yi-ti-siaw-ing-ci

## yi-ti-siaw-ing-ci 翼地效應機
yi-ti-siaw-ing-ci “Ground-effect vehicle” u sakay sasa nu lalaan mubahelay atu mubahelay nu balunga, u micukaymasay tu yi-ti-siaw-ing mubahelay a sapibahel nu kikayan, mipulung tu hikuki a sibaniay nu balungaan tu picidekan a sapibahel nu kikay. sakacaay ka lecad nu hikukian, mahiniay a sapibahel nu kikayan angangan u sakay sasa mubahel, u micapiay tu lalaan, nananuman mibahel, mangalay tu hamin nu demiad micukaymas tu yi-ti-siaw-ing-ci mikawaw, atu sibaniay a balunga tu sakacaay ka lecad, ya sibaniay nu balungaan u udip tu ku pabaliay, nika uyni u yi-ti-siaw-ing-ci u yi-ti-siaw-ing ku pabaniay. sakacaay kalecad nu babahelan nu kikayan itida sa micapi tu pinaay a cean hakiya tu pina nu bataan a cean nu talakaw ku nipibahel, acaay paceba sa misumad tu talakaw. ina pabanien nanay a balunga kanca kasasululan u yi-ti-siaw-ing-ci, tatengan caay kalecad ku sangan nu mahiniay a balungaan.   

翼地效應機（Ground-effect vehicle），也稱作地效飛行器或飛翼船，是一種利用翼地效應飛行的飛行器，是結合了普通飛機與氣墊船兩者特點的飛行器。與普通飛機的不同處是，這種飛行器主要在地效區飛行，也就是貼近地面、水面飛行，需要全時間利用翼地效應來運作。與氣墊船的不同處是，氣墊船靠自身動力產生氣墊，而翼地效應機靠翼地效應產生氣墊。不過此類飛行器只能夠在離地幾尺至十幾尺的高度飛行，不能任意改變高度。氣墊船經常被誤會為是翼地效應機，但實際上兩者是仰賴不同的原理來產生浮力。

## sakay bahel nu sanga飛行原理
sapilaylayan a nipibahelan nu kikay micapi tu lala atu nanum mibahel sa, kaydaan nu bali i sakubat pasayda i nikudan ku bali, ayda u sasa atu nanum idaw ku naicelangan miwawies, silaad tu nanum mahida mikiadidiay tu 1/2 nu talakaw a mabahel, hamin nu balunga a uipan nu ba’ket macunus ku tabaki, sakatapabaw macunus, adidi ku sapiwawies, mamieputay tu sapibahel a kikayan ina sakubad mahetik. mihiniay a kikay taneng miwawies misaadidi’ tu sapibahel, kya taneng mikikaka tu mabahelay i tapukuannanay a sapipuudaw nu u-li sin-sing, saan ku ke-sye-ciw tu mahiniay u yi-ti-siaw-ing, nikahinian idaw tu ku ti-siaw-hua-sin ngingicuan. 

當運動的飛行器貼近地面或水面飛行時，氣流流過機翼後會向後下方流動，這時地面或者水面將產生一股反作用力，當它在距離水面等於或小於1/2翼展的高度上飛行時，整個機體的上下壓力差增大，升力會陡然增加，阻力減小，阻擋飛行器機翼下墜。這種可以使飛行器誘導阻力減小，同時能獲得比空中飛行更高升阻比的物理現象，被科學家稱為翼地效應，並由此開闢了地效飛行技術。

## ing-yun應用
yu mahida namitaneng tu tu siw-se H-4 ta-li-sen, tatengan apuyu ku nibahelan mahetik tu. anganganan nu wenday i tawya nu hikuki tu sapihaka caay ka taneng. 

早年的嘗試有休斯H-4大力神等，但實際只飛了很短距離就降落了。主要問題是當時的飛機發動機功率不足。

## tabakiay sakaynanum nu balungaan大型水空艇
caysiwwalsep mihcaan, naayaway a Su-len nikinkiwan nu nipatahekalan tu sediw sananay a cacuduhan nu yi-ti-siaw-ing-ci, u nikabahelan tu ba’ket makaala tu caysepsepsep kun-tun, yu mahida u malepacaway henay, ya amuhun nu kanatalan misuayaw tu Su-len tu nipakaycaculimekan mitanam tu mahiniay a nikabahelan caay kaw katinengan, uyda a cacay ku sakay “ sakaylabu nu mahicaay i bayunanay a kuyuan” palecad han pangangan tu nu hitay a yi-ti-siaw-ing-ci.  

