open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
LGBT, Ditokelo Afrika Borwa

**Batho ba Lesbi, ba Gay, ba Bisexual le ba Transgender (LGBT)** Afrika Boroa ba na le litokelo tse tšoanang le tsa batho bao eseng ba LGBT. Nalane ea Afrika Boroa, mabapi le ditokelo tsa batho tsa batho ba LGBT, ke e tibileng hape e a qaka. Boemo molaong ba batho ba LGBT, ba Dipalong tse  limilione tse 400 ho isa ho tse fetang bobeli, bo amana le kopano ea ho bona batho ka tsela tse fapaneng bakeng sa banna ba ratanang le ba bong bo fapaneng, ba bilixual, transgender le intersex, ba anngoe ke kopanyo ea merabe ea setso ea Afrika Boroa, bokolone le litlamorao tse telele tsa khethollo le mokhatlo oa litokelo tsa botho o kentseng letsoho. ho felisoa.
Ho Ratana ha batho ba setho se tshoanang

Ho ratana ha batho ba setho se tshoanang ke maikutlo a lerato khahloa, khoheli ea ho kopanela liphate, kapa boitšoaro ba ho kopanela liphate pakeng tsa litho tsa tšoanang ho kopanela liphate kapa bong . Joaloka mokhoa oa ho etsa thobalano, ho ratana ha batho ba setho se tshoanang ke "mokhoa o tšoarellang oa maikutlo, maikutlo a lerato le" kapa "kapa batho ba bong bo tšoanang". E boetse e bua ka boitsebahatso ba motho ba ho ipapisa le maikutlo a joalo, boits'oaro bo amanang, le setho sechabeng sa ba bang ba nang le lintho tse joalo tse khahlisang.
Boeing 707

**Boeing 707** ke bogareng ba bo-e bogolo bo lekaneng, nako e telele, e moqotetsane-'mele li' ne enjene jete sefofane seo hahiloeng ke Boeing Commercial lifofane tloha ka 1958 go 1979. Lebitso la eona ka tloaelo go phatlalatsa e le "seven oh seven". Liphetolelong tsa baetsi ba lifofane ba na le bokgoni ba go tloha bapalami ba nkang 140 ho 219 le mefuta e fapaneng ya 2,500 go 5,750 lik'hilomithara tse nautical (4,630 go 10,650 km).

707 e ile ntshetswa pele ho tloha Boeing 367-80, mochine o sa jete sa ea pele ea tlisoa ka lifofane ka 1954. A kholoanyane fuselage a cross-karolo ya le diphetolo tse ling fella ka hore ebe qalong-tlhahiso 707-120, tsamaisoa ka Pratt & Whitney JT3C dienjini turbojet, e leng ea pele sefofane mabapi le 20 December 1957. **Pan American World Airways** e tomile e 707 tšebeletso ea hae mabapi le 26 October 1958. Hamorao derivatives akarelletsa shortened nako e telele 707-138 le 707-320 otlolla, tseo ka bobeli li kenela tšebeletso ka 1959. a short- tse nyenyane tse fapaneng tsena lia fetana, e 720, e ne e hlahiswa ka 1960. The 707-420, e leng phetolelo ea 707 otlolla le Rolls-Royce Conway turbofans, tomile a 1960, ga a ntse a Pratt & Whitney JT3D turbofans tomile ka 707-120B le 707-320B dikai ka 1961 le ka 1962, ka go latellana.

## Referentse
Bing Crosby

**Harry Lillis Crosby** (Tacoma, United States, 3 oa maypole ea 1903 - Alcobendas, Spain, la 14 Mphalane 1977), ea tsejoang hamolemohali ha **Bing Crosby e** ne e le sebini (se- *croner*) le Setsebi sa Amerika se nang le mosebetsi o nkile halofo ea lilemo tse lekholo se nkile bohato Naleli ea pele ea multimedia, Bing Crosby e ne e le sebapali sa thekiso se rekisoang ka ho fetisisa ebile se atlehileng ka ho fetisisa lekholong la bo20 la lilemo.

Crosby e ne e le moetapele oa thekiso ea rekoto, likhakanyo tsa seea-le-moea, le moputso o moholo oa lifilimi - e mong oa baetsi ba bohlokoa le ba nang le tšusumetso lekholong la bo20 la lilemo lefats'e. E ne e le e mong oa litsebi tsa pele tsa multimedia. Pakeng tsa 1934 le 1954, Crosby o ne a rekisa morekisi ea sa mamelleheng ka li-albhamu tsa hae, likhakanyo tse kholo liteisheneng tsa seea-le-moea le lifilimi tse tummeng lefatšeng.

Hangata o nkoa e le e mong oa batšoantšisi ba 'mino ba tummeng ho fetisisa nalaneng mme ke lentsoe la motho le rekisoang ka ho fetisisa ka elektroniki kajeno.

Bohlale ba Crosby ba botaki bo hohle, ho bohlokoa haholo ho bolela hore e ne e le e mong oa khothatso e kholo ho bafetoleli ba bang ba baholo ba banna ba mo tšehelitseng, joalo ka **Frank Sinatra, Perry Como, Dean Martin, John Lennon, Elvis Presley, Michael Bublé** ho qotsa Ba bang.

Bing Crosby e rekisitse lirekoto tse fetang limilione tse sekete lefatšeng ka bophara ho fihlela joale 4 4 ​​mohlomong ke morekisi e moholo ka ho fetisisa historing, le pina e rekisoang ka ho fetisisa lefatšeng e bitsoang White Christmas, ka likopi tse fetang 50 000 000 000 tse rekisoang lefatšeng ka bophara.

Crosby o ne a tumme ebile a tsebahala bohareng ba lekholo la bo20 la lilemo lefatšeng, hoo ho ileng ha etsoa phuputso e ileng ea etsoa morao koana hore Crosby o ne a tumme ebile a hlomphuoa ho feta Mopapa Pius XII ka nako eo.

Katleho ea chate ea hae e lula e khahla: likarete tse 396 ka bomong, ho kenyelletsa le ho otla ha 41 No. 1. Haeba u bala makhetlo a mangata a "Keresemese e Ntle" e ka fuoang palo eo ho fihlela ho 43, ho feta The Beatles le Elvis Presley ba kopantsoe.

Crosby o ne a e-na le lipina tse arohaneng tsa chate selemo se seng le se seng ka 1931 le 1954, mme o bile le lipina tse 24 tse arohaneng tse tummeng ka 1939 feela.

Bing Crosby o ile a rekota lirekoto tse fetang 2 000 tsa khoebo le seea-le-moea se ka bang 4,000, hammoho le lenane le hlahang lifiliming le thelevisheneng, ke sebini se tlalehiloeng ka ho fetisisa historing.

Bing Crosby o fumaneng litlaleho tsa 41 No. 1 ho lichate (43 ho kenyelletsa lihlooho tsa bobeli le tsa boraro bakeng sa "Keresemese e Tšoeu"), ho feta The Beatles e nang le (24) le Elvis Presley ea nang le (18) rekoto.

Lirekoto tsa hae li fihletse lichate ka makhetlo a 396, ho feta Frank Sinatra (209) le Elvis Presley (149) ba kopantsoe.

