open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Basisir Sanur

thumb|250px|right|Basisir Sanur nalika poé Nyepi
**Basisir Sanur** nyaéta salah sahiji basisir nu aya di Bali. Kurang leuwih 6&nbsp;km ti puseur kota Denpasar, bisa dijugjug ku mobil, motor atawa kandaraan umum nu nyambungkeun pantai Sanur jeung Kota Denpasar. 
Ieu basisir miboga panjang 3 kilométer kalawan garis basisir nu nyanghareup ka wétan. Pantai sanur kasohor ku amparan basisir nu ngeplak bodas. Salian ti éta, pantai Sanur ogé mangrupa basisir nu miboga batu karang nu kacida éndahna. Ngajadikeun hiji kaonjoyan ieu basisir dibandingkeun basisir lianna. Sanur sorangan kasohor minangka awal kamekaran pariwisata lainna nu aya di Bali. Nalika peuting bulan purnama, ieu basisir jadi tempat pangjugjugan. Salian ti basisirna nu éndah, wisatawan ogé loba ngadatangan Museum Le Mayeur. 
Daérah pantai Sanur mangrupa alternatif keur para turis lokal atawa mancanagara nu hayang niis, nyingkahan raraméan saperti di Kuta, Legian atawa Seminyak. Di ieu basisir, katingtriman jadi prioritas utama. Salian ti éta, di ieu basisir ogé turis bisa ningali panonpoé bijil (*sunrise*) nu kacida éndahna tur béda jeung tempat lain. 
Hotel-hotel nu aya di Sanur di antarana waé Hyatt Sanur Bali, Sanur Beach Hotel, Mercure Resort Sanur, jeung Grand Bali Beach nu di jerona miboga lapangan golf.  Salian ti éta, minangkaan gedé hotel bintang lima nu aya di Sanur pasti miboga basisir sorangan (*private beach*) di tukangeun hotel.

## Referensi
Kosovo

:*Pikeun kagunaan lian, tempo Kosovo (disambiguasi)*

**Kosovo** (basa Albania: *Kosova* atawa *Kosovë*, basa Sérbia: *Косово*, alihaksara: Kosovo, basa Turki: *Kosova*) mangrupa hiji nagara républik nu sacara *de facto* merdika, aya di beulah tenggara Éropa. Saméméhna, Kosovo mangrupa hiji propinsi di Sérbia dina administrasi PBB, tapi dina 17 Pébruari 2008 Kosovo ngadéklarasikeun kamerdikaan ku cara sapihak. Déklarasi ieu teu disatujuan ku Sérbia, tapi didukung ku nagara-nagara Kulon. Ibu kota Kosovo nyaéta Priština. Kamerdikaan Kosovo geus diakuan resmi ku rupa-rupa nagara, di antarana Albania, Amérika Sarikat, Britania Raya, Perancis, jeung Turki. Nagara nu nolak kamerdikaan Kosovo di antarana Républik Rahayat Cina, Rusia, jeung Sérbia.

Kosovo minangka tempat papaséaan wewengkon nu masih lumangsung antara pamaréntah Sérbia jeung padumukna nu mayoritas mangrupa étnis Albania. Basa diwangunna Yugoslavia, Kosovo minangka propinsi ti Sérbia kalawa status Daérah Otonomi Husus. Tapi ti Perang Kosovo, geus dina pangawasan PBB salaku hiji protéktorat.

## Kamerdikaan 
Dina kaping 17 Pébruari 2008 Kosovo merdikakeun soranganna ti Sérbia. Kosovo geus mapay jalan nu panjang ka merdikana. Usaha kahiji dina taun 1990 gagal ku sabab ditarajang Sérbia. NATO nu dipingpin ku Amérika Sarikat ngusir Sérbia kalawan panarajangan udara dina 78 poé. Kosovo teras aya dina lindungan PBB jeung NATO. Usaha kamerdikaan Kosovo ayeuna miboga dukungan méh sapertilu nagara-nagara Uni Éropa jeung Amérika Sarikat. Sérbia ambek pisan kana Amérika Sarikat nu ngakuan kamerdikaan Kosovo nepi ka mulihkeun duta ageungna nu nugas di Amérika.

## Catetan jeung réferénsi 
## Tempo ogé 
* Kotamadya di Kosovo

## Tumbu kaluar 
* 
* New Kosova Report - Kosovo News and Views Portal
* the official webportal of Tourism in Kosovo
Good Charlotte

thumb|300px|Ti kénca ka katuhu: Paul Thomas, Joel Madden, Benji Madden, Dean Butterworth dan Billy Martin
**Good Charlotte** nyaéta grup musik *rock* asal Waldorf, Maryland, Amerika anu dibentuk tanggal 1 April 1996 ku Joel jeung Benji Madden.

## Diskografi Album
Album pertama Good Charlotte dirilis taun 2000 anu jadi awal karirna. Ieu album miboga tilu *single*, di antarana *Little Things, Motivation Proclamation* jeung *Festival Song*. Aaron Escolopia nyaéta drummer Good Charlotte nalika ieu album dirilis. Escolopio kaluar saacan album kaduana *THE YOUNG AND HOPELESS* (2002) dirilis sabab Escolopio ngilu jeung grup musik adina, Wakefield, terus posisina digantikeun ku Josh Freese (anu engké diganti deui sacara permanén ku Chris Wilson). Album kadua ieu kajual nepi ka 4,9 juta kopi. Ngaliwatan ieu album, Good Charlotte aya dina puncak popularitasna. Single anu judulna *Lifestyles of the Rich and Famous* jadi jawara *tangga lagu* boh genre *rock* jeung *pop* di Sakuliah dunya. Ieu album ogé dilélér *triple platinum*. Album *THE CHRONICLES OF LIFE AND DEATH* dirilis taun 2004, diteruskeun ku album *GOOD MORNING REVIVAL* anu dirilis taun 2007. Anu pamungkas, Good Charlotte ngarilis album *CARDIOLOGY* taun 2010 kamari.

## Référénsi
Kurban

**Kurban** (Bahasa Arab: قربن, transliterasi: Qurban), disebut ogé *Udhhiyah* atawa  *Dhahiyyah* sacara harfiah berarti sato anu dipencit.

## Dalil Kurban 
Dalil kurban  tina al-Qur'an diantarana:

* al-Kautsar ayat 2
* al-Hajj ayat 34
* as-Saffat ayat 102

## **Sarat jeung katangtuan kurban**
Syarat jeung katangtuan ngabagi daging kurban di antarana : 
* Jalma anu kurban kudu mampuh nyadiakeun sato pikeun dipencit kalayan cara anu halal jeung teu nganjuk.

## catetan
Transnistria

:*Pikeun wewengkon dina Perang Dunya II, tempo Kagubernuran Transnistria*

300px|thumb|200px|Peta Transnistria

**Transnistria**, disebut ogé **Transdniestria** atawa **Trans-Dniester** (basa Rusia: Приднестровье, ''Pridn'estrov'ye*; basa Romania: *Transnistria*), mangrupa hiji éntitas politik nu misah ti Moldova. Transnistria aya di antara Moldova jeung Ukraina di Éropa Wétan. Ngaran "Transnistria" kainspirasi ti lokasina di beulah wétan walungan Dniester (Nistru).

## Status politik 
Dunya internasional nempo wewengkon Transnistria salaku bagian ti Moldova, nu baheulana mangrupa bagian ti SSR Moldavia. Dina taun 1990, Transnistria mroklamasikeun kamerdékaanna kalawan ngaran resmi **Pridnestrovskaia Moldavskaia Respublika**, jeung Tiraspol salaku ibu kota.

## Réferénsi 
## Tumbu kaluar 
* Transnistria Trafficking Arms On Europes Doorstep
*  Loka Kaprésidénan
*  Kantor warta Transnistria 
*  Pridnestrovie.net
*  New York City Bar: Russia’s Activities in Moldova Violate International Law 
*  Viorel Dolha – *All about Transnistria''
Numbas

**Numbas** bisa dihartikeun mangrupa "hadiah" ka pangantén awéwé nu geus ngajaga kasucian tug nepi ka akad nikah. Acara numbas biasana nyieun tumpeng nu eusina nyaéta : daging hayam jeung deungeun sangu lianna.

