open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Muri

**Mur** (greqisht: *Πυργί/Piryí*) është fshat në qarkun i Çamërisë, Greqi. Përpara vitit 1927, fshati është njohur me emrin e vjetër në formën greke *Μούρη/Moúri*.

## Gjeografia 
Nga veriu Muri kufizohet me Margëlliçin, nga jugu me Livadharin, nga lindja me Morfatin dhe nga perëndimi me Shenicën.

**Toponimet të fshatit Mur:**(Kjo nuk është një listë e plotë të toponimeve për këtë fshat. Për më shumë informacion, shih shënimin më poshtë)

***Burim i Arapit** - burim të cilin e ka pasë ndërtuar një harap, në V.
***Dardha e Lëngët** - dardhë në faqe mali, në P.
***Fush’ e Murit** - fushë, në V.
***Grav’ e Murit** – shpellë, në L.
***Grik’ e Mesogunit** - grykë mali, në L.
***Gurët e Elimëve** - gurë qiklopikë sikur të ishin prerë me sharrë, në qëndër.
***Kënet e Kallodhiqit** - kënet e Murit, në J.
***Klisha e Murit** - kishë.
***Krejt e Murit** – kroje, në L. “Ati kanë klënë burime, po i kanë bënë krenj”.  
***Kroi Agait** – krua, në V.
***Kula e Murit** — kulë e vjetër me themele të gjërë, në rrëzen e malit, në P.
***Kulat e Musa Agait** - kulla në formë kështjelle, të cilat kanë qënë të Musa Agait nga Margëlliçi, në V.
***Liqër i Kallodhiqit** - liqen i vogël, në L. “Ki isht i glatë bara me një sahat më këmbë. Gjisma ishtë kënetë e gjisma pënohet. Ka hise dhe Morfati, po ishtë me afër Murit”.
***Porej’ e Kunguleve** - shteg kur zdrike ka mali e do kaloç kënetën për në Livadhar.
***Prroi Kallodhiqit** - përrua. 
***Qaf’ e Kallodhiqit** (edhe **Qaf e Murit**) - qafë ndërmjet dy kënetave.
***Shkall’ e Kallodhiqit** - shteg shkëmbor. “Ali Pashë Tepelena, kur shkoi me ushtrin’ e tij ne Shkallë e Kallodhiqit, për të marrë Prevezën, përpara kish nisur Hasan Çaparin me 3000 kalorës margëllëçjotë. Në ata 300 kalorës Aliu vëzhdrin edhe një djalë të vogël që nuku i kish dirsur mustaqa. - Po ti - i tha Aliu - ku vete? - Në luftë more, në Prevez shkoj; pse me pjeve? - Të pjeva se ti s’je bënë akomi, je i vogël, s’të kanë dalë mustaqet, kthehu i tha Aliu. - Më kanë dalë Pasha, po ti nuk she mirë ka sitë, se u ke mblakur! i tha djali. – Po ja u nuk të sho as lesh në faqe, e asnjë fije mustaqe. Dhe nxorri krëhërin ka xhepi Aliu, e ja citi djalit në mustaqe e në faqe, po krëri nuk i ngëci më njonjë vënt, se djali s’kish as mustaqe as lesh në faqe. Ame mua krëhërin - tha djali. Ja dha Aliu dhe ki e mori e e citi fort në mish të faqes, sa i dolli gjak dhe krëhëri qëndroi në faqe. E këpëtoi Aliu se ki e kish zëmrën të fortë, e nuk kish nevojë të kish mustaqe e lesh në faqe, dhe i thotë: - Tu lumtë or djal i Margëllëçit, se vërtet qënkeni të gjithe të kllëçit. E puthi në ballë, i shtrëngoi dorën dhe i tha: “Udh’ e mbare të kloftë, bjeri kalit dhe zuri shokët. Thonë se ki djalë ka klënë ka kabileja e Balenje të Luaratit”.
***Ura** - urë që lidh Margëlliçin me Pargën, afër qendrës.
***Vij’ e Mullirit** – vijë uji që kalon mbi një mur të lartë 5 m, në J.

## Demografia 
**Familjet në fshatin Mur:**

Muri (Thodhori Muri), etj.

## Lidhje të jashtme 
*vendndodhja

## Burimet
Manxhari

**Manxhar** (greqisht: *Κυπάρισσος/Kipárissos*) është fshat në qarkun i Çamërisë, Greqi. Përpara vitit 1958, fshati është njohur me emrin e vjetër në formën greke *Μαντζάριον/Mantzárion*. Në vitin 1960 emri i vendbanimit ishte ndryshuar prej *Άγιος Αρσένιος/Áyios Arsénios* më emrin greke të tjerë si *Κυπάρισσος/Kipárissos*.

## Gjeografia 
Nga veriu Manxhari kufizohet me Sollopinë, nga jugu me lumin Kalama, nga lindja me Muzhakën dhe nga perëndimi me Sklavin.

**Toponimet të fshatit Manxhar:**(Kjo nuk është një listë e plotë të toponimeve për këtë fshat. Për më shumë informacion, shih shënimin më poshtë)
 
***Grava** — shpellë që nxën gjer më 200 kokë bagëti t’imta.
***Klisha e Shënjanit** – kishë, në L.
***Klisha e Topallit** – kishë, në L.
***Lumi i Kalamajt** — lumi Kalama, në J.
***Qiparisi** - kodër e veshur me lisa, në V.
***Shnminai** — kishë, në V. 
***Shpell’ e Shënminait** – shpellë, në V.
***Ullit e Qeparisit** – ullinj, në V.
***Vaj’ e Vratilës** - va lumi që del në Vratilë, në J.

## Demografia 
Fshati ishte dhe ende është e banuar vetëm nga popull shqipfolës ortodokse.

**Familjet në fshatin Manxhar:**

Bimenj, Filenj, Hito (Nikoll Hito), Jori, Kolo, Kostaqenj, Kulla, Lolenj (Shull Lolo), Llollo (Gaq LIollo), Llambro, Miçello, Nikolla (Bush Nikolla), Qirjenj (Kristo Qirjo), Shafllanenj, Shkodra (Shozho Shkodra).

## Burimet
Çifliku i Gurrëzës

**Çiflik i Gurrëzës** (greqisht: *Κάτω Παλαιοκκλήσι/Káto Palaiokklísi*) është fshat në qarkun i Çamërisë, Greqi. Përpara vitit 1927, fshati është njohur me emrin e vjetër në formën greke *Τσιφλίκι Γκούρζα/Tsiflíki Gkoúrza*.

## Gjeografia 
Nga veriu Çifliku i Gurrëzës kufizohet me Gurrëzën, nga jugu me Sollopinë, nga lindja me Ravostivën, nga juglindja me Gollain dhe nga perëndimi me Picarin.

**Toponimet të fshatit Çiflik i Gurrëzës:**(Kjo nuk është një listë e plotë të toponimeve për këtë fshat. Për më shumë informacion, shih shënimin më poshtë)

***Ar’ e Lelos** - arë, në P.
***Ar’ e Prifte** - arë, në P.
***Ar’ e Qirko Tushes** – arë, në J. 
***Ar’ e Stavro Llollit** – ara, në P.
***Bregu i Lalos** - breg, në P.
***Burima e Çeflikut** - burim, në V. 
***Gërmadhat** - ara ,në P.
***Klisha e Çeflikut** - kishë në një kodër me pyll, në V.
***Kondizma e Qafës Sotiros** – kondizmë, Aty me 6 gusht të çdo viti bëhet panair.
***Kroi i Xhavellës** - krua, në  J.
***Llak e Kokomares** - pyll me përall, mare, sqinde, shkoza etj..në V. Në këtë vend u vra pabesisht nga grekët atdhetari trim Koç Karai nga Gurrëza (nga Çifliku i Gurrëzës) sepse gjithë jetën punoi për çështjen shqiptare, kundër politikës shoviniste greke.
***Prroi Gërmadhës** – përrua, në P.
***Prroi Pillit Vjetër** – përrua, në J.
***Qaf’ e Sotiros** - qafë mali nga ku kufizohet ky fshat me Gollain, në JL.

