open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Abtirsiga beesha yaxye cabdale

YAXYE CABDILE MUUSE  wuxudhalay 3 wiil*

1:maxamed yaxye cabdale*

2:urursuge yaxye cabdale*

3:warsame yaxye cabdale*

1:maxamed yaxye cabdale wuxu dhalay 1 wiil

1:JIBRIIL MAXAMED YAXYE wuxu dhalay 1 wiil*

1:xasan jibriil maxamed wuxu dhalay 1 wiil

1:cali xasan jibriil wuxu dhalay 2 wiil

1:abokor cali xasan wuxu dhalay 4 wiil

2: fiqiwarfa cali xasan  wuxu dhalay 4 wiil*

1:abokor fiqiwarfa cali

2:Cabdile fiqiwarfa cali

3:axmed fiqiwarfa cali

4:xildiid fiqiwarfa cali

_____________________________________________

2:MUUSE  URURSUGE YAXYE WUXU  DHALAY 2 WIIL*

1:warfaa muuse urursuge

2:gacal muuse urursuge wuxu dhalay 4 wiil*

1:muumin gacal muuse

2:geedi gacal muuse

3:cali gacal muuse

4:axmed gacal muuse

1:muumin gacal muuse wuxu dhalay 4 wiil*

1:cabdi muumin gacal

2:wacays muumin gacal

3:maxamud muumin gacal

4:suubaan muumin gacal

2:Geedi gacal gacal muuse wuxu wiil*

1:axmed geedi gacal

2:samatar geedi gacal

3:warfaa geedi gacal

3:Cali gacal muuse wuxu dhalay 2 wiil*

1:aw saalax cali gacal

2:aw cabdile cali gacal

4:axmed gacal muuse wuxu dhalay 1 wiil*

1:jibriil axmed gacal  

2:warsame yaxye cabdale  wuxu dhalay 1 wiil*

1:Xasan warsame yaxye wuxu dhalay 2 wiil

1:cabdi xasan warsame

2:jibriil xasan warsame wuxu dhalay 1 wiil*

1:faatax jibriil xasan wuxu dhalay 1 wiil

1:faarax faatax  jibriil wuxu dhalay 2 wiil

1:cabdle saban faarax faatax

2:warsame faarax faatax wuxu dhalay 1 wiil

1:diiriye warsame faarax wuxu dhalay 2 wiil

1:Xirsi diriye warsame  wuxu dhalay 2 wiil

1:maxamed xirsi diriye

2:aw cali xirsi diriye wuxu dhalay 4 wiil*

1:xaaji maxamed aw cali

2:xaaji maxamud aw cali

3:c/laahi aw cali

4:ismacil aw cali
Abaalmarinta ubaxa Paulownia

**Abaalmarinta ubaxa Paulownia** Flowers adalah hiasan Jepun, yang kurang daripada , yang lebih tinggi daripada Order of the Rising Sun

Darjah Bunga Paulownia telah dianugerahkan oleh kerajaan Jepun dan Maharaja Jepun pada tahun 1888 sebagai salah satu darjah Order of the Rising Sun of the Rising Sun, tetapi sejak tahun 2003 Pingat Bunga Paulownia telah menjadi hiasan hiasan yang berbeza dari hiasan lain lain tempat yang sama.  Dianugerahkan dalam satu darjah kepada kepada negarawan terkemuka, presiden dan bekas ahli perniagaan dan menteri kanan, dan tidak perlu dianugerahkan kepada orang yang hidup, pingat itu telah dianugerahkan kepada Ali lebih daripada sekali dan pingat ini adalah kategori Malaysia tertinggi: Pingat Bunga Paulownia adalah hiasan jepun, yang kurang daripada  , yang lebih tinggi daripada Order of the Rising Sun.
Buurta Surad

Buurta Surad waa buurta ugu dheer dhulka soomaalidu dagto oo dhan waxay ku taala gobolka sanaag somaliland ee cagaaran waxay dhanka waqooyi ka xigta cergaabo.

## Qabiilada degan

Waxaa wadda dega qabiilada somaliland gaar ahaan isaaq
Cuqdadda Masiixa

**Cuqdadda Masiixa** ( **cuqdadda Masiixa** ama **cuqdadda badbaadiyaha** ) waa xaalad maskaxeed taas oo uu qofku aaminsan yahay inuu yahay badbaadiye ama uu noqon doono sidaas.   Ereygu sidoo kale waxa uu tilmaamayaa xaalad maskaxeed uu qofku isu arko inuu masuul ka yahay badbaadinta iyo caawinta dadka kale.

## Tusaalooyinka
Marka la eego hab-dhaqanka uu qofku isu arko inuu badbaadinayo qof kale ama koox dad sabool ah, waxa jirta fikradda ah in iska dhaadhicintaasu kor u qaadayso inuu isu arko qof muhiim ah, hoosna u dhigayso xirfadda iyo kartida dadka uu caawinayo si ay u horumariyaan noloshooda. Nacasnimo
Hawlgalka Northwood

**Hawlgalka Northwoods** waa qorshe sir ah oo militariga Mareykanka uu sameeyay Taliska Ciidanka Xoogga dalka 1962-dii, waxaana isla sannadkaas loosoo bandhigay madaxweynihii Mareekanka ee Keenadi.    Kaddib muddo ka badan 30 sano oo la qarinayay ugu dambayn dadweynahaa loosoo bandhigay 1988kii dadaalladii ay bixisay hay'adda Heshiiska Daah-ka-qaadidda Xogta (Freedom of Information Act) awgood. Nuxurka qoraalkan ayaa ahaa qorshe ay dawladda Maraykanku ku weerarayso danaheeda kaddibna ay ku eedaynayso Kuuba si ay taageero dadweyne ugu hesho duullaan ay ku qaaddo Kuuba. Qorshahan ayaa ka koobnaa dhowr hindise oo ay ka mid yihiin in la afduubo ama la qarxiyo diyaaradaha rakaabka ama in la qarxiyo saldhigyada ciidamada Mareykanka iyo in la hafiyo oo la dilo tahriibayaasha Kuuba ee Mareekanka doomaha kusoo galaya kaddibna lagu eedeeyo Kuuba.

Haddi aynu si fudud u dhigno, waa qorshe saraakiisha ciidanka ee Mareykanu soo bandhigeen, iyagoo rabay in qalalaaso iyo falal argagaxiso ay ka geystaan gudaha Mareykanka, kaddibna ay rabeen inay ku eedeeyaan waddanka Kuuba, si ay marmarsiiyo iyo taageero ugu helaanka duullaanka ay ku qaadi doonaan Kuuba.

## Tixraacyo

## Lingaxyada dibadda

* Ku xidh dukumeentiga buuxa ee Kaydka Amniga Qaranka ee Maraykanka
Bariis iskukaris

**Bariis Iskukaris**, oo sidoo kale loo yaqaan **Isku-dheh karis** (Carabi البيلاف الصومالي), ama si fudud loogu tixraaco **Bariis** waa cunto dhaqameed bariis ah oo laga helo cunnada Soomaalida .   Magaca *Isku-dheh karis* macno ahaan macnihiisu waa "la kariyey oo la isku qasay", sidaas darteed waxaa mararka qaarkood loo adeegsadaa in si ballaaran loo tixraaco dalagyada kale ee ka soo baxa hadhuudhka ee u baahan cunto karinta la mid ah. Sidaa darteed ereyga ka sii goonida ah ee saxan waa *bariis isku-dheh karis* oo macneheedu yahay "bariis.la kariyey oo la isku daray". 

