open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rajindra Campbell

thumbnail|right|200px|Rajindra Campbell
**Rajindra Campbell** (alizaliwa 29 Februari 1996) ni mwanariadha wa riadha nchini Jamaika. Mwaka 2023, alikua bingwa wa kitaifa wa Jamaika na mshikilizi wa rekodi ya kitaifa ya Jamaika kwenye mkwaju wa risasi. Mwaka 2024, alishinda medali ya shaba huko Paris katika Michezo ya Olimpiki.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1996
Kishane Thompson

thumbnail|right|200px|Kishane Thompson
**Kishane Thompson** (alizaliwa 17 Julai 2001) ni mwanariadha wa Jamaika ambaye alishinda medali ya fedha katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto ya mwaka 2024 katika hafla ya mita 100.

## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 2001
Nickisha Pryce

thumbnail|right|200px|Nickisha Pryce
**Nickisha Pryce** (alizaliwa 7 Machi 2001) ni mwanariadha nchini Jamaika ambaye mwaka 2023, alikua bingwa wa kitaifa wa Jamaika zaidi ya 400m.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 2001
Andrew Hudson (mwanariadha)

thumb|Andrew Hudson (2023).
**Andrew Hudson** (alizaliwa 14 Disemba 1996) ni mwanariadha wa uwanjani ambaye alishiriki kama mwanariadha. Mzaliwa wa Marekani, anaiwakilisha Jamaika kimataifa. Yeye ni bingwa wa kitaifa wa Jamaika mara mbili zaidi ya mita 200.

## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1996
Roshawn Clarke

thumbnail|right|200px|Roshawn Clarke
**Roshawn Clarke** (alizaliwa 1 Julai 2004) ni mwanariadha nchini Jamaika. Mnamo Julai 2023, alikua bingwa wa kitaifa wa Jamaika juu ya vikwazo vya mita 400.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 2004
Alana Reid

**Alana Reid** (alizaliwa 20 Januari 2005) ni mwanariadha nchini Jamaika ambaye alishiriki kama mwanariadha. Akiwa na umri wa miaka 17, alipokuwa akihudhuria Shule ya Upili ya Hydel, alishinda medali ya shaba katika mbio za mita 200 kwenye Mashindano ya Dunia ya Chini ya Miaka 20 mwaka 2022. Baadaye alishinda dhahabu katika Mashindano mwaka 2024 ya Riadha ya Dunia ya U20 zaidi ya mita 100.
Reid ndiye anayeshikilia rekodi ya chini ya Jamaika ya mita 100 za wanawake.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 2005
Jamii:Wanawake wa Jamaika
Jamii:Wanawake nchi kwa nchi
Jamii:Jamaika
Navasky Anderson

**Navasky Anderson** (alizaliwa 21 Januari 2000) ni mwanariadha wa masafa ya kati nchini Jamaika. Aliwakilisha Jamaika katika mbio za 800m kwenye Mashindano ya Riadha ya Dunia mwaka 2022 na kumaliza wa tano kwenye Michezo ya Jumuiya ya Madola mwaka 2022. Yeye ndiye anayeshikilia rekodi ya kitaifa ya Jamaika zaidi ya mita 800 ndani na nje.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 2000
Ackeem Blake

thumbnail|right|200px|Ackeem Blake
**Ackeem Blake** (alizaliwa Januari 21, 2002) ni mwanariadha nchini Jamaika. Blake aliibuka wa nne katika mbio za 4 x 100 za kupokezana vijiti kwenye Mashindano ya Riadha ya Dunia mwaka 2022 huko Eugene, Oregon.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 2002
Jean-Jacques Behm

**Jean-Jacques Behm** (alizaliwa 4 Mei 1942) ni mwanariadha wa Ufaransa aliyebobea katika mbio za kuruka viunzi. Alishiriki katika mbio za wanaume za mita 400 kuruka viunzi kwenye Michezo ya Olimpiki ya mwaka 1964.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1942
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanariadha wa Ufaransa
Samantha Hall

**Samantha Hall** (alizaliwa 19 Aprili 1993) ni mpiga diski wa Jamaika na bingwa wa taifa mara nyingi.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1993
Abdellah Béhar

**Abdellah Béhar** (alizaliwa 5 Julai 1963 huko Souk Arba du Gharb,Morocco) ni mwanariadha mstaafu wa Ufaransa mwenye asili ya Morocco, ambaye alibobea katika mbio za mita 5000 na mbio za kuvuka vilima.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1963
Jamii:Wanariadha wa Ufaransa
François Bégeot

**François Bégeot** (11 Aprili 1908 – 28 Aprili 1992) alikuwa mwanariadha wa mbio ndefu wa Ufaransa. Alishiriki kwenye mbio za marathon katika Michezo ya Olimpiki ya majira ya joto ya 1932.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1908
Jamii:Waliofariki 1992
Jamii:Wanariadha wa Ufaransa
Jazeel Murphy

**Jazeel Murphy** (alizaliwa 27 Februari 1994) ni mwanariadha wa Jamaika anayekimbia mbio fupi.

Tangu mwaka 2009, alipewa sifa kama mwanariadha anayetarajiwa kuwa nyota mkubwa wa mbio nchini Jamaica. Katika Michezo ya CARIFTA ya 2011, Murphy alikimbia kwa sekunde 10.27 na kushinda taji la wavulana U20 kwenye mbio za mita 100.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1994
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Steve Mullings

**Steve Mullings** (alizaliwa 28 Novemba 1982) ni mwanariadha wa zamani wa Jamaika aliyebobea katika mbio za mita 100 na mita 200.

Mwaka 2011, alipewa marufuku ya maisha kutokana na kosa la matumizi ya dawa za kuongeza nguvu michezoni (doping). 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1982
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Devon Morris

**Devon Morris** (alizaliwa 22 Januari 1961) ni mwanariadha wa zamani wa Jamaica aliyebobea katika mbio za mita 400. Alishinda  Mashindano ya Dunia ya Ndani ya IAAF mwaka 1991, na muda wake bora zaidi ulikuwa sekunde 45.49, uliopatikana wakati wa Mashindano ya Dunia ya 1987. Katika Michezo ya Olimpiki ya 1988, alishinda medali ya fedha akiwa na timu ya Jamaica kwenye mbio za kupokezana za 4 x 400 mita. Hivi sasa, Devon Morris anafanya kazi kama Mkurugenzi wa Kituo katika 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1961
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jevaughn Minzie

**Jevaughn Minzie** (alizaliwa 20 Julai 1995) ni mwanariadha wa mbio fupi kutoka Jamaica. Yeye ni mmoja kati ya vijana wachache kumi na wanne duniani waliowahi kukimbia mita 100 chini ya sekunde 10.3.

