open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ilaçi

parapamje|Një shishe me lëng me ngjyrë të etiketuar si një ilaç dashurie
**Medikamenti** apo **ilaçi farmaceutik** është një ilaç që përdoret për të diagnostikuar, kuruar, trajtuar ose parandaluar sëmundje. Terapia e barnave është një pjesë e rëndësishme e fushës mjekësore dhe mbështetet në shkencën e farmakologjisë për avancim të vazhdueshëm dhe në farmaci për menaxhimin e duhur.

Drogat klasifikohen në shumë mënyra. Një nga ndarjet kryesore është sipas nivelit të kontrollit, i cili dallon barnat me recetë (ato që një farmacist i jep vetëm me urdhër të mjekut, asistentit të mjekut ose infermierit të kualifikuar) nga barnat pa recetë (ato që konsumatorët mund ti porosisin për vete). Një dallim tjetër kyç është midis barnave tradicionale me molekula të vogla, që rrjedhin zakonisht nga sinteza kimike, dhe biofarmaceutikëve, të cilat përfshijnë proteinat rikombinante, vaksinat, produktet e gjakut të përdorura në mënyrë terapeutike (si IVIG), terapinë gjenetike, antitrupat monoklonale dhe terapinë qelizore (për shembull, qelizat burimore terapitë). Mënyra të tjera për të klasifikuar barnat janë sipas mënyrës së veprimit, rrugës së administrimit, sistemit biologjik të prekur ose efekteve terapeutike. Një sistem klasifikimi i përpunuar dhe i përdorur gjerësisht është Sistemi i Klasifikimit Kimik Terapeutik Anatomik. Organizata Botërore e Shëndetësisë mban një listë të barnave thelbësore.

Zbulimi i barnave dhe zhvillimi i barnave janë përpjekje komplekse dhe të shtrenjta të ndërmarra nga kompanitë farmaceutike, shkencëtarët akademikë dhe qeveritë. Si rezultat i kësaj rruge komplekse nga zbulimi tek komercializimi, partneriteti është bërë një praktikë standarde për avancimin e kandidatëve për barna përmes tubacioneve të zhvillimit. Qeveritë në përgjithësi rregullojnë se cilat barna mund të tregtohen, si tregtohen barnat dhe në disa juridiksione, çmimin e barnave.

## Referime
Qazim Namani

**Qazim Namani** arkeolog shqiptar nga Kosova. Doktor i trashëgimisë kulturore në Kosovë.

## Faqe interneti 
* https://blogg1444.wordpress.com/2018/02/08/kisha-ne-boletin-nuk-eshte-serbe/
* https://www.rtklive.com/sq/news-single.php?ID=433089
* https://www.youtube.com/watch?v=DvNm2gr4ANs
* http://www.zemrashqiptare.net/news/13551/qazim-namani-urat-e-vjetra-ne-kosove.html
Martin Di Maggio

**Martin Di Maggio**, [shqiptohet Di Maxho] i lindur më 1981, është sociolinguist arbëresh nga Sëndahstina. Ka diplomuar në vitin 2018 nga *SOAS University of London* në fushën e dokumentimit dhe përshkrimit gjuhësor. Ai është anëtar i Akademisë Siçiliane, përmes së cilës ka publikuar disa punime.

Di Maggio mirëmban po ashtu një kanal në YouTube, ku merret me të folmen arbëreshe në Itali.

## Veprat 
* Everyday Arbëresh *(anglisht)*

## Referimet
Uran Kostreci

**Uran Kostreci** (Sarandë, 29 janar 1938 - Tiranë, 12 korrik 2021) ka qenë i përndjekur politik nga regjimi komunist si dhe poet shqiptar. Autor i disa përmbledhjeve poetike, mes të cilave *Epopeja e karkalecave* të cilën e shkroi në burgun e Burrelit, prej ku dhe e arriti ta nxirrte. Pas ndryshimeve politike në fillim të viteve '90 u zgjodh kryetar i degës së Partisë Demokratike në Elbasan.

## Biografia 
## Referime
Hegjemonia

**Hegjemonia** është mbizotërimi politik, ekonomik dhe ushtarak i një shteti mbi shtetet e tjera. Në Greqinë e lashtë (shek. 8 p.e.s. – shek. 6 pas erës sonë), hegjemonia tregonte dominimin politiko-ushtarak të qytet-shtetit hegjemon mbi qytet-shtetet e tjera. Në shekullin e 19-të, hegjemonia nënkuptonte "mbizotërimin ose mbizotërimin shoqëror ose kulturor; mbizotërimin e një grupi brenda një shoqërie ose mjedisi" dhe "një grup ose regjim që ushtron ndikim të padrejtë brenda një shoqërie".

Në teoritë e imperializmit, rendi hegjemonik dikton politikën e brendshme dhe karakterin shoqëror të shteteve vartëse që përbëjnë sferën hegjemonike të ndikimit, qoftë nga një qeveri e brendshme, e sponsorizuar ose nga një qeveri e instaluar e jashtme. Termi hegjemonizëm tregonte mbizotërimin gjeopolitik dhe kulturor të një vendi ndaj vendeve të tjera, p.sh. hegjemonia e Fuqive të Mëdha e vendosur me kolonializmin evropian në Afrikë, Azi dhe Amerikën Latine.

Në filozofinë marksiste, Antonio Gramsci e përkufizoi hegjemoninë kulturore si dominim nga klasa sunduese mbi sistemin e vlerave dhe zakonet e një shoqërie, kështu që perspektiva e klasës sunduese imponohet si botëkuptimi i shoqërisë; Kështu, në marrëdhëniet ndërmjet klasave shoqërore të një shoqërie, termi hegjemonia përshkruan dominimin kulturor të një klase sunduese, e cila detyron nënshtrimin e klasave të tjera shoqërore.

Në Marrëdhëniet Ndërkombëtare, hegjemonia është e vetmja fuqi e madhe në një sistem unipolar. Fuqia e saj ushtarake është e një aftësie të tillë që asnjë shtet tjetër nuk ka mjetet për të luftuar seriozisht kundër tij; fuqia e saj ekonomike është e të njëjtit përmasa dhe është ambicioze dhe e gatshme të vendosë një rend të caktuar në sistemin ndërkombëtar.

## Shiko edhe 
* Kolonializmi

## Referimet
Kontrolluesit aktivë

{
	"description": "Lista e kontrolluesve aktivë gjatë vitit 2022. Lista u përpilua me të dhënat nga ky kërkim.",
	"targets": [
		{
			"title": "Përdoruesi:AT44"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:AXRL"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Aarp65"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Aeternus"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Albinfo"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Alrax1"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Arensi"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Arianit"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Berishasinan"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Drenisa"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Edvini"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Fjorilda09"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Ftillimi"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Hyllvegu"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Koka11"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Liridon"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Olsi"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Planeti"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Punetor i Rregullt5"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Qendrimi15"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Sadsadas"
		},
		{
			"title": "Përdoruesi:Tiimiii"
		},
		{
			"title": "Përdoruesja:Margott"
		}
	]
}
Kroni i Mbretit

të Drenasit (Drenicë)]]
**Kroni i Mbretit** i njohur gjithashtu edhe si **Mbreti i Krojeve** përkatësisht **Kroni Mbret** është një monument i trashëgimisë natyrore me karakter hidrologjik i cili ndodhet në fshatin Korroticë të Epërme të Komunës së Drenasit në Drenicë, skaj Rrugës Magjistrale Prishtinë - Pejë.

