Mark Wahlberg

**Mark Robert Michael Wahlberg** (lindi më 5 qeshor 1971) i njohur më parë me emrin e tij skenik **Marky Mark**, është një aktor dhe ish-reper amerikan. Ai ka marrë vlerësime të shumta, duke përfshirë një BAFTA Award dhe nominime për dy Academy Award, tre Golden Globe Awards, nëntë Primetime Emmy Awards, dhe tre Screen Actors Guild Awards.

Wahlberg ka lindur në Boston, Massachusetts. Si i ri, ai mori pjesë në një sërë sulmesh të dhunshme dhe me motive racore. Ai fitoi famë si anëtar i grupit hip hop Marky Mark and the Funky Bunch në vitet 1990, me të cilët publikoi albumet *Music for the People* (1991) dhe *You Gotta Believe* (1992). Wahlberg bëri debutimin e tij në ekran në *Renaissance Man* (1994) dhe luajti rolin e tij të parë në filmin *Fear* (1996). Ai mori vlerësime kritike për performancën e tij si aktori porno Dirk Diggler në *Boogie Nights* (1997).

Në fillim të viteve 2000, Wahlberg u fut në filma aksion me buxhet të madh, si *The Perfect Storm* (2000), *Planet of the Apes* (2001), dhe *The Italian Job* (2003). Ai u nominua për Academy Award për Aktorin më të Mirë Dytësor për rolin e një oficeri policie në dramën e krimit *The Departed* (2006). Wahlberg u nominua për Golden Globe Award për Aktorin më të Mirë për portretizimin e Micky Ward në filmin biografik të dramës sportive *The Fighter* (2010); si bashkëproducent, ai u nominua së bashku me producentët e tjerë të tij për një Academy Award për Filmin më të Mirë. Gjatë viteve 2010, ai fitoi role të suksesshme komedi me *The Other Guys* (2010), *Ted* (2012), *Ted 2* (2015), ''Daddy's Home* (2015), dhe *Daddy's Home 2* (2017). Wahlberg u bë gjithashtu protagonist në dy filma në ekskluzivitetin e filmave live-action *Transformers*, *Transformers: Age of Extinction* dhe *Transformers: The Last Knight*.

Wahlberg shërbeu si producent ekzekutiv i pesë serive të HBO: komedi-dramë *Entourage* (2004–2011), dramë kriminale e periudhës *Boardwalk Empire* (2010–2014), dramë-komeditë *How to Make It in America* (2010–2011) dhe *Ballers* (2015–2019), dhe dokumentari *McMillions* (2020). Ai është bashkëpronar i zinxhirit Wahlburgers dhe bashkë-yll në serinë televizive realitet për të. Wahlberg mori një yll në Hollywood Walk of Fame më 2010.

## Jeta e hershme 
Mark Robert Michael Wahlberg lindi më 5 qershor 1971, në Dorchester lagje e Bostonit, Massachusetts. Ai ishte më i vogli nga nëntë fëmijët, Nëna e Wahlberg, Alma Elaine (Donnelly), ishtë punonjëse banke dhe ndihmës-infermiere, dhe babai i tij, Donald Edmond Wahlberg Sr. (1930–2008), ishte një veteran i Ushtrisë Amerikane të Luftës Koreane. Prindërit e tij u divorcuan në 1982 dhe nga ai moment ai e ndante kohën ndërmjet tyre. Babai i tij ishte me prejardhje suedeze dhe irlandeze, dhe e ëma me prejardhje irlandeze, angleze, dhe franko-kanadeze. Nga ana e të ëmës, Wahlberg ka lidhje të largëta me autorin Nathaniel Hawthorne. Wahlberg është rritur si katolik, dhe ka ndjekur shkollën e mesme lokale në Boston por nuk e mori diplomën. Ai e mori diplomën e shkollës së mesme në qershor 2013.

