open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Caterpillar Inc.

[parapamje|Ish-selia në Peoria, [Illinois.]]
**Caterpillar Inc.**, i njohur gjithashtu si **Cat**, është një prodhues amerikan i ndërtimit, xehetarisë dhe pajisjeve të tjera inxhinierike. Kompania është prodhuesi më i madh në botë i pajisjeve të ndërtimit. Në vitin 2018, Caterpillar u rendit në vendin e 73-të në listën e Fortune 500 dhe në numrin 265 në listën Global Fortune 500. Stoku i Caterpillar është një komponent i mesatares industriale të Dow Jones.

Caterpillar Inc. e gjurmon origjinën e saj në bashkimin e vitit 1925 të Holt Manufacturing Company dhe C. L. Best Tractor Company, duke krijuar një entitet të ri, Caterpillar Tractor Company me bazë në Kaliforni. Në vitin 1986, kompania u riorganizua si një korporatë Delaware me emrin aktual, Caterpillar Inc. Ajo njoftoi në janar 2017 se gjatë atij viti, do të zhvendoste selinë e saj nga Peoria, Illinois, në Deerfield, Illinois, duke hequr planet nga 2015 e ndërtimit të një kompleksi të ri qendror prej 800 milionë dollarësh në qendër të qytetit Peoria. Selia e saj është e vendosur në Irving, Teksas, që nga viti 2022.

Kompania gjithashtu licencon dhe tregton një linjë të çizmeve të veshjeve dhe veshjeve të punës nën emrin e saj Cat / Caterpillar. Për më tepër, kompania licencon markën e telefonave Cat të telefonave celularë të fortë dhe telefonave inteligjentë të fortë që nga viti 2012. Makineritë Caterpillar dhe produktet e tjera të markës së kompanisë janë të njohura nga ngjyra e tyre e markës "Caterpillar Yellow" dhe logoja "CAT".

## Shiko edhe 
* Ndërtimtaria

## Referime
Mina Claymore

parapamje|Mina argjilore US M18a1.
**Mina Claymore** është një minë e drejtuar kundër personelit e zhvilluar për Forcat e Armatosura të Shteteve të Bashkuara. Shpikësi i saj, Norman MacLeod, e quajti minën pas një shpate të madhe mesjetare skoceze. Ndryshe nga një minë tokësore konvencionale, Claymore mund të shpërthehet me komandë (qëllohet me telekomandë) dhe është e drejtuar, duke gjuajtur një model të gjerë topash metalikë në një zonë vrasjeje. Claymore gjithashtu mund të aktivizohet nga një sistem shkrepjeje me fije me kurth për përdorim në operacionet e refuzimit të zonës.

Claymore lëshon topa çeliku deri në rreth 100 m brenda një harku 60° përpara pajisjes. Përdoret kryesisht në prita dhe si një mjet kundër infiltrimit kundër këmbësorisë armike. Përdoret edhe kundër mjeteve të pablinduara.

Shumë vende kanë zhvilluar dhe përdorur mina si Claymore. Shembujt përfshijnë modelet MON-50, MON-90, MON-100 dhe MON-200 të prezantuara nga Bashkimi Sovjetik dhe të përdorura nga Rusia pasardhëse e tij, si dhe MRUD (Serbi), MAPED F1 (Francë) dhe Mini MS-803 (Afrika e Jugut).

## Shiko edhe 
* Mina kundër personelit

## Referime
Fincantieri

parapamje|Selia e Fincantieri në Trieste, dhjetor 2007.
**Fincantieri S.p.A.** është një kompani italiane e ndërtimit të anijeve me bazë në Trieste, Itali. Tashmë ndërtuesi më i madh i anijeve në Evropë, pas blerjes së Vard në 2013, grupi Fincantieri u dyfishua në madhësi për t'u bërë i katërti më i madh në botë (2014). Kompania ndërton anije tregtare dhe ushtarake.

Kompania është e listuar në *Borsa Italiana* (Bursa e Milanos) dhe është pjesë përbërëse e Indeksit të Kapitalit të Mesëm FTSE Italia.

## Shiko edhe 
* Navantia

## Referime
Damen Group

[parapamje|Një [Varka patrulluese|anije patrullimi në det të hapur e projektuar nga Damen e ndërtuar për Rojen Bregdetare të Vietnamit.]]
**Damen Group** është një kompani holandeze e mbrojtjes, ndërtimit të anijeve dhe konglomeratit inxhinierik me bazë në Gorinchem, Holandë.

Megjithëse është një grup i madh ndërkombëtar që bën biznes në 120 vende, ai mbetet një kompani private në pronësi të familjes.

Damen Shipyards Group është një kompani që operon globalisht me më shumë se 50 kantiere detare, kantiere riparimi dhe kompani të ngjashme - si dhe kantiere të shumta partnere që mund të ndërtojnë anije Damen në vend. Që nga viti 1969, ajo ka projektuar dhe ndërtuar më shumë se 5000 anije dhe jep mbi 150 anije në vit. Me mbi 30 kantiere dhe kompani të lidhura në mbarë botën, Damen është i përfshirë në ndërtimin e anijeve, si dhe në aktivitetet e mirëmbajtjes dhe riparimit. Ajo ka një gamë të gjerë produktesh, duke përfshirë rimorkiatorë, varka pune, anije patrullimi, anije mallrash, dragë, superjahte dhe tragete të shpejta. Dizajni i produktit dhe inxhinieria kryhen në shtëpi dhe një gamë e gjerë dizajnesh janë në dispozicion.

## Shiko edhe 
* Fincantieri

## Referime
Meyer Werft

parapamje|Aida Cosma në Meyer Werft në Papenburg.
**Meyer Werft** është një kantier detar gjerman me seli në Papenburg në lumin Ems, i themeluar në 1795 me anije të vogla druri. Ka qenë në pronësi dhe menaxhuar nga familja Meyer për shtatë breza. Që nga viti 1997, ajo ka qenë pjesë e Grupit Meyer Neptun, së bashku me Neptun Werft në Rostock. Në vitin 2014, kompania i shtoi grupit kantierin detar Turku në Finlandë. Që atëherë, Yard është një ndërtues i anijeve luksoze të pasagjerëve. Në oborr ishin ndërtuar 700 anije të llojeve të ndryshme. Salla e Dock 2 është salla e tretë më e madhe e ndërtimit të anijeve dhe vëllimi i pestë më i madh i përdorshëm në botë që nga viti 2022. Kantieri i anijeve është një spirancë në Rrugën Evropiane të Trashëgimisë Industriale.

2024

## Shiko edhe 
* Damen Group

## Referime
Navantia

HMAS Canberra në 2021.]]
**Navantia** është një kompani shtetërore spanjolle e ndërtimit të anijeve që ndërton anije për sektorët ushtarakë dhe civilë. Është themeluar në vitin 2005 pas ndarjes së aseteve ushtarake të Grupit IZAR. Kompania projekton, ndërton dhe mbështet lloje të ndryshme të anijeve sipërfaqësore, nëndetëseve dhe sistemeve. Navantia është ndërtuesi i 5-të më i madh i anijeve në Evropë dhe i 9-ti më i madh në botë. Kompania po zgjerohet gjithashtu në tregje të tilla si energjia e rinovueshme, industria në det të hapur dhe shërbime detare.

## Shiko edhe 
* Fincantieri

## Referime
Drejtori i Shërbimit Sekret (ShBA)

parapamje|220x220px|Logo e yllit të Shërbimit Sekret të Shteteve të Bashkuara.
**Drejtori i Shërbimit Sekret të Shteteve të Bashkuara** është kreu i Shërbimit Sekret të Shteteve të Bashkuara dhe është përgjegjës për operacionet e përditshme.

