open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Rated R: Remixed

***Rated R: Remixed*** është albumi i dytë me remiks nga këngëtarja nga Barbadosi, Rihanna. U publikua më 8 maj 2010 në Brazil dhe Evropë dhe më 24 maj 2010 në Shtetet e Bashkuara nga Def Jam Recordings. Ai përmban remikse nga albumi i saj i katërt në studio, *Rated R* (2009). Këngët u remiksuan vetëm nga Chew Fu. Shumica e remikseve u remasterizuan për të përfshirë ndikime nga zhanri i muzikës house dhe për të përfshirë përdorim të rëndë të sintisajzerëve si pjesë të instrumentacionit të tyre.

“*Rated R: Remixed*” mori një vlerësim të përzier nga Jean Goon për MSN Entertainment. Ajo e vlerësoi Fu-në për rimiksimin e disa prej këngëve të errëta dhe të zymta në këngë vallëzimi optimiste, por e kritikoi albumin pasi nuk e mbajti mend. Albumi arriti kulmin në vendin e katërt në Greqi dhe në vendin e gjashtë në listën amerikane të albumeve Dance/Electronic; arriti kulmin në vendin e 33-të në listën amerikane të albumeve më të mira R&B/Hip-Hop dhe në vendin e 158-të në listën amerikane *Billboard 200*. Që nga korriku 2010, “*Rated R: Remixed*” ka shitur 13,000 kopje në SHBA, sipas Nielsen SoundScan.

## Lista e këngëve 
Meritat janë përshtatur nga shënimet kryesore të *Rated R: Remixed*.

Shënim
*  nënkupton një prodhues vokal
*  nënkupton një ripërzier
*  nënkupton një bashkëprodhues
*  nënkupton një prodhues shtesë
* Versioni i Hong Kongut zëvendëson këngën 6 me "Rude Boy" (Chew Fu Bumbaclot Fix).

## Grafikët 
## Referime
Kerim Alajbegović

**Kerim Alajbegović** (lindur më 21 shtator 2007) është një futbollist boshnjako-gjerman. Ai luan si sulmues për FC Red Bull Salzburg në Bundesligën austriake.

## Karriera në klub
Alajbegović filloi të luante futboll në klubin e qytetit të tij të lindjes, 1. FC Köln, përpara se të bashkohej me akademinë e të rinjve të Bayer Leverkusen në vitin 2021. Në janar 2025, ai nënshkroi kontratën e tij të parë profesionale me ekipin.

Në korrik, Alajbegović u transferua te skuadra austriake FC Red Bull Salzburg për një tarifë të pazbuluar. Ai debutoi si profesionist në një ndeshje kualifikuese të Ligës së Kampionëve të UEFA-s kundër Brann më 23 korrik në moshën 17 vjeç. Më 26 korrik, ai shënoi golin e tij të parë si profesionist në një ndeshje të Kupës Austriake kundër Union Dietach. Ai debutoi në ligë me Ried më 2 gusht. Më 9 gusht, ai shënoi golin e tij të parë në ligë në një triumf ndaj Grazer AK.

Në shtator, ai e zgjati kontratën me skuadrën deri në qershor të vitit 2029.

Alajbegović përfaqësoi Bosnjën dhe Hercegovinën në të gjitha nivelet e të rinjve. Ai gjithashtu shërbeu si kapiten i ekipit nën-17 vjeç nën drejtimin e trajnerit Nedim Jusufbegović.

Në gusht të vitit 2025, ai mori thirrjen e tij të parë si senior, për ndeshjet kualifikuese të Kupës së Botës FIFA 2026 kundër San Marino dhe Austria. Ai debutoi kundër të parës më 6 shtator dhe arriti të shënonte një gol.
Agron Gjekmarkaj

**Agron Gjekmarkaj** (lindur më 21 maj 1974) është politikan, akademik dhe publicist shqiptar. Ai shërben si deputet në Kuvendin e Shqipërisë për qarkun e Lezhës dhe aktualisht mban postin e Nënkryetarit të Kuvendit.

## Jeta dhe arsimi 
Gjekmarkaj ka lindur në Lezhë më 21 maj 1974. Ai u diplomua në Fakultetin e Historisë dhe Filologjisë në Universitetin e Tiranës, në 1996, me studimet në gjuhë dhe letërsi. Në 2005 përfundoi studimet në teorinë letrare në Fakultetin e Letërsisë dhe Filozofisë, Universiteti La Sapienza i Romës.

## Karriera akademike dhe profesionale 
Pas përfundimit të studimeve, Gjekmarkaj ka punuar si pedagog në Fakultetin e Historisë dhe Filologjisë në Universitetin e Tiranës. Ai mban titullin akademik “Doktor Shkencash”. Nga mesi i viteve 1990, ka qenë aktiv si publicist dhe gazetar, duke qenë redaktor i revistës kulturore *Hylli i Dritës* dhe kryeredaktor i gazetës *Ora e Shqipërisë* në 1996. Nga 2004 ka kontribuar si kolumnist dhe opinionist në gazeta të ndryshme shqiptare, përfshirë *Gazetën Panorama*. Nga 2000 deri në 2005 ka bashkëpunuar me gazetën shqipfolëse *Bota Shqiptare* në Romë dhe me Radion Vatikan si këshilltar dhe kontribues redaksional. Ai aktualisht shërben si Nënkryetar i Kuvendit (që nga 18 tetori 2022) dhe është anëtar aktiv i grupit parlamentar të Partisë Demokratike.

## Botimet 
Gjekmarkaj ka publikuar disa vepra shkencore dhe letrare, përfshirë:
* *La letteratura fantastica di Kadare* (2012)    
* *Kështu foli At Zef Pllumi me gazetarët* (2009)   
* *Reaksionari* (2015)  

## Referime
Sedati

parapamje|Mbishkrimi latin ku përmendet hyji Sedati (Kastell Pfünz CIL 03, 05918)
**Sedati** ( latinisht : *Sedato* dhe *Sedatvs*) ishte një hyjni mbrojtëse, një shpirt rojtar i breukëve dhe latobicëve . Sedati dihet se është adhuruar mes fiseve ilire për një kohë të gjatë, madje edhe gjatë Perandorisë Romake deri në shekullin e 2-të pas Krishtit, siç tregohet nga një gur kushtimor i dedikuar këtij zoti nga Kohorta e Parë e Breukëve. 

Ai përfaqëson një figurë tipike të sinkretizmit fetar të kohës romake, ku besimet vendase ilire u ndërthurën me kultet dhe format fetare të Perandorisë Romake. Origjina e tij besohet të ketë qenë keltike, ndoshta e lidhur me besimet e hershme të popullsive që banonin në Panoni, zonë që sot përfshin pjesë të Kroacisë, Bosnjës dhe Hungarisë. 

Një dëshmi e qartë për këtë kult është gur votiv i ngritur nga Kohorta e Parë e Breukëve (*Cohors I Breucorum*), një njësi ndihmëse ilire në ushtrinë romake, e cila i kushtoi një sakrificë për nder të Sedatusit gjatë shekullit II pas Krishtit. Ky altar tregon se adhurimi i tij ishte ende i gjallë në mesin e ushtarëve ilirë edhe në periudhën e vonë të Perandorisë Romake dhe se figura e tij kishte marrë statusin e një shpirt mbrojtës në kuptimin romak të fjalës, një shpirt që ruante dhe udhëhiqte njerëzit, vendet apo institucionet. 

