کھوکھر

کھوکھر پنجاب دا ہک راجپوت قبائلی گروہ ہے جیہڑا ہݨ پاکستان اتے بھارت دے پنجاب وچ آباد ہے۔ انہاں دا ناں فارسی لفظ "خوخار" توں ماخوذ ہے جیندے دا مطلب ہے "لہو کھاوݨ والے"۔ کھوکھر راجپوت زیادہ تر مسلمان ہن اتے انہاں نے بابا فرید الدین گنج شکر دے زیر اثر اسلام قبول کیتا۔ قرون وسطیٰ دے فارسی مورخ فرشتاں نے انہاں کوں "مذہب دے بغیر ہک لڑاکا قوم" قرار ݙتا۔

کھوکھر قبیلہ 13ویں توں 15ویں صدی دے دوران پنجاب دا ہک طاقتور اتے غالب قبیلہ ریہا۔ انہاں نے دہلی، لاہور اتے کشمیر تے وی حکومت کیتی، بالخصوص پوٹھوہار اتے دریائے چناب و جہلم دے درمیان انہاں دی ہک طویل حکومت رہی۔ کھوکھراں دے کول پنجاب وچ وسیع اراضی ہئی اتے او گھوڑیاں دے شوقین اتے کاشتکاری وچ ماہر ہن۔

کھوکھر قبیلے دی اہم برادریاں وچ نٹھر ریحان، جالپ، بھیکھ، نسوآنہ، ہرل اتے ٻئے شامل ہن۔ انہاں دیاں بنیادی شاخاں وچ جاٹ کھوکھر، قطب شاہی کھوکھر (جیہڑے خود کوں اعواناں نال جوڑیندن)، خانزادہ کھوکھر، راجپوت کھوکھر اتے گجر کھوکھر شامل ہن۔ مذہب دے لحاظ نال کھوکھراں وچ مسلمان، ہندو اتے کرسچن موجود ہن۔

تاریخی طور تے، کھوکھر راجپوتاں دا درجہ رکھݨ آلا ہک جنگجو مسلمان قبیلہ ہے۔ انہاں دی سب توں زیادہ تعداد جہلم اتے چناب دی وادیاں وچ پاتی ویندی ہے۔ تیمور دے حملے دے وقت کھوکھراں دا لاہور اتے اپر باری دوآب تے اقتدار ہئی۔ تیمور نے انہاں کوں شکست ݙتی لیکن بعد وچ جسرت ابن شیخا نے اپݨی طاقت ولا حاصل کیتی اتے دہلی سلطنت دے خلاف مزاحمت کیتی۔ 1432ء تک کھوکھراں اتے شاہی فوجاں دے درمیان اقتدار دی کشمکش جاری رہی جیندے بعد انہاں دی طاقت زوال پذیر تھئی۔ اکبر دے دور وچ وی باری دوآب اتے ملتان وچ کھوکھراں دا اثر و رسوخ موجود ہئی۔ کجھ روایات انہاں کوں غزنی دے محمد دے دور وچ اسلام قبول کرݨ آلے کاٹل راجپوتاں دی اولاد ݙسیندن۔ ہندوستان وچ اتر پردیش اتے پنجاب وچ کھوکھر جاٹ وی پاتے ویندن۔

ملک مصطفیٰ جسرت کھوکھر اتے شیخا کھوکھر انہاں دے مشہور حکمران ہن۔ اڄ وی پاکستان دے مختلف علاقیاں وچ کھوکھراں دی وݙی تعداد آباد ہے اتے انہاں دے ناں نال کئی علاقے منسوب ہن۔

