open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Giovanni Boccamazza

**Giovanni Boccamazza** (alifariki 1309) alikuwa askofu na Kardinali wa Kanisa Katoliki kutoka Italia. 

Alitokea familia bora mojawapo ya Roma, na alikuwa mpwa wa Kardinali Giacomo Savelli, ambaye alikuwa mtu muhimu katika Curia ya Roma baada ya kuteuliwa kuwa kardinali mnamo mwaka 1261.

## Marejeo 
Jamii:maaskofu Wakatoliki wa Italia
Jamii:Makardinali
Jamii:Waliofariki 1309
Jamii:waliozaliwa karne ya 13
Giulio Boschi

**Giulio Boschi** (2 Machi 1838 – 15 Mei 1920) alikuwa Kardinali wa Kanisa Katoliki kutoka Italia, ambaye alihudumu kama Askofu Mkuu wa Ferrara kuanzia mwaka 1900 hadi 1919. Aliteuliwa kuwa Kardinali mwaka 1901.

## Viungo vya nje 
* Cardinals of the Holy Roman Church 
* Catholic-Hierarchy 
* Biography of the Cardinal Giulio BOSCHI

Jamii:Waliozaliwa 1838
Jamii:Waliofariki 1920
Jamii:maaskofu Wakatoliki wa Italia
Jamii:Makardinali
Limerence

right|thumb|354x354px|Psyche Revived by Cupid's Kiss, na Antonio Canova, toleo la kwanza 1787-1793
**Limerence** ni hali ya kiakili inayotokana na hisia za kimapenzi kwa mtu mwingine. Hali hii mara nyingi husababisha mawazo ya huzuni, au wasiwasi wa pekee kwa mtu anayependwa, pamoja na hamu ya kupokelewa kwa hisia za mtu mwenyewe na kuanzisha uhusiano na huyo mtu.

Mtaalamu wa saikolojia Dorothy Tennov alikuja na neno hilo kama mabadiliko ya neno "amorance" bila etimolojia nyingine ili kuelezea dhana ambayo ilitokana na kazi yake katika miaka ya 1960, alipofanya mahojiano na zaidi ya watu 500 kuhusu mada ya pendo. 

Katika kitabu chake *Love and Limerence*, anasema kwamba "kuwa katika hali ya limerence ni kuhisi kile kinachoitwa kawaida 'kuwa katika hali ya kupenda.'" Aliunda neno hili ili kutofautisha hali hii na hisia nyingine zisizo na nguvu kubwa, na kuepuka dhana kwamba wale ambao hawapiti limerence hawawezi kujua upendo. 

## Marejeo 
Jamii:jinsia
Betty Osceola

**Betty Osceola** (alizaliwa Agosti 8, 1967) ni bibi wa jamii ya asili ya Marekani, mwanaharakati wa mazingira, mwalimu, mpinga uchimbaji wa mafuta kwa njia ya mbaya , na mtetezi wa maji safi. Yeye ni mwanachama wa Kabila la Wahindi la Miccosukee kutoka Panther Clan huko Florida.

Alizaliwa na kukulia huko Everglades, ambako aliishi kwa kutegemea rasilimali za asili kwa kuwinda na kuvua samaki pamoja na baba yake. Osceola pia ni nahodha wa boti za angani (airboat captain) na anaendesha Buffalo Tiger Airboat Tours kwenye barabara ya Tamiami Trail huko Miami, Florida. 

## Maisha ya Awali 
Mnamo Januari **2019**, Betty Osceola alifichua maelezo kuhusu utoto wake katika mahojiano kwa ajili ya mfululizo wa The Swamp wa American Experience uliozalishwa na PBS. Alisema kuwa alipokuwa akikua katika Everglades, aliishi katika kibanda cha jadi cha Miccosukee (chickee hut) chenye kuta nne, ingawa mama yake na bibi yake waliishi katika vibanda vilivyo wazi bila kuta.

Alieleza kuwa akiwa na umri wa miaka mitano, alikuwa akienda kusini kwenye kinamasi kucheza, akitumia siku nzima akiwa peku akizunguka eneo hilo. Pia alishiriki kwamba watu wa kabila lake walikuwa wakiishi kwa kutegemea ardhi kwa kulima mahindi na maboga kwenye visiwa. Hata hivyo, alisema kuwa siku hizi maji yamechafuliwa sana kiasi kwamba hawawezi tena kufanya shughuli hizo za kilimo.

## Tanbihi
Jamii:wanawake wa Marekani
Jamii:wanaharakati wa Marekani
Bruce Twamley

**Bruce Richardson Twamley** (alizaliwa Mei 23, 1952, huko Victoria, British Kolumbia) ni mchezaji wa zamani wa soka wa kimataifa wa Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Kris Twardek

thumb|Twardek akichezea timu ya Braintree Town F.C. mwaka 2017
**Kristopher David Twardek** (alizaliwa Machi 8, 1997) ni mchezaji wa soka wa kulipwa wa Kanada anayechukua nafasi ya winger katika klabu ya Valour FC inayoshiriki Ligi kuu ya Kanada. Akiwa mchezaji wa zamani wa kimataifa wa vijana wa Jamhuri ya Cheki, ameichezea timu ya taifa ya Kanada katika ngazi ya kimataifa.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Julian Uccello

**Julian Paolo Uccello** (amezaliwa Oktoba 30, 1986) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Kanada.
## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Luca Uccello

thumb| Uccello akichezea timu ya Toronto FC II mwaka 2016
**Luca Uccello** (amezaliwa Juni 17, 1997) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Kanada ambaye kwa sasa anacheza mpira wa miguu wa chuo kikuu kwa Chuo cha Humber.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Iké Ugbo

thumb|Ugbo akiwa na ES Troyes AC mwaka 2022
**Iké Dominique Ugbo** (amezaliwa Septemba 21, 1998) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa kulipwa ambaye anacheza kama mshambuliaji kwa klabu ya Sheffield Wednesday. Alizaliwa Uingereza, lakini anaiwakilisha timu ya taifa ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Uingereza
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Jared Ulloa

**Jared Leonardo Ulloa Bazán** (amezaliwa Juni 8, 2002) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa kulipwa kutoka Peru ambaye anacheza kama winga kwa klabu ya Unión Huaral katika Ligi ya Pili ya Peru.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Muslim Umar

**Muslim Umar**, anayejulikana pia kama **Mugsy Umar**, (amezaliwa Juni 7, 2003) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Ursula Rakova

**Ursula Rakova** ni mwanamazingira na mwanaharakati wa mabadiliko ya tabianchi kutoka Papua New Guinea. Mwaka 2008, alitunukiwa Tuzo ya Pride of PNG kutokana na mchango wake mkubwa katika maendeleo ya mazingira nchini mwake.  

Kama mkurugenzi mtendaji wa shirika lisilo la faida liitwalo Tulele Peisa, anahusika na kuhamasisha na kuandaa mpango wa kuwahamisha wakazi wa Visiwa vya Carteret kwenda bara la Mkoa wa Bougainville. Visiwa hivyo vinatarajiwa kutokufaa kwa makazi kufikia mwaka 2040 kutokana na kuongezeka kwa kina cha bahari kunakosababishwa na mabadiliko ya tabianchi, hali inayowafanya watu wake kuwa wakimbizi wa kwanza wa tabianchi duniani

## Maisha ya Kazi 
Rakova alizaliwa kwenye kisiwa kidogo cha Han katika Atol ya Carteret. Mwaka 2005, alianzisha mfumo wa shule za jamii huko Bougainville kama mbadala wa mfumo wa shule za umma uliojaa matatizo. Mwaka 2006, alianzisha Tulele Peisa ili kusaidia watu wake katika uhamisho kutokana na visiwa vya Carteret, ambavyo vilikuwa vinajitokeza zaidi kwa kuongezeka kwa kiwango cha bahari. Makazi ya kwanza yalianzishwa Tinputz.

