Leonardo DiCaprio

**Leonardo Wilhelm DiCaprio** (lindi më 11 nëntor 1974) është një aktor dhe producent filmash amerikan. I njohur për punën e tij në filma biografikë dhe të periudhës, ai është fitues i shumë çmimeve, duke përfshirë një Academy Award, një British Academy Film Award, dhe tre Golden Globe Awards. Që nga viti 2019, filmat e tij kanë fituar mbi 7.2 miliardë dollarë në të gjithë botën dhe ai është renditur tetë herë në renditjen vjetore të aktorëve më të paguar në botë.

I lindur në Los Anxhelos, DiCaprio e filloi karrierën e tij në fund të viteve 1980 duke u shfaqur në reklama televizive. Ai pati një rol të përsëritur në sitcom-in *Parenthood* (1990–1991) dhe pati rolin e tij të parë të madh në film si autori Tobias Wolff në ''This Boy's Life* (1993). Ai mori vlerësime kritike dhe nominimin e tij të parë për Academy Award për interpretimin e një djali me aftësi të kufizuara në zhvillim në *What's Eating Gilbert Grape* (1993). DiCaprio arriti famë ndërkombëtare me romancat me yje *Romeo + Juliet* (1996) and *Titanic* (1997). Pasi ky i fundit u bë filmi me fitimet më të larta në botë në atë kohë, ai e uli ngarkesën e punës për disa vite. Në një përpjekje për të hequr dorë nga imazhi i tij i një heroi romantik, DiCaprio kërkoi role në zhanre të tjera, duke përfshirë dramat kriminale të vitit 2002 *Catch Me If You Can* dhe *Gangs of New York*; kjo e fundit shënoi të parin nga shumë bashkëpunimet e tij të suksesshme me regjisorin Martin Scorsese.

DiCaprio vazhdoi të merrte vlerësime për performancat e tij në filmin biografik *The Aviator* (2004), thrillerin politik *Blood Diamond* (2006), dramën kriminale *The Departed* (2006) dhe dramën romantike *Revolutionary Road* (2008). Më vonë ai bëri dokumentarë mjedisorë dhe luajti në disa projekte të suksesshme të regjisorëve të profilit të lartë, duke përfshirë thrillerin aksion *Inception* (2010), filmin perëndimor *Django Unchained* (2012), filmin biografik *The Wolf of Wall Street* (2013), dramën mbijetese *The Revenant* (2015)—për të cilën fitoi Academy Award për Aktorin më të Mirë- dramat komike *Once Upon a Time in Hollywood* (2019) dhe *Don't Look Up* (2021), dhe dramën kriminale *Killers of the Flower Moon* (2023).

DiCaprio është themeluesi i Appian Way Productions—një kompani prodhimi që ka realizuar disa nga filmat e tij dhe serinë dokumentare *Greensburg* (2008–2010)—dhe i Leonardo DiCaprio Foundation, një organizatë jofitimprurëse e përkushtuar për promovimin e ndërgjegjësimit mjedisor. Si I Dërguar i Paqes i Kombeve të Bashkuara, ai mbështet rregullisht kauza bamirësie. Në vitin 2005, ai u emërua Komandant i Order of Arts and Letters për kontributet e tij në arte, dhe në vitin 2016, ai u shfaq në listën e 100 personave më me ndikim në botë të revistës *Time*. DiCaprio u votua si një nga 50 aktorët më të mëdhenj të të gjitha kohërave në një sondazh të lexuesve të vitit 2022 nga *Empire*.

## Jeta e hershme 
DiCaprio lindi në 11 nëntor 1974, në Los Anxhelos, Kaliforni. Ai është fëmija i vetëm i Irmelin Indenbirken, një sekretare ligjore dhe George DiCaprio, një artist dhe shpërndarës nëntokësor i komiksit. Ata u takuan ndërsa ndoqën kolegj dhe u transferuan në Los Anxhelos pasi u diplomuan. Irmelin është gjermane, dhe George është me prejardhje italiane dhe gjermane. Babai i Irmelinit, Wilhelm Indenbirken, ishte gjerman, dhe nëna e saj, Helene Indenbirken, ishte një emigrante ruse që jetonte në Gjermani.

