open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Menaxhimi i njohurisë

parapamje|Foto e përmbledhur e bibliotekave dhe shkencës së informacionit e hapësirave të bibliotekave dhe informacionit me kalimin e kohës. Fotografia e parë: Brendësia e Bibliotekës së Duke Humfrey, Biblioteka Bodleian, Oksford, Mbretëria e Bashkuar. Fotografia e dytë: Biblioteka e Universitetit të Teksasit në Arlington, një grua që punon në versionin e hershëm të kompjuterëve. Fotografia e tretë: Brendësia e Fazës II të Bibliotekës Kombëtare të Kinës. Fotografia e fundit: Biblioteka Qendrore Oodi në Helsinki.
**Menaxhimi i njohurisë** i referohet një sërë procesesh të përqendruara në ndërgjegjësimin organizativ, të nxënit, bashkëpunimin dhe inovacionin. Ai përfshin përdorimin dhe ndarjen e njohurive për të mbështetur qëllimet e një organizate.

Kurset në administrim biznesi, sisteme informacioni, menaxhim, biblioteka dhe shkencë informacioni janë të gjitha pjesë e menaxhimit të njohurive, një disiplinë që fitoi rëndësi në vitet 1990 dhe u përqendrua në "Punëtorët e Dijes" që Peter Drucker i identifikoi për herë të parë në librin e tij të vitit 1954, Praktika e Menaxhimit. Informacioni dhe media, shkenca kompjuterike, shëndeti publik dhe politika publike janë disa nga disiplinat e tjera që mund të kontribuojnë në kërkimin e KN.

Institucione të shumta akademike ofrojnë diploma master të përqendruara posaçërisht në menaxhimin e njohurive. Si një komponent i departamenteve të tyre të IT-së, menaxhimit të burimeve njerëzore ose strategjisë së biznesit, shumë korporata të mëdha, agjenci qeveritare dhe organizata jofitimprurëse kanë burime të dedikuara për iniciativat e brendshme të menaxhimit të njohurive. Këto organizata marrin udhëzime për KN nga një numër firmash konsulence.

Objektivat organizative, duke përfshirë performancën e përmirësuar, avantazhin konkurrues, inovacionin, ndarjen e mësimeve të nxjerra, integrimin dhe përmirësimin e vazhdueshëm organizativ, janë zakonisht fokusi i iniciativave të menaxhimit të njohurive. Këto iniciativa janë të ngjashme me të mësuarit organizativ, por ato mund të dallohen nga theksi i tyre në rritje në menaxhimin e njohurive si një aset strategjik dhe ndarjen e informacionit. Mësimi organizativ lehtësohet nga menaxhimi i njohurive.

Vendosja e zinxhirit të furnizimit mund të jetë situata më sfiduese për menaxhimin e njohurive, pasi përfshin disa biznese pa një hierarki ose lidhje pronësie; disa autorë i referohen këtij lloji të njohurive si njohuri transorganizative ose ndërorganizative. Industria 4.0 (ose revolucioni i 4-t industrial) dhe transformimi dixhital gjithashtu i shtojnë këtij kompleksiteti, pasi çështje të reja lindin nga vëllimi dhe shpejtësia e rrjedhave të informacionit dhe gjenerimit të njohurive.

## Shiko edhe 
* Njohuria

## Burime
Njësitë e shpejtësisë së të dhënave

Në telekomunikim, **njësitë e shpejtësisë së të dhënave** janë zakonisht shumëfisha të biteve për sekondë (bit/s) dhe bajteve për sekondë (B/s). Për shembull, shpejtësitë e të dhënave të lidhjeve moderne të internetit me shpejtësi të lartë në banesa shprehen zakonisht në megabit për sekondë (Mbit/s). Ato përdoren si njësi matëse për të shprehur shpejtësinë e transferimit të të dhënave, numrin mesatar të biteve (shpejtësia e biteve), karaktereve ose simboleve (shpejtësia e simboleve) ose blloqeve të të dhënave për njësi të kohës që kalojnë nëpër një lidhje komunikimi në një sistem transmetimi të të dhënave.

## Standardet për simbolet dhe prefikset e njësive 
### Simboli i njësisë 
Simbolet ISQ për bitin dhe bajtin janë përkatësisht bit dhe B. Në kontekstin e njësive të shpejtësisë së të dhënave, një bajt përbëhet nga 8 bit dhe është sinonim i njësisë oktet. Shkurtesa bps përdoret shpesh për të nënkuptuar bit/s, kështu që kur reklamohet një lidhje 1 Mbps, zakonisht do të thotë që gjerësia maksimale e brezit e arritshme është 1 Mbit/s (një milion bit për sekondë), që është 0.125 MB/s (megabajt për sekondë), ose rreth 0.1192 MiB/s (mebibajt për sekondë). Instituti i Inxhinierëve Elektrikë dhe Elektronikë (IEEE) përdor simbolin b për bitin.

### Parashtesat e njësive 
Si në SI ashtu edhe në ISQ, parashtesa k qëndron për kilo, që do të thotë 1000, ndërsa Ki është simboli për parashtesën binare kibi-, që do të thotë 1024. Parashtesat binare u prezantuan në vitin 1998 nga Komisioni Ndërkombëtar Elektroteknik (IEC) dhe në IEEE 1541-2002 i cili u riafirmua më 27 mars 2008. Shkronja K përdoret shpesh si një shkurtim jo-standard për 1,024, veçanërisht në "KB" që do të thotë KiB, kilobajti në kuptimin e tij binar. Megjithatë, në kontekstin e shkallëve të të dhënave, zakonisht përdoren vetëm parashtesa dhjetore, dhe ato kanë interpretimin e tyre standard SI.

### Variacione 
Në vitin 1999, IEC publikoi Amendamentin 2 të "IEC 60027-2: Simbolet e shkronjave që do të përdoren në teknologjinë elektrike - Pjesa 2: Telekomunikacioni dhe elektronika". Ky standard, i miratuar në vitin 1998, prezantoi parashtesat kibi-, mebi-, gibi-, tebi-, pebi- dhe exbi- që do të përdoren në përcaktimin e shumëfishave binare të një sasie. Emri rrjedh nga dy shkronjat e para të parashtesave origjinale të SI-së, të ndjekura nga bi (shkurtim për binar). Ai gjithashtu sqaron se parashtesat e SI-së përdoren vetëm për të nënkuptuar fuqitë e 10 dhe kurrë fuqitë e 2-shit.

## Shiko edhe 
*Të dhënat
*Të dhënat (shkenca kompjuterike)

## Burime
Administrata Doganore Shqiptare

**Administrata Doganore Shqiptare** është institucioni shtetëror përgjegjës për administrimin e sistemit doganor në Shqipëri. Ajo vepron në varësi të Ministria e Financave dhe Ekonomisë dhe zbaton legjislacionin doganor të vendit.

Detyrat kryesore të administratës përfshijnë kontrollin e importit, eksportit dhe tranzitit të mallrave, mbledhjen e detyrimeve doganore dhe akcizave, si dhe mbikëqyrjen e respektimit të rregullave tregtare në kufijtë e vendit. Institucioni gjithashtu kontribuon në luftën kundër kontrabandës dhe në mbrojtjen e pronësisë intelektuale nga mallrat e falsifikuara.

