్యలో గల నందప్రయాగలో విష్ణుగంగ మందాకినీ నదులు సంగమిస్తున్నాయి. అక్కడ నందగోపులు, యశోద కణ్ణన్ సన్నిధులు ఉన్నాయి.

కుబేరుడు తపమాచరించిన ప్రదేశమే తిరుప్పిరిది. ఇచట ఆది శంకరాచార్యుల వారిచే ప్రతిష్ఠింపబడినట్లుగా ప్రసిద్దమైన నృసింహస్వామి సన్నిధి, వాసుదేవుల సన్నిధి ఉన్నాయి. వాసుదేవులు నిలుచిన భంగిమలో ఉన్నాడు. వీరిని ఆళ్వార్లు కీర్తించినట్లుగా భావిస్తున్నారు.

ఈ జోషిమఠ్ సమీపముననే విష్ణుప్రయాగ ఉంది. అక్కడ నారదునిచే ప్రతిష్ఠింపబడిన సన్నిధి ఉంది. దీనికి సమీపముననే పాండుకేశ్వరం ఉంది. బదరీ సన్నిధి మూసిన తరువాత ఉత్సవమూర్తులను ఈ పాండికేశ్వరంలో ఉంది. వాసుదేవుల సన్నిధిలో నుంచి పూజిస్తారు ఈ పాండికేశ్వరానికి 25 కి.మీ. దూరమున బదరికాశ్రమం ఉంది.

## సాహిత్యం

శ్లో. పరిమళ లతికాఖ్యాం నాయకీం వీక్షమాణ
   పరమ పురుషనామా భోగి భోగే శయాన:|
   కలిరిపు మునికీర్త్య: పార్వతీగోచరాంగో
   హిమవతి గిరిరాజే రాజతే ప్రాజ్ముఖాఖ్య:||
   గోవర్దనేంద్ర తీర్థాడ్యే తిరుప్పిరిది పట్టణే|
   మానసాఖ్య సరస్తీరే గోవర్ధన విమానగ:||

### పాశురాలు

పా. వాలి మాపలత్తొరుపనదుడల్; కెడవరి శిలై వళై విత్తన్ఱు;
   ఏలనాఱు తణ్డడమ్‌ పొழிలిడమ్బెఱ; విరున్ద నల్లిమయత్తుళ్
   ఆలిమా ముగిలదిర్ దరవరువరై: యగడుఱ ముగడేఱి;
   పీలిమామయిల్ నడ--యుమ్; తడ--వై ప్పిరిది శెన్ఱడైనె--
        తిరుమంగై ఆళ్వార్-పెరియ తిరుమొழி 1-2-1

## వివరాలు

## చేరే మార్గం
దేవప్రయాగ నుండి 170 కి.మీ
## చిత్రమాలిక


File:NandaprayagConfluence2.JPG|నందప్రయాగ్ వద్ద నందాకినీ నది (ముందుభాగం), అలకనంద నది (నేపథ్యం) సంగమానికి సంబంధించిన మరో దృశ్యం
File:Bangali, a village in Uttaranchal near Nandprayag.jpg|నందప్రయాగ సమీపంలోని బంగాలి గ్రామం

## ఇవికూడా చూడండి
* వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
* విష్ణు ప్రయాగ
* రుద్రప్రయాగ
* దేవప్రయాగ
* కర్ణప్రయాగ్

## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
తిరువిడవెన్దై

## విశేషాలు
గాలవ మహర్షియొక్క కుమార్తెలు 360 మంది. వీరిని ఒక్కొక్కరిని ఒక్కొక్క దినమున స్వామి వివాహమాడుటచే ఆయనకు నిత్యకల్యాణర్ అనిపేరు వచ్చినది. ఈ మూడువందల అరువది కన్యలను కలిపి ఒకే కన్యగాచేసి స్వామి తనకు ఎడమవైపున ధరించుటచే ఈక్షేత్రమునకు తిరువిడన్దై అనియు, తాయార్లకు అఖిలవల్లి అనియు పేరువచ్చెను. ఇచట మూలవర్ తిరుమేనిలో లక్ష్మీదేవి ఎడమ(ఇడదు) భాగమున ఉండుటచే "ఇడవెన్దై" అని పేరువచ్చెను. సముద్రతీర క్షేత్రమగుటచే సౌకర్యములు స్వల్పము

## సాహిత్యం

శ్లో. కల్యాణే త్విడవెన్ద నామని పురే కల్యాణ తీర్థాంచితే
   కల్యాణాఖ్య విమాన మధ్యనిలయ: కల్యాణ నామాహరి:
   దేవీం కోమళవల్లికా మనునయన్ ప్రాగాస్య సంస్థానగో
   మార్కండేయ మునీన్ద్ర వీక్షితతనూ రేజే కలిఘ్నస్తుత:

### పాశురాలు

పా. తుళమ్బడు ముఱువల్ తోழிయర్కరుళాళ్
         తుణైములైశాన్దు కొణ్డడియాళ్
   కుళమ్బడు కువళై క్కణ్ణిణై యెழுదాళ్
         కోలనన్మలర్ కుழఱ్కణియాళ్;
   వళమ్బడు మున్నీర్ వై యమున్నళన్ద
         మాలెన్నుం మాలినమొழிయాళ్
   ఇళమ్బడి యివళుక్కెన్నినైన్దిరున్దా
         యిడై వెన్దై యెన్దపిరానే!
         తిరుమంగై ఆళ్వార్-పెరియ తిరుమొழி 2-7-2


## చేరే మార్గం
మహాబలిపురమునకు 10 కి.మీ. దూరమున కలదు

## వెలుపలి లింకులు
తిరువల్లిక్కేణి

## వివరాలు
బృందావన క్షేత్రము. పార్థసారథి పెరుమాళ్-రుక్మిణీదేవి తాయార్, బలరామ, సాత్యకి, అనిరుద్ద, ప్రద్యుమ్నులు వేంచేసియున్నారు. కైరవీణీ పుష్కరిణి-తూర్పు ముఖము-నిలచున్నసేవ-ఆనన్దవిమానము-అత్రిమహామునికి తిరువారాధనము-అర్జునునకు ప్రత్యక్షము

అచటనే మన్నాధర్. (ఎన్నెయాళుడై యప్పన్;రంగనాథులు) వేదవల్లిత్తాయార్-తూర్పుముఖము-భుజంగశయనము-భృగుమహర్షిచే కన్యాదానము 
పొందినారు. తెళ్ళి అழకియసింగర్ (నరసింహస్వామి) -పశ్చిమ ముఖము-కూర్చున్నసేవ-జాబాలికి అత్రిమహర్షికి ప్రత్యక్షము.

చక్రవర్తి తిరుమగన్ (శ్రీరామచంద్రులు) సీతాలక్ష్మణ భరత శత్రుఘ్నులు దక్షిణముఖము-శశపదుని కుమారుడగు మధుమానునకు ప్రత్యక్షము.
## వివరాలు

తేవప్పెరుమాళ్ (గజేంద్రవరదన్) -తూర్పుముఖము-గరుడా రూడులు-శేష విమానము-ఇంద్ర అగ్ని సోమ మీన-విష్ణుతీర్థములు. వీనిచే చుట్టబడిన కై రవిణీ సరస్సు. ఆకై రవిణీ తీరమున పార్థసారథి రంగనాథ నరసింహ శ్రీరామచంద్ర గజేంద్రవరదులుగా వేంచేసియున్నారు. మార్కండేయ, అత్రి, సుమతి, మరీచి, భృగు, జాబాలి, సర్పరోములకు ప్రత్యక్షము. పేయాళ్వార్-తిరుమழிశై ఆళ్వార్-తిరుమంగై ఆళ్వార్ కీర్తించింది. ఈ తిరువల్లిక్కేణిలో స్వామి పంచమూర్తులుగా వేంచేసియున్నారు.

## విశేషాలు
తమిళములో కలువపువ్వును "అల్లి" అంటారు. కలువపూవులు మెండు గాగల పుష్కరిణి యగుటచే "తిరు అల్లిక్కేణి" అని ప్రసిద్ధి చెందినది. ఈ క్షేత్రము మైలాపూరునకు సమీపమునందుండుటచే మయిలై తిరువల్లిక్కేణి యనియు తిరునామము గలదు. బృందారణ్యక్షేత్రమనియు పేరు ఉంది. తొండమాన్ చక్రవర్తి ప్రార్థనచే తిరుమలై తిరువేంగడముడైయాన్ (శ్రీనివాసుడు) కృష్ణావతారముగా సకుటుంబముగా సేవ సేయించిన ప్రదేశము. కావున స్వామి వేంకటేశ్వరుని తిరునామముతో "వేంకటకృష్ణన్" అను తిరునామమేర్పడినది. ఈ దివ్యదేశమున స్వామి రుక్మిణీదేవితోను, బలరాముడు సాత్యకి (సోదరులు) ప్రద్యుమ్నుడు (కుమారుడు) అనిరుద్దుడు (మనుమడు) వీరితో కలసి సకుటుంబముగా సేవ సాయించును. ఇట్టి సన్నివేశమును మరియొకచోట దర్శింపలేము. అట్లే శ్రీరంగనాథులు (శయనించిన) చక్రవర్తి తిరుమగన్ (నిలచున్న) గజేంద్రవరదన్ (పయనించుచున్న) అழగియశింగర్ (కూర్చున్న) విధము సేవింపదగినది. (ఒకే దివ్యదేశమున నిన్ఱ, ఇరున్ద, కిడన్ద, నడన్ద తిరుక్కోలములు).

