Ciw-cay-kow singanganay aazihan

## '''kakiliman'''
Ciw-cay-kow singanganay aazihan, ngangan Ciw-cay-kow, tini iCong-kow Se-cwan a kuwan amis u A-pa-cang-cu-Cyang-cu misakakuay mikuwan tu cow Ciw-cay-kow a kuwan “yen-Nan-pin a kuwan”.  Miawas tu tung-cin 103°46'~104°4', pey-wi32°54'~33°19'.

九寨溝風景名勝區，簡稱九寨溝，位於中國四川省北部阿壩藏族羌族自治州九寨溝縣（原南坪縣）。域跨東經103°46'~104°4'；北緯32°54'~33°19'。

## '''nilaculan'''
zayhan sakahini izaw ku su-cen, he-yey, ce-ca-wa,pan-sin, hey-kow, pan-ya-cu, ku-wa, pung-pu, cyen-pan siwa ku Cang-cu a singangan ku say  nu niyazu’. Ciw-cay-kow likid nu nanum makaza i Pay-he, Pay-suy-cyang, Cya-lin-cyang, sazikuzay malikid tayza i Cang-cyang. 1992 a mihcaan mala nu kitakit tahakay niliwanan a zaysang.

因溝中有樹正、荷葉、則查窪、盤信、黑果、盤亞助、故窪、彭布、尖盤九個藏族村寨而得名。九寨溝水系流經白河、白水江、嘉陵江，最後流入長江。1992年被列為世界自然遺產。

## '''hakal a lala’ 地理'''
Ciw-cay-kow tini i Cin-cang-kaw-yen nuwalian timulanay Nay-al-na-sanhung-pey-lu, angangan u Min-san buyu’an masacapa maliwasakay i Ze-ce-kow, Ce-ca-wa-kuw, Su-cen-kow, tulu kasa diheb a cilis, talak i 2000 mi katukuh 3106 mi, tungu nu cuedetay nu kitakit nu Ke-s-te-a hekal.

九寨溝處在青藏高原東南的尕爾納山峰北麓，主要由岷山山脈中呈「丫」字形分布的日則溝、則查窪溝、樹正溝三條溝谷所構成，海拔在2000米至3106米之間，屬世界高寒喀斯特地貌。

pulung nu hekay pakala tu 620km², pakala tu 52% pesen ku hekal matahpu nu kilakilangan, zuma simuluay atu cacanan nu micidekay a lutuk balu, katuud ku nu byu’ay a aadupan tayni mihibang, mahizaay u tumay, kalawlaway banuh a ungay, salengacay bilbil a ngabul.

總面積約620km²，約有52%的面積被原始森林所覆蓋，期間夾生箭竹和各種奇花異草，也有諸多野生動物棲息於此，如大熊貓、金絲猴、白唇鹿等。

i kasienawan Ciw-cay-kow hamin nu bayu banaw taku malakuli tu, uyza canacanan a kuliit zayhan sasaay nu banaw tahkal ku nu buhangay nemnem, nanum nu banaw i kasienawan mahiza tu i 6 tu. Ciw-cay-kow pabaw nu pay-suy a cilis u saciwa’ a cilis nu pay-he, siwa ku Cang-cu a niyazu’ a singangan.

在冬季，九寨溝所有海子均會結冰，唯獨五花海因為湖底的泉眼影響，令湖水在冬天仍能保持在攝氏6度。 九寨溝是白水溝上游白河的支溝，以有九個藏族村寨而得名。

labu nu Ciw-cay-kow palasepaten ku tabakiay aazihan, Su-cen aadihan, Ze-ce aazihan, Cng bayu aazihan Paw-cin atepad aazihan, u tingalaway a bayu, matatungduhay a cascas, kilakilangan, sulda a buyu’ Cnga-cin “u-cye” a singnangan, mapanganga tu “mung-syen-cin” atu “kitakit akamu nu adiwawa”.

