open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Bahamasi

**Ishujt Bahamas** (anglisht: ) janë ishuj që e përbëjnë një shtet në Atlantikun verior i takojnë ishujve të Indive perëndimore. Ishujt Bahamas ndodhen në jug-lindje të ShBA-së, në veri-lindje të Kubës dhe hynë po ashtu në grupin e ishujve të Amerikës së Mesme. Prej më shumë se 700 ishujve të Bahamave, janë të banuara vetëm 30 prej tyre.

Emri i këtij grupi të ishujve vije nga pushtuesit spanjollë. Spanjollët ujërat e ishujve i thërrisnin  (nga spanjishtja: *det i rrafshët*). Më vonë nga folësit e anglishtes flitej për ishujt "The Bahamas".

## Historia 
: ***Artikulli kryesor Historia e Ishujve Bahamas***
Udhëtimi i Kristofor Kolombit në Botën e Re në vitin 1492 besohet të ketë kaluar së pari në ishujt e San Salvadorit që ndodhen në jug të Ishujve Bahamas. Ai, nga aty, në mënyrë paqësore, mori mbështetjen nga indianët e Amerikës, të quajtur aravakë ose lukajanë (besohet të ju ketë dhënë dhurata për njerëzit). Nga vitet 1400, deri në vitet 1600 këta ishuj ishin nën kontrollin Spanjoll. Në shekullin e XVIII disa lojalistë britanikë u shpërngulën gjatë lëvizjes anti-britanike nga Anglia e Re (New England) në ishujt Bahamas. Ndërsa në vitin 1783 këta ishuj deklarohen nga britanikët si koloni e tyre.

Në vitin 1973 popullsia votoi për pavarësimin e vendit nga Britania e Madhe sikurse edhe një pjesë e madhe e viseve të kontrolluara nga Komunuelthit britanik. Që nga shpallja e pavarësisë në këtë pjesë ka filluar përparimi i turizmit, bankat tani janë të njohura për transfere të hollash në nivel botërorë sikurse dhe menaxhmenti investues (term i përdorur në perëndim për persona që blejnë apo investojnë në pjesët e pa zhvilluara të botës).

## Politika 
Politika e Shtetit

Shiko edhe:
* Mardheniet e jashtme të ...

## Gjeografia 
Gjeografia e shtetit

## Ekonomia 
Ka një rrjetë të zhvilluar komunikacioni, është prodhues i njohur i pemëve tropikale dhe drunjëve. Ekonomia Bahamase mbeshtetet tek bujqësia, blegtoria, pylltaria dhe peshkimi. Industria perfaqesohet nga ajo kimike, ushqimore etj. Bahamasi shquhet per numrin e vaporëve dhe si qendër financiare ndërkombetare.

## Demografia 
Demografia e shtetit

## Kultura 
Kultura e Shtetit

## Të tjera 
* Telekomunikacioni
* Transporti
* Ushtria
* Pushime

## Shiko edhe
* Historia e Ishujve Bahamas
* Guajana
* Historia e Guajanës
* Hondurasi
* Xhamajka
* Bermuda
* Amerika britanike
* Kolonizimi Britanik i Amerikës
* Zotërimet Angleze të Përtejdetit
* Karaibet
* Perandoria Britanike

## Lidhje të jashtme 
* Bahamas Government Official Website
* Bahamas Ministry of Tourism	
* The Bahamas Constitution 
* Photo-Gallery (me Diashov) (gjermanishte)
* Photographs of the Bahamas: Abaco islands, including Junkanoo festival
Gjuha angleze

**Gjuha angleze** apo **Anglishtja** ( apo ) është gjuhë e përmasave botërore si dhe gjuha dominuese në Britaninë e Madhe, Shtetet e Bashkuara, Kanada, Irlandë, Australi, Zelandën e Re e një numër vendesh tjera. Përgjithësisht përdoret si gjuhë e dytë dhe si gjuhë zyrtare në shumë shtete të botës. Është gjuha që mësohet dhe kuptohet më së shumti në botë, shpesh e njohur me epitetin “gjuha e tregtisë, arsimit, shkencës dhe diplomacisë”.

Anglishtja i takon familjes së gjuhëve indo-evropiane dhe degës së gjuhëve gjermanike. Rrjedh nga gjuha e vjetër e anglo-saksonëve, paraardhësve të anglezëve, që u dyndën në Gadishullin Britanik në mesjetën e hershme. Mirëpo gjatë historisë është ndikuar nga një numër i madh i fjalëve latine e franceze dhe është thjeshtuar në gramatikë duke dalluar nga gjuhët e tjera gjermanike që flitet në Evropën kontinentale.

thumb|upright=1.5|Harta e botës me vendet ku gjuha angleze ose kreole anglisht është gjuhë zyrtare (*de jure* dhe *de facto*) kanë shënuar me ngjyrën blu.

## Lidhje të jashtme 
Mesojme Anglisht

Lista e foljeve të parregullta në anglisht
Andrew Stanton

right|parapamje|Andrew Stanton dhe *Finding Nemo*
**Andrew Stanton** lindi më 13 janar 1964 në Boston, Massachusetts, ShBA. Është një regjisor animimit, skenar, po ashtu edhe sinkronizues.

## Jeta 
Andrew Stanton është njëri ndër figurat më të shquara prapa studios së animacionit kompjuterik “Pixar Studios”, dhe kontributet e tij në filmat e animuar modern si “Toy Story” dhe “Finding Nemo” zënë vend thelbësorë. Si regjisor i “Finding Nemo” apo si producent i “Monsters Inc.”, Stantoni ka marrë pjesë pothuajse në secilën pjesë të produksionit. Një ndjeshmëri familjare e shoqërore me një aftësi të shkëlqyeshme kanë rezultuar në filma që pëlqehen sinqerisht si nga të miturit ashtu edhe nga të rriturit – një realizëm I vërtetë në fushën e quajtur “argëtim familjar” - “family entertainment”.

I lindur në Rockport, MA, Stantoni kreu shkollimin për “character animation” - animim të personazheve në Institutin e Arteve të Kalifornisë para se të punonte si animatorë për “Kroyer Films” në vitet e 80ta. Me kalimin e dekadës, Stantoni punoi si autor shkrimesh për legjendën e animacionit “Mighty Mouse-Aventurat e reja” të Ralph Baksh-it. Më 1990, tanimë njihej si autor dhe animator dhe u bë animatori I dytë që iu bashkangjit John Lasseter-it në themelimin e Pixar Studios. Marrdhëniet e tij me Lasseter-in u forcuan gjatë punës si animatorë në filmat e shkurtër “Surprise” dhe “Light and Heavy” të Luxo Jr. , mirëpo ndjeshmëritë e këtyre dyve u harmonizuan shkëlqyeshëm atëherë kur Stanton shërbeu si autor dhe dizajnues i personazheve në filmin e animuar më 1995 “Toy Story” të studios “Pixar”, i cili bindshëm u bë hiti familjar i vitit. Përveq që shkroi storien e filmit “A Bug’s Life”, Stantoni poashtu iu bashkangjit Lesseter-it në karrigen e regjisorit, së bashku me kontribuimet e tij në hitet pasuese si “Monsters Inc.” dhe “Toy Story 2” që kryesisht konsistonin në punë si autor shkrimesh. Stantoni iu kthye karriges së regjisorit më 2003 me atë që ishte filmi më i famshëm i Pixar-it i të gjitha kohërave , “Finding Nemo”. Filmi u inspirua kur Stantoni vërejti se instiktet e tij të tepërta qortuese prindërore po e pengonin atë që të afrohej dhe lidhej me djalin e tij. Filmi tregon një rrëfim të një klloun peshku të vogël i cili rrëmbehet nga oqeani dhe përfundon në një akuarium të një dentisti në Sidney dhe këmbënguljes së babait të tij që ta kthej atë në shtëpi shëndosh e mirë. Sikurse në veprat e tjera të Stantonit, “Finding Nemo” ofron personazhe tërheqëse e të këndshme që nuk gjinden zakonisht në rrëfimet e tjera të animuara, dhe me përvojën e tij si prind i dhuron filmit një shpirt plot emocione.

