Candy Tsa Mandebele

**Candy Tsa Mandebele** **Mokwena** (o hlahile ka la 19 Phuptjane 1970) ke sebini, mongodi wa dipina le sebapadi sa kalaneng sa Afrika Borwa. O hlahile le ho hōlela Limpopo, o ile a qala ho bina sehlopheng sa setso sa setjhaba sa mmae, Sekgapa, a le dilemo tse 14. Mandebele o qadile mosebetsi wa hae ka 1993 e le mongodi wa dipina, pele a kena sehlopheng sa Shaka Bundu Girls ka 1995.

 

Mandebele e boetse e tsejwa ka ho bina ka puo ya Khelobedu, e leng puo ya Sesotho sa Leboya. Ka 2016, albamo ya hae ya pele ya solo Siki (Five Cents) e ile ya lokollwa ka Sony Music, Album e ile ya atleha ho tswa ho batho ba bangata mme ya hlahisa pina ya "Baile".

## Bophelo le mosebetsi

### 1970-1993: Bophelo ba pele le qalo
Candy Tsa Mandebele Mokwena o hlahile ka la 19 Phupu 1970, profinseng ya Limpopo.  Mandebele o na le banababo ba bararo, Ha a le dilemo di 14 Mokwena o ile a qala ho bapala e le setsebi sa solo sehlopheng sa setso sa sehlopha sa Sekgapa sa setjhaba sa mme wa hae (mme oa hae e ne e le moetapele wa sehlopha mme o ne a bapala moropa bakeng sa sehlopha), motseng wa Ga- Sedibeni.  Mandebele o hodilel a se na ntate wa hae wa nama

Mandebele o ile a boela a ya sekolong sa setjhaba Limpopo, ha a ka a fumana thuto ya sekolo, o ile a tlohela sekolo sehlopheng sa borobong. Candy o qalile mosebetsi wa hae wa mmino ka 1993 e le mongodi wa dipina ho album ya Peter Teanet ya d-platinum tse pedi, "Nwa'yingwani".

### 1994-2007: Qalo ya mosebetsi, Shaka Bundu Girls, le Disband
Ka 1994, Candy le motswalle wa hae Mooki Matlala ba fallela toropong ya Johannesburg ho ya phehella mosebetsi wa mmino, Qetellong ya 1994, ba kopane le Papa Penny Penny, ya ba thusitseng ho saena konteraka ya rekoto le Gallo Records, duo e ile ya ngola pina ya "Shichangani-Lshilungu", ha ba ntse ba sebetsa ho albamo ya bona ya pele.  Ka 1995, ba ile ba qala mosebetsi wa bona e le Shaka Bundu Girls, Sehlopha se ile sa fumana katleho ka pina ya sona "Hona Mo SOO" e ileng ya netefatswa ele Platinum ke RISA, Di-Singles tse kang pina eya kgauta e netefalitsweng "One Day" (1996) le "Hi July" (1997) di ile tsa boloka sehlopha se le lesediing la tlhokomelo. 

Ka 1999, ka mora ho tlohela Gallo Records, ba ile ba qala ho sebetsa ka bolokolohi e le sebini se seng setlamong. Ka 2004, ba ile ba ikopanya le Kalawa Jazmee Records, Oskido o ile a fetola lebitso la sehlopha hore e be CandyNurse. Ha ba ntse ba le Kalawa Records, duo e thusitse ho qapa tse ding tsa dipina tsa albamo ya BOP "Life Iskorokoro", ba boetse a fana ka mantswe a tshehetso bakeng sa albamo.  Ka 2007 duo e ile ya qhalana. 

### 2009-2017: Siki (Five Cents) le ho qaleha ha mosebetsi
Ka Lwetse 2010, ho ile ha lokollwa albamo ya hae ya pele ya solo, Siki (Five Cents), e ileng ya lokollwa ka ditlhahlobo tse ntle ho tswa ho bahlalosi ba mmino, mme ya hlahisa hit "Bail". Single e ile ya fumana Mandebele e le e nngwe e kgethilweng ho 2000 South African Music Awards.  Ho theosa le dilemo, Mandebele o ile a etsa ditemana tsa baeti le dipina tse mmalwa, ho kenyeletswa "Nkatanga" ya Selaelo Selota le Malatji, "Boloba Thaba" le Revolution, DJ Lucky, "Diteki" le "Khoma jive" ya Lacosta, "Nkirikiri" ya Uhuru, "Moshito" ya Dr Malinga le "Maghoro" ya Black Motion.

Ka mora ho kgutla ka dilemo tse nne, ka la 13 Mphalane 2013, Mandebele o ile a lokolla pina ya "Tsa Mandebele" e nang le Oskido le video ya mmino e tsamayang le yona ho YouTube. Pina ena e ile ya e-ba pina ya 2013 ya tlhōlo le yona e tla tejwa ele yona ya Tsa Mandebele.

### 2017: ''Hupenyu Unenge Viri''
Ka 2018, tlasa labels ya hae, Mandebele o ile a lokolla "Nathinga" e le nngwe ho tswa ho album ya hae ya *Hupenyu Unenge Viri* (2018) ka Universal Music South Africa. Pina ya ntlo ya Xitsonga e ngotswe ke Mandebele mme e hlahisitswe ke Molefi Modikoe.  Ha a botswa hore na pina ena e bua ka eng, o itse "Pina ena e ne e bua ka motho ya iqapetsweng ya bitswang Nathinga, ya tshwanelehang le ya tla nyala leha ho bonahala batho ba tshwenyehile ka boitlamo ba hae. Album ya "Hupenyu Unenge Viri" e hapile dikgau tse pedi ho 2019 Limpopo Music Awards (LMA), Best Music Video (bakeng sa pina Nathinga) le Best Female.

Ka la 19 Hlakubele 2019, Mandebele o ile a bapala letotong la pele la di-telenovela tsa Xitsonga tsa Afrika Borwa Giyani: Naha ya Mali  ho SABC 2, e bolelang pale ya malapa a mabedi a koetsweng kgohlano e bohloko, ya dilemo tse mashome ka lebaka la semela sa banana se sa tswa fuoa batho ba Risinga. O ile a bapala karolo ya mofumahali wa motse wa Shebeen Mhani Dayina ho telenovela, Papiso ya hae ya Mhani e ile ya fumana ditlhahlobo tse ntle, mme a etsa nalane ka ho ba motho wa pele ya buang Khelobedu letotong la thelevishene.  Lenaneo le ile la fela ka la 26 Pulungoana 2019.

Candy o ile a fuwa dikgetho tse nne ho 15th Annual South African Traditional Music Awards bakeng sa Best Traditional Collaboration Song, Best Traditional Music Artist / Group Of The Year, Best Tradational House Music Song, Best Female Artist / Group.

## Bophelo ba hae
Mandebele e ne e le mme wa mora a le mong, Lesley. O ile a ima a le dilemo tse 17, yme a tlameha ho tlohela sekolo, ebe o ea sebetsa masimong a tee ho tshehetsa mora wa hae. Ka 2011, Candy o ile a lahlehelwa ke mora wa hae Lesley Mokwena (1987-2011) kotsing ya koloi.  Ka 2017, Mandebele o ile a fumanoa a e-na le lefu la tswekere la Type 2 

### Dilbamo tsa studio

* Siki (Five Cents) (2009) 
* Easy Come Easy Go  (2016) 
* *Hupenyu Unenge Viri* (2018) 
* Still Here (2020) 

## Mehlodi