Intel Corporation

**Intel Corporation** sok disebut **Intél**, nyaéta hiji pausahaan multinasional anu puseurna di Santa Clara, California, Amérika Sarikat jeung kawentar ku rancangan jeung produksi mikroprosésor sarta ngahususkeun produkna dina sirkuit kaintegrasi. Intel mibanda proyék panalungtikan téhnologi anu maju dina sakabéh aspék produksi semikonduktor. Salila taun 1980-an Intel dijalankeun ku saurang insinyur kimia nu ngaranna Andy Grove, nu bisa disebut anggota katilu ti kulawarga asli Intel. Andy Grove dianggap minangka salah saurang pamingpin bisnis jeung ahli strategi pausahaan nu pohara penting.

Nalika pausahaan diadegkeun, Gordon Moore jeung Robert Noyce mibanda ide pikeun ngaran pausahaan maranéhanana nyaéta **Moore Noyce**. Tapi pas ngaran éta diucapkeun téh kadéngé minangka *More Noise*, ide ieu gancang ditinggalkeun sangkan néangan ngaran nu leuwih cocog, ogé anu hartina teu matak jadi goréng. Teu lila ngaran *NM Electronics* dipilih terus dipaké salila sataunan. Pausahaan téh antukna mah diganti deui ku ngaran *Integrated Electronics*, atawa pondokna mah INTEL. Teu ku hanteu, ngaran ieu geus dipaké ku pausahaan jaringan hotél anu kasohor, nya hak paténna téh kudu dibeuli bari mahal-mahal ogé.

### Ronjatan Prosésor
Taun 1969, Intel minangka produsén semikonduktor geus menerima pamundutan ti *Nippon Calculating Machine Corporation* (NCMC) pikeun ngarancang 12 *chip* husus, nu rencanana dipaké pikeun nyieun produk kalkulator Busicom 141-PF. Intel saterusna ngarancang sasét nu kawengku ti opat chip anu dipikawanoh minangka MCS-4. Sét ieu kawengku ti *central processing unit* (CPU) mangrupa chip 4004, chip anu didukung ku memori *read-only* (ROM) ngandung program aplikasi husus, chip memori *random-access* (RAM) pikeun ngolah data, jeung hiji chip *shift-register* anu pancénna nyanghareupan port *input/output* (I/O). Sangkan bisa ngamanpaatkeun rancanganna éta pikeun langganan lianna, Intel tuluy meuli hak patén pikeun disain éta ti NCMC.

Tanggal 15 Nopémber 1971, Intel ngaluarkeun prosésor opat bit Intel 4004 jeung sét chip disakuliahna. Intel 4004 geus jadi mikroprosésor munggaran nu dijual pikeun umum sajaba jadi CPU munggaran nu dijalankeun di luhureun chip. Dina iklan nu sumebar di *Electronic News*, Intel ngadéklarasikeun minangka "Hiji Zaman Anyar Dina Dunya Éléktronik Kaintegrasi".” Nyusul pohara suksés 4004, Intel ngaluarkeun generasi panerusna dina bulan April 1972, mangrupa mikroprosésor 8008, tuluy 8080 jeung arsitéktur 8 bit anu kacida dianti-antina. Pausahaan *Séiko* misalna langsung mesen chipsét ieu pikeun dipelak dina produk kalkulatorna. Minangka panerus 8008, Intel 8080 dikaluarkeun dina bulan April 1974. Chip ieu ogé anu dipasang di Altair 8800, nyaéta PC munggaran dina sajarahna. Katénaran mikroprosésor ieu, jeung ngalegaanna program aplikasi nu didukung ku 8080 geus ngabangkitkeun minat pausahaan semikonduktor séjénna pikeun nyieun tiruanna. Ide anu ditawarkeun ku generasi 4004 jeung 8008, geus diwujudkeun mangrupa Intel 8080 minangka mikroprosésor idaman nu loba pamakéna.

