open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Aradha partizane e Ibrit

**Aradha partizane e Ibrit** ishte një njësi partizane në kuadër të Ushtrisë Çlirimtare Popullore dhe çetave partizane të Jugosllavisë e cila ishte aktive gjatë Luftës së Dytë Botërore në Kosovë dhe pjesë tjera të  Jugosllavisë.

## Historia 
Aradha partizane e Ibrit ishte një njësi partizane e Luftës së Dytë Botërore, e formuar në territorin e Kosovës (asokohe Mbretërisë së Jugosllavisë) në zonën e lumit Ibër. 

Aradha partizane e Ibrit u krijua më 2 nëntor 1943 në fillimet e Luftës Nacionalçlirimtare në Jugosllavi. Ajo përbëhej kryesisht nga komunistë dhe antifashistë lokalë, të cilët kishin për qëllim të organizonin rezistencën kundër forcave naziste dhe të rikthenin integritetin territorial të Jugosllavisë. Në fazat e para të luftës, aradha zhvilloi veprime guerile kundër garnizoneve gjermane dhe trupave kolaboracioniste, duke përdorur terrenin malor të rajonit për të kryer sulme të befasishme.

Zona e operacioneve të saj shtrihej përgjatë lumit Ibër, duke përfshirë dhe rajone dhe qytete jashtë Kosovës si Kraljeva, Novi Pazari, Rashka dhe viset përreth. Kjo njësi bashkëpunoi me formacione të tjera partizane të **Ushtrisë Nacionalçlirimtare të Jugosllavisë**, si dhe me popullsinë vendase që përkrahte rezistencën antifashiste.

Në kuadër të veprimeve të saj, Aradha e Ibrit pati ndikim edhe në Kosovë, ku përplasjet etnike ndërmjet shqiptarëve dhe serbëve ishin një faktor i rëndësishëm. Për shkak të politikave të ndryshme të palëve në konflikt, disa njësi partizane si Aradha e Ibrit u përballën me rezistencë nga shqiptarët, të cilët në një masë të madhe i shihnin partizanët jugosllavë si forcë që synonte rikthimin e sundimit serb mbi Kosovën. Kjo tensionoi marrëdhëniet midis shqiptarëve dhe partizanëve, edhe pse pati individë shqiptarë që iu bashkuan lëvizjes partizane.

Me avancimin e Ushtrisë Nacionalçlirimtare Jugosllave dhe ndihmën e Ushtrisë së Kuqe Sovjetike në vitet 1944-1945, Aradha partizane e Ibrit luajti një rol në çlirimin e rajoneve të Kosovës dhe Serbisë nga forcat nazifashiste. Pas luftës, anëtarët e saj u përfshinë në formacionet e **Ushtrisë Popullore të Jugosllavisë (JNA)** dhe në strukturat e reja të pushtetit komunist jugosllav.

Veprimtaria e kësaj aradhe mbeti e lidhur ngushtë me historinë e konfliktit serbo-shqiptar, duke pasur një ndikim të ndjeshëm në kujtesën historike të të dy popujve.

## Shih edhe 
* Kosova në Luftën e Dytë Botërore
Këshilli Antifashist për Çlirimin Kombëtar të Jugosllavisë

**Këshilli Antifashist për Çlirimin Kombëtar të Jugosllavisë - KAÇKJ** (Antifašističko vijeće narodnog oslobođenja Jugoslavije - AVNOJ) ishte një organ këshillues dhe legjislativ që u krijua në Bihaq, Jugosllavi, më 28 nëntor 1942. Ai u themelua nga Josip Broz Tito, udhëheqësi i partizanëve jugosllavë, një lëvizje e armatosur e rezistencës e udhëhequr nga Partia Komuniste e Jugosllavisë për t'i rezistuar pushtimit të vendit nga Boshti gjatë Luftës së Dytë Botërore .

## Vështrim 
KAÇKJ - AVNOJ u mblodh në Jajce në vitin 1943 dhe në Beograd më 1945, menjëherë pas përfundimit të luftës në Evropë . Ndërmjet seancave, ajo funksiononte përmes kryesisë së saj, këshillit të saj ekzekutiv dhe Komitetit Kombëtar për Çlirimin e Jugosllavisë . Komitetit iu dha autoriteti që zakonisht zotërohej nga kabinetet . Ndërsa Tito kryesonte komitetin, seancat e AVNOJ-it dhe kryesia e tij drejtoheshin nga Ivan Ribar . Sesioni i dytë i AVNOJ-it e shpalli veten organi i ri legjislativ i Jugosllavisë dhe vendosi që ajo të ishte një shtet federal multietnik .

Në vitin 1944, aleatët perëndimorë dhe qeveria jugosllave në mërgim e njohën AVNOJ-në si organ legjislativ gjithë-jugosllav. Sesioni i tretë i AVNOJ u thirr në përgatitje të Asamblesë Kushtetuese kur u mblodh përsëri Parlamenti Jugosllav në vitin 1945. Vendimet e AVNOJ-së përcaktonin se në federatë do të kishte gjashtë njësi dhe përcaktuan kufijtë e tyre. Ajo gjithashtu mori pozitën e organit legjitim në pushtet të Jugosllavisë nga qeveria në mërgim në marrëdhëniet me aleatët.

## Trashëgimia 
AVNOJ rezultoi në humbjen e nacionalizmit serb . Në Mbretërinë e Jugosllavisë së paraluftës, Serbia ishte në pozitë dominuese. Në krahasim me situatën e paraluftës si dhe territorin e mbajtur nga Mbretëria e Serbisë para Luftës së Parë Botërore, Serbia humbi Maqedoninë dhe Malin e Zi. AVNOJ krijoi Bosnjën dhe Hercegovinën si një anëtare të barabartë të federatës jugosllave, duke vendosur dhe konfirmuar kufijtë që ndanin serbët që jetonin në ato rajone dhe në Kroaci nga Serbia. Këta kufij nganjëherë quhen "kufijtë e AVNOJ". 

Në vitin 1945, kjo situatë shkaktoi shqetësime te serbët, të cilët kishin frikë se do të ndaheshin midis republikave të shumta përbërëse jugosllave. Si përgjigje, Tito dhe regjimi jugosllav përdorën retorikë të krijuar për të zvogëluar rëndësinë e dukshme të kufijve ndër-jugosllavë.  Edhe pse kufijtë e AVNOJ-it fillimisht ishin të vendosur si kufij administrativë, ata fituan rëndësi me decentralizimin e mëvonshëm dhe shpërbërjen e Jugosllavisë .  Iredentizmi serb përtej kufijve të AVNOJ-it ishte një faktor kontribues në revoltën serbe të vitit 1990 në Kroaci dhe në luftën e Bosnjës 1992–1995. 

Sesioni i dytë i AVNOJ u festua në Jugosllavinë e pasluftës si lindja e vendit dhe ngjarja u përkujtua çdo vit më 29 dhe 30 nëntor si festë kombëtare dyditore.  Muzetë janë krijuar në godinat që pritën sesionin e parë dhe të dytë të AVNOJ.  

## Shih edhe 
* Kosova në Luftën e Dytë Botërore
* Jugosllavia në Luftën e Dytë Botërore
* Këshilli Antifashist për Çlirimin Kombëtar të Kosovës

## Referime
Bashkimi Patriotik (Lihtenshtajn)

parapamje|Logoja e Bashkimit Patriotik të Lihtenshtajnit që nga 2024.
**Bashkimi Patriotik** (*Vaterländische Union* në Gjermanisht) është një parti politike e Principatës së Lihtenshtajnit dhe ka një ideologji konservatore-liberale. Ajo drejtohet nga Günther Fritz dhe ka 10 anëtarë në Landtagun e Lihtenshtajnit. Kryeministri, Daniel Risch, është anëtar i Unionit Patriotik.