Katika fainali ya mita 200 kwenye Michezo ya CARIFTA ya 2011, Minzie alijaribu kuiga sherehe za Usain Bolt kabla ya kumaliza mbio zake kama alivyofanya kwenye Michezo ya Olimpiki ya Beijing ya 2008, lakini alikamatwa na Machel Cedenio. Minzie pia alikuwa sehemu ya timu ya kupokezana ya Jamaica iliyoshinda medali ya dhahabu kwenye Michezo ya Olimpiki ya 2016, akishiriki tu kwenye mbio za mchujo.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1995
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Rudolph Mighty

**Rudolph Mighty** (alizaliwa 25 Novemba 1972) ni mwanariadha wa mbio fupi kutoka Jamaika. Alishiriki katika mbio za kupokezana za mita 4 × 100 kwa wanaume kwenye Michezo ya Olimpiki ya 1992.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1972
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Basil McKenzie

**Basil McKenzie** (7 Oktoba 1926 – 6 Juni 2016) alikuwa mwanariadha wa mbio fupi kutoka Jamaika. Alishiriki katika mbio za wanaume za mita 100 kwenye Michezo ya Olimpiki ya mwaka 1948.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1926
Jamii:Waliofariki 2016
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Michael McDonald (mkimbiaji)

**Michael L. McDonald** (alizaliwa Wilaya ya Saint Mary, Jamaika, 17 Machi 1975) ni mwanariadha wa Jamaika aliyejikita hasa katika mbio za mita 400.

## Kazi 
Alishiriki kwa niaba ya Jamaika katika Michezo ya Olimpiki ya Pozi 1996 yaliyofanyika Atlanta, Marekani, ambapo alishinda medali ya shaba katika mbio za mita 400 za relays za wanaume (4 × 400 meters) pamoja na wenzake Roxbert Martin, Greg Haughton, na Davian Clarke.

Kama kaka wa Beverly McDonald, alishinda medali ya dhahabu katika Michezo ya Jumuiya ya Madola ya mwaka 1998 katika mbio za relays za mita 400 (4 × 400 meters) na kuvunja rekodi ya Michezo ya Jumuiya ya Madola.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1975
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Roxbert Martin

**Roxbert Martin** (alizaliwa Wilaya ya Saint Ann, Jamaika, 5 Novemba 1969) ni mchezaji wa zamani wa mbio za mita 400 kutoka Jamaika, ambaye alichaguliwa katika timu ya relays ya mita 4x400 ya Jamaica katika Michezo ya Olimpiki ya Pozi 1996 na kushinda medali ya shaba. Alikuwa sehemu ya timu iliyoshinda medali ya dhahabu katika Michezo ya Jumuiya ya Madola ya mwaka 1998, na kuweka rekodi ya mashindano.

Wakati wa maisha yake ya riadha, Martin alikamilisha mbio zake kwa muda bora wa sekunde 44.49, alioupata mwezi Juni mwaka 1997 katika mji wa Kingston. Huu ulikuwa rekodi ya Jamaica kwa wakati huo, lakini baadaye ilivunjwa na Jermaine Gonzales aliyekamilisha mbio hizo kwa sekunde 44.40 mnamo tarehe 22 Julai 2010 huko Monaco.

Martin alishiriki katika mashindano ya chuo kikuu kama mwanafunzi wa timu ya uwanamichezo ya Chuo Kikuu cha Oklahoma. Wakati akiwa huko Oklahoma, alikuwa sehemu ya timu ya relays ya mita 4x400 ambayo ilishinda ubingwa wa kitaifa mwaka 1997.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1969
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Martin Manley (mwanariadha)

**Martin Manley** (alizaliwa 10 Machi 1997) ni mbimbiaji wa kiume kutoka Jamaika, ambaye anajulikana zaidi kwa kushiriki katika mbio za mita 200 na mita 400. Alienda shule ya upili ya St Jago katika mji wa Spanish Town, Jamaica.

Manley alikuwa sehemu ya timu ya relays ya mita 4 × 400 ambayo ilishinda medali ya shaba katika Mashindano ya Dunia ya IAAF ya 2017 yaliyofanyika Nassau, Bahamas.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1997
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
John Mair (mwanariadha)

**John Mair** (alizaliwa 20 Novemba 1963) ni mchezaji wa zamani wa riadha kutoka Jamaika, ambaye alishiriki katika mbio za mita 100 na mita 200. Alishinda medali kadhaa akiwa na timu ya relays ya Jamaica, akichangia katika kupata medali ya kwanza ya relays ya Ulimwengu kwa Jamaica (medali ya shaba) katika Mashindano ya Ulimwengu ya 1987, pamoja na medali ya shaba katika Michezo ya Pan American mwaka huo huo na medali mbili za shaba za relays katika Michezo ya Jumuiya ya Madola ya mwaka 1990.

Alipiga rekodi yake binafsi ya mita 100 ya sekunde 10.18 mwaka 1992. Alikuwa bingwa wa Jamaica wa mwaka 1990 katika mbio za mita 100 na alishinda medali ya dhahabu katika mbio hizo kwenye Mashindano ya Kanda ya Amerika na Karibi ya Riadha mwaka 1991. Alimwakilisha nchi yake katika mbio za mita 100 katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya Joto ya mwaka 1988, ambapo pia alimaliza wa nne katika relays.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1993
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jason Livermore

**Jason Livermore** (alizaliwa 25 Aprili 1988) ni mchezaji wa riadha kutoka Jamaika ambaye anashiriki katika mbio za mita 100 na mita 200. Ana rekodi binafsi ya sekunde 10.05 katika mita 100 na sekunde 20.13 katika mita 200. Alipata medali ya shaba katika mbio za mita 200 kwenye Michezo ya Jumuiya ya Madola mwaka 2014.

Alimwakilisha nchi yake katika Mashindano ya Ulimwengu ya Riadha mwaka 2013 na mara mbili katika Michezo ya Pan American (mwaka 2007). Livermore pia ameshiriki katika timu ya relays ya Jamaica katika relays za mita 4×100, 4×200 na 4×400. Anakimbia kwa klabu ya Akan Track Club.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1988
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Dexter Lee

**Dexter Lee** (alizaliwa 18 Januari 1991) ni mwanariadha wa Jamaika aliyebobea katika mbio za mita 100 na 200. Alikuwa mwanariadha wa kwanza kushinda mataji mfululizo katika Mashindano ya Dunia ya Vijana ya Riadha, aliposhinda mbio za mita 100 mwaka 2008 na 2010.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1991
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Carl Lawson (mkimbiaji)

**Carl Lawson** (alizaliwa 27 Oktoba 1947) ni mwanariadha wa zamani wa Jamaika.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1947
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Ramone McKenzie

**Ramone McKenzie** (alizaliwa 15 Novemba 1990) ni mwanariadha wa mbio fupi kutoka Jamaika, ambaye anabobea katika mbio za mita 100 na 200. Alianza rasmi taaluma ya kitaalamu tarehe 2 Novemba 2009, akiwa chini ya mafunzo ya kocha Mmarekani Lance Brauman. Mbali na michezo, McKenzie pia ni mjasiriamali kijana ambaye anamiliki biashara kadhaa ndogo kama vile Di Cave Purified Water, Foodiezja Catering, na nyinginezo nyingi.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1990
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Al Lawrence (mkimbiaji)

**Albert "Al" Lawrence** (alizaliwa 26 Aprili 1961) ni mwanariadha wa zamani wa Jamaika. Alishinda medali ya fedha katika mbio za kupokezana vijiti (4 × 100 m) kwenye Michezo ya Olimpiki ya mwaka 1984 akiwa na timu ya Jamaica ambayo ilijumuisha Greg Meghoo, Don Quarrie, na Ray Stewart.

