open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Przodniŏ zajta

Witej na Wikipedyji, swobodnyj yncyklopedyji, co jōm . Mōmy terŏz   po ślōnsku.


* Ślōnsk
* Biografije
* Geografijŏ
* Historyjŏ
* Filozofijŏ
* Nauka
* Społeczyństwo
* Technika
* 









Wyrōżniōny artykuł

**Bioły damfer** (, *Biełyj parochod*, kyrg. *Ак кеме*, *Ak keme*) to je nowela ôd kyrgyskigo pisorza Czyngyza Ajtmatowa, ôpublikowano we 1970. roku. We ksiōnżce brutalny ôpis sowieckich realiōw życio we kyrgyskich gōrach przeploto sie ze ludowymi powiarkami i mitami.

*[[Bioły damfer|Czytej dalij]]...*








Wiedzieli Żeście...











Jak idzie pōmōc









Wyrōżniōny ôbrŏzek











Ślōnskŏ Wikipedyjŏ


Ślōnskŏ Wikipedyjŏ to internetowŏ yncyklopedyjŏ ze familije Wikipedyje, co je pisanŏ po ślōnsku.

Piyrszy wniosek ô uruchōmiynie ôsobnego projektu dlŏ ślōnskij godki bōł słożōny na Wikimedia-Meta we marcu 2006 roku. Ôstoł wtynczŏs ôdciepniynty, głōwnie skirz braku kodu ISO 639-3 dlŏ godki. Po dostaniu ôd ślōnskij godki kodu ISO szl nazod bōł dany forszlag zrobiyniŏ Ślōnskij Wikipedyje. Tym razym przeciwnych głosōw, ani tyż przeszkōd formalnych niy było. Ślōnsko godka dostała status „eligible”, tzn. ôstała uznanŏ za ôdpedniŏ do stworzyniŏ we nij ekstra projektu. Po tym postanowiyniu zaczła sie robota nad przekładym interfejsu MediaWiki na ślōnskõ gŏdka, a 31 marca 2008 była stworzōnŏ testowŏ wersyjŏ Wikipedyje we Inkubatorze. Przekłŏd interfejsu MediaWiki skōńczōł sie 26 kwietnia 2008. Dalszym warōnkym akceptacyje projektu było stworzynie projektu we Inkubatorze i utrzimanie jego aktywności. To zadanie było na ôstatku uznane za wykōnane 3 mŏja 2008.

Projekt ôstoł zaakceptowany 23 mŏja 2008. Dōmyna szl.wikipedia.org była uruchōmiōno 26 mŏja 2008. Podle sztandu na  ślōnskŏ Wikipedyjŏ mŏ  ,   i  .

* ** –  – **






Jynzyki Wikipedyje








Siostrzane projekty ôd Wikipedyje








be-x-old:

__NOTOC____NOEDITSECTION__
Sztwortek

**Sztwortek** – dźyń tydńa půmjyndzy strzodům a pjůntkym.

Podug normy ISO-8601 je sztwortym dńym tydńa, zaś podug bilblijnyj tradycyji (krześćijańskyj a żydowskyj), kaj ńydźela je pjyrszym dńym tydńa, sztwortek je pjůntym.
System of a Down

**System of a Down** – amerikańsko muzyczno skupina, kero gro muzyka ze zorty hewimetal, hardrok a alterntywny metal. Założůno we 1994 roku we Glendale we sztaće Kaliforńijo uod muzykantůw uormjańskigo pochodzyńo. We lotach 2006-2011 skupina mjoła zawjeszůno dźołalność.

### Muzykanty
### Teroźni skłod
* Serj Tankian – wokal, klawjyry, elektryczno gitara (1994-2006, uod 2011)
* Daron Malakian – elektryczno gitara, wokal wspjerajůncy (1994-2006, uod 2011)
* Shavo Odadjian – basowo gitara (1994-2006, uod 2011)
* John Dolmayan – szlagcojg (1997-2006, uod 2011)

### Downe człůnki
* Ontronik "Andy" Khachaturian - szlagcojg (1994-1997)

### Dyskografijo
* *[[System of a Down (album)|System of a Down]]* (1998)
* *[[Toxicity]]* (2001)
* *[[Steal This Album!]]* (2002)
* *[[Mezmerize]]* (2005)
* *[[Hypnotize]]* (2005)

### Necowe uodwołańa
* Neczajta skupiny
Capdrot

**Capdrot** – gmin we Francyji, we regijůńe Akwitańijo, we departamyńće Dordogne. Mo 43,72&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkiwoło sam 509 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Capdrot
Gager

**Gager** – gmin we Mjymcach, we landźe Meklymburgijo-Przedńe Půmorze, we kryśe Vorpommern-Rügen. Mo 8,69&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2013 roku půmjyszkowało sam 396 ludźi.
Reconquista (Argyntyna)

**Reconquista** – mjasto we Argyntyńe, we prowincyji Santa Fe. Na 2010 rok mjoło 99 288 mjyszkańcůw.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Reconquista
Haka

**Haka** – rynczny werkcojg ze dugům szpicům, kero je poźůmo wrażůno na drywńany sztyl. Używano je we roboće przi rozdrobńańu srogich tajli skał, na Ślůnsku fest upowszychńůne je wydobywańy kamjůnnygo wůngla we bermaństwje bez haka.
Gaźńik

**Gaźńik** – urzůndzyńe sztosowane we maszinach ze hajcownym motorym uo iskrowym zapalyńu. Je tajlům uodpowjedźalnům za zaśilańy motora, miksuje uůne paliwo ze luftym, a ńyskorzi dowo go do cylindra. Pjyrszy gaźńik zbajstlowoł we 1876 Gottlieb Daimler. Dźiśoj gaźnik je fest używany we moplikach, skuterach a inkszych ńywjelgich maszinach.

## Bibljografijo
*Phil Mather *Skutery chińskie, tajwańskie i koreańskie*, Wydawnictwa Komunikacji i Łączności, rok 2010, ISBN 978-83-206-1763-4.
Płowdiw

**Płowdiw** (bułg. *Пловдив*) – mjasto we Bułgaryji, admińistracyjńy śedźiba uobwodu Płowdiw.
Agnez Mo

**Agnes Monica Muljoto** (rodz. we marcu 1986), wystympujůnco pod mjanym **Agnez Mo/Agnes Monica** to indůnezyjsko autorka śpjywek a pjosynkorka modygo pokolyńo. Wykonuje popowo muzyka.

## Necowe uodwołańa
* Uoficyjolno neczajta pjosynkorki
* Agnez Mo na Twitter.com
Krej Saary

**Krej Saary** (mjym.: *Saarland*, fr.: *Sarre*) – jedyn ze mńyjszych zwjůnzkowych landůw Mjymcůw, położůny we połedńowo-zachodńij tajli kreju. Nazwa landu połazi uod rzeki Saary, kero przepływo bez jego połedńe. Mo 2570&nbsp;km² wjyrchu a ůng. milijůn mjyszkańcůw. Stolicům a nojwjynkszym mjastym Kreju Saary je Saarbrücken. Na půłnocy mo grańica ino ze jednym zwjůnzkowym landym, ze Nadryńijům-Palatynatym, a na połedńu ze Francyjům, skiż czygo tyn krej mjoł wielgi ajnflus na kultura a gyszichta landu. Jednak ludźe we Kreju Saary ńy godajům godkům francuskům, kej myśli wiela ludźi ze inkszych tajlůw Mjymcůw, nale dialektami frankůńskimi godki mjymjeckiej.

Gyszichta przemysłowo Kreju Saary je fest powjůnzana ze bergmaństwym, skiż czygo tukej do śe nojść wiela storych grubůw, hołdůw a hutůw. Nojbarźi znona ze storych hutůw je Völklinger Hütte, kero dźiśoj je muzeum i je na liśće śwjatowygo dźedźictwa UNESCO.

