open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Qarku elektronik

[djathtas|parapamje|200x200px| [Die (qark i integruar)|Zari nga një Intel 8742, një mikrokontrollues 8-bitësh që përfshin një CPU, 128 byte RAM, 2048 byte EPROM dhe "të dhëna" I/O në çipin aktual.]]
djathtas|parapamje|200x200px| Një qark i ndërtuar mbi një bord qarku të printuar (PCB).
Një **qark elektronik** përbëhet nga përbërës elektronikë individualë, të tillë si rezistorët, transistorët, kondensatorët, induktorët dhe diodat, të lidhur me tela përçues ose gjurmë përmes të cilëve mund të rrjedhë rryma elektrike . Është një lloj qarku elektrik. Që një qark të referohet si *elektronik*, në vend të *elektrik*, në përgjithësi duhet të jetë i pranishëm të paktën një përbërës aktiv . Kombinimi i komponentëve dhe telave lejon që të kryhen veprime të ndryshme të thjeshta ose të ndërlikuara: sinjalet mund të amplifikohen, llogaritjet mund të kryhen dhe të dhënat mund të zhvendosen nga një vend në tjetrin. 

Qarqet mund të ndërtohen nga komponentë diskrete të lidhur me pjesë të veçanta teli, por sot është shumë më e zakonshme të krijohen ndërlidhje me teknika fotolitografike në një nënshtresë të laminuar (një bord qarku të printuar ose PCB) dhe të bashkohen komponentët në këto ndërlidhje për të krijuar një të përfunduar. qarku. Në një qark të integruar ose IC, përbërësit dhe ndërlidhjet formohen në të njëjtën substrat, zakonisht një gjysmëpërçues si silikoni i dopuar ose (më rrallë) arsenidi i galiumit . 

Një qark elektronik zakonisht mund të kategorizohet si një qark analog, një qark dixhital ose një qark me sinjal të përzier (një kombinim i qarqeve analoge dhe qarqeve dixhitale). Pajisja gjysmëpërçuese më e përdorur në qarqet elektronike është MOSFET ( transistor me efekt në terren metal-oksid-gjysmëpërçues). 

## Shiko edhe 
* Qarku elektrik

## Referime 
parapamje| Një diagram qarku që përfaqëson një qark analog, në këtë rast një përforcues të thjeshtë
Siva Senai

**Siva Senai** ( Tamilisht: சிவா சேனை, romanizimi: *Civā cēṉai*, përkth. Ushtria e Shivës) është një grup politik nacionalist hindu në Sri Lanka i krijuar për të mbrojtur interesat e hinduve tamilë të Sri Lankës . Grupi u themelua më 12 tetor 2016.  Maravanpulavu Sachchithananthan, një ish-zyrtar i Kombeve të Bashkuara, është themeluesi i grupit, i cili është inkurajuar nga partia politike indiane Shiv Sena. Siva Senai udhëhoqi një nisëm në dhjetor 2017 për të lejuar pelegrinët nga Sri Lanka të vizitojnë Chidambaramin në Tamil Nadu, Indi .  Grupi gjithashtu ka qënë i pranishëm në mënyrë aktive kundër therjes së bagëtive në Sri Lanka . 

Në vitin 2018, mbështetësit e Siva Senai mbajtën protesta në Jaffna kundër therjes së bagëtive. Ajo gjithashtu protestoi kundër mësuesve myslimanë në shkollat hindu që mbanin Abaya, duke besuar se ishte një përpjekje për islamizimin e hinduve.
Policia mbretërore e Omanit

**Policia Mbretërore e Omanit** (**PMO**), e njohur gjithashtu si **Policia e Omanit**, është agjencia kryesore e ligjit dhe rendit për Sulltanatin e Omanit. Ajo ka një flotë helikopterësh dhe gjithashtu kryen detyrat e mbrojtjes së vijës bregdetare të Omanit.

## Historia 
Koncepti i një force moderne policore ishte relativisht i ri për Omanin kur Sulltan Qabos bin Said al Said u ngrit në pushtet pasi rrëzoi babanë e tij në një grusht shteti në pallat më 23 korrik 1970. Policia në Oman u institucionalizua për herë të parë në shek. e 16 në Sohar. Para krijimit të PMO-së, nuk ekzistonte asnjë forcë e brendshme e sigurisë në Oman. Siguria ishte përgjegjësi e valive apo qeveritarëve vendas që e kryenin atë me ndihmën e "Askarëve" vendase. Prezenca e policisë ishte e kufizuar në qytezën Maskat dhe Mutrah, ku shumica e tregjeve ishin të pranishme dhe shumica e tregtisë zhvillohej.
Tokarianët

**Tokarianët** ose **Toçarianët** ishin folësit e gjuhëve tokariane, gjuhë indo-europiane të njohura prej 7,600 dokumenteve nga 400 e.s deri në 1200 e.s, të gjetura në skajet veriore të Basenit të Tarimit (sot Sinkiang, Kinë). Emri "tokarianë" iu dha këtyre gjuhëve në fillimin e shekullit të XX nga studiuesit të cilët i identifikuan folësit e tyre me njerëzit të njohur në burimet e Greqisë së Lashtë si *Tókharoi* , të cilët banonin në Baktria nga shekulli i 2-të p.e.s. Ky identifikim tashmë konsiderohet i gabuar por emri "Tokarianë" mbijeton si më i përdoruri. Endonimi i tyre mbetet i panjohur megjithëse ato mund ta kenë quajtur veten *Agni*, *Kuči* ose *Krorän ose Agniya* dhe *Kuchiya* nga tekstet sanskrite*.*

Komunitetet bujqësore u shfaqën për herë të parë në oazet e Tarimit verior rreth vitit 2000 para Krishtit. Disa studiues i kanë lidhur këto komunitete me kulturën Afanasievo të gjetur më herët (rreth 3500–2500 pes) në Siberi, në veri të kulturës BMAC të Tarimit ose të Azisë Qendrore. Mumiet më të hershme të Tarimit datojnë nga shek. 1800 para Krishtit, por është e paqartë nëse ata janë të lidhur me Tokarianët e dy mijëvjeçarëve më vonë.

Nga shekulli II para Krishtit, këto vendbanime ishin zhvilluar në qytet-shtete, të lënë në hije nga popujt nomadë në veri dhe perandoritë kineze në lindje. Këto qytete, më i madhi prej të cilëve ishte Kuça, shërbenin gjithashtu si stacione kalimi në degën e Rrugës së Mëndafshit që kalonte përgjatë skajit verior të shkretëtirës së Taklamakanit .Për disa shekuj, pellgu Tarim u sundua nga Xiongnu, dinastia Han, Perandoria Tibetiane dhe dinastia Tang . Nga shekulli XVIII&nbsp;pas Krishtit, Ujgurët - folës të një gjuhe turke - u vendosën në rajon dhe themeluan Mbretërinë e Qoços që sundonte pellgun e Tarimit. Popujt e qytet-shteteve Tarimit u përzien me ujgurët, gjuha e vjetër ujgure e të cilëve u përhap në rajon. Gjuhët tokariane besohet se janë zhdukur gjatë shekullit të 9-të.

parapamje|Shtrirja e përafërt e zonave *centum* (blu) dhe *satem* (e kuqe). Tokarianishtja lidhet me gjuhët proto-evropiane perëndimore.
Enkileda Carja

**Enkileda Carja**: Kampione e Evropës në Peshëngritje për të Reja

Enkileda Carja, peshëngritësja e re shqiptare, ka arritur një sukses të jashtëzakonshëm në Kampionatin Evropian për të reja, që po zhvillohet në Selanik të Greqisë, në qershor 2024.  Në moshën vetëm 15 vjeçare, Carja u shpall kampione e Evropës në stilin e shkëputjes, duke ngritur 86 kg dhe duke rrëmbyer medaljen e artë. 

