open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ushtria Sekrete Armene për Çlirimin e Armenisë

thumb|240px|Flamuri i ASALA-s
**Ushtria Sekrete Armene për Çlirimin e Armenisë** ose shkurt **ASALA** (Armenisht: Հայաստանի Ազատագրութեան Հայ Գաղտնի Բանակ, ՀԱՀԳԲ, ''Hayasdani Azadakrut'ean Hay Kaghdni Panag'', HAHKP) ishte një organizatë militante armene që funksiononte nga viti 1975 deri në vitet 1990. Ajo u përshkrua si një organizatë terroriste nga disa burime, dhe si një organizatë guerile dhe e armatosur nga të tjerët. ASALA u rendit si një organizatë terroriste nga Shtetet e Bashkuara në vitet 1980. Sulmet dhe atentatet e ASALA-s rezultuan në vdekjen e 46 personave dhe 299 të plagosur.

Synimi i deklaruar i ASALA-s ishte "të detyrojë qeverinë turke të pranojë publikisht përgjegjësinë e saj për gjenocidin armen në vitin 1915, të paguajë dëmshpërblime dhe t'i heqë territorin një atdheu armen". Qëllimi kryesor i ASALA-s ishte të krijonte një Armeni të Bashkuar (ose "Armeninë e Madhe") që do të përfshinte gjashtë vilajetet e Perandorisë Osmane (Armeninë Perëndimore) dhe Armeninë Sovjetike. Megjithëse traktati i Sèvres nuk u miratua kurrë, grupi u përpoq të kërkonte zonën (e quajtur Armenia Wilsoniane) që u ishte premtuar armenëve nga presidenti amerikan Woodrow Wilson në marrëveshjen e vitit 1920.

Grupi mori mbështetje të konsiderueshme sekrete nga diaspora armene në Evropë dhe në Shtetet e Bashkuara. Duke vuajtur nga skizmat e brendshme, grupi ishte relativisht joaktiv në vitet 1990, megjithëse më 1991 pretendoi një sulm të pasuksesshëm ndaj ambasadorit turk në Hungari. Motot e grupit ishin "Lufta e armatosur dhe linja e duhur politike janë rruga për në Armeni" dhe "Viva solidariteti revolucionar i njerëzve të shtypur!"

Grupi humbi përkrahjen dhe organizatën në vitin 1982 kur filloi pushtimi izraelitë në Liban. Organizata për Çlirimin e Palestinës (PLO) tërhoqi mbështetjen e tyre dhe u kaloi materialeve shërbimeve të inteligjencës franceze më 1983, duke detajuar operativët ASALA. Themeluesi i ASALA-s Hagop Hagopian u vra më 1988 në Athinë. Sipas Nuri Gündeş, zyrtar i Organizatës Kombëtare e Inteligjencës (MİT), ASALA u shpërbë pas vrasjes së Hagop Hagopianit. Sipas burimeve turke, një arsye tjetër është se mbështetja financiare u tërhoq nga diaspora armene pas sulmit në Aeroportin Orly më 1983. Sulmi më i fundit i ASALA-s u zhvillua në Bruksel më 1997, ku një grup militantësh që pretendojnë të jenë ASALA bombarduan ambasadën turke në qytet. Organizata nuk është angazhuar në aktivitete militante që atëherë.

## Referime
'Salem's Lot

'''''Salem's Lot''''' është një roman horror i vitit 1975 nga autori Stephen King. Ky është romani i tij i dytë. Historia vërtitet rreth një shkrimtari të quajtur Ben Mears i cili rikthehet në qytetin e Jerusalem's Lot (ose 'Salem's Lot për shkurt) në Maine, ku kishte jetuar nga mosha pesë deri në nëntë vjeç, vetëm për të zbuluar se banorët po kthehen në vampirë. Ky qytet vizitohet sërish në tregimet "Jerusalem's Lot" dhe "One for the Road", të dyja nga koleksioni i tregimeve të King, *Night Shift* (1978). Romani u nominua për Çmimin World Fantasy për Romanin më të Mirë në vitin 1976, dhe për Çmimin Locus si Romani Fantastik më i Mirë i të Gjitha Kohërave në vitin 1987.

Libri i dedikohet vajzës së King, Naomi.

## Referime
Dora e zezë (Serbi)

thumb|240px|Logoja e Dorës së zezë
**Dora e Zezë** (Serbisht: Црна рука; *Crna ruka*) ishte një organizatë sekrete ushtarake e cila u themelua nga oficerët e Ushtrisë së Mbretërisë së Serbisë nën emrin **Unifikimi** ose **Vdekja** (Serbisht: Уједињење или смрт; *Ujedinjenje ili smrt*) më 10 qershor 1910. Organizata ishte më së miri e njohur për gjoja se ishte i përfshirë në vrasjen e KryeDukës Franz Ferdinand në Sarajevë dhe komplotin e hershëm për vrasjen e çiftit mbretëror serb në vitin 1903, nën kujdesin e kapitenit Dragutin Dimitrijeviç (i njohur si "Apsi").

Ajo u formua me qëllim të bashkimit të të gjitha territoreve me shumicë Sllave të Jugut që nuk qeveriset as nga Serbia, as nga Mali i Zi. Frymëzimi i saj ishte kryesisht bashkimi i Italisë më 1859–70 por edhe ai i Gjermanisë më 1871. Përmes lidhjeve të tij me vrasjen e qershorit 1914 të KryeDukës Franz Ferdinand në Sarajevë, e cila u krye nga anëtarët e lëvizjes rinore Bosnja e Re, Dora e Zezë shpesh shihet se ka kontribuar në fillimin e Luftës së Parë Botërore duke përshpejtuar krizën e korrikut të vitit 1914, e cila përfundimisht çoi në pushtimin e Mbretërisë së Serbisë nga Austro-Hungaria.

## Prapaskena
thumb|240px|Antarët e hershëm të organizatës
Në gusht 1901, një grup oficerësh më të ulët të kryesuar nga kapiteni Dragutin Dimitrijeviç themeluan një grup konspirativ (të quajtur **Dora e Zezë**), kundër dinastisë. Takimi i parë u mbajt më 6 shtator 1901, në pjesëmarrje ishin kapitenët Radomir Arangjeloviq, Milan F. Petroviq, dhe Dragutin Dimitrijeviç, si dhe togerët Antonije Antiq, Dragutin Duliq, Milan Marinkoviq dhe Nikodije Popoviq. Ata bënë një plan për të vrarë çiftin mbretëror - Mbretin Aleksandar Obrenoviq dhe Mbretëreshën Draga Mashin. Kapiteni Apsi drejtoi personalisht grupin e oficerëve të ushtrisë që vranë çiftin mbretëror në Pallatin e Vjetër në Beograd, natën e 28/29 majit 1903 (Stili i Vjetër).

Më 8 tetor 1908, vetëm dy ditë pasi Austria aneksoi Bosnjën dhe Hercegovinën, disa ministra, zyrtarë dhe gjeneralë serb mbajtën një takim në sallën e qytetit në Beograd. Ata themeluan një shoqëri gjysmë të fshehtë, Narodna Odbrana ("Mbrojtja Kombëtare") e cila i dha fokusin, dhe një organizim pan-serbizmit. Qëllimi i grupit ishte të çlironte serbët nën okupimin austro-hungarez. Ata gjithashtu ndërmorën propagandë anti-austriake dhe organizuan spiunë dhe sabotatorë për të vepruar brenda provincave të okupuara. Grupet satelitore u formuan në Slloveni, Bosnjë dhe Hercegovinë dhe Istri. Grupi boshnjak u shoqërua thellësisht me grupet lokale të aktivistëve pan-serb si Mlada Bosna ("Bosnja e Re").