ఇచటనే ఆసూరి కేశవాచార్యులవారు పుత్రకామేష్ఠి చేసి "భగవద్రామానుజులను" పుత్రులుగా పొందిరి.

## సాహిత్యం

శ్లో. శ్రీ మత్కై రవిణీ సరోవర లసత్ బృందావనాఖ్యాయుతే
   వల్లిక్కేణి పురే స్థిత స్సుర దిశా పక్త్రాంబుజో రాజతే|
   రుక్మిణ్యా త్వవిరుద్ద సాత్య బల ప్రద్యుమ్న సేవ్యో త్రిణా
   సంపూజ్యో భువి పార్దసారధి విభు: పార్దాక్షి యుగ్మా తిధి:||
   
   తత్తైవ రంగనాథఖ్యో వేదవల్ల్యా ఫణీంద్రగ:|
   భృగుణా కన్యకాదానం ప్రాపిత స్సుర దిజ్ముఖ||
   తత్తైవ నరసింహాఖ్య: పశ్చిమాభిముఖానస:
   జాబాల్యత్రి మునీంద్రాభ్యాం సేవితో మోక్షదస్తయో::||

   సీతాలక్ష్మణ శత్రుఘ్న భరతై స్తత్ర రాఘవ:
   దక్షిణాభి ముఖస్తిష్ఠన్ మధుముమ్మవి వీక్షిత:||
   గజేంద్ర వరద స్తత్ర సప్తరోమ మునీక్షిత:|
   ప్రాజ్ముఖో గరుడా రూడ శ్శేషాహ్వయ విమానగ:||

   ఇంద్రాగ్ని సోమ మీనాఖ్య విష్ణు తీర్థాతి సుందరే
   శ్రీ మత్కైరవిణీ తీరే రాజంతే పంచమూర్తయ:||
   మార్కండేయాత్రి సుమతి మరీచి భృగు యోగిన:|
   జాబాలి సర్ప రోమణౌ తేపురత్ర పరం తప:||

   పరకాల మహాయోగి భక్తిసార పరిస్తుత:|
   తిరువల్లిక్కేణి నగరే పంచదేవాశ్చ వాసతే ||

### పాశురాలు

పా. విఱ్పెరు విழవుమ్‌ క-నుమ్‌ మల్లుమ్;వేழముమ్‌ పాగనుమ్‌ వీழ;
   శెత్తవన్ న్ఱన్నై పురమెరిశెయ్‌ద; శివనుఱుతుయర్ కళై తేవై;
   పత్‌తలర్ వీయక్కోల్ కైయిల్ కొణ్డు; పార్తన్ఱన్ తేర్‌మున్ నిన్ఱానై
   శిత్‌తవై పణియాల్ ముడితుఱన్దానై; త్తిరివల్లిక్కేణి క్కణ్డేనే.
         తిరుమంగై ఆళ్వార్-పెరియ తిరుమొழி 2-3-1


## చేరే మార్గం
మద్రాసులోని తిరువల్లిక్కేణి.

## వెలుపలి లింకులు
నవమోహన కృష్ణ ఆలయం

**నవమోహన కృష్ణ ఆలయం**, శ్రీ వైష్ణవ సంప్రదాయంలో **తిరువాయ్పాడి** అని కూడా పిలువబడుతుంది. ఇది దివ్యదేశాలలో ఒకటి. విష్ణుకు అంకితమైన ఈ 108 దేవాలయాలను 12 మంది కవి-సంతులు అయిన ఆళ్వారులు స్తుతించారు. ఇది ఆధునిక గోకులంలో, మథురా జిల్లాలో, భారతదేశంలోని ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ఉంది. ఇది మథురా నగరానికి దక్షిణ-తూర్పు దిశలో సుమారు 15 కి.మీ దూరంలో ఉంది. ఈ స్థలం కృష్ణుడు తన బాల్య క్రీడలను గడిపిన ప్రదేశంగా భావించబడుతుంది.

ఈ క్షేత్రాన్ని ఏకైక మహిళా ఆళ్వారైన ఆండాళ్ ప్రత్యేకంగా స్తుతించారు. అదేవిధంగా దీనికి, తమిళనాడులో ప్రాచీనమైన నప్పిన్నై ఆరాధన సంప్రదాయంతో కూడా దగ్గరి సంబంధం ఉంది.

## పురాణ కథనం
హిందూ సంప్రదాయం ప్రకారం, విష్ణువు యొక్క అవతారం అయిన కృష్ణుడు తన బాల్యాన్ని గోకులంలో గడిపాడు. ఆయన యమునా నది తీరంలో కాలియ అనే సర్పంపై నృత్యం చేశాడు. ఈ దివ్య కార్యాన్ని గోకుల ప్రజలు, కృష్ణుని దత్తత తండ్రి నందుడు, అతని అన్న బలరాముడు దర్శించారు. అయిచార్ కురువై అనే గ్రంథంలోని ఒక అధ్యాయం ఈ సంఘటనను వివరిస్తుంది. నప్పిన్నై అనే గొర్రెల కాపరి యువతితో కృష్ణుడుకు ఉన్న అనుబంధం తమిళ సంప్రదాయానికి ప్రత్యేకమైనది; ఇదే విధంగా మురుగన్తో వల్లి అనే వేటగాళ్ల యువతికి ఉన్న అనుబంధం ప్రసిద్ధి చెందింది. కొంతమంది పండితుల అభిప్రాయం ప్రకారం, తరువాతి కాలంలో అభివృద్ధి చెందిన రాధా ఆరాధన సంప్రదాయం, తమిళనాడులోని ప్రాచీన నప్పిన్నై ఆరాధన సంప్రదాయానికి సమీపంగా ఉందని భావించబడుతుంది.

## నిర్మాణం
నవమోహన కృష్ణ ఆలయం యమునా నది తీరంలో, మథురా నుండి సుమారు 15 కి.మీ (9.3 మైళ్ళు) దూరంలో ఉంది. ఇది మథురా నగరానికి యమునా నది అవతల వైపున ఉండడంతో, ఆలయానికి చేరుకోవడానికి నదిని దాటాల్సి ఉంటుంది. ప్రస్తుత ఆలయం ఆధునిక నిర్మాణంగా భావించబడుతుంది; పూర్వకాలంలో ఉన్న పురాతన దేవాలయం వివిధ రాజకీయ పరిణామాల కారణంగా ధ్వంసమైందని విశ్వసించబడుతుంది. ఆలయంలో చిన్న గర్భగుడి మరియు స్తంభాల మండపాలు ఉన్నాయి. గర్భగుడిలో బాలరూపంలో ఉన్న నవమోహన కృష్ణుని విగ్రహం ప్రతిష్ఠించబడింది. ఆలయానికి పడమర వైపున, యమునా నదికి సమాంతరంగా ఆలయ కుండ (పుష్కరిణి) ఉంది.

## మతపరమైన ప్రాముఖ్యత
ఈ ఆలయం 7వ–9వ శతాబ్దాల వైష్ణవ సాహిత్య సంపుటి అయిన *[[నాలాయిర దివ్య ప్రబంధం]]*లో ప్రస్తావించబడింది. పెరియాళ్వార్ పది పాసురాలలో, ఆండాళ్ ఐదు పాసురాలలో, మరియు తిరుమంగై ఆళ్వార్ ఏడు పాసురాలలో ఈ క్షేత్రాన్ని స్తుతించారు. ఈ ఆలయం *[[దివ్యదేశాలు|దివ్యదేశం]]*గా వర్గీకరించబడింది. ఇది ఆళ్వారులు స్తుతించిన 108 విష్ణు దేవాలయాలలో ఒకటి.

## విశేషాలు
ఆళ్వార్లు కీర్తించిన కోవెలగాని పెరుమాళ్లుగాని ఇప్పుడు లేవు. ఇపుడున్న సన్నిధులు తర్వాత నిర్మించినవే. గోకులమునకు 1 కి.మీ దూరములో పురాణ గోకులము గలదు. అచట ఆలయమునకు ముందుభాగమున యమునానది ప్రవహించును. నందగోపులు, యశోద, బలరాములు-ఊయలలో శ్రీ కృష్ణుడు ఉంటాడు. ఇచట రెండు సన్నిధులు ఉన్నాయి. భక్తులు రెండింటిని దర్శిస్తారు. ఇది శ్రీకృష్ణుడు పెరిగిన స్థలము-బలరాముని అవతార స్థలము. ప్రతి ఆదివారము రాసక్రీడ, జలక్రీడ ఉత్సవములు జరుగుతుంటాయి.

