open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ

alt=ಇಸ್ರೇಲ್ ದೇಶದ ಬಾವುಟ|thumb|ಇಸ್ರೇಲ್ ದೇಶದ ಬಾವುಟ

**ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮ** (**ಜೂಡಾಯಿಸಂ**- Judaism- ಇಂದ್ಲಾ ಪಣ್ಪೆರ್) ಯಹೂದಿ ಜನಕುಲು ನಂಬುದು ಪಾಲಿಸಾವುನ ಸುಮಾರಾದ್ 3000 ವರ್ಷೊಲೆನ ಚರಿತ್ರೆ ಉಪ್ಪುನ ಏಕದೇವೆರೆನ ನಂಬುಗೆದ ಧರ್ಮ. ಜಗತ್ತುಡು ಒಂಜೇ ದೇವೆರೆನ್ ಪೂಜಿಸುನ ಧರ್ಮೊಲೆಡ್ ಉಂದು ಸುರುತ  ಧರ್ಮ ಪಂಡ್‌ದ್ಪಣ್ಪೆರ್. ಈ  ಧರ್ಮದ ತತ್ವೊಲು, ಕಟ್ಟಳೆಲು  ಅಯಿಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಉಗಮವಾಯಿನ  ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್, ಇಸ್ಲಾಂ  ಬುಕ್ಕೊ ಬಹಾಯಿ ಧರ್ಮೊಲೆಗ್ ಬುನಾದಿಯಾತ್ಂಡ್. ಅಂಚಾದ್, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮೊಲೆಡ್ ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮೊದ ಛಾಯೆಲೆನ್ ತೂವೊಲಿ. ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮೊನು ಪಾಲಿಸಾವುನ ಜನಕುಲೆಗ್ **ಜ್ಯೂ** (Jew) ಪಂಡ್‌ದ್ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.

ಅಬ್ರಹಾಂ ಮೇರೆನ್ ದೇವೆರಾದ್ ತೂಪಿನ ಈ ಮೂಜಿ ಧರ್ಮೊಲೆಗ್ **ಅಬ್ರಹಾಮೀಯ ಧರ್ಮೊಲು** ಪಂಡ್‍ದ್‍ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್. ಉಂದು ಜಗತ್ತ್‌ದ 10ನೇ ಮಲ್ಲ ಧರ್ಮ.

ಜಗತ್ತ್‌ಡ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ದೇಶೊಲೆಡ್ ಪರಡ್ದ್ ಪೋದಿತ್ತಿನ ಯಹೂದಿ  ಜನಕ್ಕುಲು 1948 ಡು ಒಟ್ಟುಗಾದ್ **ಇಸ್ರೇಲ್‍**  ದೇಶೊನು ಅಸ್ತಿತ್ವೊಗು ಕೊಣತೆರ್. ಅಯಿಡುದು ದುಂಬು ರಡ್ಡನೆ ವಿಶ್ವ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಕಾಲೊಡು ಜರ್ಮನಿದ ಹಿಟ್ಲರ್‌ನ ಕಾಲೊಡು ದಿಂಜ ಯಹೂದಿಯೆರೆನಾ ಮಾರಣ ಹೋಮ ಮಲ್ತೆರ್. ಇಂಚಿನ ಘಟನೆಲು ಯಹೂದಿ ಜನಂಗದಕುಲು ಒಟ್ಟುಗಾವರೆ ಪ್ರೇರೆಪಣೆ ಆಂಡ್.

## ಹೀಬ್ರೂ
ಯಹೂದೆರೆನ ಬಾಸೆ ಹೀಬ್ರೂ. ಈ ಪ್ರಾಚೀನ ಬಾಸೆನ್ ಉದ್ಧಾರ ಮಲ್ಪರೆ ಯಹೂದೆರ್ ಮಲ್ತಿನ ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಧನೆಲು, ಜಗತ್ತ್‌ದ ಮಾತಾ ಕಿನ್ಯ ಕಿನ್ಯ ವಿಸ್ತಾರ-ವ್ಯಾಪ್ತಿದ ಬಾಸೆಲೆನ ಸರ್ವೊತೋಮುಖ  ಬುಳೆಚಿಲ್‍ಗ್ ಅನುಕರಣೀಯ ಆದುಂಡು.

## ಯಹೂದಿ - ಜೂಡಾ ಶಬ್ಧ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ
**ಯಹೂದಾ** ಪನ್ಪುನ ಪದ ಪ್ರಾಚೀನ ಹೀಬ್ರೂ ಬಾಸೆದವು. ಯಹೂದಾ ಇನ್ನಗ ಪುಗರ್ದಿನವು (praised). ಉಂದೇ ಶಬ್ಧ ಗ್ರೀಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಲ್ಯಾಟೀನ್ ಬಾಸೆಲೆಡ್ ಜೂಡಾ ಪಂಡ್‌ದ್ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. (ಹೀಬ್ರೂ ಬಾಸೆದ "ಯ" ಅಕ್ಷರ ಗ್ರೀಕ್-ಲ್ಯಾಟೀನ್ ಬಾಸೆಲೆಡ್ "ಜ" ಪಂಡ್‌ದ್ಆಪುಂಡು.). **ಜೂಡಾ** (ಯಹುದಾ) ಪನ್ಪುನ ಪೂರ್ವಜೆ ಜೇಕೊಬ್ ಬುಕ್ಕೊ ಲೀಯಾ ಪನ್ಪುನ ದಂಪತಿಲೆನ ನಾಲನೆ ಮಗೆ ಆದಿತ್ತೆ ಪಂಡ್‌ದ್ತೆರಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ಜೂಡಾನ ಸಂತತಿದಕಲೆಗ್ ಜೂಡೆರ್ ಇಜಿಂಡ ಯಹ್ಯೂದೆರ್  ಪನ್ಪುನ ಪುದರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್.

## ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಬುಕ್ಕೊ ವ್ಯಾಪ್ತಿ
2006 ವರ್ಷದ ಲೆಕ್ಕೊಡು ಜಗತ್ತುಡು ಸುಮಾರಾದ್  14.3 ಮಿಲಿಯನ್ ಯಹೂದಿ ಧರ್ಮದ ಅನುಯಾಯಿನಕುಲು ಉಲ್ಲೆರ್. ಇನ್ನಗ ಜಗತ್ತುದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಡ್ 0.2% ದಾತ್ ಯಹೂದೆರ್ ಉಲ್ಲೆರ್. ಒಟ್ಟು ಯಹೂದೆರೆಡ್  43%ದಾತ್ ಜನ ಇಸ್ರೇಲ್ ದೇಶೊಡು ವಾಸ ಮಲ್ತೊಂದು ಉಲ್ಲೆರ್. ಒರಿದಿನ 43% ಯಹೂದಿ ಜನ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಕೆನಡ ದೇಶೊಡು ನಿಲೆಯಾತೆರ್. ಒರಿದಿನಕುಲು ಯುರೋಪ್ ತೆಂಕಾಯಿ ಅಮೇರಿಕಾ, ಏಷಿಯ, ಆಫ್ರಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ ದೇಶೊಲೆಡ್ ಸೇರೊಂದೆರ್.

## ಒಂಜಿ ದೇವೆರ್
ಯಹೂದೆರ್ ಜಗತ್ತ್‌ಡ್ ಒರಿಯೆ ದೇವೆರ್ ಉಪ್ಪುನಿ ಪಂಡ್‌ದ್ನಂಬುವೆರ್. ದೇವೆರ್ ಅಶರೀರ ಬುಕ್ಕೊ ಅನಂತ (ಅಂತ್ಯ ಉಪ್ಪಂದಿನವು) ಪಂಡ್‌ದ್ಯಹೂದೆರ್ ನಂಬುವೆರ್. ದೇವೆರ್ ಜಗತ್ತ್‌ದ ಮಾತಾ ಜನಕುಲು ನ್ಯಾಯ ಬುಕ್ಕೊ ದಯೆ-ಧರ್ಮೊನು ಪಾಲನೆ ಮಲ್ಪೊಡು ಪಂಡ್‌ದ್ಬಯಕುವೆರ್ ಪಂಡ್‌ದ್ನಂಬುವೆರ್. ಮಾತಾ ಜನಕುಲು ದೇವೆರೆನ ರೂಪೊಡೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾತಿನಕುಲು, ಆಯಿನೆಡ್ದಾವರೆ ಜನಕುಲು ಮಾತಾರೆನ್ಲಾ ಮಾನ್ಯತೆ ಬುಕ್ಕೊ ಮರಿಯಾದೆ ಕೊರುದು ಬದುಕೊಡು ಪನ್ಪುನವು ದೇವೆರೆನ ಇಂಗಿತ ಪಂಡ್‌ದ್ನಂಬುವೆರ್.

### ಸಿನಾಗೋಗ್
ಯಹೂದೆರ್ ದೇವೆರೆಗ್ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಲ್ಪುನ ದೇವಸ್ಥಾನೊಗು **ಸಿನಾಗೋಗ್** (Synagogue) ಪಂಡ್‌ದ್ಪುದರ್.

## ತೋರಾ
ತೋರಾ (Torah) ಪನ್ಪುನವು ಪರ ಒಡಂಬಡಿಕೆ (Old Testament) ಹೀಬ್ರೂ ಬೈಬಲ್ದ ಸುರುತ ನಾಲ್ ಅಧ್ಯಾಯೊಲು ಯಹೂದೆರೆನ ಧರ್ಮ ಗ್ರಂಥ ಆದುಂಡು. ತೋರಾ ಗ್ರಂಥೊಲೆಡ್ ವಿವರಿಸಾದಿನ ತತ್ವೊ ಕಟ್ಟಳೆಲೆನ್ ಯಹೂದೆರ್ ಅಧ್ಯಯನ ಬುಕ್ಕೊ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ದೇವೆರೆನ್ ಒಲಿಸಾವೊಣುವೆರ್.

## ಉಂದೆನ್ಲಾ ತೂಲೆ
* https://en.wikipedia.org/wiki/Judaism

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಧರ್ಮ
ಯಾಣ

**ಯಾಣ** ಒಂಜಿ ಜಾಗೆದ ಪುದರ್. ಇಂದು ಕರ್ನಾಟಕೊ ರಾಜ್ಯೊದ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆದ ಒಂಜಿ ಗ್ರಾಮೊಲಾ ಆದುಂಡು. ಇಂದು ಕಾಡ್ ಪ್ರದೇಶ ಆದುಂಡು. ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಬೆಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶೊಡು ಯಾನಲಾ ಒಂಜಿ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾನೊ ಆದುಂಡು. ಇಂದು ವೆಸ್ಟರ್ನ್‍ಘಾಟ್ ಪ್ರದೇಶೊಗು ಸೇರುಂಡು. ಕಾರವಾರೊದ ಬಂದರ್‌ಡ್ ೬೦ ಕಿಲೋಮಿಟರ್(೩೭ಮೈಲ್)ದೂರೊ, ಸಿರಸಿಡ್ದ್ ೪೦ ಕಿಲೋಮೀಟರ್(೨೫ ಮೈಲ್) ದೂರೊ, ಕುಮಟಾಡ್ದ್ 31 ಕಿಲೋಮೀಟರ್(19 ಮೈಲ್) ದೂರೊಡ್ ಯಾಣ ಉಂಡು. ಮುಲ್ಪದ ವೈವಿಧ್ಯಮಯೊದ ಕಲ್ಲ್ ಪ್ರವಾಸಿಗೆರೆನ್ ಕೈ ಬೀಜಿದ್ ಲೆಪ್ಪುಂಡು. ಯಾಣಡ್ ರಡ್ಡ್ ಮಲ್ಲ ಸಿಶಿಕರೊಲು ಉಂಡು. ಒಂಜಿ ಭೈರವೇಶ್ವರ ಶಿಖರೊ, ಬುಕ್ಕೊಂಜಿ ಮೋಹಿನಿ ಶಿಖರೊ. ಮುಲ್ಪದ ಶಿಖರೊಲು ಕಪ್ಪು ಮಣ್ಣ್‌ದಂಚ ತೋಜುನ ಕಪ್ಪು ಬಂಡೆಲು. ಭೈರವೇಶ್ವರ ಶಿಖರೊ ೧೨೦ ಮೀಟರ್ (390 ಫೀಟ್)ಎತ್ತರೊ ಉಂಡು. ಅಂಚನೆ ಮೋಹಿನಿ ಶಿಖರೊ 90 ಮೀಟರ್ (300 ಫೀಟ್) ಎತ್ತರೊ ಉಂಡು. ಭೈರವೇಶ್ವರ ಶಿಖರೊಡು ಸ್ವಯಂಬು ಲಿಂಗೊದ ಉದ್ಭವ ಆದುಂಡು. ಈ ಶಿಖರೊಡು ನೀರ್ ಜನಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ಈ ಶಿಖರೊ ಪ್ರವಾಸಿಲೆಗ್ ಒಂಜಿ ಪವಿತ್ರೊ ಜಾಗೆಲಾ ಆದುಂಡು. ಮುಲ್ಲಪ ಒರ್ಸೊಗೊರೊ ಶಿವರಾತ್ರೆಗ್ ಜಾತ್ರೆ ನಡಪುಂಡು. ಪಚ್ಚೆ ಪಜಿರ್‌ಡ್ ಕಂಗೊಲಿಸವುನ ಈ ಕಾಡ್, ಮುಲ್ಪದ ಶಿಖರೊಲು ಪ್ರವಾಸಿಗೆರೆನ್ ಕೈ ಬೀಜಿದ್ ಲೆಪ್ಪುಂಡು.

## ಭೌಗೋಳಿಕ ವಿವರೊ
ಈ ರಡ್ಡ್ ಕಲ್ಲ್ ಶಿಕರೊದ ಸುತ್ತೂಲ ದಟ್ಟ ಕಾಡ್ ಉಂಡು. ಉಂದು ಯಾಣ ಗ್ರಾಮೊದ ಸುತ್ತುಗು ಪರಡ್ಡ್‌ದುಂಡು. ಈ ಕಾಡ್ ಭಾರತೊಡು ವೆಸ್ಟರ್ನ್ ಘಾಟ್ಂದ್ ಗುರುತಿಸಾಯಿನ ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಬೆಟ್ಟೊಲೆ ಸಾಲ್‍ಗ್ ಸೇರುಂಡು. ಮುಲ್ಪ ತಿಕುನ ಸುರೂತ ಮಲ್ಲ ಕಲ್ಲ್‌ಬೆಟ್ಟೊ ಭೈರವೇಶ್ವರ ಶಿಖರೊ. ಈ ಶಿಖರೊಡು 3 ಮಿಟರ್(9.8 ಅಡಿ) ಉದ್ದೊದ ಒಂಜಿ ಗುಹೆ ಉಂಡು. ಈ ಗುಹೆತ ಉಲಾಯಿಡ್ ಕಂಚಿದ ಒಂಜಿ **ಚಂಡಿಕಾ** ಪ್ರತಿಮೆ ಉಂಡು. ಇಂದೆನ್ ದುರ್ಗೆನ ಪ್ರತಿರೂಪಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಮುಲ್ಪ ಶಿವನ ಪ್ರತಿರೂಪವಾದ್ ಒಂಜಿ ಸ್ವಯಂಬು ಪ್ರತಿಬಿಂಬೊ ಉಂಡು. ಅಯಿತ ಮಿತ್ತ್‌ಡ್ದ್ ನೀರ್ ಪರಿತ್ ಪೋಪುಂಡು. ಇಂಚ ಪರಿಪುನ ನೀರ್‍ಗ್ 'ಚಂಡಿಸುದೆ' ಪನ್ಪೆರ್. ಈ ಸುದೆ ಉಪ್ಪಿನ ಪಟ್ಟನೊಡು ಅಘನಾಶಿನಿ ಸುದೆನ್ ಸೇರುಂಡು. ಜನಪದೆರ್ ಇಂದೆನ್ **ಗಂಗೋದ್ಭವ** ಪನ್ಪೆರ್. ಈ ಶಿಖರೊಡು ೬೧ ನಮುನೆದ ಕಲ್ಲ್ ಉಂಡು. ಇಂದು 3 ಕಿ.ಮೀ. ಮುಟ್ಟ ಪರಡ್‍ದುಂಡು.
ಮುಲ್ಪ ವಿಬೂತಿ ಬೂರುನವು ನಾನೊಂಜಿ ಇಸೇಸೊ.

## ಚಿತ್ರೊಲು

File:Yana Traking 9.JPG|thumb|ಯಾನದ ರಮ್ಯ ಚಿತ್ರೊ
File:Yana Traking 6.JPG|thumb|ಭೈರವೇಶ್ವರ ಶಿಕರೊ
File:Yana Rocks - 5.jpg|thumb|200px|ಉತ್ತರಕನ್ನಡದ ಯಾಣ ಕಲ್ಲ್
File:Vibuthi water falls.jpg|thumb|ವಿಬೂತಿ ಜಲಪಾತ


## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಪ್ರವಾಸಿ ತಾನೊ
ಯಕ್ಷಗಾನ

ಕರ್ನಾಟಕ ಕರಾವಳಿದ ರಂಗನೇ **ಯಕ್ಷಗಾನ**. ಯಕ್ಷಗಾನ ಪನ್ಪುನ ಕಲೆ ಇನಿಕ್ಕ್ ಜಗದ್ವಿಖ್ಯಾತ ಆದ ಉಂಡು. ಯಕ್ಷಗಾನ. ಉಡುಪಿಜಿಲ್ಲೆ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡಜಿಲ್ಲೆ, ಕಾಸರಗೋಡುಜಿಲ್ಲೆ, ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ ಅಂಚನೆ ಮಲೆನಾಡ್‌ದ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಡ್ ಪ್ರಸಿದ್ದಿ ಪಡೆದುಂಡು. ಯಕ್ಷಗಾನದ ಉಗಮ ಆಯಿನಿ ಉಡುಪಿಡ್. ಮದ್ವಚಾರ್ಯೆರೆನ ಶಿಷ್ಯರಾಯಿನ ನರಹರಿ ತೀರ್ಥ ಪನ್ಪುನಾರ್ ಇಂದೇತ ಕರ್ತೃ. ನರಹರಿ ತೀರ್ಥರ್ ಕಾಳಿಂಗನ ಆಸ್ಥಾನಡ್ ಮಂತ್ರಿಯಾದಿತೆರ್. ಕುಚುಪುಡಿತಲ ಕರ್ತೃ ನರಹರಿ ತೀರ್ಥರ್. ಯಕ್ಷಗಾನದ ಬಗೆಟ್ ಬರೆತಿನ ದುಂಬುದ ಲಿಪಿ ತಿಕ್ಕ್‌ನೆ ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣ ದೇವಾಸ್ತಾನೋ ಕೂರುಗೋಡು, ಸೋಮಸಮುದ್ರಡ್. ಯಕ್ಷಗಾನಡ್ ದುಂಬು ಕುಲ್ಲ್‌ದ್ ಪನ್ಪುನ ಭಾಗವತಿಕೆ, ಚೆಂಡೆ, ಮದ್ದಲೆ, ಶ್ರುತಿ, ಚಕ್ರತಾಳ ಉಂದೆನ್ ಪೂರ ಹಿಮ್ಮೇಳ ಪಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಹಿಮ್ಮೇಳಡ್ ಮದ್ದಳೆ, ಪುಂಗಿ, ಚಂಡೆ, ತಾಳನ್ ಬಾರ್ಸವೆರ್. ರಂಗಸ್ಥಳಡ್ ನಲಿಪುನ ಬುಕ್ಕೊ ಪಾತೆರುನ ಪಮನ್ಪುನ ನೃತ್ಯನ್ ಅಭಿನಯನ್ ಮುಮೆಲಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಭಾಗವತೆರ್ ಕತೆನ್ ಪದೊಟ್ ಪನ್ನಗ ಮುಮೆಲಡ್ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲವಿದೆರ್ ಅಭಿನಯಿಸುವೆರ್.

## ಯಕ್ಷಗಾನೋದ ಬಗೆಕುಲು
ಈ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲೆಟ್ ತೆಂಕುತಿಟ್ಟು,ಬಡಗತಿಟ್ಟು ಪನ್ಪಿನ ರಡ್ಡ್ ವಿಧ ಉಂಡು. ಕರಾವಳಿದಕುಲು ತೆಂಕುತಿಟ್ಟುದ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲೆನ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಕುಲು ಬಡಗುತಿಟ್ಟುಡ್ ನಲ್ಪುವೆರು.

## ಯಕ್ಷಗಾನತ ಸಿದ್ದತೆ
ಈ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲೆಕ್ ಕತೆನು ಅರ್ಥವತ್ತಾದ್ ಪದ್ಯದ ರೂಪೊಡು ಪನ್ಪಿನಾರ್ ಭಾಗವತೆರ್ ಅರ್ನ ಜೊತೆಟ್ ಹಾರ್ಮೊನಿಯಂ, ಮೃಂದಗ, ಚಂಡೆದಗುಲು ಪಾತ್ರ ಪಡೆವೆರ್. ರಾತ್ರಿ ೮ ಗಂಟೆಡ್ದ್ ಕಾಂಡೆ ಮುಟ ನಡೆಪುನ ಈ ಕಲೆನ್ ತೂವೆರೆ ಮಸ್ತ್ ಜನ ಪ್ರೇಕ್ಷಕೆರ್ ಬರ್ಪೆರು.

## ಯಕ್ಷಗಾನೋ ವೆಸೋಲು
ಬಗೆಬಗೆತ ರಕ್ಷೆಸೆರೆನ, ರಾಜೆರ್ನ, ಮಂತ್ರಿರ್ಲೆನ, ರಾಣಿಯೆರ್ನ, ಹಾಸ್ಯದ ವೇಷ ಪಾಡೊಂದು ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ಲೈಟುದ ನಡುಟ್ ಉಪ್ಪುನಾ ರಂಗಮಂದಿರೊಡು ನಲ್ಪುನ ತುವೆರೆಗ್ ಮಸ್ತ್ ಖುಷಿ ಆಪುಂಡು.

