ڈپلومیٹکس

## ڈپلومیٹکس
Diplomatics – science of deciphering ancient writings and texts

ڈپلومیٹکس ، دستاویزات دے پروٹوکول (protocols) دا علمی مطالعہ ہے ، جیڑھا قدیم تحریراں (ancient writings) تے متن (texts) کوں سمجھݨ دا سائنس ہے ۔ ایں علم وچ قدیم دستاویزات دی اصلیت ، تاریخ (date) ، مصنف ، تے مقصد دا جائزہ گھدا ویندے ۔ ڈپلومیٹکس دا مقصد تاریخی دستاویزات (historical documents) دی صداقت (veracity) کوں ثابت کرݨ ، انہاں دی تشریح (interpretation) کرݨ ، تے انہاں دی مدد نال تاریخ (history) کوں سمجھݨ ہوندے ۔ ایں علم دا تعلق تاریخ (history) ، آرکیالوجی (archaeology) ، تے لسانیات (linguistics) نال جُڑیا ہویا ہے ۔ 

قدیم دستاویزات دی اصلیت دا مطالعہ ڈپلومیٹکس دا ہک بنیادی پہلو ہے ۔ ڈپلومیٹسٹ (diplomatists) دستاویزات دے مختلف پُکھاں دا جائزہ گھیندن ، جیویں کہ لکھائی ، سیاہی ، کاغذ ، تے مہر (seal) ۔ او انہاں پُکھاں دا موازنہ (comparison) ݙوجھے مستند دستاویزات (authentic documents) نال کر تے دستاویزات دی اصلیت دا پتہ لڳیندن ۔ او دستاویزات دے مواد (content) دا وی تجزیہ کریندن ، تے انہاں دے تاریخی تناظر (historical context) کوں سمجھݨ دی کوشش کریندن ۔ قدیم دستاویزات دی تاریخ دا تعین وی ایں علم دا اہم حصہ ہے ۔ ڈپلومیٹسٹ دستاویزات وچ موجود تاریخی اشاریاں (historical clues) دا استعمال کر تے انہاں دی تاریخ دا اندازہ لڳیندن ۔ او دستاویزات وچ موجود سالاں (years) ، مہینیاں (months) ، تے ݙینھاں (days) دا مطالعہ کریندن ، تے انہاں دے تاریخی واقعات (historical events) نال تعلق کوں سمجھݨ دی کوشش کریندن ۔ او دستاویزات وچ موجود لکھائی دے انداز (writing styles) دا وی مطالعہ کریندن ، تے انہاں دے دور (period) دے مطابق انہاں دی تاریخ دا تعین کریندن ۔ 

قدیم دستاویزات دے مصنف دا پتہ لاوݨ ڈپلومیٹکس دا ہک خاص شعبہ ہے ۔ ڈپلومیٹسٹ دستاویزات وچ موجود دستخطاں (signatures) ، مونگرامز (monograms) ، تے ݙوجھے ذاتی نشانات (personal marks) دا مطالعہ کریندن ۔ او انہاں نشانات دا موازنہ ݙوجھے مستند دستاویزات وچ موجود نشانات نال کر تے دستاویزات دے مصنف دا پتہ لڳیندن ۔ او دستاویزات دے مواد دا وی تجزیہ کریندن ، تے انہاں دے مصنف دے بارے وچ معلومات حاصل کرݨ دی کوشش کریندن ۔ قدیم دستاویزات دے مقصد دا مطالعہ وی ڈپلومیٹکس دا ہک اہم پہلو ہے ۔ ڈپلومیٹسٹ دستاویزات دے مواد دا تجزیہ کر تے انہاں دے مقصد دا اندازہ لڳیندن ۔ او دستاویزات دے تاریخی تناظر کوں سمجھݨ دی کوشش کریندن ، تے انہاں دے مصنف دے مقاصد دا اندازہ لڳیندن ۔ او دستاویزات دے سماجی (social) ، معاشی (economic) ، تے سیاسی (political) اثرات دا وی مطالعہ کریندن ۔ 

ڈپلومیٹکس دا استعمال تاریخی تحقیق (historical research) وچ اہم کردار ادا کریندے ۔ ڈپلومیٹسٹ تاریخی دستاویزات دی صداقت کوں ثابت کر تے مورخین (historians) کوں قابل اعتماد معلومات فراہم کریندن ۔ او تاریخی دستاویزات دی تشریح کر تے انہاں دے تاریخی واقعات نال تعلق کوں سمجھݨ وچ مدد کریندن ۔ ڈپلومیٹکس دا مطالعہ آرکیالوجی تے لسانیات دے شعبیاں وچ وی اہم ہے ۔ ڈپلومیٹسٹ قدیم تحریراں تے متن کوں سمجھݨ وچ مدد کر تے آرکیالوجسٹ (archaeologists) تے لسانیات دے ماہرین (linguists) کوں انہاں دے تحقیقی کم وچ مدد کریندن ۔ 

ڈپلومیٹکس دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے ۔ تاریخی دستاویزات انسانی تہذیب (human civilization) دا ہک اہم حصہ ہوندن ، تے انہاں دا مطالعہ انسانی تاریخ کوں سمجھݨ وچ مدد کریندے ۔ ڈپلومیٹسٹ تاریخی دستاویزات دی حفاظت (preservation) کر تے انسانی ورثے (human heritage) کوں محفوظ رکھیندن ۔ ڈپلومیٹکس دا مطالعہ جدید تاریخی تحقیق وچ قدیم دستاویزات دے مطالعہ کیتے اہم معلومات فراہم کریندے ۔ ڈپلومیٹسٹ کوں تاریخ ، آرکیالوجی ، تے لسانیات وچ مہارت ہووݨی ضروری ہے ۔ انہاں کوں قدیم تحریراں تے متن کوں سمجھݨ ، دستاویزات دی اصلیت دا پتہ لاوݨ ، تے انہاں دی تشریح کرݨ دی صلاحیت ہووݨی چاہیدی ہے ۔