ತುಳುನಾಡ್ದ ಭೂ ಇತಿಹಾಸ

ನಮ್ಮ ಭೂಮಿ  ಸುಮಾರ್ 460 ಕೋಟಿ ವರುಷೊಲೆನ ಪಿರಾವು ಕರಾತ್ತಿನ  ಶಿಲೆಕುಲೆನ ಒಂಜಿ ಬೆಚ್ಚ ಉಂಡೆದ ಲೆಕ್ಕೊ ಅಸ್ತಿತ್ವೊಗು ಬತ್ತ್ ದ್  ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಚಪ್ಪೆಯಾದ್ ಇತ್ತೆದ ರೂಪೊಗು ಬತ್ತ್ಂಡ್ ಪಂಡ್‌ದ್ವಿಜ್ಞಾನಿಲು ತೀರ್ಮಾನೊಗು ಬೈದೆರ್. ಕರಿನ ೪೬೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಲೆಡ್ ಭೂಮಿ  ನಡತೊಂದು ಬತ್ತಿನ ಆಗಾದ ಕಾಲಾವಧಿನ್ ಐನ್  ಮಹಾಯುಗೊ (ಇಂಗ್ಲೀಷಿಡ್  "ಎರಾ" ಇನ್ಪೆರ್) ಕುಲಾದ್  ವಿಂಗಡಣೆ  ಮಲ್ತ್ ದ್ಂಡ್.

ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ  ಕಾಲಗಣನೆಡ್  ಭೂಮಿದ  ಯುಗೊಕುಲೆನ ಕಾಲಾವಧಿನ್  ಮಿಲಿಯನ್ (=ದಶಲಕ್ಷ) ಇಜಿಂಡ ಬಿಲಿಯನ್ (=ಶತಕೋಟಿ)  ವರ್ಷೊಲೆಡ್ ಪಣ್ಪಿನ ರೂಡಿ ಉಂಡು. ಭಾರತೊಡು ಚಾಲ್ತಿಡ್  ಇಪ್ಪುನ  ಸಾಮಾನ್ಶ ಶಬ್ಧೊಲೆಡ್  ಪಣ್ಪಿನಾಂಡ  ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯೆರೆನ  "ಪತ್ತ್  ಮಿಲಿಯನ್"  ಪನ್ಪುನ  ಪದ  ನಂಮ  ಒಂಜಿ ಕೋಟಿಗ್ ಸಮಾನ ಆಪುಂಡು.

## ಭೂಮಿಡ್  ಸಂದಿನ  ಕಾಲಾವಧಿ
ನಮ್ಮ ಭೂಮಿ  ಅಂದಾಜಿ ೪೬೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಲೆನ ಸುದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸೊನು ತೂತುಂಡು  ಪನ್ಪುನ ವಿಷಯೊನು  ನಮ  ಪರೋಕ್ಷ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ  ಸಾಕ್ಷಾಧಾರೊಲೆನ  ಅಧ್ಯಯನೊಲೆಡ್  ತೆರಿಯೊಡಾಪುಂಡು.  ಈ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಲಾವಧಿನ್ ಅಧ್ಯಯನ ಮಲ್ಪರೆ ಅನುಕೂಲ  ಆವರೆ ಐನ್ ಮಹಾಯುಗೊಕುಲಾದ್  ವಿಂಗಡಣೆ  ಮಲ್ತ್ ದೆರ್.  ಇಂಚಿನ  ಭೂವೈಜ್ಙಾನಿಕ  ಕಾಲಮಾನದ ವಿಂಗಡಣಾ  ಪಟ್ಟಿನ್  ಈ ತಿರ್ತ್ ಕೊರ್ತುಂಡು.

