ChatGPT në arsim

**ChatGPT në arsim** përfshin mënyra dhe forma të përdorimit të teknologjisë së inteligjencës artificiale, veçanërisht modelit ChatGPT, në kontekstin e fushës së arsimit. Që nga publikimi i ChatGPT nga OpenAI në nëntor 2022, chatbot dhe kolegët e tij kanë qenë burimi i diskutimeve intensive brenda arsimit, me shumë shkolla dhe universitete që kanë mbajtur qëndrime armiqësore ndaj përdorimit të modeleve të mëdha gjuhësore, ndërsa të tjerët kanë përqafuar përdorimin e mjeteve në detyra. Përdorimi i ChatGPT ka frymëzuar shumë njerëz që të parashikojnë një ndryshim të mundshëm paradigme në arsim, me provimet me gojë që propozohen për të siguruar që ai nuk mund të përdoret në teste.

## Efektiviteti dhe përdorimet 
Në një test të verbër, ChatGPT u gjykua se kishte kaluar provime të nivelit të diplomuar në Universitetin e Minesotës në nivelin e një C+student dhe në Wharton me një BteB− nota.  Performanca e ChatGPT për programimin kompjuterik të metodave numerike u vlerësua nga një student dhe fakultet i Universitetit Stanford në mars 2023 përmes një sërë shembujsh të matematikës llogaritëse .  Psikologia e vlerësimit Eka Roivainen administroi një test të pjesshëm të IQ-së në ChatGPT dhe vlerësoi IQ-në e tij verbale në 155, gjë që do ta vendoste atë në 0.1% më të mirë të testuesve. 

Në një sondazh të kryer në mars dhe prill 2023, 38% e studentëve amerikanë raportuan se kishin përdorur ChatGPT për një detyrë shkollore pa lejen e mësuesit. Në total, 58% e studentëve raportuan se kishin përdorur ChatGPT.  

Një mangësi kryesore e ChatGPT është saktësia, pasi disa terma të shkruara nga modeli i gjuhës së madhe përmbanin gabime. Profesori i shkollës Wharton, Ethan Mollick, vuri në dukje se ChatGPT përmbante disa gabime "të habitshme", veçanërisht në matematikë. 

## Mashtrimi dhe sjellja e keqe akademike 
Aftësia e ChatGPT për të shkruar detyra për studentët e ka bërë atë qendër të shqyrtimit dhe censurës intensive nga edukatorët, veçanërisht në lidhje me esetë . Disa tituj për shkrime të reja, si ai në *The Atlantic*, parashikuan "vdekjen" e esesë së aplikimit në kolegj, veçanërisht falë ChatGPT.   

Ndikimi i ChatGPT në arsim, veçanërisht në studimet angleze, është me të vërtetë një temë diskutimi domethënëse. Këndvështrimi i Daniel Herman pasqyron shqetësimet rreth zhvlerësimit të mundshëm të aftësive të të shkruarit nëse AI mund të gjenerojë tekst aq lehtë sa njerëzit. Nga ana tjetër, Chris Stokel-Walker dhe Emma Bowman theksojnë nevojën që edukatorët të përshtatin metodat e tyre për t'u fokusuar më shumë në të menduarit kritik dhe arsyetimin, pasi mjetet e AI si ChatGPT mund të përdoren potencialisht për plagjiaturë ose për të prodhuar përmbajtje të njëanshme. Është një çështje komplekse me këndvështrime dhe implikime të ndryshme për mënyrën se si arsimi mund të evoluojë në të ardhmen. Teoria se ChatGPT do të shkatërrojë arsimin diskutohet pothuajse aq gjerësisht sa besohet. Kevin Brown i *Christianity Today* shkroi se truri i njeriut mbetet vazhdimisht më i aftë për të krijuar materiale sesa ChatGPT. Brown më tej argumentoi se edukimi në frymën e tij do të vazhdojë të jetojë dhe se ChatGPT mund të revolucionarizojë metodat e mësimdhënies.  Provimi me gojë është përdorur gjithashtu si një shembull i një metode mësimore e cila mund të anashkalojë detyrën dhe të testojë njohuritë e studentëve në mënyrë më efektive në bazë 1:1. 

Një shembull, siç raportohet nga *Rolling Stone*, rezultoi në një profesor në Universitetin A&amp;amp;M të Teksasit duke keqpërdorur ChatGPT për të kontrolluar detyrat e studentëve për të verifikuar nëse një detyrë përdorte modelin e gjuhës së madhe. ChatGPT ktheu një rezultat të të gjithë studentëve që e përdornin atë, dhe kështu profesori u ktheu menjëherë një notë dështimi të gjithë studentëve të tij. *Rolling Stone* vuri në dukje megjithatë se ChatGPT në thelb nuk është në gjendje të verifikojë nëse është përdorur për të shkruar detyra studentore dhe një postim në një komunitet Reddit kushtuar ChatGPT mori vëmendje të gjerë me shumë njerëz që sulmuan profesorin për mungesë familjariteti me chatbot.  

## Mbështetje dhe kundërshtime 
### Ndalimet 
Disa institucione arsimore kanë zgjedhur të ndalojnë aksesin në ChatGPT. Arsyet pas këtyre vendimeve ka të ngjarë të ndryshojnë, por shqetësimet rreth keqpërdorimeve të mundshme, të tilla si plagjiaturë ose mbështetja në AI për detyrat e shkrimit, mund të jenë faktorë nxitës. ChatGPT është përballur me ndalime të ndryshme nga disa institucione arsimore. Një nga rrethet më të hershme që ndaloi mjetin ishte Distrikti i Unifikuar i Shkollës në Los Angeles, i cili bllokoi aksesin në mjet më pak se një muaj pas lëshimit të tij zyrtar.  Departamenti i Arsimit i Qytetit të Nju Jorkut thuhet se bllokoi aksesin në ChatGPT në dhjetor 2022  dhe zyrtarisht njoftoi një ndalim rreth 4 janarit 2023.  

