ತುಳು ಜನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಪುರುಬಾಲೆ (ಪುಸ್ತಕ)

**ತುಳು ಜನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಪುರುಬಾಲೆ**

### ಪರಿವಿಡಿ
ತುಳು ಜಾನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಪುರುಬಾಲೆ

ಬೂಕುದುಲಾಯಿದ ಪೊಲಬು

# 1. ನುಡಿತ ಸಿರಿ.
# 2. ಗುರ್ಕಾರ್ಲೆನ ಮದಿಪು
# 3. ಮಾತೃ ಮೂಲ ಪದ್ಧತಿ
# 4. ಅಪ್ಪೆ ಬಾಲೆದ ಸಿರಿತುಪ್ಪೆ.
# 5. ಬಂಜಿನಾಲೆನ ತಾಂಕನೆ, ಬಯಕೆದ ಕ್ರಮ, ನಂಬೊಳಿಗೆಲು.
# 6. ಪೆದ್ದುನ ಕೊಟ್ಯ, ಪೆದ್ಮೇದಿ, ಬಾಲೆ.
# 7. ಪಿಲೆ ದೆಪ್ಪುನ, ತೊಟ್ಟಿಲ್‌ಗ್ ಪಾಡುನ, ಪುದಾರ್ ದೀಪುನ ಗೊದ್ದೆ ಟಿ, ಚೌಲ, ಕಜಂಬುದ ಕಮ.
# 8. ಎಣ್ಣೆ ಬೆಚ್ಚ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಪೂಜುನ,ಮೀಪಾವುನ, ಜೋಪ
# 9. (ಆ)ಹಾರ, ಮರ್ದ್‌, ಮರ್ದ್‌ ತಯಾರಿ,ಬಿಲ್,
# 10. ಪಲ್ಟಾಯಿ, ತುತ, ಬೋಡಿತ್ತಿನ ಸೊತ್ತುಲು, ನಾಗದೇವೆರ ಆರಾಧನೆ.
# 11. ನಡಾವಲಿಲು, ಮಂಕ್ರೋ-ಕಂಕೊ ಜೋಕುಲೆ ಗೊಬ್ಬುಲು, ಲೂಟಿಲು, ಗಾದೆಲು, ಎದುರು ಕತೆಕ್ಲು.
# 12. ಬಾಲೆನ್ ಮಾನಾವುನ, ಗೊಬ್ಬಾವುನ ಪದಕುಲು .
# 13. ಪಾಡ್ಡನಡು ಬೊಕ್ಕ ಸಾಹಿತ್ಯಡ್, ನುಡಿಕಟ್ಟಿಡ್ ಬರ್ಪುನಂಚಿನ ಬಾಲೆದ ವಿವರನೆಲು.
# 14. ಮಾಹಿತಿ ಕೊರಿನಾರೆನ ಪುದಾರ್ ಬೊಕ್ಕ ಪತ್ತೆ.
# 15. ಪರಾಮರ್ಶನ ಸಾಹಿತ್ಯ (ಮಾಂತ್ರಿಕ ನಡವಲಿಲು)
#

### ಗುರ್ಕಾರನ ಮದಿಪು
 ದುಂಬುದ ಅಕಾಡೆಮಿದ ಸಮಿತಿ ತುಳುನಾಡ್‌ದ ಪುದರ್ ಪಡೆಯಿನ ತುಳು ಬರವಣಿಗೆದಕುಲೆಗ್ ಕೆಲವೊಂಜಿ ವಿಷಯೊಲೆನ್ ಕೊರ್ದು ಸಂಶೋಧನಾತ್ಮಕ ಲೇಖನ ತಯಾರ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅನುಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಆ ಯೋಜನೆದ ಪ್ರಕಾರ ಶ್ರೀಮತಿ ಎಚ್. ಶಕುಂತಳಾ ಭಟ್ 'ತುಳು ಜಾನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಪುರುಬಾಲೆ' ಪನ್ಪಿ ಲೇಖನ ತಯಾ‌ರ್ ಮಲ್ತ್‌ದಿತ್ತೆರ್. ಅಯಿನ್ ಇತ್ತೆ ಅಚ್ಚಿಗ್ ಪಾಡೆಯೆರೆ ಎಂಕ್ಲೆಗ್ ಬಾರೀ ಸಂತೋಸ ಆವೊಂದುಂಡು. ದಾಯೆ ಪಂಡ ಈ ಬೂಕುನು ಓದುದು ತೂಯಿನಕುಲೆಗ್ ಗೊತ್ತಾವು. ಉಂದು ಬಜೀ ಒಂಜಿ ಕಿನ್ಯ ಪ್ರಬಂಧ ಅತ್ತ್ ಉಂದು ಒಂಜಿ ಮಹಾ ಪ್ರಬಂಧ. ಈ ಬೂಕು ಬರೆವೊಡೂಂದಾಂಡ ಲೇಖಕಿ ಊರೂರು ತಿ‌ರ್ಗ್ದೆರ್. ಬಾರೀ ಅಪ್ಪೆ, ಅಜ್ಜಿಯಡಿಕುಲೆನ್ ಬೇಟಿ ಮಲ್ತ್‌ದೆರ್. ಪಾಡ್ಡನ ಕಾರೆರೆಡ ಜೋಕುಲೆನ ಪಾಲನೆ - ಪೋಷಣೆದ ಬಗ್ಗೆ ಬರ್ಪಿನಂಚಿನ ಪಾಡ್ಡನದ ಭಾಗೊಲೆನ್ ಸಂಗ್ರಹ ಮಲ್ತ್‌ದೆರ್. ಬಾರೀ ತಾಳ್ಮೆಡ್ ಬರೆವೊಂದು ಪೋತೆರ್. ಶ್ರೀಮತಿ ಎಚ್. ಶಕುಂತಲಾ ಭಟ್ ಮೇರ್ ಕನ್ನಡ ಬೊಕ್ಕ ತುಳು ಭಾಷೆದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಡ್ ಎಲ್ಪತ್ತೊಂಜಿ ಗ್ರಂಥಲೆನ್ ಬರೆತಿನ ತುಳು ನಾಡದ ತುಡರಾದ್ ಉಲ್ಲೆರ್.

ಜೋಗುಳ ಪನ್ಪಿ ಪದ ಜೋಕುಲು ಪನ್ಪಿ ಶಬ್ದೊಡ್ದೇ ಉಂಡಾಂಡ್‌ದ್ ಕವಿ ಮುದ್ದಣ್ಣೆ ಬರೆತೆ. ಆಂಡ ಜೋಗುಳ ಪದತ ಬಳಕೆ ಕನ್ನಡೊಡೇ ಎಚ್ಚಾದ್ ಉಪ್ಪುನೆಡ್ಡಾದ್ ಅವು ಕನ್ನಡದನೇ ಆದ್ ಪೋತುಂಡು. ಲೇಖಕಿ ಶಕುಂತಳಾ ಭಟ್ ಜೋಗುಳಪದೊಕು

## ತುಳು ಜಾನಪದ ಸಂಸ್ಕ್ರುತಿಡ್ ಪುರುಬಾಲೆ

ಜೋಯಿಪದ ಪನ್ಪಿ ಪೊಸ ಶಬ್ದೊನು ಮೂಲು ಬಳಕೆ ಮಲ್ತ್ ದೆರ್. ತುಳುಕು ಅವು ಒಪ್ಪುನಂಚಿನ ಪದ. ದುಂಬು ಮಾತೆರ್ಲಾ ಆ ಪದೊನೇ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನೆಗ್ ಅಡ್ಡಿ ಇಜ್ಜಿ. ತುಳುಟು ಜೋಯಿಪದ ಬಾರೀ ಕಮ್ಮಿಂದ್ ಜನೊಕುಲೆನ ನಂಬಿಕೆ. ಆಂಡ ಅವು ಸರಿ ಅತ್ತ್. ಆನೆ ಬತ್ತ್ಂಡ್ ಆನೆ. ವಾ ಊರುದ ಆನೆ. ಇಟ್ಟೇಲ್‌ದ ಪುಟ್ಟಾ ಇಂಚಿನ ಮಾತಾ ದಿಂಜ ಪದೊಕುಲು ದುಂಬು ಇತ್ತ. ಕನ್ನಡದ ಬಳಕೆ ಎಚ್ಚ ಆಯಿನೆಡ್ಡ ಬೊಕ್ಕ ಅಪ್ಪೆಡಿಕುಲು ತುಳುಪದೊಕುಲೆನ್ ಮದತೆ‌ರ್. ಸಿನೆಮದ ಪದೊಕುಲೆನ್ ಪನಿಯೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ತೊಟ್ಟಿಲ್ದ ತಕ್ಕನೊಡು ಜೆತ್ತಿನ ಪುರುಬಾಲೆಗ್ ಭಾಷೆಡೇ ಮಾನಾವರ್. ಆಂಡ ನಮ್ಮಲ್ಪ ಮಾತ್ರ ಜೋಕುಲೆನ್ ಮಾನಾನಗ ಟ್ವಿಂಕಲ್ ಟ್ವಿಂಕಲ್ ಲಿಟ್ಲ ಸ್ಟಾರ್‌ಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್.

ಈ ಬೂಕುಡು ಪೊಣ್ಣು ಬಂಜಿನಾಲಾದ್ ಪೆದ್ದ್ ಬಾಲೆನ್ ತಾಂಕುನಾಡೆ ಮುಟ್ಟದ ಮಾತಾ ವಿವರೊರೆಲೆನ್ ಕೊರ್ತೆರ್. ಬೇತೆ ಬೇತೆ ದೇಶದ ಜೋಕುಲೆನ ತಾಂಕನ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೀತಿಡುಂಡು ಮೂಲು ತುಳುನಾಡ್ಡೆ ಪ್ರಾಕ್ಡಿದ್ಂಚಿ ನಡತೊಂದು ಬತ್ತಿನ ಸಂಪ್ರದಾಯೊದ ವಿವರಣೆ ಉಂಡು. ಇಡೆಇಡೆಟ್ ನಂಬಿಕೆ, ನಡವಳಿಕೆ ಗಾದೆ, ಮರ್ದ್, ಮಂತ್ರ ಆಹಾರೊ, ಗೊಬ್ಬು ಇಂಚಿನ ಮಾತಾ ಸಂಗತಿಲೆನ್ ಸಂದರ್ಬೊಗು ಒಪ್ಪುಲೆಕ ಸೇರಿಸಾವೊಂದೆರ್. ಅಂಚಾದ್‌ ಬೂಕುದ ಮೌಲ್ಯ ಎಚ್ಚಾತ್‌ಂಡ್.

ದುಂಬುದ ಕಾಲೊಡು ಪುಳ್ಳಿಯಡಿಕುಲೆಗ್ ಅಜ್ಜಿ ಕತೆ ಪನ್ಪುನ ಪದ್ಧತಿ ಇತ್ತಂಡ್. ಶಿವಾಜಿಗ್ ಅಯನ ಅಪ್ಪೆ ಜೀಜಾಬಾಯಿ ಬೀರೆರೆನ ಕತೆ ಪಂಡ್‌ನೆಡ್ಡಾದ್ ಆಯೆ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಆಯೆರೆ ಸಾಧ್ಯ ಆಂಡ್. ಗಾಂಧರೆಗ್ ಅರೆನ ಅಪ್ಪೆ ಸತ್ಯ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನ, ಶ್ರವಣನ ಕತೆ ಪೆನ್ಪೆದೆರ್‌ಗೆ. ಅಂಚಾದ್ ಆರ್ ಜೀವನ ಪರ್ಯಂತ ಸತ್ಯವಂತೆರಾದೇ ಒರಿಯೆರ್.