## సాహిత్యం

శ్లో. గోకులే యమునా తీరే ప్రాచీముఖ లసత్ స్థితి:
   రుక్మిణీ సత్యభామాభ్యాం హేమకూట విమానగ:|
   నవమోహన కృష్ణ: శ్రీ నంద గోపాక్షి గోచర:|
   రథాంశ కలిజిత్ గోదా కులశేఖర సంస్తుత:||

### పాశురాలు

పా. నాణి యినియోర్ కరుమ మిల్లై నాలాయలారు మఱిన్దొళీన్దార్
   పాణియాదెన్నై మరున్దు శెయ్‌దు పణ్డుపణ్డాక్కవుఱుదిరాగిల్
   మాణియురువా యులగళన్ద మాయనై క్కాణిల్ తవై మఱియుమ్;
   ఆణై యాల్‌నీరెన్నై క్కాక్కవేణ్డిల్‌ఆయ్‌ప్పాడిక్కే యెన్నైయుయ్‌త్తిడుమిన్.
         ఆణ్డాళ్-నాచ్చియార్ తిరుమొళీ 0-12-2

## వివరాలు

## ఇవికూడా చూడండి

* వైష్ణవ దివ్యదేశాలు
## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు

వర్గం:మథుర జిల్లాలోని హిందూ ఆలయాలు
వర్గం:శ్రీకృష్ణుని దేవాలయాలు
తిరుప్పార్ కడల్

**తిరుప్పార్ కడల్** లేదా **క్షీరసముద్రం** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## విశేషాలు
## సాహిత్యం

శ్లో. క్షీరాబ్దా నమృతాఖ్య తీర్థ రుచిరే శ్రీవ్యూహమూర్తి ప్రభు:
   నాయక్యాతు కడళ్ మకళ్ పదయుజా త్వష్టాంగ వైమానగ:|
   లంకా వీక్షణ భాక్ భుజంగ శయన: పద్మాసనేశాదిభి:
   దృష్టాంగోఖిల దివ్యసూరి వచసాం పాత్రంచ నీళాస్తుతే:||
   రామకృష్ణాది మూర్తీనాం మూలకారణ విగ్రహ:|
   శరణాగత గీర్వాణార్థం విరాజతే||

### పాశురాలు

పా. తిరుమగళుమ్‌ మణ్‌మగళుమ్; ఆయ్‌మగళుమ్‌ శీర్‌న్దాల్,
   తిరుమగట్కే,తీర్‌న్దవాఱెన్‌కొల్-తిరుమగళ్మేల్
   పాలోదమ్‌ శిన్దప్పడ నాకణైక్కిడన్ద;
   మాలోద వణ్ణర్ మనమ్‌
          పొయిగై ఆళ్వార్-ముదల్ తిరువన్దాది 42

పా. పామ్బణైమే ఱ్పాఱ్కడలుళ్; పళ్ళియమర్‌న్దదువుమ్‌,
   కామ్బణైత్తోళ్ పిన్నైక్కా; యేఱుడనేழ் శెత్‌తవుమ్‌
   తేమ్బణైయ శోలై; మరామరమే ழனయ్‌దదువుమ్‌
   పూమ్బిణైయ తణ్డుழாయ్ ప్పొన్ముడియమ్బోరేఱే||
          నమ్మాళ్వార్-తిరువాయిమొழி 2-5-7

## వివరాలు

* రామకృష్ణాది విభవావతారములకు మూలకందమైన రూపము. శరణాగతులను, దేవతలను రక్షించుటకై వేంచేసియున్నారు

### మంచిమాట
సంసారమనెడి పాము కరచినచో అందులకు తగిన ఔషదము ద్వయ మంత్రము.

## చేరే మార్గం
దేవతలకు, సనకసనందనాది యోగులకు మాత్రము దర్శింపవీలైనది
## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు

## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
పరమపదమ్

**పరమపదమ్** భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం.

## విశేషాలు
## సాహిత్యం

శ్లో. శ్రీ వైకుంఠే పరమ పదమిత్యార్య సందోహగీతే
   మాయాతీతే త్రిగుణ రహితే శుద్ధ సత్త్వ స్వరూపే|
   నిత్త్యైర్ముకైర్లపతి విరజా దివ్య వద్యా స్తమేతే
   ప్రాప్తేచైరం మద పదసరో వేదమౌళి ప్రసిద్దే||
   లక్ష్మీ నీళా వనిముఖ శతైర్దిన్య పత్నీ సమూహై
   ర్నిత్యం సేవ్య: పరమపదరా డ్వామ దేవాపరాఖ్య:|
   యామ్యాఖ్యాశా వదన యుగ సంతాఖ్య వైమాన శోభే
   దివ్యె: కీర్త్య స్వగుణ విభవ స్సూరిభి ర్భాతి నిత్యమ్‌||
   దివ్యాస్థానే మణిమయ మహాస్తంభ సాహస్ర రమ్యే
   శేషే దివ్యే దశశత ఫణా మండలాకాండ శోభే|
   శ్రీ మద్రామానుజమునిజర ప్రోక్త సిద్దాన్త తత్త్వ
   ప్రేమోద్ఘుష్ట స్వ విషయ జగత్కారణ త్వాది ధర్మ:||

### పాశురాలు

పా. విణ్ కడన్ద శోదియాయ్ విళజ్గు జ్ఞానమూర్తియాయ్
   పణ్ కడన్ద తేశమేవు పాపనాశనాదనే
   ఎణ్ కడన్ద యోగినోడు ఇరున్దు శెన్ఱు మాణియాయ్
   మణ్ కడన్ద వణ్ణ నిన్నై యార్ మదిక్కవల్లరే||
           తిరుమழிశై ఆళ్వార్లు-తిరుచ్చన్ద విరుత్తమ్‌ 27

పా. శూழ் విశుమ్బణి మగిల్ తూరియ ముழక్కిన
   ఆழ் కడలలై తిరై క్కైయెడుతాడిన
   ఏழ் పొழிలుమ్‌ వళమేన్దియ వెన్నెప్పన్
   వాழ் పుగழ் నారణన్ తమరైక్కణ్డుగన్దే.
           నమ్మాళ్వారు-తిరువాయిమొழி 10-9-1


## చేరే మార్గం ==ముందుగా అర్థంలోకి వెళ్లండి. ఖాసీ మోక్ష్ ప్రదేశానికి 20 కి.మీ.

## వివరాలు
.

## ఇవికూడా చూడండి
వైష్ణవ దివ్యదేశాలు

## మూలాలు

## వెలుపలి లింకులు
చిలుకూరివారిగూడెం

**చిలుకూరివారిగూడెం** కృష్ణా జిల్లా మైలవరం మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.

## విద్యా సౌకర్యాలు
అప్పిడి సుబ్బారెడ్డి జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాల.
## వ్యవసాయం, సాగునీటి సౌకర్యం
ఊర చెరువు - ప్రభుత్వం ప్రవేశపెట్టిన నీరు-చెట్టు కార్యక్రమంలో భాగంగా, ఈ చెరువులో 2016, మే-17న, పూడికతీత కార్యక్రమం ప్రారంభించారు. సారవంతమైన ఈ మట్టిని, ఈ గ్రామ రైతులు, తమ ట్రాక్టర్లతో పొలాలకు తరలించుకొనిపోవుచున్నారు. ఈ విధంగా చేయుటవలన, తమ పొలాలకు ఎరువుల ఖర్చు తగ్గుటయేగాక, చెరువులో నీటి నిలువ సామర్ధ్యం పెరిగి, గ్రామములో భూగర్భజలాలు అభివృద్ధి చెందగలవని రైతులు సంతోషం వ్యక్తం చేస్తున్నారు. మరికొంతమంది గ్రామస్థులు తమ స్థలాలు మెరక చేయుటకు తరలించుకొనుచున్నారు. [2]

## గ్రామ పంచాయతీ
ఈ గ్రామం, పుల్లూరు గ్రామ పంచాయతీలోని ఒక శివారు గ్రామం.
## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు
శ్రీ వేదాంతదీపిక

శ్రీ వేదాంత దీపిక మాసపత్రిక శ్రీవైష్ణవ సిద్ధాంత సభ తరఫున మద్రాసు నుండి వెలువడినది. ఇది 1928 సంవత్సరంలో ప్రారంభించబడింది.
## సంపాదకత్వం
ఈ పత్రికకు వంగీపురం వాసుదేవాచార్యులు సంపాదకునిగా వ్యవహరించారు.
## మొదటి సంచిక విషయాలు
మొదటి సంచికలో క్రింది వ్యాసాలు మరియు సంపాదకీయాలు ప్రచురించబడ్డాయి:
* జీవాత్మ – పరమాత్మ సంవాదము  
* శ్వేనకపోతోపాఖ్యానము  
* నచకేతస్సుర ప్రశ్నలు  
* సంపాదకీయము  
## ప్రధాన ప్రచురణలు
ఈ పత్రికలో **శ్రీవిష్ణుసహస్రనామస్తోత్రము** మూలపాఠంతో పాటు పరాశర భట్టరు రచించిన సంస్కృత భాష్యాన్ని అనుసరించి ఆంధ్ర వ్యాఖ్యానంతో ప్రచురించారు.
## ధార్మిక విషయాలు
* ఉపనిషత్తుల నుండి సారతరమైన విషయాలు  
* ఆళ్వారుల పాశురముల నుండి ముఖ్య భావాలు  
* శ్రీవైష్ణవ సిద్ధాంత సంబంధిత వ్యాసాలు  
## ప్రాముఖ్యత
ఈ పత్రిక శ్రీవైష్ణవ సిద్ధాంత ప్రచారం, భక్తి సాహిత్య విస్తరణ, మరియు ఆంధ్రవ్యాఖ్యానాల ద్వారా భక్తులకు ఆధ్యాత్మిక అవగాహన కల్పించడంలో ముఖ్య పాత్ర పోషించింది.
## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు ఆధ్యాత్మిక పత్రికలు
వర్గం:1928 పత్రికలు
వర్గం:మద్రాసు నుండి ప్రచురితమైన తెలుగు పత్రికలు
వర్గం:తెలుగు మాసపత్రికలు
మల్లవరపు విశ్వేశ్వరరావు