Administrata ofron shërbime dhe informacion si për qytetarët ashtu edhe për bizneset lidhur me procedurat doganore, përjashtimet nga detyrimet dhe procesin e zhdoganimit të mallrave. Struktura e saj përfshin Drejtorinë e Përgjithshme dhe degët doganore në pika të ndryshme të vendit, ndërsa bashkëpunon me institucione të tjera shtetërore si Këshilli i Ministrave dhe Drejtoria e Përgjithshme e Tatimeve.

Në kuadër të modernizimit të shërbimeve publike, administrata ka zhvilluar iniciativa digjitale për të lehtësuar procedurat dhe për të rritur transparencën për qytetarët dhe bizneset.

## Lidhje të jashtme 
* Faqja zyrtare e rrjetit

## Shiko edhe 
* Dogana e Kosovës
* Ekonomia e Shqipërisë

## Burime
King's College London

'''King's College London (Kolegji i Mbretit)** ose (shkurtimisht **King's** ose **KCL''' ) është një universitet publik kërkimor në Londër, Angli. King's u themelua me urdhër mbretëror në 1829 nën patronazhin e Mbretit George IV dhe Dukës së Wellingtonit. Në 1836, King's u bë një nga dy kolegjet themeluese të Universitetit të Londrës.  Është një nga institucionet më të vjetra në nivel universitar në Angli. Në fund të shekullit të 20-të, King's u rrit përmes një serie bashkimesh, duke përfshirë Kolegjin Mbretëresha Elizabeth dhe Kolegjin Chelsea të Shkencës dhe Teknologjisë (1985), Institutin e Psikiatrisë (1997), Shkollat e Bashkuara Mjekësore dhe Dentare të Spitaleve Guy's dhe St Thomas' dhe Shkollën Florence Nightingale të Infermierisë dhe Mamisë (në 1998).

King's operon në pesë kampuse kryesore: Kampusi historik Strand në Londrën qendrore, tre kampuse të tjera pranë Thames (Guy's, St Thomas' dhe Waterloo) dhe një kampus në Denmark Hill në Londrën jugore. Gjithashtu ka një prani në Shrivenham, Oxfordshire, për arsim ushtarak profesional, dhe në Newquay, Cornwall, ku ndodhet qendra e shërbimit të informacionit të King's. Aktivitetet akademike janë të organizuara në nëntë fakultete, të cilat janë të ndara në departamente, qendra dhe divizione të shumta kërkimore. Në vitin 2024/25, King's raportoi të ardhura totale prej 1.377 £&nbsp;miliardë, nga të cilat 260.5 paund&nbsp;milion ishin nga grantet dhe kontratat kërkimore.  Ka fondin e katërt më të madh nga universitetet në Mbretërinë e Bashkuar dhe më të madhin nga çdo universitet në Londër. King's është universiteti i gjashtë më i madh në Mbretërinë e Bashkuar për nga numri i përgjithshëm i regjistrimeve  dhe merr mbi 68,000 aplikime për studentë në vit.

King's është anëtar i një sërë organizatash akademike, duke përfshirë Shoqatën e Universiteteve të Komonuelthit, Shoqatën e Universiteteve Evropiane dhe Grupin Russell . King's është shtëpia e Qendrës MRC për Çrregullimet Neurozhvillimore të Këshillit të Kërkimeve Mjekësore dhe është një anëtar themelues i qendrës akademike të shkencave shëndetësore King's Health Partners, Institutit Francis Crick dhe MedCity. Nga numri i përgjithshëm i studentëve,  është qendra më e madhe Evropiane për mësimdhënie mjekësore universitare dhe pasuniversitare dhe për kërkime biomjekësore, duke përfshirë shkollën e parë të infermierisë në botë, Fakultetin e Infermierisë dhe Mamisë Florence Nightingale. King's përgjithësisht konsiderohet si pjesë e " trekëndëshit të artë " të universiteteve të vendosura në dhe rreth Oksfordit, Kembrixhit dhe Londrës. King's zakonisht ka gëzuar patronazh mbretëror për shkak të themelimit të tij; Mbreti Charles III riafirmoi patronazhin në Maj 2024.  

Ndër ish-studentët dhe stafi i King's ose institucioneve që më vonë u bashkuan me King's përfshihen 14 laureatë të Çmimit Nobel; krerë shtetesh, qeverish dhe organizatash ndërkombëtare; 19 deputetë dhe dy kryetarë të Dhomës së Ulët (House of Commons) së Parlamentit të Mbretërisë së Bashkuar, 13 anëtarë të Dhomës së Lordëve aktuale të Parlamentit të Mbretërisë së Bashkuar; dhe tre fitues të çmimeve Oscar.
Josif Risto

Dr. shk. Josif Risto ka lindur më 30 gusht 1957 në Barmash të Kolonjës. Ai ka kryer studimet për Farmaci në Fakultetin e Mjekësisë  në Tiranë, si dhe studimet për Filozofi në Fakultetin e Shkencave Politiko-Juridike. Gjithashtu ka dhënë provimin e Biokimisë Mjekësore në Fakultetin e Mjekësisë.

Në vitin 2016 mbrojti doktoraturën dhe mori titullin Doctor i Shkencave.

Gjatë karrierës së tij profesionale ka punuar për disa vite si farmacist në Barmash dhe në Ersekë. Aktualisht është administrator i kompanisë “Ristofarma” sh.p.k. në Tiranë, drejtor i Qendrës së Mjekësisë Tradicionale, Alternative dhe Plotësuese  (OJF), drejtor ekzekutiv i Institutit të Mjekësisë Tradicionale, Alternative dhe Plotësuese (IMTAP) në Tiranë, si dhe pedagog në Fakultetin e Shkencave Mjekësore në Universitetin “Luarasi”.

Dr. Risto ka një veprimtari të gjerë botuese 
. Ai është autor i rreth 8 librave shkencorë, ndër të cilët 4 monografi, si dhe ka botuar mbi 60 punime dhe referime shkencore. Nga këto, mbi 10 janë botime dhe prezantime në revista dhe konferenca ndërkombëtare jashtë vendit. Aktualisht ka në proces botimi edhe disa libra të tjerë.

Përveç fushës së mjekësisë dhe farmakologjisë, interesat e tij shkencore shtrihen edhe në studime historike. Në këtë drejtim ai ka botuar edhe libra me karakter studimor historik, ndër të cilët veçohet vepra “Dodona në malësinë e Kolonjës” .

## Burimet
Friedrich Erismann

parapamje|Friedrich Huldreich Erismannn (Fyodor Fyodorovich Erismann)
**Friedrich Huldreich Erismann**, ose **Fyodor Fyodorovich Erismann** (14 nëntor 1842 - 13 nëntor 1915) ishte një oftalmolog dhe higjienist zviceran. 

## Biografia 
Erismann lindi në Gontenschwil të Zvicrës. Në vitin 1867, Erismann mori doktoraturën e tij në mjekësi në Universitetin e Cyrihut, duke vazhduar më pas studimet e tij në oftalmologji në Heidelberg, Vjenë dhe Berlin . Në vitin 1867 ai u martua me Nadezhda Suslova dhe dy vjet më vonë u zhvendos në Shën Petersburg si oftalmolog . Interesat e tij shpejt u kthyen në çështje të tilla si shëndeti publik dhe kushtet e të varfërve. Në fillim të viteve 1870 ai studioi higjienë dhe fiziologji në Mynih, ku instruktorët e tij ishin Max von Pettenkofer (1818–1901) dhe Carl von Voit (1831–1908). 