## Legjenda 
Lidhur me Kroin Mbret ekzistojnë shumë legjenda dhe gojëdhëna. Sipas njërës prej legjendave ky krua quhet Kroni Mbret në kuptimin Mbreti i Krojeve për shkak të ujit të mjaftueshëm që buron prej tij si dhe vjetërsisë shekullore. Sipas një legjende tjetër thuhet se një herë dhe një kohë një mbret ishte ndalur për të pushuar në vendin që tashmë quhet “Kroi i Mbretit”, ndërkohë kali i tij kishte goditur gurin me këmbë, në të cilin ishte ulur mbreti, dhe nga aty kishte filluar të rrjedhë ujë. Pastaj aty kanë pirë edhe ushtria e mbretit edhe të gjithë të tjerët, dhe nga ajo kohë i ka mbetur emri “Kroi i Mbretit”. Një legjendë e ngjashme thot se “Ka ardhur mbreti këndej me ushtri, dhe kali i tij e ka has gurin, ndërsa mbreti me shpatën e tij e ka goditur gurin nga i cili më pas ka rrjedhë uji.  

## Shih edhe 
* Kroni
* Drenica
* Drenasi
* Komuna e Drenasit
* Korrotica e Epërme
* Rruga Magjistrale M-9

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* 
* Posta e Kosovës, lansoi pullat postare “Kroi i Gorozhupit, Kroi i Siqevës dhe Kroi i Mbretit”
Kalush Orchestra

**Kalush** (i stilizuar me të gjitha shkronjat) është një grup rep ukrainas i formuar në vitin 2019. Grupi përbëhet nga themeluesi dhe reperi Oleh Psiuk, multi-instrumentalisti Ihor Didenchuk dhe DJ MC Kilimmen. Didenchuk është gjithashtu një anëtar i grupit elektro-folk Go_A. Grupi do ta përfaqësojë Ukrainën në Festivalin Evropian të Këngës 2022 me këngën "Stefania".

## Historia 
Kalush u formua në vitin 2019 dhe u emërua sipas vendlindjes së Psiuk, Kalush, Ivano-Frankivsk Oblast. Videoklipi i parë muzikor i grupit për këngën "Ne marynui" () u publikua në kanalin e tyre zyrtar në YouTube më 17 tetor 2019. Regjisorja e videos, Delta Arthur, është regjisorja e shumë videove të reperes ukrainase Alyona Alyona. Videoja është xhiruar në rrugët e Kalushit dhe në prag të publikimit e ka bërë të ditur në llogarinë e saj në Instagram, Alyona Alyona.

Pas publikimit të videoklipit të tyre të dytë "Ty honysh" () në nëntor 2019, Kalush nënshkroi një kontratë regjistrimi me labelin amerikan hip-hop Def Jam Recordings. Më 19 shkurt 2021, u publikua albumi debutues i grupit *Hotin.* Më 23 korrik 2021, Kalush së bashku me reperin Skofka publikuan albumin e tyre të dytë me titull *Yo-yo* ().

### Orkestra Kalush 
Në vitin 2021, Kalush njoftoi nisjen e një projekti paralel, Kalush Orchestra. Ndryshe nga grupi kryesor, Orkestra Kalush fokusohet në rap me motive popullore dhe muzikë tradicionale ukrainase. Anëtarëve kryesorë të Kalushit iu bashkuan multi-instrumentistët Tymofii Muzychuk dhe Vitalii Duzhyk.

Më 12 shkurt 2022, Orkestra Kalush konkurroi për të drejtën për ta përfaqësuar Ukrainën në Festivalin Evropian të Këngës 2022 me këngën "Stefania". Në finalen e përzgjedhjes kombëtare *Vidbir*, ata zunë vendin e dytë me 14 pikë (gjashtë nga juria dhe tetë nga publiku). Psiuk besonte se për shkak të vështirësive teknike të ndodhura gjatë procesit të votimit, Alina Pash ishte zgjedhur gabimisht fituese. Pavarësisht se ishte në vendin e dytë, grupit iu ofrua shansi ta përfaqësonte Ukrainën pas tërheqjes së Pash për shkak të polemikave në lidhje me historinë e saj të udhëtimit në Krime. Më 22 shkurt, Orkestra Kalush pranoi ofertën. Në të njëjtën ditë, transmetuesi publik ukrainas Suspilne publikoi rezultatet zyrtare të votimit të *Vidbir* 2022, duke konfirmuar se Pash ishte zgjedhur saktë si fituese, në kundërshtim me pretendimet e Psiuk.

## Diskografia 
### Albumet 
## Referime
Kosova në Lojërat Olimpike Dimërore "Pekin 2022"

Kosova mori pjesë në Lojërat Olimpike Dimërore 2022 në Pekin të Kinës nga 4 - 20 shkurt të vitit 2022. Flamurin e Kosovës e ka bartur skiatori Albin Tahiri.

## Faqe interneti 
* https://shqip.com/kosova-parakalon-ne-lojerat-olimpike-dimerore-pekini-2022/
* https://www.gazetaexpress.com/olimpiada-dimerore-pekin-2022-kush-prin-me-medalje-dhe-si-renditet-kosova/
* https://www.aa.com.tr/sq/ballkani/kosova-merr-pjes%C3%AB-n%C3%AB-loj%C3%ABrat-olimpike-dim%C3%ABrore-n%C3%AB-pekin-me-2-sportist%C3%AB/2488076
Fajdeja

**Fajdeja** është praktikë e dhënies së kredive monetare joetike ose imorale që pasurojnë në mënyrë të padrejtë huadhënësin. Termi mund të përdoret në një kuptim moral - duke dënuar, duke përfituar nga fatkeqësitë e të tjerëve - ose në një kuptim ligjor, kur një normë interesi është më e madhe se norma maksimale që lejohet me ligj. Një kredi mund të konsiderohet me fajde për shkak të normave të interesit të tepërta ose abuzive ose faktorëve të tjerë të përcaktuar nga ligjet e një shteti. Dikush që praktikon fajdenë mund të quhet fajdexhi.

Në shumë shoqëri historike, duke përfshirë shoqëritë e lashta të krishtera, çifute dhe myslymane, fajdeja nënkuptonte se ngarkimi i interesave të çdo lloji konsiderohej i gabuar, ose bëhej i paligjshëm. Gjatë periudhës së Sutras në Indi (shek. VII-II para erës sonë) kishte ligje që ndalonin kastat më të larta të praktikonin fajde. Dënime të ngjashme gjenden në tekstet fetare nga Budizmi, Judaizmi (*ribbit* në hebraisht), Krishterimi dhe Islami (*riba* në arabisht). Ndonjëherë, shumë shtete nga Greqia e lashtë deri në Romën e lashtë i kanë nxjerrë jashtë ligjit huadhëniet me çdo interes. Megjithëse Perandoria Romake përfundimisht lejoi hua me norma interesi të kufizuara me kujdes, Kisha Katolike Romake në Evropën mesjetare, si dhe Kishat e Reformuara, e konsideruan tarifimin e interesit në çdo masë si mëkat (si dhe tarifimin për përdorimin e parave, si në një byro këmbimi). Ndalimet fetare për kamatën bazohen në besimin se ngarkimi i interesit për një hua është mëkat.

## Shiko edhe 
* Ryshfeti
* Krimi
* Korrupsioni
* Shantazhi

## Referime
Mallrat

[parapamje|280px|Mallra të prekshme të grumbulluara në një [Depoja|depo]]
Në ekonomi, **mallrat** janë artikuj që plotësojnë dëshirat njerëzore dhe ofrojnë dobi, për shembull, për një konsumator që blen një produkt të kënaqshëm. Bëhet një dallim i përbashkët midis mallrave që janë të transferueshme dhe shërbimeve që nuk janë të transferueshme.

Një mall është një "mall ekonomik" nëse është e dobishme për njerëzit, por e pakët në lidhje me kërkesën e saj, kështu që kërkohet përpjekje njerëzore për ta marrë atë. Në të kundërt, mallrat e lira, si ajri, janë natyrshëm në furnizim të bollshëm dhe nuk kanë nevojë për përpjekje të vetëdijshme për t'i siguruar ato. Mallrat private janë gjëra në pronësi të njerëzve, të tilla si televizorët, mobiljet e dhomës së ndenjes, kuletat, telefonat celularë, pothuajse çdo gjë që zotërohet ose përdoret në baza ditore që nuk ka lidhje me ushqimin.

