Elsa Eschelsson

parapamje| Elsa Eschelsson.
**Elsa Olava Kristina Eschelsson** (11 nëntor 1861 – 10 mars 1911) ishte gruaja e parë që mbaroi doktoraturën e drejtësisë ( *juris utriusque doktor* ) dhe e para që arriti pozicionin akademik të docentit në një universitet suedez, por iu mohua e drejta për madje shërben si profesoreshë aktrimi për shkak se ajo ishte femer. Ajo vdiq në vitin 1911  nga një mbidozë e pilulave të gjumit

## Jeta 
Elsa Eschelsson ka lindur në Norrköping . Si shumica e gjeneratës më të hershme të grave për të studiuar në universitetet suedeze,  ajo vinte nga një prejardhje e pasur borgjeze, e bija e Anders Olof Eschelsson, pronari i një fabrike sapuni i cili gjithashtu shërbeu si konsull prusian në Norrköping. Nëna e Elsës, Carolina Lovisa, Ulrika Frestadius ishte kushërira e burrit të saj dhe vajza e një industrialisti të shquar të Stokholmit, A.W Frestadius. 

Pas vdekjes së gruas së tij, A.O Eschelsson u vendos në Stokholm me katër vajzat e tij. Në moshën katërmbëdhjetë vjeçare Elsa humbi edhe babanë e saj dhe mbeti motra me e madhe, konteshën e re Anna Piper. Motra e saj më e madhe, Ida, ishte e martuar me Johan Vilhelm Hagströmer, një profesor juridik në universitetin Uppsala . Elsa mbaroi "studentexamen" e saj, provimin përfundimtar nga shkolla e mesme, në 1882 dhe erdhi në Uppsala si studente. Ajo filloi me një fil. kand. diplomë në histori të cilën ajo e përfundoi në 1885. Pas diplomimit, ajo shkoi në një udhëtim të gjatë nëpër Evropë dhe Lindjen e Mesme, por u kthye në Uppsala dhe studimet e saj në vjeshtë. Ajo kishte shfaqur një interes të hershëm për të studiuar Drejtësi dhe pas kthimit filloi studimet e saj për drejtësi, e inkurajuar nga kunati i saj Hagströmer. Ajo mori diplomën e saj *juris utriusque licentiat* dhe *juris utriusque doktorature* në 1897 dhe u emërua *docent* i së drejtës civile në universitet.

Eschelsson dha leksione në të drejtën e procesit në universitet 1897-1899, dha mësim të ashtuquajturin kurs propedeutik në të drejtën civile nga viti 1904 dhe mbajti takim për të ekzaminuar studentët që merrnin provimin civil (një diplomë më e ulët juridike që kualifikohej për disa pozicione nëpunësi civil). Si një grua pioniere në fushën e saj, ajo kishte mbështetës në Fakultetin e Drejtësisë, duke përfshirë Ernst Trygger dhe kunatin e saj Hagströmer, por gjithashtu hasi në probleme; për shkak se ishte femer, ajo nuk do të ishte lejuar të mbante një post profesori të zakonshëm - kjo u ndryshua vetëm në vitin 1925 - dhe, megjithë rekomandimin e fakultetit, asaj iu mohua të vepronte si profesoreshë në 1898. Ajo kishte mbështetjen e shumicës së profesorëve në Fakultetin e Drejtësisë, por u persekutua brutalisht nga profesori i së drejtës civile Alfred Ossian Winroth (1852-1914), i cili kishte ardhur nga Lundi në 1899, derisa u transferua në postin profesor në Universitetin e Stokholmit në 1907.

Ajo është përshkruar  edhe si e turpshme dhe ambicioze, dhe si një person i ndjeshëm me shumë nivele të larta dhe të ulëta që mbante një marrëdhënie formale dhe të distancuar me gratë e tjera në universitet dhe shmangu pjesëmarrjen në shumë nga aktivitetet e tyre shoqërore. Ajo vdiq më 10 mars 1911, në Uppsala nga një mbidozë e pilulave të gjumit .Dhe shpesh është supozuar si vetëvrasje. Në përputhje me dëshirën e saj, letrat e saj u shkatërruan pas vdekjes së saj. Në testament, ajo la 60 mijë korona për një fond bursash për studentet e drejtësisë. Një vëllim përkujtimor kushtuar asaj u botua në vitin 1929. Në vitin 1997, me rastin e 100-vjetorit të mosmarrëveshjes së saj për titullin Doktor i Drejtësisë, një vëllim i librit vjetor *De Lege*, u botua nën titullin *Elsa Eschelsson: Ad studium et ad laborem incitavit*, duke përfshirë një studim biografik të Eschelsson nga Gunilla Strömholm dhe punime të tjera nga juriste femra në Fakultetin Juridik në Uppsala. Që nga ai vit, Fakulteti i Drejtësisë ka festuar çdo vit më 31 maj një "Ditën e Elsa Eschelsson" me një simpozium për çështjet gjinore.

## Publikimet 
* *Om begreppet gåfva enligt svensk rätt* (1897)
* "Om civiläktenskapets framträdande i svensk och utländsk rätt" (në *I vår tids lifsfrågor*, XXXI, 1903),
* *Bidrag till läran om besittning enligt svensk rätt.* *Besittningsbegreppet* (1904),
* *Om fullbordandet af gåfva af lös egendom enligt svensk rättspraxis* (1906)
* *Ännu några ord om fullbordandet af gåfva af lös egendom enligt svensk rättspraxis.* *Në përsëritje* (1907).
* *Om skuldebref enligt svensk rätt* (1912), redaktuar nga L. Rabenius

## Shënime 
## Referime 
* Anon., "Eschelsson, släkt", *Svenskt biografiskt leksikon*, Vol. 14 fq.&nbsp;511–513.
* Hård af Segerstad, Kerstin, " Docenten Elsa Eschelson ", *Dagny*, 1911.
* Karlgren, Hj., "Eschelsson, Elsa Olava Kristina", *Svenskt biografiskt leksikon*, Vëll. 14 fq.&nbsp;514–518.
* Markusson Winkvist, Hanna, *Som isolerade öar.* *De lagerkransade kvinnorna och akademin under 1900-talets första hälft.* Umeå: Umeå universitet (punë doktorature), 2003.
* Rönnholm, Tord: *Kunskapens kvinnor.* *Sekelskiftets studentor i mötet med den manliga universitetsvärlden.* Umeå: Umeå universitet (punë doktorature), 1999.

* Elsa Olava Eschelsson at Svenskt kvinnobiografiskt lexikon

* Works by or about Elsa Eschelsson at Internet Archive