## Historia 
Rrënjët e Bashkimit Patriotik datojnë në shkurt 1918, kur u themelua Partia Popullore Kristiano-Sociale, me orientim kristian-social (një nga themeluesit e saj ishte politikani Wilhelm Beck); kjo parti ishte forca shtytëse e reformave politike dhe sociale që iu nënshtrua Lihtenshtajni në fillim të shekullit të 20-të.

Bashkimi Patriotik u krijua më 5 janar 1936 nga bashkimi midis Partisë Popullore Kristian Social dhe Shërbimin e Lihtenshtajnit për Atdheun (LHD), një parti e vogël e mbarsur nga socializmi kombëtar, pas një afrimi të bërë në 1935 në formën e një aleance politike të quajtur Opsioni Kombëtar.

Kjo parti e konsideron veten një parti punëtore, e cila angazhohet për më shumë të drejta popullore, siguri sociale, solidaritet në shoqëri, por edhe për një ekonomi të fortë dhe të larmishme. Vlerat e lirisë, qëndrueshmërisë dhe solidaritetit u miratuan në 2004 si synime të partisë.

Bashkimi Patriotik kishte nga 1970-1974 dhe nga 1978-2001 një shumicë absolute në Landtag, parlamenti i Lihtenshtajnit. Në 2005, Bashkimi Patriotik arriti nivelin e tij më të ulët historik duke marrë vetëm 10 nga 25 vendet.

Që nga viti 2021, tre nga pesë anëtarët e qeverisë së vendit kanë ardhur nga radhët e saj.
parapamje|Logoja deri më gusht 2024

## Lista e Presidentëve 
## Referime
TIMAK

**TIMAK** është një kompani shqiptare e makinerive dhe superstrukturave, e themeluar në vitin 2016. Kompania ka selinë në Tiranë dhe ka shpërndarë produktet e saj në mbi 20 vende. 

## Përmbledhje 
Linja e saj kryesore e prodhimit fokusohet në ripërdorimin e strukturës për të prodhuar makina policie dhe ambulanca. Më vonë ajo zgjeroi prodhimin e saj në automjete ushtarake, për shkak të nevojës për ambulanca të mbrojtura ushtarake, duke përfshirë ato për Ukrainën. 

Në vitin 2024, ata prezantuan automjetin e parë MRAP nga Shqipëria me emrin SHOTA, i cili u zhvillua nga gra inxhiniere, duke përdorur një shasi Ford F-550. 
* Kamionë zjarrfikës 
* Automjetet e lëvizshme shëndetësore 
* Automjetet e mbrojtjes 
* Automjetet e zbatimit të ligjit 
* Drejtues shtyllash 
* Superstrukturat 

## Shiko edhe 
* SHOTA
* KAYO
* Industria e mbrojtjes e Shqipërisë

## Referime
Vojsava Balshaj

**Vojsava Balshaj** (serbisht: Воисава Балшић *Voisava Balshiq*) ishte një princeshë shqiptare dhe anëtare e derës së Balshajve, si dhe Princeshë e Arbërisë nëpërmjet bashkëshortit të saj, Karl Topisë .

## Jeta 
Vojsava ishte bija e vetme e Balshës I, sundimtar në Shqipërinë e Veriut dhe Malin e Zi, me titullin Princi i Zentës. Identiteti i nënës së saj mbetet i panjohur, dhe detajet rreth jetës së saj të hershme janë të pakta. Ajo kishte tre vëllezër, Strazimirin, Gjergjin I dhe Balshën II. Rreth vitit 1370, ajo martoi Karl Topinë, Princin e Arbërisë. 

Edhe pse ishte martuar me motrën e tyre, vëllezërit Balshaj e quanin Karl Topinë si kundërshtar të tyre, e kështu i shpallën luftë disa herë. Në mosmarrëveshjet midis Topiajve dhe Balshajve, bie në sy, si përleshja më e gjakshme Beteja e Savrës, ku Karli, me mbështetjen e forcave osmane të Sulltan Muratit I, mundi dhe vrau Balshën II. 

Në vitin 1388, bashkëshorti i Vojsavës, Karl Topia, ndërroi jetë, dhe u varros në Manastirin e Gjon Vladimirit. Biri i tyre i vetëm, Gjergj Topia, u bë trashëgimtari i Karlit. Pas vetëm 4 vite në pushtet, Gjergji vdiq pa fëmijë, dhe zotërimet e Topiajve u përfshin nga lufta midis pasardhëses së zgjedhur të Gjergjit, motrës e tij Helena, dhe djalit jashtëmartesor të Karlit, Niketa Topia. Sa për Vojsavën, nuk dihet se kur ndërroi jetë. 

## Familja 
Vojsava martoi Karl Topinë rreth vitit 1370, dhe çifti do të kishin tri fëmijë.

* Gjergj Topia (sundoi rreth 1388 - 1392), Princi i Arbërisë dhe Princi i Durrësit, martoi Teodora Brankoviqin.
* Helena Topia (sundoi rreth 1388 - 1403), Princesha e Krujës, martoi kontin venedikas Marko Barbarixhon, më pas martoi Kostandin Balshën, Princi i Krujës dhe kushëriri saj
* Vojsava Topia, martoi Isak Kursakion, patricien në Durrës, më pas martoi Progon Dukagjinin, Princi i Lezhës

## Literatura 
* Hopf, Karl (1873). *Chroniques Gréco-Romaines inédites ou peu connues* 
* Elsie, Robert (2003). *Early Albania A Reader of Historical Texts, 11th-17th Centuries* 
* Rojas Molina, Grabiela (2022). *Decoding Debate in the Venetian Senate Short Stories of Crisis and Response on Albania (1392-1402)*
* Rudolf Künker, Fritz (2008). *The De Wit Collection of Medieval Coins Künker Auktion 137 - The De Wit Collection of Medieval Coins, 1000 Years of European Coinage, Part III: England, Ireland, Scotland, Spain, Portugal, Italy, Balkan, the Middle East, Crusader States, Jetons und Weights.*
* Stair Sainty, Guy (2018). *The Constantinian Order of Saint George and the Angeli, Farnese and Bourbon families which governed it.* 
* E. Jacques, Edwin (2009). *The Albanians: An Ethnic History from Prehistoric Times to the Present - Volume 1*
* Akademia e Shkencave e Shqipërisë; K. Prifti; Xh. Gjeçovi; M. Korkuti; G. Shpuza; S. Anamali; K. Biçoku; F. Duka; S. Islami; S. Naçi; F. Prendi; S. Pulaha; P. Xhufi (2002). *Historia e Popullit Shqiptar*
Isuf Sokoli

**Isuf Sokoli** i njohur edhe si **Jusuf Sokoli** (1820 - 1880) ishte një figurë e shquar shqiptare e shekullit të 19-të, i njohur për rolin e tij në rezistencën kundër vendimeve të Kongresit të Berlinit (1878), të cilat synonin t'i jepnin territoret shqiptare të Plavës dhe Gucisë Malit të Zi. Si anëtar i Lidhjes së Prizrenit, ai, së bashku me udhëheqës të tjerë si Ali Pashë Gucia dhe Jakup Ferri, organizoi dhe udhëhoqi forcat shqiptare në Betejën e Plavës dhe Gucisë (1879-1880), duke kundërshtuar me sukses aneksimin e këtyre territoreve nga Mali i Zi. Gjatë këtyre luftimeve, Jusuf Sokoli u plagos dhe më pas ndërroi jetë si pasojë e plagëve të marra. 

Kontributi i tij në mbrojtjen e territoreve shqiptare dhe në ruajtjen e integritetit territorial të Shqipërisë është vlerësuar si një akt heroik dhe një shembull i përkushtimit ndaj çështjes kombëtare.

