open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bajram Hasbajrami

**Bajram Hasbajrami** lindi në fshatin Kasni të Dibrës më 5 gusht 1944 në një familje me tradita të spikatura nacionaliste. Shkollën fillore e kreu në vendlindje në kushte të vështira të terrenit, por doli me rezultate të larta në mësime. Shkollën e mesme Pedagogjike e mbaroi në Shkodër duke u bërë mësues i shkollës fillore. Punoi si mësues i shkollës 7-8 vjeçare në shkollat ​​e zonës së Katër Grykëve në Dibër duke shfaqur zotësi në profesionin e tij. Prandaj dhe në kushte të vështira të peripecive të kohës arriti të mbarojë Institutin Pedagogjik të Shkodrës në degën e Gjuhë-Letërsi. Për 30 vite punoi me dinjitet si mësues duke fituar admirimin e nxënësve dhe prindërve të tyre në zonën e Katër Grykëve në Dibër. Në shtator të vitit 1991 deri në vitin 2000 emërohet dhe punon si mësues në shkollën e Lisit të Matit. Dy vitet e fundit ishte dhe zv. drejtor i shkollës duke dalë në pension me faqe të bardhë dhe i nderuar nga zona e Matit. Bajram Hasbajrami vazhdimisht është marrë me krijimtari letrare dhe studime të fushës së gjuhës e folklorit.  

## Krijimtaria 
;Vëllime poetike
* Dua të flas me jetën (2004);
* Poezi të zgjedhura (2005) ; 
* Lirikat e majit (2006);
* Univers i gjymtuar (2007);
* Cicërimat e pranëverës në Lis( 2009 );
* Lirikat e një dashurie të pamundur ( 2012 ) ;
* Jetë e nëpërkëmbur nga “Perandoria e antidashurisë” ( 2020 );
* Poezia dhe muza e saj ( 2021 );
* Poezi për “Pesë Yllësi” ( 2021 );

;Prozë
* Skica ,tregime , novela(2000-2002);
* Romani " Ligësi e shfrenuar " ( 2003 ) ;
* Romani " Varri turpit " (2007 ) ;
* Kujtime  “Por… I paepur” ( 2009 )

* Fabula , anekdota , gjëagjëza dhe mencuri popullore ( 2018 ) ; 
* Publicistikë  “Disa evenimente të jetës sime” ( 2021 ).

;Studime me karakter historik
* Histori nga jeta e vllaznisë “ Hasbajrami “(2006); 
* Historia e fshatit tim ,Kasnia ( 2006 ) ; 
* Mendime eseiste për disa probleme jetike të shoqërisë ( 2008 );
* Informacione mbi Albanologjine Shqiptare( 2019 );
* Pese vlera yllësie nga “Saga e Kaloshëve te Stinës në Dibër ( 2020 );
* Në shtetin antiligjor nuk mund të ketë Pluralizëm Demokratik ( 2022 );

## Burime 
http://toena.com.al/toena/lista_e_ofruar_per_shitje/B.php 

https://www.dibraon.com/protagoniste-dhe-aktivitete-kulturore-e-artistike-dibrane/konaku/ 

http://toena.com.al/toena/lista_e_ofruar_per_shitje 

https://bajramhasbajrami.com/
Vendkalimi kufitar Bërnjak

**Vendkalimi kufitar Bërnjak** është një vendkalimi kufitar mes Kosovës dhe Serbisë që ndodhet në fshatin Bërnjak të Komunës së Zubin Potokut.
parapamje| Pika e kontrollit kufitar e braktisur në anën serbe

## Gjeografia 
Vendkalimi kufitar ndodhet në luginën e Ibrit, jo larg Liqenit të Ujmanit, në rrugën që lidh Mitrovicën me komunën e Tutinit dhe Novi Pazarit në Sanxhak / Serbinë jugperëndimore. Në Kosovë rruga quhet M-2, ndërsa në Serbi Rruga Federale 31.

Vendkalimi kufitar mban emrin e fshatit Bërnjak, i cili shtrihet pak më në perëndim në anën tjetër të liqenit dhe i përket komunës së Zubin Potokut në veri të Kosovës, i cili është i banuar kryesisht nga serbët. Vetë fshati mund të arrihet përmes një ure mbi liqen, e cila është rreth një kilometër më në veri dhe lidh bregun kosovar me bregun serb.
## Historiku 
Në korrik të vitit 2011, si pjesë e një mosmarrëveshjeje doganore ndërmjet Kosovës dhe Serbisë, qeveria e Kosovës mori nën kontroll pikat kufitare Bërnjak dhe Jarinje në veri të Kosovës. Në mbrëmjen e datës 26 korrik, dhuna u përshkallëzua dhe një turmë e zemëruar e serbëve nacionalistë dhunshëm u vunë flakën dy pikave kufitare. Pas intervenimit të KFOR-it, ata mundën ta qetësonin situatën, por ajo mbeti e brishtë. 

Që nga dhjetori i vitit 2012, pikat kufitare Bërnjak dhe Konçul, Merdare dhe Jarinje menaxhohen nga Policia e Kosovës, Misioni i Bashkimit Evropian për Sundimin e Ligjit në Kosovë (EULEX) dhe Policia e Serbisë në anën tjetër. 

## Shih edhe 
* Zubin Potoku
* Liqeni i Ujmanit
* Rajoni i Mitrovicës
* Komuna e Zubin Potokut
* Vendkalimet kufitare të Kosovës

## Referime
Qafë Thanë

**Qafë Thanë** është një kalim malor në brigjet e liqenit të Ohrit në Shqipëri.  Ndodhet në malet juglindore të Shqipërisë, afër kufirit midis Shqipërisë dhe Maqedonisë së Veriut . Pika e kalimit kufitar mes dy vendeve quhet Qafë Thanë, dhe është një “portë primare” mes dy vendeve. 

## Shih edhe 
* Vendkalimet kufitare të Shqipërisë
* Vendkalimet kufitare të Maqedonisë së Veriut

## Referime
Vendkalimet kufitare të Maqedonisë së Veriut

**Vendkalimet dhe pikat kufitare në Republikën e Maqedonisë së Veriut** të ndërtuara përgjatë kufirit me të gjithë fqinjët e saj:

* Aeroportet
** Aeroporti i Shkupit
** Aeroporti i Ohrit

* Me Bullgarinë:
** Pika e kontrollit Deve Dere-Gjueshevo
** Vendkalimi kufitar Dellçevë-Stanke Lisiçkovë
** Kalimi kufitar Novoselo-Zlatarevë
** Vendkalimi kufitar Simitli – Pehçevë (i planifikuar)
** Vendkalimi kufitar Strumyani – Berovë (i planifikuar)
** Kalimi kufitar Shkëmbi i Zi (i planifikuar)

* Me Serbinë:
** Pika kufitare Tabanovce-Preshevë
*** Stacioni
*** Rruga
** Kalimi kufitar Pelince - Manastiri Prokhor Pczynski
** Vendkalimi kufitar Sopot-Strezovcë

* Me Kosovën:
** Postblloku i Bllacës - Hali i Elezit
*** Rruga
** Kalimi kufitar Volkovë
*** Stacioni
** Kalimi kufitar Jazhince
** Kalimi kufitar Gora
** Vendkalimi kufitar Belanovc-Stançiq (i planifikuar)
** Kalimi kufitar Tanushec-Debalde (i planifikuar)

* Me Shqipërinë:
** Kalimi kufitar Qafë Thanë
** Kalimi kufitar Blato
** Kalimi kufitar Shën Naum
** Kalimi kufitar Stenie
** Kalimi kufitar Ohër - Pogradec - Linja sezonale detare e liqenit

* Me Greqinë:
** Pika kufitare Gjevgjeli
*** Stacioni
** Vendkalimi kufitar Bogorodicë-Evzoni (Gevgjeli)
** Pika kufitare Medzhitlia
*** Stacioni i trenit – vendkalimi kufitar Kremenicë
*** Rruga
*** Rruga - Dragos - Agia Paraskevi - vendkalimi i vjetër
** Pika kufitare Star Doiran
** Pika kufitare e Markovës Nogë - Gjermane (Prespë) (e planifikuar) ekzistuese deri në vitet 1960, kur Greqia u mbyll në mënyrë të njëanshme.

