A-li-pa-pa atu sepat a bataan a kukung

A-li-pa-pa atu sepat a bataan a kukung (nu Hulam a kamu: 阿里巴巴和四十大盜)

## 卡希姆與阿里巴巴

### ci Ka-si-mu (卡希姆) aci A-li-pa-pa (阿里巴巴)
從前，在波斯的一個城裡住著兩兄弟，老大卡希姆家資萬貫，老二阿里巴巴卻一貧如洗。 

sumamad, itini i Puo-se (波斯) a tukay idaw ku tatusaay a calekakaan nu tatama, kaka han ci Ka-si-mu (卡希姆) kakitaan, saba han ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) padu' a maudip.

起初，卡希姆和他弟弟阿里巴巴一樣窮得叮當響，但是他娶了一個富商的女兒為妻，她從父親那裡繼承了大筆遺產。

mahka lingatu, ci Ka-si-mu (卡希姆) atu saba ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) malecad ku pakuyuc, nika siacawa ci Ka-si-mu (卡希姆) tu kalimucisangay nu tataynaan a wawa, namakayda i wamaan tu mamilulud tu hatidaay a zaysang tunamaka.

卡希姆坐享其成，過著悠哉悠哉的日子。不久，他經營的生意一帆風順，賺了很多錢，他便躋身於富豪之列。

ci Ka-si-mu (卡希姆) tadu sananay kuni kaudap, wicakuyca salihalay sa maudip. caay katenes, nipi siwbayan nida kapahkapah, tada si'tan tu, mala kalimucisang nu nikasi ngangana.

可是，阿里巴巴卻娶了個窮苦人家的女兒，他們在這個世界上除了一個供起居的破草房外，就是三頭毛驢了。

nika, ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) si a cawaw satu pakuyucay a wawaan a tatayna, u nuheni han itini i kitakit uyda a cacay u kale'buan tu dabek ku luma', atu tuluay a mawluy (毛驢).

他每天都趕著毛驢到林中砍柴，然後，把柴賣掉，買些吃的。

sademiad sa pahutin tu mawluy (毛驢) itida i kilakilangan mikasuy, satu, nikasuyan sipacakay, sapicakay tu kakanen.

卡希姆為人十分冷酷無情，儘管他資財豐濃，可從來也沒接濟過阿里巴巴一分錢。

ci Ka-si-mu (卡希姆) inai ku sapimelaw cinidaan misanai tu tademaw, amica kuni kasiida nida , caay henay paaning tu ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) an tu cacaycacayaca.

他的妻子比他還冷酷，還吝嗇，對小叔子的家境不僅不同情，還不時地奚落挖苦。

acawa nida micidek kunipisainai tu tademaw, makickic, misainai' tu ali, micili matawa tuni ka pakuyuc nu ali.

在森林中一天，阿里巴巴像平時一樣趕著他的毛驢進了森林。他砍了好些柴，分別馱在三頭毛驢背上。

i kilakilangan tu cacay a demiad, ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) mahida tu tu demiad pahutin tu mawluy (毛驢) tayda i kilakilangan pakan. yadah kunipi letekan tu kasuy, pakacaw han nida i kulul nu mawluy (毛驢) pataluma'.

這時，他猛然聽到遠處馬蹄聲聲，沙塵滾滾，一支馬隊朝他這邊疾馳而來。

i mahini satu, i batad henay makatengl cinida tu suni nu subayu, tanu anabuh sa, cacaya a masakaputay pasayni cinidaan kuni ka tayni nu subayu.

阿里巴巴非常害怕，趕緊把毛驢拴到附近的大樹下，自己爬上樹枝，隱藏在茂密的枝葉間，不被別人發現。

mapatay nu talaw ci A-li-pa-pa (阿里巴巴), kalamkam sa cinida misiket tu mawluy (毛驢) i sasa nu kilang, kayakay sa ci nida tapabaw i kilang, miculimek i macebeday nu papahan, kya caay ka adihan nutawu.