Shërbimi Sekret është një agjenci federale e zbatimit të ligjit që është pjesë e Departamentit të Sigurisë Kombëtare të Shteteve të Bashkuara. Shërbimi është i mandatuar nga Kongresi për të kryer një mision unik të dyfishtë: mbrojtjen e infrastrukturës financiare dhe kritike të Shteteve të Bashkuara dhe mbrojtjen e liderëve të vendit. Drejtori i raporton Sekretarit të Sigurisë së Atdheut dhe vepron me udhëzimet e përgjithshme të tij. Para 1 marsit 2003, Shërbimi Sekret ishte pjesë e Departamentit të Thesarit të Shteteve të Bashkuara.

## Shiko edhe 
* Shërbimi Sekret i Shteteve të Bashkuara
* Drejtori i Inteligjencës Kombëtare (SHBA)
* Drejtori i Byrosë Federale të Hetimit (SHBA)

## Referime
Drejtori i Inteligjencës Kombëtare (ShBA)

parapamje|220x220px|Vula e Zyrës së Drejtorit të Inteligjencës Kombëtare.
**Drejtori i Inteligjencës Kombëtare** (**DNI**) është një zyrtar i lartë i qeverisë së Shteteve të Bashkuara në nivel kabineti, i kërkuar nga Akti i Reformës së Inteligjencës dhe Parandalimit të Terrorizmit të vitit 2004 për të shërbyer si kreu ekzekutiv i Komunitetit të Inteligjencës së Shteteve të Bashkuara (IC) dhe për të drejtuar dhe mbikëqyrur Programin Kombëtar të Inteligjencës (NIP). Të gjitha agjencitë e IC raportojnë drejtpërdrejt në DNI. DNI gjithashtu shërben, me ftesë, si këshilltar i presidentit të Shteteve të Bashkuara, Këshillit të Sigurisë Kombëtare dhe Këshillit të Sigurisë Kombëtare për të gjitha çështjet e inteligjencës. DNI, i mbështetur nga Zyra e Drejtorit të Inteligjencës Kombëtare (ODNI), prodhon Përmbledhjen Ditore të Presidentit (PDB), një dokument i klasifikuar që përfshin inteligjencën nga të gjitha agjencitë e IC, që i dorëzohet çdo mëngjes presidentit të Shteteve të Bashkuara.

Presidenti George W. Bush forcoi rolin e DNI më 30 korrik 2008, me Urdhrin Ekzekutiv 13470, i cili, ndër të tjera, forcoi autoritetin e DNI-së për të vendosur synime për mbledhjen dhe analizën e inteligjencës dhe për të përcaktuar politikën për ndarjen e inteligjencës me agjencitë e huaja. dhe për punësimin dhe shkarkimin e zyrtarëve të lartë të inteligjencës. DNI-së iu dha përgjegjësi e mëtejshme për sinjalizuesit e të gjithë IC-së dhe mbrojtjen e burimeve nga Presidenti Obama nëpërmjet Direktivës së Politikave Presidenciale 19 më 10 tetor 2012.

Nën 50 U.S.C.§ 3026, "në rrethana të zakonshme, është e dëshirueshme" që ose drejtori ose zëvendësdrejtori kryesor i inteligjencës kombëtare të jetë një oficer i ngarkuar me detyrë aktive në forcat e armatosura ose të ketë trajnim ose përvojë në aktivitetet dhe kërkesat e inteligjencës ushtarake. Vetëm një nga dy pozicionet mund të mbahet nga një oficer ushtarak në çdo kohë të caktuar. Statuti nuk specifikon se çfarë gradë do të mbajë oficeri i komisionuar gjatë qëndrimit të tyre në asnjërën nga pozicionet. DNI, i cili emërohet nga presidenti i Shteteve të Bashkuara dhe i nënshtrohet konfirmimit nga Senati i Shteteve të Bashkuara, shërben sipas dëshirës së presidentit.

Me inaugurimin e Presidentit Joe Biden, pozicioni u ngrit në nivel kabineti. DNI merr pjesë në të gjitha mbledhjet e kabinetit dhe lidhet me Zyrën Ekzekutive të Presidentit të Shteteve të Bashkuara dhe sekretarët e tjerë të kabinetit në ekzekutimin e detyrave të tyre.

## Shiko edhe 
* Komuniteti i Inteligjencës së Shteteve të Bashkuara
* Drejtori i Shërbimit Sekret (SHBA)
* Drejtori i Byrosë Federale të Hetimit (SHBA)

## Referime
Komuniteti i Inteligjencës së Shteteve të Bashkuara

parapamje|220x220px|Vula e USIC që nga viti 2008.
**Komuniteti i Inteligjencës së Shteteve të Bashkuara** (**IC**) është një grup agjencish të veçanta të inteligjencës të qeverisë federale të SHBA-së dhe organizatave vartëse që punojnë si veçmas ashtu edhe kolektivisht për të kryer aktivitete të inteligjencës që mbështesin politikën e jashtme dhe interesat e sigurisë kombëtare të Shteteve të Bashkuara. Organizatat anëtare të IC përfshijnë agjencitë e inteligjencës, inteligjencën ushtarake dhe zyrat e inteligjencës dhe analizës civile brenda departamenteve ekzekutive federale.

IC mbikëqyret nga Zyra e Drejtorit të Inteligjencës Kombëtare (ODNI), e cila drejtohet nga drejtori i inteligjencës kombëtare (DNI) i cili raporton drejtpërdrejt te presidenti i Shteteve të Bashkuara. IC u krijua me Urdhrin Ekzekutiv 12333 ("Aktivitetet e Inteligjencës së Shteteve të Bashkuara"), nënshkruar më 4 dhjetor 1981, nga Presidenti Ronald Reagan. Përkufizimi statutor i IC, duke përfshirë listën e agjencive të tij, u kodifikua si Akti i Organizatës së Inteligjencës i vitit 1992 (Pub. L. Tooltip Public Law (Shtetet e Bashkuara) 102–496, H.R. 5095, 106 Stat. 3188).

Washington Post raportoi në vitin 2010 se kishte 1,271 organizata qeveritare dhe 1,931 kompani private në 10,000 vende në Shtetet e Bashkuara që po punonin për kundërterrorizmin, sigurinë e vendit dhe inteligjencën, dhe se komuniteti i inteligjencës në tërësi do të përfshinte 854,000 njerëz që mbanin leje shumë-sekrete.

## Shiko edhe 
* Drejtori i Inteligjencës Kombëtare (SHBA)

## Referime
Nacionalizmi bjellorus

**Nacionalizmi bjellorus** i referohet besimit se bjellorusët duhet të përbëjnë një komb të pavarur. Nacionalizmi bjellorus filloi të shfaqej në mesin e shekullit të 19-të, gjatë Kryengritjes së Janarit kundër Perandorisë Ruse. Bjellorusia së pari shpalli pavarësinë në 1917 si Republika Demokratike Bjelloruse, por më pas u pushtua dhe u aneksua nga Republika Socialiste Federative Sovjetike Ruse në 1918, duke u bërë pjesë e Bashkimit Sovjetik. Nacionalistët bjellorusë bashkëpunuan dhe luftuan kundër Gjermanisë naziste gjatë Luftës së Dytë Botërore, dhe protestuan për pavarësinë e Bjellorusisë gjatë fundit të viteve 1980 dhe fillimit të viteve 1990.