### <small>'''''ಭೂಮಿಡ್  ಸಂದಿನ ಕಾಲಾವಧಿಡ್  ಆತಿನ  ಮಹಾಯುಗೊಲೆನ  ಪಟ್ಟಿ:'''''</small>

## ಆದಿ ಮಹಾಯುಗ (ಪ್ರಿಕೇಂಬ್ರಿಯನ್ ಎರಾ)
**೩೦೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷದ ಪಿರಾವು ತುಳುನಾಡು**

ತುಳುನಾಡು ಪಂಡ್‌ದ್ನಮ ಇನಿ  ಪಣ್ಪಿನ ಪ್ರದೇಶೊಡು, ಅಂಚನೆ ಭೂಮಿದ  ಮಿತ್ತ್  ಮನುಷ್ಯ  ಸಂತತಿ ಪುಟ್ಟುನೆಡ್ದ್  ಕೋಟಿ ಕೋಟಿ ವರ್ಷ  ದುಂಬೇ  ಭೂ-ಇತಿಹಾಸ  ಆರಂಭ  ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್  ಪನ್ಪುನವು  ವಿಶೇಷ. ಒಂಜಿ  ಪ್ರದೇಶೊಡು  ತಿಕ್ಕುನ  ಶಿಲಾ  ಪ್ರಭೇಧೊಲೆನ್  ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಆ  ಶಿಲೆಕುಲು ಪುಟುದಿನ  ಕಾಲಾಮಾನೊನು  ಆಳಪರೆ  ವಿಧಾನೊಲು  ಉಲ್ಲಾ. ತುಳುನಾಡು  ಪ್ರದೇಶೊಡು  ಇಂಚಿನ  ಶಿಲೆಕುಲೆನ  ಕಾಲಾಮಾನ  ಅಧ್ಯಯನ  ಆತಿನವು  ಕಡಿಮೆ. ಆಂಡಲಾ, ಲಭ್ಯ ವಾದುಪ್ಪುನ  ಕಾಲಮಾನ ಅಧ್ಯಯನೊಲು ಬುಕ್ಕೊ  ಇತರ ಪೂರಕ  ಪ್ರಾದೇಶಿಕ  ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ   ಮಾಹಿತಿಲು  ನಂಕ್  ಈ ಪ್ರದೇಶೊಡು  ಅಂದಾಜಿ ೩೦೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊ ಲೆನ ಪಿರಾವುದ  ನೈಸ್ ಜಾತಿಗ್  ಸೇರ್ದಿನ  ಶಿಲೆಕುಲು  ಉಪ್ಪುನೆನ್  ತೆರಿಪಾವಾ. ನೈಸ್  ಜಾತಿಗ್  ಸೇರ್ದಿನ  ಶಿಲೆಕುಲು  ನಂಕ್  ತುಳುನಾಡುದ ಬೇತೆ ಬೇತೆ  ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್ ತೂವರೆ  ತಿಕ್ಕುವಾ.

ಸುಳ್ಯಾ ಪುತ್ತೂರು ತಾಲೂಕುಲೆನ ಭಾಗೊಲೆಡ್  ಭೂಮಿದ ಉಲಾಯಿ ರೂಪಾಂತರವಾಯಿನ ಅಂದಾಜಿ  ೨೯೦ -ಡ್ದ್  -  ೨೭೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷದ ಪಿರಾವು  ಉಂಡಾಯಿನ ಕೆಲವು ಬಗೆತ  ಪದರಶಿಲೆಕುಲೆನ್ ತೂವೊಲಿ. ಬಯೊಟೈಟ್, ಗಾರ್ನೆಟ್, ಕಯನೈಟ್, ಸಿಲ್ಲಿಮನೈಟ್,  ಕೊರಂಡಂ ಇತ್ಯಾದಿ ವಿಶೇಷ ಖನಿಜೊಲು   ಈ ಪದರುಶಿಲೆಕುಲೆಡ್  ಅಲ್ಪಲ್ಪ  ಉಪ್ಪುನೆನ್ ನಮ ತೂವೊಲಿ. ಈ ಕೊರಂಡಂ ಪನ್ಪುನ  ಖನಿಜೊಡು,  ಮುಖ್ಯವಾದ್  ಸುಬ್ರಮಣ್ಯದ ಪಿರಾವುದ  ಪರ್ವತೊಲೆಡ್  ಕೆಲವು ಜಾಗೊಲೆಡ್ ತಿಕ್ಕುನ,  ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಪರೆಲುಲು **ರೂಬಿ** (ಮಾಣಿಕ್ಯ)  ಪನ್ಪುನ ಪುದರುಡು  ಜನಪ್ರಿಯ  ಆತಾ. ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್  ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಕೊರಂಡಂ  ಪರೆಲುಲು ಅಪರೂಪೊಡು ತಿಕ್ಕುವಾ. ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಕೊರಂಡಂ ಪರೆಲುಲೆಗ್  **ಸಫೈರ್** (ನೀಲ) ಪಂಡ್‌ದ್ಪಣ್ಪೆರ್.

ಅಂಚನೆ, ಬೆಳ್ತಂಗಡಿ ತಾಲೂಕುದ ಮೂಡಾಯಿ ಭಾಗೊಡು ಮಿತ್ತಬಾಗಿಲು  ಗ್ರಾಮದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ  ಒಂಜಾನೊಂಜಿ ಕಾಲೊಡು, ಇನ್ನಗ ಅಂದಾಜಿ ೨೬೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷ ಪಿರಾವು ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಲೆಡ್ದ್  ಒಸರ್ದ್  ಉಂಡಾಯಿನ  ಕರ್ಬೊದ ಪದರುಪಟ್ಟಿ         ಶಿಲೆಕುಲು ಮಲ್ಲ ಮಲ್ಲ  ಪರ್ವತೊಲಾದ್ ಲಕ್ ದ್  ಉಂತುದಿನೆನ್  ತೂವೊಲಿ. ಈವೊಂಜಿ ಪದರುಪಟ್ಟಿ  ಶಿಲೆಕುಲೆಡ್  ಮಾಗ್ನೆಟೈಟ್  ಜಾತಿದ  ಕರ್ಬೊದ  ಅದುರುಲು ತಿಕ್ಕುವಾ.

