open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
IHH

## Taariiq

**İHH** (Af-Turki u dhiganta: (**İnsan Hak ve Hürriyetleri ve İnsani Yardım Vakfı**), waa hayad aan dawli ahayn oo laga leeyahay wadanka Turkiga kana shaqaysa amaba ka hawlgasha in kabadan 100 wadan oo dunida dacaladeeda ah waxaana la asaasay sanadkii 1992 dii iyadoo si rasmi ahna uga halgashay Istanbuul 1995 tii .

İHH waxay gargaarka bina aadmnimo gaadhsiiyaan meelaha ay ka qarxan dagaaladu ama masiibooyinka dabiiciga ah sida abaarta,dhulgariirka iyo waliba isku dhacyada.Waxaana ay xidhiidh wada tashi la leyihiin jamciyada quruumaha ka dhaxaysa laanteeda dhaqaalaha iyo arimaha bulshada laga soo bilaabo 2004.

## Gargaarka

Hay adan oo ah hay ad asal ahaan asaaseen gargaraar uruuriyeyaal Islaami ah si ay gargaar u gaadhsiiyaan muslimiintii bosniyahttp://books.google.fr/books?id=iyyGyZx9ny8C&pg=PA380&dq=la+fondation+humanitaire+%C4%B0HH&hl=tr&ei=VAg7TPbWOKX8sQax-7jvBg&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CCoQ6AEwAA#v=onepage&q=la%20fondation%20humanitaire%20%C4%B0HH&f=false badhtamihii 1990 kii.
İyadoo markii danabena ka qayb qaadatay hawl galo caawimeed oo wadamo badan sida Soomaaliya http://www.worldbulletin.net/news_detail.php?id=54701, Bakistaan, Itoobiya, Lubnaan, Indunisiya, Ciraaq, Falastiin, Suudaan, Gaana, Mongolia, Barasiil, Arjantiina iyo wadamo kale oo fara badan.

İn kasta oo lagu sheego inay tahay hay ad Islaami http://www.ihh.org.tr/misyonumuz/en/ ah hadana gargaarkaeedu uma kala cayina diimaha e waa mid ku wajahan dhamaan bina aadamka u baahan gargaarkaas. İHH waxay hawlo galo firfircoon ka wada Turkiga , Asiya ,Yurub, Koonfur Ameerika, iyo Afrika na. Ahna isku duba ridaha projectiga lagu dagaalamo indhala aanta Afrika ee african cataract project.

Gargaarda ay fidiyana waxaa ka mid ah xidhiidhka bulshada iyo midka dhaqan dhaqaale,hawl galo caafimaad oo in ka badan 100 wadan ka wadan,projectiga katarakt ka ee afrika oo ilaa toban wadan oo Afrika ah ka hir galay,waxaa kale oo qabtan kalkalin caafimaad iyo hawlo biyo galineed.
Mombaaso

**Mombaaso** waa magaalada labaad oo ugu ween, dalka Kiinya. waxeena leedahay, dekada labaad oo uugu ween wadanka kiinya, waxeena ku taalaa dhinaca Badweynta Hindiya. waxeena leedahay, garoon diyaaradeed.
magaalada waxaa dhaxmaro, jid Tareen, oo tago Nayroobi, kana siibaxo ilaa wadanka Yugandha. magaalada waxee u shaqeesaa, dhinaca dalxiiska, gaar ahaan xeebaha.

## Cimilada Mombaaso

## Tixraacyada
Mount kenya

**Mount kenya** ama **buurta kiinya** waa buurta ugu ween wadanka Kiinya.
waana buurta labaad oo uugu ween Afrika, markii la fiiriyo Kilimanjaaro.
Mongolia

::*Bogga "[[Mongoliya]]" halkan ayaa laga soo toosiyay."



*'Mongoliya''' (Afka Mangoliyaan: Монгол Улс/Mongol Uls) waa dawlad kutaala bariga badhtamaha aasiya 
waxa ay u dhaxaysaa wadamada Ruush iyo Shiinaha waxaana u caasimada magaalada Ulan Bator waxa ay kujirataa meel xidhan mana laha wax dakada amaba meelna bad ugama dhawa.mangoliya waxa gumaysanaysay waedanka shiinaha intii u dhaxaysay 1691 ilaa 1911 kadib waxa gacanta kudhigay wadankii Midowga Sofiyet 1919 ilaa 1929 kadib waxa ay madaxbanaani qaadatay sanadii 1929 laakiin waxa ay kuxidhnayd midawgii saofiyet ilaa intii uu kadhacay 1990.mangoliya waxa lagaga hadlaa luqada rasmiga ha ee wadanka oo looyaqaano Lahalah luqada ugu isticmaalka badani waa luqada ruushka.

* A Visit to Mongolia

## Dhulka iyo dadka
masaafada wadanka mangooliya waxa aygaadhaysaa 1,565,000 kiiloo mitir oo isskuwareeg ah waana wadan aad uwayn. laakiin dadka kunool mangooliya marka looeegoo wadankooda oo aad iyo aad uwayn iyagu waxa ay gaadhayaan sadax milyan oo qof waana dad aad uyar.
Kilimanjaaro

**Kilimanjaaro** waa buurta ugu dheer Afrika. buurta waxee leedahay sadax Fulkaano. waxeena ku taalaa woqooyiga bari ee wadanka Tansaaniya. Buurta dhirirkeeda waa 5,893 mitir. waa buurta 4aad oo ugu dheer Aduunka.

Run ahaantii Kilimanjaaro waa wax ka badan buur oo kaliya, waxay la mid tahay tiro yar oo saddex buurood ah: Kibo, Mawenzi iyo Shira.  Saddexdaasi waxay u eg yihiin saddexda sare ee hal buur, markaa khalad ma aha in la yidhaahdo Kilimanjaro waa buur.

Juquraafi ahaan, Kilimanjaaro hadda waa foolkaanno hurday.  Dusha sare ee gaaska Kibo ayaa wali ka soo baxaya.  Kaydka maxalliga ahi waxay hayaan macluumaad ku saabsan qarax 1730kii.

Meesha ugu sarreysa ee Kibo waxaa lagu magacaabaa xorriyadda.  Qofkii ugu horeeyay ee gaaray meesha ugu sareysa wuxuu ahaa Johannes Kinyala Lauwo oo u dhashay Marangu oo hogaaminayay Jarmalka Hans Meyer iyo Ludwig Purtscheller Oktoobar 6, 1889 xilligii gumeysiga Jarmalka.  Waqtigaas waxay ugu yeereen "Kaiser-Wilhelm-Spitze" (Jarmal: Kaiser Wilhelm's Peak) si ay u sharfaan Boqortooyada Jarmalka.

Kibo waxay leedahay baraf iyo dhowr baraf oo yaryar.
=Sawirka=
Meksiko

**Meksiko** (Mexico) ama **Gobolada Midoobay ee Meksiko** Af-Isbaanish *Estados Unidos Mexicanos* waa wadan ku yaalo, Woqooyiga Ameerika, waxoona xuduu la leeyahay, wadamada Mareykanka, Guatemala, iyo Belise, galbeedka neh waxaa kaga dhagan, Badweynta Baasifik, bariga neh, Gacanka Meksiko iyo badda karabiya. Wadankaan waxaa looga hadlaa luqada af isbaanishka oo ah luqada rasmiga oo looga hadlo.
Waayadii hore Meksiko waxee eheed meesha ee ku badnaayeen dadka indianka ah gaar ahan Dadka Maya iyo asteker.Guushii oo ka gaaray Gumeestihii Isbanishka dadka astekerka ah taariikhda marka ee eheed 1521, waxaa wadanka meksiko u bilaawday gumeeysigii yurubiyaanka.
shacabka meksiko waxee weeydiisan jireen xornimo taasi oo isku badashay dagaal aad u dheer oo dhamaaday waqtigii ee xornimada heleen taariikhda marka ee eheed 1821. Marka ee meksiko xornimada ka heshay isbaanishka wadanka meksiko tartiib tartiib oo u yaraaday. Dhulka Woqooyiga meksiko waxaa laga geday ama ka qaateen ajaaniibta mareykanka, waa marka oo meesha ka bilaawday Dagaalkii Mareykanka iyo meksiko. 1860kii wadanka waxaa joogay ama ka talinjiray ciidamo ka socdo dalka Faransiiska, waxaana wadanka ka saaray ciidamada meksiko oo hogaaminaayay madaxweynihii Benito Juárez. Xukunkii dheeraa ee Porfirio Diaz' waxoo dhaliyay kacaankii meksiko oo dhacay 1910….!!’