## Shiko edhe 
* Lista e formacioneve paraushtarake serbe

## Referime
Anna Lika

**Anna Lika** është aktore dhe balerinë shqiptare. 

## Biografia
**Anna Lika** lindi më 28 Maj të vitit 1993, e nisi karrieren si balerinë në moshën 7 vjeçare. Ajo kreu shkollën e mesme të koreografisë në Tiranë dhe më pas u diplomua në Universitetin e Arteve në degën aktrim. Më pas për dy vite me radhë u bë pjesë e emisionit "Pa limit" dhe "Big bastard" në Top Channel , dy vite të tjera në emisionin "Mos i fol shoferit" në ora news.

## Referimet
The Shining (roman)

***The Shining*** është një roman horror nga autori amerikan Stephen King. Publikuar në vitin 1977, ky është romani i tretë i King dhe libri i tij i parë bestseller. Suksesi i librit e shquajti King si një nga autorët më të mirë të zhanrit horror. Rrethanat dhe personazhet e librit janë ndikuar nga përvojat personale të King, përfshirë vizitën e tij në The Stanley Hotel më 1974 dhe marrjen e vetes nga pija. Romani u përshtat në një film të vitit 1980 me të njëjtin emër dhe më pas u ndoq nga një vazhdim libri, *Doctor Sleep*, publikuar në vitin 2013.

*The Shining* vërtitet rreth jetës së Jack Torrance, një shkrimtar ambicioz që po përpiqet të lërë pijen i cili pranon punën e kujdestarit jashtë-sezoni të hotelit historik Overlook në Colorado Rockies. Familja e tij e shoqëron gjatë punës, përfshirë djalin e tij të vogël Danny Torrance, i cili zotëron "rrezatimin (the shining)", një grup aftësish mendore që e lejojnë atë të shikojë të kaluarën tmerruese të hotelit. Shumë shpejt, pasi një stuhi i lë të bllokuar nga bora, fuqitë mbinatyrore të hotelit ndikojnë gjendjen e Jack, duke vendosur në rrezik gruan dhe djalin e tij.
Blloku Kombëtar Independent

**Blloku Kombëtar Indipendent** (BKI) ka qenë njëri prej grupacioneve politike të mërgatës shqiptare pasi në Shqipëri e mori pushtetin Partia Komuniste, i formuar *de jure* më 9 nëntor 1946, u emërtua kështu nga Mustafa Kruja. Anëtarët e BKI-së ishin ish-anëtarë të administratës shqiptare përgjatë pushtimit italian të Shqipërisë, drejtuar nga Ismail Vërlaci dhe Gjon Markagjoni.

## Referime
Shoya Nakajima

është një futbollist japonez.

## Kombëtarja
Për reprezentacionin japonez ka luajtur 19 ndeshje dhe ka shënuar 5 gola.

## Statistikat
## Referimet
Sho Sasaki

është një futbollist japonez.

## Kombëtarja
Për reprezentacionin japonez ka luajtur 9 ndeshje.

## Statistikat
## Referimet
Jun Endo

është një futbolliste japoneze.

## Kombëtarja
Për reprezentacionin japonez ka luajtur 12 ndeshje.

## Statistikat
## Referimet
Rikako Kobayashi

është një futbolliste japoneze.

## Kombëtarja
Për reprezentacionin japonez ka luajtur 12 ndeshje dhe ka shënuar 4 gola.

## Statistikat
## Referimet
Ujqërit Gri

thumb|240px|Përshëndetja e Ujqërve gri
**Ujqërit gri** (Turqisht: *Bozkurtlar*) zyrtarisht i njohur si **Oxhaqet Idealistë** (Turqisht: *Ülkü Ocakları*) janë një organizatë të djathtë turk. Ata zakonisht përshkruhen si ultranacionalistë. Një organizatë rinore me lidhje të ngushta me Partinë e Lëvizjes Nacionaliste (MHP), ajo është përshkruar si krah paraushtarak ose militant i MHP. Anëtarët e tij mohojnë natyrën e saj politike dhe pretendojnë se ai është një themel kulturor dhe arsimor, sipas emrit të tij të plotë zyrtar: **Fondacioni Edukativ dhe Kulturor i Klubeve Idealiste** (Turqisht: *Ülkü Ocakları Eğitim ve Kültür Vakfı*). Organizata u themelua nga Alparslan Türkeş në fund të viteve 1960.

## Ideologjia
Ujqërit gri i përmbahet një forme ekstreme të nacionalizmit turk. Është cilësuar si neo-fashiste nga studiues, media kryesore dhe burime të së majtës. Raymond Walter Apple Jr., duke shkruar për *The New York Times* më 1981, përshkroi MHP dhe grupet e saj satelitore si një "rrjet ksenofobik, me fanatizëm nacionalist, neofashist të mbështjellë në dhunë". Burime të tjera e kanë përshkruar si laike.

Ideologjia e tyre bazohet në epërsinë e racës turke dhe kombit turk. Një turk përkufizohet si dikush që jeton në territorin turk, ndihet turk dhe e quan veten turk.

## Pohime të paligjshme të tregtisë së drogës
Sulmi i tyre më famëkeq, i cili vrau mbi 100 alevi, u zhvillua në Marash në dhjetor të vitit 1978. Ata gjithashtu dyshohen se kanë qëndruar prapa masakrës së Sheshit Taksim, më 1 maj 1977. Organizimi pas vrasjes së Papës Gjon Pali II më 1981 nga anëtari i Ujqërve gri Mehmet Ali Ağca nuk u identifikua dhe roli i organizatës mbetet i paqartë. Për shkak të këtyre sulmeve, Ujqërit gri janë përshkruar nga disa studiues, gazetarë dhe qeveritë si një organizatë terroriste. Organizata ka qenë prej kohësh një i dyshuar i shquar në hetimet mbi "shtetin e thellë" turk, dhe dyshohet se ka pasur marrëdhënie të ngushta në të kaluarën me Counter-Guerilla, dega turke e Operacionit “Gladio” të NATO-s.

Anëtarët dhe udhëheqësit e Ujqërve gri janë përfshirë në trafikim ndërkombëtar droge që nga vitet e '80-ta. Në fillim të viteve 1980 zyrtarët e SHBA-së kundër terrorizmit në Departamentin e Shtetit raportuan se Türkeş "besohet të jetë përfshirë" në lëvizjen e heroinës nga Turqia në Evropën Perëndimore. Sipas Stephen E. Ambrose, udhëheqësit e Ujqërve gri kishin ndërtuar në fund të viteve 1980 një ushtri duke tregtuar droga për pajisje ushtarake, duke filluar nga helikopterët e sulmit deri te tanket. Droga u transportua në Itali, ku krimi i organizuar i përpunoi ato. Sipas Peter Dale Scott, autori i librit *American War Machine*, në vitin 2010 kishte grupe që prodhonin dhe merreshin me drogë që kishin lidhje të qarta me Ujqërit gri dhe partia e saj politike e lidhur, MHP.

## Referime
Organizata Kombëtare e Inteligjencës (Turqi)

**Organizata Kombëtare e Inteligjencës** (Turqisht: *Millî İstihbarat Teşkilatı*, **MİT**) është agjensia shtetërore e inteligjencës së Turqisë. Është themeluar në vitin 1965 për të zëvendësuar Shërbimin e Sigurisë Kombëtare.

Sipas ish drejtorit të Operacioneve të Jashtme, Javuz Ataç, prania ushtarake në organizatë është e papërfillshme, megjithëse organizata ka një trashëgimi ushtarake. Në vitin 1990, përqindja e personelit ushtarak ishte 35%, ndërsa në vitin 2007 nivelet e ulëta ishin 4.5% ushtarake. Ish zv. sekretar Cevat Öneş tha se MİT vuajti me çdo grusht shteti, pasi secila xhuntë ushtarake që merrte nën kontroll organizatën kishte grupin e saj të përparësive.