Nacionalizmi bjellorus historikisht është ndarë në dy grupe: properëndimore dhe proruse. Këto grupe të ndryshme kanë kërkuar vazhdimisht të marrin kontrollin nga tjetri që nga fillimi i viteve 1860. Këto grupe janë gjithashtu të ndara sipas besimeve fetare, me katolikët që i përkasin kampit properëndimor dhe të krishterët ortodoksë lindorë që i përkasin kampit prorus. Përpjekje të ndryshme historike janë bërë për të bashkuar Bjellorusinë nën një fe të vetme, duke përfshirë Kishën Uniate Ruteniane para 1917 dhe protestantizmin në vitet 1920, megjithëse të gjitha këto përpjekje dështuan.

Në Bjellorusi, nacionalizmi bjellorus është një pozicion i diskutueshëm. Qeveria e Aleksandër Lukashenkos është lëkundur mes nxitjes së nacionalizmit bjellorus prorus dhe bashkimit me Rusinë. Nacionalistët properëndimorë bjellorusë janë lidhur me bashkëpunimin me Boshtin me Gjermaninë naziste nga qeveria në një përpjekje për të diskredituar opozitën bjelloruse dhe për të ligjëruar sundimin e Lukashenkos. Grupi properëndimor i ka kundërshtuar pretendimet e Lukashenkos duke u lidhur me rezistencën bjelloruse gjatë Luftës së Dytë Botërore.
Ushtria Republikane Irlandeze (1922–1969)

**Ushtria Republikane Irlandeze** (**IRA**) e 1922-1969 ishte një nëngrup i Ushtrisë Republikane Irlandeze origjinale të para vitit 1922, e karakterizuar nga kundërshtimi i saj ndaj Traktatit anglo-irlandez. Ajo ekzistonte në forma të ndryshme deri në vitin 1969, kur IRA u nda përsëri në IRA të Përkohshme dhe IRA Zyrtare.

Ushtria origjinale Republikane Irlandeze luftoi një luftë guerile kundër sundimit britanik në Irlandë në Luftën Irlandeze të Pavarësisë midis 1919 dhe 1921. Traktati anglo-irlandez i nënshkruar më 6 dhjetor 1921 i dha fund kësaj lufte duke i dhënë pjesës më të madhe të ishullit një shkallë të madhe pavarësie, por me gjashtë qarqe në veri që qëndrojnë brenda Mbretërisë së Bashkuar si juridiksioni i ri i Irlandës së Veriut. Njësitë e IRA-s në 26 qarqet e tjera (që do të bëheshin Shteti i Lirë Irlandez) u ndanë midis mbështetësve dhe kundërshtarëve të Traktatit. Anti-traktatistët, të referuar ndonjëherë nga forcat e Shtetit të Lirë si "të parregullt", vazhduan të përdornin emrin "Ushtria Republikane Irlandeze" (IRA) ose në gjuhën irlandeze *Óglaigh na hÉireann*, siç bëri organizata në Irlandën e Veriut, e cila fillimisht mbështeti anën pro Traktatit (nëse jo vetë Traktatin). *Óglaigh na hÉireann* u miratua gjithashtu si emri i Ushtrisë Kombëtare pro Traktatit, dhe mbetet titulli zyrtar ligjor i Forcave të Armatosura të Irlandës.
Ushtria Republikane Irlandeze (1919-1922)

**Ushtria Republikane Irlandeze** (IRA) ishte një organizatë paraushtarake revolucionare republikane irlandeze. Paraardhësja e shumë grupeve të njohura gjithashtu si Ushtria Republikane Irlandeze, dhe e dalluar prej tyre si "IRA e Vjetër", ajo rrjedh nga Vullnetarët Irlandezë, një organizatë e themeluar më 25 nëntor 1913 që organizoi Kryengritjen Irlandeze në prill 1916. Në vitin 1919, Republika Irlandeze që ishte shpallur gjatë Kryengritjes Irlandeze u krijua zyrtarisht nga një asamble e zgjedhur (Dáil Éireann), dhe Vullnetarët Irlandezë u njohën nga Dáil Éireann si ushtria e saj legjitime. Më pas, IRA zhvilloi një fushatë guerile kundër pushtimit britanik të Irlandës në Luftën Irlandeze për Pavarësi 1919–1921.

Pas nënshkrimit në vitin 1921 të Traktatit Anglo-Irlandez, i cili i dha fund Luftës së Pavarësisë, ndodhi një ndarje brenda IRA-s. Anëtarët që mbështetën traktatin formuan bërthamën e Ushtrisë Kombëtare Irlandeze. Megjithatë, shumica e IRA-s ishte kundër traktatit. IRA kundër traktatit luftoi një luftë civile kundër Ushtrisë së Shtetit të Lirë në 1922-1923, me synimin për të krijuar një republikë plotësisht të pavarur mbarëirlandeze. Pasi humbi luftën civile, ky grup mbeti në ekzistencë, me synimin për të përmbysur qeveritë e shtetit të lirë irlandez dhe të Irlandës së Veriut dhe arritjen e Republikës Irlandeze të shpallur në 1916.
Ushtria Republikane Irlandeze dhe Traktati Anglo-Irlandez

Ushtria Republikane Irlandeze ishte një ushtri guerile që luftoi Luftën Irlandeze për Pavarësi kundër Britanisë nga 1919 deri në 1921. Ajo e pa veten si ushtria e vërtetë e Republikës Irlandeze të shpallur në 1919. Traktati Anglo-Irlandez, i cili i dha fund këtij konflikti, ishte një kompromis që shfuqizoi Republikën Irlandeze, por krijoi shtetin e lirë irlandez vetëqeverisës, brenda Perandorisë Britanike. IRA ishte thellësisht e ndarë në lidhje me pranimin e Traktatit. Disa e pranuan, ndërsa disa refuzuan jo vetëm Traktatin, por edhe autoritetet qytetare që e kishin pranuar atë. Ky qëndrim përfundimisht çoi në shpërthimin e Luftës Civile Irlandeze në fund të qershorit 1922 midis ndarjeve pro dhe kundër Traktatit.
Bashkëpunimi mes Ushtrisë Republikane Irlandeze dhe Abver

Ushtria Republikane Irlandeze (IRA), një grup paraushtarak që kërkon të largojë Irlandën e Veriut nga Mbretëria e Bashkuar dhe të bashkojë Irlandën, ndau informacion me *Abverin (Abwehr)*, shërbimin e inteligjencës ushtarake të Gjermanisë naziste, gjatë Luftës së Dytë Botërore. Arsyeja e këtij bashkëpunimi ishte ideologjia e përbashkët nacionaliste dhe armiku i përbashkët, Mbretëria e Bashkuar.

## Konteksti 
Pushtimi i Irlandës nuk ishte një qëllim strategjik për Gjermaninë naziste para ose gjatë Luftës së Dytë Botërore. Ekzistonte një plan për një pushtim të mundshëm të Irlandës, Operacioni i Gjelbër, por ishte më shumë një taktikë diversioni sesa një komplot i vërtetë për të marrë nën kontroll territorin.

Ajo që Gjermania naziste shpresonte ishte të shihte Irlandën të qëndronte asnjanëse.

Kur përpjekjet gjermane për të fituar epërsi ajrore mbi Britaninë e Madhe si pjesë e Betejës së Britanisë, të parë si një pararendës i mundshëm i Operacionit Luani i Detit, u zmbrapsën, Irlanda në masë të madhe pushoi së qeni me shumë interes.

Përfshirja e IRA-*Abver* gjatë gjithë periudhës mund të ndahet në tre faza:

* Misionet e koordinimit me IRA-n që i paraprinë fushatës franceze,
* Misionet ushtarake të drejtuara kundër Britanisë për qëllime të mbledhjes së të dhënave teknike dhe të motit,
* Misionet politike kundër Britanisë që u ndërmorën më vonë gjatë luftës, kur kërcënimi i veprimit të drejtpërdrejtë gjerman kundër Britanisë ishte zbehur.

