Zbritja e Gangut

**Zbritja e Gangut** është një monument në Mahabalipuram, në bregun e Coromandel-it në gjirin e Bengalit, në distriktin Kancheepuram të shtetit indian Tamil Nadu. Me përmasa 29 m x 13 m,  është një reliev gjigand në qiell të hapur i skalitur në dy popla gjigande monolitike prej shkëmbi. Legjenda e pasqyruar në reliev është tregimi i zbritjes së lumit të shenjtë Gang nga qielli në tokë drejtuar nga Bhagiratha. Ujërat e Gangut besohet se zotërojnë fuqi mbinatyrore. Zbritja e Gangut dhe Pendimi i Arjuna-s janë të shfaqura në monolitet e sitit të trashëgimisë Pallava. Relievi është më shumë një kanavac skulpturore e artit indian të skalitur në shkëmb në rastin më të mirë e pa parë diku tjetër në Indi. Është pjesë e Grupit të monumenteve në Mahabalipuram që janë shpallur trashëgimi botërore e UNESCO-s që nga viti 1984.

## Gjeografia
Relievi i Arjuna-s është në qendër të Mahabalipuramit, në drejtim të detit në një distancë të shkurtër nga brigjet e Coramandel-it në gjirin e Bengalit ku gjendet Tempulli bregdetar në Mahabalipuram. Është i arritshëm nga qyteti i Chennai-t përgjatë një rruge të shtruar prej 58&nbsp;km në perëndim të tij dhe 32&nbsp;km nga Chengalpeti.

## Historia
Relievi u krijua për të celebruar fitoren e hinduizmit mbi budizmin. Vendi, tani i njohur si Mahabalipuram, më parë ishte i njohur si epiteti i mbretit Narasimhavarman I (630–668 i e.s.) i Dinastisë Pallava (që sundoi nga shekulli i IV deri në të IX-in), *Mamallan*, "luftëtari i madh". Babai i tij ishte mbreti Mahendravarman I i cili u konvertua nga xhainizmi në hinduizëm. Ndërtimet arkitekturore në Mamallapuram, kryesisht të atribuara Mamalla-s në shekullin e VII, u adoptuan si medium për skalitjen *in situ* të faqeve shkëmbore, që deri atëherë bëhej me disa materiale jo rezistente si druri ose gurët e butë. Është pjesë e një nga 25 sitet e trashëgimisë botërore të UNESCO-s në Indi, dhe një monument i mbrojtur nga Archaeological Survey of India (ASI), në rrethin Chennai që kujdeset për të gjitha aspektet e tij. Relievi në qiell të hapur është një nga katër kategoritë nën të cilat UNESCO e identifikon sitin si pjesë e trashëgimisë botërore të shpallur në vitin 1984 nën titullin Grupi i monumenteve në Mahabalipuram. Ky basoreliev në shkëmb është konsideruar si një shembull "madhështor" i skulpturës së hershme të shekullit të VII; madje në dianstitë pasuese Chola adoptuan teknikën e skalitjes së faltores në tempujt që ata ndërtuan në fundin e shekullit të IX. Kjo trashëgimi arkitekturore e dinastisë Pallava u vazhdua nga trashëgimtarët e skulptorëve të asaj periudhe, që tani janë integruar në kulturën e qytetit të tanishëm.

parapamje|334px|Detaj nga relievi Zbritja e Gangut
## Planimetria 
Baso-relievi unik i drejtuar nga lindja u krijua me aftësi dhe imagjinatë të madhe në dy popla të mëdha prej graniti ngjyrë rozë në qiell të hapur duke i dhënë të gjithës në efekt natyror.

## Arkitektura
Skulpturat e skalitura në plasaritjen natyrore që ndan shkëmbin jo vetëm paraqet ngjarjen kozmike të zbritjes së Gangut në tokë (një rrëfim popullor i mitologjisë hindu) me urdhërin e Shivës, por tregohet edhe eventi i parë nga zotat, perëndeshat, figurat mitike të Kinnara-ve, Gandharva-ve, Apsara-ve, Gana-ve, Naga-ve dhe gjithashtu kafshë shtëpiake dhe të egra, të gjitha duke parë me admirim skenën. Këtij relievi i janë vënë mbiempra hiperbolik si "me famë botërore" dhe “arritje artistike unike”. Numri tërësor i skalitjeve është me gjasa rreth 146. Skalitjet e efefantëve në baso-relievin në qiell të hapur është pothuajse në madhësi natyrore dhe është konsideruar si skalitja më e mirë e një kafshe në Indi. Një tjetër skenë humoristike është relievi i majmunëve duke imituar posturat jogike të të diturve.
Baso-relievi është skalitur në dy popla të mëdha me një plasaritje. Sipër plasaritjes ishte një ujëmbedhës dhe dikur uji mund të ketë rrjedhur përgjatë plasaritjes. Figurat në plasaritjen e shkëmbit janë mbuluar me Naga (hyjni gjarpër), në posturën *anjali*. Lumi thuhet se përfaqëson hyjneshën Ganga ose lumin Gang duke dalë nga koka e Shivës. Ky ofron bazën për një interpretim alternativ të relievit. Në vend të Arjunas, figura që është duke bërë vetëmohim thuhet se është Bhagiratha. Bhagiratha thuhet se e kryen vetëmohimin në mënyrë që Ganga të mund të zbresë në tokë dhe të lajë mëkatet e të afërmve të tij. Për ta ndërprerë rënien e Ganga-s nga qielli në tokë, ajo bie mbi flokun e Shivës dhe ndahet në shumë rrjedha nga gërshetat e tij; kjo mrekulli tregohet në formën e skulpturave në poplat e mëdha që shihen nga qeniet njerëzore dhe kafshët.

## Shiko edhe
* Grupi i monumenteve në Mahabalipuram
* Arkitektura shkëmbore e Indisë
* Tempulli hindu
* Arkitektura e tempujve hindu
* Shpellat Ellora
* Shpellat Ajanta
* Shpellat Badami
* Shpellat Udayagiri dhe Khandagiri
* Shpellat Elephanta
* Aihole

## Referime 
## Bibliografia
* P. V. Jagadisa Ayyar: South Indian Shrines: Illustrated; 1982, Asian Educational Services, kontrolluar më 7 shkurt 2013, isbn 978-81-206-0151-2.
* Pippa de Bruyn, Keith Bain, David Allardice & Shonar Joshi: Frommer's India; 18 shkurt 2010, John Wiley & Sons, kontrolluar më 7 shkurt 2013, isbn 978-0-470-64580-2.
* James Hurd: Temples of Tamilnad: Travels in South India; 8 shtator 2010, Xlibris Corporation, kontrolluar më 7 shkurt 2013, isbn 978-1-4653-1921-0.
* Karen Schreitmüller, Mohan Dhamotharan & Beate Szerelmy: Baedeker India; 14 shkurt 2012, Baedeker, kontrolluar më 26 shkurt 2013, isbn 978-3-8297-6622-7.
* Sarina Singh, Amy Karafin & Anirban Mahapatra: South India; 1 shtator 2009, Lonely Planet, kontrolluar më 7 shkurt 2013, isbn 978-1-74179-155-6.
* Upinder Singh: A History of Ancient and Early Medieval India: From the Stone Age to the 12th Century; 1 shtator 2008, Pearson Education India, kontrolluar më 25 shkurt 2013, isbn 978-81-317-1120-0.

## Lidhje të jashtme
* Asian Historical Architecture: Arjuna's Penance