Ndërsa organizata ka rekrutuar historikisht nga të afërmit e punonjësve ekzistues, ish-sekretari, Emre Taner, thotë se nuk është më rasti. Atij i besohet zvogëlimi i luftës së terrenit midis MİT dhe Drejtorisë së Përgjithshme të Sigurisë, si dhe luftimeve brenda vetë MİT-it. Taner njoftoi një ristrukturim të MİT në fillim të vitit 2009.

MIT bashkëpunon me Agjencinë Qendrore të Inteligjencës (CIA) dhe agjencitë e inteligjencës së Rusisë. Operacionet dhe misionet e tij janë klasifikuar. Në praktikë, pakicat fetare në Turqi janë të ndaluara nga karriera në MIT.

## Detyrat 
MİT është përgjegjës për mbledhjen e inteligjencës për kërcënimet ekzistuese dhe të mundshme nga burime të brendshme dhe të jashtme të paraqitura kundër territorit, njerëzve dhe integritetit, ekzistencës, pavarësisë, sigurisë dhe të gjithë elementëve të tjerë që përbëjnë rendin kushtetues dhe fuqinë kombëtare të Republika së Turqisë. MİT është përgjegjëse për t'ia komunikuar këtë inteligjencë presidentit, kryeministrit, shefit të shtabit të përgjithshëm, sekretarit të përgjithshëm të Këshillit të Sigurisë Kombëtare dhe organizatave të tjera përkatëse shtetërore, sipas nevojës.

MİT është përgjegjës për aktivitetet e kundërzbulimit në Turqi. Ligjërisht, nuk mund t'i jepet asnjë detyrë tjetër dhe nuk mund të çohet në ndonjë fushë tjetër të veprimtarisë, përveç mbledhjes së inteligjencës në lidhje me sigurinë e Republikës. MİT angazhohet në luftën në internet. Ministria e Mbrojtjes Kombëtare e konsideron sigurinë në internet si "kufirin e pestë" të vendit pas tokës, ajrit, detit dhe hapësirës. MİT përdor zgjidhje lokale të sigurisë në internet, kryesisht të hartuara nga kompani si Havelsan dhe Këshilli i Kërkimit Shkencor dhe Teknologjik i Turqisë.

## Lista e nënsekretarëve 
## Grusht shteti në Turqi 
Në memorandumin ushtarak turk të vitit 1971, MİT nuk e informoi kryeministrin Sylejman Demirel për grushtin e shtetit, dhe gjithashtu kërkoi dorëheqjen e kryeministrit në ditën e grushtit të shtetit.

## Referime
Phileas Fogg

[thumb|Phileas Fogg nga [Alphonse-Marie-Adolphe de Neuville|Alphonse de Neuville dhe Léon Benett (1873)]]
**Phileas Fogg** është protagonist në romanin e Jules Verne të vitit 1872 *Rreth botës për 80 ditë*. Një frymëzim për personazhin ishin udhëtimet e vërteta rreth botës, të shkrimtarit dhe aventurierit amerikan William Perry Fogg.

## Biografia e personazhit
Fogg bën një bast prej £20,000 me anëtarët e Klubit të Reformave në Londër që ai mund të lundroj rreth botës për 80 ditë ose më pak. Ai u nis me shërbëtorin e tij francez Jean Passepartout për të fituar bastin, pa dijeni se ai po ndiqet nga një detektiv i quajtur Fix, i cili dyshon se Fogg kishte grabitur Bankën e Anglisë. Në gjysmën e dytë të librit Fix ndihmon Fogg në mënyrë që ta kthejë atë në Mbretërinë e Bashkuar të Britanisë së Madhe dhe Irlandës, ku ai do të jetë nën juridiksionin britanik dhe Fix mund ta arrestojë.

Ndërsa ishte në Indi, Fogg shpëton një princeshë të ve, Aouda, nga *sati* gjatë funeralit të burrit të saj dhe ajo shoqëron Fogg për pjesën tjetër të udhëtimit të tij. Së bashku, treshja kanë aventura të shumta emocionuese të cilat vijnë në një fund të papritur kur ai arrestohet nga Fix menjëherë pas mbërritjes së tyre në Angli. Edhe pse Fogg është shfajësuar shpejt nga krimi, vonesa e shkaktuar nga arrestimi i rremë i tij duket se i ka kushtuar atij bast. Së shpejti, Fogg tërhoqi krahun dhe godet Fix, ndërsa Passepartout bërtet, "Goditje e bukur!"

Duke besuar veten të shkatërruar, Fogg kthehet në shtëpi për të shqyrtuar opsionet e tij. Duke parë dëshpërimin e tij, Aouda, e cila është rritur ta dashurojë atë dhe që ndjehet fajtor se mund të kishte fituar bast nëse nuk do të vononte ta shpëtonte, propozon që të martohej me të për ta ndihmuar që të përballonte një të ardhme të vështirë. Në këtë ofertë vetëmohuese, rezerva e Fogg përfundimisht prishet dhe ai pranon me gëzim propozimin e Aouda. Siç rezulton, gjesti i Aouda në të vërtetë ju kursen ditën sepse si rezultat, Passepartout zbulon se Fogg ka llogaritur gabim kohën e tyre të udhëtimit. Fogg nuk e ka marrë parasysh që për shkak se ata kaluan Oqeanin Paqësor nga perëndimi në lindje, ata fituan një ditë kur kaluan Linjën Ndërkombëtare të Ditës, dhe ata nuk kanë humbur afatin e fundit. Të tre nxitojnë në Klubin e Reformës dhe mbërrijnë menjëherë në kohë që Fogg të fitojë bastin. Fogg ndan fitimet e tij me Passepartout dhe Fix, dhe martohet me Aouda.

## Në media
*Fogg u luajt nga Conrad Veidt në filmin e vitit 1919.
*Fogg u luajt nga David Niven në filmin e vitit 1956.
*Në filmin e animuar (1972), zëri i Fogg u bë nga Alastair Duncan. Në këtë film të animuar, basti i Fogg ishte për ta fituar mbesën e Lord Maze, Belinda.
*Fogg u luajt nga Michael Praed në *The Secret Adventures of Jules Verne*.
*Fogg u luajt nga Steve Coogan në filmin e vitit 2004 së bashku me Jackie Chan (në rolin e Passepartout).
Organizata e Inteligjencës së Xhandarmërisë

**Organizata e Inteligjencës së Xhandarmërisë** (Turqisht: *Jandarma İstihbarat ve Terörle Mücadele* shkurt *JİTEM*) është krahu i diskutueshëm dhe agjensia e inteligjencës e Xhandarmërisë Turke. JİTEM ishte aktiv në konfliktin kurdo-turk. Pas skandalit të Susurlukit, ish kryeministrat Bülent Ecevit JİTEM është një mishërim i shtetit të thellë. Me fjalë të tjera, përdoret nga "Themelimi" për të zbatuar interesat e pretenduara kombëtare. Thuhet gjithashtu se është krahu ushtarak i Ergenekon, një organizatë nacionaliste turke nëntokësore. Në vitin 2008, mohimet zyrtare të ruajtura për një kohë të gjatë të ekzistencës së JİTEM filluan të shemben në gjykata, pasi ish-anëtarët e aparatit të sigurisë të "shtetit të thellë" të Turqisë dëshmojnë për pjesëmarrjen e tyre në aktivitete të fshehta dhe të paligjshme gjatë disa dekadave të fundit, si pjesë e hetimit në vazhdim të Ergenekon.

## Historia
Njësia është themeluar zyrtarisht në vitin 2005, por historia e saj jozyrtare shkon në vitet 1980. Rrënjët e saj shtrihen më tej me Counter-Guerilla: JİTEM përdori metoda Counter-Guerrilla dhe ndoshta pajisje, dhe figurat kryesore ishin përfshirë në Counter-Guerilla.

