Emanuel Lasker

**Emanuel Lasker** (; 24 dhjetor 1868 – 11 janar 1941) ishte një shahist, matematikan dhe filozof gjerman, i cili ishte Kampion Botëror i Shahut për 27 vjet, nga 1894 deri në 1921, sundimi më i gjatë i çdo Kampioni Botëror të Shahut të njohur zyrtarisht në histori. Në kulmin e tij, Lasker ishte një nga kampionët më dominues, dhe ai ende konsiderohet përgjithësisht si një nga lojtarët më të fortë në histori.

Bashkëkohësit e tij thoshin se Lasker përdorte një qasje "psikologjike" në lojë dhe madje se ai ndonjëherë bënte qëllimisht lëvizje inferiore për të ngatërruar kundërshtarët. Megjithatë, analizat e fundit tregojnë se ai ishte përpara kohës së tij dhe përdorte një qasje më fleksibël se bashkëkohësit e tij, gjë që i mistifikoi shumë prej tyre. Lasker i njihte mirë analizat bashkëkohore të hapjeve, por nuk ishte dakord me shumë prej tyre. Ai botoi revista shahu dhe pesë libra shahu, por më vonë lojtarët dhe komentuesit e patën të vështirë të nxirrnin mësime nga metodat e tij.

Lasker dha kontribut në zhvillimin e lojërave të tjera. Ai ishte një lojtar i klasit të parë të contract bridge dhe shkroi për bridge, Go, dhe shpikjen e tij, Lasca. Librat e tij për lojërat paraqisnin një problem që ende konsiderohet i dukshëm në analizën matematikore të lojërave me letra. Lasker ishte një matematikan hulumtues i cili ishte i njohur për kontributin e tij në algjebër komutative, e cila përfshinte vërtetimin e dekompozimit parësor të idealeve të unazave polinomiale. Veprat e tij filozofike dhe një dramë që ai bashkë-shkroi, megjithatë, morën pak vëmendje.

## Jeta dhe karriera
### Vitet e hershme 1868-1894
parapamje|majtas|upright|Lasker si i ri
Emanuel Lasker lindi më 24 dhjetor 1868, në Berlinchen në Neumark (tani Barlinek në Poloni), djali i një kantori jehud. Në moshën njëmbëdhjetë vjeç ai u dërgua për të studiuar matematikë në Berlin, ku jetoi me vëllain e tij Berthold, tetë vjet më i madh se ai, i cili i mësoi të luante shah. Berthold ishte ndër dhjetë lojtarët më të mirë në botë në fillim të viteve 1890. Për të plotësuar të ardhurat e tyre, Emanuel Lasker luajti shah dhe lojëra letrash për aksione të vogla, veçanërisht në Café Kaiserhof.Café Kaiserhof.

Lasker përfundoi i dyti në një turne ndërkombëtar në Amsterdam, përpara Mason dhe Gunsberg. Në pranverën e 1892, ai fitoi dy turne në Londër, i dyti dhe më i forti prej tyre pa humbur asnjë lojë. një nga të paktat herë në historinë e shahut që një lojtar ka arritur një rezultat perfekt në një turne të rëndësishëm.

Rekordi i tij në ndeshje ishte po aq mbresëlënës: në Berlin në 1890 ai barazoi një ndeshje të shkurtër playoff kundër vëllait të tij Berthold dhe fitoi të gjitha ndeshjet e tij të tjera nga 1889 deri më 1893, kryesisht kundër kundërshtarëve të klasit të lartë: Curt von Bardeleben (1889), Jacques Mieses (1889), Henry Edward Bird (1890), Berthold Englisch (1890), Joseph Henry Blackburne (1892), Jackson Showalter (1892–93) dhe  Celso Golmayo Zúpide (1893). Menjëherë pas botimit të fundit, Lasker udhëtoi për në SHBA, ku kaloi dy vitet e ardhshme.

## Vdekja
Lasker vdiq nga një infeksion i veshkave në Nju Jork më 11 janar 1941, në moshën 72 vjeçare, si një pacient bamirësie në Mount Sinai Hospital. Shërbimi i tij i varrimit u mbajt në Riverside Memorial Chapel, dhe ai u varros në Beth Olam Cemetery, Queens, New York.

## Lojëra të shquara
*Lasker vs. Johann Hermann Bauer, Amsterdam 1889.
*Harry Nelson Pillsbury vs. Lasker, St&nbsp;Petersburg 1895.
*Wilhelm Steinitz vs. Lasker, London 1899.
*Frank James Marshall vs. Lasker, World Championship Match 1907, game 1.
*Lasker vs. Carl Schlechter, match 1910, game 10.
*Lasker vs. Jose Raul Capablanca, St&nbsp;Petersburg 1914.
*Max Euwe vs. Lasker, Zurich 1934.

## Referime