open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Reshid Riza

[parapamje|Muhammed Reshid Riza 1315 [Viti hixhri|Hixhri / 1897 Gregorian]]
**Muhamed Reshid Riza** (arabisht: *Muhammad Rashid Rida*) ishte një alim, reformator, teolog dhe muxhadid i shquar synit osman me prejardhje siriane.

Si një dijetar i shquar që bëri thirrje për ringjalljen e shkencave të hadithit dhe një ithëtarë i krijimit të Kalifatit Islam në epokën moderne, Riza dënoi rrymat në rritje të sekularizmit dhe nacionalizmit në gjithë botën islame pas heqjes së Kalifatit Osman dhe bëri thirrje për një program global të Rilindjes Islame për të rivendosur një Kalifat Islam.

## Referime 
* https://www.noor-book.com/en/book/review/304914
* https://web.archive.org/web/20220904160500/https://www.prdb.pk/article/the-growth-and-development-of-hadith-its-sciences-in-indo-6392
* https://archive.org/details/FP66954/page/n652/mode/1up

## Lidhje të jashtme
* 
* 
*
Eparkia e Rashkës dhe Prizrenit

[parapamje|[Patrikana e Pejës]]
**Eparkia e Rashkës dhe Prizrenit** është një nga eparkitë më të vjetra të Kishës Ortodokse Serbe në Kosovë, që përmban selinë e Kishës Ortodokse Serbe, Manastirin Patriarkal Serb të Pejës, si dhe Manastirin Ortodoks Serb të Visoki Deçanit, të cilët së bashku janë pjesë  të vendeve të Trashëgimisë Botërore të UNESKO-s të Serbëve.

## Referime 
* https://books.google.com/books?id=VqCrBAAAQBAJ
* https://books.google.com/books?id=Z0PmrXKnczUC
* https://books.google.com/books?id=CSZQ-VPFKoMC

## Literatura
* 
* 
* 
* See Corridors
Choi Kyu-ha

**Choi Kyu-hah** (16 korrik 1919 - 22 tetor 2006), i shkruar gjithashtu **Choi Kyu-ha** ose **Choi Gyu-ha**, ishte një politikan korean jugor i cili shërbeu si presidenti i katërt i Koresë së Jugut nga 1979 deri në 1980.

## Referenca
* https://www.nytimes.com/2006/10/22/world/asia/22iht-obit.3248641.html
* https://www.dnc.go.kr/html/en/intr/intr_0102.html 
## Lidhje të jashtme
*  President Choi Kyu-ha
*
Kuvendi i Matit

**Kuvendi i Matit** u organizua më 7 nëntor 1594 nga krerët shqiptarë që luftonin kundër Perandorisë Osmane. Mati u zgjodh si vend takimi për shkak të rolit të tij në Kryengritjet shqiptare të shekullit të XVI. Qëllimi ishte një organizim më i mirë i kryengritjeve për të arritur pavarësinë nga Perandoria Osmane.

Kuvendi vendosi që të kërkohej ndihmë nga papa dhe për negociata u zgjodhën Tomë Plezha, Mark Gjini dhe Nikollë Mekajshi. Megjithatë, papa refuzoi të jepte ndihmë, duke pretenduar se nuk ishte koha e duhur për të luftuar Perandorinë Osmane. Një tjetër vendim i krerëve shqiptarë ishte që të mos i vinte në dijeni Republikës së Venedikut planet e tyre, pasi kjo e fundit nuk donte të hapte një konflikt të ri me osmanët. Në dy vitet në vijim, krerët shqiptarë vazhduan punën e tyre për të marrë ndihmë nga fuqitë e krishtera, duke marrë zemër nga rrethanat gjeopolitike. Në vitin 1596, 10,000 burra marshuan drejtë Vlorës me shpresën për të marrë armë nga Spanja, por armët e dërguara u konfiskuan nga venedikasit. Ngjarjet dëmtuan marrëdhëniet midis krerëve shqiptarë dhe fuqive të krishtera, por nuk i dobësuan përpjekjet për pavarësi.

## Shiko edhe
* Pjetër Bogdani
* Pjetër Budi
* Andrea Manesi
* Gjin Gjergji
* Gjergj Vladanji
* Nikollë Bardhi
* Nora e Kelmendit
* Gjergj Basta
* Gjon Renësi
* Mark Gjini
* Nikollë Mekajshi
* Tomë Plezha
* Kuçi (Mali i Zi)
* Piperët
* Lale Drekali
* Shkolla dhe arsimi në tokat shqiptare (shek. XVI-XVII)
* Kryengritjet shqiptare të shekullit të XVI
* Kryengritjet shqiptare të shekujve të XVII-XVIII
* Kryengritjet shqiptare në vitet 1680
* Kryengritja e Bogdanit
* Perandoria Osmane në shek. XVII-XVIII
* Kryengritja antiosmane e vitit 1689 në vilajetin e Rumelisë
* Perandoria Osmane në gjysmën e parë shek. XVIII-XIX
* Perandoria Osmane në gjysmën e dytë të shekullit XVIII-XIX
* Historia e luftërave Ruso-Turke
* Sanxhaku i Arbërit
* Kryengritja Arbërore (1432-1436)
* Arbëria Venedikase
* Luftërat osmane në Evropë
* Kryengritja e Himarës (1472)
* Kuvendi i Matit
* Kuvendi i Dukagjinit
* Kuvendet ballkanike
* Kuvendi Kishtar i Arbërit
* Kuvendi i Kuçit
* Luftërat turko-veneciane
* Lufta Osmano-Venedikase (1570-1573)
* Frankokracia
* Shteti i Detit
** Beteja e Lepantos
** Beteja e Prevezës
* Lufta e Madhe Turke
** Beteja e Vjenës
** Lufta e Moresë
** Beteja e Kaçanikut (1690)
* Armada Spanjolle
* Lufta Tetëdhjetë Vjeçare
* Lufta Tridhjetëvjeçare
* Lufta e Madhe Veriore
* Rilindja Kombëtare Shqiptare
* Kriza Lindore dhe Shqipëria
* Kriza lindore dhe lëvizja shqiptare
* Shqipëria në fillim të Krizës Lindore (1875-1876)
* Lidhja e Prizrenit
* Shqipëria Osmane
* Pashallëqet shqiptare
* Kriza Lindore
* Shkaqet për shpërthimin e Krizës Lindore
* Lufta e Krimesë
* Konferenca e Stambollit
* Konferenca e Berlinit
* Traktati i Berlinit (1878)
* Kongresi i Berlinit
* Traktati i Shën Stefanit
* Lufta Ruso-Turke (1877-1878)
* Perandoria Osmane në shek. XIX-XX
* Shpallja e Pavarësisë së Shqipërisë
* Konferenca e Londrës (1912–1913)
* Shpërbërja e Perandorisë Osmane

## Referime 
## Bibliografia 
*
*
*

## Lexime të mëtejshme
*
Kim Jae-kyu

**Kim Jae-kyu** (6 mars 1926 – 24 maj 1980) ishte një politikan i Koresë së Jugut, gjeneral-lejtnant i ushtrisë dhe drejtor i Agjencisë Qendrore të Inteligjencës Koreane.  Ai vrau Presidentin e Koresë së Jugut Park Chung-hee, i cili kishte qenë një nga miqtë e tij më të ngushtë, më 26 tetor 1979 dhe më pas u ekzekutua duke u varur më 24 maj 1980.

## Referenca
* Assassination in Seoul. *Time Magazine* (1979-11-05). Retrieved on 2007-11-18.
* Yoon Won-sup 08-09-2004
Ozzy Osbourne

thumb|Ozzy Osbourne (2010)
**Ozzy Osbourne** (3 dhjetor 1948 – 22 korrik 2025) ishte një këngëtar, autor këngësh dhe personalitet televiziv anglez.  Ai u bë i njohur gjatë viteve 1970 si vokalisti kryesor i grupit heavy metal Black Sabbath, gjatë së cilës periudhë ai adoptoi pseudonimin "Princi i errësirës".

