open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Maarifa

thumb|mashine ya kupukuchulia mahindi ni maafa ya kurahisisha kazi ngumu ya kupukuchua ma mikono
thumb|Wanafunzi wakiwa shuleni ili kupata maarifa na elimu
**Maarifa** (kutoka neno la Kiarabu; kwa Kiingereza: *competence*) ni njia inayotumiwa kujitoa katika shida ama kuweza kupata kitu, kwa kutumia elimu au ujuzi. Ujuzi huo unaweza ukawa wa kuzaliwa nao au ukatokana na mang'amuzi ya maisha yakiwa pamoja na kusoma, kusikia au kutenda.

Pia huhusisha ufahamu na uelewa, hususani wa ukweli, kama ulivyofundishwa au kuthibitishwa na Roho Mtakatifu.

Neno hilo linatumika pia kudokeza mbinu za ushirikina katika kufanikisha mambo kadiri ya matakwa ya mtu.

Jamii:Elimu jamii
Jamii:Dini
Orodha ya mito ya wilaya ya Mbale

**Orodha ya mito ya wilaya ya Mbale** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda mashariki.

* Mto Khisongwe  
* Mto Makhoba  
* Mto Makhuba  
* Mto Matekelela  
* Mto Mateko  
* Mto Matibo  
* Mto Mukhuwa  
* Mto Nambale  
* Mto Nambwa  
* Mto Namjetekwe  
* Mto Nangipa  
* Mto Nangukye  
* Mto Nangwe  
* Mto Narotso  
* Mto Nasasa  
* Mto Natsaki  
* Mto Nekoshe  
* Mto Nomili  
* Mto Wenyira  
* Mto Wolukyera  
* Mto Wopi  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Mbale
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Mashariki (Uganda)
Mto Nambwa (Lindi)

'''''' ni kati ya mito ya mkoa wa Lindi (Tanzania Kusini Mashariki) ambayo maji yake yanaishia katika Bahari Hindi.

## Tazama pia
* Mito ya Tanzania
* Orodha ya mito ya mkoa wa Lindi

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org

Jamii:Mito ya Tanzania
Jamii:Mkoa wa Lindi
Jamii:Bahari ya Hindi
Mto Nambwa (Mbale)

'''''' unapatikana katika wilaya ya Mbale, mashariki mwa Uganda. 

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda
* Orodha ya mito ya wilaya ya Mbale

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org

Jamii:Wilaya ya Mbale
Jamii:Mito ya Uganda
Bar (shinikizo)

**Bar** (alama **bar**), pamoja na sehemu zake za **desibar** (alama **dbar**) **milibar** (alama  **mbar**, pia mb) ni vizio vya shinikizo. Si vipimo vya SI lakini hunatumiwa kandokando na kizio cha SI cha paskali, hasa kwa taarifa za hali ya hewa na pia kwa kupima hewa ndani ya matairi.

## Ufafanuzi
*   bar 1   = 1000 mbar = paskali (Pa) 100,000 
*   desibar (dbar) 1 = bar 0.1   = Pa 10,000 
*   milibar (mbar)   = bar 0.001 = Pa 100 

Bar 1 inalingana takriban na shinikizo la hewa kwenye ufuko wa bahari au
bar 1.01325 = paskali (Pa) 101 325 = kilopaskali (kPa) 101,325 = hektopaskali (hPa) 1 013,25.

Paskali ni kipimo cha SI kinachofafanuliwa kuwa sawa na nyutoni 1 kwa mita 1 ya mraba.

## Jina 
Jina *bar* linatokana na Kigiriki *βάρος* (*baros*) kinachomaanisha uzito. Alama rasmi ni "bar"; zamani ilikuwa "b" pekee na hii bado inaonekana katika kifupi cha "mb" badala ya "mbar" kwa milibar.

## Viungo vya Nje 
*Official SI website: Table 8. Non-SI units accepted for use with the SI 
*Conversion factors from bar to various pressure units
Venera

300px|thumb|Sehemu ya Venera 7 iliyofika kwenye uso wa Zuhura.
**Venera** (kwa Kirusi: Венера) ilikuwa mradi wa Umoja wa Kisovyeti wa kutuma vipimaanga kwenda sayari Zuhura katika miaka 1961 hadi 1983. Venera ni jina la Kirusi kwa Zuhura (kwa Kiingereza Venus).

Venera 3 ilikuwa kipimaanga cha kwanza kilichofika mwaka 1965 kwenye uso wa sayari nyingine, lakini kilianguka tu bila kutuma data duniani. Vipimaanga vilivyofuata vilipotea pia. Angahewa zito, kanieneo ndani yake na jotoridi kali vilisababisha kupotea kwa vyombo. Hatimaye wahandisi wa mradi walibuni chombo kizito kilichoweza kuvumilia kanieneo kubwa na jotoridi la juu. Kutokana na uzito wake kiliweza kubeba vifaa vichache tu.

Venera 7 ilitua kwenye uso wa Zuhura tarehe 15 Desemba 1970; ilishuka dakika 35 ndani ya angahewa na kutuma vipimo. Baada ya kutua usoni iliweza kutuma tena data kwa dakika 23. Vipimo hivyo vilikuwa vya kwanza vya hakika kuhusu tabia za sayari jirani na Dunia inayofunikwa na mawingu yanayozuia kuona uso wake. Data zilionyesha halijoto kwenye uso wa Zuhura ilikuwa 475 °C  (± 20 °C). Kanieneo ya angahewa ilikadiriwa kuwa takriban megapaskali 9 (bar 90, yaani mara 90 kuliko kanieneo ya duniani). Venera 7 haikuwa na kamera lakini ilionekana ilitua kwenye sehemu ngumu.

## Marejeo
Jamii:Usafiri wa anga-nje wa Kisovyeti

Jamii:Vipimaanga
Ait Benhaddou

200px|thumb|Ait Benhaddou
200px|thumb|Nyumba kubwa ya Ait Benhaddou
**Aït Benhaddou** (kwa Kiberber: ⴰⵢⵜ ⴱⴻⵏⵃⴰⴷⴷⵓ; kwa Kiarabu: آيت بن حدّو) ni ksar au mji-ngome katika Moroko ya kusini. Zamani ilipitiwa na njia ya misafara baina ya maeneo ya jangwa la Sahara na mji wa Marrakesh. 

Ait Benhaddou iko takriban kilomita 100 upande wa kusini-magharibi wa Marrakesh kando ya mto wenye maji kwenye miezi ya mvua.

Wenyeji ni Waberber waliojenga makazi yao kwa namna ya ngome. Nyumba za familia huwa na ghorofa tatu au zaidi, zimejengwa kwa kutumia udongo ulioshindiliwa na kuwa tayari ya kuishi mle, kuhifadhi bidhaa na kujitetea dhidi ya mashambulio. Nyumba kubwa zilijengwa na wafanyabiashara walioshiriki katika misafara.

Katika karne ya 20 wenyeji walianza kutoka kwenye nyumba za kale na kujenga kijiji kipya kando ya makazi ya zamani. Lakini watalii wengi wanakuja kuangalia mfano huu wa ubunifu wa kihistoria uliopokewa katika orodha ya UNESCO ya urithi wa dunia tangu mwaka 1987.

## Tazama pia
* Orodha ya Urithi wa Dunia katika Afrika

## Marejeo
Jamii:Miji ya Moroko
Jamii:Mahali pa Urithi wa Dunia katika Afrika‎
Udongo ulioshindiliwa

250px|thumb|Udongo unashindiliwa, ujenzi nchini Vietnam
250px|thumb|Nyumba ya udongo ya mwaka 1836  iko mjini Weilburg, Ujerumani
250px|thumb|Ubunifu wa udongo ni mvutio wa kitalii pale Sana'a, Yemen
**Udongo ulioshindiliwa** (ing. *rammed earth*) ni mbinu ya ujenzi iliyowahi kubuniwa katika enzi za kale na kuangaliwa upya leo hii kwa sababu ya faida zake.

Hii ni mbinu tofauti na kutumia matofali yasiyochomwa, pia tofauti na ukuta wa udongo bila kushindilia.