## Demografia 
Fshati ishte dhe ende është e banuar vetëm nga popull shqipfolës ortodokse.

**Familjet në fshatin Çiflik i Gurrëzës:**

Borodhimenj, Fotenj, Karai, Kilenj, Kulenj, Shokolenj.

## Lidhje të jashtme 
*vendndodhja

## Burimet
Trey Parker

parapamje|Trey Parker
**Trey Parker** (i lindur **Randolph Severn Parker III**, 19 tetor 1969), është aktor, humorist, regjizor, producent, dhe skenarist amerikan, që është më i famshëm për krijimin e *South Park*, bashkë me partnerin dhe shokë të ngushtë, Matt Stone.
Allasonja

**Allasonjë**, (greqisht: *Ελασσόνα/Elassóna*) është një qytet në veriperëndim të Thesalisë, Greqi. Në të ndodhet xhamia e Muharrem Pashës.
Bambi 2

***Bambi 2*** është një film i animuar amerikan, dhe një vazhdim të filmit e , *Bambi*. Filmi u shfaq për herë të parë në , dhe morri shqyrtime pozitive nga kritika të ndryshme. *Bambi 2* është shkruar dhe drejtuar nga Brian Pimental dhe fitoi cmimin ASIFA si filmi më i mirë i animuar.

## Lidhje të jashtme 
*
Bensheim

**Bensheim**  është një qytet në qarkun Bergstraße, në jug të landit Hese, Gjermani. Qyteti shtrihet pranë vargut malor Odenwald, por njëkohësisht ka pamje të gjerë në luginën e Rinit. Me pothajse 40,000 banorë është qyteti më i populluar i qarkut. Në vitin 1976, qyteti mikpriti festivalin e 16-të shtetëror Hessentag.

## Galeria fotografike 

Skeda:Rathaus Bensheim 2.jpg|Il Municipio
Skeda:Rodensteiner Hof.jpg|Rodensteiner Hof
Skeda:Fürstenlager Bensheim.jpg|Fürstenlager
Skeda:Schloss Auerbach.jpg|Il Castello Auerbach

## Projekte të tjera 
## Lidhje të jashtme 
* Faqja zyrtare 
* Parku kombëtar Fürstenlager 
* Bensheim në faqen e internetit të Muzeut të Holokaustit
Rrashi

**Rrashi** është një fshat në komunën Postribë në rrethin e Shkodrës të Shqipërisë.

## Shih edhe
Greva e urisë e ish të përndjekurve politikë (2012)

250px|parapamje|djathtas|Pamje nga grevistët
**Greva e urisë e ish të përndjekurve politikë** është një grevë që nisi më 21 shtator 2012 në Tiranë nga rreth 20 ish të përndjekur politikë gjatë viteve të komunizmit. Greva nisi vetëm për qëllime ekonomike, pasi kërkojnë që shteti shqiptar ti paguajë për vitet e vuajtjes në burg (2000 lekë për çdo ditë burgim).

Gjatë grevës, dy grevistë Gjergj Ndreca (51 vjeçar) dhe Lirak Bejko (47 vjeçar) i vunë zjarrin vetes me benzinë në shenjë proteste për neglizhencën që po u bëjnë strukturat shtetërore. Greva u mbyll në ditën e saj të 31-të.

Greva u dënua pothuajse nga të gjitha degët e shoqatave të të përndjekurve politikë si një grevë politike e nxitur dhe organizuar nga Partia Socialiste dhe kryetari i saj Edi Rama për të rrëzuar qeverinë.

## Ecuria e grevës 
* 21 shtator - nis greva e urisë nga rreth 20 ish të përndjekur politikë.
* 8 tetor - vetëdigjet Gergj Ndreca.
* 10 tetor - vetëdigjet Lirak Bejko.
* 13 tetor - *Forumi Shqiptar Amerikan për Demokraci* organizoi një manifestim solidariteti në Nju Jork, në mbështetje të grevistëve të urisë. Ish-këshilltari i qytetit të Nju Jorkut dhe miku i "Shoqërisë Shqiptaro-Amerikane" mbajti një fjalim që tregon solidaritetin me grevistët e urisë dhe u kërkoi pjesëmarrësve të mos heshtin në lidhje me kauzën e tyre.
* 14 tetor - Eduard Kukan, kryetar i Delegacionit të Parlamentit Evropian tha në një intervistë "Unë e kuptoj se ata janë duke kërkuar kompensim për vuajtjet që kanë duruar në burgun e regjimit komunist. Unë shpresoj se qeveria do t'i ndjekë dhe do të përpiqet për të zgjidhur këtë situatë, sepse kur qeniet njerëzore vuajnë, atëherë është e nevojshme që situata të merret në mënyrë të qartë se me të gjithë seriozitetin."
* 14 tetor -  Lavdosh Beqo, 81 vjeçari me nënshtetësi franceze deklaroi: "Ne do të qëndrojmë deri në vdekje dhe nuk do ta lëmë sakrificën e dy miqvë tanë, që u vetëdogjën të kalojë kot".
* 14 tetor - Vetëm tre gazetarë dhe një fotograf u lejuan të vizitojnë çadrat e grevistëve. Atë ditë, 50 gazetarë protestuan para zyrës së Kryeministrit, duke denoncuar mungesën e qasjes në grevë dhe refuzimin e qeverisë për të dëgjuar kërkesat e grevistëve.
* 15 tetor - Në mbledhjen e grupit parlamentar të Partisë Demokratike, Berisha deklaron se një ish trafikant drejton grevën e ish të përndjekurve dhe se Partia Socialiste kur ishte në pushtet dëmshpërbleu financiarisht Ramizin dhe Nexhmijen, por jo ish të dënuarit e regjimit  , ai pretendoi se greva e tyre ishte politike dhe udhëhiqej nga një kriminel ordiner, i cili dikur drejtonte një shtëpi publike në Tiranë ku brutalisht shfrytëzoheshin gra dhe vajza. Ai vazhdoi duke thënë se "për fat të keq, ky grup përfaqëson vetëm Skënder Tufën, Edi Ramën, Gramoz Ruçin dhe ish-Presidentin Bamir Topi".
* 2 nëntor - Ndërron jetë Lirak Bejko, protestuesi që u vetëdogj më 10 tetor.

## Rererenca 
## Lidhje të jashtme 
* Zhvillime nga greva e urisë hap pas hapi në Top Channel. 
* Artikulli: Albania ex-prisoners stage fire protests over payments në BBC News 
* Former Albanian political prisoner sets himself on fire to press authorities over compensation
Iliriana Mezini

**Iliriana Mezini** lindi në një familje intelektualësh, e ëma me prejardhje nga Kosova ndërsa i ati nga Tirana. Që në vogëli është marrë me shkrime në organe të ndryshme të shtypit si: revista "Fatosi", "Pioneri", gazeta "Zëri i Rinisë", gazeta "Studenti", revista "Shqiptarja e Re".

Ka bashkëpunuar me dy redaksi në Radio Tirana, atë të kulturës dhe të muzikës. Shkruante radiodramatizime për "Teatrin në mikrofon" dhe tekste këngësh nëpër anketa muzikore e festivale. Disa nga këto këngë kanë qenë edhe fituese.

