open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Burnley F.C.

thumb|right|wachezaji wa Burnley F.C. mnamo 1889-1890
**Burnley F.C.** ni klabu ya soka iliyopo Burnley, Lancashire, Uingereza inayoshiriki katika ligi kuu ya Uingereza (EPL). Ilianzishwa tarehe 18 Mei 1882, timu ya awali ilicheza mechi za kirafiki tu hadi waliingia Kombe la FA kwa mara ya kwanza mwaka 1885-86. Klabu hiyo sasa inacheza katika Ligi Kuu, mechi ya kwanza ya soka ya Uingereza.Jina la utani Clarets, kwa sababu ya rangi ya mashati yao ya nyumbani, walikuwa ni wajumbe kumi na wawili wa mwanzilishi wa Ligi ya Soka mwaka wa 1888. Kiashiria cha klabu hiyo kimetokana na kijiji cha mji, kilicho na kauli mbiu ya ("Tuzo na Sababu ya Kazi Yetu ").

## Historia
Burnley F.C. wamekuwa mabingwa wa Uingereza mara mbili, mwaka 1920-21 na 1959-60, wameshinda Kombe la FA mara moja, mwaka wa 1914, na kushinda Ngao ya Jamii mara mbili, mwaka wa 1960 na 1973. Clarets pia alifikia robo fainali ya 1961 ya Kombe la Ulaya. Wao ni moja ya timu tano tu za kushinda migawanyiko yote ya juu ya kitaalamu ya soka ya Uingereza, pamoja na Wolverhampton Wanderers,Preston North End,Sheffield United na Portsmouth F.C..

Katika kampeni ya 1920-21, Burnley walikuwa mabingwa wa Uingereza kwa mara ya kwanza wakati walishinda Ligi daraja la Kwanza. Wakati huo timu ilicheza mechi thelathini bila kufungwa, ilibaki rekodi ya Uingereza hadi ikavunjwa na Nottingham Forest mwishoni mwa miaka ya 1970. Burnley F.C. ilipata ubingwa wa pili wa ligi mwaka 1959-60 na timu iliyokuwa na wahitimu wengi wa vijana wa shule, kuchukua ubingwa na kushinda siku ya mwisho dhidi ya Manchester City F.C., baada ya msingi uliwekwa na waanzilishi Alan Brown, Bob Lord na Harry Potts.

Miaka ishirini tu baadaye, mwaka wa 1979-80, Burnley F.C. walirejeshwa kwenye Ligi daraja la Tatu  mara ya kwanza katika historia yao walicheza kwenye safu ya tatu ya soka La Uingereza. Miaka mitano baadaye, timu hiyo ilishindana katika Ligi daraja la nne kwa mara ya kwanza kufuatia uamuzi mwingine, na tarehe 9 Mei 1987 tu ya kushinda nyumbani kwa 2-1 dhidi ya OrientBurnley F.C. iliokolewa kutokana na kushtakiwa kwenye Mkutano wa Soka na kutolewa kwa uwezekano. Burnley F.C. alishinda kukuza mwaka 1991-92 hadi Ligi daraja la tatu na tena mwaka 1999-2000 hadi Ligi daraja la pili, kabla ya kukuzwa kwenye Ligi Kuu mwaka 2008-09, 2013-14 na 2015-16.

Burnley F.C. Imecheza michezo ya nyumbani huko Turf Moor tangu 17 Februari 1883, baada ya klabu hiyo kuhamia kutoka uwanja wao wa awali huko Calder Vale. Rangi ya klabu ya claret na bluu ilipitishwa kabla ya msimu wa 1910-11 kwa ushindi kwa klabu kubwa ya soka ya Uingereza wakati huo, Aston Villa. Meneja wao wa sasa, Sean Dyche, alichaguliwa tarehe 30 Oktoba 2012.
## Marejeo
Jamii:Vilabu Mpira vya Uingereza
Paul-José M'Poku

thumb|Paul-José M'Poku
'''Paul-José M'Poku Ebunge''' (alizaliwa 19 Aprili 1992) ni mchezaji wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo ambaye anacheza kama winga wa klabu ya Standard Liège na timu ya taifa ya Kongo.

## Kazi ya kimataifa
Tarehe 19 Februari 2015, M'Poku alitangaza uamuzi wake wa kucheza katika timu ya taifa ya DR Congo, M'Poku alifunga goli lake la kwanza katika mechi ya kirafiki 28 Machi 2015, kwa kufungwa magoli 2-1 dhidi ya Iraq,
Mnamo Januari 2017 M'poku alichaguliwa katika kikosi cha DR Congo kwa katika Kombe la Mataifa ya africa  2017 huko Gabon.

Jamii:waliozaliwa 1992
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jacques Maghoma

thumb|Jacques Maghoma
**Jacques Ilonda Maghoma** (alizaliwa 23 Oktoba 1987) ni mchezaji wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo ambaye anacheza kama kiungo wa klabu ya michuano ya Uingereza Birmingham City na timu ya taifa ya Kongo.

==Kazi ya klabu===
Maghoma alianza kazi yake na klabu ya Tottenham Hotspur, na pia alicheza katika klabu ya Sheffield wednesday na Burton Albion, ambapo alikuwa akicheza katika msimu wa 2012-13.

Jamii:waliozaliwa 1987
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jonathan Bolingi

thumb|Jonathan Bolingi (2018)
**Jonathan Bolingi** (alizaliwa 30 Juni 1994) ni mchezaji wa soka wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo ambaye anacheza kama mshambuliaji wa klabu ya Antwerp iliyopo nchini Ubelgiji na timu ya taifa ya Kongo.

 
Jamii:waliozaliwa 1994
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Britt Assombalonga

**Britt Curtis Assombalonga** (alizaliwa 6 Desemba 1992) ni mchezaji wa soka wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo ambaye anacheza kama mshambuliaji wa klabu ya Middlesbrough iliyopo nchini Uingereza na timu ya taifa ya DR Congo.

Jamii:waliozaliwa 1992
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Djuma Shabani

**Djuma Shabani** (alizaliwa 16 Machi 1993) ni mchezaji wa soka wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo ambaye anachezea katika klabu ya Yanga na timu ya taifa ya DR Congo.

Jamii:waliozaliwa 1993
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Merveille Bokadi

**Merveille Bope Bokadi** (alizaliwa 21 Mei 1996) ni mchezaji wa soka wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo ambaye anacheza kama beki wa klabu ya Standard ya Liège iliyopo nchini Ubelgiji na timu ya taifa ya Kongo.

Jamii:waliozaliwa 1996
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Turf Moor

thumbnail|right|280px|Uwanja wa mpira wa Turf Moor
**Turf Moor** ni uwanja wa mpira wa miguu uliopo Burnley, Lancashire, Uingereza. Ni uwanja wa klabu ya Burnley F.C., ambayo imechezea uwanja huo tangu kuhama kutoka uwanja wao wa zamani wa Calder vale mwaka 1883. Hii inaufanya uwanja wa Turf Moor kuwa Uwanja uliotumika sana kati ya viwanja vya timu 49 zilizowahi kucheza ligi kuu. Uwanja ambao unapatikana katika njia ya Harry Potts, uwanja una uwezo wa kuingiza watazamaji 21,944,wote wamekaa. Ulikuwa kati ya viwanja vya Uingereza kuwa na sehemu ya wachezaji kuingilia na vyumba vya kubadilishia nguo nyuma ya goli moja,mpaka walipoziba kwa ajili ya watazamaji kukaa kwa muda msimu wa 2014–2015 na ulijengwa tena kati ya Njia ya David Fishwick na Njia ya James Hargeaves.

Baada ya vita kuu ya pili ya dunia, uwanja ulikarabatiwa na njia zote nne kujengwa upya.Kwa sasa hizo njia nne ni James Hargeaves, Jimmy McIlroy, Bob Lord na Uwanja wa kriketi.