Një mall konsumi ose "mall përfundimtar" është çdo artikull që konsumohet përfundimisht, në vend që të përdoret në prodhimin e një malli tjetër. Për shembull, një furrë me mikrovalë ose një biçikletë që i shitet një konsumatori është një mall përfundimtar ose mall konsumi, por përbërësit që shiten për t'u përdorur në ato mallra janë mallra të ndërmjetme. Për shembull, tekstilet ose transistorët mund të përdoren për të prodhuar disa mallra të mëtejshme.

Mallrat komerciale interpretohen si produkte të prekshme që prodhohen dhe më pas vihen në dispozicion për furnizim për t'u përdorur në një industri tregtare. Mallrat komerciale mund të jenë traktorë, automjete komerciale, struktura të lëvizshme, aeroplanë, madje edhe materiale për çati. Mallrat komerciale dhe personale si kategori janë shumë të gjera dhe mbulojnë pothuajse gjithçka që një person sheh që nga koha kur zgjohet në shtëpinë e tij, gjatë udhëtimit për në punë deri në mbërritjen e tyre në vendin e punës.

Mallrat mund të përdoren si sinonim për mallrat ekonomike, por shpesh i referohen lëndëve të para të tregtueshme dhe produkteve parësore.

## Referimet
Jeff Hovenier

**Jeffrey M.** "**Jeff**" **Hovenier** është një diplomat amerikan, i cili është i nominuar për të shërbyer si ambasador i Shteteve të Bashkuara në Kosovë në administratën e Bidenit.

## Jeta e hershme dhe edukimi 
Hovenier u rrit në Bellingham, Uashington. Ai fitoi një diplomë Bachelor të Arteve në marrëdhëniet ndërkombëtare nga Universiteti Brigham Jang dhe një Master të Arteve në qeverisje dhe marrëdhënie ndërkombëtare nga Universiteti Georgetown.

## Karriera 
Një anëtar i Shërbimit të Lartë të Jashtëm, Hovenier është caktuar në ambasada në Peru, Kroaci, Greqi, Panama, Gjermani dhe Paraguaj, përveç Organizatës për Sigurinë dhe Bashkëpunimin në Evropë . Hovenier shërbeu gjithashtu si drejtor për çështjet e Evropës Qendrore dhe Juglindore për Këshillin e Sigurisë Kombëtare të Shteteve të Bashkuara .  Hovenier shërbeu gjithashtu në Ambasadën e SHBA në Ankara, Turqi si i ngarkuar me punë nga gushti 2018 deri në korrik 2019,  dhe zëvendës shef i misionit nga gushti 2018 deri në korrik 2021, kur Scott M. Oudkirk mori postin e tij si VKM. 

Hovenier u emërua për të shërbyer si ambasador i Shteteve të Bashkuara në Kosovë më 2 korrik 2021. Më 13 korrik 2021, emërimi i tij u dërgua në Senat. Më 5 tetor 2021, një seancë dëgjimore për emërimin e tij u mbajt përpara Komisionit të Senatit për Marrëdhëniet me Jashtë. Më 19 tetor 2021, emërimi i tij u raportua në mënyrë të favorshme jashtë komisionit. Senati i Shteteve të Bashkuara e konfirmoi atë në 18 nëntor 2021 me votim zanor. Ai ia dorëzoi letrat kredenciale Presidentes Vjosa Osmani në Prishtinë më 10 janar 2022.

## Referime
Mendra

**Mendër** ose **Nenexhik** është një gjini bimësh në familjen Lamiaceae (familja e mendrave).

Ata janë në rritje të shpejtë, duke zgjeruar shtrirjen e tyre përgjatë sipërfaqeve përmes një rrjeti vrapuesish. Për shkak të rritjes së shpejtë të tyre, një bimë e çdo mendre të dëshiruar, së bashku me pak kujdes, do të sigurojë më shumë se të mjaftueshme mendër për përdorim në shtëpi. Disa lloje të mendrës janë më invazive se të tjerët. Edhe me mendra më pak invazive, duhet pasur kujdes kur përzieni ndonjë mendër me ndonjë bimë tjetër, që të mos e marrë menteja. Për të kontrolluar mendrat në një mjedis të hapur, ato duhet të mbillen në enë të thella pa fund, të zhytura në tokë, ose të mbillen mbi tokë në vaska dhe fuçi.

Disa mendra mund të shumohen me fara, por rritja nga fara mund të jetë një metodë jo e besueshme për rritjen e mendrës për dy arsye: farat e mendrës janë shumë të ndryshueshme - mund të mos përfundoni me atë që supozohej se ishte mbjellë - dhe disa varietete mendre janë sterile. Është më efektive të merren dhe të mbillen prerje nga vrapuesit e mendrës së shëndetshme.

Mendrat më të zakonshëm dhe më të njohur për kultivim komercial janë **mendra e butë** njohur edhe si **nenexhiku** ose **dhiozma** (*Mentha × piperita*), mendra amtare (*Mentha spicata*), nenexhik skocez (*Mentha x gracilis*) dhe nenexhik misri (*Mentha arvensis*); gjithashtu (kohët e fundit) nenexhik me mollë (*Mentha suaveolens*).

Mendrat supozohet të bëjnë bimë shoqëruese të mira, duke larguar insektet dëmtuese dhe duke tërhequr ato të dobishme. Ata janë të ndjeshëm ndaj mizave të bardha dhe afideve.

Vjelja e gjetheve të mendrës mund të bëhet në çdo kohë. Gjethet e freskëta duhet të përdoren menjëherë ose të ruhen deri në disa ditë në qese plastike në frigorifer. Opsionale, gjethet mund të ngrihen në tabaka me kuba akulli. Gjethet e thara të mendrës duhet të ruhen në një enë hermetike të vendosur në një zonë të freskët, të errët dhe të thatë.

## Referime
Shqipëria në Lojërat Olimpike Dimërore "Pekin 2022"

Shqipëria mori pjesë në Lojërat Olimpike Dimërore 2022 në Pekin të Kinës nga 4 - 20 shkurt të vitit 2022. Skiatori Deni Xhepa ishte flamurmbajtësi ynë në parakalimin simbolik të Lojërave. Ai ishte sportisti që përfaqësojë Shqipërinë në këto Lojëra Olimpike.

## Faqe interneti 
* https://www.trt.net.tr/shqip/sporti/2022/02/06/flamuri-kombetar-shqiptar-valevitet-ne-stadiumin-olimpik-te-pekinit-1774109
* https://ata.gov.al/2022/02/04/nisin-lojerat-olimpike-dimerore-pekin-2022-shqiperia-merr-pjese-me-skiatorin-denis-xhepa/ 
* https://tv21.tv/shqiperia-ne-olimpiaden-dimerore-pekin-2022/
Shqipëria në Lojërat Olimpike "Rio 2016"

Shqipëria mori pjesë në Lojërat Olimpike 2016 në Rio de Janeiro, Brazil, nga 5 gusht deri 21 gusht në vitin 2016. Luiza Gega ishte flamurmbajtësja e Shqipërisë. Ekipi shqiptar përbëhej nga Luiza Gega, Izmir Smajlaj, Nikol Merizaj, Sidni Hoxha, Briken Calja dhe Evangjelia Veli.