Në një mbishkrim të gjetur në Castra Vetoniana (Kastell Pfünz) në Bavari, lexojmë:
**Teksti:***Sedato sacrum coh(ors) I Bre(ucorum) ex v(oto) s(olvit) l(ibens) v(otum) s(olvit) c(uram) a(gente) Iul(io) Maximo dec(urione).***Zgjerimi i shkurtoreve:***Sedato sacrum cohors prima Breucorum ex voto solvit libens votum solvit curam agente* *Julio Maximo decurione.***Përkthimi në shqip:**“Kohorta e Parë e Breukëve, për Sedatin, kreu me dëshirë, sakrificën e shenjtë, sipas premtimit, nën kujdesin e Julius Maximusit, dekurion.”

## Shih edhe 
* Mitologjia ilire

## Referime
Conostomum

***Conostomum*** është një gjini myshk që i përkasin familjes Bartramiaceae.

## Specie
Speciet e mëposhtme njihen në gjininë *Conostomum*:
* *Conostomum cleistocarpum* Herzog 
* *Conostomum curvirostrum* (Mitt.) Mitt. 
* *Conostomum macrotheca* Herzog 
* *Conostomum magellanicum* Sull. 
* *Conostomum pentastichum* (Brid.) Lindb. 
* *Conostomum perpusillum* Cardot & Broth. 
* *Conostomum pusillum* Hook. f. & Wilson 
* *Conostomum tetragonum* (Hedw.) Lindb.

## Referime
Roli i Maqedonisë gjatë Luftës së Kosovës

Gjatë Luftës së Kosovës (1998–1999), Republika e Maqedonisë (sot Maqedonia e Veriut) luajti një rol të rëndësishëm humanitar dhe logjistik për shkak të kufirit të saj me Kosovën.

Pas përshkallëzimit të luftimeve dhe ndërhyrjes së NATO-s në mars 1999, Maqedonia pranoi mbi 200.000 refugjatë shqiptarë nga Kosova, të cilët u vendosën në kampe të përkohshme pranë qyteteve si Kumanova, Tetova dhe Shkupi. Organizatat ndërkombëtare si UNHCR, Kryqi i Kuq dhe NATO ofruan ndihmë humanitare dhe menaxhim logjistik.

Territori i Maqedonisë u përdor gjithashtu nga forcat e NATO-s si bazë tranziti dhe mbështetje për operacionet ushtarake dhe humanitare gjatë konfliktit. Qeveria maqedonase bashkëpunoi me misionet ndërkombëtare për ruajtjen e kufirit dhe stabilitetit të brendshëm.

Pavarësisht vështirësive ekonomike dhe tensioneve etnike të brendshme, Maqedonia mbeti politikisht e paanshme në konflikt dhe luajti një rol të rëndësishëm në menaxhimin e krizës humanitare në rajon.

## Shiko edhe 
* Kufiri mes Kosovës dhe Maqedonisë së Veriut
* Kampi i Bllacës
* Refugjatët kosovarë në Shqipëri
* Roli i Shqipërisë gjatë Luftës së Kosovës
* Përfshirja e Malit të Zi në Luftën e Kosovës
* Lufta e Kosovës

## Referime
Blerim Latifi

**Blerim Latifi** është akademik dhe studiues kosovar në fushën e filozofisë dhe sociologjisë. Ai është profesor asistent në Fakultetin Filozofik të Universitetit të Prishtinës, ku zhvillon ligjërata dhe ushtrime në disa lëndë të filozofisë dhe teorisë shoqërore.

## Biografia dhe karriera 
Latifi është pjesë e stafit akademik të Universitetit të Prishtinës që nga 1 shkurt 2004. Ai mban pozicionin e Profesorit Asistent/Asistentit Mësimor në Fakultetin Filozofik, ku angazhohet në mësimdhënie në nivel bachelor dhe master.

Para angazhimit të tij universitar, Latifi ka punuar si hulumtues në institucionet kërkimore të Kosovës së paskonfliktit. Nga viti 1999 deri më 2003 ai ka qenë pjesë e Qendrës për Studime Humanistike “Gani Bobi”, ku ka marrë pjesë në projekte që trajtonin fenomene shoqërore përmes metodave kualitative dhe kuantitative. Në periudhën 1999–2000 ka qenë gjithashtu hulumtues në Community Development Fund (CDF) në Prishtinë, në kuadër të një qendre që merrej me hulumtime mbi zhvillimin e komuniteteve dhe proceset shoqërore të pasluftës.

## Arsimi 
Latifi ka përfunduar studimet doktorale në Universitetin e Tiranës, Fakulteti i Shkencave Sociale, ku ka fituar gradën Doktor në Filozofi (2015). Ai ka përfunduar gjithashtu një Master shkencor në filozofi/sociologji në të njëjtin institucion (2008). Studimet themelore i ka kryer në Universitetin e Prishtinës, në Fakultetin Filozofik, në drejtimin Filozofi dhe Sociologji (2003).

## Lëndët e mësimdhënies 
Në nivel Bachelor, Latifi ka ligjëruar lëndë të tilla si: Etikë II, Filozofi e Historisë, Filozofi e Iluminizmit, Filozofi e Religjionit, Filozofi Politike, Teori Kritike e Shoqërisë, Filozofi e Shkencës, Histori e Filozofisë Politike dhe të tjera.

Në nivel Master, ai ka ligjëruar lëndë si: Bioetikë, Etika dhe Politika, Filozofi e Jetës, Filozofi e Moralit, Hermeneutikë Filozofike, Hyrje në Ideologjitë Moderne, Populizmi në Shekullin XXI dhe Teori të Avancuara Sociale.

## Kontributi shkencor 
Latifi është autor i një punimi shkencor të botuar në revista ndërkombëtare të indeksuara në Web of Science (SCIE, SSCI, AHCI) dhe Scopus (Q1, Q2), me titull “On Contemporary Mainstream Islam, the Holy War and Reading the Quran”, ku figuron si autor i parë. Ai ka prezantuar gjithashtu në konferenca shkencore ndërkombëtare, përfshirë një prezantim plenar me punimin “Etnocentrizmi dhe ksenofobia në Shqipërinë komuniste”.

## Veprat dhe tekstet mësimore 
Latifi është autor i disa librave universitarë dhe teksteve mësimore në gjuhën shqipe. Ndër to përfshihen:

* Metafizika e Emancipimit: Ideja e emancipimit të njeriut në filozofinë perëndimore
* Biseda mbi filozofinë bashkëkohore
* Filozofia 11 (tekst për shkolla të mesme)
* Çka mund të mësojmë sot nga Hegeli, bashkautor me Robert Wallace

## Lidhje të jashtme 
* Profili zyrtar në Universitetin e Prishtinës: https://staff.uni-pr.edu/profile/blerimlatifi

## Shiko edhe 
* Universiteti i Prishtinës
* Mehmet Kraja

## Referime
Profesionisti

parapamje|Doktori i shpjegon pacientit një rreze X.
Një **profesionist** është një anëtar i një profesioni ose çdo person që punon në një aktivitet të caktuar profesional. Termi përshkruan gjithashtu standardet e arsimit dhe trajnimit që i përgatitin anëtarët e profesionit me njohuritë dhe aftësitë e veçanta të nevojshme për të kryer rolin e tyre specifik brenda atij profesioni. Përveç kësaj, shumica e profesionistëve i nënshtrohen kodeve të rrepta të sjelljes, që përmbajnë detyrime rigoroze etike dhe morale. Standardet profesionale të praktikës dhe etikës për një fushë të caktuar zakonisht miratohen dhe mirëmbahen përmes shoqatave profesionale të njohura gjerësisht, siç është IEEE. Disa përkufizime të "profesionist" e kufizojnë këtë term në ato profesione që shërbejnë për një aspekt të rëndësishëm të interesit publik dhe të mirës së përgjithshme të shoqërisë.