ఇతని విద్యాభ్యాసము రవీంద్రనాథ్ టాగూరు నడిపిన విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయం (శాంతి నికేతన్)లో  నడిచింది.
## రచనలు
# చిత్రాంగద (రవీంద్రనాథ్ టాగూర్ రచనకు అనువాదం) - ఏకాంక నాటిక
# మధుకీల
# కల్యాణ కింకిణి
# విశ్వకవి
# శ్రీ అరవిందుల కర్మధార
# రవీంద్ర వ్యాసావళి

## మూలాలు

వర్గం:1906 జననాలు
వర్గం:1986 మరణాలు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:శాంతి నికేతన్ పూర్వ విద్యార్థులు
చెరుకుపల్లి జమదగ్నిశర్మ

**చెరుకుపల్లి జమదగ్నిశర్మ** ఆంధ్రదేశములోని విద్వద్వరేణ్యులలో ఎన్నదగినవాడు.
## జీవిత విశేషాలు
చెరుకుపల్లి జమదగ్నిశర్మ చెరుకుపల్లి బుచ్చిరామేశ్వరశర్మ, లక్ష్మీనరసమ్మ దంపతుల ఆరుగురు సంతానంలో అయిదవవాడిగా 1920లో జన్మించాడు. ఇతడు తన అన్నగారు న్యాయవాది అయిన వెంకటప్పయ్య పెంపకంలో పెరిగాడు. ఇతడు లంకా నరసింహశాస్త్రి వద్ద ప్రాచీన గురుకుల పద్ధతిలో వేదవిద్యను అభ్యసించాడు.విశ్వనాథ సత్యనారాయణ, పింగళి లక్ష్మీకాంతం, భూపతి లక్ష్మీనారాయణరావులు ఇతని సాహిత్య గురువులు. ఇతడు అనంతపురము, రాజమండ్రి, కడప, విజయవాడ, శ్రీకాళహస్తి మొదలైన ప్రాంతాలలో ప్రభుత్వకళాశాలలో ఆంధ్రోపన్యాసకుడిగా పనిచేశాడు. ఉద్యోగ విరమణానంతరం శ్రీకాళహస్తిలో నివసిస్తూ అక్కడ పురాణ ప్రవచనాలు చేసేవాడు. ఇతడు 1986లో మరణించాడు. 
## రచనలు
# మహోదయం (గేయరూపకం)
# చిలకా గోరింక
# మరపురాని ఆ ఊరు
# ప్రతిఫలం
# గొల్ల హంపన్న
# అన్నదమ్ములు (కథా సంపుటం)
# జమదగ్ని కథలు (కథా సంపుటం)
# ఆంతర్యము
# ధర్మదీక్ష
# కల్పవృక్ష కావ్యానుశీలనము
# వైరభక్తి
# త్రిశతి
# శ్రీమద్దక్షిణ కైలాసగిరి ప్రదక్షిణ మహాకావ్యము
# శ్రీరామరాజ్యము
## మూలాలు

వర్గం:1920 జననాలు
వర్గం:తెలుగు కథా రచయితలు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:తెలుగు కవులు
వర్గం:అధ్యాపకులు
కొనకళ్ల వెంకటరత్నం

right
**కొనకళ్ల వెంకటరత్నం** బంగారిమామ పాటల రచయితగా సుప్రసిద్ధుడు. ఇతడు పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా, పెంటపాడు గ్రామంలో 1909లో జన్మించాడు. కాకినాడలో ఇతని విద్యాభ్యాసం జరిగింది. పోలీసుశాఖలో పనిచేసి ఏలూరులో స్థిరపడ్డాడు. 1971, జనవరి 9వ తేదీన ఇతడు మరణించాడు.  ఇతడు గేయ రచయితగానే కాకుండా కథారచయితగా కూడా ఎన్నదగినవాడు. **ప్రతోళి**, **బంగారిమామ**, **పొద్దుతిరుగుడుపూలు** వంటి గేయకృతులను వ్రాశాడు. ఇతని కథలు ఆంధ్ర పత్రిక,భారతి, పుస్తకం,ఆంధ్రప్రభ,కథావీధి,ప్రగతి,చిత్రగుప్త,ఆనందవాణి,ఆంధ్ర మహిళ, సాహితి, శ్రావణి మొదలైన పత్రికలలో ప్రచురింపబడ్డాయి. ఇతని గేయం **మొక్కజొన్న తోటలో ముసిరిన చీకట్లలో** 1959లో విడుదలైన సిపాయి కూతురు సినిమాలో మొదటిసారిగా వాడుకొన్నారు. తరువాత ఇదే పాటను అదృష్టవంతులు సినిమాలో మళ్లీ ఉపయోగించుకున్నారు. అలాగే ఇతని **రావోయి బంగారిమామా నీతోటి రాహస్య మొకటున్నదోయి** అనే గేయం ఘంటసాల గళంలో ప్రైవేటు రికార్డుగా బహుళ ప్రాచుర్యం పొందింది. 
## కథల జాబితా

కథానిలయంలో లభ్యమౌతున్న ఇతని కథలు కొన్ని: 

# అడ్డదారి
# అతను ఇకరాడు
# అది నాబిడ్డ
# అద్దంమీద ఆవగింజలు
# అనుకోని విరహం
# అపస్వరం
# అపోహ
# అరటిపళ్లగెల
# ఆఖరు గుణపాఠం
# ఉబ్బులింగడు
# కత్తి మీద సాము
# కులభ్రష్టుడు 
# ఖయిదీ జవానూ
# చివరకు మిగిలిన రంగడు
# తగిన సంమంధం
# తొందరపాటు
# తోచిందల్లా
# దాగని సత్యం
# దాపరికం
# దొంగా మనిషీ
# నామీద...
# నిజాయితీగల మనిషి
# పర్యవసానం
# పశుపక్షుల సమావేశం
# పెళ్ళి సన్నాహం
# బాజీ
# బుద్ధిమంతుడు
# మనిషి
# మొదటి సారి
# రాజుబాబు దయారసం
# రోడ్ రోమియో నెం.2
# రోడ్డు రోమియోలు
# విముక్తి
# విశ్వదాత
# వేస్ట్
# శీతారామయ్య పధకం-1
# సంక్రాంతి కానుక
# సంఘర్షణ
# సంప్రదాయం
# సెక్షన్ 109

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
 ఘంటసాల గళంలో రావోయి బంగారి మామ 

వర్గం:1909 జననాలు
వర్గం:1971 మరణాలు
వర్గం:తెలుగు కథా రచయితలు
వర్గం:తెలుగు కవులు
ముదిరాజుపాలెం

ముదిరాజుపాలెం" కృష్ణా జిల్లా గన్నవరం మండలానికి చెందినగ్రామం.

## గ్రామ చరిత్ర
## గ్రామం పేరు వెనుక చరిత్ర
## గ్రామ భౌగోళికం
### సమీప గ్రామాలు
### సమీప మండలాలు
## గ్రామానికి రవాణా సౌకర్యాలు
## గ్రామంలో విద్యా సౌకర్యాలు
జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాల. 
## గ్రామంలో మౌలిక వసతులు
## గ్రామానికి వ్యవసాయం, సాగునీటి సౌకర్యం
## గ్రామ పంచాయతీ
2013 జూలైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి నిర్వహించిన ఎన్నికలలో శ్రీమతి ఏగి సరోజిని, సర్పంచిగా ఎన్నికైనారు. ఉపసర్పంచిగా శ్రీ గోళ్ళ వెంకయ్య ఎన్నికైనారు. [1]

## దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు
## గ్రామంలో ప్రధాన పంటలు
## గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులు
## గ్రామ ప్రముఖులు
## గ్రామ విశేషాలు

## మూలాలు
[1] ఈనాడు విజయవాడ; 2015, మార్చి-27; 4వపేజీ.

## వెలుపలి లింకులు

వర్గం:గన్నవరం (కృష్ణా జిల్లా) మండలంలోని గ్రామాలు
నాయుడుపల్లె

**నాయుడుపల్లె** మార్కాపురం జిల్లా మార్కాపురం మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం.

## దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు
శ్రీరామాలయం:- ఈ ఆలయంలో ప్రతి సంవత్సరం, శ్రీరామనవమి సందర్భంగా శ్రీ సీతారాముల కళ్యాణోత్సవాలు వైభవంగా నివహించెదరు. మరుసటిరోజున గామంలో ఎడ్ల బలప్రదర్శన నిర్వహించి, గెలుపొందిన ఎడ్ల యజమానులకు బహుమతులు అందజేయుదురు.