## Çmime 
Kulmi i suksesit të Stantonit u arrit më 29 shkurt 2004, kur në mbrëmjen e ndarjes së qmimeve Oscar, “Finding Nemo” fitoi në kategorinë e “Best animated feature” – filmi më i mirë i animuar.

## Lidhje të jashtme 
*
Brunei

**Brunei -** zyrëtarisht Shteti i Bruneit Vend i Paqes, është shtet në Azinë Juglindore në veri të ishullit të Borneo-s. Laget nga deti i Kinës së Jugut. Kufizohet në të gjitha anët me Malajzinë përveq Veriut. Ai është i ndarë në dy pjesë nga Limbag, territor i Malajzisë.

Brunei i ka fillet qysh në shekullin e shtatë, nën Perandorinë Sirivijayan me emrin Po-ni. Ai u bë shtet vazal i majapahit para se ta përqafonte Islamin në shekullin 15.

Në Indeksin e Zhvillimit Njerëzor Brunei e ka të dytin në Azinë Juglindore pas Singaporit dhe është i pranuar si Shtet i Zhvilluar. Bazuar në të dhënat e Fondit Monetar Ndërkombëtar Brunei u rradhit i 4-ti për Prodhimin Bruto të Vendit në PPP.

## Politika 
Nën kushtetutën e vitit 1959, Madhëria e Tij Paduka Seri Baginda Sulltan Haxhi Hassanal Bolkiah Mu'izzaddin Waddaulah është kreu i shtetit me autoritet të plotë ekzekutiv, përfshirë autoritetin në rast emergjencash që nga viti 1962.

Sulltani udhëheq me ideologjinë shtetërore të njohur si Islam Melayu Beraja ose Monarkia Islamike Malaje. Brunei ka qenë Monarki Absolute që nga viti 1962.

Media është shumë pro qeveritare, kurse familja mbretërore ka pushtet në çdo cep të vendit.

## Njësitë administrative 
Brunei qeveriset në katër njësi administrative-teritoiale të niveli të lartë të quajtura *daerah*, të cilat ndahen në nën njësi të quajtura *mukim* (krahina teritoriale).

| Map indicating the districts of Brunei
|}

## Gjeografia 
Brunai është vend në Azinë juglindore me sipërfaqe 5,765 km2. 97% e popullit jetojnë ne perëndim, ndërsa në pjesën lindore jetojnë 10,000 njerëz.
Klimatika në Brunai është me klimatikë tropikale.
## Religjioni
Islami është fe zyrtare në Brunei. Besimet tjera që praktikohen janë Budismi (13% kryesisht kinez), Krishterimi (10%). Ndërsa Mendimi i lirë me 7% të popullatës kineze.

## Lidhje të jashtme 
* Qeveria: Faqe zyrtare e qeverise
* Kryetari: 
* Parlamenti:
* Ministria:
----
Birmania

**Birmania** ose e njohur zyrtarisht si **Mjanmar** () , zyrtarisht int. *Pyidaungsu Thamada Myanmar Naing-Ngan-Daw*  apo shkurt *Myanma Naingngan*, është shtet në jug të Azisë, në kufi me Tailandën, Laosin, Republikën Popullore të Kinës, Indin, Bangladeshin si dhe lagëtë nga gjiri i Bengalit. Ky shtet është themeluar vonë, në vitin 1962 dhe për kohë të gjatë, deri më 4 shkurt 2011, ndodhej nën regjim ushtark. Pas këtij regjimi, për kryetarë shteti është zgjedhur një civil si president.

## Historia 
## Politika 
## Njësitë administrative 
Birmania përbëhet nga shtatë njësi shtetrore dhe shtatë zona tjera administrative. Zonat administrative  (တိုင်းဒေသကြီး) janë të dominuara nga Bamar-ët. Shtetet (ပြည်နယ်), në thelbë janë njësi të populluara nga banorët minoritarë vendasë. Zonat administrative të nivelit të lartë ndahen nën zona apo njësitë etnike dhe fshatra. Qendrat qytetare ndahen në zona banimi.

|}

## Gjeografia 
## Ekonomia 
## Demografia 
## Kultura 
* Telekomunikacioni
* Transporti
* Ushtria
* Pushime

## Lidhje të jashtme 
* Qeveria	:
* Kryetari	: 
* Parlamenti	:
* Ministria	:
----
			
* Geopium: Gjeopolitike
* Burma News, Myanmar News . Faqe e lajmeve mbi zhvillimeve e qeveris militare.
* The Irrawaddy.
* FreeBurma.org 
* Burma: Army of the Child God
* "Burma scraps intelligence agency"
Sipërfaqja

parapamje|Sipërfaqja e katrorit dhe e qarkut janë të barabarta.
**Sipërfaqja** është vend gjeometrik i tri ose më shumë pikave në hapësirë dhe zakonisht shënohet me **S**.

Për kuptimin e *Sipërfaqes* është mirë që të kihet parasysh përkufizimi i pikës në hapësirë **D**={{x,y,z)|x,y,z  \in **R** dhe f (x,y,z)=0. Nëse të panjohurat x,y dhe z trajtohen edhe si koordinata të pikave M(x,y,z) lidhur me sistemin kartezian Oxyz  formulohet si bashkësia: **S**= {M(x,y,z)|f (x,y,z)=0}. 

Ka disa formula të njohura për sipërfaqet e formave të thjeshta si trekëndëshat, drejtkëndëshat dhe rrathët . Duke përdorur këto formula, sipërfaqja e çdo shumëkëndëshi mund të gjendet duke e ndarë shumëkëndëshin në trekëndësha më të vegjël .  Për format me kufi të lakuar, zakonisht kërkohen metodat e analizës matematike për të llogaritur sipërfaqen. Në të vërtetë, problemi i përcaktimit të sipërfaqes së figurave të rrafshta ishte një motivim kryesor për zhvillimin historik të analizës matematike . 

 

Në ndryshim nga sipërfaqja, **syprina** i referohet vlerës numerike të sipërfaqjes. Pra shprehemi se syprina e një trekëndëshi është 80 cm^2 e jo sipërfaqja e tij është.

## Shiko dhe këtë
* Lakorja
Komoret

**Ishujt Komore** ndodhen në brigjet lindore të Afrikës në Oqeanin Indian.

## Historia 
: ***Artikulli kryesor : Historia***

## Politika 
: ***Artikulli kryesor : Sistemi shtetëror***

## Njësitë administrative 
: ***Artikulli kryesor : Njësit administrative***

## Gjeografia 
: ***Artikulli kryesor : Gjeografia e Ishujve Komore***
Sipërfaqja e përgjithshme e Ishujve Komore është 2.170&nbsp;km2 dhe shtrihen rreth koordinatave gjeografike   12° 00' ‘‘‘J’’’, 44° 15' ‘‘‘L’’’.  

Ishujt Komoros kanë një vijë bregdetare 340&nbsp;km të gjatë. Klima në ishujt Komore është klimë tropikale detare me sezonin e reshjeve të shiut nga muaji nëntor deri në maj.

Relievi i Ishujve Komore është vullkanik që larg nga brendia e thellë e ishujve zbutet pak në male më të ulëta dhe rrafshnalta. Pika më e ultë e relievit 0 m është përgjatë bregdetit në oqeanit Indian dhe ajo më e larta në lartësi mbidetare prej 2,360 metrave në majën Le Kartala (ang.: Le Kartala).

