open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Igor Sledzevsky

**Igor Vasilyevich Sledzevsky** (kwa Kirusi Игорь Васильевич Следзевский; amezaliwa tarehe 17 Novemba 1940 mjini Moscow) ni mwanahistoria wa Umoja wa Kisovyeti na Urusi, mtaalamu wa historia ya kijamii ya Afrika na nadharia ya ustaarabu na dakta wa historia. Yeye ni Mkuu wa Kituo cha Utafiti wa Kistaarabu na Kikanda cha Taasisi ya Afrika ya Chuo cha Sayansi cha Urusi, Naibu Mwenyekiti wa Baraza la Kisayansi la Masuala ya Afrika la Idara ya Changamoto na Mahusiano ya Kimataifa ya Chuo cha Sayansi cha Urusi na mwanachama wa bodi ya wahariri ya jarida la Vostok (Mashariki kwa Kiswahili). Pamoja na hayo aliwahi kuandika makala kadhaa za falsafa ya historia.

## Wasifu 
Amezaliwa kwenye familia ya wanajeshi. Baba yake Vasily Aleksandrovich Sledzevsky aliyekuwa kanali wa Jeshi la Kisovyeti alipigana katika Vita ya wenyewe kwa wenyewe ya Urusi na Vita Kuu ya Pili ya Dunia. Mama yake ni Tatiana Vasilyevna Sledzevskaya.

Mwaka 1963 alihitimu katika Kitivo cha Historia cha Chuo Kikuu cha Moscow. Mwaka 1966 alimaliza uzamivu wa Taasisi ya Afrika ya Chuo cha Sayansi cha Umoja wa Kisovyeti. Mwaka 1967 alitetea tasnifu yake ya uzamivu *Wahausa wa kisasa wa Nigeria Kaskazini* kwenye Taasisi ile ile. Mwaka 1990 alitetea tasnifu yake ya udakta *Miundo ya kihistoria na kijamii ya Afrika Magharibi.* *Changamoto za mahusiano kati ya viumbe vya kijamii vya asili na hali ya kihistoria* katika Taasisi ya Mafunzo ya Mashariki ya Chuo cha Sayansi cha Umoja wa Kisovyeti.

Tangu mwaka 1967 anafanya kazi katika Taasisi ya Afrika ya Chuo cha Sayansi cha Urusi. Miaka 1992-1998. alikuwa Mkuu wa Maabara ya Uchunguzi wa Kistaarabu ya Taasisi hiyo. Kuanzia mwaka 1998 hadi mwaka 2008 alikuwa Mkurugenzi wa Kituo cha Utafiti wa Kistaarabu na Kikanda cha Chuo cha Sayansi cha Urusi. Mwaka 2002 alikuwa ametunukiwa na nishani *Kwa stahili mbele ya Nchi ya Uzalendo*. Ameoa na ana mwana mmoja.

## Viungo vya nje 
* Makala juu ya bw. Sledzevsky katika tovuti iitwayo "Wanaethnografia na wanaanthropolojia Warusi wa karne ya 20".
Jamii:Wanahistoria wa Urusi
Jamii:Waliozaliwa 1940
Jamii:Watu walio hai
Khusro Bakhtiar

**Makhdum Khusro Bakhtyar** (Urdu: مخدوم خسرو بختیار; alizaliwa 7 Julai 1967) ni mwanasiasa wa Pakistan ambaye hivi karibuni alitumikia kama Waziri wa Viwanda na Utengenezaji wa Pakistan. Awali, alikuwa Waziri wa Uchumi wa Shirikisho, Waziri wa Usalama wa Chakula na Utafiti wa Kitaifa na Waziri wa Mipango, Maendeleo na Marekebisho katika Serikali ya PTI chini ya uongozi wa Waziri Mkuu Imran Khan. Alikuwa mjumbe wa Bunge la Taifa la Pakistan kutoka 2002 hadi 2008, 2013 hadi 2018 na 2018 hadi 2023.

Awali alikuwa mshiriki wa Bunge la Mkoa wa Punjab kutoka 1997 hadi 1999 na alitumikia kama mshauri wa mkoa wa Waziri Mkuu wa wakati huo, Shehbaz Sharif. Wakati wa kipindi chake cha kwanza kama Mjumbe wa Bunge la Taifa, alitumikia kama Waziri wa Nchi wa Mambo ya Nje kutoka Septemba 2004 hadi Novemba 2007 katika Baraza la Waziri la Shirikisho la Waziri Mkuu Shaukat Aziz.

## Maisha na elimu ya mapema 
Bakhtyar alizaliwa tarehe 7 Julai 1967. Yeye ni kutoka Mian Wali Qureshian, kijiji katika Wilaya ya Rahim Yar Khan ya Punjab na ni wa familia maarufu ya kisiasa.

Alihitimu kutoka Chuo Kikuu cha Punjab mnamo 1990, na akapata shahada ya LLB (Hons.) mnamo 1994 kutoka Shule ya London ya Uchumi na Sayansi ya Siasa na shahada ya Bar-at-Law kutoka Lincoln's Inn, Uingereza mnamo 1995.

## Marejeo
Marie Claude Naddaf

**Marie Claude Naddaf** (kwa Kiarabu: ماري كلود نداف) ni mtetezi wa haki za binadamu na ni sista mkatoliki . Mwaka 1994, alikua mkuu wa mama  katika kanisa la Mchungaji Mwema mjini Damascus, na mwaka 1996, yeye na kanisa lake walifungua kanisa "Kimbilio cha Oasis", kituo cha kwanza nchini Syria kwa ajili ya wahathiriwa wa biashara ya binadamu na unyanyasaji wa ndani . Pia alianzisha kituo cha simu cha dharura, kilichohusishwa na makazi ya dharura kwa wanawake.

Aliwawezesha wanawake waliokuwa kizuizini nchini Syria kuachiliwa huru na kupelekwa kwenye makazi, ikiwa walithibitishwa kuwa waathiriwa wa biashara ya binadamu.45 Pia alianzisha shule ya awali na programu ya elimu ya ufundi katika gereza la wanawake huko Damascus.

Alitunukiwa tuzo ya Wanawake Wenye Usalama wa Kimataifa wa mwaka 2010 .

Jamii:Wanawake wa Syria
Jamii:Wanaharakati wa Syria
Jamii:Watu walio hai
Julienne Lusenge

**Julienne Lusenge** ni mwanaharakati wa haki za binadamu nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo anayejulikana kwa kusimama upande wa waathiriwa wa unyanyasaji wa kingono wakati wa vita. Yeye ni mwanzilishi mwenza na Rais wa Female Solidarity for Integrated Peace and Development (SOFEPADI) na mkurugenzi wa Congolese Women's Fund (FFC).

Alitunukiwa Tuzo ya Haki za Wanawake ya Kimataifa ya Mwaka 2018 kutoka Geneva Summit for Human Rights and Democracy na Tuzo ya Ginetta Sagan ya Mwaka 2016 kutoka Amnesty International. Julienne alipokea Tuzo ya Haki za Binadamu kutoka Ubalozi wa Ufaransa na kutangazwa kuwa Mshujaa wa Heshima wa Legion of Honour na Serikali ya Ufaransa. Pia, mwaka 2021, alitunukiwa Tuzo ya Wanawake wa Kimataifa wa Ujasiri.

## Tanbihi
Jamii:Wanaharakati wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jamii:Wanawake wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jamii:Watu walio hai
Mpombwe (Kalambo)

Kwa kata nyingine yenye jina hilo, tazama Mpombwe (Sikonge).

**Mpombwe** ni kata ya Wilaya ya Kalambo katika Mkoa wa Rukwa, Tanzania. 

Katika sensa ya mwaka 2022 wakazi wa kata walihesabiwa 10,901 . 