W:es:Mexico

## Xubinka Tahay:
*IMF_*
_-_—_—_-_-:.
*Bankiga Aduunka_*
-_-_-_-_—_-_-__-_-_:.
*Kooxda Labaatanka_*
_-_-_____-_-_-_-_:.
*Qaramada Midoobay_*
_-_-_-__-_-_-_-_____-_:.

* ETc……..!!’?………!!’?….!!’

https://worldpopulationreview.com/.:

## Waddamha la Degaan Mexico
*  120,000++:
*  125,000+ .:

## Sidoo Kale Bal Fiire

*:.250,000++:.
Galgala

**Galgala** waa magaalo ku taalo woqooyiga, gobolka Galbeedka Bari ee Maakhir. Magaalada waxee ka midtahay maamul goboleedka puntland, waana magaalooyinka soo wenaanooyo, oo dhismaheeda iyo bulshada kor u soo socdo. Magaalada waxaa degen dad gaaraayo 20,000.
Galbeedka Bari

**Galbeedka bari** waa dhul loogu yeero galbeedka gobolka Bari ee waqooyiga Soomaaliya. Dhulkaan waxaa maro wado dheer oo isku xirto Boosaaso iyo magaalooyinka kale ee somaaliya.iyo ufayn waa degmada ku taala gobalka bari ee somaliya waan degmo ku caan baxday waxbarashada puntlada

ufayn waa degmada ku taala gobalka bari ee somaliya waan degmo ku caan baxday waxbarashada puntlada
Amxaaro

* Amxaaro, waa dad ku nool dalka Itoobiya, waxa aynaa ku hadlaan, afka Amxaariga, oo ka mid ah luqadaha rasmiga ah ee Itoobiya.
Amxaarada tira ahaan waxa ay gaaraayaan ilaa 19.8 milliyan oo qof. waana 26% shacabka Itoobiya oo dhan.

## Linkiga Caddaynta
Af-Cafari

**Af-Cafari** waa luqad looga hadlo, Itoobiya, Eratareya iyo Jabuuti.
*
*
*
Af-Cafari waxee aad uugu dhawdahay, af-Saho.
Af-Cafari waxoo ka midyahay luqadaha 9ka gaaraayo oo rasmi ka ah wadanka Eratareya.
laakiin waxaa aad loo isticmaalaa, Af-Tigrinya iyo Af-Carabi, oo loo adeegsado, idaacadaha, joornaalyaasha iyo taleefishinada. laakiin dadka Cafari ku hadlo waxee ka helaan luqada af carabiga, ayga oo u tahay luqadoodii labaad.
dadka af-Cafari ku hadlo waxee gaarayaan 1.4-1.5 milyan. Waxey Kaloo Bahwadaag la yihiin affaf ka Somaliga iyo Oromada afka waxa uu kamid yahay affaf ka Kushiitiga.

## Tixraac
Muusig

**Muusigu** waa hiddo qaab farshaxan oo adeegsada codka habaysan ee wakhtiga.  Muusigu sidoo kale waa nooc ka mid ah mgadadaalada oo isku dhejiya dhawaaqyada si ay dadku u jecel yihiin, u helaan xiiso ama qoob ka ciyaarka.  Muusiga intiisa badan waxaa ka mid ah dadka ku heesa codkooda ama ku cayaaraya qalabka muusiga, sida biyaano, gitaarka, durbaannada ama violin-ka.
=Tixraacyada=
* Muusika Caabudaadda

* Wolfgang Amadeus Mozart
Baligubadle

**Baligubadle** waa magaalo ku yaala Gobolka Maroodi Jeex, Somaliland.
Magaalada, waxee xuduud laledahay Itoobiya,Hada Waa caasimada Gobolka Hawd. waana magaalo Qadiimi ah oo Taariikh dheer leh, 

## Xiriiriye banaanka ah

## Tixraac
*Walter Dostal, Wolfgang Kraus, *Shattering tradition: custom, law and the individual in the Muslim Mediterranean*, (I.B.Tauris: 2005), p.&nbsp;313.
*African Defence Journal, Issues 78-88, (The Journal: 1987), p.&nbsp;22.
George H. W. Bush

**George H. W. Bush** (12 juun 1924 - 30 nofeembar 2018), wuxa ahay madaxwaynaha 41aad oo dalka Mareykanka, ee sanadka 1989-1992. Madaxwaynaha aa sii gu hooroyo waa Ronald Reagan. Wiilkiisa George W. Bush wuxu ahay madaxweynaha Maraykanka ee sanadka 2000-2008.
Gerald Ford

**Gerald Ford** 13 juni 1913-26 december 2006 waa madaxwaynaha mareykinka 38 sanadka 1974-1977. Gerald Ford wuu oo haay madawayne waqdii yaar. 3 sanuud aya joogey guriga white house. Gerald Ford xaskika waa betty ford. Gerald ford iyo betty ford 4 ilmo waa isku heesadeen. Ilmoohdo waa Michael Ford iyo John Ford iyo Steven Ford iyo Susan Ford.
Ey

**Ey** (; ; ) (magaca Sayniska ***Canis lupus familiaris***) waa xayawaan caqli kaliya, oo ah bini aadanka saxiibkood.
Eyaha wee kala duwan yihiin. kuwo waxaa jiro oo guri joogta ah, ama la xanaaneeyo.

Kuwo neh waxee ku noolyihiin duurka, dadka ayee cunaan.
ayga sanka ayoo wax ku raadiyaa, asiga oo wax ka urin karo meel aad u fog waxaa lagu isticmaalaa, militariga ama askarta xuduudka iyo booliiska. dadka indhoolaha neh woo caawiyaa.Eyga marka oo qoyanyahay waa xaaraan, in la taabto.

* Dog
*  The Smallest Dog in the World


Indian spitz.jpg|
Sloughi Fond Blanc.jpg|
12 FEEDA3 1194 4 E6 F A35 C F3 E76 A29934 E.jpg|
Agents de sécurité au défilé avec les chiens.jpg
Dowladda Federaalka Kumeelgaarka

**Dowladda federaalka kumeelgaarka** ama **DFKMG** waxa ee eheed dowlad kumeelgaar ah oo caalamka u aqoonsaday jamhuuriyada soomaaliya ilaa 20 Agoosto 2012, markii ee Dawladda xiligeeda dhamaatay waxaa bedelay Dawladda federaalka Soomaaliya. Dawladda federaalka kumeelgaarka soomaaliya waxee eheed dowlad dagaal kula jirtay al shabaab si ee kuunfurta dalka ula wareegto, waxeena taageero ka heli jirtay Beesha caalamka, Midowga afrika mareykanka iyo Midowga Yurub. Kadib shirkii Kampala, Bishii juun 2011, waxaa DFG loogu daray waqti hal sano ah oo ku ekaa agoosto 2012.

* Haramcad
* Dirka Somalia
* Dhiska Somalia 
* Alanka Somalia
* Bluug iyo Adaan
Kudhaa

**Kudhaa** 

Waa magaalo xeebeed ku taala koonfurta gobolka jubada hoose. Magaalada Kudhaa waxeey magaalada Kismaayo kaga beegan tahay koonfur Bari waxeeyna qiyaasti u jirtaa 100 Km ama 62 Mile. Magaalada waxaa la aasaasay horaantii 1890-1900 sida eey taariikhda ku hayaan jiilkii deganaa ama xiligan degan. Inta aanan lagu magaacaabin magaca hada ee Kudhaa waxaa la oran jiray laanta Gobta iyo Kulmis.  

Dadka degan Kudhaa waa dad nabada jecel, is ixtiraamo, iscaawiyo markeey dhibaato timaado. Dadka degaanka degan waa dad isku duuban ma jeclo qabyaalada. Dadka degaanka waa dad u badan Kaluumeeysato, xoolaleey iyo dhanka beeraha. Dadka degaanka ayaa ah dad aad ugu kaluumeytso degaankaas xeebaha balse kontanki sano ugu dambeeysay waxaa ku soo kordhay ka baayacmushtaka kaluunka una iib geeya wadamada dariska.  

Burburkii Soomaaliya ka hor, magaaladu waxaa ahayd meel loo dalxiis tago sida eey sheegeen dadka degaanka oo amaan ah. Waxaana xiligaa imaan jiray dadka ajanabiga ah iyo maamulka gobolka. Magaalada Kudhaa waxaa lagu amaanaa in uusan ka dhicin dagaal qabaa'il ah gudaha iyo nawaaxigeedaba. Waxeey magaaladu lahayd biyo maceyn iyo meel cusbada lagu beero.

