open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rêve

**Briannah Donolo**, anayejulikana kitaaluma kama **Rêve**, ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada, aliyejiunga  mkataba na 31 East / Universal Music Canada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Rita Calvo Sanz

**María Rita Calvo Sanz** (alizaliwa 16 Oktoba 1960) ni wa Kanisa Katoliki wa Kihispania, kardinali na nunsi, mmoja wa wanawake wa kwanza saba walioteuliwa kuwa wanachama wa Usharika kwa ajili ya Taasisi za Maisha ya Wakfu na Vyama vya Maisha ya Kitume. Hii ni idara ya pili kwa kiwango cha juu katika Kuria ya Kirumi, taasisi ya utawala ya Vatican. Nunsi Calvo aliteuliwa mnamo 8 Julai 2019 na Papa Francis.

Calvo alizaliwa Tordesillas, Mkoa wa Valladolid, Hispania. Aliingia katika novisi mnamo 1980 na akachukua ahadi za muda na Dada wa Kampuni ya Mary, Mama yetu mnamo 1982. Aliweka ahadi zake za kudumu mnamo 1990. Kutoka 1994 hadi 2003 alikuwa sehemu ya timu ya uongozi wa tawi la Hispania la shirika lake, na kuanzia 2003 alikuwa sehemu ya uongozi mkuu (kimataifa) wa shirika. Alichaguliwa tena mnamo Aprili 2022 kwa kipindi cha miaka sita.

Mnamo 2019 aliteuliwa kuwa mmoja wa wanawake wa kwanza kujiunga na Usharika kwa ajili ya Taasisi za Maisha ya Wakfu na Vyama vya Maisha ya Kitume. Wanawake wengine walikuwa Kathleen Appler, Yvonne Reungoat, Françoise Massy, Luigia Coccia, Simona Brambilla na Olga Krizova.

## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Angelo Caloia

**Angelo Caloia** (alizaliwa 2 Mei 1939) ni mwanauchumi na mfanyakazi wa benki wa Italia, ambaye alikuwa Rais wa Benki ya Vatikani kwa miaka 20 hadi Septemba 2009.

## Kazi 
Mnamo mwaka 1989, alitwaa na Papa John Paul II kuongoza Taasisi ya Kazi za Dini, jambo lililomfanya kuwa rais wa Benki ya Vatican. Alichukua nafasi hiyo baada ya Paul Marcinkus kuondolewa kutokana na kashfa kadhaa. Alichaguliwa ili kurejesha heshima ya benki na kuweka masuala yake ya kifedha kwa mpangilio, lakini baadaye alishindana na Donato De Bonis. Aliondoka mwaka mmoja kabla ya kumalizika kwa muda wake kwa uamuzi wa moja kwa moja wa Kardinali Katibu wa Jimbo la Vatican.

## Marejeo
Jamii:Wanauchumi wa Italia
Louise Reny

**Louise Reny** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Athena Reich

**Athena Reich** ni mwigizaji, mwandishi, mwimbaji, mtunzi wa nyimbo, na mwigizaji wa kuigiza Lady Gaga mwenye uraia wa Kanada na Marekani.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Baraliris

**Baraliris** alikuwa mtawala aliyefikiriwa wa Illyrian, ambaye  baada ya kuona ishara katika ndoto, alianza mfululizo wa ushindi wa kijeshi ambao ulimruhusu kupanua utawala wa Illyrian juu ya Molossians na makabila mengine, hadi mipaka ya Makedonia. Pengine ikiwa ni sawa na Bardyllis.

## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Autaritus

**Autaritus** (alifariki 238 KK) alikuwa kiongozi wa askari wa kuajiriwa Wagauli katika jeshi la Karthago wakati wa Vita vya Kwanza vya Punic.

Pamoja na wanaume wake, Autaritus alipigana mnamo 262 KK katika Vita vya Agrigentum na alibaki mwaminifu kwa Karthago wakati wenzake walipojiunga kwa wingi na Warumi. Baada ya kurejea Afrika, alikuwa mmoja wa viongozi wa askari wa kuajiriwa waliokuwa wakiasi dhidi ya Karthago katika Vita vya Askari wa Kuajiriwa mnamo 240 KK.

Kwa kipaji chake cha ufasaha wa hotuba na maarifa yake ya Kifoinike, aliwachochea wanaume wake kwenye ukatili mkubwa, na alikuwa msukumo wa mauaji ya kamanda wa Karthago Gisco na wanaume wake. Hatimaye alinaswa kwenye korongo katika Vita vya Saw na jenerali wa Karthago Hamilcar Barca, na akajisalimisha. Pamoja na viongozi wengine wa askari wa kuajiriwa, alisulubiwa mbele ya kuta za Tunis.

## Tanbihi 
Jamii:Watu wa Ulaya
Rose Ranger

**Rose Ranger** (aliyezaliwa North Vancouver, British Columbia, Kanada) ni mwimbaji, mtunzi wa nyimbo, mtayarishaji wa muziki, na mwigizaji kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Alyssa Reid

**Alyssa Ashley Reid** (aliyezaliwa 15 Machi, 1993) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada. 

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Kathleen Appler

**Kathleen Mary Appler** (23 Februari 1952 – 18 Machi 2020) alikuwa sista wa Kanisa Katoliki wa Marekani na mwanachama wa *Mabinti wa Upendo wa Mtakatifu Vinsenti wa Paulo*. Alikuwa mmoja wa wanawake saba wa kwanza kuteuliwa kuwa wanachama wa *Idara kwa ajili ya Taasisi za Maisha ya Wakfu na Vyama vya Maisha ya Kitume*, taasisi ya utawala ya Vatikani. Aliteuliwa tarehe 8 Julai 2019 na Papa Fransisko.

Kathleen Appler alizaliwa Utica, New York, na aliungana na Mabinti wa Hisani Aprili 1973 huko Boston, Massachusetts. Alifanya kazi katika shule kwa miaka mingi na baadaye kuwa mhudumu wa Kituo cha Parokia ya St John mjini Brooklyn. Alitumikia miaka 47 kama sista, na mwaka 2009 alichaguliwa kuwa Mshauri Mkuu wa shirika.

Alisoma katika chuo cha Utica Catholic Academy mwaka 1970 na baadaye kupata digrii kadhaa ikiwa ni pamoja na Bachelor of Liberal Arts (1975), BA katika Fasihi ya Kiingereza yenye Mhadhara wa Elimu ya Msingi (1978) na Shahada ya Uzamili katika Elimu ya Msingi (1984).

Kutoka tarehe 25 Mei 2015 hadi kifo chake tarehe 18 Machi 2020, alikuwa Mkuu wa Mabinti wa Upendo wa Mtakatifu Vinsenti wa Paulo na tangu 2009 alikuwa mwanachama wa Mkutano Mkuu wa Jumla. Alikuwa Mmarekani wa kwanza kushika nafasi hii, na wa pili ambaye si Mfaransa.

Aliteuliwa katika Congregation for Institutes of Consecrated Life and Societies of Apostolic Life, akiwa mmoja wa wanawake saba wa kwanza, na Papa Francis mwaka 2019. Alipoteuliwa alikiri: "Naamini hii ni wakati wa kipekee katika historia ya Kanisa letu, ikitoa mfano halisi wa imani na uaminifu mtakatifu ambao Papa Francis ana kwa wanawake wa dini".

