Dioqeza katolike e Shkupit

**Dioqeza katolike e Shkupit** (lat. *Dioecesis Scopiensis*), është një dioqezë e ritit latin të kishës katolike romake në Maqedoninë e Veriut . Nga shekulli IV deri në vitin 1656, kur u riemërua në **Kryepeshkopatë e Shkupit**, u njoh si **Kryepeshkopata e Dardanisë** . Në vitin 1969, së bashku me Dioqezën Katolike të Prizrenit, formoi **Dioqezën Shkup-Prizren** . Në vitin 2000 ajo u bë një dioqezë sufragane e Kryedioqezës së Vrhbosna, dhe peshkop është Kiro Stojanov, i emëruar në vitin 2005.

## Historia 
[parapamje|300x300px| Bashkë-Katedralja e Zemrës së Shenjtë në [Manastiri (qytet)|Manastir]]
Kishte peshkopë katolikë në shekujt XIII dhe XIV  por Shkupi mbeti bizantin deri në vitin 1282 kur u pushtua nga Serbia. Pas ardhjes së osmanëve dhe disfatës së serbëve në betejën e Kosovës (1389), Shkupi u pushtua nga osmanët në vitin 1392. Do të kalonin tre shekuj para se selia katolike të ringjallej përsëri: ishte një seli titullare nga viti 1346 deri në 1656. 

Sundimi osman përfundoi në vitin 1912, kur Shkupi ra nën sundimin e Mbretërisë së Serbisë . Për të rregulluar statusin e Kishës Katolike, qeveria e Serbisë përfundoi Konkordatin zyrtar me Selinë e Shenjtë më 24 qershor 1914. Me nenin e dytë të Konkordatit u vendos që "Dioqeza e Shkupit" të krijohet si peshkopatë e rregullt dhe të vihet nën juridiksionin e Kryepeshkopatës Katolike Romake të Beogradit që do të krijohej.  Për shkak të shpërthimit të Luftës së Parë Botërore, këto dispozita nuk mund të zbatoheshin dhe vetëm pas vitit 1918 u bënë marrëveshje të reja.

Në vitin 1924, pas shkatërrimit të Luftës së Parë Botërore, kryepeshkopata u zvogëlua në dioqezë. Në vitin 1969, dioqeza u bashkua me Dioqezën Katolike Romake të Prizrenit dhe u bë Dioqeza Shkup-Prizren. Në vitin 2000, ato u ndanë edhe një herë, pasi pjesa që më parë ishte dioqeza e Prizrenit u bë Administrata Apostolike e Prizrenit dhe Dioqezës së Shkupit iu kthye emrit të saj të mëparshëm.

## Zyrtarët 
### Themeluar në shekullin e 13-të 
* Marino † (1204)
* Giovanni † (1298 - 17 tetor 1321, vdiq)
* Giovanni, OP † (5 shkurt 1327 - ?, vdiq)
* Federico de Retersberck, OFM † (8 korrik 1351 - ?, dha dorëheqjen)
* Giovanni Kaiode, OESA † (14 mars 1352 - ?, vdiq)
* Giovanni di Siberg, O.Cist. † (23 tetor 1354 – 30 shtator 1384, vdiq)
* Ermanno †
* Antonio di Teramo, OFM † (5 korrik 1400 - ? )
* Roberto Towta, O.Cist. † (12 gusht 1402 - ? )
* Alberto †
* Giovanni Heldin, OP † (? – 1466, vdiq)
* Benedetto Warsalunus † (10 nëntor 1518 - ? )
* Stefano Zacalnizi † (3 gusht 1554 - ?, vdiq)
* Francesco de Andreis † (20 korrik 1571 - ?, vdiq)
* Giacinto Macripodari (29 korrik 1645 – 1649)    

### Kryepeshkopata e Shkupit 
* Andrea Bogdani (1656–1677), kryepeshkopi i parë katolik romak i Shkupit
* Pjetër Bogdani (1677–1689)
* Daniel Duranti (1690 - dha dorëheqjen më 29 korrik 1702)
* Peter Karagić (1702–1728)
* Mihael Summa (1728–1743)
* Giovanni Battista Nicolovich Casasi (1743–1752) 
* Thomas Tomicich (1753-1758)
* Matija Mazarek (1758–1808) 
* Matej Krasniqi (shkruar si: Matthaeus Crasnich) † (8 mars 1816 I emëruar – 1829 Vdiq)  
* Pietro Sciali † (30 korrik 1833 Emërohet - dha dorëheqjen 1839, vd. 20 gusht 1854)
* Gaspar Crasnich (24 qershor 1839 Emërohet - ? )
* Dario Bucciarelli, OFM † (6 qershor 1864 Emërohet - 1878 Vdiq)
* Fulgencije Carev (shkruar si: Fulgenzio Czarev), OFM † (28 mars 1879 Emëruar – 1 qershor 1888 Emëruar, Kryepeshkop (Titulli Personal) i Hvarit (-Braç dhe Vis))
* Andrea Logorezzi † (1888 Emërohet - 1891 Vdiq)
* Pashkal Trokshi (shkruar si: Pasquale Trosksi) † (10 janar 1893 I emëruar – 22 mars 1908 dorëhequr)
* Lazër Mjeda † (14 Prill 1909 Emëruar – 19 Tetor 1921 Emëruar Kryepeshkop i Shkodrës)

### Dioqeza e Shkupit 
* Janez Frančišek Gnidovec (shkruar si: Giovanni Francesco Gnidovec), CM † (29 tetor 1924 I emëruar – 1939 Vdiq)
* Smiljan Franjo Čekada † (18 gusht 1940 Emëruar – 12 qershor 1967 Emëruar, Kryepeshkop i Vrhbosna {Sarajevë})

### Dioqeza Shkup-Prizren 
* Joakim Herbut † (2 tetor 1969 Emëruar - 24 maj 2000)
* Mark Sopi † (Administrator Apostolik, 2 Nëntor 1995 Emëruar – 24 Maj 2000 Emëruar Administrator Apostolik i Prizrenit )

### Dioqeza e Shkupit 
* Joakim Herbut † (24 maj 2000 Emërohet - 15 Prill 2005 Vdiq)
* Kiro Stojanov (20 korrik 2005 Emërohet – )

## Shih edhe 
* Dioqeza Prizren-Prishtinë

## Referime