## Referime
Helmimi nga metalet

**Toksiciteti i metaleve** ose **helmimi** **nga metalet** është efekti toksik i disa metaleve në forma dhe doza të caktuara në jetë. Disa metale janë toksike kur formojnë komponime të tretshme helmuese. Disa metale nuk kanë asnjë rol biologjik, pra nuk janë minerale thelbësore, ose janë toksike kur janë në një formë të caktuar. Në rastin e plumbit, çdo sasi e matshme mund të ketë efekte negative shëndetësore. Ekziston një keqkuptim popullor se vetëm metalet e rënda mund të jenë toksike, por metalet më të lehta si beriliumi dhe litiumi mund të jenë gjithashtu toksikë. Jo të gjitha metalet e rënda janë veçanërisht toksike, dhe disa janë thelbësore, siç është hekuri. Përkufizimi mund të përfshijë gjithashtu elementë gjurmë kur doza të larta jonormale mund të jenë toksike. Një opsion për trajtimin e helmimit nga metali mund të jetë terapia me kelacion, një teknikë që përfshin administrimin e agjentëve kelues për të hequr metalet nga trupi.

Metalet toksike ndonjëherë imitojnë veprimin e një elementi thelbësor, duke ndërhyrë në proceset metabolike që rezultojnë në sëmundje. Shumë metale, veçanërisht metalet e rënda janë toksike, por disa janë thelbësore, dhe disa, si bismuti, kanë një toksicitet të ulët. Metalet në një gjendje oksidimi jonormale për trupin mund të bëhen gjithashtu toksike: kromi (III) është një element gjurmë thelbësor, por kromi (VI) është një kancerogjen.

Vetëm komponimet e tretshme që përmbajnë metale janë toksike. Metalet e tretshme quhen komplekse koordinimi, të cilat përbëhen nga një jon metalik i rrethuar nga ligandë. Ligandët mund të variojnë nga uji në komplekset akuo metalike deri te grupet metil si te plumbi tetraetil. Zakonisht komplekset metalike përbëhen nga një përzierje e ligandëve.

Struktura e një kompleksi metalik aquo, një formë tipike e tretshme për shumë jone metalikë në ujë.

Komplekset metalike toksike mund të detoksohen duke u shndërruar në derivate të patretshëm ose (ii) duke u mbështjellë në mjedise molekulare të ngurtë duke përdorur agjentë kelues. Përndryshe, kur janë shumë të holluar, komplekset metalike shpesh janë të padëmshme. Kjo metodë përdor bimët për të nxjerrë dhe ulur përqendrimin e metaleve të rënda toksike në tokë. Një metodë aspirative e dekontaminimit të metaleve të rënda është fitoremediatimi ose bioremedicioni, por këto qasje kanë zgjidhur disa probleme të botës reale.

Metalet toksike mund të bioakumulohen në trup dhe në zinxhirin ushqimor. Prandaj, një karakteristikë e zakonshme e metaleve toksike është natyra kronike e toksicitetit të tyre. Kjo është veçanërisht e dukshme me metalet e rënda radioaktive si radiumi, i cili imiton kalciumin deri në pikën e përfshirjes në kockën e njeriut, megjithëse pasoja të ngjashme shëndetësore gjenden në helmimin me plumb ose merkuri.

## Shiko edhe 
* Metalet e rënda
* Helmimi me substanca
* Helmimi me alkool

## Referime
AS Himara

**AS Himara** është një klub profesionist futbolli shqiptar me qendër në Himarë. Ata aktualisht janë duke garuar në Kategorinë e Tretë, Grupi A. 

## Historiku 
Klubi i futbollit KF Himara u themelua në vitin 1932 nën emrin Vetëtima Himarë. Përgjatë viteve 30', kjo skuadër luante në Kategorinë e Dytë, ku për herë të parë mori pjesë në Grupin C me skuadra të tjera të Shqipërisë së Jugut. Deri në 1938 skuadra arriti një vend të dytë, ku humbën finalen kundër Shqiponjës Gjirokastër (sot Luftëtari). Gjatë viteve 1945-1990 skuadra ka milituar kryesisht në Kategorinë e Parë.

Pas viteve 1990, KF Himara ra në Kategorinë e Tretë, por falë një mbështetjeje të komunitetit sportiv himariot e vlonjat klubi arriti të ringrihej në Kategorinë e Parë. Në vitin 2013-14, KF Himara ra nga Kategoria e Parë, pas edhe një incidenti në lidhje me tërheqjen e skuadrës nga kategoria. Dy sezone më vonë, klubi ra në Kategorinë e Tretë, nga ku nuk u ngjit më - KF Himara zyrtarisht u shpërbë në vitin 2016.

Gjashtë vite më vonë, në vitin 2022 krijohet Akademia Sportive Himara - një inisiativë e OJF-së QZHI (Qendra për Zhvillim dhe Integrim). Me një logo dhe identitet të ri, synimi është promovimi i të rinjve në fushën e sportit. Për sezonin 2024-25 AS Himara i luan ndeshjet në Grupin A. 
## Stadiumi 
AS Himara i luan ndeshjet në Kompleksin Sportiv "Skënder Halili", Tiranë. Ekipi i mëparshëm i qytetit i luante ndeshjet në Stadiumin "Petro Ruci", Himarë.

## Skuadra (2024-25) 
FORMACIONI : 1 - Klaudio Blloshmi, 3 - Erald Lekaj, 4 - Andi Loloci, 8 - Vuyo Sibusiso Buthelezi (ZA), 10 - Gerald Shabani, 11 - Klajd Memaj, 13 - Giovani Cara, 14 - Klejdi Gjinaj, 17 - Florian Rama, 19 - Darien Ariza (CO), 22 - Sorgin Osmanaj 

ZËVENDËSIME :  69 - Aurel Xhepa, 5 - Donald Shehi, 6 - Mario Xhimi, 18 - Jose Posada (CO), 21 - Rogelt Nole, 91 - Ridian Pashkaj 

PËRFAQËSUES : Andi Loloci

## Referime
Emir Ujkani

**Emir Ujkani** (lindur më 17 gusht 1985 në Resnik, Vushtrri ) është një portier i pensionuar i futbollit kosovar .

## Karriera në klub 
### Jeta e hershme 
Ujkani ka lindur në Resnik, një fshat afër Vushtrrisë, RSFR Jugosllavi, përpara se të shpërngulej në Belgjikë së bashku me familjen e tij në nëntor 1994. 

Në vitin 2011, Ujkani u transferua në Itali për të luajtur për Brindizin . 

## Jeta personale 
Ai është vëllai i madh i ish-reporterit shqiptar Samir Ujkani . Në vitin 2015, Emiri u arrestua për tentativë për vrasje në Bruksel. 

## Referime
Vdekja aksidentale

Një **vdekje aksidentale** është një vdekje e panatyrshme që shkaktohet nga një aksident, si rrëshqitja dhe rrëzimi, përplasja në trafik ose helmimi aksidental. Vdekjet aksidentale dallohen nga vdekja për shkaqe natyrore, sëmundje dhe nga vrasjet me dashje dhe vetëvrasjet. Një vdekje aksidentale mund të konsiderohet ende një vrasje ose vetëvrasje nëse një person ishte shkaku i paqëllimshëm.

