Shtresat ne rrjetet kompjuterike

**Shtresat ne rrjetet kompjuterike**

## Shtresa e aplikimit 
Shtresa e aplikimit është pjesa ku gjenden rrjetat dhe shtresat e protokoleve të aplikacionit të tyre. Shtresa e aplikacionit te internetit përfshin shumë protokole, aq sa HTTP protokoli (që përkujdeset për kërkesat dhe transferet e ëeb dokumenteve), SMTP (që përkujdeset per transfer të e-mail porosive), dhe FTP (që përkujdeset për transferimin e dosjeve ndërmjet dy sistemeve përfundimtare. Ne do të shohim funksionet e rrjetave të caktuara, ashtu që përkthimi I emrave të miqësisë njerëzore në sisteme përfundimtare të internetit sikur www.jetf.org në një adresë 32-bitësh të rrjetit, që janë bërë me ndihmën e një protokoli të veçantë të shtresës së aplikacionit, që dmth., emri i sistemit të domein-it (DNS). Ne do të shohim në kapitullin e 2-të që krijimi dhe vendosja aplikacioneve shtresë të protokoleve tona është shumë lehtë.
Një aplikim shtresë të protokolit është shpërndarë në shumë sisteme të fundshme, me aplikimin në një sistemi të fundshëm duke përdorur protokolin për shkëmbimin e paketave të informcionit me aplikim në një system tjetër tu fundshëm. Ne do të referohemi te këto paketa të informacionit në aplikimin e shtresave si një mesazh.

## Shtresa e transportit 
Shtresa e transportit të internetit bën transportin ndërmjet mesazheve të shtresës së aplikimit dhe pikës përfundimtare të aplikimit. Në internet janë dy protokole të transportit, TCP dhe UDP, të cilët bëjnë transportin e aplikimit shtresë të mesazheve. TCP-ja jep një lidhje te orientuar te sherbimit ne aplikimin e tij. Ky shërbim përfshin garantimin e dorëzimit të mesazheve të shtresës së aplikimit në përcaktim dhe kontroll të lëvizjes ( kjo është, zgjedhje e shpejtësisë së dërguesit/pranuesit). TCP-ja gjithashtu i thyen mesazhet e gjata në segmente më të shkurta dhe jep një mekanizëm të ngjeshur kontrolli, kështu që një burim I mbyllur i tij transmeton vlerën derisa rrjeta e punës është mbushur. UDP protokoli jep një munges lidhjeje të shërbimit në aplikimin e tij. Kjo nuk është një frudë shërbim që nuk jep siguri, nuk është kontroll Iëvizjes, dhe nuk është ngjeshje e kontrollit. Në këtë libër, ne do të referohemi në një paket të shtresës së transportit aq sa një segment.

## Shtresa e rrjetës punuese 
Shtresa e rrjetës punuese të internetit është përgjegjës per levizjen e paketave të shtresës së rrjetës punuese të njohur si datagrame për një host në tjetrin. Protokoli i shtresës së transportit të internetit (TCP apo UDP) në një burim të hostit kalon ne një segment të shtresës punuese dhe në një adresë përcaktimi të shtresës së rrjetës punuese, vetëm kur ju duhet të jepni sherbimin postal në letër me një adresë përcaktimi. Shtresa e rrjetës punuese e cila jep shërbimin e shpërndarjes segmenti në shtresën e transportit në destinacion të hostit. 
Shtresa e rrjetës punuese të internetit përfshinë IP protokolin e njohur, e cila definon fushat në datagram ashtu sikur sistemet e fundme dhe veprimet e ruterëve në këto fusha. Aty është vetëm një IP protokol, dhe të gjithë përbërësit e internetit që kanë shtresë të rrjetës punuese duhet të shkojnë në IP protokol. Shtresa e rrjetës punuese në internet poashtu përfshin kurs protokoli që përcakton rrugë që datagramet të zgjedhin mes burimit dhe përcaktimit. Interneti ka shumë protokole kursi. Ashtu sikur që shihet në pjesën 1.3, internet është një rrjetë punuese në rrjetat punuese, dhe nëpër një rrjetë punuese, drejtuesi i rrjetës punuese mund të shkojë në cilën do kërkesë të kursit të protokolit. Ndonëse shtresa e rrjetës punuese përmbnan njëlloj të IP protokoleve dhe kurse të shumta të protokoleve, kjo është shpesh e thjeshtë i referuar në shtesën e IP-së, pasqyron faktin që IP-ja është ngjitës për lidhjen e internetit së bashku.

## Shtresa e Linkut 
Shtresa e rrjetës punuese të internetit cakton një datagram nëpërmjet një serie të ruterëve në mes burimit dhe destinacionit. Për të lëvizur një paketë nga një nyje ( hosti apo ruteri) në nyjen tjetër, shtresa e rrjetës punuese mbështetet në shërbimet e shtresës së linkut. Në veçanti, në çdo nyje, shtresa e rrjetës punuese kalon poshtë shtresës së linkut, që dërgon datagramin në nyjen e ardhshme nëpër ruter. Në këtë nyje të ardhshme, shtresa e linkut dërgon datagramin deri në shtresën e rrjetit punues.
Shërbimi e ofruara nga shtresa e linkut varet nga protokole të veçanta link-shtresë që është i punusuar mbi link. Për shembull, disa protokole link-shtresa ofrojnë besim të sigurtë, nga nyja e transmetimit, mbi një lidhje, për të marrë nyjen. Vini re se ky ofrim i shërbimeve të besueshme është i ndryshëm nga ofrimi i shërbimeve të besueshme të TCP-së, i cili siguron ofrim të besueshëm nga një sistem të fundme të një tjetër. Shembuj te protokolet link-shtresë përfshijnë Ethernet,ËiFi dhë protokoli Point-to-Point (PPP). Sikur që datagramet zakonisht duhet të kalojnë nga disa lidhje për të udhëtuar nga burimi në destinacion, një datagram mund të trajtohet nga protokolet e ndryshme link-shtresë në lidhje të ndryshme nga rruga e tij. Për shembull, një datagram mund të trajtohet nga Ethernet në një lidhje dhe nga PP në një lidhje tjetër të ardhshme. Shtresa e rrjetës punuese do të marrë një shërbim të ndryshëm nga njëri prej protokoleve të ndryshme të link-shtresës. Në këtë libër, ne do të referohemi paketat e link-shtresave si kornizë.

## Shtresa Fizike 
Derisa puna e shtresës së linkut është që të lëviz të gjithë kornizat nga një element të rrjetës në një element të rrjetës të afërm, puna e shtresës fizike është që të lëviz bitat individual brenda kornizës nga një nyje e ardhshme. Protokolet në këtë shtresë përsëri janë lidhje të varura dhe më tej varren nga transmisionet e mesëm të lidhjes (për shembull, çifte teli të përdhredhura të bakrit, forma të vetme të fibrave optik). Për shembull, Ethernet ka shumë protokole të shtresës fizike: një për çifte teli të përdredhura të bakrit, një tjetër për kabllo koaksiale, një tjetër për fibra, dhe kështu me rradhë. Në këtë rast, një bit ka lëvizur të gjitha lidhjet në mënyrë të ndryshme.

## Referimet 
* Computer Networking A Top-Down Approach, Kurose & Ross https://web.archive.org/web/20101201170334/http://www.aw-bc.com/kurose_ross/