W lotach 50ych Kraj Saary bůł jedyn ze nojbogatszych landůw Mjymcůw, nale dziś skiż uobalyńa bergmaństwa mo wielge bezroboće a gubi mjyszkańcůw. Jednak ze wszyskich landůw Mjymcůw mo nojsrogsza wielość autobanůw uod wjyrcha a nojsrogszo kwota domůw własnych.


Plik:SB-Rathaus.jpg|Saarbrücken
Plik:VH zwischen HO.jpg|Völklinger Hütte
Plik:Bergehalde_Ensdorf.JPG|Hołda we Ensdorf
Plik:La_Sarre.jpg|Łuk Saary ("Saarschleife") wele mjasta Mettlach
Bielefeld

[
**Bielefeld** to mjasto bezkrysowe we Mjymcach, wele Lasu Teutoburskjego, we landźe Půłnocno Nadryńijo-Westfalijo. W 2013 r. mjoło 328.864 mjeszkańcůw, a ůng. 256&nbsp;km² wjyrchu. Je nojsrogsze mjasto a ekůnůmiczne a kulturalne centrum rejonu Wschodńij Westfaliji ("Ostwestfalen"). Je znone bez firmy kej Dr. Oetker (pudingi, kołoce, pice, a inksze produkty żywnośći), Dürrkopp (maszyny do szyća), Schüco (dźwiże a fynstry), a firmy industryji ćuchůw (Seidensticker). Znony je tyż fusbalklub Arminia Bielefeld.
Villepreux

**Villepreux** – gmin we Francyji, we regijůńe Île-de-France, we departamyńće Yvelines. Mo 10,4&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkiwałam 9927 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Villepreux
Gisy-les-Nobles

**Gisy-les-Nobles** – gmin we Francyji, we regijůńe Burgůndyjo, we departamyńće Yonne. Mo 10,91&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 586 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Gisy-les-Nobles
Troye-d'Ariège

**Troye-d'Ariège** – gmin we Francyji, we regijůńe Midi-Pyrénées, we departamyńće Ariège. Mo 8,15&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 95 ludźi.
Łukasz Surma

**Łukasz Surma** (rodz. 28 czyrwca 1977 we Krakowje) – polski fusbalok, kery zauobycz gro kej půmager. Seńůrsko karjera zaczůn we Wiśle Krakůw, ńyskorzi we lotach 1998-2002 groł lo Ruchu Chorzów, potym we wjelu inkszych klubach. We roku 2013 wrućůł do Chorzowa. Je rekordźistům podug liczby wystympůw we nojwyższyj polskij lidze (487 szpilůw na sztand 9 czyrwca 2015).
Simon Pegg

**Simon Pegg** (rodz. 14 lutygo 1970 we Gloucestershire we Ynglandźe) to je brytyjski szauszpiler a kůmik.

### Necowe uodwołańa

* Profil we IMDB
Andrzej Duda

**Andrzej Sebastian Duda** (rodz. 16 moja 1972 we Krakowje) – polski polityker, prezydynt Rzeczypospolityj Polskij uod 6 śyrpńa 2015 do 6 śyrpńa 2025. Przinoleżoł do PiS, we swoji politycznyj karjerze bůł min. posłym ku Sejmowi RP a ojroposłym.
Torriglia

**Torriglia** – gmin we Italiji, we regijůńe Liguryjo, we prowincyji Genova. Mo 60,02&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2011 roku půmjyszkowało sam 2384 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta gminu Torriglia
La Villedieu-en-Fontenette

**La Villedieu-en-Fontenette** – gmin we Francyji, we regijůńe Franche-Comté, we departamyńće Haute-Saône. Mo 9,65&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 188 ludźi.
Versoix

**Versoix** – gmin we Szwajcaryji, we kantůńe Genewa. Mo 10,54&nbsp;km² wjyrchu a podug danych na 2013 rok půmjyszkowało sam 13 021 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Versoix
Trokavec

**Trokavec** – gmin a wjeś (obec) we Czeskij Republice, we Pilzneńskim Kreju, we kryśe Rokycany. Mo 4,23&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 88 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Trokavca
Saint-André-Capcèze

**Saint-André-Capcèze** – gmin we Francyji, we regijůńe Langwedocyjo-Roussillon, we departamyńće Lozère. Mo 9,85&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 166 ludźi.
Pamiers

**Pamiers** – gmin we Francyji, we regijůńe Midi-Pyrénées, we departamyńće Ariège. Mo 45,85&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 15&nbsp;483 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Pamiers
Chourgnac

**Chourgnac**- gmin we Francyji, we regijůńe Akwitańijo, we departamyńće Dordogne. Mo 6,96&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 73 ludźi.
Albiez-le-Jeune

**Albiez-le-Jeune** – gmin we Francyji, we regijůńe Rhône-Alpes, we departamyńće Savoie. Mo 12,45&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 141 ludźi.
Colturano

**Colturano** – gmin we Italiji, we regijůńe Lůmbardyjo, we prowincyji Milano. Mo 4,16&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 2077 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Colturano
Chaillac-sur-Vienne

**Chaillac-sur-Vienne** – gmin we Francyji, we regijůńe Nowo Akwitańijo, we departamyńće Haute-Vienne. Mo 15,14&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1197 ludźi.
Ekstraklasa

**Ekstraklasa** – nojwyższo polsko chopsko liga we fusbalu. We lotach 1948-2008 nośůła mjano **I liga**.
## Nojwjyncyj torůw we Ekstraklaśe
Sztand na 23 moja 2013
* Ernest Pohl (Górnik Zabrze, Legia Warszawa) – 186
* Lucjan Brychczy (Legia Warszawa) – 182
* Gerard Cieślik (Ruch Chorzów) – 168
* Tomasz Frankowski (Jagiellonia Białystok, Wisła Kraków) – 168
* Włodzimierz Lubański (Górnik Zabrze) – 155
* Teodor Peterek (Ruch Chorzów) – 154
* Kazimierz Kmiecik (Wisła Kraków) – 153
* Jan Liberda (Polonia Bytom) – 145
## Nojwjyncyj szpilůw we Ekstraklaśe
Sztand na 4 czyrwca 2017
* Łukasz Surma (Ruch Chorzów, Wisła Kraków, Legia Warszawa, Lechia Gdańsk – 559
* Marcin Malinowski (Odra Wodzisław Śląski, Ruch Chorzów) – 458
* Marek Chojnacki (ŁKS Łódź) – 452
* Dariusz Gęsior (Ruch Chorzów, Widzew Łódź, Pogoń Szczecin, Amica Wronki, Wisła Płock, Dyskobolia Grodzisk Wielkopolski) - 427
* Arkadiusz Głowacki (Lech Poznań, Wisła Kraków) - 418
## Manszafty, kere majům nojwjyncyj majstrůw Polski
Sztand na 4 lutego 2026
* 15 - Legia Warszawa
* 14 - Górnik Zabrze, Ruch Chorzów
* 13 - Wisła Kraków
* 9 - Lech Poznań
* 5 - Cracovia
2015

### Rok 2015 uogłoszůno:
* Rokym Erbnizy Ofjar Gůrnoślůnskij Tragedyji we 1945 (ustanowjůne bez Sejmik Ślůnskego Wojewůdztwa)
### Wydarzyńo:
* 7 styczńa - we redakcyji cajtůngu Charlie Hebdo ńy myńi kej 2 muzułmůnůw zaczło strzylać ze giwerůw a zaszlachtowali uůńi ńy myńi kej 12 perzůnůw
* 6 śyrpńa - Andrzej Duda uostoł prezydyntym Polski

### Pomarli:
* 12 marca - Terry Pratchett, brytyjski pisorz

### Śwjynta ruchůme:
* **[[Wjelganoc]]**: 5 kwjetńa
* **[[Boże Ćoło]]**: 4 czyrwca
Rovinj

**Rovinj** (it. *Rovigno*) – mjasto we Chorwacyji rozlygowane nade Adrjatyckim Morzym, na půłwyspje Istryjo, we Istryjskij Żupańji. 1/3 mjyszkańcůw je Italokůma.
Nowy Uorlean

**Nowy Uorlean** (ang. *New Orleans*, fr. *La Nouvelle-Orléans*) – mjasto we Zjednoczůnych Sztatach, nojsrogsze we sztaće Luizjana. Założůne we 1718 roku. Srogo zniszczůne skiż Huraganu Katrina we 2005 roku. We 2000 roku půmjyszkowało sam 484,7 tyś. ludźi; na 2014 rok 384,2 tyś.
Kůngo

**Kůngo** (**Republika Kůnga**, fr. * Congo, République du Congo*) – państwo we Africe Strzodkowyj, nad Atlantyckim Uoceanem. Grańica mo ze Gabůnym, Kamerůnym, Strzodkowoafrikańskům Republikům, Angolům (Kabinda) a  Dymokratycznům Republikům Kůnga.

