ملٹری سروس میں خواتین کی امریکی یادگار

دی ملٹری ویمنز میموریل، جیڑھا ویمن ان ملٹری سروس فار امریکہ میموریل دے ناں نال وی ڄاتا وین٘دا ہِے، ہِک میموریل ہِے جیڑھا امریکی وفاقی حکومت دے ذریعے قائم کِیتا ڳیا ہِے تے اِیہ اُنّھاں زنانیاں کوں عزت ݙین٘دا ہِے جیڑھیاں ریاستہائے متحدہ دی مسلح افواج وِچ خدمت کر چُکّیاں ہِن۔ اِیہ میموریل میموریل ایونیو دے مغربی سِرے تے ارلنگٹن نیشنل قبرستان دے داخلی دروازے وِچ ارلنگٹن کاؤنٹی، ورجینیا وِچ واقع ہِے۔

اِیہ عمارت جیڑھی میموریل کوں گھیرے ہوئے ہِے، اصل وِچ ہیمیسائیکل دے ناں نال ڄاتی وین٘دی ہَئی تے 1932ء وِچ قبرستان کِیتے ہِک تقریبی داخلی دروازے دے طور تے بݨائی ڳئی ہَئی۔ پر اِیہ کݙاہیں وی اِیں مقصد کِیتے اِستعمال کائنی تھئی تے 1986ء تک خستہ حال تھی ڳئی ہَئی۔ کانگریس نے 1985ء وِچ میموریل کوں منظور کِیتا، تے 1988ء وِچ ہیمیسائیکل کوں میموریل کِیتے جگہ دے طور تے منظور کِیتا ڳیا۔ ہِک کھلی ڈیزائن مُقابلے وِچ نیویارک شہر دے معمار میرون ویس تے مائیکل مینفریڈی جِت ڳئے۔ اُنّھاں دا اصل ڈیزائن عوام کوں لیک تھی ڳیا تے اِیندے نال نمایاں تنازعہ پیدا تھیا۔ اِیں دے بعد ݙو سال تک فنڈ ریزنگ تے ڈیزائن وچ تبدیلیاں تھیاں۔ جولائی 1992ء وِچ ہِک نظرثانی شدہ ابتدائی ڈیزائن منظور تھیا، تے مارچ 1995ء وِچ حتمی ڈیزائن منظور تھیا۔ جون 1995ء وِچ میموریل کِیتے زمین دی کھدائی شروع تھئی، تے 18 اکتوبر 1997ء کوں عمارت کوں وقف کر ݙِتّا ڳیا۔

میموریل اِیں ڳالھ کِیتے مشہور ہِے جو اِیہ نیو کلاسیکل تے جدید فن تعمیر کوں کامیابی نال مِلاوین٘دا ہِے۔ میموریل نے زیادہ تر ہیمیسائیکل کوں برقرار رکھیا پر اِیندے نال ہِک وسیع پیمانے تے تعریف کِیتا ڳیا اسکائیلائٹ وی شامل کِیتا ڳیا جیڑھا نہ صرف سروس ویمن کِیتے میموریلاں کوں شامل کرین٘دا ہِے بلکہ اِیہ تھلّے میموریل تک ہِک منتقلی دا کم وی کرین٘دا ہِے۔ میموریل دی تعمیر دے دوران، ہِک مقدمہ وی درج تھیا جݙاں قبرستان دے داخلی دروازے دا ہِک پائلن (دروازے دا حِصّہ) خراب تھی ڳیا۔ میموریل دی تعمیر دے دوران پیدا تھیوݨ والے قرضے کوں ادا کرݨ کِیتے فنڈز جمع کرݨ وِچ کئی سال لڳ ڳئے۔

## ہیمیسائیکل

## ڈیزائن تے تعمیر
1929ء وِچ ہیمیسائیکل کِیتے حتمی ڈیزائن

میموریل ہیمیسائیکل وِچ واقع ہِے، جو ارلنگٹن نیشنل قبرستان دا تقریبی داخلی دروازہ ہِے۔ اصل وِچ، قبرستان دے ترئے دروازے ہَن: دی ٹریژری گیٹ پورٹر ایونیو تے پیٹن ڈرائیو (ہُݨ آئزن ہاور ڈرائیو) دے سنگم تے؛ میک کلین گیٹ میک کلین ڈرائیو تے پیٹن ڈرائیو دے سنگم تے؛ تے شیرڈن گیٹ، جِتّھاں کسٹس واک شیرمین ایونیو نال جنوب وِچ لینفانٹ ڈرائیو دے نیڑے مِلدا ہَئی۔ حالانکہ میک کلین تے شیرڈن گیٹس وِچ کالم تے پِیڈیمنٹ ہَن، پر اِیہ کِسے وݙّے قبرستان وِچ مِلݨ آلیاں عام گیٹاں کنوں زیادہ مختلف کائنی ہَن۔

