Mariupol

thumbnail|right|280px|Maeneo ya Mji wa Mariupol 
thumb|kanzu ya mikono
thumb|eneo
thumb|mlango wa mji
thumb|kaburi
thumb|Halmashauri ya Jiji
thumb|ukumbi wa michezo
thumb|mjini za usiku

**Mariupol** (Kiukraini — Маріуполь, Kiingereza — Mariupol) — ni mji katika kusini mashariki mwa sehemu Ukraini, bandari katika bahari ya Azov. Mariupol iko katika oblast Donetsk. kihistoria ya katikati ya mji iko katika makutano ya mito na Kalmius Kalchik katika Bahari ya Azov.

## Asili 
Jina ya kisasa ya «Mariupol» linatokana na neno «pole» (kwa Kigiriki «Πόλη» — «mji») na maana yake ni «mji wa Maria» (kwa heshima ya kiti cha enzi heiress Maria Fedorovna).

## Historia 
Mariupol ilianzishwa katika karne ya kumi na sita kama post Kossaki walinzi («zimovnik») iitwayo «Domakha», na baadaye kama ngome Kossaki inayoitwa «Kalmius» (jina lake baada ya mto iko hapa), na 1611 kuwa kituo cha utawala wa Kalmius "Palanca" - kitengo cha utawala wa Kossaki ya Kiukraini. Katika 1774 eneo la mji wa kisasa kuwa ni sehemu ya Dola ya Kirusi, kwa mujibu wa Mkataba wa Amani Küçük Kaynarca. Katika 1778 hapa ilianzishwa mji wa kwanza wa Donbass — Pavlovsk, alitokea kanisa la kwanza. Mwaka mmoja baadaye tsaristi serikali ya Russia iliamua kumhamisha hapa Wagiriki 18,408 kutoka Krim, kwa sababu walikuwa wamekandamizwa na Tatari huko. Makazi mapya ya Wakrimi Wagiriki ilikuwa inaongozwa na Ignatius Metropolitan, ambaye aliongoza mji kwa muda mrefu baada ya. Kutoka 29 Septemba 1779 mji ina jina lake la sasa — Mariupol.

Kwa ajili ya mji wa muda mrefu ilikuwa sehemu ya kipekee ya Wagiriki makazi, na maendeleo kama kituo kubwa kwa ajili ya biashara na uvuvi. Katika karne ya kumi na tisa mji ukawa kituo cha Mariupol uyezd — kitengo cha utawala wa Dola ya Kirusi. Mwishoni mwa karne ya kumi na tisa walikuwa kujengwa bandari (29 Agosti 1889) na reli barabara (1882), ambayo kushikamana Mariupol na mikoa kuu ya nchi, alianza kuendeleza sekta nzito (kupanda bomba «jamii Nikopol-Mariupol» ilijengwa katika 1 Februari 1897, na mtambo wa chuma na chuma «Kirusi Providence» ilijengwa mwaka 1899, sasa hivi viwanda mbili ni sehemu ya Ilyich Iron na Ujenzi Steel). By 1920 mji ulikuwa moja ya vituo vya ukubwa metalurgiki wa nchi. Nguvu Urusi ilianzishwa mwaka 30 Desemba 1917 katika uasi wa kutumia silaha, lakini karibu hakuna majeruhi. Kutoka 7 Machi 1923 na 27 Februari 1932 mji ukawa kituo cha Mariupol Okrug — kitengo cha utawala wa SSR Kiukraini na kutoka 17 Julai 1932 kuwa ni sehemu ya oblast Donetsk (kabla ya vita aliitwa na «Stalino oblast»). Katika kipindi Urusi katika historia ya Mariupol mji imeongezeka kwa kiasi kikubwa, pia wakazi wa jiji hilo imeongezeka zaidi ya mara kumi, alitokea mpapuro ya anga kwanza, ndani ya mji usafiri (trami na trolei), mpya ya viwanda, ikiwa ni pamoja na kupanda metalurgiki «Azovstal» (11 Agosti 1933), koki na kemikali kupanda «Markokhim» (27 Septemba 1935) na mashine za ujenzi wa mtambo wa «Azovmash» (28 Aprili 1958). Mji ni hasara sana kama matokeo ya Holodomor 1921—1922, 1932—1933, 1946—1947, represioni Stalin ya mwaka 1933 na 1937, mauaji ya kimbari ya watu Kigiriki na NKVD mwaka 1937, na wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia na Nazi uvamizi wa mji 1941—1943. Hata hivyo, watu wa Mariupol haraka zikamrudia kuharibiwa wakati wa vita viwanda na robo ya makazi ya mji. Kutoka 22 Oktoba 1948 na 13 Januari 1989 mji ulikuwa na jina jipya — Zhdanov (kwa heshima ya kiongozi wa Urusi ya kisiasa).

