Lista e udhëheqësve të Frizisë

[parapamje|327px|Harta e Magna Frisia, nën sundimin e Radbodin, [716]]
Kjo është një **listë e sunduesve historikisht të verifikueshëm, legjendarë dhe imagjinarë të Frizisë**, si nëse ishin prijës, kontë, dukë ose mbretër. Emrat më të hershëm të sunduesve frizianë dokumentohen nga kronikat e mbretërve merovingë (frankët), me të cilët ata ishin bashkëkohës. Në këto kronika, këta sundues përmenden me titullin *dux*, një term latin për udhëheqës, i cili është origjina e titullit *dukë* në shumë gjuhë. Burimet angleze u referohen atyre si mbretër.

Pas rënies nën sundimin frank, distriktet friziane qeveriseshin nga kontë, më vonë edhe dukë dhe peshkopë, që ushtruan privilegjet e kontëve. Pushteti i këtyre kontëve ishte i kufizuar, megjithatë, për shkak të natyrës së shqëndërzuar të mjedisit detar, i cili i pengonte operacionet ushtarake në shkallë të gjerë. Pas Traktatit të Verdunit (843), Frizia iu caktua Frankisë së Mesme, pas Traktatit të Meersenit (870) u bë pjesë e Frankisë Lindore, d.m.th. Mbretërisë së Gjermanisë. Manjatët e huaj, gjerësisht saksonë, që mbanin postin vareshin nga fisnikët vendorë, që i ndihmonin ata të shfrytëzonin privilegjet, administronin drejtësinë dhe të grumbullonin trupa. Vetëm në distriktet bregdetare të Hollandës u zhvillua një dinasti vendore, për shkak të zotërimeve të gjera mbretërore.

Në fakt, frizianët sundoheshin nga zyrtarë vendorë siç ishin *frana* dhe *skelta*, që në shumicën e rasteve caktoheshin nga kontët. Pasi pushteti i kontëve u zbeh gjatë shekullit të II, këta funksionarë u zëvendësuan nga *grietmannen* (prokurorë) të zgjedhur në Friesland ose *redjeva* (gjykatës ose *advocati*) në Groningen dhe Frizinë Lindore. Pozixioni i *grietmannen* evoluoi drejtë një posti qeveritar dhe në fund, në vitin 1851, u shndërrua në postin e kryebashkiakut.

## Mbretëria e Frizisë  
parapamje|majtas|Flamuri i Frizisë, me shtatë zambakë
Kini parasysh se një Derë e supozuar e Frizisë, ashtu dhe emrat e shumicës së anëtarëve të derës janë mitologjikë ose imagjinarë. Historianët e hershëm modernë, krijuan historinë e dinastisë së vazhdueshme.

Pas Periudhës së Dyndjeve, mjaft mbretëri friziane mund të kenë dalë në distriktet në veri-perëndim të Mbretërisë Franke, secili distrikt i karakterizuar nga një stil i dallueshëm zbukurues. Një nga këto mbretëri mund të ketë qenë sunduar nga Fini legjendar, biri i Folkvaldit, i mirënjohur nga *Beowulf*, *Uidsithi* dhe *Fragmenti i Finesburgut*. Sipas legjendës, Fini u vra nga udhëheqësi sakson, Hengisti, i cili mërgoi për në Britani në vitin 449, ku themeloi Mbretërinë e Kentit në vazhdim.

Frizianët e hershëm mesjetarë, në fakt, ashtu si Hengisti dhe Horsa, ishin emigrantë me prejardhje anglo-saksone, që përvetësuan emrin e vjetër të frizëve () që banonin zonën në periudhën romake. Nën Radbodin e Frizisë, mbretëria friziane arriti kulmin e shtrirjes së saj gjeografike, duke përfshirë distriktet e Hollandën e Veriut dhe të Jugut () me pjesë të Utrehtit dhe qytetit të Dorestadit (). Radbodi mund ta ketë shtrirë pushtetin e tij në provincën e Frieslandit, por sundimi i tij nuk shtrihej më në lindje. Provinca e Zelandës mundet që në këtë kohë të ketë qenë nën sundimin frank gjatë jetës së tij.

