اجرک دا شاعر……نصر اللہ خان ناصر

لکھت: صدیق طاہر  

                       اَڄ دے زماے وچ سچا تے معیاری ادب اونکوں منیا ویندے جیندے وچ زندگی دی جھات ہووے تے اوندے لفظاں وچ جیندی جاڳدی زندگی دیاں مورتیاں بݨایاں ڳیاں ہوون ایجھیان بشارتاں ہوں شاعر کنوں مل سڳدن جیکوں آپݨے موضوع نال آپݨے سخن نال ݙاہڈھا پیار ہووے تے اونکوں انہاں کیفیتاں دا براہِ راست تجربہ ہووے۔ جیندا اظہار اُوں کیتے۔ ظاہر ہے جیڑھی شاعری داخلی حوالیاں نال اُبھرسی اور بے ساختہ سچائیاں دا مجموعہ ہوسی۔ اونویں وی کہیں شاعری دی فکر کوں اوندی زندگی توں انڄ کر تے ݙیکھݨ انصاف نی ڄاپدا۔ ہتھوں اصلی ڳالھ ایہ ہے جو ہک شاعر آپݨے گزریئے موجود تے آوݨ آلے ویلے کوں کنڈیتاکر کے شعر آکھ ای نی سڳدا! 

                       سئیں نصر اللہ خان ناصر خواجہ فرید دی نگری رحیم یار خاں دیاں ساوِل نال کچیاں زمیناں تے پنجند دے تِکھے، سریلے پاݨیاں دے پلوڑ ہن۔ انہاں دا ٻلپݨ تحصیل لیاقت پور دے تاریخی قصبے ترنڈہ گُر گیج دیاں سوہݨیاں فضاواں وچ گزریئے۔ انہاں دی پرورش رسیلے لوک گیتاں، دھڑکدے ݙوہڑیاں تے مہکدیاں کافیاں دے ماحول وچ تھئی ہے۔ اصل وچ بہاولپور دی رسیلی تے صحرائی زمین دیاں جھولیاں محبتاں تے پیار دیاں شرینیاں نال بھریاں ہوئین۔ ایندا ثقافتی پس منظر شاعری تے موسیقی دیاں لطافتاں نال ایں طرح گنڈھیا ہوئے جو شعر تے نغمگی ایں دھرتی دے ذرے ذرے وچ رچ وس ڳئی اے۔ سرائیکی وسیب تے خاص کر بہاولپور دی پسماندگی تے محرومی ساݙے شاعر کوں دلسوزی دی حرارت ݙتی تے آپݨے ݙوجھے ݙکھاں دی بٹھی تے انہاں کوں کندن بݨا ݙتا۔ نصر اللہ خان ناصر کوں او زمانہ یاد ہوسی جݙاں دھرتی کوں جبر تے استحصال دی کوہیڑ ولہٹیا ہویا ہئی۔ 

                       ون یونٹ دے سیاسی تجربے وچ اتحاد دے ناں اُتے جیڑھا استحصال تھیااُ وندے نال بری طرح متاثر تھیوݨ آلے علاقیاں وچ نصر اللہ خان ناصر دا ماحول وی شامل ہئی۔ جتھوں دے عوام دے ہوٹھاں کنوں مسکاراں وی کھس گِھدیاں ڳیاں۔ ڈھیر سارے پراݨے کڄ مُک ڳئے تے لوکاں کوں آپݨیاں گھراں وچ مسافر کر ݙتا ڳیا۔ عوام دی بے چینی فریاداں تے دھائیں ناصر دی زندگی اُتے مسلسل اثر کریندیاں رہیاں۔ ایجھی صورت حال دی وجہ کنوں ناصر دے کنوں کجھ ایجھیاں نظماں وی نکلیاں جنہاں وچ او محرومی دے احساس دیاں حداں کوں ہتھ لپیندے انہاں دی نظم ’’دڳ دار وڑہ‘‘ ایندی ہک نشابر مثال ہے۔ جیندے وچ انہاں خود کوں راہ وچ پئے ہوئے ہک پتھر نال تشبیہ ݙتی ہے جیکوں ہر راہی ٹھوکر مار تے آڳی تے لنگھ ویندے۔ 

