Betimi i popullit të Tepelenës në Derven dhe lufta frontale në Qafën e Miricës : 4 maj 1943-1979

Betimi i popullit të Tepelenës në Derven dhe lufta frontale në Qafën e Miricës (4 maj 1943 - 1979)

Broshura “Betimi i popullit të Tepelenës në Derven dhe lufta frontale në Qafën e Miricës: 4 maj 1943-1979”  u botua nga Muzeu Historik i Tepelenës në Sarandë më 1979. Kjo broshurë përkujton betejat dhe ngjarjet e rëndësishme që lidhen me luftën antifashiste në Shqipëri, duke theksuar betimin e popullit të Tepelenës dhe luftën në Qafën e Miricës si momente kyçe të rezistencës ndaj pushtimit nazist gjatë Luftës së Dytë Botërore. Publikimi përkon me përvjetorin e 35-të të Çlirimit të Atdheut dhe fitores së Revolucionit Popullor në Shqipëri.

Lufta Antifashiste në Shqipëri dhe Rajoni i Tepelenës: Në kontekstin e Luftës së Dytë Botërore, Shqipëria u pushtua fillimisht nga Italia fashiste më 1939 dhe më vonë nga Gjermania naziste pas kapitullimit të Italisë në shtator 1943. Ndër rajonet më të rezistuara ndaj pushtuesve ishte Tepelena, një vend me traditë të gjatë të luftës për liri dhe qëndresës kombëtare.

Me përkeqësimin e pushtimit gjerman në vitin 1943, populli i Tepelenës u bashkua me forcat partizane që luftonin për çlirimin e vendit nga nazistët dhe për triumfin e ideve të revolucionit popullor. Një nga momentet më të rëndësishme të kësaj rezistence ishte betimi i popullit në Derven, ku u bë thirrje për rezistencë totale ndaj forcave pushtuese.

Betimi në Derven – Një Akt i Rezistencës Popullore: Më 4 maj 1943, në Derven të Tepelenës, populli dhe forcat partizane u mblodhën për të bërë betimin e madh për luftë të pandërprerë kundër pushtuesve nazistë dhe bashkëpunëtorëve të tyre. Ky akt simbolik nuk ishte vetëm një betim formal, por një shprehje e vendosmërisë për të luftuar deri në fitore. Kjo ngjarje simbolizonte angazhimin e popullit të Tepelenës për të mbështetur kauzën e luftës antifashiste dhe për të mbrojtur sovranitetin e Shqipërisë.

Lufta në Qafën e Miricës: Në kuadrin e kësaj rezistence, një nga betejat më të ashpra dhe heroike ishte ajo në Qafën e Miricës, një pikë strategjike në afërsi të Tepelenës. Lufta frontale në Qafën e Miricës filloi pas betimit në Derven dhe shënoi një përballje të rëndësishme midis forcave partizane dhe trupave naziste gjermane.

Qafa e Miricës kishte rëndësi të madhe strategjike për të dyja palët, pasi kontrollimi i kësaj zone nënkuptonte kontroll mbi rrugët e kalimit dhe furnizimin me armë dhe mjete logjistike. Forcat partizane të udhëhequra nga komandantë të shquar të luftës antifashiste vendosën një qëndresë të fortë, duke përdorur terrenin malor në avantazhin e tyre dhe duke e bërë të vështirë për trupat gjermane të përparonin.

Rezultatet e Luftës dhe Pesha Historike: Lufta në Qafën e Miricës përfundoi me një fitore të rëndësishme të forcave partizane, duke dëshmuar aftësinë e popullit shqiptar për të mbrojtur veten dhe vendin nga një fuqi më e madhe dhe teknologjikisht më e avancuar. Fitorja në këtë betejë dha një nxitje morale të madhe për rezistencën e mëtejshme dhe kontribuoi në dobësimin gradual të pozicioneve naziste në Shqipëri.

Kjo ngjarje luftarake mbetet një simbol i heroizmit dhe qëndresës së popullit shqiptar kundër pushtimit. Ajo është përjetësuar në kujtesën historike të Tepelenës dhe të gjithë vendit si një shembull i luftës popullore për çlirim dhe barazi.

Broshura “Betimi i popullit të Tepelenës në Derven dhe lufta frontale në Qafën e Miricës: 4 maj 1943-1979” është një dëshmi historike që ruan kujtimin e atyre që dhanë jetën për lirinë e Shqipërisë gjatë Luftës së Dytë Botërore. Ajo përkujton ngjarjet që ndodhen në këto dy pika kyçe dhe nderon përpjekjet e popullit të Tepelenës, të cilët nëpërmjet betimit dhe sakrificës së tyre, kontribuan në çlirimin e vendit nga okupatori nazist.

Broshura, me 13 faqe të ilustruara, jo vetëm që dokumenton luftën në rajon, por shërben edhe si një burim i rëndësishëm për studiuesit dhe pasardhësit e atyre që luftuan në atë kohë. Botimi në vitin 1979 pasqyron edhe atmosferën e përkujtimit të triumfit të Revolucionit Popullor në Shqipëri, në një kohë kur vendi ishte i angazhuar në ruajtjen e fitoreve të revolucionit dhe në përjetësimin e kujtimit të heronjve të tij.

## Burimet