open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ariu polar

**Ariu polar** klasifikohet si grabitqari më i madh bashkë me ariun kodiak që ekziston në botë. Një ari polar mashkull mund të arrijë një perimetër të kokës rreth 2,40m-2,60m por ka pasur raste që kanë matur perimetër të kokës deri ne 3,40m. Lartësia nga toka deri te fundi i krahëve është 1,60m. Pesha e ariut polar sillet prej 300&nbsp;kg deri në 800&nbsp;kg(mesatarja është 420&nbsp;kg-500&nbsp;kg).

Arinjtë më të vegjël polar jetojnë në Svalbard kurse arinjtë më të mëdhenj gjenden në ruggën e beringut. Si të gjithë arinjtë ariu polar e ka një bisht të vogël 7&nbsp;cm deri në 13&nbsp;cm.

Ndonse ariu polar është i rëndë ai mund të eci shumë mirë mbi akull duke ,mbajtur ekuilibrin. Ai përdor putrat dhe këmbët që të lëvizi. Ai rrëshqet mbi akull.

## Përhapja 
Arinjtë polar jetojnë gati vetëm në polin e veriut. Shumica e arinjve polar rrinë gati të gjithë vitin në afërsi të brigjeve të detit ose nëpër akull për të gjuajtur foka.Më së shumti i pëlqejnë vendet ku ka frymë dhe krijohen shumë valë sepse ashtu akulli çahet dhe krijohen disa vende pa akull. Në verë arinjtë polar rrinë në skajet jugore të vendeve me akull lëvizës.

Një kohë të gjatë shkencëtarët kishin menduar se arinjtë polar janë udhëtues dhe udhëtojnë me lëvizjen e akullit, por zbulimet më të reja tregojnë se ka shumë popullata arinjësh të cilat rrinë vetëm në një vend.

Arinjtë polar jetojnë në këto toka:tokën e Svalbardit,në Siberinë veriore,në ishujt e Wrangel; Alaskës veriore,në Kanada dhe në Groenlandë. Të vetëm janë gjendur edhe në Islandë dhe në tokën e re.

## Përshkrimi trupor 
Arinjtë polar kanë një gëzof të butë, të bardhë i cili është thjesht një nga meënyrat se si mbrohen nga i ftohti. Duke ditur që kanë një peshë trupore të madhe, trupi i tyre ka krijuar shtresa të mëdha dhjamore që i mbron nga i ftohti i acarte i dimrit. Kanë kthetra të medha për të kapur sa më mirë gjahun dhe për të rrëshqitur në akull.

## Vetitë fizike 
Ariu polar mund te eci mbi akul

## Llojet 
parapamje|Ariu Polar

## Referime 
## Shih edhe 
* Ariu

## Lidhje të jashtme 
* Biodiversity Heritage Library bibliography for *Ursus maritimus* - 
* National Wildlife Federation's Polar Bear Page - 
* Photos, facts, videos from Polar Bears International which funds population, preservation and DNA studies of the polar bear - 
* ARKive - images and movies of the polar bear (*Ursus maritimus*) - 
* Smithsonian National Museum of Natural History species account-Polar Bear  - 
* USGS Polar Bear Studies -
Bronx

**Bronx** është një lagje e madhe fam-keqe njujorkeze e cila banohet prej shumë kombesh, siç janë italianët, irlandezët, zezakët, hispanikët, indianët, kinezët, çifutet si dhe shumë të tjerë.

Është kryesisht e njohur për vendee e saja turistike ku gjenet kopshti zoologjik (Bronx Zoo), kopshti botanink (New York Botanical Garden), City Island, Arthur Avenue (lagjja italiane), Riverdale, Pelham Bay Park, Fodham Road, e të tjera.
Bronx Zoo

**Bronx Zoo** është një kopsht zoologjik me famë botërore dhe gjendet në Nju-Jork. Llogaritet si më i madhi në botë i llojit të tij, ky kopsht ka rreth 4 mijë kafshë dhe 300 lloje.
Laptopi

thumb|390px|Acer Aspire 8920.
thumb|300px|Laptop: IBM ThinkPad R51
**Laptopi** është kompjuter i lëvizshëm personal i cili mund të punojë me elektricitet por edhe bateri. Janë më të vegjël se desktop-ët por mund të lëvizen lehtësisht nga një vend tek tjetri. Kjo veti i bën ata mjaft të pëlqyeshëm.Kompjuterat Laptop apo Notebook nga pikepamja e fuqise perpunuese te informacionit janë te ngjashem me kompjuterat personale. Ketu përdoren procesore te vecante te cilet prodhojne pak nxehtesi dhe konsumojne me pak energji elektrike.
Përafrimi paraksial

Në optikën gjeometrikë, **përafrimi paraksial** është një përafrim që përdoret në gjurmimin e rrezeve të dritës përmes një sistemi optik (si ne rastin e lentës).

Një **rreze paraksiale** është një rreze e cila formon një kënd të vogël (*θ*) me aksin optik të sistemit, si dhe shtrihet afër ksit të sistemit. Përgjithësisht, kjo lejon tre përafrime shumë të rëndësishme (për *θ* në radiane) për llogaritjen e trajektores së rrezes :

:  \sin(\theta) \approx \theta , 
:  \tan(\theta) \approx \theta 
dhe
: \cos(\theta) \approx 1 . 

Përafrimi paraksial përdoret në gjurmimin e rendit te parë të rrezeve dritore si dhe në optiken Gausiane. Analiza e matricës së transfertes së rrezes është një metode që përdoret për këtë përafrimi.

Në disa raste, një përafrim i rendit të dytë mund gjithashtu të quhet "paraksial". Përafrimi i mëlartem për funksionin sinus dhe tangjent janë shumë të sakta në rend të dytë për *θ*, por ajo për funksionin kosinusduhet që të zgjerohet duke përfshire edhe termin tjetër në zgjerimin e serisë Tajlor. Përafrimi i trete atëherë behet

: \cos(\theta) \approx 1 - { \theta^2 \over 2 } \ .

Përafrimi paraksial është mjaft i saktë për kënde që janë rreth 10°, por ai behet i pasakte për kënde më të mëdha.

Për kënde më të mëdha është e nevojshme që të dallojmë midis rrezeve meridionale, që shtrihen në enje plan që e pemban boshtin optik, dhe rrezeve saxhitale, të cilat nuk e përmbjane.

## Lidhje te jashtme 
* Paraxial Approximation and the Mirror nga David Schurig.
Kongresi i Minoritetit Shqiptar të Greqisë

**Kongresi i Minoritetit Shqiptar të Greqisë** që u mbajt në shtator të vitit 1945 miratoi një rezolutë të cilën ia dërgoi Konferencës së Ministrave të jashtëm të vendeve aleate.
## Historia 
Ne rezolute vihej në dukje se "Në kohën e okupacionist nazist, ndërsa luftëtarët e minoritetit shqiptar në Greqi, të ikuraduar me forcat e rezistencës së popullit grek po luftonin ashpërsisht kundër okupatorit gjerman, forcat reaksionare dhe shoviniste të Zervës të komanduara prej vetë këtij gjenerali gjakpirës, hynë pabesisht nëpër qytetet dhe fshatrat e Çamërisë, duke përsëritur barbarizmat e 1912-ës pas Luftës së Parë Ballkanike, ku u masakruan, u burgosën dhe u torturuan me mijëra qytetarë dhe fshatarë çamër nga të gjitha shtresat shoqërore". 
## Kerkesat 
Kongresi, duke iu referuar Kartës së Atlantikut, kërkoi jo vetëm kthimin e emigrantëve çamë në trojet e veta, por edhe "sigurimin e të drejtave të barabarta të minoritetit shqiptar në Greqi me pjesën tjetër të popullit grek, ashtu siç e gëzonte minoriteti grek në Shqipëri".
## Reagimet perendimore 
## Literatura
Besnik Zogaj

parapamje|
**Besnik Zogaj**, është regjisor Filmi dhe Teatri.

