open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Avionmbajtësja

**Aeroplanmbajtësja** është luftanije me kuvertë fluturimi dhe pajisje për mbajtjen, armatosjen, ngritjen dhe riparimin e aeroplanëve, që shërben si një bazë lundruese ajrore. Në mënyrë tipike, kjo është anija kryesore e një flote, sepse ajo i lejon asaj force detare që të ketë forcat e veta ajrore në të gjithë botën, pa u varur në baza lokale për organizimin e fluturimeve. Aeroplanmbajtëset janë shumë të shtrenjtëta për të ndërtuar dhe të rëndësishme për të mbrojtur. Aeroplanmbajtëset kanë evoluar nga kruzerë të konvertuar në luftanije që lëvizin me anë të fuqive bërthamore dhe që bartin avionët luftarakë të shumtë, aeroplanë sulmues, helikopterë dhe lloje të tjera të aeroplanëve.

## Shiko edhe 
* Transportues helikopterësh

## Referenca
Absolutizmi

**Absolutizmi** formë sunduese mbretërore (monarki) në të cilën sunduesi ka fuqi shtetërore të pakufizuar e të pandashme dhe që nuk ndikohet nga e drejta e institucioneve shtetërore. Për dallim nga Despotizmi dhe Totalitarizmi, në absolutizëm sunduesi qëndron mbi ligjin (lat. Legibus solutus), mirëpo është i lidhur me lutjen fetare, ligjet natyrore dhe ligjin themelor shtetërorë. Shprehja Absolutizëm parlamentar përdoret më tepër në copa polemika, biseda të lira.

Monarkia absolute e shekullit XVII dhe XVIII dominon pas një faze të Absolutizmit të hershëm (gjatë shekullin XV-XVI) si pasojë e lëkundjeve të shteteve dhe shoqërive rendin gjatë luftërave fetare në shekullin XVI në Evropë. Absolutizmi thirrej në mësimet mbi shtetin të Bodins-it dhe Hobbes-it si rilindje të së drejtës romake.Nga vendi në vend me intensitet të ndryshim Absolutizmi ka ndikuar në krijimin dhe zhvillimin e fuqisë shtetërore moderne të sekularizuar; ka krijuar një aparat zyrtar të centralizuar, zyrtarët e të cilës me ndihën e politikave ekonomike të rregulluar (Merkantilizmi, Kameralizmi) kërkonin të gjenin mundësin e mbulimit të nevojave financiare të shpejta, gjithnjë në rritje që ishin paraqitur në oborret mbretërore dhe mbulimin e shpenzimeve të ushtrisë. Gjatë kësaj e drejta e fisnikëve dhe parisë si dhe strukturat tjera tradicionale në përgjithësi mbeten siç ishin sikurse institucionet tjera shtetërore ndikimi i të cilave shtyhej në nivel krahinorë e lokal

Në shekullin XVIII para së gjithash në Evropën qendrore dhe jugore i argumentuar në bazë të së drejtës natyrore të ideve njerëzore (humanitare) paraqitet “absolutizmi i shpjeguar”. Motoja që “fisniku të ishte shërbëtori i parë i shtetit” bënte që njerëzit të orientohen për “të mirën e shoqërisë” me reforma politike (drejtësisë, liria e fshatarëve, kufizimi i ndikimit të kishës) edhe pse disiplina dhe të drejtat e të nënshtruarve shtrëngoheshin edhe më shumë. Gjatë dhe pas kohës së revolucionit francezë kryesisht në Evropën qendrore dominon absolutizmi kryesisht në Evropën qendrore; Prusi deri më 1848; Në Austro-Hungari ishte një fazë e quajtur “Absolutizmi i Ri” (1851-59) 

## Burimi i të dhënave
Abati

**Abati** është titulli i të parit të murgjve në një Abaci; titulli fetar i afër me atë të ipeshkvit.
Afro-Azia

Me fjalën **Afro-Azia** nënkuptohen disa vende të cilat për nga kultura (gjuha) dhe zhvillimet tjera shoqërore ekonomike e politike përfshihen në në grupë.
Baçi

**Baçi** fjalë që përdoret në krahinat shqiptare dhe ka dy kuptime. Në disa krahina nënkupton një rrip të gjatë leshi që përdorej për të lidhë foshnjat në djep ose përdorej për të mbajtur një barrë ndërsa në disa krahina tjera nënkupton ushkurin, brezëmbrek.
Badra

**Badra** e njohur edhe si preshi i egër, shpatore, lule shpatë, bimë barishtore shumëvjeçare, me kërcell të degëzuar e të lartë rreth një metër, me rrënjë si qepujkë, me gjethe si të preshi dhe me lule të vogla e të bardha. Badra rritet në kullotat dimërore ndërsa lulëzon në pranverë. Po ashtu kjo fjalë përdoret edhe për ballonët që ndërtojnë fëmijët nga kërcelli i prasit të egër.
Baga

**Baga** sëmundje që u bie kuajve në këmbë mbi thundër, që shfaqet me ënjtje dhe që shkaktohet zakonisht nga barra e rëndë.
Bagëtia

**Bagëtia** është një shprehje krahinore me kuptimin **gjë e gjallë**. Bagëtitë janë kafshët shtëpiake që mbahen për prodhimet e tyre dhe për punë bujqësore. Bagëtia ndahej në bagëti të trashë (lopë, qetë, buaj), të njohura edhe me kuptimin gjedhet, si dhe bagëtia imët (dhentë dhe dhitë)

## Shih edhe 
* Bualli
* Gjedhi
* Blegtoria
* Zooteknika
* Zoologjia
Bagolina

**Bagolina** barë i ngjajshë me tërfillin, i lartë afër një gjysmë metri, me gjethe të holla, që çel lule në ngjyrë limoni.
Bajamja

**Bajamja** fjalë me kuptime : 

* Bajamja (organ) - në mjekësi nënkupton gjëndra që ndodhen në dyanët e grykës rrëzë gjuhës. 

* Bajamja (bimë) - pemë e vogël gjetherënëse, 4 deri 10 metra e lartë, me trung deri në 30 centimetra në diametër. 

* Bajamet - në botanikë është pemë e vendeve të ngrohta, me gjethe të vogla e heshtake dhe me lule të bardha ose ngjyrë trëndafili, që çelin në pranverë si dhe për frytin e këtij druri që ka trajtë vezake dhe lëvozhgë të fortë dhe të lëmuar.
Bajgorja

**Bajgorja** kosh i madh, i lyer jashtë e brenda me bajga dhe baltë që përdorej për të mbartur drithërin.
Bajlozi

**Bajlozi** ose **balozi** është një figurë mitologjike-demonologjike e rapsodive popullore shqiptare si një rrezik të ardhur nga deti. Sipas Arshi Pipës përshkruhet si një vigan i keq, herë-herë, përbindësh në mitologjinë popullore.

## Etimologjia 
Në rrënjën e vet *baiulus n*ë gjuhën latine do të thotë mbikëqyrës, mbarështues, dhe në Mesjetën e vonë mori në venetishte edhe kuptimin ambasador, i dërguar.

## Ndër rapsoditë shqiptare 
Në mbledhjen e etërve Palaj e Kurti, në rapsodinë "Omeri i ri", një e fejuar e veshur si mashkull del të bëjë bejleg me një *bajloz* që kishte thirrur në mejdan të atin e saj.

## Simbolika 
Në arketip, sipas Shaban Sinanit, i përgjigjet figurës biblike të Leviatanit - antagonist i "përbindëshit biblik të tokës", Behemotit. Në kulturën mitologjike shqiptare i përgjigjet figurës së dragoit që çliron popullin prej kulçedrës, zaptueses së burimeve, hyjit të thatësirës, shkatërruesit të jetës.

Në rrafshin historik ka të bëjë me demonizimin e Republikës së Shën Markut, që shfaqet me të njëjtat ndajshkrime si "Harapi i zi" që del prej detit, që u kërkon taksën vendësve. Në rastin e ciklit të këngëve të Gjergj Elez Alisë, *bajlozi* përbën një kujtim të hershëm të një rreziku të ardhur nga deti të lidhur me sundimin venedikas. Ndërkëmbehet nëpër rapsoditë me Harapin apo Arapin, ku si Bajlozi ashtu edhe (H)arapi simbolizojnë stuhitë, natyrore apo shoqërore qofshin.

