open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
15 mars

## Ngjarje 
* 1493 - Kristofor Kolombi kthehet në Spanjë pas udhëtimit të tij të parë në Botën e Re.
* 1820 - Maine u pranua si shteti i 23-të i SHBA-së.
* 1892 - U Themelua Liverpool FC, klub futbolli anglez
* 1903 - Britanikët përfunduan pushtimin e Nigerit.
* 1909 -Italia propozon një konferencë evropiane mbi Ballkanin.
* 1935 - Jozef Gëbels, ministri gjerman i propagandas, ndalon katër gazeta në Berlin.
* 1939 - Gjermania pushton Boheminë dhe Moravinë, Çekosllovaki.
* 1960 - Dhjetë kombe takohen në Gjenevë për të diskutuar çarmatimin.
* 1990 - Mikhail Gorbachev zgjidhet presidenti i parë i BRSS
* 2005 - Presidenti i Kosovës Ibrahim Rugova pëson një atentat.
* 2008 - Një shpërthim i fuqishëm në Gërdec shkaktoi vdekjen e 26 personave si dhe plagosjen e qindra të tjerëve.
* 2011 - Fillon Lufta civile Siriane

## Lindje 
* 1767 - Andrew Jackson, presidenti i 7-ë i SHBA-së (v. 1845). 
* 1835 - Eduard Strauss, kompozitor dhe dirigjent austriak (v. 1915).
* 1875 - Faik Konica, publicist, figurë politike dhe shkrimtar shqiptar (v. 1942).
* 1887 - Mustafa Kruja, Kryeministër i Shqipërisë (1941 - 1943) dhe Senator i Mbretërisë Italiane (v. 1957)
* 1916 - Fadil Hoxha, politikan kosovar (v. 2001)
* 1975 - Will.i.am, këngëtar, anëtar i grupit The Black Eyed Peas
* 1975 - Eva Longoria, aktore dhe producente amerikane

## Vdekje 
* 44 p.e.s. - Gaius Julius Caesar, ushtarak dhe burrë shteti i Perandorisë romake
* 1536 - Pargalı İbrahim Pasha, Vezir i madh i Perandorisë Osmane
* 1975 - Aristotel Onasis, biznesmen grek (l.1906)
* 2011 - Nate Dogg, këngëtar rapi Amerikan

## Festa dhe përvjetore 
* Belarusia - Festa e kushetutës
* Dita nderkombetare e konsumatorit
VEFA

**VEFA** - Holding ishte një firmë e njohur në Shqipëri gjatë viteve `90. Një ndër themelueset e të ashtuquajturave 'skema piramidale', ku paratë e depozituara nga populli ktheheshin me përqindje të larta interesi pa ndjekur ndonjë llogjikë ekonomike, VEFA u bë një ndër shkaktarët kryesorë që çuan në trazirat e armatosura të vitit 1997 në Shqipëri.
Artizanati

thumb|Artizanati
**Artizanat** nënkupton punimin dhe përpunimin e gjërave të artit si dhe formësimi i tyre, cilësia e të cilave varet nga shkathtësia e prodhuesit .

## Burimi i të dhënave
Drini i Bardhë

parapamje|Burimi i Drinit të Bardhë, 2016.
**Drini i Bardhë** (serbisht Бели Дрим *Beli Drim*) është lum që përshkon pjesën perëndimore të Kosovës, respektivisht Rrafshin e Dukagjinit. Drini buron rrëzë malit të Rusolisë nga gurra e shpellës së Radavcit, në 586 m lartësi mbidetare, ku krijon edhe një ujëvarë të bukur, para se të zbresë në rrafsh dhe bashkohet afër qytetit të Kukësit me Drinin e Zi për të formuar Drinin që në antikë njihet më emrin *Drillon*. Sasia e burimit arrin 30 m3 në sekondë, ku krijon edhe një ujëvarë të lartë prej 30 m. Sipërfaqja e ujëmbledhësit të Drinit të Bardhë në Kosovë është 4265 km2. Ka regjim mesdhetar, me maksimum në mars dhe nëntor, e minimum në maj dhe shtator.
Në territorin e Kosovës, Drini gjarpëron për 122&nbsp;km në drejtimin veri-jug. Ai mbledhë me vete edhe ujërat e Lumbardhit të Pejës, Erenikut, e Lumbardhit të Prizrenit. Me një madhësi prej 4,646&nbsp;km², baseni i Drinit është më i madhi nga katër basenet ujëmbledhëse të Kosovës.

## Galeria

White Drini 05 01.jpg               | Urë mbi Drnin e Bardhë
Koka e Skenderbeut ura e Shenjt.jpg | Koka e Skenderbeut
Ujëvara e drinit bardhë.JPG         | Ujëvara e Drinit të Bardhë ne Radavc të Pejës
White Drini 2005 01.jpg                   | Kanioni i Drinit afër Gexhës në janar
Burimi i Drinit.jpg
Radavc foto Arben Llapashtica.jpg   | Burimi i Drinit të Bardhë dhe Shpella e Radavcit

## Shiko edhe këtë 
* Ujëvara e Drinit të Bardhë
* Ura e Fshajtë
* Ibri
Mbreti

parapamje|Karli i Madh (748–814) ishte Mbreti i Frankëve, Mbreti i Lombardëve dhe Perandori i parë i Shenjtë Romak. Për shkak të arritjeve dhe pushtimeve të tij ushtarake, ai është quajtur "Babai i Evropës".
**Mbreti** është titulli që i jepet një monarku mashkull në një sërë kontekstesh. Ekuivalenti i femrës është mbretëresha, titull që i jepet edhe bashkëshortes së një mbreti, megjithëse në disa raste, titulli Mbret u jepet femrave si në rastin e Marisë, Mbretëreshës së Hungarisë.

* Në kontekstin e parahistorisë, antikitetit dhe popujve indigjenë bashkëkohorë, titulli mund t'i referohet mbretërimit fisnor. Mbretëria gjermanike është e lidhur me traditat indo-evropiane të sundimit fisnor (c.f. rajan indik, reiks gotik dhe rí i vjetër irlandez, etj.).
* Në kontekstin e antikitetit klasik, mbreti mund të përkthehet në latinisht si rex dhe në greqisht si *archon* ose *basileus*.
* Në feudalizmin klasik evropian, titulli i mbretit si sundimtar i një mbretërie kuptohet si grada më e lartë në rendin feudal, potencialisht i nënshtruar, të paktën nominalisht, vetëm ndaj një perandori (duke iu referuar mbretërve klientë të Republikës Romake dhe Perandorisë Romake).
* Në një kontekst modern, titulli mund t'i referohet sundimtarit të një prej një numri monarkish moderne (qoftë absolute ose kushtetuese). Titulli i mbretit përdoret krahas titujve të tjerë për monarkët: në Perëndim, perandor, princ i madh, princ, kryedukë, dukë ose dukë i madh, dhe në botën islame, malik, sulltan, emir ose hakim, etj.
* Qytet-shtetet e Perandorisë Aztec kishin një Tlatoani, të cilët ishin mbretër të Mesoamerikës para-hispanike. Huey Tlatoani ishte perandori i Aztecs.

Termi mbret mund t'i referohet gjithashtu një bashkëshorti mbreti, një titull që ndonjëherë i jepet burrit të një mbretëreshe në pushtet, por titulli i bashkëshortes së princit është më i zakonshëm.