溝內可分四大景區：樹正景區、日則景區、長海景區、寶鏡崖景，以翠海、疊瀑、彩林、雪山、藏情「五絕」馳名中外，被譽為「夢仙境」

## '''aazihan a piliwkuan 旅遊景區'''
miliwku mikacaw tu liwlung kapah ku demiad, caay ka cuedet ku bali, panihiw tu lalud, salungan tu sepat a puu’an, nu kitakitay a kanamuhan nu miliwkuay tayza. Ciw-cay-kow sa u tawyaay bangcal a hekal nu aazihan angangan mababenis i su-cen-cu-kow atu ce-ca-cay, ze-ce tusa ku cipa’ nu kow. angangan a kacidek nu tahakay a hekal u buyu’ay a taku atu cascas, masaupu ku taku, cascas, liken nu sauwac, sauwac, suleda a buyu’, kilakilangan atu Cangcu malacacay ku balucu’

遊覽區氣候宜人，冬無寒風，夏季涼爽，四季美麗，是世界上旅遊熱點之一。九寨溝原始秀麗的風景主要分布在樹正主溝和則查窪、日則兩條支溝。自然景色以高山湖泊和瀑布群為主要特點，集湖泊、瀑布、河灘、溪流、雪峰、森林及藏族風情為一體。

Ciw-cay-kow kasingangan nu hekal aazihan i 1992 a mihcaan mala u kitakitay nu tahakay a niliwanan a zaysang, 1997 a mihcaan u nu kitakit a  tademaw atu mauzipay saliyuk a pidiputan, 2000 a mihcaan tu kamu u saayaway nu Cong-kow kanatal 4A ci piazihan nu miliwkuan, 2001 a mihca 2 a bulad maala tu ku “ladaway a hekal 21” cpawacay, 2007 a mihcaan pakal mala ku 5 ci a kanatal piazihan nu miliwkuan, 2021 a mihcaan 9 a bulad, Ciw-cay-kow aazihan a lab uku balubaluan katukuh sumamaday a kilakilangan a tumaynani’ bayuay a zazan muculil tu ku kazizeng.

九寨溝風景名勝區於1992年被列為世界自然遺產；1997年被納入世界人與生物圈保護區；2000年評為中國首批國家4A級旅遊景區；2001年2月取得「綠色環球21」證書；2007年獲批成為國家5A級旅遊景區 。2021年9月，九寨溝景區境內五花海至原始森林的熊貓海隧道通車。

2017 a mihcaan maninel ku Ciw-cay-kow  2017年九寨溝地震

2017 a mihca 8 a bulad 8 a demiad a labii i piazihan tabaki ku ninel, mahamin tu mapelad. zikuz nu ninel labu nu aazihan angangan sauwac a nanum nu Cyang caay tu katabaki. nika macebeday a kilakilanngan “nanum nu bayu” mulaliw tu amin. 9 a demiad macebeday a kilakilangan a sibali tu, nayi’ ku katalaw amapeci’.

2017年8月8日深夜於景區內發生大地震，多個景點產生崩塌。震後景區內的主要江河水勢平穩。不過火花海的「海水」已經大量流失。9日時火花海排空，沒有潰決風險。

naizaway tu ku Yen-say taku nanikinsaan nayi’ ku katalaw amapeci, baluhay a Yen-say banaw nayi’ muculal. hamin nu banaw cayay ka lecad ku nikapeci’, yadah ku mapelad nu byu’. Zuw-ze-lang cascas pihaceng ku nikapelad, mala u pinaay tu ku likid nu nanum atu lanu’. “Swang-lung-hay” atu “Lu-wi-hay” mahamin tu malikid, “Law-hu-hay” atu “Lu-wi-hay” pihaceng ku kapeci’ a lilis nu apilis, “Si-niw-hay” nuayawanay kilangay langat a zazan atu “aazihan tu nipahabayan a kilang” uyza silangatay ku liwliw a zazan mapeci’ tu.

原有的堰塞湖經初步排查無潰決風險，新的堰塞湖也沒有出現。多個湖泊遭到了不同程度的受損，多處山體垮塌。諾日朗瀑布發生嚴重崩塌，變成無數小亂流與一攤泥水。「雙龍海」和「蘆葦海」大部分被沖毀，「老虎海」及「蘆葦海」邊坡受損嚴重，「犀牛海」對面的棧道及「盆景灘」一帶的棧道受損。

namaninel, 2017 a mihca 8 a bulad 9 a demiad malingatu, Ciw-cay-kow aazihan pacena’ maedeb, pasatezepe miawza tu midangay a labang. Se-cwan kuwan A-pa-cang-cu cyang-cu ce-ce-cow wiy-su-ci ci Liw-cuw-min hinisa Ciw-cay-kow aaziihan apasasizumaen, pasagatuen haymaw a pahulak, amisumad tu acanu a paya nu panan.