## Referenca 
* https://www.allmusic.com/artist/black-sabbath-mn0000771438John 
* https://web.archive.org/web/20200221192035/https://www.musicomh.com/reviews/albums/ozzy-osbourne-ordinary-man
* https://www.loudersound.com/features/the-best-20-hair-metal-anthems-of-all-time-ever
Kufin

**Kufin** është një vendbanim i vogël (katund), që ndodhet në mes të Komunës së Tivarit dhe Buduës. Fshati quhet kështu sepse dikur shënonte vijën kufitare midis territorit venecian dhe më vonë austro-hungarez të Gjirit të Kotorrit dhe territoreve osmane. Pas vitit 1573 kufiri jugor u zhvendos në fshatin Kufin (që do të thotë kufi në shqip) në Komunën e Tivarit, për shkak të pushtimeve osmane të Tivarit (Bar), Ulqinit (Dulcigno), Shkodrës (Scutari) dhe Durrësit. Që atëherë, territori venecian u përqendrua në Gjirin e Kotorrit dhe përfshinte qytetet e Kotorrit, Risanit, Perastit, Tivatit, Herceg Novit, Budua dhe Sutomore.

## Shih edhe 
* Tivari
* Tivari i Vjetër
* Komuna e Tivarit
* Arbëria Venedikase

## Referime
John D. McCollum

**John D. McCollum** vravu veten pasi kaloi një ditë të tërë duke dëgjuar albumet e Ozzy Osbourne i cili më vonë u akuzua nga prindërit e tijë për këngën "Suicide Solution", por akuza dështoi.

## Referenca
* https://en.m.wikipedia.org/wiki/Variety_(magazine)
* https://bobdaisley.com/interview/website
* https://www.loudersound.com/features/the-best-20-hair-metal-anthems-of-all-time-ever
Gojëmadhi

**Gojëmadhi** (Goljemadi, ishte një fis shqiptar   që jetoi në mesjetë . Ata banonin në rajonin Lješanska nahija të Malit të Zi të Vjetër, me qendër në zonën përreth fshatit Goljemadi, në perëndim të Podgoricës moderne.

## Historia 
Emri i tyre është një përbërje e fjalëve shqipe *gojë* (që do të thotë "gojë") dhe *madh* (që do të thotë "i madh"). Emri tregon mbajtjen e shkronjës *l* në fjalën *gojë* .  Gojëmadhi përmendet për herë të parë rreth Malit të Zi perëndimor në vitin 1402. 

Në kadastrën veneciane të Shkodrës 1416-1417, përmendet një farë *Benk Gojamadhi* që banonte në fshatin Shirq afër Dajçit, Shkodër .  Mariano Bolizza në udhëtimin e tij në atë zonë në viti 1614 regjistroi se *Belo Vujkov* mbante 27 shtëpi të *Golemadhit*, me 57 ushtarë. 

Me kalimin e kohës ata u integruan në popullsinë fqinje sllave. Fshati që mban emrin e tyre ekziston edhe sot e kësaj dite.

## Shih edhe 
* Fiset shqiptare
* Arbëria Venedikase

## Referime
Bythëdosi

**Bythëdosi** (gjithashtu Bitidosi, Bitadosi) ishte një fis historik shqiptar në mesjetë. Ata banonin në zonën e Brdës (Mali i Zi) në Malin e Zi qendror dhe lindor, në veri-lindje të Podgoricës.

## Vështrim 
Emri Bytidosi është përbërje e fjalës shqipe për *dosë (pig)* dhe *bythë* (podex porci). Emri ka të ngjarë të ketë origjinën si emër i një vëllazërie, e cila më vonë u zhvillua në një *katun* dhe e mbajti emrin fillestar. 

Bythdosi (shkruar në arkivat veneciane si Bisdos, Butadossi, Bitidossi, Busadossa) është regjistruar në vitin 1335 dhe lideri i tij *Paulus Busadosa* është regjistruar gjithashtu. Në vitin 1415, ata shfaqen në një bashkim me fiset Hoti dhe Tuzi ( *Osti, Tusi et Bitidossi* ). 

Në kadastrën veneciane të Shkodrës nga vitet 1416-1417, mbiemri *Butadosi* del në fshatin Shën Auraç. Kryeplaku i fshatit ishte njëfarë *Nikë Butadosi* . Fshati përfshinte edhe një tjetër *Nikë* djalin e *Jonit* të asaj kohe të ndjerit si dhe *Vuketë Bythdosin* mes fshatarëve të tjerë. Në kadastër shkrimtari vëren se liderit të Bythdosit do t'i kërkohet të paguajë 2 dukat shtesë mbi 10 që jepen tashmë çdo vit. Kjo shoqërohet me një rritje të ngjashme të grurit në 12 thasë si dhe një rritje të koncesioneve të melit dhe fasules. Porosia është dhënë nga Albano Contareno, Nikolla Zanthani dhe Andrea Fuskulo. 

Në defterin e vitit 1485 të Sanxhakut të Shkodrës fshati *Bythdosi* përmendet në nahijen e Kuçit . Fshati përfshinte 11 familje dhe mund të paguante deri në 550 dukat. Kryetarët ishin familjet e *Stepan* dhe *Stoja Sharës*, *Gjonça* i biri i *Dobroshinit* së bashku me djalin e tij *Andrijen* dhe vëllain *Nikën*, bashkë me të tjerë si *Vuk* i biri i *Delit*, *Andrija Vuku* dhe *Petri* i biri i *Mihalit* . 

## Shih edhe 
* Fiset shqiptare
* Arbëria Venedikase

## Referime
Rocky Marciano

**Rocky Marciano** (1 shtator 1923 – 31 gusht 1969) ishte një boksier profesionist amerikan, i cili garoi nga viti 1947 deri në 1955 dhe mbajti titullin botëror në peshën e rëndë nga viti 1952 deri në 1956. Ai është i vetmi kampion i peshave të rënda që e ka përfunduar karrierën e tij, gjashtë mbrojtje të titullit ishin kundër Jersey Joe Walcott (nga i cili kishte marrë titullin), Roland La Starza, Ezzard Charles (dy herë), Don Cockell dhe Archie Moore.

## Referenca
* https://www.boxingnews24.com/2013/08/the-best-heavyweights-under-6-foot/
* https://books.google.com/books?id=yNItDAPFctEC
* http://www.cyberboxingzone.com/boxing/casey/MC_Marciano.htm
Rajonet e Malit të Zi

**Rajonet e Malit të Zi** janë përcaktuar, që nga viti 2011, me *Ligjin për Zhvillimin Rajonal* të Malit të Zi *(Zakon o regionalnom razvoju)*. Rajonet, siç përcaktohet me ligj, përafërsisht korrespondojnë me ndarjen informale dhe bisedore të Malit të Zi, e përdorur shpesh nga mediat dhe qytetarët malazezë.

Rajonet nuk janë ndarje administrative në vetvete; ato përdoren për qëllime statistikore dhe analitike, për të ndihmuar në krijimin e planit për një zhvillim më uniform ekonomik të Malit të Zi. Ky përkufizim zyrtar i rajoneve të Malit të Zi është një nga shumë përkufizimet që janë në përdorim të përditshëm në vend. Megjithatë, kjo ndarje në tre rajone është më e përhapura:

## Lista 
## Rajoni Qendror 
Nënrajonet e spikatura fisnore, historike dhe gjeografike në rajonin qendror janë: Nikshiqi ( Župa, Rudine), Golija, Banjani, Grahovo, Krivošije, Brda (Piperi, Rovca, Bratonozhiqi, Kuči, Bjelopavlivaći, Zelopavlići, dhe Lipper, Skenderija, Malesija, Mali i Zi i Vjetër ( Pješivci, Çevo, Cuce, Bjelice, Njegushi, Fusha e Cetinjes, Ceklin, Komani, Zagaraç, Lješani dhe Rijeka ).