## Namna ya kutumia udongo ulioshindiliwa
Udongo humwagwa ndani ya kalibu ya ubao kisha hushindiliwa kwa kuipiga kwa miguu au kwa mpini. Kwa kwa kutumia njia hii, kuta za nyumba zinaweza kujengwa mfululizo kwa kuhamisha kalibu tu, au bloku zinatengenezwa zinazotumiwa kama matofali makubwa.

Kwa kawaida udongo unashindiliwa katika matabaka yenye unene wa sentimita 10-40. Udongo unaofaa ni wa kunata kiasi (usiwe mchanga—mchanga, si lazima kuwa na ubora wa ufinyanzi). Usiwe m'bichi mno. Kalibu inatengenezwa kwa kutumia ubao. Lazima kuwawapo na uthabiti ili kuhimili vishindo wakati wa kushindilia. Siku hizi wanatumia pia mashine ya kushindilia. 

Unene wa ukuta ndani ya jengo uwe angalau sehemu ya 12 ya urefu wake; yaani ukuta mwenye urefu wa mita 2.5 uwe na unene wa sentimita 21 au zaidi. Ukuta unaosimama nje ya jengo uwe mnene zaidi.

## Faida na hasara
Faida za mbinu hii ni gharama ndogo na matumizi kidogo ya nishati. Matokeo yake ni majengo imara yanayoweza kudumu miaka tele, katika mazingira makavu sana hata miaka maelfu. Faida nyingine ni tabianchi ndani ya vyumba vyake.

Hasara ni hatari ya kuingia kwa maji ndani ya ukuta. Jengo la aina hii linahitaji uangalifu kiasi kuhusu ubora wa paa lake. 
Vilevile majengo haya si imara sana katika mazingira yenye tetemeko la ardhi. Maafa makubwa yalitokea Agadir (Moroko) mwaka 1960 na Bam (Iran) mwaka 2003 ambako tetemeko la ardhi liliharibu mji wenye majengo mengi ya udongo ulioshindiliwa.

Ujenzi wa kisasa unaotumia udongo ulioshindiliwa unaimarisha majengo kwa vyuma.

## Mifano
Mifano ya kihistoria ya ubunifu unaotumia udongo ulioshindiliwa ni miji ya kihistoria kama Sanaa (Yemen) au Ait Benhaddou (Moroko). 

## Marejeo
## Viungo vya nje
* 
* Rammed earth wall construction at Central Arizona College

Jamii:Ujenzi
Mto Kagaga (Kagera)

'''''' ni kati ya mito ya mkoa wa Kagera (Tanzania Kaskazini-Magharibi). 

Maji yake yanaelekea mto Nile na hatimaye Bahari ya Kati.

## Tazama pia
* Mito ya Tanzania
* Orodha ya mito ya mkoa wa Kagera

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org

Jamii:Mito ya Tanzania
Jamii:Mkoa wa Kagera
Jamii:Nile
Orodha ya mito ya wilaya ya Mayuge

**Orodha ya mito ya wilaya ya Mayuge** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda mashariki.

* Mto Bukabale  
* Mto Bukamuli  
* Mto Bukumbi  
* Mto Galalo  
* Mto Isongero  
* Mto Kabere  
* Mto Kagaga  
* Mto Kamirantumbu  
* Mto Kigwisa  
* Mto Kitovu  
* Mto Mawandagire  
* Mto Mawangagire  
* Mto Mpata  
* Mto Nabule  
* Mto Nagawoloma  
* Mto Naikote  
* Mto Nakaseni  
* Mto Nakyandima  
* Mto Namugombe  
* Mto Namukuma  
* Mto Namwangwe  
* Mto Namwena  
* Mto Nawallogo  
* Mto Nawankoko  
* Mto Nawuwa  
* Mto Wakalende  
* Mto Walutente  
* Mto Wamifu  
* Mto Wandago  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Mayuge
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Mashariki (Uganda)
Orodha ya mito ya wilaya ya Katakwi

**Orodha ya mito ya wilaya ya Katakwi** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda mashariki.

* Mto Acholale  
* Mto Akokoroi  
* Mto Aminit  
* Mto Angoro  
* Mto Apapai  
* Mto Apeduru  
* Mto Aungare  
* Mto Iriri  
* Mto Moroto  
* Mto Okere  
* Mto Okwanges  
* Mto Otuko  
* Mto Peta  
* Mto Ukutat  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Katakwi
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Mashariki (Uganda)
Ziwa Asasaka

[thumb|250px|right|[Mito na maziwa ya Uganda. Bonyeza ili kukuza ramani.]]
'''''' ni ziwa dogo la Uganda (wilaya ya Katakwi). 

## Tanbihi 
## Tazama pia
• Orodha ya maziwa ya Uganda

Jamii:Maziwa ya Uganda
Jamii:Wilaya ya Katakwi
Mto Angoro (Uganda)

'''''' unapatikana katika wilaya ya Katakwi, mashariki mwa Uganda. 

Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda
* Orodha ya mito ya wilaya ya Katakwi

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org

Jamii:Wilaya ya Katakwi
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Nile
Jamii:Mediteranea
Orodha ya mito ya wilaya ya Kaliro

**Orodha ya mito ya wilaya ya Kaliro** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda mashariki.

* Mto Budewe  
* Mto Gendwa  
* Mto Igombe  
* Mto Lumbuye  
* Mto Malaba  
* Mto Nabikaliti  
* Mto Naluhule  
* Mto Namagino  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Kaliro
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Mashariki (Uganda)
Pierio

**Pierio** (alifariki Roma baada ya mwaka 309)) alikuwa padri wa Misri ambaye inawezekana alikuwa mkuu wa Chuo cha Aleksandria kabla ya Achilas wa Aleksandria. 

Mwanafalsafa maarufu, lakini maarufu zaidi kwa uadilifu na ufukara wa hiari, alifundisha waumini kwa bidii kuhusu Biblia ya Kikristo wakati Theonas alikuwa patriarki wa Alexandria

Baada ya Mateso ya Wakristo kwisha, alihamia Roma alipofariki .

Sehemu chache tu za maandishi yake zimetufikia.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu, ingawa si rahisi kwamba alifia dini yake walivyosema Fosyo na wengine.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 4 Novemba au 29 Novemba. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko
*Mababu wa Kanisa

## Tanbihi
## Marejeo
*Radford, *Three Teachers of Alexandria* (Cambridge, 1908);
*Bardenhewer, *Gesch. der altchrist. Lit.*, II (Freiburg, 1903), 198-203; 
*____, *Patrologie*, tr. Shahan (Freiburg, 1908), 158;
*Harnack, *Gesch. der altchrist. Lit.*, I (Leipzig, 1893), 439-44; 
**Acta Sanctorum*, II November, 254-64.

Jamii:Waliozaliwa karne ya 3

Jamii:mapadri
Jamii:Watakatifu wa Misri
Jamii:Watu wa Roma ya Kale
Achilas wa Aleksandria

**Achilas wa Aleksandria** au **Achilas Mkuu** alikuwa Patriarki wa 18 wa Aleksandria (Misri) alipokuwa amezaliwa katika karne ya 3. 

Alipata umaarufu kwa imani, ujuzi na maadili yake. Ndiyo sababu Theonas wa Aleksandria alimpa upadirisho na kumfanya mkuu wa Chuo cha Aleksandria baada ya Pierio kuhama . 

Kwa pendekezo la mfiadini Petro I wa Aleksandria, alitawazwa kuwa mwandamizi wake kama Patriarki tarehe 24 Desemba 312 Baada ya kumrudisha Ario katika nafasi ya padri na mhubiri kwa kudhani ametubu, alifariki tarehe 26 Juni 313.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Wakopti kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 13 Juni. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Vyanzo
*

Jamii:Waliozaliwa karne ya 3
Ofisa

**Ofisa** (pia: **afisa**, kutoka Kiingereza: *officer*) ni mtu mwenye cheo katika ofisi au katika mfumo wa shirika fulani. Neno latumiwa hasa kwa wanajeshi wa vyeo vyenye mamlaka juu ya wanajeshi wa kawaida.

