open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Shkolla "Stavri Themeli, Korçë

Shkolla 9-vjeçare "Stavri Themeli" është një institucion publik i arsimit bazë në qytetin e Korçës, Shqipëri. E themeluar në vitin 1958, ajo funksionon në kuadër të sistemit arsimor parauniversitar shqiptar duke ofrouar mësimdhënie për ciklin fillor dhe ciklin e mesëm të ulët (klasat I–IX). Institucioni mban emrin e Stavri Themelit, dëshmor i Luftës Antifashiste Nacional-çlirimtare  dhe njihet si një pikë referimi arsimore për komunitetin korçar prej më shumë se gjashtë dekadash.

## Historiku 
Shkolla 9-vjeçare "Stavri Themeli" është një institucion publik i arsimit bazë në qytetin e Korçës, Shqipëri. E themeluar në vitin 1958, ajo funksionon në kuadër të sistemit arsimor parauniversitar shqiptar duke ofrouar mësimdhënie për ciklin fillor dhe ciklin e mesëm të ulët (klasat I–IX). Institucioni mban emrin e Stavri Themelit, dëshmor i Luftës Antifashiste Nacional-çlirimtare  dhe njihet si një pikë referimi arsimore për komunitetin korçar prej më shumë se gjashtë dekadash.

## Drejtues në vite 
## Mësues në vite - Cikël i ulët 
## Mësues në vite - Cikël i lartë 
## Këshilli aktual i mësuesve 2025-2026 
## Infrastruktura 
Kapaciteti i shkollës ka përballuar ndër vite flukse me mbi 1000 nxënës. Me hapjen e shkollave të tjera 9-vjeçare në zonat përreth, numri i nxënësve u reduktua për njëfarë periudhe,por që nga viti 2018  numri ka qenë vazhdimisht në rritje dhe aktualisht me një kapacitet prej 572 nxënës.

Aktualisht laboratorët funksionojnë në klasa të veçanta dhe me kushtet e nevojshme për zbatimin e kurrikulës së arsimit parauniversitar .

Shkolla gjithashtu është e pajisur me  palestër dhe së fundmi me klasë burimore.

## Veprimtari sportive 
Shkolla ka funksionuar për një periudhë si shkollë me klasa sportive, ku janë përgatitur sportistë në veçanti në volejboll dhe futboll. Nxënësit sportistë furnizonin skuadrat e të rinjve të KF Skënderbeu Korçë.

## Arritje 
Nxënesit e talentuar kanë qenë fitues në konkurse dhe olimpiada të ndryshme. Disa prej tyre kanë vijuar studimet e larta dhe janë angazhuar në fusha të ndryshme profesionale.

## Galeria e shkollës 

Skeda:Pamje nga shkolla.jpg
Skeda:Stafi shkollor.jpg
Skeda:Nxenesit.jpg
Skeda:Mesimdhenia.jpg
Hungaria nën Perandorinë Osmane

**Hungaria Osmane** ( Hungarian       ) përfshinte pjesët e Mbretërisë së Hungarisë që ishin nën sundimin e Perandorisë Osmane që nga pushtimi i Budës në vitin 1541 deri në çlirimin  e rajonit nën udhëheqjen e Habsburgëve gjatë Luftës së Madhe Turke (1683–1699), deri në Traktatin e Karlowitz në vitin 1699. Territori u përfshi në perandori, nën emrin *Macaristan.*  Për pjesën më të madhe të kohëzgjatjes së saj, Hungaria Osmane mbulonte Transdanubinë Jugore dhe pothuajse të gjithë rajonin e Rrafshit të Madh Hungarez .

Hungaria Osmane u nda për qëllime administrative në Ejalete (provinca), të cilat u ndanë më tej në sanxhaqe . Pronësia e pjesës më të madhe të tokës iu shpërnda ushtarëve dhe zyrtarëve osmanë, ndërsa territori i mbetur iu mbajt shtetit osman. Si territor kufitar, pjesa më e madhe e Hungarisë Osmane ishte fortifikuar rëndë me garnizone trupash. Duke mbetur ekonomikisht e pazhvilluar, ajo u bë një shterim i burimeve osmane. Gjatë luftërave trepalëshe shekullore hungareze-habsburge-osmane, popullsia hungareze u shkatërrua shumë. 

Në vitin 1686, Buda u rimor nga osmanët dhe në vitin 1687, pas Betejës së Dytë të Mohács, parlamenti hungarez njohu se trashëgimia e kurorës hungareze kishte kaluar te Habsburgët . Ushtritë perandorake i dëbuan turqit nga Hungaria relativisht shpejt dhe pushtuan edhe Transilvaninë. Pas disfatës së osmanëve në Luftën e Madhe Turke, osmanët njohën humbjen e Hungarisë Osmane me anë të Traktatit të Karlowitz në vitin 1699. Territoret e mbetura të pushtuara nga osmanët (që përfshinin rajonet kufitare jugore të Mbretërisë së Hungarisë), Temeşvar Eyalet, Syrmia dhe Beogradi, u ripushtuan nga Habsburgët gjatë Luftës Austro-Turke midis viteve 1716 dhe 1718, dhe cedimi i këtyre rajoneve u njoh me nënshkrimin e Traktatit të Passarowitz në vitin 1718.  

## Shih edhe 
* Serbia Osmane
* Islami në Hungari

## Referime
Rashka (qytet)

**Rashka** është qytet në Serbinë Jugore. Qyteti është i vendosur në lumenjtë Rashka dhe Ibër. Emri i qytetit rrjedh nga fjala shqipe "rrasë", pllakë guri

## Referime
Betim Fazliji

**Betim Fazliji** (lindur më 25 prill 1999) është futbollist profesionist kosovar i cili luan për klubin zvicran St. Gallen.

## Referime
Sulmet izraelito-amerikane ndaj Iranit, 2026

Më 28 shkurt 2026, Izraeli dhe Shtetet e Bashkuara nisën një sulm të përbashkët ndaj objektivave të ndryshme në Iran. Operacioni, i koduar "**Luani që Rënkon**" nga Izraeli dhe Operacioni "**Tërbimi Epik**" nga Departamenti i Mbrojtjes i Shteteve të Bashkuara, filloi me një seri sulmesh kundër vendndodhjeve në Teheran, Isfahan, Qom, Karaj dhe Kermanshah. Shpërthime u vunë re ndërsa ministri izraelit i mbrojtjes, Israel Katz, konfirmoi një sulm nga Forcat e Mbrojtjes së Izraelit.

Presidenti amerikan Donald Trump njoftoi se Shtetet e Bashkuara kishin nisur sulme ndaj Iranit së bashku me Izraelin. Ai u bëri thirrje anëtarëve të Korpusit të Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) të dorëzonin armët në këmbim të imunitetit, duke paralajmëruar se refuzimi do të thoshte "vdekje e sigurt".

Sulmet fillestare shënjestruan zyrtarë kyç, komandantë ushtarakë dhe objekte, përfshirë kompleksin e Udhëheqësit Suprem Ali Khamenei, i cili imazhet satelitore tregojnë se ishte dëmtuar ose shkatërruar rëndë. Khamenei thuhet se është shkëputur nga kontakti. Gjithashtu u raportua se Sekretari i Këshillit Suprem të Sigurisë Kombëtare, Ali Shamkhani, u vra.