Në disa kultura, termi përdoret si shkurtim për të përshkruar një shtresë të veçantë shoqërore të punëtorëve të arsimuar mirë që gëzojnë autonomi të konsiderueshme pune dhe që zakonisht janë të angazhuar në punë krijuese dhe intelektualisht sfiduese.

## Zanatet 
Në përdorim të ngushtë, jo çdo ekspertizë konsiderohet profesion. Profesionet si puna e kualifikuar në ndërtim dhe mirëmbajtje mendohen më përgjithësisht si zanate ose zeje.[citim i nevojshëm] Përfundimi i një stazhi praktikantësh shoqërohet përgjithësisht me punë të kualifikuar ose zanate të tilla si zdrukthëtar, elektricist, murator, piktor, hidraulik dhe profesione të tjera të ngjashme.

## Shiko edhe 
* Profesioni

## Referime
Disidenti

Një **disident** është një person që sfidon në mënyrë aktive një sistem, doktrinë, besim, politikë ose institucion të vendosur politik ose fetar. Në një kontekst fetar, fjala është përdorur që nga shekulli i 18-të, dhe në kuptimin politik që nga shekulli i 20-të, duke përkuar me ngritjen e qeverive autoritare në vende të tilla si Italia Fashiste, Gjermania Naziste, Japonia Perandorake, Spanja Frankiste, Bashkimi Sovjetik (dhe më vonë Rusia), Koreja e Veriut, Kina, Turkmenistani dhe Lindja e Mesme. Në botën perëndimore, ka shembuj historikë të njerëzve që janë konsideruar dhe e kanë konsideruar veten disidentë, siç është filozofi holandez Baruch Spinoza. Në vendet totalitare, disidentët shpesh burgosen ose ekzekutohen pa akuza të qarta politike, ose për shkak të shkeljeve të të njëjtave ligje që kundërshtojnë, ose sepse mbështesin liritë civile siç është liria e fjalës.

## Shiko edhe 
* Opozita

## Referime
Marrëdhënia dypalëshe

**Marrëdhënia dypalëshe** ose **bilateralizmi** është drejtimi i marrëdhënieve politike, ekonomike ose kulturore midis dy shteteve sovrane. Është në kontrast me unilateralizmin ose multilateralizmin, i cili është aktivitet nga një shtet i vetëm ose bashkërisht nga shumë shtete, përkatësisht. Kur shtetet e njohin njëri-tjetrin si shtete sovrane dhe bien dakord për marrëdhënie diplomatike, ato krijojnë një marrëdhënie dypalëshe. Shtetet me lidhje dypalëshe do të shkëmbejnë agjentë diplomatikë siç janë ambasadorët për të lehtësuar dialogun dhe bashkëpunimin.

Marrëveshjet ekonomike, të tilla si marrëveshjet e tregtisë së lirë (MTL) ose investimet e huaja direkte (IHD), të nënshkruara nga dy shtete, janë një shembull i zakonshëm i bilateralizmit. Meqenëse shumica e marrëveshjeve ekonomike nënshkruhen sipas karakteristikave specifike të vendeve kontraktuese për t'i dhënë trajtim preferencial njëri-tjetrit, nuk nevojitet një parim i përgjithësuar, por një diferencim situacional. Kështu, përmes bilateralizmit, shtetet mund të marrin marrëveshje dhe detyrime më të përshtatura që zbatohen vetëm për shtete të veçanta kontraktuese. Megjithatë, shtetet do të përballen me një kompromis sepse është më i shpërdorueshëm në kostot e transaksionit sesa strategjia multilaterale. Në një strategji dypalëshe, një kontratë e re duhet të negociohet për secilin pjesëmarrës. Pra, kjo priret të preferohet kur kostot e transaksioneve janë të ulëta dhe teprica e anëtarëve, që korrespondon me "tepricën e prodhuesit" në terma ekonomikë, është e lartë. Për më tepër, kjo do të jetë efektive nëse një shtet me ndikim dëshiron kontroll mbi shtetet e vogla nga një perspektivë liberalizmi, sepse ndërtimi i një sërë marrëveshjesh dypalëshe me shtete të vogla mund të rrisë ndikimin e një shteti.

## Shiko edhe 
* Politika

## Referime
Heidi Baci

**Heidi Baci** (lindur më 19 gusht 1997) është sipërmarrëse, prezantuese televizive, shkrimtare dhe modele  shqiptaro‑italiane. Ajo ka marrë pjesë në disa reality show, përfshirë *Grande Fratello* në Itali dhe *Big Brother VIP Albania* sezonin e tretë në Shqipëri.

## Jeta e hershme 
Baci ka lindur në Vasto, Itali, në një familje me origjinë boshnjako‑shqiptare. Ajo u rrit në Pescara, Itali, dhe përfundoi studimet në bioteknologji në vitin 2019. 

## Karriera 
Baci filloi karrierën e saj si modele dhe mori pjesë në zgjedhjet për Miss Italia në vitin 2018. Më pas ajo u përqendrua në sipërmarrje në sektorin e tregtisë detare. 

Në vitin 2023 ajo mori pjesë si konkurrente në sezonin 17 të reality show-it italian *Grande Fratello*. Në të njëjtin vit, ajo mori pjesë në sezonin 3 të *Big Brother VIP Albania*, duke arritur në fazën finale. 

Në shtator të 2024, ajo ishte njëra ndër pesë prezantuestet e programit *Goca dhe Gra* transmetuar në Top Channel.

## Referime
Vulgata

parapamje|Codex Amiatinus.
**Vulgata** është një përkthim latin i Biblës i fundit të shekullit të 4-të. Është kryesisht vepër e Shën Jeronimit, i cili, në vitin 382, ​​ishte porositur nga Papa Damasus I për të rishikuar Ungjijtë Vetus Latina të përdorur nga Kisha Romake. Më vonë, me iniciativën e tij, Jeronimi e zgjeroi këtë punë rishikimi dhe përkthimi për të përfshirë shumicën e librave të Biblës.

Vulgata u miratua gradualisht si teksti biblik brenda Kishës Perëndimore. Gjatë shekujve pasues, ajo përfundimisht eklipsoi tekstet Vetus Latina. Deri në shekullin e 13-të, ajo kishte marrë nga versioni i mëparshëm përcaktimin versio vulgata ("versioni i përdorur zakonisht") ose shkurt vulgata. Vulgata gjithashtu përmban disa përkthime Vetus Latina mbi të cilat Jeronimi nuk punoi.

Kisha Katolike e afirmoi Vulgatën si Biblën e saj zyrtare latine në Këshillin e Trentit (1545–1563), megjithëse nuk kishte asnjë botim të vetëm autoritativ të librit në atë kohë në asnjë gjuhë. Vulgata përfundimisht mori një botim zyrtar për t'u shpallur në Kishën Katolike si Vulgata Sikstine (1590), pastaj si Vulgata Klementine (1592) dhe më pas si Nova Vulgata (1979). Vulgata përdoret ende aktualisht në Kishën Latine. Botimi Klementin i Vulgatës u bë teksti standard biblik i Ritit Romak të Kishës Katolike dhe mbeti i tillë deri në vitin 1979 kur u shpall Nova Vulgata.