Në vitin 2005 mbaroi studimet për regji filmi dhe teatri në Akademinë për Film, Teatër, Televizion dhe Radio (ATFTVR) në Prizren, të udhëhequr nga regjisori Ismail Ymeri. Është fitues i çmimit special për film artistik “Vulë Fati” në Festivalin Skena UP që mbahet në Prishtinë. Është fitues i çmimit special në festivalin “Një Botë”, për filmin dokumentar “marsi Thyer”.  
Ai është zgjedhur artisti më i suksesshëm për vitin 2006 dhe për vitin 2008 në qytetin e Prizrenit.  

## Filmografia 
* Film dokumentar "Zanatliu i fundit", Regjisor 
* Film dokumentar "Tingujt në Agim", Regjisor 
* Film dokumentar "Shpres'a", Regjisor 
* Film dokumentar "Dhembjet e majit", Regjisor
* Film dokumentar "marsi Thyer", Regjisor
* Film dokumentar "Tri gota", Regjisor 
* Film dokumentar "Shpëtimi i shekullit të sëmurë", Regjisor
* Film dokumentar "Mulliri", Regjisor
* Film dokumentar "Kur agoi", Regjisor
* Film artistik "Antigona", Producent
* Film artistik "Jeta e dyfishtë", Ass.Regjisor
* Film artistik "Kurtha", Producent dhe ass.Regjisor
* Film artistik "Martesa e artë", Producent 
* Film artistik "Vulë Fati", Regjisor
* Film artistik "Mesazhi", Regjisor
* Film artistik "Gomarët e Kufirit", Skripta

## Teatër 
* Shtigjeve të lirisë 
* Profesor Fazlia
* Rekuem për At Gjeqovin, Aktor në shfaqje
* Hotel Kashta, Aktor në shfaqje 
* Im atë donte Adolfin, Aktor në shfaqje
* Prova gjenerale, Regjisor

## Lidhjet e jashtme 
*
Club de Gimnasia y Esgrima La Plata

**Club de Gimnasia y Esgrima La Plata** është një klub futboli nga Argjentina me qendër në Buenos Aires. Klubi është emëruar sipas lagjes së qytetit Gimnasia y Esgrima.

## Historia 
## Stadiumi 
* Juan Carmelo Zerillo
## Sukseset 
## Trajnerët 
## Lojtarët 
## Shiko edhe këtë 
## Lidhje të jashme 
* Sitio web oficial del club
* Tabla histórica del club en RSSSF
* Campeones de la Primera División del Fútbol Argentino
* Campeones de la Segunda División del Fútbol Argentino
* Directorio web de Dmoz.org sobre Gimnasia y Esgrima La Plata
Kristaq Dishnica

**Kristaq Dishnica** vdiq më 25 gusht 1907. Vdekja e tij sipas disa burimeve ishte një shkak që mërgata shqiptare në ShBA të krijojë strukturën e Kishës ortodokse që shërbimet e saja i kryen në gjuhën shqipe.
## Jeta 
## Pasoja 
Pas vdekjes së Kristaqit, për shkak të aktiviteteve të tij, priftërinjtë e kishës së përbashkët të shqiptarëve dhe bizantinëve tjerë të mbetur nën kishën greke, nuk pranonin kryerje ritet fetare të varrosje. Në këto rrethana, mërgimtarët ndër të cilët vetëdija kombëtare ishte rritur në një shkallë më të lartë, nëpërmjet Risto Kokit kërkuan ndihmen e Kishës Ortodokse të Sirisë gjegjësishtë nga kisha përfaqësuese e saj në Boston (*Worcester*). Pas marrëveshjeve dhe mosmarrëveshjeve mërgimtarët tubohen në objektin e Kishës siriane duke pritur priftin e saj. Në mungesë të priftit Kozma Angello mbanë ritin fetarë në gjuhën shqipe.
Everybody Loves Raymond

**Everybody Loves Raymond** është një serial televiziv i suksesshëm humoristik amerikan, i cili përqendrohet në jetën e një gazetari italiano-amerikan dhe familjes së tij. Raymond ka fitur disa çmime të ndryshme si telefilmi më i mirë, dhe aktualisht, edhe pse ka mbaruar, disa kanale televizive prapë e transmetojnë, si për shembull New York My Nine Network TV.

Jeta e Raymond-it është shumë pak e ngarkuar dhe ndaj e shoqja e tij e kritikon që ai nuk punonte fare. Në fakt, Raymond ishte mjaft dembel.

Nëna, babai dhe vëllai i Ray vinin shpesh herë të pa-ftuar tek shtëpia e tyre dhe bënini inventarin e familjes.
WWOR-TV

**My Nine Network TV** ose thjesh **My Nine** (ose disa herë edhe si *MyNine*) është një kanal televiziv me famë në Nju-Jork e zonat përreth. Ka një shumllojshmëri të madhe programesh &ndash; lajme, filma, emisione, dokumentare etj.
Sarah Michelle Gellar

**Sarah Michelle Gellar** (e lindur 14 prill, 1977) është një aktore amerikane. Ajo njihet për portretizimin e personazheve të forta femërore në film dhe televizion, dhe konsiderohet si një mbretëreshë e klithmës për punën e saj në zhanrin horror.

Pasi u vu re nga një agjent talentesh kur ishte fëmijë, Gellar filloi karrierën e saj në televizion në moshën pesë vjeç. Ajo mori rolin e saj të parë kryesor në serialin dramatik për adoleshentë *Swans Crossing* (1992) dhe pati suksesin e saj si Kendall Hart në serialin televiziv të ABC *All My Children* (1993–1995), për të cilën fitoi një Daytime Emmy Award. Ajo arriti njohje ndërkombëtare për portretizimin e saj të Buffy Summers në serialin mbinatyror të *Buffy the Vampire Slayer* (1997–2003), i cili i dha asaj një Saturn Award dhe një nominim për Golden Globe. 

Në film, Gellar ka luajtur role kryesore dhe mbështetëse në *I Know What You Did Last Summer* (1997), *Scream 2* (1997), *Cruel Intentions* (1999), *Scooby-Doo* (2002), *Scooby-Doo 2: Monsters Unleashed* (2004), *The Grudge* (2004), *Southland Tales* (2006), *The Air I Breathe* (2007),  dhe *Do Revenge* (2022). Në televizion, ajo u shfaq në *Ringer* (2011–2012), *The Crazy Ones* (2013–2014), *Wolf Pack* (2023), dhe *Dexter: Original Sin* (2024–2025).

Si aktore zëri, Gellar është shfaqur në filmat ''Happily N'Ever After* (2007) dhe *TMNT* (2007), seritë *Robot Chicken* (2005–2018), *Star Wars Rebels* (2015–2016), dhe *Masters of the Universe: Revelation* (2021), dhe videolojën *Call of Duty: Black Ops* (2011). Në vitin 2015, ajo bashkëthemeloi Foodstirs, një kompani ëmbëlsirash të tregtisë elektronike. Libri i saj i gatimit, *Stirring Up Fun with Food*, u botua në vitin 2017.

## Jeta e hershme
Gellar lindi në New York City më 14 prill 1977. Ajo është fëmija i vetëm i Rosellen (mbiemri i vajzërisë Greenfield), një mësuese çerdheje, dhe Arthur Gellar, një punëtor veshjesh. Në vitin 1984, kur ishte shtatë vjeç, prindërit e saj u divorcuan dhe ajo u rrit nga nëna e saj në Upper East Side, Manhattan. Gellar ishte një patinatore artistike garuese, duke përfunduar dikur në vendin e tretë në një garë rajonale të Shtetit të Nju Jorkut, dhe mori një rrip të zi në taekwondo. por të dy nuk filluan të dilnin bashkë deri në vitin 2000. Ajo dhe Prinze kanë punuar së bashku disa herë, përfshirë kur luajtën interesat e njëri-tjetrit si Fred dhe Daphne në *Scooby-Doo* dhe *Scooby-Doo 2: Monsters Unleashed''. Ata u fejuan në prill 2001 dhe u martuan në Meksikë më 1 shtator 2002, Në vitin 2007, për nder të vitit të tyre të pestë të martesës, Gellar e ndryshoi ligjërisht emrin e saj në Sarah Michelle Prinze. Familja jeton në Los Anxhelos.

