open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Autoritarizmi

[parapamje| [Kim Ir Seni|Kim Il-Sungu, themeluesi i Koresë së Veriut, krijoi një regjim autoritar i cili u modelua sipas vendeve të tjera totalitare.]]**Autoritarizmi** është një sistem politik i karakterizuar nga refuzimi i pluralitetit politik, përdorimi i pushtetit të fortë qendror për të ruajtur *status quo-*në politike dhe reduktimet në demokraci, ndarjen e pushteteve, liritë civile dhe sundimin e ligjit. Shkencëtarët politikë kanë krijuar shumë tipologji që përshkruajnë variacione të formave autoritare të qeverisjes. Shtetet që kanë një kufi të paqartë midis demokracisë dhe autoritarizmit, disa herë janë karakterizuar si "demokraci hibride", "regjime hibride" ose shtete "autoritare konkurruese".

Shkencëtari politik Huan Linz, në një vepër me ndikim në 1964, *Një regjim autoritar: Spanja*, e përkufizoi autoritarizmin si zotërimin e katër cilësive:

# Pluralizëm politik i kufizuar, i cili arrihet me kufizime në legjislativin, partitë politike dhe grupet e interesit.
# Legjitimiteti politik i bazuar në thirrjet ndaj emocioneve dhe identifikimin e regjimit si një e keqe e nevojshme për të luftuar "problemet shoqërore lehtësisht të njohura, të tilla si moszhvillimi ose kryengritja."
# Mobilizimi minimal politik dhe shtypja e aktiviteteve kundër regjimit.
# Kompetencat ekzekutive të keqpërcaktuara, shpesh të paqarta dhe të zhvendosura, përdoren për të zgjeruar pushtetin e ekzekutivit.

E përcaktuar minimalisht, një qeverie autoritare i mungojnë zgjedhjet e lira dhe konkurruese të drejtpërdrejta për legjislaturat, zgjedhjet e lira dhe konkurruese të drejtpërdrejta ose indirekte për ekzekutivët, ose të dyja. Përcaktuar gjerësisht, shtetet autoritare përfshijnë vende të cilave u mungojnë të drejtat e njeriut si liria e fesë, ose vendet në të cilat qeveria dhe opozita nuk alternojnë në pushtet të paktën një herë pas zgjedhjeve të lira. Shtetet autoritare mund të përmbajnë institucione nominalisht demokratike si partitë politike, legjislaturat dhe zgjedhjet, të cilat menaxhohen për të rrënjosur sundimin autoritar dhe mund të shfaqin zgjedhje mashtruese dhe jokonkurruese.

Që nga viti 1946, pjesa e shteteve autoritare në sistemin politik ndërkombëtar u rrit deri në mesin e viteve 1970, por ra nga ajo kohë deri në vitin 2000. Para vitit 2000, diktaturat zakonisht filluan me një grusht shteti dhe zëvendësuan një regjim autoritar paraekzistues. Që nga viti 2000, diktaturat ka shumë të ngjarë të fillojnë përmes kthimit demokratik, ku një udhëheqës i zgjedhur në mënyrë demokratike vendosi një regjim autoritar.
## Shiko edhe 
* Diktatura
* Autokracia
* Oligarkia
* Tirania

## Referime
Wadi-e-Hussain

parapamje|Hyrja e varrezës
**Wadi-e-Hussain** ( Urdu: وادئ حسین , *Lugina e Hussainit* [Hysenit] ) është një varrezë e madhe e vendosur në pjesën veriore të Karaçit, përgjatë autostradës Karaçi-Hajderabad .  Është varreza e parë në Pakistan që ka një prani në internet. 

Wadi-e-Hussain ka një seksion të dedikuar për varret e fëmijëve dhe është një vend i njohur varrimi për myslimanët shiitë . Varrezat gjithashtu janë zbukuruar me drita të veçanta gjatë rasteve të tilla si Fitër Bajrami, Kurban Bajrami, Mesi i Shabanit .
Clément Barbot

**Clément Barbot** (191414 korrik 1963)  ishte një ndihmës i lartë i Presidentit Haitian François Duvalier . Pas një përpjekjeje për grusht shteti të vitit 1958, Barbot u bë udhëheqësi i parë i Tonton Macoute, një "Milici Vullnetare e Sigurisë Kombëtare" që mbështeti brutalisht sundimin despotik të Duvalierit.   Pasi pësoi një atak në zemër në maj 1959, Duvalieri emëroi Barbotin si përfaqësuesin e tij; sapo u shërua, ai akuzoi Barbotin se u përpoq ta uzurponte postin e Presidentit dhe e burgosi në famëkeqen Fort Dimanche. Pasi u lirua në 1963, Barbot, vëllai i tij Harry dhe një grup i vogël mbështetësish u përpoqën të rrëzonin Duvalierin duke rrëmbyer fëmijët e tij në Port-au-Prince . Përpjekja dështoi shpejt dhe gjatë ditëve të ardhshme Barbot dhe njerëzit e tij u ndoqën dhe u vranë.
Bashkëpunimi i klasave

**Bashkëpunimi i klasave** është një parim i organizimit shoqëror i bazuar në besimin se ndarja e shoqërisë në një hierarki të klasave shoqërore është një veçori pozitive dhe thelbësore e qytetërimit.

Bashkëpunimi i klasave është një nga shtyllat kryesore të arkitekturës shoqërore në fashizëm. Sipas fjalëve të Benito Musolinit, fashizmi "pohon pabarazinë e pandreqshme, të frytshme dhe të dobishme të njerëzve". Duke pasur parasysh këtë premisë, fashistët arrijnë në përfundimin se ruajtja e hierarkisë shoqërore është në interes të të gjitha klasave dhe për këtë arsye të gjitha klasat duhet të bashkëpunojnë në mbrojtjen e saj: shtresat e ulëta dhe ato të larta duhet të pranojnë rolet e tyre dhe të kryejnë detyrat e tyre përkatëse.

Në mendimin fashist, parimi i bashkëpunimit të klasave kombinohet me ultranacionalizmin. Qëndrueshmëria dhe prosperiteti i kombit shihej si qëllimi përfundimtar i bashkëpunimit midis klasave.

Bashkëpunimi klasor nënkupton sindikalizmin kombëtar si modelin e preferuar për ekonominë. Shteti, me karakter joklasor, do të ndërmjetësonte mes punëdhënësve dhe punëmarrësve. Ndër të tjera, një ndërmjetësim i tillë do të përfshinte moslejimin e grevave nga punonjësit dhe bllokimin nga punëdhënësit; krijimin e korporatave/sindikatave shtetërore si përfaqësuesit e vetëm të industrive të caktuara; dhe duke lejuar vetëm sindikatat shtetërore të përfaqësojnë interesat e punonjësve.
Vala plane

Në fizikë, një **vala plane** është një rast i veçantë i një vale ose fushe : një madhësi fizike vlera e së cilës, në çdo moment, është konstante përmes çdo rrafshi që është pingul me një drejtim fiks në hapësirë. 

Për çdo pozicion \vec x në hapësirë dhe në çdo kohë t, vlera e një fushe të tillë mund të shkruhet si F(\vec x,t) = G(\vec x \cdot \vec n, t), ku \vec n është një vektor me gjatësi njësi, dhe G(d,t) është një funksion që jep vlerën e fushës si të varur vetëm nga dy parametra realë : koha t, dhe zhvendosja me vlerë skalare d = \vec x \cdot \vec n të pikës \vec x përgjatë drejtimit \vec n . Zhvendosja është konstante mbi çdo rrafsh pingul me \vec n.

Vlerat e fushës F mund të jenë skalarë, vektorë ose ndonjë madhësi tjetër fizike ose matematikore. Ata mund të jenë numra kompleksë, si në një valë plane komplekse eksponenciale.