## Rajoni Bregdetar 
Nënrajonet e spikatura fisnore, historike dhe gjeografike të rajonit statistikor bregdetar janë: Gjiri i Kotorrit, Grbalj, riviera e Budvës, Pobori, Brajići, Maine, Pashtroviqi, Spič, Crmnica, Bari, Mrkojevići, Ulqini, Riviera e Krajinës dhe Kraja.

## Rajoni Verior 
Nënrajonet e spikatura fisnore, historike dhe gjeografike të rajonit statistikor verior janë: Drobnjak (Uskoci, Jezera, Šaranci ), Zatarje, Pljevlja, Piva, Brda ( Moraça (e sipërme dhe e Poshtme), Vasojevići ), Polja, Kolashin (i sipërm dhe i Poshtëm), Sanxhaku i jugut, Plava dhe Gusinja, Bihori (i Sipërm dhe i Poshtëm), Polimlje dhe Potarje .

## Shih edhe 
* Kodrat e Malit të Zi
* Turizmi në Mal të Zi
* Gjeografia e Malit të Zi
* Parqet Kombëtare të Malit të Zi

## Referime
Drago Vabec

**Dragutin Vabec**, i njohur më së shumti si **Drago Vabec** (lindur më 26 tetor 1950 në Zagreb, Jugosllavi) është një sulmues krahu i majtë kroat që ka luajtur për Jugosllavinë, Dinamo Zagreb dhe Stade Brestois.  Ai konsiderohet si një nga lojtarët më të mirë në historinë e Dinamo Zagrebit dhe lojtari më i mirë në historinë e Stade Brestois.  Familja e tij e ka origjinën nga Čakovec, dhe ai kaloi shumicën e kohës atje.

## Referenca
* https://sportske.jutarnji.hr/sn/nogomet/100-najboljih/briljirao-u-maksimiru-u-francuskom-klubu-najbolji-ikad-najsvestraniji-igrac-dinama-u-povijesti-15001272
## Lidhje të jashtme
*
*Drago Vabec profile at the Serbia national football team website 
*NASL stats
*Biography in the Croatian Football Lexicon 
*
Robert Jarni

**Robert Jarni** (lindur më 26 tetor 1968) është një ish-futbollist profesionist kroat i cili ka luajtur si anësor i majtë ose mbrojtës krahu dhe është menaxher.
## Referenca
* https://www.independent.co.uk/sport/football/news/the-shortest-careers-in-football-1791988.html
* https://www.uefa.com/uefachampionsleague/news/0181-0e6a36f9645e-594e4d5e61c2-1000--jarni-joins-panathinaikos/#jarni+joins+panathinaikos
* https://eu-football.info/_player.php?id=9374
## Lidhje të jashtme
*
*
*
*Robert Jarni at globalsportsarchive.com
Tamara Jurkić Sviben

Tamara Jurkić Sviben (Pula, 26 tetor 1973) është pianiste dhe pedagoge kroate.
## Referenca
*Koncertna direkcija Zagreb: Tamara Jurkić Sviben, glasovir  (životopis) 
*Croatia Records – Tamara Jurkić Sviben (životopis i diskografija)
*Novi list.hr – Kim Cuculić: »Začarani klavir« pijanistice Tamare Jurkić Sviben
Andrija II.

**Andrija II** (1177 – 21 shtator 1235), i njohur gjithashtu si Andrea i Jeruzalemit, ishte Mbret i Hungarisë dhe Kroacisë midis 1205 dhe 1235. Ai sundoi Principatën e Halych nga 1188 deri në 1189/1190, dhe përsëri midis 1208/1209. Djali më i vogël i Béla III i Hungarisë, i cili i besoi atij administrimin e Principatës së sapopushtuar të Halych në 1188. Sundimi i **Andrijas** ishte jopopullor dhe djemtë (ose fisnikët) e dëbuan atë.  Bela III i dhuroi prona dhe para **Andrijas**, duke e detyruar atë të drejtonte një kryqëzatë në Tokën e Shenjtë. Në vend të kësaj, Andrija II e detyroi vëllanë e tij të madh, Mbretin Emeric të Hungarisë, t'i dorëzonte Kroacinë dhe Dalmacinë në 1197. Vitin pasues, **Andrija** pushtoi Humin.

## Referenca
* https://en.m.wikipedia.org/wiki/Encyclop%C3%A6dia_Britannica_Eleventh_Edition
* https://www.academia.edu/4465330 
* https://archive.org/details/southeasterneuro0000curt
Roberto Boninsegna

**Roberto Boninsegna** (lindur më 13 nëntor 1943) është një ish futbollist profesionist italian i cili luante si sulmues. Si lojtar, ai përfaqësoi kombëtaren italiane në dy edicione të FIFA Kupës së Botës, duke arritur finalen në 1970.

## Karriera me klube
Boninsegna e nisi karrierën e tij si profesionist në Serie B me Praton në sezonin 1963–64. Një sezon më pas, ai u transferua te Potenza, e cila gjithashtu luante në Serie A. Pas kësaj, ai do të luante me Varesen po në të njëtën sezon. Në vitin 1966, Boninsegna u transferua te Cagliari ku do të qëndonte për tre vitet e ardhshme. Në sezonin 1968–69, ai ndihmoi klubin të arrinte një vend të dytë në Serie A, duke luajtur krah legjendës së klubit Luigi Riva në sulm.  Boninsegna fitoi statusin si një nga sulmuesit më të mirë në qarkullim në vitet 1970 si lojtar i Interit dhe Italisë, duke luajtur krah Sandro Mazzolës. Në Serie A, ai regjistroi 171 gola në 281 ndeshje, duke fituar çmimin *Capocannoniere* si shënuesi më i mirë në sezonet 1970–71 dhe 1971–72.

Pas transferimit të tij te Interi në vitin 1969, Boninsegna fitoi *Scudetton* në sezonin 1970–71 si dhe arriti finalen e Kupës Evropiane një sezon më pas, duke u mposhtur nga Ajaxi. Pasi u largua nga Juventusi në vitin 1979, Boninsegna shpenzoi vitin e fundit të karrierës me Veronën në Serie B, duke njoftuar tërheqjen nga futbolli në përfundim të sezonit 1979–80. 

Gjatë FIFA Kupës së Botës 1970 që u zhvillua në Meksikë, Boninsegna ishte një nga lojtarët kryesor të Italisë, duke shënuar dy gola gjatë turnamentit. Në ndeshjen emocionuese gjysëm-finale kundër Gjermanisë Perëndimore, ai shënoi një gol dhe më pas asistoi golin e fitores të Luigi Riverës me Italinë që fitoi 4–3 në kohën shtesë. Në finale, ai shënoi golin e vetëm të Italisë (kur shënoi ishte goli i barazimit momental) në disfatën 4–1 kundër Brazilit; Ai gjithashtu zotëronte shpejtësi, rezistencë, aftësi teknike dhe vazhdimësi, veti këto që e bënë atë një nga sulmuesit më të mirë italian të gjeneratës së tij. Falë kërcimit të tij dhe aftësisë për të shënuar gola me kok, gazetarët sportiv i vunë pseudonimin "Bonimba". Pavarësisht talentin, Boninsegna shpesh u kritikua për egoizmin e tij, edhe pse ai ishte i aftë të krijonte raste shënimi për shokët e ekipit. Ai gjithashtu njihej për rivalitetin e tij në fushë me mbrojtësin e Juventusit Francesco Morini, i cili më pas u bë shoku i tij i skuadrës.

