Eparkia e Dibrës dhe Kërçovës

[parapamje|270x270px|Eparkitë e [Kisha Ortodokse Serbe|Kishës Ortodokse Serbe, duke përfshirë edhe Kryepeshkopatën Ortodokse të Ohrit]]
[djathtas|parapamje|270x270px|Harta e shtatë eparkive të Kryepeshkopatës [Kryepeshkopata Ortodokse e Ohrit|Ortodokse të Ohrit në Maqedoninë e Veriut]]
djathtas|parapamje|270x270px|Regjistrimi i famullitarëve serbë në Eparki - Raport zyrtar nga Mitropoliti Polikarpo, 25 shkurt 1904.
[djathtas|parapamje|346x346px|Patriku serb [Varnava Rosiç (1930-1937), i cili më parë kishte shërbyer si peshkop ndihmës në Eparki (1910-1920)]]
**Eparkia e Dibrës dhe e Kërçovës** (serbisht: Епархија дебарско-кичевска *Episkopija debarsko-kičevska*) është një eparki (dioqezë) ortodokse lindore e Kryepeshkopatës Ortodokse të Ohrit, një degë autonome dhe kanonike e Kishës Ortodokse Serbe në Maqedoninë e Veriut. Selia e saj historike është në qytetin e Dibrës. Që nga viti 2005, eparkia është nën administrimin e peshkopit Joakim Jovçevski të Pollogut dhe Kumanovës. 

## Historia 
Nga viti 1018 deri në vitin 1283, Eparkia e Dibrës dhe rajoni fqinj i Kërçovës ishin nën juridiksionin kishtar të Kryepeshkopatës Ortodokse Lindore të Ohrit. Në vitin 1107, kryepeshkopi Teofilakt i Ohrit raportoi se peshkopi i Dibrës duhej të ikte për shkak të luftës midis bizantinëve dhe normanëve që përfundoi me Traktatin e Devollit. Në vitin 1283, sundimi bizantin mori fund.  Territoret e Dibrës dhe Kërçovës u inkorporuan në Mbretërinë mesjetare të Serbisë dhe u vunë nën juridiksionin e Kishës Ortodokse Serbe.   Në 1395–1396, i gjithë rajoni u pushtua nga turqit osmanë, dhe më pas u vendos përsëri nën juridiksionin e Kryepeshkopatës së Ohrit. Nën sundimin osman, rajoni u organizua si sanxhaku i Dibrës.

Në vitin 1557, kur Patriarkana Serbe e Pejës u rivendos, Eparkia e Dibrës mbeti nën juridiksionin kishtar të Kryepeshkopëve të Ohrit.   Pas shtypjes së Patriarkanës Serbe (1766) dhe Kryepeshkopatës së Ohrit (1767), të gjitha eparkitë e tyre ranë nën juridiksionin e drejtpërdrejtë të Patriarkanës Ekumenike të Kostandinopojës. Që atëherë, peshkopët e Dibrës u emëruan nga Kostandinopoja dhe atyre iu dha titulli i nderit të Mitropolitit. 

Në vitin 1873, Eparkia e Dibrës u bashkua me Eparkinë e Velesit në Eparkinë e Dibrës dhe Velesit. Në vitin 1910, gjatë mandatit të mitropolit Parthenios (1907-1913), Sioni Patriarkal në Kostandinopojë emëroi arkimandritin serb Varnava Rosiç (Patriarkun e ardhshëm serb) si peshkop ndihmës në eparki, me titullin "ipeshkëv i Glavinicës".

Sundimi osman përfundoi në vitin 1912 dhe rajoni u përfshi në Mbretërinë e Serbisë. Mitropoliti Parthenios u nis për në Greqi dhe peshkopi Varnava mori administrimin e eparkisë. Në vitin 1920, i gjithë rajoni u transferua zyrtarisht në juridiksionin e Kishës Ortodokse Serbe të ribashkuar.  Në të njëjtën kohë, eparkitë lokale u riorganizuan, dhe *Eparkia e Dibrës dhe Velesit* u nda, Velesi dhe Kërçova u inkorporuan në Mitropolinë e Shkupit, ndërsa rajoni i Dibrës u inkorporua në Eparkinë e Ohrit e cila më vonë u shkri me Eparkinë e Manastirit në “Eparkinë e Ohrit dhe Manastirit” në vitin 1931.

Në vitin 1959, Kisha Ortodokse Serbe u dha autonomi eparkive në Maqedoninë e Veriut. Pas negociatave të dështuara dhe shpalljes së njëanshme (dhe jokanonike) të autoqefalisë së Kishës Ortodokse Maqedonase në vitin 1967, rendi kishtar u prish. Që kur Republika e Maqedonisë shpalli pavarësinë në vitin 1992, Kisha Ortodokse Serbe vendosi t'i vendosë të gjitha eparkitë në Maqedoni nën administrim special. Në vitin 1993, peshkopi ndihmës Jovan Mlladenoviç i Tetovës u emërua administrator i të gjitha eparkive në Maqedoninë e Veriut. Vitin tjetër, ai u transferua në një detyrë tjetër dhe administrimi iu dha peshkopit Pahomije Gaçiç të Vranjës.

Në vitin 2005, Eparkia e Dibrës dhe Kërçovës e riorganizuar u vu nën administrimin e Joakim Jovçevskit, peshkop i Pollogut dhe Kumanovës.

## Peshkopët 
Mitropolitët e Dibrës dhe Velesit (Δεβρών και Βελισσού) nën juridiksionin e Patriarkanës Ekumenike të Kostandinopojës (1873-1920)

## Shiko gjithashtu 
* Kryepeshkopata Ortodokse e Ohrit
* Kryepeshkopi Jovan VI i Ohrit
* Eparkia e Pollogut dhe Kumanovës
* Lista e eparkive të Kishës Ortodokse Serbe
* Gjoni i Dibrës

## Referime 
* 
* 
* 
* 
* 

## Referime