open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Hervei

yake.]]
**Hervei** (pia: **Hervé**, **Harvey**, **Herveus** au **Houarniaule**; Guimiliau, Brittany, Ufaransa Kaskazini-Magharibi, 521 hivi - 575) alikuwa kipofu tangu kuzaliwa aliyekuwa akiimba kwa furaha maajabu ya mbinguni . 

Aliishi kama mkaapweke hadi alipoanzisha monasteri, akikataa upadri na kukubali kupewa tu daraja ndogo ya uwingaji.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake inaadhimishwa tarehe 17 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Patron Saints: Saint Hervé 
* Saint Yves and Saint Hervé  
* Saint Hervé 

Jamii:Waliozaliwa 521
Jamii:Waliofariki 575
Jamii:Wakaapweke
Jamii:watawa waanzilishi
Jamii:Watakatifu wa Ufaransa
Joseph Goebbels

thumb|Taswira ya  kutoka Maktaba ya Shirikisho.
[[Faili:Bundesarchiv Bild 146-1978-086-03, Joseph Goebbels mit Familie.jpg|thumb|Picha ya familia ya Goebbels: Katikati wapo Magda Goebbels na Joseph Goebbels, pamoja na watoto wao sita, Helga, Hildegard, Helmut, Hedwig, Holdine, na Heidrun. Nyuma yao ni Harald Quandt akiwa amevaa sare ya Flight Sergeant ya Air Force [picha iliyoboreshwa baadaye].]]
**Joseph Goebbels** alikuwa mwanasiasa wa Ujerumani, mwanachama wa Chama cha Nazi na mshirika wa karibu wa Adolf Hitler. 

Alizaliwa mnamo 29 Oktoba 1897 huko Rheydt, Ujerumani. Goebbels alipata elimu ya juu katika fasihi, historia, na falsafa katika Chuo Kikuu cha Heidelberg na Chuo Kikuu cha Bonn, ambapo alihitimu na shahada ya uzamivu mwaka 1921.

Mnamo mwaka 1924, Goebbels alijiunga na Chama cha Nazi na kuwa mmoja wa wanachama wa mwanzo wa chama hicho. Alijishughulisha sana katika kuendesha shughuli za propaganda za chama na alisimamia masuala mazima ya propaganda. Alianza kujulikana kwa ustadi wake katika kueleza na kueneza itikadi za Nazi kupitia vyombo vya habari vya nchini humo.

Mwaka 1931, Goebbels alimwoa Magda Quandt. Walipata watoto sita. Familia yake ilipewa umuhimu mkubwa na utawala wa Nazi kama mfano wa familia ya Kijerumani iliyofanikiwa.

Kwa kuteuliwa kwake na Adolf Hitler, Goebbels alikuwa Waziri wa Propaganda na Elimu ya Umma katika serikali ya Nazi. Katika nafasi hii, alikuwa na jukumu kubwa la kudhibiti vyombo vya habari, kueneza itikadi za Nazi, na kufuatilia mawasiliano ya umma. Alithibitisha ufarsi na mtaalamu wake katika propaganda. Bado aliendelea kuonyesha mbinu anuwai na ufanisi mkubwa sana katika kuimarisha utawala wa Nazi na kueneza ujumbe wa chama.

Wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia, Goebbels alikuwa miongoni mwa viongozi wa juu wa Nazi na alisimamia propaganda ya vita. Alikuwa mmoja wa watu wa karibu wa Hitler na alijitahidi kuimarisha uaminifu kwa umma nyakati za migogoro.

Ilipotimu Mei 1 1945, wakati Berlin ilipoanguka na Vita Kuu ya Pili ya Dunia ikifikia mwisho, ilitosha kabisa kwa Joseph Goebbels na mke wake Magda kuamua kujiua kwa kumeza sumu wakiwa katika ofisi ya serikali. Walichagua kufa pamoja na watoto wao. Hii ilikuwa hatua ya mwisho ya Goebbels na mke wake wakati wa mwisho wa utawala wa Nazi.

Joseph Goebbels ni mfano wa jinsi propaganda inavyoweza kutumiwa kwa ufanisi katika siasa za kiimla na jinsi watu wanavyoweza kujitolea kikamilifu katika utekelezaji wa sera za chuki.

## Viungo vya nje
* Online books, movies, images, and speeches at the Internet Archive
* Collection of speeches and essays by Joseph Goebbels at Calvin University
* *The Man Behind Hitler* , documentary film and supplementary material from PBS

Jamii:Wanasiasa wa Ujerumani
Jamii:Historia ya Ujerumani
Teresa wa Ureno

thumb|Mt. Teresa alivyochorwa.
**Teresa wa Ureno, O.Cist.** (Ureno, 1176 – abasia ya Lorvao, 18 Juni 1250) alikuwa mwanamke wa ukoo maarufu wa Ureno aliyeolewa na mfalme Alfonso IX wa Leon, leo nchini Hispania, akamzalia watoto watatu, lakini baadaye alijiunga na monasteri ya Kibenedikto ambayo alikuwa ameianzisha; hatimaye akaiunganisha na urekebisho wa Citeaux akaweka nadhiri. 

Anaheshimiwa na Kanisa Katoliki kama mtakatifu.

Sikukuu yake inaadhimishwa tarehe 17 Juni. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa 1176
Jamii:Waliofariki 1250
Jamii:Wamonaki
Jamii:Wabenedikto
Jamii:Wasitoo
Jamii:Watawa waanzilishi
Jamii:Watakatifu wa Ureno
Hildemarka

**Hildemarka** (alifariki Fecamp, 682 hivi) alikuwa abesi wa monasteri wa Fecamp nchini Ufaransa kwa miaka 16 .

Huko alimpokea kwa wema na kumtunza askofu Leodegar wa Autun ambaye alikuwa amelemazwa na baadaye akatekwa na kuuawa na adui yake. 

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu bikira. 

Sikukuu yake ni tarehe 19 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Waliofariki 682
Jamii:Mabikira
Jamii:Wamonaki
Jamii:Watakatifu wa Ufaransa
Deodati wa Nevers

thumb|Kutukuzwa kwake.
**Deodati wa Nevers** (pia: **Dié, Didier, Dieudonné, Déodat, Adéodat**; alifariki 679 hivi) alikuwa askofu wa mji huo (leo nchini Ufaransa) kuanzia mwaka 655 hadi 664 alipokwenda kuishi upwekeni.

Anasemekana alianzisha pia monasteri chini ya kanuni ya Kolumbani ambayo imepewa jina lake.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 19 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
* Deodatus (Dieudonné, Dié) von St. Dié 
*Den hellige Deodatus av Nevers 

Jamii:Waliofariki 679
Jamii:wamonaki
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:wakolumbani
Jamii:watawa waanzilishi
Jamii:wakaapweke
Jamii:Watakatifu wa Ufaransa
Abdoulaye Wade

thumb| mnamo 16, Mei, 2007.
**Abdoulaye Wade** (alizaliwa Kébémer, Senegal, Mei 29, 1926) ni mwanasiasa wa Senegal na alikuwa rais wa pili wa nchi hiyo. Alipata elimu yake ya juu nchini Ufaransa, na baadaye alihitimu kutoka Chuo Kikuu cha Paris na kupata digrii katika sheria na uchumi. Wade alianza kujihusisha na siasa akiwa mwanafunzi huko Ufaransa na alisaidia kuunda chama cha siasa cha "Senegalese Democratic Party" (Parti Démocratique Sénégalais - PDS) mnamo 1974. 