Në shenjë hakmarrjeje, Irani lëshoi ​​dhjetëra raketa balistike në të gjithë Gjirin Persik dhe më gjerë, duke synuar Izraelin dhe bazat ushtarake amerikane në Jordani, Kuvajt, Bahrein, Katar, Irak, Arabinë Saudite dhe Emiratet e Bashkuara Arabe. Për më tepër, Huthitët njoftuan se do të rifillonin sulmet në Detin e Kuq.

Trump deklaroi se objektivi ishte shkatërrimi i aftësive raketore dhe ushtarake të Iranit, parandalimi i Iranit nga sigurimi i armëve bërthamore dhe në fund rrëzimi i regjimit. Sulmet u dënuan nga Kombet e Bashkuara dhe disa vende të papërfshira për minimin e stabilitetit rajonal, ndërsa të tjerë dënuan sulmet hakmarrëse të Iranit ndaj kombeve të tjera në rajon. Kritikët e sulmeve i quajtën ato gjithashtu të paligjshme sipas ligjit vendas dhe ndërkombëtar.

## Shiko edhe 
* Lufta Dymbëdhjetë-Ditore

## Referime
Vërshimet në Shqipëri, 2026

Përmbytje të mëdha disaditore prekën rajonet qendrore dhe perëndimore të Shqipërisë rreth Durrësit, Vlorës, Fierit dhe Lezhës në janar 2026.

## Përmbledhje 
Reshjet e dendura të shiut që filluan më 6 janar çuan në përmbytje në disa qytete dhe fshatra, duke shkaktuar shqetësime të mëdha. Për shkak të situatës së krijuar, shkollat ​​u mbyllën për momentin në Durrës dhe Lezhë.

Deri më 8 janar, përmbytjet ishin përhapur në disa rajone pas paralajmërimeve të mëparshme të lëshuara nga Instituti i Gjeoshkencave. Instituti kishte raportuar publikisht mundësinë e reshjeve të dendura të shiut dhe prurjeve të larta të lumenjve në pellgjet e Drin-Bunës, Matit, Shkumbinit dhe Vjosës. Partitë e opozitës dhe komunitetet e prekura kritikuan qeverinë për atë që e përshkruan si një reagim të ngadaltë dhe të pamjaftueshëm, me politikanët e opozitës që bënë thirrje për shpalljen e gjendjes së jashtëzakonshme. Qeveria iu përgjigj situatës duke vendosur 502 ushtarë dhe 80 automjete  Përmbytjet shkaktuan gjithashtu dëme të konsiderueshme në autostradat kryesore në të gjithë vendin. 

Më 8 janar, një burrë 54-vjeçar u gjet i vdekur pasi u rrëmbye nga uji në qytetin e Durrësit, ndërsa lumenjtë e fryrë shkaktuan evakuime në disa rajone. Autoritetet raportuan qindra evakuime në qytetin e Durrësit dhe Novoselës, së bashku me rrëshqitje dheu dhe rrugë të bllokuara në pjesë të shumta të vendit.

Më 10 janar, argjinatura e lumit Devoll u ça, duke lënë rreth 1800 familje pa energji elektrike, dhe duke prekur bashkitë e Korçës, Devollit, Maliqit dhe Pogradecit.

## Pasojat 
Prokurorët në Durrës nisën një hetim për dyshime për shpërdorim detyre dhe neglizhencë, pasi përmbytjet shkaktuan përçarje të gjera, dëmtime të pronës dhe rrezik për sigurinë e zonave të prekura. Hetimi synon të shqyrtojë nëse dëmi ishte vetëm për shkak të faktorëve natyrorë apo për shkak të dështimeve nga autoritetet shtetërore ose lokale.

## Shiko edhe 
* Vërshimet në Kosovë, 2026
* Vërshimet në Shqipëri, 2010

## Referime
Ferki Shala

**Ferki Shala** është këngëtar shqiptar nga Kosova. Ai ishte vokalisti i grupit **TNT** nga Mitrovica. TNT dikur ishte një nga rock-grupet më të pëlqyera në Kosovë, me hite që i rezistuan kohës e këndohen dhe ripërpunohen nga artist të rinj edhe sot e kësaj dite.

## Referime
Pandershmëria

**Pandershmëria** është veprimi pa ndershmëri, kur një person gënjen, mashtron ose fsheh të vërtetën për të përfituar ose për të shmangur pasoja. Ajo përfshin çdo sjellje që synon të mashtrojë, të çorientojë apo të manipulojë të tjerët. Në thelb, është shkelje e besimit mes njerëzve.

Në aspektin ligjor, pandërshmëria është element themelor në shumë vepra penale, si p.sh. mashtrimi (fraud), ku dikush përvetëson, përdor apo transferon pasuri të prekshme ose të paprekshme në mënyrë të paligjshme. Këto veprime dëmtojnë jo vetëm viktimën, por edhe rendin juridik dhe ekonomik të shoqërisë.

Në jetën shoqërore, pandërshmëria dobëson marrëdhëniet dhe krijon mosbesim. Një shoqëri ku gënjeshtra dhe mashtrimi tolerohen bëhet më e pasigurt dhe më e padrejtë. Prandaj ndershmëria konsiderohet një vlerë themelore morale dhe juridike për funksionimin e drejtë të komunitetit dhe shtetit.

## Shiko edhe 
* Gënjeshtra
* Mashtrimi
* Ndershmëria
* Nderi

## Burime
Thimi Thoma Kreji

**Thimi Thoma Kreji** ( Lindur më: 1842, Krushevë -1931 në Kajro) ishte një figurë e shquar e Rilindjes Shqiptare. 

## Veprimtaria
Kreji, bashkë me Thimi Mitkon dhe të përkrahur edhe nga patriotë të tjerë, u angazhuan të formojnë një shoqëri me emrin Bashkimi i vërtetë i atdhetarëve shqiptarë, që do të kishte organin Besa. Në maj të vitit 1882 në Egjipt formohet shoqëria e përkrahur nga të gjithë të mërguarit kudo që jetonin në Egjipt, që do të quhet “Vëllazëria Shqiptare”, e cila për qëllim kryesor do të ketë ruajtjen e gjuhës dhe të traditave kombëtare shqiptare. Aty Thimi Kreji do të zgjidhet sekretar i kryesisë së Shoqërisë për Shibin el Kom.

## Referime
Norman A. Crowder

**Norman Allison Crowder** ( 6 prill 1921 - 11 maj 1998 ) ishte një profesor amerikan i psikologjisë, shkencëtar, shpikës, mësues, muzikant dhe tregimtar , i njohur për zhvillimin e programimit degëzues në mësimdhënie dhe për krijimin e serisë së librave interaktivë **TutorText**. Ai shihet si një nga figurat kryesore që solli personalizimin e mësimit shumë përpara epokës së kompjuterëve. 

## Biografia 
Crowder lindi më 6 prill 1921 në SHBA, u rrit në Oregon dhe ndoqi studimet në **Reed College**, **Stanford University**, **St. Louis University Medical School** dhe **University of Chicago**. Në vitet 1950–1960 ai zhvilloi konceptin e **programimit degëzues** (branching programmed instruction), ku rruga e nxënësit ndryshonte sipas përgjigjeve të dhëna. Kjo metodë e dallonte nga modeli linear i Skinner-it dhe e bënte mësimin më individualizuar.

