open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Marco Coledan

**Marco Coledan** (alizaliwa 22 Agosti 1988) ni mwanabaiskeli wa zamani wa Italia aliyeshiriki mbio za barabarani na kwenye uwanja. Aliendesha kitaaluma kati ya 2012 na 2018 akiwa na timu za Bardiani–CSF, Trek–Segafredo, na Wilier Triestina–Selle Italia. Alishiriki katika Grand Tours nne: Giro d'Italia mwaka 2012, 2015, 2016, na 2018. 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1988
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Fier

thumbnail|right|300px|Mji wa Fier
**Fier** ni mji nchini Albania.

Idadi ya wakazi wake ni takriban 120,655.

## Picha 

Fier, Albania 2022-11-03 - Street scene.jpg
Globe in Fier.jpg
Centrum Fier Albania 2018 1.jpg

## Tazama pia 
* Orodha ya miji ya Albania

## Tanbihi
## Viungo vya nje
Jamii:Miji ya Albania
Agostino Coletto

**Agostino Coletto** (14 Agosti 1927 – 1 Juni 2016) alikuwa mwanabaiskeli wa Italia.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1927
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Jamii:Waliofariki 2016
Nadir Colledani

**Nadir Colledani** (alizaliwa 10 Aprili 1995) ni mwanariadha wa baiskeli kutoka Italia anayeshiriki katika cyclo-cross na mbio za baiskeli za milimani (cross-country). Aliweza kumaliza katika nafasi ya 8 kwenye Mashindano ya Dunia ya UCI Cross-country mwaka 2020.

## Marejeo 
Jamii:Waliofariki 1995
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Bridget Hustwaite

**Bridget Hustwaite** (alizaliwa 10 Aprili 1991) ni mtangazaji wa redio, mtangazaji wa televisheni, mwanahabari, mwandishi, na mtetezi wa afya wa Australia. 

Kitabu chake cha kwanza, *How to Endo*, ambacho kinahusu uzoefu wake na ugonjwa wa endometriosis, kilitolewa tarehe 2 Machi 2021.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1991
Jamii:Watu walio hai
Jamii:waandishi wa Australia
Kevin Colleoni

**Kevin Colleoni** (alizaliwa 11 Novemba 1999 huko Ponte San Pietro) ni mwanariadha wa baiskeli kutoka Italia, ambaye kwa sasa anaendesha kwa timu ya UCI WorldTeam Intermarché–Wanty.
## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1999
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Thea Stanley Hughes

**Thea Stanley Hughes** (alizaliwa karibu na mwaka 1907, alikufa baada ya mwaka 1990) alikuwa mwandishi na mtetezi wa afya kutoka Australia, ambaye alikuwa rais wa Shirikisho la Wanawake wa Afya nchini Australia.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1907
Jamii:Waliofariki 1990
Jamii:Wanawake wa Australia
Desmond de Silva

**Desmond Anaclitus Rajiva de Silva** (maarufu kama Desmond de Silva, 13 Julai 1944 – 9 Januari 2022) alikuwa mwimbaji, mwanamuziki wa nyuma, na mchekeshaji kutoka Sri Lanka.Mara nyingi alichukuliwa kuwa "Mfalme wa Baila," na alijulikana kwa sauti yake changa ambayo ilisemekana kubaki bila kubadilika kwa zaidi ya miongo minne ya kutumbuiza.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1944
Jamii:Waliofariki 2022
Jamii:wanamuziki wa Sri Lanka
Jenny Gamble

**Jenny Gamble** ni mkunga kutoka Australia ambaye ni Profesa Emeritus wa Wakunga katika Chuo Kikuu cha Griffith na Mkurugenzi wa Ushirikiano wa Kubadilisha Huduma za Uzazi. Amekuwa Rais wa Tawi la Queensland la Chuo cha Wakunga cha Australia na Rais wa Kitaifa wa Chuo cha Wakunga cha Australia kuanzia mwaka 2009 hadi 2010. Yeye ni mtaalamu katika mifano ya huduma za uzazi kwa ajili ya matokeo bora ya kiafya.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanawake wa Australia
Dorothy Jean Hailes

**Dorothy Jean Hailes** AM (22 Juni 1926 – 27 Novemba 1988) alikuwa tabibu wa Australia katika karne ya 20. 

Hailes, pamoja na kundi la madaktari, alichangia kwa kiasi kikubwa katika kuanzishwa kwa Jumuiya ya Menopause ya Australasian.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1926
Jamii:Waliofariki 1988
Jamii:watu wa Australia
Daniele Colli

**Daniele Colli** (alizaliwa 19 Aprili 1982) ni mwanabaiskeli wa zamani wa mbio za barabarani kutoka Italia, ambaye alishiriki katika mashindano ya kitaalamu kati ya 2005 na 2017.

Mnamo 14 Mei 2015, wakati wa Hatua ya 6 ya Giro d'Italia, Colli alivunjika mkono baada ya kugongana na mtazamaji.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1982
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Felice Jacka

**Felice Nellie Jacka** OAM ni mwanasayansi wa Australia, mwanzilishi na rais wa Chama cha Kimataifa cha Utafiti wa Lishe katika Saikolojia. Yeye ni profesa wa Saikolojia ya Lishe na mkurugenzi wa Kituo cha Chakula na Mood katika Chuo Kikuu cha Deakin.

## Marejeo 
Jamii:Wanasayansi wa Austria
James Lawson (tabibu wa Australia)

**James "Jim" Sutherland Lawson** (alizaliwa tarehe 6 Mei 1934) ni daktari wa afya ya umma na mwanasayansi kutoka Australia, maarufu kwa utafiti wake kuhusu saratani ya matiti na kwa huduma za afya ya umma na programu za kuzuia, ambazo kwa sasa zinatumika katika huduma za afya ya umma za Australia na kimataifa.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1934
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanabiolojia wa Australia
Tim Fischer

**Timothy Andrew Fischer** AC FTSE (3 Mei 1946 – 22 Agosti 2019) alikuwa mwanasiasa na mwanadiplomasia kutoka Australia, aliyekuwa kiongozi wa Chama cha Kitaifa kuanzia mwaka 1990 hadi 1999. Alikuwa naibu waziri mkuu wa kumi katika serikali ya Howard kutoka mwaka 1996 hadi 1999.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1946
Jamii:Waliofariki 2019
Jamii:Wanasiasa wa Australia
Andrea Collinelli

**Andrea Collinelli** (alizaliwa 2 Julai 1969) ni mwanabaiskeli wa zamani wa Italia na bingwa wa Olimpiki katika mbio za baiskeli za uwanjani.

## Wasifu 
Alipokea medali ya dhahabu katika mbio za kufuatilia mtu mmoja mmoja za mita 4000 kwenye Michezo ya Olimpiki ya Majira ya Joto ya 1996 huko Atlanta.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1969
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Luca Colnaghi

**Luca Colnaghi** (alizaliwa tarehe 14 Januari 1999) ni mwanabaiskeli wa Italia, ambaye kwa sasa anashiriki katika timu ya UCI ProTeam VF Group–Bardiani–CSF–Faizanè.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1999
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Maria Dudycz

**Maria Dudycz** ni mtaalamu wa afya na mtetezi wa watu wenye ulemavu kutoka Australia. Anajulikana zaidi kwa kazi yake ya kuendeleza Sheria ya Ulemavu ya Victoria ya mwaka 2006, ambayo ililenga kuboresha haki na msaada kwa watu wenye ulemavu katika jimbo la Victoria.