## మూలాలు
సి.వి.కృష్ణారావు

**సి.వి.కృష్ణారావు** అభ్యుదయ కవి. ఇతడు 1926, జూలై 3వ తేదీన నల్గొండ జిల్లా రేవూరు గ్రామంలో జన్మించాడు. ఇతడు జగ్గయ్యపేట, గుంటూరు, హైదరాబాద్‌, బొంబాయిల్లో విద్యనభ్యసించాడు. బి.కామ్‌ డిగ్రీతోపాటు ట్రైబల్‌ వెల్ఫేర్‌ అడ్మినిస్ట్రేషన్‌లో సర్టిఫికెట్‌ కోర్సు కూడా పూర్తిచేశాడు. కొన్నాళ్లు బ్యాంకు గుమాస్తాగా పనిచేసి ఉపాధ్యాయుడిగా ఎందరో విద్యార్థుల్ని చైతన్యపరిచాడు. తర్వాత సాంఘిక సంక్షేమశాఖలో వెనుకబడిన తరగతుల సంక్షేమ విభాగం సంచాలకునిగా కొన్నేళ్లు పనిచేసి, అందులోనే పదవీ విరమణ చేశాడు. 'నెలనెలా వెన్నెల' పేరుతో ప్రతినెలా చివరి ఆదివారం సాహితీమిత్రుల్ని సమావేశపరిచి కవితల్ని, కవితోక్తుల్ని, ఆత్మీయతల్ని మరచిపోకుండా కాపాడుకొంటూ ముందుకు సాగుతున్నాడు. జంటనగరాల్లో కుందుర్తి తర్వాత మరో కుందుర్తిలా వచనకవితా వికాసానికి కృషిచేశాడు. ఉబుసుపోకకు కవితలు రాయడం, రాయించడం కాక ప్రతినెలా ఏదో ఒక ప్రసంగమో, చర్చో, పుస్తకావిష్కరణమో జరుపుతూ, యువ కలాల పదును ఏమేరకో కవితాగానాలు నిర్వహించాడు. కవితా సంకలనాలు ప్రచురించాడు. ఒక కవిత మంచి కవిత ఎందుకైందో విశ్లేషకుల చేత వివరింపజేయడం గమనార్హం.

ఇతడి తొలి కవితా సంకలనం **వైతరణి**. తర్వాత **మాదీ మీ వూరే**, **అవిశ్రాంతం** కవితా సంకలనాలు వచ్చాయి. లాటూరు కిల్లారి భూకంపానికి స్పందిస్తూ **కిల్లారి** అనే కవితల సంపుటి ప్రచురించాడు. దీన్ని ఢిల్లీకి చెందిన డా. వి.వి.బి.రామారావు ఆంగ్లంలోకి అనువదించాడు. సి.వి.కృష్ణారావు కొన్ని కథలు కూడా వ్రాశాడు. **తోడేలు జగతి, నోటీసు, భిక్షువులు, విద్యాబోధ, సత్రంలో సంసారం** వంటి కథలను తెలుగు స్వతంత్ర, ప్రజాసాహితి,ప్రజాతంత్ర, సుజాత,సృజన మొదలైన పత్రికలలో ప్రకటించాడు.

## మూలాలు

వర్గం:తెలుగు కవులు
వర్గం:1926 జననాలు
వర్గం:సూర్యాపేట జిల్లా కవులు
భాగి నారాయణమూర్తి

**భాగి నారాయణమూర్తి** నాటక రచయితగా సుప్రసిద్ధుడు. 
## జీవిత వివరాలు
ఇతడు సికిందరాబాదులో 1912వ సంవత్సరంలో జన్మించాడు. ఇతడు మంచి నటుడు, నాటకకర్త, కవి, కథారచయిత కూడా. ఇతడు మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయం నుండి బి.ఎస్సీ పట్టా పుచ్చుకున్నాడు. ఇతడు రోడ్డు రవాణా సంస్థ (R.T.C.)లో చాలా కాలం పనిచేశాడు. ఆచార్య ఆత్రేయ రచించిన ప్రగతి అనే నాటకంలో ఇతడు వేసిన పాత్ర నటుడిగా ఇతడికి మంచి పేరును తెచ్చిపెట్టింది. ఇతడు సాధన సమితి కార్యదర్శిగా ఉంటూ తెలంగాణా సాహితీ, సాంస్కృతిక రంగాలకు ఎనలేని సేవ చేశాడు. ఇతడు వ్రాసిన కథలను పద్మం కథల పేరుతో వెలువరించడానికి ప్రయత్నాలు జరిగాయి కాని ఫలించలేదు.

## రచనలు
### నాటకాలు
# పరీక్ష చదువు 
# డాక్టరు యజ్ఞం
# పరీక్షలపుడు
# పరీక్షల తర్వాత
### ఖండకావ్యాలు
# జయగంట
# రుధిర రేఖలు
# దీపావళి
# వలపు
# కాపు పడుచు
# కాలమహిమ
# వీడ్కోలు
# తెనుగు మొర
## మూలాలు

వర్గం:తెలంగాణ కవులు
వర్గం:తెలంగాణ రచయితలు
వర్గం:1912 జననాలు
వర్గం:తెలుగు నాటక రచయితలు
గిడుతూరి సూర్యం

**గిడుతూరి సూర్యం** (1920-1997) రచయిత, కవి, సినిమా దర్శకుడు, నిర్మాత, స్వాతంత్ర్యసమరయోధుడు, అభ్యుదయ మానవతావాది. పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలో జన్మించాడు. ఆకాశవాణిలో అనౌన్సరుగా పనిచేస్తూ అనేక నాటికలు, నాటకాలు, సంగీత రూపకాలు రచించాడు. ఇతను రాసిన "మానవుడు చిరంజీవి" మూకాభినయ నాటికను రష్యా సినిమా బృందం  చిత్రంగా చిత్రీకరించారు. గిడుతూరి సాహితీ పేరిట నాటకాలు, నాటికలు సంపుటాలుగా వెలువరించాడు.

## సినిమా రంగం
రణభేరి, ఆస్తికోసం, కథానాయకురాలు, విక్రమార్క విజయం, పేదరాశి పెద్దమ్మ కథ, అమృతకలశం,నేను – నా దేశం, పంచ కళ్యాణి దొంగల రాణి, పంజరంలో పసిపాప, సంగీత లక్ష్మి, స్వామిద్రోహులు మొదలైన చిత్రాలకు దర్శకునిగా పనిచేశాడు. రాజేశ్వరి చిత్రానికి అనిసెట్టి సుబ్బారావుతో కలిసి పాటలను వ్రాశాడు. పంజరంలో పసిపాప, పంచ కళ్యాణి దొంగల రాణి సినిమాలకు కథ, చిత్రానువాదం సమకూర్చాడు. పంచ కళ్యాణి దొంగల రాణి చిత్రాన్ని నిర్మించాడు.

మనదేశంలో దూరదర్శన్ ప్రసారాలు ప్రారంభం కానున్న తొలిరోజులలో టి.వి కోసం భారతీయ నటులతో, రష్యన్ సాంకేతిక నిపుణులతో నలుపు తెలుపుల్లో మొట్టమొదటిసారిగా ‘రామాయణం’ లఘుచిత్రాన్ని నిర్మించాడు. ఇతడు మంచి చిత్రకారుడు కూడా. 1949లో ఇతడు హైదరాబాదు కుద్బీగూడలో పద్మశాలి ప్రింటింగ్ ప్రెస్‌ను స్థాపించాడు. ప్రగతి ప్రచురణాలయంలో అనువాదకునిగా కూడా కొంతకాలం పనిచేశాడు. ఇతని రచనలు సుజాత, తెలుగు స్వతంత్ర, ఆంధ్రప్రభ, ఆంధ్రపత్రిక, ఉదయిని, ఆనందవాణి తదితర పత్రికలలో ప్రచురితమయ్యాయి.

## రచనలు
# చక్రఘోష (కావ్యం)
# నా విశ్వవిద్యాలయాలు (అనువాదం - మూలం:మాక్సిం గోర్కీ)
# అమృతమూర్తి
# శ్రీ గణపతి సచ్చిదానంద స్వామీజీవారి దివ్యసూక్తులు
# అమ్మా (కథ)
# కుమారుడి మరణం (కథ)
# త్యాగమూర్తి (కథ)
# పతిత (కథ)
# రజ్జు సర్ప భ్రాంతి (కథ)
# లోకం పోకడ (కథ)
# మానవుడు చిరంజీవి (మూకాభినయ నాటకము)

## మూలాలు

## బయటి లంకెలు
* 

వర్గం:తెలంగాణ రచయితలు
వర్గం:తెలుగు కవులు
వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:తెలుగు అనువాదకులు
వర్గం:సినిమా దర్శకులు
వర్గం:సినిమా నిర్మాతలు
వర్గం:తెలుగు సినిమా పాటల రచయితలు
వర్గం:1920 జననాలు
వర్గం:1995 మరణాలు
బ్రహ్మలింగేశ్వరస్వామి ఆలయం

**బ్రహ్మలింగేశ్వర స్వామి ఆలయం** బ్రహ్మచే ప్రతిష్టింపబడిన శివలింగం కలిగిన ఆలయం. అందువల్ల ఈ ఆలయం చారిత్రక ప్రసిద్ధి చెందింది.

## విశేషాలు
బ్రహ్మలింగేశ్వర ఆలయం విశాఖ జిల్లా నర్సీపట్నానికి మూడు కిలోమీటర్ల దూరంలోని బలిఘట్టంలో శివాలయం. ఇది 16వ శతాబ్దంలో చోళులు నిర్మించినది. ఈశ్వరుడు పశ్చిమ ముఖంగా ఉండి పక్కన ఉన్న వరహానది ఉత్తరంగా ప్రవహించడం వల్ల దక్షిణకాశీగా ఈ క్షేత్రం గుర్తింపు పొందింది.