Ai botoi serinë e librave **TutorText**, të njohur edhe si “scrambled books”, ku nxënësi udhëhiqej në seksione të ndryshme sipas saktësisë së përgjigjeve. Një nga titujt më të njohur ishte *The Arithmetic of Computers* (1958). Crowder ishte gjithashtu i përfshirë në zhvillimin e **AutoTutor**, një formë e hershme e mësimit të asistuar nga kompjuteri.

Trashëgimia e tij lidhet me konceptet e **mësimit adaptiv**, **feedback-ut të menjëhershëm** dhe **rrugëve të personalizuara të mësimit**, të cilat ndikuan në zhvillimin e platformave digjitale edukative. Norman Crowder ndërroi jetë më 11 maj 1998, në moshën 77 vjeçare, nga kanceri i mushkërive, në Deer Grove, Illinois. Ai u kujtua si një mendimtar novator që e pa teknologjinë si mjet për ta bërë mësimin më të arritshëm dhe më të personalizuar.

## Shih edhe 
* Makinat mësimore

## Burimet 
* Norman Allison Crowder. In: *Crowder* [online]. 2010 [cit. 2014-11-26]. Dostupné z: http://www.crowder.org/nac/nacobit.htm
* OPAVA, Z. Matematika kolem nás. Praha: Albatros, 1989. 368 s.
Makina mësimore e Skinerit

parapamje|Makina mësimore e Skinnerit (e mbyllur)
thumb|Makina mësimore e Skinerit (e hapur)
**Makina mësimore e Skinnerit** ishte një propozim nga Burrhus Frederic Skinner për të zgjidhur problemin e deficiteve në procesin e të nxënit njerëzor.   

## Historiku 
Në një studim eksperimental mbi të nxënit, u zbulua se faktori i kushtëzuar i ndërmjetësimit njerëzor mund të ndërhyjë në procesin e të nxënit të subjektit. Prandaj, Burrhus Frederic Skinner propozoi që përforcimi të jepet përmes makinave, në mënyrë që të mos ketë rënie në të nxënit e individit. 

Një rrugë tjetër që e çoi atë gjithashtu në shpikjen e makinës mësimore ishte mungesa e reagimeve të menjëhershme mbi përgjigjet e sakta të studentëve në klasë. Sipas tij, një person duhet të marrë përforcim pozitiv menjëherë pas përgjigjes së tij të saktë ndaj një stimuli të mëparshëm. Meqenëse mësuesi nuk do të ishte në gjendje të jepte një reagim të tillë të menjëhershëm, Skinner sugjeroi që kjo të bëhej përmes përdorimit të *makinës mësimore* . Numri i rasteve të përforcimeve do të ishte gjithashtu shumë më i kufizuar nëse do të vinte nga një qenie njerëzore, edhe nëse ai person i kushtonte kohë të plotë vetëm një studenti. 

## Funksionimi 
Pajisja përbëhej nga një kuti me një hapje në krye ku mund të shiheshin problemet e propozuara, të shtypura në një shirit letre. Fëmija përgjigjej duke lëvizur një ose më shumë kursorë, ku ishin shtypur shifrat. Përgjigjet shtypeshin së bashku me pyetjet e tyre përkatëse. Një buton duhej të rrotullohej në fund të secilës përgjigje. Nëse përgjigjja ishte e saktë, butoni rrotullohej lehtë. Nëse ishte e pasaktë, butoni nuk rrotullohej dhe studenti duhej të vazhdonte me të njëjtën pyetje derisa ta zgjidhte atë.  

Me përdorimin e makinës mësimore, nxënësit mund të përparonin me ritmin e tyre të të nxënit, duke kapërcyer pengesat përmes provës dhe gabimit. B.F. Skinner argumentoi se do të ishte e lehtë për t’u zbatuar në shkolla për shkak të kostos së ulët, e cila krahasohej me atë të një gramafi .

## Shih edhe 
* Aritmometri
* Makinat mësimore

## Referime
Leon Avdullahu

**Leon Avdullahu** (lindur më 23 shkurt 2003) është futbollist profesionist kosovar i cili luan si mesfushor për klubin gjerman TSG Hoffenheim dhe përfaqësuesen kosovare. Ai është me prejardhje nga Dardana.

## Referime
Raketa balistike

parapamje|Procesi.
Një **raketë balistike** është një lloj rakete që ndjek një trajektore balistike dhe fuqizohet vetëm gjatë një periudhe fillestare relativisht të shkurtër - pjesa më e madhe e fluturimit është pa fuqi. Raketat balistike me rreze të shkurtër veprimi (SRBM) zakonisht qëndrojnë brenda atmosferës së Tokës, ndërsa shumica e raketave më të mëdha udhëtojnë jashtë atmosferës. Lloji i raketës balistike me rrezen më të madhe veprimi është një raketë balistike ndërkontinentale (ICBM). ICBM-të më të mëdha janë të afta për fluturim të plotë orbital.

Këto raketa janë në një kategori të dallueshme nga raketat lundruese, të cilat drejtohen aerodinamikisht në fluturim të fuqizuar dhe kështu kufizohen në atmosferë.

## Shiko edhe 
* Raketa balistike ndërkontinentale
* Nëndetësja me raketa balistike
* Raketa (armë)

## Burime
Zjarri miqësor

parapamje|Një avion amerikan B-17 Fluturues Fortress "Miss Donna Mae II" dëmtohet nga bombat pasi ka rënë poshtë bombarduesit amerikan që fluturonte sipër tij gjatë bombardimit të Berlinit në vitin 1944. Dëmtimi i stabilizatorit horizontal bëri që aeroplani të rrotullohej pakontrollueshëm dhe të rrëzohej, duke vrarë të 11 anëtarët e ekuipazhit.
Në terminologjinë ushtarake, **zjarri miqësor** është një sulm nga forcat ndërluftuese ose neutrale ndaj trupave miqësore gjatë përpjekjes për të sulmuar armikun ose objektivat armiqësorë. Shembujt përfshijnë identifikimin e gabuar të objektivit si armiqësor, zjarr të kryqëzuar gjatë angazhimit me një armik, gabime ose pasaktësi në distancë të gjatë. Zjarri aksidental që nuk ka për qëllim të sulmojë armikun ose objektivat armiqësorë, dhe të shtënat e qëllimshme ndaj trupave të veta për arsye disiplinore nuk quhen zjarr miqësor, dhe as dëmtimi i paqëllimshëm i objektivave civilë ose neutralë, i cili nganjëherë quhet dëm kolateral. Aksidentet në stërvitje dhe incidentet pa gjakderdhje gjithashtu nuk kualifikohen si zjarr miqësor për sa i përket raportimit të viktimave.