Në vitin 722, territoret friziane në perëndim të Lumit Vlie, u vunë nën sundimin frank, duke u kristianizuar. Në vitin 734, pas Betejës së Boarnit, zona në perëndim të Lumit Lauvers (Frieslandi i tanishëm) do të pushtohej nga frankët. Frizianët në lindje të Lauversit (Groningeni dhe Frizia Lindore) do të nënshtroheshin në vitin 785. Emigrimet friziane në ishullin Helgoland dhe në Shlesvig-Holshtajn mbetën nën sundimin dan ose jut.

## Frizia Franke: kontët dhe dukët 
parapamje|379px|Ndarja e Frizisë nga *Lex Frisionum*
Mundja e Popos përgjithësisht shënon pushtimin e Frizisë nga frankët, në vijim të së cilës Frizia u nda në tre pjesë:
* Frizia Perëndimore, rajoni nga Sheldti deri te Vlie, pa a shumë rajoni i tanishëm Holland, i pushtuar në vitin 719
* Frizia e Mesme, rajoni nga Vlie, deri te Lauversi, pak a shumë territori modern i provincës së Frieslandit, i pushtuar në vitin 734
* Frizia Lindore, rajoni nga Lauversi deri te Veseri, i pushtuar në vitin 775. Ajo ndahej më tej në gau.

Në vitin 785, frankët nën Karlin e Madh do të mernin kontrollin e pjesës së mbetur të territorit frizian (Frizia Lindore) dhe e përfshinë në mbretërinë e tyre. Kontët e caktuar nga sunduesit frankë ishin:

### Frizia Perëndimore 719-1101 
* 793–810, Nordalahu, sundoi në Wieringen
* –837, Ekehardi (Eggihard), sundoi në Valkeren

#### Dera e Jutlandit 
* 841–844, Harald i Riu, në Valkeren 
* 855–873, Rodulf Haraldsoni, pasoi Harald të Riun, rajoni i tij i Zelandës u bë pjesë e Frankisë Perëndimore pas Traktatit të Meersenit
* 839–875, Roriku i Dorestadit, mori të gjithë Frizinë Perëndimore, Utrehtin dhe Dorestadin, sundoi që nga Wieringen-i

### Dera e Godfridit 
* 882–885, Godfridi, ripushtoi zotërimet e Rorikut

#### Dera e Frizisë Perëndimore 
Godfridit iu zu pritë dhe u vra, konti Gerolf besohet se ka qenë një nga fisnikët e përfshirë në sulm, pasi ai është shpërblyer menjëherë më pas me shumicën e zotërimeve të Godfridit: bregdeti nga Vlie deri te Mëze, lartë, përgjatë lumit, Gau i Nifterleikut, Lekut & IJssel-it, si dhe mjaft prona në Teisterbant. Megjithatë, ky *shpërblim* iu dha katër vjetë pas vdekjes së Godfridit, nga Arnulfi Karinthias dhe jo nga Karli i Shëndosh, paraardhësi i tij, i cili ishte mbrapa komplotit për ta vrarë Godfridin. 
* 883–916, Gerulf i Riu, djali i pëlqyer i Deodredit (Diederikut)
* 916–939, Dirku I, i cili trashëgoi shumicën e vijës bregdetare të zotërimeve të Gerulfit. Valdgeri, vëllai i Dirkut, trashëgoi territoret kontinentale lindore.
* 939–988, Dirku II, sundoi Frizinë Perëndimore, që tani përputhet pak a shumë me Gaun e Maaslandit, Kenemerlandit dhe Texel-it
* 988–993, Arnulfi I, i vrarë nga frizianët e rrebeluar, frizianët e pak a shumë gaut Vestflinge, kjo shënoi fillimin e Lirisë Friziane dhe afërsisht 300 vjetë vetë-qeverisje
* 993–1039, Dirku III, e zhvendosi oborrin e tij në jug të Vlaardingen-it 
* 1039–1049, Dirku IV
* 1049–1061, Florisi I, vëllai i Dirkut të IV
* 1061–1091, Dirku V, zhvilloi një luftë të gjatë për të siguruar trashëgiminë e tij
* 1091–1101, Florisi II i Shëndoshi, titulli "konti i Frizisë, në perëndim të Vlies" u ndryshua në "konti i Hollandës". Vazhdoi me kontët e Hollandës.