Mnamo mwaka 2000, Abdoulaye Wade alishinda uchaguzi wa urais na kuwa rais wa Senegal. Alichaguliwa kwa awamu mbili za urais (2000-2012) na aliongoza jitihada za kuleta mabadiliko na maendeleo nchini Senegal. Utawala wake ulijulikana kwa juhudi za kujenga miundombinu, kukuza uchumi, na kufanya mabadiliko katika sekta ya elimu. Hata hivyo, utawala wa Wade ulikumbwa na utata mkubwa. Baadhi ya wakosoaji walimshutumu kwa kujaribu kubadilisha katiba ili kuongeza muda wake wa urais na kudhoofisha demokrasia. Utawala wake ulikumbwa na maandamano na upinzani mkali.

Mwaka 2012, Wade aligombea tena urais lakini akashindwa katika duru ya pili ya uchaguzi dhidi ya Macky Sall, mpinzani wake mkuu. Hii ilionyesha mabadiliko ya kisiasa nchini Senegal. Abdoulaye Wade alistaafu kutoka siasa za urais baada ya kushindwa na akaendeleza shughuli zake za kisiasa kama kiongozi wa upinzani. Baada ya utawala wa urais, Wade aliendelea kuwa na ushawishi wa kisiasa nchini Senegal. Alikuwa mwanasiasa muhimu ambaye aliongoza Senegal kwa miaka 12, akikabili changamoto na utata katika utawala wake.

## Tanbihi
## Viungo vya Nje
Jamii:Marais wa Senegal
Sanamu ya Uhai Mpya wa Afrika

**Sanamu ya Uhai Mpya wa Afrika** (kutoka Kiingereza; **African Renaissance Monument**, au kwa Kifaransa **"Monument de la Renaissance Africaine"** kwa Kifaransa, ni sanamu kubwa la shaba iliyobuniwa na rais na mwanamapinduzi wa zamani wa Senegal, Abdoulaye Wade. 

Sanamu  lina urefu wa mita 49 (karibu futi 160) kutoka msingi hadi kichwa cha sanamu linafikia mita 52 (futi 171) ikiwa ni pamoja na msingi. Sanamu linaonyesha mwanaume mwenye nguvu akiinua mtoto na kumshikilia juu ya kichwa chake, na inawakilisha dhamira ya Senegal na bara la Afrika kujitokeza kutoka kwa historia ya ukoloni na kuelekea maendeleo na uhuru.

Sanamu hii, iliyochorwa na msanii wa Senegal, Ousmane Sow, na kujengwa na Kikundi cha Urusi cha Progress, ilifunguliwa rasmi mnamo Aprili 4, 2010, na iko katika eneo la Ouakam, Dakar, Senegal. 

Ingawa inakusudia kuinua Afrika, African Renaissance Monument imezua utata mkubwa kutokana na gharama yake kubwa ya ujenzi na taswira yake ya mwanaume akimshikilia mtoto bila nguo, ambayo ilikosolewa na sehemu ya jamii kama isiyofaa.

Sanamu hii imesaidia kuongeza kujulikana zaidi kwa Senegal kote ulimwenguni na inavutia wageni kutoka kila pande ya dunia. Aidha, inasaidia kukuza utamaduni wa Senegal na Afrika kwa ujumla. Pia, inawakilisha jukumu la sanaa katika kusimulia hadithi za kitaifa na bara la Afrika, na jinsi sanaa inaweza kutumiwa kama chombo cha kisiasa na kiutamaduni katika kujenga utambulisho wa kitaifa na bara.

African Renaissance Monument inaendelea kuwa kitovu cha utalii nchini Senegal na inaonyesha jinsi sanaa inaweza kuwa na athari kubwa katika kuunda na kuimarisha utambulisho wa kitaifa na bara la Afrika kwa ujumla, licha ya changamoto na utata uliohusishwa na ujenzi wake na taswira yake.

## Viungo vya Nje
Jamii:Siasa ya Afrika
Jamii:Historia ya Senegal
Yohane wa Matera

[thumb|250px|Mt. Yohane alivyochorwa katika [karne ya 18.]]
**Yohane wa Matera, O.S.B.** (kwa Kiitalia: **Giovanni Scalcione**; Matera, Basilicata, 1070 hivi - Foggia, Puglia, 20 Juni 1139) alikuwa abati nchini Italia na mwanzilishi wa urekebisho wa Wabenedikto wa Pulsano ambao aliueneza sehemu mbalimbali. 

Alikuwa maarufu kwa ugumu wa maisha na kwa mahubiri yake.

Alitangazwa mtakatifu na Papa Aleksanda III mwaka 1177. 

Sikukuu yake inaadhimishwa kila tarehe 20 Juni. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Caravale, Mario (ed.), 2003: *Dizionario Biografico degli Italiani*. Rome

## Viungo vya nje
* Associazione Amici Pro San Giovanni da Matera Associazione Amici Pro San Giovanni da Matera 
* San Giovanni da Matera Laraccoltadelleacquematera.it 
* La Città dell'Uomo.it: Vita di San Giovanni di Matera 
* Patron Saints Index 

Jamii:Waliozaliwa 1070
Jamii:Waliofariki 1139
Jamii:Wamonaki
Jamii:Wabenedikto
Jamii:Watawa waanzilishi
Jamii:Watakatifu wa Italia
Gobani

**Gobani** (alifariki Ufaransa, 670) alikuwa mmonaki padri wa Ukristo wa Kiselti kutoka Ireland.

Kama alivyothibitisha Beda Mheshimiwa, alikuwa mwanafunzi wa Fursei abati, aliyefanya kazi kubwa kueneza imani na umonaki kotekote katika visiwa vya Britania, hasa kati ya Waanglia.

Huyo alipohamia Ufaransa, Gobani alimfuata; hatimaye akawa mkaapweke kwenye msitu wa Voas, karibu na kijiji chenye jina lake, Saint-Gobain, Aisne.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu, pengine mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 20 Juni. 

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Wamonaki
Jamii:Wakolumbani
Jamii:mapadri
Jamii:Wamisionari
Jamii:wakaapweke

Jamii:Watakatifu wa Ufaransa
Meveni

[thumb|[Kaburi lake.]]
**Meveni** (pia: **Mewan, Mevennus, Meven, Méen**; Gwent au Ergyng, Wales Kusini, 540 hivi - Gael, Bretagne, leo nchini Ufaransa, 617 hivi) alikuwa mmonaki nchini kwake, akamfuata ndugu yake Samsoni wa Dol, askofu mmisionari, hadi Bretagne

Katika msitu wa huko alianzisha monasteri.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki, Waorthodoksi na Waanglikana kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 21 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje
*Abbaye de Saint-Meen at InfoBretagne

Jamii:Waliozaliwa 540
Jamii:Waliofariki 617
Jamii:Wamonaki
Jamii:Wamisionari
Jamii:Watawa waanzilishi
Jamii:Watakatifu wa Wales
Jamii:Watakatifu wa Ufaransa
Lanfranko wa Pavia

[thumb|Mt. Lanfranko kati ya Wat. [Yohane Mbatizaji na Liberi.]]
**Lanfranko wa Pavia** (Gropello, 1134 hivi - 23 Juni 1198) anakumbukwa kama askofu wa mji huo (Italia Kaskazini) kuanzia mwaka 1181.

Aliteseka sana kwa ajili ya kurusdisha amani kati ya wananchi .

