Vitamin D

## '''kakaliman'''
Vitamin D kamu nu amilika; Vitamin D u mahiniay sa u cin-ce-sin a lay-ku-cun nika tulak a canan, u mahidaay u nuayawan nu ci-su, unu ce-zung-sin a Vitamin, sikawaway tu micunus tu sawada nu kay, may atu lin-suwan-yin sapihelup, atu duma yadahay nu cacanan kya masasuala.

**維生素D**（英語：Vitamin D）是一種親脂性類固醇衍生物，為一種激素的前體，屬於脂溶性維生素，負責增加腸道對鈣、鎂和磷酸鹽的吸收，還有其他多種生物效應

## '''nilaculan'''
pakayni itamdaw sa Vitamin D nu tatelungan nu huwa-he-u sa u Vitamin D2 may-ciyaw-kay-huwa-

cun atu Vitamin D3 uduma a ngangan sa tan-kay-huwa-cun.

對人類而言，維生素D中最重要的化合物是維生素D2（麥角鈣化醇）和維生素D3（又稱為膽鈣化醇）

VitaminD pakayni nu kay-yin-su sapisadep tu udip ilabunida idaw ku sa tatelungan, ina tatelungan sapisinanut tu makunul a imelang atu “balakiay tu madawmiay ku ukak a imelang”, atu kay-ce malamel kapah sakay babalaki naming a matahul ku ukak sa.

維生素D對在鈣元素的體內平衡和代謝中具有重要作用，可用以預防佝僂病和「成人骨軟化症」，與鈣質合用可以預防出現常見於老年人群的骨質疏鬆症。

winisa, VitaminDsipakayni  i singki nu heci nu udip, maduka idaw ku kapah , micaluway tu yadahay a sapatineng tu sapasakamu, sapipasasu ala tu si-paw u sapicunus, sapibuliyas atu sapilamlam mupatay.

此外，維生素D對於神經肌肉功能、炎症都有功效，同時還影響許多基因的表達和轉譯，調節細胞的增殖、分化和凋亡。

Vitamin D u sapitucektu nu hekalay pakaynin i napacilal nu nadikudan nu banges nu hekal idaw ku nu sapaiyu’ mala tan-kay-huwa-ku-cun “micidekay u UVB kalatcilal,

維生素D的主要天然來源是通過日光照射後在皮膚表皮的下層的化學反應生成膽鈣化固醇（特別是UVB輻射）

u Vitamin D3 namakayni nu kalatcilal mapacilal kyu si ce-way-sin han, u pitu- nu cin-tan-ku-cun namakay adding nu cilal micubelas masumad mala takelalay, u banges nu aadupan a si-paw idaw ku pituay a cin-tan-ku-cun, sisa kahinapacilal kya maala ku VitaminD umahiniay sa lihalay a maala.

而維生素D3需由紫外線照射後，由7-去氫膽固醇經光照進行光化學反應轉變而成，動物皮膚細胞中含有7-去氫膽固醇，因此多曬太陽是獲取維生素D的簡易方法。

u tademaw cacay a deniad anu pahelak pacilal cacay bataan asasulitan, namakayni i udip micunus malamel tu idaw ku 

Vitamin D3.

人類一天只需暴露在陽光下10分鐘，自身即可合成足夠的維生素D3。

nika u tademaw cayamin kalecad nu nipacilal, midateng tu sigangay a banges metalaw, kyu hican pacilal ku udip nanu udip tu nika inayay henay ku tatengaay, miadih tu kakanan nu tademaw hican muwala anu cacay a tatademawan u maminay nuda a VitaminD winisa namakayniay i laway anipiyala. 

由於每個人對陽光耐受有差異，而且考慮到罹患皮膚癌的風險，因此關於安全的日照量的建議尚不確定，參考膳食攝入量通常會假設一個人的所有維生素D都是通過口腔攝取。

i Amilika atu duma a kanatal a kitidaan, u buling atunu celak sananay a buling idaw ku sapikutay si kapahay nu ayyu VitaminD, u yadahay nu kakanan nu sananal mahida tu, mapahelak i nu adding sa u budu’kapah idaw ku VitaminD.

