Ta-ka

## Ta-ka 達卡
Ta-kay “ Mun-cya-la-kamu: ঢাকা”, u tukay nu Mun-cya-la, Ta-ka niyadu’an u tada tukay. itida ku eneng nu Ta-ka i Hen-he-san-cyw-cuo Pu-li-kan-cya sa’wac nu amisan, u satabakiay nu Mun-cya-la a tukay, u Nan-ya macimacian, tademaw nu macimacian makaala tu caytusepsep nu pinaay a tademawan. idaw ku kasiidaan nu likisi, pangangan han u “cin-cen-se’ tukay” masabinacadan ku nitenunan a tuudan nu kasinganganan. 

達卡（孟加拉語：ঢাকা），是孟加拉首都，達卡專區首府。達卡坐落於恆河三角洲布里甘加河北岸，是孟加拉最大的城市，也是南亞主要城市之一，其都會區有1200多萬人口。達卡有著豐富的歷史，被稱為「清真寺之城」，其頗具民族風情的穆斯林紡織品非常聞名。

malumanay nu Ta-ka u Cya-han-ci-e-na-cya-e “ Mun-cya-la-kamu : জাহাঙ্গীর নগর, caynemsepwal mihcaan u Muo-wuo-e-ti-kuo Mun-cya-la niyadu’an a cung-tu ci Su-pei-ta. Yi-se-lan-han patideng, itida i sabaw tu pitu a seci u katakid a Mu-se-lin tatelungan nu sasiwbayan.sisa, Ta-ka aydaay a nipatidengan tatengaay i sabaw tu siwa a secian nu Ing-kuo kabulawan a zitayan, tada mikilul tu Cya-e-ke’-ta a Mun-cya-la sakatusa a tukayan. caysiwsippic mihcaan In-pa nikakenisan satu, Ta-ka mala Tung-pa-ci-se-tan a tada kanatalan, itida i caysiwpictu mihcaan misiteked u Mun-cya-la a tukay. nu tusa a bataan a pina, Ta-ka namakaydatu tu nikabulibulan nu taw, pasupacicien micuduh tu sakelecay a kawawan, Mun-cya-la masacacay misiteked, penecen nu hitay, malawpes nu nikalepacawan, atu culal sananay a nikala’cusa. 

達卡舊稱賈罕吉爾納加爾（孟加拉語: জাহাঙ্গীর নগর），1608年由莫臥兒帝國孟加拉地區總督蘇貝達·伊斯蘭汗建立，在17世紀是世界性的穆斯林貿易中心。然而，達卡的現代城市建設主要始於19世紀英國殖民時期，並迅速成為僅次於加爾各答的孟加拉第二大城市。1947年印巴分治後，達卡成為東巴基斯坦的行政首都，並在1972年成為獨立的孟加拉的首都。此間的20多年，達卡經歷了各種混亂，包括強制推行戒嚴、孟加拉宣布獨立、軍事鎮壓、戰爭破壞，以及自然災害等。

Ta-ka u Mun-cya-la a cen-ce lalangawan atu tatelungan nu sakaudip. atu yadahay nu sasaudipan a pulung. Ta-ka liwliw kacikian, sawni masu’d ku caculilan, yadah ku sakawawiesan nu caayay ka taneng a cacanan. ayda nu cacay a bataan nu pina, Ta-ka macunus tu nu tayniay nu i hekalay a tademaw.   50

達卡是孟加拉的政治、文化和經濟中心。和最多樣的經濟結構。達卡仍面臨著環境污染、交通堵塞、供應短缺等多方面的挑戰。最近幾十年來，達卡增加了許多外來人口。

nikalekalan nina tukay i sabaw tu pitu a secian, malaMuo-wo-e-ti-kuo a niyadu’an atu tatelungan nu sapisiwbayan. malaMun-cya-la dawa a papacakayan, u In’-tu’ mikilulay tu Ta-lu cacelakan nu tukayan. Ta-ka sakacelakan han i sabaw tu pitu atu sabaw tu walu a secian, tawya u O-Ya Ta-lu namakacuwaay nu misiwbayan a niyaduan. Mu-cya-e tademaw matineng misakapah tu papatidengan tu baluan, Cin-cen-se, kun-ten atu paw-lea malasakapahay a nisiludan nu tukayan.  

