لیو ایساکی

### لیو ایساکی
ریونا ایساکی (پیدائش 12 مارچ 1925) ، جینکوں لیو ایساکی وی آکھیا ویندا ہے ، ہک جاپانی فزکس دان ہے جیڑھا 1973 وچ فزکس دا نوبل انعام ایوار گیور تے برائن جوزف سن دے نال مشترکہ طور تے حاصل کرݨ والا ہا ، سیمی کنڈکٹر مواد وچ الیکٹران ٹنلنگ تے کم کرݨ کیتے جیندے نتیجے وچ انہاں ایساکی ڈائیوڈ ایجاد کیتا ، جیڑھا ایں مظہر کوں استعمال کریندا ہا ۔ اے تحقیق اوں وقت کیتی ڳئی جݙاں او ٹوکیو تسوشین کوگیو (ہݨ سونی دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہے) وچ ہا ۔ انہاں سیمی کنڈکٹر سپر لیٹسز دے بانی ہووݨ وچ وی حصہ پاتا ہے ۔ 

### ابتدائی زندگی تے تعلیم
ایساکی تاکائیدا-مورا ، ناکاکاوچی-گن ، اوساکا پریفیکچر (ہݨ مشرقی اوساکا شہر دا حصہ) وچ پیدا تھیا تے کیوٹو وچ وݙا تھیا ۔ انہاں دوشیشا جونیئر ہائی سکول ، ول تھرڈ ہائیر سکول وچ تعلیم حاصل کیتی ۔ گریجویشن کرݨ دے بعد ، انہاں ٹوکیو امپیریل یونیورسٹی (ہݨ یونیورسٹی آف ٹوکیو) وچ فزکس دی تعلیم حاصل کیتی ، جتھاں انہاں ہائڈیکی یوکاوا دا نیوکلیئر تھیوری دا کورس کیتا ۔ انہاں یونیورسٹی وچ ہووݨ دے دوران ٹوکیو دی بمباری دا تجربہ کیتا ۔

ایساکی 1947 تے 1959 وچ یونیورسٹی آف ٹوکیو (UTokyo) توں بالترتیب بی ایس سی تے پی ایچ ڈی حاصل کیتی ۔ 

### کیریئر
1947 توں 1960 تئیں ، ایساکی کاوانیشی کارپوریشن (ہݨ ڈینسو ٹین) تے ٹوکیو تسوشین کوگیو (ہݨ سونی) وچ شامل تھیا ۔ ایں دوران ، امریکی فزکس دان جان بارڈین ، والٹر بریٹین تے ولیم شاکلی ٹرانزسٹر ایجاد کیتا ، جیندے نال ایساکی کوں ویکیوم ٹیوب توں سونی وچ ہیویلی ڈوپڈ جرمینیم تے سلیکون ریسرچ وچ شعبے تبدیل کرݨ دی ہمت ملی ۔ ہک سال بعد ، انہاں محسوس کیتا جو جݙاں جرمینیم دی پی این جنکشن دی چوڑائی گھٹائی ویندی ہے ، تاں کرنٹ-وولٹیج خصوصیت تے ٹنل اثر دا اثر غالب ہوندے تے نتیجے دے طور تے ، انہاں دریافت کیتا جو جیویں وولٹیج ودھایا ویندا ہے ، کرنٹ الٹا گھٹدا ہے ، جیڑھا جو منفی مزاحمت کوں ظاہر کریندا ہے ۔ اے دریافت فزکس وچ ٹھوس ٹنلنگ اثرات دا پہلا مظاہرہ ہا ، تے ایندے نتیجے وچ الیکٹرانکس وچ نویں الیکٹرانک آلات پیدا تھئے جینکوں ایساکی ڈائیوڈ (یا ٹنل ڈائیوڈ) آکھیا ویندا ہے ، جیڑھا تاریخ دی پہلی کوانٹم الیکٹرانک ڈیوائس دی ایجاد ہئی ۔ انہاں 1959 وچ ایں شاندار ایجاد دی وجہ توں UTokyo توں ڈاکٹریٹ دی ڈگری حاصل کیتی ۔