Kolůńijo Portugaliji a ńyskorzi Francyji, uod 1960 ńypodległe.

Krej bauersko-industryjowy, ze srogimi zasobůma anturalnych surowcůw (we tym djamynty a naftowo ropa).
Blšany

**Blšany** – mjasto we Czeskij Republice, we Usteckim kreju, we kryśe Louny. Fůnguje sam fusbalklub Chmel Blšany, kery we latach 1998-2006 groł we nojwyższyj lidze Czeskij Republiki - I lidze.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Blšanůw
Ceton

**Ceton** – gmin we Francyji, we regijůńe Normandyjo, we departamyńće Orne. Mo 59,39&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1874 ludźi.
Seszele

**Seszele** – państwo we Africe, rozlygowane na wyspach na Indyjskim Uoceańe, na wschůd uod Afriki kůntynyntalnyj a na půłnoc uod Mauritiusa. Znůme do Arabůw we X stoleću, lo Ojropejczykůw uoddekńůne we 1505 roku uod Portugalczykůw. S anfanga bezludne, uod 1770 kolůńizacyjo francusko, uod 1794 okupowane uod Wjelgij Brytańiji. We latach 1814-1976 brytyjsko kůlońijo, ńyskorzi ńypodległe.

Gospodarka je uoparto na turystyce a bauerstwje.
Jekaterinburg

**Jekaterinburg** (rus. *Екатеринбург*); 1924-1991 **Swjerdłowsk** – mjasto we Rusyji, stolica swjerdłowskigo uobwodu. Założůne 1723, mjejske prawa uod 1781. Sztworte podug wjelośći ludźi mjasto Rusyji. Srogi uostrzodek industryje, nauki a kultury.
Châteauneuf-Grasse

**Châteauneuf-Grasse** – gmin we Francyji, we regijůńe Prowansyjo-Alpy-Lazurowe Wybrzeze, we departamyńće Alpes-Maritimes. Mo 8,95&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 3184 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Châteauneuf-Grasse
Austin

**Austin** – mjasto we Zjednoczůnych Sztatach, stolica sztatu Teksas. Je rozlygowane nade rzykům Colorado (atoli inkszům kej ta co płyńy bez Wjelgi Kańjůn). Założůne we 1835 roku. Uostrzodek industryji, nauki, kultury a szportu (zawody Grand Prix we Formule 1).
Rozwój Katowice

**Rozwój Katowice** – ślůnski klub fusbalowy ze Katowicůw. We sezůńe 2016/2017 gro we II lidze polskij. Założůny 27 listopada 1925. Kej gospodorz gro szpile na sztadjůńe wele hulicy Zgody 28.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta klubu
Charenton-le-Pont

**Charenton-le-Pont** – gmin we Francyji, we regijůńe Île-de-France, we departamyńće Val-de-Marne. Mo 1,85&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 30 148 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Charenton-le-Pont
Hoogstede

**Hoogstede** – gmin we Mjymcach, we landźe Dolno Saksůńijo, we kryśe Grafschaft Bentheim. Mo 49,77&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2013 roku půmjyszkowało sam 2891 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Hoogstede
Bahamy

**Bahamy** – państwo we Půłnocnyj Americe rozlygowane na Atlantyckim Uoceańe, na wyspach archipelagu uo jednakim mjańe.

Z anfanga půmjyszkiwane bez Arawakůw, uoddekńůne do Ojropejczykůw we 1492, ńyskorzi kolůńijo Wjelgij Brytańiji, uod 1973 ńypodległe.

Gospodarka uoparto na turystyce.

Bahamy majům nojmodszo populacyjo na śwjeće, połowa ludźi ńy je wjyncy kej 30 lot stare.
Důmińika

**Důmińika** (*Dominica*,**Spůlnota Důmińiki** – *Commonwealth of Dominica*) – państwo we Půłnocnyj Americe rozlygowane na wyspje uo jednakim mjańe, na Karajibskim Morzu.

S anfanga půmjyszkiwano bez Indjanerůw, ńyskorzi kolůńijo Francyji a Wjelgij Brytańiji, ńypodległość dostoła we rocznica uoddekńyńćo bez Kolůmba.

Gospodarka uoparto na bauerstwje a turystyce.

Żywobyje sam endemiczny gatůnek papaji - *[[Amazona imperialis]]*, kero je narodowym ptokem Důmińiki a je na godle a fańe.
Swilengrad

**Swilengrad** (bułg. *Свиленград*) – mjasto we Bułgaryji, we kerym mjyszko 18 842 ludźi (2015).
Stara Zagora

**Stara Zagora** (bułg. *Стара Загора*) – mjasto we Bułgaryji, admińistracyjńy śedźiba uobwodu Stara Zagora, we kerym mjyszko 149 266 ludźi (2015).
Saint Vincent a Grynadyny

**Saint Vincent a Grynadyny** – państwo we Půłnocnyj Americe, rozlygowane na wyspach na Karajibskim Morzu: Saint Vincent a půłnocnyj tajli archipelagu Grynadyn. Gospodarka uoparto na bauerstwje.
Oer-Erkenschwick

**Oer-Erkenschwick** – mjasto we Mjymcach we landźe Nadryńijo Půłnocno-Westfalijo, we kryśe Recklinghausen.
Saint-Jean-de-Luz

**Saint-Jean-de-Luz**, bask. *Donibane Lohizune* - gmin we Francyji, we regijůńe Akwitańijo, we departamyńće Pyrénées-Atlantiques. Mo 19,05&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 12 994 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Saint-Jean-de-Luz
Heidelberg

**Heidelberg** – mjasto na prowach krysu we Mjymcach, we landźe Badyńijo-Wirtymbergijo, rozlygowane nade rzykům Neckar. Mjejske prowa uod 1220. Uostrzodek industryji.
Perrex

**Perrex** – gmin we Francyji, we regijůńe Rhône-Alpes, we departamyńće Ain. Mo 11,07&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 795 ludźi.
Seevetal

**Seevetal** – gmin we Mjymcach, we landźe Dolno Saksůńijo, we kryśe Harburg. Utworzůno we 1972 roku bes skuplowańe 19 gminůw, kere terozki sů uůnyj dźelńicůma. Mo 105,19&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2013 roku půmjyszkowało sam 40&nbsp;159 ludźi.

### Dźelńice

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Seevetal
Pretoria

**Pretoria** – mjasto we Republice Połedńowyj Afriki, admińistracyjńy stolica RPA. 7 marca 2005 Mjejsko Rada půmjyńiła mjano mjasta na *Tshwane*, nale coby to wlozło do użyćo muśołby to tyż uznoć rzůnd RPA, kery tego do dźiśoj ńy zrobjůł.
Irapuato

**Irapuato** – mjasto we Meksyku, we sztaće Guanajuato. Założůne 1547, mjejske prowa uod 1893. Uostrzodek uprowy truskowkůw, industryji, wele mjasta gruby strzybła a goldu.
Portoryko

**Portoryko**, szpańelsko godka **Puerto Rico** – terytorjum zuorganizowane ńyinkorporowane Zjednoczůnych Sztatůw uo sztatusie spůlnoty (*US Commonwealth*), rozlygowane na wyspie uo jednakim mjańe (a poru mjyńszych) we Strzodkowyj Americe, nad Atlantyckim Uoceanym a Karajibskim Morzym.