Sister Kathleen Appler alifariki Paris tarehe 18 Machi 2020, kutokana na saratani ya muda mrefu.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Marekani
Ralph

**Raffaela Weyman**, anayejulikana kitaaluma kama **Ralph** (ambaye mara nyingi huandikwa kama **RALPH**), ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Toronto, Ontario, Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Geneviève Racette

**Geneviève Racette** (aliyezaliwa 31 Agosti, 1990) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Montreal, Quebec.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Albion

**Albion** alikuwa kiongozi wa Kijerumani wa Saxons katika wakati wa Charlemagne. 

## Utamaduni maarufu 
Jina Albion limeonekana katika matukio mengi ya kitamaduni, ikiwemo katika shairi la William Blake na kwenye kazi yake ya sanaa yenye kichwa cha *Albion Rose*; katika albamu ya kwanza ya Babyshambles yenye jina la *Down in Albion* (2005); na katika kitabu cha watoto kilichochapishwa mwaka *The Last Words of Albion* (2024) kilichoandikwa na Joshua Ferdinand. Mfululizo wa michezo ya video ya Fable umewekwa katika nchi yenye jina Albion.

## Marejeo
Jamii:Watu wa Ujerumani
Adalbert wa Austria

**Adalbert** (anajulikana kama **Adalbert Mshindi**; 985 – 26 Mei 1055) alikuwa Margrave wa Austria kuanzia mwaka 1018 hadi kifo chake mwaka 1055.

## Ndoa na Familia 
Adalbert alioa kwa mara ya kwanza Glismonda wa West-Saxony. Hawakuwa na watoto waliyojulikana.

Baadae alioa Frozza Orseolo, ambaye baadaye alichukua jina la Adelheid. Alikuwa dada wa Peter Urseolo wa Hungaria. Frozza na Adalbert walikuwa na wana wawili:

* Leopold (aliyefariki 9 Desemba 1043), Margrave wa Hungarian March.
* Ernest, aliyekuwa Margrave wa Austria.

## Marejeo
Jamii:Wanasiasa wa Austria
Jamii:waliozaliwa 985
Roxanne Potvin

**Roxanne Potvin** (aliyezaliwa Regina, Saskatchewan, 31 Machi, 1982) ni mwimbaji, mchezaji wa gitaa, na mtunzi wa nyimbo ambaye anazungumza lugha ya Kifaransa na Kiingereza, na anayeishi Gatineau, Quebec, Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Luigia Coccia

**Luigia Coccia** ni mtawa na mmisionari wa Kanisa Katoliki, mmoja wa wanawake saba wa kwanza walioteuliwa kuwa washiriki wa Idara ya Taasisi za Maisha ya Wakfu na Jumuiya za Maisha ya Kitume, idara ya Curia ya Papa, taasisi ya utawala ya Ukulu mtakatifu tangu tarehe 8 Julai 2019, alipoteuliwa na Papa Fransisko.

Coccia ni sista wa Italia, mwanachama wa Comboni Missionary Sisters (pia wanajulikana kama Akina Mama wa Nigritia), shirika linalofanya kazi za misheni, hasa barani Afrika. Kuanzia mwaka wa 2014 alikuwa Mkuu wa Mkoa wa shirika lake kwa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo na Togo, na kabla ya hapo alikuwa Katibu Mkuu wa Mafunzo.

Anatoka Ascoli Piceno nchini Italia, na alijiunga na Comboni sisters mwaka 1998. Alitumia miaka mitatu nchini Kamerun kabla ya kufanya kazi nchini Kongo. Ana shahada ya saikolojia kutoka Chuo Kikuu cha Gregoriana huko Roma.

Mnamo 21 Septemba 2016, alichaguliwa kuwa Mkuu wa Comboni Missionary Sisters, akimrithi Luzia Premoli. Mwaka 2022, Anne Marie Quigg alichaguliwa kuwa Mkuu mpya.

Mwaka 2019, alipoteuliwa na Papa Fransisko kati ya wanawake wa kwanza kuwa wanachama wa idara hiyo muhimu ya Vatikani, alisema:

"Hili bila shaka ni tukio la kihistoria, kwani linaashiria kutambua nafasi isiyoweza kubadilishwa tuliyonayo kama masista katika idara hii."

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Italia

Jamii:wamisionari
MacKenzie Porter

**MacKenzie Lea Porter** (aliyezaliwa 29 Januari, 1990) ni mwimbaji, mtunzi wa nyimbo na mwigizaji kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Françoise Massy

**Françoise Massy** (amezaliwa 2 Machi 1947) ni mtawa na mmisionari Mkatoliki wa Ufaransa, mmoja wa wanawake saba wa kwanza walioteuliwa kuwa washiriki wa Idara ya Mashirika ya Maisha ya Wakfu na Jumuiya za Maisha ya Kitume, ya pili ya daraja la juu katika Curia ya Kirumi, taasisi ya utawala ya Ukulu mtakatifu tangu tarehe 8 Julai 2019, alipoteuliwa na Papa Fransisko.

Massy alichaguliwa tarehe 1 Oktoba 2014 kuwa Mkuu wa shirika lake, Wamisionari Wafransisko wa Maria (Franciscan Missionaries of Mary). Alifuatwa mwaka 2020 na Eufemia Glenny, F.M.M. 

## Tuzo
Mnamo mwaka 2021 alitunukiwa tuzo ya *Legion of Honor* kwa mchango wake kwa jamii, Yvonne Reungoat ambaye pia ni mtawa, alipewa tuzo hiyo na wote wawili waliipokea siku ya mwaka mpya.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Ufaransa

Jamii:Wafransisko
Jamii:wamisionari
Daniel Anrig

**Kanali Daniel Rudolf Anrig** (amezaliwa tarehe 10 Julai 1972) ni afisa wa jeshi na polisi kutoka Uswisi. Alitumikia kama kamanda wa 34 wa Walinda Usalama wa Kipapa wa Uswisi (Pontifical Swiss Guard), baada ya kuteuliwa na Papa Benedikto wa XVI tarehe 19 Agosti 2008.

Anrig alimrithi Elmar Mäder, aliyekuwa kamanda tangu mwaka 2002. Uongozi wake ulimalizika tarehe 31 Januari 2015 na hakurefushiwa mkataba wake na Papa Fransisko.

## Maisha ya Awali 
Anrig alizaliwa mjini Walenstadt, katika Canton ya St. Gallen, nchini Uswisi. Ni mume na baba wa watoto wanne. Alihudumu kama halberdier (mwanajeshi wa mguu wa walinzi wa Kipapa) kati ya mwaka 1992 hadi 1994. Mnamo mwaka 1999, alihitimu shahada ya sheria ya kiraia na sheria ya kanisa kutoka Chuo Kikuu cha Fribourg.

## Masuala ya Kisheria 
Mnamo mwaka 2020, Anrig alipigwa faini na mahakama ya wilaya ya Zurich kwa kosa la kutoa vitisho vya kujinyonga, kumuua mpenzi wake wa zamani pamoja na mtoto wao.

Mnamo mwaka 2024, alihukumiwa na mahakama ya Uswisi kifungo cha nje cha miezi kumi pamoja na faini ya franki 1,000, baada ya kutishia mtu mmoja kwa kutumia chainsaw iliyokuwa imewashwa katika tukio lililotokea mwezi Novemba 2022.

## Marejeo 
## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Olga Krizova

**Olga Krizova V.D.B.** (amezaliwa Bratislava, 1950) ni mwanataaluma Mkristo Mkatoliki kutoka Slovakia. Pia ni mshiriki wa "Wajitoleao wa Don Bosco", taasisi ya kitawa ya kilimwengu (secular institute) ya wanawake wanaoishi hali yao ya wakfu wakiwa raia wa kawaida wenye roho ya Yohane Bosco ndani ya Kanisa Katoliki.