Burnley F.C. ilicheza mchezo wake wa kwanza kwenye uwanja huo tarehe {17 februari 1883},ilipofungwa 3–6 kwa Rawtensall.Albert Victor alipofungua hospitali Burnley mwaka 1886, Turf Moor ulikuwa uwanja wa kwanza wa mpira wa miguu kutembelewa na Mwanafamilia wa Mfalme wa Uingereza. Mechi ya kwanza ya ligi la Uingereza ilichezwa 6 Oktoba 1888,ambapo Fred Poland alifunga katika Kombe la F.A. mechi kati ya Burnley F.C. na Huddersfield Town. Mwaka huo, Turf Moor ilisimamia nusu fainali ya Kombe la F.A..Mwaka 1927,uwanja ulichezewa katika mechi ya kimataifa kati ya Uingereza na Welisi.

Mwaka 2007,mipango ya kuupanua uwanja uliachiwa katika jamii.Viongozi wa Burnley F.C. walikubariana kuuboresha uwanja kwa Paundi Milioni 20.Mwaka 2009,Burnley F.C. ilichukuliwa kwenda ligi kuu,Paul Fletcher alisema uwezo wa Turf Moor utakuwa 2,800 kutosha watazamaji wa ziada,Lakini timu ilishushwa kutoka ligi kuu mwaka 2010,mipango hii ilisimamishwa.   
   
Baada ya kurudishwa tena kwenye ligi kuu mwaka 2014 uwanja ulianza kukarabatiwa.Tarehe {26 juni 2014} klabu iliachia mipango yake ya kuupanua uwanja sehemu ya kuingilia na kujenga jumba la makumbusho ya timu.

Jamii:Viwanja vya michezo Uingereza
Christian Luyindama

**Christian Luyindama Nekadio** (alizaliwa 8 Januari 1994), ni mchezaji wa soka wa DR Congo, ambaye anacheza kama beki katika klabu ya Uturuki iitwayo Galatasaray.

Luyindama ni mchezaji mchanganyiko, ambaye pia anaweza kucheza kama kiungo mkabaji au mshambuliaji.

 
Jamii:waliozaliwa 1994
Jamii:watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Barabara ya Julius K. Nyerere

**Barabara ya Julius K. Nyerere** (pia **Nyerere Road**) ni kati ya barabara kuu kwenye jiji la Dar es Salaam, na inapitia maeneo mbalimbali ya jiji, ikiunganisha vitongoji vingi na maeneo muhimu ya biashara na makazi. Barabara ya Nyerere ni kiungo muhimu cha usafirishaji na usafiri wa umma, pia ni njia kuu ya kufika na kuondoka kwenye Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Julius Nyerere.

Inachukua jina lake kutoka kwa Hayati Julius Kambarage Nyerere, ambaye alikuwa rais wa kwanza wa Tanzania baada ya uhuru. Zamani ilijulikana kwa jina la **Pugu Road** maana inaelekea kutoka kitovu cha jiji kwenda Pugu upande wa kusini-magharibi. Sehemu ya kwanza ya Pugu Road ya zamani siku hizi inaitwa Nkrumah Street.

Barabara hii inaanza kwenye njiapanda ya Gerezani Street, inapita kituo cha reli ya Tazara na kufika kwenye uwanja wa ndege, ikiendelea hadi Gongo la Mboto.

Kwenye njiapanda ya barabara ya Nyerere na barabara ya Nelson Mandela kuna daraja la Mfugale ambalo limesaidia kupunguza msongamano wa magari kwenye njiapanda hii.

Jamii:Julius Nyerere
Jimbo la Yamoussoukro

**Jimbo la Yamoussoukro** au **Jimbo huru la Yamoussoukro** (kwa Kifaransa: *District autonome de Yamoussoukro*) ni moja kati ya majimbo 14 za nchini Cote d'Ivoire na ni moja kati ya majimbo huru mbili za nchi. Uko katikati ya nchi.  

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa watu 355,573. 

Makao makuu yako Yamoussoukro.

Jamii:Majimbo ya Cote d'Ivoire
Tarafa ya Dakpadou

**Tarafa ya Dakpadou** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Dakpadou*) ni moja kati ya Tarafa 6 za Wilaya ya Sassandra katika Mkoa wa Gbôklé ulioko Kusini-Magharibi mwa Cote d'Ivoire.

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 46,529  .

Makao makuu yako Dakpadou (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 14 vya tarafa ya Dakpadou na idadi ya wakazi mwaka 2014  :

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Tarafa ya Dahiri

**Tarafa ya Dahiri** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Dahiri*) ni moja kati ya Tarafa 3 za Wilaya ya Fresco katika Mkoa wa Gbôklé ulioko kusini-magharibi mwa Cote d'Ivoire.

Mwaka 2014
idadi ya wakazi ilikuwa 36,591 .

Makao makuu yako Dahiri (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 4 vya tarafa ya Dahiri na idadi ya wakazi mwaka 2014:
# Dahiri (8 397) 
# Goménébéri (10 131) 
# Okromodou (13 054) 
# Zéribéri (5 009)

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Tarafa ya Grand-Zattry

**Tarafa ya Grand-Zattry** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Grand-Zattry*) ni moja kati ya Tarafa 4 za Wilaya ya Soubré katika Mkoa wa Nawa ulioko kusini-magharibi mwa Cote d'Ivoire . 

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 99,343 .

Makao makuu yako Grand-Zattry (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 24 vya tarafa ya Grand-Zattry na idadi ya wakazi mwaka 2014 :

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Wanankhucha

**Wanankhucha** alikuwa nabii wa Wazigula wa Somalia aliyewaongoza katika vita vya kujitoa katika utumwa.

Katika vita hivyo, mawaziri wake walikuwa mzee Mwigwa na shujaa Majendero. Majendero aliuawa maeneo ya Kwamkwama na wawindaji Wabuni waliokuwa wakiishi huko. Hapo Wanankhucha alichinja ndege kama dhabihu ya kifo chake.

Kulikuwa na mtetemeko wa ardhi alipokuwa akimchinja ndege huyo, na hii ilimfanya Wanankhucha atabiri kuwa Wazigula wamefika nyumbani kwao kupya. Wengi walikubali kuendelea kuishi hapo, ingawa kulikuwa na wachache waliotaka kuendelea kugura hadi wafike walipotoka. Waliofanya hivi walizuiwa na janga lililotokea hata ikawabidi wabaki walipokuwa.

## Marejeo 
Jamii:Historia ya Somalia
Jamii:Historia ya Tanzania
Tarafa ya Gnanmangui

**Tarafa ya Gnanmangui** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Gnanmangui*) ni moja kati ya Tarafa 3 za Wilaya ya Méagui katika Mkoa wa Nawa ulioko Kusini Magharibi mwa Cote d'Ivoire. 

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 116,476 .

Makao makuu yako Gnanmangui (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 25 vya tarafa ya Gnanmangui na idadi ya wakazi mwaka 2014 :

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Aaron Wan-Bissaka

**Aaron Wan-Bissaka** (alizaliwa 26 Novemba 1997) ni mchezaji wa soka wa Uingereza ambaye anacheza katIKa klabu Manchester United ya Ligi Kuu ya Uingereza .

Wan-Bissaka alianza kazi yake na timu Crystal Palace na aliitwa kama Mchezaji bora wa Mwaka wa Klabu hiyo kwa msimu wa 2018-2019. Alisaini mkataba kujiunga na timu ya Manchester United mwezi Juni 2019.

Wan-Bissaka ana asili ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo na alionekana mmoja Wa wachezaji wa timu Kongo chini ya miaka 20 mwaka 2015. Ameshawahi kuiwakilisha nchi yake, kwenye mashindano , chini ya ngazi ya umri wa miaka 21.

Jamii:Wachezaji mpira wa Uingereza
Jamii:Wachezaji mpira wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Tarafa ya Dabouyo

**Tarafa ya Dabouyo** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Dabouyo*) ni moja kati ya Tarafa 2 za Wilaya ya Guéyo katika Mkoa wa Nawa ulioko Kusini Magharibi mwa Cote d'Ivoire.