## స్థల పురాణం
లోక కళ్యాణార్ధం తలపెట్టిన యజ్ఞానికి శివారాధన నిమిత్తం బలిచక్రవర్తి బ్రహ్మను ప్రార్ధించి శివలింగాన్ని భువికి రప్పించారు. కృతయుగంలో జరిగిన ఈసంఘటనతో ఈ ప్రాంతానికి చరిత్రలో స్థానం లభించింది. అందుకే ఈప్రాంత బలిఘట్టంగా పేరుగాంచింది. తదుపరి హిందూ మహారాజు శివునికి నిత్యం పూజలు చేసేవాడని, ఒక సందర్భంలో శివార్చనకు నీరు లేకపోవడంతో విష్ణుమూర్తి కోసం తపస్సు చేయగా వరాహావతారంలో దర్శనం ఇచ్చిన ఆయన నీటిని సమకూర్చడంతో ఈ ప్రాంతంలో ప్రవహించే నదికి వరాహానది అని పేరువచ్చింది. ఈనది ఉత్తర దిక్కుగా ప్రవహించడంతో ఉత్తరవాహినిగానూ, ఈ ప్రాంతం దక్షిణ కాశీగానూ చరిత్రలో నిలిచింది. బ్రహ్మచే ప్రతిష్టింపబడిన ఈశివలింగానికి ప్రతీ ఏటా మహాశివరాత్రి పర్వదినాన్న పూజా కార్యక్రమాలు అత్యంత ఘనంగా జరుగుతాయి.

బలి చక్రవర్తి తపస్సుకు మెచ్చి బ్రహ్మ ఇక్కడ శివలింగం స్థాపించినట్లు దీంతో బ్రహ్మలింగేశ్వర స్వామి ఆలయంగా ప్రసిద్ధి చెందినట్లు కథనం. ఆలయానికి సమీపంలో వరహానది ఉత్తర వాహినిగా పేరుపొంది విష్ణుదేవుని ప్రసాదంగా వినుతి కెక్కింది. హిరాణ్యాక్షుని వెంటాడుతూ విష్ణువు వరాహారూపంలో భూమిని చేరుకుని పయనించడం వల్ల ఆ సమయంలో బలిచక్రవర్తి తపస్సుకు మెచ్చి బ్రహ్మ ప్రసాదించిన శివలింగానికి అభిషేకం నిమిత్తం నీరు కావాలని విష్ణుమూర్తిని కోరగా వరాహా రూపంలో ఉన్న విష్ణు ఈ మార్గం గుండా నదిని ఏర్పరడటంతో వరహానదిగా పేరుగాంచినట్లు చెబుతున్నారు.

## ఇతర విశేషాలు
త్రిశూల పర్వతంపై ఇక్కడి ఆలయం ఉంది. సమీపంలో విభూతి గనులు కూడా ఉన్నాయి. ఈ శివలింగానికి ప్రతి సోమవారం భక్తులు వచ్చి అభిసేకాలు చేయించుకుంటారు.అలాగే ప్రతీ ఏటా కార్తీమాసం తో పాటు మహాశివరాత్రి పర్వదినాన్న పూజా కార్యక్రమాలు అత్యంత ఘనంగా జరుపుతుంటారు. ఆయా పర్వదినాల్లో లక్షలాదిమంది ఉత్సవాల్లో భక్తులతో కోలాహలంగా ఉంటుంది. జిల్లాలోని ఇతర దూర ప్రాంతాల నుండి సైతం లక్షలాదిమంది భక్తులు బ్రహ్మలింగేశ్వరస్వామిని దర్శించుకుని పునీతులవుతారు. ఉత్తర వాహినిలో స్నానం ఆచరించడం సర్వ పాప పరిహారంగా భక్తులు భావిస్తారు. బ్రహ్మలింగేశ్వరస్వామి ఆలయం పూర్తిగా రాతితోనే నిర్మితమైంది. రాతి స్తంభాలు , పై కప్పులు సైతం రాతితోనే నిర్మించారు.ఈ దేవాలయాన్ని దేవాదాయ శాఖ ఆధీనంలోనే కొనసాగుతుంది. దేవాలయానికి గల ఆస్తులతోనే నిత్య ధూప, దీప, నైవేధ్యాలను సమకూర్చుతున్నారు. ఇక్కడకు వచ్చే భక్తులు తమకు తోచిన రీతిలో కానుకలు సమర్పించుకుంటారు. బ్రహ్మలింగేశ్వరస్వామికి ప్రత్యేక పూజలు, అభిషేకాలు రుద్రాభిషేకాలు, ఏకవారాభిషేకాలు నిర్వహిస్తున్నట్లు ఆలయ అర్చకులు తెలిపారు.
## ఆలయ నిర్మాణ శైలి
బ్రహ్మలింగేశ్వరస్వామి ఆలయం పూర్తిగా రాతితోనే నిర్మితమైంది. రాతి స్తంభాలు , పై కప్పులు సైతం రాతితోనే నిర్మించారు. వేల సంవత్సరాల క్రితమే ఈదేవాలయం పూర్తి స్థాయిలో నిర్మితమైనట్లు స్థానికులు చెబుతుంటారు. ఈ దేవాలయాన్ని దేవాదాయ శాఖ ఆధీనంలో కొనసాగుతుంది.
## పర్వదినాలు
మహాశివరాత్రి మూడు రోజుల పాటు ఆలయంలో శివునికి ప్రత్యేక పూజలు, అభిషేకాలు నిర్వహిస్తారు. అలాగే రుద్రాభిషేకాలు, ఏకవారాభిషేకాలు కూడానిర్వహిస్తారు.
## మూలాలు

* ఆంధ్రా వాయిస్ . నెట్ లో ఆలయ విశేషాలు
## ఇతర లింకులు

వర్గం:శివాలయాలు
వర్గం:విశాఖపట్నం జిల్లా పుణ్యక్షేత్రాలు
1578

**1578** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

## సంఘటనలు

* జనవరి 31: జెంబ్లోక్స్ యుద్ధం : ఆస్ట్రియాకు చెందిన డాన్ జాన్, అలెగ్జాండర్ ఫర్నేస్ ల ఆధ్వర్యంలోని స్పానిష్ దళాలు డచ్‌ను ఓడించాయి; ఫర్నేస్, ఫ్రెంచ్ మాట్లాడే దక్షిణ నెదర్లాండ్స్‌పై తిరిగి నియంత్రణ పొందడం ప్రారంభించాడు.
* మే 31: మార్టిన్ ఫ్రోబిషర్ తన మూడవ యాత్రలో ఇంగ్లాండ్‌లోని హార్విచ్ నుండి కెనడాలోని ఫ్రోబిషర్ బేకు ప్రయాణించాడు.
* జూలై: ఉత్తర అమెరికాలో యూరోపియన్లు చేసిన మొదటి థాంక్స్ గివింగ్ వేడుకను న్యూఫౌండ్లాండ్‌లో మార్టిన్ ఫ్రోబిషర్ నిర్వహించారు. అతను ముడిసరుకులను రవాణా చేసేవాడు.

* ఆగష్టు 20 &#x2013; సెప్టెంబర్ 6: ఫ్రాన్సిస్ డ్రేక్, తన భూప్రదక్షిణ సమయంలో, తన ఓడలో మాగెల్లాన్ జలసంధి గుండా వెళ్ళాడు. అప్పటికే దానికి కొత్తగా *గోల్డెన్ హైండ్‌* అని పేరు మార్చారు. 
* అక్టోబర్ 1: అలెశాండ్రో ఫర్నేస్ డాన్ జాన్ తరువాత స్పానిష్ నెదర్లాండ్స్ గవర్నర్‌గా బాధ్యతలు స్వీకరించాడు .
* అక్టోబర్ 21: వెండెన్ యుద్ధం : స్వీడన్లు రష్యన్లను ఓడించి, ముందుకు సాగి పోలోట్స్క్ పట్టుకున్నారు.  
* ఒట్టోమన్ సామ్రాజ్యం అబ్ఖాజియాను జయించింది.
* సోనమ్ గైర్సో, ప్రిన్స్ అట్లాన్ ఖాన్ నుండి తలాస్ బిరుదును అందుకున్నాడు. టిబెట్ యొక్క మూడవ దలైలామా అయ్యాడు .
* హైదరాబాదులో నయాపుల్ (కొత్త వంతెన) వంతెన నిర్మాణం ప్రారంభమైంది. ఇది 1607 సంవత్సరంలో పూర్తయింది. ఈ వంతెన ఇప్పటికీ వాడుకలో ఉంది.

## జననాలు
thumb|విలియం హార్వే
* ఏప్రిల్ 1: విలియం హార్వే, రక్త ప్రసరణ సిద్ధాంతాన్ని వివరించిన ఆంగ్ల వైద్యుడు. (మ.1657)
* మైసూరు మహారాజా ఒడయార్-1 (మ. 1617)

## మరణాలు

## మూలాలు


వర్గం:1578
మండా సూర్యనారాయణ

**మండా సూర్యనారాయణ** తెలుగు రచయిత, కథకులు.సాహితీకారుడు. ఈయన  మారేమండ, గొబ్బూరి, తెన్నేటి వంటి రచయితలతో కలసి  విజయనగరం నుంచి  యలమంచిలి వరకూ తమ సాహిత్య కార్యకలాపాలు నడిపినవారు.
## జీవిత విశేషాలు
ఆయన 1953 ప్రాంతాల్లో విశాఖపట్నంలో మండా సూర్యనారాయణగారు (మసూనా) విశ్వవీణ అని ఓచిన్న పత్రిక ప్రారంభించారు. మసూనా కాళీపట్నం రామారావు గారికి సాహిత్యరీత్యా కూడా మిత్రుడు.