  
## Sumber
Karaté

thumb|200px|Pamaén Karaté

**Karaté** mangrupa seni béla diri modérn anu asalna ti Jepang. *Kara* hartina kosong, *te* hartina leungeun, jadi *karaté* hartina leungeun kosong.. Taun 1963 sawatara Mahasiswa Indonésia di antarana : Baud AD Adikusumo, Karianto Djojonegoro, Mochtar Ruskan sarta Ottoman Noh ngadegkeun Dojo di Jakarta. Maranéhanana anu mula-mula ngawanohkeun karate (aliran Shoto-kan) di Indonésia, sarta saterusna maranéhanana nyieun wadah anu nu dingaranan Persatuan Olahraga Karate Indonésia (PORKI) anu diresmikeun tanggal 10 Maret 1964 di Jakarta.
Sawatara taun saterusna datang Mahasiswa Indonésia ti Jepang Setyo Haryono (pangadeg Gojukai), Anton Lesiangi, Sabeth Muchsin sarta Chairul Taman anu milu ngamekarkeun karate di Indonésia. Tuluy saterusna datang jalma-jalma ti Jepang ka Indonésia dina raraga usaha milu méré cara pikeun perkembangan karate di Indonésia. Maranéhanana di antarana : Matsusaki (Kushinryu-1966), Ishi (Gojuryu-1969), Hayashi (Shitoryu-1971) sarta Oyama (Kyokushinkai-1967).

Karate tétéla nampa loba penggemar, anu implementasina kasampak tina sagala rupa organisasi (Pangurus) karate, kalayan sagala rupa aliran kawas anu dianut ku unggal pangadeg paguron. Lobana paguron karate kalayan sagala rupa aliran ngabalukarkeun lumangsungna kahenteu cocokan di antara para tokoh, ku kituna ngabalukarkeun perpecahan dina jero awak PORKI. Tapi pamustunganana kalayan ayana kasapukan ti para tokoh-tokoh karate pikeun ngahiji deui dina usaha ngamekarkeun karate di Indonésia ku kituna dina taun 1972 hasil Kongrés ka IV PORKI, kabentuklah hiji wadah organisasi karate anu dibéré ngaran Federasi Olahraga Karate-do Indonésia (FORKI).

Saprak FORKI nangtung nepi ka ayeuna kepengurusan di tingkat Puseur anu dipikawanoh kalayan ngaran Pangurus Badag/PB, geus dipingpin ku 6 urang Pupuhu Umum sarta periodisasi kepengurusanana ngalaman 3 kali parobahan mangsa periodisasi nyaéta ; période 5 taun (ditetepkeun dina Kongrés taun 1972 pikeun kapengurusan période taun 1972 – 1977) periodisasi 3 taun (ditetepkeun dina kongrés taun 1997 pikeun kepengurusan période taun 1997 – 1980) sarta periodisasi 4 taun (Lumaku saprak kongrés taun 1980 nepi ka ayeuna.

PAGURON KARATE ANGGOTA FORKI
#AMURA
#BKC (Bandung Karate Club)
#BLACK PANTHER KARATE INDONÉSIA
#FUNAKOSHI
#GABDIKA SHITORYU INDONÉSIA (Gabungan Beladiri Karate-do Shitoryu)
#GOJUKAI (Gojuryu Karate-do Indonésia)
#GOJU RYU ASS (Gojuryu Association)
#GOKASI (Gojuryu Karate-do Shinbukan Sakumna Indonésia)
#INKADO (Indonésia Karate-do)
#INKAI (Institut Karate-do Indonésia)
#INKANAS (Intitut Karate-do Nasional)
#BASA HIDEUNG
#KANDAGA PRANA
#KEI SHIN PAN
#KKNSI (Kahijian Karate-do Naga Sakti Indonésia)
#KKI (Kushin Ryu M. Karate-do Indonésia)
#KYOKUSHINKAI (Kyokushinkai Karate-do Indonésia)
#LEMKARI (Lembaga Karate-do Indonésia)
#PERKAINDO
#PORBIKAWA
#PORDIBYA
#SHINDOKA
#SHI ROI TE
#TAKO INDONÉSIA
#WADOKAI (Wadoryu Karate-do Indonésia)

## Referensi
Cingcin

thumb|200px|right|cingcin kawin jeung cingcin tunangan
**Cingcin**; **ali**; lilipén (lemes) nyaéta perhiasan anu wangunna buleud leutik anu dipaké dina ramo jariji, aya nu maké permata aya ogé nu henteu.

## Sajarah Cingcin
### Sajarah Cingcin Kawin
Sajarah cingcin kawin mimitina ti *Pharaohs of Egypt* (pharaoh ti Mesir) anu ngajadikeun buleudan minangka simbul. Buleudan mangrupa salah sahiji hal anu teu miboga tungtung, ngawakilan simbul kaabadian.Ti mimiti jaman Romawi cingcin dijadikeun simbol kawin. 
Mimitina cingcin kawin bahanna tina beusi. Tuluy robah jadi emas ku sabab katingali leuwih alus komo lamun dihijikeun jeung permata. Simbol mimiti anu paling dipikawanoh minangka pamaés cingcin nyaéta batu ruby beureum anu nandakeun haté, batu safir warna biru tandaning surga, tapi anu pangdipikahayang mah nyaéta berlian, hiji batu anu teu bisa diancurkeun.
Tradisi tukeur cingcin nalika kawin mimitina diwanohkeun di gereja *Yunani Orthodox* kurang leuwih taun 1300-an.
Cingcin nepi ka ayeuna masih jadi simbol acara kawinan. Sanajan unggal jaman, wangunna robah-robah ngigelan *trend* tapi ma'na nu nyangkaruk dina cingcin éta teu robah minangka pamatri, tandaning hiji *pernikahan* anu teu meunang peunggas luyu jeung wangun cingcin anu buleud nu teu miboga tungtung.

### Cingcin Tunangan
*Archduke Maximilian* ti Austria, mangrupa jalma nu kudu “disalahkeun” ku sabab ngawanohkeun cingcin berlian. Nalika taun 1477, *Maximilian* méré ka kabogohna *Mary of Burgundy* cingcin berlian, ti harita mimiti gelarna cingcin tunangan jadi dipikawanoh.
## Rupa-Rupa Cingcin
1. **Cingcin belah rotan** nyaéta cingcin anu euweuh permataan, buleud di luar jeung datar di jerona.
2. **Cingcin berapit** nyaéta cingcin anu miboga tilu permata, hiji permata aya ditengah-tengah di barengan ku dua permata nu laleutik.
3. **Cingcin cap** nyaéta cingcin anu maké cap atawa ngaran.
4. **Cingcin dalima** nyaéta cingcin anu maké batu dalima(permata anu warnana beureum ngora jiga dalima).
5. **Hidung Tern** nyaéta cingcin anu dipaké dina sekat irung sapi jalu sangkan babari ditéwak atawa diuruskeun.
6. **Cingcin kawin** nyaéta cingcin polos, anu biasana euweuh permataan dibagéan jerona aya ngaran salaki atawa pamajikanana minangka tanda yén maranéhna geus kawin.
7.**Cingcin mata Tern** nyaéta kulit anu wangunna jiga cingcin anu ngurilingan panon hayam.
8.**méterai cingcin cap** nyaéta *penyetel Tek* parabot pikeun ngukur atawa "menyetel kedudukan cincin" dina *piston*, cingcin tunangan minangka tanda geus aya pertunangan resmi.
8.**Pintal tiga cingcin** nyaéta cingcin anu dijieun tina kawat emas anu pinilih.