## ಯಕ್ಷಗಾನ ಸಾದಕೆರ್

### ಭಾಗವತೆರ್

### ಸ್ತ್ರೀ ವೇಸೊದಾರಿಲು

### ಬಣ್ಣೊತ ವೇಸೊದಾರಿಲು

### ಚೆಂಡೆ ವಾದಕೆರ್

### ಮದ್ದಳೆ ವಾದಕೆರ್

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಜಾನಪದ
ಯು.ಆರ್. ಅನಂತಮೂರ್ತಿ

**ಯು.ಆರ್. ಅನಂತಮೂರ್ತಿ** ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆಯಿನ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತಿ. ಮೇರ್ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆದ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ತಾಲೂಕುದ ಮೇಳಿಗೆ ಪನ್ಪಿ ಊರುಡು ಉಡುಪಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರ್ಯೆರೆ ಮಗೆ ಆದ್ ೧೯೩೨ಡ್ ಪುಟ್ಟಿಯೆರ್. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಧ್ಯಾಪಕೆರಾದ್ ಇತ್ತಿನ ಅನಂತಮೂರ್ತಿ ತಾನ್ ಬರೆಯಿನ ಸಾಹಿತ್ಯೊಲೆಡ್ದಾತ್ರ ಮಾತ್ರ ಅತ್ತಂದೆ ವಿಚಾರವಾದಿಯಾದ್ ಮಸ್ತ್ ಜನೊಕ್ಲೆಗ್ ತೆರಿನಾರ್. ೮೨ ವರ್ಷ ಬದ್ ಕಿನ ಅನಂತಮೂರ್ತಿ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೨, ೨೦೧೪ ಶುಕ್ರವಾರದಾನಿ ತೀರ್ ಪೋಯೆರ್.

## ಓದು
ಸಾ೦ಪ್ರದಾಯಿಕ ಸ೦ಸ್ಕ್ರತ ಪಾಠಶಾಲೆಡ್ ವಿಧ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಸುರು ಮಲ್ತಿನ ಮೇರ್ ಅಲ್ಪದ ವಿಧ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮುಗಿಬುಕ್ಕೊ,ತೀರ್ಥಹಳ್ಲಿ ಬುಕ್ಕೊ ಮೈಸೂರ್ಡ್ ವಿಧ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮು೦ದುವರೆಪಯೆರ್. ಮೈಸೂರ್ ವಿಶ್ವವಿಧ್ಯಾಲಯೊಡ್ ಇ೦ಗ್ಲೀಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯಗು ಎ೦.ಎ ಪದವಿ ಪಡೆಯೊ೦ದಿನ ಮೇರ್ ಬರ್ಮಿಂಗ್ ಹ್ಯಾಮ್ ವಿಶ್ವವಿಧ್ಯಾಲಯಡು ಇ೦ಗ್ಲೀಷ್ ಬುಕ್ಕೊ ತೌಲಕಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪನ್ಪಿ ವಿಷಯೊಡ್ ೧೯೬೬ಡ್ ಪಿ.ಹೆಚ್.ಡಿ ಪದವಿ ಪಡೆಯೆರ್. ಮೆರೆನ ಪುದರ್ ಉಡುಪಿ ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರ್ಯ ಅನ೦ತಮೂರ್ತಿ ಪ೦ಡ್ದ್. ಮೆರ್ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಹಿತಿನಗಲೈಟ್ ಒರಿ. ಮೇರ್ ಚಿ೦ತಕೆರ್.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಲೇಖಕರು
ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಮ್

ಯುರೋಪ್ ಖಂಡೊದ ವಾಯುವ್ಯ ಕಡಲ್‍ದ ಬರಿಡ್ದ್‌ಲಾ ಅಂಚಿ ಉಪ್ಪುನ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‍ ನಾಲ್ ದೇಶೊಲ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಒಕ್ಕೂಟ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ (England), ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್ (Scotland), ವೇಲ್ಸ್ ಬುಕ್ಕೊ ಉತ್ತರ ಐರ್ಲೆಂಡ್ (Ireland) ಈ ಒಕ್ಕೂಟಡ್ ಉಪ್ಪುನ ದೇಶೊಲು.

ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್ Great Britain ಬುಕ್ಕೊ ಉತ್ತರ ಐರ್ಲೆಂಡ್‌ದ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‍ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ (United Kingdom), ಪಂಡ UK ಅತ್ತಂಡ ಬ್ರಿಟನ್ ಪಂಡ್‍ದ್ ಪುದರಾತ್ಂಡ್) ಒಂಜಿ ಸಾರ್ವಭೌಮೊ ಸಂಸ್ಥಾನವಾದ್ ಯುರೋಪ್ ಖಂಡೊದ ವಾಯುವ್ಯೊ ಕರೆತ ಅಂಚಿಡ್ ನಿಲೆಯಾದುಲ್ಲೆರ್. ಉಂದೊಂಜಿ ದ್ವೀಪ ದೇಸೊ ಆತ್ಂಡ್. ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್, ಐರ್ಲೆಂಡ್‌ದ ಈಶಾನ್ಯೊ ಭಾಗೊ ಬುಕ್ಕೊ ದಿಂಜ ಕಿನ್ಯ ದ್ವೀಪೊಲೆನ್ ಸೇರೊಂದು ಪರಡ್ಡ್‌ನ ದ್ವೀಪೊ ಸಮೂಹೊ. ಉತ್ತರ ಐರ್ಲೆಂಡ್, ಭೂ ಗಡಿನ್ ಸೇರೊಂದು ಯು ಕೆ ದ ಒಂಜೇ ಒಂಜಿ ಭಾಗವಾದ್ ಆ ಗಡಿನ್ ಐರ್ಲೆಂಡ್ ಗಣರಾಜ್ಯೊದೊಟ್ಟುಗೆ ಪಟೊಂದ್ಂಡ್. ಈ ಭೂ ಗಡಿನ್ ಬುಡ್‍ತ್ ಯುಕೆ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಸಾಗರ, ಉತ್ತರ ಸಮುದ್ರ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಡಲ್ಗಾಲುವೆ ಬುಕ್ಕೊ ಐರಿಷ್ ಕಡಲ್‍ಡ್ದ್ ಆವೃತ ಆತ್ಂಡ್. ಮಲ್ಲ ದ್ವೀಪವಾಯಿನ ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್, ಕಡಲ್ಗಾಲುವೆದ ಸುರಂಗೊಡ್ದು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ದೊಟ್ಟುಗೆ ಸಂಪರ್ಕೊ ಉಂಡು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ದೇಶೊಲು
ಯುವವಾಹಿನಿ

**ಯುವವಾಹಿನಿ** ಬ್ರಹ್ಮಶ್ರೀ ನಾರಾಯಣ ಗುರುಕುಲೆನ ತತ್ವ ಆದರ್ಶೊದ ಮಿತ್ ವಿದ್ಯೆ, ಉದ್ಯೋಗ, ಸಂಪರ್ಕ ಪನ್ಪಿನ ಮೂಜಿ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶಲೆನು ದೀವೊಂದು ಸಮಾಜದ ಪಾಪದ ಜೋಕುಲೆನ ಕಲ್ಪುನೆಕ್ ಸಹಾಯ ಮಲ್ಪುನ ಮನಸ್ ಇತ್ತಿನ ಜವನೆರ್ನ ಕೂಡುಕಟ್ಟೇ.. ಸುಮಾರ್ ೨೧ ಘಟಕೊಲೆನ್ ನಮ್ಮ ಅವಿಭಜಿತ ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಡ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್, ಸಮಾಜದ ಜನಕುಲು ಸಮಾಜಮುಖಿಯಾದ್ ಬೇಲೆ ಬೆಂದ್‌ದ್ ಎಡಡೆಪ್ಪುದ ತಾದಿ ಪತ್ಯೆರೆ ಪುನೆವೊಂದುಂಡು.

## ಸ್ಥಾಪನೆ
೧೯೮೭ಟ್ ಬಜ್ಪೆದ ಸುಂಕದಕಟ್ಟೆ ಶ್ರೀ ಅಂಬಿಕಾ ಅನ್ನಪೂರ್ಣೇಶ್ವರಿ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಉದಿಪನ ಆಯಿನ ನಮ್ಮ ಯುವವಾಹಿನಿಗ್ ಇನಿಕ್ ೨೭ ಕರಿದ್ ೨೮ನೇ ವರ್ಷೊಗ್ ಪಜ್ಜೆ ದೀವೊಂದು ಸಮಾಜದ ಪೂರ ಮರ್ಗಿಡ್ಲ ಬೇಲೆ ಬೆನೊಂದುಪ್ಪುನ ಸಂಸ್ಥೆ.

## ಘಟಕೊಲು
* ಮಂಗಳೂರು
* ಬಂಟ್ವಾಳ
* ಪಣಂಬೂರು
* ಸುರತ್ಕಲ್
* ಹಳೆಯಂಗಡಿ
* ಸಸಿಹಿತ್ಲು
* ಮುಲ್ಕಿ
* ಹೆಜಮಾಡಿ
* ಪಡುಬಿದ್ರಿ
* ಅಡ್ವೆ
* ಕಾಪು
* ಕಟಪಾಡಿ
* ಉಡುಪಿ
* ಯೆಡ್ತಾಡಿ
* ನಿಡ್ಡೋಡಿ
* ಬೆಳ್ತಂಗಡಿ
* ಪುತ್ತೂರು
* ಉಪ್ಪಿನಂಗಡಿ
* ಬಜ್ಪೆ
* ಬೆಳುವಾಯಿ
* ಮಂಗಳೂರು ಮಹಿಳಾ ಘಟಕ

## ಸಮಿತಿಲು
* ವಿದ್ಯಾನಿಧಿ
* ವಿಶುಕುಮಾರ್ ದತ್ತಿನಿಧಿ
* ಯುವಸಿಂಚನ ಸಂಪಾದಕ ಮಂಡಳಿ

## ಪಿದಯಿದ ಕೊಂಡಿಲು
* ಯುವವಾಹಿನಿತ ವೆಬ್‍ಸೈಟ್

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಸಂಘಟನೆಲು
ಯೋಗ

thumb|ಭಾರತದ ನೌಕಾಪಡೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಗ () ತರಬೇತಿ
thumb|ಗುಂಪುಡು ಯೋಗ
thumb|upright|ಜ್ಞಾನ ಶೀರ್ಷಾಸನ
**ಯೋಗ** (ಸಂಸ್ಕೃತ, ಪಾಲಿ:योग yóga) ಪಂಡ ಭಾರತೊಡು ಪಿರಾಕ್‍ಡ್ದೆ ಸುರುವಾಯಿನ ಸರ್ರೊ ಬುಕ್ಕೊ ಮನಸ್ಸ್‌ದ ಆಚರಣೆಲೆ ಒಂಜಿ ಬೋಧನಶಾಖೆ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೊ, ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮೊ ಬುಕ್ಕೊ ಜೈನ ಧರ್ಮೊಡು ಈ ಪದೊನ್ ಧ್ಯಾನೊದ ಆಚರಣೆಲೆಡ್ ಗಳಸುವೆರ್. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೊಡು, ಹಿಂದೂ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೊಡು ಆಜಿ ಸಂಪ್ರದಾಯಬದ್ಧ(ಆಸ್ತಿಕ) ಶಾಖೆ/ಪಂಥೊಲೆಡ್ ಒಂಜೆಗ್ ಈ ಪದೊನ್ ಗಳಸುವೆರ್. ಅತ್ತಂದೆ ಆ ಪಂಥೊಲು ತನ್ನ ಆಚರಣೆಲೆಡ್ದ್ ಮುಟ್ಟಿಯೆರೆ ಬಯಕ್ಕುನ ನೋಟೊಡು ಉಂದುವೇ ಪದೊನು ಗಳಸುವೆರ್. ಜೈನ ಧರ್ಮೊಡು ಮಾನಸಿಕ,ಮೌಖಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ದೈಹಿಕ ಇಂಚಮಾಂತ ಚಟುವಟಿಕೆಗ್ ಇಡಿಯಾದ್ ಈ ಪದೊನ್ ಗಳಸುವೆರ್.

ಹಿಂದೂ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೊಡು ಪ್ರಸ್ತಾಪೊ ಆಯಿನ ಯೋಗದ ಮುಖ್ಯ ಶಾಖೆಲು ಪಂಡ ರಾಜ ಯೋಗ, ಕರ್ಮ ಯೋಗ,ಜ್ಞಾನ ಯೋಗ, ಭಕ್ತಿ ಯೋಗ, ಬುಕ್ಕೊ ಹಠ ಯೋಗ. ಪತಂಜಲಿನ ಯೋಗಸೂತ್ರೊಡು ಪ್ರಸ್ತಾಪೊ ಆಯಿನ ಬುಕ್ಕೊ ಹಿಂದೂ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೊದ ಸಂದರ್ಭೊಡು ಸರಳವಾದ್ ಯೋಗಂದ್ ಪನ್ಪುನ ರಾಜ ಯೋಗೊ ಸಾಂಖ್ಯ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಗು ಸೇರ್‍ನವು. ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಹಿಂದೂ ಗ್ರಂಥೊಲೆಡ್ ಉಪನಿಷತ್ತುಲು, ಭಗವದ್ಗೀತೆ, ಹಠಯೋಗ ಪ್ರದೀಪಿಕಾ, ಶಿವಸಂಹಿತೆ ಬುಕ್ಕೊ ದಿಂಜ ಅತಂತ್ರಲು ಸೇರ್‍ನಂಚ ಯೋಗೊದ ಬೇತೆಬೇತೆ ಮೋರೆ ಮರ್ಗಿಲ್‍ಲೆನ್ ಚರ್ಚಿಸಾವುಂಡು.

ಸಂಸ್ಕೃತೊ ಪದೊ **ಯೋಗ** ಮಸ್ತ್ ಅರ್ತೊಲೆನ್ ಹೊಂದ್‌ಂಡ್. ಯೋಗೊ ಪದೊಕು "ನಿಯಂತ್ರಿಸು" "ಐಕ್ಯವಾಗು" ಅತ್ತಂಡ "ಒಗ್ಗಟ್ಟಾಗು" ಇಂಚಿತ್ತಿನ ಅರ್ತೊಲ್ ಸಂಸ್ಕೃತೊ ಮೂಲೊ "ಯುಜ್‌,"ಡ್ದ್ ವ್ಯತ್ಪನ್ನವಾತ್‍ಂಡ್. ಇಂದೆನ ರೂಪಾಂತರೊಲು ಪಂಡ "ಸೇರಿಸುವಿಕೆ", "ಜೊತೆಗೂಡುವಿಕೆ", "ಒಕ್ಕೂಟ", "ಸಂಯೋಗ", ಬುಕ್ಕೊ "ನಿಮಿತ್ತ/ಉಪಕರಣ". ಭಾರತೊಡ್ದ್ ಪಿದಾಯಿಡ್ ಯೋಗ ಪದೊನ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಹಠ ಯೋಗ ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿತ ಆಸನೊಲೆನ್ ಸೂಚಿಸಯರ ಭಂಗಿಲು ಅತ್ತಂಡ ವ್ಯಾಯಾಮೊದ ಒಂಜಿ ರೂಪೊ ಆದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್. ಯೋಗೊನು ಅಭ್ಯಾಸೊ ಮಲ್ಪುನಕುಲು ಅತ್ತಂಡ ಯೋಗ ಸಿದ್ಧಾಂತೊನು ಅನುಸರಿಸವುಕುಲೆನ್ ಯೋಗಿ ಅತ್ತಂಡ ಯೋಗಿನಿ ಪಂಡ್‍ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.

## ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಯೋಗ ದಿನಾಚರಣೆ
thumb|ಕ್ರಿಯಾ ಹಠಯೋಗೊ
ಜೂನ್‌ ೨೧, ೨೦೧೫ದಾನಿ ಕಾಂಡೆ ಏಳೆರ್ದ್ ಏಳರೆಕ್ಕ್ ಮುಟ್ಟ ಅರ್ಧೊ ಗಂಟೆದ ಸುರೂತ **ವಿಶ್ವಯೋಗ ದಿನಾಚರಣೆ**ನ್ ರಾಜಪಥೊಡು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯೆರೆನ ನೇತೃತ್ವೊಡು ಆಚರಿಸವೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂದರ್ಭೊಡು ಪ್ರಧಾನಿಯೆರೆ ಜೊತೆಟ್ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವೆರ್ ರಾಜನಾಥ್‌ ಸಿಂಗ್‌ ಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ವಿಶ್ವ ಯೋಗದಿನೊನು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಆಪುನ ನಿಲೆಟ್ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಮಸ್ತ್ ಗಣ್ಯೆರೆನ್ ಲೆತ್ತ್‌ದೆರ್. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಸೋನಿಯಾ ಗಾಂಧಿ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷೆರ್ ರಾಹುಲ್‌ ಗಾಂಧಿ ಅಂಚನೆ ದೆಹಲಿದ ಸಿಎಂ ಅರವಿಂದ್​ ಕೇಜ್ರಿವಾಲ್ ಅಕ್ಲೆನ್ ಲೆತ್ತ್‌ದೆರ್. ಈ ಲೇಸ್‍ಡ್ ಜೋಕ್ಲು, ಸೈನಿಕೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ಪೊಲೀಸೆರ್ ಇಂಚ ೧ ಲಕ್ಷೊಗು ಹೆಚ್ಚ ಜನೊ ಭಾಗವಹಿಸವೆರ್. ದೇಸೊದ ಪೂರ ರಾಜ್ಯೊಡುಲಾ ಎಲ್ಲೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಯೋಗ ದಿನಾಚರಣೆನ್ ಮಲ್ರೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಯೋಗತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮೊಲು ನಡಪಿಯರ ಉಂಡು.

## ಯೋಗೊದ ಇತಿಹಾಸ

### ಪತಂಜಲಿನ ಯೋಗೊ ಸೂತ್ರೊಲು

### ಭಗವದ್ಗೀತೆ

### ಹಠ ಯೋಗೊ
thumb|upright|ಚಕ್ರೊ ಕುಂಡಲಿನಿ ಯೋಗೊದ ರೇಕೆಲು

## ಬೇತೆ ಸಂಪ್ರದಾಯೊಡು ಯೋಗೊದ ಆಚರಣೆಲು

### ಬೌದ್ಧಧರ್ಮೊಡು ಯೋಗೊ

### ಜೈನಧರ್ಮೊಡು ಯೋಗೊ

### ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮೊಡು ಯೋಗೊ

### ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮೊಡು ಯೋಗೊ

## ಯೋಗೊ ತಂತ್ರೊ

## ಯೋಗೊದ ಗುರಿ

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು
ಯೋಗದಾ ಸತ್ಸಂಗ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ

**ಯೋಗದಾ ಸತ್ಸಂಗ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ** (ಅಂತರ್‍ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟೊಡು **ಸೆಲ್ಫ್ ರಿಯಲೈಝೇಶನ್ ಫೆಲೋಶಿಪ್**) ಉಂದು ಪರಮಹಂಸ ಯೋಗಾನಂದೆರೆಡ್ದ್ 1917ಟ್ ಸ್ಥಾಪಿತ ಆಯಿನ ಸಂಸ್ಥೆ. ಉಂದೆತ್ತ ಕೇಂದ್ರ ಕಛೇರಿ ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ದಕ್ಷಿಣೇಶ್ವರೊಡು ಉಂಡು. ಆಂಡ ಉಂದು ರಾಂಚಿದ ಶಾಖ ಮಟೊಡ್ದು ಭಕ್ತೆರೊಟ್ಟಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಡುಪ್ಪುಂಡು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಸಂಘಟನೆಲು
ರಂಗ್

**ರಂಗ್** ಇಂಚಪ ಬತ್ತಿ ತುಳುತ ಸಿನೆಮೊ.

ಈ ಸಿನೆಮೊಡು ಹಿಂದಿ ನಟೆ ಜಾನಿ ಲೀವರ್ ಅಭಿನಯೊ ಮಲ್ತ್‌ದೆರ್.
ಯುರೋಪ್

**ಯುರೋಪ್** ಪ್ರಪಂಚೊದ 7 ಖಂಡೊಲೆಡ್ ರಡ್ಡ್’ನೇ ಎಲ್ಯ ಖಂಡ. ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ಯುರೋಪ್, ಯುರೇಷ್ಯಾ ಮಹಾಖಂಡೊದ ಪಡ್ಡಯಿಡುಪ್ಪುನ ದ್ವೀಪಕಲ್ಪ. ಆಂಡ ಸಾಮಾಜಿಕವಾದ್, ರಾಜಕೀಯವಾದ್, ಐತಿಹಾಸಿಕವಾದ್ ಉಂದು ಏಷ್ಯಾರ್ದ್ ವಿಭಿನ್ನವಾದುಂಡು. ಅಯಿರ್ದಾರ ಉಂದೆನ್ ಒಂಜಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಖಂಡ ಪಂಡ್’ದ್ ಪನ್ಪೆರ್.

೨೫ ಸದಸ್ಯೊ ರಾಷ್ಟ್ರೊಲೆ ಯುರೋಪ್‍ದ ಒಕ್ಕೂಟೊ ಈ ಖಂಡದ ದಿಂಜ ಮಲ್ಲ ರಾಜಕೀಯೊ ಬುಕ್ಕೊ ಆರ್ತಿಕ ಒಕ್ಕೂಟೊ.

## ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ರಾಷ್ಟ್ರೊಲು
[right|thumb|230px|[:kn:ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಭೂವಿಂಗಡನೆ|ಸಂಯುಕ್ತೊ ರಾಷ್ಟ್ರೊಲೆ ಭೂ ಇಂಗಡನೆದ ಪ್ರಕಾರೊ ಯುರೋಪ್‌ದ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲು: ಉತ್ತರ ಯುರೋಪ್, ಪಶ್ಚಿಮ ಯುರೋಪ್, ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್, ದಕ್ಷಿಣ ಯುರೋಪ್]]

ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಭೂವಿಂಗಡನೆದ ಪ್ರಕಾರೊ ಈ ಖಂಡೊಡುಪ್ಪುನ ದೇಶೊಲು ಇಂಚ ಉಂಡು :

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಖಂಡೊಲು
ವರ್ಗೊ:ಭೂಗೋಲೊ
ವರ್ಗೊ:ಯುರೋಪ್
ರನ್ನ

## ರನ್ನನ ಪರಿಚಯೊ
ಹಳೆಗನ್ನಡದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕವಿ ರನ್ನೆ ಕ್ರಿ.ಶಕೊ ೯೪೯ ಡ್ ಬೆಳಗಲಿ (ಇತ್ತೆದ ರನ್ನ ಬೆಳಗಲಿ)ಪನ್ಪಿನ ಗ್ರಾಮೊಡು ಪುಟ್ಟಿಯೇರ್. ಮೆರ್ನ ಅಮ್ಮೆರ್ ಜಿನವಲ್ಲಭ, ಅಪ್ಪೆ ಅಬ್ಬಲಬ್ಬೆ. ಮೇರ್ ಜೈನ ಮನೆತನೊದ ಬಳೆಗಾರ ಕುಲೊಕ್ಕು ಸೇರ್ದಿನಾರ್. ಚಾಲುಕ್ಯೇರ್ನ ರಡ್ಡನೇ ತೈಲಪ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಆಹವಮಲ್ಲನ ಆಸ್ಥಾನಕವಿಯಾದಿತ್ತ್‌ದ್ ಕವಿಚಕ್ರವರ್ತಿ ಪನ್ಪಿನ ಪುಗರ್ತೆನ್ ಪಡೆಯಿನಾರ್. ಆ ಕಾಲೊದ ಪ್ರಸಿಧ್ಧ ಗುರುವಾದಿತ್ತಿನ ಅಜಿತಸೇನಾಚಾರ್ಯರೆನ ಕೈತಲ್ ಮೇರ್ ತನ್ನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸೊನು ಪಡೆವೊಂಡೇರ್. ಮೇರ್ ೫ ಬೂಕುಲೆನ್ ಬರೆತೆರ್. ಐಟ್ ೩ ಕೃತಿಕುಲು ನಂಕ್ ತಿಕುಂಡು

## ಕೃತಿಕುಲು
* ಅಜಿತನಾಥ ಪುರಾಣ ತಿಲಕಮ್ – ೧೨ ಅಧ್ಯಾಯಲು ಇತ್ತಿನ ಯೆಲ್ಯ ಕಾವ್ಯ.
* ಸಾಹಸಭೀಮ ವಿಜಯಂ ( ಗದಅಯುದ್ಧ) – ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದ ಕಡೆತ ದಿನೊತ ಯುದ್ಧಗ್ ಸಂಬಂದಾಯಿನ ಕಥೆಯಾಂಡಲ, ಸಿಂಹಾವಲೋಕನ ಕ್ರಮೊಟು ಇಡೀ ಮಹಾಭಾರತದ ಕಥೆಟ್ ನಿರೂಪನೆ ಅತುಂಡು
* ಚಕ್ರೇಶ್ವರ ಚರಿತ – ತಿಕ್‍ದಿಜ್ಜಿ.
* ಪರಶುರಾಮ ಚರಿತ – ತಿಕ್‍ದಿಜ್ಜಿ.
* ರನ್ನಕಂದ – ೧೨ ಕಂದಪದ್ಯೊಲೆನ ಅರ್ಥಕೋಶ.

## ಬಿರುದುಲು
* ಕವಿಚಕ್ರವರ್ತಿ
* ಕವಿರತ್ನ
* ಅಭಿನವ ಕವಿಚಕ್ರವರ್ತಿ
* ಉಭಯಕವಿ ಮುಂತಾದೊಲಿ.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಕವಿ
ವರ್ಗೊ:ಕನ್ನಡ ಕವಿ
ವರ್ಗೊ:ಹಳೆಗನ್ನಡ ಕವಿ
ರಷ್ಯಾ

**[[:kn:ರಷ್ಯಾ|ರಷ್ಯಾ]]** ಅಧಿಕೃತವಾದ್ **ರಸಿಸ್‌ಕಾಯಾ ಫೇಡರಾಟ್ಸಿಯ** Российская Федерация - ರಷ್ಯಾದ ಒಕ್ಕೂಟೊ,ಉತ್ತರ ಯುರೇಷಿಯಾ (ಯುರೋಪ್‌ ಬುಕ್ಕೊ ಏಷ್ಯಾ ಒಟ್ಟುಗೆ)ಡ್ದ ಇಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ದೇಸೊ. ಇಂದೊಂಜಿ 83 ಬಿಡಿ ಸಂಸ್ಥಾನೊಲೆನ್ ಹೊಂದುದಿಪ್ಪುನ ಅರೆ-ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯೊ ಒಕ್ಕೂಟೊಆತ್ಂಡ್. ರಷ್ಯೊ ತನ್ನ ಭೂಗಡಿಕ್‍ಲೆನ್ಗ ಈ ದೇಸೊದೊಟ್ಟುಗೆ ಪಟ್ಟೊಂದುಂಡು.(ವಾಯುವ್ಯಡ್ದ್ ಆಗ್ನೇಯೊಗು ಮುಟ್ಟ) : ನಾರ್ವೆ, ಫಿನ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌, ಎಸ್ಟೊನಿಯಾ, ಲಾಟ್ವಿಯಾ, ಲಿಥುವೇನಿಯಾ (ಕಲಿನಿನ್‌ಗ್ರಾಡ್‌‌ ಓಬ್ಲಸ್ಟ್‌‌ದ ಮೂಲಕೊ), ಪೋಲೆಂಡ್‌ (ಕಲಿನಿನ್‌ಗ್ರಾಡ್‌‌ ಓಬ್ಲಸ್ಟ್‌‌ ದ ಮೂಲಕೊ), ಬೆಲಾರೂಸ್, ಉಕ್ರೇನ್, ಜಾರ್ಜಿಯಾ, ಅಜರ್ಬೈಜಾನ್, ಕಜಕ್‌ಸ್ತಾನ್‌, ಚೀನಾ, ಮಂಗೋಲಿಯಾ ಬುಕ್ಕೊ ಉತ್ತರ ಕೊರಿಯಾ. ಅಂಚನೇ ಈ ದೇಸೊದ ಸಮುದ್ರ ಕರೆತ ಗಡಿಕುಲು ಜಪಾನ್‌ (ಓಖೋಟ್ಸ್ಕ್‌ ಸಮುದ್ರೊಡ್ದು ), ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ (ಜಪಾನ್‌ ಸಮುದ್ರಡ್ದು), ಸ್ವೀಡನ್‌ (ಬಾಲ್ಟಿಕ್ ಸಮುದ್ರೊಡ್ದು), ತುರ್ಕಿ (ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರಡ್ದು), ಬುಕ್ಕೊ ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ (ಬೇರಿಂಗ್‌ ಜಲಸಂಧಿಡ್ದ್) ಸುತ್ತುವರಿದುಂಡು.

## ಭೂಗೋಳ

ಭೂಲಕ್ಷಣ, ಹವಾಗುಣ, ಆಹಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬುಕ್ಕೊ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಲಕ್ಷಣೊ ದಿಂಜ ದೂರೊಪರಡ್‌ದ್ಂಡ್. ಬಡೆಕಾಯಿಡ್ದ್ ತೆನ್ಕಾಯಿಗ್ ಮುಟ್ಟಪೂರ್ವ ಯೂರೋಪಿನ ಬಯಲುಗಳು ಟುಂಡ್ರಾ, ಕೋನಿಫೆರಸ್‌ ಅರಣ್ಯ (ಟೈಗಾ), ಮಿಸ್ರೊ ಬುಕ್ಕೊ ಮಲ್ಲ ಕಾಡ್‍ಲು, ಅಡ್ಕಲು (ಚಪ್ಪಟೆ ಮೈದಾನೊ), ಬುಕ್ಕೊ ಅರೆ-ಮರಳುಗಾಡು (ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್‌ ಕಡಲ್ದ ಕರೆಕುಲು) ಅನುಕ್ರಮವಾದ್ ಸೇರ್ದ್ಂಡ್. ಉಂದು ಆಹಾರೊ ವ್ಯವಸ್ಥೆದ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗ್ ಅನುಗುಣವಾದ್, ಹವಾಗುಣೊಡು ಆಪುನ ಬದಲಾವಣೆನ್ ಸೂಚಿಸವುಂಡು. ಸೈಬೀರಿಯಾಕೂಡ ಉಂದುವೇ ಮಾದರಿ. ಆಂಡ ಅವು ಟೈಗಾನ್ ಹೋಲುಂಡು. ಈ ದೇಸೊಲು 23ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆದ ಸ್ಮಾರಕ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲೆನ್ ಬುಕ್ಕೊ 40 UNESCO ಜೀವಮಂಡಲ ನಿಕ್ಷೇಪೊಲೆನ್ ಹೊಂದ್‌ದುಂಡು.

## ಭೂಮಿದ ಲಕ್ಷಣ

೧೭ ಮಿಲಿಯನ್ ಚದರ ಕಿಮಿ ವಿಸ್ತೀರ್ಣೊಡು ರಷ್ಯಾ, ಜಗತ್ತ್‌ದ ದಿಂಜ ಮಲ್ಲ ದೇಸೊಲೆಡ್ ರಷ್ಯಾ ಒಂಜಾತ್ಂಡ್. ಮೂಡಯಿ ಯುರೋಪ್’ರ್ದ್ ಏಷಿಯಾ ಖಂಡೊದ ಉತ್ತರ ಭಾಗೊನು ಆವರಿಸುಂಡು. ಪಡ್ಡಾಯಿದ ಬಾಲ್ಟಿಕ್ ಕಡಲ್’ರ್ದ್ ಮೂಡಾಯಿದ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಕಡಲ್’ದ ಮುಟ್ಟ 9600 ಕಿ.ಮೀ. ಅಂಚೆನೇ ಬಡಗಯಿದ ಆರ್ಕ್ಟಿಕ್ ಕಡಲ್’ರ್ದ್ ತೆಂಕಯಿದ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ ಮುಟ್ಟ 4800 ಕಿ.ಮೀ. ಜಾಗೆ ರಷ್ಯಾದ ಅಡಿಟ್ ಉಂಡು. ಉಂದು ಯೂರೋಪ್‌ದ ೪೦% ಬಾಗೊನು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾದ್ ವಿಸ್ತರಿಸದ್ ೧೧ ಕಾಲಮಾನೊಡು ವ್ಯಾಪಿಸದ್, ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಮಾದರಿದ ಪರಿಸರೊ ಬುಕ್ಕೊ ಭೂಲಕ್ಷಣೊಲೆನ್ ಹೊಂದ್‍ದುಂಡು. ರಷ್ಯಾಡ್ ಜಗತ್ತ್‌ಡೇ ದಿಂಜ ಮಟ್ಟ್‌ಡ್ ಖನಿಜ ಬುಕ್ಕೊಶಕ್ತಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲೊದ ನಿಕ್ಷೇಪೊಲು ಉಂಡು. ಅಂಚಾದ್ *ಶಕ್ತಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲೊಡು ಮಹಾ ಶಕ್ತಿ* ಪಂಡ್‌ದ್ ಪುದರಾತ್ಂಡ್. ಉಂದು ವಿಶ್ವೊದ ದಿಂಜ ಮಲ್ಲ ಅರಣ್ ನಿಕ್ಷೇಪೊನು ಹೊಂದ್‌ದುಂಡು. ಮುಲ್ಪದ ಸರೋವರೊಲು ಸರಿ ಸುಮಾರ್ ನಾಲನೆ ಒಂಜಿ ಬಾಗೊದಾತ್ ವಿಶ್ವೊದ ಘನೀಕೃತ ಅತ್ತಂದಿನ ಶುದ್ಧನೀರ್‌ನ್ ಹೊಂದ್‌ದುಂಡು.

## ಪಿರಾಕ್‍ದ ಕಾಲೊದ ರಷ್ಯಾ
ಪರಪೋಕುದ ಇತಿಹಾಸೊ ಕಾಲೊಡು ದಕ್ಷಿಣ ರಷ್ಯೊದ ವಿಸ್ತಾರವಾಯಿನ ಚಪ್ಪಟೆ ಮೈದಾನೊಲು ಅಸಂಘಟಿತ ಅಲೆಮಾರಿ ಕುರುಬೆರ ಬುಡಕಟ್ಟ‍್‌ಲೆ ವಾಸತಾನೊ ಆದಿತ್ತ್‌ಂಡ್. ಪಿರಾಕ್‍ಡ್ ಪಾಂಟಿಕ್‌ ಚಪ್ಪಟೆ ಮೈದಾನ ಸಿಥಿಯಾ ಪಂಡ್‍ದ್ ಲೆತ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಚಪ್ಪಟೆ ಮೈದಾನೊ ನಾಗರೀಕತೆಲೆ ಅವಶೇಷೊಲು 20ನೇ ಶತಮಾನೊದ ಕಾಲೊಡು ಪತ್ತೆಯಾ ಆಯಿನ ಐಪಾಟೊವೊ, ಸಿಂತಾಷ್ಟಾ, ಅರ್ಕಾಯಿಂ, ಬುಕ್ಕೊ ಪೆಜಿರಿಕ್‌. 8ನೇ ಶತಮಾನೊಡ್ದ್ ಇಂಚಿಗ್ BC, ಗ್ರೀಕ್‌ ವ್ಯಾಪಾರಿಲು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಾಗರೀಕತೆನ್ ಟನಾಯ್ಸ್‌ ಬುಕ್ಕೊ ಫನಾಗೊರಿಯಾದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗ್ ಕೊನತ್ತೆರ್. ೩ ಬುಕ್ಕೊ ೬ನೆ ಶತಮಾನೊ BC ದ ನಡುಟು, ಬೋಸ್ಫೋರನ್‌ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯೊ, ಗ್ರೀಕ್‌ ವಸಾಹತುಲೆ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದ್ ಹೆಲೆನಿಸ್ಟಿಕ್‌ ರಾಜ್ಯೊ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹುನ್‌ ಬುಕ್ಕೊ ತುರ್ಕಿದಕುಲು ಸಮರೋತ್ಸಾಹಿ ಬುಡಕಟ್ಟ್‌ಲೆ ಅಲೆಮಾರಿ ಆಕ್ರಮಣೊಡ್ದ್ ಕಂಗೆಟ್ಟ್‌ಂಡ್. ಖಾಜರ್‌ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್‍ದ ತುರ್ಕಿ ಜನೊಕುಲು, ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್‌ ಬುಕ್ಕೊ ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರೊಲೆ ನಡುತ ತಿರ್ತ ವೋಲ್ಗಾ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಸೊದ ಚಪ್ಪಟೆ ಮೈದಾನೊಲೆನ್ 8ನೇ ಶತಮಾನೊಗು ಮುಟ್ಟ ಆಳ್‌ಯೆರ್.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ದೇಶೊಲು
ರಾಂಪುರ

**ರಾಂಪುರ ನಾಯಿ** ದಿಲ್ಲಿದ **ರಾಂಪುರ** ಪ್ರಾಂತ್ಯೋಡು ಈ ನಾಯಿಲೆನ ಜಾತಿಲು ಉಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ಈ ನಾಯಿ ಜಾತಿಗ್ ರಾಂಪುರ ನಾಯಿ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಕುದುಕನ ಬೋ೦ಟೆಡ್ ಭಾರಿ ಪ್ರೇಜನದ ಜಾತಿ ಉಂದು, ಬಲ್ಲೆಡ್ ದೆಂಗ್ದ್ ಉಂತುದು ಮುರ್ಗೋಲೆನ್ ಅಣೆಪುನೆತ್ ಉಂದು ಭಾರಿ ಬಿಗಿ.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಪ್ರಾಣಿಲು
ವರ್ಗೊ:ನಾಯಿ
ರಾಗಿ

ದುಂಬುದ ಕಾಲೋಡು ರಾಗಿ ಅಂಬೆಲಿ ಜನಪ್ರಿಯ ತೆನಸ್ಸ್. ಇತ್ತೆದ ದಿನೊಟುಲ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಪಡೆದಿನ ವಸ್ತು ರಾಗಿ. ಉಂದು ಕಡಿಮೆ ನೀರ್‌ಡ್ ಬುಲೆಪಿನ ಬುಲೆ. ಉಂದೆತ್ತ ಬಣ್ಣ ನಸುಗೆಂಪು ಇತ್ತುದ್ ಸಾಸಿಮೆದ ಗಾತ್ರೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು. ರಾಗಿ ಕಾಳುನು ಪೊಡಿ ಮಲ್ತುದ್ ಅಯ್ತ ಅಂಬಲಿ,ಮುದ್ದೆ,ಮಣ್ಣಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್.ಉಂದು ದೇಹದ ಸಮತೋಲನ ಕಾಪಾಪುಂಡು.ಕಣ್ಣುಗ್ ಚರ್ಮಗ್ ಭಾರಿ ಯೆಡ್ದೆ. ನೆಟ್ಟ್ ವಿಟಮಿನ್ 'ಬಿ'ಉಂಡು. ಮಧುಮೇಹಗ್(ಚೀಪೆ ಪಟಿಗೆ) ಉಂದು ಭಾರಿ ಯೆಡ್ಡೆ. ಅಯ್ಕ್ ಒಂಜಿ ಗಾದೆ ಉಂಡು 'ರಾಗಿ ತಿಂದರೆ ನಿರೋಗಿ'.

## ಕಂಡದ ತಯಾರಿ ಬುಕ್ಕೊ ರಸಗೊಬ್ಬರ
*ರಡ್ಡ್ ಸರ್ತಿ ದತ್ತ್‌ದ್ ಹದ ಮಲ್ಪುನೆ 
*ಭೂಮಿನ್ ಸಮ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಕಾಟ್ ದಯಿ ಬಿತ್ತ್‌ನ್ ದೆಪ್ಪೊದು.
ಬಿತ್ತುನ ೧೫ ದಿನೊಕು ದುಂದು  ೧೫ ಡ್ದ್ ೨೦ ಟನ್ ಸಾವಯವ ಗೊಬ್ಬರ ಪ್ರತಿ ಎಕರೆಗ್ ಪಾಡೊಡಾಪುಂಡು. ಉಂದೆಡ್ದ್ ಎಡ್ಡೆ ಪಸಲ್ ತಿಕ್ಕುನ ಸಾದ್ಯತೆ

## ರಾಗಿ ಬಿತ್ತನೆದ ಹಂತ
ರಡ್ದ್ ಸರ್ತಿ ಮೂಡಾಯಿಡ್ಡ್ ಪಡ್ಡೆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ ಬಡಕಾಯಿಡ್ದ್ ತೆನ್ಕಾಯಿ ದತ್ತ್‌ದ್ ಗುಂಡಿ ಪಾಡ್ದ್ ದೀವೊಡು 
ಸಾಲ್‌ದ ನಡುತ ಅಂತರ ಅರ್ಧ ಅಡಿ ಉಪ್ಪೊಡು. ಗೊಬ್ಬರ ಪಾಡ್ದ್
ಮಾತ ಗುಂಡಿಡ್ ರಡ್ಡ್ ರಡ್ಡ್  ೨೦-೨೫ ದಿನತ ನೇಜಿ ನೆಡೊಡು.
ನೇಜಿಗ್ ೩೦-೨೫ ದಿನ ಕರಿಯೆರೆ ಬಲ್ಲಿ.

## ರಾಗಿಡ್ ಮಲ್ಪು ತಿನಸುಲು
# ರಾಗಿ ಮಣ್ಣಿ 
# ರಾಗಿ ಮುದ್ದೆ 
# ರಾಗಿ ರೊಟ್ಟಿ
# ರಾಗಿ ಗಂಜಿ
# ರಾಗಿ ದೋಸೆ
# ರಾಗಿ ಇಡ್ಲಿ

## ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ವಿವರ
ರಾಗಿಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ, ಬುಕ್ಕೊ ಕರ್ಬದ ಸತ್ವ ಉಂಡು. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಎಡ್ದೆ ಆಹಾರ ಬೆಳೆಯದಿತ್ತ್‌ದ್ ಜೋಕುಲು ಮಲ್ಲಕುಲು ಮಾತೆರ್ಲ  ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ರಾಗಿಮುದ್ದೆ, ರಾಗಿ ಅಂಬೆಲಿ ಜನಪ್ರಿಯ ತೆನಸ್ಸ್

೧೦೦ ಗ್ರಾಮ್ ರಾಗಿಯಲ್ಲಿನ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ವಿವರ ಈ‌ ಕೆಳಕಂಡಂತಿದೆ:

## ಗಾದೆ
ರಾಗಿ ತಿಂದಿನಾಯಗ್ ಸೀಕ್ ಇಜ್ಜಿ; ಪಂಡ ರಾಗಿ ಸರೀರೊಗು ಭಾರಿ ಎಡ್ಡೆ ತೆನಸ್ಸ್ಂದ್ ಅರ್ಥ

## ಭಾರತೊಡು ರಾಗಿಬುಳೆಪುನ ರಾಜ್ಯೊಲು
ರಾಗಿ ಬೆಳೆ [ದಕ್ಷಿಣ [ಭಾರತ|ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೊಡು]] ಪುದರ್ ಪಡೆತ್ಂಡ್. ಕರ್ನಾಟಕ ಬುಡುಂಡ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯೊಡು ರಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಬುಳೆಪುಂಡು. ಉಂದೆನ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‍ಡ್ *’ಫಿಂಗರ್ ಮಿಲೆಟ್*' ಎಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಜಾಸ್ತಿ ಪೋಷಕಾಂಶ ಇಪ್ಪುನ ಈ ಧಾನ್ಯ, ವಿಶ್ವದ ತೃಣಧಾನ್ಯ ಬುಳೆಕ್ಕ್‌ಲೆಡ್, ಸಜ್ಜೆ, ನವಣೆ, ಬರಗು ಬುಳೆಕ್‌ಲೆನ ಬುಕ್ಕೊದ ತಾನೊ ನೆಕ್ಕ್ ಸಂದುಂಡು. ರಾಗಿ ಬೇಸಾಯಡ್ ಭಾರತೊ *ದುಂಬು ಉಂಡು*. ವರ್ಷಂಪ್ರತಿ ಸುಮಾರು ೨೨ ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರುಪ್ರದೇಶೊಡು ರಾಗಿ ಬುಳೆಪಾದ್ ೨೬ ಡ್ದ್ ೨೮ ಲಕ್ಷ ಟನ್ ರಾಗಿನ್ ದೇಶೊಡು ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ಉತ್ಪಾದನೆದ ಮುಕ್ಕಾಲ್ ಪಾಲ್ ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ, ಬುಕ್ಕೊ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯೊಲು ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು. ನನದ ಕಾಲ್ ಭಾಗ, ಬಿಹಾರ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಒರಿಸ್ಸ, ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶ, ಅಸ್ಸಾಂ, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಲ್ಪುಂಡು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ತೆನೆಸ್
ವರ್ಗೊ:ತುಳುವೆರೆ ಆಟಿ ತಿಂಗೊಲು
ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಲು

**ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಲು** (1595–1671ಇಸವಿ) ಮೇರೆನ ಪೂರ್ವಾಸ್ರಮೊದ ಪುದರ್ ವೆಂಕಣ್ಣ ಭಟ್ಟ. ಇಂಬೆರ್ ಮದ್ವಾಚಾರ್ಯೆರೆನ ಧ್ವೈತ ಸಿದ್ಧಾಂತೊದ ಪ್ರತಿಪಾದಕೆರ್. ಇಂಬೆರ್ ಕುಂಭಕೋಣ ಮಠೊದ ಸ್ವಾಮಿಯಾದ್ 1621ಡ್ದ್ 1671ಗ್ ಮುಟ್ಟ ಇತ್ತೆರ್. ಇಂಬೆರೆನ ಬೃಂದಾವನ ಉಪ್ಪುನ ಮಂತ್ರಾಲಯ ಇನಿ ಒಂಜಿ ಯಾತ್ರಾ ಜಾಗೆಯಾದುಂಡು. ಇಂಬೆರ್ ಪ್ರಹ್ಲಾದ ಬುಕ್ಕೊ ವ್ಯಾಸರಾಯೆರೆನ ಅವತಾರ ಪನ್ಪುನ ಒಂಜಿ ನಂಬುಗೆಲಾ ಉಂಡು. ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಲು ವಿಷ್ಣುನ ಆರಾಧಕೆರ್.

