open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
رمیش مینڈس

وانیگامونی رمیش ترندا مینڈس (ڄمݨ دی تاریخ: 7 جولائی 1995ء) سری لنکا دے ہک پیشہ ور کرکٹ کھݙاڑی ہن جیہڑے سری لنکا کرکٹ ٹیم کیتے کھیݙدے ہن۔ او 2014ء دے آئی سی سی انڈر 19 کرکٹ عالمی کپ کیتے سری لنکا دے سکواڈ دا حصہ ہن۔ اوں نے جنوری 2021ء وچ سری لنکا کرکٹ ٹیم کیتے بین الاقوامی کیریئر دا آغاز کیتا۔

مارچ 2018ء وچ اینکوں 2017-18ء دے سپر فور صوبائی ٹورنامنٹ کیتے کینڈی دے اسکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ اگلے مہینے اینکوں 2018ء دے سپر پراونشل ون ڈے ٹورنامنٹ کیتے کینڈی دے سکواڈ وچ وی شامل کیتا ڳیا ہئی۔ اگست 2018ء وچ اینکوں 2018ء سری لنکا ٹی20 لیگ وچ ڈمبولا دے سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ او 2018-19 پریمیئر لیگ ٹورنامنٹ وچ مورس سپورٹس کلب کیتے نو میچاں وچ 612 رنز دے نال سب توں زیادہ رنز بݨاوݨ آلا کھݙاڑی ہئی۔ او نو میچاں وچ 30 آؤٹ دے نال ٹورنامنٹ وچ ٹیم کیتے سب توں زیادہ وکٹاں گھنݨ آلا بولر وی ہئی۔

## ٻیا ݙیکھو

* کرکٹ
* ٹیسٹ کرکٹ
* سری لنکا قومی کرکٹ ٹیم
* سری لنکا کے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست
* سری لنکا کے ایک روزہ بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست
* سری لنکا کے ٹوئنٹی20 بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
اویشکا تھرینڈو

کورالے کنکنامگے اوشکا تھرینڈو چندیما (ڄمݨ دی تاریخ: 13 ستمبر 2001ء) سری لنکا دے ہک کرکٹ کھݙاڑی ہن۔ تھرینڈو نے انڈر 19 دی سطح تے کھیݙا ہے، سری لنکا دے اسکول کرکٹ وچ کئی ریکارڈ قائم کیتے ہن۔  اوں نے 30 اکتوبر 2021ء کوں راگاما کرکٹ کلب کیتے 2021-22ء میجر کلبز لمیٹڈ اوور ٹورنامنٹ وچ اپݨی لسٹ اے دی شروعات کیتی۔ اپریل 2022ء وچ سری لنکا کرکٹ (ایس ایل سی) نے اینکوں انگلینڈ دے دورے کیتے سری لنکا دی ابھرتی ہوئی ٹیم دے اسکواڈ وچ شامل کیتا۔ اگلے مہینے سرے دے خلاف میچ وچ تھرینڈو نے فرسٹ کلاس میچ وچ اپݨی پہلی سنچری بݨائی۔ 25 مئی 2022ء کوں انگلینڈ دے دورے دے دوران اوں نے اپݨا ٹوئنٹی 20 ڈیبیو سرے دے خلاف وی کیتا۔ اگلے مہینے اینکوں آسٹریلیا دے سری لنکا دا دورہ دے دوران آسٹریلیا اے دے خلاف ایں دے میچاں کیتے سری لنکا اے اسکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا۔

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ضیاء الحق (پاکستانی کرکٹر)

ضیاء الحق (ڄمݨ دی تاریخ: 11 دسمبر 1994ء) ہک پاکستانی فاسٹ باؤلر ہے۔ او لیفٹ آرم فاسٹ میڈیم باؤلر ہے جیہڑا نمایاں رفتار دے نال گیند کر سڳدا ہے۔ اینکوں پاکستان انڈر 19 کرکٹ ٹیم کیتے منتخب کیتا ڳیا ہے۔ اوں نے فرسٹ کلاس، لسٹ اے، ٹوئنٹی 20، انڈر 19 ون ڈے، قائد اعظم ٹرافی اتے متفرق میچز کھیݙے ہن۔ اینکوں جولائی 2015ء وچ سری لنکا دے دورے کیتے پاکستان دے ٹوئنٹی 20 انٹرنیشنل سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ اپریل 2018ء وچ اینکوں 2018ء دے پاکستان کپ کیتے خیبر پختونخوا دے سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ او ٹورنامنٹ وچ خیبرپختونخوا کیتے سب توں زیادہ وکٹاں ڳھنݨ آلا بولر ہئی جئیں نے 4 میچاں وچ 11 آؤٹ کیتے ہن۔ مارچ 2019ء وچ اینکوں 2019ء دے پاکستان کپ کیتے فیڈرل ایریاز دے سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔        