Dadka degaanka waxaa soo wajahay dhibaato badan oo ka soo gaaray burburkii dwolada dhexe ee Soomaaliya. Dagaalkii sokeeye waxaa lagu dilay dad degaanka u dhashay laguna barakiciyey. Dadka degaanka waxeey dhibaato weyn ka sheegteen maamuulkii Dooxada Jubba. Dhibaatooyinka eey kala kulmeen waxaa ka mid ahaa in magaaladu eysan lahayn baraha caafimaadka, waxbarashada iyo maamul fiican. Maamulkii Dooxada Juba wuxuu degaanka ka bilaabay dhoofinta dhuxusha, kaluumeysiga halkaasoo dhaqaale fara badan ka soo gali jiray balse dadka degaanka waxba kama soo gaari jirin dhaqaalahaas. 

Maliishiyaadkii Dooxada Jubba waxeey dadka degaanka degan u geeysteen tacdiyo badan sida, dilka, dhaca, kufsiga iyo boobka maalkooda. Degaanka Kudhaa waxaa maamul wanaagsan u sameeyey maamulka Jubbaland oo ku dadaalay sidii dadka degaanka isugu tiirsanaadaan iskana ilaaliyaan wax kasto oo ineey colaad ka fogaadaan. 

   

## Tixraac
Andorra

**Andorra** (; *Dhawaaqa:* ) waa wadan yar oo ku yaalo Koonfurta galbeed ee Yurub. Wadankani wuxuu xuduud la leedahay wadamada Isbayn iyo Faransiiska. Andorra waa wadanka lixaad oo uugu yar Yurub.

Waxaa madax u ah boqorka katalooniya iyo madaxweynaha faransiiska labadaba.

* Andorra​—The Pearl of the Pyrenees

=Tixraac=
Armiiniya

**Armania** waa wadan Dhul xiran oo ku yaalo, bariga Yurub iyo galbeedka Aasiya.

Ermeniya: Հայաստան, translit. Hayastan, IPA: [hɑjɑstɑn]), si rasmi ah Jamhuuriyadda Armenia (Erman: ermen: Հայաստանի Հանրապետություն, translation. Hayastani Hanrapetut'yun, IPA: [hɑjɑstɑni hɑnɾɑpɛtutʰjun]), waa waddan ku yaal gobolka Koofurta Caucasus ee Eurasia. Waxaa ku yaala galbeedka Aasiya ee ku yaala Jasiiradaha Erman, waxaa xuduud la leh Turkiga galbeedka, Georgia waqooyiga, xaqiiqda madaxbannaan ee Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ah iyo Azerbaayadaha bari, iyo Iran iyo Azerbaijan oo ka baxsan Nakhchivan koonfurta.

Ergayga Ergaygu waa mid madaxbannaan, badan oo xisbi qaran oo leh dhaqan dhaqameed. Urartu waxaa la aasaasay 860 BC iyo qarnigii 6aad ee BC waxa lagu beddelay Satrapy Armenia. Boqortooyada Armenia waxay gaartay heerkeedii Tigranes ee Weyn ee qarnigii 1aad ee qarnigii 21aadna waxay noqotay waddanka ugu horreeya ee dunida oo dhan lagu dhaqmo diinta rasmiga ah ee dabayaaqada 3aad ama horraantii 4aad AD.  Taariikhda rasmiga ah ee aqbalaadda dawlad-goboleedku waa 301. Boqortooyada Ereyga ah ee qadiimka ah ayaa kala qaybisay Byzantine iyo Sasanian Empires wareeggii qarnigii 5aad. Sida ku xusan barxada Bagratuni, Boqortooyada Bagratid ee Armenia waxaa lagu soo celiyay qarnigii 9aad. Diidmada oo ay sababtay dagaallada ka dhanka ah Beniantiin, boqortooyadu waxay ku dhufteen 1045, Ereyga waxaa ugu dambeeyay markii ay soo weerareen Turjubaanka Turki. Ereyga Ereyga ah iyo Boqortooyada Ciliga Armenia waxay ku taallaa xeebta badda Mediterranean intii u dhaxaysay qarniyadii 11aad iyo 14aad.
Aserbiijaan

**Aserbiijaan** (Azerbaijani Azərbaycan) waa dowlad kamida ah lixda dawladood oo asal ahaan kasoojeeda wadanka turkiga kuna yaala inta u dhaxaysa yurub iyo aasiya gaar ahaan wadankan waxa uu ku yaalaa mandaqada aadka u baaxda wayn ee qafqaas waxa uu dhanka bari xuduud kala leeyahay Bada Qaswiin dhanka waqooyina wadanka ruushka wadanka joorjiya dhanka waqooyi galbeed dhanka galbeed kana wadanka Armania dhanka koonfureedna wadanka iiraan waxa kale oo wadankani uu xuduud aad u yar la leeyahay wadanka turki

Azerbaijan, waa wadan ku yaal Koonfurta Caucasus ee Eurasia ee iskutallaabta ee Bariga Yurub iyo Galbeedka Aasiya. Waxaa xuduud u leh badda Caspian oo ku taal bariga, Ruushka waqooyiga, Georgia ee waqooyi-galbeed, Armenia ee galbeedka iyo Iran si koonfurta. Nakhchivan oo ku taala Armenia ayaa ku xiran waqooyiga iyo bari, Iran oo ah dhinaca koonfureed iyo galbeed, waxana uu ku yaal xudduudda 11km oo dheer leh Turkiga waqooyi galbeed.

Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ah ee Azerbaijan ayaa ku dhawaaqday xoriyadeeda sannadkii 1918, waxayna noqotay waddankii ugu horreeyay ee dimoqraadiga ah ee dunida Muslimka ah. Wadanku wuxuu ku biiray Midawga Soofiyeeti 1920kii oo ahaa Jamhuuriyadda Soofiyeeti ee Soofiyeeti. Jamhuuriyadda casriga ah ee Azerbaijan waxay ku dhawaaqday xoriyaddeedii 30kii Agoosto 1991, ka hor inta aan si rasmi ah loo tirtirin USSR bishii Disembar 1991-kii. Bishii Sebtembar 1991kii, badi Ermeni ah ee ka soo horjeeda gobolka Nagorno-Karabakh ayaa ka gaabsaday inay samaystaan ​​Jamhuuriyadda Artsakh. Gobollada iyo toddoba degmo oo xaafad ka baxsan waxay u noqdeen kuwo madaxbannaan oo dhammaystirmay dhammaadkii dagaalkii Nagor-Karabakh 1994. Gobolladaasi waxaa loo aqoonsaday inay yihiin kuwo caalamku aqoonsan yahay oo qayb ka ah Azerbaijan, iyadoo xal waara xaaladda Nagorno-Karabakh, laga helo wadahadal ay fududeeyeen OSCE.

## Taariikh
Wadankani waxa uu horay uga mid ahaan jiray Midowga Sofiyet waxa uu wadankani aad ugu qani yahay shiidaalka hada waxa madaxwayne u ah xaydar caliyeef waana wadan kamida wadamada ururka islaamka caasimada wadanka waxa lagu magacaabaa Baku.

## Dhaqanka

Dhaqanka Azerbaijan wuxuu ka soo farcamay saameyno kala duwan oo taariikhi ah, taasoo ka dhigtay dadka Azerbaijan kuwo laba-dhaqan ah. Dhaqamada qaranka ayaa si xooggan loo ilaaliyaa, in kasta oo ay jiraan saameyno Galbeed iyo dhaqanka macaamiisha caalamiga ah.

Tusaale ahaan, Novruz Bayram waa ciid qoyska lagu wadaago oo ka timid xafladda dhaqameed ee sanadka cusub ee diinta Zoroastrianism.

Dharka dhaqameed iyo qarameed ee Azerbaijan waxaa ka mid ah chokha iyo papakhi, oo labaduba astaan u ah dhaqanka iyo taariikhda dalka.

Azerbaijan waxaa ku yaal idaacado ku baxa luqado kala duwan sida Ruushka, Joorjiya, Kurdish, Lezgian iyo Talysh, kuwaas oo maalgelin ka helaya dowladda. Idaacadahaan waxaa ka mid ah barnaamijyo maxalli ah oo ku baxa luqadaha Avar iyo Tat, gaar ahaan magaalooyinka Balakan iyo Khachmaz. Magaalada Baku waxaa lagu daabacaa dhowr wargeys oo ku qoran luqadaha Ruush, Kurdish (*Dengi Kurd*), Lezgian (*Samur*) iyo Talysh. Ururka Yuhuudda "Sokhnut" wuxuu daabacaa wargeyska *Aziz*.