Rakova pia amesaidia katika kuanzisha mashirika kadhaa yasiyo ya kiserikali (NGOs) kuhusu mazingira huko Papua New Guinea na Bougainville. Aliratibu kesi ya kihistoria ambapo Warangoi walishinda kesi dhidi ya wachomaji magogo haramu na kupata fidia kwa rasilimali za msitu zao zilizochukuliwa kinyume cha sheria. Aidha, alianzisha Bougainville Cocoa Net Limited ili kusaidia wakazi wa Carteret waliohamishwa kwa kupata fursa ya kuzalisha kakao ya biashara ya haki (fair trade cocoa).

## Tanbihi
Jamii:wanawake wa Papua Guinea Mpya
Jamii:wanaharakati wa Papua Guinea Mpya
Vince Ursini

thumb|Ursini mwaka 2011
**Vincent Ursini** (amezaliwa Septemba 19, 1960) ni mhasibu wa Kanada, mwanachama wa zamani wa uongozi wa mpira wa miguu na mwigizaji wa jukwaani.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Concepción Aleixandre

María de la **Concepción Aleixandre** Ballester (pia anajulikana kama **Maria de la Concepción Isidra Faustina Stephanie Vicenta**; 1862, Valencia – 1952) alikuwa mwalimu, daktari wa tiba, mtaalamu wa magonjwa ya wanawake, mtaalamu wa uvumbuzi, mwanasayansi, na mwandishi kutoka Hispania. Alikuwa mwanamke wa kwanza kupokelewa katika Jumuiya ya Wanajiolojia ya Hispania.

## Tanbihi
Jamii:wanawake wa Hispania
Jamii:wanasayansi wa Hispania
Andreas Vaikla

thumb|Vaikla akiwa na IFK Mariehamn mwaka 2017
**Andreas Raido Karuks Vaikla** (amezaliwa tarehe 19 Februari 1997) ni mchezaji wa mpira wa miguu anayeshiriki kama kipa wa Scrosoppi FC katika Ligi ya kwanza ya Ontario. Alizaliwa Kanada, lakini aliwakilisha Estonia katika ngazi ya kimataifa.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Gil Vainshtein

**Gil Vainshtein** (alizaliwa tarehe 29 Oktoba 1984 huko Ukraine) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Kanada anayekalia nafasi ya kungo kwa timu ya Italia Shooters katika Ligi ya Soka ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Paulo Valdez

**Paulo Valdez** ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu kutoka Kanada aliyecheza katika Ligi ya USL A na Ligi ya Mpira ya Miguu ya Kitaalamu ya Kanada (1998-2005).

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
William wa Andres

**William wa Aandres** (takriban 1177 – 1234) alikuwa mtawa wa Kibenedikto na mwanahistoria kutoka Ufalme wa Ufaransa. Kuanzia mwaka 1207, alihudumu kama mwakilishi wa kisheria wa abasia yake katika migogoro ya kisheria, na baadaye mnamo 1211 aliteuliwa kuwa abati wa abasia ya Saint Sauveur et Sainte Rotrude d'Andres, wadhifa aliouhudumu hadi kifo chake. 

Kuanzia miaka ya 1220, aliandika maandiko marefu ya kihistoria kuhusu abasia yake, yanayojulikana kama *Chronicon Andrense*.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1177
Jamii:Waliofariki 1234
Jamii:Wamonaki
Jamii:Wabenedikto
Jamii:mapadri
Jamii:Wanasheria wa Ufaransa
Jamii:wanahistoria wa Ufaransa
Alfredo Valente

thumb|Alfredo Valente
**Alfredo Valente** (alizaliwa Novemba 6, 1980) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu kutoka Kanada ambaye alicheza kama kiungo. Aliwahi kuchezea Vancouver Whitecaps katika Ligi ya USL Daraja la kwanza.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Guillaume Briçonnet (kardinali)

[thumb|Kaburi la Kadinali Briçonnet katika [Kanisa kuu|Kanisa Kuu la Narbonne]]
**Guillaume Briçonnet** (1445 – 1514) alikuwa askofu, kardinali na mwanasiasa wa Ufaransa.

Alizaliwa mjini Tours, Briçonnet alikuwa mwana mdogo wa Jean Briçonnet, Bwana wa Varennes huko Touraine, ambaye alikuwa Katibu wa Mfalme na Mkusanyaji Mkuu wa Forodha. Akiwa chini ya utawala wa Louis XI wa Ufaransa, aliteuliwa kuwa Msimamizi wa Fedha kwa Jimbo la Languedoc na alitekeleza majukumu yake kwa uadilifu na ufanisi mkubwa. Uaminifu wake kwa maslahi ya Louis XI ulimfanya mfalme huyo ampendekeze kwa mrithi wake.

Charles VIII wa Ufaransa alimteua Briçonnet kuwa Katibu wa Hazina, akampa nafasi ya kwanza katika Baraza la Nchi, na kulingana na mwanahistoria Francesco Guicciardini, mfalme huyo hakufanya uamuzi wowote wa kiserikali bila kushauriana naye.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1445
Jamii:Waliofariki 1514
Jamii:maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:Wanasiasa wa Ufaransa
Jonathan Vallée

**Jonathan Vallée** (alizaliwa Aprili 22, 1995) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Kanada ambaye anacheza katika Ligi ya kwanza ya Quebec.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Colm Vance

thumb|Vance mwaka 2019
**Colm Vance** (alizaliwa Agosti 31, 1992) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu kutoka Kanada ambaye alichezea nafasi ya Kipa.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Francesco Maria Brancaccio

right|thumb|Kaburi la Francesco Brancaccio
**Francesco Maria Brancaccio** (15 Aprili 1592, Canneto, karibu na Bari – 9 Januari 1675) alikuwa kardinali wa Kanisa Katoliki kutoka Italia. 

## Napoli 
Francesco Maria Brancaccio alizaliwa na Baron Muzio II Brancaccio, gavana wa Apulia, na Zenobia, katika Ufalme wa Napoli. Alipata 
elimu yake kwa Wajesuiti huko Napoli akapadrishwa mnamo 1619. Aliendelea kupanda vyeo katika uongozi wa Kanisa hadi mwaka 1627 alipoteuliwa kuwa Askofu wa Capaccio, eneo lililokuwa ndani ya Ufalme wa Napoli. Mnamo 8 Septemba 1627, alitawazwa rasmi kuwa askofu na Cosimo de Torres, Kardinali wa San Pancrazio, kwa kushirikiana na Giuseppe Acquaviva, Askofu Mkuu wa Thebae, na Francesco Nappi, Askofu wa Polignano, kama makasisi wenza.

Akiwa askofu, Brancaccio aliingia katika mgogoro na walinzi wa mji kuhusu mamlaka ya kikanisa katika eneo hilo. Mzozo huo ulipochukua mkondo wa ghasia, kastrato aliyekuwa akihudumu chini yake alimuua kapteni wa walinzi hao. Hali hii ilisababisha Makamu wa Mfalme wa Naples kumtaka askofu afikishwe mahakamani. Brancaccio alitii agizo hilo na kuanza kupanga safari ya kuelekea Naples kutoa utetezi wake, lakini badala yake, alikimbilia Roma kwa mashua aina ya felucca na alipofika alimuomba Papa Urban VIII nafasi ya kujitetea.