## ಜೀವನೊ
ವೆಂಕಣ್ಣ ತಮಿಳುನಾಡ್‍ದ ಭುವನಗಿರಿ ಪನ್ಪಿನೈಟೆ ತಿಮ್ಮಣ್ಣ ಭಟ್ಟ ಬುಕ್ಕೊ ಗೋಪಿಕಾಂಬ ಪನ್ಪಿ ಕನ್ನಡ ಪಾತೆರುನ ಕಂಡನಿ ಬೊಡೆದಿಗ್ 1595ಗ್ ಪುಟ್ಯೆರ್. ತಿರುಪತಿ ವೆಂಕಟರಮಣ ದೇವೆರೆನ ಪುದರ್ ಪಂಡ್‍ದ್ ಈ ಪುದರ್ ದೀಡ್‍ಯೆರ್. ಆಯಿನೆಡ್ದಾವರ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಲು ವೆಂಕಟಾಚಾರ್ಯ ಪಂಡ್‍ದ್‍ಲಾ ಪುದರ್ ಪಡೆಯೆರ್.

## ಬೂಕುಲು
* ಕನ್ನಡೊಡು ಬರೆತಿನ ಒಂಜೆ ಪದೊ 'ಇಂದು ಎನಗೆ ಗೋವಿಂದ'(ಉಂದು ಒಡಿಪುಡು ಪಂಡ್‍ನ ಪದೊ)
* ಸೂತ್ರ ಪ್ರಸ್ಥಾನೊ

## ಪಿದಯಿದ ಕೊಂಡಿಲು
*ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿ ಮಂತ್ರಾಲಯೊ ಅಂತರ್‍ ಜಾಲತಾನೊ
*ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರ ದೇವಸ್ತಾನೊ
*ತಮಿಳುನಾಡ್‍ದ ಕಾಂಚಿಪುರಂ ಟ್ರಸ್ಟ್

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ದೇವೆರ್
ವರ್ಗೊ:ಆಧ್ಯಾತ್ಮ
ವರ್ಗೊ:ಯೋಗಿನಕುಲು
ಮಡಲ್

ತಾರೆಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಇರೆನ್ **ಮಡಲ್** ಪಂದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.
## ರೂಪೊ
ಈ ಮಡಲ್ ಬಾಕಿ ಮರತ ಇರೆತಲೆಕ ಉಪ್ಪುನವು ಅತ್ತ್. ಮಡಲ್‍ಗ್ ವಿಸೇಸವಾಯಿನ ದೇಕಿ ಬುಕ್ಕೊ ಗುಣ ಉಂಡು. ಉದ್ದ ದಂಡ್ ಇತ್ತತ್ ಬರಿಟ್ಟೆ ಗರಿ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಮಸ್ತು ಉಪಯೋಗಗು ಬರ್ಪ್೦ಡು. ಉ೦ದ್ ಮಸ್ತು ಅಗಲ ಉಪ್ಪ್೦ಡ್  ಅ೦ಚಾದು ಉ೦ದೇನ್ ಮುಡೆದು ಕೆಲವು ಜನ ಮಾಡುಗ್ ಪಾಡುವೆರು. ತುಲುನಾಡುಡ್ ಜಾಸ್ತಿ ಜನಕುಲು ತೂರ್ಪೆರೆ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್.

## ಉಪಯೋಗ

*ಪಿರಾಕ್ ಡ್ ಮಸ್ತ್ ಗ್ರಂಥೋಲೆನ್ ತಾರಿದ ಮಡಲ್ ಬುಕ್ಕ ತಾರೆದ ಮಡಲ್‌ಟ್ ಬರೆ ದಿತೇರ್.
*ಈ ಮಡಲುತ ತಟ್ಟಿ ಚಪ್ಪರಗುಲ ಉಪಯೋಗ ಆಪು೦ಡ್.
*ಲತ್ತ್ ಮಡಲ್, ಇಜ್ಜಾಂಡ ಸಿರಿ ಮಡಲ್ ಭೂತಾರಾದನೆಡ್ ಹೆಚ್ಚ ಬಳಕೆ ಆಪುಂಡು. ತಾರೆದ ಸಿರಿ ಇಜ್ಜಾಂಡ ಭೂತಾರಾಧನೆ ಇಜ್ಜಿ. ಸಿರಿಟ್ಟ್, ಕಿರೀಟ, ಸೊಂಟೊಗು ತುತ್ಯೆರೆ, ಬೋಡಿತ್ತಿನ ಅಲಂಕಾರೊಳೆನ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. 
*ಮಡಲ್ ಪಜ್ಜಿ ಉಪ್ಪುನಗ ಐತ ಒಲಿಟ್ಟ್ ಮೈಪು ಕಡ್ಡಿ, ಮೈಪುಸೂಡಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್ ನುಂಗೆಲ್ಲ ಮಡಲ್ದಲಾ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ನುಂಗೆಲ್ ಮಡಲ್ನ್ ನೀರ್ಡ್ ಪಾಡ್ದ್ ದೀದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಮೈಪು ಸೂಡಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ವಸ್ತುಲು
ವರ್ಗೊ:ತುಳು
ರಾಜರ್ಷಿ ಜನಕಾನಂದ

ಜೇಮ್ಸ್ ಲಿನ್(1892–1955) ಮೇರ್ ಪರಮಹಂಸ ಯೋಗಾನಂದೆರ್ನ ಶಿಷ್ಯೆರೆಡ್ ಪ್ರಮುಖೆರ್. 1931ಟ್ ಪರಮಹಂಸೆರೆನ್ ಭೇಟಿಯಾಯಿ ಬುಕ್ಕೊ ಅತೀ ಶೃದ್ಧೆಡ್ ಕ್ರಿಯಾಯೋಗ ಸಾಧನೆನ್ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಪರಮಹಂಸೆರ್ ಮೇರೆನ್ 'ಸಂತ ಲಿನ್'ಪಂಡ್ದೇ ಲೆತ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. 1951ನೇ ಇಸವಿಡ್ ಯೋಗಾನಂದೆರ್ ಮೇರೆಗ್ ಸನ್ಯಾಸ ದೀಕ್ಷೆ ಕೊರ್ದು **ರಾಜರ್ಷಿ ಜನಕಾನಂದ** ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ಕೊರಿಯೆರ್.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ವ್ಯಕ್ತಿಲು
ವರ್ಗೊ:ಆಧ್ಯಾತ್ಮ
ವರ್ಗೊ:ಯೋಗಿನಕುಲು
ರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರ

**ರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರ** ಪನ್ಪುನವು ಒಂಜಿ ವಿಷಯ(Subject) ಈ ವಿಷಯೊನು ಸಾಲೆ, ಕಾಲೇಜಿಲೆಡ್ ಕಲ್ಪವೆರ್. ಒಂಜಿ ವಸ್ತು(ದ್ರವ್ಯ)ದ ಗುಣ, ರಚನೆ, ವಿನ್ಯಾಸ, ಸ್ವರೂಪದ ಬಗ್ಗೆ ತೆರಿಯೊನುನ ಒಂಜಿ ವಿಜ್ಞಾನ. ಉಂದು ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಲು ಆನಗ ಒಂಜಿ ವಸ್ತು ಎಂಚ ಬದಲಾಪುಂಡು ಪಂಡ್‌ದ್‍ಲಾ ತೆರಿಪಾವುಂಡು.

## ಕಾಲೇಜಿಲೆಡ್ ರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರ
ಶಾಲೆರ್ದ್ ಕಾಲೇಜ್ ಮುಟ್ಟ ಜೋಕುಲೆಗ್ ರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರ ಪನ್ಪುನ ಒಂಜಿ ವಿಷಯವಾದ್ ಪಾಠ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಡಿಗ್ರಿ ಆಯಿ ಬುಕ್ಕೊ ಎಂಎಸ್ಸಿನ್ ರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಷಯೊಡೇ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಆಯಿರ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಷಯೊನು ದೆತೊಂದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಧ್ಯಯನೊ ಮಲ್ಪೆರೆ ಅಪುಂಡು.

## ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ - ಚಿತ್ರದರ್ಶಿನಿ

ಫೈಲ್:Chemistry Lab 4.jpg|thumb|Chemistry Lab 
ಫೈಲ್:Chemistry Lab Kp.jpg|thumb|Chemistry Lab Kp
ಫೈಲ್:Chemistry Lab.jpg|Chemistry Lab
ಫೈಲ್:Chemistry Laboratory - Bench.jpg|Chemistry Laboratory - Bench
ಫೈಲ್:Chemistry lab 2.jpg|Chemistry lab 
ಫೈಲ್:Chemistry Lab Silver Oaks Intl School Hyderabad.jpg|Chemistry Lab Silver Oaks Intl School Hyderabad
ಫೈಲ್:Chemistry Lab 1.jpg|Chemistry Lab 
ಫೈಲ್:Chemistry (34092362576).jpg|Chemistry 


## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ವಿಜ್ಞಾನ
ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಪರಮಹಂಸ

**ಶ್ರೀ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಪರಮಹಂಸ** (ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೮, ೧೮೩೬ – ಆಗಸ್ಟ್ ೧೬, ೧೮೮೬) ಮೇರ್ ೧೯ ಶತಮಾನೊದ ಭಾರತೊದ ಪುದರ್ ಪಡೆಯಿನ ದಾರ್ಮಿಕ ನೇತೃಲೆಡ್ ಒರಿಯಾದಿತ್ತೆರ್. ಮೇರೆನ ನಿಜವಾಯಿನ ಪುದರ್ ಗದಾಧರ ಚಟ್ಟೋಪಾಧ್ಯಾಯ. ಮೇರ್ ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದೆರ್ನ ಗುರುಕುಲು. ತೋತಾ ಪುರಿ ಪನ್ಪಿನಾರ್ ಮೇರೆಗ್ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಪರಮಹಂಸ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್‍ಡ್ ಲೆತ್ತೆರ್.

ಕಾಳಿನ ಆರಾಧಕೆರಾಯಿನ ಪರಮಹಂಸೆರ್ ಅದ್ವೈತವೇದಾಂತೊ ಸಿದ್ಧಾಂತೊನು ಬೋಧಿಸಾಯೆರ್ ಅತ್ತಂದೆ ಮಾತ ದರ್ಮೊಲಾ ಒಂಜೇ ಕಡೆಕ್ ನಮೊನು ಕೊಂಡೊಪುನುಂದು ನಂಬುದೆರ್. ೧೯ನೆತ ಶತಮಾನೊದ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೊದ ಪುನರುಜ್ಜೀವನೊಗು ಸಾದಿ ಮಲ್ತ್‌ಕೊರ್ನ ವ್ಯಕ್ತಿಲೆಟ್ ಪರಮಹಂಸೆರ್‍ಲಾ ಒರಿ.

ಪರಮಹಂಸೆರೆ ಜೀವನೊ ಬುಕ್ಕೊ ಬೋಧನೆಲು ಭಾರತೊದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬುಕ್ಕೊ ನಂಬಿಕೆಲೆ ಮಿತ್ತ್ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಭಾವೊ ಆತ್‌ಂಡ್. ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದೆರ್ ಸ್ತಾಪನೆ ಮಲ್ತಿನ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಮಿಷನ್ ಇಂಬೆರ್ನ ಗೌರವಾರ್ಥೊಕಾತ್ರೊ ಇಪ್ಪುನೆ.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ವ್ಯಕ್ತಿಲು
ವರ್ಗೊ:ಸನ್ಯಾಸಿಲು
ವರ್ಗೊ:ಆಧ್ಯಾತ್ಮ
ವರ್ಗೊ:ಯೋಗಿನಕುಲು
ರಾವು

**ರಾವು** ಪಂಡ ಸಂಚಾರ ಮಲ್ಲುನ ಒಂಜಿ ಬಗೆತ ನಿರೆಲ್ ಪನ್ಪುನ ನಂಬಿಕೆ ಉಂಡು. ರಾವುಗುಳಿಗ್ಗ ಪನ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಭೂತೊ ಒಂಜಿ ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿ. ಈ ಭೂತೊಗು ಬಾರೀ ಬಡವು ಅಂಚನೆ ಅಂಗತ್‍ನೆ. ಆಕಾಸೊಡು ರಾಪುನ ಭೂತೊಲೆನ ನಿರೆಲ್‍ನ್ ರಾವುಂದು ಪನ್ಪೆರ್. ಮಾಟಮಂತ್ರೊಡು ಪಟ್ಟ್‌ಡ್ ಸೈತ್‍ಂಡ ರಾವುದ ಪಟ್ಟ್‌ಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ರಾವು ನರಮಾನ್ಯನ್, ಪ್ರಾಣಿಲೆನ್ ಕೆರ್ದ್ ನೆತ್ತೆರ್ ಪರ್ಪುಂಡುಂದು ಪನ್ಪೆರ್. ಅಂಚ ಸೈತಿನಕುಲು ರಾವುದ ಕೈಟ್ ಸೇರೊನುವೆರ್. ಅಕ್ಲೆಗ್ ಪದಿನಾಜೆಡ್ ಬಲಸ್ಸ್‌ಂಡಲಾ ಪ್ರೇಜನೊ ಆಪುಜಿ. ಏರಾಂಡಲ ರಣಕಟ್ಟ್‌ದ್ ತಿನ್ಪುನಕುಲೆನ್ ನಿಕ್ಕ್ ದಾನೆ ರಾವು ಪತ್ತ್ಂಡಾಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ರಾವುಗು ಕಲ್ಲ್ ಪಾಡ್‍ದ್ ಸಂಬಿಲೊ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಕೋರಿದ ಅಗೆಲ್ ಬಲಸ್ಸುವೆರ್.

1891ಟ್ಟ್‍ ಬಾಸೆಲ್ ಮಿಶನರಿ ಅದಿತ್ತಿ ಆಗಸ್ಟ್‍ ಮೆನ್ನರ್‍ ಬರೆತಿ ತುಳುವೆರೆಡ್ ನಡಪು ಭೂತ ಸೇವೆ ಪನ್ಪಿ ಬೂಕುಡು ರಾವುಗು ಇಂಚ ಬರೆತ್ಂಡ್. ರಾವು ಪನ್ಪುನೆಕ್ ನಿರೆಲ್, ಘಾಳಿ ಆಂದ್‍ದ್‍ ಪನ್ಪೆರ್. ಆಕಾಶೊಡು ಭೂತೊಳು ಸಂಚಾರ ಮಳ್ಪುನಗ, ಭೂಮಿಗ್‍ ತೋಜುನವು ನಿರೆಲ್‍ಗ್ ರಾವು ಇನ್ಪೆರ್. ಪಾಕ ಮಂದೆ ಒಂರ್ಬ ನಕ್ಷಯತ್ರೊಲೆಡ್ (ನವಗ್ರಹ) ಒಂಜಾದುಪ್ಪು ರಾಹು ನಕ್ಚತ್ರ ಆಂದ್‍ದ್‍ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್‍. ನನ ಪಾಕ ಜನ ಮಾಟ ಮಂತ್ರೊಡು ಸೈತಿ ಅತ್ಮೊಲು ಆಂದ್‍ದ್‍ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್‍. ಅಂಡ ತುಳು ಜನ ಪನ್ಪಿ ರಾವು ಇನ್ಪಿ ಶಬ್ದೊಡು ಬಹಳ ಆಂಗ್‍ ತೊಡು ಉಂಡು ಪನ್ಪುನೆನ್‍ ತೂನಗ, ತಿಂದಿನಾತ್‍ಲಾ ಇಯಾವಂದಿ ಭೂತೊಲು ಉಲ್ಲ ಪನ್ಪುನೆನ್ ತೋಜಾಯಿಲೆಕ್ಕ ಆಂಡ್. ಉಂದತ್ತಂದೆ ರಾವು ಕಡೆಕ್‍ ಶೇರಿನಕುಲೆಗ್‍ ಪಿದಯಿ ಬಲಸುನಿ ಪನ್ಪುನೆನ್‍ಲಾ ರಾವು ತೊರ್ತಿ ನೆಲ ಬೇತೆ ಭೂತೊಳು ತೊರ್ಪಯ ಆಂದ್‍ದ್‍ ಬನ ನೆನೆಪುನೆನ್‍ಲಾ ರಾವುಡ ಕಡೆಟ್ ಶೇರಿಯೆ ಇನ್ಪಿ ಬಾಸೆನುಲಾ ಅಲೋಜನೆ ಮಳ್ತ್‍ಮಡ್, ರಾವು ಪನ್ಪುನವು ಮಾತಾ ತರತ ಭೂತೊಲೆಗ್‍ಲಾ ಕುಳೆಕುಳೆಗ್‍ಲಾ ಮಖ್ಯಸ್ಥೆ ಅದುಪ್ಪು. ಒಂಜಿ ಅತ್ಮ ಆಂದ್‍ದ್‍ಲಾ ಪಣೊಲಿ. ರಾವು, ಎರು ಕೈಕಂಜಿನ್
ರಾಹುಲ್ ದ್ರಾವಿಡ್

**ರಾಹುಲ್ ದ್ರಾವಿಡ್** ಭಾರತದ ಒಂಜಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧೀ ಪಡೆಯಿನ ಗೊಬ್ಬುದಾರ್. ರಾಹುಲ್ ದ್ರಾವಿಡ್ ೧೧ ಜನವರಿ ೧೯೭೩ ಇಸವಿಡ್ ಪುಟ್ಟಿಯೆರ್. ಆರ್ ಮರಾಠೀ ಕುಟುಂಬದಾರ್, ದ್ರಾವಿಡ್ ಅರೆನ್ ಭಾರತದ ಗೋಡೆ ಪಂಡುದು ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ರಾಹುಲ್ ದ್ರಾವಿಡ್ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್‍ಗ್ ೩ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೯೯೬ಗ್ ಬತ್ತೇರ್. ರಾಹುಲ್ ದ್ರಾವಿಡ್ ಸುರುತ್ತಾ ಒಂಜಿ ದಿನತ ಗೊಬ್ಬು ಶ್ರೀಲಂಕದ ದುಂಬು ಗೊಬ್ಬಿಯೆರ್, ರಾಹುಲ್ ದ್ರಾವಿಡ್‍ಗ್ ಪದ್ಮಭೂಷನ, ಪದ್ಮಷ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ತಿಕ್ಕ್‌ದ್ಂಡ್.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು
ರಾಣಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕ ದೇವಿ

ಅಬ್ಬಕ್ಕ ರಾಣಿ ತುಳುನಾಡ್‍ದ ರಾಣಿ ಆದಿತ್ತಿನಾಲ್. ೧೬ನೆ ಶತಮಾನೊದ ರಡ್ಡನೆ ಭಾಗೊಡು ಪೋರ್ಚುಗೀಸೆರೆಡ ಹೋರಾಟ ಮಲ್ದಿನ ಚೌಟ ಮನೆತನೊದ ಪೊಣ್ಣು ಪೊಂಜೋವು. ಮೂಡುಬಿದಿರೆನ್ ಆಳೊಂದಿತ್ತಿ ಚೌಟ ವಂಶೊಗು ಸೇರ್‍ನ ವೀರ ಪೊಂಜೊವು. ಕುಡ್ಲದ ಪಿರಾಕ್ದ ಬಂದರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಪುದಾರ್ ಪೋತಿ ಉಳ್ಳಾಲ ಅಬ್ಬಕ್ಕನ ರಾಜಧಾನಿ ಆದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಉಳ್ಳಾಲ ನೇತ್ರಾವತಿ ಸುದೆತ ಬರಿಟ್ ಇಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ಎಲ್ಯ ಗ್ರಾಮೊ. ಅಬ್ಬಕ್ಕಗ್ ಮಸ್ತ್ ಧೈರ್ಯೊ ಇತ್ತಿನಡ್ದ್ ಅಭಯ ರಾಣಿ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ಅಲೆಗಿತ್ತ್ಂಡ್. ಚೌಟ ವಂಸೊದಕುಲು ಮರ್ಮಾಯ ಸಂತಾನ(ಅಳಿಯ ಕಟ್ಟ್) ಪರಿಪಾಲನೆ ಮಲ್ತೊಂದ್‍ ಇತ್ತಿನಕುಲು. ಅಂಚಾದ್ ರಾಜಾಡಳಿತ ಉಂದೆತ ಪ್ರಕಾರನೆ ನಡತ್ತೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್. ಅಬ್ಬಕ್ಕನ್ ಅಳಿಯ ಕಟ್ಟ್‌ದ ಪ್ರಕಾರೊ ಲಕ್ಷ್ಮಪ್ಪ ಪನ್ಪಿನಾರೆಗ್ ಕೊರ್ದು ಮದ್ಮೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್.

