Nagara Wa

**Nagara Wa** ( Basa Wa: *Meung Vax*; Basa Cina: 佤邦; Aksara Pinyin Cina: *Wǎ Bāng*; Basa Burma: ဝပြည်နယ်: Basa Sunda: ᮔᮌᮛ ᮝ; Aksara Sunda Latén: *Nagara Wa*) mangrupa daérah otonom nu aya dina jero Nagara Myanmar (Burma). Nagara ieu dianggap nagara anu statusna *de facto* kénéh, tapi sanajan *de facto* kénéh ogé manéhna geus jadi nagara anu mandiri ti nagara Myanmar, diantarana Nagara Wa geus mibanda lembaga politik, babagéan administrasi jeung angkatan darat sorangan. Tapi salian ti éta, manéhna tetep ngaku kana kadaulatan Myanmar jeung sakabéh daérahna, ku kituna, salaku balesanna ti pamaréntah Myanmar, Nagara Wa dibéréan tingkat otonomi anu luhur ku pamaréntah pusat nu aya di Naypyidaw . Dumasar kana Konstitusi 2008 di Myanmar wewengkon Nagara Wa dianggap salaku *Divisi Nu Bisa Ngurus Diri Sorangan Wa* ti Nagara Bagéan Shan .

Salaku nagara sosialis hiji partai anu dipingpin ku Partai Nagara Bagéan Wa Ngahiji, Nagara Wa dibagi jadi tilu kabupatén, dua kabupatén husus, jeung hiji zona pangembangan ékonomi. Ibukota administrasina nyaéta Pangkham, baheulana ngarana dipikawanoh salaku Panghsang. Ngaran *Wa* dumasar tina grup étnis Wa, anu nyatur maké basa Austroasiatik.

## Pulitik jeung masarakat 
Nagara Wa dibagi jadi dua wewengkon, nyaéta wewengkon anu beulah kalér jeung wewengkon anu beulah kidul. Kabéhanana papisah sorangan-sorangan, wewengkon beulah kidul legana téh aya kana , nu diwatesan ku Nagara Thailand di beulah kiduleunana jeung mibanda populasi saloba 200.000 jalma. Total wewengkon anu dipikawasa ku Nagara Wa nyaéta .

Pingpinan politik di Nagara Wa téh lolobana ti étnis Wa. Sistim pamaréntahan Propinsi Wa tuturut kana pulitik pamaréntahan Républik Rahayat Tiongkok, diantarana miboga panitia pusat jeung partéy pusat anu dipikawanoh salaku Partai Propinsi Wa. Sanajan Nagara Wa téh statusna otonom, anu hartina manéhna bébas tina kontrol pamaréntah pusat di Naypyidaw, hubungan maranéhanana tetep tengtrem, dumasar kana koéksistensi anu damai, barina ogé Nagara Wa ngaku kana kadaulatan pamaréntahan pusat jeung kabéh Nagara Bagéan di Myanmar.

Basa nu sok dipaké pikeun gawé di pamaréntahan Propinsi Wa téh nyaéta Basa Cina Mandarin. Dialék Basa Mandarin beulah Kidul Kulon jeung Basa Wa loba diparaké ku penduduk, jeung basa nu digunakeun pikeun atikan nyaéta basa Cina Standar. Siaran télévisi di Nagara Wa disiarkeun maké basa Mandarin jeung basa Wa.

Komoditi nu aya di Nagara Wa biasana asalna ti Cina, malahan ogé Mata Uang Yuan geus ilahar dipaké pikeun patuker barang. China Mobile mibanda cakupan sélulér di sababaraha bagéan Nagara Wa.

## Sajarah 
Kanggo waktos anu lami, suku lurah sumebar di sakuriling daérah pagunungan Wa, kalayan henteu aya pamaréntahan anu ngahiji. Salami dinasti Qing, daérah janten papisah sareng kendali militér tribal masarakat Dai. Penguasaan Inggris di Burma henteu ngatur nagara-nagara Wa  sareng perbatasan sareng Cina tetep teu ditangtoskeun.

Ti akhir 1940an, nalika Perang Sipil Cina, sésa-sésa Tentara Révolusi Nasional Tiongkok mundur ka daérah di Burma nalika komunis nguasaan daratan Cina. Di daérah pagunungan Kuomintang pasukan divisi Delapan Angkatan Darat 237 sareng divisi Angkatan Darat 93 nyekel jabatanana salami dua dasawarsa salaku persiapan serangan balik ka daratan Cina. Dina tekanan ti Perserikatan Bangsa-Bangsa, serangan balik ieu dibolaykeun sareng tentara ditarik ka Thailand kalér sareng teras deui ka Taiwan ; Nanging, sababaraha pasukan mutuskeun tetep aya di Burma. Wétaneun walungan Salween, kelompok gerilya suku pribumi ngalaksanakeun kontrol ku dukungan Partai Komunis Burma.