Papa Urban VIII aliamua kumtetea Brancaccio, hali iliyomkasirisha uongozi wa Ufalme wa Napoli, ambao kisha ulichukua mali zote za dayosisi yake. Licha ya msamaha wa Papa, Viceroy wa Napoli alikataa kumruhusu Brancaccio kurejea Capaccio, na badala yake alimsihi Papa amhamishie sehemu nyingine. Kwa kuwa Papa Urban VIII alihitaji makardinali waliounga mkono ukoo wa Barberini, alimhamishia Brancaccio Roma na mnamo 28 Novemba 1633, alimfanya kardinali katika konsistori yake.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1592
Jamii:Waliofariki 1675
Jamii:maaskofu Wakatoliki wa Italia
Jamii:Makardinali
Camilo Vasconcelos

thumb|Vasconcelos akiwa na HFX Wanderers FC mwaka 2024
**Camilo Vasconcelos** (alizaliwa Machi 19, 2005) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Kanada ambaye anachezea timu ya HFX Wanderers katika Ligi Kuu ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Innico d'Avalos d'Aragona

'''Innico d'Avalos d'Aragona''' (1535/36 – 1600) alikuwa Kardinali wa Italia kutoka Napoli.

Alikuwa mwana wa jemadari Alfonso d'Avalos na Maria d'Aragona, aliyekuwa sehemu ya familia ya Maduwa wa Montalto, ambayo ilikuwa ya ujumbe wa Kihispania. Mnamo mwaka 1563, alijenga ngome ya Avalos kwenye kisiwa kidogo cha Procida, kilichopo katika Ghuba ya Napoli.

Kabla ya kuingia katika maisha ya kidini, alikuwa msimamizi wa masuala ya kiraia, na kwa muda fulani alihudumu kama Chansela wa Ufalme wa Napoli. Mnamo 1566, aliteuliwa kuwa askofu wa Mileto, kisha askofu wa Sabina mnamo 1586, askofu wa Frascati mnamo 1589, na baadaye askofu wa Porto na Santa Rufina mnamo 1591.

Katika Hispania, mwanachama mwingine wa ukoo wake aliyekuwa kiongozi wa Kanisa alikuwa Kardinali Gaspar Dávalos de la Cueva.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1535
Jamii:Waliofariki 1600
Jamii:Makardinali
Jamii:Maaskofu Wakatoliki wa Italia
Marcus Velado-Tsegaye

**Marcus William Velado-Tsegaye** (alizaliwa Julai 1, 2001) ni mchezaji wa mpira wa miguu ambaye anachezea timu ya Edmonton Scottish katika Ligi ya kwanza ya Alberta. Alizaliwa Kanada na amewakilisha Elsavado katika ngazi ya kimataifa ya vijana.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Juan Álvarez de Toledo

thumb|Juan Álvarez y Alva de Toledo.
**Juan Álvarez de Toledo, O.P.** (15 Julai 1488 – 15 Septemba 1557) alikuwa Mdominiko wa Hispania na Kardinali tangu mwaka 1538. Alizingatiwa kuwa papabile katika mkutano wa konklave wa 1549–1550, ambapo awali alikuwa wa pili kwa kura nyuma ya Reginald Pole. Alikuwa pia mgombea wa upapa mwaka 1555.

Alikuwa mtu mwenye ushawishi mkubwa katika historia ya Chuo Kikuu cha Santiago de Compostela, ambapo alihimiza mgawanyo kati ya masomo ya kidini na yale ya kiraia.

Katika kazi yake ya kichungaji, alihudumu kama Askofu wa Córdoba mnamo 1532, kisha Askofu wa Burgos mnamo 1537. Baadaye aliteuliwa kuwa Askofu wa Albano mnamo 1553, na kisha Askofu wa Frascati mnamo 1555.

Alikuwa mwana wa Fadrique Álvarez de Toledo, Duke wa 2 wa Alba, na kaka wa Pedro Álvarez de Toledo, aliyekuwa Marquis wa Villafranca na Makamu wa Mfalme wa Napoli.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1488
Jamii:Waliofariki 1557
Jamii:Wadominiko
Jamii:Makardinali
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:watu wa Hispania
David Velastegui

**David Velastegui** (alizaliwa Aprili 1, 1991) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Kanada ambaye anachezea timu ya ProStars FC katika Ligi ya kwanza Ontario.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Noah Verhoeven

thumb|Verhoeven mwaka 2021
**Noah Timothy Verhoeven** (alizaliwa Juni 15, 1999) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Kanada ambaye anachezea timu ya Valour FC kwa mkopo kutoka Atlético Ottawa katika Ligi Kuu ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Zach Verhoven

thumb|Zach Verhoven
**Zachary Thomas Verhoven** (alizaliwa Agosti 17, 1998) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Kanada anayecheza kama kiungo.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Jean du Bellay

**Jean du Bellay** (1492 – 16 Februari 1560) alikuwa mjumbe wa diplomasia wa Ufaransa na kardinali, mdogo wa Guillaume du Bellay, na binamu na mhamasishaji wa mshairi Joachim du Bellay. 

Alikuwa askofu wa Bayonne kuanzia 1526, mshiriki wa Conseil privé (baraza la faragha) la Mfalme Fransisko I kuanzia 1530, na askofu wa Paris kuanzia 1532. Alikuwa Askofu wa Ostia na Deani wa  Makardinali mnamo 1555.
left|thumb|248x248px|Henry II wa Ufaransa
right|thumb|261x261px|Fransisko I wa Ufaransa
right|thumb|223x223px|François Rabelais
## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1492
Jamii:Waliofariki 1560
Jamii:Watu wa Ufaransa
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:makardinali
Pratul Mukhopadhyay

**Pratul Mukhopadhyay** (25 Juni 1942 – 15 Februari 2025) alikuwa mwimbaji wa lugha ya Kibengali kutoka India, msanii mbunifu, na mtunzi wa nyimbo. Alifahamika sana kwa kuandika na kuimba wimbo mashuhuri wa Kibengali *Ami Banglay Gan Gai* pamoja na *Dinga Bhashao Sagore*. Pia alishiriki kama mwimbaji wa *playback* katika filamu ya Kibengali *Gosaibaganer Bhoot*.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1942
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Waimbaji wa Uhindi
Tibor Vigh

**Tibor Vigh** ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu alizaliwa Hungary na kuwa raia wa Kanada. Aliichezea timu ya taifa ya Kanada mara 4 mwaka 1968 na alifunga magoli 2.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Lavoo Mamledar

**Lavoo Mamledar** (20 Septemba 1956 – 15 Februari 2025) alikuwa mwanasiasa wa Kihindi na mwanachama wa Bunge la Jimbo la Goa akiwakilisha eneo la Ponda. Alichaguliwa katika uchaguzi wa Bunge la Goa wa 2012 kupitia tiketi ya chama cha *Maharashtrawadi Gomantak Party*. Hata hivyo, alishindwa katika uchaguzi wa 2017 dhidi ya *Ravi Naik* wa Chama cha Congress. Mamledar alijiunga na All India Trinamool Congress kwa miezi mitatu hadi Desemba 2021, kisha Januari 2022, alihamia Chama cha Congress cha India (INC).

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1956
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wanasiasa wa Uhindi
Giuseppe Accoramboni

**Giuseppe Accoramboni** (24 Septemba 1672 – 21 Machi 1747) alikuwa Kardinali kutoka Italia, aliyehudumu kama Kardinali-Askofu wa Frascati. Kabla ya uteuzi huu, alikuwa Askofu Mkuu wa Imola.

