Spain

**Spain (西班牙)** 

u **Spain (西班牙)** sa i labu nu Europe, itiza i 40 00 N, 4 00 W.

u ahebal nu lala' mapulung sa 505,370 km2.

u ahebal nu lala'ay sa 498,980 km2, hamin nu tademaw sa 48,563,476.

kakalukan umah sa 54.10%, kilakilangan umah sa 36.80%, zumaay henay umah sa 9.10%.

## '''tapang tusu nu kanatal (首都)'''
u tapang tusu nu kanatal sa u Madrid(**[[:zh:马德里|馬德里]])**.

## '''kakininan nu kanatal demiad (國家紀念日)'''
kakining nu kanatal demiad sa 12 bulad 10 demiad.

## '''tabakiay a tapang nu kanatal (元首)'''
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) ayza sa ci Felipe VI, micakat a demiad sa i 2014 a mihca 6 bulad 19 demiad.
## '''syakay nu sakaybinawlan (社會福利)'''
西班牙實行12年免費教育，大專院校眾多，一方面因為國家設立獎學金令一般大眾的後代就學普及，另一方面為了接受大量的外籍學生。社會福利人民有接受教育的權利，貧困戶和低收入戶的兒女上學完全免費。

Spain (西班牙) miduduc tu sabaw tusa a mihcaan caay paacai kunu cudadan, tabakiyay a cacudadan yadah, idaw kuni patideng tu kawlah tu kalisiw atu katuuday nu katuuday mahicaay a nipicudad, dumasatu miala tu nutaway a kanatal nu tademaw tayda micudad. painiay nu sehu a tademaw taneng namin micudad, nu pakuyucay atu macunus ku pakuyuc a wawaw nuheni micudad caay patahekal tu kalisiw.

西班牙的醫療費用在一般的情況下完全免費，例如西班牙公民或者是持有西班牙本地合法有效證件並有合法工作的人都可以免費享受醫療保險，包括他們的子女。購買藥物的時候政府會與病人共同承擔藥費。

Spain (西班牙) a sakatayda i padekuwan caay namin papidai, tinaku sa Spain (西班牙) a tademaw atu taydaay itida mikuliya anu idawtu ku masitungusay a nika sicudadan caay pakalisiwi a tayda i padekuwan, pasu wawaw nuheni. micakay tu sapayu sa u sehu atu imelangay a tademaw ku paacaay tu kalisiw.

在多人口家庭國家會給予一定的幫助和補助。除了像普通家庭一樣的免費教育以外，到了大學，普通家庭還是要交一小部分的學費，然而多人口家庭就可以享用到獨特的價格。

katuuday nu lalabu nu luma' a tademaw kanatal idaw kunipipadan tu kalisiw i tunuheniyan, mahida u hucunu a luma'an caay paaca i kuni picudadan, katukuh tu  tabakiay ani cacudadan, hucunu a laluma'  adidi' kuni patahekal tu kalisiw, nu katuuday a luma'an nu tademaw taneng misideked misalihalay tu aca.        

## '''u zuma a kamu(其他語言)'''
西班牙有四種主要的語言，除了西班牙語為全國的官方語言外，其餘三種為地區級官方語言：

Spain (西班牙) idaw ku sepat nu sasakamuen, u Spain (西班牙) a kamu i kanatal nu tadakamu, nu tuluay a kamu sa nu niyadu'ay a tada kamu:

**西班牙語**（又稱卡斯蒂里亞語），通行於西班牙全國各地。

**Spain a kamu** (西班牙語) (u castiglia a kamu [卡斯蒂里亞語]), taneng i Spain (西班牙) a kanatalan nu niyaduan musakamu. 

**加泰隆尼亞語**（又稱瓦倫西亞語），用於加泰隆尼亞、瓦倫西亞和巴利亞利群島。

**Catalonia a kamu (加泰隆尼亞語)** (u Valencia a kamu [瓦倫西亞語]), patanengan i Catalonia (加泰隆尼亞), Valencia (瓦倫西亞) atu Balearic masabelengay a subal (巴利亞利群島).