在1980年代，前蘇聯實驗性地開發出噴射推進翼地效應機，其極限飛行重量可達1,000公噸，由於當時還處於冷戰時期，西方國家對於蘇聯在隱密情況下測試的此種飛行器瞭解不多，只能暫時以「裏海怪物」統一代稱蘇聯軍用翼地效應機.

sakay yi-ti-siaw-ing-ci tu nipisikian itida namin i nananuman, dayhan i nanum tu sakay lala kapah ku nikasadit inai’ ku mamibatelu, anu caay cukaymasi, taneng henay sipakayda i nanum nu icelang ahemaw ku ba’ket, anu mubahel madayum. uli-yei-cia ci S-tan-li.Hu-ke’ namusakamu tu micidekay nu tabaki, nu tadaba’ketay nu 2000 kun-tun a nadatengan tu yi-ti-siaw-ing-ci, mahiniay a balungaan taneng milakuuyt mitupin tu cacay a malebut nu tademawan, yasuy ku aca kalamkam ku nikatukuh i tataydaan. sadikuday nikinkiwan nu sulin caay tu kalaheci, tusa ku patelac nina yi-ti-siaw-ing-ci cacay sakaysasa’ nu nananuman a hikukian, metalaw tu tabakiay nu cakepan, katalawan sawsawni mapatik nu cakep mucelem i bayu, tatenga itida i nikakapah nu bayuan sadikuday yadah ku malawpesay nu nipikinkiwan tu balungaan, sisa sikay bayuan u caayay ka kapah, anu sipitupin tu tuudan hakiya a katuud ku mapatayay, duma a sakalacus u nikaahecid nu bayuan mitai’ tu i sasaay nu naman mubahelay nu hikukian a sapisanga, tawyaay a zayliw caay henay ka kapah. 

大部份翼地效應機都被設計為在水面上運作，因為水面比地面平滑和少障礙物，不但危險度較少，而且在不運作的時候，還可以利用水面浮力來承受機體重量，在起飛時亦較為簡單。物理學家斯坦利·胡克曾提出非常巨型、全重2,000公噸的概念翼地效應機，此機可以搭載超過1000個乘客，以低廉的價格高速往返目的地。然而最後蘇聯的相關研究還是失敗了，翼地效應機兩大缺點一是做為一種永恆低飛的水上飛機，非常懼怕大風浪，隨時有被海浪拍入海中墜毀的風險，事實上在風浪平靜的裏海最後依然損失了不少實驗機，所以在大洋上使用是不切實際，若是擔任運輸機使用更可能造成重大傷亡，另一缺點是長期海上鹽分腐蝕對於這種低飛飛機的維修成本，當時的材料工程學還無法克服。

## nai’ay nu tademaw a hikuki無人機
tusepcaypic mihcaan ina Cung-kuo hitay mapatahekal nu heni ku sakalecad nu kitidaan a sikalaheciay nai’ay nu tademawan a hikukian, nu ayawan mahida u cacayay nu mibalelihay a balungaan nu mabahelay a lacuna, saan ku duma nu kitakid mahiniay a nikatahekalan nu lalacuan u mamiedis tina hang-mu sakalepacaw nu balungaan u micidekay nu te-hua kakakuwangan, pulungen ku micidekay papatulinen.  

