Lëvizja kundër duhanit në Gjermaninë Naziste

thumb|Ushtar gjerman duke pirë duhan, 1943
Pasi doktorët gjermanë u bënë të parët që identifikuan lidhjen midis duhanit dhe kancerit të mushkërive, Gjermania Naziste filloi një lëvizje të fuqishme anti-duhan dhe ishte e para që kreu një fushatë publike të tillë në historinë moderne.  Lëvizjet anti-duhan filluan në shumë shtete nga fillimi i shekullit të 20-të, por ato patën pak sukses, përveçse në Gjermani, ku fushatat mbështeteshin nga nazistët që erdhën në fuqi. dhe disa të tjerë e kritikuan hapur konsumimin e cigares. Kërkimi shkencor për duhanin dhe pasojat e tij për shëndetin lulëzuan gjatë sundimit të Nazistëve dhe ishte më fushata më e rëndësishme e tipit të saj në atë kohë. Neveria e Adolf Hitlerit për duhanin dhe politikat riprodhuese të nazistëve ishin ndër faktorët kryesorë motivues prapa fushatës kundër duhanit dhe kjo fushatë ishte e lidhur si me antisemitizmin dhe racizmin.

Fushata naziste anti-duhan përfshinte ndalimin e duhanpirjes në tramvaje, autobusa dhe trena, kufizimin e racionit të cigareve në Wehrmacht (ushtrinë gjermane), organizimin e leksioneve mjekësore për ushtarët dhe rritjen e taksës për duhanin. por duhanpirja në personelin ushtarak ra nga vitet 1939 deri më 1945. Edhe në fund të shekullit të 20-të, lëvizja anti-duhan në Gjermaninë e pas-luftës nuk arritën të kenë aq ndikim sa fushata anti-duhan e nazistëve.

Këto grupe publikonin revista që mbështesnin ndalimin e duhanit. E para si këto lloj revistash ishte *Der Tabakgegner* (Kundërshtari i Duhanit), e publikuar nga organizata Bohemiane ndërmjet viteve 1912 dhe 1932. *Deutscher Tabakgegner* (Kundërshtarët Gjermanë të Duhanit) u publikua në Dresden nga 1919 deri më 1935 dhe ishte revista e dytë e llojit të saj. Organizatat anti-duhan ishin gjithashtu kundër konsumimit të alkoolit.

## Shkaqet 
### Qëndrimi i Hitlerit ndaj duhanit 
Adolf Hitler ishte një duhanpirës i rëndë në jetën e tij të hershme—ai pinte 25 deri më 40 në ditë—por hoqi dorë nga ky zakon, duke nxjerrë konkluzionin se ishte veç një humbje parash. Ai nuk ishte i lumtur sepse të dy, edhe Eva Braun dhe Martin Bormann ishin duhanpirës dhe ishte i shqetësuar mbi tymosjen në rritje të Hermann Göringut në vende publike. Ai u inatos kur një statujë që portretizonte Göringun duke pirë duhan iu dha autorizimi.

Hitleri nuk binte dakord me lirinë e personelit ushtarak për të pirë duhan dhe gjatë Luftës së Dytë Botërore ai tha më 2 Mars 1942, "[Duhapirja] Ishte një gabim, që i ka origjinat te lidershipi i ushtrisë së asaj kohe, në fillim të luftës". Ai gjithashtu tha se "nuk është korrekte që të thoshe se një ushtar nuk mund të jetojë dot pa pirë duhan". Ai premtoi se do t’i jepte fund përdorimit të duhanit në ushtri pas përfundimit të luftës. Hitleri personalisht inkurajonte miqtë e ngushtë të mos pinin duhan dhe i shpërblente ata që hiqnin dorë nga duhani. Megjithatë, neveria e Hitlerit për duhanin ishte vetëm një nga disa prej katalizatorëve prapa fushatës anti-duhan. një deklaratë që kërkimi shkencor modern e ka provuar të saktë. Martin Staemmler, një mjek i rëndësishëm gjatë Rajhut të Tretë, mendonte se duhanpirja prej grave shtatzëna rezultonte në shkallë më të larta të abortit dhe të vdekjes së fetusit. Ky opinion u mbështet edhe higjenistja racore Agnes Bluhm, libri i publikuar i të cilës shprehte të njëjtin mendim. Lidershipi Nazist ishte i shqetësuar mbi këtë çështje sepse ata donin që gratë gjermane të ishin sa më riprodhuese të ishte e mundur. Një artikull i publikuar në një revistë gjinekologjike gjermane më 1943 thoshte se femrat që pinin tre ose më shumë cigare në ditë kishin mundësi më të madhe për të ngelur pa fëmijë krahasuar me gratë që nuk pinin duhan.

