open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Taro Aso

( nyaéta politikus sakaligus pangusaha Jepang jeung mantan Perdana Mantri Jepang. Aso ogé ngajabat Ketua Partai Demokrat Liberal (LDP), jeung geus jadi anggota Majelis Rendah Jepang ti taun 1979 (9 kali masa jabatan). Ketua faksi Ikōkai (faksi Aso) di faksi Partai Demokrat Liberal. Manéhna ogé kungsi jadi Menteri Luar Negeri (2005-2007) di kabinet Perdana Menteri Shinzo Abe jeung Junichiro Koizumi, Ketua Riset Kabijakan Partai Demokrat Liberal, jeung Sekretaris Jenderal LDP dina taun 2007 dan 2008.

Dina tanggal 22 Séptémber 2008, Aso dipilih mingka pangganti Yasuo Fukuda minangka Ketua LDP. Dua poé saeunggeusna, Majelis Rendah Jepang milih Aso minangka Perdana Menteri.

Dina Olimpiade Montreal 1976, Aso ngawakilkan Jepang atlet nembak nomer skeet and trap jeung hasil urutan nomer 41 dunia. Mantan direktur eksekutif Lafarge Aso Cement.

## Referensi 
## Pranala luar 
*  Situs resmi

|}
Roay

**Roay** disebut ogé   **kacang jawa** atawa **kekara** (***Phaséolus lunatus***) nyaéta tangkal kacang tina kulawarga  Fabaceae (Leguminosae). Di Indonésia Saméméhna ieu tangkal dipelak pikeun panutup taneuh atawa lahan sangkan henteu dipinuhan ku hama gulma, Hasil anu bisa dipanén tina kacang roay nyaéta sikina tina buah anu geus kolot, Sakapeung dipanén sikina dinamangsa gumading kénéh, ogé polongna nyaéta buah roay anu masih kénéh ngora mangsa sikina masih hipu, pucukna ogé bisa dimangpaatkeun pikeun lalab.

Tangkal kacang anu hirupna ngarambat ieu disabaraha daérah dipiwanoh ogé kusebutan *kacang roay* (Sunda);  *kårå, kratok* (Jawa);  *kratok, gribig* (Madura);  *saru* (Minahasa), jeung *kacang beureum* (Ptk). Di Malaysia malah katelahna *kacang jawa, kacang cina,* atawa *kekara kratok*;  di Filipina *sibatse simaron, patáni, zabache*;  di Thailand *thua rachamat*;  jeung di Vietnam *dâu ngu*.  Di tempat-tempat séjénna di pulo Jawa ogé katelah  *kårå legi, kårå manis,* atawa *kårå bethik*.

## Ciri mandiri 
Tangkal roay mangrupa terna nyaéta tangkal anu hirupna ngan sausum tapi sakapeung aya ogé anu nahun;  tangkalna mangrupa areuy anu ngarambat jangkungna bisa nepikeun ka 0,6 m, tapi di mana areuyna ngarambat kana turus jangkungna bisa nepikeun ka  2–4 m. Akarna bisa nyebar kurang leuwih 1,5–2 m ka jeroeun taneuh .

Roay geus dipelak tibaheula kénéh tujuana pikeun ngahasilkeun pangan tambahan. Bisa disayur, sikina bisa diolah pikeun dahareun sambilan (*snack*) Kacang roay ogé sakapeung dicampur jeung béas pikeun dijieun sangu reumbeuy utamana di wewengkon  Nusa Tenggara Wetan bisa ogé digoréng nepikeun ka garing dijieun lawuh atawa deungeun  sangu, jagong, jeung sampeu biasana mah urang  Bali. Anu biasa dijadikeun sumber pangan tambahan biasana tina kultivar anu henteu mibanda  racun. Sikina bisa dijieun témpé ku jalan maké ragi. Buah anu ngorana dikulub pikeun sayuran  Sikina anu geus kolot, hususna kultivar kacang jawa, mibanda kandungan  asam sianida, Alatan éta  kudu diolah heula saméméh didahar. Bisa dikeueuman dina cai, dikulub, atawa dipeuyeum sangkan racuna leungit. Baheula mah, kacang roay ogé ku urang walanda *rijsttaffel*.  aya opat  golongan kultivar kacang roay/kratok, nyaéta:
* Kacang jawa – ukuran sikina sedeng , beureum -ganola nepikeun ka rada hideung, loba ngandung  HCN.
* Kacang burma beureum atawa kacang rangon beureum  – sikina leuwih leutik, rada beureum , sintal, sakapeung aya totol beureum. ngan saeutik ngandung HCN.
* Kacang burma bodas atawa kacang rangoon bodas – sikina laleutik, buleud jeung bodas sarua jeung  buncis. Ampir teu ngandung HCN.
* Kacang lima – sikina galaledé, bodas atawa rada bodas, buleud. henteu ngandung HCN.

## Dicutat tina
## Tutumbu Kaluar
* FAO : Neglected crops ... 
* ILDIS : *Phaseolus lunatus* L.
* PFAF : *Phaseolus lunatus* L. 
* Plant List : *Phaseolus lunatus* L.
Baha'i

'''Bahá'í''' (basa Arab: ﺑﻬﺎﺋﻴﺔ ; Baha'iyyah) nyaéta agama monotéistik nu nekenkeun dina kahijian spiritual keur sakabéh umat manusa. Agama Baha'i lahir di Persia (ayeuna Iran) dina abad ka-19. Panangtungna boga ngaran Bahá'u'lláh. Dina mimiti abad ka-21, jumlah panganut Bahá'í nepi ka kira-kira genep yuta jelema ti leuwih ti dua ratus nagara di dunia.

Dina ajaran Bahá'í, sajarah kaagamaan ditingali minangka hiji prosés atikan keur umat manusa tina para utusan Gusti nu disebut para "Pawujudan Gusti". Bahá'u'lláh dianggap minangka Pawujudan Gusti nu panganyarna. manéhna ngaku minangka pandidik Ilahi nu geus dijanjikeun keur kabéh umat jeung nu dinubuatkeun di jero agama Kristen, Islam, Buddha, jeung agama-agama lianna. manéhna nyatakeun lamun misina nyaéta keur nyimpen pondasi keur ngahijina sakabéh dunia, sarta ngamimitian hiji zaman padamaian jeung kaadilan, nu dipercayakeun ku umat Bahá'í pasti rek dongkap.

Nu jadi dasar ajaran Bahá'í nyaéta asas-asas kaesaan Gusti, kahijian agama, jeung ngahijina umat manusa. Pangaruh ti asas-asas hakiki ieu bisa ditingali tina kabéh ajaran karohanian jeung sosial lianna di jero agama Bahá'í. Hal ieu katingali dina ajaran sosial Bahá'í nu nganjurkeun lamun kabéh masalah masyarakat dibéréskeun ku jalan prosés musyawarah. Sakumaha dinyatakeun Bahá'u'lláh: "Sakitu kuatna cahya kahijian, nepi ka bisa nyaangan sakabeh bumi." Iman Baha'i nyaéta agama Abrahamik.
Basisir Haéundaé

**Basisir Haéundaé** nyaéta salah sahiji basisir nu aya di Busan, Koréa Kidul. Basisir Haéundaé bisa dijugjug ku perjalanan 40 menit ti stasion karéta utama Busan (di wewengkon puseur dayeuh), sarta kurang ti sajam ti Bandara Internasional Gimhaé. Kalayan panjang gurat basisir 12&nbsp;km, ieu basisir mangrupa basisir pangkasohorna di Busan, katut Seogwipo, tur mangrupa basisir pangkasohorna ogé di Koréa Kidul. Alatan aksés nu gampang ti puseur dayeuh Busan, ieu basisir kacida raména sapanjang taun ku sababaraha rupa féstival basisir. lolobana nu daratang nyaéta urang doméstik. Dongbaékséom (Pulo Dongbaék), di tungtung kidul basisir, mangrupa wewengkon nu kasohor keur nguseup. Oryukdo (Pulo leutik Oryuk), nu mangrupa perlambang Busan keur urang Koréa, bisa katempo ti kajauhan ti Pulo Dongbaék. Salila bulan-bulan usum panas (ahir Juli tepi ka awal Agustus nalika lolobana urang Koréa pareré usum panas), basisir Haéundaé jadi kacida pagelek-gelekna jadi pinding manusa jajadian kalayan rébuan jalma katut parasol salanjang samil keusik. Nu daratang ka ieu basisir datang ti sakuliah Koréa Kidul, malahan mah ti saluareun Koréa. Haéundaé jadi tempatna lolobana populasi ékspatriat di Busan.