## Tixraac
Siyaasiinta Soomaaliya

**Siyaasiinta Soomaaliya** waxee la qaribay 1991dii, markii la riday dowladii dhaxe ee Maxamed Siyaad Barre. waa markii oo dagaaladii bilaawday, oo wadankii la qaribay oo kala go' go'ay. Soomaaliya ma leheen wax dowlad ah ama siyaasiin ilaa 2004ta., shacabka soomaaliyeed ayaga aa ismaamulaayay intaas oo sano. 2004 waxaa la sameeyay, dowlad KMG ah oo 5 sano heesato iyo baarlamaan KMG ah, oo 275 kursi leh.
inti ee jirtay Dawladda KMG 3dii sano, wax isbedel ah kuma soo celin soomaaliya ayaga oo wadamada kale ku noolaa.
2007dii ayaa waxaa dhalatay, maxkamadaha Islaamiga, ayaga oo soomaaliya nabad u soo celin rabo, ayaa Dawladda KMG dagaal ku qaaday maxkamadaha, ayaga oo ciidamada itoobiyaanka garab ka helaayay. dad aad ubadan oo rayid ah, ayaa ku dhintay.
Baarlamaan

**Baarlamaan**

**Barlamaanka** waa meel xukun dowladeed lagu sameeyo.
waa meel siyaaiinta ku kulmaan. Baarlamaan waa goobta ugu sareysa ee Sharci dejinta dawlada halkaas oo lagu abuuro xeer kadibna lagu ansixiyo ama lagu meel mariyo sharci ay soo abuurtay qaybta fulinta ee dawladu. Badanaa meel marinta qawaaniinta distooriga ahi waxay u dhacdaa qaab gacan taag ah. soomaaliya maanta malahan wax baarlamaan ah, waxaana jiro qaar is xil saaray oo gaaraayo wax ka badan 500, mararka qaar neh wee is qabqabsadaan. baarlamaankii hore waxoo ahaa, baarlamaan caalami ah oo aad u weyn, waxoo ahaa, mid labo dabaq ah oo si casri ah loo dhisay.
baarlamaankii hore ee soomaaliya waxaa ka shaqeen jiray dad wadaniyiin ah, oo runtii ku fikirin jeebkooda balse umada soomaaliyeed.kuwa maanta jiro waa kuwo jahwareersan oo runtii aqoon dhinac loo wado Siyaasadda baarlamaanka.
## qaabka baarlamaanka
baarlamaanka sidiisaba waa sharci dajin, waxeena u kala baxaan xisbiyo.
soomaaliya maanta malahan xisbiyo dowli ah, sababtoo ah, waa wadan dhibaato ka jirto, laakiin waxaa lagu shaqo jiraa sameynta xisbiyada dalka.

## Sido Kale fiiri
* Baarlamaanka Waddanmaha
Jamhuuriyadda Bartamaha Afrika

**Jamhuuriyadda Bartamaha Afrika** waa wadan Dhul Xiran oo ku yaalo Bartamaha qaarada Afrika, waxoo xuduud la leeyahay wadamada Jad, Suudaan, Jamhuuriyadda Kongo, Jamhuuriyada Dimuqaraadiga Kongo iyo Kamiruun. Wadankaan markiisa hore waxaa gumeesan jiray Faransiiska.
Belarus

**Belarus** (be: **Беларусь**) waa wadan Dhul xiran oo ku yaalo bariga Yurub. Dadka ku nool dalka 9,498,700 (2016).

* Franciszek Skaryna
* Łukasz Dziekuć-Malej
* Hawlgalka Woqooyi
Urur

**Urue ama koox** Group (ama Set) Waxaa loo adeegsadaa waxyaaba farabadan:

* Urur (diimeed), waa koox diimeed oo bulshada ka tirsan.
* Urur (siyaasi), waa koox dad ah oo leh fikrad ay aaminsanyihiin hal aydoloojiyad leh.
* Uurur (ciidan), unugyo ka tirsan ciidmada.
* Urur (xisaab) set waana in laga duwaa Summadda group waa urur isku dhafan una howlagalaysa si labale ah waxayna leedahay shuruud loo sawiro.
Kasakhstan

**Kazakhstan**: si rasmi ah Jamhuuriyadda Qasaagstaan (Kazakh: Қазақстан Ҷумҳурии, translation. Qazaqstan Jamhuuriyadda Afqanistaan, Republic of Kazakhstan, waa waddanka ugu ballaaran adduunka, iyo sagaalaadkii ugu weynaa adduunka, oo leh qiyaastii 2,724,900 oo kilomitir (1,052,100 sq mi). Kazakhstan waa waddanka ugu weyn ee Dhexe Aasiya dhaqaale ahaan, taasoo dhalinaysa 60% GDP-ga gobolka, ugu horrayn iyada oo loo marayo warshad saliideed / gaas ah. Waxa kale oo uu leeyahay khayraadka macdanta oo ballaaran.

Kazakhstan waxay si rasmi ah u aheyd dimuqraadiyad, cilmaani, jaamacadeed, dastuuri ah oo leh dhaqamo kala duwan. Kazakhstan waxay xuduudaha la wadaagtaa Ruushka, Shiinaha, Kyrgyzstan, Uzbekistan, iyo Turkiga, iyo sidoo kale qayb weyn oo ka mid ah badda Caspian. Goobta gawaarida waxaa ka mid ah dhulal-dhuleed, steppe, taiga, canyons dhagax, buuraha, deltas, buuraha barafka lagu daboolo, iyo lamadegaanka. Kazakhstan waxaa lagu qiyaasay 18 milyan oo qof sida 2014. Marka la eego dhulkeeda ballaadhan, cufnaanta dadweynaha waxay ka mid tahay kuwa ugu hooseeya, iyada oo in ka yar 6 qof halkii kilomitir oo isku wareeg ah (15 qof halkii sq). Caasimaddu waa Astana, halkaasoo laga soo qaaday 1997 oo ka timid magaalada Alaska ee magaalada ugu weyn.
Xuduudda Giriiggu waxay taariikh ahaan ku nool yihiin reer miyiga Turkiga kuwaas oo raadinaya awoowo ay u lahaayeen waddammo badan oo Turkiga ah sida Turkic Khaganate iwm. Qarnigii 13aad, dhulku wuxuu ku biiray Boqortooyada Midowday ee ku taal Genghis Khan. Qarnigii 16aad, Kazakhstan waxay u muuqatay koox gooni ah, oo loo qaybiyay seddex moos (laanta aabaha ee ku yaal dhulal gaar ah). Ruushka waxay bilaabeen in ay ka hor tagaan bartamaha Kazakhstan 18-aad, iyo qarniyadii 19-aad, waxay si toos ah u xukumeen dhammaan gawaarida oo qayb ka ah Boqortooyada Ruushka. Ka dib 1917 Ruushka Ruushka, iyo dagaalkii sokeeye ee xigay, dhul-beereedka waxaa la sameeyay dhowr jeer. Sanadkii 1936-kii, waxaa loo doortay Jamhuuriyadda Soofiyeeti ee Soofiyeeti, qayb ka mid ah Midowga Soofiyeeti.
**Kasakhstan** ama **jamhuuriyadda kaskhastan** waa wadan ween oo Dhax kujir ah, waa wadanka 9aad oo ugu ween aduunka.kasakhstan waxee ku taalaa galbeedka Aasiya.

## Tixraacyo


## Linkiga caddaynta
* A Visit to Kazakhstan
Awstriya

**Awstriya** Jamhuuriyadda Awstriya ama (de: **Republik Österreich**) waa wadan Dhul xiran oo ku yaalo dhaxbartanka Yurub macnaha Austaria waxa ay kadhiganahay marka somali loorogo Jammhuuriyada bariga.waa xubin kamida jamciyada quruumaha ka dhaxaysa ilaa 1955 laga bilaabo 1995 waxay kamid noqotay wadamada Midawga Yurub dhanka waqooyi waxa kaga aadan wadanka Jamhuuriyadda Fadaraaliga ah ee Jarmalka iyo Jamhuuriyadda Jek Dhanka barina wadamada Isloveeniya iyo Taliyaaniga Koonfurna waxa kaga toosan wadamada Iswisarland iyo Liechtenstein.

Awstriya wee xee ku jiirtaa madawaga yurob Ilaa 1995
Luqadaa Awstriya lagaga hadloo waa jarmal 
dhulkaa Awstriya wuxoo garaa 83,872 Kiiloo murabaac
waxaa Awstriya ku nool 8,316,487 (2007) Qoof 
Calamadaa intara netka (at)
Furahaa Telefonka (+43)

## Goboladaa
Wadankaa Awstria woxoo oo kala baxaaa 9 gobol 

               
* Austria
* The Danube—If Only It Could Talk!