## ಬೀರೆದಿ ಪೊಂಜೊವು ರಾಣಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕೆ
***ಪುದರ್**:ಅಬ್ಬಕ್ಕ ರಾಣಿ ಚೌಟ
***ಕಂಡನಿ**:ಬಂಗರಸು.
***ಸ್ತಾನೊಮಾನೊ**:ರಾಣಿ
***ಬೇಟಿ ಮಾಲ್ತಿನಕುಲು**:ಪಿಯೆಟ್ರೋ ಡೆಲ್ಲ ವೇಲ್,ಪಿಯೆಟ್ರೋ ಡೆಲ್ಲ ವೇಲ್‌ರಾಣಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕನ್ ಬೇಟಿಮಲ್ಪುವೆರ್
***ಪೊರ್ತು**:೧೫೨೫ ಡ್ತ್ ೧೫೮೦ರ ದಶೊಕ
***ರಾಜಮನೆತನೊ**:ಚೌಟ ಅರಸೆರ್

"ಅಬ್ಬಕ್ಕ ರಾಣಿ" ಅತ್ತಂಡ 'ಅಬ್ಬಕ್ಕ ಮಹಾದೇವಿ' ತುಳುನಾಡ್‌ದ ರಾಣಿ ಆದಿತ್ತಲ್. ಮೊಲು ೧೬ನೇ ಶತಮಾನೊತ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧೊಡ್ ಪೋರ್ಚುಗೀಸೆರ್ನೊಟ್ಟು ಲಡಾಯಿ ಮಲ್ತೊಳು. ರಾಣಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕೆ ದೇವೊಸ್ತಾನೊಲೆನ ಪಟ್ಟೊನೊ ಬೆದ್ರತ ಪ್ರದೇಸೊನು ಆಳಿನ ಚೌಟೆರೆನ ವಂಸೊಗು ಸೇರ್ದಿನಾಲ್. ಬಂದರು ನಗೊರೊ ಉಳ್ಳಾಲ ರಾಜಧಾನಿ ಆತಿತ್ತ್‌ಂಡ್. ಆಯಕಟ್ಟ್‌ತ ಜಾಗರ ಉಳ್ಳಾಲೊನು ಗೆಂದ್ಯರ ಬೋಡಾತ್ ಪೋರ್ಚುಗೀಸೆರ್ ಮಸ್ತ್ ಪ್ರಯತ್ನೊಲೆನ್ ನಡಪ್ಪಯೆರ್. ಆಂಡ ರಾಣಿ ಅಕ್ಲೆನ ಪ್ರಯತ್ನೊನ್ ನಾಲ್ ದಸಕೊಗು ಮುಟ್ಟ ಪಿರವು ಒರಿಪ್ಪಾಯಲ್. ಅಲೆನ ಬಿರೇದಿಗಾತ್ರೊ **ಅಭಯ ರಾಣಿ**ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್‌ ಪಡೆದಿತ್ತಲ್. ಅಬ್ಬಕ್ಕೆ ನಮೊನ ದೇಸೊಡು ಸುರುಟ್ ಇಂಗ್ಲಿಸೆರೆನ ಇರೊದೊ ಲಡಾಯಿ ಮಲ್ತಿನ ಸುರುತ ಪೆರ್ಮೆದ ಪೊಂಜೋವು.

### ಪಿರಾಕ್‌ದ ಜೀವನೊ
* ಚೌಟೆ ಅರಸೆರ್‍ನವು ಅಳಿಯ ಸಂತಾನೊ ಕ್ರಮೊ. ಇಂಚಾದ್ ಮಾಮು ತಿರುಮಲರಾಯೆ ಅಬ್ಬಕ್ಕೆಗ್ ರಾಣಿಯಾದ್ ಪಟ್ಟಕಟ್ಟ್‌ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಕೊಡಿಯಾಲದ ಪ್ರಬಲೆ ಅರಸು ಆತಿನ ಲಕ್ಷ್ಮಪ್ಪ ಅರಸುನೊಟ್ಟುಗ್ ಮದ್ಮೆ ಮಲ್ತ್ ಕೊರ್ಯೆ. ಮಾಮು ತಿರುಮಲರಾಯೆ ಅಬ್ಬಕ್ಕೆಗ್ ಲಡಾಯಿ-ತಂತ್ರೊಲೆನ್ ಪನ್ದ್ ಕೊರ್ಯೆ. ಮದ್ಮೆತ ಸಂಬಂದೊ ಮಸ್ತ್ ಸಮಯೊ ಒರಿಜಿ, ಅಬ್ಬಕ್ಕೆ ಉಳ್ಳಾಲೊಗೂ ಪಿರ ಬತ್ತೊಲ‍್.
* ಉಂದೆಡ್ತಾತ್ರ ದುಂಬುಗು ಪೋರ್ಚುಗೀಸೆರೆನ ಇರುದ್ಧೊ ಅಬ್ಬಕ್ಕನ ಲಡಾಯಿಡ್ ಕಂಡನಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕನ ವಿರುದ್ಧೊ ಸೇಡ್ ತೀರ್ಪಾಯರ ಪೋರ್ಚುಗೀಸೆರೆನ ಪರೊ ಸೇರೊಂಡೆ. ಪೊಣ್ಣಿ ೧೫ ೨೦೦೩ ದಾನಿ ಭಾರತ ಸರಕೊರ ರಾಣಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕನ ಚಿತ್ರೊನು ಪೋಸ್ಟಲ್ ಸ್ಟಾಂಪ್ ಆದ್ ಮಲ್ತ್ಂಡ್,

## ರಾಣಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕ ಉಚ್ಚಯೊ
ಪ್ರತಿ ವರ್ಸೊಲಾ ಅಬ್ಬಕ್ಕನ ಪುದರ್‌ಡ್ ಉಚ್ಚಯೊ ನಡಪಾವೆರ್. ಈ ಸಂದರ್ಬೊಡ್ ವೀರ ರಾಣಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ವಿವಿದ ಕ್ಷೇತ್ರೊಡ್ ಸಾದನೆ ಮಲ್ತಿನ ಪೊಂಜೊವ್ಲೆಗ್ ಈ ಮಾನಾದಿಗೆನ್ ಕೊರ್ಪೆರ್.
ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರೊದ ಸಾದನೆಗಾದ್ 2018–19 ನೇ ವರ್ಸೊದ ಅಬ್ಬಕ್ಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿನ್ ಡಾ. ಸಂಧ್ಯಾ ಪೈ ಮೆರೆಗ್ ಅಂಚನೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅತ್ತಂದೆ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲೆಡ್ ಸಾದನೆಗಾದ್ ಊರ್ಮಿಳಾ ರಮೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಮೆರೆಗ್ ಮಾನಾದಿಗೆನ್ ಕೊರಿಯೆರ್.

## ವಿಕಿಪೀಡಿಯದ ಕೊಂಡಿಲು
# ಉಳ್ಳಾಲ
#ತುಳುನಾಡು

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ವ್ಯಕ್ತಿಲು
ವರ್ಗೊ:ಭಾರತೊದ ರಾಜವಂಸೊದ ಪೊಂಜೊವುನಕುಲು
ವರ್ಗೊ:ಜೈನ ಅರಸೆರ್
ರಿಚರ್ಡ್ ಅಟೆನ್ ಬರೋ

**ರಿಚರ್ಡ್  ಸ್ಯಾಮುವೆಲ್  ಅಟೆನ್ ಬರೋ** (೧೯೨೩ - ೨೦೧೪) ಒರಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ (ಬ್ರಿಟಿಷ್) ಸಿನಿಮಾ ನಟೆ  ಬುಕ್ಕೊ ನಿರ್ದೇಶಕೆ. ಆರ್ ತನ್ನ ಪದ್ರಾಡನೇ ವರ್ಸ ಪ್ರಾಯೊಡೇ ನಾಟಕೊಲೆಡ್ ಅಭಿನಯ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ಎಸ್ಕೇಪ್, ಜುರಾಸಿಕ್ ಪಾರ್ಕ್ ಸಿನಿಮಾಲೆಡ್ ಪಾತ್ರ ಮಲ್ತ್ ದಿತ್ತೆರ್. ಆರ್ ಮಹಾತ್ಮಾಗಾಂಧಿನ ಜೀವನ ಕತೆತ್ತ  'ಗಾಂಧಿ' (೧೯೮೩) ಸಿನಿಮಾ  ಮಲ್ತಿನವು ಬಾರೀ ಪುದರ್ ಪಡೆಂಡ್.  ಎನ್ಮ ಆಸ್ಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಲುಲಾ ಅವೆಕ್ಕ್ ತಿಕ್ಕ್ಂಡ್. ಆರ್ ೨೦೧೪ ಆಗಸ್ಟ್ ತಿಂಗೊಲುಡು ತೀರ್ ಪೋಯೆರ್.
**ರಿಚರ್ಡ್ ಸ್ಯಾಮ್ಯುಯೆಲ್ ಅಟೆನ್ ಬೋರೋ**, ಬ್ಯಾರನ್, ಅಟೆನ್ ಬೋರೋ, ಕೆ.ಟಿ,ಸಿಬಿಇ, ಎಫ್.ಆರ್.ಎಸ್.ಎ (ಜನನ : ೨೯ ಆಗಸ್ಟ್ ೧೯೨೩-೨೪ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೪) ಒರಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಭಿನೇತೆರ್. ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಉದ್ಯೋಗಪತಿ. ರಾಯಲ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಡ್ರಾಮಾಟಿಕ್ ಆರ್ಟ್ ದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರ್. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಕಾಡೆಮಿ ಆಫ್ ಫಿಲಂ ಬುಕ್ಕೊ ಟೆಲಿವಿಷನ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರ್. ಚೇಲ್ಸ ಎಫ್.ಸಿ.ಯ ಅಜೀವ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆರಾದ್ ಇತ್ತೆರ್. ರಡ್ಡನೆತ ವಿಶ್ವಯುದ್ಧದ ಸಮಯೊಡು ಬ್ರಿಟನ್ ದ ರಾಯಲ್ ಏರ್ ಫೋರ್ಸ್ಸೇರೊಂಡೆರ್. ಅಲ್ಪದ ಫಿಲ್ಮ್ ಯೂನಿಟ್ ಡ್ ಕೆಲಸ ಮಲ್ತೆರ್. ಯೂರೋಪುದ ಮಿತ್ತ್ ಮಸ್ತ್ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ನಡಪುನೆತ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಗನ್ ಪತೊನುನ ಸೈನಿಕನ ಕೈತಲ್‌ರ್ದ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಲ್ತೆರ್.  ವಾರ್ತಾ ಪ್ರಸಾರ ಮಲ್ತೊಂದು ಇತ್ತ್‌ನ ಸರ್ ಡೇವಿಡ್ ಅಟೆನ್ ಬೋರೋ ಮೇರೆನ ಒರಿ ಮೆಗ್ಯೆ. ಮೇರೆನ ನನೊರಿ ಮೆಗ್ಯೆ ಮೋಟಾರ್ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯೂಟಿವ್ ಆದ್ ಇತ್ತೆರ್. ರಿಚರ್ಡ್ ಅಟೆನ್ ಬೋರೋ ಮೆರ್ ೧೯೪೫ ಟ್ ಅಭಿನೇತ್ರಿ 'ಶೀಲಾ ಸಿಮ್' ಅರೆನ್ ಮದಿಮೆ ಆಯೆರ್. ಆರ್ ತೀರ್‌ದ್ ಪೋಪುನಡೇ ಮುಟ್ಟಲಾ ಅಕುಲು ರಡ್ಡ್ ಜನಲಾ ಕಂಡನಿ ಬುಡೆದಿ ಆದ್ ಒಟ್ಟುಗೇ ಇತ್ತೆರ್.

## ಗಾಂಧಿ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಣೊರ್ದು ವಿಶ್ವ ಪ್ರಸಿದ್ಧೆರಾಯೆರ್
**ರಿಚರ್ಡ್ ಅಟೆನ್‍ಬರೊ** ಮೇರ್ ವಿಶ್ವೊಡೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧೆರಾಯಿನೆ, ಆರ್ ತಯಾರ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಲ್ತ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ನೈಜಚಿತ್ರ, 'ಗಾಂಧಿ' ರ್ದು. ಗಾಂಧೀಜಿಯೆರೆನ ಪಾತ್ರ ಮಲ್ಪೆರೆ, ಭಾರತ ಮೂಲದ ನಟೆ, ಬೆನ್ ಕಿಂಗ್ಸ್ಲಿ ಮೇರೆನ್ ಆರ್ ಆರಿಸವೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ಎಚ್ಚಾದ್ ಅರೆನ ನಿರ್ದೇಶನೊಡು ಅರೆನ ಎಚ್ಚಿನ ಕೊಡುಗೆನ್ ಆರ್ ಕೊರ್ತೆರ್.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ಅಟೆನ್ಬರೊ
ವರ್ಗೊ:ಹಾಲಿವುಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಲಾವಿದೆರ್
ವರ್ಗೊ:ವ್ಯಕ್ತಿಲು
ರುಡ್ ಸೆಟ್

ಊರುದ ನಿರುದ್ಯೋಗಿ ಜನೊಕ್ಲೆಗ್ ವೃತ್ತಿ ತರಬೇತಿ ಕೊರ್ದು ಬದ್ಕುನ ಸಾದಿ ತೋಜಾವುನ ಸಂಸ್ಥೆ ರುಡ್ ಸೆಟ್. ಉಂದು ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಬುಕ್ಕೊ ತರಬೇತಿ ಸಂಸ್ಥೆ(RUDSETI). ಕೆನರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಸಿಂಡಿಕೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಬುಕ್ಕೊ ಶ್ರೀ ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಲೆನ ಸಹಯೋಗೊಡು ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ೧೯೮೨ಡ್ ಉಜಿರೆಡ್ ಸುರುವಾಂಡ್. ಸುರುಕು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಬುಕ್ಕೊ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಲೆಡ್, ಐಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಅಲ್ಪಲ್ಪ, ಇತ್ತೆ ಭಾರತ ದೇಶೊಡ್ ಅಲ್ಪಲ್ಪ ಈ ಸಂಸ್ಥೆದ ಶಾಖೆಲು ಪರಡೊಂದುಂಡು.

## ತರಬೇತಿತಾ ಪ್ರಕಾರೊ
ಈ ಸಂಸ್ಥೆಡ್ ಸ್ವ ಉದ್ಯೋಗ ಮಲ್ಪೆರೆ ತರಬೇತಿಯಾದ್ ಪೊಲಿಗೆ, ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸ ಬುಕ್ಕೊ ಕಸೂತಿ, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ರಿಪೇರಿ ಬುಕ್ಕೊ ಸೇವೆ, ವೈರಿಂಗ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪ್ಲಂಬಿಂಗ್, ರೇಡಿಯೋ ಬುಕ್ಕೊ ಟಿವಿ ರಿಪೇರಿ, ತಿನ್ಪಿ ವಸ್ತುಲೆನ ತಯಾರಿ, ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಬುಕ್ಕೊ ಮಾರುನವು, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಹಾರ್ಡ್ ವೇರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸಾಫ್ಟ್ ವೇರ್, ಕರಕುಶಲ ಕೈಗಾರಿಕೆ, ಮರತ್ತ ಬೇಲೆ, ಅಗರಬತ್ತಿ ಮಲ್ಪುನವು, ಲಾಂಬು ಬುಲೆಪಾವುನವು, ಫೊಟೊಗ್ರಫಿ ಬುಕ್ಕೊ ವಿಡಿಯೋಗ್ರಫಿ, ಪ್ರಿಂಟಿಂಗ್ ಬುಕ್ಕೊ ಬೈಂಡಿಂಗ್, ಬ್ಯೂಟಿಪಾರ್ಲರ್ ದ ಬೇಲೆಲು ಉಂದೆನ್ ಮಾತ ಕಲ್ಪಾವೆರ್.

## ತರಬೇತಿತಾ ಅವದಿ
೬ ದಿನೊಟ್‍ ಸುರು ಆಪುನಾ ತರಬೇತಿ ೫೦ ದಿನ ಮುಟ್ಟ ಉಂಡು.

## ತರಬೇತಿ ಕೇಂದ್ರಲು
# ಉಜಿರೆ ಕುಡ್ಲ ಜಿಲ್ಲೆ.
# ದಾರವಾಡ
# ಗುರ್‍ಗಾವ್‍.
# ಕಣ್ಣೂರು.
# ಗಾಜಿಯಾಬಾದ್
# ಮಧುರೈ.
# ಬ್ರಹ್ಮಾವರ.
# ಚಿತ್ರದುರ್ಗ.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು
# https://web.archive.org/web/20160326020750/http://www.rudsetitraining.org/pages/about-us.html

ವರ್ಗೊ:ಸಂಸ್ಥೆಲು
ರಾಜ ಪಾಳಯಮ್

ತಮಿಳ್ ನಾಡುದ ನಾಯಕೆರೆ ರಾಜ ವಂಶದ ಅಕುಲೆನ ಮೋಕೆದ ನಾಯಿಲು ಉಂದು ನಮ್ಮ ಊರುಡುಲಾ ಮಸ್ತ್ ಜನೊಕುಲು ಉಂದೆನ್ ಸಾಂಕುವೆರ್
ಗಟ್ಟಿ ಮುಟ್ಟುದ ಮೈ ಕಟ್ಟ್, ಪೇರ್ ಬೊಲ್ದುದ ಮಿರಿ ಮಿರಿ ಮಿಂಚುನ ಮೈ, ಬಂಗಾರ್ದ ಬಣ್ಣದ ಕಣ್ಣ್, ಗುಲಾಬಿದ ಲೆಕ್ಕಂತಿನ ಮೂಂಕು ಇಂದೆತ ವಿಶೇಷ. ಕಾಡುದ ದೇರುನ ಬೊಂಟೆದ್ ಇಂದೆತ್ತ ಉಪಯೋಗ. ಯಜಮಾನಡ ಭಾರಿ ಮೋಕೆ ತೋಜವುನ ಜಾತಿ ಉಂದು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಪ್ರಾಣಿಲು
ವರ್ಗೊ:ನಾಯಿ
ರೆಂಜೆ

**ರೆಂಜೆ** ಭಾರತೋ ಮೂಲೊ. ಆಯಿನ ರೆಂಜೆನ್ ರಂಜಲು, ಪಗಡೆ ಮರ, ಕೇಸರ ಏಲಂಗಿ ಇಂಚ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್. ಒಂಜಿ ಕಾಟ್ ಮರ. ತುಳು ಬಾಸೆಡ್ ಈ ಮರಕ್ಕ್ ರೆಂಜೆಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ಭಾರತೊದ ಮಾತಾ ಪ್ರದೇಸೊಡುಲಾ ಈ ಮರ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ತೋಟೊಲೆಡ್, ಮಾರ್ಗೊದ ಬರಿಟ್, ಈ ಮರನ್ ನಡ್‌ದ್ ಬುಲೆಪ್ಪಾವೆರ್. ಬಾರಿ ಪರಿಮಲೊದ ಪೂ, ರುಚಿತ ಪರ್ಂದ್ ಈ ಮರಟ್ಟ್ ಆಪುಂಡು. ಜನವರಿ ತಿಂಗೊಲುಡ್ದು - ಮೇ ತಿಂಗೊಲು ಮುಟ್ಟ ಇಂದೆತ ಪೂನು ತೂವೊಲಿ, ಪರ್ಂದ್ ತಿನೊಲಿ.

## ಬೇತೆ ಬಾಸೆಡ್ ರೆಂಜೆ
# ಕನ್ನಡಡೊಡು : ಕಂಜ, ಕಲ್ ಹಾಲೆ, ಕಲಅಲೆ, ಪೊಗಡ, ಬಕುಳ, ಮುಲಸರಿ, ಬೊಗಡ, ಹಾಲ್ಮದು
# ಹಿಂದಿಡ್ : ಬಕುಲ್, ಮಲ್ಸಾರಿ
# ಸಂಸ್ಕೃತಡ್ : ಸಿನ್ಹಕೇಸರ, ಬಕುಲ, ಚಿರಪುಷ್ಪ, ಮಧುಗಂಧ ಇಂದೆನ್ ಕನ್ನಡಿಗೆರ್‌ಲಾ **ಬಕುಲ**ದ ಮರ ಪಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್.
# ಇಂಗ್ಲಿಸ್ಡ್ : **ಇಂಡಿರ್ಯಮೆಡ್ಲರ್**, **ಬುಲೆಟ್-ವುಡ್ ಟ್ರೀ** ಅತ್ತಂಡ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಚೆರ್ರಿ ಪನ್ಪೆರ್
# ತಮಿಳ್‍ಡ್ ; ಮಾಗಿಲಂ, ಮೋಗಿಡಂ
# ತೆಲುಗುಡು : ವಕುಳಮು, ಪೊಗಡ

## ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್
# ರೆಂಜೆ ಮರತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುದರ್ : **ಮಿಮುಸೊಪ್ಸ್ ಎಲೆಂಗಿ** (Mimusops elengi)
# ದೈತ ಕುಟುಮ್ಮೊ :ಸಫೋಟೇಸಿ (Sapotaceae)

## ಪರಿಚಯೊ
ವಳಚ್ಚಿಲ್‍ದ ದೈಕುಲೊಟ್ಟುಗೆ ಬುಕ್ಕೊ ಪಡ್ಡೋಯಿ ಗಟ್ಟೊಡುಪ್ಪುನ ಅರೆಗಾಲೊಡು ಇರೆ ಉದುರ್ಪುನ ದೈಕುಲೆ ಪಾಡಿಡ್ ಬುಲೆಪುನ ಈ ಮರ ಏಪೊಲಾ ಇರೆ ದಿಂಜಿದ್ ತೂಯೆರೆ ಪೊರ್ಲಾಪುಂಡು. ನಮೊನ ರಾಜ್ಯೊದ ಕೆಲವು ಬಡಾವಣೆಲೆ ಮಾರ್ಗೊದ ಬರಿಟ್ ಈ ಮರಕ್‍ಲೆನ್ ತೂವೊಲಿ.
# ನಕ್ಷ್ಹತ್ರಾಕಾರೊದ ಸುಗಂದಿ ಬೊಳ್ದು ಪೂ ನೆಟ್ಟ್ ಆಪುಂಡು. ಪಚ್ಚೆ ಕಾಯಿಲು ಪರ್ಂದ್‍ನಗ ಕೇಸರಿ ಬಣ್ಣೊ ಉಪ್ಪುಂಡು
# ಇಂದೆತ ಬಿತ್ತ್ ಚಿಕ್ಕುದ ಬಿತ್ತ್‌ದಂಚನೆ ಉಂಡು.
# ಇಂದೆತ ಪೂ ಮಾಲೆ ಮಲ್ತ್ಂಡ ಮಸ್ತ್ ದಿನೊಕ್ ಬಾಡುಜಿ.
# ಇಂದೆತ ಇರೆ ನೇರೊಳ್‍ದ ಇರೆತಂಚನೆ ಉಂಡು.
# ಕಾಯಿ ಪಚ್ಚೆ ಬಣ್ಣೊಡು ಇಪ್ಪುಂಡು.
# ಪರಂದ್‍ನಗ ಕಿತ್ತಲೆ ಅತ್ತಂಡ ಮಂಜಲ್ ಬಣ್ಣೊಗು ಬದಲುಂಡು.