Iliriana Mezini ka mbaruar Fakultetin e Shkencave Politiko – Juridike, dega Drejtësi pranë Universitetit Shtetëror të Tiranës. Është diplomuar në vitin 1974 si juriste. Ka punuar në organet e drejtësisë dhe ndërmarrje shtetërore deri në vitin 1991 kur u shkurtua padrejtësisht nga puna si juriste e ndërmarrjes. Kaloi shumë vite në emigrim. Pas kthimit në atdhe, ajo merret me krijimtari letrare dhe përkthime.
Brenga të shoqërisë sonë

**Brenga të shoqërisë sonë** Gjinia: Refleksione. Autore Iliriana Mezini. Shtëpia botuese: "Grand Prind".
Viti i botimit 2009. Faqet e librit 304. ISBN 978-99956-714-5-7
Porfida, ballo në Versailles

**Porfida, ballo në Versailles** Gjinia: Roman. Autore Mira Meksi. Shtëpia botuese: "Onufri". Viti i botimit 2012. Faqet e librit 184. ISBN 978-99956-87-90-8

Mbi librin

Në vigjilje të fundmijëvjeçarit që lamë pas, Shqipëria totalitare, e kruspullosur në vetvete, i përngjan një çmendine; ndërkohë që çmendina e vërtetë, e cila mban të ngujuar elementët më të rrezikshëm për ideologjinë sunduese, shndërrohet në paradhomën që përgatit rininë për botën e lirë nëpërmjet një balloje dhe në vazhdën e një parfumi...
Perëndia mbrapsht dhe e dashura

**Perëndia mbrapsht dhe e dashura** Gjinia: Roman. Autori: Visar Zhiti. Shtëpia botuese: "Omsca 1". Viti i botimit 2004. Faqet e librit 288. ISBN 978-99927-52-49-1

## Mbi librin
Romani ka në qendër të tij një histori dashurie, në kohën e dënimeve gjatë diktaturës komuniste, në Vendin e urrejtjeve, të internimeve e burgjeve politike. Ishte një dashuri me D të madhe, një nga ato që përmbledhin në vetvete e shpalosin me forcë të gjitha shfaqjet e saj të mundshme, që nga pasioni fizik, fuqia e mishit dhe e gjakut deri tek idealja, poezia, kënaqësia eprore së bashku me dhimbjen sfilitëse e asgjësuese dhe vetëflijimin që, përmasat e saj, dashje pa dashje, bëjnë të detyrueshëm në prani të fundit tragjik të elementit kryesor të çiftit.

Por dashuria vazhdon edhe pas vdekjes, ajo ka fuqinë që i jep amshimi. Shkëndija e parë e kësaj dashurie ndizet në një mjedis të pazakontë, në një sallë gjyqi, në të cilën një vajzë e re, gjimnaziste shkodrane, përgjigjet para një trupi gjykues të diktaturës së proletariatit për idetë e saj, të shprehura në shkollë e jashtë saj, ide që bien ndesh me regjimin komunist dhe një realitet të ngurtësuar e të mbështetur në dogma dhune e mashtrimi.

Në atë sallë rastësisht ndodhet një ushtar, një djalë i ri nga Lushnja, vendbanimi i autorit, për të cilin imazhi i vajzës së bukur "reaksionare" mbetet i ngulitur në mendje e i rrënjosur në zemër. Shkëndija e asaj dite gjyqi kthehet në një flakë të madhe mbas disa vitesh kur vajza, e internuar në Bedatin e largët, buzë Kënetës së Karavastasë, mbas kryerjes së dënimit, takohet me djaloshin që vinte çdo ditë nga qyteti për të punuar në ndërtim. Është një nga ato dashuritë "e ndaluara", për shkatërrimin e të cilave, në "Absurdlandin" shqiptar aktivizohej një aparat i tërë partiak e shtetëror që fliste e vepronte nëpërmjet Sigurimit të Shtetit, përfaqësuesit më tipik e më të egër të "shtetit proletar".

Ema Marku dhe Feliks Kondi portretizohen me mjeshtëri nga autori e dalin nga penda e tij si njerëz të gjallë, me të cilët lexuesi simpatizon dhe ka përshtypjen se njihet prej kohësh. Fati i tyre e rrëmben atë, e bën pjesëmarrës në jetën e tyre, në çdo grimcë të saj, e bën të gëzohet, të ngazëllehet, të padisë, të luftojë, të eksitohet, të ndiejë dhimbjen, zhgënjimin, vetëdijen e pamundësisë për të ndryshuar kursin e ngjarjeve në betejën qytetare për të sendërtuar atë rend gjërash, në të cilin individi të mos kushtëzohet nga shteti në krijimin e jetës së tij.
Funerali i pafundmë

**Funerali i pafundmë** Gjinia: Roman. Autori: Visar Zhiti. Shtëpia botuese: "OMSCA-1". Viti i botimit 2003. Faqet e librit 180.
Mëmëdhembje

**Mëmëdhembje** Proza me Autor Shkëlqim Çela. Shtëpia botuese: "Albin". Viti i botimit 2008. Faqet e librit 224.
Liberalet

LIberalët i kundërshtonin Konservatorët duke u mbështetur ne idetë e iluministëve francezë dhe te atyre evropianë.Liberalët ishin për mbrojtjen dhe respektimin e të drejtave te njeriut,lirinë e mendimit,te besimit etj.Ata nuk e kundërshtonin monarkinë, por këmbëngulnin në zgjerimin e kompetencave të parlamentit ne drejtimin e vendit(monarki kushtetuese),pra ata ishin për një mënyrë të re te qeverisjes.
1000 receta gatimi

**1000 receta gatimi** Gjinia: Gatim. Autore Evgjeni Harizi. Shtëpia botuese: "EDFA". Viti i botimit 2008. Faqet e librit 516. ISBN 978-99943-644-3-X
Zija Dibra

**Zija Dibra** (Dibra, 1890 - Harizaj, 20 janar 1925) qe ish-oficer e agjitator i xhonturqve, ushtarak, ministër i shtetit shqiptar, dhe revolucionar shqiptar i sovjetikëve.

Radhitet në krahun e opozitës, në atë që u quajt "Lidhja e Shenjtë" dhe Irfan Ohrin ku qe bërë pjesë e një organizate antizogiste të themeluar nga Aqif pashë Elbasani.

Mbi bazën e një ujdie të bërë, lejohet të kthehet në Shqipëri. Falet më 2 qershor 1924 nga Kuvendi Kushtetues, kthehet në qershor të 1924. Përkrahu Lëvizjen e qershorit dhe qeverinë Noli të dalur pas saj.

Me ardhjen e Zogut në pushtet arratiset për në Jugosllavi, por autoritetet e atjeshme e kthejnë. I akuzuar në atdhe për "çështje bolshevike" më 20 janar 1925 u vendos të internohej prej Durrësit në Berat, i shoqëruar nga një aspirant i vetëm.

Në Harizaj të Kavajës, i iku aspirantit dhe u përpoq të arratisej me kalë. Pas thirrjeve të aspirantit, nuk u bind të kthehej dhe u gjuajt prej tij duke e kapur plumbi në kokë.

## Referimet
Mirolub Jevtiq

thumb|right|250px
**Prof Miroljub Jevtiq**, profesor në Fakultetin e Shkencave Politike në Beograd.

Jevtiq ka lindur në vitin 1955 në Vranjë, Serbi. Udiplomua në Fakultetin e Shkencave Politike, Universiteti i Beogradit, magjistroi me tezën "Konceptim islam i luftës dhe rolin e Konferencës Islamike në ruajtjen e paqes", në Fakultetin Juridik, ndërsa doktoroi me tezën " Xhihadit modern dhe Lufta" në Fakultetin e Shkencave Politike.
Ësht themelues dhe kryeredaktor revistës “Politika I religija"(Politika dhe feja") kjo është revistë shkencore me renome në botë, kushtuar veprave të botuara në këtë discipline,e cila filloi të shtypet në Beograd në shkurt 2007. Revistën e shtyp "Qendra për Studimin e fesë dhe tolerancën fetare."

