open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
దీపికా నారాయణ్ భరద్వాజ్

**దీపికా నారాయణ్ భరద్వాజ్** భారతీయ పాత్రికేయురాలు, డాక్యుమెంటరీ ఫిల్మ్ మేకర్, పురుషుల హక్కుల కార్యకర్త. వధువులు, వారి కుటుంబాలు క్రిమినల్ సెక్షన్ 498 ఎ (వరకట్న వ్యతిరేక చట్టం) దుర్వినియోగాలను కవర్ చేసే అమరవీరుల వివాహ డాక్యుమెంటరీని నిర్మించిన తరువాత భరద్వాజ్ ప్రాముఖ్యతను పొందారు. సాక్షులను ఇంటర్వ్యూ చేయడం, ఆధారాలు సేకరించడం ద్వారా రోహ్తక్ సోదరీమణుల వైరల్ వీడియో వివాదంలో బాధితుల కుట్రను ఆమె బహిర్గతం చేశారు. ఆమె 2021 లో ఇండియాస్ సన్స్ అనే డాక్యుమెంటరీని నిర్మించి, దర్శకత్వం వహించారు.

## ప్రారంభ వృత్తి
భరద్వాజ్ ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ రంగంలో ఉద్యోగాన్ని వదిలేసి ఫిల్మ్ మేకింగ్ ను కొనసాగించారు. ఆమె మొదటి డాక్యుమెంటరీ చిత్రం గ్రామీణ్ డాక్ సేవక్ 2009 లో జీవిక: ఆసియా లైవ్లీహుడ్ డాక్యుమెంటరీ ఫెస్టివల్ లో విద్యార్థి చలనచిత్ర విజేతగా నిలిచింది.

## క్రియాశీలత

### 498-ఎ, ''మార్టర్స్ ఆఫ్ మ్యారేజ్''
తన మాజీ మరదలు పోలీసులకు ఇచ్చిన ఫిర్యాదు మేరకు తనపై, తన బంధువుపై తప్పుడు 498ఏ కేసు నమోదు చేశారని భరద్వాజ్ ఆరోపించారు. భారీ మొత్తంలో డబ్బుతో కూడిన ఆఫ్-కోర్ట్ సెటిల్మెంట్లో ఈ సమస్య పరిష్కరించబడింది. ఇది ఆమెను సేవ్ ఇండియన్ ఫ్యామిలీ ఫౌండేషన్తో పరిచయాలకు తీసుకువచ్చింది, అప్పటి నుండి ఆమె చట్టాన్ని పూర్తిగా రద్దు చేయాలని లేదా లింగ-తటస్థ వెర్షన్కు సవరించాలని డిమాండ్ చేయడంలో వారితో కలిసి పనిచేసింది. భరద్వాజ్ వ్యక్తిగత ఎపిసోడ్ కూడా మిడతలపై డాక్యుమెంటరీ తీయడానికి ప్రేరణగా నిలిచింది. అమరవీరుల మార్టర్స్ ఆఫ్ మ్యారేజ్ (2017) 498 ఎ దుర్వినియోగానికి గురవుతున్నట్లు ఆరోపించిన వివిధ బాధితుల మొదటి-వ్యక్తి కథలను వివరించింది, ఈ సమస్యపై వారి అభిప్రాయం కోసం రాజకీయ నాయకులు, న్యాయమూర్తులు మొదలైన వారిని ఇంటర్వ్యూ చేసింది.

### లైంగిక వేధింపుల ఆరోపణలు
తప్పుడు లైంగిక వేధింపుల ఆరోపణలకు వ్యతిరేకంగా భరద్వాజ్ ప్రచారం చేస్తున్నారు.  భారతదేశంలో #MeToo ఉద్యమం తప్పుడు ఆరోపణలకు ప్రతిస్పందనగా ప్రారంభించిన #Mentoo ఉద్యమానికి ఆమె మద్దతు ఇచ్చింది, మీ-టూ ఉద్యమం పురుషులను డిస్పోజబుల్ లేదా పూచీకత్తు నష్టంగా ఎలా మార్చిందో రాసింది. రోహ్తక్ సోదరీమణుల వైరల్ వీడియో వివాదంలో, ఆమె అనేక మంది సాక్షులను ఇంటర్వ్యూ చేసింది, ఆరోపణలు చేసినవారు అబద్ధం చెప్పే వీడియోలను విడుదల చేసింది. 2021 లో, భరద్వాజ్ బి.ఎ ఇంగ్లీష్ ఆత్మ రామ్ కళాశాలకు చెందిన విద్యార్థిని ఆయుషి భాటియా అనే విద్యార్థిని డబ్బు వసూలు చేయడానికి వరుస లైంగిక దాడులు, అత్యాచార కేసులను దాఖలు చేసిన కేసును ఛేదించడంలో క్రియాశీల పాత్ర పోషించారు.
thumb|సమావేశంలో డాక్టర్ ఎడ్మండ్-గ్లోబల్ హెల్త్ ఫిజీషియన్తో దీపికా భరద్వాజ్

### జాతీయ పురుషుల కమిషన్
గృహ హింస, లైంగిక వేధింపులతో సహా పురుషుల సమస్యలను పరిష్కరించే జాతీయ పురుషుల కమిషన్ భారతదేశంలో ఏర్పాటు చేయాలని భరద్వాజ్ ప్రచారం చేశారు.

2021లో, ఆమె ఇండియాస్ సన్స్ అనే మరో డాక్యుమెంటరీని నిర్మించింది, ఇది తప్పుడు అత్యాచార కేసుల కారణంగా భారతదేశ పురుషుల పరిస్థితిపై దృష్టి సారించింది. ఈ డాక్యుమెంటరీ పురుషులను వారి వైపు కథ చెప్పడానికి "ప్రేరేపించింది" అని ఆమె చెప్పింది.

## ఫిల్మోగ్రఫీ

### డాక్యుమెంటరీ

## ఇవి కూడా చూడండి

* భారతదేశంలో పురుషుల హక్కుల ఉద్యమం

## మూలాలు

వర్గం:1986 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
ఖైరున్నిసా ఎ.

**ఖైరున్నీసా ఎ.** భారతీయ బాలల కల్పన రచయిత్రి, వక్త, విద్యావేత్త, కాలమిస్ట్, ఈమె పెద్దల కోసం కూడా రాస్తుంది. ఆమె 'బటర్ ఫింగర్స్' అనే కామిక్ బుక్ పాత్రను సృష్టించింది. ఈ పాత్ర మొదట భారతీయ బాలల పత్రిక టింకిల్ లో కనిపించింది. పదమూడేళ్ల అమర్ కిషన్ అలియాస్ సీతాకోకచిలుకలు ఇప్పుడు పెంగ్విన్ రాండమ్ హౌస్ ఇండియా పిల్లల ముద్ర అయిన పఫిన్ ప్రచురించిన బటర్ ఫింగర్స్ సిరీస్ నవలలు, చిన్న కథా సంకలనాలలో కనిపిస్తారు.

ఆమె పెద్దల కోసం రాసిన రెండు పుస్తకాలు చీక్: ది ఫన్నీ సైడ్ ఆఫ్ లైఫ్ (2019), వెస్ట్ల్యాండ్ ప్రచురించిన చక్ల్ మెర్రీ స్పిన్: అస్ ఇన్ ది యు.ఎస్, సెప్టెంబర్ 2022 లో వెస్ట్ల్యాండ్ ప్రచురించింది. 2018లో ఆమె అమెరికా పర్యటన నేపథ్యంలో సాగే హాస్యభరితమైన యాత్రాకథనం ఇది.

## వ్యక్తిగత జీవితం
ఖైరున్నీసా తల్లిదండ్రులు, ఎ.ఆర్.బిజ్లీ, ఆయేషా బిజ్లీ, పోస్ట్ మాస్టర్ అయిన ఆమె తండ్రి తన ఎనిమిది మంది పిల్లలకు మంచి విద్యను అందించడానికి త్రివేండ్రం ఉత్తమమైన ప్రదేశం అని విశ్వసించడంతో త్రివేండ్రంలో స్థిరపడ్డారు.

ఆమె కేరళలోని తిరువనంతపురంలో తన భర్త, ఆంగ్ల మాజీ ప్రొఫెసర్, కేరళకు చెందిన ముగ్గురు కవులలో ఒకరైన మహాకవి కుమరన్ ఆశన్ మనవడు పి.విజయ కుమార్ తో కలిసి నివసిస్తోంది. వీరికి అమర్ విజయ్ కుమార్ అనే ఇంజనీరు కుమారుడు, అర్పితా శ్రీధరను వివాహం చేసుకున్నారు. వీరిద్దరూ ప్రస్తుతం అమెరికాలో పనిచేస్తున్నారు.  వారి కుమారుడు నీల్ 20 జూన్ 2021 న డల్లాస్లో జన్మించారు.

## విద్య.
ఖైరున్నీసా తన పాఠశాల విద్యను హోలీ ఏంజెల్స్ కాన్వెంట్ త్రివేండ్రంలో పూర్తి చేసింది, ఆమె ఆల్ సెయింట్స్ కళాశాలలో అండర్ గ్రాడ్యుయేట్, త్రివేండ్రంలోని యూనివర్శిటీ కళాశాలలో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ కేరళ విశ్వవిద్యాలయంలో బీఏ ఇంగ్లిష్ లిటరేచర్ లో 3వ ర్యాంకు సాధించారు.

## కెరీర్
తిరువనంతపురంలోని ఆల్ సెయింట్స్ కాలేజీలో ఇంగ్లిష్ అసోసియేట్ ప్రొఫెసర్ గా పనిచేశారు. ఆమె పంజాబ్ నేషనల్ బ్యాంకులో మేనేజ్మెంట్ ట్రైనీగా నియమితురాలు, ఆల్ సెయింట్స్ కళాశాలలో అధ్యాపక ఉద్యోగాన్ని స్వీకరించడానికి రాజీనామా చేయడానికి ముందు అక్కడ రెండు సంవత్సరాలు పనిచేసింది.

## గ్రంథ పట్టిక

### పిల్లల పుస్తకాలు
**బటర్ఫింగర్స్ (నవలలు) **

* *స్మాష్ ఇట్, బటర్ ఫింగర్స్!* (2021)
* *క్లీన్ బౌల్డ్, వెన్నుపూచులు!*(2015)
* *గోల్, బటర్ఫింగర్స్!* (2012)
* *హౌజ్జాట్ బటర్ ఫింగర్స్!* (2010)

**బటర్ఫింగర్స్ (చిన్న కథల సేకరణలు) **

* *ఆఫ్ కోర్స్ ఇట్స్ బటర్ఫింగర్స్!* (2018)
* *రన్, ఇట్స్ బటర్ఫింగర్స్ అగైన్!!* (2017)
* ది మిస్డ్వెంచర్స్ ఆఫ్ బటర్ ఫింగర్స్ (2016)

**వెన్నుపూసలు (కామిక్) **

* *ది వరల్డ్ ఆఫ్ బటర్ఫింగర్స్ః అడ్వెంచర్ ఇన్ టెక్సాస్ అండ్ అదర్ స్టోరీస్* (23)

#### ఇతరులు

* ది కౌచ్ పొటాటో హూ సెడ్ ఓచ్ అండ్ అదర్ ఫన్నీ స్టోరీస్ (2024) 
* *కా ఖా గా* (2024) 
* *బేబీ అండ్ డబ్బబ్* (2021) 
* ది క్రోకోడైల్ వో అటే బట్టర్ చికెన్ ఫోర్ బ్రేక్ఫాస్ట్ అండ్ అదర్ స్టోరీస్ (2020) 
* ది లిజార్డ్ ఆఫ్ ఓజ్ అండ్ అదర్ స్టోరీస్ (2019) 
* లాస్ట్ ఇన్ ఊటీ అండ్ అదర్ అడ్వెంచర్ స్టోరీస్ (2010)

### పెద్దలకు పుస్తకాలు

* *చకిల్ మెర్రీ స్పిన్ః అజ్ ఇన్ యుఎస్* (2022) 
* టాంగ్ ఇన్ చీక్:ది ఫన్నీ సైడ్ ఆఫ్ లైఫ్ (2019)

### అనువాదంలో పుస్తకాలు

* కుల్చాయం ఫుల్కాయుమ్... పిన్నే న్యానుమ్ (2024) మలయాళ అనువాదం టాంగ్ ఇన్ చీక్:ది ఫన్నీ సైడ్ ఆఫ్ లైఫ్
* *ఇథా బటర్ఫింగర్స్!*  (2022)మలయాళం ట్రాన్స్లేషన్ ఆఫ్ హౌజ్జాత్ బటర్ఫింగర్స్

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
జిమ్లీ ముఖర్జీ పాండే

**జిమ్లీ ముఖర్జీ పాండే** (1972–2021) భారతీయ పాత్రికేయురాలు, అనువాదకురాలు, రచయిత్రి. ఆమె *[[ది టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా|టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియాలో]]* 24 సంవత్సరాలు జర్నలిస్ట్,  ఎడిటర్‌గా పనిచేసింది,  బెంగాలీ భాషలో ఎనిమిది పుస్తకాలను రచించింది. అదనంగా, ఆమె రాజకీయవేత్త,  రచయిత శశి థరూర్ రాసిన రెండు పుస్తకాల బెంగాలీ ఎడిషన్లు, అలాగే సునీల్ గంగోపాధ్యాయ,  అమర్ మిత్రా పుస్తకాలతో సహా అనేక అనువాదాలను ప్రచురించింది. ఆమె 2021లో కారు ప్రమాదంలో మరణించింది.