## Filmografia 
### Film 
### Televizion 
## Referime 
## Lidhje të jashtme 
*
Jiraiya

thumb|Jiraiya

**Jiraiya** është një personazh nga manga dhe animeja e suksesshme japoneze Naruto dhe Naruto Shippuuden.  Jiraiya e ka marrë emrin nga një legjendë japoneze "Legjenda e Jiraiyas Fisnik".  Jiraiya është një nga tre ninxhat legjendare (Densetsu no Sannin), të stërvitur nga vete Hokageja I Trete.  Ai është një ninxha që mund të përdor dy arte natyrale, Zjarrin dhe Token (Katon dhe Doton), gjithashtu mund të thërras bretkosa.  Roli i tij në Naruto është më tepër si një mësues për Naruton, ndërsa në pjesën e dytë të Narutos, ai sillet më shumë si një gjysh për të.  Ai e konsideron Naruton të tillë, një nip.  Ai ishte po ashtu sensei (sqt. mësues) i Hokagës së katërtë, i cili është ati i Narutos.  Jiraiya është po ashtu edhe shkrimtar, autor i romanit *Icha Icha* (sqt. ), një roman për të rritur, sensei i Narutos dhe Team 7 Kakashi Hatake është një adhurues i madh i këtij romanit, ai shpesh gjatë stërvitjes me Team 7 e lexon ketë roman.

## Teknika 
### Rasengan 
Një nga teknikat me të fortë të Jiraiyas është **Rasengan**, që e ka mësuar nga nxenësi i tij Minato Namikaze (Hokage i katërt), jashta Jiraiyas dhe Minatos, edhe Naruto, Kakashi dhe Konohamaru mundën të kontrollojnë ketë teknikë, Naruto e ka mësuar nga Jiraiya, kurse Konohamaru nga Naruto.

### Teknika e thërritjës 
Jiraiya ka shkruar një kontrate me gjakun e tij e cila e lejon të thërras breshkën Gamabunta.
Egoizmi psikologjik

**Egoizmi** ka të bëjë me një sërë qëndrimesh dhe sjelljesh që kanë si synim të vetëm ndjekjen e interesit të subjektit që është autor i këtyre veprimeve. Rrënja e termit është fjala latine *ego*, që do të thonë *unë*. 

## Citate 
* Egoizmi udhëheq botën. *(Arthur Schopenhauer)*	
* Egoizmi inteligjent e çon njeriut drejt virtuteve më të larta. *(Alfred Capus)* 

## Shiko dhe
* Altruizmi

## Referimet
Windows XP

**Windows XP** është një familje e sistemeve operative 32 dhe 64 bit, e cila prodhohet nga Microsoft për PC (Kompjuterët Personalë). Në grupin e kompjuterëve që përdorin Windows XP janë desktopët, laptopët dhe kompjuterat Media Center. Emri "XP" nënkupton fjalën eXPerience - përvojë. Windows XP është pasardhës si i Windows 2000 Professional dhe i Windows Millennium (ME) dhe është versioni i parë i një sistemi operativ për përdoruesit e thjeshtë që ka hedhur në treg Microsoft që mbështetet në kernelin dhe arkitekturën e Windows NT (versioni 5.1). Windows XP doli për herë të parë në 25 tetor 2001 dhe brenda janarit 2006 kishte 400 milionë kopje të tij në përdorim, e gjitha kjo sipas vlerësimeve të specialistëve të tregut amerikanë. Ajo u pasua nga Windows Vista, e cila doli për përdoruesit e licencuar në 8 nëntor 2006 dhe për publikun në 30 janar 2007. Shitjet e drejtpërdrejta të XP përfunduan në 30 qershor 2008, por disa kompani po e shesin XP me kompjuterët e tyre deri në 31 janar 2009. Përdoruesit e pasionuar pas XP kanë gjetur dhe një mënyrë për ta mbajtur atë përherë, duke blerë Windows Vista Ultimate ose Business, të cilat kanë në pakon e tyre dhe një kopje të Windows XP.

Edicionet më të përdorshme të XP janë Windows XP Home Edition, e cila i dedikohet përdoruesve shtëpiakë dhe Windows XP Professional, e cila ofron mjete shtesë për përdoruesit profesionistë, serverat dhe për kompjuterët që kanë më tepër se një procesor. Windows XP Media Center Edition shton mundësitë për multimedia, për regjistrimin e shfaqjeve televizive, për të parë filma DVD dhe për të dëgjuar muzikë. Windows XP Tablet PC Edition punon për platformat Tablet PC kurse Windows XP 64-bit punon edhe në procesorët normalë Intel 64-bit edhe në procesorët Intel Itanium 64-bit.

Windows XP njihet për stabilitetin e vet dhe për bashkëveprimin gati total me programet që janë sot në treg.

Gjatë krijimit, punonjësit e Microsoft i vunë emrin e koduar "Whistler", sepse për të bërë ski ata shkonin në lokalitetin Whistler të Kolumbisë Britanike, një nga provincat e Kanadasë.

## Referime 
## Shiko Edhe 
* Windows Vista
* Microsoft
* Bill Gates
Titullimi

Titullimi është një teknikë e rëndësishme laboratorike e përdorur për të bërë analiza kimike, përkatësisht përdorët në kiminë Analitike. Në një analizë tipikë, një tretësirë që përmban një sasi të njohur të substancës që duam të analizojmë vendoset në një enë.  Nëpërmjet një gypi shtohen vëllime të matura më saktësi të një substancë tjetër, qe quhet biretë. Ky proces vazhdon derisa të shfaqët ndonjë shenjë (p.sh ndryshim në ngjyrë) që të tregojë që dy substancat janë kombinuar në raportin e duhur midis tyre për të dhenë një reaksion të plotë.  Rubineti që ndodhet mbi gyp bën të mundur që analisti të kontrollojë sasinë e titullantit (substancës që ndodhet në gyp) që do të shtojë në enë.  Teknika e titullimit përdorët në shumë lloje reaksionesh por kryesisht në ato acido-bazikë, në të cilat reaksioni që ndodh është një reaksion neutralizimi.  Kur kryhet një titullim acido bazik analisti i shton substancës që do të titullohet një tregues, i cili është një ngjyroses i cili ndryshon ngjyrë nëse ndodhet përkatësisht në ambient acid apo bazik.  Shembuj të këtyre treguesve janë fenolftaleina dhe lakmuesi.  Zakonisht ndryshimi i ngjyrës është i menjëhershëm : kur arrin në fund të reaksionit ndryshimi i ngjyrës ndodh nga shtimi i një pikë të vetmë titullanti.  Kur vihet re ndryshimi i ngjyrës, ndërpritet shtimi i titullantit dhe matët vëllimi që është shtuar deri në atë moment.  Një rezultat i preferueshëm për titullimet acido-bazikë është kur pika pika përfundimtarë është e njëjtë më pikën e ekuivalencës, që do të thotë : të ndërpritet shtimi i titullantit në momentin kur sasia e tretësirës që ndodhet në të të jetë e njëjtë më atë që ndodhet në substancën në enë, por nuk ndodh gjithmonë kështu.
Kimia inorganike

**Kimia inorganike** është degë e kimisë e cila merret me studimin e elementeve kimike, si përhapjen e tyre në natyrë, vetitë fiziko-kimike, mënyren e përfitimit të tyre, komponimet inorganike dhe përdorimin e tyre. Komponimet inorganike janë : oksidet, acidet, bazat dhe kripërat.