Katika kipindi chote cha kazi yake, Dudycz ameweza kupata nafasi mbalimbali katika Serikali ya Shirikisho. Miongoni mwa nafasi hizo ni pamoja na kuwa mwenyekiti wa Bodi ya Ushauri kuhusu masoko ya Formula ya watoto wachanga nchini Australia kuanzia mwaka 2001 hadi 2005, na kuwa mkurugenzi wa Kituo cha Saratani ya Matiti cha Baraza la Utafiti wa Afya na Tiba la Kitaifa kuanzia mwaka 2001 hadi 2003. Michango yake imekuwa na athari kubwa katika sera za afya na utetezi wa ulemavu nchini Australia.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanaharakati wa Australia
David Vernon (mwandishi)

**David Vernon** (alizaliwa Canberra, Australia, 1965) ni mwandishi na mchapishaji wa Australia. Ameandika vitabu kadhaa vinavyohusiana na mashaka na uzazi.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1965
Jamii:Watu walio hai
Jamii:waandishi wa Australia
Barbara Vernon (mwanaharakati)

**Dkt. Barbara Vernon** ni mwanaharakati wa uzazi kutoka Australia na lobi wa serikali anayejaribu kuboresha huduma za uzazi; hasa anapigania matumizi ya wakunga. Alizaliwa katika jimbo la New South Wales na alihamia Canberra katikati ya miaka ya 1970. Alipata digrii ya Heshima katika Sayansi ya Kisiasa kutoka Chuo Kikuu cha Kitaifa cha Australia na mwaka 1997 alitunukiwa PhD katika sera za umma kutoka Chuo Kikuu cha Griffith kilichopo Brisbane, Queensland.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanaharakati wa Austria
Anthony Trimingham

**Anthony Trimingham** (alizaliwa Uingereza, 1948) ni mwanaharakati wa afya ya umma nchini Australia. Amefanya kazi kama mshauri wa mahusiano na kiongozi wa vikundi kwa zaidi ya miaka 30. Baada ya kifo cha mtoto wake kutokana na overdosi ya heroin, Trimingham alianzisha shirika la hisani la Australia linaloitwa Family Drug Support mwaka 1997 na kulipa jina la Damien Trimingham Foundation kwa heshima ya mtoto wake. Pia ni makamu wa rais na mwanzilishi mwenza wa Harm Reduction Australia na ni mtetezi wa marekebisho ya sheria za madawa na kupunguza madhara yanayotokana na matumizi ya madawa ya kulevya.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1948
Jamii:Wanaharakati wa Australia
Sally Tracy

**Sally Tracy** AM ni mkunga, mtafiti wa ukunga, mwandishi, na mwanaharakati kutoka Australia. Ameandika makala nyingi za utafiti. Mnamo mwaka wa 2023, aliteuliwa kuwa Mwanachama wa Agizo la Australia (Member of the Order of Australia) kutokana na mchango wake katika sekta ya ukunga.

## Marejeo 
Jamii:Wanaharakati wa Austria
Jamii:Watu walio hai
Janet Hailes Michelmore

**Janet Hailes Michelmore** AO ni mwanzilishi na mkurugenzi mtendaji wa Jean Hailes for Women's Health, shirika lisilo la faida linalofanya kazi nchini Australia, ambalo linatoa taarifa za afya na rasilimali kwa wanawake wa umri wote na wataalamu wa afya.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanawake wa Australia
Patrick Tjungurrayi

**Patrick Tjungurrayi** (anajulikana pia kama Patrick Olodoodi au Patrick Yala Uluturti; takriban 1935/1945 — Desemba 2017) alikuwa mwanasheria mkongwe, mpiga picha, na mtetezi wa afya wa Pintupi.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1940
Jamii:Waliofariki 2017
Jamii:Wanasheria wa Australia
Alma Thorpe

**Alma Beryl Thorpe** (alizaliwa 1935) ni mzee wa Kihindi wa Australia na mtetezi. 

Mnamo mwaka wa 1973, alianzisha pamoja na mama yake, Edna Brown, na Bruce McGuinness, Huduma ya Afya ya Wabindi wa Victoria (VAHS).

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1935
Jamii:Watu walio hai
Jamii:watu wa Australia
Ruth McNair

**Ruth McNair** AM amekuwa na nguvu ya kuongoza katika kuboresha afya na ustawi wa wanawake wenye mwelekeo wa kimapenzi wa jinsia moja na wa jinsia mbili nchini Australia.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanawake wa Australia
Olamide

**Olamide Gbenga Adedeji** (alizaliwa 15 Machi 1989) ni rapa, mwimbaji, mtunzi wa nyimbo wa rekodi wa Nigeria. 

## Kazi za Muziki 
**Albamu za Studio**

* *Rapsodi* (2011)
* *YBNL* (2012)
* *Baddest Guy Ever Liveth* (2013)
* *Street OT* (2014)
* *Eyan Mayweather* (2015)
* *The Glory* (2016)
* *Lagos Nawa* (2017)
* *Carpe Diem* (2020)
* *UY Scuti* (2021)
* *Unruly* (2023)
* *Olamidé* (2025)

**Albamu za Ushirikiano na EP**

* *2 Kings* (na Phyno) (2015)
* *YBNL Mafia Family* (2018)
* *999* (2020)
* *Ikigai* (2024)

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Odumodublvck

**Tochukwu Gbubemi Ojogwu** (alizaliwa 19 Oktoba 1993), maarufu kama Odumodublvck, ni rapa, mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Nigeria.

## Maisha ya Awali 
Akitokea katika eneo la Anioma lililoko Jimbo la Delta, na kuzaliwa jijini Lagos, alihamia na familia yake jijini Abuja akiwa na umri wa miaka 7. Alipata elimu ya sekondari ya chini katika shule ya Christ the King College huko Gwagwalada, Abuja, ambako alipata jina la kisanii "Odumodu" katika mwaka wake wa pili wa sekondari ya chini.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Saheed Osupa

**Akorede Babatunde Okunola** (akijulikana pia kama Saheed Osupa au King Saheed Osupa amezaliwa 7 Agosti 1969) ni mwanamuziki wa Nigeria na mwigizaji wa filamu.

## Filamu Zilizoteuliwa 
* *Eni Eleni*
* *Ero Sese Koowe*
* *Ese Mefa Laye*
* *Ose Maami*
* *Ashiru Ejire*
* *Onibara Ogunjo*
* *Iku Oba*
* *Igba Iwase*
* *Agbeere Oju*
* *Alukoro*
* *Aroba (Fable)*
* *Osoro Baba Ojo*
* *Oloju Ede*
* *Adigun Olori Odo*
* *Onimoto*
* *Olokiki Oru 1, 2 & 3*

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Safin De Coque

**Safin De Coque** ni mwana wa tajiri marehemu chifu Oliver De Coque ambaye alifundishwa na kubarikiwa na baba yake kuwa mwimbaji.

## Maisha ya Awali na Kazi 
De Coque alizaliwa mwaka 1947 mjini Ezinifite, Anambra State, Nigeria, katika familia ya Waigbo. Alianza kuimba muziki akiwa na umri wa miaka 17 na kundi la muziki la Ekpili na alifundishwa kucheza gitaa na mpigaji gitaa Mkongomani aliyeishi Nigeria aitwaye Piccolo. De Coque alikuwa mwanafunzi wa wakali wa muziki wa juju Sunny Agaga na Jacob Oluwale, na alipata umaarufu wa ndani akiwa bado kijana.

De Coque alipata umaarufu wa kimataifa baada ya kuonesha muziki wake London mwaka 1973, na kazi yake ya gitaa ilionyeshwa kwenye albamu ya *Prince Nico Mbarga* ya mwaka 1977, *Sweet Mother*.