ಅಂಚನೆ ಅಂದಾಜಿ ೨೬೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷಲೆನ ಪಿರಾವು ಪುಟುದಿನಂಚಿನ, ಭೂವಿಜ್ಞಾನಿಲೆಡ್  "ಕೆನರಾ   ಗ್ರಾನೈಟ್ " ಪಂಡ್‌ದ್ಪುದರ್ ಪಡೆಯಿನ  ಗ್ರಾನೈಟ್  ಜಾತಿದ ಶಿಲೆಕುಲು ಉಡುಪಿ-ಕಾರ್ಕಳ-ಕುಂದಾಪುರದ  ಸುತ್ತಮುತ್ತ  ವ್ಯಾಪಕವಾದ್ ತೋಜರೆ ತಿಕ್ಕುವಾ. ಅಂಚನೆ, ಮಂಗಳೂರು ತಾಲೂಕುದ ತೆನ್ಕಾಯಿ  ಭಾಗೊಡು  ಅಂದಾಜಿ ೨೫೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಲೆನ ಪಿರಾವು  ಉಂಡಾಯಿನ ಗ್ರಾನುಲೈಟ್  ಜಾತಿದ  ಶಿಲೆಕುಲು ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪಾ.

ಡಾಲರೈಟ್ ಜಾತಿಗ್ ಸೇರ್ದಿನ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ನದ ಶಿಲೆಕುಲೆನ್ ತುಳುನಾಡುಡು ಸೋಮನಾಥ ಕಲ್ಲ್ ಪಂಡ್‌ದ್ಪಣ್ಪೆರ್. ಇಂಚಿನ ಡಾಲರೈಟ್ ಜಾತಿದ ಶಿಲೆಕುಲು ನೈಸ್ ವರ್ಗದ ಶಿಲೆಕುಲೆನ ನಡುಟು ಉದ್ಬವ ವಾದಿತ್ತಿನ ಕಾಲ ಅಂದಾಜಿ ೨೧೦ ಡ್ದ್ ೧೭೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷದ ಪಿರಾವು ಪಂಡ್‌ದ್ತೆರಿಯೊಂದೆರ್.

ಇಂಚ ಮಾತಾ ಉಪ್ಪುನ ತುಳುನಾಡುದ  ಹೆಚ್ಚಿನ  ಪ್ರಾಚೀನ ಶಿಲೆಕುಲು  ಅದುರುಲು ಖನಿಜೊಲು ಉಂಡಾತಿನಿ  ಭೂಮಿದ ಆದಿಯುಗೊಟ್ಟು. ೫೪೧ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಡ್ದು  ದುಂಬುದ ಭೂಮಿದ ಕಾಲಾವಧಿನ್  ಆದಿಮಹಾಯುಗ ಇಜಿಂಡ  ಪ್ರೀಕೇಂಬ್ರಿಯನ್  ಮಹಾಯುಗ ಪಂಡ್‌ದ್ಪಣ್ಪೆರ್.(ಪಟ್ಟಿ ತೂಲೆ). ಆದಿ  ಮಹಾಯುಗೊಟು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವಿಲು  ಜೀವಜಂತುಲೆನ ಆದಿದ ರೂಪೊಲು ಮಾತ್ರಾ  ಭೂಮಿದ  ಮಿತ್ತ್   ಅಸ್ತಿತ್ವೊಗು  ಬೈದಿತ್ತಾ.

