Xhovalin Delia

XHOVALIN DELIA

Xhovalin Delia (lindur më 29 prill 1959, në Blinishtë, Pukë) është një piktor, regjisor dhe shkrimtar shqiptaro-italian. Ai jeton dhe punon në Firence.

Biografia

I arsimuar në Akademinë e Arteve të Bukura në Tiranë, filloi karrierën e tij në Studion Qendrore të Filmit Shqiptar, ku realizoj disa filma të animuar. Një nga filmat e tij, "Kush e meriton", fitoi çmimin e III° kombëtar dhe perfaqeson shqiperine në Festivalin Ndërkombëtar të Filmit të Animuar në Annecy në Francë(1992).  Në 1990, ne Galerinë Kombëtare të Artit në Tiranë, ai prezantoi kompozimin pikture "Pranvera", e konsideruar vepra e parë "nudo" ekspozuar në Shqipëri gjatë regjimit komunist.

Në vitin 1993, ai u transferua në Itali, Firence. Arti i tij ne Firence, u zhvillua në një stil origjinal dhe unik të njohur si "Delia's style 3D" dhe eshte çmuar me çmimin e I° "Lorenzo il Magnifico" ne Bienalen e artit conteporan te Firences.

Si shkrimtar ka publikuar dy romane, "venere", (shtepia botuese "Dituria" 2005) dhe "God Bless America" (Dituria 2009).
Si publicist analist e opinionis ka publikuar me qindra artikuj ne mediat shqiptare.Artisti Xhovalin delia eshte nje intelektual oservues dhe aktiv ne jeten social kulturore, kritik dhe opozitar me politiken.
Arti i tij tashme ka marre permasa internazionale. 
Artisti modern xhovalin delia, tashme me dy kombesi, veç ekspozimit permanent ne Galerine e tij ne Firenze, ka ekspozuar dhe vazhdon te ekspozoje artin e tij neper bote, duke prezantuar indirekt frymen kombetare te prejardhjes shqiptare.    

**Xhovalin Delia** (lindur më 29 prill 1959) është piktor, regjisor dhe shkrimtar shqiptaro–italian. Jeton dhe punon në Firence.  

## Biografia 
Pasi kreu studimet në Akademinë e Arteve të Bukura në Tiranë, Delia filloi karrierën si skenograf dhe animator pranë Studios Qendrore Kinematografike të Shqipërisë, duke realizuar disa filma të animuar.  

Njëri prej tyre, *Chi lo merita*, fitoi çmimin e tretë kombëtar në Shqipëri dhe një çmim special në Festivalin Ndërkombëtar të Filmit të Animuar në Annecy, Francë.  

Krahas punës në kinematografi, Delia ekspozoi edhe piktura. Në Galerinë Kombëtare të Arteve në Tiranë ai paraqiti *Primavera*, e konsideruar si vepra e parë që paraqiste një nudo femërore e ekspozuar ndonjëherë në Shqipëri gjatë regjimit komunist.  

Në vitin 1992 u shpërngul në Itali, duke u vendosur në Firence, ku vazhdoi aktivitetin e tij artistik, kinematografik, letrar dhe publicistik. Në Firence, gjuha e tij artistike u zhvillua në një stil të veçantë, i njohur si "stili i Delias".

## Çmime dhe vlerësime 
* 1990 – Çmimi i tretë kombëtar në Festivalin e Filmit të Animuar (Tiranë).  
* 1992 – Çmim special në Festivalin Ndërkombëtar të Filmit të Animuar në Annecy (Francë).  
* 2013 – Çmimi i parë “Lorenzo il Magnifico” në Bienalen IX Ndërkombëtare të Artit Bashkëkohor në Firence, me veprën multimediale *Big Bang*.  
* 2015 – Çmim special në Bienalen e Artit Bashkëkohor në Firence.  
* 2016 – Çmim special në Montekarlo.  
* 2018 – Çmimi i parë në Konkursin Ndërkombëtar të Artit në Palermo.  

## Ekspozita 
Delia ka marrë pjesë në ekspozita dhe ngjarje arti në Itali dhe jashtë saj, duke përfshirë Bienalen e Firences, Bienalen e Milanos, Trienalen e Romës, Montekarlo dhe Luvrin në Paris.  

Ai është gjithashtu i listuar ndër artistët pjesëmarrës në Bienalen XV të Firences të planifikuar për tetor 2025.  

Studio-galeria e tij, e vendosur në qendrën historike të Firences, pret gjithashtu ekspozita personale dhe kolektive të artit bashkëkohor.  

## Veprat kryesore 
### Filma të animuar 
* *Chi lo merita* (i vlerësuar në Tiranë dhe Annecy).  
* Filma të tjerë të animuar.  