Katika sherehe ya kihistoria, Alaafin of Oyo, Lamidi Adeyemi III, alimkabidhi taji la 'Mfalme wa Highlife' wa Afrika mwaka 1994, kwa uthabiti wake katika kazi yake.

Albamu yake ya kwanza, *Messiah Messiah*, ilitolewa mwaka 1977. Jumla ya albamu 93 zimerikodiwa na De Coque. Nyimbo nyingi zake zilijulikana kuwa katika mtindo wa ogene, zikichanganya muziki wa kisasa na mashairi ya jadi ya Igbo. Nyimbo maarufu ni pamoja na ''"People's Club of Nigeria*", *"Nempi Social Club", "Biri Ka Mbiri", "Ana Enwe Obodo Enwe", "Nnukwu Mmanwu"* na "*Identity''", ambayo ilikaa kwa wiki kadhaa kwenye Top Ten ya Radio Nigeria 2 mwaka 1981.

Mbali na kazi yake ya binafsi, De Coque mara kwa mara alicheza na kundi la Igede International Band, lililoongozwa na kaka yake Eugene.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Salawa Abeni

**Salawa Abeni Alidu** (alizaliwa 5 Mei 1961) ni mwimbaji kutoka nchini Nigeria. Ni mtu wa Ijebu wa kabila la Yoruba kutoka Ijebu Waterside, katika Ogun State. Alianza kazi yake ya kitaalamu waka music baada ya kutolewa kwa albamu yake ya kwanza iitwayo *Late General Murtala Ramat Mohammed* mwaka 1976, chini ya Leader Records. Albamu hiyo ilikuwa ya kwanza kutoka kwa mwanamke kwaa kuimba nyimbo za Kiafrika wa Kiswahili (Nyimbo za Kiyoruba) kufanikisha kuuza nakala zaidi ya milioni moja nchini Nigeria.

Abeni aliendelea kurekodi kwa Leader Records hadi mwaka 1986, pale alipoimalizia uhusiano na mmiliki wa lebo ya rekodi, Lateef Adepoju. Baadaye alioa Kollington Ayinla na kujiunga na lebo yake ya rekodi, akikaa naye hadi mwaka 1994.

Alitiwa taji la "Malkia wa Muziki wa Waka" na Alaafin of Oyo, Oba Lamidi Adeyemi mwaka 1992. Waka ni mtindo wa muziki ulioathiriwa na Uislamu wa jadi wa Yoruba music, uliopendwa na Batile Alake; ni aina ya muziki iliyo ya zamani zaidi kuliko jùjú na fuji.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Nigeria
Bill Snow

**William Snow** (anayejulikana pia kama Bill au Billy; 1938 - 2018) alikuwa mwanaharakati wa kupambana na sigara, mmoja wa waanzilishi wa BUGA UP (Billboard Utilising Graffitists Against Unhealthy Promotions), na mchango wake ulisaidia kuzuia matangazo ya tumbaku na kufanikisha mazingira yasiyo na moshi nchini Australia. Mbali na shughuli zake za kupambana na sigara, alikuwa mtetezi mwenye shauku dhidi ya silaha za nyuklia na uharibifu wa mazingira, na pia alikua msikilizaji wa haki za Waasheria wa Australia. Bill alifariki kutokana na aorta iliyopasuka mnamo tarehe 8 Machi 2018. Ameacha binti yake Emily na dada zake Dorothy na Joan..

## Marejeo 
Jamii:Wanaharakati wa Austria
Jamii:Waliozaliwa 1938
Jamii:Waliofariki 2018
Scooby Nero

**Anthony Chukwuma Onwubuariri** (anajulikana pia kama Scooby Nero; alizaliwa tarehe 12 Septemba) ni mtunzi wa nyimbo, mwigizaji na mwanamuziki kutoka Nigeria. 

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Sarz

thumb|Sarz (Mtayarishaji)
**Osabuohien Osaretin** (alizaliwa tarehe 17 Machi 1989), anayejulikana zaidi kwa jina lake la kibinafsi la sanaa **Sarz**, ni mtayarishaji wa rekodikutoka Nigeria, mhandisi wa kuchanganya muziki, na mwanamuziki. Alizaliwa katika mji wa Benin City, Edo State, Sarz anajulikana sana kwa alama ya utambulisho ya "Sarz on the beat" au "Really", mwanzoni au mwishoni mwa uzalishaji wake wa muziki.

Kazi yake ya kwanza yenye mikopo kamili ya uzalishaji ilikuwa kwa wimbo wa Lord of Ajasa "See Drama" mwaka 2007. Amezalisha nyimbo za Wizkid, Naeto C, Banky W, Skales, Shank, Reminisce, Goldie Harvey, eLDee, Wande Coal, YQ, Lojay na Niniola. Awali alikuwa ameajiriwa na Trybe Records, lakini aliondoka baada ya mkataba wake kumalizika Novemba 2013.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Sean Tizzle

**Morihanfen Oluwaseun Oluwabamidele** (akijulikana pia kama **Sean Tizzle**; amezaliwa 15 Desemba 1989) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Nigeria.

## Matukio Makuu 
Amefanya maonyesho katika matukio mbalimbali maarufu, ikiwa ni pamoja na:
* *Etisalat (2014) (Easy Cliq Campus Tour)*
* *Ay Live (2013)*
* *Nokia Lumia Party (2013)*
* *Hennessy Artistry (2013)*
* *Star Music Trek (2014)*
* *First Bank*
* *UBA (Uzinduzi wa All About You Debit MasterCard)*
* *Sterling Bank (GetReadyFor Work) 2013*
* *Coko Bar Music Festival (London) 2013*
* *NEA Awards (New York)*
* *African Social Awards Malaysia ASAM (Malaysia) 2013*
* *Felabration 2013 *
* *GT Bank (End Of The Year Party 2013)*
* *Access Bank plc (End Of The Year Party 2013)*
* *Headies Awards 2013*
* *Lagos Countdown 2013*
* *Ziara ya Uk 2014 (miji 6)*
* *Ziara ya Uk 2015 (miji 7)*
* *Ziara ya Uk 2016 (miji 10)*
* *Tim Westwood*
* *Loud Beach Party (2018)*
* *The Sean Tizzle Experience (2019)*

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Rosemary Stanton

**Rosemary Alison Stanton** OAM (née Finley; alizaliwa Sydney, New South Wales, 5 Juni 1944) ni mtaalamu wa lishe na daktari wa lishe kutoka Australia, maarufu kwa ushiriki wake katika vyombo vya habari.

## MArejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1944
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanawake wa Australia
Klementi wa Metz

[thumb|Mt. Klementi karibu na [Gofu|magofu ya Uwanja wa michezo.]]
**Klementi wa Metz** (pia: **Clemens, Clement**; aliishi katika karne ya 3 hivi) alikuwa askofu wa kwanza wa mji huo (leo nchini Ufaransa).

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 23 Novemba.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* *Le Diocèse de Metz*, sous la direction de Henri Tribout de Morembert, Letouzey & Ané, Paris, 1970.

## Viungo vya nje
* https://web.archive.org/web/20070629035436/http://www.bautz.de/bbkl/k/klemens_v_m.shtml Ekkart Sauser, Klemens von Metz

Jamii:waliozaliwa karne ya 3
Orezi

**Esegine Allen** (anayejulikana zaidi kwa jina lake la kisanii **Orezi**, alizaliwa 28 Machi 1986) ni mwanamuziki wa Nigeria kutoka jimbo la Delta. Alipata umaarufu na wimbo wake "Rihanna" mnamo 2013.

