Cia-fie-nani’

## Cia-fie-nani’ 加菲貓
ina misangaay tu kanamuhan a nani’ nu tapang atu kanamuhan nu heni a nani’ ku aalaan nu heni a misulit, patahekalen “ tu idaway nu demiadan, kanamuhan a nanian kya u tatapangan nu luma’” nu sasakamuen. duma satu, ina Cia-fie-nani’ alahican hina mikaykic tu kalikeluhan nu katuuday nu tademaw a kawawan, patinakusa miwada’ tu kidemu, misuayaw tu pilipayan nu sakacacay a demiadan nu linges atu talaw , misuayaw tu caay kaw kanamuhan a tademawan atu libut, ina Cia-fie-nani’ hina lisapen tu pahabayay ci nidaan, u caay pitengil. 87

該作以寵物主人和他們的寵物取材，並帶出「很多時候，寵物才是家裏的主宰」的訊息。另外，加菲貓亦常需要解決許多人類遇到的問題，例如減肥、對星期一的厭惡及恐懼、對事物的冷感及煩悶等。加菲貓亦經常欺負自己的主人，呈現調皮搗蛋的樣貌。

tatenga, u balucu nina Cia-fie-nani’ atu wayway micidek hina capi tu tademaw mahida u caayay kaw nani’. caysiwwalsep mihcaan tu lingatu ina Cia-fie-nani’ u tusaay a kuku’ ku saculil caay kaw u sepatay ku kuku’ a muculil, ina nikulitan nu manggaan a cudad haymaw sa malakatawaan “ patinaku ina Cia-fie-nani’ mikibelih tu pahabayay ci nidaan

atu sakay sasumidangan nu sakainai’an”, alaw kulitan nanay tu lumeniay inai’ ku imelang. nina micudaday tina cudadan, amica ku nipikulitan tu manggaan hatiniay tu nu tenes caay henay ka sumad, caay ka tadikud, sipakayni itini i tina cudadan, ina mangga hamaw satu a malakuday. kakasenenga sa, micapiay tu ayda nu mihcaan ci Ci-mu.Tay-wi-se caay tu pisulit tina cudadan, caay tu kaw sayaway nu mami sulit. 120 207

事實上，加菲貓的心理及行為特徵越來越接近人類而非貓。1980年代初期，加菲貓開始以兩腳行走而非以四腳爬行，而漫畫的主題亦漸漸加入了喜劇（例如加菲貓取笑他的主人愚蠢或情場上的失敗），反而著墨貓的毛病的地方越來越少。一些讀者認為，雖然漫畫的畫功多年來沒有改變、沒有退步，但就題材而言，該漫畫的質素正在下降。值得留意的是，近年來吉姆‧戴維斯已經不再是唯一的作者，甚至不是主筆了。

Cia-fie-nani’ itini i caysiwwallu mihcaan sayaway itini i tilibi nu mutiyungay a waywayan a patahekal, itini i tusepsepsip mihcaan ina Cia-fie-nani’ pataydan i tabakiay nu igaan. tuya mihcaan tu enem a buladan sabaw cacay a demiadan sipakaydaen i igaan kina Cia-fie-nani’, u ten-naw ku misangaay tina Cia-fie-nani’ atu cacayay nu tatengaay nu wacuan ci O-ti ku tadatatama. duma u tatengaay nu tademaw han ci Cin. Ay-puo-ke’ , tatenga ka namuhan nu katuuday.  72   279

加菲貓於1982年首次以電視動畫出現，在2004年加菲貓更被搬上銀幕。該年6月11日上映的《加菲貓》電影，以電腦動畫製作的加菲貓及一隻由真狗扮演的歐弟為主角。其他角色如姜‧艾伯克亦以真人扮演，獲取一致好評。

## tada 角色
manamuh ci nida mutata’mu a mukan, matenestenes ku bi’, i puyi a mimelaw tu tilibi, i langalangatan a musalukiyaw “ hina papadebuen nu biyaw”, hina salama’ tu ci O-ti atu ci Law-cingan.  32 