Pas pjesëmarrjes në Luftën Ruso-Turke, ai u transferua në Moskë, ku që nga viti 1881 shërbeu si lektor në Universitetin e Moskës . Në vitin 1884 u emërua profesor i higjienës dhe drejtor në institutin e higjienës. Në Universitetin e Moskës, një nga studentët e tij ishte dramaturgu Anton Çehov . Në vitin 1870 ai shpiku ndërtimin e ri të bankave shkollore, i cili u përdor në shkollat ruse deri në fillim të viteve 1960.

Erismann ishte një pionier i higjienës shkencore në Rusi dhe kërkoi të përmirësonte cilësinë e ujit dhe standardet e ushqimit në Shën Petersburg dhe Moskë. Në vitin 1896, Erismann u shkarkua nga pozicioni i tij në Moskë për arsye politike, pasi shprehu mbështetje për revolucionarët studentorë dhe denoncoi kushtet e jetesës së popullit rus. Më pas, ai u kthye në Zvicër dhe u përfshi në çështje politike dhe shëndetësore në Cyrih .

Ai botoi në gjermanisht dhe rusisht. Ndër shkrimet e tij të shumta ishte *Gesundheitslehre für Gebildete aller Stände* (Edukimi shëndetësor për të arsimuarit e të gjitha klasave), një libër që u publikua në disa botime.

## Burimet 
* Figura të famshme në mjekësinë ruse (biografi e përkthyer)
* Mjekët e Swissworld.org  në Shën Petersburg
* NA Semashko. 'Friedrich Erismann, Agimi i Higjienës dhe Shëndetit Publik Rus.' Buletini i Historisë së Mjekësisë. Qershor 1916, Vëll. XX, Nr. 1, f. 1-9.

## Lidhje të jashtme 
* F. F Ėrisman WorldCat Identities (list of publications).
Lëvizja e Shkollës Moderne

djathtas|parapamje|400x400px|Vendet me Lëvizje Shkollore Moderne në vitin 2005. Disa vende të shënuara në hartë nuk janë anëtare të FIMEM.
**Lëvizja e Shkollës Moderne** (frëngjisht: Mouvement de l'École Moderne) është bashkësia e mësuesve që ndjekin praktikat arsimore dhe shoqërore të Célestin Freinet, gruas së tij Élise dhe pasardhësve të tyre. 

## Në vendet frankofone 
Në Francë, Lëvizja e Shkollës Moderne përfaqësohet nga Instituti Kooperativ i Shkollës Moderne (ICEM), i cili u themelua në vitin 1947 nga Freinet dhe grupet e tij rajonale. Freinet e udhëhoqi lëvizjen deri në vdekjen e tij në vitin 1966. Pas vdekjes së tij, ICEM është larguar nga idetë e Freinet, me ndikime të shumëfishta.

Në Belgjikë (Valloni), ekziston një degë me emrin *Éducation populaire* që nga viti 1937. Në Zvicër, në vitin 1998 *, Grupi Zviceran i Shkollës Moderne* bashkoi tre grupe më të vogla: Grupin Romand të Shkollës Moderne (themeluar më 1952), Grupin Gjenevë të Shkollës Moderne (themeluar më 1968) dhe *Grupin Punues Zvicerano-Gjerman Freinet për Pedagogji* (gjermanisht: Arbeitsgruppe Pädagogik Deutschschweiz-Freinet, themeluar më 1977).

## Në botë 
Federata Ndërkombëtare e Lëvizjeve Moderne Shkollore (FIMEM), e themeluar në vitin 1957, bashkoi lëvizjet kombëtare dhe ka organizuar një kongres ndërkombëtar (RIDEF) çdo dy vjet. Atje mësuesit takohen për të ndarë dhe zhvilluar idetë dhe praktikat e tyre.

## Publikimet e Lëvizjes 
Kooperativa e Arsimit Sekular (CEL) u themelua në vitin 1928 për të prodhuar materiale mësimore për ata që praktikonin pedagogjinë e Freinet, si dhe revista dhe broshura për Lëvizjen. Ajo u mor nga mësuesit e lëvizjes në vitin 1986, pas problemeve financiare, dhe u bë shoqëria me përgjegjësi të kufizuar French Modern School Publications (PEMF). Kjo shtëpi botuese më vonë u hoq nga botimi ekskluziv i dorëshkrimeve për mësuesit e Freinet, duke përqafuar gamën e plotë të revistave arsimore si *The New Educator* ose  *.*

## Shih edhe 
* Pedagogjia Freinet
* Lëvizja e Shkollës së Re
* Lidhja Ndërkombëtare për Arsimin e Ri

## Lidhje të jashtme 
* Arkivat e Lëvizjes Freinet
* ICEM në Francë
* ICEM-Esperanto
* Arsimi popullor, Belgjikë
* GSEM, Zvicër 
* FIMEM, Global
ATX

parapamje|300x300px|Krahasimi i disa faktorëve të zakonshëm të formës së motherboard-it (stilolaps për shkallëzim).
**ATX** (**Advanced Technology Extended**) është një specifikim i formës së pllakës amë dhe furnizimit me energji dhe konfigurimit të zhvilluar nga Intel. Ai synonte të përmirësonte standardet e mëparshme de facto, siç është dizajni AT. I lëshuar fillimisht në korrik 1995, ishte ndryshimi i parë i madh në kornizën e kompjuterit desktop, pllakën amë dhe dizajnin e furnizimit me energji në shumë vite, duke përmirësuar standardizimin dhe ndërrueshmërinë e pjesëve. ATX si standard i pllakës amë përcakton dimensionet e bordit, pikat e montimit për t'u lidhur me kutinë e kompjuterit, panelin e lidhësit të hyrjes/daljes (I/O), vendosjen e slotit të zgjerimit dhe lidhësit e furnizimit me energji. ATX si faktor forme i furnizimit me energji përcakton dimensionet, rrymën elektrike dhe kabllot e një furnizimi me energji desktopi, i projektuar posaçërisht për të qenë i pajtueshëm me ATX dhe pllaka amë të ngjashme.

ATX është një faktor forme hardueri i pllakës amë dhe furnizimit me energji që përdoret zakonisht për kompjuterët desktop. Faktori i formës ATX përcakton një vendosje të përgjithshme të pikës së montimit dhe madhësinë e panelit I/O që ndajnë pllakat amë më të vogla (si microATX, FlexATX dhe Mini-ITX), duke i bërë ato të pajtueshme prapa në shumë kuti kompjuteri.

## Përmbledhje 
Që nga viti 2012, ATX është dizajni më i zakonshëm i motherboard-it. Standarde të tjera për motherboard-e më të vogla (duke përfshirë microATX, FlexATX, nano-ITX dhe mini-ITX) mbajnë paraqitjen bazë të pasme, por zvogëlojnë madhësinë e motherboard-it dhe numrin e sloteve të zgjerimit. Dimensionet e një motherboard-i ATX me madhësi të plotë janë 12 × 9.6 in (305 × 244 mm), që do të thotë se motherboard-et microATX përshtaten në shumë shasi ATX. Specifikimet ATX u patentuan nga David Dent në Intel dhe u zhvilluan së bashku me Astec America, një prodhues i madh i furnizimeve me energji në atë kohë. Versioni i parë 1.0 i specifikimit ATX u zbulua nga Intel në korrik 1995. Që atëherë, ATX është rishikuar shumë herë. Specifikimi më i fundit i motherboard-it ATX është versioni 2.2. Specifikimi më i fundit i njësisë së furnizimit me energji ATX12V është ATX 3.0 i lëshuar në shkurt 2022.