## Statistikat e karrierës
### Klube
### Kombëtarja
Burimi: 
*Golashënuesi më i mirë i Coppa Italia: 1971–72
*Golashënuesi më i mirë i United Soccer Association: 1967

## Referime 
## Lidhje të jashtme
Roberto Boninsegna  te Inter.it
Ali er-Riza

parapamje|Varri i Imam Rëzasë
**Ali er-Riza** (1 janar 766 – 6 qershor 818), i njohur gjithashtu si **Ebu Hasan el-Thani**, ishte pasardhës i pejgamberit Muhammed dhe imami i tetë në sektin e shiave.

Ai është gjithashtu pjesë e zinxhirit të autoritetit mistik në rendet shiite sufi. Ai ishte i njohur për devotshmërinë dhe diturinë e tij dhe atij i atribuohen një sërë veprash, duke përfshirë el-Risala el-Dhahabia, Sahifa el-Rida dhe Fikh el-Rida. Uyun al-Akhbar al-Rida nga Ibn Babawayh është një koleksion gjithëpërfshirës që përfshin debatet fetare, thëniet, detajet biografike dhe madje edhe mrekullitë që kanë ndodhur në varrin e tij.

## Referenca 
* https://www.tasnimnews.com/fa/news/1396/07/08/1533665/%D8%A2%D8%A6%DB%8C%D9%86-%D8%AE%D8%B7%D8%A8%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B4%D8%A8-%D8%B9%D8%A7%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B1%D9%85-%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B1-%D8%B1%D8%B6%D9%88%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%B4%D8%AF
* http://shabestan.ir/detail/News/328660 
* https://archive.org/details/islam-medieval-islamic-civilization-an-encyclopedia/mode/2up

## Lidhje të jashtme 
* Astan Quds Ravazi 
* The eighth Imam Ali Ibn Musa, al-Reza
* Imam Ali ar-Rida
* Imam Ali Raza
* A glance at the biography of Emam Reza
* Imam Rida shrine – Live Broadcast
Muhamed el-Mehdiu

[parapamje|[Kaligrafia Islame|Kaligrafia e Imam Mehdiut]]
**Muhammad el-Mehdiu** (arabisht: محمد بن الحسن المهدي *Muhammad ibn al-Hussain al-Mahdi*) besohet nga Shiitët e Dymbëdhjetë të jetë i fundit nga Dymbëdhjetë Imamllarët dhe **Mehdiu** eskatologjik, i cili do të dalë në fund të kohës për të vendosur paqen dhe drejtësinë në botë.

## Referenca 
* http://en.alalam.ir/news/1708528
* https://www.nytimes.com/2007/08/30/world/middleeast/30imam.html
* https://www.timeanddate.com/holidays/iran/imam-mahdi-birthday

## Lidhje të jashtme 
* Special specifications of Imam al-Mahdi (as)
* *A Discussion concerning the Mahdi*, nga Muhammad Baqir al-Sadr
* The Days of the Newborn
* What evidence is there regarding the birth of Imam Mehdi (AS)?
Kemal Edhem

**Kemal Ibrahim Edhem** (arabisht: كمال ابراهيم ادهم *Kamal Ibrahim Adham*; 1929 – 29 tetor 1999) ishte një biznesmen saudit me prejardhje shqiptare dhe turke, dhe drejtor i përgjithshëm i Al Mukhabarat Al A'amah nga 1965 deri në 1979.

Ai shërbeu si këshilltar mbretëror për Mbretin Fejsal bin Abdulaziz Al Saudi dhe mbretin King Khalid bin Abdulaziz Al Saudi.

## Referenca 
* https://gulfnews.com/uae/the-man-behind-the-scenes-1.581564
* https://books.google.com/books?id=J5C0R6qxjpgC&pg=PA91#v=onepage&q&f=false
* https://gulfnews.com/lifestyle/self-assurance-in-the-face-of-military-might-1.967216

## Lidhje të jashtme 
*
Jakup Aga

**Jakup Aga** (turqishtja osmane: یاکوب آقا *Yakub Ağa*) ose **Ebu Jusuf Nurullah Jakub** (turqisht: ابو یوسف نورالله یاکوب *Ebu Yusuf Nurullah Yakub*), ishte babai i vëllezërve Barbarosa, Oruç Reisit dhe Hajredin Barbarosës. Ai është një spahi me prejardhje shqiptare.

Jakup Aga gjithashtu ishte një ish-Spahi, një kalorës feudal turk i kalorësisë, nga Jenixhe (Janica ose *Giannitsa* në Greqinë e sotme). Jakupi ishte ndër ata që morën pjesë në pushtimin e ishullit Egje të Lesbos nga gjenovezët në emër të osmanëve në vitin 1462. Për pjesëmarrjen e tij atij iu dha fshati Bonova i ishullit si shpërblim dhe titulli i fshatit *Aga* (mjeshtër).

## Referenca 
*  İsmail Hâmi Danişmend, Osmanlı Devlet Erkânı, pp. 172 ff. Türkiye Yayınevi (Istanbul), 1971.
* Khiḍr was one of four sons of a Turk from the island of Lesbos., "Barbarossa", Encyclopædia Britannica, 1963, p. 147.
Korpusi i Shkodrës

**Korpusi i Shkodrës** (Turqisht: *İşkodra Kolordusu*) ishte një nga trupat nën komandën e Ushtrisë Perëndimore Osmane. Ajo u formua në zonën e Shkodrës gjatë Luftës së Parë Ballkanike.

## Luftërat Ballkanike 
### Urdhri i Betejës, 19 tetor 1912 
Më 19 tetor 1912, korpusi u strukturua si më poshtë:

*Shtabi i Korpusit të Shkodrës (Fronti i Malit të Zi, nën komandën e Ushtrisë Perëndimore, komandanti: Kumay Miralay Hasan Riza Bey, shef i shtabit: Kurmay Kajmekam Abdurrahman Nafiz Bey)
**Divizioni i 24-të (komandant: Shtabi Miralay Hasan Riza Bey)
*** Regjimenti i 70-të i Këmbësorisë
*** Regjimenti 71 i Këmbësorisë
*** Regjimenti i 72-të i Këmbësorisë
***Regjimenti 24 i Artilerisë
***Batalioni i 24-të i pushkëve
**Divizioni i Elbesan Redif (komandant: Shtabi Miralay Djemal Bey, shef i shtabit: Kapiten i Shtabit Asim Bey)
***Regjimenti Redif i Elbasanit (komandant: Kapiten Shtabi Omer Efendi)
****Batalioni i Elbasanit Redif
****Batalioni Libraşt Redif
****Batalioni Gramish Redif
***Regjimenti i Tiranës Redif (komandant: Kapiten Shtabi Edhem Efendi)
****Batalioni Redif i Tiranës
****Batalioni Erzen Redif
****Batalioni Akçahisar Redif
***Regjimenti i Beratit Redif (komandant: Kapiten Shtabi Arif Efendi)
****Batalioni Berat Redif
****Batalioni Devol Redif
****Batalioni Skrapar Redif
***Regjimenti Drack Redif (komandant: Kapiten Shtabi M. Salim Efendi)
****Batalioni Drac Redif
****Batalioni Beklin Redif
****Batalioni Redif i Kavalës
****Batalioni Redif Boshnjak
**Divizioni i Rregullt i Përkohshëm (komandant: Shtabi Miralay Sadik Bey, shef i shtabit: Kapiten i Shtabit Sherif Bey)
***Batalioni i 3-të i Regjimentit të 50-të të Këmbësorisë
***Batalioni I i Regjimentit 51 të Këmbësorisë
***Batalionet 1 dhe 2 të Regjimentit të 53-të të Këmbësorisë
*** Regjimenti i 54-të i Këmbësorisë
**Komanda e Zonës së Fortifikuar të Shkodrës
**Batalioni Debre Redif
**Batalioni Debre-i Bala Redif
**Batalioni Debre-i Zîr Redif
**Batalioni Mat Redif
**Batalioni Rakalar Redif

## Burimet
Fevzije Fuad e Egjiptit

parapamje|Fevzija
**Princesha Fevzija e Egjiptit** (5 nëntor 1921 - 2 korrik 2013), e njohur gjithashtu si **Fevzije Shirine**, ishte një princeshë egjiptiane që u bë Mbretëresha e Iranit si gruaja e parë e Muhammed Riza Pahlavi, Shah i Iranit. Princesha Fawzia Fuad ishte me origjinë shqiptare dhe çerkeze nga ana e babait të saj.