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 44,467.

Makao makuu yako Dabouyo (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 10 vya tarafa ya Dabouyo na idadi ya wakazi mwaka 2014:

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Tarafa ya Doba

**Tarafa ya Doba** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Doba*) ni moja kati ya Tarafa 5 za Wilaya ya San-Pédro katika Mkoa wa San-Pédro ulioko Kusini Magharibi mwa Cote d'Ivoire .

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 123,530 .

Makao makuu yako Doba (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 13 vya tarafa ya Doba na idadi ya wakazi mwaka 2014 :

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Wakala wa Kimarekani kwa Maendeleo ya Kimataifa

thumb
**Wakala wa Kimarekani kwa Misaada ya Kimaendeleo ya Kimataifa (USAID)** ni wakala huria wa serikali ya Marekani. Wakala hawa ni wahusika wa kwanza kutoa misaada ya raia wa kigeni na maendeleo ya misaada. USAID ni moja ya mawakala wakubwa wa kiserikali wanaotoa misaada duniani, wakiwa na bajeti ya zaidi ya dola za kimarekani bilioni $27, na pia ni wakala wanaochangia zaidi ya nusu ya misaada ya kimarekani.

Bunge La Marekani lilipitisha sheria “Sharia ya Misaada ya Kigeni” au tarehe nne, mwezi wa tisa, mwaka wa 1961, ambayo ilitambua programu za misaada ya kigeni na kutoa mamlaka ya kuanzisha wakala wa kutoa misaada ya kiuchumi. USAID ilianzishwa kutokana na agizo la kiutendaji la raisi John F. Kennedy, ambaye alihitaji kuunganisha mashirika kadhaa ya misaada ya kiuchumi na programu kuwa chini ya wakala mmoja USAID ikawa shirika la kwanza la misaada ya kigeni ambalo lengo lake la msingi lilikuwa ni maendeleo ya kijamii na kiuchumi ya muda mrefu.
thumb|Mark Green ni Msimamizi wa USAID.
Programu za USAID zimepewa mamlaka na Bunge kwenye Sheria ya Misaada ya Kigeni ambayo Bunge linasaidia kutoa maelekezo ya mwaka ya fedha zinazotolewa kulingana na sharia nyinginezo za Bunge. Kama chombo kimojawapo cha serikali cha sera ya Marekani ya mambo ya nje, USAID inafanyakazi chini ya usimamizi wa Raisi,  ofisi ya Katibu Mkuu, na Baraza la Usalma wa Taifa. USAID ina misheni kwenye zaidi ya nchi 100, hasa Afrika, Asia, Amerika ya Kilatini, Mashariki ya Kati, na Mashariki ya Ulaya.

## Malengo 
Kauli mbiu ya misheni za USAID iliyoanza kutumiwa mnamo Mei 2013 inasema kuwa kuungana ili kutokomeza umasikini wakati huohuo kuimarisha ustahimili, jamii yenye demokrasia na kuboresha usalama, na ustawi wa Marekani.

USAID kupitia mtandao wake kwenye maeneo husika yanayohitaji misaada kutimiza misheni zake,  unasimamiwa na serikali ya Marekani  kwa programu za nchi zenye kipato cha chini kwa sababu mbalimbali.

Hii inahusisha:

·Msaada kwenye majanga

·Msaada kwenye umasikini

·Ushirikiano wa kiufundi kwenye masuala mbalimbali duniani, ikiwemo mazingira

·Masuala yanayonufaisha nchi nyingine pamoja na Maekani

·Maendeleo ya kijamii na kiuchumi

## Msaada kwenye majanga 
Baadhi ya programu za misaada ya kigeni ya mwanzoni kutoka kwenye serikali ya Marekani, ilitoa misaada kwenye majanga yaliyotokana na vita. Mwaka 1915, misaada ya USG kupitia kamisheni ya misaada ya Ubelgiji iliyoongonzwa na Herbert Hoover ilizuia njaa kwenye nchi ya Ubelgiji baada ya kuvamiwa na Ujerumani.

USAID inatekeleza juhudi zake za utoaji misaada baada ya vita au majanga ya asili kupitia Ofisi ya Mambo ya Nje ya Marekani ya Misaada ya Majanga iliyopo Washington, D.C. Misaada binafsi na mashirika yasiyo ya kiserikali (NGOs), pamoja na jeshi la Marekani huchangia kwa kiasi kikubwa kutoa misaada kwenye majanga nje ya nchi.

## Tanbihi
Jamii:Mashirika ya Marekani
Siri ya Mtungi

**Siri ya Mtungi** ni tamthilia ya televisheni kutoka nchini Tanzania.

Imetayarishwa na Media for Development International (MFDI), waliopewa jukumu na Programu ya mawasiliano katika Chuo Kikuu cha Johns Hopkins (JHUCCP) Tanzania kwa msaada wa watu wa Marekani kupitia USAID.

Ilipozinduliwa kwa mara ya kwanza mwaka 2012, imekuwa tamasha maarufu zaidi la televisheni nchini Tanzania na nchi nyingine zinazozungumza Kiswahili. Tamthilia hiyo inawaleta pamoja wasanii bora wa Tanzania, waandishi, wanamitindo wa nguo, wakurugenzi wa sanaa, waigizaji na watendaji wa filamu kwenye mafanikio makubwa ya ukuaji wa tasnia ya filamu na televisheni Tanzania.

Uamuzi wa kutayarisha tamthilia ya kiwango cha juu inayoongea moja kwa moja na watu wa Tanzania na Afrika Mashariki, ulileta mapinduzi katika mtandao wa afya ya Mtazania.

Inazungumzia masuala ya kitamaduni kwa mfano ndoa za mitala, uaminifu, umaskini, familia, na mahusiano ya kimapenzi. Yeye ana watoto wengi wanaozaliwa na wake zake watatu, Farida, Mwanaidi na Vingawaje.

Katika Tanzania na Afrika Mashariki, kuna unyanyapaa sana kwa watu wanaoishi na VVU. Katika “Siri ya Mtungi” Nusura ni msichana mzuri, mwenye akili na anayeheshimika, lakini alipata maambukizi ya VVU. Mtu yeyote anaweza kuwa na VVU. Anaweza kuwa si kahaba au mtu ambaye ni mzinzi. 

Mkurugenzi wa tamthilia, John Riber, alisema: “Ni kweli tunatengeneza sinema kuhusu maendeleo. Lakini hatuhubiri au kutoa majibu. Masuala katika maisha yetu yamechanganyika. Hakuna majibu rahisi. Na hayo ndiyo yanayounda tamthilia." “Hatuwezi kutoa maamuzi rahisi. Lakini tunaweza kutoa hadithi zinazoleta matumaini, zinazoonyesha kwamba watu hawako peke yao wanapokabili changamoto. Tamthilia hii ya televisheni inapenya ndani ya milango iliyofungwa. Tunaona na kusikia mambo nyeti juu ya mahusiano.”

Siri ya Mtungi inavunja kanuni za kijamii, vikwazo vya kitamaduni, na inazungumzia wazi mada za afya.

## Tanbihi
Jamii:Filamu za Tanzania
Jamii:Filamu za 2012
Mahamadou Diarra

thumb|Diarra pamoja na wenzake.
**Mahamadou Diarra** (alizaliwa Bamako, Mali, 18 Mei 1981) ni mchezaji wa kiungo wa kandanda. 

Yeye ana uzito wa kilo 82 (paundi 181) na urefu wa mita 1.82 (futi za miguu 6). Yeye alikuwa maarufu alipocheza na timu ya taifa ya Mali ambako alikuwa nahodha wa timu. Diarra alianza kazi yake ya kandanda katika OFI, klabu ya kandanda katika kisiwa cha Krete. Alikuwa na umri wa miaka 17. Mwaka 2002, Diarra aliichezea klabu ya Kifaransa, FC Lyon. Kwa Lyon kwa miaka minne, alikuwa mchezaji aliyeanzisha mpira.

