Mafia shqiptare

**Mafia shqiptare** apo **Krimi i organizuar shqiptar** është termi i përgjithshëm që përdoret për të emëruar organizata të ndryshme kriminale me bazë në Shqipëri dhe Kosovë, si dhe degëzimet e tyre jashtë vendit dhe organizatat kriminale të përbëra nga shqiptarët. Ajo luan një rol të rëndësishëm në shpërndarjen e heroinës në Evropë, si dhe në disa aktivitete kriminale si kontrabanda e cigareve, proksenetizmi dhe trafikimi i qënieve njerëzore. Familje të rëndësishme në zonën qendrore veriore të vendit te shtrira dhe me gjer ne Ballkan dhe Europ janë Halka, Caushi, Shehu, Kakami, Hasani, Gjoka, Gjajka dhe Gashi.

## Historia 
Anëtarët i nënshtrohen Kanunit të shekullit XV, të shkruar nga Lekë Dukagjini. Sipas këtij kodi nderi që rregullon të gjitha aspektet e jetës, siç janë martesa, familja dhe prona, është e pamundur që të mos mbajmë premtimin e dhënë. Kanuni qeverisi jetën e përditshme të klaneve të Veriut dhe Lindjes së vendit deri në shekullin XX  dhe kodifikoi praktikën e vendetës, të quajtur * Gjakmarrja *. Nga kjo periudhë, mafiozët shqiptarë ruajtën një ruralitet (fshatrim) të caktuar, një ligj të heshtjes dhe një sens të mprehtë të lidhjeve të gjakut. 

Deri në rënien e komunizmit në 1990, jeta dhe praktikat mafias kishin ndryshuar pak që nga Lufta e Ftohtë. Tregu i zi ishte shumë i zhvilluar. Që atëherë janë përshtatur me metodat e reja. Ata filluan të mërgonin në fillim të viteve 1990 dhe lëvizja migratore vazhdoi pas luftës së Kosovës. Ata filluan të punojnë si asistentë në rrjetet tashmë ekzistuese të trafikut të drogës të drejtuar nga rusë, italianë dhe serbë, dhe kumbarët Djenko Nocović, Dragan Maksimović, Zantiq Zapavalić. Sipas policisë, ata shpejt arritën të pohojnë veten dhe të pohojnë "të drejta" të caktuara.

Luftërat në Jugosllavi transformuan Kosovën në një zonë të madhe pa drejtësi. 

Për sa i përket drogave të forta, klanet shqiptaro-kosovare duket se kanë fituar një pozitë mbizotëruese, ndonjëherë monopolistike, në trafikun ndërkombëtar të heroinës, ai i kokainës ndahet me liderët botërorë që janë *Kartelet * *Meksikane* dhe veçanërisht *Kolumbiane*. Që nga fillimi i 1990, në fakt, sistemi kriminal në fuqi në Itali dhe Evropën Perëndimore është zhvilluar në mënyrë të konsiderueshme. Turqit ruajtën monopolin e tregut me shumicë të heroinës, por i dhanë kontrollin e rrugës perëndimore shqiptarëve, kryesisht kosovarëve. Ky konfigurim i ri kërkon qendra ruajtjeje, të vendosura kryesisht në Hungari, por edhe në Republikën Çeke dhe Bullgari, qendra këto kryesore të mafiës shqiptare në Lindje. Sipas një raporti nga Interpol i datës nëntor 1997, "Shqiptarët e Kosovës kanë pjesën më të madhe të tregut të heroinës në Zvicër, Austri, Francë, Gjermani, Hungari, Republikën Çeke, Norvegji, Suedi, Poloni dhe Belgjikë ", Dhe ata vetëm përbëjnë gati 15% të arrestimeve të Interpolit për trafik të drogës.

Zvicra, e cila priti rreth 200,000 refugjatë shqiptarë (komuniteti i dytë i vendit më i madh emigrant), është një nga qendrat kryesore për trafik droge dhe armësh për në Gjermani, Austri, Hungari dhe Republikën çeke, ku policia dyshon për trafikuesit shitësit e shumtë shqiptarë dhe prodhuesit e bizhuterive të arit për pastrim parash. Më 10 dhjetor 1998, e përditshmja  *The Independent* zbuloi se mafiozët shqiptarë kontrollonin 70% të tregut zviceran të heroinës. Skandinavia është bërë një strehë e sigurt për kriminelët shqiptarë. Disa operacione të trafikut të drogës të drejtuara nga të rinj kosovarë u çmontuan në 1999. 

Në përgjithësi, ekziston një prodhim i konsiderueshëm i Marihuanës në zonën shqipfolëse. Shqipëria thuhet se është bërë prodhuesi kryesor i marijuanës në Evropë, me një prodhim të vlerësuar midis 100 dhe 150 ton (2005) ata marrin pjesë në trafik të ndryshëm të armëve dhe narkotikëve, por edhe proksenetizëm, me mizori të njohur (dhuna, rrahjet, reprezaljet, vrasjet). 