Aya loba *event* budaya nu patali jeung basisir nu diayakeun di Haéundaé. Sabudeureun Geumjeongsan katut Dalmaji (Ngabagéakeun Bulan) Gogaé, Haéundaé mangrupa spot panggasohorna di Busan keur nempo meletékna srangéngé, kalayan sabudeureun 1000 urang nu ngumpul saméméh subuh. Ogé, salah sahiji event basisir nu kasohor diayakeun dina minggu kahiji bulan Januari nalika hawa sabudeureun 0&nbsp;°C, "Kleub Biruang Kutub." Ieu event diayakeun saban taun di Choséon Béach Hotel saprak 1988. Salila pertandingan Piala Dunya FIFA 2006 antara Koréa Kidul jeung Togo leuwih ti 50.000 panongton minuhan basisir keur ngeprokan tim Koréa dina hiji layar proyéktor nu gedé. Nurimaru, basa Koréa pituin nu boga harti Nuri (Dunya) jeung Maru (Punclut) diwangun keur nyayagakeun KTT APEC (Asia pacific Economic Cooperation) ka-17 tangga 18-19 Nopémber 2005, minangka balé rembugan keur APEC. Ieu wangunan luhurna tilu tingkat sarta perenahna di tungtung Pulo Dongbaék. Wates Nurimaru dimodélan siga Séokguram, candi Buda di Gyeongju.

## Rujukan
Magnoliopsida

**Magnoliopsida** (ᮙᮌ᮪ᮔᮧᮜᮤᮇᮕ᮪ᮞᮤᮓ) atawa **tutuwuhan siki beulah**, disebut ogé tutuwuhan keping ganda (dikotil) nyaéta sagolongan tutuwuhan kembangan anu mibanda ciri has anu sarua: mibanda sapasang daun lembaga (kotilédon). Ieu daun lembaga téh kawangun ti mimiti tahap siki, nu antukna siki tina lolobana anggotana sipatna gampang beulah dua. Sacara klasik, tutumuhan kembangan dibédakeun jadi dua kelompok gedé, nyaéta tutuwuhan nu keping sikina dua, jeung tutuwuhan keping siki tunggal (monokotil)

## Catetan Suku
Keledeng

**Keledeng** (*Artocarpus lanceifolius Roxb*) atawa **keledang** nyaéta buah langka, ayana di daérah Kalimantan. Keledang ogé mangrupa salah sahiji buah anu mimiti kapopohokeun ku lantaran béakna leuweung di ieu wewengkon .  Keledang mangrupa tangkal  tina kulawarga familia Moraceae (sabangsa nangka), baraya tina mentawa, klewih, pintau, campedak, sukun, selanking, benda, jeung nangka.

Keledang ogé dipiwanoh disababaraha daérah, *kĕledang* (Melayu);  *simar naka* (Batak);  *bangsal* (Dayak);  *khanun-pa* (Thailand)

Régang (ranting)  saukuran 6-8 mm, daun kuncup dina tungtung régang saukuran 1,5-4,5&nbsp;cm, daun déwasana lonyod jiga endog, ukuranna 10-35 × 5–20&nbsp;cm; tungtung daun méncos, aya buntutan  12&nbsp;mm;  aya anu rata tapi teusaeutik ogé anu ngagalura;  handapna ngaleutikan, tuluy kana cupat daun panjang 1–3&nbsp;cm 

Dina mangsa kembangan, cupat kembang bijil tina sela-sela dahan, kembang bikangna bijil nyorangan (soliter), kembang anu jaluna bijil sapasang. Kembang jaluna mangrupa tongtolang gedéna sarua jeung ramo 30-60 × 12–18&nbsp;mm, lemes;  bongolna 25–70&nbsp;mm. Pibuaheun ieu kelirna semu coklat;  buleud, lk. 8 × 7&nbsp;cm, katutupan ku cucuk mintul jeung leuleus; sikina kalimpudan ku daging buah cupatna 4&nbsp;cm.

Sanajan henteu kagologkeun loba, ieu tangkal bisa kapanggih di leuweung hujan tropika landeuh jeung pasir dina kaayaan 600(-1100) m dpl.

## Dicutat tina
## Tutumbu kaluar
* Asian Plant: *Artocarpus lanceifolius* (Ringkesan, poto-poto herbarium)
* Digital Nature Archive:  *Artocarpus lanceifolius*  (Ringkesan)
* ICRAF:  *Artocarpus lanceifolius*  (Ringkesan perwatek kai)
* ZipCodeZoo:  *Artocarpus lanceifolius* (Ringkesan taksonomi)
Aksara Sunda Kuna

**Aksara Sunda kuna** () nyaéta aksara anu mekar di wewengkon Jawa Kulon dina Abad XIV-XVIII anu awalna dipaké pikeun nuliskeun basa Sunda kuna. Aksara Sunda kuna mangrupa pamekaran tina Aksara Pallawa anu nepi kana tahap modifikasi hasna, sakumaha anu dipaké dina naskah-naskah lontar abad ka XVI.

Dipakéna aksara Sunda kuna dina wangun pangmimitina di antarana dipanggihan dina prasasti-prasasti anu aya di Astana Gedé, Kacamatan Kawali, Kabupatén Ciamis, jeung Prasasti Kabantenan anu aya di Kacamatan Jatiasih, Kota Bekasi.

Édi S. Ékadjati nétélakeun yén ayana aksara Sunda kuna geus lila pisan kasilih lantaran ayana ékspansi Karajaan Mataram Islam ka wewengkon Priangan, iwal Cirebon jeung Banten. Dina mangsa harita, para ménak Sunda leuwih réa ngajadikeun budaya Jawa minangka anutan jeung tipe idéal. Balukarna, kabudayaan Sunda kasilih ku kabudayaan Jawa. Komo deuih, réa panulis jeung budayawan Sunda anu maké tulisan jeung simbul-simbul Jawa.

Aksara Sunda kuna umumna kapanggih dina naskah-naskah nu bahanna tina daun lontar anu dituliskan dikoét ku péso pangot. Naskah anu ditulis ku aksara ieu di antarana Bujangga Manik, Séwaka Darma, Carita Ratu Pakuan, Carita Parahiyangan, Fragmén Carita Parahiyangan, jeung Carita Waruga Guru. Aksara Sunda kuna nyampak dina kolom 89-92 dina *Table van Oud en Nieuw Indische Alphabetten* (Holle, 1882).

Dina kamekaranna, Aksara Sunda kuna teu ngeukeuhan sababaraha huruf tina aksara Kawi. Aksara Kawi anu teu dipaké dina aksara Sunda kuna, nyaéta 
#Konsonan: kha, gha, cha, jha, ṭa (cerebral), ṭha (cerebral), ḍa (cerebral), ḍha (cerebral), ṇa (cerebral), tha, dha, pha, bha, ṣa (cerebral), jeung śa (palatal). 
#Vokal: ā (a panjang), ī (i panjang), ū (u panjang), ṝ (ṛ panjang), dan ḹ (ḷ panjang). Lolobana naskah jeung prasasti teu ngabédakeun huruf jeung tanda diakritik antara sora ӗ (e pepet) jeung ӧ (e pepet panjang/paneuleung), sanjan kitu sababaraha naskah ngabédakeun huruf jeung tanda diakritik antara sora ӗ jeung ӧ.

