Prokuroria Themelore në Prishtinë

**Prokuroria Themelore në Prishtinë** (**PTP**; në anglisht: *Basic Prosecution Office in Prishtina*, **BPOP**) është **prokuroria lokale e nivelit të parë** dhe **më e madhja në Kosovë** për nga territori, popullsia dhe vëllimi i punës, e përgjegjshme për drejtimin e hetimeve penale, paraqitjen e akuzave dhe përfaqësimin e akuzës në gjykatat e shkallës së parë në territorin e Komunës së Prishtinës. PTP operon në kuadrin e Prokurorisë së Shtetit sipas Ligjit Nr. 06/L-053 dhe është e vendosur në Prishtinë, kryeqytetin e Kosovës.

## Struktura Organizative 
PTP është e organizuar në **8 sektore të specializuar** për të trajtuar vëllimin dhe diversitetin e krimit urban:
1. **Sektori i Krimeve të Rënda**
   * Vrasje, tentime vrasjeje, sulme të rënda
   * 12 prokurorë

2. **Sektori i Pronës dhe Pasurisë**
   * Vjedhje, grabitje, dëmtim pasurie
   * 10 prokurorë

3. **Sektori i Krimeve Ekonomike dhe të Korrupsionit**
   * Korrupsion, larje parash, evazion fiskal, mashtrime
   * 8 prokurorë të specializuar

4. **Sektori i Krimeve të Organizuara**
   * Trafikim njerëzish, drogash, armësh; rrjetet kriminale
   * 6 prokurorë

5. **Sektori i Krimeve Kibernetike dhe Teknologjike**
   * Mashtrime në internet, hakim, krim financiar elektronik
   * 5 prokurorë me trajnime teknike

6. **Sektori i Krimeve Rrugore dhe Trafikut**
   * Vrasje rrugore, lëndime nga aksidente, shkelje të rënda të trafikut
   * 8 prokurorë

7. **Sektori i Krimeve kundër Personit**
   * Kërcënime, ndjekje, dhunë familjare, krim seksual
   * 10 prokurorë (përfshirë 4 specializuar për dhunën familjare)

8. **Sektori i Mbështetjes për Viktimat dhe Koordinimit**
   * Shërbimet për viktima, koordinim me OJQ-të, edukim publik
   * 6 prokurorë + 8 punonjës mbështetës

Çdo sektor ka një **kryeprokuror sektorial** që raporton drejtpërdrejt te Prokurori i Përgjithshëm i Prishtinës.

## Statistikat dhe Vëllimi i Punës 
Sipas Raportit Vjetor 2024 të PTP-së:
### **Vëllimi i Përgjithshëm:**
* **7,850 dosje të reja** të hapura në 2024 (26% e të gjitha dosjeve në Kosovë)
* **6,420 akuzat** të paraqitura në Gjykatën Themelore
* **5,110 vendime** finale (79.6% normë suksesi)
* **18,750 procedural në vazhdim** në fund të vitit

### **Sipas kategorive të krimit:**
* **28%** krimet kundër pronës (2,198 dosje)
* **22%** krimet rrugore (1,727 dosje)
* **18%** krimet kundër personit (1,413 dosje)
* **12%** krimet e rënda (942 dosje)
* **10%** krimet ekonomike (785 dosje)
* **6%** krimet kibernetike (471 dosje)
* **4%** krimet e organizuara (314 dosje)

### **Indikatorë të Efikasitetit:**
* **Koha mesatare e hetimit**: 3.8 muaj (kundrejt mesatares kombëtare 4.5 muaj)
* **Norma e braktisjes së akuzave**: 8.2% (më e ulët se mesatarja 11.5%)
* **Përdorimi i masave alternative**: 15% e rasteve (ndërrim, pajtim, programe diverzion)
* **Numri i dosjeve për prokuror**: 92 në vit (mbi mesataren kombëtare 78)

## Shërbimet Speciale dhe Inovacionet 
PTP ka zhvilluar shërbime unike për shkak të karakteristikave të saj urbane

Qendra e Integruar për Viktimat e Dhunës Familjare**

E themeluar në 2022, qendra ofron:
* **Këshillim juridik dhe psikologjik** në të njëjtën ndërtesë
* **Dhomë interrogimi miqësore për fëmijë** me pajisje video
* **Koordinim me strehimin e sigurt** për viktimat
* **Program monitorimi elektronik** për shkelësit

Në 2024, qendra ka trajtuar **420 raste** të dhunës familjare

Njësia e Krimit Kibernetik**

E krijuar në 2020, kjo njësi:
* Ka **5 prokurorë** me trajnime në teknologji
* Punon me **ekspertë të jashtëm** për analiza teknike
* Ka zhvilluar **protokolle të veçanta** për provat elektronike
* Ka trajtuar **471 rast** në 2024, duke rikuperuar **€1.2+ milion** për viktimat

### **Programi "Prokuroria në Komunitet"**
Për të afruar institucionin me qytetarët, PTP organizon:
* **Takime javore** në lagje të ndryshme të Prishtinës
* **Sesione informimi** në shkolla dhe universitete
* **Linjën e hapur "0800 20 200"** për pyetje dhe ankesa
* **Broshura dhe materiale informative** në 5 gjuhë (shqip, serbisht, romani, turqisht, boshnjakisht)

## Koordinimi me Institucionet Lokale 
PTP bashkëpunon ngushtë me:
* **Policinë e Prishtinës** - për hetimet e përbashkëta dhe operacionet
* **Komuna e Prishtinës** - për çështjet e sigurisë publike dhe parandalimit të krimit
* **Spitali Universitar i Kosovës** - për ekspertizat mjekësore dhe trajtimin e viktimave
* **OJF-të lokale** - për shërbimet ndaj viktimave dhe programet e riintegrimit
* **Gjykata Themelore në Prishtinë** - për koordinimin procedural dhe menaxhimin e gjykimeve

## Sfidat Unike të Prishtinës 
PTP përballet me sfida specifike të kryeqytetit:
* **Krimi transkufitar**: Prishtina si qendër rajonale tërheq aktivitete kriminale nga i gjithë rajoni
* **Turgi i drogës**: Qyteti është nyje kryesore për trafikun e drogës në Ballkan
* **Krimi financiar sofistikuar**: Prania e bankave dhe kompanive të mëdha krijon mundësi për mashtrime komplekse
* **Presioni turistik**: 2+ milion vizitorë në vit rrisin krimet turistike (vjedhje, mashtrime)
* **Protestat dhe manifestimet**: Kryeqyteti është qendra e protestave, duke kërkuar koordinim të veçantë me policinë

## Suksese dhe Raste të Rëndësishme 
Në 2024, PTP arriti suksese të rëndësishme:
* **Prokuroria më e avancuar teknologjikisht** në Kosovë
* **Model për specializimin sektorial**
* **Shembull i mirë i bashkëpunimit polici-prokurori**
* **Nevojë për më shumë prokurorë** për të përballuar ngarkesën
* **Paradigmë për shërbimet ndaj viktimave**

## Shih edhe 
* Gjykata Themelore në Prishtinë
* Policia e Prishtinës
* Komuna e Prishtinës
* Prokuroria e Shtetit të Kosovës
* Sistemi i drejtësisë penale në Kosovë

## Referime