Kur vlerat e F janë vektorë, vala thuhet se është një valë gjatësore nëse vektorët janë gjithmonë në linjë me vektorin \vec n, dhe një valë tërthore nëse janë gjithmonë ortogonale (pingule) me të.

## Llojet e veçanta 
### Vala e planit udhëtues 
djathtas|parapamje|300x300px| Frontet valore të një valë avioni që udhëton në 3-hapësirë
Shpesh termi "valë plane" i referohet në mënyrë specifike një *valë plani udhëtues*, evolucioni i së cilës në kohë mund të përshkruhet si përkthim i thjeshtë i fushës me një *shpejtësi vale* konstante. c përgjatë drejtimit pingul me frontet valore. Një fushë e tillë mund të shkruhet si F(\vec x, t) = G\left(\vec x \cdot \vec n - c t\right)\, ku G(u) tani është një funksion i një parametri të vetëm real u = d - c t, që përshkruan "profilin" e valës, përkatësisht vlerën e fushës në atë kohë t = 0, për çdo zhvendosje d = \vec x \cdot \vec n . Në atë rast, \vec n quhet *drejtimi i përhapjes* . Për çdo zhvendosje d, rrafshi lëvizës pingul me \vec n në distancë d + c t nga origjina quhet " front vale ". Ky aeroplan udhëton përgjatë drejtimit të përhapjes \vec n me shpejtësi c ; dhe vlera e fushës është atëherë e njëjtë, dhe konstante në kohë, në çdo pikë të saj.
Muzikë e degjeneruar

**Muzika e degjeneruar** (  ) ishte një etiketë e aplikuar në vitet 1930 nga qeveria e Gjermanisë naziste për disa forma të muzikës që ajo i konsideronte të dëmshme ose dekadente . Shqetësimet e qeverisë naziste për muzikën e degjeneruar ishin pjesë e fushatës së saj më të madhe dhe më të njohur kundër artit të degjeneruar (  ). Në të dyja rastet, qeveria u përpoq të izolonte, diskreditonte, shkurajonte ose ndalonte punët.

## Theksi racor 
Kompozitorët hebrenj si Felix Mendelssohn dhe Gustav Mahler u përçmuan dhe u dënuan nga nazistët.  Në Lajpcig, një statujë bronzi e Mendelssohnit u hoq. Regjimi porositi muzikë për të zëvendësuar muzikën e tij të rastësishme në *Ëndrrën e një nate vere* . 

Nazistët rregulluan gjithashtu xhazin, duke përfshirë ndalimin e solove dhe fraksioneve të daulleve, Scat, "Teprimet negroide në tempo" dhe "Lirikat e zymta hebreje". 

## Diskriminimi 
Që nga marrja e pushtetit nga nazistët e tutje, këta kompozitorë e kishin gjithnjë e më të vështirë, dhe shpeshherë të pamundur, të gjenin punë ose të performonin muzikën e tyre. Shumë shkuan në mërgim (p.sh. Arnold Schoenberg, Kurt Weill, Paul Hindemith, Berthold Goldschmidt ); ose u tërhoq në " mërgim të brendshëm " (p.sh. Karl Amadeus Hartmann, Boris Blacher ); ose përfundoi në kampet e përqendrimit (p.sh. Viktor Ullmann ose Erwin Schulhoff ).

Ashtu si arti i degjeneruar, shembuj të muzikës së degjeneruar u shfaqën në ekspozita publike në Gjermani duke filluar nga viti 1938. Një nga të parat u organizua në Dyseldorf nga Hans Severus Ziegler, në atë kohë mbikëqyrës i Teatrit Kombëtar Deutsches Weimar, i cili shpjegoi në një fjalim hapës se prishja e muzikës ishte "për shkak të ndikimit të judaizmit dhe kapitalizmit ".

Ekspozita e Ziglerit u organizua në shtatë seksione, kushtuar: 

# Ndikimi i Judaizmit
# Arnold Schoenberg
# Kurt Weill dhe Ernst Krenek
# Bolshevikët e vegjël ( Franz Schreker, Alban Berg, Ernst Toch, etj.)
# Leo Kestenberg, drejtor i arsimit muzikor para vitit 1933
# Operat dhe oratoriumet e Hindemith -it
# Igor Stravinsky
Malet Urale në planifikimin nazist

parapamje| Harta e maleve Urale
Malet Urale luajtën një rol të rëndësishëm në planifikimin nazist. Adolf Hitleri dhe pjesa tjetër e udhëheqjes naziste u referuan shumë atyre si një objektiv strategjik i Rajhut të Tretë për të ndjekur një fitore vendimtare në Frontin Lindor kundër Bashkimit Sovjetik.

## Si koncept gjeografik 
Në 1725, Philip Johan von Strahlenberg përdori për herë të parë malet Urale si pjesë e vijëzimit lindor të Evropës. Që nga 1850 shumica e hartografëve i kanë konsideruar Urale dhe lumin Ural në jug të tyre si kufirin lindor të Evropës, gjeografikisht i njohur si një nënkontinent i Euroazisë.

Nazistët hodhën poshtë nocionin se këto male demarkuan kufirin e Evropës, të paktën në një kuptim kulturor nëse jo në kuptimin gjeografik. Propaganda naziste dhe udhëheqësit nazistë e etiketuan vazhdimisht Bashkimin Sovjetik si një "shtet aziatik" dhe i barazuan rusët si me hunët dhe me mongolët, duke i përshkruar ata si *Untermenschen* ("nënnjerëz"). Mediat gjermane i portretizuan fushatat gjermane në lindje si të nevojshme për të siguruar mbijetesën e kulturës evropiane kundër "kërcënimit aziatik". Në një konferencë të madhe më 16 korrik 1941, ku u prezantuan aspektet kryesore të sundimit gjerman në territoret e pushtuara të Evropës Lindore, Hitleri u theksoi të pranishmëve (Martin Bormann, Hermann Göring, Alfred Rosenberg dhe Hans Lammers) se "Evropa e sotshme nuk ishte gjë tjetër veçse një term gjeografik; në realitet Azia shtrihet deri në kufijtë tanë”.
Thomas Couture

parapamje|383x383px| Varri i Thomas Couture, Varrezat Pere Lachaise, Paris
[parapamje|251x251px| Portret fotografik, nga [Étienne Carjat, rreth 1860]]
**Thomas Couture** (21 dhjetor 1815 &#x2013; 30 mars 1879) ishte një piktor dhe mësues francez i historisë 
Ai mësoi njerëz të mëvonshëm të botës së artit si Édouard Manet, Henri Fantin-Latour, John La Farge,  Pierre Puvis de Chavannes, John Ward Dunsmore,  Karel Javůrek, William Morris Hunt,  dhe Joseph- Noël Sylvestre .