Për qëllime kriminale, vrasjet me dashje zakonisht klasifikohen si vrasje. Përjashtimet si vetëmbrojtja ndryshojnë sipas juridiksionit, dhe në disa raste, personat e akuzuar për vrasje kanë pohuar si mbrojtje se i ndjeri ishte në të vërtetë viktimë e një vdekjeje aksidentale, dhe jo e një akti të qëllimshëm. Megjithatë, një person që është përgjegjës për vdekjen aksidentale të një tjetri nga pakujdesia mund të jetë ende penalisht përgjegjës për vrasje nga pakujdesia, dhe civilisht përgjegjës për vdekje të padrejtë. Sigurimi i vdekjes dhe copëtimit aksidental dhe policave të ngjashme të sigurimit paguajnë një përfitim në rast vdekjeje aksidentale. Me këto polica duhet të demonstrohet se një vdekje e caktuar është në fakt një aksident, dhe jo një vetëvrasje ose vrasje e qëllimshme (që mund të përfshijë mashtrimin e sigurimit).

Është sugjeruar se "shumica dërrmuese e aksidenteve nuk janë në të vërtetë aksidente rastësie, por aksidente të marrëzisë, neglizhencës dhe keqgjykimit të hapur njerëzor". Qendrat për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve raportojnë se në SHBA në vitin 2015, kishte 146,571 "vdekje nga lëndimet e paqëllimshme" atë vit, shkaku i katërt kryesor i vdekjeve. Prej tyre, 47.478 ishin nga helmimi i paqëllimshëm, 37.757 nga aksidentet në komunikacion dhe 33.381 nga rrëzimet. Përafërsisht 500,000 vdekje për shkak të mbytjes raportohen çdo vit, në mbarë botën.

Në disa vende, të gjitha vdekjet aksidentale (ose vdekjet në dukje aksidentale) hetohen nga organet qeveritare dhe ndonjëherë një familje do të bëjë një hetim privat. Hetimet në Angli dhe Uells, për shembull, mbahen për vdekje të papritura dhe të pashpjegueshme, dhe një hetim aksidenti fatal kryhet për vdekje aksidentale në Skoci. Vendimi i “vdekjes aksidentale”, në raste të tilla, kthehet kur nuk ka asnjë faktor kontribues nga një veprim ose mosveprim i viktimës (“vdekje nga fatkeqësia”) ose nga një person tjetër (“vrasje e paligjshme”).

Vdekjet gjatë kohës së luftës, për shkak të shënjestrimit të pasaktë ose të pasaktë, mund të cilësohen në mënyrë eufemistike dëme kolaterale, ose rezultat i zjarrit miqësor.

## Shiko edhe 
* Vdekja

## Referime
Charlotte Plank

**Charlotte Plank** është një këngëtare australiano-britanike. Ajo ka lëshuar tre këngë solo, dhe gjithashtu është paraqitur në këngën "Dancing Is Healing" nga Rudimental dhe Vibe Chemistry, e cila u rendit në vendin e pestë në tabelën e këngëve në Mbretërinë e Bashkuar. Ajo është gjithashtu anëtare e Loud LDN.

## Jeta dhe karriera 
### Jeta e hershme 
Plank ka lindur në Australi dhe ndoqi Akademinë e Muzikës Notting Hill. Prindërit e saj u takuan në Australi në fillim të viteve 1990 në skenën rave; xhaxhai i saj ishte një DJ. Fillimisht filloi regjistrimin gjatë veçimit të saj nga publiku; veprat e saj të para ishin demo lo-fi. Ajo ka punuar më parë në Marks and Spencer.

### Punimet e hershme 
Më 14 shkurt 2021, ajo publikoi "Dont U Know", me Frankie Allan dhe Strictly Banks, dhe më 13 gusht 2021, ajo u shfaq në Reflecting, nga EP ANTITHESIS e Chowerman, ku gjithashtu paraqiteshin Luciferian dhe Kami-O. Më 20 maj 2022, Plank publikoi vetë "Hate Me". Kënga detajoi përpjekjet e Plank për të shtyrë një interes të mundshëm dashurie, për shkak të urrejtjes së saj për veten. Kënga e solli Plank në vëmendjen e Black Butter Records, e cila e nënshkroi atë, dhe e ripublikoi këngën më 19 gusht 2022, në të njëjtën ditë me videoklipin e saj muzikor në stilin e kamerës, i cili u xhirua me Sexy Lady Massive, një lavdërim vetëm për femra në Londër. Më 9 nëntor 2022, ajo publikoi "Lost Boys", i cili diskuton shëndetin mendor të burrave. Më 19 janar 2023, ajo publikoi "L.S.D. (Love So Damaged)", e cila diskuton betejat e një marrëdhënieje toksike.

### Suksesi i charteve 
Më 21 prill 2023, Plank, Rudimental dhe Vibe Chemistry publikuan "Dancing Is Healing", një këngë për vetitë shëruese të kërcimit, e cila u rendit në vendin e pestë në tabelën e këngëve në Mbretërinë e Bashkuar dhe u certifikua Argjend nga Industria Fonografike Britanike. Më 25 prill 2023, ajo publikoi "White Noise", të cilin më parë e kishte interpretuar drejtpërdrejt. Më 18 maj 2023, ajo, Turno dhe Skepsis publikuan "Rave Out"; kënga u regjistrua si e para nga 22 këngët që doli nga një kamp shkrimi i janarit 2023, dhe diskuton shëndetin mendor të meshkujve, dhe u rendit në vendin e 37 në tabelën e klasifikimeve UK Singles Chart në Mbretërinë e Bashkuar. "Dancing Is Healing" dhe "Rave Out" më vonë u shfaqën në mixtape të Plank InHer World. Plank dhe Skepsis më vonë bashkëpunuan përsëri në shkurt 2024 për "Green & Gold", një bashkëpunim me Rudimental dhe Riko Dan nga Roll Deep, i cili u rendit në vendin e 29.

## Krijimtaria artistike 
Frymëzimi i Plank përfshin Fleetwood Mac, Sam Fender, Keith Flint, Orbital dhe Bicep. Ajo, Piri, Venbee, Issey Cross dhe Willow Kayne janë anëtarë të Loud LDN, një kolektiv muzikantësh femra dhe jobinarë me bazë në Londër dhe periferitë e saj.

## Referime 
## Lidhje të jashtme
*
General Electric

parapamje|Logoja e kompanisë General Electric.
**General Electric Company** (**GE**) ishte një konglomerat shumëkombësh amerikan i themeluar në 1892, i inkorporuar në shtetin e Nju Jorkut dhe me seli në Boston. Gjatë viteve, kompania kishte divizione të shumta, duke përfshirë hapësirën ajrore, energjinë, kujdesin shëndetësor, ndriçimin, lokomotivat, pajisjet dhe financat. Në vitin 2020, GE u rendit në mesin e Fortune 500 si firma e 33-të më e madhe në Shtetet e Bashkuara për nga të ardhurat bruto. Në vitin 2023, kompania u rendit e 64-ta në Forbes Global 2000. Në vitin 2011, GE u rendit në mesin e Fortune 20 si kompania e 14-të më fitimprurëse, por më vonë rezultoi shumë e dobët në treg (me rreth 75%) pasi rentabiliteti i saj u shemb. Dy punonjës të GE - Irving Langmuir (1932) dhe Ivar Giaever (1973) - janë nderuar me çmimin Nobel.

Pas recesionit të madh të dekadës së fundit të viteve 2000, General Electric filloi të shiste divizione dhe asete të ndryshme, duke përfshirë pajisjet e saj dhe divizionet e kapitalit financiar, nën udhëheqjen e Jeff Immelt si CEO. John Flannery, zëvendësuesi i Immelt në 2017, hodhi më tej asetet e General Electric në lokomotiva dhe ndriçim, në mënyrë që të përqendrohej më shumë në aviacion. Kufizimet në udhëtimet ajrore gjatë pandemisë COVID-19 bënë që të ardhurat e General Electric të bien ndjeshëm në vitin 2020. Në fund të fundit, CEO i fundit i GE, Larry Culp, njoftoi në nëntor 2021 se General Electric do të ndahej në tre kompani të veçanta publike deri në vitin 2024. GE Aerospace, kompania e hapësirës ajrore, është e suksesshme ligjore. GE HealthCare, kompania e kujdesit shëndetësor, u shkëput nga GE në 2023. GE Vernova, kompania e energjisë, u themelua kur GE finalizoi ndarjen. Pas këtyre transaksioneve, GE Aerospace mori emrin e General Electric dhe simbolet e shenjave, ndërsa General Electric e vjetër pushoi së ekzistuari si një konglomerat.