JİTEM iu nënshtrua një kontrolli parlamentar gjatë skandalit të Susurlukit, kur komandantët e Xhandarmërisë vazhdimisht mohuan ekzistencën e një organizate inteligjente gjithëpërfshirëse brenda Xhandarmërisë. Anëtari i komisionit Susurluk, Fikri Sağlar tha se komandantët mohuan ekzistencën e tij sepse Xhandarmëria zyrtarisht fitoi aftësinë ligjore për të kryer operacione inteligjente më 2005 (me Ligjin 5397). Autori i raportit të Bordit të Inspektimit të Kryeministrisë, Kutlu Savaş, tha që JİTEM u krijua në mbikëqyrjen e Komandantit të Xhandarmërisë Hulusi Sayın (1981–1985).

Hetimet për skandalin e Susurluk të vitit 1996 zbuluan një rol për JİTEM. Ish kryeministrat Bülent Ecevit dhe Mesut Jëllmaz pranuan ekzistencën e JİTEM.

Shtatë muaj pas botimit të Raportit të Susurluk, u botua një libër me titull: *Cem Ersever ve JİTEM Gerçeği* ("Cem Ersever dhe fakti JİTEM"), shkruar nga gazetari Çetin Ağaşe, mik i familjes Ersever. Shtojca e librit përmban dokumente të tilla si direktoriumi telefonik i Komandës së Përgjithshme të Xhandarmërisë, i cili përmbante numrat e Komandantit të Grupit JİTEM dhe njësive JİTEM në secilin qytet. Kjo ishte provë më tej e ekzistencës zyrtare të JİTEM dhe pozicionit të Ersever brenda zinxhirit të komandës.

## Referime
Aouda

[thumb|Aouda nga [Alphonse-Marie-Adolphe de Neuville|Alphonse de Neuville dhe Léon Benett (1873)]]
**Aouda** (औद / Auda), një personazh në romanin e Jules Verne *Rreth botës për 80 ditë*. 

## Biografia e personazhit
Aouda është një princeshë indiane-evropiane e shoqëruar nga Phileas Fogg dhe Jean Passepartout. Vajza e një tregtari Bombay Parsi, ajo ishte e martuar kundër vullnetit të saj për sundimtarin hindu të Bundelkhand, një shtet princëror indian. Me vdekjen e burrit të saj, ajo do të flijohet nga murgjit hindu në varrimin e burrit të saj.

Në fillim, Fogg përpiqet thjesht t'ia dorëzojë atë të afërmve gjatë rrugës në udhëtimin e tij. Sidoqoftë, kur kjo vërtetohet e pamundur, ajo bëhet shoqëruesja e tyre e përhershme që bëhet gjithnjë e më e tërhequr nga Fogg intrigues dhe fisnik ndërsa ndan në aventurat. Kur ata më në fund arrijnë në Britani dhe duket se kanë mbërritur shumë vonë për të përmbushur afatin, Aouda ka frikë se ajo shkatërroi Fogg duke i shkaktuar vonesa në udhëtimin e tij, megjithëse ai rreptësisht mohon se ajo ishte një problem. Tani në dashuri me zotërinë dhe gjithashtu duke dëshiruar ta ndihmojmë atë në varfërimin e tij, Aouda i propozon Fogg, dhe ai e pranon me gëzim.

Siç rezultat, ky gjest nga Aouda kursen ditën për të gjithë, sepse bën që Passepartout të zbulojë se duke udhëtuar në lindje, ata pa dashje mbërritën në Londër një ditë herët dhe tani kanë vetëm kohën e mjaftueshme për të spërkatur në Klubin e Reformës për të fituar bastin. Ata u nisën për në klub dhe mbërritën vetëm në kohë.

Fogg, thellësisht i dashuruar dhe është mirënjohës ndaj Aouda për gjithçka, dhe ata janë lumturisht të martuar me Passepartout duke pasur parasysh nderin që ta dhurojnë atë në dasmë.

## Adaptimet
*Aouda u luajt nga Anita Berber në filmin e vitit 1919.
*Aouda u luajt nga Shirley MacLaine në filmin e vitit 1956.
*Në filmin e vitit 2004, emri Aouda zëvendësohet nga Monique La Roche, një piktore franceze (Cécile de France).
Ujëvara e Kryeziut

Ndodhet në fshatin Kryezi, komuna Qafë-Mali. Është në përroin e Oroshit, në shkëmbinjtë magmatikë. Ka dy pragje 3-4 m lartësi secili dhe dy pellgje me thellësi mbi 1 m. Ka vlera shkencore hidrologjike didaktike, turistike. Vizitohet sipas rrugës Fushë Arrës-Kryezi.

**Ujëvara e Kryeziut**

## Referime
Rivat e Drinit

Ndodhen afër Ishull Shëngjinit, 0,5 m mbi nivelin e detit. Përbëjnë habitat ligatinor, me botë të pasur shtazore, disa në rrezik zhdukje. Kanë vlera shkencore biologjike, ekologjike, turistike. Vizitohen sipas rrugës Lezhë–Shëngjin-Merxhan-Rivat e Drinit.

**Rivat e Drinit**Tekst
## Referime
Burimi i Vrakës

**Burimi i Vrakës** ndodhet pranë fshatit Gruemirë, 130 m mbi nivelin e detit. Është burim karstik vokluzian, në kontaktin tektoniko-litologjik gëlqerorë-molasë, me gjerësi mbi 3-4 m e thellësi mbi 1,5 m. Ujërat përdoren për ujitje dhe për furnizimin e fshatrave përreth. Ka vlera shkencore hidrologjike, didaktike, turistike. Vizitohet sipas rrugës Koplik-Gruemirë.
Perëndi e Boroçkës

Gjendet afër fshatit Boroçkë, 730 m mbi nivelin e detit. I formuar nga përroi i Lemnicës dhe karsti, është i gjatë 750 metra, i gjërë 100 m dhe i thellë rreth 100m. Ka vlera shkencore gjeomorfologjike, didaktike,ekologjike. Vizitohet sipas rrugës rurale Përmet-Frashër.
Rrepet e Kolshit

Ndodhen pranë fshatit Kolsh. Përbëhet  nga grup rrepesh me lartësi 15-20 m, diametër trungut 0.70-1 m, me vlera biologjike, estetike. Për t’i mbrojtur Ndërmarrja Pyjore veshi me beton bregun e përroit të Kolshit. Vizitohen sipas rrugës Manati-Kolsh.

**Rrepet e Kolshit**Tekst
## Referime
Bungat e varrezave ne korthpule

Gjënden në varrezat e fshatit Korthpulë, komuna Luf, 500 m mbi nivelin e detit. Janë dy drurë bunge, me lartësi 15-16 m dhe perimetër kurore të përbashkët 70-75 m, diametër trungu 1-2 m e moshë mbi 300 vjet. Kanë vlera shkencore biologjike, didaktike, estetike, fetare. Vizitohet sipas rrugës rurale Pukë-Gomsiqe-Korthpulë.
Rrapi i Pirajve

Ndodhet në lagjen Piraj të fshatit Blinisht. Ka diametër të trungut 2-3 m, lartësi mbi 20 m dhe kurorë shumë të bukur, vlera shkencore, biologjike, ekologjike, estetike. Vizitohet sipas rrugës Lezhë-Blinisht. 

**Rrapi  i Pirajve**Tekst
## Referime
Burimet e Kirit

**Burimet e Kirit** gjenden afër fshatit Kir, komuna Pult, 400 m mbi nivelin e detit. Burim karstik i tipit vokluzian në kontaktin tektoniko-litologjik gëlqerorë-flish. Uji i tij del gjatë një vije mbi 800 m. Prurja e tyre arrin mbi 600 l/sek. Këtu zë fill lumi i Kirit. Ka vlera shkencore hidrologjike, didaktike, turistike Vizitohet sipas rrugës Shkodër-Kir.
Ujëvara e Rehovës

Ujëvara e Rehovës gjendet pranë fshatit Rehovë, komuna Qendër. Janë disa ujëvara, më e madhja 23-25 m e lartë, ndërsa gjerësia e rrymës së ujit 2-4 m. Ujërat përdoren për prodhimin e energjisë elektrike në hidrocentralin e Rehovës. Ka vlera hidrologjike, estetike, ekonomike dhe turistike. Vizitohen sipas rrugës rurale Ersekë- Rehovë.
Lisi Markatonajt

Ndodhet në varrezat e fshatit Zejmen. Ka dy degëzime në lartësinë rreth 1,3 m nga toka. Diametri i çdo trungu është rreth 0,80 m, lartësia arrin 10-12 m, ndërsa kurora krejt e veçantë dhe shumë e bukur. Ka vlera shkencore biologjike, fetare. Vizitohet, duke marrë rrugën automobilistike Lezhë (Milot)-Zejmen.