ಇಂಚ ಬಾಲ್ಯೊಡು ಜೋಕುಲೆಗ್ ಅಪ್ಪೆಡಿಕುಲು ಪಂಡ್‌ದ್ ಕೊರಿನ ಓವೇ ವಿಚಾರ ಆವಡ್, ಅವು ಶಾಶ್ವತವಾದ್ ಒರಿಪುಂಡು. ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ನಿರ್ಮಾಣಗು ಊಂದುವೇ ತಳಪಾಯ. ಅವು ಮಾತ್ರ ಇತ್ತೆದ ಅಪ್ಪೆಡಿಕುಲು ಮದತ್ ಬುಡ್ತೆರ್. ಸಂಸ್ಕೃತಿನ್ ಜೋಕುಲೆಡ ಉಂಡು ಮಲ್ತ್ ದ್ ಕೊರ್ಪಿ ಕೆಲಸ ಅಪ್ಪೆ ಅಜ್ಜಿಯಡಿಕುಲೆನವು. ಆಂಡ ಇತ್ತೆ ಬಾಲೆಗ್ ತುಳು ಬರ್ಪುಜಿ. ಅಜ್ಜಿಗ್ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಬರ್ಪುಜಿ. ಸಂಸ್ಕೃತಿದ ಕೊಂಡಿ ತುಂಡಾವೊಂದು ಪೋವೊಂದುಂಡು.

ದುಂಬುದ ಕಾಲೊಡು ಪೆದ್ದುನೇಂದ್ ಪಂಡ ಅವು ಪೊಣ್ಣಗ್ ಮರುಜನ್ಮ ಬತ್ತಿಲೆಕ. ಆಂಡಲ ಆ ಕಷ್ಟೊನು ಪೊಂಜೋವು ಸಹಿಸಾವೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಇತ್ತೆ ಆಧುನಿಕ ಮರ್ದ್, ಆರೈಕೆಲು ಇತ್ತ್ದ್ಲಾ ಸಿಜೇರಿಯನ್‌ದ ಸುಲಭದ ಸಾದಿ ಪತ್ತುವೆರ್. ವೈದ್ಯೆರ್‌ನಕುಲುಲಾ ಅಯಿಕೇ ಒತ್ತು ಕೊರ್ಪೆರ್. ಪುರುಬಾಲೆಗ್, ಎಂಚಿನ ಮಾತಾ ಪುಲಮರ್ದ್ ಕೊರೊಡೂಂದು ದುಂಬುದ ಅಪ್ಪೆಡಿಕುಲೆಗ್ ಗೊತ್ತಿತ್‌ಂಡ್. ಎಲ್ಯ ಪ್ರಾಯೊಡ್ ಕೊರ್ನ ಆ ಪುಲಮರ್ದ್ ಮಲ್ಲೆ ಆಯಿನೆಡ್ ಬೊಕ್ಕಲಾ ಅಕುಲೆಗ್ ಕಫ, ವಾತ, ಪಿತ್ತ ತಟ್ಟಂದಿಲೆಕ.
ಹಳೆಯಂಗಡಿ ಗ್ರಾಮದ ಶ್ರೀಮತಿ ಎಚ್. ಶಕುಂತಳಾ ಭಟ್ರು ಕನ್ನಡ ಬೊಕ್ಕ ತುಳು ಭಾಷೆದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಡ್ ಎಲ್ಪತೊಂಜಿ ಗ್ರಂಥೋಲೆನ್ ಬರೆತಿನ ಆರ್ ತುಳುನಾಡ ತುಡರಾದುಲ್ಲೆರ್. ಅರೆನ ಎಲ್ಯ ಪ್ರಾಯಡ್ ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಬೊಕ್ಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಲೆಡ್ ನಿರಂತರವಾದ್ ಯೆಡ್ಡೆ ಚಾಕ್ರಿ ಮಲ್ತಿನಾರ್. ಪಂಚ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷೆಲೆಡ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿನ ತುಳುಭಾಷೆಡ್ ಜಿಂಜ ನಾಟಕ ಬರೆದ್ ಬೊಕ್ಕ ನಿರ್ದೆಶನ ಮಲ್ತ್ದ್ ತುಳು ಭಾಷೆದ ಬುಳೆಚ್ಚಿಲ್‌ಗ್ ಯೆಡ್ಡೆ ಬೆಂದಿನಾ‌ರ್.

ರಾಷ್ಟ್ರ ಬೊಕ್ಕ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟಡ್ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಬೊಕ್ಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಡ್ ಜಿಂಜ ಪ್ರಶಸ್ತಿಲೆನ್ ಪಡೆಯಿನ ಮೇರ್ “ತುಳು ಜನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಪುರುಬಾಲೆ” ಈ ಸಂಶೋಧನೆದ ಕಜ್ಜಡ್ ತುಳುನಾಡ್‌ದ ನಾನಾ ಮರ್ಗಿಲೆಡ್ ತಿ‌ರ್ಗ್ದ್, ತೆರಿದ್ ಪೊರ್ಲುಡು ಮುಡೆತಿನ ಈ ಗ್ರಂಥಡ್ ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾಲಯಡ್ ಒಂಜಿ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪಡೆಯೆರೆಗ್ ಬೊಡಿತ್ತಿನ ಸಂಗ್ರಹಲುಂಡು.

ಅತ್ತಂದೆ ಉಡುಪಿ ಅಷ್ಟಮಠದ ಪೂಜ್ಯ ಪುತ್ತಿಗೆ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಮೇರೆಡ್ದ್ ದಾಸ ಧೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದ್ ಸುಗುಣ ವಿಠಲ ಪ್ರಿಯ ಈ ಅಂಕಿತನಾಮಡ್ “ನವನೀತ” ಪನ್ಪುನ ಪದಕೆಲೆನ ಕೃತಿಟ್ ಬದ್ಕರೆ ಬೊಡಾಯಿನ ಬೊಲ್ಪುದ ತುಡರ್‌ನ್ ಅರ್ಲಾದೆರ್.

ಮಸ್ತ್ ಸಂಘ ಸಂಸ್ಥೆಲೆಡ್ ಸಂಚಾಲಕಿಯಾದ್, ಸಂಘಟಕಿಯಾದ್ ಬೆನ್ನೊಂದಿಪುನ ಮೇರೆಡ್ದ್ ತುಳು ಬೊಕ್ಕ ಕನ್ನಡ ಈ ರಡ್ ಭಾಷೆಲೆಡ್ ಎಡ್ಡೆಪುದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಕುಲು ಮೂಡ್ದು ಬರಡಂದ್ ಎಡ್ಡೆಪುದ ಮದಿಪು ಪಂಡೊಂದುಲ್ಲೆ.

## ಸುಗಿತೋ

ಸಮಾಜೊಡು ಪ್ರತಿಯೊಂಜಿ ಜನಾಂಗೊಗ್ಲಾ ಐತನೇ ಆತಿನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಸಂಸ್ಕೃತಿದ ಉದಿಪನ ಏಪ ಆಂಡ್? ಎಂಚ ಆಂಡ್? ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಲೆಗ್ ಉತ್ತರ ದಾದಪಂಡ ಏಪ ನರಮಾನಿನ ಸೃಷ್ಟಿ ಆಂಡಾ ಆನಿದಿಂಚನೇ ಸಂಸ್ಕೃತಿದ ಉದಿಪನ ಆಂಡ್‌ಂದ್‌ ಪನೊಲಿ.

ಒಂಜಿವೇಲೆ ಜನಮಾನಿನ ಬದ್‌ಕ್ ಡ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಪನ್ಪುನ ಕಟ್ಟಪಾಡ್ ದಾಂತೆ ಇತ್ತದುಂಡ, ಆಕುಲು ಕಾಡ್‌ ಕ್ರೂರ ಮುರ್ಗತಲೆಕ್ಕ ಬದ್ಕೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಈ ಸತ್ಯಗಾದ್ರ ಸಂಸ್ಕೃತಿದಾಂತಿನ ಜನಮಾನಿನ ಬದ್‌ಕ್ ನ್ ಶೂನ್ಯಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್.

ನಮ್ಮ ಬದ್ಕ್ ನ್ ಪೊರ್ಲುಕಂಟ್‌ಡ್ ತಿದ್ದ್ ದ್ ಎಡ್ಡೆ ಮಾರ್ಗಗ್ ಕನಪುನ ನೀತಿದ ಪಾಠನೇ ಸಂಸ್ಕೃತಿ. ಉಂದೆನ್ ಇಂಚನೇಂದ್ ಸರುತವಾಯಿನ ಗೀಟ್ ಪಾಡ್ದ್ ಲಪ್ಪರೆಗ್ ಸಾಧ್ಯ ಇಜ್ಜಿ. ದಾಯೆಪಂಡ ಜನಮಾನಿ ಪುಲ್ಯಕಾಂಡೆ ಲಕ್ಕದ್ ರಾತ್ರೆ ನಿದ್ರೆ ಮಲ್ಲುನ ಮುಟ್ಟ ಆಕುಲು ಮಲ್ಲುನಂಚಿನ ಬೇಲೆದ ವಿಧಿ-ವಿಧಾನದ ಸಂಸ್ಕಾರನ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಂದ್ ಪನೊಲಿ. ನನೊಂಜಿ ಮರ್ಗಿಲ್‌ಡ್ ಪನ್ಸುನಾಂಡ ಜನಮಾನಿ ಪುಟ್ಟುದ್ .. ತೈನ ಮುಟ್ಟ ಮಲ್ಪುನಂಚಿನ ಕರ್ಮೊಲೆನ ಗೊಪೆಲೇ ಸಂಸ್ಕೃತಿ. ಒಂಜಿ ರೀತಿಡ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಪಂಡ ಜನಮಾನಿನ ಬದ್‌ಕ್ ಗ್ ಪಾಡ್ಡಿನ ಗಟ್ಟಿದ ಒಕ್ಕನೂಲ್ ಅತ್ತಡ ತಡಮೆಂದ್ ಪನೋಲಿ.

ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಪನ್ಪುನವು .. ಎಪಲ ಪಲ್ಲಡ್ ಉಂತುದಿನ ಕೆರೆಂಚಿ ನೀರತ್ತ್. ಜನಮಾನಿಡ್ದ್ -ಜನಮಾನಿಗ್, ಕಾಲೊಡ್ದ್ - ಕಾಲೊಗ್ ಆಯಾ ಸಂದರ್ಭಗ್ ಏಪಲ ಪರಪುನಂಚಿನ ಸುದೆತ ನೀರ್‌ದ ಲೆಕ್ಕ. ಅಂಚಾದ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿನ್ ಭೂತಕಾಲೊದ ಪೊದಿಕೆಂದ್ ಎನ್ನಂಡಲಾ.. ಅವು ನಮನ್ ವರ್ತಮಾನ ಕಾಲಡ್ ಆಲಿಪುನವು ಸತ್ಯ. ದಾಯೆಪಂಡ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಪನ್ಪುನವು.. ಸಾಮಾಜಿಕ, ರಾಜಕೀಯ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ, ಆರ್ಥಿಕ, ಚಾರಿತ್ರಿಕವಾದ್ ಬದಲಾವಣೆ ಆನಗ ... ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲ ಬೇರ್‌ಗ್ ಪೆಟ್ಟ್ ಬೂರ್ದ್ ಐತ ಗುರ್ತದಾಂತಿಲೆಕ್ಕ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರಿದ್ ಪೋಪುಂಡು.