Akiwa mshiriki wa kigeni, Lawrence alishinda Mashindano ya Ndani ya Marekani ya Riadha mwaka 1985 huku akiwa na udhamini wa Bud Light.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1961
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Zandrion Barnes

thumbnail|right|200px|Zandrion Barnes
**Zandrion Barnes** (alizaliwa 17 Agosti 2001) ni mwanariadha nchini Jamaika ambaye alishiriki zaidi mbio za mita 400.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 2001
Leslie Laing

**Leslie Alphonso "Les" Laing** (19 Februari 1925 – 7 Februari 2021) alikuwa mwanariadha wa Jamaika na mshindi wa medali ya dhahabu katika mbio za kupokezana vijiti (4 × 400 m) kwenye Michezo ya Olimpiki ya Majira ya Joto ya mwaka 1952.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1925
Jamii:Waliofariki 2021
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Byron LaBeach

**Byron LaBeach** (11 Oktoba 1930 – 12 Desemba 2021) alikuwa mwanariadha wa Jamaika aliyeshiriki kwenye Michezo ya Olimpiki ya Majira ya Joto ya mwaka 1952. 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1930
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Waliofariki 2021
Laurie Khan

**Laurie Khan** (alizaliwa 14 Juni 1943) ni mwanariadha wa Jamaika. Aliwania mbio za wanaume za mita 400 kwenye Michezo ya Olimpiki ya Majira ya Joto ya mwaka 1964.[Alishinda medali ya dhahabu katika mbio za kupokezana za yadi 4 x 440 kwenye Michezo ya Jumuiya ya Madola ya mwaka 1962.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1943
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Omar Johnson

**Omar Johnson** (alizaliwa 25 Novemba 1988) ni mwanariadha wa Jamaika.Aliwania mbio za kupokezana za 4x400 mita katika Mashindano ya Dunia ya Riadha mwaka 2013, ambapo alishinda medali ya fedha.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1988
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Dennis Johnson (mwanariadha)

**Dennis Osric Johnson OD** (6 Mei 1939 – 22 Aprili 2021) alikuwa mwanariadha wa Jamaika aliyefikia rekodi ya dunia ya sekunde 9.3 katika mbio za yadi 100 mwaka 1961. Baadaye, Johnson alikua kocha na mshauri, na alikuwa mbunifu wa programu ya riadha ya Jamaica.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1939
Jamii:Waliofariki 2021
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Linval Laird

**Linval Laird** (alizaliwa 23 Juni 1969) ni mwanariadha mstaafu wa Jamaika aliyebobea katika mbio za mita 400. Alishinda medali kadhaa akiwa na timu ya Jamaica ya kupokezana vijiti (4 × 400 m), ikiwemo medali ya fedha kwenye Mashindano ya Ndani ya Dunia ya mwaka 1997. Mafanikio yake makubwa binafsi yalikuwa ni kushinda medali ya shaba kwenye Michezo ya Universiade ya Majira ya Joto mwaka 1997.

Ana rekodi ya muda bora wa sekunde 45.49 nje (San Juan, 1997) na sekunde 46.61 ndani ya ukumbi (Boston, 1994).

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1969
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Florido

**Florido** (Città di Castello, Umbria, Italia, 520 - Pietralunga, 13 Novemba 599) alikuwa askofu wa mji wake wa asili mwaka kuanzia mwaka 580 hadi kifo chake.

Papa Gregori I aliandika juu yake  kuthibitisha alikuwa na imani sahihi na maisha maadilifu sana.

Tangu zamani anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake inaadhimishwa kila mwaka tarehe 13 Novemba pamoja na ya padri wake Amansi .

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
*Giovanni Magherini Graziani, *Storia di Città di Castello*, Città di Castello, 1886

Jamii:Waliozaliwa 520
Jamii:Waliofariki 599
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Italia
Lynn Headley

**Lynn Headley** (alizaliwa 7 Aprili 1943) ni mwanariadha wa Jamaika ambaye alishiriki katika mbio za mita 100 kwenye Michezo ya Olimpiki ya 1964.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1943
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Paolo Bossoni

**Paolo Bossoni** (alizaliwa tarehe 2 Julai 1976 huko San Secondo Parmense) ni mwendesha baiskeli wa kitaalamu wa mbio za barabarani kutoka Italia.

Jamii:Waliozaliwa 1976
Jamii:Wanamichezo wa Italia
Dario Bottaro

**Dario Bottaro** (alizaliwa tarehe 5 Novemba 1966) ni mwendesha baiskeli wa zamani wa kitaalamu kutoka Italia. Aliendesha baiskeli katika matoleo matatu ya Tour de France, matatu ya Giro d'Italia, na toleo moja la Vuelta a España.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1966
Jamii:Wanamichezo wa Italia
Karmelo Bolta

[thumb|[Mchoro rasmi wa wafiadini 11 wa Damasko.]]
**, O.F.M.** (Borja, Hispania, 29 Machi 1803 - Damasko, Syria, 10 Julai 1860) alikuwa mtawa wa shirika la Ndugu Wadogo Waoservanti na padri wa Kanisa Katoliki aliyeuawa na Wadruzi kwa sababu alikataa kusilimu.

Pamoja naye waliuawa Wafransisko wenzake 7: mapadri 5 (Manuel Ruiz, Engelbati Kolland, Nikanori Ascanio, Petro Nolasko Soler, Nikola Maria Alberca) na mabradha 2 (Fransisko Pinazo na Yohane Yakobo Fernandez) na ndugu 3 wa Kanisa la Wamaroni (Fransisko, Abdel Mooti na Rafaeli). 

Anaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama mtakatifu mfiadini tangu tarehe 20 Oktoba 2024, alipotangazwa na Papa Fransisko. Kabla ya hapo alitangazwa mwenye heri na Papa Pius XI tarehe 10 Oktoba 1926.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifodini chake.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo ya Kiswahili
* John Kabeya na wengine - Maisha ya Watakatifu – ed. T.M.P. Book Department – Tabora 1965, 1989, uk. 239-240

## Marejeo ya lugha nyingine
*  Guido Pettinati, *I Santi canonizzati del giorno*, vol. VII, edizioni Segno, Udine 1991, pp. 113-120.

## Viungo vya nje 
*  The Martyrs of Damascus (1860)

Jamii:Waliozaliwa 1803
Jamii:Waliofariki 1860
Jamii:Wafransisko
Jamii:mapadri
Jamii:Wamisionari
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Hispania
Jamii:Watakatifu wa Siria
Dane Hyatt

**Dane Hyatt** (alizaliwa 22 Januari 1984) ni mwanariadha wa Jamaika aliyeshindana katika mbio za mita 200 na 400. Mnamo Juni 2012, Hyatt alishinda mashindano ya Olympic ya Jamaica kwenye mbio za mita 400 kwa kuweka rekodi yake mpya ya kibinafsi ya sekunde 44.83, na hivyo kujihakikishia nafasi ya kujiwakilisha katika timu ya Jamaica kwenye Michezo ya Olimpiki ya suku ya 2012, akiwashinda Rusheen McDonald na Jermaine Gonzales. Katika Olimpiki za 2012, Dane aliondolewa kwenye hatua za robo fainali za mbio za mita 400.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1984
Jamii:Wanariadha wa Jamaika
Jamii:Watu walio hai
Elena Guerra

yake halisi.]]
**Elena Guerra** (Lucca, 23 Juni 1835 - Lucca 11 Aprili 1914) alikuwa bikira wa Italia aliyeanzisha shirika la *Waliojitoa kwa Roho Mtakatifu* kwa ajili ya malezi ya wasichana.