Salami taun 1960an, Partai Komunis Burma kaleungitan pangkalan operasi di tengah Burma, sareng ku bantosan komunis Tiongkok, ngalegaan di daérah perbatasan di belah belah wétan-kalér. Seueur nonoman intelektual ti Cina ngagabung sareng Partai Komunis Burma, sareng kakuatan ieu ogé nyerep seueur gerilyawan lokal.  Komunis Burma ngagaduhan kendali ka Pangkham, anu janten markas operasionalna.

Dina akhir taun 1980an, étnis minoritas beulah kalér-kalér Burma janten dipisahkeun sacara politik ti Partai Komunis Burma. Tanggal 17 April 1989, angkatan bersenjata Bao Youxiang ngumumkeun pisah aranjeunna ti Partai Komunis Burma, sareng ngawangun Partai Etnik Myanmar Bersatu, anu teras janten Partai Nagara Wa Wa. Tanggal 18 Méi, Pasukan Nagara Serikat Wa nandatanganan perjanjian gencatan senjata sareng Déwan Pamulihan Hukum sareng Orde Nagara, anu ngagentos rézim militér Ne Win saatos Pemberontakan 8888.

Ketegangan antara pamaréntahan pusat sareng nagara Wa ningkat dina 2009. Salami waktos ieu, usulan inisiatif perdamaian ku Wa State ditolak ku pamaréntah Myanmar.  Pamaréntah ngingetkeun tanggal 27 April 2010 yén program WHP tiasa ngadorong Myanmar sareng Wa State kana konflik salajengna.

## Babagian administrasi 
Wa State dibagi kana kabupatén ( Wa :  ; Mandarin :), kabupaten khusus ( Wa :  ; Mandarin :), zona pangembangan ékonomi sareng panitia urusan administrasi. Unggal kabupatén dibagi deui kana kabupatén ( Wa :  ; Mandarin :).

Ieu di handap aya administrasi tingkat kota: kacamatan ( Wa :  ; Mandarin :) sareng jalan-jalan ( Wa :  ; Mandarin :).

Dina tabel di luhur, nami dina apostrophe aya dina urutan Wa / Dai / Mandarin. Avenue (  /) ngan ukur aya sakali di Mong Maoe County; kota (/ “  ”) Ngan ukur aya sakali dina Mōung Ping EDZ. Jalan-jalan sareng jalan-jalan mangrupikeun métaforis perkawis jinis perkotaan nami analogis sareng kacamatan Cina sareng henteu kedah ngartos sacara harfiah. Aranjeunna dibagi deui kana sababaraha kelompok. Kalurahan mangrupikeun padesaan kelompok sareng sahandapeun kota-kota. Di beulah kidul Wa, kota-kota dibéré idéntitas kota () numutkeun nami Mandarin na tapi henteu kabagi janten désa kalayan nami Wa na nunjukkeun yén éta  /), tapi panginten janten bagian tina sanyawa sapertos  (XX-pakampungan kota / ).

Sacara umum, nami Wa tina divisi nuturkeun urutan ngaran Romance. Salaku conto, *Vēing Yaong Lēen* hartosna Kabupatén Yaong Lēen sareng mangrupikeun *vēing* (kabupatén) sanés *yaong* (padumukan alam). Éta kota Mōung Ping di Mōung Ping EDZ mangrupikeun pengecualian - éta nuturkeun paréntah nami Jérman salaku "Mōung Ping Jēng" tibatan "Jēng Mōung Ping". Dina basa Wa, *x* dina tungtung suku kata ngagambarkeun titik glotal.

Dina bagian di handap, nami anu **kandel** nunjukkeun korsi kabupatén. Ngaran kalayan "tanda petik" mangrupikeun transkripsi pinyin tina basa Mandarin sedengkeun nami dina *miring* nyaéta transkripsi Burma Mandarin. Sanaos Mandarin mangrupikeun salah sahiji tina opat basa damel di Nagara Wa, sababaraha nami administrasi Mandarin henteu tiasaonis. Salaku conto,sarengmangrupikeun dua transkripsi anu sami tina nami Wa atanapi Dai anu sami Kecamatan *Pang Yang.*

### Wewengkon beulah kalér 
Wewengkon kalér Wa State dibagi kana tilu kabupatén, dua distrik khusus, sareng hiji zona pangembangan ékonomi. Unggal kabupatén dibagi deui kana kabupatén; jumlahna aya 21 kacamatan.