ಕೆಲಸರ್ತಿ ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಅಲ್ಪ ತೆಗಲ್‌ದಿಪ್ಪುಂಡು. ಮೂಲದ ಅರ್ಥ.. ಅರಿದ್ ಅನರ್ಥಗ್ ಸಾದಿ ಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ಜನಮಾನಿನ ಗುನತ ಮರ್ಜಿದ ಅಂಶನ್ ಪಡೆಯೊಂದಿನ ಸಂಸ್ಕೃತಿನ್ ಒಂಜೇ ದೃಷ್ಟಿಡ್ ಲತ್ತ್ದ್ ವಿವರನೆ ಕೊರೆಗಾಪುಜ್ಜಿ. ಲೋಕೊದ ಜಾತಿ-ಧರ್ಮ, ನಂಬಿಕೆ, ದೇವರ್, ಭಾಷೆ, ಆಚಾರ ವಿಚಾರ, ಜ್ಞಾನ, ಅನುಭವ, ಉನಸು, ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಕಲೆ-ಇಂಚಿನ ನಡಾವಲಿದ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತವಾಯಿನ

## ನಮ ತುಳುವೆರ್

ಪೆರ್ಮೆದ-ಗೆಲ್ಮೆದ ತುಳ್ ನಾಡ್ ಕಡಲ್ದ ಬರಿತ ಪ್ರದೇಶ. ಅಂಚಾಂದ್ ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾದ್ ಮುಲ್ಪ ವಿಭಿನ್ನವಾಯಿನ ಹವಾಮಾನ ಉಂಡು. ಉಪ್ಪುದ ಉಷ್ಣ ಪ್ರದೇಶ ಆಯಿನೆಡ್ದ್ ಮುಲ್ಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿದ ರೀತಿ-ರಿವಾಜುಲೆಗ್ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಯಿನ ಗುನಕುಲುಂಡು. ತುಳು ಮಣ್ಣ್ ದ ಕಮ್ಮೆನ ಉಂಡು. ಸಾರ-ಸಾರ ವರ್ಸೊ ಚರಿತ್ರೆ ಉಂಡು.

ಪಾಡ್ಡನಡು ತುಳುನಾಡ ಚಿತ್ರಣ : ಪಾಡ್ಡನಡ್ ಬರ್ಪುನಂಚಿನ ತುಳುನಾಡ್‌ದ ಚಿತ್ರಣ ಇಂಚ ಉಂಡು.

ಸತ್ತಿಗೆದಾತ್ ಮಲ್ಲೆ, ಹರಿವಾಣದಾತ್ ಉರುಂಟು-ಪಣವುದಾತ್ ಪೊರ್ಲು. ತಿರ್ತ್ ತುಳುರಾಜ್ಯ ಬಾರಿ ಪೊರ್ಲು ತೋಜುಂಡು-ಇಂಚ ಪಾಡ್ಡನೊಡು ಪುಗರ್‌ದಿನ ತುಳುನಾಡ್ಡ ಭಾಷೆಗ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗ್ ಅಯ್ತನೇ ಆಯಿನ ದಿನ್ನ -ಬನ್ನ ಉಂಡು. ತುಳುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿದ ಒಂಜಿ ಭಾಗ ಆದಿತ್ತಂಡಲಾ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಸೆಡ್ ಒಂಜಾಯಿನ ತುಳುಭಾಸೆಗ್ ಒಂಜಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಯಿನ ಸ್ಥಾನಮಾನದ ಮಲ್ಲಾದಿಗೆ ಉಂಡು. ಅಂಚನೇ ಎಡ್ಡೆ - ಪಡ್ಕೆ ಕಾರ್ಯಲೆಡ್ ಐತನೇ ಕೆಲವು ವಿಶಿಷ್ಟವಾಯಿನ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಉಂಡು. ತೆನ್ಕಾಯಿ, ಚಂದ್ರಗಿರಿಡ್ದ್ ಬಡಕಾಯಿ ಭದ್ರಗಿರಿಮುಟ್ಟಿ, ಮುಡಾಯಿ ಘಟ್ಟಡ್ದ್, ಪಡ್ಡಾಯಿ ಕಡಲ್ ಮುಟ್ಟ ಪರಡ್ದಿತ್ತಿನ ತುಳುನಾಡ್‌ಡ್ ನೆಲೆಂದ್ ಪನ್ಪಿನೆಡ್ಡಾವರ ತುಳುವೆರೆಗ್ ಲೋಕಡ್ ಎಡ್ಡೆ ಮದಿಪುಂಡು. ತುಳುನಾಡ್ ನಾಗದೇವೆರೆನ ನೆಲೆಪನ್ಪುನೈಕ್ಕ್ ನಾಗರ ಖಂಡಂಗ್ಲ ಪುದಾರುಂಡು. ಅತ್ತಾಂದೆ ಈ ಭಾಗನ್ ಪರಶುರಾಮ ಸೃಷ್ಟಿಂದ್ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್.

ಪ್ರಪಂಚದ ವಾ ಜಾತಿ-ಧರ್ಮದಾಕ್ಲೆಗ್ಲಾ ಬಾಲೆ ಪಂಡ ಅವ್ ವಂಶದ ತೆಗಲೆ. ಬಾಲೆದಾಂತಿನ ಇಲ್ಲ್ ಇಲ್ಲತ್ತ್. ಬಾಲೆದಾಂತಿನ ಅಪ್ಪೆ ಪುನಕ್ ಸಮ. ಬಾಲೆ ದಾಂತಿನ ಗೊಡ್ಡುಗ್ ದುಂಬು ಮೂಜಿಕಾಸ್‌ ಬಿಲೆ ಇತ್ತಜ್ಜಿ. ಸಂತಾನಗಾದ್ರ ಪೂಜೆ - ಪುನಸ್ಕಾರ, ಪಟ್ಟ ಪರಕೆ ಪುನಂಚಿನೆನ್ ನಮ ಪಾಡ್ಡನಡ್, ಕತೆಕ್ಲಡ್, ಗಾದೆಲೆಡ್ ಕೇನ್ವ ಜನಮಾನಿ, ಪ್ರಾಣಿವರ್ಗಗ್‌ ಸೇರ್ದಿನಾಂಡಲ ಪ್ರಾಣಿದ ಕಿನ್ನಿದಲೆಕ್ಕ, ಬಾಲೆ ಪುಟ್ಟಲಕ್ಕನೆ ಬಲಿಪುಜ್ಜಿ. ಬಾಲೆಗ್ ಸಮ ಬುದ್ದಿ ತೆರಿಯರೆಗ್ ಮೂಜಿ ನಾಲ್ ವರ್ಸ ಬೋಡೇ ಬೋಡು. ಆತಿನಂಗೆ ಬಾಲೆಲೆನ ತಮೆರಿ-ತಾಂಕನೆ, ಗೊಬ್ಬಾವುನ, ಮಾನಾವುನ, ಜೋಯಿಪದತ ಸಾಹಿತ್ಯಗಾದ್ರ ತುಳು ಜನಪದರ್ ಪುರುಕುಂದಿಲೆನ್ ತಾಂಕುನೈಟ್ ಅಕುಲೆನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ದಾದ? ಬಾಲೆನ್ ಗಬ್ಬಡ ತುಂಬುದಿನ ತುಳುವೆದಿನ್ ಎಂಚ ತಾಂಕ್‌ವೆ‌? ಬಯಕೆದ

ತುಳು ಜಾನಪದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಪುರುಬಾಲೆ

ಮಡೆ ದೆಪ್ಪುನ ಕ್ರಮ, ತಮ್ಮಾನದ ಗೌಜೀ, ಪೆದುಪುನ ಬೇನೆ, ಪದೆತಿ, ತೊಟ್ಲಬಾಲೆದ ತಾಂಕನದ ವಿವರನ್ - ಈ ಅಧ್ಯಯನಗ್ ಮೂಲವಾದ್ ತೆಲುಪುಡ್ ಕೊರೊಡಾಪುಂಡು.

ಬಾಲೆನ್ ಪೆದ್ದಿ ಬೊಕ್ಕದ ಕ್ರಮಕ್ಲು, ಬಾಲೆದ ಪಿಲೆ ದೆಪ್ಪುನು, ಮೀಪಾವುನ, ತೊಟ್ಟಿಲೆಗೆ ಪಾಡ್‌ದ್ ಪುದರ್ ದೀಪುನ, ಮರ್ದ್, ಹಾರ, ನಂಬಲಿಕೆ, ಮಾಂತ್ರಿಕ ನಡಾವಲಿಲು, ಗಾದೆ, ಎದುರುಕತೆ, ಗೊಬ್ಬುಲು, ಪಟ್ಟ ಪರಕೆ, ಬಾಲೆನ್ ಮಂಗಟಾವುನ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಜೋಯಿಪದಕುಲು, ಗಾದೆದ ತಿರ್ಲ್, ಪಾಡ್ಡನಡ್ ಬರ್ಪುನಂಚಿನ ಬಾಲುಲೆನ ವಿವರನೆಲೆನ್ ಎಲ್ಯ ಮಟ್‌ಡ್ ಕೊರ್ರೆಗ್ ಯಾನ್ ಮುಲ್ಪ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಲ್ತದೆ. ತರೆಡ್ದ್ -ತರೆಕ್ಕ್ ಪರತ್ತೊಂದ್ ಬತ್ತಿನ ಕಟ್ಟ್ ಕಟ್ಟ್ಲೆನ್ ಕೂಡುಕಟ್ಟ್ ಡ್ ಆಕುಲು ಮುಲ್ಪುನಂಚಿನ ಕರ್ಮಡ್ ಇತ್ತೆ ಐತ ನಿರೆಲ್ ಮಾತ್ರ ರೆಂಕುಂಡು. ಜಾಗತೀಕರಣದ ಮೈಮೆಡ್ ದುಂಬುದಾಕ್ಲೆನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮುಲ್ಲೆ ಸೇರ್ದ್ ಇತ್ತೆ ಐತ ಅರ್ಥನ್ ಅನರ್ಥ ಮಲ್ತೊಂದು ತ್ರಿಶಂಕು ಸ್ವರ್ಗಡ್ ನಮ್ಮ ನೇಲೊಂದಿಪ್ಪುನ ಮಾತ್ರ ಸತ್ಯ. ಕೆಲಸರ್ತಿ ದುಂಬುದಾಕ್ಲೆನ ಕೆಲವು ಆಚರನೆಲು ಮೂಢನಂಬಿಕೆಂದ್ ತೋಜುಂಡಲಾ, ಆ ಕಾಲಗ್ ಅವು ಸತ್ಯ. ವಾ ಪಿರಿಕಟ್ಟಲೆಗಾ ನಂಬಲಿಕೆನೇ ಮಲ್ಲ ಮರ್ದ್‌ಂದ್ ಇತ್ತೆದ ವಿಜ್ಞಾನಿಲು ಪನ್ಪಿಲೆಕ್ಕ .. ಐಟ್ ಅಕುಲೆನ ಬದ್ಕ್ದ ತಿರ್ಲ್ ದೆಂಗ್‌ಂಡ್. ಅಂಚಾದ್ ಇನಿತ ವಿಜ್ಞಾನದ ಉದಿಪನೆಗ್ ತುಳುಜನಪದೆರೆನ ಏತೋ ವರುಷದ ಅನುಭವ ತಿರ್ಲ್‌ಂಡ್‌ಂದು ಪನ್ಪುನ ಪಾತೆರ ನೂದೆಕ್ ನೂದ್ಲಾ ಸತ್ಯ.