## Karriera 
### Muzika 
Wahlberg u bë i famshëm si vëllai më i vogël i Donnie Wahlberg i bandës së famshme New Kids on the Block. Mark, në moshën 13 vjeç, ishte një nga anëtarët e parë të grupit, së bashku me Donnie, por u largua pas disa muajsh. Danny Wood, Jordan Knight, Jonathan Knight dhe Joey McIntyre iu bashkuan të gjithë grupit pasi Mark ishte larguar.

Në vitin 1990, Wahlberg filloi të regjistronte me balerinët/reperët Scott Ross (Scottie Gee), Hector Barros (Hector the Booty Inspector), Anthony Thomas (Ashley Ace) dhe Terry Yancey (DJ-T) si Marky Mark and the Funky Bunch, duke fituar një hit me "Good Vibrations" nga albumi i tyre debutues *Music for the People*. Disku, i prodhuar nga vëllai Donnie, arriti numër një në *Billboard* Hot 100, më vonë u çertifikus si platinum single. Tekja e dytë, "Wildside", arriti numër pesë në tabelën e Hot Singles Sales të Billboard dhe numër dhjetë tek *Billboard* Hot 100. U çertifikua si tekja e artë. Marky Mark bëri hapjen për New Kids on the Block gjatë turneut të tyre të fundit.Marky Mark and the Funky Bunch kishin edhe lojën e tyre video, të titulluar *Marky Mark and the Funky Bunch: Make My Video*, e cila, pavarësisht suksesit të grupit, rezultoi një dështim i madh. Albumi i dytë i Marky Mark and the Funky Bunch, *You Gotta Believe*, nuk pati aq sukses sa i pari, duke dhënë vetëm një hit të vogël në këngën titullare.

Në dhjetor të vitit 1992, ndërsa performonte në shfaqjen televizive britanike *The Word*, Wahlberg vlerësoi Shabba Ranks, i cili kishte deklaruar se njerëzit homoseksualë duhet të kryqëzoheshin. GLAAD e dënoi atë dhe e qortoi Calvin Klein për përdorimin e tij për të promovuar produktet e tyre. Një libër autobiografik me figura me të njëjtin titull, *Marky Mark*, me imazhe të marra nga Lynn Goldsmith dhe deklarata kryesisht nga ai, u publikua gjithashtu. Duke u përpjekur të ringjallte karrierën e tij muzikore, ai ishte zhvendosur në Hamburg, ku u prodhua nën labelin e East West Records nga Frank Peterson dhe Alex Christensen.

Wahlberg më vonë bashkëpunoi me këngëtarin e ndjerë të reggae/ragga Prince Ital Joe në albumin *Life in the Streets*. Projekti kombinoi vokalin rep, ragga me infuzion elektronik dhe muzikën "europiane të vallëzimit", duke sjellë këngët "Happy People", hitin numër një gjerman "United", "Life in the Streets" dhe "Babylon", me Peterson dhe Christensen si producentë. Shumë nga këto këngë u shfaqën në filmin *Renaissance Man*, me aktorët kryesorë Wahlberg dhe Danny Devito.

Në vitin 1995, ai publikoi një këngë të titulluar "No Mercy", në mbështetje të mikut të tij Dariusz Michalczewski, me të cilin ishte miqësuar më herët në vitet 1990. Michalczewski shfaqet gjithashtu në videoklipin muzikor të këngës. Wahlberg dhe Prince Ital Joe publikuan një album tjetër në vitin 1995 për Ultraphonic Records. I titulluar *The Remix Album*, ai përmbante rimiksime nga albumi i mëparshëm i dyshes, *Life in the Streets'', si dhe kënga solo e Markut, "No Mercy".

