open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Odo wa Urgell

ya Mt. Odo katika kanisa kuu la Urgell.]]
**Odo wa Urgell** (Sort, Lerida, Hispania, 1064 hivi - Urgell, Hispania, 7 Julai 1122) alikuwa askofu wa mji huo wa Katalunya tangu mwaka 1095 hadi kifo chake. 

Alichaguliwa na waumini kwa mashangilio akiwa bado mlei, halafu akathibitishwa rasmi.

Anaheshimiwa tangu kale kama mtakatifu kutokana na wema wake kwa wote, hasa maskini aliowatetea kwa bidii. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 7 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Thabiti

Katika hisabati, **thabiti** (kwa Kiingereza: *Strict*) ni neno linalorejea tabia ya kuweka nje usawa kwenye ukosefu wa usawa na fomula ya kuchosha. 

"" ndizo alama za thabiti katika hisabati.

## Marejeo 
* Kahigi, K. K. (2007). Ujanibishaji wa Office 2003 na Windows XP kwa Kiswahili Sanifu. *Kioo cha Lugha*, *5*(1).

Jamii:Hisabati
Jamii:Lugha za programu
Jamii:Kompyuta
Wilibaldi

yake huko Munich.]]
**Wilibaldi** (Wessex, Uingereza, 22 Septemba 700 – Eichstaett, Ujerumani, 7 Julai 787 au 788) alikuwa mmonaki Mbenedikto ambaye, baada ya kuhiji sehemu mbalimbali hadi Nchi takatifu na kustawisha umonaki, alipata umaarufu kwa umisionari wake katika Ujerumani ya leo alipotumwa na Papa Gregori III kumsaidia Bonifasi.

Ndugu zake Winibaldi na Walburga pia walishiriki kazi hiyo.

Alikuwa askofu wa kwanza wa Eichstaett, alipoongoa wengi, akafariki huko.

Anaheshimiwa tangu zamani kama mtakatifu, hasa baada ya kutangazwa na Papa Leo VII (938). 

Sikukuu yake huadhimishwa katika tarehe ya kifo chake.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Vyanzo
**Seeing Islam As Others Saw It|Seeing Islam As Others Saw It: A Survey and Evaluation of Christian, Jewish and Zoroastrian Writings on Early Islam (Studies in Late Antiquity and Early Islam)* by Robert G. Hoyland
**The Anglo-Saxon Missionaries in Germany: Being the Lives of S.S. Willibrord, Boniface, Strum, Leoba and Lebuin, together with the Hodoeporicon of St. Willibald and a Selection from the Correspondence of St. Boniface* (Also Includes the first biography of St. Boniface.) C. H. Talbot, London and New York: Sheed and Ward, 1954
*Medieval Sourcebook: Huneberc of Heidenheim: The Hodoeporican of St. Willibald, 8th century. Copied from the above-quoted book by C. H. Talbot 
*Willibald von Eichstätt in the German Wikipedia
*Abbey of Saint Walburga 

## Viungo vya nje
*Palestine Pilgrims' Text Society (1891): *The hodæporicon of Saint Willibald* (ca 754 AD) by Huneburc
*Palestine Pilgrims' Text Society (1897): *Vol III* The pilgrimage of Arculfus. The hodoeporicon of St. Willibald. Description of Syria and Palestine, by Mukaddasi. The itinerary of Bernhard the Wise.

Jamii:Wamonaki

Jamii:Watakatifu wa Ujerumani
Denis Sassou-Nguesso

thumb|Picha yake ya mwaka 2014.
**Denis Sassou Nguesso** (amezaliwa 23 Novemba 1943) ni mwanasiasa wa Kongo ambaye amekuwa Rais wa Jamhuri ya Kongo tangu mwaka 1997. 

Hapo awali alikuwa Rais kutoka mwaka 1979 hadi 1992. Katika kipindi chake cha kwanza kama Rais, aliongoza sherehe ya chama kimoja cha Chama cha Wafanyakazi cha Kongo (PCT) cha miaka 12. Chini ya shinikizo kutoka nje ya nchi, alianzisha siasa za vyama vingi mnamo 1990 na hapo akapigwa madaraka ya nguvu na Mkutano wa Kitaifa wa 1991, akibaki ofisini kama kiongozi wa sherehe za serikali. Alisimama kama mgombea katika uchaguzi wa rais wa mwaka 1992 lakini akashindwa, akaweka wa tatu.

Sassou Nguesso alikuwa kiongozi wa upinzaji kwa miaka mitano kabla ya kurejea madarakani wakati wa Vita vya Pili vya wenyewe kwa wenyewe (1997-1999), ambamo vikosi vyake vya waasi vilimwondoa Rais Pascal Lissouba. Kufuatia kipindi cha mpito, alishinda uchaguzi wa rais mwaka 2002, ambao ulihusisha ushiriki wa chini wa upinzani; alichaguliwa tena katika uchaguzi wa rais wa mwaka 2009. 

Uanzishwaji wa katiba mpya, uliopitishwa na kura ya maoni mnamo 2015, uliwezesha Sassou Nguesso kusimama kwa muhula mwingine. Alichaguliwa tena katika uchaguzi wa urais wa mwaka 2016 na walio wengi katika mzunguko wa kwanza.

Sassou Nguesso anaungwa mkono na vyama vingi vya siasa, muhimu zaidi ni PCT. Yeye ndiye Rais wa Kamati Kuu ya PCT.

Mnamo Oktoba 2021, Denis Sassou N'Guesso alinukuliwa katika kashfa ya "Pandora Papers". Kulingana na muungano wa waandishi wa habari, ilikuwa mnamo 1998, mara tu baada ya kurudi kwa nguvu ya Denis Sassou N'Guesso, kampuni hiyo Uwekezaji wa Inter African uliripotiwa kusajiliwa katika Visiwa vya Virgin vya Briteni, bandari ya ushuru ya Karibiani. Denis Sassou N'Guesso anakanusha bloc kuwa ni hati.

Jamii:Waliozaliwa 1943
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Jamhuri ya Kongo
Gliseria

**Gliseria** (alifariki Marmara Ereğli. leo nchini Uturuki, 177) alikuwa mwanamke Mkristo wa karne ya 2 aliyeuawa katika mji huo kwa sababu ya imani yake.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadimishwa tarehe 8 Julai au 13 Mei.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Prokopi Mkuu

[thumb|[Picha takatifu ya Mt. Prokopi.]]
**Prokopi Mkuu** (Yerusalemu, Palestina, karne ya 3 - Kaisarea Baharini, leo nchini Israeli, 8 Julai 303) alikuwa Mkristo aliyeuawa kwa kukatwa kichwa katika mji huo mara alipoanza kutetea kwa ushujaa imani yake mahakamani mwanzoni mwa dhuluma ya kaisari Diokletian.