## Shiko edhe 
* Monarkia
* Duka
* Princi

* Princesha
* Mbretëresha

## Burime
Kodi i internetit TLD

**Kodi i internetit ose prapashtesa TLD** (TLD : *Top Level Domain*) është një fjalë e përbërë nga dy shkronja që simbolizon shtetin e një faqeje interneti. Me këtë nuk duhet të kuptojmë që faqja është e bërë nga një nënshtetas i atij shteti apo është regjistruar në atë shtet sepse aksesi për këto kode është i lire të merret prej kudo në shkëmbim të shumës së caktuar te parave.

TLD Sherben edhe si lidhien e skriptave webhosting si psh si perdorin faqet qi shesin hosting domani.
Prefiksi telefonik

**Prefiksi** është një numër që i është caktuar një shteti nga Bashkimi Ndërkombëtar i Telekomunikacionit dhe shërben për të kontaktuar me telefon shtetet specifike.

## Shiko dhe këtu 
Kodet (prefikset) lokalë telefonik të Shqipërisë
19 Mars

## Ngjarje 
* 1279 - Dinastia Song e Kinës Imperiale përfundin me fitoren Mongole ne Betejen e Yamen-it.
* 1687 - Kërkimi për burimin e lumit Mississippi drejtuar nga eksploratori francez Robert Cavelier de la Salle përfundon me vrasjen e tij nga të punëesuarit e vet në Texas.
* 1915 - Planeti i Plutonit fotografohet për herë të parë 15 vjet përpara se të zbulohej përfundimisht nga Clyde Tombaugh ne Observatorin e Loëell.
* 1932 - Inaugurohet Sydney Harbour Bridge (Ura e Portit të Sydney).
* 1982 - Fillon lufta e ishujve Falklands me pushtimin e Gjeorgjisë Jugore nga Argjentina.
* 2003 - Presidenti i SHBA-ve George W. Bush, urdhëron fillimin e luftës në Irak.

## Lindje 
* 1813 - David Livingstone, udhëtar skocez (vdiq më 1873)
* 1875 - Dhimitër Tutulani, nënshkrues i Deklaratës së Pavarësisë së Shqipërisë (vdiq më 1937)
* 1900 - Frédéric Joliot-Curie, fizikan francez (vdiq më 1958) 
* 1943 - Mario Monti, politikan italian.
* 1955 - Bruce Willis, aktor amerikan
* 1976 - Alessandro Nesta, futbollist italian

## Vdekje 
* 1721 - Papa Klementi XI (lindi më 1649) 
* 1949 - Vinçens Prenushi, shkrimtar shqiptar

## Festa dhe përvjetore 
* Dita e Shën Jozefit në fenë katolike 
* Dita e babait në disa shtete
Gjuha zyrtare

**Gjuha zyrtare** e njohur edhe si **gjuhë shtetërore**, është një gjuhë që i jepet një status i veçantë në një vend, shtet ose juridiksion tjetër. Në mënyrë tipike, gjuha zyrtare e një vendi i referohet gjuhës së përdorur në qeveri (gjyqësor, legjislaturë, administratë).  Shprehja "gjuhë zyrtare" nuk i referohet zakonisht gjuhës së përdorur nga një popull ose vend, por nga qeveria e saj,  si "mënyrë e shprehjes së një populli që nuk mund të ndryshohet me asnjë ligj".  

## Përmbledhje 
Sot 178 vende të botës njohin vetëm një gjuhë zyrtare, 101 prej tyre njohin më shumë se një. P.sh. Qeveria e Italisë zyrtarizoi italishten vetëm në vitin 1999,  dhe disa kombe (siç janë Shtetet e Bashkuara) nuk kanë deklaruar kurrë gjuhë zyrtare në nivelin kombëtar.  Kombet e tjera kanë deklaruar gjuhë zyrtare jo indigjene. "Filipinet dhe pjesët e Afrikës jetojnë me një paradoks të veçantë kulturor. Megjithëse gjuhët zyrtare [në Afrikë] mund të jenë frëngjisht ose anglisht, këto nuk janë gjuhët që fliten më së shumti nga banorët e [vendit]. ”  

Shumë nga kushtetutat e botës përmendin një ose më shumë gjuhë zyrtare ose kombëtare.   Disa vende përdorin përcaktimin e gjuhës zyrtare për të fuqizuar grupet indigjene duke u dhënë atyre mundësinë e përdorimit të gjuhës së tyre amtare në punët qeveritare. Në vendet që nuk e përcaktojnë zyrtarisht një gjuhë zyrtare, zakonisht zhvillohet një gjuhë *de fakto* kombëtare. Anglishtja është gjuha zyrtare më e zakonshme, me status të njohur në 51 vende. Arabishtja, Frëngjishtja dhe Spanjishtja njihen gjithashtu gjerësisht. 

Një gjuhë zyrtare që është gjithashtu një gjuhë indigjene quhet *endoglossic*, gjersa një gjuhë që nuk është indigjene është *exoglossic*.  Një shembull është Nigeria që ka tre gjuhë zyrtare endoglossike. Me këtë vendi synon të mbrojë gjuhët indigjene autoktone edhe pse në të njëjtën kohë e njohin gjuhën angleze si lingua franca. 

Ndonjëherë një përkufizim zyrtar i gjuhës mund të motivohet më shumë nga identiteti kombëtar sesa nga shqetësimet gjuhësore. Kur Jugosllavia u shpërbë në vitin 1991, vendi kishte katër gjuhë zyrtare: serbokroatisht, sllovenisht, shqip dhe maqedonisht. Gjuha serbokroate përdorej si *gjuhë lingua franca* me një lloj mirëkuptimi të ndërsjellë dhe ishte gjithashtu gjuhë e ushtrisë. 

Kur Kroacia shpalli pavarësinë (1991) ajo përkufizoi gjuhën e saj zyrtare kroatishten, dhe Serbia gjithashtu përcaktoi gjuhën e saj zyrtare serbishten. Bosnje-Hercegovina përcaktoi tre gjuhë zyrtare: gjuhën bosnjane, kroatishten dhe serbishtën.      

## Shih edhe 
* Gjuha shqipe 
* Gjuha amtare
* Lingua Franca
* Gjuha standarde 
* Gjuha minoritare
* Gjuha artificiale 
* Politika gjuhësore 

## Referime 
## Literatura 
* *Writing Systems of the World: Alphabets, Syllabaries, Pictograms* (1990),   — lists official languages of the countries of the world, among other information.

* Gjuhët sipas vendeve  në *The World Factbook*
20 Mars

## Ngjarje 
* 1413 - Henry V bëhet mbret i Anglisë
* 1602 - Krijohet *Kompania Hollandeze - Indiano Lindore*
* 1933 - Përfundon ndërtimi i kampit të parë të përqëndrimit në Gjermaninë Naziste, kamp i vendosur në Dachau
* 1969 - u themelua Kosovafilmi, organizatë për prodhimin, shpërndarjen dhe shfaqjen e filmave 
* 1987 - Ilaçi antiretroviral AZT aprovohet për përdorim kundër HIV dhe SIDA
* 1995 - Sekti Aum Shinrikyo kryen një sulm me gaz sarin në metro-në e Tokios duke vrarë 12 veta dhe plagosur më se 6000
* 2011- Forcat perëndimore sulmojnë bazat e Gadafit
* 2015- Hëna mbulon Diellin në fenomenin e eklipsit të pranverës

## Lindje 
* 1725 - Abdyl Hamid I, Sulltan i Perandorisë Osmane (v. 1789)
* 1811 - Napoleon II, bir i Napoleon Bonaparte (v. 1832)
* 1886 - Ali Sami Yen, themelues i Galatasaray Sports Club (v. 1951)
* 1920 - Qemal Stafa, komunist dhe dëshmor antifashist shqiptar.
* 1945 - Ismet Hasani,
* 1960 - Bajram Kosumi, politikan kosovar
* 1984 - Fernando Torres, futbollist spanjoll