## Piktura të zgjedhura 

Skeda:THOMAS_COUTURE_-_Los_Romanos_de_la_Decadencia_(Museo_de_Orsay,_1847._Óleo_sobre_lienzo,_472_x_772_cm).jpg|*Romakët në Dekadencën e tyre* (1847)
Skeda:Portrait_of_a_Seated_Woman_by_Thomas_Couture.jpg|*Portreti i një Gruaje të Ulur* (1850-1855)
Skeda:Thomas_Couture-Anselm_Feuerbach_1852.JPG|*Anselm Feuerbach* (1852)
Skeda:Thomas_Couture_-_The_Supper_after_the_Masked_Ball.jpg|*Darka pas Ballos me Maska* [1857]
Skeda:Le_Duel_après_le_bal_masqué_-_Thomas_Couture_-_Wallace_Collection.jpg|*Dueli pas Ballos me Maska* (1857)
Skeda:Thomas_Couture_-_Daydreams_-_Walters_3744.jpg|*Ëndrra me sy hapur* (1859).
Skeda:Thomas_Couture_-_Lawyer_Going_to_Court_-_Walters_371204.jpg|*Një Avokat duke shkuar në Gjykatë* (1860s)  
Skeda:Thomas_Couture,_The_Thorny_Path_(1873).jpg|*Shtegu Gjëmbaç* (1872)
Drang nach Osten

[parapamje|260x260px| Dëbimi i polakëve pas [Pushtimi i Polonisë|pushtimit gjerman të Polonisë në 1939. Polakët u hoqën për t'u lënë vend kolonistëve gjermanë, si pjesë e një plani për gjermanizimin e Polonisë perëndimore.]]
'''** (shqip. **'Lëvizja drejt Lindjes'''', ose 'shtyrja drejt lindjes', 'dëshira për të shtyrë në lindje') ishte emri për një synim nacionalist gjerman të shekullit të 19-të për të zgjeruar Gjermaninë në territoret sllave të Evropën Qendrore dhe Lindore. Në disa ligjërata historike,  kombinon vendbanimet historike gjermane në Evropën Qendrore dhe Lindore, ekspeditat ushtarake mesjetare (shek. 12-13) si ato të kalorësve teutonikë (Kryqëzatat veriore) dhe politikat gjermanizuese dhe luftërat e shteteve moderne gjermane si ato që zbatuan konceptin nazist *Lebensraum*.

Në veprat polake termi  mund t'i referohej programeve për gjermanizimin e Polonisë, ndërsa në Gjermaninë e shekullit të 19-të slogani u përdor në mënyra të ndryshme për një miratim më të gjerë nacionalist të vendbanimeve mesjetare gjermane në lindje dhe idesë së "superioritetit të kulturës gjermane". Në vitet pas Luftës së Parë Botërore ideja e një  ('Lëvizje në perëndim'), një lëvizje e supozuar polake drejt perëndimit—një analogji e  - qarkulloi midis autorëve gjermanë në reagim ndaj humbjes së territoreve lindore dhe korridorit polak.
Miti i thikës pas shpine

[parapamje| Një ilustrim nga një kartolinë austriake e vitit 1919 që tregon një hebre të karikaturuar që godet me një kamë pas shpine një ushtari [Ushtria Perandorake Gjermane|të ushtrisë gjermane. Kapitullimi i Fuqive Qendrore iu fajësua komunistëve, bolshevikëve dhe Republikës së Vajmarit, por në veçanti hebrenjve.]]
**Miti i thikës pas shpine** ( shqip.&#x2009;'Legjenda e nguljes së kamës' ) ishte një teori konspirative antisemite që u besua gjerësisht dhe u shpall në Gjermani pas vitit 1918. Ai pohoi se Ushtria Perandorake Gjermane nuk e humbi Luftën e Parë Botërore në fushën e betejës, por në vend të kësaj u tradhtua nga disa qytetarë në frontin e brendshëm &#x2013; veçanërisht hebrenjtë, socialistët revolucionarë që nxitën greva dhe trazirat e punës, dhe politikanët republikanë që kishin përmbysur Shtëpinë e Hohencollernit në Revolucionin Gjerman të 1918-1919. Mbrojtësit e mitit denoncuan krerët e qeverisë gjermane që kishin nënshkruar armëpushimin e 11 nëntorit 1918 si "**kriminelët e nëntorit**" ().

Kur Adolf Hitleri dhe Partia Naziste u ngritën në pushtet në vitin 1933, ata e bënë teorinë e konspiracionit një pjesë integrale të historisë së tyre zyrtare të viteve 1920, duke e portretizuar Republikën e Vajmarit si veprën e "kriminelëve të nëntorit" të cilët kishin "goditur kombin me thikë pas shpine” për të kapur pushtetin. Propaganda naziste e përshkroi Gjermaninë e Vajmarit si "një moçal korrupsioni, degjenerimi, poshtërimi kombëtar, persekutimi të pamëshirshëm i 'opozitës kombëtare' të ndershmekatërmbëdhjetë vjet sundim nga hebrenjtë, marksistët dhe 'bolshevikët kulturorë', të cilët më në fund ishin fshirë nga lëvizja nacionalsocialiste nën Hitlerin dhe nga fitorja e 'revolucionit kombëtar' të vitit 1933".

Historianët brenda dhe jashtë Gjermanisë, ndërkohë që pranojnë se kolapsi ekonomik dhe moral në frontin e brendshëm ishte një faktor në humbjen gjermane, njëzëri e hedhin poshtë mitin. Historianët dhe teoricienët ushtarakë tregojnë mungesën e rezervave të mëtejshme të Ushtrisë Perandorake Gjermane, rrezikun e pushtimit nga jugu, dërrmimin e forcave gjermane në frontin perëndimor nga forcat më të shumta aleate, veçanërisht pas hyrjes së Shteteve të Bashkuara në luftë, si dëshmi se Gjermania tashmë e kishte humbur luftën ushtarakisht nga fundi i vitit 1918.
Lès

[djathtas|parapamje| [Stacioni Saint-Rémy-lès-Chevreuse]]
[djathtas|parapamje| [Flines-lès-Mortagne, afër Mortagne-du-Nord]]
Fjala ***lès*** ( liaison ) është një parafjalë arkaike franceze që do të thotë "afër", "pranë".   Sot ndodh vetëm në emërtimet e vendeve të dallohen vendet me të njëjtin emër.

Fjala *lès* ka dy variante: *lez* dhe *les* .   Parafjala nuk përdoret më në frëngjisht, por mbetet ende sot në gjuhë të tjera d'oïl si në gjuhën valone me *dilé* (afër) dhe *adlé* (ndër).

## Shembuj 
### Lès 
* Villeneuve-lès-Avignon, afër Avignon
* Beaumont-lès-Valence, afër Valence
* Saint-Rémy-lès-Chevreuse, afër Chevreuse
* Margny-lès-Compiègne, afër Compiègne
* Asnières-lès-Dijon, afër Dijonit
* Fontaine-lès-Dijon, afër Dijonit
* Hauteville-lès-Dijon, afër Dijonit
* Neuilly-lès-Dijon, afër Dijonit
* Perrigny-lès-Dijon, afër Dijonit
* Plombières-lès-Dijon, afër Dijonit
* Sennecey-lès-Dijon, afër Dijonit
* Garges-lès-Gonesse, afër Gonesse
* Bonchamp-lès-Laval, afër Laval
* Fontaine-lès-Luxeuil, afër Luxeuil-les-Bains
* Sainte-Foy-lès-Lyon, afër Lionit
* Montigny-lès-Metz, afër Metz
* Saint-Julien-lès-Metz, afër Metz
* Flines-lès-Mortagne, afër Mortagne-du-Nord
* Essey-lès-Nancy, afër Nancy
* Vandœuvre-lès-Nancy, afër Nancy
* Saulxures-lès-Nancy, afër Nancy
* Villers-lès-Nancy, afër Nancy
* Déville-lès-Rouen, afër Rouen
* Sotteville-lès-Rouen, afër Rouen
* Nieul-lès-Saintes, afër Saintes
* Chambray-lès-Tours, pranë Tours
* Joué-lès-Tours, pranë Tours
* Saint-Martin-lès-Seyne, afër Seyne
* Bourg-lès-Valence, afër Valence
* Béning-lès-Saint-Avold, afër Saint-Avold
* Savigny-lès-Beaune, afër Beaune
* …