Oksidet janë - komponime të oksigjenit me elemente të tjera. Ndahen okside acidike, bazike, amfotere dhe okside neutrale ;

Acidet janë - substanca kimike, të cilat në tretësira ujore lirojnë jonet e hidrogjenit si të vetmet katione.Ndahen në acide njëbazike,dy dhe tre bazike.

Bazat janë - substanca kimike të cilat në tretësira ujore lirojnë jonet hidroksile si të vetmet anione.Ndahen në njëacidike, dy dhe tre acidike .

Kripërat janë - komponime të cilat përbëhen nga katione të metaleve dhe anioneve të jometale eventualisht me mbetje acide.Ndahen në kripëra neutrale, acidike, bazike. 

**Konceptet**
Shume komponime inorganike jane komponime jonike, perbere nga kationet dhe anionet te bashkuar nga lidhja jonike. Klasa te rendesishme te komponimeve organike jane oksidet, karbonatet, sulfatet, halided. Shume komponime inorganike jane te karakterizuara nga pika te larta te shkrirjes.
Johan Tarçullovski

**Johan Tarçullovski** bashkëpuntor i ish-ministrit të punëve të brendëshme të Maqedonis, u bë i njohur për opinionin shqiptar dhe botërorë, sidomos pas dënimit të tij nga Gjykata e Hagës me 12 vite burgë për 6 vrasje, thyerje të ligjeve të luftës, torturë dhe shkatërrim të pasurisë.

Tarçullovski ishte bashkëpuntor i ngusht i ish-ministrit maqedonas Lube Boshkovski dhe nga gjykata ndërkobëare ishin akuzuar që të dy për krime ndaj njerzimit. Përderi sa Boshkovski, u lirua nga aktakuza, Tarçullovski u dënua me 12 vite burg.

## Burimi i të dhënave
## Lidhje të jashtme
* **WikiBurime**: Aktakuza/Boshkovski dhe Tarçullovski
Rovena Stefa

**Rovena Stefa** këngëtare shqiptare.

## Jeta dhe karriera 
Lindi në Fier më 27 Prill 1979, ajo është një nga pop-këngëtaret me te mëdha Shqiptare.  Albumi i parë "Bie dëborë" pati shumë sukses në Itali, Greqi, Maqedoni, Kosovë, Zvicër, Suedi, Danimarkë, Norvegji, Britania e Madhe, Belgjikë...  ku Rovena bëri një tour te madh e ku kënga "Më bën magji" ishte një hit i madh.  Ajo është njohur nga gjithë diaspora shqiptare dhe koncertet e saj janë te shumta kudo qe jetojnë shqiptaret.

Ne 1 Qershor 2002 doli albumi "Bie dëborë" u be hit i veres pati shitjet më të mëdha për disa vjet me radhe duke i sfiduar shume këngëtare te tjerë.

Gazeta të mëdha shqiptare edhe të huaja shkruan për Rovenën si një yll te ri te Shqipërisë me një zë te mrekullueshëm dhe pamje shume te veçante e seksuale.

Albumet e saj te ardhshëm "Paraja" dhe "Dasma" do te rezultonin një vazhdim suksesi për këngëtaren duke e ngjitur ne emrat me te mëdhenj te Muzikës Shqiptare, ne vitin 2005 e 2006 Rovena filloi te këndonte dhe ne zhanrin popullor duke pasur mjaft sukses me këngët "A po vjen me mue", "Dasma", "Me kapele karrocieri", "Jam ëmbëlsire","Llokum", "Adrese pa emër", "Burre te martuar dashurova".

Rovena është e njohur për hitet e mëdha dhe tematiken e teksteve tepër te veçante dhe ne disa raste mjaft sociale dhe kritikuese.  Gjithashtu këngëtarja është nga te paktat Artiste te kompletuara pasi ka kryer Fakultetin e larte te Juridikut duke përfunduar studimet me rezultate te larta.

Ne vitin 2008 Rovena Del me albumin e saj te 5-te dhe nxjerr ne treg dhe një album ne bashkëpunim me këngëtarin Shpat Kasapi ne rrymën popullore.  Te dy albumet pate një sukses te madh duke e shndërruar Rovenën ne Diva te madhe Shqiptare.  Gjithashtu ne vitin 2008 ajo nxjerr ne treg 2 video te reja : "Mall" dhe "Rrofte Shqipja dhe Vatani".  Videoja "Mall", pati një buje te madhe për sa i përket erotizmit te madh qe patën pamjet, Rovena ne spot me një model shume hot dhe te gjitha mediat shkruan për suksesin dhe shikueshmërinë e madhe ne internet qe pati kjo video, mbi 1.000.000 shikime brenda pak muajve.

Ne vere 2009 Rovena me menaxheren e saj Elisa Stefa hapen "Rovena Club", një diskoteke verore ne bregdetin e Durrësit ne te cilin çdo dite ka pasur një publik te madh nga te gjitha trevat shqiptare dhe mjaft te rinj e mosha te ndryshme qe nga fëmijët e deri me te moshuarit, Rovena këndonte repertorin e saj dhe këngët me te bukura Shqiptare te momentit.

## Albumet 
* 1 Qershor 2002, "Bie dëborë"
* 9 Gusht 2003, "Paraja"
* 25 Nëntor 2004, "Dasma"
* 7 Korrik 2006, "Llokum"
* 1 Tetor 2008, "Lum e Lum"

## Singëll 
* 2005, "Mos thuaj" (me Blero)
* 2007, "Për një kafe" (me Altin Shira)
* 2007, "Xhelozia" (me Duli)
* 2008, "Potpuri popullore" (Shpat Kasapi) 
* 2009, "Rroftë Shqipja dhe Vatani" (Një kënge patriotike popullore jugu)

## Lidhje të jashtme 
* Rovena Stefa Website 
* Rovena Stefa - Zoteri Anonim
New York Botanical Garden

**The New York Botanical Garden** (Kopshti Botanik i Nju-Jorkut) është një park me famë botërore, ku botanika është tema kryesore e tij. Kopshti gjendet në  afër kopshtit zoologjik.

Çmimi për hyrjen e zakontë është 6 dollarë, por të mërkurën dhe të shtunën në mëngjes hyrja është falas.  Pleqtë dhe studentet me kartë identifikimi, kanë rreth 50 % zbritje.
Shoqëria "Agimi"

**Shoqëria "Agimi"** e Shkodrës ka qenë një shoqëri arsimore dhe letrare që u krijua në Shkodër më 15 korrik të vitit 1901 e drejtuar nga Ndre Mjeda.

## Vështrim 
Shoqëria "Agimi" në Shkodër ishte një nga organizatat më të rëndësishme kulturore dhe patriotike shqiptare të periudhës së Rilindjes Shqiptare. Themeluar në qytetin e Shkodrës në fillim të shekullit XX, klubi luajti një rol të madh në përhapjen e gjuhës dhe kulturës shqipe, si dhe në konsolidimin e ndërgjegjes kombëtare në rajonin e veriut të Shqipërisë.

Me qëllim kryesor promovimin e arsimit në gjuhën shqipe dhe zhvillimin e kulturës kombëtare, Klubi "Agimi" organizoi aktivitete të shumta që përfshinin hapjen e shkollave shqipe, botimin e librave dhe gazetave në shqip, si dhe organizimin e ngjarjeve kulturore. Ai shërbeu gjithashtu si një qendër ku mblidheshin intelektualë dhe patriotë shqiptarë për të diskutuar dhe planifikuar strategji për përparimin kombëtar.

