Shutter Island (film)

***Shutter Island*** është një film neo-noir thriller psikologjik amerikan i vitit 2010, me regji nga Martin Scorsese. Është përshtatur nga Laeta Kalogridis nga romani i vitit 2003 me të njëjtin emër nga Dennis Lehane, që flet për një Zëvendës Marshall të SHBA-së i cili vjen në Shutter Island për të hetuar një strukturë psikiatrike pasi një nga pacientët zhduket. Në të luajnë Leonardo DiCaprio dhe Mark Ruffalo, me Ben Kingsley, Max von Sydow dhe Michelle Williams në role mbështetëse.

Filmi u publikua gjerësisht më 19 shkurt 2010 dhe mori vlerësime përgjithësisht pozitive nga kritikët. U zgjodh nga Bordi Kombëtar i Recensionit si një nga dhjetë filmat më të mirë të vitit 2010 dhe fitoi 295 milionë dollarë në të gjithë botën. Filmi është gjithashtu i njohur për kolonën zanore të tij, e cila përdorte në mënyrë të spikatur muzikë klasike, si ajo e Gustav Mahler, Krzysztof Penderecki, György Ligeti, John Cage, Ingram Marshall, dhe Max Richter.

## Përmbajtja
Në vitin 1954, Marshalli Amerikan Edward "Teddy" Daniels dhe partneri i tij i ri Chuck Aule udhëtojnë për në Spitalin Ashecliffe për të Çmendurit Kriminelë në Ishullin Shutter, në Portin e Bostonit, për të hetuar zhdukjen e Rachel Solandos, një paciente e spitalit e cila më parë kishte mbytur tre fëmijët e saj.

Stafi, i udhëhequr nga psikiatri Dr. John Cawley dhe kolegu i tij Dr. Jerimiah Naehring, duken të pabashkëpunues. Marshallët mësojnë se Dr. Lester Sheehan, i cili po trajtonte Solandon, ishte larguar nga ishulli me pushime menjëherë pasi Solando u zhduk. Teddy përjeton dhimbje koke migrenoze, kujtime të përvojave të tij si ushtar i Ushtrisë Amerikane gjatë çlirimit të Dachau, dhe gjithashtu ëndrra të gjalla të gruas së tij Dolores, e cila u vra në një zjarr të vënë nga zjarrvënësi Andrew Laeddis. Teddy i shpjegon Chuck se ai e mori rastin për të gjetur Laeddis, duke besuar se ai është në ishull. Solando papritmas rishfaqet dhe beson se Teddy është burri i saj. Më vonë, Teddy futet me forcë në Repartin e Kufizuar C për të gjetur Laeddis, ku takon pacientin George Noyce, i cili duket se e njeh Teddy. Ai i thotë Teddy se mjekët bëjnë eksperimente me pacientë dhe disa prej tyre çohen në një far për t'u lobotomizuar. Ai e paralajmëron Teddy se të gjithë po e mashtrojnë dhe i thotë të mos i besojë Chuck.

Teddy riorganizohet me Chuck dhe ata ngjiten shkëmbinjtë drejt farit, por ndahen. Duke besuar se e pa trupin e Chuck në shkëmbinjtë poshtë, Teddy zbret poshtë, por gjen vetëm një shpellë ku fshihet një grua që pretendon të jetë Solando e vërtetë. Ajo deklaron se është një ish-psikiatre që zbuloi eksperimente klandestine për të zhvilluar kontrollin e mendjes, por u dërgua me forcë. Ajo thotë se Cawley dhe Dr. Naehring do ta përdorin traumën e luftës së Teddy për të simuluar një krizë psikotike, duke u lejuar atyre që ta dërgojnë edhe atë në spital. Teddy kthehet në spital dhe përshëndetet nga Cawley. Kur Teddy pyet për vendndodhjen e Chuck, Cawley këmbëngul se Teddy nuk ka partner dhe se ai mbërriti në ishull vetëm.

