Bahamas

Bahamas (巴哈馬)

a kanatal, kadamsayay a nipangangan tu Bahamas han, u eneng i ti Ta-si-yan a bayu kala nu tipan ya Lu-ka-ya kalalitinan a subal a masacacayay a kanatal, pulung han makala tu pitu a lasubu nu subal atu masaadidiay a san-hu hananay kalu ba’tuan. nu eneng i ti Amuhuwan ya Fo-lo-li-ta wali nu katimulanay a subal, u tatungusan nya subal sakay nu Cuba atu ya Is-pa-ni-aw-la a subal i saka ammisan, i ti ya Ke-tes atu Kay-kes a subal kala nu walian atu amisan, nikayadahay a lala' u eneng i ti ya Pay-mu-ta masadicemay nu kalacapian.

(u sulit nu hulam: 巴哈馬國，通稱巴哈馬，是位於大西洋西側廬卡雅群島上的一個島國，全國包含700座島嶼（以及小島嶼）和珊瑚礁。地處美國佛羅里達礁島群東南面，古巴主島和伊斯帕尼奧拉島（海地和多米尼加）以北，特克斯和凱科斯群島東北部，絕大多數的領土位於百慕達三角附近。)

u sataklakaway nu kitakitay nu Bahamas, ya Nassau kitidaan i ti Sin-pu-lo-wei-tens a subal, u katuuday nu tademaw nienengan i tida amin i Nassau, u misiwbayay tu aidangan atu pakalisiway a misiwbayan u sakahenulan nu Bahamas a lalatlatan.

(u sulit nu hulam: 巴哈馬的首都拿索位於新普羅維登斯島上，絕大多數的人口居住於首都拿索一帶；而旅遊業和金融業是巴哈馬主要的經濟活動。)

## u sulit  nu zuma a kamu
u sulit nu Hulam: 巴哈馬

u sulit nu Lipun: バハマ国
 
u sulit nu Amilika: Bahamas

## '''u siwkay nu kanatal'''

u **Bahamas** sa i labu nu Congnanmeico, i tiza i 24 15 N, 76 00 W, u ahebal nu lala' mapulung sa izaw ku 13,880 km2 ,u ahebal nu lala'ay sa izaw ku 10,010 km2, u ahebal nu nanumay sa izaw ku 3,870 km2, hamin nu tademawan sa 327,316.

kakalukan umah sa 1.40%, kilakilangan umah sa 51.40%, zumaay henay umah sa 47.20%.

## '''tapang tusu nu kanatal (首都)'''

u tapang tusu nu kanatal sa u Nassau.

## '''kakininan nu kanatal demiad (國家紀念日)'''
kakining nu kanatal demiad sa 10 bulad 7 demiad.

## '''tabakiay a tapang nu kanatal (元首)'''
u tabakiay a tapang nu kanatal (congtung) ayza sa ci Elizabeth II, micakat a demiad sa i 1952 a mihca 2 bulad 6 demiad. u cunli nu Bahamas ayza sa ci Hubert Minnis, micakat a demiad sa i 2017 a mihca 5 bulad 11 demiad.

## '''u hata (國旗)'''
u kulit nu hata nu kanatal sa, situlu ku kulit, u landaway u takuliway atu lumeni'ay. 

u hata nu Bahamas (kamu nu Amuhuwan: Flag of the Bahamas), u saka situngus nu kapulungan nu cen-hu a hata, nai 1973 a mihcaan pitu a bulad cacay a bataan nu demiadan, i Bahamas kapulungan a cen-hu muliyas tu nipikuwan nu United kingdom, i mahida sa, kalatatenga’a mala nu kanatalay a hata, sipakutay tu nu mala United kingdoman a nikakelungan a hata.

(u sulit nu hulam: 巴哈馬國旗（英語：Flag of the Bahamas）是代表巴哈馬聯邦政府的旗幟，於1973年7月10日在巴哈馬聯邦脫離英國統治之際，正式成為國旗，從而代替了英屬巴哈馬殖民地時期的旗幟。)

namisanga'an kanatalay a hata, na ci Dr. Hervis Bain a nipitekel, kalapangkiwan ku sapaadih. ina Bahamas kalalitinan a subal muenengay a tademaw sa, makaala tu tuluay nu mang kayadah nu tademaw. masadumaay nu binacadan sa, u makay i Fei-Cuoay malatubangay a iluiluc sayadahay, kawilian nu hata malasadicemay a lumeni'ay nu kulit, tungusay malu nu subalay a binawlan masabalud ku balucu’. malu tusaay a kalasumilaway nu bayu a kulit, masasiduma tu nitatungusan, misaliyutay tu Bahamas kalalitinay a subal atu Ta-si-yan a bayu atu Cia-le-pi-hai a bayu. i teban silaat tu masacacayay kalawlaway a kulit tungusay saka nu subalay nikasalunganan a sadipasan atu dadipasan, kadihkuan nu nikadamsay a cilal. 