Fevzija ishte e bija e Fuadit I, djali i shtatë i Ismailit të Madhërishëm. Përveç motrave të saj, Faiza, Faika dhe Fathia, dhe vëllai i saj, Faruk, ajo kishte dy gjysëm motra nga martesa e mëparshme e babait të saj me princeshën Shwikar Hanim Efendi.

Martesa e saj me princin e kurorës iraniane në vitin 1939 ishte një marrëveshje politike: ajo konsolidoi fuqinë dhe ndikimin egjiptian në Lindjen e Mesme, ndërsa i solli respekt regjimit të ri iranian duke u shoqëruar me shtëpinë mbretërore shumë prestigjioze egjiptiane. Nuk ishte kurrë një dashuri e vërtetë dhe Fevzija mori një divorc egjiptian në vitin 1945 (që nuk u njoh në Iran deri në vitin 1948), nën të cilin vajza e tyre e vetme Princesha Shahnaz do të rritej në Iran.

Në vitin 1949, Fevzija u martua përsëri me kolonelin Ismail Shirine, një diplomat egjiptian, me të cilin pati një djalë dhe një vajzë.

## Referenca 
* https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/10162842/Princess-Fawzia-Fuad-of-Egypt.html
* https://archive.org/details/00jrgo/page/191
* http://mideasti.blogspot.com/2013/05/weekend-nostalgia-when-talaat-harb.html?m=1

## Lidhje të jashtme 
* 
* Egyptian Royalty by Ahmed S. Kamel, Hassan Kamel Kelisli-Morali, Georges Soliman and Magda Malek.
* L'Egypte D'Antan... Egypt in Bygone Days   by Max Karkegi.
* Chirine Family tree
Gülbahar Hatun

[parapamje|Pamja e brendshme e varrit në mauzoleumin e Gülbahar në Xhaminë Fatih, [Stamboll.]]
**Gülbahar Hatun** (osmane: کل بھار نمکرمه خاتون; *Gülbahar Namkarma Hatun* "Trëndafili i pranverës" dhe "mikpritëse"; vdiq rreth 1492), ishte bashkëshortja (sulltanesha) e Sulltan Mehmedit II dhe nëna e Sulltan Bajezidit II, ishte me origjinë shqiptare (kosovare).

## Referenca 
* https://books.google.com/books?id=6WUMAQAAMAAJ&q=G%C3%BClbahar+h%C3%A2tun
* https://books.google.com/books?id=w4RpAAAAMAAJ&q=Gulbahar+Hatun+bayezid+ii+mother
* https://books.google.com/books?id=JXh6vjXt_4IC&dq=bayezid+ii+mother&pg=PA32#v=onepage&q=bayezid%20ii%20mother&f=false
Adel Darwish

**Adel Darwish** (arabisht: عادل درويش) është një gazetare politike britanike me bazë në Westminster, një reporter veteran i *Fleet Street*, autor, historian transmetues dhe komentues politik. Darwish lindi në Aleksandri, gjatë Luftës së Dytë Botërore 1943 ose 1945, në një familje nga Ballkani dhe Evropa Qendrore. Prindërit e tij ishin shqiptarë maqedonas, por gjithashtu besohet se kishin nënshtetësi britanike dhe ishin në Britani.

Darwishi është aktualisht (që nga viti 2002) korrespondent i lobit të parlamentit me bazë në Galerinë e Shtypit të Dhomës së Komunave, Pallatin e Westminsterit, i specializuar në çështjet e jashtme, veçanërisht në politikën e Lindjes së Mesme; Diplomuar/Pasdiplomuar në Universitetin e Londrës 1965/1966–1967.

## Referenca 
* https://www.telegraph.co.uk/opinion/
* https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/culture-obituaries/books-obituaries/8169064/John-Bulloch.html
* https://www.telegraph.co.uk/comment/personal-view/3589125/Why-Saddam-has-cast-himself-as-the-Godfather-of-Baghdad.html
Pelin Karahan

**Vildan Pelin Karahan Güntay** (lindur më 6 tetor 1984) është një aktore turke me prejardhje shqiptare dhe prezantuese televizive, më e njohur për portretizimin e saj të Sulltaneshës Mihrimah, vajzës së vetme të Sulltan Sulejmanit në *Muhteşem Yüzyıl* dhe në *Kavak Yelleri* (xhirim turk i *Dawson Creek*).

## Referenca 
* https://www.kimdirkim.com/pelin-karahan-kimdir-kac-yasinda-nereli.html
* https://www.milliyet.com.tr/gundem/pelin-karahan-kimdir-2200432
* https://m.sabah.com.tr/galeri/magazin/unlulerin-anneleri-1506961940/5 (Sabah)

## Lidhje të jashtme 
* 
* Pelin Karahan  on TurkishStarsDaily.com
Princesha Fevzije Faruk e Egjiptit

**Princesha Fevzije Faruk i Egjiptit** (arabisht: الأميرة فوزية; 7 prill 1940 - 27 janar 2005) ishte vajza e dytë e Mbretit Faruk I të Egjiptit nga gruaja e tij e parë Mbretëresha Farida. Vjen nga dinastia shqiptare e Muhammed Ali pashës.

## Referenca 
* https://web.archive.org/web/20090911045907/http://weekly.ahram.org.eg/2005/728/eg6.htm
Togg

**Togg** është një kompani automobilistike turke e themeluar në vitin 2018 si një sipërmarrje e përbashkët.

Kompanitë dhe organizatat që vendosën të punojnë së bashku për të prodhuar makina vendase në Turqi u njoftuan nga Presidenti Rexhep Taip Erdoan në nëntor 2017. Për këtë qëllim, prodhuesi turk Togg u lançua më 25 qershor 2018 nga Anadolu Group (19%), BMC (19%), Kök Group (19%), Turkcell (19%), Zorlu Holding (19%) dhe TOBB (5%).  Që atëherë, u krijua grupi i sipërmarrjes së përbashkët të automobilave të Turqisë.

Kompania njoftoi se makina e saj e parë do të jetë gati për prodhim masiv deri në fund të vitit 2022.

## Referime 
## Lidhje të jashtme
https://www.togg.com.tr (Faqja web zyrtare)
Wattpad

**Wattpad** është një platformë e literaturës në internet e destinuar që përdoruesit të lexojnë dhe të shkruajnë histori origjinale. Themeluesit Allen Lau dhe Ivan Yuen thonë se platforma synon të krijojë komunitete sociale rreth tregimeve dhe të heqë barrierat midis lexuesve dhe shkrimtarëve. Platforma i lejon përdoruesit të shkruajnë dhe publikojnë histori, ose të lexojnë histori të krijuara nga përdorues të tjerë. Në janar 2021, Naver Corporation njoftoi se do të merrte Wattpad; marrëveshja u përfundua në maj 2021. Që nga nëntori 2021, Wattpad ka një audiencë mujore prej më shumë se 90 milionë përdoruesish, të cilët mund të ndërveprojnë drejtpërdrejt me shkrimtarët dhe të ndajnë mendimet e tyre me lexuesit e tjerë.

Wattpad ka tregime të disponueshme në më shumë se 50 gjuhë dhe rreth 300,000 shkrimtarë nga 35 vende marrin pjesë çdo vit në konkursin më të madh të shkrimit, 'The Watty Awards'. Disa nga këto histori janë shndërruar në drama dhe filma televizivë; shembuj përfshijnë *After dhe* *Kissing Booth .* Në janar 2019, Wattpad nisi një shtepi botuese të quajtur Wattpad Books në një përpjekje për të hequr "supozimet" nga botimi për autorët. 