## Maisha ya awali 
Giuseppe Accoramboni alizaliwa huko Castel de Preci, katika dayosisi ya Spoleto, na alibatizwa siku ileile alipozaliwa. Alimaliza masomo yake katika Chuo Kikuu cha Perugia, ambapo alipata udaktari katika kanuni za Kanisa na sheria za kiraia (utroque iure) mnamo mwaka 1694. 

Alifanya kazi kama mchunguzi kwa Kardinali Michelangelo Conti, ambaye baadaye alikua Papa Innocent XIII. Vilevile, alihudumu kama Sub-datary wa Baba Mtakatifu tangu mwaka 1721. Alikuwa dekano wa kanisa kuu la Vatikani na alifanya kazi kwenye Rota Takatifu ya Roma.

Alipata kuwa padri mnamo 14 Februari 1723, na alihudumu katika Mabaraza ya Apostolic Signatura na ya Neema.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1672
Jamii:Waliofariki 1747
Jamii:Makardinali
Jamii:Maaskofu Wakatoliki wa Italia
Katsuko Nishimoto

**Katsuko Nishimoto** (西本 勝子, Nishimoto Katsuko; 1 Aprili 1950 – 14 Februari 2025) alikuwa mwanasiasa wa Kijapani kutoka Chama cha *Liberal Democratic Party* (LDP) na mbunge wa Baraza la Wawakilishi katika Bunge la Kitaifa la Japani.

## **Maisha ya Awali na Elimu** 
Nishimoto alizaliwa tarehe 1 Aprili 1950 na alikulia katika Wilaya ya *Takaoka, Kōchi*. Alimaliza masomo yake katika Chuo Kikuu cha Dokkyo.

## **Kazi ya Kisiasa** 
Alianza siasa mwaka 1995 aliposhinda nafasi katika baraza la kijiji cha Hidaka, Kōchi. Mnamo 2005, alichaguliwa kwa mara ya kwanza kuwa mbunge katika Bunge la Japani.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1950
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wanasiasa wa Japani
Mark Village

**Mark Village** (alizaliwa Novemba 25, 1991) ni mfundishaji wa mpira wa miguu na mchezaji wa zamani kutoka Kanada ambaye kwa sasa anahudumu kama kocha wa makipa kwa klabu ya Vancouver FC katika Ligi kuu ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Tukaram Bidkar

**Tukaram Bidkar** (pia huandikwa kama Tukaram Birkad, alifariki dunia tarehe 13 Februari 2025) alikuwa mwanasiasa na muigizaji wa India.

Alikuwa mwanachama wa Chama cha Nationalist Congress Party (NCP) na aliwahi kuwa Mbunge wa Bunge la Jimbo la Maharashtra, akiwakilisha jimbo la uchaguzi la Murtizapur kutoka mwaka 2004 hadi 2009. Pia alihudumu kama mwenyekiti wa Bodi ya Maendeleo ya Kisheria ya Vidarbha.

Bidkar alifariki dunia katika ajali ya barabarani huko *Akola* mnamo tarehe 13 Februari 2025.

## Marejeo 
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wanasiasa wa Uhindi
Jamii:Waigizaji filamu wa Uhindi
Sukri Bommagowda

**Sukri Bommagowda** (1937 – 13 Februari 2025) alikuwa mwimbaji wa nyimbo za kitamaduni kutoka kabila la *Halakki Vokkaliga* huko Ankola, Karnataka, India.

Alipokea tuzo kadhaa, ikiwemo Padma Shri, moja ya heshima kuu za kiraia nchini India, kwa mchango wake katika sanaa na juhudi zake za kuhifadhi muziki wa kiasili wa kikabila.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1937
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Waimbaji wa Uhindi
Jonathan Viscosi

thumb|Viscosi akiwa na Turun Palloseura mwaka 2018
'*Jonathan Joseph Viscosi* (alizaliwa Machi 18, 1991) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Kanada ambaye anachezea klabu ya Valour FC katika Ligi kuu ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Ronnie Boyce

**Ronald William Boyce** (6 Januari 1943 – 13 Februari 2025) alikuwa mchezaji wa soka wa kulipwa kutoka Uingereza ambaye alicheza taaluma yake yote katika klabu ya *West Ham United*, akifanya aonekana 282 katika Ligi ya Soka kwa timu hiyo.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1943
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wachezaji mpira wa Uingereza
Niccolò Albergati-Ludovisi

thumb|Kardinali Niccolò Albergati-Ludovisi.
**Niccolò Albergati-Ludovisi** (15 Septemba 1608 – 9 Agosti 1687) alikuwa Kardinali na Askofu Mkuu wa Bologna nchini Italia.

## Wasifu 
Niccolò Albergati-Ludovisi alikuwa jamaa wa Kardinali Ludovico Ludovisi. Mnamo 16 Septemba 1640, aliteuliwa kuwa Askofu na alipewa daraja na Giovanni Battista Pamphilj, Kardinali-Padri wa Sant'Eusebio, huku Giovanni Battista Rinuccini, Askofu Mkuu wa Fermo, na Lelio Falconieri, Askofu Mkuu wa Thebae, wakimsaidia.

Mnamo 6 Februari 1645, aliteuliwa kuwa Askofu Mkuu wa Bologna, na mnamo 6 Machi 1645, alikwezwa kuwa Kardinali na Papa Innocent X. Alikuwa Kardinali-Padri wa Basilika la Mt. Agostino na baadaye Santa Maria degli Angeli e dei Martiri.

Mwaka 1650, aliteuliwa kuwa Penitentiary Mkuu, na mwaka 1683 aliteuliwa kuwa Deani wa Baraza la Makardinali. Alihudumu katika nafasi hizi zote hadi kifo chake. Kati ya 1658 na 1659, alihudumu kama Camerlengo wa Baraza Takatifu la Makardinali.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1608
Jamii:Waliofariki 1687
Jamii:Maaskofu Wakatoliki wa Italia
Jamii:Makardinali
Steven Vitória

[thumb|Vitória akiwa na timu ya taifa ya Kanada katika Kombe la Dunia la [FIFA mwaka 2022.]]
**Steven de Sousa Vitória** (alizaliwa tarehe 11 Januari 1987) ni mchezaji wa soka wa kitaalamu kutoka Kanada ambaye anacheza kama mlinzi wa kati kwa timu ya Boavista F.C. ya Ligi ya Primeira na pia anaiwakilisha timu ya taifa ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Bernard Saladin D'Anglure

'''Bernard Saladin d'Anglure'* (Mei 1936 – 13 Februari 2025) alikuwa mtaalamu wa anthropolojia na ethnografia kutoka Kanada. Kazi yake ilihusu zaidi *Wainuit* wa Kaskazini mwa Kanada, hasa desturi za ushamani na dhana za jinsia. Kama mwananadharia wa anthropolojia, alisoma chini ya mtaalamu wa muundo Claude Lévi-Strauss, lakini alitambuliwa zaidi kwa mbinu yake bunifu na ufafanuzi wake wa dhana ya "jinsia ya tatu". Alizungumza kwa ufasaha Kifaransa, Kiingereza, na Inuktitut. Alikuwa Profesa Mstaafu katika *Université Laval.''

