Malta

**Republika e Maltës** (maltezisht '''Repubblika ta' Malta**) është shteti më i vogël që gjendet në ishujt e Evropës. Malta përbëhet nga tre ishuj të banuar, Ishulli Maltës (rreth 246&nbsp;km²), Gozo (rreth 67&nbsp;km²) dhe Kemna (rreth 3&nbsp;km²) dhe ishujt e pabanuar: Kemunet, Filfola dhe ishulli i Shën Palit.

## Gjeografia 
### Sipërfaqja 
Sipërfaqja e përgjithshme e Maltës është 316&nbsp;km², shtrihet rreth koordinatave gjeografike 35 50 **V**, 14 35 **L'*. Vija bregdetare e Maltës është 196.8&nbsp;km e gjatë duke mos llogaritur 56.01&nbsp;km të ishujt e Gozosë (ang.: the island of Goz). Malta është një grup ishujsh dhe nuk ndanë kufi tokësorë me ndonjë vend.

Pjesa më e madhe e relievit të Maltës është terren i rrafshët dhe i lëmuar, të formuar si ujdhesa pranë bregut të detit. Pika më e ultë e relievit gjendet përgjatë bregdetit (0m) dhe ajo më e larta në lartësi mbidetare prej 253 metrave në vendin e quajtur *Ta'Dmejrek''.

### Klima 
Klima e Maltës është klimë e mesdhetare e nxehtë me verë të thatë e dimër të butë me reshje shiu.

## Historia 
Historia e Maltës është mijëra vjeçare. Ajo kaloi nga duart e grekeve tek romaket, pastaj tek bizantinet. Ne shekullin e 9 u pushtua nga arabet ndërsa ne shekullin XI u pushtua nga Mbretëria e Sicilisë. Në vitin 1282 kaloi tek spanjollët të cilët ua dorëzuan më 1530 Urdhërit të Maltës. Në vitin 1565 u rrethua nga osmanët mirëpo ky urdhër e mbrojti me sukses ishullin. Si rrjedhojë një vit më vonë u formua qyteti La Valleta që e mori emrin nga udhëheqësi i Urdhërit të Maltës, Zhan Parisot de la Valleta. Në vitin 1798, Urdhëri i Maltës u detyrua t'ua dorëzonte pa lufte francezëve. Mirëpo më 1800 u pushtua nga anglezët dhe qëndroi një kohe të gjatë nën sundimin e tyre. Gjate Luftës se Dyte Botërore ajo u be arene ndërluftuese. Më 21 shtator 1964, Malta shpalli pavarësinë nga Anglia ndërsa më 1 dhjetor 1964 u pranua si anëtare e OKB-së. Më 1974 u shall republikë, ndërsa pas 30 vjetësh, më 1 maj 2004 u pranua në Bashkimin Evropian. Nga 1 janari 2008 pranoi Euronë si valutë kombëtare dhe kësisoj u bë pjesë e Eurozonës.

## Popullsia 
* Malta  ka 405.165 banorë (korrik 2009)
* Struktura e moshës:

Nga 0-14 vjet: 16,1% (33.526 meshkuj / femra 31780)

nga 15-64 vjet: 69,4% (142.491 meshkuj / femra 138769)

nga 65 vjeç e më tepër : 14,5% (25.406 meshkuj / femra 33193) (2009 )

* Mosha Mesatare e popullsisë:

e përgjithshme: 39,5 vite

e mashkujve : 38,1 vjet

e femrave: 40,9 vjet (2009 ) 

* Shkalla e rritjes së popullsisë së Maltës është :

0,4% (2009 ).Në vendin e vend  163 në botë.

* Shkalla e lindjes:

10,36 lindje / 1000 popullsia (2009 )

Në vendin e vend 189 në botë.

* Shkalla e vdekshmërisë:

8,38 vdekje / 1000 popullsisë (korrik 2009 )
Radhitet në vendin e  98 në botë

* Shkalla e vdekshmërisë  së foshnjove:

shkalla e përgjithshme: 3,75 vdekje / 1000 lindje të gjalla

Radhitet në vendi e  213 në botë,

tek meshkujt: 4,2 vdekje / 1000 lindje të gjalla

tek femra: 3,27 vdekje / 1000 lindje të gjalla (2009 ) 

* Jetëgjatësia :

Popullsia e përgjithshme: 79,44 vjet

Radhitet në vendin e  29 në botë

mashkujt: 77,21 vjet

femrat: 81,8 vjet (2009 ) 

* Koeficientët total të fertilitetit:

1,51 fëmijët e lindur /nji grua (2009 )

### Qytetet e Maltës 
### Përbërja etnike 
### Gjuhët 
Maltezisht

### Besimet fetare 
Feja zyrtare në shtetin e Maltës është ajo katolike. Malta është vendi me përqindjen më të madhe të popullsisë së saj të besimit katolik në Evropë dhe në botë.

## Njësitë administrative 
parapamje|Valeta
parapamje|Rabat (Victoria)
parapamje|Marsaxlokk
parapamje|Sliema

Që nga 1993 Malta ndahet në 68 njësi administrative të quajtura konsuj lokal (org.:kunsill lokali. Kjo është edhe vetmja formë e administrimit pas decentralizimit që parashikonte të mos ketë ndonjë nivel më të lartë.

**Malta****Għawdex**

* Attard
* Balzan
* Birgu (Vittoriosa)
* Birkirkara
* Birżebbuġa
* Bormla (Cospicua)
* Dingli
* Fgura
* Floriana
* Gudja
* Gżira
* Għargħur
* Għaxaq
* Ħamrun
* Iklin
* Kalkara
* Kirkop
* Lija
* Luqa
* Marsa
* Marsaskala
* Marsaxlokk
* Mdina (Rabat)
* Mellieħa
* Mġarr
* Mosta
* Mqabba
* Msida
* Mtarfa

* Naxxar
* Paola (Raħal Ġdid)
* Pembroke
* Pietà
* Qormi
* Qrendi
* Rabat
* Safi
* San Ġiljan
* Santa Luċija
* San Pawl il-Baħar
* San Ġwann
* Santa Venera
* Isla (Senglea)
* Siġġiewi
* Sliema
* Swieqi
* Ta' Xbiex
* Tarxien
* Valletta
* Xgħajra
* Żabbar
* Żebbug
* Żejtun
* Żurrieq

* Fontana
* Għajnsielem
* Għarb
* Għasri
* Kerċem
* Munxar
* Nadur
* Qala
* Rabat (Victoria)
* San Lawrenz
* Sannat
* Xagħra
* Xewkija
* Żebbuġ

## Politika 
## Ekonomia 
## Kultura 
## Infrastruktura 
### Transporti 
### Arsimi 
### Shëndetësia 
## Festat publike 
## Lidhjet e jashtme 
* Faqja zyrtare e qeverisë së Maltës

## Referime 
## Shih edhe