## Historia dhe themeluesi 
Wattpad u zhvillua në vitin 2006, si rezultat i një bashkëpunimi midis Allen Lau dhe Ivan Yuen. Kompania është e bazuar në Toronto, Ontario .
Stormzi

'''*Michael* Ebenezer Kwadjo Omari Owuo Jr.''' (lindur më 26 korrik 1993), i njohur profesionalisht si Stormzy, është një reper, këngëtar dhe kompozitor britanik . Në vitin 2014, ai fitoi vëmendjen në skenën e muzikës underground në Mbretërinë e Bashkuar përmes serisë së tij Wicked Skengman të stileve të lira mbi ritmet klasike të grimit.

parapamje
Kënga e Stormzy " Shut Up ", e cila fillimisht u publikua si një stil i lirë në YouTube, u bë e njohur dhe arriti kulmin në vendin e tetë në tabelën e këngëve në Mbretërinë e Bashkuar pasi ai filloi një fushatë për të arritur numrin një të Krishtlindjeve .Stormzy fitoi Best Grime Act në çmimet MOBO 2014 dhe 2015 dhe u emërua si artisti për t'u kujdesur në listën Sound of 2015 të BBC -së. Albumi i tij debutues, Gang Signs & Prayer (2017), ishte albumi i parë i zvogeluar që arriti numrin një në tabelën e albumeve në Mbretërinë e Bashkuar dhe fitoi albumin britanik të vitit në Brit Awards 2018 . Në vitin 2019, Stormzy realizoi këngën e tij të parë numër një në Mbretërinë e Bashkuar me " Vossi Bop " dhe paraqitja e tij kryesore në Festivalin Glastonbury 2019 u vlerësua gjerësisht; ai kishte veshur një jelek Union Jack të projektuar nga Banksy, në dritën e rritjes së krimit me thikë në Londër . Albumi i tij i dytë, Heavy Is the Head, u publikua më 13 dhjetor 2019. Më 22 shtator 2022, Stormzy publikoi këngën " Mel Made Me Do It " të shoqëruar nga një video muzikore 11-minutëshe me artistë, aktorë dhe figura sportive të njohura si Usain Bolt dhe José Mourinho.  

## Jeta e hershme 
Michael Ebenezer Kwadjo Omari Owuo Jr. lindi më 26 korrik 1993 në Croydon, Londër. Nëna e tij është ganeze,  babai i tij ishte një shofer taksie dhe ai është kushuriri i reperes Nadia Rose . Ai u rrit në South Norwood, Londër, me nënën, vëllain dhe dy motrat e tij. Stormzy nuk vinte nga një familje muzikantesh, megjithëse i pëlqente muzika. Ai mori pjesë në Stanley Tech South Norwood . Ai filloi të bente rep në moshën 11-vjeçare dhe do të përplasej me reperët më të vjetër në klubin e tij lokal të të rinjve.
Nur Fettahoğlu

**Asije Nur Fettahoğlu** (lindur më 12 nëntor 1980) është një aktore, modele, prezantuese televizive dhe stiliste turko-gjermane e njohur për interpretimin e personazheve të shumta në disa filma dhe seri televizive, duke përfshirë rolin e saj si Sulltanesha Mahidevran në *Muhteşem Yüzyıl*.

Fettahoğlu lindi në vitin 1980 nga Fatma dhe Sinan Fettahoğlu si një nga pesë fëmijët e tyre në Duisburg, Gjermania Perëndimore. Familja e saj është me prejardhje Shqiptare, familja nga ana e Babait është me prejardhje Shqiptare që ka emigruar nga Shqipëri për në Kreta, dhe nga Kreta për në Rize. Familja nga ana e Nënës, është me prejardhje Shqiptare nga Kosovë. Nga ana e Shkollimi i saj ishte në shkollën e mesme Beshiktash dhe më pas shkoi në Universitetin Haliç dhe u diplomua për dizajn mode. Ajo punoi për një kohë si spikere televizive për lajmet financiare në kanalin *Sky Türk*.

## Referenca 
* https://www.hurriyet.com.tr/kelebek/bosanma-doneminde-incindim-18383918
* https://www.harpersbazaar.com.tr/galeri/magazin/nur_aysan_hakkinda_bilinmesi_gereken_30_sey/2 
* https://m.sabah.com.tr/galeri/yasam/kurtlar_vadisi_filistinin_esas_kizi_nur_aysan_hakkinda_bilinmesi_gereken_30_sey
* http://nur-fettahoglu.blogspot.com/2012/05/?m=1

## Lidhje të jashtme 
* 
* 
* Nur Fettahoğlu at Sinematurk
Izraelitët e lashtë

[parapamje|upright|djathtas|Mozaik i mesit të shekullit të 20-të i 12 fiseve të Izraelit, nga muri i sinagogës Etz Yosef në [Givat Mordechai, Jerusalem]]
**Izraelitët** (Hebraisht: בְּנֵי יִשְׂרָאֵל‎, *Bənēy Yīsrāʾēl*, fjalë-për-fjalë 'Bijtë e Izraelit') ishin një grup fisesh që flisnin semitisht në Lindjen e Afërt të lashtë, të cilët, gjatë epokës së hekurit, banonin në një pjesë të Kananit.

Dëshmia më e hershme e regjistruar e një populli me emrin Izrael shfaqet në Merneptah Stele të Egjiptit të lashtë, që daton rreth vitit 1200 pes. Sipas llogarisë moderne arkeologjike, izraelitët dhe kultura e tyre u degëzuan nga popujt kananitë dhe kulturat e tyre nëpërmjet zhvillimit të një feje të veçantë monolatristike - dhe më vonë monoteiste - të përqendruar te perëndia kombëtare Yahweh. Ata flisnin një formë arkaike të gjuhës hebraike, e cila ishte një varietet rajonal i gjuhës kananite, e njohur sot si hebraishtja biblike.

Sipas Biblës, izraelitët janë pasardhës të Jakobit, i cili më vonë u quajt Izrael. Pas një thatësire të madhe, Jakobi dhe dymbëdhjetë djemtë e tij ikën në Egjipt, ku më në fund formuan Dymbëdhjetë Fiset e Izraelit. Më vonë izraelitët u nxorrën nga skllavëria në Egjipt dhe më pas u sollën në Kanaan nga Moisiu; ata përfundimisht pushtuan Kanaanin nën udhëheqjen e Jozueut. Studiuesit modernë pajtohen se Bibla nuk ofron një tregim autentik të origjinës së izraelitëve, dhe përkundrazi e shohin atë si një mit të tyre kombëtar. Megjithatë, pranohet se ky tregim ka një "bërthamë historike" për të.

Një periudhë fisnore u pasua nga ngritja e dy mbretërive izraelite: Izraelit dhe Judës. Bibla portretizon Izraelin dhe Judën si pasardhës të një Mbretërie të mëparshme të Bashkuar të Izraelit, megjithëse historikiteti i saj është i diskutueshëm. Mbretëria e Izraelit, me kryeqytetin e saj në Samaria, ra në duart e Perandorisë Neo-Asiriane rreth vitit 720 pes; ndërsa Mbretëria e Judës, me kryeqytetin e saj në Jeruzalem, u shkatërrua nga Perandoria Neo-Babilonase në vitin 586 pes. Një pjesë e popullsisë judease u internua në Babiloni, por u kthye në Izrael pasi Kiri i Madh pushtoi rajonin.