## Referensi
Bashkortostan

right|200px

**Bashkortostan** mangrupa salah sahiji Subjék Féderal Rusia. Subjék ieu miboga luas dérah 143.600&nbsp;km². Padumukna jumlahna 4.104.336 jiwa (2002) kalawan kapadetan 28,6 jiwa/km². Ibu kotana nyaéta Ufa.

thumb|220px|Bandéra Bashkortostan
Chéchnya

**Républik Chéchnya** (basa Rusia: Чеченская Республика; basa Chechnya: Нохчийн Республика/Noxçiyn Respublika), atawa ngan **Chéchnya** (basa Rusia: Чечня, basa Chéchnya: Нохчичьо/Noxçiyçö), **Chechnia** atawa **Chechenia**, mangrupa hiji konstituén Féderasi Rusia.

Chéchnya tepung wates jeung Krai Stavropol di kalér-kulon, républik Dagestan di kalé-wétan jeung wétan, Géorgia di kidul, jeung républik Ingushétia sareng Ossétia Kalér di kulon, Chéchnya aya di pagunungan Kaukasus Kalér. Ibu kotana nyaéta Grozny.
Dagéstan

150px|right|thumb|Bandéra Dagéstan
120px|right|thumb|Lambang Dagéstan
thumb|200px|Peta Dagéstan

**Républik Dagéstan** (Basa Rusia: Республика Дагестан) mangrupa salah sahiji wewengkon konstituén Féderasi Rusia.

## Tumbu kaluar 
* Islam in Dagéstan
* Loka resmi Dagéstan
Berlian

thumb|200px|right|potongan berlian
thumb|200px|right|berlian
**Berlian** asal kecapna tina basa Yunani *adama* anu miboga harti teu bisa diéléhkeun.Salaku salah sahiji kabeungharan alam, berlian ngarepresentasikeun kakuatan anu teu bisa diéléhkeun, hiji batu permata anu dipikahayang ku unggal jalma utamana calon pangantén awéwé. Tapi dalah dikumaha ogé beurat berlian patali jeung ukuran gedé leutikna.
Potongan berlian mangrupa hiji hal anu nangtukeun kualitas jeung harga hiji batu berlian, ku sabab hasil pamotongan ieu bakal nangtukeun *pemantulan*cahaya anu ningalikeun kaéndahan *kilauan* batu berlian sorangan. 4C nu mimiti nyaéta *panduan sistem penilaian batu berlian* anu diwanohkeun ku *The Gemological Institute of America (GIA)*, ari 3C nu pamungkas nyaéta pangdeudeul ti para ahli berlian.
1. 4C nu mimiti nyaéta *Cut*, *Carat*,*Clarity*, *Color*.
2. 3C nu pamungkas nyaéta *Certificate*, *Confidence*, *Customer Service*.

## Referensi
Ingushétia

right|200px|thumb|Lokasi Ingushétia di Rusia

**Républik Ingushétia** mangrupa ngaran salah sahiji Subjék Féderal Rusia. Ingushétia miboga luas daérah 4.000&nbsp;km². Padumukna aya 467.294 jiwa (2002), kalawan kapadetan 116,8 jiwa/km². Ibu kotana nyaéta Magas.
thumb|200px|Bandéra Ingushétia
Kalmykia

thumb|200px|Lokasi Kalmykia di Rusia
thumb|250px|right
thumb|220px|Bandéra Kalmykia
**Kalmykia** mangrupa salah sahiji Subjék Féderal Rusia. Subjék ieu miboga luas daérah 76.100&nbsp;km² kalawan populasi 292.410 jiwa (2002) jeung kapadetan 3,8 jiwa/km². Ibu kotana nyaéta Elista.
Kabardino-Balkaria

right|thumb|200px|Lokasi Kabardino-Balkaria di Rusia.

**Républik Kabardino-Balkar** atawa **Kabardino-Balkaria** (basa Kabardia: Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэ; basa Balkar: Къабарты-Малкъар Республика; basa Rusia: Кабарди́но-Балка́рская Респу́блика; *Kabardino-Balkarskaya Respublika* atawa *Kabardino-Balkariya*) mangrupa salah sahiji subjék féderal Rusia (hiji républik) nu aya di Kaukasus kalér. Legana nyaéta 12.500 km². Padumukna aya 901.494 jiwa (2002) (kapadetan: 72,1 jiwa/km²). Ibu kotana nyaéta Nalchik, upami puseur pamaréntahan aya di Tyrnyauz.

## Tumbu kaluar 
*  Loka resmi
Karna Yudibrata

**Karna Yudibrata**
Lahir di Rancah, Ciamis, tanggal 17 Séptémber 1936.  Agamana Islam.  Dina perkuliahan, teu ngarasa dipapatahan ku anjeunna, malah asa dianggap anak. Teu matak asa-asa mun tatanya ngeunaan hal-hal cécék-bocék ogé, najan kitu, ngajawabna téh teu weléh daria.
*  Ceuk Amir Suyatna, Anu nganteng saumur-umur, moal poho ku imeutna sok mariksakeun lamun aya mahasiswa nu katarajang gering galingging panas tiris atawa panyakit séjénna. Kang Karna Yudibrata ngajak réréncanganana ngalongok nu keur katarajang gering.
*  Ceuk Dédé Kosasih, Sasauranana éstuning matak genah jeung merenah, leuleus jeujeur liat tali. Malah anjeunna mah kasohor hiji sepuh anu iasa meruhkeun jeung mépés anu keur amarah.
* Ceuk Duduh Durahman, Taun 60-an Kang Karna gé kungsi ngalaman diopnameu di Cicéndo, najan teu nepi ka kudu dioperasi. Ngan soca wé dipeungpeunan... topéng kaléng! Basa ngalongok bet hayang seuri.  Zorro lain, Batman sanés!  Éta tuda kana batminton ku kadedemes.  Nepi ka kudu ngalaman diopnameu. Lantaran soca kabéntar...kok!
*  Ceuk Iskandarwassid, Ku lilana campur gaul jeung karasa pisan kanyaahna, lila-lila mah ka Kang Karna téh asa ka lanceuk wé.  Boh dina keur meunang kabungah, boh dina keur meunang karerepet, kuring tara asa-asa bruk-brak. Ari ayeuna, nu bageur ka kuring téh pangsiun. Bakal langka panggih. Bakal langka tepung, moal bisa laluasa ngobrol. Moal laluasa abring-abringan. Ngan kari waasna. Bati nineungna.
* Ceuk Yayat Sudaryat, Karna Yudibrata téh guru, kolot, jeung sobat anu bageur tur asak jeujeuhan. Lain ngan saukur jadi guru, Pa Karna mah sok ngawurukan kawas kolot ka anakna. Karasa pisan minangka gaganti kolot di imah téh, sok ngajujurung kana kaalusan, sarta nyaram milampah kagoréngan.

## Rujukan
Detektif Conan

**Detektif Conan** nyaéta salah sahiji judul *anime* jeung *manga* nu judulna sarua.  Serial ieu dipigawé ku Aoyama Gosho-sensei sarta digarap ku studio Kadokawa Shoten. Manéhna mindeng nulungan pulisi dina nuntaskeun sawatara kasus kriminal. Hiji mangsa, Shinichi Kudo jeung papacanganana Ran Mouri keur nalungtik hiji kasus di taman hiburan. salah sahiji oknumna nyaéta dua jalma nu maké jubah hideung, ngaranna Gin jeung Vodka. 
Shinichi nuturkeun dua jalma éta nepi ka pamustunganana mah manéhna kanyahoan tur diteunggeul nepi ka kapiuhan. Gin jeung Vodka ngasupkeun ubar ahéng kana awak Shinichi. Éta ubar téh ngaranna *Apotoxin-4869* (APTX-4869) nu ngabalukarkeun awak Shinichi robah jadi budak leutik umur 8 taun-an. 
Nalika Ran Mouri datang ka imah kulawarga Kudo. Manéhna panggih jeung Shinichi leutik, tuluy nanyakeun ngaran éta budak. Tungtungna, Kudo nyokot ngaran tina 2 novelist nu kasohor nyaéta Sir Arthur Conan Doyle ( nu ngarang novel Sherlock Holmes) jeung Edogawa Rampo. ti dinya ngaranna jadi Conan Edogawa. 
Conan dibéré barang-barang nu canggih ti Profesor Agasha kayaning dasi pangobah sora, sapatu super, anting telepon jeung sajabana sangkan manéhna leuwih gampang dina nalungtik jeung maluruh organisasi jubah hitam nu ngabalukarkeun manéhna jadi budak leutik. Salian ti éta, Conan ogé cicing di imah detektif Mouri sangkan manéhna gampang manggihan kasus-kasus kriminal.