ಉಡುಪಿ ಬೊಕ್ಕ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಈ ರಡ್ಡ್ ಜಿಲ್ಲೆಲು ಭೌಗೋಳಿಕವಾದ್ ಒಂಜಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಘಟಕ. ಮುಲ್ಪ ರಾಜ್ಯಾಡಳಿತಡ್ ಕನ್ನಡ ಭಾಸೆಯಾದ್ ಅಚರನೆಡ್ ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ ಜನಮಾನಿನ ಸಂಪರ್ಕ ಭಾಷೆಯಾದ್ ತುಳುಭಾಸೆಗ್ ಮುಖ್ಯ ಸ್ಥಾನ ಉಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ತುಳವೆರ್ನ ಪುರು ಬಾಲೆದ ಸಾಹಿತ್ಯಡ್ ತೆಲ್ಪಡ್ ಕನ್ನಡ ಭಾಸೆದ ಬೆರಕೆ ಉಂಡುಂದ್ ಪನೊಲಿ.

### ಮಾತೃ ಪ್ರಧಾನ ಪದ್ಧತಿ

ತುಳುನಾಡ್ ದ ತುಳುವೆರ್ನ ಮೂಲಬುಡಕಟ್ಟ್ ಜನಾಂಗಡ್ ಮಾತೃ ಪ್ರಧಾನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಉಂಡು. ಮುಕುಲು ತುಳುನಾಡ್ದ ಉದ್ದಗೆಲಗ್ ಅಲ್ಪಲ್ಪ ಉಲ್ಲೆರ್. ಅಕುಲೆನ ವ್ಯಾಪ್ತಿನ್ ತೆನ್ಕಾಯಿ - ನೀಲೇಶ್ವರಡ್ದ್, ಬಡಕ್ಕಾಯಿ ಬಾರ್ಕೂರ್ ಮುಟ್ಟ, ಪಡ್ಡಾಯಿ ಕಡಲ್, ಮೂಡಾಯಿ ಘಟ್ಟದ ಮುಟ್ಟಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಮುಕುಲೆಗ್ ಅಳಿಯಕಟ್ಟ್ ಅಪ್ಪೆನ ಬರಿಟ್ ಜೋಕ್ಲನ್ ಗುರ್ತ ಮಲ್ಪೆರ್.

ದುಂಬು ತುಳು ನಾಡ್‌ದ ಮೂಲ ಬುಡುಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದ ಕುಲಕಸುಬುದ ನೆಲೆಟ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಉಪಜಾತಿ ಉಂಡಾದ್ ಐಟ್ ಶೆಟ್ಟಿ, ಬಿಲ್ಲವೆ, ಮೂಲ್ಯ, ಮರಕಲೆ, ಆಚಾರಿ, ಮುಖಾರಿ, ಮುಗೇರೆ, ಮಡ್ಯಳೆ, ಗಾಣಿಗೆ, ಶೆಟ್ಟಿಗಾರೆ, ಭಂಡಾರಿ, ದಿಕ್ಕೆ, ಕೊರಗೆರ್‌ಂದ್ ಇಂಚ ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ಜಾತಿಲೆಂದ್ ಗುರ್ತ ಮಲ್ತೆರ್.

ಬೊಕ್ಕ ತುಳ್ ನಾಡ್ಗ್ ಪಿದಾಯಿ ರಾಜ್ಯಡ್ ಬತ್ತಿನ ಜೈನ ವರ್ಗದಾಕ್ಲೆಡ ಕೆಲವೆರ್ ಮುಲ್ತ ಮಾತೃ ಪ್ರಧಾನ ಪದ್ಧತಿನ್ ಸ್ವೀಕಾರ ಮಲ್ತ್ದೆರ್. ನನ ಕೆಲವೆರ್ ಪಿತೃ ಪ್ರಧಾನ ಪದ್ಧತಿನ್ ಸ್ವೀಕಾರ ಮಲ್ತ್ದೆರ್. ಅಂಚನೆ ಇಡೆಗ್ ಪಿದಾಯಿ ರಾಜ್ಯದ ಬತ್ತಿನ ಶಿವಳ್ಳಿ ಕೋಟ, ಹವ್ಯಕ, ಸ್ಥಾನಿಕ, ಚಿತ್ಪಾವನ, ಸಾರಸ್ವತ, ಗೌಡ ಸಾರಸ್ವತ, ಕನ್ನಡ‌, ಕಾನ್ಹಾಡ, ಆಚಾರಿ, ಇಂಚಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೆರೆಗ್ ಪಿತೃಮೂಲೀಯ ಪದ್ಧತಿದ ಕಟ್ಟೆ-ಕಟ್ಟಲೆದ ಆಚರನೆ ಮಲ್ಪೆರ್.

ಅಂಚಾದ್ ತುಳುಜನಪದೆರೆನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಬ್ರಾಣೇ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ರಾಣೇತರ ಆಚರನೆಡ್ ಜಿಂಜ ವ್ಯತ್ಯಾಸಲು ನೆಗೆತ್‌ದ್ ತೋಜುಂಡು. ಬ್ರಾಹ್ಮನೇತರ ವರ್ಗದಾನ ಆಚರನೆಲು ಮಾತೃ ಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಡ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಮುಕುಲೆಗ್ ಪೊನ್ನ ಕುಟ್ಮದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇತ್ತಿನೈಡ್ದ್ ಪೊನ್ನು ಜೋಕ್ಲಲೆಗ್ ಎಡ್ಡೆ ಮಾನಾದಿಗೆ ಕೊರ್ಪೆರ್.

ಪಿದಾಯಿ ರಾಜ್ಯೋಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನ ಶಿಷ್ಟ ವರ್ಗದಾಕು ತುಳುನಾಡ್‌ಡ್ ನಿಲೆಯಾದಿತ್ತಿನ ಪರಿಶಿಷ್ಟರಾಯಿನ ದಿಕ್ಕ-ಕೊರಗೆರೆನ್ ತೊ‌ರ್ತ್ದ್ ಆಕುಲೆನ್ ಪಿದಾಯಿ ಪಾಡ್‌ದ್ ಅಸ್ಪರ್ಶರಾದ್ ತೂಯಿನೈಡ್ಡಾವರ ಮುಕುಲೆನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಎಲ್ಯಲ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ದಾಯೆಪಂಡ ಆಕುಲು ಊರುದ ಪಿದಾಯಿಡ್ ಅಸ್ಪರ್ಶೆರಾದ್ ಬದುಕೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಎನ್ನ ಅಧ್ಯಯನದ ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯ “ಪುರುಬಾಲೆ” ಆಯಿನೈಡ್ದಾವರ ಮೂಜಿ ವರ್ಷ ಮುಟ್ಟದ ಬಾಲೆದ ತಾಂಕನೆಡ್ ತುಳುಜನಪದರೆನ ಸಂಸ್ಕೃತಿದ ವಿವರಲೆನ್ ಎಲ್ಯ ಮಟ್ಟಿಡ್ ಕೊರೆಗ್ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಲ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಆಚರನೆಲೆಡ್ ಜಿಂಜ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಉಪ್ಪುನೈಟ್ ಬ್ರಾಣೇ ಬೊಕ್ಕ ಬ್ರಾಣೇತರಂದ್ ವಿವರನೆ ಕೊರ್ತೆ. ತುಳುನಾಡ್ಡ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಾತಾವರನದ ಹಿನ್ನೆಲೆಡ್ ಬಾಲೆಲೆನ್ ತಾಂಕುನೈಟ್ ತುಳುನಾಡ್‌ದ ಗಡಿಪ್ರದೇಶದ ತುಳುವೆರ್ಡ ಬಾಲುಲೆನ್ ತಾಂಕುನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಎಲ್ಯ ಎಲ್ಯ ಬೆರಕೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುನೈಕ್ ರಡ್ ಸೀಮೆದ ಸಂಬಂಧ ಪನ್ಪುನವು ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ ಆದಿಪ್ಪುಂದು ಅರ್ಥ ಮಲ್ತೊನೊಲಿ.

### ಅಪ್ಪ ಬಾಲೆದ ಸಿರಿ ತುಪ್ಪೆ

ಅಪ್ಪೆ ಪನ್ಪುನ ಗದ್ದುಗೆಗ್ ಮುರ್ಗ ಆವಡ್ ಪಕ್ಕಿಲಾವಡ್ ಬೇತೆ ಅತ್ತ್. ಅಪ್ಪೆನ ಮೋಕೆ ಜೋಕೆದ ಪೆರ್ಮೆದ ಮಲ್ಲಸ್ತಿಕೆ ಅಂಚಿನವು. ಲೋಕಡ್ ಬುದ್ದಿದಾಂತಿನ ಮುರ್ಗ- ಪಕ್ಕಿಲು ತನ್ನ ಕಿನ್ನಿ ತನ್ನ ತೆತ್ತಿಲೆಗ್ ಸಿಕೆ ಕೊರ್ದು ಮಲ್ಲೆ ಮಲ್ಪೆರೆಗ್ ಪೊರ್ತು- ಪೊರ್ತುಗು ಬಂಜಿಗ್ ಕೊರ್ದು ಐತ ಕಾರ್‌ಡ್ ಉಂತುನಮುಟ್ಟ ಜೋಕೆ-ರಾಂಕೆಡ್ ತಮೆರಿ ಕೊರ್ಪುನವು ನಮ ತೆರಿದಿನ ಸತ್ಯ. ಪೊನ್ನ ಜನ್ಮ ಸಾರ್ಥಕ ಆವೊಡಾಂಡ ಆಲ್ ಅಪ್ಪೆ ಆವೊಡು. ಸಂತಾನನ್ ಬುಲೆಪಾವೊಡು. ಅತ್ತಂದೆ ಪೊನ್ನನ್ ಎಲ್ಲಿಬಾಲೆದಿಂಚ್ ಪರಬು ಆನಮುಟ್ಟಲಾ ಅಲೆಗ್ ಅಪ್ಪೆಂದ್ ಮದಿಪು ಕೊರ್ದು ಲೆಪ್ಪುನವು, ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ. ಅವ್ಲಾ ತುಳುನಾಡ್‌ಡ್ ಮಾತೃಮೂಲ ಪ್ರಧಾನ ಆತಿನೈಡ್ ಅಪ್ಪೆಗ್ ಮಲ್ಲ ಸ್ಥಾನ-ಮಾನೊದ ಮನೆ ಉಂಡು. ಅಕುಲೆಗ್ ಇಲ್ಲದ ಆಸ್ತಿ-ಬದ್ಕ್ ಭಾಗ್ಯೊಡು ಅಧಿಕಾರ ಉಂಡು.