## Kariera në FSHP në Beograd 
* Asistent praktikant 1983
* Asistent 1985
* Docent 1988
* Profesor i angazhuar 1993
* Ligjirues i rregullt 1998, lënda "Politokologjia dhe religjioni"

## Veprat e botuara 
„Religija i politika – uvod u politikologiju religije“, Instituti pwr studime politike dhe FSHP Beograd, 2002, ISBN 86-7419-048-0

„Savremeni džihad kao rat, I izdanje 1989, Nova Knjiga, Beograd, ISBN 86-7335-052-2, botimi i II , Grafomotajica, Prnjavor, 1995, ISBN 86-7116-001-7,botimi i III ,

Nikola Pašić, Beograd, 2001, ISBN 86-7987-010-2

„Od Islamske deklaracije do verskog rata u BiH“, botimi i I Filip Bišnjić, Beograd, 1993, ISBN 86-7363-125-4,botimi II Grafomotajica, Prnjavor, Republika Srpska, 1995, ISBN 86-7116-002-5

„Albanci i Islam“, Grafomotajica, 1995, ISBN 86-7116-003-3

„Islam u delu Ive Andrića“, autorsko izdanje, Beograd, 2000, Prosveta Internacional, Beograd

„Sve naše zablude“, autorsko izdanje, Beograd, 1998, Prosveta internacional

„Islam i geopolitička logika" /koautor/ Koving-inžinjering, 1995, Beograd

"The Crime Awaits the Punishment", Novi Sad, 1997, Megilot publišing, olet-press/Imel-publišing, Srpsko Sarajevo, ISBN 86-7170-001-1 /koautor

„Muslimani između vjere i nacije"/koautor/, Narodna i univerzitetska biblioteka Petar Kočić Banja Luka, Banja Luka, 1996, ISBN 86-7044-030-X

## Lidhje të jashtme 
* Prezentimi në sajtin e FSHP 
* Сербијана: Mirolub Jevtiq 
* Intervistë në Гласу Јавности 11. 12. 2006
Felix Baumgartner

**Felix Baumgartner** (Salzburg, 20 prill 1969 - 17 korrik 2025) është një parashutist austriak.

Në tetor 2012, ai u përgatit për hedhjen nga lartësia më e madhe që është bërë ndonjëherë me parashutë, një përpjekje për të kaluar shpejtësinë e zërit. Pas një sërë vonesash hedhja u zhvillua të dielë më 14 tetor, 2012 mbi Roswell, New Mexico. 

Ai u hodh poshtë nga lartësia 39 km dhe pas 4 minuta dhe 19 sekonda nga hedhja, ai u bë njeriu i parë që kalon shpejtësinë e zërit në rënie të lirë. Ai arriti një shpejtësi maksimale prej 1342 km/h. Dhjetë minuta pas kërcimit ai zbarkoi në mënyrë të sigurtë në tokë. Ngjitja u krye me një balonë me helium rrth 230 metra të lartë dhe morri 2,5 orë kohë.

Baumgartner më herët ka kryer edhe hedhje të tjera ekstreme, më 1999 nga Kullat Petronas në Kuala Lumpur (Malajzi) si dhe kalimi i Kanalit të la Manshit me një kostum që i ngjan formës së shpendëve.

Baumgartner vdek 17 korrik 2025 56 vjec.

## Lidhje të jashtme 
* Faqja zyrtare e Felix Baumgartner 
* Red Bull Stratos Project
Petraq Xhaçka

**Petraq Xhaçka** ka lindur në Tiranë më 14 prill 1932, ku kreu edhe shkollën e mesme.  Është i biri i Vasil Xhaçkës, themelues i letërsisë shqiptare për fëmijë.  Studimet e larta i kreu në Institutin e Naftës "Gubkin" të Moskës, në vitin 1959 dhe i përfundoi ato me diplomë të shkëlqyer.

Gjatë periudhës 1960 deri në vitin 1983, Petraq Xhacka ka pasur drejtim teknik, kryesisht në shërbimin gjeologjik të naftës e të gazit. Për këtë rol të rëndësishëm, është nderuar dy herë me çmimin e Republikës dhe me shumë Urdhra dhe Medalje të Larta

Ka botuar dy libra, tekste të Universitetit për fushën e gjeologjisë dhe të naftës. Ka qenë përfaqësues shkencor në delegacione, simpoziume e kongrese ndërkombëtare për naftën si në Kinë, Francë, Greqi, Jugosllavi, Itali, Irak etj.

Dënohet me burgim në vitin 1986 "si sabotator" në sektorin e naftës. Në vitin 1992, Gjykata e Lartë e rishikoi procesin dhe ju dha pafajësia e plotë.
Bardhyl Angjeli

**Bardhyl Angjeli** lindi në Tiranë më 1 Maj të vitit 1941. Ish basketbollist dhe trajner shqiptar. Ai luajti për skuadra si Dinamo Tirana, Partizani dhe Apoloni. Ai e udhëhoqi për shum vite Apoloninë si trajner.

## Referime
Woodhouse, Zerva dhe Çamët (Woodhouse, Zervas and the Chams)

**Woodhouse, Zerva dhe Çamët (Woodhouse, Zervas and the Chams)** Libër dygjuhësh shqip dhe anglisht.  (Bilingual book, Albanian and English). Autori: James Pettifer. Shqipëroi: Xhevdet Shehu. Shtëpia botuese: "Onufri", 2010. Faqet e librit 64. ISBN 978-99956-87-04-5

Mbi librin

Historia e ngjarjeve në Epir dhe në Çamëri gjatë Luftës së Dytë Botërore në periudhën e Luftës Civile Greke vetëm sa ka nisur të trajtohet seriozisht nga historianët në studimet e tyre. Tri vende janë të përfshira thellësisht në këtë çështje: Greqia, Shqipëria dhe Britania, por që, për një arsye a tjetrën, shumë pak studime serioze historike janë bërë në këto vende gjatë Luftës së Ftohtë.
Ornela Vorpsi

thumb|Ornela Vorpsi (portret)

**Ornela Vorpsi**, u lind në Tiranë, më 1968. Ajo është fotografe, piktore dhe shkrimtare nga familja Vorpsi. Ornela ka studiuar ne Akademinë e Arteve ne Brera, Milano, dhe ka jetuar dhe punuar ne Paris që nga viti 1997. Në vitin 2021, ajo u quajt një nga 35 shkrimtarët më të mirë të Evropës në kategoriine Fiksioni Europian më i Mirë nga Alexander Hemon dhe Zadie Smith. 

## Novels 
* 2001 – *Nothing Obvious (Asgjë nuk është e dukshme)*
* 2003 – *The Country Where One Never Dies (Vendi ku nuk vdes kurrë)*
* 2006 – *Pink Glass (Xham Rozë)*
* 2007 – *The hand that does not bite (Dora që nuk kafshon)*
* 2010 – *Drink Cocoa van Houten! (Pini kakao nga Houten!)*
* 2012 – *Fuorimondo*
* 2015 – *Travel Around the Mother (Udhëtim rreth nënës)*

## Lidhje të jashtme
#http://www.thelmagazine.com/newyork/know-your-future-nobel-laureates-best-european-fiction-2010/Content?oid=1528546 
#Album photo Ornela Vorpsi
#“Enlightening Encounters.” *Google Books*, Google, 27 Jan. 2015, . Recieved 17th March 2022.
#"Vorpsi prend corps" . *Libération.fr*. Retrieved 17th March 2022.
#SAVIGNEAU, JOSYANE. "Ornela Vorpsi : éclats de mémoire d'une exilée". *Le Monde.fr* (in French). ISSN 1950-6244. Retrieved 17th March 2022.
#"Ornela Vorpsi: me, Albania and the 'whoring of the human race'"  Retrieved 17th March 2022.
#"Tirana International Literature Festival" Archived from the original on 13 May 2016. Retrieved 17th March 2022.
#Vorpsi, Ornela (2001). *Nothing obvious*. Zurich New York New York City: Scalo Distributed in North America by D.A.P. ISBN 3-908247-32-2 Retrieved 17th March 2022.
#"Kosovo 2.0 – Ornela Vorpsi: Creativity is her home"Archived fromthe originalon 3 June 2016. Retrieved 17th March 2022.
#Jeff Waxman. "Ornela Vorpsi's "The Country Where No One Ever Dies""*Words Without Borders*. Retrieved 17th March 2022.
#Vorpsi, Ornela (2009). *The country where no one ever dies*. Champaign Ill: Dalkey Archive Press.ISBN 978-1-56478-568-8 Retrieved 17th March 2022.
#Vorpsi, Ornela (2012). *Fuorimondo : storia di una ragazza di oggi* (in Italian). Torino: Einaudi. ISBN978-88-06-21015-1 Retrieved 17th March 2022.
Vera Zheji