## Ekonomia 
: ***Artikulli kryesor : Ekonomia***

## Demografia 
: ***Artikulli kryesor : Demografia***

## Kultura 
: ***Artikulli kryesor : Kultura***

*Telekomunikacioni
*Transporti
*Ushtria
*Turizmi

## Lidhje të jashtme 
* Qeveria	:
* Kryetari	:
* Parlamenti	:
* Ministria	:
----
* [https://web.archive.org/web/20110805051229/http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5236.htm ]
* Republican 
* Ishujt komorane
* Report from IRIN (UN office for the coördination of Humanitarian Affairs)
* www.comoros-online.com - First information website on Comoros - Association MWEZINET "La passion des Comores"
Kilometër katror

**Kilometri katror** është njësi matëse e sipërfaqes që rrjedhë nga Sistemi SI, shkruhet me simbolin **km2**. Për ta kuptuar këtë njësi, lexuesi duhet të përfytyrojë një katror me brinjë 1 km ose 1000 m, sipërfaqja e tij është 1 km2. 

## Konvertimet
*1 km2=1,000,000 m2
*1 km2=100 ha
Valuta tregëtare

**Valuta tregëtare** është shprehja e cila nënkupton monedhenat që shërbejnë përbrenda një sistemi tregëtar.

Paund ose Lira
Domeni internacional i shteteve

**Mbaresat ndërkombëtare të faqeve të internetit (domain)** term i cili tregon për prapashtesën (kodin) ndërkombëtare të shteteve për prezantimin e tyre në fletrat (faqet) elektronike të internetit.
Lista e vendeve sipas kodeve ndërkombëtare telefonike

Në sistemin telefonikë, vendet e globit të tokës, për të mundësuar një rrjedhë të komunikimit telefonik nga një vend (shtetë) në tjetrin kanë ndërtuar një rrjetë. Kjo rrjetë telefonike përbëhet nga disa nënërrjeta kufinjët e të cilave gjenden përbrenda shteteve të cilat i krijojnë ato rrjeta. Për komunikim në mes nënërrjetave janë paraparë numrat nëpërmjet të cilëve bëhet kyqja në nënërrjetin (rrjetin e shtetit). Këtu më poshtë janë prezantuar këta numra :

Country calling codes form a prefix code, hence they can be organized as a tree, për Shqipëria **+** është **00** :

## Lidhje të jashtme 
* Llogaritës të numrit të telefonit për thirrje ndërkombëtare
Gjuha katalane

**Gjuha katalane** ose **Katalançe** (Katalanisht: *català*)*,* e njohur në Komunitetin Valencian dhe Carche si Valenciane, është gjuhë që i takon familjes së gjuhëve romane. Përkrah gjuhës spanjolle, gjuha katalane është gjuhë zyrtare në Andorrë, flitet edhe në Ishujt Baleare dhe në Valencia. Ka status gjysëm-zyrtar në komunën italiane të Algheros dhe flitet në departamentin Pyrénées-Orientales si dhe në rripin lindor të Aragonit dhe zonën Carche në Murcia. Territoret katalanishtfolëse shpesh thirren Països Catalans (Vendet Katalane).

Gjuha evoluoi nga Latinishtja vulgare në kohërat mesjetare rreth Pirenejve lindorë. Spanja e shekullit të XIX-të pa një rilindje letrare katalanase, e cila kulminoi në fillimin e viteve 1900.

## Etimologjia 
Fjala *katalanisht* rrjedh nga emri territorial i Katalonjës, vetë me etimologji të diskutueshme. Teoria kryesore sugjeron se  ( Latinisht *Gathia Launia* ) rrjedh nga emri *Gothia* ose *Gauthia* ("Vendi i gotëve"), pasi origjina e kontëve, zotërve dhe njerëzve katalanas u gjet në marshin e Gothias, prej nga *Gothland* > *Gothlandia* > *Gothalania* > *Katalonia* rrjedhin teorikisht .  

## Lidhja me gjuhët e tjera romane
Gjuha zulu

**Zulu** ose **isiZulu** si vetëthirrje, është një gjuhë Bantu jugore e degës Nguni e folur në Afrikën Jugore . Është gjuha e popullit zulu, me rreth 12 milionë folës amtare, të cilët kryesisht banojnë në provincën KwaZulu-Natal të Afrikës së Jugut . Zulu është gjuha amtare më e folur në Afrikën e Jugut (24% e popullsisë) dhe kuptohet nga mbi 50% e popullsisë së saj.  Ajo u bë një nga 11 gjuhët zyrtare të Afrikës së Jugut në 1994. 

Sipas Ethnologue, është gjuha e dytë më e folur nga gjuhët bantu, pas suahilit .  Ashtu si shumë gjuhë të tjera bantu, ajo shkruhet me alfabetin latin .

## Historia 
Zulutë, si Xhosat dhe njerëzit e tjerë Nguni, kanë jetuar në Afrikën e Jugut për qindra vjet. Gjuha Zulu ka disa tinguj klikesh tipike për gjuhët e Afrikës Jugore, që nuk gjenden në pjesën tjetër të Afrikës. Populli Nguni ka bashkëjetuar me fise të tjera jugore si San dhe Khoi.

Gjuha zulu, si shumica e gjuhëve indigjene të Afrikës Jugore, nuk ishte një gjuhë e shkruar deri me ardhjen e misionarëve nga Evropa, të cilët e dokumentuan gjuhën duke përdorur shkrimin latin . Libri i parë gramatikor i gjuhës zulu u botua në Norvegji në 1850 nga misionari norvegjez Hans Schreuder .  Dokumenti i parë i shkruar në zulu ishte një përkthim i Biblës që u shfaq në 1883. Në vitin 1901, John Dube (1871–1946), një Zulu nga Natali, krijoi Institutin Ohlange, institucioni i parë arsimor vendas në Afrikën e Jugut. Ai ishte gjithashtu autor i *Insila kaShaka*, romani i parë i shkruar në isiZulu (1930). Një tjetër shkrimtar pionier zulu ishte Reginald Dhlomo, autor i disa romaneve historike të udhëheqësve të kombit zulu të shekullit të 19-të: *U-Dingane* (1936), *U-Shaka* (1937), *U-Mpande* (1938), *U-Cetshwayo* (1952). ) dhe *U-Dinizulu* (1968).

## Fonologjia 
### Zanoret 
qendër|parapamje|Tabela e zanoreve zulu, nga
Sistemi i zanoreve të gjuhës zulu përbëhet nga pesë zanore.

### Bashkëtingëlloret 
Përdorimi i bashkëtingëlloreve klike është një nga tiparet më dalluese të gjuhës zulu. Kjo veçori është e përbashkët me disa gjuhë të tjera të Afrikës Jugore, por është shumë e rrallë në rajone të tjera.
Gjuha afrikane

**Gjuha afrikane** ose **Afrikançe** (afrikanisht *Afrikaans*) - Gjuhë zyrtare në Afrikën e Jugut, e prejardhur nga holandishtja.

## Shiko dhe këtë
Lista e vendeve dhe varësive sipas popullsisë

## Lista
## Referime 
## Lidhje te jashtme
*United Nations Analytical Report for the 2004 revision of World Population Prospects (the analytical report for the 2006 revision is not available online)&nbsp;— includes details of methodology and sources used for the population estimates above.

## shih edhe 
* Lista e shteteve sipas numrit të banorëve
Gjuha ndebele

**Gjuha Ndebele** është gjuhë afrikane e grupit Nguni. Kjo gjuhë bën pjesë në familjen e madhe të gjuhëve Bantu, dhe flitet nga popullsia Ndebele.

Kjo gjuhë gjendet në dy variante : gjuha ndebele veriore (e folur në Zimbabve, ngjashmëri me grupin Zulu) dhe gjuha ndebele jugore (e gjendur në Afrikën e Jugut, ndryshe njihet si ndebele Transvali).

## Shiko dhe këtë
Gjuha tsonga

Gjuhë që flitet në jugun e Afrikës.

**Ati ynë** në Tsonga:

:Tata wa hina la nge matilweni,
:vito ra wena a ri hlawuleke;
:a ku te ku fuma ka wena;
:ku rhandza ka wena a ku endliwe misaveni,
:tanihi loko ku endliwa tilweni.
:U hi nyika namuntlha vuswa bya hina bya siku rin'wana ni rin'wana;
:u hi rivalela swidyoho swa hina,
:tanihi loko na hina hi rivalela lava hi dyohelaka;
:u nga hi yisi emiringweni,
:kambe u hi ponisa eka Lowo biha,
:Amen.

