Olivier Levasseur

[thumb|right|Varri i cili tradicionalisht i atribuohet *La Buse* (Olivier Levasseur) në [Saint-Paul, Réunion]]
**Olivier Levasseur** (lindi rreth viteve 1680 – 7 korrik 1730), ishte piratë francez, i njohur me nofkën e tij *La Buse* ose *La Bouche* në ditët e tij të hershme, u quajt kështu për shkak shpjetësisë së tij kur ai i sulmonte armiqtë e tij. Ai është i njohur për fshehjen e një  nga thesaret më të mëdha në historinë e piratëve, me vlerë prej mbi 1 miliardë funtesh,d he duke lënë një kriptogram me vendndodhjen e saj.

## Biografia
La Buse lindi në Calais gjatë Luftës Nëntëvjeçare (1688-97) në një familje të pasur borgjeze, ai u bë një oficer detar pasi mori një arsimim të shkëlqyeshëm. Gjatë Luftës për Trashëgiminë Spanjolle (1701-1714). Kur përfundoi lufta, ai u urdhërua të kthehej në shtëpi me anijen e tij, por më pas u bashkua me kompaninë piratesh Benjamin Hornigold në vitin 1716. Levasseur u dëshmua si një lider i mirë dhe anije, megjithëse ai tashmë kishte një mbresë përgjatë një sy që kufizonte pamjen e tij.

Pas një viti të grabitjes së suksesshme, partia Hornigold u nda, Levasseur duke bashkëpunuar shkurtimisht me Samuel Bellamy përpara se të vendoste të provonte fatin e tij në bregun e Afrikës Perëndimore. Pasi William Moody u nxor nga komanda nga ekuipazhi i tij i pakënaqur në fund të 1718, ata zgjodhën Levasseur si kapiten në vendin e Moody. Në vitin 1719 ai veproi së bashku me Howell Davis dhe Thomas Cocklyn (i cili kishte shërbyer edhe nën Moody) për një kohë. Në vitin 1720, ata sulmuan portin e skllavit të Ouidah, i cili ishte pjesë e Mbretërisë së Whydah në atë kohë dhe është në bregun e asaj që tani është Benini, duke reduktuar kështjellën lokale në gërmadha. Më vonë atë vit, ai u vra në anije në Kanalin e Mozambikut dhe u mbyt në ishullin Anjouan, një nga Komoret.

Nga viti 1720 e tutje ai filloi sulmet e tij nga një bazë në ishullin e Sainte-Marie, vetëm jashtë bregdetit të Madagaskarit, së bashku me piratët John Taylor, Jasper Seagar, dhe Edward England, (nuk ka planifikimi dyshim për të kapur një nga ushtritë e armatosura të mughal të Madh, por zakonisht të ngarkuara rëndë në Mekë). Trembëdhënësi i tij në këtë kohë ishte Paulsgrave Williams, i cili kishte qenë mjeshtër i Bellamy, atëherë kapiteni tjetër derisa Bellamy u vra në një stuhi të Cape Cod. Ata fillimisht plaçkitën Laccadives, dhe shiti plaçkën për tregtarët holandezë për £75,000. Levasseur dhe Taylor përfundimisht u lodhën nga njerëzimi i Anglisë dhe e zunë atë në ishullin e Mauritiusit.

Kur plaçkat u ndanë, secili pirate mori të paktën £50,000 ari Guineas, si dhe 42 diamante secili. Seagar vdiq kur ata lundruan në Madagaskar për të ndarë marrjen e tyre; Levasseur dhe Taylor ndanë arin, argjendin dhe sendet e tjera të mbetura, ndërsa Levasseur po merrte kryqin e artë.

Në vitin 1724, Levasseur dërgoi një negociator për guvernatorin në ishullin e Bourbon (sot Réunion), për të diskutuar një amnisti që ishte ofruar për të gjithë piratët në Oqeanin Indian që do të heqin dorë nga praktika e tyre. Megjithatë, qeveria franceze donte një pjesë të madhe të plaçkitjes së vjedhur, kështu që Levasseur vendosi të shmangte amnistinë dhe u vendos në fshehtësi në arkipelagun e Sejshellit. Përfundimisht ai u kap pranë Fort Dauphin në Madagaskar. Ai u dërgua pastaj në Saint-Denis, Réunion dhe u var për piraterinë në orën 5:00 më 7 korrik 1730.

## Thesari
[300px|right|thumb|[Kriptogram|Kriptogrami i Olivier Levasseur]]
Legjenda thotë se kur ai qëndronte në tribunë ai kishte një gjerdan rreth qafës së tij, që përmbante një kriptogram me 17 rreshta dhe e hodhi këtë në turmë ndërsa thërriste: "Gjej thesarin tim, atë që mund ta kuptojë!" Çfarë u bë me këtë gjerdan është e panjohur edhe në këtë ditë. Shumë gjuetarë të thesarit janë përpjekur të dekodojnë kriptogramin duke shpresuar se zgjidhja e tij do të çojë në këtë thesar.