## Kërkimi shkencor 
Kërkimi shkencor dhe studimet rreth efektit të duhanit në shëndetin e popullsisë ishin më të avancuara në Gjermani sesa në ndonjë vend tjetër në kohën kur Nazistët ishin në fuqi. në kundërshtim me besimin popullor se shkencëtarët amerikanë dhe britanikë ishin të parët që e zbuluan atë në vitet 1950. Gjermania Naziste mbështeste kërkimin shkencor epidemiologjik të pasojave të dëmshme të përdorimit të duhanit. I themeluar më 1941, ishte instituti më i rëndësishëm anti-duhan në Gjermaninë Naziste. ishte anëtar i Trupave Lëvizës Nacional Socialistë (NSKK) dhe Partisë Naziste (NSDAP). Teza mjekësore e Müllerit të vitit 1939 ishte studimi i parë i kontrolluar epidemiologjik rreth lidhjes midis duhanit dhe kancerit të mushkërive. Përveçse përmendte rritjen e mundësisë së shfaqjes së kancerit të mushkërive dhe shumë nga shkaqet mbrapa tij si pluhuri, gazrat e shkarkimit të makinave, tuberkulozin, rrezet X dhe ndotësit e nxjerrë nga fabrikat, letrat e Müllerit tregonin se "rëndësia e tymit të duhanit është në prioritet kryesor".

Mjekët e Rajhut të Tretë ishin të vetëdijshëm se duhanpirja ishte e përgjegjshme për sëmundjet kardiake, që konsiderohej sëmundja më serioze që rezultonte nga duhanpirja. Përdorimi i nikotinës ndonjëherë konsiderohej i përgjegjshëm për raportimet në rritje të infarktit miokardiak në vend. Në vitet e mëvonshme të Luftës së Dytë Botërore, studiuesit e kosideronin nikotinën një faktor të rëndësishëm të sëmundjeve të zemrës në personelin ushtarak në Frontin Lindor. Një patolog i Heer studioi tridhejtë e dy ushtarë të rinj që kishin vdekur nga infarkti miokardiak në front dhe dokumentuan më 1944 një raport në të cilin të gjithë ata ishin "duhanpirës të thekur". Ai citoi opinionin e patologut Franz Buchner se cigarja është "një helm koronar i shkallës së parë". publikonin paralajmërime rreth pasojave të shëndetit prej duhanpirjes Në qershor 1939, u formua një Byro e quajtur *Reichsstelle für Rauschgiftbekämpfung* (Byroja për Luftimin kundër Drogave Intoksikuese) që gjithashtu ndihmoi në fushatën anti-duhan. Artikujt që nuk mbështesnin duhanpirjen publikoheshin në revistat *Die Genussgifte* (Stimulantët Rekreativë), *Auf der Wacht* (Në Mbikqyrje) dhe *Reine Luft* (Ajër i Pastër). Nga këto revista, *Reine Luft* ishte revista kryesore e lëvizjes anti-duhan. Instituti për Kërkimin e Rreziqeve të Duhanit në Universitetin Jena blinte dhe shpërndante qindra kopje të *Reine Luft*. Gjatë fundit të viteve 1930 u implementuan shumë ligje anti-duhan nga nazistët. Në 1938, Lutwaffe (forca ajrore naziste) dhe Reichspost (posta) vendosën të ndalojnë duhanin. Duhani u ndalua jo vetëm në institucionet e kujdesit shëndetësor, por edhe në disa zyra publike dhe në shtëpi pushimi. Duhanpirja u nxorr jashtë ligjit edhe në shkolla. Gratë shtatzëna dhe gratë nën moshën 25 vjeç dhe mbi moshën 55 vjeç nuk iu dha racioni i duhanit gjatë Luftës së Dytë Botërore. U vendosën kufizime në shitjen e produkteve të duhanit për femrat në industrinë e ushqimeve. Hapi tjetër në fushatën anti-duhan erdhi në korrik 1943, kur u ndalua duhanpirja publike për njerëzit nën moshën 18-vjeçare. që hynë në veprim më 7 dhjetor 1941 dhe u firmosën nga Heinrich Hunke, Presidenti i Këshillit të Reklamimit. Reklamat që përpiqeshin ta nxirrnin duhanpirjen të padëmshme ose si një shprehi mashkullore u ndaluan. Të përqeshje aktivistët e anti-duhanit ishte e paligjshme, ashtu siç ishte përdorimi i posterëve përgjatë hekurudhës, apo në zonat rurale, apo stadiume dhe pista garimi. Reklamimi me anë të altoparlantëve apo postës gjithashtu u ndalua.

