Kaqusha Jashari

**Kaqusha Jashari** (16 gusht 1946 – 6 maj 2025) ishte figurë e jetës politike dhe aktiviste nga Kosova, e njohur për angazhimin e saj në mbrojtjen e të drejtave të njeriut dhe përfshirjen e grave në politikë. Ajo është e njohur për rolin e saj në promovimin e ndryshimeve sociale dhe politike gjatë dekadave të fundit, duke përfaqësuar zërin e një brezi që kërkoi drejtësi, barazi dhe paqe. Aktiviteti i saj politik u zhvillua në një kohë kur Kosova po përjetonte një periudhë sfidash të mëdha politike dhe tensionesh të larta ndër-etnike. Përfshirja e saj si kryetare e Lidhjes Komuniste të Kosovës në vitet ’80 e vendosi në pozicionin e një mbrojtëseje të rëndësishme për autonominë e Kosovës brenda Jugosllavisë.

## Jeta Personale 
Jashari lindi më 1946 në fshatin Skënderaj, Kosovë, dhe u rrit në një familje me vlera të forta për edukimin dhe angazhimin shoqëror. E pajisur me një arsim të lartë, ajo zhvilloi aftësitë e saj politike dhe u angazhua në skenën publike në një kohë kur pak gra kishin qasje në role të rëndësishme politike. Pas largimit nga politika aktive, ajo mbeti e përkushtuar ndaj kauzave të drejtësisë sociale dhe vazhdoi të ndikojë në çështjet publike në Kosovë.

## Arsimimi 
Shkolla e mesme teknike, dega e ndërtimtarisë,

Fakulteti teknik i ndërtimtarisë

Aktivitete dhe funksione, të tanishme apo paraprake

1969–1971 Prof. në Shkollën e Mesme Teknike në Prishtinë,

1971–1975 Drejtoreshë teknike në ndërmarrjen ndërtimore në Ferizaj,

1975–1988 Funksione të larta në KSAK,

1989–1991 Drejtoreshë e Fondit të Rrugëve të Kosovës,

1991–1999 Firma private,

1999–2007 Drejtoreshë e Drejtorisë së Rrugëve të Kosovës,

2007 - Deputete,

1990–1998 Anëtare e Kryesisë se PSDK (Partia Socialdemokrate),

1998–2008 Kryetare e PSDK

2008 - Kryetare e Forumit të gruas socialdemokrate.

## Organizatat dhe Aktivitetet Kryesore 
Kaqusha Jashari ka bashkëpunuar me organizata të ndryshme që luftojnë për të drejtat e njeriut dhe barazinë gjinore. Ajo filloi karrierën politike në Lidhjen Komuniste të Kosovës, ku më vonë mbajti pozicionin e kryetares. Në këtë rol, ajo mbështeti programe që synonin të përmirësonin statusin autonom të Kosovës brenda federatës jugosllave. Sidoqoftë, për shkak të qëndrimeve të saj të qarta për të drejtat e popullit kosovar dhe për autonominë e Kosovës, ajo u shkarkua nga pozicioni i saj në vitin 1988. Për më tej, ajo vazhdoi të mbështeste organizata dhe kauza për të drejtat e grave dhe për çështjet e drejtësisë sociale në Kosovë.

## Aktivizmi Politik dhe Kandidimet 
Pas periudhës së saj në Lidhjen Komuniste të Kosovës, Jashari u bë pjesë e Partisë Socialdemokrate të Kosovës (PSD) dhe më vonë e reformoi atë, duke mbështetur përpjekjet për një sistem demokratik në Kosovë. Ajo vazhdoi të luante një rol aktiv në politikën kosovare, duke mbështetur çështje si të drejtat e barabarta për të gjithë qytetarët e Kosovës dhe duke promovuar një vizion për të ardhmen demokratike të vendit.

## Protestat dhe Veprimet e Drejtpërdrejta 
Kaqusha Jashari mbështeti protestat paqësore për të drejtat e shqiptarëve në Kosovë. Në fund të viteve ’80 dhe fillim të viteve ’90, ajo mbajti qëndrime të fuqishme për përkrahjen e protestave që kërkonin të drejta të barabarta dhe respekt për autonominë e Kosovës. Gjatë kësaj periudhe, Jashari u përball me presione të shumta dhe kërcënime, por vazhdoi të qëndrojë e palëkundur në mbështetjen e saj për çështjet e lirisë dhe drejtësisë.

## Ndikimi në Çështje Kombëtare 
Në periudhën e krizës së viteve ’90, Kaqusha Jashari luajti një rol të rëndësishëm në avancimin e çështjeve kombëtare. Ajo mbështeti kauza që synonin lirinë dhe të drejtat e shqiptarëve në Kosovë dhe ndihmoi në ngritjen e vetëdijes për çështjet e Kosovës në skenën ndërkombëtare. Me përkushtim të thellë, ajo vazhdoi të mbështesë përpjekjet për një status të drejtë për popullin kosovar, duke kontribuar në përpjekjet për arritjen e një paqeje të qëndrueshme.

## Referime 
# Gashi, S. (2020). *Gra që lanë gjurmë: Kaqusha Jashari*. Prishtinë: Botime Kosova.
# Gashi, S., & Hoxha, I. (2019). *Kontributi i grave në lëvizjet politike dhe sociale të Kosovës*. Prishtinë: Instituti Kosovar për Kërkime Sociale.
# Krasniqi, V. (2018). Roli i grave në politikën kosovare: Nga tradita deri te aktivizmi i sotëm. *Revista e Studimeve Politike*, 7(2), 45–67.
# Lulaj, A. (2015). *Figura të grave në politikën e Kosovës: Një studim i thellë mbi veprimtarinë e tyre*. Tiranë: Instituti Shqiptar për Studime Politike.
# Oral History Kosovo. (n.d.). *Protestat e grave, mars 1998*. Marrë më 8 nëntor 2024, nga https://oralhistorykosovo.org/sq/march-1998-womens-protests/
# Wikipedia Contributors. (n.d.). *Kaqusha Jashari*. Wikipedia. Marrë më 8 nëntor 2024, nga https://en.wikipedia.org/wiki/Kaqusha_Jashari/