## Sumber
*  Duddy R. S., 2004. *Aksara Sunda Kuno Menghiasi Plang Jalan di Kota Tasik*, Pikiran Rakyat, 10 Oktober 2004.
*  A-148, 2005. *Aksara Sunda Harus Diperkenalkan Kembali*, Pikiran Rakyat, 19 Juli 2005.
*  Holle, K. F., 1882, *Tabel van Oud en Nieuw Indische Alphabetten* : Bijdrage tot de Palaeographie van Nederlansch Indie, Batavia. (University of Michigan)
*  Holle, K. F., 1882, *Tabel van Oud en Nieuw Indische Alphabetten* : Bijdrage tot de Palaeographie van Nederlansch Indie, Batavia. (Bodleian Library)
*  Nugraha, Dian Tresna, 2008. *Aksara Sunda : Sundanese Script and Writing System* 

## Conto naskah Sunda kuna

Gambar:PrasastiKawali.jpg|Prasasti Astana Gedé Kawali ti jaman Sunda-Kawali abad ka-15, tulisanana maké aksara Sunda Kuna.
File:Sasana_Maha_Guru.jpg|naskah lontar *Sanghyang Sasana Maha Guru* koleksi PNRI, Jakarta (Saméméh abad ka-17). 
File:Carita Waruga Guru.jpg|Facsimile halaman kahiji naskah Carita Waruga Guru nu kapanggih kabupatén Galuh (kira-kira abad ka-18).

## Tutumbu Luar
* Aksara Sunda dari Zaman ke Zaman
* Mengenal Aksara Sunda 
* Tabel Huruf Vokal (Nugraha, 2008) 
* Tabel Huruf Konsonan (Nugraha, 2008) 
* Profil aksara Sunda kuno
Jawa Barat Nanjeur di Buana (komunitas)

**Jawa Barat Nanjeur di Buana** atanapi JNB  mangrupi hiji grup anu midangkeun ngeunaan bab kasundaan ti ngawitan seni  Budaya Sajarah Diskusi jrrd.
Grup ieu ngagaduhan Papagon anu jéntré.

## Tutumbu Luar
*Grup Facebook JNB
Drupada

**Drupada** nyaéta salah sahiji inohong dina mitologi India. anjeunna mangrupa raja ti Karajaan Panchala. Prishada bapana ngirim anjeunna ka patapaan hiji brahmana buhun nu ngaranna Agniveshya pikeun diajar tulisan suci jeung seni perang. anjeunna mangrupa babaturan sakelas Drona, putra ti Baradwaja. Maranéhna mangrupa babaturan deukeut jeung sumpah patalina bakal langgeng. Hanjakalna, sanggeus hasil meunang tahta sanggeus bapana maot. Drupada robah jadi adigung. Salian ti éta, Drona nyangsara miskin jeung niat ngadeukeutan babaturana pikeun menta bantuan. Nalika manéhna datang ka pangadilan Drupada jeung menta kakayaan, ngingetkeun Raja patali babaturan di antara kaduana ti leuleutik, Drupada ngahina manéhna, jeung ngucap yén jadi babaturan kurbisa di antara nu sdarajat. Antara raja jeung brahmana miskin, ngan saukur bisa méré amal.

## Referensi
Hayam Wuruk

**Hayam Wuruk** mangrupa raja kaopat Karajaan Majapahit nu maréntah taun 1350-1389, boga gelar Maharaja Sri Rajasanagara. Dina pamaréntahanana, Karajaan majapahit nepi kana puncak kajayaan.
Hayam Wuruk babar dina taun 1334. Anjeunna mangrupa putra cikal ti pasangan Tribhuwana Tuggadewi jeung Sri Kertawardhana (Chakradara). Indungna mangrupa pangawasa ka-3 Majapahit jeung ogé putri Raden Wijaya nu ngadegkeun Majapahit, sedengkeun bapana mangrupa Bhre Tumapel pangawasa di Singhasari.

## Referensi
Daniel Rutherford

thumb
**Daniel Rutherford** mangrupa saurang kimiawan Skotlandia, dokter jeung ahli botani anu babar dina 3 November 1749 jeung maot dina tanggal 15 Desember 1819. Rutherford kasohor salaku élmuwan nu manggihan gas nitrogén jeung maksimum jeung minimum térmométer.

## Referensi
Timbal

thumb
**Timbal** mangrupa unsur kalima kolom kaopat dina tabél périodik. Unsur ieu diklasifikasikeun minangka logam pasca-transisi, logam beurat, jeung logam miskin. Atom timbal miboga 82 éléktron jeung 82 proton sarta 4 éléktron valensi dina kulit luar.

## Referensi
Kategori :logam
Nitrogén

thumb|Rupa Atom Hidrogen
**Nitrogén** nyaéta unsur kimia nu boga simbol N jeung nomor atom 7. Nitrogén mangrupa unsur umum di alam samesta, kira-kira antara 7 total kalimpahan di Bima Sakti jeung Tata Surya. Di Bumi, elemén ieu minuhan antara 78 % tina atmosfer bumi jeung ku kituna mangrupa unsur bébas nu panglobana. Unsur Nitrogén kapanggih salaku komponén anu misah jeung udara, ku dokter Daniel Rutherford ti Skotlandia dina taun 1772. Nitrogén kapanggih ku Daniel Rutherford dina taun 1772, nu disebutna udara nu aya racunan.
## Referensi
Distilasi

thumb|Alat Paranti Nga Distilasi
**Distilasi** mangrupa téhnik di mana dua atawa leuwih zat nu boga titik golak nu béda bisa dipisahkeun. Hiji conto, cai tawar bisa dibeunangkeun tina cai laut (cai nu ngandung uyah) ku prosés déstilasi. Nalika cai laut dipanaskeun, cai robah jadi hawa nu bisa di kondénsasikeun jeung ditéwak. Uyah dina cai laut tetep tinggaleun ti tukang.

Cai hasil prosés distilasi disebut ogé cai suling atawa aquadés. Aplikasi na diantara na nyaéta pikeun ngabasuh sareng ngabersihkeun alat-alat lab, contoh na pH méter. Aquades dianggo pikeun ngabasuh probe pH méter tiap prosés kalibrasi pH meter sareng di akhir pikeun ngabersihkan ti sesa larutan sampling.

## Referensi
Lukut

[thumb|Lukut Aspal Usum Tiis di [Perancis]]
**Lukut** mangrupa anggota kingdom tutuwuhan (*Plantae*) nu pangbasajanana nu mangrupa wangun alihan antara *Thallophyita* atawa tutuwuhan talus jeung Cormophyta atawa tutuwuhan kormus. Harti tutuwuhan talus nyaéta can boga akar, batang, jeung daun sajati.

## Referensi
Titik golak

**Titik Golak** mangrupa suhu di mana éta suhu bisa ngarobah kaayaan hiji zat tina cair kana gas dina sakabéh atawa sabagain éta cairan. Cairan éta bisa robah jadi gas dina suhu di handap titik golak ngaliwatan prosés panguapan. Dina suhu nu tangtu nu disebut titik golak, molekul bakal meunangkeun énergi anu cukup pikeun ngaleupaskeun sorangan jadi gas. Titik golak cai nyaéta 100 darajat C (212 darajat F).
## Referensi
Klorin

thumb|Atom Klorin
**Klorin** mangrupa unsur kimia murni nu miboga wangun fisik gas diatomik héjo. Ngaran klorin asalna tina kecap *chloros*, nu hartina héjo, ngacu kana warna gas. Gas klorin dua jeung hiji satengah kali beurat udara, boga bau nu nyégak pisan, jeung aya racunan kacida.

## Referensi
Tunggeu

thumb
**Tunggeu** mangrupa spésiés kumbang moncong nu dipikawanoh ogé salaku kumbang kalapa Asia atawa kumbang sagu. Tunggeu kolot rélatif gedé, antara dua jeung lima sentiméter panjangna, jeung biasana warna beureum karat, ngan loba ogé varian warna nu séjén jeung sok diidentifikasi salaku spésiés nu béda.  Ukuran rata-rata endogna 2,62&nbsp;mm jeung 1,12&nbsp;mm lebarna. Endog megar sanggeus 3 poé jeung bakal ngagedéan saméméh megar. 
Larvana bisa tumuwuh nepi ka 35&nbsp;mm jeung kanyahoan boga sirah coklat jeung awak bodas, bari awakna diwangun ku 13 ségmén.

