Marikielah

**Marikielah** láá  sämikielâi hyelkkikielah. Toh hämmejeh jieijâs vyelijuávhus, ađai tain iä lah meendu aldasiih suhâkielah. Marikielah láá marilij aalmuglâš kielah. Marikielâst láá kyehti čäällimkielâ: nijttomarikielâ (nuorttâmarikielâ) já värimarikielâ (uárjemarikiekâ). Maaŋgâi mielâst nijttomarikielâ já väärimarikielâ láá eres kielah.

## Kuávlu
Marikielâid sárnuh eurooplii Ruošâ nuorttâuásist, Mari El -täsivääldist, já ton kuávlu alda. Uárji-Siberiast, Baškortostanist lii meid marikielâi kuávlu.

## Kielâsosiologlâš tile
Marikielâi sárnooloho uccán. Unesco mield marikielah láá uhkevuálásiih. Nijttomarikielâst láá 365 316 já värimarikielâst 23 062 sárnod Ruošâ ive 2010 aalmugrekinistem mield.

## Fonetiik
Nijttomarikielâst láá käävci já väärimarikielâst love vokalid. Ton lasseen ryeššilijn lovnâsaanijn puáhtá leđe vala ohtâ vookaal. Nijttomarikielâst láá 19 já värimarikielâst 21 konsonantid, ryeššilijn saanijn puáhtá leđe váhá eenâb.

## Pustaveh
#### [[Nijttomarikielâ]]

#### [[Värimarikielâ]]

## Kirjálâšvuotâ
* Alhoniemi, A., Marin kielioppi, Helsinki, 1985 (Oarjel- já nuortta-);
* Alhoniemi, A., Marin kielen lukemisto sanastoineen, Helsinki, 1986 (Oarjel- já nuortta-);
* Castrén M.* Alhoniemi, A., Marin kielioppi, Helsinki, 1985 (Oarjel- já nuortta-);
* Wiedemann F., Versuch einer Grammatik der tscheremissischen Sprache, Saint Petersburg, 1847 (Oarjel);
* Budenz J., Erdéi és hegyi cseremisz szótár, Pest, 1866 (Mari [Oarjel- já nuortta-], Hungarian, Latin);
* Троицкий В. П., Черемисско-русский словарь, Kazan', 1894 (Oarjel- já nuortta-);
* Szilasi M., Cseremisz szótár, Budapest, 1901 (Mari [Oarjel- já nuortta-]);
* Ramstedt G. J., Bergtscheremissische Sprachstudien, Helsinki, 1902 (Oarjel);
* Beke О., Cseremisz nyelvtan, Budapest, 1911 (Oarjel- já nuortta-);
* Васильев В. М., Записки по грамматике народа мари, Kazan', 1918 (Oarjel- já nuortta-);
* Шорин В. С., Маро-русский словарь горного наречия, Kazan', 1920 (Oarjel);
* Кармазин Г. Г., Материалы к изучению марийского языка, Krasnokokshajsk, 1925 (Nuortta);
* Кармазин Г. Г., Учебник марийского языка лугово-восточного наречия, Yoshkar-Ola, 1929 (Nuortta);
* Васильев В. М., Марий Мутэр, Moscow, 1929 (Oarjel- já nuortta-);
* Räsänen M., Die tschuwassischen Lehnwörter im Tscheremissischen, Helsinki, 1920;
* Lewy E., Tscheremissische Grammatik, Leipzig, 1922 (Nuortta);
* Wichmann Y., Tscheremissische Texte mit Wörterverzeichnis und grammatikalischem Abriss, Helsingfors, 1923 (Oarjel- já nuortta-);
* Räsänen, Die tatarischen Lehnwörter im Tscheremissischen, Helsinki, 1923.
* Sebeok, T. A.A. and A. Raun. (eds.), The First Cheremis Grammar (1775): A Facsimile Edition, Chicago, 1956.
* Ingemann, F. J. and A.and A.and A. A.A. Sebeok, An Eastern Cheremis Manual: Phonology, Grammar, Texts and Glossary (= American Council of Learned Societies, Research and Studies in Uralic and Altaic languages, project nos. 6 and 31), Bloomington, 1961 (Nuortta);
* Галкин, И. С., Историческая грамматика марийского языка, vol. I, II, Yoshkar-Ola, 1964, 1966;
* Иванов, И. Г., История марийского литературного языка, Yoshkar-Ola, 1975;
* Иванов, И. Г., Марий диалектологий, Yoshkar-Ola, 1981;
* Зорина, З. Г., Г. С. Крылова, and Э. С. Якимова. Марийский язык для всех, ч. 1. Йошкар-Ола: Марийское книжное издательство, 1990;
* Коведяева, Е. И. "Марийский язык", Языки мира: Уральские языки. Moscow, 1993: 148-164.
* Коведяева, Е. И. "Горномарийский вариант литературного марийского языка", Языки мира: Уральские языки. Moscow, 1993: 164-173.
* Glukhov, N. and V. Glukhov, "Mari Men and Women as Bearers of the Mari Language and Identity," Wiener elektronische Beiträge des Instituts für Finno-Ugristik, 2003. Available, along with other papers on Finno-Ugric languages and cultures, at https://web.archive.org/web/20160303220551/http://webfu.univie.ac.at/archiv.php
* Klima, L. "The linguistic affinity of the Volgaic Finno-Ugrians and their ethnogenesis," 2004: http://mek.oszk.hu/01700/01794/
* Галкин, И. С., "Происхождение и развитие марийского языка", Марийцы. Историко-этнографические очерки/Марий калык. Историй сынан этнографий очерк-влак, Yoshkar-Ola, 2005: 43-46.

## Fáádást eres soojijn

## Käldeeh