Ne një legjende te famshme shqiptare, Gjergj Elez Alia luftoi me bajlozin e ardhur nga deti, duke e mundur atë edhe pse vinte pas një lëngate te gjate për shkak te nënte plagëve te marra ne lufte. Bajlozi erdhi kryelarte por Gjergji e nguli 12 pashe nen dhe.  

## Referime
Bajoneta

djathtas|parapamje|250px|Bajoneta me thumba nga gjysma e parë e shekullit të 19-të.

**Bajoneta** (nga frëngjishtja *baïonnette*) është një armë me thikë, kamë, shpatë ose thumba e projektuar për t'u përshtatur në fund të grykës së një pushke, mushqetë ose armë zjarri të ngjashme, duke e lejuar atë të përdoret si një armë në formë shtize. Nga shekulli i 17-të deri në Luftën e Parë Botërore, ajo ishte një armë për sulmet e këmbësorisë. Sot ajo konsiderohet si një armë ndihmëse ose një armë e fundit, megjithëse përdoret ende për qëllime ceremoniale.

## Referime
Bajraktari

**Bajraktari** shq. *flamurtari* ka qenë kryetari i institucionit administrativo-ushtarak osman të bajrakut.

## Bajraktarët ndër viset shqiptare 
Sa u përket viseve shqiptare përmendja e parë e ofiqit të bajraktarit ndodh më 1783. Sipas Durham dhe Hasluck posti i bajraktarit ka qenë i trashëgueshëm, por sipas Zojzit ndër të gjitha pozitat e fisit vetëm posti i bajraktarit nuk ka qenë i trashëgueshëm për shkak se sherre për kryesinë mund të lindnin gjithnjë.

Një bajraktar nga Veriperëndimi (Malësia e Madhe) paguhej trefish dhe merrte tri racione. Bajraktari i Shalës merrte dy pagesa dhe dy racione, një si bajraktar dhe tjetra si individ. Gjithashtu merrte pagesa dhe racione për tre të besuar të tij, dy prej të cilëve e ndiqnin në luftë, ndërsa i treti i ruante familjen, shtëpinë dhe katandinë.

Si administrator bajraktari nuk kishte rrogë fikse, megjithatë fitonte prej pleqnive, tek të cilat paguhej sa një *plak* ose *pleqnar.* Sipas dokeve të zonave bëheshin edhe pagesat.

## Burime
Bajraktarizëm

**Bajraktarizmi** është formë patrialkale e organizimit ushtarak e tokësor që mbështet ndarjen sipas bajraqeve.
17 Prill

## Ngjarje 
* 1937 - Njohja kanonike e Autoqefalisë së Kishës Ortodokse së Shqipërisë nga Patriarkana Ekumenike, në Stamboll, në kohën e Patriarkut Beniamini I, ku u dha Tomos-i Patriarkal dhe Sinodal “mbi bekimin e Autoqefalisë së Kishës Ortodokse në Shqipëri”, me në krye Kryepiskopin e Tiranës, Durrësit dhe gjithë Shqipërisë Kristofor Kisi.
* 1941 - Lufta e dytë botërore: ushtria e Jugosllavisë dorëzohet.
* 1977 - Në Lihtenshtajn gratë votojnë për herë të parë në zgjedhje të lira.

## Lindje 
* 1894 - Nikita Khrushchev, politikan sovjetik, (vdiq më 1971) 
* 1916 - Sirimavo Bandaranaike, politikane nga Shiri Lanka
* 1948 - Jan Hammer, kompozitor

## Vdekje 
* 1080 - Harald III, mbret i Danimarkës
* 1711 - Joseph I, perandor austriak (lindi më 1678) 
* 1790 - Benjamin Franklin, filozof dhe politikan amerikan (lindi më 1706)
* 1999 - Ismet Mustafa , ra dëshmorë në Koshare.
* 2014 - Gabriel García Márquez

## Festa dhe përvjetore 
* Masakra e Poklekut - Forcat serbe masakruan 53 njerëz të pafajshëm, në mesin e tyre 10 nxënës.
* Samoa - Festa e Flamurit
Nobel

**Nobel** ka këto kuptime:

* Alfred Nobel - Kimisti dhe shpikesi suedez.
* Çmimi Nobel - Çmimi shkencor, emëruar sipas shpikesit Alfred Nobel.
Alban Kraja

**Alban Kraja** lindi më 1970 në Shkodër, Shqipëri, është shkrimtar dhe një ndër pionieret e shtypit te pavarur shqiptar.

Ka kryer studimet e larta në degen Gjuha Shqipe Letersi në Universitetin e Shkodrës.

Që nga viti 1993 jeton në Itali ku ka botuar disa libra në gjuhën italiane si: 
* "24 imperatori e 4 Papa albanesi a Roma", 
* "Kosova - La soppravivenza di un popolo", 
* "Skanderbeg - La campagna d'Italia", 
* "Iliria - Arberia - Albania".

## Lidhje të jashtme 
* Lajmetari
19 Prill

## Ngjarje 
* 1971 – Sierra Leone u bë republikë dhe Siaka Stevens president i saj.
* 1971 – Charles Manson u dënua me vdekje.
* 1975 – India lëshoi satelitin e parë, Aryabhata.
* 1985 – BRSS bëri test nuklear në Kazakistanin lindor.
* 1993 – Vdiq guvernatori i Dakotë Jugore, George Mickelson, së bashku me 9 persona tjerë pasi aksidentalisht u rrëzua aeroplani në të cilin udhëtonin për në Ajova.
* 1999 – Bundestagu gjerman u kthye në Berlin. 
* 2005 – Kardinali Joseph Ratzinger u zgjodh Papa Benedikti XVI.
* 2010 - 7 të vrarë, 30 të plagosur nga tërmetit në veri të Afganistanit.
* 2013 -  U arrit Marrëveshja e Parë lidhur me Parimet e Qeverisjes dhe Normalizimit të Marrëdhënieve në mes Kosovës dhe Serbisë.

## Lindje 
* 1320 - Pedro I, mbret i Portugalisë (vdiq më 1367)
* 1985 - Valon Behrami futbollist nga Mitrovicë luan për kombëtaren e Zvicrës

## Vdekje 
* 1054 - Papa Leo IX (lindi më 1002) 
* 1632 - Zygmuny III Waza, mbret i Polonisë dhe Suedisë (lindi më 1566)
* 1824 - George Gordon Byron, shrimtar anglez (lindi më 1788) 
* 1882 - Charles Darwin, shkencëtar anglez (lindi më 1809)
* 1967 - Konrad Adenauer, politikan gjerman, kryeministër i Gjermanisë (lindi më 1876) 
* 1968 - Ashley Judd, aktore amerikane
## Festa dhe përvjetore
20 Prill

## Ngjarje 
* 1936 — Trupat Italiane okupojnë Etipoopinë .
* 1972 - Apolo 16 zbriti në Hënë.
*1999 Littleton - Eric Harris dhe Dylan Klebold i vras 15 vet ne columbine high school 
* 2009 - Arabia Saudite njeh pavarësinë e Kosovës

## Lindje 
* 1808 - Napoleon III Bonaparte, kryetar dhe perandor i Francës (vdiq më 1873)
* 1889 - Adolf Hitler, kryeminister gjerman dhe udhëheqës i Reich i tretë (vdiq më 1945)
* 1966 - David Chalmers, filozof australian
* 1967 - Mike Portnoy, ish-bateristi dhe themeluesi i bendit Dream Theater
* 2009 - Luis Luca

## Vdekje 
* 1314 - Papa Clemens V (lindi më 1260)
* 1918 - Karl Ferdinand Braun, fizikant gjerman
* 1995 - Milovan Đilas, politikan serb. (i lindur 1911.)
* 2014 - Koçi Petriti, poet shqiptar.

