Helmimi i studentëve kosovarë

[thumb|300px|Pasojat e [Helmimi|helmimit të quajtura "*aktrim"* nga Beogradi zyrtar.]]
Pas helmimeve në Kosovë në mars të vitit 1990, fillimi i gjysmëvjetorit të dytë të vitit shkollor 1989/1990, nuk ishte vit i zakonshëm siç do duhej të ishte për nxënësit në Kosovë pas helmimeve që e tronditën vendin. Gjatë datave 21-23 mars 1990, *Kontra Obavestajna Sluzba*  ose shkurt “*KOS*“ (Shërbimi Sekret Ushtarak i Armatës Jugosllave) dhe *Sluzba Drzavne Bezbednosti* (Sigurimi Shtetëror i Serbisë) nisën një fushatë helmuese ndaj nxënësve shqiptarë (që në këtë kohë mësonin ndaras me nxënësit serbë) në qytetet si Prishtinë, Ferizaj, Gjilan,Vushtrri, Podujevë (Besianë), Mitrovicë, etj., nga të cilat u helmuan afro 7000 nxënës shqiptarë nëpër shkolla të ndryshme.  Ky helmim tek ata la efekte të dëmshme shëndetësore duke shkaktuar dhimbje koke, dhimbje barku apo edhe vjellje.

Nxënësit e helmuar përveç që u dërguan nëpër spitale përkatëse u dërguan edhe nëpër kisha katolike (p.sh. Kisha Katolike “*Engjëlli i Rojës”* në Ferizaj dhe në Viti) si pasojë e refuzimit edhe nga spitalet por edhe nga pengesat që bëheshin nga milicia serbe. Për të gjetur se nga çka u helmuan nxënësit, u bënë analiza nga mjekë vendor por edhe ndërkombëtar, sipas së cilëve helmet të cilat ishin përdorë ndaj nxënësve ishin substanca kimike, më saktësisht sarini, tabuni dhe somani, të cilat ndikojnë negativisht në sistemin nervor. Analizat, duke qenë se ekipet mjekësore shqiptare nuk kishin Laborator Toksikologjik, ata shkuan në Kroaci, Francë dhe Angli për të i përfunduar ato analiza. Rezultate të njëjta pati edhu nxorën edhe në Francë në Laboratorin Toksikologjik të Ministrisë së Drejtësisë, të cilat u publikuan me ndërhyrjen e Bernard Kushner (Ministër i Shëndetësisë) pas refuzimit nga Rolan Dyma (Ministër i Jashtëm). Analiza u përqendrua në analizën e gjakut dhe të urinës duke arritur në përfundimet e lartpërmendura. 

Me rëndësi të përmendim është edhe qëndrimi serb. Sipas Ali Shabanit, fillimisht edhe mjekët serb konstatuan se nxënësit ishin helmuar mirëpo përshkak të kërcënimit që morën, ata tërhiqen fjalët e tyre, përveç kësaj mjekët serbë që punonin nëpër spitalet përkatëse refuzonin të i vizitonin nxënësit e helmuar. Vet qeveria jugosllave kishte deklaruar se helmimi nuk kishte ndodhur mirëpo kjo ishte krejt “një inskenim i përgatitur nga separatistët shqiptarë”, Të helmuarit u quajtën aktorë të Kanës! Mjekët serb thyen rëndë kodeksin dhe Betimin e Hipokratit, duke refuzuar mjekimin e të helmuarve shqiptarë.  APJ- ja (Armata Popullore Jugosllave) ishte prodhuese e helmit sarin përshkak nevojave të tyre ushtarake.

Në anën tjetër udhëheqësi aktual i LKK (Lidhja Komuniste e Kosovës), Rrahman Morina e quajti helmimin vepër të nacionalistëve separatist që para pak kohe kishin organizuar protesta,!.“ 

Argumenti më bindës në këtë simpozium padyshim, ishte publikimi i substancës kimike Dimetil phosphoditionat, e izoluar në mostrat e urinës nga të helmuarit e Kosovës, nga ana e Franjo Pllavshiqit, toksikolog dhe biokimist nga Zagrebi. Këtyre zbulimeve duhet shtuar edhe deklarimin e mjekut francez Benedetti, i cili tha: "*Në Kosovë pati helmime. Në Kosovë, gjatë pranverës, me qëllim janë helmuar 3000 nxënës me gaz deri tani të pa identifikuar*". Ky mjek gjatë qëndrimit në Kosovë kishte pohuar se ka zbuluar molekula klororganike gjatë analizave që i bëri në dy laborator të Parisit nga mostrat e gjakut të fëmijëve të helmuar nga Kosova. Sipas tij, "*ky krim është bërë nga agjentët e Beogradit, me siguri agjentët ushtarak*".

Pasojat e këtyre helmimeve të nxënësve shqiptarë ishin:

* Shqiptarët duke qenë se ishin helmuar fëmijët e tyre nga serbët, sulmuan shtëpitë e tyre 
* Përjashtimi nga puna i mësimdhënësve, drejtorëve e personelit ndihmës.
* Formë tjetër dhe më e vrazhdë të cilën e përdori pushteti serb në atë kohë ishte edhe keqtrajtimi apo edhe vrasja që u bë ndaj nxënësve dhe mësimdhënësve e që rast konkret kemi vrasjen e Rasim Molliqaj  me 30 janar 1990 (mësimdhënës i historisë në Shkollën Fillore “*Lidhja e Prizrenit*”- Deçan).

## Lidhje të jashtme 
* Neo-Stalinists Oppose the Kosovo Albanians’ Right of Self-Determination
* Presence of led and heavy metals found in Kosovo children’s blood  
* Health concerns in Kosovo 

### Video dokumentarë 
* Symposium "Kosovo, Essay of Medical Responsibility", 09.06.1990,Zagreb, *copa*: I; II; III; IV; V; VI; VII.

## Shiko edhe 
* Doktrina e shenjtë serbe

## Referime