## TIXRAAC
Bare Cismaan (reer bare)

Reer bare wa reer kamida qabiilka Reeryoonis waana beelaha ay taaldu ka go do waxay degan caynaba habari heshay oog ceel dhaab waa beel baladhan oo gola kasta ku metesha dowlada

ceelka caynaba

* 

## qaybaha ay u kala baxaan

Bare cismaan
*1- **[[Faahiye bare]]**
*2- **[[Barkad bare]]**
*3- **[[Axmed bare]]**
Danot (woreda)

DEGMADA danood ee gobolka doollo

Santarka heegaale
Santarka qararo
Santarka sararawayn
Santarka qudhacdhalaan
Santarka shaxda
Santarka xirsimacaf
Hanteynta

Hanteynta ama raasamaalka ama qaniimeynta waxaa af ingiriis lagu dhahaa capitalism. Hanteynta waa nidaamka dhaqaale ee aduunka oo dhan laga isticmaalo, wuxuu ku saleysan yahay kobcin ku saleysan lacag la’aan, nasiib daro nidaamkan sidoo kale waa kan loogu tartamayo taariikhda maadaama uu taajiriinta ka dhigo mid taajir ah miskiina sabool ah.
Las Anod District (Waqooyibari)

**Degmada Laascaanood** (; ), (sidoo kale loo yaqaano **Degmada Laascaanood**) waa degmo ka tirsan gobolka Sool ee bartamaha Maamul Goboleedka Waqooyi Bari ee Soomaaliya Laascaanood Waa caasimada Waqooyi Bari Deegaanada kale waxaa ka mid ah: Saaxdheer, Boocame, Xidhxidh, Qoriley iyo Yagoori 

## Sidoo kale fiiri
* Degmada Baki
* Degmada Boorama
* Degmada Saylac
* Degmada Lughaya
* Awdal
* Awdalland
* Saldanadii Cadal

## Xigasho

## Tixraac iyo Linkiyo

*Districts of Somalia
 *
Qabiilka Habar Gidir iyo Qaybaha uu ukala boxo:

Qabaa'ilka faca weyn ee Habargidir ayaa ukala baxa Afar qabiil OO waa wayn Afartaas qabiil ayaa dhamaan dega Gobolka Galgaduud afarta qabiil ayaana kala ah **Saleebaan** *Sacad* *cayr* iyo 
*Saruur*.
SHIIKH MUUMIN AADAM

Shiikh Muumin Ibrahim Cali Cumar Makahiil (XER) waxa uu dhalay 7 wiil oo kala ah:
# Maxamed Muumin
# Xaamud Muumin
# Xirsi Muumin
# Xasan Muumin
# Cali Muumin
# Aamiin Muumin
# Cabdi Muumin

Maxamed Muumin waxa uu dhalay 13 wiil oo kala ah :
# Ebeker Maxamed
# Axmed Maxamed
# Xaaji Cali Maxamed
# Faarax Maxamed
# Isxaaq Maxamed
# Mansuur Maxamed
# Sharmaake Maxamed
# Ibraahim Maxamed
# Ismaaciil Maxamed
# Xuseen Maxamed
# Cabdi Maxamed
# Aadan Maxamed
# Nuur Maxamed

Xaamuud Muumin Aadam waxa uu dhalay 6 wiil oo kala ah:
# Nuur Xaamuud
# Maxamuud Xaamuud
# Qaasim Xaamuud (Dheere)
# Aweiys Xaamuud
# Shamun Xaamud
# Mahi Xaamuud

Xirsi Muumin Aadam waxa uu dhalay 3 wiil oo kala ah:
# Cali Xirsi
# Ibraahim Xirsi
# Cumar Xirsi

Xasan Muumin Aadam waxa uu dhalay 3 wiil oo kala ah:
# Maxamed Xasan
# Jaamac Xasan
# Xildiid Xasan

Cali Muumin Aadam waxa uu dhalay 3 wiil oo kala ah:
# Jibriil cali
# Caagane cali
# Cige cali
….

Aamiin Muumin Aadam waxa uu dhalay 2 wiil oo kala h:
# Abokar Aamiin
# Cilmi Aamiin
#
Reer Shiikh Muumin waxa ay kamid yihiin Beelaha Leelkase waxaa looyaqaaan Xer waxa ay ku nool yihiin Gobalada mudug, Nugaal, Baay, Bakool, Jubbada Dhexe, Jubbada Hoose iyo Banaadir oo soomaaliya ah iyo gobalada dawlad deegaankaa soomaalida gaar ahaan Gobolka Doollo
Timothy Weah

Timothy Tarbey Weah (dhashay 2000) waa ciyaaryahan kubadda cagta ah oo mareykan ah kaasoo u ciyaara kooxda Juventus iyo xulka dalkan Mareykanka.
Yaasmiin Moqbli

**Yasmin Moghbeli** (    ; (wuxuu dhashay Juun 24, 1983) aa duuliye tijaabo Maykan ah oo ku sugan Marine Corps iyo cirbiyeen NASA ah. Wuxuu ka qalin jabiyay Machadka Teknolojiyadda Massachusetts (MIT), Akadeemiyada Badda ee Mareykanka, iyo Dugsiga Tijaabada Ciidanka Badda Mareykanka .
Marwaan ximaar

**Marwaan bin Maxamad bin Marwaan** (Af-''Carabi''; *مروان* *بن محمد بن مروان* ) oo loo yaqaano "***Marwaan*** ***Ximaar***" (Af-Carabi; *مروان* *الحمار*) Waa khaliifkii ugu dambeeyay Dawladii Umawiyiinta wuxuuna xilka haayay intii u dhaxeysay sanadihii (127H - 132H/ 692-750). Marwaan wuxuu ahaa dagaalyahan geesi ah ka hor intuu khilaafada qaban wuxuu ka dagaalamay Armiiniya iyo adrabiijaan asigoona ka adkaaday Boqortooyadii Khazar iyo umadaha Turkida, dhul aad u baaxad weyn ayuuna kusoo daray dawlada .

Markii la dilay Waliid bin Yaziid 126H Marwaan wuxuu diiday inuu u hogaansamo khaliifkii ku xigay Yaziid Al-Naaqis kaasi oo mudo gaaban ka dib dhintay, Marwaan ayaana soo galay Dimishiq oo la wareegay khilaafada. Intaas ka dib wuxuu Marwaan wajahay kacdoomo gudaha oo is xig xiga, waxaa ka mid ahaa mid ay sameeyeen reer Ximsa, mid reer Falastiin sameeyeen iyo khawaarijta oo dagaalo dheer uu kula galay Ciraaq iyo Xijaas, balse halistii ugu weyneed ayaa kaga timid Khuraasaan dhnka Cabaasiyiinta, kuwaas oo marar badan jabiyeen, waxaa Marwaan lagu jabiyay Dagaalkii Zaab ee dhacay 132H, Marwaan ayaana u cararay Masar Cabaasiyiinta wey ugu daba tageen waxeyna ku dileen tuulada Buusiir bisha Carafo ee isla sanadkaas,
Team Fortress 2

***Team Fortress 2*** waa ciyaartoy badan oo 2007-dii qof-koowaad ciyaarta toogashada sameeyay oo ay daabacday Valve Corporation. Waa taxanaha 1996 qaabkii *Team Fortress* ee *Quake* iyo dib u samayntiisii 1999, *Team Fortress Classic*. Ciyaarta ayaa la sii daayay Oktoobar 2007 iyada oo qayb ka ah Sanduuqa Orange ee Windows iyo Xbox 360, waxaana loo gudbiyay PlayStation 3 Diseembar 2007. Waxaa la sii daayay sidii ciyaar gooni ah oo loogu talagalay Windows Abriil 2008, oo la cusbooneysiiyay si ay u taageerto Mac OS X Bishii Juun 2010 iyo Linux bishii Febraayo 2013. Waxaa lagu qaybiyaa online iyada oo loo sii marayo Valve's digital tafaariiqda Steam, oo leh Farshaxanka Elektrooniga ah oo maamula daabacadaha tafaariiqda iyo console-ka.
Miliqo

**Miliqo** waa magaalo ku taal koonfurta gobolka Mudug

Miliqo waxey 50km dhanka waqooyi kaga beegantahay dagmada **[[Xarardheere|XARADHEERRE]]**. 

Miliqo waa deegaan ku caan ah BIYO aad u macaan

hadaba magaalada Miliqo waxa eey ka tirsantahay degmadda **Xarardheere** ee gobolka mudug. 

Miliqo waa deegaan eey ku noolyihiin dad aad u jecel Beerashada iyo xoolo dhaqashada

Miliqo waxaa ku nool dad Soomaaliyeed oo jecel Nabadda iyo Dowladnimada.

Miliqo waxa ay ka mid tahay magaalooyinka koboca sameeyey mudooyinkii dambe waana magaalo aad u ballaaran.

**Culumaa udiinka magaalada**

# Shiekh Mohamud odowaa
# Macalim Abdulahi haji aadan
# Macalim Ahmed Ali mohamed diini
# Shiekh abdifitah Shiekh Mohamud 
# Macalin Mohamud caseyr

**Nabadoonada magaladda**

* Macalin Ahmed macalin weheliye dhuxulow (Malin lugey)

* Abdirooble faryareey

* Kheyre foodey

* Dhegdheer mohamuud guutaale

* Dhagaweyne Abdishiiqoow
* Mohamed Abdifitah Shiekh Mohamud (duud dheere)

**siyaasiyiinta deegaanka**

* Haji mohamed Ahmed liibaan (Axyaa wadani)
* Gaashaanle Abdirahman Abdullahi haji(suxufi)
* Garaad nuur mohamed (dhaaley)
* Gudoomiyaha deegaanka cali bashiir
* Gudomiyaha dhalinyarada deegaanka Abdirahman shabeelow
Qoraa:- Ahmed Abdirashid Abdulahi (aniine)
Muhalab bin Abii Sufra

**Muhalab bin Abii Sufra Al-Azdi** wuxuu ahaa Go'doomiyihii Umawiyiinta ee Khuraasaan, sanadkii 83H ayuuna dhintay
Naaloodka

**Naaloodka** waa fikrad oo raaxo ah oo suuroobaysa in qofka jawi degan iyo xaasiloon dereemo. Aqoonyahan Bardwick wuxuu yidhi ereyga naalood waa "hab ku saabsan maanka ee qofka ku midhadhalinaayo damiir iyo maqaam mubaax ah." Naalood waxaa af ingiriis lagu dhahaa comfort, relaxation, coziness, conviviality, sociability, camaraderie.