Në vitin 1923, veja e një Charles Savy të caktuar me emrin Rose, gjeti disa gdhendje në shkëmbinjtë në plazhin Bel Ombre pranë Beau Vallon në ishullin Mahé, për shkak të nivelit të ulët të ujit atë vit. Ajo gjeti karvanët e një qeni, gjarpri, breshkë, kalë, mizë, dy zemra të bashkuara, një buzë çelës, një sy të ndezur, një kuti votimi, një figurë të trupit të një gruaje të re dhe kokën e një burri. Një noteri publik në Viktoria dëgjoi për këtë lajm dhe i kuptoi ato simbole që duhet të ishin bërë nga piratët. Ai kërkoi në arkivat e tij dhe gjeti dy lidhje të mundshme. E para ishte një hartë e plazhit Bel Ombre, botuar në Lisbonë më 1735. Ajo deklaroi: "pronari i tokës ... la Buse" (Levasseur)

Zbulimi i dytë ishte testamenti i fundit i piratit Bernardin Nageon de L'Estang, me nofkën Le Butin, i cili vdiq shtatëdhjetë vjet pas Levasseur dhe pretendoi se kishte marrë në zotërim disa nga thesaret e Levasseur-it. 3 kriptogramë dhe 2 letra, një për nipin e tij:

"Unë humba shumë dokumente gjatë fundosjes së anijes.. Unë tashmë kam mbledhur disa thesare; por kanë mbetur edhe katër. Ju mund t'i gjeni ato me çelësinë te kombinimet dhe letra tjera."
dhe një për vëllaun e tij:
"[..] Kapiteni ynë u plagos. Ai siguroi se isha një Mason dhe pastaj më besuan me letrat dhe sekretet e tij para se të vdiste. Premtoj se djali yt më i madh do të kërkojë thesarin dhe do të përmbushë ëndrrën time për rindërtimin e shtëpisë sonë. [..] Komandanti do të dorëzoj dokumentet, janë tre.”

Në vitin 1947, anglezi Reginald Cruise-Wilkins, një fqinj i zonjës Savy, studioi dokumentet, por kriptogrami ishte shumë më i vështirë për t'u zgjidhur, sesa besohet së pari. Deshifrimi mund të bëhet vetëm duke filluar nga dy letrat dhe tre kriptogramet e përpiluara në alfabetin misterioz, një rebus ose të paktën në shkrimin fillestar që mund të vihet në lidhje me simbolizmin masonik. Cruise-Wilkins zbuloi pastaj një lidhje me Zodiakin, Klavikozat e Solomonit dhe Dymbëdhjetë Veprat e Herkulesit. Detyra të ndryshme, që përfaqësonin Punët e Herkulesit, duhej të ndërmerreshin në mënyrë të rreptë. Dhoma e thesarit është diku nëntokë dhe duhet të trajtohet me kujdes, për të mos u përmbytur. Ajo është e mbrojtur nga baticat, e cila kërkon pendë për të mbajtur ata, dhe është për t'u afruar nga veriu.

Deri në vdekjen e tij në Réunion, Cruise-Wilkins kërkoi dhe gërmoi në ishullin Mahé. Në një shpellë, përveç armë të vjetra, disa monedha dhe sarkofagë pirate, ai nuk gjeti asgjë. Ai vdiq më 3 maj 1977 para se ai të theu pjesën e fundit të kodit. Djali i tij, mësuesi i historisë së Seychellois, John ende është duke kërkuar thesarin, duke konkluduar se pas përdorimit të pajisjes më të fundit, ai ka nevojë për "të kthehet në metodën e vjetër, [duke marrë] mendjen e këtij djaloshi [duke pretenduar se ai është] dhjetë poshtë, dy për të shkuar në punën e tij Herkuleane."

## Kultura popullore
*Basil Rathbone luan rolin e Levasseur në filmin Kapiteni Blood.
*Fshehja e thesarit dhe shkronjat misterioze të kriptogramit duket frymëzim për personazhin në anime dhe manga One Piece, Gol D. Roger. Fjala e fundit të Roger është e ngjajshme me Levasseur për gjetjen e thesarit dhe pllakat me shkronja misterioze janë poashtu pjesë e kriptogramit që çon në fund të Grand Line.
*Në lojën Assassin's Creed: Pirates, korporata e tempullarëve Abstergo Industries dëshiron të gjejë thesarin e La Buse-së. Për këtë qëllim, ata punësojnë lojtarin, një hulumtues të kujtesës gjenetike, për të gërmuar në kujtimet e piratit Alonzo Batilla, të cilin La Buse u miqësua para se të bëhej legjendë. Thesari i tij përmban një pjesë të Edenit, një nga objektet e shumta të lënë pas nga Civilizimi i Parë, pararendësit e njerëzimit.

## Referimet