## Marejeo
Jamii:kata za Mkoa wa Rukwa
Jamii:Wilaya ya Kalambo
Awadeya Mahmoud

**Awadeya Mahmoud** (kwa Kiarabu عوضية محمود) ni Mwislamu kutoka mchi ya Sudan ambaye ni mwanzilishi na mwenyekiti wa Ushirika wa Wanawake Wauzaji wa Chakula na Chai pamoja na Ushirika wa Madhumuni Mengi ya Wanawake katika jimbo la Khartoum, Sudan.Tarehe 28 Machi 2016, Idara ya Jimbo la Marekani ilimtangaza kuwa mmoja wa wapokeaji wa Tuzo ya Kimataifa ya Wanawake wenye  Ujasiri kwa mwaka huo.

## Maisha yake
Awadeya Mahmoud alizaliwa mwaka 1963 nchini Sudan, katika eneo la Kusini mwa Kordofan na baada ya mzozo familia yake ilihama hadi Khartoum. Alifunga ndoa na mwaka 1986 alianza biashara ya kuuza chai ili kujipatia kipato. Hii ilikuwa ni kazi ya chini lakini alihitaji kusaidia familia yake. Mwaka 1990 alianzisha ushirika ambao ulitoa msaada wa kisheria na usaidizi kwa wanachama wake. Ushirika huo uliitwa gropu la wa Wauza Chakula na Chai.

Kupitia ofisi ya ushirika, njia ya kisheria ilifadhiliwa sasa ili kupambana na mamlaka walipokamata vifaa vya wanachama (hasa wanawake) kwa kuuza chai na chakula barabarani. Mambo hayakuenda vizuri na alilazimika kutumikia kifungo cha miaka minne gerezani baada ya yeye na wengine kuwa na madeni baada ya uwekezaji mbaya. Baada ya kutolewa kwake, aliendelea kusaidia wanawake na ushirika ulikuwa na wanachama 8,000 Khartoum. Shirika hilo lilianza kuwakilisha wanawake waliotawanywa na mzozo huko Darfur na Maeneo Mawili.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Sudan
Jamii:Wanaharakati wa Sudan
Jamii:Waliozaliwa 1963
Eva Abu Halaweh

**Eva Abu Halaweh** (kwa Kiarabu: إيفا أبو حلاوة alizaliwa mwaka 1975) ni mwanasheria na mwanaharakati wa haki za binadamu nchini Yordani, na alitunukiwa Tuzo ya Kimataifa ya Wanawake mjasiri iliyotolewa na Idara ya Jimbo la Marekani mwaka 2011.

Ana Shahada ya Kwanza katika Sheria, Shahada ya Uzamili katika Diplomasia, na Shahada ya Uzamili katika Sayansi ya Siasa.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1975
Jamii:Wanaharakati wa Yordani
Jamii:Wanawake wa Yordani
Mohammad Saleh

**Mohammad Saleh** alikuwa Naibu Jaji Mkuu wa pili wa Mahakama ya Juu ya Indonesia kwa masuala ya mahakama. 

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1946
Jamii:Wanaume wa Indonesia
Andrey Urnov

**Andrey Yuryevich Urnov** (kwa Kirusi Андрей Юрьевич Урнов; amezaliwa Moscow, 10 Novemba 1937) ni mwanadiplomasia wa Umoja wa Kisovyeti na Urusi, daktari wa historia na kaka mkubwa wa mchumi na mtaalamu wa siasa Mark Urnov.

## Wasifu 
Baada ya kaka yake mdogo Mark kuzaliwa mama yake aliyekuwa mwigizaji wa Thieta ya Jeshi la Kisovyeti alibadilisha kazi na kuanza kufundisha katika Chuo Kikuu cha Sanaa ya Maonyesho cha Shchepkin. Baba yake Yuri Kushnir alijishughulisha darubuni za vidudu za umeme kwenye taasisi ya siri na wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia alieneza propaganda kati ya maadui katika mstari wa mapigano.

Babu yake wa kuumeni Mark Kushnir alikuwa mpasuaji na mwanachama wa zamani wa Chama cha Demokrasia. Babu wa kuukeni Vasily Urnov mwenye asili yake ya wakulima alikuwa mwalimu wa shuleni, mwanachama wa Chama cha Mapinduzi ya Kijamii na mwenyekiti wa Kamati ya Wanajeshi ya Moscow mwaka 1917.

Mwaka 1961 Andrey Urnov alihitimu katika Chuo Kikuu cha Moscow cha Mahusiano ya Kimataifa cha Wizara ya Mambo ya Nje ya Umoja wa Kisovyeti (MGIMO).

Alikuwa makamu wa mkuu wa Idara ya Kimataifa ya Kamati Kuu ya Chama cha Kikomunisti cha Umoja wa Kisovyeti.

Tangu mwaka 1990 anafanya kazi katika Wizara ya Mambo ya Nje ya Urusi. Kuanzia tarehe 15 Agosti 1990 hadi tarehe 5 Julai 1994 alikuwa balozi wa Umoja wa Kisovyeti / Shirikisho la Urusi nchini Namibia.

Tangu tarehe 13 Septemba 1994 hadi tarehe 12 Novemba 1998 alikuwa balozi wa Shirikisho la Urusi nchini Armenia.

Kuanzia Desemba mwaka 1998 alikuwa naibu mkurugenzi wa Idara ya Mawasiliano na Maeneo ya Shirikisho, Bunge na Mashirika ya Kijamii na Kisiasa ya Wizara ya Mambo ya Nje ya Shirikisho la Urusi.

Miaka 1999-2000 alikuwa mkurugenzi wa Idara ya Mawasiliano na Maeneo ya Shirikisho, Bunge na Mashirika ya Kijamii na Kisiasa ya Wizara ya Mambo ya Nje ya Shirikisho la Urusi.

Sasa ana kiti cha mjumbe maalumu wa Wizara ya Mambo ya Nje ya Shirikisho la Urusi. Pia anaongoza Tume ya Kikazi ya Urusi juu ya Hadhi ya Bahari ya Kaspi.

## Maisha binafsi 
Ameoa na ana watoto wawili wa kiume. 

## Maandishi makuu 
* Юг Африки — новый этап освободительной борьбы // Международный ежегодник. Политика и экономика, М., 1977 (псевд. А. Рунов).
* Политика ЮАР в Африке, М., 1982;
* Белый дом и чёрный континент, М, 1984 (в соавт.);
* South Africa Against Africa (1966-1986). Progress Publishers, 1988;
* Африка и ООН на исходе первого десятилетия XXI века. М., 2011;
* Внешняя политика СССР в годы «холодной войны» и «нового мышления». М., 2014;
* США и Африка: политика администрации Б. Обамы (2009-2014). М., 2015.

## Marejeo 
## Viungo vya nje 
* Wasifu wa Bw. Urnov kwenye tovuti ya Taasisi ya Afrika ya Chuo cha Sayansi cha Urusi
* Wasifu wake katika tovuti ya c-society.ru
* Andrey Urnov
* Bw. Urnov kwenye tovuti ya e-lib.info
* Jarida la Mjumbe wa Diplomasia, Mei 1999
* Orodha ya wataalamu wa Taasisi ya Afrika ya Chuo cha Sayansi cha Umoja wa Kisovyeti walioshiriki katika maandalizi ya kamusi elezo ya Afrika
Jamii:Wanahistoria wa Urusi
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1937
Laxmi Agarwal

**Laxmi Agarwal** (alizaliwa 1 Juni 1990) ni muathiriwa wa shambulio la tindikali nchini India, ambaye amekuwa mwanaharakati wa haki za waathiriwa wa mashambulio hayo. Alivamiwa mwaka 2005 huko New Delhi akiwa na umri wa miaka 15.

Mwaka 2019, alitunukiwa Tuzo ya Kimataifa ya Kuwawezesha Wanawake kutoka Wizara ya Maendeleo ya Wanawake na Watoto, Wizara ya Maji na Usafi, na UNICEF kwa kampeni yake ya "Stop Acid Sale". Mwaka 2014, alipokea tuzo ya Kimataifa ya Wanawake wa Ujasiri kutoka kwa Mama wa Kwanza Michelle Obama.

Filamu ya Chhapaak inategemea maisha yake na inaigizwa na Deepika Padukone kwenye jukumu lake.

