Omonoia (Organizatë)

**Unioni Demokratik i Minoritetit Grek – OMONOIA** ( Greek  ), i njohur më mirë me emrin e tij të shkurtër **Omonoia** ( Greek:  ), është një organizatë sociale, politike dhe kulturore në Shqipëri që promovon të drejtat e minoriteteve për minoritetin grek në jug të vendit.

## Struktura
Omonoia ka katër filiale në qytetet Sarandë, Delvinë, Gjirokastër dhe Tiranë, dhe disa nënseksione në Korçë, Vlorë dhe Përmet . Forumi i tij drejtues është Këshilli i Përgjithshëm i përbërë nga 45 anëtarë, ai zgjidhet nga Konferenca e Përgjithshme dhe mbahet çdo dy vjet. 

## Historia
Organizata u themelua në vitin 1991, pas rënies së regjimit të PPSh-së, në fshatin Derviçan, nga përfaqësues të pakicës kombëtare greke. Ai bëri thirrje për autonominë e Vorio Epirit në 1991 mbi bazën se të drejtat e parashikuara për pakicën sipas kushtetutës shqiptare ishin shumë të pasigurta. Ky propozim u refuzua dhe në këtë mënyrë nxiti krahun radikal të organizatës për të 'thirrur për Bashkimin me Greqinë'. 

Nën emrin "Bashkimi Demokratik i Minoritetit Grek",  Omonoia kontestoi zgjedhjet e Asamblesë Kushtetuese në mars dhe prill 1991, zgjedhjet e para shumëpartiake të mbajtura që nga Lufta e Dytë Botërore . Pavarësisht se mori vetëm 0.7% të votave, Omonoia fitoi pesë vende në Asamblenë prej 250 vendesh.  Megjithatë, ajo nuk konkurroi në asnjë zgjedhje të mëvonshme.  Omonoias iu ndalua të merrte pjesë në zgjedhjet e vitit 1992 me arsyetimin se shkelte një ligj shqiptar që ndalonte 'formimin e partive mbi baza fetare, etnike dhe rajonale'. Kjo situatë u kontestua gjatë zgjedhjeve të ardhshme në emër të Omonoias nga Partia Uniteti për të Drejtat e Njeriut, parti që përfaqëson minoritetin grek në parlamentin shqiptar.

### Gjyqi i të pestëve 
Në fund të gushtit 1994, kur një gjykatë shqiptare dënoi pesë anëtarë (një anëtar i gjashtë u shtua më vonë) të Omonoias me 6-8 vjet burg me akuzën e tradhtisë, sepse ata kërkuan që Epiri i Veriut t'i jepej Greqisë dhe për mbajtje të paligjshme. të armëve.  Greqia u përgjigj duke ngrirë të gjithë ndihmën e BE-së për Shqipërinë, duke mbyllur kufirin e saj me Shqipërinë dhe në periudhën gusht-nëntor 1994, duke dëbuar mbi 115,000 emigrantë të paligjshëm shqiptarë, një shifër e cituar në Raportin e të Drejtave të Njeriut të Departamentit Amerikan të Shtetit dhe dhënë autoriteteve amerikane nga ana e tyre. homologu grek.  Megjithatë, në dhjetor 1994, Greqia filloi të lejonte ndihmën e kufizuar të BE-së për Shqipërinë, ndërsa Shqipëria liroi dy nga të pandehurit e Omonoias dhe uli dënimet e katër të tjerëve. Arrestimi i tyre u dëmtua ndjeshëm nga mangësitë procedurale në kontrollin e shtëpive dhe zyrave të tyre, ndalimin dhe gjykimin e tyre. Asnjë nga të arrestuarit nuk kishte akses tek avokatët gjatë ndalimit fillestar. Katër nga pesë anëtarët etnikë grekë të Omonoias deklaruan se, gjatë ndalimit të tyre, autoritetet i nënshtruan presionit fizik dhe psikologjik, duke përfshirë rrahje, privim gjumi dhe kërcënime me torturë. Qeveria shqiptare i hodhi poshtë këto pretendime. Pesë grekët etnikë u ankuan gjithashtu për mungesë aksesi me familjet e tyre gjatë 3 muajve të parë të hetimit të tyre 4-mujor. Gjatë gjyqit të tyre, jashtë gjykatës u zhvillua një demonstrim i një grupi prej rreth 100 avokatësh, gazetarësh dhe shtetasish grekë etnikë të Shqipërisë. Policia shqiptare ka ndërprerë protestën dhe ka ndaluar rreth 20 avokatë dhe gazetarë. Anëtarët e Omonoia-s u dënuan përfundimisht me 6-8 vjet, të cilat më pas u reduktuan në apel.  

### Rrëmbime me motive politike 
Në qershor 1997 u raportuan dy rrëmbime me motive politike të të afërmve të anëtarëve të Omonoias. Njëri prej tyre ishte babai i kandidates së opozitës shqiptare, së cilës i është kërkuar të tërheqë kandidaturën e saj nga zgjedhjet e ardhshme të përgjithshme. I dyti ishte dhëndri i një ish-kryetari të Omonoias. 

### Protestat kundër parregullsive në regjistrimin e vitit 2011 
Në fillim të tetorit 2011, qeveria shqiptare njoftoi se do të bëhet një regjistrim në të gjithë vendin, i cili do të numërojë përmasat e sakta të pakicave etnike për herë të parë pas vitit 1989.   Megjithatë, pas propozimit të PDIU-së me orientim nacionalist, qeveria shqiptare do të gjobisë me 1000 dollarë çdo shtetas që do të deklarojë një përkatësi etnike të ndryshme nga ajo që është shkruar në certifikatën e lindjes së tij, edhe nëse kjo certifikatë është shkruar në epokën e para 1989-ës. regjimi komunist ku statusi i pakicës ishte i kufizuar në vetëm 99 fshatra.  Omonoia u përgjigj se një procedurë e tillë përmban parregullsi të rënda dhe do të mungojë në rast se këto çështje nuk zgjidhen. 

Për shkak të parregullsive në procedurën e regjistrimit,  përfaqësuesit e Omonoias kryen një tjetër regjistrim për të numëruar anëtarët e minoritetit etnik grek. Sipas kësaj janë numëruar gjithsej 286,852 individë, që është e barabartë me rreth. 10% e popullsisë së vendit. Gjatë kohës që u bë regjistrimi, gjysma e këtij numri banonte përgjithmonë në Greqi, por mbante kontakte të forta me atdheun e saj. 

### Dënim me burg për drejtuesin e degës Korçë 
Në janar 2012 drejtuesi i degës së Omonoias në Korçë, Naum Disho ( Greek  *Naoum Disios* ), u dënua me burg për ndërtimin e një memoriali për ushtarët e rënë grekë të Luftës Greko-Italiane në Boboshticë, për shkak të akuzave për përdhosje të varreve etnike shqiptare,   megjithatë dënimi i tij u anulua.  

## Referime