John Taylor Gatto

**John Taylor Gatto** (15 dhjetor 1935  - 25 tetor 2018  ) ishte një autor dhe mësues shkolle amerikan. Pas mësimdhënies për gati 30 vjet, ai shkroi disa libra mbi arsimin modern, duke kritikuar ideologjinë, historinë dhe pasojat e tij. Ai është i njohur për librat e tij *“Dumbing Us Down: The Hidden Curriculum of Compulsory Schooling* ” dhe *“Historia nëntokësore e Arsimit Amerikan: Hetimi intim i një mësuesi shkolle në problemin e shkollimit modern”* .

## Biografia 
Gatto lindi nga Andrew Michael Mario dhe Frances Virginia Zimmer Gatto në Monongahela, Pensilvani, një qytet çeliku afër Pitsburgut . Në rininë e tij ai ndoqi shkollat publike në të gjithë zonën e metrosë së Pittsburgh, duke përfshirë Swissvale, Monongahela dhe Uniontown, si dhe një shkollë me konvikt katolik në Latrobe . Ai bëri punë universitare në Cornell, Universiteti i Pitsburgut dhe Kolumbia, më pas shërbeu në trupën mjekësore të Ushtrisë Amerikane në Fort Knox, Kentaki dhe Fort Sam Houston, Teksas . Pas shërbimit ushtarak, ai bëri punë pasuniversitare në Universitetin e qytetit të Nju Jorkut, Kolegjin Hunter, Universitetin Yeshiva, Universitetin e Kalifornisë, Berkeley dhe Cornell. 

Nga fundi i viteve 1950 ai punoi si kopjues duke shkruar reklama në New York City. Në pranverën e vitit 1960, ai huazoi licencën e mësimdhënies nga shoku i dhomës dhe shkoi në Harlem për të punuar si mësues zëvendësues. Gatto fitoi certifikatën e tij të mësimdhënies në verën e vitit 1960. Në vitin 1963, ai u punësua si mësues i anglishtes në klasën e 8-të me kohë të plotë në Shkollën Intermediate 44 në Upper West Side të Nju Jorkut. Gatto kaloi në Akademinë Lincoln (tani Shkolla e Mesme Horizons) në vitin 1981, e cila u konsiderua një vend hale për fëmijët me probleme të sjelljes. Përfundimisht Gatto gjeti një pozicion duke u dhënë mësim fëmijëve kryesisht të varfër dhe të rrezikuar, nxënës të klasës së 8-të në Booker T. Washington Junior High në Spanjoll Harlem. 

Gatto kandidoi gjithashtu për Senatin e Shtetit të Nju Jorkut, Distrikti 29 në 1985 dhe 1988 si anëtar i Partisë Konservatore të Nju Jorkut kundër presidentit aktual David Paterson .  Ai u emërua Mësuesi i Vitit në qytetin e Nju Jorkut në 1989, 1990 dhe 1991    dhe Mësuesi i Vitit i Shtetit të Nju Jorkut në 1991.  Në vitin 1991, ai shkroi një letër duke njoftuar daljen në pension, me titull " *I Quit, I Think"*, në faqet op-ed të *Wall Street Journal ,* duke thënë se ai nuk dëshironte më "të lëndonte fëmijët për të siguruar jetesën".  Më pas ai filloi një karrierë të të folurit dhe shkrimit publik dhe ka marrë çmime nga organizata libertariane, duke përfshirë *Çmimin Alexis de Tocqueville 1997 për Përsosmërinë në Përparimin e Lirisë Arsimore* . 

Gatto promovoi shkollimin në shtëpi, dhe veçanërisht mosshkollimin dhe të mësuarit me burim të hapur . Wade A. Carpenter, profesor i asociuar i arsimit në Kolegjin Berry, i ka quajtur librat e tij "të ashpër" dhe "të njëanshëm dhe hiperbolik, [por] jo të pasaktë"  dhe e përshkruan veten si në një marrëveshje me Gatto.  Ron Paul e mbështeti fuqimisht punën e Gatto-s, duke e quajtur atë një "mësues legjendar" që ndihmoi në formimin e të menduarit të tij dhe kurrikulës së shkollimit në shtëpi. 