## ಉಪಯೋಗೊ
# ಮುಖ್ಯವಾದ್ ರೆಂಜೆ ಉಪಯೋಗಿಸಾಂಡ ಕಫೊ, ಪಿತ್ತೊನು ಕಡಿಮೆ ಆಪುಂಡು.
# ಕನೆರ್ ರಸೊ ಹೆಚ್ಚಾದುಂಡು.
# ಇಂದೆತ ಪೂವುಡು ಎಣ್ಣೆದ ಅಂಸೊ ಉಂಡು.
# ರೆಂಜೆದ ಚೋಲಿಡ್ ಟ್ಯಾನಿನ್ ಅಂಸೊ ಉಂಡು.
# ರೆಂಜೆಡ್ ಶರ್ಕರ ಪಿಷ್ಟೊದ ಅಂಸೊ ಧಾರಾಳ ಆದುಂಡು.
# ಇಂದೆತ ಪರ್ಂದ್‍ಡ್ ಸಕ್ಕರೆದ ಅಂಸೊ ಉಂಡು ಅಂಚನೆ ಸೆಪೊನಿನ್ ಉಂಡು.
# ಇಂದೆತ ಬಿತ್ತ್‌ಡ್ ಎಣ್ಣೆದ ಅಂಸೊ ಉಂಡು.
# ಇಂದೆತ ಪರ್ಂದ್‍ಡ್ ಸಸಾರಜನಕೊ, ಸುಣ್ಣೊ, ರಂಜಕೊ ಉಂಡು.
# ಇಂದೆ ಗೆಲ್ಲ್‌ನ್ ಕೂಲಿ ಉರ್ದ್‍ಯರ ಉಪಯೋಗಿಸವೆರ್.
# ಇಂದೆತ ಚೋಲಿಡ್ ಅತಿಸಾರೊ ಬುಕ್ಕೊ ಅಮಶಂಕೆ ಕಾಯಿಲೆಗ್ ಬಳಸುವೆರ್.
# ಇಂದೆತ ಪೂವುನು ಉಲುಂಗದ್ ತರೆಬೇನೆಗ್ ಮರ್ದ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
# ಇಂದೆತ ಬಿತ್ತ್‌ಡ್ ಬಂಜಿ ಕಟ್ಟ್‌ಂಡ, ಪೀ ಕಟ್ಟ್‌ಂಡ್ ಗುಣೊ ಅಪುಂಡು
# ಇಂದೆತ ಚೋಲಿಡ್ದ್ ಒಟ್ಟೆಕೂಲಿಗ್ ಮರ್ದ್ ಆಪುಂಡು.
# ಇಂದೆರ ಚೋಲಿನ್ ಗುದ್ದುದ್ ಎನ್ನೆಡ್ ಕಾಯಿತ್‌ದ್ ಗಡಿ ಮರ್ದ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್.

## ಚಿತ್ರೊಲು

File:Maulsari (Mimusops elengi) trees in Kolkata W IMG 2848.jpg|thumb|ರೆಂಜೆದ ಮರ
File:Maulsari (Mimusops elengi) ripe fruit in Kolkata W IMG 2833.jpg|thumb|upright|ರೆಂಜೆ ಪರ್ಂದ್
File:மகிழ மரம்1.jpg|thumb|upright|ರೆಂಜೆದ ಚೋಲಿ
File:Mimusops elengi flowers 1.jpg|thumb|ರೆಂಜೆದ ಪೂವು
File:Mimusops elengi Blanco1.105-cropped.jpg|upright|thumb|ರೆಂಜೆಪಲೊ
File:Mimus eleng 070527-4359 ipb.JPG|thumb|upright|ರೆಂಜೆದ ಪರ್ಂದ್


## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಮರೊಕುಲ್
ವರ್ಗೊ:ಮರ್ದ್
ವರ್ಗೊ:ವಿಜ್ಞಾನ
ವರ್ಗೊ:ಮರ್ದುಲು
ರೇಡಿಯೊ ಸಾರ೦ಗ್ ೧೦೭.೮ ಎಫ್.ಎ೦

ರೇಡಿಯೊ ಸಾರ೦ಗ್ ೧೦೭. ೮ ಎಪ್.ಎ೦ ಕುಡ್ಲದ ಸ೦ತ ಅಲೋಶಿಯಸ್ ಕಾಲೇಜಿದ ಅಡಿಟ್ ನಡಪಿನ೦ಚಿನ ಸಮುದಾಯ ರೇಡಿಯೊ ಆದು೦ಡು.ಈ ಸಾರ೦ಗ್ ಎಫ್.ಎ೦ಡ್ ತುಳುತ ದಿ೦ಜ ಕಾರ್ಯಕರಮೊಲು ಬರ್ಪ. ಕುಡ್ಲದ ಆಸಕ್ತ ಜನಕ್‍ಲೆಗ್ ತುಳುತ್ತ ಬಗೆಟ್ಟ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಲೆನ್ ರೇಡಿಯೋ ಸಾರಂಗ್ ಪ್ರಸಾರ ಮಲ್ಪುಂಡು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಆಕಾಶವಾಣಿ
ರೇಡಿಯೋ

**ರೇಡಿಯೋ** ಒಂಜಿ ಕೇನುನ ಪ್ರಬಲ ಮಾದ್ಯಮೋ ಅವ್ವೂ ಬೊಲ್ಪು ತಾ ತರಂಗಂತರೋದ್ ಜಾಸ್ತಿ ಶಕ್ತಿಯಾಯಿನ ವಿದ್ಯುತ್ ಕಾಂತೀಯ ತರಂಗನ್ ಪ್ರಸಾರೋ ಮಾನ್ಪಿನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ.ಈ ತರಂಗೋಲು ಬಾರೀ ದೂರ ಮುಟ್ಟ ಪ್ರಸಾರ ಆಪುಂಡು. ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರೋ ಈ ರೇಡಿಯೋ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗ್ ಆಕಾಶವಾಣಿ ಪನ್ಪಿ ಪುದರ್ ದಿತುಂಡು. ಸಂಸ್ಕ್ರುತತ ಈ ಶಬ್ದೋ ದ್ವನಿ ಪನ್ಪಿ ಅರ್ಥ ಕೊರ್ಪುಂಡು.

## ದೇಶೋಥ ಸುರೂತ ರೇಡಿಯೋ
ನಮ ದೆಶೋತಾ ಸುರೂತಾ ರೇಡಿಯೋ ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾಪನೆ ಅತುನ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯೋತ ಮೈಸೂರ್ ಟ್. ಮೈಸೂರ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯತ ಮನಃಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗತ ಮಾಷ್ಟ್ರು ಅಯಿನಾ ಡಾ.ಎಂ.ವಿ.ಗೋಪಾಲಸ್ವಾಮಿಲೂ ಮೈಸೂರ್ ಡೂ ೧೯೩೫ಟ್ ರೇಡಿಯೋ ಕೇಂದ್ರನ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ವಿಜ್ಞಾನ
ರೈಲ್

ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಒಂಜಿ ಅದ್ಭುತ ಪವಾಡದಾತ್ತರ ಇನೀ ದೇಶೊಡ್ **ರೈಲ್** ಪನಪಿನ ಒಂಜಿ ಸಂಚಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನಿರ್ಮಾಣ ಆದ್ ಕೋಟಿ ಗಟಲೆ ಜನಕೊಲೆಗ್ ಉಪಾಕಾರ ಆಪಿನ ಅಂಚಿದ್ ಕಾರ್ಯ ನಡತಂಡ್. ಪ್ರಥಮೊಡ್ ರೈಲ್ದ ಪರಿಚಯ ಆಯಿನ ೧೮೫೩ (ಒಂಜಿಸಾವಿರದ ಎಡಮಾನುತ್ ಐವತ್ತಮೂಜಿನೆ ಇಸವಿದ್) ಬಾಂಬೆಡ್ದ ಥಾಣದ ಊರು ಮುಟ್ಟು. ಈ ರೈಲ್ವೆದ ಕೆಲಸೊಲೆಗ್ ಹೆಚ್ಚಿಣ ಚಾಲಣೆ ಪುರಾ ಒಮಜಿ ಸಾವಿರದ ಒರಬನೂತ್ತ ಐವತೊಜಿನೆ ಇಸವೀಡ್ ನಡಪರೆ ಸುರುಆದ್ ಆಂಡ್. ಇಡೀ ಜಗತ್ತದ್ ನಮ್ಮ ಭಾರತ ದೇಶ ಏಳನೇ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದನಂಡ್. ಇನಿತಾ ಜೀವನ ಶೈಲಿ ಮನುಷ್ಯಗ್ ಬೋಡಾಪಿನರಿತಿಡ್ವ ರೇಲ್ಚೆದಾ ವ್ಯ್ಸ್ತೆಳು ಆವೊಂದ್ ಉಂಡು. ಯಾತ್ರಿಲೆಗ್ ವರೀತಿದಾಲಾ ಭಂಗ ಕಷ್ಟ ಆವಾಂದಿನ ಲೆಕ್ಕೊಡ್ ಸರಕಾರ ಚಿಂತನೆ ಮಲತ್ತೊದ್ ಉಲ್ಲೆರ್. ರೇಲ್ಲೆಡ್ ನೀರದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಕಕ್ಕಾಸುದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ವನಸದಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಪ್ರಾಯದಕಲೆಗ್ ಅನೂಕುಲ ಆಪೀನಾ ರೀತಿಡ್ ಕುಲುನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಉಂಡು ನಂಕ ಮಾತೆರೆಗ್ಲಾ ಒಂಜಿ ಭಾರಿ ಹೆಮ್ಮೆದ ವಿಷಯ ಪನಂಡ್ ಅಂಚಿಂದಾ ನಾಡಡ್ ನಮ್ಮ ಉಲ್ಲಾ.ನಮ್ಮ ಸರಕಾರ ನಂಕ ಕೊರುತ್ತಿನ ಈ ವಸ್ತುದ ಜಾಗ್ರತೆನ್ ಮಲ್ತದ್ ಅವೆತ ರಕ್ಷಣೆ ಮಲ್ಪುನಾ ಜವಬ್ದಾರಿ ನಮ್ಮ ಮಾತೆರನ್ ಮಿತ್ತ ಉಂಡು. ಅವು ನಮ್ಮ ಮಾತೆರನಲ್ ಕರ್ತವ್ಯ.

Train ರಡ್ಡ್ ಸಮಾನಾಂತರ ಪಟ್ಟೆಲೆಡ್ ಪೋಪುನ ಒಂಜಿ ಯಂತ್ರೊಡು ನಡಪುನ ವಾಹನೊನು ರೈಲ್ ಪನ್ಪೆರ್. ರೈಲುಲೆನ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಸರಕ್‍ಲೆನ್ ಅತ್ತಂದೆ ಜನಕುಲೆನ್ ಕೊನೊಯೆರೆ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಮಸ್ತ್ ಯುನಿಟ್ ಲು ಮೋಟಾರ್ ಡ್ದ್ ಶಕ್ತಿ ಪಡೆಯೊಂದಿಪ್ಪುಂಡು. ಐತಿಹಾಸಿಕವಾದ್, ರೈಲುಲು ಸ್ಟೀಮ್ ಎಂಜಿನ್ ಲೆನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತ. ಆಧುನಿಕ ಕಾಲೊಡು, ಡೀಸೆಲ್ ಬುಕ್ಕೊ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ಎಂಜಿನ್ ಲೆನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಮಸ್ತ್ ಬಗೆತ ರೈಲುಲು ಉಂಡು. ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಉದ್ದೇಶೊಗು ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೈಲುಲೆನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಒಂಜಿ ರೈಲ್ ಗ್ ಕೆಲವು ಇಂಜಿನ್ ಲು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಉಗಿತ್ತ ರೈಲುಲು ಜೋರುಡು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ೧೯೨೦ಡ್ದ್ ಮಾತಾ ರೈಲುಲೆನ್ ಡೀಸೆಲ್ ಬುಕ್ಕೊ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ಎಂಜಿನ್ ಲೆನ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸುರು ಮಲ್ತೆರ್. ಪ್ರಯಾಣಿಕ ರೈಲುಲು ವೇಗವಾದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಉದ್ದ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಮ್ಯಾಗ್ಲೆವ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನೊನ್ ಬಳಸದ್ ಅತಿವೇಗದ ರೈಲುಲೆನ್ ಮಲ್ತೆರ್. ವೇಗದ ರೈಲುಲೆನ್ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡತೊಂದುಂಡು. ಯು. ಕೆ. ದೇಶೊಡು ಟ್ರಾಮ್ ಬುಕ್ಕೊ ರೈಲ್ ಗ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಮಾರ್ಗೊಲು ಉಂಡು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಸಾರಿಗೆ
ರೊಟ್ಟಿ

**ರೊಟ್ಟಿ** (ರುಟ್ಟಿ) ಉಂದು ಒಂಜಿ ತೆನಸ್‌ದ ಪುದರ್. ನೆಕ್ಕ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌‍ಡ್ roti ಪಂಡ್ದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ತುಳುಟು **ರುಟ್ಟಿ** ಇಂದ್ಲಾ ಪಣ್ಪೆರ್. ಅರಿ, ರಾಗಿ, ಗೋಧಿ, ಜೋಳ ಉಂದೆಟ್ ಮಾತೆಟ್ ರೊಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಅರಿ, ರಾಗಿ, ಗೋದಿ, ಜೋಳ ನೆಟ್ಟ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ತಿಂಡಿ, ದೋಸೆ, ರೊಟ್ಟಿ  ಮಲ್ಪೆರೆ ಆಪುಂಡು. ಆಂಡ ಐಟ್ ಅರಿ ಬುಕ್ಕೊ ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿನ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ದಾಸ್ತಾನ್ ದೀದ್ ಏಪ ಬೋಡಾಂಡಲಾ ಗಲಸೊನಿಯೆರೆ ಅವುಂಡು. ದುಂಬುದ ಕಾಲೊಡು ರೊಟ್ಟಿ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಡಬ್ಬಿಲೆಡ್ ದಿಂಜದ್ ದೀವೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ಬಿನ್ನೆರ್ ಬತ್ತ್‌ನಪಗ ಅತ್ತ್ಂಡ ದಾದಾ ಅಂಡಲಾ ಇಸೇಸ ಸಂದರ್ಬೊಡು ಅಯಿನ್ ಡಬ್ಬಿರ್ದ್ ದೆತ್‌ದ್ ಗಲಸೊಂದಿತ್ತೆರ್.

## ರೊಟ್ಟಿದ ಬಗೆಕುಲು
# ಕೋರಿ ರೊಟ್ಟಿ
# ಕಪ್ಪರೊಟ್ಟಿ
# ರಾಗಿರೊಟ್ಟಿ
# ಜೋಳ ರೊಟ್ಟಿ
# ಕಡಿ ಅರಿ ರೊಟ್ಟಿ
# ಅರಿತ್ತ ರೊಟ್ಟಿ
# ರುಮಾಲ್ ರೊಟ್ಟಿ
# ಸಜ್ಜಿಗೆ ರೊಟ್ಟಿ
# ಸಜ್ಜ ರೊಟ್ಟಿ
# ಅರಿತ್ತ ರೊಟ್ಟಿ

## ರಾಗಿ, ಜೋಳ ಬುಕ್ಕೊ ಗೋದಿನ್ ರೊಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪುನ ಕ್ರಮ
ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪೊಡಾಂಡ ಜೋಳನ್ ಸುರುಟ್ಟು ಸರಿಯಾದ್ ನಿರ್ಮಲಡ್ ದೆಕ್ಕ್‌ದ್ ದೊಂಬುಗು ಪಾಡ್‌ದ್ ನುಂಗಾದ್ ಪೊಡಿ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ದೀವೊಡು. ರೊಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪೆರೆ ದುಂಬು ಆ ಪೊಡಿನ್ ನೀರ್‌ಗ್ ಪಾಡ್ ಉಪ್ಪುದ ಪೊಡಿ ಬೆರಕಾದ್ ಕಲಪೊಡು ಬುಕ್ಕೊ ಬೋಡಿತ್ತಿನಾತ್ ಪೊಡಿನ್ ದೆತೊನ್ದು ಸರೀ ಕಲಪೊಡು. ಬುಕ್ಕೊ ತವ ಬೆಚ್ಟ ಆಯಿಬುಕ್ಕೊ ಒಂಜಿ ಪುಂಡಿ ಬಂದೊನು ತವೊಕ್ಕು ಪಾಡ್ದ್ ತೆಲ್ಪು ತಟ್ಟೊಡು. ಕಂಕನೆ ಮರಂಕನೆ ಪಾಡ್ದ್ ಕಾಯಾದ್ ದೆತ್ತ್ ದೀವೊಡು. ಡಬ್ಬಿಡ್ ಪಾಡ್ದ್ ದೀಂಡ ದಾಲಾ ಹಾಳಾಪುಜಿ.  
ರಾಗಿ ಬುಕ್ಕೊ ಗೋದಿದ ರೊಟ್ಟಿಲಾ ಅಂಚನೇ ಮಲ್ಪೊಡು ಆಂಡ ಐಕ್ ತಾರಾಯಿ, ನೀರುಳ್ಳಿ, ಬೆಲ್ಲ, ಸಕ್ಕರೆ ಸೇರಾವೊಲಿ. ಆಂಡ ಉಂದೆನ್ ಆನಿಯೇ ಗಲಸೊಡು. ದೀವೆರೆ ಆಪುಜಿ.

## ಅರಿತ್ತ ರೊಟ್ಟಿ ಮಲ್ಪುನ ಕ್ರಮ
ಅರಿ, ಜೀರಿಗೆ ವೊಂತೆ ಪರಿಮಳಗ್ ಉರ್ದು ಪಾಡೊಡು ಬುಕ್ಕೊ ಸಣ್ಣ ಕಡೆವೊಡು ಕರ್ಬದ ವೋಡುಗು ಒಂಜಿ ಸೌಂಟ್ ಬಂದ ಪಾಡ್ದ್  ಅವೆನ್ ತಾರಿದ ವೊಲಿಟ್ ತೆಳು ಒಯ್ಪೊಡು ಬುಕ್ಕೊ ಕರ್ಬದ ತಟ್ಟ್ಗಡ್ ಲಕ್ಕಾದ್ ದೆಪ್ಪೊಡು. ಅವೆನ್ ಬುಕ್ಕೊ ದೊಂಬುಗ್ ಪಾಡೊಡು ಮರಿಯಾಲಡಾಂಡ ತಾರೆದ ಮಡಲ್ನ್ ಮುಡೆದ್ ಅಂಚಿ ಇಂಚಿ ಬಲ್ಲ್ ಪಾಡ್ದ್ ದಿಕ್ಕೆದೈಟೆನೆ ಮಿತ್ತ್ ಪಾಡ್ದ್ ಅಯ್ಟ್ ನುಂಗವೊಲಿ ಅವ್ ರೊಟ್ಟಿ ಗರಂ ಆಪುಂಡು ತಿನ್ರೆ ಲಾಯ್ಕ್ ಆಪುಂಡು. ನೆಕ್ಕ್ ಕೋರಿ ರೊಟ್ಟಿ ಪಂಡ್ದೇ ಪುದರ್. ದಾಯೆ ಪಂಡ ಉಂದೆನ್ ಕೋರಿದ ಸಾರ್ ದ ಒಟ್ಟುಗು ತಿನ್ಯರೆ ಬಾರಿ ಎಡ್ಡೆ ಆಪುಂಡು. ಈ ರೊಟ್ಟಿದ ಪೊಡಿನ್ ಎಣ್ಣೆಡ್ ಕೈತ್‌ದ್ ತಿನ್ಯರೆಲಾ ಎಡ್ಡೆ ಆಪುಂಡು. 
ಅರಿತ್ತ ಬುಕ್ಕೊೊಂಜಿ ರೊಟ್ಟಿ ಪಂಡ ಅವು ಕಡಿ ಅರಿತ್ತ ರೊಟ್ಟಿ. ಬೊಳಂತೆ, ಇಜ್ಜಾಂಡ ಉರ್ಪೆಲ್‌ದ ತುಂಡು ಅರಿಕ್ಕುಲೆನ್ ನನೆತ್ ದೀದ್ ಕಡೆದ್ ಮಲ್ಪೊಡು. ನೆಕ್ಕ್ ಲಾ ಬೆಲ್ಲ, ತಾರಾಯಿ ಪಾಡುವೆರ್. ಉಂದು ದೀವೆರೆ ಆಪುಜಿ. ಆನಿಯೇ ಗಲಸೊಡು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ತಿನಿಸುಲು
ರೂಪಾಯಿ

**ರೂಪಾಯಿ** (ಕೋಡ್: INR) ಭಾರತೊದ ಅಧಿಕೃತ ದುಡ್ಡುದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ದುಡ್ಡುದ ಪ್ರಕಟಣೆ ಬುಕ್ಕೊ ವಿತರಣೆನ್ ಭಾರತೀಯ ರಿಜರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನಿಯಂತ್ರಿಸವುಂಡು. ರೂಪಾಯಿಗ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ್ ಬೊಳಕುನ ಚಿನ್ಹೆ ಭಾರತೊದ ರೂಪಾಯಿ₹, Rs(ಆಂಗ್ಲೊ), ₨, रू(ಹಿಂದಿ) ಬುಕ್ಕೊ ರೂ(ಕನ್ನಡೊ. ಒಂಜಿ ರೂಪಾಯಿ ಪಂಡ ೧೦೦ ಪೈಸೆ ಆಪುಂಡು. ನಾನ್ಯೊದ ಬಗೆಟ್ ಅಧ್ಯಯನೊ ಮನ್ಪುನೆಕ್ ನಾನ್ಯೊಸಾತ್ರೊಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ನಾನ್ಯೊ ಕಾಲೊ ರಾಜವಂಸೊ, ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿ, ಧರ್ಮೊ, ಲಿಪಿ ಬುಕ್ಕೊ ಬಾಸೆನ್ ತೆರಿಯೆರಗ್ ಸಹಾಯ ಆವುಂಡು. ಪಿರಾಕ್‍ದ ಕಾಲೊದ ಜನಕುಲೆನ ಲೋಹ ವ್ಯವಹಾರೊ, ಕಲಾ ಕೌಶಲ್ಯೊ ನಾನ್ಯೊಲೆಡ್ದ್ ತೆರಿಯೆರೆ ಆಪುಂಡು.