## Kazi 
Mwaka 2006, Manchester United na Real Madrid walimtaka kwenye timu yao. Aliingia na Real Madrid kama mchezaji wa jezi namba 6, jezi ya zamani ya Iván Helguera, na walimlipa fehda za kiuropa kiasi cha yuro milioni 26 (€26 million). Wakati wa msimu wake wa kwanza, alicheza michezo 33 kati ya michezo 38, kama sehemu ya timu ya wanaume wawili pamoja na José Antonio Reyes. Wakati wa msimu wa pili, Madrid ilikuwa na kocha mkuu mpya, Bernd Schuster. Diarra alikuwa  la kwanza kiungo wa kujihami wa Schuster.

Mwaka 2008 katika mchezo wa kirafiki wa kimataifa, Diarra aliumiza goti lake. Alirudi kucheza tena haraka sana na alihitaji upasuaji mnamo Novemba ambapo alilazimika kuweka kando mapumziko ya msimu. Mwaka 2011, Diarra aliondoka Real Madrid na alianza kucheza kwa mwaka mmoja katika AS Monaco.

Aliingia na Fulham F.C., ambako Ligi Kuu ya Uingereza, mwaka 2012. Fulham alipumzika kwa msimu wa 2012-13, ila alijiunga tena mwisho wa msimu wa 2013-14. Kwa msimu wa 2016-17, alicheza katika ngazi ya pili ya Uingereza. Alimaliza kazi yake pamoja na Fulham FC mwezi wa kwanza mwaka 2015.

Ana jumla ya michezo 431 na magoli 29 katika kazi yake na alishinda ligi ya michuano kwa misimu sita mfululizo. Wakati wa kucheza katika Lyon, yeye hucheza mara nyingi pamoja na Michael Essien. Amekuwa mmoja wa kiungo bora zaidi cha kujihami cha Ulaya, kama Claude Makélélé na Patrick Vieira.

Katika FC Lyon, alishinda Trophée des Champions: miaka 2003, 2005, na 2006. Alishinda pia Ligue 1 ya UEFA: misimu ya 2002-03, 2003-04, 2004-05, na 2005-06. Katika Real Madrid, alishinda La Liga: misimu ya 2006-07 na 2007-08. Alishinda pia Supercopa de España mwaka 2008.

## Nguvu na Udhaifu 
Nguvu zake kuu ni nguvu zake katika hewa na kiwango cha kazi (Kiwango cha kazi ni kiasi cha muda katika mchezo kwamba mchezaji anachangia kukimbia na kushinikiza wakati hawana mpira.) ila udhaifu wake ni hasira yake.

## Maisha Binafsi 
Mahamadou Diarra ni Mwislamu. Alipoishi Ulaya, hakuwa na shida pamoja na makocha wake na dini yake. Hazungumzii sana maisha yake binafsi. Katika Instagram na Twitter, chapisho lake la mwisho lilikuwa mwaka 2017.

## Tanbihi
Jamii:Wachezaji mpira wa Mali
Muziki wa dansi wa kielektroniki

thumb|Tamasha ya EDM katika mji wa Stockholm, nchi ya Uswidi.
**Muziki wa dansi wa kielektroniki** (kutoka Kiingereza: **"Electronic dance music"**; kifupi: **EDM**; pia huitwa **muziki wa klabu**, au **dansi**) ni muziki ambao huundwa kwa kutumia vifaa vya umeme. 

EDM ni maarufu katika klabu, matamasha ya muziki, na sherehe za dansi ambazo huitwa raves. Unachezwa na MaDJ ambao wanachanganya nyimbo mbalimbali zenye midundo ya mtindo mmoja. EDM ina aina mbalimbali, kama house, tekno, transi, ngoma na besi, dubstep, trap, na nyingine nyingi.

Kutoka mwanzoni mwa miaka ya 1980 hadi mwishoni mwa miaka ya 1990, EDM ilipata umashuhuri barani Ulaya. Wakati huohuo katika nchi ya Marekani, elektro na Chicago house—aina za EDM—zimekuwa maarafu kidogo. Sasa, EDM ni maarufu sana katika Ulaya, Marekani, na Australia; inakuwa maarufu zaidi katika Asia, Amerika ya Kusini, na Afrika pia. *Music Trades*—jarida la masuala ya muziki—lilisema katika mwaka 2013 kwamba umashuhuri wa EDM umeongezeka kwa kasi kuliko namna nyingine zote za muziki.

## Historia na aina za EDM 
Aina za muziki kama dub, hip hop, disko, na synth-pop ni aina za awali kabisa za muziki wa EDM. Aina za EDM katika miaka ya 1980 zilishusisha post-disko, elektro, house, tekno, na asidi house; katika miaka ya 1990 zilishirikisha transi, ngoma na besi, jungle, na breakbeat hardcore. Hizi aina zimebadilika na kuwa aina nyingi zaidi leo.

### Dubstep 
Dubstep ilianza mjini London ya Kusini mwishoni mwa miaka ya 1990. Ilichangiwa kwa kiasi kikubwa na mfumo wa sauti wa Jamaika. Baadhi ya wasanii maarufu wa dubstep ni Skrillex, Bassnectar, na Excision.

### House 
Muziki wa house ni aina kubwa zaidi ya EDM inayohusisha aina nyingine ndogondogo za muziki wa house, kama tekno house, deep house, future house, big room house, tropical house, na progressive house. Muziki wa house ulianzia mjini Chicago mwanzonu mwa miaka ya 1980. Muziki wa house hutumia sauti ya ala za mapigo nane-kwa-nane. Baadhi ya wasanii wamaarufu wa muziki wa house ni Carl Cox, Oliver Heldens, na Martin Garrix.

### Trap 
Trap ni mchanganyiko wa hip hop, tekno, dub, na house ya Kiholanzi. Trap ilikuwa maarufu mwishoni mwa miaka ya 2000 na mwanzoni mwa miaka ya 2010. Baadhi ya wasanii maarufu wa trap ni RL Grime, Baauer, na Flosstradamus.

## Mabishano 
Muziki huu wa dansi huhusishwa na matumizi ya madawa ya kulevya, na huitwa madawa ya klabu kama MDMA, kokeini, ketamine, na madawa mengine. Katika baadhi ya matamasha ya muziki, watu wamekufa baada ya kutumia madawa ya klabu.

EDM—kama aina nyingine za muziki kama roki—pia huhusishwa na mapenzi huria. Katika Uganda, Simon Lokodo—Waziri wa Nchi wa Maadili na Uaminifu—alijaribu kupiga marufuku tamasha la Nyege Nyege, tamasha kubwa la muziki mjini Jinja, kwa sababu alisema tamasha hilo linatangaza mapenzi huria na ushoga (hata hivyo hakuweza kulizuia tamasha Nyege Nyege).

Wasanii wengine wamekosoa utamaduni wa EDM kwa sababu wanadhani sasa EDM imejikita katika biashara zaidi kuliko sanaa. Wasanii wengi wanalaumu utamaduni wa Marekani kwa kubadilisha EDM na kuifanya iwe na mrengo wa kibiashara.

## Marejeo
Jamii:Muziki
Navi Pillay

thumb|Navi Pillay 2014
**Navanethem "Navi" Pillay** (alizaliwa Durban, jimbo la Natal, 23 Septemba 1941) ni wakili kutoka nchini Afrika Kusini aliye maarufu kwa kazi yake huko Umoja wa Mataifa. 

Alizaliwa familia maskini yenye asili ya Tamil, India. Baba yake alikuwa dereva wa basi. Navi ameolewa na mwanasheria Gaby Pillay mnamo mwezi Januari mwaka wa 1965. Kwa pamoja wana watoto wawili pamoja. Navi alikuwa mwanamke wa kwanza asiye-mzungu kushika wadhifa wa jaji mkuu wa mahakama Afrika Kusini. 