Dina taun 1976 Intel ngawanohkeun dua jenis prosésor anyar, nyaéta Intel 8085 nu rilis dina bulan Maret disusul Intel 8086 dina bulan Juni. Angka “5” dina ngaran kode “8085” asalna tina ciri has prosésor ieu anu ngan ngabautuhkeun daya gedéna 5 volt, cukup leutik mun dibandingkeun jeung prosésor saméméhna nu ngabutuhkeun daya kombinasi nepi ke 12 volt. Tipe Intel 8085 kacida pas dipaké minangka mikrokontroler dibandingkeun pamakéan minangka prosésor. Dina salah sahiji aplikasi misi NASA dina mimitian taun 2000-an disebutkeun geus ngaberdayakeun mikrokontroler Intel 8085. Minangka ronjatan 8085, Intel ngarilis vérsi 8086 anu sarupa, tapi geus dilegaan jadi data bus 16 bit. Ari pék Arsitéktur Intel 8086 kurang dipikaresep ku parancang PC. Juni 1979 Intel ngaluncurkeun tipe 8088, anu jadi chipset munggaran ogé pikeun pamakéan husus di séktor ieu. Pilihan 8088 dumasar kana niléi ékonomis.

 dina papan induk Intel D945GCPE]]
Tumuluy, Intel 80286, anu sok disebut 286, nyaéta chip munggaran nu bisa bener-bener disebut “prosésor”. Chip ieu anu ngawanohkeun pangabisa pikeun *multitasking*, ngajalankeun sawatara program sakaligus. Kaleuwihan ieu teu karasa pas sistem operasi nu pakéna masih kénéh DOS mah, namung sistem operasi nu dikembangkeun sanggeusna, kayaning *Windows*, bener-bener karasa niléi leuwihna tina pangabisa ieu téh. Intel sebenerna geus ngamimitian meroduksi 80386 dina bulan Oktober 1985. Tapi chip nu sok disebut ku ngaran i386 éta téh can dijual bébas nepi ka awal taun 1986. Tipe i386, mangrupa sét chip munggaran anu nyumponan sakabéh sarat dasar pikeun ngajalankeun sistem operasi modérn kayaning *Windows* jeung *Linux*. Dirojong ku kahayang pikeun ngadésain *chipsét* anu leuwih kahontal, Intel tuluy ngaluarkeun tipe 80486 dina taun 1989. Sistem anu maké CPU Intel 80486 némbongkeun digawé anu leuwih hadé tur gancang, pamaké PC mimiti bisa ngajalankeun program ku cara “klik”, tanpa kudu ngetik paréntah hiji hiji. Chipsét ieu ogé ngadukung pidangan layar warna jeung dioperasikeun cukup gancang.

Dina tanggal 2 Maret 1992, Intel ngaluarkeun 486DX2 ku pangabisa ganda ti saméméhna, sangkan pangabisa operasional CPU ogé bisa jauh leuwih luhur. Dina taun ieu Intel jadi pausahaan semikonduktor panggedéna di dunya mungguh *Dataquest*. Intel Pentium diwanohkeun dina tanggal 22 Maret 1993 ku Pentium nu jadi andelan ku sabab leuwih gampang madukeun data-data nyata kayaning; sora, tulisan leungeun jeung foto. Kajayaan Pentium dilestarikeun ku dikaluarkeunna Intel Pentium Pro. Prosésor ieu ditargétkeun pikeun ngajawab tuntutan dunya bisnis sarupaning perkantoran jeung minangka hiji stasion gawé *engineering*. Dina tanggal 26 Pébruari 1999, Intel ngaluarkeun Intel Pentium III nu pangabisana leuwih dironjatkeun pikeun ngolah gambar, 3D, audio jeung vidéo. Intel ogé ngaluarkeun Intel Pentium III Xéon, minangka pangembangan ti Intel Pentium III, tapi ditargétkeun pikeun kabutuhan sérver.

Dina tanggal 3 Januari 2001 Intel ngaluarkeun mangrupa prosésor Pentium IV nu gancangna 1.3&nbsp;GHz. Maké prosésor Pentium IV, para pamaké PC dibéré kaleuwihan anu ngamungkinkeun nyieun film kualitas profesional, jsb. Minangka ronjatanna dikaluarkeun ogé Pentium IV Xéon nu ditagétkan pikeun komputer kelas tumengah nu digawéna luhur. Satuluyna, dina taun 2002, Intel ngaluarkeun Prosésor Intel Pentium M, anu mangrupa salah sahiji komponén téknologi *mobile Centrino*. Téknologi *mobile Intel Centrino* dirarancang husus pikeun komputer *portabel* ku pakakas nirkabel dipelak dina komputer laptop jeung sawatara digawé *mobile* unggul. Prosésor tipe ieu ngajadikeun laptop bisa jadi leuwih hampang, leuwih kompak sarta operasina leuwih lila maké batré. Dina sataun reujeung, Intel ogé ngaluarkeun Prosésor tipe Itanium 2.

