Cendrawasih

**Manuk Cenderawasih** atawa anu disebut ku jalma deungeun mah kalayan ngaran *Bird of Paradise*, mangrupa manuk has Papua. Buluna éndah, utamana aya dina cendrawasih jalu. Umumna bulu pohara cerah kalayan kombinasi hideung, coklat kabeureum-beureuman, orén, konéng, bodas, biru, héjo, sarta bungur.
 
Ukuran manuk Cenderawasih rupa-rupa. Aya anu ukuranana 15&nbsp;cm kalayan beurat 50 gram kawas dina jenis Cendrawasih Raja *(Cicinnurus regius)*, nepi ka anu ukuranana sagedé 110&nbsp;cm Cendrawasih Pamatuk Sabit Hideung *(Epimachus albertisi)* atawa anu beuratna ngahontal 430 gram kawas dina Cendrawasih Manukod *Jambul-bergulung* *(Manucodia comrii)*.

Ukuran manuk Cenderawasih rupa-rupa. Mimitian ti anu ukuranana 15&nbsp;cm kalayan beurat 50 gram kawas dina jenis Cendrawasih Raja *(Cicinnurus regius)*, nepi ka anu ukuranana sagedé 110&nbsp;cm Cendrawasih Pamatuk Sabit Hideung *(Epimachus albertisi)* atawa anu abotna ngahontal 430 gram kawas dina Cendrawasih Manukod Jambul-bergulung *(Manucodia comrii)*.

*Raggiana bird of paradise (Paradisaéa Raggiana)
The Raggiana bird of paradise dipikawanoh ogé kalayan ngaran *Count Raggi’s bird of paradise*. Manuk ieu ogé anu pang dipikawanoh minangka manuk Cendrawasih. Habitat manuk ieu ngadistribusi sacara lega di Pulo Irian kidul sarta laut wétan.
mibanda panjang 34&nbsp;cm panjang, boga warna beureum-coklat kaabu-abuan, iris panon warnana konéng sarta suku boga warna coklat kaabu-abuan. Manuk jalu mibanda makuta konéng, genggerong zamrud-hijau kolot sarta kerah konéng di antara genggerong.
Kelir bulu jangjang variatif ti beureum ka oranyeu gumantung subspésiés. Manuk bikang ukuranana leuwih leutik ti manuk jalu, jeung beungeutna boga warna coklat sarta henteu boga bulu-bulu hiasan.

*Astrapia Ribbon-tailed (Astrapia mayeri)
Ieu téh salah sahiji manuk cendrawasih anu pang spéktakuler. Ngaranna Astrapia Ribbon-tailed sarta mibanda bulu buntut terpanjang dina pakait jeung ukuran awak, panjangna ngahontal leuwih ti tilu kali panjang awakna.
Panjang manuk dewasa ngahontal 32&nbsp;cm jeung buntut manuk jalu anu bisa saméter. Manuk jalu mibanda kelir hideung sarta héjo zaitun sedengkeun manuk bikang miboga wana coklat. Manuk jalu miboga buntut panjang ngawangun pita anu warnana bodas. Wewengkon sumebarnana aya di bagian tengah Pulo Irian.

*Blue bird of paradise (Paradisaéa rudolphi)
Ngaranna ngingetkeun ngaran salah sahiji angkutan Taksi di Indonésia. Manuk ieu ukuranana kira-kira 30&nbsp;cm, boga warna hideung, iris kelir coklat gelap, suku dawuk. Manuk jalu dipapaésan kalayan bulu jangjang anu dominasi kelir wungu biru. Ku kituna disebut ogé Cendrawasih Biru. 
Blue Bird of Paradise nyaéta manuk éndemik Papua Nugini. Wewengkon sumebarnana ngawengku pagunungan tenggara Papua Nugini. 
 
*Riflebird Paradise (Ptiloris paradiseus)
Lamun anjeun kungsi nempo film Planét Earth, mangka anjeun baris nempo manuk ieu. Manuk ieu mibanda panjang kira-kira 30&nbsp;cm sarta manuk jalu boga warna hideung kalayan warna-warni makuta biru kahéjo-héjoan, suku nu hideung, iris panon warnana coklat gelap sarta sungut konéng. Manuk bikang jenis ieu boga warna coklat zaitun. 
Mangrupa éndemik ti Australia wétan, Riflebird ogé sumebar di leuweung hujan di *New South Wales* sarta puseur *Queensland*. Manuk jalu bisa ngamekarkeun jangjangna sarta mamérkeunana saraya usik ka katuhu sarta ka kénca di hareupeun manuk bikang pikeun mikat maranéhanana. 
 
