Tokugava Iejasu

parapamje|321px|Tokugava Iejasu
**Tokugava Iejasu** (Japonisht: ; 31 janar 1543 - 1 qershor 1616) ishte themeluesi dhe shōguni i parë i Shogunatit Tokugava të Japonisë, e cila drejtoi në mënyrë efektive Japoninë nga Beteja e Sekigaharës në vitin 1600, deri në Restaurimin Meixhi në vitin 1868. Iejasu e mori pushtetin në vitin 1600, ndërsa emërimin si *shōgun* në vitin 1603, duke hequr dorë nga detyra në vitin 1605, por duke mbetur në fuqi deri në vdekjen e tij në vitin 1616. Ai ishte një nga tre bashkuesit e Japonisë, së bashku me ish-*feudalët* Nobunaga dhe Tojotomi Hidejoshi.

Gjatë Periudhës Muromaçi, klani Matsudaira kontrollonte një pjesë të Provincës Mikava (gjysma lindore e prefekturës moderne Aiçi). Babai i Iejasu, Matsudaira Hirotada, ishte një luftëtar i mitur lokal me qendër në Kalanë Okazaki, i cili kontrollonte një pjesë të autostradës Tokaido që lidh Kioton me krahinat lindore. Territori i tij ishte futur midis fqinjëve më të fortë dhe grabitqarë, duke përfshirë klanin Imagava, me qendër në Provincën Suruga në lindje dhe klanin Oda në perëndim. Armiku kryesor i Hirotadës ishte Oda Nobuhide, babai i Oda Nobunagës.

## Jeta e hershme
Tokugava Iejasu lindi në vitin e 11-të të Tenbunit, sipas kalendarit japonez. Fillimisht i quajtur **Matsudaira Takeçijo**, ai ishte djali i Matsudaira Hirotadas, *daimjō* i Mikavas e klanit Matsudaira, dhe Odai-no-kata (, Zonja Odai), vajza e një zotërie fqinj, samurai Mizuno Tadamasa.

Në vitin kur lindi Iejasu, klani Matsudaira u nda. Në vitin 1543, xhaxhai i Hirotadës, Matsudaira Nobutaka e braktisi klanin Oda. Kjo i dha Oda Nobuhides besimin për të sulmuar Okazakin. Pas pak, vjehrri i Hirotadës vdiq dhe djali i tij Mizuno Nobumoto ringjalli armiqësinë tradicionale të klanit kundër Matsudairas dhe deklaroi edhe për Oda Nobuhiden gjithashtu. Si rezultat, Hirotada u nda nga Odai-no-kata dhe e dërgoi atë përsëri në familjen e saj. Iejasu ishte vetëm pesë vjeç në atë kohë.

Nobuhide kërcënoi se do ta ekzekutonte Iejasun, përveç nëse babai i tij i ndërpriste të gjitha lidhjet me klanin Imagava; megjithatë, Hirotada refuzoi, duke thënë se sakrifikimi i djalit të tij do të tregonte seriozitetin e tij në paktin e tij me Imagavën. Megjithë këtë refuzim, Nobuhide zgjodhi të mos e vriste Iejasun, por përkundrazi e mbajti si peng për tre vitet e ardhshme në Tempullin Mansho-xhi në Nagoja.

Në vitin [[1549], kur Iejasu ishte 6 vjeç,

Ai pastaj arriti të sigurojë furnizime në Rrethimin e Odakës në vitin 1599. Odaka ishte e vetmja nga pesë kalatë e diskutueshme kufitare nën sulm nga Oda, e cila mbeti në duart e Imagavës. Motojasu filloi sulmet devijuese kundër dy kalave fqinje dhe kur garnizonet e kalatë e tjera shkuan në ndihmë të tyre, kolona e furnizimit të Iejasut mundi të mbërrinte në Odaka.

Deri në vitin 1560 udhëheqja e fisit Oda i kishte kaluar udhëheqësit të shkëlqyeshëm Oda Nobunaga. Imagava Joshimoto, duke udhëhequr një ushtri të madhe (ndoshta 25,000 forca) pushtoi territorin e klanit Oda. Motojasut iu caktua një mision më vete për të kapur fortesën e Marune. Si rezultat, ai dhe njerëzit e tij nuk ishin të pranishëm në Betejën e Okehazamës ku Joshimoto u vra në sulmin e befasishëm të Nobunagës. Një marrëveshje e fshehtë ishte e nevojshme sepse gruaja e Motojasut, Zonja Tsukijama dhe djali i mitur, Nobujasu u mbajtën peng në Sumpu nga Imagava Uxhizane, trashëgimtari i Joshimotos.