## Lihokelo tsa kantle
Air France

**Air France**, stylized joalokaha AIRFRANCE, ke Fora folakha headquartered a Tremblay-en-France, (ka leboa go Paris). Ke ka tlaasana ea Air France–KLM Group le setho mothehi oa SkyTeam lifofane oa lefatše lohle selekane. Joalokaha sa 2013 Air France sebeletsa 36 celow Fora le sebetsang lefatšeng ka bophara ho lokiselitsoe baeti le thepa lits'ebeletso ho 168 celow linaheng 93 (ho akarelletsa le mafapha a mose ho maoatle le libakeng tsa Fora) 'me e boetse etsoa bapalami ba nkang 46.803.000 ka 2015.
Boeing 737

Sefofane sa **Boeing 737** ke short to medium range twinjet narrow-body airliner (sefofane). Seo qalong se neng pele e le khutsoanyane, tlaasana litšenyehelo lefahla-enjene le sefofane tsoa Boeing a 707 le 727, e 737 e ntshetswa pele lelapeng la leshome dikai tsa baeti le maemong ana ho tloha bapalami ba nkang 85 ho 215. 737 e Boeing feela moqotetsane-'mele sefofane seo a tlhahiso, ka 737 Next Generation (-700, -800,' me -900ER) variants gajoale o e ntse e gahoa. Production o boetse o tomile ka botjha engined le redesigned 737 MAX, e leng e behiloeng ka ho kenela tšebeletso ea ka 2017.
Boeing 727

**Boeing 727** ke sefofane bo-bogolo e moqotetsane-'mele a mararo enjene go lifofane tse kgolo hahiloeng ke Boeing Commercial Airplanes tsoang ya 1960 mathoasong a lekgolo go 1984. Go ka phetha bapalami ba nkang 149 ho tse 189' me dikai hamorao ka fofa go fihlela ho 2.700 nautical lik'hilomithara tse (5,000 km) sa khaotse. O ne a rerile bakeng sa baratos khutšoanyane le tse mahareng bolelele, e 727 ka sebelisa lifofane tse batlang e le khutšoanyane ea boema-fofaneng le menyenyane. E na Pratt & Whitney JT8D dienjini tse tharo tse ka tlase go T-mohatla, e mong ka lehlakoreng ka leng la fuselage morao le setsi enjene e amahanya go pholletsa e S-difapho go lesoba e botlaaseng. The 727 e Boeing feela hut-lifofane tse kgolo.

The 727 latela 707, e leng quad-jete sefofane seo, leo ka arolelanang ka holimo fuselage a cross-karolo ya ea sona le cockpit boqapi ba bona. The 727-100 la pele sefofane ka February 1963 le kenela tšebeletso le Eastern Air Lines ka February 1964; ea otlolla 727-200 sefofane ka July 1967 le kenela tšebeletso le ka leboea-bochabela Airlines hore December. The 727 e ile ea e ka sehloohong ea marangrang Airlines 'tsamaea ka tsela efe e ruuoang le ne le boetse le sebelisoa mabapi le litsela tse ling tse short- le seaplane e telele linaheng tsa machaba. Mopalami, freighter, le e fetohang liphetolelong tsa 727 go ile ha hahoa.

The 727 e ile ka kgolo hlahisoang ho kena 1970s ea; a ho qetela 727 e ile ea phethoa ka 1984. Go tloha ka July 2013, kakaretso ea batho ba 109 Boeing 727s (5 × 727-100s le 104 × 727-200s) ba ne ba le tšebeletso ea likhoele tsa khoebo le 34 Airlines. Le melao ea tsamaiso Airport lerata li ile sa etsa hore 727s ho a hlomelloa le lebokosana le khutso e kgolo.

## Referense
Boeing 747-8

**Boeing 747-8** ke sefofane se seholo sa difofane se tsamaiswang ke Boeing Commercial Airplanes. E phatlaladitsweng ka molao ka selemo sa 2005, 747-8 ke moloko wa boraro wa Boeing 747, o nang le fuselakge e telele, mapheo a tsosolositsweng le bokgoni bo ntlafetseng. E 747-8 ke phetolelo e kgolo ka ho fetisisa ya 747, sefofane se seholo ka ho fetisisa sa kgwebo se hahileng United States, le sefofane se selelele ka ho fetisisa sa baeti lefatsheng.

Mantswe a 747-8 a nyehelwa ka mefuta e mmeli e meholo e kgolo: bapalami ba 747-8 ba Intercontinental le mofodisi wa 747-8 bakeng sa thepa.Mantswe a 747-8F a pele a ile a baleha ka la 08 kgweding ya Hlakola, selemong sa 2010, le 747-8 Intercontinental ka morao ho la 20 Mphalane selemong sa 2011. Ho tsamaiswa ha sefofane sa pele sa sefofane se ile sa etsahala ka October 2011 mme mokgwa wa bapalami o qadile ho tsamaiswa ka selemo sa 2012. Ho tloha ka kgwedi ya Phuptjane selemong sa 2016 , o netefaditse ditaelo tsa hore 747-8 e kakaretso ya baeti kapa bapalami ba 125, e nang le 74 ya sebopeho sa freighter, le 51 ya bapalami ba phetolelo.

## Mehlodi
Lufthansa

**Deutsche Lufthansa AG** (IATA: **LH**; ICAO: **DLH**) e tsejuwang e le **Lufthansa** ke sefofane se seholo ka ho fetisisa difofaneng tsa Jeremane, ha ho kopantswe le ho lekanywa, ke se seng difofane tse kgolo ka ho fetisisa naheng ya Europe, ka bobedi ha ho lekanywa ka dipehelo tsa bapalami ba nkang  dikepe boholo. e sebetsa ka ho fana ka ditshebeletso tse 18 tsa diphihlello tsa domesetiki  le diphihlello tse 197 tsa international tse fihlellang di naha tse 78 ka ho fapana kontinenteng ya Afrika, Amerika, Asia le Uropa, sebelisa likepe tse baetsi ba lifofane go feta 260. Lufthansa ke e mong oa litho tše hlano tša Star Alliance, ya di hulang pele Selekane sa difofane, e thehilweng ka selemo sa 1997.

Ntle go moo Airlines tsa lona tsa baeti Austria Airlines, Switzerland International Air Lines, le Eurowings ho akarelletsa le Germanwings. Kopantswe le ka tiasa yona ba eona, sehlopha na holim baetsi ba lifofane 615, etsa hore ho e' ngoe ea kgolo ka go fetisisa fleets baeti lifofane lefatšeng. Ka 2014, sehlopha se etsuwa se ka hodimo ho nka bapalami ba dimilione tse 106.

## Referense
Siegfried & Roy

**Siegfried & Roy** e ne e le duo ea baloi le bo-ralitaba ba Jeremane, ba tsejoang haholo ka ho hlaha ha bona ka litau tse tšoeu le linkoe tse tšoeu.
Boeing 777

**Boeing 777** ke lelapa la lifofane tse tsamaeang ka nako e telele tse nang le lifofane tse ngata tse entsoeng ka lifofane tse entsoeng ka bobeli le tse entsoeng ke Boeing Commercial Airplanes. Ke twinjet e kholo ka ho fetisisa lefats'eng 'me e na le matla a tloaelehileng a bolulo bakeng sa bapalami ba 314 ho ea ho 451, e nang le lik'hilomithara tse 5 235 ho ea ho tse 9 500 tse nang le marulelo a mararo (9,695 ho ea ho 17,594 km). 

Lintho tse khethollang ka tloaelo li bitsoa "Triple Seven", likarolo tsa eona tse khethollang li na le li-drive tse kholo ka ho fetisisa tsa turbofan tsa sefofane leha e le sefe, mabili a tšeletseng ka thepa e ka sehloohong ea ho fihla, sehlopha se seholo sa sefate sa fuselage, le sefate sa mohatla. E thehiloe ka lipuisano le lifofane tse kholo tse robeli, 777 e ne e etselitsoe ho nka lifofane tsa khale tsa batho ba bangata le borokho ba phapang pakeng tsa boeing ea 767 le 747. Joaloka sefofane sa pele sa Boeing se tsamaeang le sefofane, se na le taolo ea motlakase. E ne e boetse e le sefofane sa pele sa khoebo se lokelang ho etsoa ka ho feletseng ka moqapi oa li-computer.
Air India

**Air India** (Hindi: एअर एअंडिया) e tsejoang ka molao e le **Air India Air Transport Services Limited** ke k'hamphani ea lifofane ea naha ea India. Air India ke karolo ea *National Aviation Company of India Limited*.