EATX, ose E-ATX (ATX i Zgjeruar), është një term që i referohet pllakave amë më të mëdha se standardi ATX. Pllakat amë të etiketuara E-ATX zakonisht ndajnë dimensione me standardin SSI-EEB (Infrastruktura e Sistemit Server - Enterprise Electronics Bay) (12 x 13 in), megjithatë, kjo nuk është një garanci. Ndërsa disa pllaka amë me dy priza CPU janë zbatuar në ATX, madhësia shtesë e EATX e bën atë faktorin tipik të formës për sistemet me dy priza dhe për sistemet me një prizë me një numër të madh të vendeve të memories (ose më shumë se dy kanale memorieje).

## Shiko edhe 
* Pllaka amë

## Burime
Modemi kabllor

parapamje|Shembull i një modemi kabllor të instaluar në një zyrë në shtëpi.
Një **modem kabllor** është një lloj ure ose porte rrjeti që ofron komunikim të të dhënave dypalëshe nëpërmjet kanaleve të frekuencave radio në një infrastrukturë hibride me fibra koaksiale, frekuencë radioje mbi xham dhe kabllo koaksiale. Modemet kabllore përdoren kryesisht për të ofruar akses në internet me brez të gjerë në formën e internetit kabllor. Ato përdoren zakonisht në Amerikë, Azi, Australi dhe Evropë.

## Funksionet arkitekturore të rrjetit 
Në topologjinë e rrjetit, një modem kabllor është një urë rrjeti që përputhet me IEEE 802.1D për rrjetëzimin Ethernet (me disa modifikime). Modemi kabllor lidh kornizat Ethernet midis një rrjeti lokal të klientit dhe rrjetit koaksialë. Teknikisht, është një modem sepse duhet të modulojë të dhënat për t'i transmetuar ato përmes rrjetit kabllor dhe duhet të demodulojë të dhënat nga rrjeti kabllor për t'i marrë ato.

Ai zbaton një PHY Ethernet në ndërfaqen e tij LAN dhe një PHY specifik për kabllon të përcaktuar nga DOCSIS në ndërfaqen e tij kabllore HFC. Termi modem kabllor i referohet këtij PHY specifik për kabllon. Shtresa e Rrjetit zbatohet si një host IP në atë që ka adresën e vet IP të përdorur nga operatori i rrjetit për të mirëmbajtur pajisjen. Në shtresën e transportit, modemi kabllor mbështet UDP në lidhje me adresën e vet IP dhe mbështet filtrimin bazuar në numrat e portave TCP dhe UDP për të bllokuar, për shembull, për të bllokuar përcjelljen e trafikut NetBIOS jashtë rrjetit lokal të klientit. Në Shtresën e Aplikimit, modemi kabllor mbështet protokolle të caktuara që përdoren për menaxhim dhe mirëmbajtje, veçanërisht Protokollin e Konfigurimit të Pritësit Dinamik (DHCP), SNMP dhe TFTP.

Disa modemë kabllorë mund të përfshijnë një ruter dhe një server DHCP për t'i siguruar LAN-it adresimin e rrjetit IP. Nga një perspektivë e përcjelljes së të dhënave dhe topologjisë së rrjetit, ky funksionalitet i ruterit zakonisht mbahet i ndarë nga funksionaliteti i modemit kabllor (të paktën logjikisht) edhe pse të dy mund të ndajnë një mbyllje të vetme dhe të shfaqen si një njësi e vetme, ndonjëherë e quajtur një portë hyrëse rezidenciale. Pra, funksioni i modemit kabllor do të ketë adresën e vet IP dhe adresën MAC, ashtu si edhe ruteri.

## Shiko edhe 
* Kablloja koaksiale

## Burime
Lëvizja e Shkollës së Re

**Lëvizja e Shkollës së Re**, e njohur edhe si **Shkolla e Re**,  **éducation nouvelle** në frëngjisht dhe **Reformpädagogik** në gjermanisht,  ishte një lëvizje progresive brenda arsimit në fillim të shekullit të 20-të, një homologe evropiane e lëvizjes progresive të arsimit .  

## Origjina 
Lëvizja e Shkollës së Re e kishte origjinën brenda shoqërisë pas Luftës së Parë Botërore, kur po ndërtohej një rend i ri shoqëror. Në vitin 1921, u themelua **Shoqata e Arsimit të Ri**, e lindur nga Teozofia  dhe themeluese e lëvizjes së Arsimit të Ri. Lëvizja përfshinte një numër shkollash, përfshirë Shkollën Malting House, e cila u përqendrua kryesisht në përmirësimin e përvojave arsimore të themeluesve të saj, si p.sh. duke u dhënë fëmijëve më shumë liri arsimore. Shoqata kishte një botim, *Epoka e Re*, të cilin e botoi të paktën deri në vitet 1970,  i cili solli shkolla të tjera në arsimin eksperimental.  Adhuruesit e Lëvizjes së Arsimit të Ri përfshinin Maria Montessori, John Dewey dhe Jean Piaget . 

## Teoria 
Lëvizja e Shkollës së Re predikoi një teori (këtu e thjeshtuar) të njohjes së personaliteteve të fëmijëve dhe ndërtimit të një shoqërie më të mirë. Roli i mësuesit nuk ishte të impononte regjime të rrepta mbi fëmijën, por ta ushqente fëmijën dhe ta ndihmonte atë të rriste aftësitë e tij.  Anëtarët e lëvizjes së Shkollës së Re shpresonin se mund të krijohej një bazë shkencore mbi problemet arsimore, si rezultat i rritjes së interesit të lëvizjes në psikologjinë eksperimentale. "Edukatorët shkencorë", midis tyre edukatorë si G. Stanley Hall, besonin se studimi mbi "aftësitë më të larta" të fëmijëve do të çonte në një arsim më të mirë.  Lëvizja u ndikua shumë nga Teozofia dhe Jean-Jacques Rousseau . 

## Shih edhe 
* Lëvizja e Shkollës Moderne
* Lidhja Ndërkombëtare për Arsimin e Ri

## Literatura 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Referime
Rrjeti optik pasiv

parapamje|Një montim kabllosh me fibra optike me lidhës SC APC, siç përdoret zakonisht për të lidhur terminalet e rrjetit optik me rrjetet optike pasive.
Një **rrjet optik pasiv** (**PON**) është një rrjet telekomunikimi me fibra optike që përdor vetëm pajisje pa energji për të mbartur sinjale, në krahasim me pajisjet elektronike. Në praktikë, PON-et përdoren zakonisht për kilometrin e fundit midis ofruesve të shërbimeve të internetit (ISP) dhe klientëve të tyre. Në këtë përdorim, një PON ka një topologji pikë-në-shumëpikë në të cilën një ISP përdor një pajisje të vetme për t'i shërbyer shumë faqeve të përdoruesve fundorë duke përdorur një sistem si 10G-PON ose GPON. Në këtë topologji një-në-shumë, një fibër e vetme që shërben shumë faqe degëzohet në fibra të shumëfishta përmes një ndarësi pasiv, dhe secila prej këtyre fibrave mund të shërbejë shumë faqe përmes ndarësve të mëtejshëm. Drita nga ISP ndahet përmes ndarësve për të arritur të gjitha faqet e klientëve, dhe drita nga faqet e klientëve kombinohet në fibrën e vetme. Shumë ISP me fibra preferojnë këtë sistem.

