Mësimi i personalizuar

**Mësimi i personalizuar** (i quajtur edhe **mësimdhënie e individualizuar**, **vend personal i të nxënit** ose **mësimdhënie e drejtpërdrejtë** ) i referohet një lloji të të nxënit ku nxënësve u ofrohen përvoja që plotësojnë në mënyrë unike nevojat, interesat dhe rezultatet e tyre arsimore.

## Përmbledhje 
Përdorimi i termit "mësim i personalizuar" daton që nga fillimi i viteve 1960,  por nuk ka një marrëveshje të gjerë mbi përkufizimin dhe përbërësit e një mjedisi personal të të nxënit .  Edhe entuziastët e konceptit pranojnë se të nxënit personal është një term në zhvillim dhe nuk ka ndonjë përkufizim të pranuar gjerësisht. 

Në vitin 2005, Dan Buckley përcaktoi dy skaje të spektrit të të nxënit të personalizuar: "personalizimin për nxënësin", në të cilin mësuesi e përshtat të nxënit sipas nxënësit, dhe "personalizimin nga nxënësi", në të cilin nxënësi zhvillon aftësi për të përshtatur të nxënit e vet. Ky spektër u miratua nga Udhëzuesi Praktik i Microsoft-it për Vizionimin dhe Transformimin e Arsimit të vitit 2006. 

## Përkufizime 
Plani Kombëtar i Teknologjisë së Arsimit i Shteteve të Bashkuara 2017 e përcakton "të nxënit e personalizuar" si më poshtë:

 
Teknologjia përdoret zakonisht për të lehtësuar mjediset e të nxënit të personalizuara.

IA përdoret shpesh si burim për të zhvilluar programe të personalizuara mësimore për studentët. Chatbot-et e bazuara në modele të mëdha gjuhësore nganjëherë përshkruhen si një mundësi premtuese për mësim të personalizuar në një shkallë të gjerë.  

Sipas studiuesit Eduard Pogorskiy:

## Mësimdhënia 
Siç u tha më sipër nga Plani Kombëtar i Teknologjisë së Arsimit i Shteteve të Bashkuara të vitit 2017, "Mësimi i personalizuar i referohet mësimdhënies në të cilën ritmi i të nxënit dhe qasja mësimore optimizohen për nevojat e secilit nxënës". Konfirmimi është një proces në të cilin kjo mund të arrihet. Konfirmimi, siç përcaktohet nga Julie Kallio, është një "takim i rregullt dhe i orientuar drejt qëllimit midis mësuesit dhe studentit/nxënësve, ku ata flasin për progresin, procesin dhe/ose produktet e të nxënit". Konfirmimi, më thjesht, është një mënyrë për të ofruar reagime më të personalizuara.

Mësimi, në çdo kontekst, kërkon një formë të reagimit. Në shkolla, shumica e reagimeve mendohen si reagime specifike midis mësuesit dhe nxënësit. Ideja e dhënies së reagimeve për të çuar përpara të nxënit e nxënësve kuptohet më së miri në kuadrin e " zonës së zhvillimit proksimal " (ZZH).  Psikologu Lev Vygotski e ka përcaktuar ZZH-në si "distanca midis nivelit aktual të zhvillimit siç përcaktohet nga zgjidhja e pavarur e problemeve dhe nivelit të zhvillimit potencial siç përcaktohet përmes zgjidhjes së problemeve nën udhëheqjen e të rriturve ose në bashkëpunim me bashkëmoshatarë më të aftë". Më qartë, një nxënës ka një nivel të caktuar që mund ta arrijë vetë dhe me mbështetje është në gjendje të arrijë një nivel më të lartë të të nxënit. Megjithatë, ekziston ende një nivel në të cilin nxënësi është i paaftë ta arrijë, pavarësisht se çfarë mbështetjeje ofrohet. Për shembull, një nxënës mund të jetë duke punuar në mbledhjen me dy shifra. Njohuritë e tyre aktuale mund t'i ofrojnë tashmë aftësitë për të kaluar në mbledhjen me tre shifra pa asnjë ndihmë. Megjithatë, nëse nxënësi njihet me shumëzimin, ai do të ketë nevojë për ndihmë për të kuptuar se shumëzimi është një mënyrë më e shpejtë për të përfaqësuar të njëjtin numër që shtohet në vetvete një numër të caktuar herësh. Kjo ndihmë ndodh në Zhvillimin Profesional të Nxënësit (ZPD). Edhe me ndihmë, nuk është e arsyeshme të pritet që nxënësi të mësojë si të zgjidhë një problem llogaritjeje. Problemi për mësuesit është se si t'i ofrojnë secilit nxënës sasinë e duhur të ndihmës. Nëse një mësues i jep informacion të gjithë klasës shumë shpejt, disa nxënës mbeten prapa duke u përpjekur të kuptojnë hapin e parë. Anasjelltas, nëse një mësues i jep informacion të gjithë klasës shumë ngadalë, disa nxënës do të përfundojnë shpejt dhe nuk do të mbeten pa asgjë për të bërë. Dhënia e informacionit është një mjet që mësuesit e kanë përdorur për të ndihmuar në zbutjen e këtij problemi.

