Henryk Abbe

**Henryk Abbe** (rodz. 15 wrześńa 1920 we Bydgoszczy, um. 10 paźdźerńika 2003 we Poznańu) – polski szauszpiler tyjatralny, filmowy a telewizyjny. Fater Doroty Abbe, polskij szauszpilerki.

W tyjatrze zadebjutowoł 30 listopada 1946 roku. W roku 1949 ukończůł Państwowo Wyższo Tyjatralno Szuła we Warszawje ze tymczasowům śedzibům we Łodzi.

## Tyjater
Wystympowoł kolejno we tyjatrach:
* 1949-50 Tyjatry Dolnośląskie we Wrocławiu,
* 1950-60 Tyjater Powszechny w Łodzi,
* 1960-65 Tyjater im. Jaracza w Olsztynie,
* 1965-66 Tyjater Polski w Bydgoszczy,
* 1966-72 Tyjater Wybrzeże we Gdańsku,
* 1972-79 Tyjater Nowy w Poznaniu,
* 1979-80 Teatr Ziemi Pomorskiej we Grudziądzu,
* 1987-93 Tyjater Nowy w Poznaniu.

### Spektakle

* 1946 *[[Krakowiacy i górale]]* jako Pastuch (reż. L. Schiller)
* 1948 *[[Igraszki z diabłem]]* jako Trymbacz drugi (reż. L. Schiller)
* 1949 *Młoda Gwardia* jako Georij Arutiunianc (reż. L. Rene)
* 1948 *Grzegorz Dyndała* jako Pietrek (reż. Danuta Pietraszkiewicz)
* 1949 *Niemcy* jako Antoni (reż. M. Broniewska)
* 1950 *Borys Godunow* jako II ze ludu (reż. C. Staszewski)
* 1951 *[[Chory z urojenia]]* jako Tomasz (reż. J. Chojnacka)
* 1951 *Jacht Paradise* jako Radiotelegrafista (reż. J. Chojnacka)
* 1952 *Eugenia Grandet* jako Cruchot, rejent (reż. K. Opaliński)
* 1952 *Z iskry rozgorzeje płomień* jako Seweryn (reż. J. Chojnacka)
* 1953 *Ludzie z naszej ulicy* jako Belo (reż. J. Chojnacka)
* 1953 *[[Królowa Śniegu]]* jako Kruk (reż. Maria Malicka)
* 1953 *Czarniecki i jego żołnierze* jako Dworzanin (reż. J. Chojnacka)
* 1954 *[[Poskromienie złośnicy]]* jako Gremio (reż. Hanna Małkowska)
* 1954 *Tania* jako Wasin (reż. Natalia Szydłowska)
* 1955 *Zatrzymać pociąg* jako Maclean (reż. Roman Sykała)
* 1955 *Nauczyciel tańców* jako Tulio (reż. R. Sykała)
* 1957 *[[Królewna Śnieżka i siedmiu krasnoludków]]* jako Nieśmiałek (reż. Zbigniew Jabłoński)
* 1957 *Huzarzy* jako Flicot (reż. Irena Ładosiówna)
* 1958 *Królowa przedmieścia* jako Guła (reż. Z. Koczanowicz)
* 1959 *[[Jegor Bułyczow i inni]]* jako Trębacz (reż. Z. Koczanowicz)
* 1960 *[[Wesele]]* jako Stańczyk (reż. S. Bugajski)
* 1961 *Mieszczanie* jako Pierczychin (reż. Edward Żytecki)
* 1961 *Wspólne mieszkanie* jako I murarz (reż. I. Ładosiówna)
* 1961 *Jarzębina czerwona* (reż. Anna Kochanowska)
* 1962 *Poskromienie złośnicy* jako Grumio (reż. Maria D`Alphonse)
* 1962 *Kuglarze* jako Baron (reż. Tadeusz Żuchniewski)
* 1962 *[[Burzliwe życie Lejzorka Rojtszwańca]]* jako Lejzorek Rojtszwaniec (reż. T. Żuchniewski)
* 1962 *Legenda o mądrym mężu* jako Arystofanes (reż. T. Żuchniewski)
* 1963 *Nagi król* jako Król (reż. Jowita Pieńkiewicz)
* 1963 *Dziewiąty sprawiedliwy* jako Azaryjasz (reż. K. Meissner)
* 1963 *Piąta kolumna* jako Dyrektor (reż. Jan Maciejowski)
* 1964 *Rozbity dzban* jako Lampka (reż. Jan Perz)
* 1964 *Wiersze wam daję...* (reż. T. Żuchniewski)
* 1964 *Celestyna* jako Pietuch (reż. A. Konic)
* 1965 *Sułkowski* jako D`Antraigues (reż. Jan Błeszyński)
* 1965 *[[Tango (dramat)|Tango]]* jako Eugeniusz (reż. Teresa Żukowska)
* 1965 *Bohaterowie są niepotrzebni* jako John Doyle (reż. Jan Błeszyński)
* 1965 *Niestałość serc* jako Trywelin (reż. K. Meissner)
* 1966 *Kaligula* jako Stary Patrycjusz (reż. B. Poręba)
* 1967 *Zmierzch demonów* jako Martin Bormann (reż. J. Goliński)