## Komponentët dhe karakteristikat 
Një rrjet optik pasiv përbëhet nga një terminal linje optike (OLT) në zyrën qendrore (qendër) të ofruesit të shërbimit, ndarës optikë pasivë (pa konsum energji) dhe një numër njësish rrjeti optik (ONU) ose terminalesh rrjeti optik (ONT), të cilat janë pranë përdoruesve fundorë. Mund të ketë amplifikatorë midis OLT dhe ONU-ve. Disa fibra nga një OLT mund të mbahen në një kabllo të vetme. Një PON zvogëlon sasinë e fibrave dhe pajisjeve të zyrës qendrore të kërkuara krahasuar me arkitekturat pikë-në-pikë me lidhje të dedikuara për çdo përdorues. Një rrjet optik pasiv është një formë e rrjetit të aksesit me fibra optike. Gjerësia e brezit ndahet zakonisht midis përdoruesve të një PON.

Në shumicën e rasteve, sinjalet poshtë transmetohen në të gjitha lokalet që ndajnë fibra të shumta. Enkriptimi mund të parandalojë përgjimin.

Sinjalet lart kombinohen duke përdorur një protokoll aksesi të shumëfishtë, zakonisht akses të shumëfishtë me ndarje kohore (TDMA).

## Shiko edhe 
* Fibra optike

## Referime
GPON

parapamje|Topologjia e Rrjetit Optik Pasiv Gigabit (GPON).
**ITU-T G.984** është seria e standardeve për zbatimin e një rrjeti optik pasiv (**GPON**) me kapacitet gigabit për sekondë. Përdoret zakonisht për të zbatuar lidhjen me klientin (kilometri i fundit ose milja e fundit) e shërbimeve fibër-në-vend (FTTP).

GPON vendos kërkesa për mediumin optik dhe harduerin e përdorur për të aksesuar atë, dhe përcakton mënyrën se si kornizat Ethernet konvertohen në një sinjal optik, si dhe parametrat e atij sinjali. Gjerësia e brezit të lidhjes së vetme midis OLT (terminimi i linjës optike) dhe ONT-ve (terminaleve të rrjetit optik) është 2.4 Gbit/s poshtë, 1.2 Gbit/s lart, ose rrallë simetrik 2.4 Gbit/s, i ndarë midis deri në 128 ONT-ve duke përdorur një protokoll aksesi të shumëfishtë me ndarje kohore (TDMA), të cilin e përcakton standardi. GPON specifikon protokollet për korrigjimin e gabimeve (Reed-Solomon) dhe enkriptimin (AES), dhe përcakton një protokoll për kontrollin e linjës (OMCI) i cili përfshin vërtetimin (numri serial i GPON dhe/ose fjalëkalimi PLOAM). Ndryshe nga standardi i mëparshëm EPON, i cili ka një topologji shumë më të thjeshtë, GPON kapsulon paketat Ethernet në porta virtuale GEM, radhë TCONT dhe VLANID nëpërmjet OMCI.

Lloji i saktë i kabllit me fibra dhe lidhësve që duhet të përdoren është i papërcaktuar, por përdor gjerësisht kabllon OS2 me lidhës SC/APC.

Transmetuesi kryesor optik, i njohur si terminali i linjës optike (OLT), është vendosur brenda zyrës qendrore të operatorit të telekomunikacionit. Një lazer në OLT injekton fotone nga zyra qendrore në një kabllo me fibra optike prej qelqi dhe plastike që përfundon në një ndarës optik pasiv. Ndarësi e ndan sinjalin e vetëm nga zyra qendrore në shumë sinjale që mund të dërgohen deri në 64 konsumatorë. Numri i konsumatorëve të shërbyer nga një lazer i vetëm përcaktohet nga kriteret inxhinierike të operatorit; Operatorët mund të zgjedhin ta zvogëlojnë numrin në 32 konsumatorë. Për më tepër, operatori mund të zgjedhë ta ndajë sinjalin dy herë, për shembull, një herë në tetë dhe përsëri më tej në linjë. Distanca maksimale midis zyrës qendrore dhe vendndodhjes mund të jetë 20 kilometra, megjithatë operatorët normalisht do ta kufizojnë atë në 16 kilometra në mënyrë që të ruajnë një nivel të lartë shërbimi.

Në ndryshim nga teknologjia ADSL, e cila përkeqësohet ndërsa distanca midis zyrës qendrore dhe familjes rritet, me humbje të rënda të sinjalit përtej 3 km, të gjithë klientët mund të gëzojnë akses në rrjet me shpejtësi të lartë brenda rrezes 16 km të një zyre qendrore me fibra.

## Shiko edhe 
* Rrjet optik pasiv

## Burime
Ethernet mbi fibër

**Ethernet mbi fibër** është një teknologji rrjetëzimi që ofron gjerësi bande Ethernet deri në 800 Gbit/s duke përdorur linja me fibra optike. Metoda të tilla transmetimi me tela zgjerojnë lidhjen në distanca të gjata deri në 200 kilometra, mbështesin shpejtësi më të larta bit-esh dhe ofrojnë imunitet shumë më të madh nga ndërhyrjet elektromagnetike (EMI) sesa lidhjet elektrike. Lidhjet Ethernet me bazë bakri janë përgjithësisht të kufizuara në një gjatësi maksimale prej 100 metrash ose më pak, një shpejtësi maksimale prej 40 Gbit/s, dhe ato preken më lehtë nga EMI përreth.

## Sfondi 
Etherneti mbi fibra është shfaqur si një medium i preferuar në situata që kërkojnë komunikim në distanca të gjata, shpejtësi të lartë ose një nivel të lartë imuniteti nga ndërhyrjet elektromagnetike (EMI). Me kabllot me fibra optike, të dhënat mund të transmetohen në distanca shumë më të mëdha krahasuar me kabllon Ethernet me bazë bakri.

Etherneti mbi kabllon me fibra optike ka qenë një teknologji me specifikime që datojnë që nga mesi i viteve 1980 (10BASE-F). Fillimisht, kabllot me fibra optike përdoreshin kryesisht për të lidhur përsëritësit kur distanca midis tyre tejkalonte kufizimet e kabllit ThickNet. Specifikimi fillestar, i njohur si lidhja ndër-përsëritëse me fibra optike (FOIRL), përshkruante procesin e lidhjes së dy përsëritësve duke përdorur kabllo me fibra optike, duke lejuar lidhje deri në 1,000 metra në gjatësi. Me zhdukjen e lidhjeve gjysmë-dupleks dhe përmirësimet në komunikimin me fibra optike, distancat dhe shpejtësitë e të dhënave u rritën shumë.

## Shiko edhe 
* Ethernet
* Fibra optike

## Referime
Vërshimet në Kosovë, 2026

**Vërshimet në Kosovë, 2026** ishin një seri përmbytjesh që ndodhën në disa pjesë të Kosovës në fillim të janarit 2026, si pasojë e reshjeve të dendura të shiut dhe rritjes së nivelit të lumenjve. Situata u monitorua nga Agjencia e Menaxhimit Emergjent (AME), e cila raportoi për vërshime në disa komuna dhe për rrezik të shtuar nga dalja e lumenjve nga shtrati. Me fillimin e reshjeve të borës, rreziku nga vërshimet filloi të zbutet në shumë zona.

