open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Orodha ya marefa wa Chama cha Mpira wa Kikapu Marekani

**Marefa wa Chama cha Mpira wa Kikapu Marekani** wanasimamia michuano 120 ya kabla ya msimu, michuano 1,260 ya msimu wa ligi. Marefa hao huongoza mchezo huu unaojumuisha wachezaji 10 kwa uwezo wa juu unaofikia asilimia 95.

## Maofisa
Kwa msimu wa 2018–19, kuna maofisa 65.

### Maofisa
* Ray Acosta, #54
* Brandon Adair, #67
* Bennie Adams, #47
* Mark Ayotte, #56
* Brent Barnaky, #36
* Curtis Blair, #74
* Matt Boland, #18
* Tony Brothers, #25
* Tony Brown, #6
* Nick Buchert, #3
* Mike Callahan, #24
* James Capers, #19
* Derrick Collins, #11
* Sean Corbin, #33
* Kevin Cutler, #34
* Eric Dalen, #37
* Marc Davis, #8
* JB DeRosa, #62
* Mitchell Ervin, #27
* Kane Fitzgerald, #5
* Tyler Ford, #39
* Brian Forte, #45
* Scott Foster, #48
* Pat Fraher, #26
* Ron Garretson, #10
* Jacyn Goble, #68
* John Goble, #30
* Jason Goldenberg, #35
* David Guthrie, #16
* Lauren Holtkamp, #7
* Bill Kennedy, #55
* Courtney Kirkland, #61
* Marat Kogut, #32
* Karl Lane, #77
* Eric Lewis, #42
* Mark Lindsay, #29
* Tre Maddox, #73
* Ed Malloy, #14
* Ken Mauer, #41
* Rodney Mott, #71
* Brett Nansel, #44
* J.T. Orr, #72
* Gediminas Petraitis, #50
* Jason Phillips, #23
* Derek Richardson, #63
* Leroy Richardson, #20
* Kevin Scott, #28
* Aaron Smith, #51
* Michael Smith, #38
* Bill Spooner, #22
* Jonathan Sterling, #17
* Ben Taylor, #46
* Dedric Taylor, #21
* Josh Tiven, #58
* Scott Twardoski, #52
* Justin Van Duyne, #64
* Scott Wall, #31
* CJ Washington, #12
* Tom Washington, #49
* James Williams, #60
* Leon Wood, #40
* Haywoode Workman, #66
* Sean Wright, #4
* Zach Zarba, #15
* Gary Zielinski, #59

### Maofisa wa zamani
* Dick Bavetta
* Sid Borgia
* Danny Crawford
* Joey Crawford
* Bob Delaney
* Joe DeRosa
* Tim Donaghy
* Norm Drucker
* Hugh Evans
* Bernie Fryer
* Darell Garretson
* Joe Gushue
* Hue Hollins
* Steve Javie
* Jess Kersey
* Jack Madden
* Mike Mathis
* Monty McCutchen
* Jack Nies
* Tommy Nuñez
* Ronnie Nunn
* Jake O'Donnell
* Richie Powers
* Mendy Rudolph
* Eddie Rush
* Ed T. Rush
* Bennett Salvatore
* Earl Strom
* John Vanak
* Greg Willard

## Marejeo
## Viungo vya nje
*Chama cha Mpira wa Kikapu Marekani
*Chama cha Marefa wa Mpira wa Kikapu
*Mshahara wa marefa wa Mpira wa Kikapu Marekani

Jamii:Mpira wa kikapu
Orodha ya mito ya wilaya ya Masindi

**Orodha ya mito ya wilaya ya Masindi** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi.

* Mto Bahunyaho  
* Mto Bineneza  
* Mto Binyonyibyomba  
* Mto Biraizi  
* Mto Bulyemya  
* Mto Bunyani  
* Mto Bwizibwera (korongo)
* Mto Dukonge  
* Mto Ibohe  
* Mto Ichwabitengo  
* Mto Itongo  
* Mto Kabagarama  
* Mto Kabakagire  
* Mto Kabarwana  
* Mto Kabolokota  
* Mto Kabuta  
* Mto Kachwekere  
* Mto Kaigota  
* Mto Kaitabahuma  
* Mto Kaitambwe  
* Mto Kalyonpalala  
* Mto Kanaga  
* Mto Kanyuwataba  
* Mto Kasoa  
* Mto Kasokwa  
* Mto Kasomberwa  
* Mto Kasowa  
* Mto Katoma  
* Mto Kawango  
* Mto Kayanja (lat 1,65, long 31,60)  
* Mto Kayanja (lat 1,53, long 31,64)  
* Mto Kayanja (lat 1,67, long 31,66)  
* Mto Kayora  
* Mto Kichumbonyobo  
* Mto Kiha  
* Mto Kimbubwe  
* Mto Kirinjui
* Mto Kiso  
* Mto Kizi
* Mto Kizimwa  
* Mto Kyabinyindo  
* Mto Kyantemere  
* Mto Kyetindo  
* Mto Lwanjoka  
* Mto Lwenyana  
* Mto Musiki  
* Mto Musoma  
* Mto Nakabingo  
* Mto Nakafunyo  
* Mto Nakasimbi  
* Mto Nakibete  
* Mto Namosore  
* Mto Nampwera
* Mto Nasembe  
* Mto Nkowe  
* Mto Ntoma  
* Mto Nyabalingwa  
* Mto Nyabigata  
* Mto Nyabigoma  
* Mto Nyabirago  
* Mto Nyabisabo  
* Mto Nyabisojo  
* Mto Nyakabale (lat 1,69, long 31,61)  
* Mto Nyakabale (lat 1,79, long 31,90)  
* Mto Nyakagzi  
* Mto Nyakajunjo  
* Mto Nyakasenyi  
* Mto Nyakotogo  
* Mto Nyamiringa  
* Mto Nyamizi  
* Mto Nyampunu  
* Mto Nyamulula  
* Mto Nyangabya  
* Mto Nyansonko  
* Mto Nyarunkoizi (korongo)
* Mto Rwebikoko  
* Mto Rwemidodi  
* Mto Rwentuha  
* Mto Sambiye  
* Mto Sambiyu  
* Mto Siba (lat 1,70, long 31,39)  
* Mto Soba  
* Mto Sonso  
* Mto Tantala  
* Mto Wabikoba  
* Mto Wagawaga  
* Mto Waiga  
* Mto Wairingo  
* Mto Walugogo  
* Mto Wanjede  
* Mto Wankanani  
* Mto Weiga  
* Mto Wemukene Kakyukuura  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Masindi
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)
GeoNames

**GeoNames** ni jina la hazinadata ya kijiografia kwenye intaneti. Hadi mwaka 2018 ilikuwa imekusanya tayari majina milioni 25 ya miji, vijiji, vitongoji, mikoa, milima, mito, misitu au maeneo mengine. Kati ya hizo ni sehemu milioni 4.8 zinazokaliwa na binadamu .

Data hizi zimekusanywa kutokana na zile zinazopatikana kutoka ofisi za serikali kote duniani lakini pia na hazinadata za taasisi nyingine kama BBC au Greenpeace. Zinapatikana katika intaneti kwa laiseni huria ya Creative Commons. Data hizo zinaweza kuwa na makosa kwa sababu haijawezekana bado kusanifisha hazinadata zote zilizotumiwa kama vyanzo.

Hata hivyo ni mkusanyo mkubwa wa data kati ya ile inayopatikana kwa umma kimataifa bila mashariti ya kibiashara.

Programu yake inatafuta jina na kuonyesha jina, nchi ambako jina hili linapatikana, "feature class" yaani ni aina gani ya mahali panapotajwa, na anwani ya kijiografia kwa umbo la majiranukta ya digrii, dakika na sekondi. Kutoka hapo ukurasa kwa kila mahali unafunguliwa ukionyesha pia majiranukta ya desimali halafu inawezekana kufungua ramani.