## Maisha ya Awali na Elimu 
Esegine "Orezi" Allen alizaliwa na kulelewa Owhelogbo, Isoko, Jimbo la Delta. Pia ndiye mtoto wa kwanza kati ya watoto watano. Orezi alisoma katika Shule ya Sekondari ya Command iliyopo Abakaliki. Alihitimu kutoka Chuo Kikuu cha Lagos na kukamilisha mpango wa lazima wa mwaka mmoja wa NYSC.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Chief Stephen Osita Osadebe

**Chifu Stephen Osita Osadebe** (mara nyingi hujulikana kama **Osita Osadebe** tu; 17 Machi 1936 - 11 Mei 2007) alikuwa mwanamuziki wa Waigbo wa Nigeria kutoka Atani.
 Katika maisha yake ya muziki yaliyodumu kwa zaidi ya miongo minne, alijulikana kama mmoja wa wanamuziki mashuhuri wa Igbo highlife. Wimbo wake maarufu zaidi ulikuwa single ya mwaka 1984 “Osondi Owendi”, uliomthibitisha kama kiongozi wa mtindo wa highlife na pia ukawa moja ya rekodi maarufu zaidi katika historia ya Nigeria.

## Wasifu 
Osadebe alizaliwa tarehe 17 Machi 1936, katika mji wa Kiigbo wa Atani, uliopo katika ukingo wa mashariki wa Mto Niger ndani ya Halmashauri ya Wilaya ya Ogbaru, Jimbo la Anambra, Kusini Mashariki mwa Nigeria. Alitoka katika ukoo wa waimbaji na wacheza dansi huko Igboland. Mtindo wake wa muziki, Highlife, ulihusisha vipengele vya Kiafro-Igbo na muziki wa kitamaduni. Pamoja na hayo, kulikuwepo pia mitindo ya calypso, Samba, bolero, rumba, Jazz na waltz ndani ya mtindo wa muziki wa Osadebe. Ni katika miaka yake ya shule ya upili huko Onitsha, jiji kubwa la kibiashara karibu na Atani, ambapo Osadebe alianza kupendezwa na muziki.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Jamii:Waigbo
Orlando Julius

[thumb|Julius akicheza jijini [Montreal mnamo 2016]]
**Orlando Julius Aremu Olusanya Ekemode** (anajulikana pia kama *Orlando Julius* au *Orlando Julius Ekemode*; 22 Septemba 1943 - 14 Aprili 2022) alikuwa mpiga kinanda, mwimbaji, kiongozi wa bendi, na mtunzi wa nyimbo wa Nigeria aliyehusishwa kwa karibu na muziki wa afrobeat.

## Maisha ya Baadaye na Urithi 
Mnamo mwaka 2019/2020, Julius alihama kuishi Ijebu-Jesa pamoja na mke wake, Latoya Ekemode. Elegboro wa Ijebu-Jesa, Oba (Engr.) Moses Oluwafemi Agunsoye, alimpa cheo cha heshima, "Gbeluniyi", na kumchukulia kama "kiongozi wa heshima".

Mnamo tarehe 15 Aprili 2022, Latoya aliripoti kwamba Julius alifariki akiwa amelala akiwa na umri wa miaka 78.

Siku ya kifo chake, Elegboro alimpongeza Julius kama "balozi mzuri wa mji wa Ijebu-Jesa, Oriade kama serikali ya mitaa, na Nigeria kwa ujumla".

Kabla ya kifo chake, Lopa Kothari wa BBC Radio alimtaja kama "shujaa wa muziki", na Robin Denselow, akichapisha kwa *The Guardian*, alimuelezea kama "moja ya mashujaa wa muziki wa Nigeria", "mwalimu wa midundo rahisi yenye nguvu" na mwenye ushawishi mkubwa kwenye muziki wa afrobeat. *Modern Ghana* ilimtambua kama "mwisho wa wakuu wa Nigeria katika aina ya muziki wa highlife". Kwa mujibu wa *AllMusic*, "wachache wa wasanii wamekuwa muhimu zaidi katika uvumbuzi, maendeleo, na umaarufu wa Afro-pop".

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Oshara

**Sola Shittu** (akijulikana pia kama **Oshara**; alizaliwa 4 Novemba 1986) ni mwimbaji, mtunzi wa nyimbo na mtayarishaji wa Nigeria anayejulikana kwa albamu yake ya kwanza, Sent: The Commission (2011). 

## Maisha ya awali na Elimu 
Oshara alizaliwa tarehe 4 Novemba 1986 huko Ikere-Ekiti, Jimbo la Ekiti. Akiwa anakua, Oshara alihamasishwa na baba yake ambaye alikuwa *songito* katika Kegite Club.

Oshara alipata elimu yake ya msingi katika Shule ya Msingi na Awali ya Adedewe iliyopo Owo, Jimbo la Ondo. Elimu ya sekondari aliipata katika Shule ya Sekondari ya Kikatoliki ya Holy Child na Omega Academy huko Ado-Ekiti. Alihitimu kutoka Chuo Kikuu cha Ado-Ekiti.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Muraina Oyelami

**Muraina Oyelami** (amezaliwa tarehe 21 Februari 1940) ni mchoraji na mpiga ngoma kutoka Nigeria mwenye asili ya Kiyoruba. Alikuwa miongoni mwa kizazi cha kwanza cha wasanii waliotoka katika Shule ya Sanaa ya Osogbo katika miaka ya 1960. Alikuwa mpiga ngoma na muigizaji katika kundi la maigizo la *Duro Ladipo*. Alifundisha muziki wa kitamaduni na dansi katika Chuo Kikuu cha Obafemi Awolowo kuanzia mwaka 1976 hadi 1987. Kama mwanamuziki, alifundishwa kupiga **dùndún** (ngoma ya kuzungumza) na ngoma za Batá. Pia alikuwa chifu wa mji wake wa Iragbiji.

## Machapisho 
Oyelami ameandika vitabu kuhusu upigaji ngoma na tamaduni za Kiyoruba. Kitabu cha mwaka 1993, *Abefe: Wasifu wa Muraina Oyelami* kilitokana na mahojiano yake, kikihaririwa na Ulli Beier. Katika maandiko haya, Oyelami anaeleza kuhusu ujana wake, sanaa ya maigizo mjini Ile-Ife, warsha ya Mbari-Mbayo, na makazi yake katika Iwalewa-Haus.

* 
* 
* 

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria

Jamii:Wayoruba
Oxlade

thumb|Picha ya Oxlade
**Ikuforiji Olaitan Abdulrahman** (akijulikana pia kama **Oxlade**, alizaliwa 22 Aprili 1997) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Nigeria aliyetiwa saini na Troniq Music, rekodi ya Epic nchini Ufaransa, na rekodi ya Columbia nchini Uingereza. 

## Mijadala 
Mnamo tarehe 12 Oktoba 2020, Oxlade alijeruhiwa wakati wa maandamano ya *EndSARS* yaliyofanyika katika eneo la kibiashara la *Surulere* jijini Lagos. Wakazi na waandamanaji wenzake waliripoti tukio hilo kwa kutumia alama ya reli (#) #EndSARS, ambapo pia ilisambaa video ikimuonesha meneja wa Oxlade, Ojah'B, akipigwa na polisi walipokuwa wakivunja maandamano kwa nguvu.

Mnamo 8 Februari 2022, video ya faragha (sex tape) ya Oxlade ilisambazwa kupitia Snapchat na ikawa mada maarufu kwenye Twitter. Tarehe 10 Februari 2022, mwanamke aliyeonekana kwenye video hiyo alitangaza hadharani nia yake ya kumshtaki Oxlade akidai fidia ya naira milioni 20.

