Eminem

**Marshall Bruce Mathers III** (lindi më 17 tetor, 1972), njohur profesionalisht is **Eminem** (ndonëherë i stilizuar si **EMINƎM**) është një reper amerikan. Ai vlerësohet me popullarizimin e hip hopit në Amerikën e Mesme dhe konsiderohet si një nga reperët më të mëdhenj të të gjitha kohërave. Suksesi i tij global konsiderohet se ka thyer pengesta racore për pranimin e reperëve të bardhë në muzikën popullore. Ndërsa pjesa më e madhe e punës së tij transgresive gjatë fundit të viteve 1990 dhe fillimit të viteve 2000 e bëri atë një figurë kontroverse, ai u bë një përfaqësim i ankthit popullor të shtresës së ulët amerikane dhe është cituar se ka influencuar shumë artistë muzikorë. Këngët e tij më të njohura përfshijnë "My Name Is", "The Real Slim Shady", "Stan", "Without Me", "Lose Yourself", "Not Afraid", "Love the Way You Lie", "The Monster" and "Houdini".

Pas publikimit të albumit të tij debutues *Infinite* (1996) dhe extended play *Slim Shady EP* (1997), Eminem nënshkroi me Aftermath Entertainment të Dr. Dre dhe më pas arriti popullaritetin e zakonshëm në 1999 me *The Slim Shady LP*. Dy publikimet e tij të ardhshme, *The Marshall Mathers LP* (2000) dhe *The Eminem Show* (2002), ishin suksese mbarëbotërore dhe u nominuan për Grammy Award për Albumin i Vitit, ky i fundit u bë albumi më i shitur në mbarë botën në vitin 2002. Pas publikimit të albumit të tij të ardhshëm, *Encore* (2004), Eminem shkoi në pauzë, kryesisht për shkak të varësisë nga droga me recetë. Ai u kthye në industrinë e muzikës me publikimet e *Relapse* (2009) dhe *Recovery* (2010), ky i fundit u bë albumi më i shitur në mbarë botën për vitin 2010. Më pas ai publikoi albumet numër një në SHBA *The Marshall Mathers LP 2* (2013), *Revival* (2017), *Kamikaze* (2018), dhe *Music to Be Murdered By* (2020). Një album i dymbëdhjetë në studio, *The Death of Slim Shady (Coup de Grâce)*, u publikua në korrik 2024.

Eminem ishte gjithashtu një anëtar i grupit hip hop D12 dhe ka bashkëpunuar me reperin tjetër me bazë në Detroit Royce da 5'9" si dyshja Bad Meets Evil. Eminem luajti një version të dramatizuar të tij në filmin dramë muzikor *8 Mile* të vitit 2002. "Lose Yourself", një këngë nga kolona zanore e tij, kryesoi *Billboard* Hot 100 për 12 javë - më së shumti për një këngë solo rap - dhe fitoi Academy Award për Këngën më të Mirë Origjinale, duke e bërë atë artistin e parë hip hop që ka fituar çmimin. Ai gjithashtu bashkëthemeloi Shady Records, i cili ndihmoi në nisjen e karrierës së artistëve si D12, 50 Cent, dhe Obie Trice, dhe themeloi kanalin e tij të Sirius XM Radio, Shade 45.

Eminem është ndër artistët muzikorë më të shitur të të gjitha kohërave, me shitje të vlerësuara në mbarë botën prej mbi 220 milionë disqesh. Ai ishte artisti muzikor më i shitur në Shtetet e Bashkuara për vitet 2000, duke u renditur i treti për vitet 2010. Ai ishte artisti i parë që kishte dhjetë albume radhazi debutuan në numrin një në tabelën *Billboard* 200, dhe ka pasur pesë tekje numër një në *Billboard* Hot 100. Ai ka fituar çmime të shumta, duke përfshirë 15 Grammy Awards, 8 American Music Awards, 17 *Billboard* Music Awards, një Primetime Emmy Award, dhe një MTV Europe Music Global Icon Award. *Billboard* e quajti atë "Artisti i Dekadës (2000–2009)", dhe *Rolling Stone* e quajti atë një nga "100 Artistët më të Mëdhenj të të Gjitha Kohërave" dhe "100 Kantautorët më të Mëdhenj të të Gjitha Kohërave". Në vitin 2022, ai u fut në Sallën e Famës Rock and Roll.