**Lisi Markatonajt**Tekst
## Referime
Qarret e Varrezave të Shënkollit

Gjënden afër fshatit Kryezi, komuna Qafë-Mal, pranë kishës së Shënkollit, 600 m mbi nivelin e detit. Janë  5 qarre me lartësi 20-25 m, diametër të trungut 90-100 cm e perimetër 180-200 cm, moshë mbi 250 vjet. Kanë vlera shkencore biologjike, didaktike, fetare. Vizitohen sipas rrugës rurale Fushë Arrës-Kryezi (7 km).
Burimi i Shtrazës

**Burimi i Shtrazës** ndodhet afër fshatit Theth, komuna Shalë, 900 m mbi nivelin e detit. Burimi karstik del në brekçe, ku zë fill lumi i Thethit. Ka vlera shkencore hidrologjike, didaktike, turistike. Vizitohet sipas rrugës rurale Koplik-Theth.
Qarri i Xhamise

Gjëndet në varrezat e fshatit Kryezi (Brahaj), komuna Qafë Mal. Ka kurorë ovale, lartësi 10-12 m, diametër trungu mbi 130 cm e perimetër  mbi 350 cm dhe moshë mbi 250 vjet. Ka vlera shkencore biologjike, didaktike, estetike, historike e fetare. Vizitohet sipas rrugës rurale Fushë Arrës-Kryezi.
Rrepet e Grykës

Gjenden në luginën e përroit të Kolshit (Manatisë), pranë fshatit Grykë. Janë  tri drurë rrapi, dy me trung gati të bashkuar. Njihen si “Rrepet e Kuvendit të Burrave”. Lartesia e drurëve arrin 15 m, diametri i trungut të dy rrepeve të bashkuar 230 cm, ndërsa  tjetri 90 cm. Kanë vlera historike, estetike, biologjike.Vizitohen sipas rrugës Manati-Grykë.

**Rrepet e Grykës**Tekst
## Referime
Burimet e Okolit

**Burimet e Okolit** gjenden në fshatin Theth (Nikgjonaj), komuna Shalë, pranë shtratit të lumit të Thethit, rreth 900 m mbi nivelin e detit. Burimi karstik del në kontaktin gëlqerorë- rreshpe, me gjatësi rreth 20 m. Krijojnë mjedis shumë tërheqës.Kanë vlera shkencore hidrologjike, didaktike e turistike. Vizitohet sipas rrugës Koplik-Theth.

## Referime
Mrizi i Nderlugjeve

Ndodhet 800 m mbi nivelin e detit, pranë fshatit Meçe, në komunën Rrape. Janë 4 drurë bunge 200 vjeçarë me lartësi 15-16 m, diametër të trungut 90-100 cm e perimetër 1.7-2 m. Ka vlera shkencore biologjike, didaktike. Vizitohen me rrugën Pukë-Meçe.
Burimet termale te Vromonerit

**Burimet termale te Vromonerit** gjenden pranë fshatit Kuqesh, komuna Leskovik, në luginën e Sarandaporosit, degë e Vjosës, 430 m mbi nivelin e detit. Janë disa burime termale, që dalin në rrëzë të shkëmbit, me temperaturë 40-500°C dhe përmbajtje sulfurore. Kanë vlera shkencore (gjeologjike, hidrologjike), kurative, turistike. Vizitohen sipas rrugës rurale Leskovik- Kuqesh.
Kanioni i Piksit

**Kanioni i Piksit** ndodhet pranë fshatit Fushëbardhë, përgjatë luginës së përroit Homonim. Ky përrua e ka formuar luginën e tij përgjatë boshtit të antiklinalit të Malit të Gjerë(i cili ndërtohet tërësisht nga formacione karbonatike të mesozoi-paleogjenit  dhe më pak nga flishe të miocenit të sipërm), duke krijuar kështu një luginë antiklinale, që vende-vende merr formën e kanionit të krijuar në gëlqerorët e kretës së sipërme. Në aspektin gjenetik ky kanion lidhet me veprimtarinë gërryese të ujërave të përroit të Piksit, si dhe me veprimtarinë e karstitm Duke qënë pjësëë e një vëndi gëlqerorë, si pasojë e veprimit të karstit në vende të ndryshme, vëremë forma të tuneleve natyrore. Kanioni është i gjatë rreth 100 m, i thellë rreth 60 m dhe i gjerë rreth 2-3 m. Ka shpate të thepisura dhe në të njëjtën kohë përbën një ekosistem interesant karstik me bukuri befasuese. Njëherazi dallohet edhe për botën e pasur bimore (bimë që kacavirren në shpatet e thepisura) dhe shtazore (midis të cilave dallohen sidomos dhi të egra e pëllumba të egër). Ka vlera shkencore (gjeologjike, gjeomorfologjike, hidrologjike e biologjike), didaktike, kulturore, ekologjike dhe turistike. Një kanion turistik jo vetëm për aspektin shlodhës apo relaksues por edhe si një vend ku mund të ushtrohen dhe sporte të ujit ( aventurë, adrenaline etj.) Për të vizituar këtë monument, duhet të merret rruga automobilistike Gjirokastër-Fushëbardhë dhe pastaj vazhdohet më këmbë.
Tarace detare e Kusbabait.

**Tarace detare e Kusbabait** ndodhet në pjesën lindore të qytetit të Vlorës, në kodrën e Kusbabait, rreth 30 m mbi nivelin e detit. Është tarracë detare pak e njohur. Gjatësia e saj i kalon 200-300 m. Në të gjendet teqeja e Kusbabait. Ka vlera shkencore gjeomorfologjike, didaktike, fetare, turistike.

## Referime
Hurdha e Tisit

Ndodhet 650 m mbi nivelin e detit, në luginën e Gomsiqes, pranë fshatit Pezhvë, komuna Tërbun. Përbën dru tisi (T. Baccata L),  me lartësi mbi 9 m, diametër të trungut mbi 80 cm, moshë rreth 100 vjet. Ka vlera shkencore biologjike, didaktike e turistike. Vizitohet sipas rrugës Pukë-monumenti (4-5 km).
Plazhi i Kallmit

**Plazhi i Kallmit** gjendet në perëndim të malit të Durrësit, rreth 0.5 m mbi nivelin e detit. Përbën plazh të virgjër, të formuar nga veprimtaria akumuluese e valëve të detare. Është i gjatë 100 m dhe i gjerë 15 m. Ka vlera shkencore gjeomorfologjike, didaktike. Vizitohet duke marrë rrugën këmbësore Plazhi i Currilave-Plazhi i Kallmit. 

## Shih edhe 
* Plazhi i Durrësit
* Lista e plazheve në Shqipëri

## Referime
Shpella e Shutresë

**Shpella e Shutresë** ndodhet afër fshatit Val (Martanesh),900m mbi nivelin e detit .
## Përshkrimi 
Është shpellë karstike me gjatësi rreth 800m .Ka dy hyrje , njëra në formën e pusit ,rreth 100m të thellë, tjetra përbën një zgavër, rreth 30 m mbi shtratin e përroit të Peshkut(degë e Matit).Më pas vazhdon horizontalisht  e përfundon me liqen.U eksplorua pjesërisht nga speleologët italianë të Martina Frankës dhe P.Qirjazi e K.Prifti.Ka vlera gjeomorfologjike,didaktike, turistike.Vizitohet me rrugën Tiranë-Dajt-Bizë-Val rruga këmbësore tek përroi i Peshkut.

