Roza Anagnosti

**Roza Anagnosti (**Xhuxha), (Tiranë, 27 tetor 1943) është aktore e shquar e Teatrit Kombëtar dhe kinematografisë, bashkëshorte e regjisorit po ashtu mjaft të njohur Dhimitër Anagnosti.

### Fëmijëria 
Roza Anagnosti ka lindur në Tiranë, por origjinën e ka nga Mirdita dhe në fëmijëri mbante mbiemrin Xhuxha. I ati ka qenë oficer karriere, kurse nëna shtëpiake. Pas çlirimit të vendit më 1944, familja u shpërngul në qytetin e Shkodrës ku jetonte edhe familja e gjyshit nga nëna. Aty përfundoi shkollën fillore dhe të mesme. Qëkur ishte në kopsht ka treguar prirje artistike(muzikë dhe balet), që u bënë më të dukshme e më të qëndrueshme me ecurinë e viteve. Nën drejtimin e pedagogëve L.Deda, H.Shahini, Tonin Harapi në Shtëpinë e Pionierit dhe Preng Jakova në Shtëpinë e Kulturës, kur për tre vjet bëri kurse baleti me balet maestro profesionist, do të startonte edhe rrugën e bukur të artit. Por sikurse shkruan artistja në kujtimet e saj, megjithëse u cilësua si një vajzë me talent në të ardhmen, ëndrra e saj nuk e pati të lehtë.

### Karriera 
Roza kthehet në Shkodër ku vazhdoi gjimnazin “29 Nëntori”. Por në të njëjtën kohë dha provimet me korrespodencë në Liceun Artistik dega e artit dramatik. Në vitin 1965 u diplomua në degën e dëshiruar, duke çelur njëherësh dritën jeshile për t’iu futur rrugës së artit.

E filloi karrierën ne Teatrin “Migjeni” të Shkodrës. Vetëm 20 vjeç, hyri në kinematografi me rolin e mësueses në filmin “Detyrë e posaçme” (K. Dhamo, 1963). Një vit më pas luajti Filen në filmin “Toka jone” (H. Hakani, 1964). 
Viti 1966 ishte viti i bashkëpunimit të suksesshëm me regjisorët debutues Dhimitër Anagnosti e Viktor Gjika, ne filmin “Komisari i drites”. Pas këtij filmi Roza dhe Dhimitri martohen dhe jetojnë në Tiranë. Për Rozën fillon periudha më e shkëlqyer e karrierës, me role të shumta në Teatrin Kombetar në Tiranës dhe në kinematografi.
Roza Anagnosti bëhet një aktore shumë e kërkuar nga regjisorët. Luan mbi 20 filma dhe fiton disa çmimet të rëndësishme kombëtare. Çifti Anagnosti bëhet simbol i suksesit në art.
Disa nga filmat më të suksesshëm janë tek “Plagë të vjetra” (Dh. Anagnosti, 1969), ”Fije që priten” (M. Fejzo, 1976) me të cilin fitoi Medalionin e Festivalit të vitit 1977, “Mesonjëtorja” (M. Fejzo, 1979) me të cilin u shpall aktorja më e mirë dhe fitoi Kupën e Festivalit më 1981. Me filmin “Rruga e lirisë” fitoi Medalionin e dytë.
Filmat e tjere janë “Ndergjegja” 1972, “Qyteti me i ri ne bote” 1974, “Ne shtepine tone” 1979, “Dita e parë e emërimit” 1981, “Besa e kuqe” 1982, “Taulanti kerkon nje motër” 1984, “Hije që mbeten pas” 1985, “Bote e padukshme” 1987, “Familja ime” 1987, “Vrasje në gjueti” 1987, “Rikonstruksioni” 1987, “Kthimi i ushtrisë së vdekur” 1989, “Vetmi” 1990.
Përveç shumë vlerësimeve e çmimeve për karrierën, Roza Anagnosti mban titullin “Artiste e Merituar” dhe "Mjeshtre e Madhe e Punës".

## Filmografia 
* Gjoleka, djali i Abazit (2006) Nëna e Abazit
* Valsi i Titanikut (1990) teater-komedi
* Vetmi (1990) , Drita
* Kthimi i Ushtrisë së Vdekur (1989)
* Rikonstruksioni (1987) (TV) Adelina, Gruaja e Emilit
* Botë e padukshme (1987).....doktoreshë Besmira Haxhiraj
* Familja ime (1987) Liria 
* Vrasje ne gjueti (1987)
* Hije që mbeten pas (1985) Artelina Kodra, Mamaja e Marjetës
* Taulanti kërkon një motër (1984) Luli
* Besa e kuqe (1982)  - Mrika
* Rruga e lirisë (1982)
* Dita e parë e emrimit (1981) Bardha
* Mësonjtorja (1979)..........Dafina
* Në shtëpinë tonë (1979) Mësuesja 
* Fije që priten (1976) Shoqa Besa
* Qyteti më i ri në botë (1974) Edukatorja
* Ndërgjegja (1972)...........Arta
* Plagë të vjetra (1968)......Vera
* Komisari i dritës (1966)....Rudina
* Toka jonë (1964) .... Filja
* Detyrë e posaçme (1963) Mësuesja

## Referime