## Raacraac
Afgobaadsi

**Afgobaadsi** ( )  waa markaa mashxarada la badbadiyo; oo ujeedada tahay na  raxleynta iyo garabtaag inuu ka helo qofkaas. Afgobaadsi waxaa weliba loo isticmaala markaa uu qofka naag shukaansi ku maaweelaayo. Taariikh ahaan, afgobaadsi waxaa lagu adeegi jiray boqorada, ugaasyada, garaadada, iyo suldanada. Afgobaadsi waxaa af ingiriis lagu dhahaa flattery, adulation, blandishment, praising, fawning, puffery.

## Xigasho
Balut

***Balut*** waa cunto waddo ah oo inta badan laga helo Filibiin. Waxay ka kooban tahay embriyaha la bacrimiyay. Mararka qaarkood, waxa ay ka kooban tahay ukun digaag, laakiin inta badan waxay ka kooban tahay ukunta shinbiraha.
Dagaalkii Nahrawaan

**Dagaalkii Nahrawaan** (Af-Carabi; *معركة* *النهروان*) wuxuu ahaa dagaal dhacay 38H kaas oo dhex-maray ciidanka Cali iyo khawaarijta.
Sabawanag

**Sabawanaag** is a town in the Maroodijeex region of Somaliland/Somaliland.
) The town is predominantly inhabited by people from the Somali ethnic group, with the habar awal sub-clan of the sacad muuse isaaq especially well represented.
Niiroon

**Imbiraadoor Niiroon** (13ka Oktoobar 37 ilaa 9ka juun 68) wuxuu ahaa kan shanaad ee Boqorada Roomaanka waana kii ugu dambeeyay Boqorada Qoyska Yuuliyoo-Koliyooda, wuxuu aad ugu caan ahaay intuu xilka haayay naxariis la'aan
Hoomboo)

Dagmada Hoombooy waa dagmo ku taal bariga gobalka jubada dhaxe waxee caan ku tahy xeebta bada iyo geedaha cagaaran 
Dagmsa waxa dagn dad xoola dhaqato io beeraleey iskugu jira waxan dag beesha Shiikhaal Loobage
Fahad Yaasiin

**Fahad Yaasiin Xaaji Daahir** waa siyaasi Soomaaliyeed iyo wariye hore, wuxuu ka soo shaqeeyay tiifiiyo caalami ah sida Al-Jasiira,  xiligii Madaxwyne Farmaajo wuxuu noqday la Taliyaha haayada sirdoonka Somaliya ee NISA, markaas uu noqday qof aad u kala wada siyaasada Soomaaliya, laakin wixii ka dambeeyay doorashooyinkii 15 May ee dalka Fahad ayaa isaga tagay dalka.

Fahad wuxuu ku hadlaaa Carabi, Ingriis iyo Somaali

## Taariikh-Nooleydkiisa

## Aragtiyada ku aadan
Waxey ku tilmaamaan dadka taageersan qof aad u fahansan siyaasada, kala yiqaaana cadowgiisa iyo ka wadankiisaba, sidoo kale khibrad u leh meeshuu  socdo iyo wuxuu doonayo
Maalinta Caalamiga ah ee Turjumaada

Maalinta Caalamiga ah ee Turjumaada
Qaramada Midoobay ayaa ku dhawaaqday Sebteembar 30 inay tahay Maalinta Caalamiga ah ee Turjumaada.

Xuska waxaa la aasaasay 2017 si loogu sharfo shaqada adag ee xirfadlayaasha luqadda adduunka oo dhan.

Waxaa ka mid ah ururada qiimeeya dadaalka weyn ee tarjumaada Kitaabka Quduuska ah adduunka oo dhan waxaa ka mid ah Markhaatiyaasha Yehowah.
"Ilaah aad buu u jecel yahay bini'aadamka iyada oo aan loo eegin jinsiyaddooda, midabka luqadda, iyo maadaama fikradaha Ilaah ay ku jiraan kitaabka, waa jacayl iyo xikmad keliya in lagu tarjumo inta badan ama dhammaan luqadaha ay ku hadlaan dadka,".

Taasi maaha sheegasho madhan. Sannadihii 1950-meeyadii, Markhaatiyaasha Yehowah waxay sii wadeen dhaxalka dheer ee tarjumaada Kitaabka quduska markii ay soo saareen Tarjumaadda Adduunka Cusub ee aadka loo ammaanay ee Kitaabka quduska ah, kaas oo lagu daabacay gabi ahaan ama qayb in ka badan 210 luqadood.

Marka laga reebo Kitaabka Qudduuska ah, bogga rasmiga ah ee Markhaatiyaasha Yehowah, jw.org, ayaa kasbaday magaca mareegta adduunka loogu turjuman yahay. Waxyaabaha ku salaysan Kitaabka Quduuska ah ayaa lagu heli karaa ku dhawaad 1,100 luqadood, oo ay ku jiraan in ka badan 100 luqadaha dhegoolaha. Qaramada Midoobay waxay dooratay taariikhda Sebteembar 30 sababtoo ah waxay calaamad u tahay dhimashadii in ka badan 1600 oo sano ka hor.

Waxa aad loogu yaqaanaa inuu Kitaabka Qudduuska ah u tarjumo Laatiinka, oo loo yaqaan Vulgate, kaas oo lagu tilmaamay inuu yahay "Guusha suugaaneed ee ugu weyn uguna saamaynta badan qarnigii afraad." "Shaqada tarjumaannada dadaalka badan iyagoo ixtiraamaya Qoraaga Baybalka iyo akhriyayaasheeda waxay keentay in Kitaabka Quduuska ah iyo daabacaado ku saleysan Kitaabka Qudduuska ay galaan gacmaha kuwa jecel runta Baybalka oo aan xannibin taariikhda afkooda, sidaas darteed noloshooda macno siinaya, waxay ku yimaadaan qaabab kala duwan - faylal maqal/muuqaal RTF, luqadda dhegoolaha. Waxaan u mahadcelineynaa shaqada weyn ee Jerome, aad ayaan ugu faraxsanahay inaan ku biirinno qoondadayada".

Dadweynaha waxa lagu martiqaadayaa inay jw.org ku akhriyaan tarjumaadyo kala duwan oo Kitaabka Quduuska ah.

Dhammaan macluumaadka si xor ah ayaa loo heli karaa, loomana baahna diiwaangelin.

Intaa waxaa dheer, Markhaatiyaasha Yehowah ayaa caan ku ah soo bandhigida bandhigyo gaar ah oo ah turjumaada Kitaabka Quduuska ah oo naadir ah oo ku qoran luqado badan oo dhowr ah oo ka mid ah xafiisyadooda qaranka ee adduunka oo dhan.

Dadweynuhu waa lagu soo dhawaynayaa dalxiis, lacag la'aan. Ballan ayaa lagu samayn karaa jw.org.
* Jehovah’s Witnesses spearhead global translation efforts
Karim Findi

**Karim Findi** (1946, Duhok, Gobolka Kurdistan - Ciraaq) waa qoraa iyo qoraa Kurdish ah.

Sannadkii 1974-kii waxa uu ka qalin jabiyay Waaxda Luqadda Ingiriisiga ee Jaamacadda Mosul. 

Waxa uu daabacay in ka badan 20 buug oo ka hadlaya maaddooyin badan, oo ay ku jiraan (siyaasadda, juquraafiga, luqadda, suugaanta iyo taariikhda) oo ku qoran luqado kala duwan sida Ingiriisi, Kurdish, Carabi. 

Waxa uu ka mid ahaa aasaasayaashii ururka suxufiyiinta Kurdistan. 

Sannadkii 1997-kii waxa uu ahaa tafatiraha guud ee majaladda KARWAN, oo ay soo saartay Wasaaradda Dhaqanka, dawladda gobolka Kurdistan.

Waxa uu ahaa xoghaye KARWANI AKADIMI / Karwan Academic magazine oo ay soo saartay Wasaaradda Dhaqanka, dawladda gobolka Kurdistan.