## Tokoh-tokoh dina Detektif Conan
* Shinici Kudo / Conan Edogawa.
* Ran Mouri.
* Kagoro Mouri.
* Eisuke Hondou (本堂 瑛祐 Hondō Eisuke).
* Eri Kisaki (妃 英里, Kisaki Eri).
* Heiji Hattori (服部平次 Hattori Heiji).
* Kazuha Toyama.
* Kid si Pencuri alias Kaito Kid.
* Okiya Subaru.
* Sonoko Suzuki (鈴木園子 Suzuki Sonoko).
* Yusaku Kudo (工藤優作 Kudō Yusaku).
* Yukiko Kudo (工藤有希子 Kudō Yukiko).
* Dr. Tomoaki Araide.
* Yoko Okino (沖野　ヨーコ, Okino Yōko).
* Ai Haibara.
* Ayumi Yoshida (吉田歩美 Yoshida Ayumi).
* Genta Kojima (小嶋元太 Kojima Genta).
* Hiroshi Agasa (阿笠 博士) (Profesor Agasa).
* Mitsuhiko Tsuburaya (円谷光彦 Tsuburaya Mitsuhiko).
* Sumiko Kobayashi (小林澄子 Kobayashi Sumiko).
* Juzo Megure (目暮十三 Megure Jūzō).
* Isshin Chiba.
* Misao Yamamura.
* Ninzaburo Shiratori (白鳥 任三郎 Shiratori Ninzaburō).
* Sato Miwako.
* Takagi Wataru.
* Ethan Hondou.
* Hidemi Hondou.
* Andre Camel.
* James Black.
* Jodie Starling.
* Shuichi Akai.

## Referensi
Layanan Talatah Singget (SMS)

thumb|right|300px|layanan talatah singget anu aya dina telepon keupeul 
**SMS**, singketan tina kecap-kecap basa Inggris ***Short Message Service***, nyaéta hiji layanan anu dilaksanakeun ku hiji telepon mobil pikeun ngirim atawa nampa talatah-talatah pondok. 
## **Kamekaran SMS**
Ide watesan 160 karakter di SMS diciptakeub ku Friedhelm Hillebrand, anu mekarkeun télékomunikasi anu asalna ti Deutsche Telekom Jerman.

## **SMS Gateway**
SMS Gateway nyaéta hiji *platform* anu nyadiakeun mékanisme pikeun EUA nu nganterkeun jeung narima sms ti *mobile* (HP, PDA phone, dll) ngaliwatan *SMS Gateway’s shortcode*.

## catetan
Blink-182

thumb|300px|Personil Blink 182 ti kénca ka katuhu: Tom, Mark jeung Travis
**Blink-182** nyaéta grup musik *pop punk* asal Poway, Kalifornia, Amerika anu dibentuk taun 1992. Personil pertamana nyaéta Tom DeLonge (vokal jeung gitar), Mark Hoppus (vokal jeung bass), jeung Scott Raynor (drum). Blink-182 ngaran awalna nyaéta Blink wungkul, tapi lantaran aya grup musik asal Irlandiaa nu ngaranna sarua, jadi Tom saparakanca kapaksa ngaganti ngaran grup musikna ku cara nambahan angka 182 ditukangna. Ieu angka dicokot tina ngaran hiji pilem anu judulna *TURK! 182*. Taun 1997, sanggeus album *DUDE RANCHE* dirilis, Scott Raynor kaluar ti Blink-182 lantaran panyakit anu karandapan ku manéhna, terus posisi Scott digantikeun ku Travis Barker.

## Karir
[thumb|300px|Konsér di [Bahrain]]
### Mangsa vakum (2005-2008) jeung reuni
Bulan Pébruari taun 2005, Blink-182 dinyatakeun bubar, terus para personilna nyieun proyék séwang-séwangan. Mark jeung Travisnaratas pikeun nyieun grup musik anyar jeung Shane Gallagher ti grup musik The Nervous return sarta Craig Fairbaugh ti grup musik Lars Fredicken & The Bastard. Ieu grup musik dingaranan +44 (Plusfourtyfour). Sedengkeun Tom Delonge naratas usaha distro, Macbeth. Terus ngumumkeun grup musik anyarna, Angels and Airwaves. Taun 2009 kamari, Blink-182 ngumumkeun yén Tom saparakanca geus ngahiji deui terus bakal mawa matéri anyar sakaligus ngayakeun tur bareng jeung Weezer. Blink-182 balik deui ka studio rekaman, terus ngarilis album kagenepna*NEIGHBORHOODS* taun 2011 ieu.

### Diskografi Album
Album rekaman pertamana dijudulan *CHESHIRE CAT* anu dirilis taun 1994, ti saprak ieu album dirilis, ngaran Blink-182 mulai dipikawanoh ku halayak. Album kaduana dijudulan *DUDE RANCH* anu dirilis taun 1997. Diteruskeun ku album *ENEMA OF THE STATE* anu dirilis taun 1999. Sanggeus album *ENEMA OF THE STATE* kajual leuwih ti 4 juta kopi, Blink 182 ngarlis album *The Mark, Tom, and Travis Show (The Enema Strikes Back)* dina édisi *terbatas* (musim gugur taun 2000). Taun 2001, Blink 182 ngarilis album *TAKE OFF YOUR PANTS AND JACKET*, diteruskeun ku album *UNTITLED* taun 2003. Taun 2005. Blink 182 ngarilis album *THE GREATES HITS* anu nandakeun vakumna Blink 182. Sanggeus vakum, Blink-182 ngarilis album *NEGHBORHOODS*'.

## Référénsi
Khulafaur Rasyidin

**Khulafaur Rasyidin** () atawa **Khalifah Ar-Rasyiddin** nyaéta opat urang Khalifah (pamimngpin) kahiji agama Islam anu dipercaya ku umat Islam pikeun neruskeun kapamingpinan Nabi Muhammad sabada anjeunna tilar dunya. Opat urang éta nyaéta sobat deukeut Muhammad nu ka cutat paling deukeut jeung paling dipikawanoh dina ngabela ajaran nu di bawa ku Nabi Muhammad. Sajarah khalifah dimimitian dina taun 632 M , sabada Nabi Muhammad maot. Sajarah dikawitan ku opat urang khalifah mimiti, nyaéta Abu Bakar, Umar bin al-Khattab, Utsman bin Affan, jeung Ali bin Abi Tolib. Para khalifah ieu miboga julukan *Khulafaur Rasyiddin* (khalifah anu meunang petunjuk).

## Rujukan
Adygea

**Adygéa** mangrupa salah sahiji Subjék Féderal Rusia. Subjék ieu miboga luas daérah 7.600&nbsp;km². Subjék ieu miboga jumlah populasi 447.109 jiwa (2002) kalawan kapadetan padumuk 58,8 jiwa/km². Ibu kotana nyaéta Maykop.
Munara Pisa

**Munara Pisa** nyaéta ngaran munara anu jadi kareueus urang kota Pisa, Italia.  Minangkana mah jadi *landmark* na kota Pisa. Ieu pangwangunan téh kungsi eureun dina taun nu kalima alatan ieu munara geus mimiti doyong nyanghareup ka kidul. Pangwangunan ieu munara dieureunkeun kira-kira salila 100 taun, sarta saméméh taun 1272, luhur munara ditambah jadi 4 umpak kalayan nyanghareup ka arah anu patukang tonggong jeung saméméhna, tur dipiharep éta munara téh bisa ajeg deui kawas rarancang anu sabenerna. Tapi pangwangunan éta di eureunkeun deui, alatan taneuh anu aya di sabudeureun wangunan munara henteu *stabil*, nepi ka pamustunganana pangwangunan dituluykeun dina taun 1360 - atawa 80 taun saterusna. Déngdékna Munara Pisa téh ku sabab diadegkeunana éta munara téh di luhureun urut walungan heubeul anu taneuhna beyé tur keusik hungkul, sedengkeun pondasi munara teu pati jero, padahal éta munara beuratna 14.500 ton. Waktu Musolini keur nanjeur, kungsi ditarékahan ku cara disuntik semén pondasina, mémang aya hasilna tapi teu nyugemakeun pisan. Taun 1990 kungsi ieu munara téh kaayaanana pikasalempangeun pisan, malah kungsi ditutup pikeun turis nu hayang ka éta munara. Najan angger déngdék, tapi kiwari mah éta munara téh leuwih seseg teu pikamelangeun. Malah ceuk para ahli, éta munara téh teu kudu dipikahariwang paling copél 300 taun ka hareup.

