Shteti Sovran i Urdhrit Bektashi

**Shteti Sovran i Urdhrit Bektashi** është një qytet-shtet i planifikuar, mikroshtet dhe enklavë që do të vendoset tërësisht brenda Tiranës, Shqipëri. Nëse themelohet, ai do të jetë më i vogël se qyteti i Vatikanit dhe do të bëhet kombi me sipërfaqen më të vogël të tokës në botë, me një sipërfaqe totale prej 0.11 km2 .  Planet për krijimin e shtetit janë diskutuar nga kryeministri Edi Rama dhe mbështetur nga kreu i Urdhrit Bektashi, Baba Mondi, ku kryeministri deklaroi se më shumë detaje për krijimin e shtetit do të zbulohen në të ardhmen e afërt. 

Ekspertët ligjorë janë aktualisht duke hartuar legjislacionin për krijimin e shtetit të ri brenda Shqipërisë. Legjislacioni do të ketë nevojë për miratim nga Kuvendi i Shqipërisë . Është e paqartë se cilat vende do ta njohin shtetin e ri. 

Sipas New York Times, shteti i ri do të quhet “shteti sovran i rendit Bektashi”. Do të ketë një qeveri të veçantë, pasaporta dhe kufij. Ai do të shtrihet mbi 270 hektarë në pjesën lindore të Tiranës, duke e bërë atë, sipas gazetës amerikane, vendin më të vogël në botë. Do të karakterizohet nga një relaksim në konsumimin e alkoolit nga burrat dhe liria e veshjes nga gratë. Kreu i këtij shteti të vogël është i destinuar të jetë lideri shpirtëror i bektashëve

Disa akademikë janë të mendimit se bektashizmi ka përzier koncepte Shi'i dhe Synni, megjithatë tarikati ka praktika dhe doktrina të veçanta. Përgjatë historisë, bektashijtë mbahen të kenë pasur ndikim si tek elita intelektuale osmane ashtu edhe tek fshatarësia.