ہیمیسائیکل کوں ہِک تقریبی دروازہ بݨاوݨ کِیتے تے جارج واشنگٹن (ریاستہائے متحدہ دے پہلے صدر تے امریکی انقلابی جنگ دے ہیرو) دی پیدائش دی 200ویں سالگرہ مناوݨ کِیتے بݨایا ڳیا ہَئی۔ واشنگٹن، ڈی سی میٹروپولیٹن علاقے وِچ واشنگٹن دی پیدائش دی دو صد سالہ تقریبات مناوݨ کِیتے کئی عوامی بہبودی دے کم تے میموریلاں دی تعمیر دا منصوبہ بݨایا ڳیا ہَئی۔ اِنّھاں وِچ ارلنگٹن میموریل برج تے ماؤنٹ ورنون میموریل پارک وے (ہُݨ جارج واشنگٹن میموریل پارک وے دے ناں نال ڄاتا وین٘دا ہِے) شامل ہَن۔ ارلنگٹن میموریل برج پوٹومک دریا دی چوڑائی کوں پار کرین٘دا ہِے تے ڈی سی دے کولمبیا آئی لینڈ تے لنکن میموریل دے سامݨے لینڈ کرین٘دا ہِے۔ ڈی سی وِچ مکمل طور تے تعمیر تھیوݨ دی وجہ نال برج دا راستہ ورجینیا دے ساحل دے نیڑے ارلنگٹن نیشنل قبرستان تک پُڄݨ کِیتے چھوٹا رہ ڳیا۔ برج دے ڈی سی لینڈنگ کوں ارلنگٹن نیشنل قبرستان نال جوڑݨ کِیتے، ہِک وسیع ایونیو جیڑھا میموریل ایونیو دے ناں نال ڄاتا وین٘دا ہِے، تعمیر کِیتا ڳیا تے قبرستان کِیتے ہِک نواں داخلی دروازہ بݨاوݨ دا منصوبہ بݨایا ڳیا تاں جو میک کلین گیٹ تے شیرڈن گیٹ دے پراݨے داخلی دروازے کوں تبدیل کِیتا ونج سڳے۔ (1971ء وِچ قبرستان دی توسیع دی وجہ نال میک کلین گیٹ ارلنگٹن دے اندر تھی ڳیا تے ہُݨ اِیہ تقریبی داخلی دروازے دے طور تے کائنی اِستعمال تھیندا۔ شیرڈن گیٹ کوں ختم کر تے بیرونی ذخیرے وِچ رکھ ݙِتّا ڳیا۔)

1924ء وِچ کانگریس نے میموریل ایونیو تے ہیمیسائیکل دی تعمیر کِیتے $1 ملین دی رقم منظور کِیتی۔ میکم، میڈ اینڈ وائٹ دی آرکیٹیکچرل فرم نے ارلنگٹن میموریل برج دی تعمیر دے نال نال ارلنگٹن نیشنل قبرستان کِیتے نویں تقریبی داخلی دروازے دی تعمیر دا مُقابلہ جِتّا۔ فرم دے ہِک ایسوسی ایٹ ولیم مچل کینڈل نے ہیمیسائیکل دا ڈیزائن بݨایا۔ مئی 1927ء وِچ کینڈل نے ہیمیسائیکل تے "ایونیو آف ہیروز" دے ڈیزائن پیش کِیتے جیڑھا ارلنگٹن میموریل برج دے مغربی اختتام کوں ارلنگٹن دے مین گیٹ نال جوڑین٘دا ہِے۔ اِیں نے اِیہ تجویز پیش کِیتی:

اِیں اچانک گریڈ دی تبدیلی اِیں ڳالھ دی تجویز ݙین٘دی ہِے جو اِتّھاں ارلنگٹن نیشنل قبرستان دا مکھ یادگاری داخلی دروازہ بݨایا ونجے۔ ہِک پلازہ اِتّھاں ݙکھایا ڳیا ہِے جیڑھا پہاڑی کوں کھود تے بݨایا ڳیا ہِے، جِتّھاں تُوں شمال تے جنوب وِچ سڑکاں بالترتیب مینشن تک تے اِیندے تُوں واپس آندیاں ہِن۔ پلازہ دے مغربی سِرے کوں ہِک نیم دائرے دی شکل وِچ ہِک 30 فٹ اُچی تے 225 فٹ قطر دی حائل دیوار نال گِھرا ڳیا ہِے۔ اِیہ حائل دیوار طاقاں، ستوناں تے تختیاں نال سجاوٹی ہوسی جیندے تے تحریراں لکھیاں ہوسن۔ حائل دیوار دے اُتّے ہِک چبوترے تک رسائی فراہم کِیتی ڳئی ہِے، جِتّھاں تُوں پارک وے دا ہر طرف دا نظارہ ݙٹھا ونج سڳین٘دا ہِے۔