Pillay alisoma katika chuo kikuu cha Natal na alijiunga na masomo ya shahada ya sanaa mwaka 1963 na kumaliza 1965. Baadaye, alienda kujiendeleza kimasomo huko Chuo Kikuu cha Harvard. Huko nako alihitimu shahada ya pili ya sheria, LLM, mnamo mwaka wa 1982—vilevile daktari wa shahada ya ujuzi wa sayansi kunako mwaka wa 1989. 

## Kazi ya Uwakili
Katika mwaka 1967, Pillay alianzisha kampuni yake ya Uwakili kwa sababu yeye hakuweza kufanya kazi katika kampuni yoyote ya uwakili wakati wa ubaguzi wa rangi. Yeye alifanya kazi katika kampuni ya uwakili kwa miaka ishirini na nane. Yeye alisaidia wanaharakati wa kupambana na ubaguzi wa rangi. Katika mwaka 1992, Pillay alianzisha shirika la Equality Now kwa ajili ya kusaidia wanawake. 

## Mahakama ya Kimataifa ya Mauaji ya Kimbari ya Rwanda
thumb|Baraza la Haki za Binadamu la Umoja wa Mataifa
Katika mwaka 1995, Nelson Mandela alimteua Pillay kuwa jaji wa mahakama ya juu ya Afrika Kusini. Yeye alikuwa mwanamke wa kwanza wa rangi kuteuliwa kuwa jaji wa mahakama ya juu ya Afrika Kusini. Baadaye kidogo, Umoja wa Mataifa ulimteua kuwa jaji wa Mahakama ya Kimataifa ya Mauaji ya Kimbari ya Rwanda.

Yeye alikuwa katika mahakama ya kimataifa ya mauaji ya kimbari ya rwanda kwa miaka nane. Yeye alikuwa rais wa mahakama hiyo kwa miaka minne. Katika mahakama ya kimataifa ya mauaji ya kimbari ya rwanda, Pillay na majaji wengine walisababisha ubakaji kujulikana kama silaha ya mauaji ya kimbari. Walifanya hivyo baada ya Pillay kuuliza mashahidi mmoja mmoja shahidi kuhusu uzoefu wao. Uamuzi huu ulikuwa wa mara ya kwanza kwa ubakaji kuonekana kuwa silaha ya vita.

Baada ya mahakama ya kimataifa ya mauaji ya kimbari ya rwanda, Pillay aliteuliwe kwa mahakama ya kimataifa ya jinai katika mwaka 2006. Alihudumu kwa miaka sita. Kisha yeye aliteuliwe kama kamishna mkuu wa haki za binadamu. Alihudumu kwa miaka nane hadi mwaka 2008 hadi 2014. Yeye aliunga mkono haki za mashoga kama kamishna mkuu wa haki za binadamu. Sasa, yeye ni Kamishna wa Tume ya Kimataifa dhidi ya Adhabu ya Kifo.

## Marejeo
Jamii:Watu wa Afrika Kusini
Nzi-matunda

**Nzi-matunda** ni nzi wa familia Tephritidae katika oda Diptera wanaoshambulia matunda duniani kote. Mabuu yao huishi ndani ya matunda mbalimbali yakiiva mitini ambamo wanajilisha na nyama ya matunda hayo. Nzi wa familia Drosophilidae huitwa nzi-matunda pia, lakini hawa ni wadogo zaidi na hula matunda yanayooza kwa kawaida. Ni bora kuwaita nzi-matunda wadogo.

Nzi-matunda ni wadogo kuliko nzi-nyumbani na spishi nyingi zina rangi kali na mabawa yenye mabaka meusi, kahawia au njano. Kichwa ni kifupi na kwa umbo la tufe nusu. Paji ni pana. Mabuu ni weupe, njano au kahawia.

Majike huingiza mayai yao katika matunda au sehemu nyingine za mimea na miti. Baada ya kutoka kwenye mayai mabuu huanza kujilisha na tishu ambamo hujikuta. Kwa sababu kunaweza kuwa mabuu mengi katika tunda moja, wanaweza kuletea wakulima hasara nyingi. K.m. nzi wa maembe anaharibu maembe mengi bila hatua za kuwadhibiti.

## Spishi kadhaa za Afrika ya Mashriki
* *Bactrocera cucurbitae*, Nzi wa Matikiti
* *Bactrocera dorsalis*, Nzi wa Maembe
* *Ceratitis capitata*, Nzi wa Mediteranea
* *Dacus frontalis*, Nzi wa Maboga

## Picha

Melon fly (Bactrocera cucurbitae).jpg|Nzi wa matikiti
Medfly insect.jpg|Nzi wa Mediteranea
Bactrocera oleae g2.jpg|Buu katika zaituni

Jamii:Nzi na jamaa
Denis Mukwege

thumb|Denis mwaka 2018.
left|80px
**Denis Mukwege** (alizaliwa Bukavu, katika Kongo ya Belgiji, leo Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, 1 Machi 1955) ni daktari na mchungaji wa kanisa la Kipentekoste. Yeye ni maarufu kwa sababu alishinda Tuzo ya Nobel ya Amani mwaka wa 2018 kwa kazi yake ya kusaidia wanawake ambao ni waathirika wa unyanyasaji wa kijinsia.

## Maisha ya utotoni 
Yeye ni mtoto wa tatu. Yeye ana ndugu wengine wanane. Baba yake ni mchungaji wa Kipentekoste kama yeye. Baada ya kumwangalia baba yake akiwaombea watu wengi wagonjwa, yeye alinuia kuwa daktari. Yeye alitaka kuwasaidia wanawake ambao walikuwa wajawazito na hawakuweza kupata madaktari wenye utaalam. 

## Elimu na shughuli 
Elimu yake ni Shahada ya Udaktari kutoka Chuo Kikuu Cha Burundi, Shahada ya jinakolojia na uzazi kutoka Chuo Kikuu Cha Angers, na Shahada ya Udaktari kutoka Chuo Kikuu Cha Brussels.

Denis alikwenda Burundi na yeye alipokea Shahada ya Udaktari kutoka Chuo Kikuu Cha Burundi. Alirudi mji wa Bukavu na alifanya kazi katika Hospitali ya Lemera. Lakini, yeye alirudi shuleni kwa sababu yeye aliona hakukuwa na huduma za kutosha kwa wagonjwa wa kike. Alipokea Shahada ya jinakolojia na uzazi kutoka Chuo Kikuu Cha Angers katika nchi ya Ufaransa mwaka wa 1989 na aliendelea kufanya kazi kwa Hospitali ya Lemera.

Baada ya Vita vya Kwanza vya Kongo, Denis alianzisha Hospitali ya Panzi mwaka wa 1999. Imetibu wagonjwa zaidi ya 82,000. Zaidi ya 60% ya wagonjwa hao ni waathirika wa unyanyasaji wa kijinsia kutokana na vita katika kanda. Kwa kazi hio, alitajwa kama “Mwafrika wa Mwaka” katika mwaka wa 2009.

## Hotuba ya Umoja wa Mataifa (UN) na Jaribio la Mauaji 
Mwezi tisa mwaka 2012, yeye alizungumza katika UN kuhusu na unyanyasaji wa kijinsia katika nchi ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Yeye alisema kuwa serikali ya Kongo na nchi nyingine wanahitaji kusaidiwa kuacha vita kwa sababu unyanyasaji wa kijinsia kwa wanawake ni ilitumika kama silaha ya vita.

Tarehe 25 Oktoba 2012, wanume wanne na bunduki waliingia katika nyumba ya Denis na walishika binti zake mateka. Aliporudi nyumbani, wao walijaribu kumuua Denis lakini walishindwa. Denis alikwenda uhamishoni katika Ulaya, lakini mwaka 2013 yeye alirudi nchini ya Kongo na watu wengi walimsalimia yeye kwa furaha.