S anfange půmjyszkiwane bez Indjanerůw, lo Ojropejczykůw uoddekńůne we 1493 roku bez Krzisztofa Kolůmba. Uod 1521 uosadńictwo szpańelske. Szpańelsko kolońijo, we 1898 przejynto bez USA. We 1917 Kůngres Zjednoczůnych Sztatůw nadoł wszyjskim mjyszkańcům Portoryko uobywatelstwo USA.
Villemaur-sur-Vanne

**Villemaur-sur-Vanne** – gmin we Francyji, we regijůńe Szampańijo-Ardyny, we departamyńće Aude. Mo 19,65&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 512 ludźi.
Rejštejn

**Rejštejn** – mjasto we Czeskij Republice, we pilznyńskim kreju, we kryśe Klatovy. Spůminane we 1347. Uod 2007 mo nazod mjejske prowa.
La Chapelle-en-Juger

**La Chapelle-en-Juger** – gmin we Francyji, we regijůńe Dolno Normandyjo, we departamyńće Manche. Mo 15&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 653 ludźi.
Orcines

**Orcines** – gmin we Francyji, we regijůńe Uowerńijo, we departamyńće Puy-de-Dôme. Mo 42,73&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 3296 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Orcines
Perth Amboy

**Perth Amboy** – mjasto we USA, we sztaće New Jersey, we hrabstwje Middlesex. Założůne 1683, mjejske prowa uod 1784.
Dieterode

**Dieterode** – gmin we Mjymcach, we landźe Turyngijo, we kryśe Eichsfeld. Mo 2,79&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 74 ludźi.
Péseux

**Péseux** – gmin we Francyji, we regijůńe Franche-Comté, we departamyńće Doubs. Mo 6,63&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 103 ludźi.
Brengues

**Brengues** – gmin we Francyji, we regijůńe Midi-Pyrénées, we departamyńće Lot. Mo 20,56&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 194 ludźi.
Daubeuf-près-Vatteville

**Daubeuf-près-Vatteville** – gmin we Francyji, we regijůńe Gůrno Normandyjo, we departamyńće Eure. Mo 11,35&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 483 ludźi.
Filadelfijo

**Filadelfijo**, ang. *Philadelphia* - mjasto we USA, we sztaće Pynsylwańijo, wele ujśćo rzyki Deleware ku Atlantyckimu Uoceanowi. Srogi uostrzodek industryje, kultury a nauki. Dowńij Filadelfijo bůła drugim (po Lůndyńe) mjostym we byrtyjskim imperyjům a nojsrogszym uostrzodkem we trzinostu kolůńijach. Pjyrszo stolica USA, ńim stowjůno Waszyngtůn.
Peyrouzet

**Peyrouzet** – gmin we Francyji, we regijůńe Midi-Pyrénées, we departamyńće Haute-Garonne. Mo 4,88&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 96 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Peyrouzet
Bagard

**Bagard** – gmin we Francyji, we regijůńe Langwedocyjo-Roussillon, we departamyńće Gard. Mo 14,55&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 2502 ludźi.
Valeuil

**Valeuil** – gmin we Francyji, we regijůńe Akwitańijo, we departamyńće Dordogne. Mo 18,50&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 387 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Valeuil
Montreal

**Montreal**, fr. *[[Montréal]]* - mjasto we Kanadźe, druge podug wjelośći ludźi po Toronto. Je rozlygowane nade Rzykům Śwjyntygo Wawrzińca a mo morsko hawyna. Je to głůwny uostrzodek kultury, nauki a industryje we francuskogodkowyj tajli Kanady. Mjano mjasta je wźynte uod *Mont Royal* - Królewske Wzgůrze. Założůne 1642.
Reit im Winkl

**Reit im Winkl** – gmin we Mjymcach, we landźe Bajery, we kryśe Traunstein. Mo 70,99&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2013 roku půmjyszkowało sam 2365 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Reit im Winkl
Saint-Cyr-l'Ecole

**Saint-Cyr-l'Ecole** – gmin we Francyji, we regijůńe Île-de-France, we departamyńće Yvelines. Mo 5,01&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 17562 ludźi.

### Necowe uodowłańa
* Neczajta Saint-Cyr-l'Ecole
Colchester

**Colchester** – mjasto we Wjelgij Brytańiji, we Ynglandźe, we hrabstwje Essex. Poważane za nojstarsze mjasto we Wjelgij Brytańiji (spůminane we 77 r. n.e.)
Frenštát pod Radhoštěm

**Frenštát pod Radhoštěm** – mjasto we Czeskij Republice, we morawsko-ślůnskim kreju, we kryśe Nový Jičín.
Pusztaföldvár

**Pusztaföldvár** – gmin we Madźarach, we kůmitaće Békés, we kryśe Orosháza. Mo 57,13&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2015 roku půmjyszkowało sam 1662 ludźi.
Glendale

## Mjejscowośći we [[USA]]
* Glendale – mjasto we sztaće Arizůna, we hrabstwje Maricopa
* Glendale – mjasto we sztaće Kaliforńijo, we hrabstwje Los Angeles
* Glendale – uosadniczo jednostka we sztaće Połedńowo Karolina, we hrabstwje Spartanburg
* Glendale – mjasto we sztaće Kolorado, we hrabstwje Arapahoe
* Glendale – mjasto we sztaće Missouri, we hrabstwje St. Louis
* Glendale – wjeś we sztaće Ohio, we hrabstwje Hamilton
* Glendale – mjasto we sztaće Oregon, we hrabstwje Douglas
* Glendale – mjejscowość we sztaće Utah, we hrabstwje Kane
* Glendale – mjasto we sztaće Wisconsin, we hrabstwje Milwaukee

## Gminy we [[USA]]
* Glendale (ang. *Glendale Township*) – gmin we sztaće Kansas, we hrabstwje Saline
* Glendale (ang. *Glendale Township*) – gmin we sztaće Půłnocno Dakota, we hrabstwje Logan
* Glendale (ang. *Glendale Township*) – gmin we sztaće Połedńowo Dakota, we hrabstwje Hand
* Glendale (ang. *Glendale Town*) – gmin we sztaće Wisconsin, we hrabstwje Monroe

## Uobadej tyż
* Glendale – mjasto we Zimbabwe
* Bitwa pod Glendale – bitwa we czas secesyjnyj wojny (30 czyrwca 1862) na teryńe hrabstwa Henrico we sztaće Wirgińijo
Tarragona

**Tarragona** – mjasto we Szpańiji, we autůnůmicznyj spůlnoće Katalůńijo, we prowincyji Tarragona. Stolica comarki Tarragonès. Morsko hawyna a uńiwersytet.
Mochov

**Mochov** – gmin we Czeskij Republice, we strzodkowoczeskim kreju, we kryse Praga Wschůd. Mo 9,32&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 1287 ludźi.
Chissey-en-Morvan

**Chissey-en-Morvan** – gmin we Francyji, we regijůńe Burgůndyjo, we departamyńće Saône-et-Loire. Mo 29,9&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 289 ludźi.
Redditch

**Redditch** – mjasto we Wjelgij Brytańiji, we Ynglandźe, we hrabstwje Worcestershire. Spůminane we 1384 roku. Dowńij znůme skiż produkcyji jegłůw, hokůw na ryby a inkszych metalowych zachůw.
Brjańsk

**Brjańsk**, rus. *Брянск* - mjasto we Rusyji, stolica brjańskigo uobwodu. Je rozlygowane nade rzykům Desna. Uostrzodek industryji, kultury a nauki.
Hagen

**Hagen** – mjasto na prowach krysu we Mjymcach, we landźe Půłnocno Nadryńijo-Westfalijo. Uostrzodek industryji.
Kjustendił

**Kjustendił** (bułg. *Кюстендил*) – mjasto we Bułgaryji, admińistracyjńy śedźiba uobwodu Kjustendił, we kerym mjyszko 47 640 ludźi (2015).
Nepolisy

**Nepolisy** – gmin we Czeskij Republice, we hradeckim kreju, we kryśe Hradec Králové. Mo 13,52&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 961 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Nepolisůw
Liévin

**Liévin** – gmin we Francyji, we regijůńe Nord-Pas-de-Calais, we departamyńće Pas-de-Calais. Mo 12,83&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 31 580 ludźi.