## జీవితం
పాండే భారతదేశంలోని పశ్చిమ బెంగాల్‌లోని కోల్‌కతాలో జన్మించింది. ఆమె రమేష్ పాండేను వివాహం చేసుకుంది, వారికి వైభవ్ అనే కుమారుడు ఉన్నాడు.

## కెరీర్
పాండే తన కెరీర్‌ను *ది స్టేట్స్‌మన్* అనే ఆంగ్ల భాషా వార్తాపత్రికతో ప్రారంభించి, తరువాత భారతదేశంలోని ప్రముఖ ఆంగ్ల భాషా దినపత్రిక అయిన *[[ది టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా|టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియాతో]]* 24 సంవత్సరాలు పనిచేశారు, కమ్యూనిటీలు, వారసత్వం,  విద్యపై నివేదించడంతో పాటు సీనియర్ అసిస్టెంట్ ఎడిటర్‌గా కూడా పనిచేశారు. ఆమె *టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా* ప్రతి సంవత్సరం కోల్‌కతాలో నిర్వహించే టైమ్స్ లిటరరీ ఫెస్టివల్‌కు కీలక నిర్వాహకురాలిగా కూడా వ్యవహరించింది.

రచయితగా, జిమ్లీ బెంగాలీ భాష,  ఆంగ్లంలో రాశారు. ఆమె బెంగాలీలో ఎనిమిది నవలలు, పిల్లల కోసం 25 చిన్న కథలు,  ఆంగ్లంలో ఒక నవల రాసింది. భారతదేశంలో మొట్టమొదటి ట్రాన్స్‌జెండర్ కళాశాల ప్రిన్సిపాల్‌గా మారడానికి గణనీయమైన సామాజిక సవాళ్లను అధిగమించిన మహిళ మనోబి బందోపాధ్యాయ ఆత్మకథ అయిన *ఎ గిఫ్ట్ ఆఫ్ గాడెస్ లక్ష్మి* (పెంగ్విన్ 2017) ను పాండే బందోపాధ్యాయతో కలిసి రచించారు. ఈ పుస్తకం హిందూస్తాన్ *టైమ్స్*,  *ది హిందూ లలో సమీక్షలను అందుకుంది <sup>.</sup>*  ఆమె ఆంగ్ల భాషా నవల, *నాట్ జస్ట్ అనదర్ స్టోరీ* (అలెఫ్ బుక్ కంపెనీ 2019), కోల్‌కతాలోని రెడ్-లైట్ జిల్లా అయిన సోనాగాచిపై ఆమె పరిశోధన ఆధారంగా,  ముగ్గురు సెక్స్ వర్కర్ల జీవితాలను వివరించింది.

అనువాదకురాలిగా, పాండే అనేక రచనలను ఇంగ్లీష్ నుండి బెంగాలీకి అనువదించింది, వాటిలో రచయిత,  రాజకీయవేత్త శశి థరూర్ రాసిన రెండు పుస్తకాలు ఉన్నాయి: అతని నవల, *ది గ్రేట్ ఇండియన్ నవల*,,  ఒక నాన్-ఫిక్షన్ పుస్తకం, *ఇన్గ్లోరియస్ ఎంపైర్: వాట్ ది బ్రిటిష్ డిడ్ టు ఇండియా* . ఆమె అమర్ మిత్రా రాసిన బెంగాలీ పుస్తకాన్ని ఆంగ్లంలోకి అనువదించింది, ఇది 2022లో మరణానంతరం ప్రచురించబడింది, అలాగే సునీల్ గంగోపాధ్యాయ నవల, *ఇంటరాగేషన్‌ను* కూడా అనువదించింది.

## మరణం
పాండే 49 సంవత్సరాల వయసులో రాజస్థాన్‌లోని జైసల్మేర్‌లో సెలవుల్లో ఉన్నప్పుడు డిసెంబర్ 30, 2021న కారు ప్రమాదంలో మరణించింది. ఆమె మరణం తరువాత, పశ్చిమ బెంగాల్ ముఖ్యమంత్రి మమతా పాండే ఆమె మరణాన్ని "జర్నలిజం ప్రపంచంలో ఒక శూన్యతను సృష్టిస్తోంది" అని అభివర్ణించారు,  ఆమె రచనలను అనువదించిన శశి థరూర్ కూడా ఆమె జ్ఞాపకార్థం ఒక ప్రకటన విడుదల చేశారు.

## గ్రంథ పట్టిక
రచయిత:

* మనోబి బంద్యోపాధ్యాయ, జిమ్లీ ముఖర్జీ పాండే, *లక్ష్మీ దేవి బహుమతి* (పెంగ్విన్, 2017)
* జిమ్లి ముఖర్జీ పాండే, *నాట్ జస్ట్ అనదర్ స్టోరీ* (అలెఫ్ బుక్ కంపెనీ 2019)

అనువాదం:

* సునీల్ గంగోపాధయ్, *ఇంటరాగేషన్* (బీ బుక్స్, 2012) (జిమ్లీ ముఖర్జీ పాండేచే బెంగాలీ నుండి ఆంగ్లంలోకి అనువదించబడింది)
* రంజనా బంధోపాధ్యాయ, *కాదంబరీ దేవి సూసైడ్ నోట్* (బీ బుక్స్, 2015) (జిమ్లీ ముఖర్జీ పాండే బెంగాలీ నుండి ఆంగ్లంలోకి అనువదించారు)
* అమర్ మిత్రా, *ధనపతిర్ చార్ : పెడ్రు ద్వీపానికి ఏమైంది?* (ఎబరీ ప్రెస్ 2022)

## మూలాలు

వర్గం:2021 మరణాలు
వర్గం:1972 జననాలు
ప్రియా ఎ. ఎస్.

**ప్రియా ఎ.ఎస్**. మలయాళ సాహిత్యానికి చెందిన భారతీయ రచయిత్రి. ఈమె చిన్న కథలు, బాలసాహిత్యం, అనువాదాలు, జ్ఞాపకాలు వ్రాస్తుంది. ఆమె అరుంధతీ రాయ్ ది గాడ్ ఆఫ్ స్మాల్ థింగ్స్ ను కుంజు కారుయంగులుడే ఒడేతంపురన్ పేరుతో మలయాళంలోకి అనువదించింది, దీనిలో రాయ్ స్వయంగా అనేక భాషలలో అనువాదాలు జరిగినప్పటికీ, నవల ప్రధాన పాత్రల భాష అయినందున తనకు ఇంత ముఖ్యమైన అనువాదం మరొకటి లేదని చెప్పారు. ఈమె మూడుసార్లు కేరళ సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు గ్రహీత.

## జీవితచరిత్ర
ప్రియా ఎ.ఎస్ 1967, మే 28న దక్షిణ భారత రాష్ట్రమైన కేరళలోని **[[ఆలప్పుళ జిల్లా]]**లోని చెర్తల సమీపంలోని ఎరమల్లూరులో కె.ఆర్.సదాశివన్ నాయర్, ఆనందవల్లి దంపతులకు జన్మించింది. వివిధ వ్యాధుల కారణంగా ఆమె బాల్యం కష్టతరమైంది, పాఠశాల విద్య తరువాత, ఆమె ఎర్నాకుళం మహారాజా కళాశాల నుండి ఆంగ్ల సాహిత్యంలో పట్టభద్రురాలైంది. ఆమె మహాత్మా గాంధీ విశ్వవిద్యాలయంలో పనిచేసింది, కొచ్చిన్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీలో సీనియర్ గ్రేడ్ అసిస్టెంట్.

ప్రియ ఉన్నిని వివాహం చేసుకుంది, వారికి తన్మోయ్ అలియాస్ కుంజున్నీ అనే కుమారుడు ఉన్నారు.

## గ్రంథ పట్టిక

### అనువాదాలు

* 
* 

### బాలల సాహిత్యం

* 
* *కథాకథ పైంకిలి*
* 
* 
* 
* 
* 
కుంజున్నిని, వారు పెరిగే కొద్దీ కుంజున్నీ ప్రపంచాన్ని ఆసక్తికరంగా చూపించే కథల సంకలనం. ప్రశ్నోత్తరాలు, పరిశీలనల ద్వారా కుంజున్నీ నేర్చుకున్న విషయాలను సింపుల్ గా ప్రజెంట్ చేసే ఈ కథలు నిర్భయమైన కాలం జ్ఞాపకాలను తిరిగి తెస్తాయి. ప్రఖ్యాత కథకురాలు ప్రియా ఎ.ఎస్ రచించిన ప్రముఖ బాలసాహిత్య గ్రంథం అమ్మెంకుంజున్నీమ్ కుంజున్నమ్మమ్మకు కొనసాగింపుగా ఈ పుస్తకంలోని పది కథలు బాలభూమిలో ప్రచురితమయ్యాయి.

## జ్ఞాపకాలు
కథకురాలు ప్రియా ఎ.ఎస్ తన గత జీవిత అనుభవాలను నాలుగు భాగాలుగా గుర్తు చేసుకుంటుంది: ప్రియమ్, దీపం, ఆనందమ్, శివం. ఒక జీవితంలో ఆమె ఎన్ని విభిన్న జీవితాలను గడిపిందో, వివిధ సమయాల్లో ఆమె ఎన్ని ముఖాలను కలుసుకుందో ఇవి మనకు తెలియజేస్తాయి.

ప్రియా ఎ.ఎస్.గారి జ్ఞాపకాలు ఉత్తేజంతో నిండి ఉన్నాయి.

## అవార్డులు
మంజమరంగల్ చుట్టిలుం అనే చిన్న కథా సంకలనం 2003లో ప్రియకు ఉత్తమ యువ మహిళా రచయిత్రిగా లలితాంబిక అంతర్జనం అవార్డును తెచ్చిపెట్టింది. కేరళ సాహిత్య అకాడమీ 2004 లో ఆమె చిన్న కథల సంకలనంలో మరొకదైన జాగరూకను వారి వార్షిక కథా పురస్కారానికి ఎంపిక చేసింది, ఒక దశాబ్దం తరువాత, సాహిత్య అకాడమీ ఆమెను ది గాడ్ ఆఫ్ స్మాల్ థింగ్స్ అనువాదమైన కుంజు కారుయంగులుడే ఒడెతంపురన్ కు 2014 సాహిత్య అకాడమీ అనువాద బహుమతితో సత్కరించింది; మధ్యలో ఆమె పిల్లల కోసం చేసిన కృషికి 2012 లో సిద్ధార్థ సాహిత్య పురస్కారం, అమ్మేమ్ కుంజున్నీమ్ అమ్మేమ్ అందుకున్నారు. 2006లో చిత్రశాలభంగళుడే వీడు అనే సంకలనానికి, 2010లో పెరుమజయతే కుంజితలుకల్ అనే సంకలనానికి బాలసాహిత్యం కోసం కేరళ సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు అందుకున్నారు. స్టేట్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా లిటరరీ అవార్డు, అనువాదానికి వి.కె.ఉన్నికృష్ణన్ అవార్డు, గృహలక్ష్మి అవార్డు, అంకనం సాహిత్య పురస్కారం, రాము కరియాట్ అవార్డు వంటి అనేక ఇతర గౌరవాలను ఆమె గెలుచుకుంది.

## మూలాలు

వర్గం:1967 జననాలు
వర్గం:కేరళ సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:20వ శతాబ్దపు భారతీయ రచయిత్రులు
వర్గం:మలయాళ రచయితలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
బిల్కిస్ దాది

**బిల్కిస్ బానో**, బిల్కిస్ దాదీ ('బామ్మ బిల్కిస్') అని ముద్దుగా పిలువబడే భారతీయ కార్యకర్త, ఆమె భారత కేంద్ర ప్రభుత్వం ఆమోదించిన పౌరసత్వ (సవరణ) చట్టం, 2019 (సిఎఎ) కు వ్యతిరేకంగా నిరసనలలో ముందంజలో ఉన్న భారతీయ కార్యకర్త. ఢిల్లీలోని షహీన్బాగ్లో జరిగిన ధర్నా సమయంలో ఆమెకు జాతీయ, అంతర్జాతీయ కవరేజీ లభించింది. షహీన్ బాగ్ నిరసనలో ఆమె పాత్రకు, ఆమె 'దాదీస్ ఆఫ్ షాహీన్ బాగ్' (ఆంగ్లం: షాహీన్ బాగ్ బామ్మలు) లో ఒకరిగా ప్రసిద్ధి చెందింది, టైమ్ 100 జాబితాలో, బిబిసి 2020 లో 100 మంది మహిళల జాబితాలో చోటు సంపాదించింది. 2020 సంవత్సరానికి గాను ప్రపంచంలోని 500 మంది అత్యంత ప్రభావవంతమైన ముస్లింల జాబితాలో ఆమెకు "ఉమెన్ ఆఫ్ ది ఇయర్" అవార్డు లభించింది.