## Shih edhe 
* Vendkalimet kufitare të Kosovës
* Vendkalimet kufitare të Shqipërisë
Vendkalimet kufitare të Malit të Zi

Vendkalimet kufitare të Malit të Zi me katër shtete: Kosovën, Kroacinë, Bosnjë dhe Hercegovinën, Serbinë dhe Shqipërinë .

## Kufiri me Kosovën 
* Çakorri

## Kufiri me Kroacinë 
* Debeli Brijeg - Karasovići
* Kobila - Vitaljina

## Kufiri me Bosnjë dhe Hercegovinën 
* Metaljka - Metaljka (kategoria II)
* Šula - Vitinë (vetëm trafiku i pasagjerëve)
* Meštrovac - Meštrovac (i mbyllur); komunikacioni kufitar - deri në hyrjen në fuqi të marrëveshjes për trafikun kufitar, vepron si vendkalim kufitar ndërkombëtar
* Šćepan Polje - Hum (kategoria I)
* Krstac - Krstac (hapur 24 orë në ditë); komunikacioni kufitar - deri në hyrjen në fuqi të marrëveshjes për trafikun kufitar, vepron si vendkalim kufitar ndërkombëtar
* Bituljica - Bituljica (mbyllur); komunikacioni kufitar - deri në hyrjen në fuqi të marrëveshjes për trafikun kufitar, vepron si vendkalim kufitar ndërkombëtar
* Vranieenovići - Deleuša (kategoria II)
* Ilijino Brdo - Klobuk (kategoria I)
* Nudo - Aranđelovo (hapur 24 orë në ditë); komunikacioni kufitar - deri në hyrjen në fuqi të marrëveshjes për trafikun kufitar, vepron si vendkalim kufitar ndërkombëtar
* Sitnicë - Zupci (vetëm trafiku i udhëtarëve)

## Kufiri me Shqipërinë 
### Rrugore 
* Božaj - Hani i Hotit
* Grnçar - Vrmoshë (vetëm trafiku i pasagjerëve)
* Sukobin - Murićani (vetëm trafiku i pasagjerëve)

### Hekurudhore 
* Tuzi - Bajza

### Lumore 
* Virpazar - Shkëdër (vetëm trafiku i pasagjerëve në Liqenin e Shkodrës ; i mbyllur)

## Kufiri me Serbinë 
* Pevla (Mali i Zi) - Priboj (Serbi)
* Bielopole (Mali i Zi) - Prepol (Serbi).

## Kalimet kufitare në portet detare ndërkombëtare 
* Kotor (Zelenika)
* Bar
* Budva (e hapur sezonalisht)

## Kalimet kufitare në aeroportet ndërkombëtare 
* Podgorica
* Tivat

## Shih edhe 
* Vendkalimet kufitare të Kosovës
* Kufiri mes Kosovës dhe Malit të Zi
* Vendkalimet kufitare të Shqipërisë
* Vendkalimet kufitare të Maqedonisë së Veriut
Zhlebi

**Zhlebi** (Gjuha malazeze:*Žljeb*) është një mal që ndodhet në mes të Kosovës dhe Komunës Rozhaje të Malit të Zi. Zhlebi është pjesë e Bjeshkëve të Nemuna (Alpet Shqiptare), që ndodhet midis maleve Hajla dhe Mokna . 

## Përmbledhje 
Pjesa më e madhe e tokës brenda malit i përket Kosovës, ndërsa një pakicë e saj i përket Malit të Zi. . Nga brenda malit buron lumi Drin i Bardhë. .

Mali Zhleb gjithashtu bën pjesë në anën lindore të Kanionit të Rugovës . Ai gjithashtu ka dy maja të larta dhe mbresëlënëse: më e larta quhet *Rusolija* dhe është  e lartë, ndërsa maja e poshtme quhet thjesht *Zhlebi*, në  mbi nivelin e detit. Shpatet e Rusolisë janë të mbuluara me pyje të pasura dhe afër majës ka disa livadhe. Rruga nga qyteti i Rozhajës për në Pejë ndodhet në rrëzë të maleve dhe gjithashtu ka 2 ose 3 fshatra në kuadër të asaj rruge. Në këtë rrugë ndodhet edhe pika kufitare ndërmjet Malit të Zi dhe Kosovës, e cila ndryshe quhet **Kulla e Zhlebit** ose shkurt **Kulla**.

## Shih edhe 
* Alpet Shqiptare
* Vendkalimet kufitare të Kosovës
* Kufiri mes Kosovës dhe Malit të Zi
Goleshi

lidhja=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/52/Golesh_Mountain_%28WPWTR17%29.jpg/220px-Golesh_Mountain_%28WPWTR17%29.jpg|parapamje| Mali gjatë dimrit mbulohet me borë që shihet nga veriu.
**Goleshi** është një mal në Kosovën qendrore,  mbi nivelin e detit, afër qytetit të Fushë Kosovës dhe Aeroportit Ndërkombëtar të Prishtinës Adem Jashari . Në mal buron një degë e lumit Drenica . Në krye, ka një qendër transmetimi FM-/TV.

## Shih edhe 
* Drenica
* Rrafshi i Kosovës
Zanorja e mbyllur e përparme e buzorëzuar

**Zanorja e mbyllur e përparme e buzorëzuar**, ose **zanorja e lartë e përparme e buzorëzuar**, është një lloj tingulli zanor, i përdorur në disa gjuhë të folura. Simboli në Alfabetin Fonetik Ndërkombëtar që e përfaqëson këtë tingull është /y/, dhe simboli ekuivalent X-SAMPA është `y`. Në shumë gjuhë, ai përfaqësohet më së shpeshti drejtshkrimisht si  (në gjermanisht, turqisht, estonisht dhe hungarisht) ose  (në gjuhën shqipe, daneze, norvegjeze, suedeze dhe finlandeze) por edhe si  (në frëngjisht dhe holandisht); / (në romanizimin e gjuhëve të ndryshme aziatike);  në sistemet e shkrimit me bazë cirilike si ai për çeçenishten); ose  në sistemet e shkrimit me bazë cirilike si ai për tatarishten).

Zanorja e shkurtër  dhe e gjatë  ndodhën në greqishten para-moderne. Në dialektet atike dhe jonike të greqishtes së lashtë, zanorja e përparme  u zhvillua duke u kthyer në të prapme  rreth shekullit të 6-të deri në shekullin e 7-të para Krishtit. Pak më vonë, diftongu  kur nuk ndodhej para një zanoreje tjetër, u monoftongua dhe u shkri me  të gjatë. Në greqishten koine, diftongu  ndryshoi në , me gjasë përmes fazave të ndërmjetme  dhe . Nëpërmjet shkurtimit të zanoreve në greqishten koine, zanorja e gjatë  shkrihet me  të shkurtër. Më vonë,  bëhet e pabuzorëzuar në , duke dhënë shqiptimin e greqishtes së re.

Zanorja e mbyllur e përparme e buzorëzuar është ekuivalenti vokalik i tingullit .  alternohet me  në gjuhë të caktuara, si frëngjishtja, dhe në diftongjet e disa gjuhëve,  diakritikën jorrokjesore dhe  në sisteme të ndryshme transkriptimi për ta përfaqësuar të njëjtin tingull.

Në shumicën e gjuhëve, kjo zanore e buzorëzuar shqiptohet me buzë të ngjeshura ('ekzolabiale'). Megjithatë, në disa raste buzët janë të zgjatura ('endolabiale').

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
*
Jax.Network

**Jax.Network** është një protokoll i shkallëzueshëm me burim të hapur me burim të hapur të ankoruar në blockchain bitcoin. Ajo operon në mekanizmin e konsensusit të provave të punës dhe siguron infrastrukturën teknologjike për një sistem monetar të decentralizuar të standardit të energjisë.