Hatimaye aling'atuka na kwenda kuishi katika monasteri ya Wabenedikto Wavalombrosa alipofariki.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi 
## Marejeo 
*Gualtiero Tacchini, *San Lanfranco Beccari, vescovo di Pavia* (1180-1198), Pavia 1998.
*Maria Pia Alberzoni, *Lanfranco di Pavia, un vescovo quasi santo*, in Ead., *Città, vescovi e papato nella Lombardia* *dei Comuni*, Novara, Edizioni Interlinea, 2001, pp. 137-171.  
*Vittorio Lanzani, *Cronache di miracoli. Documenti del XIII secolo su Lanfranco vescovo di Pavia*, Milano, Cisalpino, 2007 (Biblioteca della Società Pavese di Storia Patria, ser. 3, n. 3).  
*Claudio Maresca, «*Se quasi Christi martyrem exhibebat». La leggenda agiografica di san Lanfranco vescovo di Pavia (†1198)*, Premessa di Vittorio Lanzani, Roma, Edizioni di storia e letteratura, 2011 (Quaderni dell'Archivio italiano per la storia della pietà, 1): edizione riveduta e aggiornata del contributo apparso in «Archivio italiano per la storia della pietà», vol. XXII (2009), pp.&nbsp;9–166.

Jamii:Waliozaliwa 1134
Trunk Train

[thumb|[Nembo yake.]]
***Trunk Train*** () ni safu ya televisheni ya watoto ya Brazil iliyoundwa na Zé Brandão. Mfululizo ulionyeshwa kwa TV Brasil na TV Cultura huko Brazil mnamo 2011.

## Wahusika 
* **Gajah** (sauti ya Roberto Rodrigues): Tembo wa India wa njano.
* **Eduarda Tamanduá Bandeira e Silva "Duda"** (sauti ya Maíra Kesten): Kiharara nyekundu.
* **Rainha Cupim** (sauti ya Maria Regina katika msimu wa 1 na Elisa Lucinda katika msimu wa 3): Malkia wa mchwa.
* **Capitão** (sauti ya Luca de Castro): Mchwa kijani.
* **Júnior** (sauti ya Hugo Souza): Mwana wa Rainha Cupim.
* **Mestre Urubu** (sauti ya Beto Vandesteen): Tumbusi ya zambarau.

## Sehemu 
### Msimu wa 1 
# O Estrangeiro
# O Grande Rudinei
# O Mistério de Meia-Treta
# A Ilha de Búfalos
# Na Boca do Sapo
# Um Dia de Inseto
# Rédeas da Paixão
# El Duderino
# Chinchila e Alpaca
# Vizinhos das Estrelas
# Estação Fim do Mundo
# Incidente em Varginha
# Machu Picchu

### Msimu wa 2 
# Bela e Banguela
# Jornada Indigesta
# Bicho Monarca
# Baratocracia
# Fenômeno Astral
# Prima Minha
# Ouvindo Vozes
# Selvagem
# Hic, Hic, Hurra!
# Desengordamento
# Mamute Monocelha
# Inimizade Colorida
# Festa no Céu

### Msimu wa 3 
# Rima Bolada
# Panda Amarelo
# Mistério do Mingau
# Wasabi
# Taturana Show
# Silêncio, Por Favor
# Sem Título
# Deserto Esquecido
# Vamp Duda
# Acne Júnior
# Máquinas Voadoras
# Pelotão Lobinho
# Pon-te Que-bra-da
# Amor Predador
# Carruagem Mística
# Morango e Chocolate
# Rejuvelhescer
# Moeda Banana
# Besouro Hércules
# Criando Planta
# Simbora Praia!
# Fundo Profundo
# Ilhas Galápagos
# Natal Encalhado
# Guerreiros de Dudadriel
# Manual de Roteiro

## Viungo vya nje 
* 
* 

Jamii:Katuni
Bungo mbawa-nusu

**Bungo mbawa-nusu** ni mbawakawa wa familia Staphylinidae katika nusuoda Polyphaga ya oda Coleoptera walio na mabawa mafupi ya mbele. Yale ya nyuma hukunjwa chini yale ya mbele. Mwana mashuhuri wa familia hiyo ni nzi wa Nairobi (*Paederus sabaeus*). Ni kikundi kikubwa cha pili, baada ya Curculionidae (fukusi), chenye spishi 63.000 duniani kote. Idadi ya spishi ya Afrika ya Mashariki haijahesabiwa.

## Maelezo
Bungo hao wengi ni wadogo, hadi chini ya mm 1, lakini wengi ni mm 2-8. Kuna spishi kubwa hadi mm 35. Sifa yao bainifu ni mabawa magumu ya mbele (elitro) yaliyo mafupi sana hivi kwamba zaidi ya nusu ya pingili za nyuma za fumbatio zinaonekana. Kwa sababu ya hiyo hawafanani sana na mbawakawa na spishi kadhaa zinaweza kupotoshwa na wadudu-koleo. Baadhi ya bungo hao haruki angani, lakini takriban wote wana mabawa ya nyuma, yanayokunjwa chini ya yale ya mbele ili kuyakinga.

Mwili ni mrefu na mwembamba, ingawa spishi kadhaa zina umbo la duaradufu. Vipapasio vina umbo la nyuzi na kuwa na pingili 11. Rangi zinaweza kuwa njano, nyekundu, kahawianyekundu, kahawia na nyeusi, hata buluu na kijani zinazong'aa.

Lava wanafanana na wapevu bila mabawa na mara nyingi wenye mandibulo ndefu. Lava wachana ni kama viwavi wadogo.

## Biolojia na ekolojia
Bungo mbawa-nusu wanajulikana kutoka karibu kila aina ya makazi na lishe yao inajumuisha karibu kila kitu isipokuwa tishu hai za mimea ya juu, ingawa angalau spishi moja huila. Wengi wao ni mbuai wa wadudu na vertebrata wengine wakiishi kwenye takataka za majani za misitu na mimea inayooza kama hizo. Pia hupatikana kwa kawaida chini ya mawe na karibu na kingo za maji matamu. Takriban spishi 400 zinajulikana kuishi kwenye ntimbi za bahari ambazo huzama na maji kujaa including the pictured rove beetle,. Spishi nyingine zimezoea kuishi katika makoloni ya sisimizi na mchwa, na baadhi huishi katika uhusiano wa kufaidiana na mamalia ambapo hula viroboto na vidusia vingine, ambayo humnufaisha mwenyeji. Idadi ya spishi, haswa zile za jenasi *Aleochara*, ni matopasi na walamizoga, au ni vidusia wa wadudu wengine, hasa wa mabundo ya nzi fulani.

Ingawa hamu ya bungo mbawa-nusu kwa wadudu wengine ingeonekana kuwafanya kuwa watahiniwa dhahiri wa udhibiti wa kibiolojia wa waharibifu, majaribio ya kuwatumia hayajafaulu haswa. Mafanikio makubwa zaidi yanaonekana na spishi za *Aleochara* zilizo vidusia.

## Spishi zilizochaguliwa za Afrika ya Mashariki
* *Aleochara kenyasinuosa*
* *Hasumius* spp.
* *Paederus eximius*
* *Paederus sabaeus*
* *Philonthus carpenteri*
* *Philonthus chloropterus*
* *Philonthus flavicauda*
* *Philonthus morio*
* *Platydracus* spp.

## Picha

Rove Beetle . Staphylinidae. (Philonthus marginatus) - Flickr - gailhampshire.jpg|*Philonthus marginatus*
Platydracus stercorarius 07.JPG|*Platydracus stercorarius*

Jamii:Mbawakawa
Udhalilishaji wa kimtandao

thumb|Mfano wa taswira ya udhalilishaji au unyanyasaji wa kimtandao.|350x350px
''''* (kwa Kiingereza: *Internet bullying*, au *cyberbullying'') ni aina ya unyanyasaji au udhalilishaji unaofanywa kwenye mtandao au majukwaa ya dijitali. Inajumuisha matumizi mabaya ya teknolojia ya mawasiliano, kama vile mitandao ya kijamii, barua pepe, ujumbe wa maandishi, au majukwaa ya michezo ya mtandaoni, kwa lengo la kuwadhuru, kuwadhalilisha, au kuwaudhi wengine. 