## Marejeo
## Viungo vya nje
* https://www.geonames.org Tovuti ya GeoNames
Mdudu Mabawa-manyofu

**Wadudu mabawa-manyofu** ni wadudu wadogo hadi wakubwa wa oda Orthoptera katika nusungeli Pterygota (wenye mabawa). Jina ni tafsiri ya jina la kisayansi. Wadudu hawa wanajulikana sana kama panzi, nzige, nyenje, chenene na senene k.m.

Mabawa ya mbele ya wadudu hawa ni magumu kiasi na kufunika yale ya nyuma yakiwa yamekunjwa juu ya fumbatio. Mabawa ya nyuma ni kama viwambo na mapana upande wa msingi. Kwa kawaida mabawa ni marefu kuliko fumbatio lakini mara nyingi yako mafupi, hata mafupi sana. Zaidi ya hayo spishi nyingi hazina mabawa yoyote. 

Sehemu za kinywa zinafaa kutafuna na zinaweza kuwa kubwa na zenye nguvu. Hula nyasi na mimea yenye majani mapana kwa kawaida lakine spishi nyingi za Ensifera hula wadudu wadogo pia.

Tofauti kati ya nusuoda ni urefu wa vipapasio. Vile vya Caelifera ni vifupi kuliko mwili na vile vya Ensifera ni virefu kama mwili au kupita mwili. Pia majike wa Ensifera wana mrija mrefu wa kutaga ambao unaweza kuwa na umbo la upanga au la sindano. Wale wa Caelifera wana vali mbili za kutaga.

Spishi za Caelifera hutaga mayai katika ardhi kwa kawaida, pengine ndani ya mashina ya mimea. Nyingi za zile za Ensifera hutaga ndani ya tishu za mimea, lakini nyingine zinatage ardhini.

## Spishi kadhaa za Afrika ya Mashariki
**Caelifera**
* *Abisares viridipes*, Panzi Kibyongo
* *Acanthacris ruficornis*, Parare-bustani
* *Anacridium melanorhodon arabafrum*, Nzige-miti Arabu
* *Morphacris fasciata*, Panzi Kivuli
* *Phymateus viridipes*, Panzi-vundo Kijani
* *Schistocerca gregaria*, Nzige-jangwa
* *Zonocerus elegans*, Ngeda Mrembo
**Ensifera**
* *Gryllotalpa africana*, Chenene
* *Gryllus bimaculatus*, Nyenje Madoa-mawili
* *Ruspolia differens*, Senene
**Tridactyloidea**
* *Afrotridactylus usambaricus*, Chenene Kibete

## Picha

Anacridium melanorhodon arabafrum.jpg|Acridoidea (Nzige-miti Arabu)
Thericleids mating.jpg|Eumastacoidea (Mrukaji-vichaka nyigu)
Bladder Grasshopper (Bullacris intermedia) (30068047440).jpg|Pneumoroidea (Panzi-kibofu)
Elegant Grasshopper (Zonocerus elegans) (16374303639).jpg|Pyrgomorphoidea (Ngeda mrembo)
Paratettix meridionalis (22312684935).jpg|Tetrigoidea (Panzi-kwale kaskazi)
African.field.cricket.arp.jpg|Grylloidea (Nyenje madoa-mawili)
Mole Cricket (Gryllotalpa africana) (16643378886).jpg|Gryllotalpoidea (Chenene wa Afrika)
Cyphoderris buckelli 01.jpg|Schizodactyloidea (Cyphoderris buckelli)
Ammopelmatus fuscus (Jerusalem Cricket).jpg|Stenopelmatoidea (Nyenje Jerusalem)
Ruspolia nitidula big.jpg|Tettigonioidea (Senene kaskazi)
Pigmy Mole Cricket (Tridactylus sp.) (13977429463).jpg|Tridactyloidea (Chenene kibete)
Leaf Grasshopper (Systella sp.) (22407579468).jpg|Trigonopterygoidea (Panzi-jani)

Jamii:Wadudu mabawa-manyofu
Orodha ya mito ya wilaya ya Ntungamo

**Orodha ya mito ya wilaya ya Ntungamo** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi.

* Mto Chamwasha  
* Mto Chibingo  
* Mto Dusozwa  
* Mto Evisivitakura  
* Mto Irumba  
* Mto Ivare  
* Mto Kachingu  
* Mto Kafunzo  
* Mto Kakura  
* Mto Kamira  
* Mto Kasanda  
* Mto Katuba  
* Mto Kigaga  
* Mto Kyangara  
* Mto Lutembe  
* Mto Matimba  
* Mto Nechianza  
* Mto Nyabugongi  
* Mto Nyaluhanga  
* Mto Omianza  
* Mto Omurkango  
* Mto Rufuha  
* Mto Rukoni  
* Mto Rwentobo  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Ntungamo
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)
Zoom Video Communications

alt=Nembo ya Zoom|right|frameless|267x267px|Nembo ya Zoom
**Zoom Video Communications** ni kampuni yenye makao makuu San Jose, California inayotoa huduma ya mikutano kwa video, mikutano ya mtandaoni, na gumzo.

## Historia 
Zoom ilianzishwa mwaka 2011 na mhandisi toka kampuni ya Cisco Systems na kitengo chake, WebEx, ambacho nacho kinatoa huduma kama hii. Mwanzilishi huyo, Eric Yuan, awali alikuwa ni makamu wa raisi wa uhandisi wa Cisco.  David Berman, toka WebEx na Ring Central, walichukua urais wa kampuni hii toka Novemba 2015. 

Zoom ilianza kutoa huduma zake Januari 2013 na kufikia Mei 2013, ilikuwa na wateja milioni moja. Ilipotoa tolea lake la kwanza, Zoom iliingia ubia na kampuni kadhaa ikiwemo Redbooth (wakati huo ikijulikana kama Teambox). 

Muda mfupi baadaye iliunda programu iliyoitwa "Works with Zoom",iliyopelekea Zoom kuingia ubia na kampuni za Logitech, Vaddio, and InFocus. Towards the end of the year, Zoom managed to have its software integrated into InterviewStream, a company that provides remote video interviewing capacity to employers. InterviewStream expanded their video interviewing capabilities using Zoom's video services.

## Marejeo 
## Viungo vya nje 
*

Jamii:Kompyuta
Jamii:kampuni za Marekani
Batiki

**Batiki** ni ufundi wa uchapaji urembo kwenye nguo kwa kutumia rangi na nta ambao una asili ya Indonesia.  

Batiki hutokana na kuchorwa kwa matone na mistari kwa kutumia nyenzo iitwayo *tjanting* au kwa kutumia nyenzo ya shaba iitwayo *cap*. 

Desturi ya kutengeneza nguo za batiki ipo katika nchi mbalimbali ila Indonesia ndiyo nchi inayojulikana zaidi kwa desturi hii. 

Ingawa batiki inatengenezwa kwenye miji mbalimbali huko Indonesia, batiki ya kisiwa cha Java ndiyo inayoaminika kuwa ya ustadi wa juu kabisa duniani. 

Mnamo Oktoba 2009, UNESCO iliitambua batiki ya Indonesia kuwa Masterpiece of Oral and Intangible Heritage of Humanity.

Neno *batik* linatokana na lugha ya Kijava. Huenda limetokana na neno la Kijava *amba* ('kuandika') na *titik* ('kitone'), au limetokana na neno lenye asili ya Proto-Austronesia **beCík* ('kuchora mwilini'). Neno hili lilitokea kwa mara ya kwanza kwenye Kamusi Elezo ya Britannica mwaka 1880, ambapo liliandikwa *battik*. Wakati wa ukoloni wa Uholanzi maneno yaliyotumika ni pamoja na: *mbatek*, *mbatik*, *batek* na *batik*.