片刻後，一支馬隊在附近停下。阿里巴巴數了數，一共四十個騎手。

sawni satu,  musaluimeng ku cacaya a subayuan. sausi sa ci A-li-pa-pa (阿里巴巴), sepat a bataan kuyu makacaway nu tademaw.

只見他們翻身下馬，大聲說話，從他們的談話中，阿里巴巴明白這夥人是強盜，剛剛搶劫了一個商隊，得到不少金銀財寶。

maadih nida kuni pidebu' nuheni, tanutuwa sa musakamu, makayda i nika sasuwalan nuheni, ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) matineng tu tina tademawan u kukun sa, mahka namialaw tu tuud nu masa kaputay a misiwbaya, yadah kuni alawan tu kim atu kalisiw.

這時，一個首領模樣的人走到附近的一座山前，沖著一塊巨大的山石喊道︰"芝麻開門﹗"那巨石應聲而開，露出一個大洞來。

i tawya satu, idaw ku cacaya a tanestesay a sakakaay culil sa cinida tayda i nuayawan nu buyu', pasayda i tabakiay a ba'tu tanu tuwa' sa miawiwi: "buhaten ku panan nu deka! "makatengil kiya ba'tu buhat satu, tahekal ku cacaya nu tabakiay a buhung.

強盜們跟隨首領魚貫而入，過了一會兒，他們又一個個走了出來。

ya kukun namin mikilul tu sakakaay micumud, caay katenes, sacacay sa  a tahekal kunuheni.

首領又沖山石喊道︰"芝麻關門﹗"那巨石即刻恢復原樣，嚴絲台縫地與其他山石連成一體。然後，強盜們紛紛上馬，又向原路飛奔而去。

ya sakakaay pasayda i panan nu ba'tu tanu tuwa' sa miawaw: "deben ku pana nu deka!" ya ba'tu han edep satu mahida u sayaway a wayway, Ensetiati (嚴絲台縫地) atu buyu' malalitin. nikuda satu, mikacaw namin tu subayu kiya kukun, pasayda i naculilan nuheni a taluma'.

### buhaten ku pana nu deka (芝麻開門)
眼前發生的一切，使阿里巴巴驚訝得目瞪口呆。過了一會兒，他才自語道︰"這個山洞裡一定藏著強盜們搶劫和偷盜來的全部金銀財寶。

nika adihan tu cancanan, tanu tuwatuwa satu ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) mabiyalaw, caay katenes, ngaliwngiu satu cinid: "nina punkan idaw kunipi culimek nuheni tuni pialawan tu cancanan a kim atu udu' kalisiw.

我已經知道了他們的祕密，我要去試一下，用他們開山洞的暗語打開它，看看裡面都藏了些什麼珠寶。"

matineng tu kaku tu himice nuheni, amitaneng henay kaku, aw ngiha' ku sapi buhat tu panan, miadih anuuhica kunipi culimek nuheni tu cancanan i labu.

時不宜遲，阿里巴巴當即從樹上跳了下來，來到那塊山石前。他喊道︰"芝麻開門﹗"那山石果然應聲而開，露出了山洞。

caay piteka, halebut satu ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) namaka killang mulebut, taydan i nuayawan nu ba'tu. tanutuwa sa cinida miawaw: "buhaten ku pana nu deka!" buhat satu kiya ba'tu, maadih ku pungkan.

阿里巴巴走了進去，立即被眼前的景象驚呆了，只見裡面到處堆積著金光閃閃的瑪瑙珍珠，小山般的績羅綢緞、毛皮氈毯，一筐一筐的金幣銀幣，一盤一盤的寶石首飾，各種金銀器皿橫七豎八地散放在各個角落裡。

micumud satu ci A-li-pa-pa (阿里巴巴), mapaiding nu likat ku mata nida sa muhmuh sa mapaaw, ilabu maadih nida ku masaupuay nu cancanan a melimelitan nu budawan atu udu', masa buyuay nu nikata tunduh han nu tenliyaw, sibanuhay a tana', sahakuhakusa ku kim atu kalibuwa, sa cacaycacay sa i sala ku bunaw atu udu', nu mahicahicaay a kaykaysingan paceba han milaklak padeng i cu'cu'dan.