Mnamo tarehe 20 Julai 2019, aliteuliwa na Papa Fransisko kuwa mwanachama wa Idara ya Taasisi za Maisha Yaliyowekwa Wakfu na Mashirika ya Maisha ya Kitume, idara ya Vatikani inayoshughulika na masuala ya watawa na mashirika ya kitume ndani ya Kanisa Katoliki.

## Maisha ya mwanzo 
Olga Krizova alizaliwa katika taifa la zamani la Czechoslovakia. Tangu akiwa msichana, alihusiana kwa karibu na maisha ya Kanisa na harakati za vijana wa Kikatoliki, na hatimaye akaungana na taasisi ya kitawa ya Don Bosco Volunteers (V.D.B.), ambapo aliweka nadhiri zake kama mwanachama wakfu wa kiraia (secular consecrated).

## Huduma na wajibu 
Akiwa mwanachama wa Don Bosco Volunteers, Krizova ameshiriki katika shughuli mbalimbali za kitume, malezi ya vijana, na kukuza roho ya Salesian. Aidha, amehudumu katika nafasi za uongozi ndani ya taasisi hiyo, ikiwemo kuwa Moderator General wa V.D.B., jukumu la juu la kimataifa kwa taasisi hiyo.

## Uteuzi wa Papa 
Tarehe 20 Julai 2019, Papa Fransisko alimteua rasmi kuwa mwanachama wa Kongregesheni ya Taasisi za Maisha Yaliyowekwa Wakfu na Mashirika ya Maisha ya Kitume. Hii ilimfanya kuwa miongoni mwa wanawake wa kwanza wakiwakilisha mashirika ya kiraia yaliyowekwa wakfu ndani ya chombo cha Vatican chenye mamlaka ya kusimamia na kuongoza maisha ya kitawa duniani kote.

## Marejeo
## Viungo vya nje 
* Tovuti rasmi ya Volunteers of Don Bosco (V.D.B.)
* Holy See Press Office

Jamii:Wanawake wa Slovakia
Jacob Chornoryzets

**Yakovu Mchungaji** alikuwa mchungaji na mwandishi wa karne ya 11 katika Kievan Rus'. Anajulikana kwa oda aliyoitengeneza kwa heshima ya Vladimir Mkuu kwa ajili ya ubadilishaji wa Kievan Rus kuwa Ukristo mnamo 988, pamoja na kazi yake kuhusu Boris na Gleb.
## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Jabagh Qazanoqo

**Hajji Jabagh Qazanoqo** (1685 - 1750) alikuwa mwanafalsafa wa Kirsasiani wa Kabardiani, mwanazuoni wa Uislamu, mshairi, mwanaharakati wa kijeshi, mwanasiasa na mwanadiplomasia ambaye aliunga mkono wazo la umoja na uhuru kamili wa Kaukazi ya Kaskazini, akiweka msingi wa kiitikadi wa MRNC.

## Urithi 
Kwa kupitia marekebisho yake na utetezi wake wa Kaukazi Kaskazini huru na umoja, Qazanoqo anabaki kuwa kielelezo cha heshima na ushawishi hadi leo. Anaishi katika desturi za Wakirasi kama ishara ya haki, hekima, na fadhila. Watu wa karibu naye kama Balkars pia wamejaribu kumchukua kama shujaa wao wa kiasili.

Mnamo mwaka 2014, nyumba ambayo Qazanoqo alizikwa ilitambulika kwenye tambarare la *Qazanoqey Kumb*, lililoko juu ya kijiji cha Zayukovo katika Jamhuri ya Kabardino-Balkaria, kando ya mto Baksan. Eneo la maziko, lililohifadhiwa tu katika desturi za mdomo, lilithibitishwa rasmi kupitia utafiti wa wanahistoria wa eneo hilo kutoka Nalchik, Maria Kotlyarov na Viktor Kotlyarov, pamoja na michango ya wakazi wa kijiji. Kwa hiari ya watu wa eneo hilo, mawe mawili ya makaburi yaliyochongwa kwenye tuff yaliwekwa kumuenzi Qazanoqo na mkewe. Juhudi hii, ambayo haikupatiwa shauku na mamlaka rasmi, ilitimishwa kabisa kwa jitihada za hiari na msaada wa kifedha kutoka kwa jamii ya eneo hilo.

Katika Majimbo ya Adygea na Karachay-Cherkessia, familia za vizazi vya Qazanoqo bado wapo hai.

## Marejeo
Jamii:Wanasiasa wa Urusi
Jamii:WikiMonthly Edit-a-thon Kilimanjaro
Ibn al-Qitt

'''Abu'l-Qasim Ahmad ibn Mu'awiya ibn Muhammad ibn Hisham ibn Mu'awiya ibn Hisham ibn Abd al-Rahman ibn Mu'awiya**, anayejulikana kama **Ibn al-Qitt''' (aliyefariki 901), alikuwa Muwasi wa Umayyad na kujitangazia Mahdi katika Emirate ya Cordoba.

Alikuwa mwanachama wa familia ya kifalme ya Umayyad, na alikuwa mjukuu wa kizazi cha tatu wa Hisham I of Córdoba. Akashawishiwa na mtaabika ascetic Abu Ali al-Sarrai (labda wakala wa Isma'ili Shia akitengeneza uhasama), Ibn al-Qitt aliibuka kinyume na utawala wa Abdullah ibn Muhammad al-Umawi katika Córdoba,na kuendesha Jihad dhidi ya Wakristo. Wakati wa mapigano yake, alifuatwa na Waberber (pamoja na kabila la Nafza na Kutama), kutoka Llano de los Pedroches, sierra de Almadén, Trujillo, mto Guadiana katika Iberia ya kusini-magharibi, Toledo, Talavera na Santaver.

Shughuli yake ya kwanza ya kijeshi katika ardhi ya Kikristo ilikuwa shambulio la 901 dhidi ya Zamora, ambapo, baada ya baadhi ya wakuu wa Waberber kujiunga na upande wa pili, aliripotiwa kukamatwa na kuchinjwa kifuani.

## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Diana Guardato

**Diana Guardato** alikuwa mwanachama wa familia ya kifalme ya Patrisia ya Guardato. Alikua na watoto wawili na Mfalme Ferdinand I wa Napoli.

Mtoto wake wa kwanza alikuwa Fernando de Aragón, Duke wa kwanza wa Montalto, ambaye alimuoa Anna Sanseverino, kisha Castellana de Cardona. Binti yao, Maria d'Aragona, aliolewa na Antonio Todeschini Piccolomini, Duke wa Amalfi, mpwa wa Papa Pius II na kaka wa Papa Pius III.

Mtoto wake wa pili alikuwa Giovanna d’Aragona, ambaye aliolewa na Leonardo della Rovere, Duke wa Arce na Sora, mpwa wa Papa Sixtus IV na kaka wa Papa Julius II.

## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Samantha Martin

**Samantha Martin** (aliyezaliwa 27 Mei, 1983) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa Kanada ambaye mtindo wake unachanganya miziki ya roots rock, blues, soul, na gospel pamoja na sauti za kipekee. 

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Getas

**Getas** (Kigiriki cha Kale: Γέτας) alikuwa mfalme wa kabila la Edoni, sehemu ya Wathracia waliotawala katika eneo la Thrace (sasa sehemu za Bulgaria, Ugiriki na Uturuki). Getas alitawala kabla ya enzi za Roma, katika kipindi cha Hellenistic, na alikuwa miongoni mwa wafalme waliodhibiti kabila la Edoni ambalo lilijulikana kwa ushawishi wake katika siasa na historia ya Balkani.