Hapa kuna mifano ya vitendo vya aina hiyo:

1. Ujumbe wa kashfa au matusi: Kutoa matusi, lugha chafu, au maneno yenye dharau kwa mtu mwingine kwenye mtandao.

2. Uwazi wa habari za kibinafsi: Kuchapisha taarifa za kibinafsi za mtu bila idhini yake, kama vile namba za simu, anwani, au picha za utupu.

3. Uongo mtandaoni: Kueneza habari za uwongo au uvumi kuhusu mtu ili kumharibia sifa au kumdhalilisha.

4. Kudhihaki na dhihaka: Kufanya mzaha wa kudhalilisha, kuchekesha, au kumdhihaki mtu kwa sababu ya mambo kama vile jinsia, dini, rangi, au ulemavu.

5. Kutuma vitisho: Kutuma ujumbe wa vitisho wa kimtandao kwa mtu mwingine, ambao unaweza kusababisha hofu au wasiwasi.

## Madhara ya udhalilishaji wa kimtandao
1. Madhara ya kisaikolojia: Wahasiriwa wa internet bullying wanaweza kuteseka kisaikolojia na kihisia, ikiwa ni pamoja na kupata wasiwasi, unyogovu, na hata kufikiria kujitia kifo.

2. Kupoteza sifa: Kwa watu wanaolengwa na udhalilishaji mtandaoni, madhara haya yanaweza kusababisha kupoteza sifa na heshima yao, hasa ikiwa habari za uwongo zinasambazwa.

3. Usalama wa kimwili: Katika hali mbaya, cyberbullying inaweza kusababisha vitisho vya kimwili au matukio ya ukiukaji wa usalama wa mtu.

4. Kupungua kwa utendaji shuleni au kazini: Watu wanaokumbana na internet bullying wanaweza kupoteza utendaji wao shuleni au kazini kutokana na msongo wa mawazo na wasiwasi.

5. Kujitenga: Wahasiriwa wa cyberbullying wanaweza kujitenga na jamii, kujiondoa kwenye mitandao ya kijamii, au hata kutengwa kijamii kutokana na hofu ya udhalilishaji.

Kupambana na unyanyasaji huo ni muhimu sana ili kulinda ustawi na usalama wa watu kwenye mtandao. Sheria na sera zinapaswa kuimarishwa, na elimu juu ya matokeo  inapaswa kutolewa ili kuongeza uelewa wa umma. Wote wanapaswa pia kujifunza jinsi ya kuzuia na kushughulikia unyanyasaji huo, na majukwaa ya mtandao yanapaswa kuweka sera na mifumo madhubuti ya kushughulikia vitendo hivyo vya udhalilishaji.

Jamii:Sheria
Jamii:Afya
Theodgari

**Theodgari** (pia: **Dieter, Thøger, Dietger, Dioter, Theodgardus**; Thuringia, Ujerumani, 1000 hivi  - Vestervig, Udani, 24 Juni 1175 hivi) alikuwa padri ambaye aliinjilisha Norwei na hasa Denmark bara, alipojenga kanisa la kwanza kwa mbao .

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifo chake.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Nyberg, Tore, nd: *Thøger (Theodgardus)* in: *Lexikon für Theologie und Kirche*. 3rd edition, vol. 9, p.&nbsp;1503 

## Viungo vya nje
* Gorm Benzon: "Vore gamle kirker og klostre", København 1973 in: https://bibliotek.dk/linkme.php?rec.id=870970-basis%3A01206761
Hifadhi ya Taifa ya Burigi-Chato

**Hifadhi ya Taifa ya Burigi-Chato** ipo katika mikoa miwili ya Tanzania ambayo ni Kagera na Geita, ndani ya wilaya za Karagwe, Biharamulo, Muleba na Chato, kaskazini magharibi mwa Tanzania.

Hifadhi hiyo ilianzishwa mnamo mwaka 2019 na ina ukubwa wa kilometa za mraba 4,707.

## Tazama pia
* Mbuga za Taifa la Tanzania
* Ziwa Burigi

## Tanbihi
Jamii:Hifadhi za Taifa za Tanzania
Jamii:wilaya ya Karagwe
Jamii:wilaya ya Biharamulo
Jamii:wilaya ya Muleba
Jamii:wilaya ya Chato
Kinkri Devi

**Kinkri Devi** (30 Januari 1925 – 30 Desemba 2007) alikuwa mwanaharakati na mwanamazingira kutoka India, anayejulikana zaidi kwa kupigana vita dhidi ya uchimbaji madini haramu na uchimbaji mawe katika jimbo lake la asili la Himachal Pradesh. Hakujua kamwe kusoma au kuandika na alijifunza jinsi ya kutia sahihi jina lake miaka michache kabla ya kifo chake.

Alijulikana sana kwa umaskini wake, ambao hatimaye ulipunguzwa na shirika la hisani lenye makao yake nchini Marekani la Himachal Pradesh baadaye maishani baada ya kusoma gazeti la Kipunjabi likieleza kuhusu hali yake ya maisha.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1925
Jamii:Waliofariki 2007
Jamii:Wanawake wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
Jamii:wanaharakati wa Uhindi
Prem Jain

**Prem Jain** (26 Januari 1936 – 20 Septemba 2018) alikuwa mhandisi wa mitambo kutoka India,, akijulikana kama Baba wa Majengo ya Kijani nchini India. Jain aliwahi kuwa mwenyekiti wa Baraza la Ujenzi wa Kijani la India (kwa Kiingereza: Indian Green Building Council (IGBC)).

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1936
Jamii:Waliofariki 2018
Jamii:Wanaume wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
Jamii:wahandisi wa India
Shahzeen Attari

**Shahzeen Attari** ni profesa katika Shule ya  Masuala ya Umma na Mazingira ya O'Neill katika Chuo Kikuu cha Indiana Bloomington. Anasoma jinsi na kwa nini watu hufanya hukumu na maamuzi wanayofanya kuhusu matumizi ya rasilimali na jinsi ya kuhamasisha hatua za hali ya hewa.

Mnamo 2018, Attari alichaguliwa kama Mshirika wa Andrew Carnegie kwa kutambua kazi yake ya kushughulikia mabadiliko ya hali ya hewa. Alikuwa pia mshirika katika Kituo cha Mafunzo ya Juu katika Sayansi ya Tabia (CASBS)  kutoka 2017 hadi 2018, na akapokea Ushirika wa Kuandika wa Bellagio mnamo 2022.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanawake wa Uhindi
Jamii:Wanaharakati wa Uhindi
Jamii:Wanasayansi wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
Tigre

yake.]]
**Tigre** (pia: **Tigris, Tygris, Thècle**; alifariki Saint-Jean-de-Maurienne, Savoie, leo nchini Ufaransa, karne ya 6) alikuwa bikira mkaapweke akieneza heshima kwa Yohane Mbatizaji baada ya kuhiji Nchi takatifu na Misri.