### Frizia e Mesme 734-1222 
* 734?–754–768, Alfbadi (), qeverisi të paktën Oostergon
* 768–793, Theoderiku (Diederiku), vrarë në Kryengritjen e vitit 793, zotërimet e tij janë të panjohura, por me gjasa diku midis lumenjve Vlie dhe Veser
* 810–834 & 839–???, Gerulf i Vjetri, biri i pëlqyer i Theoderikut, revi i frizianëve nga lumi Vlie, deri në atë Veser
*  820, Deodredi (Diederiku), djali i pëlqyer i Gerulf të Vjetrit, mbajti tokat në Vesterkvartier
* 824?–834–855, Gerharti, me gjasa i lidhur me Deodredin, sundoi në Vestergo 
* 855–870, Vikingu, mbante gjithashtu tokat në Vesterkvartier
* 870–873?, Albdagu, mbrojti Oostergoin kundër Rodulf Haraldsonit
* –885–, Gardulfi, i përmendur bashkë me Gerulf të Riun, me gjasa të lidhur
* 921–945, Reginberti, sundoi në Franeker, selia tradicionale e qeverisjes per Vestergoin dhe me gjasa familja e Reginingenit, që kishte prona të konsiderueshme përgjatë Frizisë së Mesme dhe në Ishujt perëndimorë Frizianë
* 945–966, Gerberti, i biri i Reginbertit

Në vitin 775, Karli i Madh e bëri Frizinë zyrtarisht pjesë të Mbretërisë Franke. Luftërat përfunduan me kryengritjen e fundit të frizianëve në vitin 793 dhe qetësimin e tyre. Kontët caktoheshin nga monarkët frankë. Megjithatë, vikingët danë e sulmuan Frizinë në fund të shekullit të IX, duke themeluar sundimin viking. Pas ndarjes së Mbretërisë Franke, në Frankinë Perëndimore dhe Frankinë Lindore, ata fituan më shumë autonomi.

### Dera e Billungut 
* 955–994, Ekberti Me Një Sy, trashëgoi tokat friziane me gjasa nëpërmjet gjyshes së tij nga mamaja, Reginhilde, motra e mundshme e Reginbertit dhe nëna e Matildës së Ringelhajmit
* 994–1024–1030?, Vikmani III & Ekberti, bijtë e Egbertit Me Një Sy

#### Dera e Brunsvigut 
* 1024?–1038, Liudolfi, ose nëpërmjet matretesës me vajzën e Ekbertit ose pushtimit
* 1038–1057, Bruno, i biri i Liudolfit, e zgjeroi Frizinë e Mesme me Omelandenin
* 1057–1068, Egberti I, i biri i Brunos
* 1068–1086?–1089, Egberti II, i biri i Egbertit të I, i ndëshkuar për pjesëmarrjen e tij në Rrebelimin Sakson
* 1089–1099, pronat e Egbertit në Frizi iu dhanë Peshkopatës së Utrehtit, peshkop Konradit

#### Dera e Nordhajmit 
* 1099–1101, Henri I i Shëndoshi, nëpërmjet martesës me Gertrudës, vajzën e Egbertit të II, i vrarë gjatë mbërritjes
* 1101–1117, Otoni III, i biri i Henrit të Shëndoshit
* 1117–?, Otoni I, kontit i Salmit, nëpërmjet martesës me Gertrudën e Northhajmit, vajzën e Hinrit të Shëndoshit
Otoni i III dështoi të vendoste sundimin e tij në Frizi dhe toka iu rikthye peshkopit të Utrehtit. Utrehti dhe Hollanda luftuan mbi të drejtat ndaj Frizisë së Mesme dhe nga viti 1165, e administruan atë në . Me kontët hollandikë dhe peshkopët e Utrehtit që dështuan të binin dakord, nën ato autoritete që do të binin, frizianët u lanë të sundoheshin vetë.