## Tuzo la Amani la Nobel 
Mwaka wa 2018, Denis Mukwege alishinda Tuzo la amani la Nobel na Nadia Murad. Yeye alishinda kwa kazi yake ya kuhusu unyanyasaji wa kijinsia kama silaha ya vita. Yeye amesaidia maelfu ya waathirika wa unyanyasaji wa kijinsia na alitangaza kuwa wahalifu wote walifaa kuhukumiwa.

## Marejeo 
Jamii:Tuzo ya Nobel ya Amani
Jamii:Wanaharakati wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Pange

**Pange** ni nzi wa familia Tabanidae katika oda Diptera ambao wanafyonza damu ya mamalia pamoja na watu. Wanaweza kuenezea watu na wanyama vidusia kama vijidudu au minyoo. K.m. spishi za jenasi *Chrysops* hupisha minyoo kama *Loa loa* na *Loa papionis*, ambao huishi chini ya ngozi.

Nzi hawa huwa na ukubwa wa nzi-nyumbani au zaidi, hadi mm 25. Mwili ni mpana na macho makubwa. Sehemu za kinywa ni vijembe sita katika kunjo la labio. Vijembe hivi, vinavyoweza kuwa na meno kwenye makali, hutumika kwa kukata ngozi na vena ili kufikia damu.

Chakula cha pange ni mbochi na kiowevu au utomvi unaorishaiwa na mimea. Spishi nyingi ni wachavushaji muhimu wa maua. Ijapokuwa madume na majike hula mbochi, majike wanahitaji chakula chenye kiwango cha juu cha protini na kwa hivyo hufyonza damu ya mamalia. Kwa kawaida huchagua wanyama wakubwa, kama vile farasi, ngamia, kulungu na ng'ombe, lakini spishi nyingine zimeonwa kufyonza damu ya mamalia wadogo, ndege, mijusi na makobe.

Kuumwa na pange kunaleta uchungu. Kwa kawaida, kirugu (sehemu ya ngozi iliyonyanyuka) hufanyika kilichozunguka mahali pa kuumwa, na dalili nyingine zinaweza kuwa pamoja na urticaria (ukurutu), kizunguzungu, udhaifu, kukoroma, na angioedema (kidonge pinki au chekundu kwa muda kwenye midomo au kuzunguka macho). Watu wachache hupata athari ya mzio.

Wakiuma pange wanaweza kupitisha vidusia: hujulikana kuwa vekta wa magonjwa ya mamalia yanayosababishwa na bakteria, virusi, protozoa na minyoo, kama vile virusi ya anemia ya kuambukiza ya farasi na spishi mbalimbali za Trypanosoma ambazo husababisha magonjwa katika wanyama na watu (k.m. nagana na ugonjwa wa malale). Spishi za jenasi *Chrysops* hupitisha minyoo vidusia aina za filaria *Loa loa* baina ya watu na *Loa papionis* baina ya nyani, na spishi nyingine hupitisha kimeta baina ya ng'ombe na kondoo na tularemia kati ya sungura na watu.

## Spishi kadhaa za Afrika ya Mashariki
* *Ancala africana*, Pange Machungwa
* *Atylotus agrestis*
* *Chrysops funebris*, Pange Mweusi
* *Tabanus biguttatus*, Pange Madoa-mawili
* *Tabanus taeniola*

## Picha

Ancala africana Tabanidae.jpg|Pange machungwa
A horse fly (Tabanus gratus). Pen and ink drawing by A.J.E. Wellcome V0022593.jpg|Pange (*Tabanus gratus*)

Jamii:Nzi na jamaa
Orodha ya mito ya wilaya ya Kiryandongo

**Orodha ya mito ya wilaya ya Kiryandongo** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi.

* Mto Kadandali  
* Mto Kafu  
* Mto Kakwata  
* Mto Kanga  
* Mto Kayera  
* Mto Kiyonga  
* Mto Kyabirinkamba  
* Mto Kyankulu  
* Mto Kyebagira  
* Mto Lwakungi  
* Mto Lwalagada  
* Mto Lwampanga  
* Mto Lwanpanga  
* Mto Lwenyizi  
* Mto Murchison  
* Mto Nanda  
* Mto Nyakasenyi  
* Mto Nyakinombe  
* Mto Nyakisenyi  
* Mto Nyama  
* Mto Nyamuku  
* Mto Rwampanga  
* Mto Rwangogole  
* Mto Rwekunye  
* Mto Sambiye  
* Mto Siriba  
* Mto Somoli  
* Mto Titi  
* Mto Wambaya  
* Mto Wanandsawa  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Kiryandongo
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)
Mto Kadandali

'''''' unapatikana katika wilaya ya Kiryandongo, magharibi mwa Uganda. 

Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda
* Orodha ya mito ya wilaya ya Kiryandongo

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org

Jamii:Wilaya ya Kiryandongo
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Nile
Jamii:Mediteranea
Tarafa ya Gabiadji

**Tarafa ya Gabiadji** (kwa Kifaransa: *Sous-préfecture de Gabiadji*) ni moja kati ya Tarafa 5 za Wilaya ya San-Pédro katika Mkoa wa San-Pédro ulioko Kusini Magharibi mwa Cote d'Ivoire .

Mwaka 2014 idadi ya wakazi ilikuwa 109,933 
.

Makao makuu yako Gabiadji (mji).

Hapa chini ni majina ya vijiji 25 vya tarafa ya Gabiadji na idadi ya wakazi mwaka 2014 :

## Marejeo

Jamii:Tarafa za Cote d'Ivoire
Mohamed Farah

thumb
**Mohamed Muktar Jama Farah** (alizaliwa Mogadishu, Somalia, 23 Machi 1983 ni mwanariadha kutoka Uingereza. Alishinda medali mbili za dhahabu za Olimpiki mwaka 2012 na 2016. Alishinda mbio za mita 5,000 na 10,000. 

## Maisha ya Utotoni
Farah ni pacha na ana kaka. Awali, familia yake ilikuwa katika nchi ya Somalia, mji was Gabiley. Baba yake ni mfanyabiashara na mama yake anakaa nyumbani. Yeye Aliishi nchi ya Djibouti akiwa mtoto. Yeye alikuwa mkimbizi. Yeye Alihamia Uingereza akiwa na miaka 8 na familia yake. 

Kama kijana, yeye alifanya kazi katika mgahawa wa McDonalds. Farah alikwenda shule ya sekondari cha Isleworth na Svon. Yeye alikwenda katika chuo kikuu cha Feltham. 

## Uanariadha
Yeye alianza kukimbia katika shule ya sekondari. Yeye alifanya mazoezi ya riadha katika chuo kikuu cha St. Mary’s. Ushindi mkubwa wa kwanza wa Farah ulikuwa mwaka wa 2001 katika Ufaransa.  

Katika mwezi wa tano, mwaka wa 2008, Farah alikimbia mbio za mita 10,000, ambazo zilikuwa za kasi haraka zaidi katika Uingereza kwa muda wa karibu miaka minane. 

Yeye hakushiriki katika Olimpiki mwaka wa 2008 Katika mji wa Beijing, nchi ya China. 

2011 ilikuwa mwaka mzuri kwa Farah. Yeye alishinda medali ya fedha katika michuano ya dunia katika nchi ya Korea ya Kusini. 

Katika michezo ya Olimpiki ya London mwaka wa 2012, tarehe 4 mwezi wa nane, Farah alishinda medali ya dhahabu katika mbio za mita 10,000 kwani alikimbia kwa wakati wa 27: 30.42. Hii ilikuwa medali ya dhahabu ya kwanza ya Olimpiki ya Uingereza katika mita 10,000. Tarehe 11, mwezi wa nane, mwaka 2012 yeye pia alishinda medali ya dhahabu katika mita 5000 kwa wakati wa 13: 41.66. 

Farah alishinda medali ya dhahabu katika mita 10,000 katika michezo ya Olimpiki ya mji wa Rio, nchi ya Brazil 2016, tarehe 13, mwezi wa nane.Yeye kwa mara ya kwanza aliwezesha Uingereza kushinda medali ya dhahabu ya tatu. Farah aliendelea na kushinda medali ya pili ya dhahabu katika mita 5,000 katika Olimpiki za mji wa Rio, nchi ya Brazil, tarehi 20. 

