ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ

**ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ** ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಪಡ್ಡಾಯಿ ಕರಾವಳಿಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಮೂಜಿ ಜಿಲ್ಲೆಲೆಡ್ ನಡುತವು. ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಗ್ ಉಡುಪಿ ಮುಖ್ಯಕೇಂದ್ರ, ಮುಖ್ಯ ನಗರ ಆದುಂಡು. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯೆರ್ ದ್ವೈತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಿದ್ದಾಂತ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತಿನ ಕ್ಷೇತ್ರ. ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಡ್ ೭ ತಾಲೂಕುಲು, ೨೩೩ ಗ್ರಾಮೊಲು, ಬುಕ್ಕೊ ೨೧ ಊರುಲು ಉಲ್ಲ. ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆದ ಬಡೆಕಾಯಿ ಬಾಗೊಡು ಇತ್ತಿನ ಉಡುಪಿ, ಕುಂದಾಪುರ, ಬುಕ್ಕೊ ಕಾರ್ಕಳ ಪೇಂಟೆಲೆನ್ ಬೇತೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್, ೨೫ನೇ ಅಗೋಸ್ತು ೧೯೯೭ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಪೊಸ ಜಿಲ್ಲೆ ಆದ್ ಉಂಡು ಮಲ್ತೆರ್.

ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೮ನೇ ಇಸವಿಡ್, ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಡ್ ಕುಡ ೩ ತಾಲೂಕುಲೆನ್ ಉಂಡು ಮಲ್ತೆರ್. ಕುಂದಾಪುರ ತಾಲೂಕುಡ್ದ್ ಬೈಂದೂರುನ್ ದೆತ್‌ದ್ ಬೇತೆನೇ ತಾಲೂಕು ಮಲ್ತೆರ್. ಅಂಚನೆ ಉಡುಪಿ ತಾಲೂಕುಡು ಇತ್ತಿನ ಕಾಪು, ಬ್ರಹ್ಮಾವರ ಬುಕ್ಕ ಹೆಬ್ರಿ ಪೇಂಟೆಲೆನ್ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ತಾಲೂಕು ಆದ್ ಗೋಶಿಸಾಯೆರ್.

ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಬಡಕಾಯಿಡ್ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ, ತೆನ್ಕಾಯಿ ದಿಕ್ಕ್‌ಡ್ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ ಉಂಡು. ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗೊಡು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ ಬುಕ್ಕೊ ಮೂಡಾಯಿಡು ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆ ಉಂಡು. ಅಂಚನೆ ಪಡ್ಡಾಯಿಡ್ ಅರೇಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ ಉಂಡು.

## ಚರಿತ್ರೆ
ಪೋರ್ಚುಗೀಸೆರ್ ೧೭ನೆಯ ಶತಮಾನೊಡು ಕರಾವಳಿಡ್ ಕಾರಬಾರ ಮಲ್ತೊಂದು ಉಪ್ಪುನಗ ಕರಾವಳಿಗ್ ಕೆನರಾ ಪನ್ಪುನ ಪುದರ್ ಕೊರ್ದಿತ್ತೆರ್. ೧೮೬೦ ಡು ಬ್ರಿಟಷೆರ್ ಕೆನರಾ ಕರಾವಳಿನ್ ಉತ್ತರ ಕೆನರಾ (ನಾರ್ಥ್ ಕೆನರಾ- North Canara) ಬುಕ್ಕೊ ದಕ್ಷಿಣ ಕೆನರಾ (ಸೌಥ್ ಕೆನರಾ- South Canara ) ಪಂಡ್‌ದ್ರಡ್ಡ್ ಭಾಗ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೮೬೨ಡು  ಬ್ರಿಟಿಷೆರೆನ ಆಧಿಪತ್ಯೊಡು  ಉತ್ತರ ಕೆನರಾ ಬಾಂಬೆ (ಬೊಂಬಾಯಿ) ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ ಬುಕ್ಕೊ ದಕ್ಷಿಣ ಕೆನರಾ ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಗ್  ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಯಾದ್  ಸೇರಾಯೆರ್. ದೇಶೊಗು  ೧೯೪೭ಡು ಸ್ವಾತಂತ್ರ ತಿಕ್ಕಿ ಬುಕ್ಕೊ ೧೯೫೬ಡು ಭಾಷಾವಾರು ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲೆನ ರಚನೆ ಆನಗ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯೊಗು ಉತ್ತರ ಬುಕ್ಕೊ ದಕ್ಷಿಣ ಕೆನರಾ ಜಿಲ್ಲೆಲು ಸೇರಿಯಾ. ಕ್ರಮೇಣ ಉತ್ತರ ಕೆನರಾ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಆದ್ ದಕ್ಷಿಣ ಕೆನರಾ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಆದ್ ಪುದರುಲು ಬದಲಾವಣೆ ಆಂಡ್.