## Marejeo
## Viungo vya nje
* UNESCO: Indonesian Batik, Representative of the Intangible Cultural Heritage of Humanity - 2009
* Video tutorial about African batik
* Early Indonesian textiles from three island cultures: Sumba, Toraja, Lampung, exhibition catalogue from Metropolitan Museum of Art Libraries
* Batik, the Traditional Fabric of Indonesia an article about batik from Living in Indonesia

Jamii:Sanaa
Jamii:Mavazi
Google My Business

**Google My Business** ni huduma ya mtandaoni kwa wamiliki wa kampuni za biashara inayoendeshwa na Google. Huduma hiyo ilizinduliwa mnamo Juni 2014 kama njia ya kuwapa wamiliki wa kampuni za biashara uwezo zaidi wa kuamua habari gani zionekane mtu anapotafuta jina fulani la biashara kwenye tovuti ya utafutaji ya Google. 

Huduma hiyo inawawezesha watu kuthibitisha taarifa za biashara zao kama vile jina, anuani, n.k. Biashara zilizojisajili kwenye Google My Business hutokea pia kwenye Google Maps. Inasaidia pia biashara ndogo kupata wateja kupitia mtandao kwa kuwa matokeo ya utafutaji huonyesha aina za biashara zinazotafutwa katika makazi ya mtafutaji. 

Maelezo ambayo hutokeza kwenye tovuti ya Google kutokana na huduma hiyo ni pamoja na saa za kufunguliwa kwa biashara, anuani, simu, na picha. 

Huduma hiyo hutolewa bure.

## Tovuti
Google My Business huwezesha wenye biashara kuunda tovuti zao bila gharama yoyote.

## Picha na video
Wamiliki wa biashara wanaweza kuweka picha na video kwenye ukurasa wao katika Google My Business. Wanaweza pia kuweka nembo ya kampuni.

## Marejeo
## Viungo vya nje
* 

Jamii:Kompyuta
Jamii:Biashara
Marangu

thumb|Marangu.
**Marangu** ni mji ulioko katika Wilaya ya Moshi Vijijini, Mkoa wa Kilimanjaro. 

Neno "Marangu" linamaanisha mahali penye vijito vingi vya maji. Mji huu ni kati ya maeneo maarufu nchini Tanzania. 

## Historia 
Kabla ya uhuru mwaka 1961, mji wa Marangu ulikuwa makao makuu ya wilaya ya Vunjo iliyokuwa chini ya (Mangi Mwitori) Petro Itosi Marealle na (Mangi Mkuu) Thomas Marealle, aliyepewa ufalme mwaka 1951, ambaye aliishi katika mji wa Moshi. 

## Uchumi
Wakazi wengi wa Marangu ni wakulima wa ndizi, mboga za majani na kahawa. Hata hivyo, chanzo kikuu cha mapato ni utalii kutokana na Mlima Kilimanjaro na vivutio vingine. 

## Elimu 
Shule mbalimbali na vyuo, kama vile Chuo cha Ualimu cha Marangu na Shule ya Wasichana ya Ashira, viko katika mji huu vikitoa huduma kwa wanafunzi toka maeneo mbalimbali ya Tanzania.  

## Tazama pia
* Wachagga
* Kilimanjaro National Park

Jamii:Wilaya ya Moshi Vijijini
Mto Chamwasha

'''''' unapatikana katika wilaya ya Ntungamo, magharibi mwa Uganda. 

Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda
* Orodha ya mito ya wilaya ya Ntungamo

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org
*Rivers and Lakes of Uganda.

Jamii:Wilaya ya Ntungamo
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Nile
Jamii:Mediteranea
Margaret Mwanakatwe

**Margaret Mhango Mwanakatwe** (alizaliwa 1 Novemba 1961) ni Waziri wa Fedha wa Zambia na mbunge wa jimbo la Lusaka Kati wa chama cha Patriotic Front.  

Awali alifanya kazi mbalimbali zikiwemo biashara, uhasibu, na ofisa wa benki. Alikuwa mkurugenzi wa maendeleo ya kibiashara kwa nchi zinazozungumza Kiingereza Afrika katika benki ya United Bank for Africa kwenye makao yake makuu Lagos, Nigeria. Alisimamia maendeleo ya kibiashara kwenye nchi za Kameruni, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, Ghana, Kenya, Liberia, Msumbiji, Tanzania, Uganda na Zambia. 

Kabla ya hapo alikuwa mkurugenzi mkuu wa United Bank for Africa Uganda Limited toka Machi 2009 hadi Mei 2011.

Ana shahada ya Business Administration na pia ni Chartered Certified Accountant, anayetambuliwa na Association of Chartered Certified Accountants of London.

## Marejeo
## Viungo vya nje
* Overview of Margaret Mwanakatwe's Work In Ghana 
* Kuhusu Magraret Mwanakatwe kwenye tovuti ya Bunge la Zambia

Jamii:Wanasiasa wa Zambia
Mpingakristo

mwaka 1501; kanisa kuu la Orvieto.]]
 hivi) katika Hortus Deliciarum.]]
 katika Monasteri ya Osogovo, Masedonia Kaskazini. Maandishi yanasema "Wafalme na mataifa yote wakimsujudu Mpingakristo."]]
**Mpingakristo** katika Biblia ni mtu au watu waliotabiriwa katika Waraka wa kwanza wa Yohane na Waraka wa pili wa Yohane kuwa watatokea kumpinga Yesu Kristo ili kushika nafasi yake.

Badala yake Injili zinawazungumzia *Makristo wa uongo* na Waraka wa pili kwa Wathesalonike unamtaja "Mtu wa dhambi"

Katika Uislamu, anatajwa Al-Masih ad-Dajjal (المسيح الدجال) kama mmoja atakayetokea kudanganya binadamu kabla ya ujio wa pili wa nabii Isa bin Mariamu (Yesu).

## Tanbihi
## Marejeo
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

## Marejeo mengine
* 
* 
* 
* 
* 

## Viungo vya nje
* *Of Antichrist and His Ruin * (1692) by John Bunyan. Online as part of the Acacia John Bunyan Online Library.
*
*
* http://jewishencyclopedia.com/articles/1577-antichrist
* Lutheran Scholarly Works on the Antichrist
* OrthodoxWiki: Antichrist

Jamii:Ukristo

Jamii:Uislamu
Rico Gang

**Rico Gang** ni kundi la muziki wa Gengetone nchini Kenya lililoundwa Nairobi na HarryCraze, Triand Rands na GeeGee mwaka 2017. 

Kundi hilo limepata umaarufu kwa wimbo wao uitwao *Chachisha* walioshirikisha Ochungulo Family.

Jamii:Wanamuziki wa Kenya
Jimbo la Zanzan

**Jimbo la Zanzan** (kwa Kifaransa: *District du Zanzan*) ni moja kati ya majimbo 14 za nchini Cote d'Ivoire. Iko  Kaskazini mashariki mwa nchi.

Mwaka 2014, (Sensa ya Cote d'Ivoire ya 2014) idadi ya wakazi ilikuwa watu 934,352.

Makao makuu yako Bondoukou.

## Mikoa 
* **Mkoa wa Bounkani** (Bouna)
** Wilaya ya Bouna
** Wilaya ya Nassian
** Wilaya ya Doropo
** Wilaya ya Téhini
* **Mkoa wa Gontougo** (Bondoukou)
** Wilaya ya Bondoukou
** Wilaya ya Koun-Fao
** Wilaya ya Tanda
** Wilaya ya Sandégué
** Wilaya ya Transua

## Marejeo

Jamii:Wilaya za Cote d'Ivoire
Julio Cortázar

halisi ya Cortázar, 1967]]
**Julio Florencio Cortázar** (Ixelles, Brussels, Ubelgiji, 26 Agosti 1914 - Paris, Ufaransa, 12 Februari 1984) 
alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Argentina. 