## Vdekje 
* 1413 - Henry IV mbret i Anglisë (l. 1367)
* 1726 - Isak Njuton, fizikant, matematicen, astronom dhe filozof anglez (l. 1642)
* 1925 - George Curzon, politikan britanik (l. 1859)

## Festa dhe përvjetore 
* Ekuinoksi i Pranverës dhe Dita Ndërkombëtare e Tokës (2005) 
* E djela e palmës për krishtërimin perëndimor (2005) 
* 1956 - dita e pavarsisë së Tunizisë
Wiki

**Wiki** ose **WikiWiki** janë përmbledhje faqesh të Internetit, të cilat jo vetëm që mund të lexohen, por edhe mund të përpunohen apo të ndryshohen online. Emri i saj rrjedh nga fjala e gjuhës havaitjane "wikiwki" që do të thotë "shpejt". Ashtu si zakonisht edhe tek Hypertext-et, janë faqet e vetme të një wiki të ndërthurura me njera-tjetrën. Por faqet mund të shfaqen menjeherë në monitor. Perveç kësaj ka në rregull një funksion përpunimi, i cili hap një faqe të dhënash, në të cilën mund të përpunohet teksti i artkullit.
Me ndryshimin e çdo faqeje nga çdokush mund të bëhet realizimi i një ideje të mëparshme te papërfunduar në internet. 

Programi Wiki mund të përdoret edhe në rrjet lokal ose në kompjutër personal.

**Karakteristikat**:
Wiki lejon shkrimin e dokumentave ne menyre kolektive nepermjet nje gjuhe te thjeshte te quajtur gjuhe markup duke perdorur nje browser web.

## Lidhje të jashtme 
* DMOZ
21 Mars

## Ngjarje 
* 1556 - Arqipeshku i Vanterbury Thmoas Cranmer i Kishës Angleze digjet në turrën e druve.
* 1800 - Pius VII kurorëzohet Papë në Venecja me një kurore papale të bërë me letër.
* 1804 - Kodi i Napoleonit adoptohet si ligji civil në Francë.
* 1935 - Shah Reza Pahlavi formalisht i kërkoi komunitetit ndërkombëtar ta quaj Persinë me emrin e saj origjinal, Iran, që do të thotë *Toka e Arjanëve*.
* 1990 - Namibia fiton pavarësinë formale nga Afrika e Jugut, me Sam Nujoma duke u përbetuar si Presidenti i parë.

## Lindje 
* 1685 - Johann Sebastian Bach, kompozitor gjerman
* 1958 - Gary Oldman, aktor britanez
* 1960 - Ayrton Senna, kampion i trefishtë botëror i Formula 1
* 1962 - Matthew Broderick, aktor amerikan
* 1978 - Rani Mukherjee - Aktore e Indiës
* 1980 - Ronaldinho, futbollist nga Brazili

## Vdekje 
* 2001 - Chung Ju-yung , industrialist Korean (l. 1915)
* 2001 - Anthony Steel , aktor anglez (l. 1920)
* 2002 - Herman Talmadge , politikan amerikan (lindi më 1913)
* 2003 - Wirahadikusumah Umeri , Vice President i katërt i Indonezisë (l. 1924)
* 2004 - Ludmilla Tchérina , balerinë baleti franceze dhe aktore (lindi më 1924)
* 2005 - Martin Barney , aktor amerikan (l. 1923)
* 2005 - Bobby , këngëtar amerikan (l. 1924)
* 2007 - Drew Hayes , shkrimtar amerikan dhe artistit grafik (l. 1969)
* 2007 - Sven O. Høiby , babai i Princezes Mette-Marit të Norvegjisë (l. 1936)
* 2008 - Guillermo Jullian de la Fuente , arkitekt kilian (l. 1931)
* 2009 - Walt Poddubny ,lojtar kanadez hokej mbi akull (b. 1960)
* 2010 - Wolfgang Wagner , drejtor opere Gjerman (l. 1919)

## Festa dhe përvjetore 
* Iran, Afganistan, Taxhikistan, Azi Qendrore - *Nouruz* - Festa e Vitit të Ri
* Meksikë - Benito Juárez Day
* Namibia - Festa e Pavarësisë
* Syria - Dita e Nënës 
* Tunisia - Dita e Rinit
* Dita Botërore e Poezisë
* Dita ndërkombëtare e Pyjeve
* Dita Botërore e Sindromit të Down-it
* Pervjetori i Televizionit FESTA - Kumanove
Alpinizmi

right|200px
**Alpinizmi** është një sport ku qëllimi kryesor është ngjitja e maleve të lartësisë së madhe si p.sh. Alpet nga ku vjen dhe emri.

## Alpinizmi në Kinë 
Alpinizmi është jo vetëm në dobi të shëndetit, por edhe të temperamentit. Në Kinë shumë dashamirës të këtij sporti ngjiten për vizitë turistike në mal në fundjavëve ose gjatë pushimeve, së bashku me miq e kolegë. Krahas stërvitjes fizike dhe turizmit, kjo mënyrë mund të thellojë edhe miqësinë. 9 shtatori, sipas kalendarit bujqësor kinez, është Festa tradicionale e Nëntës Dyshe. Në kohët e lashta njerëzit ngjiteshin në majën e malit për të parë në largësi, prandaj kjo festë quhet edhe “festa e ngjitjes”.

----

## Shiko dhe këtë 
Sportistët më të dalluar shqiptar
## Lidhje të jashtme
Pakica kombëtare

**Pakica kombëtare** ose **minoriteti** është një grup i popullësisë së një shteti që dallohet nga shumica e popullsisë nga gjuha, zakonet, kultura dhe origjina.

## Shih edhe 
* Shteti
* Kombi
* Etnia

## Referime 
* 
* 
*
Humaniora

**Humanistika (humaniora)** ose **shkenca humane** është një lëndë shkencore e cila merret me studimin e njeriut si qenie kulturore. Humanistika ose shkenca humane studion aspektet filozofike, biologjike, sociale dhe kulturore të jetës njerëzore. Kjo fushë studimore synon të zgjerojë të kuptuarit tonë mbi botën njerëzore përmes një qasjeje të gjerë ndërdisiplinore. Ajo përfshin një gamë të gjerë fushash duke përfshirë historinë, filozofinë, gjenetikën, sociologjinë, psikologjinë, biologjinë evolucionare, biokimininë, neuroshkencat, folkloristikën dhe antropologjinë. Ajo është studimi dhe interpretimi i përvojave, veprimtarive, ndërtimeve dhe objekteve të lidhura me qeniet njerëzore. Studimet e shkencës humane përpiqen të zgjerojnë dhe ndriçojnë njohuritë e qenies njerëzore për ekzistencën e tyre, ndërlidhjen e tij/saj me speciet dhe sistemet e tjera si dhe zhvillimin e objekteve për të përjetësuar shprehjen dhe mendimin njerëzor. Humaniora/humanistika është studimi i fenomeneve njerëzore, studim i përvojës njerëzore i cili përndryshe është natyror, historik dhe aktual. Ky studim kërkon vlerësimin dhe interpretimin e përvojës historike njerëzore dhe analizën e veprimtarisë aktuale njerëzore për të krijuar një kuptim të fenomeneve njerëzore dhe për të projektuar skicat e evolucionit njerëzor. Shkenca humane është kritika objektive, e informuar e ekzistencës njerëzore dhe se si ajo lidhet me realitetin.