Prindërit e DiCaprio e emëruan atë Leonardo sepse nëna e tij shtatzënë së pari e ndjeu atë të godiste ndërsa ajo po shikonte një pikturë Leonardo da Vinci në muzeun Uffizi në Firence, Itali. Kur ai ishte një vjeç, prindërit e DiCaprio u shkurorëzuan pasi George ra në dashuri me një grua tjetër dhe u shpërngul. George jetoi me të dashurën e tij dhe djalin e saj, Adam Farrar, me të cilin DiCaprio zhvilloi një lidhje të ngushtë. DiCaprio dhe nëna e tij më vonë u transferuan në lagje të tjera, të tilla si Los Feliz. DiCaprio ka përmendur se u rrit i varfër në një lagje të rrënuar me prostitucion, krim dhe dhunë.

Duke marrë pjesë në Los Angeles Center for Enriched Studies për katër vjet dhe më vonë Seeds Elementary School, ai më vonë u regjistrua në John Marshall High School. DiCaprio nuk e pëlqeu shkollën publike dhe në vend të kësaj, ai donte të dëgjonte audicion për punë aktrimi. Ai u largua nga shkolla e mesme më vonë, duke fituar përfundimisht një diplomë të përgjithshme ekuivalence.

Paraqitja e tij e parë në televizion ishte në serinë e fëmijëve *Romper Room*, dhe u pushua nga shfaqja për sjellje të pahijshme. Pritësi i shfaqjes ka mohuar që çdo fëmijë të ishte larguar nga shfaqja në këtë mënyrë. Kur ishte 11 vjeç, ai pothuajse u largua duke vepruar në mënyrë që të ndiqte breakdancing, pasi kishte marrë vendin e dytë në një konkurs në Gjermani. Në moshën 14 vjeç, ai filloi të shfaqej në disa reklama për vetura [Matchbox (brand)|Matchbox]], të cilat ai i quan rolin e tij të parë. DiCaprio më vonë u shfaq në reklama për Kraft Singles, Bubble Yum dhe Apple Jacks. Në vitin 1989, ai luajti rolin e Glen në dy episodet e shfaqjes televizive *The New Lassie*.

Nga fillimi i viteve 1990, DiCaprio filloi të veprojë rregullisht në televizion, duke filluar me një rol në pilotin e *The Outsiders* (1990) dhe një episod të soap opera *Santa Barbara* (1990), në të cilën ai luajti një alkoolik adoleshent. Prospektet e karrierës së DiCaprio u përmirësuan kur ai u hodh në *Parenthood'', një seri e bazuar në filmin komedi të vitit 1989 me të njëjtin emër. Për t'u përgatitur për rolin e Garry Buckman, një adoleshent i trazuar, ai analizoi performancën e Joaquin Phoenix në filmin origjinal. Puna e tij atë vit i fitoi atij dy nominime në 12th Youth in Film Awards—Aktori i Ri më i Mirë në një Seri Ditore për *Santa Barbara* dhe Aktori i Ri më i Mirë që luan në një Seri të Televizive për *Parenthood*.

## Karriera 
[thumb|DiCaprio në [Festivali Tribeca|Festivalin e Filmit Tribeca, 2007]]

### Vitet 1996-2000 
Ne vitin 1996 , Leonardo DiCaprio duket perballe Claire Danes , ne filmin e Baz Luhrmann "Romeo + Juliet" , nje modernizim i shkurtuar i tragjedise romantike te William Sheakspeare me te njejtin emer ,  i cili mbajti dialogun origjinal Shakespearean. Ky projekt ishte nje nga filmat e pare i cili grumbulloi shume para dhe ndikoi ne statutin qe do te kishte ne te ardhmen DiCaprio , duke grumbulliar ne kutine e saj  147.000.000 $, Me vone po ate vit ai luajti ne dramen familjare te Jerry Zaks : Marvin's Room, duke u ribashkuar me Robert De Niro. Bazuar ne shkenarin e pershtatur te  Scott McPherson te vitit 1991 me te njejtin emer,  filmi rrotullohet rreth dy motrave, luajtur nga Meryl Streep dhe Diane Keaton, te cilat jane bashkuar permes nje tragjedie pas 17 viteve ftohtesi. DiCaprio portretizoi karakterin e Hank , djali problematik i Meryl Streep , i cili ka qene i angazhuar ne nje azil mendor për vendosjen e zjarrit në shtëpinë e nënës së tij.