Jax.Network është me seli në Dubai (Emiratet e Bashkuara Arabe) me zyra në Kyiv, Ukrainë dhe Bangalore, Indi.

## Histori 
Jax.Network u themelua në vitin 2018 nga sipërmarrësi i teknologjisë indiane - Vinod Manoharan.

Në Mars 2021, kompania bashkë-organizoi Konferencën Blockchainua në Kyiv.

Në qershor 2022, kompania nisi një program Universal Basic të Ardhurave (UBI).

Jax.Network nisi Token Haber-Stornetta (HST).

Gjithashtu, në qershor 2022 Jax.Netword nisi Jax.Money.

## Referime
Öyle Bir Geçer Zaman ki

***Öyle Bir Geçer Zaman ki*** (Shqip: ***Koha Kalon***, ose ***Ashtu siç Koha Kalon***) është një serial dramë televiziv turk i transmetuar në Kanal D në periudhën 2010-2013. Seriali me regji të Mesude Erarslan dhe skenar të Coşkun Irmak. Seriali, i cili përbëhej nga 3 sezone, përfundoi me episodin e tij të 120-të, i cili u transmetua më 18 qershor 2013.

## Përmbajtja 
Është viti 1967 dhe kapiteni Ali Akarsu e kalon pjesën më të madhe të kohës larg familjes. Ndërsa ai është larg, gruaja e tij Xhemile kujdeset për katër fëmijët e tyre; Berrin, Ajlin, Mete dhe Osman. Një ditë pasi kthehet në shtëpi, Xhemile gjen një letër që zbulon se burri i saj ka një të dashur të huaj të quajtur Karolina. Që atëherë, asgjë nuk do të mbetet e njëjtë në familjen Akarsu.

## Luajtën 
## Transmetimi 
## Referime
Pogromi i Nëntorit 1938

parapamje|Pamje nga mëngjesi i 10 nëntorit
Nata e Kristaltë (në gjermanisht Kristallnacht), është një ngjarje e ndodhur natën e 9 nëntorit 1938 në Gjermani dhe Austri, kur nazistët dhe grupe përkrahëse të Partisë Naziste ndërmorrën përndjekje të dhunshme ndaj tregëtarëve dhe qytetarëve hebrenj në disa qytete, duke shkatërruar mbi 200 sinagoga dhe 7,500 biznese  hebraike brenda natës.

Nata quhet e Kristaltë, ose ndryshe Nata e Xhamave të Thyer, pikërisht prej xhamave të thyer që mbushën rrugët e qyteteve gjermane. Kjo datë shënon dhe fillimin e dhunës të organizuar e shtetërore ndaj popullit hebre, në historinë e Holokaustit.

Numri i njerëzve të vdekur mbeti i paqartë, ndërsa regjimi nazist foli për 91 hebrenj të vdekur, ndërsa historianët thonë se më shumë se 1 300 persona humbën jetën si rezultat i masakrës. 

Ministri i propagandës naziste, Joseph Goebbels e quajti atë një “valë spontane të zemërimit publik”, ku pas saj fshiheshin paraushtarakët nazistë SA dhe SS.
parapamje|Pamje nga Sinagoga e Ahenit, e djegur gjatë Natës së Kristaltë
Rreth 30,000 hebrenj u arrestuan dhe u dërguan në kampet e përqendrimit brenda një nate. (Holokaustit).

Si pretekst për Natën e Kristaltë shërbeu vrasja një diplomati gjerman në Paris, nga një hebre i ri polak, pjesë e një familjeje, së cilës i ishte mohuar shtetësia gjermane dhe ishte përjashtuar si nga Gjermania, ku banonte, ashtu edhe nga Polonia. Ngjarja bëri bujë në shtypin ndërkombëtar. Dyqanet e hebrenjve, filluan të mbuloheshin me grafite e mbishkrime antisemite. 

Ministri nazist i Propagandes Goebbels, shfrytëzoi situatën duke u lënë dorë të lirë Skuadrave të Sulmit. Regjimi do ta justifikonte më vonë këtë masakër, duke e paraqitur si shpërthim të zemërimit popullor.

## Shih edhe 
Holokausti

Holokausti në Shqipëri

## Referime
Hadim Hasan Pasha

**Hadim Hasan Pasha** (turqishtja osmane: خادم حسن پاشا *Hadım Hasan Paşa*; vdiq më 1598 në Konstandinopojë) ishte një burrë shteti osman. Ai ishte një vezir i madh shqiptar i Perandorisë Osmane nga viti 1597 deri më 1598. Ai ishte gjithashtu guvernator osman i Egjiptit nga viti 1580 deri më 1583.

## Shih edhe 
* Lista e vezirëve shqiptarë në Perandorinë Osmane
* Lista e guvernatorëve osman të Egjiptit

## Referime
Ivazzade Halil Pasha

**Ivazzade Halil Pasha** (1724–1777) ishte një burrë shteti osman që shërbeu si Vezir i Madh më 1769. Ai ishte djali i Vezirit të Madh Ivaz Mehmed Pasha. Ai ishte me prejardhje shqiptare.

Ai mori pjesë në Luftërat Ruse me titullin *serdar-i ekrem* (Komandant i Përgjithshëm i Ushtrisë). 

Pasi u përjashtua nga shërbimi ushtarak, ai u emërua radhazi në guvernatorin e Sanxhakut të Eğriboz (Greqia Qendrore lindore), Ejaletit të Bosnjës, Ejaletit të Selanikut dhe Ejaletit të Sivasit.

## References
Kristjan Asllani

**Kristjan Asllani** (lindur më 9 mars 2002) është një futbollist profesionist shqiptar i cili luan si mesfushor për klubin turk Beşiktaş, në huazim nga Internazionale, dhe kombëtaren shqiptare.

## Karriera me klube
### Empoli
Asllani bëri debutimin e tij si profesionist me Empolin në 13 janar 2021 në një ndeshje të kupës kundër Napolit.

### Internazionale
Në 29 qershor 2022, Asllani u transferua te Interi për 14 milion €. Transferimi përfshinte fillimisht një huazim një-vjeçar me detyrim blerje në përfundim tē sezonit. Ai u bë shqiptari i dytë që luan për Interit pas shokut të kombëtares Rey Manaj.

Më 18 janar 2023, Asllani fitoi trofeun e parë me Interin, Superkupën e Italisë, duke u aktivizuar në minutën e 84të të fitores 3–0 kundër Milanit në Riad.

Në shtator 2024, Asllani firmosi një kontratë të re katër-vjeçare me klubin. Më 31 maj 2025, Asllani u aktivizua në minutën e 70të të finales së UEFA Ligës së Kampionëve kundër Paris Saint-Germain, të cilën Interi e humbi 5–0, duke u bërë shqiptari i parë që luan në një finale të Ligës së Kampionëve.

Gjatë merkatos së verës, Interi nxorri në shitje Asllanin, i cili refuzoi disa oferta nga klube si Real Betis, Sassuolo dhe Bologna. Më 25 gusht, ai u huazua te Torino për një sezon me të drejtë blerje. Gjashtë ditë më pas, ai debutoi në barazimin pa gola kundër Fiorentinës duke u aktivizuar si titullar për 81 minuta. Pavarësisht se e nisi sezonin si titullar, Asllani u la në stol nga trajneri Marco Barone pas disa paraqitjesh negative, duke preferuar Ivan Ilić në rolin e mesfushorit-mbrojtës. Torino e ndërpreu huazimin e Asllanit përpara kohe, duke bërë që ai të rikthehej te Interi.

Më 30 janar 2026, Asllani u dërgua në huazim te Beşiktaş deri në përfundim të sezonit. Në debutimin e tij një ditë më vonë, ai u aktivizua si zëvëndësues në minutën e 78të dhe u ndëshkua me karton të kuq të menjëhershëm gjashtë minuta më vonë në fitoren 2–1 kundër Konyasporit në Süper Lig. Ai u pezullua me dy ndeshje.