## Shiko dhe këtë
Gjuha azere

**Gjuha azere** ose **azerishtja** (Azəricə) e njohur edhe si **turqishtja azere**, është një gjuhë turkike e nëndegës oguze që flitet nga populli Azer.

## Shiko edhe këtë
Gjuha bengale

**Gjuha bengale** (বাংলা) ose **bengalishtja** është gjuhë indo-evropjane që flitet në Azinë Jugore. Është gjuha zyrtare e rajonit të Bengalit Perëndimor në Indi dhe e shtetit të Bangladeshit.

## Referime
Gjuha bjelloruse

**Gjuha bjelloruse** (bjellorusishtja) është një gjuhë Indo-Evropiane e familjes së gjuhëve Sllave. Flitet në Bjellorusi dhe në disa fshatra në Poloni dhe Ukrainë. Shkruhet me alfabet cirilik, me disa modifikime. Bjellorusishtja është e përafërt me gjuhën ukrainase.

## Shiko dhe këtë 
## Letërsi 
* Калита И. В. “Современная Беларусь: языки и национальная идентичность”. Ústí nad Labem, ISBN 978-80-7414-324-3, 2010, 300 s.
Gjuha ruse

**Gjuha ruse** ose **rusishtja**, (русский язык, shqiptimi: *ruskij jazëk*) është gjuha më e përhapur gjeografikisht e Evroazisë, dhe më e folura nga gjuhët sllave.

Është gjuhë zyrtare në Rusi, Bjellorusi, Kazakistan dhe Kirgistan. Flitet gjithashtu edhe në Ukrainë, Letoni, Estoni dhe në një pjesë të madhe të republikave ish-sovjetike.

Rusishtja bën pjesë në familjen e gjuhëve indo-evropiane, dhe është një nga tre gjuhët sllavo lindore, sëbashku me bjellorusishten dhe gjuhën ukraine.

Dëshmitë e shkrimit të gjuhës ruse datojnë që nga shekulli i 10-të. Sot rusishtja përdoret gjerësisht edhe jashtë Rusisë. Mbi një e katërta e literaturës shkencore botërore botohet në rusisht.

## Klasifikimi 
I përket gjuhëve Sllave lindore dhe ndan shumë ngjashmeri me Bjellorusihten (ku gjuha ka status zyrtar) dhe Gjuhën ukraine. Në Bjellorusi dhe në Ukrainën lindore, rusihtja është gjuha amëtare e një pjese të madhe të popullsisë.

Gjuha ruse ka elemente të përbashkëta me greqishten, anglishten frengjishten dhe italishten.

## Rusishtja Standarde 
Rusishtja standarde (ose moderne) u zhvillua nga dialekti i Moskës në shekullin e 18-të. Libri i parë i gramatikës ruse u publikua ne 1755 dhe fjalori i parë në 1783.

Rusishtja standarde u përhap me ndihmën e letërsisë ruse dhe shkrimtarëve të njohur si Dostoevskij dhe Tolstoj të cilat intersuan publikun ndërkombëtar dhe popullin rus.

Deri në shekullin e 20-të, gjuha standarde flitej vetëm nga aristokratët dhe klasa e lartë. Fshatarët që gjendeshin jashtë Moskës dhe Shën Pjetërburgut, qytetet e vetme të industrializuara në atë kohë, flisnin dialektet e tyre.

Mbas arsimit të detyruar të shtetit të ri sovjetik, dialektet u larguan nga gjuha ruse. Sot, gjuha ruse standarde flitet në të gjithë shtetin dhe përmban pak variante dialektale të cilat nuk përdoren as në gjuhën e folur.
parapamje|E kaltër: Vendet ku rusishtja flitet nga shumica
E kaltër e bardhë: Vende ku rusishtja flitet nga pakica

## Shpërndarja gjeografike 
Gjuha ruse flitet nga 259.8 miljon njerëz: 137.5 në Rusi, 93.7 në republikat Baltike dhe vëndet CIS, 93.7, 12.9 në Evropën lindore dhe në Ballkan, 7.3 në Evropën Perëndimore, etj.

## Alfabeti 
Alfabeti rus bazohet në alfabetin cirilik dhe ka 33 shkronja.

Alfabeti IPA:

## Shiko dhe këtë 
* Alfabeti rus

## Lidhje të jashtme 
* Fjalor shqip rusisht
Gjuha boshnjake

**Gjuha boshnjake** (ose shqip: *boshnjakisht*, boshnjakisht: *Bosanski jezik*) është gjuhë indoevropiane dhe i takon familjes së gjuhëve sllave.

## Kundërthëniet 
Ne gjuhet e huaja, ashtu si termi "boshnjak", gjuha boshnjake do te perkthehej si "gjuha bosnjane", e cila është një çështje e debatueshme për disa kroatë dhe serbë, të cilët gjithashtu i referohen asaj si gjuha "boshnjake" (serbo-kroatisht *bošnjački*/бошњачки). Megjithatë, ne gjuhet e huaja gjuhëtarët boshnjakë këmbëngulin se emri i vetëm legjitim është gjuha "bosnjane" (bosanski, bosnian), dhe se ky është emri që duhet të përdorin edhe kroatët e serbët. Polemika vazhdon sepse emri "bosnjan" mund të duket se nënkupton që është gjuha e të gjithë “bosnjanëve”, ndërkohë që kroatët dhe serbët e kundërshtojnë atë caktim për idiomat e tyre. 
Sipas Marrëveshjes së Dejtonit 1995 gjuha zyrtare quhet "gjuha bosnjane" (bosnjakisht Bosanski jezik. dhe si e tillë është konstatuar edhe nga vëzhguesit që kanë marrë legjitimitetin dhe njohjen ndërkombëtare në atë kohë.

Organizata Ndërkombëtare për Standardizim (ISO), Bordi i Shteteve të Bashkuara për Emrat Gjeografik - United States Board on Geographic Names (BGN) dhe Komiteti i Përhershëm për Emrat Gjeografik - Permanent Committee on Geographical Names (PCGN) e njohin gjuhën bosnjane. Për më tepër, statusi i gjuhës bosnjane njihet edhe nga organizma të tillë si United Nations, UNESCO, si dhe agjencitë e përkthimeve dhe interpretimeve, duke përfshirë edhe shërbimin e përkthimeve në internet.

Shumica e enciklopedive të gjuhës angleze (Routledge, Glottolog, Ethnologue, etj. e regjistrojnë gjuhën vetëm si gjuhë "bosnjane". Biblioteka e Kongresit e regjistroi gjuhën si "Bosnjane" dhe i dha asaj një numër ISO. Institutet e gjuhës sllave në shtetet anglishtfolëse ofrojnë kurse vetëm në gjuhën "bosnjane" ose "bosnjane / kroate / serbe", e jo në gjuhën "boshnjake" (p.sh. Columbia, Cornell, Chicago, Washington, Kansas). E njëjta gjë ndodh në vendet gjermanofone, ku gjuha mësohet nën emrin * Bosnisch * dhe jo * boshnjakisht * (p.sh. Vjenë, Graz, Trier etj.).

## Alfabeti 
## Referime 
## Shiko dhe këtë 
* Sarajeva
Gjuha portugeze

**Gjuha portugeze** ( ose, në tërësi, ) është një gjuhë romane perëndimore e familjes së gjuhëve indo-evropiane, me origjinë nga Gadishulli Iberik i Evropës . Është një gjuhë zyrtare e Portugalisë, Brazilit, Kepit të Gjelbër, Angolës, Mozambikut, Guinea-Bissaut dhe São Tomé dhe Principes,  ndërsa ka statusin e gjuhës bashkë-zyrtare në Timorin Lindor, Guinenë Ekuatoriale dhe Makau . Një person ose komb që flet portugalisht quhet " Luzofon(e) " (). Si rezultat i zgjerimit gjatë kohërave koloniale, një prani kulturore e folësve portugezë gjendet gjithashtu në mbarë botën. Portugalishtja evoluoi nga disa dialekte të latinishtes vulgare në Mbretërinë mesjetare të Galicisë dhe në Qarkun e Portugalisë, dhe ka ruajtur disa tipare fonologjike kelte në leksikun e saj.  