### Lez 
* Auchy-lez-Orchies, pranë Orchies
* Aulnoy-lez-Valenciennes, afër Valenciennes
* Bougy-lez-Neuville, afër Neuville-aux-Bois
* Bruille-lez-Marchiennes, afër Marchiennes
* Flines-lez-Raches, pranë Raches
* Hallennes-lez-Haubourdin, afër Haubourdin
* Houdain-lez-Bavay, afër Bavay
* Lambres-lez-Douai, afër Duait
* Lys-lez-Lannoy, afër Lannoy
* Marquette-lez-Lille, afër Lille
* Mézières-lez-Cléry, afër Cléry
* Nissan-lez-Enserune, afër Enserune
* Poilly-lez-Gien, afër Gien
* Sailly-lez-Cambrai, afër Cambrai
* Sailly-lez-Lannoy, afër Lannoy
* Saint-André-lez-Lille, afër Lille
* Saint-Hilaire-lez-Cambrai, afër Kambrait
* Tilloy-lez-Cambrai, afër Kambrait
* Tilloy-lez-Marchiennes, afër Marchiennes
* Villy-lez-Falaise, pranë Falaise
* …

### Les 
* Avesnes-les-Aubert, afër Aubert
* Châteauneuf-les-Martigues, afër Martigues
* Chorey-les-Beaune, afër Beaune
* La Queue-les-Yvelines, pranë (rajonit historik të) Yvelines
* Villars-les-Dombes, afër Dombes
Ultranacionalizmi

**Ultranacionalizmi** ose **nacionalizmi ekstrem** është një formë ekstreme e nacionalizmit në të cilën një vend pohon ose ruan hegjemoninë, supremacinë ose forma të tjera të kontrollit të dëmshëm mbi kombet e tjera (zakonisht përmes detyrimit të dhunshëm) për të ndjekur interesat e tij specifike. Subjektet ultranacionaliste janë shoqëruar me përfshirjen e dhunës politike edhe në kohë paqeje.

Në terma ideologjikë, studiues të tillë si teoricieni politik britanik Roxher Grifin kanë zbuluar se ultranacionalizmi lind nga të parët e shteteve kombëtare moderne si organizma të gjalla që janë drejtpërdrejt të ngjashëm me njerëzit fizikë, sepse ata mund të kalben, të rriten dhe të vdesin, dhe përveç kësaj, ata mund të përjetojnë rilindje. Në mënyra të ashpra mitologjike, aktivistët politikë i kanë ndarë shoqëritë në ato shoqëri që perceptohen si në mënyrë të degjeneruar të ulëta dhe ato shoqëri që perceptohen se kanë fate të mëdha kulturore. Ultranacionalizmi ka qenë një veçori e fashizmit, me qeveritë historike si regjimet e Italisë fashiste dhe Gjermanisë naziste që ndërtuan themele ultranacionaliste duke përdorur plane specifike për rinovimin e supozuar të gjerë kombëtar.

Ultranacionalizmi luajti një rol dominues në politikën e Perandorisë së Japonisë, Kampuçesë Demokratike dhe Republikës Socialiste të Rumanisë. Ajo ka ndikuar në pjesë të shoqërive moderne në Hungari, Izrael, Rusi, Kinë, Arabinë Saudite dhe ka frymëzuar grupe terroriste në Sri Lanka dhe Greqi. Personazhet ultranacionalistë kanë shërbyer si zuzarë në vepra të shumta të mediave imagjinare me vlerësim popullor.
[djathtas|parapamje|260x260px| Ultranacionalistë monarkistë brenda lëvizjes së qindra të zezave marshuan në [Odesa, atëherë brenda Rusisë, pasi doli *Manifesti i Tetorit* në 1905.]]
[djathtas|parapamje|260x260px| Figura [Italianët|italiane e ekstremit të djathtë Benito Musolini (majtas) ndikoi shumë te Osvald Mosli (djathtas) dhe kontribuoi në evolucionin e fraksionit të tij ultranacionalist të quajtur Unioni Britanik i Fashistëve, me ata që u shfaqën së bashku me këtë rast në vetë Italinë.]]

## Shiko edhe 
* Nacionalizmi
* Ekstremizmi

## Referime
Tempulli xhain i Kohimës

**Tempulli Xhain i Kohimës** ndodhet në Kohima, Nagaland . Ky tempull është tempulli më i vjetër xhain në Nagaland i ndërtuar në vitin 1920.

## Historia 
Gjatë epokës së para-pavarësisë, shumica e familjeve xhain në Nagaland u vendosën në Kohima. Tempulli i parë xhain në Nagaland u ndërtua në Kohima në vitin 1920 nga 8 familjet Sethi, patriarkët e të cilëve ishin Shri Hardeo Sethi dhe Shri Hiralal Sethi. Megjithatë këto familje më vonë u shpërngulën në Dimapur në 1944 për shkak të pushtimit japonez gjatë Luftës së Dytë Botërore .  Moolnayak (mulnajaku) i tempullit është një idhull i Mahavirës . Më pas, këto familje ndërtuan Tempullin Xhain në Dimapur në 1947, Shkollën SD Xhaine në 1947 dhe Spitalin Bamirës SD Xhain në 1975. Presidenti i parë i Komitetit të Tempullit Xhain të Kohimës ishte Shri Devalal Sethi i ndjekur nga Shri Jethmal Sethi. Shri Phulchand Sethi shërbeu si Sekretar i Tempullit. Shri Phulchand Sethi u bë President i Komitetit të Tempullit në 1947 dhe vazhdoi deri në vitin 1965. Ai u pasua nga Shri Kishanlal Sethi, Shri Gaurilal Sethi, Shri Prakash Chand Sethi dhe Shri Sohanlal Sethi. Shri Pawan Kumar Sethi, djali i Phulchand Sethit është presidenti aktual i Komitetit të Tempullit.  

## Galeria 

Skeda:KohimaJainTemple.jpg|alt=Inside the Kohima Jain Temple|Brenda tempullit xhain në Kohima
Skeda:KohimaJainTempleBoard.jpg|alt=Board outside the Kohima Jain Temple|Bordi jashtë Tempullit
Idi Amin

**Idi Amin Dada Oumee** (30 Maj 192816 Gusht 2003) ishte një oficer ushtarak ugandas dhe politikan, i cili shërbeu si presidenti i tretë i Ugandës nga 1971 deri në 1979. Ai udhëhoqi si diktator ushtarak dhe konsiderohet si një ndër despotët më brutalë në historinë moderne botërore. 

Amin lindi nga një baba Kakwa dhe nëna Lugbara . Në vitin 1946, ai u bashkua me pushkët afrikane të mbretit (KAR) të Ushtrisë Koloniale Britanike si kuzhinier. Ai u ngrit në gradën e togerit, duke marrë pjesë në aksionet britanike kundër rebelëve somalezë dhe më pas në kryengritjen Mau Mau në Kenia . Uganda fitoi pavarësinë nga Mbretëria e Bashkuar në 1962, dhe Amin mbeti në ushtri, duke u ngritur në pozicionin e majorit dhe duke u emëruar komandant i Ushtrisë së Ugandës në 1965. Ai u bë i vetëdijshëm se presidenti i Ugandës Milton Obote po planifikonte ta arrestonte për shpërdorimin e fondeve të ushtrisë, kështu që ai nisi grushtin e shtetit të Ugandës në vitin 1971 dhe e shpalli veten president.

Gjatë viteve të tij në pushtet, Amin kaloi nga të qenit një sundimtar properëndimor që gëzonte mbështetje të konsiderueshme nga Izraeli në mbështetjen e Muammar Gaddafi të Libisë, Mobutu Sese Seko të Zaires, Bashkimit Sovjetik dhe Gjermanisë Lindore .    Në vitin 1972, Amin dëboi aziatikët, shumica e të cilëve ishin indianë-ugandas, duke e çuar Indinë në ndërprerjen e marrëdhënieve diplomatike me regjimin e tij.  Në 1975, Amin mori kryesimin e Organizatës së Unitetit Afrikan (OAU), një grup pan-afrikan i krijuar për të promovuar solidaritetin midis shteteve afrikane  (një rol me rotacion çdo vit). Uganda ishte anëtare e Komisionit të Kombeve të Bashkuara për të Drejtat e Njeriut nga viti 1977 deri në 1979.  Mbretëria e Bashkuar ndërpreu marrëdhëniet diplomatike me Ugandën në 1977, dhe Amin deklaroi se ai kishte mundur britanikët dhe shtoi " CBE " në titullin e tij për "Pushtues i Perandorisë Britanike". 