Çdo fazë kishte karakteristika të ngjashme: mungesë planifikimi dhe mungesë aftësish të të gjitha organizatave në fjalë. Përpjekjet gjermane për të kultivuar një marrëdhënie pune me IRA-n formuan bazën për dy misione të kohës së luftës; atë të Ernst Veber-Drolit dhe atë të Herman Gërcit, por *Abveri* më vonë zgjodhi të mbështetej në mekanizmat mbështetës ekskluzivë të IRA-s. Asnjëra nga strategjitë nuk doli e zbatueshme dhe i gjithë procesi ishte një fatkeqësi pas tjetrës.
Nacionalizmi irlandez

[djathtas|parapamje| [Flamuri kombëtar i Republikës së Irlandës, i cili u krijua për të përfaqësuar të gjithë Irlandën]]
[parapamje| Ndërtesa qeveritare në [Dublini|Dublin]]
**Nacionalizmi irlandez** është një lëvizje politike nacionaliste e cila, në kuptimin e saj më të gjerë, pohon se populli i Irlandës duhet të qeverisë Irlandën si një shtet sovran. Që nga mesi i shekullit të 19-të, nacionalizmi irlandez ka marrë kryesisht formën e nacionalizmit kulturor të bazuar në parimet e vetëvendosjes kombëtare dhe sovranitetit popullor. Nacionalizmi irlandez feston kulturën e Irlandës, veçanërisht gjuhën, letërsinë, muzikën dhe sportin irlandez . Ai u bë më i fuqishëm gjatë periudhës në të cilën e gjithë Irlanda ishte pjesë e Mbretërisë së Bashkuar, gjë që bëri që pjesa më e madhe e ishullit të fitonte pavarësinë nga MB-ja në 1922.

Nacionalistët irlandezë besojnë se sundimi i huaj anglez dhe më vonë britanik në Irlandë që nga pushtimi Norman anglez i Irlandës i vitit 1169 e tutje ka qenë i dëmshëm për interesat irlandeze. Në kohën e ndarjes së Irlandës, pjesa më e madhe e ishullit ishte katolike romake dhe kryesisht indigjene, ndërsa një pjesë e konsiderueshme e vendit, veçanërisht në veri, ishte protestante dhe kryesisht pasardhës nga njerëzit e Britanisë së Madhe që kolonizuan tokën si kolonë gjatë mbretërimit të mbretit Xhejms I në 1609. Ndarja ishte përgjatë këtyre linjave etno-fetare, ku shumica e Irlandës fitoi pavarësinë, ndërsa gjashtë qarqe veriore mbetën pjesë e Mbretërisë së Bashkuar. Nacionalistët irlandezë mbështesin ribashkimin irlandez.
Nacionalizmi rus

**Nacionalizmi rus** () është një formë nacionalizmi që promovon identitetin dhe unitetin kulturor rus. Nacionalizmi rus fillimisht u ngrit në rëndësi si një ndërmarrje pansllave gjatë Perandorisë Ruse të shekullit të 19-të dhe u shtyp gjatë sundimit të hershëm bolshevik. Nacionalizmi rus u ringjall shkurtimisht përmes politikave të Jozef Stalinit gjatë dhe pas Luftës së Dytë Botërore, e cila kishte shumë ngjashmëri me botëkuptimin e ideologëve të hershëm euroaziatikë.

Pas rënies së Bashkimit Sovjetik, nacionalizmi rus është lidhur me euroazianizmin, i rigjallëruar përmes Lëvizjes Euroazia të filozofit rus Aleksandër Dugin. Programi socio-politik neo-euroaziatik ka fituar një pranim të gjerë në Rusinë putiniste; me librat, traktatet dhe leksionet e Duginit që mbështeten përmes universiteteve, shkollave, instituteve ushtarake, akademive të policisë dhe organizatave të tjera qeveritare si pjesë e përqafimit të autoritarizmit nga qeveria e Putinit dhe dënimit të demokracisë liberale.

Përkufizimi i identitetit kombëtar rus brenda nacionalizmit rus është karakterizuar në mënyra të ndryshme. Në aspektin etnik, një duke përfshirë pohimin se ata që identifikohen si rusë etnikë janë kombi rus, një tjetër është koncepti i kombit mbarërus i zhvilluar në Perandorinë Ruse që i sheh rusët se kanë tre grupe nënkombëtare brenda saj, duke përfshirë rusët e mëdhenj (ata që zakonisht identifikohen si rusët etnikë sot), rusët e vegjël (ukrainasit) dhe rusët e bardhë (bjellorusët). Nacionalistët rusë e kanë identifikuar Rusinë si pasardhësen kryesore të Rusit të Kievit dhe zakonisht e shohin lindjen e identiteteve të veçanta kombëtare të bjellorusëve dhe ukrainasve si të shkëputur nga identiteti kombëtar rus. Në perspektivën euroaziatikiste, Rusia është qytetërim i veçantë i ndarë si nga Evropa ashtu edhe nga Azia, dhe përfshin jorusët etnikë të kulturave turke dhe aziatike.
Traktati anglo-irlandez

**Traktati anglo-irlandez** i 1921-shit, i njohur zakonisht në Irlandë si **Traktati** dhe zyrtarisht **Nenet e Marrëveshjes për një Traktat midis Britanisë së Madhe dhe Irlandës**, ishte një marrëveshje midis qeverisë së Mbretërisë së Bashkuar të Britanisë së Madhe dhe Irlandës dhe përfaqësuesve të Republikës Irlandeze që përfundoi Luftën Irlandeze për Pavarësi. Ai parashikonte krijimin e Shtetit të Lirë irlandez brenda një viti si një dominion vetëqeverisës brenda "komunitetit të kombeve të njohur si Perandoria Britanike", një status "i njëjtë me atë të Dominionit të Kanadasë". Ai gjithashtu i ofroi Irlandës së Veriut, e cila ishte krijuar nga Akti i Qeverisë së Irlandës 1920, një opsion për të hequr dorë nga Shteti i Lirë Irlandez (neni 12), të cilin e ushtroi Parlamenti i Irlandës së Veriut.

Marrëveshja u nënshkrua në Londër më 6 dhjetor 1921, nga përfaqësues të qeverisë britanike (e cila përfshinte kryeministrin Dejvid Llojd Xhorxh, i cili ishte kreu i delegatëve britanikë) dhe nga përfaqësues të Republikës Irlandeze, duke përfshirë Majkëll Kollins dhe Artur Grifith. Përfaqësuesit irlandezë kishin status të plotfuqishëm (negociatorë të autorizuar për të nënshkruar një traktat pa iu referuar eprorëve të tyre) që vepronin në emër të Republikës Irlandeze, megjithëse qeveria britanike refuzoi ta njohë atë status. Siç kërkohet nga kushtet e saj, marrëveshja u miratua nga "një mbledhje" e anëtarëve të zgjedhur për t'u ulur në Dhomën e Komunave të Irlandës Jugore dhe [veçmas] nga Parlamenti Britanik. Në realitet, Dáil Éireann (asambleja legjislative për Republikën *de fakto* Irlandeze) fillimisht debatoi pastaj miratoi traktatin; anëtarët më pas vazhduan me "takimin". Megjithëse traktati u miratua ngushtë, ndarja çoi në Luftën Civile Irlandeze, e cila u fitua nga pala pro traktatit.