## Shiko edhe 
* Bibla
* Jeronimi

## Referime
Dioqeza e Romës

**Dioqeza e Romës** (Latinisht: *Dioecesis Urbis seu Romana*; Italisht: *Diocesi di Roma*) është një dioqezë latine e Kishës Katolike nën juridiksionin e drejtpërdrejtë të papës, i cili është Peshkop i Romës dhe për këtë arsye Papa suprem dhe kreu i Kishës Katolike në mbarë botën. Si Seli e Shenjtë, papati është një entitet sovran me marrëdhënie diplomatike dhe ka juridiksion civil mbi Qytetin e Vatikanit (i vendosur gjeografikisht brenda qytetit të Romës). Dioqeza e Romës përbëhet nga dy juridiksione gjeografike: **Vikariati i Romës** dhe **Vikariati i vogël i Qytetit të Vatikanit**. Është dioqeza metropolitane e Provincës së Romës, një provincë kishtare në Rajonin Kishtar të Lacios në Itali. Sipas traditës katolike, peshkopi i parë i Romës ishte Shën Pjetri gjatë shekullit të parë.

Historikisht, shumë burra të lindur në Romë - si dhe të tjerë të lindur diku tjetër në gadishullin italian - shërbyen si peshkopë të Romës. Megjithatë, që nga viti 1900, ka pasur vetëm një peshkop të Romës të lindur në Romë, Piu XII (1939–1958). Përveç kësaj, gjatë gjithë historisë, jo-italianë kanë shërbyer si peshkopë të Romës, duke filluar me të parin prej tyre sipas traditës katolike - Shën Pjetrin.

Dioqeza e Romës është selia kryesore e Italisë, dhe katedralja e saj është Arkibazilika e Shën Gjonit Lateran. Primati i Italisë është papa, i cili mban supremacinë e nderit mbi selitë italiane dhe gjithashtu supremacinë e juridiksionit mbi të gjitha selitë e tjera peshkopale sipas traditës katolike.

## Shiko edhe 
* Selia e Shenjtë
* Papa

## Referime
Kriza e trurit

Një **krizë** është një ndërprerje e papritur dhe e shkurtër e aktivitetit të trurit e shkaktuar nga një shkarkesë neuronale jonormale, e tepërt ose sinkrone. Në varësi të rajoneve të trurit të përfshira, krizat mund të çojnë në ndryshime në lëvizje, ndjesi, sjellje, vetëdije ose vetëdije. Simptomat ndryshojnë shumë. Disa kriza përfshijnë ndryshime delikate, të tilla si humbje të shkurtra të vëmendjes ose vetëdijes (siç shihet në krizat e mungesës), ndërsa të tjerat shkaktojnë konvulsione të përgjithësuara me humbje të vetëdijes (kriza toniko-klonike). Shumica e krizave zgjasin më pak se dy minuta dhe pasohen nga një periudhë postiktale konfuzioni, lodhjeje ose simptomash të tjera. Një krizë që zgjat më shumë se pesë minuta është një urgjencë mjekësore e njohur si status epilepticus.

Krizat klasifikohen si të provokuara, kur shkaktohen nga një shkak i njohur si ethe, trauma e kokës ose çekuilibri metabolik, ose të paprovokuara, kur nuk identifikohet asnjë shkaktar i menjëhershëm. Krizat e përsëritura të paprovokuara përcaktojnë gjendjen neurologjike të epilepsisë.

## Shiko edhe 
* Konvulsioni
* Epilepsia

## Referime
Hierarkia e Lajmit

**Hierarkia e Lajmit** është një libër i shkruar nga gazetari dhe redaktori kosovar Albert Ademi. Libri u botua nga **Botimet URA** në Prishtinë.

## Përshkrim 
"Hierarkia e Lajmit" është një vepër jofiktive që fokusohet në gazetarinë radiofonike. Libri analizon proceset e prodhimit të lajmeve, strukturën e lajmit dhe kërkesat për objektivitet në raportim.

Sipas Avni Spahiu-t në parathënien e librit, vepra paraqet një "kontribut për literaturën mbi radio-gazetarinë" dhe ofron udhëzime për gazetarët e ardhshëm të radios, duke theksuar rëndësinë e qasjes objektive ndaj informacionit.

## Lidhje të jashtme 
* Faqja zyrtare e Botimeve URA
Simit Sarayı

**Simit Sarayı** është një kompani ushqimore me bazë në Turqi, e themeluar në 2002 në Stamboll. Në 2010, ajo hapi dyqanin e saj të parë ndërkombëtar në Holandë. Në 2012, ajo krijoi një fabrikë ëmbëlsirash dhe një dyqan në Arabinë Saudite.

Që nga 2025, kompania operon 426 dyqane në 22 vende në mbarë botën.djathtas|Një dyqan Simit Sarayı në Stamboll.|300x300px
## Referime 
## Lidhje të jashtme 
*
Komisionet e Kuvendit Evropian

Komitetet e Parlamentit Evropian janë krijuar për t'u marrë me fusha specifike dhe janë të parat që merren me propozimet legjislative të paraqitura në Parlamentin Evropian . Mbledhjet e komisioneve të 20 komisioneve të përhershme zakonisht zhvillohen në selinë e Parlamentit në Bruksel. Takimet e komisionit janë publike dhe zakonisht mund të ndiqen përmes transmetimit të drejtpërdrejtë.[parapamje|Pamje në njërën nga dhomat tipike të komisioneve të Parlamentit Evropian gjatë takimit inaugurues të [Ausschuss für die Rechte der Frau und die Gleichstellung der Geschlechter|Komitetit për të Drejtat e Grave dhe Barazinë Gjinore në korrik 2024. Kryetari i komisionit (në qendër) dhe eurodeputetët janë ulur përballë njëri-tjetrit; kabinat e përkthyesve janë në sfond.]]

## Funksioni 
Parlamenti Evropian është një funksional. Prandaj, komisionet e Parlamentit ushtrojnë kompetenca të rëndësishme legjislative dhe mbikëqyrëse.
Marrëdhëniet mes Shqipërisë dhe Islandës

**Marrëdhëniet Shqipëri-Islandë** janë marrëdhëniet dypalëshe midis Shqipërisë dhe Islandës. Të dy vendet janë anëtare të plota të Këshillit të Evropës, Organizatës për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë dhe NATO-s.

## Historia 
Marrëdhëniet diplomatike u vendosën më 9 prill 1976.

Në vitin 2008, Islanda mbështeti përpjekjen e Shqipërisë për t'u anëtarësuar në NATO. Po atë vit, Shqipëria mbështeti përpjekjen e Islandës për një vend në Këshillin e Sigurimit të OKB-së.

## Vizita të nivelit të lartë 
### Vizita të nivelit të lartë nga Shqipëria në Islandë 
Në muajin tetor të vitit 2007, kryeministri Sali Berisha vizitoi Islandën dhe u takua me kryeministrin Geir H. Haarde, ku diskutuan marrëdhëniet dypalëshe mes dy vendeve, bashkëpunimin e mundshëm në prodhimin e energjisë dhe statusin politik të Kosovës.

Në muajin shkurt të vitit 2009, ministri i Jashtëm Lulzim Basha vizitoi Islandën dhe u takua me ministrin e Jashtëm Össur Skarphéðinsson ku të dy palët diskutuan për anëtarësimin e Shqipërisë në NATO dhe përkrahjen që Islanda ka dhënë për Shqipërinë për t'u anëtarësuar në këtë organizatë.