## Karriera ndërkombëtare
Në shtator 2020, Asllani u thirr për herë të parë në kombëtaren nën-21 për ndeshjen kualifikuese të UEFA Kampionatit Evropian nën-21 2021 kundër Austrisë, por nuk mundi të debutonte. Ai luajti ndeshjen e parë më ekipin nën-21 më 8 qershor 2021 në humbjen 4–0 në miqësoren kundër Bullgarisë. Pas kësaj, ai ishte pjesë e ekipit në fushatën kualifikuese të UEFA Kampionatit Evropian nën-21 2023, duke u aktivizuar në 4 ndeshje.

## Jeta personale
Asllani lindi në Elbasan nga prindër shqiptar, të cilët emigruan në Itali kur ai ishte ende një foshnje. Ata u zhvendosën në Buti, një qytet i vogël në Toskana, aty ku Asllani hodhi hapat e parë në futboll në moshën pesë vjeç.

## Statistikat e karrierës
### Klube
### Kombëtarja
#### Golat me kombëtaren
:*Rezultatet e Shqipërisë të listuara të parat, kolonat e golave tregojnë rezultatin pas çdo goli të shënuar nga Asllani.*

## Trofe
### Klube
;Empoli
*Serie B: 2020–21
;Internazionale
*Coppa Italia: 2022–23
*Supercoppa Italiana: 2022
*UEFA Liga e Kampioneve finalist: 2022–23

## Referime 
## Lidhjet e jashtme
*Profili  te inter.it
Asqeriu

Nën Perandorinë Osmane, një **askeri** (turqishtja osmane: عسكري) ishte anëtar i një klase administratorësh ushtarakë.

Kjo klasë elitare përbëhej nga tre grupe kryesore: ushtarakët, zyrtarët e gjykatës dhe klerikët. Megjithëse vetë termi askeri fjalë për fjalë do të thotë "i ushtrisë", ai përfshinte më gjerësisht të gjitha nivelet më të larta të administratës perandorake. Për t'u bërë anëtar i kësaj elite në pushtet, duhej të mbante një post politik në shërbim të Perandorisë Osmane, që do të thotë se si muslimanët ashtu edhe jomuslimanët në ato pozita mund të renditeshin si askerë.

Pasi Napoleoni pushtoi Egjiptin Osman në 1798, një lëvizje reformuese në regjimin e Sulltan Selimit III synoi të zvogëlonte numrin e klasës së askerëve, të cilët ishin qytetarë të klasit të parë ose klasë ushtarake (të quajtur edhe jeniçerë).

Sulltan Selim III u kap rob (1807) dhe u vra (1808) gjatë kryengritjeve të jeniçerëve. Një sulltan i mëvonshëm, Mahmud II (s. 1808–1839), ishte i duruar, por i kujtoi rezultatet e kryengritjes më 1807. Në qershor 1826 ai shkaktoi një revoltë midis jeniçerëve, i mbajti të gjithë në kazermat e tyre dhe theri mijëra prej tyre.

Askerët qëndronin në kontrast me reaya, klasën e ulët taksapaguese, dhe me klasën e kul, ose skllevër, e cila përfshinte jeniçerët.

## Shih edhe
* Raja

## Referime
Masakra e Martaneshit

__NOINDEX__

**Masakra e Martaneshit** ishte një krim lufte kundër popullsisë në fshatin Peshk më 5 mars 1944.

## Historia 
Brigada e Parë sulmuese, e drejtuar nga Mehmet Shehu, po marshonte nga Kaptina në Shëngjergj. Në fshatin Peshk pati një shkëmbim zjarri në largësi, që shkaktoi vrasjen e një partizani, Kamber Sadikut. Me urdhër të Mehmet Shehut, partizanët u futën në çdo shtëpi të fshatit dhe arrestuan burrat që gjetën, nga një për çdo shtëpi, ndoshta edhe më tepër. “Pse i merrni lidhur? S’kanë bërë asgjë të keqe? Partizanë apo ballistë jeni? Kështu s’i ka marrë as gjermani!”

## Viktimat 
Me urdhër të Mehmet Shehut dhe pa gjyq, u vranë 22 njerëz krejt të pafajshëm. Lista e viktimave përfshin:

* Rremë Çela, kryeplak i fshatit.
* Hysen Peshku
* Ibrahim Çela
* Musa Balla
* Fejzulla Grica
* Shaban Grica
* Rexhep Grica
* Riza Grica
* Abdulla Grica
* Sulë Balla
* Asllan Gurra
* Ali Gjoka
* Qerim Gjoka
* Sulë Peshku
* Kamber Peshku
* Islam Çela
* Liman Hasballa
* Isa Çela
* Gëzim Koçi

## Referime
Xhebexhiu

parapamje|250px|Një ushtar xhebexhi
**Xhebexhinjtë** (nga turqishtja *Cebeci*) përbënin një nën-njësi ushtarake të korpusit të artilerisë së Ushtrisë Osmane.

## Themelimi 
Data e themelimit të njësisë (turqisht: *ocak*) nuk dihet, por duket se njësia e xhebexhinjve është themeluar në shekullin e 15-të. Ishte një nga njësitë e privilegjuara të ushtrisë osmane. Ata konsideroheshin si pjesë e jeniçerëve dhe bazoheshin në sistemin devshirme. Komandanti i tyre quhej *Cebecibaşı*, xhebexhibashi. Njësia ishte e vogël dhe e përzgjedhur, duke numëruar jo më shumë se 625 burra në vitin 1574.

## Detyrat 
Njësia e xhebexhinjve ishte përgjegjëse për mirëmbajtjen dhe ruajtjen e armatimit. Ata ishin gjithashtu përgjegjës për transportin e armëve atje ku nevojiteshin. Në kohë paqeje ata e mbanin armatimin në arsenale të quajtur cephane. Njësia e xhebexhinjve mori pjesë në të gjitha fushatat e komanduara nga sulltani ose veziri i madh. Në fushatat e tjera mori pjesë vetëm një pjesë e njësisë.

## Shfuqizimi 
Në shumicën e revoltave të Stambollit gjatë periudhave të stagnimit dhe rënies së Perandorisë Osmane, njësitë e xhebexhinjve vepruan së bashku me jeniçerët, dhe më 1826, kur jeniçeri u shfuqizua nga Sulltan Mahmud II pas Incidentit fatkeq, njësitë e xhebexhinjve u shfuqizuan gjithashtu.

## Referime
Mehmetçik

[parapamje|200px|Mehmetçikët gjatë [Lufta për Pavarësi Turke|Luftës për Pavarësi Turke në llogore, bajoneta të fiksuara në pushkë ndërsa prisnin urdhrin për të sulmuar gjatë një bombardimi artilerie përgatitore.]]

***Mehmetçik*** (fjalë për fjalë. 'Mehmet i vogël', "i vogël" këtu që tregon dashurinë e vogël dhe jo moshën aktuale) është një term që përdoret përgjithësisht për t'iu referuar me dashuri ushtarëve të Ushtrisë Turke. Është e ngjashme me shprehjet *Tommy Atkins*, *Doughboy*, dhe *Digger* të përdorura për ushtarët e ushtrive britanike, amerikane dhe australiane.

Besohet se termi bazohet në rreshterin e Ushtrisë Osmane Bigalı Mehmet Çavuş (1878–1964), i cili luftoi gjatë Fushatës së Galipolit të Luftës së Parë Botërore. 

## Referime
Dervenxhiu

**Dervenxhi** ose **derbenxhi** (turqisht: *Derbendci* ose *Derbentler*) ishin njësitë më të rëndësishme dhe më të mëdha ushtarake ndihmëse osmane, zakonisht përgjegjëse për ruajtjen e rrugëve, urave, vaun e lumit ose kalimeve malore të rëndësishme. Zakonisht, popullsia e një fshati të tërë pranë ndonjë kalimi të rëndësishëm do të caktohej me statusin e derbenxhiut në këmbim të përjashtimeve nga taksat.