## Vitabu
* *Presencia* (1938)
* *La otra orilla (1945)*
* *Bestiario* (1951)
* *Final de juego* (1956)
* *Las armas secretas* (1959)
* *Los premios* (1960)
* *Historias de cronopios y de famas,* 1962
* *Rayuela* (1963)
* *Todos los fuegos el fuego* (1966)
* *La vuelta al día en ochenta mundos* (1967)
* *62, modelo para armar* (1968)
* *Último round* (1969)
* *Pameos y meopas* (1971)
* *Prosa del Observatorio* (1972)
* *Libro de Manuel* (1973)
* *Octaedro* (1974)
* *Alguien anda por ahí* (1977)
* *Territorios* (1978)
* *Un tal Lucas* (1979)
* *Queremos tanto a Glenda* (1980)
* *Deshoras* (1982)
* *Nicaragua tan violentamente dulce* (1983)
* *Los autonautas de la cosmopista* (1983)
* *Salvo el crepúsculo* (1984)
* *Divertimento* (1986)
* *El examen* (1986)
* *Imagen de John Keats* (1996) 
* *Papeles inesperados* (2009)

## Marejeo
## Viungo va nje
* www.march.es

Jamii:Waliozaliwa 1914
Jamii:Waliofariki 1984
Jamii:Waandishi wa Argentina
Jamii:Waandishi wa Ufaransa
Luis Cernuda

thumb|100px|Luis Cernuda
** Luis Cernuda Bidón** (Sevilla, 21 Septemba 1902 - Mexico, 5 Novemba 1963) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Hispania  (Generación del 27)

## Vitabu
* *Perfil del aire* (1927) 
* *Egloga, Elegía, Oda* (1928)
* *Un río, un amor* (1929)
* *Los placeres prohibidos* (1931)
* *Donde habite el olvido* (1933)
* *Invocaciones a las gracias del mundo* (1935)
* *La realidad y el deseo* (1936)
* *Las nubes* (1943)
* *Como quien espera el alba* (1947)
* *Vivir sin estar viviendo* (1949)
* *Con las horas contadas* (1956)
* *Desolación de la Quimera* (1962)

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa 1902
Jamii:Waliofariki 1963
Jamii:Waandishi wa Hispania
Selulitisi

**Selulitisi** (kutoka Kilatini na Kiingereza: "cellulitis") ni ugonjwa unaotokana na bakteria unaoathiri undani wa ngozi.

Dalili zake ni pamoja na ngozi kubadilika rangi kuwa nyekundu na pia kuvimba. Sehemu iliyoathiriwa huwa na maumivu.  

Mgonjwa anaweza kuwa na homa na kujisikia mchovu.

Miguu na uso ndio sehemu zinazoathiriwa zaidi na ugonjwa huu ingawa unaweza kuathiri sehemu yoyote ya mwili. 

Kati ya sababu zinazofanya mtu kupata ugonjwa huu ni pamoja na unene kupita kiasi, kuvimba kwa miguu, na uzee. Bakteria wanaosababisha ugonjwa huu ni streptococci na *Staphylococcus aureus*.

Matibabu yake huwa ni kwa dawa kama vile cephalexin, amoxicillin au cloxacillin. Kwa wale wenye matatizo ya kutumia dawa kama penicillin, dawa za erythromycin na clindamycin hutumiwa.

Wengi sana wanapona bada ya siku 7-10 za kutumia dawa kama hizo.

## Picha

File:CellulitisJmh649.JPG|Mkono ulioathiriwa.
File:Cellulitis1.jpg|Mguu ulioathiriwa na mguu ambao haujaathiriwa.
File:Cellulitis Of The Leg.jpg|Mguu ulioathiriwa hadi kwenye unyayo.

## Marejeo
## Soma zaidi
*

Jamii:Ngozi
Jamii:Magonjwa ya bakteria
Rosalía de Castro

thumb|300px|Rosalía de Castro.
**María Rosalía Rita de Castro** (Santiago de Compostela, 24 Februari 1837 - Padrón, 15 Julai 1885) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Hispania. 

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa 1837
Jamii:Waliofariki 1885
Jamii:Waandishi wa Hispania
Carolina Coronado

**Victoria Carolina Coronado y Romero de Tejada** (Almendralejo, 20 Desemba 1820 - Lisbon, 15 Januari 1911) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Hispania. 

## Vitabu
* *Alfonso IV de León*
* *El divino Figueroa*
* *La exclaustrada*
* *Un alcalde de monterilla*
* *Luz*
* *El bonete de San Ramón*
* *Poesías* (1843)
* *El cuadro de la Esperanza* (1846)
* *Paquita. La luz del Tajo. Adoración* (1850)
* *Jarilla* (1851)
* *Páginas de un diario.* *Adoración* (1851)
* *El siglo de las Reynas* (1852)
* *La Sigea* (1854)
* *¡No hay nada más triste que el último adiós!* (1859)
* *España y* Napoleón (1861)
* *La rueda de la Desgracia. Manuscrito de un Conde* (1873)
* *A un poeta del porvenir* (1874)
* *Vanidad de vanidades* (1875)
* *Anales del Tajo*. *Lisboa. Descripción en prosa* (1875)

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa 1820
Jamii:Waliofariki 1911
Jamii:Waandishi wa Hispania
Alfonsina Storni

**Alfonsina Storni Martignoni** (Capriasca, Uswisi, 29 Mei 1892 - Mar del Plata, Argentina, 25 Oktoba 1938) alikuwa mwandishi na mshairi wa Argentina mwenye asili ya Uswisi.

## Vitabu
* 1916 - *La inquietud del rosal* 
* 1918 - *El dulce daño*
* 1919 - *Irremediablemente* 
* 1920 - *Languidez* 
* 1925 - *Ocre*
* 1926 - *Poemas de amor* 
* 1934 - *Mundo de siete pozos* 
* 1938 - *Mascarilla y trébol* 
* 1938 - *Antología poética* 
* 1968 - *Poesías completas*

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1892
Jamii:Waliofariki 1938
Jamii:Waandishi wa Argentina
Jamii:Washairi wa Uswisi
Oshri Cohen

**Oshri Cohen** (kwa Kiebrania אושרי כהן, amezaliwa Lod, 11 Januari 1984) ni mwigizaji wa filamu kutoka Israeli.

Alianza kama mwigizaji wa michezo ya watoto na amehusika katika michezo (*La Vie devant soi*, …), sinema (*Lebanon*,…) na mfululizo wa televisheni (*Homeland*…) .

## Marejeo
## Viungo vya nje
*IMDB
*Agency Zohar

Jamii:Waliozaliwa 1984
Jamii:Waigizaji filamu wa Israeli
Josefina Pla

**María Josefina Teodora Pla Guerra Galvany** (Lobos, Hispania, 9 Novemba 1903 - Asunción, Paraguay, 11 Januari 1999) alikuwa mwandishi na mshairi wa Paraguay kutoka nchi ya Hispania. 

## Vitabu
* *El precio de los sueños*, 1934
* *Una Novia para Josevai*, 1950
* *La raíz y la aurora*, 1960
* *Rostros en el agua*, 1965
* *Invención de la muerte*, 1965
* *Satélites oscuros*, 1966
* *El polvo enamorado*, 1968
* *Desnudo día*, 1968
* *Luz negra*, 1975
* *Antología Poética*, 1927—1977
* *Follaje del tiempo*, 1982
* *Tiempo y tiniebla*, 1982
* *Cambiar sueños por sombras*, 1984
* *La nave del olvido*, 1985
* *La llama y la arena*, 1985
* *Los treinta mil ausentes*, 1985
* *De la imposible ausente*, 1996

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1937
Jamii:Waliofariki 1999
Jamii:Waandishi wa Hispania
Jamii:Waandishi wa Paraguay
Javier Sicilia

**Javier Sicilia Zardain** (amezaliwa Mexico (mji), 31 Mei 1956) ni mwanaharakati, mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Mexico. 