Waxa uu tafatire guud ka noqday majaladda DICLE/Dijla oo ahayd joornaalkii ugu horreeyay ee af-roman-xaraf ah (Laatiin) kurdi ah oo ay soo saarto Wasaaradda Dhaqanka, dawladda gobolka Kurdistan. 

## Buugaag la daabacay
- Ururkii bac Bakir ee maansooyinka Al-Arizee, la ururiyay lana lafa-guray, 1982, (af Kurdish).

- Mairo, oo laga soo turjumay xuruufta Laatiinka (Kurdiga) loona beddelo xarfo Carabi (Kurdi), 1985, (af Kurdish).

- Gulchin, oo laga soo tarjumay Akleerky litters (kurdish) oo loo rogay xarfo Carabi (Kurdi), 1988, (luqada Kurdish).

- Cutubyadii Kacaanka Eylul ee Kurdistan - Ciraaq oo la qoray, 1995 (af Carabi).

- Hagaha Gobolka Duhok, 1997. (af Carabi iyo Ingiriisi).

- Qabiilada Kurdida ee waqooyiga gobolka Mossel, 1996. Laga soo tarjumay Ingiriisi oo loo beddelay Kurdish, (luuqad Kurdish).

- Bandhiga Khani, oo la diyaariyey, 1996, (luqada Kurdish).

- Amedi xilliyo kala duwan, dhaleecayn iyo falanqayn, 1997, (af Carabi).

- (Xisbiga dimuqraadiga ah ee Kurdistan) Inta lagu jiro maqnaanshaha Barzani (1946-1958), 1998, (af Kurdish).

- Jubilee Dahabka ah ee Peshmarge, 1999, Waxaa laga soo tarjumay koonfurta oo loo beddelay lahjad waqooyi (Kirmanji) iyo xarfo Carabi oo loo beddelay xarfo latini, (luuqad Kurdish).

- Barzani waligiis ma quusan , 2001. waxa laga soo turjumay xarfaha Carabiga ee Kirmanji ee Koonfurta una soo turjumay xuruufta Laatiinka ee Waqooyiga Kirmanji, (luqada Kurdish).

- Qalcadda Badinan iyo Qaar ka mid ah Goobaheeda Taariikhiga ah, 2012, (luqada Carabiga).

- Badinan Castle ,2012, (luqada Carabiga).

- Luuqadda Kurdida ee gobolka Badinan, 2012, (af Carabi iyo Kurdish).

## Tixraacyo
Qeenid

**Qeenidda ukunta** (; ) sidoo kale loo yaqaano *jaallaha ukunta* waa qaybta ukunta ee wareegsan iyo ugxan ah oo nafaqo badan leh. Damacsanaanta kowaad uu qeenidda leeyahay waa in uu quudiyo uurka ee ilmo galeenka ku dhex jira. Uurjiifka haduu leeyahay mandheerta (placenta), inteeda badan qeenida ma lahaa. Labada noole Xayawaanka iyo dhirta, wuxuu qeenidda muuqashadeeda ku badan yahay xayawaanka, laakin dhirta sidaa algae oo kale, muuqashada qeenidda wuu dhaca. Xeeldheernimada aragtida ama xiriirka qeenidda ay dadweynaha la macaamilaan waa ukunta digaaga; cunto karis ahaan, iyo milmaaanta ay sifada ukunta digaaga hal-abuuri karo.

=Sidoo kale fiiri=

*Xayawaan
*Naasley
*Shimbiro
*Beribiyood
*Xamaarato
*Kaluun
* Xamaarato

## Tixraac
Endemol

Endemol waxay ahayd shirkad warbaahineed oo fadhigeedu yahay Holland oo soo saartay oo qaybisay maaweelada madadaalada badan. Shirkadda ayaa sanadkiiba soo saartay in ka badan 15,000 oo saacadood oo barnaamijyo ah oo ku saabsan noocyada qoraalka ah iyo kuwa aan qoraalka ahayn, oo ay ku jiraan riwaayadaha, TV-ga dhabta ah, majaajilada, bandhigyada ciyaarta, madadaalada, barnaamijyada xaqiiqada iyo carruurta.
Waliid bin Yaziid

**Waliid bin Yaziid bin Cabdi Malik bin Marwaan** wuxuu ahaay khaliifka kow iyo tobanaad ee Umawiyiinta, waxa uuna talada la wareegay adeerkiis Hishaam bin Cabdi Malik ka dib, ayaadoo la tix galinaayo dardaaran uu ka tagay aabihiis,
Curwa bin zubeyr

**Curwa bin Zubeyr** waa Taabici aqoon fiican u leh diinta islaamka gaar ahaan Xadiiska iyo Taariikda, waxaa lagu tiriyaa mid ka mid ah *Fuqahada Madiina ee todobada ah*',**' Curwa waxa uu ku dhashay Madiina 23H isla Madiina ayuuna ku dhintay 94H.
Luuqadda Siloti

Luuqadda Siloti waa luqad Indo-Aryan ah, oo lagaga hadlo India, Bangladesh iyo Boqortooyada Ingiriiska.
Khabaab bin Arat

**Khabaab bin Aratta Al-Tamiimi** wuxuu ka mid ahaay saxaabadii ugu horeeyay islaamka, iyo kuwii liitay ee Makka lagu cadaabi jiray, ka dib wuxuu u hijrooday Madiina wuxuuna kala qeyb galay Nabiga scw dhamaan duulaamadiisa, noloshiisa dambe wuxuu u wareegay Kuufa oo ku geeriyooday 37H
Mifkit

::*Kani waa maqaal ku saabsan midabka mifkitka. Haku khaldin baalka [[ciraad]]


*'Mifkit''' (; ) waa midab ciraad badhxan ah, kaasi oo inta badan lagu arko macdanta. Hadhka midabka mifkit wuxuu u dhexeeyaa cagaar iyo ciraad.  Midabka Mifkitka ah waxaa sii aad lagu dhex helaa daandaanada iyo dhegexyada.

=Midabo Kale=

=Tixraac=
* Light and Color
Koombe

Beesha Koombe ee Kablalah, wuxuu ka kooban yahay, Harla Koombe, Geri Koombe, Harti Koombe, Jiraan Koombe, waxaa dhalay Hantaale, Amlaale.
Shabeel Aasiyaan

**Shabeel Aasiyaan** (  ) waa xayawaan ka mid ah Bahda Bisadda kaas oo cuna hilibka, isla markaana ku nool duurka. 
Shabeelku waa mukulaal weyn oo ku nool Afrika iyo Aasiya.
Shabeelka wuxuu ku noolaan karaan jawi kasto, meelaha roobka badan, buuraha dhaadheer iyo keymaha waaweeyn. 
Shabeelka qaaradda Aasiya wuxuu leeyahay xariijimo huruud iyo madoow ah, laakiin noocyada ku nool qaaradda Afrika wuu ka midab duwan yahay. 
Sidoo kale, waxaa jira Shabeel midabkiisu caddaan yahay oo loo yaqaanno **Shabeelka Cad**. 
Bahda Bisadda waxaa la isku yidhaahdaa xayawaanno badan oo duurjoog ah kuwaas oo dhammaantood leh qaabdhismeed jidhka bisadda. 
Waxaana ka mid ah: bisadda, guduudanaha, libaaxa (aarka iyo goosha), harimacadka iyo kuwo kale oo leh qaabdhismeedka bisadda. 

## Fiiri
*Shabeel

## Tixraac
Dhurwaa

**Dhurwaa** (ﺿَﺒﻊ) waxaa af ingiriis lagu dhahaa *hyena*;    ) waa xayawaan duurjoog ah kaas oo cuna hilibka. Dhurwaagu waa nooc waraabe ee xoogan oo ku nool, Namibia iyo wadanka Botswana. Timaha dhurwaaga waa midabka bunni.

Dhurwaaga, waxoo leeyahay, ilko miishaar ah ama goon aad u xoogan. waraabaha, waa xayawaan kala duwan, markii la fiiriyo kuwa ku kala nool aduunka.

Waraabe waxay isku bah yihiin: Cumar, iyo waraabe.