他喜歡大量的飲食、長時間的睡眠、在沙發上看電視、在籬笆上跳舞（但常被鄰居打下去），以及捉弄歐迪和老姜。

pilecuhan a demiadan: caysiwpicwal mihcaan enwm a bulat sabaw siwa a demiad

###### 出生日期：1978年6月19日
sakanamuhan nida han u matatungdutay nu tuwami, itida i wi-puo-lu miidid tu nisangaan a basi, kafuy atu sicedamay a minpaw, sakaiyan nida han u niacakan tu badisusu’, piyen nu nani’ atu puyling, pisa nu nipalamelan tu butingan. duma satu, namin taneng tu ci nida mikalic tu kilang midakep tu ciluciluk mitaneng a mukan. idaw ku nipaluma ni Law-cen tu pahkuan i kabing nanay palatemsiman nida a mukan. nika caay dakep ci nida tu edu’ a mukan. mapatay nu linges ci nida tu kakatu. 

他最喜愛的食物是千層麵、微波爐烤豬肉捲、咖啡和甜甜圈等，最討厭葡萄乾、貓餅乾和菠菜、比薩的佐料中屬鯷魚最為忌諱。另外，他曾爬上樹嘗試捕捉雀鳥並將之吃掉。也會將老姜的蕨類植物盆栽當點心吃掉。但他是不抓也不吃老鼠的。他也討厭蜘蛛。

sakalingesan nida tu sakacacay tu pilapay. sakacacay tu pilipay idaw ku nipiladay tu labades, anu u pilecuhan nida a demiadan tu enem a bulad sabaw tu siwa a demiadan sa, duma a Cia-fie-nani’ u caayay ka tahekal ku ngha a musakamu sa, saan ci nida misimsim atu micudadan tina cudadan a tademaw atu i manggaay a tademaw nu dumaan nu hekalay aadupan a masasakamu “ matineng atu sadaduy masasakamu”  “itini i nipikulitan tu manggan, saan u matinengay musakamu kina nani’ sa, nika u nikakaian nida a musakamu dada’. nika itini i 3D mutiyungay tu The Garfield Show sa, saan u ci O-ti a cacay ku caayay sakamu duma satu u matinengay namin nu musakamuay. itini i 3D Taywan nu musakamuay a tademaw, nina Cia-fie-nani’ nu hulaman a kamuan atu layak a kamuan tu masasupaini tu kamuan.  

他最討厭星期一。一般而言，星期一為他帶來災難，但如果該日是他的生日6月19日則例外，另外加菲貓是不會說話的，他是利用想像與讀者以及漫畫中人類以外的動物溝通（也會和體重計溝通）（在漫畫中，他曾提過貓是會說話的，但只是不想說話而已。但在3D動畫版The Garfield Show中，基本上除了歐弟以外的動物都是會說話的。3D動畫版台灣配音版裡，加菲貓國語和閩南語發音對白。）