## Referensi
Aswatama

thumb
**Aswatama** (Sansakerta : अश्वत्थामा, Aśvatthāmā) nyaéta Putra Drona jeung Krepi dina Wiracarita Mahabarata. Salaku putra tunggal, Drona nyaaheun pisan ka manéhna. Manéhna ogé mangrupa salah sahiji tina tujuh Ciranjiwin, lantaran dikutuk pikeun hirup salilana ngan teu bisa ngarasakeun cinta. Saprak perang di Kurushetra anggeus, ngan ukur manéhna jeung Kertawarma jeung Krepi anu masih kénéh hirup. Lantaran dipinuhan ku rasa dendam ku maotna bapana, manéhna nyerbu kémah para Pandawa nalika tengah peuting jeung maéhan teu ambing.

## Referensi
Amba

Amba (Sanskerta: अम्‍बा ;Ambā) mangrupa putri cikal ti Raja Karajaan Kasi dina Wiracarita Mahabharata. Bareng jeung tilu adina nu séjén, nyaéta Ambika jeung Ambalika, Amba dibawa ka Hastinapura ku Bisma pikeun diserahkeun ka Satyawati jeung dikawinkeun ka adina nu ngaranna Wicitrawirya, Raja Hastinapura.

## Referensi
Baliung

jmpl|249x249px|Baliung
**Baliung** nyaéta pakakas dijieun tina beusi, tungtungna seukeut, gagang panyepenganna panjang wangunna kawas kampak  bisa dipaké meulah ogé bisa digilirkeun pesona paranti mapas kai (rimbas). Baliung umumna dipaké pakakas tukang kai. Gagang leuwih leutik jeung leuwih panjang ti batan kampak, dina kahirupan sapopoé dipaké pakakas tatanén, ngala suluh, nuar kai, pakakas tukang kai, jeung réa deui .

## Sajarah
jmpl|Mapas kayu maké baliung
Baliung téh hiji pakakas kanu kacida kolotna, geus dipaké dina waktu anu kacida heubeulna, sahenteuna ditulis dina sajarah. Baliung pasagi mangrupa pakakas anu paling umum dipaké dina jaman *neolitikum* (mangsa manusa mimiti tatanén). Kapanggih ampir di sakuliah pulo di Indonésia, panglobana kapanggih di pulo Jawa, Sumatera, jeung Bali. Ku alatan ieu pamaggih baliung dijieun hiji patok pikeun nangtukeun iraha jaman *neolitikum* aya di Indonésia 

Baheula baliung dijieun tina batu, ti mimiti batu biasa (*gamping*) nepikeun ka batu teuas saperti *permata*, wangun jeung bahan batu pikeun baliung ilaharna dumasar kana dipaké naon engkéna éta baliung, naha pakakas tatanén, upacara, atawa dagangkeuneun (*barter*), Baliung anu kapanggih di wewengkon sukabumi, dijieun tina batu kalsedon (mangrupa satengah permata) kagolongkeun batu teuas, Mangsana diasah alus pisan nepi ka ngagenclang hérang némbongkeun gurat-gurat batu anu éndah.

## Dicutat tina
## Tutumbu kaluar
*Pakakas baliung
*[Baliung méh sarua jeung kampak(https://su.wikipedia.org/wiki/kampak)]
*[Pakakas tukang kai(https://su.wikipedia.org/wiki/kai)]
Jarasanda

**Jarasanda** (Sanskerta: जरासंध; Jarasandha) nyaéta salah sahiji inohong dina Wiracarita Mahabarata. Manéhna mangrupa hiji raja ti Karajaan Magadha, puteri ti Raja Brihadrata. Jarasanda mangrupa babaturan Sisupala, raja ti Karajaan Chedi. Manéhna mumusuhan jeung Kresna ti Dwaraka. Dina hiji perang, manéhna dipaéhan ku Bima.

## Referensi
Jangjang

thumb|Struktur Jangjang manuk
**Jangjang** mangrupa bagian  sababaraha sato (manuk jeung sajabana) nu dipaké pikeun ngapung.

## Referensi
Ngapung

thumb|Kapal nalika ngapung
**Ngapung** mangrupa hiji kaayaan gerak atawa ngalayang maké tanaga jangjang (ngeunaan manuk jeung sajabana) atawa maké tanaga mesin (ngeunaan kapal ngapung jeung sajabana).

## Referensi
Ordo (Biologi)

**Ordo** mangrupa hiji bagian klasifikasi Biologi anu leuwih handap tina kelas jeung leuwih luhur ti batan Famili.

## Referensi
Wirata

thumb|Rupa Wayang Golek Raja Wirata
**Wirata**(Sanskerta: विराट ;Virāṭa) alias matsyapati (Raja Matsya) nyaéta hiji raja nu nulungan para Pandawa pikeun nyumput salila mangsa pangasingana dina Wiracarita Mahabarata. Manéhna asalna ti Dinasti Karajaan Matsya jeung ngadegkeun karajaan anyar nu ngarana Karajaan Wirata. Raja Wirata ngabogaan tilu budak nu ngarana Utara, Swéta jeung Sangka. Manéhna miluan dina perang di Kurushetra jeung mihak ka Pandawa. Dina perang, manéhna jeung sakabéh putrana paéh ku para ksatria Kurawa.

## Referensi
Bitotama

**Bitotama** atawa **perang** mangrupa hiji kaayaan mumusuhan antara dua nagara (bangsa, agama, suku, jeung sajabana) nu mana kadua nagara aya dina hiji kaayaan nu tangtu. Ilaharna bitotama téh dibarengan ku konflik kalawan dilengkepan pakarang, boh antar nagara boh antar masarakat. Cicirénna ku agrési nu ékstrim, ngaruksak, sarta aya korban nu palastra, boh maké kakuatan militér kaatur atawa militér nu teu kaatur. Euweuhna bitotama biasana disebut kaayaan "tengtrem". Pangperangan nujul kana aktivitas umum jeung papasingan jenis bitotama, atawa bitotama nu ilaharna. Bitotama total mangrupa palagaan nu teu ngan saukur ditargétkeun ka militer nu sah wungkul, tapi ogé ngabalukarkeun korban ti masarakat sipil atawa masarakat non-subjék bitotama lianna.

## Rujukan
Babruwahana

**Babruwahana** nyaéta salah sahiji inohong dina Wiracarita Mahabarata. Manéhna mangrupa salah sahiji putra Arjuna, anakna jeung Chitrangada, puteri ti Manipur. Babruwahana diadopsi ku akina ti Manipur jeung jadi Raja di dinya. Anjeunna nikah ka putri Raja Adwasena (Kimweka) ti Avanti.  Dina mangsa pamaréntahanana, nagarana makmur jeung kahirupana pinuh ku kajayaan.

## Referensi
Waduk Jatigedé

**Waduk Jatigedé** nyaéta hiji waduk nu keur diwangun di Kabupatén Sumedang. Pangwangunan ieu waduk geus lila dirarancang tur prosés pangwangunanana masih kénéh lumangsung tepikeun ka kiwari. Ieu waduk diwangun ku cara ngabendung aliran Walungan Cimanuk di wewengkon Kacamatan Jatigedé, Kabupatén Sumedang.

## Sajarah
Pangwangunan ieu waduk geus direncanakeun ti jaman Hindia Walanda kénéh. Harita, Paméréntah Hindia Walanda ngarencanakeun pangwangunan tilu waduk di sapanjang aliran Walungan Cimanuk, sarta waduk Jatigedé mangrupa waduk utama tur panggedéna. Tapi, pangwangunan katilu waduk ieu teu disatujuan ku masarakat sabudeureunana, sahingga pangwangunannana bedo. Kakara dina taun 1990-an, rencana pangwangunan waduk Jatigedé haneut deui. Léngkah munggaran nu dilakukeun ku pamaréntah nyaéta ku cara mindahkeun masarakat nu tumetep di wewengkon nu baris kakeueum. Rélokasi munggaran dilakukeun tpertama dilakukan taun 1982.