* 1967 *Ararat* jako Szem (reż. J. Goliński)
* 1967 *[[Niech no tylko zakwitną jabłonie]]*(reż. Jagienka Zychówna)
* 1967 *Zmierzch* jako Bobriniec (reż. Piotr Paradowski)
* 1968 *Ryszard III* jako Morderca II (reż. T. Minc)
* 1968 *Tragedia o bogaczu...* jako Fater Kazarza; Abel (reż. T. Minc)
* 1969 *[[Don Juan]]* jako Guzman (reż. P. Paradowski)
* 1969 *[[Matka (dramat)|Matka]]* jako Apolinary Plejtus (reż. T. Minc)
* 1969 *Będę mówił szczerą prawdę* jako Sterling (reż. Z. Bogdański)
* 1970 *[[Ulisses (powieść)|Ulisses]]* jako Ned Martin (reż. Z. Hubner)
* 1970 *Morze dalekie, morze bliskie* (reż. M. Okopiński)
* 1970 *[[Czekając na Godota]]* jako Vladimir (reż. Stanisław Hebanowski)
* 1970 *Termopile polskie* jako Szczekalski (M. Okopiński)
* 1970 *[[Lato Muminków]]* jako Fater Muminka (reż. Andrzej Maria Marczewski)
* 1971 *Maleńka Alicja* jako Lokay (reż. S. Hebanowski)
* 1971 *Tragedia człowieka* jako Obywatel; Eskimos; Rewolucjonista (reż. Matyas Girycz)
* 1971 *Świat zawikłany* (reż. M. Okopiński)
* 1972 *Cmentarzysko samochodów* jako Tope (reż. S. Hebanowski)
* 1973 *[[Makbet|Macbeth]]* jako Sprzedawca starzyzny; Oficer II (reż. Kirył Stojanow)
* 1973 *[[Chłopcy z Placu Broni]]* jako Dozorca Jano (reż. Edmund Pietryk)
* 1973 *[[A jak królem, a jak katem będziesz]]* jako Starzik Jakub (reż. J. Nyczak)
* 1974 *[[Opera za trzy grosze]]* jako Kimball (reż. Raul Zermeno)
* 1974 *Wacława dzieje* jako Chop (reż. A. Hanuszkiewicz)
* 1974 *Giganci z gór* jako Karzeł Kwakwa (reż. I. Cywińska)
* 1974 *Śmierć Tarełkina* jako Antioch Ełpifodorowicz (reż. I. Cywińska)
* 1974 *[[Jak wam się podoba]]* jako Adam (reż. J. Nyczak)
* 1975 *Szkoła błaznów* jako Belzebub (reż. Conrad Drzewiecki)
* 1975 *Oni* jako Markiz Fibroma da Mijoma (reż. I. Cywińska)
* 1975 *[[Awantura w Chioggi]]* jako Isidoro (reż. J. Nyczak)
* 1976 *Zabawa jak nigdy* jako Nick (reż. Wanda Laskowska)
* 1976 *Letnicy* jako Pustobajka (reż. J. Nyczak)
* 1977 *Turoń* jako Józwa Dziedzic (reż. I. Cywińska)
* 1977 *Achilles i panny* (reż. J. Rzeszewski)
* 1977 *Gdyby przyleciał ptak* jako Sierżant (reż. I. Cywińska)
* 1977 *Bunt* (reż. I. Cywińska, J. Kowarski)
* 1978 *Czerwony kogut leci wprost...* jako Lubieżnik (reż. J. Nyczak)
* 1978 *Łaźnia* jako Mister Pond Keatch (reż. I. Cywińska)
* 1978 *[[Życie jest snem]]* jako Generał (reż. Wojciech Szulczyński)
* 1979 *Ojczyzna chochołów* (reż. W. Komasa)
* 1979 *[[Antygona]]* jako Terezjasz (reż. W. Szulczyński)
* 1979 *Burzliwe życie Lejzorka Rojtszwańca* jako Lejzorek Rojtzwaniec (reż. H. Abbe)
* 1979 *Ptak* jako Sebastian (reż. Piotr Sowiński)
* 1980 *Protokół pewnego zebrania* jako Paweł Batarcew (reż. Janusz Kozłowski)
* 1980 *Colas Breugnon* jako Colas Breugnon (reż. Ryszard Ronczewski)
* 1981 *Rewolwer* jako Barbi (reż. Jacek Gruca)
* 1983 *[[Sonata Belzebuba]]* jako Joachim Baltazar de Campas (reż. Bohdan Mikuć)
* 1983 *Koniec Europy* jako Mojżesz Purecki (reż. Janusz Wiśniewski)
* 1984 *Tuwim, czyli spacer...* jako Mag (reż. Tomasz Szymański)
* 1987 *Wesele* jako Żyd (reż. J. Nyczak)
* 1988 *Cmentarze* jako Cywil (reż. I. Cywińska)
* 1989 *Drzewo* jako Naczelnik (reż. K. Nazar)
* 1991 *[[Ferdydurke]]* jako Żebrak (reż. Waldemar Śmigasiewicz)
* 2000 *Córki King Konga* jako Pan Cezło (reż. Rafał Sabara)

