Dhelpra e Blanfordit

**Dhelpra e Blanfordit** ( *Vulpes cana* ) është një dhelpër e vogël vendase në Lindjen e Mesme dhe Azinë Qendrore .

## Emërtimi 
Dhelpra e Blanfordit është emëruar pas natyralistit anglez William Thomas Blanford , i cili e përshkroi atë në 1877. Ai njihet gjithashtu si dhelpra afgane, dhelpra mbretërore, dhelpra e qenit, dhelpra e hoarit, dhelpra e stepës, dhelpra e zezë, dhelpra mbret ( persisht : شاه‌روباه , të romanizuar :  *shāhrūbāh* ), dhelpra shkëmbore ose dhelpra Baluchistan .

Emri specifik, *cana* , është latinisht për "hoary" (kështu që emri shkencor nënkupton "dhelpra hoary", që korrespondon me një nga emrat vernacular të specieve). 

## Gama dhe habitati 
Dhelpra e Blanfordit banon në rajone gjysëm të thata, stepa dhe male të Afganistanit , Egjiptit ( Sinai ), Turkestanit ,  verilindje të Iranit , Pakistanit Jugperëndimor , Bregut Perëndimor dhe Izraelit . Mund të jetojë gjithashtu në të gjithë Arabinë (veçanërisht Oman , Jemen dhe Jordani ), pasi njëri u rapotua në rajonin Dhofari të Omanit në vitin 1984. Sondazhet e fundit  të kamerave-kurth kanë konfirmuar praninë e specieve në disa vende në malet e Jugut Sinai, Egjipt, themalet e Ras Al Khaimah  dhe Jebel Hafeet në Emiratet e Bashkuara Arabe , dhe në Arabinë Saudite .

Dhelpra e Blanford posedon flokë dhe kthetra të mprehta, të lakuara, të mprehta, të përshkruara nga disa autorë si gjysmërrethe..

Kjo dhelpër ka një aftësi për të ngjitur shkëmbinjtë dhe të bëjë hedhje të përshkruara si "mahnitëse", duke u hedhur në kreshtat 3 m (9,8 ft) mbi ta me lehtësi, dhe si pjesë e lëvizjeve të tyre të rregullta dhe ngjitjes në shkëmbinjtë vertikalë, të thërrmueshëm nga një seri hedhjesh lart seksione vertikale. Dhelprat përdorin kthetrat e tyre të mprehta, të lakuara dhe shigjetat e zhveshura për tërheqje në parvaz të ngushtë dhe bishtat e tyre të gjatë, me shkurre, si një kundërpeshë.  cilat përndryshe mbronin putrat e saj nga rëra e nxehtë. Bishti i saj është pothuajse i barabartë me gjatësinë me trupin e tij. Palltoja e saj është e lehta, me nënshartesa të bardha dhe një majë e zezë në bisht. Ndër të gjitha kanidët ekzistuese, vetëm dhelpra fenek është më e vogël se ajo e Blanfordit.

*       Lartësia e shpatullave: 30 cm (12 in)
*       Gjatësia e kokës dhe e trupit: 43 cm (17 in)
*       Gjatësia e bishtit: 30 cm (12 in)
*       Pesha: 0,9–1,5 kg (2-3 lb)

## Sjellja dhe ekologjia 
### Dieta 
Gjithëpërfshirës, ​​dhe më shumë frigivor se dhelprat e tjera. Preferon rrush pa fara, pjepër të pjekur dhe presh ruse. Përveç kësaj, ai ushqehet me insekte . Dhelpra në vresht e përmendur në Bibël në Kantiku i Kantikëve 2:15 , të përshkruara si "dhelpra e vogël që ruan vreshtat" janë shumë të ngjarë të jetë dhelpra frugivore e Blanfordit.

### Riprodhimi 
*       Koha e çiftëzimit: Janar-Shkurt.
*       Periudha e shtatzanis: 50–55 ditë.
*       Madhësia e copëzave: 4–4 komplete.
*       Laktacioni: 6-8 ditë ditë.
*       Mosha në pjekurinë seksuale: 8–12 muaj.
*       Jetëgjatësia: Në përgjithësi 4-5 vjet, por raportohet të jetojë deri në 10 vjet.

## Qëndrueshmëria 
Ndërsa IUCN e ka vlersuar dhelprën e Blanfordit në "më pak shqetësim" pasi më shumë është mësuar në lidhje me gjerësinë e shpërndarjes së saj në të gjithë Lindjen e Mesme, dihet shumë pak rreth kësaj specie dhe dobësitë e saj ndaj sëmundjeve të qenve shtëpiakë që kanë prekur aq shumë kanid të tjerët . Aktualisht, ka pak konkurrencë me njerëzit për habitat, dhe dhelpra është një specie e mbrojtur në Izrael dhe mbrohet nga gjuetia në Oman dhe Jemen. Disa gjueti për gëzof ndodhin në Afganistan, dhe nganjëherë ata mund të marrin helmin të destinuar për hienën dhe specie të tjera.

## Referime