這座城市在17世紀崛起，成為莫臥兒帝國的省會和商業中心。作為孟加拉平紋細布貿易的中心，它是印度次大陸最繁榮的城市之一。達卡中世紀的榮光在17世紀和18世紀達到頂峰，當時它是歐亞大陸各地商人的故鄉。穆加爾人以精心佈置的花園，清真寺，宮殿和堡壘為城市裝飾。

inatukay nanipanganganan tu wali a Wi-ni-se. itida nu nikalimadan nu Ing-kuo ku mikuwanay, nina tukay idaw ku nipacumud tu dinki, silamalay, kacudu, sise tabakiay a cacudadan, atu cacudadan atu nu aydaay a nikasinanuman. caysiwseplim mihcaan, mala Mun-cya-la wali atu A-sa-mu-pan a tapang nu sin-cen atu kakiwyikuan nu tatelungan. Caysiwsippic mihcaan, mahedektu ku taydaay mikuwan, mala Tun-pa-ci-se-ta a sin-cen suotu. caysiwnemtu mihcaan mihapu u Pa-ci-se-ta a li-ha suo-tu. caysiwsippic mihcaan, malamisitekeday a Mun-cya-la kanatal a suo-tu. Mun-cya-la-kuo-sin-ha sakalima a selican mihapu Pu-ta-ka u kun-he-kuo suo-tu. 

這座城市曾經被稱為東方的威尼斯。在英國殖民統治下，這座城市引進了電力，鐵路，電影院，西式大學和學院以及現代化的供水系統。 1905年後，它成為孟加拉東部和阿薩姆邦的重要行政和教育中心。1947年，英國殖民統治結束後，它成為東巴基斯坦的行政首都。1962年被宣佈為巴基斯坦的立法首都。1971年，它成為獨立的孟加拉國的首都。孟加拉國憲法第5條宣布達卡為共和國首都。

## likisi  歷史
Ta-ka kitidaan satabalay idaw tu ku muenengay nu tademaw a tukayan taneng mikilim katukuh tu pituay a secian. ina kitidaan nanikuwanan nu Cia-muo-li-puo atu Pa-la kanatal ku mikuwanay, katukuh tu siwa a secian kuwanen nu In-tu ci Sen-na tawya ku mikuwanay.  

達卡所在的區域最早成為有人定居的城市可以追溯到公元7世紀。這一地區曾被佛教王國迦摩縷波和帕拉帝國統治，直到公元9世紀時被印度森納王朝所控制。

saan ku katuuday u Pa-la-sen sabaw tusa a seci itida i ka-se-wa-li miyau. Ta-ka liklik a niyaduan icuwaay zitay hakiya a nikakenisan u “ Mun-cya-la kakitidaan”. nina tukay u “Lakshmi Bazar、Shankhari Bazar、Tanti Bazar、Patuatuli、Kumartuli、Bania Nagar atu Goal Nagar kapulungan nu tatelungan a sasiwbayan. nikuda ni Se-na wancew, Ta-ka kakilukilul satu a bahal han nu De-li-su-dan kanatal atu A-hu-han amikuwan, katukuh tu caynemsepwal mihcaan nikatayni ni Muo-wo-e.  

許多人認為該城得名於巴拉爾·森納12世紀時在此修建的達嘎濕瓦力神廟。達卡及周邊地區在那一時期被劃界為「孟加拉地區」。該城由Lakshmi Bazar、Shankhari Bazar、Tanti Bazar、Patuatuli、Kumartuli、Bania Nagar和Goal Nagar等貿易中心組成。森納王朝之後，達卡相繼被德里蘇丹國的突厥和阿富汗統治者統治，直到1608年莫臥兒人的到來。

