Mjeku i murtajës

parapamje|240px|Gdhendja e bakrit e Doktor Schnabel (d.m.th. Dr. Sqepi), një doktor i murtajës në Romën e shekullit të shtatëmbëdhjetë, rreth vitit 1656
**Mjeku i murtajës** ishte një mjek që trajtonte viktimat e murtajës bubonike. Në kohën e epidemisë, këta mjekë u punësuan posaçërisht nga qytetet ku murtaja kishte zënë. Meqenëse qyteti po paguante rrogën, ata i trajtonin të gjithë, të pasur apo të varfër.

Sidoqoftë, disa mjekë të murtajës ishin të njohur për të paguar pacientët dhe familjet e tyre pagesa shtesë për trajtime speciale ose kurim të rrejshëm. Në mënyrë tipike, ata nuk ishin aspak mjekë ose kirurgë me përvojë; përkundrazi, ata shpesh ishin ose mjekë të nivelit të dytë të paaftë për të drejtuar një praktikë të suksesshme mjekësore ose mjekë të rinj që kërkonin të vendoseshin në industri. Ata rrallë shëronin pacientët e tyre; përkundrazi, ata shërbyen për të regjistruar një numër të njerëzve të kontaminuar për qëllime demografike.

Mjekët e murtajës me anë të besëlidhjes së tyre trajtuan pacientët me plagë dhe njiheshin si mjekë bashkiakë ose "mjekë të murtajës në komunitet", ndërsa "mjekët e përgjithshëm" ishin mjekë të veçantë dhe të dy mund të ishin në të njëjtin qytet apo qytet të Evropës në të njëjtën kohë. Në Francë dhe Holandë, mjekët e murtajës shpesh kishin mungesë trainimi mjekësor dhe quheshin "empirikë". Në një rast, një mjek i murtajës kishte qenë një shitës frutash para punësimit të tij si mjek.

Në shekujt 17, 18 dhe 19, disa mjekë mbanin një maskë në formë sqepi, e cila ishte e mbushur me sende aromatike. Maska u krijuan për t'i mbrojtur ata nga ajri i guximshëm, i cili (sipas teorisë tani të vjetëruar miazmatike të sëmundjes) shihej si shkaku i infeksionit. Dizajni i këtyre rrobave i është atribuar Charles de Lorme, mjekut kryesor të Louis XIII.

## Historia
Epidemia e parë evropiane e murtajës bubonike daton nga mesi i shekullit të 6-të dhe quhet Murtaja e Justinianit. Epidemia më e madhe e murtajës ishte Vdekja e zezë në Evropë në shekullin e 14-të. Humbjet e mëdha të njerëzve në një qytet krijuan një katastrofë ekonomike, kështu që mjekët e murtajës në komunitet u konsideruan mjaft të vlefshme dhe u jepeshin privilegje të veçanta; për shembull, mjekët e murtajës u lejuan lirshëm të kryejnë autopsi për të hulumtuar një kurë për murtajën.

Në disa raste, mjekët e murtajës ishin aq të vlefshëm sa kur Barcelona dërgoi dy në Tortosa në vitin 1650, të jashtëligjshëm i kapi ata në rrugë dhe kërkuan një shpërblim. Barcelona pagoi për lirimin e tyre.

## Shënimet 
## Referime 
### Burime parësore 
* Nostradamus. *The Prophecies of Nostradamus*, self-published 1555 & 1558; reprinted by Forgotten Books publishing 1973, 
* Nostradamus. *Traité des fardemens et confitures* self-published 1555

### Burime dytësore 
* Bauer, S. Wise, *The Story of the World Activity Book Two: The Middle Ages : From the Fall of Rome to the Rise of the Renaissance*, Peace Hill Press, 2003, 
* Byrne, Joseph Patrick, *Daily Life during the Black Death*, Greenwood Publishing Group, 2006, 
* Byrne, Joseph Patrick, *Encyclopedia of Pestilence, Pandemics, and Plagues*, ABC-Clio, 2008, 
* 
* Fee, Elizabeth, *AIDS: the burdens of history*, University of California Press, 1988, 
* Haggard, Howard W., *From Medicine Man to Doctor: The Story of the Science of Healing*, Courier Dover Publications, 2004, 
* 
* Heymann, David L., *The World Health Report 2007: a safer future : global public health security in the 21st century*, World Health Organization, 2007, 
* Kenda, Barbara, *Aeolian winds and the spirit in Renaissance architecture: Academia Eolia revisited*, Taylor & Francis, 2006, 
* O'Donnell, Terence, *History of Life Insurance in its Formative Years*, American Conservation Company, 1936
* Pommerville, Jeffrey, ''Alcamo's Fundamentals of Microbiology*, Jones & Bartlett Learning, 2010, 
* Reading, Mario, *The Complete Prophecies of Nostradamus*, Sterling Publishing (2009), 
* Stuart, David C., *Dangerous Garden: the quest for plants to change our lives'', Frances Lincoln ltd, 2004, 
* 
* Fitzharris, Lindsey. "Behind the Mask: The Plague Doctor." The Chirurgeons Apprentice. Web. 6 May 2014.
* Rosenhek, Jackie. "Doctor's Review: Medicine on the Move." Doctor's Review. Web. May 2011.