Crystal Eastman

**Crystal Catherine Eastman** (25 Juni 1881 – 28 Julai 1928) alikuwa wakili wa Marekani, mpinzani wa vita, mwanaharakati wa haki za wanawake, mwanasoshalisti, na mwandishi wa habari. Alikuwa kiongozi katika mapambano ya kupata haki ya kupiga kura kwa wanawake, mwanzilishi na mhariri wa gazeti la sanaa na siasa la The Liberator pamoja na kaka yake Max Eastman, mwanzilishi wa Shirika la Kimataifa la Wanawake kwa Amani na Uhuru, na mwanzilishi wa Shirika la Haki za Kiraia la Marekani (ACLU) mwaka wa 1920. Mwaka wa 2000, alitunukiwa heshima na kuingizwa kwenye Jumba la Maadhimisho la Wanawake wa Kitaifa huko Seneca Falls, New York.

## Maisha ya Awali na ELimu 
Crystal Eastman alizaliwa huko Marlborough, Massachusetts, tarehe 25 Juni 1881, akiwa mtoto wa tatu kati ya wana wanne. Kaka yake mkubwa, Morgan, alizaliwa mwaka wa 1878 na kufariki mwaka wa 1884. Kaka yake wa pili, Anstice Ford Eastman, ambaye alikuwa daktari wa upasuaji mkuu, alizaliwa mwaka wa 1878 na kufariki mwaka wa 1937. Max alikuwa mtoto wa mwisho, aliyezaliwa mwaka wa 1883.

Mwaka wa 1883, wazazi wao, Samuel Elijah Eastman na Annis Bertha Ford, walihamia na familia yao huko Canandaigua, New York. Mwaka wa 1889, mama yao akawa mmoja wa wanawake wa kwanza kuteuliwa kuwa viongozi wa dini ya Kiprotestanti huko Amerika alipokuwa mchungaji wa kanisa la Congregational. Baba yao pia alikuwa mchungaji wa kanisa la Congregational, na wawili hao walihudumu kama wachungaji katika kanisa la Thomas K. Beecher karibu na Elmira. Familia ya Mark Twain pia ilihudhuria kanisa hilo, na kupitia uhusiano huo ndivyo Crystal alipofahamiana naye.

Sehemu hii ya New York ilikuwa katika eneo linalojulikana kama "Burnt Over District." Wakati wa Uamsho Mkuu wa Pili mapema karne ya 19, eneo hilo lilikuwa kitovu cha uinjilisti na msisimko mkubwa wa kidini, ambayo ilisababisha kuundwa kwa imani kama vile Millerism na Mormonism. Wakati wa enzi kabla ya vita vya wenyewe kwa wenyewe vya Marekani, baadhi ya watu walihamasishwa na maadili ya kidini kusaidia masuala ya kijamii yaliyokuwa yakiendelea mbele kama vile ukombozi wa watumwa na Underground Railroad.

Mila hii ya kihumaniti ilimwathiri Crystal na kaka yake Max Eastman. Max alikua mwanaharakati wa kisoshalisti mapema, na Crystal alikuwa na masuala kadhaa yanayofanana naye. Walikuwa karibu wakati wote wa maisha yake, hata baada ya Max kuwa mwenye msimamo mkali zaidi.

Ndugu hao waliishi pamoja kwenye Mtaa wa 11 huko Greenwich Village, New York City, pamoja na wanaharakati wengine wa msimamo mkali kwa miaka kadhaa. Kikundi hiki, pamoja na Ida Rauh, Inez Milholland, Floyd Dell, na Doris Stevens, pia walitumia majira ya joto na wikendi huko Croton-on-Hudson, ambapo Max alinunua nyumba mwaka wa 1916.

Eastman alihitimu kutoka Chuo Kikuu cha Vassar mwaka wa 1903 na kupata digrii ya Master of Arts katika sosholojia (ambayo wakati huo ilikuwa ni fani mpya) kutoka Chuo Kikuu cha Columbia mwaka wa 1904. Kisha alisoma katika Shule ya Sheria ya Chuo Kikuu cha New York, na kuhitimu mwaka wa 1907 akiwa wa pili kwa daraja la wanafunzi wake. Wakati akiwa anasoma digrii ya uzamili, Eastman alifanya kazi usiku kama kiongozi wa burudani katika Greenwich House Settlement, ambapo alikutana na Paul Underwood Kellogg.

## Jitihada za Kijamii 
Mwanaharakati wa kazi za kijamii na mhariri wa gazeti Paul Kellogg alimpa Eastman kazi yake ya kwanza: kuchunguza hali ya wafanyikazi kwa ajili ya Uchunguzi wa Pittsburgh (The Pittsburgh Survey). Ripoti yake, *Work Accidents and the Law* (Ajali za Kazi na Sheria, 1910), ikawa chombo muhimu katika mapambano ya kuhakikisha afya na usalama wa mahali pa kazi, na pia silaha ya mapema katika vita vilivyoendelea. Mwaka wa 1909, Justice Hughes, ambaye wakati huo alikuwa gavana wa New York, alimteua Eastman kuwa mjumbe wa Tume ya Jimbo la New York kuhusu Majukumu ya Waajiriwa na Sababu za Ajali za Viwandani, Ukosefu wa Ajira, na Ukosefu wa Kazi za Kilimo. Akawa mwanamke wa kwanza kuteuliwa kuwa mjumbe wa tume hiyo, na akaandika sheria ya kwanza ya fidia kwa wafanyikazi. Mfano huu ukawa kigezo cha kufuata nchini Marekani.

Wakati wa urais wa Woodrow Wilson, Eastman aliendelea na kampeni za kuhakikisha usalama na afya mahali pa kazi huku akiwa kama wakili wa uchunguzi wa Tume ya Marekani ya Mahusiano ya Viwandani kati ya 1913 na 1914. Alitetea "mipango ya ustawi wa kina mama" ambapo akina mama wenye watoto wadogo wangepokea faida za kifedha. Alisema kuwa hii ingepunguza utegemezi wa kina mama kwa wanaume, na pia kuwawezesha kiuchumi.

## Marejeo 
Jamii:Waliozaliwa 1881
Jamii:Waliofariki 1928
Jamii:wanaharakati wa Marekani
Jamii:Feminism and Folklore 2025 in Tanzania