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa 1990
Jamii:Wanawake wa Uhindi
Jamii:Wanaharakati wa India
Aneesa Ahmed

**Aneesa Ahmed** ni mwanaharakati wa haki za wanawake kutoka mchi ya Maldivi ambaye pia alikuwa Spika wa kwanza (naibu) wa Majilis toka 2004 hadi 2009.

Alisoma kama Mshirika wa Humphrey katika Chuo Kikuu cha Pennsylvania kuanzia mwaka 1985 hadi 1986. Baadaye aliwahi kuwa Naibu Waziri wa Mambo ya Wanawake huko Maldivi, ambapo alileta mada ya ukatili wa ndani licha ya kwamba ilikuwa ni jambo la kuchukiza kufanya hivyo. Baada ya kutumikia serikalini, alianzisha shirika lisilo la kiserikali ("Hope for Women") na kuongoza vikao kuhusu ukatili wa kijinsia na polisi, wanafunzi, na wengine. Wakati redio ya kitaifa ya Maldives ilipoanza kuonyesha wasomi wa kidini ambao walidai ukeketaji wa wanawake uliungwa mkono na Uislamu, aliiomba serikali kuingilia kati, na kuzungumzia kwa uwazi juu ya madhara ya ukeketaji wa wanawake.

Alitunukiwa  tuzo ya Wanawake wa Kimataifa wa Ujasiri ya mwaka 2012. Alikuwa mwanamke wa pili kutoka Maldivi kupokea Tuzo ya Wanawake wa Kimataifa wa Ujasiri.

## Tanbihi
Jamii:Wanawake wa Maldivi
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanaharakati wa Maldivi
Mary Akrami

**Mary Akrami** (kwa Kiajemi: ماری اکرمی; alizaliwa mwaka 1970 ) ni mkurugenzi wa Kituo cha Maendeleo na Ujuzi  Wanawake wa Afghanistan. Aliwakilisha jamii ya kiraia ya Afghanistan katika Mkutano wa Bonn wa mwaka 2001. Mwaka 2003, Kituo cha Maendeleo ya Ujuzi wa Wanawake wa Afghanistan kilifungua kambi ya kwanza ya wanawake huko Kabul, Afghanistan. Kambi hiyo hutoa ushauri wa kisheria, madarasa ya usomaji na kuandika, ushauri wa kisaikolojia, na mafunzo ya ustadi wa msingi kwa wanawake wanaohitaji. Akrami yupo tayari saa 24 kila siku kwenye kambi hiyo, na chini ya uongozi wake baadhi ya wanawake huko wamewashutumu hadharani wanaowadhulumu na kufungua kesi dhidi yao, jambo ambalo lilikuwa nadra kabla ya hapo. Amekumbana na vitisho kwa kazi yake.

Alitunukiwa Tuzo ya Wanawake wa Kimataifa wa Ujasiri mwaka 2007 na aliorodheshwa kwenye orodha ya BBC 100 Wanawake 2016 kama mmoja wa wanawake wenye msukumo na ushawishi mkubwa kwa mwaka huo.

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa 1970
Jamii:Wanawake wa Afghanistan
Jamii:Wanaharakati wa Afghanistan
Jamii:Watu walio hai
Sharmin Akter

**Sharmin Akter** ni mwanaharakati wa Bangladesh dhidi ya ndoa za utotoni na za kulazimishwa. Alipinga juhudi za mama yake za kumuoza akiwa na umri wa miaka 15 kwa mwanaume mwenye umri wa miaka 32 na kupigania kuendelea na elimu yake. Ni mwanafunzi wa Shule ya Upili ya Wasichana ya Rajapur Pilot. Anataka kuwa mwanasheria ili kupigana dhidi ya ndoa za utotoni na za kulazimishwa. Ni mshindi wa Tuzo ya Kimataifa ya Wanawake wa Ujasiri.

Akter alipongezwa mwaka 2017 na mkuu wa shule yake kwa kufaulu mitihani yake licha ya vikwazo.

## Tanbihi
Jamii:Wanawake wa Bangladesh
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanaharakati wa Bangladesh
Suaad Allami

**Suaad Allami** (kwa Kiarabu: سعاد اللامي) ni mwanaharakati wa haki za wanawake nchini Iraki . 

Mama yake alimhimiza apate elimu, ingawa yeye mwenyewe hakuweza kusoma na kuandika. Allami alikuwa mwanasheria wa haki za wanawake. Alianzisha Shirika lisilo la Kiserikali "Women for Progress" mwaka 2007, na kuanzia mwaka 2011 yeye ni mkurugenzi wa Kituo cha Women for Progress. "Women for Progress" hutoa huduma nyingi ikiwa ni pamoja na kuhimiza kisheria, mafunzo ya ufundi, ushauri wa ukatili wa ndani, uchunguzi wa matibabu, elimu ya usomaji na uandishi, huduma za malezi ya watoto, na fursa za mazoezi.

Allami pia alianzisha Kituo cha Wanawake cha Sadr City; yeye mwenyewe alizaliwa Sadr. Alitunukiwa Tuzo ya Kimataifa ya Wanawake wa Ujasiri mwaka 2009. Kwa kusherehekea ushindi wake wa Tuzo ya Vital Voices Global, Suaad alikubali mahojiano na Jarida la Nina, ambayo ilisababisha hadithi ya Uongozi ya Vital Voice.

## Tanbihi
Jamii:Wanawake wa Iraq
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanaharakati wa Iraq
Shukria Asil

**Shukria Asil** (Kiarabu: شكرية أصيل) ni mwanaharakati wa haki za wanawake kutoka nchi ya Afghanistan. Mwaka 2009, alifanikiwa kubatilisha kufutwa kazi kwa walimu watatu wanawake huko Baghlan, ambao walikuwa wamefukuzwa kazi kutokana na habari mbaya zilizochapishwa kuwahusu na Wizara ya Elimu. Kuanzia mwaka 2010, yeye ni mmoja kati ya wanachama wanne wa kike wa Baraza la Mkoa la Baghlan, na kuanzia mwaka 2012 ni mkuu wa Idara ya Utamaduni na Habari ya Mkoa wa Baghlan.

Asil pia aliingilia kati katika kesi ya msichana aliyeachwa na familia yake baada ya kubakwa na kikundi cha watu, na akafanikiwa kuunganisha familia hiyo tena, ingawa gavana wa mkoa alimshawishi asifanye hivyo. Kazi yake nyingine kwa ajili ya haki za wanawake ni pamoja na kuanzisha vikundi vya mtandao kwa ajili ya wanawake, kuongoza harakati za shule za kuendesha gari kwa wanawake, na kupanua fursa za elimu kwa wasichana wadogo.

Amekumbana na vitisho vya utekaji nyara na kifo kwa kazi yake, na alilazimika kubadili anwani yake angalau mara moja.

Alitunukiwa Tuzo ya Kimataifa ya Wanawake wa Ujasiri mwaka 2010.

## Tanbihi
Jamii:Wanawake wa Afghanistan
Jamii:Wanaharakati wa Afghanistan
Jamii:Watu walio hai
Malalai Bahaduri

**Malalai Bahaduri** ni Luteni wa Pili na mwalimu mkuu katika Kitengo cha Kitaifa cha Kuzuia Uvamizi wa Afghanistan (NIU). Alijulikana kama mfanyakazi wa mawasiliano ya simu, lakini aliamua kujiunga na ulinzi wa sheria mwaka 2002, baada ya utawala wa Taliban nchini Afghanistan kumalizika. Bahaduri aliazibiwa kifo na kuteswa kimwili na mjomba wake ambaye alikuwa hajakubaliana na uamuzi wake.

Bahaduri ni mwanamke wa kwanza kuwa mwanachama wa NIU  wa Afghanistan. Ameshiriki katika operesheni za kupambana na madawa ya kulevya katika majimbo yote 34 ya Afghanistan.

Bahaduri alitunukiwa tuzo ya Kimataifa ya Wanawake wa Ujasiri mwaka 2013.