## شخصیات

* ملک مصطفیٰ جسرت کھوکھر, شاہی مسلمان حکمران
* شیخا کھوکھر, شاہی مسلمان حکمران
* نصرت کھوکھر, شاہی مسلمان حکمران
* محمد گل کھوکھر, شاہی مسلمان حکمران
* جاوید اقبال پنچھی کھوکھر (شاعر، کہانیکار، مضمون نگار، کھوج کار، ایڈیٹر، ڈراما رائٹر، صاحب کُتب)
* صاحبزادہ محبوب میراں المعروف میراں کھوکھر (سابق ضلعی صدر پاکستان نظریاتی پارٹی حافظ آباد و ضلعی صدر ٹیم عادفیہ پاکستان)
* ملک غلام شبیر قدیمی کھوکھر (صوفی گائیک)
* مصطفی نواز کھوکھر (پاکستانی سیاست دان)
* اسد علی کھوکھر (پاکستانی سیاست دان)
* خان کھوکھر (امیگریشن اینڈ ٹریول ایکسپرٹ)
* محمد حسنین کھوکھر (ڈاکٹر)
* جسٹس ریٹائرڈ فخر النساء کھوکھر
* نوریز شکور خاں
* ملک سیف الملوک کھوکھر
* ایم زمان کھوکھر
* ڈاکٹر ابوبکر کھوکھر(فارماسسٹ)
* ملک ارسلان علی کھوکھر ( آف گوجرہ )

## کھوکھر علاقے

* کوٹلیہ کھوکھراں
* بگھیلا کھوکھر (ضلع اوکاڑہ)
* کھوکھراں (ضلع بہاولپور)
* موسیٰ کھوکھر (ضلع بہاولپور)
* راماں کھوکھر (ضلع بہاولنگر)
* تگا کھوکھر (ضلع پاکپتن)
* کنڈل کھوکھراں (ضلع جہلم )
* کھوکھر بالا (ضلع چکوال)
* کھوکھر زیریں (ضلع چکوال)
* کھوکھرانوالہ (ضلع چنیوٹ)
* کھوکھر (ضلع حافظ آباد)
* کھٹالہ کھوکھراں (ضلع ساہیوال)
* بھکھی کھوکھراں والی (ضلع سرگودھا)
* نور پور کھوکھراں (ضلع سرگودھا)
* پنڈی کھوکھراں (ضلع سیالکوٹ)
* کوٹلی کھوکھراں (ضلع سیالکوٹ)
* کھوکھر (ضلع سیالکوٹ)
* کھوکھر حیدر (ضلع سیالکوٹ)
* کھوکھر چھبا (ضلع سیالکوٹ)
* ماچھی کھوکھر (ضلع سیالکوٹ)
* محال کھوکھر (ضلع سیالکوٹ)
* کھوکھر اشرف (ضلع قصور)
* محمود کھوکھر (ضلع قصور)
* علی پور ٹبہ (کھوکھراں) ضلع شیخوپورہ
* کالا شاہ کاکو (کھوکھراں) ضلع شیخوپورہ
* گُنہ اور (کھوکھراں) ضلع گوجرانوالہ
* غازی کھوکھر (ضلع گجرات)
* کھوکھر خانپور (ضلع گجرات)
* کھوکھر غربی (ضلع گجرات)
* ماڑی کھوکھراں (ضلع گجرات)
* کھوکھر (ضلع لودھراں)
* رکھ کھوکھر والہ (ضلع لیہ)
* کھوکھر والہ پکا (ضلع لیہ)
* کھوکھر والہ کچا (ضلع لیہ)
* کھوکھر خانگڑھ (ضلع مظفرگڑھ)
* کھوکھر شاہ جمال (ضلع مظفرگڑھ)
* محمد پور کھوکھر (ضلع ملتان)
* چک کھوکھر (ضلع نارووال)
* ڈفر کھوکھراں (ضلع ننکانہ)
* علی پور کھوکھراں (ضلع ننکانہ)
* نکو چک کھوکھراں (ضلع چنیوٹ)
* بلکے کھوکھر (ضلع چنیوٹ)
* موضع جسرت (ضلع چنیوٹ)
* لئو کھوکھراں(ضلع جھنگ)
* چک نمبر150ج ب (ضلع چنیوٹ)

## ٻیا ݙیکھو

* ملک مصطفیٰ جسرت کھوکھر (کھوکھر حکمران)
* گکھڑ
* جاٹ قبائل
* راجپوت قبائل
* اعوان قبیلہ
* خانزادہ قبائل

ونکی:قبائل
ونکی:پنجابی قبائل
ونکی:سرائیکی قبائل