Cabdilahi Timocade

**Cabdillaahii Timacade** (, ) wuxuu ahaa gabayaa, halabuur iyo xornimo-doon Soomaaliyeed kaasi oo gayiga Soomaaliya si fiican looya yaqaaney.

## Hordhac
Sanadkii 1920kii Timacade wuxuu ku dhashay tuulada Galooley, oo u dhow magaalada Gabiley ee waqooyigalbeed maamulka maanta loo yaqaano Somaliland. Wakhtiyadii dhalinyarnimadiisa wuxuu Timacade ku soo noolaa deegaano kala duwan oo ka mid ah wadanka Itoobiya iyo Djibouti wakhtigaasi oo ku beegan qiyaastii 1940 ilaa 1950.

Si kastaba ha ahaatee, sanadihii 1950kii ayuu ku soo noqdey magaalada Gabiley halkaas oo uu ka mid noqdey dhaqdhaqaaqii Xornimo-doonkii Soomaalida Waqooyi kula dagaalameysay gumaystihii Ingiriiska.
Wakhtiyadaasi gobanimo-doonka wuxuu Timacade tiriyay gabayo badan oo gubaabo, dhiirigelin iyo waxsheeg ah kuwaasi oo dhamaantood ku salaysnaa qiimaha xoriyada iyo walaaltinimada Soomaalida.

## Gabayadii Gobanimodoonka
Wakhtiyadii gobanimodoonka wuxuu Timocade si joogta u tirin jirey gabayo iyo maansooyin taabanaya xaalada wakhtigaasi taagneyd iyo dhibaatada gumeystuhu dadka ku hayo. Gabayadiisa kuwu ugu caansan waxaa ka mid ahaa:
* **Gabayga Maandeeq**:


*Gumaysigu hashuu naga dhacay een gurayey raadkeeda<br>
*gu'yaal iyo gu'yaal badan hashii gama'a noo diidey
*goobtay istaagtaba hashaan joogay garabkeeda<br>
*guuraa habeenimo hashaan gebi walba u jiidhay
*gaashaandhigeedii hashu galowgu eedaamay<br>
*hashii geeddankeedii rag badan goodku ku casheeyey
*gacmaa lagu muquunshaye xornimo noogumay garane<br>
*garre iyo guntane maalintay gees isugu boodey
*Allaa noo gargaaree xornimo noogumay garane<br>
*geeraarradeedii hashaan annigu googooyey
*galool iyo maraa iyo hashaan kidiga geylaanshey<br>
*gaajiyo harraad badan hashaan ugu garaacaayay
*goobtuu sidkeedii go'ay galabtii foolqaaday<br>
*ayadoo candhada giijisay oo godol ku sii deysay
*Garaad midan lahayn bay la tahay waad ka gaagixine<br>
*annagoo gantaalaha dhaciyo haysan qori gaaban
*hashaan gaadda weynow libaax uga gaboon waayey<br>
*Inaan Garayacawl uga tagaa waa hal soo gudhaye.
*</span>.<br />
</tt>
</blockquote>

* *'Dugsi maleh Qabyaaladi**:
<blockquote style="color:#999; background:white; padding:1em; border:1px solid DarkSeaGreen;">
<tt>
<span style="color:black;">''Dabuubtiisa gabay waan ka tagay dihashadiisiiye<br>
''Dubaaqayga waataan ka jaray waa fog dabadeede<br>
''Shin kastood daleed uga baxdoo nabar is-diidsiiso<br>
''Dibnahaagu shaygay bartaa waad ku dayataaye<br>
...<br>
''Dir dir la isu laayiyo intaan weerar daba joogno<br>
''Ooy dumarku weerkii sitaan danabadii waayey<br>
''Uu sida dureemada u yaal meydku dibaddiinna<br>
''Wallee doogsan maysaan haddaad dunida joogtaane<br>
''Dugsi male qabyaaladi waxay dumiso mooyaane
**.


## Maalintii Xoriyada
Markey taariikhdu ahayd 26kii Juun 1960kii waxaa xoriyada qaatey Goboladii Soomaalida Waqooyi kuwaasi oo dagaal culus la galay gumaystihii Ingiriiska. Fagaaraha kheyriyada magaalada Hargeysa oo iskugu soo baxeen dad badan oo u dabaaldegayay guusha xoriyada ayaa waxaa masraxa gabay dhaxalgal ah ka tiriyey Cabdulaahi Suladaan Maxamed Timacade. Gabaygaasi waxaa loo yaqaanaa **Kana Siib Kana Saar**:


*Anigoo sebi uun ahoo Sita leeb iyo qaansoo<br>
*Siigaduun isku aasoo Sabo reer ka fogaanoon
*Laygu aaminin soofkiyo Saaca maanta aan joogno<br>
*Gabaygu waygu sugnaayee Haddii aan Sarsarriigo
*Ama aan surmaseejo Amaba aan sixi waayo<br>
*Ama aan ka salguuro Amaba laygu saluugo
*Soomaalida i maqlaysaay I su'aala hadhow<br>
*Ilaahaan waxba seegine Subaciisa Quraankiyo
*Sabbaxooyin ku sheegayow Saciira iyo naciima<br>
*Rabbiigii kala seerayow Markay suurtu dhawaaqdo e
*La soo saaro makhluuqa e Shaqiga iyo saciidka<br>
*Maalintaad kala soocdo Dembigaannu samaynay
*Rabbigayow naga saamax<br>
*Subciyay oo ka dukeeyaye Ka siddeetan sebaaney
*Calankaannu sugaynaye Sahankiisa ahaynow<br>
*Seermaweydo hillaacdayow Sagal maanta darroorayoo
*Siigadii naga maydhayow Saq dhexaannu ahayne<br>
*Kii soo saaray cadceeddow Samada kii u ekaaye
*xiddigaa mid la siiyayow Saaxirkii kala guurrayeaha<br>
*Sarreeyow ma-nusqaamow An siduu yahay eegno e
*Kaana siib Kanna saar*'''.



## Sanadihii Dambe
Horaantii sanadihii 1970aadkii, Timacade waxaa ku haleelay xanuun dhuunta kaga dhacay. Mudo markuu bukaan ahaa ayaa markii dambe loo qaadey dhakhtarka Jomo Kenyatta Hospital ee magaalada Nairobi, magaalomadaxda wadanka Kenya, halkaasi oo lagu soo daaweeyey.

Nasiib-daro 6 February 1973 ayuu Cabdulaahi Suldaan Timacade ku geeriyooday magaalada Kalabaydh. Waxaa lagu aasay magaalada Gabiley.

## Sidoo kale fiiri
* Fanka Soomaalida
* Gabay
* Gobanimodoonkii
## Xigasho
* Qaran News, The life and times of Cabdilahi Suldaan Timacade
* Saylici Press, Gabaygii calanka ee Timocade: Kaana Siib kana Saar
* www.doollo.com
* www.xaajo.com

## Tixraac