Me rreth 230 milionë folës amtarë dhe 25-30 milionë folës të gjuhës së dytë, portugalishtja ka gjithsej rreth 260 milionë folës. Zakonisht renditet si gjuha e pestë më e folur, gjuha e tretë evropiane më e folur në botë për sa i përket folësve amtarë  dhe gjuha e dytë romane më e folur, e tejkaluar vetëm nga spanjishtja . Duke qenë gjuha më e folur në Amerikën e Jugut   dhe të gjithë Hemisferën Jugore,  është gjithashtu gjuha e dytë më e folur, pas spanjishtes, në Amerikën Latine, një nga 10 gjuhët më të folura në Afrikë,  dhe një gjuhë zyrtare e Bashkimit Evropian, Mercosurit, Organizatës së Shteteve Amerikane, Komunitetit Ekonomik të Shteteve të Afrikës Perëndimore, Bashkimit Afrikan dhe Komunitetit të Vendeve të Gjuhës Portugeze, një organizatë ndërkombëtare e përbërë nga të gjitha kombet luzofone të botës. Në vitin 1997, një studim akademik gjithëpërfshirës e renditi portugalishten si një nga 10 gjuhët më me ndikim në botë.  
[qendër|parapamje|Zona e gjuhës [Galiciano-Portugeze|galicisht-portugezisht (e njohur edhe si portugalishte e vjetër ose galike mesjetare) në mbretëritë e Galicisë dhe Leonit rreth shekullit të 10-të, përpara ndarjes së galicishtes dhe portugalishtes.]]

## Shiko dhe këtë
Domenika

**Dominika**  është shtet i vogël në detit e Karaibeve. Dominikën duhet dalluar nga Republika Dominikane, gjithashtu shtet në detin e Karaibeve.

## Historia 
: ***Artikulli kryesor Historia e Domenikës***
Kristofor Kolumbo ka zbritë në brigjet e Dominikës më 3 dhjetor të vitit 1493. Dominike ka qenë ishulli i fundit i cili është kolonizuar nga evropianët, përshkak se popullsia vendase kishte rezistuar një kohë të gjatë. Franca  në vitin 1763 ka heqë dorë nga ishulli në favor të Britanisë së Madhe. Britanezët në vitin 1805 ishullin e kan shpallur koloni të vete. Në vitin 1978 Dominika ka shpallë pavarësinë. Përparim të madh ekonomik Dominika ka arritë gjatë kohës së premierit  Mary Eugenia Charles, 1980-1995.

## Politika 
: ***Artikulli kryesor Sistemi shtetror***
## Njësit administrative 
: ***Artikulli kryesor Njësit administrative***
## Gjeografia 
: ***Artikulli kryesor Gjeografia e Domenikës***
## Ekonomia 
: ***Artikulli kryesor Ekonomia e Domenikës***
## Demografia 
: ***Artikulli kryesor Demografia e Domenikës***
Gati e tërë popullsia e Dominikës është e përbërë nga pasardhësit e robërve të sjellur nga Afrika.

Struktura moshore:

* 0-14 vite: 29% (m 10,556; f 10,254)
* 15-64 vite: 63% (m 23,151; f 21,984)
* 65 e më teper: 8% (m 2,294;f 3,301) (2000, vlerësim)
* Shtimi natyrorë: -1.14% (2000, vlerësim)

## Kultura 
: ***Artikulli kryesor Kultura e Domenikës***

    * Telekomunikacioni
    * Transporti
    * Ushtria
    * Pushime

## Lidhje të jashtme 
* Qeveria	:
* Kryetari	: 
* Parlamenti	:
* Ministria	:
----
Gjuha serbe

parapamje|Serbokroatisht
**Gjuha serbe** ose **serbishtja** (serbisht: српски/*srpski*) është njëra nga versionet e gjuhës së sllavëve të jugut, grupit qendror, që përfshin edhe kroatishten, boshnjakishten dhe malazishten. Flitet nga serbët në Serbi, Bosnjë e Hercegovinë, Mal të Zi, Kosovë e vende të tjera. Është gjuhë zyrtare e të gjitha shteteve të lartpërmendura.

Serbishtja standarde mbështetet mbi dialektin më të përhapur të Serbo-Kroatishtes, Shtokavin ( më hollësisht dialektet e Shumadi-Vojvodinës dhe Hercegovinës Lindore), që është gjithashtu baza e kroatishtes, boshnjakishtes dhe malazishtes. Dialekti tjetër i folur nga serbët është ai Torlak në Serbinë Juglindore, i cili është ura lidhëse me maqedonishten dhe bullgarishten.

Serbishtja është gjuha e vetme në Evropë, folësit e së cilës përdorin dy alfabete (atë cirilik dhe atë latin). Alfabeti cirilik u qëmtua në vitin 1814 nga gjuhëtari Vuk Karaxhiq mbi baza fonetike. Alfabeti latin për serbishten u qëmtua në vitet 1830 nga gjuhëtari kroat Ljudevit Gaj bazuar mbi alfabetin çek. Të dy alfabetet kanë një korrespondencë një-me-një duke krijuar një sistem paralel.

## Alfabeti 
Serbishtja shkruhet me dy alfabete: atë cirilik serb (српска ћирилица) dhe atë latin (*srpska latinica*)  me 30 shkronja si  me poshtë:

**А а Б б В в Г г Д д Ђ ђ Е е Ж ж З з И и Ј ј К к Л л Љ  љ  М м**
A a B b V v G g D d Đ đ E e Ž ž Z z I i J j K k L l Lj lj M m

**Н н Њ  њ  О о П п Р р С с Т т Ћ ћ У у Ф ф Х х Ц ц Ч ч Џ  џ  Ш ш**
N n Nj Nj O o P p R p S s T t Ć ć U u F f H h C c Č č Dž dž Š š

## Shqiptimi 
## Referimet 
## Shiko dhe këtë 
* Sllavoserbishtja
Gjuha kroate

thumb|250px|Gjuha Kroate 1000 - 1100.
**Gjuha kroate** (ose thjesht kroatishtja, *kroatisht*: *hrvatski jezik*) flitet nga ish-jugosllavët që vetëidentifikohen kroatë në Kroaci, Sllovaki, Bosnje-Hercegovinë dhe Serbi. Është një gjuhë indo-europiane dhe i takon familjes së gjuhëve sllave.
220x220px|parapamje

## Alfabeti kroat 

Image:Latin alphabet Aa.svg|(**a**)
Image:Latin alphabet Bb.svg|(**be**)
Image:Latin alphabet Cc.svg|(**ce**)
Image:Latin alphabet Čč.png|(**če**)
Image:Latin alphabet Ćć.svg|(**će**)
Image:Latin alphabet Dd.svg|(**de**)
Image:Latin alphabet Dždž.png|(**dže**)
Image:Latin alphabet Đđ.svg|(**đe**)
Image:Latin alphabet Ee.svg|(**e**)
Image:Latin alphabet Ff.svg|(**ef**)
Image:Latin alphabet Gg.svg|(**ge**)
Image:Latin alphabet Hh.svg|(**ha**)
Image:Latin alphabet Ii.svg|(**i**)
Image:Latin alphabet Jj.svg|(**je**)
Image:Latin alphabet Kk.svg|(**ka**)
Image:Latin alphabet Ll.svg|(**el**)
Image:Latin alphabet Ljlj.png|(**elj**)
Image:Latin alphabet Mm.svg|(**em**)
Image:Latin alphabet Nn.svg|(**en**)
Image:Latin alphabet Njnj.png|(**enj**)
Image:Latin alphabet Oo.svg|(**o**)
Image:Latin alphabet Pp.svg|(**pe**)
Image:Latin alphabet Rr.svg|(**er**)
Image:Latin alphabet Ss.svg|(**es**)
Image:Latin alphabet Šš.png|(**eš**)
Image:Latin alphabet Tt.svg|(**te**)
Image:Latin alphabet Uu.svg|(**u**)
Image:Latin alphabet Vv.svg|(**ve**)
Image:Latin alphabet Zz.svg|(**ze**)
Image:Latin alphabet Žž.png|(**že**)

## Krahasimi me gjuhë të ndryshme 
## Shiko edhe 
* Italisht-kroatisht

## Burime
Gjuha bullgare

**Gjuha bullgare** (български език ) ose **bullgarishtja** është gjuhë indo-evropiane i takon familjes së gjuhëve sllave. Bullgarishtja është gjuha zyrtare në Bullgari. Atje e flasin si gjuhë amtare rreth 12 milion njerëz. Për më shumë disa studiues përcaktojnë gjuhën maqedonase si dialekt të bullgarishtes.