## Tanbihi
Jamii:Wanawake wa Afghanistan
Jamii:Wanaharakati wa Afghanistan
Jamii:Watu walio hai
Jorel's Brother

'''''Jorel's Brother''** () ni safu ya televisheni ya Brazil iliyoundwa na Juliano Enrico. Mfululizo ulionyeshwa kwa Cartoon Network huko Brazil mnamo 22 Septemba 2014.

## Wahusika 
* **Jorel's Brother** (sauti ya Andrei Duarte): Mvulana wa miaka 8.
* **Jorel''' (sauti ya Juliano Enrico): Kaka mkubwa wa Jorel's Brother.
* **Mr. Edson** (sauti ya César Marchetti): Mama wa Jorel's Brother.
* **Mrs. Danuza** (sauti ya Tânia Gaidarji): Baba wa Jorel's Brother.
* **Granny Gigi** (sauti ya Cecília Lemes): Bibi wa Jorel's Brother.
* **Granny Juju** (sauti ya Melissa Garcia): Bibi wa Jorel's Brother.
* **Nico** (sauti ya Hugo Picchi): Mwana mkubwa wa familia, kaka mkubwa wa Jorel na Jorel's Brother.
* **Lara** (sauti ya Melissa Garcia): Rafiki bora wa Jorel's Brother.
* **Tosh** (sauti ya Hugo Picchi): Mbwa wa Jorel's Brother.
* **Zaza** (sauti ya Melissa Garcia): Chihuahua.
* **Ana Catarina** (sauti ya Melissa Garcia): Mpenzi wa Jorel's Brother.
* **Samantha** (sauti ya Jussara Marques): Msichana mkubwa wa kijani.
* **Steve Magal** (sauti ya Hugo Picchi): Shujaa mpendwa wa Jorel's Brother.
* **Rose** (sauti ya Cecília Lemes): Pweza mkubwa wa zambarau.
* **Gesonel** (sauti ya Hugo Picchi): Bata nyeupe wa Granny Juju
* **Danúbio** (sauti ya César Marchetti): Bata wa kijani wa Granny Juju.
* **Fabrício** (sauti ya Cássius Romero): Bata mweusi wa Granny Juju.

## Marejeo 
## Viungo vya nje 
* 
* 
Jamii:Filamu za Brazil
Jamii:filamu za 2014
Jamii:Katuni
Amina Khoulani

**Amina Khoulani** (kwa Kiarabu: أمينة خولاني) ni mwanaharakati wa haki za binadamu kutoka nchi ya Syria na muathirika wa jela za Assad, anayejulikana kwa kazi yake ya kutetea wafungwa wa kisiasa na familia zao. Alihamia uhamishoni huko Manchester, Uingereza, mnamo mwaka wa 2014. Tangu wakati huo, amekuwa akifanya kampeni kwa ajili ya wafungwa wengine na kusaidia  familia zao. Alikuwa mshindi wa Tuzo ya Kimataifa ya Wanawake wa Ujasiri mwezi Machi 2020.

## Maisha yake 
Mwaka  2013 alikamatwa baada ya kufanyika maandamano ya amani nchini Syria. Angefunga miezi sita lakini mume wake angefungwa kwa miaka miwili na nusu gerezani kwenye gereza la Sednaya. Wasyria 140,000 walipelekwa gerezani bila kushtakiwa na ndugu zake watatu walifariki gerezani.

Mwaka wa 2014 aliondoka Syria. Khoulani alijitolea kampeni ya kuachiliwa huru kwa wafungwa wengine wa Syria na mwaka wa 2017 alikuwa mmoja wa waanzilishi wa "Families for Freedom". Shirika hilo lenye makao yake Uingereza linasaidia familia za wale waliozuiliwa au waliopotea.

Aliteuliwa kama Mwanamke Shujaa wa Kimataifa mnamo Machi 4, 2020, na Waziri wa Mambo ya Nje wa Marekani. Baada ya sherehe, alihudhuria katika Birmingham, Alabama.

## Maisha binafsi 
Ameolewa, pia ana watoto watatu na wanaishi Heald huko Manchester. 

## Tanbihi
Jamii:Wanawake wa Syria
Jamii:Wanaharakati wa Syria
Jamii:Watu walio hai
Kanoge (Nsimbo)

Kwa kata nyingine yenye jina hilo, tazama Kanoge (Kaliua).

**Kanoge** ni kata ya Wilaya ya Nsimbo katika Mkoa wa Katavi, Tanzania. 

Katika sensa ya mwaka 2022 wakazi wa kata walihesabiwa kuwa 17,399 . 

## Marejeo
Jamii:Kata za Mkoa wa Katavi
Jamii:Wilaya ya Nsimbo
Kumsenga

**Kumsenga** ni jina la kata mbili za Mkoa wa Kigoma nchini Tanzania:
* Kumsenga (Kasulu)
* Kumsenga (Kibondo)
Bangwe (Buchosa)

**Bangwe** ni kata ya Wilaya ya Buchosa katika Mkoa wa Mwanza, Tanzania.

Katika sensa ya mwaka 2022 wakazi wa kata walihesabiwa kuwa 13,795 . 

## Marejeo
Jamii:Wilaya ya Buchosa
Jamii:kata za Mkoa wa Mwanza
Zerlina Maxwell

**Zerlina Maxwell** (amezaliwa 16 Novemba 1981) ni mtangazaji wa televisheni ya kebo, mchambuzi wa kisiasa, mtoa maoni, mzungumzaji, na mwandishi kutoka Marekani. 

Anaandika na kuzungumza kuhusu tamaduni, ukosefu wa usawa wa kijinsia, ridhaa ya kijinsia, ubaguzi wa rangi, na mada kama hizo kwa mtazamo wa kiliberali. Anajielezea kama mnusurika wa unyanyasaji wa kijinsia na "mwanaharakati aliyenusurika".

## Elimu 
Maxwell ana shahada ya udaktari wa seria kutoka Shule ya Sheria ya Rutgers na BA katika mahusiano ya kimataifa kutoka Chuo Kikuu cha Tufts.

## Marejeo 
Jamii:Wanaharakati wanawake
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1981
Jamii:Wanaharakati wa Marekani
Lust (filamu ya 2010)

***Lust*** (kwa Kiswahili: *Tamaa*; kwa Kiarabu: *الشوق*, El Shoq) ni filamu ya maigizo ya mwaka 2010  kutoka Misri iliyoongozwa na Khaled El Hagar. 

Filamu hiyo ilichaguliwa katika kinyanganyiro kwenye kipengele cha filamu bora ya lugha ya kigeni katika tuzo za 84 za Academy, lakini haikuingia katika orodha fupi ya mwisho.

## Marejeo 
Jamii:Filamu za Misri
Jamii:Filamu za 2010
Itilima (Kishapu)

**Itilima** ni kata ya Wilaya ya Kishapu katika Mkoa wa Shinyanga, Tanzania. 

Katika sensa ya mwaka 2022 wakazi wa kata walihesabiwa kuwa 15,393 . 
Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 12,214 waishio humo.

Itilima ni kata yenye shida kubwa kielimu kwani shule za msingi na sekondari zipo chache, jambo linalopelekea wanafunzi kuacha shule na hata wanaoendelea kupata changamoto kubwa za kujifunza kutokana na kuwepo kwa idadi kubwa ya wanafunzi madarasani. 

Changamoto nyingine ya kata hii ni ubovu wa miundombinu ya usafirishaji kiasi kwamba kuna maeneo hayafikiki kabisa ilihali wakazi wake ni wakulima wanaotegemea mazao kwa kiasi kikubwa.

## Marejeo
Jamii:kata za Mkoa wa Shinyanga
Jamii:Wilaya ya Kishapu
Kombe la Mataifa ya Afrika 2023

**Kombe la Mataifa ya Afrika 2023** linajulikana kwa kifupi kama  AFCON 2023 au CAN 2023 ni msimu wa 34 wa mashindano haya ya mpira wa miguu ya Afrika yaliyoandaliwa na Shirikisho la Soka Barani Afrika (CAF) huko Ivory Coast kwa mara ya pili tangu mwaka 1984.