Ne vitin 1997 , ai luajti ne Titanic e James Cameron , ne krah te Kate Winslet. Hedhur si 20 vjecari Jack Dawson , nje njeri i varfer nga Wisconsin , i cili fiton 2 bileta te klasit te trete  ne anijen fatkeqe RMS Titanic. DiCaprio fillimisht refuzoi te portretizonte karakterin por ai ishte vazhdimisht i inkurajuar nga James Cameron per ta lujatur kete rol , i cili fuqimisht besonte ne aftesite e tij te aktrimit. Kunder cdo pritjeje , ky film u be filmi me te ardhura me te larta te kohes deri me sot (kjo shifer u tejkalua nga nje tjeter film i Cameron ne vitin 2010  :Avatar) , duke fituar me shume se US$1.843 bilione ne kutine e tyre ne mbare boten, duke e shnderruar DiCaprio ne superstarin e filmit komercial. Kjo rriti numrin e fansave te tij , sidomos nga vajzat adoleshente dhe grate e reja, e cila pergjithesisht u njoh si Leo Mania. Ai u nominua ne eventet me prestigjoze , duke perfshire nje nominim  te dyte per Golden Globe. Pas suksesit te Titanic , DiCaprio deklaroi  : "Une nuk kam lidhje me veten gjate gjithe fenomenit Titanic dhe se c'fare fytyra ime u be neper bote. Une kurre nuk do ta arrij ate popullaritet perseri , dhe nuk e pres kete. Eshte dicka qe une madje as nuk do te perpiqem ta arrij".

Vitin pasardhes , DiCaprio beri nje paraqitje vete- tallese gur  i gdhendur , ne satiren kaustike te industrise se fames te Woody Allen : Celebrity (1998). Po ate vit , ai luajti edhe ne rolin e dyfishte , mbreti batakci Louis XIV dhe sekreti i tij , vellai i tij simpatik Filipi ne filmin e Randall Wallace "The man in the iron mask" , bazuar ne filmin me te njejtin titull te vitit 1939. Pavaresisht se mori pergjigje negative , ky film pati sukses ne kutine e tij , duke fituar US$180 milione nderkombtarisht. Edhe pse performanca e Leonardo DiCaprio ishte pritur mire pergjithesisht , me kritike nga Entertainment Weekly  , Owen Gleiberman shkruajti  : Hemafroditi rrenqethes DiCaprio , mezi duket i vjeter mjaftushem , per te luajtur dike me hormone , por ai eshte aktor fluid dhe instiktiv, me nje fytyre engjelli te djallezuar" , ai u vleresua nga Golden Rapsberry Award per ciftin me te keq skenik per te dyja misherimet vitin e ardhshem.

Projekti i ardhshem i DiCaprio ishte drama  "The Beach" (2000) ,  një përshtatje e romanit të te njëjtit titull te Alex Garland e 1996. Duke luajtur krahas Tilda Swinton and Virginie Ledoyen , ai portretizoi nje turist amerikan i cili po kerkonte nje jete perfekte ne nje komune sekrete , ne nje ishull ne gjirin e Tajlandes.  Buxhetuar ne  $US50 milione , filmi pati sukses nga ana financiare me fitim 144 milion dollare ne gjithe boten, por me projektet e meparshme te DiCaprio , filmi u kritikua shume nga kritiket. Todd McCarthy i Variety vuri në dukje se Roli DiCaprio-s,  Richard është shumë njeri i zakonshëm amerikan dhe jo mjaft e një individi të mirë-përcaktuar , i cili teresisht kap interesin dhe imagjinaten e dikujt, dhe DiCaprio , krejt i shikueshem , nuk e pajis ate me sjellje te cuditshme ose shenja dalluese per ta bere kete njeri nga askund , ne nje karakter dimensional. Vitin tjeter ai u nominua ne Razzie Awards per punen e tij ne film.

## Jeta personale 
Është shoku më i mirë me aktorin Tobey Maguire, te cilin ai e takoi gjate audicioneve te serialit televiziv "Parenthood" ne 1990 , dhe gjithashtu eshte mik prej nje kohe te gjate me aktoret Kevin Connolly , Lukas Haas dhe partneren e tij ne dy filmat Titanic dhe Revolutionary Road . Ai ka qene shok femijerie me aktorin Christopher Pettiet . 
Lidhjet e tij romantike kane qene gjeresisht te zbuluara ne media. Ai pati nje lidhje me modelen Kristen Zang , dhe modelen britanike Emma Miller. Ne vitin 2001 , ai takoi modelen braziliane Gisele Bündchen , me te cilen pati nje lidhje , deri ne ndarjen e tyre ne vitin 2005. DiCaprio filloi nje lidhje me modelen Bar Rafaeli ne nentor te 2005, pasi e takoi ate ne nje feste ne Las Vegas te organizuar per anetaret e U2 .

## Filmografia 
[thumb|250px|Leonardo DiCaprio, [Martin Scorsese dhe Cameron Diaz në Cannes, 2002]]

## Nominime dhe çmime 
## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* Leonardo DiCaprio Foundation
*