## Referime 
Tekst</ref}}
Pylli i Shën Mërisë

(rreth 1 ha).Gjëndet pranë fshatit Kallmet i Vogël, 400-440 m mbi nivelin e detit. Përbëhet nga dushk e fletorët të tjerë pranë kishës, burimit e livadhit. Lartësia e drurëve arrin 10-12 m, diametri  i trungut 35-45 cm, mosha 95-105 vjet.. Ka vlera shkencore biologjike, fetare, turistike. Vizitohet sipas rrugës Lezhë-Kallmet i Vogël-pylli i Shën Mërisë.

**Pylli i Shën Mërisë**Tekst

## Referime
Shpella e Kapinovёs

**Shpella e Kapinovёs** gjendet afёr fshatit me tё njёjtin emёr. Ështё formuar nё kryqёzimin e thyerjeve tektonike nё shkёmbinjtё gёlqerorё.Ka gjatёsi 300 m,gjerёsi 25 m,lartёsi 15m dhe galeri me mikroforma.Dallohet pёr vlera shkencore gjeomorfologjike, didaktike,ekologjike.Vizitohet sipas rrugёs rurale Berat-(Mbrapull)-Kapinovё.
Tarraca e Ndëranit

**Tarraca e Ndëranit** ndodhet në krahun e majtë të lumit të Zagories, në afërsi të fshatit Ndëran. Përfaqëson një fragment tarrace lumoro-deluviale, të formuar nga lumi i Zagories në formën e një tarrace të nivelit të tretë, në shpinën e së cilës janë depozituar: deluvione dhe koluvione të ardhura nga shpati lindor i malit të Lunxhërisc icilin ndërtohet nga gëlqerorë e si pasojë veprimi i karstit është mjaft prezente si pasojë mali është i thatë e i zhveshur..., si dhe materiale fluvioglaciale nga cirqet e lartësive të këtij mali. Ajo është e gjatë rreth 1000 m dhe e gjerë rreth 200 m. Ka shpinë me pjerrësi mbi 20-25% dhe front të thepisur, 20 m të lartë. Mbi këtë tarracë është zhvilluar një ekosistem i veçantë dhe interesant, që përfaqësohet nga një pyll i përbërë nga lajthitë e famshme të Zagories. Për mënyrën e krijimit dhe të modelimit të vazhdueshëm, si dëshmi e proceseve natyrore të periudhës së kuaternarit, ky monument merr vlera të veçanta shkencore (gjeologjike, gjeomorfologjike, hidrologjike), por edhe didaktike, ekologjike dhe turistike. Për të vizituar këtë monument, duhet të merret rruga automobilistike Gjirokastër-Nivan-Ndëran.
Tarraca detare e ish-Shtëpisë së Pushimit

**Tarraca detare e ish-Shtëpisë së Pushimit** ndodhet në kodrinën e Ujit të Ftohtë, 30 m mbi nivelin e detit. Është tarracë detare pak e njohur. Fronti i saj përbën falezë të vjetër detare me lartësi 20-25 m. Ka vlera shkencore gjeomorfologjike, didaktike, turistike. Vizitohet duke ndjekur rrugën Vlorë-Ujë i Ftohtë.

## Referime
Tisi i Golos në Gërmenj

** Tisi i Golos në Gërmenj ** gjendet afër fshatit Gërmenj. Përbëhet nga 20 drurë tisi (*Taxus bagreta*), të vetëm në rrethin e Kolonjës, me lartësi 7- 10 m, diametër të trungjeve 10-15m. Rrezikohen nga prerjet ilegale. Kanë vlera shkencore biologjike, estetike dhe turistike. Vizitohen sipas rrugës Leskovik/ Ersekë- Gërmenj.

Tekst

## Referime
Pisha e Dardhës

Gjëndet rreth 450 m mbi nivelin e detit, në varrezat e fshatit Dardhë, komuna Blerim. Është pishë e zezë, *Pinus nigra*, me lartësi 25-30 m, diametër trungu mbi 250 cm e perimetër mbi 750 cm, moshë mbi 100 vjet. Ka vlera shkencore biologjike, didaktike, estetike, fetare. Vizitohet sipas rrugës rurale Fushë Arrës-Dardhë (30 km).
Lisi i Çezmёs sё Prokopisё

**Lisi i Çezmёs sё Prokopisё** gjendet nё fshatin Paftal,560m mbi nivelin e detit.Ka moshё mbi 300 vjecare,me kurorё cilindrike,lartёsi 22 m,diametёr tё trungut 1.4 m.Ka vlera shkencore biologjike,ekologjike,turistike.Vizitohet sipas rrugёs rurale Berat-Paftal.
Plazhi i Shënpjetrit

**Plazhi i Shënpjetrit** gjendet në pjesën veriore të gjirit të Lalëzit, rreth 0.5 m mbi nivelin e detit. Përbën një plazh ende të virgjër, të formuar nga veprimtaria akumuluese e valëve detare. Është i gjatë 100 m dhe i gjerë mbi 20 m. Ka vlera shkencore gjeomorfologjike, didaktike. Vizitohet duke marrë rrugën rurale Sukth-Hamallaj-Plazhi i Shënpjetrit. 

## Shih edhe 
* Gjiri i Lalëzit
* Lista e plazheve në Shqipëri

## Referime
Gjёshtenja e Mimiasit

**Gjёshtenja e Mimiasit**gjendet nё fshatin me tё njёjtin emёr,rreth 250 m mbi nivelin  e detit.Ka lartёsi 22 m dhe diametёr tё trungut 1.2 m e moshё mbi 200 vjet.Dallohet pёr vlerat shkencore,biologjike,ekologjike,turistike.Vizitohet sipas rrugёs rurale Berat-Mimas

## Referime
Tërmeti në Ellazë 2020

**Tërmeti i vitit 2020 në Ellazë** ndodhi në orën 20:55 me kohën lokale (17:55 UTC ) më 24 janar. Magnituda e tërmetit u përcaktua të ishte 6.7. Tërmeti u ndje në provincat fqinje të Ellazë, Dijarbakir, Malatya, Adıyaman dhe Samsun . Observatori Kandilli rishikoi madhësinë e tërmetit në 6.5. Të paktën 22 njerëz kanë vdekur dhe më shumë se një mijë janë plagosur.

## Vendosja tektonike 
## Tërmeti 
Tërmeti kishte një magnitudë 6.7 M dhe një thellësi prej 10.0 km sipas ANSS dhe 6.5 M dhe një thellësi prej 5.0 km sipas Observatorit Kandilli. Kohëzgjatja e tërmetit u raportua si 40 sekonda.  

Mekanizmi fokal i vëzhguar dhe vendndodhja epiqendrore janë në përputhje me tërmetin që shkaktohet nga lëvizja në Anatolinë Lindore.  

## Dëmi 
Disa ndërtesa u rrëzuan në pjesë të provincave Elazığ dhe Malatya, duke bllokuar njerëzit brenda. Gjithsej 22 njerëz u raportuan të ishin vrarë, me 18 në Elazığ dhe 4 të tjerë në Malatya. Të paktën 1030 njerëz u raportuan se ishin të plagosur.  

## Shiko edhe 
* Lista e tërmeteve në Turqi 
* Lista e tërmeteve në vitin 2020 

## Referime 
## Lidhje te jashtme 
* ReliefWeb
Kepi dhe Faleza e Rodonit

**Kepi dhe Falëza e Rodonit** gjendet në skajin më veriperëndimor të kodrave me të njëjtin emër, në lartësinë 30 m mbi nivelin e detit. Kepi ranor rrethohet nga faleza të gjalla me lartësi rreth 25 m. Pranë ndodhet kalaja dhe kisha e Skënderbeut. Peisazhi është tërheqës për vizitorët. Ka vlera shkencore (gjeomorfologjike, historike), ekologjike, didaktike. Vizitohet duke marrë rrugën rurale Sukth ose Vorë-Ishëm-Kepi i Rodonit.

