open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
200 Lekë (2017)

200 Lekë (2017): Portreti i Naim Frashërit në Kartëmonedhën e Re të Shqipërisë. 

Në vitin 2019, Banka e Shqipërisë shtoi në qarkullim një kartëmonedhë të re, me vlerë nominale prej 200 Lekëve, duke përshkruar një rrugë të re në historinë monetare të vendit. Me përmasat 125 mm në gjatësi dhe 65 mm në lartësi, kjo kartëmonedhë ka një përfaqësim të veçantë të kulturës dhe historisë së Shqipërisë, duke ndërlidhur simbolikisht monetën me një nga figurat më të rëndësishme të letërsisë dhe lëvizjes kombëtare shqiptare, Naim Frashërin. 

Një prej karakteristikave kryesore të kartëmonedhës është ngjyra kafe e saj, e cila i jep një identitet të vecantë dhe e dallon qartazi nga kartëmonedhat e tjera në qarkullim. Përmasat e saj të këndshme e bëjnë të përshtatshme për përdorim të përditshëm dhe e lehtë për të ruajtur.

Në pamjen e përparme të kartëmonedhës, thelbin e dominon portreti i Naim Frashërit, një nga figurat më të shquara të letërsisë dhe shkencës shqiptare. Ai është i paraqitur në mënyrë realiste, duke shfaqur dinjitetin dhe thellësinë e mendimeve të tij. Në sfond, shihet një libër i hapur, që përfaqëson kontributin e tij të shquar në fushën e letërsisë dhe edukimit. Tekstet "BANKA E SHQIPËRISË", "DYQIND LEKË", "NAIM FRASHËRI 1846-1900” përqafuan portretin e shkëlqyeshëm të Naim Frashërit.

Pamja e prapme e kartëmonedhës shfaq shtëpinë e lindjes së Naim Frashërit, një vend i shenjtë për historinë dhe kulturën shqiptare. Në fund, shihet një fletë me vargjet e tij të njohura "Ti Shqipëri më jep nder, më jep emrin Shqipëtar", duke përforcuar ndjenjën e unitetit kombëtar dhe krenarisë kombëtare të shqiptarëve. Po ashtu, nënshkrimet e drejtuesve të Bankës së Shqipërisë rrethojnë këtë pamje, duke theksuar autoritetin dhe përkushtimin për ruajtjen e stabilitetit monetar të vendit.

Kjo kartëmonedhë, me imazhin dhe simbolikën e saj të pasur, nuk përfaqëson vetëm një instrument monetar, por gjithashtu një frymëzim për ndjenjën e krenarisë kombëtare dhe për të festuar kontributin e shquar të personaliteteve historike të Shqipërisë.

## Burimet
Apartamenti

parapamje|330x330px|Një ndërtesë apartamentesh me kate më të ulëta në anën e majtë të Avenue of the Americas në Manhattan, pranë një ndërtese apartamentesh rrokaqiell.
Një **apartament**, **banesë**, ose **njësi** është një njësi banimi e pavarur (një lloj pasurie e paluajtshme banuese) që zë pjesë të një ndërtese, përgjithësisht vetëm në një kat. Ka shumë emra për këto ndërtesa të përgjithshme (shih më poshtë). Kohëzgjatja e banesave të apartamenteve gjithashtu ndryshon në mënyrë të konsiderueshme, nga banesat publike në shkallë të gjerë, te banimi i pronarit brenda asaj që është ligjërisht një bashkëpronësi (titulli i shtresës ose pronë e përbashkët), deri te qiramarrësit që marrin me qira nga një qiradhënës privat.

## Terminologjia 
Termi *apartament* preferohet në Amerikën e Veriut (megjithëse në disa qytete kanadeze, *banesa* përdoret për një njësi që është pjesë e një shtëpie që përmban dy ose tre njësi, zakonisht në një kat). Në Mbretërinë e Bashkuar, termi *apartament* është më i zakonshëm në qarqet profesionale të pasurive të paluajtshme dhe arkitekturore, ku përndryshe termi *banesë* përdoret zakonisht, por jo vetëm, për një apartament në një nivel të vetëm (pra një apartament "i sheshtë").

Në disa vende, fjala "njësi" është një term më i përgjithshëm që i referohet si apartamenteve ashtu edhe suitave të biznesit me qira. Fjala 'njësi' përdoret përgjithësisht vetëm në kontekstin e një ndërtese në veçanti.

"Ndërtesat me përdorim të përzier" kombinojnë përdorime komerciale dhe banuese brenda së njëjtës strukturë. Në mënyrë tipike, ndërtesat me përdorime të përziera përbëhen nga biznese në katet e poshtme (shpesh me pakicë në katin e parë me pamje nga rruga dhe në nivele mbështetëse nëntokësore) dhe apartamente banimi në katet e sipërme.

## Shiko edhe 
* Ndërtesa

## Referime
Përça dhe sundo

parapamje|293x293px|Tradita ia atribuon origjinën e motos Filipit II të Maqedonisë: greqisht: διαίρει καὶ βασίλευε diaírei kài basíleue, në greqishten e lashtë, që do të thotë "përça dhe sundo".
Politika **përça dhe sundo** (latinisht: *divide et impera*), ose **përça dhe pushto**, në politikë dhe në sociologji është fitimi dhe ruajtja e pushtetit në mënyrë përçarëse. Kjo përfshin shfrytëzimin e ndarjeve ekzistuese brenda një grupi politik nga kundërshtarët e tij politikë, si dhe krijimin ose forcimin e qëllimshëm të ndarjeve të tilla.

Strategjia, por jo fraza, zbatohet në shumë raste të lashta: ekziston shembulli i Aulus Gabinit, duke e ndarë kombin hebre në pesë konventa, të raportuara nga Flavio Josefi në Librin I, 169–170 të *Luftës çifute* (*De bello Judaico*). Straboni gjithashtu raporton në *Geographica*, 8.7.3 se Lidhja akeane u shpërbë gradualisht kur u bë pjesë e provincës romake të Maqedonisë, pasi romakët i trajtuan shtetet e ndryshme ndryshe, duke dashur të ruanin disa dhe të shkatërronin të tjerët.

Elementet e kësaj teknike përfshijnë:

* krijimin ose inkurajimin e ndarjeve midis subjekteve për të parandaluar aleancat që mund të sfidonin forcat sovrane dhe shpërndarëse në mënyrë që ato të mbizotërojnë njëra-tjetrën.
* ndihmën dhe promovimin e atyre që janë të gatshëm të bashkëpunojnë me sovranin
* nxitjen e mosbesimit dhe të armiqësisë midis pushtetarëve vendas
* inkurajimin e shpenzimeve të pakuptimta që zvogëlojnë aftësinë për shpenzime politike dhe ushtarake.
Vullneti politik

**Vullneti politik** përkufizohet si "shtrirja e mbështetjes së përkushtuar midis vendimmarrësve kryesorë për një zgjidhje të caktuar politike për një problem të caktuar". Është konsideruar gjithashtu nga shkencëtari politik Lin Hamergren si "koncepti më i rrëshqitshëm në leksikun e politikave". Mungesa e vullnetit politik shpesh fajësohet për çështje të pazgjidhura politike.
Rinia e përjetshme

**Rinia e përjetshme** është koncepti i pavdekësisë fizike njerëzore pa plakje. Rinia e përmendur zakonisht mendohet të jetë në kontrast me shkatërrimet e plakjes, sesa një moshë specifike e jetëgjatësisë njerëzore. Rinia e përjetshme është e zakonshme në mitologji dhe është një temë popullore në trillim.