Paraqitja e saj e shkëlqyer nuk u ndal vetëm këtu. Ajo arriti të fitojë edhe medaljen e argjendtë në dygarësh, me një total prej 190 kg, një arritje historike për sportisten dhe për trajneren e saj, Eglantina Kalemi. Në stilin e shtytjes, Carja ngriti 104 kg, duke u renditur e katërta.

Peshëngritësja shqiptare, e cila garon për ekipin e "Teutës", ka treguar një talent të jashtëzakonshëm dhe një përkushtim të madh ndaj sportit. Për këtë arritje madhore, Carja mori urime të veçanta, përfshirë një mesazh nga presidenti i Shqipërisë, Bajram Begaj. "Urime Kampiones së Evropës për të reja në peshëngritje, Enkileda Carja!" shkroi presidenti Begaj në mesazhin e tij të urimit.

Federata Shqiptare e Peshëngritjes gjithashtu e përgëzoi Carja për paraqitjen e saj të jashtëzakonshme, duke shprehur krenarinë për këtë arritje dhe duke i uruar suksese të mëtejshme në stilin e shtytjes dhe në të ardhmen e saj sportive. 

Suksesi i Enkileda Carja është një moment historik për peshëngritjen shqiptare dhe një frymëzim për sportistët e rinj që synojnë të ndjekin hapat e saj. Me këtë arritje, Carja ka dëshmuar se me punë të palodhur dhe përkushtim, mund të arrihen majat e suksesit në sport. 

## Referime
Koha për t’u kthyer në shtëpi

**Koha për t’u kthyer në shtëpi**: Një Dokumentar Emocionues mbi Genocidin në Çamëri

"Koha për t’u kthyer në shtëpi" është një dokumentar shqiptar i cili fokusohet në genocidin grek ndaj popullsisë çame në Çamëri. Ky dokumentar, realizuar nga Admirina Peçi me mbështetjen e Fondacionit Çamëria “Hasan Tahsini”, trajton një ndër kapitujt më të dhimbshëm të historisë shqiptare dhe ballkanike, duke hedhur dritë mbi vuajtjet e popullit çam gjatë dhe pas Luftës së Dytë Botërore. Dokumentari u shfaq për herë të parë për publikun më 12 qershor 2024,  në Kinema Millenium në Tiranë, duke shfaqur një interes të jashtëzakonshëm. 

Një Tragjedi Historike e Pazbardhur

Çamëria dhe shqiptarët e saj përbëjnë një plagë të thellë dhe të pashëruar në historinë e popullit shqiptar. Kjo krahinë përjetoi një ndër masakrat më brutale në historinë e Ballkanit, kur më 27 qershor 1944, ushtarët grekë dhunuan, torturuan, dhe vranë mijëra shqiptarë të pafajshëm, përfshirë gra, vajza, fëmijë dhe të moshuar. Dëshmitë nga të mbijetuarit dhe historikët përshkruajnë pamje të tmerrshme: fëmijë të vrarë dhe hedhur në përrua, mbi 30 mijë shqiptarë të dëbuar mes dy luftërave botërore dhe një numër të madh të vdekurish për shkak të urisë dhe torturave.

Një Dokumentar me Dëshmi dhe Skena Ilustruese

Admirina Peçi, skenaristja dhe regjisorja e dokumentarit,  ka ndërtuar këtë vepër mbi bazën e dëshmive të vërteta dhe skenave ilustruese, të cilat ndihmojnë për të sjellë në jetë vuajtjet e popullsisë çame. Në dokumentar marrin pjesë mbi 60 persona dhe është mbështetur fuqimisht nga qytetarët e Konispolit dhe institucione të tjera lokale. Muzika e dokumentarit është kompozuar nga Endri Sina, ndërsa në të japin kontributin e tyre historian të njohur si Pëllumb Xhufi, Irakli Koçollari, Beqir Meta, Hajredin Isufi, Hasan Bello dhe diplomati Shaban Murati.

Mesazhi dhe Synimi i Dokumentarit

Dokumentari “Koha për t’u kthyer në shtëpi” synon të informojë dhe ndërgjegjësojë publikun shqiptar dhe ndërkombëtar mbi këtë tragjedi të harruar, duke theksuar nevojën për drejtësi dhe njohje historike. Titulli i dokumentarit pasqyron dëshirën e thellë të popullit çam për të kthyer në trojet e tyre autoktone. Për shumë prej tyre, kthimi në Çamëri mbetet një ëndërr e paplotësuar, një ëndërr që pason pas vuajtjeve dhe torturave të pësuara.

Alket Veliu, drejtues i Fondacionit Çamëria “Hasan Tahsini”, thekson se ky dokumentar është një përpjekje për të luftuar heshtjen dhe për të hedhur dritë mbi një nga kapitujt më të errët të historisë shqiptare. Ai thekson rëndësinë e njohjes dhe kujtesës historike për të ndihmuar popullin çam të gjejë paqe dhe drejtësi.

Përfundimi

“Koha për t’u kthyer në shtëpi” është një prodhim që jo vetëm dokumenton vuajtjet e popullit çam, por gjithashtu shërben si një apel për drejtësi dhe njohje historike. Ky dokumentar, i mbështetur nga dëshmi të dorës së parë dhe analiza të thelluara historike, përbën një thirrje për ndërgjegjësimin e popullit dhe përballjen me të kaluarën, duke shpresuar se një ditë, ëndrra e kthimit në Çamëri do të bëhet realitet.   

## Burimet
Henrik Barić

**Henrik Barić** (Dubrovnik, 21 janar 1888 - Beograd, 3 prill 1957) ishte një gjuhëtar dhe albanolog kroatë dhe jugosllav. 

## Biografia 
Henrik Barić lindi më 21 janar 1888 në Dubrovnik në një familje të varfër klerikësh.  Ai ishte profesor në Universitetin e Beogradit gjatë periudhës së ndërmjetme dhe në Universitetin e sapokrijuar të Sarajevës gjatë viteve 1950.   Bariç ishte drejtor i Institutit të Studimeve Ballkanike dhe themelues i Arkivit për Antikitetin, Gjuhën dhe Etnologjinë Shqiptare. 

Vdiq më 3 prill 1957 në moshën 69 vjeçare në Beograd . 

## Publikime 
* 

## Referime
Arsime Demjaha

**Arsime Demjaha** është një psikiatre dhe shkencëtare hulumtuese britanike me origjinë nga Kosova, e cila është Ligjëruese Nderi Klinike në Institutin e Psikiatrisë, Psikologjisë dhe Neuroshkencës (IOPĺPN), King's College London . Demjaha është e njohur për punën e saj në neurobiologjinë e skizofrenisë rezistente ndaj trajtimit dhe trajton pacientët me çrregullime të rënda psikotike në South London dhe Maudsley NHS Trust.  