2017年中國解放軍披露一款翼地效應無人機，其前端卻類似一枚反艦飛彈，外界分析認為這種武器的出現是針對攻擊航母戰鬥群的一種特化武器，將幾種特性巧妙連結起來。

sayaway mala u sakalawpesan a nai’ay nu tademawan, sakay bayuan nu ancin caay kaw sakaetiman, sakay tini i cakepan tunikahetikan taneng tu sa. sapiedisaw tu sakangaay itida i sapitupinaw caay kaw kapahay, mahiniay mitupinay nai’ ku kakabalihenawan u ba’ket idaw ku nipikuleced tu nipipadengan tu ba’ketay nu lai-ta, u sapikisa nida u may-cun-tu-pu-le’ lei-ta, mahiniay a lei-ta sapisiwwasiw tu i bayuay nu sakay amelikan tu sapitanengan, u tatesulan aw u basud sananay nu tayniay, u amelik nida makaalatu 200 ku sapitanaman, sakay sasaay mahaymaw ku culi nu sapipaadingan, sisa sipakayda i tapukuan tu sapipu’t tu adaan idaw ku tuluay a kawawan:    

首先作為一種消耗性無人機，其海上安全性並不重要，在風浪中有一定墜毀率可以接受。而其攻擊的有效性在於針對艦載預警機的弱點，由於艦載預警機的重量限制嚴格無法裝備重型的下視雷達，其偵測原理是脈衝都卜勒雷達，這種雷達為了濾除海面雜波而有一種先天上的缺點就是有徑向速度偵測下限，也就是目標物必須直面往偵測方圓中飛來，且速度達到200多節以上才會被探測，低空小體積慢速目標無法偵測，所以從空中突破航母防禦圈有三種方法：

sakacacay tada amilikay nu mubahelay a lacuna, kanahatu kadihan caay tu kalawa.

sakatusa u sapihaliyud nu nipibahel putun han ku nipibahel, pacici hank u tapiingan misuayaw tu nikahedawan, dayhan nu mibahelay nu lacuna kya caay pakatepa.

sakatulu isasaen ku nipibahel haymaw sa micapi. 

WIK Type A vr.jpg

編輯

A-90 Orlyonok 1.JPG

第一是速度極快的超音速飛彈，就算被探測到也不好攔截。

第二是採用一種繞圈飛行法讓徑向轉為切向，儘量讓側面面對預警機形成匿蹤，然而飛彈類武器燃料有限實行較困難。

第三就是超低空小體積慢速接近。

huan-cin-mibahelay nu lacu a sakaysasa nu nai’ay nu tademawan a hikukian u sakatulu nu nipisumadan, adidiay makay sasaay a nipibahelan tu sakalaecus sa caay ka yadah ku nipitupin tu tuudan caay kataneng ku nipitupin tu sapibakuhac a lacuna tu sapibakudang tu balungaan,uyda u yi-ti-siaw-ing taneng miedap tuynian, u cacay nu lasubuan a batad nu i sasaay mitahaway sa, micapi tu lea-ta a sapibahbah nu balungaan atu hun-mu hedawen ku udip nu hikuki palaadidiay nu sunian nu balunga a amelikay nu lacuna, miedis tu sadikudayay nu micapiay tu lacuna. 

反艦飛彈化的地效無人機便是針對第三種方式改良，小型低空慢速飛行的缺點是載重量下降無法搭載足夠爆炸力的彈頭損傷大型船艦，然而翼地效應的升力可以彌補這一弱點，當其以一百多節的低速突破預警機探測圈後，接近有相控陣雷達的驅逐艦或航母時再拋棄機身轉為超音速反艦導彈飛馳而去，突破最後的近防砲防禦。

yi-ti-siaw-ing “ Wing-In-Ground effect,WIG” pangangan han tu “Ground effect” atu yi-men-siaw-ing “Wing-In-Surface-Effect,WISE” sapiwawies tu nikabahelan tu bali sapiwada tu nipicumud tu bali, kya taneng mikikaka tu nipibahelan tu nipiwawies a niculilan tu liw-ti-sye-siaw-in: milaylay ku sapibahel a kikayan micapitu lala’ atu nanum, nu nikatapabawan atu nikatasasaan macunus ku tabaki, sakatapabaw kasenusa macunu. nu ayawan nu Su-len u mahiniay ku cukaymasen, kinapina tu mikinkiw tu mahiniay yi-ti-siaw-ing sapibahel tatenga mikinkiw tu nipibahelan. 