Edoni ni mojawapo ya makabila ya Wathracia, watu wa asili ya kieneo waliokuwa na miji mikubwa na serikali za kifalme katika eneo hilo. Ingawa maelezo ya moja kwa moja kuhusu utawala wa Getas ni machache, anajulikana kama mfalme muhimu wa Edoni katika historia ya kale ya Balkani.

## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Maurice Frère

**Maurice Frère** (8 Agosti 1890, Charleroi - 11 Agosti 1970) alikuwa mtumishi wa serikali wa Ubelgiji na gavana wa Benki ya Kitaifa ya Ubelgiji (NBB) kuanzia 1944 hadi 1957.  

## Kazi 
Katika miaka kati ya Vita Kuu vya Kwanza vya Dunia na Vita vya Pili, alishiriki kama mtaalamu katika makongamano kadhaa yanayohusu matatizo ya fidia za Kijerumani na hali ya uchumi kwa ujumla. Mwaka 1938 aliteuliwa kuwa rais wa Tume ya Benki ya Ubelgiji, akichukua nafasi ya Georges Janssen. Mara tu baada ya kuibuka kwa Vita vya Pili vya Dunia, aliteuliwa kuwa msimamizi wa Banque d'Émission à Bruxelles, lakini mwaka 1942 alijiuzulu kutoka nafasi hiyo. Mwisho wa vita, aliteuliwa kuwa gavana wa Benki Kuu ya Ubelgiji.

Mara tu baada ya uteuzi wake, alilazimika kushughulikia mabadiliko makubwa ya sarafu, yaliyofahamika kama Operesheni Gutt, ambayo ilipunguza kiasi cha fedha nchini Ubelgiji kwa takribani sehemu mbili ya tatu ili kuimarisha sarafu. Sheria ya Ubelgiji ya tarehe 28 Julai 1948 ilitoa mwongozo wa kuimarisha sifa ya umma ya Benki, huku ikihakikisha uhuru wake.

Alihusiana na kupanga mfumo mpya wa kimataifa wa fedha, kufuatia makubaliano ya Bretton Woods. Mwaka 1946, aliteuliwa kuwa mwenyekiti wa Bodi ya Wakurugenzi wa *Bank for International Settlements* (BIS) huko Basel (Uswisi). Alibaki rais wa BIS hadi mwaka 1958, kisha akaendelea kuwa mwanachama wa Bodi ya Wakurugenzi.

Mwaka 1950, pamoja na Hubert Ansiaux, alihusika katika kuanzisha European Payments Union kwa lengo la kubadilisha malipo ya bilateral na mfumo wa biashara na malipo ya multilateral.

## Marejeleo 
* A.-M. DUTRIEUE, (1996), “Frère Maurice” katika G. KURGAN-VAN HENTENRYK, wenzake, Dictionnaire des patrons en Belgique: les hommes, les entreprises, les réseaux, Bruxelles, uk. 294–296.
* F. VANLANGENHOVE, (1978), “Frère Maurice” katika Biographie Nationale, vol. XL, uk. 261–300.

Jamii:Watu wa Ulaya
Núria Calduch

**Núria Calduch i Benages** (amezaliwa 26 Machi 1957) ni msomi wa Biblia kutoka Uhispania na afisa wa Curia ya Papa. Pia ni profesa katika Chuo Kikuu cha Kipapa cha Gregoriana, na mtaalamu wa vitabu vya hekima vya Agano la Kale. Calduch i Benages ndiye mwanamke wa kwanza kuwa Katibu wa Tume ya Kipapa ya Biblia.

## Elimu 
Calduch i Benages alihitimu katika Falsafa na Fasihi kutoka Chuo Kikuu Huru cha Barcelona mwaka 1979 akapata uzamivu katika Maandiko Matakatifu kutoka Chuo cha Kipapa cha Biblia mjini Roma. Pia ni mwanachama wa shirika la wamisionari wa *Mabinti Wamisionari wa Familia Takatifu ya Nazareti*.

## Kazi 
Mnamo mwaka 2010, Calduch i Benages ni profesa katika Chuo Kikuu cha Kipapa cha Gregorian na pia mhadhiri mgeni katika Chuo cha Kipapa cha Biblia. Anatambulika kama mamlaka katika utafiti wa vitabu vya hekima vya Agano la Kale.

Papa Benedikto wa 16 alimteua Calduch i Benages mwaka 2008 kuwa mtaalamu katika Sinodi ya Maaskofu kuhusu Neno la Mungu. Baadaye, Papa Fransisko alimchagua mwaka 2016 kuwa mwanachama wa Kamati ya Utafiti juu ya Udiakoni wa Wanawake, ambayo jukumu lake lilikuwa kuchunguza nafasi ya mashemasi wanawake katika Kanisa la mwanzo. Ripoti ya kamati hiyo haikuchapishwa, na kamati ya pili iliundwa tena mwaka 2020 ikiwa na wanachama wapya.

Mnamo tarehe 9 Machi 2021, Papa Fransisko alimteua Calduch i Benages kuwa Katibu wa Tume ya Kipapa ya Biblia, na hivyo kuwa mwanamke wa kwanza kushika nafasi hiyo. Aliteuliwa tena kwa muhula wa pili unaomalizika mwaka 2025. Kitabu cha heshima (*festschrift*) kilichohaririwa na Francis M. Macatangay na Francisco-Javier Ruiz-Ortiz, kilichapishwa mwaka 2022 kwa heshima yake wakati wa kumbukumbu ya siku yake ya kuzaliwa ya miaka 65.

## Marejeo
Jamii:Wataalamu wa Hispania
Elmar Mäder

**Elmar Theodor Mäder** (28 Julai 1963) alikuwa Kamanda wa thelathini na tatu wa Walinzi wa Kipapa wa Uswisi akiwa na cheo cha kanali katika Walinzi.

## Wasifu 
Elmar Mäder alizaliwa Henau (sasa inajulikana kama Uzwil) katika Canton ya St. Gallen, akiwa mmoja kati ya watoto watano wa Theo na Katharina Mäder. Alisoma shule katika kijiji jirani cha Zuzwil.

Mäder alisomea sheria katika *Hochschule* mjini St. Gallen na katika Chuo Kikuu cha Fribourg kabla ya kujiunga na Jeshi la Uswisi, ambapo alipanda cheo na kufikia hadhi ya Luteni wa Kwanza katika vikosi vya ulinzi wa anga.

Mwaka 1998 aliteuliwa kuwa naibu kamanda wa Walinzi wa Kiswisi wa Kipapa, na tarehe 8 Novemba 2002, Papa Yohane Paulo II alimteua kuwa kamanda, akichukua nafasi ya Pius Segmüller. Kufikia uteuzi huo, tayari alikuwa amefikia cheo cha Kanali. Alihudumu pia chini ya Papa Benedikto XVI kuanzia 2005.

Mäder aligonga vichwa vya habari mwaka 2005 aliposema kuwa hakukuwa na mpango wa kuwaruhusu wanawake kujiunga na Walinzi wa Kiswisi. Sababu yake ilikuwa kwamba makaazi ya walinzi yalikuwa madogo, na uwepo wa wanawake ungeweza kuleta changamoto za nidhamu. Alishikilia wadhifa huo hadi tarehe 19 Agosti 2008, alipobadilishwa na Daniel Anrig.

Mwaka 2009, kamanda mpya Daniel Anrig alirudi nyuma kutoka kwenye kauli ya Mäder, akiiambia runinga ya Italia 1 kwamba uwepo wa wanawake katika Walinzi wa Kiswisi “unawezekana.”

Mnamo tarehe 6 Juni 2007, Mäder alikuwa akitembea kando ya Popemobile wakati mwanaume kutoka Ujerumani aliruka vizuizi vya usalama na kujaribu kuruka ndani ya gari hilo.