## Biografia 
Arsime Demjaha ka lindur në Prishtinë, Kosovë dhe shkollimin e hershëm e ka përfunduar në Prishtinë. Në vitin 1984, ajo u pranua në Fakultetin e Mjekësisë në Universitetin e Prishtinës si kandidate më e mirë, pasi kishte shënuar 100% në provimin pranues. Në vitin 2001, ajo u diplomua për mjekësi në King's College në Londër . Demjaha e filloi karrierën e saj në Maudsley Hospital dhe IOPPN, si praktikante në psikiatrinë klinike dhe më pas si pedagoge klinike akademike. Ajo mori çmime, NIHR BRC Preparatory Clinician Scientist Fellowship dhe Ligjërata Akademike Klinike NIHR dhe përfundoi doktoraturën së bashku me punën e saj klinike.  Me kolegët e saj në IOPPN ajo prodhoi gjetje që janë njohur ndërkombëtarisht dhe janë paraqitur në King's College News. Ajo themeloi të dhënat e para shkencore që sugjerojnë se pacientët me skizofreni rezistente ndaj trajtimit nuk kanë anomali dopaminergjike dhe se shumica e këtyre pacientëve nuk i përgjigjen trajtimit që në fazat fillestare të sëmundjes së tyre.  Ajo gjithashtu ka fituar një çmim të bursave për artikullin më të mirë në 2022 (Zgjedhja e redaktorëve).  Në vitin 2016, Demjaha u përfshi në krijimin dhe zhvillimin e një shërbimi të ri klinik në Lambeth, Londra Juglindore, i projektuar për të mundësuar lëvizjen e pacientëve nga mjediset e kujdesit institucional, i cili ishte në listën e ngushtë për Çmimet Kombëtare të Sektorit të Tretë .

## Publikime 
* Demjaha, A., Galderisi, S., Glenthøj, B., Arango, C., Mucci, A., Lawrence, A.,McGuire, P. (2023). "Simptomat negative në Skizofreninë e Episodit të Parë të lidhura me ndryshimet morfometrike në korteksin orbitofrontal dhe sipëror të përkohshëm: Studimi i optimizimit." *Mjekësia Psikologjike* **53** (8), 3471–3479. doi:10.1017/S0033291722000010
* Howe, AJ, & Demjaha, A. (2022). Një Konceptualizim i Psikologjisë Analitike të Psikozës në Psikiatrinë Moderne: Vizioni i Jung-ut dhe
* Demjaha A. Komenti i ftuar: Në prag të mjekësisë precize për psikozën: Trajtimi i pacientit, jo i sëmundjes. Schizophr Res. http://dx.doi.org/10.1016/j.schres.2017.08.0
* Demjaha A, Egerton A, Murray R, Howes O, Stone J, McGuire P. Rezistenca e trajtimit antipsikotik në skizofreninë e lidhur me nivele të ngritura të glutamatit, por funksion normal të dopaminës Biol Psych. 2014; 1; 75 (5): e11-3
* Demjaha A, Murray R, Mcguire P, Kapur S, Howes O. Kapaciteti i sintezës së dopaminës në pacientët me skizofreni rezistente ndaj trajtimit. Jam J Psikiatria. 2012:1;169 (11):1203–10.

## Lidhje të jashtme 
* 

## Referime
Beteja e dytë e El Alamejnit

**Beteja e Dytë e El Alamejnit** (23 tetor – 11 nëntor 1942) ishte një betejë e Luftës së Dytë Botërore që u zhvillua pranë stacionit hekurudhor egjiptian të El Alamejnit. Beteja e Parë e El Alamejnit dhe Beteja e Alam el Halfës e kishin penguar Boshtin të përparonte më tej në Egjipt.

Në tetor 1942, gjeneral-lejtnant Bernard Montgomeri, komandanti i Ushtrisë së Tetë, hapi sulmin e tij kundër forcave të Boshtit. Në një betejë trembëdhjetëditore, *Panzerarmee Afrika* e Boshtit u shtyp dhe u detyrua të tërhiqej nga Egjipti dhe nga Libia deri në kufijtë e Tunizisë.

Fitorja e Aleatëve në El Alamejn ishte fillimi i fundit të Fushatës së Shkretëtirës Perëndimore, duke eliminuar kërcënimin e Boshtit për Egjiptin, kanalin e Suezit dhe fushat e naftës në Lindjen e Mesme dhe në Persi. Beteja ringjalli moralin e aleatëve, duke qenë suksesi i parë i madh kundër Boshtit që nga operacioni 'Kryqëzori' në fund të 1941. Fundi i betejës përkoi me pushtimin e aleatëve të Afrikës Veriore Franceze në operacionin 'Pishtari' më 8 nëntor, i cili hapi një front të dytë në Afrikën e Veriut.
Memento mori

***Memento mori*** (në latinisht: "mos harro se duhet të vdesësh") është një tropik artistik ose simbolik që vepron si një kujtesë e pashmangshmërisë së vdekjes. Koncepti i ka rrënjët tek filozofët e lashtësisë klasike dhe krishterimit, dhe u shfaq në artin dhe arkitekturën funerare që nga periudha mesjetare e tutje.

Motivi më i zakonshëm është një kafkë, shpesh e shoqëruar me kocka. Shpesh kjo është e mjaftueshme për të evokuar tropikun, por motive të tjera përfshijnë një arkivol, orë rëre ose lule të vyshkura për të nënkuptuar përhershmërinë e jetës. Shpesh këto funksionojnë brenda një vepre, subjekti kryesor i së cilës është diçka tjetër, siç është portreti, por *vanitas* është një zhanër artistik ku tema e vdekjes është tema kryesore. *Danse Macabre* dhe vdekja e personifikuar me një kosë janë evokime edhe më të drejtpërdrejta të tropikut.

Kjo shprehje është përdorur nga disa filozofë të shquar si Mark Aureli.
Dionis Prifti

**Dionis Prifti**: Është një shkrimtar shqiptar 

Biografia dhe Edukimi

Dionis Prifti, një shkrimtar i ri dhe i talentuar shqiptar, ka përfunduar studimet në Informatikë Ekonomike dhe aktualisht punon si Programues Softueri.  Pasioni i tij për artin dhe letërsinë ka shënuar një udhëtim të pasur krijues, ku eksperimenton me stile të ndryshme të shkrimit dhe integron elemente të reales dhe surreales në tregimet e tij.

Karriera Letraro-Artistike

Prifti ka qenë fitues i disa çmimeve të rëndësishme letrare. Në vitin 2024,  ai u shpall fitues i Çmimit Letrar “Kadare”  për romanin e tij "Dy javë nën balonë".  Në vitin 2021, ai fitoi “Fondin për mbështetjen e krijimtarisë letrare për të rinj” nga QKLL, që rezultoi në botimin e librit të tij të parë me tregime, “Bar Sahara”.

Arritjet dhe Nderimet

Karriera e tij letrare është e pasur me suksese të ndryshme. Në vitin 2018, Prifti fitoi çmimin në Festivalin Letrar për të Rinj, dhe në vitin 2013, ai mori çmimin e parë për tregime të shkurtra në Festivalin Ndërkombëtar Prokult në Podujevë, Kosovë. Një prej skenarëve të tij u përzgjodh dhe u realizua si film i shkurtër në Sarajevë në vitin 2014.

Fëmijëria dhe Frymëzimet

Që në fëmijëri, Prifti ka qenë aktiv në fushën e artit, duke luajtur në dy filma me metrazh të gjatë dhe pjesë teatrore të ndryshme. Frymëzimin e merr nga shkrimtarë si Buzzati dhe Donald Barthelme, muzika e Pink Floyd dhe Nick Cave, dhe kinemaja e Fellini dhe Tarkovsky.

Projekte të Ardhshme

Aktualisht, Prifti është duke punuar në një projekt për të kthyer një nga tregimet e tij në një film të shkurtër të animuar.

## Burimet
Mirjam Bruçeti

**Miriam Bruçeti** (15 mars 1949 në Shkodër) – aktore shqiptare, gruaja e Viktor Bruçetit . 

## Biografia 
Është diplomuar në degën e aktrimit në Institutin e Arteve në Tiranë . Ajo interpretoi në teatrin Migjeni në Shkodër. Ajo debutoi në ekranin e madh në vitin 1980 me një rol episodik në filmin *Dëshmorët e monumenteve* . Më pas ajo luajti në 5 filma të tjerë artistikë .

Në vitet '90, ajo u zhvendos me familjen e saj në Kanada dhe më pas në Francë .