Në muajin maj të vitit 2023, kryeministri Edi Rama udhëtoi për në Reykjavík dhe mori pjesë në samitin e 4-t të Këshillit të Evropës.

### Vizita të nivelit të lartë nga Islanda në Shqipëri 
Në muajin gusht të vitit 2008, kryeministri islandez Geir H. Haarde vizitoi Shqipërinë, ku u takua me kryeministrin Sali Berisha. Të dy palët diskutuan marrëdhëniet dypalëshe mes dy vendeve, çështjet rajonale dhe çështjet ndërkombëtare, duke përfshirë mënyrat për të rritur zhvillimet tregtare dhe investimet, dhe gjithashtu diskutuan për situatën dhe perspektivat e Ballkanit Perëndimor si dhe pasojat e pushtimit të Gjeorgjisë nga Rusia. Haarde u takua gjithashtu me presidentin e Shqipërisë, Bamir Topi dhe presidenten e parlamentit të Shqipërisë, Jozefina Topalli.

Në muajin maj të vitit 2025, Kryeministri Kristrún Frostadóttir mori pjesë në Samitin e 6-të të Komunitetit Politik Evropian.

## Misionet diplomatike rezidente 
Shqipëria është e akredituar në Islandë nga ambasada e saj në Stokholm, Suedi.

Islanda është e akredituar në Shqipëri nga ambasada e saj në Stokholm, Suedi dhe ka një konsullatë nderi në Tiranë.

## Shiko edhe 
* Marrëdhëniet e jashtme të Shqipërisë

## Referime 
## Lidhje të jashtme
Industria e mbrojtjes e Kosovës

**Industria e mbrojtjes** **e Kosovës** është në një fazë zhvillimi gradual, e lidhur ngushtë me rritjen e kapaciteteve të Forcës së Sigurisë së Kosovës dhe orientimin e shtetit drejt standardeve euroatlantike. Që prej transformimit të FSK-së në një forcë me mandat ushtarak, institucionet kanë theksuar nevojën për krijimin e kapaciteteve bazë vendore që mbulojnë pajisjet mbrojtëse, logjistikën dhe mirëmbajtjen e automjeteve të përdorura nga trupat. Aktualisht furnizimi kryesor vjen nga importi kryesisht nga vende të NATO-s.

Qeveria e Kosovës ka shprehur interes për forcimin e industrisë vendore përmes përfshirjes së sektorit privat në prodhim dhe shërbime mbështetëse, duke synuar të ulë varësinë nga importet në disa kategori të pajisjeve taktike dhe teknike. Këto zhvillime synojnë ndërtimin e një baze fillestare të qëndrueshme për sektorin.

Kosova synon që në vitet në vijim të forcojë kapacitetet e veta teknike në mirëmbajtjen e automjeteve të lehta të blinduara, sistemeve të komunikimit dhe pajisjeve të specializuara, si dhe të zhvillojë një kornizë më të qartë për mbështetjen e industrisë vendore.

## Prodhimi 
Prodhimi ka filluar nga sektori publik me 2024 kurse në sektorin privat ka pasur prodhim të plumbave dhe fishekëve që nga viti 2010, Kosova në fazën fillestare ka filluar të kryej prodhimin e:

* Municioneve; .306, .308, 9mm, 5.56×45mm dhe 7.62x51mm etj.
* Dronëve luftarakë
* Dronëve luftarakë vetëvrasës

## Shiko edhe 
* Industria e mbrojtjes e Shqipërisë
* KAYO
* SHOTA

## Referime
Presidenti i Bundestagut

**Presidenti i Bundestagut** (apo Presidentja /  në gjermanisht  apo Bundestags kur posti mbahet nga një burrë) është drejtuesi i dhomës së ulët të parlamentit gjerman, njohur ndryshe si Bundestag. Presidenti apo presidentja kryeson seancat e Bundestagut me funksione të ngjashme me ato të një kryetari të parlamentit në vendet e tjera. Në rendin gjerman të përparësisë në udhëheqjen e shtetit, ky pozicion udhëheqës renditet i dyti pas atij të presidentit federal dhe para rolit të kancelarit .

Mbajtësja aktuale e detyrës është Julia Klöckner ( CDU ), e cila u zgjodh gjatë seancës së parë të legjislaturës së 21-të të  Bundestagut më 25 mars 2025.

## Zgjedhja 
Presidenti i Bundestagut zgjidhet gjatë seancës konstituive të çdo periudhe legjislative pas zgjedhjeve federale, ose në një seancë të mëvonshme nëse posti mbetet vakant, nga të gjithë anëtarët e Bundestagut. Presidenti duhet të jetë vetë anëtar i Bundestagut. Deri në zgjedhjen e presidentit, seancën e drejton i ashtuquajturi “president sipas moshës” (Alterspräsident).

Por prej vitit 2017, rregullorja e Bundestagut u ndryshua për të vënë në rolin konstituiv të drejtuesit të seancës, amëtarin e zgjedhur me eksperiencën më të gjatë në Bundestag.

## Referime
Marrëdhëniet mes Shqipërisë dhe Finlandës

**Marrëdhëniet Shqipëri-Finlandë** janë marrëdhëniet dypalëshe midis Shqipërisë dhe Finlandës. Të dy vendet janë anëtare të plota të Këshillit të Evropës, Organizatës për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë dhe NATO-s.

Finlanda mbështet integrimin evropian të Shqipërisë dhe marrëdhëniet u intensifikuan pas pushtimit rus të Ukrainës në vitin 2022, me Shqipërinë që mbështeti plotësisht përpjekjen e Finlandës për t'u bashkuar me NATO-n në vitin 2022.

## Historia 
Finlanda e njohu Shqipërinë si shtet i pavarur më 1 dhjetor 1928. Marrëdhëniet diplomatike mes dy vendeve u vendosën më 8 qershor 1956.

## Vizita të nivelit të lartë 
Në vitin 2018, Sekretari i Shtetit për Ministrinë e Punëve të Jashtme të Finlandës, Peter Stenlund, vizitoi Shqipërinë.

Në muajin qershor të vitit 2022, kryeministrja finlandeze Sanna Marin vizitoi Shqipërinë dhe u takua me kryeministrin Rama në Tiranë.

Në muajin dhjetor të vitit 2022, kryeministrja finlandeze Sanna Marin vizitoi Tiranën për të marrë pjesë në samitin BE-Ballkani Perëndimor.

## Shiko edhe 
* Marrëdhëniet e jashtme të Shqipërisë

## Referime 
## Lidhje të jashtme
Ekonomia me karbon të ulët

parapamje|Stacioni i energjisë diellore në Andasol.
Një **ekonomi me karbon të ulët** (LCE) është një ekonomi që thith aq gaz serrë sa lëshon. Emetimet e gazrave serrë (GHG) për shkak të aktivitetit njerëzor janë shkaku mbizotërues i ndryshimeve klimatike të vëzhguara që nga mesi i shekullit të 20-të. Ekzistojnë shumë qasje të provuara për të kaluar në një ekonomi me karbon të ulët, të tilla si inkurajimi i tranzicionit të energjisë së rinovueshme, ruajtja e energjisë dhe elektrifikimi i transportit (p.sh. automjetet elektrike). Një shembull janë qytetet me karbon zero.

Kalimi nga ekonomitë me karbon të lartë në ekonomi me karbon të ulët në një shkallë globale mund të sjellë përfitime të konsiderueshme për të gjitha vendet. Do të kontribuonte gjithashtu në zbutjen e ndryshimeve klimatike.