## Tuzo
*1990 - Premio Ariel
*1993 - Premio Nacional de Literatura José Fuentes Mares
*2009 - Premio Nacional de Poesía Aguascalientes
*2011 - Global Exchange People's Choice Award
*2011 - Presea Corazón de león
*2011 – Person of the year, Time magazine "
*2012 - XX Premio "Don Sergio Méndez Arceo" 
*2012 - Premio Voz de los Sin Voz
*2017 -Premio Pakal de Oro
*2018 - Reconocimiento Juan Gelman 

## Vitabu
; Ushairi:
**Permanencia en los puertos* (1982)
**La presencia desierta* (1985)
**Oro* (1990)
**Trinidad* (1992)
**Vigilias* (1994)
**Resurrección* (1995)
**Pascua* (2000)
**Lectio* (2004)
**Tríptico del Desierto* (2009)
**Vestigios* (2013)
;Riwaya:
**El bautista* (1991)
**El reflejo de lo oscuro* F.C.E (1998)
**Viajeros en la noche* (1999)
**A través del silencio* (2002)
**La confesión* (2008)
**El fondo de la noche* (2012)
**El deshabitado* (2016)

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1956
Jamii:Waandishi wa Mexiko
Jamii:Washairi wa Mexiko
Jamii:Wanasiasa wa Mexiko
María Kodama

** María Kodama Schweizer** (Buenos Aires, 10 Machi 1937) ni mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Argentina. 

## Vitabu
* *Homenaje a Borges*, Lumen (2016)
**Relatos*, Sudamericana (2018)

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1937
Jamii:Waandishi wa Argentina
Eneo la utawala

**Eneo la utawala** ni sehemu ya nchi iliyotengwa kwa madhumuni ya utawala. Kwa kawaida kuna ngazi tofauti za ugatuzi kama vile mkoa, wilaya, tarafa, kata/shehia na kijiji na kila moja ina madaraka yake.

## Madaraka ya utawala
Madaraka ya kila ngazi ya utawala hutegemea katiba na siasa ya nchi.

* katika mfumo wa shirikisho *(federal system)* madaraka yote hugawiwa kati ya ngazi ya kitaifa na ngazi ya vitengo vikuu vinavyounda shirikisho la nchi, kama majimbo, madola au mikoa. Mifano ni Afrika Kusini, Nigeria, Marekani au Ujerumani

* katika mfumo wa serikali moja *(unitary system)* madaraka yote yamo mikononi mwa bunge la kitaifa na serikali kuu. Hapa ngazi za chini huwa na madaraka yanayokabidhiwa kutoka juu zikiwa kama ofisi ndogo chini ya serikali kuu.  

* katika kila mfumo kuna uwezekano kwamba maeneo ya ngazi ya chini kama manisipaa, miji, kata au vijiji huwa na madaraka ya pekee yanayotajwa katika katiba ya nchi.

## Ngazi za utawala
Majina ya vitengo vya kiutawala hutofautiana kati ya nchi na nchi. Kwa kusudi la kulinganisha hutajwa mara nyingi kufuatana na ngazi chini ya serikali kuu

* ngazi ya kwanza: eneo lililo moja kwa moja chini ya ngazi ya kitaifa; mfano mikoa ya Tanzania, kaunti za Kenya, majimbo ya Marekani 
* ngazi ya pili: ni vitengo chini ya eneo ngazi ya kwanza; mfano ni wilaya za Tanzania, sub county za Kenya. Katika nchi nyingi miji mikubwa hupangwa hapa   
* ngazi ya tatu: ni migawanyo ya maeneo ya ngazi ya pili; mfano ni tarafa za Tanzania
* ngazi ya nne na ya tano ni migawanyo tena ya maeneo katika ngazi za juu. Mara nyingi vijiji, miji midogo au maungano ya vijiji hupangwa hapa. Mfano ni kata na vijiji au mitaa katika Tanzania.

Jamii:Ugawaji wa nchi
Alejandra Pizarnik

**Flora Alejandra Pizarnik** (Buenos Aires, 29 Aprili 1936 - *ibidem*, 25 Septemba 1972) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Argentina. 

## Vitabu
* *La tierra más ajena* (1955)
* *La última inocencia* (1956)
* *Las aventuras perdidas* (1958)
* *Árbol de Diana* (1962)
* *Los trabajos y las noches* (1965)
* *Extracción de la piedra de locura* (1968)
* *El infierno musical* (1971)
* *La condesa sangrienta* (1971)

## Marejeo
## Viungo vya nje 
*terresdefemmes.blogs.com

Jamii:Waliozaliwa 1936
Jamii:Waliofariki 1972
Jamii:Waandishi wa Argentina
María Elena Walsh

**María Elena Walsh** (Ramos Mejía, 1 Februari 1930 - Buenos Aires, 10 Januari 2011) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Argentina. 

## Vitabu
* *Otoño imperdonable* (1947) 
* *Apenas Viaje* (1948)
* *Baladas con Ángel* (1951)
* *Casi Milagro*  (1958)
* *Hecho a Mano* (1965)
* *Juguemos en el mundo*  (1971)
* *La Sirena y el Capitán* - 1974 
* *Cancionero contra el Mal de Ojo* (1976)
* *Los Poemas* (1982)
* *Novios de Antaño*(1990)
* *Desventuras en el País-Jardín-de-Infantes* (1993) 
* ''Hotel Pioho's Palace* (2002)
* *Fantasmas en el Parque* (2008)
; Vitabu vya watoto
* *La Mona Jacinta* (1960)
* *La Familia Polillal* (1960)
* *Tutú Marambá* (1960)
* *Circo de Bichos* (1961)
* *Tres Morrongos* (1961)
* *El Reino del Revés* (1965)
* *Zoo Loco* (1965)
* *Cuentopos de Gulubú* (1966)
* *Dailán Kifki* (1966)
* *Versos para Cebollitas* (1966)
* *Versos Folklóricos para Cebollitas* (1967)
* *Aire Libre* (1967)
* *Versos Tradicionales para Cebollitas* (1967)
* *El Diablo Inglés* (1970)
* *Angelito* (1974)
* *El País de la Geometría* (1974)
* *Chaucha y Palito* (1977)
* *Veo Veo* (1984)
* *Bisa Vuela* (1985)
* *Los Glegos* (1987)
* *La Nube Traicionera'' (1989)

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1930
Jamii:Waliofariki 2011
Jamii:Waandishi wa Argentina
Silvina Ocampo

thumb|Silvina Ocampo
**Silvina Inocencia Ocampo Aguirre** (Buenos Aires, 28 Julai 1903 - *ibidem*, 14 Desemba 1993) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Argentina. 

## Tuzo
*Premio Municipal de Poesía, 1945, 1953
*Premio Municipal de Literatura, 1954
*Premio Nacional de Poesía, 1962
*Premio Konex, 1984
*Gran Premio de Honor de la SADE, 1992

## Vitabu
**Viaje Olvidado*, 1937
**Espacios métricos*, 1942
**Enumeración de la patria*, 1942
**Los sonetos del jardín*, 1946
**Los que aman, odian*, 1946
**Autobiografía de Irene*, 1948
**Poemas de amor desesperado*, 1949
**Los nombres*, 1953
**Los traidores*, 1956
**Las invitadas*, 1961
**Lo amargo por dulce*, 1962
**Los días de la noche*, 1970
**Amarillo celeste*, 1972
**El cofre volante*, 1974
**El tobogán*, 1975
**El caballo alado*, 1976
**La naranja maravillosa*, 1977
**Canto Escolar*, 1979
**Árboles de Buenos Aires *, 1979
**La continuación y otras páginas*, 1981
**Breve Santoral*, 1985
**Y así sucesivamente*, 1987
**Cornelia frente al espejo*, 1988
**Las reglas del secreto*, 1991

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1903
Jamii:Waliofariki 1993
Jamii:Waandishi wa Argentina
Delfina Bunge

**Delfina Bunge de Gálvez** (Buenos Aires, 24 Desemba 1881 - Alta Gracia, 30 Machi 1952) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Argentina.