## Etimologjia 
Emri rrjedh nga një fjalë persiane *Dar-band* që do të thotë "kalim", "portë" ose "më afër derës".

## Historia 
Osmanët kishin praktikë të zakonshme për të përjashtuar disa nga subjektet e tyre taksapaguese (raja) nga pagimi i taksave të caktuara në këmbim të disa shërbimeve. Në rastin e derbenxhiut, kjo përfshinte edhe shërbimet ushtarake si ruajtja e qafave malore. Zakonisht të gjithë fshatrat u caktuan me këtë detyrë dhe u përjashtuan nga pagesa e taksave të kohës së luftës (turqisht: *avarız-ı divaniyye*), taksave zakonore (turqisht: *tekâlif-i örfiye*), shërbimit si rremtarë në marinën osmane dhe devshirme e djemve të tyre në jeniçerë. Në rajonin e Maqedonisë veriore të paktën 175 fshatra kishin statusin e derbendit dhe gëzonin këto lloj përjashtimesh tatimore. Ndonjëherë shteti osman "krijoi" fshatra rreth territoreve të derbendit, ndërsa në disa raste fshatrat ekzistuese aplikuan për kadinë e tyre për të marrë statusin e derbenxhit në këmbim të sigurimit, ndërtimit ose mirëmbajtjes së rrugëve dhe urave. Popullsia e sapovendosur e fshatrave të tilla nuk ishte e përjashtuar nga pagimi i taksave avariz.

Detyra e tyre ishte të patrullonin territorin që u ishte caktuar *(derbend)*, ngjashëm me xhandarmërinë e palëvizshme. Që nga fundi i shekullit të 18-të, derbedcitë u organizuan brenda Ministrisë së Derbendatit (turqisht: *Derbendat Başbuğluğu*) që emëroi agallarët e derbendit (turqisht: *derbendat başbuğ*), posti i të cilëve zgjaste një vit.

Statusi derbenxhi ishte i detyrueshëm dhe i trashëguar. Nëse ndonjë individ apo grup do t'i ikte detyrës së vet, osmanët do t'i kthenin me forcë. Ata u organizuan në struktura të thjeshta prej 30 burrash *(tabl)* anëtarët e të cilëve kryenin detyra rotacionale. Fillimisht ata mbanin vetëm armë të lehta dhe më vonë edhe armë zjarri. Pjesë e rëndësishme e kësaj njësie ishin të krishterët, të cilët për shkak të detyrës së derbendit, lejoheshin të hipnin në kuaj dhe të mbanin armë, por vetëm të tipit konvencional. Për shkak se derbenxhianët ishin të motivuar dobët, ata nuk mund të krahasoheshin me ushtarë të stërvitur dhe të armatosur më mirë, kështu që osmanët duhej të pajtonin mercenarë (të krishterë ose muslimanë) për të siguruar besnikërinë e derbenxhinjve, veçanërisht që nga fillimi i rënies së Perandorisë Osmane në fund të shekullit të 17-të.

## Referime 
* 
* 

## Referime
Komuna e Zetës

**Komuna e Zetës** (mal. Општина Зета, *Opština Zeta*) është një komunë e Malit të Zi e formuar në vitin 2022. Qendra e komunës është Golluboci.

## Referime 
## Shiko edhe 
* Njësitë administrative të Malit të Zi
* Golluboci
Humbaracı

parapamje|240px|Humbaraxhitë osmanë (bombadierët) nga Giovanni Jean Brindesi
Trupat **humbaracı** ishin trupa bombarduese dhe mortajash të ushtrisë osmane.

Konsiderohet si trupat e para të organizuara dhe të specializuara në nivel korpusi për këtë klasë në historinë ushtarake të botës.

## Emri
*Humbara* (e shqiptuar edhe *kumbara*) rrjedh nga fjala persiane *hum-i pare* (tas metalik ose këllëf për të ruajtur paratë). Për shkak të ngjashmërisë së formës së predhave, në turqishten osmane përdorej për të emërtuar bombat e derdhura prej hekuri ose bronzi.

Në turqishten moderne, ajo tregon gjithashtu kutinë e parave prej balte të përdorur nga fëmijët, në thelb një bankë derrkuc metalike.

## Historia
Në shekullin e 16-të, Mustafa, një oficer artilerie në ushtrinë osmane, krijoi një punishte për hedhjen e humbarave në mënyrë që t'u jepte fuqinë e zjarrit të artilerisë grupeve të mobilizuara të këmbësorisë.

Në vitin 1729, Claude Alexandre de Bonneval (Humbaracı Ahmet Paşa) themeloi një shkollë humbara dhe riorganizoi të gjithë ushtarët humbaracı në një formacion ushtarak të nivelit të trupit, duke themeluar Trupat Humbaracı.

Në vitin 1731, madhësia e trupave arriti pak më shumë se 600 ushtarë, të rregulluar në ekipe prej 25 vetash, për të shërbyer si një detashment për ushtritë.

Në vitin 1826, gjatë lëvizjes Asakir-i Mansure-i Muhammediye për të modernizuar ushtrinë osmane, trupat u shpërndanë.

## Municion
*Humbara* mund të hidhet në dy mënyra:
**Humbara-i dest*: i hedhur me dorë
**Humbara-i kebir*: hidhet me aparat

## Referime
Ministria e Luftës (Perandoria Osmane)

E themeluar në vitin 1826 pas Incidentit Fatkeq, '*Ministria e Luftës* zgjati deri në shpërbërjen e Perandorisë Osmane. Në kuadër të ministrisë kishte zyra për prokurim, armë luftarake, punë ushtarake në kohë paqeje, mobilizim dhe promovime.

## Lista e ministrave të luftës që nga viti 1908
## Këshilli i Luftës
## Misioni Detar Britanik
Misioni Detar Britanik u drejtua nga:
* Admiral Douglas Gamble (shkurt 1909 – mars 1910)
* Admiral Hugh Pigot Williams (prill 1910 – prill 1912)
* Admiral Arthur Limpus (prill 1912 – shtator 1914)

## Misioni i Xhandarmërisë Franceze
Misioni i Xhandarmërisë Franceze drejtohej nga General Moujen.

## Misioni i Ushtrisë Gjermane
Që nga përpjekjet e para të Sulltan Selimit III për të modernizuar ushtrinë osmane, Prusia i ka dhënë asaj njohuri ushtarake. Pasi Sulltan Mahmud II (1808-1839), për të njëjtin qëllim, shfuqizoi trupat e jeniçerëve të modës së vjetër në vitin 1826, ishte përsëri Prusia ajo që ndihmoi në reformimin e ushtrisë: Marshalli i flotës sëë ardhshëm Helmuth von Moltke, në atë kohë kapiten i shtabit të përgjithshëm prusian, dhe togeri von Berg nga Regjimenti i Parë Special, u shkëputën në Stamboll në 1835, ku Moltke qëndroi deri në vitin 1839. Gjermania e konsideronte një luftë osmano-ruse si të afërt dhe Liman von Sanders ishte një gjeneral me njohuri të shkëlqyera për Ushtrinë Perandorake Ruse.

Perandoria Osmane ishte e pavendosur se cilën anë të merrte në një luftë të ardhshme që përfshin Perandorinë Gjermane, Perandorinë Britanike, Republikën e Tretë Franceze dhe Perandorinë Ruse, duke u bashkuar përfundimisht me Fuqitë Qendrore të udhëhequra nga Perandoria Gjermane.

## Referime
Gjimnazi i Beranes

**Gjimnazi në Berane** zyrtarisht **Gjimnazi Panto Mališić** është një shkollë e mesme në Mal të Zi . Gjimnazi ndodhet në qendër të qytetit të Beranës.

Gjimnazi i Beranës fillimisht u themelua më 6 nëntor 1913 nga qeveria e Mbretërisë së Malit të Zi duke qenë shkolla e mesme më e vjetër në zonën e Polimljes. Në vitin 2013, shkolla do të festojë 100 vjet nga themelimi i saj zyrtar.  Është një nga shkollat në Mal të Zi që ofron provime të certifikuara në gjuhën gjermane Kultusministerkonferenz, e cila i lejon të ekzaminuarit të vazhdojnë studimet e tyre akademike në Gjermani. 