* Trafikimi i drogës: Shqipëria është bërë një qendër për trafik droge, jo vetëm heroine afgane, pasi trafikantët kolumbianë të drogës i njohin portat e Ballkanit. Duket se kontrollon më shumë se 70% të heroinës në Zvicër, Austri, Gjermani dhe vendet skandinave.
* Proksenetizmi: Industria e seksit me gra nga shtetet e Evropës Lindore në të gjithë Evropën si Franca (Paris, Nice ...), Mbretëria e Bashkuar, Zvicra, Skandinavia, Gjermania ... kryesisht duke punuar në kushte çnjerëzore. Ata tërhiqen nga premtime për një jetë më të mirë në Evropë ose nga droga. Në Paris, në vitin 2000, numri i prostitutave që punojnë për mafian shqiptare do të ishte nga 600 në 700.
* Trafikimi i qenieve njerëzore: një nga burimet e të ardhurave për këtë mafi është edhe trafikimi i qenieve njerëzore. Grupet kriminale përdorin njohuritë e tyre për të udhëhequr migrantët e paligjshëm, për një tarifë.

## Përfshirja në qeveri të Shqipërisë 
Krimi i organizuar është përhapur në Shqipëri gjatë fillimit të viteve '90, pas rënies së komunizmit. Shantazhi, kërcënimi dhe raketimi u bënë të zakonshëm. Një raport i vitit 2003 nga Zyra e Koordinatorit Special të Paktit të Stabilitetit për Evropën Jug-Lindore vë në dukje se "Shqipëria është parajsa për tregtinë e paligjshme. As shteti dhe as policia nuk paraqesin problem për shefat e drogës: ju mund të blini politikanë dhe nuk është e rrallë kur një drejtues i bandës kriminale punon në ndonjë institucion shtetëror. 
Grupet mafioze shqiptare shpesh janë të përfshirë në aktivitete kriminale dhe politike për të ndikuar në zhvillimet politike. Kryeministrat shqiptarë Sali Berisha dhe Edi Rama të dy kanë qenë të lidhur me grupet e krimit të organizuar në Shqipëri.

Në vitin 2018 deputeti gjerman Gunther Krichbaum e quajti të parakohshme hapjen e negociateve të Shqipërisë me BE-në duke thënë se korrupsioni në nivele të larta dhe krimi i organizuar janë problemet kryesore të vendit.

## Mafia shqiptare ndërkombëtarisht 
Një raport zyrtar i Europolit në nëntor 2001 vlerëson se heroina e shpërndarë në Evropë nga shqiptarët është 40%. Këto do të përfshiheshin gjithashtu në transportimin e 40% shtesë.

### Belgjikë 
Sipas departamentit të policisë belge të specializuar për krimin e organizuar në Shqipëri, klanet mafioze shqiptare mbizotërojnë dhe janë udhëheqës në tregtinë e paligjshme në shitjen e kokainës dhe heroinës, si dhe në trafikimin e qenieve njerëzore. Bandat shqiptare janë përhapur në të gjithë Evropën, dhe policia shton se brutaliteti i rrjeteve shqiptare të prostitucionit është njohuri e zakonshme, dhe se ata dominojnë trafikimin e qenieve njerëzore në Evropën Perëndimore. Ata dihet se janë shumë të dhunshëm.

Belgjika konsiderohet të jetë një nga vendet më të rëndësishme për trafikimin e qenieve njerëzore. Duke qenë porti i fundit para se hyrjes në Britaninë e Madhe, ajo konsiderohet "Eldorado e imigrimit të paligjshëm".  Vlerësohet se deri në 100,000 imigrantë të paligjshëm janë transferuar në Belgjikë nga shqiptaret. Disa vëzhgues besojnë se ky numër përfaqëson vetëm imigrantë të paligjshëm vetëm në qytetin e Brukselit.

### Francë 
Në vitin 2000, rrjetet e proksenetizmit shqiptar u çmontuan në Nice, Toulouse, Strasburg, Metz dhe Nancy dhe Annecy.

Në qershor të vitit 2019, policia arrestoi në Tuluzë një dymbëdhjetë njerëz të dyshuar se i përkisnin një rrjeti proksenetizmi ultra të dhunshëm shqiptar. Në tetor 2018, personat që kishin lidhje me të njëjtin rrjet ishin gjykuar në Bordo dhe ishin dënuar me kushte nga 30 muaj deri në 5 vjet burg.

### Izrael 
Qeveria izraelite ka konfirmuar frikën e saj se mafia shqiptare ka shtrirë tentakulat e saj në sistemin bankar të vendit. Agjensia izraelite e inteligjencës bëri thirrje për bashkëpunim të ngushtë midis Izraelit dhe Shqipërisë për të luftuar pastrimin e parave. Ministri i Drejtësisë, Dr Guy Rotkopf vuri në dukje, "Ky është një hap i rëndësishëm në bashkëpunimin ndërkombëtar midis dy vendeve tona për të luftuar pastrimin e parave me forcën e ligjit dhe thelloni marrëdhëniet midis Izraelit dhe vendeve të tjera.