## Vitabu
**Simplement*, 1911
**El Arca de Noé: libro de lectura. Segundo grado*, 1916
**Cuentos de Navidad*, 1917
**La Nouvelle moisson*, 1918
**Poesías*, 1920
**Tierras del mar azul*, 1920
**El Alma de los niños*, 1921
**Las Imágenes del infinito*, 1922
**El Tesoro del mundo*, 1923
**Oro, incienso y mirra*, 1924
**Los Malos tiempos de hoy*, 1926
**Escuela: lecturas escolares para tercer grado*, 1933
**Hogar*, 1933
**Lectura para cuarto grado escolar*, 1933
**El Reino de Dios*, 1934
**Oro, incienso y mirra*, 1935 
**La Belleza en la vida cotidiana*, 1936
**Lecturas, cuarto grado escolar*, Buenos Aires, Cabaut, 1936.
**Iniciación literaria*, 1937
**Nociones de religión católica: catecismo único: mi primer libro de religión*, [s.l.] : [s.n.], 1938
**Viaje alrededor de mi infancia*, 1938
**Dios y yo*, 1940
**Catolicismo de Guerra*, 1942
**Las Mujeres y la vocación*, 1943
**La Vida en los sueños*, 1943
**En Torno a León Bloy*, 1944
**Cura de estrellas*, 1949
**Viaje a rededor de mi infancia*, 1956

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1881
Jamii:Waliofariki 1952
Jamii:Waandishi wa Argentina
Orodha ya mito ya wilaya ya Rukungiri

**Orodha ya mito ya wilaya ya Rukungiri** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi.

* Mto Chyogo  
* Mto Kabiseke  
* Mto Kafunzo  
* Mto Kahengye  
* Mto Kaizi  
* Mto Kanshegu  
* Mto Kasenyi  
* Mto Katosi  
* Mto Kyabamba  
* Mto Kyomela  
* Mto Nchwera  
* Mto Ntunga  
* Mto Rwanyabukoba  
* Mto Rwonyo  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Rukungiri
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)
Mto Kasenyi (Kabarole)

'''''' unapatikana katika wilaya ya Kabarole, magharibi mwa Uganda. 

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda
* Orodha ya mito ya wilaya ya Kabarole

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org
*Rivers and Lakes of Uganda.

Jamii:Wilaya ya Kabarole
Jamii:Mito ya Uganda
Olga Orozco

**Olga Noemí Gugliotta** (maarufu kama **Olga Orozco**; Toay, 17 Machi 1920- Buenos Aires, 15 Agosti 1972) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Argentina. 

## Vitabu
**Desde lejos* (1946)
**Las muertes* (1951)
**Los juegos peligrosos* (1962)
**La oscuridad es otro sol* (1967)
**Museo salvaje* (1974)
**Veintinueve poemas* (1975)
**Cantos a Berenice* (1977)
**Mutaciones de la realidad* (1979)
**La noche a la deriva* (1984) 
**En el revés del cielo* (1987)

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1920
Jamii:Waliofariki 1999
Jamii:Waandishi wa Argentina
Orodha ya mito ya wilaya ya Kamwenge

**Orodha ya mito ya wilaya ya Kamwenge** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi kabla ya kumegwa ili kuunda wilaya mpya ya Kitagwenda.

* Mto Bigaga  
* Mto Bijagira  
* Mto Dwamanyanja  
* Mto Dwengo  
* Mto Kabaga  
* Mto Kahiro  
* Mto Kaisunga  
* Mto Kakinga  
* Mto Kamwenge  
* Mto Katonga  
* Mto Kikoyo  
* Mto Kitengeto  
* Mto Kizikibi  
* Mto Kyarutanga  
* Mto Kyoga  
* Mto Lukinga  
* Mto Lwembwa  
* Mto Mpanga  
* Mto Mukakerre  
* Mto Musarre  
* Mto Mutamba  
* Mto Nkurungu  
* Mto Nyabaganga  
* Mto Nyakabale  
* Mto Nyakasana  
* Mto Nyamawaki  
* Mto Nyamuswiga  
* Mto Nyandagura  
* Mto Nyansura  
* Mto Rusangwe  
* Mto Rwentuha  
* Mto Tiguhonoka  
* Mto Zinga  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Kamwenge
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)
Guillaume Bottazzi

alt=Guillaume Bottazzi, 2020|thumb|259x259px|Guillaume Bottazzi, 2020
**Guillaume Bottazzi** (amezaliwa Lyon, 25 Julai 1971) ni mchoraji kutoka Ufaransa. 

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1971
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wachoraji wa Ufaransa
Hirondina Joshua

thumbnail|right|200px|Hirondina Joshua

**Hirondina Juliana Francisco Joshua** (amezaliwa Maputo, 31 Mei 1987) ni mwanamke mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Msumbiji. 

## Vitabu
*2016. *Os Ângulos da Casa*. Pr. Mia Couto.

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa 1987
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waandishi wa Msumbiji
Pita Amor

**Guadalupe Teresa Amor Schmidtlein** (maarufu kama **Pita Amor**; Mexico, 30 Mei 1918 - *ibidem*, 8 Mei 2000) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Mexico. 

## Vitabu
* 1946 : *Yo soy mi casa*
* 1947 : *Puerta obstinada*
* 1948 : *Círculo de angustia*
* 1949 : *Polvo*
* 1953 : *Décimas a Dios*
* 1958 : *Sirviéndole a Dios, de hoguera*
* 1959 : *Todos los siglos del mundo*
* 1984 : *Soy dueña del universo*

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1918
Jamii:Waliofariki 2000
Jamii:Waandishi wa Mexiko
Jamii:Washairi wa Mexiko
Jamii:Wanasiasa wa Mexiko
Sándor Weöres

**Sándor Weöres** (Szombathely, 22 Juni 1913 - Budapest, 22 Januari 1989) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Hungaria. 

## Vitabu
**Hideg van*, 1934.
**A kő és az ember*, 1935.
**A teremtés dicsérete*, 1938.
**Meduza*, 1944.
**A szerelem ábécéje*, 1946.
**Elysium*, 1946.
**Gyümölcskosár*, 1946.
**A fogok tornáca*, 1947.
**Bóbita*, 1955.
**A hallgatás tornya*, 1956.
**Tarka forgó*, 1958.
**Tűzkút*, 1964.
**Gyermekjátékok*, 1965.
**Merülő Saturnus*, 1968.
**Zimzizim*, 1969.
**Psyché*, 1972.
**Télország*, 1972.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1913
Jamii:Waliofariki 1989
Jamii:Waandishi wa Hungaria
Władysław Hasior

**Władysław Hasior** (Nowy Sącz, 14 Mei 1928 - Krakov, 14 Julai 1999) alikuwa mchoraji kutoka Polandi.

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa 1928
Jamii:Waliofariki 1999
Jamii:Wasanii wa Polandi
Mahakama ya Afrika ya Haki za Binadamu na za Mataifa

**Mahakama ya Afrika ya Haki za Binadamu na za Mataifa** (kwa Kiingereza: '''African Court on Human and Peoples' Rights''') ni mahakama ya kibara  iliyoanzishwa na nchi za Afrika ili kulinda haki za binadamu na za mataifa barani humo.

Uamuzi huo ulichukuliwa na OAU huko Ouagadougou, Burkina Faso, mnamo Juni 1998 ukapata nguvu ya kisheria tarehe 25 Januari 2004 baada ya nchi 15 kuupitisha kwa saini (kwa sasa zimekuwa 30).

Mahakama inaundwa na mahakimu 11, wote raia wa nchi za Umoja wa Afrika. Wale wa kwanza walianza kazi yao mwaka 2006 huko Addis Ababa, Ethiopia lakini mnamo Agosti 2007 mahakama ilihamia Arusha, Tanzania. 

## Tanbihi
## Viungo vya nje
*Official website of the African Court on Human and People's Rights
*Biographies of AfCHPR Judges
*African International Courts and Tribunals website
*Protocol to the African Charter on Human and Peoples' Rights on the Establishment of an African Court on Human and Peoples' Rights 
*African Court on Human and Peoples' Rights: Ten years on and still no justice (2008), London, Minority Rights Group
*Coalition for an Effective African Court on Human and Peoples' Rights
*The African Court on Human and Peoples' Rights, American Society of International Law, ASIL Insight, September 19, 2006, Volume 10, Issue 24
*"The African Court on Human and Peoples' Rights: An Introduction", a lecture by Mr. Frans Viljoen, Professor of International Human Rights Law at the University of Pretoria, in the Lecture Series of the United Nations Audiovisual Library of International Law
Mto Bigaga

'''''' unapatikana katika wilaya ya Kamwenge, magharibi mwa Uganda. 

Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda
* Orodha ya mito ya wilaya ya Kamwenge

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org
*Rivers and Lakes of Uganda.

Jamii:Wilaya ya Kamwenge
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Nile
Jamii:Mediteranea
Carlos Salem Sola

**Carlos Salem Sola** (Buenos Aires, 1959) ni mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Argentina. 

## Tuzo 
* Memorial Silverio Cañada de la Semana Negra de Gijón
* Premio Novelpol a la mejor novela policial
* Premio internacional Seseña de Novela

## Vitabu 
### Riwaya
* *Camino de ida* (2007)
* *Matar y guardar la ropa* (2008)
* *Pero sigo siendo el rey* (2009)
* *Cracovia sin ti* (2010)
* *Un jamón calibre 45* (2011)
* *El huevo izquierdo del talento (una novela de cerveza-ficción)* (2013)
* *La maldición del tigre blanco* (2013)
* *Muerto el perro* (2014)
### Insha
* *Yo también puedo escribir una jodida historia de amor* (2008)
* *Yo lloré con Terminator 2 (relatos de cerveza-ficción)* (2009)
### Ushairi 
* *Si dios me pide un bloody mary* (2008)
* *Orgía de andar por casa* (2009)
* *Memorias circulares del hombre-peonza* (2010)
### Tamthilia
* *El torturador arrepentido* (2011)

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1959
Jamii:Waandishi wa Argentina
Orodha ya mito ya wilaya ya Kanungu

**Orodha ya mito ya wilaya ya Kanungu** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi.

* Mto Bururuma  
* Mto Chiruruma  
* Mto Ibalya  
* Mto Ihihizo  
* Mto Ishaya  
* Mto Itama  
* Mto Kankoko  
* Mto Karundi  
* Mto Kasinga  
* Mto Katojo  
* Mto Kiiga  
* Mto Kirala  
* Mto Kiriba
* Mto Mashakwe  
* Mto Matanda  
* Mto Mbwa  
* Mto Nsanji  
* Mto Ntabagwe  
* Mto Ntengyere  
* Mto Rubirizi  
* Mto Rugando  
* Mto Rugezi  
* Mto Rushaya  
* Mto Rwakiriba  
* Mto Rwembogo  
* Mto Yawambi  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Kanungu
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)
Mto Chiruruma

**Mto Chiruruma** ni jina la:
*Mto Chiruruma (Kagera) nchini Tanzania
*Mto Chiruruma (Kanungu) nchini Uganda
Monte Águila

**Monte Águila** ni mji wa Chile wenye wakazi 6,090.

## Picha

Picha:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (12).jpg
Picha:Bomberos monte aguila.jpg
Picha:Img-estadio.jpg
Picha:Entrada x yumbel.jpg
Picha:Premiacion O.V.V. 2017 (4).jpg
Picha:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (103).jpg
Picha:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (63).jpg
Picha:Carros abandonados mte aguila.jpg

## Viungo vya nje 
Jamii:Miji ya Chile
Inori Minase

**Inori Minase** (kwa Kijapani: 水瀬いのり; alizaliwa 2 Desemba 1995) ni mwigizaji wa sauti na mwimbaji kutoka Tokyo, Japani. 

## Filamu
### Uhuishaji wa Televisheni
;2019
*Go-Tōbun no Hanayome, Itsuki Nakano
*Dungeon ni Deai wo Motomeru no wa Machigatteiru Darō ka Gaiden: Sword Oratoria - Hestia

## Viungo vya nje
*  
*  
* 

Jamii:Waimbaji wa Japani
Tarafa ya Fresco

**Tarafa ya Fresco** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Fresco*) ni moja kati ya Tarafa 3 za Wilaya ya Fresco katika Mkoa wa Gbôklé ulioko Sud-ouest mwa Cote d'Ivoire. 

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 41,058 .

Makao makuu yako Fresco (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 9 vya tarafa ya Fresco na idadi ya wakazi mwaka 2014 :
# Bohico (203)
# Fresco (8 533)
# Zakaréko (4 260)
# Zégban 1 (6 401)
# Zégban 2 (4 278)
# Bolorouko (3 047)
# Dassioko (4 653)
# Kosso (5 313)
# Zuzuoko (4 370)

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Wilaya za Kodivaa

**Wilaya za Kodivaa** (Kifaransa: *Départements de Côte d’Ivoire*) ni ngazi ya tatu ya ugatuzi. Nchi imegawanywa katika wilaya zaidi ya 108. Wilaya hizo zimegawanywa katika Tarafa 509.

Wilaya zilianzishwa kwanza mwaka wa 1961.

## Wilaya
Kwa sasa kuna Wilaya 108. Majina yake ni kama ifuatavyo:

## Viungo vya nje 
* Plus de données 

*Habari juu ya ugawaji wa mamlaka katika Cote d Ivoire (kifaransa) 

## Tazama pia
*Cote d'Ivoire

Cote d'Ivoire
Cote d'Ivoire
*
Tarafa ya Sassandra

**Tarafa ya Sassandra** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Sassandra*) ni moja kati ya Tarafa 6 za Wilaya ya Sassandra katika Mkoa wa Gbôklé ulioko Sud-ouest mwa Cote d'Ivoire.

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 72,221 .
thumb|300px|Sassandra
Makao makuu yako Sassandra (mji).
Hapa chini ni majina ya vijiji 38 vya tarafa ya Sassandra na idadi ya wakazi mwaka 2014:

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Tarafa ya Buyo

**Tarafa ya Buyo** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Buyo*) ni moja kati ya Tarafa 2 za Wilaya ya Buyo katika Mkoa wa Nawa ulioko Kusini Magharibi mwa Cote d'Ivoire .

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 103,217 .

Makao makuu yako Buyo (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 13 vya tarafa ya Buyo na idadi ya wakazi mwaka 2014  :

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Mto Chiruruma (Kanungu)

'''''' unapatikana katika wilaya ya Kanungu, magharibi mwa Uganda. 

Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda
* Orodha ya mito ya wilaya ya Kanungu

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org
*Rivers and Lakes of Uganda.

Jamii:Wilaya ya Kanungu
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Nile
Jamii:Mediteranea
Tarafa ya San-Pédro

**Tarafa ya San-Pédro** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de San-Pédro*) ni moja kati ya Tarafa 5 za Wilaya ya San-Pédro katika Mkoa wa San-Pédro ulioko Kusini Magharibi mwa Cote d'Ivoire.

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 261,616.

Makao makuu yako San-Pédro (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 28 vya tarafa ya San-Pédro na idadi ya wakazi mwaka 2014 :

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Kopo

250px|thumb|Kopo
200px|thumb|Kopo iliyofunguliwa
**Kopo** (ing. *tin* au *can*) ni chombo cha metali kinachofungwa kabisa kwa kusudi la kutunza vyakula, vimiminika au vitu vingine. 

Kwa kawaida kopo hutengenezwa kwa bati la chuma au alumini.

Chanzo cha kopo kilikuwa mahitaji ya kijeshi ya kuwa na chakula kwa askari kisichoharibika kikitunzwa kwa muda mrefu. Mfaransa Nicolas Appert aliwahi kutambua kwamba chakula kilichopikwa na kutunzwa katika chupa kilichofungwa kabisa haliharibiki. Baadaye Waingereza walitumia kopo za bati badala ya vyupa amabazo zinafaida ya kutovunjika haraka.