Bullgarishtja përdor një alfabet cirilik me tridhjetë shkronja.

## Alfabeti i bullgarishtes 
## Shiko edhe këtë 
* Sistemin e drejtpërdrejtë për të transliterim të gjuhës bullgare
Gjuha çeke

**Gjuha Çeke** (çekishtja) është një gjuhë indo-evropiane e familjes së gjuhëve sllave. Flitet kryesisht në Republikën Çeke dhe si gjuhë minoritare në Sllovaki. Është një nga 24 gjuhët zyrtare të Bashkimit Evropian.  

## Shiko dhe këtë
Gjuha daneze

**Gjuha Daneze** (danishtja) është gjuhë zyrtare në Danimarkë. Gjuhë Indo-Evropiane i takon familjes së gjuhëve gjermane.

## Shiko dhe këtë
Etiopia

**Etiopia** (vjeter. Absinia) ndodhet në pjesën lindore të Afrkës dhe është vend kontinental. Në veri-lindje kufizohet me Eritren e Xhibutin, në jug-perendim me Somalin, në jug Keninë dhe pjesa tjeter në lindje dhe veri-lindje kufizohet me Sudanin. 
## Historia 
: ***Artikulli kryesor Historia e Etiopisë***
ne etiopi gjendet rrafshnalta e etiopis
Etiopia më parë ka qenë e njohur edhe si Abes-sinia apo Abesinia.

**Koha parahistorike:** Etiopia konsiderohet si vendi i shfaqjes e te njerzeve moderne, Homo Sapiens (Latinisht: Njeri i menqur) ne kohen e Mesme Paleolitike rreth 200,000 vjet me heret. Eshtrat te para njerzore moderne u zbuluan ne pjesen jug lindore te Etiopise qe quhen 'mbetjet Omo'.

## Politika 
: ***Artikulli kryesor Sistemi shtetror***
## Njësitë administrative 
: ***Artikulli kryesor Njësit administrative***
## Gjeografia 
: ***Artikulli kryesor Gjeografia e Etiopisë***
Sipërfaqja e përgjithshme e Etiopisë është 1,127,127&nbsp;km2 nga e cila 7,444&nbsp;km2 janë ujë dhe shtrihet rreth koordinatave gjeografike  8 00 **V**, 38 00 **L**.

Etiopia nuk ka bregdet për këtë ka një vijë kufitare 5,328&nbsp;km.

Klima e Etiopisë është klimë tropiku e ndikuar shumë nga topografia e relievit.

Relievi e Etiopisë përshkohet nga rrafshnalta me në qendër vargmalet që ndahen në rrafshin e madh të Rifit. Pika më e ultë e relievit është -125 m në luginën e quajtur "Denakil" dhe ajo më e larta në lartësi mbidetare prej 4,620 metrave në vendin e quajtur "Ras Dejen", në veri të kryeqytetit Adis Abejtë.

## Ekonomia 
: ***Artikulli kryesor Ekonomia e Etiopisë***
## Demografia 
: ***Artikulli kryesor Demografia e Etiopisë***
## Kultura 
: ***Artikulli kryesor Kultura e Etiopisë***

* Telekomunikacioni
* Transporti
* Ushtria
* Pushime

## Burimi i të dhënave 
## Lidhje të jashtme 
* Qeveria	:
* Kryetari	: 
* Parlamenti	:
* Ministria	:
----
			
* CIA World Factbook page 
* University of Pennsylvania African Studies Center Ethiopia page
* Zeal profiles over 300 relevant websites
* http://www.St-Takla.org 
* http://www.myethiopia.info/ 
* http://www.ethioindex.com/ 
* https://web.archive.org/web/20050123051208/http://www.ethiopiafirst.com/
* https://web.archive.org/web/20050124003116/http://www.ethiozena.net/
* http://www.addistribune.com/
* http://www.waltainfo.com/
* http://www.capitalethiopia.com/
* http://www.ethiopianreporter.com/ 
* http://tezeta.org/  Poezi
Eduction

Metodë edukimi dhe ngritje e kulturës që për bazë ka diturit e marrura nga shkrimet e ndryshme shkencore.

## Shiko dhe këtë 
* Arsimi në Kosovë
* Fjalori i Arsimit
Gambia

**Gambia** ndodhet në pjesën më perenimore të Afrikës dhe në pjesën perendimore të vendit ka dalje në Oqeanin Atlantik. Sipërfaqja e Gambies është e kufizuar nga Senegali përpos daljes në perendim.

## Historia 
: ***Artikulli kryesor Historia e Gambies*** 

## Politika 
: ***Artikulli kryesor Sistemi shtetror në Afrikën Perëndimore***

## Njësit administrative 
: ***Artikulli kryesor Njësitë administrative të Gambies***
## Gjeografia 
: ***Artikulli kryesor Gjeografia e Gambies***
Sipërfaqja e përgjithshme e Gambies është 11,300&nbsp;km2, nga kjo sipërfaqe 1,300&nbsp;km2 janë ujë. Gambia shtrihet rreth koordinatave gjeografike .

Gambia ka një bregdet 80&nbsp;km të gjatë dhe vijë kufitare 740&nbsp;km që e ndanë atë nga Senegali.

Klima e Gambies është e njëjtë me vendet ekuatoriale, e nxehtë me sezonin e reshjeve nga qershori deri në nëntor dhe sezonin e thatësisë nga nëntori në maj.

Relievi i Gambies është terren me rrafshnalta që vërshohen lehtë nga lumi Gambia. Përanash rrafshnaltave gjenden disa male. Pika më e ultë e relievit është 0 m përgjatë Oqeanit Atlantik, ndërsa më e larta në një lartësi prej 53 metrave mbidetare.

## Ekonomia 
: ***Artikulli kryesor Ekonomia e Gambies***
## Demografia 
: ***Artikulli kryesor Demografia e Gambies***
## Kultura 
: ***Artikulli kryesor Kultura e Gambies***

## Shiko edhe
* Afrika Perëndimore
* Senegambia
* Gjeografia e Shteteve - Gambia
* Benini
* Burkina Faso
* Kepi i Gjelbër
* Bregu i Fildishtë
* Gana
* Guinea
* Guinea Bisau
* Liberia
* Mali
* Mauritania
* Nigeri
* Nigeria
* Senegali
* Siera Leone
* Togo
* Komonuelthi i Kombeve
* Organizata e Bashkëpunimit Islamik
* Bashkimi Afrikan

## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* 

### Qeveritare
* 
* 
* 
* 

### Të tjera
* 
* 
*
Baleti

parapamje|Tutu klasike ne forme këmbane nga *Klasa e Baletit* prej Edgar Degasit
**Baleti** është ajo gjini artistike e cila i shpreh ndjesitë e saj përmes lëvizjeve të shoqëruara me muzikë, shfaqje skeniko-muzikore e trupës vallëzuese. Kjo shfaqje përcillet me skenografi dhe me kostume adekuate. Baza dramaturgjike është libretoja në bazë të së cilës edhe kompozohet përcjellja muzikore e cila në raste të rralla ka këndim apo fjalë të folura.