೧೯೯೭ ನೆ ಇಸವಿಡು ಪೂರ್ವದ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆನ್ ಬಾಗ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಬುಕ್ಕೊ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಲೆನ ರಚನೆ ಆಂಡ್.

## ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಬುಕ್ಕೊ ಜನಸಂಖ್ಯೆ

ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆದ ಒಟ್ಟು ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ೩೬೮೨ ಚದರ ಕಿಲೊಮೀಟರುಲು. ಉಂದೆಟ್ ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಪ್ರದೇಶೊಲು ೩೩೩೮.೩೩ ಚದರ ಕಿಮಿ ಬುಕ್ಕೊ ನಗರ ಪ್ರದೇಶೊಲು ೨೪೩.೮೭ ಚದರ ಕಿಮಿ. ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಡು ಒಟ್ಟುಗು ೨೩೩ ಗ್ರಾಮೊಲು ಉಲ್ಲಾ. ನಗರ ಪ್ರದೇಶೊಲು ೪ ಉಲ್ಲಾ.

ಭಾರತದ ೨೦೧೧ ಇಸವಿದ ಜನಗಣತಿದ ಪ್ರಕಾರ ಉಡುಪಿದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೧೧,೭೭,೩೬೧. ಉಂದೆಟ್  ಆಂಜೋವುಲು (ಪುರುಷೆರ್ ) ೫,೬೨,೧೩೧; ಪೊಂಜೋವುಲು (ಸ್ತ್ರೀಕುಲು) ೬,೧೫,೨೩೦.

## ತಾಲೂಕುಲು
* ಉಡುಪಿ
* ಕುಂದಾಪುರ
* ಕಾರ್ಕಳ
* ಕಾಪು (ಪೊಸ ತಾಲೂಕು)
* ಬ್ರಹ್ಮಾವರ (ಪೊಸ ತಾಲುಕು)
* ಬೈಂದೂರು (ಪೊಸ ತಾಲುಕು)
* ಹೆಬ್ರಿ

## ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ತಾಣೊಲು

### ಶಿಕ್ಷಣ ಕೇಂದ್ರೊಲು
* ಉಡುಪಿ
* ಕಾರ್ಕಳ
* ಕುಂದಾಪುರ
* ನಿಟ್ಟೆ
* ಮಣಿಪಾಲ

### ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದೇವಸ್ಥಾನೊಲು
* ಆನೆಗುಡ್ಡೆ-ಗಣಪತಿ
* ಇನ್ನ- ಮಹಾಲಿಂಗೇಶ್ವರ
* ಉಡುಪಿ- (೧) ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ (೨) ಅನಂತಶಯನ (೩) ಚಂದ್ರಮೌಳೇಶ್ವರ
* ಉದ್ಯಾವರ - ಶಂಭುಕಲ್ಲು ಶಿವ
* ಕುಂಭಾಶಿ- ಗಣಪತಿ
* ಕೊಲ್ಲೂರು- ಮೂಕಾಂಬಿಕೆ
* ಪಾಜಕ - ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯೆರೆನ ಪುಟುದಿನ ಊರು.
* ಪೆರಿಯಡ್ಕ (ಹಿರಿಯಡ್ಕ) - 
* ಫಲಿಮಾರು -
* ಮುಂಡ್ಕೂರು - ಶ್ರೀ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ
* ಹಟ್ಟಿಯಂಗಡಿ-ಗಣಪತಿ

### ಚಾರಿತ್ರಿಕ ನಗರಿಲು

* ಕಾರ್ಕಳ
* ಕುಂದಾಪುರ
* ನಂದಳಿಕೆ
* ಬಸ್ರೂರು
* ಬ್ರಹ್ಮಾವರ
* **ಬಾರ್ಕೂರು**
* ಬೆಳ್ಮಣ್ಣು
* ಬೋಳ
* ಮುಂಡ್ಕೂರು

### ಜಲಪಾತೊಲು/ಜಲವಿಹಾರ
* ಒನಕೆ ಅಬ್ಬಿ ಜಲಪಾತ
* ಕುಸುಮಾರಿ ಜಲಪಾತ
* ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥ/ಸೀತಾ ಜಲಪಾತ (ನಡಪಾಲ್ ಕೈತಲ್)
* ಕೂಸಳ್ಳಿ ಜಲಪಾತ
* ಜೋಮ್ಲು ತೀರ್ಥ

### ಕಡಲ ಕರೆಕುಲು
* ಕಾಪು
* ಪಡುಬಿದ್ರಿ
* ಮರವಂತೆ-ತ್ರಾಸಿ
* ಮಲ್ಪೆ-ವಡಬಾಂಡೇಶ್ವರ

### ದ್ವೀಪೊಲು / ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಶೇಷೊಲು
* ಸೈಂಟ್ ಮೇರಿ ದ್ವೀಪೊಲು
## ಉಡುಪಿದ ಪುದರ್ ಪೋತಿನ ಜನೊಕುಲು