## ಪ್ರಾಚೀನ ಜೀವ ಮಹಾಯುಗ (ಪೇಲಿಯೊಜೂಯಿಕ್ ಎರಾ)
**ಪಾಂಜಿಯಾ ಭೂಖಂಡ**

ಅಂದಾಜಿ ೫೪.೧ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಡ್ದು  ೨೫.೨ ಕೋಟಿ ವರ್ಷದ ಪಿರಾವು  ಸಂದಿನ ಕಾಲದ ಅವಧಿ  ಪೇಲಿಯೊಜೋಯಿಕ್  ಇಜಿಂಡಾ  ಪ್ರಾಚೀನ ಜೀವ ಮಹಾಯುಗತ್ತಾ  ಉಲಾಯಿ ಬರ್ಪುಂಡು. ಆ ಮಹಾಯುಗತ್ತಾ ಅವಧಿಡ್ ಆದಿತ್ತಿನ ಒಂಜಿ ವಿಶೇಷ ಇನ್ನಗ ಸುಮಾರಾದ್ ೩೦ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಲೆನ ಪಿರಾವು ಆನಿ ಭೂಮಿದ ಮಿತ್ತ್ ಇತ್ತಿನ ಮಾತಾ  ಭೂಖಂಡೊಲು ಇನ್ನಗ ನೆಲಭಾಗೊಲು ಮಾತಾ ಒಂಜೆಕೊಂಜಿ ಸೇರ್ದಿತ್ತ್ ದ್ ಒಂಜೇ ಆಖಂಡ ಭೂಖಂಡ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಈ  ಭೂಖಂಡೊಗು ಭೂವಿಜ್ಞಾನಿಲು  "ಪಾಂಜಿಯಾ" ಪನ್ಪುನ ಪುದರ್ ಕೊರ್ತೆರ್.  ಈ  ಕಾಲಾವಧಿಟ್ ಭೂಮಿದ ಮಿತ್ತ್   ಜೀವಜಂತುಲೆನ  ಸಸ್ಯಲೆನ ಪ್ರಾಚೀನ ರೂಪೊಲು ಅಸ್ತಿತ್ವೊಗು ಬತ್ತಾ.

ಆದಿ ಮಹಾಯುಗ ಮುಗಿನ  ಬುಕ್ಕೊ  ಆರಂಭವಾಯಿನ  ಪ್ರಾಚೀನ ಜೀವ ಮಹಾಯುಗೊಟ್ಟು  ಭಾರತದ ಅಂಚನೆ  ಪ್ರಪಂಚದ  ಬೇತೆಬೇತೆ ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್  ಅತಿಪ್ರಾಚೀನ  ರೂಪದ  ಜೀವಜಂತುಲು ಸಸ್ಯೊಲು ಬದುಕುದು ಇತ್ತಿನೆಕ್ಕ್ ಪಳಿಯುಳಿಕೆಲು ತಿಕ್ದಾ.  ಆಂಡಾ, ತುಳುನಾಡು-ಕರಾವಳಿ ಪ್ಫದೇಶೊಡು ಸದ್ರಿ ಕಾಲೊಡು ಸೇರ್ದಿನ ಒವ್ವೇ  ಪಳಿಯುಳಿಕೆಲು ತಿಕ್ಕುಜಾ. ಆ ಕಾಲಾವಧಿತ್ತ  ಶಿಲೆಕುಲುಲಾ  ತಿಕ್ಕುಜಾ.  ಒಂಜೇ ಆ  ಕಾಲಾವಧಿತ್ತ ಪುರಾವೆಲು  ದಾಖಲಾತಿಜಾ ಅತ್ತಾಂಡ  ದಾಖಲೆಲು ಒರಿದಿಜಾ ಪಂಡ್‌ದ್ ತೆರಿಯೊಡಾಪುಂಡು.

## ಮಧ್ಯಮ ಜೀವ ಮಹಾಯುಗ (ಮೀಸೋಜೂಯಿಕ್ ಎರಾ)
ಅಂದಾಜಿ ೨೫.೨ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಡ್ದು  ೬.೬ ಕೋಟಿ ವರ್ಷದ ಪಿರಾವು  ಸಂದ್ ದ್   ಪೋಯಿನ ಕಾಲದ ಅವಧಿ  ಮೀಸೊಜೋಯಿಕ್  ಇಜಿಂಡಾ  ಮಧ್ಯಮ ಜೀವ ಮಹಾಯುಗತ್ತಾ ಉಲಾಯಿ ಬರ್ಪುಂಡು. ಭೂಮಿದ ಮಿತ್ತ್  ಇತ್ತಿನ  ಜೀವಜಂತುಲು ಸಸ್ಯ ಪ್ರಭೇದೊಲು ಕ್ರಮೇಣ  ವಿಕಾಸ ಆವೊಂದಿತ್ತೆನೆನ್  ಅಯಿಕುಲೆನ ನಾಶ  ಆವಂದೆ ಒರಿದಿನ ಅವಶೇಷೊಲು - ಪಳಿಯುಳಿಕೆಲೆನ  ಸಾಕ್ಷೊಲೆನ್ ತೂದು  ತೆರಿಯೊಣೊಲಿ.

