Ergenekon

**Ergenekon** (*Turqisht*: [æɾɟeneˈkon]) ishte emri i dhënë një organizate të dyshuar klandestine, laike patriotike në Turqi me lidhje të mundshme me anëtarët e forcave ushtarake dhe të sigurisë së vendit. Ergenekon nga disa besohej se ishte pjesë e "shtetit të thellë". Ekzistenca e "shtetit të thellë" u afirmua në opinionin turk pas skandalit të Susurlukit më 1996. Anëtarët e akuzuar ishin paditur me akuzat për komplot për nxitje të trazirave, ndër të tjera duke vrarë intelektualë, politikanë, gjyqtarë, staf ushtarak dhe udhëheqës fetarë, me qëllimin përfundimtar të rrëzimit të qeverisë në detyrë.

*Modus operandi* i Ergenekon ishte krahasuar me degën turke të Operacionit Gladio, Counter-Guerrilla. Deri në prill 2011, mbi 500 njerëz ishin marrë në paraburgim dhe afro 300 të akuzuar zyrtarisht për anëtarësim në atë që prokurorët e cilësuan si "organizata terroriste Ergenekon", për të cilën ata pretenduan se ishin përgjegjës për pothuajse çdo akt të dhunës politike - dhe kontrollonin çdo grup militant Në Turqi gjatë 30 viteve të fundit.

Që nga viti 2015 shumica e personave të akuzuar për krime të tilla është liruar, ekspertët e mjekësisë ligjore konkluduan se dokumentet për komplote të supozuara ishin të rreme dhe disa nga ekzekutuesit e gjykimeve dëshmuan se ishin të lidhur me Lëvizjen Gjylen dhe u akuzuan për komplot kundër ushtrisë turke.

## Zbulimi
Megjithëse hetimi filloi zyrtarisht në vitin 2007, ekzistenca e organizatës ishte e njohur paraprakisht. Dosjet në Ergenekon thuhej se u zbuluan pasi një spiun i quajtur Tuncay Güney u arrestua në mars 2001 për mashtrime të vogla. Disa thonë se krimi ishte një dredhi për të vendosur hetimin në lëvizje. Një kontroll policor i shtëpisë së tij zbuloi gjashtë thasë të provave në të cilat mbështetet aktakuza.

Një muaj më vonë, një kolumnist me kushte të mira me qeverinë, Fehmi Koru, ishte i pari që theu lajmin, nën emrin e tij të zakonshëm të stilolapsit, Taha Këvanç. Artikulli i tij u bazua në një raport kryesor Ergenekon të datës 29 tetor 1999, dhe të titulluar "Ergenekon: Analiza, strukturimi, menaxhimi dhe projekti i zhvillimit".

### Dëshmia e Tuncay Güney
Personi, deklaratat e të cilit policisë më 2001 formuan "shtyllën kurrizore të aktakuzës" ishte një spiun i quajtur Tuncay Güney. Güney besohet të jetë në varësi të Mehmet Eymür, dikur i Departamentit të Antiterrorizmit të Organizatës Kombëtare të Inteligjencës (MİT). Eymür u shkarkua dhe departamenti i tij u shpërnda më 1997. Marrëdhënia e Güney me MİT ka qenë një çështje konfuze; shefi i tij dikur ishte një punonjës i MİT, ndërsa MİT thotë se Güney nuk ishte (konkretisht, ai nuk ishte "informator i regjistruar") dhe se MİT e konsideronte atë një person të dyshimtë.

Ai dyshohet se ishte ngarkuar me detyrë të depërtonte në agjencinë e inteligjencës së xhandarmërisë (JİTEM) dhe Ergenekon më 1992. Güney u kap më 2001 për lëshimin e licencave të rreme dhe targa për makina luksoze. Ai është akoma i dënuar në mungesë për këtë vepër. Asnjë akuzë nuk është ngritur ndaj tij në kuadër të hetimit Ergenekon, disa thonë se si rezultat i një pazari të goditur me autoritetet. Sidoqoftë, ai aktualisht është nën hetim, dhe prokurori i shtetit Ziya Hurşit Karayurt ka propozuar që ai të thirret me kusht. Gjykata po diskuton nëse do të konsolidojë çështjen e tij të mëparshme me atë Ergenekon. Për më tepër, procedurat ligjore janë filluar për të marrë dëshminë e tij nga jashtë duke përdorur Interpolin. Prokurori Öz ka përgatitur një listë prej 37 pyetjeve për Güney, i cili thotë se ai do të bashkëpunojë nëse marrja në pyetje bëhet nga policia kanadeze.

Güney shihet si një figurë kaq e rëndësishme që grupet e shtypit rivalë kanë shkëmbyer kolona duke akuzuar njëri-tjetrin për përpjekje për të ndikuar në opinionin publik duke vënë në dyshim besueshmërinë e tij. Është pohuar se njëra palë, Aydın Doğan, është kërkuar të mos publikojë materiale për Ergenekon, nga Veli Küçük përmes Doğu Perinçek. Në dhjetor 2008, Güney tha që një reporter i *Hürriyet* i ofroi atij ryshfet që të mos fliste për gazetën, një nga anëtarët e tij i cili dyshohet se është në Ergenekon. *Hürriyet* mohoi akuzat.

## Referime