## ರುಪಾಯಿದ ಪಿರವುದ ಕಥೆ
# ಒಂಜಿ ಪೈ = ರಡ್ಡ್ ಕಾಸ್
# ರಡ್ಡ್ ಪೈ  = ಒಂಜಿ ತಾರ
# ಮೂಜಿ ಪೈ = ೧ ಪಾವಣೆ (ಮುಕ್ಕಾಲ್)
# ನಾಲ್ ಪೈ = ೧ ದುಡ್ಡು
# ಆಜಿ ಪೈ = ಅರ್ದ ಆಣೆ
# ಪದ್ರಾಡ್ ಪೈ= ಒಂಜಿ ಆಣೆ
# ರಡ್ಡ್ ಆಣೆ = ಅರ್ಧ ಚಕ್ರ
# ನಾಲ್ ಆಣೆ = ಒಂಜಿ ಚಕ್ರ
# ಎನ್ಮ ಆಣೆ = ಮುಕ್ಕಾಲ್ ರುಪಾಯಿ (ಚವಲ)
# ಪದ್ನಾಜಿ ಆಣೆ = ೧ ರುಪಾಯಿ
# ನಾಲ್ ರುಪಾಯಿ = ಒಂಜಿ ವರನ್

## ಇತ್ತೆ ಪೈಸೆ, ಆಣೆ, ರುಪಾಯಿದ ಲೆಕ್ಕ
# ಒಂಜಿ ಆಣೆ = ಆಜಿ ಪೈಸೆ
# ಇರ್ವತೈನ್ ಪೈಸೆ = ನಾಲ್ ಆಣೆ
# ಐವ ಪೈಸೆ = ಎನ್ಮ ಆಣೆ
# ನೂದು ಪೈಸೆ = ಒಂಜಿ ರುಪಾಯಿ

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಕಾಸ್
ಲಾಹಿರಿ ಮಹಾಶಯ

**ಶ್ಯಾಮಚರಣ ಲಾಹಿರಿ** (30 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1828 – 26 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1895)ಮೇರ್ ಲಾಹಿರಿ ಮಹಾಶಯ ಪಂಡ್ದೇ ಪುದರ್ ಪೋಯಿನಾರ್. ಮೇರ್ ಒರಿ ಯೋಗಿ ಬುಕ್ಕೊ ಮಹಾವತಾರ್ ಬಾಬಾಜಿನ ಶಿಷ್ಯೆರ್. **ಕಾಶೀಬಾಬಾ** ಬುಕ್ಕೊ **ಯೋಗಿರಾಜ** ಪನ್ಪಿ ಬಿರಿದುಲಿತ್ತ್ಂಡ್. ಮೇರ್ ಬ್ರೀಟೀಶ್ ಸರ್ಕಾರದ ಅಡಿಟ್ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರಪರಿಶೋಧಕೆ ಆದಿತ್ತೆರ್. ಮೇರ್ನ ಶಿಷ್ಯ ಸಮುದಾಯ ಮಲ್ಲ. ಸ್ವಾಮಿ ಯುಕ್ತೇಶ್ವರ ಗಿರಿ, ಪಂಚಾನನ ಭಟ್ಟಾಚಾರ್ಯ ಬುಕ್ಕೊ ಮಸ್ತ್ ಜನ ಮೇರೆನ ಶಿಷ್ಯೆರ್. ಕೆಲವು ಉಲ್ಲೇಕೊದ ಪ್ರಕಾರ ಶಿರಡಿ ಸಾಯಿಬಾಬಾಲ ಮೇರೆನ ಶಿಷ್ಯೆ. ಲಾಹಿರಿ ಪನ್ಪಿನವು ಶ್ಯಾಮಚರಣ ಲಾಹಿರಿ ಮೇರೆನ ಕುಟುಂಬೊದ ಪುದರ್. ಮಹಾಶಯ ಪಂಡ ಮಲ್ಲ ಮನಸ್‍ದಾರ್ ಪಂಡ್ದ್ ಅರ್ಥ ಉಂಡು. ಮೇರೆನ್ ಪರಮಹಂಸ ಯೋಗಾನಂದೆರ್ ಆರೆನ ಜೀವೊನ ಚರಿತ್ರೆಡ್ **ಯೋಗಾವತಾರ** ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಯ್ದೆರ್. ಆರೆನ ಪ್ರಕಾರ ಲಾಹಿರಿ ಮಹಾಶಯೆರ್ನ ಜನ್ಮದ ಉದ್ದೇಶ ಸಾಮನ್ಯ ನರಮಾನಿಗ್ಲ ಯೋಗನ್ ತೆರಿಪಾವುನಿ. ಮೇರ್ **ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಗ** ಪನ್ಪಿ ಧ್ಯಾನ ಪದ್ದತಿನ್ ಆಧುನಿಕ ಭಾರೊತೊಡು ಜನಕುಲೆಗ್ ತೆರಿಪಾಯೆರೆ ಶುರು ಮಲ್ತೆರ್.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಆಧ್ಯಾತ್ಮ
ವರ್ಗೊ:ಯೋಗಿನಕುಲು
ವರ್ಗೊ:ಕಾರ್ನಿಕೊದ ವ್ಯಕ್ತಿಲು
ಲಿಂಬು ಗಿಡ

ಒಂಜಿ ಉಪಯೋಗದ ಮರ್ದ್‌ದ ದಯಿ **ಲಿಂಬು ಗಿಡ**. ಲಿಂಬೆಡ್ ರಡ್ಡ್ ವಿದ ಉಂಡು. ಎಲ್ಯ ಲಿಂಬೆ ಬುಕ್ಕೊ ಗಜ ಲಿಂಬೆ. ಎಲ್ಯ ಲಿಂಬೆ ಪಂಡ ಲಾಡ್ ದಾತ್ ಮಲ್ಲೆ ಉಪ್ಪುಂಡು. ನೆತ್ತ ದಯಿ 10-15 ಫೀಟ್ ಉದ್ದೊಗು ಬುಳೆವುಂಡು. ಈ ಲಿಂಬೆದ ಚೂಲಿ ತೆಲ್ಪು. ಉಂದೆನ್ ಮಾರಾಟೊಗಾದ್ ಬುಲೆಪಾವೆರ್, ಕಜಿಪುದ ಪುಳಿ ಹೆಚ್ಚ್ ಮಲ್ಪರೆ ಪಾನಕ, ಉಪ್ಪಡ್, ಮರ್ದ್ ಗ್ ಉಂದು ಉಪಯೋಗ ಆಪುಂಡು.ಮಾಟ ಮಂತ್ರ ಮಲ್ಪುನಗಲೆಗುಲಾ ಉಂದು ಬೋಡು.ಗಜ ಲಿಂಬೆ ಮಾರಾಟೊಗು ತಿಕ್ಕುನು ಕಡಮೆ ನೆತ್ತ ಗಿಡ ಉದ್ದ ಬುಳೆವಂದೆ ಅಡ್ಡೊಗು ಬುಲೆದ್ ಅಟಾರ ಆಪುಂಡು. ನೆಲಕ್ಕ್ ತಾಗಿ ಗೆಲ್ಲ್ ಬೇರ್ ಬರ್ಪುಂಡು ಉಂದೆಡ್ದ್ ನೆತ್ತ ದೈ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಗಜ ಲಿಂಬೆ ಮುಸುಂಬಿದಾತ್ ಮಲ್ಲೆ ಆದ್ ಉರುಂಟು ಉಪ್ಪಂದೆ ಒಂತೆ ಉದ್ದ ಉಪ್ಪುಂಡು. ನೆತ್ತ ಚೂಲಿ ದಪ್ಪ. ಪಾನಕ ದೆಪ್ಪೆರೆ ಒಂತೆ ಬಂಗ. ಉಂದೆನ್ ಸಿಕೆ ಬರ್ಪಾದ್ ನೀರ್ ಉಪ್ಪಡ್, ಬೆಲ್ಲದ ಪಾಕೊಡು ಉಪ್ಪಡ್ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಉಂದೆಕ್ ಕನ್ನಡೊಡು ನಿಂಬೆ ಗಿಡ ಪನ್ಪೆರ್. ಇಂಗ್ಲೀಷುಡು ಲೆಮನ್ ಪನ್ಪೆರು. ನೆತ್ತ ವೈಜ್ನಾನಿಕ ಪುದರು ಸಿಟ್ರಸ್‍ x ಲಿಮನ್. ಈ ಲಿಂಬು ತೂವರೆಗು ಮಂಜೊಲು ಬಣ್ಣ ಉಪ್ಪುಂಡು. ಲಿಂಬುಡು ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಸಿಡ್ ಉಂಡು. ಲಿಂಬು ರಸ ಪಾಡ್ದ್ ಚಿತ್ರಾನ್ನ ಮಲ್ಪುವೆರು. ಲಿಂಬು ರಸತ ಪಾನಕ ತಂಪು. ಲಿಂಬುನು ಮೋನೆಗು ಪಾಡೊಂಡ ಮುದ್ದಾನ ಕಲೆ ಪೋಪುಂಡು. ಮಂಡೆದ ಪೊಟ್ಟು ಕಡಮೆ ಆಪುಂಡು. ನೆಕ್ಕ್ ನೆತ್ತೆರ್ ಶುದ್ದಿ ಮಲ್ಪುನ ಗುಣ ಉಂಡು ಅಂಚಾದ್ ಮರ್ದ್‌ಗ್ ಗಳಸುವೆರ್.

## ಲಿಂಬುತಾ ವಿದೊಕುಲು
* ಲಿಂಬೆ / ನಿಂಬೆ
* ಗಜಲಿಂಬೆ

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಸಸ್ಯೊಲು
ರಿಕ್ಷಾ

**ರಿಕ್ಷಾ** ಇಂಚಿಪ್ಪದ ದಿನೊಟ್ ಭಾರತೊಡ್ ಸಂಚಾರ ವ್ಯವಸ್ತೆಗ್ ಜನಸಾಮಾನ್ಯೆರ್ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುನ ಒಂಜಿ ವಾಹನ. ಈ ಮೂಜಿ ಚಕ್ರದ ವಾಹನೊಡ್ ಒಟ್ಟುಗ್ ಮೂಜಿ ಜನ ಆರಾಮಡ್ ಪ್ರಯಾಣ ಮಲ್ಪೊಲಿ. ಉಂದು ಸಾಧಾರಣ ವೇಗೊಡೆ ಪೋಪುಂಡ್. ಕಿನ್ನ ಉಪ್ಪುನಂಚಾದ್ ನಿಲುಗಡೆ ಮಲ್ಪೆರೆ ಸಮಸ್ಯೆ ಇಜ್ಜಿ. ಉಂದೆಟ್ಟೇ ಬೆನ್ನುನೆಟ್ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನಕುಲು ಜೀವನ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್. ಆಟೋರಿಕ್ಷಾ ಗೆತೊನೆರೆ ಸರ್ಕಾರ ಸಹಾಯ ಧನ ಮಲ್ತೊಂದುಲ್ಲೆರ್.ವಿಮೆ ಸೌಲಭ್ಯಲ ಉಂಡು. ಉಡುಪಿಡ್ ಸುಮಾರ್ ೩೦೦೦೦ ರಿಕ್ಷಾ ಉಂಡು. ಮಸ್ತ್ ಜನ ಪ್ರಯಾಣಿಕೆರೆಗ್ ಸಹಾಯ ಆವೋಂದುಂಡ್.

## ರಿಕ್ಷಾ - ಚಿತ್ರ ದರ್ಶಿನಿ

ಫೈಲ್:Auto in Mangalore (4531059062).jpg|ಕುಡ್ಲದ ಆಟೋರಿಕ್ಷಾ 
ಫೈಲ್:Auto rickshaws in India.jpg|ಆಟೋರಿಕ್ಷಾ
ಫೈಲ್:Electric Rickshaws.jpg|Electric Rickshaws
ಫೈಲ್:Cycle rickshaws.jpg|Cycle rickshaws
ಫೈಲ್:Auto rickshaw in Ahmedabad.jpg|Auto rickshaw in Ahmedabad
ಫೈಲ್:Back view of Rickshaw রিকশা bd.jpg|Back view of Rickshaw রিকশা bd
ಫೈಲ್:Indonesia-jakarta-auto rickshaw.jpg|Indonesia-jakarta-auto rickshaw
ಫೈಲ್:Transport rickshaw and haystack.jpg|Transport rickshaw and haystack
ಫೈಲ್:Auto-rickshaw in Haikou - 02.jpg|Auto-rickshaw in Haikou – 02
ಫೈಲ್:Auto-rickshaw in Haikou - 03.jpg|Auto-rickshaw in Haikou – 03
ಫೈಲ್:Auto rickshaw in Lingshan, Hainan, China.jpg|Auto rickshaw in Lingshan, Hainan, China
ಫೈಲ್:Auto rickshaw (13596793873).jpg|Auto rickshaw (13596793873)
ಫೈಲ್:Auto rickshaw in Sipán.jpg|Auto rickshaw in Sipán
ಫೈಲ್:United States Tuk tuk Auto rickshaw 2006.jpg|United States Tuk tuk Auto rickshaw 2006
ಫೈಲ್:Honduras Tuk tuk Auto rickshaw November 2012.jpg|thumb|Honduras Tuk tuk Auto rickshaw November 2012


## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ವಾಹನೋ
ವರ್ಗೊ:ಮೂಜಿ ಚಕ್ರದ ವಾಹನೊ
ಲೆಂಚಿ

ಲೆಂಚಿಗ್ ಕನ್ನಡೊಡು ಏಣಿ ಪನ್ಪೆರ್. ಉಂದೆಕ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‍ಡ್ 'ladder' ಪಂದ್ ಪನ್ಪೆರ್.
ಉಂದೊಂಜಿ ಮಿತ್ತ್ ಮಿತರ್ರೆಗ್ ಉಪ್ಪುನ ಅತ್ತೆರಿ. ಎತ್ತರ ಜಾಗೆಗ್ ಮಿತ್ತ್ ಪೋವೊಡ್ಡ ಲೆಂಚಿದ ಸಾಯೋ ಅಗತ್ಯ. ರಡ್ಡ್ ಉದ್ದದ ಮರ, ಇಜ್ಜಿಂಡ ಕರ್ಬ, ಇಜ್ಜಿಡ ಅಲುಮಿನ್ದ ಕೋಲುಗ್ ಅಜೆಕ್ ಒಂಜಿ ಅಡ್ಡ ಅಡ್ಡ ತಿಕ್ಕಾದಿನ ಎಲ್ಯ ಎಲ್ಯ ಕೋಲುಲ್ ಇಂದೆಟ್ ಉಂಡು.

## ಬೇತೆ ಬೇತೆ ರೀತಿದ ಲೆಂಚಿಲು
ಕಟ್ಟಡ ಕಾರ್ಮಿಕೆರ್, ವ್ಯಾಪರಸ್ಥೆರ್ ಗಟ್ಟಿದ ಲೆಂಚಿ ಬಳಕೆ ಮಲ್ಪುವೆರ್. ಆಯಾಯ ಕೆಲಸಗ್ ತಕ್ಕಂತಿನ ಲೆಂಚಿಲು ಬೋಡಾಪುಂಡು.

## ಲೆಂಚಿದ ವಿದೊಕುಲು
* ಕೇರ್ಪು
* ಏಣಿ/ಲೆಂಚಿ
* ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಅಳತೆದ ಏಣಿಲು

## ಬಾಸೆ
* 'ಅಟ್ಟ ಬಡ್ತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಲೆಂಚಿದ ನೆಂಪು ಇಜ್ಜಿ' ಪನ್ಪೆರ್.
* ಅಕಾಸೊಗು ಏಣಿ ದೀಯಿಲೆಕೊ

## ಗಾದೆಲು
* ಬಾಣೊಗು ಲೆಂಚಿ ಪಾಡಿಲೆಕ್ಕ
* ಮಿತ್ತ್ ಪೋಯಿ ಬುಕ್ಕೊ ಏಣಿಗ್ ತೊರಿತ್ತಿಲೆಕೊ

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ವಸ್ತುಲು
ಲೂಕೆ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತಮಾನ

**ಲೂಕೆ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತಮಾನ** ಪಂಡ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಡ್ Gospel According to Lukeಸತ್ಯವೇದದ (Bible) ಪೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆಡ್ ಸುರುತ್ತ ನಾಲ್ ಬೂಕುಲೆಡ್ ಒಂಜಾದುಪ್ಪು ಲೂಕೆ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತಮಾನ ಪನ್ಪಿನವು ಲೋಕೊಡು ನರಮಾನಿ ಆದ್ ಅವತಾರ ದೆತೊಂಡಿ ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬದ್ಕ್‌ನ್ ತೆರಿಪಾದ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು. ಸತ್ಯವೇದದ ರಡ್ಡನೇ ಭಾಗ ಭಾಗ ಆಯಿ ಪೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆದ ಸುರುತ್ತ ನಾಲ್ ಬೂಕುಲೆನ್ ಸುವಾರ್ತೆಲು ಪಂಡ್‌ದ್ ಪನ್ಪೆರ್. ನೆಕ್ಕ್ ಎಡ್ಡೆ ಪಾತೆರ ಪಂಡ್‍ದ್ ಅರ್ಥೊ. ಉಂದು ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತೆ ಸೈತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಮತ್ತಾಯೆ, ಯೇಸುನ ಶಿಷ್ಯೆರ್ನಗುಲು ಆದಿತ್ತಿ ಮಾರ್ಕೆ, ಲೂಕೆ, ಯೋಹಾನೆ ಪನ್ಪುನಕುಲು ಬರೆಯಿನವು ಆದುಂಡು. ಲೂಕೆ ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಬದ್ಕ್‌ದ ಕತೆನ್ ಮಾತ್ರ ಬರೆತಿನಿ ಅತ್ತಂದೆ ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತೆ ಸೈತ್‍ದ್ ಸ್ವರ್ಗಲೋಕೊಗು ಪೋಯಿಬುಕ್ಕೊ ಆಯನ ಶಿಷ್ಯೆರ್ನೆಕುಲು ಮಲ್ತಿ ಕಾರ್ಯೊನುಲಾ ಬರೆತೆ. ಐಕಾದ್ ಉಂದೆನ್ ಅಪೋಸ್ತೆಲೆರೆ ಕೃತ್ಯೊಲು ಪಂಡ್‍ದ್‍ಲಾ ಪನ್ಪೆರ್, ಈ ಸುವಾರ್ತೆ ಬರೆತಿ ಕಾಲ ಒವು, ಉಂದೆನ್ ಓಲು ಬರೆತೆರ್ ಪಂಡ್‍ದ್ ಎರೆಗ್ಲಾ ಗೊತ್ತಿಜ್ಜಿ. ಆಂಡ ಮಾತ ಸಂಶೋಧಕೆರ್ ಉಂದು ಯೇಸು ಸೈತ್‍ದ್ 70 ವರ್ಷೊಡ್ದು ಬುಕ್ಕೊ ಬರೆತಿನವು ಆದುಂಡು ಪಂಡ್‍ದ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಡೆಪೆರ್.

