John Holt

**John Caldwell Holt** (14 prill 1923 - 14 shtator 1985) ishte një autor dhe edukator amerikan, një ithtar i shkollimit në shtëpi, veçanërisht qasjes së mosshkollimit (unscholing) dhe një pionier në teorinë e të drejtave të të rinjve .

Pas një periudhe gjashtëvjeçare duke dhënë mësim në shkollën fillore në vitet 1950, Holt shkroi librin *How Children Fail* (1964), i cili katalogonte problemet që ai pa me sistemin shkollor amerikan. Ai e ndoqi atë me *Si mësojnë fëmijët* (1967). Të dy librat ishin të njohur dhe ata filluan karrierën e Holt si konsulent në shkollat amerikane. Nga vitet 1970 ai vendosi se do të përpiqej të reformonte sistemin shkollor dhe filloi të mbrojë shkollimin në shtëpi dhe, më vonë, formën e shkollimit në shtëpi të njohur si *unschooling* . Ai shkroi gjithsej 11 libra mbi temën e shkollimit si dhe nisi buletinin *Rritje pa Shkollë* ( *GWS*).

## Biografia 
Holt lindi më 14 prill 1923, në New York City ;  ai kishte dy motra më të vogla.  Ai ndoqi Akademinë Phillips Exeter, më pas ndoqi Universitetin Yale, duke u diplomuar në vitin 1943 me një diplomë në Inxhinieri Industriale.  Holt besonte se fëmijët nuk kishin nevojë të detyroheshin të mësonin; ata do ta bënin këtë natyrshëm nëse u jepej liria për të ndjekur interesat e tyre dhe një shumëllojshmëri e pasur burimesh. Kjo linjë mendimi u quajt unschooling .

Buletini i Holt's *Growing Without Schooling*, i themeluar në vitin 1977, ishte buletini i parë i arsimit në shtëpi në Amerikë. Ai gjithashtu krijoi librarinë e John Holt-it, e cila i vuri në dispozicion librat e zgjedhur me porosi me postë. Kjo solli të ardhura shtesë që ndihmuan në mirëmbajtjen e buletinit, i cili kishte shumë pak reklama.

Libri i vetëm i Holt-it mbi shkollimin në shtëpi, *Teach Your Own*, u botua në 1981. Ajo u bë shpejt "Bibla" e lëvizjes së hershme të shkollimit në shtëpi. Ai u rishikua nga kolegu i tij Patrick Farenga dhe u ribotua në 2003 nga Perseus Books.

## Holt për arsimin 
Holt shkroi disa libra që kanë ndikuar shumë në lëvizjen e mosshkollimit. Shkrimet e tij kanë ndikuar në shumë individë dhe organizata, duke përfshirë Kolegjin Shtetëror të Përhershëm, Caleb Gattegno, Amerikanët për një shoqëri pa kufizimet e moshës, Shoqatën Kombëtare të të Drejtave të Rinisë dhe Projektin Freechild.

Holt nuk kishte një diplomë mësuesie, gjë që shumë besojnë  lejoi që puna e tij në sektorin e shkollave private t'i hapte rrugë atij që të kishte një opinion më objektiv mbi sistemin shkollor amerikan. Duke qenë i ri në mjedis, mendohet se ai ishte në gjendje të bënte dallime më objektive se pedagogët e tjerë për atë që shkollat thanë se po bënin dhe çfarë po bënin në të vërtetë. Për shumë vitet e para të karrierës së tij të mësimdhënies, ai mbajti besimin se shkollat në përgjithësi nuk po përmbushnin misionin e tyre për shkak të përdorimit të metodave dhe qasjeve të gabuara pedagogjike dhe se këto dështime ishin shkaku për t'i kthyer studiuesit e rinj si fëmijë që ishin më pak të gatshëm për të mësojnë dhe të fokusohen më shumë në shmangien e sikletit dhe talljes së mosmësimit. 