## Masoko
### Wadhamini 
## Marejeo
Jamii:Mpira wa Miguu
A
Jamii:Michezo barani Afrika
One Lagos Night (filamu)

***One Lagos Night*** ni filamu ya vichekesho na uhalifu ya 2021 kutokea Nigeria iliyoaandaliwa mjini Lagos. Iliongozwa na kutayarishwa na Ekene Som Mekwunye.

## Kutolewa na mapokezi 
Ilionyeshwa kwa mara ya kwanza katika Wiki ya Nollywood, Paris mnamo 10 Mei 2021. Ilikuwa ni mojawapo ya filamu 9 zilizochaguliwa rasmi kuonyeshwa katika tamasha la kimataifa la filamu ambapo ilipewa nafasi ya kuwa filamu ya kufunga tamasha katika tamasha hilo. Baada ya hapo, Netflix ilipata haki za kipekee za filamu hiyo ambapo ilionyeshwa kwa mara ya kwanza kwenye jukwaa hilo tarehe 29 Mei 2021. Ilipata maoni mazuri kutoka kwa wakosoaji kama Filmrats.

## Marejeo 
Jamii:Filamu za 2021
Jamii:Filamu za Nigeria
El Badra

***El Badra*** (kwa Kiarabu: البذرة, tafsiri: *Mbegu*) ni kipindi cha televisheni cha Algeria, kinachotayarishwa na kutangazwa na Télévision Algérienne, kikiongozwa na Mohamed Hazourli. 

Ilionyeshwa kwa mara ya kwanza 2008 hadi 2010 kwenye Télévision Algérienne, A3 na Canal Algérie.

Ina baadhi ya waigizaji nyota kam Mohammed Adjaimi, Fatiha Berber, Nidhal Doja na Asma Djermoune kama mhusika mkuu.

## Marejeo 
Jamii:Filamu za Algeria
Jamii:Filamu za 2008
Gisela Casimiro

**Gisela Casimiro** (alizaliwa Guinea Bisau, 1984) ni mwandishi, mwanaharakati na msanii wa Ureno.

## Wasifu 
Gisela Casimiro miaka mitatu baada ya kuzaliwa, alihamia Ureno, ambako alikulia. 

Alisomea lugha, fasihi na utamaduni katika Kitivo cha Sayansi ya Jamii katika Chuo Kikuu cha Nova Lisboa. Alikuwa sehemu ya chama cha kupinga ubaguzi wa rangi na ufeminia, *INMUNE - Instituto da Mulher Negra em Portugal*, kilichoundwa na Joacine Katar Moreira, na ni mwanachama wa UNA - União Negra das Artes.

## Tuzo na kutambuliwa 
Mnamo 2022, Halmashauri ya Jiji la Lisbon ilialika waandishi 48 kuandika sentensi inayorejelea uhuru, na Gisela Casimiro alikuwa mmoja wao. Sentensi hizo 48 zili chorwa ardhini mjini humo kama sehemu ya sherehe za kuadhimisha miaka 48 ya Mapinduzi ya Carnation. Mnamo 2023, aliorodheshwa kama mmoja wa watu 100 weusi wenye ushawishi huko Lusophony, kama sehemu ya 100 Power List, mpango wa jarida la dijiti la *Bantumen*.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1984
Jamii:Wanaharakati wanawake
Jamii:waandishi wa Ureno
Jamii:waandishi wa Guinea Bisau
Maria Antonia wa Mt. Yosefu

thumb|Mt. Maria Antonia alivyochorwa.
**Maria Antonia wa Mt. Yosefu** (maarufu kama **Mama Antula**; jina la awali kwa Kihispania: **Maria Antonia de Paz y Figueroa**; Santiago del Estero, 1730 – Buenos Aires, 7 Machi 1799) alikuwa bikira wa Argentina, mwanzilishi wa shirika la Masista Mabinti wa Mungu Mwokozi .

Papa Fransisko alimtangaza mwenye heri tarehe 27 Agosti 2016, halafu mtakatifu tarehe 11 Februari 2024.    

Sikukuu yake hufanyika tarehe 7 Machi.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Hagiography Circle
* Saints SQPN

Jamii:Waliozaliwa 1730

Jamii:Watawa waanzilishi
Jamii:Watakatifu wa Argentina
Vladimir Shubin

**Vladimir Gennadievich Shubin** (kwa Kirusi Владимир Геннадиевич Шубин; amezaliwa tarehe 9 Julai 1939) ni mwanahistoria wa Urusi anayejishughulisha historia ya Afrika na pia aliyekuwa kiongozi wa tawi mojawapo la Idara ya Kimataifa ya Kamati Kuu ya Chama cha Kikomunisti cha Umoja wa Kisovyeti.

## Wasifu 
Mwaka 1962 alihitimu katika Chuo Kikuu cha Moscow cha Mahusiano ya Kimataifa cha Wizara ya Mambo ya Nje ya Umoja wa Kisovyeti (MGIMO) akapata shahada ya awali ya mahusiano ya kimataifa na baadaye akafanya kazi kwenye Kamati ya Mashirika ya Kimataifa ya Umoja wa Kisovyeti. Miaka 1962-1969 alihudumia Jeshi la Kisovyeti.

Miaka 1969-1979 alikuwa katibu myeka na mkuu wa idara katika Kamati ya Kisovyeti ya Mshikamano wa Nchi za Asia na Afrika. Kuanzia mwaka 1982 hadi mwaka 1991 alikuwa katibu myeka, naibu kiongozi na hatimaye kiongozi wa tawi mojawapo la Idara ya Kimataifa ya Kamati Kuu ya Chama cha Kikomunisti cha Umoja wa Kisovyeti.

Mwaka 1982 alipata digrii ya uzamivu wa historia baada ya kutetea tasnifu katika Taasisi ya Elimu Utu ya Kamati Kuu ya Chama cha Kikomunisti cha Umoja wa Kisovyeti. Mwaka 1999 akatetea tasnifu kwenye Taasisi ya Nchi za Asia na Afrika na kupata digrii ya udaktari wa historia.

Kuanzia mwaka 2003 yeye ni profesa wa Kitivo cha Historia, Taaluma za Kisiasa na Sheria cha Chuo Kikuu cha Urusi cha Elimu Utu (RSUH). Pamoja na hayo anafanya kazi katika Taasisi ya Afrika ya Chuo cha Sayansi cha Urusi.

Tangu mwaka 2002 yeye ni mshauri wa Kamati ya Mambo ya Nje ya Baraza la Juu la Bunge la Urusi.

Miaka 1993-2011 alitoa mihadhara katika vyuo vikuu kadhaa vya Afrika, Asia na Ulaya.

Bw. Shubin ni mhariri wa Jarida la Politicon linalochapishwa na Jumuiya ya Taaluma za Kisiasa ya Afrika Kusini (kuanzia mwaka 1998), Jarida la Scientia Militaria (tangu mwaka 2010), Jarida la Asia na Afrika leo mjini Moscow pamoja na Jarida la Globalization Studies huko Volgograd.

## Maandishi makuu 
Bw. Shubin aliandika zaidi ya insha 140 za kisayansi ikiwemo ni vitabu 5 vya peke yake.

* «Африканский национальный конгресс в годы подполья и вооруженной борьбы» (М., 1999),
* «Международная социал-демократия и борьба против колониализма и апартеида» (М., 1985),
* «Social Democracy and Southern Africa» (M., 1989),
* «Reflections on Relations between the Soviet Union/Russian Federation and South Africa in 1980s and 1990s» (Bellville, 1994),
* «Flinging the Doors Open: Foreign Policy of the New South Africa» (Bellville, 1995),
* «ANC: a View from Moscow» (Bellville, 1999).
* «Китай и Южная Африка: эволюция взаимоотношений» (М., 1999),
* «Африка: поиск идентичности» (М., 2001.)