ریاستہائے متحدہ کمیشن آف فائن آرٹس (CFA)، جیندے پاس ڈی سی میٹرو علاقے وِچ وفاقی جائیداد تے ڈھانچیاں دے ڈیزائن کوں منظور کرݨ دا قانونی اختیار ہِے، نے مئی 1928ء وِچ ہیمیسائیکل دے ڈیزائن کوں منظور کِیتا۔

ہیمیسائیکل کوں ارلنگٹن میموریل برج نال جوڑݨ کِیتے، ہِک نویں تقریبی ایونیو کوں وی منظور کِیتا ڳیا۔ اصل وِچ اِیں کوں "ایونیو آف ہیروز" آکھیا وین٘دا ہَئی، پر بعد وِچ اِیندا سرکاری ناں "میموریل ایونیو" رکھ ݙِتّا ڳیا۔ سڑک دا ڈیزائن کمیشن آف فائن آرٹس دے رُکن فیروکیو وِٹیل تے ریاستہائے متحدہ آرمی کور آف انجینئرز دے ذریعے بݨایا ڳیا ہَئی۔ میموریل ایونیو تے کم جنوری 1930ء وِچ شروع تھیا۔

CFA نے ستمبر 1930ء وِچ ہیمیسائیکل دے منصوبیاں دا جائزہ گِھن تے اُنّھاں کوں منظور کِیتا۔ ہیمیسائیکل کِیتے گرینائٹ دی بولی فروری 1931ء وِچ اشتہار ݙِتّا ڳیا، تے 4 مارچ کوں منظور کِیتا ڳیا۔ نارتھ کیرولائنا گرینائٹ کمپنی نے چہرے کِیتے گرینائٹ فراہم کِیتا، نیو انگلینڈ گرینائٹ ورکس نے بالسٹریڈز کِیتے گرینائٹ فراہم کِیتا، تے پائلنز تے گیٹ ہاؤسز کِیتے گرینائٹ جان سویسن گرینائٹ کمپنی تُوں آیا۔ نیو انگلینڈ گرینائٹ کمپنی نے پلازہ وِچ کربز تے کنکریٹ دیاں سیڑھیاں بݨائیاں۔ ہیمیسائیکل تے کم 1 جولائی 1931ء کوں شروع تھیا۔ اپریل 1932ء تک میموریل ایونیو زیادہ تر مکمل تھی ڳیا ہَئی پر اِیندے پاوݨ وِچ تاخیر ہَئی۔ باؤنڈری چینل برج، جیڑھا کولمبیا آئی لینڈ تے ورجینیا دے ساحل دے درمیان پوٹومک دریا دے تنگ چینل کوں جوڑین٘دا ہِے، دی تعمیر وِچ وی تاخیر ہَئی۔ پنسلوانیا ریل روڈ دی روس لین برانچ دیاں پٹڑیاں کوں منتقل کر تے ہِک 20 فٹ (6.1 میٹر) گہری کھائی وِچ ٻلھایا ڳیا تاں جو میموریل ایونیو دے نال ہِک سطحی سنگم کوں روکا ونج سڳے۔ پر اِیہ منصوبہ وی تاخیر دا شکار تھیا۔

ایڈولف اے وائنمین دے ذریعے بݨائی ڳئی ہِک ننگی نوجوان جنگجو دی مورتی کوں ہیمیسائیکل دے مکھ اپس کِیتے تجویز کِیتا ڳیا ہَئی۔

ارلنگٹن ہاؤس وِچ ختم تھیوݨ والی پہاڑی کوں کاٹ تے ارلنگٹن کِیتے ہِک نواں تقریبی داخلی دروازہ بݨایا ڳیا۔ ہیمیسائیکل کوں مضبوط کنکریٹ نال تعمیر کِیتا ڳیا ہَئی، تے ماؤنٹ ایئری، نارتھ کیرولائنا وِچ کھدائی کِیتے ڳئے گرینائٹ نال چہرہ لایا ڳیا۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں دیاں یادگاراں