## Shih edhe 
* Njeriu
* Shkenca
* Shkencat humane

## Referime
Ballokumja

parapamje|Ballokumet
Për festën e Ditës së Verës, 14 mars merret pak bar i njomë ose gjethe e njomë dhe futet në shtëpi. Gatimi i veçantë për këtë ditë feste është përgatitja e **ballakumeve** para datës 14 mars.

## Masat 
* 0.5&nbsp;kg sheqer normal
* 0.5&nbsp;kg gjalpë (tëlyn)
* 1&nbsp;kg miell misri i situr
* 50 gr miell gruri
* 8 kokrra vezë
* 1 filxhan kafeje qumësht
një enë e madhe bakri e pakallajisur ose përndryshe prej qelqi.

## Përgatitja 
Tretet gjalpi dhe pastaj rrihet me sheqerin deri sa të bëhet një masë e bardhë. E mira është që rrahja e masës të bëhet me dorë, sepse fundi i rrahjes ndjehet kur të duket se preken fije me dorën që po përzien masën. Ndërsa rrihet sheqeri me gjalpin,shtohen vezet një nga një. Rrahja vazhdon derisa të bëhet një masë e vetme. Në fund shtohet qumështi.

Pastaj hidhet mielli dalëngadalë duke vazhduar përzjerjen. Kujdes në hedhjen e miellit, sepse mielli i tepërt i bën të forta ballakumet pas pjekjes. Prandaj, pasi është harxhuar sasia e paracaktuar e miellit, brumi lihet rreth 15 minuta në qetësi pavarësisht se ai mund të duket i qullët. Kjo kohë mjafton që grimcat e miellit të thithin lagështirën e brumit të qullët. Pas kësaj brumit mund t’i shtohet edhe një dorë miell nëse është e nevojshme kur ai mbetet si i qullët. Kështu me këtë brumë ballakumet nuk do mund të shtrihen gjatë pjekjes.

## Pjekja 
Pudroset tepsija me miell dhe mbi të vendoset topat e brumit me madhësinë e grushtit të dorës. Pastaj futet tepsija në pjekje për rreth 25 minuta në 170&nbsp;°C deri sa të formojë pak kore. Nxirret tepsija dhe lihet të ftohet me qëllim që ballakumet të shkëputen lehtësisht. Një mundësi tjetër që ballokumet të mos ngjisin, është që të piqen duke vendosur në tepsi letër furre.

## Referime
Dollari

right|thumb|274x274px|Ky është simboli i cili tregon zakonisht dollarin.
**Dollari** është emërtimi i valutës ne disa vende te botës si Shtetet e Bashkuara, Australi, Kanada, Hong Kong etj.

Dollari amerikan ($) është dollari më i njohuri prej të gjithëve. Ai përdoret në shumë vende të botës me emra të ndryshëm si dollari australian, dollari kanadez, dollari i Hong Kongut etj.

## Lista e shteteve me monedhë dollarin 
Në botë janë 16 shtete që kanë dollari si monedhë zyrtare.4 prej tyre përdorin dollarin SHBA-së, 3 prej tyre përdorin dollarin australian, ndërsa 9 të tjerët kanë dollarin e tyre.

### Dollari në Hong Kong dhe Makao 
Në Dy Rajonet e Veçanta Administrative të Republikës Popullore të Kinës (Hong Kongu dhe Makao) përdoret një monedhë e përbashkët : Dollari i Hong Kongut.  Në Makao dollari i Hong Kongut nuk është monedhë zyrtare, por përdoret shpeshherë së bashku me patasën makaoneze, ndërsa në Hong Kong është monedhë zyrtare.  

## Dollari zimbabvejan 
Dollari zimbabvejan ka qenë monedha e Zimbabvesë nga viti 1980 deri më 12 prill 2009.  Kjo monedhë ka pasur shumë hiperinflacion duke e bërë monedhën më të vogël në botë nga vlera.  Dollari i Zimbabvesë ka pasur një monedhë shumë të madhe në vlerë, kartëmonedhën 100 trilion dollarëshe !  Kjo kohë ka qenë shumë e keqe për dollarin, sepse monedha më e vogël në botë nga vlera ishte një lloj dollari.  Në këtë kohë qeveria mori masa për ta zëvendësuar këtë monedhë me hiperinflacion kaq të madh dhe më në fund ja arriten qëllimit : që më 12 prill 2009 monedha me emrin "dollar" në Zimbabve është dollari i Shteteve të Bashkuara të Amerikës (dollari i SHBA-së është monedha që pranohet nga qeveria), së bashku me disa valuta të tjera.  

## Nga paundi te dollari 
Disa prej dollarëve kanë ardhur nga paundi, si për shembull dollari kanadez ka ardhur nga paundi kanadez etj.
Fondacioni Wikimedia

**Fondacioni Wikimedia (WMF)** është një organizatë jo-fitimprurëse dhe bamirëse amerikane me seli në San Francisko, Kaliforni, që vepron në shumë wiki. Fondacioni më së shumti njihet për projektin Wikipedia, enciklopedia online, gjithashtu Wiktionary, Wikiquote, Wikibooks, Wikisource, Wikimedia Commons, Wikispecies, Wikinews, Wikiversity, Wikidata, Wikivoyage, Wikimedia Incubator, dhe Meta-Wiki. Gjithashtu kishte në pronësi edhe Nupedia, aktualisht jofunksionale.

### Organizata 
Organizata drejtuese e projekteve të ndryshme është Wikimedia Foundation, një fondacion i krijuar në përputhje me ligjin e Floridas, SHBA, regjistruar në këtë shtet më 20 qershor 2003 nga nismëtari i Wikipedias, zoti Jimbo Wales. Emri Wikimedia u vendos nga autori amerikan dhe drejtuesi i Disinfopedia zoti Sheldon Rampton

### Projekte të Wikimedia Foundation 
Ndër projektet më të rëndësishme krahas enciklopedisë së lirë Wikipedia mund të përmendim Wiktionary dhe Wikibooks (projekte për mbledhjen e materialeve të lira të mësimit), si dhe Wikiquote (projekt për mbledhjen e citateve). Projekte të tjera të rëndësishme janë Wikisource (projekt për mbledhje tekstesh të lira) si dhe Wikimedia Commons (projekt për foto dhe arkiva të tjera multimediale)

## Bashkëpuntorët
Lëvizja e bashkëpunëtorëve të Wikimedias janë të pavarura, por të njohur zyrtarisht, grupe njerëzish që synojnë të punojnë së bashku për të mbështetur dhe për të kontribuar në lëvizjen e Wikimedias. Bordi i *Wikimedia Foundation Trustees* ka miratuar tri modele aktive për bashkëpunëtorët e lëvizjes: Kapitujt, Organizatat tematike, dhe grupet e përdoruesve. Bashkëpunëtorët e lëvizjes kanë për qëllim  të organizojnë dhe të angazhohen në aktivitete për të mbështetur dhe për të kontribuar në lëvizjen e Wikimedia, të tilla si konferenca rajonale, në terren, edit-një-thons, hackathons, marrëdhënie publike, mbrojtja e politikave publike, angazhime Glam, dhe Wikimania.
Njohja e një kapitulli apo organizate tematik miratohet nga bordi i fondacionit. Që nga 27 tetori 2018, Wikimedia ka 101 grupe përdoruesish  të njohur.
## Lidhje të jashtme 
* http://wikimediafoundation.org - Faqja e internetit e Wikimedia Foundation
* http://meta.wikimedia.org - Meta-Wiki shërben si platformë për dokumentacione dhe diskusione për të gjitha projektet në Wikimedia
## Referime
Kultura

**Kultura** ështe tërësia e arritjeve  të një populli dhe të gjithë njerëzimit në fushën e prodhimit dhe në zhvillimin shoqëror e mendor.