Hebrenjtë dhe samaritanët janë pasardhës të izraelitëve të lashtë. Judenjtë pretendojnë prejardhjen nga fisi i Judës dhe fisi i Benjaminit, dhe pjesërisht nga fisi i Levit, pasi dhjetë fiset veriore konsideroheshin të humbura pas robërisë asiriane. Samaritanët pretendojnë se kanë prejardhje nga fisi i Efraimit dhe fisi i Manasit (dy djemtë e Jozefit) si dhe nga fisi i Levit. Grupe të tjera kanë pretenduar gjithashtu lidhje me izraelitët gjatë historisë.

## Shiko edhe 
* Hebrenjtë
* Izraelitët
* Jahuditë
* Judaizmi
* Izraeli

## Referime
Karavansaraj

[parapamje|275x275px|[Karavansarai Izadkhast (Shekulli 17-të), Provinca Fars, Iran]]
Një **karavansaraj** ose **karvanserai** ishte një bujtinë në anë të rrugës ku udhëtarët mund të pushonin nga udhëtimi i ditës.

Karavanserai mbështeti rrjedhën e tregtisë, informacionit dhe njerëzve nëpër rrjetin e rrugëve tregtare që mbulojnë Azinë, Afrikën e Veriut dhe Evropën Juglindore, veçanërisht Rrugën e Mëndafshit. Megjithëse shumë prej tyre ndodheshin përgjatë rrugëve rurale në fshat, versionet urbane të karvanserajeve ishin gjithashtu historikisht të zakonshme në qytetet në të gjithë botën islame, megjithëse shpesh quheshin me emra të tjerë si hane ose bujtina.

## Lidhje të jashtme 
* Shah Abbasi Caravanserai, Tishineh
* Caravansara Pictures
* Consideratcaravanserai.net, *Texts and photos on research on caravanserais and travel journeys*, në Lindjen e Mesme dhe Azinë Qendrore.
* Caravanserais (Kervansaray), në Turqi
* The Seljuk Han në Anadoll
* Persian Caravanserai, UNESCO application

## Referenca 
* https://en.m.wikisource.org/wiki/1911_Encyclop%C3%A6dia_Britannica/Caravanserai
* https://en.unesco.org/silkroad/content/caravanserais-cross-roads-commerce-and-culture-along-silk-roads
Xhuxhi

parapamje|Dy xhuxh të përshkruar në mitologji.
Në folklorin gjerman, duke përfshirë mitologjinë gjermane, një **xhuxh** është që banon në male dhe në tokë.

Subjekti është i lidhur me mençurinë, farkëtarinë, minierat dhe mjeshtërinë. Xhuxhët ndonjëherë përshkruhen si të shkurtër dhe të shëmtuar. Megjithatë, disa studiues kanë vënë në dyshim nëse ky është një zhvillim i mëvonshëm që rrjedh nga portretizimet komike të qenieve. Xhuxhët vazhdojnë të përshkruhen në kulturën moderne popullore në media të ndryshme.

## Referenca 
* https://books.google.com/books?id=hD4SAQAAIAAJ
* :en:The_Ring_of_Words:_Tolkien_and_the_Oxford_English_Dictionary
* :en:Stephan_Grundy
Marangozi

parapamje|Punime marangozi në Indi
parapamje|Punime tradicional në Itali
**Marangozllëku** (*mjeshtëri e marangozit*, *zdrukthtari* ose *karpentieri*) është një zanat në të cilën puna kryesore e kryer është prerja, formësimi dhe instalimi i materialeve të ndërtimit gjatë ndërtimit të ndërtesave, anijeve, urave të drurit, kallepave betoni, etj. Marangozët tradicionalisht punonin me dru natyral dhe bënin punë më të vrazhda  të tilla si korniza, por sot përdoren edhe shumë materiale të tjera dhe nganjëherë zanatet më të bukura të bërjes së kabineteve dhe ndërtimit të mobiljeve konsiderohen si zdrukthtari.

## Lidhje të jashtme 
* 
* The Institute of Carpenters (England)
* Carpenters entry in the *Occupational Outlook Handbook* of the Bureau of Labor Statistics of the United States Department of Labor

## Referime 
* https://www.careersinconstruction.ca/en/career/carpenter
* https://www.bartleby.com/
Piperi i zi

parapamje|Piperi në forma të ndryshme
**Piperi i zi** *(Piper nigrum)* është një hardhi e lulëzuar në familjen Piperëve, e kultivuar për frutat e saj, të njohur si kokrra piper, e cila zakonisht thahet dhe përdoret si erëz dhe erëza.

Fruti është një frut guri i cili është rreth 5 mm (0,20 inç) në diametër (i freskët dhe plotësisht i pjekur), i kuq i errët dhe përmban një gurë që përfshin një farë piper të vetëm. Kokrrat e piperit dhe speci i bluar që rrjedh prej tyre mund të përshkruhen thjesht si piper, ose më saktë si *piper i zi* (frut i papjekur i gatuar dhe i tharë), piper jeshil (frut i papjekur i tharë) ose piper i bardhë (fara frutash të pjekura).

## Referenca 
* https://npgsweb.ars-grin.gov/gringlobal/taxon/taxonomydetail?id=28589
* https://www.foodrepublic.com/2016/01/27/what-are-the-different-kinds-of-peppercorns/
* https://books.google.com/books?id=YIyV_5wrplMC

## Lidhje të jashtme 
*
Safrani

parapamje|Shafran
**Shafrani** ose **safrani** është një erëz që rrjedh nga lulja e *Crocus sativus*, e njohur zakonisht si "crocus shafran".

Stigma dhe stilet e gjalla të kuqe, të quajtura fije, mblidhen dhe thahen për t'u përdorur kryesisht si një agjent erëzash dhe ngjyrues në ushqim. Edhe pse mbeten disa dyshime për origjinën e tij, besohet se shafrani e ka origjinën në Iran. Megjithatë, si rajoni i mundshëm i origjinës së kësaj bime janë sugjeruar edhe Greqia dhe Mesopotamia. Kroku i shafranit u përhap ngadalë në pjesën më të madhe të Euroazisë dhe më vonë u soll në pjesë të Afrikës së Veriut, Amerikës së Veriut dhe Oqeanisë.

## Referime 
* https://www.merriam-webster.com/dictionary/saffron
* https://books.google.com/books?id=cdksDwAAQBAJ&pg=PA170#v=onepage&q&f=false

## Lidhje të jashtme 
* 
*
Mualebi

[parapamje|Mualebi [Siriane]]
parapamje|Mualebi Turke
**Muhallebi** është një puding qumështi i bërë zakonisht me oriz, sheqer, qumësht dhe ose miell orizi, nisheste ose bullgur, popullor si ëmbëlsirë në Lindjen e Mesme.

Ndërsa ëmbëlsira quhet Muhallebi në Greqi, Turqi dhe Irak, varianti egjiptian quhet *Mahalabia*, varianti i Shamit quhet *Mahalaje*.

## Referenca 
* https://books.google.com/books?id=YHj-Mdv432UC&pg=PA216
* https://www.hurriyet.com.tr/lezizz/irmikli-muhallebi-tarifi-41208505
Musa el-Qazim

[300px|parapamje|[Xhamia  Musa el-Qazim në Bagdad]]
**Musa ibn Xhafer el-Qazim** (arabisht: *Musa ibn Jaafar al-Kadhim*), ishte Imami i shtatë te Shiat Dymbëdhjetë, pas babait të tij Xhafer el-Sadikut.

Ai lindi në vitin 745 të erës sonë në Medine dhe imamllëku i tij përkoi me sundimin e kalifëve abasid el-Mansur, el-Hadi, el-Mahdi dhe Harun el-Rashid. Musai ishte një pasardhës i brezit të shtatë të pejgamberit Muhammed nëpërmjet vajzës së tij Fatimesë. Ai u burgos dhe u përndjek vazhdimisht nga kalifët dhe më në fund vdiq në vitin 799 në burgun el-Sindi ibn Shahik të Bagdadit. Ali er-Riza, Imami i tetë i Dymbëdhjetëve dhe Fatime el-Ma'suma, ishin mes fëmijëve të tij. Musa El-Qazim ishte i njohur për devotshmërinë e tij dhe nderohet nga sunitët si dhe nga sufitë si asket.