## Nalane
Air India e thehiloe ka 1932 tlasa lebitso la Tata Air Line ke k'hamphani ea Tata Sons. Ka 1946 lebitso la k'hamphani le ile la fetoha Air India International. Lebitso la eona le ile la fetoha hape ka 1953, Lekhetlong lena e se e le lebitso la hona joale la India India. Ka nako eo Air India e ne e le ea 'muso oa India. Ho tloha ka 1999 ho ile ha etsoa liteko tse ngata tsa ho kopanya India Air le Indian Airlines. Air India e ile ea boloka lebitso la eona ho sa tsotellehe ho kopanya.
Wienerschnitzel

**Wienerschnitzel** ke American lijo tse potlakileng reschorente ketane. E thehiloe ka 1961 ke John Galardi.
Kōtō Matsudaira

**Kōtō Matsudaira** (松平 康東 *Matsudaira Kōtō*, 5 Hlakola 1903 - 4 Motsheanong 1994), Japane diploma.
Airbus A380

Sefofane sa **Airbus A380** ke sefofane se kgolokgolo, ba aga mo Jeremane, Fora, le Spain ka moka Europa.
Qantas

**Qantas** (Qantas Airways Limited) ke sefofane se tsamaisang folakha sa Australia le sefofane sa sona se seholo ka ho fetisisa ka boholo ba likepe, lifofane tsa machaba le libaka tsa machaba. Ke sefofane sa boraro sa khale ka ho fetisisa lefatšeng, ka mor'a hore KLM le Avianca li thehoe ka November 1920; e ile ea qala lifofane tsa baeti tsa machaba ka May 1935.

Lebitso Qantas tsoa go "QANTAS", e khutsufatso bakeng sa lebitso la ka eona qalong, "Queensland And Northern Territory Aerial Services", 'me e ba mo reneketsa "The Flying Kangaroo" ("Khangaruu e Fofang"). Qantas ke mothehi setho sa "Oneworld" selekane lifofane.
Mmasepala wa Setereke sa Capricorn

**Capricorn District Municipality** ke sebaka sa Mmasepala wa Setereke o provensing ya Limpopo , Afrika Borwa.

Motsemoholo wa Capricorn ke Polokwane.

### Mebasepala wa Selehae
Modjadji Head Kraal

**MModjadji Head Kraal** ke motse ho Mmasepala wa Greater Letaba, porofenseng ya  Limpopo, naheng ya  Afrika Borwa.
Polanete

**Polanete**:

#Mekhuri
#Mphatlalatsane (Sefalabohoho, Seqhalamatshwejana)
#Lefatshe
#:kgwedi
#Mars
#:Ceres
#Tosa
#Saturn
#Yuranese
#Neptun
#:Pluto
#:Eris
Sofía Rosado

**Sofía Rosado** (ea hlahetseng Guayaquil, 1988) ke sebapali sa 'mino oa lipina oa Ecuador,' mino oa piano, 'mino oa liletsa le sebini sa harepa. Setaele sa hae se shebile mmino oa khale, 'mino oa Ecuador le sanjuanito ea Andes. Ke morali oa moqapi le sengoli Sebastián Rosado.
## Biography
Sebakeng sa Conservatory sa Antonio Neumane o ithutile piano le konsarete Elina Manzano, le ho bina ka dipina le Maestro Giovanni Ortiz; Musiamong wa Masepala wa Mmino o Tummeng, Julio Jaramillo o ile a ithuta harepa le Ernesto Guerra. Hape ke motantsi wa motjeko wa ghale le morethetho wa tropike (Salsa).

## Mosebetsi oa 'mino
E ne e le sebini se le seng ka Chamber Orchestra ya Musiamo wa Masepala. E ne e le karolo ya sehlopha sa mmino sa Guayaquil Symphony Orchestra le Beatriz Parra Foundation. O sebeditse setsing sa Centro Cultural Libertador Simón Bolívar hape e le sebini sa sehlopha sa mmino wa diletsa tsa Musiamo oa Masepala, Setsing sa Centro Cívico, lebaleng la Sánchez Aguilar, le holong ya boithabiso ya Centro de Arte moo e neng e le karolo ya bapalami ba opera La Traviata.

## Litšupiso
Pablo Jarrín

**Pablo Stalyn Jarrín Anchundia**, ke mokelli oa lichelete tsa tšepe tsa Ecuador le physiotherapist.  ea hlahetseng Guayaquil ka 1983. o fumane lengolo la physiotherapy ka 2008.

## Biography
Mora wa Pablo Jarrín C. le Leonor Anchundia P. ho tloha dilemong tsa 6 o ile a qala ho bokella ditjhelete tsa tshepe, ho tloha 2016 ho isa 2019 o ngotse dingolwa tse mmalwa tsa mahlale. O sebeditse sepetleleng sa Luis Vernaza se Guayaquil le bakudi ba dikotsi tsa mokokotlo ba ileng ba bua ka disele tsa bomme.

Ha a le dilemo tse 37, e ne e le mothehi wa Mokhatlo wa Ecuadorian Numismatic Association. O sebeditse Sepetleleng se Akaretsang sa Leboya ho Guayaquil IESS los Ceibos nakong ea seoa sa 2020 coronavirus sewa Ecuador. Ka 2021 o ile a amohela kananelo ho tswa ho mmuso wa Ecuador ka setifikeiti sa mohale.

## Dingolwa
Burnout syndrome ho matitjhere a thekenoloji e phahameng ya setjhaba.

Mmino ka mekgwa ya ho susumetsa, ya ho ithuta ho baithuti ba thuto ya mantlha, boemo bo phahameng.

## Ditshupiso
Coronavirus

Seoa sa COVID-19, se tsejoang hape e le seoa sa coronavirus, ke seoa se tsoelang pele sa lefu la coronavirus 2019 (COVID ‑ 19) se bakoang ke lefu le matla la ho hema coronavirus 2 (SARS-CoV-2). Lefu lena le ile la tsebahatsoa ka lekhetlo la pele ka Hlakubele 2019 Wuhan, China. Mokhatlo oa Lefatše oa Bophelo o phatlalalitse ho qhoma ha Pherekano ea Bophelo bo Botle ba Sechaba ea Matšoenyeho a Machaba ka la 30 Pherekhong 2020 le lefu la seoa ka la 11 Hlakubele 2020. Ho tloha ka la 23 Loetse 2020, linyeoe tse fetang limilione tse 31,6 li tlalehiloe linaheng le libakeng tse 188, tse bakileng tse fetang Mahu a 972 000; batho ba fetang limilione tse 21.7 ba folile.

Lefu lena le hasana pakeng tsa batho hangata haholo ha ba le haufi. . E kanna ea fetisoa ka libaka tse silafetseng, leha sena se sa bontšoa ka botlalo. E ka hasana ho fihlela matsatsi a mabeli pele matšoao a qala, le ho batho ba sa tsebeng letho. Batho ba lula ba tšoaetsanoa matsatsi a 7-12 maemong a itekanetseng, le ho fihlela libeke tse peli maemong a boima.
Matšoao a tloaelehileng a kenyelletsa feberu, ho khohlela, mokhathala, ho hema kapele kapa ho hema ka thata, le ho fofonela. Mathata a ka kenyelletsa pneumonia le lefu le matla la ho hema. Nako ea poloko hangata e ka ba matsatsi a mahlano empa e ka tloha ho le leng ho isa ho matsatsi a 14. Ho na le bakhethoa ba 'maloa ba ente nts'etsopele, leha ho se le ba seng ba qetileng liteko tsa bongaka ho paka polokeho le katleho ea bona. Ha ho na meriana e khethehileng e thibelang likokoana-hloko, kahoo kalafo ea mantlha hajoale ke matšoao.

Mehato e khothalletsoang ea thibelo e kenyelletsa ho hlatsoa matsoho, ho koahela molomo ha u khohlela, ho its'etleha sechabeng, ho roala sefahleho phatlalatsa, ho thibela likokoana-hloko libaka, ho fehla moea le ho sefa moea, le ho lekola le ho itšehla thajana bakeng sa batho ba belaelang hore ba na le tšoaetso. Ba boholong lefats'eng ka bophara ba arabetse ka ho kenya tšebetsong lithibelo tsa maeto, ho notlela, taolo ea likotsi mosebetsing, le ho koaloa ha lits'ebeletso ho fokotsa ho ata ha lefu lena. Libaka tse ngata le tsona li sebelitse ho eketsa bokhoni ba liteko le ho fumana mabitso a ba nang le tšoaetso.