Siri ya kutunza chakula kwenye kopo ni kama kinapikwa bakteria zote ndani yake zinazosababisha kuoza zinakufa na kama kopo inafungwa mara moja bakteria nyingine za hewani haziwezi kuingia. Siku hizi kuna pia mbinu nyingine kutunza vyakula katika kopo kama kuvipasha baridi, kutumia mnururisho wa kuioniza na mengine. Hata hivyo, kufisha bakteria kwa joto nimbinu salama zaidi.

Tangu kubuni njia za kutengeneza kopo haraka nyombi hivi vimetumiwa pia kwa kutunza vimiminika kama mafuta au vinywaji.

## Viungo vya Nje
* FDA 21CFR113.3 Thermally processed low acid foods packaged in hermetically sealed containers Revision Apr.2006
* Potter, N. N. and Hotchkiss, J. H.  *Food Science* (5th ed). Springer, 1999
* Fellows, P. J. *Food Processing Technology: Principles and Practice* (2nd Edition). Woodhead Pub. 1999

* National Center for Home Food Preservation
* Boston Public Library, USA. Canned food advertisements, various dates
* 1956 American Can Co Video: "Miracle of the Can".  In addition to historical propaganda, contains an in-depth review of the industrial canning process.

Jamii:Vyombo vya kuwekea vitu
Sungusungu

Kuhusu wadudu wenye jina hili, tazama Sungusungu (sisimizi)

**Sungusungu** ni namna ya kutaja walinzi wa jadi nchini Tanzania. Asili yake ni vikundi vyao lilitokea katika jamii za Wasukuma katika Tanzania ya Magharibi. 

Jina hilo lilianza kupata umaarufu tangu miaka ya 1980 kati ya Wasukuma  walioona matatizo ya wizi wa mifugo na ujambazi kwenye barabara baada ya vita vya Kagera na kurudi kwa wanajeshi wengi nchini kutoka Uganda.  

Kufuatana na kumbukumbu ya wenyeji, walianzia Wilaya ya Msalala, kata ya Jana na baadaye kuzinduliwa rasmi kata ya Mwalugulu, mwaka 1982. Baada ya kuona polisi haikuadhibu wezi wa mifugo na kuhisi kwamba viongozi kadhaa upande wa serikali walishirikiana nao, wananchi wa Jana waliunda kundi la vijana waliomchagua chifu kati yao na kuwinda wezi. 

Harakati hiyo ilienea kwenye kata za jirani. Wezi na majambazi waliuawa mara nyingi lakini vijijini Wasungusungu waliendelea kuwaua pia watu walioshtakiwa kuwa wachawi. Baada ya polisi kuwatafuta viongozi na kuwakamata, Wasungusungu walipata kibali cha rais Julius Nyerere waweze kuendelea.

Kati ya Wasukuma kulikuwa na utaratibu wa Wasungusungu; walisimamiwa na "ntemi" wao aliyesaidiwa na makamu wake, "ntwale" na katibu. Chini yao yuko "Kamanda" anayeongoza vijana wanaokwenda kuwakamata wezi au washtakiwa. Wote walishauriana katika "bunge la Sungusungu". 

Kutoka Usukuma mtindo wa Sungusungu uliendelea kusambaa kama chombo cha usalama kwa kusaidiwa na vyombo vya dola hadi kuenea juu ya asilimia 20 za Watanzania wote.

Katika miaka ya baadaye mitindo ya ulinzi wa wakazi wa eneo wasio watumishi wa serikali lakini wanashirikiana na vyombo vya serikali imesambaa pia katika miji ya Tanzania.

## Tazama pia
* Ulinzi shirikishi

## Marejeo
Jamii:Sheria
Wilaya ya Kaniasso

**Wilaya ya Kaniasso** (kwa Kifaransa: département De Kaniasso) ni moja kati ya Wilaya mbili za Mkoa wa Folon ulioko Kaskazini magharibi mwa Cote d'Ivoire. 

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 58,216.

Makao makuu ya eneo hilo ni Kaniasso.

Wilaya ya Kaniasso sasa imegawanywa katika tarafa zifuatazo:
*Goulia;
*Kaniasso;
*Mahandiana-Sokourani.

## Marejeo

Jamii:Wilaya za Cote d'Ivoire
Jamii:Mkoa wa Folon
Wilaya ya Madinani

**Wilaya ya Madinani** (kwa Kifaransa: département de Madinani) ni moja kati ya Wilaya tano za Mkoa wa Kabadougou ulioko Kaskazini magharibi mwa Cote d'Ivoire. 

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 39,704.

Makao makuu ya eneo hilo ni Madinani.

Wilaya ya Madinani sasa imegawanywa katika tarafa zifuatazo:
*Fengolo;
*Madinani;
*N'Goloblasso.

## Marejeo

Jamii:Wilaya za Cote d'Ivoire
Jamii:Mkoa wa Kabadougou
Jimbo la Denguélé

**Jimbo la Denguélé** (kwa Kifaransa: *District du Denguélé*) ni moja kati ya majimbo 14 za nchini Cote d'Ivoire. Iko kaskazini magharibi mwa nchi.

Mwaka 2014, (Sensa ya Cote d'Ivoire ya 2014) idadi ya wakazi ilikuwa watu 289,779.

Makao makuu yako Odienné.

## Mikoa 
* **Mkoa wa Folon** (Minignan)
** Wilaya ya Kaniasso
** Wilaya ya Minignan
* **Mkoa wa Kabadougou** (Odienné)
** Wilaya ya Gbéléban
** Wilaya ya Madinani
** Wilaya ya Odienné
** Wilaya ya Samatiguila
** Wilaya ya Séguélon

## Marejeo

Jamii:Majimbo ya Cote d'Ivoire
Mia saba sabini na moja

**Mia saba sabini na moja** ni namba inayoandikwa **771** kwa tarakimu za kawaida na DCCLXXI kwa zile za Kirumi. 

Ni namba asilia inayofuata 770 na kutangulia 772. 

## Matumizi
* Namba hurejea miaka 771 KK na 771 BK.

## Tanbihi
Mia saba sabini

**Mia saba sabini** ni namba inayoandikwa **770** kwa tarakimu za kawaida na DCCLXX kwa zile za Kirumi. 

Ni namba asilia inayofuata 769 na kutangulia 771. 

## Matumizi
* Namba hurejea miaka 770 KK na 770 BK.

## Tanbihi
Mia saba sitini na tisa

**Mia saba sitini na tisa** ni namba inayoandikwa **769** kwa tarakimu za kawaida na DCCLXIX kwa zile za Kirumi. 

Ni namba asilia inayofuata 768 na kutangulia 770. 

## Matumizi
* Namba hurejea miaka 769 KK na 769 BK.

## Tanbihi
Mia saba sitini na nane

**Mia saba sitini na nane** ni namba inayoandikwa **768** kwa tarakimu za kawaida na DCCLXVIII kwa zile za Kirumi. 

Ni namba asilia inayofuata 767 na kutangulia 769. 

## Matumizi
* Namba hurejea miaka 768 KK na 768 BK.

## Tanbihi
Mia saba sitini na saba

**Mia saba sitini na saba** ni namba inayoandikwa **767** kwa tarakimu za kawaida na DCCLXVII kwa zile za Kirumi. 

Ni namba asilia inayofuata 766 na kutangulia 768. 

## Matumizi
* Namba hurejea miaka 767 KK na 767 BK.

## Tanbihi
Pembetatu ya Ilemi

.]]
**Pembetatu ya Ilemi** ni eneo la kilometa mraba 10,320-14,000 hivi kaskazini magharibi kwa ziwa Turkana (Afrika Mashariki) linalogombaniwa na Sudan Kusini na Kenya mpakani mwa Ethiopia. Kwa sasa inatawaliwa na Kenya.

## Tanbihi
## Marejeo
*Ilemi Triangle: Unfixed Bandit Frontier Claimed by Sudan, Kenya and Ethiopia by Dr Nene Mburu 

## Viungo vya nje
* Scholarly Article about the Triangle by DR Nene Mburu
* Article in the *Sudan Tribune* suggesting that Kenya's claim is weak 
* Ilemi Triangle, Robert O. Collins, Uni of California