Gatto u shfaq në filmin dokumentar të vitit 2011 *IndoctriNation: Shkollat Publike dhe Rënia e Krishterimit në Amerikë* .   

Në vitin 2011, Gatto pati dy goditje të mëdha  që ndodhi pasi ai përfundoi xhirimet e *The Ultimate History Lesson: A Weekend with John Taylor Gatto* i cili u publikua në fillim të 2012 nga Tragedy and Hope Communications .  

Gatto ishte i martuar me Janet (Gatto) me të cilën ai kaloi gjysmën e vitit në New York City dhe gjysmën tjetër të vitit në shtëpinë e tyre në fermë në veri të Nju Jorkut. 

Ai gjithashtu tërheq një kontrast midis komuniteteve dhe "rrjeteve", ku të parët janë të shëndetshëm dhe shkollat janë shembuj të të dytëve. Ai thotë se rrjetet janë bërë një zëvendësues jo i shëndetshëm për komunitetin në Shtetet e Bashkuara. 

Libri i Gatto-s synonte të frymëzonte avokatët e arsimit dhe fillimin e testeve Praxis . Ky testim mati kompetencën akademike dhe njohuritë e lëndëve specifike të nevojshme për mësimdhënie. Testet Praxis kryhen nga pedagogë të mundshëm si pjesë e certifikimit të kërkuar nga entet shtetërore dhe profesionale licencuese. 

Në esenë e tij *Kundër shkollës,* Gatto pretendon të shpjegojë konfuzionin e dukshëm dhe pakuptimësinë e sistemit të shkollimit publik duke ekspozuar qëllimin dhe funksionin e tij real të supozuar. Gatto i referohet gjashtë funksioneve që propozon Alexander Inglis në librin e tij të vitit 1918 *Parimet e Arsimit të Mesëm*, megjithëse Gatto nuk e citon drejtpërdrejt Inglisin, përkundrazi jep interpretimin e tij të kuptimit të Inglis.   

## Publikime 
### Artikuj dhe ese 
* "Kundër shkollës". ''Harper's Magazine* (shtator 2003), f.&nbsp;33–38. "Si arsimi publik i gjymton fëmijët tanë dhe pse."

### Libra 
*  New York: Monarch Press (1975).  .  OCLC&nbsp;5687233.
* *Dumbing Us Down: The Hidden Curriculum of Compulsory Schooling*. Philadelphia: New Society Publishers (1992). Foreword by Thomas Moore.  ISBN&nbsp;0865714487.  OCLC&nbsp;926842308.
*  New York: Oxford Village Press (1993). Preface by Patrick Farenga.  ISBN&nbsp;978-0945700029.  OCLC&nbsp;1010741721.
*  Berkeley, Calif.: Berkeley Hills Books (2002).  ISBN&nbsp;978-1893163218.  OCLC&nbsp;1043481859.
* *The Underground History of American Education*. New York: Oxford Village Press (2001).  ISBN&nbsp;978-0945700043.  OCLC&nbsp;45004688.
** Revised edition (2017) by Oxford Scholars Press (New York) features a foreword is by U.S. Congressman Ron Paul, an introduction by David Ruenzel, and an afterword by Richard Grove of Tragedy and Hope Media.
* *Weapons of Mass Instruction: A Schoolteacher's Journey Through the Dark World of Compulsory Schooling.* Gabriola Island, B.C. (Canada): New Society Publishers (2008).  ISBN&nbsp;978-0865716315.  OCLC&nbsp;1073186340.
* *The Adventures of Snider, the CIA Spider*. Lost Tools Press (2017). Illustrated by Anne Yvonne Gilbert.  ISBN&nbsp;978-0989280037.

## Filmografia 
### Dokumentarët 
* *Human Resources* (2010)
* *IndoctriNation: Public Schools and the Decline of Christianity* (2011)
* *Thrive: What on Earth Will It Take?* (2011)
* *The Ultimate History Lesson: A Weekend with John Taylor Gatto* (2012)
** 
** Bibliography and references.

## Shih edhe 
* Deshkollimi
* Pedagogjia kritike
* *Deshkollimi i shoqërisë'' (libër nga Ivan Illich)

## Referime