Mary Todd Lincoln

**Mary Ann Todd Lincoln** (13 dhjetor 1818 - 16 korrik 1882 Todd kishte një marrëdhënie të vështirë me njerkën e saj.

Nga viti 1832, Mary dhe familja e saj jetonin në atë që tani njihet si Mary Todd Lincoln House, një rezidencë elegante me 14 dhoma në 578 West Main Street në Lexington.

Stërgjyshi i Mary nga babai, David Levi Todd, lindi në Qarkun Longford, Irlandë dhe emigroi përmes Pensilvanisë në Kentucky. Një tjetër stërgjysh, Andrew Porter, ishte djali i një emigranti irlandez në New Hampshire dhe më vonë në Pensilvani. Gjyshi i saj nga nëna, Samuel McDowell, lindi në Skoci dhe emigroi në Pensilvani. Paraardhësit e tjerë të Todit erdhën nga Anglia.

Në moshë të re, Mary u dërgua në shkollën e mbarimit të Madame Mentelle, ku programi mësimor përqendrohej në frëngjisht dhe letërsi. Ajo mësoi të fliste rrjedhshëm frëngjisht dhe studioi vallëzim, dramë, muzikë dhe hire shoqërore. Në moshën 20-vjeçare, ajo konsiderohej si e zgjuar dhe e shoqërueshme me një zotërim të politikës. Ashtu si familja e saj, ajo ishte një Whig.

Mary filloi të jetonte me motrën e saj Elizabeth Porter Edwards në Springfield, Illinois, në tetor 1839. Elizabeth ishte e martuar me Ninian W. Edwards, djalin e një ish-guvernatori. Ai shërbeu si kujdestar i Mary. Mary ishte e njohur në mesin e gentry të Springfield, dhe megjithëse ajo u shoqërua nga avokati i ri në rritje dhe politikani i Partisë Demokratike, Stephen A. Douglas dhe të tjerë, ajo zgjodhi Abraham Lincoln, një shokun e saj Whig.

## Martesa dhe familja
Mary Todd u martua me Abraham Lincoln më 4 nëntor 1842, në shtëpinë e motrës së saj Elizabeth në Springfield. Ajo ishte 23 vjeç dhe ai 33 vjeç.

Katër djemtë e tyre, të gjithë të lindur në Springfield, ishin:
* Robert Todd Lincoln (1843–1926), avokat, diplomat (Sekretar Amerikan i Luftës), biznesmen
* Edward Baker Lincoln, i njohur si "Eddie" (1846–1850), vdiq nga turbekuloza dështimi kongjestiv i zemrës, ose turbekuloza)

Robert dhe Tad (Thomas) mbijetuan deri në moshën madhore dhe vdekjen e babait të tyre, dhe vetëm Roberti mbijetoi nënën e tij.

Skeda:Robert Todd Lincoln, three-quarter length portrait, seated.jpg|Robert Todd Lincoln
Skeda:Eddielincoln (cropped).jpg|Edward Baker Lincoln
Skeda:WILLIE.JPG|William Wallace Lincoln
Skeda:Tad Lincoln in uniform.jpg|Thomas Lincoln

## Karriera e Lincoln dhe jeta në shtëpi
[parapamje|210px|[Lincoln Home National Historic Site|Shtëpia e Lincoln,  Springfield, Illinois, Eighth and Jackson Streets, residenzê (1844–1861)]]

Ndërsa Lincoln ndoqi karrierën e tij gjithnjë e më të suksesshme si avokat Springfield, Mary mbikëqyri familjen e tyre në rritje. Shtëpia e tyre, ku ata banuan nga viti 1844 deri më 1861, ende qëndron në Springfield dhe është caktuar Lincoln Home National Historic Site. Gjatë viteve të Lincoln si avokat i qarkut në Illinois, Mary shpesh lihej vetëm për muaj të tërë për të rritur fëmijët e tyre dhe për të drejtuar shtëpinë. Mary e mbështeti të shoqin shoqërisht dhe politikisht, jo më pak kur Lincoln u zgjodh president në vitin 1860.

Mary gatuante shpesh për Lincoln gjatë presidencës së tij. E rritur nga një familje e pasur, gatimi i saj ishte i thjeshtë, por i kënaqte shijet e Lincoln, të cilat përfshinin goca deti të importuara.

## Zonja e Parë e Shteteve të Bashkuara
parapamje|upright|Mary Lincoln, 1860–65[parapamje|upright|djathtas|Një [litografi e vitit 1867 nga Currier dhe Ives tregon Abraham Lincoln me Mary Linkoln dhe djemtë e tyre, Robert dhe Thomas ("Tad")]]
Gjatë viteve të saj në Shtëpinë e Bardhë, Mary Lincoln u përball me shumë vështirësi personale të krijuara nga ndarjet politike brenda kombit. Familja e saj ishte nga një shtet kufitar ku skllavëria ishte e lejuar. Disa nga gjysmë vëllezërit e saj shërbyen në Ushtrinë Konfederate dhe u vranë në aksion, dhe një vëlla i shërbeu Konfederatës si kirurg.