## Tixraac
Abeno Harukas

**Abeno Harukas** waa ganacsi ganacsi oo ujeedo badan leh oo ku taal Abenosuji Itchome, Abeno-ku, Osaka, Jabaan. Waxay ka kooban tahay lifaaqa cusub, lifaaqa bari iyo dhisme sare oo aad u dheer, Abeno Harukas. Dhismuhu waa 300 m (984 ft) dheer ka kooban yahay 62 dabaq; waxa uu ahaa dhismihii ugu dheeraa ee Jabaan laga soo bilaabo 2014 ilaa 2023, ilaa Azabudai Hills Mori JP Tower ay la wareegaan magaca.
Shoob

**Nolol shooban**, **sikhi**, **daanshood**, **xarshaashi**  ama **shoob** ()  waa nolol oo raaxo leh oo qaali ah. Noloshada sheebsan wuxuu ka qaalisan yahay rayidka guud. Noloshada qaali ama sheebsan wuxuu tixgeliya kharashka baabuur, guri, dharka, iyo qalabada kale ay dadka isticmaalaan. Lahaanshaha nolol sheebsan wuxuu saamayn ku leeyahay maqaamka, sharafka, maamuuska iyo karaamada uu qofkaas leeyahay. Dadka ku nool nolol sheebsan waxay badankood leeyihiin xisaab socota oo aad u weyn, oo hal yeho / melyan gaadhi karaa.

## Noocyada

## sido kale fiiri
* Rumka Boqorada
* Employment and Money

## Tixraac
Dahnad

Geometry ahaan, **Dahnad** () , waa goobta ay labo khad wada kulmaan. Muddada afar-geesood wuxuu leyahay afar dahnad. Muddadda shan-geesood wuxuu leyahay san dahnad. Muddadda lix geesood waxay leedahay lix dahnad.

## Tilmaam

## Tixraac
*Quaternary
Heebis

**Heebis'', (; ) sidoo kale loo yaqaan **tuwaal** ama **shukumaan''' waa dhar ama warqad oo engag iyo qallajin ku samaynaysa waxyaabaha la rabo in qooyaanka laga baabiiyo. Heebisyada waxaa lo isticmaali karaa ama miis in la qalajiyo ama qof jidhkiisa. Guryaha dhexdeeda, heebisyo kala duwan ayaa la isticmaala, sida heebista gacmaha, heebista jikada iyo heebista musqusha.

## Noocyada heebisyada

## Sidoo kale fiiri
* Surwaal
* Shaadh
* Noocyada Dharka

## Tixraac
Dagmada Turdho

Taariikhda Magaalada. Turdho. 
Turdho waa Degaan ka tirsan [[Gobolka Jubbada Hoose)) waa tuulo Qurux badan oo Xeebaad leh waxaa days beesha sheekhaal loobage o u Badan Ganacsato,Siyaasiyiin iyo Culumaaudiin. Magaalada turdho waxay leedahay kaawada ugu weeyn jubbada hoose, dhul beereed iyo xeeb aad u dheer o qurux badan. Inta badan dadka degan waa xoolo dhaqato iyo beeraley iyo ganaacsato ,waxaa bur bur xun ka soo gaaray magaalada Turdho dagaaladi sokeeye ee ka dhacay dalka 1991. Waxaa bur bur xoogan ka muuqda isbitaalka weeyn ee magaalada iyo dugsigii hoose dhexe ee Turdho .Sh.Xasan Maxaad Cilmi o loo yaqaano《 Siigaale 》(Sheekhaal loobage) ayaa ka mid ahaa ragii talyaaniga kula jihaaday Turdho, dagaalkas o ka dhacay meesha lagu magacaabo Yaaq Kanooni, waxaa sidoo kale dagaalkas qeyb libaax leh ka qaatay Xaaji Nuur Abiikar (Sheekhaal Loobage) oo caan ka ah gobolka jubbada hoose , labadan hogaamiye (Siigaale iyo Nuur Abikar)o talyaniga siiyay casharo lama ilaawaan ah kana xureeyay inta u dhaxeeyso Jamaame iyo Turdho.

Turdho xaqiiqdii waxaa degen beelo walaalo ah:

- Mudulood siiba Abgaal iyo Hilibi Dalandoole,

- Shiikhaal Loobage Faqa Cumar

- Habargidir Sacad siiba reer Nimcaale/Axmed, Ciise,Cabdulle iyo Cali Nimcaale wa intaas dadka meeshaas caanka ah.
Camiis (baseball)

**Camiiska** ee bardooddanka baseball, waa qalab alwaax ama bir ah u eeg budh oo loo isticmaalo ciyaartooyda baseball ka dib markuu u tuurey ciyaaraha "pitcher" loo yaqaano. Taakada camiiska waa 2.75 inches (7.0 cm) dhanka dhumucnimada ama buurnaanta iyo 42 inches (1.067 m) dhanka dheeridda. Culuska camiiska waxay ahayd 3 pounds (1.4 kg) qarniga labaatanka, laakin maanta ama qarniga kow iyo labaatanka culuskeeda wuxuu yahay 33 ounces (0.94 kg).

## Tixraac
RMS Titanic

**RMS ''Titanic*** - waxa ay ahayd [[markab]] [[Boqortooyada Midowday|ingiriiska]] ah oo badweynta, oo caan ku ahaa in ay degto ka dib markii ay isku dhaceen baraf baraf ah [[Abriil 14]]-keeda [[1912]] safarkiisii ugu horeeyay ee u dhexeeyay [[Southampton]] ([[Boqortooyada Midowday]]) iyo [[New York]] ([[Gobolada Midoobay]]), waxa iska lahayd shirkadda maraakiibta ee [[White Star Line]].

Waxaa loo tixgeliyey mid ka mid ah masiibooyinka badda ee ugu xumaa taariikhda, oo ay ku dhinteen 1,496 dhimasho iyo kaliya 712 ka badbaaday, Titanic waxay lahayd laba markab oo walaalo ah, *RMS Olympic* (wuxuu ku jiray adeeg ilaa la burburiyo [[1934]]) iyo *HMHS Britannic'' (waxay u adeegtay isbitaal ahaan. markab ilaa 1916-kii, waxaa ku quustay miinada biyaha hoostooda ee Badda Aegean).
Dadka Baantuuga

Somali bantu asalkoodu waa dad somali ah kuwaas oo,asal ahaan kaso jeedo somaliya wexeyna dagaan lawada wabi eelakala yiraahdo webiga juppa iyo shabelle waana dad beeraley ah
Rio (filim)

***Rio*** waa filim majaajillo ah oo Maraykan ah 2011.

## Jilayaasha

* Jesse Eisenberg sida Blu
* Anne Hathaway sida Jewel
* will.i.am sida Pedro
* Jamie Foxx sida Nico
* George Lopez sida Rafael
* Tracy Morgan sida Luiz
* Jemaine Clement sida Nigel
* Leslie Mann sida Linda Gunderson
** Sofia Scarpa Saldanha sida Young Linda Gunderson
* Rodrigo Santoro sida Dr. Túlio Monteiro
* Jake T. Austin sida Fernando
* Carlos Ponce sida Marcel
* Jeffrey Garcia sida Tipa
* Jane Lynch sida Alice
* Wanda Sykes sida Chloe
* Bebel Gilberto sida Eva
* Bernardo de Paula sida Kipo
* Francisco Ramos sida The Lead Marmoset

## Tixraacyada


## Linkiyo Kale

*
Qubo

Qubo (Chelonia, **Testudines**, ;) oo ay maadlowaha u yaqiin **Testudines** ama maadlowada u yaqiin **Chelonia**  waa xamaarato waxaa na af ingiriis lagu dhahaa turtle.  Mansabka qubooyinka ama *Testudines* wa mansab ee ugu sareeya mansan noolaha ee tetrapod ah oo dahaar leh. Qubaha waa noole oo dahaar leh ee feeraha ka midha-dhasha. Qubaha casriga, waa laba nooc: Pleurodira (qoor leh) iyo Cryptodira (ay qoorta qarsan tahay). 360 oo sinji ee qubo ayaa jira ee nool ama dhawaan salguuray Dhahaarka qubaha waxay ka samaysman yihiin laf. Lakabka dhahaarka wuxuu ka samaysman yahay Keratin: Keratin wa walxo oo la siman ka timaha iyo ciddiyaha. 

Sinjiyo ee qubo ka farcama waxaa ka mid ah:
*Diinbadeed
*Diinceelaad
*Diindiin

## Tixraac
Buqdharkayn

Degmada buqdharkayn waxay ka tirsan tahay gobolka sool waxayna dhinaca koonfur ka xigtaa degmada oog waxa degan Reeryoonis, Siiba reer bare   iyo cali maxamed).
Yoc

**Yoc** (   Amxaari: በሬ}) waa xoolo gurijoog ah oo dadku dhaqdaan. Yocdu waa labka lo'da, halka sacu yahay dhediga. Yocda wuu ka muruq badan yahay lo'da iyo dibiga. Yocda wuxuu weliba ka camal badan yahay iyo ka dhiirran badan yahay lo'da kale sida dibi iyo sac oo kale. Sidaas daradeed, waxaa yocda laga helaa bardooddanka ku saabsan dagaal.