Kabla ya hapo aliishi kwa uadilifu na wema, pamoja na kuwa mtaalamu wa falsafa na teolojia au 22 Novemba.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
*"St. Procopius, Martyr", ''Butler's Lives of the Saints''
*Greatmartyr Procopius of Caesarea, in Palestine Orthodox icon and synaxarion for July 8
*Saints of July 8: Procopius of Scythopolis 
*San Procopio di Cesarea di Palestina

Jamii:Waliozaliwa karne ya 3
Wafiadini Waabrahamu

**Wafiadini Waabrahamu** (walifariki Konstantinopoli, leo Istanbul nchini Uturuki, 835 hivi) ni kundi la wamonaki wa mji huo ambao waliuawa wakati wa dhuluma ya kaisari Teofilo wa Bizanti kwa sababu ya kuheshimu picha takatifu .

Wanaheshimiwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini. 

Sikukuu yao inaadhimishwa kila mwaka tarehe 8 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
Jamii:Waliofariki 835
Jamii:Wamonaki
Jamii:Wafiadini Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Uturuki
Alpha Condé

[thumb|[Picha yake ya mwaka 2014.]]
**Alpha Condé** (alizaliwa 4 Machi 1938) ni mwanasiasa wa Guinea ambaye alikuwa Rais wa nchi hiyo tangu Desemba 2010 hadi tarehe 5 Septemba 2021. 

Alikaa miongo kadhaa kupingana na mfululizo wa serikali nchini Guinea, hakufanikiwa kukimbia dhidi ya Rais Lansana Conté katika uchaguzi wa rais wa mwaka 1993 na 1998 na kuongoza Mkutano wa Watu wa Guinea (RPG), chama cha upinzani. 

Akisimama tena katika uchaguzi wa rais wa 2010, Condé alichaguliwa kama Rais wa Guinea katika duru ya pili ya kupiga kura. Alipochukua madaraka Desemba hiyo, alikuwa rais wa kwanza aliyechaguliwa kwa uhuru katika historia ya nchi. Condé aliteuliwa tena mnamo 2015 kwa karibu asilimia 58 ya kura.

Katika uchaguzi wake mnamo 2010, Conde alidai ataimarisha Guinea kama demokrasia na kupiga vita ufisadi katika nchi yake, lakini yeye na mtoto wake wameingizwa katika kashfa kadhaa za rushwa zinazohusiana na tasnia ya madini, na kutuhumiwa kwa wizi wa kura.

Tarehe 30 Januari 2017 Condé alimpokea Idriss Déby wa Chad kama mkuu wa Umoja wa Afrika. Baadaye alipokewa na Rais wa Rwanda Paul Kagame mnamo 28 Januari 2018.

Mnamo Septemba 5, 2021, mapinduzi yalifanyika dhidi ya utawala wake.

Mnamo 9 Desemba, 2022, Hazina ya Marekani ilichapisha orodha ya watu zaidi ya arobaini waliolengwa kwa vikwazo kwa vitendo vya rushwa na ukiukaji wa haki za binadamu. Miongoni mwa malengo ya Ofisi ya Udhibiti wa Mali za Kigeni (OFAC), shirika la udhibiti wa fedha la Idara ya Hazina ni Alpha Condé.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1938
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Guinea
Jess Wade

**Jessica Alice Feinmann Wade** BEM ni mtaalamu wa fizikia wa Uingereza katika Maabara ya Blackett katika Chuo cha *Imperi* huko London.  Utafiti wake unachunguza dayodi za taa za kikaboni zinazoingiliana na polima (OLEDs).     

Kazi yake ya ushiriki wa umma katika sayansi, teknolojia, uhandisi, na hesabu (STEM) inahamasisha wanawake katika fizikia na kukabiliana na upendeleo wa kimfumo kama upendeleo wa kijinsia kwenye Wikipedia  na upendeleo wa rangi kwenye Wikipedia.  

## Elimu 
Binti ya wanafizikia wawili,  Wade alifundishwa katika Shule ya Upili ya South Hampstead, alipohitimu mnamo 2007.      

Baadaye alijiunga na kozi ya msingi katika sanaa na ubunifu katika Chuo cha Ufundi na Ubunifu wa Chelsea,  na mnamo 2012 alikamilisha Shahada ya Sayansi (MSci) ya fizikia katika Chuo cha Imperi London. Aliendelea huko Imperial, akikamilisha shahada yake ya uzamivu katika fizikia mnamo 2016.      

## Machapisho 
Machapisho ya Wade   ni pamoja na: 

* 
* 

## Tuzo na heshima 
Wade amepokea tuzo kadhaa kwa michango yake katika sayansi, mawasiliano ya sayansi, utofauti, na ujumuishaji. Mnamo mwaka wa 2015, Wade alipewa Tuzo la Taasisi ya Fizikia ya Taaluma ya Fizikia mapema  na tuzo ya Umoja wa Chuo cha Imperi kwa mchango wa maisha ya vyuo vikuu,  na alikuwa mshindi wa Sehemu ya Rangi katika *mimi ni Mwanasayansi, Nipatie Kati ya Hapa*, mradi wa ushiriki wa sayansi mkondoni unaoendeshwa na Mangorolla CIC.  Mwaka uliofuata, Wade alipokea medali ya Taasisi ya Fizikia ya Jocelyn Bell Burnell na Tuzo la Wanawake kwenye Fizikia 2016.  

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:wanafizikia wa Uingereza
Paulina Visintainer

260px|thumb|Mt. Paulina.
**Paulina Visintainer** (Vigolo Vattaro, leo nchini Italia, 16 Desemba 1865 - Ipiranga, Brazil, 8 Julai 1942) alikuwa bikira wa Italia kaskazini ambaye alihamia Brazil katika ujana wake akaanzisha huko shirika la Masista Wadogo wa Kukingiwa Dhambi ya Asili kwa ajili ya kuhudumia wagonjwa na maskini.

Baada ya matatizo mengi, alitumikia shirika hilo kwa unyenyekevu mkubwa na sala ya kudumu

Papa Yohane Paulo II alimtangaza mwenye heri tarehe 18 Oktoba 1991, halafu mtakatifu tarehe 19 Mei 2002. 

Sikukuu yake inaadhimishwa kila mwaka tarehe 9 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* (en) Frederick A. Farace, S.T.L., ''Love's Harvest:  The Life of Blessed Pauline*, published 1994 (Milford, Ohio, USA:  Faith Publishing Co., 1997) ISBN 1-877678-31-7
* (pt) Gesiel [Theodoro da Silva] Júnior, *Madre Paulina – Uma holy passou por Avaré* [One Saint just for Avaré] (Avaré, Brazil: Editions Gril, 2002)
* (it) Célia B[astiana]. Cadorin, *Essere per gli altri - Cronistoria di Madre Paolina del Cuore Agonizzante di Gesù* [Be for others - Biography of Mother Pauline of the Agonizing Heart of Jesus] (Vigolo Vattaro, Trentino, Italy: *Congregazione Piccole Suore dell'Immacola Concezione, Casa Madre Paolina* [Congregation of the Little Sisters of the Immaculate Conception, House of Mother Pauline], 1989)
* (it) Guido Lorenzi, *La Beata Madre Paolina - fra carisma e obbedienza* [Blessed Mother Pauline – Between Charisma and Obedience]. (Milan: Edizioni Àncora, 1991) ISBN 88-7610-383-X
* (it) Anonymous, *Piccola storia di una grande Santa* [Little Story of a Great Saint] (Trento, Italy:  *Vita Trentina Editrice'' [Trentino Life Publishing], 2002)

## Viungo vya nje
* Saint Paulina at Catholic Forum
* Saint Paulina of the Agonizing Heart of Jesus @ Everything2.com at www.everything2.com

Jamii:Watakatifu wa Brazil
Felisi, Filipo na wenzao

.]]
'''''' Vitalis, Marsiali, Aleksanda, Silano na Januari (walifariki katika katakombu tatu tofauti za Roma, Italia) walikuwa Wakristo waliouawa kutokana na imani yao wakati wa dhuluma ya Dola la Roma.

Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yao ni tarehe 10 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo ya Kiswahili
* Pd. Leandry Kimario, O.F.M.Cap. - Mfahamu Mtakatifu Somo Wako - Maisha ya Watakatifu wa Kila Siku pamoja na Watakatifu Wafransisko - Toleo la pili - Dar es Salaam 2021, uk. 199-200

Jamii:Watu wa Roma ya Kale
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Italia
Auspisi wa Toul

**Auspisi wa Toul** (alifariki Toul, leo nchini Ufaransa, 490 hivi) alikuwa askofu wa tano wa mji huo kuanzia mwaka 478 hivi, tena mshairi wa Kilatini. 

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadimishwa tarehe 8 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Brandes, Wilhelm. *The Auspicius of Toul Rhythmic Epistle to Arbogast of Trier*.  Wolfenbüttel 1905 Digitized (PDF, 1.3 MB) 
* Schanz,  Martin and Hosius, Carl. *History of Roman Literature*.  Volume 4.2.  Munich 1971 (reprinted from 1920), p.&nbsp;379f. 
* Becher, Matthias. *Chlodwig I .: The Rise of the Merovingians and the End of the Ancient World*.  Munich 2011, p.&nbsp;122.

Jamii:Waliozaliwa karne ya 5

Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Washairi wa Kilatini
Anatolia na Viktoria

[thumb|Anatolia na Viktoria katika maandamano ya mabikira na wafiadini. [Mozaiki ya karne ya 6 katika Basilica di Sant'Apollinare Nuovo, huko Ravenna.]]
'''''' (walifariki katika eneo la Lazio ya leo, Italia, 250 hivi) walikuwa wasichana Wakristo waliouawa kutokana na imani yao wakati wa dhuluma ya kaisari Decius.

Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yao ni tarehe 10 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
*anadolutayfasi.net 

Jamii:Waliozaliwa karne ya 3
Jamii:Waliofariki 250
Jamii:Mabikira
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Italia
Apoloni wa Sardi

**Apoloni wa Sardi** alikuwa Mkristo wa karne ya 4 aliyeuawa kwa kusulubiwa huko Ikonio (katika Uturuki wa leo) kwa sababu ya imani yake.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadimishwa tarehe 10 Julai..

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Leonsi, Morisi na wenzao

'''''' Danieli, Antoni, Aniseti, Sisini na wengine 39 (walifariki Nikopoli ya Armenia ya Kale, leo nchini Uturuki, 319 hivi) walikuwa Wakristo ambao, baada ya kuteswa kikatili, waliuawa kwa imani yao wakati wa dhuluma ya kaisari Licinius.
 
Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yao ni tarehe 10 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa karne ya 3
Jamii:Waliofariki 319
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Uturuki
Amalberga wa Maubeuge

[thumb|Mt. Amalberga katika [dirisha la kioo cha rangi.]]
**Amalberga wa Maubeuge** (pia: **Amalia au Amelia wa Lobbes au Binche**; Brabant, leo nchini Ubelgiji, karne ya 7; Maubeuge, leo nchini Ufaransa, 690 hivi) alikuwa mwanamke wa ukoo wa kifalme ambaye, baada ya kuolewa na kuzaa watoto watano, alipobaki mjane alijiunga na monasteri.  

Tangu kale yeye na watoto wanne kati ya hao wanaheshimiwa kama watakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 10 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Van Droogenbroeck, F. J., 'Paltsgraaf Wigerik van Lotharingen, inspiratiebron voor de legendarische graaf Witger in de Vita Gudilae', *Eigen Schoon en De Brabander* 93 (2010) 113-136.
* Van Droogenbroeck, F. J., 'Hugo van Lobbes (1033-1053), auteur van de Vita Amalbergae viduae, Vita S. Reinildis en Vita S. Berlendis', *Eigen Schoon en De Brabander* 94 (2011) 367-402.
* Van Droogenbroeck, F. J., 'Kritisch onderzoek naar de interacties tussen de Vita S. Gudilae en de Gesta Episcoporum Cameracensium.', *Eigen Schoon en De Brabander* 95 (2012) 311-346.

## Viungo vya nje
Jamii:Wamonaki
Jamii:Wakolumbani
Jamii:Watakatifu wa Ubelgiji
Kiliani wa Wurzburg

[150px|thumb|[Sanamu ya Mt. Kiliani.]]
**Kiliani wa Wurzburg** (Cloughballybeg, karibu na Mullagh, County Cavan, Ireland, 644 hivi - Wurzburg, leo nchini Ujerumani, 8 Julai 689) alikuwa mmonaki, halafu kwa kibali cha Papa Kononi askofu mmisionari katika Frankonia, kaskazini mwa Bavaria ya leo, kuanzia mwaka 686 hadi alipofia dini yake, labda pamoja na wenzake 4.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 8 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo ya Kiswahili
* John Kabeya na wengine - Maisha ya Watakatifu – ed. T.M.P. Book Department – Tabora 1965, 1989, uk. 237-238

Jamii:Waliozaliwa 644

Jamii:Wamonaki
Jamii:Wakolumbani
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Wamisionari
Jamii:Wafiadini Wakristo
Machano wa Konya

**Machano wa Konya** (alifariki karne ya 3 au ya 4) alikuwa Mkristo wa mji huo wa Likaonia (leo nchini Uturuki) aliyeuawa kwa kukatwa kichwa baada ya mateso makali kwa ajili ya imani yake.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 11 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Leonsi wa Bordeaux

**Leonsi wa Bordeaux** (alifariki Bordeaux, Ufaransa, kabla ya 574 akiwa na miaka 54) alikuwa askofu wa kumi na tatu mji huo.

Habari chache za maisha yake zimo katika * Historia Francorum* ya Gregori wa Tours na katika *Carmina* ya Venansi Fortunati. 

Aliwahi kwenda vitani Hispania na kuoa. 

Baada ya kupata uaskofu alishiriki mitaguso kadhaa akauitisha mmoja huko Saintes. 

