Lucerni

**Lucerni** ( ; Alemanikja e lartë : *Lozärn* ) ose **Luzern** ( Gjermanishtja standarde zviceriane: [luˈtsɛrn] )  është një qytet në Zvicrën qendrore, në pjesën gjermanishtfolëse të vendit. Lucerni është kryeqyteti i kantonit të Lucernit dhe pjesë e rrethit me të njëjtin emër. Me një popullsi prej rreth 82,000 njerëz,  Lucerni është qyteti më i populluar në Zvicrën Qendrore dhe një lidhje e ekonomisë, transportit, kulturës dhe medias në rajon. Zona urbane e qytetit përbëhet nga 19 rrethe dhe qytete me një popullsi të përgjithshme prej rreth 220,000 banorësh. 

Gjuha zyrtare e Lucernit është gjermanishtja,  por gjuha kryesore e folur është varianti lokal i dialektit gjerman zviceran alemanik, gjermanishtja e Lucernit .

## Demografia 
### Popullata 
Lucerni ka një popullsi (më 31 December 2020 ) prej 82,620 banorësh. [37] Në 2013-ën  , 19,264 ose 25.0% e popullsisë përbëhej nga shtetas të huaj, nga të cilët 19.9% ishin nga Evropa, 2.8% nga Azia, 1.2% nga Afrika dhe 1.0% nga Amerika . 

### Popullsia historike 
Popullsia historike e Lucernit jepet në tabelën e mëposhtme:

### Feja 
Qyteti u rrit rreth abacisë së Sankt Leodegarit, i themeluar në vitin 840 pas Krishtit, dhe mbeti besnik i katolicizmit deri në shekullin e 21-të. Deri në vitin 1850, 96,9% e popullsisë ishte katolike, në vitin 1900 ishte 81,9% dhe në vitin 1950 ishte ende 72,3%. Në censusin 2000 përbërja fetare e Lucernit ishte: 35,682 (60%) katolikë, 9,227 (15,5%) protestantë, me një shtesë prej 1,979 (3,33%) që ishin të disa besimeve të tjera të krishtera; 1,824 individë (3,07% e popullsisë) myslimanë; 196 individë (0.33% e popullsisë) hebrenj. 

Nga pjesa tjetër, 1,073 (1.8%) individë ishin fe tjetër; 6,310 (10.61%) deklaruan se nuk i përkasin asnjë feje të organizuar; dhe 3,205 (5.39%) nuk janë përgjigjur në pyetje. 

## Ekonomia 
Në vitin 2012, kishte 77,641 njerëz të punësuar në qytet. Nga këta, 166 banorë punonin në 53 biznese të sektorit parësor. Sektori dytësor punësonte 7,326 punëtorë në 666 biznese.  Sektori tretësor kishte 70,149 punë në 6,929 biznese. In 2013 a total of 11.0% of the population received social assistance. 

Lucerni është shtëpia e një numri kompanish të mëdha zvicerane, duke përfshirë lidhjen hekurudhore AlpTransit Gotthard, Schindler Group, Chronoswiss, Emmi dhe Luzerner Kantonalbank . Suva, një nga kompanitë më të vjetra të sigurimit të aksidenteve në Zvicër, është gjithashtu e bazuar në Lucern, siç është edhe Universiteti i Lucernit, më i riu ndër universitetet tradicionale të Zvicrës. Kompanitë ndërkombëtare janë EF Education First dhe Instituti i Elementeve të Rralla Tokësore dhe Metaleve Strategjike .

Falë politikave të uljes së taksave, Lucerni është bërë kantoni më miqësor ndaj biznesit të Zvicrës. As of 2012  Lucerni ofron normën më të ulët të taksës së korporatave në Zvicër në nivel kantonal. 

Për më tepër, Lucerni ofron gjithashtu norma shumë të moderuara të tatimit mbi të ardhurat personale. Në një studim të publikuar së fundmi për indeksin e taksave të BAK Basel Economics 2012, Lucerni u rendit në vendin e 4-të me një normë tatimore vetëm paksa 2% më të lartë krahasuar me kantonin kryesor në këtë krahasim. 

### Lucerni në art 

(Barcelona) Lucerne from the Walls, Sample Study - William Turner - Tate Britain.jpg|
Joseph Mallord William Turner - Lucerne from the Lake - Google Art Project.jpg|

## Sporti
-Në Luzern ekziston ekipi i famshëm i qytetit Fc.Luzern me disa nga yjet nga Shqipëria dhe Kosova . Poashtu edhe futbollisti i njohur i përfaqësueses së Kosovës Hekuran Kryeziu.

## Galeri 

Skeda:Lucerne's Jesuit Church at Sunset.jpg|Kisha e Jezuitëve
Skeda:Löwendenkmal tourists.jpg|Monumenti i Luanit të Lucernit përkujton Gardën Zvicerane të Luigjit XVI që u masakruan në 1792 gjatë Revolucionit Francez
Skeda:Luzern - Rathausquai.JPG|Rathausquai i mbushur me njerëz
Skeda:Fahnenschwinger beim Jodlerfest in Luzern, 2008.jpg|Festivali Yodelling 2008
Skeda:SUVA, Schw. Unfallversicherungsgesellschaft IMG 4964.jpg|Zyra qendrore e Suva, e vendosur në një kodër me pamje nga qendra e Lucernit
Skeda:Luzern asv2022-10 Rathaus img1.jpg|Bashkia e Lucernit ka qenë shtëpia e qeverisë së qytetit për shekuj me radhë