## Rolet e filmit 
* 1980 : *Dëshmorët e monumenteve* si gruaja e Janit
* 1981 : *Thesari* si Sofia
* 1982 : *Rruga e lirise* si Dava
* 1985 : *Dasma e shtyrë* si gruaja e Balit
* 1985 : *Të paftuarit*
* 1988 : *Flutura në kohë kabine*

## Literatura 
* 
*
Kallakurriçi

**Kallakurichi** ose **Kallakurriçi** është një komunë në shtetin Indian të Tamil Nadusë dhe selia administrative e rrethit Kallakurriçit në Tamil Nadu . Që nga viti 2019, qyteti kishte një popullsi prej 73,528 banorësh. 

## Demografia 
Sipas regjistrimit të vitit 2011, Kallakurichi kishte një popullsi prej 52,508 banorësh me një raport gjinor prej 984 femra për çdo 1,000 meshkuj, shumë më lart se mesatarja kombëtare prej 929.  Gjithsej 5,541 ishin nën moshën gjashtë vjeç, që përbënin 2,914 meshkuj dhe 2,627 femra. Kastat dhe fiset e planshturara përbënin përkatësisht 15.49% dhe .27% të popullsisë. Mesatarja e shkrim-leximit të qytetit ishte 77,08%, krahasuar me mesataren kombëtare prej 72,99%.  Sipas regjistrimit fetar të vitit 2011, Kallakurichi kishte 83,87% hindu, 13,4% myslimanë, 1,72% të krishterë, 0,04% sikë, 0,02% budistë, 0,17% xhainistë, 0,71% ndiqnin fe të tjera dhe 0.08% nuk ndiqnin asnjë fe ose nuk kishin preferenca fetare. 

## Historia 
Formimi i Qarkut Kallakurichi u njoftua nga qeveria e shtetit në janar 2019 duke bifurkuar qarkun Viluppuram . Ajo u bë zyrtare më 26 nëntor 2019. 

Rrethi është agrar me oriz, misër, kallam sheqeri, gramë të zezë etj. Distrikti ushqehet kryesisht me shi / tanke të ujitur së bashku me digat e lumenjve Gomukhi dhe Manimuktha .
Amor fati

''''* është një shprehje në latinisht që mund të përkthehet si "dashuri për fatin" ose "dashuri e fatit të dikujt". Përdoret për të përshkruar një qëndrim në të cilin njeriu sheh gjithçka që ndodh në jetën e tij, duke përfshirë vuajtjen dhe humbjen, si të mira ose, së paku, të nevojshme.

 shpesh lidhet me atë që Fridrih Niçja e quajti "përsëritje e përjetshme", ide që, gjatë një periudhe të pafundme kohe, gjithçka përsëritet pafundësisht. Nga kjo ai zhvilloi një dëshirë për të qenë i gatshëm të jetonte saktësisht të njëjtën jetë për të gjithë përjetësinë ("... të dëshirosh për asgjë më zellshëm se ky konfirmim dhe vulosje e përjetshme përfundimtare").

## Niçja 
Koncepti i -t është lidhur me Epiktetin. Ai ka qenë gjithashtu i lidhur me shkrimet e Mark Aurelit, i cili nuk i përdori ato fjalë (ai shkroi në greqisht, jo në latinisht). Megjithatë, koncepti gjeti shprehjen e saj më të qartë te Niçja, i cili e bëri dashurinë për fatin në qendër të filozofisë së tij. Në "Pse jam kaq i zgjuar" (*Ecce Homo*, seksioni 10), ai shkruan:Formula ime për madhështinë e një qenieje njerëzore është : që dikush nuk dëshiron që asgjë të jetë ndryshe, as përpara, as prapa, as në gjithë përjetësinë. Jo thjesht të mbajë atë që është e nevojshme, aq më pak ta fshehë atë - i gjithë idealizmi është gënjeshtër përballë asaj që është e nevojshme - por ta *duajë* atë.Fraza përdoret diku tjetër në shkrimet e Niçes dhe është përfaqësuese e këndvështrimit të përgjithshëm mbi jetën që ai artikulon në seksionin 276 të *Shkencës së Lumtur* :Unë dua të mësoj gjithnjë e më shumë për të parë si të bukur atë që është e nevojshme te gjërat; atëherë do të jem një nga ata që i bëjnë gjërat të bukura. : le të jetë kjo dashuria ime tani e tutje! Unë nuk dua të bëj luftë kundër asaj që është e shëmtuar. Nuk dua të akuzoj; unë as që dua të akuzoj ata që akuzojnë. *Shikimi tutje* do të jetë mohimi im i vetëm. Dhe në tërësi: një ditë do të dëshiroj të jem vetëm një po-thënës.Niçja në këtë kontekst i referohet "po-thënësit", jo në kuptimin politik apo shoqëror, por si një person që është i aftë të pranojë pa kompromis realitetin *në vetvete*.

R.J. Hollingdejll, i cili përktheu *Kështu foli Zarathustrën'' në anglisht, argumentoi se ideja e Niçes për -n filloi në pietizmin luteran të fëmijërisë së tij.
Meditime

***Meditime*** është një seri shkrimesh personale nga Mark Aureli, perandor romak nga viti 161 deri në 180 e.s., duke regjistruar shënimet e tij private për veten e tij dhe idetë mbi filozofinë stoike.

Mark Aureli shkroi 12 librat e *Meditimeve* në greqishten e lashtë si një burim për udhëzimin dhe vetëpërmirësimin e tij. Është e mundur që pjesë të mëdha të veprës të jenë shkruar në Sirmium, ku ai kaloi shumë kohë duke planifikuar fushatat ushtarake nga viti 170 deri në 180. Një pjesë u shkrua ndërsa ai ishte pozicionuar në Akvinkum në fushatën në Panoni, sepse shënimet e brendshme zbulojnë se libri i parë u shkrua kur ai po bënte fushatë kundër kuadëve në lumin Granova (Hroni i sotëm në Sllovaki) dhe libri i dytë ishte shkruar në Karnuntum.

Nuk ka gjasa që Mark Aureli të ketë synuar ndonjëherë që shkrimet të botohen. Vepra nuk ka titull zyrtar, kështu që "Meditime" është një nga disa tituj që zakonisht i caktohen koleksionit. Këto shkrime marrin formën e citimeve që ndryshojnë në gjatësi nga një fjali në paragrafë të gjatë.
Induktiviteti

__NOINDEX__

**Induktiviteti** është prirja e një përcjellësi elektrik për të kundërshtuar një ndryshim në rrymën elektrike që rrjedh nëpër të. Rryma elektrike prodhon një fushë magnetike rreth përcjellësit. Forca e fushës magnetike varet nga madhësia e rrymës elektrike dhe ndjek çdo ndryshim në madhësinë e rrymës. Nga ligji i induksionit të Faradeit, çdo ndryshim në fushën magnetike përmes një qarku shkakton një forcë elektromotore (f.e.m) ( tensioni ) në përcjellës, një proces i njohur si induksioni elektromagnetik . Ky tension i induktuar i krijuar nga ndryshimi i rrymës ka efektin e kundërshtimit të rrymës. Kjo thuhet nga ligji i Lencit, dhe voltazhi quhet *FEM mbrapa* .

Induktiviteti përcaktohet si raporti i tensionit të induktuar me shpejtësinë e ndryshimit të rrymës që e shkakton atë.  Është një konstante përpjestimore që varet nga gjeometria e përçuesve të qarkut (p.sh. sipërfaqja dhe gjatësia e prerjes tërthore) dhe nga përshkueshmëria magnetike e përcjellësit dhe materialeve afër.   Është zakon të përdoret simboli L për induktivitetin, për nder të fizikantit Hajnrih Lenc .   Në sistemin SI, njësia e induktivitetit është henri (H), që është sasia e induktivitetit që shkakton një tension prej një volt, kur rryma ndryshon me një shpejtësi prej një amper për sekondë.  Njësia është emëruar për nder të Zhozef Henrit, i cili zbuloi induktivitetin në mënyrë të pavarur nga Faradei. 

