Ékosistem

mangrupa ékosistem laut pangproduktifna.]]
 beunghar biodiversitasna. Ieu gambar nyaéta Walungan Gambia di Taman Nasional Niokolo-Koba nu aya di Sénégal.]]

**Ékosistem** nyaéta sistim ékologi anu kawangun ku alatan ayana hubungan timbal balik anu teu bisa dipisahkeun antara mahluk hirup jeung lingkungan. Ékosistem ogé bisa dianggap salaku *susunan* unit nu lengkep sarta sajero antara unsur lingkungan nu silih pangaruhan.

Ékosistem nyaéta gabungan tina unit biosistem nu ngalibatkeun hubungan interaksi bulak balik antara organisme jeung lingkungan fisik ku kituna aliran énérgi ka arah struktur biotik husus anu nyababkeun lumangsungna siklus matéri antara organisme jeung anorganisme. Panon poé nyaéta sumber sakumna énergi dina ékosistem.

## Tipe-tipe ékosistem
### Ékosistem akuatik (perairan)
Ékosistem akuatik ngawengku ékosistem (cai) tawar jeung ékosistem laut. Conto ékosistem tawar di antarana balong, walungan, situ, ranca, nipah péat. Sementara éta, ékosistem laut, contona bakau, ranca payau, muhara, basisir keusik, basisir taringgul, laut déét jeung laut jero.

#### Ékosistem tawar
Ékosistem tawar umumna miboga ciri di handap ieu:
#Salinitas (eusi uyah) nyaéta saeutik, umumna leuwih handap ti batan konséntrasi uyah organisme sél plasma nu cicing di dinya.
#Kaayaan lingkungan kapangaruhan ku iklim jeung cuaca.
#Variasi dina suhu antara bagian luhur jeung dasar saeutik pisan, rélatif sarua.
#Pénétrasi cahaya dina cai kurang.

#### Ékosistem laut
Ékosistem laut miboga ciri-ciri saperti di handap:
#Boga salinitas luhur, nu leuwih luhur nu leuwih deukeut ka katulistiwa.
#Mineral NaCl ngadominasi ékosistem laut nepi ka ngahontal 75%.
#Iklim jeung cuaca teu mangaruhan ékosistem laut.
#Aya variasi dina béda suhu antara suhu permukaan jeung jero.

### Ékosistem darat (terestrial)
Ékosistem terestrial nu boga tipe struktur vegetasi dominan dina skala nu lega disebut biomes. Biome Deployment kapangaruhan ku iklim, géografi, latitude jeung luhurna lokasi permukaan laut. Dumasar posisi géografis, iklim, latitude jeung luhurna lokasi permukaan laut biome dibédakeun saperti kieu.

#### Bioma gurun
Bioma nu aya di beulahan dunya perenahna kira 20° -30° lintang kalér jeung lintang kidul, atawa di wewengkon tropis nu wawatesan jeung bioma padang jukut. Karakteristik bioma gurun nyaéta kieu.
#Curah hujan leutik, 25&nbsp;cm per taun.
#Radiasi panon poé panas pisan, évaporasi luhur, jeung suhu beurang bisa tepikeun ka 40&nbsp;°C nalika usum panas.
#Béda suhu antara beurang jeung peuting kacida gedéna.

#### Bioma padang jukut
Bioma padang jukut sumebar ti wewengkon tropis nepi ka sub-tropis. Karakteristik bioma padang pasir nyaéta kieu.
#Curah hujan 25–50&nbsp;cm per taun kalayan hujan nu henteu teratur.
#Végetasi didominasi ku jukut. Jukut bioma tegalan hirup dina kaayaan nu rélatif baseuh. Ukuranana bisa tepikeun ka tilu méter, contona bluestem jeung jujukutan jukut India. Jukut anu tumuwuh dina daratan jukut bioma garing ukuranana pondok, contona grana jeung jukut munding.
#Satona nyaéta bison, zébra, kangguru, singa, maung, anjing liar, oray rodentia, simeut jeung manuk.