Siç shkroi Holt në librin e tij të parë, *How Children Fail* (1964) "...në fund të fundit, nëse ata (nënkuptojnë ne) e dinë se ju nuk mund të bëni asgjë, atëherë ata nuk do t'ju fajësojnë dhe nuk do t'ju ndëshkojnë që nuk jeni në gjendje. të bësh atë që të është thënë të bësh”. Ky nocion e shtyu atë të bënte ndryshime brenda klasës së tij për të siguruar një mjedis në të cilin studentët e tij do të ndiheshin më rehat dhe më të sigurt. Me mbështetjen e kolegut të tij Bill Hull, Holt filloi të vinte më pak theks në notat dhe testet dhe filloi të ndërmerrte hapa për të ulur nocionin e renditjes së fëmijëve. Ai u përqendrua në aftësinë e studentëve të tij për të kuptuar konceptet, në vend që t'i kërkonte ata të punonin për përgjigjen e saktë. Në vend që të përdorte metodat tipike për të përcaktuar përparimin e studentëve, ai miratoi një qasje më të përqendruar te studenti. Patrick Farenga perifrazoi dallimin e Holt midis studentëve të mirë dhe të këqij: "një student i mirë është i kujdesshëm që të mos harrojë atë që ka studiuar deri pasi të bëhet testi".  Përfundimisht, metodat e tij të reja për mësimdhënie bënë që ai të largohej nga pozicioni i tij, për të cilin ai pretendonte se ishte për shkak të dëshirës së shkollës për të ruajtur "idetë e vjetra 'të reja' jo idetë e reja 'të reja'". 

Pasi u largua nga Kolorado, Holt kërkoi mundësi të tjera në arsim. Megjithëse iu desh pak kohë për të arritur në një përfundim në lidhje me mendimet e tij mbi arsimin, si dhe për të kuptuar vëzhgimet, studimet dhe të dhënat e tij, në fund ai mendoi se shkollat ishin "një vend ku fëmijët mësojnë të jenë budallenj". Pasi përfundoi këtë përfundim, fokusi i tij u zhvendos në bërjen e sugjerimeve për të ndihmuar mësuesit dhe prindërit të aftë për t'u mësuar fëmijëve të tyre se si të mësojnë, duke nxitur kështu librin e tij të dytë, *Si mësojnë fëmijët*, në 1967. Pavarësisht karrierës së tij të suksesshme, ai ende ndeshi refuzime, pakënaqësi dhe shpresa të rreme nga kolegët dhe sistemet shkollore që rrethonin idetë dhe metodat e tij. Ky realitet e shtyu atë gjithnjë e më tej në idenë e largimit nga shkolla. 

Pas disa vitesh të tjera mësimdhënieje dhe disa pozicioneve të profesorëve të ftuar në universitetet e zonës, Holt shkroi dy librat e tij të ardhshëm, *Shkolla e Paarritshme* (1969) dhe *Çfarë Do të bëj të hënën?* (1970). Të dy librat u fokusuan në besimin e tij se shkollat nuk po funksiononin dhe idetë se si ato mund të ishin më të mira. Holt kishte vendosur në këtë kohë se ndryshimet që ai do të donte të ndodhte në sistemet shkollore nuk kishte gjasa të bëheshin realitet. Këto ndryshime përfshinin marrëdhëniet midis fëmijëve dhe mësuesve dhe komunitetit të shkollës.  Në këtë pikë të historisë së arsimit, lëvizja e shkollës së lirë ishte në lëvizje të plotë dhe libri i tij i ardhshëm, *Freedom and Beyond* (1972), vuri në pikëpyetje shumë nga ajo që mësuesit dhe edukatorët donin të thoshin në të vërtetë kur sugjeronin që fëmijët duhet të kishin më shumë liri në klasë. . Ndërsa Holt ishte një mbrojtës i fëmijëve që kishin më shumë të drejta dhe aftësi për të marrë vendime për veten e tyre, ai mendonte se lëvizja e lirë e shkollës nuk ishte përgjigja për pyetjen se si të rregullohej sistemi shkollor.

Holt më pas shkroi *Escape from Childhood: The Needs and Rights of Children* (1974), në të cilin ai pretendonte se fëmijët duhet të kenë pavarësi duke përfshirë të drejtën për të punuar për para, për të marrë trajtim të drejtë dhe të barabartë, të drejtën për të votuar, madje edhe të drejtën për të zgjidhni prindër të rinj.  Në atë kohë, nocionet e tij për fëmijët që kishin kaq shumë të drejta dhe përgjegjësi nuk ishin shumë të njohura, por që atëherë sistemet gjyqësore kanë parë gjithnjë e më shumë raste të fëmijëve që përpiqen të realizojnë shumë nga sugjerimet e Holt-it, të tilla si zgjedhja e kujdestarit të tyre ligjor. 