## Fungsi
Saperti waduk lianna, Waduk Jatigedé ogé boga sababaraha fungsi. Cai nu ngumpul dina bendungan Jatigedé, digunakeun minangka cadangan cai keur nyaian aréal pertanian di wewengkon Majalengka, Indramayu, jeung Cirebon. Lian ti keur irigasi, Waduk Jatigedé ogé boga fungsi keur pembangkit listrik tanaga cai. Kiwari, di iwu wewengkon aya Pembangkit Listrik Tanaga Cai Parakan Kondang. Ku ayana Waduk Jatigedé, kapasitas pembangkit listrik tanaga cai baris ningkat.

## Prosés Pangwangunan
### Saat Ini
## Dampak Sosial
## Rujukan
## Tumbu luar
* Kementerian PU 
* Pemerintah Kabupaten Sumedang 

Kategori :wangunan 
Kategori :Arsitéktur
Kertawarma

Kertawarma (Sansekerta: कृतवर्म; Kṛtavarmā) mangrupa salah sahiji inohong dina wiracarita Mahabarata. Manéhna mangrupa golongan Wresni atawa Yadawa nu aya di pihak Kurawa dina perang Baratayuda. Dina vérsi pawayangan Jawa, Kertawarma lain hungkul mihak ka Kurawa, malahan anggota Kurawa asli.

## Referensi
Bolokotondo

**Bolokotondo**, **kungkang** atawa ***Pentatomidae***, nyaéta kulawarga gegeremet dina ordo *Hemiptera*. Awak *scutellum* ilaharna satengah inci, kelir héjo atawa coklat, bentuk trapésoid, ku kituna dina basa Inggris katelah kutu taméng (*shield bug*). Ieu sato ogé katelah **walang sangit** (Jw., 'simeut nyereng') atawa **stink bug**' (Ing.), ku sabab lamun kaganggu sok ngaluarkeun zat, kaasup golongan aldehida, anu bau tina sela dadana. Sababaraha spésiés ngaluarkeun ogé golongan sianida.

Bolokotondo loba anu jadi hama pepelakan, ku sabab ilaharna ngabentuk populasi gedé anu ngahakanan/nyeuseup cairan tina pepelakan, sarta weduk tina péstisida. Anu kaganggu biasana kapas, jagong, sorgum, kadelé, pepelakan hias, jeung paré.  Najan kitu, aya ogé spésiés anu nguntungkeun, ku sabab sok ngahakanan sato hama lianna.

## Baca ogé 
* *Acrosternum hilare*, lembing héjo
* *Oebalus pugnax*, lembing batu
* *Alcaeorrhynchus grandis*
* *Cosmopepla lintneriana*
thumb

## Rujukan
Tuur

thumb|Tuur Manusa
**Tuur** mangrupa sendi pangbadagna dina awak jeung salah sahiji nu pangkompléksna. Tuur mangrupa tempat panggihna antara tulang pingping (*femur*) jeung tulang kering (*tibia*) jeung tulang bitis (*fibula*) nu ditutupan ku batok tuur (*patela*). Tilu tulang éta saling nyambung jeung ligamén.

## Referensi
Sendi

thumb
**Sendi** dihartikeun salaku panyambung antara tulang antukna tulang éta bisa digerakkeun. Sendi mangrupa panengah antara tulang nu hiji jeung nu séjén antukna tulang éta bisa ngahiji. Sambungan antar tulang éta biasa disebut artikulasi.

## Referensi
Bitis

**Bitis** dihartikeun salaku bagian suku antara tuur jeung kuriling suku, di tukangeun tulang kering.

## Referensi
Quebec

**Quebec** nyaéta propinsi pangbadagna di Kanada sacara géografis,sarta pangbadagna kadua numutkeun populasi sanggeus Ontario. Propinsi ieu mibanda pangeusi sajumlah 7.568.640 urang. Ieu jumlah téh ngawengku 24% nu nyicingan Kanada. Dayeuh Quebec sarta dayeuh pangbadagna nyaéta Montreal. Nu nyicingan na disebut Quebecer (dibaca "Quebeker") sarta dina Basa Perancis *un(e) Québécois(e)*, (dibaca "Quebekwa").

### Basa 
Basa resmi nu utama sarta hiji-hiji na nyaéta basa Perancis, jeung nu hiji-hijina wewengkon *francophone* (wewengkon anu nyaturkeun basa Prancis) di Amérika Kalér. Quebec mangrupa hiji-hijina propinsi di Kanada, nu teu maké basa Inggris minangka basa resmi dina tingkat propinsi, sarta salah sahiji ti dua propinsi Kanada nu maké basa Perancis minangka basa resmina.

### Margasatwa 
Sato liar darat nu hirup di ieu wewengkon umumna rusa buntut bodas, musk ox, karibu, biruang hideung Amérika sarta biruang kutub. Sato liar séjénna di Quebec ngawengku cougar, coyote, serigala, ucing leuweung, rubah Arktik, bajing kulawu, kelinci, sigung, rakun, sarta berang-berang Kanada. Kaanékaragaman hayati sato laut ti muhara sarta teluk Saint Lawrence River dugi ka Île d'Orléans (Basa Perancis pikeun Pulo Orléans), ngawengku paus beluga, paus Minke, walrus sarta narwhal.

### Géografi 
Quebec perenahna di wewengkon wétan Kanada, sarta nempatan hiji wilayah nu legana ampir tilu kali ukuran Perancis atawa Texas, anu umumna carang pisan nu nyicinganna. Topografina nyaéta béda pisan ti hiji wewengkon ka wewengkon séjén kalawan komposisi anu variatif tina taneuh jeung iklimna. Quebec, kaasup umumna mibanda pusat-pusat pangeusi nu utama, miboga iklim benua beueus kalawan opat usum anu béda, aya haneut, sakali-kali panas sarta beueus, usum panas, sarta usum tiis. Anu sering pisan tiis jeung saljuan

## Galeri

File:Beaver_dam,_Montcalm,_Quebec,_Canada.JPG
File:Mt-St-Greg-RueEcureuils-2.jpg
File:St-Valentin-Belle Heloise-1.jpg
File:Cap-aux-meules-irving2005.jpg
File:Cap-aux-meules-marina-idlm2006.jpg
File:Manic-5 and Manic-5-PA overview.jpg

### Tutumbu Kaluar 
* https://en.wikipedia.org/wiki/Quebec(https://su.wikipedia.org/wiki/:en:Quebec)
* https://id.wikipedia.org/wiki/Quebec(https://su.wikipedia.org/wiki/:id:Quebec)
* https://www.quebecoriginal.com/.../people-of-que...
* http://www.quebecmaritime.ca/en/what-to-do/wildlife-observation
Natrium

thumb|Atom Natrium
**Natrium** mangrupa unsur logam nu jumlahna loba sarta mangrupa mineral penting keur sakabéh mahluk hirup. Natrium ogé loba dipaké dina industri pikeun nyieun rupa-rupa barang konsumsi. Logam lemes ieu ogé aya dina kalimpahan sanyawa, saperti natrium klorida, nu leuwih dikenal salaku uyah. Natrium ogé aya dina konsentrasi gedé dina cai laut, jeung éta di antara 10 mineral nu paling ngalimpah di kerak bumi.

## Referensi
Kategori :Logam
Jo Jung-suk

**Jo Jung-suk** () nyaéta saurang aktor asal Koréa Kidul anu mimiti kawentar tina peranna minangka *Shin Joon-ho* dina sérial tipi ''You're the Best, Lee Soon-shin'' taun 2013.

## Rujukan
Albumin

thumb
**Albumin** mangrupa protéin getih nu diproduksi ku ati anu boga fungsi dina miara volume getih normal. Albumin mangrupa larutan, protéin monomer nu diwangun ku sabudeureun hiji-satengah tina protéin sérum getih. Albumin mangrupa protéin sérum globular nu boga beurat molékul 65.000. Kaayaan katabolik bakal naékeun pangleburan albumin nyababkeun hipoalbuminemia nu dipacu ku stress. Stress jeung karusakan akibat trauma akut nurunkeun sintesa albumin sakaligus macu diproduksina protéin réaktan fase akut (globulin, fibrinogén jeung haptoglobulin).