Ndërsa sundimi i Amin përparoi në fund të viteve 1970, pati trazira në rritje kundër persekutimit të tij të grupeve të caktuara etnike dhe disidentëve politikë, së bashku me pozitën shumë të dobët ndërkombëtare të Ugandës për shkak të mbështetjes së Aminit për rrëmbyesit e PFLP-EO dhe RZ në 1976, duke çuar në Operacionin Entebbe të Izraelit. . Më pas ai u përpoq të aneksonte Rajonin Kagera të Tanzanisë në 1978. Presidenti i Tanzanisë Julius Nyerere urdhëroi trupat e tij të pushtonin Ugandën si kundërpërgjigje. Ushtria Tanzaniane dhe forcat rebele pushtuan me sukses Kampalën në 1979 dhe rrëzuan Amini nga pushteti. Amini shkoi në mërgim, fillimisht në Libi, më pas në Irak dhe më në fund në Arabinë Saudite, ku jetoi deri në vdekjen e tij në 2003. 

Sundimi i Aminit u karakterizua nga abuzime të shfrenuara të të drejtave të njeriut, duke përfshirë përndjekjen politike, persekutimin etnik, vrasjet jashtëgjyqësore, si dhe nepotizmin, korrupsionin dhe keqmenaxhimin e rëndë ekonomik. Vëzhguesit ndërkombëtarë dhe grupet e të drejtave të njeriut vlerësojnë se nga 100,000  deri në 500,000 njerëz u vranë nën regjimin e tij.
Pommes dauphine

**Pommes dauphine**, nganjëherë të quajtura **patate dauphine**,  janë pudra të freskëta me patate të bëra duke përzier pure patatesh me pastë shu të shijshme, duke e formuar përzierjen në forma quenelle ose rrumbullakët që skuqen thellë në 170 deri në 180 °C (338 deri në 356 °F) . 

## Adash me emër 
Pjata është emëruar për Dafinën e Francës, gruaja e trashëgimtarit të dukshëm të fronit francez.

## Kuzhina 
Pommes dauphine zakonisht shoqërojnë mish të kuq ose pulë.  Zakonisht shërbehen në restorante, ato shpesh shiten në supermarkete në Francë .

Përgatitjet e lidhura me patate përfshijnë pommes noisette, pommes duchesse, kroketa dhe sufletë pommes . Mirëpo, daufinet pommes janë unike, me pastë choux që jep një pjatë më pak të dendur.
Khoisan

**Khoisan**  ose ''''* (), është një term i përgjithshëm për popujt indigjenë të Afrikës Jugore që tradicionalisht flasin gjuhë jo-bantu, duke kombinuar popujt Khoekhoen dhe Sān. Popullatat khoisane tradicionalisht flasin gjuhët me klike dhe konsiderohen të jenë komunitetet historike në të gjithë Afrikën Jugore, duke mbetur mbizotëruese deri në kolonizimin evropian në zona klimatikisht të pafavorshme për bujqësinë Bantu (me bazë melekuqen), si rajoni i Kepit, deri në Namibi, ku popullatat Khoekhoe, Nama dhe Damara, janë grupe të përhapura, dhe Botsvana. Përzierja e konsiderueshme me grupet që flasin bantu dëshmohet nga përhapja e fonemave klike në shumë gjuhë Bantu, veçanërisht të Afrikës Jugore Xhosa.

Shumë njerëz Khoesan janë pasardhës të një shpërndarjeje shumë të hershme të njerëzve anatomikisht modernë në Afrikën Jugore para 150,000&nbsp;vite më parë. (Megjithatë, shih më poshtë për punën e fundit që mbështet një hipotezë shumë-rajonale që sugjeron se Khoisan mund të jetë një popullsi burimore për njerëzit anatomikisht modernë.)  Gjuhët e tyre tregojnë një ngjashmëri tipologjike të paqartë, e kufizuar kryesisht në përhapjen e bashkëtingëlloreve klike . Ato nuk rrjedhin në mënyrë të verifikueshme nga një proto-gjuhë e zakonshme, por sot janë ndarë në të paktën tre familje gjuhësore të veçanta dhe të palidhura ( Khoe-Kwadi, Tuu dhe Kxʼa ). Është sugjeruar se Khoekhoe mund të përfaqësojë ardhjet e Epokës së Gurit të Vonë në Afrikën Jugore, ndoshta të zhvendosur nga zgjerimi Bantu duke arritur në zonën afërsisht midis 1500 dhe 2000&nbsp;vite më parë. 

San janë menduar gjerësisht si foragjerë në shkretëtirën Kalahari dhe rajonet e Botsvanës, Namibisë, Angolës, Zambisë, Zimbabvesë, Lesotos dhe Afrikës së Jugut Veriore. Fjala *sān'' vjen nga gjuha Khoekhoe dhe u referohet foragjerëve ("ata që marrin gjërat nga toka") të cilët nuk zotërojnë bagëti. Si i tillë, ai përdorej në lidhje me të gjitha popullsitë e gjuetarëve-mbledhësve që ranë në kontakt me komunitetet që flisnin Khoekhoe, dhe i referohej kryesisht stilit të jetesës, i ndryshëm nga ai blegtoral ose bujqësor, dhe jo ndonjë etnie të veçantë. Ndërsa ka kozmologji dhe gjuhë që lidhen me këtë mënyrë jetese, termi është një përcaktues ekonomik dhe jo kulturor ose etnik.
Rrahja (gatim)

alt=A spoon pouring batter into a bowl|parapamje| Një rrahje e hollë për petullat angleze
[parapamje| Rrahja e grurit i përzier me gjethe fenugreek për të bërë [Dosa (ushqim)|dosa]]
**Rrahja** është një përzierje mielli me lëng dhe përbërës të tjerë si sheqeri, kripë dhe tharmi që përdoret për gatim. Zakonisht përmban më shumë lëng se brumë, i cili është gjithashtu një përzierje e miellit dhe lëngut. Rrahjet kanë zakonisht një konsistencë të derdhur që nuk mund të duarlat.  Brumi përdoret më shpesh për petulla, ëmbëlsira të lehta dhe si shtresë për ushqimet e skuqura. Përdoret gjithashtu për një shumëllojshmëri të bukëve të rrahjes .

Fjala gjegjëse angleze *batter* vjen nga fjala frëngjisht *battre*, që do të thotë *të rrahësh*,  pasi shumë brumë kërkojnë rrahje të fuqishme në përgatitjen e tyre.

## Metodat 
Shumë rrahje bëhen duke kombinuar miellin e thatë me lëngje të tilla si uji, qumështi ose vezët. Rrahjet mund të bëhen edhe duke i njomur kokrrat në ujë dhe duke i grirë të lagura. Shpesh përfshihet një agjent thartues si pluhuri për pjekje për të ajrosur dhe fryrë brumin teksa gatuhet, ose përzierja mund të fermentohet natyrshëm për këtë qëllim, si dhe për të shtuar aromë. Uji i gazuar ose një lëng tjetër i gazuar si birra mund të përdoret për të ajrosur brumin në disa receta, si për tortën Fanta . Zëvendësues të tjerë të ujit janë vera, ose pije me shije si curaçao, brandy dhe maraschino.