## Jeta e hershme 
Marshall Bruce Mathers i treti u lind më 17 tetor të 1972 në Shën Josef Misuri.Ai është fëmija i vetëm i Marshall Bruce Mathers Junior dhe Debora Nelson. Debi ishte vetëm 14 kur ajo takoi Bruce-in 18 vjeçar dhe për pak vdiq gjatv lindjes 73 orëshe të të voglit.  Prindërit e tij ishin në një bandv të quajtur Daddy Warbucks, përpara se mardhënia e tyre të kthehej në pluhur. Bruci e la familjen pak pasi ata u zhvendosën në Kaliforni. Nga lidhje të tjera, Bruce pati dy fëmijë të tjerë, Majkell dhe Sara, ndërsa Debbi një djalë të quajtur Natan Kejn Nejt Samara.Gjatv fëmijërisë, Eminem dhe Debi lëvizvn mes Misurit dhe Michiganit, duke ndenjur rrallë në një shtëpi për me shumë se një vit ose dy dhe me shumë  te të  afërmit e tyre.  Në Misuri ata jetuan në qytete të ndryshme duke përfshirë Shen Josef, Savana, Kansas, deri sa u vendosen perfundimisht në Warren Michigan kur Eminem ishte 11 vjeç.  Si adoleshent, ai i shkruante letra babait e tij.  Sipas mamasë së tij, të gjitha këto "i ktheheshin dërguesit".  Shokët dhe shoqëria e përcaktonin Eminem si një fëmijë të lumtur por "pak të vetmuar" që shpesh ngacmohej nga nxënësit e tjerë.  Njëherë një djalë me emrin Deangelo Bailey, e rrahu Eminemin aq keq sa ai pësoi një çarje të madhe në kokë.  Kështu Debi e hodhi në gjygj shkollën në 1982 por çështja u mbyll vitin tjetër.

Eminemi shpenzoi shumicën e viteve të tij të shkollës në një klasë me njerëz me ngjyrë në lagjet e Detroitit.  Debi dhe djali i saj ishin një nga tre të bardhët që jetonin në atë bllok, dhe Eminemit i është dashur të përballet dhe të rrihet nga Afro-Amerikanët disa herë.  Si femijë, Eminemi zhvilloi një interes në tregimin e historive dhe donte të bëhej një shkrimtar librash komike, përpara se të zbulonte hip-hopin.  Eminemi dëgjoi këngën e parë rrep Reckless të Ice-T në moshën nëntë vjecare në albumin "Breakin", të cilin e mori si dhuratë nga gjysmë vellai i Debit, Ronald Polikinghorn.  Roni kryeu vetëvrasje 10 vjet më vonë.  Humbja ndikoi aq shumë te Eminem saqë ai nuk fliste për disa ditë dhe rrinte tek varri i tij. Jeta e tij në shtëpi ishte shumë e paqëndrueshme dhe Eminem disa herë zihej me nënën e tij, e cila ishte përshkruar një herë nga një psikolog sikur kishte një personalitet shumë të dyshimtë dhe paranojak“.Debi iu kundërpergjigj cdo mendimi që ajo nuk ishte mamaje ideale për Eminem kur i biri u bë i famshëm, duke thënë se ajo ishte përgjegjëse për suksesin e tij.Në 1987, Debi lejoi Kim Skot të rrinte në shtëpine e tyre ; disa vjet më vonë Eminem dhe Kim do të kalonin në një mardhënie të lëkundur. Pasi kaloi tre vjet në klasën e 9 si pasojv e notave të tij të këqija, ai e la shkollvn e mesme Linkoln në moshën 17-vjecare.Gjithsesi ai ishte shumë i interesuar në Anglisht dhe në literature, duke lënë pas dore matematikën dhe lëndët e tjera. Ai ka punuar në punë të ndryshme për të ndihmuar mamanë e tij të paguante faturat. Kur ajo ikte për të luajtur Bingo, Eminem e ngrinte zërin e majtofonit në maksimum dhe shkruante tekste.

Në moshën 14-vjeçare, ai filloi të bënte rrep me shokun e tij të shkollës Mike Ruby, duke mbajtur emrat Manix Dhe M&M, e cila më vonë u shndërrua në Eminem.Eminem u rrit dhe ishte gati për të provuar aftësite e tij në lagjen Osborn, me shokun e tij Proof për beteja rap-i.Të shtunave, dy shokët merrnin pjesë në garën e Hip HOP Shop, e cila ndodhej në West 7 Mile.Kjo pikë konsiderohej si tabani i skenvs së rrepit në Detroit.Duke u munduar të tërhiqte vëmendje në indrustinë "e zezë“ ai mori audiencë të hip hopit Underground.Që të vendoste strofa të bukura, Eminem donte të rimonte cdo fjalë ndaj shkruante fjalë dhe shprehje të mëdha kudo, sipër poshtë dhe në çdo cep të fletës.Edhe pse gjërat zakonisht dukeshin pa kuptim, stërvitja e ndihmoi atë të përmiresohej.Duke u bazuar nv ritjen e profilit dhe reputacionit të tij, ai iu bashkua disa grupeve të rrepit.I pari ishte New Jacks, dhe pasi e përjashtuan ai iu bashkua Soul Intent, që lëshoi një single në 1995.Single ishte edhe me proofin, dhe dy rreperat iu bashkuan D12, një grup me 6 veta.