**Vera Zheji** **Plumbi** (30 Janar 1933 - 17 gusht 2024) ishte një folëse në Radio dhe aktore e filmit dhe teatrit shqiptar. E nisi punën si folëse në Radio Tirana në vitin 1948. Emisionet e saj të para kanë qenë emisionet e rinisë. Krijoi emisione të ndryshme si: *Bota e përrallave*, *Universiteti popullor i radios*, *Enciklopedia e radios* e disa të tjera, të cilët u identifikuan me mënyrën e saj unikale të të lexuarit jo vetëm për lajme, por dhe për gjëra kulturore.

Në vitin 1975 Vera Zheji lë përfundimisht Radion dhe emërohet pedagoge e Fjalës Artistike në degën e teatrit, në Institutin e Lartë të Arteve, deri në vitin 1988 kur doli në pension. U nda nga jeta më 17 gusht 2024.

## Filmografia 
* Familja ime (1987) - Zyli
* Dhe vjen nje dite (1986) - Halla e Klarës
* Mësuesi i letërsisë (1985) - Vjerra e Samiut
* Shi ne plazh (1984) - Sanda
* Zemra qe nuk plaken (1977) - Zonja e radios

## Lidhje të jashtme 
Nderohet Vera Zheji 

## Referime
Barbullushi

**Barbullushi** është një fshat në komunën Bushat të Rrethit të Shkodrës në Shqipëri.

## Shih edhe
Spitali Ushtarak në Tiranë

**Spitali i Përgjithshëm Ushtarak** (sot **Spitali Ushtarak Qendror Universitar**), një ndër përkujdesjet e para të Mbretërisë Shqiptare, u themelua dhe nisi rrugëtimin e tij prestigjioz në nivel kombëtar më 26 shtator 1929.

## Historia 
Vlera e përgjithshme e investimit fillestar në 1929 arrinte shifrën 548 894 88 franga ari, një shumë e madhe për kohën.  Themelimi i këtij spitali lidhet ngushtë me emrin e madh të mjekësisë shqiptare, nënkolonel dr. Jani Basho, drejtori i parë i tij në vitet 1929–1935, njëherësh themelues i spitaleve qendrore të Shqipërisë: Spitalit Civil, sot spitali nr.1, dhe atij Ushtarak, sot spitali nr.2 (Qendra Spitalore Universitare “Nënë Tereza”). Jani Basho do t’i sillte nga zemra e Europës, pikërisht nga Vjena, projektet e këtyre spitaleve – vepra të arkitektit vjenez Kohler. Atje ai kishte kryer edhe studimet në fushën e mjekësisë, ku qe lauruar me medalje të artë si fitues i vendit të parë në Fakultetin e Mjekësisë te Universitetit te Vjenës dhe i cilësuar “Unicus Medicus Doktor” (mjek i veçantë).  Spitali i Përgjithshëm Ushtarak ishte mjaft i bukur dhe modern për kohën, funksionoi si i tillë deri më 1957, në harmoni dhe afër me Spitalin e Përgjithshëm Civil. Në vitin 1957 Spitali Ushtarak u transferua dhe u vendos aty ku është aktualisht, në Laprakë.

## Referime
Monte Santanxhelo

'''Monte Sant'Angelo** është qytet në Itali. 
 
## Historia 
* **Monte Sant'Angelo''' është krijuar në vitin 1000.

## lidhje e jashtme 
* Monte Sant'Angelo
Sali Allmuça

**Sali Allmuça** studjoi në Akademinë e Arteve në Tiranë, punoi si piktor filmi, por edhe si lektor në Akademi për „Grafikë të Aplikuar“, deri sa në vitin 1990 do të largohej në drejtim të Gjermanisë. Allmuça ndonëse ka përfituar mjaft nga jeta në Perëndim edhe sot e kësaj dite i mbetet mirënjohës shkollës dhe formimit të tij në Shqipëri.
100 vjet Pavarësi – Flamuri që Ringjalli një Komb

100 vjet Pavarësi – Flamuri që Ringjalli një Komb: 1912-2012

Libri “100 vjet Pavarësi – Flamuri që Ringjalli një Komb” është një botim i veçantë dhe historik, i shkruar nga dy autorët e njohur shqiptarë, Moikom Zeqo dhe Dëshira Jazexhiu, me redaktimin e Anila Haruni (Konomi). Publikuar në vitin 2012 nga Shtëpia Botuese "Erik", ky libër përmban një vëllim të rëndësishëm prej 184 faqesh, i cili sjell për lexuesin një pasqyrë të plotë të ngjarjeve që kanë çuar në shpalljen e Pavarësisë së Shqipërisë dhe themelimin e shtetit modern shqiptar.

Libri përqendrohet në një periudhë historike të rëndësishme për Shqipërinë, duke u fokusuar në ngjarjet që çuan në shpalljen e Pavarësisë më 28 nëntor 1912 dhe në zhvillimet që pasuan për themelimin e shtetit shqiptar. Ai sjell një koleksion të pasur me fakte historike të panjohura më parë, të cilat janë mbështetur në dokumente origjinale dhe burime të rralla arkivore. Këto fakte janë të ndërthurura me fotografi të publikuara për herë të parë, duke ofruar një perspektivë vizuale të ngjarjeve dhe figurave kryesore të asaj kohe.

Në këtë libër, autorët Moikom Zeqo dhe Dëshira Jazexhiu theksojnë rolin e figurave të rëndësishme kombëtare, si Ismail Qemali, babai i Pavarësisë së Shqipërisë, dhe të tjerë atdhetarë dhe intelektualë të shquar që kanë luajtur një rol vendimtar në formësimin e identitetit kombëtar shqiptar. Nëpërmjet biografive të këtyre personazheve, libri u jep lexuesve një kuptim më të thellë të sakrificave dhe përkushtimit që u nevojit për të arritur pavarësinë.

Një nga temat qendrore të librit është flamuri shqiptar, simboli që përfaqëson ringjalljen e kombit shqiptar pas shekujve të robërisë dhe ndarjes. Përmes analizave dhe përshkrimeve të hollësishme, autorët eksplorojnë historinë dhe rëndësinë e flamurit të kuq me shqiponjën dykrenare, duke theksuar se si ky simbol ka frymëzuar breza të tërë shqiptarësh për të ruajtur dhe mbrojtur identitetin e tyre kombëtar.

Ky botim është një kontribut i rëndësishëm në studimet historike shqiptare, duke ofruar një burim të vlefshëm për studiuesit, historianët dhe të gjithë ata që janë të interesuar për historinë dhe kulturën shqiptare. Libri jo vetëm që dokumenton ngjarje kyçe të historisë shqiptare, por gjithashtu sjell një frymë të re dhe një ndjenjë krenarie kombëtare, duke kujtuar dhe nderuar ata që luftuan për lirinë dhe pavarësinë e Shqipërisë.

“100 vjet Pavarësi – Flamuri që Ringjalli një Komb” është një libër që dëshmon për rëndësinë e njohjes dhe vlerësimit të historisë kombëtare, duke u fokusuar në ato momente kur shqiptarët, të bashkuar nën flamurin e tyre kombëtar, ringjallën një komb dhe siguruan vendin e tyre në hartën e botës.