## జీవితం.
బిల్కిస్ 1938 జనవరి 1 న భారతదేశంలోని ఉత్తర ప్రదేశ్ లోని హపూర్ జిల్లాలోని ఒక గ్రామంలో జన్మించారు. ఆమె ఎటువంటి అధికారిక విద్యను పొందలేదు, ఖురాన్ షరీఫ్ చదువుతూ పెరిగింది. వైస్ తన జీవితాన్ని సంక్షిప్తీకరించారు. "ఆమె తన ఆరుగురు పిల్లలను పెంచడం, వ్యవసాయం, పశువుల పెంపకంలో తన జీవితాన్ని గడిపింది". ఆమె 70 ఏళ్ళ వయసులోనే భర్త మరణించారు. ఢిల్లీలోని షాహీన్బాగ్లో తన కోడళ్లు, మనవరాళ్లతో కలిసి నివసిస్తోంది.

## కార్యకర్త వృత్తి
బిల్కిస్ తన ఇద్దరు స్నేహితులు అస్మా ఖాతూన్ (90), సర్వారీ (75)లతో కలిసి ఢిల్లీలోని ప్రధాన రహదారిని దిగ్బంధించిన షహీన్బాగ్ వద్ద గుడారం కింద మూడు నెలలకు పైగా కూర్చుంది. బిల్కిస్, ఆమె ఇద్దరు స్నేహితులు షాహీన్ బాగ్ దాదీస్ (ఆంగ్లం: షాహీన్ బాగ్ బామ్మలు) గా పిలువబడ్డారు. బిల్కిస్ ఉమ్మడి కుటుంబానికి చెందిన మరో మహిళ కూడా నిరసనలో పాల్గొంది. బిల్కిస్ స్వయంగా నిరసన ఒక రోజును కూడా కోల్పోలేదు. ఢిల్లీ శీతాకాలంలో, ఆమె ప్రతిరోజూ ఉదయం 8 గంటల నుండి నిరసన స్థలంలో కూర్చుంది. నిరసన స్థలంలో జరిగిన ఓపెన్ మైకుల్లో ఆమె పాల్గొన్నారు.షహీన్ బాగ్ సమీపంలో ఉన్న జామియా మిలియా ఇస్లామియా విశ్వవిద్యాలయంలో పోలీసుల హింసకు ప్రతిస్పందనగా ఈ నిరసన ప్రారంభమైంది- "వర్షం కురిసినా లేదా పాదరసం పడిపోయినా లేదా ఉష్ణోగ్రత పెరిగినా మేము మా ధర్నాను కొనసాగించాము. జామియాలో మా పిల్లలను కొట్టినప్పటి నుంచి మేము కూర్చున్నాము. మా ముందు కాల్పులు జరిగాయి, అయినప్పటికీ ఏదీ మమ్మల్ని నిరోధించలేదు ".

లైవ్ మింట్ లో ప్రచురితమైన ఒక ఇంటర్వ్యూలో, ఆమె మాట్లాడుతూ, తాను, తన దివంగత భర్త పెరిగిన బహువచన భారతదేశం ఆలోచన అని, దాని కోసం తాను పోరాడుతున్నానని, "ఎన్ని ప్రతికూలతలు ఉన్నప్పటికీ ... వారు బాబ్రీ మసీదు తీర్పు, ట్రిపుల్ తలాక్ చట్టం, నోట్ల రద్దును ఆమోదించారు, మేము ఏమీ అనలేదు, కానీ మేము ఈ విభజనకు నిలబడము. 2020-2021 భారత రైతుల నిరసన సమయంలో, బిల్కిస్ బానో నిరసనల్లో పాల్గొనడానికి ప్రయత్నించారు, కాని పోలీసులు అతన్ని తీసుకెళ్లారు. ప్రెస్ క్లబ్ ఆఫ్ ఇండియాలో జరిగిన కార్యక్రమంలో ఆమె రైతులకు సంఘీభావం తెలిపారు. ఓపీఇండియా, జీ న్యూస్తో సహా అనేక వార్తా సంస్థలు ఆమెను రాడికల్, వేర్పాటువాద శక్తుల ముఖచిత్రంగా, "భారత వ్యతిరేక శక్తుల సానుభూతిపరుడు" అని విమర్శించాయి.

## మూలాలు

వర్గం:1938 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:100 బి.బి.సి మహిళలు
కోతి దేవుని జాతర - నిర్మల్

**కోతి దేవుని జాతర**
తెలంగాణ రాష్ట్రం, నిర్మల్ జిల్లా,
లక్ష్మణ్‌చందా మండలం ధర్మారం గ్రామంలో వెలసిన కోతి దేవుడి పేరుతో ప్రతి సంవత్సరం మాఘ మాసంలో 
రెండు రోజులు జాతర నిర్వహిస్తారు. భక్తుల విరాళాలతో ఈ ఆలయాన్ని 1976 లో నిర్మించారు.

## చరిత్ర

1976 లో లక్ష్మణ్‌చందా
మండలంలోని ధర్మారం అటవీ ప్రాంతం నుండి ఒక కోతి  
ఆ గ్రామానికి రావడంతో  అలవాటు చేసుకుంది. అప్పట్లో  గ్రామంలో  భజన, కీర్తనలు, బుర్ర కథలు, వీధి నాటకాలు ఎక్కువగా వేసె వారు. ఐతే అటవీ నుండి వచ్చిన కోతి  పాటాలను వినడం ప్రారంభించింది. విస్తుపోయిన గ్రామస్థులు కోతితో  సన్నిహితంగా ఉండటం 
మొదలుపెట్టారు.  కొన్ని రోజుల తర్వాత కోతి 
పగ పట్టి మనుషులకే ఆటపటించడం మొదలు పెట్టింది. కోతి మనుషుల పై దాడి చేయడం, ఇంట్లో చొరబడి  ఆహార పదార్థాలు తీసుకెళ్ళడం మామూలు కావడంతో విసుగు చెందిన గ్రామస్థులు కోతిని చంపి పాతి పెట్టారు. కొన్ని రోజుల తర్వాత గ్రామస్థులకు కోతి లెని లోటు  కనిపించింది. ఆ తర్వాత గ్రామస్థులు అందరూ కలిసి ఆ కోతి సమాధి కట్టి  పూజలు చేయడం ప్రారంభించారు. అప్పటి నుంచి కోరిన కోరికలు తీర్చే దేవుడిగా ప్రసిద్ధ చెందిందని గ్రామ పెద్దలు చెబుతారు.
## కోతికి గుడి
ధర్మారం గ్రామ ప్రజలు గ్రామస్థులతో లక్షల రూపాయలు విరాళం సేకరించి ఒక వానరానికి గుడి కట్టారు. 
1976 సంవత్సరంలో కోతి సమాధి ఇచ్చిన స్థలములో గుడి నిర్మాణం గావించారు.కోతి చనిపోయిన తర్వాత గ్రామ పెద్దల కలలో వచ్చి గుడి నిర్మాణం చేపట్టాలని కోరడంతో ఆలోచించిన ధర్మారం గ్రామస్థులు చందాలు సేకరించి 1978 లో గుడి నిర్మాణం పూర్తి చేసి అందులో కోతి దేవుని విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేసి ప్రతిష్టాపన చేశారు.అప్పటి నుండి ప్రతి సంవత్సరం మాఘ మాసం రెండు రోజులు జాతర కూడా నిర్వహిస్తూ వస్తున్నారు.

## జాతర
ధర్మారం గ్రామంలో కోతి దేవుని జాతర ప్రతి సంవత్సరం డిసెంబర్ నెలలో 
రెండు రోజులు పాటు అంగరంగ వైభవంగా జరుగుతుంది. తొలి రోజున కోతి దేవుని ఆలయాభివృద్ధి కమిటీ , ధర్మారం గ్రామ ప్రజలు  పూజలు చేసి దేవుని నైవేద్యం సమర్పించి జాతర ప్రారంభిస్తారు. అదే రోజు రథయాత్ర కూడా నిర్వహిస్తారు. రెండు రోజు  భక్తులకు పెద్ద మొత్తంలో అన్నదాన కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తారు.  అంగరంగ వైభవంగా జరిగే ఈ ఉత్సవాల్లో ఉమ్మడి ఆదిలాబాద్ జిల్లా తో పాటు  ఇతర రాష్ట్రాల నుండి భక్తులు పెద్దసంఖ్యలో హాజరై మొక్కులు చెల్లిస్తారు.

## భక్తుల తాకిడి
నిర్మల్ జిల్లా లక్ష్మణ్‌చందా
మండలం లోని ధర్మారం గ్రామాల్లో  కొలువైన కోతి దేవుని జాతర  
మార్గశిర 
మాసంలో అనగా డిసెంబర్ 19,20  తేది లో కోతి దేవుని జాతర జరుగుతుంది.
రైతులకు పత్తి సీజన్ కావడంతో భక్తులు  పెద్దసంఖ్యలో తరలి  వచ్చి కోతి దేవుని సన్నిధిలో అభిషేకం పూజలు చేసి నైవేద్యం సమర్పించి మొక్కులు తీర్చుకుంటారు. భక్తులు ఉమ్మడి ఆదిలాబాద్ జిల్లా నుండే కాకుండా మహారాష్ట్రలోని నాందేడ్, మొదలగు ప్రాంతాల నుండి భక్తులు జాతరకు తరలి వస్తారు. ఈ జాతరలో తినుబండారాలు, చిన్న పిల్లల ఆటవస్తువులు, వస్త్రాలు, ఆభరణాలు, వంట పాత్రలు మొదలు ఇతరేతర వస్తువులు కొంటారు.

## ఎలా చేరుకోవచ్చు
ఈ కోతి దేవుని 
జాతరకు వచ్చే భక్తులు బస్సులో నిర్మల్ నుండి నేరుగా లక్ష్మణ్‌చందా
మండలంలోని ధర్మారం గ్రామానికి బస్సులో కానీ ఇతర ప్రైవేటు వాహనాల్లో కూడా వెళ్ళవచ్చు. 
మహారాష్ట్ర నుండి వచ్చే భక్తులు భైంసా పట్టణం మీదుగా లక్ష్మణ్‌చందా
కు చేరుకొని 
అచటి నుండి ధర్మారం గ్రామానికి 
ఆటోలో గాని ఇతర వాహనాల్లో 
ప్రయాణించి 
చేరుకోవచ్చు.

## మూలాలు

వర్గం:హిందూ దేవాలయాలు
వర్గం:తెలంగాణ జాతరలు
వర్గం:హిందూమత మూసలు  
వర్గం:హిందువుల పండుగలు
వర్గం:తెలుగు పండుగలు
వర్గం:తెలంగాణ పండుగలు
వర్గం:తెలంగాణ దేవాలయాలు 
వర్గం:తెలంగాణ పుణ్యక్షేత్రాలు
వర్గం:తెలంగాణ పర్యాటక ప్రదేశాలు  
వర్గం: నిర్మల్ జిల్లా
వర్గం: నిర్మల్  జిల్లా దేవాలయాలు
మిథాలీ ముఖర్జీ (జర్నలిస్ట్)

**మిథాలీ ముఖర్జీ** (జననం 6 డిసెంబర్ 1979) భారతీయ వార్తా వ్యాఖ్యాత,  ఆర్థిక జర్నలిస్ట్.  ఆమె ప్రస్తుతం రాయిటర్స్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ ది స్టడీ ఆఫ్ జర్నలిజంలో జర్నలిస్ట్ ప్రోగ్రామ్స్ డైరెక్టర్‌గా ఉన్నారు.

ఆమె సిఎన్బిసి టివి18 కి న్యూస్ ఎడిటర్,  కీ యాంకర్. ఆమె గతంలో ది టీవీ టుడే గ్రూప్, బిబిసి వరల్డ్,  దూరదర్శన్ లలో పనిచేశారు. ఆమె మింట్, వరల్డ్ బ్యాంక్,  ది ఇండియన్ ఎక్స్‌ప్రెస్‌తో పాటు ది వైర్‌తో కూడా సంప్రదింపులు జరిపారు.

## ప్రారంభ జీవితం
మితాలి హర్యానాలోని అంబాలాలో జన్మించారు . ఆమె న్యూఢిల్లీలోని ది ఆర్మీ పబ్లిక్ స్కూల్‌లో చదువుకుంది.  ఆ తర్వాత ఆమె ఢిల్లీ విశ్వవిద్యాలయం నుండి పొలిటికల్ సైన్స్ ఆనర్స్‌లో పట్టభద్రురాలైంది,  బంగారు పతకాన్ని అందుకుంది. పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేషన్ తర్వాత, మితాలి ఐ అండ్ బి మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలోని ఇండియన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మాస్ కమ్యూనికేషన్ (IIMC) కి వెళ్లారు , అక్కడ ఆమె టీవీ,  బ్రాడ్‌కాస్ట్ జర్నలిజంలో ప్రత్యేకత సంపాదించింది.

## కెరీర్
2004 నుండి, మితాలి సిఎన్బిసి టివి18లో మార్కెట్స్,  న్యూస్ ఎడిటర్‌గా పనిచేశారు, అక్కడ ఆమె బజార్, బిజినెస్ లంచ్,  క్లోజింగ్ బెల్ అనే ప్రధాన షోలకు యాంకర్‌గా వ్యవహరించారు. ఆమె 2014లో రాజీనామా చేశారు.