Mäder ameoa Theresa Clochliger. Wana watoto wanne, ambapo mtoto wao wa nne alibatizwa na Papa Benedikto XVI.

## Marejeo
Jamii:Watu wa Uswisi
Amanda Marshall

**Amanda Meta Marshall** (aliyezaliwa 29 Agosti, 1972) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa Kanada anayeshinda Tuzo za Juno, akijulikana kwa muziki wa pop na rock.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Taya Marquis

**Taya Marquis** (aliyezaliwa 8 Februari, 1989) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa Kanada ambaye amekuwa akitumbuiza tangu mwaka 2008.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Carolyn Mark

**Carolyn Natasha Mark**ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa Kanada wa aina ya muziki wa alternative country.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Marjo

**Marjolène Morin** (aliyezaliwa 2 Agosti, 1953), anayejulikana kitaaluma kama **Marjo**, ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa Kanada kutoka Quebec.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Margeaux

**Margo Elaine Simms**, anayejulikana kitaaluma kama **Margeaux** ni mwimbaji, mtunzi wa nyimbo, mbunifu wa mitindo, na mtu mashuhuri wa runinga kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Dayna Manning

**Dayna Manning** (aliyezaliwa  Stratford, Ontario, 27 Aprili, 1978) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa muziki wa folk na pop kutoka Kanada, pia ni mtayarishaji na mhandisi wa sauti.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Catherine MacLellan

**Catherine MacLellan** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa muziki wa folk kutoka Kanada, anayeishi Prince Edward Island.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Sarah MacDougall

**Sarah MacDougall** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo mwenye asili ya Uswidi na Kanada, ambaye kwa sasa anaishi Toronto, Ontario, Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Rita MacNeil

**Rita MacNeil** (amezaliwa 28 Mei, 1944 – amefariki 16 Aprili, 2013) alikuwa mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa Kanada kutoka jamii ya Big Pond, Nova Scotia kwenye Cape Breton Island ya Nova Scotia.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Amanda Mabro

**Amanda Mabro** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada, pia ni kocha wa sauti. Amanda na bendi yake wamekuwa wakifanya kazi tangu mwaka 2000.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Basia Lyjak

**Basia Lyjak** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa rock kutoka kizazi cha kwanza cha wahamiaji wa Kipolishi-Kanada, anayetoka Toronto, Ontario.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Cara Luft

**Cara Luft** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada, mchezaji wa gitaa na clawhammer banjo, na mjumbe mwanzilishi wa bendi ya Kanada ya muziki wa folk ya The Wailin' Jennys.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Darrelle London

**Darrelle London** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo na piano, pop kutoka Toronto, Kanada, anajulikana kwa "uwepo wake wa kipekee na wa busara."

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Suzanne Little

**Suzanne Marie Little** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Andrea Lindsay

**Andrea Lindsay** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa pop kutoka Kanada, aliyejishindia Tuzo la Juno la Albamu ya Francophone ya Mwaka katika Tuzo za Juno za 2010 kwa albamu yake *Les Sentinelles dorment*.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Lights

**Lights Valerie Anne Poxleitner-Bokan** (aliyezaliwa **Valerie Anne Poxleitner**; 11 Aprili, 1987), anayejulikana kwa jina moja tu kama **Lights**  ni mwanamuziki, mwimbaji, na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Terra Lightfoot

**Terra Lightfoot** (aliyezaliwa Agosti 1986) ni mwanamuziki na mwimbaji mtunzi wa nyimbo kutoka Hamilton, Ontario, Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Larissa Loyva

**Larissa Loyva** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa indie pop kutoka Kanada, aliyefundishwa kisomi katika muziki, na pia ni mchezaji wa kibodi mwenye asili ya Finland Kifini.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Alana Levandoski

**Alana Levandoski** ni mtunzi wa nyimbo kutoka Riding Mountain National Park katika Manitoba, Kanada. Alizaliwa huko Kelwood, Manitoba.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Betta Lemme

**Betta Lemme** (aliyezaliwa 30 Aprili, 1990) ni mwimbaji, mtunzi wa nyimbo, mkurugenzi, na mpiga vyombo vingi kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Ariane Mahrÿke Lemire

**Ariane Mahrÿke Lemire** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa Kanada anayezungumza Kifaransa na Kiingereza kutoka Edmonton, Alberta.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Lynda Lemay

**Lynda Lemay** (aliyezaliwa Portneuf Regional County Municipality, Quebec, 25 Julai, 1966) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa Ufaransa kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Jade LeMac

**Jade LeMac** ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Legwurk

Tani Kahn, anayejulikana kitaaluma kama **Legwurk**, ni mwimbaji, mpiga gitaa, mpiga bassi, mchezaji wa kibodi, mtayarishaji, na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada, anayeishi Brooklyn, NY.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Elise LeGrow

**Elise Madeline LeGrow** (aliyezaliwa 4 Juni, 1987) ni msanii wa kurekodi na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Sook-Yin Lee

**Sook-Yin Lee** ni mtangazaji, mwanamuziki, mkurugenzi wa filamu, mwigizaji, na msanii wa multimedia kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Butenafine

**Butenafine**, inayouzwa kwa majina ya chapa **Mentax** na mengineyo, ni dawa ya kuzuia fangasi inayotumika kutibu ukungu wa ngozi (ringworm) na maambukizi fangasi yanayosababisha madoa madogo kwenye ngozi (pityriasis versicolor). Inatumika kwa ngozi. Dawa hii ni benzylamine, ambayo ni sawa na allylamines, kama vile terbinafine.

## Marejeo
Luna Li

**Hannah Bussiere Kim** (aliyezaliwa 3 Oktoba, 1996), anayejulikana kwa jina lake la jukwaani **Luna Li**, ni mwimbaji, mtunzi wa nyimbo, mpiga vyombo vingi, na mtayarishaji anayeishi Toronto.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Orciprenaline

**Orciprenaline**, pia inajulikana kama **metaproterenol**, ni dawa inayotumika kutibu pumu (asthma) na ugonjwa sugu wa kupumua (COPD). Inachukuliwa kwa mdomo au kwa kuvuta pumzi.

Madhara yake ya kawaida ni pamoja na wasiwasi, mtetemeko, maumivu ya kichwa, mapigo ya moyo yasiyo ya kawaida (palpitations), matatizo ya kulala, kuhara na kuhisi kuwashwa. Dawa hii iliondolewa kwenye soko nchini Uingereza mwaka wa 2010.

## Marejeo
Paricalcitol

**Paricalcitol**, inayouzwa kwa jina la biashara **la Zemplar**, ni dawa inayotumika kuzuia na kutibu shida ya tezi parathyroidi (hyperparathyroidism) kutokana na ugonjwa sugu wa figo.

Madhara yake ya kawaida ni pamoja na kuhara, athari za mzio, kichefuchefu, maumivu ya kichwa na shida ya kulala.

Paricalcitol ilipewa na hati miliki katika mwaka wa 1989 na kuidhinishwa kwa ajili ya matumizi ya kimatibabu mwaka wa 1998. Dawa hii inapatikana kama dawa ya kawaida.

## Marejeo
Cabazitaxel

{{Drugbox|Verifiedfields=changed|Watchedfields=changed|verifiedrevid=460123299|image=Cabazitaxel.png|alt=|tradename=Jevtana|synonyms=XRP-6258

|Drugs.com=|MedlinePlus=a611009

|class=Taxane Hasa inatumika kwa saratani ya kibofu inayostahimili kuhasiwa kwa metastatic kwa watu ambao wameshindwa matibabu mengine. Dawa hii ni taxane (kundi la dawa zinazotumika kutibu saratani) ambayo huingiliana na microtubules (sehemu ya seli inayohusika na muundo na usafirishaji wa vitu ndani ya seli).