Mnamo 12 Februari 2022, Oxlade aliomba msamaha kupitia Twitter kwa mashabiki wake na kwa mwanamke aliyehusika kwenye video hiyo.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Pepenazi

thumb|Picha ya Pepenazi.
**Opeyemi Gbenga Kayode** (anajulikana kwa jina lake la kisanii **Pepenazi**, amezaliwa 16 Aprili 1988) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Nigeria.

## Maisha ya Awali na Elimu 
Gbenga alizaliwa jijini Lagos na alikulia akisikiliza muziki wa Ebenezer Obey, King Sunny Adé, The Beatles, I. K. Dairo, na Fela Kuti.  
Alipata elimu yake ya msingi katika Shule ya Awali na Msingi ya Kemeesther iliyopo Aguda, Surulere, Lagos. Pepenazi alipata elimu ya sekondari katika shule ya *Mayflower School* mjini Ikenne, Jimbo la Ogun, ambapo shauku yake ya muziki wa rap ilianza kukuwa aliposikiliza nyimbo za Wyclef Jean, the Notorious B.I.G, P. Diddy, Fat Joe na wengine.  

Alifuzu na shahada ya Sayansi ya Teknolojia katika Usimamizi wa Ardhi kutoka chuo kikuu cha Federal University of Technology, Akure, Jimbo la Ondo, ambako alirekodi wimbo wake wa kwanza. Wakati akiwa chuoni, Pepenazi alishinda uchaguzi wa wanafunzi na kuwa Mkurugenzi wa Masuala ya Kijamii wa Chama cha Wanafunzi na pia alishiriki katika albamu iitwayo ''Futa's Finest''.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Samsong

thumb|Picha ya Samsong
**Samson Uche Mogekwu** ( akijulikana pia kama Samsong, alizaliwa 1974) ni msanii wa nyimbo za Injili kutoka Nigeria, anayeishi Abuja, mji mkuu wa shirikisho la Nigeria.

## Maisha ya Awali na Elimu 
Samson Uche Mogekwu alizaliwa mnamo 30 Novemba 1974, katika Jimbo la Delta, eneo la kusini mwa Nigeria. Alianza kuimba akiwa shuleni mwa sekondari, ambapo pia alijichagulia jina la Samsong. Alisoma katika Chuo Kikuu cha Ambrose Alli, Ekpoma, Jimbo la Edo, akichagua somo la Uhasibu.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Seun Kuti

thumb|Picha ya Seun kuti
**Oluseun Anikulapo Kuti** (akijulikana pia kama Seun Kuti, alizaliwa 11 Januari 1983) ni mwanamuziki wa Nigeria, mwimbaji na mtoto wa mwisho wa mwanzilishi wa Afrobeat Fela Kuti.

## Maisha ya awali na elimu 
Mwana wa mwisho wa Fela Kuti, Seun Kuti alizaliwa mwaka 1983. Alianza kuonyesha shauku ya muziki akiwa na umri wa miaka mitano, na kufikia umri wa miaka tisa, tayari alikuwa anapiga muziki na bendi ya baba yake, Egypt 80.

Akifuata nyayo za baba yake, Kuti alisomea muziki katika chuo cha *Liverpool Institute for Performing Arts*. Wakati wa masomo yake pale, alijiunga na bendi ya African Funk inayojulikana kama River Niger.

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Paul Play Dairo

**Paul "Play" Dairo** ni mwanamuziki, mwimbaji, na mtunzi wa nyimbo wa Nigeria.

## Maisha ya Awali 
Paul Play Dairo alizaliwa nchini Nigeria kwa Chief I.K. Dairo na alikulia katika mazingira yenye muziki. Hapo awali alisomea Uhandisi wa Mitambo na kwa muda mfupi alifanya kazi na kampuni ya Shell Petroleum kabla ya kuamua kujikita kikamilifu katika kazi ya muziki.

## Diskografia 
### Albamu za Studio 
* *Dairo Music Foundation Project 1* (1999)
* *Project 2* (2002)
* *No.1* (2004)
* *Hitaville* (2005)
* *Hero* (2010)

### Single zilizochaguliwa 
* *Forever* (2002)
* *Angel of My Life* (2004)
* *Renegade* (2014)
* *Best Thing* (2014)
* *Fool in Love* (2016)
* *Tell It to Me* (2016)
* *Kolo* (2020)
* *Angel of My Life (Remake)* (2020)
* *Guidance* (2020)

## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Nigeria
Kolmani wa Cloyne

[thumb|Mt. Kolmani katika [dirisha la kioo cha rangi huko Buttevant (1886).]]
**Kolmani wa Cloyne** (pia: **Colmán mac Léníne**; Munster, Eire 522 hivi - Cloyne, Eire, 604 hivi) alikuwa mshairi wa Kieire kwenye ikulu ya Cashel hadi alipobatizwa na Brendan akiwa tayari na umri wa miaka 48. 

Baadaye alitumwa kuinjilisha eneo la Limerick na hatimaye akawa abati-askofu wa monasteri aliyoianzisha huko "Cluain Uama", leo Cloyne .

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 24 Novemba. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
### Chanzo kikuu
* *Conall Corc and the Corcu Loígde* (Laud genealogies), ed. ; tr. 

### Vyanzo vingine
*Johnston, Elva. "Munster, saints of (act. *c*.450–*c*.700)." *Oxford Dictionary of National Biography*. Oxford University Press, Sept 2004, online edition May 2008. Accessed: 14 Dec 2008.
* 
* 
* 

### Marejeo mengine
* 
* 

Jamii:waliozaliwa 522
Jamii:Waliofariki 604
Jamii:washairi wa Ireland
Jamii:Wamonaki
Jamii:watawa waanzilishi
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Ireland
Peter Dingle

**Peter Dingle** alikuwa awali profesa msaidizi katika Shule ya Sayansi ya Mazingira katika Chuo Kikuu cha Murdoch, mjini Perth, Australia.

Pia alishirikiana kuwasilisha kipindi cha *Is Your House Killing You* cha kituo cha SBS na kuonekana katika kipindi cha ABC *Can We Help.* Dingle alikuwa na kipindi cha mara kwa mara kwenye redio ya 6PR Perth, akitoa ushauri kuhusu masuala ya afya, lakini alifutwa kazi wakati wa uchunguzi wa kifo cha mke wake kilichosababishwa na matibabu ya mtaalamu wa tiba asili. Redio hiyo ilisema kuwa "jukumu lao la kuwatunza wasikilizaji" lilikuwa muhimu zaidi na walikuwa na mashaka kama angeweza kurejea.