I bindur se Çaku u çua në far, Tedi shkon atje, por has Naehring, i cili përpiqet ta qetësojë. Tedi e mposht dhe futet me forcë në far, vetëm për të zbuluar se Cawley po e pret. Tedi përballet me Cawley dhe zbulon takimin e tij me Solandon, duke thënë se beson që Cawley po eksperimenton me të. Cawley mohon që Solando të ketë ekzistuar ndonjëherë dhe këmbëngul që Tedi nuk është droguar, duke i shpjeguar dridhjet si tërheqje nga klorpromazina, një ilaç neuroleptik që Tedi e ka marrë për dy vjet. Çaku mbërrin dhe zbulon se në fakt është Dr. Sheehan. Cawley shpjegon se "Teddy" është Andrew Laeddis, një Marshall Amerikan i burgosur në Ashecliffe për vrasjen e gruas së tij maniako-depresive pasi ajo mbyti tre fëmijët e tyre. Andrew nuk kërkoi trajtim për Dolores kur ajo dogji apartamentin e tyre dhe në vend të kësaj e zhvendosi familjen e tij në një shtëpi buzë liqenit, ku Dolores kreu vrasjet. Cawley shpjegon se iluzioni i Andrew është rezultat i fajit të tij, se migrenat dhe halucinacionet e tij janë simptoma të abstinencës dhe se ai kishte krijuar personazhin alternativ të Edward Daniels, gjithashtu një Marshall, i cili veproi dhunshëm dhe mbështeti teoritë e konspiracionit rreth objektit. "Hetimi" është një lojë rolesh e përpunuar për të rifituar personin e tij të vërtetë. I mbingarkuar nga rikthimi i tij i papritur, Andrew bie të fikët.

Duke u zgjuar më vonë, Andrew tregon me qetësi të vërtetën, duke i bindur mjekët se është i qartë. Cawley vëren se ata e kishin arritur këtë gjendje nëntë muaj më parë, por se Andrew ishte regresuar shpejt. Ai paralajmëron se ky do të jetë mundësia e fundit e Andrew dhe nëse ai dështon përsëri, ai do të lobotomizohet për shkak të sjelljes së tij shumë të dhunshme ndaj pacientëve të tjerë si Noyce, dhe ndaj rojeve. Pak më vonë, Andrew relaksohet në ambientet e spitalit me Sheehan. Duke u dukur iluzionist, Andrew përsëri i referohet Sheehan si "Chuck" dhe thotë se ata duhet të largohen nga ishulli. Sheehan i bën shenjë Cawley, i cili urdhëron që Andrew të lobotomizohet. Pastaj Andrew e pyet Sheehanin nëse do të ishte më keq "të jetosh si përbindësh apo të vdesësh si njeri i mirë". Sheehan i habitur e quan Andrew "Teddy", por ky i fundit nuk përgjigjet dhe largohet i qetë me sanitarët për operacionin e tij.

## Rolet
* Leonardo DiCaprio si Edward "Teddy" Daniels/ Andrew Laeddis
* Mark Ruffalo si Chuck Aule / Dr. Lester Sheehan
* Ben Kingsley si Dr. John Cawley
* Max von Sydow si Dr. Jeremiah Naehring
* Michelle Williams si Dolores Chanal
* Emily Mortimer si Rachel Solando
* Patricia Clarkson si Dr. Rachel Solando
* Jackie Earle Haley si George Noyce
* Ted Levine si Drejtori
* John Carroll Lynch si Zëvendës Drejtori McPherson
* Elias Koteas si Andrew Laeddis (në vizione)
* Jill Larson si Old Manacled Woman
* Ken Cheeseman si Mjeku 1
* Ruby Jerins si Vajza e vogël
* Robin Bartlett si Bridget Kearns
* Christopher Denham si Peter Breene
* Matthew Cowles si Kapiteni Ferry Boat

## Prodhimi
### Zhvillimi
Të drejtat për romanin e Dennis Lehane *Shutter Island* iu dhanë fillimisht opsionit Columbia Pictures në vitin 2003. Columbia nuk e zbatoi opsionin dhe ai ia kaloi përsëri Lehane, i cili ia shiti atë Phoenix Pictures. Phoenix punësoi Laeta Kalogridis dhe së bashku e zhvilluan filmin për një vit. Regjisori Martin Scorsese dhe aktori Leonardo DiCaprio u tërhoqën nga projekti. Prodhimi filloi më 6 mars 2008, vetëm rreth 6 javë pasi ish-partneri i Michelle Williams, Heath Ledger, vdiq papritur.