#### Dera Hollandike 
* 1203?–1222, Uilliami i Frizisë, në vitin 1178, vëllai i Uilliamit, Baldvini, u bë peshkop i Utrehtit, ndërsa vëllait tjetër i tij, Dirku VII, ishte konti i Hollandës, kështu që Hollanda dhe Utrehti ranë dakord ta bënin Uilliamin sunduesin e Frizisë së Mesme, pushteti i tij do të zbehej pas fitores të tij në Luftën e Loonit dhe pasardhësit e tij nuk do ta trashëgonin dot atë. Shumë frizianë ndoqën Uilliamin në Kryqëzatën e Pestë siç dokumentohet nga .

#### Traktati i Upstalsboomit 
* 1156, Dieta Friziane ose dingu në Upstalsboom. Ajo që nisi si një grumbullim i lirshëm, do të bëhej një aleancë formale në rritje ose konfederatë, në një përgjigje ndaj agresionit në rritje nga kontët e Hollandës, vazhduan në Potestatin e Frieslandit.

### Frizia Lindore 775-1220 
#### Dera e Frizisë 
* 768–793, Theoderiku (Diederiku), i vrarë në kryengritjen e vitit 793, zotërimet e tij janë të panjohura, por me gjasa diku midis lumenjve Vlie dhe Veser
* 810–834 & 839–???, Gerulf i Vjetri

Mbretërit Frankë e ndanë rajonin në të paktën dy pjesë. Se si rajoni midis lumenjve Lauvers dhe Eems u caktua mbetet e paqartë. Pjesa perëndimore e Frizisë Lindore, u përqëndrua përreth grykëderdhjes së Eemsit, që i korrespondon pak a shumë Emsgaut dhe Federgaut. Pjesa lindore u përqëndrua përreth grykëderdhjes së Veserit, duke përfshirë Nordendin, Astergaun, Vangerlandin, Ostringenin dhe Rystringenin, të supozuara se ishin kontea që mori Harald Klaku.

parapamje|379px|Konturet e përafërta të katër konteve të Frizisë në lindje të lumit Vlie
### Omelandeni 
*  820, Diederiku, mbajti tokat në Vesterkvartier
* 855–870, Vikingu, gjithashtu mbajti tokat në Vesterkvartier

#### Dera e Meginhardit 
* 843–880, Vikmani II
* 892–932, Ekberti, gjithashtu i njohur si Egbert Billungu

##### Dera e Billungut 
* 932–938, Vikmani I, 
* 936?–973, Hermani I

##### Dera e Verlit 
* ?–1044, Rudolf von Verl

##### Dera e Brunsvigut 
* 1047–1057, Bruno, e zgjeroi Frizinë e Mesme me Omelandenin
* 1057–1061, Egberti I
* 1068–1089, Egberti II

Rreth rajonit që kishin Brunonenit nuk dihet shumë, ai në vijim iu bashkua Traktatit të Upstalboomit. Qyteti i Groningenit, në atë kohë në Drenthe u bë shumë i fuqishëm. Ai me shpejtësi u bë një anëtar i rëndësishëm i tokave të lira friziane dhe afër fundit të shekullit të XIV do të sundonte mbi Omelanden.
Groningeni iu bashkua gjashtë provincave në shkurt 1595, duke formuar provincën e shtatë të Shtatë Provincave Holandeze

### Emsgau 
#### Dera e Ekbertit 
* 822–855, Kobo i Vjetri, me gjasa i biri i Ekbertit, dukës së Saksonisë në atë kohë

#### Dera e Verlit 
* –899–, Adalberti
* Hermani
*  947–955, Hendriku
*  955–986, Hermani I
* 997–1024, Hermani II
*  1031–1038–1070, Bernardi dhe Adalberti, sunduan Emsgaun dhe Federgaun, përkatësisht
*  1092–1096, Koenraadi

Dhënë peshkopit të Bremenit.

#### Dera e Kalvelages 
*  1100–1134, Hermani ose Hermani II
* 1134–1175, Otoni I
* 1175– 1220, Hermani III
Dera e Kalvelages me gjasa nuk vuri këmbë kurrë në Frizinë Lindore dhe i humbi zotërimet e saj, kur rajoni hyri në Traktatin e Upstalboomit.