## Marejeo 
Jamii:Wanasayansi wa Australia
Jamii:Watu walio hai
Caroline De Costa

**Caroline May de Costa** AM (née Downes; alizaliwa 1947) ni Profesa wa Obstetrics na Gynecology katika Chuo Kikuu cha James Cook, Queensland, Australia. Ni mtetezi wa afya ya watu wa asili na wa utoaji mimba. Pia anaandika vitabu vya taaluma ya matibabu na riwaya za uhalifu.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1947
Jamii:Wanaharakati wa Australia
Sally Crossing

**Sally Crossing AM** (1946 – 2016) alikuwa mtetezi wa haki za afya kwa watumiaji wa huduma za afya na mwanzilishi wa Kikundi cha Kushughulikia Saratani ya Matiti (Breast Cancer Action Group). Aligunduliwa kuwa na saratani ya matiti kwa mara ya kwanza mwaka 1995.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1946
Jamii:Waliofariki 2016
Jamii:Wanaharakati wa Australia
Marcello Costa

**Marcello Costa** AO (9 Januari 1940 – 14 Aprili 2024) alikuwa mtafiti wa tiba, msomi, na mtetezi wa afya ya umma nchini Australia aliyezaliwa Italia. Alijikita katika utafiti wa muundo na kazi za mfumo wa neva wa utumbo. Aliwahi kufundisha huko Turin, Melbourne, na Helsinki kabla ya kuhamia Adelaide mwaka 1975, ambapo alikuwa mhadhiri mwanzilishi katika Shule ya Tiba ya Flinders, akianzisha taaluma mpya ya sayansi ya neva katika chuo hicho.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1940
Jamii:Waliofariki 2024
Jamii:wanabiolojia wa Australia
Caroline Bower

**Caroline Isabel Bower** AC ni mtafiti wa matibabu, profesa wa tiba, na mtetezi wa afya ya umma kutoka Australia. Sasa ameondoka kazini, na ni profesa mstaafu katika Chuo Kikuu cha Magharibi mwa Australia.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanabiolojia wa Australia
Ruby Board

**Ruby Willmet Board** CMG (15 Oktoba 1880 – 25 Desemba 1963) alikuwa mfanyakazi wa jamii kutoka Australia. Alijulikana kwa uhusiano wake wa muda mrefu na Baraza la Kitaifa la Wanawake wa Australia pamoja na mashirika ya kisukari.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1880
Jamii:Waliofariki 1963
Jamii:watu wa Australia
Arthur Chesterfield-Evans

**Arthur Chesterfield-Evans** (alizaliwa 16 Juni 1950) ni daktari na mwanasiasa wa Australia ambaye aliwahi kuwa mwanachama wa Baraza la Kutunga Sheria la New South Wales kuanzia mwaka 1998 hadi 2007. 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1950
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanasiasa wa Australia
Simon Chapman (mtaalamu)

**Simon Fenton Chapman**, AO (alizaliwa 14 Desemba 1951) ni msomi na mwanaharakati wa kupinga matumizi ya tumbaku.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1951
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanaharakati wa Australia
Hilda Bastian

**Hilda Bastian** ni mtetezi wa watumiaji wa afya. Alianza kazi yake Australia katika miaka ya 1980 na 1990, kisha akaelekea Ulaya na Marekani. Yeye ni miongoni mwa watu wanaoshiriki katika tiba inayotokana na ushahidi na kuwasilisha sayansi ya matibabu kwa umma.

Alikuwa mjumbe wa waanzilishi wa Ushirikiano wa Cochrane na alifanya kazi katika Taasisi ya Taifa ya Afya nchini Marekani kwenye PubMed Health. Shughuli zake nyingine ni pamoja na uandishi wa blogu na kuchora katuni.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanaharakati wa Australia
Paul Kipkoech

**Paul Kipkoech** (Januari 6, 1963 – Machi 16, 1995) alikuwa mwanariadha wa Kenya wa mbio ndefu ambaye alibobea katika mbio za mita 10,000 na mbio za kuvuka nchi. Alikua bingwa wa dunia zaidi ya mita 10,000 mwaka 1987.

Kipkoech alizaliwa Kapsabet. Mwaka 1986 alikimbia mita 3000 kwa dakika 7:39.38, ambayo ilikuwa mara ya tatu bora zaidi duniani msimu huo, nyuma ya Saïd Aouita na Sydney Maree.

Alistaafu mwaka 1988 kwa sababu ya ugonjwa. Alifariki mwaka  1995 katika hospitali ya Eldoret akiwa na umri wa miaka 32 pekee.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Frederick Onyancha

**Frederick ("Fred") Onyancha** (alizaliwa Nyamira, 25 Desemba 1969) ni mwanariadha wa Kenya wa mita 800 ambaye alishinda medali ya shaba katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto ya mwaka 1996 huko Atlanta katika muda bora zaidi wa dakika 1:42.79.

## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1969
Micah Kogo

**Micah Kemboi Kogo** (alizaliwa Msitu wa Burnt, kaunti ya Uasin Gishu, 3 Juni 1986) ni mwanariadha wa mbio ndefu kutoka Kenya, ambaye ni mtaalamu wa mbio za mita 10,000. Ndiye mshikilizi wa zamani wa rekodi ya dunia katika tukio la mbio za barabara za kilomita 10 akitumia saa 27:01. Alijitokeza kwa mara ya kwanza katika Olimpiki mwaka 2008, akitwaa medali ya shaba ya mita 10,000 mjini Beijing. Ubora wake wa mita 10000 kati ya 26.35 ni wa 6 kwa kasi zaidi wakati wote.

## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1986
Shem Kororia

**Shem Kororia** (alizaliwa 25 Septemba 1972) ni mwanariadha wa zamani wa Kenya wa mbio ndefu ambaye alibobea katika mbio za mita 5000 na nusu marathoni. Aliwakilisha nchi yake ya asili katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1996 huko Atlanta, Marekani. 

Kororia alikuwa mwanariadha wa tatu kuwahi kukimbia nusu marathoni ndani ya saa moja, aliposhinda taji la dunia la nusu marathoni mnamo Oktoba 1997 huko Košice, Slovakia, akitumia dakika 59:56.
Alishinda meta 5000 za dhahabu mara mbili katika Michezo ya Kijeshi ya Dunia: mwaka 1995 na 1999. Pia alishinda Parelloop 10K katika mbio za Uholanzi mwaka 1997 na alikuwa na ushindi wa mfululizo katika BOclassic mnamo 1994-95.

Pia alishindana katika mashindano ya mbio za nyika. Alitwaa medali ya dhahabu ya timu mara mbili akiwa na Kenya kwenye Mashindano ya IAAF World Cross Country (1994 na 1997). Kwenye mzunguko wa mkutano mkuu wa nchi nzima alipata ushindi mara mbili katika Cross Internacional de la Constitución (1994 na 1995) na alikuwa mshindi wa 1996 wa mbio za Campaccio na Cross Internacional de Venta de Baños.
Anatoka Kaptama katika Wilaya ya Mlima Elgon, kijiji sawa na Edith Masai.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1972
Edwin Soi

thumbnail|right|200px|Soi akimfuata Kenenisa Bekele
**Edwin Cheruiyot Soi** (alizaliwa 3 Machi 1986) ni mwanariadha mtaalamu wa mbio za masafa marefu kutoka Kenya ambaye alibobea katika mbio za mita 3000 na 5000. Ni mwana Olimpiki mara mbili wa Kenya.

Heshima zake za kwanza kabisa ni medali za dhahabu za timu akiwa na Kenya kwenye Mashindano ya Dunia ya Msalaba ya Dunia ya IAAF mwaka 2006 na 2007. Soi amepata mafanikio yake kwenye mbio hizo - alikuwa mshindi wa medali ya shaba ya mita 5000 katika Olimpiki ya Beijing mwaka 2008 na alifanikiwa sana kati mashindano ya dunia ya IAAF. Fainali ya Riadha, akitwaa medali tatu za dhahabu na tatu za fedha kuanzia 2006 hadi 2008. Alikua bingwa wa bara kwenye mbio mwaka 2010 za Mashindano ya Afrika katika Riadha na alikuwa mshindi wa medali ya shaba ya mita 3000 kwenye Mashindano ya Ndani ya Dunia ya IAAF mwaka 2012.