## Faqe interneti 
* https://www.intv.al/rio-2016-nisin-lojerat-olimpike-luiza-gega-ngre-flamurin-shqiptar-foto-viodeo-11558
* https://topsporti.com/artikulli/gega-kapitene-e-shqeiperise-ne-rio/te-tjera 
*  https://www.preshevajone.com/rio-2016-lojerat-olimpike-startuan-me-nje-risi-dhe-freski-flamujsh-te-dy-shteteve-shqiptare/
Presheva gjatë sundimit osman

Presheva nën sundimin Osman

Presheva gjat kohës së sundimit Osman në Ballkan, ishte e përfshirë nën pashallëkun e Shkupit. Struktura nacionale në këtë trevë ishte pothuajse e 100% shqiptare, e që gjat shpalljes së pavarsisë së Serbisë nga Turqia ishin shpërngulur edhe një pjesë e madhe e shqiptarëve nga viset Veri-Lindore të Arbërisë ( Vranja, Leskovci, Nishi, Piroti, Surdulica etj.). Si dëshmi e kësaj shpërnguljeje është fakti se sot shumë familje dhe fshatra të tëra dijnë prejardhjen e tyre nga viset Veri-Lindore të Arbërisë. P.sh. Banorët e fshatit Kokaj (Malësi) vijnë nga rrethina e Leskovcit nga fshati Klajiq, Seferët (fsh. Sefer, malësi) vijnë nga rrethina e Pirotit, Familja e Dodajve (Dodallarët, Preshevë) vijnë nga Nishi, banorët e fshatit Depce (malësi) poashtu vijnë nga rrethina e Leskovcit.

Nga zullumet e turqve që i bënin shqiptarëve të këtyre viseve, çonin drej përleshjeve dhe kryengritjeve të kohëpaskohëshme të shqiptarëve kundër turqve. Kështu psh. Më vitin 1843, shqiptarët e rrethinës së Kumanovës , Preshevës, Bujanocit dhe Gjilanit nën udhëheqjen e Bajram Vaksincës çuan krye kundër zullumve dhe shtypjes së Hysen Pashës. Hysen Pasha i plagosur, iku te miqt e vet në Pçinjë ku atje edhe vdiq.

Këtu nuk duhet harruar edhe kryengritjet e njëpasnjëshme të shqiptarëve në përgjithsi ku si pjesmarrës të rregullt ishin edhe shqiptarët e Preshevës, Bujanocit dhe të Medvegjes.
Infrastruktura e Tiranës

**Infrastruktura e bashkisë së Tiranës** përbëhet nga rrjetet e transportit, infrastruktura teknike, sociale dhe të sigurisë.

## Infrastruktura teknike 
### Ujësjellësi 
### Komunikimi 
## Transporti 
### Rrugët 
### Transporti publik 
Në Tiranë funksionojnë 16 linja të ndryshme, të menaxhuar nga 11 operatorë privatë.

Që nga viti 2020 transporti publik në Tiranë vuan nga rënia e numrit të pasagjerëve. Periudha e 6-mujorit të parë 2021 shënon 49% më pak pasagjerëve se e njëjta periudhë më 2019. Për periudhën e njëjtë, numri i biletave të shitur është përgjysmuar.

### Biçikleta 
### Hekurudha 
### Aeroporti 
## Infrastruktura e sigurisë 
### Policia 
### Shërbimi zjarrfikës 
Shërbimi Zjarrfikës i Tiranës ka një stacion qendoror në Njësinë 7 (afër 21 Dhjetorit), kurse kanë filluar punimet për një stacion të ri në Njësinë 4. Në Kombinat ndodhet selia e Policisë së Mbrojtjes nga Zjarri dhe për Shpëtim. 

Shërbimin Zjarrfikës së Tiranës përfshin 3 ekipe të specializuara: 1 ekip për ndërhyrje në raste tërmetesh, 1 ekip për ndërhyrje në raste shpëtimi nga lartësitë apo thellësitë, dhe 1 ekip për mbrojtje nukleare, biologjike dhe kimike (NBK).

### Gjykatat dhe burgjet 
## Infrastrukura sociale 
### Shkollat 
### Universitetet 
### Bibliotekat 
Në Tiranë gjenden Biblioteka Kombëtare, Biblioteka e Akademisë së Shkencave, Biblioteka e Kuvendit të Shqipërisë, Biblioteka e Arkivit Qëndror Shtetëror i Filmit, dhe Biblioteka e Galerisë Kombëtare e Arteve. Bashkia e Tiranës administron 8 biblioteka bashkiake.

### Shëndetësia 
### Shërbimet sociale 
## Referime
Pilaf

[parapamje|280px|[Kabuli palaw, pjatë kombëtare e Afganistanit]]
**Pilafi** është një pjatë me oriz, ose në disa rajone, një pjatë me grurë, receta e së cilës zakonisht përfshin gatimin në stok ose lëng mishi, shtimin e erëzave dhe përbërësve të tjerë si perime ose mish, dhe përdorimin e disa teknikave për arritjen e kokrrave të gatuara që nuk ngjiten.

## Historia 
Megjithëse kultivimi i orizit ishte përhapur shumë më herët nga Azia Jugore në Azinë Qendrore dhe Perëndimore, ishte në kohën e Kalifatit Abasid që metodat e gatimit të orizit që përafrojnë stilet moderne të gatimit të pilafit në fillim u përhapën nëpër një territor të gjerë nga Spanja në Afganistan, dhe përfundimisht në një botë më të gjerë.

Receta më e hershme e dokumentuar për pilafin vjen nga studiuesi persian i shekullit të dhjetë, Avicena *(Ibn Sīnā)*, i cili në librat e tij mbi shkencat mjekësore i kushtoi një pjesë të tërë përgatitjes së pjatave të ndryshme, duke përfshirë disa lloje pilafi. Duke vepruar kështu, ai përshkroi avantazhet dhe disavantazhet e çdo artikulli të përdorur për përgatitjen e gjellës. Prandaj, Persianët e konsiderojnë Ibn Sinën si "babain" e pilafit modern. Tekstet arabe të shekullit të trembëdhjetë përshkruajnë konsistencën e pilafit që kokrrat duhet të jenë të shëndosha dhe disi të forta që t'i ngjajnë kokrrave të piperit pa pështymë dhe secila kokërr duhet të jetë e ndarë pa grumbullime.

Një tjetër burim kryesor për pjatat e pilafit vjen nga filozofi iranian i shekullit të 17-të, Molla Sadra.

Pilau u bë tarifa standarde në Lindjen e Mesme dhe Transkaukazia me kalimin e viteve me variacione dhe risi nga persët, arabët, turqit dhe armenët. Ajo u prezantua në Izrael nga Buharani dhe jehudët persianë.

Gjatë periudhës së Bashkimit Sovjetik, versionet e gjellës nga Azia Qendrore u përhapën në të gjitha republikat sovjetike, duke u bërë pjesë e kuzhinës së përbashkët sovjetike.

## Përgatitja 
Disa kuzhinierë preferojnë të përdorin basmati sepse me këtë lloj orizi është më e lehtë të përgatisni një pilaf ku kokrrat qëndrojnë “të lehta, me push dhe të ndara”. Megjithatë, përdoren edhe lloje të tjera të orizit me kokërr të gjatë. Orizi shpëlahet mirë para përdorimit për të hequr niseshtën. Pilafi mund të gatuhet në ujë ose lëng. Shtesat e zakonshme përfshijnë qepë të skuqura dhe erëza aromatike si kardamom, gjethe dafine dhe kanellë. Pilafi zakonisht bëhet me mish ose perime, por mund të bëhet edhe i thjeshtë që në turqisht quhet *sade pilav*, në persisht *çelo* dhe në arabisht *ruzz mufalfal*. Në raste të veçanta saffron mund të përdoret për t'i dhënë orizit një ngjyrë të verdhë. Pilafi bëhet shpesh duke shtuar orizin në yndyrën e nxehtë dhe duke e trazuar pak para se të shtoni lëngun e gatimit. Yndyra e përdorur ndryshon nga receta në recetë. Metodat e gatimit ndryshojnë në lidhje me detaje të tilla si njomja paraprake e orizit dhe zierja në avull pas zierjes.