1973 وچ ، ایساکی کوں ٹھوس شے وچ الیکٹران ٹنلنگ دے حوالے نال 1958 دے آس پاس کیتی ڳئی تحقیق کیتے نوبل انعام نال نوازا ڳیا ۔ او کنگ کارل XVI گستاف دے ہتھوں انعام حاصل کرݨ والا پہلا نوبل انعام یافتہ بݨیا ۔ 

### سیمی کنڈکٹر سپر لیٹس
ایساکی 1960 وچ ریاستہائے متحدہ منتقل تھی ڳیا تے آئی بی ایم ٹی جے واٹسن ریسرچ سینٹر وچ شامل تھیا ، جتھاں او 1967 وچ آئی بی ایم فیلو بݨیا ۔ انہاں پیش گوئی کیتی جو سیمی کنڈکٹر سپر لیٹسز بݨائے ویسن تاں جو سیمی کنڈکٹر کرسٹل وچ مصنوعی طور تے ہک جہتی متواتر ساختی تبدیلیاں دے ذریعے ہک مختلف منفی مزاحمتی اثر پیدا کیتا ونڄ سڳے ۔ ایندا منفرد "مالیکیولر بیم ایپٹیکسی" پتلی فلم کرسٹل ودھاوݨ دا طریقہ الٹرا ہائی ویکیوم وچ ٻہوں درست طریقے نال کنٹرول کیتا ونڄ سڳدا ہے ۔ سیمی کنڈکٹر سپر لیٹس تے ایندا پہلا پیپر 1970 وچ شائع تھیا ہا ۔ ایساکی دی اصل پیپر دے حوالے نال 1987 دی ہک تبصرہ نوٹ کریندی اے

"پیپر دے اصل ورژن کوں فزیکل ریویو ریفری دی غیر تخیلاتی دعویٰ تے اشاعت کیتے مسترد کر ݙتا جو اے 'ٻہوں قیاس آرائی' ہا تے ایندے وچ 'کوئی نویں فزکس' شامل کینی ہئی ۔ تاہم ، اے تجویز آرمی ریسرچ آفس جلدی نال قبول کر گھدی ۔"

1972 وچ ، ایساکی III-V گروپ سیمی کنڈکٹرز وچ سپر لیٹس دے اپݨے تصور کوں حقیقت ݙتی ، بعد وچ ایں تصور دھاتاں تے مقناطیسی مواد سمیت ٻہوں سارے شعبیاں کوں متاثر کیتا ۔ انہاں کوں 1977 وچ سیمی کنڈکٹر آلات دی انجینئرنگ وچ شراکت کیتے نیشنل اکیڈمی آف انجینئرنگ دے رکن دے طور تے منتخب کیتا ڳیا ۔ انہاں کوں 1991 وچ "ٹنلنگ ، سیمی کنڈکٹر سپر لیٹسز تے کوانٹم ویلز وچ شراکت تے قیادت کیتے" آئی ای ای ای میڈل آف آنر تے 1998 وچ "انسانی ساختہ سپر لیٹس کرسٹل دے تصور دی تخلیق تے احساس کیتے جیندے نتیجے وچ مفید ایپلی کیشنز والے نویں مواد پیدا تھئے" جاپان انعام وی ݙتا ڳیا ۔ 

### ایساکی دے "پنج نہ کرݨ والے" اصول
1994 لنڈاؤ نوبل لوریٹ میٹنگز وچ ، ایساکی "پنج نہ کرݨ والے" اصولاں دی ہک فہرست تجویز کیتی جیندے تے کوئی وی اپݨی تخلیقی صلاحیت کوں حقیقت ݙیݨ وچ عمل کرے ۔ ݙو مہینے بعد ، فزکس کیتے نوبل کمیٹی دے چیئرمین کارل نورڈلنگ اصولاں کوں اپݨی تقریر وچ شامل کیتا ۔