ದುಂಬು ಪೊನ್ನು ಬಾಲೆ ಪಂಡ ಸಸಾರದಾಂತೆ ಹೆಟ್ಟನ- ಕುಚ್ಚನ ಇಜ್ಯಾಂದ ವಂಸನ್ ಬೆಲಗುನ ಕನ್ನಂದ್ ನೆನಪುನ ಮನಸ್ಸ್, ತುಳು ಜನಪದರೆಡ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಅತ್ತಂದೆ ದುಂಬು ಹೆಚ್ಚ ಬಾಲೆಲೆನ್ ಪೆದ್ದಿನಪ್ಪೆಗ್ ಮಲ್ಲ ಮದಿಪಿತ್ತಂಡು. ಇಲ್ಲ್ ನಿಲ್‌ಕೆ ಜೋಕ್ಲು ಬಾಲೆಲು ಜಿಂಜಿದುಪ್ಪಡ್ಂದ್ ಬಾಯಿ ನಿಲಿಕೆ ಹೆರಿಯೆರ್ ಆಸೀರ್ವಾದ ಮಲ್ಪುನಂಚಿನ ಆ ಕಾಲಡ್.. ಅಪ್ಪೆಗ್ ಬಾಲೆಲೇ ಸಿರಿತುಪ್ಪೆ. ಬಾಲೆಗ್ ಆಲೇ ಸುರುತ ಗುರು. ಇಲ್ಲ್ ಬಾಲೆದ ಸುರುತ ಶಾಲೆ. ಬಾಲೆಗ್ ಸಿಸ್ತ್, ಬಾಸೆ, ಮೋಕೆ- ಪರಿಸರದ ಬೊಕ್ಕ ಕುಟುಂಬದಾಕ್ಲೆನ ಗುರ್ತ- ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪೊಡಾಯಿನವು ಅಪ್ಪೆನ ಕರ್ತವ್ಯ. ಬಾಲೆ ಅಪ್ಪೆನ್ ಸುರೂಟ್ ಗುರ್ತ ಪತ್ತುಂಡು. ಅಪ್ಪೆನ ಮೈತ ಬೆಪ್ಪು, ಕಣ್ಣ್, ಕೈ-ಬಾಯಿ, ಸೊರದ ಗುರ್ತನ್ ಬೇಗ ಅರ್ಥ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಅಂಚಾದೆ ಬಾಲೆಗ್ ಒಂಜಿ ತಿಂಗೊಲಾನಗನೇ ಅಪ್ಪೆನ್ ತೂದ್ ಬೊಚ್ಚು ಬಾಯಿಡ್ ತೆಲಿಪುಂಡು. ಅಪ್ಪೆ ಕಣ್ಮದೆ ಆನಗ ಬುಲಿಪುಂಡು ಅಂಚಾದ್ ಆಲೆಗ್ ಬಾಲೆಡ್ದ್ ಮಲ್ಲ ಸಂಪತ್‌ ಇಜ್ಜಿ. “ಲೋಕಡ್ ಹಾಲ್ ಜೋಕ್ಲು ಉಪ್ಪೆರ್ ಆಂಡ ಹಾಲ್ ಅಪ್ಪೆ ಉಪ್ಪಯಲ್” ಈ ಗಾದೆದ ಲೆಕ್ಕ, ಅಪ್ಪೆ ಜೋಕ್ಲನ ಎಡ್ಡೆ ಭವಿಷ್ಯಗಾದ್ರ ತನ್ನೊ ಸರ್ವ ಸುಖೊನು ತ್ಯಾಗ ಮಲ್ಪಲ್. ಆಂಡ ಮಾತಾ ಪೊನ್ನ್ ಜೋಕ್ಲಗ್ ಅಪ್ಪೆ ಆಪುನ ಭಾಗ್ಯ ಉಪ್ಪುಜ್ಜಿ. ಅಕ್ಲೆನ್‌ ಸಮಾಜ, ಕುಟ್ಮವರ್ಗ ಗೊಡ್ಡುಂದು ಕುಚ್ಚನಡ್ ಲೆತ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್.

ದುಂಬು ಆಲೆನ ಬದ್‌ಕ್ ಊರ್ಯಾಕ್ಲೆನ ಚಾಕ್ರಿ ಮಲ್ಪೆರೆಗಾದ್ರ ಆದ್ ಬಿಲೆದಾಂತಿನ ಆಲೆನ ಬದ್ಕ್.. ಪಾದೆಕಲ್ಲ್ ಗ್ ನೀರ್ ಮೈತಿಲೆಕ್ಕ ದಂಡ. ಈ ಮಾತಾ ಕಾರಣಗಾದ್ರ ಪೊನ್ನು.. ಮದ್ಮೆ ಆದ್ ಬುಡೆದಿನ ಸ್ಥಾನಡ್ ಎಚ್ಚ ಬಾಲೆದ ಅಪ್ಪೆಯಾದ್ ಸಮಾಜಡ್ ಮದಿಪು ಪಡೆವೆರೆಗ್ ಅಂಗಲಾಪು ಬುಡ್ಪಲ್.
ಅಪ್ಪೆ... ಬಂಜಿಡ್ ಬಾಲೆಲು ಉಪ್ಪುನಗಯಿಕೇರ್ ಪೊದಿಕೆ ಕಡಪುಡ್ ಕೊರ್ತೆರ್ ತಯ್ಪಿನ ಪುಟ್ಟುನ ಪೊರ್ತುನು ತಪ್ಪಾದ್ ಕುಲ್ಲಿಯೆರೆಗೂರುಡೇ‌ರ್ ಸಮರ್ತೆ.

-ದಿ. ಬಡಕಬೈಲ್ ಪರ್ಮೇಸ್ರಾಯೆರೆನ ತುಲು ನೀತಿ ಪದ್ಯೊಲು ಪನ್ಪಿ ಪುಸ್ತಕೊಡ್ಡು ಅಪ್ಪೆ ದೆತ್ತೊಂಡಿ ಮರ್ದ್ ಬಂಜಿದ ಬಾಲೆನೇಪೊಲ ಕಾಪುಂಡು. (ತನ್ನೆ ಸೇವಿತಿನೌಷಧಾಮೃತೊ ಬಾಲೆ ರಕ್ಷಿಪು ಬಂಜಿತಾ) ತುಳು ಕಾವ್ಯ - ಕಾವೇರಿ 8.21- ಡಾ.ಕೆ.ಪದ್ಮನಾಭ ಕೇಕುಣ್ಣಾಯ.

ಜೋಕ್ಲು ಆವಂದಿನೈಕ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನೂದ್ ಕಾರನ ಇತ್ತ್ಂಡಲ್ಲ. ಆ ತಪ್ಪುದ ಮಾತಾ ಪುದೆನ್ ಪಿರಾಕ್ಡ್ ಪೊನ್ನನ ತರೆಕ್ ಪಾಡೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಬಾಲೆಲ್ ಆತಿಜ್ಜಿ ಪನ್ಪಿ ಈ ಕಾರನಗಾದ್ರ ದುಂಬು ಆನಗ್ ನಾಲೈನ್ ಮದ್ಮೆನ್ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಈ ಅಪವಾದದ ಪಾಪದ ಪುದೆ ತುಂಬುದಿನ ಪೊನ್ನನ ಬದ್ಕ್ ಕನ್ನನೀರ್‌ದ ಕಡಲ್ದಲೆಕ್ಕ.

ಕೆಲವೆರ್ ಜೋಕ್ಲೆನ್ ದತ್ತು ಸ್ವೀಕಾರ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅಂಚಾದ್ ಪೊನ್ನುಲೆಗ್ ಮದ್ಮೆ ಆಪುನ ಮಾತ್ರ ಅತ್ತ್. ಒಂಜಿ ಬಾಲೆನ್ ಪೆದ್ದುನ ಮುಟ್ಟ ಆಲೆನ ಬಂಜಿಡ್ ಬಜಿಲ್ ಮೆದ್ದುನ ಪೋಡಿಗೆ ಇತ್ತ್ಂಡ್.

ಪೊನ್ನು-ಆನ್‌ಲು ಮದ್ಮೆ ಆದ್ ಒಟ್ಟ್‌ಗಾದ್ ಬೊಕ್ಕ ಬಂಜಿನಾಲ್ ಆಪುನಂಚಿತ್ತಿನವು ಒಂಜಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಯಿನ ಕ್ರಿಯೆ. ಕಷ್ಟನಾ ಸುಖೊನ ಬದ್ಕ್ ಪನ್ಪುನವು ಎಂಚನೇ ಉಪ್ಪಡ್.. ವಂಶ ತೆಗಲೆರೆಗಾದ್ರ ಬಾಲೆ ಬೋಡೇ ಬೋಡು. ತೈತಿ ಬೊಕ್ಕ ಮೋಕ್ಷ ತಿಕ್ಕೊಡಾಂಡ ಜೋಕ್ಲೆಡ್ದ್ ಪನ್ಪುನ ನಂಬಲಿಗೆ ನಮ್ಮ ಸಮಾಜಡುಂಡು. ಶಿಷ್ಟ ವರ್ಗಡ್ ದುಂಬು ಪೊನ್ನು ಜೋಕ್ಲೆಗ್ ತೊಟ್ಟಿಲ್ದ ಬಾಲೆ ಉಪ್ಪುನಗನೇ ಮದಿಮೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್.

ದುಂಬು ಪೊನ್ನು ಮದಿಮೆ ಆವಂದೆ ಮದ್ಮಾಲ್ ಆಂಡ ಕನ್ನ್ ಗ್ ಕುಂಟು ಕಟ್ದ್ ಕಾಡ್‌ಗ್ ಬುಡ್ಪುನ ಮಲ್ಲ ಸಿಕ್ಷೆದ ನಡಾವಲಿ ಇತ್ತಂಡು. ಆಲೆನ್ ಕಾಡ್‌ಡ್ ಏರ್ ರಕ್ಷನೆ ಮಲ್ಪೆರಾ.. ಅಕ್ಲು ಮದಿಮೆ ಆವೊಂದಿತ್ತೆರ್ ಅತ್ತಡ ಆಲೆನ್ ದೀಪಾವೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಒಂಜಿವೇಲೆ ಅಲ್ಪ ಬಂಜಿಗ್ ದಾಂತೆನಾ .. ಅತ್ತಡ ಕ್ರೂರ ಮುರ್ಗುಲು ತಿನ್‌ಂಡಲಾ ಕೇನುನಾಕ್ಲ್ ಇತ್ತೀಜೆರ್. ಇಂಚಿನ ದು:ಖೇದ ಪ್ರಸಂಗ ಕೋಟಿ-ಚೆನ್ನಯ ಪಾಡ್ಡನಡ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಐಟ್ ಅಕುಲೆನ ಅಪ್ಪೆ ದೇಯಿ ಬ್ರಾಣೇರಂದ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು.