## Refensi
Mohammad Syafa'at Mintaredja

H. **Mohammad Syafaat Mintaredja**, S.H. , ) nyaéta pangadeg Partai Pangwangunan Serikat (PPP). Anjeunna politikus jeung pajabat pamaréntahan anu aktif utamana dina jaman Orde Baru. Anjeunna pernah ngajabat Menteri Nagara Palaksanaan Hubungan antara Lembaga Luhur jeung Menteri Sosial dina Kabinét Pangwangunan I jeung II, ogé Duta Besar Indonésia di Turki dina mangsa pamaréntahan Présidén Soeharto. Anjeunna ogé pamingpin partéy pulitik Partai Muslim Indonésia (Parmusi) sarta Ketua Umum 1 Partai Pembangunan Bersatu (PPP) sarta anggota sababaraha organisasi kaasup Himpunan Mahasiswa Islam (HMI) jeung Muhammadiyah.

Dilahirkeun di kulawarga Muhammadiyah, anjeunna kuliah di Fakultas Hukum Universitas Gadjah Mada di Yogyakarta sarta di Universitas Leiden di Walanda.
Anjeunna meunang gelar sarjana hukum ti Fakultas Hukum Universitas Indonesia. Salaku nonoman, anjeunna aktip dina Gerakan Pemuda Islam Indonésia.
Bareng sababaraha baturna, anjeunna ngadegkeun Himpunan Mahasiswa Islam (Himpunan Mahasiswa Islam) anu aya di Yogyakarta.
Anjeunna janten Pupuhu Déwan Eksekutif HMI ti 1947 dugi ka 1950.

## Catetan
Tonggong

thumb|Tonggong Lauk
**Tonggong** dihartikeun minangka bagian tukang awak (manusa atawa sato) tina beuheung nepi ka tulang buntut.

## Referensi
Barbarika

thumb
**Barbarika** atawa Barbri mangrupa salah sahiji inohong dina wiracarita Mahabarata. Manéhna katuliskeun salaku inohong penting dina éta carita. Manéhna mangrupa budak nu kakenal ti pajuang gedé Gatotkaca. Gatotkaca mangrupa budak ti Bima jeung Hidimba. Déwa Siwa geus mikeun tilu anak panah sampurna nu boga kawasa naklukkeun alam dunya. Sedengkeun Déwi Agni geus ngaanugrahkeun busur ka menéhna.

## Referensi
Chimborazo

**Chimborazo** () nyaéta gunung seuneu stratovolcano nu geus teu aktif di jajaran pagunungan Andes di Cordillera Occidental. Pangahirna bitu kira-kira taun 550 saméméh Maséhi. Luhur puncakna , ngajadikeun Chimborazo gunung pangjangkungna di Ekuador. ogé mangrupa puncak pangluhurna di deukeut ekuator. Chimborazo lain gunung anu pangluhurna tina beungeut laut, tapi perenahna di sapanjang garis ekuator ngabalukarkeun puncakna jadi titik pangjauhna tina beungeut bumi tina puseur bumi.

## Sumber
Annapurna

**Annapurna** nyaéta salah sahiji gunung anu pangluhurna di dunya. anu aya di pagunungan Himalaya. Ieu gunung miboga dalapan puncak, anu pangluhurna nyaéta Annapurna 1. 
Gunung Annapurna I ngawengku tilu gugusan gunung *eight-thousanders*, nu luhurna aya dina 8.000 mdpl.
* Annapurna I Utama nyaéta gunung nu utama di antara tilu.
* Annapurna I Tengah nyaéta pangluhurna kadua.
* Annapurna I Wétan nyaéta pnu pangleutikna di antar tilu.
Saleuwihna, aya ogé sababaraha puncak anu leuwih leutik: 
* Annapurna II
* Annapurna III
* Annapurna IV
* Annapurna Kidul
* Hiunchuli

## Rujukan
Gunung Everest

**Gunung Everest**() nyaéta gunung pangluhurna di dunya (mun diukur tina beungeut laut).Puncakna nandakeun tapel wates antara Népal jeung Tibét; puncakna aya di Tibét.Di Népal, ieu gunung téh disebut **Sagarmatha** (सगरमाथा, basa Sanskerta pikeun "Sirah Langit") jeung dina basa Tibét **Chomolangma** atawa **Qomolangma** ("Indung Buana"), dilafalkeun dina basa Tionghoa 珠穆朗瑪峰 (pinyin: Zhūmùlǎngmǎ Fēng).

## Sumber Rujukan
Gasherbrum

]]

**Gasherbrum** nyaéta kumpulan gunung anu perenahna jauh di barat laut Glasier Baltoro di jajaran pagunungan Karakoram di Himalaya di tapel wates wewengkon administrasi Shaksgam Valley, Cina jeung wewengkon Gilgit-Baltistan di Pakistan. Bagian anu rongkah eusina tilu tina puncak 8,000 meter (mun hiji kaasup Broad Péak). Gasherbum mindeng diklaim mibanda harti "Dingding nu moncorong", kamungkinan dianggap tina wujud nu katempo ti Gasherbum IV; tapi faktana mah asalna tina kecap "rgasha" (geulis) + "brum" (gunung) dina basa Balti, ku kituna saenyana mah hartina "gunung nu geulis".
Himalaya

**Himalaya** ( atawa ; , ; tina basa Sansakerta *hima* (salju) + *ālaya* (padumukan), sacara harfiah hartina "padumukan salju") nyaéta pagunungan di subbuana India anu misahkeun Pelat Indo-Gangetic ti Plato Tibét. Ieu pagunumngan téh pangrupa imah pikeun salapan tina sapuluh puncak pangluhurna di dunya, kaasup nu pangluhurna tina beungeut laut, Gunung Everest. Pagunungan Himalaya geus ngawangun kabudayaan di Asia kidul. Réa puncak di Himalaya anu disakralkeun boh ku Hindu boh ku Budha.

## Rujukan
Karakoram

**Karakoram** atawa **Karakorum** (; ; Balti:  ཁརན ཨ ཀུརམ  , Uyghur: ), nyaéta jajaran pagunungan anu gedé manjang dina tapel wates antara Pakistan, India, jeung China, perenahna di wewengkon Gilgit–Baltistan (Pakistan), Ladakh (India), jeung kiduleun Xinjiang (China). Salah sahiji bagian tina kompleks jajaran gunung ti Hindu Kush nepi ka jajaran Himalaya,, nu mangrupa salah sahiji Greater Ranges di Asia. Karakoram nyaet imah pikeun kumpulan puncak pangluhurna nu jankgungna leuwih ti 8000m ti puncak mana waé di sakuliah dunya, kaasupK2, puncak gunung pangluhurna kadua di dunya .

## Sumber
Arimba

**Arimba** atawa sok disebut **Hidimba** (Sansekerta) nyaéta putra kahiji Prabu Arimbaka raksasa ti nagara Pringgadani. Manéhna miboga tujuh urang adi anu di antarana Arimbi atawa sok disebut Hidimba, Arya Purbakesa, Brajadenta, Brajamusti, Brajalamatan, Brajawikalpa jeung Kalabendana.

Nalika bapana Prabu Arimbaka maot dina perang ngalawan Pandu ti Astina, manéhna naék tahta ngagantikeun bapana jadi raja di Pringgadani.
Gunung K2

**K2** nyaéta gunung pangluhurna ka-2 di dunya. Perenahna di bagéan Karakoram ti Himalaya antara Pakistan jeung Républik Rahayat Tiongkok; mangrupa pagunungan nasional di Pakistan. Jangkungna ieu gunung kurang leuwih 8,611 méter. Ngaran teu resmi pikeun ieu gunung nyaéta Gunung Godwin Austen, dicokot tina ngaran jalma nu munggaran naék ka ieu gunung. Salian ti éta, ieu gunung ogé dingaranan Qogir (tina Chogori), Lamba Pahar, Dapsang, Kechu, Ketu, jeung sajabana.