### Riustringeni 
* 772–793, Uno dhe Eilradi

#### Dera e Jutlandit 
* 827–852?, Harald Klaku, iu dha nga Ludvigu i Përshkushtuari, Riustringeni 

#### Dera e Stades 
* 847?–880, Lothari I
* 880–929, Lothari II
* –976, Hendrik Tullaci

#### Dera e Billungut 
Drejtpërdrejtë e sunduar nën dukët në vijim të Saksonisë
* 976–1011, Bernardi, 
* 1011–1059, Bernardi II
* 1059–1072, Ordulfi
* 1072–1106, Magnusi

#### Dera e Oldenburgut 
Duke pasuar fundit e Derës së Billungut në vitin 1106, lindja e Riustringenit u pushtua dalë ngadalë nga Kontea e Oldenburgut, pjesa tjetër u bashkua në aleancën friziane, duke vazhduar në Potestatin e Frieslandit

### Dux & Margravë 
#### Dux 
 nuk duhet ngatërruar me dukë,  ishte një komandant ushtarak përgjegjës për mbrojtjen e territorit frizian, veçanërisht kundër sulmuesve norsë.
* 783–793, Theodoriu, i vrarë në Kryengritjen e vitit 793
* 794–???, me gjasa Meginhardi I 
* 812–834, Gerulfi i Vjetri, u ndëshkua për dështimin për të zmbrapsur norsët
* 834–837, Heming Halfdansoni
* 839– 860, Roriku i Dorestadit
* 867–870, Ube Ragnarsoni, burimet e përmendin atë si , periudha kohore përputhet pak a shumë me praninë e Rodulf Haraldsonit në Frizi, i bëri njerëzit të besonin se ata janë i njëjti person
* 870–875, Roriku i Dorestadit, rikthehet 
* 882–885, Godfridi, duka i Frizisë
* 885–898, Everhard Sakso, i vrarë nga Valdgeri i Teisterbantit

#### Margravët 
* 1024–1038, Liudolfi 
* 1038–1057, Bruno 
* 1057–1068, Egberti I 
* 1068–1089, Egberti II
* 1099–1101, Henri I i Shëndoshi

### Mbretërit, princat dhe dukët imagjinarë
Gjatë shekullit të XV dhe të XVI, historianët nga Hollanda dhe Frieslandi sajuan një seri monarkësh frizianë. Historiani Goffe Jensma, në hyrjen e tij të një kursi në Universitetin e Amsterdamit pohon se:
:"Një nga karakteristikat e historiografisë dhe literaturës friziane  nga mesjeta deri në shekullin e XIX dhe të XX, është ekzistenca e një korpusi të përgjithshëm veprash historike fantastike, apokrife dhe mistifikuese, të cilat merren me origjinën dhe identitetin e frizianëve. Shembuj të mirënjohur janë mitet mesjetare mbi origjinën si *Gesta Frisiorum* ose *Tractatus Alvini*, libra studimorë humanistë të shekullit të XVI, nga p.sh. Suffridus Petrus, Ocko van Scarl, Martinus Hamconius dhe sajesat e shekullit të XIX, si *Tescklaow* dhe libri famëkeq *Oera Linda*."

Në kronikat e shekullit të XIV dhe të XV nga Hollanda dhe Hainauti shfqen mjaft emra mbretërisht frizianë. Midis këtyre emrave, tre meritojnë të veçohen. Emri Gondebald ose Gondebuef rrjedh nga *Historia Caroli Magni* e shekullit të XII. Aty ai është futur si një mbret i krishter, që ra në Roncesvalles dhe u varros në një kodërvarr masiv në Belin-Béliet. Ai luan një rol në historiografinë Hainaut-Bavareze, pas emri i tij ishte i lidhur me pretendimet dinastike në lidhje me Mbretërinë e Frizlandit. Aldegiseli II dhe Radboudi II janë dytës të Aldegiselit të I dhe Redbadit I, të cilët janë përshkruar si mbretër të krishterë dhe paraardhës të mjaft familjeve fisnike në Holland. Radboudi II supozohej të kishte qenë zoti i parë i Egmondit, i martuar me një princesh Amarra të Hungarisë (d.m.th. të hunëve) dhe sipas legjendës të varrosur në varrezën e zotit Radbod () në Rinegom afër abacisë së the Egmondit. Historiani Eggerik Beninga nga Frizia Lindore futi një mbret Ritzart, i cili supozohej se kishte jetuar në vitin 625.