## Shikoni dhe 
## Referime 
## Lidhjet e jashtme
Ferma e Kafshëve

***Ferma e Kafshëve*** është një novelë alegorike satirike, në formën e një fabule, nga Xhorxh Oruell, botuar për herë të parë në Angli më 17 gusht 1945. Ajo tregon historinë e një grupi kafshësh ferme antropomorfe që rebelohen kundër fermerit të tyre njerëzor, duke shpresuar të krijojnë një shoqëri ku kafshët mund të jenë të barabarta, të lira dhe të lumtura. Në fund të fundit, rebelimi tradhtohet dhe nën diktaturën e një derri të quajtur Napoleon, ferma përfundon në një gjendje aq të keqe sa ishte më parë.

Sipas Oruellit, *Ferma e Kafshëve* pasqyron ngjarjet që çuan në Revolucionin rus të vitit 1917 dhe më pas në epokën staliniste të Bashkimit Sovjetik, një periudhë kohore kur Rusia jetonte nën ideologjinë komuniste të Josif Stalinit. Oruelli, një socialist demokrat, ishte një kritik i Stalinit dhe armiqësor ndaj stalinizmit të drejtuar nga Moska, një qëndrim që u formësua në mënyrë kritike nga përvojat e tij gjatë konflikteve të Ditëve të Majit të Barcelonës midis POUM-it dhe forcave staliniste, gjatë Luftës Civile Spanjolle. Në një letër drejtuar Ivonë Davetit, Oruelli e përshkroi *Fermën e Kafshëve* si një përrallë satirike kundër Stalinit ("''*"), dhe në esenë e tij, "Pse shkruaj" (1946), shkruante: "*Ferma e kafshëve* ishte libri i parë në të cilin u përpoqa, me vetëdije të plotë të asaj që po bëja, të shkrija qëllimin politik dhe qëllimin artistik në një tërësi”.

Titulli origjinal i romanit ishte ***Ferma e Kafshëve: Një Histori Zanash**'', por botuesit amerikanë e hoqën nëntitullin kur u botua në vitin 1946 dhe vetëm një nga përkthimet, gjatë jetës së Oruellit, versioni i gjuhës telugu, e mbajti atë. Variacione të tjera të titullit përfshijnë nëntituj si "Një satirë" dhe "Një satirë bashkëkohore". Oruelli sugjeroi titullin '** për përkthimin frëngjisht, i cili shkurtohet URSA, fjala latine për "ari", një simbol i Rusisë. Ai luante gjithashtu me emrin francez të Bashkimit Sovjetik, **'.

Oruelli e shkroi librin midis nëntorit 1943 dhe shkurtit 1944, kur Mbretëria e Bashkuar ishte në aleancën e saj gjatë luftës me Bashkimin Sovjetik kundër Gjermanisë naziste dhe inteligjenca britanike e vlerësonte shumë Stalinin, një fenomen që Oruelli e urrente. Dorëshkrimi fillimisht u refuzua nga disa botues britanikë dhe amerikanë, duke përfshirë një prej botuesve të Oruellit, Viktor Gollanc, i cili vonoi botimin e tij. Ai u bë një sukses i madh tregtar kur u shfaq, pasi marrëdhëniet ndërkombëtare dhe opinioni publik u transformuan ndërsa aleanca e kohës së luftës ia la vendin Luftës së Ftohtë.

Revista *Time* e zgjodhi librin si një nga 100 romanet më të mira në gjuhën angleze (1923-2005);  ai u shfaq gjithashtu në numrin 31 në Listën Moderne të Bibliotekave të Romaneve më të Mirë të shekullit të 20-të, dhe numrin 46 në sondazhin e BBC-së The Big Read. Ai fitoi një çmim Retrospektivë Hugo në 1996 dhe përfshihet në përzgjedhjen e Librave të Mëdha të Botës Perëndimore.
Etika e Nikomakut

***Etika e Nikomakut*** është ndër veprat më të njohura të Aristotelit mbi etikën: shkenca e së mirës për jetën njerëzore, ajo që është qëllimi në të cilin synojnë të gjitha veprimet tona. Ajo përbëhet nga dhjetë seksione, të referuara si libra dhe është i lidhur ngushtë me *Etikën Eudemiane* të Aristotelit. Vepra është thelbësore për interpretimin e etikës aristoteliane.

Teksti përqendrohet rreth pyetjes se si të jetosh më mirë, një temë e eksploruar më parë në veprat e Platonit, mikut dhe mësuesit të Aristotelit. Në *Metafizikën* e Aristotelit, ai përshkruan se si Sokrati, miku dhe mësuesi i Platonit, e ktheu filozofinë në çështje njerëzore, ndërsa filozofia parasokratike kishte qenë vetëm teorike dhe kishte të bënte me shkencat natyrore. Etika, pretendonte Aristoteli, është më shumë *praktike* sesa *teorike*, në kuptimin aristotelian të këtyre termave. Nuk është thjesht një hetim rreth asaj se çfarë përbëhet nga e mira, por synon të jetë një ndihmë praktike në arritjen e së mirës.

Ajo është e lidhur me një punë tjetër praktike të Aristotelit, *Politikën*, e cila pasqyron një qëllim të ngjashëm: që njerëzit të bëhen të mirë, nëpërmjet krijimit dhe mirëmbajtjes së institucioneve shoqërore. Etika ka të bëjë me mënyrën se si individët duhet të jetojnë më mirë, ndërsa politika adopton perspektivën e një ligjdhënësi, duke parë të mirën e një komuniteti të tërë.

*Etika e Nikomakut* pati një ndikim të rëndësishëm në Mesjetën evropiane dhe ishte një nga veprat thelbësore të filozofisë mesjetare. Si e tillë, ajo kishte një rëndësi të madhe në zhvillimin e të gjithë filozofisë moderne, si dhe të ligjit dhe teologjisë evropiane. Aristoteli u bë i njohur si "Filozofi" (për shembull, kështu përmendet në veprat e Tomas Akuinasit). Në mesjetë, një sintezë midis etikës aristoteliane dhe teologjisë së krishterë u përhap gjerësisht, siç u prezantua nga Alberti i Madh. Versioni më i rëndësishëm i kësaj sinteze ishte ai i Tomas Akuinasit. Aristotelianë të tjerë më "averroistë" si Marsili i Padovës ishin gjithashtu me ndikim.

Deri në shekullin e shtatëmbëdhjetë, *Etika e Nikomakut* ende konsiderohej gjerësisht si autoriteti kryesor për disiplinën e etikës në universitetet protestante, me mbi pesëdhjetë komente protestante të botuara përpara vitit 1682. Megjithatë, gjatë shekullit të shtatëmbëdhjetë, autorë si Francis Bacon dhe Tomas Hobs argumentuan se tradita aristoteliane mesjetare dhe e Rilindjes në të menduarit praktik po e pengonte filozofinë.

Interesi për etikën e Aristotelit është ripërtërirë nga ringjallja e etikës së virtytit. Filozofët e fundit në këtë fushë përfshijnë Alasdair MacIntyre, G.E.M. Anscombe, Mortimer Adler, Hans-Georg Gadamer dhe Martha Nussbaum.
Ekzistencializmi është humanizëm

***Ekzistencializmi është humanizëm*** () është një vepër e vitit 1946 nga filozofi Zhon-Pol Sartrë, bazuar në një mësim me të njëjtin emër që ai mbajti në *Club Maintenant* në Paris, më 29 tetor 1945. Në përkthimet e hershme, ***Ekzistencializmi dhe Humanizmi*** ishte titulli i përdorur në Mbretërinë e Bashkuar; vepra u botua fillimisht në Shtetet e Bashkuara si ***Ekzistencializmi***, dhe një përkthim i mëvonshëm përdor titullin origjinal.