## Arsyetimi dhe qëllimet 
Emetimet e GHG për shkak të aktivitetit njerëzor janë shkaku mbizotërues i ndryshimeve klimatike të vëzhguara që nga mesi i shekullit të 20-të. Emetimi i vazhdueshëm i gazrave serrë do të shkaktojë ndryshime afatgjata në të gjithë botën, duke rritur mundësinë e efekteve të rënda, të përhapura dhe të pakthyeshme për njerëzit dhe ekosistemet.

Kombet mund të kërkojnë të bëhen ekonomi me karbon të ulët ose të dekarbonizuara si pjesë e një strategjie kombëtare për zbutjen e ndryshimeve klimatike. Një strategji gjithëpërfshirëse për të zbutur ndryshimet klimatike është përmes neutralitetit të karbonit.

## Shiko edhe 
* Gazi serrë
* Ndotja e ajrit

## Referime
Furnizuesi i pandërprerë i rrymës

po instalohet nga elektricistë.|235x235px]]
parapamje|Model i montuar në rafte.|235x235px
Një **furnizues me rrymë të pandërprerë** (**UPS**) ose **burim** **rryme i pandërprerë** është një lloj sistemi i vazhdueshëm energjie që ofron rrymë elektrike rezervë automatike për një ngarkesë kur burimi i energjisë hyrëse ose energjia kryesore dështon. Një UPS ndryshon nga një sistem tradicional ndihmës/emergjence energjie ose gjenerator rezervë në atë që do të ofrojë mbrojtje pothuajse të menjëhershme nga ndërprerjet e energjisë hyrëse duke kaluar në energjinë e ruajtur në paketa baterish, superkondensatorë ose volantë. Kohëzgjatja e funksionimit me bateri e shumicës së UPS-ve është relativisht e shkurtër (vetëm disa minuta) por e mjaftueshme për të "blerë kohë" për të filluar një burim energjie rezervë ose për të fikur siç duhet pajisjet e mbrojtura. Pothuajse të gjitha UPS-të gjithashtu përmbajnë mbrojtje të integruar nga mbitensionet për të mbrojtur pajisjet dalëse nga luhatjet e tensionit.

Një UPS përdoret zakonisht për të mbrojtur harduerin siç janë kompjuterët, pajisjet spitalore, qendrat e të dhënave, pajisjet e telekomunikacionit ose pajisje të tjera elektrike ku një ndërprerje e papritur e energjisë mund të shkaktojë lëndime, vdekje, ndërprerje serioze të biznesit ose humbje të të dhënave. Njësitë UPS variojnë në madhësi nga ato të projektuara për të mbrojtur një kompjuter të vetëm (rreth 200 volt-amper vlerësim) deri te njësi të mëdha që furnizojnë me energji qendra të të dhënave ose ndërtesa të tëra.

## Shiko edhe 
* Njësia e furnizimit të rrymës
* Furnizuesi i rrymës
* Rryma e vazhdueshme
* Rryma e ndryshueshme

## Referime
Qeverisja elektronike

**Qeverisja elektronike** (e njohur si **E-qeverisja**) përfshin përdorimin e pajisjeve teknologjike, siç janë kompjuterët dhe interneti, për mjete më të shpejta të ofrimit të shërbimeve publike për qytetarët dhe personat e tjerë në një vend ose rajon. Qeveria elektronike ofron mundësi të reja për akses më të drejtpërdrejtë dhe të përshtatshëm të qytetarëve në qeveri dhe për ofrimin e shërbimeve nga qeveria direkt për qytetarët.

Qeverisja elektronike përfshin ndërveprime dixhitale në nivele dhe palë të interesuara të ndryshme (C2G), midis qeverive dhe agjencive të tjera qeveritare (G2G), midis qeverisë dhe qytetarëve (G2C), midis qeverisë dhe punonjësve (G2E) dhe midis qeverisë dhe bizneseve/tregtisë (G2B). Modelet e ofrimit të qeverisjes elektronike mund të ndahen në kategoritë e mëposhtme: Ky ndërveprim përbëhet nga qytetarët që komunikojnë me të gjitha nivelet e qeverisjes (qytet, shtet/provincë, kombëtar dhe ndërkombëtar), duke lehtësuar përfshirjen e qytetarëve në qeverisje duke përdorur teknologjinë e informacionit dhe komunikimit (TIK) (si kompjuterë dhe faqe interneti) dhe riinxhinierinë e proceseve të biznesit (BPR). Brabham dhe Guth (2017) intervistuan projektuesit e palëve të treta të mjeteve të qeverisjes elektronike në Amerikën e Veriut rreth idealeve të ndërveprimit me përdoruesit që ata ndërtojnë në teknologjitë e tyre, të cilat përfshijnë vlera progresive, pjesëmarrje të kudondodhur, gjeo-lokacion dhe edukim të publikut.

Përkufizime të tjera largohen nga ideja se teknologjia është një objekt dhe e përkufizojnë qeverisjen elektronike thjesht si lehtësues ose instrumente dhe përqendrohen në ndryshime specifike në çështjet e Administratës Publike. Transformimi i brendshëm i një qeverie është përkufizimi që krijoi teknologun specialist Mauro D. Ríos. Në punimin e tij "Në kërkim të një përkufizimi të Qeverisë Elektronike", ai thotë: "Qeverisja dixhitale është një mënyrë e re e organizimit dhe menaxhimit të çështjeve publike, duke futur procese pozitive transformuese në menaxhim dhe vetë strukturën e skemës organizative, duke shtuar vlerë në procedurat dhe shërbimet e ofruara, të gjitha përmes futjes dhe përvetësimit të vazhdueshëm të teknologjive të informacionit dhe komunikimit si një lehtësues i këtyre transformimeve."

## Shiko edhe 
* Digjitalizimi

## Referime
Pulsi elektromagnetik

Një **puls elektromagnetik** (**EMP**), i referuar edhe si një **shqetësim elektromagnetik kalimtar**, është një shpërthim i shkurtër i energjisë elektromagnetike. Origjina e një EMP mund të jetë natyrale ose artificiale, dhe mund të ndodhë si një fushë elektromagnetike, si një fushë elektrike, si një fushë magnetike ose si një rrymë elektrike e përçuar. Ndërhyrja elektromagnetike e shkaktuar nga një EMP mund të ndërpresë komunikimet dhe të dëmtojë pajisjet elektronike. Një EMP si goditja e një rrufeje mund të dëmtojë fizikisht objekte të tilla si ndërtesat dhe avionët. Menaxhimi i efekteve të EMP është një degë e inxhinierisë së përputhshmërisë elektromagnetike (EMC).

Dëmi i parë i regjistruar nga një puls elektromagnetik erdhi me stuhinë diellore të gushtit 1859, ose Ngjarja Carrington.

Për luftën moderne, armët që japin një EMP me energji të lartë janë të dizajnuara për të ndërprerë pajisjet e komunikimit, kompjuterët e nevojshëm për të operuar avionët luftarakë modernë, ose edhe për të nxjerrë jashtë funksionit të gjithë rrjetin elektrik të një vendi të synuar.