Yocdada waxaa loo isticmaalaa in beeraha lagu qoto, wax lagu jiito, iyo hilibkooda oo la cuno. 

Wakhti laga joogo 10,500 oo sano, ayaa lo'da lagu dhaqan jirey koonfurbari dalka Turkiga. Intaas oo qarni oo ka dambeeysay lo'du waxay ku faafeysay dunida. In ka badan 1.3 bilyan oo lo' ah ayaa maanta ku nool daafaha dunida.
 
Somaliya marka loo eego waa xoolaha sadexaad ee ugu muhiimsan marka laga soo tago geela iyo arriga.

Guud ahaan, lo'du waa xoolo muhiim u ah aadamaha ayagoo laga helo hilib uu nafaqo ka helo jidhka dadku, dhogor laga sameeyo dharka, xadhkaha iwm. 
Intaas waxaa dheer, saxarada xoolaha laga helo waxaa lagu nafaqeeyaa carada.

## Tixraac
Kurdi

**Kurdi** (Af-Carabi; كرد) Waa mid ka mid h qowmiyadaha dega Bariga Dhexe, waxaana lagu tiriyaa isirka Aari, ayagoona ku hadla Af-Kurdi iyo lahjado ka faracma.
Bandhiga Buugaagta Kraków

Bandhiga Buugaagta Kraków (Af Bolish: Targi Książki w Krakowie) waa bandhig buugeed sanadle ah oo la soo agaasimay laga soo bilaabo 1997dii Kraków (Boland), dhammaadka Oktoobar ama bilowga Noofambar.
Musanaa bin Xaarisa Al-Sheybaani

**Musanna bin Xaarisa Al-Sheybaani** wuxuu ka mid ahaa duqoyda Qabiilada Carabta, waxa uuna hogaamiyay dagaaladii muslimiinta ku furteen Ciraaq. Musanna waxa uu u dhintay dhaawac ka soo gaaray Dagaalkii Buundada sandii 14H.
Umusho qalliinka

Umushaha qalliinka  (; )  waa bixitaanka uurjiifka oo ka yimaada ilmogaleenka, ku-xigeenka na siilka ee qalliink leh ka dib caloosha ka yimaado. Waqti qaadka umushaha qalliinka wuxuu u dhexeeya 45 dhaqiiqo ilaa 1 saacad. Ururka  World Health Organization wuxuu ku talo bixiyay in umushaha qalliinka kaliya la isticmaalo waqtiyada lagu jiro xaalad degdeg ama marka ay lagama maarmaan tahay.

## Tixraac

*The Amazing Process of Childbirth
Heerka waxbarashda somaliland

heerka waxbarashada somaliland waa mid aad u wanagsan marka loo eego ka hor 2000. waxa kor u kacay tayada wacxabarshda somaliland iyadoo lagu talaabsaday horumar aad u xoogan oo dhinacyo badan taabanaya sida: kor u qaadida tayada manhajka somaliland kaas oo dayac fara badan ka muuqday, sido kale wasaarada waxbarashda somalialnd waxay

hirgalisay barnaamijyo waxku ool ah oo lagu horumarinayo tayada waxbarsgada somalialnd taas oo badankooda lagu guulaystay.
Raad

**Raad**

**Raad** oo wadarteedu tahay **raadaha** (ingiriis: sole of feet) waa xubnaha hoose ee cagta dadka iyo xayawaanka. 
Inkastoo guud ahaan nooluhu leeyahay tiro raad ah oo kala duwan - dadku waa labo raad bey leyihiin, xayawaanka intii badan waxay leeyihiin afar raad. 

Raadka waa xubnaha jidhka marka uu qof istaagayo iyo qofka marka uu misaamayo taagnaanta. 
Raadka wuxuu ka kooban yahay dhowr xubnood oo kala ah: cag, faro, taf, bowdo, qoob, mijin iyo xubno kale. 

Qaab-dhismeedka raadka waxay ka samaysan tahay lafo, hilib, muruqyo, xidido, seedo iyo kuwo kale.

## Tixrtaac

* Cillad lugaha aan degganayn
Ciyaaraha olimbikada France 2024 Olympics

Ciyaaraha olimbikada France 2024 Olympics

 2024
https://olympics.com/en/olympic-games/paris-2024

ciyaaraha isboorti ee fadhigoodu yahay dalka faransiiska ee orodka iyo ciyaaraha kale ee badan, 2024 oo fadhigeedu yahay dalka faransiiska ee qaarada yurub, ciyaaraha waaweyn iyo wadamada aduunka ayaa tartan iyo ciyaaro
Qawga aadanaha

**Qawga aadanaha** (; ;) waa dhererka aadanaha ka bilaabma caggaha ilaa dusha madaxa. Qawga ama dhererka aadanaha waxaa lagu qiyasa qalab la yidhaahdo stadiometer. habka centimeter waxaa lagu qora cm iyo habka "imperial system" waxaa lagu qoraa ft iyo inch.


File:Female Stature vs Age.svg |qawga haweenka
File:Male Stature vs Age.svg |qawga nimanka


## Tixraac

* Appreciate Your Special Gifts
2013 Koobka Qaramada Afrika

**Koobka Qaramada Afrika ee 2013**, oo sidoo kale loo yaqaanno **Orange Africa Cup of Nations South Africa 2013** sababo kafilo awgeed, oo la qabtay 19 Janaayo ilaa 10 Febraayo 2013, wuxuu ahaa koobkii 29aad ee Qaramada Afrika, horyaalnimada kubbadda cagta ee Afrika oo uu soo agaasimay xiriirka Kubadda Cagta Afrika (CAF).  Laga soo bilaabo daabacaadan, tartanka waxaa loo bedelay in lagu qabto sanado aan la tirin karin oo aan la tirin karin si aysan isugu dhicin Koobka Adduunka ee FIFA .  Daabacaaddan ayaa sidaas darteed ahayd tii ugu horreysay ee la qabto sannad lambaraysan tan iyo 1965kii .

Koonfur Afrika ayaa markii labaad martigelisay tartankan, ka dib markii ay horay u martigelisay Koobkii Qaramada Afrika ee 1996-kii . Tartanka 2013-ka ayaa ah kan ugu badan ee ka soo qeyb galayaasha koobka qaramada Afrika sida uu yahay hadda, 16 kooxood. Xulka Koonfur Afrika ayaa waxaa wareega 8-da ku haray xulka Mali, kaddib rigooreyaal. Zambia ayaa ahayd kooxda difaacanaysa koobka, balse waxaa lagu reebay heerka guruubyada.

Xulka qaranka Nigeria ayaa markii saddexaad ku guulaystay koobka qaramada Afrika kadib markii ay 1-0 kaga badiyeen xulka Burkina Faso ciyaartii finalka ahayd . Nigeria ayaa ka qayb gashay koobkii FIFA Confederations Cup ee Brazil 2013 isagoo wakiil ka ah CAF.
Saliid ku dar

" **Ku dar saliid** " waa odhaah Ingiriisi Hong Kong ah oo loo isticmaalo dhiirigelinta iyo taageerada qofka.  Waxaa laga soo qaatay weedha Shiinaha *Gayau* (ama *Jiayou* ; Chinese ), odhaahda waxa laga tarjumay weedha Cantonese. Waxay asal ahaan ka timid Hong Kong waxaana inta badan adeegsada dadka ku hadla laba luuqadood ee Hong Kong . 

"Saliid ku dar" waxaa qiyaas ahaan loo tarjumi karaa "Tag".  In kasta oo inta badan lagu tilmaamo "ka ugu adag in si fiican loo turjumo",  tarjumaadda suugaaneed waa natiijada Chinglish waxaana lagu daray *Qaamuuska Ingiriisiga Oxford* ee 2018. 

## Etymology iyo taariikhda
Cantonese *, gā* (加) macnaheedu waa "ku dar", iyo *yáu* (油) macneheedu waa "saliid" ama "shidaal". Waxaa la soo xigtay in ereyga Cantonese uu asal ahaan ka soo jeedo farxad ahaan Macau Grand Prix intii lagu jiray 1960-yadii. Waxa loo adeegsaday in si adag loogu talaabsado baallaha gaaska, taasoo gaadhiga siisay xawaare iyo awood dheeraad ah si uu u dardargeliyo. Sidoo kale waa sarbeeb ah in haanta lagu duro shidaalka.  Ka dib waxaa loo isticmaalay sidii "dhammaan farxadda ujeedo", waxaana si gaar ah loogu isticmaalay Shiinaha Shiinaha Mandarin iyo Cantonese labadaba. 