Cabazitaxel iliidhinishwa kwa ajili ya matumizi ya kimatibabu nchini Marekani mwaka wa 2010, na Ulaya mwaka wa 2011. Kiasi hiki nchini Marekani kinagharimu takriban dola 12,700 za Kimarekani.

## Marejeo
Paddy Cole

**Patrick Cole** (17 Desemba 1939 – 22 Januari 2025) alikuwa mwimbaji, mwanamuziki, na kiongozi wa bendi kutoka Ireland. Alijulikana zaidi katika enzi ya bendi za burudani maarufu (*showbands*) nchini Ireland.  

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1939
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Wanamuziki wa Eire
Jamii:Waimbaji
Jamii:Viongozi wa Bendi
Barry Michael Cooper

**Barry Michael Cooper** (1957 au 1958 – 22 Januari 2025) alikuwa mwandishi, mtayarishaji, na mwongozaji wa filamu kutoka Marekani. Anajulikana zaidi kwa maandishi yake ya filamu *New Jack City* (1991), *Sugar Hill* (1994), na *Above the Rim* (1994), ambazo mara nyingine huitwa "Harlem Trilogy". 

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1958
Jamii:Waliofariki 2025
Jamii:Waandishi skrini wa Marekani
Jamii:Waandaaji wa Filamu
Ados Ndombasi

**Ados Ndombasi Banikina** (alizaliwa Mei 28, 1978 huko Brussels) ni mwanasiasa na mwendeshaji wa kitamaduni wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Hivi sasa ni mbunge wa kitaifa, akiwakilisha mkoa wa Funa katika jimbo la Kinshasa.

Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Alicia Moffet

**Alicia Moffet** (aliyezaliwa 22 Julai, 1998) ni mwimbaji wa Kanada aliyeshinda msimu wa 2013 wa *The Next Star*.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
João Braz de Aviz

**João Braz de Aviz** (alizaliwa  24 Aprili 1947) ni kiongozi wa Kanisa Katoliki. Alihudumu kama msimamizi wa Baraza la Mashirika ya Maisha ya Kitawa na Jumuiya za Maisha ya Kitume kuanzia mwaka 2011 hadi 2025. 

Alianza kazi yake kwa miaka ishirini kama kasisi wa parokia na mwalimu wa seminari. Aliteuliwa kuwa askofu mwaka 1994 na alikuwa askofu wa Ponta Grossa kuanzia 1998 hadi 2002, askofu mkuu wa Maringá kuanzia 2002 hadi 2004, na askofu mkuu wa Brasília kuanzia 2004 hadi 2011.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1947
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:watu wa Brazil
Mitsou

**Mitsou Annie Marie Gélinas** (aliyezaliwa Loretteville, Quebec, 1 Septemba, 1970) ni mwimbaji wa pop wa Kanada, mfanyabiashara, mtangazaji wa televisheni na redio, pamoja na mwigizaji.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Kambi ya kijeshi ya Ceta

**Kambi ya Kijeshi ya CETA** ni kituo cha Jeshi la Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (FARDC) kilicho katika mji wa Nsele huko Kinshasa. Kambi hiyo ni muhimu sana katika kuwazoeza na kuwapa makao wanajeshi wapya.

## Historia 
Kambi ya CETA ilianzishwa wakati wa ukoloni wa Ubelgiji na mwanzoni ilitumika kama msingi wa vikosi vya ukoloni. Baada ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo kupata uhuru mnamo 1960, ilijumuishwa katika miundombinu ya kijeshi ya kitaifa. Baada ya muda, lilikuja kuwa mahali muhimu pa kuwazoeza wanajeshi wapya, na pia mahali pa kupitishia wanajeshi waliokuwa wakisubiri kupelekwa vitani.

## Mafunzo maalumu 
Kambi ya CETA inatoa mipango mbalimbali ya mafunzo ya kijeshi, ikijumuisha utaalam katika vifaa, uhandisi wa kijeshi na usalama. Mafunzo hayo yanakusudiwa kuwatayarisha wanajeshi kwa ajili ya changamoto za kisasa zinazohusiana na ulinzi wa kitaifa na kupambana na vitisho vya kimataifa. Kwa kuongezea, mafunzo maalum, kama vile yale ya afya ya uzazi na haki za wanawake, hivi karibuni yameanzishwa kusaidia wanawake wanajeshi na kukuza ustawi wao.

## Changamoto za ardhi 
Kambi ya CETA inakabiliwa na changamoto zinazoongezeka za ardhi, hasa kutokana na shinikizo la mali isiyohamishika katika mji wa Kinshasa. Maeneo yaliyo karibu na kambi mara nyingi yamekuwa na migogoro kati ya jeshi na watu binafsi au makampuni binafsi, na hilo limesababisha mvutano kuhusu ulinzi wa maeneo ya kijeshi. Mzozo huo unaonyesha umuhimu wa kuimarisha usimamizi wa ardhi na ulinzi wa miundombinu muhimu ya kijeshi katika eneo hilo.

## Changamoto za kijamii 
Mnamo Agosti 2023, wasiwasi uliibuka kuhusu hali ya maisha ya wanajeshi wapya waliokuwa wakisafirishwa kwenda kwenye kambi ya CETA. Waandamanaji hao, ambao walikuwa wakisubiri kwa majuma kadhaa kwa ajili ya mgawo wao, walikosa mahitaji ya msingi, na hilo lilizusha maswali kuhusu usalama na ustawi wao kambini.

## Mipango mizuri 
Licha ya magumu hayo, jitihada kubwa zilifanywa ili kuboresha hali katika kambi hiyo. Kwa mfano, mafunzo juu ya utoaji mimba salama na afya ya uzazi yametolewa kwa wanawake wanajeshi, na hivyo kuimarisha uhuru wao na afya yao.

## Tazama pia 
### Makala zinazohusiana 
### Viungo vya nje 
## Taarifa na Marejeo 
Jamii:Kinshasa
Jamii:Makala yasiyo na viungo vya ndani
Missy BK

**Constance Bih Kimal** (aliyezaliwa 31 Mei, 1986, anayejulikana zaidi kwa jina lake la jukwaani **Missy BK**) ni mwimbaji, mhamasishaji, mshauri wa kazi na biashara kutoka Kameruni na Kanada.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Jacynthe Millette-Bilodeau

**Jacynthe Millette-Bilodeau** (aliyezaliwa 13 Septemba, 1979) ni mwimbaji wa muziki wa pop kutoka Kanada anayerekodi kwa jina la **Jacynthe**. Anarekodi nyimbo kwa Kiingereza, Kifaransa, na Kiitaliano, na amekuwa na vibao vya Top 40 kwenye chati za muziki nchini Kanada.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
José Freire Falcão

**José Freire Falcão** (23 Oktoba 1925 – 26 Septemba 2021) alikuwa kiongozi wa Kanisa Katoliki nchini Brazili. Alitumikia kama Askofu Mkuu wa Brasília kuanzia mwaka 1984 hadi 2004. Aliteuliwa kuwa Kardinali mwaka 1988.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1925
Jamii:Waliofariki 2021
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:Watu wa Brazil
Lyldoll

**Shiloh Reann Hoganson**(aliyezaliwa 25 Aprili, 1993),alijulikana awali kwa jina moja tu kama **Shiloh**na kwa sasa anajitokeza kwa jina la jukwaani **Lyldoll**, ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Kanada
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Voxelotor

{{Drugbox|drug_name=|INN=|type=|image=File:Voxelotor skeletal.svg|width=|alt=|caption=|pronounce=|tradename=Oxbryta|synonyms=GBT440, GBT-440|IUPAC_name=2-Hydroxy-6-2-(1-isopropyl-1*H*-pyrazol-5-yl)-3-pyridinyl]methoxy}benzaldehyde

|Drugs.com=|MedlinePlus=a620011

|class=Hemoglobin S polymerization inhibitor Ushahidi unaonyesha kwamba inaboresha viwango vya hemoglobini; hata hivyo, manufaa yake ya jumla hayajakuwa wazi kufikia mwaka wa 2021.  Dawa hii inaaminika kufanya kazi kwa kuboresha uwezo wa himoglobini isiyo ya kawaida kubeba oksijeni.