Seoa sena se bakile pherekano sechabeng le moruong, ho kenyeletsoa le ho putlama ho hoholo ha lefatše ho tloha ka Moruo o Moholo. Ho latela likhakanyo, batho ba ka bang limilione tse 100 ba oetse bofutsaneng bo boholo mme tlala ea lefats'e e ama batho ba limilione tse 130. Ho lebisitse ho chechisoeng kapa ho hlakoloa ha liketsahalo tsa lipapali, tsa bolumeli, tsa lipolotiki le tsa setso, khaello e atileng ea phepelo e eketsoa ke ho reka ka tšabo, le ho fokotsa moea o tsoang moeeng o silafatsang le likhase tse futhumatsang lefatše. Litsi tsa thuto li koetsoe hanyane ka hanyane kapa ka botlalo, 'me tse ngata li fetohela likolong tsa inthanete. Boitsebiso bo fosahetseng ka vaerase bo phatlalalitsoe ka litaba tsa sechaba le ka media. Ho bile le liketsahalo tse ngata tsa xenophobia le khethollo ea morabe khahlano le batho ba China le khahlano le bao ho nkoang hore ke Machaena kapa ba tsoa libakeng tse nang le tšoaetso e phahameng.
Thuto

Thuto ke mokhoa oa ho nolofatsa ho ithuta, kapa ho fumana tsebo, litsebo, litekanyetso, litumelo le litloaelo. Mekhoa ea thuto e kenyelletsa ho ruta, koetliso, ho pheta lipale, puisano le lipatlisiso tse tataisitsoeng. Hangata thuto e etsahala tlasa tataiso ea matichere, leha ho le joalo baithuti le bona ba ka ithuta. Thuto e ka etsahala maemong a hlophisitsoeng kapa ka mokhoa o sa reroang le boiphihlelo bofe kapa bofe bo ka bang le phello e ntle tseleng eo motho a nahanang, a ikutloang kapa a etsang lintho ka eona e ka nkoang e le thuto. Mokhoa oa ho ruta o bitsoa thuto.

Hangata thuto ea semmuso e aroloa ka semmuso ka mekhahlelo e kang ea sekolo sa mathomo kapa kereche, sekolo sa mathomo, sekolo se mahareng ebe koleche, univesithi kapa ho ithutela mosebetsi.

Tokelo ea thuto e amohetsoe ke mebuso e meng le Machaba a Kopaneng. Libakeng tse ngata, thuto e tlamehile ho fihlela lilemong tse itseng. Ho na le mokhatlo oa phetoho ea thuto, haholo-holo bakeng sa thuto e thehiloeng bopaking ka merero ea lefats'e e reretsoeng ho fihlela sepheo sa nts'etsopele ea nts'etsopele ea 4, e khothalletsang thuto ea boleng bakeng sa bohle.

## Litšupiso
Ho ithuta

Ho ithuta ke mohato oa ho fumana kutloisiso e ncha, tsebo, boitšoaro, litsebo, litekanyetso, maikutlo, le likhetho. Bokhoni ba ho ithuta bo na le batho, liphoofolo le mechini e meng; Hape ho na le bopaki ba mofuta o itseng oa ho ithuta limela tse ling. Ba bang ba ithuta hang-hang, ba susumetsoa ke ketsahalo e le ngoe (mohlala, ho chesoa ke setofo se chesang), empa tsebo e ngata le tsebo li bokellana liphihlelong tse phetoang. Liphetoho tse tlisoang ke ho ithuta hangata li nka bophelo bohle, 'me ho thata ho khetholla lintho tse ithutoang tse bonahalang li "lahlehile" ho tse sa fumaneheng.

Boithuto ba motho bo qala nakong ea tsoalo (e kanna ea ba ea qala pele) mme bo tsoela pele ho fihlela lefung ka lebaka la likamano tse tsoelang pele lipakeng tsa batho le tikoloho ea bona. Sebopeho le lits'ebetso tse amehang ho ithuteng li ithutoa makaleng a mangata, ho kenyeletsoa psychology ea thuto, neuropsychology, psychology ea liteko le thuto. Patlisiso makaleng a joalo e lebisitse ho khetholloeng ha mefuta e fapaneng ea thuto. Mohlala, ho ithuta ho ka hlaha ka lebaka la tloaelo, kapa maemo a maemo a holimo, maemo a sebetsang kapa ka lebaka la mesebetsi e rarahaneng joalo ka papali, e bonoang feela liphoofolong tse batlang li le bohlale. Ho ithuta ho ka etsahala ka boikemisetso kapa ntle le tlhokomeliso. Ho tseba hore ketsahalo e potelletseng e ke ke ea qojoa kapa ho baleha ho ka baka boemo bo bitsoang ho hloka thuso ha thuto. Ho na le bopaki ba thuto ea boits'oaro ba motho ka mokhoa oa boithabiso, moo tloaelo e bonoang nakong ea libeke tse 32 e le boimana, ho bonts'a hore sistimi ea methapo e ntlafalitsoe ka ho lekana mme e khahliloe ke hore thuto le mohopolo li etsahale pele haholo kholisong.

Papali e atametse ke boratheori ba 'maloa e le mokhoa oa pele oa ho ithuta. [Qotsulo] Bana ba leka lefatše, ba ithuta melao,' me ba ithute ho sebelisana ka papali. Lev Vygotsky oa lumela hore papali ke karolo ea bohlokoa kholong ea bana, hobane ba etsa moelelo oa tikoloho ea bona ka ho bapala lipapali tsa thuto. Bakeng sa Vygotsky, leha ho le joalo, papali ke mofuta oa pele oa ho ithuta puo le puisano le sethala moo ngoana a qalang ho utloisisa melao le matšoao.
Kutloisiso

Kutloisiso ke mohato oa kelello o amanang le ntho e sa bonahaleng kapa ea 'mele, joalo ka motho, boemo, kapa molaetsa oo ka ona motho a khonang ho nahana ka eona mme a sebelise likhopolo ho sebetsana ka nepo le ntho eo. Kutloisiso ke kamano lipakeng tsa ea tsebang le ntho e utloisisoang. Ho utloisisa ho bolela bokhoni le maemo mabapi le ntho ea tsebo e lekaneng ho ts'ehetsa boits'oaro bo bohlale. 

Kutloisiso hangata, leha e se kamehla, e amana le mehopolo ea ho ithuta, mme ka linako tse ling hape le eona khopolo kapa likhopolo tse amanang le likhopolo tseo. Leha ho le joalo, motho a ka ba le bokhoni bo botle ba ho noha boitšoaro ba ntho, phoofolo kapa sistimi-ka hona, ka kutloisiso e itseng, a ka e utloisisa-ntle le hore a tsebe likhopolo kapa likhopolo tse amanang le ntho eo, phoofolo kapa sistimi moetlong oa bona. E kanna eaba ba hlahisitse likhopolo le likhopolo tsa bona tse ikhethang, tse ka bang tse lekanang, tse ntle kapa tse mpe ho feta likhopolo le likhopolo tse tloaelehileng tsa setso sa bona. Kahoo, kutloisiso e hokahana le bokhoni ba ho etsa likhakanyo.
Ecuador

Lebitso la semmuso: Republic of Ecuador

Katoloso: 256,370 KM2

Motse-moholo: Quito

Sebopeho sa Mmuso: Rephabliki

Puo ea Sebele: ”Sepanishe ke puo ea semmuso naheng ea Ecuador; Sepanishe, Kichwa le Shuar ke lipuo tsa semmuso tsa likamano tsa setso. Lipuo tse ling tsa baholo-holo li sebelisoa ka molao ho batho ba matsoalloa libakeng tseo ba lulang ho tsona le ho latela melao e thehiloeng ke molao. Mmuso o tla hlompha le ho khothaletsa paballo le ts'ebeliso ea ona "

Mohoo oa Pele oa Boipuso: Phato 10, 1809

Ntoa ea Boipuso: Ntoa ea Pichincha, la 24 May, 1822

Ho qala ha mehla ea Rephabliki: la 13 Mots'eanong 1830 (karohano ea Ecuador le Gran Colombia)

Yuniti ea Chelete: dolara ea Amerika.

