Gjeobiologjia

[parapamje| Rajone mikrobike shumëngjyrëshe në Grand Prismatic Spring në [Yelloustoun|Parkun Kombëtar Yellowstone, SHBA. Gjeobiologët shpesh studiojnë mjedise ekstreme si kjo sepse ato janë shtëpia e organizmave ekstremofilikë. Supozohet se këto mjedise mund të jenë përfaqësueset më besnike të Tokës së hershme. ]]
**Gjeobiologjia** është një fushë e kërkimit shkencor që hulumton bashkëveprimet midis Tokës fizike dhe biosferës. Ajo është një fushë relativisht e re dhe kufijtë e saj janë ende të diskutueshëm. Ekziston një mbivendosje e konsiderueshme me fushat e ekologjisë, biologjisë evolucionare, mikrobiologjisë, paleontologjisë, dhe posaçërisht shkencës së tokës dhe biogjeokimisë. Gjeobiologjia zbaton parimet dhe metodat e biologjisë, gjeologjisë dhe shkencës së tokës në studimin e historisë antike të evolucionit të jetës dhe Tokës si dhe rolin e jetës në botën moderne.  
## Përmbledhje 
Studimet gjeobiologjike tentojnë të përqendrohen në mikroorganizmat dhe në rolin që luan jeta në ndryshimin e mjedisit kimik dhe fizik të pedosferës, i cili ekziston në kryqëzimin e litosferës, atmosferës, hidrosferës dhe / ose kriosferës. Ai ndryshon nga biokimia në atë që përqendrimi është në proceset dhe organizmat mbi hapësirën dhe kohën sesa në ciklet kimike globale.

Kërkimet gjeobiologjike sintetizojnë të dhënat gjeologjike me studimet moderne biologjike. Merret me procesin - sesi organizmat ndikojnë në Tokë dhe anasjelltas - si dhe aspektin historik - sesi Toka dhe jeta kanë ndryshuar së bashku. Shumë kërkime janë të bazuara në kërkimin e kuptimit themelor, por mund të zbatohet edhe gjeobiologjia, si në rastin e mikrobeve që pastrojnë derdhjet e naftës . 

Gjeobiologjia përdor biologjinë molekulare, mikrobiologjinë mjedisore, analizat kimike dhe të dhëna gjeologjike për të hetuar ndërlidhjen evolucionare të jetës dhe Tokës. Ajo përpiqet të kuptojë se si ka ndryshuar Toka që nga origjina e jetës dhe se si mund të ketë qenë gjatë rrugës së saj të zhvillimit. Disa përkufizime të gjeobiologjisë madje shtyjnë kufijtë e këtij harku kohor - për të kuptuar origjinën e jetës dhe për rolin që njeriu ka luajtur dhe do të vazhdojë të luajë në formësimin e Tokës në Antropocen . 

## Historiku 
Termi gjeobiologji u shpik nga Lourens Baas Becking në vitin 1934. Sipas fjalëve të tij, gjeobiologjia "është një përpjekje për të përshkruar marrëdhëniet midis organizmave dhe Tokës", sepse "organizmi është pjesë e Tokës dhe pjesa e tij është e ndërthurur me atë të Tokës". Përkufizimi i gjeobiologjisë nga Baas Becking lindi nga dëshira për të unifikuar biologjinë mjedisore me biologjinë laboratorike. Mënyra se si ai e praktikoi atë përputhet ngushtë me ekologjinë moderne mikrobike të mjedisit, megjithëse përkufizimi i tij mbetet i zbatueshëm për të gjithë gjeobiologjinë. Në librin e tij, Gjeobiologjia, Bass Becking deklaroi se nuk kishte ndërmend të shpikte një fushë të re studimi.  Kuptimi i gjeobiologjisë së Baas Becking u ndikua shumë nga paraardhësit e tij, duke përfshirë Martinus Beyerinck, mësuesin e tij nga Shkolla Hollandeze e Mikrobiologjisë. Të tjerët përfshinin Vladimir Vernadsky, i cili argumentoi se jeta ndryshon mjedisin sipërfaqësor të Tokës në Biosferë, me librin e tij të vitit 1926  dhe Sergei Vinogradsky, i famshëm për zbulimin e baktereve litotrofike. 

Laboratori i parë i dedikuar zyrtarisht studimit të gjeobiologjisë ishte Laboratori Gjeobiologjik Baas Becking në Australi, i cili hapi dyert në vitin 1965.  Sidoqoftë, u deshën rreth afro 40 vjet që gjeobiologjia të bëhej një disiplinë shkencore e rrënjosur fort, pjesërisht falë përparimeve në gjeokimi dhe gjenetikë që u mundësuan shkencëtarëve të fillojnë të sintetizojnë studimin e jetës dhe planetit.

Në vitet 1930, Alfred Treibs zbuloi porfirinat e ngjashme me klorofilin në naftë, duke konfirmuar origjinën e saj biologjike,  duke themeluar kështu gjeokiminë organike dhe duke vendosur nocionin e biomarkerëve,  një aspekt kritik i gjeobiologjisë. Por kaluan disa dekada para se mjetet të ishin në dispozicion për të filluar të kërkonin me zell për shenjat kimike të jetës në shkëmbinj. Në vitet 1970 dhe '80, shkencëtarë si Geoffrey Eglington dhe Roger Summons filluan të gjenin biomarkera lipidesh në rekord duke përdorur pajisje si GCMS .

Nga ana biologjike e gjërave, në vitin 1977, Carl Woese dhe George Fox botuan një filogjeni të jetës në Tokë, duke përfshirë një fushë të re - Arkea .  Dhe në vitet 1990, studimet e gjenetikës dhe gjenomikës u bënë të mundshme, duke zgjeruar fushën e hetimit të ndërveprimit të jetës dhe planetit.

Sot, gjeobiologjia ka revistat e veta, të tilla si "*Gjeobiologjia"*, e themeluar në vitin 2003,  dhe *Biogeosciences*, e themeluar në vitin 2004,  si dhe një varg konferencash të mëdha shkencore. Ajo kishte konferencën e vet kërkimore Gordon në vitin 2011,  pas së cilës janë botuar një numër librash gjeobiologjikë,   ndërsa shumë universitete në të gjithë botën ofrojnë programe studimi në gjeobiologji.

## Shih edhe 
* Shkenca
* Fosilet
* Ekologjia
* Biogjeologjia
* Biogjeografia
* Paleobotanika
* Paleontologjia
* Paleobiologjia
* Shkencat natyrore

## Referime