## Përmbledhja 
Sartri pohon se ideja kryesore përcaktuese e ekzistencializmit është se ekzistenca e një personi është para thelbit të tij ose "ekzistenca i paraprin thelbit".

Kështu, Sartri hedh poshtë ato që ai i quan "justifikime deterministe" dhe pretendon se njerëzit duhet të marrin përgjegjësinë për sjelljen e tyre. Sartri e përkufizon ankthin si emocionin që njerëzit ndiejnë pasi kuptojnë se janë përgjegjës jo vetëm për veten e tyre, por për gjithë njerëzimin. Ankthi i shtyn njerëzit të kuptojnë se veprimet e tyre drejtojnë njerëzimin dhe i lejon ata të bëjnë gjykime për të tjerët bazuar në qëndrimin e tyre ndaj lirisë. Megjithatë, "Nuk është vullneti ai që i jep vlerë mundësisë. Vlerësimi varet nga unë, është e vërtetë, por jo nga vullneti im. Varet nga projekti im, domethënë nga mënyra se si e shikoj botën, si e përjetoj atë."  Ankthi shoqërohet gjithashtu me nocionin e Sartrit për , të cilin ai e përkufizon si mbështetje optimiste në një sërë mundësish që bëjnë të mundur veprimin. Sartri pohon se "Kur modeloj vetveten, unë modeloj njeriun.", duke thënë se veprimi i individit do të ndikojë dhe do të formojë njerëzimin. Qenia-për-vete përdor dëshpërimin për të përqafuar lirinë dhe për të ndërmarrë veprime kuptimplota në pranimin e plotë të çfarëdo pasojash që mund të lindin si pasojë. Ai gjithashtu e përshkruan braktisjen si vetminë që ndiejnë ateistët kur kuptojnë se nuk ka Zot që të përshkruajë një mënyrë jetese, nuk ka udhëzime për njerëzit se si të jetojnë; se ne jemi të braktisur në kuptimin e të qenit vetëm në univers dhe arbitrat e thelbit tonë. "Ekziston një kontigjent i ekzistencës njerëzore. Është një dënim i qenies së tyre. Qenia e tyre nuk është e përcaktuar, kështu që i takon secilit të krijojë ekzistencën e vet, për të cilën është përgjegjës. Ata nuk mund të jenë të lirë, ka një formë domosdoshmërie për liri, e cila nuk mund të hiqet kurrë." Sartri e mbyll veprën e tij duke theksuar se ekzistencializmi, pasi është një filozofi veprimi dhe përkufizimi i vetvetes, është optimist dhe çlirues. "Sartri ofron një përshkrim të qenieve njerëzore si një projekt dhe si një angazhim."
Dashamir Kore

**Dashamir Kore** (lindur më 17 tetor 1953 në Gjirokastër [1] ) - politikan dhe avokat shqiptar, ministër i Drejtësisë në vitin 1991 në qeverinë e Fatos Nanos . 

## Jetëshkrimi 
Shkollën fillore dhe atë të mesme e kreu në Gjirokastër. Në vitet 1972–1976 studioi për drejtësi në Fakultetin e Shkencave Politike Juridike të Universitetit të Tiranës [1] . Në vitin 1976 filloi punë në Zyrën e Ndihmës Juridike të Qytetarëve në Sarandë dhe në vitin 1980 gjyqtar në Gjykatën e Rrethit Sarandë . Në vitin 1983 u bë kryetar i Gjykatës së Rrethit Përmet . Në vitet 1985-1987 ka drejtuar Gjykatën e Rrethit Korçë . Në vitet 1987–1990 ka shërbyer si gjyqtar i Gjykatës së Lartë Tiranë [1] . Në dhjetor 1990, para zgjedhjeve të para pluraliste, ai u bë nënkryetar i Komisionit Qendror të Zgjedhjeve.

Gjatë transformimit politik në Shqipëri, ai fillimisht mori postin e zëvendësministrit në Ministrinë e rinovuar të Drejtësisë dhe në vitin 1991 u bë në krye të ministrisë [1] . Si ministër, ai ra dakord të lejojë vëzhguesit e huaj të bashkëpunojnë me Ministrinë e Drejtësisë për të garantuar respektimin e të drejtave të njeriut në Shqipëri. Në atë kohë ai ishte në komisionin që merrej me rehabilitimin e personave të burgosur e të internuar padrejtësisht [2] . Ai shërbeu si ministër për tre muaj, më pas u kthye në postin e zëvendësministrit.

Në vitet 1992–1997 dhe më pas nga viti 2002, ai drejtoi një studio ligjore në Tiranë . Në vitet 1997–2002, gjatë qeverisjes së Partisë Socialiste të Shqipërisë, ka shërbyer si anëtar i Këshillit të Lartë të Gjyqësorit [1] .

Përveç drejtimit të një studio ligjore, ai është edhe pedagog në Fakultetin e Drejtësisë Private në Universitetin Luarasi në Tiranë [3] . Në vitin 2017 ka shërbyer si ekspert i Kuvendit të Shqipërisë duke debatuar ligjin për ndryshimin e Kodit të Procedurës Civile [4] . Në vitin 2022 ka mbrojtur tezën e doktoraturës në fushën e së drejtës civile në Fakultetin e Drejtësisë të Universitetit të Tiranës (drejtuese: Prof. Mariana Semini) [5] .

## Literatura 
*
Fitnete Tiço

**Fitnete Tiço** (lindur më 1949 në Tiranë ) është aktore shqiptare .

## Jetëshkrimi 
Arsimin fillor dhe të mesëm i kreu në vendlindje. Më pas është diplomuar për aktrim në Institutin e Arteve në Tiranë . Ajo interpretoi në skenën e Teatrit Bylis në Fier [1] . Ajo bëri debutimin e saj në ekranin e madh në vitin 1979 me një rol të vogël në filmin *Balonat* . Ajo është shfaqur në shtatë filma artistikë .

## Rolet filmike 
* 1979 : *Balonat* si nëna e Gonit
* 1980 : *Partizani i vogël Velo* si nëna e Velos
* 1985 : *Tre njerëz me guna* si gruaja e Rizës
* 1986 : *Dhe vjen një ditë*
* 1986 : *Bardhësi* si gruaja e Xhezairës
* 1986 : *Rrethimi i vogël*
* 1987 : *Telefoni i një mëngjesi* si Gjelina

## Literatura 
* 
* Faqe kushtuar aktorve

## Referime
Ivan Duridanov

**Ivan Vasilev Duridanov** është një shkencëtar, akademik bullgar, një nga studiuesit, mësuesit dhe autorët më të njohur të punimeve për gjuhësinë, etimologjinë dhe onomastikën në Bullgari, i njohur për përpjekjet e tij në fushën e gjuhës trake . 

## Biografia 
Lindi në vitin 1920 në fshatin Komshticë, Godeçko, në një familje mësuesish. Fëmijërinë dhe adoleshencën e kaloi në fshatin Kriva Barë të Lomsko . Ai studioi në një shkollë të mesme me mësimin e gjuhës latine. Ai u diplomua për filologji sllave dhe klasike në Universitetin e Sofjes “St. Kliment Ohridski” më 1942. Më 1942 - 1943 ka qenë asistent në Zyrën e Gjuhës Bullgare në BAS . Në vitet 1946-1947 ishte mësues në Liceun e Vashave në Shkup.