## Jeokrafi
Ecuador e fumaneha ho equator, Amerika Boroa, ke ka lebaka leo sebaka sa eona se fumanehang kahare ho naha.E lekanyetsa leboea le Colombia le boroa le bochabela le Peru. Ka bophirima e moeling oa Leoatle la Pacific.E arotsoe ka libaka tse nne, moo liprofinse tse 24 li ajoang. Lebopong la Pacific ke liprofinse tsa Esmeraldas, Manabí, Los Ríos, Guayas, El Oro le Santa Elena. Lithabeng, karolong e ka leboea ea Andes, ho na le Carchi, Imbabura, Pichincha, Santo Domingo de los Tsáchilas, Cotopaxi, Tungurahua le Chimborazo; karolong e ka boroa ke Bolívar, Cañar, Azuay le Loja. Amazon, leha ho le joalo, ho na le Sucumbíos, Napo, Pastaza, Orellana, Morona Santiago le Zamora Chinchipe. Sebakeng sa insular, Lihlekehleke tsa Galapagos, tse entsoeng ka lihlekehleke tse leshome le metso e meraro tse kholo.

## Libaka
Ecuador e entsoe ka libaka tsa tlhaho tsa 4 tse leng: Coast, Sierra, Oriente le Galapagos.

## Lipalesa le liphoofolo
Ka lebaka la boemo ba eona, Ecuador e na le limela le liphoofolo tse ngata tse fapaneng, e leng e 'ngoe ea linaha tse nang le limela le limela tse ngata lefatšeng.

## 'Mino oa Ecuador
Ho boleloa hore mefuta e meng e nkoang e khethehile ho Ecuador e hlahile, joalo ka: El Pasillo, el Yaraví, el Fandango kapa El Pasacalle. Tsena li sebelisa lisebelisoa tse khethehileng tsa libaka tsa Ecuador mme ka lona lebaka leo, li ile tsa tuma haholo meketeng ea setso esita le bophelong ba letsatsi le letsatsi ba MaEcuador.

Hajoale, Ecuador le eona e susumetsoa ke mefuta ea kantle ho naha; Ka lebaka lena, o ka mamela morethetho o fapaneng oa hajoale joalo ka pop, rock, elektroniki le tse ling tse ngata ntle le ho lahleheloa ke semelo se ikhethileng sa morethetho oa Latin.

## Litšupiso
Vatican City

Vatican City (/ ævætɪkən / semmuso 'Muso oa Motse oa Vatican (Setaliana: Stato della Città del Vaticano; Latin: Status Civitatis Vaticanae), ke naha e ikemetseng ea toropo ea Holy See, e kenelletseng kahare ho Roma, Italy.Victor City State, eo hape e tsejoang e le Vatican, e ile ea ikemela ho tsoa Italy ka Tumellano ea Lateran (1929), hape ke sebaka se ikemetseng se nang le "beng ka botlalo, puso e ikhethileng, le matla le borena" ba Holy See, eo ka bo eona e leng mokhatlo o ikemetseng oa molao oa machabeng, o bolokang Sebaka sa lihekthere tse 49 (121 acres) le baahi ba ka bang 825, ke naha e nyane ka ho fetisisa e ipusang lefatšeng ka bophara le ka baahi.

Joalokaha e laoloa ke Holy See, Naha ea Vatican City ke naha ea kereke kapa ea sacerdotal-monarchical (mofuta oa puso ea bomolimo) e busoang ke mopapa eo eleng mobishopo oa Roma ebile e le hlooho ea Kereke e K'hatholike. Basebetsi ba phahameng ka ho fetisisa mmuso ke baruti bohle ba K'hatholike ba tsoang lichabeng tse fapaneng. Kamora Avignon Papacy (1309–1437), bapapa ba ne ba lula haholo-holo ntlong ea borena ea Baapostola kahare ho seo hona joale e leng Vatican City, leha ka linako tse ling ba ne ba lula Quirinal Palace e Roma kapa kae kapa kae.

Holy See e qalile nakong ea Bokreste ba pele ebile ke sebaka se ka sehloohong sa babishopo sa Kereke e K'hatholike, e nang le Bakreste ba K'hatholike ba kolobelitsoeng ba ka bang limilione tse likete tse 1.313 lefatšeng ho tloha ka 2017 ho Kereke ea Latin le Likereke tse 23 tsa K'hatholike tsa Bochabela. Naha e ikemetseng ea Vatican City, e hlahile ka la 11 Hlakola 1929 ke Tumellano ea Lateran lipakeng tsa Holy See le Italy, e neng e bua ka eona joalo ka sebopuoa se secha, eseng joalo ka sesupo sa linaha tse kholo tsa Mopapa ( 756-1870), eo pele e neng e akaretsa boholo ba bohareng ba Italy.

Ka har'a Motse oa Vatican ho na le libaka tsa bolumeli le tsa setso tse kang Basilica ea St. Peter, Sistine Chapel le Vatican Museums. Li na le tse ling tsa litšoantšo tse tummeng ka ho fetisisa lefatšeng le liemahale. Moruo o ikhethileng oa Vatican City o tšehelitsoe ka menehelo ea lichelete e tsoang ho ba tšepahalang, ka thekiso ea litempe tsa poso le likhopotso, litefiso tsa ho amoheloa limusiamong le thekiso ea lingoliloeng. Hlooho ea naha ea hajoale ke Mopapa Francis, Mopapa oa pele ea tsoang Amerika.
Indian Ocean

Leoatle la India ke karolo ea boraro ho tse kholo ka ho fetisisa likarolong tsa leoatle, e koahelang 70,560,000 km2 (27,240,000 sq mi) kapa 19.8% ea metsi a holim'a lefatše. E hahelletsoe ke Asia ka leboea, Afrika ka bophirima le Australia ka bochabela. Ka boroa e na le moeli oa Leoatle le ka Boroa kapa Antarctica, ho latela tlhaloso e sebelisoang. Ha e le hantle, Leoatle la India le na le maoatle a maholo a marang-rang kapa a lebatooa joalo ka Leoatle la Arabia, Leoatle la Laccadive, Leoatle la Somalia, Bay ea Bengal le Leoatle la Andaman.
Red Sea

Leoatle le Lefubelu ke kou ea metsi a leoatle a Leoatle la India, e lipakeng tsa Afrika le Arabia. Khokahano ea eona le leoatle e ka boroa, ka mochophoro oa Bab el Mandeb le Koung ea Aden. Ka leboea ho eona ke Hloahloa ea Sinai, Kou ea Aqaba le Kou ea Suez (e lebisang Koung ea Suez). E koahetsoe ke moeli ke Leoatle le Lefubelu, e leng karolo ea Great Rift Valley.

Leoatle le Lefubelu le na le sebaka se ka bang 438,000 km2 (169,100 mi2), le bolelele ba lik'hilomithara tse 2250 (1398 mi), 'me - bophahamong ba lona bo boholo - 355 km (220.6 mi) ka bophara. E na le botebo bo tloaelehileng ba 490 m (1,608 ft), 'me bohareng ba Suakin Trough e fihla botebo ba eona bo phahameng ba 3,040 m (9,970 ft).

Leoatle le Lefubelu le lona le na le lishelefo tse pharalletseng, tse tsebahalang ka bophelo ba leoatleng le likorale. Leoatle ke sebaka sa bolulo sa mefuta e fetang 1 000 ea liphoofolo tse se nang mokokotlo le mefuta e 200 ea likorale tse bonolo le tse thata. Ke leoatle la tropike le ka leboea ho fetisisa lefats'eng, mme e se e khethiloe e le ecoregion ea Global 200.
Atlantic Ocean

Leoatle la Atlantic ke leoatle la bobeli le leholo ka ho fetisisa lefats'eng lohle, le nang le sebaka se ka bang 106,460,000 km2 (41,100,000 sq mi). E koahela liperesente tse ka bang 20 tsa lefatše le liperesente tse 29 tsa sebaka sa lona sa metsi. E arola "Lefatše la Khale" le "Lefatše le Lecha".