Soi ameshinda mbio nyingi za barabara za 10K katika taaluma yake; ameshinda mara tatu mfululizo katika mbio za BOclassic, Memorial Peppe Greco na Giro Media Blenio, na amekuwa na ushindi mara nne mfululizo kwenye Giro al Sas. Ubora wake binafsi kwa umbali ni dakika 27:46.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1986
Melville Birks

**Dk. Melville Birks** FRCS, MB, BS, FRCP (30 Januari 1876 – 27 Aprili 1924) alikuwa daktari wa matibabu na mtaalamu wa afya ya kazini kutoka Australia Kusini, anajulikana kwa kazi yake katika Broken Hill, New South Wales.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1876
Jamii:Waliofariki 1924
Jamii:wanabiolojia wa Australia
Remmy Limo

**Remmy Kimutai Limo** (alizaliwa 25 Agosti 1971) ni mwanariadha mstaafu wa Kenya ambaye alibobea katika kuruka mara tatu.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1971
Paul Koech

**Paul Koech** (25 Juni 1969 - 3 Septemba 2018) alikuwa mwanariadha wa Kenya wa umbali na mbio za marathoni. Alishiriki Mashindano ya IAAF ya Dunia ya Nusu Marathoni mwaka 1998 na kumaliza katika nafasi ya kwanza. Pia alikuwa mshindani wa kawaida katika Mashindano ya Dunia ya Msalaba ya Dunia ya IAAF na nafasi kadhaa za juu-5.

Alishinda mbio za Parelloop 10K nchini Uholanzi mwaka [1999]].
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Charles Gitonga

**Charles Gitonga** (alizaliwa 5 Oktoba 1971) ni mwanariadha mstaafu kutoka Kenya ambaye alibobea katika mbio za mita 400. Anajulikana zaidi kwa kushinda medali ya dhahabu kwenye Michezo ya Jumuiya ya Madola mwaka 1994 huko Victoria.

Wakati wake bora zaidi wa kibinafsi ulikuwa sekunde 44.20, uliopatikana mnamo Juni 1996 huko Nairobi. Matokeo hayo yanampa nafasi ya 19 kwenye orodha ya waigizaji wa muda wote duniani, na iko sekunde 0.02 tu nyuma ya rekodi ya Kenya iliyowekwa na Samson Kitur miaka minne mapema.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1971
Selina Chirchir

**Selina Chirchir** (alizaliwa 28 Agosti 1968) ni mwanariadha mstaafu wa Kenya wa mbio za kati na marathoni. Alishiriki katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1984 akiwa bado msichana wa shule katika Shule ya Sekondari ya Wasichana ya Sing'ore huko Iten.

Alishinda mbio za mita 800 za wanawake katika Mashindano ya Dunia ya Wanariadha mnamo 1986 na kumaliza wa pili katika mita 1500. Mwaka uliofuata alishinda medali mbili za dhahabu (mita 800 na 1500) katika Michezo ya Africa Nzima ya 1987, iliyofanyika Nairobi, Kenya. Katika Mashindano ya Dunia ya 1987 alishindwa kuingia fainali. Katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1996 aliwakilisha Kenya katika mbio za marathon, lakini hakumaliza. Rekodi yake ya marathon, 2:32:36, iliendeshwa kwenye Houston Marathon mnamo Januari, 1996.

Katika 1998, alishinda San Francisco Marathon. Bado alikuwa hai mwaka 2000 aliposhinda Marathoni ya Trinidad na Tobago.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1968
Alice Chelangat

thumbnail|right|200px|Alice Chelangat
**Alice Kimetto Chelangat** (alizaliwa Kericho, 27 Desemba 1976) ni mwanariadha wa mbio ndefu kutoka Kenya ambaye ni mtaalamu wa mbio za marathoni.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1976
Naomi Mugo

**Naomi Mugo** (alizaliwa Nyahururu, 2 Januari 1977) ni mwanariadha wa Kenya wa mbio za kati ambaye ni mtaalamu wa mbio za mita 1500 na kuvuka nchi.

Alikuwa mshindi wa mwaka 1999 wa shindano la Msalaba wa Kimataifa de Soria.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1977
Faith Macharia

thumbnail|right|200px|Faith Macharia
**Faith Macharia** (alizaliwa Nyeri, Kenya, 9 Februari 1976) ni mwanariadha wa Kenya wa mbio za kati ambaye ni mtaalamu wa mbio za mita 800.

Mnamo mwaka 2001, aliweka rekodi mpya ya Kenya zaidi ya mita 1000 (2:35.39), ambayo ilikuwa bado halali mwaka 2007.

Anafanya mazoezi na Usimamizi wa Michezo wa PACE na anafunzwa na Ricky Simms.

## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1976
Boniface Merande

**Boniface Merande** (alizaliwa 13 Februari 1962) ni mwanariadha mstaafu wa Kenya wa mbio ndefu, ambaye aliwakilisha nchi yake ya asili katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1988 huko Seoul, Korea ya Kusini. Miaka minne baadaye alimaliza katika nafasi ya 14 katika Marathoni ya Olimpiki mwaka 1992.

Alimaliza wa saba kwenye Mashindano ya Dunia mwaka 1993 kwa saa 2:18:52. Pia alishinda medali ya shaba katika mbio za mita 3000 kuruka viunzi kwenye Mashindano ya Afrika mwaka 1989 na alimaliza wa 14 katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1992.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1962
Thomas Saisi

**Thomas Saisi** (19 Julai 1945 – 30 Machi 2021) alikuwa mwanariadha wa Kenya wa mbio za mita 800 ambaye alimaliza wa saba katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1968 huko Jiji la Mexico. Alishiriki pia katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1972. Wakati wake bora wa kibinafsi ulikuwa dakika 1.46.3, iliyopatikana mnamo Septemba 1971 huko Munich.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Benjamin Kogo

**Benjamin Kogo** (30 Novemba 1944 – 20 Januari 2022) alikuwa mwanariadha wa Kenya ambaye  alibobea katika mbio za mita 3000 kuruka viunzi.

Kogo alizaliwa tarehe 30 Novemba 1944. Alikuwa kutoka Arwos, Kaunti ya Nandi, Kenya.

Alikuwa Mkenya wa kwanza kukimbia mbio za kuruka viunzi katika Olimpiki,  alikuwa ni medali ya fedha katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1968, katika hafla iliyoshinda swahiba wake Amos Biwott. Katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1964 alishindwa kuingia fainali kwenye mbio za kuruka viunzi. Alishinda dhahabu katika Michezo ya kwanza ya Afrika Nzima iliyofanyika mwaka 1965 huko Brazzaville. Kogo pia alishinda medali ya shaba kutoka kwa Dola ya Uingereza mwaka 1966 na Michezo ya Jumuiya ya Madola.

Kogo alifariki akiwa na umri wa miaka 77. Alikuwa amepatikana na saratani ya tezi dume mwaka mmoja kabla.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Japheth Kimutai

**Japheth Kimutai** (alizaliwa Lelmokwo, kaunti ya Nandi, 20 Desemba 1978) ni mwanariadha wa mbio za kati kutoka Kenya ambaye alibobea katika mbio za mita 800.

Mwaka 1998 alishinda medali ya dhahabu kwenye Michezo ya Jumuiya ya Madola ya Kuala Lumpur kwa muda wa 1:43.82. Katika mwaka huo huo alishinda ubingwa wa Afrika mita 800 huko Dakar, Senegal. Alimaliza wa nne kwenye Kombe la Dunia la IAAF mwaka 1998.

Mwaka 1999 alishinda dhahabu kwenye Michezo ya Afrika Nzima.

Mwaka 2000 huko Sydney kwa Michezo ya Olimpiki, Japheth alishindwa kufika fainali licha ya kukimbia kwa haraka zaidi na Mkenya katika michezo hiyo.