## Burimet
Migjeni, arkitekt i nëndheshëm i qiellit

**Migjeni, arkitekt i nëndheshëm i qiellit** libër me Autor Moikom Zeqo. Shtëpia Botuese "Erik", Tiranë 2011. Faqet e librit 206. ISBN 9789928130006

Libri i Moikom Zeqos është një formë e re e studimit, e konceptimit dhe e vlerësimit sipas një optike cilësore dhe universale e veprës migjeniane. Ky është libri ku konceptualiteti krijues i Migjenit skalitet për të bërë të mundur një komunikim shpirtëror, gati përtej kohës dhe hapësirës, për të gjithë lexuesit pa përjashtim.
Hija e gurit

**Hija e gurit** është vëllim me tregime të zgjedhura nga shkrimtari Bashkim Shehu. U botua nga shtëpia Botuese "Toena"në Tiranë, më 2006. Faqet e librit 153. ISBN 99943-1-068-2
Bashkim Shehu

parapamje|Bashkim Shehu
**Bashkim Shehu**  lindur më 1955 në Tiranë, është një nga shkrimtarët shqiptarë më produktivë të ditëve tona. Deri më 1981 punoi si skenarist në Kinostudion Shqipëria e re. Prej vitit 1997 ai jeton në Barcelonë. Aktualisht punon si këshilltar për Europën Lindore në Qendrën e Kulturës Bashkëkohore të Barcelonës.

Është djali i ish kryeministrit të Shqipërisë, Mehmet Shehu.

## Veprat 
## Burimet
Miti shqiptar për Bajronin

**Miti shqiptar për Bajronin** libër me Autor Afrim Q. Karagjozi. Shtëpia Botuese "Plejad" (Bot. 3), Tiranë 2002. Faqet e librit 114. ISBN 99927-846-3-6 

Pas një libri biografik dhe të një përmbledhjeje letrare mbi Bajronin, studiusi i njohur boton një libër të tretë – ku përmblidhet puna disavjeçare e shumë "bajronistëve" - mbi poetin e madh anglez, mbi "mikun tonë të vërtetë", siç e quan ai, që ka ndikuar aq shumë në njohjen e vyrtyteve shqiptare nëpër botë.
Boshi

**Boshi** roman me Autor Besnik Mustafaj. Shtëpia Botuese "Toena", Tiranë 2010. Faqet e librit 303. 

Kompozimi i romanit është i mirëmenduar. Ai ka pesë tablo: e para, dashuria e Ana B.-së dhe Agronit në një dhomë hoteli, ku afshi i ngrohtë njerëzor shkrin jo vetëm akullimin stinor dimëror, por edhe vetë atë të kohës së "ngrirë"; e dyta, ndodhia e vdekjes së Ana B.-së dhe minatorëve, në galerinë e minierës nga shembja; e treta, kthimi i Anës te njerëzit e afërt në Tiranë; e katërta, kthimi i Agronit te njerëzit e Anës për ta gjetur atë; e pesta, rikthimi i Agronit në qytetin verior për të kërkuar rishtazi Anën, që s’dihet se ku është. Janë edhe dy kinse tablo: Tabloja paralajmëruese, me dy vargje: Na bëjnë Pazar deri dhe hijen / E ne vazhdojmë megjithatë; Tabloja përmbledhëse, ku bëhet fjalë rishtazi për hijen që na ndjek pas, që përzihet me qenien tonë në formën e një ëndrre të keqe, që na lëndon dhe na kall frikën. Po kush na kall frikën: ai që shohim apo ai që nuk e shohim? Me këto dy kinse tablo të kornizës së romanit, fillimit dhe fundit, duket se shkrimtari na fal edhe çelësin për ta kuptuar, më në fund, "dredhinë" e tij. Toni i rrëfimit është përgjithësisht i qetë, me një vesk psikologjik, ku nuk anashkalohen ngjyrimet dramatike e, ndonjëherë, tragjike. Më së shumti, si akord bazë, zotëron qasja ironike, e kudogjendshme: edhe ndaj të tjerëve, edhe ndaj vetvetes. Ironitë bëhen therëse me patetikën dhe butaforinë "heroike" të regjimit komunist, me "pavdekësinë" e liderëve, me urimet dhe bekimet "të rrojnë sa malet", me njeriun e bindur e kokulur që nuk flet e nuk shikon, përveç asaj që thuhet dhe jepet, me individin e gëlltitur nga kolektivi, me zyrtarët që fabrikojnë gënjeshtrat, me "mbylljen në këllëf" të krejt shoqërisë dhe atrofizimin e saj, gjer dhe te "një hotel të humbur, në një qytet të humbur, midis maleve të humbura të Shqipërisë së humbur", duke e transformuar konotacionin e gjithë këtyre në tallje, e satirë të hidhur.
Fletorja rezervat

**Fletorja rezervat : shënime jashtë valixhes diplomatike : ditar : 1994-1995** me Autor Besnik Mustafaj. Shtëpia Botuese "Toena", Tiranë 2009. Faqet e librit 270. 

Rreth Librit Fletorja rezervat ka formën e një vëzhgimi të vetë autorit Mustafaj, i cili paraqet jetën politike-shoqërore të tij në kohën kur ushtronte funksionin e ambasadorit të Shqipërisë në Francë. Vëzhgimet janë ato me përmbajtje të panevojshme dhe stil të papranueshëm për "valixhen diplomatike". Pra, në një mënyrë a në një tjetër, janë vëzhgimet e shkrimtarit. Nuk është as ditar, në të cilin përshkruhet veprimtaria e përditshme e autorit. Edhe më pak këto janë kujtime. Ky libër mbart përmbledhtazi tharmet e qasjes personale të Besnik Mustafajt ndaj Francës dhe Europës Perëndimore në përgjithësi. Nga Libri "...E di se zbulimi i simptomave të tua te të tjerët nuk është ngushëllim. Mbase dhe kjo pikë e përbashkët ka dobinë e vet: edhe veset, dobësitë, duhet t’i ndihmojnë individët dhe popujt të kuptojnë njëri-tjetrin ashtu si virtytet. Nuk e kam ende të qartë nëse edhe francezët vuajnë nga ky kompleks. Por, kur do të vija në Paris si ambasador në vjeshtën e vitit 1992, shumë veta, në Tiranë, midis të cilëve edhe adhurues pa kushte të kulturës, të historisë e të qytetërimit francez, më thanë me njëfarë dëshpërimi se më kot shpresoja në një afrim franko-shqiptar..."
Norodom Sihanouk

Norodom Sihanouk (shqip Norodom Sihanuk) (31 tetor 1922 - 15 tetor 2012)  ish-mbreti i Kamboxhias. 
## Jeta 
U lind gjatë kohës së sundimit të kolonializmit francez dhe kishte bërë fushatë në vitin 1953 për pavarësimin e Kamboxhias. Sihanuk ishte një figurë e rëndësishme e politikës së vendit të tij për më shumë se 60 vjet. Ai ishte mbret i Kamboxhias nga viti 1941 deri në vitin 1955 dhe pastaj më vonë edhe nga viti 1993 deri në vitin 2004, kur edhe hoqi dorë për shkak të shëndetit të dobët.
Demokracia e rrethuar

**Demokracia e rrethuar Qeveria e Fan Nolit në marrëdhëniet e jashtme**. Libër me Autor Arben Puto. Shtëpia Botuese "Fan Noli", Tiranë 2010. Faqet e librit 431.