**巴斯克語**，用於巴斯克地區。

**Basque (巴斯克) a kamu**, patanengan i **Basque** (巴斯克) a niyadu’an a musakamu..

**加利西亞語**，用於加利西亞地區。

**Galicia (加利西亞) a kamu**, patanengan i Galicia (加利西亞) aniyadu' a musakamu.

加泰隆尼亞語、加利西亞語和卡斯提亞語（後者通常被稱為「西班牙語」）都來源於拉丁語，並有各自的方言。

Catalan kamu (加泰隆尼亞語), Galicia kamu (加利西亞語) atu Galatian kamu (卡斯提亞語) (nikudanay pangangan han tu Spain kamu [西班牙語]) namakadanamin i la-tin kamu (拉丁語), idaw ku namaudipay a nakamuwan.

而巴斯克語則與其餘三種語言有不同的起源，現在認為巴斯克語是已經消亡的伊比利語族的最後火種，在羅馬人到達伊比利半島前被廣泛使用。

u pase-ke a kamu (巴斯克語) atu nuduma a tuluay a nakamuwan idaw ku caay kalecad ku kalingatuan a lalangawan, ayda nu **Basque** kamu (巴斯克語) u malawpesay a **Iberia** kamu a binacadan (伊比利語族) nu sadikuday tu a sasakamuen, itini i Roma ( 羅馬) a tademaw katukuh i **Iberia** (伊比利) kitidaan mitaneng henay musakamu。

同時還存在還有其它一些現在仍在使用的羅曼語族方言，如在阿斯圖里亞斯和部分León地區使用的阿斯圖里亞斯語或稱Bable，在部分亞拉岡地區使用的亞拉岡語，在加泰隆尼亞西北角的Val d'Aran使用的Aranese (阿蘭語)。

idaw henay ku liwan nu dumaay ayda  musakamu tu  Romance binacadan a kamuan (羅曼族語), mahida i Asturias (阿斯圖里亞斯) atu León niyaduay mitaneng tu Asturias kamu ( 阿斯圖里亞斯語) atu nipangngan tu Bable，itini i  Aragorn (亞拉岡) niyaduay mitaneng henay tu Aragorn kamu (亞拉岡語), itini i **Catalonia** (加泰隆尼亞) nutipan amisan nu kadu a Val d'Aran mitanengay tu Aranese kamu (阿蘭語)。

## '''u kanatalay a nipasubuna'an 國家教育'''
西班牙的教育是五育均衡的。西班牙是由17個自治區組成的王國，每個自治區是獨立的，所以全國沒有統一的各學科計劃和大綱，有意思的是，西班牙政府嚴格規定了各科的教時。

Spain (西班牙) a ciwyu palecaden kunipinanamin sa. Spain (西班牙) namaka cacay a bataan idaw ku pitu a niyadu'an nisakaputan tu wankuo, masaniyadu'ay u misitekeday namin, sisa inai' ku malecaday nu babikiwan a sasulitan atu sakababelih tu cudad, sinidatenga' sa , Spain (西班牙) sihu micidek kunipisilud tu cancanan nunipi nanaman tu tuki.

西班牙的老師有權根據學校的條件、學生的水平、當地的特點，決定他的教學內容和教學方法。這種沒有統一大綱，只有規定時數的做法，既保證了各科教學的時間，又讓各科的教學提供了創造的空間。

Spain (西班牙) a saydan idaw ku kili nisiludan tu cacudadan a kawaw, micudaday a nicudadan, niyaduay a picidekan a kawaw, mihang tu sapasubana tu sapasubana a lawawam. nina u naiay ku sakalecad nu papasubanaan, u tukisa ku palecaden tanu kawaw, mihusiw tu dumaan a sapasubana a tatukiyan, nuduma satu nu sapasubana' pabeli tu sapakatineng tu cancan a babinkiwan.