Katika Jeshi la Wananchi wa Tanzania vyeo vya maofisa vimepokewa kutoka jeshi la kikoloni vikifuata mfumo wa jeshi la Uingereza.

Maofisa hutofautishwa baina ya wenye kamisheni (ambavyo ni vyeo vya juu zaidi) na maafisa wa ngazi za chini.

### Maofisa kwenye JWTZ
(Cheo cha Kitanzania  -  *(Cheo cha Kiingereza)*

#### Maofisa wenye kamisheni 
(Cheo cha Kitanzania  -  *(Cheo cha Kiingereza)*

Jamii:Jeshi
Jamii:Cheo
Posidi

ya mji huo wa kale.]]
**Posidi** (kwa Kilatini: **Possidius**; aliishi karne ya 4 na ya 5) alikuwa Mberberi askofu wa Calama katika mkoa wa Numidia wa Dola la Roma (leo nchini Algeria). 

Tangu kale Kanisa Katoliki linamheshimu kama mtakatifu, likiadhimisha sikukuu yake tarehe 16 Mei.

## Maisha
Rafiki wa Augustino wa Hippo kwa miaka 40 (Vita S. Augustini, xxxi), aliandika habari za kuaminika juu ya maisha yake pamoja na orodha ya vitabu alivyoviandika. 

Akiwa padri katika monasteri ya Augustino (ibid., xii), alipofanywa askofu mnamo mwaka 397, alianzisha monasteri jimboni pia.

Alipambana na Wadonati hata mmojawao alijaribu kumuua. Hata hivyo yeye alidai wasiadhibiwe kwa kutozwa faini kubwa ("Vita", xii; Augustine, "Ep.", cv, 4; "Contra Crescon.", III, xlvi). 

Mwaka 408 alinusurika tena kuuawa na Wapagani (Augustine, "Epp.", xc, xci, xciii).

Mwaka 409 aliteuliwa kwenda Italia pamoja na maaskofu wengine ili kuomba Kaisari awalinde Wakatoliki dhidi ya Wadonati, tena mwaka 411 aliteuliwa kuwa na mhadara na Wadonati.

Mwaka 416 alishiriki Mtaguso wa Milevi uliopinga Upelaji.

Wavandali walipovamia Afrika Kaskazini alikimbilia Hippo akashuhudia kifo cha Augustino (430).

Mwaka 437 anajulikana alikuwa bado hai, akiishi uhamishoni baada ya kufukuzwa na mfalme wa Wavandali Gaiseriko aliyekuwa Mwario. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko
*Mababu wa Kanisa

## Tanbihi
## Vyanzo
*Ceillier, *Hist. des auteurs ecclés.*, XII
*Tillemont, *Mémoires*, XIII.
* ISBN 1-889758-90-6 ISBN 9781889758909

## Viungo vya nje
*English translation of the "Life of St. Augustine" at the Tertullian Project.
*Critical Latin text and English translation of the "Life of St. Augustine" in PDF form at Archive.org
*St. Possidius - Midwest Augustinians

Jamii:waandishi wa Kilatini
Quodvultdeus

ya karne ya 5 ya Quodvultdeus, Catacombs of San Gennaro, Napoli.]]
**Quodvultdeus** (jina la Kilatini lenye maana ya "Anachotaka Mungu"; alifariki Napoli, Italia, mwaka 450 hivi) alikuwa Mberberi aliyehudumia kama askofu wa Karthago (katika Tunisia ya leo) tangu mwaka 435 hadi 439 alipofukuzwa na mfalme Genseriki wa Wavandali Waario alipoteka mji huo. Yeye na waklero wake walipandishwa juu ya meli chakavu zisizo na tanga wala makasia, kumbe walifika salama nchini Italia alipohamia hadi kifo chake; lakini pia 8 Januari, 26 Oktoba au 28 Novemba. 

## Maisha
Mwaka 407 alikuwa akiishi Karthago akawa shemasi mwaka 421. Aliongozwa kiroho na Augustino wa Hippo ambaye alimtolea baadhi ya maandishi yake.

## Maandishi 
 zake dhidi ya Wayahudi, Wapagani na Waario ambazo kwa muda mrefu zilidhaniwa kuwa za Augustino wa Hippo (Bavarian State Library Clm 14098, f. 61v)]]
Baadhi ya maandishi yake mwenyewe yametufikia, zikiwemo hotuba 12, kati yake 3 juu ya Kanuni ya Imani (kilichotafsiriwa katika Kiingereza kama *The Creedal Homilies: conversion in fifth-century North Africa*, Thomas Macy Finn (translation and commentary), New York : Newman Press, 2004, p. 137.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko
*Mababu wa Kanisa

## Tanbihi 
## Viungo vya nje
*Opera Omnia by Migne Patrologia Latina with analytical indexes
*Lewis E 20 De quattuor virtutibus caritatis (On the four virtues of charity) at OPenn
Alipius wa Thagaste

wa Gozzoli). Huenda mtu aliye kulia kwake ni Alipius.]] 
**Alipius wa Thagaste** alikuwa askofu wa Tagaste (leo nchini Algeria) mwaka 394. Inasemekana ndiye wa kwanza kujenga monasteri sehemu hiyo ya Afrika. 

Baada ya kuwa mwanafunzi wa Augustino wa Hippo, akawa kwa muda mrefu sana rafiki yake akaungana naye katika kuongokea Kanisa Katoliki (386; *Confessions* 8.12.28), katika maisha ya kiroho na uchungaji, ikiwa ni pamoja na kupinga uzushi. 

Karibu yote tunayoyajua juu yake yanatokana na kitabu cha Augustino juu ya maisha yake mwenyewe *Maungamo* (*Confessiones*).

Papa Gregori XIII alimtangaza mtakatifu mwaka 1584 .

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 15 Agosti.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Rotelle O.S.A., John. *Book of Augustinian Saints* (Augustinian Press, Villanova University, 2000)

## Viungo vya nje
* Information on Saints Alypius and Possidius
* Catholic Encyclopedia entry on Saint Alypius
* St. Alypius - Midwest Augustinians
Olenyok

thumb|Ramani ya mto Olenyok
**Olenyok** ni mto wa Urusi wenye urefu wa kilometa 2,292

## Tazama pia 
* Orodha ya mito ya Urusi

Jamii:Mito ya Urusi
Mohamed Elneny

thumb|Elneny akiwa Arsenal (2016).
thumb|270x270px|Elneny akiwa Arsenal.
**Mohamed Naser Elsayed Elneny** (anajulikana kama **Mohamed Elneny**; alizaliwa 11 Julai 1992) ni mchezaji wa soka wa Misri ambaye anacheza kama kiungo wa klabu ya Uingereza Arsenal FC na timu ya taifa ya Misri.

Alianza kazi yake katika timu ya Al Ahly ya Misri, alihamia klabu ya Uswisi FC Basel mwezi Januari 2013. Alishinda ligi mara nane huko Basel, ikiwa ni pamoja na Swiss Super League. 

Mnamo Januari 2016 alihamia Arsenal, uhamisho wake ulithibitishwa rasmi na klabu kuwa kati ya £ milioni 5 na £ milioni 7.4. Alipewa jezi namba 35 mgongoni.

Jamii:Waliozaliwa 1992
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Misri
Masoud Juma

**Masoud Juma Choka** (alizaliwa 3 Februari 1996) ni mchezaji wa soka ambaye anacheza kama mshambuliaji wa klabu ya Dibba Al Fujairah na timu ya taifa ya Kenya.

## Kazi ya Kimataifa
Wakati akiwa na klabu ya Bandari, Juma alipata wito katika timu ya taifa ya Kenya chini ya miaka 23. Hata hivyo, jeraha wakati akicheza katika Ligi Kuu ilimzuia kujiunga na timu ya taifa.

Juma alicheza mechi yake ya kwanza ya kimataifa mwezi Juni 2017, alipoitwa jina lake kwa mara ya kwanza katika mechi ya kufuzu Kombe la Mataifa ya Afrika mwaka 2019 dhidi ya Sierra Leone. 