Sasa Mariupol — makubwa ya viwanda kituo katika bonde Donets, mji ni mzalishaji mkubwa wa kutupwa chuma na chuma nchini, hapa kazi kubwa za ujenzi wa mashine ya kupanda katika Ukraini. Kuna ukumbi wa michezo makubwa, makumbusho tatu, vyuo vikuu viwili, magazeti na matangazo ya TV. Mariupol katika miongo kadhaa iliyopita ni daima wanakabiliwa na matatizo ya kiikolojia na kiuchumi.

Katika chemichemi ya 2022, jiji hilo lilitekwa kabisa na vikosi vya jeshi la Urusi na liko chini ya kazi. Kwa jumla, Warusi waliua Waukraini 100,000 na kuharibu miundombinu yote ya jiji.

## Idadi ya Watu 
Idadi ya wakazi wa Mariupol ni 486,856 watu (2011), ikizingatiwa vitongoji. Makabila: Waukraini — karibu 48 %, Warusi — 43 %, Wagiriki — 7 %, Wabelarusi, Wayahudi, Waarmenia, Wabulgaria na watu wengine. upeo wa idadi ya watu — karibu 550,000 watu ilionekana mwaka 1992. wengi kabisa (87 %) anaongea Kirusi, Kiukraini lugha anatumia chini ya 10 % ya idadi ya watu (karibu wote kusema «Surzhik» — mchanganyiko wa lugha ya Kirusi na Kiukraini). Sifa tofauti ya mji ni mitaa Kigiriki lugha («Azov Wayunani»): lugha ya Kiromi (Kigiriki-Kiheleniki) na Urum lugha (Kigiriki-Kitatari). Kuhusu 2 % ya idadi ya watu wa mataifa mengine anaongea lugha za mitaa.

## Viwanda 
Mji ina idadi kubwa ya makampuni makubwa ya viwanda, ikiwa ni pamoja na biashara kubwa katika Donbass — Ilyich Iron na Ujenzi Steel na Ujenzi metalurgiki «Azovstal», kampuni kubwa ya mashine za ujenzi wa mtambo wa «Azovmash» kuli, kemikali, koki, chakula na viwanda vya nguo. Kubwa ya usafiri ni makampuni ya biashara ya bandari, uwanja wa ndege, kituo cha reli, vituo vya mabasi na "Intercity" usafiri (trami, kitoroli, basi, minibusi).

## Tawala wa mgawanyiko 
Mariupol imegawanywa katika «raion» nne ya utawala (maeneo) na idadi ya watu zaidi ya 100,000, «Zhovtnevy» (kati ya mkoa, kubwa na idadi ya watu), «Illichivsky» (jina lake baada ya Illich), «Ordzhonikidzevsky» (jina lake baada ya Ordzhonikidze), «Primorsky». Pia makazi ya ndani ni subordinati kwa mamlaka ya mji: Sartana, Stary Krym na Talakovka.