Një nga arritjet kryesore të shëqërisë ishte krijimi dhe promovimi i një alfabeti të përkohshëm për gjuhën shqipe, i njohur si, Alfabeti i "Agimit", i cili u përdor për botimin e librave dhe materialeve mësimore në periudhën para Kongresit të Manastirit. Ky alfabet ishte një përpjekje për të adresuar nevojën për një sistem të unifikuar shkrimi, por më vonë u zëvendësua nga alfabeti i vendosur në Kongresin e Manastirit (1908), të cilin klubi e mbështeti fuqimisht.

Shoqëria "Agimi" u bë një shembull i organizimit kulturor dhe i qëndresës ndaj përpjekjeve të huaja për të ndaluar zhvillimin e gjuhës dhe arsimit shqip. Aktivitetet e tij ishin të lidhura ngushtë me lëvizjet e tjera kombëtare dhe me klube të ngjashme në qytete si Manastiri, Shkupi dhe Janina, duke krijuar një rrjet të fortë bashkëpunimi në shërbim të çështjes kombëtare.

Pas shpalljes së Pavarësisë së Shqipërisë në vitin 1912, roli i Klubit "Agimi" ndryshoi, por ai vazhdoi të ndikonte në fushën e kulturës dhe arsimit. Trashëgimia e tij mbetet një dëshmi e rëndësishme e përpjekjeve të shqiptarëve për të ruajtur dhe zhvilluar identitetin e tyre kombëtar gjatë një periudhe sfiduese historike.

## Shih edhe 
* Rilindja Kombëtare Shqiptare

## Referime
Historia gjeologjike e Tokës

**Historia gjeologjike e Tokës**, si dhe historia e njerëzimit , ndahet në njësi kohore. Një njësie të caktuar kohore të historisë gjeologjike i përgjigjet koha e krijimit të një serie më të vogël apo më të madhe të depozitimeve ( fundrrimeve) shkëmbore.Historia gjeologjike e Tokës ndahet në katër era:Era Arkaike , Era Paleozoike, Era mezozoike, Era kenozoike dhe Aluviumi .

### Paleozoiku 
Kjo erë ka zgjatur rreth 315milionë vjet. Në atë kohë Toka dallonte shumë nga e sotmja. Sipërfaqet e paraqitura tokësore kishin pamjen e ishujve , disa prej tyre qenë më të mëdhenj , të shpërndare rreth Ekuatorit. Gjatë kësaj kohe erdhi deri te një varg rrudhosjesh dhe midis shkëmbinjëve kryesorë nga kuarci , shkumësi , gëlqerja dhe rëra. Klima ishte e ngrohët dhe e lagët . Organizmat shumëqelizorë filluan të përhapen dhe të evulojnë , ndërsa në dete u zhvillua shumë bota e gjallë . Nëpër kontinente filluan të rriten bimët e para dhe shpejt u formuan pyje të mëdha , kurse në dete u paraqitën **Ekinodermët** , më vonë edhe peshqit . Pak më vonë u shfaqën ujëtokësorët , insektet , kurse pastaj edhe zvarranikët e parë.

### Mezozoiku 
Kjo erë zgjati 160 milionë vjet . Në fillim të gjitha kontinentet e vogla , që ekziston në periudhën e mëparshme , u bashkuan dhe formuan një kontinentë gjigant të quajtur *Pangjea *. Rrudhosjet më të mëdha kanë ndodhur në Amerikë , gjatë së cilave janë krijuar Malet Shkëmbore dhe Andet.
Klima ishte e ngrohtë , por më e thatë se ajo e paleozoikut. Në atë kohë në tokë dominonin *drurët gjethegjilpërë*.
Prej kafshëve zhvillimi i madhë i zvarranikëve , të cilët gjatë juraiskut çuan deri në paraqitjen e DINOZAURËVE . Para se të zhduken këta u paraqitën edhe sisorët e parë.

## Shiko edhe 
* Gjeokronologjia
* Gjeologjia
Lista e lojtarëve të famshëm të A.C. Milan

A.C. Milan gjatë historisë së klubit si dhe tani gjithmonë ka angazhuar lojtarë të njohur nga e gjithë bota kështu duke u bërë një ndër klubet më të suksesshme në arenën kombëtare dhe atë ndërkombëtare.

Ndër lojtarët që kanë lënë dritë në historinë e futbollit e që kanë qenë të angazhuar edhe nga A. C. Milan janë :

;  Italianë

Demetrio Albertini, Enrico Albertosi, Carlo Ancelotti, Carlo Annovazzi, Mario Anquilletti, Giuseppe Antonini I, Pietro Sante Arcari III, Roberto Baggio, Franco Baresi, Romeo Benetti, Aldo Bet, Alberto Bigon, Aldo Boffi, Lorenzo Buffon, Ruben Buriani, Sandy Renzo Burini, Fabio Capello, Daniel Cavero, Fulvio Collovati, Angelo Colombo, Alessandro Costacurta, Fabio Cudicini, Mario David, Renzo De Vecchi, Paolo Di Canio, Roberto Donadoni, Stefano Eranio, Alberigo Evani, Filippo Galli, Giovanni Galli, Maurizio Ganz, Giorgio Ghezzi, Gianluigi Lentini, Giovanni Lodetti, Aldo Maldera, Cesare Maldini, Paolo Maldini, Daniele Massaro, Giuseppe Meazza, Bruno Mora, Giovanni Moretti, Christian Panucci, Massimo Piscitello, Pierino Prati, Gianni Rivera, Roberto Rosato, Paolo Rossi, Sebastiano Rossi, Giuseppe Santagostino, Marco Simone, Mauro Tassotti, Omero Tognon, Giovanni Trapattoni, Mario Trebbi, Villiam Vecchi, Pietro Vierchowod, Pietro Paolo Virdis, Francesco Zagatti

;  Argjentinasë

Claudio Borghi, Hernán Crespo, Fernando Redondo

;  Brazilianë

Jose Altafini, Cafu, Dida, Dino Sani, Serginho, Leonardo, Rivaldo, Angelo Sormani, Ronaldo, Alexandre Pato, Ronaldinho, Kaká

;  Kroatë

Zvonimir Boban

;  Danezë

Thomas Helveg, Jon Dahl Tomasson

;  Anglezë

Luther Blissett, Jimmy Greaves, Mark Hateley, Herbert Kilpin, Ray Wilkins

;  Francezë

Marcel Desailly, Jean-Pierre Papin

;  Gjermanë

Oliver Bierhoff, Karl-Heinz Schnellinger

;  Liberianë

George Weah

;  Malazezë

Dejan Savićević

;  Holandezë

Marco van Basten, Ruud Gullit, Frank Rijkaard, Jaap Stam

;  Peruanë

Victor Benitez

;  Portugez

Rui Costa

;  Skocezë

Joe Jordan

;  Suedezë

Gunnar Gren, Nils Liedholm, Gunnar Nordahl, Zlatan Ibrahimović.

;  Ukrainasë

Andriy Shevchenko

;  Uruguaianë

Juan Alberto Schiaffino
El Ninjo

**El-Ninjo** (*Spa. - djalosh*) është fenomen oqeaniko-atmosferik i cili krijohet me rastin e fluktuimit të drejtimit të erës dhe temperaturës së ujit në pjesën tropike të oqeanit të Qetë. ajo është një dukuri natyrore qe shkakton reshje te shumta e permytje te medha ne disa rajone e thatesire te madhe ne rajone te tjera

Krijimi

## historia 
## ndikimi global 
## Lidhje të jashtme 
* El Ninjo në sajtin NOAA
* Tregimi për „El-Ninjon“
* El Ninjo në YouTube
Komisariati i Lartë Civil për Tokat e Liruara

'*Komisariati i Lartë Civil për *Tokat e Liruara* *' quhej administrata me qendër në Prizren që ishte përgjegjëse për anën perendimore të Kosovës gjatë Luftës së Dytë Botërore.