Voxelotor iliidhinishwa kwa ajili ya matumizi ya kimatibabu nchini Marekani mwaka wa 2019.

## Marejeo
Aloísio Lorscheider

**Aloísio Leo Arlindo Lorscheider, O.F.M.** (8 Oktoba 1924 – 23 Desemba 2007) alikuwa Kardinali wa Kanisa Katoliki kutoka Brazili. Katika miaka ya 1970 na 1980 alijulikana kama mtetezi wa teolojia ya ukombozi na alionekana na wachambuzi fulani kama mgombea mwenye nafasi kubwa ya kuwa Papa katika mikutano miwili ya uchaguzi wa Papa mwaka 1978.
right|thumb|337x337px|kaburi la Kardinali Lorscheider.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1924
Jamii:Waliofariki 2007
Jamii:Wafransisko
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:Watu wa Brazil
Alice Merton

**Alice Florence Clarissa Merton**(aliyezaliwa 13 Septemba, 1993) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo wa Ujerumani, Ireland na Kanada anayeishi Uingereza.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Belinda Metz

**Belinda Metz** (aliyezaliwa 4 Januari, 1960) ni msanii wa kurekodi muziki wa Kanada toka mwanzoni hadi katikati ya miaka ya 1980 ambaye baadaye aliingia kwenye uigizaji.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Amy Millan

**Amy Millan** ni mwimbaji na mpiga gitaa wa indie rock kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Agnelo Rossi

**Agnelo Rossi** (4 Mei 1913 – 21 Mei 1995) alikuwa Kardinali wa Brazili wa Kanisa Katoliki na Mkuu wa Rika la Makardinali.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1913
Jamii:Waliofariki 1995
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:Watu wa Brazil
Shirley Matthews

**Shirley Matthews** (amezaliwa 8 Oktoba, 1942 – amefariki 8 Januari, 2013) alikuwa mwimbaji wa pop wa Kanada.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Sérgio da Rocha

**Sérgio da Rocha** (alizaliwa 21 Oktoba 1959) ni kiongozi wa Kanisa Katoliki kutoka Brazili ambaye amekuwa Kardinali tangu mwaka 2016 na Askofu Mkuu wa São Salvador da Bahia tangu 11 Machi 2020. 

Amekuwa askofu tangu mwaka 2001, akianza kama Askofu Msaidizi wa Fortaleza kutoka 2001 hadi 2007, kisha Coadjutor na baadaye Askofu Mkuu wa Teresina kutoka 2007 hadi 2011, na Askofu Mkuu wa Brasília kutoka 2011 hadi 2020. Yeye ni mwanachama wa Baraza la Makardinali.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1959
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:Watu wa Brazil
Jamii:Watu walio hai
Julie Masse

**Julie Masse** (aliyezaliwa 3 Juni, 1970) ni mwimbaji wa pop kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Tate McRae

**Tate Rosner McRae** (aliyezaliwa 1 Julai, 2003) ni mwimbaji, mtunzi wa nyimbo, na mnenguaji kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Nancy Martinez

**Nancy Martinez** (aliyezaliwa 26 Agosti, 1960) ni mwimbaji na mwanamuziki wa pop kutoka Kanada, ambaye anajulikana hasa kwa vibao vyake vya mwaka 1986 "For Tonight."

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Mia Martina

**Martine Johnson**, anayejulikana zaidi kwa jina lake la jukwaani **Mia Martina**, ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Paulo Cezar Costa

**Paulo Cezar Costa** (alizaliwa 20 Julai 1967) ni kiongozi wa Kanisa Katoliki kutoka Brazili ambaye amekuwa Askofu Mkuu wa Jimbo Kuu la Brasília tangu Desemba 2020. Amehudumu kama askofu tangu mwaka 2010 na alihudumu kama Askofu wa São Carlos kutoka 2016 hadi 2020.

Mnamo 27 Agosti 2022, Papa Fransisko alimteua Costa kuwa Kardinali.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1967
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:Watu wa Brazil
Selina Martin

**Selina Martin** (amezaliwa 1967)Ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Toronto, Ontario, Kanada, ambaye kwa sasa anaishi Nice, Ufaransa.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Marilou

**Marilou Bourdon** (aliyezaliwa 20 Septemba, 1990) ni mwimbaji wa pop wa Ufaransa na Kanada ni mwandishi wa vitabu vya kupikia kutoka Longueuil.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Lucas Moreira Neves

**Lucas Moreira Neves, O.P.** (16 Septemba 1925 – 8 Septemba 2002) alikuwa Kardinali wa Brazili, Askofu, na Mkuu wa Idara ya Maaskofu (Congregation for Bishops) katika Kanisa Katoliki.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1925
Jamii:Waliofariki 2002
Jamii:Wadominiko
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:watu wa Brazil
Kelly Fraser

**Kelly Fraser** (amezaliwa 8 Agosti, 1993 – amefariki 24 Desemba, 2019) alikuwa mwimbaji, mtunzi wa nyimbo, na msanii kutoka Kanada, maarufu kwa kuleta sauti za jadi za Kit inuit katika muziki wa kisasa.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Giorgia Fumanti

**Giorgia Fumanti** (aliyezaliwa Februari 22, 1975) ni mwimbaji wa soprano kutoka Italia, anayehusika na muziki wa operatic pop na crossover, ambaye amekuwa akiishi Montreal, Kanada tangu mwaka 2002.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Jaime de Barros Câmara

**Jaime de Barros Câmara** (3 Julai 1894 – 18 Februari 1971) alikuwa Kardinali wa Kanisa Katoliki kutoka Brazili. 

Alihudumu kama Askofu Mkuu wa São Sebastião do Rio de Janeiro kuanzia mwaka 1943 hadi 1971, na aliteuliwa kuwa Kardinali mwaka 1946 na Papa Pius XII.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1894
Jamii:Waliofariki 1971
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:Watu wa Brazil
Louise Forestier

**Louise Forestier** (aliyezaliwa **Louise Belhumeur** mnamo 10 Agosti, 1942) ni mwimbaji, mtunzi wa nyimbo, na mwigizaji kutoka Kanada.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Battista Mario Salvatore Ricca

**Battista Mario Salvatore Ricca** (alizaliwa Brescia, Lombardia, Italia, 22 Januari 1956) ni mkuu wa Benki ya Vatikani.

## Maisha ya awali 
Ricca baada ya kuwa padri mwaka 1980, alihudumu kama paroko msaidizi wa parokia mjini Brescia hadi mwaka 1985. Kuanzia mwaka 1985 hadi 1989, alisoma katika Pontifical Ecclesiastical Academy mjini Roma.

## Kazi 
Ricca alihudumu katika ubalozi wa Ukulu mtakatifu katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, Aljeria, Kolombia, Uswisi, Uruguay na Trinidad na Tobago kati ya mwaka 1989 na 2005. Mwaka 2005, alijiunga na Kitengo cha Masuala ya Jumla katika Sekretarieti ya Jimbo (Ukulu mtakatifu). Mwaka 2009, alijiunga na Kitengo cha Mahusiano na Nchi katika sekretarieti hiyo.

