John Neal

**John Neal** (Agosti 25, 1793 – Juni 20, 1876) alikuwa mwandishi wa Marekani, mkosoaji, mhariri, mhadhiri, na mwanaharakati. Akichukuliwa kuwa wa kipekee na mwenye ushawishi, alitoa hotuba na kuchapisha insha, riwaya, mashairi, na hadithi fupi kati ya miaka ya 1810 na 1870 huko Marekani na Uingereza, akitetea utaifa wa kifasihi wa Marekani na ukanda katika hatua zao za mwanzo. Neal aliendeleza maendeleo ya sanaa ya Marekani, alipigania haki za wanawake, alitetea kumudu maliza kwa utumwa na ubaguzi wa rangi, na alisaidia kuanzisha harakati ya mazoezi ya viungo ya Marekani.
thumb|John Neal

Mwandishi wa kwanza wa Marekani kutumia lugha ya asili na mwanzilishi wa mazungumzo ya kawaida, Neal alikuwa wa kwanza kutumia maneno "son-of-a-bitch" katika kazi ya kubuni ya Marekani. Alipata mafanikio yake makubwa ya kifasihi kati ya 1817 na 1835, wakati huo alikuwa mwandishi wa safu ya kwanza ya gazeti la kila siku la Marekani, Mmarekani wa kwanza kuchapishwa katika majarida ya kifasihi ya Uingereza, mwandishi wa historia ya kwanza ya fasihi ya Marekani, mkosoaji wa sanaa wa kwanza wa Marekani, mwanzilishi wa hadithi fupi, mwanzilishi wa fasihi ya watoto, na mtangulizi wa Renaissance ya Marekani. Kama mmoja wa wanaume wa kwanza kutetea haki za wanawake huko Marekani na mhadhiri wa kwanza wa Marekani juu ya suala hili, kwa zaidi ya miaka hamsini aliwasaidia waandishi wa kike na waandaaji, alithibitisha usawa wa kiakili kati ya wanaume na wanawake, alipigana na sheria za kumudu funika dhidi ya haki za kiuchumi za wanawake, na alidai haki ya kupiga kura, malipo sawa, na elimu bora kwa wanawake. Alikuwa Mmarekani wa kwanza kuanzisha ukumbi wa mazoezi ya umma huko Marekani na alitetea riadha kumudu dhibiti mielekeo ya jeuri ambayo yeye mwenyewe alikuwa amepambana nayo maisha yake yote.

Mtu aliyejisomea kwa kiasi kikubwa ambaye hakuhudhuria shule yoyote baada ya umri wa miaka kumi na mbili, Neal alikuwa mtumikishi wa watoto ambaye aliacha ajira ya kibinafsi katika bidhaa kavu akiwa na miaka ishirini na mbili kufuata kazi mbili za sheria na fasihi. Kufikia umri wa kati, Neal alikuwa amepata utajiri wa starehe na hadhi ya jamii katika Portland yake ya asili, Maine, kupitia uwekezaji wa Biashara mbalimbali, ufadhili wa sanaa, na uongozi wa kiraia.

Neal anachukuliwa kuwa mwandishi bila kazi bora, ingawa hadithi zake fupi ndizo mafanikio yake ya juu ya kifasihi na zimeorodheshwa na bora za umri wake. "Rachel Dyer" inachukuliwa kuwa riwaya yake bora, "Otter-Bag, the Oneida Chief" na "David Whicher" hadithi zake bora, na "The Yankee" jarida lake lenye ushawishi zaidi. Hotuba yake ya "Rights of Women" (1843) katika kilele cha ushawishi wake kama mwanafeministi ilikuwa na athari kubwa kwa mustakabali wa harakati hiyo.

## Wasifu 
John Neal na dada yake pacha Rachel walizaliwa katika mji wa Portland katika Wilaya ya Massachusetts ya Maine tarehe 25 Agosti 1793, wakiwa watoto pekee wa John na Rachel Hall Neal. John Neal wa zamani, mwalimu wa shule, alikufa mwezi mmoja baadaye. Mama yao, aliyeelezewa na mwanafunzi wa zamani Elizabeth Oakes Smith kama mwanamke wa "akili safi, na sio mdogo wa kujitegemea na uhuru wa mapenzi," alifidia mapato ya familia yaliyopotea kwa kuanzisha shule yake mwenyewe na kukodisha vyumba katika nyumba yake kwa wapangaji. Pia alipokea msaada kutoka kwa mjomba wao ambaye hakuolewa, James Neal, na wengine katika jamii yao ya Quaker. Neal alikulia katika "umaskini wa heshima," akihudhuria shule ya mama yake, shule ya bweni ya Quaker, na shule ya umma huko Portland.