## Shih edhe 
* Berana
* Komuna e Beranës

## Referime
Viti hixhri

**Viti hixhri** (arabisht: سَنة هِجْريّة) ose **epoka hixhri** (التقويم الهجري *at-taqwīm al-hijrī*) është epoka e përdorur në kalendarin hënor islam. Ai fillon numërimin e tij nga Viti i Ri Islam, në të cilin Muhamedi dhe pasuesit e tij migruan nga Meka në Jethrib (tani Medina). Kjo ngjarje, e njohur si Hixhreti, përkujtohet në Islam për rolin e saj në themelimin e bashkësisë së parë myslimane (umeti).

Një vit në kalendarin hënor islamik përbëhet nga dymbëdhjetë muaj hënor dhe ka vetëm 354 ose 355 ditë në vitin e tij. Rrjedhimisht, dita e Vitit të Ri ndodh dhjetë ditë më herët çdo vit në krahasim me kalendarin gregorian.

## Përkufizimi 
Epoka hixhri llogaritet sipas kalendarit hënor islamik, epoka (viti i parë) i të cilit është viti i hixhretit të pejgamberit Muhamed dhe fillon në ditën e parë të muajit Muharrem.

Vetë data e hixhretit nuk e ka formuar Vitin e Ri Islamik. Në vend të kësaj, sistemi vazhdon renditjen e mëhershme të muajve, me hixhretin që ndodh rreth ditës së 8-të të Rebi' el-Evvel, 66 ditë në vitin e parë.

## Historia 
### Paraardhësit 
Në moshën e pejgamberit Muhamed, ekzistonte tashmë një kalendar hënor arab, me muaj të emërtuar. Po kështu, vitet e kalendarit të tij përdorën emra konvencionale në vend të numrave:  Viti i parë i hixhretit (622-23 të e.s.) në këtë kalendar u emërua "Leja për të udhëtuar". një ankesë nga Ebu Musa el Esharij e shtyu kalifin Omerin të shfuqizonte praktikën e viteve të përmendura dhe të krijonte një epokë të re kalendarike. Umeri zgjodhi si epokë për kalendarin e ri musliman hixhretin, emigrimin e Muhamedit dhe 70 muslimanëve nga Meka në Medine. Tradita i atribuon Othmanit propozimin e suksesshëm, thjesht duke vazhduar rendin e muajve që ishte vendosur tashmë nga Profeti Muhamed, duke filluar me Muharrem, pasi nuk kishte një renditje të caktuar muajsh gjatë epokës paraislamike (Epoka e Injorancës - Xhahilijeti). Miratimi i këtij kalendari u zbatua më pas nga Omeri.

## Muajtë 
Viti hixhri ka dymbëdhjetë muaj, gjatësia e saktë e të cilëve ndryshon sipas sekteve të Islamit. Çdo muaj i kalendarit islamik fillon me lindjen e ciklit të ri hënor. Tradicionalisht kjo bazohet në vëzhgimin aktual të gjysmëhënës së hënës (hilal) që shënon fundin e ciklit të mëparshëm hënor dhe rrjedhimisht muajin e mëparshëm, duke filluar kështu muajin e ri. Rrjedhimisht, çdo muaj mund të ketë 29 ose 30 ditë në varësi të dukshmërisë së hënës, pozicionimit astronomik të tokës dhe kushteve të motit. Megjithatë, sekte dhe grupe të caktuara, veçanërisht myslimanët bohras, përkatësisht alavitë, davuditët dhe sulaymani dhe muslimanët shiitë ismaili, përdorin një kalendar islamik tabular në të cilin muajt me numër tek kanë tridhjetë ditë (dhe gjithashtu muajin e dymbëdhjetë në një vit të brishtë) dhe muaj çift kanë njëzet e nëntë.

## Referime
Kalendari rumi

parapamje|Kalendari multilingual nga 1896
**Kalendari rumi** (turqishtja osmane: رومي تقویم *Rumi takvim*, fjalë për fjalë. "Kalendari romak") është një kalendar specifik i bazuar në kalendarin julian, është përdorur zyrtarisht nga Perandoria Osmane pas Tanzimatit (1839) dhe nga pasardhësi i saj, Republika e Turqisë deri në vitin 1926. Ai u miratua për çështje qytetare dhe është një kalendar i bazuar në diell, duke caktuar një datë për çdo ditë diellore.

## Historia 
Në shtetin islam të Perandorisë Osmane ishte në përdorim kalendari fetar islam, brenda të cilit numërohen ditët brenda çdo cikli fazor hënor. Për shkak se gjatësia e muajit hënor nuk është një pjesë e barabartë e gjatësisë së vitit tropikal, një kalendar hënor zhvendoset shpejt në krahasim me stinët.

Në vitin 1677, kryearkëtari (turqisht: باش دفتردار *Baş Defterdar*) Hasan Pasha nën sulltanin Mehmed IV propozoi korrigjimin e të dhënave financiare duke hequr një vit (një vit arratisjeje) çdo 33 vjet, që rezulton nga diferenca midis kalendarit hënor islam dhe kalendari diellor julian.

Në vitin 1740 (1152 hixhri) gjatë sundimit të Sulltan Mahmud I, marsi u miratua si muaji i parë i vitit fiskal për pagimin e taksave dhe marrëdhënieve me zyrtarët e qeverisë në vend të Muharremit pas propozimit të arkëtarit Atıf Efendi. Megjithatë, në vitin 1256 hixhri, diferenca midis kalendarit hixhri dhe atij gregorian arriti në 584 vjet. Me ndryshimin nga kalendari hënor në kalendarin diellor, diferenca midis kalendarit *Rumi* dhe kalendarit Julian ose Gregorian mbeti konstante 584 vjet.

Meqenëse kalimi i kalendarit Julian në Gregorian po miratohej përfundimisht në vendet fqinje, kalendari i Rumit u ripërshtat me kalendarin Gregorian në shkurt 1917, duke lënë megjithatë të pandryshuar diferencën prej 584 vjetësh. Kështu, pas datës 15 shkurt 1332 hixhri (shkurt 1917 e.r.), e nesërmja në vend që të ishte 16 shkurt, befas u bë 1 mars 1333 hixhri (1 mars 1917 e.r.). Viti 1333 hixhri (1917 e.r.) u shndërrua në një vit me vetëm dhjetë muaj, duke filluar nga 1 marsi deri më 31 dhjetor. Kështu, 1 janari i vitit 1918 pas Krishtit u bë 1 janari i vitit 1334. Kalendari Rumi mbeti në përdorim pas shpërbërjes së Perandorisë Osmane në vitet e para të Republikës pasardhëse të Turqisë. Përdorimi i epokës AH u braktis si pjesë e reformave të Ataturkut me një akt të 26 dhjetorit 1341 hixhri (1925 e.r.) dhe u zëvendësua nga epoka e zakonshme nga viti 1926.

Emrat e katër muajve që ndodhin në çift në sistemin e emërtimit semitik/arab (*Teşrin-i Evvel*, *Teşrin-i Sânî* dhe *Kânûn-ı Evvel*, *Kânûn-ı Sânî*) u ndryshuan më 10 janar 1945 në emrat e gjuhës turke, *Ekim*, *Kasım*, *Aralık* dhe *Ocak*, për thjeshtësi. Nga viti 1918 viti fiskal ka filluar më 1 janar. Emrat e muajve të tjerë ishin nga gjuha siriane, me përjashtim të *Mart*, *Mayıs* dhe *Ağustos*, që rrjedhin nga latinishtja.

= =Data e dyfishtë ==
Në Perandorinë Osmane, kalendari hixhri me bazë hënore mbeti në përdorim për çështje fetare krahas kalendarit Rumi. Për të parandaluar ngatërrimin midis datave, të dy kalendarët janë përdorur në shumicën e dokumenteve.