Kultura, si qëndrim i veçantë i njeriut ndaj mjedisit rrethues,dallohet nga karakteri krijues dhe simbolika. Ajo është tipar dallues  vetëm i  njeriut të të gjitha epokave,qysh nga fillimet e procesit të hominzimit.
"...njeriu fillon të behët i tillë, për dallim nga kafshet e tjera, pikërisht sepse koncepton botën  në mënyrë simbolike"
Kultura mund të ndahet në disa mënyra, sipas kohës, vendit dhe sipas grupimeve të njerëzimit.

* **Kultura botërore**
:Me këtë kuptohet tërësia e zhvillimit të njerëzimit.
* **Kultura kombëtare**
** Ndarje sipas grupimit të njerëzimit.
:Me paraqitjen e Kombeve si një shkallë më e lartë e zhvillimit të njerëzimit, pas ndarjes në popuj. Për të treguar shkallen e zhvillimi te popujve(popullit) ato prezantohen me kulturë kombëtare. 
* **Kultura shqiptare**
** Ndarje sipas grupimit të njerëzimit.

*** Kultura e Shqipërisë
*** Kultura e Kosovës
*** Kultura e Malësisë
*** Kultura e Dibrës
:Tërësia e të arriturave shqiptare.
* **Kultura e lashtë (mesjetare)**
** Ndarje kohore e kulturës
:Për dallimin kohor të shkallës së zhvillimit botëror. 
* **Kultura perëndimore**
** Ndarje gjeografike e kulturës botërore. 
*** Në fundin e shekullit XXI ngatërrohet me termin "Demokracia" në kohët e fundit edhe me "Civilizim"
:Një grup kulturash popullore e kombëtare në hemisferën perëndimore të rruzullit tokësor. Në të cilat sistemet qeveritare janë të ngjashme dhe kundërshtojnë sistemin komunistë të qeverisjes, pastaj mënyra e jetës dhe të menduarit ndryshon nga pjesa tjetër e njerëzimit. Fillimi i kësaj kulture ende nuk është i qartë (për mua) porse zhvillohet më të madhe pas fillimit të kulturës (socialiste) lindore. Disa thonë se rrënjët i ka në Evropë e disa në kohën e "perëndimit të egër".
* **Kultura lindore**
** Ndarje gjeografike e kulturës botërore. 
*** Në e shekullit XXI merret si socialiste.
:Si rezultat i bashkëpunimit të disa popujve dhe kombeve me sistem komunist të qeverisjes së shteteve të tyre, pas luftës së dytë botërore fillon edhe zhvillimi i kësaj kulture. Në fund të shekullit të kaluar me ndryshimet që këta popuj ndërmorën fillon edhe shuarja e kësaj kulture.

Diçka nga kultura qe ne respektojmë mjaftueshem jane : gjuha , muzika , kostumet ,folklorin etj. sepse ka edhe shume kultura te tjera qe nuk i respektojmë, si : adetet , zakonet , monumentet etj.kultura dallon prej nje shteti ne shtetin tjeter

## Zhvillimi i kulturës 
"Kultura është gjithëçka që nuk ta ka dhënë natyra por e ke krijuar vet"
Kultura e vërtetë na çel rrugën e së vërtetës. Ajo eshte zana e "dhuruar" nga natyra dhe karakterizon mentalitetin e njeriut. Gjithçka qe njeriu ka arritur jo vetem prej shkolles por dhe nepermjet aftesive te tij per te shikuar boten ne nje menyre tjeter.

## Shih edhe 
* Kultura ilire
* Vlerat kulturore
* Kultura e Kosovës
* Kultura e Shqipërisë
Filip Shiroka

**Filip Shiroka **(Shkodër, 3 gusht 1859 - Bejrut, 14 nëntor 1935) ka qenë inxhinier, poet lirik dhe veprimtar i Rilindjes Kombëtare.

## Biografia 
U lind më 1859 në Shkodër, i biri i Ejll ose Angjelin Shirokës dhe i Rozes së Ndoc Heqimit. Mësimet fillore i mori tek etërit françeskanë, ndër mësuesit e tij qe edhe françeskani arbëresh Atë Leonardo de Martino. Pasi i ati pësoi disa humbje në tregti në vogëlinë e Filipit, më 1877 hapi një dyqan për të lidhur libra te Dugajtë e Reja në qytetin e vendlindjes.

Gjatë ngjarjeve të Lidhjes së Prizrenit, u dërgoi javë për javë artikuj gazetave italiane ''L'osservatore triestino* dhe *Il Piccolo*, përmes të cilave u bëri të ditur opinionit italik paudhësitë në pësonin në kurriz shqiptarët nga *Mbretënija e Stambollës qi ndigjonte fjalët e anmiqve t'onë (dhe anmiqve të vet)*. Në letrat me Sotir Kolean, Shiroka pohonte se ka qenë "përgjegjësi i fletoreve *L'Osservatore Romano* dhe *La voce della verità* dhe se kishte shkruajtur shumë edhe tek *Osservatore Triestino* dhe *Il Cittadino'' që botoheshin në Trieste.

Më 1880, pas dështimit të Lidhjes së Prizrenit, emigroi në Lindjen e Afërt, ku punoi si inxhinier ndërtimi hekurudhash. Atje formoi familje me një grua të huaj dhe u trashëguan me djalë, të cilit i dha emrin e të atit, Angjelini dhe një vajzë, Alice. Megjithatë, me anë të letërkëmbimeve me të afërmit e tij interesohej për gjendjen e vendlindjes dhe risitë e emërimeve në dikasterit e shtetit të pavarur shqiptar. Më 1900 u kthye në Shkodër për pak kohë.

Më 8 gusht 1911 gjendej në Kairo, dhe po në atë periudhë në një letër dërguar Koleas në Aleksandri nga Asiuti, Shiroka përcjell se po merrej vesh me autoritetet hekurudhore që të vendosej me banim në kryeqytetin e sotëm egjiptian. Më 29 prill 1912 në një letër dërguar po Koleas, kumton se e kishin diagnostifikuar anemik Sipas letërkëmbimit të tij, Shiroka gjendej në Kairo së paku deri më 15 janar 1921. kur fuqitë e mëdha, pasi dështuan t'i jepnin Malit te Zi, Hotin e Grudën, vendosën t'ia kompensojnë me Ulqinin e Tivarin. U shkrua në italisht dhe u publikua në *Osservatore Cattolico* të Milanos më 1878.

Shiroka kishte letërkëmbim të gjerë me bashkëatdhetarët, si të vendlindjes me djalin e dajës Zef Sumën ashtu edhe të idealit kombëtar. Ndër figurat me të cilat ka shkëmbyer letra të cilat gjenden në fondin e tij në Arkivin e Shtetit, janë Faik Konica, Nikollë Ivanaj, Nikolla Naço, Andon Zako Çajupit dhe Leonidha Naço. U mor gjithashtu edhe me mbledhje folklori që nga 1908, sidomos këngëve popullore të veriut shqiptar, të cilat i botoi te *Albania* me pseudonimet e lartpërmendura. Më 1921 botoi *Moji i të dekunve*, në prozë, në Shtypshkronjën e të Papërlyemes në Shkodër. Në këtë vëllim, me gjuhë të thjeshtë dhe të ëmbël, shtjellon se ç'duhet të dijë një i krishterë i mirë për t'i ndihur shpirtërat e Purgatorit. Ndjesitë e veta fetare Shiroka i radhit që nga zanafilla: edukata dhe mirërritja që kishte marrë në gjirin e familjes.