Tangu kale ameheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake ni tarehe 25 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
*Jean Prieur, Hyacinthe Vulliez, Saints et saintes de Savoie, La Fontaine de Siloé, 1999, 191 p. (ISBN 978-2-84206-465-5), p. 19-23
*Saturnin Truchet, « Sainte Thècle, vierge (VIe siècle) », dans Abbé Saturnin Truchet, Histoire hagiologique du Diocèse de Maurienne, Chambéry, Imp. Puthod, 1867, p. 13-37

Jamii:Waliofariki karne ya 6
Jamii:mabikira
Jamii:wakaapweke
Jamii:Watakatifu wa Ufaransa
Moluag

[thumb|Mt. Moluag katika [dirisha la kioo cha rangi.]]
**Moluag** (pia: **Lua, Luan, Luanus, Lugaidh, Moloag, Molluog, Molua, Murlach, Malew, Lugidus, Lugidius, Lugadius, Lugacius, Luanus**; takriban 510 – 592) alikuwa mmonaki na padri kutoka nchi ya Eire alikwenda kuinjilisha Uskoti hadi kifo chake.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe 25 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Barrett, Michael. *A Calendar of Scottish Saints*. Fort Augustus: The Abbey Press, 1919.
* Carmichael, Ian. *Lismore in Alba*.
* Farmer, David Hugh. *The Oxford Dictionary of Saints*. Oxford: Oxford University Press, 1992. 
* Moran, Rev. Patrick. *Irish Saints in Great Britain*. Dublin: M H Gill & Son, 1879.

Jamii:Waliozaliwa 510
Jamii:Waliofariki 592
Jamii:Wamonaki
Jamii:Wakolumbani
Jamii:Mapadri
Jamii:Wamisionari
Jamii:Watakatifu wa Ireland
Jamii:Watakatifu wa Uskoti
Eurosia wa Jaca

[thumb|Mt. Eurosia akiwa amekatwa [mkono|mikono.]]
**Eurosia wa Jaca** (pia: **Orosia**; alifariki Hispania, 880) alikuwa bikira Mkristo aliyeuawa na Waislamu waliotawala nchi hiyo .

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 25 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje 
*Saints of June 25: Eurosia (Orosia) 
*Saint Eurosia
* Sant' Eurosia di Jaca
* Elena Gusano Galindo, "Santa Orosia, Patrona de los Endemoniados"

Jamii:Waliozaliwa karne ya 9
Jamii:Waliofariki 880
Jamii:mabikira
Jamii:Wafiadini Wakristo
Solomoni wa Bretagne

[thumb|Mt. Solomoni III katika [mchoro wa ukutani.]]
**Solomoni III wa Bretagne** (kwa Kibretoni: *Salaün*; alifariki Bretagne, leo nchini Ufaransa, 25 Juni 874) alikuwa mfalme wa Bretagne kuanzia mwaka 857.

Ili kufidia uuaji wa ndugu yake alioufanya kanisani ili kujitwalia madaraka alijitahidi sana kuanzisha majimbo na monasteri na kudumisha haki.

Hatimaye alipofushwa na kuuawa na maadui wake kanisani vilevile.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe ya kifodini chake.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa karne ya 9
Jamii:Waliofariki 874
Jamii:Wanasiasa wa Ufaransa
Jamii:wafiadini Wakristo
Deodati wa Nola

**Deodati wa Nola** (alifariki 26 Juni 473) alikuwa askofu wa 6 wa Nola, karibu na Napoli, Italia Kusini, baada ya kuwa shemasi wa Paulino wa Nola, mtangulizi wake.

Tangu kale ametambuliwa na Kanisa Katoliki na Waorthodoksi kuwa mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe ya kifo chake.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Gianstefano Remondini, Di S. Adeodato XV Vescovo di Nola, in Della nolana ecclesiastica storia, III, Napoli, 1757, pp. 45-52.
* Pietro Burchi, Deodato, vescovo di Nola, santo, Bibliotheca Sanctorum, IV, pp. 571-572.
* Carlo Ebanista, La tomba di S. Felice nel santuario di Cimitile a cinquant'anni dalla scoperta, Marigliano, Edizioni Anselmi, 2009, pp. 78-80.
* De S. Deodato, episcopo Nolae in Campanie, Acta Sanctorum Junii, VII, pp. 231-233.
* Giovanni Santaniello, I successori del vescovo Paolino di Nola (secoli V e VI) (PDF), in Teologia e Vita, Quaderni dell'Istituto Superiore di Scienze Religiose "Giovanni Duns Scoto, n. 7, giugno 2005, pp. 27-29.

Jamii:Waliofariki 473
Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Italia
Manoj Gogoi

**Manoj Gogoi** (kwa Kiassam: মনোজ গগৈ) ni mhifadhi wa wanyamapori na mtaalamu wa urekebishaji wa wanyamapori kutoka Assam. Ameokoa zaidi ya Wanyama 5000 katika Hifadhi ya Kitaifa ya Kaziranga, mbuga ya kitaifa katika wilaya za Golaghat, Karbi Anglong na Nagaon katika jimbo la Assam, India. 

Anajulikana sana kwa kuokoa wanyama waliokata tamaa kutokana na mafuriko ya kila mwaka ya Assam.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1975
Jamii:Wanaume wa Uhindi
Jamii:Wanaharakati wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
N. A. Naseer

**NA Naseer** (alizaliwa katika wilaya ya Ernakulam, Kerala,. 10 Juni 1962 ni mpiga picha wa wanyamapori, mwanaharakati wa uhifadhi wa mazingira na mwandishi kutoka Uhindi, ambaye ni mwanachama wa Jumuiya ya Historia ya Asili ya Bombay. 

Wakati mwingine anaitwa balozi wa misitu ya Kerala. Ni Msanii wa Vita (Kareti, Thai -chi, chi gung).

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1962
Jamii:Wanaume wa Uhindi
Jamii:Wasanii wa Uhindi
Jamii:Wanaharakati wa Uhindi
Jamii:Waandishi wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
Tiasa Adhya

**Tiasa Adhya** (alizaliwa mnamo 1987) ni mhifadhi na mwanabiolojia wa wanyamapori kutoka India. Hufuatilia paka wavuvi na amepokea tuzo ya *Nari Shakti Puraskar*.

## Kazi 
Tiasa Adhya alisomea zoolojia katika Chuo Kikuu cha Calcutta na alifanya utafiti katika chuo kikuu (University of Trans-Disciplinary Health Sciences and Technology (TDU)). Adhya anafanya kazi katika Umoja wa Kimataifa wa Uhifadhi wa Mazingira (IUCN). Kama sehemu ya Tume ya Kuishi kwa Spishi, hufuatilia paka wavuvi huko Bengal Mashariki. Pia alishiriki kuanzisha Mradi wa Paka wa Uvuvi.

Adhya amepokea tuzo ya *Nari Shakti Puraskar* na ya *2022 Future For Nature* kwa kutambua mafanikio yake.

## Marejeo
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1987
Jamii:Wanawake wa Uhindi
Jamii:Wanaharakati wa Uhindi
Jamii:Wanabiolojia wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
Billy Arjan Singh

Kunwar "**Billy**" **Arjan Singh** (15 Agosti 1917 - 1 Januari 2010) alikuwa mwindaji kutoka Uhindi aliyegeuka kuwa mhifadhi na mwandishi. Alikuwa wa kwanza ambaye alijaribu kuwawasilisha tena simbamarara na chui kutoka mateka hadi porini.

