ڈھولا ؍بھولا

بھولا اساݙے مُزیرے دا پُتر جیندی عمر کوئی پندھراں سال دے نیڑے آکھ سڳدوں ۔ بھولا بھڄ بھڄ کم کریندا ہا ، خاص طور تے شمیم بھئی نال ڈھانڈھیں دے کم کروا گھندا ہا ۔ شمیم بھئی وی اوندے نال ٻہوں دِل منگݨ کریندے ہَن ۔ سویرے کیک رَس دا وݙا شاپر بھروا ویندے ہَن ۔ بیکری توں بھولے کیتے پیسے وی ہر ویلھے ݙیون ہا ۔ بھولا ٻہوں موڈی ہا ، کہیں ویلھے موڈ چنگا تاں بھڄ بھڄ سبھے کم کرے ہا ، موڈ آف تاں آکھے ہا آپ چا کرو ، اساں تہاݙے نوکر ہِسے ، ساریں کوں ہُݨ آلا تے ٻاہر نکل ونڄے ہا بُکھ لڳے ہا اَتے گھر کجھ ناں لبھے تاں ساریں کوں پُݨے ہا ، تھاں گھر دے چا چا تے بھنوا مارے ہا ۔ او آکھن ہا اساں تیݙیاں نوکر ہِسے ۔ اِتی روٹیاں کھا ویندین ۔ اساں نی پکا ݙیندیاں ، بھولے کوں کہیں ویلھے بھولا ، کہیں ویلھے ڈھولا سݙن ہا ، پتا نی جو اصلی ناں کیا ہوسی ۔ 

بھولے کوں وی مرڳی دا دورہ پوندا ہا ، ہک ݙینہ کہیں آن تے کہیں گھر آلیں کوں ݙسایا جو بھولا اپݨے یاریں نال مچھی مریندا ٻیٹھا ہا ۔ دریا اِچ ونڄ پئے اَتے لُڑھیا ویندے وے ، ونڄو اونکوں کڈھ آوو۔ روندے پٹیندے ڳئے تارے سݙیونے ۔ مشکل نال مِل ڳیا۔ پاݨی اِچوں کڈھیونے تاں ہوش آ ڳیُس ۔ اوں تاں ایہ لوک ٻالاں دو توجہ نی ݙیندے ، کھاوݨ نہ کھاوݨ کجھ پاوݨ نہ پاون ، جئیں ویلھے کماوݨ جوڳے تھی ونڄن تاں وَل اُنھاں کوں کیش کراوݨ دا ݙاڈھا ݙاں آندے ۔ فکر ، پریشانی تھی ویندی اے ۔ کتھاں اُنھاں کوں ٻاہر بھیڄوں ؟ کتھاں ڈھیر مزدوری مِلدی اے؟ اَکھیں دے سامݨے نی رکھ سڳدے ۔ ٻالاں کوں جو ، جو رُکھی سُکھی ملسی اُتھائیں روزی ڈھیر ہے ۔ اساکوں رَلے تاں رہسوں کوئناں اِتھوں نکل ونڄو متاں ڈھیر پیسے آ ونڄن ۔ ایہو حال بھولے دا تھیا ، گھر آلے سامݨے ٻہہ کھاون ٻیٹھے ۔ بھولے کوں کجھ نہ ݙیون ، شودا منگے تاں آکھن ہا ہیکوں ݙیوو، سئیں من کھٹو کوں شرم نی آندی منگدیں ۔ کماندا کھڑیں جو اے جِتی کھاوݨ منگدیں؟ او شودا تنگ تھی ڳیا گھر آلیں دے مہݨے سٹھݨے سُݨ سُݨ تے ۔ اَخیر اوں فیصلہ کیتا جو اوجھݨ اے میں جتھاں آکھو تساں میں کماوݨ وینداں پر جو کماساں پیسے چاچے شمیم دے پتے اُتے بھیڄیساں۔