Leoatle la Atlantic le na le sebaka se sephara, se bopehileng joaloka S se bolelele pakeng tsa Europe le Afrika ka bochabela, le Amerika ka bophirima. E le karolo e le 'ngoe ea Leoatle la Lefatše le hokahaneng, e hokahane ka leboea ho Leoatle la Arctic, ho Leoatle la Pacific ka boroa-bophirima, Leoatle la India ka boroa-bochabela, le Leoatle le ka Boroa (litlhaloso tse ling li hlalosa hore Atlantic e ntse e atoloha ka boroa ho Antarctica). Equatorial Counter Current e e arola ka leboea ho (Leoatle) Leoatle la Atlantic le Leoatle le ka Boroa (Leoatle la Atlantic) ka 8 ° N.

Patlisiso ea mahlale ea Atlantic e kenyelletsa leetong la Challenger, leeto la Meteor la Jeremane, Lamont-Doherty Earth Observatory ea Univesithi ea Columbia le Ofisi ea Sesole sa Metsing sa United States.
Borwa ba Afrika

Afrika Boroa ke sebaka se ka boroa ho kontinenteng ea Afrika, se hlalosoang ka mokhoa o fapaneng ka jeokrafi kapa geopolitics, mme ho kenyeletsoa le linaha tse 'maloa. Poleloana e reng Southern Africa kapa Southern Africa, ka kakaretso e kenyelletsa Angola, Botswana, Eswatini (eo pele e neng e tsejoa e le Swaziland), Lesotho, Malawi, Mozambique, Namibia, Afrika Boroa, Zambia le Zimbabwe, leha Angola e ka kenyeletsoa Afrika Bohareng le Malawi le Mozambique. Afrika Bochabela. Ho ea ka pono ea lipolotiki sebaka seo ho thoe ha se na matla le Afrika Boroa joalo ka matla a pele a lebatooa.
Sebete

**Sebete** (seo hape se bitsoang sebete kapa sebete) ke khetho le boikemisetso ba ho tobana le bohloko, bohloko, kotsi, ho se ts'oanehe kapa ho tšosoa. Sebete sa 'mele ke sebete ho sa tsotellehe bohloko ba' mele, mathata, esita le lefu kapa ts'okelo ea lefu, ha sebete sa boits'oaro e le bokhoni ba ho etsa lintho tse nepahetseng ha o tobane le bohanyetsi bo tummeng, lihlong, mahlabisa-lihlong, ho nyahama kapa tahlehelo ea botho.

Bokhabane ba khale ba ho tiea (andreia, fortitudo) le eona e fetoleloa e le "sebete", empa e kenyelletsa likarolo tsa mamello le mamello.

Moetlong oa Bophirimela, mehopolo e tsebahalang ka sebete e tsoa ho bo-rafilosofi, Socrates, Plato, Aristotle, Aquinas, le Kierkegaard; ekasitana le litumelo le litemana tsa Bokreste.

Moetlong oa Mahindu, litšōmo li fane ka mehlala e mengata ea ho ba sebete, sebete le sebete ka mehlala ea sebete sa 'mele le boitšoaro se bontšitsoeng. Ho latela tumelo ea Mahindu, sebete le sebete li maling a Maindia ohle.

Moetlong oa Bochabela, Tao Te Ching e ile ea fana ka maikutlo a mang mabapi le sebete.
Diphio

Liphio ke litho tse peli tse bōpehileng joaloka linaoa tse fumanoang ho lesapo la mokokotlo. Li fumaneha ka ho le letšehali le ka ho le letona sebakeng sa retroperitoneal, 'me bathong ba baholo ba bolelele ba lisenthimithara tse 12 (4 1⁄2 inches). Ba fumana mali ho tsoa methapong ea liphio e kopantsoeng; mali a tsoa ka methapong ea liphio e kopaneng. Phio e 'ngoe le e' ngoe e khomaretse ureter, e leng mothapo o tsamaisang moroto o ntšitsoeng ka har'a senya.

Nephron ke karolo ea liphio le e sebetsang. Philo e 'ngoe le e' ngoe ea motho e moholo e na le li-nephrone tse ka bang milone e le 'ngoe, ha liphio tsa toeba li na le li-nephron tse ka bang 12,500 feela. Liphio li nka karolo taolong ea molumo oa maro a fapa-fapaneng a 'mele, osmolality ea mokelikeli, acid-base balance, likhakanyo tse fapaneng tsa electrolyte le ho tlosoa ha chefo. Filtration e hlaha ho glomerulus: karolo ea bohlano ea bophahamo ba mali e kenang liphio e tlhotliloeng. Mehlala ea lintho tse khutlisitsoeng bocha ke metsi a se nang solute, sodium, bicarbonate, glucose le amino acid. Mehlala ea lintho tse patiloeng ke hydrogen, ammonium, potasiamo le uric acid. Liphio li boetse li etsa mesebetsi e ikemetseng ntle le nephron. Mohlala, li fetola selelekela sa vithamine D ho sebopeho sa eona se sebetsang, calcitriol; le synthesize li-hormone erythropoietin le renin.

Renal physiology ke thuto ea liphio. Nephrology ke tsebo e khethehileng ea bongaka e sebetsanang le mafu a liphio: ana a kenyelletsa lefu le sa foleng la liphio, nephritic le nephrotic syndromes, kotsi e mpe ea liphio le pyelonephritis. Urology e sebetsana le mafu a liphio (le pampitšana ea ho ntša metsi): tsena li kenyelletsa mofets'e, li-cyst tsa renal, majoe a liphio le majoe a ureteral, le tšitiso ea mosese.

Mekhoa e sebelisoang taolong ea lefu la liphio e kenyelletsa tlhahlobo ea lik'hemik'hale le tse nyane haholo tsa moroto (urinalysis), tekanyo ea ts'ebetso ea liphio ka ho lekanya sekhahla se hakantsoeng sa glomerular filtration (eGFR) se sebelisa serum creatinine; le biopsy le CT scan ho lekola bakeng sa anatomy e sa tloaelehang. Dialysis le ho fetisetsa liphio li sebelisoa ho phekola ho hloleha ha liphio; e le 'ngoe (kapa ka bobeli ka tatellano ea tsona) e sebelisoa khafetsa ha ts'ebetso ea renal e theohela ka tlase ho 15%. Nephrectomy e sebelisoa khafetsa ho folisa renal cell carcinoma.

## Litšupiso
Roma, Lesotho

Roma ke bolulo tlasa Lekhotla la Sechaba la Manonyane seterekeng sa Maseru Lesotho, likilomitara tse 34 ka boroa-bochabela ho Maseru, motse-moholo oa Lesotho. Phula ea Roma e pharalletse ebile e nonne, 'me e pota-potiloe ke mafika a lehlabathe a hlabetsoeng ka bochabela ke lithaba tsa basalt tse fanang ka botle bo botle ba naha
Mediterranean Sea

Leoatle la Mediterranean ke leoatle le hokahantsoeng le Leoatle la Atlantic, le pota-potiloe ke Leoatle la Mediterranean mme le koetsoe ka botlalo ke mobu: ka leboea ke Boroa ba Yuropa le Anatolia, ka boroa ke Leboea la Afrika, le ka bochabela ke Levant. Le ha ka linako tse ling leoatle le nkuoa e le karolo ea Leoatle la Atlantic, hangata le bitsoa metsi a arohaneng. Bopaki ba jioloji bo supa hore lilemong tse ka bang limilione tse 5.9 tse fetileng, Mediterranean e ile ea khaoloa ho tloha Atlantic mme e ile ea hlakoloa ka botlalo kapa ka ho felletseng ka nako ea lilemo tse ka bang 600,000 nakong ea qaka ea letsoai la Mesia pele e tlatsoa ke moroallo oa Zanclean lilemong tse ka bang limilione tse 5.3 tse fetileng.