; Kabupatén

* Mong Maoe County :
*# Kacamatan Nax Vī ( *Nawi* ),
*# **Mōuig Nū District** ("Gongmingshan" / *Kaung Ming Sang* District) sareng **Mēng Hmae Avenue**
*# Kab Bang Vāi (Kab "Shaopa"),
*# Dāoh Mīe District ("Gemai" / "Kunma" District) ,
*# Kacamatan Yaong Lēen,
*# Kabupatén Ndūng Ngid ("Longtan"),
*# Qeng Mīang ("Yancheng" / *Yiang Chen* ) Kab,
*# Distrik Gon Māe ("Yingpan" / *Yin Pan* ),
*# Kacamatan Man Doun,
*# Mōuig Raix ("Lianhe") Kab.
*# Kacamatan Glong Ba
* Mōung Nēng County [ zh ], baheulana County Vēing Gāo:
*: 12. Kacamatan Man Sīang,
*: 13. Kacamatan Noung Kied,
*:: 13.1 Perumahan Noung Kied, 6 kalurahan
*:: 13.2 Kota Si Lōg, 4 kampung
*:: 13.3 Ndaex Gaeng (Vēing Gāo, Weng Kao, *Wein* ) Township, 8 desa
*:: 13,4 Noung Lai Sing Township, 8 desa
*: 14. Kab Ba Lēen (Nāng Kang Vū),
*: 15. Kacamatan Nax Gāo,
*: 16. Bāng Yāng (Pang Yang) Kab
* Mōung Bōg County :
*: 17. Distrik Nām Pad,
*: 18. **Mōung Bōg Kab**
*: 19. Kacamatan Mōung Ning,
*: 20. Kacamatan Mōung Ga,
*: 21. Houx Dao ( *Hotao* ) Kab

; Kabupatén Husus

* Kecamatan Khusus Pangkham (Lūm Bāng Kam): "Guanghong" (Guang Houng) Township, Na Lod Township, Man Pad ("Nanpa") Township, Dōng O Township, Yaong Dīng Township, Man Mao Township
* Kabupatén Khusus Nām Dēeg : **Kabupatén Mgōng Lang (Nām Dēeg)** sareng **Jalan** Nām Dēeg, Kabupatén Yaong Mox, Kabupatén Bīang Krom ("Bangkong"), Kabupatén Da Ai, Kabupatén "Lufang", Kabupatén Nām Vēing Kam

; Zona pangwangunan ékonomi

* Zona Pangwangunan Ékonomi Mōung Ping, baheulana Kacamatan Mōung Ping Kabupatén Mōung Bōg: **Kota** Mōung Ping, Kabupatén Mōung Ping Brim, Kabupatén "Donglong" (Dōung Lōung), Kabupatén Yaong Krom ("Tuanjie"), Kabupatén Bāng Sax Jax, Kabupatén Kox Song

Wa State tumpang tindih sareng tujuh *kota de jure anu* ditunjuk ku pamaréntah Burma. Hubungan géografis antara kabupatén (tingkat kadua) sareng kabupatén khusus (tingkat kahiji) Nagara Wa sareng kabupatén Nagara Shan dibéréndélkeun di handap:

### Daérah kidul 
Daérah kidul Wa State sanés bagian tina daérah Wa tradisional, tapi dikabulkeun dina 1989 ku junta militér Burma anu harita maréntah pikeun kerjasama UWSA dina upaya ngalawan panglima perang narkoba Khun Sa. Wewengkon ieu mimitina dicicingan ku masarakat Austroasiatic Tai Loi, tapi ayeuna kalebet komunitas Lahu sareng Shan anu signifikan.

Éta diatur ku Komite Urusan Administrasi Kidul ( Wa :  ): **Kabupatén Wan Hoong (Mgōng Sam Soung)**, Kabupatén Huix Ox, Kabupatén Yaong Kraox ("Kailong", Yaong Mgōng), Kabupatén Yaong Bang, Kabupatén Mōung Jōd, Kabupatén Yaong Mōuig ("Menggang" / Num Mōuig), Kax Nax ( "Huyue") Kab. Kabupatén Kax Nax ("Huyue") sigana parantos ngahiji kana Kabupatén Wan Hoong (Mgōng Sam Soung).