Viskoziteti i rrahjes mund të variojë nga shumë "i rëndë" (i ngjitur në një lugë të përmbysur) në "i hollë" (i ngjashëm me panën, mjaftueshëm për t'u derdhur ose hedhur nga një lugë dhe nganjëherë quhet "rrahje me pika"). Nxehtësia aplikohet në brumë, zakonisht me skuqje, pjekje ose avull, për të gatuar përbërësit dhe për të "vendosur" brumin në një formë të fortë. Përbërja mund të jetë e ëmbël ose e shijshme, shpesh me sheqer ose kripë të shtuar (ndonjëherë të dyja). Shumë aromatizues të tjerë si barishte, erëza, fruta ose perime mund t'i shtohen përzierjes.
Skeda:Crepesteig_040.jpg|alt=Crêpe batter| Rrahje për krepa
Skeda:Batter_spatula.jpg|alt=Batter with a batter spoon|Rrahje me një lugë të posaçme
Skeda:Angel_food_cake_batter_1.jpg|alt=Close-up view of angel food cake batter|Pamje nga afër e brumit tëtortës së ushqimit të engjëjve
Kladderadatsch

parapamje|321x321px| Kopertina e parë e revistës më 9 korrik 1848, me djalin e qeshur që u bë marka e saj.
***Kladderadatsch*** ( onomatope për "Përplasje") ishte një revistë satirike në gjuhën gjermane e botuar për herë të parë në Berlin më 7 maj 1848.  Ajo botohej çdo javë ose siç e thoshte *Kladderadatsch* : "çdo ditë, përveç ditëve të javës". Ajo u themelua nga Albert Hofmann dhe David Kalisch, ky i fundit biri i një tregtari hebre dhe autor i disa komedive.  Publikimi rreshti në 1944.

## Sfondi 
Botimi i parë, i shkruar pothuajse tërësisht nga Kalisch, pati 4000 kopje të shtypura, të cilat të gjitha u shitën brenda 24 orëve. Dy shkrimtarë të tjerë, Ernst Dohm dhe Rudolf Löwenstein, u punësuan më pas. Vizatimet e Wilhelm Scholz u shfaqën në botimin e dytë dhe do ta bënin këtë për 40 vitet e ardhshme.  Revista shiti 50,000 kopje në 1890 dhe 85,000 kopje në 1911. 

Fillimisht, *Kladderadatsch* ishte një revistë liberale,  Revista adoptoi një qasje satirike agresive ndaj hebrenjve pas vitit 1933 në përputhje me revistën naziste *Die Brennessel* .
Xhainizmi në Nagaland

[djathtas|parapamje| Tempulli xhain në [Dimapur, rrethi Dimapur]]
Nagalandi, një shtet në Indinë verilindore, ka pasur një lidhje të gjatë me xhainizmin . Sot shteti ka dy tempuj xhainësh dhe është bërë shtëpia e qindra familjeve xhainiste që jetojnë të begatë dhe paqësisht.

## Historia 
Tempulli i parë xhain në Nagaland u krijua në Kohima . Tempulli u themelua në vitin 1920 nga një grup prej 8 familjesh xhainiste, mes të cilëve të shquar ishin Hardev Sethi, Hiralal Sethi, Phulchand Sethi, Jethmal Sethi, Devalal Sethi. Këto familje më pas u zhvendosën në Dimapur në 1944 për shkak të pushtimit japonez gjatë Luftës së Dytë Botërore . Këto familje themeluan tempullin xhain në Dimapur në 1947.

## Tempulli Xhain i Dimapurit 
Tempulli Xhain i Dimapurit u ndërtua në vitin 1947. Tempulli është arkitektonisht i ndërtuar shumë mirë dhe ka një strukturë mbresëlënëse. Tempulli ka disa punime të ndërlikuara prej xhami. Tempulli konsiderohet shumë i mbarë nga njerëzit e Dimapurit. Mulnajaku i tempullit është Zoti Mahavira. Dimapuri është qendra e biznesit të Nagalandit sot dhe shumica e familjeve xhaine janë vendosur në Dimapur.

## Tempulli Kohima Jain 
Tempulli i parë xhain në Nagaland u krijua në Kohima. Tempulli u krijua në vitin 1920

## Galeria 

Skeda:Jain_Temple_Dimapur1.png|alt=Mulnayak Pratima at Jain Temple, Dimapur|Mulnayak Pratima në Tempullin xhain,Dimapur
Skeda:Jain_Temple_Dimapur2.png|alt=Trimurti at Jain Temple, Dimapur|Trimurti në Tempullin xhain,Dimapur
Skeda:Kohima_Jain_Temple_(1).jpg|alt=Jain Temple, Kohima|Tempulli xhain,Kohima
Skeda:Kohima_Jain_Temple.jpg|alt=Kohima Jain Temple|Tempulli i Kohimës

## Qendrat kryesore 
Qendrat kryesore Jain përfshijnë:

* Tempulli Xhain Shri Digambar Dimapur
* Tempulli Jain Kohima

## Popullsia 
Sipas regjistrimit të vitit 2011, popullsia e xhainëve në Nagaland është 2,093, që është afërsisht 0.1% e popullsisë së përgjithshme.

## Personalitete të shquara 
* I ndjeri Phulchand Sethi
* I ndjeri Jethmal Sethi
* I ndjerë Champalal Sethi
* Kanhaiyalal Sethi i vonë
* Chabra e Vonë Mangilal
* I vonuar Subhkaran Sethi
* Ramchandra Sethi i ndjerë
* Binod Sethi
Mutaga III i Burundit

**Mwami Mutaga III Senyamwiza Mutamo** ishte mbreti i Burundit . Ai u ngjit në fron rreth 1735-1739 dhe sundoi deri në vdekjen e tij në 1767.  Ai pasoi mbretin Mwezi III Ndagushimije .

## Jeta 
Paraardhësi i tij në fronin e mbretit të Burundit ishte babai i tij Mwezi III i Burundit.

Në jetën e Mutagës, Burundi kishte pasur konflikte me Ruandën. Luftimet që kishin filluar me zgjerimin e Burundit në veri përfunduan kur Mutaga u martua me Rujugirën, vajzën e mbretit të Ruandës.

Këto luftëra rifilluan në vitet e mëvonshme dhe ai vdiq në Butare . Mwambutsa I u bë pasuesi i tij.
Phulchand Sethi

**Phulchand Sethi** (nëntor 1911 - 2 tetor 1976) ishte një punonjës social, filantrop dhe biznesmen nga Dimapuri, Nagaland në Indinë Verilindore. Ai ishte ndër ithtarët e parë të xhainizmit në Nagaland. Atij iu dha Certifikata e Lavdërimit nga Guvernatori i Nagaland, Lallan Prasad Singh, më 15 gusht 1975 për aktivitete shoqërore dhe humanitare.  Në vitin 1959, ai themeloi Dhomën e Tregtisë së Dimapurit. Sethi mund të fliste shumë dialekte vendore si Angami, Sümi, Lotha, Kuki, Manipuri dhe Asameze. Ai vdiq më 2 tetor 1976 në Dimapur.

## Galeria
John Vorster

**Balthazar Johannes** " **BJ** " **Vorster** (13 dhjetor 1915 - 10 shtator 1983), i njohur më mirë si **John Vorster**, ishte një politikan afrikano-jugor që shërbeu si kryeministër i Afrikës së Jugut nga 1966 deri në 1978 dhe presidenti i katërt i shtetit të Afrikës së Jugut nga 1978 deri në 1979. I njohur si B. J. Vorster gjatë pjesës më të madhe të karrierës së tij, ai preferoi emrin e anglicizuar John në vitet 1970. 