阿里巴巴一輩子也沒見過這麼好這麼多的寶物呀。他看得眼花撩亂，一時不知所措。

ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) hatiniay tu nu mihcaan caay henay pakaadih tu hatiniay a cancanan nu tuudan. mabulilah tu kumata makaadih, tada mahemek tu.

他擔心那夥強盜什麼時候又會重返山洞，便決定不在此地久留。

sidait cinida tiya kukungay ayana hakiya a mutiku tayni i punkan sa, pabalucu sa cinida acaay katenes itini musaluimeng.

於是，他急忙裝了三條毛驢能夠馱得動的金幣，便匆忙跑出山洞。他沖出山洞喊了一聲︰"芝麻關門﹗"山石又恢復了原樣。為了不使別人發現他的祕密，他用柴草蓋住了錢袋。

kyu, makalah cinida paceba' satu pakaypawti tu tuluay nu tanengay nu luy (毛驢) mimuku tu sapataluma', kalakalah sa cinida namaka buhung a tahekal. tahekal satu cinida tanu tuwa sa miawaw "deben ku pana nu deka!" yaba'tu han mahida tu nu sayaway a wayway. acaay pakatinengi tu tawan tu himice, tahpuen nida tu lutu ku pawti.

### katinengan ku himice (機密洩漏)
阿里巴巴回到家裡，妻子見他帶回這麼多的金幣，大驚失色。她以為這是丈夫偷來的，非常害怕，便問，"你從哪兒弄來這麼多錢？"

katukuh satu ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) i luma', maadih nu acawa nida kiya hatida tu kuni pataluma' numisu tu kalisiwan, mapaaw cinida. pabaliw ci nida ni ubiyan nu acawaku sa, matalaw cinida, sakamuen nida "namakacuwaay kina hatidaay tu nu kalisiwan han?"

忠厚老實的阿里巴巴把事情的來龍去脈如實向妻子陳述了一番，她才放下心來。

u tunasiay ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) hacacay han nida musedal musakamu tu acawa nida, kiya sapi' satu ku balucu nida.

這個窮人家的女人做夢也不會想到會有這麼多錢，興奮得熱淚盈眶。

nina pakuyucay nu lumaan a tatayna tahsepi caay tu kahatida ku kalisiw, tanu lusa' satu a manamuh.

她想數數這些金幣有多少，可是數量太多了，難以數清。

mangalay cinida miasip tina kalisiwan anu hacica', nika tada yadah tu, caay ka sausi.

她對丈夫說︰

sakamu han nida ku acawanida:

"你在院子裡挖一個坑，等我回來。"

pikutkut ti kisu tu buhang i putah, halhalen nu maku kisu a taluma"

"你到哪兒去？"

"a tacuwa kisu?"

"我到大哥家去借個升，量量咱們到底有多少金幣。"

"tayda kaku ci kakaan nu maku micaliw tu sadaduy, midaduy kita hacica satu kuni ka yadah han nu kim a kalisiw."

"量它干什麼？不必去了﹗"

"daduyen tu kuhicanan? amana ka tayda!"

可是，妻子非常固執，還是去了卡希姆家。卡希姆不在家，她便向大嫂借了升。那狡黠的女人想知道她借升要量什麼東西，便在升底抹上了一點蜜。

nika, utiih sika sasuwal ku acawa nida, tayda tu ci Ka-si-mu (卡希姆) an. ci Ka-si-mu (卡希姆) i nai i luma', pasayda i aliyan micaliw tu sadaduy. misanaiay a ali mangalay a matineng tunipicaliw nida tu sadaduy u sapihica ku daduyen sa, pasipasipan han nida tu cemed i sasa nu sadaduy.