## Feja dhe mitologjia 
Rinia e përjetshme është karakteristikë e banorëve të Parajsës në fetë abrahamike.

Hindut besojnë se rishi-t vedike dhe post-vedike kanë arritur pavdekësinë, që nënkupton aftësinë për të ndryshuar moshën e trupit apo edhe formën sipas dëshirës. Këto janë disa nga sida-t në joga. Markandeya thuhet se qëndron gjithmonë në moshën 16-vjeçare.

Dallimi midis jetës së përjetshme dhe rinisë së përjetshme më specifike është një temë e përsëritur në mitologjinë greke dhe romake. Tema e kërkimit të begatisë së pavdekësisë nga një zot, por harresa për të kërkuar rininë e përjetshme shfaqet në historinë e Tithonit. Një temë e ngjashme gjendet tek Ovidi në lidhje me Sibilën kumeane.

Në mitologjinë norvegjeze, Iðunn përshkruhet se u siguron perëndive mollët që u japin atyre rininë e përjetshme në *prozën Edda* të shekullit të 13-të.
Behxhet Jolldashi

__NOINDEX__
parapamje|**Skuadra e parë e futbollit e Elbasanit**                                             Behxhet Jolldashi një nga lojtarët e parë të skuadrës

Behxhet Jolldashi 1909-1972 

Lindi në Elbasan.Mësues i edukimit fizik, futbollist i shquar,  sporti. Mësimet e para dhe të mesme i kreu në vendlindje. Studimet e larta i përfundoj në Fakultetin e Edukimit Fizik të Romës në Itali. Ka shërbyer si mësues e instruktor i edukimit fizik në disa qytete të vendit: Krujë, Vlorë, Korçë, Berat, Kukës. Qe një ndër pionierët e futbollit elbasanas. Filloi të luajë që në vitin 1920. Qe pjesëmarrës në disa ekipe të futbollit Shqiptar, veçanërisht në atë të Tiranës, në vitin 1930-1932. Pjesën më të madhe të kohës ia kushtoi ekipit të Elbasanit. Qe anëtar i ekipit kombëtar. Luajti në rolin e mbrojtësit.                 Vdiq në Elbasan.

## Shikoni dhe 
## Referime
Telekineza

parapamje|303x303px|Konceptimi artistik i telekinezës spontane nga revista franceze e vitit 1810 La Vie Mysterieuse.
**Telekineza** (nga greqishtja e lashtë *τηλε*- 'larg', dhe -*κίνησις* 'lëvizje') është një aftësi hipotetike psikike që lejon një individ të ndikojë në një sistem fizik pa ndërveprim fizik. Eksperimentet për të vërtetuar ekzistencën e telekinezës janë kritikuar historikisht për mungesën e kontrolleve të duhura dhe të përsëritshmërisë. Nuk ka asnjë provë të besueshme që telekineza është një fenomen i vërtetë, dhe tema përgjithësisht konsiderohet si pseudoshkencë.

## Pritja 
### Fizikë 
Idetë e telekinezës shkelin disa ligje të mirëvendosura të fizikës, duke përfshirë ligjin e katrorit të kundërt, ligjin e dytë të termodinamikës dhe ruajtjen e momentit. Për shkak të kësaj, shkencëtarët kanë kërkuar një standard të lartë provash për telekinezën, në përputhje me thënien e Marselo Trucit "Pretendimet e jashtëzakonshme kërkojnë prova të jashtëzakonshme". Ligji i briskut i Okam-it për kursimin në shpjegimet shkencore të fenomeneve sugjeron se shpjegimi i telekinezës në terma të mënyrave të zakonshme - me hile, efekte speciale ose me dizajn të dobët eksperimental - është i preferueshëm sesa të pranohet që ligjet e fizikës duhet të rishkruhen.

## Shiko edhe 
* Telepatia

## Referime
Dioqeza e Rrëshenit

**Dioqeza e Rrëshenit** () është një dioqezë e kishës latine e Kishës Katolike që ndodhet në qytetin e Rrëshenit në krahinën kishtare Tiranë–Durrës në Shqipëri. 

## Historia 
* 25 dhjetor 1888: Themelohet si Abacia Territoriale e Shën Llezhrit të Oroshit (Shën Aleksandër Oroshi)
* 7 dhjetor 1996: Promovohet Dioqezë e Rrëshenit 

## Titullarët 
* Igumenët Territorial të Shën Llezhrit të Oroshit
** Abati Primo Dochi (1888.12.29 – 1919)
** Peshkopi Jozef Gionali (28.08.1921 – 13.06.1928)
** Peshkopi Francesco Gjini (1930.06.29 – 1946.01.04)
* Peshkopët e Rrëshenit
** Peshkopi Angelo Massafra, OFM (1996.12.07 – 1998.03.28, u bë Kryepeshkop Mitropoliti i Shkodrës-Pult)
** Peshkopi Cristoforo Palmieri, CM (23.11.2005 – 15.06.2017, në pension)
** Peshkopi Gjergj Meta (15.06.2017- Sot)

## Shih edhe 
* Katolicizmi Romak në Shqipëri

## Referime 
## Lidhjet e jashtme 
* GCatholic.org
* Hierarkia Katolike
Policia Rrugore (Shqipëri)

## Policia Rrugore 
parapamje|Policia Rrugore.
Policia Rrugore eshte njesia e vetme ne Republiken e Shqiperise qe eshte pergjegjese per kontrollin dhe mbikeqyrjen e trafikut rrugor, si dhe promovimin e sigurise ne trafik.
## Njesia e trafikut 
parapamje|Stema e Policise Shqiptare.
Policia Rrugore është e vetmja njësi në Republikën e Shqipërisë që është përgjegjëse për kontrollin dhe mbikëqyrjen e trafikut rrugor, si dhe promovimin e sigurisë në trafik. Nëse keni nevojë për ndihmë ose informacion nga Policia Rrugore, mund të telefononi në numrin 126 për shërbimin e policisë rrugore. Gjithashtu, nëse dëshironi të verifikoni gjobat e trafikut, këtë mund ta bëni online në faqen zyrtare të Policisë së Shtetit.

## Shiko edhe 
* Policia e Shtetit Shqiptar

## Referime
Autopiloti

Një **autopilot** është një sistem që përdoret për të kontrolluar rrugën e një avioni, mjeti detar ose anijeje kozmike pa kërkuar kontroll të vazhdueshëm manual nga një operator njerëzor. Autopilotët nuk zëvendësojnë operatorët njerëzorë. Në vend të kësaj, piloti automatik ndihmon kontrollin e automjetit nga operatori, duke e lejuar operatorin të përqendrohet në aspekte më të gjera të operacioneve (për shembull, monitorimi i trajektores, i motit dhe i sistemeve në bord).

Kur është i pranishëm, një autopilot përdoret shpesh në lidhje me një valvul automatike, një sistem për kontrollimin e fuqisë së dhënë nga motorët.

Një sistem autopiloti nganjëherë quhet *"Xhorxh"* (nga anglishtja *"George";* p.sh. *"do ta lëmë Xhorxhin të fluturojë për pak kohë"* ). Etimologjia e pseudonimit është e paqartë: disa pretendojnë se është një referencë për shpikësin Xhorxh Dë Beson, i cili patentoi një autopilot në vitet 1930, ndërsa të tjerë pretendojnë se pilotët e Forcave Ajrore Mbretërore krijuan termin gjatë Luftës së Dytë Botërore për të simbolizuar që avionët e tyre teknikisht i përkisnin Mbretit XhorxhVI.
Historia e popullit rom

Populli rom, i referuar edhe si Romë, Sinti ose Kale, në varësi të nëngrupit, është një grup etnik indo-arian që jeton kryesisht në Evropë. Romët mund të kenë emigruar nga shteti modern indian i Rajasthan, duke migruar në veriperëndim (rajoni Punjab i nënkontinentit Indian) rreth vitit 250 para Krishtit. Migrimi i tyre i mëvonshëm drejt perëndimit, ndoshta në valë, tani besohet të ketë ndodhur duke filluar rreth vitit 500 pas Krishtit. Është sugjeruar gjithashtu se emigrimi nga India mund të ketë ndodhur në kontekstin e bastisjeve të Mahmud nga Ghazni. Ndërsa këta ushtarë u mundën, ata u zhvendosën në perëndim me familjet e tyre në Perandorinë Bizantine.