## Përmbledhje 
Vërshimet u raportuan në disa komuna, përfshirë Mitrovicë, Pejë, Gjakovë, Prishtinë, Fushë Kosovë, Obiliq, Drenasë, Graçanicë, Lipjan, Podujevë dhe Shtime. Në Mitrovicë u rrit niveli i Sitnicës dhe autoritetet paralajmëruan për rrezik të daljes së lumit nga shtrati. Për parandalimin e përmbytjeve u kërkua angazhimi i Forcës së Sigurisë së Kosovës (FSK), ndërsa operacioni për mbrojtjen e zonës përfundoi në orët e hershme të mëngjesit pasi u vendosën rreth 200 metra mure mbrojtëse me thasë zalli. Në Pejë u rrezikuan pesë shtëpi, ndërsa në Gjakovë u bllokua rruga në fshatin Vogovë për shkak të rrëshqitjes së dheut. Në Prishtinë pati përmbytje në zonën e Qagllavicës dhe në nënkalimin përkatës, kryesisht si pasojë e bllokimit të kanalizimeve. Vërshime u raportuan edhe në disa fshatra të Fushë-Kosovës, si dhe në dalje të autostradës në fshatin Mazgit në Obiliq.

## Shiko edhe 
* Vërshimet në Shqipëri, 2026

## Referime
Forumi Botëror i Arsimit

parapamje
**Forumi Botëror i Arsimit** është një organ premium që përbëhet nga përfaqësues të organizatave kryesore të përfshira në arsim dhe aktivitete të lidhura me të në të gjithë botën. Organizatat kryesore të përfshira në forum përfshijnë: UNESCO-n, Bankën Botërore dhe Bankën Aziatike të Zhvillimit . Forumi Botëror i Arsimit përfshin gjithashtu përfaqësues nga qeveritë dhe departamentet e arsimit në të gjithë botën. 

## Vështrim 
Konferenca e parë, e mbajtur në Dakar, nga 26 deri më 28 prill 2000, miratoi Kornizën e Dakarit për Veprim, e cila përfshinte gjashtë Kornizat Rajonale për Veprim.   Ngjarja, e mbajtur në qendrën ndërkombëtare të konferencave të Hotelit Le Méridien Président, përfshinte mbi 1,000 udhëheqës kombëtarë, drejtues të agjencive të Kombeve të Bashkuara, politikëbërës të arsimit, organizata joqeveritare, udhëheqës biznesi, donatorë dhe punonjës të nivelit bazë nga mbi 100 vende.  

Pjesëmarrësit e Forumit demonstruan një angazhim kolektiv për arritjen e qëllimeve dhe objektivave të Arsimit për të Gjithë deri në vitin 2015 dhe i besuan UNESCO-s përgjegjësinë e përgjithshme të koordinimit dhe të aktorëve të rëndësishëm ndërkombëtarë në këtë punë. 

## Shih edhe 
* Arsimi Ndërkombëtar (Organizatë)
* Lidhja Ndërkombëtare për Arsimin e Ri

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* Forumi Botëror i Arsimit
* Burime Arsimore
Llambi Kaçani

**Llambi Kaçani** lindi më 22 janar 1946. Vendi i lindjes: Vlorë, Shqipëri.Ai është i famshëm për pjesëmarrjen e tij në disa filma. 
Ai vdiq më 15 gusht 2004. Vendi i vdekjes: Tiranë, Shqipëri.

*Ilegalët (1976)
*Streha e re (1977)
*Gjeneral gramafoni (1978) 
*Vajzat me kordele të kuqe (1978)
## Lidhje të jashtëme 
https://www.imdb.com/it/name/nm1232906/?ref_=tt_cst_t_4
Kallistos Ware

**Mitropoliti Kallistos** (emri laik: **Timothy Richard Ware**, 11 shtator 1934 - 24 gusht 2022) ishte peshkop dhe teolog anglez i Kishës Ortodokse . Nga viti 1982, mbajti peshkopatën titullare të Diokleisë në Frigji (Greqisht: Διόκλεια Φρυγίας), e cila më vonë u bë një peshkopatë titullare metropolitane në vitin 2007, nën Patriarkanën Ekumenike të Kostandinopojës. Ai ishte një nga hierarkët dhe teologët më të njohur të Kishës Ortodokse Lindore moderne. Nga viti 1966 deri në vitin 2001, qe lektor i Studimeve Ortodokse Lindore në Universitetin e Oksfordit.
Limos Didani

**Limos Didani** është reporter i *Report TV* në qytetin e Sarandës. Ai njihet për raportimet mbi zhvillimet lokale në jug të Shqipërisë, veçanërisht për çështje sociale, kronikë, ekonomi lokale dhe aktivitete kulturore në zonën e Sarandës, Delvinës dhe Konispolit. Raportimet e tij publikohen në *Report TV* dhe në portalin informativ *Shqiptarja.com*.

## Jeta e hershme 
Limos Didani është nga Shqipëria e Jugut dhe jeton në qytetin e Sarandës. Ai u angazhua në gazetari duke raportuar mbi zhvillimet lokale dhe çështjet e komunitetit në rajonin jugor të Shqipërisë.

## Karriera 
Didani punon si gazetar për *Report TV* dhe kontribuon me raportime për portalin informativ *Shqiptarja.com*. Në raportimet e tij trajtohen zhvillime sociale, ekonomike dhe kronikë nga zona e Sarandës dhe rajonet përreth.

Ai ka raportuar për çështje të drejtësisë dhe kronikës në Sarandë, përfshirë rastin e një personi që u paraqit në mënyrë të rreme si prokuror i SPAK dhe u arrestua nga autoritetet.

Në një tjetër raportim nga Delvina, ai dokumentoi një ngjarje ku një qeparis rreth 500-vjeçar u rrëzua për shkak të erozionit dhe ra mbi një banesë, ndërsa çifti i moshuar që jetonte aty shpëtoi për mrekulli.

Ai ka trajtuar gjithashtu problematika sociale në zonën e Delvinës, përfshirë rastin e dy vëllezërve të vetmuar me probleme shëndetësore për të cilët komuniteti kërkoi ndërhyrjen e institucioneve shtetërore.

Pas publikimit të raportimit në *Report TV*, autoritetet lokale ndërhynë për të ndihmuar familjen në nevojë.

Në raportimet e tij janë trajtuar edhe çështje ekonomike që lidhen me bujqësinë dhe eksportin, si situata e fermerëve të mandarinave në Konispol ku mijëra ton prodhim mbetën stok për shkak të bllokimit të eksportit dhe tregtisë.

Ai ka realizuar gjithashtu reportazhe mbi histori njerëzore dhe tradita lokale, si historia e një artizaneje 85-vjeçare në Sarandë që vazhdon të punojë qilima dhe jorganë të qëndisur me dorë.

Didani ka raportuar edhe për aktivitete kulturore në Sarandë, përfshirë organizimin e aktivitetit tradicional “Sofra Çame”.

Ai ka trajtuar gjithashtu tema historike dhe përkujtimore, si ceremonia për 35-vjetorin e vrasjes së katër të rinjve në kufirin e Alikos gjatë periudhës së regjimit komunist.

