Tregu online

Një treg në internet është një faqe interneti e cila ofron informacion rreth produkteve ose shërbimeve të shumë palëve të treta. Këto tregje online janë forma kryesore e tregtisë elektronike, duke ofruar shumë kanale dhe duke shërbyer si një mënyrë për të lehtësuar procesin e blerjes dhe shitjes.

Në një treg online, transaksionet e konsumatorëve janë të përpunuara nga operatori i tregut, dhe më pas, ato dorëzohen dhe përmbushen nga shitësit me pakicë ose me shumicë. Këto faqe interneti ofrojnë mundësinë për përdoruesit të regjistrohen dhe të shesin artikuj të tyre, duke paguar një tarifë "pas shitjes" për secilin artikull.

Për shkak se tregjet online grumbullojnë produkte nga një spektrum i gjerë i ofruesve, përzgjedhja është më e gjërë dhe disponueshmëria është më e lartë se në dyqanet e shitjes me pakicë të specializuara në internet. Disa tregje online ofrojnë një gamë të gjerë të produkteve me interes të përgjithshëm, duke plotësuar pothuajse të gjitha nevojat e konsumatorëve, ndërsa të tjerat janë të specializuara për një segment të caktuar të konsumatorëve. Tregjet online u bënë të mëdha dhe të ndryshme në vitin 2014.

## Tregjet online B2B 
Tregjet online biznes-në-biznes (B2B) janë platforma që e lejojnë kompanitë të blejnë dhe të shesin produkte ose shërbime për bizneset e tjera. Këto platforma zakonisht fokusohen në një kategori specifike produkti ose shërbimi dhe janë përdorur nga bizneset për të gjetur furnitorë, për të negociuar çmimet dhe për të menaxhuar logjistikën.

Disa shembuj të tregjeve në internet B2B përfshijnë VerticalNet, Commerce One dhe Covisint, të cilat ishin disa nga tregjet më të hershme B2B që u shfaqën në fillimet e tregtisë elektronike. Tregjet më bashkëkohore B2B përfshijnë EC21, Elance dhe eBay Business, të cilat fokusohen në kategori specifike produktesh ose shërbimesh dhe lehtësojnë transaksione komplekse si kërkesat për kuotime (RFQ), kërkesat për informacion (RFI) dhe kërkesat për propozime (RFP).

## Shitje me pakicë në internet 
[djathtas|parapamje| Një depo Lazada në Cabuyao, Laguna, Filipine në 2018. Palët e treta mund të dërgojnë inventar tek klientët nga [Depoja|magazinat e Lazada dhe të shesin produktet e tyre përmes tregut në internet të Lazada.]]
Tregjet online janë kompani të teknologjisë së informacionit që vepron si ndërmjetës duke lidhur blerësit dhe shitësit. Shembuj të tregjeve të përhapura në internet për shitjen me pakicë të mallrave dhe shërbimeve të konsumit janë Amazon, Taobao dhe eBay. Në faqen e internetit të tregut online, shitësit mund të publikojnë ofertën e tyre për produkte me një çmim dhe informacion në lidhje me veçoritë dhe cilësitë e tyre. Shitësit e tregut shpesh përdorin një integrues tregu ose softuer të integrimit të kanaleve për të renditur dhe shitur produktet në mënyrë efikase nëpër tregjet e shumta në internet. Klientët e mundshëm mund të kërkojnë dhe të shfletojnë mallra, të krahasojnë çmimin dhe cilësinë dhe më pas t'i blejnë mallrat drejtpërdrejt nga shitësi. Inventari mbahet nga shitësit, jo nga kompania që drejton tregun online. Tregjet online karakterizohen nga një kosto e ulët konfigurimi për shitësit, sepse ata nuk duhet të drejtojnë një dyqan me pakicë. Ndërsa në të kaluarën, Amazon Marketplace ka qenë një model për tregjet në internet, zgjerimi i Grupit Alibaba në biznese të lidhura si logjistika, sistemet e pagesave të tregtisë elektronike dhe tregtia celulare tani është ndjekur nga operatorë të tjerë të tregut si Flipkart.

Për konsumatorët, tregjet online ulin koston e kërkimit, por informacioni i pamjaftueshëm mbi cilësinë e mallrave dhe oferta e mbingarkuar e mallrave mund ta bëjë më të vështirë për ta marrjen e vendimeve për blerjen. Aftësia e konsumatorëve për të marrë një vendim blerjeje pengohet gjithashtu nga fakti se një treg në internet i lejon ata vetëm të ekzaminojnë cilësinë e një produkti bazuar në përshkrimin e tij, një foto dhe vlerësimet e klientëve. Një karakteristikë tjetër e tregjeve online është se i njëjti produkt mund të ofrohet nga disa tregtarë. Në këtë rast, konsumatorët shpesh mund të bëjnë zgjedhjen e një tregtari me mbështetjen e komenteve të atij tregtari, për shembull. Pavarësisht nga shumë faktorë të mundshëm që ndikojnë në përzgjedhjen e tregtarit, të tilla si komoditeti, vlerësimet e shitësve, opsionet e dorëzimit dhe një përzgjedhje më e gjerë e mallrave, klientët zgjedhin kryesisht në bazë të çmimit më të ulët për një produkt të caktuar.

