Dola ya Kanada

**Dola ya Kanada** (alama: $; msimbo: **CAD**; Kifaransa: dollar canadien) ni sarafu ya Kanada. Inafupishwa kwa alama ya dola $. Hakuna muundo wa kawaida wa kutofautisha, lakini vifupisho kama **Can$**, **CA$**, na **C$** hutumiwa mara kwa mara kutofautisha na sarafu nyingine zinazotumia dola (ingawa C$ inaweza kuchanganyikiwa na córdoba ya Nikaragua). Inagawanywa katika senti 100 (¢).

## Historia 
Kabla ya kuanzishwa kwa dola ya Kanada, aina mbalimbali za sarafu zilitumika nchini Kanada, ikiwa ni pamoja na pauni za Uingereza, dola za Uhispania, na hata mifumo ya kubadilishana bidhaa. Hitaji la sarafu moja ilionekana wazi kadri biashara na uchumi vilivyokua katika karne ya 19.

- 1858: Jimbo la Kanada lilianzisha dola ya Kanada ili kuchukua nafasi ya pauni ya Kanada. Sarafu hii mpya ilikuwa imegawanywa kwa mfumo wa desimali, ambapo dola moja iligawanywa katika senti 100. Hatua hii ilifananisha Kanada na Marekani, ambayo tayari ilikuwa imepitisha sarafu ya mfumo wa desimali.

### Muungano na Sarafu ya Kitaifa
- 1867: Muungano wa Kanada ulileta pamoja majimbo kadhaa, na hitaji la sarafu ya kitaifa likawa muhimu zaidi. Dola ya Kanada ilipitishwa kuwa sarafu rasmi ya Dominion ya Kanada.

- 1871: Sheria ya Sarafu ya Uniform (Uniform Currency Act) ilipitishwa, na kufanya dola ya Kanada kuwa sarafu pekee halali katika Dominion ya Kanada. Sheria hii ilisaidia kuweka kiwango cha sarafu na kuondoa matumizi ya sarafu za kigeni na noti mbalimbali.

### Kiwango cha Dhahabu na Benki ya Kanada 
- 1930s: Uvunjifu mkubwa wa uchumi uliathiri sana uchumi wa Kanada, na kusababisha kuanzishwa kwa Benki ya Kanada mwaka wa 1934. Benki kuu iliteuliwa kudhibiti sera ya kifedha ya nchi na kutoa sarafu.

- 1935: Benki ya Kanada ilianza kutoa mfululizo wake wa kwanza wa noti za benki, ambazo zilikuwa na picha za watu mashuhuri wa Kanada na alama za urithi wa taifa.

- 1944: Kanada iliacha kutumia kiwango cha dhahabu, ambacho kilikuwa kimefungisha thamani ya dola ya Kanada kwa kiasi fulani cha dhahabu. Hatua hii iliruhusu sera ya kifedha kuwa rahisi zaidi na kusaidia kudumisha utulivu wa uchumi wakati wa na baada ya Vita vya Kidunia vya pili.

### Kiwango cha Ubadilishaji wa Sarafu na Enzi ya Kisasa 
- 1950: Dola ya Kanada ilifungwa kwa dola ya Marekani kwa kiwango cha ubadilishaji cha kudumu. Mpango huu ulidumu hadi 1970, wakati Kanada iliamua kuacha sarafu yao ifungewe na kuiruhusu ibadilike kwa hiari katika soko la fedha la kimataifa.

- 1970: Dola ya Kanada ilianza kuelea, ikimaanisha kuwa thamani yake ilitambuliwa na nguvu za soko badala ya kufungwa kwa sarafu nyingine. Mabadiliko haya yaliruhusu dola ya Kanada kuakisi hali ya uchumi wa nchi na mizani ya biashara.

- 1980s-1990s: Dola ya Kanada ilipata mabadiliko makubwa katika miongo hii, yakiathiriwa na mambo kama vile bei ya mafuta, viwango vya riba, na mienendo ya uchumi wa kimataifa. Licha ya mabadiliko haya, sarafu hiyo ilibaki ikiwa na utulivu ikilinganishwa na sarafu zingine za kimataifa.

### Karne ya 21 
- 2000s: Dola ya Kanada, ambayo mara nyingi hujulikana kama "loonie" kutokana na picha ya ndege aina ya loon kwenye sarafu ya dola moja, ilipata nguvu mapema miaka ya 2000. Katika kipindi hiki, dola ya Kanada ilifika kiwango sawa na dola ya Marekani, ikisukumwa na bei kubwa ya bidhaa, hasa mafuta, na uchumi imara wa Kanada.

- 2007-2008: Mgogoro wa kifedha wa kimataifa uliathiri sana dola ya Kanada, na kusababisha kupungua kwa thamani yake ikilinganishwa na dola ya Marekani. Hata hivyo, sarafu hiyo ilipona haraka kwa sababu mfumo wa benki wa Kanada ulionekana kuwa mmoja wa thabiti zaidi ulimwenguni.

- 2010: Dola ya Kanada iliendelea kuathiriwa na mienendo ya uchumi wa kimataifa, ikiwa ni pamoja na mabadiliko ya bei ya mafuta na uhusiano wa biashara na Marekani, ambayo ndio mshiriki mkubwa wa biashara wa Kanada.

- 2020: Janga la COVID-19 lilileta changamoto mpya kwa uchumi wa Kanada na thamani ya dola ya Kanada. Sarafu hiyo ilipata mabadiliko makubwa wakati uchumi wa kimataifa ulipambana na athari za janga hilo. Hata hivyo, dola ya Kanada ilibaki imara, ikitumia misingi imara ya uchumi wa Kanada na sera sahihi ya kifedha.

## Marejeo
Jamii:pesa
Jamii:uchumi wa Kanada
Jamii:sarafu