Tsinandali

**Tsinandali** eshte nje fshat i cili  ndodhet në Kakheti, Gjeorgji, në rrethin e Telavit, rreth 79 kilometra në lindje të Tbilisit. Kjo zonë dallon për një ndërtesë të veçantë, pallatin historik dhe pasurinë e tij, e cila dikur i përket poetit aristokrat gjeorgjian të shekullit të 19-të, Alexander Chavchavadze (1786–1846). Që nga viti 2019, kjo zona është bërë vendi i Festivalit Tsinandali, një ngjarje e rëndësishme kulturore dhe artistike në Gjeorgji.

## Historia 
majtas|parapamje| Piktura nga Vasily Timm që përshkruan Tsinandali i plaçkitur pas një bastisjeje në 1854
Alexander Chavchavadze trashëgoi fshatin nga babai i tij, Princi Garsevan, i cili e kishte vendosur në luginën e lumit Alazani. Ai, më pas, e rinovoi pasurinë dhe ndërtoi një pallat të ri në stil italian, së bashku me një kopsht dekorativ. Sipas shkencëtarëve, në vitin 1812, kopshti Tsinandali kishte dy pallate: një të ndërtuar nga Garsevan dhe një tjetër nga djali i tij, Aleksandri Chavchavadze.Kjo ishte zona ku Princi Aleksandër Chavchavadze shpesh argëtonte mysafirët e tij të huaj me muzikë, zgjuarsi, dhe veçanërisht, me vintazhet e shkëlqyera të prodhuara në pronën e tij marani (kantina e verës). Duke e ditur mirë kulturën evropiane, Chavchavadze ndërtoi kantinën më të vjetër dhe më të madhe në Gjeorgji, duke kombinuar traditat evropiane me ato të shekujve të prodhimit të verës gjeorgjiane. Edhe sot, verë e bardhë e thatë e Tsinandalisë vazhdon të jetë shumë e vlerësuar dhe prodhohet atje.

Fshati dhe prona e Chavchavadze u bënë objekt i një sulmi të papritur nga trupat e Imam Shamilit, një udhëheqës mysliman i opozitës në Kaukazi të Veriut kundër ekspansionit rus, më 2 korrik  te vitit 1854. Sulmi u drejtua nga Ghazi-Muhamed, djali i Shamilit. Malësorët, duke hakmarrë ndaj familjes Chavchavadze për ndihmën e tyre në arritjen e suksesit rus në Luftën Kaukaziane, plaçkitën pasurinë dhe rrëmbyen gruan e djalit të Aleksandrit, Princit David Chavchavadze, si dhe motrën e tij të ve, Varvara Orbeliani. Të dyja ishin mbesa të George XII të Gjeorgjisë. Fëmijët e tyre dhe disa të afërmi u marrin gjithashtu peng. Kjo ngjarje shkaktoi tronditje jo vetëm në Rusi, por edhe në Perëndim.Më 22 mars te vitit 1855, pas negociatave të ndërlikuara, pengjet u liruan në shkëmbim të djalit të robëruar të Shamilit, Jamal al-Din, dhe 40,000 rubla argjendi, në kuadër të një marrëveshjeje që përfshinte një shkëmbim të përgjithshëm të të burgosurve.
parapamje|500x500px| Brenda njërës prej dhomave në shtëpinë Tsinandali
Pas vdekjes së David Chavchavadze, për shkak të mungesës së pagesës së borxhit ndaj Bankës Publike Ruse, pasuria kaloi në pronën e familjes Perandorake. Kopshti i Tsinandalit u rinovua në vitin 1887 dhe më pas u kalua në pronësi të shtetit në vitin 1917. Në vitin 1947, pasuria u organizua si një muze.Në vitin 2007, një projekt i madh për rinovimin e pallatit dhe zhvillimin e parkut u propozua në bashkëpunim me Institutin Smithsonian dhe u realizua nga Silk Road Group, një kompani e themeluar nga një person i cili ka qenë një forcë ndër promovuesit e festivalit ndërkombëtar të muzikës në vend.