Vorster iu përmbajt fuqishëm politikës së aparteidit të vendit të tij, duke mbikëqyrur (si Ministër i Drejtësisë) Gjyqin e Rivonias, në të cilin Nelson Mandela u dënua me burgim të përjetshëm për sabotim, (si kryeministër) Aktin e Terrorizmit, heqjen e plotë të përfaqësimit politik të jo të bardhëve, trazirat e Sowetos dhe krizën e Steve Bikos . Ai zhvilloi një politikë të jashtme më pragmatike se paraardhësit e tij, në një përpjekje për të përmirësuar marrëdhëniet midis qeverisë së pakicës së bardhë dhe fqinjëve të Afrikës së Jugut, veçanërisht pas shpërbërjes së perandorisë koloniale portugeze . Menjëherë pas Marrëveshjes së Brendshme të 1978 në Rodezi, në të cilën ai luajti rol, ai u implikua në skandalin Muldergate . Ai dha dorëheqjen nga posti i kryeministrit në favor të presidencës ceremoniale shtetërore, nga e cila u detyrua të largohej gjithashtu tetë muaj më vonë.
Zimbabveanët e bardhë

**Zimbabveanët e bardhë** janë një popull afrikano-jugor me origjinë evropiane . Në aspektin gjuhësor, kulturor dhe historik, këta njerëz me origjinë etnike evropiane janë kryesisht pasardhës anglishtfolës të kolonëve britanikë. Një pakicë e vogël janë ose pasardhës që flasin afrikaner të afrikanerëve nga Afrika e Jugut ose ata që vijnë nga emigrantë grekë, portugeze, italianë dhe hebrenj . 

Në një referendum të vitit 1922, komuniteti refuzoi anëtarësimin në Bashkimin e Afrikës së Jugut, duke zgjedhur në vend të kësaj të vendosë një qeveri të përgjegjshme . Në referendumin e pavarësisë së Rodezisë në vitin 1964, komuniteti votoi me shumicë dërrmuese në favor të pavarësisë nga Britania, duke çuar në Deklarimin e Njëanshëm të Pavarësisë së Rodezisë nën Kryeministrin, Ian Smith . Komuniteti ishte i përfshirë në Luftën Rodeziane të Bushit (1964-1979), pasi qeveria Smith u përpoq të ruante sundimin e pakicës së bardhë . Burrat e bardhë u rekrutuan në Forcat e Sigurisë Rodeziane dhe në Policinë Britanike të Afrikës së Jugut. Civilët e bardhë u shënjestruan në disa sulme si Air Rhodesia Flight 825 dhe Air Rhodesia Flight 827 .    Komuniteti u përball me sfida të reja ekonomike gjatë periudhës së UDI-së pasi Britania vendosi sanksione ekonomike dhe Mozambiku mbylli kufirin e tij në 1976, duke bllokuar hyrjen e Rodezisë në Oqeanin Indian dhe tregtinë botërore.   Rodezia u përjashtua nga ngjarjet e mëdha sportive, që do të thoshte se atletët e saj të bardhë nuk ishin në gjendje të merrnin pjesë në Lojërat Olimpike të 1968, 1972 dhe 1976 .   

Një numër i vogël emigrantësh britanikë kishin arritur në koloninë britanike të Rodezisë Jugore, më vonë Zimbabve, si kolonë gjatë fundit të shekullit të nëntëmbëdhjetë. Një migrim i vazhdueshëm i popujve evropianë vazhdoi për 75 vitet e ardhshme. Popullsia e bardhë e Rodezisë Jugore, ose Rodezia siç njihej nga viti 1965, arriti një kulm prej rreth 300,000 në 1975-76, duke përfaqësuar rreth 8% të popullsisë. 

Emigracioni pasi vendi ndryshoi emër si Zimbabve dhe qeveri në 1980 rezultoi në një rënie të popullsisë së bardhë: e vlerësuar në 220,000 në 1980; 70,000 në vitin 2000;  dhe 30,000 në 2012.   Sidoqoftë, në vitin 2023, popullsia e bardhë ishte rritur pas lehtësimit të kufizimeve nga qeveria në lidhje me pronësinë e të bardhëve të tokës bujqësore. Shumë fermerë të bardhë të shpronësuar më parë kanë krijuar ndërmarrje të përbashkëta me pronarë tokash me ngjyrë.  Aktualisht janë tre ministra në Qeverinë e Zimbabvesë, të cilët janë të bardhë, Kirsty Coventry, Joshua Sacco dhe Vangelis Haritatos, ndërsa në vitin 2023, David Coltart u zgjodh kryetar i bashkisë Bulawayo, duke u bërë kryetari i parë i bardhë që nga viti 1981.
Yativṛṣabha

**Yativṛṣabha** (Jativrishabha), i njohur gjithashtu si **Xhadivasaha**, ishte një matematikan dhe murg xhain . Ai besohet të ketë jetuar gjatë shekullit të 6-të, ndoshta gjatë viteve 500-570. Ai studioi nën Arja Manksun dhe Nagahastinin. Ai jetoi dhe punoi midis periudhave të dy matematikanëve të mëdhenj indianë, Aryabhata (476 – 550) dhe Brahmagupta (598-668).

## Punimet 
Ai përpiloi shumë vepra në gjuhën Prakrite duke shpjeguar traditat xhainiste. Një prej tyre, *Tiloyapannatti* - një përshkrim i universit dhe pjesëve të tij, ka njëfarë rëndësie për historianët e shkencës indiane, sepse ai përfshin formula përfaqësuese të zhvillimeve në matematikën xhainiste midis veprave më të vjetra kanonike dhe teksteve të mëvonshme të shekujve të nëntë dhe në vijim. . Ai shkroi librin e quajtur *Tiloyapannatti*, i cili përshkruan kozmologjinë nga këndvështrimi i fesë dhe filozofisë xhainiste. Tiloya Panatti postuloi koncepte të ndryshme për pafundësinë .   Vepra e tij përshkruan gjithashtu ndërtimin e Universit të shprehur në numra specifikë.
Simite Boston

Një **simite e Bostonit**, ndryshe e njohur si **Sally Lunn**, është një simite e madhe me erëza me një shtresë të trashë glazure kokosi, e përhapur në Australi dhe Zelandën e Re . Tradicionalisht simite përmban pure patate të situr,  dhe versionet moderne ndonjëherë përmbajnë rrush të thatë ose sulltana, përfshirja e të cilëve daton nga vitet 1930.  Të dhënat për shitjen e një pjate të quajtur "Boston Bun" mund të gjenden që datojnë nga fillimi i shekullit të 20-të.  Shpesh shërbehet e prerë në feta dhe e lyer me gjalpë, për të shoqëruar një filxhan çaj. Origjina e emrit nuk dihet.  Në ishullin verior të Zelandës së Re, njihet edhe si "Sally Lunn".
Byreku me boronica

**Byreku me boronica** është një byrek me mbushje boronice. Byreku me boronica bëhet lehtë, sepse nuk kërkon zhbërthamim ose qërimin e lëkurës së frutave. Zakonisht ka një kore të sipërme dhe të poshtme. Korja e sipërme mund të jetë rrethore, por byreku mund të ketë edhe një kore të shkrirë ose të mos ketë kore të sipërme. Byrekët me boronica hahen shpesh gjatë verës kur boronicat janë në sezon në hemisferën veriore . 

## Përbërësit 
Përbërësit tipikë kryesorë për byrekun me boronica janë boronicat e shpëlara dhe me kërcell. Manaferrat mund të jenë të ngrira ose të freskëta. Përbërës të tjerë përfshijnë miell ose tapiokë të menjëhershme, kanellë, arrëmyshk, sheqer, vanilje dhe gjalpë . Përbërësit mund të ndryshojnë, në varësi të recetës. 

## Lëndët ushqyese 
Një racion referencë prej 100 gramësh i byrekut me boronica të përgatitur në mënyrë komerciale siguron 55 kalori dhe është 10% yndyrë, 35% karbohidrate, 2% proteina dhe 52% ujë (tabela). Ai përmban 10% të vlerës ditore në vitaminë K, por përndryshe nuk përmban mikronutrientë në përmbajtje të konsiderueshme.