## Referime
Gjuhët irminonike

**Irminonike**, i quajtur edhe **Erminonike** ose **Gjermanike Elbe**,  është një term i prezantuar nga gjuhëtari gjerman Friedrich Maurer (1898–1984) në librin e tij, *Nordgermanen und Alemanen*, për të përshkruar proto-gjuhën e padëshmuar, ose grupimin dialektor, stërgjyshore të më vonë dialektet lombardike, alemanike, bavareze dhe turingiane . Gjatë antikitetit të vonë dhe mesjetës, pasardhësit e tij të supozuar patën një ndikim të thellë në dialektet fqinje të gjermanishtes qendrore perëndimore dhe, më vonë, në formën e gjermanishtes standarde, në gjuhën gjermane në tërësi. 

## **Burime**
Kolegji Jahja Kemal

**Kolegji Yahya Kemal** është shkolla e parë e mesme private në Shkup, Maqedonia e Veriut . Shkolla e mesme është themeluar në vitin 1996 dhe mban emrin e shkrimtarit dhe poetit të madh turk Yahya Kemal Beyatlı, i cili lindi në Shkup në vitin 1884 dhe ishte një nga figurat më të shquara të letërsisë turke . Menjëherë pas inaugurimit, shkolla fitoi interesimin dhe vlerësimin e popullit maqedonas, për shkak të arritjeve dhe çmimeve që mori. Kolegji Turk, siç njihet gjerësisht, ofron arsim në nivel fillor dhe të mesëm dhe i është dhënë titulli 'institucioni i parë dhe më i madh privat arsimor' në Maqedoninë e Veriut . Numri i studentëve të regjistruar rritet për disa herë çdo vit. Kolegji ka gjashtë degë: në Avtokomandë (themeluar 1996), Gostivar (themeluar 1999), Strugë (themeluar 2002), Butel (themeluar 2007), Strumicë (themeluar 2010) dhe Bogovinë, Tetovë (themeluar 2011). 

## Sistemi i edukimit 
[lidhja=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/20/YahyaKemalStudents.jpeg/300px-YahyaKemalStudents.jpeg|parapamje|300x300px| Studentët e shpërblyer të Kolegjit Yahya Kemal në ceremoninë e mbylljes INEPO në Universitetin Fatih në [Stambolli|Stamboll, Turqi]]
Kolegji Yahya Kemal është një shkollë ditore, e mesme angleze, koedukative, kurrikula e së cilës korrespondon me atë të kurrikulës së shkollave të mesme të Shkencave Turke të Anadollit . Shkolla Junior Yahya Kemal ndjek kurrikulën shtetërore të pasuruar me kurse shtesë të IT dhe gjuhës angleze. Në mësime përdoren katër gjuhë ( anglisht, maqedonisht, turqisht dhe shqip ); tre mësohen si paralele të gjuhës amtare (maqedonisht, shqip dhe turqisht). Në vitin e parë të arsimit të mesëm katërvjeçar, nxënësve u jepen kurse intensive të gjuhës angleze dhe turke. Si rezultat i kësaj politike, studentët janë në gjendje të mësojnë dhe flasin rrjedhshëm të dy gjuhët. Rezultatet e marra nga studentët në provimet ndërkombëtare të gjuhëve si TOEFL dhe TOMER janë një tregues i qartë i këtij suksesi.

## Politika e regjistrimit 
Një provim pranues në shkollë zhvillohet çdo vit për të përzgjedhur studentët që do të regjistrohen në Kolegjin Yahya Kemal. Studentët që arrijnë të zënë vendet e para në këtë provim fitojnë të drejtën e pranimit. Shkolla fillore, Yahya Kemal Junior, regjistron nxënës pa provim pranues.

## Shih edhe 
* Shkolla private
* Arsimi në Maqedoninë e Veriut

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* Kolegji Yahya Kemal (në anglisht)
* Kolegji Yahya Kemal (në maqedonisht, turqisht, anglisht dhe shqip)
Procesi Bërdo-Brione

**Procesi Bërdo-Brione** (sllovenisht : *Proces Brdo-Brioni*) është një ngjarje shumëpalëshe vjetore në Ballkanin Perëndimor . Ai u iniciua në vitin 2013 nga presidenti slloven Borut Pahor dhe presidenti kroat Ivo Josipović . Takimi i parë zyrtar ishte në Brdo pri Kranju, Slloveni. Fokusi kryesor i Procesit është zgjerimi i Bashkimit Evropian me vendet e Ballkanit Perëndimor. Takime të ngjashme u mbajtën në nivel kryeministror në 2010 dhe 2011 nga kryeministrat e atëhershëm të Sllovenisë dhe Kroacisë, Borut Pahor dhe Jadranka Kosor . Procesi Brdo-Brioni përfshin Slloveninë dhe Kroacinë ( Shtetet Anëtare të BE-së ) dhe kandidatët dhe kandidatët e mundshëm për anëtarësim në BE nga Ballkani Perëndimor ( Serbia, Mali i Zi, Shqipëria, Maqedonia e Veriut, Bosnja dhe Hercegovina dhe Kosova ).

Në vitin 2014, Procesi i Berlinit u iniciua nga kancelarja gjermane Angela Merkel, në të cilin përfshihen të gjitha vendet e Procesit Brdo-Brioni.

## Përfaqësuesit 

Skeda:Borut Pahor (cropped).jpg| **Slovenia****Borut Pahor**President
Skeda:Zoran Milanović at Palazzo del Quirinale 2021 (16) (cropped).jpg| **Croatia****Zoran Milanović**President
Skeda:Aleksandar Vučić 2019 (cropped).jpg| **Serbia****Aleksandar Vučić**President
Skeda:Milo Đukanović at the Enthronement of Naruhito (1).jpg| **Montenegro****Milo Đukanović**President
Skeda:Vjosa Osmani1.jpg| **Kosovo****Vjosa Osmani**President
Skeda:Стево Пендаровский (16-10-2018) (cropped).jpg| **North Macedonia****Stevo Pendarovski**President
Skeda:Šefik Džaferović.1.jpg| **Bosnia and Herzegovina****Šefik Džaferović**Chairman of the Presidency

## Takimet 
### Takimet sipas vendit pritës 
## Shih edhe 
* Ballkani
* Ballkani Perëndimor
* Konferenca e Ballkanit Perëndimor

## Referime
Kufiri mes Malit të Zi dhe Serbisë

**Kufiri mes Malit të Zi dhe Serbisë** është e vija ndarëse ndërmjet këtyre dy vendeve e që shtrihet në 157 km, pa pjesën e kufirit mes Malit të Zi dhe  Kosovës, e cila në vitin 2008 shpalli pavarësinë e saj nga Serbia.  

Mali i Zi e konsideron kufirin e tij me Kosovën kufi shtetëror madje edhe ma njohur pavarësinë e saj më 9 tetor 2008. 

## Gjeografia 
Kufiri fillon në veri nga kufiri i trefishtë me Bosnje dhe Hercegovinën dhe vazhdon në drejtimin juglindor në veri të qytetit malazez Plevle. Në veri të Bijelo Poljes, kalon lumin Lim, duke kaluar afër qytetit të Rozhajës nga lindja, për të arritur në Malet e Moknës. Prej aty arrin në kufirin e trefishtë me Kosovën.. 

## Vendkalimet 
Vendkalimet rrugore kryesore mes dy shteteve janë: 

* Pevla (Mali i Zi) - Priboj (Serbi)
* Bielopole (Mali i Zi) - Prepol (Serbi).

## Historia 
Kufiri ka një origjinë të lashtë. Ai u krijua për herë të parë nga një traktat më 12 nëntor 1913, në të cilin Serbia dhe Mali i Zi vendosën ndarjen e Sangjakut të Pazarit të Ri. Kufiri mbeti deri në vitin 1918, kur Mali i Zi u përfshi në Mbretërinë e Serbëve, Kroatëve dhe Sllovenëve dhe që nga viti 1929 në Mbretërinë Jugosllave- Në vitin 1945, të dy vendet ishin pjesë e Republikës Socialiste Federale të Jugosllavisë. Pas Shpërbërjes së Jugosllavisë në vitin 1991, Serbia dhe Mali i Zi vazhduan të ruanin federatën. Megjithatë ky kufi u bë kufi shtetëror pas pavarësimit të Malit të Zi.