## Për shërbime dhe outsourcing 
Ka tregje në internet për kontraktimin e shërbimeve profesionale si shërbimet e teknologjisë së informacionit (TI), optimizimi i motorëve të kërkimit, marketingu, dhe puna e kualifikuar e zanateve dhe tregtisë. Tregjet online të Microlabor si Upwork Wordpress Tema dhe Amazon Mechanical Turk lejojnë përkthyes të pavarur të kryejnë detyra që kërkojnë vetëm një kompjuter dhe akses në internet. Sipas Amazon, tregu i tyre Mechanical Turk fokusohet në "detyrat e inteligjencës njerëzore" që janë të vështira për t'u automatizuar nga llogaritësit. Kjo përfshin etiketimin e përmbajtjes dhe moderimin e përmbajtjes.

Tregjet në internet të Microlabor u lejojnë punëtorëve nga e gjithë bota, pa një status formal punësimi, të kryejnë punë dixhitale, të tilla si klasifikimi i një imazhi sipas udhëzimeve të moderimit të përmbajtjes. Punonjësit e koncerteve paguhen për çdo detyrë të kryer, për shembull 0,01 USD për çdo imazh të moderuar. Punëtorët e koncerteve grumbullojnë pagesa në platformën e Microlabor-it.

## Ekonomia e ndarjes 
djathtas|parapamje| Një shofer Uber në Bogotá, Kolumbi me aplikacionin Uber në një smartphone të montuar në pult
Në vitin 2004, Yochai Benkler vuri në dukje se platformat në internet, së bashku me softuerin e lirë dhe rrjetet pa tel, i lejonin familjet të ndajnë burime të papuna ose të papërdorura. Ndërsa ekonomia e ndarjes frymëzon veten kryesisht nga filozofia e burimit të hapur, projektet me burim të hapur të dedikuara për lanzimin e një tregu peer-to-peer përfshijnë Cocorico dhe Sharetribe. Në vitin 2010, CouchSurfing u krijua si një korporatë fitimprurëse, dhe nga viti 2014, tregjet online që e konsiderojnë veten pjesë të ekonomisë së ndarjes, si Uber dhe Airbnb, u organizuan në shoqatën tregtare Peers.org. Në vitin 2015, Alex Stephany, ish-CEO i tregut online JustPark, e përcaktoi ekonominë e ndarjes si vlerë ekonomike që lind nga vënia e aktiveve të pashfrytëzuara në dispozicion në internet.

## Kritika 
Një studim i vitit 2014 nga oDesk, një treg global i hershëm në internet për kontraktorët e pavarur, zbuloi se kontraktimi i shërbimeve të mikropunës rriti mundësitë për përkthyes të pavarur, pavarësisht vendndodhjes gjeografike të tyre. Megjithatë, përfitimet financiare për shumicën e kontraktorëve ishin të kufizuara, pasi përvoja dhe aftësitë nuk u përkthyen në pagesa më të larta.

Një kritikë e përgjithshme është se ligjet dhe rregulloret që rrethojnë tregjet në internet janë ende në një nivel zhvillimi të kufizuar. Si rrjedhojë, ekziston një mungesë koordinimi midis përgjegjësisë, llogaridhënies dhe përgjegjësisë midis tregut dhe palëve të treta. Në vitet e fundit, tregjet dhe platformat online janë përballur me shumë kritika për mungesën e mbrojtjes së konsumatorëve.

## Ekonomia e tregut 
Në vitin 1997, Yannis Bakos studioi tregjet online dhe i vlerësoi ato si një lloj të veçantë të tregjeve elektronike. Ai argumentoi se ato reduktojnë joefikasitetin ekonomik, duke ulur koston e marrjes së informacionit për produktet e shitësve.

Operatorët e tregjeve online kanë aftësinë unike për të përshtatur modelin e tyre të biznesit bazuar në të dhënat që mbajnë për përdoruesit e tyre të platformës. Ata mund të përdorin të dhënat personale, të dhënat e transaksioneve, si dhe të dhënat sociale dhe të vendndodhjes për të ndihmuar në vendimmarrjen e tyre ekonomike. Prandaj, akademikët i kanë përshkruar tregjet online si një aktor i ri në ekonominë globale, madje edhe si një lloj i ri i ekonomisë së tregut. Në vitin 2010, Christian Fuchs argumentoi se tregjet në internet funksionojnë si kapitalizmi informativ. Lidhja e natyrshme e reagimit i jep operatorëve të tregjeve online mundësinë për të përmirësuar efikasitetin e tyre si ndërmjetës ekonomikë. Në vitin 2016, Nick Srnicek argumentoi se tregjet në internet promovojnë kapitalizmin e platformës.

Në vitet 2016 dhe 2018 respektivisht, Frank Pasquale dhe Shoshana Zuboff paralajmëruan se mbledhja e të dhënave nga operatorët e tregjeve në internet rezulton në një formë të kapitalizmit të mbikqyrjes.

## Referime