                       اصل وچ ذہنی رشتیاں دی پکاوت آپݨیاں روایتاں نال ڳانڈھا فکر تے فن دی دنیاوی ہمیشہ راہݨ آلی سنڄاݨ ہے نصر اللہ خان ناصرؔ وی آپݨی شاعری وچ روہی تے تھل دے حوالے نال فکر، خیال، احساس تے جذبیاں دے نویں نکور شعری نقش تراشن، انہاں دی شاعری دیاں سُراں وچ ماء دھرتی دے اڄڑݨ دا سوز اے تے ابھردیاں بے آواز لوریاں دی گنگناہٹ وی ہے تے پاݨی دی ہک ہک پھینگھ کوں ترسدے ٹوبھیاں دا ݙکھ وی۔ انہاں دی شاعری وچ ریت دے واہندے سمندراں دیاں چھولیاں وی ہن تے ساوݨ رُت دیاں پھینگاں دی مُسک وی ہے۔ 

                       نماݨیاں خواہشاں دے اظہار دی بے زبان موسیقی وی تے ریگستان دی ازلی چُپ دی کؤ وی ایں لڳدے جیویں روہی دی خود رو تے خوشبودار ٻوٹی ’’کترݨ‘‘ دی مہک پرہ باکھ ویلے ہوا وچ گُھلیڄ تے لُرکدی پئی ہووے۔ نصر اللہ خان ناصر روائیتاں نال انحراف وی کریندن پر انہاں دی شاعری دی نمایاں بنیاد آپݨیاں روائیتاں دی چہاوت کرݨ ہے۔ اوہ اُچ دیاں پراݨیاں قبراں دے ادھ وچ ٻہہ تے گھبراندے نی ہتھوں انہاں دی دُھوڑ انہاں کوں ایں سانگے پیاری ہے جو ایہ پراݨیاں قبراں انہاں دے وسیب وچ آوݨ آلے شہسواراں دیاں چھاوݨیاں دیاں نشانیاں ہن۔ ناصر دی شاعری دے پس منظر وچ ایرانیاں، یونانیاں تے عرباں دے گھوڑیاں دیاں ٹاپاں دا کڑکاٹ تے فاتحین دیاں سختیاں دی گرج چمک تے مفتوحین دیاں چیکاں سݨیدیاں ڄاپدن۔ 

                       نصر اللہ ناصر دی شاعری ہک طرح نال سرائیکی وسیب دی پسماندگی دا نوحہ وی ہے تے آندے ویلے دی امید دی کِرن وی۔ انہاں دی شاعری وچ ݙکھ تے بے چینی دا او مفہوم وی ہے جیکوں ’’چپ قبراں دی چیخ‘‘ آکھیا ونڄ سڳدے۔ انہاں دی شاعری وچ جوان جذبیاں دار جز وی ہے جیڑھا پتھراں تے چٹاناں نال ٹکراوݨ دی ہمت ݙیویندا نظردے۔ انہاں دی شاعری وچ روہی دیاں پر اسرار راتاں دے ݙراکلے آسیب دے پرچھانویں وی ہن تے نازک نازک ڄٹیاں دیاں رمجھولاں دا چھݨکار وی۔ جنہاں وچ خلوص دی اپنائیت دی او کیفیت ہے جیڑھی وستی دی بھولی نینگر وچ ہوندی ہے۔ ناصر دیاں بے چین سوچاں دا مرکز اوندے آپݨے وسیب دے ݙکھ ہن۔ 