Eminem u lançua me një këngë të papërfunduar në label-in e DR DRE. Pasi DRE vuri retalentin e pamasë të Eminem, ai vendosi të firmoste kontratën me të.Eminem regjistroi dy albumet e tij të para INFINITE dhe THE SLIM SHADY LP, e çuan rreperin nga detroiti drejt suksesit.Në vitin 2000-02 Eminem arriti kulmin e karrierës së tij me albumet "THE MarshALL MATHERS LP" dhe "THE EMINEM SHOW".Fama e tij arriti ndërkombëtarizimin.

Gjatë viteve 2004 2009 Eminem pati çaste depresive të cilat u pasqyruan në albumin e tij "Relapse".  
Për shkak të problemeve të tij me drogat dhe pas vdekjes se mikut te tij me te ngushte Proof, ai u mundua disa herë të vriste veten por kurrë nuk e çoi deri në fund.  
Sot Eminem është absolutisht një nga rreperat më të mëdhenj të të gjitha kohërave. Me 10 albume të suksesshme dhe mbi 90 milion albume të shitura në mbare botën, Eminem akoma i çmend fansat e tij sa her del me ndonjë kengë.Albumi i tij i fundit i lançuar në nëntor të 2013 i quajtur THE MarshALL MATHERS LP 2, është me të vertet albumi që çdo fans e priste.

## Jeta private 
Marshall Mathers ështe bërë shpesh herë subjekti i shumë mbikeqyrjeve në jetën personale.Ai është martuar dy herë me Kimberley Anne Scott, të cilën e njohu në shkollë të mesme.Ata filluan marrëdhenien e tyre shpesh herë të ndërprerë në 1989, dhe u martuan ne 1999.  Divorci i parë ishte në 2001.Në vitin 2000, Scott tentoi vetvrasje dhe e paditi repistin për një pasqyrim të shpikur të vdekjes së saj në këngën “Kim”.Ata u martuan në 2006 duke u divorcuar përsëri në me pak se 3 muaj, duke rënë dakord për të ndarë kujdestarinë e vajzës së tyre, Hailie Jade Scott (e lindur më 25 dhjetor 1995).Hailie Scott është bërë shpeshherë referimi dhe tipari kryesor në shumë këngë të Eminem-it, si “97 Bonnie & Clyde”, “Hailie’s Song”, “My Dad’s Gone Crazy”, ”Mockingbird”, “Forgot About Dre”, “Cleanin’ Out My Closet”, “When I’m Gone”, “Déjà Vu” dhe “Beautiful”.

Mathers ka adoptuar edhe dy vajza : Alaina Lainey Mathers, vajzën e motrës së Kim-it, dhe Whitney Mathers, vajzën e gruas së tij (thjeshtrën e tij).

## Probleme me ligjin 
Në 1999 mamaja e Eminem, e paditi atë për 10-milionë dollarë amerikan duke pretenduar se e ka përgojosur në tekstet e tij të Slim Shady LP, ajo fitoi vetëm US$ 1.600 si dëmshperblim në vitin 2001.

Mathers është arrestuar me 3 qershor 2000 gjatë një zënke në një dyqan makinash në Royal Oak, Michigan, me Daglas Dail, ku ai nxorri nje armë të pambushur dhe e drejtoi atë në tokë.  Ditën në vazhdim, në Warren, Michigan ai tha se kishte parë gruan e tij Kim, duke puthur mburravecin John Guerrera në një parking të Hot Rock Café prandaj Eminem e sulmoi atë.  Atij ju dhanë dy vjet liri me kusht për të dyja ngjarjet.
 
Në verën e 2001, telashet ligjore të Mathers-it vazhduan, kur atij ju dha stazh për akuza me armë të provuara nga një punonjës i Psychopatich Records, duke i dhëneë atij gjobë prej $ 2000 si edhe disa orë shërbime individuale të komunitetit.

Në 2007 muzika e *Eminem* publikoi kompaninë Eight Mile Style LLC së bashku me Martin Affiliated, kundër Apple, Inc dhe Aftermath Entertainment duke thënë se ai nuk kishte autoritetin e duhur për të negociuar me Apple për një shkarkim dixhital të 93 këngëve të Eminem në sherbimet iTune të Apple.  Çështja e Apple shkoi në gjyq në fund të shtatorit dhe u zgjidh disa ditv më vonë në favor të Eminem.