* Leopold Engleitner
* Rudolf Redlinghofer
* Mia Beyerl
Butaan

**Butaan** ama **Boqortooyada Butaan** waa wadan Dhul xiran oo ku yaalo koonfurta Aasiya
Bhutan (/ buːtɑːn /; འབྲུག་ ཡུལ་ Druk Yul), si rasmi ah Boqortooyada Bhutan (འབྲུག་ རྒྱལ་ཁཁབ་ Druk Gyal Khap), waa waddan baddan oo ku yaal Koonfurta Aasiya. Waxay ku taallaa dhinaca waqooyiga bari ee waqooyiga, gobolka Sikkim ee Hindiya iyo dooxada Chumbi ee Tibet ee galbeedka, gobolka Arunachal Pradesh ee bariga Hindiya, iyo dalalka Assam iyo West Bengal ee koonfurta. Bhutan waa joqraafi ahaan Koonfurta Aasiya waana gobolka labaad ee ugu tirada badan gobolka ka dib Maldives. Thimphu waa caasimadeeda iyo magaalada ugu weyn, halka Phuntsholing waa xarunta dhaqaalaha.

Madax-bannaanida Bhutan waxay ku jirtey qarniyo badan, waligeedna weligeed laguma dhicin taariikhdeeda. Waxaa lagu soo bandhigay waddada Tibaaxda ee Waddada Tibet, Hindiya iyo Koonfur Bari ee Asia, gobolka Bhutanese waxay soo saareen aqoonsi qaran oo kala duwan oo ku salaysan Buddhism. Waxaa hoggaaminaya hoggaamiye ruuxi ah oo loo yaqaano "Zhabdrung Rinpoche", dhulku wuxuu ka kooban yahay fiefdoms badan oo lagu xukumo sida Buddhist fiqi ahaan. Ka dib dagaalkii sokeeye qarnigii 19aad, Golaha Wakiilku wuxuu dib u midoobey waddanka waxana uu xiriir la sameeyey Boqortooyada Ingiriiska. Bhutan waxay sii wadeen iskaashi istiraatiiji ah oo lala yeeshay Hindiya intii lagu jiray kor u kaca wada xaajoodka Shiinaha, waxaana xuduud la leh xuduudaha dalka China. Sannadkii 2008, waxay ka gudubtay Boqortooyadii buuxsantay Boqortooyada Dastuuriga ah waxayna qabatay doorashadii ugu horreysay ee Golaha Qaranka ee Bhutan. Golaha Qaranka ee Bhutan wuxuu ka mid yahay baarlamanka xorta ah ee dimoqraadiga Bhutanese.

Muuqaalka dalka waxaa uu ka bilaabmaa bannaanka hoose ee dhulka hoostiisa ee koonfurta ilaa buuraha sare ee waqooyiga ee waqooyiga, halkaas oo ay ku jirto dusha sare ee 7,000 mitir (23,000 ft). Buuraha ugu sarreeya ee magaalada Bhutan waa Gangkhar Puensum, taas oo sidoo kale ah musharax adag oo loogu talagalay buurta ugu sarraysa aduunka oo dhan. Waxaa sidoo kale jira duur joogta kala duwan oo ku yaal Bhutan.

Koonfurta Aasiya, Bhutan ayaa markii ugu horreysay ku jirta xorriyadda dhaqaalaha, fududaynta ganacsiga, iyo nabadda; labaad ee dakhliga qofkiiba; waana waddanka ugu musuqmaasuqa badan ilaa 2016. Si kastaba ha noqotee, Bhutan ayaa weli ah waddanka ugu horumarsan. Hydroelectricity waxay xisaabisaa saamiga ugu badan ee dhoofinta.  Dawladdu waa dimuqraadiyad baarlamaani ah; Madaxa dawladda waa Boqorka Bhutan, oo loo yaqaan 'Dragon King'. Bhutan waxay xiriirka diblomaasiyadeed la leedahay 52 waddan iyo Midowga Yurub, laakiin xiriir toos ah kuma laha shan ka mid ah xubnaha joogtada ah ee Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay. Waa xubin ka mid ah Qaramada Midoobay, SAARC, BIMSTEC iyo dhaqdhaqaaqa aan ku haboonayn. Ciidammada Bhutan waxay ku sii jirayaan xiriir xooggan oo ciidamada militariga ah la leh ciidamada Hindiya.

Bhutan sidoo kale waa la xusuusin karaa hormarinta fikradda farxada guud ee qaranka.

* Luqadda Bhutanese/Dzongha
Laos

Laos (lɑːoʊs / (ku saabsan codkani waa dhagaystaa), [8] / laʊs, lɑːɒs, leɪɒs /; [9] [10] Lao: ລາວ, Lao: láːw], Lāo; Muwaadiniinta Dimoqraadiga ah (Lao: ເມືອງ ລາວ, Muang Lao), waa waddan baddan oo ku yaal wadnaha jasiiradda Indochina ee gobolka Woqooyi Bari ee Koonfur-bari, waxaa xuduud u leh Myanmar (Burma) iyo Shiinaha oo waqooyi-galbeed, Vietnam ilaa bari, Cambodia ilaa koonfur-galbeed, iyo Thailand ilaa galbeed iyo koonfur-galbeed [11]
Liibaaniya maanta ayaa raadineysa aqoonsigeeda taariikheed iyo dhaqameed ee boqortooyada Lan Xang Homo Khao (Boqortooyada Milyan Elephants ee ku jirta White Parasol), taas oo jirtay afar qarniyadood oo ka mid ah boqortooyooyinkii ugu ballaadhnaa ee Koonfur Bari Asia. Maaddaama Lan Xang uu ku yaalo bartamaha jamhuuriyada Aasiya, boqortooyadu waxa ay awood u yeelatay in ay noqoto xarun caan ah oo ganacsi miyir-beel ah, oo dhaqaale ahaan iyo dhaqan ahaanba hodan ku ahaado. [12] Ka dib markii muddo colaado ah, Lan Xang wuxuu u gooyey saddex boqortooyo kala duwan - Luang Phrabang, Vientiane iyo Champasak. Sanadkii 1893, waxa uu noqday ilaaliye Faransiis, iyada oo saddexda dhuleed ay midoobeen si ay u sameeyaan waxa haatan loo yaqaano waddanka Laos. Waxay si kooban u heshay xorriyaddii 1945 ka dib markii ay shaqeynaysay Japan, laakiin waxaa laga codsaday Faransiiska ilaa ay ku guuleysteen madaxbannaanidii 1949-kii. Laos waxay madaxbannaanayd 1953-dii, iyada oo xukunka dastuuriga ah ee hoos yimaada Sisavang Vong. Muddo yar ka dib xorriyadda ka dib, dagaallo sokeeye oo dhaadheer ayaa soo afjarey xukunkii, markii dhaqdhaqaaqa Communist-ka Xisbigu u yimid awoodda 1975-kii. Sanadihii ugu horreeyay ee xukunka Communist, Laos wuxuu ku tiirsanaa kaalmo milatari iyo mid dhaqaale oo ay taageerto Midowga Soofiyeeti illaa iyo intii ay burburtay 1991 .
El Salfador

**El Salvador** waa wadan ku yaalo Bartamaha Ameerika.
El salvador waa wadanka ugu yar Bartamaha ameerika.

* A Visit to El Salvador
Waqooyiga Kuuriya

**Woqooyi Korea** (북조선, 北朝鮮) ama ** Jamhuuriyadda Dimoqraadiga Shacabka ee Kuuriya** (조선민주주의인민공화국, 朝鮮民主主義人民共和國) waa wadan yar oo ku yaalo bariga qaarada Aasiya. Waqooyi shacabka waxa ay ka go'day Koonfur Kuuriya oo markeedi hore la isku dhihi jiray Kuuriya, sanadka markii uu ahaa 1950kii. ayaga oo dagaal xun dhaxmaray oo ilaa hadda ee colaad dhex taagantahay. woqooyi iyo koonfurtaba waxaa soo gumeystay wadanka Jabaan. Kuuriyada Woqooyi ayaa si weyn loogu eedeeyaa inay malaha tahay tii ugu xumayd ee xagga xuquuqda aadanaha adduunka. Rasmi ahaan, Kuuriyada Waqooyi waa dawlad aan diin lahayn.
Koonfur Kuuriya