## Kontributi shoqëror 
Përveç veprimtarisë gazetareske, Didani është përfshirë edhe në iniciativa solidariteti në komunitet. Ai ka organizuar shpërndarjen e pakove ushqimore për familjet në nevojë në zonën e Sarandës, duke mbështetur dhjetëra familje në periudha të vështira ekonomike.

## Reportazhe 
Didani ka realizuar gjithashtu reportazhe speciale mbi çështje sociale dhe historike në jug të Shqipërisë.

## Referime
Mbeturina elektronike

parapamje|Pajisje elektronike të vjetëruara dhe me defekt.
**Mbeturinat elektronike** përshkruajnë pajisje elektrike ose elektronike të hedhura. Ato njihen gjithashtu si mbeturina të pajisjeve elektrike dhe elektronike (WEEE) ose elektronikë në fund të jetës (EOL). Elektronika e përdorur që është e destinuar për rinovim, ripërdorim, rishitje, riciklim të rikuperuar përmes rikuperimit të materialeve ose asgjësimit konsiderohen gjithashtu mbetje elektronike. Përpunimi informal i mbetjeve elektronike në vendet në zhvillim mund të çojë në efekte negative në shëndetin e njeriut dhe ndotje mjedisore. Konsumi në rritje i mallrave elektronike për shkak të Revolucionit Dixhital dhe inovacioneve në shkencë dhe teknologji, siç është bitcoin, ka çuar në një problem dhe rrezik global të mbetjeve elektronike. Rritja e shpejtë eksponenciale e mbetjeve elektronike është për shkak të lëshimeve të shpeshta të modeleve të reja dhe blerjeve të panevojshme të pajisjeve elektrike dhe elektronike (EEE), cikleve të shkurtra të inovacionit dhe shkallëve të ulëta të riciklimit, si dhe një rënie në jetëgjatësinë mesatare të kompjuterëve.

Komponentët elektronikë të mbetur, siç janë CPU-të, përmbajnë materiale potencialisht të dëmshme si plumbi, kadmiumi, beriliumi ose retardantë të flakës së bromuar. Riciklimi dhe asgjësimi i mbetjeve elektronike mund të përfshijë rrezik të konsiderueshëm për shëndetin e punëtorëve dhe komuniteteve të tyre.

## Shiko edhe 
* Ndotja

## Referime
Daddy's Home

'''''Daddy's Home'''* është një film komedi amerikan i vitit 2015, me regji nga Sean Anders dhe skenar nga Anders, Brian Burns, dhe John Morris. Filmi tregon historinë e një njerku të sjellshëm (Will Ferrell) i cili përpiqet të tërheqë vëmendjen e fëmijëve të gruas së tij (Linda Cardellini) kur kthehet babai i tyre biologjik (Mark Wahlberg).

Ky është bashkëpunimi i dytë midis Ferrell dhe Wahlberg pas filmit të vitit 2010, *The Other Guys*. Xhirimet kryesore filluan më 17 nëntor 2014, në New Orleans, Luiziana. Filmi u publikua më 25 dhjetor 2015 nga Paramount Pictures dhe fitoi 242 milionë dollarë në të gjithë botën, duke u bërë filmi live-action me fitimet më të larta të Ferrell. Ai mori lëvdata për performancat dhe kiminë midis Ferrell dhe Wahlberg, por u përball me kritika për mungesën e ideve qesharake dhe për moseksplorimin e plotë të premisë. Është filmi live-action i Ferrell me fitimet më të larta, duke tejkaluar *Elf* (220.4 milionë dollarë).

Në Shtetet e Bashkuara dhe Kanada, filmi u shfaq më 25 dhjetor 2015, së bashku me *Point Break*, *Joy*, *Concussion*, dhe shfaqjen e gjerë të *The Big Short*. Në fundjavën e hapjes, filmi parashikohej të fitonte 20-25 milionë dollarë nga 3,271 kinema. Megjithatë, pasi fitoi 1.2 milionë dollarë nga shfaqjet e hershme të së enjtes dhe 15.7 milionë dollarë në ditën e hapjes, parashikimet e fundjavës u rritën në 43-46 milionë dollarë. Filmi përfundoi duke fituar 38.7 milionë dollarë në fundjavën e hapjes, duke u renditur i dyti në arkë pas *Star Wars: The Force Awakens* (149.2 milionë dollarë). Ishte hapja e dytë më e madhe jo e animuar e karrierës së Ferrell, pas *Talladega Nights: The Ballad of Ricky Bobby* (47 milionë dollarë).

### Përgjigje kritike
Në faqen e internetit të grumbullimit të recensioneve Rotten Tomatoes, *Daddy's Home* ka një vlerësim miratimi prej 30% bazuar në 123 recensione dhe një vlerësim mesatar prej 4.9/10. Konsensusi kritik i faqes thotë: "Will Ferrell dhe Mark Wahlberg kanë provuar kimi komike, por *Daddy's Home'' vuan nga mungesa e ideve vërtet qesharake - dhe i mungon guximi ose imagjinata e mjaftueshme për të eksploruar mundësitë satirike të premisës së tij." Në Metacritic, filmi ka një rezultat prej 42 nga 100, bazuar në 30 kritikë, duke treguar recensione "të përziera ose mesatare".

## Referime
## Lidhje të jashtme
* 
*
Bullizmi në internet

parapamje|Ngacmimi kibernetik me email nga një mik imagjinar@hotmail.com.
**Bullizmi në internet** (**ngacmimi** ose **keqtrajtimi në internet**) është një formë bullizmi ose ngacmimi që përdor mjetet elektronike. Që nga vitet 2000, kjo ka bërë që të bëhet gjithnjë e më e zakonshme, sidomos tek adoleshentët dhe të rinjtë, për shkak të përdorimit të shtuar të mediave sociale nga të rinjtë. Çështje të lidhura përfshijnë ngacmimin online/internet dhe trolling-un. Në vitin 2015, sipas statistikave të bullizmit në internet nga Fondacioni i-Safe, më shumë se gjysma e adoleshentëve dhe të rinjve kishin qenë të ngacmuar online, dhe rreth po aq kishin marrë pjesë në bullizmin në internet. Si personi që ngacmon, ashtu edhe viktima ndihen negativisht të prekur, dhe intensiteti, zgjatja dhe frekuenca e bullizmit janë tre aspekte që rrisin efektet negative tek të dyja palët.

## Taktikat 
Sjellja e dëmshme e ngacmimit mund të përfshijë postimin e thashethemeve, kërcënimeve, vërejtjeve seksuale, informacionit personal të viktimës ose gjuhës së urrejtjes. Ngacmimi ose ngacmimi mund të identifikohet nga sjellja e përsëritur dhe një qëllim për të dëmtuar. Taktikat mund të përfshijnë gjithashtu krijimin ose postimin në profile të rreme për të krijuar anonimitet për të përhapur mesazhe të dëmshme.

## Shiko edhe 
* Bullizmi
* Ngacmimi

## Referime
Arkitektura e rrjetit

**Arkitektura e rrjetit** është projektimi i një rrjeti kompjuterik. Është një kornizë për specifikimin e komponentëve fizikë të një rrjeti dhe organizimin dhe konfigurimin e tyre funksional, parimet dhe procedurat e tij operative, si dhe protokollet e komunikimit të përdorura.