ಮಾತೃ ಮೂಲ ಪದ್ಧತಿಡ್ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಲಾ ಇಜ್ಜಿ. ಪೊನ್ನು ಪೋದು ಪೊಂಜೋವು ಆಪುನ ದೈಹಿಕ ಬದಲಾವಣೆದ ಕ್ರಿಯೆಗ್ ತಲೆನೀರ್ ಮದಿಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಬಿರಣೆರೆಡ್. ಪೇರ್-ನೈಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಎಲ್ಯ ಪ್ರಾಯಡ್ ಮದ್ಮೆಮಲ್ಪುನ ಕಟ್ಟ್ ಇತ್ತಿನ ಕಾಲಡ್... ತಲ್ತೆನೀರ್‌ಮದಿ ಪನ್ಪುನವ್ ಭಾರಿ ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಫಲವಂತಿಕೆದ ಸಂಕೇತವಾಯಿನ ಅಲೆನ ಗರ್ಭಪಾತ್ರೆಗ್ ಶಕ್ತಿಬರೆಗಾದ್ರ ಆವೆರೆಗ್ ಎಡ್ಡೆ-ಎಡ್ಡೆ ಶಕ್ತಿ ಕೊರ್ಪಿನಂಚಿತ್ತಿನ ಹಾರಲೆನ ತಿನರೆಗ್ ಕೊರೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಡ್ ನೈನ್ ಬೊಕ್ಕ ಕಸಾಯಲೆನ್ ಮಲ್ತ್ ಕೊರೊಂದಿತ್ತೆರ್.

ತುಲುಜನಪದೆರ್ ಪೇರ್ ಊಜುನ ಬೊಕ್ಕ ಫಲ ಕೊರ್ಪುನ ಮರಕ್ ಅಪ್ಪೆನ ಸಂಬಂಧನ್ ಹೊಲಿಸಾವೊಂದು ಮದಿಪು ಕೊರೊಂದಿತ್ತೆರ್.

ದುಂಬು ಜನಮಾನಿನ ದಿಟ್ಟಿಡ್ ಪೊನ್ನು ಮದಿಮಾಲ್ ಆಯಿಬೊಕ್ಕ ಆಲ್ ಬಾಲೆ ಪೆದ್ದರೆಗ್ ತಯಾರಾತಾಲೊಂದ್ ಎನ್ನೊಂದಿತ್ತೆರ್. ನಾಯಿ ಕಿನ್ನಿ ದೀಪುನಲೆಕ್ಕ ಪಿದಾಯಿ ಆಪುನ ಖೈದಾನಮುಟ್ಟಲ ವರುಷಗೂಜಿ ಪೆದ್ದೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಜಿಂಜ ಬಾಲೆಲ್ಲಿತ್ತಿನಾಕ್ಲೆಗ್ ಸಮಾಜಡ್ ಮಲ್ಲ ಗುರ್ಕಾರ್ಮೆದ ಸ್ಥಾನ- ಮಾನಾದಿಗೆ ಇತ್ತಂಡ್.

(ಕಂಕಣೇಕ್‌ಡತ್‌ ಬಲೆರ್ ಚಂದ್ರನಿಚ್ಛಿಪಿನ್ಂದೊಮ್ಮೆ ಮಂಕಣೀ ತೆರಿಯಂತಿ ಮೂಢ ಸಮುದ್ರೆ ನೀಂದಲ್ಲೊಂದೊಮ್ಮೆ || ಕಂಕಲೇಲ್ ದಂತಿನಂಭಕೆ ವಿಂಧೂ ಪ್ರಾಪಿಪಿನಂದೊಮ್ಮೆ ಶಂಕಿಪುಪ್ಪೆನತೀ ಕಥೇ ತೆರಿತೋಂಪೆ ವರ್ಣಿಪೆರಂದ್‌ತ್)

ಶ್ರೀ ಭಾಗವತ

ಅತ್ತಂದೆ ಪದಿಮೂಜನೆ ಸರ್ತಿ ಬಂಜಿನಾಲ್ನಕ್ಲೆಗ್ ಕುಡವರ ಆ ಅಪ್ಪೆಗ್ ಕುಟ್ಮದಾಕ್ಲೆನ್, ಇಷ್ಟಮಿತ್ರೆರೆನ್ ಲೆತ್ತ್ದ್ ಗೌಜಿಡ್ ಬಯಕೆ ಪಾಡುನ ಕ್ರಮ ಇತ್ತಂಡ್. ಇತ್ತೆದಾಕ್ಲೆಗ್ ಆ ಭಾಗ್ಯ ಇಜ್ಜಿ. ಇಷ್ಟಮಿತ್ರೆರ್ ಸುರುಕು ಎದ್ಕೊನಗ ಕ್ಷೇಮ ಸಮಾಚಾರ ಕೇಂಡಿಬೊಕ್ಕ ನಿಕ್ಲೆಗೇತ್ ಜೋಕ್ಲು ಬಾಲೆಲ್‌ಂದ್ ಕೇನುನವು ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ. ಅತ್ತಂದೆ ನಿಕ್ಲೆಗ್ ಬದ್ಕ್, ಸಂಪತ್ ಏತುಂಡೂಂದು ಏರ್ಲಾ ಕೇನ್ವೆರ್. ಅಪ್ಪೆ ಆಯಿನಾಲೆಗೆ ಜೋಕ್ಲೆಡ್ದ್ಡ್ ಮಲ್ಲ ಬದ್ಕ್- ಭಾಗ್ಯ ಬೇತೆ ಇಜ್ಜಿ. ಅಂಚನೆ ಜೋಕ್ಲೆಗ್ ಅಪ್ಪೆನೇ ಸಿರಿ ತುಪ್ಪೆಂದ್ ಪನೊಲಿ. - * ದುಂಬು ಬಾಲೆಲೆನ್ ಉಂಡು ಮಲ್ತಿ ದೇವೆರ್ ಜೋಕೆ-ರಾಂಕಡ್ ತಾಂಕ್‌ವೆ‌ರ್ ಪನ್ಪುನ ನಂಬಲಿಗೆ ಇತ್ತಂಡ್.
ಜೋಕ್ಲನ ಕಷ್ಟ-ಸುಖಗ್, ಬೇನೆ-ದುನಿಪುಗು, ಬೆರಿ ಪೂಜ್ಯರೆಗ್, ಕೈ ಪತ್ತ್ದ್ ತಾಂಗ್ ಕೊರಿಯರೆಗ್ ಅಪ್ಪೆ ಪನ್ಪುನ ಸಿರಿತುಪ್ಪೆ ಬೋಡೇ ಬೋಡು.

.“ದೇವೆರೆಗ್ ಮಾತೆರ್‌ನಲ ಕಷ್ಟ-ಸುಖನ್ ತೂವರೆಗಾವಂದಿನೈಕ್, ಅಪ್ಪೆನ್ ಸೃಷ್ಟಿಮಲ್ತೆ ಪನ್ಪುನ ಪಾತೆರ ಉಂಡು”. ಅಂಚಾದ್ ಅಪ್ಪೆದಾಂತಿನ ಬಾಲೆದ ವ್ಯತೆನ್ ಪಂಡ್‌ದ್ ಮುಗಿಯಂದಿನವು .

.ದುಂಬುದ ಜನಪದೆರೆನ ಕತೆಕ್ಲಡ್, ಅಪ್ಪೆ ದಾಂತಿನ ಜೋಕ್ಲೆನ ಕಷ್ಟದ ಬಂಗೊದ ಕತೆಕ್ಲ್, ಬೊಕ್ಕ ಬಾಲೆದಾಂತಿನ ಅಪ್ಪೆಡಿಕ್ಲು ಕಷ್ಟ ಬುಡ್ಪುನ ಜಿಂಜ ಕತೆಕ್ಲು ಉಂಡು.

.ತುಳು ಪಾಡ್ದನಡ್ ಕಾರ್ನಿಕಡ್, ಮಾಯೊಡು, ಪುಟ್ಟದಿನ ಜೋಕ್ಲೆನ ಕತೆ ಜಿಂಜ ಉಂಡು.

.ಬಾಲೆನ್ ತೂಂಡ ತೈಪಿನ ಯೋಗ ಬರ್ಪುನಂಚಿನ ಪ್ರಸಂಗ ಸಿರಿಪಾಡ್ದನೊಡು ಬರ್ಪುಂಡು.

.ಬಾಲೆದ ಪುಟ್ಟುರಾಸಿಡ್ ಬಾಲೆ ಪುಟ್ಟಲೆಕ್ಕನೆ ಮಾತಾ ಐಸಿರಿನ್ ಕಲೆವೊಂದಿನ ಪ್ರಸಂಗಲಾ, ಇತಿಹಾಸಡ್ ಉಂಡು, ಯುದ್ಧ ನಡೆತಿನ ಚರಿತ್ರೆಲುಂಡು. ಎಡ್ಡೆ ಆತಿನ ಉದಾಹರನೆಲಾ ಉಂಡು.

.ದುಂಬು ಸಾಲ್ ಸಾಲ್‌ಡ್ ಪೆದ್ದುನ ಉರ್ಬಾಟಿಕೆಡ್ ಅಪ್ಪೆ-ಮಗಲ್, ಮಾಮಿ- ಮರ್ಮಾಲ್, ಮೆಗ್ದಿ-ಪಲ್ದಿ ಇಂಚ ಒಟ್ಟೋಟ್ಟುಗ್ ಪೆದ್ದುನವು ಮಲ್ಲ ಸಂಗತಿ ಅತ್ತ್. ಅವೊಂಜಿ ಐಸಿರಿತ ಸಂಗತಿ ಆದಿತ್‌ಂಡ್. ಅಂಚಾದ್ ಕೆಲವು ಗುತ್ತ್ ಬರ್ಕೆದ ಇಲ್ಲಡ್ ಪೆದ್ದುನ ಕೋನೆಡ್ ಅಡಿ ತತ್ತೊಂದಿತ್ತಿಜ್ಜಿಗೆ. ಪೆದ್ಮೆತ್ತಿ ಅತ್ತಡ ಬಂಜಿನಾಲ್ ಈ ಗಿರಿಗಿಟಿದ ಚಕ್ರಡ್ ಒರ-ಒರ ನಾಲೈನ್ ತೊಟ್ಟಿಲ್ ಕಟ್ಟೊಂದಿತ್ತಿನಲಾ ಉಂಡುಗೆ. ಅಂಚಾದ್ ದುಂಬು ಪೊನ್ನುಜೋಕ್ಲಗ್ ಕಡೀರ್ ಬಂಜಿನಾಲೆಡ್ ಪೆದ್ದುನಗ ಪೋಡಿಗೆ ಆವೊಂದಿತ್ತಿಜ್ಜಿ. ದಾಯೆಪಂಡ ಅಕುಲು ಎಲ್ಲಿಡೇ ಬಾಲೆನ್ ಪತ್ತುನ.. ಮಾಣಾವುನ .. ತೂಂಕುನ, ಬಂಜಿಗ್ ಕೊರ್ಪುನ, ಮೀಪಾವುನ, ಪೀ-ಪಡ್ಕೆ ಗೋರುನ.. ಇಂಚ ಬಾಲೆದ ಬೇಲೆನ್ ನಾಚಿಕೆ-ಹೇಸಿಗೆದಾಂತೆ ಮತ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಉಂದು ಪೊನ್ನು ಜೋಕ್ಲೆಗ್ ದೇವೆರ್ ಕೊರ್ತಿನ ಒಂಜಿ ಮಲ್ಲ ವರ., ಪ್ರಕೃತಿದ ಒಂಜಿ ಕ್ರಿಯೆಂದೂ ಎನ್ನೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಒರ-ಒರ ಈ ನಂಬಲಿಗೆ ದೂರ ಆದ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕಾರನಡ್ ಬಂಜಿದ ಬಾಲೆ ತೈತ್‌ಂಡ ಅತ್ತಡ ನೆತ್ತೆರ್ ಕಟ್ಟಂದೆನಾ, ನಂಜಿ ಏರ್‌ದಾ, ಸನ್ನಿ ಜರಟಾ ಅಪ್ಪೆ ತೈತ್ಂಡ ಅವು ಮಲ್ಲ ಗಾಬ್ ಆವೊಂದಿತ್ತಿಜ್ಜಿ. ಒಂಜಿ ರೀತಿಡ್ ದುಂಬು ಪೆದ್ದುನಂಚಿನವು ಪೊನ್ನ ಜನ್ಮಗ್ ಪುನರ್ಜನ್ಮನೇ ಸರಿ. ಕೆಲವೆರ್ ನಂಡ್ ಬೇನೆಡ್ ಮೂಜಿ ರಾತ್ರೆ ಮೂಜಿ ಪಗೆಲ್ ಬೇನೆ ದಿಂಗ್‌ದ್ ಪೆದ್ದಿನಾಕ್ಲಲ ಉಲ್ಲೆರ್. ಇತ್ತೆದಲೆಕ್ಕ ಬೇನೆ ತೆರಿಯಂದಿ ಲೆಕ್ಕ ಸಿಸರಿನ್ ಆಪ್ರೇಶನ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಬಾಲೆ ದೆಪ್ಪುನ ಕ್ರಮಲೆನ್ ಅಕುಲು ಕನಟ್‌ಲ ಎನ್ನದಿಪ್ಪಯೆರ್.
ಅಪ್ಪೆ ಒರಿಂಡ ಅವ್ ಬಾಲೆದ ಭಾಗ್ಯ ಪುರುಬಾಲೆನ್ ತೂನಗ .. ಬುಲಿಪು ಕೇನಗ. ಅಪ್ಪೆ ದಿಂಗಿದಿನ ಸಾರಾ ಬೇನೆ-ನೇನೆಲು ಮಾಯಕಂದ್ ಲೆಕ್ಕ.

