గాయధర

గయాధర (మ. 1103 CE) 11వ శతాబ్దపు భారతీయ బౌద్ధ గురువు, పండితుడు & టిబెట్‌లో లాండ్రే సిద్ధాంతాన్ని వ్యాప్తి చేసిన ఉపాధ్యాయులలో ఒకరు, దీని నుండి ఆయన గురువు విరూప నుండి బోధించబడ్డాడు. ఆయన టిబెటన్ సన్యాసి డ్రోగ్మికి కూడా గురువు. 

ఆయన భారతీయ బౌద్ధ చరిత్రలో అత్యంత అసాధారణ వ్యక్తులలో ఒకరిగా పరిగణించబడ్డాడు.

## జీవితం
పండితులు, రాహుల్ సాంకృత్యాయన్, కె. పి. జయస్వాల్, ఇద్దరూ గాయధార భారతదేశంలోని ఆధునిక బీహార్ రాష్ట్రంలోని వైశాలి జన్మించారని పేర్కొన్నారు. పన్నెండవ శతాబ్దపు టిబెటన్ రచయిత జెట్సన్ డ్రాగ్పా గ్యాల్ట్సేన్, గాయధార కాయస్థ కులానికి చెందిన లేఖకుడని, పదహారవ శతాబ్దపు రచయిత ఖెయింట్సే వాంగ్చుక్, అతని కుటుంబం చంద్రరూప రాజు సేవలో పనిచేసిందని పేర్కొన్నాడు. గాయధారకు చెందిన కాయస్థ కులం అనేక ఇతర తాంత్రిక గురువులను ఉత్పత్తి చేసింది. పావో సుగ్లాగ్ థ్రెంగ్వా వంటి టిబెటన్ రచయితలు కూడా గాయధార ఒక సాధారణ అభ్యాసకుడు (ఉపశక) అని స్పష్టం చేశారు,  ఒక నియమిత సన్యాసి కాదని, చిత్రాలలో అతను సాధారణంగా ఒక సన్యాసి ఎర్ర దుస్తులకు విరుద్ధంగా ఒక సామాన్యుడి  తెల్లని దుస్తులను ధరించి చిత్రీకరించబడ్డాడు.గయాధరుడికి ఒక కుటుంబం ఉందనే వాస్తవం, గయాధర కుమారులలో ఒకరు స్వయంగా నిష్ణాతుడైన పండితుడు అయ్యాడు, నరోపా & మైత్రిపుల శిష్యుడు అనే వాస్తవం దీనికి మరింత రుజువు  చేస్తుంది.

గాయధార సొంత విద్య పరంగా, అతను తన గురువు అవధుతి ద్వారా లాండ్రె సిద్ధాంతంలోకి ప్రవేశపెట్టాడు. ప్రస్తుత ఈశాన్య భారతదేశం లోహిత్ నది ఒడ్డున అవధూతను మొదటిసారి ఎదుర్కొన్నట్లు చెబుతారు, ఇక్కడ అవధూత నగ్న సన్యాసి అభ్యసిస్తున్నాడు. అతను శ్రీధర అనే బ్రాహ్మణుడి నుండి కూడా బోధన పొందాడు, *చంద్రమాల* అనే శ్రీలంక యోగిని ద్వారా అరళి తంత్రాలలో దీక్ష పొందాడు.

గయాధరుడు టిబెట్‌ను ఎన్నిసార్లు సందర్శించాడనే దానిపై ఆయన జీవితానికి సంబంధించిన మూలాలు విభేదిస్తున్నాయి, కొందరు ఆయన మూడుసార్లు సందర్శించారని, మరికొందరు ఆయన నాలుగుసార్లు సందర్శించారని చెబుతున్నారు. టిబెట్‌ను సందర్శించినప్పుడు గాయధర బహుశా మారుపేర్లను ఉపయోగించినందున గందరగోళం తలెత్తినట్లు తెలుస్తోంది. మూలాలను పరిశీలించడం ద్వారా, గాయధర మూడు సందర్భాల్లో టిబెట్‌ను సందర్శించినట్లు స్పష్టమవుతుందని పండితుడు సైరస్ స్టెర్న్స్ అభిప్రాయపడ్డారు.