Në vitin 1951 u bë profesor asistent në Universitetin e Sofjes, ku punoi deri në pensionimin e tij në vitin 1990 (nga viti 1956 - profesor i asociuar, dhe nga viti 1962 - profesor). Nga viti 1970 deri në vitin 1972 ka qenë zv. dekan i Fakultetit Filologjik, dhe nga viti 1976 deri në vitin 1978 dekan i Fakultetit të Filologjisë Sllave. Duridanov ishte drejtor i Seminarit Veror për Gjuhën dhe Kulturën Bullgare dhe kryetar i Komitetit për Studime Bullgare në SU dhe shef i Departamentit të Gjuhësisë së Përgjithshme dhe Krahasuese në SU nga viti 1975 deri më 1990. Anëtar korrespondues i BAS që nga viti 1981, zv. drejtor i Institutit të Gjuhës Bullgare në Akademinë Bullgare të Shkencave nga viti 1983 deri në 1988 dhe akademik i Akademisë Bullgare të Shkencave që nga viti 1995.

## Anëtarësimet 
Akademiku Duridanov është anëtar i Komitetit Ndërkombëtar për Onomastikë që nga viti 1969 dhe i Shoqërisë Indo-Europiane që nga viti 1983. Ai ka qenë anëtar nderi i Shoqërisë Sllavo-Baltike në Universitetin e Lundit, Suedi që nga viti 1971 dhe sekretar i International Komiteti i sllavistëve.

## Publikimet 
* в съавт. с Владимир Георгиев, *Увод в езикознанието: Учебник за учителските институти.* София: Народна просвета, 1958, 172 с.
* в съавт. с Владимир Георгиев, *Езикознание: Учебник за университетите.* – София: Наука и изкуство, 1959, 354 с.
* в съавт. със Стоянка Н. Андреева, *Библиография на българската ономастика: 1960 – 1970*. София: СУ Климент Охридски, 1972, 60 с., 1980. – 404 с.
* *Езикът на траките: [Изследване].* София: Наука и изкуство, 1976, 167 с.
* в съавт. с Н. Намерански. *Първата крачка беше наша. Четвърт век организирано проучване на местните имена.* В: „Септемврийско слово“ [Михайловград], ХХIV, № 2538, 22 декември 1977, стр. 4
* *Към проблемата за развоя на българския език от синтетизъм към аналитизъм.* В: Год. СУ ”Св. Кл. Охридски”. Филолог. фак., 51, 1955, (1956), № 1, стр. 85 – 272
* *За периодизацията на българския език.* В: Известия на Института по български език, I, 1952/2, стр. 203 – 206
* *Понятието падеж и въпросът за българското склонение.* В: Български език, IV, 1954/2, стр. 145 – 150
* *Общото езикознание и проблемите на езиковото строителство.* В: Език и литература, XXXIV, 1979/1, стр. 9 – 19
* *Развой на българската ономастика: Ч. 1 Антропонимия*. В: Onomastica (Wroclaw), II, 1956/2, стр. 365 – 369
Xharkand

parapamje|Xharkandi në hartën e Indisë
**Xharkandi** ose **Xhharkhandi** ( fjalë për fjalë.&#x2009; Toka e pyjeve &#x27; ) është një shtet në Indinë lindore .  Shteti kufizohet me shtetet e Bengalit Perëndimor në lindje, Çatisgarit në perëndim, Uttar Pradeshit në veriperëndim, Biharit në veri dhe Odishës në jug. Është shteti i 15-të më i madh për nga sipërfaqja dhe i 14-ti për nga popullsia . Hindi është gjuha zyrtare e shtetit.  Qyteti i Rançit është kryeqyteti i tij dhe Dumka nënkryeqyteti i tij. Shteti është i njohur për ujëvarat, kodrat dhe vendet e shenjta; Baidyanath Dham, Parasnath, Dewri dhe Rajrappa janë vendet kryesore fetare.  

Jharkhand vuan nga ajo që nganjëherë quhet mallkimi i burimeve : ai përbën më shumë se 40% të burimeve minerale të Indisë, por 39.1% e popullsisë së saj është nën kufirin e varfërisë dhe 19.6% e fëmijëve nën moshën pesë vjeç janë të kequshqyer.   
Skeda:IMGJagannathpur_Temple.jpg|alt=Jagannath temple at Ranchi built by king Ani Nath Shahdeo| Tempulli Jagannath në Ranchi i ndryshuar nga mbreti Ani Nath Shahdeo
Skeda:Malooti3.jpg|alt=Maluti temples in Dumka| Tempujt e Malutit nëDumka
Skeda:Palamau_Fort.jpg|alt=Palamu Forts| Kalatë Palamu
Skeda:Nawratan_gadh.jpg|alt=Navratangarh fort| Kalaja Navratangarh

## Demografia 
### Gjuhët 
Xhharkandi është i larmishëm nga ana gjuhësore, me folës të gjuhëve indo-ariane, dravidiane dhe austroaziatike. Midis tyre, Hindishtes i është dhënë statusi i gjuhës zyrtare dhe flitet si gjuhë lidhëse nga njerëzit e shtetit,  edhe pse ekzistojnë gjuhë të ndryshme rajonale. Ato përfshijnë Nagpuri, Khortha, Kurmali, Magahi dhe Bhojpuri . Jharkhand i ka dhënë status të gjuhës zyrtare shtesë Angika, Bengali, Bhojpuri, Bhumij, Ho, Kharia, Kurukh, Khortha, Kurmali, Magahi, Maithili, Mundari, Nagpuri, Odia, Santali dhe Urdu .   
majtas|parapamje| Harta gjuhësore e Jharkhand, që tregon gjuhën më të folur sipas rrethit.

### Feja 
Sipas regjistrimit të vitit 2011, Hinduizmi është feja e shumicës në shtet me 67.8%, e ndjekur nga Islami me 14.5% dhe Krishterimi me 4.3%.  Fetë e tjera, kryesisht Sarnaizmi, pretendojnë se janë 12.8% e popullsisë. 

Hindusët përbëjnë shumicën në 19 nga 24 rrethe të Jharkhand. Krishterimi përbën shumicën në rrethin Simdega (51.04%).  Sarna përbën shumicën në Lohardaga (51.01%), Singhbhumin Perëndimor (62.29%) dhe pluralitet në Gumla (44.62%) dhe Khunti (45.37%).  Myslimanët kanë praninë më të madhe në rrethin Pakur dhe rrethin Sahebganj të Jharkhand duke formuar 35% dhe 34% të popullsisë.
Vendbanim Ilir në “Qafën e Barçit”

Vendbanimi Ilir në “Qafën e Barçit”

Një pasqyrë e kërkimeve arkeologjike

Për të tretin vit radhazi, një ekip arkeologësh nga Instituti i Arkeologjisë së Shqipërisë dhe Universiteti i Montpellier, po kryejnë ekspeditën kërkimore në një vendbanim ilir në "Qafën e Barçit". Ky vendbanim daton rreth 2800 vite më parë dhe përfaqëson një nga shembujt më të mirë të qytetërimit ilir. Rezultatet e kërkimeve kanë zbuluar një pasuri të madhe të kulturës materiale dhe strukturave të ndryshme arkitekturore që përfaqësojnë periudha të ndryshme të kësaj qytetërie të lashtë.

Zbulimet kryesore

Zbulimet kryesore përfshijnë një mur rrethues, qeramika me piktura "Mat" dhe struktura qytetare ilire. Drejtuesja e këtyre punimeve, Dr. Rovena Kurti Ruka, ka theksuar se janë në fazën fillestare të eksplorimit të kësaj zone. Sipas saj, "Qafa e Barçit" është një territor kodrinor i panjohur më parë, por me potencial të madh për të ndriçuar periudhën e hekurit dhe vazhdimësinë e saj në periudhën qytetare ilire.