## Festa dhe përvjetore 
* Pashkët e krishtera kremtohen nga Katolikët dhe Ortodoksët, Festa e Ringjalljes së Krishtit
21 Prill

## Ngjarje 
* 753 p.e.s. - Romulus dhe Remus themeluan qytetin e Romës.
* 1519 - Hernán Cortés arrin në Veracruz. 
* 1999 - Nga sulmi ajror i NATO-s ndaj Serbisë është qëlluar ndërtesa e njohur "Ušće" në Beogradin e Ri dhe ura Žeželjev mbi Danub në Novi Sad.

## Lindje 
* 1729 - Catherine II, perandoresha e Rusisë (v. 1796)
* 1864 - Max Weber, jurist, sociolog dhe ekonomist gjerman
* 1889 - Paul Karrer, kimist ruso-zviceran
* 1915 - Anthony Quinn aktor, piktor dhe shkrimtari i njohur meksikano amerikan
* 1926 - Elizabeth II, mbretëresha e Britanisë e Madhe 
* 1930 - Silvana Mangano, aktore italiane
* 1981 - Felipe Massa, pilot brazilian i Formula 1

## Vdekje 
* 1109 - Anselmi i Aostës, shenjtor dhe Doktor i kishës në katolicizëm
* 1509 - Enriku i VII, mbret anglez
* 1910 - Mark Twain, emri i parë *Samuel Langhorne Clemens*, letrar amerikan
* 1946 - John Maynard Keynes, ekonomist dhe matematikan anglez
* 1999 - Isa Kastrati - "GACA", Dëshmor i Kombit në luftën e UÇK-së.
* 1999 - Besnik Maroca -  "SYLA", Dëshmor i Kombit në luftën e UÇK-së.
* 2010 - Juan Antonio Samaranch, veprimtar sportiv spanjoll, ish kryetar i Komitetit Olimpik.

## Festa dhe përvjetore 
* Brazili - *Tiradentes*
22 Prill

## Ngjarje 
* 1500 – Lundruesi portugez Pedro Álvares Cabral u bë evropiani i parë i cili pa Brazilin.
* 1970 – Për herë të parë u festua Dita e Tokës.
* 1991 – U formua Partia Social Demokratike e Shqipërisë.
* 1992 – Ndodhi eksplodim në Guadalajara, Meksikë ku mbetën 206 njerëz të vrarë, rreth 500 të plagosur dhe rreth 15000 pa kulm mbi kokë.
* 1993 – Muzeu i Përkujtimit të Holokaustit u hap në Vashington, SHBA. 
* 1993 – U lëshua në përdorim versioni 1.0 i shfletuesit të internetit Mosaic.
* 1997 – Ndodhi masakra në Haouch Khemisti, Algjeri ku mbetën të vrarë 93 fshatarë.

## Lindje 
* 1451 - Isabel I, mbretëreshë i Leónit dhe Kastilisë († 1504) 
* 1610 - Papa Alexander VIII (Pietro Ottoboni) († 1691) 
* 1724 - Immanuel Kant, filozof gjerman († 1804)
* 1842 - Babë Dudë Karbunara, nënshkrues i Deklaratës së Pavarësisë së Shqipërisë
* 1870 - Vladimir Lenin, udhëheqës i Revolucionit në tetori († 1924)
* 1885 - Hilë Mosi, shtetar dhe poet shqiptarë
* 1918 - Ibrahim Kodra, piktor shqiptarë
* 1937 - Jack Nicholson, aktor amerikan fitues i Academy Awards
## Vdekje 
* 536 - Papa Agapitus I
* 1616 - Miguel de Cervantes Saavedra, shkrimtar spanjoll (l. 1547)
* 1994 - Richard Nixon, 37. kryetar i SHBA-së (l.1913)
## Festa dhe përvjetore 
* “Dita Botërore e Planetit Tokë”
23 Prill

## Ngjarje 
* 1910 – Theodore Roosevelt mbajti fjalimin e njohur si Njeriu në Arenë.
* 1932 – U dogj De Adriaan Windmill 153 vite i vjetër në Haarlem, Holandë.
* 1985 – Coca-Cola ndryshon formulën dhe paraqet në treg produktin e ri New Coke. Pritja ishte e pa pritur, negative, dhe brenda tre muajve u rikthye formula e vjetër.
* 1993 – Eritreanët votuar për pavarësi nga Etiopia. Referendumi u vrojtua Bashkimi Evropian.
* 1997 – U realizua masakra në Omaria, Algjeri ku mbetën të vrarë 42 fshatarë.
* 2003 – Në Bejxhin u mbyllën shkollat për dy javë për shkak të virusit SARS.

## Lindje 
* 1185 - Afonso II, mbret i Portugalisë (v. 1233) 
* 1858 - Max Planck, fizikan gjerman (v. 1947)
* 1564 - William Shakespeare, shkrimtar anglez (v. 1616)
* 2001 Berat Emini futbollist i njohur Shqipetar

## Vdekje 
* 997 - Shën Vojciech Sławnikowic, peshkop i Pragës, mbrojtës i Polonisë
* 1605 - Boris Godunov, perandor i Rusisë (lindi më 1551)
* 1616 - William Shakespeare
* 1998 - Konstantinos Karamanlis, politikan grek (l. 1907)
* 2007 - Boris Yeltsin, politikan rus, presidenti i parë i Rusisë (l. 1931)

## Festa dhe përvjetore 
* Dita ndërkombetare e librit dhe të drejtave të autorit
Eqrem Çabej

**Eqrem Çabej **(Eskishehir, 7 gusht 1908 -  Romë, 13 gusht 1980) ka qenë arsimtar, gjuhëtar dhe albanolog shqiptar. Përmes hulumtimeve dhe publikimeve të tij ka zënë vendin e një autoriteti kyç sa i përket gjuhësisë, etnologjisë, letërsisë dhe gjuhës shqipe.

## Biografia 
U lind në Eskishehir më 7 gusht 1908, - asokohe në vilajetin e Bursës, - djali i dytë i Hysenit dhe Aishes, pas Selaudinit. I ati ishte kadi i diplomuar në Mekteb-i Hukuk () në Stamboll.
[parapamje|majtas|[Banesa e Eqrem Çabejt]]

Mësimet e para i mori në Gjirokastër prej 1915 e deri më 1920, më pas për të vazhduar studimet u dërgua në Austri. Para se të hynte në ndonjë shkollë, iu desh të qëndronte një vit pranë familjes Reinmyler, në St. Pölten afër Vjenës, për të mësuar gjermanishten. Kreu gjimnazin në Klagenfurt (1923-1926), për shkollimin e lartë pati një fërkim me synimin që i ati i kishte vënë që të bëhej mjek. U regjistrua në Fakultetin e Mjekësisë në Universitetin e Romës. Por pas këmbënguljes për gjuhësinë, regjistrohet në Grac për vitin akademik 1927-1928 dhe mbasandej kaloi në Vjenë (1930-1933), ku ndoqi mësimet e Paul Kretschmer, Karl Patsch, Nikolai Trubetzkoy dhe Norbert Jokl. Nën drejtimin e Joklit, Çabeji filloi të kishte interes të madh në zhvillimin historik të Gjuhës Shqipe. Në 1933, ai dorëzoi disertacionin e doktoraturës mbi *Italoalbanische Studien* (Studime italo-shqiptare). më 1940 u dërgua në Romë nga min. i Arsimit Koliqi për të punuar mbi Atlasin Gjuhësor Shqiptar, i cili nuk u krye për arsye të ndryshimeve politike përgjatë Luftës së Dytë Botërore. Në shtator të 1943 u emëruar min. i Arsimit në qeverinë Mitrovica, post të cilin nuk e pranoi. Më 25 janar 1944 i pushkatohet vëllai, Selaudini, nënprefekt i Malësisë së Gjakovës. Në Shqipëri u kthye vetëm pas korrikut 1944. U botuan për herë të parë me rastin e 100-vjetorit të lindjes më 2008 nga shtëpia botuese Çabej, drejtuar nga e bija, Brikena.