Konferimi fitoi rëndësi për herë të parë në librin *One to one: the art of conferring with young writers* nga Lucy Calkins, Amanda Hartman dhe Zoe Ryder White.  Në vepër, Calkins dhe bashkëshkruesit e saj përshkruajnë se si punëtoritë efektive të shkrimit për studentët përfshinin konferenca individuale shkrimi (konferim), ku mësuesit uleshin dhe bisedonin me studentët e tyre rreth shkrimit të tyre. Sipas librit, "Konferimi mund të na japë forcën që i bën mini-mësimet tona, zhvillimin dhe vlerësimin e kurrikulës dhe gjithçka tjetër më të fuqishme. Na jep një burim të pafund mençurie mësimdhënieje, një burim të pafund përgjegjësie, një sistem kontrollesh dhe ekuilibrash. Dhe na jep të qeshura dhe lidhje njerëzore - kuptimin e fëmijëve tanë që i jep frymë mësimdhënies sonë."  Ky model i modifikuar mund të mendohet në termat e: hulumto, vendos, mëso, regjistro.

Duke përdorur një qasje studimi rasti me metodë të përzier, gjatë vëzhgimit të një grupi nxënësish të klasës së 4-të, Javaye Devette Stubbs ngriti pyetjen: "Si i nxit zbatimi i bisedës individuale aftësitë e të menduarit të nivelit të lartë tek nxënësit me vështirësi në lexim?"  Rezultatet nga testi i saj para dhe pas testimit zbuluan se "edhe ata me vështirësi në lexim treguan një rritje të konsiderueshme në aftësitë e të menduarit të nivelit të lartë". Në një studim të veçantë, edukatori Antony Smith shqyrtoi efektivitetin e përdorimit të konferencës së shkrimit mësues-nxënës për nxënësit e gjuhës angleze (ELL).  Duke vëzhguar dy nxënës që ishin ELL në një klasë të klasës së dytë duke punuar në një projekt libri, Smith zbuloi se puna e prodhuar "duket e ngjashme me atë që prodhohet nga folësit vendas të anglishtes". 

## Debati 
Mbështetësit e të nxënit të personalizuar thonë se shumë elementë të kurrikulës, vlerësimit dhe dizajnit mësimor duhet të jenë të pranishëm në klasa që nxënësit të kenë sukses, dhe rekomandojnë përdorimin e sistemeve softuerike për të menaxhuar dhe lehtësuar mësimdhënien e udhëhequr nga nxënësit.  Mbështetësit argumentojnë se aktivitetet e të nxënit në klasë duhet të ndërtohen mbi njohuritë e mëparshme të nxënësve dhe se mësuesit duhet të ndajnë kohë për praktikë. Mbështetësit gjithashtu argumentojnë se mësuesit duhet të vlerësojnë vazhdimisht të nxënit e nxënësve kundrejt standardeve dhe qëllimeve të përcaktuara qartë, dhe kontributi i nxënësve në procesin e vlerësimit është thelbësor.   

Përcaktimi i mënyrës se si një student mëson në mënyrë më efikase mund të jetë kohë-humbëse, duke rezultuar në shpenzimin e kohës së orës së mësimit dhe në një përdorim më pak efikas të kohës.  Andy Hargreaves dhe Dennis Shirley shkruan se, ndërsa ka përparësi në mundësinë e studentëve për të aksesuar informacion menjëherë në internet, nuk duhet t'i ngatërrojmë këto procese me "diçka më të thellë, më sfiduese dhe më të lidhur me çështje bindëse në botën dhe jetën e tyre". 

Alfie Kohn argumentoi në vitin 2015 se, ndërsa mësimi i personalizuar mund të tingëllojë si një strategji e dobishme për arsimin, në realitet është një taktikë biznesi për të rritur shitjet e produkteve teknologjike. Mësimi i personalizuar premton një strategji për të përshtatur posaçërisht arsimin sipas nevojave dhe aftësive unike të fëmijëve individualë, argumentoi ai, por në të vërtetë do të thotë thjesht "rregullimi i nivelit të vështirësisë së ushtrimeve të parapërgatitura të bazuara në aftësi bazuar në rezultatet e testeve të studentëve... [dhe] kërkon blerjen e softuerit nga një nga ato kompani që mund të përballojnë reklama me faqe të plotë në *Education Week ".* Ndërsa "disa forma të teknologjisë mund të përdoren për të mbështetur arsimin progresiv ", shkroi Kohn, "...mësimi kuptimplotë (dhe vërtet personal) nuk *kërkon* kurrë teknologji. Prandaj, nëse një ide si personalizimi paraqitet që në fillim si një ide që përfshin softuer ose një ekran, duhet të jemi jashtëzakonisht skeptikë se kush përfiton vërtet". 

Dr. Ces'Ari Garcia-Delmuro, në hulumtimin e saj mbi të nxënit e personalizuar, mbështeti që studiues të tjerë të vazhdojnë të përfshijnë zërin e mësuesit në studimet e tyre mbi programet e të nxënit të personalizuar, si një mënyrë për të përmirësuar këto programe për mësuesit dhe nxënësit. Ajo tha se duhen kryer më shumë studime që përqendrohen në shkolla të tjera me status të ulët socioekonomik që zbatojnë të nxënit e personalizuar. 

## Shih edhe 
* Mësimdhënia
* Makinat mësimore
* Mësim i kombinuar
* Teknologjia arsimore

## Referime