Autori Ralph Lilley Turner ka teorizuar një origjinë indiane qendrore të romëve, e ndjekur nga një migrim në Indinë veriperëndimore, pasi gjuha rome ndan një numër izoglosash të lashta me gjuhët indo-ariane qendrore në lidhje me realizimin e disa tingujve të indo-arianëve të vjetër. ariane. Kjo i jepet më shumë besim duke ndarë saktësisht të njëjtin model të gjuhëve veriperëndimore si Kashmirishtja dhe Shina nëpërmjet adoptimit të përemrave të zhdrejtë eklitikë si shënues personash. Morfologjia e përgjithshme sugjeron se gjuha rome mori pjesë në disa nga zhvillimet domethënëse që çuan drejt shfaqjes së gjuhëve të reja indo-ariane, duke treguar kështu se proto-romakët nuk u larguan nga nënkontinenti Indian deri vonë në gjysmën e dytë të mijëvjeçarit të parë.
The Avengers (film 2012)

'''''Marvel's The Avengers*** (titulluar ***Marvel Avengers Assemble*** në Mbretërinë e Bashkuar dhe Irlandë dhe zakonisht i referuar si thjesht ***The Avengers'''*) është një film superhero amerikan i vitit 2012 i bazuar në ekipin e superheronjve të Marvel Comics me të njëjtin emër. Prodhuar nga Marvel Studios dhe shpërndarë nga Walt Disney Studios Motion Pictures. Është filmi i gjashtë në Marvel Cinematic Universe (MCU). I shkruar dhe drejtuar nga Joss Whedon, filmi përfshin një grup aktorësh duke përfshirë Robert Downey Jr., Chris Evans, Mark Ruffalo, Chris Hemsworth, Scarlett Johansson, dhe Jeremy Renner si Avengers, së bashku me Tom Hiddleston, Stellan Skarsgård, and Samuel L. Jackson. Në film, Nick Fury dhe agjencia e spiunazhit S.H.I.E.L.D. rekruton Tony Stark, Steve Rogers, Bruce Banner, Thor, Natasha Romanoff, dhe Clint Barton për të formuar një ekip të aftë për të ndaluar vëllanë e Thor, Loki, që të nënshtrojë Tokën.

Zhvillimi i filmit filloi kur Marvel Studios mori një hua nga Merrill Lynch në prill 2005. Pas suksesit të filmit *Iron Man* në maj 2008, Marvel njoftoi se Avengers do të dilte në korrik 2011 dhe do të bashkonte Stark (Downey), Rogers (Evans), Banner (në atë kohë portretizuar nga Edward Norton), dhe Thor (Hemsworth) nga filmat e mëparshëm të Marvel. Me nënshkrimin e Johansson si Romanoff në mars 2009, Renner si Barton në qershor 2010 dhe Ruffalo që zëvendësoi Norton si Banner në korrik 2010, filmi u shty për të dalë në vitin 2012. Whedon u soll në bord në prill 2010 dhe rishkruan skenarin origjinal nga Zak Penn. Prodhimi filloi në prill 2011 në Albuquerque, New Mexico, përpara se të transferohej në Cleveland, Ohio në gusht dhe New York City në shtator. Filmi ka më shumë se 2200 shkrepje me efekte vizuale.

*The Avengers* u shfaq premierë në El Capitan Theatre në Los Angeles më 11 prill 2012 dhe u publikua në Shtetet e Bashkuara më 4 maj, si filmi i fundit në Fazën e Parë të MCU. Filmi mori vlerësime për regjinë dhe skenarin e Whedon, efektet vizuale, sekuencat e veprimit, aktrimin dhe partiturën muzikore. Ai fitoi mbi 1.5 miliardë dollarë në mbarë botën, duke vendosur rekorde të shumta në arkë dhe duke u bërë filmi i tretë me fitimet më të larta të të gjitha kohërave në kohën e publikimit dhe filmi me fitimet më të larta të vitit 2012. Ishte prodhimi i parë i Marvel që gjeneroi 1 miliard dollarë në shitjet e biletave. Në vitin 2017, *The Avengers* u shfaq si një nga 100 filmat më të mirë të të gjitha kohërave në një sondazh të revistës *Empire*. Ai mori një nominim për Efektet Vizuale më të Mirë në Academy Awards të 85-të, midis shumë vlerësimeve të tjera. Janë publikuar tre vazhdime: *Avengers: Age of Ultron* (2015), *Avengers: Infinity War* (2018), dhe *Avengers: Endgame'' (2019).

## Shënime
## Referime
Hysen Ceka

__NOINDEX__

**Hysen Ceka** **(1866-1921)**Një ndër mësuesit e parë të gjuhës shqipe në rajonin e Elbasanit. Mesimet e para i mori në vendlindje. Shkoi më pas studimet e larta për drejtësi në Stamboll, ku i shqua për veprimtarinë patriotike, nën ndikimin e Naim Frashërit. Hyri në grupet e universitarëve shqiptarë midis të cilëve qe shumë aktiv. U arrestua,  u përjashtua nga universiteti e u izolua në Elbasan. Këtu u bashkua me K. Kristoforidhin e Tush Pinën dhe vazhdoi punën e tyre. Në fillim, ilegalisht u mësoi gjuhën shqipe të rriturve të qytetit, pastaj i veshur si shpatarak ua mësoi shqipen fshatarëve të malësisë së Shpatit, të Gramshit, të Mokrës e të Shëngjergjit. Qe nga nismëtarët për hapjen e shkollës së parë shqipe në Elbasan, më 2 gusht 1908. Ishte mësues i Emin Matraxhiut, u mësoi gjuhën shqipe shpatarakëve Sulë Panxhi, Bim Panxhi, Kodhel Dedja e Cane Sharra që më pas u bënë mësues. Më 1910, si mësues i gjuhës shqipe në shkollën Idadie turke, dha dorëheqjen, sepse nuk donte të mësonte gjuhën shqipe me shkronjat arabe. Në vitet e pavarësisë 1913 dhe 1914 punoi giykatës në Gramsh, ku nxiti arsimin shqip. Vdiq në Elbasan në vitin 1921. Në vitin 1942 me rastin e 30-vjetorit të Pavarësisë, shkollës fillore “Zgjimi” në qytetin e Elbasanit iu dha emri “Hysen Ceka”.
## Shikoni dhe 
## Referimet 
Enciklopedia e Elbasanit 

## Lidhjet e jashtme
Ceribashi

__NOINDEX__

**CERIBASHI**.

Funksionar në administratën shtetërore osmane në qytetin e Elbasanit, gjatë periudhës së sundimit osman quhej komandanti i policisë së qytetit. Celula e parë e Partisë Komuniste në Elbasan, e njohur ndryshe si “Celula Çeribashi”. . Kjo celulë u formua në lagjen Çeribashi të Elbasanit, dhe ka luajtur një rol të rëndësishëm në organizimin dhe koordinimin e veprimtarisë rezistente kundër pushtuesve fashistë. Përmendja e emrit “Çeribashi” nënkupton vendndodhjen e celulës, e cila është një lagje e qytetit të Elbasanit. Celula Çeribashi është një pjesë e rëndësishme e historisë së rezistencës komuniste në qytetin e Elbasanit dhe në Shqipëri në përgjithësi.