2016 లో, ఆమె మనీమైల్ అనే డిజిటల్ వీడియో ప్లాట్ఫామ్ను స్థాపించారు, ఇక్కడ మహిళలు ఆర్థికంగా స్వతంత్రంగా,  సాధికారత సాధించడంలో సహాయపడటానికి ఆర్థిక పెట్టుబడి సలహాలను పంచుకోవడంపై ఆమె ప్రధాన దృష్టి పెట్టారు.

భారతదేశంలో వామపక్ష ధోరణి కలిగిన వ్యవస్థాపక వ్యతిరేక పోర్టల్ అయిన *ది వైర్‌లో* మితాలి కన్సల్టింగ్ బిజినెస్ ఎడిటర్‌గా ఉన్నారు.

మిథాలీ ముఖర్జీ టీవీ, ప్రింట్,  డిజిటల్ జర్నలిజంలో రెండు దశాబ్దాలకు పైగా అనుభవం ఉన్న రాజకీయ ఆర్థిక శాస్త్ర జర్నలిస్ట్. ఆమె సౌత్ ఆసియా జర్నలిజం ఫెలోషిప్ 2020కి చెవెనింగ్ ఫెలో, రైసినా ఏషియన్ ఫోరం ఫర్ గ్లోబల్ గవర్నెన్స్ యంగ్ ఫెలో 2019,  ఆస్ట్రేలియా ఇండియా యూత్ డైలాగ్‌లో 2017 ఫెలో. 2020లో, ఆమె తన రెండు వ్యాపార కథనాలకు భారతదేశంలో ప్రతిష్టాత్మకమైన రెడ్ ఇంక్ అవార్డులకు నామినేట్ అయ్యింది.

## రిసెప్షన్

### అవార్డులు,  విజయాలు
మిటాలి మహిళలకు ఆర్థిక స్వేచ్ఛకు మద్దతుగా నిలిచింది.  ఆమె లింగ సమానత్వంపై అనేక సమావేశాలలో ప్రసంగించారు.  మిటాలి దక్షిణ ఆసియా జర్నలిజం ఫెలోషిప్ 202 కి చెవెనింగ్ ఫెలో. ఆమె TEDx స్పీకర్,  రైసినా ఆసియన్ ఫోరం ఫర్ గ్లోబల్ గవర్నెన్స్ యంగ్ ఫెలో  ,  ఆస్ట్రేలియా ఇండియా యూత్ డైలాగ్ యొక్క స్టీరింగ్ కమిటీ సభ్యురాలు కూడా.

### పుస్తకం
ముఖర్జీ క్రిప్టో క్రైమ్స్ ఇన్ 2024 అనే పుస్తకాన్ని రాశారు, దీనిని హార్పర్ కాలిన్స్ ప్రచురించారు. న్యూస్ 18 కోసం ఆమె పుస్తకాన్ని సమీక్షిస్తున్నప్పుడు, కాలమిస్ట్ హర్షిల్ మెహతా ఈ పుస్తకం "ఒక రిపోర్టర్ డైరీ లేదా ఏదైనా పాత్రికేయ నియామకం యొక్క అనుభూతిని ఇస్తుంది. చాలా కథలను క్లుప్తంగా ఉంచి, మరికొన్నింటిని మరింత ఆకర్షణీయంగా ప్రజెంట్ చేసి ఉండొచ్చు. ప్రాథమిక సమాచారం కోసం కూడా తరచూ ఉల్లేఖనలు, వార్తా నివేదికలపై ఆధారపడటంలో రచయితకు లోతైన నైపుణ్యం లేకపోవడం స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది, ఇది కథనం ప్రవాహానికి అంతరాయం కలిగిస్తుంది."

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1979 జననాలు
వందన సోనాల్కర్

**వందన సోనాల్కర్** భారతీయ ఆర్థికవేత్త,  రచయిత్రి,  అనువాదకురాలు. ఆమె 2017లో ముంబైలోని టాటా ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సోషల్ సైన్సెస్‌లో ప్రొఫెసర్‌గా బోధనా పనిలో పదవీ విరమణ చేశారు,  గతంలో ఔరంగాబాద్‌లోని బాబాసాహెబ్ అంబేద్కర్ మరాఠ్వాడ విశ్వవిద్యాలయంలో బోధించారు. ఆమె పరిశోధన భారతదేశంలో లింగం,  కులంపై దృష్టి పెడుతుంది. ఆమె ఊర్మిళ పవార్,  ఆర్‌బి మోర్ ఆత్మకథలతో సహా మరాఠీ నుండి ఆంగ్లంలోకి అనేక పుస్తకాల అనువాదాలను ప్రచురించింది,  2021లో, ఆమె *వై ఐ యామ్ నాట్ ఎ హిందూ ఉమెన్ అనే* ఆత్మకథ,  హిందూ మతం సందర్భంలో స్త్రీ ద్వేషం, కులం,  హింసపై విమర్శను ప్రచురించింది.

## విద్య,  వృత్తి
సోనాల్కర్ కేంబ్రిడ్జ్ విశ్వవిద్యాలయంలో గణితం,  ఆర్థిక శాస్త్రాలను అభ్యసించారు,  భారతదేశంలోని డాక్టర్ బాబాసాహెబ్ అంబేద్కర్ మరాఠ్వాడ విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఆర్థిక శాస్త్రంలో పిహెచ్‌డి పట్టా పొందారు. ఆమె డాక్టర్ బాబాసాహెబ్ అంబేద్కర్ మరాఠ్వాడ విశ్వవిద్యాలయంలో ఆర్థిక శాస్త్రాన్ని బోధించింది,  అక్కడ మహిళా అధ్యయనాల కోసం ఒక సంస్థను స్థాపించడంలో కీలక పాత్ర పోషించింది. ఆమె ఔరంగాబాద్ విశ్వవిద్యాలయంలో కూడా బోధించింది. ఆమె భారతదేశంలోని టాటా ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సోషల్ సైన్సెస్‌లో, వారి అడ్వాన్స్‌డ్ సెంటర్ ఫర్ ఉమెన్స్ స్టడీస్,  స్కూల్ ఆఫ్ డెవలప్‌మెంట్ స్టడీస్‌లో ఆర్థిక శాస్త్రం,  అభివృద్ధిని బోధించింది. తరువాత ఆమె టాటా ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సోషల్ సైన్సెస్ యొక్క తారాబాయి షిండే మహిళా అధ్యయన కేంద్రానికి డైరెక్టర్ అయ్యారు. భారతదేశంలో కులం,  లింగంపై పరిశోధనలకు అంకితమైన లాభాపేక్షలేని సంస్థ అయిన ఆలోచనా సెంటర్ ఫర్ డాక్యుమెంటేషన్ అండ్ రీసెర్చ్ ఆన్ ఉమెన్ వ్యవస్థాపకులలో ఆమె ఒకరు.

సోనాల్కర్ పరిశోధన *ఎకనామిక్ అండ్ పొలిటికల్ వీక్లీ*, ది *ఏషియన్ జర్నల్ ఆఫ్ ఉమెన్స్ స్టడీస్*,,  *సోషల్ సైంటిస్ట్‌లలో* ప్రచురించబడింది. భారతదేశంలో సాంఘిక శాస్త్రాలను ద్విభాషా సంభాషణ ద్వారా బోధించే పాఠ్యాంశాలను అభివృద్ధి చేయడంలో కూడా ఆమె పనిచేశారు.

## రచన,  అనువాదం
సోనాల్కర్ దళిత రచయితల అనేక పుస్తకాలను మరాఠీ నుండి ఆంగ్లంలోకి అనువదించారు. వీటిలో ఊర్మిళా పవార్,  మీనాక్షి మూన్ రాసిన *<nowiki/>'వీ ఆల్సో మేడ్ హిస్టరీ: ఉమెన్ ఇన్ ది అంబేద్కరైట్ మూవ్‌మెంట్ ఇన్ మహారాష్ట్ర*', ఊర్మిళా పవార్ ఆత్మకథ, *<nowiki/>'ది వీవ్ ఆఫ్ మై లైఫ్* ',  దళిత కార్యకర్త ఆర్‌బి మోర్ ఆత్మకథ ఉన్నాయి. ఆర్.బి మోర్ ఆత్మకథకు సోనాల్కర్ చేసిన అనువాదం *[[ది హిందూ]]*,  *ది వైర్‌లలో* సమీక్షించబడింది. ఆమె ప్రియా టెండూల్కర్, శ్యామ్ మనోహర్,  ఇతరుల కథల యొక్క చిన్న అనువాద రచనలను *భారతీయ సాహిత్యంలో ప్రచురించింది.* 

2021లో, సోనాల్కర్ *వై ఐ యామ్ నాట్ ఎ హిందూ ఉమెన్* (ఉమెన్ అన్‌లిమిటెడ్) అనే ఆత్మకథను ప్రచురించారు, ఇది హిందూ మతం సందర్భంలో స్త్రీ ద్వేషం, కులం,  హింసపై విమర్శ కూడా. ఈ పుస్తకం *[[ది హిందూ]]*, *ది ట్రిబ్యూన్* ,  *బిజినెస్ స్టాండర్డ్* లలో సమీక్షించబడింది.

## గ్రంథ పట్టిక
పుస్తకాలు

* (2021) *నేను హిందూ స్త్రీని ఎందుకు కాదు* (మహిళలకు అనుమతి లేదు)

అనువాదాలు (మరాఠీ నుండి ఇంగ్లీషులోకి)

* (2009) ఊర్మిళ పవార్, *ది వీవ్ ఆఫ్ మై లైఫ్: ఎ దళిత్ ఉమెన్స్ మెమోయిర్స్* (కొలంబియా యూనివర్సిటీ ప్రెస్)
* (2019) సత్యేంద్ర మోర్, *మెమోయిర్స్ ఆఫ్ ఎ దళిత్ కమ్యూనిస్ట్: ది మెనీ వరల్డ్స్ ఆఫ్ ఆర్‌బి మోర్* (ed. అనుపమ రావు, ట్రాన్స్. వందన సోనాల్కర్, లెఫ్ట్ వర్డ్)
* (2014) ఉర్మిళా పవార్,  మీనాక్షి మూన్ రాసిన *<nowiki/>'వి ఆల్సో మేడ్ హిస్టరీ: ఉమెన్ ఇన్ ది అంబేద్కరైట్ మూవ్‌మెంట్ ఇన్ మహారాష్ట్ర*' (ట్రాన్స్. వందన సోనాల్కర్, జుబాన్ బుక్స్)

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
షామా జైదీ

thumb|షామా జైదీ
**షామా జైదీ** (జననం 25 సెప్టెంబరు 1938) భారతీయ స్క్రీన్ ప్లే రచయిత, కాస్ట్యూమ్ డిజైనర్, ఆర్ట్ డైరెక్టర్, రంగస్థల వ్యక్తి, కళా విమర్శకురాలు, డాక్యుమెంటరీ ఫిల్మ్ మేకర్. ఆమె దర్శకుడు ఎం.ఎస్.సత్యును వివాహం చేసుకుంది. 2021లో ఐసీఏ - ఇంటర్నేషనల్ కల్చరల్ ఆర్టిఫ్ట్ ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్లో జీవిత సాఫల్య పురస్కారంతో షామా జైదీని సత్కరించారు.

## కెరీర్

### జర్నలిజం

* *ది స్టేట్స్మన్*, *ది పేట్రియాట్* , *శంకర్ వీక్లీ*, న్యూ ఢిల్లీకి కళా విమర్శకురాలు.
* *సినిమా విజన్*, భారతదేశంలో సినిమా మొదలైన వాటి కోసం చలనచిత్రం, రంగస్థలం, టెలివిజన్పై అనేక కథనాలు రాశారు, అలాగే ఇతర పత్రికలు, వార్తాపత్రికలు రాశారు.

#### రంగస్థల నిర్మాణాలు

* చౌ ఎన్-లాయ్, న్యూ ఢిల్లీలోని లోడి గార్డెన్స్లో చారిత్రక దుస్తుల పోటీ

#### హిందుస్థానీ థియేటర్

* శకుంతలా (1958) -కాస్ట్యూమ్ డిజైన్
* మిట్టి కి గాడి (1958) -కాస్ట్యూమ్ డిజైన్ & ఆర్టిస్ట్
* ఖలీద్ కి ఖాలా (1958) -కాస్ట్యూమ్ డిజైన్ & ఆర్టిస్ట్
* ముద్రారాక్షస్ (1962) -దర్శకత్వం & కాస్ట్యూమ్ డిజైన్
* సూఫైద్ కుండలి (1963) -కాస్ట్యూమ్ డిజైన్ & ఆర్టిస్ట్
* మేరా నామ్ ట్రుఫాల్డీన్ (1964) -అనుసరణ & వస్త్ర రూపకల్పన

#### ఇండియన్ పీపుల్స్ థియేటర్ అసోసియేషన్, ముంబై
ఆమె 1972 నుండి ఇప్టా ఇంటర్ కాలేజియేట్ డ్రామా కాంపిటీషన్ లో జ్యూరీ సభ్యురాలిగా సంబంధం కలిగి ఉంది.

