Ke-lai-ke-li.Pin-ka-se

## Ke-lai-ke-li.Pin-ka-se 格雷戈里·平卡斯

### malatusa kina sapiput tu siwawaan a kawawan這種避孕藥具有雙重作用
hina biyaw tu tademaw anu tadayadah tu kabiyaalawan a kitakidan, u sapikuwan tu tademaw a sapayuan, ya kawaw nida maadih nu mita, sakay pisumadan tu nikalaledian nu talecawaan a kawawan caay ka siwantan, nika sakasilahecian tu. saan ku tademaw tu sabaw lima a mihcaan, Amilika misauayaw tina laledian nu kawawan mapalekal ku wawies. cen-ce, sakaudip atu siykay kanca malalid kina nipiwawiesan, nika sakaetiman nina kawawan u sapiputaw tu wawa a sapayuan. hida satu tu nikasibilian a talaw nu balucu’ tu hatidaay nu tataynaan i nu ayawan atu nikudan nu pikikungan a nikalaledian nu sakaetiman a kawawan, pahemek sa ku tatayna patideng tu taneng malaledi’ acaay ka biyalaw tu nika siwawaan, nika sumadan nu liklikan kanca masumad tu ku wayway nu tademaw. 

在一個人們越來越擔心人口過剩之危的世界裡，它作為控制人口的藥劑，其作用是顯而易見的；它對改變人們對性生活的道德觀所起的作用也許不很明顯，但是卻同樣具有革命性。人們普遍認為在過去十五年左右的時間裡，美國人對性生活的態度發生了一場革命。政治、經濟和社會等因素無疑會影響著這場革命，但是唯一最重要的因素顯然是避孕藥的出現。從前擔心懷孕的恐懼心理是禁止許多婦女在婚前甚至婚後過性生活的一個主要因素，突然間為婦女提供了既可以過性生活又不必擔心懷孕的機會，環境的變化往往會使人們的態度和行為都發生變化。

## saan ku tademaw u Yi-mia-nuo-tun人們可能認為異炔諾酮
“ nika lahecian a sapiput tu wawaan a sapayu” a nika lahecian caay kaw hatidaay ka saetiman, dayhan yu mahida idaw tu ku kapahay a sapiputaw tu wawa a sapayuan. uyni a sapiputaw tu wawaan a sapayuan itini i kawawan atu balucuay a kawawan u malatusay. itini i nu ayawan nu Yi-mia-nuo-tu kalahecian, “ sikawaway a tademaw” hina patahekalan a sapiputaw tu wawaan u sakay sawawaan a tupelan. sawawaan a tupelan u sakapahay sa, nu hatidaay tu nu tataynaan caay namin ka namuh micukaymas. mamizuyi kita, misuayaw kita pikinkiwan tina sapiputaw a sapayuan, pinaay nu tatayna a tademawan mangalay mitahaw micukaymas tina caayay henay nu nipitanaman a sapiputaw tu laliwawaan nu kawawan, caay ka ngadah micukaymas tu nanikinkiwan tu kapahay a kawawan. 

（首次發明的避孕藥）的發明並非完全那樣重要，因為在那以前就已有安全合理的避孕方法。這種觀點忽視了一種避孕方法在技術上有效和在心理上可以接受之間的區別。在異炔諾酮發明以前，“專家們”最經常推薦的避孕具是子宮帽。子宮帽確實是即安全又合理，但是實踐表明絕大多數婦女在過去甚至現在仍不喜歡使用它們。值得注意的是，當對這種避孕藥進行首次測驗時，成千上萬名婦女情願冒風險來使用這種未曾試用過的避孕方法，也不情願使用那既安全又經過時間考驗的方法。

## saan ku tademaw u Yi-mia-nuo-tun a nipalikalan 人們可能還會認為異炔諾酮的發明
caay ka kakasenengan nu mita, anu micukaymas kita mila’cus tu udip sa, saan anu sadikuda anu cay tu katenes amisabaluhay, u sakapahay a sapayuan atu duma nu duguan tu sapipaliyun. nika sipakayda i kawawan, sakay putan tu laliwawaan a kawaw nu adidiay a nikalahatan, ina Yi-mia-nuo-tun manamuh tu namin ku katuuday. ini i likisian saan u lima a bataan a Yi-mia-nuo-tun anikalahecian u sapiputaw tu wawa a pabalucuan. 

並不真正值得如此大力讚頌，因為使用它會對健康帶來一些危害，而且可能最終──甚至也許在不久的將來──會被更新、更安全的藥物或用具所取代。但是從事物的本質來看，未來的避孕方法也只能代表比較微小的進步，因異炔諾酮已被廣泛接受而且基本上令人滿意。歷史將會或至少認為五十年代異炔諾酮的發明是節育方法中的決定性突破。

###### yadah tu ku papatinakuay tu mahiniay a ta’mulen nanay a sapipu’taw tu sakacaay ka siwawa

###### 許多人對於這種口服避孕藥發明都做出了貢獻

##### mahiniay nu sapayuan a sakay pisangaan a kawawan這種藥的主要研製工作
i caysiw limsep mihcaan malingatu, tawya Amilika senwu syecia ci Ke-lei-ke-li. Pin-ka-se malingatu mikinkiw tina cudadan. alaw ni kiyakuan tu sasiwawa a patidengay ci Ma-ke-li-te’. San-ke ku misiluday musakamu ci nidan tina sapikinkiwan a kakawawan, caay tu ci nida pakatepa tu mahiniay a tademawan, ci Pin-ka-se u Ce-cun-lai sakay udip atu aadupen nu laliwawaan u matinengay a tademaw, u Ma-sa-cu-se’-se-lu-se-puo-li-wu-se tu kakinkiwan tu cilekayan cicenhua nu cuzen.