## Shikoni dhe 
## Referimet 
Enciklopedia e Elbasanit 

## Lidhjet e jashtme
Tejemumi

[200px|parapamje|Një djalë që ilustron tejemumin me rërë në [Iran]]

**Tejemumi** ( *tayammum*) është pastrimi simbolik me dhe të pastër ose sende prej dheu kur nuk ka ujë. Tejemumi ka për synim zëvendësimin e abdesit ose të guslit kur nuk gjendet ujë, ose kur është i pamundur përdorimi i tij. Tejemumin mund të marrim në vendet ku dheu, rëra, çaklli, allçia e të tjera si këta me përbërje dheu nuk janë prekur nga papastërtia. Mund të merret dhe në mermer, tjegull, tullë, gurë, zink, në tokë të lagur apo të djegur apo në vende ku kemi përzierje dheu si muret e suvatuara me llaç.

## Farzet e tejemumit 
Janë dy gjëra të detyrueshme për të bërë tejemumi.
# Qëllimi (nijeti).
# Vendosja e duarve në dhé dhe fërkimi me to i fytyrës dhe duarve gjeri në bërrylave.

Tejemumi sipas sunetit merret në këtë mënyrë:
Në fillim bëhet nijeti se për çfarë merret tejemumi dhe fillohet me emrin e Allahut. Pasi pëllëmbët e hapura me gishtat e shtrirë të vendosen në dhé të pastër ose në sende prej dheu, shkunden për të hedhur poshtë trupa të fortë që mund ta dëmtojnë fytyrën duke i përplasur lehtë në mënyrë anësore me njëra-tjetrën dhe pastaj me to fërkohet një herë fytyra. Pastaj pëllëmbët vendosen për së dyti në dhé të pastër ose në sende prej dheu, fërkohen me to parakrahët deri në bërryla nga një herë. Në fillim të djathtën pastaj të majtën.

## Kushtet që kërkojnë tejemum 
Janë tre kushte kryesore që e bëjnë njeriun të kërkojë tejemumi.
# Kur nuk gjendet ujë i mjaftueshëm për të marrë gusël ose abdes.
# Kur për shkak sëmundjeje apo gjymtimi, nuk përdoret dot uji.
# Kur marrja e abdesit ose guslit me ujë dëmton shëndetin.

## Situatat që e prishin tejemumin 
Janë tre kushte kryesore që e zhvlerësojnë tejemumin.
# Gjërat që e prishin abdesin ose e obligojnë guslin, e prishin dhe e bëjnë të pavlefshëm edhe tejemumin.
# Kur sigurohet uji për abdes ose gusël, tejemumi zhvlerësohet.
# Në qoftë se gjendet uji në kohë dhe personi që ka marrë tejemum është duke u falur, namazi i tij prishet. Ai duhet të marrë abdes e të falet nga e para. Por nëse uji gjendet pasi namazi ka përfunduar, ai namaz nuk përsëritet.

## Shih edhe 
* Abdesi
* Gusli
* Namazi

## Referime
Gusli

[parapamje|Objektet për Wudu dhe ghusl (në sfond) në Xhamia *Jamek* në [Kuala Lumpur, Malajzi]]

**Gusli** ( *Ghusl*) do të thotë larja e plotë e trupit, duke mos lënë asnjë vend pa lagur. Islami e ka bërë të detyrueshme (farz) larjen e përgjithshme të trupit, si pasojë e disa gjendjeve të caktuara.

Në Kuran urdhërohet: ***"Nëse jeni të papastër ((si pasojë e marrëdhënieve bashkëshortore apo e derdhjes së farës), pastrohuni (bëni gusli)!"*** (Maide 5:6)

## Farzet e guslit 
Janë tri gjëra të detyrueshme për të bërë gusli.
# Larja mirë e gojës dhe shpëlarja me ujë të bollshëm.
# Larja mirë e hundës.
# Larja e gjithë trupit pa lënë asnjë vend të thatë.

Gusli sipas sunetit merret kështu:
* Në fillim thuhet “Bismil’lahi” dhe bëhet nijeti për marrjen e gusulit.
* Lahen mirë vendet e turpshme, ndonjë pjesë tjetër e papastër në trup dhe duart.
* Merret abdes.
* Lahen mirë goja dhe hunda nga tri herë.
* Pastaj lahet i tërë trupi duke nisur nga koka, shpatulla e djathtë dhe ajo e majtë. Tregohet kujdes të mos mbetet asnjë pjesë pa u larë dhe të mos shpërdorohet uji pa nevojë.

## Kur duhet marrë gusl 
# Kur personi është i papastër (xhunub): Me të qenit i papastër ose ndryshe xhunub, nënkuptohet gjendja e cila vjen pas kryerjes së marrëdhënieve intime, pas ejakulimit të spermës nga mashkulli apo rrjedhjeve të njohura nga femra në gjendje gjumi apo zgjuar. Edhe nëse një person zgjohet dhe vëren në rroba gjurmë sperme por nuk e mban mend derdhjen, ai person duhet të marrë gusl.
# Menstruacionet (hajdi) dhe Lehonia (nifasi): Pas përfundimit të menstruacioneve, ose të përmuajshmeve dhe lehonisë, femrat duhet të marrin gusl. Vendimi për femrat që janë me menstruacione dhe lehona është i njëjtë me personin që është xhunub (i papastër).
# Gjithashtu marrja e guslit është sunet para namazeve të xhumasë dhe bajramit, kur veshim ihramin me nijetin për umre apo për haxh dhe për të qëndruar në Arafat.

## Gjërat duhet pasur kujdes gjatë marrjes së guslit 
# Duhet të lahen dhe fërkohen mirë vendet të cilat janë të vështira dhe nuk mund të arrijë uji si pjesa e brendshme e veshit, kërthiza, dhe pjesa e nënsqetullave.
# Kur marrim gusl nuk duhet të flasim dhe të lexojmë lutje.
# Flokët duhet të lahen mirë në mënyrë që uji të shkojë deri tek rrënjët.
# Nëse në vendin ku marrim gusl mblidhet ujë, atëherë në fund duhet të lajmë këmbët.
# Kur marrim gusl kemi dhe abdes për t’u falur. Me këtë abdes mund të falim namaz dhe të bëjmë të gjitha adhurimet të cilat kryhen kur je me abdes.

## Gjërat e ndaluara për personat që nuk kanë gusl 
Gjërat të cilat janë të ndaluara para marrjes së guslit nga ata persona që e kanë farz marrjen e tij janë:
# Falja e namazit, bërja e sexhdes së tilavetit.
# Leximi i Kuranit qoftë edhe një ajet i vetëm. Lejohet vetëm leximi i ajeteve që përdoren si lutje dhe për të përkujtuar e falënderuar Allahun.
# Nuk lejohet të prekë dhe të marrë në dorë Kuranin. Por lejohet mbajtja e tij nëse është i mbështjellë me këllëf apo me ndonjë copë.
# Hyrja në xhami apo bërja e tavafit (rrotullimit) në Qabe.

## Shih edhe 
* Abdesi
* Tejemumi
* Namazi

## Referime
Mukuzani

**+Mukuzani** (   ''muk'uzani* ) është një verë e kuqe e thatë gjeorgjiane e bërë nga rrushi Saperavi në Mukuzani, Kakheti . Mukuzani  dallohet` nga verërat e tjera të prodhuara nga i njëjti rrush për shkak të periudhës së gjatë tre vjeçare dhe fuqitë prej drurit të lisit.

Mukuzani ka një ngjyrë të kuqe të thellë me një aromë të butë tymi lisi dhe kokrra të kuqe . Shija fillon e thatë, por shijet e lisit dhe frutave kalojnë shpejt. Si rezultat i vjetërsimit më të gjatë, Mukuzani ka më kompleksitet se verërat e tjera të prodhuara nga rrushi Saperavi. Ajo shkon veçanërisht mirë me biftekët dhe mishrat e kuq.