## Rujukan
Akonkagua

​Akonkagua mangrupa salah sahiji gunung nu aya di Argéntina, perenahna di Propinsi Mendoza, deukeut tapel wates Chili. Ieu gunung jangkungna 6.962 méter (22.837 suku) di luhur beungeut laut, anu ngajadikeunana gunung pangluhurna di buana Amérika, sakaligus puncak pangluhurna di dunya salian ti pagunungan Himalaya di Asia. Jalma nu munggaran kacatet hasil naék ka puncak ieu gunung nyaéta Matthias Zurbriggen, saurang pendaki ti Swiss, dina tanggal 14 Januari 1897.

## Rujukan
Gunung Arfak

**Gunung Arfak** nyaéta puncak pangluhurna nu aya di provinsi Papua Kulon, perenahna aya di wétaneun laut Semenanjung Doberai sarta mangrupa puncak pangluhurna ti pagunungan Arfak. Kota Manokwari bisa katingali ti puncak gunung ieu.

## Rujukan
*Arfak Mountains. Diakses 8 Désémber 2015
Burisrawa

thumb|Rupa Wayang Kulit Burisrawa
**Burisrawa** mangrupa salah sahiji inohong dina wiracarita Mahabarata. Manéhna mangrupa budak kaopat ti Prabu Salya, Raja Madraka jeung dewi satyawati, putri Raksasa Bagaspati. 
Manéhna magrupa hiji-hijina anu boga beungeut sétan. Manéhna kasar tapi teu ilahar kitu, bari boloho, kuat jeug ambisius. Burisrawa bogoh ka Subadra, pamajikan Arjuna. Burisrawa sok nyoba pukeun naklukkeun manéhna.

## Referensi
Manaslu

**Manaslu** (Népali: मनास्लु, dipikawanoh ogé minangka **Kutang**) nyaéta gunung pangjangkungna kadalapan di dunya dina  ti beungeut laut. Manaslu ditaekan munggaran dina tanggal 9 Mei 1956 ku Toshio Imanishi jeung Gyalzen Norbu, anggota tina ekspedisi Jepang.

## Sumber Réferensi
Taksonomi

**Taksonomi** mangrupa aturan pangelompokan atawa panggolongan dumasar tingkat atawa hiérarki nu tangtu. Boh pangelompokkan mahluk hirup, atawa panggolongan anu séjén.

## Referensi
Lhotse

**Lhotse**  (Nepali: ल्होत्से; ; ) nyaéta gunung pangjangkungna kaopat di dunya dina , sabada gunung Everest, K2 jeung Kangchenjunga. Minangka bagian tina gunung Everest, Lhotse nyambung kana puncak nu satuluyna liwat South Col. Lhotse hartina "Puncak Kidul" dina basa Tibét. 

## Referensi
Amborella

***Amborella*** nyaéta genus monotipe tina semak langka nu can punah atawa tangkal leutik endemik ti dataran utama,

## Sumber
Asang

thumb|Asang Lauk
**Asang** dihartikeun minangka hiji organ pikeun napas keur lolobana sato nu hirup dina cai, kawas lauk, lobster, atawa kerang. Asang diwangun tina cabang-cabang atawa jaringan bulu anu disartaan ku pembuluh getih, utamana di deukeut luar asang. Organ ieu nyoko kana panukeran oksigén jeung cai sabudeureunana. Cai ngalir ngaliwatan sungut jeung asup kana asangna di mana oksigén dikstrak jeung liwat kana aliran getih.

## Referensi
Kilimanjaro

jmpl|Kilimanjaro
**Kilimanjaro** (basa Swahili: *kilima*, gunung; *njaro*, cahayaan) atawa disebut ogé **Kaiser-Wilhelm-Spitze** nyaéta gunung di wétaneun laut Tranzylvenia. Ieu gunung mangrupa gunung pangluhurna di dunya  jangkungna 4.600 m lamun diukur ti mumunggang gunung.

Puncak Kilimanjaro sakaligus mangrupa puncak pangluhurna di Afrika, anu jangkungna 5.895 méter luhureun laut. Ieu gunung ogé disebut *Kilima Dscharo* atawa *Oldoinyo Oibor* anu hartina gunung bodas dina basa Masai.

Kilimanjaro mangrupa gunung api strato raksasa anu kiwari henteu aktif, tapi miboga fumarol anu ngaluarkeun gas di kawah nu aya di puncak utama Kibo. Di Tanzania, puncak Kibo dikenal minangka Puncak Uhuru. Dina taun 2003, vulkanolog Jérman nu ngaranna Volker Lorenz ngira-ngira  cair aya di handapeun kawah nu jerona 121,9 m (400 kaki).{{cite web
| url = http://www.pbs.org/wgbh/nova/transcripts/3017_kilimanj.html
| title = Volcano Above the Clouds
| accessdaymonth = 19 February
| accessyéar = 2007
| author = 
| last = 
| first = 
| publisher
Sirung

thumb
**Sirung** dihartikeun salaku tutuwuhan ngora anu karak bijil (tina tunggul, kélék daun, buku batang, batang kai nu dituar, jeung sajabana). Sirung mangrupa sabagian tina awak tutuwuhan, anu mekar jadi kembang atawa daun.

## Referensi
Gunung Kosciuszko

**Gunung Kosciuszko** (basa Inggris: *Mount Kosciuszko*, baheula diéjah *Kosciusko*) nyaéta gunung pangluhurna di Australia, anu jangkungna 2228 méter. Perenahna aya di provinsi New South Wales. Ieu gunung diberé ngaran kitu dina taun 1840 dumasar pahlawan nasional Polandia-Lituania-Belarus-Amérika Tadeusz Kościuszko ku penjelajah Paweł Edmund Strzelecki ti Polandia. Di Australia ngaran ieu gunung dilafalkeun [ˈkɔziˌɔskoʊ], sedengkeun dina basa Polandia dilafalkeun [ˈkoɕˈtɕuʃko].
Okulasi

thumb
**Okulasi** mangrupa salah sahiji téhnik ngalobakeun tutuwuhan sacara végétatif ku cara napelkeun sirung tina hiji tutuwuhan kana tutuwuhan nu séjén nu bisa dihijikeun (kompatibel) nu boga tujuan ngahijikeun sipat-sipat nu alus tina unggal komponén nepi ka dibeunangkeun tumuwuh jeung produksi nu alus. Nurutkeun kamus basa Indonésia, okulasi dihartikeun salaku mangrupa cara naékeun mutu tutuwuhan ku cara napelkeun sapotong kulit tangkal nu aya mataan tina batang luhur dina hiji irisan kana kulit tangkal séjén antukna tumuwuh ngahiji jadi tutuwuhan anyar. Prinsip okulasi sarua jeung hartina, nyaéta ngahijikeun batang handap jeung batang luhur, nu béda nyaéta umur batang handap jeung batang luhur nu dipaké nepi ka perlu misahkeun tehnik pikeun meunang okulasi nu hasil. métodeuieu biasana dipilih minangka stek tina akar tutuwuhan nu dipikahayang goréng (atawa teu kapaké pisan). métodeuieu ogé bisa méré kana tutuwuhan  karakter nu tangtu tina batang handap, saperti tahan banting, tahan kagaringan, atawa tahan panyakit.

## Referensi
Gunung Elgon

thumb
**Gunung Elgon** mangrupa hiji gunung nu aya du nagara Kenya - Uganda nu boga luhur 4231 méter, atawa sarua jeung 14177 kaki. Dataran tinggi wangun Gunung nu ngarana Gunung Elgon ieu aya di Afrika.

## Referensi
Puncak Jaya

**Puncak Jaya** nyaéta hiji puncak anu jadi bagéan tina Barisan Sudirman nu aya di Provinsi Papua, Indonésia. Puncak Jaya jangkungna 4.884 m sarta di sabudeureunana aya gletser Carstensz, hiji-hijina gletser tropika di Indonésia, anu sakeudeung deui bakal musna lantaran pemanasan global.