Kjo monografi jep një pasqyrë dhe analizë të situatës së komplikuar diplomatike në të cilën u ndodh Revolucioni i qershorit dhe një bilanc të përpjekjeve të Qeverisë së Nolit si për të mbrojtur interesat shtetërore, ashtu edhe për të krijuar kushte të favorshme për përtëritjen demokratike të shoqërisë shqiptare.
Në gjurmë të kujtimeve 1929-1958 (1)

**Në gjurmë të kujtimeve 1929-1958 (1)** Kujtime nga Alfred Moisiu. Shtëpia Botuese "Toena". Faqet e librit  336.

Kujtimet e Presidentit Alfred Moisiu në tri vëllime të shtrira në tri epoka të ndryshme, si dhe gjatë Luftës së Dytë Botërore. Në vëllimin e parë: Jeta dhe të fshehtat e një prej familjeve më të njohura shqiptare, asaj të Moisive, të rrëfyera nga një prej pinjollëve më të njohur të saj. Marrëdhëniet e tij me të atin, Spiro Moisiun, majorin e Zogut dhe komandantin e parë të Ushtrisë NÇL. Kujtimet e Alfredit të ri për marrëdhëniet e të atit me Enver Hoxhën, Mehmet Shehun dhe drejtuesit e tjerë komunistë të kohës. Historia e plotë e familjes Moisiu, e rrëfyer për herë të parë, që prej origjinës deri në ditët e sotme.
Trashëgimia jonë kulturore 10 (Vasil S. Tole)

**Trashëgimia Jonë Kulturore 10** libër me Autor Vasil S. Tole. Shtëpia Botuese "Mediaprint", Tiranë 2009. Faqet e librit 164.

Teksti shkollor "Trashëgimia jonë kulturore 10" është një panoramë e gjerë e hyrjes në konceptet bazë të trashëgimisë. Problematika e këtij libri shtrihet që nga parimet bazë të klasifikimit të llojeve të trashëgimisë e deri tek trashëgimia si e tillë. Gjithashtu, teksti njeh të gjithë nxënësit me trashëgiminë tonë kombëtare, si dhe me institucionet e trashëgimisë botërore. Një vend të rëndësishëm zë trajtimi i parimeve dhe bazës ligjore që mbron dhe e konsideron një vepër pjesë të trashëgimisë kombëtare e botërore. Teksti prezanton një material të ngritur mbi baza shkencore dhe kulturore shumë të thella e të gjera. Libri orienton nxënësin drejt vlerësimit të konceptit të trashëgimisë, e pajis atë me njohuritë akademike jo vetëm në sferën e dijes, por zgjeron hapësirat kulturore të tij. Nga pikëpamja pedagogjike, ky tekst shkollor nuk është i prirur vetëm drejt punës në klasë, por orienton zbatimin e dijes teorike drejt mjediseve ku trashëgimia kulturore është e prekshme realisht.
Puth ballin tënd Shqipëri

**Puth ballin tënd Shqipëri** libër me poezi i autorit Zaho Balili. Shtëpia Botuese "Toena". Viti i botimit 2011, 136 faqe. 

## Përmbajtja 
Një cikël poezish atdhetare-patriotike vijnë nën penën e Zaho Balilit. I biri, Klodiani, në kujtim të të atit që nuk jeton më, sjell përmbledhjen e poezive më të mira të Zahos të cilat i kushtohen Shqipërisë. Zaho Balilin e frymëzon çdo gjë shqiptare: malet, kodrat, luginat. Këto poezi vijnë si kushtrim për këngën labe, vashën shqiptare, Kurveleshin etj. Ndihet ndikimi që poeti ka pasur nga gurra popullore aq sa të duket sikur këto poezi janë këngët e kënduara mbrëmjeve në Labëri.

## Lidhje të jashtme 
* https://www.facebook.com/zahobalili
* Jeta e Zaho Balilit
* Këngë labe me tekst të Zahos 

## Referime
Aristidh Kola udhëheqës shpirtëror dhe simbol i Arvanitisë

**Aristidh Kola udhëheqës shpirtëror dhe simbol i Arvanitisë** libër me Autor Kosta At Papa. Shtëpia Botuese "Plejad". Tiranë 2010. Faqet e librit 252.

Në këtë libër del në pah më së miri veprimtaria e shquar e Aristidh Kolës, e këtij peronaliteti të papërsëritshëm në historinë e kombit shqiptar, i cili tërë veprimtarinë e vet kërkimore-shkencore ua kushtoi Arvanitisë dhe Arvanitëve, kësaj toke dhe këtij populli të mohuar. Kjo është një vepër bukur e arrirë për Aristidh Kolën, Udhëheqësin Shpirtëror të Arvanitisë, për individualitetin shumëdimensional të këtij personaliteti të shquar, i cili gjithë jetën ia kushtoi popullit të tij legjendar, por të nëpërkëmbur, dhe që humbi jetën në një mënyrë enigmatike, duke lënë pas një vepër të begatë. Por duhet besuar se vazhdimësia e studimeve të tij është marrë në duar të sigurta.
Ali Pashai, luani i Tepelenës

Ali Pashai, Luani i Tepelenës

Titulli: Ali Pashai, Luani i Tepelenës

Autor: Odhise K. Grillo

Ilustrator: Vehap Kokalari

Shtëpia Botuese: Toena

Vendi i botimit: Tiranë

Viti i botimit: 2003

ISBN: 9992717505
 
Numri i faqeve: 16

Seria: Legjenda Shqiptare

Fushat: Letërsia shqipe, Letërsia për fëmijë, Tregime dhe novela

"Ali Pashai, Luani i Tepelenës"  është një libër nga autori i njohur shqiptar Odhise K. Grillo dhe i ilustruar nga Vehap Kokalari. Libri është pjesë e serisë "Legjenda Shqiptare," e cila synon të prezantojë figura historike dhe legjendare të Shqipërisë në një formë të përshtatshme për fëmijët dhe të rinjtë.

Ky libër i dedikohet figurës së Ali Pashë Tepelenës, një nga figurat më të rëndësishme të historisë shqiptare të shekullit të 18-të dhe fillimit të shekullit të 19-të. I njohur ndryshe si "Luani i Tepelenës," Ali Pasha ishte një udhëheqës i fuqishëm dhe karizmatik, i cili arriti të krijojë një shtet pothuajse të pavarur në jug të Shqipërisë, duke sfiduar perandorinë Osmane.

Odhise K. Grillo, nëpërmjet këtij libri, përpiqet të sjellë për lexuesin e ri një përshkrim të jetës dhe veprave të Ali Pashës, duke përdorur një gjuhë të thjeshtë dhe të kuptueshme. Libri përshkruan ngritjen e Ali Pashës në pushtet, betejat e tij të famshme, si dhe ndikimin e tij në historinë dhe kulturën shqiptare.

Ilustrimet e Vehap Kokalarit pasurojnë përmbajtjen e librit, duke i dhënë ngjyra dhe jetë ngjarjeve të përshkruara. Këto ilustrime ndihmojnë lexuesin të krijojë një imazh më të qartë dhe të gjallë të personazhit dhe kohës së tij.

"Ali Pashai, Luani i Tepelenës" është një burim i vlefshëm edukativ për të rinjtë, pasi i ndihmon ata të njohin më mirë historinë dhe kulturën e tyre përmes figurave të rëndësishme kombëtare. Libri është i përshtatshëm si për lexim individual, ashtu edhe si pjesë e kurrikulës shkollore, për të nxitur diskutime mbi trashëgiminë historike dhe identitetin kombëtar shqiptar.

Me një stil të thjeshtë dhe tërheqës, Odhise K. Grillo ka arritur të kapë thelbin e një prej figurave më komplekse dhe interesante të historisë shqiptare, duke e bërë atë të arritshëm për brezat e rinj.

## Burimet
Sadi Halili

**Sadi Halili** koreografi i njohur shqiptar.  Mjeshtri Halili ishte i njohur jo vetëm në Shqipëri, por dhe jashtë kufijve në Maqedoni, Kosovë, Mali i Zi etj. Disa nga vallet e krijuara dhe vëna në skenë nga koreografi Sadi Halili janë: “Vallë më motive të Tropojës”, “Vallja e Rrajcës”, “Vallja e Çermenikës”,  “Vallja e çobanit”, “Valle më motive të Hotolishtit”, “Vallja e Strugës”, “Vallja e vajzave të Dragostunjës”.