Përdorimi i termit miqësor në një kontekst ushtarak për personelin aleat filloi gjatë Luftës së Parë Botërore, shpesh kur predhat nuk arritën armikun e synuar. Termi zjarr miqësor u miratua fillimisht nga ushtria e Shteteve të Bashkuara; S.L.A. Marshall e përdori termin në Burrat Kundër Zjarrit në vitin 1947. Shumë ushtri të Organizatës së Traktatit të Atlantikut të Veriut (NATO) i referohen këtyre incidenteve si blu mbi blu, gjë që rrjedh nga ushtrimet ushtarake ku forcat e NATO-s identifikoheshin nga flamujt blu dhe njësitë që përfaqësonin forcat e Paktit të Varshavës nga flamujt e kuq. Në format klasike të luftës ku dominonte luftimi trup më trup, vdekja nga një "zjarr miqësor" ishte e rrallë, por në luftën e industrializuar, vdekjet nga zjarri miqësor janë më të zakonshme.

Zjarri miqësor nuk duhet të ngatërrohet me fragging, që është vrasja e qëllimshme (ose e tentuar) e paarsyeshme e ushtarakëve nga personeli tjetër që shërben në të njëjtën anë.

## Shiko edhe 
* Terminologjia ushtarake

## Burime
Industria e makinerive

parapamje|Prezantimi i industrisë së makinerive në një panair në Dresden, 1982.|280x280px
**Industria e makinerive** është një nënsektor i industrisë, që prodhon dhe mirëmban makina për konsumatorët, industrinë dhe shumicën e kompanive të tjera në ekonomi.

Kjo industri makinerish tradicionalisht i përket industrisë së rëndë. Në ditët e sotme, shumë kompani të vogla prodhuese industriale në këtë degë konsiderohen pjesë e industrisë së lehtë. Shumica e prodhuesve të veglave të makinerive në industrinë e makinerive quhen fabrika makinerish.

## Përmbledhje 
Industria e makinerive është një nënsektor i industrisë që prodhon një gamë produktesh nga veglat elektrike, llojet e ndryshme të makinerive dhe teknologjia shtëpiake deri te pajisjet e fabrikave etj. Nga njëra anë, industria e makinerive ofron:

* Mjetet e prodhimit për bizneset në bujqësi, miniera, industri dhe ndërtim.
* Mjetet e prodhimit për shërbimet publike, siç janë pajisjet për prodhimin dhe shpërndarjen e gazit, energjisë elektrike dhe ujit.
* Një gamë pajisjesh mbështetëse për të gjithë sektorët e ekonomisë, siç janë pajisjet për ngrohje, ventilim dhe ajër të kondicionuar të ndërtesave.

Këto mjete prodhimi quhen mallra kapitale, sepse investohet një sasi e caktuar kapitali. Pjesa më e madhe e këtyre makinerive të prodhimit kërkojnë mirëmbajtje të rregullt, e cila furnizohet nga kompani të specializuara në industrinë e makinerive.

Nga ana tjetër, industria e makinerive furnizon mallra të konsumit, duke përfshirë pajisje kuzhine, frigoriferë, lavatriçe, tharëse dhe të ngjashme. Prodhimi i radios dhe televizionit, megjithatë, përgjithësisht konsiderohet se i përket industrisë së pajisjeve elektrike. Vetë industria e makinerive është një klient i madh i industrisë së çelikut.

Prodhimi i industrisë së makinerive ndryshon shumë nga prodhimi me një njësi të vetme dhe prodhimi serik deri te prodhimi masiv. Prodhimi me një njësi të vetme ka të bëjë me ndërtimin e produkteve unike, të cilat specifikohen në kërkesat specifike të klientit. Për shkak të dizajnit modular, pajisje dhe makina të tilla shpesh mund të prodhohen në seri të vogla, gjë që ul ndjeshëm kostot. Nga një fazë e caktuar e prodhimit, kërkesat specifike të klientit përfshihen dhe krijohet produkti unik.

## Shiko edhe 
* Inxhinieria mekanike
* Makina
* Industria
* Prodhimi

## Burime
Otto Salomon

thumb
**Otto Aron Salomon** (1849–1907) ishte një edukator suedez dhe njëkohësisht një shkrimtar dhe përkrahës i shquar i lëvizjes arsimore Sloyd . I lindur në Göteborg të Suedisë në 1849, Salomon studioi në Institutin e Teknologjisë në Stokholm, por u largua pas një viti për të pranuar një pozicion si Drejtor i Seminarit të Mësuesve Sloyd në Nääs të Suedisë. Ishte gjatë kohës që ishte në seminar që Salomon arriti të popullarizonte lëvizjen arsimore Sloyd.

## Shih edhe 
* Slojdi
* Arsimi në Suedi

## Lidhje të jashtme 
* Otto Salomon në Byronë Ndërkombëtare të Arsimit
* Otto Salomon (1849-1907)
Mensa e studentëve të Universitetit të Prishtinës

**Mensa e studentëve të Universitetit të Prishtinës** është kantina kryesore e studentëve, e vendosur pranë konvikteve dhe kampusit universitar, e cila ka shërbyer për dekada si një hapësirë e përditshme ushqimi për mijëra të rinj. Ajo ofron mëngjes, drekë dhe darkë me çmime të përballueshme, duke u bërë pjesë e pandashme e jetës akademike dhe sociale. 

## Përmbledhje 
Për studentët e konvikteve, Mensa është një zgjidhje praktike dhe e domosdoshme, e vlerësuar për ushqimin e thjeshtë, por të bollshëm, si dhe për atmosferën e gjallë rinore që krijohet çdo ditë. Përtej funksionit ushqimor, ajo ka fituar një rol simbolik dhe kulturor, duke u bërë vend ku studentët takohen, shoqërohen dhe ndajnë përvoja të përbashkëta. Breza të ndryshëm e kujtojnë si pjesë të identitetit kolektiv të jetës universitare në Prishtinë, duke e parë jo vetëm si kantinë, por si një institucion që bashkon ushqimin me përvojën sociale dhe e bën jetën studentore më të plotë e më të afërt.  

Historikisht, Mensa u themelua në periudhën e zhvillimit të Universitetit të Prishtinës në vitet 1970, kur u ndërtuan edhe konviktet për të akomoduar studentët e ardhur nga e gjithë Kosova dhe më gjerë. Ajo u konceptua si pjesë e infrastrukturës universitare, duke siguruar ushqim të organizuar dhe të subvencionuar për studentët, në një kohë kur arsimi i lartë po merrte hov të madh në vend. Me kalimin e viteve, Mensa u bë jo vetëm një institucion praktik, por edhe një simbol i kujdesit shoqëror ndaj studentëve, duke pasqyruar ndryshimet ekonomike dhe sociale të shoqërisë kosovare. Në periudha të vështira, si gjatë viteve të krizës dhe pas luftës së fundit, ajo mbeti një pikë mbështetjeje për studentët, duke vazhduar të luajë rolin e saj si një element i qëndrueshëm i jetës universitare.  

## Shih edhe 
* Universiteti i Prishtinës

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
*
Muzika inteligjente për vallëzim

**Muzika inteligjente për vallëzim** *(anglisht: **intelligent dance music** ose **IDM**)* është zhanër i muzikës elektronike me origjinë në fillim të viteve 1990, i definuar nga eksperimentimi idiosinkratik në vend të kufizimeve specifike të zhanrit. Muzika që shpesh përshkruhet me këtë term u shfaq nga kultura dhe zërat e zhanreve të muzikës elektronike për vallëzim si acid house, ambient techno, Detroit techno, dhe breakbeat; është cilësuar si muzikë më e përshtatshme për dëgjim në shtëpi se sa vallëzim. Artistët prominentë të zhanrit përfshijnë Aphex Twin, Autechre, Squarepusher, μ-Ziq, the Black Dog, the Future Sound of London, dhe Orbital.