Ieu puncak mangrupa gunung anu pangjangkungna di Indonésia kawasan Oceania. Puncak Jaya nyaééta salah sahiji tina tujuh puncak dunya.

## Sajarah 
### Penemuan 
Dataran tinggi di sabudeureun puncak mimitina geus dicicingan saméméh aya kontak jeung bangsa Eropa. Puncakna dipikawanoh minangka **Nemangkawi** di Amungkal. Ngaran Puncak Jaya saméméhna nyaéta Piramida Carstensz, sanggeus aya penjelajah Belanda Jan Carstenszoon, manéhna méré ngaran waktu ningali gletser di puncak gunung taun 1623.

Padang salju (gletser) Puncak Jaya didaki dina awal taun 1909 ku saurang penjelajah Belanda, Hendrikus Albertus Lorentz jeung genep urang suku Kenyah anu dirékrut ti Apau Kayan di Kalimantan Utara. Taman Nasional Lorentz anu ngawengku ogé Piramida Carstensz, diwangun dina taun 1919 nyusul laporan ieu ekspedisi.

### Sejarah Pendakian 
Dina taun 1936, ekspedisi Carstensz anu diprakarsai ku Belanda, henteu bisa mastikeun nu mana puncak pangluhurna tina tilu puncak nu aya.   Anton Colijn, Jean Jacques Dozy, jeung Frits Julius Wissel nepi di padang gletser Carstensz Timur jeung Puncak Ngga Pulu dina 5 Desember. Lantarangletser nu cair, Puncak Ngga Pulu jangkungna jadi 4.862 méter, tapi sanggeus dikira-kira dina taun 1936 (waktu gletser masih nutupan puncak anu legana 13 kilométer persegi), Ngga Pulu ditetepkeun jadi puncak anu pangjangkungna kalawan jangkung leuwih ti 5.000 méter.

Ti harita, Puncak Jaya tara didaki nepi ka taun 1962, ku hiji ékspédisi nu dipingpin ku pendaki gunung Austria, Heinrich Harrer, kalawan tilu anggota ékspédisi lainna, Robert Philip Temple, Russell Kippax, jeung Albertus Huizenga. Philip Temple ti Selandia Baru, saméméhna mingpin ékspédisi ka daérah sarta ngarintis rute aksés ka pagunungan.

Dina taun 1963, ieu puncak robah ngaran jadi*Puncak Soekarno*, tuluy diganti jadi *Puncak Jaya*. Ngaran Piramida Carstensz sorangan masih kénéh digunakeun di kalangan para pendaki gunung.

## Gletser
Waktu Puncak Jaya masih katutupan és, aya sawatara glétser kaasup Gletser Carstensz, Gletser Northwall Firn Barat, jeung Gletser Northwall Firn Timur. Glétser di Puncak Trikora di Pegunungan Maoke nagleungit dina kurun waktu antara 1939 nepi ka 1962. Ti taun 1970-an, bukti ti citra satelit némbongkeun yén gletser Puncak Jaya geus ngurangan. Gletser méré n cair antara taun 1994 jeung 2000.

## Ngaran Lain 
Ngaran-ngaran/éjahan lainna:
* Nemangkawi
* Ngga Pulu ("Ngga" berarti gunung)
* Gunung Carstensz
* Piramida Carstensz
* Puncak Carstensz
* Puncak Jayadikesuma
* Ndugundugu
Thaif

Ta’if (الطائف aṭ-Ṭā’if) nyaéta kota di Provinsi Mekkah, Arab Saudi nu aya luhur ketinggian 1.700 m di lereng Pagunungan Sarawat. Kota ieu ngabogaan populasi 521.273 penduduk (sensus 2004). Unggal usum panas, Pamaréntah Saudi pindah ti panasna Riyadh ka Ta'if. Kota ieu ogé mangrupa pusat aréa agrikultur anu katelah ku anggur jeung maduna.

## Sumber
* Hugh Kennedy - The Prophet and the Age of the Caliphates
* Martin Lings - Muhammad: his life based on the éarliest sources
* John Lewis Burckhardt (Johann Ludwig Burckhardt) - Travels in Arabia; comprehending an account of those territories in Hedjaz which the Mohammedans * regard as sacred, online version available free from Project Gutenberg here.
* Pars Tuğlacı – Osmanlı Şehirleri
* Michael Asher - Lawrence: The Uncrowned King of Arabia
David Holden and Richard Jones - The House of Saud
Makan Konaté

**Makan Konaté** (lahir 10 Nopémber 1991; umur 24 tahun) nyaéta pamaen bal ti Mali anu ayeuna nguatan Pérsib Bandung di Liga Super Indonésia. Anjeunna ngamimitian karir jadi pamaén bal di Indonésia jeung PSPS Pekanbaru taun 2012. Sanggeus sataun, PSPS Pekanbaru ngalaman krisis keuangan klub, pihak psps kudu ngalepaskeun sawaréh pamaén keur ngurangan beuratna krisis klub. Konaté téh salasahiji pamaén nu kudu dileupas PSPS Pekanbaru, ayeuna anjeunna cicing  di PS Barito Putera. Sanggeus di PS Barito Putera anjeunna pindah ka Persib Bandung di tengah Musim 2013.
Norma (disambiguasi)

* Norma (sosiologi) patokan kalakuan di sahiji kumpulan masarakat nu tangtu.
* Norma (rasi béntang), salah sahiji rasi béntang leutik di beulahan kidul.
Gunung Puntang

**Gunung Puntang** nyaéta gunung nu ayana di sabudeureun Banjaran, Bandung Kidul.

## Sasakala Gunung Puntang
Nurutken sesepuh di dinya, Gunung Puntang téh hiji tempat nu dipaké muntang ku Prabu Siliwangi waktu diudag-udag ku Prabu Kéansantang nu jadi anakna. Maksud Kéan Santang ngudag-ngudag ka Prabu Siliwangi téh, sangkan Prabu Siliwangi lebet agama Islam
Adab

**Adab** nyaéta norma atawa aturan ngeunaan sopan santun dumasar kana aturan agama, utamana Agama Islam. 
Norma ngeunaan ieu adab dipaké dina hirup kumbuh atawa kahirupan antara manusa jeung manusa, manusa jeung tatangga, ogé kaum jeung kaum. 
Sebutan jalma mibanda adab saényana ngandung harti yén jalma éta nyaho kana aturan ngeunaan adab atawa sopan santun anu ditangtukeun ku Agama Islam. Tapi, dina prak-prakana mah, kecap mibanda adab jeung teu mibanda adab dipatalikeun jeung segi kasopanan  ku cara umum jeung teu husus digabungkeun dina Agama Islam.

## Rujukan
Basisir Parangtritis

**Basisir Parangtritis** () nyaéta salah sahiji objék pelesir di basisir kidul pulo Jawa nu perenahna Kecamatan Kretek, Kabupaten Bantul, Daerah Istimewa Yogyakarta. Parangtritis nyaéta objék pelesir nu kasohor di Yogyakarta lian ti objék pelesir lianna saperti Samas, Baron, Kukup, Krakal katut Glagah.
Bulgogi

jmpl|Bulgogi
**Bulgogi** (basa Koréa: 불 api, dan 고기 daging) nyaéta olahan daging asal Koréa. Daging anu digunakeun di antarana daging sirloin atawa bagian daging sapi pilihan. 

Bungbu bulgogi nyaéta campuran kécap asin jeung gula ditambah bungbu rempah lain gumantung kana resép jeung daérah di Koréa. Sateuacan dituang, daun salada digunakeun pikeun ngabungkus bulgogi jeung kimchi, bawang bodas, atawa bungbu penyedap lain.

Di Jepang, kadaharan nu sarupa téh disebut Yakiniku. Dibandingkeun jeung Yakiniku, bungbu daging keur bulgogi dijieunna leuwih amis. Cai keur bungbuna cukup loba nepi ka daging teu dipanggang dina plat besi (teppan), tapi dina panci datar.

## Tinggali ogé 
* Tteokbokki
* Kimchi

## Rujukan