### Kamracke mjasta
*  Hohenlimburg, Mjymcy
*  Poswol, Litwa
*  Bruck an der Mur, Austrijo
*  La Valette-du-Var, Francyjo
*  Rybńik, Polsko
*  Nowy Sůncz, Polsko

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Liévin
Ciechanów

**Ciechanów**, pol. *Ciechanów* - mjasto we Polsce, we mazowjeckim wojewůdztwje, stolica ciechanowskigo krysu.
Zaczorńe

**Zaczorńe** (pol. *Zaczarnie*) – wjeś we małopolskim wojewůdztwje, we tarnowskim kryśe, we gmińe Liso Gůra.
Schwerin

**Schwerin** – mjasto na prowach krysu we Mjymcach, stolica landu Meklymburgijo-Przedńe Půmorze. Je rozlygowane nade jeźdźorym Schweriner See.
Cellule

**Cellule** – gmin we Francyji, we regijůńe Uowerńijo, we departamyńće Puy-de-Dôme. Mo 8,74&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1151 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Cellule
Bremen

**Bremen**, **Wolne Hanzatycke Mjasto Bremen** (mjym. *Freie Hansestadt Bremen* - mjasto we Mjymcach, stolica landu Bremen, do kerygo krům Bremen wlazuje tyż mjasto Bremerhaven. Je rozlygowane nade rzykům Weser 60&nbsp;km uod uůnyj ujśćo ku Půłnocnymu Morzu. Morsko hawyna a uostrzodek industryje.
Wjelge Tyrnowo

**Wjelge Tyrnowo** (bułg. *Велико Търново*) – mjasto we Bułgaryji, admińistracyjńy śedźiba uobwodu Wjelge Tyrnowo, we kerym mjyszko 71 150 ludźi (2015). Gyszichtowo stolica Bułgaryji.
Verny

**Verny** – gmin we Francyji, we regijůńe Lotaryngijo, we departamyńće Moselle. Mo 3,9&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1925 ludźi.

### Źródło
* Neczajta Verny
Bamberg

**Bamberg** – mjasto na prowach krysu we Mjymcach, we landźe Bajery, nade rzykům Regnitz. Spůminane we 902 roku. Uostrzodek indystryji. Uod mjana Bamberg pochodźi mjano Bambry, kerygo używajům Poloki na mjymjeckich uosadńikůw we Wjelgopolsce.
Nymburk

**Nymburk** – mjasto we Czeskij Republice, we strzodkowoczeskim kreju, we kryśe Nymburk nade rzykům Łaba. Mjejske prowa 1275.
Lusernetta

**Lusernetta** – gmin we Italiji, we regijůńe Pjymůnt, we prowincyji Turyn. Mo 7,04&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2010 roku půmjyszkowało sam 531 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta gminu Lusernetta
12-godźinny zygor

**12-godźinny zygor** – kńif na szrajbowańe czasu, we kerym doba je tajlowano na dwje tajle: do połedńa (łać. ante meridiem, skrůt **AM**) a po połedńu (łać. * post meridiem*, skrůt **PM**). Mimo aże mjana sům ze łaćińskij godki, tako systyma je używano uobyczńe we anglosaskich krejach.
La Couture

* La Couture (Pas-de-Calais) - francuski gmin we regijůńe Pas-de-Calais
* La Couture (Krej Loary) - francuski gmin we regijůńe Krej Loary, we departamyńće Vendée
* La Couture-Boussey - francuski gmin we regijůńe Gůrno Normandyjo
Łaba

**Łaba** (cz. *Labe*, mjym. *Elbe*) – rzyka we strzodkowyj Ojropje, kero płyńy bez Czesko Republika a Mjymcy. Je na 1165&nbsp;km dugo (we tym 370&nbsp;km we Czeskij Republice) a wjyrch śćekańo mo 144 055&nbsp;km² (we tym we Czeskij Republice 51 394&nbsp;km²). Zdrzůdła mo we Gůrach Uolbrzimich na wyżce 1387 m n.p.m. Ujśće mo ku Helgolandzkij Zatoki Půłnocnygo Morza we Cuxhaven.
Lida

**Lida**, bjoł. *Ліда*, lit. *Lyda* - mjasto na Bjołoruśi, we grodźyńskim uobwodźe. Uostrzodek industryji.

## Przipisy
La Couture (Pas-de-Calais)

**La Couture** – gmin we Francyji, we regijůńe Nord-Pas-de-Calais, we departamyńće Pas-de-Calais. Mo 13,52&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 2712 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta La Couture
Sznuparka Google

**Sznuparka Google **- necowo sznuparka zbajstlowano bez hamerikůńsko firma Google Inc.. Ji cwekym je skatalogowańy wszyjskich mogebnych danych a pokozywańy jich bez hilfa interneca.

Wele danych ze lipca 2008 Google mo zaindeksowane wjyncyj kej biljůn zajt WWW. Mocka sznupanych informacyji je zebrano we uproszczůnych formatach na serwerach Google, skiż tego po wyćepańu ze zdrzůdła sům uůne dali dostympne.

Mjano sznuparki połaźi uod matymatycznygo terminu *googol, *co uoznoczo 10^{100}.  Mjano te mjoło ukozać cwek przedśymbjorstwa do objyńco indeksacyjům kej nojwjynkszyj liczby zajt ze śwjatowych danych ze Interneca.
Crécy-en-Ponthieu

**Crécy-en-Ponthieu** – gmin we Francyji, we regijůńe Pikardyjo, we departamyńće Somme. Mo 56,55&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1521 ludźi.
La Couture (Krej Loary)

**La Couture** – gmin we Francyji, we regijůńe Krej Loary, we departamyńće Vendée. Mo 7,03&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 209 ludźi.
Vstiš

**Vstiš** – gmin we Czeskij Republice, we pilznyńskim kreju, we kryśe Pilzno Połedńe. Mo 7,72&nbsp;km²wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 476 ludźi.
Drabina

**Drabina** – kōnstrukcyjŏ używano do włażyniŏ na gōrã po jeji szteblach. Nojczyńścij je wykōnanŏ ze drzewa abo aluminiōm. Ôpacznie ôd słodōw, lekszyj sie jã nosi. Moc przidajnŏ we fojerwerach.
Anuradhapura

**Anuradhapura** – mjasto we Sri Lance, stolica Půłnocno-Strzodkowyj prowincyji. Je to ważne cyntrům lo buddystůw, skiż tego co wjerzům uůne aże pode strůmym Bodhi kere sam rośńe Budda dostoł uośwjecyńo. Downo stolica buddyjskigo państwa, skiż zachowanych do terozki pałacůw a śwjůntyńjůw wpisano na lista śwjatowyj erbizny UNESCO.
Sceaux

* Sceaux (Yonne) - gmin we Francyji, we regijůńe Burgůndyjo
* Sceaux (Hauts-de-Seine) - gmin we Francyji, we regijůńe Île-de-France
Sceaux (Hauts-de-Seine)