## Tuzo 
Nishani ya Nyote Nyekundu, Nishani ya Masahaba wa O. R. Tambo (Fedha) na medali 8.

## Marejeo 
## Viungo vya nje 
* Wasifu wake katika tovuti ya Taasisi ya Afrika ya Chuo cha Sayansi cha Urusi
* Vladimir Shubin katika tovuti ya Chuo Kikuu cha Urusi cha Elimu Utu (RSUH)
Jamii:Wanahistoria wa Urusi
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1939
Visenti Madelgari

thumb|Mt. Visenti Madelgari
**Visenti Madelgari** (pia: *Mauger*; labda Hainaut, 610 hivi  - Soignies, leo nchini Ubelgiji, 677 hivi), alikuwa Mkristo aliyeanzisha monasteri mbili akawa abati. 

Tangu kale anaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 14 Julai. 

## Maisha
Alimuoa Vatrude  aliyemzalia watoto 4 (Landeriki, Dentelini, Aldetruda na Madelberta), ambao wote nane ni watakatifu. 

Watoto walipokuwa wamekua, alitawa kwa kibali cha mkewe ambaye pia anaheshimiwa kama mtakatifu .

## Tanbihi
## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Viungo vya nje
*Madelgarus' page at Catholic.org

Jamii:Wakolumbani
Jamii:Watakatifu wa Ubelgiji
Toskana

Kwa mkoa wa Italia ya Kati, tazama Toscana.

250px|thumb|Mt. Toskana alivyochorwa pamoja na Mt. Magdalena na Mt. Katerina.
**Toskana** (jina kamili la Kiitalia: '''Toscana de' Crescenti'*; Zevio, Italia, 1280 hivi - Verona, Italia, 14 Julai 1343/1344) alikuwa mwanamke Mkristo wa ukoo maarufu ambaye, kisha kufiwa mumewe (1318), aliwagawia fukara mali yake yote akajitosa kuhudumia wagonjwa katika familia ya kiroho ya Utawa wa Mt. Yohane. 

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake inaadhimishwa kila mwaka tarehe ya kifo chake .

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo 
* Dario Cervato, *Santa Toscana. Storiografia, Vita, Culto,'' Verona, Biblioteca Capitolare di Verona, 2006.

## Viungo vya nje
*http://www.donnenellastoriadiverona.it/santa-toscana/ Santa Toscana di Zevio

Jamii:Waliozaliwa 1280
Jamii:Waliofariki 1343
Jamii:Watakatifu wa Italia
Utawa wa Malta

**Utawa wa Mt. Yohane wa Yerusalemu, Rhodos na Malta** (kwa Kilatini: *Supremus Militaris Ordo Hospitalarius Sancti Ioannis Hierosolymitani Rhodiensis et Melitensis*, maarufu kama **Utawa wa Malta** na kwa kifupi **SMOM**) ni shirika la kitawa ambalo lilianzisha Yerusalemu mwaka 1048 hivi na kuthibitishwa na Papa Paskali II tarehe 15 Februari 1113.

Tangu mwaka 1834 makao makuu yako Roma. 

Jambo la pekee ni kwamba una uhusiano wa kibalozi na nchi 112 ili kurahisisha huduma zake za kijamii.

Jamii:Mashirika ya kitawa
Felician V. M. Nkwera

**Felician Venant Nkwera** (Luilo, leo katika Wilaya ya Ludewa, mkoa wa Njombe, 28 Aprili 1936 - Dar es Salaam, 8 Mei 2025) alikuwa padri aliyetengwa na Kanisa Katoliki  na mwandishi nchini Tanzania.

## Maisha 
Wazazi wa Padri Nkwera walikuwa Venant Nkwera (baba) na Emmaculata Mhagama (mama). 

Alipata upadirisho mwaka 1968 akaanza huduma ya maombezi akiwa bado padri kijana mkoani Tabora na baadaye kuhamia jijini Dar es Salaam. Ni huduma ambayo imemfanya awe kwenye mgogoro mkubwa na jimbo alilokuwa akilihudumia wakati huo; mgogoro huo ukafika makao makuu ya Baraza la Maaskofu Katoliki Tanzania na baadaye Roma. 

Ni huduma ambazo wenye imani nayo wamekuwa wakikiri kwa kinywa na maandishi kwamba wameponywa huku rozari, maji ya baraka na sala vikiwa ndio msingi mkuu wa maombi yaliyopelekea kuponywa huko. Shuhuda za uponywaji wa wagonjwa zinaandikwa ama kusimuliwa na wahusika wenyewe.

Baadhi wanakosoa huduma hizi za maombezi, hasa wakiangazia namna sakata hili lilivyoanza. Baadhi wanaangalia sababu kuu ni ukaidi, huku wakiainisha bayana kwamba padri Nkwera hakuwa mtii kwa aliyekuwa kiongozi wake kwa wakati huo alipokuwa akilihudumia Jimbo Katoliki la Njombe na zaidi hakutii maamuzi na maelekezo yaliyotolewa na viongozi wake wakubwa yaani maaskofu, Baraza la Maaskofu na hata Kardinali Polycarp Pengo kwa wakati huo.

## Kesi mahakamani 
Felician V. Nkwera amekuwa na kesi nyingi mahakamani huku baadhi ya waumini au wafuasi wake pia wakiwa na kesi zenye sura tofautitofauti.

## Kifo 
Nkwera alifariki dunia usiku wa kuamkia Alhamisi Mei 8, 2025 katika Hospitali ya TMJ alipopelekwa kwa ajili ya kupatiwa matibabu.

## Vitabu na machapisho yake 
# Tumbuizo la jioni (1968)
# Johari Ndogo (1979)
# Sarufi na Fasihi Sekondari na Vyuo (1979)
# Kiswahili Sekondari na Vyuo (1979)
# Maana na Lengo la Adhabu ya Kifungo (1987)
# Tamrin za Fasihi Simulizi, Secondary na Vyuo (1998)  

## Tanbihi
Jamii:mapadri
Jamii:waandishi wa Tanzania
Kikosi cha Kamy

**Kikosi cha Kamy** kilikuwa safu ya msituni iliyoundwa na wapiganaji kutoka Jeshi maarufu la Ukombozi wa Angola, mrengo wenye silaha wa *Movement for the Liberation of Angola*, katika kupigania uhuru wa Angola.

Kikosi hicho kilijulikana hasa kwa kuwa na waanzilishi watano wa msituni ambao walikuwa wanawake wa shirika la wanawake la Angola - Deolinda Rodrigues, Engrácia dos Santos, Irene Cohen, Lucrécia Paim na Tereza Afonso - ambao walikamatwa na National Front for the Liberation of Angola, wakiungwa mkono na Serikali ya Angolan Resistance in Exile, mnamo 2 Machi, 1967 na baadaye kuuawa.

## Marejeo 
Jamii:Historia ya Angola
Ligi ya Wanawake ya Msumbiji

**Ligi ya Wanawake ya Msumbiji,** pia inajulikana kwa kifupi chake LIFEMO, ilikuwa shirika lililounganishwa na FRELIMO (Msumbiji Liberation Front), iliyoanzishwa mwaka 1962. Ililenga kusaidia familia za wapiganaji wakati wa vita vya uhuru na kukuza kanuni za Front. Selina Simango alishika wadhifa wake wa urais, na Priscila Gumane, makamu wa rais. Mbali na kushiriki katika kongamano la wanawake la muungano wa Afrika, viongozi hawa walisafiri mara kwa mara, wakianzisha mtandao wa msaada na nchi au mashirika ambayo yalishirikiana na harakati za kupigania uhuru barani Afrika.

Hata hivyo, kuanza kwa vita vya silaha nchini Msumbiji, madai mapya yaliwekwa. Kwa kukabiliwa na hitaji la kutetea na kuhamasisha maeneo yaliyokombolewa, na yale ambayo bado yanatawaliwa na Ureno, Kikosi cha Wanawake kiliibuka mnamo 1967, mwaka mmoja baada ya kumalizika kwa LIFEMO. Wakijumuisha wapiganaji wa msituni walioomba mafunzo ya kijeshi kutoka kwa uongozi wa FRELIMO, wapiganaji hawa walichukua maeneo yaliyotengwa kwa ajili ya wanaume, na kusababisha mapinduzi katika maeneo ya wakulima na wahafidhina, kuweka mipaka ya kazi huku kazi za nguvu zikiwa za wanaume huku kazi za uzalishaji na uzazi kwa wanawake.