Pia anakumbukwa kwa misaada aliyowapa maskini na kwa ujenzi wa makanisa mbalimbali.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 11 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi 
## Marejeo 
* Louis Duchesne, ''Fastes épiscopaux de l'ancienne Gaule*, vol. II, Paris 1910, p. 61
* Honoré Fisquet, *La France pontificale, histoire chronologique et biographique des archevêques et évêques de tous les diocèses de France. Métropole de Bordeaux. Bordeaux*, Paris, pp. 39-43
* Paul Viard, *Leonzio II, il Giovane, vescovo di Bordeaux, santo'', in «Bibliotheca Sanctorum», vol. VII, coll. 1322-1323

Jamii:Waliozaliwa 515
Jamii:Waliofariki 570
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Ufaransa
Abondi wa Cordoba

**Abondi wa Cordoba** (alifariki Cordoba, Hispania, 11 Julai 854) alikuwa padri aliyeuawa na Waislamu waliotawala nchi hiyo kwa jinsi alivyomjibu kwa hoja na ushujaa hakimu aliyemuulizia imani yake hata akamkasirisha haraka. Baada ya kuuawa alitupwa aliwe na mbwa na wanyama wengine .

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 11 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Santoral del 11 de julio.

Jamii:Waliofariki 854
Jamii:Mapadri
Olga wa Kiev

.]]
**Olga wa Kiev** (kwa Kirusi: Ольга; Pskov, Urusi, 890-925 hivi  – Kiev, Ukraina, 969) alitawala utemi wa Kiev kwa niaba ya mwanae kuanzia mwaka 945 hadi 960.

Baada ya kupokea ubatizo alijitahidi sana kueneza Ukristo nchini. Kazi hiyo ilikamilishwa na mjukuu wake, Vladimir Mkuu. 

Tangu kale anaheshimiwa na Waorthodoksi na Wakatoliki kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 11 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Olga of Kiev - OrthodoxWiki

Jamii:waliozaliwa 890
Jamii:Waliofariki 969
Jamii:Watawala wa Urusi
Jamii:Watakatifu wa Ukraine
Jamii:Watakatifu wa Urusi
Proklo na Hilarioni

'''''' (walifariki Ankara, Galatia, leo nchini Uturuki, mwanzoni mwa karne ya 2) walikuwa ndugu Wakristo ambao waliuawa kutokana na imani yao wakati wa dhuluma ya kaisari Traian.

Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yao ni tarehe 12 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa karne ya 1
Jamii:Waliofariki karne ya 2
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Uturuki
Ibrahim Boubacar Keïta

[thumb|[Picha yake ya mwaka 2013.]]
**Ibrahim Boubacar Keïta** (anajulikana kama **IBK**; 29 Januari 1945 - 16 Januari 2022) aliyekuwa Rais wa Mali tangu mwaka 2013 hadi alipolazimika kujiuzulu tarehe 18 Agosti 2020. 

Alikuwa Waziri Mkuu wa Mali kutoka mwaka 1994 hadi 2000 na Rais wa Bunge la Kitaifa la Mali kutoka 2002 hadi 2007.

Keïta ndiye baba wa mwanzilishi wa mrengo wa kisiasa wa kushoto ulioitwa Rally for Mali (RPM) mnamo 2001. Baada ya majaribio machache yasiyofanikiwa hatimaye alichaguliwa kuwa Rais katika uchaguzi mkuu wa Julai-Agosti 2013 na kuchaguliwa tena mnamo Agosti 2018.

Mzozo dhidi ya "IBK" ulizidi kuongezeka nchini Mali. Mashirika kadhaa "yanalaani vikali aina yoyote ya dhuluma kama njia ya kusuluhisha msiba" pamoja na matumizi ya nguvu na vikosi vya usalama, "na yaalika wadau wote kujizuia na waombe wafanye mazungumzo kila wakati".

Jamii:Waliozaliwa 1945
Jamii:Waliofariki 2022
Jamii:Marais wa Mali
Paterniani wa Fano

thumb|Mt. Paterniani.
''''* (Fano, mkoa wa Marche, nchini Italia, 275 - Fano, 13 Novemba 360) kwa miaka 40 alikuwa askofu wa kwanza wa mji huo.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yao ni tarehe 12 Julai lakini pia 10 Julai, 13 Novemba au 23 Novemba.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo 
* Don Giuseppe Ceccarelli: *I Vescovi delle Diocesi di Fano, Fossombrone, Cagli e Pergola - Cronotassi* Fondazione Cassa di Risparmio di Fano, 2005. a pag. 42 
* Alessandra Mingardi, *Le Feste di Cervia'' (La Festa del Patrono: San Paterniano pag. 81), Ediz. Longo Editore Ravenna, 1999

## Viungo vya nje
*Saints of November 23: Paternian of Fermo 
*San Paterniano
*Santuario di San Paterniano in Fano  
*Church of San Paterniano presso Cammoro 

Jamii:Waliozaliwa 275
Jamii:Waliofariki 360
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Italia
Alois na Maria Azelia Martin

**Alois na Maria Azelia Martin** walikuwa mume na mke wa Ufaransa katika karne ya 19 BK.

Ni maarufu kutokana na maandishi ya mwanao wa tisa na wa mwisho, Teresa wa Mtoto Yesu.

Wanaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama watakatifu. Papa Benedikto XVI aliwatangaza wenye heri tarehe 19 Oktoba 2008, halafu Papa Fransisko watakatifu tarehe 18 Oktoba 2015.

Sikukuu yao inawaadhimisha kwa pamoja tarehe 12 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Maandishi
Mwaka 2011, barua zao zilichapishwa kwa Kiingereza kwa jina la *A Call to a Deeper Love: The Family Correspondence of the Parents of Saint Therese of the Child Jesus, 1863–1885* (ISBN 0818913215). 

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Saints Louis and Zelie Martin, the Parents of Saint Therese of Lisieux
* The Shrine of Louis and Zélie Martin in Alençon
* Web site Léonie Martin

Jamii:Waliozaliwa karne ya 19
Ismaïl Omar Guelleh

**Ismaïl Omar Guelleh** (mara nyingi hurejelewa kama **IOG**; kwa Kisomali: *Ismaaciil Cumar Geelle*; kwa Kiarabu: إسماعيل عمر جليه‎; amezaliwa Dire Dawa, Ethiopia, 27 Novemba 1947) ni Rais wa sasa wa Jibuti, madarakani tangu mwaka 1999. 

Guelleh alichaguliwa kwa mara ya kwanza kuwa Rais mnamo 1999 kama mrithi wa mikono ya mjomba wake, Hassan Gouled Aptidon, ambaye alikuwa ametawala Jibuti tangu uhuru mnamo 1977. Guelleh alichaguliwa tena mnamo 2005, 2011 na 2016; uchaguzi wa 2011 ulipigwa marufuku na malalamiko ya upinzaji dhidi ya makosa yaliyoenea. Guelleh ameonyeshwa kama dikteta, na sheria yake imekosolewa na baadhi ya vikundi vya kutetea haki za binadamu.

Alipewa tuzo na Padma Vibhushan, tuzo ya pili ya juu ya raia huko India mnamo 25 Januari 2019 kwa jukumu lake katika uhamishaji salama wa raia wa India kutoka Yemen.

Jamii:Waliozaliwa 1947
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Jibuti
Rufina na Sekunda

wa pamoja (1620-1625).]]
''''* (walifariki karibu na Roma, Italia, 257) walikuwa Wakristo waliouawa kutokana na imani yao wakati wa dhuluma ya kaisari Valeriani.
 
Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yao ni tarehe 10 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
*"SS. Rufina and Secunda, Virgins, Martyrs", *Butler's Lives of the Saints*
*Catholic Encyclopedia: *Sts. Rufina*- various saints named Rufina
*Saint of the Day, July 10: *Rufina and Secunda*  at *SaintPatrickDC.org*
**De hellige Rufina og Secunda av Roma (257)''

Jamii:Waliozaliwa karne ya 3
Jamii:Waliofariki 257
Jamii:Watu wa Roma ya Kale
Jamii:Mabikira
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Italia
Mahamadou Issoufou

thumb|Issoufou (2014)
**Mahamadou Issoufou** (amezaliwa 1 Januari 1951) ni mwanasiasa wa Niger ambaye amekuwa Rais wa Niger tangu tarehe 7 Aprili 2011. 

Issoufou alikuwa Waziri Mkuu wa Niger kutoka mwaka 1993 hadi 1994, Rais wa Bunge la Kitaifa kuanzia mwaka 1995 hadi 1996, na alikuwa mgombea katika kila uchaguzi wa rais tangu 1993. 

Aliongoza Chama cha Niger cha Demokrasia na Kijamaa (PNDS-Tarayya), chama cha kidemokrasia, tangu msingi wake 1990 hadi kuchaguliwa kwake kama Rais wa Niger mnamo 2011. 

Wakati wa Urais wa Mamadou Tandja (1999-2010), Issoufou alikuwa kiongozi mkuu wa upinzaji.

Jamii:Waliozaliwa 1951
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Niger
Konrad Adenauer

thumb
**Konrad Hermann Joseph Adenauer** (5 Januari 1876 - 19 Aprili 1967) alikuwa mwanajeshi wa Ujerumani ambaye alitumika kama chansela wa kwanza wa Shirikisho la Ujerumani (Ujerumani Magharibi) kutoka mwaka 1949 hadi 1963. Alikuwa mwanzilishi mwenza na kiongozi wa kwanza wa Christian Democratic Union (CDU) (hadi 1966), chama ambacho chini ya uongozi wake kikawa moja ya vyama vyenye ushawishi mkubwa nchini.

Katika miaka ya mapema ya Jamhuri ya Shirikisho alibadilisha mwelekeo kutoka kujiondoa hadi kupona na kuiongoza nchi yake kutoka magofu ya Vita vikuu vya pili na kuwa taifa lenye tija na lenye kufanikiwa ambalo liliunda uhusiano wa karibu na Ufaransa, Uingereza na Marekani. Wakati wa miaka yake madarakani, Ujerumani Magharibi ilipata demokrasia, utulivu, heshima ya kimataifa na ustawi wa kiuchumi ("*Wirtschaftswunder*", Kijerumani kwa "muujiza wa kiuchumi").

Adenauer alionyesha kujitolea dhabiti kwa maono mapana ya demokrasia ya soko huria tofauti na ukomunisti. Mwanasiasa mwenye busara, Adenauer alijitolea sana kwa sera ya kigeni iliyoelekezwa Magharibi na kurudisha msimamo wa Ujerumani Magharibi kwenye hatua ya ulimwengu. Alifanya kazi ya kurejesha uchumi wa Ujerumani Magharibi kutoka kwa uharibifu wa Vita vya Kidunia vya pili hadi katika msimamo wa kati Ulaya, akisimamia Miradi ya Uchumi ya Ujerumani pamoja na Waziri wake wa Uchumi, Ludwig Erhard. Alikuwa nguvu inayoongoza katika kuunda tena vikosi vya jeshi la kitaifa (*Bundeswehr*) huko Ujerumani Magharibi tangu 1955. Adenauer alipinga mpinzani Ujerumani Mashariki na kufanya taifa lake kuwa mwanachama wa NATO na mshirika wa Ushirikiano wa Magharibi.

Adenauer, aliyekuwa Chansela hadi umri wa miaka 87, aliitwa "Der Alte" ("mzee"). Mwanasiasa na mwanahistoria wa Uingereza Roy Jenkins anasema alikuwa "mtu mkongwe kabisa aliyewahi kufanya kazi katika ofisi iliyochaguliwa." Yeye bado ndiye kiongozi mkuu wa serikali kwa nchi kubwa.

Akiwa Mkatoliki aliyejitolea na mshiriki wa Chama cha Katoliki Center, alikuwa mwanasiasa anayeongoza katika Jamhuri ya Weimar, akihudumu kama Meya wa Cologne (1917-1933) na kama rais wa Baraza la Jimbo la Prussia (1922-1919).

## Viungo vya nje 
Jamii:Waliozaliwa 1876
Jamii:Waliofariki 1967
Jamii:Wanasiasa wa CDU
Jamii:Machansela wa Ujerumani
Mirope wa Kio

[thumb|[Picha takatifu ya Mt. Mirope.]]
**Mirope wa Kio** (Efeso, leo nchini Uturuki, karne ya 3 - Kio, kisiwa cha Ugiriki, 251 hivi) alikuwa mwanamke Mkristo aliyeuawa kwa sababu ya imani yake katika dhuluma ya kaisari Decius.
 
Ndiyo maana anaheshimiwa tangu zamani na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake inaadhimishwa ama tarehe 13 Julai ama 2 Desemba ama 4 Desemba.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Martyr Myrope of Chios, pagina della Orthodox Church in America.
* Myrope of Chios su Orthodox Wiki.

Jamii:Waliozaliwa karne ya 3

Jamii:watakatifu wa Uturuki
Aleksanda wa Filomelio na wenzake

**Aleksanda wa Filomelio na wenzake** askari 30 (walifariki Filomelio, Frigia, leo nchini Uturuki, karne ya 4) walikuwa Wakristo waliouawa kwa imani yao chini ya Magnus, liwali wa Antiokia wa Pisidia . 

Hao wote walianza kuheshimiwa mapema kama watakatifu na wafiadini. 

Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 13 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Waliofariki karne ya 4
Jamii:Wafiadini Wakristo
Turiavo wa Dol

[thumb|[Sanamu ya Mt. Turiavo.]]
**Turiavo wa Dol** (pia: **Turiaf, Thivisiau, Tuien, Turiav, Turiave, Turiavus, Turien, Turiano**; alifariki 750 hivi) alikuwa abati na askofu huko Bretagne, leo nchini Ufaransa .

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.

Sikukuu yake inaadhimishwa kila tarehe 13 Julai. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* 
*
*

Jamii:waliofariki 750
Jamii:Wamonaki
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Ufaransa
Alassane Ouattara

thumbnail|right|200px|Alassane Ouattara
**Alassane Dramane Ouattara** (amezaliwa 1 Januari 1942) ni mwanasiasa wa Ivory Coast ambaye amekuwa Rais wa Ivory Coast (Côte d'Ivoire) tangu mwaka 2010. 