Përdorimi i termit "muzika inteligjente për vallëzim" ka të ngjarë të jetë inspiruar nga kompilacioni i vitit 1992 *Artificial Intelligence* nga Warp Records me formimin e "listës IDM" në vitin 1993, një listë postare elektronike e cila u krijua për diskutimin e artistëve anglezë të cilët ishin pjesë e kompilacionit.

## Shiko edhe
* Electronica
Reforma Gjentile

**Reforma Gjentile** e vitit 1923 ishte një reformë e sistemit arsimor italian përmes një sërë aktesh normative (dekretet legjislative mbretërore të 31 dhjetorit 1922, nr. 1679, 16 korrik 1923, nr. 1753, 6 maj 1923, nr. 1054, 30 shtator 1923, nr. 2102 dhe 1 tetor 1923, nr. 2185), nga filozofi neoidealist Giovanni Gentile, ministër i arsimit në kabinetin e parë të Benito Musolinit . Ajo njohu zyrtarisht 21 universitete në Itali.

## Rezultatet 
* Mosha e detyrueshme e arsimit u rrit në 10 vjet (vetëm arsimi fillor) dhe bazohej disi në një sistem shkallësh: pas pesë viteve të para të arsimit fillor, dikush mund të zgjidhte *scuola media*, e cila do të jepte akses të mëtejshëm në "liceo" dhe arsim tjetër të mesëm, ose *avviamento al lavoro*, i cili kishte për qëllim t'i jepte një hyrje të shpejtë shtresave të ulëta të fuqisë punëtore.
* Gentile krijoi *liceo classico* (që synonte të ishte kulmi i arsimit të mesëm, me qëllim formimin e klasave të larta të ardhshme).  ), e vetmja shkollë e mesme që jepte akses në të gjitha llojet e universiteteve. Gentile krijoi gjithashtu institute teknike, tregtare dhe industriale.
* Filozofia u bë çështja më e rëndësishme e mësimdhënies në *liceo classico* italiane. Kurset e filozofisë u dhanë në tre vitet e fundit të tij. Sipas idealizmit aktual, mësimdhënia e historisë dhe e filozofisë filloi të mbulohej nga një profesor i përbashkët unik. Në mënyrë të ngjashme, u krijua një *laurea* unike pesëvjeçare në histori dhe filozofi, e menduar si dy disiplina të lidhura në një rreth hermeneutik .  Reforma johebreje shfuqizoi çdo kurrikulë dhe program mësimor të përcaktuar nga qeveria italiane në nivel kombëtar, duke u dhënë mësuesve të filozofisë liri të plotë arsimimi .  Filozofia u identifikua si tipari kryesor i identitetit dhe shpirtit kombëtar italian,  si dhe një formë mendimi e përqendruar te mësuesi, zakonisht një mashkull që praktikisht jetonte dhe shkëmbente zakonin e tij mendor së bashku me studiuesit e tij.   Shqetësimet e Gentiles mbi mësimdhënien e filozofisë u shprehën në shkrimet e titulluara *L  insegnamento della filosofia nei licei* (1901), *Per  insegnamento della storia della filosofia* (1916) dhe *Difesa della filosofia* (1921). 
* Mësimi në gjuhë të tjera përveç italishtes u hoq, gjë që preku kryesisht shkollat e gjuhës gjermane në Tirolin e Jugut dhe shkollat e gjuhës sllovene dhe kroate në Marshin Julian .

## Shih edhe 
* Arsimi fashist

## Referime
Banka shkollore

parapamje|Rettig Bank nga P. Joh. Müller & Co., Berlin, 1904

**Banka shkollore** (gjermanisht *Schulbank*, suedisht *Skolbänk*) është një element i pandashëm i historisë së arsimit dhe kulturës pedagogjike. Ajo nuk është vetëm një mobilje praktike, por një simbol i vetë përvojës së nxënësit dhe i mënyrës se si shoqëritë kanë konceptuar mësimin gjatë shekujve.

## Përmbledhje 
Në shekullin XIX, me përhapjen e arsimit të detyrueshëm, bankat filluan të standardizoheshin. Modelet e hershme ishin prej druri dhe hekuri, shpesh të lidhura me disiplinën dhe uniformitetin e klasës. Në Shtetet e Bashkuara, patentat e viteve 1860–1880 sollën forma të integruara të tavolinës dhe karriges, si “Fashion School Desk” e vitit 1881, që u bë tipike për shkollat amerikane. Në Evropë, veçanërisht në Gjermani dhe Zvicër, u zhvilluan modele ergonomike të frymëzuara nga ide higjienike, si ato të mjekut dhe higjiensitit Friedrich Erismann, që synonin të parandalonin deformimet e shtyllës kurrizore dhe të mbronin shëndetin e fëmijëve.

Në Suedi, *skolbänk* u përdor gjerësisht nga mesi i shekullit XIX deri në fund të shekullit XX, duke reflektuar idealet e shtetit për arsimin e barabartë. Banka shkollore u bë metaforë e vetë procesit të të nxënit, aq sa termi përdoret shpesh për të shprehur përvojën e të qenit nxënës. Evolucioni i saj pasqyron kalimin nga stola të përbashkët për shumë nxënës drejt bankave individuale, duke reflektuar ndryshimin nga modeli i disiplinës kolektive te ai i individualizmit pedagogjik.

Në shekullin XX, materialet u diversifikuan: druri dhe hekuri u zëvendësuan nga çeliku, kromi dhe plastika, duke i bërë bankat më të lehta dhe më funksionale. Eksperimente të ndryshme, si ato në Belgjikë gjatë viteve 1920, synuan ta lidhin klasën me jetën e përditshme përmes bankave portative. Në dekadat e mëvonshme, me rritjen e ideve për fleksibilitet dhe kreativitet në mësimdhënie, bankat u përshtatën për të lejuar lëvizshmëri më të madhe, bashkëpunim në grupe dhe përdorim të teknologjisë moderne arsimore.

Sot, banka shkollore shihet si një element historik i kulturës arsimore, një mobilje e thjeshtë por e ngarkuar me kuptim, që pasqyron evolucionin e ideve mbi arsimin, disiplinën, shëndetin dhe përvojën e nxënësit. Ajo mbetet një simbol i gjallë i kalimit nga arsimi tradicional drejt formave më të hapura dhe fleksibile të mësimdhënies.

## Shih edhe 
* Dërrasa e zezë
* Klasa mësimore
* Teknologjia arsimore
Claudia Sheinbaum

**Claudia Sheinbaum Pardo**  (e lindur më 24 qershor 1962) është një politikane meksikane, shkencëtare e energjisë dhe ndryshimeve klimatike, si dhe akademike, e cila po shërben aktualisht si presidentja e 66-të e Meksikës që nga viti 2024. 

