ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯ (ಭಾರತ)

**ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯ** (MoE) ಪಂಡ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಒಂಜಿ ಸಚಿವಾಲಯ, ಶಿಕ್ಷಣದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೀತಿನ್ ಅನುಷ್ಠಾನ ಮಲ್ಪುನ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಉಂಡು.

## ಉದ್ದೇಶ
ಈ ಸಚಿವಾಲಯೊನು ಮುಂದೆ ರಡ್ಡ್ ಇಲಾಖೆಲೆಡ್ ವಿಂಗಡಿಸವೆರ್: ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಇಲಾಖೆ, ಉಂದು ಪ್ರಾಥಮಿಕ, ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಉನ್ನತ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ, ವಯಸ್ಕೆರೆನ ಶಿಕ್ಷಣ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಕ್ಷರತೆ, ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ಇಂಚಿತ್ತಿನವುಲೆನ್ ತೂಪಿನ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ.

ಇತ್ತೆದ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವೆರ್ ಧರ್ಮೇಂದ್ರ ಪ್ರಧಾನ್, ಸಚಿವೆರೆನ ಮಂಡಳಿದ ಸದಸ್ಯೆರ್. ಊರು ಭಾರತೊಗು ೧೯೪೭ಡ್ದ್ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯ ಉಂಡು. ೧೯೮೫ಡ್, ರಾಜೀವ್ ಗಾಂಧಿ ಸರ್ಕಾರ ಅಯಿತ ಪುದರ್ ನ್ ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯ (ಎಂಎಚ್ಆರ್ಡಿ) ಪಂಡ್ದ್ ಬದಲಾತ್ಂಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರೊಡು ಪೊಸತನೊಡು ಕರಡು ಮಲ್ತಿನ "ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀತಿ ೨೦೨೦" ದ ಒಟ್ಟುಗು, ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯೊನು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ದೀಯೆರ್.

## ಕ್ರಮ
ಪೊಸ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀತಿ 2020 ನ್ 29 ಜುಲೈ 2020 ಗ್ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವ ಮಂಡಳಿ ಅಂಗೀಕಾರ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. NEP 2020 ಶಿಕ್ಷಣದ ಬಗ್ಗೆ ಇತ್ತಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೀತಿ 1986 ನ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ್. [ಉದ್ದೇಶ] NEP 2020 ದ ಅಡಿಟ್, ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಬುಕ್ಕೊ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯದ (MHRD) ಪುದರ್ ನ್ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯ (MoE) ಪಂಡ್ದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಎನ್ಇಪಿ ೨೦೨೦ ದ ಅಡಿಟ್ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಪೊಸ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಲು, ಸಂಸ್ಥೆಲು ಬುಕ್ಕೊ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಲೆನ್ ಶಾಸನ ಮಲ್ತೆರ್.[೨]

## ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಇಲಾಖೆ
ದೇಶೊಡು ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಕ್ಷರತೆದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗ್ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಕ್ಷರತಾ ಇಲಾಖೆ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಉಂಡು.
* ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಂಡಳಿ (ಸಿಬಿಎಸ್ಇ)
* ಕೇಂದ್ರ ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಶಾಲೆದ ಆಡಳಿತ (ಸಿಟಿಎಸ್ಎ)
* ಕೇಂದ್ರ ವಿದ್ಯಾಲಯ ಸಂಘಟನೆ (ಕೆವಿಎಸ್)
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಶೋಧನೆ ಬುಕ್ಕೊ ತರಬೇತಿ ಮಂಡಳಿ (ಎನ್ ಸಿ ಇ ಆರ್ ಟಿ)
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಂಡಳಿ (ಎನ್ ಸಿ ಟಿ ಇ)
* ಶಿಕ್ಷಕೆರೆನ ಕಲ್ಯಾಣೊಗು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮುಕ್ತ ಶಾಲಾ ಸಂಸ್ಥೆ (ಎನ್ಐಒಎಸ್)
* ನವೋದಯ ವಿದ್ಯಾಲಯ ಸಮಿತಿ (ಎನ್.ವಿ.ಎಸ್.)
* ಎಕ್ಲವ್ಯ ಮಾದರಿ ವಸತಿ ಶಾಲೆ (ಇಎಂಆರ್ಎಸ್)
* ಭಾರತೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಂಡಳಿ (ಬಿಎಸ್ಬಿ)

## ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ |
ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣದ ಉಸ್ತುವಾರಿಡ್ ಉಂಡು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಅನುದಾನ ಆಯೋಗ (ಯುಜಿಸಿ) ಕಾಯ್ದೆ ದ ಸೆಕ್ಷನ್ ೩ ಭಾರತದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಅನುದಾನ ಆಯೋಗ (ಯುಜಿಸಿ) ನ ಸಲಹೆದ ಪ್ರಕಾರ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಲೆಗ್  ಸ್ಥಾನಮಾನೊನು ಒದಗಿಸೆರೆ ಇಲಾಖೆಗ್ ಅಧಿಕಾರ ಉಂಡು. ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಬುಕ್ಕೊ ಚೀನಾದ ನಂತರ ಜಗತ್ತ್ ದ ಮಲ್ಲ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಲೆಡ್ ಒಂಜಿನ್ ತೂವೊಂದುಂಡು. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೇದಿಕೆನ್ ಎದುರಿಸವುನಗ ಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಲು ಕೊರತೆ ಆವಂದಿಲೆಕ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಬುಕ್ಕೊ ಸಂಶೋಧನೆಗ್ ವಿಶ್ವ ದರ್ಜೆದ ಅವಕಾಶೊಲೆನ್ ದೇಶೊಗು ತೂಕೊನೆರೆ ಈ ಇಲಾಖೆ ತೊಡಗಿನವು. ಇಂದೆಕ್, ಸರ್ಕಾರ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮೊಲೆನ್ ಸುರು ಮಲ್ತ್ಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಲು ವಿಶ್ವ ಅಭಿಪ್ರಾಯೊಡ್ದ್ ಲಾಭ ಪಡೆಯೆರೆ ಸಹಾಯ ಮಲ್ಪುನ ಒಪ್ಪಂದೊಲೆಗ್ ಸಹಿ ಪಾಡ್ದ್ಂಡ್. ದೇಶೊಡು ತಾಂತ್ರಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆನ್ ಮೂಜಿ ವಿಭಾಗೊಲೆಡ್ ವರ್ಗೀಕರಿಸವೊಲಿ - ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರೊದ ಅನುದಾನೊಡು ನಡಪುನ ಸಂಸ್ಥೆಲು, ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ/ರಾಜ್ಯೊದ ಅನುದಾನೊಡು ನಡಪುನ ಸಂಸ್ಥೆಲು ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ವಯಂ-ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲು. ಕೇಂದ್ರ ನಿಧಿಡ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಜ್ಞಾನ ಶಿಕ್ಷಣದ 122 ಸಂಸ್ಥೆಲು ಈ ಕೆಳಕಂಡಂಚ ಉಂಡು: ಕೇಂದ್ರ ನಿಧಿಡ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಪಟ್ಟಿ: IIITs (25), IITs (23), IIMs (20), IISc ಬೆಂಗಳೂರು, IISERs (7 – ಬೆರ್ಹಂಪುರ್, ಭೋಪಾಲ್, ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ, ಮೊಹಾಲಿ, ಪುಣೆ, ತಿರುವನಂತಪುರಂ, ತಿರುಪತಿ), ಎನ್ಐಟಿಲು (31), ಎನ್ಐಟಿಟಿಟಿಆರ್ ಲು (4), ಬುಕ್ಕೊ 9 ಬೇತೆ ( ಎಸ್ಪಿಎ, ಐಎಸ್ಎಂಯು, ನೆರಿಸ್ಟ್, ಎಸ್ಎಲ್ಐಇಟಿ, ಐಐಇಎಸ್ಟಿ, ಎನ್ಐಟಿಐಇ & ನಿಫ್ಫ್ಟ್, ಸಿಐಟಿ).&#x5B; **' &#x5D;</sup>

=== ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ರಚನೆ ===
ಈ ಇಲಾಖೆನ್ ಎಂಟು ಬ್ಯೂರೋಲೆಡ್ ವಿಂಗಡಿಸವೊಂಡುಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಈ ಬ್ಯೂರೋಲೆನ ಅಡಿಟ್ 100 ಡ್ದ್ ಜಾಸ್ತಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಮೂಲಕ ಇಲಾಖೆದ ಬಹುತೇಕ ಬೇಲೆನ್ ನಡಪಾವೊಂದುಲ್ಲೆರ್.

==== ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಬುಕ್ಕೊ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ; ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತೆರೆನ ಶಿಕ್ಷಣ ====
* [[ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಅನುದಾನ ಆಯೋಗ]] (ಯುಜಿಸಿ)ಐಸಿಎಸ್ಎಸ್ಆರ್)
*
* ಭಾರತೀಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂಶೋಧನಾ ಮಂಡಳಿ (ಐಸಿಎಚ್ಆರ್)
* ಭಾರತೀಯ ತಾತ್ವಿಕ ಸಂಶೋಧನಾ ಮಂಡಳಿ (ಐಸಿಪಿಆರ್)
* 56 ಕೇಂದ್ರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (ಭಾರತ) 11.09.2021 ರ ವೇಳೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಅನುದಾನ ಆಯೋಗ ಬಿಡುಗಡೆ ಪಟ್ಟಿ

==== ತಾಂತ್ರಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ====
* ಅಖಿಲ ಭಾರತ ತಾಂತ್ರಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಮಂಡಳಿ (ಎಐಸಿಟಿಇ)  
* ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮಂಡಳಿ (ಸಿಒಎ) 
* 23 ಭಾರತೀಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಲು (ಐಐಟಿ)
* 31 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಲು (ಎನ್ಐಟಿ)
* 25 ಭಾರತೀಯ ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಲು (ಐಐಐಟಿ)
* ಭಾರತೀಯ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ವಿಜ್ಞಾನ ಬುಕ್ಕೊ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ, ಶಿಬ್ಪುರ್ (ಐಐಇಎಸ್ಟಿ)
*
* 21 ಭಾರತೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನಾ ಸಂಸ್ಥೆಲು (ಐಐಎಂ) 
* ಭಾರತೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (ಐಐಎಸ್ಸಿ)
*
* 7 ಭಾರತೀಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಶಿಕ್ಷಣ ಬುಕ್ಕೊ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಲು (ಐಐಎಸ್ಇಆರ್)
*
* ಈಶಾನ್ಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿಜ್ಞಾನ ಬುಕ್ಕೊ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (ಎನ್ಇಆರ್ಐಎಸ್ಟಿ)
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸುಧಾರಿತ ಉತ್ಪಾದನಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ (ಎನ್ಐಎಎಫ್ಟಿ)
* 4 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ಶಿಕ್ಷಕೆರೆನ ತರಬೇತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಲು ( NITTTRs ) 
* 4 ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಪ್ರೆಂಟಿಸ್ ಶಿಪ್ / ಪ್ರಾಕ್ಟಿಕಲ್ ತರಬೇತಿ ಮಂಡಳಿಲು
* 3 ಶಾಲೆದ ಯೋಜನೆ ಬುಕ್ಕೊ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ (ಎಸ್ ಪಿ ಎ)

==== ಆಡಳಿತ ಬುಕ್ಕೊ ಬಾಸೆಲು ====

===== [[ಸಂಸ್ಕೃತ ಬಾಸೆ|ಸಂಸ್ಕೃತ]] ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಮೂಜಿ ಡೀಮ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಲು, ಅಂಚನೆ. =====
* ನವದೆಹಲಿಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಂಸ್ಥಾನ (ಆರ್.ಎಸ್.ಕೆ.ಎಸ್.),
* ಶ್ರೀ ಲಾಲ್ ಬಹದ್ದೂರ್ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತ ವಿದ್ಯಾಪೀಠ (SLBSRSV) ನವದೆಹಲಿ,
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತ ವಿದ್ಯಾಪೀಠ (RSV) ತಿರುಪತಿ

===== ಬೇತೆ =====
* ಕೇಂದ್ರ ಹಿಂದಿ ಸಂಸ್ಥಾನ (ಕೆ.ಎಚ್.ಎಸ್.), ಆಗ್ರಾ
* ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಬುಕ್ಕೊ ವಿದೇಶಿ ಬಾಸೆದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (EFLU), [[ಹೈದರಾಬಾದ್, ಭಾರತ|ಹೈದರಾಬಾದ್]]
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉರ್ದು ಬಾಸೆದ ಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಳಿ (ಎನ್.ಸಿ.ಪಿ.ಯು.ಎಲ್.)
* ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಲು |
* ಗಾಂಧೀಗ್ರಾಮ ಗ್ರಾಮೀಣ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (ಜಿ.ಆರ್.ಐ.)
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಿಂಧಿ ಬಾಸೆದ ಪ್ರಚಾರ ಮಂಡಳಿ (ಎನ್.ಸಿ.ಪಿ.ಎಸ್.ಎಲ್.)
* ಮೂಜಿ ಅಧೀನ ಕಚೇರಿಲು: ಕೇಂದ್ರ ಹಿಂದಿ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯ (ಸಿಎಚ್ಡಿ), ನವದೆಹಲಿ; ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ತಾಂತ್ರಿಕ ಪರಿಬಾಸೆ ಆಯೋಗ (ಸಿಎಸ್ಟಿಟಿ), ನವದೆಹಲಿ; ಬುಕ್ಕೊ ಕೇಂದ್ರ ಭಾರತೀಯ ಬಾಸೆ ಸಂಸ್ಥೆ (ಸಿಐಐಎಲ್), ಮೈಸೂರು
* ದೂರ ಶಿಕ್ಷಣ ಬುಕ್ಕೊ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನೊಲು
** ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮುಕ್ತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (ಇಗ್ನೌ)
* ಯುನೆಸ್ಕೊ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರ, ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಚಾರ ಬುಕ್ಕೊ ಕೃತಿಸ್ವಾಮ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ ನೀತಿ, ಯೋಜನೆ ಬುಕ್ಕೊ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ
* ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಡಿವಿಷನ್.
* ಅಂಕಿ ಅಂಶೊಲು, ವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸಿಎಂಐಎಸ್
* ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆ, ಈಶಾನ್ಯ ಪ್ರದೇಶ, ಎಸ್ ಸಿ/ಎಸ್ ಟಿ/ಒಬಿಸಿ