parapamje|339px|Portret i Martinus Hamconius nga Arnoud van Halen, 1700
Klasicisti Suffridus Petrus (1527-1597), profesor në Këln dhe kronikan zyrtar i zotërimeve të Frieslandit dhe pasuesi i tij në Friesland, Bernardus Furmerius (1545-1616) krijuan një seri pricash, dukësh dhe mbretërish imagjinarë, duke nisur me princin Frizo, biri i Adelit, i cili thuhej se kishte emigruar nga India, gjatë kohës së Aleksandrit të Madh. Lista u përfundua nga Martinus Hamconius, në kronikën e tij *Frisia seu de viris rebusque illustribus* (1609, bot. i 2-të. 1623). Sipas këtij të fundit, kishte shtatë princa të Frizisë, të ndjekur nga shtatë dukë dhe nëntë mbretër. Diastia e mbretërve u pasua nga shtatëmbëdhjetë *podestàs* (stadtholderë ose guvernatorë), nga të cilët, vetëm i fundit ishte historik. Të katër listat përqëndrohen në provincën e Frieslandit dhe jo në pjesët e tjera të Frizisë.

**Shtatë princat** 
* Frizo, 313 p.e.s.–245 p.e.s., themeloi një monarki të trashëgueshme militare.
* Adeli, 245 p.e.s.–151 p.e.s.
* Ubo, 151 p.e.s.–71 p.e.s.
* Asinga Askon, 71 p.e.s.–11 i e.s., i kritikuar për përdorimin e trupave të huaja dhe sjelljen e epidemisë.
* Diokarus Segon, 11–46 i e.s.
* Dibaldus Segon, 46–85 i e.s.
* Tabo, 85–130 i e.s.

**Shtatë dukët**
* Askoni, 130–173, titulli i tij u ul në dukë pasi ai supozohej të kishte qenë një klient romak.
* Adelboldi, 173–187
* Tit Boiokali, 187–240
* Ubo, 240–299
* Haron Ubo, 299–335
* Odilbaldi, 335–360
* Udolf Haroni, 360–392

**Nëntë mbretërit**
* Rikardi, Ufo, 392–435 
* Odilbaldi, 435–470
* Rikoldi, 470–533
* Beroaldi, 533–590
* Adgili I, 590–672
* Radbodi I, 672–723
* Adgili II, 723–737, vasal besnik i krishter i frankëve, vëllai i Popos 
* Gondobaldi, 737–749 (gjithashtu Aldegiseli III), biri i Aldgilit të II
* Radbodi II, 749–775. Sipas Hamkonit, ai ishte një pagan dhe u rrit në oborrin e mbretit të Danimarkës. Ai supozohej se kishte marrë pjesë në Rrebelimin Sakson dhe mendohej se ishte kthyer në Danimarkë, pas të cilit, Mbretëria e Frizisë do të shpërbëhej.

parapamje|321px|Faqja 48 e dorëshkrimit të Oera Linda
Romancat kalorsiake mesjetare përmbajnë emrat e mbretërve të tjerë imagjinarë frizianë. Romancat franceze i referohen Enguerranit, Galesisit, Gondelbuefit, Hugonit (de Vauvenice), Louhoutit, Polionsit, Rabelit dhe Rembo de Friz, dy të fundit forma të korruptuara të Radbodit. Saga e vjetër norse e shekullit të XIII, *Þiðreks saga*, e përkthyer nga një origjinale e humbur në gjermanishten e ulët, përmban emrat e mbretërve frizianë, Osidit dhe të birit të tij, Otnidit, të supozuar si babai dhe vëllai i të famshmit Atli Huni. Brut i Layamon-it përmend *Mbretin Kalin të Frizlondit* (korruptim i Kinkailinit) si një nga mbretërit rajonalë, që ishte vasal i mbretit Arthur.

### Libri Oera Linda
Një pseudo-kronikë e shekullit të XIX, *Libri Oera Linda* (1872), i zbukuron këto histori më tej duke përshkruar një histori të lashtë dhe të lavdishme, duke e shtrirë mijëra vjetë më mbrapa. Fillimisht, ata supozohej se sundoheshin nga një vijë matriarkale, e njohur si nënat e popullit, e themeluar nga perëndesha eponime Fria, si një paraardhëse e të gjithë frizianëve. Autorësia është e paqartë, por libri përgjithësisht konsiderohet një mashtrim ose parodi. Mjaft princa legjendarë nga historiografia mitike e shekullit të XVI u përfshinë në histori.

