Islam Pira

**Islam Pira** (1866-1931) ishte një aktivist politik shqiptar që veproi për lëvizjen kombëtare në Kazanë e Gjilanit.  

## Jeta
Islam Pira, lindi më 1866 në fshatin Pozheran. Ai ishte nje nder bashkëluftetaret më të ngushtë e më besnikë të Idriz Seferit, një ndër prijësit kryesorë të Lëvizjes Kombëtare Shqiptare, të rrethit të Gjilanit. Islam Pira e vazhdoi me besnikeri e me ngulm dhe mjeshteri të rrallë luftarake porosinë dhe rrugën jetësore të Idriz Seferit, në luftë të vazhdueshme për çlirim kombëtar. Islam Pira lindi në kohën kur **Lëvizja Kombëtare Shqiptare** po shndërrohej në një lëvizje të fuqishme e massive, në qendrat e dalluara të kazasë së madhe të Gjilani. Pra, ai lindi në një kohë të bujshme të historisë shqiptare dhe në një ambient të njohur patriotik. Islam Pira edhe si i ri prezantoi vazhdimisht ndër ndenjat dhe bisedat e odave. Shkuarja e Islamit nëpër oda për të dëgjuar biseda të llojllojshme të burrave që nga fëmijëria u bë ushqim shpirtëror i tij. Oda dhe puna qenë të pandara për të. Ato ndikuan që Islami të bëhej njeri i guximshëm e punëtor i zellshëm, patriot i pathyeshëm e i dëlirë dhe njeri me virtyte të larta. 

Më pas duke marrë kontakte edhe me një rreth më të gjerë shoqëror e patriotik, Islami nxorri përfundim se **gjuha** dhe **shkolla** janë faktor shumë të rëndësishëm e të pakalueshme në luftën e përgjithshme kombëtare shqiptare, ndënëse në moshë të shtyer ai u rrek të mësojë pak shkrim-lexim. Mirëpo, atë që nuk mundi ta arrijë vetë, u mundua dhe bëri çmos për t’ua siguruar brezit të ri, **duke e ndërtuar shkollën e parë shqipe** me mjete private, u lidh me nxënësit e shkolluar shqiptarë të viseve tjera dhe bëri përpjekje të mëdha për të siguruar mësues dhe tekste në gjuhën shqipe. Ai kishte bindje të thellë se shëndeti dhe kushtet shëndetësore janë me ndikim të jashtëzakonshëm edhe në lëmenjt e tjerë të përpjekjeve të shqiptarëve përgjithësisht. Rrethanat shëndetësore e jetësore mund të ndikojnë shumë edhe në përmirësimin apo dobësimin e vetë races brenda vetëm disa gjeneracioneve – thoshte Islami. Në këtë drejtim nuk kurseu aspak mjete private, me aq sa pati mundësi lidhur me përmirësimin e kushteve higjenike të fshatit të tij. Kështu, si **kryetar komune gjatë regjimit jugosllav** ai ndërtoi **pusin e madh**, duke sjellë ujin nga disa kilometra largësi.

Fushëveprim tjerë i Islam Pirës, ishte lufta e pakompromis kundër **padrejtësisë**. Në këtë pikëpamje për Islamin nuk kishte njerëz të afërm e të largët. Ai vërtetë, sipas fjalëve të pleqve, ishte fanatik i jashtëzakonshëm në të sprovuarit të së drejtës dhe barazisë ndërmjet njerëzve në jetë. Kishte durimin të dëgjonte çdokë me orë të tëra në të shprehurit e mendimit, por njëkohësisht edhe jepte mendime të prera e tejet objektive lidhur me çdo çështje kudo që e kërkonte nevoja. Lidhur me këtë aktivitet të Islamit, më vonë në këto anë (Anamoravë) filloi të përdoret edhe shprehja frazeologjike: *“Mos u bën më i drejtë se Islam Pira”.*  

Islam Pira qe njeri me energji të jashtëzakonshme, shumë i urtë, por edhe i prerë në qëndrim, modest dhe i papërkulur ndaj vështirësive dhe rreziqeve, jashtëzakonisht i guximshëm dhe gjakftohtë në ndërmarrje. Tërë jetën ia kushtoi **Lëvizjes Kombëtare Shqiptare**. 

## Referime