## Marejeo 
Jamii:Historia ya Msumbiji
Korporale

**Korporale** (kwa Kiingereza: *corporal*) ni kitambaa aghalabu cheupe kidogo cha mraba ambacho kinatandikwa altareni juu ya vitambaa vingine vyote na ambapo juu yake huwekwa patena, kikombe na pengine sibori katika adhimisho la Misa.

Jina asili la Kilatini: *corporax* linatokana na neno *corpus*, yaani mwili, kumaanisha kwamba lengo lake ni hasa kubeba Mwili wa Kristo katika ekaristi.

## Tanbihi 
## Marejeo
*Atchley in ''St. Paul's Eccles. Soc. Transactions* (1900), IV, 156-160
*Barbier de Montault in *Bulletin Monumental* (1882). 583-630.
*Barbier de Montault, *Le Mobilier Ecclésiastique*
*Gihr, *The Mass*, tr. (Freiburg, 1902), 281-264
*Charles Rohault de Fleury, "La Messe" (Paris, 1888), VI, 197-204; *Dict. Christ. Antiq.*, s.v. Corporal;
*Streber in *Kirchenlexikon*, III, 11O5-11O7
*Thalhofer, *Liturgik*, I, 777-781
*Van der Stappen, *Sacra Liturgia'' (Mechlin, 1902), III, 102-110
*

Jamii:ekaristi
Shule ya Nisibi

**Shule ya Nisibi** ilikuwa kimojawapo kati ya vituo vya teolojia na ufafanuzi wa Biblia ya Kikristo wakati wa Mababu wa Kanisa ; vingine muhimu zaidi vilikuwa Shule ya Aleksandria na Shule ya Antiokia. Majina ya hivyo vituo vyote yalitokana na miji vilipostawi katika Ukristo. 

Ilianzishwa mwaka 350, halafu mwaka 363, mji huo ulipotekwa na Waajemi, Efrem wa Syria aliihamishia Edessa. Mwaka 489 ilirudishwa Nisibi.

## Tazama pia
*Mababu wa Kanisa

## Tanbihi
## Marejeo
* 
* 
* 
* 

Jamii:Mababu wa Kanisa
Plekelmi

yake.]]
**Plekelmi** (pia: **Plechelm, Pleghelm, Plechelmus**; Ireland au Britania, karne ya 7 – Roermond, Uholanzi ya leo, 730 hivi) alikuwa mmonaki askofu maarufu kwa umisionari wake kati ya Wafrisia. 

Pamoja na wenzake Viro askofu na Odgeri shemasi alianzisha monasteri alimofariki. 

Alitangazwa na Papa Agapeto II kuwa mtakatifu mwaka 950 hivi. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 15 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
*Catholic Forum
*https://www.google.co.uk/books/edition/Lives_of_the_Irish_saints/nesCAAAAQAAJ?hl=en&gbpv=1&dq=st+Plechelmus&pg=RA1-PA240&printsec=frontcover

Jamii:Wakolumbani

Jamii:watawa waanzilishi

Jamii:watakatifu wa Uingereza
Jamii:Watakatifu wa Uholanzi
Gumbati

**Gumbati, O.S.B.** (kwa Kijerumani: **Guntbert, Kunibert**; alifariki Ansbach, leo nchini Ujerumani, 11 Machi 795) alikuwa kijana wa ukoo bora ambaye, kwa uongozi wa askofu Burkado wa Wurzburg, mwaka 748 hivi alitawa na kuanzisha monasteri aliyoiongoza kama abati hadi kifo chake .

Tangu kale anaheshimiwa kuwa mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 15 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:waliozaliwa karne ya 8
Jamii:Waliofariki 795
Jamii:Wamonaki
Jamii:watawa waanzilishi
Jamii:Wabenedikto
Jamii:Watakatifu wa Ujerumani
Ansuero na wenzake

**Ansuero na wenzake 28** (walifariki Ratzeburg, Ujerumani, 15 Julai 1066) ni wamonaki Wabenedikto waliofia dini yao kwa kupigwa mawe na Wavendi waliokataa kuhubiriwa Injili.

Ansuero alikuwa abati wao.

Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 15 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:wamonaki
Jamii:Wabenedikto
Sibori (chombo)

Kwa maana nyingine ya neno hili, tazama Sibori (altare).

**Sibori** (kutoka Kilatini *ciborium*) ni chombo cha thamani kinachotumika katika Ukristo kwa ajili ya ibada ya ekaristi, hasa kuwekea hostie za kukomunisha waumini.

## Picha

File:2006.10 Copón.jpg|Sibori ya fedha ya Baroko, Ayerbe, karne ya 18
File:Ciborie2.jpg|Sibori iliyofunikwa na kitambaa kwa heshima ya Mwili wa Kristo uliomo
File:Manmuseumajf.JPG|Sibori za karne ya 18 hadi ya 20, Our Lady of Manaoag Museum, Ufilipino
File:Manmuseumjf.JPG|Sibori mbalimbali, Our Lady of Manaoag Museum, Ufilipino

Jamii:ekaristi
Jamii:vifaa
Daudi wa Uswidi

thumb|200px|Mt. Daudi alivyochorwa.
**Daudi wa Uswidi, O.S.B.** (pia: David av Munktorp; Uingereza, karne ya 10 – Vasteras, Uswidi, 1082) alikuwa mmonaki Mbenedikto wa urekebisho wa Cluny aliyetumwa kama askofu mmisionari nchini Uswidi mwaka 1020 akaendelea hadi alipofariki katika monasteri aliyoianzisha bila kupata kifodini alichotarajia .

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe 15 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje 
*Munktorps kyrka, Köping

Jamii:Waliozaliwa karne ya 10
Jamii:Waliofariki 1082
Jamii:Wamonaki
Jamii:Wabenedikto
Jamii:Wamisionari
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Uingereza
Jamii:Watakatifu wa Uswidi
Monulfi

la kioo cha rangi, Basilika la Bibi Yetu (Maastricht).]]
**Monulfi** (kwa Kiholanzi: Monulfus; alifariki Tongeren, nchini Ubelgiji, 588) alikuwa askofu wa 21 wa *Atuatuca Tungrorum*, leo Tongeren.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 16 Julai. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
*Raymond Van Dam, *Glory of the Confessors* (annotated translation of Gregory of Tours' *Liber de Gloria Confessorum*), 1988
* Régis de la Haye, *De bisschoppen van Maastricht*. Maastricht, 1985
* Renate Kroos, *Der Schrein des heiligen Servatius in Maastricht und die vier zugehörigen Reliquiare in Brüssel*. Munich, 1985
**De Sint Servaas* (bi-monthly restoration bulletins, 1-65). Maastricht, 1982-1992

Jamii:Watakatifu wa Ubelgiji
Sibori (altare)

Kwa maana nyingine ya neno hili, tazama Sibori (chombo).

, Roma, Italia.]]
**Sibori** (kutoka Kigiriki: *κιβώριον, kiborion*) ni aina ya paa ambalo kwa kawaida linategemezwa na nguzo nne na matao kufunika altare katika makanisa mbalimbali, hasa ya zamani. 

## Viungo vya nje
*Marcantonio Architects blog : "Parts of the church building: the ciborium

Jamii:usanifu majengo
Jamii:Ukristo
Gondulfi

la kioo cha rangi, Basilika la Bibi Yetu (Maastricht).]]
**Gondulfi** (kwa Kilatini: **Gondulfus, Gundulphus,** labda pia **Bethulphus**; karne ya 6 - karne ya 7) alikuwa askofu wa 22 wa jimbo la Tongeren-Maastricht, leo kati ya Ubelgiji na Uholanzi.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 16 Julai. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Régis de la Haye, *De bisschoppen van Maastricht*. Maastricht, 1985

## Viungo vya nje
Jamii:waliozaliwa karne ya 6

Jamii:Watakatifu wa Uholanzi
Ambrosio Fransisko Ferro

ya wafiadini wa Natal.]]
**Ambrosio Fransisko Ferro** (alizaliwa funguvisiwa la Azori, Ureno - alifariki Cunhaú, Brazil, 3 Oktoba 1645) alikuwa paroko wa Natal, Brazil wakati wa ukoloni. 

