Tuneli i Euroazisë

parapamje
**Tuneli i Euroazisë** është një tunel rrugor në Stamboll, Turqi, nën ngushticën e Bosforit. Tuneli u hap zyrtarisht më 20 dhjetor 2016    ndërsa për trafik më 22 dhjetor 2016.

## Përmbledhje 
Me një gjatësi prej  tuneli me dy kuverta lidh Kumkapı në pjesën evropiane dhe Koşuyolu, Kadıköy, në pjesën aziatike të Stambollit  me një itinerar prej  përfshirë rrugët e afër tunelit ai kalon Bosforin nën fundin e detit në një thellësi maksimale prej 6106 m.    Bëhet fjalë për 1&nbsp;km në jug të tunelit hekurudhor nënujor Marmara, i cili u hap më 29 tetor 2013.  Udhëtimi midis dy kontinenteve zgjat rreth 5 minuta. Pagesa mblidhet në të dy drejtimet; që nga shkurti i vitit 2020, 36,40 ₺ (rreth 4 dollarë)&nbsp;SH.B.A. ) për makina dhe 54,70 ₺ (6 dollarë)&nbsp;SH.B.A.) për mikrobusët.  Në shkurt 2021 numri i taksave u rrit përkatësisht me 26% në 46 ((rreth 6,20 dollarë) dhe $69 (30 9,30 dollarë). 

Sfondi konceptual i tunelit të Euroazisë arrin në gjetjet e Master Planit të Transportit të vitit 1997 të ndërmarrë nga Universiteti i Stambollit në emër të Komunës Metropolitane të Stambollit . Bazuar në këtë plan, një studim parafizibiliteti ishte kryer në 2003 për një kalim të ri të Bosforit. Sipas rezultateve të këtij studimi, u rekomandua një tunel rrugor si zgjidhja që ofronte shkallën më të lartë të realizueshmërisë.  

Ministria e Transportit, Detar dhe Komunikimit të Turqisë porositi një studim të fizibilitetit nga Nippon Koei Co. Ltd. në 2005 për të vlerësuar alternativat e rrugës për një kalim të ri tuneli. Bazuar në kriteret mjedisore dhe sociale, koston dhe faktorët e rrezikut, studimi përfundoi duke mbështetur rrugën e propozuar fillimisht si opsionin e preferuar. 

Të tre urat e tanishme përtej Bosforit u morën në konsideratë në zgjedhjen e vendndodhjes së tunelit, i cili u vendos më në jug për të ekuilibruar më mirë shpërndarjen e trafikut midis kalimeve. Kritere të tjera të përzgjedhjes përfshinin koston më të ulët të investimit të itinerarit për shkak të një gjatësie më të shkurtër të tunelit dhe disponueshmërisë së hapësirës së mjaftueshme për vendet e ndërtimit dhe ndërtesat operacionale (sheshi i pagesave, njësitë administrative). Vlerësimet e nivelit të lartë bazuar në alternativat e korridorit që janë përcaktuar në mënyrë gjithëpërfshirëse në studimin e fizibilitetit mbështesin gjithashtu zgjedhjen e rrugës së propozuar për sa i përket kostove mjedisore dhe sociale dhe faktorëve të rrezikut. 

Investuesi Avrasya Tüneli İşletme İnşaat ve Yatırım A.Ş. (ATAŞ) u themelua në 26 Tetor 2009 nga partneriteti i Yapı Merkezi nga Turqia dhe SK E&amp;amp;C nga Koreja e Jugut.  

Modeli ndërto - vepro - transfero i miratuar në Tunelin e Euroazisë, ka bashkuar dinamizmin e investimeve private dhe përvojën e tyre të projektit dhe mbështetjen e institucioneve financiare ndërkombëtare. Koncesioni zgjat 29 vjet. Kontrata e partneritetit përfshin të ardhura minimale të garantuara dhe ndarjen e fitimit për pjesët që tejkalojnë të ardhurat e garantuara.

Banka Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH) po furnizon një paketë financiare me vlerë 150 milion USD. Komponentë të tjerë të paketës së financimit 1.245 miliardë dollarë amerikanë përfshijnë një hua prej 350 milion dollarësh nga Banka Evropiane e Investimeve (EIB) dhe financim dhe garanci nga Banka Eksport-Import e Koresë dhe K-Sure, gjithashtu me pjesëmarrje nga Korporata Bankare Sumitomo Mitsui, Standard Chartered, Mizuho Bank, Türkiye Bankş Bankası, Garanti Bank dhe Yapı ve Kredi Bankası . Një lehtësim mbrojtës për transaksionin sigurohet nga disa prej huadhënësve, si dhe Deutsche Bank.   

## Shih edhe 
* Ura e Bosforit, e quajtur ndryshe edhe Ura e Parë e Bosforit.
* Ura Fatih Sultan Mehmet, e quajtur ndryshe Ura e Dytë e Bosforit, e vendosur rreth 5&nbsp;km në veri të Urës së Bosforit.
* Ura e Sulltan Selimit, e quajtur edhe Ura e Tretë e Bosforit.
* Marmaray, tunel hekurudhor nën det, duke kaluar Bosforin dhe duke lidhur anët aziatike dhe evropiane të Stambollit.
* Tuneli i Madh i Stambollit, një tunel nëndetar hekurudhor me tre nivele.
* Ngushtica e Bosforit
* Tuneli i ngushticës së Sicilisë

## Referime