Billy Arjan Singh alifariki katika nyumba yake ya asili ya shamba *Jasbir Nagar* tarehe 1 Januari 2010.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1917
Jamii:Waliofariki 2010
Jamii:Wanaume wa Uhindi
Jamii:Waandishi wa Uhindi
Jamii:Wanaharakati wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
Anil Madhav Dave

**Anil Madhav Dave** (6 Julai 1956 - 18 Mei 2017) alikuwa mwanamazingira na mwanasiasa kutoka India. Mwanachama wa Chama cha Bharatiya Janata, aliwahi kuwa Waziri wa Nchi anayeshughulikia Mazingira, Misitu na Mabadiliko ya Hali ya Hewa katika wizara ya Narendra Modi kuanzia Julai 2016 hadi wakati wa kifo chake Mei 2017.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1956
Jamii:Waliofariki 2017
Jamii:Wanaume wa Uhindi
Jamii:Wanasiasa wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
Ajay Desai

, India.]]
**Ajay Adrushyappa Desai** (anajulikana kama **Mtu wa Tembo**, kwa Kiingereza: **Elephant Man** ; 24 Julai 1957 - 20 Novemba 2020) alikuwa mhifadhi na mwanabiolojia wa Shamba, mtafiti kutoka India, aliyebobea katika tabia ya tembo wa porini akilenga mizozo ya wanyamapori na makazi ya binadamu.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1957
Jamii:Waliofariki 2020
Jamii:Wanaume wa Uhindi
Jamii:Wanabiolojia wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
Mike Pandey

.]]
**Mike H. Pandey** ni mtayarishaji wa filamu kutoka India, anayebobea katika filamu zinazohusu wanyamapori na mazingira. Ameshinda zaidi ya tuzo 300 kwa kazi yake ya kueneza ufahamu kuhusu bayoanuwai na uhifadhi wa spishi, ikijumuisha kusaidia kuhifadhi na kulinda spishi muhimu kama vile papa nyangumi, tembo, simbamarara, tai na kaa wa farasi.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanaume wa Uhindi
Jamii:Wanaharakati wa Uhindi
Jamii:Swahili climate voices
Randall Arauz

**Randall Arauz** ni mwanamazingira anayefanya kazi nchini Kosta Rika. Alitunukiwa Tuzo ya Mazingira ya Goldman mnamo 2010 kwa juhudi zake za kulinda papa na kupiga marufuku kiwanda cha kuondoa mapezi ya papa.

Arauz alitunukiwa Tuzo ya Gothenburg kwa Maendeleo Endelevu kwa mwaka 2010, iliyoshirikiwa na Ken Sherman.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanaume wa Kosta Rika
Jamii:Wanaharakati wa Kosta Rika
Jamii:Wanabiolojia wa Kosta Rika
Jamii:Swahili climate voices
Arialdo wa Milano

thumb|Mt. Arialdo alivyochorwa.
**Arialdo wa Milano** (Italia Kaskazini, 1010 hivi - 1066) alikuwa shemasi wa Kanisa Katoliki aliyepinga kwa nguvu usimoni na maadili mengine mabovu ya wakleri.

Kutokana na juhudi hizo kwa ajili ya nyumba ya Mungu, hatimaye aliuawa kwa mateso makali na wakleri wawili . 

Mwaka mmoja baada ya kifo chake, Papa Aleksanda II alimtangaza mtakatifu mfiadini.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 27 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Viungo vya nje 
*Archdiocese of Milan at the Catholic Encyclopedia 
*Sant' Arialdo di Milano 
*Sant’ Arialdo da Carimate 

Jamii:Wafiadini Wakatoliki
Tume ya Mrosso

**Tume ya Mrosso** (kwa Kiingereza: **The Mrosso Commission**; kifupi **TMC**) ilikuwa tume ya sheria nchini Tanzania (Jamhuri ya Muungano wa Tanzania). 

Iliundwa mwaka 1993 chini ya uelekezi wa Jaji Mkuu wa Tanzania Francis Nyalali. Tume ya Mrosso iliundwa ili kushughulikia changamoto za uendeshaji wa muda mrefu wa mahakama. 

Ikiongozwa na Jaji John Mrosso, ilipendekeza hatua za kuboresha ufanisi wa mahakama, nidhamu na mahusiano ya umma. Tokeo mojawapo mashuhuri lilikuwa kuanzishwa kwa mfumo unaotambulika kama Utatuzi Mbadala wa Migogoro (ADR) katika kesi za madai kwenye mwaka 1994. 

Tangu wakati huo njia ya ADR imekuwa sehemu muhimu ya mfumo wa sheria wa Tanzania na somo la lazima katika elimu ya sheria nchini.  

## Tanbihi
## Marejeo
* Mkundi Legal. S, *Alternative Dispute resolution (ADR) in Tanzania.* 

## Viungo vya nje
* Measures to Combat Corruption at The Local, National and International Law  

Jamii:Historia ya Tanzania
Jamii:Sheria
Bili wa Vannes

**Bili wa Vannes** (au **Bille, Bily au Bilius**; alizaliwa karne ya 9 - alifariki 915/919) alikuwa askofu wa 31 wa Vannes, Bretagne (leo nchini Ufaransa) kuanzia mwaka 892 hivi hadi kifodini chake kinachosemekana kilimpata kwa mikono ya Wavikingi walipoangamiza mji huo . 

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 23 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:waliozaliwa karne ya 9

Jamii:Maaskofu Wakatoliki
Jamii:wafiadini Wakristo
Jamii:Watakatifu wa Ufaransa
Christopher Field

**Christopher B. Field** ni mwanasayansi na mtafiti kutoka Marekani, ambaye amechangia katika nyanja ya mabadiliko ya hali ya hewa. Mwandishi wa zaidi ya machapisho 200 ya kisayansi, Utafiti wa Field unasisitiza athari za mabadiliko ya hali ya hewa, kutoka kwa molekuli hadi kiwango cha kimataifa. 

Kazi yake inajumuisha majaribio makubwa ya nyanjani juu ya majibu ya nyika ya California kwa mabadiliko ya ulimwengu ya mambo mengi, tafiti shirikishi juu ya mzunguko wa kaboni duniani, na tathmini ya athari za mabadiliko ya hali ya hewa kwenye kilimo.

Kazi ya Field na miundo inajumuisha tafiti juu ya usambazaji wa kimataifa wa vyanzo vya kaboni na sinki, na tafiti kuhusu madhara ya mazingira ya kupanua nishati ya biomasi. Field alipokea PhD yake kutoka Chuo Kikuu cha Stanford mnamo mwaka 1981 na amekuwa katika Taasisi ya Carnegie ya Sayansi tangu 1984. Field pia ni Profesa wa Biolojia na Sayansi ya Mfumo wa Mazingira katika Chuo Kikuu cha Stanford, Mkurugenzi wa Kitivo cha Hifadhi ya Biolojia ya Jasper Ridge ya Stanford, na mwanachama wa Chuo cha Kitaifa cha Sayansi cha Marekani . Alikuwa mwandishi mkuu anayeratibu kwa ripoti ya nne ya tathmini ya Jopo la Serikali Mbalimbali kuhusu Mabadiliko ya Tabianchi . Field ametoa ushahidi mbele ya kamati za Bunge na Seneti na amejitokeza kwenye vyombo vya habari kuanzia “Science Friday” ya NPR hadi “Your World Today.” ya BBC. Mnamo Septemba 2008, Field alichaguliwa kuwa mwenyekiti mwenza wa Kikundi Kazi cha 2 cha IPCC, pamoja na Vicente Barros. Mnamo mwaka 2009, Field alikuwa mmoja wa wapokeaji kumi wa Tuzo ya 15 ya Mwaka ya Heinz kwa kuangazia maalumu kwenye mazingira.
## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Wanaume wa Marekani
Jamii:wanaharakati wa Marekani
Jamii:Wanabiolojia wa Marekani
Jamii:Swahili climate voices
Prudencia Paul Kimiti

**Prudencia Paul  Orridge MBE** (alizaliwa mkoa wa Rukwa, mwaka 1978) ni Mtanzania aliye kuwa mkuu wa kitengo cha forodha katika idara ya Huduma za upelelezi wa tuhuma za udanganyifu katika kulipa kodi ya Taasisi ya mapato na forodha nchini Uingereza, lakini pia akitumia muda wake mwingi kama mwanaharakati wa haki za watu weusi.. 