(u sulit nu hulam: 國旗由Dr. Hervis Bain設計，比例為1:2。巴哈馬群島的三十多萬居民多為非洲移民與奴隸的後裔，左側的黑三角形就象徵著島上居民的團結統一。兩條海藍色條紋分別代表著環繞巴哈馬群島的大西洋與加勒比海。夾間的一條黃色條紋象徵著島嶼上美麗的沙灘與海邊溫柔的陽光。) 

## '''likisi (歷史)'''
u Bahamas kalalitinay a subal i tidaay a Yin-cu-min u Lu-ke’-yang Yin-ti-an a binacadan, i 1492 a mihcaan cacay a bulad sabaw tusa a demiad, ya mikinciway tu kitidaan nu subal mitesekay ci Ke-lung-pu makadih tiya tademawan. u kamu ni Ke-lung-pu natayda i Sen-sa-el-to a subal. nika ya Spain a binacadan nayi’ ku balucu’ nuheni tiya subalan, uyda sa micebis tu palukalungay, sisa kaselepan ku nikatuud nu tademaw. 

(u sulit nu hulam: 巴哈馬群島的原住民為路克揚印第安人，1492年10月12日哥倫布探索該群島時瞥見他們。據說哥倫布曾登陸聖薩爾瓦多島。西班牙人對移民該島無興趣，但到此搜刮奴隸，使人口銳減。)  

1648 a mihcaan u namakay Pay-mu-ta kalalitinay a subal, ya United kingdom a binacadan taynien i Bahamas kalalitinay a subal, nika nayi’ ku nikaydih a matenes mueneng i tini, sisa kalamkam satu mala u nu mamicebisay a masakaputay a pilimekan a kitidaan, i mahida sa ya Spain a binacadan sanisani tayni milawilaw, nu dikudan sa kakayda satu caay kamukelaw. 

(u sulit nu hulam: 1648年一批來自百慕達群島的英國人來到巴哈馬群島，但沒有定居的打算，這裡於是很快又淪為海盜的避難所，而且西班牙人也不時登陸侵擾，導致後來雖有人但並不特別繁榮。)  

nika kunida sa malukanatal ku United states, i mahida sa idaw ku mabalucu’ay i United kingdom a tademaw mulaliw tu United states, taynien i  Bahamas kalalitinay a subal, i tawya idaw ku nipabangbangan tu tina subalan a nikelaw, kakilukilul sa patideng nipalumaan tu kupa hananay a balu a nipabawbian.  

i nikalalais nu United states sakay nu timul atu nu amisay, mala nu papulu'an tu kunida sananay pabalunga’an a kitidaan. hida satu katukuh i sakatusa nu kitakitay a nikalpacaw, u papiidangay a kalukakawawan, i tawya miteka sakasilacul ya kitidaan, hidahida satu macunusmacunus ku nikamukelaw.  

(u sulit nu hulam:   美國獨立革命之後，當時一些效忠英國的人士逃離美國來到巴哈馬群島，進而帶動了巴哈馬群島的繁榮，陸續建立了棉花種植園。美國南北戰爭期間成為封鎖走私船的中心。一直到第二次世界大戰後，旅遊業才開始發展，使當地持續繁盛。)    

i 1964 a mihcaan ina Bahamas kalalitinay a subal idaw ku nikala tu malakunida a tatungusan. i 1973 a mihcaan mapatideng mala u Bahamas a kanatal.    

(u sulit nu hulam: 1964年巴哈馬群島獲得內部自治權。1973年成為獨立的巴哈馬國。)    

## '''u [[tademaw]] (人口)'''
nikaidaw nu kapulung nu tademaw katukuh i 2010 a mihcaan 351461 kayadah (2010 a mihcaan), u binacadan sayadahay nu makayda amin i O-cuo atu Fei-cuo nikacamulanay a iluiluc, ya Fei-cuo hananay a binacadan na u naayawayay u malatubangay amin i mahida, nikasaupuwan nu katuuday i ti Sin-po-lo-wei-tuns a subal. 

(u sulit nu hulam: 人口351461（2010年），人民多為歐洲人和非洲人混血後裔，非洲人為以前奴隸。人口多集中在新普洛維頓斯島。) 

## '''u demiad (氣候)'''
nu Bahamas kalalitinay a subal nikayadahan a kitidaan, u mala nu kaladamsayay a nikacaledes i demidemiadan, amislic kabalaten i nu kalatebanay a kitidaan. i cacay a mihcaan u waluay a bulad kacaledesan a bulad, nikalecadan a demiad makala tu 24 katukuh i 32 °C nikalaedan, i cacay a bulad atu tusaay a bulad, u sakasienawan a bulad, nikalecadan a demiad makala tu 17 katukuh i 25 °C. 

nu Bahamasay nu mihcaanay a nikalecadan a demiadan pulung han mala nu 23.5 °C, mihmihcaan saka siudad kala tu cacay a malebut (公釐) nikayadah. 