## tatamaay hakiya tataynaay hakiya miadih kita tina Cia-fie-nani’an nika cinlawan tu tatam atu tatayna

## 性別詳見加菲貓#性別爭議
nipahabayan ni Law-cen tu wacu, itini i caysiwpicwal mihcaan walu bulad walu demiad sakinacacay a miuing. nu inayian nu punuan hina huyahuyay tu kikul nu udip milalaba’ tu pina a tatukian, alahican mininac tu bihid nu nani’an a wacu, u tadatapang han u Cei-ke-luo-su-ken. sawsawni salamaen tu ni Cia-fie-nani’ “ hina sipakayda i takal a tukudan mutasasa, tukud han nida namaka pungyi” naynai ku tekiteki, manamuh milalaba’ tu kadideng, muculil misapud tu culay, musepi tu mubahelay. u inayi’ay nu punuan “ u lalangaw namakayda i kawanan nu tangila a micumud tahekal i kawili; tuktuken masuni” taneng tastasen ku cihek, nama laliyuntu atu Cia-fie-nani’ tu cihek, sema, tangila atu kikul matenes. matineng tunikan ni Cia-fie-nani’ tu hemay mikidikud a miawaw, matawid ci Cia-fie-nani’ mapacebu’ i hemay ku bihid. Kalabelibelihan kina giki a adihan, nika idaw ku cacayay a nipikulitan tu ci O-ti sacacaysa i luma’ a nipikulitan, sidikuc ci nida tu kasienawan nu dikucan miadih tu cuda “ malepacaw atu sakalihaday” mitengil tudatuk ni Muo-ca-te’, alahican deban nida ci Law-cen atu Cia-fie-nani’ itida i hekal a paku’ku’ tu udad sacacay sa ci nida misaasu’ a mukan, u mahiniay nida a waywayan tada mikikakatu tu hucunu tademawan a waywayan, nika itini i The Garfield Show, na idaw ku caayay ka tineng tu waywayan nida tu sapiedis tu kitakidan nu Yi-min a tapuku nu bunacan a tademaw tu sapikinsaan tu tangahan a mikinkiw, makinkiw satu u “ mabelihay a punu’ han”.  

老姜所養的狗，在1978年8月8日第1次出演。是一隻沒腦並且曾狂追自己尾巴數小時、三不五時會亂舔加菲的臉的狗，品種為傑克羅素梗。經常被加菲捉弄（通常是由桌子上踢下去，沙發上踹開）但毫無怨言，愛好追車、散步以及撿棍，夢想是飛行。腦袋是空的（蒼蠅可以由左耳飛入右耳飛出；敲擊會有回聲），鼻子可以拆下來，曾與加菲交換鼻子，舌頭、雙耳和尾巴可以延長。他也會趁加菲專心吃飯時在他背後大叫，使加菲驚嚇而一臉栽在飯盆內。雖然劇中幾乎都是笨笨的表現，但有一回漫畫是只有歐弟在家時，他穿著大衣觀看文學名著《戰爭與和平》並收聽莫札特的古典音樂，而且他也曾把老姜和加菲關在車外淋雨獨自享受大餐，這些行為都暗示他的智商可能遠超過平時給人的印象；但在The Garfield Show節目中，曾在不知情之下給企圖侵略地球的義麵外星人做過智力測驗，鑑定結果竟為「腦殘」。

ci O-ti itini i hamin nu aadupan, u maliyuhay a musakamu, nika matineng tu nika tahekalan nu “kamu” atu masasakamu aci Cia-fie-nani’.  

歐弟在所有動物角色中，可能算是唯一不會說話的，但仍可依其所說出的「話」與加菲貓溝通。

cia-fie aci O-ti u siluma’ay, malecad aci Cia-fie-nani’ itida i caysiwpicwal mihcaan enem bulad sabaw siwa demiad sayaway a tahekl. kakulian nida han u mikulitay tu manggaan, nika itini i nipigikian caay kamelaw ku nipisakakawan nida. utunasi nika kalaapapaan, nadikudan tu a maudip, hina masasumidan atu tatayna nika u nikasidikucan mahida nu inaka ku nikasidikuc, musakamu satu alemem sawni nayi’ tu, 

nika kalaapaapaan ku yadah, mahicaay hakiya ku wayway metalaw namin ku ipatiyamay a tataynaan. 

加菲及歐弟主人，與加菲貓一同於1978年6月19日首天出現。職業為漫畫家，但劇中很少見到他工作。性格老實可是卻很遲鈍、後知後覺，經常跟女生約會卻因為衣著老土、談話內容沉悶而失敗；但更多是因為中間為人瘋癲、行為古怪把街上的女孩嚇跑。

kakanen ni Law-cien sawni alawen tu ni Cia-fie, dikuc atu tuud sawni malepi’ ni Cia-fie, sawni maalaw ni Cia-fie aci O-ti ku elun, duma satu nipalumaan tu canancanan atu buting sawni ubien ni Cia-fie a mukan, kinapina pataydan i paisinga ci Cia-fie sawacu han tanukilim satu ngipen.