Alikuwa chini ya upinzani mkubwa kutoka kwa mashabiki wa Kenya baada ya utendaji wake, hasa kutokana na kupoteza 2-1.

Jamii:waliozaliwa 1996
Jamii:watu walio hai
Jamii:wachezaji mpira wa Kenya
Palm Bay, Florida

thumb|Palm Bay, Florida

	thumb|bendera ya Palm Bay, Florida

**Palm Bay** ni mji wa Marekani katika jimbo la Florida. 

Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2008, mji una wakazi wapatao 100,786 wanaoishi katika mji huu.

Jamii:Miji ya Florida
Ibrahim Amadou

thumb|378x378px|Ibrahim Amadou
**Ibrahim Amadou** (alizaliwa 6 Aprili 1993 ) ni mchezaji wa soka wa Ufaransa ambaye anacheza katika klabu ya Hispania Sevilla FC kama beki wa kati. Pia anacheza kama kiungo wa kujiHami katika klabu hiyo.

## Kazi ya Klabu
### Nancy
Amadou alizaliwa Douala, Cameroon, alihamia Ufaransa akiwa na umri wa miaka 4 na aliishi Colombe, ambapo alicheza katika klabu ya ndani iitwayo AS Cheminots de l'Ouest. Baadaye alicheza miaka minne kwenye Mashindano ya Club Ufaransa, kabla ya kujiunga na klabu ya AS Nancy mwaka 2008.

### Sevilla
Mnamo 2 Julai 2018, Amadou alijiunga Hispania upande wa La Liga katika klabu ya Sevilla FC kwa mkataba wa miaka minne (4). 

## Marejeo 
Jamii:waliozaliwa 1993
Jamii:watu walio hai
Jamii:wachezaji mpira wa Ufaransa
Jamii:Wachezaji mpira wa Kamerun
Halle (Saale)

thumbnail|right|280px|Mji wa Halle (Saale)

**Halle [Saale]** ni mji mkubwa wa Saksonia-Anhalt nchini Ujerumani. Iko kando ya mto Saale. Idadi ya wakazi wake ni takriban 240,000. 

## Tazama pia 
* Orodha ya miji ya Ujerumani

## Viungo vya nje
Jamii:Miji mikuu ya majimbo ya Ujerumani
Jamii:Miji ya Saksonia-Anhalt
Wissam Ben Yedder

thumbnail|right|220px|Wissam Ben Yedder
**Wissam Ben Yedder** (amezaliwa Sarcelles, Île-de-France, 12 Agosti 1990) ni mchezaji wa soka wa Ufaransa ambaye anacheza kama mshambuliaji katika klabu ya Sevilla ya Hispania. 

## Kazi ya Klabu
### Toulouse
Ben Yedder ni mtu wa asili ya Tunisia. Miongoni mwa marafiki wake wa utotoni alikuwemo Riyad Mahrez. 

Ben Yedder alianza kazi yake katika JA Alfortville ya ndani ya Championnat de France Amateur, kabla ya kuhamia Toulouse FC ya Ligue 1 mwaka 2010.

Tarehe 30 Julai 2016, Ben Yedder alisaini mkataba wa miaka mitano na klabu ya Hispania Sevilla FC.

**Sevilla**

Mnamo tarehe 30 Julai 2016, Ben Yedder alisaini  mkataba wa miaka mitano na klabu ya Sevilla.Alifanikiwa kucheza mechi yake ya kwanza kama mchezaji wa sevilla akiingia baada ya kufanyika mabadiliko akichukua nafasi ya Luciano Vietto. Ben Yedder alifanikiwa kufunga magoli matano kwenye ushindi wa 14-2 dhidi ya Sociedad Derpotiva Formentera mnamo Desemba 2016.

**Monaco**

Mnamo 14 Agosti 2019 ,Ben Yedder alisaini mkataba wa miaka mitano na  AS Monaco.  Mnamo 2020-21, Ben Yedder aliisaidia Monaco kumaliza kama washindi wa pili katika Coupe de France, akifunga kwa ushindi dhidi ya Lyon na Rumilly-Vallières katika robo fainali na nusu fainali. Mnamo 2 Mei 2021, alifunga bao lake la 100 kwenye Ligue 1 katika kichapo cha 2-3 nyumbani dhidi ya zamani. 

## Marejeo 
Jamii:waliozaliwa 1990
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Ufaransa

Jamii:1lib1ref 2023
Manakara

thumb|reli iliyopita katika mji wa Manakara
thumb|ramani ya mji wa Manakara

**Manakara** ni mji ulio makao makuu ya mkoa wa Fianarantsoa nchini Madagaska. 

Idadi ya wakazi wake ni takriban 35,499.

Jamii:Miji ya Madagaska
Dominic Solanke

thumb|320x320px|Solanke akiwa Chelsea.
**Dominic Ayodele Solanke** (alizaliwa 14 Septemba 1997) ni mchezaji wa soka wa Uingereza ambaye anacheza kama mshambuliaji wa klabu AFC Bournemouth na timu ya taifa ya Uingereza.

Solanke alianza kazi yake katika chuo cha vijana wa Chelsea, alipata namba katika kikosi cha kwanza mwezi Oktoba 2015. Baada ya msimu wa 2015-16 Vitesse kwa mkopo. 

Mnamo Julai 2017 alisaini Liverpool kwa £ milioni 4, alicheza mechi 27 na kufunga mabao 14.

Mwezi Januari 2019 alihamia AFC Bournemouth. 

Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1997
Jamii:Wachezaji mpira wa Uingereza
Hamdi Harbaoui

**Hamdi Harbaoui** (alizaliwa 5 Januari 1985) ni mchezaji wa soka ambaye anacheza kama mshambuliaji wa klabu ya Ubelgiji Zulte Waregem na timu ya taifa ya Tunisia.

## Kazi ya Klabu
Mnamo Julai 2014, Harbaoui alihamia Qatar SC kwa mkataba wa miaka miwili, kwa ada ya keuro milioni 2.5.Tarehe 9 Mei 2016, Harbaoui alisaini mkataba wa miaka mitatu na klabu ya Udinese Calcio ya Italia. 

Mnamo tarehe 30 Agosti 2016, miezi mitatu tu baada ya kujiunga na Udinese na bila ya kuonekana katika mechi za ushindani, Harbaoui alirudi Ubelgiji akihamia klabu ya  Anderlecht kwa mpango wa mwaka mmoja na baadaye kujiunga na klabu ya Zulte Waragem.

Jamii:waliozaliwa 1985
Jamii:watu walio hai
Jamii:wachezaji mpira wa Tunisia
Mansa Musa

ya dhahabu katika Catalan Atlas 1375]] 
**Mansa Musa** (1280-1337) alikuwa mtawala tajiri wa Mali ya Magharibi.  

Ufalme wa Mali ulikuwa na eneo la zamani la Ufalme wa Ghana kusini mwa Mauritania na Melle (Mali) na maeneo yaliyo karibu. 

Jina lake pia linaonekana kama Kankou Musa, Kankan Musa, na Kanku Musa. "Kankou" ni jina maarufu la kike. Musa alikuwa na majina mengi, yakiwa ni pamoja na "Emir wa Melle", "Bwana wa Mines ya Wangara", "Mshindi wa Ghanata".  

Mansa Musa aliishinda miji 24. Wakati wa utawala wake (1312–1337), Mali iliweza kuwa na uzalishaji mkubwa wa dhahabu duniani; ilikuwa wakati ule ambao kulikuwa na mahitaji makubwa ya bidhaa hiyo. Alikuwa mmoja wa watu tajiri zaidi katika historia; gazeti la Time liliripoti: Hakika hakuna njia ya kutathmini kwa usahihi utajiri wake.
Dnepr

thumbnail|right|280px|Mto Dnepr
**Dnepr** ni mto wa Urusi, Belarus na Ukraine wenye urefu wa kilometa 2,201.