## Titujt 
*  Fonetikë historike e gjuhës shqipe : hyrje në historinë e gjuhës shqipe II - 2012
* *Diana dhe Zana* - 2011
* *Elemente të gjuhësisë dhe literaturës shqipe* - 2009
* *Hyrje në Indoeuropianistikë* - 2008
* *Sonete* - 2008
* *Shqipja në Kapërcyell* 2006
* *Studime gjuhësore* I-VIII. Rilindja, Prishtinë 1986
* *Studime etimologjike në fushë të shqipes*. Akademia e schkencave e RPS të Shqipërisë, Tiranë 1976-2006
**I - 1976; II: A-B - 1982; III: C-D - 1987; IV: Dh-J - 1996; VI: N-Rr - 2002; VII: S-Zh - 2006; V: K-M - 2014. - ISBN 978-99956-35-20-6
* *Hyrja në historinë e gjuhës shqipe. Fonetika historike e shqipes*. Rilindja, Prishtinë 1970
* *Meshari i Gjon Buzukut (1555). Botim kritik. Pjesa e parë*. Universiteti Shtetëror i Tiranës, Tiranë 1968
* *Hyrja në historinë e gjuhës shqipe. Pjesa e parë*. Tiranë 1958
* *Shqiptarët midis Perëndimit dhe Lindjes*
* *Fjalor i gjuhës shqipe i vitit 1954*, (Bashkautorësi)
* *Odiseu dhe Konstandini*

## Referime
24 Prill

## Ngjarje 
* 1184 p.K. - Data tradicionale e rënies së Trojës.
* 1877 - Rusia i shpalli luftë Perandorisë Osmane duke shënuar kështu fillimin e Luftës Ruso-Turke.
* 1951 - Krijimi i Forcave Ajrore Shqiptare
* 1968 - Mauritiusi u bë anëtar i OKB-së
* 1997 - Fjalimi i njohur i Sllobodan Millosheviqit në Fushë Kosovë.
* 2005 - Kardinali Joseph Ratzinger u inaugurua si Papa i 265-të i Kishës Katolike duke marrë emrin Papa Benedikti XVI.

## Lindje 
* 1845 - Carl Spitteler, poet zvicran, nobelist
* 1856 - Philippe Pétain, politikan francez (V. 1951)
* 1906 - Rexhep Krasniqi, mësues, nëpunës, ministër, veprimtar e mbrojtës i të drejtave shqiptare në arenën ndërkombëtare.
* 1908 - Józef Gosławski, skulptor polak (V. 1963)
* 1941 - Richard Holbrooke, diplomat amerikan (V. 2010)
* 1957 - Bamir Topi, politikan shqiptar dhe ish presidenti i Shqipërisë
* 1960 - Agron Llakaj, humorist shqiptarë
* 1968 - Hashim Thaçi, politikan kosovar (Kryetar i PDK-se), dhe kryeministri aktual i Kosovës
* 1982 - Kelly Clarkson, këngëtare amerikane

## Vdekje 
* 1731 - Daniel Defoe, shkrimtar anglez (l. 1660)
* 1960 - Max von Laue, fizikan gjerman (l. 1879)
* 1947 - Willa Cather, shkrimtare amerikane
1991

## Ngjarje 
* 2 janar - Demonstratë masive në Shkodër kundër regjimit komunist që përfundoi me vdekjen e 4 të rinjve dhe plagosjen e dhjetra të tjerëve.
* 5 janar - Doli në qarkullim numri i parë i gazetës *Rilindja Demokratike*, gazeta e parë e lirë pas rënies së diktaturës komuniste në Shqipëri.
* 20 shkurt - Protestat e popullit shqiptar kundër diktaturës komuniste, çuan në rrëzimin e monumentit të diktatorit komunist Enver Hoxha në Tiranë.
* 31 Mars - Zhvillohen zgjedhjet për Kuvendin e Shqipërisë ku për herë të parë pas më shumë se 50 vjetësh marrin pjesë më shumë se një parti politike.
* 22 prill - Ramiz Alia zgjidhet presidenti i parë i Shqipërisë pluraliste.
* 11 Maj - Gazeta Koha jonë botohet për herë të parë në Lezhë. Botues i saj është Nikollë Lesi.
* 13 qershor - Krijohet Partia Socialiste e Shqipërisë.

## Lindje 
## Vdekje 
* 29 janar - Hasan Dosti, jurist, gjykatës, ministër Drejtësie, kryetar i Ballit Kombëtar dhe Komitetit "Shqipëria e Lirë".
* 12 mars - Henrik Lacaj, mësues, përkthyes, leksikograf dhe pedagog shqiptar.
* 19 Maj - Nexhmedin Zajmi, piktor shqiptar (l. 1916)
* 13 Qershor - Teki Kani, agronom shqiptar (l. 1926)
* 1 Korrik - Michael Landon aktor, regjisor, producent i njohur amerikan
* 8 Gusht - James Iriwin austronaut amerikan (l. 1930)
* 3 Nëntor - Frank Capra regjisor i njohur italian
* 27 dhjetor - Petro Marko, shkrimtar shqiptar (l. 1913)
Cari

[parapamje|240px|Cari rus [Alexis i Rusisë|Alexei Mihailoviç Romanov (1645-1676). Vizatim nga V.P. Vereshchagin, 1896]]
**Cari**  (Kisha e Vjeter sllave: ц︢ьрь ose цар, цaрь) është një titull i përdorur për të përcaktuar monarkët sllavë lindorë dhe jugorë ose sundimtarët supremë të Evropës Lindore, fillimisht monarkët bullgarë nga shekulli i 10-të e tutje, shumë më vonë një titull për dy sundimtarë të Perandorisë Serbe, dhe nga viti 1547 sundimtari suprem i Tsardom i Rusisë dhe Perandorisë Ruse. Në këtë kapacitet të fundit i jep emrin e tij një sistemi qeverisjeje, autokracie cariste ose tsarizmi. Termi rrjedh nga fjala latine *cezar*, e cila kishte për qëllim të nënkuptonte "perandor" në kuptimin mesjetar evropian të këtij termi - një sundimtar me të njëjtën gradë si një perandor romak, duke e mbajtur atë me miratimin e një perandori tjetër ose një kishtar suprem zyrtar (Papa ose Patriarku Ekumenik)-por zakonisht konsiderohej nga evropianët perëndimorë të ishte ekuivalent me mbretin, ose të ishte disi në mes të gradës mbretërore dhe perandorake.

Sundimtari i parë që miratoi titullin *car* ishte Simeon I i Bullgarisë. Simeon II, cari i fundit i Bullgarisë, është personi i fundit që ka mbajtur titullin *car*.

## Referime
Cedri

.]]
**Cedra (kedra)** dru halor i lartë me kurorë si piramidë, me hala të ashpra, të gjelbra në të hirtë e të mbledhura tufë, që bën boçe rrumbullake ose vezake dhe që përdoret për orendi e në ndërtim.
Cefalopodët

**Cefalopodët** klasa më e lartë e butakëve të detit, të cilët kanë rreth kokës zgjatime me ventuza, që i përdorin si këmbë për të lëvizur ose për të kapur ushqimin.
Veçori e këtyre shtazëve është se kanë një gjëndërr që prodhon ngjyrë me të cilën e turbullojnë ujin kur janë në rrezik.
Trupi i tyre është i perberë nga koma dhe trungu.
Celofani

**Celefani** është lëndë e tejdukshme dhe e papërshkueshme nga uji, që bëhet nga celuloza ; fletë të holla të bëra prej kësaj lënde që shërbejnë për të mbështjellë sende të ndryshme.
Celuloza

[thumb|right|300px|Struktura 3D se celulozës,me katër [molekula të glukozës]]
**Celuloza** është një karbohidrat kompleks, përbërësi kryesor i mureve të qelisë së bimëve dhe rrjedhimisht përbërësi kryesor i shumë fabrikuesve të produkteve të fijeve, si letra, dërrasa, pambuku dhe pëlhura. Bimët tradicionale perëndimore për prodhimin e celulozës ishin pambuku dhe lini. Druri ka qenë burim kryesor i bërjes së fijeve të letrës që nga viti 1850.