## Shiko edhe 
* J. P. Morgan
* Thomas Edison
* Nikola Tesla

## Referime
Kristina Dukiç

**Kristina Đukić** (Shqip: Kristina Dukiç ; Serbisht cirilik: Кристина Ђукић; 25 korrik 2000 – 8 dhjetor 2021), e njohur më mirë me pseudonimin e saj Kika (Serbisht cirilik: Кика, e stilizuar si K1KA), ishte një YouTuber dhe transmetuese e drejtpërdrejtë (livestreamer) serbe.

E lindur në Beograd në vitin 2000, Kika filloi karrierën e saj solo në YouTube në 2015. Fillimisht, ajo kishte regjistruar përmbajtje në lidhje me Minecraft, por më vonë kaloi në Grand Theft Auto V, Counter-Strike: Global Offensive dhe League of Legends. Ajo u përfshi në një dramë në internet me Baka Prase në vitin 2019, e cila mori vëmendjen kombëtare, dhe më vonë ishte një objektiv i bullizmit kibernetik. Vdekja e Kikës u njoftua për publikun më 9 dhjetor 2021; ajo ngriti dyshimin se ajo kishte vdekur nga vetëvrasja, megjithëse nëna e saj pretendonte se dyshohej se ajo ishte subjekt i një vrasjeje.

## Karriera e internetit 
Para se të hapte kanalin e saj në YouTube, Kika kishte një kanal me shoqen e saj Katy të quajtur "Kika dhe Katy". Fillimisht Kika citoi "arsye private" si arsyen e shkrirjes së "Kika dhe Katy", por më vonë konfirmoi se të dy ishin grindur. Kika nisi kanalin e saj në mars 2015 ku filloi të postonte përmbajtje Minecraft. Duke qenë se ajo ishte një nga të paktat femra serbe në YouTube në atë kohë, Kika arriti të tërhiqte shpejt vëmendjen, duke mbledhur 1000 abonentë në më pak se një muaj. Në një moment kanali i saj ishte kanali me rritjen më të shpejtë në Ballkan dhe në më pak se një vit ajo kishte grumbulluar 50,000 abonentë. Kika më vonë zgjeroi përmbajtjen e saj për të përfshirë Grand Theft Auto V dhe Counter-Strike: Global Offensive, si dhe video reagimesh dhe Vlog,, të gjitha këto nxitën më shumë popullaritet për të. Videot me nënën e saj ishin jashtëzakonisht të njohura me një numër prej tyre që kalonte 2 milionë shikime; këto video nuk kishin lidhje me lojërat. Më vonë Kika hapi gjithashtu një llogari në Twitch, ku kryesisht transmetoi live League of Legends. Ajo ngarkoi videoklipin e saj të vetëm në vitin 2019. Kika ishte gjithashtu e përfshirë në esports dhe ishte anëtare e disa organizatave të esports. Ajo ishte e njohur për aftësitë e saj në Counter-Strike: Global Offensive në veçanti, duke luajtur lojën në një nivel konkurrues.

Kika kishte marrë vëmendjen kombëtare pasi ishte përfshirë në një dramë në internet me Baka Prase, një YouTuber serb, në vitin 2019. Të dy kishin debatuar gjithashtu në një shfaqje televizive që u transmetua në Prva; më pas Kika u bë shënjestër e bullizmit kibernetik nga Baka Prase dhe ndjekësit e tij, që dyshohet se ndikoi negativisht në shëndetin e saj mendor.

## Referime
Ilirjan Xhixha

**Ilirjan Xhixha** është një skulptor shqiptar i lindur në Durrës në vitin 1964. Ai ka studiuar në Akademinë e Arteve të Bukura në Tiranë dhe është diplomuar për skulpturë dhe pikturë në Akademinë e Arteve të Bukura në Brera, Itali. Prej dy dekadash, Xhixha jeton dhe punon në Novara, Itali, ku ka realizuar ekspozita të shumta dhe ka fituar vlerësime për veprat  e tij.

Në Shqipëri, ai ka kontribuar me disa vepra monumentale që zbukurojnë hapësirat publike të Durrësit. Në vitin 2015, ai dhuroi veprën "Kaligrafia e dritës", e cila u vendos në sheshin qendror "Liria".

Në vitin 2019, Xhixha realizoi statujën e perëndisë ilire të deteve, Redonit , e cila u vendos në një nga sheshet kryesore të Durrësit, duke simbolizuar fuqinë dhe përkatësinë pellazgo-ilire të qytetit.

Veprat e tij karakterizohen nga përdorimi i çelikut inox, duke krijuar instalacione tredimensionale që reflektojnë dritën dhe hapësirën në mënyrë unike. Këto vepra kanë tërhequr vëmendjen e artdashësve si në Shqipëri ashtu edhe në Itali, duke e bërë Xhixhën një nga skulptorët më të vlerësuar shqiptarë në diasporë .

## Referime
Burimi i Drinit të Bardhë

thumb|Burimi i Drinit të Bardhë
thumb|Burimi i Drinit të Bardhë
**Burimi i Drinit të Bardhë** është një burim ujor që ndodhet pranë fshatit Radac, në territorin e Komunës së Pejës, në Kosovë. Ky burim është një nga pikat më të rëndësishme natyrore të vendit dhe shquhet për bukurinë e tij të jashtëzakonshme.

## Vështrim 
Këtu uji del nga një burim karstikë pranë Shpellës së Radacit në shpatet e Alpeve Shqiptare, duke krijuar një ujëvarë madhështore me një lartësi prej rreth 25 metrash. Ky proces i formimit të burimit është rezultat i një rrjeti të ndërlikuar nëntokësor të ujërave që rrjedhin nëpër formacione gëlqerore.

Drini i Bardhë, pas burimit të tij, rrjedh drejt jugperëndimit të Kosovës dhe bashkohet me Drinin e Zi në Shqipëri, duke formuar lumin Drin, që është lumi më i gjatë në Ballkanin Perëndimor. Ky burim dhe zona përreth tij janë të mbrojtura si monument natyror, duke ofruar mundësi për turizëm dhe eksplorim.

Burimi i Drinit të Bardhë është gjithashtu i rëndësishëm nga pikëpamja ekologjike dhe hidrogeologjike, pasi furnizon me ujë një pjesë të madhe të Kosovës. Përveç vlerës natyrore, ai ka edhe një rëndësi kulturore dhe historike, duke qenë i përfshirë në legjenda dhe rrëfime të ndryshme popullore.

## Shih edhe 
* Hidrocentrali i Radacit
* Ujëvara e Drinit të Bardhë

## Referime
C.F. Pachuca

**Club de Futbol Pachuca** është një klub futbolli meksikan me bazë në qytetin Pachuca, në shtetin e Hidalgo dhe i themeluar më 1 nëntor 1892. 

Duke fituar turneun Copa Sudamericana në 2006, CF Pachuca u bë klubi i parë në botë që fitoi një kompeticion zyrtar jashtë konfederatës së tij vendase.