Huduma za Upelelezi wa Tuhuma za Udanganyifu katika Kulipa Kodi ya Taasisi ya Mapato na Forodha ya Uingereza ni Idara maalum ndani ya serikali ya Uingereza yenye jukumu la kuchunguza na kupambana na aina mbalimbali za udanganyifu na uhalifu wa kifedha.

Prudencia, mtoto wa tatu wa waziri wa zamani Paul Peter Kimiti, amekabidhiwa tuzo ya heshima na Princess Anne, binti pekee wa Malkia Elizabeth II wa Uingereza na dada pekee wa Mfalme Charles III.

April 23, 2022 alijulishwa na alikuwa waziri mkuu wa Uingereza wakati huo Boris Johson kuwa, jina lake limechomoza miongoni mwa majina ya kuwa watu wachache katakao tunukiwa tuzo ya heshima kutokana na mchango wake mkubwa katika masuala ya jamii hasa watu weusi na watu wanaotaka bara la Asia waishio nchini Uingereza. kwa utamaduni uliyozoeleka nchini Uingereza, malkia alikuwa akitoa tuzo mara mbili kwa mwaka kwa watu wa kawaida wanaofanya vizuri katika jamii katika siku ya mwaka mpya, lakini pia tuzo zingine zikuwa zikitolewa alipokuwa anasheherekea siku ya kuzaliwa.

wachambuzi wa masuala mbalimbali za kimataifa wanasema huo ulikuwa ni utaratibu aliokuwa amejiwekea wakati wa enzi za uhai lakini inavyoonekana kwa asilimia kubwa inaweza kufutwa na mrithi wake ambaye ni Mfalme Charles III.

Tuzo hiyo ilitokana na jina lake kupendekezwa na wafanyakazi wenzake, kisha jina hilo lilipitishwa na kamati maalum, hatimaye ilipelekwa kwa waziri mkuu wa uingereza kabla ya kupelekwa kwa Malkia Elizabeth ll wakati huo kabla ya kifo chake September 8, 2022.

katika kutimiza azma ya malkia Elizabeth aliyokuwa nayo kabla ya kifo, mtoto wa pili wa malkia Elizabeth ll na ni dada wa pekee wa Mfalme charlrs lll ambaye ametunuku tuzo hiyo ya heshima katika eneo maalumu ya Windsor Castle huko akishuhudiwa na watu mbalimabli wakiwemo waziri wake mzee Paul Kimiti na mkwewe.

Mwaka 2020 binti huyo wa kitanzania, alikuwa miongoni mwa watu watatu waliochaguliwa kutembelea mataifa matatu barani Afrika ikiwemo Tanzania, Madagaska na Namibia katika kuwafundisha maafisa wa TRA namna sahihi na bora zaidi ya kuthamini bidhaa zinazoingia kutoka nchi nyingine.

Baada ya kutunukiwa Tuzo hiyo, Prudencia amesema hii itakuwa historia katika maisha yake yote tuzo hiyo ni heshima kubwa sana kwangu binafsi, kwa Familia, na kwa Watanzania wote, akijisikia fahari na mtu mwenye bahati baada ya mchango wake katika jamii kutambuliwa na kupewa heshima kubwa na malkia Elizabeth II enzi za uhai wake.

Jamii:Wanawake wa Tanzania
Jamii:Wanaharakati wa Tanzania
John Sinclair (mwanamazingira)

mnamo 1986 huko Queensland kwa ajili ya kipindi.]]
**John Sinclair** AO (13 Julai 1939 – 3 Februari 2019) alikuwa mwanamazingira kutoka Australia ambaye alipokea tuzo ya *Global 500 Roll of Honor* mwaka 1990, na alitunukiwa Tuzo ya Mazingira ya Goldman mwaka 1993 
.

## Maisha ya awali 
Alizaliwa Marlborough, Queensland, Australia, Sinclair alipigana kwa miaka thelathini kulinda Kisiwa cha Fraser, na alifanikiwa kusimamisha ukataji miti ya msitu wa mvua wa kisiwa hicho, na uchimbaji wa mchanga uliofanywa na mashirika ya kimataifa.

Sinclair alifanywa Afisa wa Orodha ya Australia (kwa Kiingereza: Officer of the Order of Australia, AO) katika tuzo za *2014 Australia Day Honours* kwa "huduma mashuhuri kwa uhifadhi na mazingira, kupitia utetezi na majukumu ya uongozi na anuwai wa mashirika, na usimamizi na ulinzi wa maliasili".

Sinclair alifariki mnamo 3 Februari 2019 katika Hospitali ya Wesley huko Auchenflower, Brisbane kutokana na saratani ya kibofu. Ameacha mwenza wake, wana wanne na wajukuu tisa.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1939
Jamii:Waliofariki 2019
Jamii:Wanaume wa Australia
Jamii:Wanaharakati wa Australia
Jamii:Swahili climate voices
Heimo

ya Mt. Heimo.]]
**Heimo** (pia: **Heimerad, Heimrad, Haimrad**; Meßkirch, Baden, Ujerumani, 970 hivi - Burghasungen, 28 Juni 1019) alikuwa padri ambaye baada ya kufukuzwa monasterini aliishi bila makao maalumu kwa ajili ya Kristo, hadi alipokwenda upwekeni . Mwenendo wake wa ajabuajabu ulimfanya adharauliwe na kudhulumiwa na wengi, lakini yeye hakupotewa na utulivu wake.

Tangu kale anaheshimiwa na Wakatoliki na Waorthodoksi kama mtakatifu.

Sikukuu yake ni tarehe 28 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
* Ekkebert von Hersfeld: *Vita sancti Haimeradi*, ed. R. Köpke, in: *Monumenta Germaniae Historica, Scriptores in folio*, Bd. 10.
* Hagen Keller: *Adelsheiliger und pauper Christi in Ekkeberts Vita sancti Haimeradi.* In: Josef Fleckenstein, Karl Schmid (Hrsg.): *Adel und Kirche. Gerd Tellenbach zum 65. Geburtstag.* Freiburg 1968, S. 307–323.
* Tilman Struve: *Hersfeld, Hasungen und die Vita Haimeradi.* In: *Archiv für Kulturgeschichte.* Band 51, Heft 2, 1969, S. 210–233.
* Christoph Witt: *Der heilige Heimrad von Meßkirch. Pilger, Priester, Einsiedler.* Gmeiner, Meßkirch 2009, ISBN 978-3-8392-1032-1.
* Peter Ebner: *Heimrad. verachtet – geliebt – heilig.* Erzählung. Sales, Eichstätt 1997, ISBN 3-7721-0197-6.

## Viungo vya nje
* http://daten.digitale-sammlungen.de/0000/bsb00000874/images/index.html?fip=193.174.98.30&id=00000874&seite=604

Jamii:Wamonaki
Jamii:mapadri
Jamii:wakaapweke
Emma wa Gurk

ukimwonyesha Mt. Emma huko Nova Cerkev, Slovenia.]]
**Emma wa Gurk** (labda Kozje, Slovenia, 980 - Gurk, Karinthia, leo nchini Austria, 27 Juni 1045) alikuwa Mkristo wa ukoo wa kikabaila, ambaye baada ya kufiwa mume na watoto wake wote wawili, aliishi bado miaka 40 akitoa misaada kwa maskini na kwa Kanisa.

Tangu kale anaheshimiwa kama mtakatifu. Heshima hiyo ilithibitishwa na Papa Pius XI tarehe 5 Januari 1938.