Përmbledhja e tij poetike, *Zani i zemrës*, Tiranë 1933, të cilën e hartoi në zgrip të shekullit, u botua nga Ndoc Nikaj dy vjet para vdekjes së Shirokës në Beirut.

## Referime 
## Referime 
*
Teknologjia e informacionit

**Teknologjia e informacionit (TI)**, shpesh i njohur me shkurtesë në anglisht **IT**, është aplikimi i kompjuterëve dhe pajisjeve të telekomunikacionit për të ruajtur, marrë, transmetuar dhe manipuluar të dhënat, shpesh në kontekstin e një biznesi apo ndërmarrje tjetër. TI konsiderohet si nëngrup i teknologjisë së informacionit dhe komunikimit (TIK). Në vitin 2012, Zuppo propozoi një hierarki të TIK ku secili nivel hierarkik "përmban një shkallë të bashkësisë në atë që ato janë të lidhura me teknologjinë që lehtëson transferimin e informacionit dhe llojet të ndryshme të komunikimit të ndërmjetësuar elektronikisht". Biznesi dhe teknologjia e informacionit ishte një nivel i hierarkisë TIK.

Kështu i definuar, ky term më së miri integron elektronikën, telekomunikacionin, informatikën, Internetin dhe mediumet, kurse mund të përdoret në njëjës dhe shumës. Teknologjia e informacionit është tepër e rëndësishme në zhvillimin e biznesit.

## Historiku
Që nga kohët e lashta njerëzit kanë përdorur teknologji. Prej teknologjisë së lashtë deri në atë moderne (në kohët e sotme). Teknologjia është gjëja që në kohët e sotme njerëzit e përdorin më së shumti, pra, shfrytëzojnë kohë më shumë në të. Por, nuk duhet të harrojmë se pavarësisht të mirave që na sjell interneti na sjell edhe të këqija. Për shembull, prej moshës së mitur ca famijë fillojnë të përdorin internetin pa kontrollin e prindërve. Fillojnë të shikojnë gjëra ose këngë të papërshtatsme për ta. Pas një kohe prindërit kuptojnë gabimin e tyre dhe shohin që fëmija i tyre tanimë është i varur nga teknologjia. Kjo nuk do të thotë se është i varur nga tekonologjia e duhur por nga ajo teknologji e papërshtatshme për fëmijët e tyre. Prandaj, edhe nëse mendojmë se teknologjia është diçka e duhur ta dimë se ajo është e duhur për ty vetëm nëse ti e shfrytëzon për gjëra të përshtatshme për ty. Nuk duhet të shfrytëzojmë shumë kohë në video, këngë etj. por t'i përqendrohemi më shumë mësimit ose ëndrrës sonë, sepse duke lexuar sa më shumë libra ka mundësi të mëdha për të zbuluar pasionin tonë. Librat të fusin në aventura të botës reale kurse interneti i papërshtatshëm vetëm që të fut në botën fallso. Tanimë kuptuam që pavarësisht që pasioni ynë është teknologjia apo gjë tjetër në lidhje me të, të shfrytëzojmë internetin duke hulumtuar për të.

## Shih edhe 
* Teknologjia në Kosovë
* Teknologjia në Shqipëri
* Teknologjia në Maqedoninë e Veriut
## Referime
Rrjeti kompjuterik

Një **rrjet kompjuterik** është një grup kompjuterash autonomë të ndërlidhur me ndihmën e një teknologjie të caktuar. Dy kompjutera quhen të ndërlidhur nëse janë të aftë të shkëmbejnë informacion midis tyre. Lidhja mund të realizohet me anën e kabllove elektrikë, fibrave optike, mikrovalëve, rrezeve infra të kuqe apo me anën e satelitëve. Rrjetet kanë forma dhe madhësi të ndryshme. 
## Kategoritë 
### Sipas madhësisë 
* Personal Area Network(PAN)
**Wireless PAN
* Local Area Network (LAN)
** Wireless LAN
** HomePNA
** Power line communication (HomePlug)
* Metropolitan Area Network (MAN)
** Wireless MAN 
* Wide Area Network (WAN)

### Sipas marrëdhënieve 
* Client-server
* Multitier architecture]

### Sipas topologjisë 
* Topologjia Bus 
* Topologjia Yll
* Topologjia Unaz
* grid network
* toroidal networks and hypercubes
* Topologjia Pemë

### Sipas funksioneve 
* Storage area networks
* Server farms
* Process control networks
* Value added network
* SOHO network
* Wireless community network

## Protokollet 
Klasifikimi i protokolleve sipas shtresës përkatëse të modelit OSI.

Shtresa e Aplikimit
FTP | HTTP | IRC | NTP | POP3 | S-HTTP | SMTP | SNMP | Telnet | TFTP | 

Shtresa e Prezantimit

Shtresa e Seksionit
DNS | BGMP | LDAP | NetBIOS

Shtresa e Transportit
TCP | UDP | Mobile IP

Shtresa e Rrjetit
DHCP | ICMP | IP | IPv6 | RIP | IPX

Shtresa e te Dhenave
ARP

Shtresa Fizike
Ethernet Token Ring FDDI 
IEEE 802.11 AppleTalk X.25 Frame relay Bluetooth

Për standardet shiko IEEE 802.

## Te tjera 
* Routimi
* xDSL
* ISDN
* SDH
* SONET
* ATM
* Transmetimi i te dhenave ne rrjetin energjitik

## Referime 
* Andrew S. Tanenbaum, "Rrjetet kompjuterike" (ISBN 0-13-349945-6).

## Lidhje të jashtme 
* Protokollet
* Howstuffworks
* Networking and Microcomputers 
* Network - eLook Computing Reference  - defines what a network is and provides leading links
* Networking: K-12 
* Networking dictionary
1960

## Ngjarje 
* 1 janar - Pavarësimi i Kamerunit.
* KS Dinamo/Dinamo Tirana u bë kampion o Shqipërisë në futboll.
* 24 janar - Kryengritja e Madhe në Allgjeri kundër kolonialistëve francez.
* 15 maj - Sputnik 4 lansohet në orbiten e Tokës.
* 22 maj - Një tërmet që arrinte shkallën prej 9.5, i njohur si Tërmeti i madh kilian, godet pjesën jugore të Kilit. Ky është edhe tërmeti më i fuqishëm i regjistruar.
* 20 qershor - Mali dhe Senegali arrijnë pavarësinë.* 
* 5 gusht - Burkina Faso, atëherë e njohur si "Volta e Sipërme", shpall pavarësinë nga Franca.
* 14 shtator - Formohet OPEC-u.
* 20 shtator - Republika e Afrikës Qendrore anëtarsohet në OKB.

## Lindje
* Ferdije Zhushi Etemi
* 4 janar - John Michael Stipe, këngëtar amerikan dhe pjestar i grupit R.E.M.
* 17 janar - John Crawford, muzikant amerikan
* 20 janar - Scott Thunes, muzikant amerikan
* 22 janar - Michael Hutchence, këngëtar australian (INXS)
* 20 mars - Bajram Kosumi, kryeministër i qeverisë së përkohshme të Kosovës nga viti 2005
* 24 prill - Agron Llakaj, humoristë shqiptarë
* 10 maj - Bono, vokalisti i bendit U2
* 22 maj - Zvonimir Milovanović, aktor kroaci (v. 2022) 
* 6 qershor - Steve Vai, kitarist amerikan
* 29 gusht - Tony MacAlpine, muzikant amerikan

## Vdekje 
* 4 janar - Albert Camus, gazetar, eseist dhe dramaturg francez, nobelist për letersi 1957 (l. 1913)
1962

**Viti 1962** (MCMLXII) ishte një vit që nisi ditën e hënë sipas Kalendarit gregorian, viti i 1962-të i erës së re, viti i 962-të i i mijëvjeçarit të dytë, viti i 62-të i Shekullit XX-të dhe viti i tretë i Viteve 1960-të.