                       نصر اللہ خان ناصرؔ دی شاعری وچ دریاواں تے نہریں دی روانی، امباں دے باغاں دی خوشبو، چنکارے ہرن دی معصومیت، کالے ہرن دا غرور بھریا اعتماد، چندر دی چکوری جہی جذب و کیفیت ڳیریاں دی سادگی سیاہ تتر دی فریاد دے سبھے تاثر ملدن۔ ناصر دی شاعری کوں ترقی پسند، افادی، غیر افادی، مقصدی تے جدید جہیں لفظاں تے اصطلاحاں دے روایتی پیمانیاں نال نی ناپیا ونڄ سڳیندا۔ حقیقت ایہ ہے جو انہاں دی شاعری وچ جیندی جاڳدی زندگی دھڑکدی پئی ہے۔ آپݨی وستی دا ٻوٹا ٻوٹا انہاں دا محرم راز ہے۔ او آپݨی وستی کوں ونڄݨ آلی نہر وی پٹڑی تے ڄمی گھا نال راز و نیاز کریندن تے ایں ڄاپدے جو جݙاں او وستی ویندن، وݨاں دیاں ٹینگلیاں تے پتر وی جُھوج جُھوج تے انہاں کوں جی آیاں کوں آہدن تے ول شکایتی تھی ویندن ’’شہر ونڄ تے ساکوں بُھل ڳئے ہاوے‘‘ ڳیری دیاں کوکاں وچ اپنائیت دے در دیاںچُونڈھیاں ہن۔ ݙکھ دیاں ارداساں ہن۔ کیکر تے ککھاں دے آلہنڑیں وچ لُکے ݙوں انڈے اوندی کل کائنات ہن تے انہاں تے وی کالے کاں جھٹیاں مریندن۔ ایہ ݙیکھ تے ساݙے شاعر دی روح بے چین تھی ویندی ہے۔ تے کالے کاں ظلم، اندھارے تے نفرتاں دی علامتاں بݨ ویندن۔ ناصر دی شاعری وچ ٻلپݨ دی معصومیت ننگرپ دا ماݨ تراݨ تے ڈھلئے پہر اِچ کجھ ونڄینڄ ونڄݨ دا احساس سب منظر ݙسدن ایندے علاوہ وقتی تے محدود فکر دی جا تے ہمہ گیری تے آفاقیت دا تاثر کھنڈیا ملدے۔ ساݙے شاعر دا ݙکھ اُچیاں سچیاں انسانی قدراں دے لتڑیڄݨ دا ݙکھ ہے۔ او دھرتی دیاں حیات بخش قوتاں کنوں خلا دے بھوم تک کوں صرف آفاقی انسانی قدراں دے حوالے نال سنڄڑیندن تے ظلم تے استحصال دے خلاف آواز اُچی کریندن بھانویں جو او پکھیاں تے ای کیون نہ کیتا ونڄے۔ سرمایہ تے محنت، سماجی تفریق، ظلم تے نا انصافی کوں ڈھیر سارے ترقی پسند شاعراں  آپݨا موضوع بݨائے پر صرف سیاست دے حواے نال، نصر اللہ خان ناصرؔ دا احتجاج البتہ حسن فطرت تے حب الوطنی دے حوالے نال ہے۔ او آپݨے وسیب دی خوشبو تے حسن فطرت دے مظاہر دیاں علامتاں دے ذریعے دنیا دے کُجھپ کنوں رُخ وٹیندن۔ او واہندے پاݨیاں تے مہکدیاں رَڑھیں دیاں لُراں کوں آپݨے شعراں دے گجریاں وچ پو تے دماغاں کوں معطر کریندن۔ مٹی دی من بھاوݨی خوشبو وچ انہاں سچائیاں دا اظہار کیتے جنہاں دا جبر ساݙی تاریخ دا حصہ ہے۔ وسیبی سکاوتاں دی بھن تروڑ تے بے آسودگی دے احساس کوں انہاں آپݨی ذات دے حوالے نال ݙسے انہاں دی ذات آپݨے دیس دی مٹی وی اݨ مُک حُب وچ پوری طرح رل مل چکی ہے۔ 

                       حقیقت ایہ ہے جو ساݙی شاعری کوں اوں ویلے جدیدیت دی سنڄاݨ تھئی جݙاں سیاسی شعور دے وسیلے نال اساں زندگی دے رنگاں کوں سمجھݨ دی کوشش کیتی چنانچہ اجرک دیاں نظماں وچ جذباتی وابستگیاں دے نال نال سوچ دی ہک جاگدی کیفیت وی ملدی ہے تے سارے نویں قالباں تے ونکو ونک دے موضوعاں دے ہوندے ہوئیں لوک ادب تے ثقافت دے عطریلے ہُلے انہاں دے شعر شعر اچ رچئے ہوئن ساݙا شاعر اُچی گدی آلے حکمراناں، سختائیاں کرݨ آلے فاتح لوکاں، استحصال کرݨ آلے وݙیریاں تے سرمایہ داراں دی جا تے عوام دے مونڈھے نال کھڑو تے عام بندے دے ݙکھ سکھ دا سنگتی ہے۔ 