## Tazama pia 
* Orodha ya mito ya Urusi
* Mito mirefu ya Ulaya

Jamii:Mito ya Urusi
Jamii:Mito ya Ukraine
Jamii:Mito ya Belarus
Franco Vázquez

thumb|**Franco Damián Vázquez**

**Franco Damián Vázquez** {amezaliwa 22 Februari 1989) ni mchezaji wa soka wa Argentina ambaye anacheza kama kiungo mshambuliaji katika klabu ya Sevilla FC ya Hispania na timu ya taifa ya Argentina.

Franco Vázquez alianza kucheza mpira katika klabu ya Argentina Belgrano mwaka 2007, kabla ya kuhamia Italia (Palermo) mwaka 2011. 

Baada ya hapo mnamo mwaka 2016 alipata uhamisho kwenda katika klabu ya Sevilla FC.

Jamii:waliozaliwa 1989
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Argentina
Hajigabul

**Hajigabul** (pia **Hajiqabul** au **Adzhikabul**) ni mji mkuu na mji mkubwa wa wilaya ya Hajigabul nchini Azerbaijan.

Una wakazi 23,512.

## Tanbihi
Jamii:miji ya Azerbaijan
Katie McGrath

**Katie McGrath** (hujulikana kama **Morgana**) ni mwigizaji wa filamu wa Ireland. 

Yeye anajulika sana kwa kuigiza vizuri, mfano wa filamu alizoigiza ni: Merlin (2008-2012), Dracula (2013-2014), Stern (2016) na Supergirl (2016).

McGrath alilelewa huko Ashford, Ireland, na wazazi wake: Paul, ambaye anafanya kazi za kutengeneza kompyuta, na Mary, ambaye anafanya kazi ya kupamba maharusi. 

Alisoma katika chuo cha Bacca laureate alisomea mambo ya sanaa na kuhitimu katika chuo cha kimataifa cha St. Andrew huko Urusi.

Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waigizaji filamu wa Ireland
Asher Angel

[thumb|Asher Angel [mwaka 2019.]]
**Asher Dov Angel** (amezaliwa 6 Septemba 2002 ni mwigizaji wa filamu kutoka Marekani.

Alianza kazi yake kama muigizaji wa mtoto katika filamu ya 2008 Jolene, akiwa na nyota Jessica Chastain. Anajulikana kwa jukumu lake kama Yona Beck katika mfululizo wa Disney Channel wa 2017 Andi Mack.

Angel alizaliwa huko Phoenix, Arizona,  na akaishi katika mji unaoitwa paradise valley. Wazazi wake ni Jody na Coco Angel, na yeye ni mkubwa zaidi kuliko ndugu zake waaili ambao ni Avi Angel na dada yake mdogo.Yeye ni Myahudi.pia ana uwezo wa kuimba na kiucheza gitaa.

Mnamo mwaka wa 2019, Angel anaonyesha Billy Batson katika filamu ya Extended Universe ya Shazam!

Jamii:Waigizaji filamu wa Marekani
Joris Gnagnon

thumbnail|right|200px|Joris Gnagnon
**Joris Gnagnon** (amezaliwa 13 Januari 1997 ) ni mchezaji wa soka wa Ufaransa ambaye anacheza kama mlinzi katika klabu ya La Liga Sevilla FC.

## Kazi ya klabu
### Rennes
Amezaliwa Bondy karibu na Paris, Alicheza mechi Ligue 1ya kwanza mnamo 16 Januari 2016 dhidi ya Troyes AC  Alifunga bao lake la kwanza katika Ligue 1 mnamo tarehe 28 Januari 2017 katika Derby Breton dhidi ya Nantes katika dakika ya 86.

Baada ya hapo mnamo tarehe 25 Julai 2018, Gnagnon alijiunga na  Sevilla FC ya Hispania kwa mkataba wa miaka mitano. 

## Marejeo 
Jamii:waliozaliwa 1997
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Ufaransa
Max Kilman

thumbnail|right|200px|Max Kilman

**Max Kilman** (alizaliwa Mei 23, 1997) ni mchezaji wa soka wa Uingereza ambaye anacheza kwenye timu ya Wolverhampton Wanderers kama mlinzi.

## Kazi 
Kilman alianza kazi yake katika chuo cha Fulham. Alipokuwa kijana, alijiunga na klabu ya Futsal. Baadaye alijiunga na chuo kikuu cha Gillingham kabla ya kusaini Maidenhead United mwaka 2015. Kilman alikopwa kwa upande wa Soka la Marlow kwa msimu wa 2016-17.Na baadae alijiunga na Wolverhampton Wanderers.

Jamii:Wachezaji mpira wa Uingereza
Kolyma

thumbnail|right|280px|Mto Kolyma
**Kolyma** ni mto uliopo Urusi wenye urefu wa kilometa 2,129.

Jamii:mito ya Urusi
Jordan Ayew

thumb|272x272px|Huyu ni Jordan Ayew (2011)
**Jordan Pierre Ayew** (alizaliwa 11 Septemba  1991) ni mchezaji wa soka wa Ghana ambaye anacheza katika klabu ya Crystal Palace iiliyopo Ligi Kuu ya Uingereza kwa mkopo kutoka Swansea City na timu ya taifa ya Ghana. Yeye ni mtoto wa nahodha wa kale wa Ghana Abedi Pele na ndugu wa André Ayew, ambaye anacheza katika klabu ya Fenerbahçe.

## Kazi ya klabu
### Aston Villa
Mnamo 27 Julai 2015, Ayew alijiunga na klabu ya Aston Villa kwa mkataba wa miaka mitano(5) kwa ada isiyojulikana, iliyodai kuwa  £ 8,000,000.Alifunga goli lake la kwanza katika klabu mnamo 24 Oktoba , 2015 dhidi ya klabu ya Swansea City, dakika ya 62.

### Swansea City
Mnamo  31 Januari 2017, Jordan Ayew alijiunga na klabu ya Swansea City mpaka mwisho wa msimu wa 2019-20 badala ya mlinzi  Welsh Neil Taylor,Ndugu bwaba wa Jordan alikuwa mchezaji wa klabu ya Swansea City wakati wa msimu wa 2015-16 na baadaye alijiunga na dirisha la uhamisho la baridi la 2018. 

### Crystal Palace (mkopo)
Katika siku ya mwisho ya uhamisho, Ayew alijiunga na klabuy a Crystal Palace kwa mkopo katika msimu wa 2018-19.

## Tanbihi
Jamii:waliozaliwa 1991
Jamii:watu walio hai
Jamii:wachezaji mpira wa Ghana
Puma fenty

thumb|Kiatu aina ya Puma
**Puma fenty** ni aina ya kiatu ambacho kipo kwenye mfumo wa raba chenye soli kubwa chini.

Puma fenty ni viatu hasa viliyoundwa kwa ajili ya michezo au aina nyingine ya mazoezi ya mwili, lakini ambayo sasa pia hutumiwa sana kwa kuvaa kila siku. 

Puma Fenty ni aina ya raba yenye upekee na urahisi unayofanywa kwa vifaa vya mpira au vifaa vya juu na sehemu ya juu iliyofanywa kwa ngozi, badala ya kitambaa.

Jamii:Mavazi
Nolito

thumb|Huyu ni Nolito.
[left|thumb|262x262px|Nolito akishangilia baada ya kufunga [goli.]]
**Nolito** (alizaliwa 15 Oktoba 1986) ni mchezaji wa soka wa Hispania ambaye anacheza kama winga kwa timu ya taifa ya Hispania na klabu ya Sevilla FC.

Alianza kazi yake kwenye klabu za chini za ligi, alijiunga na Barcelona mwaka 2008, akicheza sana na akiba yake. Miaka mitatu baadaye alihamia Benfica nchini Portugal, na alikopwa tena Hispania na Granada kabla ya kujiunga na Celta Vigo mwaka 2013.

Jamii:Wachezaji mpira wa Hispania
Robert Green

thumb|260x260px|Huyu ni Robert Green
**Robert Green** (alizaliwa Januari 18, 1980) ni mwalimu wa Kiingereza ambaye anacheza kama kipa wa klabu ya Ligi Kuu ya Chelsea. Pia amecheza kwenye timu ya taifa ya Uingereza.