## Problemet me drogën 
Shoku i tij i grupit D12, Proof tha publikisht se Mathers nuk ishte në varësi të alkoolit dhe drogës që në 2002.  Megjithatë ai iu kthye pilulave të tij të gjumit ,,zolpidem,, që të lehtësohej nga problemet me gjumin.  Kjo i shkaktoi Eminem-it pezullimin e turneut të tij në Europe, Anger Managament, pasi ai u trajtua per rehabilitim nga një “varësi e medikamenteve të gjumit”.  Në 2009, në intervistën e talk-show-it me britanikun Jonathan Ross, Mathers pranoi se në një fazë të lartë “drogimi” ai kishte tentuar vetvrasje, duke thënë : “Unë nuk isha duke u kujdesur mjaft për veten, prandaj doja thjesht ti jepja fund”.  Ai gjithashtu konfirmoi se tani është rehabilituar dhe duke thënë : “Rapi është droga ime...  prandaj unë u detyrova tju drejtohesha gjërave të tilla që të me bënin të ndjehesha mirë. Tani rap-i ma bën këtë sërish. ”EMINEM (the best)

## Konflikti me Mariah Carey 
*Eminem* ka shkruar disa këngë duke ju referuar një marrëdhenieje me Mariah Carey, megjithëse ajo e mohon këtë.  Këngët që kanë atë në qendër të vëmendjes përfshijnë “Superman”, “Jimmy Crack Corn”, “Bagpipes from Baghdad”, “The Warning”.  Kur Eminem nxori në treg “Superman” ne 2003, Mariah nxori një kenge në albumin e saj Charmbracelet të titulluar “Clown” dhe të ngjahme me hitin e 2009 “Obsessed”.

“Bagpipes from Baghdad” e Eminem nga albumi i tij Relapse ndoshta është diss-i i tij më i mirë ndaj Mariah për polemikat që shkaktoi.  Kënga i drejtohet Mariah dhe bashkëshortit të saj Nick Cannon.  Ai iu përgjigj Eminem-it duke thënë se karriera e tij është bazuar në një “fanatizëm racist” dhe se ai mund të hakmerrej ndaj Eminem duke u tallur se ai mund ti kthehej rappit.  Më vonë Eminem konstatoi se çifti e kishte keqiterpretuar këngën e tij.  Cannon tha se ai thjesht shprehu mendimin e tij për këngën.

Në 2009 Mariah Carey nxori në treg këngën “Obsessed” të cilën ja kushton një burri të fiksuar për të pasur një marrëdhënie me të.  Cannon tha se kënga nuk ishte një fyerje drejtuar Eminem, ndërsa ky i fundit në fund të korrikut 2009 publikoi këngën ”The Warning” e cila ishte një fyerje direkte për Nick-un dhe Mariah dhe përmbante mostra zëri që nuk ishin te Mariah, por të një aktoreje kompetente.

## Ego të tjera 
Eminem përdorte edhe emra të tjerë në këngët e tij.  Emri i tij tjetër më i njohur ishte Slim Shady, ashtu si emri i albumit të tij të dytë (Slim Shady LP).  Ndërmjet këtij personaliteti bëhej i dhunshëm dhe komik.

Një tjetër karakter i tij ishte dhe Ken Kaniff.  Personaliteti i Ken Kaniff është një homoseksual që Eminem e pëdorte në këngët e tij për të talluar personazhe të tjerë.  Ky personalitet është përdorur në albumet e Eminem përveç albumit të parë (Infinite) dhe albumit (Recovery).

## Diskografia 
**Albumet studio**
* *Infinite* (1996)
* *The Slim Shady LP* (1999)
* *The Marshall Mathers LP* (2000)
* *The Eminem Show* (2002)
* *Encore* (2004)
* *Relapse* (2009)
* *Recovery* (2010)
* *The Marshall Mathers LP 2* (2013)
* *Revival* (2017)
* *Kamikaze* (2018)
* *Music to Be Murdered By* (2020)
* *The Death of Slim Shady (Coup de Grâce)* (2024)

**Albume bashkëpunuese**

* ''Devil's Night* (with D12) (2001)
* *D12 World* (with D12) (2004)
* *Eminem Presents: The Re-Up* (with Shady Records) (2006)
* *Hell: The Sequel* (with Bad Meets Evil) (2011)
* *Shady XV'' (with Shady Records) (2014)

## Turne 
**As a headliner**
* The Slim Shady LP Tour (1999)
* The Recovery Tour (2010–2013)
* Rapture Tour (2014)
* Revival Tour (2018)
* Rapture 2019 (2019)

**As a co-headliner**
* Up in Smoke Tour (me Dr. Dre, Snoop Dogg, Ice Cube dhe të tjerë) (2000)
* Anger Management Tour (me Limp Bizkit dhe Papa Roach) (2002–2005)
* The Home & Home Tour (me Jay-Z) (2010)
* The Monster Tour (me Rihanna) (2014)

## Shënime 
## Referime 
## Lidhje të jashtme 
* Faqja zyrtare