(u sulit nu hulam: 巴哈馬群島大部分的地區都屬溫和的亞熱帶氣候，北回歸線橫貫中部。一年之中8月為最熱月份，平均氣溫介於攝氏24至32 °C之間；1、2月為最冷月份，平均氣溫17至25 °C之間。巴哈馬的年均氣溫約為攝氏23.5 °C，年平均降水量則在1000公釐上下。)  

kacaledesanay a adiyuc(龍捲風) atu baliyus alahicaan mudebung i Bahamas kalalitinay a subal. i 1992 a mihcaan, ina baliyus ya Andrew hananay maliwayan kina sakay amisay a subal, i ti 1999 a mihcaan, ya baliyus Floyd hananay micaliway tu nu walianay nina subal. i 2019 a mihcaan, ya do-li-an baliyus, nipipeci’an atu kaicelangan mamin cebisan ku subal, u nikatabaki nu baliyus tatulitulis sa makaala tu 295 paytatukian nu kung-li kakalamkam, katangsulan a bali makala tu paytatukian 354 a kung-li, mala nu kaidaw nu masulitay satabakiay nilawilawan tu  Bahamas atu A-pa-ke kalalitinay a subal mala u nu saicelangay a baliyus.  

(u sulit nu hulam: 熱帶風暴和颶風偶爾會襲擊巴哈馬群島。1992年，颶風安德魯(Andrew)掠過群島北部，1999年，颶風弗洛伊德(Floyd)掠過群島東部。2019年的颶風多利安以破壞性強度掠過群島，持續風速185英里每小時(295公里每小時)，陣風高達220英里每小時(354公里每小時)，成為有記錄以來影響大巴哈馬和大阿巴科群島的最強熱帶氣旋。)  

## '''aadihan (景點)'''

### kalasumasumanahan a sadipasan (粉紅色沙灘)
i Harbour a subalay a kalasumasumanahan a sadipasan, na nipangangan nu Amuhuwan ya “ paylipayay a sinbunng” tu sakay nu kitakitay kacadi'ci'anay a sadipasan, kalasumilawan nanum nu bayu, idaw ku adidingay a kalawlaway nu liken, u mala nu tademaw nidatenganay tu aidangan, nika ina Bahamas kalalitinay a subal ya Harbour a subal, u saka caay kalecad u nipicidek a aidangan, u sasalunganay kalasumasumanahan a sadipasan, anu mahicahica u sakaydihan nu tatama atu tatayna kalasepian kakaydihan i nikaudipan kanca a tayda henay miidang. 

(u sulit nu hulam: 哈勃島上的粉紅色沙灘，曾經被美國《新聞周刊》稱為「世界上最性感的海灘」，湛藍的海水、帶點微黃的沙灘，是一般人對於渡假海濱的印象，但巴哈馬群島的哈勃島（Harbour Island）上，沙灘卻有著與眾不同的風景，絕美的粉紅色沙灘（Pink Sands Beach），無論男女都會覺得是夢幻天堂，一生必走一趟！)    

u nikahinian kalasumasumahnahan a liken, u nikahinian nina kitidaan, idaw ku mala nu lima a yik nu mihcaan i nu ayaw nikaidaw tu, caay pakaadih ku mata a yu-kung a cilekay, u paduh nida sisumanahay atu kalasumasumanahan midepit i ti Harbour a subal i liwliwan nu baba’tuan, nika habelutan atu nu bayuay a tuudtuud sa, sikahetik i dadipasan nu makay i nu baba’tuan nikahida.    

(u sulit nu hulam: 之所以會有粉紅色的沙子，是因為當地有一種5億年前已經存在、肉眼難以察覺的有孔蟲，牠們有著紅色或者是粉紅色的外殼，會附著在哈勃島四周的礁石上，受到海浪或者是海洋生物的襲擊、衝撞之後，會從礁石上整團掉落再被沖刷到海岸上。)        

sikatayda i Harbour a subal, saayaway sa a mukacaw tu hikuki, tayda i nu amisan ya Eleuthera a subal, paliyunen aca tu kadideng anu caay sa u balunga ku kacawen, i tawya a makatukuh, kanahatu saka tayda a dadan caay kabaat atu caay kacaluway, nika ya kalasumasumanahan a sadipasan nikasalunganan, i tasepi’an u sakatawitan nu midangay nu labang, sakanamuhan tu ya kalasumasumanahan nu misu, anu makayda tu maycaliway amana kanca kasungaliw.     

(u sulit nu hulam: 要到哈勃島，必須先飛到它北方的伊柳賽拉（Eleuthera）島，再轉乘車子或船方能抵達，雖然路程遙遠也不方便，但粉紅色沙灘絕美夢幻，遊客依然趨之若鶩，喜歡粉紅色的你，走過路過千萬不要錯過！)     

## namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan (參考文獻)
* CIA
* 外交部palcabayay a pu
* List of current heads of state and government
* 巴哈馬
* バハマ
* Bahamas
*粉紅沙灘