Pas okupimit fashist më 1941, pjesa më e madhe e Kosovës dhe Maqedonisë Perëndimore, mbeti nën okupimin italian, iu bashkua Shqipërisë londineze duke u themeluar administrata civile me emrin *Komisariati i Lartë Civil për “Tokat e Liruara”* me qendër në Prizren, me në krye Fejzi Alizotin, i cili bën organizimin administrativ dhe në fillim themeloi dy prefektura: Prefekturën e Prizrenit dhe të Prishtinës, kurse në shtator 1941 edhe Prefekturën e Pejës.
## Burimi i të dhënave
Sinan Pasha

Fjala **Sinan Pasha** ka këto kuptime:
* Koxha Sinan Pasha - Vezir i Lartë Osman në Kosovë i njohur për ndërtimin e xhamisë në Kaçanik
* Sofi Sinan Pasha - Bejlerbe i Budimit, i njohur për ndërtimin e xhamisë në Prizren.
Sofi Sinan Pasha

**Sinan Pasha** i njohur si **Sofi Sinan Pasha** (Vilë, ? - rrugës për Stamboll, 1615) ka qenë nëpunës i lartë shqiptar i administratës osmane si dhe nismëtar i ndërtimit të xhamisë që mban emrin e tij në Prizren.

## Biografia 
Mendohet se u lind në Vilë të kazasë së Lumës, pjesë e sanxhakut të Prizrenit në një familje shqiptare. Nuk ka të dhëna të detajuara mbi fillimet e jetës së tij, por nuk duhet përjashtuar që shkoi në Stamboll si devshirme. Shkuarja e Sinanit në Stamboll nuk është e ditur por llogaritet të ketë shkuar si Dervish. Detyra e parë e tij ka qenë ajo e agës së Stambollit, dhe më pas në pozitën e sekbanbashit.

## Referime
Meandra lumore

thumb|right|250px|Lumi Wampool
thumb|250px|Meandër lumor në lumin Nowitna
**Meandra lumore** - Bërrylat shumë të lakuar të shtratit lumor, që shfaqen tek lumenjtë rrafshinor, të cilët kanë rënie të vogël dhe luginë të gjerë, ku, përshkak të zvogëlimit të gërryerjes në thellësi-vertikalisht dhe rritjes së gërryerjes anësorë- horizontale, lumi shpesh gjarpëron në rrafshine tij dhe krijon bërryla të mëdhenj ose të vegjël shumë të lakuar (dredha). Mendrat krijohen për shkak të përplasjes së amës së lumit herë në njërin herë në bregun tjetër, duke gërryer vazhdimisht anën e lugët të harkut dhe, nganjëherë, duke e shkëputur tërësisht nga shtrati lumor.Jane shtreterit ne forme gjarperimesh te lumenjve te krijuar sidomos ne rajonet fushore
Gjeopolitika (revistë)

**Gjeopolitika** është revistë e përmuajshme në gjuhën shqipe, nga shtëpia botuese "Dudaj". "Gjeopolitika" është një botim i Qendrës për Studime Rajonale pranë Institutit Kërkimor Shkencor "Barleti", pranë Universitetit Marin Barleti- Tiranë, ka partnerë Universitetin për Biznes dhe Teknologji të Prishtinës, Kosovës dhe Universitetin Shtetëror të Tetovës, Maqedoni. Kjo revistë merr përsipër të shqyrtojë politikat aktuale, të pritshme, në një hapësirë të veçantë si ajo e Ballkanit, në një kohë kaq të rëndësishme si kjo që po jetojmë. Ajo pra synon të ofrojë shikime origjinale të gjeopolitikës si veprim në një rajon si ai Ballkanit, që në 20 vitet e fundit ka qenë padyshim një nga hapësirat më interesante, subjekt ndryshimesh serioze territoriale, konfliktesh të përgjakshme, përplasjesh me frymëzim global. Po fillojmë me disa arsye sepse kemi zgjedhur Ballkanin, ku shqiptarët si komb, si organizim shtetëror apo si shoqëri të ndryshme, përfaqësojnë një faktor kyç në zhvillimet e ardhshme, siç e parashohin shumë ekspertë.

## Shiko dhe këto 
* Revista "Gjeopolitika", nr.1
* Revista "Gjeopolitika", nr.2
* Revista "Gjeopolitika", Nr.3
* Revista "Gjeopolitika", Nr.4
* Revista "Gjeopolitika", Nr.5
* Revista "Gjeopolitika", Nr.6
* Revista "Gjeopolitika", Nr.7
Stema e Andorrës

thumb|140px|majtas|Stema në Flamur
**Stema e Andorrës** ka ekzistuar për shekuj. Supozohet që kjo stemë e thyen *Rregullën e tinkturës*. Kjo stemë ka qenë stema kombëtare e Andorrës qysh nga viti 1969. Poshtë mburojës është e vendosur motoja kombëtare e Andorrës *Virtus Unita Fortior*. Kjo stemë gjithashtu paraqitet në Flamurin e Andorrës.

## Shih dhe këtë
*Andorra
*Flamuri i Andorrës
Gjuha silesiane

**Gjuha silesiane**, (silesianisht: **ślůnsko godka**, ślůnski, gjithashtu pů našymu), është gjuhë që flitet në Silesinë e Epërme, regjion në Poloni, gjithashtu në Republikën Çeke dhe në Gjermani. Në vitin 2011 rreth 509 000 njerëz shpallën gjuhën silesiane si gjuhë të tyre amtare, por numri i folësve të kësaj gjuhe arrin në 1 250 000 folës.

Silesianishtja është ngushtë e lidhur me gjuhën polake për atë edhe nga disa linguistë llogaritet dialekt i polonishtes.

## Alfabeti 
Gjuha silesiane nuk ka alfabet autokton, por folësit e kësaj gjuhe tingujt i shkruajnë me shkronja të polonishtes. Në vitin 2006 u zbulua alfabeti i ri silesian bazuar në shkrimet silesiane (nga 10 shkrime). Ky alfabet gjerësisht përdoret në internet si dhe në Wikipedinë silesiane.

;Shkronjat e alfabetit silesian
:Aa Bb Cc Ćć Čč Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn Ńń Oo Pp Rr Řř Ss Śś Šš Tt Uu Ůů Ww Yy Zz Źź Žž

;Diftongjet: Ch Dz Dź Dž.

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* Wikipedia silesiane
* Lajme në silesian
* Pů našymu – djalykt ślůnski kodyfikowůny
Simpleks

[thumb|Një 3-simpleks ose [tetraheder]]
Në gjeometri, një **simpleks** (shumës *simplekse* ose *simpliksë*) ose '''*n*-simpleks'* është analogu *n*-përmasor i trekëndëshit. Me specifikisht, një simpleks është një zarf konveks i një bashkësie të (*n* + 1) pikave afine të pavarura ne një hapësire Euklidiane me dimension *n* ose me të lartë (pra., një set pikash që asnjë plan-*m* dimensional të mos përmbaje më shumë se (*m* + 1) nga ato ; pika të tilla thuhen se janë në pozicion të përgjithshëm).

Për shembull, një 0-simpleks është një pikë, një 1-simpleks është një segment, një 2-simpleks është një trekëndësh, një 3-simpleks është një tetraheder, dhe një 4-simpleks është një pentakoron (ne çdo rast me një hapësire të brendshme).

Një **simpleks i rregullt** është një simpleks që gjithashtu është një politip i rregullt. Një *n*-simpleks i rregullt mund të ndërtohet nga një (*n''&nbsp;−&nbsp;1)-simpleks i rregullt duke lidhur një verteks të ri të të gjitha vertekset origjinale përgjatë një cepi.
Stema e Austrisë

thumb|right|170px|Stema e Austrisë
**Stema e Austrisë** është përdorur qysh nga Lufta e Parë Botërore për ta simbolizuar Austrinë.