* వివిధ భాషల నుండి డజనుకు పైగా నాటకాలను హిందుస్థానీలోకి అనువదించారు/స్వీకరించారు.

### సినిమా
సత్యజిత్ రాయ్, శ్యామ్ బెనెగల్, ఎం.ఎస్.సత్యు తదితరులతో కలిసి డాక్యుమెంటరీలు, ఫీచర్ ఫిలిమ్స్కు స్క్రిప్టులు/ డైలాగ్స్ రాశారు. కాస్ట్యూమ్ డిజైనర్ గా, ఆర్ట్ డైరెక్టర్ గా కూడా పనిచేశారు.

#### ఫిల్మోగ్రఫీ

* *చరణదాస్ చోర్* (1975) (ది థీఫ్)

దర్శకత్వం శ్యామ్ బెనగల్; హబీబ్ తన్వీర్ ప్రసిద్ధ రాజస్థానీ జానపద కథను తిరిగి చెప్పడం ఆధారంగా స్క్రీన్ ప్లే షామా జైదీ. పాటలను హబీబ్ తన్వీర్ రచించగా, చాలా వరకు సంభాషణలను జానపద కళాకారులు మెరుగుపరిచారు.

* గార్మ్ హవా (హాట్ విండ్స్ *1974/కలర్/136మి/ఉర్దూ* దర్శకత్వం ఎం. ఎస్. సత్యు స్క్రీన్ ప్లే షామా జైదీ & కైఫీ అజ్మీ కాస్ట్యూమ్ డిజైన్ షామా జైది

ఇస్మత్ చుగ్తాయ్ రాసిన ఒక చిన్న కథ ఆధారంగా, ఆమె దానిని చలనచిత్ర చికిత్సగా విస్తరించింది. ఫిలింఫేర్ ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే అవార్డు (కైఫీ అజ్మీతో పంచుకున్నారు).

* మంథన (ది చర్నింగ్ *1976/ కలర్/ 134 నిమి/ హిందీ*)

దర్శకత్వం శ్యామ్ బెనెగల్-కళాత్మక దర్శకత్వం షామా జైదీ

* షత్రంజ్ కే ఖిలాడి షత్రంజి కే ఖిలాడి (చెస్ ప్లేయర్స్) *1977/హిందీ*

దర్శకత్వం సత్యజిత్ రాయ్; కాస్ట్యూమ్ డిజైనర్ షామా జైదీ బ్యాక్ గ్రౌండ్ మెటీరియల్ పై రీసెర్చ్ చేయడంలో రేకు సహాయం చేశారు, ఉర్దూలో భారతీయ పాత్రలకు జావేద్ సిద్ధిఖీతో సంభాషణలను అనువదించారు.

* *కన్నేశ్వర రామ* (ది లెజెండరీ అవుట్లా 1977/కలర్/137మి/కన్నడ & హిందీ) *1977/కలర్/137మిన్స్/కన్నడ & హిందీ*

## మూలాలు

వర్గం:హిందీ సినిమా రచయితలు
వర్గం:ఫిల్మ్‌ఫేర్ అవార్డుల విజేతలు
వర్గం:భారత ఫ్యాషన్ డిజైనర్లు
వర్గం:భారతీయ సినిమా కళా దర్శకులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:1938 జననాలు
షార్ దూబే

**శర్మిష్ఠ దూబే** భారత సంతతికి చెందిన అమెరికన్ బిజినెస్ ఎగ్జిక్యూటివ్. మార్చి 2020 నుంచి మే 2022 వరకు మ్యాచ్ గ్రూప్ చీఫ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆఫీసర్ (సీఈఓ)గా పనిచేశారు. దూబే 2006 లో మ్యాచ్ గ్రూప్లో చేరారు. దూబే మ్యాచ్ గ్రూప్, ఫోర్టివ్ కార్పొరేషన్ డైరెక్టర్ల బోర్డులో కూడా పనిచేస్తున్నారు.

## జీవితచరిత్ర
జంషెడ్పూర్లో పెరిగిన దూబే లయోలా స్కూల్లో పాఠశాల విద్యను అభ్యసించారు. 1993 లో ఖరగ్పూర్లోని ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ నుండి ఇంజనీరింగ్లో బ్యాచిలర్ డిగ్రీ పొందారు. ఆ సంవత్సరం ఆమె ఏకైక మహిళా మెటలర్జికల్ ఇంజనీర్, సుందర్ పిచాయ్ క్లాస్మేట్, ఆమె తన మొదటి వారంలోనే దాదాపు నిష్క్రమించిందని చెప్పారు. గ్రాడ్యుయేషన్ తరువాత, దూబే తన స్వస్థలానికి తిరిగి వచ్చి ఒక సంవత్సరం పాటు ఉక్కు కంపెనీలో పనిచేశారు, తరువాత ఒహియో స్టేట్ యూనివర్శిటీలో చేరడానికి తగినంత డబ్బు ఆదా చేశారు. దుబే తరువాత ఒహియో స్టేట్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఎంఎస్ పొందారు.

దూబే పార్థను వివాహం చేసుకున్నారు, ఒక కుమార్తె ఉంది.

## కెరీర్
సప్లయ్ చైన్ మేనేజ్ మెంట్ సాఫ్ట్ వేర్ కంపెనీ ఐ2 టెక్నాలజీస్ లో చేరడానికి ముందు 1998లో టెక్సాస్ ఇన్ స్ట్రుమెంట్స్ లో ఇంజనీర్ గా తన కెరీర్ ను ప్రారంభించారు. 2006లో Match.com చేరిన దూబే మ్యాచ్ గ్రూప్ అమెరికాస్ ప్రెసిడెంట్ గా, మ్యాచ్ చీఫ్ ప్రొడక్ట్ ఆఫీసర్ గా, ప్రిన్స్ టన్ రివ్యూ చీఫ్ ప్రొడక్ట్ ఆఫీసర్ గా, ఈవీపీగా పలు బాధ్యతలు నిర్వర్తించారు. 2013 నుంచి 2014 వరకు Tutor.com ఈవీపీగా పనిచేశారు.

దూబే 2017 లో టిండర్ చీఫ్ ఆపరేటింగ్ ఆఫీసర్ (సిఒఒ) గా నియమించబడ్డారు,టిండర్ గోల్డ్ విడుదలకు నాయకత్వం వహించారు, ఇది టిండర్ను ప్రపంచవ్యాప్తంగా అత్యధిక వసూళ్లు సాధించిన నాన్-గేమింగ్ యాప్గా స్థాపించింది. జనవరి 1, 2018 న, దూబే మ్యాచ్ గ్రూప్ [5] అధ్యక్షురాలిగా నియమితురాలీయ్యారు, 2019 లో దాని డైరెక్టర్ల బోర్డులో చేరారు

మార్చి 1, 2020 న, మాండీ గిన్స్బర్గ్ వ్యక్తిగత కారణాల వల్ల పదవి నుండి వైదొలిగిన తరువాత దూబే సిఇఒగా పదోన్నతి పొందారు.కోవిడ్-19 మహమ్మారి యుఎస్ను తాకుతున్న సమయంలో, కంపెనీ ఐఎసి నుండి వైదొలగడానికి మూడు నెలల ముందు దూబే మ్యాచ్ గ్రూప్కు సిఇఒగా తన పదవీకాలాన్ని ప్రారంభించారు. మే 2020 నాటి ఇమెయిల్లో, దూబే అండ్ మ్యాచ్ గ్రూప్ మహమ్మారి ఉన్నప్పటికీ, వీడియో డేటింగ్ ఆఫర్ల కారణంగా అన్ని బ్రాండ్లకు నిశ్చితార్థం జరిగిందని నివేదించింది.

ప్యూ రీసెర్చ్ సెంటర్ నివేదిక ప్రకారం, ఫిబ్రవరి 2020 నాటికి, దూబే సిఇఒ అయినప్పుడు, యుఎస్లో 30% పెద్దలు ఆన్లైన్ డేటింగ్ను ఉపయోగించారు, ఇది 2013 లో 11% నుండి పెరిగింది.

ఆగస్టు 2020 లో, ఫోర్టివ్ కార్పొరేషన్ తన డైరెక్టర్ల బోర్డుకు షార్ నియామకాన్ని ప్రకటించింది.

## క్రియాశీలత
2021 సెప్టెంబర్ 1న టెక్సాస్ హార్ట్ బీట్ యాక్ట్ అమల్లోకి వచ్చింది. అంతకు ముందు, యునైటెడ్ స్టేట్స్ సుప్రీం కోర్టు అమలును నిరోధించే తీర్మానాన్ని 5–4 ఓట్లతో తిరస్కరించింది. ఈ చట్టం వల్ల ప్రభావితమైన టెక్సాస్ ఆధారిత ఉద్యోగులు, వారిపై ఆధారపడిన వారికి సహాయం చేయడానికి ఒక నిధిని ఏర్పాటు చేయనున్నట్లు దూబే ప్రకటించారు, "టెక్సాస్లో ఒక మహిళగా నేను వ్యక్తిగతంగా మౌనంగా ఉండలేకపోయాను", "మహిళల పునరుత్పత్తి చట్టాలు ప్రపంచంలోని చాలా ప్రాంతాల కంటే తిరోగమనంగా ఉన్న రాష్ట్రంలో నేను ఇప్పుడు నివసిస్తున్నందుకు నేను దిగ్భ్రాంతికి గురయ్యాను.  భారత్ తో సహా. టెక్సాస్ వెలుపల సంరక్షణ పొందాల్సిన వారికి అయ్యే ఖర్చులను ఈ నిధి భరిస్తుందని ఆమె సూచించారు. ఇది వ్యక్తిగత నిధి అని, మ్యాచ్ గ్రూప్ తరఫున కాదని ఆమె స్పష్టం చేసింది

## మూలాలు

వర్గం:1971 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
నిర్మలా గోవిందరాజన్

**నిర్మలా గోవిందరాజన్** భారతీయ నవలా రచయిత్రి, జర్నలిస్ట్. ఆమె నవల *టాబూ* (2019) రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ సాహిత్య బహుమతికి షార్ట్‌లిస్ట్ చేయబడింది, 2020లో అట్టా గలాట్టా బెంగళూరు సాహిత్య ఉత్సవ పుస్తక బహుమతికి దీర్ఘకాల జాబితాలో ఉంది.

## జీవితచరిత్ర
బెంగళూరులో స్థిరపడిన నిర్మలా గోవిందరాజన్ తన కళాశాల విద్య సమయంలో రాయడం ప్రారంభించారు, తరువాత జర్నలిస్టుగా తన వృత్తిని ప్రారంభించారు. ఆమె ప్రస్తుతం సామాజిక రంగ డాక్యుమెంటరీగా పనిచేస్తున్నారు. 2014లో, నిర్మల బెంగళూరులోని తొలి టైమ్స్ లిటరరీ కార్నివాల్‌కు సహ-క్యూరేట్ చేసింది,  2016లో, బెంగళూరులోని బ్రిటిష్ కౌన్సిల్‌లో లిటరరీ లాంజ్ సిరీస్‌ను ప్రారంభించింది.

## రచనలు
గోవిందరాజన్ రచనలు ఎక్కువగా అక్రమ రవాణా, దోపిడీ,  బాల కార్మికుల సమస్యలతో వ్యవహరిస్తాయి,  ఉపమానాలు, రూపకాలు,  స్పృహ ప్రవాహ సాంకేతికతను ఉపయోగిస్తాయి. ఆమె రచనలు సాహిత్య గద్యంలో వ్రాయబడ్డాయి. ఆమె తన మొదటి నవల *కమ్యూనిటీ కాటలిస్ట్‌ను* 2016 లో ప్రచురించింది. ఇది కర్ణాటక ఉన్నత విద్యా శాఖ మాజీ అదనపు ప్రధాన కార్యదర్శి భరత్ లాల్ మీనా నిజ జీవిత అనుభవం నుండి ప్రేరణ పొందింది.

ఆమె రాసిన నవల హంగర్స్ డాటర్స్ (2018) భారతదేశ గ్రామీణ ప్రాంతాలలో ఆమె అనుభవాల ఆధారంగా రూపొందించబడింది. ఈ నవల దుర్బల జీవితాలను కవితాత్మకంగా చిత్రీకరిస్తుంది. ఈ నవల స్వేచ్ఛ, గుర్తింపు,  స్వాతంత్ర్యం యొక్క కథను చెబుతుంది. దీని ప్రధాన పాత్రధారులు ఒరిస్సా, జార్ఖండ్,  కర్ణాటకలోని మ్యాప్ చేయని అటవీ గ్రామాల నుండి వచ్చిన చిన్నారులు. ఇది ఒడిశాలోని ఒక మారుమూల గ్రామంలో నివసించే సుసంతి బోద్రా అనే చిన్న అమ్మాయి గురించి మాట్లాడుతుంది. ఆమె తండ్రి చనిపోయాడని, తల్లి కనిపించకుండా పోయిందని భావించడం వల్ల ఆమె చిన్న వయసులోనే సంపాదించాలని ఒత్తిడి చేయబడుతుంది. మరో 8 ఏళ్ల నెల్లీ అనే అమ్మాయి తన ఉంపుడుగత్తె ఇంటి నుండి పారిపోయి, నాగ్‌పూర్‌లోని ఒక వ్యభిచార గృహంలో కిడ్నాప్ చేయబడి అమ్మబడుతుంది. రెండు దశాబ్దాలుగా, ఆమె తల్లి గౌరవ్వ, కిఠాపూర్ కుగ్రామంలోని వారి ఇంటికి ఆమె తిరిగి రావాలని ఎదురుచూస్తోంది.