## Vendet  turistike 
### Kopshti historik Tsinandali 
parapamje|250x250px| Kopshti Tsinandali
Kopshti historik i Tsinandalit sot mbulon një sipërfaqe prej 12 hektarësh, por ishte shumë më i gjerë gjatë kohës së Princit Aleksandër. Aleksandër Chavchavadze ftoi arkitektë peizazhi evropianë dhe investoi shumë për të krijuar kopshtin e parë të stilit evropian në Gjeorgji. Kopshti i Tsinandalit konsiderohet një nga shembujt e rrallë të dizajneve të peizazhit të fillimit të shekullit të 19-të.Në këtë kopsht, vizitorët mund të shohin jo vetëm specie të pemëve dhe shkurreve vendase, por edhe specie nga çdo kontinent, si Taxus baccata, Ginkgo Biloba, Cryptomeria japonica, Magnolia grandiflora, Maclura Pomifera dhe të tjera. Veçantia e kopshtit të Tsinandalit vjen nga bashkimi i modeleve organike simetrike evropiane dhe gjeorgjiane. Shumë shikues e krahasojnë me kopshtet angleze të shekullit të 19-të dhe disa e ngjajnë me Kopshtet e Richmond dhe Kew Gardens.Në vitin 2019, Kopshti i Tsinandalit u bë anëtar i Rrjetit Evropian të Kopshteve Historike dhe u përfshi në rrugët turistike të kopshteve historike.

### Veraria e Vjetër Tsinandali 
Princi Aleksandër Chavchavadze ndërtoi bodrumin e verës dhe fabrikën e verës në pronën e tij në vitet 1830. Ai gjithashtu filloi të mbledhë një koleksion të verërave historike, dhe sot Oenoteka Tsinandali përmban mbi 16,500 shishe verë të shquara, filluar nga viti 1814 deri në ditët e sotme. Ndër këto, shquhet mjalti polak i vitit 1814, Château d'Yquem i vitit 1861, dhe vera e parë gjeorgjiane e vitit 1841, Saperavi (e cila është vera më e vjetër në shishe në Gjeorgji).Bodrumi i verës i shekullit të 19-të është një thesar unik me inxhinierinë e tij, që siguron një temperaturë dhe lagështi të konsistent në dhomat e veçanta të përshtatshme për mbajtjen e verës. Në shekullin e 19-të, pasuria Tsinandali ishte një qendër e njohur e jetës aristokratike, ku aristokratë nga vende të ndryshme vinin për të shijuar verën dhe për të shkëmbyer opinionet. Aleksandër Dumas dikur e përshkroi Tsinandalin si një parajsë.Në vitin 1888, bodrumi i verës Tsinandali dhe pasuria e tjera u transferuan në familjen perandorake Romanov, ndërsa kantina e verës u rinovua nga arkitekti Alexander Ozerov. Sot, bodrumi i verërave Tsinandali vazhdon të mbajë koleksionin e madh të verërave dhe ofron ambientet për konferenca dhe koncerte të muzikës klasike. Nga viti 2019, aty do të organizohet festivali i muzikës klasike Tsinandali.

## Pasuria e  Napareuli Chavchavadze 
Në vitin 1797, mbreti Erekle i dha pronat në fshatin Napareuli, si dhe pasurinë Tsinandali, Garsevan Chavchavadzes, një figurë e njohur në politikën gjeorgjiane. Napareuli ndodhet në Kakheti, rreth 10 minuta me makinë larg Tsinandalit. Pas vdekjes së tij, djali i Garsevanit, Aleksandre Chavchavadze, mori përsipër menaxhimin e këtyre pronave. Ai u shqua për aftësinë e tij në kujdesin për vreshtat dhe për zhvillimin e teknikave të prodhimit të verës. Aleksandri ndërtoi disa reforma për të përmirësuar cilësinë e vreshtave dhe verërave. Edhe sot, pasuria në Napareuli mbetet e dukshme, qëndruar pranë Shtëpisë së Verës së Binjakëve, megjithëse ndërtesat origjinale janë në gjendje të braktisur.

## Shiko gjithashtu 
* Komuna Telavi
* Alexander Chavchavadze

## Referencat