## Maisha yake binafsi
Farah alifunga ndoa na Tania Nell tarehe 1 Aprili 2010 katika nchi ya Uingereza, mji wa London. Yeye ana binti wa kambo ambaye anaitwa Rihanna. Yeye ana watoto pacha wanaoitwa Aisha na Amani. Wao walizaliwa mwezi wa nane, mwaka wa 2012. Pia, yeye ana mwana anayeitwa Hussein. Mwana wake alizaliwa mwaka wa 2015. 

Farah sasa anaishi Uingereza pamoja na familia yake. Yeye sasa amestaafu.

Jamii:Wanariadha wa Uingereza
Jamii:Wanariadha wa Somalia
Ulemavu katika Afrika Mashariki

**Ulemavu katika Afrika Mashariki** ni suala tofauti kabisa na dhana za watu wanaotoka nje ya bara. Watu wengi wanadhani kwamba nchi za Afrika Mashariki hazielewi ulemavu na kwamba watu wengi wa Afrika Mashariki wanabeba dhana ya kienyeji kuwa watu walio na ulemavu wamezaliwa kwa sababu familia zao walifanya kitendo kibaya sana au uchawi, ndio uliosababisha mtu kuwa na ulemavu. Lakini, iwe Magharibi au Mashariki, Kaskazini au Kusini, kuna walemavu katika kila sehemu ya dunia, na katika kila nchi na utamaduni walifanya makosa wakati wa kujaribu kuelewa na kusaidia walemavu. 

Katika Afrika Mashariki, watu waliokuwa na ulemavu walionwa kama matendo ya adhabu kutoka kwa Mungu. 

Upofu umefahamika katika utamaduni wa Afrika Mashariki kwa muda mrefu. Nahau za Kiswahili zinatupa mafunzo kuhusu maisha ya mtu aliye kipofu. Nahau kama “Kipofu hamwelekezi kipofu mwingine kwa mwenge”. Nahau hii ni inafanana na nahau ya Kiingereza inayosema “Kipofu akiongoza kipofu basi wataanguka katika shimo”.. Watu wenye ulewavu hawakuwa na nguvu ya kutosha kufanya kazi katika viwanda au mashamba kwa hiyo wakati watu wengi waliondoka, watu walewavu walikaa peke yao. Kulikuwa na fursa chache siku hizo kwa watu wenye ulemavu kuenda shuleni katika Afrika Mashariki. Lakini, katika mwaka wa elfu moja mia tisa arobaini na sita, Shule ya Vipofu ya Thika ilifunguliwa Hata hivyo, vyama vingi havina watu wenye ulemavu wa ubongo. Vingi vina watu wenye ulemavu wa mwili tu. Katika wakati wa usoni, ni muhimu kwa wanasiasa kuunda sheria zinazowashirikisha watu walio na ulemavu wa mwili na ubongo pia. Chini ya sheria za Jumuiya ya Afrika Mashariki (East African Community), wanachama wakiwa Tanzania, Kenya, Uganda, Rwanda, Sudan Kusini na Burundi, kama nchi moja haikubaliani na nchi nyingine, basi kila nchi haiwezi kukubaliana na Umoja wa Mataifa. Burundi ndiyo nchi pekee katika Jumuiya ya Afrika Mashariki ambayo haijakubali kupitisha mpango wa Umoja wa Mataifa.

## Tanbihi
Jamii:Afrika ya Mashariki
Jamii:Ulemavu
Nzi-matunda Mdogo

**Nzi-matunda wadogo** ni nzi wa familia Drosophilidae katika oda Diptera wanaotaga mayai katika matunda, yale yaliyoanza kuoza ama yaliyopata madhara hasa, na katika maada nyingine ya mimea inayooza. Nzi-matunda wa familia Tephritidae ni wakubwa zaidi na hutaga mayai yao katika matunda yasiyooza.

Nzi hawa ni wadogo sana (mm 2-4) kwa kawaida lakini kuna spishi zilizo kubwa kuliko nzi-nyumbani (mm 15). Rangi yao ni njano, kahawianyekundu, kijivu au nyeusi na macho yao ni mekundu. Mara nyingi mabawa yana mabaka meusi.

Majike hutaga mayai katika maada inayooza ya mimea na kuvu, inayojumuisha matunda, maua, magome na viyoga. Mabuu ya spishi kadhaa, kama *Drosophila suzukii*, wanaweza kuharibu matunda kabla ya mavuno na kuletea wakulima hasara kubwa, lakini kwa kawaida nzi hao ni wasumbufu tu.

## Spishi kadhaa za Afrika ya Mashriki
* *Drosophila ananassae*, Nzi wa Mananasi
* *Drosophila funebris*, Nzi-matunda Mweusi
* *Drosophila melanogaster*, Nzi-matunda Fumbatio-nyeusi
* *Scaptodrosophila mirei*
* *Scaptodrosophila triangulifer*
* *Zaprionus indianus*, Nzi-matunda Milia
* *Zaprionus tuberculatus*

## Picha

Drosophila ananassae female.png|Nzi wa mananasi
Drosophila funebris (Drosophilidae) - (imago), Arnhem, the Netherlands - 2.jpg|Nzi-matunda mweusi
Zaprionus indianus cropped.jpg|Nzi-matunda milia

Jamii:Nzi na jamaa
Hawa Mayoka Said

**Hawa Mayoka Said** (watu wengi wanamjua kama **Hawa**) ni mwimbaji ambaye anatokea Tanzania.

## Maisha ya utotoni 
Hawa anaishi Dar es Salaam, Tanzania. Mama yake anaitwa Ndagina Hassan. Hawa ana mtoto mmoja. 

Hawa aliimba na Diamond Platinumz wimbo ambao unaitwa “Nitarejea”, mwaka wa 2011. Watu wengi waliupenda wimbo huo na wanaamini kwamba wimbo huo ulimpa Diamond Platinumz umaarufu na manifikio. Lakini Hawa hakupata umaarufu au manifikio kama Diamond Platinumz. Baada ya huo wimbo, Hawa hakuweza kutoa wimbo mwingine . 

## Ndoa 
Mwaka wa 2015, Hawa aliolewa lakini ndoa yake haikukaa kwa muda mrefu. Ndoa yake ilivunjika baada ya miezi kama nne . Mume wake alimwacha na alimwambia kuwa angerejea nyumbani baada ya muda mfupi. Alisema kuwa alikuwa anaenda kwa kazi yake. Lakini hakurudi. Baada ya mume wake kumwacha, Hawa alianza kunywa pombe na kuvuta sigara sana. 

## Ugonjwa 
Mwezi wa saba mwaka wa 2018, Hawa alikuwa mgonjwa sana na madaktari wa Tanzania walimwambia ana miezi michache tu ya kuishi. Hata hivyo walimshauri ajaribu kuenda nchi ya India kutafuta matibabu. Lakini Hawa hakuwa na pesa za kuenda nchi ya India. Hawa hakuwa na tumaini na maisha yake kwa sababu hakujua kama angeweza kupata pesa za kuenda nchi ya India kwa matibabu. Hawa na mashabiki walimwomba Diamond msaada ili Hawa aweze kutibiwa na madaktari. Diamond aliahidi kuwa atampa. Diamond alilipia matibabu yote na usafiri kuenda nchi ya India. Hawa alifurahi sana baada ya kusikia habari hizo. Hatimaye, Diamond alimtumia kama shilingi millioni 50 . 