ఆమె నవల టాబూ (2019) కిడ్నాప్ చేయబడి, అక్రమ రవాణా చేయబడిన తక్కువ వయస్సు గల బాలికల నుండి ప్రేరణ పొందింది. ఇది స్త్రీ శక్తి,  గుర్తింపు గురించి మాట్లాడుతుంది. సన్నని చేతులతో ఉన్న లేడీ చుట్టూ కథ తిరుగుతుంది, ఆమె ప్రజలను, అక్రమ వ్యాపారాలను,  ప్రాంతాలను దాటి, ఆమె ఎవరో ఆమెను తిరిగి మ్యాప్ చేస్తుంది, తద్వారా ఆమె చివరకు తాను కావాలనుకుంటున్న స్వేచ్ఛను పొందగలదు. ఆగ్నేయ ఆసియాలో స్పెయిన్ నుండి శ్రీలంక,  తమిళనాడు వరకు టాబూ జరుగుతుంది. ఇది లైంగిక వ్యాపారంలో బాలికల మానసిక,  శారీరక అంశాలను అన్వేషిస్తుంది. ఇది మానవ అక్రమ రవాణా,  పిల్లల వ్యభిచారం యొక్క ఇతివృత్తాలను వర్ణిస్తుంది. ఈ నవల ప్రజాస్వామ్య సమాజం,  దాని రాజకీయాల గురించి,  ఈ పద్ధతులను ఆపడానికి వారి లక్ష్యం గురించి అనేక ప్రశ్నలను లేవనెత్తుతుంది.

గోవిందరాజన్ రెండు పుస్తకాలను సహ రచయితగా రాశారు: *మైండ్ బ్లాగ్స్ 1.0*,  *ట్రైల్‌బ్లేజర్స్ ఆఫ్ బెంగళూరు* . ఆమె *[[ది టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా]]*, *[[ది హిందూ]]*, *[[డెక్కన్ హెరాల్డ్]]*, *[[ఇండియా టుడే]]*,  *ది సండే గార్డియన్* లకు రాశారు.

## గౌరవం
ఆమె నవల *టాబూ* (2019) రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ సాహిత్య బహుమతికి షార్ట్‌లిస్ట్ చేయబడింది,  2020లో అట్టా గలాట్టా బెంగళూరు సాహిత్య ఉత్సవ పుస్తక బహుమతికి దీర్ఘకాల జాబితాలో ఉంది. ఈ నవల JK పేపర్ ఆథర్ అవార్డుల ఫిక్షన్ విభాగానికి కూడా దీర్ఘకాల జాబితాలో నిలిచింది.

## బాహ్య లింకులు

## మూలాలు

వర్గం:భారతీయ నవలా రచయిత్రులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
తబస్సుమ్ మన్సూర్

**తబస్సుమ్ మన్సూర్** ఉత్తర ప్రదేశ్ గోరఖ్పూర్ లో జన్మించిందిఅలీఘర్ ముస్లిం విశ్వవిద్యాలయం నుండి బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్ (బి.ఎడ్) పొందారు.  లిబియాలోని బెంఘాజీలో ప్రాథమిక విద్య, సాంఘిక సంక్షేమ రంగంలో తబస్సుమ్ 30 సంవత్సరాలకు పైగా పనిచేస్తున్నారు.  ఆమె బెంఘాజీలోని ఇండియన్ ఇంటర్నేషనల్ స్కూల్ మేనేజింగ్ డైరెక్టర్, ప్రిన్సిపాల్.

2011లో కల్నల్ గడాఫీపై అంతర్యుద్ధం నేపథ్యంలో తూర్పు లిబియాలోని బెంఘాజీ, ఇతర ప్రాంతాల్లో చిక్కుకుపోయిన 3,000 మంది భారతీయులను స్వదేశానికి రప్పించే కీలక బాధ్యతను ట్రిపోలిలోని భారత రాయబార కార్యాలయం తబస్సుమ్ మన్సూర్ కు అప్పగించింది. ఈ మిషన్ కు ఆపరేషన్ సేఫ్ హోమ్ కమిన్ అని పేరు పెట్టారు లిబియాలో పరిస్థితి అస్థిరంగా ఉండటం, అనేక ప్రాంతాలలో కమ్యూనికేషన్ సేవలకు అంతరాయం కలగడంతో ఈ ఆపరేషన్ సవాలుగా ఉండేది. ముఖ్యంగా తిరుగుబాటుదారుల నియంత్రణలో ఉన్న ప్రాంతాలలో కమ్యూనికేషన్ మౌలిక సదుపాయాలు కుప్పకూలాయి, ఫోన్, ఇంటర్నెట్ సేవలు అందుబాటులో లేకుండా పోయాయి అన్ని సవాళ్లు ఉన్నప్పటికీ, తబస్సుమ్ నగరం అంతటా తన పాఠశాల బస్సులను సమీకరించింది, లిబియాలోని వివిధ ప్రాంతాల నుండి భారతీయులను తన పాఠశాలలో విజయవంతంగా సమీకరించగలిగింది, లిబియాలోని బెంఘాజీ నుండి అలెగ్జాండ్రియాకు వారి సురక్షిత బదిలీని సమన్వయం చేసింది.  ఎంవీ స్కోటియా ప్రిన్స్ షిప్ ద్వారా ఈజిప్టు. తరువాత అలెగ్జాండ్రియా నుండి ప్రత్యేక ఎయిరిండియా విమానంలో వారిని స్వదేశానికి తరలించారు

2020 లో, లిబియా మిలిటెంట్లచే అపహరించబడిన ఏడుగురు భారతీయుల ప్రాణాలను కాపాడటంలో ఆమె కీలక పాత్ర పోషించారు. లిబియాలో సంక్షోభం కొనసాగుతున్నప్పటికీ, సరిహద్దులను మూసివేసినప్పటికీ ఏడుగురు భారతీయులను ప్రత్యేక ఐరాస విమానంలో వెనక్కి పంపారు. తబస్సుమ్ భారతదేశానికి నిజమైన కుమార్తె, స్ఫూర్తి, సేవలో పతాకధారి.

## ప్రారంభ జీవితం
తబస్సుమ్ ఉత్తర ప్రదేశ్ లోని గోరఖ్పూర్ లో తన విద్యాభ్యాసాన్ని పూర్తి చేసింది, తరువాత అలీఘర్ ముస్లిం విశ్వవిద్యాలయం నుండి బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఎడ్యుకేషన్ తో పట్టభద్రురాలైంది. ఆమె 1980 లో లిబియాలోని బెంఘాజీకి వెళ్లి, అక్కడ మొదటి ఇండియన్ ఇంటర్నేషనల్ స్కూల్ (ఐఐఎస్) ను స్థాపించింది.

## అవార్డులు
లిబియాలో ప్రాథమిక విద్య, సామాజిక సేవలో ఆమె చేసిన కృషికి గాను 2017 లో తబస్సుమ్ కు ఉత్తర ప్రదేశ్ ప్రవాసీ భారతీయ రతన్ పురస్కారం లభించింది. ఇది ఉత్తర ప్రదేశ్ సంతతికి చెందిన ఒక ప్రవాస భారతీయుడు చేసిన 'అసాధారణమైన, ప్రశంసనీయమైన కృషి'ని గౌరవించడానికి ఇచ్చే ప్రశంస.

* ఉత్తరప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ద్వారా ప్రవాసీ భారతీయ రత్న సమ్మాన్
* ఫిక్కీ-ఫ్లో రాసిన సోషల్ వర్క్ లో అత్యుత్తమ మహిళలు.
* విద్యా మంత్రిత్వ శాఖ నుండి ప్రిన్సిపల్ ఆఫ్ ది ఇయర్ అవార్డు (క్లిష్ట పరిస్థితుల మధ్య విద్య పట్ల ఆమె దీర్ఘకాలిక నిబద్ధతకు గుర్తింపు లిబియా అధికారుల నుండి వచ్చింది, ఆమెను లిబియా నేషనల్ ఎడ్యుకేషన్ కౌన్సిల్ సభ్యురాలిగా చేర్చినప్పుడు).
*

## మూలాలు

వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:ఉత్తర ప్రదేశ్ వ్యక్తులు
కమలా హంపన

**కమలా హంపన** (అక్టోబరు 28, 1935 - జూన్ 22, 2024) కన్నడ భాషలో రచనలు చేసిన భారతీయ రచయిత్రి. కర్ణాటకలోని దేవనహళ్లిలో జన్మించిన ఆమె పండితురాలిగా, ప్రాచీన రచనల ప్రొఫెసర్ గా పనిచేసి కన్నడ సాహిత్యంలోని వివిధ కళా ప్రక్రియలతో పాటు జైన మతానికి సంబంధించిన అంశాలపై అధ్యయనాలు చేపట్టారు.

## కథల సంకలనం
* నెక్కిటు హాలిన బట్టలు
* రేక్కే మురిదిట్టు (రేక్కే మురిడిట్టు) 
* చందనా (చందనా) 
* బవానే (బెవ్వేన్)

### పరిశోధన

* తురంగ భరత-ఒండు అధ్యాయన (తుంగ్ భాషా-ఒండు అధాన) 
* శాంతినాథ (శాంతినాథ) 
* అధర్ష్ జైన మహిలేరు (ఓంద్రష్ జైన్ మహిలేరు) 
* అనేకనాథవాడ (అనేకాంతవాద) 
* నాడు నూడి నావు (నాడూ నూడి నావూ) 
* జైన సాహిత్య పరిసరా (జైన్ సాహితీ ప్రిసర్) 
* బడవన (బద్వాణ) 
* రూనాడ బసది (రోంద్ బసది) 
* మహామండలేశ్వరి రాణి చెన్నభైరదేవి మట్టు ఇథ్రా కరవాలి రాణియార్

### సమీక్ష, హేతుబద్ధమైనది

* బాసింగ (బసింగం) 
* బందలా (బాందా) 
* బదాబాగ్ని (బదబగ్ని) 
* బిట్టారా (బిట్టారా) 
* బోనబాలా (బెంగాలీ) 
* గుణదంకార్తి అట్టీమబ్బే (గుణదంకార్టి అట్టీమబే) 
* అట్టీమబ్బే, చాళుక్యులు

### ఎడిటింగ్ పనులు

* సుకుమార చరిత సేకరణ
* భరతేశ వైభవ
* కె.ఎస్.ధరణేంద్రయ్యనవర స్మృతిగ్రంథ
* శ్రీ పచ్చె
* సహస్రాభిషేక
* చావుండరాయ పురాణం
* డా.డి.ఎన్.నరసింహాచార్య ఎంపిక చేసిన వ్యాసాలు
* హలేయ గద్య సాహిత్యం
* దానచింతామణి - స్మరణసంచికే
* జైనధర్మ
* సువర్ణ భారతి- సంపుటం- 3
* జైనకథాకోశ
* షోడశ భావనా ​​కావ్య

### జీవితానికి పరిచయం

* మహావీర జీవన సందేశ 
* ముదిమల్లిగే 
* ఆ ముఖ

### వచన సంకాలనం

* బిందాలి (బెంగాలీ) 
* బుగాడి

### పిల్లల పుస్తకాలు

* అక్కమహాదేవి 
* హెలవనకట్టె గిరియమ్మ
* వీరవణిథే ఒబావ్వా
* జన్నా
* చిక్కవరిగగి చిత్రదుర్గ
* డాక్టర్ బి. ఆర్. అంబేద్కర్
* మువాలాబాగిలు
* మక్కలోడనే మాథుకథే

### అనువాదం

* బీజక్షర మాలే-సరస్వతి బైగిరి 65 శ్లోకాల రాగం తెలుగు వ్రాయబడింది.
* జాతి నిర్మూలన-డాక్టర్ అంబేద్కర్ రచించిన కుల నిర్మూలన అనువాదం
* భారతదల్లి జాతిగలు
* అసియాద హనతేగలు
* జయంతి మిమాసే (జాతిమిమాంసే)

### ఆకాశవాణి నాటకం-రూపకాలు

* బాలుకు (బెకు) 
* బనాడి (బనది) 
* బెల్లక్కి (బెలాక్కి)