## Referensi
Doel Sumbang

**Wachyoe Affandi** leuwih dipikawanoh **Doél Sumbang** () nyaéta saurang panyanyi sakaligus panyipta lolobana lagu pop Sunda. Doel mangrupa salah saurang penyanyi pop Sunda ti Bandung anu kawentar ti taun 1980. Dina taun 1990-an Doél jadi payanyi Sunda, tapi dina taun 2001 Doél balik deui kana jinis lagu nu saméméhna. Tuluy anjeunna ngaluarkeun album anyar anu judulna *Aku Ingin Putus*, anu gawé bareng jeung Hary Roesli balukarna lagu anu dihasilkeun jadi pacampur antara pop, orkestra, dangdut, *rock and roll* jsb.

## Catetan
Iskandarwassid

[thumb|250px|right|Iskandarwassid, inohong Sunda, Sastrawan Sunda, icikibung di dunya atikan ti taun [1960]]

**Prof. Dr. Iskandarwassid, MPd**, Iswas, kitu nénéhna sapopoé lahir di Cimahi, Bandung 10 Mei 1939, agamana Islam Ngaran istrina Siti Jenab.  Anak-anakna nyaéta Sonny Wijaksana, Rinni Hanaria, Fitri Ganjari, Riana Surtikanti, jeung Arismaya.  Duka naon lantaranana harita kuring boga sipat kitu. Dina diskusi-diskusi, kana gagasan jeung pamanggih batur téh sok hayang ngaduan waé. Pédé, sakapeung operékting, duka kompénsasi tina naon. Ka Kang Karna gé kitu. Hayangna mah meureun harita téh dilayanan. Tapi da Kang Karna mah teu biasa kitu.''

## Rujukan
Munara Eiffel

thumb|250px| Munara Éiffel 
jmpl

**Munara Éiffel** nyaéta ngaran munara beusi anu diwangun di Champ de Mars di sisi Walungan Seine, Paris. Ieu munara téh minangka *landmark* kota Paris, Perancis anu geus kakoncara di sakuliah dunya. Ieu munara téh dijieun tina 18.083 bagian beusi waja (wangun murni tina beusi struktural) anu diterapkeun ku dua satengah juta paku. Carangka beusi ieu dirénovasi saban tujuh taun sakali sarta dicét kalayan 50 ton cét.  Ti taneuh nepi ka tihang bandéra, jangkungna 312,27 méter dina taun 1889, kiwari mah 324 méter kaasup anténeuna. Ieu munara téh dipiboga ku Pamaréntah kota Paris sarta dikokolakeun ku pausahaan swasta, "''Société Nouvelle de l'Exploitation de la Tour Eiffel''". Munara ieu dicaangan ku 352 projektor 1.000 watt sarta ngiceup saban satengah jam nalika peuting, kalayan 20.000 lampu sarta 800 lampu disko. Sangkan ieu munara katempona leuwih hirup, 4 lampu laser xenon anu  6.000 watt, muter sacara permanen di penclut munara.

## Referensi
Bonéka

thumb|Bonéka kaén.
**Bonéka** (tina bahasa Portugis *boneca*) nyaéta sajinis kaulinan anu loba rupana, ilaharna manusa atawa sato, sarta tokoh-tokoh fiksi. Bonéka mangrupa kaulinan anu buhun, ku sabab dina jaman Yunani, Romawi atawa Mesir kuno bonéka téh geus aya.

## **Sajarah jeung Kamekaran Bonéka**
Bonéka geus aya ti baheula sabudeureun  3.000 taun saencan masehi. Bonéka jaman baheula bentukna pikasieuneun jeung kaku. Bonéka geus mimiti jadi kaulinan budak di taun 600 taun saencan masehi. Ku sabab bonéka geus bisa dijadikeun kaulinan alatan bentukna teu kaku jeung bisa digerak-gerakeun. Dina abad 5-15, bonéka masih tetep dipaké pikeun kaperluan ritual jeung agama. Bonéka jadi kaulinan barudak sacara masal mimitina abad 15 di Kota Nuremberg, Augsburg, jeung Sonneberg, Jerman. Bonéka kasebut dijieun tina taneuh liat, ki jeung lilin sarta dibéré baju anu ngagambarkeun awéwé Jerman. Kamekaran bonéka ngeuyeuban alam dunya saperti di Inggris, Prancis, Itali, jeung Walanda nyarieun bonéka awéwé anu ngagambarkeun nagara séwang-séwangna. Bonéka ieu dijadikeun oléh-oléh. Abad ka-16, pabrik boneka di Walanda nyieun mata bonéka tina gelas jeung bisa dimajukeun  nepi ka méré kesan jiga jalema beneran. taun 1675, pabrik anu ngalengkepan bonéka maké buuk. Dina taun 1710, aya pabrik anu nyieun bonéka bisa ceurik, sedengkeun dina tau 1735 aya bonéka anu bisa leumpang ilaharna jalema. Di ahir Perang Dunia I, Amérika kaasup nagara penghasil bonéka panglobana di dunya. Di antara taun 1925 jeung Perang Dunia II, pabrik paranti nyieun bonéka leuwih ngirut deui. Bonéka buatan pabrik dilengkepan ku ayana bonéka anu bisa ngicep kalayan lengkep jeung bulu matana, bisa calangap jeung aya huntuan. Aya ogé bonéka anu bisa dahar jeung nginum sorangan.

## catetan
Dano Toba

thumb|250px| Dano Toba
**Dano Toba** nyaéta salah sahiji dano nu panggedéna sadunya, sarta nu panggedéna tur pangkakoncarana di Indonésia. Panjangna 100 kilométer, lébarna 30 kilométer, saking ku gedéna Dano Toba mah siga sagara. Dumasar panalungtikan ti Universitas Teknologi Michigan Amérika Serikat, baheula 75.500 taun katukang, di sabudeureun wewengkon Dano Toba aya gunung bitu anu ngabalukarkeun musnahna manusa, sato, jeung tutuwuhan di sabudeureunana, batuan tur lebu vulkanikna sumebar nepi ka 2000mmjauhna tur ngabalukarkeun daérahna poék katutupan ku lebu vulkanik.

## Referensi
Katagori:Dano
Kipas Angin

[thumb|right|250px|Kipas angin tradisional [Jepang]]
**Kipas angin** mangrupa barang pikeun niiskeun awak.