Mary e mbështeti me vendosmëri burrin e saj në përpjekjen e tij për të shpëtuar Unionin dhe ishte rreptësisht besnike ndaj politikave të tij. E konsideruar si një "perëndimore" megjithëse ishte rritur në qytetin më të rafinuar të Jugut të Epërm, Lexington, Mary punoi shumë për të shërbyer si Zonja e Parë e burrit të saj në Washington, D.C., një qendër politike e dominuar nga kultura lindore. Lincoln u konsiderua si presidenti i parë "perëndimor" dhe kritikët i përshkruan sjelljet e Marisë si të vrazhda dhe pretencioze. Ajo kishte vështirësi të negocionte përgjegjësitë shoqërore dhe rivalitetet e Shtëpisë së Bardhë, avokatët që kërkonin plaçkë, dhe karremin e gazetave

Mary vuajti nga dhimbje koke të forta, të përshkruara si migrenë, gjatë gjithë jetës së saj të rritur, si dhe nga depresioni i zgjatur. Dhimbjet e saj të kokës dukej se bëheshin më të shpeshta pasi ajo pësoi një dëmtim në kokë në një aksident me karrocë gjatë viteve të saj në Shtëpinë e Bardhë. Një histori e luhatjeve të humorit, temperamentit të ashpër, shpërthimeve publike gjatë presidencës së Linkolnit, si dhe shpenzimeve të tepërta, ka bërë që disa historianë dhe psikologë të argumentojnë se Maria vuante nga çrregullimi bipolar. Një tjetër teori thotë se episodet maniake dhe depresive të Marisë, si dhe shumë nga simptomat e saj fizike, mund të shpjegohen si manifestime të anemisë së dëmshme. Dhimbja e Mary Linkoln-it për vdekjen e Willie-t ishte aq shkatërruese saqë ajo shkoi në shtratin e saj për tre javë, aq e shkretë sa nuk mund të merrte pjesë në funeralin e tij apo të kujdesej për Tadin. Mary ishte aq e shqetësuar për shumë muaj, saqë Linkolnit iu desh të punësonte një infermiere për t'u kujdesur për të. Herë pas here, ajo shoqëronte Linkolnin në vizitat ushtarake në terren. Përgjegjëse për organizimin e shumë funksioneve sociale, ajo është fajësuar shpesh nga historianët për shpenzimin e shumë parave në Shtëpinë e Bardhë.

## Referime
## Bibliografia
*
*

## Lexim më tutje
* Baker, Jean. *Mary Todd Lincoln: A Biography* (2008) excerpt and text search
* Michael Burlingame, *The Inner World of Abraham Lincoln* (Urbana and Chicago: University of Illinois Press, 1994)
* Michael Burlingame, *An American Marriage: The Untold Story of Abraham Lincoln and Mary Todd* (Pegasus Books, 2021)
* Catherine Clinton, *Mrs. Lincoln: A Life* (New York: Harper Perennial, 2010)
* Emerson, Jason (2007).&nbsp;*The Madness of Mary Lincoln*. Carbondale, Illinois: Southern Illinois University Press. .
* Emerson, Jason (2019).&nbsp;*Mary Lincoln for the Ages*. Carbondale, Illinois: Southern Illinois University Press. .
* Daniel Mark Epstein, *The Lincolns: Portrait of a Marriage* (Ballantine Books, 2008)
* King, C.J. *Four Marys and a Jessie: The Story of the Lincoln Women* (Hildene, 2015)
*
* Neely Jr., Mark E. and R. Gerald McMurtry. *The Insanity File: The Case of Mary Todd Lincoln* (1993) excerpt and text search
* Ruth Painter Randall, *Mary Lincoln: Biography of a Marriage* (Little, Brown & Co., 1953)
* Williams, Frank J. and Burkhimer, Michael, eds. ''The Mary Lincoln Enigma: Historians on America's Most Controversial First Lady'' (Southern Illinois University Press, 2012) 392 pages; scholarly essays on her childhood in Kentucky, the early years of her marriage, her political relationship with her husband, and her relationship with her son Robert. Book review
* 

## Lidhje të jashtme
* White House profile 
* Mrs. Abraham Lincoln: A Study of Her Personality and Her Influence on Lincoln By W. A. Evans
* Fëmijët Lincoln
* Thëniet e Mary Todd Lincoln
* Original Manuscript Letters: Mary Todd Lincoln Shapell Manuscript Foundation
* Mary Lincoln at C-SPAN's *First Ladies: Influence & Image*
* ''Mary Todd Lincoln's Seed-pearl Necklace and Matching Bracelets''. (A gift from Abraham Lincoln to Mary Todd Lincoln and worn at his second Inaugural Ball. See featured picture at the top of the page.) From the Collections at the Library of Congress