### Shtetet e Bashkuara 
]]
Një grup kriminal i quajtur organizata Rudaj ose *Corporation*, nga emri i kumbarit të tij që punoi për familjen mafioze italiane Gambino arriti të pohojë veten me marrëveshjen e familjeve rivale italiane, në rrethin Queens në New York kundër familjes Cosa nostra Lucchese. Mbretërimi i kësaj "familje" filloi në vitin 1993, zgjidhja e tyre në New York ngriti masën e krimit, në veçanti një luftë klanore e cila zgjati pak më shumë se një vit. Megjithë këtë sulm, familja Lucchese, një nga 5 familjet mbizotëruese në mafian italo-amerikane, mbeti e vendosur mirë.
DㄣRK✓ΛVΛNGER

### Kanada 
Mafia shqiptare është vendosur fort në qytetet kanadeze si Toronto, Montreal dhe Vancouver. Shqiptarët janë të përfshirë në aktivitete të ndryshme të jakave të bardha, siç janë mashtrimi i pasurive të patundshme dhe kujdesi shëndetësor. Për më tepër, ata kryejnë veprimtari ndërkufitare midis Shtetet e Bashkuara dhe Kanada, përfshirë trafikun e drogës dhe pastrimin e parave.. Një raport nga Shërbimi i Inteligjencës Kanadeze i Sigurisë vuri në dukje se, megjithëse krimi i organizuar në Kanada ka evoluar në struktura më multi-etnike dhe fleksibile, termi "mafioz" përdoret vetëm për të identifikuar "tri të mëdhatë ”, të cilat kanë struktura hierarkike etnike, racore dhe kulturore homogjene: mafia italiane, shqiptare dhe ruse. 

### Hollanda 
Shqiptarët në Hollandë janë përfshirë në shumë raste vjedhjesh dhe vrasjesh. Një rast i fundit është ai i Durim Gremaj. Ai u kërkua nga policia holandeze. Ai ishte gjithashtu një nga të parët që solli me sukses një armë zjarri në gjykatë.

Në vitin 2019, pasi një shumicë e parlamentit Hollandez votoi në favor të një mase për të pezulluar heqjen e vizave për shqiptarët, qeveria Hollandeze po i bën të njëjtën kërkesë Komisionit Evropian. Sipas EURACTIV, « ligjvënësit Hollandezë besojnë se mafia shqiptare është e lirë të lëvizë lirshëm nëpër Evropë për shkak të regjimit pa viza që ka ekzistuar për më shumë se dhjetë vjet. »

### Mbretëria e Bashkuar 
Shqiptarët investuan kryesisht rrethin e Soho në Londër në dëm të jahanasve. Fondet thuhet se vijnë nga pastrimi i trafikut të drogës. Scotland Yard vlerëson se bandat shqiptare kontrollojnë pothuajse 75% të prostitucionit në Soho. Shumica e njerëzve të përfshirë në këto rrjete janë gra dhe fëmijë që janë viktima të formave moderne të skllavërisë, të rrëmbyer dhe të manipuluar nga shefat e tyre. Vetëm në Soho, në vitin 2004, më shumë se 18 milion euro, fryti i shfrytëzimit të afro 1000 prostitutave, u kthye në Shqipëri.

### Skandinavi 
Klanet mafioze shqiptare në Norvegji, Suedi dhe Danimarka dyshohet se janë përfshirë në kontrabandë armësh, prostitucion, kontrabandë heroine dhe plaçkitje të armatosur. Rasti më i famshëm është vjedhja në sulmin e famshëm të NOKAS (Norsk service kontant AS) në shumën prej 10 milion dollarë amerikanë më 4 prill 2004.
Në vitin 2004, policia daneze vlerësoi se grupet shqiptare importojnë midis 80% dhe 90% të heroinës së konsumuar në vend. Në Lozannë në 1998, nga shtatëqind persona të arrestuar në lidhje me trafikun e drogës, 60% ishin me origjinë nga Ballkani. Pothuajse 2,000 shqiptarë kosovarë janë në burgjet zvicerane për trafik droge. Në vitin 2009, malazezët shqiptarët, kosovarët dhe serbët ose shqipfolës kontrollojnë të gjithë trafikun, përfshirë trafikun rrugor.

### Çeki 
Arrestuar më 23 shkurt 1999 nga policia çeke, "kumbari" kosovar Princ Dobroshi pranon, sipas një raporti nga BIS (shërbimi i sigurimit çek) i botuar më 12 mars në gazetat e Pragës, se « trafiku ishte përdorur për të financuar blerjet e armët dërguar UÇK-së. »  Bazuar në një raport 24-faqesh të inteligjencës së NATO-s 1999 , lidhjet midis mafies shqiptaro-kosovare, UÇK-së dhe bumit aktual të heroinës në Perëndim është i padyshimtë. Sipas këtij raporti, "shumë anëtarë të UÇK-së janë pak a shumë të përfshirë në tregun e lëngut të heroinës. Rruga Ballkanike gjeneron dhjetëra miliona dollarë në vit. »

## Shih edhe 
* Bandat kriminale shqiptare
* Krimi në Kosovë

## Burime bibliografike 
* *La Mafia albanaise* nga Xavier Raufer dhe Stéphane Quéré, Botuesi Favre, Lozanë, 2000.

## Referime