阿里巴巴很快就在院中挖好一個大坑，待她借升回來，量好金幣，便把它們倒進坑內，倆人用土把坑蓋好。

ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) itida i putah amelik makutkut tu nida ku tabakiay a buhang, mihalhal tu sadaduy ni caliwan, mamin tu midaduy tu kim a kalisiw,  belun han tu nida i nikutkutan tu buhang, i natatusaay labungen nuheni tu lala amitahpu misa kapah.

阿里已巴的妻子又去將升送還給卡希姆的妻子。但是，她萬萬沒有想到，一枚金幣已粘在升的底部。當卡希姆的妻子接過升時，立即發現了那枚金幣，這使她吃驚不小。

acawa ni A-li-pa-pa (阿里巴巴) patikuen aca nida pabeli tu acawaan ni Ka-si-mu (卡希姆). nika, caay pakadateng cinida, nu cacaya a kim nu kalisiw miduhepit i menah nu sadaduy. ala sa ku acawa ni Ka-si-mu (卡希姆), maadih nida ku kim a kalisiw, tiya satu mapaaw cinida.

她的心中佈滿了疑雲，繼而妒火中燒，決心弄個水落石出。

sidait ku balucu' nida, mapatay nu inap, pabalucu mangalay miwadwad tu sakatinengan.

### mikilim ci Ka-si-mu (卡希姆) tu bunawan (卡希姆探寶)
卡希姆的妻子找到丈夫，氣極敗壞他說︰

acawa ni Ka-si-mu (卡希姆) matepa nida ku acawa nida, mapatay nu linges sakamu sa:

"你弟弟阿里巴巴可把我們給騙苦了﹗他成天在我們面前裝窮，說他沒吃的沒喝的身無分文，其實他比我們要富上千倍﹗"

u saba nu misu ci A-li-pa-pa (阿里巴巴) matineng paceba i titaan! misa pakuyuc inuayawan numita, sakamusa inai ku kakanen nu niyam inai ku cancanan nu kalisiwan sa, alaw han mikikaka titaan tu nika siidaan!"

卡希姆越聽越不明白，不知她這話從何說起。妻子見他不相信，又說︰

ci Ka-si-mu (卡希姆) mitengiltengil tu kamu nida i nai ku wantan a mitengil, a namakacuway hakiya ku sayaway a sasasuwalan. acawa nida caay palutatenga tu kamu nida, misakamuaca:

"他借我們的升量金幣了﹗你說他們的錢有多少？﹗"

"namin caliw cinida tu sadaduy ititaan sapidaduy nida tu kim a kalisiwan! sakamu sa cinida hacica satu hakiya ku kilisiw nuheni?!"

說著，她拿出粘在升底的那枚金幣給他看，又把事情的原委全都告訴了他。

sakamusa, paadihen nida ku miduhepitay i menah nu sadaduy tu kim a kalisiw pamelaw ci nidaan, musakamu aca tu nama kacuwaay a kawaw i ci nidaan.

沒等她說完，卡希姆就火冒三丈，心中又是嫉妒，又是惱怒，他拔腿跑到阿里巴巴家，逼他道出金幣的來歷。

caay pihedek a musakamu ci nida,  ci Ka-si-mu (卡希姆) mabeluh tu ku balucu, mapatay nu inap, malinges, maduba' satu tayda i luma' ni A-li-pa-pa (阿里巴巴), pacicien nida musakamu namakacuwaay kina kim a kalisiwan han.

## namakayiniay a nisulitan (參考資料)

# 童話故事-阿里巴巴和四十大盜：https://web.archive.org/web/20220102044152/http://storyfree.com/%E9%98%BF%E9%87%8C%E5%B7%B4%E5%B7%B4%E5%92%8C%E5%9B%9B%E5%8D%81%E5%A4%A7%E7%9B%9C-1