Arti transgresiv

**Arti transgresiv** është art që synon të zemërojë ose të shkelë moralin dhe ndjeshmërinë bazë. Termi *transgresiv* u përdor për herë të parë në këtë kuptim nga regjisori amerikan Nick Zedd dhe Kinemaja e tij e Transgresionit në 1985.  Zedd e përdori atë për të përshkruar trashëgiminë e tij me kineastët e fshehtë si Paul Morrissey, John Waters dhe Kenneth Anger, dhe marrëdhënien që ata ndanë me Zeddin dhe bashkëmoshatarët e tij në New York City në fillim të viteve 1980. 

## Përkufizimi 
Nga një këndvështrim akademik, shumë gjurmë të shkeljes mund të gjenden në çdo art që konsiderohet fyes për shkak të vlerës së tij tronditëse; nga artistët francezë të Salon des Refusés te Dada dhe Surrealizmi. Filozofët Mikhail Bakhtin dhe Georges Bataille kanë botuar vepra mbi natyrën e shkeljes. Veprat transgresionale ndajnë disa tema me artin që merret me dislokimin psikologjik dhe sëmundjet mendore. Shembuj të kësaj marrëdhënieje, midis shkeljeve shoqërore dhe eksplorimit të gjendjeve mendore në lidhje me sëmundjen, përfshijnë shumë nga aktivitetet dhe veprat e dadaistëve, surrealistëve dhe artistëve të lidhur me Fluxus, si Carolee Schneemann - dhe, në letërsi, ''L'Etranger* i Albert Camus ose *The Catcher in the Rye e* JD Salinger.

### Ndryshimet në lëvizje 
Që nga fundi i viteve 1990, është shfaqur një grup i ri artistësh transgresivë, si artisti kanadez Rick Gibson, i cili bëri një palë vathë nga fetuset njerëzore dhe hëngri një pjesë të testisit njerëzor. Në Kinë disa artistë kanë prodhuar art transgresiv, duke përfshirë Zhu Yu, i cili publikoi imazhe të tij duke ngrënë atë që dukej të ishte një fetus njeriu; dhe Yang Zhichao për artin ekstrem të trupit.

## Artistët 
Artisti transgresiv Richard Kern filloi të bënte filma në New York City me aktorët Nick Zedd dhe Lung Leg në fillim të viteve 1980. Disa ishin video për artistë muzikorë, duke përfshirë Butthole Surfers dhe Sonic Youth. 

Gjatë viteve 1980, artistë të tillë si Dread Scott krijuan art që ishte aq i diskutueshëm sa përfundoi në gjykatën supreme. Në rastin e Scott, Shtetet e Bashkuara kundër Eichman, Gjykata e Lartë vendosi se ishte jokushtetuese për qeverinë të ndalonte një vepër arti që përdhos flamurin amerikan.  Një tjetër artist, Robert Mapplethorpe bëri që Drejtori i Qendrës së Arteve Bashkëkohore në Cincinnati të vihej në gjyq për turp në 1990.  Të dyja rastet u vendosën në favor të artistëve.

Artistët pasues transgresivë të viteve 1990 mbivendosën kufijtë e letërsisë, artit dhe muzikës, duke përfshirë GG Allin, Lisa Crystal Carver, Shane Bugbee dhe Costes. Me këta artistë erdhi një theks më i madh në vetë jetën (ose vdekjen) si art, në vend që thjesht të përshkruanin një mentalitet të caktuar në film ose muzikë. Ata ishin të dobishëm në krijimin e një lloji të ri të artit dhe muzikës vizionare dhe ndikuan tek artistët, duke përfshirë Alec Empire, Cock ESP, Crash Worship, Usama Alshaibi, Liz Armstrong, Lennie Lee, Weasel Walter, Andy Ortmann dhe punën e mëvonshme të paraqitur në *Urrejtja* e Peter Bagge.

Megjithatë, termi mund të zbatohet edhe për letërsinë transgresive. Shembujt përfshijnë *Trainspotting* nga Irvine Welsh, *Blood and Guts in High School* nga Kathy Acker, *American Psycho* nga Bret Easton Ellis, *Fight Club* nga Chuck Palahniuk, *Behead All Satans* nga MNM-DR dhe tregimi i shkurtër i JG Ballard "The Enormous Space". Këto vepra trajtojnë çështje që konsideroheshin jashtë normave shoqërore. Personazhet e tyre abuzojnë me drogën, përfshihen në sjellje të dhunshme ose mund të konsiderohen si devijanë seksualë. 

Shkrimi transgresiv mund të pasqyrohet gjithashtu në jo-fiction, siç është stili i të shkruarit i Jim Goad. 

Ndër veprat më famëkeqe të artit transgresiv në publikun e gjerë kanë qenë skulptura, kolazhet dhe arti i instalimeve që ofendonin ndjeshmëritë fetare të krishtera. Këto përfshijnë *"Piss Christ"* të Andres Serranos,  që paraqet një kryqëzim në një gotë me urinë, dhe *Virgjëreshën e Shenjtë'' të Chris Ofilit, një pikturë multimediale e cila është bërë pjesërisht nga plehrat e elefantit.

Jeffrey Weiss i Artforum i konsideron disa nga veprat e Cy Twombly si transgresive, duke përmendur "vizatimin si një formë zhvarrosjeje". 

## Në muzikë 
Muzika rock and roll ka frymëzuar polemika dhe ka qenë transgresive që nga fillimi i saj. Ndërsa disa zhanre të tjera muzikore u rritën në popullaritet, disa artistë transgresivë përdorën polemika për të bërë një deklaratë, për të fituar vëmendje ose për të bërë një fitim (ose një kombinim të tyre). &#x5B;'**&#x5D; Ndër disa zhanre dhe lëvizje muzikore, ofendimi i ndjeshmërive moderne ishte një pjesë integrale e muzikës. Zhanret muzikore që përdorin tema ose muzikë transgresive përfshijnë zhanre të tilla si rock rock, punk rock; horrorcore dhe zhanret e tij mëmë të hip hopit hardcore, gangsta rap dhe trap, të cilat të gjitha shpesh promovojnë tekste dhe tema transgresive në mënyra të ndryshme; grindcore, black metal, death metal; dhe grupe të ndryshme brenda zhanrit rock avangard ose eksperimental rock. &#x5B;**'&#x5D; Disa grupe përdorën polemikën për të rritur popullaritetin e tyre. Ideja ishte, nëse njerëzit ankoheshin mjaftueshëm për muzikën e tyre dhe i urrenin ata, atëherë emri i grupit dhe njohuria për ekzistencën e tyre do të arrinte në veshët e njerëzve që do ta vlerësonin muzikën e tyre. 

## Shiko gjithashtu 
* Anti-art
* Skandal artistik
* Komedi e zezë
* Kinemaja e Shkeljes
* Ekstremiteti i ri francez
* Arti i ri gotik
* *Flamingo rozë* (film i 1972)
* Art shoku
* Subvertising
* Porno torturuese
* Fiksi transgresiv
* Kinema ekstreme