Baleti është një nga artet dramatike. Baleti e ka vallëzimin dhe lëvizjet skenike si formë shprehëse të krijimit.

## Baleti në Shqipëri 
Në Shqipëri për sa i përket baletit përpjekjet e para u bënë me tablotë koreografike dhe duke vënë në skenë pjesë të huaja klasike. Më 1956, trupa e baletit u përforcua me profesionistë dhe nisën të vihen në skenë baletë të zhanreve të ndryshme duke ngritur nivelin artistik. Në reporterin e Teatrit të Operas dhe të Baletit u vunë në skenë balete të zhanrit klasik: “Romeo dhe Zhuljeta”, “Paganini” etj. Një etapë e re nisi me krijimin dhe vënien në skenë të veprave nga autorë shqiptarë. Kështu lindi baleti kombëtar me vepra si “Halili dhe Hajria”, “Shote Azem Galica”, “Delina” etj. Shkolla shqiptare e baletit ka nxjerrë gjatë viteve nxënës që kanë spikatur jashtë vendit edhe pas viteve ‘90.

## Baleti në Kosovë 
Baleti në Kosovë është formuar në vitin 1972 në Prishtinë, në Teatrin Kombëtar të Kosovës. Njëzet e shtatë balerinët e parë të Trupës së Baletit të Kosovës mbaruan shkollën e baletit në Shkup, Maqedoni. Që nga viti 1972 deri në vitin 1990 ata me sukses u prezantuan para publikut deri në largimin nga forcat serbe në vitin 1990. Pas luftës në Kosovë, dhe pas afro dhjetë vitesh të mosfunksionimit të Trupës së Baletit në Kosovë, hapet shkolla e parë e Baletit, në vitin 2000. Iniciativa për hapjen e kësaj shkolle u morë nga Ahmet Brahimaj, ish balerin në Trupën e Baletit të Kosovës dhe njëkohësisht drejtor i kësaj trupe. Kjo shkollë nxorri gjeneratat e para të balerinëve të cilët tani me sukses arrinë të performojnë para publikut në Kosovë dhe në rajon.

* Abi Nokshiqi
* Angjelin Prelocaj ndër baletanët tjerë janë edhe Panajot Kanaqi, Agron Alia dhe të tjerë, kurse baletin e parë në Shqipëri e ka kompozuar Tish Daia, Halili dhe Hajria kurse në Kosovë Akil Koci,Sokoli e Mirusha.

Balerinët më të mirë shqipëtarë të viteve 1955–1995 janë Agron Aliaj (gjithashtu koreograf), Zoica Haxho, Ganimet Vendresha, Petrit Vorpsi (gjithashtu koreograf), Mukades Erabara, Pëllumb Agalliu, Miltiadh Papa, Hajdar Shtuni, Tatjana Sulejmani, Ilir Kerni, Ludmill Cakalli, Lindita Ahmataj, Leonard Xhokaxhiu.

## Shiko edhe këtë 
* Fjalori i termeve në lëmin e Baletit
* Lista e baleteve shqiptare 
* Lista e kontribuesve në lëmin e baletit
## Referime
Mjekësia

**Mjekësia** ose **Medicina** (lat. *ars medicina* = arti i shërimit) merret me shëndetin dhe parandalimin, njohjen edhe shërimin e sëmundjeve dhe lëndimeve. Gjithashtu ajo merret me shtatzëninë, lindjen dhe vdekjen.
[thumb|Mjekësia prej [Gustav Klimt në Universitetin e Vjenës]]

## Historia e mjekësisë shqiptare 
## Organe 
* Pankreas
* Buza
* Dora
* Ezofagu
* Goja
* Gishtat e dorës
* Hunda
* Indi (organ)
* Kapilare
* Koka
* Lëkura
* Mushkëria 
* Mëlçia
* Qafa
* Truri
* Vena 
* Veshi
* Zemra
* Syri
* Veshkat
* Organet gjenitale
* Këmbët
* Stomaku
* Faringsi
* Laringu
* Zorrët e holla
* Zorrët e trasha
* Kockat
* Lukthi

## Sisteme organike 
* Sistemi i qarkullimit të gjakut
* Sistemi urinar
* Sistemi i frymëmarrjes
* Sistemi limfatik
* Sistemi gastro-intenstinal
* Sistemi nervor
* Sistemi kockor
* Sistemi muskulor

## Sëmundje 
* Infarkti
* Infarkti miokardial
* Gripi
* Diarreja
* Kolera
* Multiple skleroza
* Tumori i trurit
* Diabeti
* Bronkiti
* Pneumonia
* Fibroza kistike
* Anemia
* Spondiliartroza
* Reumatizma
* Sinoziti 
* Autizmi
* Abuzimi Opioid
* Abuzimi i Kokainës
* Tuberkulozi
* Ulcera peptike

## Shiko edhe këtë 
* Njeriu
* Fjalori i Mjekësisë
Piktura

[thumb|Piktura [Mona Liza nga Leonardo da Vinçi.]]

**Piktura** *(lat.: pictura )* në aspektin terminologjik është një shprehje internacionale, që nenkupton vizatim ose paraqitje e një motivi të caktuar në siperfaqje te sheshët.
Piktura është edhe degë ose disipline e artit figurativ,e cila në disa shkolla te mesme dhe fakultete studiohet me vite.
Motivet pikturale mund te jene te llojllojshme, nga bota e florës dhe e faunës etj.
Stilet e pikturimit janë të ndryshme, p.sh: realizmi, surrealizmi, hipër realizmi, ekspresionizmi, postekspresionizmi, pointilizmi, romantizmi, kubizmi, abstraksionizmi etj.

Piktorët më të njohur qe njeh historia e artit dhe qe kanë dhënë kontributë të madhe në kulturën botërore njihen:
Leonardo Da Vinci, Ticiani, Piter Paul Rubens, Rembrandt Van Rin, Vincent Van Gogh, Pablo Picasso, Jackson Pollock etj.

## Shiko edhe këtë 
* Lista e piktorëve
* Fjalori i termave të Pikturës

be-x-old:Жывапіс
Turizmi

[thumb|right|300px|Udhëtarë të huaj në qytetin e lashtë të [Butrinti|Butrintit]]
**Turizmi** është praktika, veprimi i marrë nga ata që udhëtojnë apo vizitojnë vende me qëllim zbavitjeje, njohurie dhe mësimi. 

Sipas përkufizimit të **Organizatës Botërore të Turizmit** (World Tourism Organization, një nga departamentet e Kombeve të Bashkuara), **turist** quhet gjithkush që udhëton në vende të ndryshme nga ai në të cilin ka rezidencën aktuale, jashtë mjedisit të përditshëm vetjakë për një periudhë prej minimumi një nate, por jo më gjatë se sa një vit dhe qëllimi i tij i zakonshëm të mos jetë asnjë lloj veprimtarie nga e cila të përfitojë ekonomikisht. Në këtë afat përfshihen të gjithë ata që udhëtojnë për dëfrim, pushim dhe çlodhje; për të vizituar miq dhe të afërm; për motive pune dhe profesionale, për motive shëndeti, besimi/pelegrinazhi dhe tjetër.

Turizmi është veprimtari ekonomike që lidh prodhimtarin me konsumatorin. 

Në fillim turizmi ka qenë i kufizuar në disa shtete, ndërsa sot është përhapur në të gjithë botën.