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1936
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wataalamu
Jamii:Watu wa Kanada
Markiyan Voytsekhovskyy

thumb|Voytsekhovskyy mwaka 2024
**Markiyan Voytsekhovskyy** (alizaliwa Novemba 27, 2003) ni mchezaji mtaalamu wa soka kutoka Ukraini anayechezaji kama kiungo kwa klabu ya York United FC katika Ligi Kuu ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
János Dunai

**János Dunai** (26 Juni 1937 – 13 Februari 2025) alikuwa mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Hungaria aliyekuwa akicheza kama mshambuliaji. Alikuwa sehemu ya timu ya taifa ya Hungaria iliyoshinda medali ya shaba katika Michezo ya Olimpiki ya 1960 huko Roma, Italia.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji wa Hungaria
Jamii:Waliozaliwa 1937
Jamii:Waliofariki 2025
Fethi Heper

**Fethi Heper** (3 Februari 1944 – 13 Februari 2025) alikuwa mchezaji wa mpira wa miguu wa kulipwa kutoka Uturuki aliyekuwa akicheza kama mshambuliaji. Alikuwa mfungaji bora wa *Eskişehirspor*. Baada ya kustaafu soka, alikua profesa wa masuala ya fedha katika chuo kikuu. 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1944
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wachezaji mpira wa Uturuki
Jamii:Maprofesa
Jacqueline van Maarsen

**Jacqueline Yvonne Meta van Maarsen** (30 Januari 1929 – 13 Februari 2025) alikuwa mwandishi wa vitabu na mfundaji wa vitabu kutoka Uholanzi. Alijulikana zaidi kwa urafiki wake na mwandishi wa diary *Anne Frank.* Mama yake Mkristo alifanikiwa kuondoa alama za J (Yahudi) kwenye vitambulisho vya familia (baba wa van Maarsen alikuwa Myahudi) wakati wa Vita vya Pili vya Dunia, hivyo kusaidia familia ya van Maarsen kuepuka Wajerumani. 

## Marejeo 
Jamii:Waandishi wa Uholanzi
Jamii:Waliozaliwa 1929
Jamii:Waliofariki 2025
David Wotherspoon

**David Wallace Wotherspoon** (alizaliwa Januari 16, 1990) ni mchezaji mtaalamu wa soka anayecheza kama kiungo kwa klabu ya Dunfermline Athletic F.C. Alizaliwa Uskoti na anaiwakilisha timu ya taifa ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Pappy Wood

**Daniel John Howard "Pappy" Wood, Sr.** (Alizaliwa Agosti 29, 1888 – Alifariki Desemba 28, 1978) alikuwa mchezaji wa curling kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Jim Guy Tucker

**James Guy Tucker Jr.** (13 Juni 1943 – 13 Februari 2025) alikuwa mwanasiasa, mfanyabiashara, na wakili kutoka Marekani ambaye alihudumu kama gavana wa 43 wa Arkansas kuanzia 1992 hadi alipojiuzulu mnamo 1996 baada ya kupatikana na hatia ya udanganyifu wakati wa kashfa ya Whitewater. Alikuwa mshirika wa Chama cha Kidemokrasia, na kabla ya kuwa gavana, alihudumu kama naibu gavana wa 15, mkuu wa mashtaka wa jimbo, na kama mwakilishi wa Marekani.  

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1943
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wanasiasa wa Marekani
Tony Bedeau

**Anthony Charles Osmond Bedeau** (24 Machi 1979 – 12 Februari 2025) alikuwa mchezaji wa mpira wa miguu wa kulipwa aliyekuwa akicheza kama mshambuliaji. Alizaliwa Uingereza lakini aliwakilisha timu ya taifa ya Grenada, akicheza mechi nne. 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1979
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wachezaji mpira
Jamii:Watu wa Uingereza
Gisela Bleibtreu-Ehrenberg

**Gisela Bleibtreu-Ehrenberg** (2 Agosti 1929 – 12 Februari 2025) alikuwa mwanasosholojia, mtaalamu wa ethnolojia, mtaalamu wa masuala ya jinsia, na mwandishi kutoka Ujerumani. Alijikita zaidi katika taaluma za saikolojia, masomo ya Indo-Kiulaya, masomo ya dini, na falsafa, na tangu mwaka 1980 alihusisha pia anthropolojia katika utafiti wake. 

Alitumia mbinu hizi hasa katika masuala ya jinsia, homofobia, na tafiti za chuki na ubaguzi. 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1929
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wanasosholojia wa Ujerumani
Jamii:Wataalamu wa Ujerumani
Jamii:Waandishi wa Ujerumani
Mel Bochner

**Mel Bochner** (23 Agosti 1940 – 12 Februari 2025) alikuwa msanii wa dhana (conceptual artist) kutoka Marekani. Bochner alipata shahada yake ya BFA mwaka 1962 na shahada ya heshima ya Udaktari wa Sanaa mwaka 2005 kutoka Shule ya Sanaa ya Chuo Kikuu cha *Carnegie Mellon*. .

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1940
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wasanii wa Marekani
Divizo

**Divizo** alikuwa askofu wa Kanisa Katoliki na Kardinali-padri wa kanisa la Santi Silvestro e Martino ai Monti, ambayo hapo awali iliitwa titulus Equitii. Mnamo mwaka 1108, alitumwa Ujerumani kama Balozi wa Papa.

Alipinga sera ya upatanisho ya Papa Paskali II kwa Mfalme Henri V wa Ujerumani katika Mgogoro wa Usimikaji (*Investiture Controversy*). Kwa sababu ya msimamo wake, alikamatwa pamoja na Papa na makardinali wengine kumi na watano, na walilazimishwa kusaini makubaliano ya kipapa. Hata hivyo, baadaye alifanya kazi kupinga makubaliano hayo katika sinodi ya Roma ya Machi 1112.

Baada ya sinodi hiyo, alitumwa tena Ujerumani kama mjumbe wa Papa kwa Mfalme HenrI V ili kujadiliana kuhusu suluhisho la mgogoro huo. Katika majira ya baridi wa mwaka 1121, aliteuliwa kuwa Kardinali-askofu wa Tusculum (leo Frascati).

## Tanbihi
## Marejeo
* Gregorovius, Ferdinand (1896), *History of Rome in the Middle Ages*. Volume IV. part 2, second edition (London: George Bell, 1896).
*
*
*
*

Jamii:waliozaliwa karne ya 11
Jamii:waliofariki karne ya 12
Jamii:Makardinali
Jamii:Maaskofu Wakatoliki wa Italia
Tolomeo Gallio

**Tolomeo Gallio** (25 Septemba 1527 – 3 au 4 Februari 1607) alikuwa Kardinali wa Italia.

## Wasifu 
Katika enzi ya Papa Gregori XIII, Tolomeo Gallio alihudumu kama katibu wa serikali ya Dola la Papa (1572 hadi 1585), akiwa na nafasi muhimu katika curia.

Mnamo 1568, alijenga Villa d'Este katika mji wake wa kuzaliwa, Cernobbio, kama makazi ya majira ya joto; pia alijenga Palazzo Gallio huko Gravedona.

Alihudumu kama Askofu wa Martirano mnamo 1560, Askofu Mkuu wa Manfredonia mnamo 1562, Askofu wa Albano mnamo 1587, Askofu wa Sabina mnamo 1589, Askofu wa Frascati mnamo 1591, Askofu wa Porto na Santa Rufina mnamo 1600, na hatimaye Askofu wa Ostia mnamo 1603.

Mnamo 1595, Tolomeo alipata utemi wa Alvito (baadaye iliinuliwa kuwa Duchy) huko Lazio Kusini, ambayo aliikabidhi kwa mpwa wake Tolomeo; familia ya Gallio iliendelea kumiliki eneo hilo hadi 1806.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1527
Jamii:Waliofariki 1607
Jamii:Makardinali
Jamii:Maaskofu Wakatoliki wa Italia
Prabhakar Karekar

**Pandit Prabhakar Karekar** (1944 – 12 Februari 2025) alikuwa mwimbaji wa muziki wa jadi wa Kihindustani, aliyezaliwa Goa, India ya Kireno. Alitunukiwa Tansen Samman mwaka 2014 na Tuzo ya Sangeet Natak Akademi mwaka 2016.