Mtaalamu wa uchumi na taaluma, Ouattara alifanya kazi kwa Shirika la Fedha la Kimataifa (IMF) na Benki Kuu ya Nchi za Afrika Magharibi (kwa Kifaransa: ''Banque Centrale des Etats de l'Afrique de l'Ouest'', BCEAO).

Alikuwa Waziri Mkuu wa Côte d'Ivoire kutoka Novemba 1990 hadi Desemba 1993, aliyeteuliwa wadhifa huo na Rais Félix Houphouët-Boigny. 

Ouattara alipata kuwa Rais wa Rally of the Republicans (RDR), chama cha siasa cha Ivory Coast, mnamo 1999.

Jamii:Waliozaliwa 1942
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Cote d'Ivoire
Jorge Carlos Fonseca

thumb
**Jorge Carlos de Almeida Fonseca** (amezaliwa 20 Oktoba 1950) ni mwanasiasa wa Cape Verde, mwanasheria na profesa wa vyuo vikuu ambaye amekuwa Rais wa Cape Verde tangu mwaka 2011. 

Awali alihudumu kama Waziri wa Mambo ya nje kutoka mwaka 1991 hadi 1993. Aliungwa mkono na Movement for Democracy (MpD), alishinda uchaguzi wa rais wa 2011 katika raundi ya pili ya kupiga kura. 

Uchaguzi wa Urais ulipofanyika Cape Verde mnamo 2 Oktoba 2016, alichaguliwa tena kwa asilimia 74.08 ya kura.

Jamii:Waliozaliwa 1950
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Cape Verde
Upau hali

[thumb|426x426px|Upau hali wa [Programu ya kompyuta|programu ya jiometri.]]
Katika utarakilishi, **upau hali** (kwa Kiingereza: *status bar*) ni sehemu ya kiolesura michoro inayoonyesha ulinzi au habari ya faragha ya mtumiaji. 

Upau hali uko chini ya dirisha la tarakilishi na pengine unaonyesha habari kuhusu hali ya dirisha la tarakilishi.

## Marejeo 
* Kahigi, K. K. (2007). Ujanibishaji wa Office 2003 na Windows XP kwa Kiswahili Sanifu. *Kioo cha Lugha*, *5*(1).

Jamii:Kompyuta
Jamii:Intaneti
Narendra Modi

**Narendra Damodardas Modi** (amezaliwa 17 Septemba 1950) ni mwanasiasa wa India anayehudumu kama Waziri Mkuu wa 14 na wa sasa wa Uhindi tangu mwaka 2014. 

Awali alikuwa Waziri Mkuu wa Gujarat kutoka mwaka 2001 hadi 2014 na ni Mbunge wa Bunge la Taifa kwa jimbo la Varanasi. 

Modi ni mwanachama wa chama cha Kihindu Bharatiya Janata Party (BJP).

## Tanbihi
## Viungo vya nje
Jamii:Waliozaliwa 1950
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Watu wa Uhindi
Jamii:Wanasiasa wa Uhindi
Optasiani

**Optasiani** (karne ya 5 - 504 hivi) anakumbukwa kama askofu wa kumi na tatu wa Brescia (Italia Kaskazini) kwa muda wa miaka 54.

Mwaka 451 alisaini barua za sinodi ya Lombardia zilizotumwa na Eusebi wa Milano kwa Papa Leo I ili kukiri imani sahihi kuhusu Umwilisho dhidi ya uzushi .

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 14 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi 
Jamii:waliozaliwa karne ya 5
Markelmo

**Markelmo** (pia: **Markulf**; alifariki Deventer, Frisia, leo nchini Uholanzi, 762 hivi) alikuwa mmonaki Mbenedikto tena padri kutoka Northumbria (Uingereza). 

Alipata maarufu kwa umisionari wake alioufanya na Lebuini wa Deventer chini ya mlezi wake wa tangu ujanani Wilibrodi.

Anaheshimiwa tangu zamani kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 14 Julai .

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Mapadri

Jamii:watakatifu wa Uholanzi
Abudemi

''''* (karne ya 3 - kisiwa cha Tenedos, leo nchini Uturuki, 305) alikuwa Mkristo aliyeuawa kutokana na imani yake wakati wa dhuluma ya Dola la Roma, ama chini ya kaisari Dioklesyano ama chini ya Juliani Mwasi, kwa sababu alikataa kula nyama iliyotolewa sadaka kwa miungu .

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake ni tarehe 15 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
*Holweck, F. G. *A Biographical Dictionary of the Saints''. St. Louis, MO: B. Herder Book Co. 1924.

## Viungo vya nje
*Santiebeati: Saint Abudimus
*Catholic Online: Saint Abudimus
*Ramsgate Benedictine Monks of St. Augustine's Abbey, *The Book of Saints (Reference)*, May 31, 2002, Publisher: A & C Black Publishers Ltd; 7th edition, 
*Matthew Bunson, *Encyclopedia of Saints, Second Edition*, July 2, 2014, Publisher: Our Sunday Visitor; 2nd ed. edition, 

Jamii:Waliozaliwa karne ya 3
Jamii:Waliofariki 305
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Uturuki
Yakobo wa Nisibi

[thumb|[Masalia yake yanapotunzwa.]]
'''''' (alifariki Nusaybin, leo nchini Uturuki, 338) alikuwa askofu wa kwanza wa mji huo, akiongoza kwa amani kundi lake, akililisha na kulilinda dhidi ya maadui wa imani, kuanzia mwaka 309 hadi kifo chake, .

Alijenga kanisa kuu, alikuwa kiongozi wa kiroho wa Efrem wa Syria na alishiriki Mtaguso wa kwanza wa Nisea (325).

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki, Waorthodoksi na Waorthodoksi wa Mashariki kama mtakatifu.

Sikukuu yake ni tarehe 12 Mei au 15 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*
*

Jamii:Waliozaliwa karne ya 3
Jamii:Waliofariki 338
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Uturuki
Mohamed Ould Abdel Aziz

thumb
**Mohamed Ould Abdel Aziz** (kwa Kiarabu: محمد ولد عبد العزيز‎ *Muḥammad Wald ‘Abd al-‘Azīz*; amezaliwa 20 Desemba 1956) ni mwanasiasa wa Mauritania ambaye alikuwa Rais wa 8 wa nchi, madarakani kutoka mwaka 2009 hadi 2019. 

Askari kwa kazi na afisa wa ngazi ya juu, alikuwa kiongozi wa mapinduzi ya Agosti 2005 ambayo yalimuondoa Rais Maaouya Ould Sid'Ahmed Taya, na mnamo Agosti 2008 aliongoza mapinduzi mengine, ambayo yalimpindua Rais Sidi Ould Cheikh Abdallahi. 

Kufuatia mapinduzi ya 2008, Abdel Aziz alikua Rais wa Halmashauri Kuu ya Nchi kama sehemu ya kile kilichoelezwa kama mpito wa kisiasa unaoandaa uchaguzi mpya. Alijiuzulu wadhifa huo mnamo Aprili 2009 ili kusimama kama mgombea katika uchaguzi wa rais wa Julai 2009, ambao aliushinda. Aliapishwa mnamo 5 Agosti 2009. Alichaguliwa tena mnamo 2014, halafu hakutaka kuchaguliwa tena mnamo 2019. Alibadilishwa na Mohamed Ould Ghazouani, ambaye alichukua madaraka tarehe 1 Agosti 2019.

Abdel Aziz pia aliwahi kuwa Mwenyekiti wa Umoja wa Afrika kutoka 2014 hadi 2015.

Jamii:Waliozaliwa 1956
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Mauritania
Laurent Gbagbo

thumb
**Koudou Laurent Gbagbo** (amezaliwa 31 Mei 1945) ni mwanasiasa wa Ivory Coast ambaye alikuwa Rais wa Cote d'Ivoire kutoka mwaka 2000 hadi kukamatwa kwake Aprili 2011. 

Mwanahistoria, Gbagbo alifungwa miaka ya mapema ya 1970 na tena mwanzoni mwa miaka ya 1990, na aliishi uhamishoni nchini Ufaransa wakati mwingi wa 1980 kama matokeo ya harakati zake za muungano. Gbagbo alianzisha Idara ya Maarufu ya Ivory Coast (FPI) ya Ivory Coast mnamo 1982 na hakufanikiwa kuwa rais dhidi ya Félix Houphouët-Boigny mwanzoni mwa siasa ya vyama vingi mnamo 1990. Alishinda kiti katika Bunge la Kitaifa la Côte d'Ivoire mnamo 1990.

Gbagbo alidai ushindi baada ya Robert Guéï, mkuu wa kikosi cha jeshi, kuwazuia wanasiasa wengine wakuu kutoka kwenye uchaguzi wa rais wa Oktoba 2000. Watu wa Ivory Coast walikwenda barabarani, wakipindua Guéï. Gbagbo basi aliwekwa kama rais.

Katika uchaguzi wa rais wa 2010, Alassane Ouattara alishinda Gbagbo, akatambuliwa kama mshindi na wachunguzi wa uchaguzi, jamii ya kimataifa, Umoja wa Afrika (AU), na Jumuiya ya Uchumi ya Mataifa ya Afrika Magharibi. Walakini, Gbagbo alikataa kuhama, licha ya kuongezeka shinikizo za kimataifa. Tume Huru ya Uchaguzi (IEC) ilitangaza kwamba Ouattara alikuwa ameshinda mbio kwa asilimia 54 ya kura, makubaliano ambayo Umoja wa Mataifa ulihitimisha yalikuwa ya kuaminika. Walakini, Baraza la Katiba, muundo uliotawaliwa na wanachama wa pro-Gbagbo, walifuta matokeo katika ngome za uchaguzi za Ouattara kaskazini, wakidai udanganyifu wakamtangaza Gbagbo mshindi na asilimia 51 ya kura. 

Mnamo Desemba 2010, Gbagbo na Ouattara waligombea urais, wakisababisha kipindi kifupi cha mzozo wa raia ambao watu wapatao 3,000 waliuawa. Gbagbo alikamatwa mwaka uliofuata na vikosi vya pro-Ouattara, ambavyo viliungwa mkono na vikosi vya Ufaransa. Gbagbo alihamishiwa The Hague mnamo Novemba 2011, ambapo alishtakiwa kwa makosa manne ya uhalifu dhidi ya ubinadamu katika Korti ya Makosa ya Jinai kuhusu vurugu za baada ya uchaguzi. Gbagbo alikuwa mkuu wa kwanza wa serikali kupelekwa katika ulinzi wa korti. 

Mnamo Januari 2019, jopo la ICC lilitupilia mbali mashtaka dhidi ya Gbagbo na mmoja wa mawaziri wake wa zamani, Charles Blé Goudé, kubaini kuwa ushahidi uliowasilishwa hautoshi kuthibitisha kuwa wawili hao walitenda jinai dhidi ya ubinadamu. Waendesha mashtaka wanapiga rufaa uamuzi huo, na kwa Gbagbo ni marufuku kurudi Cote d'Ivoire, anasubiri kesi ya rufaa.

Jamii:Waliozaliwa 1945
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Cote d'Ivoire
Daniel Thioune

**Daniel Moustapha Thioune** (amezaliwa 21 Julai 1974) ni meneja wa Mpira wa miguu wa Ujerumani na mchezaji wa zamani ambaye ni kocha mkuu wa klabu ya HSV (Hamburger SV) iliyopo katika daraja la pili la Bundesliga. 

## Maisha
Thioune alizaliwa nchini Ujerumani na baba wa Senegal na mama Mjerumani, akishikilia uraia wa pande zote mbili. Yeye ndiye meneja wa kwanza mweusi wa mpira wa miguu huko Ujerumani.  

Akiwa kijana alisoma Shule ya Upili ya Graf-Stauffenberg huko Osnabrück.  Thioune alisoma michezo na ualimu kwenye Chuo Kikuu cha Vechta na kupata shahada ya kwanza mwaka 2019.   

Amemwoa Claudia Thioune wakiwa na watoto Hanna (*1998) na Joshua (*2004).  

Thioune alicheza miaka mingi kwenye klabu ya VfL Osnabrück, ambapo alijiimarisha kama mfungaji bora kutoka kwa uwanja wa kati. Alipostaafu mnamo 2010 baada ya kucheza kwa pande nyingi za chini za ligi, alianza kufundisha timu mbalimbali kwenye Chuo cha Soka cha VfL Osnabrück kabla ya kuteuliwa kama mkufunzi wa timu ya kwanza mnamo 2017. Aliajiriwa kama kocha mkuu wa Hamburger SV mnamo 2020.   

## Mchezaji 
Thioune alianza kuichezea klabu ya Raspo Osnabrück akiwa na umri wa miaka sita, wakati wazazi wake walikaa jirani na uwanja wa klabu ile. Aliendelea katika timu ya vijana wa Osnabrücker SC na Post SV Osnabrück, kabla ya kuhamia VfL.  

## Takwimu za usimamizi 
*(Hali ya 6 Julai 2020)*

## Marejeo 
## Viungo vya nje 
Jamii:Waliozaliwa 1974
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wachezaji mpira wa Ujerumani
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Eutropi, Zosima na Bonosa

'''''' (walifariki Fiumicino, karibu na Roma, Italia, 211) walikuwa Wakristo waliouawa kutokana na imani yao wakati wa dhuluma ya kaisari Septimius Severus.
 
Tangu kale wanaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yao ni tarehe 15 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa karne ya 3
Jamii:Waliofariki 211
Jamii:Watu wa Roma ya Kale
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Italia
Mathieu Kérékou

thumb
**Mathieu Kérékou** (2 Septemba 1933 - 14 Oktoba 2015) alikuwa mwanasiasa wa Benin ambaye alikuwa Rais wa nchi kutoka mwaka 1972 hadi 1991, tena kutoka 1996 hadi 2006. 

Baada ya kushika madaraka kwa mapinduzi ya kijeshi, alitawala nchi hiyo kwa miaka 19, kwa zaidi ya hiyo wakati chini ya itikadi rasmi ya Ukomunisti, kabla ya kunyang'anywa madaraka yake na Mkutano wa Kitaifa wa mwaka 1990. 

Alishindwa katika uchaguzi wa rais mwaka 1991 lakini alirudishwa kuwa urais katika uchaguzi wa mwaka 1996 na alichaguliwa tena kwa utata mnamo 2001.

Jamii:Waliozaliwa 1933
Jamii:Waliofariki 2015
Jamii:Marais wa Benin
Joaquim Chissano

**Joaquim Alberto Chissano** (amezaliwa 22 Oktoba 1939) ni mwanasiasa aliyehudumu kama Rais wa pili wa Msumbiji, kutoka mwaka 1986 hadi 2005. Chissano pia aliwahi kuwa Mwenyekiti wa Umoja wa Afrika kutoka 2003 hadi 2004.

Ana sifa ya kubadilisha nchi ya Msumbiji iliyozidiwa vita kuwa moja ya demokrasia za Afrika iliyofanikiwa zaidi. 

Baada ya urais wake, Chissano alikuwa mhudumu, mjumbe na mwanadiplomasia wa nchi yake ya nyumbani na Umoja wa Mataifa. 

Jamii:Waliozaliwa 1939
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Marais wa Msumbiji
Agostinho Neto

**António Agostinho Neto** (17 Septemba 1922 - 10 Septemba 1979) alikuwa mwanasiasa na mshairi wa Angola. 

Alihudumu kama Rais wa kwanza wa Angola (1975-1979), akiwa aliongoza harakati maarufu ya Ukombozi wa Angola (MPLA) kwenye vita vya uhuru (1961-1974). Hadi kifo chake, aliongoza MPLA kwenye vita vya wenyewe kwa wenyewe (1975-2002). 

Anajulikana pia kwa shughuli zake za kifasihi, anachukuliwa kama mshairi wa kwanza wa Angola. 

Siku yake ya kuzaliwa inaadhimishwa kama Siku ya Kitaifa ya Mashujaa, likizo ya umma nchini Angola.

Jamii:Waliozaliwa 1922
Jamii:Waliofariki 1979
Jamii:Marais wa Angola
Bikira Maria wa Mlima Karmeli

wa Pietro Novelli, 1641.]]
**Bikira Maria wa Mlima Karmeli** ni jina linalopewa Bikira Maria kama msimamizi wa Wakarmeli. Wa kwanza wao walikuwa wakaapweke walioishi mwishoni mwa karne ya 12 na mwanzoni mwa karne ya 13 katika Nchi Takatifu juu ya Mlima Karmeli, ambapo zamani Nabii Eliya alirudisha Waisraeli kumuabudu Mungu aliye hai . 

Katikati ya makazi yao walijenga kikanisa kwa heshima ya Bikira Maria, msimamizi wao.

Tangu karne ya 15 watu wamemheshimu kwa jina hilo hasa kwa kuvaa skapulari ya kahawia inayosemekana Maria alimpa Mkarmeli Simoni Stock (1165-1265). 

Kumbukumbu katika liturujia inafanyika tarehe 16 Julai.

## Tanbihi
## Marejeo ya Kiswahili
* John Kabeya na wengine - Maisha ya Watakatifu – ed. T.M.P. Book Department – Tabora 1965, 1989, uk. 246
* Pd. Leandry Kimario, O.F.M.Cap. - Mfahamu Mtakatifu Somo Wako - Maisha ya Watakatifu wa Kila Siku pamoja na Watakatifu Wafransisko - Toleo la pili - Dar es Salaam 2021, uk. 206-207

## Viungo vya nje
* Brown Scapular: a "Silent Devotion"  – 2008 article via Zenit news service by Fr. Kieran Kavenaugh, OCD discusses devotion to the Brown Scapular, the existence of historical problems, and pastoral practice
* The Virgin Mary in our life  – Article about Marian devotion in the Carmelite tradition
* The apparitions of Our Lady of Mount Carmel

Jamii:Bikira Maria
Jamii:Wakarmeli
Antioko wa Anastasiopoli

**Antioko wa Anastasiopoli** (alifia dini Anastasiopoli, Galatia, leo nchini Uturuki, 303 hivi) alikuwa Mkristo wa Ankara aliyeuawa kwa ajili ya imani yake wakati wa dhuluma ya kaisari Diokletian kama kaka yake Plato wa Ankara kabla yake.  

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini, pengine pamoja na Siriako ambaye inasemekana alijitangaza kuwa Mkristo aliposhuhudia muujiza uliotokea Antioko alipokatwa kichwa naye akauawa vilevile.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 16 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa karne ya 3
Jamii:Waliofariki 303
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Uturuki
Reinilde, Grimoaldi na Gondolfi

, 1530 hivi.]]
**Reinilde** (pia: **Reinhild, Rainelde** n.k.; Condacum, leo Kontich, nchini Ubelgiji, 630 hivi; Saintes, Hainault, leo nchini Ubelgiji, 700 hivi) alikuwa bikira wa ukoo wa kifalme, mtoto wa Amalberga wa Maubeuge, na dada wa Gudula na Emebati, ambao wote watatu wanaheshimiwa kama watakatifu.

Baada ya kuhiji Yerusalemu alijitosa katika matendo ya huruma hadi alipokatwa kichwa na Wahunni pamoja na shemasi **Grimoaldi** na mtumishi wake **Gondolfi**. 

Tangu kale wanaheshimiwa kama watakatifu wafiadini.

Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 16 Julai..

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
*Catholic Online entry for Reineldis 
*Den hellige Reineldis
*Pictures of Saintes, Belgium  - includes both the church (*eglise*) and well (*puits*) of Saint Reineldis

Jamii:Mabikira
Jamii:Wakolumbani
Jamii:Wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Ubelgiji
Andrea wa Soveral na wenzake

ya wafiadini wa Natal.]]
**Andrea wa Soveral** (São Vicente, 1572 &ndash; Cunhau, 16 Julai 1645) alikuwa padri wa Brazil wakati wa ukoloni. Awali alijiunga na shirika la Wajesuiti lakini baadaye aliliacha akabaki mwanajimbo.

Aliuawa kikatili na Waprotestanti pamoja na waumini 69 wakati wa kuadhimisha Misa kanisani. 

Padri mwingine, Ambrosio Fransisko Ferro, na wenzake 27 waliuawa vilevile tarehe 3 Oktoba mwaka uleule.

Papa Yohane Paulo II aliwatangaza wenye heri tarehe 5 Machi 2000, halafu Papa Fransisko aliwatangaza watakatifu tarehe 15 Oktoba 2017.

Sikukuu yao huadhimishwa tarehe 16 Julai.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Blesseds André de Soveral, Ambrósio Francisco Ferro, presbyters, and Mateus Moreira, martyrs, +1645, evangelizo.org, 03 de Outubro de 2011
* Martyrdom of Cunhaú, Blessed Martyrs of Rio Grande do Norte
* Blessed André de Soveral, SJ (1572-1645) Martyr of Rio Grande de Norte 
* Błogosławieni Andrzej de Soverela, Ambroży Franciszek Ferro i 28 towarzyszy 

Jamii:Wafiadini Wakristo