## Bibliografia 
* 

## Referime
Rruga Shtetërore 2

thumb|Tabela SH2
**Rruga Shtetërore 2 (SH2)** quhet rruga ndërurbane kryesore midis Tiranës dhe Durrësit. Ajo ka një gjatësi prej 33 km. SH2 është pjesë e Korridorit VIII.

## Burimet 
* Kodi Rrugor

## Referimet
Oxhaku

parapamje|Oxhaku i hapur modern
**Oxhaku** ose **mangalli** është një strukturë e bërë prej tullash, guri ose metali e projektuar për të mbajtur zjarrin. Kaminat përdoren për ambientin relaksues që krijojnë dhe për ngrohjen e një dhome. Zjarrit moderne ndryshojnë në efikasitetin e nxehtësisë, në varësi të dizajnit.

Historikisht, ato janë përdorur për ngrohjen e një banese, gatim dhe ngrohjen e ujit për lavanderi dhe përdorime shtëpiake. Zjarri mbahet në një kuti zjarri ose gropë zjarri; një kamish ose një kanal tjetër tymi lejon që gazi i shkarkimit të dalë. Një oxhak mund të ketë si më poshtë: një themel, një vatër, një kuti zjarri, një mantel, një vinç oxhak (përdoret në oxhaqet e kuzhinës dhe larjes së rrobave), një grilë, një arkitrarë, një shufër arkitrare, një mburojë, një damper, një dhomë tymi, një fyt, një kanal tymi dhe një filtër oxhak ose pas djegës.

Në pjesën e jashtme, shpesh ka një kurorë me tulla me korbela, në të cilën rrjedhat e tullave që dalin veprojnë si një rrjedhë pikuese për të parandaluar që uji i shiut të rrjedhë nëpër muret e jashtme. Një kapak, kapuç ose qefin shërben për të mbajtur ujin e shiut jashtë pjesës së jashtme të oxhakut; shiu në oxhak është një problem shumë më i madh në oxhaqet e veshur me pllaka tymi të papërshkueshëm ose veshje metalike sesa me oxhakun tradicional të muraturës, i cili thith të gjithë, përveç shiut më të dhunshëm. Disa oxhaqe kanë një ndalues ​​shkëndijash të inkorporuar në kurorë ose kapak.

## Llojet e oxhaqeve 
* Oxhaqe të prodhuara janë bërë me kuti zjarri prej fletë metalike ose qelqi.
* Oxhaqe elektrike mund të jenë zëvendësues të integruar për dru ose gaz ose rinovohen me futje trungjesh ose kuti zjarri elektrike.
* Disa lloje janë oxhaqe elektrike të montuara në mur, sobat elektrike me oxhak, oxhaqe elektrik buhari dhe oxhaqe elektrikë të palëvizshëm ose të lirë.

Zjarrit e muraturës dhe të parafabrikuara mund të ushqehen nga:

* Lëndë djegëse druri ose dru zjarri dhe biomasë tjetër
* Qymyr druri (biomasa e karbonizuar)
* Qymyri i klasave të ndryshme
* Koks (qymyr i karbonizuar)
* Lëndë djegëse pa tym i disa llojeve
* Gazrat e ndezshëm: propan, butan dhe metan (gazi natyror është kryesisht metan, gazi i lëngshëm i naftës kryesisht propan)
* Etanol (një alkool i lëngshëm, i shitur gjithashtu në xhel)

Traditional Himalayan Tandoor.jpg|Himalayan Tandor Tradicional
Fireplace Burning.jpg|Oxhak me djegie druri me qen zjarri
NT Typical gas log fireplace (5114230942).jpg|Një oxhak me gaz
Electric_Fireplace.jpg|Oxhaku elektrik
Fireplace (Serbia).jpg|Ognjište tradicionale serbe

## Efektet mjedisore 
Djegia e çdo karburanti hidrokarbur lëshon dioksid karboni dhe avujt e ujit. Emetimet e tjera, si oksidet e azotit dhe oksidet e sulfurit, mund të jenë të dëmshme për mjedisin.
Oxhaku (kthjellim)

**Oxhaku** nënkupton:

* Oxhaku, vend në një ndërtesë ku ndizet zjarri
* Oxhaqet feudalë, ndër tyre:
** Oxhaku i Hysove
** Oxhaku i Janiçerëve
* Oxhaku (Bosnje e Hercegovinë)
* Oxhaku (roman)
Rruga Shtetërore 1

thumb|Tabela SH1
**Rruga Shtetërore 1 (SH1)** quhet rruga ndërurbane kryesore midis Tiranës dhe kufirit në Han të Hotit. Ajo ka një gjatësi prej 125 km. SH1 është pjesë e Autostradës Adriatiko-Joniane.

## Burimet 
* Kodi Rrugor

## Referimet
Protestat kundër rritjes së çmimit të naftës dhe kostove të jetesës në 2022

Protestat kundër rritjes së çmimit të naftës dhe rritjes së çmimeve në Shqipëri janë një sërë protestash  në rrugë dhe demostratatash të mbajtura nga qytetarë në disa prej qyteteve të Republikës së Shqipërisë. Protesta e parë ndodhi në 9 mars 2022 para godinës së Kryeministrisë. 

## Arsyet e protestave 
Arsyeja kryesore e protestave ka qenë rritja e menjëhershme e cmimit të naftës në Shqipëri.
Protestat në Shqipëri filluan në datën 9 Mars 2022, kur çmimi i karburanteve u rrit me më shumë se 40 përqind dhe qeveria deklaroi se tregjet europiane dhe ato ndërkombëtare të karburanteve kanë pësuar luhatje nga lufta në Ukrainë.

## Dita e parë e protestës 
## Ditët në vijim 
Protestat vazhduan edhe pse forcat policore të shtetit nderhyjnë për të shpërndarë protestuesit. Qytetarët paralajmëruan që do të qëndronin rezistent 24 orë kur policia ndërhyri për të ndarë kordonët e protestuesve. 

## Reagimet e qeverisë 
Nga protesta e zhvilluar në datën 11 Mars 2022 në të gjithë vendin, janë proceduar penalisht të paktën 84 persona, 6 janë arrestuar, ndërsa një tjetër është shpallur në kërkim. 
## Burimet
Rimac Automobili

**Rimac Automobili** është një kompani kroate për prodhimin e automjeteve elektrike e themeluar në vitin 2009 me selinë e saj në Sveta Nedelja. Rimac Automobili zhvilloi dhe prezantoi konceptin e makinës elektrike Concept One, i cili më vonë hyri në prodhim. Ajo u prezantua për herë të parë për publikun botëror në vitin 2011 në ekspozitën më të madhe të makinave në botë Internationale Automobil-Ausstellung në Frankfurt.

## Historia
Themeluesi i Rimac Automobili është Mate Rimac, i cili e ktheu BMW E30 të tij të vjetër në një automjet elektrik garash.

Kopja e parë e modelit Concept One iu dorëzua në janar 2013 një klienti spanjoll, Applus + IDIADA. Makina u përfundua për katër muaj, dhe çmimi nuk dihej. [1]

Rimac Automobili prezantoi modelin e tij të dytë komercial Concept One, i cili do të prodhohej në vetëm tetë kopje, në Panairin Ndërkombëtar të Motorëve në Gjenevë më 1 Mars 2016. [2] Më 14 Maj 2019 u njoftua se në selinë e Rimac Automobili, Kia Motors, pjesë e Hyundai Motor Group, ka nënshkruar një marrëveshje për të investuar rreth 600 milionë kuna në kompaninë Rimac Automobili. Ai do të zhvillojë një makinë sportive elektrike me një makinë sportive Hyundai N të vendosur në qendër dhe një automjet hibrid me performancë të lartë me hidrogjen dhe gjithashtu një makinë elektrike. [3]

## Modelet
* Concept One
* Concept S
* Rimac Nevera
* Volar-e
* Ampster
* Greyp G12
* Greyp G12S

## Referime
 (në kroatisht)
 (në anglisht)
 (në kroatisht)
Peshqir

parapamje|djathtas|Një tufë peshqirësh banje me ngjyra
Një **peshqir** është një copë pëlhure ose letër thithëse që përdoret për tharjen ose fshirjen e një trupi ose një sipërfaqeje. Ai tërheq lagështinë përmes kontaktit të drejtpërdrejtë.

