Festivali i 63-të i Këngës në RTSH

**Festivali i Këngës** **63** (**FiK 63**, ose **Fest 63**) ishte edicioni i 63-të i konkursit vjetor të muzikës shqiptare Festivali i Këngës, organizuar nga Radio Televizioni Shqiptar (RTSH). Ai u mbajt në datat 19-22 dhjetor 2024 në Pallatin e Kongreseve në Tiranë dhe u prezantua nga Enkel Demi dhe Ornela Bregu. Fituese u shpall Shkodra Elektronike me këngën "Zjerm", përfaqësoi Shqipërinë në Eurovision 2025.

## Formati 
Edicioni i 63-të i Festivali i Këngës u organizua nga Radio Televizioni Shqiptar (RTSH) dhe u zhvillua nga data 19 deri më 22 dhjetor 2024. Dy gjysmëfinalet u mbajtën më 19 dhe 20 dhjetor, nata e nostalgjisë më 21 dhjetor dhe finalja e madhe më 22 dhjetor. Festivali u prezantua nga Enkel Demi dhe Ornela Bregu dhe u mbajt në Pallatin e Kongreseve në Tiranë.

Në qershor 2024, këngëtarja shqiptare Elhaida Dani, e cila fitoi edicionin e 53-të të FiK, u shpall drejtuesja artistike e festivalit.

### Votimi 
Juria profesionale e edicionit të 63-të të Festivalit të Këngës ishte e kryesuar nga Zana Çela, me anëtarë Ylljet Aliçka, Alma Bektashi, Florent Boshnjaku, Jonida Maliqi, Merita Rexha Tërshana dhe Ramona Tullumani. Juria zgjodhi 15 finalistët për finalen e madhe, me rezultatin përfundimtar të përcaktuar si nga juria ashtu edhe nga televotimi. Pas shpalljes së finalistëve gjatë natës së nostalgjisë, votuesit nga jashtë mundën të votonin përmes një platforme online, ku votat e hedhura atje titulloheshin “votat e diasporës”. Përveç votave të diasporës, votuesit nga Shqipëria dhe Kosova votuan me SMS, me çdo votues të lejuar të votojë deri në pesë herë për kodin e artistit të preferuar.  Në finalen e madhe, të 7 anëtarët e jurisë dhanë 12, 10 dhe 8–1 pikë për 10 këngët e tyre të preferuara, me votimin me SMS dhe votimin online në mënyrë proporcionale duke dhënë respektivisht 80 dhe 70 pikë.

## Konkurrentët 
RTSH nisi një periudhë aplikimi për artistët dhe kompozitorët e interesuar për të marrë pjesë në edicionin e 63-të të Festivali i Këngës nga 27 shtatori deri më 29 shtator 2024. Në mbyllje të periudhës së dorëzimit, ishin dorëzuar 85 aplikime. Gjithsej 30 artistë u shfaqën në listën e përkohshme të artistëve të përzgjedhur për të konkurruar në festival, i cili u publikua më 7 tetor. Titujt e këngëve të tyre u zbuluan në grupe midis 21 tetorit dhe 15 nëntorit.

Më 19 nëntor 2024, Olsi Bylyku njoftoi tërheqjen e tij nga gara. Zëvendësuesja e tij u caktua Klea Dina.

;

## Shfaqjet 
### Gjysmëfinalet 
Gjysmëfinalet e Festivalit të Këngës u zhvilluan më 19 dhe 20 dhjetor 2024. Hapja e gjysmëfinales së parë u shënua me interpretimin e këngës “Fëmija e parë" të këngëtares Vaçe Zela nga Elhaida Dani dhe një kor fëmijësh që e shoqëruan. Reperi Noizy dhe këngëtari francez Slimane ishin të ftuarit specialë të gjysmëfinales së parë. Balerina Klaudia Pepa dhe këngëtari Aleksandër Gjoka ishin të ftuarit specialë të gjysmëfinales së dytë. U interpretua dhe K'cimi i Tropojës, që së fundmi u përfshi në listën e Trashëgimisë Kulturore Jomateriale të UNESCO-s për rëndësinë kulturore. 15 konkurrentë kënduan në secilën gjysmëfinale dhe 15 kaluan në finalen e madhe.

### Nata e nostalgjisë 
 (në foto) u interpretua gjatë natës së Nostalgjisë.]]
Nata e nostalgjisë e Festivalit të Këngës u zhvillua më 21 dhjetor 2024 në orën 21:00. Shfaqja nisi me poezinë "Mall" të poetit shqiptar të njohur ndërkombëtarisht Ismail Kadare, te kompozuar nga Pirro Cako, orkestruar nga Alfred Kacinari, interpretuar nga aktori Viktor Zhusti dhe  nga këngëtari Redon Makashi. Për shfaqjen, konkurrentët u bashkuan për të performuar këngë që kanë konkurruar në edicionet e mëparshme të festivalit.

### Finalja e madhe 
Finalja e madhe e Festivali i Këngës u zhvillua më 22 dhjetor 2024 në orën 21:00. Reperi nga Kosova MC Kresha me këngën "Era" hapi shfaqjen e finales së madhe. Vajza e Xhevdet Ferrit dhe Arta Dade u shfaqën gjatë finales dhe dhanë mesazhe të vlefshme, ndërsa Elhaida Dani foli dhe performoi një këngë. Shkodra Elektronike fitoi festivalin me këngën "Zjerm", që fitoi votën e jurisë dhe atë të publikut. Kënga "Karnaval" e këngëtares Elvana Gjata zuri vendin e dytë, dhe kënga “Mjegull" e Alis Kallaçit zuri vendin e tretë. Për më tepër, "Zjerm" nga Shkodra Elektronike mori Çmimin e Kritikës, ndërsa "Lutem" nga Vesa Smolica mori çmimin për tekstin më të mirë.  

## Referime