Celuloza është polisakaridi më i përhapur në botë bimore. Është i ndërtuar prej një numri të madh mbetjesh të glukozës, që hidrolizon me vështirësi dhe nuk mund të përdoret si ushqim për njerëzit. Masa molekulare relative e celulozës është e lartë, prej 1 milion deri në dy 2 milionë, që do të thotë se një molekulë celulozë përmban 6 mijë deri 12 njësi (C6H10O5). Celuloza nuk shërben si lëndë ushqyese, sepse nuk shpërbëhet në organizmin e njeriut dhe të disa kafshëve, me perjashtim të disa kafshëve ripërtypëse. Celuloza është përbërëse e të gjitha indeve (lat.: celula- qeliza). Celuloza është ndërtuese e skeletit të bimëve, p.sh drurit.

## Vetitë kimike dhe fizike 
Është substance pa ngjyrë, e cila nuk tretet në ujë dhe në tretës organik. Celuloza e pastër është e bardhë, e fortë, pa shije dhe pa erë. 
Ajo bashkëvepron me acide inorganike dhe organike. Glukoza hidrolizon me vështirësi, pas një nxehje të gjatë me acide të përqendruara. Rëndësi të madhe kanë esetret e celulozës me azot dhe acid etanoik (acid acetik). Nitroceluloza është substancë shpërthyese, nga e cila përfitohet baruti pa tym. Në prani të acideve celuloza hidrolizon dhe jep glukozë si monosakarid të vetëm. Masa molekulare e celulozës sillet rreth 250.000-100.000, që do të thotë se molekula e celulozës mban rreth 1500 mbetje të celulozës.

## Përdorimi 
Celuloza përdoret si lëndë e rëndësishme në degë të ndryshme të industrisë (industria e letrës, tekstilit, llaçit, eksplozivëve, e shiritave filmikë, etj.). Celuloza është përbërë prej vargjeve shumë të gjata të mbetjeve të glukozës, të lidhura për njëra-tjetrës përmes oksigjenit.
Me celulozën ndërtohen edhe filtra për filtrimin e mikroorganizmave.
Radio Dodona

**Radio Dodona** është një radio e themeluar me 10 gusht 2000 në Drenas, Kosovë. Radio Dodona transmeton programe të rregullta 24/7 në gjuhën shqipe, në frekuencën 88.2 Mhz dhe në faqen e rrjetit, ku mund ofrohen edhe lajme nga vendi, rajoni dhe bota.

## Lidhje të jashtme 
* https://radiododona.com/

## Shiko edhe 
* Radio Prishtina
* Radiotelevizioni i Kosovës

## Burime
Centi-

***Centi-*** (simboli **c**) është një parashtesë njësi në sistemin metrik që tregon një faktor prej një të qindtën. Propozuar në 1793 dhe miratuar në 1795, parashtesa vjen nga latinishtja *centum*, që do të thotë "njëqind" (krh. shekull, cent, përqind, njëqindvjetor). Që nga viti 1960, prefiksi është pjesë e Sistemit Ndërkombëtar të Njësive (SI). Përdoret kryesisht në kombinim me njehsorin për të formuar centimetrin, një njësi e zakonshme gjatësie. 

*Shembull*: 

Një bletë mjalti është rreth 1.3 centimetra e gjatë. 

## Shiko edhe 
* Centi (monedhë)

## Referime
25 Prill

## Ngjarje 
* 1986 - katastrofa nukleare në Çernobil
* 2010 - filluan punimet për ndërtimin e autostradës Vërmnicë- Merdare.

## Lindje 
* 1214 - Louis IX, mbret i Francës (vdiq më 1270) 
* 1284 - Edward II, mbret i Anglisë (vdiq më 1327)
* 1559 - Oliver Cromwell, udhëheqës i revolutionit anglez, perandor (vdiq më 1658)
* 1927 - Albert Uderzo, barazor francez
* 1940 - Al Pacino, aktor dhe producent amerikan
* 1948 - Enver Marić, futbollist -portier boshnjak
* 1986 - Valon Kuqi, teolog
* 1997 - Besfort Emurllahu,nxenes

## Vdekje 
* 1744 - Anders Celsius, fizikan suedez (lindi më 1701)
* 2003 - Robert Shvarc , shkrimtar dhe përkthyes i Gjermanishtes (lindi më 1932)

## Festa dhe përvjetore
26 Prill

## Ngjarje 
* 1907 - gazeta "Kombi" shkruan se në këtë kohë në New York jetonin 20 000 arbresh.
* 1945 - Lufta e dytë botërore: ushtria sovjetike pushtoj Stettin.
* 1986 - Shpërthim në reaktorin bërthamor në Çernobil (Ukraina)

## Lindje 
* 121 - Marcus Aurelius, shkrimtar, filozof dhe perandor i Romës (v. 180)
* 1798 - Eugene Delacroix, piktor francez (v. 1863)
* 1894 - Rudolf Heß, politikan gjerman dhe numri 3 i Patrisë Naziste (v. 17 gusht 1997) 
* 1983 - Kerry Louise, aktore pornografike

## Vdekje 
* 1731 - Daniel Defoe, shkrimtar anglez (l. 1600)
* 1910 - Bjørnstjerne Bjørnson, shkrimtar norvegjez, nobelist
## Festa dhe përvjetore 
* Dita ndërkombëtare e pronësisë intelektuale. Kjo ditë filloi të kremtohet prej vitit 2000 nga ana e Organizatës Botërore të Pronësisë Intelektuale (World Intellectual Property Organization - WIPO)
Lista e stacioneve radio shqiptare

## A
* Radio Alsat 
:*Adresa* : Rr. Siri Kodra - Tiranë - Shqipëri
:*Sateliti*: Eutelsat W2 
## B
* Blue Sky
:*Adresa* : Sheshi Nëna Terezë - Prishtinë - Kosovë
:*Sateliti*: Eutelsat W2
## J
* Radio Jehona
:*Adresa* : fsh. Mate&ccedil; - Kumanov&euml; - Maqedoni

## C 
* China Radio International
:*Adresa* : 16A Shijingshan Road, Beijing, China. 100040
:*Sateliti* :

## D
* Radio Dodona
:*Adresa* : Drenas - Kosovë
:*Sateliti*: Sirius 2
*Radio Dukagjini
:*Adresa* : Pejë - Kosovë
:*Sateliti*: Sirius 2

## K
* **Klan Sat Radio** 
* Radio Kosova
:*Adresa* : Sheshi Nëna Terezë - Prishtinë - Kosovë
:*Sateliti*: Eutelsat W2

## N
*Radio NRG
:*Adresa* : Ada Tower - Rr. Dervish Hima 1 - Tiranë - Shqipëri
## T
*Top Albania Radio
:*Adresa* : Bulevardi Dëshmorët e Kombit - Tiranë - Shqipëri
:*Sateliti*: Eutelsat W2 dhe Galaxy 25 (ish Intelsat Americas 5)

*Top Iliria Radio
:*Adresa* : Rr.Deshmoret e Kombit - Deçanë - Kosovë
:*Sateliti*: Sirius 2

## 0
*Radio 21
:*Adresa* : Media House, Anex, kati dytë - Prishtinë - Kosovë
:*Sateliti*: Sirius 2 dhe Galaxy 25 (ish Intelsat Americas 5)

## Shih edhe
*Lista e radiostacioneve në Shqipëri
Çafri

**Çafri** peshk pendëkuq i ujërave të ëmbla, i gjatë një pëllëmbë, me barkë të gjërë e shumë hala.
Çafka

**Çafkat** (latinisht: *Ardeidae*), të njohura edhe si **gatat**, janë shpendë uji, që kanë qafë të gjatë e këmbë të gjata, sqep të hollë dhe një tufë puplash të zeza në krye, e që jetojnë nëpër moçale e këneta.

## Shiko dhe 
* Karabullaku
* Pulëbardha
* Albatrosi
Çakalli

**Çakalli** është kafshë gjitare grabitqare më e vogël se ujku, me qime të kuqërreme, që ushqehet zakonisht me ngordhësira dhe që nxjerr një angullimë të fortë.
Çakmaku

thumb|240px|Çakmak Zippo
**Çakmaku** është një mjet i vogël xhepi për të ndezur cigaren, fishekzjarre, sobë ose qirinj, i cili përbëhet nga një kuti metali, që mbushet me benzin a me ndonjë lëndë tjetër, nga një fitil dhe një gur për ta shkrepur. Përndryshe, një çakmak mund të mundësohet nga energjia elektrike, duke përdorur një hark elektrik ose një element ngrohje për të ndezur objektivin.