Green alicheza kwa mara ya kwanza kwenye timu yake ya kwanza Norwich City mwaka 1999 na  walishinda Idara ya Kwanza mwaka 2003-04. Mwaka wa 2006, alihamishiwa West Ham United, akifanya idadi hiyo ya maonyesho katika kipindi cha miaka sita ambayo alikuwa Mchezaji wao wa mwaka 2008 na alikikuza kipaji kupitia michuano ya mwaka 2012. 

Kisha akahamia bure kwa Queens Park Rangers, kushinda tena kucheza mwaka 2014. 

Mnamo Julai 2016, Green alijiunga na Leeds United kwa mkataba wa mwaka mmoja na baadae kwenda Chelsea.

Jamii:wachezaji mpira wa Uingereza
Kama (mto)

thumbnail|right|280px|Mto Kama
**Kama** ni mto uliopo Urusi; una urefu wa kilometa 2,030.

## Tazama pia 
* Orodha ya mito ya Urusi

Jamii:Mito ya Urusi
Layvin Kurzawa

thumb|359x359px|Kurzawa akiwa PSG (2015).
**Layvin Kurzawa** (alizaliwa 4 Septemba 1992) ni mchezaji wa soka wa Ufaransa ambaye anacheza katika klabu ya Ligue 1 Paris Saint-Germain (PSG) na timu ya taifa ya Ufaransa kama beki wa kushoto.

Alianza kazi yake na klabu ya AS Monaco mwaka 2010, na alicheza michezo 96 rasmi katika timu hiyo, akifunga mabao 16. Mwaka 2015, alisaini mkataba wa miaka mitano na PSG kwa euro milioni 23. Kurzawa aliisaidia timu ya taifa ya Ufaransa mwaka 2014 na 2018.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1992
Jamii:Wachezaji mpira wa Ufaransa
Diogo Jota

**Diogo José Teixeira da Silva** (anajulikana kama **Diogo Jota**; 4 Desemba 1996 - 3 Julai 2025) alikuwa mchezaji wa soka wa Ureno ambaye mara ya mwisho alicheza katika klabu iliyopo katika ligi kuu ya Uingereza iitwayo Liverpool Football Club.

## Kazi ya klabu
### Atlético Madrid 
Mnamo 14 Machi 2016, Jota alikubali mkataba wa miaka mitano akiwa na klabu ya Atletico Madrid. Mnamo  26 Agosti alirudi katika nchi yake na kujiunga na klabu ya FC Porto kwa mkopo wa mwaka mmoja. Mnamo 1 Oktoba alifunga goli la kwanza katika ushindi wa 4-0 dhidi ya C.D. Nacional.

### Wolverhampton Wanderers
Mnamo 25 Julai 2017, Jota alihamia katika klabu iiliyopo nchini Uingereza iitwayo Wolverhampton Wanderers kwa mkopo wa muda mrefu.Alifunga goli lake la kwanza 15 Agosti, ushindi wa magoli 3-2 dhidi ya Hull City. 

Mnamo 30 Januari 2018, ilitangazwa kuwa katika mpango wa kudumu katika klabu ya Wolverhampton Wanderer. Alifunga magoli 17 bora katika mwaka wake wa kwanza. 

Alifariki dunia pamoja na mdogo wake kwa ajali ya gari. 

## Marejeo 
Jamii:waliozaliwa 1996
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:wachezaji mpira wa Ureno
Jamii:Wachezaji wa Liverpool FC
Guilherme Arana

alt=Guilherme Arana|thumb|Guilherme Arana
**Guilherme Arana** (alizaliwa 14 Aprili 1997) ni mchezaji wa soka wa Brazil ambaye anacheza kama beki kwa Sevilla FC.

## Kazi 
### Corinthians
Arana ilipelekwa kwenye kikosi kikubwa cha Corinthians mwishoni akitokea kutoka Copa São Paulo de Futebol Júnior mwaka 2014 na alikuwa mchezaji ambaye hakucheza mechi kumi na mbili za 2014 Campeonato Brasileiro Série A

#### Sevilla 
Tarehe 7 mwezi 12 mwaka 2017, Arana alihamia klabu ya Hispania Sevilla kwa  mpango wenye thamani ya euro milioni 12 na alisaini mkataba wa miaka minne na nusu. Alijiunga na kikosi wakati wa ufunguzi wa dirisha la uhamisho wa msimu wa baridi mwezi 1 mwaka 2018.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Brazil
Jamii:USLWO
Marcos Llorente

thumb|Marcos uwanjani.
**Marcos Llorente** ni mchezaji wa soka wa Hispania ambaye anacheza kama kiungo wa kati kwenye timu ya Real Madrid.

Alizaliwa huko Madrid. Marcos Llorente alijiunga na vijana wa Real Madrid mwaka 2008, akiwa na umri wa miaka 13.Mwezi Julai 2014, baada ya kuvutiwa na kikosi cha Real Madrid, alipandishwa moja kwa moja kwenye hifadhi na meneja Zinedine Zidane.

Tarehe 23 Septemba 2017, mkataba wa Llorente uliongezewa muda mpaka mwaka wa 2021.

Jamii:Wachezaji mpira wa Hispania
North Las Vegas, Nevada

thumbnail|right|200px|Mji wa North Las Vegas, Nevada
**North Las Vegas** ni jiji la Clark County, Nevada, Marekani, katika Visiwa vya Las Vegas. 

Katika sensa ya mwaka 2010 ilikuwa na idadi ya watu 216,961, waliooongezeka kuwa 249,180 katika mwaka 2017. 

Mji huo ulisajiliwa mnamo 16 Mei 1946. Iko katika Las Vegas, na ni jiji wa nne kwa kubwa.

Jamii:Miji ya Marekani
Stephy Mavididi

thumbnail|right|280px|Stephy Mavididi
**Stephy Alvaro Mavididi** (amezaliwa 31 Mei 1998) ni mchezaji wa soka wa Uingereza ambaye anacheza katika  klabu ya Juventus U23 ya Italia na ancheza kama mshambuliaji katika klabu hiyo.

Jamii:waliozaliwa 1998
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Uingereza
Ethan Ampadu

thumb|259x259px|Ethan Ampadu (2017)
**Ethan Ampadu** (alizaliwa 14 Septemba 2000) ni mchezaji wa soka ambaye anacheza kama kiungo wa kati au kiungo mkabaji wa klabu ya Chelsea ya Ligi Kuu ya Uingereza na timu ya taifa ya Wales.

## Kazi ya klabu
### Exester City
Ampadu awali alicheza katika klabu ya Exeter City mwaka 2015, ambako akawa mchezaji mdogo zaidi kuonekana katika klabu hiyo ,akiwa ni  mwenye umri wa miaka (15).

### Chelsea F.C.
Mnamo 1 Julai 2017, Ampadu alisajiliwa kwa mkataba na klabu ya Ligi Kuu ya Uingereza ya Chelsea,Akiwa na  umri wa miaka 16,Hata hivyo mnamo Novemba 2017. 

Mnamo 20 Septemba 2017, Ampadu alicheza mechi yake ya kwanza katika klabu hiyo ya Chelsea katika mechi mzunguko wa tatu ya EFL dhidi ya Nottingham Forest, akiingia dakika ya 55 kam mbadala wa Cesc Fàbregas. 

Kufanya hivyo kukamfanya awe mchezaji wa kwanza aliyezaliwa katika miaka ya 2000 na kucheza katika timu ya Chelsea,yeye pia akawa mchezaji mdogo kabisa katika klabu hiyo kwa zaidi ya miaka kumi.Mnamo 12 Desemba 2017, alicheza Ligi Kuu akiwa na Chelsea, akiingia kama mbadala dhidi ya Huddersfield Town katika dakika ya 80. 

Jamii:waliozaliwa 2000
Jamii:watu walio hai
Jamii:wachezaji mpira wa Wales
Ket

thumb|Tomsk Oblast, Beseni la Ob na Ket.
**Ket** (kwa Kirusi: Кеть) ni mto ulioko Urusi; una urefu wa kilometa 1,621.