Në familje, përdoren disa lloje peshqirësh pëlhure, duke përfshirë peshqirët e duarve, peshqirët e banjës dhe peshqirët e kuzhinës. Në plazh, njerëzit përdorin peshqirë plazhi.

Letrat e kuzhinës sigurohen në banjat komerciale ose zyre nëpërmjet një shpërndarësi që përdoruesit të thajnë duart. Në familje ato përdoren për punë të vogla, të sakta ose veçanërisht të pista të fshirjes, pastrimit dhe tharjes.

## Historia 
Sipas studimeve arkeologjike të Mesjetës, "... sendet personale të mbajtura ngushtë përfshinin thikën dhe një peshqir". Sidoqoftë, shpikja e peshqirit zakonisht lidhet me qytetin e Bursës, Turqi, në shekullin e 17-të. Këto peshqirë turke filluan si një copë pambuku ose liri e rrafshët, e endur, e quajtur *pestamel*, shpesh e qëndisur me dorë. Mjaft e gjatë për t'u mbështjellë rreth trupit, pestameli fillimisht ishte mjaft i ngushtë, por tani është më i gjerë dhe zakonisht ka përmasa 90 me 170 centimetra. Pestameli përdorej në banjat turke pasi qëndronte i lehtë kur laget dhe ishte shumë absorbues.

Me rritjen e Perandorisë Osmane, u rrit edhe përdorimi i peshqirit. Gjuajtësve iu kërkua të qëndisnin dizajne më të përpunuara, të ndihmuara nga njohuritë e tyre për thurjen e qilimave. Nga shekulli i 18-të, peshqirët filluan të shfaqnin sythe që ngjiteshin nga grumbulli i materialit. Këta peshqirë me lak u bënë të njohur si *havly*; me kalimin e kohës, kjo fjalë ka ndryshuar në *havlu*, fjalë turke për peshqir, dhe do të thotë "me sythe". Peshqirët nuk u bënë të përballueshëm deri në shekullin e 19-të, me tregtinë e pambukut dhe industrializimin. Me mekanizim, peshqirët prej pambuku u bënë të disponueshme pranë oborrit, si dhe mbaheshin në dyqane si peshqirë të përgatitur paraprakisht.

Sot peshqirët janë të disponueshëm në një sërë madhësish, materialesh dhe dizajnesh. Disa hotele që ofrojnë peshqirë dhe rroba banje vendosin etiketa RFID të larë në rrobat e tyre për të parandaluar vjedhjen.

## Referime
Sami Muleci

parapamje
**Sami Muleci** ka lindur më 21 qershor 1997 në qytetin e Skenderajit, shteti i Kosovës, por jeton në Austri, në qytetin e Gracit.

Prindërit e Sami Mulecit quhen babai Muharrem Muleci, nëna Kimete Muleci, ai ka 2 vëllezër të quajtur Avni Muleci & Flamur Muleci. Shkollën fillore e kreu në Austri si dhe gjimnazin në Austri, dega Shkenca Kompjuterike.

Samiu së bashku me familjen e tij të ngushtë kanë një biznes ndërtimi në Austri ku të gjithë austriakët e njohin këtë kompani si një nga kompanitë më të mëdha në Austri dhe babai i Samiut e quajti këtë kompani Sam Bau, ku trashëgimtari i këtij biznesi është vetë Samiu.

Që në fëmijëri, prindërit e tij e zbuluan talentin e Samiut në muzikë dhe e mbështesin gjithmonë, edhe pse ai vazhdon studimet, që të mos e lërë kurrë mënjanë muzikën sepse ishte një talent shumë i rrallë.

Sami Muleci e ka nisur me muzikë që në moshë shumë të vogël, ka nisur disa projekte të ndryshme muzikore, por në vitin 2021 Samiu i cili në degën e muzikës njihet me pseudonimin SAM. Projekti muzikor me titull Where are you, ku Sam me këtë projekt muzikor arriti të jetë mjaft i suksesshëm, ku pati një audiencë të madhe dhe shpërndarje nga publiku në Kosovë, Shqipëri, Maqedoni, Zvicër dhe Austri. Për këtë projekt dhe talentin e Sam shkruajnë edhe shumë gazeta nga vendet e lartpërmendura.

Të gjitha tekstet e Samit janë shkruar nga ai, kur u pyet se ku e merr frymëzimin tha nga jeta që jeton. Sami do të ketë së shpejti projektet e radhës dhe në një intervistë përfundoi duke thënë se tani është koha ime.
Filxhan çaji

parapamje|djathtas|Filxhanet e çajit në pjatëza
Një **filxhan çaji** është një filxhan për të pirë çaj. Mund të jetë me një dorezë, në përgjithësi një të vogël që mund të kapet me gishtin e madh dhe një ose dy gishta. Zakonisht është bërë nga një material qeramik. Zakonisht është pjesë e një grupi, i përbërë nga një filxhan dhe një pjatëz që përputhet ose një treshe që përfshin një tortë të vogël ose pjatë sanduiç. Këto nga ana e tyre mund të jenë pjesë e një grupi çaji në kombinim me një çajnik, ibrik kremi, tas të mbuluar me sheqer dhe tas me pjerrësi në suitë. Kupat e çajit janë shpesh më të gjera dhe më të shkurtra se filxhanat e kafesë. Kupat për çajin e mëngjesit janë zakonisht më të mëdha se filxhanat për çajin e pasdites.

Kupat e çajit më të mirë zakonisht janë prej porcelani të hollë të bardhë të tejdukshëm dhe të zbukuruara me modele që mund të jenë të pajisura me shërbime të gjera darke. Disa koleksionistë blejnë filxhanë të shumtë të një lloji me disqe të përshtatshme. Gota të tilla dekorative të kabinetit mund të jenë suvenire të një vendi, personi ose ngjarjeje. Koleksionistë të tillë mund të grumbullojnë gjithashtu lugë çaji argjendi me një futje smalti të zbukuruar në dorezë, me tema të ngjashme.

Në Evropë, filxhanat e çajit prej porcelani të bëra prej porcelani (porcelani Limoges nga një bazë kaolini e ngrohur në furra ose porcelani kinez) ishin një delikatesë për të shijuar kohën e çajit. Kupat janë bërë me një dorezë dhe shoqërohen me një disk në një komplet, ato kanë dekorim të lyer me dorë dhe modele ari ose argjendi veçanërisht duke rreshtuar buzën dhe dorezën.

Në kulturën e Kinës filxhanet e çajit janë shumë të vogla, zakonisht nuk përmbajnë më shumë se 30 ml lëng. Ato janë krijuar për t'u përdorur me çajnikët Yixing ose Gaiwan. Vendet në Bririn e Afrikës si Eritrea gjithashtu përdorin filxhanë pa dorezë për të pirë kënaqësi, e cila është kafeja tradicionale atje. Në kulturat rusishtfolëse dhe kulturat e Azisë Perëndimore të ndikuar nga Perandoria Osmane çaji shpesh shërbehet në një gotë të mbajtur në një enë metalike të veçantë me një dorezë, të quajtur zarf ose në rusisht një podstakannik.

