Sekularizmi

[parapamje|[Alberico Gentili.]]
[parapamje|[Georg Jacob Holyoake.]]
**Sekularizmi** është parimi i ndarjes së institucioneve qeveritare dhe personave të mandatuar politikë për të përfaqësuar shtetin nga institucionet fetare dhe personalitetet fetare (arritja e kësaj është quajtur sekularitet). Një manifestim i sekularizmit pohon të drejtën për të qenë i lirë nga sundimi dhe mësimet fetare ose, në një shtet që është shpallur neutral për çështjet e besimit, nga vendosja nga qeveria fetare ose praktikat fetare mbi popullin e saj. Një manifestim tjetër i sekularizmit është pikëpamja se aktivitetet dhe vendimet publike, veçanërisht ato politike, duhet të mos ndikohen nga besimet ose praktikat fetare.

sekularizmi buron nga pikëpamjet intelektuale të filozofëve grekë dhe romakë si Epikuri dhe Mark Aureli; nga mendimtarët iluministë si John Locke, Denis Diderot, Voltaire, Baruch Spinoza, James Madison, Thomas Jefferson dhe Thomas Paine; dhe nga mendimtarët e lirë dhe ateistë të tillë si Robert Ingersoll, Bertrand Russell dhe Christopher Hitchens.

Qëllimet dhe argumentet në mbështetje të sekularizmit ndryshojnë shumë.  Në sekularizmin evropian, është argumentuar se sekularizmi është një lëvizje drejt modernizimit dhe larg vlerave tradicionale fetare (të njohura edhe si sekularizimi). Ky lloj i shekularizmit, në një nivel shoqëror ose filozofik, ka ndodhur shpesh duke ruajtur një kishë zyrtare shtetërore ose mbështetje tjetër shtetërore të fesë. Në Shtetet e Bashkuara, disa argumentojnë se sekularizmi shtetëror ka shërbyer në një masë më të madhe për të mbrojtur fenë dhe fetë nga ndërhyrjet qeveritare, ndërkohë që laicizmi në një nivel shoqëror është më pak i përhapur. 

Profesori italian i së drejtës Alberico Gentili (1552-1608) ka qenë i pari që ndau sekularizmin nga ligji i kanonik dhe teologjia katolike romake. Termi "sekularizmi" është përdorur më parë nga shkrimtari britanik George Jacob Holyoake në vitin 1851.

## Literatura 
* Heiner Boberski, Josef Bruckmoser: *Weltmacht oder Auslaufmodell: Religionen im 21. Jahrhundert*. Tyrolia, Innsbruck, Wien 2013, ISBN 978-3-7022-3239-9.
* Hermann Lübbe: *Säkularisierung. Geschichte eines ideenpolitischen Begriffs*.  Karl Alber, Freiburg im Breisgau / München 1965; 2. Auflage mit neuem Vorwort 1975, ISBN 3-495-47119-7.
* Susan Jacoby: *Freethinkers. A History of American Secularism*. Metropolitan Books, Newe York, NY 2004, ISBN 0-8050-7442-2.
* Pascal Boyer: *Religion Explained: The Evolutionary Origins of Religious Thought*, 2002, ISBN 0-465-00696-5.
* David Nash: *Secularism, Art and Freedom*. London: Continuum International, 1992. ISBN 0-7185-1417-3 (publiziert von Continuum, 1994: ISBN 0-7185-2084-X.)
* Edward Royle: *Victorian Infidels: the origins of the British Secularist Movement, 1791–1866*, Manchester: Manchester University Press, 1974. ISBN 0-7190-0557-4.
* Edward Royle: *Radicals, Secularists and Republicans: popular freethought in Britain, 1866–1915*, Manchester: Manchester University Press, 1980, ISBN 0-7190-0783-6.
* Hans Joas, Klaus Wiegandt (Hrsg): *Säkularisierung und die Weltreligionen*. 2. Auflage, Fischer-TB 17647, Frankfurt am Main 2007, ISBN 978-3-596-17647-2.

## Weblinks 
## Shih edhe 
* Ndarja e fesë nga shteti
* Sekularizimi
* Laicizmi
* Ateizmi

## Referime