Shteti i Lirë Irlandez siç parashikohet nga traktati u krijua kur kushtetuta e tij u bë ligj më 6 dhjetor 1922 me një shpallje mbretërore.
Bojkoti

-së për shkak të shqetësimeve për mirëqenien e kafshëve.]]
**Bojkoti** është një akt i abstenimit jo të dhunshëm, vullnetar nga një produkt, person, organizatë ose shtet si shprehje proteste. Zakonisht është për arsye morale, shoqërore, politike ose mjedisore. Qëllimi i një bojkoti është të shkaktojë disa humbje ekonomike ndaj objektivit, ose të tregojë një zemërim moral, zakonisht në përpjekje për ta detyruar objektivin të ndryshojë një sjellje të pakëndshme.

Fjala është emëruar pas kapitenit Charles Boycott, agjent i një pronari të munguar në Irlandë, kundër të cilit taktika u përdor me sukses pas një sugjerimi nga udhëheqësi nacionalist irlandez Charles Stewart Parnell dhe Lidhja e tij e Tokës Irlandeze në 1880.

Ndonjëherë, një bojkot mund të jetë një formë e aktivizmit të konsumatorit, ndonjëherë e quajtur blerje morale. Kur një praktikë e ngjashme ligjërohet nga një qeveri kombëtare, ajo njihet si sanksion. Megjithatë, shpesh, kërcënimi i bojkotimit të një biznesi është një kërcënim bosh, pa asnjë efekt të rëndësishëm në shitje.

## Shiko edhe 
* Abstenimi

## Referime
Republika Irlandeze

**Republika irlandeze** (Irlandisht: *Poblacht na hÉireann or Saorstát Éireann*) ishte një shtet revolucionar i panjohur që shpalli pavarësinë nga Mbretëria e Bashkuar në janar 1919. Republika pretendonte juridiksion mbi të gjithë ishullin e Irlandës, por deri në vitin 1920 kontrolli i saj funksional ishte i kufizuar në vetëm 21 nga 32 qarqet e Irlandës, dhe forcat shtetërore britanike mbajtën një prani në pjesën më të madhe të verilindjes, si dhe në Cork, Dublin dhe qytete të tjera të mëdha. Republika ishte më e fortë në zonat rurale dhe nëpërmjet forcave të saj ushtarake ishte në gjendje të ndikonte mbi popullsinë në zonat urbane që nuk i kontrollonte drejtpërdrejt.

Origjina e saj datojnë që nga Rebelimi i Pashkëve të vitit 1916, kur republikanët irlandezë kapën lokacione kyçe në Dublin dhe shpallën Republikën Irlandeze. Rebelimi u shtyp, por të mbijetuarit u bashkuan nën një parti të reformuar Sinn Féin për të bërë fushatë për një republikë. Partia fitoi një shumicë të qartë të vendeve kryesisht të pakontestueshme në zgjedhjet e përgjithshme të vitit 1918 dhe formoi Dáil e Parë të Irlandës në Dublin më 21 janar 1919. Republikanët më pas krijuan një qeveri, një sistem gjyqësor dhe një forcë policore. Në të njëjtën kohë, Vullnetarët irlandezë, të cilët ranë nën kontrollin e Dáil dhe u bënë të njohur si Ushtria Republikane Irlandeze, luftuan kundër forcave shtetërore britanike në Luftën Irlandeze për Pavarësi.

Lufta e Pavarësisë përfundoi me Traktatin Anglo-Irlandez, të nënshkruar më 6 dhjetor 1921 dhe të miratuar ngushtë nga Dáil Éireann më 7 janar 1922. Një qeveri e përkohshme u krijua sipas kushteve të traktatit, por Republika Irlandeze nominalisht mbeti në ekzistencë deri në 6 dhjetor 1922, kur 26 nga 32 qarqet e ishullit u bënë një dominim britanik vetëqeverisës i quajtur Shteti i Lirë Irlandez. Ishulli ishte ndarë nga Akti i Qeverisë së Irlandës 1920 dhe gjashtë qarqet e Irlandës Veriore, të cilat ishin ndarë në mënyrë që të krijonin dhe të siguronin një shumicë unioniste, ushtronin të drejtën e tyre sipas traktatit për të hequr dorë nga Shteti i Lirë dhe për të qëndruar në Mbretërinë e Bashkuar.

## Referime
Rryma diellore në çati

Një sistem **rryme diellore në çati**, ose **sistemi PV në çati**, është një sistem fotovoltaik (PV) që ka panelet e tij diellore që gjenerojnë elektricitet të montuar në çatinë e një ndërtese, strukture rezidenciale ose tregtare. Komponentët e ndryshëm të një sistemi të tillë përfshijnë modulet fotovoltaike, sistemet e montimit, kabllot, sistemet e ruajtjes së baterive me inverter diellor, kontrolluesit e ngarkimit, sistemet e monitorimit, sistemet e rafteve dhe montimit, sistemet e menaxhimit të energjisë, sistemet e matjes neto, çelsat e shkëputjes, pajisjet e tokëzimit, pajisjet mbrojtëse, kuti kombinuese, rrethime rezistente ndaj motit dhe aksesorë të tjerë elektrikë.

Sistemet e montuara në çati janë të vogla në krahasim me stacionet e energjisë diellore fotovoltaike të montuara në tokë në shkallë të shërbimeve me kapacitete në intervalin megavat, duke qenë kështu 

një formë e gjenerimit të shpërndarë. Shumica e stacioneve PV në çati janë sisteme të energjisë fotovoltaike të lidhura me rrjetin. Sistemet PV të tavaneve në ndërtesat e banimit zakonisht kanë një kapacitet prej rreth 5-20 kilovat (kW), ndërsa ato të montuara në ndërtesa komerciale shpesh arrijnë 100 kilovat deri në 1 megavat (MW). Çatitë shumë të mëdha mund të strehojnë sisteme PV në shkallë industriale në intervalin 1–10 MW.

Që nga viti 2022, rreth 25 milionë familje mbështeten në energjinë diellore në çati në mbarë botën. Australia ka deri tani kapacitetin më të madh diellor në çati për frymë.

## Shiko edhe 
* Rryma diellore
* Energjia diellore

## Referime
Puna me kohë të pjesshme

Një **punë me kohë të pjesshme** është një formë punësimi që mbart më pak orë në javë sesa një punë me kohë të plotë. Ata punojnë me turne. Ndryshimet janë shpesh rrethore. Punëtorët konsiderohen të jenë me kohë të pjesshme nëse zakonisht punojnë më pak se 30 orë në javë. Sipas Organizatës Ndërkombëtare të Punës, numri i punëtorëve me kohë të pjesshme është rritur nga një e katërta në gjysmë në 20 vitet e fundit në shumicën e vendeve të zhvilluara, me përjashtim të Shteteve të Bashkuara.

Në disa raste, vetë natyra e punës mund të kërkojë që punonjësit të klasifikohen si punëtorë me kohë të pjesshme. Për shembull, disa parqe argëtimi mbyllen gjatë muajve të dimrit dhe mbajnë vetëm një ekip skeleti në dispozicion për mirëmbajtje dhe punë në zyrë. Si rezultat i këtij reduktimi të personelit gjatë sezonit jashtë sezonit, punonjësit që operojnë me xhiro, drejtojnë stendat e lojërave ose stendat e koncesionit të stafit mund të klasifikohen si punëtorë me kohë të pjesshme për shkak të kohës së gjatë të muajve gjatë së cilës ata mund të punësohen teknikisht, por jo domosdoshmërisht në detyrë aktive.