Kupat e para të vogla të bëra posaçërisht për pirjen e çajit kur u pa në Evropë në shekullin e 17-të u eksportuan nga porti japonez i Imarit ose nga porti kinez i Kantonit. Tasat e çajit në Lindjen e Largët nuk kishin doreza, dhe imitimet e para evropiane, të bëra në Meissen, ishin gjithashtu pa doreza. Në fund të shekullit të 19-të, kanaçet e formës cilindrike me doreza u bënë një alternativë në modë ndaj kupave në formë tasi.
Shqipëria në Lojërat Olimpike “Tokio 2020”

Shqipëria mori pjesë në Lojërat Olimpike “Tokio 2020” por që u shtynë për shkak të COVID-19 dhe u zhvilluan nga 23 korrik deri më 8 gusht 2021 në Tokio, Japoni.  Flamurmbajtësit e Shqipërisë ishin peshëngritësi Briken Calja dhe atletja Luiza Gega.

Shqipëria u përfaqësua në Lojërat Olimpikë të Tokios me 9 sportistë në pesë disiplina të ndryshme. Rezultatin më të mirë e arriti Briken Calja që u rendit i katërti në peshëngritje në peshën trupore deri në 73 kg. Calja e mbylli dygarëshin me 341 kg vetëm një kg larg medaljes olimpike duke shënuar një rezultat historik për Shqipërinë. Peshëngritësi tjetër Erkand Qerimaj e fitoi baterinë B të peshës deri në 81 kg por Olimpiadën e mbylli në vendin e 9-të. Gjimnasti Matvei Petrov nuk mundi të kualifikohej në finalen e kaluçit me doreza. Edhe atleti Izmir Smajlaj nuk e arriti dot finalen e disiplinës kërcim së gjati duke u renditur në vendin e 18-të. Që në raundet e para u eliminuan notarët Kledi Kadiu dhe Nikol Merizaj. Paraqitje modeste bënë xhudisti Indrit Çullhaj që u dëmtua që në garën e parë dhe qitësja Manuela Delilaj

## Faqe interneti 
* http://www.panorama.com.al/sport/lojerat-olimpike-tokio-2020-shqiperia-kerkon-historine-me-shtangen/
* https://exit.al/9-atlete-perfaqesojne-shqiperine-ne-lojrat-olimpike-te-tokios/
* https://kosovapress.com/parakalimi-i-shqiperise-ne-tokio-2020/
Shyqri Nimani

**Shyqri Nimani** (6 maj 1941 - 22 qershor 2023) ishte piktor, dizajnues grafik dhe pedagog shqiptar. Ai ishte dizajneri i parë grafik në Kosovë, si një ndër themeluesit e Departamentit të Dizajnit Grafik në Fakultetin e Arteve të Bukura në Universitetin e Prishtinës. Është i mirënjohur nëpër hapësirat shqiptare për kaligrafimin me dorë në pergamen të Deklaratës së Shpalljes së Pavarësisë së Kosovës në vitin 2008.

## Biografia 
, e dizajnuar nga Nimani]]
Shyqri Nimani lindi në Shkodër, Shqipëri më 6 maj 1941 në një familje me prejardhje nga Gjakova të shpërngulur para Luftës së Dytë Botërore në Shqipëri, i biri i Ramiz Shyqri Nimanit dhe Hatmane Batushës; i ati kishte qenë oficer i Mbretërisë Shqiptare. Shkollën e Mesme të Artit e kreu në Pejë me sukses të shkëlqyeshëm. U diplomua në Akademinë e Arteve Aplikative në Beograd në vitin 1967, me notën maksimale 10. Studimet pasuniversitare i kreu më 1969 në të njëjtën Akademi. Në vitin 1970, Nimani ishte një ndër themeluesit e Departamentit të Dizajnit Grafik në kuadër të Fakultetit të Arteve të Universitetit të Prishtinës. Profesor ordinar në Fakultetin e Arteve të Prishtinës. Në vitet 1976 – 1978 ka qëndruar në Japoni si bursist i qeverisë japoneze për hulumtim artistik. Në vitet 1979 – 1989 ka qenë drejtor i Galerisë së Arteve të Kosovës. Ka qenë dekan i Fakultetit të Arteve nga viti 1991 – 1994. Merrej me pikturë, grafikë, dizajn dhe me disiplina të tjera të arteve figurative. Ka botuar monografi për artin mesjetar dhe bashkëkohor shqiptar. Ka përkthyer edhe libra nga gjuhë të huaja. 

Më 17 mars 2016, Nimani botoi përmes studios së tij Ars Albanica autobiografinë *Nëpër Gjemba Drejt Yjeve* (). 

Nimani ndërroi jetë më 22 qershor 2023 në moshën 82-vjeçare. 

## Referime
Vakizashi

**Vakizashi** (Japonisht: , "shpata e futur nga ana") është një nga shpatat japoneze të prodhuara tradicionalisht (*nihontō*) e veshur nga samurait në periudhën e Japonisë feudale.

## Historia dhe përdorimi
Prodhimi i shpatave në Japoni ndahet në periudha specifike kohore:

* *Xhokotō* (shpata të lashta, deri rreth vitit 900 pas erës sonë)
* *Kotō* (shpata të vjetra nga rreth 900-1596)
* *Shintō* (shpata të reja 1596-1780)
* *Shinshintō* (shpata më të reja 1781–1876)
* *Gendaitō* (shpata moderne ose bashkëkohore 1876–tani)

[parapamje|334px|majtas|*[Daisho* antike japoneze, çiftimi tradicional i dy shpatave japoneze që ishin simboli i samurait, duke treguar kutitë tradicionale japoneze të shpatave (*koshirae*) dhe ndryshimin në madhësi midis *katanës* (poshtë) dhe *vakizashit* më të vogël (lart).]]
*Vakizashi* ka një teh midis 30 dhe 60 cm (12 dhe 24 in) në gjatësi.

*Vakizashi* ka qenë në përdorim qysh në shekullin e XV-të ose të XVI-të. *Vakizashi* përdorej si shpatë rezervë ose ndihmëse;

[parapamje|300px|Megjithëse numri i shpatave të falsifikuara u ul në [Periudha Meixhi|Periudhën Meixhi, u bënë shumë montime të shkëlqyera artistikisht. Një *vakizashi* i falsifikuar nga Soshu Akihiro. Periudha Nanboku-ço (lart). Montimi i vakizashit, periudha e hershme Meixhi (poshtë).]]
Gjatë Periudhës Edo, shogunati Tokugava kërkonte që samurai të mbante *katana* dhe shpata më të shkurtra në çifte. Këto shpata të shkurtra ishin *vakizashi* dhe *tanto*, dhe do të përzgjidheshin kryesisht *vakizashit*. *Vakizashi* që vishej së bashku me *katana* ishte shenja zyrtare se ai që e mbante ishte një samurai. Kur mbaheshin së bashku, çifti i shpatave quheshin *daisho*, që përkthehet fjalë për fjalë si "e madhe-e vogël". Vetëm samurai mund të mbante daishō: ajo përfaqësonte fuqinë e tyre shoqërore dhe nderin personal. Gjatë kësaj periudhe, njerëzit e zakonshëm u lejuan të mbanin një *ko-vakizashi* me gjatësi ligjore, gjë që e bëri të njohur për publikun e gjerë mbajtjen e *vakizashit*. Kjo ishte e zakonshme kur udhëtonim për shkak të rrezikut për t'u takuar me banditë. *Vakizashi* mbaheshin në anën e majtë, të siguruar në brezin e belit (*Uva-obi ose himo*). Vetëm në Periudhën Edo, në vitin 1638, kur sundimtarët e Japonisë u përpoqën të rregullonin llojet e shpatave dhe grupet shoqërore që lejoheshin t'i mbanin ato, nuk u përcaktuan zyrtarisht gjatësitë e *katanave* dhe *vakizashive*.