## Géografi jeung ékonomi 
ka|jmpl|473x473px| Peta Nagara Wa
Daérah ieu biasana pagunungan, sareng lebak jero. Titik anu panghandapna sakitar 600 méter dpl, kalayan gunung-gunung pangluhurna langkung ti 3000 méter. Mimitina Wa State gumantung pisan kana produksi candu. Kalayan bantosan Tionghoa, parantos aya kamajuan nuju kebon karét sareng téh. Wa State ngempelkeun karét 220,000 hektar. Kusabab pamukiman padumukan ti daérah pagunungan dugi ka lebak anu subur, ogé aya penanaman nasi baseuh, jagong sareng sayuran. Puluhan urang maot nalika pamukiman kusabab panyakit sareng kacilakaan jalan.  Wa State gumantung sacara ékonomis ka Cina, anu ngadukungna sacara finansial sareng nyayogikeun penasihat militér sareng sipil sareng senjata. Bagikeunana 82 mil (133&nbsp;km) perbatasan sareng Cina.

### Perdagangan narkoba terlarang 
Angkatan Darat Negara Wa Wa (UWSA) saacanna mangrupikeun organisasi perdagangan narkotika pangageungna di Asia Tenggara . The UWSA dibudidaya wewengkon vast taneuh pikeun candu poppy, nu ieu engké disampurnakeun mun heroin . Perdagangan Methamphetamine ogé penting pikeun ékonomi Nagara Wa. Numutkeun hiji wawancara sareng pajabat Wa di 1994, Bao Youyi (Tax Kuad Rang; ogé katelah Bao Youyu) janten anu dipikahoyong ku pulisi Tiongkok kusabab kalebet na kana perdagangan narkoba. Hasilna, Bao Youxiang sareng Zhao Nyi-Lai angkat ka Cangyuan Va Otonom County of China sareng nandatanganan Perjanjian Cangyuan sareng pejabat lokal, anu nyatakeun yén, "Henteu aya ubar anu asup kana masarakat internasional (ti Wa State); moal aya ubar lebet ka Cina (ti Wa State); henteu ubar-ubaran anu lebet kana wilayah anu dikawasa ku pamaréntah Burma (ti Wa State). "  Tapi, perjanjian éta henteu nyebatkeun naha atanapi henteu Wa Waér tiasa ngajual ubar ka kelompok anu teu berontak.

Dina taun 1997, Partéi Nagara Wa Wa sacara resmi ngumumkeun yén Wa State bakal bébas narkoba dina akhir taun 2005.

Sanaos pamaréntah Burma parantos ngamimitian nyandak tindakan pikeun ngirangan produksi obat-obatan sapertos kitu, éta mangrupikeun tugas anu beurat kusabab korupsi di tingkat tinggi di pamaréntah sareng kurangna infrastruktur pikeun ngalaksanakeun operasi. Dina taun 2005, Wa State dinyatakeun ku UWSP salaku "zona bebas narkoba" sareng penanaman candu dijantenkeun haram.

Presentasi BBC anu ditayangkeun dina 19 Nopémber 2016 nunjukkeun pembakaran methamphetamine, ogé perdagangan anu mekar di bagian sato ilegal.

## Tempo ogé 
* Mang Lon

## Rujukan 
### Cutatan 
 

### Sumber 
* Andrew Marshall, *The Trouser People: Carita Burma dina Kalangkang Kakaisaran* . London: Penguin; Washington: Counterpoint, 2002. ISBN&nbsp;1-58243-120-5 .
* Ba Nyan, Saha ari Wa? 
* Enchen Lan, Ngamajukeun sadayana Townships Wa di Nagara Shan pikeun Ngiringan Pamilu Umum Myanmar Future, Munich: GRIN Verlag, 2020. ISBN&nbsp;9783346354228 .
* Forbes, Andrew; Henley, David (2011). *Padagang Segitiga Emas* . Chiang Mai: Buku Cognoscenti. ASIN: B006GMID5.
* Hideyuki Takano, ''The Shore Beyond Good and Evil: A Report from Inside Burma's Opium Kingdom* (2002, Kotan,  )
* Tengah wengi di Burma. *Ein Roman über die Tochter eines Generals im Wa-Staat, nicht gerade historisch mit vielen historischen Fehlern, aber sehr spannend geschrieben'', Alex O'Brien. Buku Asia  (2001).
* The Wa State, Burma Tinjauan Forum Strategi Nasional 
*  

## Tumbu Luar 
* Koordinat :  
* Wa state News Bureau ( Sina ) (dina Basa Cina)
* Warta tivi nu disiarkeun ti Nagara Wa (dina Basa Cina)
* DEA Halaman
* Wa - Masalah Burma