[Tarehe(https://sw.wikipedia.org/wiki/Tarehe) 13 Oktoba 2018] , Hawa na mama yake walijaribu kuenda nchini India baada ya kupata msaada kutoka kwa Diamond lakini walirudishwa kutoka Uwanja wa ndege wa Kimataifa wa Julius Nyerere wa mji wa Dar es Salaam kwa sababu Hawa hakuwa na karatasi ya daktari ambayo ilionyesha ugonjwa wake. Baada ya kupata karatasi ya daktari, meneja wa mwanamuziki Diamond Platnumz, alikwenda na Hawa na mama yake ili kuwasaidia. Hawa apolifika nchini India, madaktari walisema kuwa hakuwa na ugonjwa wa ini lakini alikuwa na tatizo la moyo . Walisema kuwa alihitaji utaratibu mkubwa wa upasuaji ili kusuluhisha tatizo la moyo wake. Upasuaji wa Hawa ulikua upasuaji wa mafanikio.

## Mipango ya baadaye 
Hawa alisema kuwa anamshukuru Mungu kwa kumwezesha kurudi katika hali yake ya kawaida, na bila kumsahau Diamond Platnumz aliyefanikisha hilo. Diamond aliandika kwenye ukurasa wake (Intagram) haya maneno  “Nafarijika kuona unatabasamu sasa nitafurahi kusikia wazo zuri la biashara toka kwako nikuwezeshe.” Sasa hivi Hawa ana afya nzuri na anamshukuru Mungu sana na ana mipango ya kurudi kufanya muziki tena. Yeye alisema kuwa ana vitu vingi vya kuwaambia Watanzania. Hawa alirudi Tanzania baada ya matibabu yake na aliwashukuru Watanzania kwa maombi na msaada wao, muhimu zaidi alimshukuru Diamond kwa msaada aliompa wakati alipokuwa mgonjwa sana. Hawa anaamini kuwa vitu vyote vitakuwa salama kwa sababu Mungu yuko pamoja naye. Sasa Hawa ana matumaini kwa maisha yake.

## Tanbihi
Jamii:Wanawake wa Tanzania
Jamii:Waimbaji wa Tanzania
Ukwaju

thumb|Mti wa ukwaju
**Ukwaju** ni tunda lenye umbo jembamba, rangi ya kijani likiwa bichi au ya kaki linapoiva na lina nyama gwadu ilikayo hasa kama kiungo katika vyakula na vinywaji.

Linapatikana katika mti mkubwa uitwao mkwaju (pia: msisi au makombe; jina la kisayansi: *Tamarindus indica*) wa familia Fabaceae. 

## Picha

Starr 080608-7480 Tamarindus indica.jpg|Ukwaju mtini
Imlii (Urdu- املی) (2391144473).jpg|Ukwaju
Naschmarkt Wien 2009 PD 20091008 040.JPG|Ukwaju sokoni
Tamarindus indica (4336961497).jpg|Ukwaju, nyama na mbegu

Jamii:Matunda
Mwaloni

**Mialoni** (kwa Kiingereza: oak) ni miti ya jenasi *Quercus* katika familia Fagaceae. Kuna spishi takriban 500 za miti hiyo, nyingi katika Amerika Kaskazini na saba katika Afrika ya Kaskazini.

Majani yake yana rangi ya kijani iliyokolea na hayapuputiki wakati wa kiangazi.

## Spishi za Afrika
* *Quercus canariensis*, Mwaloni wa Kanari
* *Quercus coccifera*, Mwaloni majani-miiba
* *Quercus faginea*, Mwaloni wa Ureno
* *Quercus ilex*, Mwaloni majani-magumu
* *Quercus lusitanica*, Mwaloni wa Hispania
* *Quercus pyrenaica*, Mwaloni wa Pirenei
* *Quercus suber*, Mwaloni-koki

## Picha

Quercus canariensis Enfoque 2010-10-03 SierraMadrona.jpg|Majani na matunda ya mwaloni wa Kanari
Quercus coccifera molinos.jpg|Majani ya mwaloni majani-miiba
Quercus faginea. Caxigu.jpg|Majani na matunda ya mwaloni wa Ureno
Bellotas (15540664966).jpg|Majani na matunda ya mwaloni majani-magumu
Quercus pyrenaica 20150812c.jpg|Majani na matunda ya mwaloni wa Pirenei
Bellotas alcornoque.JPG|Matunda ya mwaloni-koki
1-Arraiolos-0050.jpg|Gome la mwaloni-koki
Gustave_Courbet_-_Le_Gros_Chêne_(1843).jpg|Mchoro wa mwaloni wa Gustave Courbet (1843)

Jamii:Miti
Jamii:Majina ya mimea kwa Kiswahili
Jamii:Mimea ya Biblia
Orodha ya mito ya wilaya ya Kyegegwa

**Orodha ya mito ya wilaya ya Kyegegwa** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi.

* Mto Bwakasa  
* Mto Bwenkwanzi (lat 0,37, long 30,93)  
* Mto Bwenkwanzi (lat 0,32, long 30,90)  
* Mto Choja  
* Mto Galijula  
* Mto Kanena  
* Mto Kantantimba  
* Mto Kasayumba  
* Mto Katabasegu  
* Mto Kayagi  
* Mto Kisemiyondwa  
* Mto Kitera  
* Mto Kyawampuro  
* Mto Nkonge  
* Mto Nyamasekere  
* Mto Nyansori  
* Mto Waragwomi  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Kyegegwa
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)
Mto Bwakasa

'''''' unapatikana katika wilaya ya Kyegegwa, magharibi mwa Uganda. 

Maji yake yanaishia katika mto Naili na hatimaye katika Bahari ya Kati.

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda
* Orodha ya mito ya wilaya ya Kyegegwa

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org

Jamii:Wilaya ya Kyegegwa
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Nile
Jamii:Mediteranea
Orodha ya mito ya wilaya ya Ntoroko

**Orodha ya mito ya wilaya ya Ntoroko** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi.

* Mto Itojo  
* Mto Kahuru (korongo)
* Mto Kakogo  
* Mto Karagaruka  
* Mto Kasaiga (korongo)
* Mto Kichumbwa  
* Mto Lintira  
* Mto Mugidi  
* Mto Muzizi  
* Mto Natira  
* Mto Ngisi  
* Mto Nsoko  
* Mto Nyabituju  
* Mto Nyaburogo  
* Mto Nyabusokoma  
* Mto Nyakabale  
* Mto Nyambiga  
* Mto Nyamihwa  
* Mto Rwabaseveni  
* Mto Wanka  
* Mto Wasa  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Ntoroko
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)
Mto Kahuru (Ntoroko)

'''''' ni korongo linalopatikana katika wilaya ya Ntoroko, magharibi mwa Uganda. 

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda
* Orodha ya mito ya wilaya ya Ntoroko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Geonames.org

Jamii:Wilaya ya Ntoroko
Jamii:Mito ya Uganda
Mto Natira

**Mto Natira** ni jina la:
* Mto Natira (Kenya)
* Mto Natira (Kaabong), Mkoa wa Kaskazini, Uganda
* Mto Natira (Ntoroko), Mkoa wa Magharibi (Uganda)
Orodha ya mito ya wilaya ya Rubirizi

**Orodha ya mito ya wilaya ya Rubirizi** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi.

* Mto Chambura (lat -0,12, long 30,07)  
* Mto Chambura (lat -0,24, long 30,15)  
* Mto Kafu  
* Mto Kakali  
* Mto Katerera  
* Mto Mihbyo  
* Mto Monjera  
* Mto Mpanga  
* Mto Ngoro  
* Mto Nyamweru  
* Mto Rwempuno  
* Mto Tiama  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Rubirizi
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)
Orodha ya mito ya wilaya ya Buhweju

**Orodha ya mito ya wilaya ya Buhweju** inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Uganda magharibi.

* Mto Chonyo  
* Mto Kabiso  
* Mto Kayanja  
* Mto Kiruruma  
* Mto Kyahenda  
* Mto Lutoto  
* Mto Muyanga  
* Mto Ndurumo  
* Mto Nyagoma  
* Mto Nyungu  
* Mto Ruzhozho  

## Tazama pia
* Orodha ya mito ya Uganda

Jamii:Orodha za kijiografia
Jamii:Wilaya ya Buhweju
Jamii:Mito ya Uganda
Jamii:Mkoa wa Magharibi (Uganda)