## lalangaw  patideng tu luma’文化 建築
Ta-ka idaw ku nisangaan i sabaw tu enem katukuh i sabaw tu siwa a seci u nisangaan tu luma’ makaala tu tusa a malebut ku pina tu luma’. mahida La-e-pa-ke-paw, A-he’-sang-man-ci-le’, Sing-cin-cen-se’, Ca-ke’-cin-cen-se’, Huo-say-ni-ta-lan, Ya-min-ni-ya kiwkay, Ta-ka-men, Ta-mun-di, Me-kuy-yen-kun, Ta-yi-cen, Siw-yi-cen, Ta-ke’-se-wa-li-se’, S-wa-mi-pa-ke-sen miyu, Se-mu miyu, Ta-ma-la-ci-ka-fu-se’, Sen-men-kuy kiwkay atu Puo-ke-se cacudadan. i malumanay nu Ta-ka a Ta-ka-sa-ta-e-cya-te’, A-ma-ni-tu-la atu Fa-la-se-kan niyadu’an, yadah henay ku namabulaway a nisangaan tu luma’. Pi-na-de’-pi-pi-cin-cen-se’ itida i Na-lin-ta niyadu’an, patideng i caysiplimsip mihcaan, Mun-cya-la-su-dan-ma-ha-maw-de. Sa-a pikuwanan, ninatukay ayda salumanay nu cinga nisangaan a luma’an. pikuwanan nu Ing-kuo idaw ku tada sangan nu mamelawan pasu malumanay a kutuhuing , Mun-cya-la-ten, Kuo-sun-ten atu Mi-te-hu padekuan.   

達卡擁有2000多座建於16世紀至19世紀的建築，它們是達卡文化遺產的組成部分。例如拉爾巴格堡、阿赫桑曼濟勒、星清真寺、查克清真寺、侯賽尼達蘭、亞美尼亞教堂、達卡門、達蒙迪、玫瑰園宮、大驛站、小驛站、達克什瓦里寺、斯瓦米巴格神廟、時母廟、達瑪拉吉卡佛寺、聖玫瑰堂和波戈斯學校。在舊達卡的達卡薩達爾加特、阿瑪尼托拉和法拉什干地區，仍有許多殖民建築。比納特比比清真寺位於納林達地區，建於1454年，孟加拉蘇丹馬哈茂德·沙阿統治時期， 是該市現存的最古老的磚結構建築。英國統治期間建造的重要地標建築包括舊高等法院大樓、孟加拉廳、寇松廳和米特福德醫院。

misangaay tu luma’ ci Lu-yi. Kan sakasenengan a aydaay nisangaan u Kuo-min-yi-huy-ten, mahida u Mun-cya-la a kitidaan atu liwan namaka babalakiay, itida i caysiwwaltu mihcaan i Ta-ka milaksisiki, malakitakid nu satabakiay a Lipuing nu lumaan, kitidaan makaala tu 800,000 m2. Ka-ma-la-pu-e silamalay u Amilika ci Luo-puo-ti’. Pu-si ku misikiay, u kasenengan a nisangaan. misitekeday a kakininga a adawan u ninatukay a baluhay nu paya a tatidengan, u sapikining ci Mun-cya-la pilepacawan nu likisian a kawaw tu nipatidengan.  

建築師路易·康備受讚譽的現代主義建築國民議會廳，植根於孟加拉的地理和遺產，於1982年在達卡落成，成為世界上最大的立法建築群之一，占地800,000 m2。卡馬拉普爾火車站由美國建築師羅伯特·布希設計，是另一個建築奇蹟。獨立紀念碑是這座城市的新地標，是為了紀念孟加拉解放戰爭期間發生的歷史事件而建造的。

## ciawyi  教育
Ta-ka a cacudadan itida i Mun-cya-la u sayadahay, tabakiay a cacudadan makaala tu limtu a cacudadan, pasu salumanay nu cacudadan a tabakiay Ta-ka sye-yen “ patideng i caywalsipcay mihcaan” u Ta-ka tabakiay a cacudadan “ patideng i caysiwtucay mihcaan” satenesay nu sihu a tabakiay nu cacudadan.  

達卡的學校數量為全孟加拉之冠，大學共52所，包括該國最古老的大學達卡學院（1841年建立），而達卡大學（1921年建立）則是該國最古老的公立大學。