Bakla

**Bakla** në Filipine është një person i cili është i përcaktuar mashkull në lindje i cili gjatë jetës ka përvetësuar shprehi të gjinisë femërore.  Ata shpesh konsiderohen si gjini e tretë.  Shumë bakla tërhiqen nga burrat  dhe disa identifikohen si gra.  E kundërta e kësaj fjale në kulturën filipinase është *tomboy* (në origjinë *lakin-on* ose *binalaki* ) dhe i referohet grave me shprehi të gjinisë mashkullore (zakonisht janë lesbike, por jo gjithmonë është e zbatueshme).  Bakla si fjalë përdoret gabimisht për gratë transgjinore. 

Baklat janë të integruar mirë ekonomikisht në shoqërinë filipinase. Ata janë pranuar nga shoqëria para kolonizimit perëndimor dhe shumë prej tyre trajtoheshin me respekt dhe ishin udhëheqës shpirtërorë të njohur si *babaylan*, *katalonan* dhe shamanë të ndryshëm në fetë popullore indigjene filipinase. Në kohët moderne, një grup minoritar filipinas nuk e miraton ose refuzon baklasin, zakonisht për arsye fetare që supozohet se vijnë nga besimet e krishtera ose myslimane. Stereotipi i një baklasi është një *parlorista,* një person ekstravagant, i veshur si transgjinor në kamp që punon në një sallon bukurie. Në realitet, *baklai* gjendet në sektorë të shumtë të shoqërisë, nga nivelet e ulëta deri te ato të larta.   

## Etimologjia 
Në gjuhën moderne filipinase dhe cebuano, termi "bakla" zakonisht përdoret për të nënkuptuar ose "burrë femëror" ose "homoseksual"  Martin F. Manalansan, një antropolog filipinas, ka identifikuar dy origjina të mundshme të këtij termi. Njëra është se mund të jetë një fjalë e përbërë nga fjalët *babae* ("grua") dhe *lalaki* ("burrë"). Tjetra është se rrjedh nga fjala që përdorej për shamanen para-koloniale në shumicën e grupeve etnike filipinase, *babaylan*.

Megjithatë, vetë fjala është përdorur prej shekujsh, edhe pse në kontekste të ndryshme. Në Tagalogun e Vjetër, *bacla* do të thoshte "pasiguri" ose "hezitim".  Gjatë periudhës koloniale spanjolle, burrat homoseksualë me sjellje femërore quheshin *binabaé* ("si grua") ose *bayogin* (gjithashtu shkruhej *bayugin* ose *bayoguin*, që do të thotë "i pafrytshëm"). 

Poeti tagalog Francisco Balagtas e ka përdorur fjalën *bacla* për t’iu referuar “mungesës së përkohshme të vendosmërisë”, siç shihet në veprat e tij të njohura *Florante at Laura* dhe *Orosman at Zafira*.  Ky përdorim arkaik haset gjithashtu në epopenë fetare tagaloge të shekullit të 17-të *Casaysayan nang Pasiong Mahal ni Jesucristong Panginoon Natin na Sucat Ipag-alab nang Puso nang Sinomang Babasa* ("Historia e Mundimeve të Jezu Krishtit, Zotit Tonë, që me siguri do t’i ndezë zemrën kujtdo që e lexon"), e cila këndohet gjatë Javës së Shenjtë. Pjesa që rrëfen Agoninë në Kopsht përmban një varg që thotë: ''"Si Cristo'y nabacla"* ("Krishti u hutua").

Me shpërthimin e Luftës së Dytë Botërore, termi *bakla* në gjuhën tagaloge kishte evoluar për të nënkuptuar "i frikësuar" ose "i dobët", dhe u bë një term përçmues për burrat me sjellje prej gruaje.