Ket ni tawimto la mto Ob unaopeleka maji yake hadi Bahari ya Aktiki. Mkondo wake mdomoni ni mita za ujazo 469 kwa sekunde.

Ket ina chanzo chake katika Krasnoyarsk Krai ikiendela katika Tomsk Oblast. Ni kati ya mito ya Urusi yenye mwendo kutoka mashariki kuelekea magharibi; hivyo ilikuwa njia muhimu ya usafiri katika historia ya Siberia ambayo ni eneo kubwa la Urusi lenye barabara chache.

Kuanzia Novemba hadi Aprili au Mei maji yake huganda kuwa barafu. 

## Tazama pia 
* Orodha ya mito ya Urusi

Jamii:Mito ya Urusi
Hans Nicolussi

**Hans Nicolussi Caviglia** (amezaliwa Juni 18, 2000) ni mchezaji wa soka wa taifa la Italia ambaye sasa anacheza kama kiungo katika klabu ya Juventus U23. Pia anacheza timu ya Juventus U19 katika Ligi ya Vijana ya mwaka 2018-19 UEFA. 

Jamii:waliozaliwa 2000
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Italia
Rodrigo Bentancur

thumb
**Rodrigo Bentancur** ni mchezaji wa Uruguay ambaye anacheza kama kiungo kwenye klabu ya Italia Juventus.

Rodrigo Bentancur akawa mchezaji rasmi wa Juventus tarehe 1 Julai 2017, baada ya klabu kufanya fursa ya kumsaini Aprili 2017, katika mkataba ambao unamfanya klabu hadi 2022.
 
Rodrigo Bentancur mpaka sasa hivi anacheza Juventus.

Jamii:waliozaliwa 1997
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Uruguay
Alazeya

200px|thumb|Mahali pa Mto Alazeya, Siberia - Urusi
**Alazeya** (kwa Kirusi: Алазея) ni mto ulioko Urusi; una urefu wa kilometa 1,590 na kupita katika tundra.

Beseni la Alazeya ni la km² 64,700 liko katika Yakutia, eneo kubwa la Siberia kwenye mashariki ya Urusi upande wa Asia. 

Alazeya inaanza pale ambako mito ya Nelkan na Kadylchan inaungana ikiishia kwenye Bahari ya Mashariki ya Siberia.

Kuanzia Oktoba hadi Mei au Juni maji yake huganda kuwa barafu. 

## Tazama pia 
* Orodha ya mito ya Urusi

Jamii:Mito ya Urusi
Jadon Sancho

[thumb|Sancho akiwa [Borussia Dortmund.]]
**Jadon Malik Sancho** (alizaliwa katika mtaa wa Camberwell huko London, 25 Machi 2000) ni mchezaji wa soka wa Uingereza ambaye anacheza kama winga kwa klabu ya Uingereza, Manchester United na timu ya taifa ya Uingereza.

Sancho akiwa na miaka 15-18 alikuwa mchezaji wa vijana wa Watford na Manchester City na alisaini mkataba wake wa kwanza na Dortmund mwaka 2017. Katika msimu wake wa pili.Sancho alikuwa sehemu ya timu ya vijana wa Uingereza ambayo ilishinda Kombe la Dunia ya 2017 FIFA chini ya miaka 17.

Mchezaji huyu ana urefu wa mita 1.8 na mzazi wake moja anaitwa Sean Sancho.

Jamii:Wachezaji mpira wa Uingereza
Tobol

thumbnail|right|280px|mto Tobol
**Tobol** ni mto uliopo Urusi; una urefu wa kilometa 1,591.

## Tazama pia 
* Orodha ya mito ya Urusi

Jamii:Mito ya Urusi
Wanda Metropolitano

thumb|272x272px|Wanda Metropolitano, mechi ikichezwa usiku.
**Wanda Metropolitano** ni uwanja mkubwa uliopo Madrid, Hispania. Ni uwanja wa nyumbani wa klabu ya Atlético Madrid tangu msimu wa 2017-18. Uwanja huu upo karibu na Rosas katika wilaya ya San Blas-Canillejas.

Halmashauri ya Madrid ilianza kuujenga uwanja huu tangu mwaka 2000-03 na kufunguliwa mwaka 2004. Baadae uwanja huu ulifungiwa na kufunguliwa mwaka 2014, uwanja huo ulifunguliwa rasmi baada ya kukarabatiwa mwaka 2017 kama nyumba ya Atletico Madrid. Metropolitano ukawa mbadala wa uwanja wa zamani wa Vicente Calderón.
left|thumb|350x350px|Pindi ukikarabatiwa.
Metropolitano una uwezo wa kubeba watu 67,830. Mnamo 1 Juni, 2019, Wanda Metropolitano utatumika katika mechi ya mwisho ya UEFA Champions League yaani fainali kati ya Liverpool F.C., na Tottenham Hotspurs.

Jamii:Viwanja vya michezo Hispania
Jamii:Madrid
Tunguska ya chini

thumbnail|right|280px|Mto Tunguska
200px|thumb|Beseni la Nizhnyaya Tunguska pamoja mto Yenisei.
**Tunguska ya chini** (kwa Kirusi: "Nizhnaya Tunguska") ni mto ulioko Urusi; una urefu wa kilometa 2,989.

Ni tawimto la mto Yenisei unaopeleka maji yake hadi Bahari ya Kara (bahari ya pembeni ya Bahari Aktiki). Wastani wa mkondo wake ni mita za ujazo 3.680 kwa sekunde. 

Chanzo chake kipo kwenye Oblast ya Irkutsk. Mdomo upo katika Krasnoyarsk Krai.

## Tazama pia 
* Orodha ya mito ya Urusi

Jamii:Mito ya Urusi
Callum Hudson-Odoi

thumb|455x455px|Huyu ni **Callum Hudson-Odoi** (2017)
**Callum James Hudson-Odoi** (alizaliwa 7 Novemba 2000) ni mchezaji wa soka wa Uingereza ambaye anacheza kama winga wa klabu ya Ligi Kuu ya Uingereza iitwayo Chelsea F.C. na timu ya taifa ya Uingereza.

## kazi ya klabu
Wakati wake akiwa katika academy ya Chelsea, Hudson-Odoi alikuwa mchezaji ambaye alishinda zawadi ya Ligi Kuu ya chini ya miaka 18 mwaka 2017 pamoja na majina ya FA Youth Cup. Fomu yake katika kiwango cha vijana ilipatiwa Januari 2018 wakati alipotolewa na mwanzo wake mkuu na tangu sasa alifanya maonyesho zaidi ya 20 kwa klabu hiyo.

Hudson-Odoi pia alifurahia sana mafanikio katika ngazi ya vijana wa England, akiwa ni miongoni mwa kikosi ambacho kilimalizika kama washindi katika michuano ya UEFA ya chini ya miaka 17 ya na ambayo ilishinda Kombe la Dunia la FIFA la chini ya miaka 17. 

## Kazi ya kimataifa
Mnamo Machi 2019, alikuwa mchezaji mdogo kabisa katika mechi ya ushindani nchini Uingereza, akichezaa katika hatua ya kufuzu UEFA Euro 2020 dhidi ya Jamhuri ya Czech.

Jamii:waliozaliwa 2000
Jamii:watu walio hai
Jamii:wachezaji mpira wa Uingereza
Mattia Perin

thumbnail|right|200px|Mattia Perin
**Mattia Perin** (amezaliwa 10 Novemba 1992) ni mchezaji wa soka wa Italia ambaye anacheza kama kipa katika klabu ya Juventus ya serie A na timu ya taifa ya Italia.

## Kazi ya klabu
### Juventus
Tarehe 8 Juni 2018 Perin alisajiliwa na Juventus kwa mkataba wa miaka minne ya ada ya € 12,000,000. 

Perin alicheza mechi yake ya kwanza akiwa na Juventus tarehe 26 Septemba 2018, akipata ushindi mzuri wa 2-0 nyumbani dhidi ya Bologna. 