## Shih edhe 
* Vendkalimet kufitare të Malit të Zi
* Kufiri mes Kosovës dhe Malit të Zi

## Referime
Flori Gjini

Flori Gjini

Ka lindur në 2.06.1994, Tiranë. Një figurë publike në fushën e medias. Gazetar dhe prezantues i Shqipëria Live. Ka një lidhje shumë të fortë me artin dhe televizionin.

Një ndër figurat më të dashura të ekranit, ka nisur përvojën e tij të parë si prezantues në një emision radiofonik kur ishte vetëm 9-vjeç. Që nga ai moment Flori u shndërrua në zërin më të dashur të fëmijëve për kohën.

Aktualisht , vazhdon t’i qëndrojë besnik “dashurisë së parë”, duke moderuar emisionin e darkës në një prej radiove më të rëndësishme në vend: "Natën n'Club"

Projektet e tij artistike e bënë të njohur edhe jashtë kufinjve të Shqipërisë. “Tirana Si’xhade” dhe “Kruja Si’xhade”, të vlerësuara edhe nga media prestigjose ndërkombëtare, janë më të përfolurat edhe në ditët e sotme.

Për here të parë, ai u shfaq në ekranin e Top Channel si moderator i emisionit “Pushime On Top” dhe më pas V-Reporter në "The Voice Of Albania Kids", në edicionin e tretë të spektaklit.

Ndër te tjera, ka prezantuar rubrikën "Escape" në " E Diell". Prezantues i Festivalit "Colour Day Festival".
Strehë piratësh

**Strehë piratësh** janë porte ose limane që janë një vend i sigurt për piratët për të riparuar anijet e tyre, për të rifurnizuar, për të rekrutuar, për të shpenzuar plaçkitjen e tyre, për të shmangur kapjen dhe/ose për të qëndruar në pritë për kalimin e anijeve tregtare. Zonat kanë qeveri që nuk janë në gjendje ose nuk dëshirojnë të zbatojnë ligjet detare. Kjo krijon kushte të favorshme për piraterinë.

Këto strehë ishin shpesh pranë korsive të transportit detar. Megjithëse disa streha ishin thjesht limane të fshehura, disa u krijuan nga qeveritë që punësonin privateers për të prishur tregtinë jashtë shtetit të kombeve rivale.

Disa strehë historike të piratëve përfshijnë Gjiri Barataria, Port Royal dhe Tortuga. Këto siguruan njëfarë autonomie për privateers dhe buccaneers.

## Lista e shembujve
*Gjiri Barataria në Shtetet e Bashkuara
*Campeche në Meksikë
*Kreta në Greqi
*Harardhere në Somali
*San Andrés (Tenerife) in Spain 
*Visby në Gotland, Suedi
**Shih Vëllezërit Vitalien

### Karaibet
*Matanzas në Kubë
*Republika e Piratëve (New Providence) në Bahamet
*Port Royal in Jamaica
*|Saint Thomas në Ishujt e Virgjër Amerikan
*Tortuga në Haiti
*Virgin Gorda në Ishujt e Virgjër Britanik

### Pretendohet
*Libertatia

## Utopitë pirate
Anarkisti amerikan Peter Lamborn Wilson identifikoi shoqëritë pirate si hapësira përkohësisht jashtë kontrollit të shteteve, dhe rrjedhimisht shoqëritë proto-anarkiste. Kjo është pjesë e tezës së tij të Zonave Autonome të Përkohshme, hapësirave apo politikave në të cilat konceptet anarkiste të lirisë u zbatuan shkurtimisht gjatë periudhave të ndryshme historike..

## Referime
Gjuha perëndimore friziane

**Frisianisht Perëndimor**, ose thjesht **Frisianisht** (ose , gjithashtu ), është një gjuhë gjermanike perëndimore e folur kryesisht në provincën e Friesland () në veri të Holandës, kryesisht nga ata me prejardhje Frisiane . Është më e folura nga gjuhët frisiane.

Në studimin e zhvillimit të anglishtes, Frisianja perëndimore është shquar si gjuha e huaj më e lidhur ngushtë me dialektet e ndryshme të anglishtes së vjetër të folur në të gjithë Heptarkinë, këto janë pjesë e degës Anglo-Frisiane të familjes gjermanike perëndimore, dhe prandaj shpesh konsiderohet se zë një pozicion midis anglishtes dhe holandishtes . Nga ana tjetër thuhet se shtrihet midis anglishtes dhe gjermanishtes.
Serafin

[parapamje|175px|Basreliev i një serafi që mbante një qymyr të nxehtë në muret e [Jerusalem International|YMCA.]]
Një **serafin** (/ˈsɛrəf/, "digjet"; shumësi *serafim* /ˈsɛrəfɪm/) është një lloj qenieje qiellore me prejardhje nga Judaizmi i Lashtë. Termi luan një rol në Judaizmin, Krishterimin dhe Islamin pasues. 

Tradita i vendos serafimët në rangun më të lartë në engjëllologjinë e krishterë dhe në rangun e pestë të dhjetë në hierarkinë engjëllore hebreje. Një pasazh themelor në Librin e Isaias (Isaia 6:1–8) përdori termin për të përshkruar qeniet me gjashtë krahë që fluturojnë rreth Fronit të Perëndisë duke thirrur "e shenjtë, e shenjtë, e shenjtë". Kjo skenë e fronit, me thirrjen e saj të trefishtë të shenjtërisë, ndikoi thellësisht teologjinë, letërsinë dhe artin e mëvonshëm. Ndikimi i tij shihet shpesh në veprat që përshkruajnë engjëjt, parajsën dhe apoteozën. Serafimët përmenden si qenie qiellore në Librin të Enokut jokanonik dhe Librin e Zbulesës kanonik.

## Referime
Katalin Novák

parapamje|Katalin Eva Novak
**Katalin Éva Novák**  (6 shtator 1977) është një politikane hungareze që shërben si presidentja aktuale e Hungarisë, pasi është zgjedhur në zgjedhjet presidenciale të vitit 2022 . Novák është gruaja e parë që mban presidencën, si dhe presidentja më e re në historinë e Hungarisë, e zgjedhur në moshën 44-vjeçare. Një anëtar i Fidesz, Novák ka shërbyer gjithashtu si anëtar i Asamblesë Kombëtare nga 2018 deri në 2022, dhe si Ministër për Çështjet Familjare në Qeverinë e katërt të Orbanit nga 2020 deri në 2021.

## Biografia 
Pas përfundimit të arsimit të mesëm në shkollën e mesme Ságvári Endre në Szeged në 1996, Novák studioi ekonomi në Universiteti Corvinus I Budapesti dhe drejtësi në Universiteti I Szeged. Ndërsa ishte një studente, ajo gjithashtu studioi jashtë vendit në Universiteti Paris Nanterre. Përveç gjuhës hungareze, Novák flet frëngjisht, anglisht, dhe gjermanisht.

Novák filloi punën në Ministrinë e Jashtme në vitin 2001, e specializuar në Bashkimin Evropian dhe çështjet evropiane. Në vitin 2010 ajo u bë këshilltare ministrore dhe në vitin 2012 u emërua shefe e kabinetit të Ministrisë së Burimeve Njerëzore. 

Më 21 dhjetor 2021, kryeministri Viktor Orbán njoftoi se Novák do të ishte e nominuara e tij në zgjedhjet presidenciale të vitit 2022 .  Më 10 mars 2022, ajo fitoi me 137 nga 188 vota në Asamblenë Kombëtare. 

Katalin Novák është e martuar dhe ka tre fëmijë. Burri i saj është ekonomisti István Veres, drejtor i Drejtorisë së Tregut Financiar dhe tregut të këmbimit valutor në Bankën Kombëtare të Hungarisë (MNB).  Ajo është një e krishterë e reformuar . 

## Nderimet dhe çmimet 
## Shih edhe 
* Hungaria
* Budapesti

## Referime