                       ایندے علاوہ ناصر دی شاعری موسیقی نال بھری ہوئی ہے۔ آزاد تے معرانظماں دی RHYTHMوچ وی شاعر موسیقی کوں نی بھلدا۔ ایہ گہری شعریت جیکوں داخلی موسیقی آکھݨا چاہیدا اے ایہ رواج وی گہرائیاں وچ لہہ ویندی ہے۔ انہاں ایں نغمگی دے جیڑھے قالب تراشن اونویں ہن پراݨے نی۔ انویں وی سندھی تے سرائیکی کوں اردو دے شعری ادب تے ایہ وݙائی حاصل ہے جو انہاں زباناں دے شاعراں جیہو جتی غنائیت پیدا کیتی ہے او آپݨی مثال آپ ہے۔ بعض سرائیکی شاعراں مشہور مقامی دُھناں تے تالاں کوں شعری قالباں وچ ورت تے دوہری کیفیت پیدا کیتی تے شعر آہدے ویلے راڳاں کوں سامݨے رکھیا ناصر دے کلام وچ وی ایندے ڳوڑھے اثر ہن۔ 

                       واقعہ ایہ ہے جو ناصر جدید سرائیکی نظم کیتے بے شمار نویاں راہیں دے در کھولن تے سوچاں تے رمزاں دے نویں شعری امکاناں کوں لبھے۔ زنگ چڑھے روایتی قالباں کوں چھوڑ کراہیں زندگی دے نویں دگ وسائن، جیڑھے نویں نکور، سوجھل سوجھل تے خوشگوار ہن۔ 

                       اصل وچ ہر زبان دا آپݨا انڄ مزاج تے آہنگ ہوندے۔ سرائیکی زبان دی بُݨ بݨیاد وچ دھیما پن اے، نرمائش تے مٹھاس اے۔ کھورا پن تے سختائی ذری جتی کائینی۔ عام تشبیہاں، محاورے تے استعارے جیڑھے ہک زبان دا سہݨپ ہوندن ایں زبان دی شاعرانہ مصوری دے رنگاں وانگوں ہن۔ ہک ٻئی خاص ڳالھ سرائیکی زبان دی ایہ ہے جو ایں زبان دا جیڑھا سہݨپ ڳالھ مہاڑ اچ اے او لکھت وچ حالی توڑیں نی اپڑیا۔ نصر اللہ خان ناصر متکلمانہ تے ٻول چال دی سنگری پُنگری تے با محاورہ زبان دے سہݨپ تے اوندیاں نزاکتاں کوں جئیں طرح آپݨیاں نظماں وچ سمیٹے اوندی مثال ٻہوں گھٹ ملسی۔ 

                       نصر اللہ خان ناصر ’’اجرک‘‘ وچ شامل نظماں وچ لطیف کیفیتاں، احساساں تے جذبیاں دیاں جمالیاتی تصویراں بݨائن، انہاں سوہݨیاں تشبیہاں، محاوریاں تے آکھاݨاں نال رنگا میر، منظر نگاری کیتی ہے۔ ایویں لڳدے جیویں ساݙا شاعر… دنیا تے دنیا دیاں شئیں کوں اُوں اَکھ نال ݙیکھݨ چاہندے جئیں نال او ٻلپݨ دے الہڑ ݙینہاں وچ اونکوں نظردی ہئی۔ اُنویں معصوم سادی تے سوہݨی، ایں ڄاپدے جیویں حالات تے زورے مسئیں ساݙے شاعر کوں وستی وی جنت کنوں کڈھ تے گُٖڑنجاں تے ذمہ داریاں دے شہر ݙو دِھک ݙتا ہووے تے او آپݨی وستی دے سنہرے خواباں آلی دنیا دی ونڄی جنت دی ڳول اچ ہووے چنانچہ ناصر دی شاعری وچ داخلیت دا ہک ڳوڑھا تے رچیا ہویا لہجہ نشابر ہے۔ آپݨی ذات دی سنگت اونکوں حاصل ہے جیندی وجہ کنوں سادگی، سچائی، معصومیت تے بے ساختگی دے اجزا پُر وقار طریقے نال سانچیاں وچ ڈھلدے نظر آندن بے مہری حیات، محرومی تے کلہپ دیاں کیفیتاں دے بیان کرݨ وچ وی انہاں دا انداز ٻہوں بے ساختہ ہے ’’مسادی‘‘ بھوئیں پھوڑ‘‘ تے ’’اگر توں سچ دے سفر تے نکلیں‘‘ جیہاں نظماں ایندی مثال ہن۔ کݙاہیں کݙاہیں او وستی دے نِکے نِکے ݙکھ کٹھے کر تے پڑھݨ تے سݨن آلے لوکاں کوں اداس کر ݙیندن۔ پر جݙاں او آپݨے جمالیاتی حِس دے سوجھلے وچ جذبیاں دی عینک نال آپݨے ماحول کوں ݙیہدن تے فضا مہک ویندی ہے تے انہاں دے الفاظ ہر پاسے ترنم نال کھنڈدے ویندن۔ انہاں دیاں خوشیاں ٻیلے دے خود رد پُھلاں آنگوں ہن۔ تے انہاں دے ݙکھاں دے اظہار وچ آپݨے لہو دا ݙیوا ٻلدے۔ 