**ಲಾರೇಶೀಯಾ - ಗೊಂಡವಾನ ಮಹಾಖಂಡೊಲು**

ಈ ಮಹಾಯುಗತ್ತ ನಡುಟು ಆಯಿನ ಒಂಜಿ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಘಟನೆ ಇನ್ನಗ, ಭೂಮಿದ ಮಿತ್ತ್  ಆಖಂಡವಾದಿತ್ತಿನ ಪಾಂಜಿಯಾ ಮಹಾ ಭೂಖಂಡ ಪುಡಾದ್ ಇರಡ್ ತುಂಡಾಯಿನಿ. ಬಡಕಾಯಿದ ಭೂಖಂಡದ ತುಂಡುಗು "ಲಾರೇಶಿಯಾ" ಪಂಡ್‌ದ್ದ್ಲಾ  ತೆನ್ಕಾಯಿದ ಭೂ ತುಂಡುಗು "ಗೊಂಡವಾನ" ಪಂಡ್‌ದ್ದ್ಲಾ  ವಿಜ್ಞಾನಿಲು  ಪುದರ್ ದೀತೆರ್. ಈ ಭೂಖಂಡ ಪುಡಾವುನ ಘಟನೆ ಆಯಿನಿ ಅಂದಾಜಿ ೧೭.೫ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಲೆನ ಪಿರಾವು. ಕ್ರಮೇಣ, ಅಂದಾಜಿ  ೧೫ - ೧೪ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಲೆನ ಪಿರಾವು ಈ ಇರಡ್ಡ್ ಮಹಾಖಂಡೊಲು  ನನಾತ್ ಪುಡಾತ್ ಇತ್ತೆ ಇತ್ತಿನ ಖಂಡೊಲು ರೂಪೊಗು ಬತ್ತಾ.  ಲಾರೇಶಿಯಾ ಮಹಾಖಂಡ ಪುಡಾದ್ ಏಶಿಯಾ ಬುಕ್ಕೊ ಅಮೇರಿಕಾ(ಬಡಕಾಯಿ ಭಾಗ) ಖಂಡೊಲು ಆಯಾ. ಅಂಚನೆ  ಗೊಂಡವಾನ ಪುಡಾದ್ ಆಪ್ರಿಕಾ, ಭಾರತಭಾರತ,  ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, ಅಮೇರಿಕಾ(ತೆನ್ಕಾಯಿ ಭಾಗ)  ಖಂಡೊಲು ರೂಪು ಪಡೆಯಾ.

**ಡೈನೋಸೋರುಲು (ಭೀಮಗೌಳಿಲು)**

ಮಧ್ಯಮ ಜೀವ ಮಹಾಯುಗದ ಕಾಲಾವಧಿಡ್ ಜೀವ ಜಂತುಲೆನ ವಿಕಾಸದ ಮಟ್ಟ ದಿಂಜ ದುಂಬು ಪೋಂಡು. ಪ್ರಾಣಿಲೆಡ್ ಉರಗ ವರ್ಗೊಡು ಭಾರೀ ವಿಕಾಸ ಆದ್ ಭೀಮ ಗಾತ್ರದ ಉರಗೊಲು **ಡೈನೋಸೋರು**ಲು (ಭೀಮಗೌಳಿಲು) ಭೂಮಿದ ಮಿತ್ತ್  ವಿಕಾಸವಾದ್ ಬತ್ತಾ.

### ಸೈಂಟ್ ಮೇರಿ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಲು
alt=ಸೈಂಟ್ ಮೇರಿ ದ್ವೀಪ, (ಅರಬಿ ಸಮುದ್ರ) ಮಲ್ಪೆದ ಕೈತಲ್, ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ.|thumb|ಸೈಂಟ್ ಮೇರಿ ದ್ವೀಪ, (ಅರಬಿ ಸಮುದ್ರ) ಮಲ್ಪೆದ ಕೈತಲ್, ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ.

ಅಂದಾಜಿ ೯೮ ದಶಲಕ್ಷ (೯.೮ ಕೋಟಿ) ವರ್ಷದ ಪಿರಾವು ಕರಾವಳಿಡ್ ಇತ್ತೆದ  ಉಡುಪಿ    ಜಿಲ್ಲೆದ  ಮಲ್ಪೆದ ಪೇಂಟೆ ಉಪ್ಪುನಲ್ಪ ಪಡ್ಡಾಯಿಡ್  ಸೈಂಟ್ ಮೇರಿ ದ್ವೀಪೊಲೆನ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಲು ಉದ್ಬವವಾದ್ ಭೂಮಿದ ಉಲಾಯಿಡ್ದ್  ಒಸರ್ದ್ ಪಿದಾಯಿ ಬತ್ತಿನ ಕಾಯ್ದಿನ ಶಿಲಾ ಲಾವಾ ರಸೊ ತಂಡಾ ಆದ್  ಗಟ್ಟಿ  ಘನವಾದ್ ಶಿಲೆಕಲ್ಲುಲಾಯಾ. ಈ ಶಿಲೆಕುಲು ತಂಡಾನಗ,ಒಟ್ಟುಗು ಜೋಡಿಸಾದ್ ದೀತಿನ ಕಮ್ಮೋಲೆನ ರೂಪೊಡು ಸಂದುಲು ಪುಟುದು ಪುಡಾದ್ ಪೋತಾ.  ಇಂಚಿನ ಪೊರ್ಲುದ ಅಂಚನೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಯಿನ  ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ  ರಚನೆಲು  ಭೂಮಿದ  ಮಿತ್ತ್ ತೂವರೆ ತಿಕ್ಕುನು   ಅಪರೂಪ. ಅಂಚಾದ್,  ಭಾರತ  ಸರ್ಕಾರ  ಈ ಪ್ರದೇಶೊನು ಒಂಜಿ  "ನೈಸರ್ಗಿಕ  ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ  ಸ್ಮಾರಕ"  ಪಂಡ್‌ದ್ಘೋಷಣೆ ಮಲ್ತ್ ದ್ಂಡ್.