**Koonfur Kuuriya** (남한, 南韓) ama **Jamhuuriyadda Kuuriya** (대한민국, 大韓民國) waa wadan yar oo ku yaalo bariga Aasiya. magaalo madaxda wadanka waa Seoul. Koonfur Kuuriya iyo Waqooyiga Kuuriya markii hore waxaa la isku dhihi jiray Kuuriya, waxeena kala go'een sanadka marka oo ahaa 1950kii, marka ee dagaalo xun dhaxmareen labada qeebood. Korea oo dhan waxaa soo gumeestay wadanka japaan 1910kii ilaa 1945kii.
Dalka kuuriya koon fured waa dal kuyaalo qaarada aasiya.:

## Sawiro

## Xubin

* IMF*`
* ADB*`
* AIIB*` 
* OECD*`

**[[Bankiga Aduunka]]* **`

**[[Kooxda Labaatanka]]* **`

***[[Qaramada Midoobay]]** **`

## Waddanamaha Degaan Koonfur korea
* : P.R.Ch.;2,951,000.00++:

* ; 115,000++:

*  215,000++:

*  165,000+

## Xogta
Kuuriya

**Kuuriya** waa gobol ku yaal bariga Aasiya  ka kooban Jasiiradda Kuuriya , Jasiiradda Jeju , iyo dhowr jasiiradood oo yaryar oo u dhow Jasiiradda. Korea ayaa loo kala qaybiyey laba dal oo kala madax banan tan iyo 1948 inta u dhaxaysay, Waqooyiga kuriya iyo Koonfur Kuuriya. Kuuriya waxaa xadka la wadaaga Ruushka dhanka woqooyi-bari, Shiinaha dhanka waqooyi-galbeed, iyo jaarka la ah Japan ee dhanka bari iyada oo loo sii marinayo Kuuriyada Waqooyi iyo Badda Japan (Badda Bariga).

* The Hanbok—Korea’s National Costume

## yaa ladhihi jiray kuriya

Dalka kuriya waxa la isku oranjiray Waqooyiga kuuriya iyo Konfur kuriya intii aysan laba dal kala noqon 

Wadankan waxa gumaystay dalka japan  
## Kuuriyaan
Kuuriyaan
Shabakadda Waxbarashada Rasmiga ah ee Soomaaliyeed

Daladda isku xirka wabarashada Nidamiga soomaaliyeed ee SOFEN SOMALI FORMAL EDUCATION NETWORK,Magaca daladda sofen waxa lagasoo gabshay magacan kor ku xusan,waxayna kashaqeysaa gudaha somalia waxana la asasay 26 june 2004 waxana lagu asasay magalada mugadishu waxana loo asasay in ay haqabtirto bahida dadka soomaaliyeed ay uqaban waxbarashadda kadib markii lawayay dowladii dhexe ee soomaaliyeed islamarkasna waxa sameysmay daladdo waxbarasho waxana kamid ah daladdaha SOFEN oo kashaqeyso koonfurta iyo bartamaha soomaaliya waxayna leedahay dugsiyo isgu jiro kuwo nidaami ah iyo kuwo emergence education ah tiradda dugsiyadda waxay garayaan haatan 55 formal ah iyo 21 iskuuladka degdega ah dagalada waxay galafteen 25 iskuul oo uu burbur kudhacay waa dagalada hada socdo daladu waxa gacan siyo hayadaha qaramada midobay oo ay kamid yihiin UNICEF,UNESCO,UNDP,iyo kuwo kale Sida EDC,EAT,NRC iyo Jaaliyadaha soomaaliyeed,daladdu waa mid ka madax banaan arimaha Siyaasadda dalka,Daladda xafiiskeda ugu sareyo waxa uu kuyaalaa magaladda mugdishu.degmadda Dharkeenleey,

Kalaxiriir sofen_m@hotmail.com
skype: sofen_m
Tel: +2521620909/+252615537430/

* Urur
Kosofo

**Kosofo** ama **Jamhuuriyadda Kosofo**, (Af-Albanian: Republika e Kosovës; Af-Serbian: Република Косово). Xilligan, Jamhuuriyadda Kosovo waxaa aqoonsan 93 ka mid ah 193 xubnood oo UN ka ah. Dowladda Serbia uma aqoonsana Kosovo inay tahay dowlad madaxbanaan, laakiin waxay bilowday xiriir caadi ah oo ay la laheyd dowlada Kosovo, si kastaba ha noqotee, si waafaqsan Heshiiska Brussels. Heshiiska ayaa la soo gabagabeeyey 19 Abriil 2013.

## Xubin
* Qaramada Midoobay
* CEFTA

## Daadka degaan Kosovo
* : 3,000+

* : 3,000+

Magaalo madax: Pristina

Madaxweyne: Hashim Thaçi

lacagta: Euro, Serbian dinar

dadka:
* -ayaga oo damaantooda: 1 859 203 (2014)
* -albanian: 88 %
* -serbian: 7 %
* -muslimiin: 1,7 %
* -turkish: 1 %

## Sido Kale fiiri

* Bosniya

* Turkey
Kirgistan

**Qargistan** (Кыргызстан) Rush ahaan, Waa dal ku yaala Eshiyada dhaxe waxa ay xad la leedahay shiinaha, Tajakistan,uzbakistan iyo Qasagistan, Magaala madaxdeedu waa Bashkik.
1991 waxa ay ka xuroowday Midowgii soofiyeet.
Ruush: Kirgiziya [kʲɪrɡʲizʲɪjə] ama Kyrgyzstan [kɨrɡɨstan] Kiriqiyaanka 

Jamhuuriyadda Dimuqraadiga Waxaa ka xayiray Kazakhstan, waqooyiga, Uzbekistan, dhanka galbeed iyo koonfur galbeed, dalka koonfur galbeed iyo Shiinaha oo ku yaalla bariga, magaaladeeda iyo magaalada ugu weyn waa Bishkek.
Taariikhda diiwaangalinta ee Kyrgyzstan ayaa ku jirta 2,000 oo sanno, waxa ku jira dhaqanno kala duwan iyo boqortooyooyin. Inkastoo juquraafi ahaan ay go'doomiyeen dhulalkoodii aadka u sarreeyay, taas oo gacan ka gaysatay ilaalinta dhaqankeedii qadiimiga ahayd, Kyrgyzstan waxay ku jirtay isbeddelada dhowr quraan oo waaweyn oo qayb ka ah waddooyinka Waddooyinka iyo jidadka kale ee ganacsiga iyo dhaqanka. In kasta oo ay muddo dheer ku nooleyd qabaa'il madaxbannaan iyo qabaa'illimo, haddana Kyrgyzstan ayaa si ku-meel-gaar ah u dhacday xukunka shisheeye isla markaana ay u dhalatay dawlad qaran-dawlad kaliya ka dib burburkii Midowga Soofiyeedka 1991-kii.
Tan iyo markii madax-bannaanida, Kyrgyzstan waxay si rasmi ah u ahaan jirtey jamhuuriyad baarlamaan oo midaysan, inkastoo ay sii wado in ay adkeyso isku dhacyada qowmiyadda, kacdoonka, dhibaatooyinka dhaqaale, Kyrgyzstan waa xubin ka mid ah Dawlada Federaalka Ku-Meel Gaarka ah, Ururka Midowga Yurub, Ururka Iskaashiga Amniga Wadajirka, Ururka iskaashiga Shiinaha, Ururka Iskaashiga Islaamka, Golaha Turkiga, Beesha Türksoy iyo Qaramada Midoobay.
Qowmiyadaha qowmiyadaha kala duwan ee reer galbeedka waxay ka kooban yihiin 6 milyan oo qof. Giriiggu wuxuu aad ugu dhow yahay luuqadaha kale ee Turkiga, inkastoo Ruushku uu si ballaaran u hadlay oo uu yahay luqad rasmi ah, oo ah dhaxal qarnigii Ruushka ah. Inta badan dadka ayaa ah muslimiin aan diin ku lahayn. Marka laga soo tago asalkiisa Turkiga, dhaqanka Kiristaanka wuxuu ka kooban yahay qaybo ka mid ah saamiga Farsiga, Mongolian, iyo Ruushka.
## Tixraac

A Visit to Kyrgyzstan
Hungariya

Dalka jamhuuriyada Hungary (hu: **Magyarorszag**). Dalka Hurgary waxa uu ku yaalaa bariga qaarada yurub wadamada xuduuda la wadaaga ee ay jaarka yihiin waxa kamid ah dalalka Serbia, Romania, Islofaakiya , Ukrain , Austria iyo Croatia. Caasimada dalka jamhuuriyada Hungarya waxa la yidhaa Budapest waxana ay ku taalaa badhtama jamhuuriyada Hungary dadka ku dhana waxa ay gaadhaan 1milyan iyo lix boqol oo ruux. Bedka jamhuuriyada Hungary waxa lagu qiyaasaa 35,919.08 (mayl laba jibaaran) una dhiganta

93,030.00, oo (kiiloo mitir laba jibaaran). Qiyaas ahaan baaxada dalka Hungary waxa ay ku dhowday Bedka uu ku fadhiyo gobolka ( Indiana) ee dalka Maraykanka. Dadka ku dhaqan dalka Hungary waxa ay kor u dhaafaan 9milyan iyo sagaal boqol oo ruux, waana tirakoobkii laqaaday sanadkii 2010.