Vera e vjetër përmban 10,5-12,5% alkool dhe ka aciditet të titruar 6,0-7,0%. Është prodhuar që nga viti 1888.

Mukuzani konsiderohet nga shumë si  vera më e mirë e verërave të kuqe gjeorgjiane të bëra nga Saperavi. Ka fituar 9 medalje ari, 2 medalje argjendi dhe 3 medalje bronzi në garat ndërkombëtare.

## Shiko gjithashtu 
* verë gjeorgjiane
* Ëmbëlsia e verës
* Lista e emërtimeve të verërave gjeorgjiane

## Linke te jashtme 
* "Vera e kuqe Mukuzani," *Nga djepi i verës*
* "Hvino News" – lajme ditore të verës nga Gjeorgjia në anglisht, bazat e të dhënave të industrisë, dokumentacioni/ligjet, forum 
* Katalogu i Verërave Gjeorgjiane me vlerësim të pavarur të verërave 
* "Teliani Valley", *Veraria Gjeorgjiane''
* www.mukuzani.ge
Kisha e Shën Stefanit në Otok

Kisha e Shën Stefanit ishte një kishë e shekullit të dhjetë në Salona, aktualisht një sit arkeologjik i vendosur në Solinin e sotëm, Kroaci. Atriumi i saj shërbeu si mausoleu i udhëheqësve mesjetarë kroatë. Është një nga dy kishat mesjetare në vend, tjetra e dedikuar Virgjëreshës Mari.

## History 
Sipas shkrimeve të kronikuesit mesjetar të shekullit të 13-të, Thomas the Archdeacon, Kisha e Shen Stefanit u ndërtua nga mbretëresha Helena e Zadarit, e cila pastaj i dhuroi ato Dioqezës së Splitit. Thomas pretendon se kishat u dhuruan përkohësisht disa monakëve që kryenin rituale atje, për shkak të varreve mbretërore që ishin brenda, deri sa mbreti Zvonimir i Kroacisë i dhuroi ato përsëri Dioqezës së Splitit. Thomas shënime mbi:

"Aty është vendi ku pushon mbreti i mrekullueshëm Krešimir, së bashku me shumë mbretër dhe mbretëresha në atriumin e bazilikës së Shen Stefanit".

Edhe pse kjo zonë u ndikua nga pushtimet mongole të shekullit të 13-të, që ndoqën mbretin hungarez Bela IV deri në Dalmaci dhe që sulmuan fortalezën e afërt të Klisit, shumica e studiuesve kroatë sot pajtohen se kisha e Shen Shtjefnit kaloi pa dëmtuar këto pushtime, pasi ende është e dukshme në hartat e shekullit të 14-të. Ata paragjykojnë, megjithatë, se u shkatërrua në një kohë të hershme të shekullit të 16-të, gjatë pushtimeve osmane.
## Gërmimet Arkeologjike 
Gjatë ndërtimit të një kulle të re të kambanëve në fund të shekullit të 19-të, inxhinierët e ndërtimit vunë re mbetjet e disa muraleve të vjetra kishtare dhe ftoi arkeologët të kryenin hulumtimin arkeologjik të këtyre mbetjeve. Hulumtimi i udhëhequr nga Frane Bulić u krye gjatë verës së vitit 1898 dhe si rezultat i tij u gjetën mbetjet e prishura dhe të djegura të një epitafi. Pas rikuperimit të më shumë se 90 fragmenteve, Bulić dhe ekipi i tij i rikrijoi ato dhe arritën në një epigraf si vijon:
Ndikimi shoqëror

parapamje|Një protestuese me një pankartë ku shkruhej "Heshtja është pajtueshmëri".
**Ndikimi shoqëror** përfshin mënyrat në të cilat individët rregullojnë sjelljen e tyre për të përmbushur kërkesat e një mjedisi shoqëror. Ajo merr shumë forma dhe mund të shihet në konformitet, socializim, presion të kolegëve, bindje, udhëheqje, joshje, shitje dhe marketing. Në mënyrë tipike, ndikimi shoqëror rezulton nga një veprim, urdhër ose kërkesë specifike, por njerëzit gjithashtu ndryshojnë qëndrimet dhe sjelljet e tyre në përgjigje të asaj që ata perceptojnë se të tjerët mund të bëjnë ose mendojnë. Në vitin 1958, psikologu i Harvardit, Herbert Kelman, identifikoi tre lloje të gjera të ndikimit shoqëror.

# **Pajtueshmëria** është kur njerëzit duket se pajtohen me të tjerët, por në fakt i mbajnë private mendimet e tyre kundërshtuese.
# **Identifikimi** është kur njerëzit ndikohen nga dikush që pëlqehet dhe respektohet, siç është një personazh i famshëm.
# **Internalizimi** është kur njerëzit pranojnë një besim ose sjellje dhe bien dakord si publikisht ashtu edhe privatisht.

Morton Deutsch dhe Harold Gerard përshkruan dy nevoja psikologjike që i bëjnë njerëzit të përputhen me pritshmëritë e të tjerëve. Këto përfshijnë nevojën tonë për të qenë të drejtë (ndikimi shoqëror informues) dhe nevojën tonë për t'u pëlqyer (ndikimi shoqëror normativ). Ndikimi informues (ose *prova shoqërore*) është një ndikim për të pranuar informacionin nga një tjetër si dëshmi për realitetin. Ndikimi informues hyn në lojë kur njerëzit janë të pasigurt, qoftë nga stimujt që janë thelbësisht të paqartë ose për shkak të mosmarrëveshjeve shoqërore. Ndikimi normativ është një ndikim për t'u përshtatur me pritjet pozitive të të tjerëve. Për sa i përket tipologjisë së Kelmanit, ndikimi normativ çon në pajtueshmërinë publike, ndërsa ndikimi informues çon në pranimin privat.

## Shiko edhe 
* Shoqëria

## Referime
Bari (njësi)

parapamje|389x389px|Një cilindër alumini (trashësia 5 mm) pas presionit 700 bar.
**Bari** është një njësi metrike e shtypjes të përcaktuar si 100,000 Pa (100 kPa), megjithëse nuk është pjesë e Sistemit Ndërkombëtar të Njësive (SI). Një shtypje prej 1 bar është pak më e vogël se presioni aktual mesatar atmosferik në Tokë në nivelin e detit (afërsisht 1.013 bar). Sipas formulës barometrike, 1 bar është afërsisht presioni atmosferik në Tokë në një lartësi prej 111 metrash në 15°C.

Bari dhe milibari u prezantuan nga meteorologu norvegjez Vilhelm Bjerknes, i cili ishte themeluesi i praktikës moderne të parashikimit të motit, me barin e përcaktuar si një mega dajn për centimetër katror.

Broshura SI, pavarësisht se më parë përmendi barin, tani nuk e përmend çdo përmendje të tij. Bari është njohur ligjërisht në vendet e Bashkimit Evropian që nga viti 2004. Instituti Kombëtar i Standardeve dhe Teknologjisë i ShBA (NIST) e zhvlerëson përdorimin e tij, përveç "përdorimit të kufizuar në meteorologji" dhe e rendit atë si një nga disa njësi që "nuk duhet të futen në fusha ku nuk përdoren aktualisht". Unioni Ndërkombëtar Astronomik (IAU) gjithashtu e rendit atë nën "Njësitë dhe simbolet jo-SI, përdorimi i vazhdueshëm i të cilave është zhvlerësuar".

Njësitë që rrjedhin nga bari përfshijnë **megabarin** (simbol: **Mbar**), **kilobarin** (simbol: **kbar**), **decibarin** (simbol: **dbar**), **centibarin** (simbol: **cbar**) dhe **milibarin** (simbol: **mbar**).