==== ಬೇತೆ ====
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಯೋಜನೆ ಬುಕ್ಕೊ ಆಡಳಿತ ಸಂಸ್ಥೆ (ಎನ್ಐಇಪಿಎ) 
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪುಸ್ತಕ ಟ್ರಸ್ಟ್ (ಎನ್ ಬಿ ಟಿ)
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನ್ಯತಾ ಮಂಡಳಿ (ಎನ್ ಬಿ ಎ)
* ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಯೋಗ (ಎನ್ ಸಿ ಎಂ ಇ ಐ)
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮುಕ್ತ ಶಾಲಾ ಸಂಸ್ಥೆ (ಎನ್ಐಒಎಸ್)
* ಭಾರತೀಯ ಜ್ಞಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಲು (ಐಕೆಎಸ್)

=== ಉದ್ದೇಶೊಲು ===
ಸಚಿವಾಲಯದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶೊಲು:
* ಶಿಕ್ಷಣದ ಬಗ್ಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನೀತಿನ್ ರೂಪಿಸವುನ ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿನ್ ಅಕ್ಷರ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ಪಿರಿಟ್ ಡ್ ಜಾರಿ ಮಲ್ಪುನ ಖಾತ್ರಿ ಮಲ್ಪುನವು
* ಜನಕುಲು ಶಿಕ್ಷಣೊಗು ಸುಲಭೊಡು ಪ್ರವೇಶ ಇಜ್ಜಂದಿನ ಪ್ರದೇಶೊಲೆನ್ ಸೇರಾದ್ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಪ್ರವೇಶೊನು ವಿಸ್ತರಿಸವುನ ಬುಕ್ಕೊ ಗುಣಮಟ್ಟೊನು ಸುಧಾರಿಸವುನ ಸೇರ್ದ್ ಯೋಜಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ.
* ಬಡವೆರ್, ಪೊಣ್ಣುಲು ಬುಕ್ಕೊ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತೆರ್ನಂಚಿನ ಅನನುಕೂಲ ಗುಂಪುಲೆಗ್ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ಕೊರ್ಪುನವು
* ಸಮಾಜೊದ ವಂಚಿತ ವರ್ಗೊಲೆಡ್ದ್ ಅರ್ಹ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಲೆಗ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ, ಸಾಲ ಸಬ್ಸಿಡಿ ಇಂಚಿನ ರೂಪೊಡು ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಾಯೊನು ಒದಗಿಸೊಡು.
* ದೇಶೊಡು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅವಕಾಶೊಲೆನ್ ವರ್ಧನೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಯುನೆಸ್ಕೊ ಬುಕ್ಕೊ ವಿದೇಶಿ ಸರ್ಕಾರೊಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಬುಕ್ಕೊ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಲೆನೊಟ್ಟುಗು ನಿಕಟವಾದ್ ಬೇಲೆ ಮಲ್ಪುನ ಸೇರ್ದ್ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರೊನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸವುನವು.

== MoE ನ ಇನೋವೇಶನ್ ಸೆಲ್ (MIC) ==
ಎಂಎಚ್ಆರ್ಡಿನ ಇನ್ನೋವೇಶನ್ ಸೆಲ್,  [https://mic.gov.in/ ಇನ್ನೋವೇಶನ್ ಸೆಲ್] ಪಂಡ್ದ್ ಪುದರ್ ದೀತೆರ್, ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೮ಡ್ ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯ (ಎಂಎಚ್ಆರ್ಡಿ) ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಫಾರ್ ಟೆಕ್ನಿಕಲ್ ಎಜುಕೇಶನ್ (ಎಐಸಿಟಿಇ) ಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಭಾರತೊಡು ಉಪ್ಪುನ ಮಾತಾ ಪ್ರಮುಖ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಲು. ಅಭಯ್ ಜೆರೆನ್ ಸುರುತ ಮುಖ್ಯ ಆವಿಷ್ಕಾರ ಅಧಿಕಾರಿಯಾದ್ ನೇಮಕ ಮಲ್ತೆರ್.