## Historia 
Prabhakar Janardan Karekar alizaliwa mwaka 1944 katika familia ya Daivadnya huko Goa, ambayo wakati huo ilikuwa sehemu ya India ya Kireno. Alipata mafunzo yake ya muziki wa sauti wa Kihindustani kutoka kwa Suresh Haldankar, Jitendra Abhisheki, na C. R. Vyas. Alijulikana kama msanii mashuhuri na mwalimu hodari wa muziki. Alikuwa msanii mwenye daraja la juu katika All India Radio na Doordarshan.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1944
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Waimbaji wa Uhindi
Geraldine Thompson

**Geraldine Fortenberry Thompson** (Novemba 18, 1948 – Februari 13, 2025) alikuwa mwanasiasa wa Marekani na mwanachama wa Chama cha Democratic, akihudumu katika nyadhifa mbalimbali katika Bunge la Florida kuanzia 2006 hadi kifo chake mnamo 2025.

Akiwa mjumbe wa Bunge la Florida kwa muda mrefu, aliwahi kuhudumu kama mshirika wa Seneti ya Florida kutoka 2012 hadi 2016, akiwa anawakilisha sehemu za Orlando na wilaya za magharibi za Kaunti ya Orange. Alihudumu pia kwa mihula mitatu katika Baraza la Wawakilishi la Florida, kutoka 2006 hadi 2012.  

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1948
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wanasiasa wa Marekani
Alfonso Gesualdo

thumb|Alfonso Gesualdo
**Alfonso Gesualdo** (20 Oktoba 1540 – 14 Februari 1603) alikuwa Kardinali wa Italia kuanzia mwaka 1561. 

Alizaliwa Calitri, karibu na Napoli. Uwepo wake katika mkutano wa uchaguzi wa Papa wa 1565-1566 akiwa na umri wa miaka 25 unamfanya kuwa mmoja wa Makardinali vijana zaidi kuwahi kushiriki uchaguzi wa Papa.

Alihudumu kama Askofu Mkuu wa Conza mnamo 1564, Askofu wa Albano mnamo 1583, Askofu wa Frascati mnamo 1587, Askofu wa Porto e Santa Rufina mnamo 1589, Askofu wa Ostia mnamo 1591, na Askofu Mkuu wa Napoli mnamo 1596.

Alikuwa mfadhili wa kanisa la Sant'Andrea della Valle mjini Roma, ambalo ni kanisa mama la shirika la Wateatini. Carlo Gesualdo, mtunzi mashuhuri wa muziki, alikuwa mtoto wa ndugu yake.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1540
Jamii:Waliofariki 1603
Jamii:Makardinali
Jamii:maaskofu Wakatoliki wa Italia
Rika Bruins

**Henderika "Rika" Bruins** (12 Juni 1934 – Februari 2025) alikuwa mwogeleaji kutoka Uholanzi. Alishiriki katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya Joto ya 1952 katika mashindano ya mita 200 ya mtindo wa chura lakini hakufanikiwa kufikia fainali. Alikuwa sehemu ya timu za Uholanzi zilizoweka rekodi za dunia katika mbio za mita 4 × 100 medley relay mnamo 1954 na 1955.  

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1934
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Waogeleaji
Jamii:Wanamichezo wa Uholanzi
Richard Dindo

**Richard Dindo** (5 Juni 1944 – 12 Februari 2025) alikuwa mkurugenzi wa filamu za hali halisi kutoka Uswisi. Alitengeneza filamu yake ya kwanza mwaka 1970.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1944
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wakurugenzi wa Filamu
Jamii:Watu wa Uswisi
Florence Muleka Bajikila

thumb|300px|Senata Florence Muleka Bajikila (2025)
**Florence Muleka Bajikila** (alizaliwa Mbuji-Mayi, 6 Agosti 1960) ni mwanasiasa kutoka Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Kwa sasa ni Seneta kutoka Eneo Bunge la Mkoa wa Lomami.

## Malumbano katika Seneti 
Mnamo Agosti 8, 2024, Seneti iliwasilisha orodha ya mwisho ya wagombea waliochaguliwa kwa nyadhifa mbalimbali za ofisi ya mwisho ya baraza la juu la Bunge la Kongo. Kati ya maombi 20 yaliyopokelewa, moja tu ndiyo iliyokataliwa kwa nafasi ya Quaestor. Huu ni ugombeaji wa Seneta Muleka Bajikila Florence wa kikundi cha kisiasa Alliance of Unified and Allied Tshisekedists (ATU-A). Ile ya Pascal Omana kwenye wadhifa wa Naibu Quaestor hapo awali "chini ya kutoridhishwa", imethibitishwa kwa uhakika.

### Faragha 
Florence Muleka Bajikila, ni mke wa mfanyabiashara kutoka Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo Albert Yuma.

## Makala zinazohusiana 
* Noëlla Bachebandey Manzolo
* Anne Mbunguje Marembo
* Cathy Botema Mboyo
* Nadine Boboy Mwanela
* Arlette Bahati Tito
* Renabelle Kayala Ninga

## Marejeo 
Jamii:wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jamii:wabunge wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Nafasiwakati

Katika fizikia, **nafasiwakati**, ni kielelezo cha hisabati ambacho huunganisha pandeolwa tatu za nafasi pamoja na pandeolwa moja ya wakati katika mfumo mmoja wa pandeolwa nne. Michoro ya nafasiwakati ni muhimu kwa kupiga picha akilini athari za uhusianifu, kama vile jinsi waangalizi tofauti ambavyo hutambua *wapi* na *lini* matukio yanatokea.

Hadi mwanzoni mwa karne ya 20, dhana ya kawaida ilikuwa kwamba jiometri yenye pandeolwa tatu ya ulimwengu (maelezo yake kulingana na mahali, maumbo, umbali, na maelekezo) ilikuwa tofauti kabisa na wakati. Hata hivyo, nafasi na wakati zilichukua maana mpya baada ya ugunduzi wa mgeuzo wa Lorentz na nadharia ya uhusianifu maalumu.

Mnamo 1908, Hermann Minkowski alitoa fasiri ya kijiometri ya uhusianifu maalumu ambayo iliunganisha wakati na pandeolwa tatu za nafasi katika mfumo mmoja wa pandeolwa nne ambao sasa unajulikana kama nafasi ya Minkowski. Fasiri hiyo ilitokea kuwa muhimu sana kwa nadharia ya uhusianifu wa jumla, ambapo nafasi na wakati hupindwa na tungamo na nishati.

## Misingi 
Umakanika kawaida usio wa uhusianifu huchukulia wakati kama kipimo ambacho ni sare kokote ulimwenguni, ni tofauti na nafasi, na kinakubaliwa na waangalizi wote. Umakanika kawaida huchukulia kuwa wakati hupita bila kubadilika, bila kutegemea hali ya mwendo wa mwangalizi, au chochote cha nje. Inadhania kwamba nafasi ni ile ya Euklides; yaani nafasi hufuata maarifa ya kawaida.

Katika uhusianifu maalumu, wakati hauwezi kutengana na pandeolwa tatu za nafasi, kwa sababu kiasi ambavyo wakati hupita kwa mujibu wa kitu fulani kinaitegemea kasi ya kitu hicho kwa mujibu wa mwangalizi. Uhusianifu wa jumla hutoa maelezo ya jinsi nyuga za uvutano zinavyoweza kupunguza kupita kwa wakati kwa mujibu kitu fulani kama inavyoonekana na mwangalizi nje ya uga.

