John Bunyan

**John Bunyan** (30 nëntor 1628 - 31 gusht 1688) ishte një shkrimtar anglez dhe predikues puritan . Ai mbahet mend më së miri si autori i alegorisë së krishterë *Përparimi i pelegrinit ,* i cili gjithashtu u bë një model letrar me ndikim. Përveç *Përparimit të Pelegrinit*, Bunyan shkroi gati gjashtëdhjetë tituj, shumë prej tyre predikime të zgjeruara.   

## Biografia 
Bunyan vinte nga fshati Elstow, afër Bedfordit . Ai kishte njëfarë shkollimi dhe, në moshën gjashtëmbëdhjetë vjeç, iu bashkua Ushtrisë Parlamentare në Newport Pagnell gjatë fazës së parë të Luftës Civile Angleze . Pas tre vjetësh në ushtri, ai u kthye në Elstow dhe filloi tregtinë e kallajxhiut, të cilin e kishte mësuar nga babai i tij. Ai u interesua për fenë pas martesës së tij, duke ndjekur fillimisht kishën e famullisë dhe më pas iu bashkua Takimit të Bedford, një grup jokonformist në kishën e Shën Gjonit në Bedford, dhe më vonë u bë predikues. Pas rivendosjes së monarkisë, kur liria e jokonformistëve u kufizua, Bunyan u arrestua dhe kaloi dymbëdhjetë vitet e ardhshme në burg, sepse nuk pranoi të hiqte dorë nga predikimi. Gjatë kësaj kohe, ai shkroi një autobiografi shpirtërore, *Grace Aounding to the Chief of Sinners*, dhe filloi punën për librin e tij më të famshëm, *Përparimi i Pelegrinës.*

Në 1676, Charles II tërhoqi Aktin e tij të Kënaqjes dhe katër vjet më vonë, Bunyan u burgos përsëri - këtë herë vetëm për gjashtë muaj. Gjatë asaj kohe, ai përfundoi *Përparimin e Pelegrinit.*

Vitet e mëvonshme të Bunyanit u kaluan në rehati relative dhe ai vazhdoi të ishte një autor dhe predikues popullor dhe ishte pastori i Takimit të Bedfordit. Ai vdiq në moshën 59-vjeçare pasi u sëmur gjatë një udhëtimi për në Londër dhe u varros në Bunhill Fields . ''The Pilgrim's Progress* u bë një nga librat më të botuar në gjuhën angleze; 1300 botime janë shtypur deri në vitin 1938, 250 vjet pas vdekjes së autorit.

Bunyan kujtohet në Kishën e Anglisë me një festë të vogël më 30 gusht .  Disa kisha të tjera të Kungimit Anglikan, si Kisha Anglikane e Australisë, e nderojnë atë në ditën e vdekjes së tij (31 gusht).

## Publikimet 
* *A Few Sighs from Hell, or the Groans of a Damned Soul*, 1658
* *A Discourse Upon the Pharisee and the Publican*, 1685
* *A Holy Life*
* *Christ a Complete Saviour (The Intercession of Christ And Who Are Privileged in It)*, 1692
* *Come and Welcome to Jesus Christ*, 1678
* *Grace Abounding to the Chief of Sinners*, 1666
* *Light for Them that Sit in Darkness*
* *Praying with the Spirit and with Understanding too*, 1663
* *Of Antichrist and His Ruin*, 1692
* *Reprobation Asserted*, 1674
* *Saved by Grace*, 1675
* *Seasonal Counsel or Suffering Saints in the Furnace – Advice to Persecuted Christians in Their Trials & Tribulations*, 1684
* *Solomon's Temple Spiritualized*
* *Some Gospel Truths Opened*, 1656
* *The Acceptable Sacrifice*
* *The Desire of the Righteous Granted*
* *The Doctrine of the Law and Grace Unfolded*, 1659
* *The Doom and Downfall of the Fruitless Professor (Or The Barren Fig Tree)*, 1682
* *The End of the World, The Resurrection of the Dead and Eternal Judgment*, 1665
* *The Fear of God – What it is, and what is it is not*, 1679
* *The Greatness of the Soul and Unspeakableness of its Loss Thereof*, 1683
* *The Heavenly Footman*, 1698
* *The Holy City or the New Jerusalem*, 1665
* *The Holy War – The Losing and Taking Again of the Town of Man-soul (The Holy War Made by Shaddai upon Diabolus, for the Regaining of the World)*, 1682
* *The Life and Death of Mr Badman*, 1680
* *The Pilgrim's Progress*, 1678
* *The Strait Gate, Great Difficulty of Going to Heaven*, 1676
* *The Saint's Knowledge of Christ's Love, or The Unsearchable Riches of Christ*, 1692
* *The Water of Life or The Richness and Glory of the Gospel*, 1688
* *The Work of Jesus Christ as an Advocate'', 1688

## Shih edhe 
* Letërsia
* Letërsia për fëmijë

## Referime