* ವಿ. ಎಸ್. ಆಚಾರ್ಯ
* ರವಿ ಬಸ್ರೂರು
* ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ಬಸ್ರೂರು
* ಪಿ. ಗುರುರಾಜ ಭಟ್,
* ಕೆ. ರಘುಪತಿ ಭಟ್
* ರಮೇಶ್ ಭಟ್
* ಬನ್ನಂಜೆ ಗೋವಿಂದಾಚಾರ್ಯ, 
* ಗುರುದತ್
* ಆಸ್ಕರ್ ಫೆರ್ನಾಂಡಿಸ್
* ಹರಿಣಿ
* ಕೆ. ಜಯಪ್ರಕಾಶ್ ಹೆಗ್ಡೆ
* ಎನ್. ಸಂತೋಷ್ ಹೆಗ್ಡೆ
* ಪೂಜಾ ಹೆಗ್ಡೆ
* ಕೆ. ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತ
* ಕಾಶಿನಾಥ್
* ವಿ. ಸುನಿಲ್ ಕುಮಾರ್
* ಪ್ರಮೋದ್ ಮಧ್ವರಾಜ್
* ವೀರಪ್ಪ ಮೊಯ್ಲಿ
* ದೀಪಿಕಾ ಪಡುಕೋಣೆ
* ಪ್ರಕಾಶ್ ಪಡುಕೋಣೆ
* ಪಡುಕೋಣೆ ರಮಾನಂದರಾಯೆರ್
* ಟಿ. ಎಮ್. ಎ. ಪೈ
* ಕೋಟ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಪೂಜಾರಿ
* ವಿನಯಾ ಪ್ರಸಾದ್
* ಉಡುಪಿ ರಾಮಚಂದ್ರ ರಾವ್,
* ರವಿ ಶಾಸ್ತ್ರಿ
* ಬಿ. ಆರ್. ಶೆಟ್ಟಿ
* ದಯಾನಂದ ಶೆಟ್ಟಿ
* ರಾಜ್ ಶೆಟ್ಟಿ
* ರಕ್ಷಿತ್ ಶೆಟ್ಟಿ
* ರಿಷಬ್ ಶೆಟ್ಟಿ
* ಉಪೇಂದ್ರ
* ಬಿ. ವಿಠಲಾಚಾರ್ಯ,

## ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ - ಚಿತ್ರ ಗ್ಯಾಲರಿ

ಫೈಲ್:St Mary Malpe1206 044 w802.jpg|ಸೈಂಟ್ ಮೇರಿ ದ್ವೀಪ
ಫೈಲ್:Maravanthe Beach.jpg|ಮರವಂತೆ ಕಡಲಕರೆ ಸೂರ್ಯಾಸ್ತ
ಫೈಲ್:Mahathma Gandi statue at Malpe Beach, Karnataka, India.JPG|ಮಲ್ಪೆ ವಡಬಾಂಡೇಶ್ವರ ಕಡಲಕರೆ- ಗಾಂಧಿ ಪ್ರತಿಮೆ
ಫೈಲ್:'KALCHAPRA' monument..JPG|ಬಾರ್ಕೂರು ಕಲ್ಲು ಚಪ್ಪರ ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲ
ಫೈಲ್:KULAMAHASTRI TEMPLE(Mogaveera temple).JPG|ಕುಲಮಹಾಸ್ತ್ರಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಬೆಣ್ಣೆಕುದುರು
ಫೈಲ್:Chaturmukha Temple N-KA-B200.JPG|ಚತುರ್ಮುಖ ಬಸದಿ, ಕಾರ್ಕಳ
ಫೈಲ್:Jaina statue of Gomateswara N-KA-B201.JPG|ಗೋಮಟೇಶ್ವರ, ಕಾರ್ಕಳ
ಫೈಲ್:Anananthapadmanabha temple inside, karkala, karnataka state.JPG|ಅನಂತ ಪದ್ಮನಾಭ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಕಾರ್ಕಳ
ಫೈಲ್:Anegudde.jpg|ಆನೆಗುಡ್ಡೆ ದೇವಸ್ಥಾನ
ಫೈಲ್:Geetha Mandir Udupi.JPG|ಗೀತ ಮಂದಿರ, ಉಡುಪಿ
ಫೈಲ್:Naalbeedi.jpg|ನಾಲ್ ಬೀದಿ, ರಥಬೀದಿ, ಉಡುಪಿ
ಫೈಲ್:Sode Math Udupi.JPG|ಸೋದೆ ಮಠ, ಉಡುಪಿ


## ಉಂದೆನ್ಲಾ ತೂಲೆ
* ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ
* ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು
1.http://www.census2011.co.in/census/district/268-udupi.html

2.https://www.districtsofindia.com/karnataka/udupi/demographics/index.aspx


ವರ್ಗೊ:Karnataka district templates


ವರ್ಗೊ:ಕರ್ನಾಟಕ
ವರ್ಗೊ:ಜಿಲ್ಲೆಲು
ವರ್ಗೊ:ಕರಾವಳಿ
ವರ್ಗೊ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಿಲ್ಲೆಲು