Edhe pse shumë nga veprat e mëparshme të Holt kishin diskutuar reformën e nevojshme dhe dështimin e sistemit tradicional shkollor, libri i tij i shtatë, *Në vend të Arsimit: Mënyrat për të Ndihmuar njerëzit të bëjnë më mirë* (1976), u fokusua më shumë në inkurajimin e tij që prindërit të gjejnë mënyra ligjore për të hequr fëmijët nga shkollat e detyrueshme. Në mënyrë të veçantë, ai iu referua një hekurudhe nëntokësore në të cilën nxënësit e shkollës mund t'i shpëtonin sistemeve shkollore të dështuara për të cilat ai kishte qenë kaq kritik. Libri bëri që një numër prindërsh t'i drejtoheshin atij në lidhje me shkollimin e tyre në shtëpi të fëmijëve të tyre. Kjo korrespondencë u rrit aq shumë sa ai vendosi të hapë një buletin për prindërit që shkollohen në shtëpi. Në vitin 1977 u zhvillua dhe u shpërnda *"Rritja pa shkollë"* . Mendohet se ky buletin është i pari periodik i botuar në lidhje me shkollimin në shtëpi në Shtetet e Bashkuara. 

Fokusi i Holt filloi të kalonte nga kritikimi i sistemeve shkollore dhe të shkruarit nga larg në angazhimet e të folurit dhe edukimi i të rriturve se si ata mund t'i mësojnë fëmijët e tyre ndërsa mësojnë vetë. Libri i tij i ardhshëm, *Asnjëherë shumë vonë: Autobiografia ime muzikore* (1978), u fokusua në tregimin e të rriturve se nuk ishin shumë të vjetër për të mësuar gjëra të reja. Kjo u përkthye në mënyra në të cilat prindërit që nuk kishin përvojë në arsim mund të mësonin t'i mësonin fëmijët e tyre vetë në një mjedis shkollimi në shtëpi.

Në vitin 1981, u botua botimi i parë i librit më të rëndësishëm të Holt-it mbi mosshkollimin, *Teach Your Own: Manual John Holt on Homeschooling* . Ky libër, siç theksohet në rreshtat e parë të hyrjes, ka të bëjë me "mënyrat se si mund t'i mësojmë fëmijët, ose më mirë, t'i lejojmë ata të mësojnë, jashtë shkollave - në shtëpi, ose në çfarëdo vendi dhe situata të tjera (dhe sa më shumë, aq më mirë ) ne mund t'ua vëmë në dispozicion. Është pjesërisht një argument në favor të bërjes së tij, pjesërisht një raport i njerëzve që po e bëjnë atë dhe pjesërisht një manual veprimi për njerëzit që duan ta bëjnë atë."  Ky manual që atëherë është rishikuar nga ndjekësi i Holt-it dhe prindi i shkollës në shtëpi, Patrick Farenga dhe shpërndahet ende sot. 

Edhe pas vdekjes së tij në 1985, ndikimi i Holt në shkollimin në shtëpi vazhdoi përmes punës së tij. Libri i tij i fundit, *Të mësosh gjithë kohën: Si fëmijët e vegjël fillojnë të lexojnë, shkruajnë, numërojnë dhe hetojnë botën, pa u mësuar*, u botua pas vdekjes në 1989. Ai përmbante një numër të shkrimeve të tij për *Rritje pa Shkollë* . Buletini *i GWS-së* që atëherë ka mbledhur ndjekës në një numër vendesh të ndryshme dhe është shpërndarë vazhdimisht që nga fillimi i tij si një mjet për promovimin dhe inkurajimin e shkollimit në shtëpi në dritën e mungesës së reformës së sistemit shkollor. 

## Publikime 
* *How Children Fail* (1964; revised 1982)
* *How Children Learn* (1967; revised 1983)
* *The Underachieving School* (1969)
* *What Do I Do Monday?* (1970)
* *Freedom and Beyond* (1972)
* *Escape from Childhood* (1974)
* *Instead of Education* (1976)
* *Never Too Late* (1979)
* *Teach Your Own* (1981; revised 2003 by Pat Farenga)
* *Learning All the Time* (1989)
* *A Life Worth Living* (1990)

## Shih edhe 
* Deshkollimi
* Antishkollimi
* Mosshkollimi
* Antipedagogjia
* John Taylor Gatto

## Literatura 
* 
* 
* Miller, Ron (2002). The Legacy of John Holt, ch. 3 of *Free Schools, Free People: Education and Democracy after the 1960s*. New York: SUNY Press.
* 

## Referime