## Referime
Rrapi i Rubjekës

**Rrapi i Rubjekës** gjendet në fshatin me të njëjtin emër, komuna Maminas, rreth 20 m mbi nivelin e detit. Ka trung dhe kurorë të veçantë, lartësi 17 m, perimetër të trungut 7 m dhe moshë 500-600 vjet. Ka vlera shkencore biologjike, didaktike dhe turistike. Vizitohet duke marrë rrugën automobilistike Shijak(Vorë)-Maminas-Rubjekë.

## Referime
Çinari i Balliasit

**Çinari i Balliasit** gjendet në fshatin me të njëjtin emër, komuna Xhafzotaj, rreth 30 m mbi nivelin e detit. Përbën dru rrapi me lartësi 32 m, diametër të trungut 2,2 m, moshë mbi 500 vjet. Ka vlera shkencore biologjike, shpirtërore, didaktike dhe turistike. Vizitohet duke marrë rrugën rurale Shijak-Ballias.

## Referime
Pylli i gurtë - Ndëran

**Pylli i gurtë - Ndëran** gjendet në afërsi të fshatit Ndëran, 1000 m mbi nivelin e detit, në frontin e tarracës së Ndëranit. Përfaqëson blloqe gurësh me forma shpesh herë të çuditshme dhe afër njëri-tjetrit, sa të lënë përshtypjen e një pylli të dendur, nga ku merr edhe emrin "Pylli i gurtë". Nën modelimin e erës dhe të erozionit janë krijuar forma të veçanta të gurëve, si: shkrepa, blloqe, shtylla ose kollona, dritare etj., me lartësi mbi 2 metra dhe të gjerë disa dhjetëra centimetra e më shumë. Pylli i gurtë ka vlera shkencore (gjeologjike, gjeomorfologjike), didaktike, kulturore dhe turistike. Për të vizituar këtë monument, duhet të merret rruga automobilistike Gjirokastër-Nivan-Ndëran dhe pastaj vazhdohet më këmbë.>/ref>
Shqiptarët në Francë

Shqiptarët në Francë përbëjnë një pakicë etnike të vendit si emigrantë. Shumica e shqiptarëve erdhën nga Kosova, Maqedonia e Veriut, Mali i Zi, Turqia, Italia dhe Greqia. 

Lidhja e Shqiptarëve në Francë 

Konfederata e Shqiptarëve në Francë është një organizatë e zoologjve të refugjatëve në Francë. Ai shpejt u regjistrua nga autoritetet italiane. Fletëpalosja juaj e qartë Anti-Italiane dhe Anti-Fashiste Një vit robërie - një vit luftë shkaktoi një ngacmim në Prill 1940. onshtë në proces që disa shqiptarë u drejtuan personalisht nga organizata në Shqipëri, qoftë nga frika ose nga refuzimi i përmbajtjes, dorëzoi në polici letrat e rrezikshme të vullnetit të tyre. Në Mbretërinë e Bashkuar, një "Komitet i Miqve të Popullit Shqiptar", i cili me sa duket synonte të promovonte pavarësinë e Shqipërisë pas luftës, u bë i njohur në fund të vitit 1940. Një komitet i ashtuquajtur Ballkan, shumica e të cilit kishin njohje personale me Shqipërinë dhe Greqinë, shprehu në janar 1941 "simpatinë e saj të thellë me popullin shqiptar" dënoi me forcë agresionin italian dhe kërkoi rivendosjen e pavarësisë së plotë shqiptare.

## Shih edhe 
* Mërgata shqiptare
* Shoqëria Iliria Lion
Gjiri dhe shpella e Gramës

**Gjiri dhe shpella e Gramës** gjendet në bregdetin e malit Rrëza e Kanalit. Gjiri futet disa qindra metra në tokë, me brigje shkëmborë, me faleza, ndoshta edhe me shpella nën ujore. Është përdorur si vendstrehim i anijeve gjatë furtunave. Këtu ndodhet gurorja e Gramës, ku në antikitet, skllevërit kane gdhëndur emrat dhe shënime të tjera, që përbëjnë mesazhe të rëndësishme për studiuesit. Prandaj quhet shpella e Gramës (shkrimeve). Ka vlera shkencore gjeomorfologjike, historike, didaktike, turistike. Vizitohet nëpërmjet udhëtimit me det nga Vlora apo Himara.

## Referime
Kemi vashëza të mira

**Kemi vashëza të mira** është titulli i një kënge popullore lirike arvanite.

## Teksti 
Ah moj vajzë bukuranë
u në ti e kam sevdanë

Kemi vashëza të mira
po çë nuku kemi lira

Kampohoritet kanë lira
Malisiotet janë të mira

Arvanite të këndoni
gluhënë të mos harroni

Arvanite kush këndonë
tërë të bukurat i çonë

Arvanite doj të dije
të këndonje moj Marie

Ja një plakë këtu pranë
ka një vajzë bukuranë

Ja kërkova dhe s'ma dhanë
le të pjekënë të hanë

Doj të thosha katra pesë
pse s'i ve lule podhesë?

## Fjalori 
Në këtë këngë po përdoren fjalë e së folmës arvanitase së gjuhës shqipe siç janë:

* *Kampohoritet*: katundarkat e fushës
* *Malisiotet*: katundarkat e malit
* *podhesë*: futa, përparsja e grave

## Lidhje te jashtme 
* Kënga në YouTube

## Burime
You (serial televiziv)

***You*** (shqip: ***Ti***) është një serial televiziv amerikan i zhanrit thriller psikologjik, i bazuar në librat e Caroline Kepnes, zhvilluar nga Greg Berlanti dhe Sera Gamble, dhe prodhuar nga Berlanti Productions, Alloy Entertainment dhe A+E Studios në bashkëpunim me Warner Horizon Television, tani Televizioni Warner Bros.

Sezoni i parë, i cili bazohet në romanin *You*, u shfaq premierë në Lifetime në shtator 2018, dhe ndjek Joe Goldberg, një menaxher i një librarie dhe vrasës serial, i cili bie në dashuri dhe zhvillon një obsesion ekstrem. Në këtë sezon luajnë Penn Badgley, Elizabeth Lail, Luca Padovan, Zach Cherry dhe Shay Mitchell. Lifetime njoftoi në korrik 2018 se *You* ishte rinovuar për një sezon të dytë, bazuar në romanin pasues të Kepnes, *Trupat e fshehur*. Seriali më vonë u zhvendos në Netflix dhe sezoni i dytë u publikua në dhjetor 2019. Sezoni ndjek Joe ndërsa ai zhvendoset në Los Angeles dhe bie në dashuri me trashëgimtaren vendase Love Quinn. Për sezonin e dytë, Ambyr Childers u vendos si i rregullt, duke iu bashkuar aktorëve të rinj Victoria Pedretti, James Scully, Jenna Ortega dhe Carmela Zumbado.

Në janar 2020, seriali u rinovua për një sezon të tretë nga Netflix, i cili u publikua më 15 tetor 2021. Në sezonin e tretë, Saffron Burrows u vendos si i rregullt, duke iu bashkuar aktorëve të rinj Travis Van Winkle, Shalita Grant, Tati Gabrielle, dhe Dylan Arnold. Në tetor 2021, përpara premierës së sezonit të tretë, seriali u rinovua për një sezon të katërt. Pjesa e parë e sezonit të katërt u shfaq premierë më 9 shkurt 2023, ndërsa pjesa e dytë është planifikuar të publikohet më 9 mars.