E koahela sebaka se ka bang 2,500,000 km2 (970,000 sq mi), e emelang 0.7% ea bokaholimo ba lefatše, empa khokahano ea eona le Atlantic ka tsela ea Strait of Gibraltar — mochophoro o patisaneng o hokahanyang Leoatle la Atlantic le Leoatle la Mediterranean mme o arola Spain Europe ho tloha Morocco ho la Afrika — e bophara ba lik'hilomithara tse 14 feela. Ho Oceanography, ka linako tse ling e bitsoa Leoatle la Eurafrican Mediterranean, Leoatle la Europe la Mediterranean kapa Leoatle la Afrika la Mediterranean ho e khetholla ho leoatle la Mediterranean libakeng tse ling.

Leoatle la Mediterranean le na le botebo bo bolelele ba limithara tse 1,500 (4,900 ft) mme ntlha e tebileng ka ho fetisisa e tlalehiloeng ke 5,267 m (17,280 ft) ho Calypso Deep ka Leoatleng la Ionia. E pakeng tsa maqhubu a 30 ° le 46 ° N le bolelele ba 6 ° W le 36 ° E. Bolelele ba eona bophirima-bochabela, ho tloha Strait ea Gibraltar ho ea Koung ea Iskenderun, lebopong le ka boroa-bochabela ho Turkey, e ka ba lik'hilomithara tse 4,000 (2,500) me).

Leoatle e ne e le tsela ea bohlokoa bakeng sa bahoebi le batsamai ba mehleng ea khale, e neng e thusa phapanyetsano ea khoebo le setso lipakeng tsa batho ba sebaka seo. Nalane ea sebaka sa Mediterranean e bohlokoa haholo ho utloisisa tšimoloho le nts'etsopele ea mekhatlo e mengata ea sejoale-joale. 'Muso oa Roma o ile oa boloka leqhubu la leoatle ka leoatle ka makholo a lilemo.

Linaha tse potileng Mediterranean ka tatellano ea nako ke Spain, France, Monaco, Italy, Slovenia, Croatia, Bosnia le Herzegovina, Montenegro, Albania, Greece, Turkey, Syria, Lebanon, Israel, Egypt, Libya, Tunisia, Algeria le Morocco; Malta le Cyprase ke linaha tsa lihlekehleke tse leoatleng. Ntle le moo, Gaza Strip le libaka tsa Borithane tsa mose ho maoatle tsa Gibraltar le Akrotiri le Dhekelia li na le mabopo a leoatle leoatleng.
Afrika Bohlabela

Afrika Bochabela kapa Afrika Bochabela ke karolo e ka bochabela ea k'honthinente ea Afrika, e hlalosoang ka mokhoa o fapaneng ka jeokrafi. Sekema sa Machaba a Kopaneng sa Lipalopalo sa libaka tsa libaka, libaka tse 20 li theha Afrika Bochabela:

Tanzania, Kenya, Uganda, Rwanda, Burundi le Sudan Boroa ke litho tsa Sechaba sa Afrika Bochabela (EAC). Tse hlano tsa pele le tsona li kenyelelitsoe sebakeng sa Maoatle a Maholo a Afrika. Burundi le Rwanda ka linako tse ling le tsona li nkuoa e le karolo ea Afrika Bohareng.

Djibouti, Eritrea, Ethiopia le Somalia - ka kakaretso li tsejoa e le Lenaka la Afrika. Sebaka sena ke ponelopele e ka bochabela ea kontinenteng ea Afrika.

Comoros, Mauritius le Seychelles - linaha tse lihlekehleke tse nyane Leoatleng la India.

Réunion le Mayotte - libaka tsa Mafora tse mose ho maoatle le tsona Leoatleng la India.

Mozambique le Madagascar - hangata li nkuoa e le karolo ea Afrika Boroa, ka lehlakoreng le ka bochabela la sub-continent. Madagascar e na le maqhama a haufi a setso le Asia Boroa-bochabela le lihlekehleke tsa Leoatle la India.

Malawi, Zambia le Zimbabwe - hangata li ne li kenyelelitsoe Afrika Boroa, 'me pele e ne e le Central African Federation (eo hape e tsejoang nalaneng e le Federation of Rhodesia le Nyasaland).

Sudan le Sudan Boroa - kaofela ke karolo ea Phula ea Nile. E lutse karolong e ka leboea-bochabela le bohareng ea kontinenteng, ka linako tse ling Sudan e kenyelelitsoe Afrika Leboea. Hape ke litho tsa 'Maraka o Tloaelehileng oa sebaka sa khoebo sa mahala sa COMESA
Canada

Canada ke naha e karolong e ka leboea ea Amerika Leboea. Liprofinse tsa eona tse leshome le libaka tse tharo li namela ho tloha Atlantic ho ea Pacific le leboea ho ea Leoatleng la Arctic, ho koahela lisekoere-k'hilomithara tse limilione tse 9.98 (li-mile tsa 3.85 milione), ho e etsa naha ea bobeli e kholo ka ho fetisisa lefats'eng ka kakaretso. Moeli oa eona o ka boroa le bophirima le United States, o bolelele ba lik'hilomithara tse 8,891 (5,525 mi), ke moeli o molelele ka ho fetisisa lefatšeng o nang le linaha tse peli. Motsemoholo oa Canada ke Ottawa, mme litoropo tsa eona tse tharo tse kholo ke Toronto, Montreal le Vancouver.

Batho ba matsoalloa a fapaneng ba ne ba lula moo hona joale e leng Canada ka lilemo tse likete pele ho bokolone ba Europe. Ho qala lekholong la bo16 la lilemo, maeto a Brithani le a Mafora a ile a hlahloba mme hamorao a lula lebopong la Atlantic. Ka lebaka la lintoa tse fapaneng tse hlometseng, Fora e ile ea emisa hoo e batlang e le likoloni tsohle tsa eona Amerika Leboea ka 1763. Ka 1867, ka kopano ea likolone tse tharo tsa Borithane tsa Amerika Leboea ka Confederation, Canada e thehiloe joalo ka mmuso o busang oa liprofinse tse nne. Sena se qalile ho eketseha ha liprofinse le libaka le ts'ebetso ea ho eketsa boipuso ho tsoa United Kingdom. Boitaolo bona bo atolohang bo ile ba totobatsoa ke Molao-taelo oa Westminster oa 1931 mme oa fihla sehlohlolong ka Molao oa Canada oa 1982, o ileng oa khaola mesaletsa ea ho itšetleha ka molao palamenteng ea Borithane.

Canada ke demokrasi ea paramente le borena ba molaotheo moetlong oa Westminster, le morena le tonakholo ea sebeletsang e le molulasetulo oa Khabinete ebile e le hlooho ea mmuso. Naha ke sebaka se kahare ho Commonwealth of Nations, setho sa Francophonie ebile e bua lipuo tse peli semmuso maemong a federale. E maemong a holimo ka ho fetisisa litekanyetsong tsa machabeng tsa ponaletso ea mmuso, tokoloho ea sechaba, boleng ba bophelo, tokoloho ea moruo le thuto. Ke e 'ngoe ea linaha tse fapaneng ka ho fetisisa ka merabe le litso tse fapaneng lefatšeng, sehlahisoa sa bajaki ba bangata ba tsoang linaheng tse ling tse ngata. Kamano e telele le e rarahaneng ea Canada le United States e bile le phello e kholo moruong oa eona le moetlong oa eona.