ಬೊಕ್ಕ ಆಲ್ ತನ್ನ ಕನ್ನನ್ ತುಡರ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಮೈತ ನೆತ್ತೆರ್‌ನ್ ಎಣ್ಣೆ ಮಲ್ತದ್, ಮೋಕೆನ್ ತಿರಿಮಲ್‌ತ್ದ್ ಬಾಲೆನ್ ಜೋಕೆ-ರಾಂಕಡ್ ತೂಪುನಂಚಿತ್ತಿನವು ಲೋಕ ತೆರಿನ ಮಾ-ಮಲ್ಲ ಸತ್ಯ.

ಬಾಲೆದೊಟ್ಟುಗು ಬಾಲೆ ಆದ್ ತೊದ್ದೆ-ತೊದ್ದೆ ಪಾತೆರ್ವಲ್. ಪದ ಮುಡೆಪಲ್. ಕತೆ ಕಟ್ಟ್ ದ್ ಮಾನಾವಲ್. ಗೊಬ್ಬಾವಲ್. ಪುಚ್ಚೆ, ನಾಯಿ, ಪೆತ್ತ, ಕಕ್ಕೆ ಇಂಚ ಪ್ರಾಣಿ- ಪಕ್ಕಿಲೆನ್ ತೋಜಾದ್ ಸ್ವರೊ ಪಂಡ್‌ದ್ ಕೊರ್ಪಾಲ್. ಅಜ್ಜ, ಅಜ್ಜಿ, ಮಲ್ಲಮ್ಮ, ಮಾಮ, ಮಾಮಿ, ಪಲಯೆ-ಪಲ್ದಿಂದ್ ಇಂಚ ಇಲ್ಲದಾಕ್ಲೆನ ಗುರ್ತ, ಅರ್ಥ ಮಲ್ತ್ದ್ ಕೊರ್ಪಲ್. ಮೋಕೆದ ಕೈ ಗುಲ್ಲೆಡ್ ತೀಪೆ-ಕೈಪೆ, ಖಾರ, ಉಪ್ಪು, ಪುಲಿ, ಚಪ್ಪೆ ನೆತ್ತ ರಿಚಿನ್ ತೆರಿಪೋಪಲ್, ನೆಲ-ಬಾನ್, ದೊಂಬು, ಬರ್ಸ, ಚಲಿ, ಗಾಲಿ, ನೀರ್, ದೈವ-ದೇವೆ‌, ಬಂಧು- ಬಾಂಧವೆರ್, ಬಿನ್ನೆರ್-ಕುಟ್ಮನದಾಕ್ಲೆನ ಗುರ್ತ ಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ಪಲ್. ಎಡ್ಡೆ ಪಾಠಲೆನ್ ಗೊಬ್ಬಾಟಿಕೆಲೆನ್ ಸುರುಕು ಬಾಲೆಗ್ ಪಂದ್ ಕೊರ್ಪುನಾಲ್ ಅಪ್ಪೆ ಪನ್ಪುನ ಸಿರಿತುಪ್ಪೆ. ಐಕೇ, ನಮ್ಮ ವೇದಕಾಲದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಡ್ ಅಪ್ಪೆಗ್ “ಮಾತೃದೇವೋಭವಂದ್” ಮಲ್ಲ ಮದಿಪು ಕೊರ್ತೆರ್.

### ಅಪ್ಪೆ ಬೊಕ್ಕ ಬಾಲೆದ ನಂಬಲಿಕೆಲು:-

• ಮಿರೆತಪೇರ್ ಉರ್ಕುದು ಜಪ್ಪುನಗ, ಎನ್ನ ಬಾಲೆಗ್ ಬಡವಾವೊಂದುಂಡ್‌ಂದ್• ಬಾಲೆಗ್ ಪೇರ್ ಕೊರ್ಪಲ್.

•ಗಡಿ-ಗಡಿ ಬಾಯಿ ಆಡಿಗೆದೆಪ್ಪುನಗ, ಬಾಲೆ ಎನನ್ ನೆಂಪು ಮಲ್ಪುಂಡುಂದ್ ಅಪ್ಪೆ ನೆನಪಾಲ್.

• ಇಲ್ಲದ ಬೇಲೆಗ್ ಸನ್ನಿ ಬೂರಡ್.. ಬುಲಿಪುನ ಬಾಲೆ ಎಂಕ್‌ಪ್ಪಡ್‌ಂದ್ ಅಪ್ಪೆ ಎನ್ವಲ್.

• ಬಾಲೆ ಉಪ್ಪುನ ಇಲ್ಲಗ್ ತುಡರ್ ದಾಯೆಗ್ ಅಂಚಿ-ಇಂಚಿ ಬಾಲೆ ಬಲಿಪುನಗ ಮಿಂಚಿ ರೆಂಕಿಲೆಕ್ಕಾಪುಂಡುಗೆ

• ಉಪ್ಪು ರುಚಿ ಇಜ್ಜಿ.. ಅಪ್ಪೆಡ್ದ್ ಬಂಧು ಇಜ್ಜಿ ಈ ಗಾದೆದ ಪಾತೆರ ಅಪ್ಪೆನ ಪೆರ್ಮೆನ್ ಲೋಕಗ್ ಸಾರ್ದುಂಡು. ಆಲ್ ನಟ್ಟ್ನಾಲಾಂಡಲಾ ಸಮ.. ಜೋಲಿಗೆಡ್ ಬಾಲೆನ್ ಪಾಡ್ದ್ ನಾಲ್ ಇಲ್ಲ್ ನಟ್ಟ್ ದ್ ತಿನ್ಪಲ್.

•ಊರುಗು ಅರಸೆ ಆಂಡಲಾ ಅಪ್ಪೆಗ್ ಮಗೆ, ಅಪ್ಪೆನ ಬಂಜಿದ್ ಪುಟ್ಟ್ ದಿನ ಪುರಿ, ಆಯೆ ಏತೇ ಮಲ್ಲಜನ ಆವಡ್, ಆಯೆ ಅಪ್ಪೆಗ್ ಬಾಲೆನೆ.
•ಬಾಲೆ ಪೆದ್ದಂದಿನ ಅಪ್ಪೆನ ಬದ್‌ಕ್, ಉಂಡುದು ದಕ್ಕುನ ಬಾರೆದಿರೆದಲೆಕ್ಕ. ಈ ಗಾದೆದ ತಿರ್ಲ್‌ಗ್ ವಿವರನೆ ಅಗತ್ಯ ಇಜ್ಜಿ. ಅಂಚಿನ ಅಪ್ಪೆ, ಇಲ್ಲದ ಎಡ್ದೆಮಿಲ್ಲಿಗ್ ಬರೆಗಿಜ್ಜಿ.

•ಆಲ್ ಇಲ್ಲದಾಕ್ಲನ ಕಾರ-ಕಜಾವಾದ್, ಒಂಜಿ ಪುಂಡಿ ನುಪ್ಪುಗು, ಚಾಕ್ರಿ ಮಾನಾದ್ ತೈನಂಗೆ ಬಡ್ಕೊಡು.

•ನಿದಿರೆ ಮಲ್ಪುನ ಬಾಲೆನ್ ಅಪ್ಪೆಲಾ ತೂವೆರೆಬಲ್ಲಿಗೆ. ತೂಂಡ ದಿಟ್ಟಿ ಬೂರುಂಡುಗೆ. ಒರ್ದ ಕಣ್ಣ್ಡ್ ಸುರುಕು ತೂವೊಡುಗೆ.

•ಬಜಿ ತೊಟ್ಟಿಲ್ನ್ ತೂಂಕುಂಡ ಬಾಲೆಗ್ ಬಂಜಿ ಬೇನೆ ಆಪುಂಡುಗೆ.

•ಬಾಲೆದಾಂತಿನ ತೊಟ್ಟಿಲ್‌ನ ಅಂಚನೆ ಖಾಲಿದೀವರೆ ಬಲ್ಲಿ. ತಾರಾಯಿನಾಂಡಲಾ ಪಾಡ್ದ್ ದೀಯೊಡುಗೆ.

•ನಿದಿರೆದ ಬಾಲೆಗ್ ಪೇರ್‌ ಅಂಗಲಾಪಾಂಡ ಅಪ್ಪೆನ ಮಿರೆತ ಪೇ‌ರ್ ದರ-ದರ ದೊರ್ಪುಂಡುಗೆ.

•ಬಾಲೆಗ್ ಪೇರ್, ಬಡವ್‌ನ್ ಅಪ್ಪೆ ಕೊರ್ನಗ ಅಲೆನ ಕೊದಿ ಬುರ್ರೆ ಬಲ್ಲಿಂದ್ ಕಕ್ಕರೆಬರ್ಪುಂಡ್‌ಂದ್ ಮೂಜಿ ಸರ್ತಿ ಮನಸ್‌ಡ್ ನೆನಪೊಡುಗೆ.

•ಬಾಲೆನ್ ಸುರುಕು ತೂನಗ .. ಬಾಲೆಗ್ ದದಾಂಡಲ ಉಡುಗೊರೆ ಕೊರೊಡುಗೆ.

•ಬಾಲೆನ ಕೈತ ಪುಂಡಿಡ್ ದೇವೆರ್ ಕೊರ್ತಿನ ಪಣವುಪ್ಪುಂಡುಗೆ.

•ಬಾಲೆದ ಕಾರ್ ಗಟ್ಟಿ ಆನೆಟ್ಟ ಐತ ಕಾರ್‌ದಡಿಕ್ ಕುಂಟು ಪಾಡೊಡುಗೆ.

•ಬಾಲೆದ ಬಂಜಿ ಮಲ್ಲೆ ಬುಲೆನಗ, ತೊಡು ಆನಗ, ಅತ್ತಡ ಪೇರ್‌ನ್ ಎನ್ನುನಗ, ಎಗ್‌ತ್ತೆಲ್ ಬರ್ಪುಂಡುಗೆ.

