P. V. Narasimha Rao

**Pamulaparthi Venkata Narasimha Rao** (28 qershor 1921 - 23 dhjetor 2004), i njohur gjerësisht si **P.V. Narasimha Rao**, ishte një avokat, burrë shteti dhe politikan indian që shërbeu si kryeministri i 9-të i Indisë nga 1991 deri në 1996. Ai është i njohur për paraqitjen dhe zbatimin e reformave të ndryshme liberale në ekonominë e Indisë.    Ngritja e tij në postin e kryeministrit ishte politikisht e rëndësishme, sepse ai ishte mbajtësi i dytë i kësaj zyre nga një rajon jo-indi-folës ( telugu ) dhe i pari nga India e Jugut ( Andhra Pradesh e Bashkuar )  . Ai drejtoi një administratë të rëndësishme, duke mbikëqyrur një shndërrim të madh ekonomik dhe disa incidente në shtëpi që prekën sigurinë kombëtare të Indisë.  Rao, i cili mbante portofolin e Industrive, ishte personalisht përgjegjës për çmontimin e Licencës Raxh, pasi kjo ishte nën kompetencat e Ministrisë së Tregtisë dhe Industrisë, duke përmbysur politikat ekonomike të qeverisë së Raxhiv Gandhit . 

Ish-kryeministri Manmohan Singh e përshkroi Raon si *babain e vërtetë të reformave ekonomike në Indi* .  Në vitin 1991, Rao punësoi Manmohan Singhun si ministër të financave për të nisur kalimin historik ekonomik. Me mandatin e Raos, Manmohan Singhu nisi këndin e globalizimit të Indisë të reformave që zbatuan politikat e Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN) për të shpëtuar vendin pothuajse të falimentuar nga kolapsi ekonomik .   Presidenti i 11-të i Indisë, APJ Abdul Kalam e përshkroi Raon si një "burrë shteti patriot që besonte se kombi është më i madh se sistemi politik". Kalam pranoi se Rao, në fakt, i kishte kërkuar që të bëhej gati për testimin e armëve bërthamore në vitin 1996, por ato nuk u kryen, për shkak të ndryshimit të qeverisë sipas zgjedhjeve të përgjithshme indiane të vitit 1996 . Qeveria e NDA-së e udhëhequr nga Vaxhpaji më vonë kreu testet bërthamore në 1998. Më vonë doli se Rao e kishte informuar Vaxhpajin mbi gjendjen e gatishmërisë për teste bërthamore, duke i hapur rrugën këtij vendimi. 

Vitet e Raos si kryeministër panë gjithashtu shfaqjen e Partisë Bharatiya Janata (BJP), një parti kryesore e krahut të djathtë, si një alternativë ndaj Kongresit Kombëtar Indian, i cili kishte qeverisur Indinë për pjesën më të madhe të historisë së saj pas pavarësisë. Kryeministrat e ardhshëm Atal Bihari Vaxhpaji dhe Manmohan Singh vazhduan politikat e reformës ekonomike të nisura nga qeveria e Raos. Rao vdiq në vitin 2004 nga një atak në zemër në Nju Delhi. Ai u dogj në Hajderabad . 

Ai ishte një mendimtar i gjithanshëm me interesa në një sërë temash (përveç politikës) si letërsia dhe programet kompjuterike (përfshirë programimin kompjuterik ).  Ai fliste 17 gjuhë.   Edhe pse ai u kritikua gjithashtu gjatë mandatit të tij dhe madje u mënjanua më vonë nga partia e tij,  vlerësimet retrospektive kanë qenë më të sjellshme, madje duke e pozicionuar atë si një nga kryeministrat më të mirë të Indisë në sondazhe dhe analiza të ndryshme.       Arritjet e tij përfshijnë drejtimin e Indisë përmes krizës ekonomike të vitit 1991, përfundimin e një mandati me një qeveri të pakicës, vendosjen e marrëdhënieve diplomatike me Izraelin, fillimin e politikës së Indisë, Shiko Lindjen, rindezjen e programit bërthamor të Indisë, mposhtjen e rezolutës së Kombeve të Bashkuara të vitit 1994 kundër Indisë,  trajtimin efektiv dhe shtypjen e kryengritjes në Punxhab, politikën e ashpër kundër terrorizmit në Kashmir,  dhe hapjen e marrëdhënieve të pjesshme diplomatike me Tajvanin .