### మొదటి సందర్శన
టిబెట్ సరిహద్దులకు వచ్చి స్వాగతం చెప్పమని గాయధర ద్రోగ్మి సందేశం పంపినప్పుడు ఆయన మొదటి సందర్శన జరిగింది. బోధిసత్వ అవలోకితేశ్వర నుండి ప్రవచనాత్మక కల వచ్చిన తరువాత గాయధారకు టిబెట్ సందర్శించాలనే ఆలోచన వచ్చింది. టిబెట్‌లోని ద్రోగ్మి ఇంటి వెలుపల ఆహారం, డబ్బు కోరుతూ ఒక రోజు గాయధర ఎలా కనిపించాడనే విషయాన్ని టిబెట్ను తాను మొదటిసారి సందర్శించిన సందర్భం గురించి చా రాగన్ వివరించాడు. సంభాషణ సమయంలో, గయాధర చివరికి ద్రోగ్మికి సంస్కృత గురువు పాత్రను పోషించి, అతన్ని లాండ్రేలోకి ప్రవేశపెట్టాడు.

### రెండో సందర్శన
గాయధర మొదట నేపాల్ గో ఖుక్పా లెట్సేను కలిశారు. గో ఖుక్పా లెట్సే తన మాజీ గురువు ద్రోగ్మితో పోటీపడి, ప్రఖ్యాత భారతీయ బౌద్ధ గురువు మైత్రిపా టిబెట్కు ఆహ్వానించాలని కోరుకున్నాడు. నేపాల్‌లో ఉన్నప్పుడు, గాయధర గో ఖుక్పా లెట్సే వద్దకు వెళ్లి, "నేను మైత్రిపాను" అని ప్రకటించాడు. గో ఖుక్పా లెట్సే అప్పుడు గాయధరను తాను మైత్రిపాడనే తప్పుడు అభిప్రాయంతో టిబెట్‌కు తీసుకువచ్చాడు. గాయధార నుండి, గో ఖుక్పా లెట్సే అనేక తాంత్రిక దీక్షలు, సూచనలను అందుకున్నాడు. ఈ రెండవ సందర్శనలో, గాయధార గో లోత్సవా జొన్ను-పెల్ను కూడా ఎదుర్కొన్నాడని, వారు కలిసి గుహసామాజ తంత్రాన్ని అనువదించారని న్గోర్ చెన్ పేర్కొన్నాడు.

### మూడవ సందర్శన
గైజో లోటాసావా డేవ్ ఓసర్ ఆహ్వానం మేరకు గాయధర టిబెట్ను చివరిసారిగా సందర్శించినట్లు అన్ని వర్గాలు అంగీకరిస్తున్నాయి. ఈ సందర్శన సమయంలో, గాయధార ఏ మారుపేరును స్వీకరించలేదు, కేవలం గాయధార అని పిలువబడ్డాడు. ప్రధానంగా టిబెట్  పశ్చిమ ప్రాంతాలలో గడిపాడు. గయాధర, గైజో కలిసి అనేక అనువాదాలు, వ్యాఖ్యానాలను పూర్తి చేశారని, గైజో లాండ్రే పాఠశాల ప్రసారాన్ని పొందారని న్గోర్చెన్ కొంచోగ్ లుండ్రప్ గమనించాడు.

## మరణం
జిబ్ మో ర్డో త్జే లో గాయధార చివరి క్షణాలను నమోదు చేశారు. అతను త్వరలో చనిపోతాడనే వాస్తవం తెలుసుకున్నప్పుడు అతను ఖరక్ టోపులో సే, రోగ్ అనే గైజో ఇద్దరు శిష్యులతో కూర్చున్నాడు. ఆయన ఇలా అన్నాడు:

*"నా కుమారులారా, మీరు ఆచరణలో శ్రద్ధను కోల్పోకూడదు! నేను టిబెట్, భారతదేశం మధ్య మాత్రమే ముందుకు వెనుకకు వెళ్ళినప్పటికీ, ఒక మంత్ర అభ్యాసకుడు మరణించినప్పుడు నేను పెద్దగా సాధన చేయనప్పటికీ, అతను ఇలా మరణిస్తాడు".*

అతను మరణించే ముందు కాళ్ళతో కూడిన ధ్యాన భంగిమలో కూర్చున్నాడని, రెండు చేతుల్లో వజ్రా & గంట పట్టుకున్నట్లు చెబుతారు.

## మూలాలు