•ಬಾಲೆ ಪಚ್ಚೆ ತೂನಗ ಪಚ್ಚೆ ಪಚ್ಚೆ ಉರ್ಚುಂಡುಗೆ

•ಬಾಲೆದ ಕೆಬಿತ ಬಣ್ಣ ..ಐತ ಶಾಶ್ವತ ಆಯಿನ ಮೈತ ಬಣ್ಣಗೆ.

•ಮೂಜಿ ಕೋಡಿದ ಕತ್ತಲೆದ ಪೊರ್ತುಗು ಸಿಗಡಿದ ಗೆಂಡ‌ಗ್ ಭೂತಲೋಬಾನದ ಪುಡಿ ಪಾಡ್ದ್ ಇಲ್ಲ ಕೊಡಿ ಕಡೆ ಪತ್ತ್ಂಡ ಉಮಿಲ್ ಬೊಕ್ಕ ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿಲು ಉಲಾಯಿ ಬತ್‌ದ್ ಬಾಲೆಗ್ ಉಪದ್ರ ಕೊರ್ಪುಜ್ಜಿಗೆ.

•ದಿನಾಲ ಮುಚ್ಚಂಜೆ ಪೊರ್ತುಗು ಪಿನಾರಿನ್ ನೀರ್‌ಡ್ ತರೆತ್‌ದ್ ಬಾಲೆದ ತರೆಡ್ದ್ ಕಾರ್ ಮುಟ್ಟದ ಸಂದ್ ಸಂದ್‌ ಪೂಜುಂಡ ದುಷ್ಟ ಶಕ್ತಿಲು ಬರ್ಪುಜಿಗೆ,

•ಬಾಲೆದ ನಸೆತ ನೆತ್ತಿಗ್ ಮಿರೆತ ಕೊಡಿ ತಾಗರೆ ಬಲ್ಲಿ, ತಾಗುಂಡ ಮಿರೆ ಬಾಪುಂಡುಗೆ ಬೊಕ್ಕ ಅವೆಡ್ಡಾದ್ರ ಅಪ್ಪೆಗ್ ಜರ ಬರ್ಪುಂಡುಗೆ,

•ಬಾಲೆಗ್ ಒಂಜೇ ಮಿರೆ ಕೊರ್ರೆ ಬಲ್ಲಿಗೆ ನನೊಂಜಿ ಮಿರೆನ್ ಬಾಲೆದ ಬಾಯಿಗ್ ಮುಟ್ಟಾದಾಂಡಲ ಬುಡೊಡ್‌ಗೆ. ಇಜ್ಜಿಡ ಮಿರೆ ಪೇರ್‌ದಾಂತೆ ಪೊಟ್ಟು ಆಪುಂಡುಗೆ.

### ಪದೆತಿನಾಕ್ಲು

ದುಂಬು ಊರುಡು ಅಲ್ಪ-ಮುಲ್ಪ ಪೆದುಪೋಪುನ ಆಸ್ಪತ್ರೆಲು ಇತ್ತ್ ಜ್ಜಿ. ಒಂಜಿವೇಲೆ ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ ಮಲ್ಲ ಮಲ್ಲ ಪೇಂಟೆಡ್ ಮಾತ್ರ. ಪೆದುಪೋಪುನ ಸೂಲಗಿತ್ತಿಲಾ ಇತ್ತೀಜೆರ್. ಊರುಡಿತ್ತಿನ ಧೈರ್ಯೊದ ಪದೆತಿನಕ್ಲು ಬಾರಿ ಬಿರ್ಸಾತಿಕೆಡ್... ಬಂಜಿನಾಲೆಗ್ ಧೈರ್ಯ ಕೊರೊಂದು ಪೆದ್ದಾವೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಬಾಲೆ ಅಡ್ಡ ಇತ್ತೆಂಡಲ.. ಬುಲೆದ್ಂಡಲ ಬಂಜಿಗ್ ಎಣ್ಣೆ ಪೂಜಿ-ಪೂಜಿದ್ ಇಕ್ಕತ್‌ಡ್ ಪೆದ್ವಾವೊಂದಿತ್ತೆರ್ಗೆ. ಕೈ ಪಾಡ್ದ್ ಬಾಲೆನ್ ಪಿದಾಯಿ ಒಯ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್‌ಗೆ. ಮೈತ ನರನಾಡಿಲು ಸಡಿಲಾವೆರೆಗ್ ಜೀರ್ದರಿ, ಕಡಿರ್ದಬೇರ್, ನುಗ್ಗೆ ತಪ್ಪುದ ಕಷಾಯಲೆನ್ ಬೆಚ್ಚಮಲ್ತ್ದ್ ವಂತೆ ವಂತೆ ಪರ್ಪಾವೊಂದಿತ್ತೆರ್‌ಗೆ. ಪದೆತಿಗ್ ಲೆಪ್ಪು ಪೋನಗನೇ.. ಪೆದಿಮೆತ್ತಿ ಬಾಲೆದ ಚಾಕರಿ ಮಲ್ಪೆರೆಗ್ ಮಡ್ಯಾಳ್ತಿಗ್ಲಾ ಲೆಪ್ಪು ಪೋವೊಂದಿತ್ತಂಡ್‌ಗೆ.

ಮಾತ್ರ ತಿರ್ತವರ್ಗಡ್ ಇಲ್ಲದಾಕ್ಲೇ ಪದೆತಿ... ಮಡ್ಯಳ್ತಿನ ಬೇಲೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಯಾನ್ ತೆರಿಮಟ್ಟ್ ಗೆ ಮಂಗಳೂರು ತಾಲೂಕು ಪಾವಂಜೆ ಗ್ರಾಮಡಿತ್ತಿನ ಮಾಣಿ ಪನ್ಪುನ ಸೊನ್ಪ ವರ್ಷದ ಪರಬ್ಬು ಪೆದ್ದೋಪುನೈಟ್ ಭಾರಿ ಬಿರ್ಸೆದಿ. ಸಾರ ಜೋಕ್ಲೆಡ್ದ್ ಎಚ್ಚ ಬಾಲೆಲೆನ್ ಪೆದ್ದೋತೆರ್ಗೆ. ಜಿಂಜಿನ ಬಂಜಿನಾಲೆನ ಬೇನೆನ್ ಗುರ್ತ ಮಲ್ತದ್. ಈತ್ ಪೊರ್ತುಗು ಪೆದ್ವಾಲ್ ಪಂಡ ಆಕುಲು ಅವ್ವೇ ಪೊರ್ತುಗು ಪೆದೊಂದಿತ್ತೆರ್‌ಗೆ. ಬಂಜಿದ ಬಾಲೆ ಅಡ್ಡ ಉಂಡು, ಅತ್ತಡ ನಿದಿಪ ಉಂಡ್‌ಂದ್ ಅಂದಾಜಿಡ್ ಪನೊಂದಿತ್ತೆರ್‌ಗೆ.ಪೆದ್ಮೆತ್ತಿ ಬಾಲೆಲೆನ್ ಆಕ್ಲು ಪಂಡಿನ ದಿನತಮುಟ್ಟ ತಾಂಕೊದಿತ್ತೆರ್‌ಗೆ. ಬೆಂಗಳೂರು - ಬೊಂಬಾಯಿಲೆಗ್ ಪೆದಿಮೆತಿ ತಾಂಕರೆಗಾದ್ರ ಪೋವೊನ್ದಿತ್ತೆರ್. ಆರೆನ ಕೈಟ್ ಆಪುಜ್ಜಡ.. ಅದಗನೇ ಪಂಡ್ದ್ ಕುಡ್ಲದ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗ್ ಕಡಬುಡೊಂದಿತ್ತೆರ್‌ಗೆ.

• ಅಪ್ಪೆನ ಮೋಕೆಗ್ ಏರ್ಲಾ ಬಿಲೆಕಟ್ಟರೆಗ್ ಸಾಧ್ಯ ಇಜ್ಜಿ. ವಂಶವೃಕ್ಷದ ಬುಲೆಚಿಲ್‌‌ಗ್ ಅಪ್ಪೆ ತುಡರ್ ಅರ್ಲುನ ಸಾನದಿಗೆದಲೆಕ್ಕ, ಪತ್ತಿರ್ವ ಜೋಕ್ಲಿತ್ತ್ಂಡಲಾ.. ಅಪ್ಪೆನ ಮೋಕೆ ಮಾತೆರೆಗ್ಲಾ ಒಂಜೇ. ಐಟ್ ಪರಭೇದ ಇಜ್ಜಿ. ಆಂಡಲಾ ತುಲುವೆರ್‌ಡ ಸುರುಕು ಪುಟ್ಟಿನ ಬಾಲೆಗ್ ಕಡಿರ್‌ ಕಂಜಿ, ಕಡೇಕ್ ಪುಟ್ಟನ ಬಾಲೆಗ್ ಕಡೆತ ಕಂಜಿಂದ್ ಲೆಪ್ಪೆರ್. ಅಕ್ಲೆಡಪ್ಪ ಅಪ್ಪೆಗ್ ಜಿಂಜ ಮೋಕೆಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ವಾ ಬಡಪತ್ ಉಪ್ಪಡ್ ಅಪ್ಪೆ ತಾನ್ ತೆಲಿಪರ್ದ್, ಬಾಲೆಗ್ ನುಪ್ಪು ಬಲಸ್‌ವಲ್, ರಡ್ ಉಪ್ಪು ಪಾಡ್ದ್- ಉರೆಕೊಡಿನ ತಪ್ಪದ ಕೈಪು ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಬಲಸುಂಡಲಾ, ಅಪ್ಪೆನ ಮೋಕೆದ ಕಡಲ್‌ಡ್ ಜೋಕ್ಲೆಗವ್ ಅಮೃತ ಆಪುಂಡು. ಬಾಲೆಗ್ ಉಪದ್ರದ ದಿಟ್ಟಿಬೂರೆ ಬಲ್ಲಿಂದ್ ದಿಟ್ಟಿದೆಪ್ಪಲ್. ಬಾಲೆ ಸೀಕ್‌ಡ್ ಬೂರುಂಡ ಕಂಗಾಲಾಪಲ್. ಗೊತ್ತಿತ್ತಿನ ದೈವ ದೇವೆರೆಗ್ ಪಟ್ಟ-ಪರಕೆ ಪನ್ಪಲ್. ನಾರ್-ಬೇರ್-ತಪ್ಪನ್ ಗುದ್ದ್ದ್ ಮರ್ದ್ ಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ಪಲ್. ಭಲ್ಮೆದ ಭಟ್ರೆಡ ರಾಶಿ ದೀಪಾದ್.. ಐತ ಪಿರಿಕಟ್ಟ್ ಗ್ ನಿವೃತ್ತಿ ಮಲ್ಪಾವಲ್. ಮಂತ್ರವಾದಿಲೆನ ಕೈತಾಲ್ ಪೋದು ಮಾಟ ಕಿರ್ತಿಮ ದೋಷನ್ ದೆಪ್ಪಾವಲ್.

•ದುಂಬು ಬಾಲೆದಾಂತಿನ ಗೊಡ್ಡುನ ನಿರೆಲ್ ಬಾಲೆಗ್ ರೆಂಕರೆಬಲ್ಲಿಗೆ, ಆಲ್ ಬಾಲೆನ್