Kanzan Satō, në librin e tij të titulluar *Shpata Japoneze*, vëren se nuk dukej të kishte ndonjë nevojë të veçantë për *vakizashi* dhe sugjeron që *vakizashi* mund të jetë bërë më popullor se *tanto* sepse ishte më i përshtatshëm për luftime në ambiente të mbyllura. Ai përmend zakonin e lënies së katanës në derën e një kështjelle ose pallati kur hyhej, ndërkohë që vazhdohej të mbahej *vakizashi* brenda.

## Shiko edhe
* Shpata japoneze
* Naginata
* Kusanagi no Tsurugi
* Shikomizue
* Daisho
* Katana (shpatë japoneze)
* Tanto
* Kultura e Japonisë
* Samurai
* Periudha Heian
* Periudha Kamakura
* Periudha Sengoku
* Periudha Edo
* Odaçi

## Referime
Diplopia

parapamje|240px|Një mënyrë që një person mund të përjetojë vizion të dyfishtë
**Diplopia** është perceptimi i njëkohshëm i dy imazheve të një objekti të vetëm që mund të zhvendosen horizontalisht ose vertikalisht në raport me njëri-tjetrin. I quajtur gjithashtu **vizion i dyfishtë**, është një humbje e fokusit vizual në kushte të rregullta dhe shpesh është vullnetare. Megjithatë, kur ndodh në mënyrë të pavullnetshme, rezulton në funksion të dëmtuar të muskujve ekstraokularë, ku të dy sytë janë ende funksionalë, por ata nuk mund të kthehen për të synuar objektin e dëshiruar. Problemet me këta muskuj mund të jenë për shkak të problemeve mekanike, çrregullimeve të lidhjes neuromuskulare, çrregullimeve të nervave kraniale (III, IV dhe VI) që inervojnë muskujt dhe herë pas here çrregullime që përfshijnë rrugët okulomotore mbinukleare ose gëlltitje të toksinave.

Diplopia mund të jetë një nga shenjat e para të një sëmundjeje sistemike, veçanërisht në një proces muskulor ose neurologjik, dhe mund të prishë ekuilibrin, lëvizjen ose aftësitë e leximit të një personi.

## Referime
Skënder Hushi

**Skënder Hushi** studiues shqiptar. Ka botuar libra për vazhdimsinë pellazge-ilire-shqiptare të shqipes.

## Botime 
* Thoti i pavdekshëm na zbulon Atlantidën  - 2010
* Emnat ilirë nëpër botë : (për ju, vajza e nana shqiptare ; për ju, prindën shqiptarë)  - 2010
* Emnat atlantideo-pellazgo-ilirë nëpër botë dhe kuptimi i tyne me anën e gjuhës shqipe të sotme : (që gabimisht janë quejt arap, turk, grek, sllav, etj.)  -  2014
* Trashëgimia e gjinisë : (shpjegimi i kësaj ndodhie me anë të vrojtimeve dhe lidhja e tyre me forma matematikore)  -  2017
* Fjalori italo - epirotik - 2020
Psikologjia e këshillimit

**Psikologjia e këshillimit** është një degë e psikologjisë që përfshin punën kërkimore dhe aplikative në një varg fushash të gjera interdisiplinare: procesi dhe rezultati i këshillimit; mbikëqyrja dhe trajnimi; zhvillimin e karrierës dhe këshillimin; si dhe parandalimin dhe shëndetin mendor. Disa tema unifikuese midis psikologëve këshillues përfshijnë fokusin në asetet dhe pikat e forta, ndërveprimet person-mjedis, zhvillimin arsimor dhe karrierën, ndërveprimet e shkurtra dhe fokusimin te personalitetet e paprekura. 

## Shih edhe 
* Psikologjia
* Psikologjia klinike
* Psikologji pedagogjike

## Literatura 
* Gelso, C.J. & Samstag, L.W. (2008). A tripartite model of the therapeutic relationship. In: Brown, S.D. & Lent, R.W. *Handbook of Counseling Psychology* (4th ed.) (pp. 267–283). NY: Wiley.
* Gelso, C.J. and Hayes, J.A. (1998). *The Psychotherapy Relationship: Theory, Research and Practice* (pp. 22–46). New York: Wiley.
* Menaker, E. (1991). Questioning the sacred cow of the transference. In: Curtis, R.C. & Stricker, G. *How People Change: Inside and Outside Therapy* (pp. 13–20). New York: Plenum Press. 
* Schachter, J. (2002). *Transference: Shibboleth Or Albatross?* Hillsdale, NJ: Analytic Press.Bacal, H. & Carlton, L. (2011). ''The Power of Specificity in Psychotherapy: When Therapy Works—And When It Doesn't'' (pp. 81, 101–105). Lanham, MD: Jason Aronson.
## Referimet
Gaspër Beltoja

**Gaspër Beltoja** (1871 - 1947) ishte një mësimdhënës dhe veprimtar i arsimit kombëtar shqiptar, autor tekstesh dhe programesh shkollore nga Shkodra. 

## Veprat 
* *Fllad morali* (1912)
* *Libër i tretë për shkollë fillore të Shqypnisë* (1916)
* *Abetare: Libër i parë për shkolla fillore të Shqypnisë* (1921)
* *Lexime: Libër i dytë për shkolla fillore të Shqypnisë* (1921)

## Shih edhe 
* Abetarja shqipe
* Alfabeti i gjuhës shqipe

## Referime
Gaspër Benusi

**Gaspër Benusi** (Shkodër, 14 janar 1850 - Tiranë, 1931) ishte arsimtar aktiv në fund të shekullit XIX dhe fillim të shekullit XX.

## Biografia 
U lind në Shkodër, i biri i Giorgio Bernardo Benussi-t (1801-1869) nga Rovigno dhe Terezës shkodrane. I ati ishte kapiten anijeje, i ardhur në Shkodër më 1828, u ftua të qëndronte nga Mustafa pashë Bushatlliu ngaqë ishte i aftë ne artilerinë e rëndë. Më 1836 i ati hapi një shkollë private ku nisi të japë mësime italishteje. Punoi edhe si farmacist, për të cilin thuhet se hapi edhe të parën farmaci në viset shqiptare.
## Veprat 
* *Abetare e gjuhësë shqyp* (1886, 1890, 1907)
* ''Shyptari i msuem n'giuh t'vet'' (1890, 1897)

## Shih edhe 
* Abetarja shqipe
* Alfabeti i gjuhës shqipe

## Referime
Simon Shuteriqi

**Simon Shuteriqi** (1883 - 1951) ishte veprimtar kulturës dhe i arsimit kombëtar shqiptar, Mësues i Popullit nga Elbasani, babai i Dhimitër Shuteriqit. 

## Veprat 
* *Abetareja shqip* (1911)
* *Jetëshkrimi i Konstantin Kristoforidhit* (1911)
* *Gramatika e Konstantin Kristoforidhit* (dorëshkrim)

## Shih edhe 
* Abetarja shqipe
* Dhimitër Shuteriqi
* Alfabeti i gjuhës shqipe

## Referime
Xhamia e Skënderajt

**Xhamia Shaban Jashari** është një xhami e cila ndodhet në Skënderaj të Drenicës. Kjo xhami ndodhet afër Stadiumit Bajram Aliu dhe Stacionit të Autobusëve në Skënderaj, përbri kryqëzimit të rrugëve Skenderaj - Prekazi i Poshtëm dhe Drenas - Mitrovicë.

## Shih edhe 
* Drenica
* Skënderaji
* Shaban Jashari
* Stadiumi Bajram Aliu
* Kompleksi Adem Jashari në Prekaz

## Lidhje të jashtme 
* KBI - Skenderaj
* Katalogu i pikave turistike në Komunën e Skenderajit