## **Asal usul Kipas**
Kipas diTionghoa miboga peran penting salian pikeun niiskeun awak kipas ogé jadi simbol.
Kipas Tionghoa kaasup kipas kahot ku sabab dipikanyo yén kipas jaman éta tina tenunan awi mimitina abad ka-2 SM, jeung disaluyuukeun jeung pungsina, kipas dipaké pikeun niiskeun hawa.  Satuluyna kipas mimiti jadi barang seni dieuyeuban ku lukisan jeung ornamén anu dijieuna ku para seniman kelas luhur.  Kamekaran kipas mekar nepi ka Jepang jeung Korea anu budayana hampir sarua jeung Tiongkok.  Sanajan kipas leungeun téh mangrupa budaya bangsa Tionghoa, tapi mimitina kapanggih kipas lipet di Jepang kira-kira abad ka-6 nepi ka abad ka-8.  Kipas lipet diwanohkeun ka Tiongkok dina taun 988 pikeun hadiash ka kaisar.  Nepi ka makéna kipas lipet sumebar jeung jadi lambang status sosial jeung pinterna jalma anu miboga éta kipas.  Salian ti éta kipas ogé jadi salah sahiji ikon tren papakéan populer.  Mimitina dina masa Dinasti Han jeung Dinasti Tang nalika baju dipaképikeun bahan kipas, anu ngahasilkeun kipas generasi anyar anu lain ngan saukur alus tapi disaluyukeun jeung baju anu di paké.  Kamekaran ieu aya dina kajayaan masa Dinasti Ming kira-kira taun 1368 nepi ka 1644, nalika kipas jadi mamanis  papaké anu dieuyeuban ku rupa-rupa lukisan jeung kaligrafi.  Kamekaran kipas leungeun jadi sumebar kana bahan anu dipakéna.  Kai cendana, gading, giok, pérak nepi ka emas jadi bahan-bahan rangka kipas.  Ari husus keur kai cendana, méré pungsi tambahan dina kipas anu teu ngan saukur niiskeun hawa osok kaambeu seungit nalika dikipaskeunnana.  Lantaran sumebarna mangpaat kipas nepi teu kawatesan saperti [kipas [beusi]] pikeun sanjata anu disebut *Tie Shan*.

## Referensi
Bola Voli

thumb|200px|right|Suasana maén bola voli
**Bola voli** nyaéta hiji wangun olahraga anu kaasup kana cabang olahraga kaulinan. Voli (*volley*) hartina gebugan langsung atawa ngagebug bola langsung di udara satacan bolana murag kana taneuh. Daérah service nyaéta daérah nu lébarna 9 m di tukangeun unggal garis ahir. Jaring atawa nét pikeun bola voli ukuranna teu leuwih ti 9,50 méter jeung lébar teu leuwih ti 1,00 méter nu pétak-pétak atawa mata jaring ukuranna 10 x 10&nbsp;cm, tinggi net keur lalaki 2,43 méter sarta keur awéwé 2,24 meter. Bola kudu buleud dijieun tina kulit anu leuleus atawa dijieun tina kulit *sintétis* nu bagian jerona dibéré karét atawa bahan sajenis.

## Referensi
Yayuk Basuki

jmpl|Yayuk Basuki

**Nany Rahayu Basuki Suharyadi** atawa leuwih kasohor ku sebutan **Yayuk Basuki** nyaéta salah sahiji pamaén ténis ti Indonésia nu kasohor dina taun 1990-an. . Anak kalima ti lima sadudulur ieu asup ka hiji klub ténis di Ragunan, Jakarta nepi ka taun 1989. Tuluy dilatih ku sababaraha pelatih, tapi nu paling gedé jasana mah nyaéta Mien Gondowidjojo. 
Ngamimitian karir professional taun 1990. Yayuk mimiti fokus dina ténis profesional nalika balik ti Beijing dina bulan Oktober 1990 sarta dilatih ku George Jiri Waters. Dina taun nu satuluyna, Yayuk jadi pamaén ténis Indonésia nu munggaran meunangkeun turnamén profesional. Pers jeung masarakat luar méré jujuluk “*Jaguar of Asia*”. Ieu jujuluk dicangking ku Yayuk nalika meunangkeun turnamén ténis di Pattaya, Thailand 1991. Dina turnamén Challenge II di Jakarta, réngking Yayuk ka-259 WTA bulan Pébruari 1991 tapi dina awal April 1991 nalika turnamén Pattaya, Tahiland réngkingna naék jadi ka 86.  
Sapanjang karirna di dunya ténis, Yayuk geus meunangkeun genep gelar tunggal Tur WTA jeung salapan gelar ti ganda. Préstasi nu pangpunjulna nyaéta dina turnamén Grand Slam nu ngahontal babak perempat final Wimbledon dina taun 1997. Yayuk pangsiun tina karir professional dina taun 2004. Réngking pangluhurna nu kungsi kahontal ku Yayuk nyaéta posisi ka-19 pikeun bagéan nu tunggal jeung posisi ka-9 keur bagéan nu ganda.

## Prestasi-prestasi lianna
# Gelar jawara junior ti mimiti taun 1978.
# Pinunjul ka-1 Tunggal Putri Piala Paku Alam VIII 1981 nepi ka 1984.
# Pinunjul ka-1 tunggal putri Yogyakarta, Malang, Semarang, Jakarta.
# Peraih medali emas Tunggal Putri PON XII 1989 jeung PON XIV 1996 pikeun tunggal putri.
# Peraih medali emas Asian Games X 1996 Seoul, Korea Selatan; bareng jeung Suharyadi meunangkeun emas ganda campuran di Asian Games XI 1990 di Beijing, Cina.
# Medali emas Tunggal Putri Asian Games 1998 di Bangkok, Thailand.
# Semifinalis WTA Tour Italia sarta pinunjul di Saga jeung Matsuyama, Jepang sarta  pinunjul di Brindisi, Italia, 1986.
# Perempat final Matsuyama, Jepang, 1987, sarta pinunjul ganda bareng jeung Suzanna Widjaja di Italia jeung Jepang taun 1988.
# Semifinalis di Arrezo, Italia, tuluy di Chibada Kuroshio, Jepang.
# Atlet Terbaik Indonésia, sarta meunang panglélér ti Presiden Soeharto.

## Referensi
Angelique Widjaja

thumb|200px|right|Angelique Widjaja
**Angelique Widjaja** nénéhna Angie nyaéta salah sahiji pamaén ténis professional nu asalna ti Indonesia. Lahir di Bandung, Jawa Barat tanggal 12 Désémber 1984. Taun 2002 meunangkeun dua gelar deui nyaéta Australia Terbuka ganda junior bareng jeung Gisela Dulko sarta meunangkeun pinunjul Perancis Terbuka ngéléhkeun Ashley Harkleroad ti USA. Nalika di kelas junior, Angie saentragan jeung Maria Sharapova (juara tunggal puteri Australia open junior 2002) jeung Svetlana Kuznetsova (juara US open junior 2001). Salian ti éta, Angie ogé ngagabung di Tim Fed Cup Indonesia taun 2001, 2003, 2006 jeung Olimpiade 2004 di Athena. 
Dina Olimpiade 2004 di Athena, Angie ngéléhkeun Tamarine Tanasugarn di puteran kahiji kompetisi single tapi éléh dina puteran kadua ku Karolia Sprem. Taun 2005 Angie absén tina dunya ténis professional alatan sawatara cidra. Taun 2007, Angie meunangkeun medali perak di Sea Games di Thailand. Taun 2008 dina umur nu ka-23 Angie jeung Liza Andriyani meunangkeun kompetisi ganda turnamén ITF Jakarta nu jadi turnamén pamungkasna.

## Referensi
Chuvashia

right|200px
thumb|200px|right
**Chuvashia** mangrupa salah sahiji Subjék Féderal Rusia. Subjék ieu miboga luas daérah 18.300&nbsp;km². Jumlah padumuk di républik ieu nyaéta 1.313.754 jiwa (2002), kalawan kapadetan 71,8&nbsp;km². Ibu kotana nyaéta Chéboksary.

thumb|200px|Bandéra Chuvashia
Isaac Newton

**Sir Isaac Newton** (January 4, 1643 - March 31, 1727) nyaéta saurang ahli fisika, astronomi, jeung ahli falsafah anu lahir di Inggris. Buku anu ditulis jeung dipublikasikeun dina taun 1687, *Philosophiæ Naturalis Principa Mathematica*, disebut-seut minangka buku anu paling boga pangaruh dina sajarah kamekaran élmu pangaweruh. Numutkeun sawatara buku, Isaac Newton gumelar di nagara Inggris taun 25 Desember 1643 di Woolsthrope pupus taun 1727 dikurebkeun di Westiminster Abbey.

Ti barang gubrag ka alam dunya Isaac Newton mah geus teu mibanda bapa atawa yatim, ku lantaran nujadi bapa tilar dunya tilu bulan saméméh manéhna lahir. Salila hirupna Isaac Newton loba paké pikeun neuleumah ngeunaan alam marcapada, kitab suci jeung sagala rupa niléy ngeunaan kaluhungan ageman, manéhna mibanda hiji kayakinan yén sagala rupa pagawéana baris kapetik hasil sarta ka ala buahna.

