Helene Lecher

**Helene Lecher** (née **von Rosthorn**; 8 Septemba 1865 – 4 Oktoba 1929) alikuwa mwanaharakati wa haki za wanawake na mfadhili wa Austria. Wakati wa Vita vya Kwanza vya Kidunia aliwahi kuwa muuguzi na baadaye kama msimamizi wa jikoni la hospitali, akianzisha itifaki za lishe kwa wagonjwa. Alizaliwa katika familia yenye hali nzuri huko Vienna, alifunzwa nyumbani, akijifunza Kiingereza, Kifaransa, Kijerumani na Kiitaliano, pamoja na sanaa na muziki. Baada ya wazazi wake wote kufariki alipokuwa mdogo, alihamia na dada mmoja hadi Prague karibu 1890 ili kuishi na kaka mkubwa. Huko, alihusika na Jumuiya ya Shule ya Ujerumani na alishiriki katika hafla za kitamaduni. Aliolewa na profesa wa fizikia na alikuwa na binti mnamo 1899 lakini aliendelea kuigiza kwenye ukumbi wa michezo na kuimba kwenye hafla.

Mnamo 1909, Lechers walihamia Vienna, wakati mumewe aliteuliwa kuwa mkuu wa idara ya fizikia katika Chuo Kikuu cha Vienna. Alijihusisha na programu za kitamaduni za wake wa kitivo na akajiunga na *Allgemeiner Österreichischer Frauenverein* (AÖF, Jumuiya ya Wanawake Mkuu wa Austria). Aliwakilisha shirika hilo katika Kongamano la Wanawake la 1915 katika Kongamano la The Hague, ambalo lilisababisha kuundwa kwa Umoja wa Kimataifa wa Wanawake wa Amani na Uhuru (WILPF). Wakati wa vita, alifanya kazi kwanza kama muuguzi na kisha akasimamia jikoni za hospitali mbili tofauti, akiweka viwango vya lishe kwa wagonjwa. Vita vilipoisha, alibadilisha kambi mbili za hospitali za zamani katika Wilaya ya Grinzing ya Vienna kuwa kituo cha watoto ambacho kilitoa makazi kwa watoto yatima, bustani ya michezo ya watoto, zahanati, na kituo cha usambazaji wa chakula na nguo. Pia alifanya kampeni ya kambi nyingine kukarabatiwa kuwa makazi ya wanafunzi wa vyuo vikuu.

Mpigania amani aliyejitolea, Lecher alihudhuria Kongamano la 1921 la WILPF huko Vienna, aliandika makala na kuwataka maafisa wa serikali kupitisha sera ambazo zingedumisha amani na kupanua nyanja za maslahi ya wanawake. Alihusika katika kuandaa mapendekezo ya taaluma ya wafanyakazi wa ustawi wa jamii na kuhimiza serikali kuandaa sera zinazoruhusu wananchi kuwasilisha malalamiko yao. Alikufa baada ya kujeruhiwa katika ajali iliyogonga-na-kukimbia na baiskeli mnamo 1929 na akakumbukwa kwa kazi yake ya uhisani.

## Maisha ya awali na elimu 
Helene von Rosthorn alizaliwa tarehe 8 Septemba 1865 huko Vienna, ndani ya Milki ya Austria, kwa Baroness Josefine von Mandorff na Josef von Rosthorn [de].[ Baba yake alikuwa mkuu wa Kiwanda cha Chuma na Shaba huko Oed, lakini aliishi Vienna. Familia ya Rosthorn [de] walikuwa wanaviwanda ambao walikuwa wameunda tasnia ya shaba huko Austria.  Bibi yake mzaa mama alitokana na familia za Esterházy za Hungaria, ambao walitoa usaidizi kwa Joseph Haydn na wanamuziki wengine. Wanandoa hao walikuwa na watoto saba - Alfons (1857-1909), Gisela (1859-1862), Emil (1860-1878), Arthur (1862-1945), Maria (1863-1951), Helene, na Carl (1868-1888). Watoto wote walifundishwa nyumbani na kujifunza kusoma, kuandika na kuzungumza Kiingereza, Kifaransa, Kijerumani na Kiitaliano.  Mkufunzi wao mkuu alikuwa Adolf Lorenz, ambaye pamoja na mkewe, Emma Lecher, walikuwa wazazi wa mshindi wa baadaye wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia au Tiba, Konrad Lorenz. Pia walifundishwa kuchora na kupaka rangi, mwenendo, na muziki.

Baada ya kifo cha baba yao mwaka wa 1886, Josefine aliwapeleka watoto wadogo kwenye mali ya familia yake katika Kaunti ya Arad, Hungaria.  Kuanzia umri mdogo, Rosthorn aliathiriwa na mtunza mali ya mama yake juu ya umuhimu wa lishe katika kusaidia kupona kutokana na ugonjwa.Josefine alikufa mnamo Julai 1890, na kwa mujibu wa desturi za eneo hilo, baada ya kifo chake mabinti wawili waliobaki, Helene na Marie, walienda kuishi na kaka yao mkubwa huko Prague. Alfons alikuwa daktari wa uzazi na mwanajinakolojia, ambaye alitunza wasichana, na kwa upande wao, walitunza nyumba yake. Kuanzia 1895, Rosthorn alishiriki katika utayarishaji wa ukumbi wa michezo na Deutscher Schulverein (Chama cha Shule ya Kijerumani) cha Prague. Kikundi kilifanya michezo ya kuigiza, kukariri mashairi, na kutoa mihadhara ya kuchekesha. Karibu na wakati huu, aliolewa na Ernst Lecher, mjane, ambaye mke wake wa kwanza, Nathalie Heymann alikufa mwaka wa 1896.  Lecher alikuwa kaka wa mke wa mwalimu wake wa zamani, Emma. Mnamo 1899, wanandoa walikuwa na mtoto wao wa pekee Grete, ambaye baadaye alimwoa Herbert Magg, mwigizaji wa muziki wa Vienna Philharmonic Orchestra.  Lecher aliendelea kutumbuiza, na akajipatia sifa kwa kuimba pamoja na Auguste V. Ludovici duwa ya Frau Fluth na Frau Reich katika uwasilishaji wa 1902 wa The Merry Wives of Windsor. [19] Mnamo 1909, familia ilihamia katika jumba la kifahari huko Cottagegasse 30, Vienna, wakati Ernst alipoteuliwa kama mkuu wa idara ya fizikia katika Chuo Kikuu cha Vienna. 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1865
Jamii:Waliofariki 1929
Jamii:Wanaharakati wa Austria
Jamii:Feminism and Folklore 2025 in Tanzania