Jamii:waliozaliwa 1992
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Italia
Ramón Sánchez Pizjuán

thumb|289x289px|Huu ni uwanja *Ramón Sánchez Pizjuán*.
**Ramón Sánchez Pizjuán** alikuwa rais wa zamani wa klabu ya mpira wa miguu ilioko Seville, Hispania, ambaye alitumikia Sevilla FC kwa miaka kumi na saba katika karne ya 20 na alisaidia katika ujenzi wa uwanja wa nyumbani wa klabu hiyo. 

Uwanja huo umeitwa jina lake. 

Jamii:Watu wa Hispania
Riccardo Montolivo

thumb
**Riccardo Montolivo** (amezaliwa 18 Januari 1985) ni mchezaji wa soka wa Italia (pia raia wa Ujerumani) ambaye anacheza kama kiungo wa klabu ya Serie A AC Milan na kimataifa kwa timu ya taifa ya Italia.

Riccardo Montolivo alianza kazi yake na Atalanta mwaka 2003 kabla ya kujiunga na Fiorentina mwaka 2005. Aliendelea kufanya maonyesho zaidi ya 250 kwa klabu hiyo kwa miaka saba. 

Mwaka 2012, alijiunga na Ac Milan kwa uhamisho wa bure na, baada ya kuondoka kwa Massimo Ambrosini, aliwahi kuwa nahodha wa timu tangu 2013 hadi 2017. Hadi sasa ivi anacheza Ac Milan.

Jamii:Wachezaji mpira wa Italia
Jamii:Wachezaji mpira wa Ujerumani
Berat Djimsiti

**Berat Ridvan Djimsiti** (amezaliwa 19 Februari ,1993) ni mchezaji wa soka wa Albania ambaye anacheza katika klabu ya Atalanta ya Italia na timu ya taifa ya Albania.

Jamii:waliozaliwa 1993
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Albania
Timothy Castagne

thumbnail|right|200px|Timothy Castagne
**Timothy Castagne** (amezaliwa 5 Desemba 1995) ni mchezaji wa soka wa timu ya taifa ya Ubelgiji ambaye kwa sasa anacheza katika klabu ya Atalanta ya Italia. 

Jamii:waliozaliwa 1995
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Ubelgiji
James McCarthy

thumbnail|right|200px|James McCarthy
**James Patrick McCarthy** (alizaliwa Novemba 12, 1990) ni mchezaji wa soka ambaye anacheza kama kiungo wa kati wa klabu ya Everton na timu ya taifa ya Ireland.

Jamii:watu walio hai
Jamii:waliozaliwa 1990
Jamii:wachezaji mpira wa Ireland
Severnaya Zemlya

thumb|Visiwa vya Severnaya Zemlya (nyekundu)
thumb|Ramani ya Severnaya Zemlya
thumb|Severnaya Zemlya kwenye miezi ya barafu
**Severnaya Zemlya** (kwa Kirusi: Северная Земля, yaani Nchi ya kaskazini) ni funguvisiwa la Urusi katika Bahari Aktiki mbele ya pwani ya kaskazini ya Siberia. Inatenganisha bahari za kando za Bahari ya Kara na Bahari ya Laptev. 

Visiwa vyake huwa na eneo la nchi kavu la km² 37,000. Ni visiwa vinne vikubwa na vingi vidogo. 

Severnaya Zemlya ilitambuliwa tu mnamo mwaka 1913, hadi wakati ule haikujulikana. Sababu za kutoijua ni tabianchi yenye baridi kali. Hadi leo hakuna watu wanaoishi huko, sipokuwa wanasayansi wachache kwenye vituo vya utafiti. Bahari inayozunguka visiwa inafunikwa na barafu kwa miezi mingi kila mwaka, hivyo si rahisi kuona mara moja wapi iko theluji juu ya barafu ya bahari na wapi theluji juu ya nchi kavu. 

Ramani ya kwanza ilikamilika mnamo 1930-1932. 

Visiwa ni sehemu ya mkoa wa Krasnoyarsk Krai. 

Jamii:Visiwa vya Urusi
Saizana

**Saizana wa Axum** alikuwa ndugu wa Ezana, mfalme (320 hivi – 360 hivi) wa Ufalme wa Aksum uliokuwepo katika sehemu ambayo inajulikana siku hizi kama Tigray, kaskazini mwa Ethiopia na Eritrea, lakini pia Yemen. Mwenyewe alijiita mfalme wa Saba, Salhen, Himyar na Dhu-Raydan.", miji ya zamani ambayo Ezana alimrithi baba yake Ella Amida (Ousanas) tangu alipokuwa mdogo, mama yake Sofya akiwa kama msaidizi wake.

Ezana ndiye alikuwa mfalme wa kwanza wa Axum kupenda dini ya Ukristo, na mmoja baada ya Zoskales kutajwa na wanahistoria maarufu, hali iliyopelekea S.C. Munro kusema kuwa, Ezana "ndiye mfalme maarufu zaidi kuwahi kuongoza ufalme wa Axum." 

Yeye alimchagua Frumensyo, mlezi wake wa utotoni kutoka Lebanoni, kuwa mkuu wa Kanisa la Ethiopia. Ni kwamba mwaka 316 hivi, wakati alipotawala Kaisari Konstantino Mkuu kule Roma, meli moja ilikuwa safarini kutoka Shamu kwenda Bara Hindi ikaharibika kwenye pwani ya Ethiopia. Vijana wawili waliokolewa wakapelekwa mbele ya mfalme kule Aksum. 

Mmojawao, Frumensyo, alipata haraka sifa za kuwa mwenye elimu na hekima. Akapanda ngazi kuwa mshauri wa mfalme na mwalimu wa wana wa mfalme Ezana na Saizana. Frumensyo aliweza kupanda mbegu za imani moyoni mwa vijana hao. Baada ya kuwa mfalme, Ezana akaendelea kumtumia Frumensyo kama mshauri wake.

Siku moja Frumensyo aliomba ruhusa ya mfalme aende nyumbani kuangalia kama wazazi wake bado wanaishi. Mfalme akamruhusu akamwomba atafute kule walimu wanaoweza kufundisha elimu aliyokuwa nayo Frumensyo pamoja na imani ya Kikristo. Frumensyo akamwendea Askofu Mkuu wa Misri aliyemweka wakfu kuwa askofu kwa ajili ya Waethiopia. Hivyo Kanisa lilianza katika nyanda za juu za Ethiopia. Mfalme Ezana akabatizwa akifuatwa na watu wengi wa makao makuu.

Kuna barua ya Kaisari Mwario wa Roma Constantius II kwa Ezana na Saizana, iliyoomba Frumensyo apelekwe Aleksandria achunguzwe kuhusu imani yake; inawezekana kwamba Ezana alikataa au kupuuzia ombi hilo.

Ezana na Saizana, wanachukuliwa kama watakatifu nchini Ethiopia na kukumbukwa tarehe 1 Oktoba.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi 
## Marejeo 
* Yuri M. Kobishchanov. *Axum* (Joseph W. Michels, editor; Lorraine T. Kapitanoff, translator). University Park, Pennsylvania: University of Pennsylvania, 1979. ISBN 0-271-00531-9
* Sergew Hable Sellassie. *Ancient and Medieval Ethiopian History to 1270* (Addis Ababa: United Printers, 1972).
* *African Zion, the Sacred Art of Ethiopia*, (New Haven: Yale University Press, 1993).
* Stuart Munro-Hay, Aksum: An African Civilisation of Late Antiquity http://users.vnet.net/alight/aksum/mhak1.html

## Viungo vya nje
* https://dacb.org/stories/ethiopia/sayzana/

Jamii:Waliozaliwa karne ya 4
Jamii:Waliofariki karne ya 4
Jamii:Watakatifu wa Ethiopia
Jamii:Ukristo nchini Ethiopia
Castelo Branco

thumbnail|right|280px|Sehemu ya mji wa Castelo Branco 

**Castelo Branco** ni mji wa Ureno (mkoa wa kati) wenye wakazi zaidi ya 27004 na 31464.

Jamii:Miji ya Ureno