Pasi albumi i tij me Ital Joe u bë hit në Gjermani, ai filloi të krijonte një grup muzikor të quajtur One Love me të si producent dhe ndonjëherë edhe si këngëtar kryesor. Ai gjithashtu filloi prodhimin në një album të tretë në studio. Ai u shfaq në këngën e tyre të titulluar "That's the Way I Like It". Në vitin 1996, Wahlberg u kthye në Hamburg për të regjistruar një këngë solo të titulluar "Hey DJ" me producenten Toni Cottura. Dy këngë të tjera solo të titulluara "Feel the Vibe" dhe "Best of My Love" u publikuan në vitin 1997.

Në vitin 2000, ai u shfaq në videoklipin muzikor të Black Label Society për këngën "Counterfeit God", si zëvendësues i basistit të grupit.

### Filmi 
[parapamje|Wahlberg tek premiera e filmit *[Shooter (film)|Shooter* në Londër, mars 2007]]
Në vitin 1993, Wahlberg bëri debutimin e tij si aktor në filmin televiziv *The Substitute*. Pas kësaj paraqitjeje, ai hoqi dorë nga emri "Marky Mark". Debutimi i tij në ekranin e madh erdhi vitin tjetër, me filmin e Danny DeVito *Renaissance Man*. Një fanatik i basketbollit, ai tërhoqi vëmendjen e kritikëve pasi u shfaq së bashku me Leonardo DiCaprio në *The Basketball Diaries* (1995), një përshtatje filmike e librit me të njëjtin emër të Jim Carroll, duke luajtur rolin e Mickey. Ai pati rolin e tij të parë kryesor në filmin thriller të James Foley *Fear* (1996).

Ai mori kritika pozitive pas filmave të tillë si *Boogie Nights* (1997), *The Big Hit* (1998), *Three Kings* (1999), *The Perfect Storm* (2000), dhe *Four Brothers* (2005). Gjatë fillimit të viteve 2000, Wahlberg u shfaq në ribërje të filmave të viteve 1960, të tillë si *Planet of the Apes* (2001), *The Truth About Charlie* (2002), dhe *The Italian Job* (2003). Performanca e tij në *I Heart Huckabees* u votua si performanca më e mirë mbështetëse e vitit në Poll-in e Kritikëve të *The Village Voice* të vitit 2004. Wahlberg fillimisht u zgjodh si Linus Caldwell në ''Ocean's Eleven*, por Matt Damon luajti rolin në vend të tij. Të dy më vonë punuan së bashku në *The Departed*. Wahlberg u konsiderua gjithashtu për një rol në filmin *Brokeback Mountain*. Fillimisht ishte menduar që në film të luanin Wahlberg dhe Joaquin Phoenix (me të cilët u shfaq në filmin *The Yards* (2000)) si përkatësisht Ennis Del Mar dhe Jack Twist, por të dy aktorët nuk ndiheshin rehat me skenat e seksit në film. Rolet përfundimisht u shkuan Heath Ledger dhe Jake Gyllenhaal, të dy të nominuar për Academy Award për performancat e tyre.

[parapamje|djathtas|Wahlberg tek premiera e filmit *[Max Payne (film)|Max Payne* 2008.]]

Wahlberg luajti në dramën e futbollit amerikan *Invincible* (2006), bazuar në historinë e vërtetë të baristit Vince Papale. Ai ishte gjithashtu producent ekzekutiv dhe u shfaq në serialin e HBO-së *Entourage* (2004–2011) dhe filmin e tij pasues (2015), i cili ishte bazuar lirshëm në përvojat e tij në Hollywood. Në vitin 2006, ai u shfaq si Sean Dignam, një rreshter i pakëndshëm dhe i pahijshëm i Policisë Shtetërore të Massachusetts në thrillerin e vlerësuar nga kritika të Martin Scorsese, *The Departed*, i cili i siguroi atij një nominim për Academy Award për Aktorin më të Mirë Mbështetës, një nominim për Golden Globe për Performancën më të Mirë nga një Aktor në një Rol Mbështetës në një Film dhe një çmim për Aktorin më të Mirë Mbështetës të National Society of Film Critics. 