## Historia 
### Epoka amatore 
Minatorët emigrantë nga Cornwall, Anglia jugperëndimore, duke punuar për Compañía Real del Monte y Pachuca, themeluan "Pachuca Athletic Club" në vitin 1901. Fillimisht ata luanin futboll vetëm si një kalim kohe të paorganizuar në kohën e tyre të lirë, ndërsa punonin në minierat e William Blainca. Alfred C. Crowle ishte i pari që prezantoi sportin te minatorët meksikanë, duke sjellë topat e parë të duhur të futbollit dhe duke shpjeguar rregullat. Loja u përhap shpejt në popullaritet dhe klube të tjera u krijuan shpejt në shtetet fqinje, duke përfshirë Albinegros de Orizaba, Reforma AC, British Club, Puebla A.C. dhe Mexico Cricket Club. Më 19 korrik 1907, u themelua Divizioni Meksikan Primera, me Pachuca si një nga anëtarët themelues të ligës.

Në sezonin 1908, një lojtar me origjinë meksikane, David Islas, u shfaq në radhët e ekipit për herë të parë. Nga viti 1910 deri në vitin 1912, Revolucioni Meksikan shkatërroi futbollin profesionist në Meksikë derisa mbetën vetëm tre klube, përfshirë Pachuca. Në vitin 1915, shumica e lojtarëve në ekip ishin meksikanë. Nga viti 1917 deri në vitin 1920, Pachuca ishte kampion i ligës nën drejtimin e trajnerit britanik Alfred C. Crowle. Pachuca më pas shkoi në pauzë gjatë sezonit 1920–21, kur shumica e lojtarëve të saj u transferuan në Mexico City. Kaluan shumë vite derisa u mblodh një ekip meksikan i kategorisë së dytë, të riformonte Pachuca-n.

### Epoka profesionale 
Në vitin 1967, ekipi u kurorëzua kampion i Segunda División dhe ishte në gjendje të ngjitej në Primera División. Skuadra doli keq dhe u kthye në Segunda División në fillim të viteve 1970 "Tuzos" do të duhej të prisnin 19 vjet përpara se të mund të ktheheshin në Primera División gjatë sezonit 1992–93, ku ata luftuan për të qëndruar dhe u rrëzuan në fund të po atij sezoni. Humbja e prestigjit të Segunda División çoi në krijimin e një divizioni të ri të lojës.

## Nderimet 
## Lojtarët 
### Skuadra e parë 
### Në huazim 
## Referime
Ylber Idrizi

**Ylber Idrizi** (lindur më 12 shtator 1984) është këngëtar shqiptar nga Maqedonia e Veriut i zhanrit pop, kompozitor, producent, sipërmarrës dhe drejtor i festivalit Duflla.

## Jeta dhe karriera 
Ylber Idrizi lindi më 12 shtator 1984 në Shkup, Maqedoni (tani Maqedonia e Veriut) Ai e ka trashëguar muzikën nga babai i tij rapsodi Idriz Çilafi. Pas përfundimit të shkollës fillore regjistrohet në shkollën e mesme të muzikës dhe baletit Ilija Nikollovski Luj për të vazhduar në akademinë e arteve pranë Univerzitetit Shtetëror të Tetovës. dhe Univerziteti Kirili dhe Metodi.

Është themelues dhe kryetar i Shoqatës Kulturore Artistike Duflla nga viti 2016 dhe drejtor i festivalit burimor Duflla që organizohet në komunën e Sarajit, Shkup.

Që në moshë të re fillon të merret me aktivitete kulturore duke u bërë pjesë e Shoqërive Kulturore Artistike dhe aty shfaq talentin e tij duke marrë pjesë në shumë festivale folklorike dhe burimore.

Pas përfundimit të shkollës së mesme të muzikës fillon me mbrëmje muzikore duke u paraqitur me një repertor të bukur popullor nga ku vazhdon të performoj edhe nëpër ahengje të ndryshme familjare.

Albumi i tij i parë i u publikua në vitin 2011 nga produksioni Ximi Ferizaj dhe produksioni Jehona Tetovë të punuar në studion e Xhenit në Shkup me tekste të Hazbi Ametit, Ejup Shabanit dhe vet këngëtarit, ndërsa muzika dhe orkestrimi nga Argjend Meçe Xheni.

Albumi i dytë tashmë i shumëpritur u publikua në korrik të vitit 2012 nga i njejti produksion me të njejtët bashkëpuntor.

Përpos albumeve Ylber Idrizi rrjedhimisht publikon videoklipe dhe është pjesëmarrës në xhirimet e fundvitit të produksioneve dhe televizioneve të ndryshme në Maqedoninë e Veriut, Kosovë e Shqipëri.

Në vitin 2013 krijon produksionin ALBENI nga ku fillon të merret me prodhimin dhe publikimin e albumeve për veten dhe artist të tjerë. Poashtu këtë vit ka qenë pjesëmarrës në festivalin e muzikës moderne dhe asaj popullore shqiptare në Prishtinë, "Çelësi Muzikor" edicioni i shtatë, nga ku shpërblehet me dy çmime ndërsa në festivalin Etno Fest është shpallur instrumentalist më i mirë duke interpretuar melodi me çifteli.

Albumi i katër me radhë i titulluar "Urime Ditëlindjen" u publikua nga produksioni ALBENI në verën e vitit 2015.

## Diskografia 
### Albume 
### Single 
### **Këngët** 
# Është e kotë
# Eja eja
# Her si terr her si dritë
# Nan mori nan
# Pendohu zemër
# Të vjen dita
# Knaqu zemër
# Shok shok del dashni
# Jetoje jetën
# Fati im në dorë të huaj
# Dasma jonë e madhe
# Jeta vazhdon
# Sa të du
# Kur e pash vajzën te shkolla
# Karajnfil në bafçe
# Moj e mira në der të stanit
# Bjen tupani e çiftelia
# Dy përpara tre përmas
# Emine Emine
# Ky gurbet
# Të kam mbyll në zemër
# Sot ose nesër
# Zemër e djegur
# Mihane
# Ti në zemrën time
# Rreth e rreth i rash Gostivarit
# Edhe e bukur edhe tradhëtare
# Tungatjeta o Shqiptar
# Mos qaj bijë e nanës
# Vajzë Shkupjane
# Urime Ditëlindjen
# Loçka jem
# Eja ti
# Këngë synetie
# Ajo nuse shkon
# Pendohu
# Fraerat e gurbetit
# Dashni me interes

## Referime
Besar Nimani

**Besar Nimani** (12 korrik 1985 – 9 mars 2024) ishte një boksier profesionist gjerman me prejardhje nga Kosova. Duke konkurruar në kategorinë e lehtë të peshave të mesme, ai ishte kampion ndërkombëtar dhe kampion evropian i IBF .

## Karriera profesionale 
Në vitin 2011, Nimani u bë profesionist dhe zhvilloi luftën e tij të parë profesionale më 12 shkurt kundër Thomas Freitag. Nimani mundi ta fitonte luftën me nokaut pas vetëm 58 sekondash. Ai gjithashtu fitoi gjashtë ndeshjet e mëposhtme me nokaut. Më 15 tetor, ai u lejua të luftonte për Kampionatin Ndërkombëtar Gjerman kundër Hervé Mbongo-Starr. Ai fitoi luftën në Velten Ofen-Stadt-Halle - dhe kështu titullin e tij të parë profesional - me pikë pas 10 raundesh. Më 18 nëntor 2012, Nimani u kualifikua në Kampionatin Evropian të IBF për peshën e mesme të lehtë pasi luftoi me sukses katër meçe në pak më pak se shtatë muaj. Ai mundi Sandor Micsko me nokaut në raundin e shtatë dhe fitoi titullin e tij të parë ndërkombëtar. Nimani arriti suksesin e tij më të madh më 31 maj 2014 në Bielefeld kur gjunjëzoi Mike Miranda në raundin e parë dhe kështu u bë titullari i ri i IBF International. Nimani humbi më 11 prill 2015 kundër francezit Frank Horche Horta me nokaut teknik në raundin e 4-të. Kjo luftë u pasua me pushime më të gjata për shkak të lëndimeve.  Pas një pauze njëvjeçare, Nimani festoi rikthimin e tij në Mars 2019 me një fitore kundër Teemu Tuominen.  Ai luftoi meçin e tij të fundit më 14 dhjetor 2019 në Hamelin kundër Adnan Zilic.  

