Vardariotai

***Vardariotai*** (, *Bardariôtai*, ), ndonjëherë të shkruar si **vardariotët**, ishin një grup etnik dhe territorial (me gjasa fillimisht me orgjinë kumane dhe peçenege) në Perandorinë e vonë Bizantine, që mundësonin një regjiment garde të pallatit, gjatë shekujve të XII dhe të XIII.

## Historia
Natyra e saktë dhe origjina e *vardariotai* është e paqartë. Emri shfaqet për herë të parë në shekullin e X, kur një përmendet një peshkopatë e "*vardariotai* ose *tourkoi*" si subjekt i dioqezës së Selanikut. Shkrimtari i mesit të shekullit të XIV, Pseudo-Kodinos i quan atë "persë" nga rraca (një anakronizëm tipik bizantin për "turq"), dhe pohon se ata u vendosën në Luginën e Lumit Vardar nga një perandor i vjetër bizantin i paemërtuar. Në të dyja rastet, gjithësesi, "turq" me gjasa nënkuptonin kumanët dhe peçenegët, që quheshin "*tourkoi*" nga bizantinët në shekujt e X–XI. Prandaj duket se *vardariotai* ishin kumanë dhe peçenegë të vendosur në Maqedoni në shekullin e X dhe që ishin bërë të krishterë nga fundi i atij shekulli.

Nga shekulli XII, *vardariotai*, identiteti i tyre kuman dhe peçeneg në këtë kohë është shumë i asimiluar, do të rekrutoheshin në Ushtrinë Bizantine, dhe, e shumta gjatë pjesës së fundit të sundimit të perandorit, Manueli I Komnenos ( 1143–1180), ata do të formonin një regjiment të veçant pallati.

Funksionet e tyre, megjithatë, të paktën në Periudhën Paleologe, duket se kanë qenë më shumë atë të një force policore sesa një njësie ushtarake: Pseudo-Kodinos i liston ata jo me rojet, por me personelin e paarmatosur të pallatit dhe pohon se detyra e tyre ishte "të mbanin rendin e njerëzve" gjatë ceremonive. Ndryshe nga anëtarët e armatosur të Gardës Varangiane dhe regjimenti *Paramonai*, ata ishin të pajisur vetëm me një kamzhik (*manglabion*) dhe një shkop (*dekanikion*).

Kodinos rregjistron gjithashtu se ata vishnin një univermë të veçantë të kuqe dhe një kapele "perse" të quajtur *angouroton* (në formë trangulli) dhe se kamzhiku, që varej në brezin e tyre, ishte simboli i tyre. Ky referencë e fundit ka çuar në hipotezën se *vardariotai* ishin zëvendësuesi e korpusit të vjetër të gardës, *manglabites*. Historiani i shekullit të XIII, Jorgos Akropolites pohon më tej se *vardariotai* shoqëronin perandorin bizantin në fushimin e tij ushtarak, ndërsa ishte në fushatë.

Është e paqartë nëse dhe si *vardarioi*, zyrtarët administrativë të Selanikut në shekujt e X–XI, të njohur nëpërmjet vulave të tyre, janë lidhur me *vardariotai*.

## Shiko gjithashtu
* Aleksi I Komneni
* Ana Komnena
* Paleologët
* Perandoria e Nikesë
* Jorgos Akropolites
* Despotati i Epirit
* Frankokracia
* Arbëria nën Perandorinë Bizantine
* Arbëria nën Perandorinë Bullgare
* Shkëputja nga Bizanti dhe ekspansioni serb në trevat shqiptare
* Scholae Palatinae
* Pushtimi i Kostandinopojës
* De Administrando Imperio
* Truproja
* Maqedonia (rajon)
* Proçesionet fallike
* Besimet e lashta mesdhetare
* Agentes in rebus
* Frumentarii
* Guvernatorët romakë të Ilirikut
* Magister militum Ilirikum
* Colonus (person)
* Cursus honorum
* Çitadela
* Dashuria Greke
* Drungos
* Dux
* Garda pretoriane
* Garda Varangiane
* Gotthograikia
* Instrumentum regni
* Insula (hapsirë urbane)
* Kleisoura (distrikt bizantin)
* Kohorta (njësi ushtarake)
* Kolonia Romake
* Kufijtë ushtarakë dhe fortifimet romake
* Legjioni romak
* Leoni VI i Dituri
* Limes
* Limes Alutanus
* Limes Britannicus
* Limes Dacicus
* Limes Danubii
* Limes Moesicus
* Limes Pannonicus
* Limes Porolissensis
* Limes Sarmatiae
* Limes Transalutanus
* Luftërat romako-greke
* Luftërat romako-maqedonase
* Muret e lashta të Durrësit
* Muret mbrojtëse romake
* Patronazhi në Romën e Lashtë
* Plumbata
* Pronoia
* Provinca romake e Epirit
* Romanitas
* Romanizimi (kulturor)
* Thema
* Thema e Durrësit
* Thema e Nikopojës
* Thema e Delmacisë
* Tirones
* Turma (njësi ushtarake)
* Ushtria Romake
* Valetudinarium
* Vallum
* Veshjet ushtarake të Romës së lashtë
* Vigiles
* Shtëpia e fortifikuar
* Shtëpia kullë
* Kulla kështjellë
* Kulla fortifikuese

## Citime fundore
## Bibliografia
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*