Pavarësisht dënimit të tij për krime të rënda, i cili ligjërisht e ndalon atë të përdorë armë zjarri, Wahlberg u përgatit për rolin e tij në *Shooter'' (2007) duke ndjekur trajnimin për qitjen në distancë të gjatë në Institutin e Trajnimit të Armëve të Zjarrta Front Sight pranë Pahrump, Nevada. Ai ishte në gjendje të godiste një objektiv në 1,100 jardë në ditën e tij të dytë, një sukses që zakonisht zgjat javë për t'u arritur. Ai kishte thënë në një numër intervistash se do të tërhiqej në moshën 40 vjeç për t'u përqendruar në prindërimin dhe golfin profesional. Megjithatë, në fillim të vitit 2007, ai tregoi se kjo e fundit nuk ishte më plani pasi "loja e tij e golfit është e tmerrshme". Në vitin 2007, ai luajti përballë Joaquin Phoenix në *We Own the Night*, një film për një familje oficerësh policie në New York City.

Ai luajti në filmin e M. Night Shyamalan *The Happening* si Eliot Moore, i cili kishte premierën në kinema më 13 qershor 2008. Në të njëjtin vit, ai luajti rolin kryesor në filmin *Max Payne*, i bazuar në lojën me të njëjtin emër. Ndërsa promovonte *Max Payne*, Wahlberg u përfshi në një grindje të këndshme me Andy Samberg të The Lonely Island. Samberg kishte bërë një përshtypje të Wahlberg në një skeç të Saturday Night Live të titulluar "Mark Wahlberg Talks to Animals". Wahlberg më vonë u shfaq në një skeç pasues që parodiste atë origjinalin, përshtypjen e Samberg për Wahlberg, dhe kërcënimet e tij ndaj Samberg. Ai luajti Jack Salmon, babain e protagonistes, Susie, në filmin e Peter Jackson *The Lovely Bones* (2009), një përshtatje filmike e librit me të njëjtin emër të Alice Sebold.

Në vitin 2010, Wahlberg u shfaq me Steve Carell dhe Tina Fey në komedinë romantike *Date Night*, luajti me Will Ferrell në filmin *The Other Guys* dhe luajti me Christian Bale në filmin dramatik të boksit *The Fighter*. Në vitin 2012, ai luajti rolin e një ish-krimineli në thrillerin aksion *Contraband* dhe gjithashtu luajti në komedinë hit të Seth MacFarlane, *Ted*, duke e riinterpretuar rolin e tij në vazhdimin e vitit 2015. Wahlberg më vonë luajti si Navy SEAL Marcus Luttrell në filmin e luftës*Lone Survivor* (2013), bazuar në librin e Luttrell të vitit 2007 [[Lone Survivor (libër)||me të njëjtin emër]. Filmi mori sukses komercial dhe kryesisht kritika pozitive, dhe performanca e Wahlberg u vlerësua shumë. Gjithashtu në vitin 2013, ai luajti në filmin e krimit të vërtetë *Pain & Gain* së bashku me Dwayne Johnson dhe në filmin aksion komedi *2 Guns* së bashku me Denzel Washington.

Në vitin 2014, Wahlberg luajti në ribërjen e filmit *The Gambler*, filmi i vitit 1974 i James Caan, i cili ishte frymëzuar pak nga romani i Dostojevski. Gjithashtu në vitin 2014, Wahlberg ishte producenti i reality show *Breaking Boston*, i cili u ndërpre pasi premiera e tij pati 311,000 shikues. Ai ishte producent ekzekutiv i një episodi të *Wahlburgers*, ndërsa bashkë-luajti në të.