## Ngjarje 
* 1 janar - Samoa Perëndimore fiton pavarësinë nga Zelanda e Re.
* 3 janar - Papa Gjoni XXIII çkishëron Fidel Castron.
* 12 janar - Shqipëria krijon aleancë me Kinën.
* 5 shkurt - Presidenti francez Charles de Gaulle kërkon që Algjerisë ti jepet pavarësia.
* 2 mars - Gjenerali Ne Win bën grusht shteti në Birmani.
* 30 maj - Fillon Kupa e Botës FIFA 1962 në Kili.
* 17 qershor - Brazili mund Çekosllovakinë 3-1 duke fituar Kupën e Botës FIFA 1962.
* 1 korrik - Ruanda dhe Burundi fitojnë pavarësinë.
* 5 korrik - Algjeria bëhet e pavarur nga Franca.
* 5 gusht - Marilyn Monroe gjendet e vdekur nga mbidoza e ilaçeve të gjumit.
* 6 gusht - Xhamajka bëhet e pavarur.
* 31 gusht - Trinidadi dhe Tobago bëhet e pavarur.
* 8 tetor - Algjeria anëtarësohet në OKB.
* 9 tetor - Uganda bëhet e pavarur brenda Komonuelthit.

## Lindje 
* 17 janar - Jim Carrey, aktor dhe komedian kanadez
* 21 Shkurt - Artur Gorishti, aktor dhe regjisor shqiptar
* 2 mars - Jon Bon Jovi, këngëtar amerikan
* 3 korrik - Tom Cruise, aktor amerikan
* 31 korrik - Wesley Snipes, aktor amerikan
* 19 tetor - Evander Holyfield, boksier amerikan
* 11 Nëntor - Demi Moore, aktore amerikane
* 19 nëntor - Jodie Foster, aktore dhe regjisore amerikane
* 28 Nëntor - Jon Stewart, humorist amerikan

## Vdekje 
* 5 Gusht - Marilyn Monroe, aktore amerikane (l. 1926)
* 28 nëntor - Wilhelmina e Holandës, Mbretëresha e Holandës (l. 1880)
Artemisia (Bimë)

**Artemisia** është grup i familjes Asteraceae.
	
	
	

## Lista e llojeve 
* *Artemisia abaensis*
* *Artemisia abrotanum* L.  
* *Artemisia absinthium* L.
* *Artemisia adamsii*  
* *Artemisia alba* Turra  
* *Artemisia annua* L.  
* *Artemisia arborescens* L.  
* *Artemisia atrata* Lam.  
* *Artemisia biennis* Willd.  
* *Artemisia caerulescens* L.  
* *Artemisia campestris*  L.  
* *Artemisia capillaris* Thunb.  
* *Artemisia chamaemelifolia* Vill.  
* *Artemisia dracunculus* L.  
* *Artemisia eriantha* Ten.  
* *Artemisia genipi* Weber  
* *Artemisia glacialis* L.  
* *Artemisia herba-alba* Asso  
* *Artemisia insipida* Vill.  
* *Artemisia ludoviciana* Nutt.  
* *Artemisia maritima* L.  
* *Artemisia molinieri* Quézel, M.Barbero & R.J.Loisel  
* *Artemisia pontica* L.  
* *Artemisia umbelliformis* Lam.  
* *Artemisia vallesiaca* All.  
* *Artemisia verlotiorum* Lamotte  
* *Artemisia vulgaris*  L.

Figura:Wormwood.jpg|Artemisia absinthium
Figura:Artemisia_herba-alba.jpg|Artemisia alba

Figura:Artemisia_pontica0.jpg|Artemisia pontica
Figura:Artemisia_versicolor_Seafoam.jpg|Artemisia versicolor
Figura:Artemisia_vulgaris0.jpg|Artemisia vulgaris

## Shiko dhe këtë 
:'''''' në projektin Commons të Wikipedias

## Lidhje të jashtme
Adonis

*Adonis aestivalis* 
*Adonis annua* 
*Adonis vernalis* 

**Adonida** (lat. *Adonis vernalis*) - 
Bime barishtore shumëvjeçare 10–40&nbsp;cm, me rizomë te fuqishmete murrme te mbyllet.  Kërcelli i pa degëzuar ose i degëzuar në fillim me qime, e me vone i shoget, gjethet janë 2-4 here pendore në vrigujt te ngusht linear.  Lulet janë te vetmuara në krye te kërcellit, 3–7&nbsp;cm në diametër (me petale 10-20 te verdha-ari), kupa ka 5 sepale me qime te buta.  Frytet janë akene me një sqep te lakuar në forme kuke.

Rritet në vende te thata me diell, është e përhapur në Evrope.  
Materiet aktive (vepruse) - Droga përmban afër 20 glikozide kardiotonike (adonitoksin, cimarin), saponine, flavonoide, vitaminë C etj.  
Përdorimi-Ndikon në forcimin e zemrës.  Nuk krijon shprehi, nuk ka ndikim komulativ, shpejt eliminohet.  Përdoret edhe si diuretik, ka edhe veprim sedativ bashkë me velerianen.  
Cilat pjesë te bimës mbledhen - Adonis vernalis hwrba në kohen e lulëzimit materiali i freskët thahet në temperaturë 60&nbsp;°C për 30 min për stabilizimin e glikozideve.  
Adonidi është bime helmuese me doza te mëdha (mundim, barkqitje, shtrëngim, zverdhje, njeriu duket sikur mbetet pa ushqim zvogëlim i te rrahurit te zemrës, pengim në te pame etj).

## Lidhje të jashtme
Kursivi

**Shkrimi kursiv** ose shkurt **kursivi** është emri që i jepet një shkrimi të veçantë të letrave të shkruara afër, shpejt e në mënyrë rrjedhëse të ngjashme nga pjerrtësia. 
Me perhapjen e kompjuterit ky term adoptohet edhe nga hartuesit e teksteve elektronike po me te njejtin kuptim.
Afishja

**Afishja**, njohur edhe si **posteri** ose **pllakata,** është një fletë ku shkruhet njoftimi për një shfaqje e cila ngjitet në një vend të dukshëm.
## Shiko dhe kete 
Gjatë viteve 1981 - 1984 në Kosovë bëhej shpërndarja e tyre për njoftimin e qytetarëve dhe studentëve për vendin e tubimit për të demostruar.
1981

## Ngjarje 
* 1 janar - Greqia anëtarësohet në Komunitetin Europian, që më vonë u bë Bashkimi Europian.
* 2 Janar - Patrulla policore britanike arrestoi Peter Sutcliffe i cili më pas pohoi se ishte Kasapi i Jokshirit
* 4 Mars - Në Prishtinë fillojnë demostratat e studentëve që më vonë shëndrohen në Demonstratat e `81-shit.
* 30 mars - Një person i armatosur në Washington D.C. qëllon mbi Presidentin Amerikan Ronald Reagan, presidenti plagoset në gjoks dhe sekretari i shtypit po ashtu plagoset.
* 11 maj - Bob Marley vdes në moshën 36 vjeçare nga kanceri.
* 13 maj - Një shtatas turk qëllon mbi Papa Gjon Pali II duke e lënë në gjendje të rëndë,
* 17 dhjetor - Gjendet i vetëvrarë në shtëpinë e tij kryeministri Mehmet Shehu.