Përveç kësaj, ekzistojnë shumë neologjizma për fjalën *bakla*, veçanërisht brenda zhargonit *swardspeak*, në nivele të ndryshme pranimi. Këtu përfshihen terma si *badáf*, *badíng*, *beki*, *judíng*, *shokì*, *shoklâ*, *sward* dhe *vaklúsh*.  

## Përkufizimi 
Bakla është një identitet gjinor që karakterizohet nga adoptimi i një shprehjeje gjinore femërore nga burrat. Kjo përfshin sjellje dhe të folur femëror, përdorim të grimit, veshje të kundërt me gjininë dhe modele flokësh të gjata; të gjitha këto përfshihen në termin e përgjithshëm *kabaklaan* (femërorësi). Megjithatë, *bakla* nuk lidhet drejtpërdrejt me seksualitetin dhe nuk është një orientim seksual, prandaj nuk është ekuivalent i drejtpërdrejtë i termit anglisht "gay". *Baklat* zakonisht janë burra homoseksualë, por në raste të rralla mund të jenë edhe burra heteroseksualë ose biseksualë.   

Edhe pse fjala *bakla* nënkupton specifikisht femërorësinë, tradicionalisht nuk përdoret për burrat homoseksualë me sjellje mashkullore. Megjithatë, për shkak të globalizimit në rritje dhe ndikimit nga kategoritë perëndimore të orientimit seksual, *bakla* ka filluar të barazohet gabimisht me identitetin homoseksual dhe përdoret në mënyrë të përgjithshme për burrat homoseksualë, pa marrë parasysh nëse paraqitja e tyre është mashkullore apo femërore.  megjithëse kjo është e pasaktë dhe nuk rekomandohet. Kjo ndodh kryesisht për shkak të mungesës së termave lokalë modernë për personat transgjinorë, si dhe për shkak të mungesës së njohurive të përgjithshme të publikut mbi dallimin mes homoseksualitetit dhe transseksualitetit. Disa organizata kanë bërë përpjekje për të nxitur përdorimin e terminologjisë së re që dallon personat transgjinorë nga *bakla*, për të shmangur keqkuptimin përçmues të zakonshëm se gratë dhe burrat trans janë thjesht *bakla* dhe *tomboy* që kanë bërë ndërhyrje kirurgjikale për ndryshim gjinie. Një propozim i tillë në vitin 2008 nga Shoqata e Grave Transseksuale të Filipineve (STRAP) ishte përdorimi i termave *transpinay* (për gratë trans) dhe *transpinoy* (për burrat trans), të dy të nxjerrë nga endonimi filipinas "pinoy". Megjithatë, këta terma ende nuk janë pranuar gjerësisht.      

## Historia 
parapamje| Qeramistë Itneg ; ai në të djathtë është një *bajok'' me veshje femërore (  )
Marrëdhëniet homoseksuale në të dy gjinitë ishin të zakonshme dhe nuk mbanin asnjë stigmë në Filipinet para-koloniale . Në të dhënat e hershme spanjolle ka shumë të dhëna për burra të feminizuar.  Ato përshkruheshin si të veshura si gra, punonin në role tradicionale femërore dhe trajtoheshin si gra nga komuniteti. Ato konsideroheshin të krahasueshme me gratë biologjike, përveç paaftësisë së tyre për të lindur fëmijë.    Disa u martuan edhe me gra, megjithëse kjo nuk përjashtonte marrëdhëniet homoseksuale. 

## Feja 
## Shih edhe 
* Ladlad
* LGBT në Filipine
* Të drejtat LGBT në Filipine
* Kultura e Filipineve
* Shtëpia për Gejtë e Artë
* Babaylan
* Gara Drag në Filipine
*  – ekuivalenti i bakla në Hawaii.
* Fa'afafine - ekuivalent i bakla ('  ') në Samoa 
*  – ekuivalenti i baklasë në mesin e maoritëve 
* Kathoey – ekuivalenti i baklës në Tajlandë 
* Seksualiteti në Filipine

## Referime