## Jeta personale dhe vdekja 
Nimani kishte qenë disa herë në krye të mediave gjatë karrierës së tij në boks. Në dhjetor 2012, ai u dënua me gjobë për sulm.  Gjatë një konfrontimi të dhunshëm në qendër të qytetit Bielefeld vitin e ardhshëm, ai u godit nga dy të shtëna me armë.  Në vitin 2016, ai u arrestua për dhunë në familje ndaj bashkëshortes, por u lirua pas një kohe të shkurtër.  Më 9 mars 2024, Nimani u vra me disa të shtëna teksa po dilte nga një sallon parukerie në qendër të qytetit Bielefeld. Ai ishte 38. 

## Referime
Shtabi i Përgjithshëm i Ushtrisë Çlirimtare dhe i Aradhave Partizane të Kosovës

**Shtabi i Përgjithshëm i Ushtrisë Çlirimtare dhe Aradhave Partizane të Kosovës** ishte organi më i lartë ushtarak që organizoi dhe komandonte njësitet e Ushtrisë Çlirimtare Popullore dhe Detashmentet Partizane të Jugosllavisë në territorin e KSA të Kosovës, gjatë Luftës së Dytë Botërore. Ai ishte në varësi të Shtabit Suprem të Ushtrisë Çlirimtare dhe Çetave Partizane të Jugosllavisë.

## Historia 
Shtabi i Përgjithshëm i Ushtrisë Çlirimtare dhe Aradhave Partizane të Kosovës ishte organi më i lartë drejtues i forcave partizane në Kosovë gjatë Luftës së Dytë Botërore. Ai u krijua në përputhje me strukturën e Ushtrisë Nacionalçlirimtare të Jugosllavisë dhe ishte përgjegjës për organizimin, komandimin dhe zhvillimin e operacioneve ushtarake në rajon.

### Themelimi dhe roli 
Ky shtab u formua në përpjekje për të koordinuar luftën antifashiste në Kosovë dhe për ta integruar atë në sistemin e përgjithshëm të rezistencës jugosllave. Ai përbëhej nga kuadro politike dhe ushtarake të lëvizjes partizane, ku shumica e anëtarëve ishin shqiptarë dhe serbë, por kishte edhe përfaqësues të kombësive të tjera. Një ndër sfidat kryesore të këtij shtabi ishte sigurimi i mbështetjes nga popullsia lokale shqiptare, e cila kishte rezerva ndaj partizanëve për shkak të frikës së ripushtimit jugosllav pas luftës.

### Veprimtaria ushtarake 
Shtabi organizoi disa njësi partizane në Kosovë dhe bashkëpunoi me komandën e përgjithshme të Ushtrisë Nacionalçlirimtare Jugosllave. Ai drejtoi operacione kundër forcave gjermane dhe bashkëpunëtorëve të tyre, përfshirë forcat nacionaliste shqiptare që ishin të lidhura me administratën gjermane ose me strukturat që synonin krijimin e një shteti shqiptar të pavarur.

Një nga operacionet më të rëndësishme ishte përfshirja e partizanëve në betejat për çlirimin e qyteteve kryesore si Prizreni, Peja dhe Prishtina në fund të vitit 1944. Pas largimit të gjermanëve, partizanët filluan një proces të ashpër ndëshkimi ndaj kundërshtarëve politikë, gjë që shkaktoi pakënaqësi të madhe në mesin e popullsisë shqiptare.

### Pasojat dhe trashëgimia 
Pavarësisht kontributit të saj në çlirimin e Kosovës nga nazifashistët, veprimtaria e Ushtrisë Nacionalçlirimtare në këtë rajon u shoqërua me tensione dhe konflikte politike. Vendimet e Shtabit të Përgjithshëm për të integruar Kosovën në Jugosllavi, pa një referendum të qartë për vetëvendosje, çuan në kundërshtime dhe revolta të mëvonshme. Pas luftës, shumë anëtarë të këtij shtabi u bënë pjesë e administratës jugosllave në Kosovë, por u përballën edhe me spastrime politike gjatë periudhës së Rankoviçit.

Në historiografinë jugosllave, Shtabi i Përgjithshëm i Ushtrisë Çlirimtare dhe Aradhave Partizane të Kosovës u paraqit si një instrument kyç në luftën antifashiste, ndërsa në narrativën shqiptare, ai shpesh shihet me rezerva dhe skepticizëm për shkak të pasojave politike që solli për Kosovën pas Luftës së Dytë Botërore.

## Shih edhe 
* Kosova në Luftën e Dytë Botërore
Deportivo Toluca

**Deportivo Toluca Futbol Club S.A. de C.V.** i njohur më mirë si **Club Deportivo Toluca**, është një klub futbolli meksikan i themeluar në 1917 dhe me qendër në qytetin Toluca. Ai luan në Liga MX.

## Historia 
Klubi u themelua më 12 shkurt 1917 në Toluca dhe ishte një nga anëtarët themelues të *Segunda División* (divizioni i dytë) në vitin 1950. Në fund të sezonit 1952-1953, klubi arriti të promovohej në *Primera División*, cilado pjesë integrale që ka qenë. Pasi Toluca ishte nënkampione në 1957 dhe 1958, klubi fitoi titullin e tij të parë të ligës në 1967. Vitin pasues, ata jo vetëm që e ruajtën këtë titull, por gjithashtu fituan Kupën e Kampionëve CONCACAF.

Pas një titulli tjetër të ligës në 1975, epoka më e suksesshme në historinë e klubit deri më tani ishte fundi i viteve '90 dhe fillimi i viteve 2000 Gjatë kësaj epoke të artë, skuadra e përfundoi sezonin katër herë (1998–99, 1999–00, 2001–02 dhe 2002–03). të sezonit dhe fitoi shtatë kampionate. Kësaj i shtohet një tjetër triumf në 2003 CONCACAF Champions Cup.

## Nderimet 
* **Liga MX: 10**
** 1966/67, 1967/68, 1974/75, Verano 1998, Verano 1999, Verano 2000, Apertura 2002, Apertura 2005, Apertura 2008, Bicentenario 2010
* **Copa México: 2**
** 1956, 1989
* **Kupa e Kampionëve: 2**
** 1968, 2003

## Logot historike 

Skeda:Toluca_FC_Logo_1.jpg|alt=Erstes Logo (bis 1986)|
Skeda:Toluca_FC_Logo_2.jpg|alt=Zweites Logo (1974–1981)|

## Lojtarët 
### Skuadra aktuale 
### Në huazim
## Referime
Vehap Kokalari

**Vehap Kokalari** është një piktor shqiptar i njohur për përkushtimin e tij në pasqyrimin e kulturës dhe historisë shqiptare  përmes artit të tij. Ai ka realizuar një sërë ilustrimesh dhe pikturash që fokusohen kryesisht në ngjarjet historike dhe kostumet tradicionale të krahinave jugore të Shqipërisë, veçanërisht të zonës së Gjirokastrës. Puna e tij karakterizohet nga një vëmendje e veçantë ndaj detajeve, duke sjellë në jetë kostumet popullore me një realizëm të tillë që ato duken pothuajse të prekshme.

Një nga projektet e tij më të spikatura është seria e pikturave ku ai paraqet yjet e kinemasë botërore të veshur me kostume kombëtare shqiptare . Kjo qasje unike tregon aftësinë e tij për të ndërthurur elemente të kulturës popullore me figurat e njohura ndërkombëtare, duke promovuar kështu trashëgiminë kulturore shqiptare në një kontekst global.