## Shiko edhe 
* Puna

## Referime
Mbingarkimi i trafikut

dhe një mundësi për dy shitës gjevrekesh për t'u shitur ushqim shoferëve.]]
**Mbingarkimi** apo **bllokimi i trafikut** është një gjendje në transport që karakterizohet nga shpejtësi më të ngadalta, kohë më të gjata udhëtimi dhe rritje të radhës së automjeteve. Bllokimi i trafikut në rrjetet rrugore urbane është rritur ndjeshëm që nga vitet 1950. Kur kërkesa për trafik është mjaft e madhe sa që ndërveprimi ndërmjet automjeteve të ngadalësojë rrjedhën e trafikut, kjo rezulton në bllokim. Ndërsa bllokimi është një mundësi për çdo mënyrë transporti, ky artikull do të fokusohet në bllokimin e automobilave në rrugët publike.

Ndërsa kërkesa i afrohet kapacitetit të një rruge (ose të kryqëzimeve përgjatë rrugës), fillon bllokimi ekstrem i trafikut. Kur automjetet ndalohen plotësisht për periudha kohore, kjo njihet si bllokim trafiku.

Drejtuesit e mjeteve mund të frustrohen dhe të përfshihen në tërbim rrugor. Drejtuesit e mjeteve dhe departamentet e planifikimit të rrugëve të fokusuara tek shoferi zakonisht propozojnë të lehtësojnë bllokimet duke shtuar një korsi tjetër në rrugë. Kjo është e paefektshme: rritja e kapacitetit të rrugës shkakton më shumë kërkesë për vozitje.

Matematikisht, trafiku modelohet si një rrjedhë përmes një pike fikse në itinerar, në mënyrë analoge me dinamikën fluide.

## Shiko edhe 
* Trafiku

## Referime
Ekonomia e gjelbër

[parapamje|220x220px|[Paneli diellor|Panelet diellore të montuara në tokë, me qëllim të prodhimit të elektricitetit, përmes energjisë diellore.]]
Një **ekonomi e gjelbër** është një ekonomi që synon të reduktojë rreziqet mjedisore dhe mungesat ekologjike, dhe që synon zhvillimin e qëndrueshëm pa degraduar mjedisin. Është e lidhur ngushtë me ekonominë ekologjike, por ka një fokus më të aplikuar politikisht. Raporti i Ekonomisë së Gjelbër të UNEP-it 2011 argumenton se "që të jetë e gjelbër, një ekonomi duhet të jetë jo vetëm efikase, por edhe e drejtë. Drejtësia nënkupton njohjen e dimensioneve të barazisë në nivel global dhe të vendit, veçanërisht në sigurimin e një tranzicioni të drejtë drejt një ekonomie me karbon të ulët. burime efikase dhe shoqërore gjithëpërfshirëse."

Një tipar që e dallon atë nga regjimet e mëparshme ekonomike është vlerësimi i drejtpërdrejtë i kapitalit natyror dhe shërbimeve ekologjike si me vlerë ekonomike dhe një regjim i kontabilitetit të kostos së plotë, në të cilin kostot e jashtme të jashtme në shoqëri nëpërmjet ekosistemeve gjurmohen në mënyrë të besueshme dhe llogariten si detyrime të, subjekti që dëmton ose neglizhon një aktiv.

Praktikat e ngjitëses së gjelbër dhe ekolabelit janë shfaqur si tregues të miqësisë ndaj mjedisit dhe zhvillimit të qëndrueshëm përballë konsumatorit. Shumë industri kanë filluar t'i adoptojnë këto standarde si një mënyrë për të promovuar praktikat e tyre të gjelbërimit në një ekonomi të globalizuar. Të njohura edhe si standarde të qëndrueshmërisë, këto standarde janë rregulla të veçanta që garantojnë se produktet e blera nuk dëmtojnë mjedisin dhe njerëzit që i prodhojnë ato. Numri i këtyre standardeve është rritur kohët e fundit dhe ato tani mund të ndihmojnë në ndërtimin e një ekonomie të re, më të gjelbër. Ato fokusohen në sektorë ekonomikë si pylltaria, bujqësia, minierat apo peshkimi, ndër të tjera; përqendrohuni në faktorët mjedisorë si mbrojtja e burimeve të ujit dhe biodiversitetit, ose reduktimi i emetimeve të gazeve serrë; të mbështesë mbrojtjen sociale dhe të drejtat e punëtorëve; dhe në shtëpi në pjesë të veçanta të proceseve të prodhimit.

## Shiko edhe 
* Ndotja e ajrit
* Energjia diellore
* Energjia e ripërtëritshme

## Referime
Efiçienca elektrike

**Efiçienca** e një sistemi në elektronikë dhe inxhinieri elektrike përkufizohet si fuqia e dobishme dalëse e pjestuar me fuqinë totale elektrike të konsumuar (një shprehje thyese), zakonisht e shënuar me shkronjën e vogël greke eta (η – ήτα).

\mathrm{Efficiency}=\frac{\mathrm{Useful\ power\ output}}{\mathrm{Total\ power\ input}}

Nëse prodhimi dhe inputi i energjisë shprehen në të njëjtat njësi, efiçienca është një numër pa dimension. Aty ku nuk është e zakonshme ose e përshtatshme të përfaqësohet energjia hyrëse dhe dalëse në të njëjtat njësi, sasitë e ngjashme me efiçencën kanë njësi të lidhura me to. Për shembull, shkalla e nxehtësisë së një termocentrali me lëndë djegëse fosile mund të shprehet në BTU për kilovat-orë. Efiçienca ndriçuese e një burimi drite shpreh sasinë e dritës së dukshme për një sasi të caktuar transferimi të energjisë dhe ka njësinë e lumenëve për vat.

## Efiçienca e pajisjeve elektrike tipike 
*Efiçienca* nuk duhet të ngatërrohet me efektivitetin: një sistem që harxhon pjesën më të madhe të fuqisë së tij hyrëse, por prodhon pikërisht atë që synon është efektiv, por jo efiçient. Termi "efiçiencë" ka kuptim vetëm në lidhje me efektin e kërkuar. Një llambë, për shembull, mund të ketë 2% efiçiencë në emetimin e dritës, por megjithatë të jetë 98% efiçient në ngrohjen e një dhome (në praktikë është gati 100% efiçient në ngrohjen e një dhome sepse energjia e dritës gjithashtu do të shndërrohet në nxehtësi përfundimisht, përveç fraksionit të vogël që del nëpër dritare). Një përforcues elektronik që jep 10 vat fuqi në ngarkesën e tij (p.sh., një altoparlant), ndërsa tërheqja e 20 vat fuqi nga një burim energjie është 50% efiçient. (10/20 × 100 = 50%)

* Kazani elektrik: më shumë se 90% (relativisht pak energji nxehtësie humbet gjatë 2 deri në 3 minutave që i duhen kazanit për të vluar ujin).
* Një motor elektrik me efiçiencë premium: më shumë se 90%.
* Një transformator i madh fuqie i përdorur në rrjetin elektrik mund të ketë efiçiencë prej më shumë se 99%. Transformatorët e fillimit të shekullit të 19-të ishin shumë më pak efiçient, duke humbur deri në një të tretën e energjisë që kalonte përmes tyre.
* Një termocentral me avull që përdoret për të prodhuar elektricitet mund të ketë efiçiencë 30-40%.

## Shiko edhe 
* Përdorimi efiçient i energjisë

## Referime
Nacionalizmi azerbajxhanas

djathtas|parapamje| Flamuri i Azerbajxhanit
**Nacionalizmi azerbajxhanas** (), i referuar edhe si a**zerbajxhanizëm** () filloi si rezultat i agjendës panturkiste të shprehur gjatë Revolucionit të Tetorit dhe historiografisë nën Bashkimin Sovjetik.