在美國和其他國家或地區，牛奶和植物奶的替代品都富含維生素D，而許多早餐穀物也是如此。暴露於紫外線下的蘑菇也能提供有用的維生素D。

yu mukan atu banges malalamel a VitaminD nayi se-u-siy u cayay kataneng a maudipay, wiydasa apakaynin I tusaay nu tiekuk a may-cin-ci-huwa a muhaymaw paudip, sayaway sa i atay a maluayaw, nadikudan sa u buwah’ a paluayaw.

飲食中或皮膚合成中的維生素D於生物學上缺乏活性，它需要透過兩種蛋白質酶羥基化的步驟活化，首先在肝臟中進行，其後在腎臟中進行。

wiynisa u katuuday micucuay naming a aadupan mapahelak kyu kapah ku nipacilal taneng ku VitaminD, kyu VitaminD ina mahiniay cay kaw tatelunga a muwala.

由於大多數哺乳類動物暴露於充足的陽光下即可合成足夠分量的維生素D，因此維生素D並非必需的。

isa, namakay gigicu a sasakamun caay kaw wida u Vitamin.

所以，從技術上講它並不是一種維生素。

mababelih, kapa pala hidan u ci-su hananay, nika u teban nida idaw maudip ku VitaminD atu ci-su-yin, mala buhalay a ukak maudip, namahida sa pakaynin i he-su-di- hananay yada a kitidaan sinilacul macukaymas.

相反，它可以被認為是一種激素，其中活化維生素D激素原，形成骨化三醇的活性形式，然後透過核受體在多個位置產生作用。

nu ukak al-cun cay katalakaw, makayni i atay nu may hananay tu katinengan, sadikuday sa mala ukak san-cun , winisa u maudipay satalakaway a mahiniay , kapa sumaden i sawada, buwah atu ukak pakayni i kay hananay a muhelup tu sapaliyun. 

骨化二醇活性不高，必須經肝臟及腎臟的酶促反應，最終生成骨化三醇，這才是其活性最高的形式，可以調節小腸、腎臟和骨骼對鈣的吸收與代謝。

VitaminD mucuduh tu buwah pakayni i VitaminD nukaudip nu mahidaay ---u ukak san-cun “ u kamu sa 1,25 al-cin-ci-tan malabulas tu a ku-cun” .

維生素D會進一步被腎臟羥化形成維生素D的生物活性形式──骨化三醇（也稱為1,25-二羥基膽鈣化固醇）

u ukak san-cun namakay ni i idang mala muculculay tu pasaliyut i udiudipan , u sapi sumad tu sapiyut nu idang pakakapah tu kay atu lin-suwan-in nu ibuk , mamucuduh tu sakakapah nu ukak sapaekeng tu nikakapah a mucelak atu muliyaw musumad. 

骨化三醇在血液中作為激素循環，主要作用是調節鈣和磷酸鹽的濃度，並促進骨骼的健康生長和重塑。

u ku-huwa-san-cun hananay sa idaw ku duma a sapicukaymas , pasu si-paw a nicelak, nu sing-ki a heci nu udiudipan atu sapaculi tu mamuselep tu nika dada’ nu imelang kuy nian sa.

骨化三醇還具有其他作用，包括對細胞生長、神經肌肉和免疫功能以及減輕炎症的作用

Mikingsa tui dang nu wiy-se-su- D3 madih ku UVB nipacedek tu bangws mapalamel tu kakanen nu tademaw a VitaminD tu malsintebay , ayda u sakayni I udip sa muwala tu VitaminD pakay nien i udiudipan kyu mapulung tu .

檢測血漿中的維生素D3可以反映UVB照射皮膚合成與食物攝入的維生素D的總水平，現在主要認為人體內獲取維生素D的主要途徑是由人體自身合成

VitaminD pakayni i udip nu tademaw u sakapahay a patucek tu ukak pakakapah tu miselep tu babalaki nu tatayna a nukapatay , nika u dumaatademaw nu tademaw nu pulung sa i nayay ku sapatucek tu VitaminD pakayni i ekeng nu udip micalilaw u kapahay kuyni.

維生素D對人體有益的最佳證據是對骨骼有益處並減少老年女性的死亡率，然而在一般人口統計中並沒有一致的證據顯示維生素D對健康有影響的效果。

## '''namakayniay a nasulitan nasakamuan atu natinengan:'''
https://zh.wikipedia.org/wiki/%E7%BB%B4%E7%94%9F%E7%B4%A0D