Përveç pikturës, Kokalari ka kontribuar ndjeshëm edhe në fushën e ilustrimit, duke fituar disa çmime dhe duke hapur shumë ekspozita. Njohuritë e tij të thella mbi historinë dhe kulturën shqiptare reflektohen qartë në veprat e tij, të cilat shërbejnë si një urë lidhëse mes së kaluarës dhe së tashmes, duke ruajtur dhe promovuar identitetin kombëtar shqiptar .

## Burimet
Regjistrimi dhe riprodhimi i tingullit

[parapamje|[Frances Densmore dhe shefi i malit Blackfoot duke punuar në një projekt regjistrimi të Byrosë së Etnologjisë Amerikane (1916).]]
**Regjistrimi dhe riprodhimi i tingullit** është mbishkrimi elektrik, mekanik, elektronik ose dixhital dhe rikrijimi i valëve të tingullit, si zëri i folur, kënga, muzika instrumentale ose efektet zanore. Dy klasat kryesore të teknologjisë së regjistrimit të tingullit janë regjistrimi analog dhe regjistrimi dixhital.

Regjistrimi akustik analog arrihet nga një diafragmë mikrofoni që ndjen ndryshimet në presionin atmosferik të shkaktuara nga valët akustike të tingullit dhe i regjistron ato si një paraqitje mekanike e valëve të tingullit në një medium si p.sh. një fonografi (në të cilin një majë shkruese shkurton brazdat në një disk). Në regjistrimin me shirit magnetik, valët e tingullit dridhen diafragmën e mikrofonit dhe shndërrohen në një rrymë elektrike të ndryshueshme, e cila më pas shndërrohet në një fushë magnetike të ndryshueshme nga një elektromagnet, i cili paraqet një përfaqësim të tingullit si zona të magnetizuara në një shirit plastik me një shtresë magnetike mbi të. Riprodhimi analog i tingullit është procesi i kundërt, me një diafragmë më të madhe të altoparlantit që shkakton ndryshime në presionin atmosferik për të formuar valë akustike zanore.

Regjistrimi dhe riprodhimi dixhital konverton sinjalin analog të tingullit të marrë nga mikrofoni në një formë dixhitale nga procesi i marrjes së mostrave. Kjo lejon që të dhënat audio të ruhen dhe të transmetohen nga një shumëllojshmëri më e gjerë mediash. Regjistrimi dixhital ruan audion si një seri numrash binarë (zero dhe njësh) që përfaqësojnë mostra të amplitudës së sinjalit audio në intervale të barabarta kohore, me një shpejtësi kampionimi mjaft të lartë për të përcjellë të gjithë tingujt që mund të dëgjohen. Një sinjal audio dixhital duhet të rikonvertohet në formë analoge gjatë riprodhimit përpara se të përforcohet dhe të lidhet me një altoparlant për të prodhuar zë.

## Shiko edhe 
* Tingulli

## Referime
Indeksi i cilësisë së ajrit

parapamje|Një fotografi satelitore e shënuar që tregon tymin nga zjarret në Greqi, duke shkaktuar një AQI të ngritur në drejtim të erës.
**Indeksi i cilësisë së ajrit** (**AQI**) është një tregues i zhvilluar nga agjencitë qeveritare për të komunikuar me publikun se sa i ndotur është ajri aktualisht ose sa i ndotur parashikohet të bëhet. Ndërsa nivelet e ndotjes së ajrit rriten, rritet edhe AQI, së bashku me rrezikun e lidhur me shëndetin publik. Fëmijët, të moshuarit dhe individët me probleme të frymëmarrjes ose kardiovaskulare janë zakonisht grupet e para të prekura nga cilësia e dobët e ajrit. Kur AQI është i lartë, organet qeveritare në përgjithësi inkurajojnë njerëzit të reduktojnë aktivitetin fizik jashtë, apo edhe të shmangin fare daljet. Kur zjarret rezultojnë në një AQI të lartë, inkurajohet gjithashtu përdorimi i një maske (si një respirator N95) jashtë dhe një pastrues ajri (duke përfshirë filtrat HEPA dhe të karbonit të aktivizuar) brenda.

Vende të ndryshme kanë indekset e tyre të cilësisë së ajrit, që korrespondojnë me standarde të ndryshme kombëtare të cilësisë së ajrit. Disa prej tyre janë Indeksi Shëndetësor i Cilësisë së Ajrit të Kanadasë, Indeksi i Ndotjes së Ajrit të Malajzisë dhe Indeksi i Standardeve të Ndotësve të Singaporit.

## Shiko edhe 
* Ndotja e ajrit

## Referime
Dita Botërore e Drejtësisë Shoqërore

Dita Ndërkombëtare e Drejtësisë Shoqërore, e cila shënohet më 20 shkurt, ka për qëllim promovimin e barazisë dhe drejtësisë në shoqëri. Kjo ditë u shpall nga Kombet e Bashkuara në vitin 2007, dhe ka për qëllim të nxisë shtetet dhe shoqëritë që të përmbushin angazhimet e tyre për të siguruar drejtpeshim në mundësi për të gjithë individët dhe grupe shoqërore, pa diskriminim dhe pabarazi.

Drejtësia shoqërore është një koncept që lidhet me trajtimin e barabartë të të gjithëve në shoqëri, duke përfshirë të drejtat e punëtorëve, përmirësimin e kushteve të jetesës, arsimimin dhe shëndetësinë, si dhe reduktimin e varfërisë dhe pabarazisë. Pavarësisht përparimit të bërë, shumë njerëz në botë ende përballen me padrejtësi dhe pabarazi, dhe Dita Ndërkombëtare e Drejtësisë Shoqërore është një mundësi për të rishikuar këto çështje dhe për të angazhuar vendet dhe individët në zgjidhjen e tyre.

## Historia 
**Historia e Ditës Ndërkombëtare të Drejtësisë Shoqërore**

Dita Ndërkombëtare e Drejtësisë Shoqërore, e shënuar më 20 shkurt, është një mundësi për të reflektuar mbi angazhimet globale për të siguruar barazi, mundësi dhe të drejta për të gjithë individët, pa përjashtime. Kjo ditë ka një histori të rëndësishme, që lidhet me përpjekjet ndërkombëtare për të adresuar pabarazitë sociale dhe ekonomike dhe për të promovuar paqen dhe zhvillimin global.

**Shpallja e Ditës Ndërkombëtare të Drejtësisë Shoqërore**

Kombet e Bashkuara (OKB) shpallën 20 shkurtin si Ditën Ndërkombëtare të Drejtësisë Shoqërore më 26 nëntor 2007, përmes një rezolute të miratuar nga Asambleja e Përgjithshme. Kjo ditë u krijua me synimin që të promovojë të drejtat e njeriut dhe liritë themelore për të gjithë individët, duke siguruar që të gjitha grupet e shoqërisë të kenë mundësi të barabarta dhe kushte të drejta jetese.

Vendimi për shpalljen e kësaj dite ka ardhur si përgjigje ndaj pabarazisë gjithnjë në rritje, varfërisë dhe diskriminimit në shumë pjesë të botës. Pas një periudhe të gjatë që shoqëritë e kanë kaluar duke u përpjekur të sigurojnë barazi, ky akt u bë një nismë për të sensibilizuar dhe inkurajuar shtetet dhe individët që të angazhohen më shumë në promovimin e një shoqërie më të drejtë dhe të barabartë.

## Shpërndarja gjeografike 
## Fonologjia 
## Gramatika 
## Fjalori 
## Sistemi i shkrimit 
## Dialektet 
## Tekst shembull 
## Shikoni dhe 
## Referimet