Kufizime për duhanin u prezantuan edhe në Wehrmacht (ushtria gjermane). Racioni i cigares u reduktua në gjashtë për ditë. Cigare të tjera shpesh iu shiteshin ushtarëve, kur nuk kishte tërhqje apo avancim ushtarak në fushëbetejë, megjithatë këto u reduktuan në 50 për muaj për një person. Pirja e duhanit nuk lejohej për personelin ndihmës femëror në Wehrmacht. Leksione mjekësore jepeshin për të bindur personelin ushtarak që të hiqte dorë nga duhani. Një dekret që u miratua më 3 nëntor 1941 rriti taksat e duhanit me afërsisht 80–95% të çmimit për shitje me pakicë. Do të ishte ngritja më e madhe në taksat e duhanit për më shumë se 25 vjet pas rënies së regjimit nazist.

Kompanitë që prodhonin cigare në Gjermani bënë disa përpjekje për të dobësuar fushatën anti-duhan. Ata publikonin revista të reja që tentonin ta shfaqnin lëvizjen anti-duhan si "fanatike" dhe "joshkencore".

## Lidhjet me antisemitizmin dhe racizmin 
Përveç shqetësimeve për shëndetin publik, nazistët u ndikuan shumë nga ideologjia e tyre; Liderët nazistë besonin se qe e gabuar për racën superiore të pinte duhan Nazistët e shihnin duhanin si një "helm gjenetik". Aktivistët nazistë kundër duhanit shpesh provonin ta shfaqnin atë si një ves të zezakëve.

## Pas Luftës së Dytë Botërore 
Pas rënies së Gjermanisë naziste pas fundit të Luftës së Dytë Botërore, prodhuesit amerikanë të cigareve hynë shpejt në tregun e zi gjerman. Kontrabanda e duhanit u bë e përhapur, dhe shumë liderë të fushatës naziste kundër duhanit u ekzekutuan. Në 1949, afërsisht 400 milion cigare të prodhuara në Shtetet e Bashkuara hynin ilegalisht në Gjermani çdo muaj. Në 1954, afro dy miliard cigare zvicerane u kontrabanduan në Gjermani dhe Itali. Si pjesë e Planit Marshall, Shtetet e Bashkuara jepnin cigare falas në Gjermani; sasia e duhanit e dërguar në Gjermani në 1948 ishte 24,000 tonë dhe 69,000 tonë në 1949. Qeveria federale e Shteteve të Bashkuara harxhoi 70 milion dollarë për këtë skemë, në përfitim të kompanive prodhuese të cigareve në Shtetet e Bashkuara. Konsumi vitor për qytetar në Gjermaninë e pas luftës u rrit qëndrueshmërisht nga 460 në 1950 në 1,523 në 1963. Në fund të shekullit të 20-të, fushata anti-duhan në Gjermani qe e paaftë për të kaluar seriozitetin e periudhës naziste në vitet 1939–41 dhe studimet kërkimore gjermane rreth duhanit u përshkruan nga Robert N. Proctor si "të mbytura".

## Referime 
## Bibliografia 
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .
* .