Donald Trump

**Donald John Trump** (nar. 14 czyrwnia 1946 w Nowym Jorku) – amerykōński gyszefciŏrz, ôsoba telewizyjnŏ jak tyż politiker, 45. Prezydynt Stanōw Zjednoczōnych w latach 2017–2021. Tyż 47. Prezydynt Stanōw Zjednoczōnych w latach 2025-2029.

## Biografijŏ
W 1968 dostoł dyplōma z ekōnōmije na Wharton School of Business. W 1971 przejōn familijnõ fyrmã Elizabeth Trump & Son, przi zmiynianiu niyskorzij jeji miano na The Trump Organization. W czasie swojã karierã biznesowej wybudowoł, wyremontował jak tyż zarzōndzoł licznymi statkami kōmercyjnymi i pōmiyszkaniowymi, hotelami, kasynami i polami golfowymi. W latach 1996–2015 bōł posiedzicielym kōnkursōw Miss Universe, Miss USA i Miss Teen USA, a w latach 2004–2015 bōł gospodŏrzym programu telewizyjnego *The Apprentice*, ymitowanego na kanale NBC. W 2015 znŏd sie na 72. placowi zestawiyniŏ nojbarzij wpływowych ludzi świata, a w 2016 – z statkym wartym 4,5 mld dolarōw – ôstoł sklasyfikowany na 324. placowi brify najzebranych ludzi świata dwutydnika „Forbes”.

Rozwŏżoł kandydowanie w wotōngu prezydynckim w 1988, 2004 i 2012, jednak antlich niy powzimoł decyzyje ô udziale. W wotōngu w 2000 ubiygoł sie ô funkcyjõ prezydynta Stanōw Zjednoczōnych z ramiynia Partyje Reform, wycŏfoł sie jednak na etapo prawotōngu partyjnych. W czyrwniu 2015 ôgłosiōł swojã kandydaturę w wotōngu prezydynckich w 2016. Zdobōł nojwiyncyj głosōw wszeôbecnych i głosōw delegatów w prawotōngu Partyje Republikańskiej i ôficjalnie dostoł nōminacyjõ tyj partyje na kandydŏcie na prezydyncie Stanōw Zjednoczōnych, a Mike Pence na kandydŏcie na wiceprezydenta Stanōw Zjednoczōnych.

Jego ôstatni ôpōnynciŏ partyjni zawiesiyli swoje kampanije w mŏju 2016, w wyniku czego w lipniu Trump dostoł ôficjalnõ nōminacyjõ Partyje Republikańskiej na stanowisko prezydynta USA, za to Mike Pence ôstoł nōminowany na stanowisko wiceprezydenta USA. Kampanijŏ prezydynckŏ Trumpa trefiyła sie z niespotykanym baczyniym mydiōw jak tyż miyndzynŏrodowym napōmniyniym. We swojim programie ôbiōrczym zakłŏdoł rynegocjacyjõ relacyji chińsko-amerykōńskich jak tyż ugŏd ô swobodnym handlu, takich jak NAFTA, eli Partnerstwo Transpacyficzne. Ôsprawioł sie tyż za zaostrzeniem prawa imigracyjnego (społym z budowõ muru na granicy amerykōńsko-meksykańskij) jak tyż znaczōncym ôbniżyniym dŏwek. Krytycznie wypadoł sie na tymat NATO przi prawiyniu, iże pakt tyn je niykorzistny dlŏ Stanōw Zjednoczōnych. Podkryśloł swoje pozytywne ôpinie na tymat prezydynta Rusyje Władimira Putina, a tyż skazowoł na potrzebę spōłprace USA z Rusyjōm przeciwko Państwu Islamskimu. 8 listopada 2016 wygroł wotōng prezydyncki, przi pokōnowaniu kandydatkę Partyje Dymokratycznyj, Hillary Clinton. Amt ôbjōn 20 stycznia 2017. Je nojstarszõ (w mōmyncie ôbjyńciŏ amtu) i najzebranõ ôsobōm w historyji sprawujōncõ amt prezydynta Stanōw Zjednoczōnych. Pōnadto je piyrszõ ôsobōm na tym stanowisku, kerŏ niy zajmowała żŏdnego stanowiska przi wojsku, rządzie abo wyłanianego w wotōngu, a tyż piōntõ ôsobōm ôbranõ na to stanowisko, kerŏ niy dostała nojsrogszego numera głosōw w welowaniu wszeôbecnym.

W 2020 roku ubiygoł sie ô reelekcyjõ, jednak przegroł wotōng z Joe Bidenem.

Trump wygroł wotōng w listopadzie 2024 roku z 312 głosami elektoralnymi ze 226 ôd Kamali Harris. W ôpaczności do 2016, zdobōł tyż głos ôbywatelski z 49,8% przeciwko 48,33% ôd Kamali Harris.

## Ôdznaczyniŏ
* Medal Hōnoru Wyspy Ellis (USA) – 1986
* Medal Prezydyncki „Lyskaniŏ” (Gruzyjŏ) – 2012
* Keta Medalu Krōla Abdulaziza Al Sauda (Arabijŏ Saudyjskŏ) – 2017
* Medal za Ôpowŏgã (Afganistan) – 2018