### ఆత్మకథ

* బెరు-బెంకి-బిలాలు 

## అవార్డులు, గుర్తింపు
కమలా హంపన ఈ క్రింది అవార్డులు, ప్రశంసాపత్రాలను అందుకున్నారుః 

* 2003 డిసెంబరులో ముద్బిద్రి జరిగిన 7వ కన్నడ సాహిత్య సమ్మేళనం (అఖిల భారత కన్నడ సాహిత్య సదస్సు) కు కమలా హంపన అధ్యక్షురాలిగా ఉన్నారు.
* కర్ణాటక సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు
* కర్ణాటక ప్రభుత్వం కిట్టురు రాణి చన్నమ్మ అవార్డు (2019) 
* 1998లో కర్ణాటక ప్రభుత్వం దాన చింతామణి అట్టీమబ్బే అవార్డు ప్రదానం చేసింది.
* కర్ణాటక ప్రభుత్వం నుండి రాజ్యోత్సవ ప్రశస్తి
* బాబా ఆమ్టే అవార్డు
* కన్నడ సాహిత్య పరిషత్ నుండి చవందరాయ అవార్డు (2012) 
* హంపి కన్నడ విశ్వవిద్యాలయం నుండి నాడోజ గౌరవ డాక్టరేట్ (2008) 
* అనుపమ నిరంజనా అవార్డు (2003) 
* సిద్ధంతకీర్తి విద్వత్ అవార్డు (2013) 
* రాష్ట్ర కవి కువెంపు అవార్డు (2013) 
* కువెంపు కళవికేతన అవార్డు
* రన్నా ప్రశాస్తి (1996) 
* డాక్టర్ బాబా సాహెబ్ అంబేద్కర్ అవార్డు (2007) 
* భారత్ వికాస్ రత్న అవార్డు
* శ్రుత సంవర్ధన్ రాష్ట్రీయ పురస్కార్
* మహామస్తకాభిషేక రాష్ట్రీయ పురస్కార
* సందేశ అవార్డ్స్ 2017 

## మూలాలు

వర్గం:20వ శతాబ్దపు భారతీయ రచయిత్రులు
వర్గం:2024 మరణాలు
వర్గం:1935 జననాలు
సోనియా లాథర్

**సోనియా లాథర్** (జననం 1992 ఫిబ్రవరి 10) భారతీయ ఔత్సాహిక బాక్సర్. 2016 ఏఐబీఏ మహిళల ప్రపంచ బాక్సింగ్ ఛాంపియన్షిప్లో రజత పతకం, ఆసియా అమెచ్యూర్ బాక్సింగ్ చాంపియన్షిప్లో రెండుసార్లు రజత పతకం సాధించింది.

## ప్రారంభ జీవితం, వృత్తి
1992 ఫిబ్రవరి 10న హర్యానా జింద్ లో ప్రేమ్ సింగ్, నిర్మల్ దేవి దంపతులకు జన్మించారు.  మొదట్లో కబడ్డీ, రెజ్లింగ్ ప్రయత్నించిన తర్వాత 18 ఏళ్ల వయసులో బాక్సింగ్ ఆడటం ప్రారంభించింది. ఆమెకు అనూప్ కుమార్ శిక్షణ ఇస్తున్నారు.

2012 ఆసియా మహిళల అమెచ్యూర్ బాక్సింగ్ ఛాంపియన్షిప్లో 54 కిలోల విభాగంలో ఫైనల్లో చైనాకు చెందిన లియు కెజియా చేతిలో 8–14 తేడాతో ఓడిపోయి రజత పతకం సాధించింది. తరువాత సంవత్సరంలో, ఆమె 2012 ఎఐబిఎ మహిళల ప్రపంచ బాక్సింగ్ ఛాంపియన్షిప్లో పాల్గొంది, అక్కడ ఆమె జర్మనీకి చెందిన ఎలెనా వాలెండ్జిక్ పై 9–18 తేడాతో ఓడిపోయిన తరువాత మొదటి రౌండ్ నిష్క్రమణ చేసింది.

2016 ఎఐబిఎ మహిళల ప్రపంచ బాక్సింగ్ ఛాంపియన్షిప్లో, లాథర్ 57 కిలోల విభాగంలో జర్మనీకి చెందిన నోమిన్ డ్యూచ్ను 3-0 తేడాతో ఓడించి క్వార్టర్ ఫైనల్లోకి ప్రవేశించింది. క్వార్టర్ ఫైనల్, సెమీఫైనల్లో వరుసగా 3-0 తేడాతో పోలాండ్కు చెందిన అనెటా రైగెల్స్కా, కజకిస్తాన్కు చెందిన ఐజాన్ ఖోజబెకోవాపై విజయం సాధించింది. ఫైనల్లో, టాప్ సీడ్ అలెసియా మెసియానో (ఇటలీ)తో మొదటి రౌండ్లో ఆమె పైచేయి సాధించింది, కానీ ఇటాలియన్ బాక్సర్ తరువాతి మూడు రౌండ్లలో తిరిగి వచ్చి బౌట్ను 2-1 తేడాతో గెలుచుకుంది.

2017 ఆసియా మహిళల అమెచ్యూర్ బాక్సింగ్ ఛాంపియన్షిప్లో జపాన్కు చెందిన కురోగి కానాను అటాకింగ్ ఆటతో ఓడించి క్వార్టర్ ఫైనల్లోకి ప్రవేశించింది. ఆమె తదుపరి బౌట్ కజకిస్తాన్ కు చెందిన నజీమ్ ఇచ్షనోవాతో తీవ్రంగా పోటీపడింది, ఇది విభజన నిర్ణయం తరువాత ఆమె విజయం సాధించింది. సెమీఫైనల్లో ఉజ్బెకిస్థాన్కు చెందిన యోద్గోరోయ్ మిర్జాయేవాపై ఏకగ్రీవ నిర్ణయం తరువాత, లాథర్ టైటిల్ బౌట్లో చైనాకు చెందిన యిన్ జున్హువా చేతిలో ఓడిపోయారు.

లాథర్ 2018 సీనియర్ నేషనల్ బాక్సింగ్ ఛాంపియన్షిప్లో రైల్వేస్ స్పోర్ట్స్ ప్రమోషన్ బోర్డు (ఆర్ఎస్పిబి) కు ప్రాతినిధ్యం వహించారు (54–57 కిలోలు). ఫైనల్లో హర్యానాకు చెందిన శశి చోప్రాను 5-0 తేడాతో ఓడించి ఛాంపియన్షిప్ను గెలుచుకుంది. 2018 ఆసియా క్రీడల ప్రారంభ రౌండ్లలో బైస్ అందుకున్న తరువాత, ఫెదర్ విభాగం క్వార్టర్ ఫైనల్లో ఉత్తర కొరియాకు చెందిన జో సన్-హ్వా చేతిలో 0–5 తేడాతో ఓడిపోయారు. బౌట్ నెమ్మదిగా సాగింది, విజయం సాధించినందుకు ప్రతి బాక్సర్ ను ఒకసారి హెచ్చరించారు.

ఏఐబీఏ మహిళల ప్రపంచ ఛాంపియన్షిప్ ఫైనల్లో ఓడిన సోనియా లాథర్ రజత పతకంతో సరిపెట్టుకుంది. ప్రపంచ బాక్సింగ్ చాంపియన్ షిప్ లో సోనియా లాథర్ రజత పతకం సాధించింది.

## మూలాలు

వర్గం:అర్జున అవార్డు గ్రహీతలు
వర్గం:హర్యానా మహిళా క్రీడాకారులు
వర్గం:1992 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
మరియం వట్టలిల్

**రాణి మారియా వట్టాలిల్**, ఎఫ్సిసి (29 జనవరి 1954 - 25 ఫిబ్రవరి 1995) ఇండోర్ డయోసిస్లో పనిచేసిన ఫ్రాన్సిస్కాన్ క్లారిస్ట్స్లో భారతీయ కాథలిక్ మత సోదరి, సామాజిక కార్యకర్త. సిరో-మలబార్ ఈస్టర్న్ కాథలిక్ అయిన వట్టాలిల్ ఈ ప్రాంతంలోని వివిధ ప్రాంతాలలో విద్యా బోధనకు అంకితమయ్యారు. సామాజిక న్యాయం విషయంలో గళమెత్తడంతో పేదలకు సాయం చేయడాన్ని వ్యతిరేకించే వారు ఆమె హత్యకు దారితీశారు.

వట్టాలీ మరణం తరువాత కాననైజేషన్ కోసం ఆమె కారణం తెరవబడింది, 4 నవంబర్ 2017 న ఇండోర్ లో ఆమెను కొట్టారు.

## జీవితం

### బాల్యం, విద్య
మరియం వట్టలిల్ 1954 జనవరి 29 న కేరళలో పైలీ, ఎలిస్వా వట్టలిల్ దంపతులకు ఏడుగురు సంతానంలో రెండవ సంతానంగా జన్మించింది. తరువాతి ఫిబ్రవరి 5 న చర్చి ఆఫ్ సెయింట్ థామస్ లో ఆమె బాప్తిస్మాన్ని జరుపుకున్నారు, దేవుని తల్లి గౌరవార్థం ఆమె పేరును ఎన్నుకున్నారు. ఆమె తోబుట్టువులు: స్టీఫెన్, అనీ, వర్గీస్, థ్రెసియామ్మ, సెలిన్ (తరువాత "సెల్మీ పాల్"గా ఫ్రాన్సిస్కన్ క్లారిస్ట్ అయ్యారు), లూసీ. వట్టాలిల్ 1966 ఏప్రిల్ 30 న తన మొదటి కమ్యూనికేషన్, కన్ఫర్మేషన్ రెండింటినీ చేసింది, తరచుగా కాటెచిజం పాఠాలను చేసింది. ఆమె హైస్కూల్ చదువు ప్రారంభించడానికి ముందు ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలో చదువుకుంది. కానీ ఆమె పెద్ద పిలుపు దేవుని సేవ చేయడమే, ఇదే విషయాన్ని ఆమె తన బంధువు సిసిలీతో పంచుకుంది.

### మతపరమైన జీవితం
వట్టాలిల్ తన సెకండరీ పాఠశాల విద్య పూర్తయిన తరువాత కిడాంగూర్ లోని ఫ్రాన్సిస్కన్ క్లారిస్ట్ సంఘంలో చేరింది, వారి నోవిటియేట్ లో చేరిన తరువాత, ప్రవేశించిన తరువాత "రాణి మారియా" అనే మతపరమైన పేరును స్వీకరించింది. ఆమె కజిన్ సిసిలీ "సోనీ మారియా"గా మారుతుంది. వీరిద్దరూ కాన్వెంట్ కు బయలుదేరి 1972 అక్టోబర్ 30న ముగిసిన తమ ఆకాంక్ష కాలానికి 1971 జూలై 3న ఆర్డర్ నమోదు చేశారు. 1972 నవంబరు 1 నుంచి 1973 ఏప్రిల్ 29 వరకు కొనసాగిన వీరి పదవీకాలం 1973 ఏప్రిల్ 30 నుంచి 1974 ఏప్రిల్ 20 వరకు కొనసాగింది.

ఆమె మొదటి వృత్తి 1974 మే 1 న చేయబడింది, తరువాత ఆమెను బిజ్నోర్లోని సెయింట్ మేరీస్ కాన్వెంట్కు పంపారు, అక్కడ ఆమె 24 డిసెంబర్ 1975 న చేరుకుంది; ఆమె 1976 సెప్టెంబరు 8 నుండి 1978 ఆగస్టు 7 వరకు ఉపాధ్యాయురాలిగా పనిచేసింది. ఆమె విధులు అక్కడే కొనసాగాయి, ఆమె 1980 మే 22 న సెయింట్ హోర్మిస్ చర్చిలోని అంగమాలిలో తన చివరి వృత్తిని ప్రారంభించింది. 1983 జూలై 21 న ఆమె ఒడగడికి బదిలీ చేయబడింది, జూలై 25 న అక్కడికి చేరుకుంది, అక్కడ ఆమె సామాజిక కార్యకలాపాల సమన్వయకర్తగా పనిచేసింది. 1985 జూన్ 1 నుండి 31 జూలై 1985 వరకు ఆమె అలువాలో నిశ్శబ్దంగా, ఏకాంతంగా గడిపింది, తరువాత 30 మే 1989 నుండి 15 మే 1992 వరకు స్థానిక ఉన్నతాధికారిగా పనిచేసింది. ఈ సమయంలోనే ఆమె రేవా విశ్వవిద్యాలయం నుండి సోషియాలజీలో డిగ్రీని పొందింది. వట్టాలిల్ తరువాత 1992 మే 15 న ఉదయనగర్కు బదిలీ అయ్యారు, మే 18 న అక్కడికి చేరుకున్నారు.

## బీటిఫికేషన్
2005 జూన్ 29 నుంచి 2007 జూన్ 28 వరకు ఇండోర్ లో ఈ ప్రక్రియ జరిగింది. 2014లో సెయింట్స్ కాజ్ ల సంఘం పాజిటియోను అందుకుంది. పోప్ ఫ్రాన్సిస్ 23 మార్చి 2017 న ఈ కారణాన్ని ఆమోదించారు, ఇండోర్ లో 4 నవంబర్ 2017 న వట్టాలిల్ ను ఓడించనున్నట్లు ధృవీకరించారు. ఈ కారణానికి నియమించబడిన పోస్ట్యులేటర్ ఫ్రా జియోవాంగియుసెప్పే కాలిఫోర్నియా.

## ప్రజాదరణ పొందిన సంస్కృతిలో
సముందర్ సింగ్ హత్య, తదనంతర పశ్చాత్తాపాన్ని చిత్రించిన ది హార్ట్ ఆఫ్ ఎ మర్డరర్ అనే డాక్యుమెంటరీ 2013 వరల్డ్ ఇంటర్ ఫెయిత్ హార్మోనీ ఫిల్మ్ ఫెస్టివల్ లో విజేతగా నిలిచింది.