Në telekomunikacion, specifikimi i një arkitekture rrjeti mund të përfshijë gjithashtu një përshkrim të detajuar të produkteve dhe shërbimeve të ofruara nëpërmjet një rrjeti komunikimi, si dhe struktura të detajuara të tarifave dhe faturimit sipas të cilave kompensohen shërbimet.

Arkitektura e rrjetit të internetit shprehet kryesisht nga përdorimi i paketës së protokolleve të internetit, në vend të një modeli specifik për ndërlidhjen e rrjeteve ose nyjeve në rrjet, ose përdorimin e llojeve specifike të lidhjeve harduerike.

## Modeli OSI 
Modeli i Ndërlidhjes së Sistemeve të Hapura (modeli OSI) përcakton dhe kodifikon konceptin e arkitekturës së rrjetit me shtresa. Shtresat e abstraksionit përdoren për të ndarë më tej një sistem komunikimi në pjesë më të vogla të menaxhueshme. Një shtresë është një koleksion funksionesh të ngjashme që ofrojnë shërbime për shtresën sipër saj dhe marrin shërbime nga shtresa poshtë saj. Në secilën shtresë, një instancë ofron shërbime për instancat në shtresën sipër dhe kërkon shërbime nga shtresa poshtë saj.

## Informatika e shpërndarë 
Në informatika e shpërndarë, arkitektura e rrjetit shpesh përshkruan strukturën dhe klasifikimin e një arkitekture aplikacioni të shpërndarë, pasi nyjet pjesëmarrëse në një aplikacion të shpërndarë shpesh quhen rrjet. Për shembull, arkitektura e aplikacioneve të rrjetit publik telefonik të ndërruar (PSTN) është quajtur Rrjeti Inteligjent. Ekzistojnë një numër klasifikimesh specifike, por të gjitha shtrihen në një vazhdimësi midis rrjetit memec (p.sh. Interneti) dhe rrjetit inteligjent (p.sh. PSTN).

Një shembull i njohur i një përdorimi të tillë të termit në aplikacionet e shpërndara, si dhe në qarqet virtuale të përhershme, është organizimi i nyjeve në shërbimet dhe rrjetet peer-to-peer (P2P). Rrjetet P2P zakonisht zbatojnë rrjete mbivendosëse që funksionojnë mbi një rrjet fizik ose logjik themelor. Këto rrjete mbivendosëse mund të zbatojnë struktura të caktuara organizative të nyjeve sipas disa modeleve të dallueshme, arkitekturës së rrjetit të sistemit.

## Shiko edhe 
* Rrjeti kompjuterik

## Referime
Shkëmbimi i informacionit

**Shkëmbimi i informacionit** ose **ndarja e informacionit** do të thotë që njerëzit ose subjektet e tjera kalojnë informacion nga njëri tek tjetri. Kjo mund të bëhet elektronikisht ose përmes sistemeve të caktuara. Këto janë terma që mund t'i referohen transferimit dypalësh të informacionit në telekomunikacion dhe shkencën kompjuterike ose komunikimit të parë nga një këndvështrim teorik i sistemit ose teorik i informacionit. Si "informacion", në këtë kontekst i referohet pa ndryshim të dhënave (elektronike) që kodojnë dhe përfaqësojnë informacionin në fjalë, një trajtim më i gjerë mund të gjendet nën shkëmbimin e të dhënave.

Shkëmbimi i informacionit ka një histori të gjatë në teknologjinë e informacionit. Ndarja tradicionale e informacionit i referohej shkëmbimeve një-me-një të të dhënave midis një dërguesi dhe një marrësit. Ndarja e informacionit online u jep të dhëna të dobishme bizneseve për strategjitë e ardhshme bazuar në ndarjen online. Këto shkëmbime informacioni zbatohen përmes dhjetëra protokolleve, mesazheve dhe formateve të skedarëve të hapur dhe të patentuar. Shkëmbimi elektronik i të dhënave (EDI) është një zbatim i suksesshëm i shkëmbimeve të të dhënave komerciale që filloi në fund të viteve 1970 dhe mbetet në përdorim edhe sot.

Disa polemika lindin kur diskutohen rregulloret në lidhje me shkëmbimin e informacionit. Iniciativat për të standardizuar protokollet e ndarjes së informacionit përfshijnë gjuhën e shënjimit të zgjerueshëm (XML), protokollin e thjeshtë të aksesit të objekteve (SOAP) dhe gjuhën e përshkrimit të shërbimeve web (WSDL).

Nga pikëpamja e një shkencëtari kompjuterash, katër modelet kryesore të dizajnit të ndarjes së informacionit janë ndarja e informacionit një-me-një, një-me-shumë, shumë-me-shumë dhe shumë-me-një. Teknologjitë për të përmbushur të katër këto modele dizajni janë duke evoluar dhe përfshijnë blogje, wiki, sindikim vërtet të thjeshtë, etiketim dhe bisedë.

Platformat e përparuara të ndarjes së informacionit ofrojnë fjalorë të kontrolluar, harmonizim të të dhënave, politika dhe udhëzime për administrimin e të dhënave, standarde për të dhëna uniforme pasi ato lidhen me privatësinë, sigurinë dhe cilësinë e të dhënave.

## Shiko edhe 
*Informacioni

## Referime
Izolimi i ndërtesës

parapamje|Zbatim i zakonshëm i izolimit brenda një apartamenti në Mississauga, Ontario.
**Izolimi i** **ndërtesës** është materiali i përdorur në një ndërtesë (konkretisht në mbështjellësin e ndërtesës) për të zvogëluar rrjedhën e energjisë termike. Ndërsa shumica e izolimit në ndërtesa është për qëllime termike, termi vlen edhe për izolimin akustik, izolimin nga zjarri dhe izolimin nga ndikimi (p.sh. për dridhjet e shkaktuara nga aplikimet industriale). Shpesh një material izolues do të zgjidhet për aftësinë e tij për të kryer disa nga këto funksione në të njëjtën kohë.

Që nga kohërat parahistorike, njerëzit kanë krijuar izolim termik me materiale të tilla si gëzofi i kafshëve dhe bimët. Me zhvillimin bujqësor, u shfaqën strehëza prej dheu, guri dhe shpellash. Në shekullin e 19-të, njerëzit filluan të prodhonin panele të izoluara dhe materiale të tjera artificiale. Tani, izolimi ndahet në dy kategori kryesore: izolimi me shumicë dhe izolimi reflektues. Ndërtesat zakonisht përdorin një kombinim.

Izolimi është një investim i rëndësishëm ekonomik dhe mjedisor për ndërtesat. Duke instaluar izolim, ndërtesat përdorin më pak energji për ngrohje dhe ftohje dhe banorët përjetojnë më pak ndryshueshmëri termike. Pajisja e ndërtesave me izolim të mëtejshëm është një taktikë e rëndësishme për zbutjen e ndryshimeve klimatike, veçanërisht kur ndërtesat ngrohen me naftë, gaz natyror ose energji elektrike me bazë qymyri. Qeveritë dhe shërbimet lokale dhe kombëtare shpesh kanë një përzierje stimujsh dhe rregulloresh për të inkurajuar përpjekjet për izolimin e ndërtesave të reja dhe të rinovuara, si pjesë e programeve të efikasitetit, me qëllim uljen e përdorimit të energjisë nga rrjeti dhe ndikimet e tij mjedisore dhe kostot e infrastrukturës.

## Shiko edhe 
* Transferi i nxehtësisë

## Burime