Taun 2006, Intel ngaluarkeun tipe prosésor Pentium D, anu dipelakeun dua inti (dual core) kana chip-na. Dua jenis Pentium D anu disumebarkeun di sakuliah pasar nyaéta Smithfield, nyaéta Pentium D nu intina basis Prescott (90&nbsp;nm), jeung Prester, mangrupa Pentium D nu intina basis Cedar Mill (65&nbsp;nm) . Prosésor Intel Core 2 Duo, dikaluarkeun dina tanggal 21 Januari 2007, ronjatan digawé komputer atawa éfisiensi daya nepi ka 40% mun dibandingkeun jeung Prosésor Intel generasi saméméhna. Dina tanggal 11 Agustus 2008, prosésor pikeun komputer desktop anu saméméhna geus dibéré ngaran Nehalem, sacara resmi bijil minangka Intel Core i7. Ngaran ieu dicokot tina *identifier i7*, nyaéta téeknologi panganyarna nu dibijilkeun Intel. Dina tanggal 8 Séptémber 2009, Intel ngaluarkeun Intel Core i5. Hiji mikroprosésor jeung téknologi *turbo boost* jeung *hyper-threading*.

Intel Core iSeries dikaluarkeun dina tanggal 19 Januari 2010. Prosésor ieu dirarancang pikeun nyumponan kabutuhan individual sacara otomatis. Ku chipset ieu laptop atawa PC jadi leuwih ganang cepat digawéna jeung leuwih pinter, lian ti kitu tetep hémat daya. Prosésor ieu ngagabungkeun opat komponén dina hiji chip nyaéta CPU, prosésor grafis, *system agent*, jeung pangontrol mémori. Intel Core iSeries ngoméan pidangan kontén 3D, kaulinan, sarta sagala ngeunaan multimédia sangkan kuliatasna mingkin écés. Dina kuartal kadua 2012, Intel ngaluarkeun *Ivy Bridge* anu digawéna jauh leuwih gancang tinimbang *Sandy Bridge*, lian ti ngaminimalkeun kabutuhan daya. Chip ieu nyaéta anu munggaran maké téknologi transistor pikeun ngolah grafis 3D anu sakumna dipelak dina chip. Chip ieu ditargétkeun pikeun dipaké ngadukung produk jenis ultrabook anu kompak, ku sabab teu butuh deui komponen *VGA* tambahan. Chipset Intel Haswell, dikaluarkeun nu janjina bakal jadi luncatan raksasa dina hal  éfisiénsi jeung digawé sakumna. Chipset ieu ngamanpaatkeun arsitéktur anyar anu dirarancang jeung diproduksi maké prosés 22&nbsp;nm.

Chip Haswell bakal mibanda 3 status pangendalian daya, dibandingkeun ngan dua dina Ivy Bridge, nyaéta aktip, saré, jeung Idle aktip. Intel ngakukeun héhématan daya ngaronjat 20x dibandingkeun generasi chip saméméhna. Prosésor Core generasi ka opat bakal ngadukung pidangan Ultra HD nu dipikawanoh minangka 4K jeung jelasna opat kali leuwih écés tinimbang HD nu kiwari aya. 4k mibanda leuwih ti 8 yuta piksel individu (3.840 x 2.160) dibandingkeun jeung kurang leuwih 2 yuta dina HD (1.920 x 1.080) . Juni 2013, Intel ngaluarkeun generasi ka opat ti prosésor Intel Core (Haswell) dina hiji acara nu ngaranna *Computex* di Taipei. Bulan Juni 2014, Intel ngaluarkeun inovasi Intel Core M dirilis di ramatloka resmi Intel. Jeung bulan Séptémberna, Intel Core M geus diwanohkeun dina acara *Expo IFA 2014* di Bérlin.

## Rujukan