Alikuwa ameanza kazi yake vyema mwaka 1994 aliposhinda nishani ya fedha katika Mashindano ya Dunia ya Vijana na kisha mwaka 1997 wakati bado Mdogo aliweka rekodi ya dunia ya vijana katika mbio za mita 800 kwa muda wa 1:43.64 mjini Zürich mnamo 13 Agosti 1997. Rekodi ya vijana ya dunia ilipigwa na Abubaker Kaki wa Sudan mwaka wa 2008.

Kwa sasa ni Mkurugenzi wa Kituo cha Mafunzo cha Riadha cha Michezo Kamili, Kaptagat.

## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1978
Richard Mateelong

thumbnail|right|200px|Richard Mateelong & Brahim Taleb
**Richard Kipkemboi Mateelong** (alizaliwa 14 Oktoba 1983) ni mwanariadha kutoka Kenya mtaalamu wa mbio za masafa marefu ambaye aliebobea katika mbio za mita 3000 kuruka viunzi. Alishinda medali ya shaba ya Olimpiki katika Michezo ya Olimpiki ya Beijing mwaka 2008 na ana medali mbili za Ubingwa wa Dunia katika nidhamu.

## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1983
Kenneth Cheruiyot

**Kenneth Cheruiyot** (alizaliwa 2 Agosti 1974) ni mwanariadha kutoka Kenya ambaye ni mtaalamu wa mbio za masafa marefu. Anasifika zaidi kwa kushinda mbio za Rotterdam Marathon mwaka 2000. Alimaliza wa pili katika mashindano hayo mwaka 2001 na 2002. Mwaka 2002 alianguka chini na kuvunjika mkono baada ya kukimbia kilomita 10, lakini bado aliweza kumaliza na hata kunyakua fedha.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Kenya
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1974
Diego Colombari

**Diego Colombari** (aliyezaliwa tarehe 29 Machi 1982) ni mwanabaiskeli wa Italia anayeshiriki michezo ya walemavu, ambaye alishinda medali ya dhahabu katika Michezo ya Olimpiki ya Walemavu ya Majira ya Joto ya 2020.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1982
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Ambrogio Colombo

**Ambrogio Colombo** (alizaliwa tarehe 6 Mei 1940) ni mwanabaiskeli wa Italia.  Alishiriki katika mashindano ya Tour de France mwaka wa 1965.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1940
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Gabriele Colombo

**Gabriele Colombo** (alizaliwa 11 Mei 1972 huko Varese) ni mwanariadha wa zamani wa baiskeli wa barabarani kutoka Italia. Alishinda mbio za Milan–San Remo mwaka 1996.

Jamii:Waliozaliwa 1972
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Luca Colombo (mwendeshabaiskeli)

**Luca Colombo** (alizaliwa 26 Desemba 1969) ni mwanariadha wa zamani wa baiskeli kutoka Italia. Alishinda medali ya fedha katika mbio za mchakato wa wakati kwa timu kwenye Michezo ya Olimpiki ya 1992. Pia alishiriki katika Tour de France ya 1997, lakini hakumaliza.

Jamii:Waliozaliwa 1969
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Maurizio Colombo

**Maurizio Colombo** (alizaliwa 16 Julai 1963) ni mwanariadha wa zamani wa baiskeli kutoka Italia. Alishiriki katika mbio za kufukuza mtu mmoja mmoja na za timu kwenye Michezo ya Olimpiki ya 1984.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1963
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Federico Colonna

**Federico Colonna** (alizaliwa 17 Agosti 1972) ni mwendesha baiskeli wa zamani wa barabarani kutoka Italia.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1972
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Cristian Cominelli

**Cristian Cominelli** (alizaliwa Mei 22, 1988) ni mwendesha baiskeli wa cyclo-cross kutoka Italia.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1988
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Alfredo Comminetti

**Alfredo Comminetti** (alizaliwa Oktoba 16, 1895 – akafariki Oktoba 26, 1981) alikuwa mwendesha wa baiskeli wa mashindano kutoka Italia. Aliwahi kushiriki katika Tour de France ya mwaka 1925.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1895
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Luciano Conati

**Luciano Conati** (alizaliwa Machi 17, 1950 – akafariki Februari 6, 2016) alikuwa mwanariadha wa baiskeli wa mashindano kutoka Italia. Aliwahi kushiriki katika Tour de France ya mwaka 1976.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1950
Jamii:Waliofariki 2016
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Filippo Conca

**Filippo Conca** (alizaliwa Septemba 22, 1998 huko Lecco) ni mwendesha wa baiskeli kutoka Italia, ambaye kwa sasa anashiriki katika timu ya UCI ProTeam Q36.5 Pro Cycling Team.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1998
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Biagio Conte

**Biagio Conte** (alizaliwa Aprili 7, 1968 huko Palermo) ni mwendesha baiskeli wa zamani  kutoka Italia, ambaye alishiriki mashindano kitaalamu kati ya 1996 na 2003. Kwa sasa anafanya kazi kama directeur sportif kwa timu ya UCI Continental Work Service–Vitalcare–Dynatek.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1968
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Oreste Conte

**Oreste Conte** (Alizaliwa 19 Julai 1919 – 7 Oktoba 1956) alikuwa mwanariadha wa baiskeli kutoka Italia. Alishiriki kwenye mbio za Tour de France mwaka 1948.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1919
Jamii:Waliofariki 1956
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Roberto Conti

**Roberto Conti** (alizaliwa 16 Desemba 1964) ni mwanariadha wa zamani wa baiskeli kutoka Italia, ambaye ushindi wake mkubwa zaidi ulikuwa kwenye Tour de France ya 1994 aliposhinda hatua ya Alpe d'Huez baada ya kuongoza kwa umbali mrefu. Kazi yake ya kitaalamu ilimalizika mwaka 2003.

Conti pia alishinda kipengele cha Mwendesha Baiskeli Kijana Bora kwenye Giro d'Italia mwaka 1987.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1964
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Tino Conti

**Costantino "Tino" Conti** (alizaliwa 26 Septemba 1945) ni mchezaji wa zamani wa kike, Mwendesha baiskeli kutoka Italia ambaye alishiriki katika mbio za barabarani binafsi katika Olimpiki za Majira ya Joto za 1968. Baada ya hapo aligeuka kuwa mtaalamu na kushinda medali ya shaba katika Mashindano ya Dunia ya 1976. Pia alishiriki katika Tour de France mwaka wa 1970 na 1971 na kumaliza kwenye nafasi ya tatu katika mbio kadhaa kubwa.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1945
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Paolo Colonna

**Paolo Colonna** (alizaliwa Machi 24, 1987) ni mwendesha baiskeli wa zamani kutoka Italia.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1987
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Alberto Curtolo

**Alberto Curtolo** (alizaliwa 14 Agosti 1984) ni mwendesha baiskeli wa barabara kutoka Italia.
## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1984
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Giovanni Cuniolo

**Giovanni Cuniolo** (Alizaliwa 25 Juni 1884 – 25 Desemba 1955) alikuwa mwendesha baiskeli wa barabara wa kitaaluma kutoka Italia, alizaliwa Tortona, Italia. Aliwashinda hatua ya pili katika historia ya Giro d'Italia mwaka 1909.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1884
Jamii:Waliofariki 1955
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia
Claudio Cucinotta

**Claudio Cucinotta** (alizaliwa 22 Januari 1982) ni mwendesha baiskeli kutoka Italia.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1982
Jamii:Waendeshabaiskeli wa Italia