Lajos Thallóczy

**Lajos Thallóczy** (; 8 dhjetor 1857 - 1 dhjetor 1916) ishte një historian hungarez, arkivist dhe shërbëtor i lartë publik. Ai ishte një person misterioz i monarkisë austro-hungareze që luajti një rol shumë të rëndësishëm në Ballkan. Për shkak të mentorëve të tij Gyula Andrássy dhe sidomos Béni Kállay ai u bë këshilltar i pashmangshëm në të gjitha çështjet e Ballkanit, madje edhe tek perandori Franz Jozef, ministra dhe qeveria e perandorisë. Ai ishte gjithashtu anëtar i Akademisë Hungareze të Shkencave.

## Biografia 
### Shqipëria 
Para Luftës së Parë Botërore Austria-Hungaria ishte shumë e interesuar në Shqipëri për shkak të planeve politike dhe ushtarake që kishte në Ballkan dhe i dërgoi studiuesit e saj për ta hetuar atë. Pjesërisht për shkak të këtij interesi *Thallóczy* ishte i punësuar në administratën austro-hungareze me titullin e këshilltarit të gjykatës për të krijuar një punë në historinë popullore të shqiptarëve dhe një libër mësimor. Së bashku me Milan Šufflay dhe Konstantin Jireček ai shkroi dy vëllime të veprës së tij monumentale *Acta et diplomata res Albaniae mediae aetatis illustrantia* (botuar në 1913 dhe 1918) Historiani serb Milorad Ekmeçiç e vlerëson atë duke projektuar flamurin dhe stemën e Shqipërisë në shekullin e 14-të (shqiponja e zezë me dy koka në një flamur të kuq)

Ndërsa disa qarqe në Itali kishin plane për të krijuar lidhje më të ngushta të malazezëve dhe katolikëve shqiptarë të veriut nën udhëheqjen e tyre, Thallóczy ishte një nga nxitësit e planeve të Austro-Hungarisë për forcimin e ngjashmërisë ndërmjet tyre dhe përballjen me shqiptarët dhe sllavët. Qëllimi ishte për të kundërshtuar përparimet e Serbisë dhe Malit të Zi në bregdetin e Adriatikut. Në dhjetor 1897 Thallóczy deklaroi se është e nevojshme të ndërmerren veprime për të parandaluar tërheqjen e popullsisë së Shqipërisë në Malin e Zi. Sipas Fan Nolit Thallóczy shprehet se mendimet rreth prejardhjes serbe të Skënderbeut janë legjenda.

### Bosnja 
parapamje|Stema e Bosnjes dhe Hercegovinës urdhërar në 1889 bazuar në propozimin e Thallóczy|194x194px
Thallóczy u interesua për heraldikë në një periudhë kur qarqet shkencore u interesuan për të zgjedhur stemën "e drejtë" për Bosnje dhe Herzegovinën. Interesat e tij kryesore ishin historia boshnjake, veçanërisht gjenealogjia, heraldika dhe biografitë e individëve të shquar nga periudha e tij mesjetare. Përkrahur nga përdorimi selektiv i Thallóczy nga burimet tendencioze të interpretuara për të përmbushur aspiratat politike të perandorisë duke përfaqësuar një fatin historik të Bosnjës dhe Hercegovinës në Austro-Hungari, qeveria vendosi propozimin e tij për stemën zyrtare të Bosnjes dhe Hercegovinës në 1889. Ai paraqiti kombinimin etnik të ngjyrave të verdhë dhe të kuqe neutrale për t'u përballur me "keqpërdorimin e ngjyrave serbe dhe kroate". Ai u quajt 'krijuesi i Bosnjës'.

Thallóczy u transferua në Vienë me kërkesë të Béni Kállay. Ai ishte përgjegjës për çështjet kulturore dhe arsimore në Bosnje dhe Herzegovinë. Botoi shumë letra cirilike dhe latine, dhe gjithashtu punon për Hrushën Vukçiq, historinë e Jajces dhe shumë tema të tjera të lidhura me Bosnjen, me gjetjet kryesore të botuara në librin Studien zur Geschichte Bosnien und Serbiens im Mittelalter, botuar në Mynih dhe Leipzig në vitin 1914.

### Sërbia 
Gjatë Luftës së Parë Botërore ai ishte këshilltar civil i administratës ushtarake në Mbretërinë e pushtuar të Serbisë. Thallóczy vdiq në një aksident treni duke u kthyer nga funerali i perandorit Franz Jozef I.

## Publikime 
* 
* 
* 
* 
* 
* Studien zur Geschichte Bosniens und Serbiens im Mittelalter, 1914
*  - coauthored with Konstantin Jireček; Milan Šufflay; Theodro Anton Max Ippen; Ernst C Sedlmayr; Josef Ivanič; Imre Karácson; Béla Péch; Karl Thopia

## Referime