اپݨے آپ کوں اپݨے ماضی دے تجربات نال پھسݨ نہ ݙیو ۔

اپݨے آپ کوں اپݨے شعبے دے کہیں ہک اختیار نال زیادہ منسلک نہ تھیوݨ ݙیو – شئیت عظیم پروفیسر ۔

جیڑھا تساکوں نئیں چاہیدا اوں تے قائم نہ رہو ۔

مواجہت توں نہ بچو ۔

اپݨی ٻلپݨ دی تجسس دی روح کوں نہ بھلو ۔ 

### بعد دے سال
ایساکی 1992 وچ واپس جاپان منتقل تھی ڳیا ۔ بعد وچ ، انہاں تسوکوبا یونیورسٹی تے شیباورا انسٹیٹیوٹ آف ٹیکنالوجی دے صدر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ 2006 توں او یوکوہاما کالج آف فارمیسی دے صدر ہن ۔ ایساکی نیو یارک وچ دی انٹرنیشنل سینٹر دے ایوارڈ آف ایکسیلنس ، آرڈر آف کلچر (1974) تے آرڈر آف دی رائزنگ سن دے گرانڈ کارڈن (1998) دے وصول کنندہ وی ہن ۔

2015 وچ یوچیرو نامبو دی موت دے بعد ، ایساکی سب توں وݙا جاپانی نوبل انعام یافتہ ہے ۔ 

### سنڄاݨ
ترائے نوبل انعام یافتگان دی شراکت کوں سراہݨ کیتے ، شین ایچیرو توموناگا ، لیو ایساکی تے ماکوتو کوبایاشی دے کانسی دے مجسمے 2015 وچ تسوکوبا شہر دے ازوما 2 دے سینٹرل پارک وچ لوائے ڳئے ۔ 

### ایوارڈ تے اعزازات
1959 – نیشینا میموریل انعام

1960 – آساہی انعام

1961 – سٹوارٹ بیلنٹائن میڈل

1965 – جاپان اکیڈمی انعام

1973 – فزکس وچ نوبل انعام

1974 – آرڈر آف کلچر

1985 – جیمز سی میک گراڈی انعام برائے نویں مواد

1989 – ہیرالڈ پینڈر انعام

1991 – آئی ای ای ای میڈل آف آنر

1998 – جاپان انعام

1998 – آرڈر آف دی رائزنگ سن دا گرانڈ کارڈن

2001 – ہانگ کانگ یونیورسٹی آف سائنس اینڈ ٹیکنالوجی وچ آنریری ڈاکٹر

2007 – نیشنل سنگ ہوا یونیورسٹی وچ آنریری ممتاز پروفیسر

علمی معاشراں وچ رکنیت

1960 امریکن فزیکل سوسائٹی دے فیلو

جاپان دی فزیکل سوسائٹی

1975 – رکن ، جاپان اکیڈمی

1976 – غیر ملکی ایسوسی ایٹ ، نیشنل اکیڈمی آف سائنسز

1977 – غیر ملکی ایسوسی ایٹ ، نیشنل اکیڈمی آف انجینئرنگ

1989 – رکن ، میکس پلانک سوسائٹی

1991 – رکن ، امریکن فلاسوفیکل سوسائٹی

1994 – غیر ملکی رکن ، روسی اکیڈمی آف سائنسز

1995 – آنریری غیر ملکی رکن ، کوریائی اکیڈمی آف سائنس اینڈ ٹیکنالوجی

1996 – رکن ، اکاڈمیا ڈئی لینسی 

### ٹٻر
ایساکی دی دھی ، اینا ایساکی ، کریگ ایس سمتھ نال ویاہی ہوئی ہے ، جیڑھا جو دی نیو یارک ٹائمز دا سابقہ شنگھائی بیورو چیف تے دی وال سٹریٹ جرنل دا چائنا بیورو چیف ہے ۔