Pia alielimisha vizuri ajabu waumini kuhusu kazi ya Roho Mtakatifu katika mpango wa wokovu.

Papa Yohane XXIII alimtangaza mwenye heri tarehe 26 Aprili 1959 halafu Papa Fransisko alimtangaza mtakatifu tarehe 20 Oktoba 2024.

Sikukuu yake ni tarehe 11 Aprili.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Saints SQPN
* *Renovans Faciem* - apostolic letter confirming beatification

Jamii:Mabikira
Jamii:watawa waanzilishi
Helene Ahrweiler

thumb|Helene Ahrweiler
**Helene Glykatzi-Ahrweiler** (alizaliwa 29 Agosti 1926 - alizaliwa 16 Februari 2026) ni msomi mwenye asili ya Kigiriki-Kifaransa na mtaalamu wa Byzantinolojia. Pia ni Balozi Mwema wa UNICEF kwa Ugiriki. 

Katika kipindi cha mwaka 2008 kinachoitwa *Great Greeks*, aliitwa mmoja wa Wagiriki 100 wakubwa wa wakati wote.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ugiriki
Anna Alchuk

**Anna Alchuk** (28 Machi 1955 - 21 Machi 2008) alikuwa mshairi na msanii wa sanaa za kuona kutoka Urusi. Mshabiki mmoja alifupisha kazi yake kama *mchangamko wa roho huru juu ya mawazo magumu na muhimu kuhusu utu, utambulisho, uwakilishi, utendaji wa lugha na hatua za kisiasa.*

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1955
Jamii:Waliofariki 2008
Jamii:Wanawake wa Urusi
Dana Al Fardan

**Dana Al Fardan** (alizaliwa tarehe 29 Julai 1985) ni mtunzi wa nyimbo na mwandishi wa nyimbo kutoka Qatar. Anajulikana kwa kuwa mwanamke wa kwanza wa Qatar katika uwanja wa utunzi wa muziki wa kisasa mwimbaji na mwandishi wa nyimbo, kwa kuwa mwanamke wa kwanza wa Qatar kuimba kwa Kiingereza na kwa kuwa balozi wa utamaduni wa *Qatar Philharmonic Orchestra*. Mtindo wa Al Fardan ni mchanganyiko wa muziki wa Klasiki na muziki wa kisasa wenye ushawishi mkubwa wa Kiarabu. Albamu yake ya kwanza, *Paint*, ilitolewa mwaka 2013 na kupitia hiyo Dana alipata kutambulika kitaifa.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Qatar
Jamii:Wanawake wa Qatar
Al-Anoud bint Mana Al Hajri

thumb|Sheikha Al-Anoud mwaka 2022
Sheikha **Al-Anoud bint Mana Al Hajri** (alizaliwa mwaka 1990) ni binti mfalme wa Qatar na mke wa pili wa *Tamim bin Hamad Al Thani* na *Emir* wa Qatar. Yeye ni binti Sheikh Mana bin Abdul Hadi Al Hajri, ambaye aliwahi kuwa balozi wa Qatar nchini Jordan. Sheikha Al-Anoud aliolewa na familia ya kifalme ya Nyumba ya Thani mwaka 2009 na ni mama wa watoto watano wa Emir. Pia ni mmiliki wa nyumba ya gharama kubwa zaidi nchini Uturuki.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Qatar
Fatima Abdullah Al-Mal

**Fatima Abdullah Al-Mal** ni jaji wa Qatar katika Baraza Kuu la Mahakama. Alikuwa mmoja wa majaji wa kwanza wa kike nchini Qatar, mwanamke wa kwanza wa Qatari kuhudumu kama jaji wa makosa ya jinai, na ni mmoja wa wanawake wachache wanaofanya kazi kama jaji wa makosa ya jinai katika Jumuiya ya Nchi za Kiarabu.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Qatar
Noor Al Mazroei

**Noor Al Mazroei** ni mpishi na mwanaharakati wa haki za watu wenye ulemavu kutoka Qatar, ambaye ni mtaalamu wa urithi wa upishi wa Qatar.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Qatar
Jamii:wanaharakati wa Qatar
Noora bint Hathal Al Dosari

**Noora bint Hathal Al Dosari** ni bintimfalme wa Qatar na mke wa tatu wa Sheikh Tamim bin Hamad Al Thani, Emir wa Qatar.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Qatar
Maria Leonia Paradis

**Maria Leonia Paradis** (kwa Kifaransa **Marie-Léonie**; awali: **Virginie-Alodie Paradis** au kwa kawaida zaidi: **Élodie Paradis**; Sainte-Marguerite-de-Blairfindie, Quebec, 12 Mei 1840 – Sherbrooke, Quebec, 3 Mei 1912) alikuwa bikira Mkristo wa Kanada ambaye alianzisha shirika la kitawa la Masista Wadogo wa Familia Takatifu kwa ajili ya kusaidia mapadri katika utendaji wao na katika maisha ya kila siku.

Papa Yohane Paulo II alimtangaza mwenye heri tarehe 11 Septemba 1984, na Papa Fransisko mtakatifu tarehe 20 Oktoba 2024.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
*Hagiography Circle
*Saints SQPN
*Marie-Leonie Paradis

Jamii:mabikira
Jamii:Watawa waanzilishi
Renate Adolph

**Renate Adolph** (alizaliwa Berlin,Ujerumani, 20 Machi 1954) ni mwanasiasa wa zamani wa chama cha *Die Linke* na vyama vilivyotangulia, yaani Chama cha Umoja wa Kisoshalisti cha Ujerumani (SED) na Chama cha Kisoshalisti cha Kidemokrasia (PDS). Aliingia katika chama mwaka 1976 akawa diwani wa eneo mwaka 2003.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanasiasa wa Ujerumani
Alanoud bint Hamad Al Thani

thumb|Alanoud katika Foramu ya Uchumi Duniani mwaka 2023.
**Alanoud bint Hamad Al Thani** ni mfanyabiashara wa Qatar. Anafanya kazi katika bodi ya wakurugenzi ya Kituo cha Fedha cha Qatar na aliteuliwa kuwa afisa mkuu wa biashara wa kituo hicho na naibu afisa mkuu mtendaji mwaka 2023. Kabla ya uteuzi wake, alihudumu kama mkurugenzi mtendaji wa maendeleo ya biashara katika kituo hicho akizindua mipango ya kukuza ajira wakati wa janga la COVID-19 nchini Qatar. Sheikha Alanoud alikuwa mwanamke wa kwanza na mtu mdogo zaidi aliyechaguliwa katika kamati tendaji ya kituo hicho. Mnamo Machi 2021, alitajwa kama Kiongozi wa Vijana wa Kimataifa na Foramu ya Uchumi Duniani. Mwaka 2022, alipokea tuzo ya Mwanamke wa Mwaka ya Kiarabu na alitajwa na *Forbes* kama mmoja wa wanawake 50 wenye nguvu zaidi katika Mashariki ya Kati na Afrika Kaskazini.

## Marejeo
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanawake wa Qatar
Amna bint Abdulaziz Al Thani

**Amna bint Abdulaziz bin Jassim Al Thani**  ni mfanyabiashara wa Qatar ambaye ni Mkuu wa Maendeleo ya Makumbusho na Urithi katika Makumbusho ya Qatar na alikuwa Mkurugenzi wa Makumbusho ya Kitaifa ya Qatar.