Aliuawa kikatili na Waprotestanti pamoja na waumini 27 wakati wa kuadhimisha Misa kanisani. 

Padri mwingine, Andrea wa Soveral, na wenzake 69 walikuwa wameshauawa vilevile tarehe 16 Julai mwaka uleule.

Papa Yohane Paulo II aliwatangaza wenye heri tarehe 5 Machi 2000, halafu Papa Fransisko aliwatangaza watakatifu tarehe 15 Oktoba 2017.

Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 16 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Blesseds André de Soveral, Ambrósio Francisco Ferro, presbyters, and Mateus Moreira, martyrs, +1645, evangelizo.org, 03 de Outubro de 2011
* Martyrdom of Cunhaú, Blessed Martyrs of Rio Grande do Norte
* Catholic Saints Page
* Biography of André de Soveral, Ambrósio Francisco Ferro e 28 companions

Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Ureno
Di4ries

**Di4ries** ni kipindi cha televisheni kutoka Italia. Kilianza kuonyeshwa na Netflix nchini Italia mnamo 18 Mei 2022 na kimataifa mnamo 26 Julai 2022.

## Wahusika 
* Andrea Arru kama Pietro Maggi, mvulana mkaidi lakini anaejitambua na asiye ita kuongea anachowaza.
* Flavia Leone kama Livia Mancini, msichana mwema na anayefuata sheria, alipewa jina la utani "Miss Perfect" na wanafunzi wenzake.
* Sofia Nicolini kama Isabel Diop, msichana anaependa michezo na anaejiamini.
* Biagio Venditti kama Daniele Parisi, mvulana mpole, anayejali na huwa na wasiwasi sana.
* Liam Nicolosi kama Giulio "Pac" Paccagnini, mchekeshaji wa darasa na rafiki wa karibu wa Pietro.
* Federica Franzellitti kama Monica Piovani, mwerevu na rafiki wa karibu wa Isabela.
* Pietro Sparvoli kama Mirko Valenti, mvulana muoga na anaependa muziki.
* Francesca La Cava kama Arianna Rinaldi, msichana mwenye kiburi na anayejiona bora kuliko wengine.
* Fiamma Parente kama Bianca Laremi (msimu 2), rafiki wa Giulio mwenye kipaji.
* Emily Shaqiri [it] kama Katia (msimu 2), msichana mkorofi wa Marina Grande.

### Wahusika Waalikwa 
* Massimo Pio Giunto kama Michele Pastore (msimu 1-2).
* Marta Latino kama Lucia (msimu 1), rafiki wa karibu wa Arianna.
* Lorenzo Nicolò kama Silverio Mancini (msimu 1-2),binamu wa  Livia.
* Christelle Arayata kama Carlotta (msimu1), rafiki wa Arianna na Lucia.
* Alessandro Laffi kama Matteo "Il Grimo" (msimu 1),mchumba wake Livia na mbabe wa shule.
* Narciso Santiago kama Damiano Valenti (msimu1),kaka yake Mirko.
* Ismael Christ Carlotti kama Manuel (msimu 2), mchumba wake Monica.
* Gabriele Taurisano kama Roby (msimu 2), mchezaji mwenza wa Pietro kutoka Marina Grande.
* Martina Frosini kama Sara (msimu 2), rafiki wa karibu wa Katia.

## Marejeo 
Jamii:Filamu za 2022
Jamii:Filamu za Italia
Kapana (filamu)

**Kapana: A namibian love story** (*Kapana: Hadithi ya mapenzi ya Kinamibia*) ni filamu ya Namibia, iliyotoka mnamo 2019, inayohusu mapenzi ya jinsia moja. Iliongozwa na Philippe Talavera. Filamu hiyo inafuatia hadithi ya vijana wawili, George na Simeon, ambao wanatoka katika malezi tofauti lakini wanapata mapenzi katika jiji la Windhoek, Namibia .    

## Njama 
Filamu inawatambulisha watazamaji Simeon, mchuuzi wa mitaani ambaye anauza nyama choma *(Kapana)* sokoni hapo Windhoek. George, kwa upande mwingine, ni mfanyabiashara aliyefanikiwa ambaye hutembelea soko mara kwa mara ili kununua chakula cha mkahawa wake. Licha ya hali zao tofauti za kijamii, Simeoni na George huunda uhusiano wa kina.

Uhusiano wao unapochanua, George na Simeoni wanakabili changamoto kutoka kwa jamii na familia zao ambazo hazikubali muungano wao. Hata hivyo, wanastahimili vizuizi hivi na kuthibitisha kwamba upendo haujui mipaka.  

## Waigizaji 
Waaigizaji wakuu ni:
* Simon Hanga kama Simeoni
* Adriano Visage kama George

## Utengenezaji 
Kapana ilichezwa katika eneo la Windhoek, Namibia. Dairekta Philippe Talavera alifanya kazi kwa karibu na jumuiya ya eneo hilo ili kuonyesha jiji na watu wake kwa uhalisia.  

## Kutolewa 
Filamu hiyo ilionyeshwa kwa mara ya kwanza katika Tamasha la Filamu la Namibia mwaka wa 2019 na kupokea maoni chanya kutoka kwa wakosoaji na watazamaji. *Kapana* iliendelea kuonyeshwa katika tamasha kadhaa za kimataifa za filamu, huku ikionyesha vipaji vya Namibia kwenye jukwaa la kimataifa.   

## Mapokezi 
Kapana: Hadithi ya Kupendeza ya Namibia ilisifiwa kwa kusimulia hadithi kutoka moyoni, uigizaji mkali, na sinema ya kuvutia. Wakosoaji walibaini uchunguzi wa filamu hiyo wa tofauti za kitabaka na nguvu ya upendo kushinda vizuizi vya kijamii.   

## Marejeo 
## Viungo vya nje 
* The Story Behind KAPANA FILM | Namibian Film
Jamii:Filamu za 2019
Jamii:Filamu za Namibia
Durrës

thumbnail|right|300px|Mji wa Durrës
**Durrës** ni mji nchini Albania.  

Idadi ya wakazi wake ni takriban 175,110.

## Tazama pia 
* Orodha ya miji ya Albania

## Viungo vya nje
Jamii:Miji ya Albania
Khatumo

300px|thumb|Mahali pa Khatumo katika Somalia na kwenye Pembe la Afrika
**Khatumo** (kwa Kisomali: Dowladda Khatumo ee Soomaaliya, *Dola la Khatumo katika Somalia*) ni jimbo la kujitegema la Somalia. 

Jimbo hilo liko kaskazini-mashariki mwa Somalia, kwenye ncha ya Pembe la Afrika. 

## Marejeo
Familia ya Karimjee

**Familia ya Karimjee** ni familia ya wafanyabiashara inayomiliki kampuni ya Karimjee Jivanjee Limited  inayojihusisha na biashara mbalimbali nchini Tanzania zikiwemo usafirishaji, masoko ya fedha na uwekezaji.

## Historia 
Kampuni ya Karimjee Jivanjee Limited ilianzishwa na Karimjee Jivanjee mwaka 1861. Kabla ya hapo, baba yake, Budhaboy Jivanjee, aliyehamia Zanzibar kutoka Mandvi, Gujarat, mwaka 1818, alianzisha biashara ya Budhaboy Jivanjee & Co mwaka 1825. Kupitia biashara hiyo alikuwa akiuza nguta na karafuu kwenda India na kuingiza na kuuza bidhaa za nguo kutoka Marekani na Ujerumani.

Kampuni ya Karimjee & Co. iliyoanzishwa mwaka 1861 Zanzibar iliendelea na biashara ya usafirishaji wa bidhaa kwenda na kutoka nchi mbalimbali zikiwemo Shelisheli, Morisi na Ceylon. Kampuni ya Karimjee walikuwa wakitumia mashua aina ya jahazi kusafirisha bidhaa Pwani ya Waswahili 

## Marejeo
Jamii:Wafanyabiashara wa Tanzania