Mnamo Juni 2013, Ricca aliteuliwa kuwa kasisi wa mpito wa Benki ya Vatikani, inayojulikana pia kama Taasisi ya Kazi za Kidini (IOR). Nafasi ya kasisi wa mpito ilikuwa wazi tangu 2011, baada ya Ettore Gotti Tedeschi kuondolewa kwa madai ya kutokuwa na uwezo wa kutekeleza majukumu yake. Ricca alichukua nafasi ya kasisi wa mpito wa awali, mfadhili Mjerumani Ernst von Freyberg, ambaye aliteuliwa na Papa Benedikto XVI muda mfupi kabla hajang'atuka. Uteuzi wa Ricca ulifanywa na Katibu wa Jimbo Tarcisio Bertone na uliungwa mkono binafsi na Papa Fransisko.

## Marejeo
Jamii:mapadri
Jamii:Wanaume wa Italia
Rabocentus

**Rabocentus** alikuwa chifu wa Thracian  wa Bessi aliyetajwa na Cicero. 

## Angalia pia 
* Orodha ya wafalme wa Thrace na Dacia

## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Avelar Brandão Vilela

**Avelar Brandão Vilela** (13 Juni 1912 – 19 Desemba 1986) alikuwa Kardinali wa Kanisa Katoliki kutoka Brazili. Alihudumu kama Askofu Mkuu wa São Salvador da Bahia kuanzia mwaka 1971 hadi kifo chake, na aliteuliwa kuwa Kardinali mwaka 1973.

Jamii:Waliozaliwa 1912
Jamii:Waliofariki 1986
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:Watu wa Brazil
Qaplan II Giray

**Qaplan II Giray**(1739-1771) alikuwa khan wa Crimea wa mwishoni mwa karne ya 18.

## Wasifu 
Qaplan alitawala kipindi kifupi kutoka mwaka 1769 hadi 1770. Akiwa Khan wa Khanate ya Crimea, alijaribu kuanzisha mazungumzo na Ufalme wa Urusi kuhusu uhuru wa Crimea. Katika kipindi chote cha utawala wake, Qaplan alipigana dhidi ya nguvu za Urusi katika Vita vya Kirusi na Kituruki. Alifariki mwaka 1771.

## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Dominique Fils-Aimé

**Dominique Fils-Aimé** ni mwimbaji kutoka Kanada anayekuja kutoka Quebec, ambaye albamu yake *Stay Tuned!* iliteuliwa katika orodha ya wawaniaji wa 2019 Polaris Music Prize.

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Raffaella Petrini

**Raffaella Petrini** (amezaliwa Roma, 15 Januari 1969 ) ni mtawa wa Kanisa Katoliki la Italia ambaye tangu Machi 2025 amehudumu kama raisi wa Tume ya Kipapa na Gavana wa Dola la Mji wa Vatikano. Kuanzia 2021 hadi 2025 alikuwa Katibu Mkuu wa Gavana wa Dola la Mji wa Vatikano. Ndiye mwanamke wa kwanza kushikilia nafasi hizo mbili, ambazo ni miongoni mwa nafasi za juu zaidi katika serikali ya Vatikano. Pia ni mwanachama wa *Franciscan Sisters of the Eucharist*.

## Wasifu 
Raffaella Petrini alihitimu shahada ya sayansi ya siasa kutoka *Libera Università Internazionale degli Studi Sociali (LUISS)* mjini Roma. Mnamo 2008 alijiunga na Chuo Kikuu cha Kipapa cha Mtakatifu Thomas Aquinas (Angelicum), ambapo alipata shahada ya juu (licentiate) mwaka 2011 na shahada ya udaktari mwaka 2014. Baadaye aliteuliwa kuwa profesa katika chuo hicho na kufundisha masomo ya uchumi wa ustawi na sosholojia ya michakato ya kiuchumi.

Kuanzia 2005 hadi 2021, Petrini alifanya kazi katika Kongregesheni ya Uinjilishaji wa Mataifa. na hivyo kuwa mwanamke wa kwanza kushika nafasi hiyo. Mnamo 13 Julai 2022, Papa Fransisko aliwateua wanawake kwa mara ya kwanza kuwa wanachama wa Dikasteri ya Maaskofu, akiwemo Petrini, Yvonne Reungoat, na María Lía Zervino.

Mnamo 15 Februari 2025, Papa Fransisko alimteua Petrini kuwa Gavana wa Dola la Mji wa Vatikano, uteuzi ulioanza rasmi tarehe 1 Machi. Ndiye mwanamke wa kwanza kushika nafasi hiyo. Mamlaka yake Ilisitishwa kisheria kufuatia kifo cha Papa Fransisko mnamo Aprili 2025. Mrithi wake, Papa Leo XIV, alithibitisha nafasi yake mnamo 9 Mei, siku moja baada ya kuanza rasmi kazi yake ya Upapa.

## Marejeo
Jamii:Wanawake wa Italia

Jamii:Wafransisko
Mummolin wa Soissons

**Mummolin** (Kilatini: *Mummolinus*) (amezaliwa takribani ) alikuwa mtu mashuhuri wa Kifranka.

## Maisha 
Alikuwa mwana au mkwe wa Munderic. Alihudumu kama Meya wa Ikulu ya Neustria.

## Watoto 
Alipata watoto wafuatao:

# Bodegisel (aliuawa mwaka 585 au 588), aliyefunga ndoa na Chrodoare wa Amay. Baadhi ya watafiti hudai kwamba wao ndio wazazi wa Mtakatifu Arnulf wa Metz, lakini uthibitisho unakosekana.
# Babon, Duke, aliyeoa na kupata watoto:
## Ermengunde
## Adon
## ..., mzazi wa:
### Bobo, Duke kati ya mwaka 634 na 641
## Adalgisel Grimo (alikufa baada ya 634)

## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Jeanick Fournier

**Jeanick Fournier** (aliyezaliwa 20 Mei, 1972) ni mwimbaji kutoka Saguenay, Quebec, ambaye anajulikana zaidi kama mshindi wa msimu wa pili wa ''Canada's Got Talent''. 

## Marejeo
Jamii:Waimbaji wa Kanada
Gerhard Rode

**Gerhard Rode** (alifariki 1320) - vogt au komtur wa Sambia.

Mnamo Julai mwaka 1320, alishiriki katika shambulio la Samogitia, eneo la Medininkai. Katika vita hiyo, alitekwa na kufanywa mtumwa, ambapo alitolewa kama dhabihu kwa miungu akiwa amefungwa katika farasi.  
## Marejeo
Jamii:Watu wa Ulaya
Eugênio Sales

**Eugênio de Araújo Sales** (8 Novemba 1920 – 9 Julai 2012) alikuwa Kardinali katika Kanisa Katoliki, aliyetuwewa Kardinali na Papa Paulo VI tarehe 28 Aprili 1969. 

Alihudumu kama Askofu Mkuu wa São Sebastião do Rio de Janeiro kwa miaka thelathini hadi alipopokea ombi la kujiuzulu mwaka 2001, baada ya kufikia umri mkubwa wa kupiga kura katika muktadha wa uchaguzi wa Papa. Alikuwa Kardinali Protopriest wa Kanisa Takatifu la Roma na pia alikuwa Kardinali aliyehudumu kwa muda mrefu zaidi kutoka 16 Februari 2009 hadi kifo chake.

Jamii:Waliozaliwa 1920
Jamii:Waliofariki 2012
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Makardinali
Jamii:Watu wa Brazil