Ajo është gruaja e parë dhe njëkohësisht e para presidente me prejardhje hebreje që mban këtë post.    Anëtare e Partisë Morena, e cila në shqip nënkupton Lëvizjen Kombëtare të Rigjenerimit dhe ka shërbyer më parë si Kryetare e Qeverisë e Qytetit të Meksikos nga viti 2018 deri në vitin 2023. Në vitin 2025, *Forbes* e renditi Sheinbaumin si gruan e pestë më të fuqishme në botë. 

Shkencëtare me profesion, Sheinbaum mban titullin doktor në inxhinieri energjitike nga Universiteti Kombëtar Autonom i Meksikës (UNAM). Ajo është bashkautore e mbi 100 artikujve shkencorë dhe dy librave mbi energjinë, mjedisin dhe zhvillimin e qëndrueshëm. 

## Jeta dhe karriera 
Lindur më 24 qershor 1962, Sheinbaum vjen nga një familje me prejardhje hebreje. Gjyshërit e saj nga ana e nënës ishin hebrenj dhe emigruan në Meksikë nga Bullgaria për të shpëtuar nga regjimi nazist, ndërsa gjyshërit e saj nga ana e të atit janë me prejardhje nga Lituania.

Ajo pati një karrierë të shkëlqyer si shkencëtare përpara se të merrej me politikë. 

## Angazhimi politik 
Sheinbaum u bashkua me Partinë e Revolucionit Demokratik (PRD) në vitin 1989. Në vitet 2000 deri në 2006, ajo shërbeu si sekretare e mjedisit në Distriktin Federal nën qeverisjen e  Andrés Manuel López Obrador në qytetin e Meksikës. Në vitin 2014, ajo u largua nga PRD për t'u bashkuar me lëvizjen e sapokrijuar nga López Obrador, Morena. Në vitin 2015 u zgjodh kryetare e bashkisë Tlalpan në qytetin e Meksikës.  

Më pas, në vitin 2018 ajo u zgjodh si kryetarja e parë grua e qytetit të Meksikos, një post që e mbajti deri në vitin 2023, kur u largua për të kandiduar për presidente.  

### Presidenca 
Si presidente, Sheinbaum miratoi një sërë reformash kushtetuese me mbështetjen e shumicës së saj legjislative, duke përfshirë përfshirjen e programeve sociale në Kushtetutë, përmbysjen e aspekteve kryesore të reformës energjetike të vitit 2013 për të forcuar kontrollin shtetëror mbi sektorin e energjisë dhe urdhërimin që rritja e pagës minimale të jetë mbi normën e inflacionit.  

## Referime
Sheshi "Italia"

**Sheshi "Italia"** është një nga sheshet kryesore të Tiranës, në Shqipëri.

Ndodhet në fund të Bulevardit Dëshmorët e Kombit, në lindje të Sheshit "Nënë Tereza". Gjendet mes Rektoratit të Universitetit të Tiranës dhe Arenës Kombëtare.

## Shih edhe 
* Sheshi Nënë Tereza

## Referime
Soner Türker

**Soner Türker** (lindur më 1 janar 1980) është një aktor turk i njohur për rolet e tij në seriale televizive dhe filma turq. Ai u bë më i njohur për publikun pas rolit të tij në serialin televiziv *Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz*, ku interpretoi personazhin Selman Korkmaz.

## Jeta dhe karriera 
Soner Türker filloi karrierën e tij në aktrim në teatër, duke marrë pjesë në disa shfaqje lokale para se të kalonte në televizion dhe kinematografi.

Ai u bë i njohur nga publiku turk pas pjesëmarrjes në serialin *Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz*, ku luajti personazhin Selman Korkmaz.

Përveç roleve televizive, Türker ka marrë pjesë edhe në filma turq, duke përfshirë *Sırrını Biliyorum* dhe *Bodrum Seferi*, të cilat u mbuluan nga media turke për galat dhe premierat e tyre.

Gjatë karrierës së tij, ai ka kombinuar projekte televizive dhe filmike, duke ndërtuar një profil të qëndrueshëm në industrinë turke të argëtimit dhe duke fituar vëmendje të mediave për performancat e tij.

## Filmografia 
### Televizion 
* *Eşkıya Dünyaya Hükümdar Olmaz* – Selman Korkmaz

### Filma 
* *Sırrını Biliyorum* (2024)
* *Bodrum Seferi* (2024)

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* Soner Türker në IMDb
Hasan Şahintürk

**Hasan Şahintürk** (lindur më 5 tetor 1967) është një aktor turk i njohur për rolet e tij në seriale televizive dhe filma që nga fillimi i viteve 2000. Ai ka shfaqur një karrierë të gjatë në ekran, duke luajtur në disa prej produksioneve më të njohura turke të dekadave të fundit. 1

## Jeta dhe karriera 
Hasan Şahintürk ka lindur më 5 tetor 1967 në Bergama, provinca İzmir, Turqi. Ai u diplomua në **Anadolu Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümü** (Konservatori Shtetëror i Universitetit Anadolu, departamenti i teatrit), ku mori bazat e trajnimit të tij profesional në aktrim. 2

Pasi filloi karrierën profesionale në vitet e hershme të viteve 2000, Şahintürk u shfaq për herë të parë në serialin televiziv **Sırlar Dünyası / Sır Kapısı** në vitin 2002. Ai ka ndjekur një karrierë të qëndrueshme në industrinë turke, duke marrë role kryesore dhe dytësore në shumë seriale dhe disa filma. 3

Akti i tij ka përfshirë pjesëmarrje në shumë seriale të njohura të televizionit turk, përfshirë **Arka Sıradakiler**, **Leyla ile Mecnun**, **Güneşi Beklerken**, **Savaşçı**, **Bir Aile Hikayesi**, **Vurgun**, **Öğretmen**, **Alef** dhe më shumë. Ai gjithashtu ka luajtur në produksione filmike si *Bornova Bornova*, *Kurtlar Vadisi: Gladio*, *Made in Europe* dhe *Mavi Kuş*. 4

Në vitet e fundit, Hasan Şahintürk ka vazhduar të jetë aktiv në ekran, duke u përfshirë në projekte moderne televizive dhe duke fituar vëmendje të mediave për interpretimet e tij të shumta. �5

## Filmografia 
### Televizion 
* 2002 – *Sırlar Dünyası / Sır Kapısı*  
* 2005 – *Çapkın*  
* 2006 – *Mavi Kuş*  
* 2009‑2011 – *Arka Sıradakiler*  
* 2012 – *Leyla ile Mecnun*  
* 2013‑2014 – *Güneşi Beklerken*  
* 2015 – *Acil Servis*  
* 2015 – *Kiraz Mevsimi*  
* 2017 – *Savaşçı*  
* 2019 – *Bir Aile Hikayesi*  
* 2019 – *Vurgun*  
* 2020 – *Öğretmen*  
* 2020 – *Alef*  
* (Lista mund të zgjerohet sipas burimeve të mëtejshme) 6

### Filma 
* 2007 – *Made in Europe*  
* 2009 – *Bornova Bornova*  
* 2009 – *Kurtlar Vadisi: Gladio*  
* ... (sipas projekteve të konfirmuara në SinemaTürk) 7

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* Hasan Şahintürk në IMDb
Kerim Ilhan

**Kerim İlhan** (lindur më 2002) është një aktor turk i njohur për rolet e tij në serialet televizive, duke përfshirë *Gecenin Ucunda* dhe *Rüya Gibi*. 