## Historia
Çakmakët e parë u shndërruan në pushkë me strall që përdorin barut. Një nga ndezësit e parë u shpik nga kimisti gjerman Johann Wolfgang Döbereiner në vitin 1823 dhe shpesh quhej llambë e Döbereiner. Ky çakmak punoi duke kaluar gaz të hidrogjenit të ndezshëm, të prodhuar brenda çakmakut nga një reaksion kimik, mbi një katalizator metalik platini i cili nga ana e tij bëri që ajo të ndizte dhe të lëshonte një sasi të madhe nxehtësie dhe dritë.

]]
Patentimi i ferroceriumit (shpesh i keqidentifikuar si stralli) nga Carl Auer von Welsbach në vitin 1903 ka bërë të mundur çakmaket moderne. Kur gërvishtet prodhon një shkëndijë të madhe e cila është përgjegjëse për ndezjen e karburantit të shumë çakmakeve, dhe është mjaft e lirë për t’u përdorur në sendet e disponueshme.

Duke përdorur strallin e Carl Auer von Welsbach, kompani si Ronson ishin në gjendje të zhvillonin çakmakë praktikë dhe të lehtë për t’u përdorur. Në vitin 1910, Ronson lëshoi ​​Pist-O-Liter-in e parë, dhe më 1913, kompania zhvilloi çakmakun e saj të parë, të quajtur "Wonderlite", i cili ishte një stil i përhershëm shkrepësëve të lehta.

Çakmaku dhe ndërmarrja Zippo u shpikën dhe u themeluan nga George Grant Blaisdell në vitin 1932. Zippo u vu në dukje për besueshmërinë e tij, "Garancia e kohës së jetës" dhe marketingut si "Wind-Proof". Shumica e hershme Zippos përdorën vajguri si një burim karburanti.

Në vitet 1950, pati një kalim në karburantin e zgjedhjes nga vajguri në butan, pasi butani lejon një flakë të kontrollueshme dhe ka më pak erë. Kjo gjithashtu çoi në përdorimin e shkëndijës piezoelektrike, e cila zëvendësoi nevojën për një rrotë rrufe në disa çakmakë dhe u përdor në shumë çakmakë Ronson.

Në kohët moderne, shumica e çakmakëve të botës prodhohen në Francë, Shtetet e Bashkuara, Kinë dhe Tajlandë.

## Referime
Çallmarja

**Çallmarja** bimë barishtore zbukuruese me kërcell të gjatë dhe me lule pa erë, që i kanë petlat të mbledhura njëra mbi tjetrën.
Çallma

[parapamje|240px|[Sulejmani I me një çallmë të madhe]]
**Çallma** është një lloj mbulesë koke e bazuar në mbështjellje pëlhure. Me shumë variacione, ajo vishet si veshje e zakonshme e kokës nga njerëz të kulturave të ndryshme. Komunitete me tradita të spikatura të veshjes së çallmave mund të gjenden në Ballkan, nënkontinentin Indian, Azinë Juglindore, Gadishullin Arabik, Lindjen e Mesme, Kaukaz, Azinë Qendrore, Afrikën e Veriut, Afrikën Perëndimore, Afrikën Lindore dhe në mesin e disa popujve turkik në Rusi si dhe jehudët Ashkenazi.

Çallmat bashkëkohore vijnë në shumë forma, madhësi dhe ngjyra. Përdoruesit e çallmës në Afrikën e Veriut, Bririn e Afrikës, Lindjen e Mesme, Azinë Qendrore, Azinë Jugore dhe Filipinet (Sulu) zakonisht e mbështjellin atë përsëri për çdo veshje, duke përdorur rripa të gjata pëlhure. Rroba është zakonisht nën pesë metra e gjatë. Disa turbanë të përpunuar të Azisë Jugore gjithashtu mund të formohen përgjithmonë dhe të qepen në një themel. Çallmat mund të jenë shumë të mëdha ose mjaft modeste në varësi të rajonit, kulturës dhe fesë.

Tradicionalisht, çallma ka qenë emri i një lloji të veshjes së kokës që vishej nga gratë në vendet perëndimore. Mbajtja e çallmave të tilla nga gratë në shoqëritë perëndimore është më pak e zakonshme sesa ishte më parë në shekullin e 20-të. Zakonisht ato qepen në bazament, në mënyrë që të mund të vishen ose hiqen lehtësisht.

## Historia 
[parapamje|Ushtarët sikh indianë në [Fushata italiane (Lufta e Dytë Botërore)|fushatën italiane me një armë Bren]]
Origjina e çallmave është e paqartë. Disa nga qytetërimet e lashta si ato të Indisë së Lashtë, Mesopotamisë, Sumerëve dhe Babilonasve, me sa duket përdornin çallma. Një stil çallme i quajtur phakeolis vazhdoi të vishej në atë rajon nga ushtarët e ushtrisë bizantine në periudhën 400-600, si dhe nga civilët bizantinë siç përshkruhen në afresket greke të shekullit të 10-të në provincën e Kapadokisë në Turqinë e sotshme, ku mbahej ende nga pasardhësit e tyre greqishtfolës në fillim të shekullit të 20-të. Profeti islam, Muhamedi, i cili jetoi 570–632, në një minber mbante një çallmë të zezë, me dy skajet e tij të varura midis teheve të shpatullave. Stili i çallmës që ai prezantoi ishte një kapak me një leckë të lidhur rreth tij; kjo veshje e kokës njihet si Imamet dhe është imituar nga mbretërit dhe dijetarët myslymanë gjatë historisë. Klerikët shiitë sot veshin çallma të bardha, përveç nëse janë pasardhës të profetit Muhamed ose Sejid, në këtë rast ata mbajnë një çallmë të zezë. Shumë burra myslimanë zgjedhin të veshin të gjelbër, sepse ajo përfaqëson parajsën, veçanërisht në mesin e ndjekësve të sufizmit. Në pjesë të Afrikës Veriore, ku e kaltërta është e zakonshme, hija e një çallmë mund të nënkuptojë fisin e mbajtësit.

## Referime
Carët rus

Kjo është një listë i princeve/mbreteve/careve ruse:

## Prince e madhe të Vladimir-Suzdal 
* Andrew I (1168-1174)
* Mikhail I (1174-1176) 
* Vsevolod III (1176-1212)
* George II (1212-1216)
* Konstantin I (1216-1218)
* Yuri II (1218-1238)
* Yaroslav II (1238-1246) 
* Svyatoslav III (1246-1249)
* Andrei II (1249-1252)
* Alexander Nevski (1252-1263)
* Yaroslav III (1264-1271)
* Vasily nga Kostroma (1272-1277)
* Dimitry nga Pereslavl (1277-1294)
* Andrew nga Gorodets (1294-1304)
* Mikhail nga Tver (1304-1318)

## Prince e madhe të Moskës 
* Daniel (1283-1303)
* Yuri (1303-1325)
* Ivan I (1325-1341)
* Simeon "krenar" (1341-1353)
* Ivan II (1353-1359)
* Dmitri Donskoi (1359-1389)
* Vasili I (1389-1425)
* Vasili II "i verbër" (1425-1462)
* Ivan III "i madh" (1462-1505)
* Vasili III (1505-1533)
* Ivan IV "i tmerrshëm " (1533-1547) - car i parë

## Care (Rusia), 1547-1721 
* Ivan IV (1547-1584)
* Simeon Bekbulatovich (1574-1576)
* Feodor I (1584-1598) - Riurikovich i fundit
* Boris Godunov (1598-1605)
* Feodor II (1605)
* Dmitri I i rremë (1605-1606)
* Vasili IV (1606-1610)
* Herë i shqetësimeve
* Michael I (1613-1645) - Romanov i parë:
* Aleksey I (1645-1676)
* Feodor III (1676-1682)
* Ivan V (1682-1696) (me Peter I)
* Peter I "i madh" (1682-1721) (me Ivan V)

## Perandore (Rusia), 1721-1917 
* Peter I "i madh" (1721-1725)
* Catherine I (1725-1727) 
* Peter II (1727-1730) 
* Anne (1730-1740) 
* Ivan VI (1740-1741)
* Elizabeth (1741-1762) 
* Peter III (1762) 
* Catherine II "e madhe" (1762-1796) 
* Paul I (1796-1801) 
* Alexander I (1801-1825) 
* Nicholas I "i përgjakur" (1825-1855) 
* Alexander II (1855-1881)
* Alexander III (1881-1894)
* Nicholas II (1894-1917)

--> Bashkimi Sovjetik
Çamçakëzi

parapamje|Çamçakëzi
**Çamçakëzi**, **çymçakizi** ose **çumçakizi** (apo *Goma përtypse*) ësht një lëndë e ngurtë, e verdhë dhe e tejdukshme, që nxirret nga rrënja e drunjëve halorë dhe ë përdoret për ngjitje, për izolim dhe për të fërkuar harqet e veglave me tela.

