Albania

**Albania** është një toponim i huaj për Shqipërinë (*shih: Albanët*). Emërtimi, që sot nënkupton Shqipërinë, e ka prejardhjen nga një fis ilir, i cili sipas gjeografit Aleksandrin Ptolemeu rreth shekullit të 2-të pas Krishtit jetonte midis Durrësit dhe Matit. Sipas studimeve albanologjike rezulton se prej emrit "arbën", i cili rrjedh nga fjala *alban-oi*, me anë të prapashtesës “-esh”, është krijuar etnonimi "arbënesh" ("toskërisht: arbëresh").

## Rruga historike që ka përshkruar emri 
Pas një kohe të gjatë të përdorimit të emërtimeve greke e romake, bizantini Mihael Attaliates në vitin 1072 për ilirët dhe fiset e tyre fillon ''"përmend fjalën 'Arbanon'"*. Ky emërtim duket se ka vazhduar edhe në shkrimet e tjera, si p.sh. të Anna Komnenit XIII 5, Georga Akropolitas. Në Mesjetë banorët e Krujës queshin "arbanun", kurse ipeshkvi i Krujës quhej *epicopus Arbanensis*. Duket se parashtesa më e vjetër e ngjashme e përdorur nga bizantinët në gjuhën latine ka qenë *arb-*. Këta popullin shqiptar nga vitet 1166 e quanin *arbanense*, kurse vendin e tyre *Arbanum* (1204, 1250). Me afirmimin e Anzhuinëve në Siçili dhe paraqitjes së interesit të tyre për shqiptarët, në 1271 ata për trojet e shqiptarëve përmendin fjalën *Albania*, kurse për popullin në trojet e tyre atërore *albanenses*. Nga këto dy fjalë rrjedhin dhe emërtimet e sotme në italisht *albanese* dhe në *"greqisht 'arvanites'"*. Nga kjo e fundit rrjedh edhe fjala turke *arnaut*. Në serbishten e vjetër për trojet shqiptare përdorej fjala *Rabana* 1198 e për vendasit fjala *rabanski*, kurse më vonë aty rreth viteve 1330 përdorej fjala *arbanasi*. 

## Arti shqiptar 
Arti bashkëkohor shqiptar ka filluar të vendoset dhe të bëhet i rëndësishëm me piktorin e famshëm Ibrahim Kodra, me rëndësi të njëjtë si Pablo Picasso, me të cilin ai ka ekspozuar në Milano. Sot Kodra konsiderohet gjerësisht si babai i artit bashkëkohor shqiptar, sidomos nga kritikët shqiptarë dhe italianë.

## Studime albanologjike edhe etnologjike 
Studimet më të thella në këtë drejtim i ka paraqitur gjuhëtari dhe albanologu i shquar shqiptar Prof. Dr. Eqrem Çabej në punimin e tij me titullin *"Shqiptarët midis Perëndimit dhe Lindjes"*. Në këtë studim shkencor ai ka analizuar dhe parashtruar etnogjenezën e prejardhjes dhe historisë së emrit të trojeve shqiptare dhe banorëve të saj. Emri me të cilin të huajt quajnë shqiptarët (*si p.sh.: albaner, albanais, albanese etj.'') dikur përdorej edhe në truallin shqiptar. Banoret vendas në trevat shqiptare dikur janë vetëquajtur "arbër", "arbën" si dhe "dardanë". Shkrimi i parashtresës së emrit të vjetër te të huajt luhatet midis "alb-" dhe "arb-", kurse shqiptarët vetë kanë përdorur "arb-". 

Me kalimin e kohërave emërtimi i banorëve të saj nuk u zëvendësua gradualisht me fjalën e sotme "shqiptarë". Rruga historike që kanë përshkruar këta emra duket të ketë qenë po ajo rrugë që kanë ndjekur zakonisht edhe emrat e popujve të tjerë. Të dy këta emra në fillim ishin emra fisesh, që me kohë u ngritën në rangun e emrit kombëtar.

Filologu gjerman G.Schramm mbështet tezën e prejardhjes së shqiptarëve prej fisit trakas të Bessëve, duke pasur parasysh edhe rëndësinë e fjalës Besa apo fjala e dhanun, si e vetmja lidhje që i ka mbajtë të bashkuar ndër shekuj.

## Shiko edhe 
*Gjuha arbërishte
*Albanologjia
*Ibrahim Kodra

## Burimi i të dhënave 
## Lidhje të jashtme 
*Aristotel Mici: Emërtimi i moçëm i kombit të shqiptarëve Arbën-esh ka prejardhjen prej emrit të fisit Alban-oi
*Etnologji - Arbëreshë
*Etnologji - Arvanitika