Hulumtimet dhe gërmimet

Projekti është një bashkëpunim shqiptaro-francez që ka bërë një kontroll sistematik në të gjitha anët e Korçës. Sipas Dr. Kurti Ruka, gërmimet kanë treguar se kemi një vendbanim të qëndrueshëm që prej periudhës së hekurit. Ajo theksoi se nga faza e mëhershme kemi kulturë materiale, ndërsa në fazat e tjera kemi struktura që janë ndërtuar më pas. Një zbulim i veçantë është muri rrethues i pjesës së sipërme të tarracës, që është një nga strukturat e reja të këtij viti.

Vlerësimi historik dhe strategjik

Vendbanimi në "Qafën e Barçit" ka një rëndësi të veçantë edhe për pozicionin e tij strategjik.
 Duke qenë një luginë natyrore që lejon akses me pellgun e Devollit, kjo zonë ka ofruar mbrojtje dhe mundësi të mira për zhvillimin e një komuniteti të qëndrueshëm. Gërmimet dhe vëzhgimet tregojnë se kemi një sit kompleks që është përdorur për një periudhë të gjatë kohe.

Historiku i kërkimeve

Kërkimet për këtë vendbanim filluan bazuar në të dhënat e para arkeologjike të zbuluara nga arkeologia Zhaneta Andrea në vitet 1960. Këto të dhëna premtuese për shtrirjen e vendbanimit në kohë shtynë ekipin e arkeologëve të zhvillonin ekspedita në këtë zonë strategjike. Gjatë kësaj vere, priten të bashkohen edhe grupe të tjera arkeologësh që do të vazhdojnë kërkimet në zona të ndryshme si Pogradeci, Maliqi dhe Korça.

Përfundime

Zbulimet në "Qafën e Barçit" po ndihmojnë në ndriçimin e historisë dhe kulturës ilire, duke ofruar një pasqyrë të rëndësishme për periudhën e hekurit dhe qytetërinë ilire. Gërmimet e vazhdueshme pritet të sjellin më shumë informacione dhe të thellojnë njohuritë tona mbi këtë vendbanim të rëndësishëm. Siti është një burim i pasur për arkeologjinë shqiptare dhe ndërkombëtare, dhe rezultatet e tij do të kontribuojnë në pasurimin e trashëgimisë kulturore të rajonit.

## Burimet
Pranvera Lumani

**Pranvera Lumani** (lindur më 13 maj 1965 në Berat) është aktore shqiptare .

## Jetëshkrimi 
Arsimin fillor dhe të mesëm i kreu në vendlindje. Në vitin 1987 u diplomua për aktrim në Institutin e Arteve në Tiranë dhe filloi punë në Teatrin Bashkiak të Beratit [1] . Pas disa vitesh ajo u transferua në Teatrin Variete në Tiranë . Ajo bëri debutimin e saj në ekranin e madh në vitin 1985 me një rol episodik në filmin *Nxenesit eclasses sime* [1] . Më pas ajo luajti në 5 filma të tjerë artistikë . Në vitin 1999 emigroi me familjen në SHBA .

## Rolet filmike 
* 1984 : *Nxenesit e shkollon sime* si shkolle
* 1985 : *Në prag të jetës* si Blerta
* 1986 : *Dasem e çuditeshme* si Sherka
* 1986 : *Kur hapen dyert e jetes* si Vera
* 1987 : *Eja*
* 1987 : *Një vit i gjatë* si puntore teknike Adelaida

## Literatura 
* 
*
Laureta Meci

**Laureta Meci** (30 gusht 1977 në Kuçovë, Shqipëri ) është aktore, këngëtare dhe modele amerikane me origjinë shqiptare. 

## Jetëshkrimi 
Ajo ka lindur në Kuçovë, ku ka mbaruar shkollën e mesme. Në vitin 1995 ajo u shpërngul me familjen në Athinë . Në vitin 1998 ajo erdhi në SHBA për të studiuar. Ajo u arsimua në shkollën Stella Adler në Nju Jork, duke filluar njëkohësisht karrierën e saj si modele dhe aktore. Ajo mori pjesë në fushatën American Culture Hair Care Products. Fotografitë e saj u shfaqën në kopertinat e revistave në gjuhën shqipe të botuara në SHBA, si *Illyria* dhe *Jeta*.

Kënga e parë që ajo publikoi ishte kënga "Respect me". Në vitin 2012, u publikua një tjetër single "Turn around"  .

## Rolet filmike 
* 2004: Shadow Kill

## Literatura 
* 
* 
* Portfolio L. Meci
* L. Meci w piosence "Respect me"

## Referime
Tamilakam

[parapamje|300x300px| Tamilakam në [Periudha Sangam|periudhën Sangam .]]
[parapamje|300x300px| Tamilakami përfshinte atë pjesë të Indisë në jug të [Perandoria Maurya|Perandorisë Maurja  .]]
**tamilakam** ( tamilisht: **தமிழகம்**, romanizimi: *Tamiḻakam*) ishte rajoni gjeografik i banuar nga populli i lashtë Tamil, që mbulonte rajonin më jugor të nënkontinentit Indian . Tamilakami sot mbulon Tamil Nadunë, Keralën, Puduçerrin, Lakshaduipin dhe pjesët jugore të Andhra Pradeshit dhe Karnatakës .  Rrëfimet tradicionale dhe *Tolkāppiyam* iu referoheshin këtyre territoreve si një zonë e vetme kulturore, ku tamilishtja ishte gjuha natyrore dhe përshkonte kulturën e të gjithë banorëve të saj. Vendi i lashtë Tamil ishte i ndarë në mbretëri. Më të njohurit prej tyre ishin Çerat, Çolat, Pandjat dhe Pallavat . Gjatë periudhës Sangame, kultura Tamile filloi të përhapet jashtë Tamilakamit.  Vendbanimet e lashta tamile u krijuan gjithashtu në Sri Lanka ( tamilët e Sri Lankës ) dhe Maldive ( Giravarut ), përpara migrimit të folësve prakritë .

Gjatë epokave parahistorike, klasike, të mesme dhe të hershme moderne, i gjithë rajoni i Tamilakamit mbeti i pa pushtuar nga dinastitë veriore indo-ariane, duke filluar nga Perandoria Maurja në Perandorinë Mogule .&#x5B; ''* &#x5D;

Në Indinë bashkëkohore, politikanët dhe oratorët tamilë shpesh përdorin emrin *Tamilakam'' për t'iu referuar vetëm Tamil Nadusë.

[parapamje| Një pjesë e madhe e Tamilakamit të lashtë shtrihet në shtetet moderne indiane të [Kerala|Keralës dhe Tamil Nadusë]]

## Feja 
Hinduizmi ( Vaishnavizmi, Kaumaram, Shaktizmi, Shaivizmi,  ), Feja popullore Dravidiane, Jainët dhe Budistët kanë bashkëjetuar në vendin Tamil që të paktën nga shekulli i dytë pes.
Gjithëdija

.]]
**Gjithëdija** është aftësia për të ditur gjithçka. Në hinduizëm, sikhizëm dhe fetë abrahamike, ky është një atribut i Zotit. Në xhainizëm, gjithëdija është një atribut që çdo individ mund ta arrijë përfundimisht. Në Budizëm, ka besime të ndryshme rreth gjithëdijes midis shkollave të ndryshme.

## Etimologjia 
Fjala gjithëdije rrjedh nga fjala latine sciens ("të dish" ose "i vetëdijshëm") dhe parashtesa omni ("të gjitha" ose "çdo"), por do të thotë gjithashtu "që sheh gjithçka".

## Shiko edhe 
* Gjithëprania 
* Plotfuqishmëria
* Gjithëdashamirësia

## Referime