### Filma të shkurtër 
* *Il passaporto*.  
* Vepra të tjera më të vogla.  

### Art bashkëkohor 
* *Primavera* (vaj në kanavacë, 1990).  
* *La mia Firenze* (punim tridimensional, "stili i Delias").  
* Piktura dhe instalacione të tjera.  

### Art postmodern 
* *Big Bang* (vepër multimediale, e vlerësuar në Bienalen e Firences 2013).  
* Vepra të tjera multimediale dhe videoart.  

### Vepra letrare 
* *Venere*, roman, Dituria, 2005.  
* *God Bless America*, roman, Dituria, 2009.  
* Artikuj dhe ese të shumta mbi artin, kulturën dhe politikën.  

## Referime 
## Vlerësime 
* dhjetor 2013  shpallet fitues i çmimt te PARE "Lorenzo il Magnifico" ne Bienalen e IX° internacionale te artit kontemporan  të Firences në Itali me veprën multimediale Big Bang në teknikën e instalacionit e zgjedhur ndërmjet 450 veprave konkurruese. Çmimi i lartë “Lorenzo il Magnifico” kurorëzoi artistin shqiptar Xhovalin Delia.
2018 çmimi i I° internacional Arte Palermo

2016 çmim special ne Montecarlo

2015 çmim special ne bienale internazionale arte contemporanea Firence.

1990 çmimi e III° kombetar ne feativalin e filmin vizatimo (tirane)

## Ngjarje kulturore 
*  Florence Biennale - BIG BANG
*  "Unificazion & Scissione" Performance & Concert
*  l'identità VIDEOPERFORMANCE
*  Delia's Art Gallery Opening Soon!
*  Universita' Popolare Mediterranea: EXHIBITION - MOSTRA - EKSPOZITË
*  I know you - Io ti conosco
*  I Will Return
*  Press coverage of "God Bless America" presentation
*  Delia's Style
*  La Performace prezantim i librit venere, academia e artit Tirane
* ekspozite internazionale Luvre Paris

## Ekspozita 
*2017  expo firenze italia instalacion "pende ma non cade"
*2016   ekspozite internazionale montecarlo
*2015 exhibition Luvre, Paris
*2014   trienale Rona
*2014   bianale Milano
*2013 - IX° Firence Bienale, Fortesa nga poshtë - Firence
*2013 - ekspozita - "palagio di parte guelfa" , Salla Bruneleschi - Firence
*2012 - Ekspozita ndërkombtare - pallati Mediçi - Firence
*2012 - Ekspozita muzeu i qytetërimit romak - Roma
*2011 - Ekspozita VIDEOPERFORMANCA "identitet" artXart Firence
*2010 - Ekspozita " Salloni Borromini" Roma,
*2009 - Performanca "I will be return" - prezantimi i novelës së dytë "God Bless America" në Universitetin e Arteve të Tiranës
*2008 - Ekspozita - "Delia's style" - Galleria Ken's Art , Firence
*2006-  Filmi me metrazh të shkurtër  "La bambola"
*2005 - Filmi me metrazh të shkurtër "Aeroplanino"
*2005 - Performancë & promocion i novelës së parë "VENERE" - Universiteti i Arteve të Tiranës
*2004 - Ekspozita postmoderne ndërkombtare  - Tirana (performanca, "Porta del paradiso").
*2004-  Filmi me metrazh të shkurtër "The pasport"
*2003 - Ekspozita ndërkombtare (video) në Palagio di Parte Guelfa, tek Salla e Brunelleschi-t, Firence.
*2003 - Ekspozia tek Qendra Ndërkombtare e Kulturës Tirana (Performancë)
*2002 - Ekspozita tek Qendra Ndërkombtare e Kulturës Tirana  (tema postmoderne )
*1998, 1999, 2000, 2001- Ekspozita ndërkombtare , nga Galleria DEA - Firence.
*1997 - Ekspozita ndërkombtare "Occhi sul mondo," - Firence.
*1994, 1995, 1996 - Ekspozita tek Galeria DEA - Firence.
*1992 - Ekspozita në Galeria Kombëtare e Arteve  Tirana.
*1991 -Festivali  Ndërkombëtar i kinemasë së Animacionit tek Annecy, Francë, me filmin "Who deserves this"- " Kush e meriton këtë"
*1991 - Ekspozita kombtare "The Spring" " Pranvera" në Galeria Kombëtare e Arteve.
*1990 - Çmim kombtar për filmin "Who deserves this" -  Festivali Kombëtar i Filmit.
*1985 - Diplomohet në Pikturë nga Universiteti i Arteve të Tiranës. 

## Lidhje të jashtme 
*Faqja zyrtare
*civitas.al
*puka.shqiperia.com