在西班牙1992年頒布的規定裡，學校規定義務教育下，每班學生不得多於25人，而且每周總學習時數25小時，其中體育必須佔3小時。

itini i Spain nu cacay a malebut siwaw a lasubu siwaw a bataan idaw ku tusa a mihcaan patahekal tu tungns nuheni, tungns nu cacudadan, nu cacay a kakaputan a caay pisayadah tu tusa a bataan idaw ku lima a tademaw, paylipay micudad tusa a bataan idaw ku lima a tatukiyan a pasubana’, sakakapah tu udip a milaylay han a tulu a tatukiyan kuni pasubana’.

西班牙學校每週3小時的體育課，根據學校地理環境的差別，有豐富的教學內容.舞蹈、足球、籃球、排球、藝術體操、體操、田徑、游泳、拳術、柔道都包括在內。

Spain (西班牙) tu paylipay tulu a tatukiyan ku paylipay anicudadan, u cacudadan a kakitidaan, idaw ku matatungusay nuni pasubanaan mapalaw (舞蹈), mitukud tu mali (足球), mihatebud tu mali (籃球), nu limaan anipimali (排球), nalimaan anipi laylay tu udip (藝術體操), milylay tu udip (體操), maduba’(田徑), mingadu’(游泳), pakuntaw (拳術), mimedmeday tu kuntaw (柔道) malabunamin.

在西班牙，從上百萬人口的大都市到幾百人口的小山村，學校都有著現代化的體育教學設施，體操館、健身房等，城鄉學校都有。

itini i Spain (西班牙), namaka pina a lasubu a mang nu tademaw a tabakiay nu duse katukah tu pinapina a lasubu nu tademaw nu adidiay a niyadu'an, cacudadan idaw ku aydaay a sapilaylay tu udip nu papasubana'en, tie’kun (體操館), cinsenfun (健身房) nuhatidaay, amica kunikay inakaan idawnami ku cancan nu sapilaylay tu udipudipan。 

除了正式的體育課程，西班牙學校的課外活動裡，學生每學期可以選擇學習一個運動項目。4年下來，學生就能學會8個運動項目。

tada u sapilaylay tu udip a cudadan,  Spain (西班牙) cacudadam a nicudadan, micudaday tu mihcaan taneng mikilim tu kakangalayan nu udip tu sapilaylay a kawaw, sepatay a mihcaan, micudaday matineng tu walu a laylayan.

孩子們從10歲起就進入自己喜歡的運動項目，週六參加學校所在地區組織的校際比賽。這些比賽只在周末舉行，持續時間長，往往持續整個學年。

wawaw namaka cacay a bataan (10) a mihcaan micumud tu kakangalayan nu lalaylayan nu udip, tu duyu milihida tu cacudadan a niyadu'an masakaputay anipisedsed. nina kasasedsed i duyusa a sikawaw, matulin matenes, paymihcaan sa asikawaw. 

## '''lalangawan (文化)'''
除了對音樂世界有龐大貢獻（弗拉明戈舞和吉他），西班牙各地擁有五花八門的文化表現如塞爾特傳統與舉世有名的料理與建築。

namaka dadiw nu kakat idaw kunipalaculan fuola-minke a palaw atu gita (弗拉明戈舞和吉他), Spain idaw ku cacanan a aadihan tu lalangawan nu sapaadih tu katuuday say-e-te’ (塞爾特) laylay nu babalakiay atu kasi ngangan nu liwli atu nisangaan tu nipatideng a luma'.

## malalitin tu ihekalay atu zumaay a natinengan
* CIA
* 外交部
* List of current heads of state and government
*西班牙：https://zh.m.wikipedia.org/zh-tw/%E8%A5%BF%E7%8F%AD%E7%89%99