## Shiko edhe 
* Elektromagnetizmi

## Referime
Furnizuesi i rrymës

parapamje|Një furnizim me energji i thjeshtë për tavolinë me qëllim të përgjithshëm që përdoret në laboratorët elektronikë, me lidhësin e daljes së energjisë që shihet poshtë majtas dhe lidhësin e hyrjes së energjisë (nuk tregohet) të vendosur në pjesën e pasme.
Një **furnizues i rrymës** është një pajisje elektrike që furnizon me rrymë elektrike një ngarkesë elektrike. Qëllimi kryesor i një furnizimi me energji është të konvertojë rrymën elektrike nga një burim në tensionin, rrymën dhe frekuencën e saktë për të furnizuar me energji ngarkesën. Si rezultat, furnizimet me energji nganjëherë quhen konvertues të energjisë elektrike. Disa furnizime me energji janë pjesë të veçanta të pajisjeve të pavarura, ndërsa të tjerat janë të integruara në pajisjet e ngarkesës që ato furnizojnë me energji. Shembuj të këtyre të fundit përfshijnë furnizimet me energji që gjenden në kompjuterët desktop dhe pajisjet elektronike të konsumatorit. Funksione të tjera që mund të kryejnë furnizimet me energji përfshijnë kufizimin e rrymës së tërhequr nga ngarkesa në nivele të sigurta, ndërprerjen e rrymës në rast të një defekti elektrik, kushtëzimin e energjisë për të parandaluar zhurmën elektronike ose rritjet e tensionit në hyrje që të arrijnë ngarkesën, korrigjimin e faktorit të fuqisë dhe ruajtjen e energjisë në mënyrë që të mund të vazhdojë të furnizojë me energji ngarkesën në rast të një ndërprerjeje të përkohshme në energjinë burimore (Furnizuesi i pandërprerë i rrymës).

Të gjitha furnizimet me energji kanë një lidhje hyrëse energjie, e cila merr energji në formën e rrymës elektrike nga një burim, dhe një ose më shumë lidhje dalëse energjie ose shinash energjie që furnizojnë rrymë në ngarkesë. Burimi i energjisë mund të vijë nga rrjeti elektrik, siç është një prizë elektrike, pajisje për ruajtjen e energjisë siç janë bateritë ose qelizat e karburantit, gjeneratorët ose alternatorët, konvertuesit e energjisë diellore ose një burim tjetër furnizimi me energji. Hyrja dhe dalja zakonisht janë lidhje qarkore me tela të forta, megjithëse disa furnizime me energji përdorin transferim pa tel të energjisë për të furnizuar me energji ngarkesat e tyre pa lidhje me tela. Disa furnizime me energji kanë edhe lloje të tjera hyrjesh dhe daljesh, për funksione të tilla si monitorimi dhe kontrolli i jashtëm.

## Shiko edhe 
* Furnizuesi i pandërprerë i rrymës

## Referime
Insula (kthjellim)

Insula është një fjalë latine, kuptimi parësor i të cilës është ai i ishullit (insula; në Wikipedinë shqipe mund t'i referohet
* Insula (hapsirë urbane), që është kuptimi pasues i ishull, në kuptimin e një hapsire të përcaktuar urbane, ose
* Insula (ndërtesë), e marë nga kuptimi i hapsirës urbane, ku ndërtoheshin këto ndërtesa.
Municioni lëvizës

parapamje|Municion endacak i gjeneratës së parë IAI Harpy për role SEAD.
Një **municion lëvizës**, i njohur edhe si **dron vetëvrasës**, **dron kamikaz** ose **dron shpërthyes**, është një armë me një kokë luftarake që zakonisht është projektuar për të lëvizur derisa të përcaktohet një objektiv, pastaj të përplaset me të. Ato mundësojnë sulme kundër objektivave të fshehur që dalin për periudha të shkurtra pa vendosur platforma me vlerë të lartë pranë zonës së synuar. Ndryshe nga shumë lloje të tjera municionesh, sulmet e tyre mund të ndryshohen në mes të misionit ose të ndërpriten. Municionet e lëvizshme janë zakonisht platforma ajrore, por përfshijnë disa automjete autonome nëndetëse me karakteristika të ngjashme.

Armët e lëvizshme u shfaqën në vitet 1980 për shtypjen e rolit të mbrojtjes ajrore të armikut (SEAD) dhe u vendosën për SEAD nga disa forca ushtarake në vitet 1990. Në vitet 2000, ato u zhvilluan për role shtesë, nga sulmet me rreze të gjatë dhe mbështetja me zjarr deri te sistemet taktike me rreze të shkurtër që futen në një çantë shpine.

## Shiko edhe 
* Automjeti ajror luftarak pa pilot

## Referime
Arma me energji të drejtuar

parapamje|Makinë policie e pajisur me një armë sonike LRAD-500X (Varshavë, Poloni, 2011).
**Një armë me energji të drejtuar** është një armë me rreze të gjatë veprimi që dëmton objektivin e saj me energji shumë të fokusuar pa një predhë të ngurtë, duke përfshirë lazerë, mikrovalë, rreze grimcash dhe rreze zanore. Zbatimet e mundshme të kësaj teknologjie përfshijnë armë që synojnë personelin, raketat, automjetet dhe pajisjet optike.

Në Shtetet e Bashkuara, Pentagoni, DARPA, Laboratori i Kërkimeve të Forcave Ajrore, Qendra e Zhvillimit dhe Inxhinierisë së Kërkimeve të Armatimeve të Ushtrisë së Shteteve të Bashkuara dhe Laboratori i Kërkimeve Detare po bëjnë kërkime mbi armët me energji të drejtuar për të kundërshtuar raketat balistike, raketat hipersonike të lundrimit dhe automjetet hipersonike të rrëshqitjes. Këto sisteme të mbrojtjes nga raketat pritet të hyjnë në përdorim jo më shpejt se mesi ose fundi i viteve 2020.

Kina, Franca, Gjermania, Mbretëria e Bashkuar, Rusia, India dhe Izraeli po zhvillojnë gjithashtu armë me energji të drejtuar të nivelit ushtarak, ndërsa Irani dhe Turqia pretendojnë se i kanë ato në shërbim aktiv. Përdorimi i parë i armëve me energji të drejtuar në luftime midis forcave ushtarake u pretendua se ndodhi në Libi në gusht 2019 nga Turqia, e cila pretendoi se përdori armën me energji të drejtuar ALKA. Pas dekadash kërkimi dhe zhvillimi, shumica e armëve me energji të drejtuar janë ende në fazën eksperimentale dhe mbetet për t’u parë nëse ose kur ato do të përdoren si armë ushtarake praktike dhe me performancë të lartë.

## Shiko edhe 
* Energjia
* Mikrovalët

## Referime
AK-203

**AK-203** është një pushkë sulmi ruse me gaz e projektuar për të futur në grykë fishekun 7.62×39 mm. Është një nga versionet më të fundit të serisë së pushkëve sulmuese AK të projektuara fillimisht nga Mikhail Kalashnikov. AK-203 u zhvillua në vitet 2010 nga Koncerni Kalashnikov në Rusi, i operuar kryesisht nga Forcat e Armatosura Indiane.

## Historia 
Në vitin 2019, India dhe Rusia nënshkruan një Marrëveshje Ndërqeveritare (IGA). Më 3 mars të të njëjtit vit, Kryeministri i Indisë Narendra Modi përuroi Pushkën Indo-Ruse në Korwa, Uttar Pradesh. Ndërmarrja e Përbashkët (JV), e ngarkuar për prodhimin e familjes së pushkëve AK-200, përfshinte partneritet midis Bordit të Fabrikës së Artilerisë të Indisë dhe Koncernit rus Rosoboronexport dhe Kalashnikov nën Rostec. Deri atëherë, prodhimi i 750,000 pushkëve u miratua.