翼地效應（Wing-In-Ground effect, WIG）亦稱為地面效應（Ground effect）或翼面效應（Wing-In-Surface-Effect, WISE），是一種使飛行器誘導阻力減小，同時能獲得比空中飛行更高升阻比的流體力學效應：當運動的飛行器距離地面（或水面）很近時，整個飛行器體的上下壓力差增大，升力會陡然增加。前蘇聯就是利用這種效應，研製多款翼地效應飛行器並進行實際的測試飛行。

mahiniay nu hikukian atu sapisetset a kadidenga a culil nu bali malalid nu sasa’ atu nanum, sa mahini.mahiniay a kawawan tusa ku cacukaymasan: sapisetset a kadideng nipisikian i sasa nu kadidengan pasayda i sasa ku bali, sapicunus tu sakakapah nu muli, kya midepit i lala’ ku kadideng sa. 

這種現像在飛機或是賽車產生的氣流被地面或水面影響時，就會發生。此種現像主要使用在兩個地方：賽車利用特殊設計的車底來產生下向力，以增加輪胎的正向力，進而提升抓地力表現。

## yi-ti-siaw-ing palalekalan翼地效應產生的原因
yi-ti-siaw-ing palalekalan itida i u’-li masasetset henay, saan nu yi-ti-siaw-ing u sakay balian itida i sakubad atu sasa nanum malatalakaway nu sibaniay tu nikatabakiay nu icelangan. nika nikinkiwan tu bali idaw ku sasulitan, saan ku nikatahekalan tu talakaway a banian idaw tu sa, nika sakaysasa nananuman anganganan u sapilawlaw tu yi-cin adiyuc. kanai’an henay nu yi-cin adiyucan, kalimucu’ nu sakubadan taneng micapitu nanakamuan, sipakayda kapah ku nipibahel nu hikuki.  

翼地效應產生的原因在物理學上還有爭議，一般認為翼地效應是因為氣流在機翼和地面/水面成為了一個高壓氣墊而產生了更大的上揚力。但是風洞實驗卻同時得出數據，顯示高壓氣墊雖然存在，但是地面/水面主要作用為擾亂翼尖渦流。在沒有翼尖渦流的情況下，機翼的攻角能變得更為接近理論水平，從而使飛機更有效率。

## yi-ti-siaw-ing hicaen misuayaw ku hikuki a mikawa翼地效應對飛機的影響
dayhan sakalecad nu amelik atu sacuduh, micapiay tu nipibahelan nu yi-ti-siaw-ing u udip idaw ku tabakiay a nipicuduhan. sisa ina yi-ti-siaw-ing taneng misatalakaw tu micapiay tu nipibahel nu hikuki a sibalan. nika hucunu hikuki itidasa i pibahelan atu kadebuan micapi tu lala’, itini sa a cacay kapah ku sakay yi-ti-siaw-ing.

因為在同樣的速度和推力下，近地飛行產生翼地效應時機體會有更大的上揚力。因此翼地效應能有效地提升近地飛行時飛機的燃料效率。不過因為一般飛機只有在起飛或降落時會這麼接近地面，只有在這些時候能從翼地效應取得好處。

## yi-ti-siaw-ing misuayaw tu kadideng a mikawa翼地效應對汽車的影響
masasetset ku kadideng, misangaay tu kadideng a tademaw kaisa tu tapabaway uyda kuhan u tasasaay. micukaymas tu culil nu bali a nikatasasaan, yu sapisetset nu kadideng anu mungangnw   kya mahida tu ku talakaw nu amelki. mangalay a talakaw ku sapicelang, u kadideng atu sasaay bali miwad tu bali. micukaymas tu puo-li-tin-li, miwada tu tatamudungan malatusa ku kakawaw. duma micukaymas tu sasa nu kadideng nipisikian pacici han pacumud i sasa nu kadideng a bali malakakenisan atu caculil nu bali nu sasa a kadidengan, anu amelik ku culil nu bali u sapipenec mawada.   

在賽車上，汽車工程師並不想要上揚力而是需要下壓力。利用氣流所產生的下壓力，讓賽車在轉彎時的能保持較高的車速。而要提升下壓力，就需要使汽車和地面間的氣壓減少。利用伯努利定律，減少壓力的方法有兩大類，其中一類是利用特殊的車底設計強制進入車底的氣流因為分流或流道逐漸擴大等因素，被迫降低氣壓，而產生車輛上下側的壓差；另一種則是直接利用風扇強行加速流經車底的空氣，空氣流速越高壓力就越低。