## Lindje 
* 25 janar - Alicia Keys, këngëtare amerikane
* 28 janar - Elijah Wood, aktor amerikan
* 31 janar - Justin Timberlake, muzikant amerikan
* 9 shkurt - Tom Hiddleston, aktor britanik
* 17 shkurt - Paris Hilton, modele amerikane
* 10 mars - Samuel Eto'o, futbollist kamerunas
* 8 prill - Taylor Kitsch, aktor kanadez
* 28 prill - Jessica Alba, aktore amerikane
* 20 maj - Iker Casillas, futbollist spanjoll
* 7 qershor - Anna Kournikova, teniste ruse
* 9 qershor - Natalie Portman, aktore amerikano-izraelite
* 12 qershor - Adriana Lima, modele braziliane
* 13 qershor - Chris Evans, aktor amerikan
* 23 Gusht - Carmen Luvana, aktore pornografike
* 4 shtator - Beyoncé Knowles, këngëtare amerikane
* 3 tetor - Zlatan Ibrahimović, futbollist suedez
* 2 dhjetor - Britney Spears, këngëtare amerikane
* 3 dhjetor - David Villa, futbollist spanjoll
* 31 Dhjetor - Delta White, aktore pornografike

#### Pa data 
:*Datat e personave më poshtë nuk janë të shënuara në artikujt mbi biografinë e tyre:*

*  - Viktor Palokaj - muzikantë, këngëtar dhe intepretues, shqiptarë

## Vdekje 
* 11 maj - Bob Marley, këngëtar xhamajkian
* 17 Dhjetor - Mehmet Shehu, politikan shqiptarë (l. 1913)

#### Pa data 
:*Datat e personave më poshtë nuk janë të shënuara në artikujt mbi biografinë e tyre:*

* Branko Merxhani, publicist e përkthyes shqiptar.
Agregati

**Agregati**

* Grup makinash te ndryshme, te lidhura ne nje sistem për te kryer një punë të përbashkët.
## Shiko dhe kete 
* Gjeneratori
Rryma

**Rryma** është lëvizje e drejtuar në një kah e elementeve të materies (lëndës), që zakonisht është në trajtë të lëngët, gazi ose grimcat e imta te atomeve si te përçuesit elektrikë.
* Rrjedhë e vrullshme e ujit ose një lëngu tjetër, që lëviz në një drejtim.
* Lëvizje e ajrit ose gazit me shpejtësi ose forcë në një drejtim.
* Lëvizja e drejtuar në një kah e elektroneve në një përçues elektrik, që gjendet i mbyllur në një qark.

## Shiko edhe 
* Rryma elektrike
Rrjeti i Zonës Personale

Një **rrjet i zonës personale** (Anglisht: *personal area network*, **PAN**) është një rrjet kompjuterik për ndërlidhjen e pajisjeve elektronike brenda hapësirës së punës të një personi individual. Një PAN siguron transmetimin e të dhënave midis pajisjeve të tilla si kompjuterë, telefona inteligjentë, tabletë dhe asistentë dixhitalë personalë. PAN-et mund të përdoren për komunikim midis vetë pajisjeve personale, ose për t'u lidhur me një rrjet të nivelit më të lartë dhe internetin ku një pajisje kryesore merr rolin e portës.

Një PAN mund të jetë me valë ose të transportohet përmes ndërfaqeve me tela si USB. Një **rrjet i zonës personale pa tela** (**WPAN**) është një PAN i bartur mbi një teknologji rrjeti pa tel me fuqi të ulët, në distancë të shkurtër, si IrDA, Wireless USB, Bluetooth ose Zigbee. Shtrirja e një WPAN ndryshon nga disa centimetra në disa metra. WPAN-et e përshtatura posaçërisht për funksionimin me fuqi të ulët të sensorëve nganjëherë quhen edhe **rrjeti personal i zonës me fuqi të ulët** (**LPPAN**) për t'i dalluar më mirë ato nga rrjeti i zonës së gjerë me fuqi të ulët (LPWAN).

## Shiko edhe 
* Rrjeti pa tela

## Referime
Demonstratat e `81-shit

**Demostratat e `81-shit**

Kjo shprehje përdoret për të përshkruar revoltën e shqiptareve ose me saktë të demonstratave mbarë popullore në gjithë Kosovën. Ka të dhëna se në këto demonstrata morrën pjesë afro 1 milion veta në gjithë Kosovën.

## Historia 
Demonstratat filluan si nje levizje spontane e studentëve të Kosovës të cilat u mbajtën në Prishtinë me 4 mars 1981 për kushte më të mira në mencen e studentëve në Prishtinë, por ne  fakt ishte shkendiaja ne nje zinxhir mbi mllefin e akumuluar prej vitesh.

Shërbimi policor pas intervenimit brutal ndaj studetëve të revoltuar paraburgosi një numër të madh të studentëve. Kjo ndërhyrje shkaktonë demostratën e organizuar të studentëve më 11 mars e cila po ashtu shtypet me dhunë dhe parabugosen disa student. Më këtë fillon edhe zinxhiri i demostratave të 81-ës.  Si pasojë rrjedhin tubimet e njohura si "Demonstratat e Punëtorëve" në të cilat punëtorët kërkonin lirimin e studentëve të burgosur. Përsëri, organet shtetërore intervenojnë me tërë brutalitetin e tyre. Gjatë këtyre tubimeve, armata Jugosllave paraqet prezencën e saj. Pas dy muajsh në territorin e "Krahinës Socialiste të Kosovës" vendoset "Gjendja e jashtëzakonshme" e më vonë edhe shtetrrethimi. Ky zinxhir vazhdonë deri me fillimin e luftës në Kosovë

## Demonstratat e Punëtorëve 
## Faktet 
I gjithë zinxhiri i demostratave është përcjellur nga lufta speciale e Doktrina e shenjt serbe. Që nga fillimi i revoltes në mence deri te marrja në dorë e forcës së armatosur, kjo doktrinë ka vepruar me metodat e saja pasive dhe aktive nga prapavija. Katër vitet e para pas demostratave, nga organet e sigurimi janë dënuar 4 mijë veta.  Gjatë periudhës 1981-1990 si rrjedhë e zinxhirit të demostratave janë vrarë 183 qytetarë civil dhe 63 ushtarë shqiptarë në armatën Jugosllave. Janë dënuar 1346 ushtarë dhe 10000 civil për kundërvajtje politike. 3500 persona kanë vuajtur dënimin mesatar me burg prej 7,1 vjetëve. Çdo i treti shqiptarë në Kosovë është keqtrajtuar nga policia, kurse më 1990 janë helmuar mbi 7000 nxënsë dhe student kryesisht femra. Ne kete rast u fol edhe per sterilizim  te femrave  shqiptare  me qellim uljen e popullsise  shqipatre  ne Kosove.Nga kjo pikepamje  shteti jugosllav barazohet me veprimet e sadam Huseinit kundra  kurdeve.

## Burimi i të dhënave 
## Lidhje të jashtme 
* Përmbledhje shkrimesh me rastin e 25-vjetorit
* Video-intervistë e Haxhi Kuçit
## Literatura 
Krasniqi, Jakup "Pranvera e lirisë'81" Buzuku 2011