Çamçakëzi është një lloj gome e përzier me një lëndë me erë të mirë dhe me sheqer, që mbahet në gojë për ta përtypur. Në pjesë të ndryshme shqiptare i njohur edhe me emërtime tjera si p.sh Ekmeki, Sakëzi etj.

## Përbëtja 
Per te bere cumcakezin te duhet keto perberje :   

Uji

Miell

Maj Birre  (maja)

Sode Buke

Krip

Vaj

Mbasi i ke perzier keto sebashku futeni ne furre 150°C per 30 minuta. E lini te ftohet dhe pastaj VUALA

nje buke e pjekur mire per ta shitur ke furra posht rruges. PRIT KJO SESHTE SI TE BEH BUK ESHTE SI TE BESH CUMCAKIZ

## Historia 
Cumcakezi doli se pari ne vitet 1840-at. E bere pare nga John Curtis. Nga vitet 1950-at John Curtis pat hap shum fabrike per te prodhuar 'cumcakezin' ajo me pare nuk ishte aq e famshe sa qe sot. Aq e mire qe me pare se sa kujtoshin se zbardhte dhembet.
Vejm ujtin ne zjarr deri sa te voloj. Merr makaronat dhe i ven ne ujin. Zgjidhe se si i do me vaj, salce ose ndonje gje tjeter. masi maron te zihen makaronat kullosni ato. pastaj hidhi vajin (ne qofse se i do me vaj) hidh salcen (Prap nese i do) ose ndonje tjeter. I lejm te ftohen dhe ja ku kemi makarona te mira. Ju pershendes mirupafshim.
Mos harro te shtish majen e bires.

## Shiko edhe këtë 
Atehere buk dhe djath shkonje  shume mire sebashku.

Por perpara sa te marresh per te ngrene duhet te msosh se nga erdhi ky term. Nje dite qe nje njeri shume i uritur po ai qe shume i varfer dhe spat leke qe te blete buk. Ai pat vetem Buk, Djath< Tomate<Kastraveca<Qep<Krip dhe vaj ulliri

Ai i pat te gjith perbersit per te bere nje sallate te thjesht. Ai qe merzitur aq shume =duke ngrene sallate qe beri nj=e spikje te re. E quajti "BUK ME DJAth" Perpara merr buken dhe pastaj merr djathin i hedh pak krip dhe vaj ulliri dhe ja ku jemi nje pjat te thjeshte por shume e shishme.

## Lidhje të jashtme 
Nejse per te bere buken sigurisht duhet te pysesh nje ekspert ato jemi ne na kontakto ne aleksimyqelefi08@gmail.com per te treguar sekretet e bukes. Na be follow ne facebook "aleksi myqelefi" "Rafail Dani".
Çanga

Çangë f. Pllakë metali ose një cope gypi, së cilës i bien për të dhënë një sinjal; tingëllima e saj. Çanga e punës (e pushimit). Çanga e alarmit. Çanga e kooperativës (e brigadës). Goditjet (tingujt) e çangës. I bie çangës. Ra çanga e parë.
Çanta

parapamje|djathtas|Çanta
Një **çantë** është një çantë e ngushtë në formë kutie me anë të fortë ose kuti e përdorur kryesisht për mbajtjen e letrave dhe e pajisur me një dorezë.

Njerëz si avokatët, biznesmenët dhe profesionistët e tjerë përdorin çantat për të mbajtur letra, dhe që nga vitet 1980, pajisjet elektronike si kompjuterët laptop dhe kompjuterët tabletë. Disa çantë kanë vetëm një hapësirë kryesore të brendshme, ndërsa të tjerat mund të kenë nënseksione, seksione fizarmonikë, xhepa të vegjël ose ndarës. Çanta mund të bëhen prej lëkure, vinyl, pëlhurë të qëndrueshme, metal të hollë (siç është alumini) ose plastike. Çanta prej lëkure, vinyl ose pëlhure mund të kenë xhepa ose mëngë të aksesueshme nga jashtë, përveç hapësirës kryesore të ruajtjes. Disa çantat e bëra prej pëlhure mund të kenë një rrip supe. Çanta zakonisht kanë një bravë për të mbrojtur përmbajtjen. Në ditët e sotme, çantat mund të kenë mbushur qese të brendshme për të mbrojtur kompjuterët laptop.

## Shiko gjithashtu 
* Çanta shkollore
Çajniku

parapamje|Çajniku
**Çajniku** ose **ibriku i çajit** është një enë që përdoret për të zhytur gjethet e çajit ose një përzierje bimore në ujë të vluar ose gati të vluar, dhe për të shërbyer infuzionin që rezulton që quhet çaj.

Është një nga përbërësit kryesorë të enëve të çajit. Çaji i thatë është i disponueshëm ose në thasë çaji ose si çaj i lirë, në të cilin rast një infuzion çaji ose filtues çaji mund të jetë një farë ndihme, ose për të mbajtur gjethet ashtu siç janë të pjerrëta ose për të kapur gjethet brenda në çajnik kur derdhet çaji. Çajnikët zakonisht kanë një hapje me kapak në pjesën e sipërme të tyre, ku shtohet çaji i thatë dhe uji i nxehtë, një dorezë për t'u mbajtur me dorë dhe një grykë përmes së cilës shërbehet çaji. Disa çajniqe kanë një sitë të integruar në skajin e brendshëm të grykës. Shpesh krijohet një vrimë e vogël ajri në kapak për të ndaluar pikimin dhe spërkatjen e grykës kur derdhet çaji. Në kohët moderne, një mbulesë termoizoluese e quajtur çaji *cozy* mund të përdoret për të përmirësuar procesin e zhytjes ose për të parandaluar që përmbajtja e çajnikut të ftohet shumë shpejt.

## Shih edhe 
* Filxhan çaji
* Çaji turk

## Referime 
* Steve Woodhead, "The Teapot Book" A.&C. Black, 2005 .
* Robin Emmerson, "British Teapots and Tea Drinking" HMSO, 1992 
* Garth Clark "The Artful Teapot" Thames and Hudson 
* Edward Bramah "Novelty Teapots" Quiller Press 

## Referime
Çapare

Një **çapare** është një instrument i zakonshëm goditjeje. Të përdorura shpesh në çifte, çaparet përbëhen nga pllaka të holla, normalisht të rrumbullakëta të aliazheve të ndryshme. Shumica e çapareve janë me lartësi të pacaktuar, megjithëse çaparet e vogla në formë disku të bazuara në dizajne të lashta tingëllojnë një notë të caktuar (të tilla si crotales). Çaparet përdoren në shumë ansamble duke filluar nga orkestra, ansamblet e goditjeve, grupet e xhazit, grupet e metaleve të rënda dhe grupet marshuese. Bateritë zakonisht përfshijnë të paktën një crash, ride, ose crash/ride, dhe një palë çapare hi-hat. Një luajtës i çapares njihet si **cimbalist**.
Çapa

**Çapa**, vegël bujqësore për të prashitur, që ka teh si sqepar në njërën anë, dy dhëmbë në anën tjetër dhe bisht prej druri.
Çarçafi

**Çarçafi**, pëlhurë e gjerë, zakonisht e bardhë, që shtrohet mbi dyshek ose që i vihet jorganit a batanijes nga faqja e brendshme për t'i mbajtur pastër. 