## Marejeo
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanawake wa Qatar
Edith Anderson

**Edith Anderson-Schröder** (30 Novemba 1915 – 13 Aprili 1999) alikuwa mwandishi wa habari, mwandishi na mkalimani aliyezaliwa New York, ambaye kisiasa alipendelea Umaksi. 

Mwaka 1947 alihamia Berlin, wakati huo ikiwa katika eneo la uvamizi la Kisovyeti na kati ya mwaka 1949 na 1990 alikuwa sehemu ya Kundi la Vikosi vya Kisovyeti nchini Ujerumani katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Ujerumani. Berlin ilikuwa makazi yake kwa maisha yake yote.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1915
Jamii:Waliofariki 1999
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanasiasa wa Ujerumani
Ursula Arnold

**Ursula Arnold** (alizaliwa kama **Ursula Musche** 10 Machi 1929 – 24 Mei 2012) alikuwa mpiga picha wa Ujerumani. Sehemu kubwa ya kazi yake inayojulikana zaidi inahusisha scene za mitaani katika Berlin na Leipzig zilizoandaliwa wakati wa miaka ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Ujerumani. Akiishi chini ya serikali ya chama kimoja ambayo ilithamini sana sanaa ya picha kama kifaa cha ushawishi na udhibiti wa watu, alielezewa kama *moja ya wasanii ambao hawakuweza kuunganishwa kwa urahisi.*

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1929
Jamii:Waliofariki 2012
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Annemarie Auer

**Annemarie Auer** (10 Juni 1913 - 7 Februari 2002) alikuwa mwandishi na mwanafasihi wa Ujerumani.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1913
Jamii:Waliofariki 2002
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waandishi wa Ujerumani
Moses Kyeswa

**Moses Kyeswa** (alizaliwa 12 Aprili 1958) ni mwanariadha mstaafu wa Uganda ambaye alibobea katika mbio za mita 400.

Kyeswa alimaliza wa saba katika mbio za kupokezana za mita 4 x 400 katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto ya mwaka 1984 pamoja na wachezaji wenzake John Goville, Peter Rwamuhanda na Mike Okot, katika rekodi ya kitaifa ya dakika 3:02.09. 

Kwa kiwango cha mtu binafsi, alishiriki katika mbio za mita 400 katika Michezo ya Olimpiki mwaka 1984 bila kufika fainali. Alifika nusu fainali kwenye Mashindano ya Dunia ya 1983. Akiwa nchini Uswidi, alishinda ubingwa wa Uswidi mwaka 1986, 1987 na 1988.

Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1958
Tina Bara

**Tina Bara** (alizaliwa tarehe 18 Machi 1962, huko Kleinmachnow) ni mpiga picha wa Ujerumani ambaye alianza kazi yake katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Ujerumani. Kazi yake ilionyeshwa katika maonyesho kadhaa katika makumbusho muhimu, ikiwa ni pamoja na *Galerie Eigen + Art*, *Leipzig* na *Kunsthalle Erfurt*. Katika kumbukumbu ya vyombo vya habari vya wasanii wa *MutualArt*, Tina Bara anapatikana katika Uingiliano, kipande kutoka kwenye *Revista Arta* mwaka 2020.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Mike Okot

**Michael “Mike” Okot** (alizaliwa 25 Desemba 1958) ni mwanariadha mstaafu wa Uganda ambaye alibobea katika mbio za mita 400 na 800.

Okot alimaliza wa saba katika mbio za 4 x 400 za kupokezana vijiti katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1984 pamoja na wachezaji wenzake John Goville, Moses Kyeswa na Peter Rwamuhanda, katika rekodi ya kitaifa ya dakika 3:02.09.

Kwa kiwango cha mtu binafsi alishiriki katika mbio za mita 400 katika Michezo ya Olimpiki mwaka 1984 na mbio za 4 x 100 za kupokezana vijiti katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto ya mwaka 1988 bila kufika fainali. Mashindano ya Dunia mwaka 1983. Akiwa nchini Uswidi, alishinda ubingwa wa ndani ya Uswidi mwaka 1988.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1958
Abraham Chepkirwok

thumbnail|right|200px|Abraham Chepkirwok
**Abraham Chepkirwok** (alizaliwa 18 Novemba 1988) ni mwanariadha wa Uganda wa mbio za kati ambaye alibobea katika mbio za mita 800. Ndiye anayeshikilia rekodi ya Uganda katika umbali huu, akitumia dakika 1:43.72, iliyofikiwa Julai 2008 mjini Madrid. Yeye ni mshindi wa medali ya shaba ya Mashindano ya Dunia ya Vijana mwaka 2006 na mshindani wa Michezo ya Olimpiki mwaka 2008.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1988
Lilly Becher

thumb|Becher mwaka 1967
**Lilly Becher** (Nuremberg, 27 Januari 1901 – Berlin, 20 Septemba 1978) alikuwa mwandishi, mwandishi wa habari na mwanaharakati wa kikomunisti wa Ujerumani. Alijulikana kama mmoja wa waandishi wa kwanza wa *Antifascism* kutoa kazi za hati zinazohusiana na mateso ya Wayahudi katika Ujerumani ya Nazi wakati wa miaka ya 1930. Becher alikuwa mke wa mwandishi maarufu *Johannes Becher* na alifikia kutambuliwa kwa kiasi kikubwa katika Ujerumani Mashariki kama mwandishi mwenyewe.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1901
Jamii:Waliofariki 1978
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waandishi wa Ujerumani
John Goville

**John Goville** (alizaliwa 5 Januari 1962) ni mwanariadha mstaafu wa Uganda ambaye alibobea katika mbio za mita 200 na 400.

Govile alimaliza wa saba katika mbio za kupokezana za mita 4 x 400 katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 1984 pamoja na wachezaji wenzake Moses Kyeswa, Peter Rwamuhanda na Mike Okot, katika rekodi ya kitaifa ya dakika 3:02.09.

Kwa kiwango cha mtu binafsi, alishiriki katika mbio za m 200 katika Michezo ya Olimpiki mwaka 1984 na mita 400 mwaka 1988 mara zote mbili bila kufika fainali. Katika Michezo ya Olimpiki mwaka 1988 alishiriki pia katika mbio za kupokezana za mita 4 x 100. Alishinda Mashindano ya Afrika Mashariki na Kati mwaka 1983 na 1990. Mwaka 1984 na 1986 alishinda mbio za mita 100, 200 na 400 katika mashindano ya Uganda.

## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1962
Sibylle Bergemann

thumb|Sibylle Bergemann
**Sibylle Bergemann** (29 Agosti 1941 – 1 Novemba 2010) alikuwa mpiga picha wa Ujerumani. Mwaka 1990, alianzisha wakala wa wapiga picha wa Ostkreuz. Anakumbukwa kwa kurekodi maendeleo huko Berlin wakati wa enzi ya Kikomunisti na kwa kazi zake za kimataifa katika gazeti la *Stern* na baadaye katika gazeti la *GEO*.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1941
Jamii:Waliofariki 2010
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Justin Arop

**ustin Arop** (Machi 24 1958 - 1994) alikuwa mwanariadha wa Uganda ambaye alishiriki katika tukio la kurusha mkuki kwa wanaume wakati wa uchezaji wake.  Mshindi mara mbili katika Michezo ya Afrika Yote mwaka (1978 na 1987) aliwakilisha nchi asili ya Afrika Mashariki katika Michezo ya Olimpiki mitatu mfululizo ya Majira ya joto kuanzia Moscow, Soviet Union mwaka (1980). Huko aliweka matokeo yake bora zaidi ya Michezo ya Olimpiki kwa kumaliza katika nafasi ya 12 katika viwango vya jumla.