Në vitin 1561, Motojasu u përball haptazi me Imagavën dhe zaptoi kështjellën e Kaminogos. Kaminogo u mbajt nga Udono Nagamoçi. Duke u rikthyer në vjedhje, Motojasu sulmoi nën mbulesën e errësirës, ​​duke i vënë zjarr kështjellës dhe kapi dy nga djemtë e Udonos, të cilët ai i përdori si peng për të shkëmbyer gruan dhe djalin e tij. Beteja ishte një humbje e madhe, por në interes të ruajtjes së pamjes së tërheqjes dinjitoze, Iejasu me porosi urdhëroi burrat në kështjellën e tij të ndeznin pishtarët, daulle të shëndosha dhe ti linin portat të hapura, për të marrë si duhet luftëtarët që ktheheshin. Për habinë dhe lehtësimin e ushtrisë Tokugavës, ky spektakël i bëri gjeneralët Takeda të dyshonin se u futën në një kurth, kështu që ata nuk e rrethuan kështjellën dhe përkundrazi bënë kamp për natën. Ky gabim do të lejonte një grup ninxhash të Tokugavës të sulmonte kampin në orët pasuese, duke mërzitur më tej ushtrinë tashmë të çorientuar Takeda, dhe në fund të fundit rezultoi në vendimin e Shingenit për të hequr krejtësosjt dorë nga sulmi. Rastësisht, Takeda Shingeni nuk do të merrte një shans tjetër për të përparuar në Hamamatsu, aq më pak Kioto, pasi ai do të vdiste menjëherë pas Rrethimit të Kalasë së Nodës një vit më vonë, në vitin 1573. Iejasu ishte 60 vjeç. Ai i kishte tejkaluar të gjithë burrat e tjerë të mëdhenj të kohës së tij: Nobunagën, Shingenin, Hidejoshin, dhe Kenshinin. Si *shōgun*, ai i shfrytëzoi vitet e tij të mbetura për të krijuar dhe forcuar Shogunatin Tokugava, i cili filloi në Periudhën Edo, dhe ishte qeveria e tretë shogunale (pas Shogunatit Kamakura (Minamoto) dhe Shogunatit Ashikaga). Ai pretendoi se kishte prejardhje nga klani Minamoto, me anë të klanit Nitta. Pasardhësit e tij do të martoheshin me klanin Taira dhe klanin Fuxhivara. Shogunati Tokugava do të sundonte Japoninë për 250 vitet e ardhshme.

Pas një modeli të vendosur japonez, Iejasu hoqi dorë nga pozita e tij zyrtare si *shōgun* në vitin 1605. Pasardhës i tij ishte djali dhe trashëgimtari i tij, Tokugava Hidetada. Mund të ketë pasur disa faktorë që kanë kontribuar në vendimin e tij, përfshirë dëshirën e tij për të shmangur lidhjen në detyrat ceremoniale, për ta bërë më të vështirë për armiqtë e tij të sulmonin qendrën e vërtetë të fuqisë dhe të siguronin një radhitje më të butë të djalit të tij. Heqja dorë nga Iejasu nuk kishte asnjë efekt në shtrirjen praktike të fuqive të tij ose të sundimit të tij; por Hidetada, megjithatë mori përsipër një rol si kreu zyrtar i burokracisë shogunale.

## Në kulturën popullore
* Filmi i Akira Kurosawa *Kagemusha* tregon një rrëfim të trilluar të ngjarjeve që çojnë deri në Betejën e Nagashinos.
* Romani *Kagemusha Tokugawa Ieyasu* nga Keiçiro Rju tregon historinë imagjinare të dyshes së Iejasut i cili ndryshon vendet në vrasje Iejasut përpara Betejës së Sekigaharës. Romani u përshtat në manga nga Tetsuo Hara.
* Iejasu është një personazh i përsëritur në serinë manga *Samurai Deeper Kyo*.
* Emri i personazhit të *One Piece*, Shimotsuki Jasuie u morr nga ky shōgun.
* Ai shfaqet në një sekuencë të kaluarës në manga *Tenjhou Tenge*, si një njeri që zotërohet fjalë për fjalë nga Sohaku Kago. Mbesa e tij Senhime gjithashtu bën një pamje më të spikatur.
* Historia e ngritjes në pushtet të Iejasut është e trilluar në romanin e James Clavell *Shōgun* me emrin "Lord Toranaga", dhe në mini-seritë televizive të bazuara në të.
* Loja e bordit Shogun, përmban Tokugava Iejasun si një nga daimjot për tu zgjedhur.

## Shiko edhe
* Shogunati Tokugava
* Periudha Edo
* Kultura e Japonisë
* Oda Nobunaga
* Tojotomi Hidejoshi
* Samurai
* Regalia Perandorake e Japonisë
* Kusanagi no Tsurugi
* Shpata japoneze
* Periudha Heian
* Periudha Kamakura
* Periudha Sengoku

## Referime