## Llojet e turizmit 
* Turizmi bregdetar
* Turizmi kulturor
* Agroturizmi
* Ekoturizmi
* Turizmi elitar
* Turizmi masiv
* Turizmi rural
* Turizmi nautik
* Turizmi shëndetësor
* Turizmi fetar
* Turizmi seksual
* Turizmi i zi (Dark Tourism)
* Turizmi dimëror
* Turizmi veror
* Turizmi rinor
* Turizmi i aventurës
* Turizmi industrial
* Turizmi i artizanatit
## Shiko dhe këtë 
* Turizmi në Shqipëri
* Turizmi në Kosovë
* Turizmi në Tiranë
* Turizmi në Elbasan
* Turizmi në Shkodër
* Turizmi në Vlorë
* Turizmi në Durrës
* Turizmi në Gjirokastër
* Turizmi në Korçë
* Lista e vendeve turistike në Shqipëri
* Lista e vendeve turistike në Kosovë

## Lidhje të jashtme 
* Organizata Boterore e Turizmit (English/French/Spanish/Russian/Chinese)
* Ministria e Turizmit në Shqipëri (English/Albanian)
* Blog mbi Turizmin në Shqipëri (Albanian)
* [Kodra e Diellit](https://web.archive.org/web/20110402151103/http://galeria.albeu.com/Turizem-Natyre/Kodra-e-Diellit-(Popova-Shapka)-Tetove/3310) (English/Albanian)
* Packrafting, Sporti me i rri ne shqiperi  (English/Albanian)

## Shiko edhe 
## Referimet
Programi kompjuterik

**Programet kompjuterike** janë programe elektronike të pershtatura në gjuhë të ndryshme elektronike që bëjnë të mundëshëm përdorimin e njehsorit vetjak (ang.Personal Computer lexo *Personal kompjuter* në kuptimin njesorë/llogaritës personal) për qëllime të caktuara.
Programet kryesore për një njehsor vetjak janë programet e sistemit veprues si Windows, Mac, Unix etj. Këto programe vënë në "komunikim" pjeset elektronike (Hardware), parapregatisin (platformën) dhe veprojnë pamvarësisht nga ndonjë program tjetër. 
Përndryshe ende nuk ka ndonjë perzgjedhje shkencore të programeve elektronike, përpos që këto në teknoligjin apo në gjuhën programuese ndryshe thirren me një emër të përbashkët "software". 

## Programet e sisteme vepruese 

include &lt;stdio.h&gt;
int main(void)
{

puts("Hello world!"); 
return 0; 

} 

Kodi i burimit të një programi të shkruar në C (gjuhë programimi)

## Programe grafike 
Në këtë grupë të programeve elektronike hynë programet të cilat janë pak a shumë të specializuara dhe të posaçme për pershtatjen dhe punimin kryesisht të fotografive statike mirpo nuk bëhet edhe përjashtimin i kombinimit të tyre me efekte që krijojnë skena të shkurta filmike.==Programet e internetit== 
Në këtë grup të programeve edhe pse është e vështirë të bëhet një përzgjedhje te saktë hynë kryesisht programet që bëjnë të mundshem rrjetin e internetit si dhe programet që shërbejnë për mirëmbatjen dhe përdorimin e internetit.
* Shfletuesit elektronik
* Intepretuesit elektronik
* Shërbyesit elektronik

## Shiko edhe 
* Softueri kompjuterik
* Software
* Hardware

## Lidhje te jashtme 
* Definition of "Program" at Webopedia
* Definition of "Software" at FOLDOC
* Definition of "Computer Program" at dictionary.com

## Referime
Komunikimi

**Komunikimi** është ecuria që lejon gjallesat të shkëmbejnë informacion nëpërmjet disa mënyrave dhe niveleve. Komunikimi kërkon që të gjitha palët të kuptojnë një gjuhë të përbashkët që mund të shkëmbehet.  Paraqet procesin e kalimit të informatave nga burimi përmes rrugëve të mesme deri te pranuesi, si dhe kalimin e reagimit të pranuesit përmes rrugëve të mesme deri te burimi. Komunikimi si i tillë në procesin e vet përfshin dy ose më shumë persona.

Sipas ligjit me *komunikim* nënkuptohet çdo shkëmbim ose bartje informacioni ndërmjet numrave të caktuar të palëve me anë të mjeteve të shërbimeve publike elektronike në dispozicion. Kjo nuk përfshin ndonjë informatë të bartur si pjesë e një shërbimi transmetues për publikun nëpërmjet rrjetit të komunikimit elektronik, përveç nëse informacioni ka të bëjë me palën, si klient, abonent, regjistrues të identifikueshëm ose shfrytëzuesin (përdoruesin) që merr informacionin.

## Elementet e komunikimit 
Elementet e komunikimit janë tetë:

# dhenesi
# marresi
# mesazhi 
# referenti
# kanali i transmetimit
# kodi i transmetimit
# situata e komunikimit
# konteksti i komunikimit

## Llojet e komunikimit
### Komunikimi joverbal
Mbështetet në lëvizje dhe raporte hapësinore. Ai quhet ndryshe edhe komunikimi prelinguistik.

**Shprehjet e fytyrës.** Disa shkencëtarë besojnë se shumë shprehje të fytyrës si buzëqeshja, të qeshurit dhe të qarët janë universale dhe të pranishëm në të gjitha kulturat dhe se kanë një bazë gjenetike. Për shembull përshëndetja e një personi të njouhur, nga ana jonë, me shumë mundësi mund të realizohet me ngritjen e vetullave. Eibl-Eibesfeltdt më 1972 zbuloi se ngritja e vetullave përpjetë ekziston si e tillë në shumë lloje kulturash. 
Fëmijët që kanë lindur të verbër kanë të njëtat shprehje fytyre që kanë edhe fëmijët që shikojnë. 
Gjithashtu edhe pozicioni, qëndrimi i trupit apo e ashtuquajtura **Gjuhë e trupit**, zë vend në procesin e komunikimit pa fjalë. Specialistët e përkufizojnë si sjellje joverbale e cila mund të shprehë emocionalitet. Nervoziteti mund të shprehet nga kafshimi i thonjve të gishtave ose rrotullimi i gishtave të mëdhenj rreth njëri tjetrit. Shikimi në sy, drejtimi drejt personit,të ulur përballë kanë domethënien e vet.Ato tregojnë për interesimin që ka personi për personin tjetër.Kjo formë komunikimi shpeshherë përdoret edhe në diplomaci,në këshillime,kur dëshirohet t'i tregohet klientit për kujdesin ndaj tij.

### Komunikimi verbal
Karakteristike e njeriut i cili bazohet në aftësinë për të prodhuar fonema dhe në aftësinë për të ndërtuar bashkësi zërash të afta për mbartjen e një domethënieje.Në procesin e komunikimit përmes gjuhës së folur,është jashtëzakonisht i rëndësishëm procesi i të dëgjuarit.Të dëgjuarit ka të bëjë me përqëndrimin e vëmendjes ndaj mesazheve,informacioneve që përcillen,përkatësisht dergohën nga dikush tjetër.Është mjaftë e rëndësishme edhe marrja e shënimeve të shkurtra derisa dikush përcjell mesazhet deri te dëgjuesi - marrësi i mesazheve.

K== Referime ==

## Lidhjet e jashtme 
Media dhe komunikim
Lista e filmave shqip

**Lista e filmave shqip** është një listë e të gjithë filmave në gjuhën shqipe. Përmban filma të aktruar (kinofilma, filma televizivë dhe filma të shkurtër) dhe filma të animuar (kinofilma, filma televizivë dhe filma të shkurtër). Filmat janë prodhime të realizuara në Shqipëri, Kosovë, Maqedoni të Veriut, por jo vetëm. Përfshihen edhe bashkëprodhime me shtete të tjera. 

## Sipas shkronjave 
Sipas të dhënave 

## Sipas viteve 
Lista e viteve në filmin shqip

## Sipas shteteve 
Lista e filmave të Kosovës

Lista e filmave të Shqipërisë

Lista e filmave të Maqedonisë së Veriut

## Shiko edhe këtë 
*Serialet e gjitha koherave
*TV Drama

## Lidhje të jashme 
*Filmat Shqip në IMDb 
*Database i Filmit Shqiptar

## Referime