## Karya Isaac Newton
Salah sahiji karya Isaac Newton nu kamashur tayalian ***Philosophiae Naturalis Principia Mathematica***, hiji buku numertélakeun pamanggihna ngeunaan téori gravitasi dumasar kana hukum gerak/usik. Nepika kiwari, hiji gerak/usik ieu pikeun ngukurna maké hijian ngaran manéhna (Newton) ieu ogé mangrupa pangdeudeul kana sagala jasa-jasa tur pamanggihna.

## Hukum Newton
Ceuk Isaac Newton aya tilu hukum atawa katangtuan ngeunaan hiji gerakan, nu katelah hukum Newton. Tayalian:

* Hukum 1 Newton
Hukum ieu nelah ogé ku ngaran hukum inersia (jemlék), ngagambarkeun kaayaan sipat hiji barang, cenah lamun seug hiji barang cicing ieu gedé kamungkinan ieu barang bakat tetep cicing, kitu deui hiji barang nu mimitina *gerak* atawa pindah/usik tinangtu salawasna mibanda kamungkinan pikeun usik. kajaba aya kakuatan séjén ti luareun éta barang nu mangaruhanna.
Dina matématis, ditulis ƸF = 0
  
* Hukum 2 Newton
Dina hukum nu ieu Newton mertelakeun cenah, lamun seug *gerak*/usik hiji barang henteu sarua jeung 0 (EF ǂ 0), ieu gerakan baris ngarandapan parobahan. Gedé jeung leutikna parobahan dumasar kana beurat jeung henteuna éta barang (massa)
Dina matématis, ditulisna ƸF = ma

ƸF = Tanaga gerak (N)
m = Beurat barang/*massa benda* (Kg)
a = Parobahan usikna barang (m/s2)

* Hukum 3 Newton
Mertélakeun ngeunaan hiji tanaga nu dipaké nyurungkeun atawa metot hiji barang, ieu baris pinanggih jeung hiji perlawanan/tahanan tina  éta barang ku kituna ieu hukum ogé katelah hukum aksi-réaksi.
Dina matématis, ditulis F1.2 = - F2.1

F1.2 = Tanaga nu nyurungkeun/metot (N)

F2.1 = Perlawanan/tahanan tina barang nu disurungkeun (N)

## Baca ogé 
* 
* 
* 

## Dicutat tina
Kaméra

thumb|Kaméra
**Kaméra** mangrupa alat pikeun ngaabadikeun gambar. " Taun 1839 Daguerre méré nyaho publik bari teu maténkeun.
# Kaméra SLR ( *Single Lens Reflex* ).
# Kamera digital. Mulasara lénsa, ulah nyabak bagéan optis lénsa ku ramo, paké *filter* paranti nutupan atawa paké *lens hood*.

## catetan
Doraémon

thumb|Doraémon
***Doraemon*** (ドラえもん) nyaéta manga anu kasohor dikarang Fujiko F. Fujio ti taun 1970.

## Sajarah
Doraémon nyaéta robot ucing anu dijieun tanggal 3 September 2112 di salah sahiji pabrik anu teu jauh ti Tokyo. Produksi massal berbagai macam tipe robot terjadi pada abad ke-22. Alatan kacelakaan dina prosés nyieuna, ngabalukarkeun doraémon henteu sampurna. Doraémon kurang 1 sekrup dibandingkeun robot ucing lainna nepi ka Doraémon jadi barang kelas dua. Sanajan Doraémon henteu hadé dina widang sakolana, ahirna Doraémon dikirim ka Akademi Robot pikeun dilatih jadi robot rumah tangga. Unggal ujian, Doraémon osok meunang penteu goréng, tapi ahirna Doraémon bisa lulus ogé. Balukarna, Doraémon dilélang tuluy aya anu nawar nyaéta kulawarga anu kurang mampu. Manéhna kudu gawé jadi *babysitter*, ahirna Doraémon jadi nagsuh katurunan Nobita. Hiji mangsa, nalika Doraémon eukeur ngeunahna saré aya robot beurit anu ngégél 2 ceulina. Ti saprak éta Doraémon jadi sieun ka beurit. Kajadian éta ngabalukarkeun Doraémon ceurik salila 10 poé. Ku sabab ceurik waé Doraémon jadi robah jirimna anu asalna warna konéng jadi warna biru alatan kabaseuhan cai panonna. Nepi ka ayeuna Doraémon warnana biru.

## Catetan
Weezer

[thumb|300px|Weezer, [Portland, 2005]]
**Weezer** nyaéta grup musik alternaip asal Los Angeles, Kalifornia,Amérika. Weezer dibentuk tanggal 14 Pébruari 1992 ku Rivers Cuomo (vokalis jeung gitaris), Patrick Wilson (drum), Matt Sharp (Bass) jeung Jason Crooper (gitar). Ieu grup musik mulai debut karirna i klub-klub lokal Los Angeles, terus sabada 16 bulan babarengan minton jeung ngarekam *demo*, ahirna weezer nandatangan kontrak jeung *DGC Records* terus pindah ka New York. Jason ninggalkeun Weezer sabab nguruskeun pamajikanna anu keur hamil, terus Jason digantikeun ku Brian Bell, bassis ti grup musik Carnival Art. Dilanjutkeun  ku album *Pinkerton* anu dirilis yaun 1996 ku *Geffen Records*. Album *Weezer (yellow)* dirilis taun 2001. Sataun sabada album *Weezer (yellow)*, Weezer ngarilis album *Maladroit*. Taun 2005, Weezer ngarilis album *Make Believe*, diteruskeun ku album *Weezer (red)* anu dirilis taun 2008 ku *DGC, Interscope Records*. Album *Ratitude* dirilis ku label rekaman anu sarua taun 2009. Anu pamungkas, Weezer ngarilis album *Hurley* di taun 2010 kamari.

## Référénsi
Ajian

**Ajian** téh sabangsa mantra (jangjawokan) anu gunana pikeun ngandelan kakuatan lahir batin pikeun nu ngagemna tur bisa meruhkeun nu lian. Ajian téh naon-naon anu diaji upamana ajian nerus bumi, nyageurkeun nu gering, mélét, nyirep, jst . 
## Conto Ajian
### Ajian Kabedasan
*Dampal suku ngabatu datar*,
*bitis ngabatu wilis*,
*nyurup ka badanna*,
*nyurup ka sungsumna*,
*getih sabadan*,
*bulu sabadan*,
*bedas ngala ka aki*,
*bismillah*,

### Ajian Prabu Siliwangi
*Sir, aing, Prabu Siliwangi*,
*Cipta aing Nabi Adam*,
*rasa aing Rasulullah*,
*ya Allah, ya Rasulullah*,
*tiba jenengan Prabu Kean Santang Maring Ingsun*,
*kedét aing Ratu Galuh*,
*kiceup aing Prabu Tajimaléla*,
*Itu nu hurung di luhur*,
*éta nu hérang di handap*,
*nu hibar ditengah-tengah*,
*nya aing Sang Ratu Gumala putih*,
*nyatana ti poé kemis*,
*nya aing Sang Ratu Gumala Putih*,
*nyetana di poé jumaah*.

### Ajian Ngarah Kuat Badan
*Bismillahirrohmanirrohim*,
*alingan isun maring Gusti nyawa Nira*,
*di katuhu malaékat Sang Seda Tuhu*,
*Katuhueun ing manusa.*

*Alingan isun maring Gusti nyawa nira,*
*ti kénca malékat Sang Seda Lenyep*,
*kalenyepan ing manusa*.