Në shkurt 2023, Universiteti i Hong Kongut dërgoi një email në të gjithë kampusin për instruktorët dhe studentët duke deklaruar se përdorimi i ChatGPT ose mjeteve të tjera të AI është i ndaluar në të gjitha klasat, detyrat dhe vlerësimet në universitet. Çdo shkelje do të trajtohej si plagjiaturë nga universiteti, përveç nëse studenti merr pëlqimin paraprak me shkrim nga instruktori i kursit.   Gjithashtu në semestrin e pranverës 2023, Universiteti i Harvardit ndaloi ChatGPT dhe njoftoi se përdorimi i AI gjeneruese do të trajtohej si çdo formë tjetër e sjelljes së keqe akademike, megjithëse disa instruktorë lejuan përdorimin e mjetit. 

### Ndryshimi në perceptimin e ChatGPT në arsim 
Disa shkolla në Shtetet e Bashkuara për vitin shkollor 2023–24 njoftuan një shfuqizimin e ndalimeve të tyre për ChatGPT. Qyteti i Nju Jorkut e shfuqizoi ndalimin e tij në maj 2023, ndërsa e zëvendësoi atë me një deklaratë që inkurajon studentët të mësojnë se si të përdorin AI gjeneruese, dhe në zonat rurale të Uashingtonit, Shkollat Publike Walla Walla njoftuan se do të anulonin ndalimin e ChatGPT në detyrat e studentëve.   Një profesor në Universitetin e Kalifornisë, Los Anxhelos, ka lejuar përfshirjen e ChatGPT në procesin e shkrimit të studentëve të tij në vend që të ndalojë përdorimin e kësaj teknologjie të re.  Ai argumentoi se edukatorët duhet t'i mësojnë studentët të përdorin ChatGPT në mënyrë etike dhe produktive, dhe se nuk është e realizueshme apo praktike t'i ndalosh studentët ta përdorin atë.  Instruktorë të tjerë, si Ethan Mollick në Wharton, kanë pranuar, përballë përdorimit të pashmangshëm nga studentët, pavarësisht nga ndalimi, jo vetëm që kanë pranuar përdorimin e AI gjeneruese, por kanë kërkuar që të gjithë studentët të përdorin ChatGPT në detyrat e tyre. Mollick raportoi për NPR se përdorimi i ChatGPT në përgjithësi përmirësoi punën e studentëve të tij, duke përdorur AI për të ndihmuar më tej në gjenerimin e ideve. 

### Chegg 
Kompania e teknologjisë së arsimit Chegg, e cila ishte një faqe interneti e dedikuar për të ndihmuar studentët me detyra duke përdorur një bazë të dhënash me fletë pune dhe detyra të mbledhura, u bë një nga viktimat më të spikatura të biznesit të ChatGPT dhe modeleve të tjera të mëdha gjuhësore, me CEO Dan Rosensweig që deklaroi, në përgjigje të Çmimi i aksioneve të kompanisë së tij thuajse u përgjysmua pas një thirrjeje të fitimeve tremujore në maj 2023, se ai është bërë "fëmija poster për të goditur bythën tuaj në tregjet publike nga AI". Megjithëse drejtuesit në Chegg po i kërkonin Rosenweig të punonte në zhvillimin e një rivali ChatGPT sa më shpejt që të ishte e mundur që nga viti 2020, firma e teknologjisë përfundimisht vendosi të mos prodhonte një konkurrent ChatGPT për shkak se GPT 3.5 nuk ishte në gjendje të josh mjaftueshëm 8 milionë abonentët e Chegg, gjë që përbën gati 90% e të ardhurave të firmës.  

## Softueri i zbulimit 
Disa kompani i janë përgjigjur fluksit të ChatGPT dhe inteligjencës artificiale gjeneruese midis studentëve duke zhvilluar një softuer zbulimi, i cili shënon esetë me gjasë të shkruara nga AI. Ndër kompanitë e para që zhvilluan zgjidhje si kjo ishte Turnitin, e cila zhvilloi një mjet për të zbuluar pandershmërinë akademike të bazuar në AI. Një postim i korporatës në blog nga kompania deklaroi se baza e të dhënave e kompanisë me ese të shumta studentore u përdor për të trajnuar sistemin e saj të zbulimit. Megjithatë, kur u testua nga *The Washington Post*, vuri në dukje se detektori i Turnitin shënoi një studente të pafajshme për përdorimin e ChatGPT për të gjeneruar përfundimin e esesë së saj.  Vetë kompania raportoi se detektori i saj nuk ishte gjithmonë i saktë gjithashtu.  

Mjete të shumta si GPTZero u krijuan si mjete për të zbuluar tekstin e krijuar nga AI, dhe shumë startup të tjerë kanë lëshuar mjete për zbulimin e punës së shkruar me AI, duke përfshirë vetë OpenAI. Megjithatë, raportet kërkimore kanë deklaruar se softueri i zbulimit shpesh nuk arrin të zbulojë përmbajtjen e krijuar nga AI dhe se këto mjete janë të lehta për t'u mashtruar.   Mjeti zyrtar i OpenAI, Classifier, i lançuar në janar 2023, u hoq më vonë në gusht 2023 për shkak të përdorimit të ulët dhe çështjeve të saktësisë.   

## Shih edhe 
* Inteligjenca artificiale

## Referime