Shqiponja dy-krenare, që simbolizonte Perandorinë Austro-Hungareze, u zëvendësua nga një shqiponjë një-krenare. Dy-krenarja e vjetër ka qenë shumë e ngjajshme me simbolin e Perandorisë Bizantine, e ashtuquajtur "Perandoria e Grekëve", që dominonte Evropën deri në shekullin e 13të.

## Shih dhe këtë 
* Austria
* Flamuri i Austrisë
Stema e Belgjikës

thumb|
thumb|
thumb|
**Stema e Belgjikës** përmban një luan, të quajtur "Luani belg" ose Leo Belgicus. Kjo është në përputhje me nenin 193 të Kushtetutës së Belgjikës:
Kombi Belg merr ngjyrën e kuqe, të verdhë dhe të zezë si ngjyra kombëtare, dhe si stemë merr Luanin Belg me moton "BASHKIMI JEP FUQI".

## Shih dhe këtë 
* Belgjika
* Flamuri i Belgjikës
Borova

Fjala Borova nënkupton :
* Borova (Maqedoni), në Maqedoni
* Borovë (Kolonjë), në Shqipëri
* Borovë - vendbanim në komunën e Albanikut, Kosovë
Fotoefekti

[parapamje|Emetimi i elektroneve nga një pllakë metalike e shkaktuar nga kuantet e dritës - [Fotoni|fotonet.]]
**Fotoefekti** apo **efekti i dritës elektrike** në fizikë është veprim gjatë të cilit me anën gjuajtjes së kuanteve të dritës dëbohen nga lidhjet ekzistuese elektronet e atomit të materialeve të caktuara. Elektronet e tilla të lira përdore për transportimin e ngarkesës tekë foto-detektorët dhe elemente tjera elektrike, për lëvizje të fotografisë, xhirime filmike etj.
Dorota Rabczewska

thumb|right|Dorota Rabczewska

**Dorota Aqualiteja Rabczewska** lindi më 15 shkurt të vitit 1984, është e njohur me emrin **Doda**, është një këngëtare e pop muzikës nga Polonia. 
## Diskografia 
### Albume 
#### Virgin Band
* 2002: *Virgin*
* 2004: *Bimbo*
* 2005: *Ficca* 
* 2016: *Choni*
#### Solo
* 2007: *Diamond Bitch* 
* 2011: *The Seven Temptations*
* 2019: *Dorota*
* 2022: *Aquaria*

### Singles 
#### Virgin
* 2002: To Ty
* 2002: Mam Tylko Ciebie
* 2004: Dżaga
* 2004: Kolejny Raz
* 2005: Nie Zawiedź Mnie
* 2005: Znak Pokoju
* 2005: 2 bajki
* 2006: Szansa
* 2016: Niebezpieczna Kobieta
* 2016: Kopiuj  Wklej
* 2017: Sens
* 2018: Miłość Na Etat
#### Solo
* 2007 Katharsis
* 2007 To jest to
* 2008 Nie daj się
* 2009 Rany
* 2009 Dziękuję
* 2010 Bad Girls
* 2011 XXX
* 2012 Kac Wawa
* 2012 Twa Energia (& Dżaga)
* 2012 Fuck it
* 2013 Electrode
* 2013 Wkręceni (High life)
* 2014 Riotka 
* 2015 Not over you
* 2015 Nie pytaj mnie
## Filmografi
* *Asterix i wikingowi* (2006) - dubbing
* *Serce na dłoni* (2008)
* *Daleko od noszy. Reanimacja* (2017) - Anielka 
* *Pitbull 3* (2018)

## Lidhje të jashtme 
* Faqja Zyrtare
Pliska

**Pliska** është fshatë në Bullgari, 24 km në veri-lindje vendit *Shume*, 3 km larg gërmadhës së kryeqytetit të sundimit të parë bullgarë. Është ngritur si ndërtesë banimi në fillim të shekullit IX dhe i është lëshuar më 893 *Presllavit*. Gjatë shekullit X u shkatërruar disa herë dhe nga shekulli XIV nuk është ngritur më. Gjurmimet arkeologjike të filluara më 1899 kanë shpaluar një qendër qyteti të shekullit VIII/IX, të rrethuar nga një mur dheu dhe varrezat. Nga dheu janë zbuluar një pallat i madh dy kat, salla e kishës, pallate të vogla, disa shtëpi banimi si dhe në rrethin është zbuluar manastiri, kisha (bazilikë e madhe), kuliba, punishte dhe kazerma.
Pilum

thumb|right|E shtypur romake që tregon Antoianin e Karinesë duke mbajtur shtizën *pilum*

Pilumi (lat. *Pilum*), armë gjuajtëse, shtizë e legjionarëve romak. E gjatë 1,6-2 m, e ndërtuar nga dy anësore të ndërtuara nga spirat e drass dhe një maje të hekurt.
Planetariumi

**Planetariumi** (nga latinishtja me kuptimin *oda e planetëve*) është dhomë në një ndërtesë që shërben për shikimin e shfaqjeve virtuale të figurave të yjeve, qiellit e gjithësinë. Në këto dhoma zakonisht paraqiten në mënyrë virtuale trajektoret e diellit, e planetëve, pozitat e tyre shikuar nga pika të ndryshme të tokës, kohëra të ndryshme si dhe tregime nga astronomia dhe udhëtimet në hapësirë. Planetariumet e para ishin konstruktime kryekëput mekanike. Tani, ato janë përsosur dhe janë kryesisht shfaqje optike të projektimeve mbi sipërfaqe të brendshme të sferës me preje tërthore deri në 20 m.

Planetariumet përpos për vizitorët ndërtohen edhe për mësime e ushtrime të astronautëve, si bie fjala në Planetariumin në *Chapel Hill* (N. C., ShBA) ku ushtrojnë e mësojnë astronautët amerikanë.

Planetariumin e parë e ndërtoi Arkimedi, rreth vitit 220 p.e.s.
Plazma

Fjala Plazma i ka këto kuptime:
* Plazma (fizikë)
* Qelqi plazma 
* Plazma e gjakut

Shiko edhe:
* Plasma - shprehje
Teoria kuantike

Me **Teoria kuantike** apo teoria për kuantet kuptohet përmbledhja e shpjegimeve të ligjeve fizike të sistemeve mikro-fizike (trupave të ngurtë, molekulave, atomeve, bërthamës së atomit, thërmiat elementare, kuantet e dritës). Këto shpjegime bëhen duke pas parasysh që ndodhitë në sistemet e imëta nuk janë të vazhdueshme por kërcejnë ne vitin 1900 maks plank formulooi teorine kuantike sipas kesaj vetie trupat e skuqur mund te emitojne ose absorbojne energji vetem ne kuante te caktuara.

## Shiko edhe
* Mekanika kuantike
Teoria e kuantitetit

**Teoria e kuantitetit** është teori e shtruar mbi qarkullimin e parasë, e cila shqyrton ndryshimet e sasis së të hollave në raport me çmimin e mallrave.

Kjo teori është shtruar në shekullin e XVI nga *J. Bodin* dhe *B. Davanzati* në formë të atill që ndryshimi i sasis të hollave duhet të shkaktojë ndryshimin përkatës të nivelit të çmimeve.
Sistemi presidencial

**Sistemet presidenciale** janë forma të paraqitjes së demokracisë reprezentative që dallohen nga sistemet e regjimit parlamentarë pasi që tek këto forma fuqia mbi anën ekzekutive nuk paraqiten nga parlamenti por nga kryetari i shtetit i pavarur i cili është edhe president. 

Sistemi presidencial zanafillën e ka në kushtetutën e ShBA-së, ndërsa ndërkohë ka ardhur deri tek thirrja e disa regjimeve si të tilla. Anash sistemit presidencial dhe ati parlamentar ka edhe disa forma të përziera të tyre, që d.m.th kushtetutat përmbajnë elemente të lidhura nga këto dy sisteme.

