Kuzingirwa kwa Mariupol

thumb|270px|Kitongoji kimojawapo baada ya mabomu ya Urusi, dhidi ya uwanja wa nyuma wa Bahari ya Azov
**Kuzingirwa kwa Mariupol** (Kiukraini: **Облога Маріуполя**, Kirusi: **Осада Мариуполя**, Kiingereza: **Siege of Mariupol**) kulikuwa na kuzingirwa kwa jiji la Mariupol, mashariki mwa Ukraini, na vikosi vya Urusi vilivyodumu kwa miezi mitatu kutoka mwishoni mwa Februari hadi mwishoni mwa Mei 2022. Kulianza na makombora ya maeneo ya makazi ya jiji na matumizi ya droni za Kirusi, makombora, ndege, silaha nzito, na jeshi la anga. Maandalizi ya uvamizi huo yalianza mwanzoni mwa chemchemi ya 2021. Vita kubwa na kubwa zaidi barani Ulaya tangu Vita vya Kidunia vya pili. 

## Kronolojia 
thumb|270px|Video kuhusu mtaa wa Mariupol ulioangamizwa

Nukuu maarufu zaidi ya Vladimir Putin: "Mipaka ya Urusi haiishi popote katika nchi yoyote." (**Границы России нигде не заканчиваются.**). Moja ya tukio kuu la kuzingirwa lilikuwa bomu la Urusi la ukumbi wa michezo huko Mariupol, ambapo raia elfu kadhaa walikuwa wamejificha. Kuzingirwa kumalizika kwa uharibifu wa karibu 90% ya majengo huko, kwa mujibu wa Halmashauri ya Jiji la Mariupol: majengo ya makazi 2,340, nyumba za kibinafsi 61,200, hospitali 7, polyclinics 4, shule 57, taasisi za elimu ya juu 7, kindergartens 70, hospitali 3 za uzazi. Kifo cha Waukraine elfu 100 na kutekwa nyara kwa vikosi vya mwisho vya Kiukraini kutoka kwa mmea wa Azovstal  .

Warusi walitumia habari zisizofaa kwa kila njia kuhalalisha matendo yao. Kwa kuongezea, uhalifu mkuu wa vita ulikuwa uundaji wa kambi za "Filtration" (Kirusi: Фильтрационные лагеря России на Украине) ambapo watu wa kila kizazi na hali ya kijamii waliangamizwa. Warusi walizipiga risasi familia za Kiukraini na kuwafukuza watoto wao hadi Urusi .

Mji huo ulikuwa karibu kuharibiwa kabisa na kukaliwa na Urusi tangu mwisho wa Mei 2022. Kabla ya uvamizi wa Urusi, Mariupol ilikuwa kati ya miji 10 bora ya Ukraine kuishi na ilikuwa moja ya miji ya kwanza kwa idadi ya watu .

thumb|270px|Picha za angani baada ya miezi mitatu ya mashambulizi ya kijeshi ya Urusi
Wanajeshi wa Urusi waliwapiga risasi raia wa Ukraine hata kwa tatoo ambazo hawakupenda, kwa mfano, na picha ya bendera ya Kiukraini. Katika jiji hilo katika chemchemi ya 2022, Urusi iliunda hali ya janga la kibinadamu: maelfu ya nyumba na miundombinu ziliharibiwa na Waukraine walilazimika kupika chakula kwa moto wazi na kusimama kwenye mistari ya kilomita nyingi hata kwa maji .

Mnamo mwaka wa 2014, na mwanzo wa uvamizi wa kijeshi wa Urusi dhidi ya Ukraine, jiji hilo lilikuwa tayari limechukuliwa na Urusi kwa muda lakini lilikombolewa na jeshi la Ukraine mnamo. Hadi 2021, kulikuwa na mapigano madogo kati ya vikosi vya jeshi la Urusi  .

Huko Urusi, chini ya Putin, watu wanafungwa kwa kutuma maoni kwenye mitandao ya kijamii ambayo yana maneno "vita" au "uvamizi". Rasmi, Urusi inakanusha uhalifu wake wote, na uchokozi dhidi ya Ukraine unaitwa rasmi operesheni maalum ya kijeshi, kwani ni wakati wa operesheni maalum ambayo rais ana haki ya kuficha hasara ya Urusi. 

Maandamano yote ya kupinga vita nchini Urusi yamekandamizwa kikatili na polisi, haswa mnamo Machi 2022, wakati watu 15,000 walikamatwa kwa kushiriki katika mikutano ya kupinga vita.

## Tanbihi 
Jamii:Historia ya Ukraine