## Jeta dhe karriera 
Kerim İlhan ka lindur në vitin 2002 në Stamboll, Turqi. Ai u edukua në fushën e aktrimit dhe përfundoi studimet e tij në Okan University, dega e Teatrit, ku mori trajnimin bazë profesional në aktrim dhe interpretim. 

Që në fillim të karrierës së tij, İlhan u përfshi në projekte të ndryshme artistike, duke përfshirë shfaqje teatrore dhe reklama televizive. Ai luajti në pjesën teatrale *Çaresizlik Üzerine* dhe u shfaq në reklama për marka të njohura si Coca‑Cola dhe Dankek 8‑Kek, duke fituar eksperiencë dhe vëmendje në skenën e aktrimit të rinjve. 

Ai filloi karrierën e tij në ekran me rolin e **Can Pekdemir** në serialin dramatik turk *Gecenin Ucunda* (2022–2023), i cili i solli vëmendje të gjerë nga publiku dhe kritika. Ky rol u konsiderua një hap i rëndësishëm përpara në karrierën e tij në industrinë e transmetimit turk. 

Më vonë, ai u bë pjesë e serialit të ri turk *Rüya Gibi*, i cili u transmetua në vitin 2025. Ai është pjesë e kastit kryesor, duke vazhduar të ndërtojë një profil të fortë në industrinë turke të argëtimit dhe duke fituar vëmendje për interpretimet e tij të ndryshme në produkte televizive moderne. 

Përtej ekranit, ai ka marrë pjesë në intervista dhe promovime mediatike, ku ka folur rreth eksperiencave të tij në aktrim dhe pritshmërive për projektet e ardhshme, duke rritur profilin e tij mes fansave dhe publikut turk dhe ndërkombëtar. 

## Filmografia 
### Televizion 
* *Gecenin Ucunda* (2022–2023) – Can Pekdemir 
* *Rüya Gibi* (2025–2026) – Cast 

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* Kerim İlhan në IMDb
Myslimani i moderuar

**Myslimani i moderuar** dhe **Islami i moderuar** janë terma që përdoren brenda diskursit fetar dhe politik për të përshkruar anën e kundërt të ekstremizmit islamik dhe nënkuptojnë se mbështetja e terrorizmit islamik është karakteristikë e grupeve ekstremiste brenda Islamit, dhe grupet e moderuara të myslimanëve denoncojnë dhunën ekstremiste si terrorizmi islamik, xhihadizmi dhe islamizmi radikal.

Moderimi në Islam dhe Islami i moderuar janë gjithashtu terma që ndodhin si interpretim i konceptit islamik të moderimit, si dhe Iktisad (arabisht: اقتصاد, fjalë për fjalë 'Kursimi') dhe Wasat (arabisht: وسط, fjalë për fjalë 'Qendra'). Koncepti islamik i moderimit përmendet në Kuran dhe përdoret për të përshkruar komunitetin mysliman:Dhe kështu ju kemi bërë një bashkësi të moderuar që të jeni dëshmitarë mbi njerëzit.

—El-Bekare, 2:143Pikëpamjet e moderuara, në kuptimin e parë, janë të përhapura sipas sondazheve të opinionit. Shumica në njëmbëdhjetë vende myslimane sunite është shumë negative ndaj Shtetit Islamik. Perceptimet e moderuara janë veçanërisht të zakonshme midis myslimanëve në botën perëndimore, siç është Islami në Evropë. Midis myslimanëve amerikanë, 82% (2017) janë të shqetësuar për ekstremizmin global mysliman, 81% besojnë se sulmet vetëvrasëse me bombë nuk mund të justifikohen kurrë dhe 48% besojnë se udhëheqësit myslimanë nuk kanë bërë mjaftueshëm për të parandaluar ekstremizmin (2011).

## Islamizmi i moderuar 
Islami i moderuar nuk duhet të ngatërrohet me islamizmin e moderuar. Përpara zgjedhjeve të vitit 2008 në Egjipt, Vëllazëria Myslimane fundamentaliste përshkruhej si islamiste e moderuar në krahasim me islamistët radikalë në partinë salafiste të vendit.

Partia Ennahdha e Tunizisë është përshkruar si një parti islamiste e moderuar që nga vitet 1980, kur ajo mbështeti një degë "tuniziane" të islamizmit që njihte demokracinë, pluralizmin politik dhe një "dialog" me Perëndimin. Në vitin 2011, një zëdhënës i partisë e përshkroi atë si islamike të moderuar dhe jo islamiste, pasi nuk dëshiron një teokraci.

## Shiko edhe 
* Moderimi në Islam
* Myslimanët
* Islami

## Referime
Meme interneti

parapamje|Një makro imazhi lolcat, një stil meme-sh veçanërisht popullor në mesin dhe fundin e viteve 2000.
Një **meme interneti**, ose **meme**  është një artikull kulturor (si një ide, sjellje ose stil) që përhapet në të gjithë internetin, tani kryesisht përmes platformave të mediave shoqërore. Memet e internetit manifestohen në një sërë formatesh, duke përfshirë imazhe, video (p.sh. GIF) dhe përmbajtje të tjera virale. Karakteristikat kryesore të memeve përfshijnë tendencën e tyre për t'u parodizuar, përdorimin e tyre të intertekstualitetit, përhapjen e tyre virale dhe evolucionin e tyre të vazhdueshëm. Termi meme u prezantua fillimisht nga Richard Dawkins në librin e tij të vitit 1976 "The Selfish Gene" për të përshkruar konceptin e transmetimit kulturor të një njësie të vetme, analoge me biologjinë.

Termi meme interneti u shpik nga Mike Godwin në vitin 1993 në lidhje me mënyrën se si memet u përhapën përmes komuniteteve të hershme online, duke përfshirë forumet e mesazheve, grupet Usenet dhe email-in. Shfaqja e platformave të mediave shoqërore si YouTube, Twitter, Facebook dhe Instagram i diversifikoi më tej memet dhe përshpejtoi përhapjen e tyre. Memet e ndyra dhe surrealiste janë disa nga zhanret më të reja, me formate më të reja si videot me format të shkurtër të popullarizuara nga platforma si Vine dhe TikTok. Memet më të reja të internetit (veçanërisht ato me cilësi të ulët) shpesh klasifikohen si kalbje truri.

Memet tani njihen si një aspekt i rëndësishëm i kulturës së internetit dhe janë objekt i kërkimit akademik. Ato shfaqen në një spektër të gjerë kontekstesh, duke përfshirë marketingun, ekonominë, financat, politikën, lëvizjet shoqërore, fenë dhe kujdesin shëndetësor. Ndërsa memet shpesh shihen si të përfshira në mbrojtjen e përdorimit të drejtë, përfshirja e tyre e materialit nga veprat ekzistuese mund të rezultojë në mosmarrëveshje për të drejtat e autorit.