* Roma (qaran)

## juquraafi ahaan

Dalka Hungary waxa uu kamid yahay wadamada Yurub ee kujira xaalada hoos u dhaca korodhka dadka waxana la saadaaliyay in dadka reer Hungary ee sanadka 2050 ay hoo ugu dhici doonaan ilaa 7milyan iyo sideed boqol oo ruux, taas oo ka dhigan iyo la waayi doono 2milyan oo kamid ah dada reer Hungary. Luuqadaha lagaga hadlo dalka waxa ugu horeysa luuqada Maxaliga ah ee Hungarian-ka taas oo ay ku hadlaan dad gaadhaya boqolkiiba 98.2%, wadarta luuqadaha kale ee lagaga hadlo dalka Hungary waxa lagu qiyaasaa ilaa boqolkiiba 1.8%. dadka aqoonta leh ee u dhashay dalka Hungary waxa ay gaadhaan boqolkiiba 99.0% taas oo muujinaysa heerka uu dalka Hungary ka gaadhay aqoonta iyo sida uu ula dagaalamay Jahliga. Diimaha laga haysto dalka Hungary waxa kamid ah diinta 

Roman Catholiga oo dadka haysta lagu qadaro ilaa boqolkiiba 67.5%, kamid ah dadka Hugarian-ka ah diinta Calvinistiga waxa iyadna haysta dad lagu qiyaaso boqolkiiba 20%, halka diinta Lutheranka ay ka haystaan boqolkiiba 5%, diinta atheist iyo isku gaynta diimah kale dadka haysta waxa lagu qiyaasaa boqolkiiba 7.5%. ragga ku dhaqan dalka Hungary celceliska cimrigoodu waxa uu gaadhaa ilaa 67-sano halka dumarka uu ka gaadho 76-sano.

Qaabka ay u shaqayso Dawladda dalka Hungary waa nidaamka Baarlamaaniga ah 

(Government Type parliamentary democracy) lacagta laga isticmaalo dalka waxa la yidhaa 

Forint waxana qoraalkeeda loo soo gaabiyaa (Ft). 

Image:Aftnn St Stephen's Basilica.jpg|Basilica de Sant Estève
Image:Anonymus.JPG|Estatua d'Anonymus
Image:Nouveau_theatre_national.JPG|Novèl teatre nacional
Image:Budapest from Gellert Hill.jpg|Budapèst, amb Danubi
Image:Budapest Statue of Liberty 01.jpg|Estatua de la Libertat, a Budapèst

Warshadaha dalka Hungary waxa lagu farsameeyaa qalabka dhismaha, dunta, kiimikooyinka, Cunto diyaarinta, iyo baabuurta. Sidoo kale warshaha dalka Hurgarya waxa ay badhkood ka shaqeeyaan macdanaysiga. Beeraha dalkana waxa laba beera dalagyo ay kamid yihiin Qabidiga/Sareenka, Galayda, Baradhada, Sonkorta iyo Ubaxa. Dhina xoolahana waxa lagu dhaqdaa dalka Lo’da oo hab caaneed loo isticmaalo iyo Digaaga dhulka la adeegsado ee dalka waxa lagu qiyaasaa boqolkiiba 51% khayraadka dabiiciga ah ee dalka Hungary waxa kamid ah dhuxul dhagaxda, Gaaska dabiiciga ah, Carada beeraha ku wanaagsan ee fur furan nafaqadana leh (fertile soils) iyo bauxite.

* Hungary
Madagaskar

**Madagaskar** ama **Jamhuuriyadda Madagaskar** waa wadan Jasiirad ah, oo ku yaalo Badweynta Hindiya ama Badda Weeyn ee Afrika. dhinaca Koonfurbari ee xeebta Afrika
Waxee u jirtaa Musaanbiiq 400 kilomitar. Madagaskar waa jasiirada affaraad oo ugu ween Aduunka, waxeena afrika ka go'day sanado milliyan kabadan. dadka degen Madagaskar asalkooda waa dad afrikaan iyo Indonesian ah. jasiirada waxaa ku badan geedo iyo xayawaanaad u gaar ah oo wadamada kale lagu arki karin.
madagaskar waa jasiirada sideedaad oo ugu dadka tiradabadan Aduunka. 
## sidoo kale eeg


File:Flag of Madagascar.svg|Drapèu de Madagascar.
File:Seal of Madagascar.svg|Sagèu de Madagascar.
File:Penang Malaysia Ravenala-madagascariensis-01.jpg|Fotografia d'un aubre dei viatjaires.
.jpg|thumb|Lei malgahs an de originas  mescladas austronesiana (Asia dau sud èst) e Banto (Africa de l'èst).]]

## Sawiro

File:Zafimaniry Village Madagascar.jpg|Ostaus tradicionaus de fusta.
File:Landscape Madagascar 02.jpg|Ostaus de brica dins una zòna rurala.
File:Ambalavao house.jpg|Ostaus de brica en Antananarivo.
File:Fancy Malagasy Brick House in Antananarivo Madagascar.JPG|Ostau de brica en Antananarivo que son arquitectura es inspirada per lei palais reiaus de la vila.


**Luqada looga hadlo**
dadka badankooda waxee ku hadlaan luqada Malagasy.

## Tixraac
Ido

**Ido** (; ) waa koox ka mid ah xoolaha kuwaasi oo ah bahda naasleyda isla markaana la nool aadamaha. Sida caadiga ah, iduhu waxay qeyb ka yihiin oo lagu tiriyaa adhiga sababtoo ah waxay qaraabo dhow yihiin ri'yaha kuwaasi oo ayaga laftoodu qeyb ka ah bahda adhiga.

## Hordhac
Iduhu waxay ka tirsan yihiin bahda adhiga. Dunida maanta waxaa ku nool tiro badan oo ido ah, kuwaasi oo lagu qiyaaso 1.25 bilyan ido ah oo ku kala dhaqan dacalada dunida. Iduhu waa xoolo la dhaqdo kuwaasi oo laga manaafacaado caano, dhogor, hilib iyo waxyaabo kale.
Dhinaca kale, iduhu waxay ka kooban yihiin lax (dhedig) iyo wan (lab).
## Muuqaalo
 
File:Take ours!.jpg
File:Barbados Blackbelly.JPG
File:Border Collie sheepdog trial.jpg
File:SnakeValley.JPG
File:Round 'em up.jpg
File:Synchronized Sheep Judging.jpg


## Sidoo kale fiiri
* Adhi
* Ri'yo
* Xoolo

## links Dibadda
* Adhi: riyo iyo ido 

*  The Shepherd

* Xoola

## Tixraac
Markab

**Markabka**  waa nooc ka mid ah gaadiidka badda.

## Sidoo kale fiiri
*Gujis dagaal
*Dooni dagaal

## Tixraac
Gacanka Cadmeed

**Gacanka Cadmeed** waxee ku taalaa, xeebta maamulka Waqooyi Bari (Khatumo) iyo Koonfurta Yemen. Gacanka cadmeed waxee ku xirantahay Marinka Gardafuul iyo Badda cas
Gambia

**Gambia** ama jamhuuriyadda Gambia, afrika. waa mid ka mida wadamada ,galbeedka afrika
wadankan bari galbeed iyo waqooyiba waxa ka xiga wadanka Sinigaal waxa dhexmara wabiga ganbiya kaas oo ku shuba Badweynta Atlaantik
Awdalka Maldiif

**Jasiirada Maldiif** waa wadan jasiirad ah, oo ku taalo, Badweynta Hindiya.
jasiirada Maldiif waa wadanka ugu yar Aasiya.Waana dawlad Islaam ah oo inta badan dadka kunooli waa Muslim. Wadanka Maldiif waxa mudo gaadhaysa 78 sano soo Xukumaayay Midowga boqortooyada Britan waxa ay maaldiif madaxbanaanideeda qaadatay sanadkii 1965.

Wadanka Maaldiif waa xubin kamida ah Ururka Komonwels.