**Perëndesha dhe nëna-populli imagjinare**
* Fria, ?–2194 p.e.s., paraardhësja eponime e frizianëve, që supozohej se banonin të gjithë Evropën Veriore dhe Perëndimore)
* Fasta, 2194–pas vitit 2145 p.e.s. (e caktuar nga Fria, kur kjo e fundit u ngjit te yjet gjatë një përmbytjeje të tmerrshme)
* Medea
* Thiania
* Hellenia
* Mina,  2013 p.e.s., përballoi një pushtim të finëve nga lindja, që u vendosën në tokat friziane në Skandinavi
* Rozamonda, 1631-? p.e.s., frizianët në Evropën Perëndimore u rrebeluan dhe u bënë keltë
* Hellikta,  1621 p.e.s.
* Frana, ?–590 p.e.s., e vrarë nga finët gjatë një pushtimi
* Adela (*de facto*), 590–559 p.e.s., që supozohej se kishte urdhëruar hartimin e asaj që do të bëhej *Libri Oera Linda*
* Gosa, 306– 264 p.e.s., e zgjedhur pas një zbrazëtie të gjatë, sundimi frizian kufizohej afërsisht me Holandën moderne)
* Prontlika,  60 p.e.s., nënë-populli kukull e caktuar nga mbreti Asinga Askon

**Mbretërit imagjinar**
* Adeli I Frizo, *de facto*, 304–264 p.e.s.
* Adeli II Atharik ("i pasur me miq"), 264 p.e.s.– ?
* Adeli III Ubo
* Adeli IV Asega Askari ("Adeli i Zi")

## Shiko edhe
* Lista e fiseve të hershme gjermanike
* Gjermanikët
* Periudha e Dyndjeve Barbare
* Lista e mbretërve frankë
* Lista e sunduesve të Saksonisë
* Beowulf
* Konti i Hollandës
* Holanda gjatë Mesjetës së Hershme
* Friesland
* Lista e monarkëve të Holandës
* Lista e piktorëve të hershëm holandikë
* Lista e stadtholderve në Vendet e Ulta
* Lista e pensionarëve të mëdhenj
* Lista e monarkëve në Vendet e Ulta
* Lista e zotërve dhe kontëve të Egmontit
* Konti i Artois
* Konti i Flandrës
* Kontët dhe dukët e Gueldersit
* Lista e monarkëve të Belgjikës
* Zotërit dhe margravët e Bergen op Zoom
* Lista e kontëve të Berghut
* Kontët, dukët dhe dukët e mëdhenj të Oldenburgut
* Dukati i Klevesit
* Dukati i Builjonit
* Lista e zotërve të Builjonit
* Duka i Brabantit
* Duka i Burgundisë
* Konti i Hainautit
* Lista e peshkopëve dhe kryepeshkopëve të Kambrait
* Lista e peshkopëve dhe princ-peshkopëve të Liezhit
* Historia e Gjermanisë
* Shtatëmbëdhjetë Provincat
* Historia e Holandës
* Lista e kryeministrave të Holandës

## Referime 
## Bibliografia 
* van Blom, Ph. (1900), *Geschiedenis van Oud-Friesland.*
* 
* 
* 
* 
* Henstra, D.J. (2012), *Friese graafschappen tussen Zwin en Wezer*, Assen: van Gorcum, ISBN 9789023249788
* Jaekel, H. (1895), *Die Grafen von Mittelfriesland aus dem Geschlecht König Ratbods*
* 
* Lawætz, P. (2019), *Danske vikingekonger - én slægt med mange grene*, https://vikingekonger.dk/
* 
* Petz, G.H. (ed). *MGH Scriptures*. (Hanover, 1892).
* Fries Genootschap van Geschied-, Oudheid- en Taalkunde en de Fryske Akademy, (1970), *De Vrije Fries* (50th ed.), Leeuwarden
* Ancient Holland: The History of the Lowlands
*