*Çarçafi*,  mbulesë e hollë, zakonisht e zezë, që hidhnin mbi krye gratë myslymane kur dilnin nga shtëpia, duke lënë zbuluar vetëm sytë.
Çardaku

parapamje|Çardak
**Çardaku** ka qenë pjesë e hapur ne katin e dytë të një tipi të banesave shqiptare në ballin e tyre ose edhe në të dy anët e tjera, zakonisht e kthyer nga jugu.

Çardaku ishte përgjithësisht i zbuluar, pa tavan, me streha të gjera dyfishe dhe me një varg shtyllash druri. Në disa banesa ishte një nga mjediset kryesore. Në banesën qytetare të periudhës feudale çardaku arriti trajta të zhvilluara me vlera të larta arkitektonike dhe dekorative, veçanërisht në Shkodër, Berat, Gjakovë, Prizren etj. Ndeshet edhe në banesat qytetare të Gjirokastrës dhe në disa banesa fshatare. Duke filluar nga mesi i shek.XIX, çardaku rrudhet e mbyllet, humbet funksionet e mëparshme.

## Shiko dhe këtë 
*Çardaku* lojë në të cilën njëra palë e lojtarëve përkulen të lidhur nga kurrizi për duarsh dhe lojtarët e palës tjetër përpiqen t'u hipi sipër (kaladibrançe).
Çarshia

**Çarshia**, treg i mbuluar. Rrugë me dyqane në të dy anë varg njëri pas tjetrit.

Kuptimi i parë i fjalës çarshi është pazar i një qyteti, ku dikur (nga shek. XVI) ushtroheshin zejtaria e tregtia, si dhe çdo veprimtari tjetër e rëndësishme publike që lidhej me jetën ekonomike-shoqërore dhe politike të vendit. Me zhvillimin dhe lulëzimin e qyteteve shqiptare në shek. XVII-XIX, çarshitë u pasqyruan dhe morën rëndësi të madhe. Çarshia më e rëndësishme me rreth 2000 dyqane ishte ajo e qytetit të Shkodrës, kurse në Rrafshin e Dukagjinit rëndësi të veçantë në shek. XVIII-XIX fitoi çarshia e Prizrenit me mbi 1000 dyqane dhe ajo e Gjakovës me rreth 700 dyqane. Çarshi të tjera të njohura kemi pasur në Elbasan, Berat, Korçë etj. Çarshia e Elbasanit e vendosur nga pjesa jugore e kalasë kishte 800 dyqane, sa edhe ajo e Korçës; kurse e Beratit arriti deri në 1000 dyqane. Thuajse të gjitha çarshitë e qyteteve shqiptare u pajisën në kohën e tyre me kulla sahatesh, minare e kupola xhamish.
Çarraniku

**Çarraniku** koçek i vogël prej thuprash ose prej dërrasash të holla, i ngritur lart mbi tokë zakonisht jashtë shtëpisë, për të mbajtur të freskët bulmetin.
Çala

**Çala**, sëmundje nxitëse e bagëtive, që i bën t'u ënjten t'u qelbëzohen indet dhe të çalojnë.
Agallari

**Agallari** është bimë barishtore shumëvjeçare, me kërcell të gjatë, me fletë gjatore e me push, që rritet në livadhe e gurishta dhe që lulëzon në qershor-gusht.
Kaladibrançe

**Kaladibrançe** ose **Çardaku** është lojë në të cilën njëra palë e lojtarëve përkulen të lidhur nga kurrizi për duarsh dhe lojtarët e palës tjetër përpiqen t'u hipin sipër dhe te qendrojne siper nderkohe qe te tjeret vazhdojne te hidhen.Njera pale e lojtareve zgjedh nje numer , pasi zgjidhet numri ata u hipin siper pales kundershtare. Pala kundershtare ka tre mundesi qe te gjeje numrin , nese ato nuk e gjejne numrin qe ka zgjedhur pala kundershatre ndodh e njejta gje , pra, pala qe nuk e gjeti numrin e pales kundershtare do te rrije perseri duke pritur qe pala kundershtare te zgjedhe perseri nje tjeter numer dhe te hidhet mbi to , nese pala qe jane "kalaja" , e gjen numrin qe ka zgjedhur pala kundershtare atehere ata nuk rrine me "kala" por cohen , ne menyre qe pala tjeter te behet kala dhe anasjelltas. Neqoftese kalaja prishet kur pala kundershtare të jete hedhur siper atehere pala qe i bie te ishte kalaja do te qendroje perseri ne vendin e tyre , dhe pala tjeter do te zgjedhe nje numer dhe do te hidhet siper kalase perseri. Nese e gjen numrin skudra qe eshte e rrasur shpeton duke u hedhur tek skuadra tjeter. Por ne qofte se nuk e gjen numrin , kjo skuader rraset serish.
27 prill

## Ngjarje 
* 1960 - Shpallet pavarësia e Togos
* 1999 - Masakra e Mejës gjatë kohës së luftës në Kosovë në fshatin me po të njëjtin emër në rrethinën e Gjakovës, Kosovë. Në këtë masakër nga forcat serbe janë masakruar shqiptarët nga Gjakova dhe rrethina e saj. Trupat e të pajetëve janë shpërndarë në pjesë të ndryshme të Kosovës dhe Serbisë.

## Lindje 
* 1820 - Herbert Spencer, filozof dhe shkrimtar anglez
* 1822 - Ulysses Grant, kryetar i 18 SHBA ve (vdiq më 1885)
* 1935 - Nico Perrone, shkrimtar dhe gazetar italian
* 1937 - Ismet Peja, këngëtar shqiptar
* 1949 - Aleksandër Lalo, kompozitor shqiptar
* 1955 - Eric E. Schmidt, biznesmen amerikan 
* 1979 - Rovena Stefa këngëtare shqiptare
* 1986 - Elena Risteska
* 1991 Ardian Bujupi

## Vdekje 
* 1521 - Ferdinand Magelani, eksplorues portugez (lindi më 1480) 
* 1605 - Papa Leo XI (lindi më 1535)
* 1982 - Skënder Petro Luarasi, shkrimtar shqiptar 
 
## Festa dhe përvjetore 
* Dita Kombëtare e të Pagjeturve
* Republika Jugafrikane - Dita e lirisë
* Siera Leone - Festa e pavarësisë
* Togo - Festa e pavarësisë
28 Prill

## Ngjarje 
* 1919 - Në Konferencën e Paqes në Paris , 32 shtete përkrahën paktin për krijimin e Ligës së Kombeve.

## Lindje 
* 1442 - Edward IV, mbret i Anglisë (v. 1483) 
* 1758 - James Monroe, 5. kryetar i SHBA-së (v. 1831)
* 1904 - P. Benedikt Dema OFM, arsimtar, studjues dhe leksikograf shqiptar.
* 1908 - Oskar Schindler, biznesmen çeko-gjerman (v. 1974)
* 1916 - Ferruccio Lamborghini, biznesmen inalian, krijues i Lamborghini (v. 1993)
* 1930 - James Baker, jurist dhe politikan amerikan
* 1937 - Sadam Hussein, politikan dhe gjeneral nga Irak
* 1941 - Ann-Margret, aktore suedezo-amerikane
* 1961 - Anna Oxa, këngëtare
* 1974 - Penélope Cruz, aktore spanjollo-amerikane
* 1981 - Jessica Alba, modele dhe aktore amerikane

## Vdekje 
* 1380 - Shën Catherine nga Siena (l. 1347) 
* 1918 - Gavrilo Princip, vrasës i Franz Ferdinandit (l. 1894) 
* 1945 - Benito Mussolini, politikan italian, kryeministër i Italisë (l. 1883)
* 1997 - Kamil Silajdžić, hafiz, babi i Haris Silajxhiqit
* 2007 - Iljaz Prokshi, shkrimtar shqiptar
## Festa dhe përvjetore 
* Barbadosi - Dita e Heroeve 
* Dita e të zhdukurve të Kosovës
Çarki

**Çarki**, sini e madhe, me buzë të cektë që përdoret për lakror ose për të shtruar përpara bukë e gjellë.