*Red bird of paradise (Paradisaéa rubra)
di béeé ngaran Cendrawasih Beureum, panjang kira-kira 33&nbsp;cm boga warna konéng sarta coklat, sarta berparuh konéng. Manuk jalu dewasa bisa ngahontal 72&nbsp;cm kaasup bulu-bulu hiasanna anu miboga warna beureum getih jeung tungtung boga warna bodas dina bagian sisi beuteungna.
Bulu beungeut boga warna héjo zamrud gelap sarta buntutna aya dua buah tali anu panjang ngawangun pilin dobel boga warna hideung. Manuk bikang ukuranana leuwih leutik ti manuk jalu, jeung beungeut boga warna coklat kolot sarta henteu boga bulu-bulu hiasan.
Mangrupa éndemik ti Indonésia, Cendrawasih Beureum ngan kapanggih di leuweung dataran pendék dina pulo Waigeo sarta Batanta di kabupatén Raja Ampat, propinsi Irian Jaya Kulon.
 
*Lawes’s Parotia (Parotia Lawesii)
Parotia lawesii ukuranana keur nepi ka kalayan 27&nbsp;cm). Daérah sumebarnana ngawengku leuweung pagunungan di tenggara sarta Papua Nugini wétan. 
Manuk jalu mibanda kelir hideung jeung tarang bodas, warna-warni tengkuk biru wungu sarta emas bulu harigu héjo. Dipapaésan jeung tilu kawat hias sirah ti tukang saban panon sarta manjang mengapit bulu anu boga warna hideung. Manuk bikang boga warna coklat jeung sirahna nu poék, iris konéng sarta gelap.

*King of Saxony bird of paradise (Pteridophora alberti)
King of Saxonyi nyaéta sajenis manuk pengicau ukuranana leutik, miboga panjang kira-kira 22&nbsp;cm. Manuk jalu dewasa miboga bulu sarta warna hideung jeung konéng kolot, disirahna aya dua helai bulu kawat nu sisikan biru-langit mengilap kawas panji anu panjangna ngahontal 40&nbsp;cm sarta bisa ditegakkeun dina wayah mikat bikangna. Ku lantaran éta manuk ieu didahar Cendrawasih Panji.
Bulu mantel sarta tonggong tumuwuh manjang ngawangun tudung boga warna hideung. Iris panon boga warna coklat kolot, suku boga warna dawuk kecoklatan sarta pamatuk boga warna hideung jeung bagian dina sungut boga warna héjo sagara.
Manuk bikang boga warna dawuk kacoklatan kalayan gurat-gurat sarta bintik gelap. Bikang ukuranana leuwih leutik ti manuk jalu sarta henteu dipapaésan mantel atawa bulu kawat hiasan. Daérah sumebarnana aya di leuweung.

*Wilson’s Bird of Paradise (Cicinnurus respublica)
Wilson’s Bird of Paradise ukuranana lumayan leutik nepi ka 21&nbsp;cm. cendrawasih jalu nyaéta boga warna beureum sarta hideung kalayan jubah konéng di beuheung, sungut héjo ngora, suku biru sarta dua bulu buntutna miboga warna wungu anu bingkeng. Semetara éta bikangna miboga warna kacoklatan jeung makuta biru.
Mangrupa éndemik Indonésia, jeung daérah sumebarna di pasir sarta leuweung hujan dataran pendék Kapuloan Waigeo sarta Batanta ti Papua Kulon.

*Princess Stephanie’s Astrapia (Astrapia stephaniae)
Stephanie Astrapia ukuranana kira-kira 37&nbsp;cm, manuk ieu boga warna hideung kalayan warna-warni sirah biru-hijau sarta wungu, digigireun / sabeulah éta mibanda bulu buntut panjang hideung kaungunan.
Manuk bikangna miboga warna coklat poék jeung sirah hideung kabiruan. Habitat aslina aya di pagunungan di puseur sarta wétan Papua Nugini.  

## Galéri

Gambar:Raggiana Bird-of-Paradise wild 5.jpg|Raggiana bird of paradise
Gambar:Paradisaea rubra female.jpg|Cendrawasih Rubra
Gambar:Paradisaea decora by Bowdler Sharpe.jpg|Cendrawasih Goldi
Gambar:Paradisaea rudolphi by Bowdler Sharpe.jpg|Cendrawasih Biru

## Rujukan