## Galeria 

Skeda:Blueberry_pie_graham_crust.jpg|alt=Blueberry pie in a graham cracker crust|Byrek me boronica në një kore graham krisur
Skeda:Miniature_blueberry_pies.jpg|alt=Miniature blueberry pies|Byrek me boronica në miniaturë
Gougère

djathtas|parapamje| Pjesa e brendshme e një gougère
Një **gogère** (lex. *guzherë*), në kuzhinën franceze, është një pastë e shijshme choux e pjekur e bërë nga brumi shu i përzier me djathë . Ka shumë variante. Djathi zakonisht grihet Gruyère, Comté, ose Emmentaler,   por ka shumë variante që përdorin djathëra të tjerë ose përbërës të tjerë.

Pjata Gougères thuhet se vjen nga Burgundia, veçanërisht nga qyteti Tonnerre në departamentin Yonne . 

Gougères mund të bëhen si pasta të vogla, 3-4 centimetra në diametër; aperitiv gougères, 10-12 centimetra ; gougères individuale; ose në një unazë. Ndonjëherë ato janë të mbushura me përbërës të tillë si kërpudha, viçi ose proshutë; në këtë rast guzhera zakonisht bëhet duke përdorur një unazë ose tepsi byreku.

Në Burgundi, në përgjithësi shërbehen të ftohta kur shijojnë verën në bodrume, por shërbehen edhe të ngrohta si meze.
Spektri i një matrice

Në matematikë, **spektri** i një matrice është bashkësia e vlerave vetjake të saj.    Në përgjithësi, nëse T\colon V \to V është një operator linear në çdo hapësirë vektoriale me dimensione të fundme, spektri i tij është bashkësia e skalarëve \lambda të tilla që T-\lambda I nuk ka të anasjelltë. Përcaktori i matricës është i barabartë me prodhimin e vlerave vetjake të saj. Në mënyrë të ngjashme, gjurma e matricës është e barabartë me shumën e vlerave vetjake të saj.    Nga ky këndvështrim, ne mund të përcaktojmë pseudo-përcaktorin për një matricë singulare që të jetë prodhimi i eigenvlerave të saj jozero (dendësia e shpërndarjes normale shumëvariate do të ketë nevojë për këtë sasi).

Në shumë zbatime, si p.sh. PageRank, interesohemi për eigenvlerën dominuese, dmth atë që është më e madhja në vlerë absolute . Në zbatime të tjera, eigenvlera më e vogël është e rëndësishme, por në përgjithësi, i gjithë spektri ofron informacion të vlefshëm për një matricë.

## Përkufizimi 
Le të jetë *V* një hapësirë vektoriale me dimensione të fundme mbi një fushë *K* dhe supozojmë *T* : *V* → *V* është një hartë lineare. *Spektri* i *T*, i shënuar σ*T*, është shumëbashkësi e rrënjëve të polinomit karakteristik të *T*. Kështu, elementët e spektrit janë pikërisht eigenvlerat e *T*, dhe shumësia e një eigenvlere *λ* në spektër është i barabartë me dimensionin e hapësirës vetjake të përgjithësuar të *T* për *λ* (i quajtur edhe shumësia algjebrike e *λ* ).

Tani, caktoni një bazë *B* të *V* mbi *K* dhe supozoni *M* ∈ Mat*K*(*V*) është një matricë. Përcaktoni hartën lineare *T* : *V* → *V* në drejtim të pikës me *Tx* = *Mx*, ku në anën e djathtë *x* interpretohet si një vektor kolonë dhe *M* vepron mbi *x* me shumëzim matricor . Tani shprehemi se *x* ∈ *V* është një vektor i *M-së* në qoftë se *x* është një vektor i veçantë i *T-së* . Në mënyrë të ngjashme, λ ∈ *K* është një eigenvlerë e *M* nëse është një eigenvlerë e *T*, dhe me të njëjtën shumësi, dhe spektri i *M*, i shkruar σ*M*, është shumëbashkësi e të gjitha vlerave të tilla vetjake.
Njegushi

**Njegushi** ( cirilik malazeze : Његуши ) është një fshat në Komunën e Cetinjes në Malin e Zi jugor, i vendosur në shpatet e malit Lovqen, brenda parkut kombëtar Lovćen . Është pjesë e territorit historik të fisit malazez Njegushi.

Sipas regjistrimit të vitit 2003, fshati kishte 17 banorë, prej të cilëve 15 të deklaruar si malazezë, 1 serb dhe 1 të panjohur. Sipas regjistrimit të vitit 2011, kishte 35 banorë, 33 prej të cilëve malazezë, një nuk donte të tregonte përkatësinë etnike dhe një ishte rus.
Simitja

Një **simite** është një lloj roleje buke, e mbushur zakonisht me mbushje savore (për shembull hamburger ). Një **simite** mund t'i referohet gjithashtu një torte të ëmbël në pjesë të caktuara të botës. 

Simitet zakonisht bëhen nga ca brumë mielli i përpunuar i zbardhur ose i pazbardhur, qumështi, ruajtësit e majave, ngjyruesit, shtuesit kimikë të panjohur, mes përbërësve të tjerë premtues për teksturë të përsosur që kanë vlera të dyshimta ushqyese dhe sasi të vogla shurupi misri të përpunuar ose me fruktozë të lartë ose sheqer dhe/ose gjalpë. Brumi i ëmbël i simiteve dallohet nga brumi i bukës me shtimin e sheqerit, gjalpit dhe ndonjëherë vezëve. Varietetet e zakonshme të ëmbla përmbajnë fruta të vogla ose arra, të mbushura me krem sheqeri ose karamel dhe të mbushura me reçel ose krem .
Roleja e ëmbël

Një **rrotull e ëmbël** ose **simite e ëmbël** i referohet ndonjërës prej ushqimeve të ëmbla, të pjekura, të pjekura me maja për mëngjes ose ëmbëlsirave. Ato mund të përmbajnë erëza, arra, fruta të ëmbëlsuara, etj., dhe shpesh lyhen me lustër ose mbushen me krem sheqeri .  Krahasuar me brumin e zakonshëm të bukës, brumi i ëmbël i rolesë në përgjithësi ka nivele më të larta të sheqerit, yndyrës, vezëve dhe majave.  Ato janë shpesh të rrumbullakëta,  dhe janë mjaft të vogla për tu përfshirë një racion të vetëm .  Këto ndryshojnë nga pastat, të cilat bëhen nga një rrahje e ngjashëm me pastën ;  nga ëmbëlsirat, të cilat zakonisht janë pa maja ose të fryra kimikisht;  dhe nga donuts, të cilët janë të skuqur thellë . 

Rrotullat e ëmbla ndonjëherë janë të sheqerosura dhe/ose përmbajnë një mbushje të ëmbël.   Në disa tradita, përdoren lloje të tjera mbushjesh dhe dekorimi, të tilla si kanellë, marzipan,  ose fruta të ëmbëlsuara. 
Skeda:BULLAR_CRYSTAL.jpg|alt=Swedish cinnamon rolls|Rrotulla kamoshi kanelle
Skeda:Drozdzowka,_Polish_sweet_roll.jpg|alt=Polish drożdżówka| *Drożdżówka* polake
Simitja e frutave

**Simitet e frutave** janë një lloj roleje e ëmbël e bërë me fruta, lëkurë frutash, erëza dhe nganjëherë arrorë . Ato janë një traditë në Britani dhe ish-kolonitë britanike duke përfshirë Xhamajkën, Australinë,  Singapori  dhe Indinë.  Ato bëhen me fruta dhe lëkurë frutash dhe janë të ngjashme me simitet e Bathit, të cilat spërkaten dhe gatuhen me kokrra sheqeri.  Një varietet është një simite rrush pa fara . 

## Shihni gjithashtu 
* Simite e nxehtë kryq
* Simite banjoje
* Sally Lunn simite
* Tortë me fruta
* Lista e simiteve