#### Reżyseryjo
* 1979 *Burzliwe życie Lejzorka Rojtszwańca * (reżyseria i adaptacja)

#### [[Tyjater Telewizji]]
* 1971 *Tak cicho, że wierzyć nie chciałem* (reż. Kazimierz Łastawiecki)
* 1973 *Nikt tak szaleńczo nie śpiewa* jako Philips (reż. Daniel Bargiełowski)
* 1974 *A jak królem, a jak katem będziesz* (reż. J. Nyczak)
* 1974 *Godiwa* (reż. D. Bargiełowski)
* 1977 *Ostatnie dni* jako Żukowski (M. Wojtyszko)
* 1978 *Rogacz wspaniały* jako Wójt (reż. S. Hebanowski)
* 1979 *Armia Poznań* jako Płk Franciszek Borkowski (reż. H. Kluba)
* 1979 *Trismus* jako Dr Grohardt (reż. R. Bugajski)

## Filmografijo
* 1968 *[[Stawka większa niż życie]]* (serial) jako Niemowa Abram, lokaj
* 1970 *[[Prom]]*
* 1979 *[[Tajemnica Enigmy]]* (serial) jako Przemysłowiec Olański
* 1979, 1981 *[[Najdłuższa wojna nowoczesnej Europy]]*(serial)
* 1982 *[[Zmartwychwstanie Jana Wióro]]*
* 1996 *[[Poznań '56]]* jako Starszy robotnik

## Nadgrody, wyrůżńyńa, uodznaczyńa
* 1962 - nadgroda na IV Festiwalu Tyjatrów Polski Půłnocnyj we Toruńu za rola Lejzorka we *Burzliwym życiu Lejzorka Rojtszwańca* podle Ilii Erenburga (w Tyjatrze im. Stefana Jaracza Olsztyn-Elbląg)
* 1963 - nadgroda na V Festiwalu Tyjatrów Polski Půłnocnyj we Toruńu za rola Krůla we *Nagim Królu* Eugeniusza Szwarca (we Tyjatrze im. Stefana Jaracza Uolsztyn-Elblůng)
* 1969 - nadgroda na IV Uogůlnopolskim Festiwalu Tyjatrów Jednygo Szauszpilera we Wrocławiu za monodram *Syn bohatera* podle růmana Jeana de Hartoga (Tyjater Wybrzeże we Gdańsku)
* 1977 - Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
* 1980 - wyrůżńyńe na XXII Festiwalu Tyjatrów Polski Půłnocnyj we Toruńu za rola Batarcewa we *Protokóle pewnego zebrania* Aleksandra Gelmana (we Tyjatrze Ziemi Pomorskiej we Grudźůndzu)
* 1992 - nadgroda we Plebiscyće widzůw we Poznańu - Honorowo Loża Ulubjyńcůw Publicznośći

## Necowe uodwołańa
* Henryk Abbe we baźe Filmweb
* Henryk Abbe we baźe E-teatr