Lëvizshmëria Ushtarake

parapamje|Yll; Kombi Kryesor. E kaltër; Pjesëmarrës. E kaltër e ndezur; Vëzhgues.
**Lëvizshmëria Ushtarake** është një nga projektet fillestare të nisura në kuadër të Programit të Bashkëpunimit të Përhershëm Strukturor në Mbrojtje (PESCO) të Bashkimit Evropian (BE). Zakonisht quhet "Shengen Ushtarak" pasi është frymëzuar nga Zona Shengen e BE-së, por është projektuar për të ndihmuar lëvizjen e lirë të njësive dhe aseteve ushtarake në të gjithë Evropën nëpërmjet heqjes së barrierave burokratike dhe përmirësimit të infrastrukturës.

## Sfondi 
Zona u propozua nga Komandanti i Ushtrisë së Shteteve të Bashkuara për Evropën, Gjeneral-Lejtnant Ben Hodges, i cili bëri njëfarë përparimi fillestar nëpërmjet NATO-s, por çështje si kontrollet e pasaportave dhe dobësitë në lidhjet e transportit që nuk mund të pranojnë automjete të mëdha ushtarake vazhduan. Në vitin 2017, Jeanine Hennis-Plasschaert, ministrja holandeze e mbrojtjes, propozoi një marrëveshje të frymëzuar nga Shengen për lëvizjen si pjesë e strukturës PESCO që po fitonte terren si rezultat i Brexit dhe presioneve gjeopolitike.

## Pjesëmarrësit 
Që nga lançimi i PESCO-s në dhjetor 2017, projekti i Lëvizshmërisë Ushtarake është i vetmi projekt që numëron pothuajse çdo shtet të PESCO-s si pjesëmarrës (vetëm Franca mungon, fillimisht vetëm duke vëzhguar). Projekti drejtohet nga Gjermania dhe Holanda. PESCO numëron të gjitha shtetet e BE-së përveç Maltës.

Që nga nëntori i vitit 2020, vendet e treta kanë qenë në gjendje të marrin pjesë në PESCO. Kanadaja, Norvegjia dhe Shtetet e Bashkuara kanë aplikuar për të marrë pjesë në projektin për të përmirësuar lëvizshmërinë ushtarake në Evropë. Në maj të vitit 2021, BE u dha të tre vendeve leje për të marrë pjesë në projektin e Lëvizshmërisë Ushtarake. Mbretëria e Bashkuar aplikoi për t'u bashkuar me projektin në korrik të vitit 2022, ndërsa BE dha leje për Mbretërinë e Bashkuar për të marrë pjesë në nëntor të vitit 2022.

Turqia gjithashtu ka kërkuar të bashkohet me projektin. Megjithatë, Austria e ka kundërshtuar ofertën turke, me ministrin austriak të mbrojtjes që argumenton se Turqia "nuk i përmbush kërkesat e pranimit për vendet e treta". Në qershor të vitit 2022, Finlanda dhe Suedia nënshkruan një marrëveshje trepalëshe me Turqinë gjatë samitit të Madridit të vitit 2022, që do të shihte të dy vendet të mbështesnin përfshirjen e Turqisë në Lëvizshmërinë Ushtarake si pjesë e një marrëveshjeje më të gjerë që do t'i lejonte Finlandës dhe Suedisë të bashkoheshin me NATO-n.

Pjesëmarrësit:

* Holanda - Koordinator i projektit
* Austria
* Belgjika
* Bullgaria
* Kroacia
* Qipro
* Republika Çeke
* Danimarka
* Estoni
* Finlanda
* Francë
* Gjermania
* Greqia
* Hungaria
* Italia
* Letonia
* Lituania
* Luksemburgu
* Polonia
* Portugalia
* Rumania
* Sllovakia
* Sllovenia
* Spanja
* Suedia

Pjesëmarrës jo-BE:

* Kanadaja
* Norvegjia
* Mbretëria e Bashkuar
* Shtetet e Bashkuara

## Planet Kombëtare për Lëvizshmërinë Ushtarake 
Në Planin e Veprimit të BE-së për Lëvizshmërinë Ushtarake, një nga rezultatet kryesore për vendet pjesëmarrëse është "të zhvillojnë plane kombëtare për lëvizshmërinë ushtarake, të angazhohen në ushtrime që praktikojnë lëvizshmërinë dhe të krijojnë një rrjet pikash kontakti deri në fund të vitit 2019".

Si koordinatore e projektit për projektin PESCO mbi Lëvizshmërinë Ushtarake, Holanda miratoi Planin e saj Kombëtar mbi Lëvizshmërinë Ushtarake (Arkivuar më 24 qershor 2021 në Wayback Machine) në janar 2021, duke riafirmuar pozicionin e Holandës si Porta për në/nga Evropa dhe rolin e saj të shquar si një vend tranziti për qëllime të Mbështetjes së Vendit Pritës. Vlen të përmendet se në një Plan Kombëtar mbi Lëvizshmërinë Ushtarake të BE-së të lidhur me PESCO-n, dy nga qëllimet strategjike të identifikuara lidhen me NATO-n: "të mbështesin në mënyrë aktive Mundësimin e AOR-së së SACEUR" dhe "të mbështesin angazhimet e NATO-s".

## Shiko edhe 
* Grupi i Betejës i Bashkimit Evropian
* Bashkimi Evropian
* NATO

## Burime