Rrethi i Devollit

**Rrethi i Devollit** është njëri nga 36-të rrethet e Shqipërisë. Rrethi bën pjesë në Qarkun të Korçës. Rrethi i Devollit ka 35,000 banorë (sipas 2004), një sipërfaqe prej 429 km² dhe kryeqendër Bilishtin. 

## Informacion i përgjithshëm mbi Devollin 
Rrethi i Devollit shtrihet në skajin juglindor te Shqipërise. Ai kufizohet në pjesën veriperëndimore me rrethin e Korçës, përmes lartësive që zbresin në Liqenin e Prespës së vogël. Në anën perëndimore të luginës shtrihet shtylla kurrizore e malit Morava, i cili  është kufiri më i gjatë që  ndan Devollin me rrethin administrativ të Korçës. Ujërat në anën lindore i përkasin rrethit të Devollit, ndërsa ato perëndimore i perkasin Korçës. Në jugperëndim gjendet rrethi i Kolonjës, cili  kufizohet përmes malit Gramoz me pjerrësinë e anës verilindore, në juglindje, në lindje dhe verilindje kufizohet  me Greqinë, së bashku një vijë kufitare prej 83 km, ku lartësitë rriten  mbi Nikolicë, dhe Rakickë, deri në lartesitë Llapashticë. Nëpërmjet Cangonjit gryka është e lidhur me zonën e Korçës.
Pjesa  juglindore e rrethit të Devollit, është reliev  kodrinor. Pjesa veriore është e sheshtë dhe i takon fushës të Bilisht, e cila është e kufizuar në thellësi me një lartësi prej mbi 1000 m. Në lindje, është Gryka Kapshticë nëpërmjet të cilit kalon rruga drejt Follorinës në Greqi. Devolli  ka  4 komuna dhe 47 fshatra.

## Pozita gjeografike 
Lartësia mesatare e qarkut të Devollit  është 1380 m mbi nivelin e detit.  Lartësia mesatare në Devoll  është rreth 900 m mbi nivelin e detit, rrethuar nga male dhe kodra, të mbuluar me shkurre dhe pyje, si halore. Në perëndim shtrihen lartesite e Moravës me 1806 m. Në anën lindore   ngrihen lartësitë Vojskovari me 1537 m,, Ruka 1234 m, Pnashovecit 1443 m.  Ne pjesen perendimore shtrihen  lartësitë e maleve të Golikut 1326 m, mali i Qafashtica, e 1494 m. Ne jug ndodhen    lartësitë e maleve Paçrova 1148 m, Bido 1314 m, Kruki 1463 m.

## Klimë 
Klima është e karakterit kontinental, e ngrohtë në verë dhe e ftohtë në dimër , por shumë e shëndetshme. Luhatjet e  temperaturës janë të vogla . Muaji më i ftohtë është janari me temperaturë mesatare me  të gjatë, 4 gradë C, ndërsa me i ngrohte është korriku

me 21.6 gradë.

## Flora dhe fauna 
Flora e rrethit të Devollit  përfaqësohet  nga pemë të tilla si ahu, lisi, pisha, etj. Fauna është e pasur me kafshë si ujku, dhelpra, dreri, derrit të egër etj

## Bukuritë natyrore 
Devolli është i rrethuar nga kodra dhe male mjaft te gjelbëra, te cilat zëne  vendin kryesor ne malin piktoresk te Moraves , me pyje  me burime ujore të shumta. Vende te bukura turistike janë rezervat natyrore: e Cangonjit dhe Poloska, pyll i Bradvica, Shën Kostandini etj, Këto vende janë të njohur për shumëllojshmërinë e tyre të florës dhe faunës, i cili krijon mundësi potenciale turistike për këtë zonë.

## Monumentet natyrore 
### Gjeo-monumente 
* Shpella treni . Në “Grykën e Ujkut” (simbolit Gryka e Ujkut, Prespa vogël ). Njohur edhe si Shpella e skordileves  . Ka korridoret, sallat pellgje uji, por asnjë  microform. Kjo është një zgjidhje njerëzore neolitike.
* Gurët Zombie Në Trenit. Gjetur në afërsi të fshatit Tren. Ka grupe gëlqeror të gureve me lartesi 4-5 m, i projektuar nga karstike dhe era në formën e mumjes .
* Guri i ariut . Eçmenik, Miras. Kjo është shkemb mikro-konglomerat   me shpella, ku ariu kishte vendndodhjen .

### Bio-monumente 
* Pyll -ahu i Shën Kostandini.
* Pylli i Shën Thanasit, Bradivicë.
* Lisi-pema e Dobërgorës, në Arrëz.
* Pyll ahu e Bradvica.
* Bredh-pema e Vishnja.

## Ndarja administrative 
Rrethi i Devollit përbëhet nga 1 bashki dhe 4 komuna që janë:
* **Bashkia Bilisht**
* Komuna Hoçisht
* Komuna Miras
* Komuna Progër
* Komuna Qendër Bilisht

Fshatrat e Devollit janë si më poshtë

*Arëzë
* Baban
* Bilisht
* Bitinckë
* Bickë
* Borsh
* Braçanj
* Bradvicë
* Cangonje
* Çetë
* Çipan
* Dobranj
* Dardhë
* Eçmenik
* Fitore [ Shënkollas ]
* Gjyres
* Hoçishti
* Grapsh
* Gracë
* Gjyras
* Kapështicë
* Kuç
* Koshnicë
* Kurilë
* Mançurisht
* Menkulas
* Miras [Bozhgrad]
* Nikolicë
* Pilur
* Poloskë
* Ponçare
* Progër
* Rakickë
* Qytezë
* Sinicë
* Sul
* Stropan
* Shuec
* Tren
* Trestenik
* Vërnik
* Vërlen [Përparimaj]
* Vranisht
* Vidohovë 
* Vishoshicë
* Zagradec [ Buzëliqenas ]
* Ziçisht

## Lidhe te jashtme 
Guida Turistike e Rrethit Devoll 

## Shiko edhe