Cantonese *ga yau* iyo weedha tarjumaada saxda ah *ee ku dar saliid* ayaa si caadi ah loo isticmaali jiray tan iyo markaas iyadoo ay ugu wacan tahay tirada badan ee Hongkongers ee laba luqolaha ah . Halkii laga isticmaali lahaa Cantonese-ka romani, waxaa la sheegay in weedha Ingiriisiga ah ay si caadi ah u isticmaali jireen dhalinyarada Hongkongers. Isticmaalka sii kordhaya ee isgaadhsiinta internetka ee ku salaysan qoraalka ayaa sidoo kale gacan ka gaysatay isticmaalka odhaahda Ingiriisiga. 

Bishii Oktoobar 2018, sababtoo ah caan ku ah dadka ku hadla Ingiriisiga, "Ku dar saliid!" waxaa si rasmi ah loogu daray daabacaadda khadka tooska ah ee *Qaamuuska Ingiriisiga Oxford* . Gelitaanku wuxuu u aqoonsan yahay Hong Kong Ingiriisi, waxaana la xaqiijiyay in isticmaalka weedha dib loo raadin karo 1964. 

## Isticmaalka

Weedha waa tibaaxo badan oo sida caadiga ah loo isticmaalo dhiirigelinta iyo taageerada khudbadaha. Tusaale ahaan, "Ku dar saliid, waad sameyn kartaa!".  Waxa kale oo loo isticmaalaa inta lagu jiro ciyaaraha isboortiga, si loogu dhiirigeliyo ciyaartoyda inay si fiican u qabtaan.

Weedhaasi waxay soo jiidatay indhaha caalamka markii loo adeegsaday kacaankii dallada ee 2014kii. Fannaaniinta maxalliga ah waxay dejiyeen " ku dar mashiinka saliidda ",  derbi ku yaal Waddada Gloucester . Waxa loo adeegsaday in lagu dhiirigaliyo taageerayaasha caalamiga ah in ay hoos u dhigaan fariimaha taageerada ah ee mudaharaadayaasha. 

Erayga ayaa sidoo kale si weyn loo adeegsaday mudaaharaadyadii Hong Kong ee 2019-20.  Labada *ku dar saliid* Ingiriisi iyo *Gayau* ee Cantonese waxay ku qornaayeen qoraallo ku dheggan Lennon Walls sida farriimaha taageerada.

Meelo kale oo Bariga Aasiya ah, ereyada loo isticmaalo si la mid ah in lagu *daro saliid* waa Ganbatte Japanese *!* () iyo Rinjiyeynta Kuuriya *!* ( Korean  ).

## Tixraacyo
Warshada dhaldhalaalka ee Oskar Schindler

Warshada dhaldhalaalka ee Oskar Schindler (Af Bolish: Fabryka Emalia Oskara Schindlera) waa warshad hore oo alaabta birta ah oo ku taal Kraków. Hadda waxay martigelisaa laba madxaf: Matxafka Farshaxanka Casriga ah ee Kraków ee Boland, oo ku yaal aqoon-is-weydaarsiyadii hore, iyo laan ka mid ah Matxafka Taariikhda ee Magaalada Kraków, oo ku yaal ul. Lipowa 4 ee degmada Zabłocie, ee dhismaha maamulka ee warshaddii hore ee dhaldhalaalka loo yaqaan Oskar Schindler's Deutsche Emailwarenfabrik (DEF), sida lagu arkay filimka Schindler Liiska (Schindler's List). Ka shaqaynta halkan ka hor DEF waxay ahayd warshadii ugu horreysay ee Malopolska ee enamelware iyo alaabada birta ee shirkad xaddidan, oo la aasaasay bishii Maarso 1937.

2007, waxaa la go'aamiyay in lagu wareejiyo dhismaha maamulka ee Warshadii hore ee saxamada dhaldhalaalka oo lagu wareejiyo Matxafka Taariikhda ee Magaalada Krakow, kaas oo laga dhisay ul. Lipowa 4 oo ku taal Krakow, oo ah laan si loo abuuro bandhig joogto ah oo diiwaangelinaya muddadii uu Jarmalku qabsaday magaalada 1939-1945. Bandhiga joogtada ah ee mawduucan lagu soo bandhigay laanta waxaa cinwaan looga dhigay Krakow - waqtigii shaqada 1939-1945. Ujeedada Matxafku waa in lagu muujiyo taariikhda warshadda ee ul. Lipowa oo ku jirta xaalad taariikheed oo ballaadhan. 45 qolal bandhig ayaa muujinaya Krakow iyo dadka deggan intii lagu jiray Dagaalkii Labaad ee Adduunka. Bandhiga waxaa loo kala qaybiyay dhowr qaybood oo u go'ay arrimo gaar ah: dagaalkii 1939, doorka Krakow oo ah xarunta awoodda Dawladda Guud, nolol maalmeedka dadka deggan, masiirka Yuhuudda Krakow, gobolka qarsoodiga ah, sida sidoo kale taariikhda dadka ka shaqeeya warshadda iyo sheekada Oskar Schindler laftiisa. Bandhigyada madxafka waxaa lagu kabay sawiro qani ah iyo dukumeenti kayd ah oo laga soo aruuriyay Boland iyo ajnabi. Laanta ayaa si rasmi ah loo furay Juun 10, 2010.

Matxafka Farshaxanka Casriga ah ayaa sidoo kale laga dhisay dhismaha warshadda Schindler.
Qaris

**qaris** () waa qalab lagu geliyo dadka mayd ah. Qaris gelinta maydka waxaa ku xiga qariska in dhulka la geliyo.

## Tixraac
Dhafoof

Dhafoof  (ingiriis: skull) waa lafka maskaxda iyo qalfoofka wejiga oo isku jira. Dhafoof wuxuu leyahay afar laf, oo ah lafka camaamka, lafka wejiga, lafka dhegta iyo lafta qoorta. Laakin labada laf ee dhafoofka oo ugu weyn waa lafta camaamka iyo lafta afka.

## Tixraac
Durdur

**Durdur**  (ingiriis: tributary) waa biyo mareen ama webi oo dhex gasha webi ka weyn. Durdur ma dhex gasho badweyn ama laas ama bad. Durdurka dunida ugu weyn waa durdurka Irtysh ee dhex gasha webiga Ob ee ku yaala wadanka Ruushka. Maax ahaan, durdurka dunida ugu weyne waa durdurka Madeira.

## Tixraac

## Sawirro

File:Amazonriverbasin basemap.png|Durdurada Amazon River 
File:Benuerivermap.png|Durdurada Benue River
File:Huairivermap.jpg|Huai River iyo durduradeeda
File:Jialingrivermap.png|Jialing River oo durdur ah
File:Liaorivermap.png| Liao River iyo durduro
File:Mekongbasin.jpg| Mekong iyo durduro
File:Vermilion wabashrivermap.png| Wabash River iyo durduro
File:Yamunarivermap.jpg|durdurka Yamuna
Dur

**Dur**  (ingiriis: distributary) waa biyo mareen ama webi oo ka baxda webi ka weyn. Ifafaalaha durka wuxuu lid ugu yahay ifafaalaha durdurka oo webi dhex gasha. Durka gobta uu dhex galo badweyn, waxaa loogu magacaabiya "delta". 

## Tixraac
Diego Godín

**Diego Roberto Godín Leal** (wuxuu dhashey 16 Febraayo 1986) waa ciyaaryahan u dhashay Uruguayan hore oo kubada cagta ah kaasoo u ciyaari jiray daafac dhexe .

Waxaa loo arkaa mid ka mid ah daafacyada ugu wanaagsan jiilkiisa,    wuxuu ka bilaabay Cerro seddex sano ka dib waxaa loo wareejiyay dhanka Primera División Nacional . Kadib wuxuu inta badan xirfadiisa ku qaatay Spain, isagoo matalay Villarreal iyo Atlético Madrid wuxuuna kula guuleystay sideed koob kooxda dambe, oo ay kujirto horyaalnimada La Liga xilli ciyaareedkii 2013-14 . Waxa uu sidoo kale Talyaaniga kula soo ciyaaray Inter Milan iyo Cagliari, Brazil oo uu kula soo ciyaaray Atlético Mineiro iyo Argentina oo uu kula soo ciyaaray Vélez Sarsfield, isagoo ka fariistay 2023.

Ciyaaryahanka heerka caalami ee dalka Uruguay intii u dhaxeysay 2005 ilaa 2022, Godín waa ciyaaryahanka abid ugu safashada badan dalka. Waxa uu xulka qaranka u matalay afar koob oo adduunka ah iyo lix koob oo Copa América ah, isaga oo ku guulaystay koobkii 2011 ee tartankii dambe.
Camaam

Camaamka  (ingiriis: cranium) waa dusha dhafoofka. Camaamka wuxuu difaaca maskaxda.