## రచనలు
* బాలప్రపంచం
* అనగా అనగా
* బహుమతి
* సత్యదర్శనము 

## సంపాదకత్వం
* విశ్వవీణ

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
* కథానిలయం లో ఆయన వ్రాసిన కథల వివరాలు

వర్గం:తెలుగు రచయితలు
వర్గం:తెలుగు కథా రచయితలు
వర్గం:సంపాదకులు
రాశి ఖన్నా

**రాశి [[ఖన్నా]] ** ఒక భారతీయ రూపదర్శి, సినీ నటి.  తెలుగులో అవసరాల శ్రీనివాస్ తొలిసారిగా దర్శకత్వం వహించిన **[[ఊహలు గుసగుసలాడే]]** చిత్రంలో నాయకిగా నటించింది. తర్వాత మనం సినిమాలో కూడా అతిథి పాత్రలో నటించింది.

## సినీ రంగం
2013లో విడుదలైన హిందీ చిత్రం "మద్రాస్ కెఫె"లో భారత ఇంటలిజెంస్ అధికారి విక్రం సింగ్ భార్య రూబి సింగ్ పాత్ర ద్వారా సినీరంగ ప్రవేశం చేసింది. ఈ పాత్రలో నటించేందుకు ఆమె నట శిక్షణ కూడా పొందింది. 

## నటించిన చిత్రాలు

### వెబ్ సిరీస్

## పురస్కారాలు

* 2014: సైమా ఉత్తమ తొలిచిత్ర నటి -  ఉహలు గుసగుసలాడే

## లాలు

## బయటి లంకెలు
* 

వర్గం:తెలుగు సినిమా నటీమణులు
వర్గం:తమిళ సినిమా నటీమణులు
వర్గం:హిందీ సినిమా నటీమణులు
వృక్ష కణశాస్త్రము

**కణ జీవశాస్త్రం,**  **సెల్యులార్ జీవశాస్త్రం**, లేదా **సైటాలజీ** అనేది జీవశాస్త్రంలోని ఒక శాఖ. ఇది కణాల యొక్క నిర్మాణం, క్రియలు, ప్రవర్తనను అధ్యయనం చేస్తుంది. అన్ని జీవిలు కణాలతో నిర్మితమై ఉంటాయి. కణం అనేది జీవితం యొక్క ప్రాథమిక యూనిట్; ఇది జీవి యొక్క జీవన ప్రక్రియలు, కార్యకలాపాలకు బాధ్యత వహిస్తుంది. కణ జీవశాస్త్రం ప్రోకారియోటిక్, యూకారియోటిక్ కణాలు రెండింటినీ అధ్యయనం చేస్తుంది. ఇందులోని ఉపవిభాగాలు మెటబాలిజం, కణ సంకేత మార్గాలు, కణ చక్రం, జీవరసాయన శాస్త్రం,, కణ నిర్మాణం వంటి అంశాలను కలిగి ఉంటాయి. కణాల అధ్యయనం సాధారణంగా సూక్ష్మదర్శిని పద్ధతులు, కణ సంస్కృతి,, కణ విభజన వంటి సాంకేతిక పద్ధతుల ద్వారా నిర్వహించబడుతుంది. ఈ పద్ధతులు కణాల పని విధానాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి ఉపయోగపడతాయి, దీని ద్వారా పెద్ద జీవుల గురించి అవగాహన పెరుగుతుంది.

కణాల నిర్మాణ భాగాలు, వాటి క్రియావిధానాన్ని తెలుసుకోవడం అన్ని జీవశాస్త్ర శాఖలకు ప్రాథమికమైనది. ఇది ముఖ్యంగా జీవవైద్య రంగాలలో, ఉదాహరణకు క్యాన్సర్, ఇతర వ్యాధులపై పరిశోధనకు అత్యంత అవసరం. కణ జీవశాస్త్ర పరిశోధనలు ఇతర శాస్త్ర విభాగాలతో అనుసంధానంగా ఉంటాయి. వాటిలో జన్యుశాస్త్రం, ఆణ్విక జన్యుశాస్త్రం, ఆణ్విక జీవశాస్త్రం, వైద్య సూక్ష్మజీవ శాస్త్రం, రోగనిరోధక శాస్త్రం,, సైటోకెమిస్ట్రీ వంటి రంగాలు ఉన్నాయి.

17వ శతాబ్దంలో సంయుక్త సూక్ష్మదర్శిని ఆవిష్కరణతో ఐరోపాలో కణాలను మొదటిసారిగా చూడటం జరిగింది. 1665లో, రాబర్ట్ హుక్ ఒక కార్క్ ముక్కను పరిశీలించి, మోనాస్టిక్ గదులను పోలిన నిర్మాణాన్ని గమనించిన తర్వాత, అన్ని జీవుల నిర్మాణ భాగాలను "కణాలు" అని పేర్కొన్నాడు (దీనిని మైక్రోగ్రాఫియాలో ప్రచురించారు);  అయితే, ఆ కణాలు నిర్జీవమైనవి. అవి ఒక కణం యొక్క వాస్తవ మొత్తం భాగాల గురించి ఎటువంటి సూచనను ఇవ్వలేదు. కొన్ని సంవత్సరాల తరువాత, 1674లో, ఆంటోన్ వాన్ లీవెన్‌హాక్ శైవలాన్ని పరిశీలించి, సజీవ కణాలను విశ్లేషించిన మొదటి వ్యక్తి అయ్యాడు. చాలా సంవత్సరాల తరువాత, 1831లో, రాబర్ట్ బ్రౌన్ కేంద్రకాన్ని కనుగొన్నాడు. ఇదంతా కణ సిద్ధాంతానికి ముందు జరిగింది, ఈ సిద్ధాంతం ప్రకారం అన్ని జీవులు కణాలతో నిర్మితమై ఉంటాయి. కణాలు జీవుల క్రియాత్మక మరియు నిర్మాణ యూనిట్లుగా ఉంటాయి. దీనిని అంతిమంగా 1838లో వృక్ష శాస్త్రవేత్త మథియాస్ ష్లీడెన్[5] మరియు జంతు శాస్త్రవేత్త థియోడర్ ష్వాన్ నిర్ధారించారు, వీరు వరుసగా మొక్కల మరియు జంతు కణజాలాలలో సజీవ కణాలను పరిశీలించారు. 19 సంవత్సరాల తరువాత, రుడాల్ఫ్ విర్కోవ్ కణ సిద్ధాంతానికి మరింతగా దోహదపడి, అన్ని కణాలు ముందుగా ఉన్న కణాల విభజన నుండి వస్తాయని జోడించాడు. వైరస్‌లను కణ జీవశాస్త్రంలో పరిగణించరు – వాటికి సజీవ కణం యొక్క లక్షణాలు లేవు మరియు వాటిని సూక్ష్మజీవశాస్త్ర ఉపవిభాగమైన వైరాలజీలో అధ్యయనం చేస్తారు.

## మూలాలు

వర్గం:వృక్ష శాస్త్రము
మాతృభూమి (వారపత్రిక)

రాజ్యం సిన్హా సంపాదకత్వంలో ఈ వారపత్రిక వెలువడింది. జాతీయ, అంతర్జాతీయ విశేషాలు, రాజకీయ, ఆర్థిక, వైజ్ఞానిక, సాహిత్య, కళా సాంఘిక వ్యాసాలు, గేయాలు, నాటికలు, కథలు మొదలైన విషయాలు ఈ పత్రికలో ఉన్నాయి. 1947లో ప్రారంభించబడింది. మద్రాసు నుండి వెలువడేది. అన్నే అంజయ్య ఈ పత్రికను నడిపాడు.
## శీర్షికలు
ఈ పత్రికలోని కొన్ని శీర్షికలు:

## రచనలు
మాతృభూమి పత్రికలో వచ్చిన కొన్ని రచనలు ఈ విధంగా ఉన్నాయి.

## రచయితలు
ఈ క్రింది రచయితల రచనలు ఈ పత్రికలో వెలుగు చూశాయి.

## మూలాలు

* ప్రెస్ అకాడమీ ఆర్కైవ్స్‌లో "మాతృభూమి" వారపత్రిక సంచికలు
వర్గం:తెలుగు పత్రికలు
వర్గం:తెలుగు వారపత్రికలు
వర్గం:1947 స్థాపితాలు
మిలియను పుస్తకాల ప్రాజెక్టు

thumb|302x302px
**మిలియను పుస్తకాల ప్రాజెక్టు** లేదా **యూనివర్సల్ గ్రంథాలయం** (ఆంగ్లం: **Million Book Project** or **Universal Library**) : ఇదొక పుస్తకాల డిజిటలైజేషన్ ప్రాజెక్టు. దీనికి కార్నెగీ మెలన్ విశ్వవిద్యాలయం (Carnegie Mellon University) లోని School of Computer Science and University Libraries కీలకపాత్ర పోషించింది. భారతదేశంలోని డిజిటల్ లైబ్రరీ ఆఫ్ ఇండియా, చైనా లోని కొన్ని ప్రభుత్వ, పరిశోధక సంస్థల భాగస్వామ్యంతో ఒక మిలియను పుస్తకాలను స్కానింగ్ చేసి ఇంటర్నెట్ లో సుళువుగా చదువుకోవడానికి అవకాశాన్ని కల్పించారు. 2007 వరకు వీరు మొత్తం పుస్తకాలను జాలస్థలుల    ద్వారా అందరికీ అందించారు.