## ತೃತೀಯ ಮಹಾಯುಗ (ಟರ್ಶಿಯರಿ ಎರಾ)
ಅಂದಾಜಿ ೬.೬ ಕೋಟಿ ವರ್ಷೊಡ್ದು ೨೫.೮೮ ಲಕ್ಷ ವರ್ಷೊಲೆನ ಪಿರಾವುದ ಕಾಲಾವಧಿ ತೃತೀಯ   ಯಾನೆ  ಟರ್ಶಿಯರಿ ಮಹಾಯುಗತ್ತ  ಉಲಾಯಿ ಬರ್ಪುಂಡು. ಭಾರತದ ಮಟ್ಟ್ ಗ್ ಅಂಚನೆ ತುಳುನಾಡು/ ಕರಾವಳಿದ ಮಟ್ಟ್ ಗ್  ಕೆಲವು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವಾಯಿನ   ನೈಸರ್ಗಿಕ  ಘಟನೆಲು  ಜರಗಿನ ಕಾಲಾವಧಿ ಉಂದು.

**ದಖ್ಖಣ ಲಾವಾ ಪ್ರವಾಹೊಲು**

ಸುಮಾರಾದ್ ೬ ಕೋಟಿ ವರ್ಷದ ಪಿರಾವು, ಇತ್ತೆದ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಕೊಂಕಣ ಕರೆತ ಭೂಮಿ ಪುಡಾದ್ ಮಹಾನ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಲು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲವಾಯಾ. ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಲೆಡ್ದ್ ಒಸರಿನ ಲಾವಾರಸ  ಆ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಡ್ದ್ ಸುತ್ತದ ದಿಕ್ಕುಲೆಗ್ ಪರತ್ತ್ ದ್ ಪೋದ್, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ, ತಂಢಾದ್, ಗಟ್ಟಿಯಾದ್  ಭೂವಿಜ್ಞಾನದ ಬಾಸೆಡ್  "**ಡೆಕ್ಕನ್ ಬಸಾಲ್ಟ್"** ಪನ್ಪುನ ಅಗ್ನಿಶಿಲೆಕುಲಾದ್ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಬಡಕಾಯಿ ಭಾಗ, ಗುಜರಾತದ, ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ  ಭಾಗೊಲು - ಇಂಚ ಮಾತಾ ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶೊಡು ದಪ್ಪದ ಸ್ತರೊಕುಲಾದ್ ನಿಲೆಯಾತ.