چاچا شمیم (میݙے بھرا کوں آکھے ہا) میݙے پیسے کٹھے کریں ویندا مَیں گھر بݨیساں ، شادی کریساں ہِناں کوں (گھر آلیں دا ناں) کائنا ݙیساں ۔ شمیم بھئی آکھیا ٹھیک ہے جیویں توں آکھسیں اونویں کر گھنسوں۔

ڈھولے دے ونڄݨ دی تیاری تھی ڳئی ۔ شمیم بھئی کھوہ اُتے ڳئے تاں ڈھولا ملیا ، شمیم بھئی آکھیا خیر ہووے کتھوں دی تیاری ہے؟ اُوں جواب ݙتا چاچا میکوں اے سرگودھا کماوݨ کیتے بھڄیندے پِن ۔ شمیم بھئی آکھیا اچھا ماشاء اللہ خیر نال ہوویں ، بھولے شودے ݙوہیں ٻاہیں او توں تے کر تے اللہ دی امان آکھیا اَتے سرگودھا دو ٹُر پیا ، اِتھاں پُڄیا تاں سردی کنوں بخار تھی ڳیُس ، اساݙے ہک ٻئے سونہیں بلکہ شاگرد کوں جیندا ناں اَمین ہئی ۔ مینا مینا آہدے ہَن ۔ کوئی ٻارھاں سالیں دا ہوسی اُونکوں وی پیو ماء مالٹیں دے باغ اِچ سرگودھا بھیج چھوڑیا ۔ اُتھاں ونڄ تے اوں شودے کوں وی سردی کنوں بخار تھی ڳیا ۔ گھر آلیں کوں سݙیونے ، آ تے ایکوں گھن ونڄو ۔ روز آکھن جیا یا جی فجر پیومینے کوں گھن آسی ۔ ٻئے ݙینہ پتا لڳیا ۔ مینا شودا فوت تھی ڳئے اَتے اونکوں چوائی آندے ہن ۔ اساکوں تاں ٻہوں ارمان تھیا جو سِدھا سادھا چھوہر ہا ۔ چُپ کر تے کھڑا رہوے ہا ۔ ڳالھ دا جواب وی اوکھا ݙیوے ہا میں تاں اَڄ تئیں اوں شاگرد کوں نی بُھلی ۔ شرافت دا اعلیٰ نمونہ ہئی ، اُوندی ماء تاں صدمے کوں ہاں نال لا کھٹ نال لڳ ڳئی ۔ پیو شاید لالچی ہئی ، پیو کوں صدمہ تاں ہوسس خیر۔

ہاں تاں ڳالھ ڈھولے دی تھیندی پئی ہئی۔ سرگودھے آلیں ڈھولے دے پیو ماء کوں سݙوایا جو ڈھولے کوں بخار ہے آئو۔ پیو ماء سرگودھا ڳئے تاں بھولا پیو ماء دو ݙہدا پیا ہا ۔ ایہ ونڄ تے اوندے نال ٻیٹھن تاں اوں دم چا ݙتے ، ایہ روندے کھپدے گھر چا آئن۔اوندے اُتے پُھلیں دے ہار سٹیونے۔

ہر کہیں آکھیا کینھئے لکھیے آہدن تاں جو جیندیں نہ سٹی اَتے موئیں دراھا دراھا پٹی ۔ جیندیں او انھاں دے ݙکھ روندا رہیا ۔ جو رَڄ روٹی وی نی ݙیندے ، مرڳی دا اُونکوں دورا پوندا ہئی ، کݙاہیں کہیں ڈاکٹرکوں نہ چا ݙکھیونے ۔ ہتھوں اوں شودے کوں عذاب ݙتی رہیے ۔ جیوݨ دی سزا مِلدی رہی اوں شودے کوں ۔ کیا ایہو جھئیں ظالم لوک پیو ماء اَکھویجݨ دے قابل ہِن؟۔انھاں کوں قاتل آکھوں تاں ٹھہندے۔ ظالم اَتے سفاک لوک ہِن۔

## حوالہ
کتاب: رَلے پندھ کریسوں ، مصنّف: زاہدہ اجمل ہاشمی، چھاپہ خانہ : جھوک پرنٹرز‘ ملتان