## Shiko edhe 
* Kilogrami

## Referime
Kisha e zbrazët

**Kisha e zbrazët** (    ) është  një  gërmim arkeologjik i asaj që dikur ishte një kishë katolike romane në Salona të shekullit të 11-të, Kroaci .

## Historia 
Fillimisht e quajtur *Bazilika e Shën Pjetrit dhe Moisiut*,  ndërtesa u ndërtua mbi themelet e një kishe të vjetër të krishterë pranë një kishe bizantine të shekullit të 6-të në afërsi të rrënojave antike të Salonës .

Kisha shquhet për të qenë vendi i kurorëzimit të mbretit Zvonimir, dhe përgjatë linjave të ndërtesave si *Shën Stefani* dhe *Shën Mëria* në Solin, është një nga mbetjet e kishave të ndërtuara nga kroatët në shekullin e 11-të.  Kishte tre kungore, 26 metra të gjata dhe 13 metra gjerësi, secila e ndarë nga një kolonë . Narteksi ishte i pozicionuar në hyrjen perëndimore, ndërsa ana jugore kishte një xhama, nga e cila kanë mbetur vetëm disa shkallë.  Dyshohet se narteksi përmbante një sarkofag, me shumë mundësi të një mbreti kroat .

Vendi u gërmua për herë të parë në periudhën moderne në vitet 20-të. Në vitin 1931, puna e gërmimit u drejtua nga Ejnar Dyggve, i cili e përfundoi punën pas vdekjes së Frane Buliqit në vitin 1934. Në vitin 1935, Ljubo Karaman rifilloi punën për një periudhë të shkurtër. Disa punime restauruese u bënë në vitet 1950, por një hetim arkeologjik më serioz u krye në vitet 1990-1993. Vendi është i siguruar dhe kryesisht i ekskavuar, por ende është i kërcënuar nga ujërat e lumit Jadro dhe një rrugë që kalon pranë.

## Shiko gjithashtu 
* Kisha e Kryqit të Shenjtë, Nin
* Kisha e Shpëtimit të Shenjtë, Cetinë

## Referime 
## Galeri 

Skeda:Krunidba_kralja_Zvonimira,1897.jpg|alt=Romanticised portrayal of King Zvonimir's coronation by Ferdinand Quiquerez|Portretizimi i romantizuar i kurorëzimit të mbretit Zvonimir nga Ferdinand Quiquerez
Skeda:Pluteus_with_the_figure_of_a_Croatian_king.jpg|alt=Pluteus dating from 11th century, showing a Croatian king. Some speculate that the pluteus could be actually showing the actual coronation of Petar Krešimir IV or Demetrius Zvonimir.| Pluteusqë daton nga shekulli i 11-të, që tregon një mbret kroat. Disa spekulojnë se pluteus mund të jetë në të vërtetë duke treguar kurorëzimin aktual tëPetar Kreshimir IVoseDhimitër Zvonimir.

## Për lexime të mëtejshme 
* 

## Linqe te jashtme 
* Imazhet e Kishës Hollow
* Kisha Hollow në faqen e internetit të Solin
Nos Josifi Topalli

__NOINDEX__

**Nos Josifi Topalli (1918-1996)**

Veprimtar i arsimit, Mësues i Popullit. Lindi në lagjen Kala të Elbasanit. Ndoqi shkollën fillore në vendlindje, pastaj Normalen , të cilën e mbaroi më 1939. Punoi mësues në Pezë të Tiranës, më 1942 në Kosovë, Radozhdë e më pas në Tetovë. Më 1946 shkoi në Zagreb për të vazhduar studimet e larta për pedagogji e psikologji, më pas në Leningrad dhe i përfundoi në Moskë më 1950, viti kur kthehet në atdhe. Nisi punën në shkollën pedagogjike në Elbasan, më pas drejtor i shkollës pedagogjike në bazë filloreje në Durrës. Më 1954 kaloi në Ministrinë e Arsimit, drejtor i degës metodike, për përgatitjen e programeve dhe të teksteve të shkollave parauniversitare. Më 1964 u emërua drejtor i Institutit të Studimeve dhe Botimeve  shkollore dhe më 1969 drejtor i Institutit të Studimeve Pedagogjike. Shkroi e botoi studime për problemin e vlerësimit të nxënësve, për metodat e të mësuarit, për format e organizimit të punës mësimore. Veçohen studimet "Metodat e të mësuarit", "Modernizimi i procesit mësimor", "Të mësuarit problemor" botuar në “Arsimi Popullor" (1970) dhe "Revistën Pedagogjike" (1972, 1973). Me studimin "Vazhdimsia e të mësuarit nga klasa IV në klasën e V", fitoi gradën shkencore "Bashkëpunëtor i vjetër shkencor". Vdiq në Tiranë.

## Shikoni dhe 
## Referime
Judi

__NOINDEX__

**Judi(Figurë Mitologjike)**

Figurë e mitologjisë shqiptare dhe e zonave të Elbasanit, që përfytyrohej si një kafshë, që kishte aftësinë të bëhej si buall. gomar, patë. Sipas legjendës ai u shfaqej natën njerëzve e sidomos pijanecëve, luftonte me ta, i shkelmonte dhe nganjëherë i mbyste.

## Shih dhe ktë 
*jud,-i emër i gjinisë mashkullore; mit. figurë e përrallave popullore, e përfytyruar si lugat që përleshet natën sidomos me pijanecët: u bë si jud.*

## Referime 
* Enciklopedia Elbasan
Monumenti i Diellit

**Monumenti i Diellit** ose **Përshëndetja ndaj Diellit** ( ) është një monument në Zadar të Kroacisë. Ai përbëhet nga treqind pllaka xhami me shumë shtresa të vendosura në të njëjtin nivel me bregun ujor të shtruar me gurë, me diametër prej 22 metrash dhe me module diellore fotovoltaike  të vendosura poshtë. Instalimi i ndriçimit vendosur në formën e një rrethi ofron një shfaqe dritash gjatë mbrëmjeve.. Monumenti është  projektuar nga arkitekti kroat Nikola Bashiç, simbolizon komunikimin me natyrën, komunikon me dritën, ndërsa organi i Detit aty pranë komunikon me tingullin.

## Vendndodhja 
majtas|parapamje|200x200px| Monumenti ndodhet në pikën perëndimore të gadishullit të Zadarit
Monumenti ndodhet në  hyrje të portit të qytetit kroat të Zadarit.

## Dizajni 
djathtas|parapamje|200x200px| Monument gjatë natës
Madhësia e Diellit dhe planetëve janë proporcionale, si dhe distanca nga qendra e secilës pllakë, por përmasat dhe përmasat e distancës janë të ndryshme sepse planetët janë shumë larg. Poshtë xhamit janë modulet diellore fotovoltaike me elementë ndriçimi që ndizen natën dhe prodhojnë një shfaqje drite.   

Në unazën e kromit që rrethon fotovoltaikët në Diell janë gdhendur emrat e të gjithë shenjtorëve pas të cilëve janë emëruar kishat në gadishullin e Zarës. Pranë emrave të tyre dhe datave të festave të tyre janë pjerrësia dhe lartësia e Diellit në veri ose në jug të ekuatorit (dhjetor minimal prej -23 gradë deri në maksimum 23 gradë), gjatësia e dritës së diellit në meridianin e asaj dite, dhe në atë vend buzë ujore, gjë që e bën këtë Monument si një kalendar. Kjo është përgatitur në bashkëpunim me shkencëtarin detar Profesor Maksim Klarin nga Shkolla Detare e Zadarit. Profesor Klarin projektoi kohën e fillimit dhe përfundimit të shfaqjes së dritës për 50 vjet duke filluar nga viti 2008. 