*Alingan isun maring Gusti nyawa sira,*
*ti handap malaékat seuseup dampal,*
*malaékat Sang Seda Rasa.*

*Alingan isun maring Gusti nyawa nira,*
*ti tukang malaékat banding gorda(garba?)*
*malaékat Sang Seda Kenyang,*
*kekehyangan ing manusa.*

*Alingan isun maring Gusti nyawa nira,*
*ti hareup malaikat puncering amarah,*
*tutupi angliputi.*

*Alingan isun maring Gusti nyawa nira,*
*ti luhur malaikat Sang Seda Liput,*
*kaliputan ing manusa*

*Alingan isun maring Gusti nyawa nira*,
*ditutup ku ibu, disangga ku rama,*
*La illaha ilallah Muhammadarrosulullah*.

## Referensi
Sima

Mantra **sima** sabangsa kénéh jeung pangabaran nyaéta pangawasa nu aya (nu diagem) ku salah saurang jelema, nu maksudna pikeun meruhkeun nu lian . Nu gaduh sima biasana tara kadéséh ku batur di mana pateuteup.
## Conto Rumpaka Sima
### SIMA SILUMAN
*geueuman aing siluman ageung*,
*bul, ti kukus, bul ti embun-embunan*,
*galudra bayu sangara,*
*luncat ka bojong cariang,*
*dipunggu ku ulang-aling,*
*disangga ku Batara ménta.
*
### SIMA MAUNG
*Geueuman aing siluman ageung*
*bul ti kukus, bul tina embun-embunan,
galudra bayu sangara
luncat ka bojong cariang,
dipunggu ku ulang-aling,
disangga ku Batara meta,
raga maung tutunggangan aing,
ratu lumpuh, haji kawengku
ku hawa, ku Sanghiang Kudratullah*

*Maung pundung datang nuhun (turu?)
badak galak datang mendek (depa?)
nya mendek ka saratina
saratina anak déwata
nya déwata, nya awaking.

Biwir sia laki pipisan (mutu)
létah sia buntut baliung
rét bugeg tanpa bugug, (bagug?)
ratu aléh komo jaléh,
ya isun anu calik di Buana Panncatengah,
ya isun lanang sajati*

## Referensi
Pulpén

right|250px|thumb|Bagian-bagian pulpén

**Pulpén** nyaéta gagang péna anu dijieunna dieusi mangsi. Pulpén asalna tina basa Walndana **vulve** anu hartina alat tulis, anu mangrupa péna anu tungtungna méncos anu aya gagangan anu eusina kantong tinta anu bisa dieusian deui.

## **Sajarah jeung Kamekaran**
Mimitina pulpén téh bentukna dilengkepan ku kantong persisna abad ka-10. Dina taun 953, khalifah Ma'ād al-Mu'izz ti Mesir aya kahayang yn péna anu teu ngotoran leungeun jeung baju. Dina taun 1696 Daniel Schwenter salah saurang kabangsaan Jerman, nyieun péna anu ditungtungna aya bulu, jeung dina tanggal 25 Mei 1827 Rumania Petrache Poenaru urang Perancis munggaran nyieun pulpén kalayan *kartrij* anu bisa diganti. Désain pulpén anu anyar ngababarikeun jalma pikeun nulis ku sabab moal ngarasa hariwang kotor jeung rusak kertasna alatan tintana teu ucrat-acrét. Ti mimiti taun 1850-an, produksi pulpén jadi loba. Sanajan pulpén jadi kasohor sanggeus ayana péna tina emas. Dina taun 1880 nepi ka 1920-an pulpén mérek Waterman, produksi Amérika Serikat ngeuyeuban pasr pulpén jeung  Wirt asal Bloomsburg, Pennsylvania urutan kadua. Nalika éta, pulpén sawaréhna dieusian ku cara muka bagian gagang tinta, jeung ngeclakeun mangsi kana wadahna ku cara maké pipet. Cara ngeusian tinta ieu kawilang hésé jeung teu rapih. Abad ka-20, pulpén geus aya kamajuan teu saperti baheula deui anu cara ngeusian mangsina kawilang hésé, ieu téh jasana A. A. Waterman, Walter A. Sheaffer, jeung Parker. taun 1929 di Éropa, anu ngawanohkeun pulpén nu munggaran asalna ti Jerman anu disebutna Pelikan. Saencana pelikan meuli paten pikeun pulpén anu maké mangsina padet ti pabrik Slavoljub Penkala di Kroasia. Pulpén mimitina diproduksi kalayan loba warna jeung modélna, sanggeus seluloida pulpén téh malapah gedang mimitina ngaganti karét pikeun gagang pulpén. Duofold jeung Vacumatic ti Parker, sarta Pelikan 100 nyaéta modél-modél pulpén anu kasohor dina masa-masa antara Perang Dunia I jeung Perang Dunia II. Sanajan geus kapanggih bolpén, pulpén masih kénéh loba nu maké dina taun 1940-an jeung 1950-an. Bolpén masih mahal, jeung mangsina osok bocor atawa macét, sedengkeun téknologi mangsi geus loba diproduksi massal. Modél-modél anu kawentar dina taun 1950-an nyaéta Parker 51, Snorkel ti Sheaffer, jeung Skyline ti Eversharp. Dina taun 1960-an, téknologi bolpén mekar jeung ngagantikeun pulpén pikeun dipaké sapopoé. Ayeuna, produsn pulpén anu msih kénéh aya nyaéta Montblanc jeung Pelikan leuwih loba nu ngagunakeun pulpén pikeun barang koléksi atawa simbol status dibandingkeun pikeun alat tulis.

## catetan
Singlar

**Singlar**  téh nulak bahla, upamana nyinglar hujan angin sok ngagawingkeun sair dina curugan imah atawa ngawurkeun cangkaruk ka bulan .Dina kasusastraan Sunda téh aya nu disebut Rajah Panyinglar jeung aya nu disebut Singlar atawa Parancah wungkul .Singlar atawa parancah mah parondok.Wangunna mangrupa kalimah-kalimah pondok. Digunakeunana contona upama rék liar ti peuting, rék ngambah sanget, rék nyicingan tempat nu sanget.Rajah Panyinglar mah susunanana/ rumpakana saperti rajah lianna, nyaéta paranjang tur puitis.Singlar atawa parancah ogé sok digunakeun pikeun nyinglar sato nu dianggap ngadatangkeun mamala, kayaning: koréak, gagak, bébéncé, sit uncuing, sarta lelembut kunti.

## Conto Singlar
*Nini Koronjo kosong*
*Aki koronjo kosong*
*pangngosongkeun jalan*
*Ieu ...*(**nyebut ngaran sorangan)** *badé ngaliwat*!

## Conto Singlar/ Parancah
1. *Jig, ka ditu, ka sabrang ka Palémbang,*
*Di dieu mah putra putu Ratu Galuh*

2. *Jig, ka ditu ka sabrang ka Palémbang*,
*Di dieu mah tacan hipu bubuy batu*

## Conto Rajah Panyinglar
**Supaya Paré Ulah Ayeuh**

*Mimiti Nyi Pohaci Sanghiang Sri*
*jangkaring sahadat iman*
*godong-godong kang adadi hurip*
*akar iman witing pangawasa*
*cahya mataholang réh*
*kawasa pohaci iku*
*Sri éling marang wit jangji*
*élingkeun sari ing iman*
*cat, jadi rahayu*
*badan hurip reujeung nyawa*
*dadi (h)urip sampurna*
*nyawa ing hurip*
*waras dadi waluya*
*hérang lénggang nu ngalénggang*
*matak nangtung Sri*
*nu matak tiis*
*rasa nu ngahurip hayu*
*ngahuripkeun Nyi Pohaci Mayang Sri*

## Referensi
Paltot

right|thumb|Paltot anu geus disekeutan 
**Paltot** nyaéta alat paranti nulis atawa ngagambar anu bisa leungit alatan dihapus ku panghapus. Dina taun 1564 di Inggris beulah kulon kapanggih aya kandungan grafit murni sanajan katingalina mah jiga batu bara, grafit henteu bisa dibeuleum, jeung bakal nimbulkeun warna hideung hérang tapi babari dihapusna. Dina abad ka-19, nyieun paltot jadi bisnis anu gedé.
# Ulah meuli paltot anu eusina morosot ka luar tina paltotna ku sabab bakal babari patong. Tapi pilih paltot anu eusina gedé, eusi paltot anu gedé tara babari potong.

## catetan