Katika Michezo ya Majira ya Lite iliyofanyika katika Kampasi ya Chuo Kikuu cha Duke huko Durham (North Carolina, Marekani), mnamo Juni 27 1982, Arop alirusha mkuki kwa mshindi bora wa kibinafsi wa mita 84.58 (muundo wa zamani). Kwa sasa anashikilia rekodi ya Uganda akiwa na mita 75.52 (muundo mpya).
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Brigitte Birnbaum

**Brigitte Birnbaum** (29 Mei 1938 - 23 Februari 2024) alikuwa mwandishi wa vitabu wa Ujerumani, hasa kwa watoto na vijana.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1938
Jamii:Waliofariki 2024
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waandishi wa Ujerumani
Oliver Acii

**Oliver M. Acii** (alizaliwa 24 Mei 1970) ni mwanariadha mstaafu wa Uganda.

Alishiriki katika mita 60 katika Mashindano ya Ndani ya Dunia mwaka 1987, na katika mbio zote mbili za mita 200 na mita 4 x 100 katika Michezo ya Olimpiki mwaka 1988, lakini hakufika raundi ya mwisho katika hafla zote mbili.

Nyakati zake bora zaidi za kibinafsi ni sekunde 11.30 katika mita 100, iliyofikiwa Januari 1990 kwenye Michezo ya Jumuiya ya Madola mwaka 1990 huko Auckland na sekunde 23.49 katika mita 200, iliyofikiwa katika Michezo ya Afrika Yote mwaka 1987 jijini Nairobi. 
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1970
Renate Blume

thumb|Blume akiwa kwenye Tamasha la Filamu la Kimataifa la Karlovy Vary (KVIFF) mwaka 1964.
**Renate Blume** (alizaliwa tarehe 3 Mei 1944) ni mwigizaji wa Ujerumani. Ameonekana katika zaidi ya filamu na vipindi 70 vya televisheni tangu mwaka 1964. Alikuwa mshiriki wa majaji katika Tamasha la 14 la Filamu la Kimataifa la Moscow.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waigizaji filamu wa Ujerumani
Dorcus Inzikuru

thumbnail|right|200px|Dorcus Inzikuru
**Dorcus Inzikuru** (alizaliwa Vurra, Arua, 2 Februari 1982) ni mwanariadha wa Uganda ambaye alishiriki katika mbio za kuruka viunzi. Alishinda taji la kwanza la dunia katika mbio za wanawake za mita 3000 kuruka viunzi, na pia taji la kwanza la Jumuiya ya Madola katika hafla hiyo. Kocha wake ni Renato Canova. Wakati mwingine jina lake huandikwa "*Docus*". Iliandikwa vibaya katika pasipoti yake, na kosa liliendelezwa alipoingia katika mbio za kimataifa.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1982
Sibylle Boden-Gerstner

thumb|Kaburi la Sibylle Boden-Gerstner pamoja na binti yake Sonja Gerstner katika Makaburi ya Kleinmachnow.
**Sibylle Boden-Gerstner** (17 Agosti 1920 – 25 Desemba 2016) alikuwa mbunifu wa mavazi, msanii na mwandishi wa mitindo kutoka Ujerumani. Mnamo mwaka 1956, alianzisha jarida la sanaa na mitindo la Ujerumani Mashariki lililobeba jina lake, *Sibylle*, akifanya kazi kama mhariri mkuu wa jarida hilo hadi mwaka 1961.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1920
Jamii:Waliofariki 2016
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Christel Boom

**Christel Boom** (kwa jina la kuzaliwa **Meerrettig**, jina la ndoa **Christel Guillaume**; 6 Oktoba 1927 – 20 Machi 2004) alikuwa mjasusi wa Ujerumani Mashariki aliyefanya kazi kwa *Stasi* ili kuingiza wapelelezi ndani ya Chama cha Kidemokrasia ya Kijamii cha Ujerumani (SPD), chama tawala cha Ujerumani Magharibi kutoka mwaka 1965 hadi mwaka 1983. Akiwa pamoja na mumewe, *Günter Guillaume* walisaidia kupanga kuingilia serikali ya Kansela wa Ujerumani Magharibi, Willy Brandt. Wawili hao walipitisha taarifa za NATO na SPD kwa Stasi kati ya mwaka 1969 na mwaka 1974. Kufichuliwa kwao kama wapelelezi mwaka 1974, kunakojulikana kama Shughuli ya Guillaume, kulikuwa sehemu ya mlolongo wa matukio yaliyopelekea Brandt kujiuzulu kama Kansela mwaka huo huo.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1927
Jamii:Waliofariki 2004
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jutta Braband

**Jutta Braband** (aliyezaliwa kama **Jutta Czichotzke**,tarehe 13 Machi 1949) ni mwanasiasa wa zamani wa Ujerumani. Katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Ujerumani, alikuwa mwanaharakati wa haki za kiraia ambaye baada ya *Die Wende* mwaka 1990 alijiunga na Chama cha Kijamaa cha Kidemokrasia (PDS) na kuwa mbunge wa Bunge la Ujerumani. Ukaribu wake wa kibunge ulimalizika Mei 1992 baada ya kufahamika kwamba miaka kumi na tano iliyopita alikuwa amefanya kazi katika Wizara ya Usalama wa Nchi (*Stasi*) kama mtoa taarifa aliyesajiliwa.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanasiasa wa Ujerumani
Sabine Bergmann-Pohl

thumb|Bergmann-Pohl mwaka 1990
**Sabine Bergmann-Pohl** (alizaliwa tarehe 20 Aprili 1946) ni daktari na mwanasiasa wa Ujerumani. Mjumbe wa Muungano wa Kikristo wa Ujerumani (CDU), alikuwa Rais wa Ujerumani Mashariki wa Bunge la Watu la Ujerumani Mashariki kuanzia Aprili hadi Oktoba 1990. Wakati huu, pia alikuwa kiongozi wa muda wa serikali ya Ujerumani Mashariki, akishikilia nyadhifa hizo mbili hadi muungano wa serikali hiyo na Ujerumani Magharibi mwezi Oktoba. Alikuwa kiongozi wa serikali mdogo, mwanamke pekee na kiongozi wa mwisho wa serikali ya Ujerumani Mashariki. Baada ya kuunganishwa kuwa Ujerumani, alihudumu katika serikali ya Kansela *Helmut Kohl*, kwanza kama Waziri wa Mambo Maalum, mmoja wa watano walioteuliwa mwaka 1991 kutoa uwakilishi kwa serikali ya mwisho ya Ujerumani Mashariki katika baraza la Kohl, kisha kama Katibu wa Jimbo wa Bunge katika Wizara ya Afya kwa kipindi kilichobaki cha utawala wa *Kansela Kohl*.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanasiasa wa Ujerumani
Barbara Metselaar Berthold