Naha e tsoetseng pele, Canada e na le lekeno la leshome le metso e supileng la palo ea batho ba phahameng ka ho fetisisa lefatšeng ka bophara le boemong ba leshome le metso e meraro ho Lenane la Nts'etsopele ea Botho. Moruo oa eona o tsoetseng pele ke oa leshome lefatšeng ka bophara, o its'etleha haholo holima lisebelisoa tsa ona tsa tlhaho tse ngata le marang-rang a ntlafalitsoeng a khoebo ea machabeng. Canada ke karolo ea litsi tse kholo tse kholo tsa machabeng le tsa mmuso tse kenyeletsang Machaba a Kopaneng, NATO, G7, Sehlopha sa Leshome, G20, Tumellano ea United States – Mexico – Canada le foramo ea Ts'ebelisano 'moho ea Asia-Pacific.
Saint Helena

Saint Helena (/ həˈliːnə /) ke sehlekehleke se hole se chesang se chesang seretse se chesang se Leoatleng la Atlantic Boroa, sa United Kingdom. Sehlekehleke sena se bohōle ba lik'hilomithara tse 1,950 (1,210 mi) ka bophirima ho lebopo la boroa-bophirima ho Afrika, le lik'hilomithara tse 4,000 (2,500 mi) ka bochabela ho Rio de Janeiro lebopong la Amerika Boroa. Ke e 'ngoe ea libaka tse tharo tsa Borithane tsa mose ho maoatle tse hlophisitsoeng e le Saint Helena, Ascension le Tristan da Cunha. Saint Helena e lekanya lik'hilomithara tse 16 ho isa ho tse 8 (10 ka 5 mi) mme e na le baahi ba 4,534 (palo ea sechaba ea 2016). E ile ea rehelloa ka Mohalaleli Helena oa Constantinople. Ke se seng sa lihlekehleke tse ikhethileng ka ho fetesisa lefats'eng 'me se ne se se na baahi ha se sibolloa ke Mapotoketsi ka 1502. E ne e le sebaka sa bohlokoa sa ho emisa likepe tse neng li ea Europe li tsoa Asia le Afrika Boroa ka makholo a lilemo.

Sehlekehleke sena e ne e le sebaka sa teronko ea Napoleon ke Mabrithani ho tloha ka 1815 ho isa lefung la hae ka 1821. Dinuzulu kaCetshwayo o ile a koalloa moo (ka lebaka la ho etella pele lebotho la Mazulu khahlano le puso ea Borithane), hammoho le Maburu a fetang 5 000 a ileng a ts'oaroa nakong ea Ntoa ea Bobeli ea Maburu, ho kenyeletsoa Piet Cronjé.

Saint Helena ke sebaka sa bobeli ho tsa khale ho feta mose ho maoatle kamora Bermuda.
Ngoanana

Ngoanana ke motho e monyane e motšehali, hangata e le ngoana kapa mocha. Ha a se a le moholo, o hlalosoa e le mosali. Lentsoe lena ngoanana le kanna la sebelisoa ho bolela moroetsana, mme ka linako tse ling le sebelisoa joalo ka ha le tšoana le morali. Ngoanana e kanna ea ba poleloana ea lerato e sebelisoang ke motho e moholo, hangata mosali, ho khetha metsoalle ea batho ba baholo ba basali.

Phekolo le maemo a banana sechabeng sefe kapa sefe hangata li amana haufi-ufi le maemo a basali moetlong oo. Litsong tseo basali ba nang le maemo a tlase sechabeng, banana ba ka ba ba sa batloe ke batsoali ba bona, mme mmuso o ka tsetela hanyane litšebeletso bakeng sa banana. Khōliso ea banana e fapana ho lekana le ea bashanyana ho phethela khethollo ea thobalano le likarolo tse fapaneng ka botlalo tsa bong.
Lumela

Lumela ke tumeliso kapa lumeliso ka puo ea Senyesemane. E tiisoa ka lekhetlo la pele ho tloha ka 1826.
Baeloji

**Baelojike** saense ea tlhaho e ithutang bophelo le lintho tse phelang, ho kenyeletsoa sebopeho sa 'mele, lits'ebetso tsa lik'hemik'hale, tšebelisano ea limolek'hule, lits'ebetso tsa mmele, nts'etsopele le kholo. Ho sa tsotelehe ho rarahana ha mahlale, likhopolo tse ling tse li kopanyang li a kopanya⁹ ho ba karolo e le 'ngoe e momahaneng. Baeloji e amohela sele e le karolo ea mantlha ea bophelo, liphatsa tsa lefutso e le karolo ea mantlha ea lefutso, le phetoho e le enjene e susumelletsang popo le pheliso ea mefuta. Lintho tse phelang ke lits'ebetso tse bulehileng tse pholohang ka ho fetola matla le ho fokotsa entropy ea bona ea lehae ho boloka boemo bo tsitsitseng le ba bohlokoa bo hlalosoang e le homeostasis.

Litekanyetso tse tlase tsa baeloji li hlalosoa ke mekhoa ea lipatlisiso e sebelisitsoeng le mofuta oa sistimi e ithutiloeng: biology ea thuto e sebelisa mekhoa ea lipalo ho etsa mefuta ea lipalo ha biology ea liteko e etsa liteko tsa boits'oaro ho leka bonnete ba likhopolo tse hlahisitsoeng le ho utloisisa mekhoa e ipapisang le bophelo e hlahile mme ea iphetola ho tsoa linthong tse sa pheleng lilemong tse ka bang limilione tse likete tse 4 tse fetileng ka keketseho e butle-butle ea ho rarahana ha sistimi.

## Lihokelo tsa kantle
Bitcoin

**Bitcoin** (₿) ke tjhelete ya tshepe e qapilweng ka 2008 ke motho ya sa tsejweng kapa sehlopha sa batho ba sebedisang lebitso la "Satoshi Nakamoto" mme e qadile ka 2009, ha tshebetso ya yona e ne e lokollwa e le software e bulehileng.

Ke tjhelete ya dijithale e arohantsweng ntle le banka e bohareng kapa motsamaisi a le mong. E ka romellwa ho tloha ho mosebedisi ho ya ho mosebedisi marang-rang a dithaka ntle le tlhoko ya babuelli. Ditshebedisano di netefatswa ke di-node tsa marang-rang ka ho ngola ka mokgwa o ipatileng mme di tlalehilwe bukaneng ya phatlalatso ya setjhaba e bitsang blockchain. Di-Bitcoins di entswe e le moputso wa tshebetso e tsejwang e le merafo. Di ka fapanyetsana ditjhelete tse ding, dihlahiswa le litshebeletso tse ding. Patlisiso e hlahisitsweng ke Univesithi ya Cambridge e hakanya hore ka 2017, ho ne ho na le basebedisi ba ikgethang ba ka bang dimilione tse 2.9 ho isa ho 5.8 ba sebedisang sepatjhe sa "crypto currency" , boholo ba bona ba sebedisa bitcoin.

Bitcoin e rorisitswe le ho nyatsuwa. Bahlahlobisisi ba hlokometse tshebediso ya yona ditshebedisanong tse seng molaong, boholo ba motlakase o sebediswang ke basebetsi ba merafong, ho hloka botsitso ha ditheko le boshodu ba diphapanyetsano. Ditsebi tse ding tsa moruo, ho kenyeletswa le batho ba mmalwa ba hapileng dikgau tsa Nobel, ba di nkile e le seboka se inahanelwang. Bitcoin e boetse e sebedisitswe e le letsete, leha mekgatlo e mengata ya taolo e fane ka tlhokomediso ya motsetedi ka bitcoin.

## Nalane
Lebitso la domain "bitcoin.org" le ngodisitswe ka la 18 Phato 2008. Ka la 31 Mphalane 2008, kgokahano ya pampiri e ngotsweng ke "Satoshi Nakamoto" e bitswang "Bitcoin: Peer-to-Peer Electronic Cash System" e ile ya romellwa lenaneng la mangolo a ngolang ka mokgwa o ipatileng. Nakamoto o kentse tshebetsong software ya bitcoin e le khoutu ea mohlodi o bulehileng mme a e lokolla ka Pherekhong 2009. Nakamoto boitsebiso bo ntse bo sa tsejwe.

## Ditshupiso
# Nakamoto; et al. (La 1 Mmesa 2016). "Khoutu ea mohloli oa Bitcoin - lithibelo tsa palo". ho tloha ka mantlha ka la 1 Phupu 2018.
# "Lokolloa - bitcoin / bitcoin". E kgutlisitsww ka la 2 Phato 2020 - ka GitHub.