**Sceaux** – mjasto a gmin we Francyji, we regijůńe Île-de-France, we departamyńće Hauts-de-Seine.
Sceaux (Yonne)

**Sceaux** – gmin we Francyji, we regijůńe Burgůndyjo, we departamyńće Yonne. Mo 13,22&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 129 ludźi.
Hinckley

**Hinckley** – mjasto we Wjelgij Brytańiji, we Ynglandźe, we hrabstwje Leicestershire. Spůminane we 1086 roku.
Cassagnabère-Tournas

**Cassagnabère-Tournas** – gmin we Francyji, we regijůńe Midi-Pyrénées, we departamyńće Haute-Garonne. Mo 25,24&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2016 roku půmjyszkowało sam 4557ludźi.
Stiwoll

**Stiwoll** – gmin we Austriji, we landźe Styryjo, we kryśe Graz-Umgebung. Mo 13,1&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2015 roku půmjyszkowało sam 725 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Stiwoll
Pollutri

**Pollutri** – gmin we Italiji, we regijůńe Abruzyjo, we prowincyji Chieti. Mo 26,17&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 2265 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Pollutri
Limerick

**Limerick** – mjasto we Irlandyji, we prowincyji Munster, admińistracyjny uostrzodek hrabstwa Limerick. Uostrzodek industryji, handlu a nauki. Ze Limerick pochodźi muzyczno skupina The Cranberries.
Burbage

* Burbage – mjejscowość we hrabstwje Derbyshire (Yngland)
* Burbage – mjejscowość we hrabstwje Leicestershire (Yngland)
* Burbage – mjejscowość we hrabstwje Wiltshire (Yngland)
Burbage (Leicestershire)

**Burbage** – wjeś a civil parish we Ynglandźe, we hrabstwje Leicestershire. Podug danych ze 2001 roku půmjyszkowało sam 14&nbsp;324 ludźi.
Nuneaton

**Nuneaton** – mjasto we Wjelgij Brytańiji, we Ynglandźe, we regijůńe West Midlands, we hrabstwje Warwickshire. Uostrzodek industryji.
Hioki

**Hioki** – mjasto we Japůńiji, na wyspje Kiusiu, we prefekturze Kagoshima. Utworzůne 1 moja 2005 bez skuplowańe mjast Fukiage, Higashiichiki, Hiyoshi a Ijūin.
Rimini

**Rimini** – mjasto we Italiji, we regijůńe Emilijo-Růmańijo, we prowincyji Rimini. Je rozlygowane nade Adrjatyckim Morzym, ńydaleko uod San Marino.
Saint-Jores

**Saint-Jores** – gmin we Francyji, we regijůńe Dolno Normandyjo, we departamyńće Manche. Mo 12,73&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 357 ludźi.
Souzy

**Souzy** – gmin we Francyji, we regijůńe Rhône-Alpes, we departamyńće Rhône. Mo 5,09&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 760 ludźi.
Fort Lauderdale

**Fort Lauderdale** – mjasto we USA, we sztaće Florida, we hrabstwje Broward. Morsko hawyna nade Atlantyckim Uoceanym.
Vlaardingen

**Vlaardingen** – mjasto we Ńiderlandach, we prowincyji Połedńowo Holandyjo. Uostrzodek industryji. Mjejske prowa mo uod 1273.
Crevalcore

**Crevalcore** – gmin we Italiji, we regijůńe Emilijo-Růmańijo, we prowincyji Bolůńijo. Mo 102,75&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 13&nbsp;504 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Crevalcore
Pyńdźołek

**Pyńdźołek** – dźyń tydńa půmjyndzy ńydźelům a wtorkym.

Podug normy ISO-8601 je pjyrszym dńym tydńa, zaś podug bilblijnyj tradycyji (krześćijańskyj a żydowskyj), kaj za pjyrszy dźyń tydńa uznowo śe ńydźela, pyńdźołek je drugim.
Saint-François-de-l'Île-d'Orléans

**Saint-François-de-l'Île-d'Orléans** – gmin we Kanadźe, we prowincyji Quebec, we regijůńe Capitale-Nationale. Je rozlygowany na wyspje Île d'Orléans na Rzyce Śwjyntygo Wawrzińca. Mo 28,96&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 527 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Saint-François-de-l'Île-d'Orléans
Bjelawa

**Bjelawa** (pol. *Bielawa*, mjym. *Langenbielau*) – mjasto we Polsce, we dolnoślůnskim wojewůdztwje, we dźerżůńowskim kryśe.

Bjelawa je pod Gōrami Ojlimi na Dolnym Ślōnsku. Rozciōngŏ sie na dugości 9 kilōmetrōw wzduż faborka Bjelawica. Podle danych z 31 grudnia 2021 roku Bjelawa mŏ 29232 miyszkańcōw.
Bošany

**Bošany** – gmin na Słowacyji, we trynczyńskim kreju, we kryśe Partizánske. Mo 14,39&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 4104 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta gminu Bošany
Bjelawa (ujednoznaczńyńy)

* **[[Bjelawa]]** – mjasto we Polsce, we dolnoślůnskim wojewůdztwje, we dźerżůńowskim kryśe
* Bjelawa – wjeś we dolnoślůnskim wojewůdztwje, we wrocłowskim kryśe, we gmińe Dugołynka
* Bjelawa – wjeś we mazowjeckim wojewůdztwje, we pjaseczyńskim kryśe, we gmińe Kůnstancin-Jeźorno
* Bjelawa – wjeś we wjelgopolskim wojewůdztwje, we złotowskim kryśe, we gmińe Złotůw
Saint-Péreuse

**Saint-Péreuse** – gmin we Francyji, we regijůńe Burgůndyjo, we departmyńće Nièvre. Mo 16,45&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 279 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Saint-Péreuse
Türkvizyon 2015

**Türkvizyon 2015** - trzeciyŏ edycyjŏ kōnkursu piosenek Türkvizyon wygrōnŏ bez Kyrgystōn. 21 krejōw a regionōw brŏłŏ udziŏł. Pōnkty sōm kalkulowane 100% ôd jednŏ-perzonowegŏ jury ôd kŏżdej nacyje. 
## Lokalizacyjŏ
Nŏjprzōd ôbranŏ Mary we Turkmyniystaniy, niyskorŏ pomiyniyōnŏ na Aszchabad we tym sōmym kreju, nale na kōniyc ôbranŏ Istanbuł jako plac kōnkursowy.

## Kōnkurs

## Niyzdażōne wystympy
Skuli zestrzylyniyŏ bez Turcyjŏ ruskegŏ samolotu na granicy tureckŏ-syryjskej, wszyjske regiōny Rusyje ôstŏły poinformowane ô braku jejich udziŏłu we kōnkursiye bez ministyrstwŏ kultury Rusyje jako sankcja na Turcyjŏ.
Dagestōn

**Dagestōn** (ru. Республика Дагестан) - je autōnōmicznōm republikōm we Rusyje. Republika znŏjduje siy we regiōniy Pōłnocnegŏ Kaukazu. Stolicōm Dagestanu je Machaczkala. 

Dagestōńskŏ populacyjŏ posiydzŏ 2,910,249 perzonōw (2010) a republika mŏ fest roztomajte nacyje, dōminujōncymi sōm: Awary, Darginy, Kumyki a Lezginy. Regiōn mŏ 14 ôficyjnych gŏdek, nale Ruski je nŏjczynściyj użiwōny mimŏ iże Ruskōw je ino kole 3%.
## Geografijŏ
Dagestōn s 50,300 km2 placym je usitułowōny we Pōłnocnŏ Kaukaskich Wiyrchach. Znŏjduje siy na połedniyu Rusyje. Republika mŏ dostymp do Kaspijskego Morzã. Nŏwyższy pōnkt to Wiyrch Bazardüzü (4,466 m). 