### Modulet diellore 
Modulet diellore fotovoltaike thithin energjinë e dritës, e shndërrojnë atë në energji elektrike dhe e lëshojnë atë në rrjetin e energjisë. I gjithë sistemi prodhon çdo vit rreth 46,500 kWh. Ai prodhon gjysmën e energjisë së nevojshme për ndriçimin e bregdetit të Zadarit. 

## Kostoja 
Kostoja e ndërtimit ishte 8 milionë kuna (pa TVSH) (rreth 1,3 milionë euro), ndërsa kostoja e përgjithshme (përfshirë peizazhin) arriti në 50 milionë kuna (rreth 7 milionë euro). Mirëmbajtja për shkak të ekspozimit ndaj rrezeve të diellit, lagështisë dhe kripës nga viti 2008-2013 ishte rreth 700 mijë kuna.  Një projekt i gjerë rinovimi dhe përmirësimi me vlerë 4 milionë kuna u përfundua në mars 2019. 
djathtas|parapamje|200x200px| Moduli diellor i vandalizuar

Skeda:Pozdrav_Suncu_MERKUR.JPG|alt=Mercury|Mërkuri
Skeda:Pozdrav_Suncu_VENERA.JPG|alt=Venus|Venusi
Skeda:Pozdrav_Suncu_ZEMLJA.JPG|alt=Earth|Toka
Skeda:Pozdrav_Suncu_MARS.JPG|Mars
Skeda:Pozdrav_Suncu_JUPITER.JPG|alt=Jupiter|Jupiteri
Skeda:Pozdrav_Suncu_SATURN.JPG|alt=Saturn|Saturni
Skeda:Pozdrav_Suncu_URAN.JPG|alt=Uranus|Urani
Skeda:Pozdrav_Suncu_NEPTUN.JPG|alt=Neptune|Neptuni

## Shih edhe 
* Zadari
* Arkitektura e Kroacisë
* Nine Views, një model i Sistemit Diellor në Zagreb, Kroaci

## Referime
Ylli Sula

**Ylli Sula** koleksionist shqiptar. Pasion për Kulturën dhe Historinë Shqiptare nëpërmjet Librave.

Në skenën e pasionit për historinë dhe kulturën shqiptare, një emër që dallohet është ai i Ylli Sula, koleksionisti i njohur i librave albanologjik. Me një karrierë prej rreth 30 vitesh në fushën e koleksionimit, Sula është një figurë e shquar në botën e librave dhe trashëgimisë kulturore shqiptare.

Një ndër atributet kryesore të koleksionit të Ylli Sulës është pasionimi për figurën e madhe të historisë shqiptare, Gjergj Kastriot Skënderbeun. Ai ka mbledhur një koleksion prej 230 librave për jetën dhe veprën e heroit kombëtar. Por, ky pasion i përfshinë më gjerësisht edhe temat tjera të historisë dhe kulturës shqiptare.

Një prej pikave kulmore të karrierës së tij është hapja e ekspozitës së tij në datën 23 tetor 2018, një ngjarje që shënoi një moment të rëndësishëm në eksplorimin dhe promovimin e trashëgimisë kulturore shqiptare. Ekspozita, e titulluar "Rrëfimet e një koleksioni albanologjik, Shqipëria dhe shqiptarët nga Skënderbeu tek Pavarësia", u organizua në bashkëpunim me Bibliotekën Kombëtare dhe u gëzua me pjesëmarrjen e personaliteteve të rëndësishme të kulturës dhe historisë shqiptare. 

Në këtë ngjarje të rëndësishme, pjesëmarrësit patën mundësinë të shikojnë një pjesë të pasur të koleksionit të Ylli Sulës, duke filluar nga librat historikë, harta, revista, deri te gravurat, të cilat gjithashtu kontribuojnë në rrëfimin e historisë dhe kulturës së Shqipërisë. Pjesëmarrja e personaliteteve si Prof. Dr. Persida Asllani, drejtoreshë e Bibliotekës Kombëtare dhe Dr. Dorian Koçi, drejtor i Muzeut Historik Kombëtar, bëri që kjo ekspozitë të kishte një ndikim të rëndësishëm në shoqërinë shqiptare.

Ylli Sula nuk është vetëm një koleksionist i librave; ai është një mbrojtës i trashëgimisë kulturore shqiptare dhe një promovues i historisë së kombit. Pasioni dhe dedikimi i tij për të mbledhur dhe për të ndarë këtë pasuri kulturore me publikun e gjerë përbën një kontribut të çmuar në ruajtjen dhe nxitjen e interesit për historinë dhe kulturën e Shqipërisë. Njëkohësisht, koleksioni i tij vazhdon të rrisë dhe të frymëzojë brezat e ardhshëm të hulumtuesve dhe dashamirësve të historisë shqiptare. 

## Burimet
Përhapja e Islamit

[parapamje|[Perandoria Osmane, Perandoria Safavide dhe Perandoria Mogule.]]
**Përhapja e Islamit** përfshin pothuajse 1400 vjet. Pushtimet e hershme myslimane që ndodhën pas vdekjes së Muhamedit në vitin 632 të e.s. çuan në krijimin e hilafeteve, duke u zgjeruar në një zonë të gjerë gjeografike; konvertimi në Islam u nxit nga forcat myslimane arabe që u zgjeruan në territore të gjera dhe ndërtonin struktura perandorake me kalimin e kohës. Pjesa më e madhe e zgjerimit të rëndësishëm ndodhi gjatë mbretërimit të kalifëve *rāshidūn* ("të udhëhequr drejt") nga viti 632 deri në 661 të e.s., të cilët ishin katër pasuesit e parë të Muhamedit. Këta hilafetë të hershëm, të shoqëruar me ekonominë dhe me tregtinë myslimane, me epokën e artë islamike dhe me epokën e perandorive islamike të barutit, rezultuan në përhapjen e Islamit nga Meka drejt Oqeaneve Indiane, Atlantike dhe Paqësore dhe krijimin e botës myslimane. Pushtimet islame, të cilat kulmuan me krijimin e perandorisë arabe në tre kontinente (Azi, Afrikë dhe Evropë), e pasuruan botën myslimane, duke arritur parakushtet ekonomike për shfaqjen e këtij institucioni, falë theksit të dhënë në mësimet islame. Tregtia luajti një rol të rëndësishëm në përhapjen e Islamit në disa pjesë të botës, si në Indonezi.

Dinastitë myslimane u krijuan shpejt dhe perandoritë pasuese si ato të Umajadëve, të Abasidëve, të Mamlukëve, të Selxhukëve dhe të Ejubidëve ishin ndër disa nga më të mëdhatë dhe më të fuqishmet në botë. Sulltanatet e Ajuranit dhe Adalit, dhe Perandoria e pasur Mali, në Afrikën e Veriut, Sulltanatet e Delhit, Dekanit dhe Bengalit, dhe Perandoritë Mogule dhe Durrani, dhe Mbretëria e Mysore dhe Nizami i Hyderabadit në nënkontinentin Indian, Gaznavidët, Guridët, Samanidët në Persi, Timuridët dhe Perandoria Osmane në Anadoll ndryshuan ndjeshëm rrjedhën e historisë. Njerëzit e botës islame krijuan qendra të shumta të ndërlikuara të kulturës dhe të shkencës me rrjete tregtare të gjera, udhëtarë, shkencëtarë, gjuetarë, matematikanë, mjekë dhe filozofë, të gjithë duke kontribuar në Epokën e Artë Islame. Rilindja Timuride dhe ekspansioni islamik në Azinë Jugore dhe Lindore nxitën kulturat kozmopolite dhe eklektike myslimane në nënkontinentin Indian, në Malajzi, në Indonezi dhe në Kinë.