大約到1950年才開始起步，當時美國生物學家格雷戈里·平卡斯開始著手研究這個課題。顯然是計畫生育的長期倡導者瑪格麗特·桑格說服了他從事這項研究工作，她幾乎找不出比這更佳的人選，因為平卡斯是甾醇類代謝和動物生殖方面的專家，也是麻薩諸塞什魯斯伯里武斯特實驗生物學基金會實驗中心主任。

### duma nu anganga a paayaway另一位重要的貢獻者
matinengay tu sakay tataynaan nu sitangahay a tademaw ci Ye-han.Lu-ke puose. sipakayni nu nakamuan ni Pin-ka-se a nisakamuan palutatenga tu tatamulen tu hua-ti-tun taneng miput tu sakabulad nu tataynaan a nikinkiwan. nikinkiwan ni Luo-ke’ taneng patinaku tu hua-ti-tun tatamulen nanay tu sapiputaw tu sasawawaan micukaymas idaw ku tusaay a pihacengay nu kawawan. sayaway, kiya 85% a dimiadan miput tu sakabulad. Sakatusa , anu namukantu a caay tu ka yadah ku nika tu sapayuan.  

是婦科專家約翰·羅克博士。他根據平卡斯的建議做了可以證明口服黃體酮能抑制婦女排卵的試驗。羅克的研究還揭露出把黃體酮作為口服避孕藥使用所存在的兩個嚴重問題。第一，它大約僅在百分之八十五的時間內抑制排精排卵。第二，即使做到這樣也需要不適度的大量藥劑。

nika ci Pin-ka-se palutatenga ci nida tu kawaw nida, caay tu piales. matineng ci nida idaw ku dumaay atu hua-ti-tun a sakalecad nu hua-syean nika nai’ ku sakala’cus a hua-he-wu.  

但是平卡斯確信他已走上了正軌，堅決不肯放棄。他認識到可能會有另一種與黃體酮的化學性質相似但沒有不利因素的化合物。

### sipakayda i pabaw maadih nu mita從上述顯然可以看出
sapiputaw tu laliwawaan a sapayuan caay kaw ni Ke-lei-ke-li.Pin-ka-se nu nika cacay a milaheci, tatengan u ci Fuo-lan-ke’.Ke-e-tun kina milaheciay tu Cin-mia-nuo-tun. katinengan ci Ke-e-tun atu katuuday pasayda namin cinidaan tu nikalahecian nu nipadadanan, masineng ku nuheni. itida i ci Pi-ka-se mikuliay a katuuday nu dumaan a tademawan, pasu Ye-han.Luo-ke’, Cen-min-cu atu ci Say-e-suo-la-man. Cia-si-ya puose idaw ku nipacuwahan. namakayni, ci Lay-se-lei. Ma-ke-li-te’.San-ke atu nisakamuwan nu maku a tademawan idaw namin ku nipacuwahay, nika u hamin ni adihan, ci Ke-lei-ke-li u tada micuduhay tina kawawan nu tademaw, cinida ku micuduhay tina ka kinkiwan a kawawan. 

避孕藥並不是由格雷戈里·平卡斯獨自發明的，實際上是弗蘭克·科爾頓發明了羥炔諾酮。顯然科爾頓和許多科學家都為他的成功開闢了道路，他們應享有很大的一部分榮譽。在平卡斯小組工作的許多其他人，其中包括約翰·羅克、張民楚和塞爾索拉曼·加西亞博士也都做出了重要的貢獻。就此而論，賴斯雷·瑪格麗特·桑格及我所提到的許多其他人都為整個成就的取得發揮了一定的作用，但是從整個發明看來，格雷戈里·平卡斯無疑是主要人物，是推動整個科研項目前進的動力。

idaw ku ni kinkiwan micuduh pakasilaheci a miadih atu misabalucu’, ci nida makatatu u tada makataay tu a sakasenengan a tademaw. caysiw sipsip mihcaan miedap patideng tu Wu-se-ta’ ka kinkiwan tu cilekay a ci-cen-hu’, hida satu malaci-cen-hu’ a kakinkiwan nu cozen. ci Pin-ka-se maseneng tu yadahay nu kesyean, nika ci nida atu milabuay tu sapiputaw tu pilecuhan nu wawaan a tademaw caay namin pakaala tu Nuo-pei-e a kawlahan. ci Pin-ka-se i caysiw nempic Puo-se-tun mapatay, caay ka tineng ku katuuday, caay ka tinengi nu kesyecia. sisa ci nida i tini nu tademawan idaw ku satabakiay nu lahecian a mitadasay nu tademawan.

1944年他幫助創立了武斯特實驗生物學基金會，此後長期擔任該基金會的實驗中心主任。

平卡斯一生中享受過許多科學榮譽，但是他和參與避孕藥研製的任何其它人都沒有得過諾貝爾獎金。平卡斯1967年在波士頓去世，幾乎未引起大眾的注意，就此而言也未引起大多數科學家的注意。然而他卻是人類史上取得最重大成果之一的主要創造者。

www.newton.com.tw/wiki/%E6%A0%BC%E9%9B%B7%E6%88%88%E9%87%8C%C2%B7%E5%B9%B3%E5%8D%A1%E6%96%AF