2023లో ఆమె జీవితం స్ఫూర్తితో 'ది ఫేస్ ఆఫ్ ది ఫేస్లెస్' అనే సినిమాను రూపొందించారు.

## మూలాలు

వర్గం:1995 మరణాలు
వర్గం:1954 జననాలు
అప్పలవాండ్ల పల్లి

అప్పలవాండ్లపల్లి, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం లోని శ్రీ సత్యసాయి జిల్లా, కొత్తచెరువు మండలానికి చెందిన రెవెన్యూయేతర గ్రామం. ఇది కదిరి రెవెన్యూ డివిజనులోని కొత్తచెరువు మండలం ఈ గ్రామం ఉంది. గ్రామానికి సమీపంలో కదిరి, పుట్టపర్తి, పెనుకొండ లాంటి పట్టణాలు ఉన్నాయి. కర్ణాటక రాజధాని బెంగళూరు ఈ గ్రామానికి 120 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంటుంది.

## మూలాలు

వర్గం:అనంతపురం జిల్లా రెవెన్యూయేతర గ్రామాలు
షమ్మా జైన్

**షమ్మా జైన్** (జననం 1959) ఒక సీనియర్ భారతీయ దౌత్యవేత్త, జూన్ 2017 నుండి అక్టోబర్ 2019 వరకు గ్రీస్లో భారత రాయబారిగా పనిచేశారు. 2008 నుండి 2011 వరకు పనామా, కోస్టా రికా, నికరాగువా, ఐవరీ కోస్ట్, లైబీరియా, సియెర్రా లియోన్, గినియా దేశాలకు భారత రాయబారిగా కూడా పనిచేశారు. రాయబారిగా పనిచేయడమే కాకుండా, జైన్ ఇటలీ , శాన్ మారినోలో భారత ఉప రాయబారిగా, యునైటెడ్ స్టేట్స్లో పొలిటికల్ కౌన్సెలర్గా, పారిస్లోని యునెస్కోకు భారత శాశ్వత ప్రతినిధి బృందంలో ఇతర ఉన్నత స్థాయి దౌత్య పాత్రలను నిర్వహించారు.

## ప్రారంభ జీవితం, విద్య
షమ్మా జైన్ జమ్మూ కాశ్మీర్ లో జన్మించింది. జమ్మూ విశ్వవిద్యాలయంలో పొలిటికల్ సైన్స్ లో బి.ఎ.కు ఛాన్సలర్ గోల్డ్ మెడల్ లభించింది. ఢిల్లీలోని జవహర్ లాల్ నెహ్రూ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి ఫిలాసఫీ అండ్ పాలిటిక్స్ లో డబుల్ మాస్టర్స్ డిగ్రీలు పొందారు. ఆమె ప్రతిష్ఠాత్మక యుజిసి ఫెలోషిప్ గ్రహీత.

## కెరీర్
జైన్ 1983లో ఇండియన్ ఫారిన్ సర్వీస్ తో తన దౌత్య జీవితాన్ని ప్రారంభించారు. పనామాలో భారత రాయబారిగా నియమించబడటానికి ముందు, ఆమె కౌంటర్ టెర్రరిజం విభాగానికి నేతృత్వం వహించారు, ఉగ్రవాద వ్యతిరేక దౌత్యానికి సంబంధించిన అన్ని విషయాలను పర్యవేక్షించారు, న్యూఢిల్లీలోని విదేశీ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖలో పాలసీ ప్లానింగ్ & రీసెర్చ్ విభాగానికి నాయకత్వం వహించారు. రాయబారి జైన్ భారతదేశపు పురాతన విదేశాంగ విధాన థింక్ ట్యాంక్ అయిన ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఆఫ్ వరల్డ్ అఫైర్స్ కు సంయుక్త కార్యదర్శిగా కూడా పనిచేశారు.
[ఎడమ|thumb|250x250px|ఇటలీలోని రోమ్లో [అంతర్జాతీయ అహింసా దినోత్సవం సందర్భంగా రాయబారి షమ్మా జైన్ (కుడివైపు నుండి రెండవది) ]]

## ఐవరీ కోస్ట్లో రాయబారి
2008 ఆగస్టులో లైబీరియా, సియెర్రా లియోన్, గినియా దేశాలకు ఉమ్మడి గుర్తింపుతో ఐవరీ కోస్ట్ లో భారత రాయబారిగా జైన్ నియమితులయ్యారు. ఆమె హయాంలో పశ్చిమ ఆఫ్రికా, భారతదేశం మధ్య వాణిజ్య, వాణిజ్య, సాంస్కృతిక సంబంధాలు గణనీయంగా పెరిగాయి. ఈ సన్నిహిత ఆర్థిక సంబంధాలు పశ్చిమ ఆఫ్రికాతో భారతదేశ వాణిజ్యం 2015 నాటికి 40 బిలియన్ డాలర్లకు పెరగడానికి ప్రేరణను అందించాయి.

ఎకనామిక్ కమ్యూనిటీ ఆఫ్ వెస్ట్ ఆఫ్రికా స్టేట్స్ (ఎకోవాస్)తో సంబంధాలను తీవ్రతరం చేయడం ద్వారా, చమురు, గ్యాస్, విద్య, ఫార్మాస్యూటికల్స్, మైనింగ్, మౌలిక సదుపాయాల రంగంలో సహకారాన్ని పెంపొందించడం ద్వారా పశ్చిమ ఆఫ్రికాతో సంబంధాలను బలోపేతం చేసే భారతదేశ ప్రయత్నాలకు ఆమె నాయకత్వం వహించారు. ఐవరీ కోస్ట్ లో భారత రాయబారిగా, ఆఫ్రికాతో భారతదేశం అభివృద్ధి సహకారంలో సామర్థ్యాన్ని పెంపొందించడం ఒక ప్రధాన ప్రాధాన్యత అని ఆమె వాదించారు. ఆఫ్రికా అంతటా వందకు పైగా వృత్తిపరమైన శిక్షణా సంస్థలను స్థాపించాలని ఆమె వాదించారు, దీని కోసం భారతదేశం 700 మిలియన్ డాలర్లు కేటాయించింది. మాజీ విదేశాంగ శాఖ సహాయ మంత్రి శశి థరూర్ తో కలిసి ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలిలో భారతదేశానికి శాశ్వత సభ్యత్వం కోసం లైబీరియన్ మద్దతు పొందడానికి ఆమె బాధ్యత వహించారు.

## మూలాలు

వర్గం:1959 జననాలు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
మైనా ఉమైబాన్

**మైనా ఉమైబాన్** భారతదేశంలోని కేరళకు చెందిన టాక్సికాలజీ పుస్తక పరిశోధకురాలు,  రచయిత్రి. ఆమె *కేరళలో సాంప్రదాయ టాక్సికాలజీ పుస్తకాల శాస్త్రీయ,  సాంస్కృతిక విశ్లేషణలో* డాక్టరేట్‌ను కలిగి ఉంది. ఆమె నవలలు, చిన్న కథలు,  టాక్సికాలజీపై పుస్తకాలతో సహా అనేక పుస్తకాలను రచించింది.

## జీవిత చరిత్ర
మైనా ఉమైబాన్ 1978 ఫిబ్రవరి 22న కేరళలోని ఇడుక్కి జిల్లాలోని ఆదిమాలి దేవియార్ కాలనీలో జన్మించారు. ఆమె తన ప్రాథమిక విద్యను మరయూర్‌లోని ప్రభుత్వ లోయర్ ప్రైమరీ స్కూల్, మరయూర్‌లోని సెయింట్ మేరీస్ అప్పర్ ప్రైమరీ స్కూల్,  ఇడుక్కిలోని దేవియారు కాలనీ ఒకేషనల్ హయ్యర్ సెకండరీ స్కూల్‌లో పూర్తి చేసింది. ఆ తరువాత ఆమె వాణిజ్యంలో డిగ్రీ,  మలయాళం,  సోషియాలజీలలో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ డిగ్రీ,  మాస్ కమ్యూనికేషన్ & జర్నలిజంలో పోస్ట్ గ్రాడ్యుయేట్ డిప్లొమా పూర్తి చేసింది.

మైనా సాంప్రదాయకంగా విషప్రయోగానికి చికిత్స చేసే కుటుంబంలో జన్మించింది. ఆమె తాతగారు కూడా సాంప్రదాయ వైద్య నిపుణుడు. అలా మైనాకు ట్రెడిషనల్ టాక్సికాలజీ గురించిన పుస్తకాలపై ఆసక్తి కలిగింది.

మైనా ఉమైబాన్ కొంతకాలంగా కాలికట్ కో-ఆపరేటివ్ అర్బన్ బ్యాంక్‌లో క్లర్క్‌గా పనిచేసింది. జర్నలిజం చదువుతున్నప్పుడు ఆమెకు బ్యాంకులో ఉద్యోగం వచ్చింది. సెలవుపై చదువు పూర్తి చేసిన తర్వాత, ఆమె కో-ఆపరేటివ్ అర్బన్ బ్యాంక్‌లో పనికి తిరిగి వచ్చింది.

మైనా తరువాత *కేరళలో టాక్సికాలజీ పుస్తకాల శాస్త్రీయ,  సాంస్కృతిక విశ్లేషణలో* డాక్టరేట్ పూర్తి చేసింది. ఆ తర్వాత ఆమె MES మాంపడ్ కళాశాలలో ఉపాధ్యాయురాలిగా చేరారు. MES కళాశాలలో మలయాళ విభాగం అధిపతిగా పనిచేస్తున్నప్పుడు, ఆమె 2019 మే 13 నుండి 17 వరకు స్విట్జర్లాండ్‌లోని జెనీవాలో జరిగిన ఐక్యరాజ్యసమితి ప్రపంచ పునర్నిర్మాణ సమావేశంలో కేరళకు ప్రాతినిధ్యం వహించింది. జెనీవాలో, ఆమె 'వరదలు,  లింగ న్యాయం' అనే అంశంపై ఒక పత్రాన్ని సమర్పించింది. ఆమె మలబార్ నేచురల్ హిస్టరీ సొసైటీ ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీ సభ్యురాలు, యురేకా బైవీక్లీ ఎడిటోరియల్ బోర్డు సభ్యురాలు,  MES కళాశాల బయోడైవర్సిటీ క్లబ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీ సభ్యురాలు కూడా.

## వ్యక్తిగత జీవితం
ఆమె భర్త సునీల్ కె ఫైసల్ కోజికోడ్ జిల్లా సహకార బ్యాంకులో సీనియర్ మేనేజర్. వారికి ఇద్దరు పిల్లలు.

## సాహిత్య జీవితం
మైనా ఎనిమిది లేదా తొమ్మిది సంవత్సరాల వయసులో రాయడం ప్రారంభించింది. పాఠశాలలో ఒక నాటకం చూసిన తర్వాత, ఆమె మొదట ఒక నాటకం రాసింది. తరువాత, స్నేహితులు,  బంధువుల సహాయంతో నాటకాలను ప్రదర్శించారు. ఎనిమిదో తరగతి చదువుతున్నప్పుడు కవిత్వం రాయడం ప్రారంభించిన మైనా, డిగ్రీ చదువుతున్నప్పుడు చిన్న కథలు రాయడం ప్రారంభించింది. కన్హాంగడ్‌లోని నెహ్రూ కళాశాలలో జరిగిన బషీర్ మెమోరియల్ చిన్న కథల వర్క్‌షాప్‌కు హాజరు కావడం ఆమెను రచనపై మరింత దృష్టి పెట్టడానికి ప్రేరేపించింది. ఆమె మొదటి నవల *చందనగ్రామం* మాతృభూమి నవలా పోటీలో షార్ట్‌లిస్ట్ చేయబడింది.

మైనా అనేక పత్రికలలో పర్యావరణం, మహిళలు,  సామాజిక సమస్యలపై వ్యాసాలు,  కథలు రాస్తుంది.

## అవార్డులు,  గౌరవాలు

* అంగనం అవార్డు 2013 ( *ఆత్మదంసనం* అనే పర్యావరణ వ్యాసాల సంకలనానికి) 
* న్యూ ఏజ్ ఐకాన్ 2011 
* సింగపూర్ వరల్డ్ మలయాళీ కౌన్సిల్ ట్రావెలాగ్ అవార్డు 
* కేరళ రాష్ట్ర బాలల సాహిత్య సంస్థ అవార్డు 2020 ( *హై రేంజ్ తీవండి* నవలకు) 

## ఇవి కూడా చూడండి

* వందన సోనాల్కర్

* జిమ్లీ ముఖర్జీ పాండే

* కల్పనా శర్మ

* సారా థాంకమ్ మాథ్యూస్

* గీత కృష్ణన్కుట్టి

* అనితా షియోరన్

* జాహ్నవి శ్రీపెరంబుదురు

## మూలాలు

వర్గం:మలయాళీ పౌరులు
వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు
వర్గం:భారతీయ నవలా రచయిత్రులు
వర్గం:1978 జననాలు