Që nga viti 2016, kishte 1.7 miliardë myslimanë; një në katër njerëz në botë ishte mysliman, duke e bërë Islamin fenë e dytë më të madhe. Nga fëmijët e lindur nga viti 2010 deri në 2015, 31% kanë lindur nga myslimanë dhe aktualisht Islami është feja kryesore me rritjen më të shpejtë në botë sipas lindjeve, ndërsa pentekostalizmi është feja më e shpejtë në rritje nga të konvertuarit.

## Kalifati Rashidun dhe Umajad (610–750) 
## Kalifati Abbasid (750–1258) 
## Shtetet Selxhuke dhe Osmane (950–1450) 
## Perandoria Osmane (1299–1924) 
## Shekulli i 20-të dhe i 21-të 
## Karakteri i konvertimit 
## Shiko edhe 
* Feja në Arabinë para-Islamike
* Islami
* Pushtimi mysliman i Gadishullit Iberik
* Pushtimi mysliman i Siçilisë

## Burime
Teokracia

[parapamje|388x388px|[Perandoria Romake|Perandori romak Augusti si Jupiteri, duke mbajtur skeptër dhe rruzull (gjysma e parë e shekullit të 1-të pas Krishtit).]]
**Teokracia** është një formë qeverisjeje në të cilën një ose më shumë hyjni njihen si autoritete të larta sunduese, duke u dhënë udhëzim hyjnor ndërmjetësve njerëzorë që menaxhojnë punët e përditshme të qeverisë.

## Etimologjia 
Fjala teokraci e ka origjinën nga  () që do të thotë "sundim i Zotit". Kjo, nga ana tjetër, rrjedh nga  (*theos*), që do të thotë "zot" dhe  (*krateo*), që do të thotë "të sundosh". Kështu, kuptimi i fjalës në greqisht ishte "sundim nga perëndia" ose mishërimi njerëzor i perëndisë.

## Përkufizimi 
Termi *teokraci* rrjedh nga  në greqishten e vjetër , "sundimi i Zotit", një term i përdorur nga Jozefi për mbretëritë e Izraelit dhe të Judës, që pasqyron pikëpamjen se "vetë Zoti njihet si kreu" i shtetit. Përdorimi i zakonshëm, i përgjithshëm i termit, siç përkufizohet më sipër në termat e sundimit nga një kishë ose nga një udhëheqje fetare analoge, mund të përshkruhet më saktë si një kishëzim.

Në një teokraci të pastër, udhëheqësi qytetar besohet se ka një lidhje personale me hyjninë ose me hyjnitë e fesë ose të besimit të atij qytetërimi, siç është udhëheqja e Muhamedit ndaj myslimanëve të hershëm me profecitë nga Allahu. Në një kishë, udhëheqësit fetarë marrin një rol udhëheqës në shtet, por nuk pretendojnë se ata janë instrumente të zbulesës hyjnore.

## Shiko edhe 
* Autokracia

## Referime
Gjimnazi "Shote Galica" në Fushë-Krujë

**Gjimnazi "Shote Galica" në Fushë-Krujë** është institucion publik i arsimit të mesëm që ndodhet në qytetin e Fushë-Krujës, në Shqipëri.

## Historiku 
Në shtator të vitit 1962 u hap për herë të parë shkolla e mesme e përgjithshme në qytetin e Fushë Krujës. Klasa e parë filloi mësimin në godinën e vjetër të qytetit së bashku me shkollën 7 – vjeçare, në një lokal të veçantë, e që mbante emrin e heroit kombëtar “Qemal Stafa”.

Me rritjen e numrit të nxënësve, në vitin shkollor 1969 – 70 shkolla e mesme ndahet nga shkolla 8 – vjeçare (Riorganizimi nga sistemi 7 – vjeçar në atë 8 – vjeçar filloi me klasën e pestë në vitin shkollor 1963. Një vit më pas, shkolla e mesme bashkohet përsëri me shkollën 8 – vjeçare për shkak të numrit të vogël të nxënësve që vazhdonin shkollën e mesme në atë vit (Numri i nxënësve në atë vit ishte më pak se 250).

Qe nga viti 1971 shkolla u nda nga shkolla fillore e më pas vazhdoi mësimin si shkollë e ndarë, si shkollë e mesme e përgjithshme me emrin e heroinës shqiptare nga Kosova “Shote Galica”, emër të cilin e mban edhe sot. Si shkollë e re kishte mangësi të shumta në bazën materiale por gjithashtu edhe për nga përvoja pedagogjike e stafit.

Drejtori i parë i shkollës ishte Stefan Bulo, një mësues letërsie, ku gjatë dy viteve të drejtimit të shkollës prej tij ndihmoi shumë në përparimin e performancës së shkollës si të stafit profesional pedagogjik ashtu edhe të organizimit të mësimdhënies. 

Nga gjimnazi “Shote Galica” , gjatë këtyre viteve, kanë kaluar shumë nxënës ku shumë prej tyre kanë ndjekur arsimin profesional dhe universitar, dhe më vonë kanë punuar në detyra dhe profesione të ndryshme anë e kënd vendit.

## Shih edhe 
* Arsimi në Shqipëri
* Historia e arsimit shqiptar

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* Faqe zyrtare
Fabrika e materialeve karbonike, Elbasan

__NOINDEX__

**FABRIKA E MATERIALEVE KARBONIKE në Elbasan**.

U ndërtua si pjesë përbërëse e Kombinatit Metalurgjik është privatizuar në tetor 1995 dhe emërtohet SH.A. Prodhimet Karbonike. Sipas masës së elektrodave vetëpjekëse, projektit ishte destinuar për prodhimin e elektrodave të grafitit si dhe blloqet e karbonit.Prodhimin e parë e ka dhënë në nëntor të vitin1984, duke prodhuar masë elektrodash vetëpjekëse, që përdoren nga industria e ferrolidhjeve, konkretisht për industrinë e prodhimit të ferrokromit në Shqipëri. Gjatë viteve të prodhimit janë plotësuar nevojat e industrisë së ferrokromit të vendit, si dhe është eksportuar. F.M.K. ka linjën për prodhimin e masës së elektrodave tejpjekëse, si dhe atë të elektrodave të grafitit e blloqeve karbonike, të cilat nuk janë vënë në punë asnjëherë. Fabrika ka edhe sektorë ndihmës.Masa e elektrodave vetëpjekëse, në formë briketash ka karakteristikat e mëposhtme: karboni fiks – ef. Min 83 %; përmbajtja e hirit -max 6%; lëndët volatile -9-11%; rezistenca elektrike specifike max. 90 Ohm.

## Shikoni dhe 
## Referimet 
Enciklopedia e Elbasanit 

## Lidhjet e jashtme
Fabrika e Oksigjenit në Elbasan

__NOINDEX__

**FABRIKA E OKSIGJENIT.**

Pjesë përbërëse e Uzinës Energjitike, vitet e fundit të shek. XX "Kombinati Energjitik Sh.A.". Prodhon oksigjen dhe azot në gjendje të lëngshme dhe të gaztë. Përbëhet nga impiante ajri: dy KDON-3000/3200 dhe dy KDON- 6000/6600, nga të cilat merret oksigjen dhe azot. Vitet e fundit të shek. XX punon vetëm një impiant (kullë) 3000/3200 dhe ky shfrytëzohet vetëm 15- 20 % për mungesë konsumatorësh. Oksigjeni dhe azoti shiten në gjendje të lëngshme dhe të gaztë, brenda vendit dhe për eksport, me bombola dhe cisterna. Brenda kompleksit industrial të zonës metalurgjike, oksigjeni dhe azoti shpërndahen me linja tubacionesh ajrore deri te konsumatorët më të vegjël.

## Shikoni dhe 
## Referimet 
Enciklopedia e Elbasanit 

## Lidhjet e jashtme