=== ಎಂಐಸಿ ದ ಪ್ರಮುಖ ಉಪಕ್ರಮೊಲು ===
# ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಹ್ಯಾಕಥಾನ್ (ಎಸ್ ಐ ಎಚ್) 
# ಅಟಲ್ ರ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಆಫ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಶನ್ಸ್ ಆನ್ ಇನ್ನೋವೇಶನ್ ಅಚಿವ್ಮೆಂಟ್ಸ್ (ಎಆರ್ಐಐಎ) 
# ಸಂಸ್ಥೆದ ನಾವೀನ್ಯತೆ ಮಂಡಳಿ (ಐಐಸಿಲು) 
# HEIs (NISP) ಡ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಲೆಗ್ ಬುಕ್ಕೊ ಅಧ್ಯಾಪಕೆರೆಗ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾವೀನ್ಯತೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ಟಾರ್ಟ್-ಅಪ್ 
# ನಾವೀನ್ಯತೆ ರಾಯಭಾರಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ 
# ಇನೋವೇಶನ್, ಎಂಟ್ರೆಪ್ರೆನರ್ಶಿಪ್ ಬುಕ್ಕೊ ವೆಂಚರ್ ಡೆವಲಪ್ಮೆಂಟ್ (ಐಇವಿ) ಡ್ ಎಂಬಿಎ/ಪಿಜಿಡಿಎಂ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ

== ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಶ್ರೇಣಿ ಚೌಕಟ್ಟ್ (ಎನ್ಐಆರ್ಎಫ್) ==
ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೬ಡ್, ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯ [[ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆ ಶ್ರೇಣಿ ಚೌಕಟ್ಟ್|ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಶ್ರೇಣಿ ಚೌಕಟ್ಟ್ ದ]] ಅಡಿಟ್ ಭಾರತೀಯ ಕಾಲೇಜುಲೆನ ಶ್ರೇಣಿಲೆನ ಸುರುತ ಪಟ್ಟಿನ್ ಪ್ರಕಟಿಸಯೆರ್. ಇಡೀ ಶ್ರೇಣಿ ವ್ಯಾಯಾಮೊಡು ಎನ್ಬಿಎ, ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಫಾರ್ ಟೆಕ್ನಿಕಲ್ ಎಜುಕೇಶನ್, ಯುಜಿಸಿ, ಥಾಮ್ಸನ್ ರಾಯಿಟರ್ಸ್, ಎಲ್ಸೆವಿಯರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಇನ್ಫ್ಲಿಬ್ನೆಟ್ (ಇನ್ಫರ್ಮೇಶನ್ & ಲೈಬ್ರರಿ ನೆಟ್ವರ್ಕ್) ಕೇಂದ್ರೊಲು ಸೇರ್ದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು.   ಶ್ರೇಣಿ ಚೌಕಟ್ಟ್ ನ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ಡ್ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್.  ಕೇಂದ್ರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯೊಲು, ಐಐಟಿ ಬುಕ್ಕೊ ಐಐಎಂ ಸೇರ್ದ್ 122 ಕೇಂದ್ರ ನಿಧಿಡ್ ನಡಪುನ ಸಂಸ್ಥೆಲು ಸುರುತ ಸುತ್ತುದ ಶ್ರೇಣಿಡ್ ಪಾಲ್ ಪಡೆಯೆರ್.

== ಮಂತ್ರಿಲೆನ ಪಟ್ಟಿ ==
**ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವೆರ್**, ದುಂಬು **ಮಾನವ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವೆರ್''' (೧೯೮೫-೨೦೨೦),  ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಸಚಿವೆರೆಡ್ ಒರಿಯೆರ್.

## ರಾಜ್ಯ ಮಂತ್ರಿಲು

## ಅಂಚನೆ ತೂಲೆ
* ಶಿಕ್ಷಣ ಸಚಿವೆರ್ (ಭಾರತ)
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ಶಿಕ್ಷಕರ ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆ, ಚೆನ್ನೈ
* ಭಾಷಾ ಯೋಜನೆ ಬುಕ್ಕೊ ಅನುಷ್ಠಾನದ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯ
* ಯು-ಡಿಸ್
* ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಧನೆದ ಸಮೀಕ್ಷೆ

## ಟಿಪ್ಪಣಿಲು

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು