open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Khadim Faye

**Khadim Faye** (alizaliwa 5 Septemba, 1970) ni mchezaji wa soka aliyestaafu kutoka Senegal ambaye alicheza kama golikipa.

## Kazi ya Klabu
Amezaliwa Dakar, Faye alianza kazi yake ya soka katika klabu ya nyumbani ya ASC Diaraf, kisha mwaka 1996 akaenda Ureno na kujiunga na Grupo União Sport Montemor iliyokuwa ikishiriki daraja la tatu la soka la Ureno, akiwa pamoja na raia mwenzake na mwenzake wa timu Fary Faye. Aliendelea kubaki nchini humo kwa kipindi chote kilichobaki cha maisha yake ya uchezaji.

Baada ya kusaidia F.C. Felgueiras kumaliza katika nafasi ya 1998–99 Segunda Divisão de Honra na 1999–2000 Segunda Liga katika misimu miwili mfululizo ya daraja la pili, Faye alivutia macho ya Boavista F.C. ya Primeira Liga. Hata hivyo, hakuwahi kuwa zaidi ya mchezaji wa akiba katika klabu hiyo ya Porto, akizuiwa kwanza na kipa wa kimataifa wa Ureno Ricardo (footballer, born 1976), kisha baadaye na kipa wa Cameroon Bassey William Andem (ambaye pia alikuwa mchezaji wa kimataifa wa timu ya taifa ya Cameroon) baada ya Ricardo kuondoka kwenda Sporting Clube de Portugal mwaka 2003.

## Kazi ya Kimataifa
Akiwa mchezaji wa kimataifa wa timu ya taifa ya Senegal kwa kipindi cha miaka 15—ingawa hakupokea wito wowote kati ya Juni 1996 na Julai 2006  Faye aliwakilisha taifa katika Kombe la Mataifa ya Afrika la 1992, ambapo alikuwa golikipa wa akiba wakati wenyeji walipotolewa katika hatua ya robo fainali.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Ibrahima Faye

**Ibrahima Faye** (alizaliwa 22 Oktoba, 1979) ni mchezaji wa zamani wa soka wa kitaalamu wa Senegal aliyekuwa akicheza kama beki.

## Kazi
Faye alizaliwa katika kijiji cha Pout, kijiji kidogo karibu na mji wa Thiès nchini Senegal. Alihamia Ufaransa kufuatilia taaluma yake ya soka, ambapo alikamilisha makuzi yake ya vijana katika klabu ya Gazélec Ajaccio kabla ya kujiunga na Red Star Saint-Ouen.

Baada ya msimu mmoja katika Ligue 2 na msimu mwingine katika Championnat National akiwa na Red Star, alihamia klabu ya daraja la juu nchini Ubelgiji K.A.A. Gent, ambako alitumia misimu mitatu kama mchezaji wa kikosi cha kwanza mara kwa mara.

Mwaka 2004, Faye alirudi Ufaransa na kujiunga na Stade Malherbe Caen. Alicheza mechi 30 za ligi wakati Caen ikishuka daraja hadi Ligue 2. Muda mfupi baada ya kuanza kwa msimu uliofuata, alijiunga na Troyes na kuwa mchezaji wa kudumu katika kikosi hicho.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Yonas Beyene

**Yonas Beyene** ni mwanakiolojia wa Ethiopia, akijulikana kwa kazi zake kuhusu akiolojia ya zama za kale za mawe (Paleolithic) huko Konso na eneo la Middle Awash, Ethiopia. 
  

## Marejeo
Fanny Colonna

**Fanny Colonna** (1934 – 18 Novemba 2014) alikuwa mwanasosholojia na mwanaanthropolojia mwenye asili ya Ufaransa na Algeria. Pia alikuwa profesa wa zamani katika Chuo Kikuu cha Tizi Ouzou.

## Marejeo
Fary Faye

**Fary Faye** (alizaliwa 24 Desemba, 1974) ni mchezaji wa zamani wa soka wa kitaalamu wa Senegal aliyekuwa akicheza kama mshambuliaji.

Alitumia sehemu kubwa ya taaluma yake Ureno (miaka 19), hasa akicheza na S.C. Beira-Mar na Boavista F.C.. Wakati fulani, aliweka nafasi katika orodha ya wafungaji wa juu (Top 5) wa Primeira Liga ya Ureno, akikusanya jumla ya mechi 222 na mabao 68 katika misimu kumi.

## Kazi ya Klabu
Amezaliwa Dakar, Fary alianza kazi yake katika ASC Jaraaf nchini kwake, kisha kuanza safari yake ya Ureno mwaka 1996, akisaini na klabu ya chini ya daraja União Montemor pamoja na raia mwenzake na mwenzake wa timu Khadim Faye, na kubaki katika klabu hiyo ya daraja la tatu kwa misimu miwili, kabla ya kuhamia S.C. Beira-Mar.

## Kazi ya Kimataifa
Fary alikuwa sehemu ya kikosi cha Shirikisho la Soka la Senegal kilichoshiriki Kombe la Mataifa ya Afrika la 2000 ambacho kilifikia robo fainali, kikipoteza kwa Shirikisho la Soka la Nigeria.

## Tuzo na Heshima
**Beira-Mar**

* Taça de Portugal: 1998–99 Taça de Portugal
Segunda Liga: 2009–10 Liga de Honra|2009–10

**Binafsi**
Bola de Prata (Portugal)|Mfungaji Bora wa Primeira Liga: 2002–03 Primeira Liga

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Precious Lunga

**Dkt. Precious Lunga** (alizaliwa 4 Oktoba 1974) ni mtaalamu wa magonjwa ya mlipuko kutoka Zimbabwe, mjasiriamali, na Mkurugenzi Mtendaji (CEO) pamoja na mwasisi mwenza wa Baobab Circle.  
## Marejeo
Naoual Oukkache

**Naoual Oukkache** ni mtaalamu wa sumu na viumbe watambaao kutoka Moroko akijikita katika utafiti wa sumu na dawa za kuzuia sumu, Pia ni mtaalamu mshauri wa Shirika la Afya Duniani (WHO) kuhusu masuala ya madhara yatokanayo na kuumwa na nyoka.

## Marejeo
Amdy Faye

**Amdy Moustapha Faye** (alizaliwa 12 Machi, 1977) ni mchezaji wa zamani wa soka wa kitaalamu wa Senegal aliyekuwa akicheza kama kiungo wa kati wa ulinzi na pia ana uwezo wa kucheza kama beki wa kati.

Faye alianza taaluma yake na klabu ya Monégasque AS Monaco FC, kisha akicheza kwa klabu za Ufaransa ES Fréjus na AJ Auxerre kabla ya kuhamia klabu ya Premier League]] Portsmouth F.C. mwezi Agosti 2003 kwa ada ya uhamisho ya pauni milioni 1.5. Alitumia msimu mmoja na nusu katika Fratton Park kabla ya kuhamia Newcastle United F.C. Januari 2005 kwa pauni milioni 2. Baadaye alicheza kwa Charlton Athletic F.C. na klabu ya Scotland Rangers F.C.. Aliungana na Stoke City F.C. mwezi Agosti 2008 na alitumia msimu wa 2008–09 na Potters. Alihitimisha taaluma yake kwa kukaa kwa muda mfupi katika Leeds United F.C..

## Kazi
Faye alianza taaluma yake katika klabuya Ufaransa  ya Ligue 1  AS Monaco FC, akicheza na kikosi cha vijana kati ya mwaka 1996 na 1997. Baadaye alicheza kwa klabu ya ES Frejus inayoshiriki katika Championnat National.

### Auxerre
Faye aliingia AJ Auxerre ya Ligue 1 mwaka 1998. Hakufanikisha kujiunga na kikosi cha kwanza katika msimu wake wa kwanza, kisha alicheza mechi tatu katika msimu wa 1999–2000. Baada ya hapo, alianza kupata nafasi kikosini kwa msimu wa 2000–01, akiwa amefanya mechi 22 na kufunga bao moja katika msimu wake wa tatu akiwa klabuni humo.

## Kazi ya Kimataifa
Faye amewahi kucheza mechi 34 kwa Senegal tangu mwaka 2001. Alikuwa sehemu ya kikosi cha Senegal katika Kombe la Mataifa ya Afrika na Kombe la Dunia mwaka 2002, akielezwa kama mchezaji mwenye akili na mwenye uwezo mzuri wa kupiga pasi. Faye alikuwa miongoni mwa wachezaji wa Senegal ambao walikosa penati katika mchuano wa penati mwishoni mwa fainali ya Kombe la Mataifa ya Afrika la 2002, walipopoteza dhidi ya Cameroon.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Mamadou Faye

**Mamadou Faye** (alizaliwa 31 Desemba, 1967) ni mchezaji wa zamani wa soka wa kitaalamu wa Senegal aliyekuwa akicheza kama kiungo. Alicheza mechi saba kwa timu ya taifa ya Senegal kuanzia mwaka 1994 hadi 1999. Pia alijumuishwa katika kikosi cha Senegal kilichoshiriki Kombe la Mataifa ya Afrika la 1994.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Mahmoud El Manhaly

**Dkt. Mahmoud El Manhaly** (alizaliwa 1 Januari 1942) ni mwanasayansi wa Misri aliyebobea katika mimea ya sukari (kama vile miwa na mivinje ya sukari). El Manhaly alikuwa meneja wa Taasisi ya Utafiti ya Misri ya Mimea ya Sukari, na pia alikuwa mshauri wa kiufundi wa Dkt. Youssef Waly, aliyekuwa Waziri wa Kilimo wa Misri.
 
## Marejeo
Mansur al-Kamili

'''Mansur ibn Ba'ra adh-Dhahabi al-Kamili''' (1236) alikuwa mtaalamu wa metali, mwanakemia, na mwanasosholojia wa zama za kati nchini Misri. Miongoni mwa kazi zake ni "Nyanja za Kemia katika Utengenezaji wa Sarafu za Zama za Kati nchini Misri" (Kashf al-asrar al-ilmiya bi-dar al-darb al-Misriya).
## Marejeo
Angela Musiimenta

**Angela Musiimenta** ni mwanasayansi kutoka nchini Uganda. Alikuwa mshindi wa kwanza wa Tuzo ya motisha ya Ubunifu ya Ujerumani na Afrika.

## Marejeo
Bridget Mutuma

**Bridget K. Mutuma** ni mtafiti katika fani ya kemia na sayansi ya nyenzo katika Chuo Kikuu cha Nairobi nchini Kenya. Bridget anajikita katika kutengeneza vifaa vidogo sana vya kiteknolojia vinavyohusiana na vitambuzi akiwa pia ni mwanachama wa Akademia ya Sayansi ya Afrika. She is a Fellow of the African Academy of Sciences.
## Marejeo
Egide Nzojibwami

**Egide Nzojibwami** ni mwanajiolojia na mwanataaluma ambaye alikuwa raia wa kwanza wa Burundi kuwa muumini wa Kanisa la Yesu Kristo la Watakatifu wa Siku za Mwisho (LDS Church).
 
## Marejeo
Abdoulaye Faye

**Abdoulaye Diagne-Faye** (alizaliwa 26 Februari, 1978), anayejulikana kama **Abdoulaye Faye**, ni mchezaji wa zamani wa soka wa Senegal aliyekuwa akicheza kama beki wa kati.

Faye alianza taaluma yake akiwa na klabu za nyumbani ASEC Ndiambour na ASC Jeanne d'Arc nchini Senegal kabla ya kuhamia klabu ya Ufaransa RC Lens mwaka 2002. Baada ya muda wa mkopo katika FC Istres, alivutia macho ya Sam Allardyce, ambaye alimsaidia kusaini na Bolton Wanderers F.C. mwezi Julai 2005.

Baada ya misimu miwili na Bolton, alifuata Allardyce kwenda Newcastle United F.C., ambapo alitumia msimu mmoja kabla ya kujiunga na Stoke City F.C. mwezi Agosti 2008 kwa ada ya pauni milioni 2.25. Faye alikubalika sana na mashabiki katika Britannia Stadium msimu wa 2008–09 Stoke City F.C. , aliposhinda tuzo ya Mchezaji Bora wa Mwaka na akateuliwa kuwa kikosi cha kapteni na Tony Pulis kwa msimu wa 2009–10 Stoke City F.C. .

## Kazi
### Awali ya Kazi
Faye alizaliwa Dakar, Senegal na alianza taaluma yake katika ASEC Ndiambour, kabla ya kuhamia klabu ya ASC Jeanne d'Arc, ambayo wakati huo ilikuwa miongoni mwa timu tatu bora nchini Senegal. Baadaye alijiunga na RC Lens mwezi Julai 2002, akijiingiza katika kikosi kilichokuwa na mchezaji mwenzake wa Senegal, Papa Bouba Diop.

### Bolton Wanderers
Faye alisaini na klabu ya Uingereza Bolton Wanderers F.C. mwezi Julai 2005 kwa mkopo. 

### Stoke City
Tarehe 15 Agosti, 2008, Faye alijiunga na klabu ya Premier League iliyopanda daraja Stoke City F.C. kutoka Newcastle United F.C. kwa ada ya pauni milioni 2.25 kwenye mkataba wa miaka mitatu.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Beyene Petros

**Beyene Petros** (11 Machi 1950 – 17 Septemba 2024) alikuwa mwanasiasa na mwalimu wa Ethiopia ambaye alikuwa Profesa wa Biolojia katika Chuo Kikuu cha Addis Ababa na mjumbe wa zamani wa Baraza la Wawakilishi la Watu wa Ethiopia, akiwakilisha wilaya ya uchaguzi ya Badawacho katika Ukanda wa Hadiya.

## Marejeo
Mohamed Sanad

**Mohamed Sanad** ni mwanasayansi wa antena kutoka Misri na profesa katika Kitivo cha Uhandisi, Chuo Kikuu cha Cairo. Mohamed ametoa mchango mkubwa katika teknolojia ya antena, na anamiliki hati miliki kumi na sita katika fani hiyo. Moja ya kazi zake za hivi karibuni ni "Ubunifu wa antena za PIFA za bendi moja na bendi nyingi".

## Marejeo
Souleymane Faye

**Souleymane Faye** (alizaliwa 8 Februari 2003) ni mchezaji wa soka wa kitaalamu wa Senegal anayechukua nafasi ya mchezaji wa pembeni katika klabu ya Primeira Liga Sporting CP.

## Kazi ya Klabu
### Awali ya Kazi
Amezaliwa Dakar, Faye alianza kucheza soka katika klabu ya nyumbani ya Galaxy Football Academy kabla ya kwenda nje ya nchi tarehe 25 Januari, 2022, alipojiunga na klabu ya Uhispania Granada CF kwa mkopo na kupelekwa katika kikosi cha akiba kinachoshiriki Segunda División RFEF. Mnamo Julai, alisaini mkataba wa kudumu na klabu ya Primera Federación CF Talavera de la Reina.

### Betis
Tarehe 12 Julai, 2023, baada ya kufunga bao moja katika mechi 29 huku Talavera ikishuka daraja, Faye alihamia kikosi cha akiba cha Real Betis kinachoshiriki daraja la nne, kwa mkopo wa msimu mzima.

## Kazi ya Kimataifa
Faye alikuwa sehemu ya kikosi cha timu ya taifa ya Senegal ya chini ya miaka 20 kilichoshiriki Kombe la Mataifa ya Afrika la Chini ya Miaka 20 la 2023. Alifunga bao la kwanza la Senegal katika mashindano hayo katika ushindi wa 1–0 dhidi ya timu Nigeria.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Rosemary Chepkorir Sang

**Rosemary Chepkorir Sang** ni mtaalamu wa virusi kutoka Kenya katika Taasisi ya Utafiti wa Matibabu ya Kenya (KEMRI), ambaye amebobea katika ueneaji na matibabu ya virusi vinavyoenezwa na wadudu.
## Marejeo
Jacques Faty

**Jacques Faty** (alizaliwa 25 Februari, 1984) ni mchezaji wa zamani wa soka aliyekuwa akicheza kama beki wa kati. Alizaliwa Ufaransa, lakini aliwakilisha Senegal katika kiwango cha kimataifa.

## Kazi ya Klabu
### Rennes
Faty alizaliwa Villeneuve-Saint-Georges, Val-de-Marne, na alipatiwa mafunzo katika Kituo cha Vijana cha Clairefontaine kabla ya kujiunga na Stade Rennais FC kama mchezaji wa vijana mwaka 2001, na kisha kusaini mkataba wa kitaalamu mwaka 2002. Alikuwa sehemu muhimu ya kikosi cha Rennes msimu wa 2003–04 ambacho kwa mara ya kwanza katika historia kilifikia UEFA Cup.

Faty alianza kupoteza nafasi yake baada ya kuwasili kwa Mhispania John Mensah mapema mwaka 2006. Kuondoka kwa kocha Ladislau Bölöni kwenda AS Monaco hakumsaidia. Pierre Dréossi alichukua nafasi ya kocha na kutumia Grégory Bourillon na Mensah kama jozi kuu ya mabeki wa kati msimu wa 2006–07.

Faty alihisi kutokuwa na utulivu kadri msimu ulivyoendelea, na Oktoba 2006 alitangaza tamaa yake ya kuondoka klabuni wakati mkataba wake unakaribia kumalizika Juni 2007. Kuumia kwa Mensah kwenye goti kulimpa nafasi ya kucheza, na alionyesha viwango vizuri, akimalizia msimu akiwa amefanya mechi 24. Uongozi wa Rennes ulijaribu kumshikilia kwa kutoa mkataba wa nyongeza, lakini alikataa na kuamua kujiunga na Marseille kupata uzoefu mpya kama alivyosema.

### Marseille
Kukaa kwa Faty Marseille kulikuwa kifupi. Baada ya kushiriki mashindano ya UEFA Champions League na Europa League]], hakuweza kupata nafasi ya kikosi cha kwanza, akicheza mechi 9 pekee.

### Sochaux
Baadaye alijiunga na timu nyingine ya Ligue 1, FC Sochaux, ambapo alitumia misimu mitatu.

### Sivasspor
Aliondoka Sochaux kwenda klabu ya Süper Lig ya Uturuki, Sivasspor.

Faty alirudi Ligue 1 baada ya kukopeshwa kwenye SC Bastia kutoka Sivasspor Januari 2013.

## Kazi ya Kimataifa
Faty ni mchezaji aliyejipatia sifa kubwa katika ngazi ya vijana wa soka wa kimataifa.

Mwaka 2001, alikabidhiwa kiti cha kapteni wa kikosi cha FIFA U-17 World Championship cha Ufaransa na kuongoza timu hiyo kufikia nafasi ya kwanza. Faty alikuwa mchezaji wa kawaida katika kikosi cha kimataifa cha vijana wa U-21 wa Ufaransa. Alishiriki katika 2006 UEFA European Under-21 Football Championship iliyofanyika nchini Ureno, ambapo Ufaransa walimaliza kama wapotezaji wa nusu fainali. Baada ya kuzidi umri uliowekwa, hawezi tena kuchaguliwa.

Faty alifanya debuti yake ya kimataifa kwa timu ya taifa ya Senegal tarehe 26 Agosti, 2009.

## Mtindo wa Kucheza
Nafasi kuu ya Faty ni beki wa kati, lakini pia amekuwa akicheza katika nafasi za midfield.

## Maisha Binafsi
Faty alizaliwa Ufaransa na baba Msenegali-Mvietnam na mama kutoka Cape Verde.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Jamii:Wachezaji mpira wa Ufaransa
Mostafa Kamal Tolba

**Mostafa Kamal Tolba** (8 Desemba 1922 – 28 Machi 2016) alikuwa mwanasayansi wa Misri aliyehudumu kwa miaka kumi na saba kama Mkurugenzi Mtendaji wa Shirika la Umoja wa Mataifa la Mazingira (UNEP). Katika nafasi hiyo, aliongoza uundaji wa Itifaki ya Montreal, ambayo iliokoa tabaka la ozoni na hivyo kuokoa mamilioni ya maisha dhidi ya saratani ya ngozi na madhara mengine.
## Marejeo
Alioune Badara Faty

**Alioune Badara Faty** (alizaliwa 3 Mei, 1999) ni mchezaji wa kitaalamu wa soka wa Senegal anayefunga goli kama mlinda mlango kwa TP Mazembe na timu ya taifa ya Senegal.

Alikuwa sehemu ya kikosi cha Senegal katika Kombe la Mataifa ya Afrika la 2021, ambapo Simba wa Teranga walishinda mashindano hayo kwa mara ya kwanza katika historia yao.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Matar Fall

**Matar Fall** (anajulikana pia kama **Martin Fall**; alizaliwa 18 Machi 1982) ni mchezaji wa soka wa kitaalamu wa Ufaransa ambaye kwa sasa anacheza katika Championnat de France amateur 2 kwa klabu ya Sporting Toulon Var.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Ufaransa
Pape Niokhor Fall

**Pape Niokhor Fall** (alizaliwa 9 Septemba, 1977) ni mchezaji wa zamani wa kimataifa wa Senegal.

## Kazi
Alicheza kwa klabu za nyumbani ASC Jeanne d'Arc, klabu ya Albania KS Dinamo Tirana, klabu ya Ivory Coast Africa Sports National, na klabu ya Guinea Ikweta Renacimiento FC.

Amewahi kucheza mechi 18 kwa timu ya taifa ya Senegal. Pia alishiriki katika 2000 Kombe la Mataifa ya Afrika (AFCON).

## Heshima
'''Jeanne d'Arc**

* Senegal Premier League: 1999, 2001, 2002, 2003

**Renacimiento'''

* Equatoguinean Premier League: 2006. 

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Yimtubezinash Woldeamanuel

**Yimtubezinash Woldeamanuel Mulate** ni daktari na mtaalamu wa vijidudu kutoka Ethiopia anayefanya utafiti kuhusu magonjwa ya kuambukiza, maambukizi yanayopatikana hospitalini, na usugu wa vimelea dhidi ya dawa.

## Marejeo
Ricardo Faty

**Ricardo William Faty** (alizaliwa Villeneuve-Saint-Georges, 4 Agosti 1986) ni mchezaji wa zamani wa soka wa kitaalamu aliyekuwa akicheza kama kiungo. Alizaliwa Ufaransa, lakini alicheza kwa timu ya taifa ya Senegal.

## Kazi
Taaluma yake ya soka ilianza na RC Strasbourg katika msimu wa 2004–05 wa Championnat de France Amateurs, ambapo alicheza mechi 27 na kufunga bao moja. Mwaka uliofuata, alicheza mechi 14 zaidi katika CFA, pamoja na mechi 12 kwa kikosi cha kitaalamu cha RC Strasbourg, mechi 5 kati yake ikiwa ni mashindano ya kombe. Debuti yake ya Ligue 1 ilikuwa tarehe 29 Oktoba, 2005.

Wakati wa 2005–06 UEFA Cup, A.S. Roma walikabiliana na Strasbourg katika hatua ya makundi, na Luciano Spalletti aliona kipaji cha Faty, hivyo mwaka uliofuata, kutokana na Strasbourg kushuka daraja hadi Ligue 2 na kuondoka kwa Olivier Dacourt kwenda Inter Milan, Faty alisaini mkataba wa miaka mitano na “giallorossi” kwa ada ya euro 350,000.

## Maisha Binafsi
Yeye ni mdogo wa Jacques Faty, ambaye pia ni mchezaji wa soka wa kitaalamu. Ingawa wote walizaliwa Ufaransa, baba yao ni Msenegali-Mvietnam na mama yao anatoka Cape Verde. Baba yao ni Muislamu na mama yao ni Mkatholiki, huku Faty akibadilisha dini na kuwa Muislamu akiwa na umri wa miaka 20.

## Marejeo 
Jamii:Wachezaji mpira wa Senegal
Jamii:Wachezaji mpira wa Ufaransa
Giday WoldeGabriel

**Giday WoldeGabriel** ni mwanajiolojia kutoka Ethiopia anayefanya kazi katika Maabara ya Kitaifa ya Los Alamos (Marekani), ambaye alikuwa miongoni mwa wagunduzi wa mabaki ya mifupa ya binadamu huko Herto Bouri, Ethiopia, ambayo sasa yameainishwa kama Homo sapiens idaltu.

## Marejeo
Marion Bamford

**Marion Kathaleen Bamford** ni mtaalamu wa mimea ya kale kutoka Zimbabwe, pia ni profesa katika Chuo Kikuu cha Witwatersrand huko Johannesburg, Afrika Kusini.
## Marejeo
Rashid Domingo

**Rashid Domingo MBE** (1937–2018) alizaliwa mjini Cape Town na kukulia katika eneo la District Six. Alisoma udaktari na kisha kemia katika Chuo Kikuu cha Cape Town, ambapo alihitimu mwaka 1959.
## Marejeo
Jean Baeza

**Jean Baeza** (20 Agosti 1942 – 21 Februari 2011) alikuwa mchezaji wa soka wa kulipwa kutoka Ufaransa aliyekuwa akicheza katika nafasi ya beki wa kushoto.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1942
Jamii:Waliofariki 2011
Jamii:Wachezaji mpira wa Ufaransa
Noureddine Bahbouh

**Noureddine Bahbouh** (نورالدين بحبوح; 4 J 24 Januari 1949 – 6 Agosti 2021) alikuwa Waziri wa Kilimo wa Algeria katika serikali ya mwaka 1995 iliyoongozwa na Mokdad Sifi.

Alizaliwa katika mji wa Bordj Bou Arréridj, Algeria, wakati huo ikiwa chini ya utawala wa Ufaransa.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1949
Jamii:Waliofariki 2021
Jamii:Wanasiasa wa Algeria
Mounir Bakiri

**Mounir Bakiri** ni mwanamichezo wa Paralimpiki kutoka Algeria anayeshindana hasa katika mashindano ya kutupa tufe (shot put) katika kundi la F32.

Alishiriki katika Michezo ya Paralimpiki ya Majira ya Joto ya mwaka 2008 mjini Beijing, China, na ile ya mwaka 2012 mjini London, Uingereza. Katika michezo yote miwili alijishindia medali ya shaba katika mashindano ya wanaume ya F32 ya kutupa tufe.

Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanariadha wa Algeria
Sidi Mohamed Barkat

**Sidi Mohamed Barkat** (amezaliwa 1948) ni mwanafalsafa kutoka Algeria anayefanya kazi mjini Paris, Ufaransa.

Alikuwa mtafiti mshiriki katika maabara ya saikolojia ya kazi na vitendo (psychology of work and action) katika Conservatoire national des arts et métiers. Katika kipindi cha ajira yake chuoni, alijishughulisha hasa na masuala ya epistemolojia katika sayansi za kijamii.

Kuanzia mwaka 1998 hadi 2004, Sidi Mohamed Barkat aliongoza programu ya utafiti katika Collège international de philosophie jijini Paris, iliyochunguza taswira na hali ya “Mzalendo wa Algeria” (the native Algerian) katika muktadha wa kihistoria na kijamii.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1948
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanafalsafa wa Algeria
Phil Hockey

**Philip Anthony Richard Hockey** (8 Machi 1956 – 24 Januari 2013) alikuwa mtaalamu wa ndege mashuhuri nchini Afrika Kusini. Philip alikuwa mkurugenzi wa Taasisi ya Percy FitzPatrick ya Elimu ya Ndege ya Afrika katika Chuo Kikuu cha Cape Town, mhariri mwenza wa kitabu cha ''Roberts' Birds of Southern Africa*, na mwandishi mwenza wa *Sasol Birds of Southern Africa.''
.
## Marejeo
Ryan Hodierne

**Ryan Hodierne** (alizaliwa mwaka 1983) ni mwanasayansi wa michezo kutoka Afrika Kusini. Akiwa mtaalamu wa biomekaniki katika Kituo cha Sayansi ya Michezo katika Taasisi ya Michezo ya Singapore, Hodierne ni mmoja wa watu ambao Joseph Schooling aliwatambua na kuwashukuru kwa mchango wao katika mafanikio yake kwenye Michezo ya Olimpiki ya Majira ya Joto ya mwaka 2016, akijumuishwa pamoja na mtaalamu wa lishe Kirsty Fairbairn na meneja wa utendaji wa juu Sonya Porter.

## Marejeo
Allyson Lawless

**Allyson Lawless** ni mhandisi wa majengo, mfanyabiashara, na mwanachama wa kimataifa wa Akademia ya Kifalme ya Uhandisi. Mnamo mwaka wa 2000, alikuwa mwanamke wa kwanza kuwa rais wa Taasisi ya Afrika Kusini ya Uhandisi wa Kiraia (SAICE).

## Marejeo
Spencer Lister

**Sir Frederick Spencer Lister** (8 Aprili 1876  Norwell, Nottinghamshire – 6 Septemba 1939) alikuwa daktari na mtaalamu wa bakteria wa Afrika Kusini aliyezaliwa Uingereza.
Mnamo mwaka 1897, alijiunga na klabu ya soka ya West Hertfordshire (baadaye ikaitwa Watford Football Club) kama mchezaji wa soka wa ridhaa, ambapo alicheza mechi kumi na mbili na kufunga mabao matatu kwa ajili ya timu hiyo katika mashindano yote.

## Marejeo
Donald Livingstone

**Donald Livingstone** (1924 – 15 Oktoba 2001) alikuwa mwanahisabati wa Afrika Kusini na aliyekuwa Mkuu wa Idara ya Hisabati Safi katika Chuo Kikuu cha Birmingham. Kabla ya hapo,Donald alikuwa profesa katika Chuo Kikuu cha Michigan pia alikuwa mwanachama wa Chama cha Hisabati cha London.
## Marejeo
Antoinette Lombard

**Antoinette Lombard** ni Mkuu wa Idara ya Kazi ya Jamii na Kriminolojia na Profesa wa Kazi ya Jamii katika Chuo Kikuu cha Pretoria pia ni mwanachama wa Akademia ya Sayansi ya Afrika Kusini (ASSAf).

## Marejeo
Herbert Stanley Morris

**Herbert Stanley Morris** (1892 – 14 Agosti 1919) alikuwa mtaalamu wa mimea aliyehudumu kama Mkuu wa Wilaya katika kisiwa cha Fiji na msaidizi wa kijeshi (A.D.C.) wa Gavana wa Fiji, Sir Ernest Bickham Sweet-Escott. Herbert alipigana katika Vita vya Kwanza vya Dunia lakini alifariki katika ajali ya ndege.
 
## Marejeo
Nuno Pires

**Nuno Pires** ni mfanyabiashara kutoka Afrika Kusini akiwa ni mwanzilishi mwenza wa kampuni ya Altis Biologics.

## Marejeo
Kara Baya

**Kara Baya** ni mwanachama wa Bunge la Pan-Afrika (Pan-African Parliament) kutoka Algeria tangu mwaka 2004.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanasiasa wa Algeria
Mayda Doris Henderson

**Mayda Doris Henderson** (3 Februari 1928 – 3 Septemba 2015, mjini Cape Town) alikuwa mtaalamu wa mimea, mtaalamu wa usambazaji wa mimea kijiografia, na mtaalamu wa uainishaji wa viumbe hai kutoka Afrika Kusini. Alisoma katika Chuo Kikuu cha Rhodes na alijulikana zaidi kwa makala zake zilizochapishwa katika jarida la Kirkia; *The Zimbabwe Journal of Botany*. Pia Mayda alitunukiwa nishani ya Medali ya Kusini mwa Afrika

## Marejeo
Simon Ratcliffe

**Simon Ratcliffe** ni mwanaastronomia wa Afrika Kusini anayejulikana kwa juhudi zake za kutangaza mradi wa Square Kilometre Array (SKA). Vyombo vya habari vimempatia jina la utani la "mwanaastronomia anayetembea peku" kutokana na tabia yake ya kufanya kazi bila viatu.
## Marejeo
Barry Schoub

**Barry Schoub** ni mtaalamu wa virusi vya binadamu kutoka Afrika Kusini anayejulikana kwa kazi yake katika utafiti wa virusi. Barry akiwa na umri wa miaka 33, alikuwa Profesa wa kwanza na Mkuu wa Idara ya Elimu ya Virusi katika Chuo Kikuu cha Witwatersrand.
 
## Marejeo
Stadsaal Caves

**Mapango ya Stadsaal** (ikijulikana pia kama Stadtsaal, inayomaanisha "ukumbi wa mji") yanapatikana katika milima ya Cederberg, Afrika Kusini. Eneo hilo ni maarufu kwa miundo ya kipekee ya miamba, mapango, na maporomoko yaliyoundwa kutokana na mmomonyoko wa matabaka ya chini ya mawe ya mchanga, pamoja na michoro ya miambani ya zamani sana .  
## Marejeo
Stephan Swanson

**Stephan Swanson** alipata umaarufu kama mtafiti wa viumbe wa baharini alipofanikiwa kuweka kifaa cha mawasiliano cha satelaiti juu ya papa mweupe mkubwa maarufu aliyeitwa Nicole. Nicole alikuwa papa mweupe wa kwanza kabisa kufuatiliwa katika safari ya uhamiaji ya kilomita 20,000 kutoka Afrika Kusini hadi Australia na kurudi tena.

## Marejeo
Jamii:Makala yasiyo na viungo vya ndani
Carolyn Williamson

**Carolyn Williamson** ni mtaalamu wa virusi na wa viumbe hai wadogo kutoka Afrika Kusini, ambaye ni profesa wa elimu ya virusi vya tiba katika Chuo Kikuu cha Cape Town. Carolyn ni mwanachama wa Jumuiya ya Kifalme ya Afrika Kusini, Akademia ya Sayansi ya Afrika, na mwanachama wa Akademia ya Sayansi ya Afrika Kusini (ASSAf). Utafiti wake unajikita katika uundaji wa chanjo ya VVU na kuzuia ugonjwa huo.

## Marejeo
Bernard de Winter

**Bernard de Winter** (31 Julai 1924 – 8 Mei 2017, Pretoria) alikuwa mtaalamu wa mimea wa Afrika Kusini ambaye kuanzia mwaka 1973 alikuwa Mkurugenzi wa Taasisi ya Utafiti wa Mimea, ambayo baadaye ilikuja kuwa Taasisi ya Kitaifa ya Mimea na kisha Taasisi ya Kitaifa ya Bioanuwai ya Afrika Kusini (SANBI).
 
## Marejeo
Akin Abayomi

**Akin Emmanuel Abayomi** ni profesa wa Nigeria ambaye amebobea katika tiba ya ndani, elimu ya damu, afya ya mazingira, usalama wa kibaolojia, na uhifadhi wa sampuli za kibaolojia. Kwa sasa, Abayomi anahudumu kama Kamishna wa Afya wa Jimbo la Lagos.

## Marejeo
Lamine Bechichi

**Lamine Bechichi** (19 Desemba 1927 – 23 Julai 2020) alikuwa Waziri wa Mawasiliano wa Algeria katika serikali ya mwaka 1995 iliyoongozwa na Mokdad Sifi.

Alizaliwa mwaka 1927 katika kijiji cha Sedrata karibu na Souk Ahras kwa jina la Ahcene Bechichi, kabla ya baadaye kujulikana kama Lamine Bechichi.

Baba yake, Cheikh Bekacem Al-Loudjani, alikuwa kiongozi wa kiroho na kidini, mmoja wa waanzilishi wa Chama cha Wanazuoni wa Kiislamu wa Algeria (Association of Algerian Muslim Ulema) na pia Imamu wa kwanza wa msikiti wa Sedrata aliouanzisha mwenyewe.

Baada ya kusoma kwa miaka kadhaa chini ya malezi ya baba yake, Lamine alitumwa katika Msikiti wa Al-Zaytuna nchini Tunisia kuendeleza masomo yake.

Baadaye aligeukia kwa haraka sanaa na muziki, ambapo alifundishwa kupiga fidla ya muziki wa klasik (Classical Violin) na mwalimu wake Nicola Bonura.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1927
Jamii:Waliofariki 2020
Jamii:wanasiasa wa Algeria
Nancy Abu-Bonsrah

**Nancy Abu-Bonsrah** ni daktari wa upasuaji wa mfumo wa neva na ubongo kutoka Ghana, ambaye alikuwa mwanamke mweusi wa kwanza kuhitimu katika programu ya upasuaji wa neva ya Shule ya Tiba ya Johns Hopkins. Shule hiyo inatambulika kama sehemu ambapo taaluma ya tiba ya upasuaji wa mfumo wa neva iliasisiwa. 
## Marejeo
Elfrida O. Adebo

**Elfrida O. Adebo** (jina la kuzaliwa Olaniyan; 3 Machi 1928 – 2004) alikuwa muuguzi na msomi wa Nigeria. Mnamo mwaka 1984, alikuwa mwanamke wa kwanza kuwa profesa wa uuguzi nchini Nigeria.

## Marejeo
Sia Figiel

**Papalii Sia Figiel** (6 Januari 1967 – 26 Januari 2026) alikuwa mwandishi wa riwaya, mshairi, na mchoraji kutoka Samoa, anayejulikana kwa mchango wake katika fasihi ya Pasifiki na sauti za wanawake wa Oceania.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1967
Jamii:Waliofariki 2026
Jamii:Waandishi wa Samoa
Sam Adjei

**Sam Adjei** (16 Juni 1948 – 7 Februari 2016) alikuwa kiongozi mashuhuri katika sekta ya afya ya jamii nchini Ghana.

## Marejeo
Oni Akerele

**John Oni Akerele** (alifariki mwaka 1983) alikuwa daktari wa Nigeria na daktari bingwa wa upasuaji wa kwanza mzawa nchini humo. John wakati akiishi London, mnamo mwaka 1941, alimwoa Dorothy Jackson, ambaye alikuwa na asili mchanganyiko ya Kiafrika, Ulaya, na Wenyeji wa Marekani, na walianzisha makazi yao huko Kilburn, kaskazini mwa London.

## Marejeo
Olga Fielden

**Olga Fielden** (1903–1973) alikuwa mwandishi wa tamthilia na riwaya kutoka jamii ya Kiprotestanti ya Eire Kaskazini, aliyeishi Belfast. Riwaya yake ya mwaka 1933, *Island Story*, ilielezewa na jarida la *Times Literary Supplement* kuwa na “mvuto wa kusisimua.” Riwaya yake ya mwaka 1936, *Stress*, nayo ilielezwa kuwa “mpya na yenye nguvu.”

Mwandishi na mhakiki John Wilson Foster anaelezea ulimwengu wa kifasihi wa Fielden kuwa ni mahali ambapo “vurugu, uharibifu wa maadili, tamaa za kinyama, na uchoyo hupambana na matarajio laini ya ustaarabu, malezi, na heshima.”

Fielden aliandika pia tamthilia kadhaa kwa ajili ya BBC, na tamthilia yake *Three To Go* ilionyeshwa na ukumbi maarufu wa Abbey Theatre mjini Dublin.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1903
Jamii:Waliofariki 1973
Jamii:waandishi wa Ireland Kaskazini
Aïda Touré

**Aïda Touré** ni msanii, mshairi wa Sufi, mchoraji, na mtunzi wa Gabon.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa mwaka usiojulikana
Jamii:wasanii wa Gabon
Jamii:Watu walio hai
Aisha Abubakar Abdulwahab

**Dkt. Aisha Abubakar Abdulwahab** (alizaliwa mnamo mwaka 1971) alikuwa ofisa wa polisi nchini Nigeria aliyeshinda tuzo ya ufadhili wa UNESCO kwa ajili ya kufanya utafiti wa ugonjwa wa kifua kikuu. Aisha alikuwa msimamizi wa mpango wa usaidizi wa huduma shufaa katika Makao Makuu ya Polisi, Abuja wakati wa janga la virusi vya korona.

## Marejeo
Abu Sa'id al-Afif

'''Abu Sa'id al-Afif''' alikuwa tabibu wa jamii ya Wasamaria aliyeishi mjini Cairo katika karne ya 15.

## Marejeo
Shitaye Alemu

**Shitaye Alemu Balcha** ni daktari na msomi kutoka Ethiopia, anayesifika kama "tabibu wa ndani mzawa anayeheshimika ambaye alianzisha huduma za ugonjwa wa kisukari kaskazini mwa Ethiopia." Akiwa mtaalamu wa magonjwa yasiyoambukiza,Shitaye amechapisha tafiti kuhusu kisukari, kifafa, na VVU/UKIMWI katika maeneo ya vijijini nchini Ethiopia akiwa ni Profesa wa Tiba ya Ndani katika Chuo cha Tiba na Sayansi ya Afya katika Chuo Kikuu cha Gondar.

## Marejeo
Felicity Shaw

**Felicity Shaw** (alizaliwa kama **Anne Worthington**; 1916 – 18 Mei 1989) alikuwa mwandishi wa Uingereza anayejulikana kwa mfululizo wa riwaya za upelelezi za Tessa Crichton, zilizochapishwa kwa jina bandia la Anne Morice.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1916
Jamii:Waliofariki 1989
Jamii:Waandishi wa Uingereza
Mercy Anugwu

**Mercy Anugwu** ni daktari kutoka Nigeria. Kwa sasa ni Mkurugenzi Mkuu wa Matibabu katika Kituo cha Matibabu cha Shirikisho, Onitsha, Jimbo la Anambra. Uteuzi huu ulithibitishwa na Rais Bola Tinubu mnamo mwaka 2023.

## Marejeo
Myriam Mihindou

**Myriam Mihindou** (alizaliwa 1964 huko Libreville, Gabon) ni msanii wa kisasa wa Ufaransa-Gabon. Anaishi na kufanya kazi Paris. 

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1964
Jamii:wasanii wa Gabon
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wasanii wa Ufaransa
Lucie Faure

**Lucie Faure, née Meyer** (6 Julai 1908 – 25 Septemba 1977), alikuwa mwanamke wa fasihi, mwandishi wa riwaya na mkurugenzi wa jarida la fasihi kutoka Ufaransa.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1908
Jamii:Waliofariki 1977
Jamii:Wanawake wa Ufaransa
Jamii:Waandishi wa Ufaransa
Fatimah Hasan Delais

**Fatimah Hasan Delais** (alifahamika pia kwa jina la kalamu Hamidah; 1915–1953) alikuwa mwandishi wa riwaya na mshairi kutoka Indonesia.

Riwaya yake *Kehilangan Mestika* (Kihindi cha Indonesia: “Kupotea kwa Johari”), iliyochapishwa mwaka 1935, ilikuwa miongoni mwa kazi za kwanza za mwandishi mwanamke kuchapishwa na Balai Pustaka. Katika kipindi cha Dutch East Indies, alikuwa miongoni mwa idadi ndogo sana ya wanawake wa Indonesia waliofanikiwa kuchapishwa, sambamba na waandishi kama Saadah Alim, Sariamin Ismail, na Soewarsih Djojopoespito.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1915
Jamii:Waliofariki 1953
Jamii:Waandishi wa Indonesia
Eleanor Farnes

**Eleanor Farnes** lilikuwa jina la kalamu la Grace Rutherford, mwandishi wa Uingereza aliyeandika zaidi ya riwaya 60 za mapenzi zilizochapishwa na Mills & Boon kati ya mwaka 1935 na 1979.

## Marejeo 
Jamii:Waandishi wa Uingereza
Jamii:Waliozaliwa 1906
Jamii:Waliofariki 1986
Regīna Ezera

**Regīna Ezera** (jina la kalamu la Regīna Šamreto; 20 Desemba 1930 – 11 Juni 2002) alikuwa mwandishi kutoka Latvia mwenye asili ya Polandi aliyeandika zaidi ya riwaya 20.

Alitunukiwa nishani ya Order of the Three Stars kwa mchango wake katika fasihi. Hata hivyo, baada ya kuanguka kwa mfumo wa kikomunisti, alikumbwa na matatizo ya kifedha na aliishi katika hali ya umaskini katika miaka ya mwisho ya maisha yake.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1930
Jamii:Waliofariki 2002
Jamii:waandishi wa Latvia
Nsiah Asare

**Anthony Nsiah-Asare** ni ofisa wa matibabu, msomi, na mtaalamu wa usimamizi wa afya kutoka Ghana. Anthony amefanya kazi katika sekta ya afya nchini Ghana kwa takriban miaka arobaini, akihudumu katika ngazi mbalimbali za usimamizi. 

## Marejeo
Uman

**Uman** (alizaliwa 1980) ni msanii wa kisasa aliyejifundisha mwenyewe mwenye asili ya Somalia ambaye kazi yake inachanganya ufupisho na taswira, na marejeleo ya calligraphy ya Kiarabu na ulimwengu asilia. Yeye anaishi kaskazini mwa New York.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1980
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wasanii wa Somalia
Margaret Escott

**Cicely Margaret Escott** (9 Julai 1908 – 15 Agosti 1977) alikuwa mwandishi wa riwaya, tamthilia, mshairi na mwalimu wa sanaa za maigizo kutoka New Zealand.

Alijulikana zaidi kwa riwaya yake *Show Down*, iliyochapishwa mwaka 1936. Toleo la Marekani lilichapishwa kwa jina *I Told My Love*, na baadaye toleo la pili lilitolewa nchini New Zealand mwaka 1973.

Katika miaka ya baadaye ya maisha yake, alijikita zaidi katika kazi za ukumbi wa michezo (theatre) na aliandika diwani yake ya mwisho ya mashairi muda mfupi kabla ya kifo chake.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1908
Jamii:Waliofariki 1977
Jamii:waandishi wa New Zealand
Safiye Erol

**Safiye Erol** (2 Januari 1902 – 7 Oktoba 1964) alikuwa mwandishi wa riwaya kutoka Uturuki. Alichukuliwa kuwa mmoja wa waandishi wakuu wa Kipindi cha Jamhuri nchini Uturuki, akichangia katika taswira ya kisasa ya fasihi ya Uturuki.

Jamii:Waliozaliwa 1902
Jamii:Waliofariki 1964
Jamii:waandishi wa Uturuki
E. A. Badoe

**E. A. Badoe** alikuwa Profesa Mstaafu wa upasuaji katika Shule ya Tiba ya Chuo Kikuu cha Ghana. Alipata elimu yake katika Shule ya Achimota.
 
## Marejeo
Milena Ercolani

**Milena Ercolani** (amezaliwa 19 Septemba 1963) ni mshairi na mwandishi wa riwaya kutoka San Marino. Ni mhitimu wa Chuo Kikuu cha Antica Università Picena na pia mwalimu wa shule ya msingi.

Ercolani amewakilisha San Marino katika matukio mengi ya fasihi duniani kote. Kazi zake zimepokea tuzo kadhaa, na yeye ni rais wa Chama cha Utamaduni cha Sammarina (Sammarina Cultural Association).

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1963
Jamii:Watu walio hai
Jamii:watu wa San Marino
Mohamed Cheikh Biadillah

**Mohamed Cheikh Biadillah** (alizaliwa mwaka 1949) ni mtaalamu wa magonjwa ya mfumo wa chakula na mwanasiasa wa Moroko mwenye asili ya Sahrawi. Alihudumu kama Waziri wa Afya katika serikali ya Driss Jettou kuanzia mwaka 2002 hadi 2007. Mohamed amekuwa katibu mkuu wa chama cha Authenticity and Modernity Party tangu Februari 2009.

## Marejeo
Diriye Osman

**Diriye Osman** (kwa Kisomali: Diriyeh Cismaan; alizaliwa 1983) ni mwandishi, msanii wa taswira, mkosoaji na mwandishi wa insha wa Uingereza kutoka Somalia. Vitabu vyake ni pamoja na mkusanyo wa hadithi ulioshinda tuzo, *Fairytales For Lost Children*, na mkusanyiko wa hadithi zilizounganishwa, *The Butterfly Jungle*, ambazo Osman aliandika na kubuni kwenye simu yake. Aliyepewa jina la "master of the surreal" na mmoja wa watu wenye ushawishi mkubwa zaidi wa LGBT nchini Uingereza, uandishi na sanaa yake ilionekana katika The Guardian, Granta, The Financial Times, The Huffington Post, Vice Magazine, Poetry Review, Prospect Magazine, Time Out London, Attitude Magazine, Afropunk, na machapisho mengine mengi.

## Marejeo
Jamii:Waliozaliwa 1983
Jamii:waandishi wa Somalia
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waandishi wa Uingereza
Leticia Adelaide Appiah

**Leticia Adelaide Appiah** ni daktari wa Ghana na mtaalamu mwandamizi wa afya ya jamii pia ni mkurugenzi mtendaji wa Baraza la Taifa la Idadi ya Watu . Leticia alisoma katika shule ya upili ya Achimota.
## Marejeo
Muzi Epifani

**Maria Luisa Gabriella Epifani** (anajulikana zaidi kama Muzi Epifani; 18 Machi 1935 – 12 Februari 1984) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka Italia.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1935
Jamii:Waliofariki 1984
Jamii:Waandishi wa Italia
John Bilson

**John Bilson** alikuwa daktari na mwanasiasa wa Ghana.

## Kazi
Mnamo Mei 1969,John alianzisha chama cha All People's Congress (APC), ambacho licha ya kupata uungaji mkono fulani kutoka kwa gazeti la Legon Observer, kilishindwa kupata mafanikio yoyote katika uchaguzi wa bunge wa mwaka 1969.

## Marejeo
Sam Bugri

**Dkt. Samuel Zanya Bugri** (2 Aprili 1943 – 10 Machi 2024), aliyejulikana pia kama Sam Bugri, alikuwa mkimbiaji wa mbio fupi na ofisa wa afya ya jamii kutoka Ghana. Kama mwanariadha,Samuel alishiriki katika mbio za mita 400 kwenye Michezo ya Olimpiki ya Majira ya Joto ya mwaka 1968 na mwaka 1972.

## Marejeo
Amor Chadli

**Amor Chadli** (14 Mei 1925 – 8 Novemba 2019) alikuwa daktari na mwanasiasa wa Tunisia kutoka Tunis aliyehudumu kama Waziri wa Elimu kuanzia mwaka 1986 hadi 1987. Pia, alihudumu kama mkurugenzi wa Taasisi ya Pasteur ya Tunis kati ya mwaka 1963 na 1988. Chadli alikuwa mkuu wa kwanza wa kitivo cha Shule ya Tiba ya Tunis kuanzia mwaka 1964 hadi 1971, na alirejea katika nafasi hiyo ya uongozi kuanzia mwaka 1974 hadi 1976.

## Marejeo
Dorothée Chellier

**Dorothée Chellier** (1860–1935) alikuwa daktari wa kifaransa na Algeria. Mnamo mwaka 1895, alikuwa mwanamke wa kwanza kuwa daktari nchini Algeria.

## Marejeo
William Thomas Frederick Davies

**Luteni Kanali William Thomas Frederick Davies** (13 Agosti 1860 – 24 Juni 1947) alikuwa daktari wa upasuaji, ofisa wa jeshi, na mwanasiasa wa Afrika Kusini.
## Marejeo
Fumiko Enchi

**Fumiko Ueda** (上田 富美, Ueda Fumiko; 2 Oktoba 1905 – 12 Novemba 1986), anayejulikana kwa jina lake la kalamu Fumiko Enchi (円地 文子, Enchi Fumiko), alikuwa mwandishi na mwandishi wa tamthilia kutoka Japan..
thumb|Fumiko Enchi (kushoto) na Motoko Morita (kulia) mnamo 1960
Alijulikana kwa uchambuzi wake wa kina wa masuala ya uhusiano wa kijinsia, jinsia, utambulisho wa binadamu, na kiroho. Fumiko Enchi anachukuliwa kuwa mmoja wa waandishi wanawake maarufu zaidi katika kipindi cha Shōwa nchini Japan.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1905
Jamii:Waliofariki 1986
Jamii:Waandishi wa Japani
Jean Durtal

**Jean Durtal** (jina halisi: Marie-Charlotte Sandberg-Charpentier; 16 Februari 1905 – 27 Juni 1999) alikuwa mshairi, mwandishi wa riwaya, na mwanamke wa fasihi kutoka Ufaransa katika karne ya 20.

Pia alikuwa mwanahabari na aliiongoza jarida *Les Temps Modernes*. Durtal alikuwa mwanachama na baadaye rais wa Chama cha Wanafasihi wa Ufaransa (*Société des gens de lettres*).

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1905
Jamii:Waliofariki 1999
Jamii:waandishi wa Ufaransa
Vanessa Duriès

**Vanessa Duriès**, anayejulikana pia kama Katia Lamara (1972 – 13 Desemba 1993), alikuwa mwandishi wa riwaya kutoka Ufaransa. Aliandika riwaya mbili: *Le lien* na ''L'Étudiante*.

## Wasifu 
Duriès alikuwa mwandishi wa riwaya ya Kifaransa kuhusu BDSM, *Le lien* (iliyotafsiriwa kwa Kiingereza kama *The Ties that Bind*), ambayo inadaiwa ilitokana na uzoefu wake binafsi kama mtumwa wa BDSM.

Kitabu chake kilisababisha utata mkubwa Ufaransa wakati kilipochapishwa, kutokana na ujana wake na uzuri wa sura yake. Alionekana kwenye televisheni ya kitaifa, hasa katika kipindi cha Bernard Pivot, na pia alijumuishwa kwenye picha na mahojiano katika toleo la Mei 1993 la jarida la *Penthouse'' la Ufaransa.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1972
Jamii:Waliofariki 1993
Jamii:Wanawake wa Ufaransa
Jamii:waandishi wa Ufaransa
Marguerite Duras

**Marguerite Germaine Marie Donnadieu** (4 Aprili 1914 – 3 Machi 1996), anayejulikana kama Marguerite Duras, alikuwa mwandishi wa riwaya, mwandishi wa tamthilia, mwandishi wa filamu, mwandishi wa makala, na mtengenezaji wa filamu za majaribio kutoka Ufaransa.,

Kila kazi yake ya skripti, ikiwemo filamu maarufu *Hiroshima mon amour* (1959), ilimpatia Duras uteuzi wa tuzo ya Best Original Screenplay katika Tuzo za Academy (Academy Awards).

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1914
Jamii:Waliofariki 1996
Jamii:waandishi wa Ufaransa
Maria José Dupré

**Maria José Dupré**, anayejulikana pia kama Sra. Leandro Dupré (1905 – 15 Mei 1984), alikuwa mmoja wa waandishi maarufu na waliofanikisha kazi nyingi kutoka Brazil katika miaka ya 1940 na 1950.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1905
Jamii:Waliofariki 1984
Jamii:waandishi wa Brazil
Daphne du Maurier

**Dame Daphne du Maurier**, Lady Browning, DBE (13 Mei 1907 – 19 Aprili 1989) alikuwa mwandishi wa riwaya, mwandishi wa wasifu, na mwandishi wa tamthilia kutoka Uingereza. Wazazi wake walikuwa Sir Gerald du Maurier, mhusika na meneja wa maigizo, na mke wake Muriel Beaumont, mwigizaji. Babu yake, George du Maurier, alikuwa mwandishi na mchoro wa katuni.

Riwaya nyingi za du Maurier zimebadilishwa kwa mafanikio kuwa filamu, zikiwemo *Rebecca*, ''Frenchman's Creek*, *My Cousin Rachel*, na *Jamaica Inn*, pamoja na hadithi fupi *The Birds* na *Don't Look Now''. Du Maurier aliishi sehemu kubwa ya maisha yake Cornwall, eneo ambalo kazi nyingi zake zinahusiana nalo. Kadri umaarufu wake ulivyoongezeka, ndivyo alivyokuwa mpweke zaidi.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1907
Jamii:Waliofariki 1989
Jamii:waandishi wa Uingereza
Louis Dubrau

**Louis Dubrau**, jina halisi Louise Janson-Scheidt (19 Novemba 1904 – 5 Mei 1997), alikuwa mwandishi kutoka Ubelgiji.

## Wasifu 
Louise Janson-Scheidt alizaliwa Brussels, Ubelgiji, tarehe 19 Novemba 1904. Mama yake alikuwa Catherine Desmedt, mzalendo wa Ubelgiji, na baba yake, ambaye alizaliwa katika mkoa wa Lorraine, Ufaransa, alijiua alipokuwa na umri wa miaka miwili.

Alisoma katika Chuo Kikuu cha Sorbonne na Collège de France mjini Paris. Alichapisha shairi lake la kwanza mwaka 1934 katika jarida la fasihi *Le Thyrse* chini ya jina la Louis Dubrau. Alitumia jina la kiume ili kuepuka upendeleo wowote wa wakosoaji dhidi ya wanawake; Dubrau lilikuwa jina la mama yake wa kike kutoka upande wa baba yake. Mwaka 1935, alioa na Fernand Janson.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1904
Jamii:Waliofariki 1997
Jamii:waandishi wa Ubelgiji
Elisabeth Dored

**Elisabeth Braadland Dored** (née Elisabeth Sophie Wiel Braadland; 22 Machi 1908 – 6 Septemba 1972) alikuwa msanii wa kuona na mwandishi kutoka Norway.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1908
Jamii:Waliofariki 1972
Jamii:waandishi wa Norwei
Wivine Mumba

**Wivine Mumba Matipa** ni mwanasiasa kutoka Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC). Kutoka mwaka 2012 hadi 2015, alikuwa Waziri wa Haki katika serikali ya Joseph Kabila. Mwezi Mei 2017, alitangazwa kuwa Waziri wa Hazina katika serikali ya mpito ya pamoja ya Kabila. 

## Kazi ya kisiasa 
Kutoka mwaka 2012 hadi 2015, Wivine Mumba Matipa aliwahi kuwa Waziri wa Haki katika serikali ya Joseph Kabila, akihusiana na masuala ya sheria, haki za binadamu, na usimamizi wa mfumo wa kisheria wa taifa.

Mwezi Mei 2017, aliteuliwa na kutangazwa kuwa Waziri wa Hazina katika serikali ya mpito ya pamoja ya Joseph Kabila, nafasi ambayo ilimruhusu kushughulikia masuala ya fedha za umma, bajeti ya taifa, na usimamizi wa rasilimali za kifedha za Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo.

## Umuhimu wake 
Wivine Mumba Matipa anatambulika kama mmoja wa wanasiasa waliokuwa na nafasi ya juu katika serikali za DRC, akichangia katika nyanja za sheria na fedha za taifa. Mchango wake umechangia katika utayarishaji na usimamizi wa sera muhimu za serikali, pamoja na kuendeleza mfumo wa kisheria na wa kifedha nchini DRC.thumb|Wivine Mumba Matipa mwaka wa 2014.

## Marejeo 
Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jamii:Watu walio hai
Dorothy Eden

**Dorothy Enid Eden** (3 Aprili 1912 – 4 Machi 1982) alikuwa mwandishi wa riwaya na hadithi fupi kutoka New Zealand, anayejulikana hasa kwa kazi zake za aina ya Gothic..
thumb|Bamba la kumkumbuka Dorothy Eden nje ya 315 Montreal St, Christchurch

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1912
Jamii:Waliofariki 1982
Jamii:waandishi wa New Zealand
Janina Dziarnowska

**Janina Dziarnowska** (née Tołwiński, 13 Novemba 1903 – 22 Desemba 1992) alikuwa mwandishi na mtafsiri wa Kipolandi aliyezaliwa Ukraine, pia alikuwa mchambuzi wa vyombo vya habari na mtaalamu wa fasihi ya Kisovyeti.

Aliandika kwa mtindo wa *Socialist realism* nchini Poland. Dziarnowska alikuwa mwanachama wa Chama cha Kikomunisti cha Poland na baadaye cha Polish United Workers' Party.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1903
Jamii:Waliofariki 1992
Jamii:waandishi wa Polandi
Léon Mamboleo

**Léon Mamboleo** Mughuba alizaliwa Desemba 1936 katika Kagozi, Mwenga. Ni mwanasiasa kutoka Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, na amewahi kuwa waziri katika serikali kadhaa za kitaifa tangu mwaka 1960. Alikuwa rais wa muda wa Seneti baada ya kuchaguliwa mwaka 2018, na kwa sasa anahudumu kama Seneta. 

## Maisha ya awali 
Baada ya kumaliza masomo ya msingi katika Shule ya Mero iliyoko Kamituga, alisoma sekondari katika Petit Séminaire de Mungombe, ambapo alihitimu na diploma ya masomo ya ubinadamu ya Kigiriki-Kilatini mnamo mwaka wa 1953. Mwaka huo huo, alifaulu kwa heshima katika Jury iliyofanyika Léopoldville, jambo lililoifunza milango ya Chuo Kikuu cha Lovanium kwake.

Alikuwa mmoja wa madaktari wa sheria wa kwanza watano katika historia ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, waliopata shahada kati ya mwaka wa 1960 hadi 1963. Kundi hili lilijumuisha Etienne Tshisekedi, Dede Alexis, Dipumba Barthélémy, Kabeya Joseph Alidor, na Tshibangu Crispin, pamoja na Betty Hubert kutoka Kamerun na Gakwaya Faustin kutoka Rwanda. Mnamo mwaka wa 1963, alipata shahada yake ya udaktari wa sheria, akiiweka kama moja ya msingi wa wanasheria wa kwanza wa Kongo wa kizazi cha kisasa.

## Marejeo 
Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jamii:Waliozaliwa 1936
Jamii:Watu walio hai
Raïssa Malu

**Raïssa Malu Dinanga** ni mwanafizikia, mshauri wa elimu wa kimataifa, mwandishi, na mwanasiasa kutoka Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC). Tangu tarehe 29 Mei 2024, amehudumu kama Waziri wa Elimu ya Taifa na Uraia Mpya katika serikali ya DRC. 

## Wasifu 
Malu alizaliwa Kinshasa, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC). Baba yake, Félix Malu wa Kalenga (1936–2011), alikuwa fizikia wa nyuklia katika Kituo cha Kikanda cha Mafunzo ya Nyuklia huko Kinshasa.

Malu alisoma katika Université catholique de Louvain (UCLouvain) mjini Louvain-la-Neuve, Wallonia, Ubelgiji, na aliishi nchini Ubelgiji kwa kipindi cha miaka saba. Baada ya kuhitimu, alifanya kazi kama mwanasayansi wa kompyuta katika benki na pia kama msaidizi wa utafiti katika tasnia ya nyuklia.

Baada ya kufanya kazi katika sekta binafsi, Malu aliacha nafasi hizo ili kuwa mwalimu wa sayansi na hisabati, na kisha akarudi nchini DRC kuendeleza taaluma yake ya elimu.

Mnamo mwaka 2014, Malu alianzisha shirika lisilo la faida linaloratibu Wiki ya Sayansi na Teknolojia ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC), tukio la kila mwaka linalofanyika mjini Kinshasa.

Pia, Malu ameandika vitabu vya kielimu na ni mhariri wa mfululizo wa vitabu vya kielimu vya *Les Indispensables*. Aidha, aliwatumikia kama Balozi wa Taasisi ya Afrika ya Sayansi ya Hisabati (AIMS) kuanzia mwaka 2017 hadi 2019, akichangia katika kukuza elimu na sayansi ya hisabati barani Afrika.

## Marejeo 
Jamii:Wanawake wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jamii:Wanasiasa wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jamii:Watu walio hai
Naa Asheley Dordor

**Naa Asheley Dordor** ni mtaalamu wa tiba ya kurekebisha mifupa na mishipa kutoka Ghana na Mkurugenzi Mtendaji (CEO) wa Kituo cha Afya cha Nova Wellness. Kituo hicho kinajumuisha tiba ya kurekebisha mifupa, lishe, mazoezi, na masaji katika kuwatibu wagonjwa.

## Marejeo
Moses Ebuk

**Moses Ebuk** alikuwa mtaalamu wa fizikia ya mfumo wa neva, msomi, na mwanadiplomasia wa Uganda.

## Taaluma na Kazi
Mnamo mwaka 2005, Ebuk aliteuliwa kuwa Balozi wa Uganda katika Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, Uteuzi huu ulifanyika baada ya uteuzi wa kwanza wa Rais wa Uganda, Yoweri Museveni, uliomhusu Jacob Okello, kukataliwa na serikali ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo mjini Kinshasa.

## Marejeo