                       جیکر اساں ناصر دی ۸۴ء تئیں دی شاعری دے منڈھلے اَدھلے تے چھیکڑی، ادوار دا نتارا کروں تاں اساں سَدھ لہیسوں جو او نویں نظم دے ’’کولمبس‘‘ ہن۔ تے انہاں دے قلم جدید سرائیکی نظم دی ہک نویں دنیا دریافت کیتی ہے۔ جیندا تجربہ سرائیکی دے ٻہوں اُچے شاعراں سید حسن رضا گردیزی تے رشید قیصرانی کنوں اصلوں انڄ اے۔ نصر اللہ خان ناصر لوک ادب دیاں نزاکتاں کلاسیکی سرمایہ تے نویاں فکری تے فنی تبدیلیاں کنوں ہکو جیہاں فائدہ چا تے، تے انہاں دی جدید نظم وچ ہزار ورہیاں دی سرائیکی شاعری دے پس منظر دے کئی رنگ چمک ویندن۔ ہک خاص ڳالھ ایہ ہے جو انہاں دی شاعری وچ فنی تے معنوی سہݨپ دے نال نال صوتی حسن وی ٻہوں زیادہ ہے۔ ایندے علاوہ ’’اجرک وچ شامل جدید نظماں وچ تغزل رچیا وسیا ہویا ڄاپدے۔ تے ایویں لڳدے جو انہاں دی ہر نظم دی فضا دے پس منظر وچ غزل ساہ گھندی پئی ہے تے جتھاں توڑیں شعری علامتاں دا تعلق ہے۔ نصر اللہ خان ناصرؔ آپݨی ہک انڄ دنیا تخلیق کیتی ہے، او تقریباً ݙوں ہزار سال پراݨے غرق شدہ شہر پتݨ تے اوندی بُدھ عباد نگاہ تے بی بی جند وݙی دے روضے دیاں پراݨیاں نشانیاں کوں تاریخی عظمتاں دیاں علامتاں دے طور تے ورتیندن۔ 

                       پر انہاں دے خواب ماضی دیاں حنوط شدہ لاشاں کئینی، ہتھوں انہاں ماضی دیاں انہاں علامتاں کو مستقبل دے رجائی تصورات کیتے کھاد دے طور تے استعمال کیتے نصر اللہ خان ناصر بعضیاں علامتاں کوں آپݨی شاعری وچ مستقل مفہوم ݙے ݙتن جیویں جو دڳ تے پندھ لمبی تے بے ثمر کوشش کیتے ورتین۔ 

                       ناصر ’’کونڄ‘‘، ’’وِتھ‘‘، ’’مونجھ‘‘، ’’تریہہ‘‘ جہیں لفظاں تے مجبور تے وچھوڑے دے خیالاں دیاں تصویراں بݨائن۔ ایں طرح ’’سِجھ‘‘، ’’سوجھلا‘‘ امید تے ، ’’اندھارا‘‘ بے خبری تے مشکل دے معنیاں وچ ورتیے، ایں طرح ’’روہی‘‘، ’’تھل‘‘ تے ’’وسیب‘‘ دے علاوہ ’’اوچ‘‘ تے ’’داجل‘‘ آپݨے وطن دے ٻہوں سوہݨے حصے دی سنڄاݨ کیتے ورتیے ڳئین۔ جݙاں جو ’’لالݨ‘‘ (شہباز قلندر) ’’دم بہاؤ الحق‘‘ (بہاؤ الدین زکریا ملتانی)، ’’سچو‘‘ (سچل سر مست)، ’’فریدن‘‘ (خواجہ فرید) تے روہی دے درویش چنݨ پیر انہاں دے نزدیک سرائیکی ثقافت کیتے سوجھلے دے تھمب نظر آندن۔ ناصرؔ انہاں سوہݨیاں علامتاں دے نال آپݨیاں نظماں دا سنگریا پُنگریا معیار پیش کیتے۔ 