Nacionalizmi azerbajxhanas karakterizohet nga irredentizmi i drejtuar ndaj Iranit, Nagorno-Karabakut dhe pjesëve të Armenisë, veçanërisht provincës Sjunik.
[djathtas|parapamje|Harta e "[Gjithë Azerbajxhani|Gjithë Azerbajxhanit" sipas historianit azerbajxhanas ]]
Nacionalizmi gjeorgjian

**Nacionalizmi gjeorgjian** () është një ideologji nacionaliste që promovon identitetin kombëtar gjeorgjian, gjuhën dhe kulturën gjeorgjiane.
[parapamje| Flamuri i [Republika Demokratike e Gjeorgjisë|Republikës Demokratike të Gjeorgjisë]]
[parapamje| [Flamuri i Gjeorgjisë (shteti)|Flamuri i Gjeorgjisë .]]
Nacionalizmi modern gjeorgjian u shfaq në mesin e shekullit të 19-të si një reagim ndaj aneksimit rus të politikave të fragmentuara gjeorgjiane, të cilat i dhanë fund pavarësisë së tyre të pasigurt, por solli te gjeorgjianët unitetin nën një autoritet të vetëm, paqe dhe stabilitet relativ. Të parët që frymëzuan ringjalljen kombëtare ishin poetët aristokratë, shkrimet romantike të të cilëve ishin të mbushura me vajtime patriotike. Pas një sërë përpjekjesh fatkeqe për revoltë, veçanërisht pas komplotit të dështuar të grushtit të shtetit të vitit 1832, elitat gjeorgjiane u pajtuan me sundimin rus, ndërsa thirrjet e tyre për zgjim kombëtar u rikanalizuan përmes përpjekjeve kulturore. Në vitet 1860, brezi i ri i intelektualëve gjeorgjianë, të shkolluar në universitetet ruse dhe të ekspozuar ndaj ideve evropiane, promovuan kulturën kombëtare kundër asimilimit nga qendra perandorake. Të udhëhequr nga shkrimtarët si Ilia Çavçavaxe, programi i tyre mori ngjyra më nacionaliste ndërsa fisnikëria ra dhe kapitalizmi përparoi, i stimuluar më tej nga sundimi i burokracisë ruse dhe dominimi ekonomik dhe demografik i klasës së mesme armene në kryeqytetin Tbilisi. Çavçavaxe dhe bashkëpunëtorët e tij bënë thirrje për unitetin e të gjithë gjeorgjianëve dhe vendosën interesat kombëtare mbi ndarjet klasore dhe provinciale. Vizioni i tyre nuk parashikonte një revoltë të drejtpërdrejtë për pavarësi, por kërkonte autonomi brenda Perandorisë së reformuar Ruse, me liri më të madhe kulturore, promovim të gjuhës gjeorgjiane dhe mbështetje për institucionet arsimore gjeorgjiane dhe kishën kombëtare, pavarësia e së cilës ishte shtypur nga qeveria ruse.
Nacionalizmi francez

]]
**Nacionalizmi francez** () zakonisht manifestohet si nacionalizëm qytetar ose kulturor, duke promovuar unitetin kulturor të Francës.

## Historia 
Nacionalizmi francez u shfaq gjatë Luftës Njëqindvjeçare, e cila përbëhej nga një sërë konfliktesh të ndërprera me Mbretërinë e Anglisë. Luftërat krijuan një ikonë të madhe të nacionalizmit francez, Zhan d'Arkën. Feja katolike gjithashtu luajti një rol të madh pas Reformës Protestante. Nacionalizmi francez u bë një lëvizje e fuqishme pas Revolucionit Francez në 1789. Napoleon Bonaparti promovoi nacionalizmin francez bazuar në idealet e Revolucionit Francez si ideja e "lirisë, barazisë, vëllazërisë" dhe justifikoi ekspansionizmin francez dhe fushatat ushtarake franceze me pretendimin se Franca kishte të drejtë të përhapte idealet e ndritura të Revolucionit Francez në të gjithë Evropën, dhe gjithashtu për të zgjeruar Francën në të ashtuquajturat "kufijtë e saj natyrorë". Pushtimet e Napoleonit ndaj kombeve të tjera patën efektin e përhapjes së konceptit të nacionalizmit jashtë Francës.
Nacionalizmi britanik

**Nacionalizmi britanik** pohon se britanikët janë një komb dhe promovon unitetin kulturor të britanikëve, në një përkufizim të britanikizmit që mund të përfshijë njerëz me origjinë angleze, skoceze, uellsiane dhe irlandeze (ata që jetojnë në Irlandën e Veriut dhe Britaninë e Madhe dhe historikisht në të gjithë Irlandën kur ishte brenda Mbretërisë së Bashkuar). Nacionalizmi britanik është i lidhur ngushtë me unionizmin britanik, i cili kërkon të mbështesë bashkimin politik që është Mbretëria e Bashkuar, ose të forcojë lidhjet midis vendeve të Mbretërisë së Bashkuar.

Identiteti unifikues i nacionalizmit britanik rrjedh nga britanikët e lashtë që banonin në ishullin e Britanisë së Madhe. Nacionalizmi britanik u rrit duke përfshirë njerëz jashtë Britanisë së Madhe, në Irlandë, për shkak të Aktit të Kurorës së Irlandës të vitit 1542, i cili deklaronte se kurora e Irlandës do të mbahej nga monarku në pushtet i Anglisë, si dhe thirrjet anglo-irlandeze për unitet me Britaninë.

Ai karakterizohet si një "forcë e fuqishme, por ambivalente në politikën britanike". Në formën e tij të moderuar, nacionalizmi britanik ka qenë një nacionalizëm qytetar, duke theksuar si kohezionin ashtu edhe diversitetin e popullit të Mbretërisë së Bashkuar, varësitë e saj dhe ish-kolonitë e saj. Megjithatë, nacionalizmi nativist ka lindur bazuar në frikën në lidhje me imigracionin; ky nacionalizëm nativist antiemigrant është manifestuar politikisht në Partinë Kombëtare Britanike dhe lëvizje të tjera nacionaliste nativiste. Politikanët, si ish-kryeministri britanik Dejvd Kameron, janë përpjekur të promovojnë nacionalizmin britanik si një kauzë progresive.
Nacionalizmi anglez

__NOINDEX__
.]]
**Nacionalizmi anglez** është një nacionalizëm që pohon se anglezët janë komb dhe nxit bashkimin kulturor të anglezëve. Në një kuptim të përgjithshëm, ai përfshin lëvizjet dhe ndjenjat politike dhe shoqërore të frymëzuara nga një dashuri për kulturën, gjuhën dhe historinë angleze, dhe një ndjenjë krenarie për Anglinë dhe popullin anglez. Nacionalistët anglezë shpesh e shohin veten si kryesisht anglezë dhe jo si britanikë.

Në nivelin politik, disa nacionalistë anglezë kanë mbrojtur vetëqeverisjen për Anglinë, siç janë demokratët anglezë. Kjo mund të marrë formën e një parlamenti anglez të deleguar brenda Mbretërisë së Bashkuar ose rithemelimin e një shteti të pavarur anglez jashtë Mbretërisë së Bashkuar.

### Historia 
Historia e nacionalizmit anglez është një fushë e diskutueshme e bursave. Historiani Adrian Hejstings ka shkruar se: "Dikush mund të gjejë historianë që datojnë 'agimin e ndërgjegjes kombëtare angleze' (ose ndonjë frazë të tillë) pothuajse në çdo shekull nga i teti deri në të nëntëmbëdhjetin".
Nacionalizmi skocez

[djathtas|parapamje| [Flamuri i Skocisë]]
**Nacionalizmi skocez** promovon idenë se populli skocez formon një komb dhe identitet kombëtar koheziv.