**Barbara Metselaar Berthold** (1951 – 21 Septemba 2024) alikuwa mpiga picha na mtengenezaji filamu wa Ujerumani.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1951
Jamii:Waliofariki 2024
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Uschi Brüning

thumb|Brüning mwaka 2018
**Uschi Brüning** (alizaliwa 1947) ni mwimbaji wa jazz na mashairi ya roho na mtunzi wa nyimbo kutoka Ujerumani. Aliendeleza kazi yake katika Ujerumani Mashariki na alikuwa na umri wa miaka 42 wakati wa Kuanguka kwa Ukuta wa Berlin. Ameweza kuendeleza na kudumisha kazi yake kwa mafanikio zaidi kuliko wasanii wengine wa zamani wa Ujerumani Mashariki baada ya Muungano wa Ujerumani, ingawa mashabiki wake wanapatikana zaidi katika Mikoa mipya ya Ujerumani.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanamuziki wa Ujerumani
Angela Brunner

**Angela Brunner** (12 Januari 1931 – 17 Juni 2011) alikuwa mwigizaji wa Ujerumani.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1931
Jamii:Waliofariki 2011
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waigizaji filamu wa Ujerumani
Marianne Bruns

thumb|Picha ya Maktaba ya Shirikisho 183-83789-0113, Magdeburg, Sherehe ya Tatu ya Wafanyakazi, sherehe ya tuzo, Herbert Warnke.
**Marianne Bruns** (31 Agosti 1897 – 1 Januari 1994) alikuwa mwandishi wa riwaya na mshairi wa Ujerumani wa karne ya 20.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1897
Jamii:Waliofariki 1994
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waandishi wa Ujerumani
Tamara Bunke

thumb|Bunke mwaka 1962 akiwa amevaa *beret* iliyoegemea ya Militia ya Ulinzi wa Watu wa Cuba iliyoundwa hivi karibuni.
**Haydée Tamara Bunke Bider** (19 Novemba 1937 – 31 Agosti 1967) alikuwa mhamasishaji wa kizazi cha Ujerumani alizaliwa nchini Argentina, anayejulikana kwa ushiriki wake katika siasa za kushoto na harakati za ukombozi.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1937
Jamii:Waliofariki 1967
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanasiasa wa Ujerumani
Annekathrin Bürger

**Annekathrin Bürger** (alizaliwa 1937) ni muigizaji wa filamu na runinga wa Ujerumani. Alikuwa muigizaji maarufu katika Ujerumani ya Mashariki, akionekana katika filamu kadhaa zilizotengenezwa na studio za filamu za serikali za *DEFA*pamoja na mfululizo wa vipindi vya televisheni kama *Wolf Among Wolves* (1965), vilivyo onyeshwa Berlin  miaka ya 1920. . Mwaka 1972, alicheza nafasi ya uongozi wa kike katika filamu ya *Red Western Tecumseh*.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waigizaji filamu wa Ujerumani
Gertrud Classen

**Gertrud Classen** (3 Julai 1905 – 3 Septemba 1974) alikuwa mhamasishaji wa upinzani wa Ujerumani wakati wa miaka ya Unazi.

Mafunzo yake yalikuwa kama msanii na baada ya Vita vya Pili vya Dunia aliweza kujenga kazi kama mchongaji katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Ujerumani, licha ya kuwa mara kwa mara alihudhuria hospitalini katika miaka ya baadaye ya 1940 kutokana na Kifua kikuu ambacho alikihisi.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1905
Jamii:Waliofariki 1974
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanasiasa wa Ujerumani
Theodora Büttner

**Theodora Büttner** (alizaliwa kama **Theodora Reichel**; tarehe 17 Juni 1930) ni mchambuzi wa historia wa zamani wa Ujerumani Mashariki. Kwa miaka mingi alikuwa profesa katika Chuo Kikuu cha Leipzig kilichoko Leipzig. Utafiti wake mwingi uligusa historia ya kabla ya ukoloni wa Afrika na juu ya harakati za ukombozi za kupinga ukoloni.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanahistoria wa Ujerumani
Emilio Bottecchia

**Emilio Bottecchia** (alizaliwa tarehe 24 Desemba 1933) ni mwendesha baiskeli wa mbio kutoka Italia. Aliendesha baiskeli katika Tour de France ya mwaka 1958.

## Marejeo 
Jamii:Wanamichezo wa Italia
Jamii:Waliozaliwa 1933
Giovanni Bottoia

**Giovanni Bottoia** (alizaliwa tarehe 9 Mei 1962) ni mwendesha baiskeli wa zamani wa kitaalamu kutoka Italia. Aliendesha baiskeli katika toleo moja la Tour de France, matoleo matatu ya Giro d'Italia, na toleo moja la Vuelta a España.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1962
Jamii:Wanamichezo wa Italia
Alfredo Bovet

**Alfredo Bovet** (Cully, Uswisi, 6 Mei 1909 – Renens, Uswisi, 18 Januari 1993) alikuwa mwendesha baiskeli wa Italia aliyezaliwa Uswisi. Ndugu yake, Enrico Bovet, pia alikuwa mwendesha baiskeli wa kitaalamu.

Jamii:Waliozaliwa 1909
Jamii:Waliofariki 1993
Jamii:Wanamichezo wa Italia
Emmi Dölling

**Emmi Dölling** (alizaliwa kama ***Emmi Effenberger***; 5 Februari 1906 – 25 Januari 1990) alikuwa mwanaharakati wa kisiasa wa  Ujerumani katika Chama cha Kikomunisti cha Ujerumani (KPD), Chama cha Umoja wa Kijamaa cha Ujerumani (SED) na mwandishi wa habari. 

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1906
Jamii:Waliofariki 1990
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanasiasa wa Ujerumani
Angelica Domröse

thumb|Angelica Domröse
**Angelica Domröse** (alizaliwa Berlin, 4 Aprili 1941) ni mwigizaji wa Ujerumani, ambaye alipata umaarufu kwa kuigiza kama Paula katika filamu ya *Heiner Carow* inayoitwa *The Legend of Paul and Paula*. Baba yake wa kumzaa alikuwa mfungwa wa vita kutoka Ufaransa.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waigizaji filamu wa Ujerumani
Daniela Dahn

thumb|Daniela Dahn mwaka 2012
**Daniela Dahn** (alizaliwa Berlin, 9 Oktoba 1949) ni mwandishi, mwanahabari na mwandishi wa insha wa Ujerumani. Tangu kuungana tena kwa Ujerumani mwaka 1990, Dahn amekuwa mkosoaji mkubwa wa mchakato wa kuungana tena. Mtindo wake wa uandishi wa binafsi sana, na maoni yake makali ya kisiasa, yameleta mtafaruku ndani ya Ujerumani, lakini Dahn, ambaye alijiona kuwa mpinzani ndani ya Ujerumani Mashariki kabla ya mwaka 1989, anashawishi waandishi wa habari waangalie kwa makini na kuendelea na utamaduni wa kidemokrasia wa kupinga serikali na sera za Ujerumani iliyounganishwa.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waandishi wa Ujerumani
Margot Ebert