Si e veçantë e sistemit presidencial është zgjedhja e presidentit nga ana e popullit. I zgjedhuri e lidh në vete funksionin e kryetarit të shtetit dhe të kryetarit të regjimit dhe nuk mund të shkarkohet nga këto detyra nga ana e parlamentarëve. Veprimet institucionit të tij nuk janë të kushtëzuara. Anëtarët e *kabinetit* të tij i nënshtrohen udhëzimeve të tij. Presidenti për emërimin e anëtare të kabinetit të tij ka nevojë për pajtimin e Senatit (trupi legjislativ), mirëpo i është lënë dorë e lirë sipas mendimit të tij të bëjë shkarkimin e anëtare të kabinetit edhe kundër dëshirës së trupit legjislativ. Besimi parlamentar dhe veto parlamentare në këto sisteme nuk ka. Në ShBA, në një farë mënyre këtë rol luan e quajtura Impeachment. Presidenti nuk ka drejtë iniciative për nxjerrje ligjesh por vetëm të drejtën e vetos kundër parashtrimit të ligjit nga ana e parlamentarëve. Asnjë anëtarë i anës ekzekutive nuk ka drejtë të i takojë anës legjislative të sistemi në të njëjtën kohë - "Inkompabiliteti" i mandatit dhe entit. Sistemi presidencial në ShBA thirret në idenë themelore sipas së cilës, Presidenti është fuqiplotë në anën ekzekutive ("Power of the sword") e që përshtate me fuqinë financiare të Kongresit ("Power of the purse"). E gjithë kjo funksionon në bazë të një principi kontrollues: *"checks and balances"* - kontrollet dhe barazimet.
Të dhënat e tërthorta

**Të dhënat e tërthorta** (ang. cross-section-data) ndër të tjera është shprehje në statistikë me të cilën nënkuptohen njësia e vargut hapësinorë apo individuale e materialit (për dallim nga ajo kohore, ku njësi kanë kohën). Tek të dhënat e tërthorta, vargu lëkundet rreth një pike kohore ose hapësirës të përkufizuara si element njehsues i çfarëdoshëm (p.sh. shtëpi, ndërtesa, fabrika), ose vargu lëkundet rreth elementeve të ndryshme të njehsuara gjeografike për një njësi të caktuar.
Qelqi i kuarcit

**Qelqi i kuarcit** është modifikim amorf i dyoksidit të silicit [SiO2]. Veti të veçanta të këtij qelqi janë: zgjerimi nga nxehtësia, ndryshueshmëria e lartë e fortësisë në varësi nga temperatura, përçueshmëria e lartë e rrezeve të dritës, rezistenca e madhe kimike, përçueshmëria e mirë e nxehtësisë, izolimi i mirë i elektricitetit. 

Prodhimi i tij bëhet me shkrirjen e kuarcit të pastër, nëpërmjet oksidimit të silicit tetaklorik [SiCl4] në ballonë qelqi të kuqërremtë apo në shtresa të holla të fituara nga hidroliza e lidhjeve organike të silicit më pakë të pastër, me legurimin dhe nxehjen përsëritshme të masës së qelqit silicit-alkaloid-bor.
Rabati (Ekonomi)

**Rabati** është ulja e çmimit po shtimi i sasisë së mallit të blerë për të njëjti çmim (rabati natyrorë) nga ana e shitësi si ofertë për çmimin e propozuar nga blerësi.
Kuit

**Kuit** apo *quit* shpehje lokale për të treguar pagesen e borxhit në të holla apo kthimin e një shërbimi të bërë më parë.
Rabini

**Rabini** (Anglisht: *Rabbi*) është titull i respektuar nga historia e jahudive. Në të kaluarën mësues i njohur si i ditur i shkrim leximit. Ndër kohë titull i mësuesit të fesë, predikuesit dhe paqësorit të ndonjë shoqërie fetare të jahudive. Edukimi për këtë titull bëhet në disa drejtime të zhvillimit të fesë së jahudive: ortodokse, konservative apo reformuese. Rabinët në histori paraqiten si kujdestar të vazhdueshmërisë së fesë së jahudive dhe pasurisë kulturore të saj dhe më këtë kanë lëmë gjurmë në jetën tradicionale.

## Shiko edhe 
* Judaizmi

## Referime
Urdhri Teutonik

250px|right
**Urdhri Teutonik** është një shoqëri fetare e gjermanëve katolik romak. Anëtarët e kësaj shoqërie janë të njohur si *Kalorësit Teutonik* që nga koha e kryqëzatat ushtarake mesjetare e deri në kohën moderne.

Urdhri është formuar në fund të shekullit XII në Palestinë dhe në mesjetë ka luajtur një rol të rëndësishëm për forcat e krishtera të kryqëzatës duke mbrojtur porte të rëndësishme në lindjen e afërt. Pas humbjes së ushtrive të krishtera në lindjen e afërt, urdhri u bartë në Transilvani më 1211 për të ndihmuar të krishterët hungarezë kundër endacakëve të racës turke, Kumanëve. Pas vitit 1225 urdhri, nën ndikimin e Papës hynë në shërbim të Hungarisë
## Kronologjia e ngjarjeve 
Kryqi në mburojen e kalorësve|250px|right
* 1241 Beteja e Legnicës 
* 1242–1249 Kryengritja e parë prusiane
* 1249 Traktati i Krishtburgut me prusianët paganë i nënshkrua më 9 shkurt.
* 1249 Beteja e Krykës në nëntor. 
* 1260–1274 Kryengritja e madhe prusiane
* 1308–1309 Pushtimi teutonik i Dansingut dhe Traktati i Soldinit
* Lufta Polake - Teutonike (1326–1332) për Kujavinë, me përzierën e Lituanisë dhe Hungarisë.
* 1331 Beteja e Płovqevës
* Traktati i Kalicit (1343), këmbimi i Kujavisë për Kulmin dhe tokat tjera.
* 1409–1411 Lufta Polake-Lituane-Teutonike, dheBeteja e Tanenbergut (1410), përfunduar me Traktati Kurora (1411)
* 1414 Lufta e urisë
* 1422 Lufta e Gollubit përfundon me Traktatin Melno 
* Lufta Polake-Teutonike (1431–1435)
* 1454–1466 Lufta 30-vjeçare
* 1466 Paqja e Dytë e Kurorës (1466)
* 1467-1479 Lufta e Priftërinjve
* Lufta Polake-Teutonike (1519–1521)
* 1525 Udhëri humbë Prusinë për hirë të Homazhit të Prusisë.
## Lidhje të jashtme 
* Amza zyrtare
Korniza e ngurtë

parapamje|Kornizë statike e papërcaktuar në krye, kornizë statike me tre varëse në fund.
Në inxhinierinë strukturore, një **kornizë e ngurtë** është skeleti rezistent ndaj ngarkesës i ndërtuar me pjesë të drejtë ose të lakuar të ndërlidhur nga lidhje kryesisht të ngurtë, të cilat i rezistojnë lëvizjeve të shkaktuara në nyjet e pjesëve. Anëtarët e tij mund t'i rezistojnë momentit të përkuljes, prerjes dhe ngarkesave boshtore.

Dy supozimet e zakonshme në lidhje me sjelljen e një kornize ndërtimi janë (1) që trarët e tij janë të lirë të rrotullohen në lidhjet e tyre ose (2) që pjesët e tij janë aq të lidhur saqë këndet që bëjnë me njëri-tjetrin nuk ndryshojnë nën ngarkesë. Kornizat me lidhje me ngurtësi të ndërmjetme do të jenë të ndërmjetme midis këtyre dy ekstremeve. Zakonisht quhen korniza gjysmë të forta. Specifikimet e AISC njohin tre lloje bazë të kornizave: kornizë të ngurtë, kornizë të thjeshtë dhe kornizë pjesërisht të kufizuar.

## Shiko edhe 
* Inxhinieria strukturore

## Referime