**[[ಮುರಕಲ್ಲು]] (ಲ್ಯಾಟರೈಟ್),  [[ಬಾಕ್ಸೈಟು]],  ಬೊಲ್ದು ಶೇಡಿ**
alt=|thumb|ಮುರಕಲ್ಲು ದ  ಕಣಿ

ದಖ್ಖಣ ಲಾವಾ- ಬಸಾಲ್ಟ್ - ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಲೆಡ್ದ್ ಪಿದಾಯಿ ಬೆಚ್ಚ ಬೆಚ್ಚ ಲಾವಾ ಒಸರುನ ಕಾಲಾವಧಿಟ್,  ವಿಶೇಷವಾದ್  ಒಂಜಿ ಹಂತೊಡು   ಅತಿಯಾದ್  ಉಷ್ಣತೆ  ಏರ್ದಿತ್ತಿನ  ವಾತಾವರಣ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದಿತ್ತಂಡ್. ಅಂಚಿನ ಅತ್ಯುಷ್ಣ ಕಾಲೊಡು ಲಾವಾ ಬಸಾಲ್ಟ್  ಪೊತುದು ಪೋದು  ಕರ್ಬೊದ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಅಂಶೊಲಾದ್ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಯ.   ಇಂಚ  ಉತ್ಪತ್ತಿ ಯಾಯಿನ  ಕರ್ಬೊ-ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಆಕ್ಸೈಡು ಲೆನ ಮಣ್ಣ್ದ ಕಣಕುಲು ಪರಪುನ ಸುದೆಕುಲೆಡೆ ಪರತ್ದ್ ಬತ್ತ್ ಕರಾವಳಿದ  ಉದ್ದೊಗುಲಾ ನಿಕ್ಷೇಪವಾಯ. ಇಂಚಿನ ಮಣ್ಣ್ ದ ಕಣಕುಲು ಬರ್ಸ ಅಂಚನೆ ಇತರೆ ವಾತಾವರಣದ ಪರಿಣಾಮೊಡು ಮುರಕಲ್ಲು  ಆದ್ ಬದಲಾತ. ಖನಿಜೊಲು ರೂಪುಪಡೆವುನ ಪರಿಸರದ  ಆಮ್ಲೀಯ-ಕ್ಷಾರೀಯ ಗುಣಧರ್ಮೊಗು ಅನುಗುಣವಾದ್ ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಇಜಿಂಡಾ ಬಾಕ್ಸೈಟ್ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಆಪುಂಡು. ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಡ್  ಕರ್ಬೊದ  ಹೈಡ್ರೊಕ್ಸೈಡ್ ಹೆಚ್ಚ  ಇತ್ತಿನ ಅದುರು; ಬಾಕ್ಸೈಟ್ ಆಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಹೈಡ್ರೋಕ್ಸೈಟ್ ಅಂಶ ಹೆಚ್ಚ ಇತ್ತಿನ ಅದುರು. ಕರಾವಳಿದ ಭಾಗೊಲೆಡ್ ಲ್ಯಾಟರೈಟ್-ಬಾಕ್ಸೈಟ್ ಅದುರುಲು ಅಲ್ಪಲ್ಪ ತಿಕ್ಕುವಾ. ಬಾಕ್ಸೈಟು ಪನ್ಪುನವು ಆಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ  ಲೋಹದ ಅದುರು. ಈ ರಡ್ಡ್ ಖನಿಜೊಲೆನ ಒಟ್ಟುಗು ಮುಖ್ಯವಾದ್ ಬೊಲ್ದು  ಬಣ್ಣದ  ಶೇಡಿದ ನಿಕ್ಷೇಪೊಲು  ಉಪ್ಪುಂಡು. ಬೊಲ್ದು ಶೇಡಿಗ್ ಇಂಗ್ಲೀಷಿಡ್  "ಚೈನಾ ಕ್ಲೇ"  ಯಾನೆ   ಖನಿಜಶಾಸ್ತ್ರದ ಬಾಸೆಡ್   "ಕಯೋಲಿನ್" ಪಂಡ್‌ದ್ಪಣ್ಪೆರ್.   ಕಯೋಲಿನ್ ಖನಿಜೊ ಪಿಂಗಾಣಿ ಸಾಮಾನು ಉತ್ಪಾದನೆಗ್  ಬುಕ್ಕೊ ಸೆರಾಮಿಕ್ಸ್ ಉದ್ದಿಮೆಲೆಗ್ ಬೋಡಾಪುಂಡು.

## ಚತುರ್ಥ ಮಹಾಯುಗ (ಕ್ವಾಟರ್ನರಿ ಎರಾ)
ಅಂದಾಜಿ ೨೫.೮೮ ಲಕ್ಷ ವರ್ಷೊಲೆಡ್ದ್ ಇನಿತ ಕಾಲದ ಮುಟ್ಟದ  ಭೂ ಚರಿತ್ರೆದ  ಅವಧಿ ಚತುರ್ಥ ಮಹಾಯುಗತ್ತ ಉಲಾಯಿ ಬರ್ಪುಂಡು.ಈ ಚತುರ್ಥ ಮಹಾಯುಗೊತ  ಆರಂಬೊಡ್ದ್ 11,700 ವರ್ಷ ಮುಟ್ಟ ದ ಅವಧಿಟ್ ಭೂಮಿದ ವಾತಾವರಣ ದಿಂಜ ತಂಡಾದ ಪರಿಸರೊಟು ಪರಪುನ ನೀರ್ ಗಟ್ಟಿಯಾದ್ ಹಿಮಕಂಡೆಲು ಆದಿತ್ತಾ. ಈ ಕಾಲಾವಧಿಗ್ ಪ್ಲೀಸ್ಟೋಸೀನ್ ಯುಗ ಪಂಡ್‌ದ್ವರ್ಗೀಕರಣ ಮಲ್ತ್ ದೆರ್. ಹಿಮ ರಾಶಿಲು ಭೂಮಿದ ಮಿತ್ತ್  ಪುದೆತ್ತಿನ ಕಾಲ ಕರಿನಂಚನೆ ಹಿಮರಾಶಿ  ಕರಾದ್ ನೀರಾದ್ ಪ್ರಪಂಚದ ಭೂಖಂಡೊಲೆನ ಸುತ್ತಾ ಇತ್ತಿನ ಕಡಲು ಸಾಗರೊಲೆಡ್ ನೀರ್ದ ಮಟ್ಟ ಏರೊಂದು ಪೋಂಡು.