                       نصر اللہ خان ناصرؔ دی شاعری وچ بے چینی تے ݙکھ دیاں کیفیتاں کوں ظاہر کرݨ وچ مایوسی دی جا تے امید دیاں بشارتاں تے سوجھلے دی چمک ٻہوں نمایاں ہے۔ او آپݨے وسیبی سوچاں دے رنڳاں وچ نویاں خوشبوئیں گھول ݙیندن۔ انہاں دی شاعری دے مجموعی تاثر کوں سامݨے رکھیا ونڄے تاں ڄاپدے جو پچھلیاں سکوتاں دا رکھ رکھا کریندیں ہوئیں موجود دیاں عظمتاں نال ڳانڈھا ڳنڈھیندن۔ تے انہاں سکوتاں دے سوجھلے وچ او دھُند دُھند مستقبل دی مورتی وچ رنگ بھریندن۔ ول وی انہاں دی فکر تے خیال دیاں سچائیاں، جذبیاں دیاں تازگیاں تے شگفتگی دا بے ساختہ اظہار پڑھݨ آلے یا سݨݨ آلے کوں آپݨی ولہیٹ اِچ گھن گھندے۔ وچھوڑے تے محرومی دے ݙکھ جھلݨ آلا شاعر اݨ ݙٹھے ݙینہاں کیتے امید دے ݙیوے ٻلیندے۔ 

                       حقیقت ایہ ہے جو ناصر دی شاعری مجموعی طور تے اُمید تے خوشی دی گُلکاری اے۔ او ݙکھاں دی زیادتی کنوں گھبریڄ تے مایوسیاں نی ونڈیندے۔ ہتھوں او ماحول دے جبر وچ کِرچی کِرچی خواباں دے ترٹے شیشے چݨ کے آپݨے قاری کوں یاسیت دے گُگھ اندھاریاں دی جا تے سوجھلے دی امید ݙو اڳوں ودھیندے تے دِل چھوڑیندے دی ہمت ٻدھویندے۔ ’’ساݙے سارے ٻالݨ مُک ڳئین‘‘، ’’سجھ واسطے ہک نظم‘‘ تے ’’آس دی لاٹ‘‘ ایندیاں نمایاں مثالاں ہن۔ 

                       ’’اجرک‘‘ دی شاعری دے حوالے نال نصر اللہ خان ناصرؔ نویں نسل دے ہک نمائندہ شاعر دے طور تے اُبھر تے سامݨے آئن۔ انہاں سرائیکی علاقے دے عوام دے جذبیاں کوں زبان ݙتی ہے۔ انہاں شروع دے پندرہ سالاں وچ ٻہوں ریاضت کیتی ہے تے آپݨی فکر تے فن کوں کمال تئیں پڄائے۔ ناصر دے ابتدائی کلام دا ہک مجموعہ سرائیکی ادبی مجلس بہاولپور نے ۱۹۶۸ء وچ اُٻالھ وچ چھاپیا۔ جیڑھا ناصر دے ذہن وچ ہک کنڈے آنگوں ہمیشہ پُݙدا رہیا۔ انہاں ایں چخجیلے تجربے کنوں ایں فائدہ چاتا جو فن دیاں بلندیاں آلے پاسے آپݨا سفر جاری رکھیا۔ 

                       تے اوں ویلے توڑیں آپݨیاں نظماں دا مجموعہ ’’اجرک‘‘ مرتب نہ کیتا جݙاں توڑیں انہاں آپݨے عہد دے سرائیکی زبان دے پہلی صف آلے شاعراں وچ جا حاصل نہ کر گھدی۔ 

                       چھیکڑ اچ میں ہک ڳالھ ضرور آکھساں سرائیکی شاعری ہیریاں دی ہک اَݨ ڳولی کھاݨ وانگوں ہے۔ جیندے خزانے جوہریاں دی تانگ وچ کھنڈے پئین۔ نصر اللہ خان ناصر دا پہلا مجموعہ کلام ’’اجرک‘‘ ……… (پاکستان دے دل دی) زرخیز زبان سرائیکی دا محض ہک ہشت پہلو ہیرا ہے۔ ہک ایجھا ہیرا جیڑھا کہیں جابر بادشاہ دے تاج وچ لڳݨ دی بجائے عوام دے دلاںدے دھڑکار بݨݨ کیتے وجود وچ آئے۔ 

## حوالہ
(کتاب : جدید سرائیکی شاعری ، مرتب : ڈاکٹر خالد اقبال، عبدالباسط بھٹی) (ناشر: جھوک پبلشرز ملتان)