**Margot Elisabeth Ebert** (Magdeburg, 8 Juni 1926 - Berlin, 26 Juni 2009) alikuwa mwigizaji, mtangazaji, mcheza densi, mchekeshaji na mwandishi wa Ujerumani.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1926
Jamii:Waliofariki 2009
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waigizaji filamu wa Ujerumani
Benjamin Kiplagat

thumbnail|right|200px|Benjamin Kiplagat
**Benjamin Kiplagat** (4 Machi 1989 – 31 Desemba 2023) alikuwa mwanariadha wa Uganda wa mbio ndefu ambaye alibobea katika mbio za mita 3000 kuruka viunzi.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Maly Delschaft

thumb|Maly Delschaft
**Martha Amalia "Maly" Delschaft** (4 Desemba 1898 – 20 Agosti 1995) alikuwa muigizaji wa jukwaani na filamu kutoka Ujerumani. Baada ya kuanza katika *teatri*, Delschaft alihamia kwenye filamu za kimya. Alionekana hasa katika michango ya msaada wakati wa enzi za Weimar na Nazi. Baada ya vita vya pili vya dunia, alifanya kazi katika Ujerumani Mashariki kwa ajili ya studio iliyokuwa chini ya udhibiti wa serikali *DEFA*.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1898
Jamii:Waliofariki 1995
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:waigizaji filamu wa Ujerumani
Hilde Eisler

**Hilde Eisler** (alizaliwa kama **Brunhilde Rothstein**; 28 Januari 1912 – 8 Oktoba 2000) alikuwa mwanaharakati wa kisiasa na mwandishi wa habari wa Ujerumani. 

Mnamo mwaka 1956, aliteuliwa kuwa mhariri mkuu wa *Das Magazin*, jarida la mtindo wa maisha na mitindo katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Ujerumani.  Kulingana na Eisler mwenyewe alipofanyiwa mahojiano mwaka wa 1988, jarida hilo lilikuwa la kwanza na kwa miaka kadhaa lilikuwa jarida pekee katika Ujerumani Mashariki lililochapisha picha za utupu.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1912
Jamii:Waliofariki 2000
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanasiasa wa Ujerumani
Jane Suuto

thumbnail|right|200px|Jane Suuto
**Jane Suuto** (alizaliwa  Mbale, 8 Agosti 1978) ni mwanariadha wa Uganda wa mbio ndefu. Alishiriki katika mbio za marathoni katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 2012, akishika nafasi ya 93 kwa muda wa 2:44:46.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1978
Dalmasi wa Rodez

**Dalmasi wa Rodez** (pia: **Dalmas, Dalmace, Dalmatius**; karne ya 5 - 580 hivi) alikuwa askofu wa Rodez, Akwitania, leo nchini Ufaransa kwanzia mwaka 524 hadi kifo chake .

Gregori wa Tours alimsifu kwa ukarimu wake kwa maskini.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 13 Novemba.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Histoire du Rouergue, Privat, Toulouse, 1987.

Jamii:Waliozaliwa karne ya 5
Irene Ellenberger

thumb|Irene Ellenberger
**Irene Ellenberger** (alizaliwa 20 Aprili 1946) ni msanifu majengo wa Ujerumani. ambaye alikulia katika Ujerumani Mashariki na mwaka 1990 alikuwa mwanasiasa wa Chama cha Kijamaa-Kidemokrasia cha Ujerumani (SDP).

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ujerumani
Jamii:wanasiasa wa Ujerumani
Stephen Kiprotich

thumbnail|right|200px|Stephen Kiprotich
**Stephen Kiprotich** ("KIP-roh-tich", alizaliwa 27 Februari 1989) ni mwanariadha wa mbio ndefu kutoka Uganda. Yeye ni bingwa wa Michezo ya Olimpiki ya marathoni alishinda medali ya dhahabu katika Michezo ya Olimpiki ya London mwaka 2012. Kiprotich pia alishinda dhahabu katika Mashindano ya Dunia ya Riadha mwaka  2013. Baada ya Gezahegne Abera kutoka Ethiopia ni mtu wa pili kufuata taji la mbio za marathoni za Olimpiki akiwa na medali ya dhahabu ya ubingwa wa dunia kwa mashindano hayo hayo.

Kiprotich alikua bingwa wa Michezo ya Olimpiki mwaka 2012 kwa kushinda saa 2:08:01 katika hali ya joto, jua na unyevunyevu. Hii ilikuwa ni medali ya kwanza ya Olimpiki kwa Uganda tangu mwaka 1996, medali ya kwanza ya dhahabu ya Olimpiki kwa nchi hiyo tangu mwaka 1972, na medali ya kwanza kabisa nchini humo katika mbio za marathoni. Alishinda marathoni ya Ubingwa wa IAAF ya Moscow mnamo Agosti 17, 2013.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1989
Imeri

**Imeri** (pia: **Imerius, Himerius, Hymerius, Imier, Immer**; Lugnez, Uswisi, 560/570 - Sant-Imier, 620/630) alikuwa mmonaki mkaapweke aliyeinjilisha eneo la Jura.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 13 Novemba .

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo 
* Daniel Gutscher, Markus Gerber et Laurent Auberson, Saint-Imier, ancienne église Saint-Martin : fouilles archéologiques de 1986/87 et 1990, Ed. scolaires du canton de Berne, 1999, 159 p. (ISBN 9783258060569, OCLC 716209406, BNF 37155905)
* Paul Guérin, Les petits Bollandistes : vies des saints. Du 28 octobre au 30 novembre, t. XIII, 1876, OCLC 763921061, p. 342-343.

Jamii:Wakaapweke
Janet Achola

thumbnail|right|200px|Janet Achola
**Janet Achola** (alizaliwa 26 Juni 1988 huko Lira) ni mkimbiaji wa mbio za kati kutoka Uganda. Katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto mwaka 2012, alishiriki katika mbio za mita 1500 za Wanawake.Alishiriki pia katika Mashindano ya Dunia ya Msalaba mwaka 2011 na 2013. 
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1988
Abraham Kiplimo

thumbnail|right|200px|Abraham Kiplimo
**Abraham Kiplimo** (alizaliwa Suam, Kapchorwa, 14 Aprili 1989) ni mwanariadha wa Uganda wa mbio ndefu. Katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto ya mwaka 2012. Alishiriki katika mbio za mita 5000 za Wanaume, akimaliza wa 24 kwa jumla katika Raundi ya 1, na kushindwa kufuzu kwa fainali. Katika Mashindano ya Dunia mwaka 2011 katika Riadha alishindwa kuvuka joto la mita 5000.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1989
Geofrey Kusuro

thumbnail|right|200px|Geofrey Kusuro
**Geofrey Kusuro** (alizaliwa Mutishet, 12 Februari 1989) ni mkimbiaji wa mbio ndefu kutoka Uganda.
Alishiriki katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto ya mwaka 2008 katika mbio za mita 5000 za wanaume, bila kufika fainali. Katika Michezo ya Olimpiki ya Majira ya joto ya mwaka 2012, alishiriki katika mbio za mita 5000 za Wanaume, akimaliza jumla ya 37 katika Raundi ya 1, na kushindwa kufuzu kwa fainali..  Pia aliiwakilisha Uganda katika Mashindano ya Dunia mwaka 2009 na 2011.

Alishinda Mashindano ya Dunia ya Mbio za Milima mwaka 2009, hivyo akawa Muganda wa kwanza kushinda taji hilo.

Mwaka 2023, alishinda Madrid Marathoni kwa muda wa 2:10:29.
## Marejeo 
Jamii:Wanariadha wa Uganda
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1989