Regiōn graniczy ze Azerbejdżōnem a Gruzyjōm, a wewnōntrz ruskej federacyje s Kałmycyjōm, Czeczeniyjōm a Stawropolskim Krajem. 
### Rzeki
Dagestōn mŏ wiyncyj niźli 1800 rzekōw, hlawne to:
* Rzeka Sulak
* Rzeka Samur
* Rzeka Terek
* Rzeka Rubas
* Rzeka Avar
### Naturalne Surowce
Republika mŏ srogie surowce:
* Miydziy ( kole 1mln tōny)
* Ropy (kole 10mln tōny)
* Naturalnych gazōw (kole 44 miliardōw m3)
Regiōn mŏ tyż 530km plaż, 1200 hektarōw terapeutycznej ciyapy a 300 źrōdył uzdrowiskowyj wody.
Kumyki

**Kumyki** - Nacyjŏ s tureckich ludōw zamiyszkujōnca hlawniy Dagestan we Rusyje. Jejich gŏdka to Kumyckŏ gŏdka. Nŏjczynstszŏ religijŏ tej nacyje to Sunnicki Islam s miszōngiem ludowych zwyczajōw.
Nogaje

**Nogaje** - Nacyjŏ s tureckich ludōw zamiyszkujōnca hlawniy Rusyjŏ kaj nŏjwiyncyje je we Dagestaniy. Jejich gŏdka to Nogajskŏ gŏdka. Nŏjczynstszŏ religijŏ tej nacyje to Sunnicki Islam. Sōm spokrywniyniy s mongolskimi a tureckimi plemiōnami kere kejs sônaczyły Nogajskōm Horde.
Turkmyńskŏ gŏdka

**Turkmyńskŏ gŏdka** - tureckŏ gŏdka ôficyjnŏ we Turkmyniystaniy kerōm posługuje siy 3,5 miliōnōw perzōnōw we tym pōństwiy a 7,5 we cŏłkiym świŏciy.
Albańskŏ gŏdka

**Albańskŏ gŏdka** – indoojropejskŏ gŏdka ôficjalnŏ we Albaniji, Kosowie a Pōłnocnyj Macedōniji. Ōngyfer 5 milijōnōw perzōnōw używŏ kożdodziynnie albańskij gŏdki.
Saint Lucia

**Saint Lucia** – państwo we Strzodkowyj Americe, rozlygowane na wyspje uo jednakim mjańe we Małych Antylach (Nawietrzne Wyspy).

Wyspa uo wulkůńicznym pochodzyńu, s anfanga půmjyszkiwano bez Karaibůw. Lo Ojropejczykůw uoddekńynto bez Kolůmba, najprawdopodobńij we 1502 roku. Ńyskorzi brytyjsko kolůńijo aże do 1979.

Gospodarka uoparto o turystyka.
Stuttgart

**Stuttgart** – mjasto na prowach krysu we Mjymcach, stolica landu Badyńijo-Wirtymbyrgijo. Uostrzodek industryji. We mjeśće fůnguje fusbalklub VfB Stuttgart.
Thaur

**Thaur** – gmin we Austriji, we landźe Tirol, we kryśe Innsbruck-Land. Mo 21,07&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2015 roku půmjyszkowało sam 3841 ludźi.
Saint-Yorre

**Saint-Yorre** – gmin we Francyji, we regijůńe Uowerńijo, we departamyńće Allier. Mo 6,35&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 2788 ludźi.
Montferrier-sur-Lez

**Montferrier-sur-Lez** – gmin we Francyji, we regijůńe Langwedocyjo-Roussillon, we departamyńće Hérault. Mo 7,7&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 3446 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Montferrier-sur-Lez
Monfero

**Monfero** – gmin we Szpańiji we autůnůmicznyj spůlnoće Galicyjo, we prowincyji A Coruña. Mo 171,67&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2013 roku půmjyszkowało sam 2109 ludźi.
Winterthur

**Winterthur** – mjasto we Szwjcaryji, we kantůńe Zurich. We Wintherthur fůnguje Szwajcarske Cyntrům Nauki Technorama.
Amt Neuhaus

**Amt Neuhas** – gmin we Mjymcach, we landźe Dolno Saksůńijo, we kryśe Lüneburg. Mo 237,16&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 4776 ludźi. Gyszichtowo zowdy należoł do Dolnyj Saksůńiji, nale po II śwjatowyj wojńe przikuplowano gmin ku MRD (m. in. skiż tygo co ńy bůło sam mostůw nade Elbům). Po zjydnoczyńu Mjymcůw, 30 czyrwca 1993 Amt Neuhas przikuplowano nazod ku Dolnyj Saksůńiji.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Amt Neuhaus
Castet

**Castet** – gmin we Francyji, we regijůńe Akwitańijo, we departamyńće Pyrénées-Atlantiques. Mo 23,53&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 158 ludźi.
Montmin

**Montmin** – gmin we Francyji, we regijůńe Rhône-Alpes, we departamyńće Haute-Savoie. Mo 16,29&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 322 ludźi.
Handrabury

**Handrabury** (ukr. *Гандрабури*, rům. *Handrabura*) – wjeś we Ukrajińe, we uodeskim uobwodźe, we anańewskim rejůńe. Mo 16,72&nbsp;km² wjyrchu.

## Populacyjo
Podug Cynzusu we 2011 roku we wśi mjyszkało 2744 ludźi. 

Populacyjo podug rodńij godki::
Fains-Véel

**Fains-Véel** – gmin we Francyji, we regijůńe Lotaryngijo, we departamyńće Meuse. Mo 18,3&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 2224 ludźi.
Ucciani

**Ucciani** (kors. *Auccià*) – gmin we Francyji, we regijůńe Korsyka, we departamyńće Połedńowo Korsyka. Mo 28,36&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 468 ludźi.
Petrella Tifernina

**Petrella Tifernina** – gmin we Italiji, we regijůńe Molise, we prowincyji Campobasso. Mo 26,52&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2010 roku půmjyszkowało sam 1245 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta gminu Petrella Tifernina
Le Tholonet

**Le Tholonet** – gmin we Francyji, we regijůńe Provence-Alpes-Côte d’Azur, we departamyńće Bouches-du-Rhône. Mo 10,82&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 2289 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Le Tholonet
Baku

**Baku** (azer.: *Bakı*, rus.: *Баку*) – mjasto we Azerbejdżůńe a uůnygo stolica. Je rozlygowane nade Kaspijskim Morzym, wele uostrzodkůw wydobyćo naftowyj ropy. Znůme uod V stolećo.
Nogajskŏ gŏdka

**Nogajskŏ gŏdka** - tureckŏ gŏdka kerŏ je jednōm ze 14 gŏdek ôficyjnych we Republice Dagestanu we Rusyje. Gŏdka użiwałŏ arabskegŏ szrajbōnka do 1928 roku a do 1938 łaciyńskegŏ 
## Alfabyt nogajski
Cyryliczny alfabyt nogajski ôstŏł sônaczōny we 1938 roku, a ôstatniyŏ pōmiyniyōny bŏł we 1950 roku. Ôbycny to:
Machaczkala

**Machaczkala** (Махачкала (Ruskŏ gŏdka), Гьанжи (Lackŏ gŏdka),МахӀачхъала (Awarskŏ gŏdka),Магьачкъала (Kumyckŏ gŏdka)) - stŏlicã Dagestanu we Rusyje. Miastŏ mŏ najsrogszy meczet we Rusyje kery mianuje siy Srogi Meczet Machaczkala.
Kazań

**Kazań** (Каза́нь (Ruskŏ gŏdka), Казан (Tatarskŏ gŏdka)) abo Kazan - stŏlicã Tatarstanu we Rusyje. Ōsmy plac we wjelościy perzōnōw we Rusyje. Kazań leżi na sōtoku rzyk Wołgi a Kazańki. Kazański Kremel je ôd 2005 roku na liściy UNESCO.
Bala Türkvizyon