Sadi Halili, koreografi dhe mjeshtri i valles dyshe, është vlerësuar me çmime të shumta gjatë karrierës së tij, si me dy urdhëra "Naim Frashëri II dhe III" në vitin 1989 ka marrë titullin "Artist i Merituar".

Me vendim të Presidentit të Republikës në vitin 2005  ai ka marrë titullin "Mjeshtër i Madh", ndërsa Forumi Imazh Media në festivalin e parë ndërkombetar në vitin 2006 e vlerëson me çmimin "Shqiponja Dardane" etj.

Veç krijimtarisë së tij si koreograf, Sadiu ka botuar edhe librin "Librazhdi në këngë", një botim me ballada, këngë trimërie, ninulla, këngë humoristike dhe lirike të mbledhura në gjithë krahinat e Librazhdit.
Neoshqiptarizma një model i braktisur

**Neoshqiptarizma një model i braktisur** Autori Ndriçim Kulla. Shtëpia Botuese "Plejad", Tiranë 2002.
Faqet e librit 123. ISBN 99927-774-9-4 

Është një libër me shqyrtime politiko-historike, ku autori rivlerësor me seriozitet qëllimin e "neoshqiptarizës" – një lëvizje mendore e kryer gjatë viteve ’30 si një përtëritje e Rilindjes kombëtare, por që e vënë përballë realitetit të sotëm shqiptar, të varfër e të karakterizuar nga një shterpësi e theksuar idealesh, merr vlera të padiskutueshme aktuale.
At Giuseppe Valentini, abanologu më i madh i shekullit XX

**At Giuseppe Valentini, abanologu më i madh i shekullit XX** : biografi e shkurtër. Autor Ndriçim Kulla. Shtëpia Botuese "Plejad", Tiranë 2011. Faqet e librit 235.

At Zef (Giuseppe) Valentini, një ish prift jezuit i viteve 30-të në Shqipëri, shumë aktiv në shtypin shqiptar të shekullit të kaluar, mund të konsiderohet sot një mendimtar i shquar shqiptar dhe një albanolog i jashtëzakonshëm. Ai i përket brezit të lavdishëm të intelektualëve shqiptarë të këtyre viteve dhe më konkretisht, i Shkollës së Klerikëve të Veriut. Shtëpia botuese "Plejad" në vijim të botimit të mendimit shqiptar të traditës i ka kushtuar një vëmendje të veçantë këtij autori të njohur pak ose aspak më pare, duke u përfshirë jo vetëm në botimin e tij, por edhe në një projekt konkret për mbledhjen dhe seleksionimin e bibliografi së së tij.
Baba Tomorri dhe vjersha të tjera

**Baba Tomorri dhe vjersha të tjera** Autori Andon Zako Çajupi . Shtëpia Botuese "Toena", Tiranë 2009. Faqet e librit 176. ISBN 978-99943-1-463-8
Berati 24 shekuj histori, art dhe kulturë

**Berati 24 shekuj histori, art dhe kulturë** : udhërrëfyes turistik. Shtëpia Botuese "Toena". Faqet e librit 160. Autorët : Ilir Parangoni, Rigert Çako, Elton Xheka, Etleva Dhima, Ylli Musta (red.). 

Xhami, kisha, manastire, lagje karakteristike, kështjella, gjueti, hiking, rafting, klimë malore, ushqime tradicionale, festa tradicionale, peizazhe të mahnitshme, mjedise të pazbuluara më parë janë pjesë e aventurave të jashtëzakonshme. Për këtë Berati është i lumtur dhe ju mirëpret që të bëheni pjesë e eksperiencës së tij.
Dekorimet nga Princ Vidi deri sot

**Dekorimet nga Princ Vidi deri sot** Autor: Filip Rrumbullaku. Shtëpia Botuese "Onufri", Tiranë 2010. Faqet e librtit 297. ISBN 978-99943-42-80-8
Aspekte të shtypjes kombëtare e politike të shqiptarëve në Kosovë : (1981-1986)

**Aspekte të shtypjes kombëtare e politike të Shqiptarëve në Kosovë (1981-1986)**

Libri "Aspekte të shtypjes kombëtare e politike të shqiptarëve në Kosovë (1981-1986)" ,  nga Lefter Nasi, i redaktuar nga Nirvana Nasi, është një studim thelbësor që shqyrton periudhën kritike të historisë së Kosovës, e cila shënon një nga kapitujt më të errët të shtypjes dhe diskriminimit të shqiptarëve. Botuar për herë të parë në vitin 1995 dhe përshtatur në një edicion më të gjerë në vitin 2011, ky vepër kontribuon në dokumentimin e ngjarjeve dhe fenomeneve që karakterizuan këtë periudhë.

Periudha 1981-1986 ishte një kohë e tensioneve të larta politike dhe sociale në Kosovë, e shoqëruar nga një politikë shtypëse e regjimit jugosllav ndaj popullsisë shqiptare. Kjo periudhë filloi me protestat masive të vitit 1981, ku shqiptarët kërkuan më shumë të drejta politike dhe kulturore, dhe përfundoi me intensifikimin e politikave represive nga ana e autoriteteve jugosllave.

Nasi thekson se regjimi jugosllav, në përpjekje për të ruajtur kontrollin mbi Kosovën, aplikoi një politikë të organizuar të diskriminimit. Kjo përfshinte:

1. Shtypja Politike: Shqiptarët përballeshin me një politikë të ashpër ndëshkimi për çdo formë proteste apo kërkese për të drejta. Arrestimet e aktivistëve politikë dhe shfuqizimi i çdo forme të opozitës ishin të zakonshme.

2. Diskriminimi Ekonomik: Shqiptarët u përjashtuan nga pozitat e larta në administratën publike dhe nga mundësitë e punës në sektorët e rëndësishëm ekonomikë, duke çuar në varfëri dhe papunësi masive.

3. Asimilimi Kulturor: U ndërmorën përpjekje për të minimizuar identitetin kulturor shqiptar, përmes shfuqizimit të simboleve kombëtare dhe historisë shqiptare në institucionet edukative.

Shtypja e shqiptarëve në Kosovë ndikoi ndjeshëm në marrëdhëniet ndërnacionale. Nasi tregon se, ndërsa regjimi jugosllav forconte represionin, komuniteti ndërkombëtar filloi të merrte njohuri për situatën, çka çoi në një rritje të mbështetjes për kauzën shqiptare nga disa qarqe politike jashtë vendit. Kjo krijoi një dinamikë të re në marrëdhëniet ndërkombëtare, ku çështja e Kosovës filloi të bëhej e njohur si një çështje e rëndësishme për stabilitetin e Ballkanit.

Dëshmitë dhe materialet e mbledhura në këtë libër tregojnë se politika e shtypjes dhe e genocidit që u ushtrua në këtë periudhë ndikoi në keqësimin e marrëdhënieve ndërnacionale dhe krijoi një atmosferë të frikës dhe pasigurisë mes shqiptarëve. Shteti jugosllav, i armatosur deri në dhëmbë, vepronte me brutalitet ndaj popullit shqiptar, i cili kishte për armë vetëm të vërtetën dhe mbështetje ndërkombëtare.

"Aspekte të shtypjes kombëtare e politike të shqiptarëve në Kosovë (1981-1986)" është një burim i rëndësishëm për ata që dëshirojnë të kuptojnë thellësisht periudhën e vështirë të historisë shqiptare në Kosovë. Ky libër ofron një analizë të thellë mbi sfidat dhe përpjekjet e shqiptarëve për të ruajtur identitetin e tyre kombëtar dhe për të kërkuar të drejtat e tyre, duke shërbyer si një kujtesë e rëndësishme për rëndësinë e mbrojtjes së të drejtave të njeriut dhe lirisë kombëtare.

## Referime