Që nga shkurti i vitit 2020, prodhimi, i cili fillimisht pritej të fillonte në maj të atij viti, u shty fillimisht deri në fund të vitit 2020 për shkak të mosmarrëveshjeve për çmimet. Një nga objektivat e projektit ishte që India të kishte 100% indigjenizim në prodhimin e pushkëve. Megjithatë, kjo do të thoshte se fillimisht, pushkët e prodhuara në vend do të ishin 20-25% më të kushtueshme se ato të importuara nga Rusia. Prodhimi i pushkëve do të fillonte vetëm pasi JV të paraqiste një ofertë tregtare "konkurruese". Më vonë, për shkak të ndalimeve të udhëtimit gjatë pandemisë COVID-19, negociatat u vonuan më tej dhe një ofertë e re nuk mund të paraqitej, që do të thoshte se prodhimi nuk do të fillonte në vitin 2020.

Që nga gushti 2021, India thuhet se bleu 70,000 pushkë AK-203 nga Rusia. Dërgesat do të fillonin brenda tre muajsh.

Në dhjetor 2021, India nënshkroi një kontratë me vlerë ₹5,124 crore (ekuivalente me ₹57 miliardë ose 680 milionë dollarë amerikanë në vitin 2023) me Kalashnikov Concern për prokurimin e 601,427 pushkëve nga IRRPL. Për grupin e parë prej 70,000 pushkësh që do të prodhoheshin, përmbajtja vendase do të rritej nga 5% në 70%, ndërsa pushkët e mbetura do të kishin 100% përmbajtje vendase. Prodhimi në shkallë të plotë mund të arrihet brenda 2-3 viteve.

## Shiko edhe 
* AK-12

## Referime
Dronët Shahed

parapamje|Një variant i Shahed Saegheh-2.
**Dronët Shahed** janë automjete ajrore luftarake pa pilot (UCAV) iraniane dhe municione të lëvizshme (dronë kamikazë shpërthyes) të zhvilluara nga Shahed Aviation Industries. Dronët Shahed prodhohen si në Iran ashtu edhe në Rusi, me variantin rus që ndërtohet mbi planet iraniane. Të dy variantet u përdorën nga forcat ruse kundër Ukrainës gjatë pushtimit rus.

"Shahed" përkthehet fjalë për fjalë si "*dëshmitar*" si në persisht ashtu edhe në arabisht.

## Lista e modeleve 
## Shiko edhe 
* Automjeti ajror luftarak pa pilot
* Municioni lëvizës
* Baykar Bayraktar TB2
* Baykar Bayraktar TB3

## Referime
Operacioni Enduring Freedom

parapamje|Flota shumëkombëshe me 5 vende, gjatë Operacionit Liria e Qëndrueshme në Detin e Omanit. Në katër kolona zbritëse, nga e majta në të djathtë: Maestrale, De Grasse; USS John C. Stennis, Charles de Gaulle, Surcouf; USS Port Royal, HMS Ocean, USS John F. Kennedy, HNLMS Van Amstel; dhe Luigi Durand de la Penne.
**Operacioni Liria e Qëndrueshme** ishte emri zyrtar i përdorur nga qeveria amerikane si për fazën e parë (2001–2014) të luftës në Afganistan (2001–2021) ashtu edhe për operacionet ushtarake të lidhura gjatë Luftës Globale kundër Terrorizmit në shkallë më të gjerë. Më 7 tetor 2001, në përgjigje të sulmeve të 11 shtatorit, Presidenti George W. Bush njoftoi se sulmet ajrore kundër al-Kaedës dhe talebanëve kishin filluar në Afganistan. Përtej veprimeve ushtarake në Afganistan, strukturat e komandës ushtarake amerikane që vepronin nën flamurin e Operacionit Liria e Qëndrueshme ishin gjithashtu të lidhura me disa misione kundër terrorizmit në vende të tjera, të tilla si OEF-Filipine dhe OEF-Trans Sahara.

Pas 13 vitesh, më 28 dhjetor 2014, Presidenti Barack Obama njoftoi fundin e Operacionit Liria e Qëndrueshme në Afganistan. Operacionet pasuese në Afganistan nga forcat ushtarake të Shteteve të Bashkuara, si jo-luftarake ashtu edhe luftarake, ndodhën nën emrin Operacioni Roja e Lirisë.

## Shiko edhe 
* Lufta në Afganistan (2001–2021)

## Referime
Zastava M19

**Zastava M19** është një pushkë sulmi modulare 6.5/7.62 mm, e projektuar dhe prodhuar nga Zastava Arms. Është një pushkë standarde shërbimi e Forcave të Armatosura Serbe.

## Dizajni dhe karakteristikat 
Pushka Zastava M19 bazohet në parimin e testuar mirë të Kalashnikovit, e vendosur në fishekun Grendel 6.5 mm ose 7.62×39 mm. Funksionon me gaz me një sistem mbylljeje rrotulluese të bulonave. Besueshmëria e funksionimit në kushte të ndryshme klimatike dhe fushore është konfirmuar nga metoda të rrepta testimi në përputhje me standardet ushtarake. M19 është një pushkë modulare, në varësi të detyrës dhe misionit, mund të përdorë tyta 7.62 mm ose 6.5 mm. Modifikimi reflektohet në ndërtimin e çelësit kryq në marrës, i cili mundëson zëvendësim të lehtë dhe të shpejtë të tytës, pa çmontimin e pushkës dhe pa përdorimin e mjeteve. Përveç tytave në kalibra të ndryshëm, brenda një kalibri të vetëm ekzistojnë gjatësi të ndryshme tytash (254 mm dhe 415 mm), gjë që i lejon pushkës të përshtatet shpejt në një sërë situatash luftimi, në mënyrë që në thelb e njëjta pushkë të mund të përdoret si mitralozë, pushkë sulmi, mitraloz i lehtë ose pushkë për qitje. Ndryshimi i kalibrit të pushkës kërkon gjithashtu ndryshimin e karikatorit, dhe karikatorët janë të shënuar qartë dhe dukshëm të ndryshëm. Kapaciteti i karikatorit për kalibrin 7.62×39 mm është 30 fishekë dhe për kalibrin 6.5 mm kapaciteti i karikatorit mund të jetë 25 dhe 20 fishekë.

Është i pajisur me sisteme komplekse synimi - pamje optike ditore dhe refleksive, si dhe pamje termike, të cilat rrisin ndjeshëm efikasitetin e veprimit natën. Funksionaliteti i diapazonit të temperaturës së pushkës është nga -30°C në +50°C.

Në përputhje me trendet moderne të pushkëve sulmuese, M19 ka një mbulesë të integruar të sipërme dhe një rreshtim të sipërm të dhomës së gazit me një shinë të gjatë "Picatinny" që pranon të gjitha llojet e pamjeve optoelektronike, si dhe një dorezë shkrehëse që lejon prova me të dyja duart, të majta dhe të djathta, dhe një kontroll zjarri në anën e majtë të dorezës, i përshtatshëm për përdorim.

Qyteti i palosshëm teleskopik ka një mbështetëse faqesh të rregullueshme, doreza e pasme është përmirësuar ergonomikisht dhe me dorezën e përparme lejon një kapje më të fortë dhe më të qëndrueshme, veçanërisht gjatë të shtënave me shpërthim. Butoni i mbajtëses së kornizës është zgjeruar për ta bërë më të lehtë heqjen dhe zëvendësimin e kornizës.

## Shiko edhe 
* Zastava M21

## Referime