## Taariikh
Waxa ay sheegayaan Daraasadaha lagu sameeyaay luqada iyo caadaadka wadankaasi in dadakaasi ay  soo gaadheen taariikhdu markii ay ahayd, 300 Kahor Dhalashaddii Ciise C.S waxa kale oo ay daraasadaahi sheegaaan in dadakaasi ay ka yimaadeen Dhanka qaarada Aasiya waxa ay ahaayeen Ugaadhsadayaal Kadib waxa ay dageen Jasiiradaha Maldiif. wadanka Maldiif waxa
uu Islaam ku Gaadhay Sanadkii 1156 ee taariikhda dhalashada Nibi Ciise C.S.waxan filayaa waxbaa ka qaldan taariikhdan

## Xubin
* Qaramada Midoobay
* IORA

## Waddamaha degaan
* **Hindustan**1,251,000+

*  12+

## Tsunami
Maalintii 26-Diseembar-2004 kadib markii uu Dhul gariir baaxad wayn lihi uu ku dhuftay baddawaynta Hindiya waxaa Wadanka Maldiif jiidhay majado Tsunamiah waxa ka badbadaaday kaliya 9 jasiiradood halka 56 Jasiiradood ay qar qoomeen waxaa halkaas ku dhintay dada gaadhaya ilaa 108 qof.

## Siyaasadda
Siyaasadda jamhuuriyada maldiif waa mid kusalaysan jamhuuriyada madaxwayne leh doorashada madaxwaynihu waxa ay dhacdaa 5 sanaba mar.
                   
## Cimilada
Badweynta Hindiya ayaa saamayn aad u wayn ku yeelatey Cimilada jasiiradaha Maldiif,mar marka qaarkood waxayira xaraarada iyo dhaqdhaqaaqa jawiga halkaas oo marmarka qaarkood la dareemo hawo xidhan darajada xaraardu waxa ay u dhaxaysaa inta badan sanadkii 24 ilaa 33 darajo.

## Sido kale fiiri

* Luuqadda Calaamadaha ee Maldives
* Jasiirada Maldiif visa Dalalka
Tuulada geelkusooran

## taariikhda tuulada geelkusoora
**Tuulada geelkusooran** oo ilaa **15Km** dhanka koonfur galbeed kaga beegan magaalada **buuuhoodle** isla markaana ka tirsan dhulka ay ethiopia iska sheegato waa tuulo taariikhi ah oo soo jiri jirtay ilaa boqolaal kun oo sano ka hor tuuladan ayaa soomartay marxalado kala duwan mararka qaar waxay ahaan jirtay caasimad boqotooyo mararna magaalo aad u wayn.
tuuladan ayaa waxaa lagu arkaa waxyaabo la la yaabo mararka qaar waxaa laga helaa qalabkii dadkii hore ku dagaalami jireen,isku qurxin jireen,kabihii cagba cagta la'odhan jiray,
sidoo kale tuuladan waxay hodan ku tahay noocyada macdanta dabiiciga ah,
mararka qaar ayaa la'arkaa diyaarado helicopters oo ku dagaya lamana oga sababtaasi
tuuladan ayaa waxaa degan beesha **maxamed muuse** oo katirsan beelaha reer darawiish
Beljim

**Beljim** ama **Belgium** () (Af-Holandees: **België**) Somalina waaxa lagu dahaa Biljim. Biljim waa wadan ku yaala yurub , waxa ay dhacdaa waqooyi galbayd yurub , biljim waxa daris la ah wadamada Farnsiiska Jarmalka iyo Holland iyo wadanka logsonberg dhinaca bada waxa uu daris kala yahay Egland. caasumadna waxa u ah Brossel , waana isla caasimada yurub Brussel, Biljim waxa ay u qeybsantaa sadex qaybood, qaybta 1aad waxa la dhahaa vlaamsvlaandaren waxayna xigtaa dhinaca Holand ama Naderland, qaybta 2 aad waxa la dhahaa Wallonie waxayna xigtaa dhinaca Franceska, qaybta sadexaadna waxa la dhahaa Dutchs. biljim waxa ay haysataa 10 gobol; Biljim waxa ay leedahay wabiyo badan lkn 5 wabi baa u mihiim ah, Biljim malahan madaxwayne waxa ay leedahay ra isul wasaare iyo boqortooyo boqorka magiciisa waxa la dhahaa boqor filip. Biljim waxa ku nool dad lagu qiyaaso 11 malyan oo qof waana wadan fican waxaana dagan dad aad u fican, cimilada Biljim waxa ay u badantahay qabaw baraf iyo roobab waana wadan yar oo barwaaqo ah.

## Liiska

* Maria Hernalsteen

]]

## Tixraac
Bosniya iyo Hersegofina

**Bosniya iyo Herzegovina** waa wadan ku yaalo koonfur bari ee Yurub. Bosniya iyo Herzegovina, waxee markeeda hore ka tirsanaa jiray, wadankii la dhihi jiray Jaguslaafia.
Caasimada dalkan waa Sarajevo

## Xubin
* IMF *

* Bankiga Aduunka * 

* Qaramada Midoobay * *

## Waddnamha Degaan Bosniya
*  300+
*  300+
* 100+

*  500+:

*  50+

*  100+ 

*  “P.R.” 100+++:;
Ameerikaanka Asalka ah

::*Kani waa maqaal ku saabsan dadka loogu tegay qaaradaha Ameerika.*

**[[Dadka Asalka Ameerika]]**, **[[Hindida Cas]]** (ingiriis: Indigenous peoples of the Americas; carabi: أمريكيون_أصليون) waa dad asal ahaan ka soo jeeda qaaradaha Waqooyiga Ameerika iyo Koonfur Ameerika, kuwaasi oo ah kuwo asal ahaan deegaan ku ahaa dhulkaasi kumanaan sano.

Maraykanka assalkoodii waxee ahaayeen, dad u dhashtay Waqooyiga Ameerika iyo koonfurba, markoodi hore waxee ahaayeen, dad indian iyo inuit ah intii yurubiyanka gumeesanin ameerika. nin la dhhi jiray Kristoffer Kolombus ayaa helay ameerika, markaas oo mooday in oo helay dalka Hindiya, marka oo arkay dad u eg aasiyaan. waxoo uugu magac daray (wadanka indianka) IN. Maraykanku wuxuu aasaasmay.

* Native Americans—The End of an Era
* Native Americans and the Bible
* Celebration and Information for Native Americans in New York City
Dhalo

**Dhalo** ama **Qaaruurad**  (*[[Carabi|af-carabi]]* **الزجاجة** ama **القارورة,** *[[Ingiriis (luqad)|ingiriis]]:* **bottle**) wa walax u samaysan sidii dhululbo oo dareeraha lagu shubto sida saliida iyo biyaha waxaa laga sameeya nooc bacaadka ka mida ama balaastiig, noocyo badan bay leedahay, waxaa meel wayn kaga jirtaa agabka wax lagu shubo iyo qalabka dhismaha sida daaqadaha iyo albaabada, sidoo kale baabuurta ayaan looga maarmin,

dhalooyinka ayaa u loo sameeya hadba qaabka iyo midabka loo rabo, qaarbaa fidsan qaarna waa sida weel, qaar baa madow xigeen ah sida kuwa daawada lagu shubo qaarna waa  cadaan sida kuwa biyaha,.
## Gallery

File:PET-Einwegflasche REAL.png|A [dhalo balaastiig ka samaysan
File:Shampoo Bottle made of PLA-Blend Bio-Flex.jpg|A [bioplastic dhalo ama caag shaambo
File:Sigg Bottle.jpg|A contemporary metal bottle (Sigg)
File:Song Dynasty Porcelain, Lacquerware, Stoneware.jpg|Chinese ding-ware porcelain bottle (far left) with iron-tinted pigment under a transparent colorless glaze, 11th century, Song Dynasty
File:Glass milk bottles.jpg|Reusable glass milk bottles
File:Yale_bottle.gif|Pontiled soda or beer "blobtop" bottle, circa 1855
File:Bocksbeutel bottle.jpg|Bocksbeutel dhalo sidii ubbo u samaysan
File:Bouteilles de vin Voleuses-détourées.jpg|Two bottles for Maas wine, called "thieves", 18th century, at the Gourmet Museum and Library, Hermalle-sous-Huy, Belgium
File:Interior Jacobsen House Bathroom Earthship 2009.JPG|A bottle wall of an earthship bathroom
File:WLA brooklynmuseum Bottle deep blue glass blown in dip mould 2.jpg|*Bottle*, 18th-19th century Iran. Brooklyn Museum.