## Referenca 
* https://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/musa-al-kazim-SIM_5563?s.num=0&s.f.s2_parent=s.f.cluster.Encyclopaedia+of+Islam&s.q=%22M%C5%ABs%C4%81+al-K%C4%81%E1%BA%93im%22
* https://www.dropbox.com/s/b6yu37l8ipm8pis/The%20Life%20of%20Imam%20al%20Kathem%20(as).pdf
* https://archive.org/details/encyclopediaofis0000unse_h2t8/page/n7/mode/2up

## Lidhje të jashtme 
* Account of Musa encountering a lion on the outskirts of Medina
Melis Sezen

**Melis Sezen** (lindur më 2 janar 1997) është një aktore turke. Vjen nga një familje me origjinë shqiptare.

Sezen bëri debutimin e saj në televizion me serialin televiziv *Hayat Bazen Tatlıdır* dhe më vonë u përfshi në *Siyah İnci*. Rolin e parë kryesor e pati në *Leke*, pas së cilës u shfaq në një rol kryesor në *Sevgili Geçmiş*. Përveç karrierës së saj televizive, Sezen është shfaqur në shumë filma. Përvoja e saj e parë e madhe kinematografike erdhi në vitin 2018 me një rol në *Bizim İçin Şampiyon*. Në të njëjtin vit ajo u shfaq në filmat *Tilki Yuvası* dhe *Dünya Hali. Në vitin 2019, ajo mori një rol në filmin e Mahsun Kırmızıgül *Mucize 2: Aşk*. Puna e saj më e fundit televizive ishte në serialin *Ya İstiklal Ya Ölüm* të TRT 1, në të cilin ajo portretizoi "Nazan". Në shtator 2020, ajo u hodh në një rol kryesor në *Sadakatsiz*.

## Jeta dhe karriera 
Sezen ka lindur më 2 janar 1997 në Silivri, Stamboll, dhe përfundoi shkollën e mesme në shkollën e mesme Anatolian Selimpaşa Atatürk. Anëtarët e familjes së saj atërore janë emigrantë shqiptaro-maqedonas, ndërsa familjarët e saj nga nëna janë me prejardhje turke të cilët kanë emigruar nga Selaniku, Greqi. Sezen ka një vëlla më të vogël dhe familja e saj merret me tregti. Në një intervistë, ajo përmendi se familja e saj e mbështeti vendimin e saj për të filluar punën si aktore teatri, dhe në një intervistë tjetër ajo shton se ishte nëna e saj ajo që zbuloi interesin e saj për aktrimin dhe e regjistroi në Qendrën Artistike Müjdat Gezen. Sezen mori arsimin për dramë që në moshën 12 vjeçare dhe arsimin për teatër për një vit në Qendrën e Artit Müjdat Gezen.. Më pas ajo mori një rol në shfaqjen *Cümbüş-ü Hospital* në Teatrin Ali Solmaz në Silivri. Pas këtyre filmave, ajo pati rolin e saj të parë serioz kinematografik në *Bizim İçin Şampiyon*, i cili tregon historinë e kalit të garës Bold Pilot dhe shakasë Halis Karataş.

Në vitin 2020, ajo luajti personazhin kryesor "Nazan" në mini-serialin historik *Ya İstiklal Ya Ölüm*, i cili mbulon pushtimin e Kostandinopojës, shpërbërjen e Dhomës së Deputetëve, lëvizjen Kuva-yi Milliye të udhëhequr nga Mustafa Kemal Atatürk dhe proceset e krijimit të një asambleje të re kombëtare në Ankara. Ajo gjithashtu pati një rol në filmin *Kovala*, i cili fillimisht ishte caktuar të dilte më 17 prill 2020, por pas masave të reja të zbatuara si rezultat i pandemisë COVID-19, data e premierës u shty për një datë të mëvonshme. Që nga tetori 2020, ajo ka ndarë rolin kryesor me Cansu Dere dhe Caner Cindoruk në serialin *Sadakatsiz*, një përshtatje lokale e *Doctor Foster''.

## Jeta personale 
Në vitin 2020, u përfol se Melis ishte në lidhje me këngëtarin turk Murat Dalkılıç, i cili më parë ishte lidhur me aktoren Hande Erçel, megjithatë të dy zbuluan përmes Instagramit të tyre se nuk po takohen.

## Filmografia 
## Lidhje të jashtme 
* 

## Referime
Sayf ad-Din Khushqadam

**Sayf ad-Dīn Khushqadam** (*Hoshkadem*, vdiq tetor 1467).  Ai lindi në Kajro të Egjiptit dhe ishte sulltani mamluk me prejardhje shqiptare i Sulltanatit.

## Referenca 
* https://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-3/khushqadam-al-malik-al-zahir-COM_35574
* https://research.birmingham.ac.uk/en/publications/family-matters-the-family-in-law-impulse-in-mamluk-marriage-polic
Çiftëzimi

parapamje|250px|Fluturat gjatë çiftëzimit
Në biologji, **çiftëzimi** është **çiftimi** i organizmave të seksit të kundërt ose hermafrodit për qëllime të riprodhimit seksual.

Fekondimi është shkrirja e dy gametave. Kopulimi është bashkimi i organeve seksuale të dy kafshëve që riprodhohen seksualisht për inseminim dhe pason fertilizimin e brendshëm. Çiftëzimi mund të çojë gjithashtu në fekondim të jashtëm, siç shihet te amfibët, peshqit dhe bimët. Për shumicën e specieve, çiftëzimi bëhet midis dy individëve të sekseve të kundërta. Megjithatë, për disa specie hermafrodite, kopulimi nuk kërkohet sepse organizmi mëmë është i aftë të vetëfertilizohet (autogami); për shembull, kërpudhat banane.

## Referenca 
* https://www.thefreedictionary.com/fertilization
* https://books.google.com/books?id=VKlWjdOkiMwC
* https://web.archive.org/web/20090226151906/http://www.yeastgenome.org/VL-what_are_yeast.html

## Lidhje të jashtme 
* Introduction to Animal Reproduction
* Advantages of Sexual Reproduction
Princesha Faika e Egjiptit

**Princesha Faika e Egjiptit** (arabisht: الأميرة فائقة *al-Amira Faiqa*, 8 qershor 1926 - 7 janar 1983) ishte një mbretëreshë egjiptiane dhe një anëtare e Dinastisë se Muhammed Ali Pashës. Princesha Faika ishte me prejardhje shqiptare.

## Referenca 
* https://books.google.com/books?id=ZOjIDQAAQBAJ&pg=PA811#v=onepage&q&f=false
* https://www.independent.co.uk/news/people/obituary-princess-faiza-rauf-1414275.html
* https://trove.nla.gov.au/newspaper/article/26707570

## Lidhje të jashtme 
*
Nurettin Sönmez

**Nurettin Sönmez** (lindur më 23 nëntor 1978) është një aktor turk dhe mësues i arteve marciale. Ai është më i njohur për rolin e tij si "Bamsı Beyrek" në serialin historik Diriliş Ertuğrul.

Nurettin Sönmez ka lindur në Stamboll. Ai është fëmijë i një familje emigrantësh. Nëna e tij është emigrante shqiptare. Babai i tij, Ümit Sönmez, është dentist.

## Referenca 
* https://www.sozcu.com.tr/hayatim/magazin-haberleri/nurettin-sonmez-kimdir-nurettin-sonmez-nereli-ve-kac-yasinda-oub4/
* https://www.dailysabah.com/arts/cinema/resurrection-ertugrul-reaches-over-21-million-viewers-in-digital-media-in-last-3-months

## Lidhje të jashtme 
* 
*