Nacionalizmi skocez filloi të formohej nga viti 1853 me Shoqatën Kombëtare për Shfajësimin e të Drejtave Skoceze, duke përparuar në Lëvizjen Kombëtare Skoceze në vitet 1920 duke u maturuar në vitet 1970 dhe arriti pjekurinë e tanishme ideologjike në vitet 1980 dhe 1990.

Origjina e kombit, konteksti politik dhe karakteristikat unike duke përfshirë gjuhën gale, poezinë dhe filmin ruan identifikimin dhe mbështetjen e veçantë të një individi për Skocinë.
Nacionalizmi armen

[djathtas|parapamje|400x400px| Koncepti modern i [Armenia e Bashkuar|Armenisë së Bashkuar siç përdoret nga Federata Revolucionare Armene (Dashnaktsutjun) po shihet si shembulli më i spikatur i nacionalizmit modern armen.]]
**Nacionalizmi armen** në periudhën moderne i ka rrënjët në nacionalizmin romantik të Mikael Çamçian (1738–1823) dhe përgjithësisht përkufizohet si krijimi i një Armenie të lirë, të pavarur dhe të bashkuar të formuluar si kauza armene. Rilindja kombëtare armene u zhvillua në vitet 1880 në kontekstin e rritjes së përgjithshme të nacionalizmit nën Perandorinë Osmane. Armenia ruse e pasoi me shkaqe të rëndësishme. Kisha apostolike armene ka qenë një mbrojtëse e madhe e nacionalizmit armen, me udhëheqës si Krimian Hajrik që ia kushtoi jetën fshatarësisë. Krijimi i Armenisë moderne (1991) dhe struktura shoqërore armene duke u bërë më komplekse, gradualisht ulin ndikimin politik të kauzës armene dhe u zhvendosën drejt një nacionalizmi modern armen të modeluar si një nacionalizëm liberal.
Nacionalizmi uellsian

[djathtas|parapamje| [Flamuri i Uellsit]]
**Nacionalizmi uellsian** thekson dhe feston veçorinë e kulturës së Uellsit dhe Uellsin si komb ose shtet. Nacionalizmi uellsian mund të përfshijë gjithashtu thirrje për autonomi ose vetëvendosje të mëtejshme, që përfshin transferimin e Uellsit, që do të thotë fuqi të shtuara për Senedin, ose pavarësi të plotë të Uellsit.

## Historia 
### Sundimi anglez në Uells 
Përgjatë pjesës më të madhe të historisë së tij përpara Pushtimit Anglo-Norman, Uellsi u nda në disa mbretëri. Herë pas here, sundimtarët si Hywel Dda, Gruffudd ap Llywelyn dhe Rodri i Madh arritën të bashkojnë shumë prej mbretërive, por tokat e tyre u ndanë pas vdekjes së tyre.
Nacionalizmi ukrainas

**Nacionalizmi ukrainas** () është promovimi i unitetit të ukrainasve si popull dhe promovimi i identitetit të Ukrainës si shtet kombëtar. Origjina e nacionalizmit modern ukrainas lindi gjatë kryengritjes së kozakëve në shekullin e 17-të kundër Komonuelthit Polako-Lituanez të udhëhequr nga Bodan Kmelnitski. Nacionalizmi ukrainas bazohet në një identitet të vetëm kombëtar të kulturës, përkatësisë etnike, vendndodhjes gjeografike, gjuhës, politikës (ose qeverisë), fesë, traditave dhe besimit në një histori të përbashkët të vetme që daton në shekullin e 9-të.

## Historia 
Nacionalizmi u shfaq pas Revolucionit Francez ndërsa Ukraina moderne u përball me presionin e jashtëm nga suzereniteti i Komonuelthit Polako-Lituanez, Carërisë së Rusisë dhe Perandorisë Osmane, por Identiteti Kombëtar daton në shekullin e 9-të.
Mënyra e jetesës

**Mënyra** apo **stili i jetesës** janë interesat, opinionet, sjelljet dhe orientimet e sjelljes së një individi, grupi ose kulture. Termi u prezantua nga psikologu austriak Alfred Adler në librin e tij të vitit 1929, *Çështja e zonjushës R.*, me kuptimin e "karakterit themelor të një personi, siç përcaktohet herët në fëmijëri". Kuptimi më i gjerë i stilit të jetesës si "mënyrë apo stil jetese" është dokumentuar që nga viti 1961. Stili i jetesës është një kombinim i faktorëve përcaktues të paprekshëm ose të prekshëm. Faktorët e prekshëm lidhen veçanërisht me variablat demografikë, d.m.th., profilin demografik të një individi, ndërsa faktorët e paprekshëm kanë të bëjnë me aspektet psikologjike të një individi si vlerat personale, preferencat dhe pikëpamjet.

Një mjedis rural ka stile të ndryshme jetese në krahasim me një metropol urban. Vendndodhja është e rëndësishme edhe brenda hapësirës urbane. Natyra e lagjes në të cilën banon një person ndikon në grupin e stileve të jetesës në dispozicion të atij personi për shkak të dallimeve midis shkallëve të pasurisë së lagjeve të ndryshme dhe afërsisë me mjediset natyrore dhe kulturore. Për shembull, në zonat afër detit, shpesh mund të jetë e pranishme një kulturë surfimi ose një mënyrë jetese.

## Shiko edhe 
* Standardi i jetesës

## Referime
Neutraliteti i rrjetit

**Neutraliteti i rrjetit** është parimi që ofruesit e shërbimeve të internetit (ISP) duhet t'i trajtojnë të gjitha komunikimet e internetit në mënyrë të barabartë, duke u ofruar përdoruesve dhe ofruesve të përmbajtjes në internet tarifa të qëndrueshme pavarësisht nga përmbajtja, faqja e rrjetit, platforma, aplikacioni, lloji i pajisjeve, burimi. adresa, adresa e destinacionit ose mënyra e komunikimit (d.m.th., pa diskriminim në çmim). Neutraliteti i rrjetit u mbrojt në vitet 1990 nga administrata presidenciale e Bill Clinton në Shtetet e Bashkuara. Nënshkrimi nga Clinton i Aktit të Telekomunikacionit të vitit 1996, një ndryshim në Aktin e Komunikimeve të vitit 1934, dha një shembull mbarëbotëror për ligjet e neutralitetit të rrjetit dhe rregullimin e ISP-ve.

Mbështetësit e neutralitetit të rrjetit argumentojnë se ai i pengon ISP-të të filtrojnë përmbajtjen e internetit pa urdhër gjykate, nxit lirinë e fjalës dhe pjesëmarrjen demokratike, promovon konkurrencën dhe inovacionin, parandalon shërbimet e dyshimta dhe ruan parimin nga fundi në fund dhe se përdoruesit do të ishin intolerant ndaj faqeve të internetit me ngarkesë të ngadaltë. Kundërshtarët argumentojnë se redukton investimet, pengon konkurrencën, rrit taksat, vendos rregulla të panevojshme, parandalon aksesin e internetit për individët me të ardhura më të ulëta dhe parandalon që trafiku i internetit të shpërndahet tek përdoruesit më të nevojshëm, se ISP-të e mëdha tashmë kanë një avantazh të performancës ndaj ofruesit më të vegjël dhe se tashmë ka konkurrencë të konsiderueshme midis ISP-ve me pak çështje konkurruese.

## Shiko edhe 
* Ofruesi i shërbimit të Internetit
* Rrjeti

## Referime