Walhlberg gjithashtu luajti në dy filma në ekskluzivitetin live-action të *Transformers*: *Transformers: Age of Extinction* (2014) dhe *Transformers: The Last Knight* (2017). Në vitin 2015, ai luajti përballë Will Ferrell në komedinë ''Daddy's Home*, duke e përsëritur rolin e tij në vazhdimin e vitit 2017. Në vitin 2016, ai luajti në dy filma të Peter Berg, *Deepwater Horizon*, një film rreth derdhjes së naftës në *Deepwater Horizon* të vitit 2010, dhe *Patriots Day*, një film rreth bombardimit të Boston Marathon në vitin 2013.

Wahlberg prodhoi dhe luajti në filmin e spiunazhit *Mile 22* (2018), dhe u shfaq në filmin e Netflix *Spenser Confidential* (2020) dhe në filmin e animuar *Scoob!* (2020), i cili ishte roli i tij i parë si aktor zëri. Në vitin 2022, Wahlberg luajti në filmin *Uncharted*, si Victor Sullivan, pasi fillimisht ishte zgjedhur për të luajtur Nathan Drake vite më parë. Ai më pas luajti në filmin familjar *Arthur the King* (2024), dhe filmat aksion  *The Family Plan* (2023), (të ndjekur nga një vazhdim i vitit 2025), *The Union* (2024, Netflix), dhe *Flight Risk* (2025).

Përveç *Entourage*, Wahlberg ishte gjithashtu producent ekzekutiv i dramës kriminale të periudhës *Boardwalk Empire* (2010–2014), dramave komedi *How to Make It in America* (2010–2011) dhe *Ballers* (2015–2019), dhe dokumentarit *McMillions* (2020).

### Ndërmarrje të tjera 
#### Reklamim 
Wahlberg e shfaqi për herë të parë fizikun e tij në videoklipin muzikor "Good Vibrations" dhe më dukshëm në një seri reklamash me të brendshme për Calvin Klein (1992) të xhiruara nga Herb Ritts, duke e ndjekur atë nga reklamat televizive të Calvin Klein.

Promocionet në revista dhe televizione ndonjëherë e paraqisnin Wahlberg ekskluzivisht ose të shoqëruar nga modelja Kate Moss. Annie Leibovitz gjithashtu xhiroi një seancë të famshme të Wahlberg me të brendshme për numrin vjetor të Sallës së Famës të *Vanity Fair*. Ai gjithashtu bëri një video stërvitjeje të titulluar *The Marky Mark Workout: Form... Focus... Fitness*.

Në vitin 2012, Wahlberg filloi të shërbente si ambasador i markës për Marked, një linjë suplementesh ushqimore sportive nga GNC.

Në mars të vitit 2017, AT&T njoftoi se Wahlberg do të bëhej zëdhënës dhe do të krijonte përmbajtje origjinale për divizionin e rrjetit celular.

## Sulmet dhe dënimet 
Wahlberg ka pasur probleme rreth 20–25 herë me Departamentin e Policisë së Bostonit në rininë e tij. Në moshën 13 vjeçare, Wahlberg krijoi varësi nga kokaina dhe substanca të tjera. Në moshën 15 vjeçare, një padi civile u ngrit ndaj Wahlberg për përfshirjen e tij në dy incidente të ndryshme për ngacmim të fëmijëve Afro-Amerikanë (në fillim disa vëllezër dhe e dyta një grup fëmijësh me ngjyrë në një eskursion), duke iu hedhur gurë dhe thirrje epitetesh rraciale. Në moshën 16 vjeçare, Wahlberg iu afrua një meso-burri Vietnamez në rrugë dhe, duke përdorur një shkop të madh druri, e la atë pa ndjenja ndërkohë që bërtistë me epitete raciale. Po atë ditë, ai sulmoi po ashtu edhe një burrë tjetër Vietnamez, duke e lënë viktimën përjetësisht të verbër në njërin sy.

