దొండపాడు (తుళ్ళూరు మండలం)

*ఇదే పేరుతో మరి కొన్ని గ్రామాలున్నాయి. వాటి లింకులకొరకు అయోమయ నివృత్తి పేజీ దొండపాడు చూడండి.

**దొండపాడు** గుంటూరు జిల్లా తుళ్ళూరు మండలం లోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన తుళ్ళూరు నుండి 4 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన మంగళగిరి నుండి 25 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 610 ఇళ్లతో, 2189 జనాభాతో 154 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1084, ఆడవారి సంఖ్య 1105. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 790 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 12. గ్రామ జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 589961.

## గ్రామ విశేషాలు
పచ్చని పైరుపంటలతో అలరారుతూ...ఆ చల్లని కృష్ణవేణి ప్రవహించే మార్గానికి రెండు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉరి పొలిమేరలోకి అడుగిడగానే జలాన్ని అందిస్తూ సుస్వాగతం పలికే పెద్దచెరువు, ఆ పక్కనే దాహర్తిని తీర్చే చిన్న చెరువు, ఆ చెరువుకు అటు పక్కగా చక్కని సరోవరం పక్కన పచ్చని వృక్ష సంపద, ఇటు చెరువు గట్టున అడుగుఅడుగులో తోడై నడకకు నీడను అందించే మర్రి మానుల వరుస పరివారం, ప్రశాంత వదనంతో, శాంత స్వభావంతో అక్కునే చేర్చుకునే ఆ మహాత్ముని విగ్రహం ఊరి ముందే కొలువై. మనస్సుల్ని ప్రశాంత చిత్తానికి లోను చేస్తూ ఊరి పెద్దగా ఆహ్వానించే గ్రామం దొండపాడు
## సమీప గ్రామాలు
వడ్డమాను 2 కి.మీ, రాయపూడి 2 కి.మీ, అనంతవరం 2 కి.మీ, తుళ్ళూరు 3 కి.మీ, అబ్బరాజుపాలెం 3 కి.మీ.
## దర్శనీయ ప్రదేశాలు/దేవాలయాలు
*దొండపాడు గ్రామశివారులో గతంలో **పిచుకలపాలెం**గా పిలిచిన గ్రామంలో శ్రీ పృధ్వీశ్వరస్వామి ఆలయం ఉండేది. ఈ పురాతన ఆలయానికి సంబంధించిన ఆనవాళ్ళను గుర్తించారు. అక్కడ లింగాకారం, ఆంజనేయస్వామి, విఘ్నేశ్వరస్వామి విగ్రహాలు బయల్పడినవి. దీనితో పురావస్తుశాఖవారు, త్రవ్వకాలు మొదలుపెట్టగా, 2014,మార్చి-16న మూడు రాతివిగ్రహాలు బయల్పడినవి. లింగాకారంలో ఉన్న రాతిస్తంభాన్ని శిలాశాసనంగా గుర్తించారు. గరుడస్తంభాన్నిపోలిన రాతిస్తంభంపై, సా.శ. 1724 వ సంవత్సరానికి చెందిన శాసనం చెక్కబడి ఉంది. ప్రస్తుతం ఆలయం కనిపించలేదనీ, నాలుగు గోడల మధ్యన త్రవ్వితే, పూర్తి వివరాలు తెలియగలవని పురావస్తుశాఖవారు చెబుతున్నారు.
*శ్రీ భ్రమరాంబా సమేత శ్రీ రాజమల్లేశ్వరస్వామివారి ఆలయం:- ఈ ఆలయంలో విగ్రహ, పునఃప్రతిష్ఠ, కుంభాభిషేక మహోత్సవ కార్యక్రమాలు స్వస్తిశ్రీ చాంద్రమానేన, శ్రీ మన్మథనామ సంవత్సర, జ్యేష్ట బహుళ చవితి శనివారం, ఉత్తరాషాఢ నక్షత్రయుక్త కర్నాటక లగ్న పుష్కరాంశమందు, అనగా, 2015, జూన్-6వ తేదీ శనివారం ఉదయం 8-46 గంటలకు, త్రయాగ్నిక దీక్షతో నిర్వహించారు. అనంతరం భక్తులకు అన్నదానం కార్యక్రమం జరిగింది.
## గణాంకాలు
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 2,450. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 1,255, స్త్రీల సంఖ్య 1,195, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 679 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణం 154 హెక్టారులు.
## విద్యా సౌకర్యాలు
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు ఉంది.
బాలబడి తుళ్ళూరులోను, మాధ్యమిక పాఠశాల తుళ్ళూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్, సైన్స్, డిగ్రీ కళాశాల తుళ్ళూరులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల గుంటూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల మంగళగిరిలోను, పాలీటెక్నిక్‌ నల్లపాడులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల గుంటూరులోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల గుంటూరులో ఉన్నాయి.

## వైద్య సౌకర్యం

### ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం
దొండపాడులో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు.
ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

### ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం

#### మెడిసిటీ
బి.ఆర్.శెట్టి గ్రూప్ 12వేల కోట్ల రూపాయలతో ఇక్కడ ఆరోగ్య నగరం నిర్మాణానికి 2017,ఆగస్టు-10న శంకుస్థాపన నిర్వహించారు. 6,500 కోట్లరూపాయలతో 13 వైద్యకళాశాలలు, 400 పడకల వైద్యాలయం, 200 పడకలతో మల్టీస్పెషాలిటీ, స్టెం సెల్స్ పరిశోధనా కేంద్రాలు, వేయిమందికి ఉచితవైద్యం అందించేలాగా వేయిపడకల ఆసుపత్రి, నేచురోపతీ, యోగాకేంద్రాలు, ఏటా 500 మందికి ఉపాధి కల్పించేలాగా బి.ఆర్.ఎస్ సంస్థ ఇక్కడ కార్యకలాపాలను చేపట్టనున్నది.

## తాగు నీరు
గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది.

## పారిశుధ్యం
గ్రామంలో మురుగునీటి పారుదల వ్యవస్థ లేదు.మురుగునీటిని శుద్ధి ప్లాంట్‌లోకి పంపిస్తున్నారు.గ్రామం సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం కిందకు రావట్లేదు.సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు.ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు.సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

## సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలు
దొండపాడులో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ఆటో సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైన సౌకర్యాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.

## మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకువ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.

## ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది.జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం, అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉన్నాయి.

## విద్యుత్తు
గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

## భూమి వినియోగం
దొండపాడులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:
* వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 27 హెక్టార్లు
* సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 4 హెక్టార్లు
* నికరంగా విత్తిన భూమి: 122 హెక్టార్లు
* నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 119 హెక్టార్లు
* వివిధ వనరుల నుండి నీటి పారుదల లభిస్తున్న భూమి: 7 హెక్టార్లు

## ఉత్పత్తి
దొండపాడులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

### ప్రధాన పంటలు
ప్రత్తి, మిరప
## మూలాలు

వర్గం:ఆంధ్రప్రదేశ్ సీఆర్‌డీఏ గ్రామాలు