Sikukuu yake huadhimishwa tarehe 29 Juni.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
## Marejeo
*
*Messner, Sepp, 1995: *Hemma von Gurk. Wesentliches kurz gefaßt*. Kolbnitz: S. Messner.
*Prenner-Walzl, Irene Maria, 1987: *Das Leben der Heiligen Hemma von Gurk und dessen künstlerische Ausdeutung im Laufe der Geschichte*. (Thesis) University of Graz.
*Till, Josef, 1999: *Hemmas Welt. Hemma von Gurk - ein Frauenschicksal im Mittelalter*. Klagenfurt/Celovec: Hermagoras/Mohorjeva. 
*Tropper, Peter Günther (ed.), 1988: *Hemma von Gurk*. (Exhibition catalogue) Carinthia, Klagenfurt. 
*Vieser, Dolores, 1999: *Hemma von Gurk*. Carinthia, Klagenfurt. 
*

## Viungo vya nje
* Biography, Catholic Online
* Biography, Gurk Cathedral website
* Biography, Catholic Church of Carinthia website
* Hemma Pilgrimage Route

Jamii:Watakatifu wa Austria
Jamii:watakatifu wa Slovenia
Valero wa Onhaye

yake yanamotunzwa.]]
**Valero wa Onhaye** (pia: **Walhère**; Bouvignes-sur-Meuse, Ubelgiji, karne ya 12 - 23 Juni 1199) alikuwa padri ambaye anasemekana kuuawa kwa kasia na padri mwingine, mtoto wa ndugu yake, wakati wa kuvuka Mto Meuse kwa sababu ya kumuonya aache maovu yake. .

Tangu kale ameheshimiwa na Kanisa Katoliki kama mtakatifu. 

Sikukuu yake ni tarehe ya kifodini chake.

## Tazama pia
*Watakatifu wa Agano la Kale
*Orodha ya Watakatifu Wakristo
*Orodha ya Watakatifu wa Afrika
*Orodha ya Watakatifu Wafransisko

## Tanbihi
Jamii:Waliozaliwa karne ya 12
Jamii:Waliofariki 1199
Jamii:mapadri
Jamii:wafiadini Wakatoliki
Jamii:Watakatifu wa Ubelgiji
Azzam Alwash

, 2012]]
**Azzam Alwash** (kwa Kiarabu: عزام علواش ʻAzām ʻAlwaš ; alizaliwa 1958) ni mhandisi wa haidroliki na mwanamazingira kutoka Iraq. Alitunukiwa Tuzo ya Mazingira ya Goldman mnamo 2013, haswa kwa juhudi zake za kurejesha mabwawa ya chumvi kusini mwa Iraq ambayo yalikuwa yameharibiwa wakati wa utawala wa Saddam Hussein.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1958
Jamii:Wanaume wa Iraq
Jamii:Wahandisi wa Iraq
Jamii:Wanaharakati wa Iraq
Jamii:Swahili climate voices
Zuzana Čaputová

.]]
**Zuzana Čaputová** (alizaliwa 21 Juni 1973) ni mwanasiasa,  wakili na mwanaharakati wa mazingira kutoka Slovakia. Ni rais wa tano wa Slovakia, nafasi ambayo ameshikilia tangu 15 Juni 2019. Čaputová ndiye mwanamke wa kwanza kushikilia wadhifa wa urais, vilevile rais mwenye umri mdogo zaidi katika historia ya Slovakia, aliyechaguliwa akiwa na umri wa miaka 45.

Čaputová alijulikana kwa mara ya kwanza kwa kushinda katika mapambano ya muongo mzima dhidi ya dampo lenye sumu katika mji wake wa Pezinok. Kwa hili, Čaputová alipewa Tuzo ya Mazingira ya Goldman mwaka 2016. Alishinda uchaguzi wa urais wa Slovakia wa 2019 kwa 58% ya kura katika duru ya pili.

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1973
Jamii:Wanawake wa Slovakia
Jamii:Wanasiasa wa Slovakia
Jamii:Wanaharakati wa Slovakia
Jamii:Swahili climate voices
David Bowie

thumb|359x359px|David Bowie - 1983 jalada la kuchochea kibiashara albamu ya Let's Dance.
**David Robert Jones** (8 JanuarI 1947 – 10 JanuarI 2016) alikuwa mwimbaji, mtunzi wa nyimbo, na mwigizaji maarufu kutoka nchini Uingereza. Alijulikana zaidi kwa jina lake la kisanii kama **David Bowie.** 

Bowie alizaliwa akiwa na jina la David Robert Jones tarehe 8 Januari 1947, mjini Brixton, London, Uingereza.

## Muziki
Bowie alianza kujihusisha na muziki akiwa kijana na kufanya kazi na bendi mbalimbali za rock and roll. Hata hivyo, mafanikio yake ya kwanza makubwa yalikuja katika miaka ya 1970 katika uzinduzi wa albamu yake ya "The Rise and Fall of Ziggy Stardust and the Spiders from Mars" mnamo 1972. Albamu hiyo ilikuwa moja wapo ya albamu bora kabisa katika historia ya muziki wa rock.

Bowie alijulikana kwa uwezo wake wa kubadilisha staili yake ya muziki na sura yake kwa wakati mmoja, akipitia awamu tofauti za muziki kama glam rock, muziki wa soul, funk, new wave, na elektroniki. 

Alitumia majina badala kwa albamu zake, kama vile Ziggy Stardust, Aladdin Sane, na Thin White Duke, kuunda utambulisho wa kisanii unaobadilika kila wakati.
## Ushirikiano na wengine
Bowie alishirikiana na wanamuziki wengi maarufu katika taaluma yake. Mojawapo ya ushirikiano wake maarufu ni na Queen kwenye wimbo "Under Pressure" wa mwaka 1981. Pia alifanya kazi na wasanii kama Nile Rodgers, Brian Eno, na Iggy Pop.
## Mafanikio na chati
David Bowie alipata mafanikio makubwa katika kazi yake ya muziki na aliweza kuorodheshwa mara nyingi kwenye chati za muziki. Mojawapo ya nyimbo zake maarufu ni "Space Oddity," "Heroes," "Let's Dance," na "Modern Love." Alipata tuzo nyingi, ikiwa ni pamoja na Grammy Awards.

Kwa miaka, Bowie alijenga heshima na umaarufu mkubwa kwa ubunifu wake katika muziki na sanaa, na hadi kifo chake mnamo tarehe 10 Januari 2016, alikuwa mmoja wa wanamuziki wakubwa wanaovutia katika historia ya muziki wa pop na rock duniani.
## Diskografia
David Bowie alitoa albamu nyingi za kuvutia katika taaluma yake. Baadhi ya albamu zake maarufu ni pamoja na:

#"The Rise and Fall of Ziggy Stardust and the #Spiders from Mars" (1972)
#"Heroes" (1977)
#"Low" (1977)
#"Let's Dance" (1983)
#"Blackstar" (2016)
## Marejeo
Jamii:Wanamuziki wa Uingereza
Reto Knutti

)]]
**Reto Knutti** (alizaliwa 1973) ni mwanasayansi wa hali ya hewa kutoka Uswisi na profesa wa fizikia ya hali ya hewa katika Taasisi ya ETH Zurich ya Sayansi ya Anga na Hali ya Hewa.

Anajulikana kwa utafiti wake unaohusisha mitindo ya hali ya hewa, na amekuwa mwanachama mkuu wa Jopo la Serikali Mbalimbali kuhusu Mabadiliko ya Tabianchi. 

## Marejeo 
Jamii:Watu walio hai
Jamii:Waliozaliwa 1973
Jamii:Wanaume wa Uswisi
Jamii:Wanasayansi wa Uswisi
Jamii:Swahili climate voices