## Albania Tarikati Bektashi Shqipërisë
Sipas New York Times, shteti i ri do të quhet “shteti sovran i rendit Bektashi”. Do të ketë një qeveri të veçantë, pasaporta dhe kufij. Ai do të shtrihet mbi 270 hektarë në pjesën lindore të Tiranës, duke e bërë atë, sipas gazetës amerikane, vendin më të vogël në botë. Do të karakterizohet nga një relaksim në konsumimin e alkoolit nga burrat dhe liria e veshjes nga gratë. Kreu i këtij shteti të vogël është i destinuar të jetë lideri shpirtëror i bektashëve nga Shqipëria, Edmond Brahimai, i njohur në komunitetin e tij si Baba Modi.
Përfaqësuesit e Federatës Alevi-Bektash të Turqisë, në deklaratat e tyre të publikuara në rrjetin turk në pronësi të Azerbajxhanit, Haber Global, thonë se bektashizmi dhe “shteti fetar” janë koncepte të papajtueshme me njëri-tjetrin.
Në mënyrë të veçantë, kryetari i Federatës Alevi Bektashiane të Turqisë, Zeynel Abedin Koç, tha: “Si alevi bektashi që jetojmë në Turqi, ne mbajmë qëndrimin tonë në favor të bektashizmit, një sistem besimi me origjinë nga Turqia Edhe kjo perfaqeson 5% te popullsise se Shqiperise, pse ka nevoje per nje shtet te tille.
Por ish-kryetari i Federatës Alevi Bektash dhe shkrimtari Ali Bakiz beson se besimi bektash nuk mund të krijojë një shtet fetar.
"Sekti bektashian alevi ka jetuar në këto anë me shekuj. Më pas Perandoria Osmane u zgjerua në Ballkan, duke arritur deri në Hungari dhe Shqipëria u bë vendi më i rëndësishëm për ta. Filozofia alevi-bektash i konsideron 72 kombet si vetëm një. , këshillon të gjithë të jenë sovran në veprimet e tyre, të duan impulset dhe fjalët e tyre dhe të marrin anën e të shtypurve Bakiz.
Nga ana e tij, presidenti aktual i Federatës Alevi Bektashiane në Turqi, Husein Güzelgül, mësohet të ketë deklaruar se, duke marrë parasysh hapat e ndryshëm të ndërmarrë nga vendet për të njohur besimin e sektit bektashi në botë si përgjithësisht pozitiv, ai gjithashtu mbështet idenë se besimi bektashi dhe shteti fetar nuk mund të ecin krah për krah. "Ne nuk e konsiderojmë të drejtë shtetin e bazuar në fe. Një gjë e tillë nuk mund të ekzistojë aty ku ka tolerancë, paqe dhe dashuri", theksoi Gjuzelgul.
### Periudha osmane
parapamje|Dervishët në teqenë bektashiane të Përmetit, 1904
Tarikati Bektashi u përhap kryesisht në Shqipëri përmes jeniçerëve - anëtarë të një klase shoqërore ushtarake të rangut të lartë në Perandorinë Osmane, të përbërë nga fëmijë ballkanas që u rritën nga osmanët si pjesë e sistemit Devshirme - në shekullin e 16-të, dhe së pari lidhet me figurën, Sari Salltëk. Shumë nga jeniçerët ishin vërtet shqiptarë. Legjenda thotë se teqeja e Sersem Ali Babës në Tetovë të Maqedonisë së Veriut të sotme u themelua në mesin e shekullit të 16-të, gjë që do ta bënte atë teqenë më të vjetër në territorin shqipfolës.
Gjatë udhëtimeve të Evlija Çelebiut në Ballkanin jugor në gjysmën e dytë të shekullit të 17-të, vihet re prania e teqeve bektashiane në Mitrovicë dhe Kaçanik në Kosovë gjatë vitit 1660. Përveç kësaj, gjatë turneut të Çelebiut në Shqipërinë e Jugut në verën e vitit 1670, ai vuri në dukje edhe praninë e teqeve bektashiane në Kaninë dhe Vlorë. Ndërtimi i teqesë së Zallit në vitin 1780 nën Asim Babën hodhi themelet për rritjen e tarikatit Bektashi brenda Shqipërisë dhe u pasua nga ndërtimi i më shumë teqeve në të gjithë Shqipërinë - veçanërisht gjatë periudhës midis viteve 1790 dhe 1825, në të cilat tarikati Bektashi kishte një prani të fortë brenda territoreve shqiptare. Zgjerimi i bektashizmit në Shqipërinë e Jugut lidhet me sundimin e Ali Pashë Tepelenës, i cili ishte i lidhur me rendin dhe nxiti zgjerimin e tij. Ali Pasha përdori dervishët bektashinë si spiunë dhe agjentë diplomatikë; Kjo bëri që Mustafa Pashë Bushatliu i familjes Bushati (i cili ishte sundimtar i Pashallëkut të Shkodrës) të refuzonte të pranonte dervishë bektashinë në krahinat e tij nga shqetësimi se ata ishin spiunë të Aliut. Ai e përzuri tarikatin Bektashi nga Shqipëria e Veriut pikërisht për këtë arsye. Bektashinjtë janë përballur me persekutim nga shiitët dhe sunitët konservatorë të cilët i konsiderojnë bektashinjtë si heretikë. Pas shpërbërjes së Perandorisë Osmane dhe formimit të Turqisë, presidenti Mustafa Kemal Atatürk mbylli lozhat e Urdhrit Bektashi më 1925. Për rrjedhojë, kryesia bektashiane e zhvendosi selinë e tyre nga Turqia në Tiranë. 

Popullariteti i Urdhrit Bektashi u zvogëlua nën ish-udhëheqësin komunist shqiptar Enver Hoxha, i cili ndaloi fenë në vitin 1967.  Pas rënies së komunizmit, bektashinjtë humbën më shumë tokë kur zhvilluesit privatë ndërtuan shtëpi në çdo skaj të territorit të tyre pa leje. 

Shtetësia është planifikuar të kufizohet vetëm tek anëtarët e klerit dhe ata që janë të përfshirë drejtpërdrejt në administrimin e shtetit.  Pasaporta e tij do të jetë e gjelbër, një ngjyrë thellësisht simbolike në Islam . 

## Referime