Angelus Novus (Shehu)

***Angelus Novus***  është një roman i Bashkim Shehut i botuar në vitin 2005 në Tiranë, Shqipëri . 

## Shënim 
Romani i Bashkim Shehut paralelizon elemente të jetës së shkrimtarit Walter Benjamin (1892–1940) me jetën e një të burgosuri politik të mbajtur në burgun e Burrelit gjatë viteve të fundit të diktaturës në Shqipëri . I shkruar në mënyrë fragmentare dhe në vetën e parë, libri përparon si një dëshmi që një rrëfyes i drejtohet lexuesit të tij. Ai reflekton mbi historinë, të përcjellë nga fjala e burgosur në fjalë të burgosur, dhe për mekanizmin e trillimit letrar, krylli i të cilit është historia. Ky libër është frymëzuar nga ngjarjet e përjetuara nga autori dhe faktet e raportuara mbi vdekjen e Walter Benjamin. Në këtë roman, Bashkim Shehu shkruan për të kaluarën e tij dhe për Historinë duke sugjeruar një paralele midis konceptimit të Historisë së Walter Benjamin, filozofit të shkollës së Frankfurtit, dhe historisë së tij personale të jetuar në burgun e Burrelit, ku historitë që të burgosurit i tregojnë vazhdimisht secilit. të tjera gradualisht rindërtojnë Historinë.

## Përmbledhje 
Pasi transferohet në një qeli tjetër, rrëfimtari takon mikun e tij të ardhshëm, Mark Gjoka (ose Mark Shpendi), një njeri për të cilin kishte dëgjuar nga shokët e tjerë të burgosur. Ndërsa ecte çdo ditë në oborrin e burgut gjatë orarit të ecjes ndërsa fliste, tregimtari vëren kureshtjen e madhe të Markut për librat dhe aftësinë e tij mahnitëse për të cituar pothuajse fjalë për fjalë ato pak tekste që kishte në duar. Pasi shprehu habinë e tij dhe besoi se Walter Benjamin ëndërronte të shkruante një libër vetëm me citate, narratori i citon atij një fragment nga komenti i pikturës *Angelus novus* të Paul Klee .
parapamje| *Angelus novus* .
Ky tekst i Walter Benjamin rezonon veçanërisht me të. Edhe pa kryer studime, Marku tregon një interes të madh për çështjet filozofike që lidhen me historinë. Teoritë që ai ndërton kanë të bëjnë me dëshirën e tij të thellë për të zbuluar të panjohurën. Që në rini, ai donte të shpëtonte nga izolimi i maleve shqiptare për të udhëtuar. autostradat e botës ". Ai gjithashtu u burgos për njëzet vjet për kalimin e kufirit midis Shqipërisë dhe Jugosllavisë .

I ndodhur në veriun malor të Shqipërisë, Burgu i Burrelit është një vend nga i cili nuk ka shpëtim. Madje është pothuajse e pamundur të bësh vetëvrasje atje. Për t'i bërë ballë kushteve ekstreme dhe për të mbijetuar aty ku nuk ka perspektivë arratisjeje dhe ku në çdo moment ekziston mundësia për t'u ridënuar me një dënim më të gjatë ose me vdekje, dy shokët e burgosur kanë nevojë për arratisje mendore. Dhe pavarësisht mungesës së informacionit apo mungesës së librave, ata ndërtojnë teoritë e tyre të mbijetesës duke medituar dhe duke folur me njëri-tjetrin. Tregimtari i citon nga kujtesa mikut të tij tekste filozofike ose letrare të lexuara para burgosjes, shumica e të cilave ishin të ndaluara nga regjimi totalitar shqiptar, por në të cilat ai kishte akses, falë privilegjit për të qenë bir i një figure të fuqishme politike. Tekste mbi të cilat Marku kërcen pa u lodhur.

 *Angelus Novus* përfaqëson, sipas Walter Benjamin, engjëllin e historisë, është një shëmbëlltyrë paralajmëruese, ndoshta, e situatës që ai do të gjejë në Portbou pasi të kalojë në këmbë Pirenejtë nga një shteg mali në septembre 1940, kur duhet t'i shpëtojë nazizmit dhe u nis në Lisbonë për t'u bashkuar me shokët e tij nga Shkolla e Frankfurtit në Nju Jork, filozofi mbërriti në një qytet të shkatërruar dhe kreu vetëvrasje atje.

Narratori zbulon se Mark Gjoka (ose Mark Shpendi) dhe Walter Benjamin kanë afinitete shqetësuese, jo vetëm në interesat dhe mënyrën e tyre të të menduarit, por edhe në mënyrën e tyre të përbashkët të të shprehurit, në formën e fragmenteve dhe duke përzier filozofinë dhe letërsinë. . Për më tepër, ata tregojnë të njëjtin zjarr për të paarritshmit dhe të dy kanë prirje për vetëvrasje. Mark duket se pa dashje identifikohet me Walter Benjamin. Duke e kuptuar këtë, rrëfimtari ndihet fajtor, sikur duke folur për Walter Benjamin me mikun e tij, do ta detyronte të ndiqte të njëjtin fat, veçanërisht pas tentativës për vetëvrasje që Marku bëri në ekuinoksin pranveror të vitit 1987. Marku nuk do të tentojë më të vetëvritet. Por pas rënies së diktaturës, sapo u lirua dhe kur u plotësuan të gjitha kushtet që ai më në fund të kishte akses në " autostradën e madhe të botës ”, ai nuk do të dojë më të largohet.

Në vitin 2000, tregimtari, tani banor i Barcelonës, shkoi në Portbou për gjashtëdhjetëvjetorin e vdekjes së Walter Benjamin. Kjo ndjenjë e afërsisë midis Walter Benjamin dhe ish-shokut të tij të burgut i kthehet atij. Ai do të donte të lidhej sërish me të për të shkruar një libër për këtë afërsi mahnitëse. Duke shkruar këtë libër, ai dëshiron, si Floberi, të hakmerret për Markun.

### Shih edhe 
* Letërsia shqipe

## Referime