Për këto krime, Wahlberg u akuzua për tentativë vrasjeje, u deklarua fajtor për sulm, dhe u dënua me dy vjet heqje lirie në Shtëpinë e Korrektimit Deer Island në Boston. Ai kreu 45 ditë nga dënimi i tij. Në një tjetër incident, 21-vjeçari Wahlberg frakturoi nofullën e një fqinji në një sulm të pa provokuar. Duke komentuar në 2006 për krimet e tij të kaluara, Wahlberg ka thënë: "Kam bërë shumë gjëra për të cilat jam i penduar, dhe kam paguar për gabimet e mia."
Ai ka thënë se gjëja më  e mirë për të bërë ishte të tentonte të kërkonte burrin e verbuar dhe të shlyente gabimin, dhe e ka pranuar që nuk e ka bërë një gjë të tillë, por shtoi se nuk ndjehej më në faj: "Duhet të shkoja të kërkoja falje dhe deri kur unë vërtetë nisa të bëja mirë për njerëz të tjerë, po ashtu edhe vetes, atëherë filloi të më ikte ndjenja e fajit. Kështu që nuk e kisha më problem të më zinte gjumi natën. Ndjehem mirë kur zgjihem në mëngjes."

Pasi shkoi në burg për sulm, ai vendosi të përmirësonte sjelljen e tij. Sipas Wahlberg, "Sapo fillova atë jetë kriminale, ishte gjithmonë një zë në kokën time që më thoshte që do të përfundoja në burg. Tre nga vëllezërit e mi kishin bërë burg. Motra ime u fut aq herë në burg sa i humba llogaritë. Më në fund isha atje, i mbyllur me ata lloj njerëzish që që unë kisha gjithmonë dëshirë të isha. Tani që i fitova vijat e mia dhe isha si ata, kuptova që kjo nuk ishte kurrë ajo që doja. Kisha përfunduar në vendin më të keq të mundshëm që mund të imagjinoja dhe kurrë nuk doja të të kthehesha aty. Pikë së pari, më duhej të qëndroja drejt dhe i kthjellët." Wahlberg në fillim zbatoi këshillat e pastorit të tij që ti kthente kurrizin krimit. Ai iu tha bandës së tij të rrugës se do ti linte ata dha pati "sherre serioze" me ta për këtë çështje. Aktori komentoi në vitin 2009: "Kam bërë shumë gabime në jetën time dhe kam bërë gjëra të këqija, por kurrë nuk e kam fajësuar rritjen time për këtë. Kurrë nuk jamë sjellur si viktimë në mënyrë që të gjeja një arsye të bindshme për të viktimizuar të tjerët. Gjithçka që bëja ishte faji im. Më është mësuar që në moshë të vogël se cili është ndryshimi ndërmjet të mirës dhe së keqes. Marr përgjegjësi të plotë."

## Jeta personale 
Wahlberg filloi të dilte me Rhea Durham në vitin 2001. Ata patën tre fëmijë gjatë shtatë viteve të para të lidhjes së tyre dhe u martuan më 1 gusht 2009, në Kishën Katolike të Bariut të Mirë në Beverly Hills, afër vendit ku jetonin. Ata patën një fëmijë tjetër pesë muaj pas martesës së tyre në janar 2010.

Wahlberg është një katolik i devotshëm dhe shkon në kishë çdo ditë. Ai mbështet me martesën e të njëjtit gjini pavarësisht kundërshtimit të Kishës. Në vitin 2023, Wahlberg deklaroi se praktikat e krishtera të agjërimit dhe lutjes gjatë Kreshmëve ishin kuptimplote për të, ndërsa diskutoi përdorimin e aplikacionit të lutjes së krishterë *Hallow''.

Wahlberg themeloi Fondacionin Rinor Mark Wahlberg në maj të vitit 2001 me qëllim mbledhjen dhe shpërndarjen e fondeve për programet e shërbimit ndaj të rinjve dhe pasurimit. Wahlberg është aktiv me Qendrën e Bariut të Mirë për Gratë dhe Fëmijët e Pastrehë.

## Filmografia 
### Filma 
### Televizion 
## Referime 
## Lidhje të jashtme 
*