**Bala Türkvizyon** - kōnkurs piosynek lŏ bajtli majōncych ôd 8 - 15 rokōw. Piyrwy kōnkurs bŏł we Istanbule we Turcyje. We kōnkursiy mogōm brać kreje a regiōny a turecke nacyje. 
## Historyjŏ kōnkursŏw

## Historyjŏ debiutōw

## Gospodŏrze

## Ôbŏcz tyż
* Ojrowizyjo
* Festy pjosynki ABU
* Ojrowizyjo lo bajtli
* Kōnkurs pjosynek Interwizyjŏ
* Türkvizyon
Bala Türkvizyon 2015

**Bala Türkvizyon 2015** - piyrwŏ edycyjŏ kōnkursu piosenek Bala Türkvizyon lŏ bajtlōw kere majōm 8 - 15 rokōw. 13 krejōw a regionōw brŏłŏ udziŏł. Pōnkty sōm kalkulowane 100% ôd jednŏ-perzonowegŏ jury ôd kŏżdej nacyje. Azerbejdżōn piyrw wygrŏł kōnkurs, nale niyskorŏ ôstŏł zdyskwalifikowany skuli artistki kerŏ miŏłŏ ino 5 rokōw co je felerne s prawidłami kōnkursã, bez co Kazachstōn je zwyciynscōm.

## Lokalizacyjŏ
Nŏjprzōd ôbranŏ Mary we Turkmyniystaniy, niyskorŏ pomiyniyōnŏ na Aszhabat we tym sōmym kreju, nale na kōniyc ôbranŏ Istanbuł jako plac kōnkursowy. 
## Nacyje we kōnkursiy

## Niyzdażōne wystympy
Saint-Hippolyte-de-Montaigu

**Saint-Hippolyte-de-Montaigu** – gmin we Francyji, we regijůńe Langwedocyjo-Roussillon, we departamyńće Gard. Mo 4,05&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 650 ludźi.
Évian-les-Bains

**Évian-les-Bains** – gmin we Francyji, we regijůńe Rhône-Alpes, we departamyńće Haute-Savoie. Mo 4,3&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 8&nbsp;527 ludźi. Znůmy skiż mineralnyj wody Evian.

### Kamracke mjasta
*  Neckargemünd, Mjymcy
*  Benicàssim, Szpańijo
*  Irkuck, Rusyjo
*  Izumo, Japůńijo

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Évian-les-Bains
Cajarc

**Cajarc** – gmin we Francyji, we regijůńe Midi-Pyrénées, we departamyńće Lot. Mo 25,1&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1138 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Cajarc
Maine-de-Boixe

**Maine-de-Boixe** – gmin we Francyji, we regijůńe Poitou-Charentes, we departamyńće Charente. Mo 9,35&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 472 ludźi.
Mazzè

**Mazzè** – gmin we Italiji, we regijůńe Pjymůnt, we prowincyji prowincyji Torino. Mo 27,34&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2010 roku půmjyszkowało sam 4177 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Mazzè
Lübesse

**Lübesse** – gmin we Mjymcach, we landźe Meklymburgijo-Przedńe Půmorze, we kryśe Ludwigslust-Parchim. Mo 19,93&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2014 roku půmjyszkowało sam 720 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Lübesse
Malijai

**Malijai** – gmin we Francyji, we regijůńe Provence-Alpes-Côte d’Azur, we departamyńće Alpes-de-Haute-Provence. Mo 26,56&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1976 ludźi.
Bourg-Sainte-Marie

**Bourg-Sainte-Marie** - gmin we Francyji, we regijůńe Grand Est, we departamyńće Haute-Marne. Mo 9,19&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2023 roku půmjyszkowało sam 83 ludźi.
Passy

* Passy (Saône-et-Loire) - francuski gmin we regijůńe Burgůndyjo
* Passy (Yonne) - francuski gmin we regijůńe Burgůndyjo
* Passy (Haute-Savoie) - francuski gmin we regijůńe Rodan-Alpy
* Passy (Seine) – downy francuski gmin we departamencie Seine, przikludzůny do Paryża
Zobejrzij tyż: 
* Cimetière de Passy — smyntorz we Paryżu
* Passy - banhof sztreki nr 6 metra we Paryżu
Passy (Saône-et-Loire)

**Passy** – gmin we Francyji, we regijůńe Burgůndyjo, we departamyńće Saône-et-Loire. Mo 4,36&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 59 ludźi.
Nouvion

**Nouvion** – gmin we Francyji, we regijůńe Pikardyjo, we departamyńće Somme. Mo 15,73&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1264 ludźi.

### Necowe udwołańa
* Neczajta Nouvion
Sentheim

**Sentheim** – gmin we Francyji, we regijůńe Alzacyjo, we departamyńće Haut-Rhin. Mo 6,18&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1669 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Sentheim
Esino Lario

**Esino Lario** – gmin we Italiji, we regijůńe Lůmbardyjo, we prowincyji Lecco. Mo 18,05&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 760 ludźi.
Nérigean

**Nérigean** – gmin we Francyji, we regijůńe Akwitańijo, we departamyńće Gironde. Mo 9,98&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 838 ludźi.
Saint-Paul-de-Vence

**Saint-Paul-de-Vence** – mjasto a gmin we Francyji, we regijůńe Provence-Alpes-Côte d’Azur, we departamyńće Alpes-Maritimes. Mo 7,26&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2022 roku půmjyszkowało sam 3190 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Saint-Paul-de-Vence
Tonnay-Boutonne

**Tonnay-Boutonne** – gmin we Francyji, we regijůńe Poitou-Charentes, we departamyńće Charente-Maritime. Mo 22,73&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1160 ludźi.
Saint-André-de-Boëge

**Saint-André-de-Boëge** – gmin we Francyji, we regijůńe Rhône-Alpes, we departamyńće Haute-Savoie. Mo 12,6&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 606 ludźi.
Aurignac

**Aurignac** – gmin we Francyji, we regijůńe Midi-Pyrénées, we departamyńće Haute-Garonne. Mo 17,95&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1174 ludźi.
Saint-Martin-le-Hébert

**Saint-Martin-le-Hébert** – gmin we Francyji, we regijůńe Dolno Normandyjo, we departamyńće Manche. Mo 2,13&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 148 ludźi.
Bourcq

**Bourcq** – gmin we Francyji, we regijůńe Szampańijo-Ardyny, we departamyńće Ardennes. Mo 9,85&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 58 ludźi.
Saint-Ours

2 gminy we Francyji:
* Saint-Ours (Puy-de-Dôme) - gmin we regijůńe Uowerńijo
* Saint-Ours (Sabaudyjo) - gmin we regijůńe Rodan-Alpy

1 gmin we Kanadźe:
* Saint-Ours (Quebec) - gmin we prowincyji Quebec

1 gmin we Szwajcaryji:
* Saint-Ours (Fribourg) - gmin we kantůńe Fribourg
Saint-Ours (Puy-de-Dôme)

**Saint-Ours** – gmin we Francyji, we regijůńe Uowerńijo, we departamyńće Puy-de-Dôme. Mo 55,64&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2012 roku půmjyszkowało sam 1631 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Puy-de-Dôme
Saint-Ours (Sabaudyjo)

**Saint-Ours** – gmin we Francyji, we regijůńe Auvergne-Rhône-Alpes, we departamyńće Savoie. Mo 4,59&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2022 roku půmjyszkowało sam 750 ludźi.
Saint-Ours (Quebec)

**Saint-Ours** – gmin we Kanadźe, we prowincyji Quebec, we regijůńe Montérégie. Mo 58,5&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2013 roku půmjyszkowało sam 1757 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Saint-Ours
Saint-Ours (Fribourg)

**Saint-Ours** – gmin we Szwajcaryji, we kantůńe Fribourg, we dystrykće Singine. Mo 15,76&nbsp;km² wjyrchu a podug danych ze 2013 roku půmjyszkowało sam 1281 ludźi.

### Necowe uodwołańa
* Neczajta Saint-Ours