老姜的食物常被加菲搶走，衣服及傢俱常被加菲抓破，沙發也被加菲及歐弟佔據，另外栽種的盆栽及金魚也常被加菲偷食，數次欲帶加菲看獸醫卻被粗暴對待以至弄的滿地找牙。

amica ci Law-cin itida i nu ayawan ni Cia-fie mahida u caayay kaw kakasikadan, nika tatengan ku nikasasuayawan nu heni, caay namin kaw u kakaydihan, Cia-fie aci O-ti masasungaliw ku nuheni a milaliw, nika sadikuday mapateluh aniwyu aca sisa taluma’ satu, nikahidaan, u nikainayian ni Cia-fie aci O-ti ci Law-cin, nayi ku balucu’ ni Law-cin, kalasiyasiyanan nayi ku laheci. 

雖然老姜在加菲面前看似毫無尊嚴可言，但其實他們對於彼此而言，都是不可或缺的：加菲跟歐弟雖皆曾先後離家出走，但最終仍因飢餓及寂寞難耐而回家；如出一轍地，在老姜失去了加菲及歐弟的那段時間裡，老姜總是心不在焉，甚至可以說是魂不守舍。

## tilibi a iga電視影集

###### Cia-fie-nani’ itida i caysiwwallu mihcaan sayaway i tilibi nu Amilika nu mutiyungay a tahekal.

###### 加菲貓於1982年首次以電視動畫出現在美國的電視台。
tucila a mihcaan “tusepcaysep” itida i Cartoon Network nu mgagaan a tahekla i Taywan , palamel han tu kakitidaan nu lalangawan, nu layak a kamu ku sapacakay “ u kamuk idaw ku Cia-fie-nani’ matinengay musakamu tu nu layak a kamuan, pahiyaen ci Huy-maw “ pataydan i Butud, A-li-san”, maadih ni Law-cin kunikawaswas nu luma’ sakamu satu “ mikikaka henay tu Hu-de-ken papabakahan tu tatuni’an” ci Law-cin manamuh mimelaw tu “lumeniay salengacay a micakay tu tilibian”, “mihemek pikulisimasean” tu nikatahekalan, ci Law-cin mangalay miawda ci Law-cin atu ci Li-sa a babalaki, mabilil pahalhal tu kulisimasean a kakanen, cinida tu ku maka kadidengay tayda i “ cen-len-icibaan” micakay, ci Wi-duo nu ayawan nida a tataynaan a mamidan “ ci Ce-lin-na-na”, u aydaay ni Ce-lin-na-na a mamidan “ci Paw-hua-hu’”, mangalay mi’tan tu la’cusay a nikasi’etanan a tademaw ci “ U-cin”, “ U-cin” nu wawaan ci Tiaw-cie, ci Cia-fie-nani’ hinapaida ci Taw-ce, micukaymas “ tu edu a tademaw mikilim”. 

隔年(2010年)亦於Cartoon Network卡通頻道臺灣地區頻道播出，以混搭台灣地理文化、台語配音為賣點（如節目內包括加菲貓等角色會說台語、將灰毛「寄往蘭嶼、阿里山」、老姜發現屋內髒亂不堪時說「比福德坑垃圾山還要亂」、老姜最喜歡看「黑白買電視台」、「感恩聖誕」一集當中，老姜為了來招待老姜與麗莎的父母，而趕著準備聖誕大餐食材，親自開車到「全連超市」去購買、維多前女友「志玲娜娜」，志玲娜娜現任男友「包發富」、想大賺黑心錢生意商人「吳情」、「吳情」的獨生兒子小傑；加菲貓常常委託小吱，利用「老鼠人肉搜尋網」）