## ప్రాజెక్టు వివరాలు
*మిలియను పుస్తకాల ప్రాజెక్టు* అమెరికన్ చట్టం (501(c)3) ప్రకారం ఒక స్వచ్చంద సంస్థగా వివిధ స్కానింగ్ కేంద్రాలను ప్రపంచవ్యాప్తంగా స్థాపించింది. 

డిసెంబరు 2007 వరకు, 20 ప్రపంచ భాషలకు చెందిన 15లక్షల పైగా పుస్తకాలు స్కానింగ్ చేయబడ్డాయి. ఇందులో అధికభాగం అంటే 970,000 పుస్తకాలు చైనీస్ భాషకు చెందినవి. తర్వాత 360,000 పుస్తకాలు ఆంగ్ల భాషవి కాగా; 50,000 పుస్తకాలు తెలుగు భాషకు, సుమారు 40,000 అరబిక్ భాషకు చెందినవి ఉన్నాయి. ఇందులో అధికభాగం కాపీహక్కులు చెల్లిపోయి public domainలో ఉన్నవే. అయితే , 60,000 (సుమారు 53,000 ఆంగ్ల పుస్తకాలు, 7,000 ఇతర భారతీయ భాషలకు చెందినవి) కాపీహక్కులున్న పుస్తకాలకు అనుమతి తీసుకొని ఇందులో భద్రపరిచారు .

## భాగస్వామ్య సంస్థలు

### చైనా
The institutions in China which are participants in this project include:
* Ministry of Education of the People's Republic of China
* Chinese Academy of Science
* Fudan University
* Nanjing University
* Peking University
* Tsinghua University
* Zhejiang University
* Northeast Normal University

### భారతదేశం
The institutions in India which are participants in this project include:
* ఇండియన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్స్, బెంగలూరు
* International Institute of Information Technology, Hyderabad
* Indian Institute of Information Technology, Allahabad
* Anna University, చెన్నై
* మైసూర్ విశ్వవిద్యాలయం, మైసూర్
* University of Pune, Pune
* గోవా విశ్వవిద్యాలయం, గోవా
* తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానములు, తిరుపతి
* Shanmugha Arts, Science, Technology & Research Academy, Tanjore
* Arulmigu Kalasalingam College of Engineering, Srivilliputhur
* Maharashtra Industrial Development Corporation, ముంబై

### అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు
The institutions in the U.S. which are participants include:
* Indiana University
* Pennsylvania State University
* Stanford University
* TriColleges (Swarthmore, Haverford, Bryn Mawr)
* University of California, Berkeley
* University of California, Merced
* University of Pittsburgh
* University of Washington

### యూరపు
The institutions in the EU which are participants include:
* Copenhagen University
* Aarhus University
* Odense University
* Denmark Virtual Library

## ఇవి కూడా చూడండి
*భారత డిజిటల్ లైబ్రరీ
*యూనివర్సల్ లైబ్రరీ
*పుస్తకాల స్కానింగ్

## మూలాలు

## బయటి లింకులు
* The Universal Digital Library
* The Million Book Digital Library Project 
** Frequently Asked Questions
* Universal Library, China site
* Universal Digital Library at Allahabad
* Internet Archive:
** the archived pilot
** larger partial collection

వర్గం:అంతర్జాల వేదికలు
వర్గం:గ్రంథాలయాలు
వర్గం:డిజిటల్ గ్రంథాలయాలు
సొసైటీస్ రిజిస్ట్రేషన్ విధానం

thumb|ఉదాహరణగా ఒక సొసైటీ రిజిస్ట్రేషన్ సర్టిఫికెట్
**సొసైటీస్ రిజిస్ట్రేషన్ విధానం** 1860లో బ్రిటిష్ పరిపాలనా కాలంలో అమలులోకి వచ్చింది. ఇది ఆనాటి బ్రిటిష్ పరిపాలిత ప్రాంతాల కోసం ర్రూపొందించబడింది. ఈనాటికీ భారతదేశంలో ఈ విధానం అమలులో ఉంది. సాహిత్య, శాస్త్రీయ, ధార్మిక సంఘాల నమోదుకు ఈ విధానం దోహద పడుతుంది. 

ఈ విధానానుగుణంగా సంఘాలను ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చు. ఒక మెమొరాండం ఆఫ్ అసోసియేషన్ (సంఘ నియమావళి) ని తయారు చేసుకొని, తద్వారా సంఘాన్ని ఏర్పరుచుకుంటారు. 7 లేదా అంతకన్నా ఎక్కువ వ్యక్తులు ఇలా సంఘంగా ఏర్పడవచ్చు. ఈ సంఘం కార్యకలాపాలు కూడా సాహిత్య, శాస్త్రీయ, ధార్మిక భావజాలాలతో కూడి ఉండాలి. సంఘ నియమావళిని రిజిస్ట్రార్ ఆఫ్ సొసైటీస్ వద్ద నమోదు చెయ్యాలి. ఈ సంఘ నియమావళిలో సంఘ పేరు, లక్ష్యాలు, పాలకమండలి సభ్యుల పేర్లు, ఉద్యోగ వివరాలు, చిరునామాతో సహా ఉంటాయి. ఈ సంఘ నియమావళి పై సభ్యుల సంతకాలు విధిగా ఉండాలి. ఈ సంఘ నియమావళితో పాటు సంఘం యొక్క నియమాలు, నిర్దేశాల యొక్క నకలు ప్రతిని కూడా అందించాలి. రూ॥50/- ల రుశుము చెల్లించాల్సి ఉంటుంది.
## బయటి లంకెలు
* భారత సంఘాల నమోదు విధానం 

వర్గం:భారతదేశపు చట్టాలు‎
నాగర సర్వస్వం

**నాగర సర్వస్వం** విక్రమశకం వెయ్యి సంవత్సరాల కాలంలో, అనగా పదకొండవ శతాబ్దంలో పద్మశ్రీ అనే రచయిత  సంస్కృతంలో వ్రాశాడు. ఈయన బౌద్ధమతస్థుడు.  మొత్తం ముప్పయి ఎనిమిది అధ్యాయాల గ్రంథమిది; రత్నపరీక్ష ఎలా చేయాలో చెప్తాడు. ఇది ఇతర గ్రంథాలలో లేదు. భావ, అంగ, వస్త్ర, పుష్పానులేపాలను గూర్చి కామశాస్త్రంలో విపులంగా పేర్కొన్న మహామనిషి ఈయనే! చతుషష్టి కళలలో నాయకుడెంత నిష్ణాతుడైనా "సంకేత" పరిజ్ఞానం లేనివాడు నాయకిచే తిరస్కరింపబడతాడని ఈయన వాదం. ఈ సంకేతపరిజ్ఞానం కామశాస్త్రానికి ఒక కొత్త చేర్పు; ఆ తర్వాత కామశాస్త్ర ఔషధాలనూ, లేపనములను పదహారు చేష్టలను, అంగప్రమాణమునుబట్టి, వయస్సునుబట్టి స్త్రీ జన వర్గీకరణము రమించు పద్ధతులను, కామకేంద్రాలను, వివిధ నాడులను, చుంబన, ఆలింగన, చూషణ ప్రేషణాదులను ఇరవైనాలుగు రకముల ఉత్తాన పద్ధతులు, ఏడు పార్శ్వ, రెండు ఆసీనక, రెండు అధోముఖ, ఏడు ఉద్ధీతకరనములు (రతిపద్ధతులు) తెలియజేశాడు. స్త్రీలు అనుసరించే ' వామచరితం ' (చిట్కాలు) ప్రకరణాలను ఏర్చాడు. ఈయన చెప్పిన ప్రణయ ప్రజ్వలన పద్ధతులు ఎంతో ఆధునికమైనవిగా మనకు గోచరిస్తాయి.

## గ్రంథంలోని విషయాలు

* పీఠిక
* శాస్త్రప్రయోజనము
* అలంకరణము
* రత్నాలు - సుగంధాలు
* భాషాసంకేతములు
* అంగసంకేతములు
* పోటలీసంకేతములు
* వస్త్రసంకేతములు
* తాంబూలసంకేతములు
* పుష్పమాలాసంకేతము
* శృంగారచేష్టలు
* స్త్రీ పురుషజాతి భేదములు
* రతిభేదములు
* మన్మధావస్థలు
* బాల, యువతి, ప్రౌఢ, వృద్ధ
* ఆలింగనభేదములు
* చుంబనభేదములు
* నిశ్శబ్ద చుంబనములు
* సశబ్ద చుంబనములు
* నఖక్షతములు
* దంతక్షతములు
* యోనిస్వరూపము
* సంభోగాసనములు
* ఉత్తానకరణభేదములు
* తిర్యక్కరణభేదములు
* ఆశీనకరణభేదములు
* ఉత్తితకరణభేదములు
* వ్యానతకరణభేదములు
* అంగుళీప్రవేశము
* క్రీడాతాడనము
* తిరుతభేదములు
* చంద్రకళ
* భిన్నదేశ స్త్రీ స్వభావములు
* కాంతల ఏకాంతధర్మాలు
* పరదారగమనము
* పరవనితా భేదములు
* సులభసాధ్యలైన స్త్రీలు
* ప్రయత్నసాధ్యలు
* అసాధ్యలు
* దూతికా యోగ్యతలు
* స్వభార్యారక్షణ
* పుత్రప్రాప్తి
* ఉపసంహారము

## మూలాలు

* నాగర సర్వస్వం, పద్మశ్రీ, అభిసారిక ప్రచురణ, 1962.

వర్గం:కామ శాస్త్రము