ಅರಬಿ ಕಡಲ್ದ ಸೆರಂಗ್ದಡಿಟ್ ಉಪ್ಪುನಂಚಿನ ಪಡ್ಡಾಯಿ ಕರಾವಳಿ-ತುಳುನಾಡು ಪ್ರದೇಶೊದ ಪರಿಸರೊಡು ದಿಂಜ ಬದಲಾವಣೆಲು ಆತಿ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪಾ.ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ  ಪರ್ವತೊಲೆಡ್ (ಇನ್ನಗ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟೊಲೆಡ್) ಪುಟುದು ಪಡ್ಡಾಯಿ ಪರಪುನ ಸುದೆಕುಲೆಡ್ ಪರಪುನ ದಿಕ್ಕಲೆಡ್ ಬದಲಾವಣೆಲೆನ್ ಆತಿನವು ಅಂಚನೆ ಭೂಫಲಕೊಲೆನ  ಚಲನೆದ ಕಾರಣ  ಸುದೆಕುಲೆನ ರೂಪಲೆಡ್  ಆಯಿನ ಪರಿಣಾಮೊಲು  ಮುಖ್ಯವಾದ್  ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪಾ.

ಪಡ್ಡಾಯಿ ಕರಾವಳಿತ, ಕಡಲ ಬರಿತ ಪ್ರದೇಶೊಲು  ಕ್ರಿಸ್ತಶಕತ  ಆರಂಭದ ಕಾಲದ ಮುಟ್ಟಲಾ ಕಡಲ್ದ ಅಡಿಟ್ ಮುರುಕುದು ಇತ್ತಾ ಪನ್ಪುನ ಸೋಜಿಗದ ಸಂಗತಿಲಾ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ  ಆಧಾರೊಲೆನ್ ತೂನಗ ನಂಕ್ ತೆರಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಮಂಗಳೂರು ನಗರದ ಪಡ್ಡಾಯಿ ಬರಿಕುಲು ಅಂದಾಜಿ ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ 200 ದ ಮುಟ್ಟಲಾ ಕಡಲ್ದ ಅಡಿಟ್ ಇತ್ತಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಪರೋಕ್ಞ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ದಾಖಲೆಲು ತಿಕ್ಕುವಾ.

ಅಂದಾಜಿ  ಕ್ರಿಸ್ತ ಶಕ 200ದ ಸುಮಾರ್ ಗ್ ಕಡಲ್ ಪಿರಜಾರ್ದ್ ಪಿರಪಿರ ಪೋಯಿಲೆಕ್ಕೊನೆ  ಕಡಲ್ದ  ಅಡಿಟ್ ಮುರುಕುದಿತ್ತಿನ ಪ್ರದೇಶೊಲು ಕ್ರಮೇಣ ಭೂಭಾಗೊಲಾದ್ ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತಾ.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

#ಬಿ.ಎಂ.ರವೀಂದ್ರ (2016) ಭೂ ವಿವರಣೆ: ಮಂಗಳೂರು ದರ್ಶನ,  ಸಂಪುಟ 1,  ಪ್ರಧಾನ ಸಂಪಾದಕರು  ಪ್ರೊ. ಬಿ.ಎ,ವಿವೇಕ ರೈ,  ಮಂಗಳೂರು ನಗರಾಭಿವೃದ್ದಿ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ.ಮಂಗಳೂರು. ಪುಟ: 33-54.
#Gunnel,Y and Radhakrishna, B.P (2001) Sahyadri: The Great Escarpment of the Indian Subcontinent. Geological Society of India.Memoir 47(1),Bengaluru, p. xxii+717.
#Manjunatha, B.R and Harry,N.A. (1984) Geology of Western Coastal Karnataka. *in* B. M. Ravindra & N. Ranganathan (editors) "Geo Karnataka: Mysore Geological Department Centenary Volume". Karnataka Assistant Geologists Association, Department of Mines & Geology, Bangalore pp:100-116.
#Ravindra, B.M. (1994) Geo Karnataka: An Overview.*in* B. M. Ravindra & N. Ranganathan (editors) "Geo Karnataka: Mysore Geological Department Centenary Volume". Karnataka Assistant Geologists Association, Department of Mines & Geology, Bangalore pp:306-428.

ವರ್ಗೊ:ತುಳುನಾಡ್
ವರ್ಗೊ:ಭೂಗೋಲೊ
ವರ್ಗೊ:ಭೂವಿಜ್ಞಾನ
ವರ್ಗೊ:ವಿಜ್ಞಾನ ಸಾಹಿತ್ಯ
ವರ್ಗೊ:ಭೂ ಇತಿಹಾಸ
ವರ್ಗೊ:ಭೂಮಿ
ವರ್ಗೊ:ಯುಗೊಕುಲು