地震發生後，2017年8月9日起，九寨溝景區暫時關閉，停止接待遊客。四川省阿壩藏族羌族自治州委書記劉作明表示九寨溝景區將分區、分時段逐步開放，並下調門票價格。

Ciw-cay-kow zikuz nu ninel I 2018 a nihca 3 a bulad 8 a demiad pacema’ miwawah, demidemiad mitiyang tu micumuday a tademaw cacay a demiad 2000 ku tademaw, miawza tu masakaputay a labang dada’, pacena’ caay piawza tu sakaku sanay midang a labang, zikuz muliyaw aca maedeb.

九寨溝震後曾於2018年3月8日短暫開放，每天限制進溝2000人/天，只接待組織的團隊遊客，暫不接待散客，後又再次關閉。

laed tu pinaay tu a mihcaan aninelan, duduc Ciw-cay-kow nu miliwkuay a sakapu bu-cung-cin-li ci Lyaw-cin a pisiwkay “zuma aadihan paliayaw tu 2019 a mihcaan nu kalimulakay nu kanatal a lisin pahekal tu hekalay”. 2019 a mihcaan 9 a bulad 24 a demiad, Se-cwan kuwan misulul ku situngusa tu cenbu, Ciw-cay-kow aazihan pasazumaen ku zuma i 9 a bulad 27 a demiad demiad nu miliwkuay nu kitakit panukas pahelak.

地震時隔兩年多後，據九寨溝旅遊集團副總經理廖青介紹「部分景點預計2019年國慶節對外開放」。2019年9月24日，四川省阿壩州文化旅遊暨全域旅遊發展大會上宣布，經四川省人民政府批准，九寨溝景區部分區域將於9月27日世界旅遊日恢復開放。

2019 a mihcaan 9 a bulad 27 a demiad, Ciw-cay-kow aazihan muliyaw pahelak tu aazihan, mitiyang tu kakitizaan, mitiyang tu ngatu “paydemiad 8 : 30 katukuh 17 : 00” pahekal, cacay a demiad 5000 ku pitiyang tu katuud a labang, mikawaw i wangle micakay tu paya tucek pahelak tu masakaputay,

2019年9月27日，九寨溝景區恢復開園，實行限區域、限時段（每日8：30至17：00）開放，單日最大限客量為5000人，實行網絡購票且僅針對團隊開放，

katukuh 11 a bulad 28 a demiad malingatu mipahelak tu sakakuay nu miida a labang, pahelak tu aazihan a kitizaan cacay a demiad tu piawza tu labang sakatuuday a pitiyang makay 8000 ku tademaw pacakat kkatukuh 2 emang tu tademaw. imahini Ciw-cay-kow paya nu panan aazihan, paya nu kazizeng hami i wangle pangangan mipaliayaw micakay, caay tu patizeng tu picakayan a sasingalan. 2021 a mihca 9 a bulad 28 a demiad, Ciw-cay-kow aazihan hamin nu kakitizaan panukas a pahelakan, cacay a demiaad miawza tu labang sakatuuday pitiyang muliyaw panukas 4 emang tu ku tademaw.

至11月28日開始對散客開放，景區開放區域單日遊客接待最大限量由8000人次調至2萬人次。目前九寨溝景區門票、車票實行全網實名制預購，不再設立現場購票窗口。2021年9月28日，九寨溝景區全域恢復開放，單日遊客接待最大限量重返4萬人左右。

## '''malalitin tu i hekalay atu zumaay a natinengan'''

* 中文維基百科 : 九寨溝風景名勝區
* https://zh.wikipedia.org/zh-tw/%E4%B9%9D%E5%AF%A8%E6%B2%9F%E9%A3%8E%E6%99%AF%E5%90%8D%E8%83%9C%E5%8C%BA