## Marejeo 
Jamii:Wakati
Jamii:Fizikia ya ulimwengu
Nafasi

[right|thumb| Mfumo [majiranukta Kartesi mwenye pandeolwa tatu unaotumiwa ili kuonyesha mahali katika nafasi]]
**Nafasi** ni mfumo wenye pandeolwa tatu ambao una mahali na mielekeo. Kwa lugha ya kawaida, ni mahali patupu ambapo vitu vinaweza kuwekwa. Katika fizikia kawaida, nafasi mara nyingi hutungwa kama pandeolwa tatu mstari. Wanafizikia wa kisasa kwa kawaida huichukulia, pamoja na wakati, kuwa sehemu ya mfumo wenye pandeolwa nne za nafasiwakati zisizo na kikomo. Dhana ya nafasi ni muhimu kabisa katika kuelewa misingi ya ulimwengu. Hata hivyo, kutokubaliana kunaendelea kati ya wanafalsafa kuhusu kama nafasi ni halisi au sehemu ya mfumo wa dhana tu.

Katika karne za 19 na 20 wanahisabati walianza kuchungua jiometri ambazo si za Euklides, ambapo nafasi ni kama mchirizo, badala ya kuwa bapa kama katika nafasi ya Euklides. Kwa mujibu wa nadharia ya uhusianifu wa jumla ya Albert Einstein, nafasi karibu na nyuga za uvutano huachana na nafasi ya Euklides. Lakini kwa kiwango kikubwa msongamano wa maada ni takriban sawa kokote ulimwenguni na hivyo ulimwengu ni takriban ya Euklides.

## Marejeo 
Jamii:Jiometria
Jamii:Fizikia
Tom Fitzmorris

**Tom Fitzmorris** (6 Februari 1951 – 12 Februari 2025) alikuwa mkosoaji wa chakula, mtangazaji wa redio, na mwandishi kutoka New Orleans, Marekani. Alikuwa mtaalam wa upishi mwenye cheti kutoka IACP. Alianza kuchapisha jarida lake, *The New Orleans MENU*, mwaka 1977, ambalo liliendelea kupitia tovuti yake, NOmenu.com. Alikuwa akitangaza kila siku kwenye 990 AM huko New Orleans, kipindi chake *The Food Show* kikiendelea bila kusimama tangu 1975. Mnamo 2005, alisaidia mikahawa ya eneo hilo kupona baada ya Kimbunga Katrina.  

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1951
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Waandishi wa Marekani
Jamii:Watangazaji wa Marekani
Niké Arrighi

**Niké Arrighi Borghese** (anajulikana kitaaluma kama *Niké Arrighi*; jina la kuzaliwa: *Marcella Arrighi*; 9 Machi 1944 – 12 Februari 2025) alikuwa msanii wa sanaa ya kuona na mwigizaji wa Ufaransa. Alijulikana kwa kucheza katika filamu kadhaa za kutisha na za kisanaa barani Ulaya katika miaka ya 1960 na 1970, pamoja na kazi katika televisheni. 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1944
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wasanii wa Ufaransa
Jamii:Waigizaji filamu wa Ufaransa
Ana Ambrazienė

**Ana Ambrazienė** (14 Aprili 1955 – 12 Februari 2025) alikuwa mwanariadha wa mbio za kuruka viunzi kutoka Lithuania. Pia alijulikana kama Anna Kostecka (au Kastetskaya). Alizaliwa Vilnius na alikuwa na asili ya Polandi.

Aliliwakilisha Umoja wa Kisovyeti katika miaka ya 1970 na 1980. Rekodi yake bora katika mbio za mita 400 kuruka viunzi ilikuwa sekunde 54.02 katika mashindano mjini Moscow tarehe 11 Juni 1983. Rekodi hiyo ilidumu kama rekodi ya dunia kwa zaidi ya mwaka mmoja. 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1955
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wanariadha wa Lithuania
Francesco di Paola Cassetta

**Francesco di Paola Cassetta** (12 Agosti 1841 – 23 Machi 1919) alikuwa Kardinali wa Kanisa Katoliki kutoka Italia. 

Alihudumu kama Mkuu wa Baraza Takatifu la Mtaguso kuanzia mwaka 1914 hadi kifo chake. Alipandishwa cheo na kuwa Kardinali mwaka 1899.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1841
Jamii:Waliofariki 1919
Jamii:Maaskofu Wakatoliki wa Italia
Jamii:Makardinali
Shafique Wilson

**Shafique Wilson** (alizaliwa Juni 22, 2001) ni mchezaji wa soka wa Kanada anayechezea timu ya Toronto FC II katika Ligi ya MLS.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Les Wilson

**Leslie John "Les" Wilson** (alizaliwa Julai 10, 1947) ni msimamizi wa mpira wa miguu na mchezaji wa zamani wa kulipwa.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Jordan Wilson

thumb|Wilson akiwa na York United FC mwaka 2021
**Jordan Andrew Wilson** (alizaliwa Oktoba 31, 1991) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Kanada anayecheza katika klabu ya Scrosoppi FC kwenye Ligi ya kwanza ya Ontario.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Armaan Wilson

thumb|Wilson mwaka 2023
**Armaan Mark Wilson** (alizaliwa Mei 29, 2002) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Kanada anayecheza katika klabu ya KTP ya Ufini.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Ufini
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Fred Williams

**Fred Williams** (Alizaliwa mwaka 1896 – Alifariki tarehe 1 Septemba 1929) alikuwa mchezaji wa mpira wa miguu wa Kanada aliyekuwa akicheza kama beki kwa klabu ya Toronto Ulster United na timu ya taifa ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Daniel Whyte

**Daniel Whyte** (alizaliwa Novemba 18, 1994) ni mchezaji wa mpira wa miguu. Alizaliwa katika Mississauga, Ontario, aliwakilisha Guyana kimataifa.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Guyana
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Fred Whittaker

**Frederick John Rennie Whittaker** (Alizaliwa Aprili 18, 1923 – Alifariki Septemba 29, 2006) alikuwa mchezaji wa lacrosse na mpira wa miguu kutoka British Kolumbia, Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Gilo wa Toury

**Gilo wa Toucy** (alifariki kati ya 1139 na 1142) alikuwa mshairi wa Ufaransa. Kabla ya kuwa mmonaki wa Cluny, alikuwa kasisi. Aliteuliwa kuwa kardinali-askofu wa Tusculum kati ya mwaka 1121 na 1123.

Alifanya kazi kama balozi wa Papa mara nne:

* Katika Polandi na Hungaria karibu na mwaka 1124,
* Katika Carinthia mnamo 1126,
* Katika nchi za Wamsalaba mnamo 1128 au 1129,
* Katika Aquitaine kutoka 1131 hadi 1137.

Alisimama upande wa mpinzani wa Papa, Anacletus II, wakati wa mgawanyiko wa Kikanisa wa mwaka 1130, jambo lililomfanya kupokonywa hadhi yake kama kardinali-askofu na Mtaguso wa pili wa Laterano mnamo 1139.

Kama mwandishi mahiri wa Kilatini, Gilo aliandika sehemu kubwa ya Historia de via Hierosolymitana, ambayo ni historia ya kishairi kuhusu Msafara wa Kwanza wa Wamsalaba (1096–1099). Pia, aliandika Vita sancti Hugonis abbatis Cluniacensis, wasifu wa Abate Hugo wa Cluny (1024–1109). Aidha, barua chache alizoandika wakati wa ubalozi wake wa tatu zimehifadhiwa, na zinathaminiwa sana kwa mtindo wake bora wa uandishi na ufasaha.