## Jiji usimamizi 
Maisha ya Mariupol kusimamiwa na baraza jiji — mitaa bunge, ambalo lina manaibu 76. mkuu wa halmashauri ya jiji la Mariupol ni Meya («Mji Mkuu»). Tangu mwaka 1998 Mariupol Meya ni Yuriy Khotlubey. Kabisa idadi ya manaibu ni kutoka chama cha kisiasa wa Mikoa, pia kuna wanachama wa vyama vya Kikomunisti, Kisosialisti na nyingine ya Ukraini.

## Arkitekturi 
Jiji lina hasa wa majengo ya tano hadithi, makazi mapya ya wilaya kuwa ni kujengwa kwa nyumba ya sakafu kumi au kumi na mbili, ziko ukingoni na mbali na viwanda. Nusu ya nyumba iliyowasilishwa manori nyumba moja ya hadithi. eneo kubwa ni inachukuwa na makampuni ya biashara ya viwanda.

## Ekolojia 
Mariupol ni moja ya miji unajisi Ukraini kutokana na idadi kubwa ya gesi kuondolewa viwanda na vumbi. Kubwa vyanzo vya uchafuzi wa mazingira ni metalurgiki koki na mimea. Jiji iko katika njia ya upepo na matendo ya metalurgiki «Azovstal», nini kujengwa mwaka 1933 katika moyo wa mji kwenye pwani ya Bahari Azov. Aidha chanzo muhimu cha uchafuzi wa mazingira ni mzigo kupita kiasi wa bidhaa hatari katika bandari.

## Elimu 
Mariupol ina vyuo vikuu hali mbili (Mariupol Chuo Kikuu cha Jimbo na Azov Ufundi Chuo Kikuu cha Jimbo), Taasisi ya Azov Naval, kuhusu sitini shule, vyuo na shule kadhaa ya kiufundi.

## Utamaduni 
Mji huo Kirusi drama ukumbi wa michezo, mengi ya sinema, vituo vya burudani, pia makumbusho tatu na kumbi za maonyesho. Zinazozalishwa kadhaa ya magazeti, kuna nne TV makampuni. Mariupol ni kituo cha michezo katika mkoa: shule ya nguvu ya ndondi, Kigiriki na Kirumi mieleka, kuna mpira wa miguu, maji polo na timu ya mpira wa kikapu kushiriki katika michuano ya kitaifa.

## Travel Guide 
Vivutio kuu ya mji Mariupol mitaa historia ya makumbusho na sanaa Mariupol makumbusho (anwani: Georgievskaya Ulitsa), Hifadhi ya «City Garden», Luna Park «Extreme-Park» (anwani: Metallurgov Ulitsa), kuogelea «Neptune» (anuani : Metallurgov Ulitsa), barafu tata «Iceberg» (anwani: Petrovskiy Park), Ski bandia anaendesha «Alaska», fukwe ya mijini, na umri wa mnara wa maji (anwani: Varganov Ulitsa), nyumba na spiri na ukumbi wa michezo (Adresi: Theatricheskiy Ploshtshad), utamaduni ikulu «Molodyozhny» (anwani: Harlampievskaya Ulitsa), ujenzi wa shule Viwanda kiufundi (anwani: Georgievskaya Ulitsa), viwanja «Illichivets», «Azovstal» na nyingine, makaburi ya Vladimir Vysotsky, Arkhip Kuindzhi (amezaliwa katika Mariupol), Metropolitan Ignatius, Taras Shevchenko na pia mahekalu Orthodoksi na Muslimi. Naturi hifadhi Kamennye Mogily («Stone kaburi») na Khomutovskaya Nyika («Khomutovo Step») na flora ya kipekee ndani na fauna ni karibu na mji.

Simu eneo kodi 380,629. Polisi ya simu — 102, huduma ya afya ya simu — 103, kuwaokoa huduma ya simu — 101, mji utawala simu — 332,240, Kigiriki Ubalozi simu — 345,384, kituo cha reli ya simu — 334,217, basi kituo cha simu — 331,168, hoteli «Spartak» simu — 331,088, hoteli «Ulaya» simu — 530,373.

## Tazama pia 
Jamii:Miji ya Ukraine