Frymëzimi i Lehane për spitalin dhe vendosjen e ishullit ishte Long Island në Boston Harbor, të cilin ai e kishte vizituar gjatë stuhisë së borës së vitit 1978 kur ishte fëmijë me xhaxhain dhe familjen e tij.

### Xhirimet
*Shutter Island* u xhirua kryesisht në Massachusetts, ku Taunton ishte vendi ku u xhiruan skenat e rikthimit në të kaluarën të Luftës së Dytë Botërore. Ndërtesat e vjetra industriale në Kompleksin Whittenton Mills të Tauntonit kopjuan kampin e përqendrimit Dachau. Spitali i vjetër Shtetëror Medfield në Medfield, Massachusetts, ishte një tjetër vend kyç. Skenat e zyrës së Cawley ishin në katin e dytë të kishës gjatë mbrëmjes së vonë. Dritat ndriçonin nga dritaret për ta bërë të dukej sikur ishte ditë. Ekipi i lyeu muret me tulla të spitalit që të dukeshin si kompensatë. Kjo shërbeu për qëllimin e dyfishtë të të vepruarit si peizazh dhe bllokimit të sheshit nga pamja e një rruge lokale. Ekipi donte të filmonte në Spitalin e vjetër Shtetëror të Worcester, por prishja e ndërtesave përreth e bëri të pamundur. Shtëpiza prej guri, pranë Leach Pond, në Parkun Shtetëror Borderland në Easton, Massachusetts, u përdor për skenën e kabinës. Filmi përdori Ishullin Peddocks si një vend për ishullin e historisë. East Point, në Nahant, Massachusetts, ishte vendi për skenat e farit. Skenat ku Teddy dhe Chuck janë të zënë në uragan u filmuan në Wilson Mountain Reservation in Dedham, Massachusetts. Xhirimet përfunduan më 2 korrik 2008.

## Muzika
*Shutter Island: Music from the Motion Picture* është lancuar me 2 gusht 2010, nga Rhino Records. Bashkëpunëtori i Scorsese, Robie Robertson krijoi një tërësi nga materialet e inqizuara më herët dhe i vendosi ne film.

Më poshtë janë të listuara të gjitha këngët që janë ne film.

;Disku 1
# "Fog Tropes" (Ingram Marshall)&nbsp;– 
# "Symphony No. 3: Passacaglia&nbsp;– Allegro Moderato" (Krzysztof Penderecki)&nbsp;– 
# "Music for Marcel Duchamp" (John Cage)&nbsp;– 
# "Hommage à John Cage"&nbsp;– 
# "Lontano" (György Ligeti)&nbsp;– 
# "Rothko Chapel 2" (Morton Feldman)&nbsp;– 
# "Cry"&nbsp;– 
# "On the Nature of Daylight"&nbsp;– 
# "Uaxuctum: The Legend of the Mayan City Which They Themselves Destroyed for Religious Reasons&nbsp;– 3rd Movement" (Giacinto Scelsi)&nbsp;– 
# "Quartet for Strings and Piano in A Minor" (Gustav Mahler)&nbsp;– 

;Disku 2
# "Christian Zeal and Activity" (John Adams)&nbsp;– 
# "Suite for Symphonic Strings: Nocturne" (Lou Harrison)&nbsp;– 
# "Lizard Point"&nbsp;– 
# "Four Hymns: II for Cello and Double Bass" (Alfred Schnittke)&nbsp;– 
# "Root of an Unfocus" (John Cage)&nbsp;– 
# "Prelude&nbsp;– The Bay"&nbsp;– 
# "Wheel of Fortune"&nbsp;– 
# "Tomorrow Night"&nbsp;– 
# "This Bitter Earth"/"On the Nature of Daylight"&nbsp;– 

## Shënime
## Referime
## Lidhje të jashtme
*Faqja Zyrtare 
*Shutter Island në International Movie Database
*Shutter Island në AllMovie
*Shutter Island në Box Office Mojo
*Shutter Island në Rotten Tomatoes
*Shutter Island në Metacritic