## Shiko edhe 
* Interneti
* Shakaja
* Komedia

## Burime
Puna në burg

parapamje|Të dënuar meshkuj qepnin në burgun Văcărești në Bukuresht, Rumani, vitet 1930.
**Puna penale** ose **puna në burg** është një term për lloje të ndryshme të punës së detyruar që të burgosurit duhet të kryejnë, zakonisht punë manuale. Puna mund të jetë e lehtë ose e rëndë, varësisht nga konteksti. Format e dënimit që përfshijnë punën penale kanë përfshirë shërbimin e detyruar, shërbimin penal dhe burgimin me punë të detyruar. Termi mund t'i referohet disa skenarëve të lidhur: puna si një formë ndëshkimi, sistemi i burgjeve i përdorur si mjet për të siguruar punën dhe puna si sigurim i punës për të dënuarit. Këto skenarë ndonjëherë zbatohen për ata që janë të burgosur për arsye politike, fetare, lufte ose të tjera, si dhe për të dënuarit penalë.

Zbatimet në shkallë të gjerë të punës penale përfshijnë kampet e punës, fermat e burgjeve, kolonitë penale, njësitë ushtarake penale, transportin penal ose në anijet e burgjeve.

## Shiko edhe 
* Puna e detyruar
* Burgimi
* Biblioteka e burgut

## Referime
Ndikimi i inteligjencës artificiale në arsimin e mesëm

__NOINDEX__

## Ndikimi i inteligjencës artificiale në arsimin e mesëm 
**Inteligjenca artificiale në arsimin e mesëm** i referohet përdorimit të sistemeve të bazuara në inteligjencë artificiale për të përmirësuar procesin e mësimdhënies dhe të nxënit në shkollat e mesme. Këto teknologji përdoren për analizimin e të dhënave arsimore, personalizimin e mësimit dhe mbështetjen e mësuesve në organizimin e materialeve mësimore. Gjakova

## Përkufizimi 
Inteligjenca artificiale është një degë e shkencave kompjuterike që zhvillon sisteme të afta të kryejnë detyra që zakonisht kërkojnë inteligjencë njerëzore, si analiza e informacionit, zgjidhja e problemeve dhe kuptimi i gjuhës natyrore. Në kontekstin e arsimit, këto teknologji përdoren për të ndihmuar nxënësit dhe mësuesit në procesin e të mësuarit.
parapamje|228x228px|Shkolla Kosova Lezhe

## Përdorimi në shkolla 
Në shkollat e mesme, inteligjenca artificiale përdoret në disa mënyra:

* **Platforma mësimore inteligjente** që përshtasin materialin sipas nivelit të nxënësit.
* **Asistentë virtualë** që ndihmojnë nxënësit në gjetjen e informacioneve dhe shpjegimin e koncepteve.
* **Analiza e progresit të nxënësve** për të identifikuar vështirësitë në të nxënë.
* **Automatizimi i detyrave administrative**, si vlerësimi i testeve ose organizimi i materialeve mësimore.

## Përfitimet 
Përdorimi i inteligjencës artificiale në arsimin e mesëm mund të sjellë disa përfitime:

# personalizim të procesit të të mësuarit
# qasje më të shpejtë në informacion
# mbështetje për mësuesit në përgatitjen e materialeve
# analizë më të mirë të rezultateve të nxënësve

## Sfida 
Megjithatë, përdorimi i këtyre teknologjive paraqet edhe disa sfida, si:

* mbrojtja e privatësisë së të dhënave të nxënësve
* nevoja për pajisje teknologjike dhe internet të qëndrueshëm
* trajnimi i mësuesve për përdorimin e sistemeve të reja

## Referime 
## Perspektiva e ardhshme 
Me zhvillimin e teknologjisë, pritet që inteligjenca artificiale të luajë një rol gjithnjë e më të rëndësishëm në arsimin e mesëm. Integrimi i sistemeve inteligjente mund të kontribuojë në krijimin e metodave më efektive dhe më të personalizuara të të mësuarit.
| license = CC BY-SA 4.0
Magazinimi vetanak

parapamje|Dollapë magazinimi në Stacionin Qendror të Tampere-s në Tampere, Finlandë.
**Magazinimi vetanak** ose **vetëshërbim magazinimi** është një industri që u jep me qira hapësira magazinimi (si dhoma, dollapë, kontejnerë transporti dhe/ose hapësirë ​​të jashtme), të njohura edhe si "njësi magazinimi", qiramarrësve, zakonisht në baza afatshkurtra (shpesh muaj pas muaji). Qiramarrësit e magazinimit vetanak përfshijnë biznese dhe individë.

Kur diskutojnë pse një hapësirë ​​magazinimi jepet me qira, ekspertët e industrisë shpesh i referohen "4D-ve të jetës" (vdekja, divorci, caktimi i kufijve dhe zhgënjimi; kjo e fundit mund t'i referohet ose qiramarrësit që zhvendoset në një zonë tjetër dhe ka nevojë për hapësirë ​​për të ruajtur sendet derisa ato të mund të zhvendosen në vendndodhjen e re, ose një martese të mëvonshme që rezulton në çiftin që ka sende të dyfishta).

## Përshkrimi 
parapamje|Korridor me njësi vetë-magazinimi (në Minilager Oslo).
Depozitat e vetë-magazinimit japin me qira hapësirë ​​në baza afatshkurtra (shpesh muaj pas muaji, megjithëse janë të disponueshme mundësi për qira afatgjata) për individë (zakonisht ruajnë mallra shtëpiake; pothuajse të gjitha juridiksionet ndalojnë përdorimin e hapësirës si vendbanim) ose për biznese (zakonisht ruajnë inventar të tepërt ose të dhëna të arkivuara). Disa ambiente ofrojnë kuti, brava dhe furnizime paketimi për shitje për të ndihmuar qiramarrësit në paketimin dhe ruajtjen e mallrave të tyre, dhe gjithashtu mund të ofrojnë qira kamionësh (ose mund të lejojnë përdorimin falas të një kamioni për një qiramarrës të ri).

Shumica e ambienteve të magazinimit ofrojnë sigurim për blerje; gjithashtu, qiradhënësi mund të mbulohet nga polica e tij e sigurimit (nëse një polisë e tillë ka mbulim për artikujt e ruajtur jashtë ambienteve të të siguruarit) ose mund të blejë sigurim për të mbuluar artikujt (të cilin ambienti mund ta ofrojë si shërbim përmes një transportuesi të palës së tretë, dhe në disa raste mund të kërkojë që qiradhënësi ta blejë si kusht për qira).

Hapësirat e marra me qira shpesh sigurohen nga brava dhe çelësi i vetë qiramarrësit. Ndryshe nga një depo, punonjësit e një objekti magazinimi zakonisht nuk kanë akses të rastësishëm në përmbajtjen e hapësirës (dhe, kështu, objekti në përgjithësi nuk është përgjegjës për vjedhje). Një objekt magazinimi nuk merr në zotërim ose kontroll përmbajtjen e hapësirës, ​​përveç nëse vendoset një barrë për mospagesë të qirasë, ose nëse njësia nuk është e kyçur, objekti mund ta kyçë njësinë derisa qiramarrësi të sigurojë drynin e vet.

## Shiko edhe 
* Magazinimi
* Depoja
* Logjistika

## Referime