Neal alidai kuwa mapambano yake ya maisha yote na hasira ya haraka na mielekeo ya jeuri yalianzia shule ya umma, ambapo alidhulumiwa na kupigwa na wenzake wa darasa na mwalimu wa shule. Ili kupunguza mzigo wa kifedha wa mama yake, Neal aliacha shule na nyumba akiwa na umri wa miaka kumi na mbili kwa ajili ya ajira ya muda wote. Kama kijana wa haberdasher na muuzaji wa bidhaa kavu huko Portland na Portsmouth, Neal alijifunza mbinu za Biashara zisizo za uaminifu kama kupitisha pesa za bandia na kupotosha ubora na wingi wa bidhaa. Akiwa ameachishwa kazi mara nyingi kutokana na kushindwa kwa Biashara kulikosababishwa na Sheria ya Kukataza Uingizaji wa 1806 dhidi ya uagizaji wa Uingereza, Neal alisafiri kupitia Maine kama mwalimu wa uandishi wa mkono wa kusafiri, mwalimu wa rangi za maji, na msanii wa picha ndogo za miniature. Akiwa na umri wa miaka ishirini mnamo 1814, alijibu tangazo la ajira na duka la bidhaa kavu huko Boston na akahamia katika mji mkubwa zaidi.

Huko Boston, Neal alianzisha ushirikiano na John Pierpont na shemeji wa Pierpont, ambapo walitumia vizuizi vya msururu wa ugavi vilivyosababishwa na Vita vya 1812 kupata faida za haraka kwa kusafirisha bidhaa kavu za Uingereza za magendo kati ya Boston, New York City, na Baltimore. Walianzisha maduka huko Boston, Baltimore, na Charleston kabla ya mdororo uliofuata vita hao haukuvunja kampuni na kuwaacha Pierpont na Neal wakiwa wamefilisika huko Baltimore mnamo 1816. Ingawa mnyororo wa "Pierpont, Lord, na Neal" wa jumla/rejareja ulithibitika kuwa wa muda mfupi, uhusiano wa Neal na Pierpont ulikua na kuwa urafiki wa karibu zaidi na wa muda mrefu zaidi wa maisha yake.

Uzoefu wa Neal katika Biashara wa kustahimili ongezeko na mdororo mwingi ambao hatimaye ulimudu acha amefilisika akiwa na umri wa miaka ishirini na mbili ulimudu fanya kuwa kijana mwenye kiburi na matarajio ambaye aliona kutegemea talanta na rasilimali zake mwenyewe kama ufunguo wa kupona kwake na mafanikio ya baadaye.

Kama kijana wa haberdasher na muuzaji wa bidhaa kavu huko Portland na Portsmouth, Neal alijifunza mbinu za Biashara zisizo za uaminifu kama kupitisha pesa za bandia na kupotosha ubora na wingi wa bidhaa. Akiwa ameachishwa kazi mara nyingi kutokana na kushindwa kwa Biashara kulikosababishwa na Sheria ya Kukataza Uingizaji wa 1806 dhidi ya uagizaji wa Uingereza, Neal alisafiri kupitia Maine kama mwalimu wa uandishi wa mkono wa kusafiri, mwalimu wa rangi za maji, na msanii wa picha ndogo za miniature. Akiwa na umri wa miaka ishirini mnamo 1814, alijibu tangazo la ajira na duka la bidhaa kavu huko Boston na akahamia katika mji mkubwa zaidi.

Huko Boston, Neal alianzisha ushirikiano na John Pierpont na shemeji wa Pierpont, ambapo walitumia vizuizi vya msururu wa ugavi vilivyosababishwa na Vita vya 1812 kupata faida za haraka kwa kusafirisha bidhaa kavu za Uingereza za magendo kati ya Boston, New York City, na Baltimore. Walianzisha maduka huko Boston, Baltimore, na Charleston kabla ya mdororo uliofuata vita hao haukuvunja kampuni na kuwaacha Pierpont na Neal wakiwa wamefilisika huko Baltimore mnamo 1816. Ingawa mnyororo wa "Pierpont, Lord, na Neal" wa jumla/rejareja ulithibitika kuwa wa muda mfupi, uhusiano wa Neal na Pierpont ulikua na kuwa urafiki wa karibu zaidi na wa muda mrefu zaidi wa maisha yake.

Uzoefu wa Neal katika Biashara wa kustahimili ongezeko na mdororo mwingi ambao hatimaye ulimudu acha amefilisika akiwa na umri wa miaka ishirini na mbili ulimudu fanya kuwa kijana mwenye kiburi na matarajio ambaye aliona kutegemea talanta na rasilimali zake mwenyewe kama ufunguo wa kupona kwake na mafanikio ya baadaye.

## Marejeo 
Jamii:Waandishi wa Marekani
Jamii:Wanaharakati wa Marekani
Jamii:Waliozaliwa 1793
Jamii:Waliofariki 1876
Jamii:Wanasheria wa Marekani
Jamii:Feminism and Folklore 2025 in Tanzania