#### Bioma leuweung gugur
Sacara umum, aya kira-kira wewengkon subtropis nu teu ukur ngalaman usum panas jeung usum tiis. Leuweung gugur aya ogé rupa gunung di wewengkon tropis. Karakteristik bioma leuweung gugur nyaéta kieu:
#Curah hujan sedeng, nu 75 –150&nbsp;cm per taun.
#Ngalaman opat usum, panas, gugur, tiis jeung semi.
#Tutuwuhana lamun geus cukup kolot daunna muguran.
#Végetasina nyaéta tangkal mapel, ek, beech, katut elm.
#Sato nu nyicingan umumna aya kijang, biruang, rakun, bajing, jeung manuk caladi.

#### Leuweung hujan tropis
Ieu bioma kapanggih di wewengkon katulistiwa kalawan suhu luhur kira-kira 25&nbsp;°C. Karakteristik leuweung hujan tropis nyaéta kieu:
#Curah hujan bioma leuweung hujan tropis anu cukup luhur, kira-kira 200–225&nbsp;cm per taun.
#Tutuwuhanna jangkung jeung subur ngabentuk payung nu nyababkeun lanté leuweung jadi poék jeung beueus.
#Tutuwuhan hasna nyaéta liana jeung épifit. Conto liana nyaéta hoé sedengkeun conto épifit nyaéta angkrék.
#Végetasi didominasi ku tutuwuhan nu aktip dina fotosintésis, saperti jati, meranti, tutuwuhan nu daunna siga jarum, sarta keruing.
#Sato ieu didominasi ku sagala rupa monyét, céléng, manuk, ucing leuweung, bajing jeung maung.

#### Bioma taiga
Ieu bioma aya di wewengkon kalér leuweung gugur subtropis jeung gunung tropis. Karakteristik bioma taiga nyaéta kieu:
#Curah hujan anu kira 35&nbsp;cm per taun.
#Bioma nu biasana diwangun ku ukur hiji spésiés tangkal, nu daunna siga jarum (contona pines).
#Période tuwuhna flora dina usum panas antara 3 nepi ka 6 bulan.
#Suhu dina usum handap pisan, sarta ngalaman usum nu lila.
#Spésiés végetasi (picca), alder (alaus), birch (berula) jeung junipce (juniperus).
#Sato kaasup uncal, biruang hideung, ajag jeung morten.

#### Bioma tundra
Ieu bioma tuwuh di beulahan bumi béh kalér dina bunderan kutub kalér nu disebut tundra Arktik sedengkeun di punclut gunung Alpine mah disebutna tundra. Karakteristik bioma tundra nyaéta kieu:
#Curah hujan anu kira-kira 10&nbsp;cm per taun.
#Iklim kutub, iklim jeung usum tiis nu lila tur poék, usum semi nu panjang tur caang terus.
#Tangkal anu jangkung, komo lamun aya rungkun nu kandel.
#Normal kembangan tutuwuhan taunan jeung warna keuna dina jangka tumuwuh pondok.
#Vegetasi Spaghnum, lichens (lumut kerak) jeung shrubs (perdu).
#Sato *muskox*, uncal, kelenci, ajag, uncal jeung domba.

### Ekosistem jieunan
Ekosistem jieunan nyaéta hiji ékosistem anu dijieun ku manusa keur kaperluan maranéhanana.

#### Waduk
Hiji ékosistem jieunan dina bentuk panahan wangunan atawa penimbun cai pikeun sagala rupa kaperluan, saperti irigasi, generasi daya.

#### Leuweung industri
Leuweung anu ngahaja dipelak ku rupa tutuwuhan industri. Rupa umum pepelakan anu dipelak jati, pinus, mahoni, rasamala, jeung résin.

#### Agroékosistem
Hiji ékosistem jieunan kayaning ékosistem pertanian, saperti béas kairigasi, sawah tadah hujan, béas surjan, ranca, béas, sawah pasang surut, pakebonan (entéh, kopi, minyak palem, jeung karét), balong, jeung sawah.

## Sumber