## Sawirro

 File:Neurocranium - superior view - animation03.gif|camaamka dhaqdhaqaaq
 File:Schädelbasis1.jpg|gudaha camaamka
 File:703 Parts of Skull-01.jpg|camaamka iyo lafka wejiga.
 File:BodyParts3D Neurocranium.stl|camaam.


## Tixraac
Amanuel Yohannes

**Amanuel Yohannes Gamo** ( ; Waxa uu dhashay 14 March 1999) waa xirfadle kubbadda cagta Itoobiya ah oo khadka dhexe uga ciyaara kooxda Premier League ee Itoobiya Coffee oo uu kabtan u yahay iyo xulka qaranka Itoobiya .
2023 Jamhuuriyadda Jek toogasho

2023 Jamhuuriyadda Jek toogasho

21kii Diseembar 2023, 15 qof, oo uu ku jiro ninkii hubaysnaa, ayaa lagu dilay toogasho wadareed ka dhacday Kulliyada Fanka, Jaamacadda Charles, oo ku taal fagaaraha Jan Palach ee bartamaha Prague, Jamhuuriyadda Jek 25 kale ayaa lagu dhaawacay, oo saddex ka mid ah ay ahaayeen ajaanib. Dembiilaha ayaa isdilay kadib markii ay israsaasayn dhexmartay booliska. Kahor toogashada, aabaha dambiilaha ayaa meydkiisa laga helay gurigiisa oo ku yaala Hostouň.

*Gunman kills 14 in unprecedented attack at Prague university
2023 Qaraxii Kerala

2023 Qaraxii Kerala

29kii Oktoobar 2023, qaraxyo is xigxigay oo loo adeegsaday walxaha qarxa ayaa dhacay intii lagu guda jiray shirweynihii Markhaatiyaasha Yehowah ee Kalamassery, xaafad ku taal Kochi, Hindiya. 5 dumar ah, laba nin iyo ilmo ayaa la dilay in ka badan konton qof oo kalena waa la dhaawacay ka dib markii kooxdu ay subaxnimadii Axadda qabanayeen kalfadhiga shirwaynaha sannadlaha ah ee gobolka Kerala ee koonfurta Hindiya. Nin wax yar ka hor isku dhiibay saldhiga Kodakara, ayaa sheegay in uu mas’uul ka ahaa qaraxa. Wali waxaa socda baaritaan ku aadan sababta ka dambeysay qaraxa.

* Death Toll Rises to Eight in India Tragedy
* Witnesses in India Comfort and Support One Another Following Explosions at Convention
Yanmood (Qudrad)

**Persimmon fig**   **[[<span lang="Ar" dir="ltr">Carabi</span>]]: الكاكي**  **qaqa**, **kharma**   **persimmon**  "midhihii ilaahyada."
Qudhacdhallaan

Qudhacdhalaan magaalo waa magaalo dhacda bariga gobolka Doollo ee badhtamaha dhul-daaqsimeedka Hawd lagu magacaabo.

Waxa ay caan ku tahay dhaqashada xoolaha nool sida; geela iyo adhiga.
Gabley

Gabley () waa qof shaqsi ah, ama shirkad, ama urur, ama dawlad, oo amaah lacag ka qaaday deyn-bixiye, ka dib amaahdaas laga doonayo bixinteeda. Gableyda dhiggiisa ama lidkiisa waa deyn-bixiye. Gableyda hadii uu deynta afjari waayo, waxaa ku xiga garnaq sharciyeed.

## tixraac

## Eeg
* Rumka Boqorada
Gaaninimo

Gaaninimo () waa go'aanka iyo isu diyaarka in la xujeyo ama laga dhiidhiyo xanuun, halis, cadow, daandaansi iyo wax cabsi leh. Gaaninimo ku salaysan dagaal waa geesinimo. Gaaninimada ku wajahan jidka waa marka u qofka dhiiranaan muujinayo isagoo dhimasho fool-ka-foolka ufiirsanayo. Gaaninimada ku salaysan asluub iyo akhlaaq waa xuquuqda marka aad diyaar u tahay in lagu tiirsanaado.

## sido kale fiiri
* Jacayl

## Tixraac
Fifa Kulanka Dunida

**Fifa Kulanka Dunida**

FIFA

https://www.fifa.com/about-fifa/congress

kulanka FIFA iyo kooxaha kubbada cagta aduunka iyo hogaamiyayaasha kubbada cagta ee ka socda wadamada , kaas oo kulma sanadkiiba arimaha kubbada cagta aduunka ee ka soo baxa shuruucda iyo meelaha kala duwan ee kubbada cagta aduunka
Marfuu'ul qalam

**marfuu'ul qalam** (; diminished capacity, Non compos mentis; ) waa qof falal budhcad, faasiq, gardarrane, mujrim, ama dambiile fuliya, isla markaas dembigaas la ciqaabi karin waalni darteed. Qod haddii uu maandoor sida khamri ama maandoor kale isticmaalo, marfuu'ul qalam ma noqonayo. Maxkamadaha wadamada Islaamka ayaa isticmaala garnaq noocan la mid ah; wadamada Muslim ahayn maxkamadahooda wuxuu tixgeliya qofkaas inuu maangaar yahay, iyo sifooyin kale.

## La Xidhiidha

* Xanuun
* Caafimaad

=Tixraac=
Hamham

**Hamham** (; ) waa codka bisadaha waawyayn sida libaaxa oo cod qalafsan oo dheer ah. Xayawaanada oo hamhama waxaa ka mid ah, libaax, bisadaha weyn, deni, iyo maroodi.

=Sidoo Kale Fiiri=
* Maqal
* Libaax
* Noole

## Tixraac
*
Shariif Cumar Aarak

**Taariikh Nololeedka Shariif Cumar Aarak (AUN).**

## '''Abtirsigiisa'''
Sheekh Shariir Cumar Bin Skeekh Aarak oo loo yaqaan (Baxar Aarak ) bin Cali oo looyaqaan (Cali diinle ) bin Wardheere Bin Sheekh Wiyeed (Ziyaad ) bin Cimraan bin Sheekh Xaaji Yacquub bin Sheekh Xaaji Yaxye oo loo yaqaan (sagaal Xajiile) bin Anuun bin Abuubakar bin Barakaat bin Nuume bin Idriis bin C/qaadir bin Sheekh Yaxye bin Sheekh C/qaadir Al-jeylaani ...kaas oo abtirsigiisa kudhamaada Sayid Cali bin Aabii Dhaalib (R.C).https://so.wikipedia.org/w/index.php?title=Sagaal_xajiile&oldid=251880 

Wuxuu kadhestey Asharaafta Dagta koonfurta Soomaaliya Oo looyaqaano Asharaaf sarmaan 

## Taariikhdiisa
Sayid Shariif Cumar Aarak wuxuu Kudhashey koonfurta Soomaaliya Gaar ahaan gobolka Bokool gaar ahaan Tuulada sarmaan loo yaqaano , Wuxuu kadhashtey Qoys diimeed oo Asharaaf ah , oo diinta aad loogu yaqaano, Aabihiisa Wuxuu ahaa Caalim Weyn , Hooyadiisana , oo ahayd : Batuulo bintu Foqa Wiyeed bin C/llahi bin Cumar bin Wiyeed Waxay ahay Caalimad weyn .

Walaalkiisa Sayid Cabdalle Aarak oo ay mataano ahaayeen wuxuu ahaa Caalim weyn .

Wuxuu noolaa qarnigii 10 aad ee Hijriga . 

Sayid Cumar Aarak wuxuu noolaa waqtigii Boqortooyadii Ajuuraan Dhulkan xukumi jirtay , Wuxuu Kamid haa dadkii dadaal dheer u galey sidii lagag xuroobi lahaa dulmigooda , waxay usku waqti noolaayeen Hogaamiyihii ladhihi jirey (Iimaan Aamiin) .

Kadib markii laga xuroobey Ajuuraan Sayid Cumar Aarak wuxuu kudadaaley (allah unaxriistee) intuu noolaa Mideynta Qabaa' ilada Mirifle Gaar ahaan Qeybta 8 loo yaaano , Gaar ahaan Kuwa loo yaaan Bay iyo Harqaan , sidoo kale wuxuu ahaa barre oo diinta ay bari jirey .

Ugu dambeyn Wuxuu kudhintey magaalada Xudur oo ah hadda Magaala madaxda Gobolka Bokool , Waxaana lagu Aasey Sarmaan .

Qabrigiisey Ayaa ladhisey Ilaa Ay kdumiyaan kooxda Al Shabaab Sanadkii 2010 .