Shmangia

**Shmangia** mund të jetë akti i refuzimit shoqëror, ose distanca emocionale. Në një kontekst fetar, shmangia është një vendim formal nga një emërtim ose një kongregacion për të ndërprerë ndërveprimin me një individ ose një grup dhe ndjek një grup të caktuar rregullash. Ai ndryshon nga, por mund të shoqërohet me shkishërimin.

Refuzimi social ndodh kur një person ose grup shmang qëllimisht shoqërimin me një individ ose grup dhe zakonisht qëndron larg nga një individ ose grup. Ky mund të jetë një vendim formal nga një grup, ose një veprim grupor më pak formal i cili do të përhapet në të gjithë anëtarët e grupit si një formë solidariteti. Është një sanksion kundër shoqërimit, shpesh i lidhur me grupe fetare dhe organizata dhe komunitete të lidhura ngushtë. Objektivat e shmangies mund të përfshijnë persona të cilët janë etiketuar si apostatë, sinjalizues, disidentë, grevësyes, ose këdo që grupi e percepton si kërcënim apo burim konflikti. Refuzimi social është krijuar për të shkaktuar dëme psikologjike dhe është kategorizuar si torturë  ose dënim.  Refuzimi mendor është një veprim më individual, ku një person injoron në mënyrë të pandërgjegjshme ose me dashje një ide, ose një grup informacioni që lidhet me një këndvështrim të caktuar. Disa grupe përbëhen nga njerëz që shmangin të njëjtat ide. 

Refuzimi social ishte dhe është një dënim në shumë sisteme juridike zakonore . Sanksione të tilla përfshijnë izolimin e Athinës së lashtë dhe *kasepekangun* e përdorur ende në shoqërinë balineze.

## Në fe 
### Krishterimi 
#### Anabaptizëm 
Disa sekte të Amishëve —një komunitet anabaptist —praktikojnë shmangien ose *meidung* .  Historikisht, Vëllezërit Shvarcenau praktikuan një formë shmangieje që ata e quanin "shmangie", një refuzim për të ngrënë edhe me një anëtar të familjes të cilin kisha e kishte vendosur në "shmangie". 
#### Katolicizmi 
Përpara Kodit të së Drejtës Kanonike të vitit 1983, në raste të rralla (të njohura si excommunication *vitandi*) Kisha Katolike priste që adhuruesit të shmangnin një anëtar të shkishëruar në çështjet laike.

Në vitin 1983, dallimi midis *vitandit* dhe të tjerëve (*tolerandi*) u hoq dhe kështu pritshmëria nuk bëhet më. 
#### Dëshmitarët e Jehovait 
Dëshmitarët e Jehovait praktikojnë një formë shmangieje, të cilën ata e quajnë "përjashtim".  Një person i përjashtuar nuk duhet të përshëndetet as shoqërisht, as në mbledhjet e tyre. Përjashtimi vjen pas një vendimi të një komiteti gjyqësor të krijuar nga një kongregacion lokal se një anëtar është fajtor pa u penduar për një "mëkat të rëndë".

Hulumtimi i sociologut Andrew Holden tregon se shumë Dëshmitarë, të cilët përndryshe do të dezertonin për shkak të zhgënjimit me organizatën dhe mësimet e saj, ruajnë përkatësinë nga frika se mos u shmangen dhe humbasin kontaktet me miqtë dhe anëtarët e familjes. 
### Judaizmin 
Cherem është censura më e lartë kishtare në komunitetin hebre. Është përjashtimi total i një personi nga komuniteti hebre. Përdoret ende në komunitetin ultra-ortodoks dhe shasidik. Në shekullin XXI, viktimat e abuzimit seksual dhe familjet e tyre që kanë raportuar abuzim tek autoritetet civile kanë përjetuar shmangie në komunitetet ortodokse të Nju Jorkut  dhe Australisë.  Burrat hebrenj ortodoksë që refuzojnë t'u japin grave të tyre divorcin, ndonjëherë i nënshtrohen shmangies ose turpërimit, si një formë presioni shoqëror që synon të detyrojë burrin të lejojë gruan e tij të largohet nga martesa. Ky presion mund të marrë formën e refuzimit për të lejuar burrin të kryejë disa rituale fetare në sinagogë, duke refuzuar biznesin e tij në tregti, zgjidhje ligjore si urdhrat e kufizimit dhe turpërimin publik.  
### Besimi Bahá'í 
Anëtarët e Besimit Bahá'í pritet të shmangin ata që janë shpallur shkelës të besëlidhjeve dhe janë përjashtuar nga feja,  nga kreu i besimit të tyre.  Shkelësit e besëlidhjeve përkufizohen si udhëheqës të grupeve skizmatike që rezultojnë nga sfidat ndaj legjitimitetit të udhëheqjes Bahá'í, si dhe ata që i ndjekin ose refuzojnë t'i shmangin ata.    Dikur ishte zakon t'i shkruante një "letër shkëputjeje" personit nga i cili shkëputej dhe të shkruante një njoftim publik për shkyçjen, por këto praktika nuk kanë vazhduar.  

Kisha thekson se zakonisht vetëm njerëzit me "të dhëna të rreme" rreth Scientologjisë janë antagonistë, kështu që inkurajon anëtarët që së pari të përpiqen t'u japin "të dhëna të vërteta" këtyre njerëzve. Sipas deklaratave zyrtare të Kishës, shkëputja përdoret vetëm si mjeti i fundit dhe zgjat vetëm derisa të pushojë antagonizmi.  Dështimi për t'u shkëputur nga një person shtypës është etiketuar në vetvete një akt shtypës.  Në Shtetet e Bashkuara, Kisha është përpjekur të argumentojë në gjykatë se shkëputja është një praktikë fetare e mbrojtur me kushtetutë. Megjithatë, ky argument u refuzua sepse presioni i bërë mbi Scientologët individualë për t'u shkëputur do të thotë se ai nuk është vullnetar. 

## Shiko edhe 
* Sjellja pasive-agresive
* Persona non grata
* Trajtimi i heshtur
* Perjashtimi shoqëror

### Burime shtesë 
* 
* 
*
* 
*

### Leximi më tej 
* McCowan, Karen, *The Oregon Register-Guard*, Cast Out: Religious Shunning Provides an Unusual Background in the Longo and Bryant Slayings, March 2, 2003.
* D'anna, Lynnette, "Post-Mennonite Women Congregate to Discuss Abuse", *Herizons*, March 1, 1993.
* Esua, Alvin J., and Esau Alvin A.J., *The Courts and the Colonies: The Litigation of Hutterite Church Disputes*, Univ of British Columbia Press, 2004.
* ''Crossing Over: One Woman's Escape from Amish Life*, Ruth Irene Garret, Rick Farrant
* *Delivered Unto Satan* (Mennonite), Robert L. Bear, 1974, (ASIN B0006CKXQI)
* *Children Held Hostage: Dealing with Programmed and Brainwashed Children*, Stanley S. Clawar, Brynne Valerie Rivlin, 2003.
* *Deviance, Agency, and the Social Control of Women's Bodies in a Mennonite Community'', Linda B. Arthur, NWSA Journal, v10.n2 (Summer 1998): pp75(25).

## Referime