## Marejeo 
Jamii:Waliofariki 1142
Jamii:wamonaki
Jamii:Wabenedikto
Jamii:waandishi wa Kilatini
Jamii:Makardinali
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Washairi wa Ufaransa
Nolan Wirth

**Nolan Wirth** (alizaliwa Januari 24, 1995) ni mchezaji wa zamani wa soka wa kulipwa kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Anthony White

**Anthony White** (alizaliwa Agosti 1, 2003) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa kulipwa kutoka Kanada anayeshiriki kama beki wa kati.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Jack Whent

**John Richard Whent** (Alizaliwa Mei 3, 1920 – Alifariki Agosti 25, 1999) alikuwa mchezaji wa mpira wa miguu wa kulipwa kutoka Uingereza ambaye alicheza mechi 113 katika Ligi ya Uingereza ya Mpira wa miguu, akicheza kama beki wa timu ya Brighton & Hove Albion na Luton Town F.C.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Uingereza
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Greg Weber

**Greg Weber** (alizaliwa Aprili 15, 1950) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa kulipwa wa Kanada ambaye aliichezea timu ya taifa ya Kanada mechi 2 mwaka 1973. Alicheza mpira wa klabu kwa Vancouver Whitecaps katika ligi ya (NASL).

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Mark Watson

thumb|Watson mwaka 2013
**Mark Stewart Watson** (alizaliwa Septemba 8, 1970) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu wa kulipwa wa Kanada ambaye kwa sasa anafanya kazi kama Mshauri Mkuu wa Mkakati wa Soka (GM) katika Halifax Wanderers FC. Akiwa beki wa zamani, Watson ni mchezaji wa nane aliyeshiriki mechi nyingi zaidi katika historia ya timu ya taifa ya mpira wa miguu ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Sydney Wathuta

**Sydney Wathuta** (alizaliwa Juni 11, 2004) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Kanada ambaye anachezea klabu ya Colorado Rapids 2 katika ligi ya MLS.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Jalen Watson

**Jalen Antonio Ellis-Watson** (alizaliwa Machi 23, 2000) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa kulipwa wa Kanada ambaye anachezea Simcoe County Rovers FC katika Ligi ya kwanza ya Ontario.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Joel Waterman

**Joel Robert Waterman** (alizaliwa Januari 24, 1996) ni mchezaji wa mpira wa miguu wa Kanada ambaye anachezea CF Montréal katika ligi kuu ya soka na timu ya taifa ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Nile Walwyn

**Nile Alexander Walwyn** (alizaliwa Julai 11, 1994) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu. Alizaliwa Kanada na aliiwakilisha Saint Kitts na Nevis katika ngazi ya kimataifa.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Gordon Wallace

**Gordon Wallace** (alizaliwa Januari 6, 1955) ni mchezaji wa zamani wa mpira wa miguu kutoka Uskoti na Kanada ambaye alicheza kitaalamu katika Ligi ya Mpira ya  Amerika Kaskazini na alipata michomo tisa (caps) akiwa na timu ya taifa ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Uskoti
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Tyr Walker

**Tyr Carson Duhaney-Walker** (alizaliwa Oktoba 22, 2003) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka Kanada anayecheza katika timu ya Atlético Ottawa katika Ligi kuu ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Jacobus Johannes Fouché

thumb|Jacobus Johannes Fouché 1968.
**Jacobus Johannes "Jim" Fouché** (6 Juni 1898 – 23 Septemba 1980), pia anajulikana kama **J. J. Fouché**, alikuwa mwanasiasa wa Afrika Kusini ambaye alihudumu kama rais wa pili wa taifa la Afrika Kusini kutoka 1968 hadi 1975. Alizaliwa katika jamhuri ya Boer ya Orange Free State mwaka 1898 (ambayo ilikuwa koloni la Uingereza mwaka 1902 na kisha kuwa mkoa wa Muungano wa Afrika Kusini mwaka 1910) na alihitimu shule ya sekondari katika Paarl Boys' High School. Elimu yake ya juu alisoma katika Chuo cha Victoria, Stellenbosch na alipata shahada na baadaye D.Phil kutoka Chuo Kikuu cha Stellenbosch mwaka 1966.
## Kazi
Fouché alikuwa mkulima aliyefaulu. Alikuwa mfuasi mthabiti wa mfumo wa kijamhuri, na alikuwa mwanachama wa chama cha National Party kwa miaka mingi, akiwa amechaguliwa kwa mara ya kwanza kuwa Mbunge wa Smithfield kuanzia 1941 hadi 1950, na baadaye kama Mbunge wa Bloemfontein West kati ya 1960 na 1968.

Fouché alihudumu kama Msimamizi wa Orange Free State kuanzia 1950 hadi 1959, na baadaye aliteuliwa kuwa mwanachama wa Baraza la Mawaziri, ambapo alihudumu kama Waziri wa Ulinzi kuanzia 14 Desemba 1959 hadi 1 Aprili 1966 and as Minister of Agricultural Technical Services and Water Affairs from 1966 to 1968. na kama Waziri wa Huduma za Kilimo, Teknolojia ya Kilimo na Maji kuanzia 1966 hadi 1968. Alichaguliwa kuwa Rais wa Taifa badala ya Ebenhaezer Dönges (ambaye alikuwa ameichaguliwa, lakini alikufa kabla ya kuapishwa), na alihudumu kama mkuu wa nchi wa kifasihi kutoka 1968 hadi 1975. Alikuwa Rais pekee aliyehitimu muhula kamili wa utawala.
## Marejeo
Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini
Cameron Walker

**Cameron Walker** ni mchezaji wa zamani wa soka kutoka Kanada aliyecheza katika Ligi ya soka ya Kanada (1987–92), Ligi ya kitaalamu ya soka ya Marekani na Ligi ya Kitaifa ya soka ya Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wachezaji mpira wa Kanada
Nicolaas Johannes Diederichs

thumb|Taswira ya Rais Nicolaas wa Afrika Kusini.
**Nicolaas Johannes "Nico" Diederichs** (17 Novemba 1903 – 21 Agosti 1978) alikuwa mwanasiasa kutoka nchini Afrika Kusini, ambaye alihudumu kama rais wa tatu wa Afrika Kusini kutoka 1975 hadi 1978. Alizaliwa tarehe 17 Novemba 1903 na alikulia katika familia ya wakulima. Diederichs alisomea masomo ya uchumi na baadaye alifanya kazi katika sekta ya fedha, akifanya kazi katika benki kabla ya kujiingiza kwenye siasa. Alikuwa mfuasi mkubwa wa Chama cha Kitaifa (National Party) na alijitosa katika siasa akiwa na lengo la kuimarisha siasa za kijamhuri nchini Afrika Kusini.

Alikuwa mbunge wa Afrika Kusini kuanzia mwaka 1948 na aliteuliwa kuwa Msimamizi wa Orange Free State kutoka mwaka 1959 hadi 1965. Baada ya kuteuliwa kuwa rais wa Afrika Kusini mwaka 1975, Diederichs aliongoza taifa wakati wa kipindi cha mabadiliko makubwa, na alikabiliana na changamoto nyingi, ikiwa ni pamoja na maandamano dhidi ya utawala wa makaburu. Aliendelea na kazi yake kama rais hadi alipokufa akiwa madarakani tarehe 21 Agosti 1978. Kwa vile Diederichs alikufa akiwa madarakani, nafasi yake rais wa muda kama vile Marais Viljoen.
## Marejeo
Jamii:Wanasiasa wa Afrika Kusini