## ಲೇಖಕೆ
ಈ ಸುವಾರ್ತೆ ಬರೆತಿನಾಯನ ಪುದರ್ ಲೂಕೆ. ಆಯೆ ಮರ್ದ್‌ದ ಜ್ಞಾನೊನು ಕಲ್ತ್‌ದ್ ಪಂಡಿತೆ ಆದಿತ್ತೆ. ಆಯನ ಬರವು ಬುಕ್ಕೊ ಆಯೆ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ತಿ ಬಾಸೆಲೆಡ್ ಆಯೆ ಬರವು ಸರವು ತೆರಿದಿ ನರಮಾನಿ ಪಂಡ್ದ್ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. ಯೇಸುನ ಚರಿತ್ರೆನ್ ವಿವರವಾದ್ ಬರೆವೊಡು ಪನ್ಪಿ ಮನಸ್ಸ್‌ಡ್ ಲೂಕೆ ಉಂದೆನ್ ಬರಿತ್ತಿನೆಡ್‍ದ್ ಅಲ್ಪ ನಡತಿ ಸಂಗತಿ, ನಡತ್ ಬತ್ತಿ ಸಾದಿ ಉಂದೆನ್ ಓದುನಗ ಕಣ್ಣ್‌ಗ್ ಕಟ್ಟಿಲೆಕ್ಕ ತೋಜಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು. (ಲೂಕೆ 1: 1–3) ಆಯೆ ಯೆಹೂದಿ ಅತ್ತ್. (ಕೊಲೊ. 4:10–14) ಬುಕ್ಕೊ ಆಯೆ ಉಂದೆನ್ ಯೆಹೂದಿ ಅತ್ತಂದಿನಕಲೆಗ್ಲಾ ಅರ್ಥ ಆಪಿಲೆಕ್ಕ ಬರೆತೆ. ಉಂದು ಯೆಹೂದಿ ಸಂಸ್ಕ್ರತಿನ್ ವಿಸ್ತಾರವಾದ್ ತೆರಿಪಾದ್ ಕೊರ್ಪುಂಡು (ಲೂಕೆ 1:8)
ಲೂಕೆ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತಮಾನ ಮತ್ತಾಯೆ ಬುಕ್ಕೊ ಮಾರ್ಕೆ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತಮಾನದ ಲೆಕ್ಕನೇ ಉಂಡು. ದಾಯೆಪಂಡ ಅಗುಲುಲಾ ಅವ್ವೇ ವಿದೊಟ್ಟು ನಡತಿ ಸಂಗತಿನ್ ಇತ್ತಿಲೆಕ್ಕನೇ ಬರೆತೆರ್. ಆಂಡ ಲೂಕೆ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತಮಾನೊಡು ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಜನನ, ಸ್ನಾನಿಕೆ ಅಯಿ ಯೋಹಾನನ ಪುಟ್ಟುದ ಬಗೆಟ್ ಹೆಚ್ಚದ ವಿವರ ಉಂಡು. ಲೂಕೆ ಮಾಪು ಮಲ್ಪುನೆತ್ತ ವಿಚಾರೊಡುಲಾ ಹೆಚ್ಚ ಒತ್ತ ಕೊರ್ದು ಬರೆತಿಲೆಕ್ಕ ತೆರಿದ್ ಬರ್ಪುಂಡು (ಅದ್ಯಾಯೊಲು 3:3, 11:4, 17:3–4, 23:34, 24:47) ಬುಕ್ಕೊ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಲು( ಅದ್ಯಾಯೊಲು 3:21, 5:16, 6:12, 11:1–12, 22:32).

## ಅದ್ಯಾಯದ ರೂಪೊಲು
# ಅದ್ಯಾಯ 1: 1–4, ಲೂಕೆ ತಾನ್ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತೆದ ವಿಚಾರೊನು ವಿವರವಾದ್ ಪನ್ಪೆ
# ಬುಕ್ಕೊ ಯೇಸು ಕ್ರಿಸ್ತನ ಪುಟ್ಟು ಬುಕ್ಕೊ ಸೇವೆಗ್ ತಯಾರ್ ಆಯಿನೆನ್ ತೆರಿಪಾವೆ (1:5–4:13).
# ಲೂಕ ಸುವಾರ್ತಮಾನೊಡು ಮಲ್ಲ ಭಾಗ (4:14–21:38), ಲೂಕೆ ಯೇಸುನ ಮಳ್ತಿ ಕಾರ್ಯೊನು ವಿಶೇಷವಾದ್ ಯೇಸುನ ಕಾರ್ಣಿಕ, ಬುಕ್ಕೊ ಆಯ ಬೋಧನೆಗ್ ಎಚ್ಚದ ಒತ್ತ ಕೊರ್ತೆ
# ಕಡೆತ ರಡ್ಡ್ ಅದ್ಯಾಯೊಲೆಡ್ (22–24) ಯೇಸುನ ಮರಣ, ಭೂಸ್ಥಾಪನೆ, ಬುಕ್ಕೊ ಮರಣೊಡ್ದು ಲಕ್ಕದ್ ಬರ್ಪಿ ಸಂಗತಿ ವಿವರವಾದ್ ಉಂಡು

## ಲೂಕೆ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತೆ ತುಳುಟ್ಟು ಮುದ್ರಣ ಆಯಿನವು
೧೮೪೭ಟ್ಟ್ ಕುಡ್ಲದ ಬಾಸೆಲ್ ಮಿಶನ್ ಪ್ರೆಸ್‍ಡ್ ಕಲ್ಲಚ್ಚು ಮುದ್ರಣೊಡು ಪ್ರಕಟ ಆಯಿ ಸತ್ಯವೇದದ ರಡ್ಡನೇ ಭಾಗ ಆಯಿ ಪೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆಡ್ ಲೂಕೆ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತಾಮಾನ ಉಂಡು. ಉಂದೇ ಪುಸ್ತಕ ೧೮೫೮ ತಿದ್ದ್‌ದ್ ಮುದ್ರಣ ಆದ್ ಬಳಕೆಡುಂಡು. ಇಂಚಿಪ್ಪ ೨೦೧೭ಕ್ಕ ಲೂಕೆ ಬರೆತಿ ಸುವಾರ್ತೆ ಇತ್ತೆದ ತುಳು ಬಾಸೆಗ್ ತರ್ಜುಮೆ ಆದ್ ಬಳಕೆಡ್ ಉಂಡು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಧರ್ಮ
ಲೇಸರ್

ಇದೊಂಜಿ ಬೊಲ್ಪು. ಲೇಸರ್ ಪಂಡ **ಲೈಟ್ ಆಮ್ಪ್ಲಿಫಿಕೇಶನ್ ಬೈ ಸ್ಟಿಮುಯುಲೇಟೆಡ್ ಎಮಿಶನ್ ಆಫ್ ರೇಡಿಏಷನ್** (light amplification by stimulated emisson of radiation).

1957ಡ್ ಇಂದೆನ್ ನಾಡ್ಪತಿಯೆರ್. ಪಂಡ್‌ದ್ಬೊಲ್ಪು ಸರಿಯಾದ್ ಏತ್ ದೂರಲ ಸರ್ತಗೆರೆಟೇ ಪಿಜಿರುಂಡು. ನೆಟ್ಟ್ ಮಸ್ತ್ ಲಾಭ ಉಂಡು. ದೂರದ ಗ್ರಹ, ನಕ್ಷತ್ರದ ದೂರ ನಾಡ್ ಪತ್ತೊಲಿ.

## ಲೇಸರ್ದ ಉಪಯೋಗೊಲು
# ಲೇಸರ್ದ ಪ್ರತಿಫಲಕನ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ತ್ದ್ ರಡ್ಡ್ ವಸ್ತುಲೆನ ನಡುತ ದೂರನ್ ನಿಖರವಾದ್ ತೊವೊಲಿ.
# ದಂತ ಕ್ಷಯ ಬುಕ್ಕೊ ಚರ್ಮ ರೋಗದ ವಿದಾನಡ್ ಇಂದೆನ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
#  ಟ್ ಲೇಸರ್ನ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್.
# ವಾತವರಣಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಕುರೆ-ಕುಪ್ಪಡೆನ್ ಅಳತೆ ಮಲ್ಪರೆ ಲೇಸರ್ನ್ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುವೆರ್.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ವಿಜ್ಞಾನ
ವಾಟ್ಸ್ಆಪ್

**ವಾಟ್ಸ್ಆಪ್**  ಪಂಡ ಒಂಜಿ ಮೊಬೈಲ್ ಆಪ್ಲಕೇಷನ್. ಬ್ರಯಿನ್ ಎಕ್ತ್‌ನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾನ್ ಕೌಂಮ ಪನ್ಪಿನಕುಲು ೨೦೦೯ಡು ವಾಟ್ಸ್ಆಪ್ ಪನ್ಪಿನ್ ಆಪ್ಲಿಕೇಷನ್ ತಯಾರ್ ಮಾಲ್ತೆರ್. ಮೋಕುಲು ರಡ್ಡ್ ಜನಲ ದುಂಬು ಯಾಹೂ ಪನ್ಪಿನ ಕಂಪ್ನಿಡ್ ಕೆಲಸ ಮಲತಿನಕುಲು. ಈ ವಾಟ್ಸ್ಆಪ್ ಕಂಪೆನಿ ಪುಟ್ಟುದಿನಿ ಅಮೇರಿಕದ ಕಾಲಿಫೋನಿಯ ಮೌಂಟನ್ ವ್ಯೂ ಪನ್ಪಿನ ಜಾಗೂಡು. ಇತ್ತೆ ಈ ಕಂಪೆನಿನ್ ಫೆಸ್ ಬುಕ್ ಪನ್ಪಿನ ಕಂಪಿನಿ ದೆತನೊಂದು ಉಂಡು. ಫೆಸ್ ಬುಕ್ ಪನೊಂದು ಉಲ್ಲೆರು ವಾಟ್ಸ್ಆಪ್ನು ೧೯ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಡಾಲರ್ ಕೊರುದು ದೆತೊಂದಿನಿ ಪಂದ್ ಆಯಿನ್ ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯ ತಾರೀಖು ೧೦೨೪
ಅವು ಆಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೧೪ಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ಇಡೀ ವಾಟ್ಸ್ಆಪ್ ಜಗತ್ತ್‌ಡೇ ಬಾರಿ ಮಲ್ಲ ಸಂದೇಶ ಕಡಪುಡುನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪ್ರಸಿದ್ದ ಆಂಡ್. ಜಗತ್ತದ್ ೬೦೦ ಕೋಟಿಡ್ದ್ ಎಚ್ಚ ಜನ ಇನಿ. ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪವೇರ್. ನಮ್ಮ ಭಾರತ ದ ೭೦ ಕೋಟಿ ಜನ ಅವೆನು ಕರಗತ ಮಲತೊಂದು ಉಲ್ಲೆರ್. ಅವು ಜಗತ್ತದ ೧೦ನೇ ಸ್ಥಾನಡು ಉಂಡು. ಅಂಚನೆ ಜರ್ಮನಿದ ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್, ಚೈನದ ವಿಚಾಟ್ (೪೩೮ ಕೋಟಿ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುನಕುಲು) ಬುಕ್ಕೊ ಜಾಪಾನದ ಲೈನ್ (೪೦೦ ಕೋಟಿ ಉಪಯೋಗ ಮಲ್ಪುನಕುಲು).

## ಉಲ್ಲೆಕೋಲು

ವರ್ಗೊ:ಕಂಪೆನಿಲು
ವಾದ್ಯೊಲು

ತುಳುನಾಡ್‍ದ ವಾದ್ಯೊಲು ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಬೂತೊ ನಲಿಪುನಗ ಬೊಟ್ಟುನವು, ಉರಿಪುನವು ಆದುಂಡು.
# ದೋಲು
# ದುಡಿ
# ತ್ರಾಸೆ
# ತೆಂಬರೆ
# ಸಮ್ಮೇಲೊ
# ನಾಗಸೊರೊ
# ಬ್ಯಾಂಡ್ ವಾಲಗೊ
# ಶ್ರುತಿ
# ಕೊಳಲು
# ಸ್ಯಾಕ್ಸಪೋನ್

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ತುಳು ಜಾನಪದ
ವಾಮಂಜೂರು

**ವಾಮಂಜೂರು** ಪನ್ಪಿ ಊರು ಕುಡ್ಲ ದ ಕೇಂದ್ರ ಹಂಪನಕಟ್ಟೆ ಡ್ದ್  ಸುಮಾರ್ ೧೦ ಕಿ. ಮಿ. ದೂರ ಈಸಾನ್ಯೊ ದಿಕ್ಕುಡು  ಉಂಡು. ಉಂದು ಕುಡ್ಲಡ್ದ್  ನಂತೂರು- ಕುಲಶೇಖರ ಆದ್ ಮೂಡಬಿದ್ರೆ - ಕಾರ್ಕಳ-ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಗು (ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ - ಎನ್ ಎಚ್ ನಂಬ್ರ 169 ) ಪೋಪಿ ರಾಜಮಾರ್ಗೊಡು ಕುಡುಪು ದೇವಸ್ಥಾನೊಡ್ದು ಬುಕ್ಕೊ ತಿಕ್ಕುಂಡು. ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ರಸ್ತೆದ  ಮೂಲಕ ಪಚನಾಡಿ  ಮಂಗಳಜ್ಯೋತಿಗಾದ್,  ಇಜಿಂಡ ಬೊಂದೆಲುಡ್ದು- ಪಡುಶೆಡ್ಡೆ - ಮಂಜಲ್ಪಾದೆ -ಶಿವನಗರ-ಮೂಡುಶೆಡ್ಡೆಗಾದ್'ಲಾ  ವಾಮಂಜೂರುಗು  ಪೋವರೆ ಆಪುಂಡು.

## ವ್ಯಾಪ್ತಿ
ವಾಮಂಜೂರು ದುಂಬು ಒಂಜಿ ಉಪಗ್ರಾಮವಾದಿತ್ತಿನ ಕಾರಣ ಮಂಗಳೂರು ತಾಲೂಕುದ ಗ್ರಾಮೊಲೆನ ಪಟ್ಟಿಡ್ ಇಜ್ಜಿ. ವಾಮಂಜೂರುದ ರಸ್ತೆ ಕೂಡುತಾಣ (ಜಂಕ್ಷನ್),  ತಿರುವೈಲ್ ಗ್ರಾಮೊದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಡ್ ಬರ್ಪುಂಡು, ಆಂಡ ಕೂಡುತಾಣೊದ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ಪ್ರದೇಶೊಗು ಇತ್ತೆ ವ್ಯಾಪಕವಾದ್ ವಾಮಂಜೂರು ಪಂಡ್‌ದ್ಲೆಪ್ಪುನ ಕಾರಣ ಮೂಡುಶೆಡ್ಡೆ, ಕುಡುಪು ಗ್ರಾಮದ ಭಾಗೊಲುಲಾ  ಉಂದೆಟ್ ಸೇರುಂಡು. ತಿರುವೈಲ್, ಕುಡುಪು, ಮೂಡುಶೆಡ್ಡೆ, ನಿರಾಲ, ಗುರುಪುರ - ನೆತ್ತ ಮದ್ಯೊಡು ವಾಮಂಜೂರು ಉಂಡು.

## ಧಾರ್ಮಿಕ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ಪ್ರವಾಸಿ ಕೇಂದ್ರ
ಉಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ಕ್ಷೇತ್ರೊಡು ಪುದರ್ ಪೋಯಿನ ಊರು ಆದುಂಡು. ಮುಲ್ಪ ಸೈಂಟ್ ಜೋಸೆಫ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜ್ ಉಂಡು.  ಬಡಕಾಯಿಡ್ ಪಿಲಿಕುಲ ನಿಸರ್ಗ ಧಾಮ ಉಂಡು.

## ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಚರಿತ್ರೆಡ್ ವಾಮಂಜೂರು - ತುಳುನಾಡಿನ ಗತ ವೈಭವ ಪನ್ಪಿ ಬೂಕುಡು ಲೇಕಕೆರಾಯಿನ ಉದಯವರ್ಮರಾಜ ಬರೆಪಿಲೆಕ್ಕ ವಾಮಂಜೂರು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಹಾತ್ಮೆ ಅತ್ತ್‌ಡ ಹೋಮಂತ್ಯೂರುದ ಸ್ಥಳ ಪುರಾಣ ಪನ್ಪುನ ದಾಖಲೆ ಉಂಡು. ಕುಡ್ಲದ ಕೈತಲುಪ್ಪುನ ವಾಮಂಜೂರು ಕುಂಬಳಲೆ ರಾಜ ಮನೆತನದ ಪಿರಾವುದ ರಾಜಧಾನಿಡ್ ಒಂಜಾದಿತ್ತ್ಂಡ್. ತುಳುನಾಡ್‌ನ್ ಆಡಳ್ತೆ ಮಲ್ಪೆರೆಗಾದ್ ಕುಂಬಳೆ ಅರಸೆರ್ ಮಂಗಳೂರು ಅಥವಾ ಬಾರ್ಕೂರು ರಾಜ್ಯ ಬುಕ್ಕೊ ಕುಂಬಳೆ ರಾಜ್ಯ ಪಂಡ್ದ್ ರಡ್ಡ್ ಭಾಗೊಲೆನ್ ಮಲ್ತೊಂಡರ್. ಈ ರಾಜ ಮನೆತನದ ಒಂಜಿ ಎಗ್ಗೆ ಮಂಗಳೂರು ತಾಲೂಕುದ ಉಳಾಯಿಬೆಟ್ಟು ಗ್ರಾಮದ ಅನಂತಕೊಡ್ಯೊಡು ಅರಮನೆ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತ್ ದ್ ವಾಸಮಲ್ತೊಂದು ಆ ಪ್ರದೇಶೊನು ಆಳೊಂದಿತ್ತ್ಂಡ್.ಆ ಕಾಲೊಡು ರಾಮಂತರಾಯೆ ಅರಸೆ ಆದಿತ್ತೆ. ಆಯಗ್ ಕೃಷ್ಣವರ್ಮ ಬುಕ್ಕೊ ರಾಮವರ್ಮ‍ ಪನ್ಪಿ ಮರ್ಮಯಾಡ್ಲು ಇತ್ತೆರ್. ಕೃಷ್ನವರ್ಮೆ ತಿರುವೈಲ್ ಗ್ರಾಮದ ಪರಾರಿ ಪನ್ಪಿ ಜಾಗೆಡ್ಲಾ ರಾಮವರ್ಮೆ ಉಳಾಯಿಬೆಟದಟು ಗ್ರಾಮದ ಇಡ್ಮ ಪರಾರಿ ಪನ್ಪಿ ಜಾಗೆಡ್ಲಾ ಅರಮನೆ ಕಟ್ಟಾವೊಂದು ವಾಸ ಮಲ್ತೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅಗಲ್ನ ಕುಲ ದೇವೆರಾಯಿ ಉಳಾಯಿಬೆಟ್ಟು ಗ್ರಾಮದ ಸಾಲೆ ಪನ್ಪಿ ಜಾಗೆಡ್ ಗಣಪತಿ ಬುಕ್ಕೊ ಈಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಈ ಕುಲದೇವೆರೆ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಮೂಡಾಯಿಡ್ ಮೃಕಂಡು ತೀರ್ಥ ಅತ್ತ್‌ಡ ಪಲ್ಗುಣಿ ಸುದೆ ಪರಪುಂಡು. ರಾಮಂತರಾಯೆರೆಗ್ ಪುತ್ರ ಸಂತಾನ ಪ್ರಾಪ್ತಿಗಾದ್ ಧಾರ್ಮಿಕತ್ವೊಗು ಒತ್ತು ಕೊರ್ಪಿಲೆಕ್ಕ ಸಪ್ತ ಋಷಿಕುಲೆ ಮೂಲಕ ಈ ಕುಲದೇವೆರೆ ಎದುರುಡು ಪುತ್ರಕಾಮೇಷ್ಟಿನ್ ಬಾರಿ ಗಡ್ದ್ ಡ್ ಮಲ್ಪಾಯೆ.

## ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲು
# ಅನಂತ ಪದ್ಮಬಾಭ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಕುಡುಪು ದೇವಸ್ಥಾನ
# ಅಮೃತೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ
# ಜಾರಂದಾಯ ದೈವಸ್ಥಾನ, ಜಾರ, ಮೂಡುಶೆಡ್ಡೆ
# ಜುಮ್ಮಾ ಮಸೀದಿ, ವಾಮಂಜೂರು
# ಸಂತ ಜೋಸೇಫರ ದೇವಾಲಯ
# ಪೀಟರ್ ಸ್ಮಾರಕ ದೇವಾಲಯ ವಾಮಂಜೂರು

## ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರೊಲು
# ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ, 
# ಸಂತ ಜೋಸೇಫರ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ
# ಸಂತ ರೇಮಂಡ್ಸ್  ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ
#  ಸಂತ ರೇಮಂಡ್ದ್ ಪದವಿ ಪೂರ್ವ ಕಾಲೇಜ್
# ಸಂತ ರೇಮಂಡ್ಸ್ ಕಾಲೇಜ್
# ಸಂತ ಜೋಸೇಫರ ಇಂಜಿನಿಯರ್ ಕಾಲೇಜ್
# ಮಂಗಳಜ್ಯೋತಿ ಸಮಗ್ರ ಶಾಲೆ
# ವಿದ್ಯಾಜ್ಯೋತಿ ಶಾಲೆ

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ಊರುಲು
ವರ್ಗೊ:ಕುಡಲದ ಊರುಲು
ಲೋಕ ಅದಲತ್

## ಇತಿಹಾಸ
ಲೋಕ ಅದಾಲತ್ ಪಂಡ ಜನತಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯೊ ಉಂದು ಪುರಾತನೊ ಭಾರತಡುಲಾ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಅವೆನು ಪಂಚಾಯತಿ, ಗ್ರಾಮೊ ಸಭೆ, ಕುಲೊ, ನ್ಯಾಯಾಲಯೊ ಪಂಡ್‍ದ್ ಲೆತ್ತೊಂದ್ ಇತ್ತೆರ್. ಇತ್ತೆದ ನ್ಯಾಯಾಲಯೊ ಮಸ್ತ್ ದುಬಾರಿ ಆದ್ ಉಂಡು. ಬುಕ್ಕೊ ನ್ಯಾಯಾಲಯಡ್ ಮಸ್ತ್ ಸಮಯೊ ಹಾಲಾಪುಂಡು. ಅಂಚಾದ್ ಬಡವೆರೆಗ್, ಸಿವಿಲ್, ಕ್ರಿಮಿನಲ್, ಬುಕ್ಕೊ ರೆವಿನ್ಯೂ ಇಸಯೊಲೆಗ್ ಸಂಬಂಧವಾಯಿನ ಇಚಾರೊಲು ಇತ್ತ್ಂಡ ಅಯಿತ್ತ ತೀರ್ಮಾನೊ ಲೋಕ ಅದಲತ್‍ಡ್ ನಡಪುಂಡು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು

ವರ್ಗೊ:ರಾಜಕೀಯ
ವರ್ಗೊ:ಕಾನೂನು