## Episodet 
## Pritja 
## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* 
*
Shtegtim nëpër Shqipërinë e Jugut: Çamëria

***Shtegtim nëpër Shqipërinë e Jugut: Çamëria*** është një libër enciklopedik i shkruar nga autori Ibrahim D. Hoxha dhe redaktuar nga Enver Kushi, i cili përfaqëson një dokument të rëndësishëm për historinë, kulturën dhe gjeografinë e krahinës së Çamërisë dhe Shqipërisë së Jugut . Botimi është realizuar nga Fondacioni ALSAR në vitin 2019 në Tiranë dhe përmban 924 faqe të ilustruara me fotografi, duke ofruar një pasqyrë të gjerë mbi këtë rajon historik dhe kulturor.

Libri është ndarë në disa pjesë, duke mbuluar tematika të ndryshme që lidhen me Çamërinë, një krahinë historike me rëndësi të veçantë për shqiptarët. Përmes një trajtese të hollësishme, autori paraqet:

* Historinë e Çamërisë, duke përshkruar zhvillimet e saj nga antikiteti deri në periudhën bashkëkohore.
* Figurat e shquara dhe personalitetet e spikatura të këtij rajoni, që kanë kontribuar në fusha të ndryshme, përfshirë historinë, kulturën dhe artin.
* Traditat dhe kultura, duke dokumentuar zakonet, folklorin dhe trashëgiminë kulturore të popullsisë shqiptare të Çamërisë.
* Gjeografinë dhe peizazhin, ku përfshihet një përshkrim i hollësishëm i natyrës dhe mjedisit të rajonit.
* Marrëdhëniet shqiptaro-greke, me theks të veçantë në çështjen çame dhe trajtimin e popullsisë shqiptare në Çamëri pas Luftës së Dytë Botërore.

Karakteristikat

* Formati: Libri është hartuar në formë enciklopedike, duke përfshirë shënime historike, përshkrime gjeografike dhe referenca kulturore.
* Dimensionet: Formati fizik i librit është 26 cm.
* Fotografi dhe dokumente: Botimi përfshin fotografi dhe dokumente që pasqyrojnë trashëgiminë historike dhe kulturore të Çamërisë.
* Konteksti politik dhe historik: Libri ofron një këndvështrim kritik mbi politikat e ndjekura ndaj shqiptarëve të Çamërisë, veçanërisht gjatë dhe pas periudhës së spastrimeve etnike të viteve 1944-1945.

Libri ka për qëllim të ndërgjegjësojë lexuesit për rëndësinë historike të Çamërisë dhe për pasojat e politikave të ndjekura ndaj shqiptarëve të këtij rajoni. Ai shërben si një burim i rëndësishëm për studiuesit, historianët dhe të gjithë ata që janë të interesuar për të kuptuar më mirë çështjen çame dhe historinë e Shqipërisë së Jugut.

Botimi i librit është mirëpritur nga studiues dhe aktivistë, ndërsa është promovuar në disa ngjarje publike në Shqipëri, përfshirë një promovim të rëndësishëm në janar 2020. Gjatë këtyre aktiviteteve, është theksuar rëndësia e dokumentimit të trashëgimisë historike dhe kulturore të Çamërisë, si dhe rëndësia e një trajtese të drejtë të kësaj çështjeje në politikat bashkëkohore.

Ky libër është një gur themeli në studimin e Çamërisë dhe Shqipërisë së Jugut, duke pasqyruar një trashëgimi të pasur që kërkon të ruhet dhe të promovohet.
## Referime
Ip Man (seri filmike)

**Ip Man** është një seri filmash biografikë të arteve marciale në Hong Kong, bazuar në ngjarjet jetësore të mjeshtrit Wing Chun me të njëjtin emër. Progjenitori i serialit ishte *Ip Man* (2008), i cili u pasua nga dy vazhdime - *Ip Man 2* (2010), *Ip Man 3* (2015), spin-off *Master Z: Ip Man Legacy* (2018) dhe një tjetër vazhdim Ip Man 4* (2019). Të katër filmat kryesorë janë me regji të Wilson Yip, skenari nga Edmond Wong, prodhuar nga Raymond Wong dhe roli i Ip Man luhet nga aktori Donnie Yen.

## Filmat 
### *Ip Man* (2008) 
*Ip Man* u drejtua nga Wilson Yip dhe shkruar nga Edmond Wong. Ishte ideja e Raymond Wong për të zhvilluar një film biografik rreth mjeshtrit Wing Chun Ip Man. Filmi u lëshua në Hong Kong më 18 dhjetor 2008 nga Mandarin Films, dhe fitoi rreth 21.8 milion dollarë kundër buxhetit prej 11.7 milion dollarë amerikanë. Donnie Yen portretizoi rolin e Ip Man në film, i vendosur në vitet 1930, përqendrohet në jetën e Ip në qytetin Foshan gjatë Luftës Sino-Japoneze. Ajo kishte për qëllim të përqëndrohej në marrëdhëniet midis Ip Man dhe dishepullit të tij më të njohur Bruce Lee. Filmi u drejtua nga Yip dhe u shkrua nga Edmond Wong, ndërsa Raymond Wong prodhoi filmin dhe u lëshua në Hong Kong më 29 prill 2010 nga Mandarin Films. Filmi fitoi më shumë se 50 milion dollarë kundrejt buxhetit prej 12,9 milion dollarë.

### *Ip Man 3* (2015) 
Në këtë film, përveç që Donnie Yen portretizon rolin e Ip Man, luan aktori amerikan Mike Tyson si një luftëtar rruge. Personazhi i Bruce Lee fillimisht ishte menduar të shfaqej në CGI, sepse producentët nuk mund të gjenin një aktor që mund të portretizonte Lee në mënyrë bindëse,

### *Master Z: Ip Man Legacy* (2018) 
Max Zhang përsërit rolin e tij si Cheung Tin Chi nga *Ip Man 3* në këtë film spin-off. Filmi u drejtua nga Yuen Woo-ping. Tony Jaa, Dave Bautista dhe Michelle Yeoh gjithashtu luajnë në këtë film.

### *Ip Man 4* (2019) 
Më 30 shtator 2016, Yen njoftoi përmes Facebook-ut të tij se ai dhe Wilson Yip do të vazhdojnë një tjetër vazhdim titulluar *Ip Man 4*. Filmimi filloi në vitin 2018. Filmi do të zhvillohet në vitet 1960, dhe do të shohë Ip Man duke udhëtuar në Shtetet e Bashkuara për të punuar me Bruce Lee pasi ky i fundit vendos të hapë një shkollë Wing Chun në Seattle. Fragmenti për Ip Man 4 doli më 18 mars 2019 dhe Donnie Yen do të luftoj kundër Scott Adkins.

### Vazhdimi i patitulluar i *Master Z: Ip Man Legacy* 
Në prill të vitit 2019, u raportua që Max Zhang është vendosur të riprodhojë rolin e tij në një vazhdim të *Master Z: Ip Man Legacy''. Vazhdimi raportohet të ketë një ulje të buxhetit, në 13 milion dollarë, nga buxheti i filmit të parë me 28 milion dollarë.

## Përgjigje kritike 
## Referime
Vepra e Dritëro Agollit dhe brezi i viteve 1960

**Vepra e Dritëro Agollit dhe brezi i viteve 1960** libër me autor Shaban Sinani studim i cili përmbledh krijimtarinë e ndaluar të Dritëro Agollit gjatë viteve ’60.
Krom dhe luledele

**Krom dhe luledele** roman me autore Elsa Skënderi.  Libri me natyrë autobiografike na rrëfen për dramat e vogla dhe të mëdha familjare e shoqërore të Shqipërisë në vitin e mbrapshtë 1997, kundruar nga sytë e një vajze 6-vjeçare, e cila gjendet mes trysnisë së dhunës, trazirave, dhe që rreket të kapet pas fëminores për t'i dhënë kuptim dhe ngjyra ekzistencës së saj.