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
سرفراز خانم

سرفراز خانم (ترکی تلفظ: [sɛɾfiɾaz hanɯm]؛ عثمانی ترکی زبان: سرفراز خانم؛ ڄَمَّݨ عائشہ لہ؛ ت 1837 – 9 جون 1905) سلطنت عثمانیہ دے سلطان عبدالمجید اول دی سولہویں زوجہ ہئی۔

## ابتدائی زندگی
1837ء وِچ ڄَمّی ہئی بطور عائشہ، سرفراز خانم ابخازی خاندان، لاہ دا ہک رکن ہئی، جو توکت وِچ آباد تھیا ہئی۔ اوں دے پیو لاہ عثمان بے ہن۔ اوں دی ہک بھیݨ ہئی، رانا حنیم۔

سرفراز خانم نے 1851ء وِچ عبد المجید نال شادی کیتی، تے انّھاں کوں "چھٹا اقبال" دا خطاب ݙتا ڳیا۔ 12 جون 1852 کوں، شادی دے ہک سال بعد، اوں نے اپݨے پہلے ٻال کوں جنم ݙتا، ہک پُتر، شہزادے عثمان سیف الدین، جو ترے سال دی عمر وِچ انتقال کر ڳئے۔ 1853ء وِچ انّھاں کوں "چوتھا اقبال"، 1854ء وِچ "تیسرا اقبال" تے 1856ء وِچ "ݙوجھا اقبال" دا درجا ݙتا ڳیا۔ 1 اکتوبر 1857 کوں، اوں نے اپݨے ݙوجھے ٻال کوں جنم ݙتا، ہک ڄائی، بیدیہ سلطان، جو ہک مہینے دی عمر وِچ مر ڳئی۔ ݙو سال بعد، 25 جولائی 1860 کوں، اوں نے اپݨے تریجھے ٻال، ہک پُتر، شہزادے سلیم سلیمان کوں جنم ݙتا۔

## شادی
سرفراز نے 1851ء وِچ عبد المجید نال شادی کیتی تے انّھاں کوں "چھٹا اقبال" دا خطاب ݙتا ڳیا۔ 12 جون 1852 کوں، شادی دے ہک سال بعد، اوں نے اپݨے پہلے ٻال کوں جنم ݙتا، ہک پُتر، شہزادے عثمان سیف الدین، جو ترے سال دی عمر وِچ انتقال کر ڳئے۔ 1853ء وِچ انّھاں کوں "چوتھا اقبال"، 1854ء وِچ "تیسرا اقبال" تے 1856ء وِچ "ݙوجھا اقبال" دا درجا ݙتا ڳیا۔ 1 اکتوبر 1857 کوں، اوں نے اپݨے ݙوجھے ٻال کوں جنم ݙتا، ہک ڄائی، بیدیہ سلطان، جو ہک مہینے دی عمر وِچ مر ڳئی۔ ݙو سال بعد، 25 جولائی 1860 کوں، اوں نے اپݨے تریجھے ٻال، ہک پُتر، شہزادے سلیم سلیمان کوں جنم ݙتا۔

## بیوگی
25 جون 1861ء کوں عبد المجید دی موت دے بعد، سرفراز تے اوں دا ہک سالہ پُتر، شہزادے سلیمان، اورتاکی وِچ واقع ہک حویلی وِچ آباد تھی ڳئے۔

مارچ 1898ء وِچ، سرفراز خانم نے سلطان عبدالحمید دوم دی دھی نعیم سلطان تے غازی عثمان پاشا دے پُتر کمال الدین پاشا دی شادی وِچ شرکت کیتی۔

عبد الحمید دوم دی دھی عائشہ سلطان نے اپݨیاں یادداشتاں وِچ لکھیا ہئی جو اپݨے پیو دے دور وِچ، سرفراز خانم رمضان دی تقریبات وِچ شرکت کریندی ہئی تے ہمیشہ پیرستو کدن دے پاس ٻیٹھدی ہئی۔

## موت
سرفراز خانم اپݨے پُتر دے نال اپݨے بیبک محل وِچ آباد تھی ڳئی، جتّھاں اوں دا انتقال 9 جون 1905 کوں تھیا۔ انّھاں کوں استنبول دے یحییٰ آفندی قبرستان وِچ شہزاد احمد کمال الدین دے مقبرے وِچ دفن کیتا ڳیا۔

## کتابیات

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## حوالے

ونکی:شہزادیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
خدیجہ حلیمہ خاتون

سلطان خاتون (عثمانی ترکی زبان: سلطان خاتون) ہک ترک شہزادی ہَن، جو سلطنت جاندار دے اٹھویں حکمران اسفندیار بے دی دِھی تے سلطنت عثمانیہ دے سلطان مراد دوم دی زال ہَن۔

## پہلی شادی
سلطان مراد دوم نے 1425ء دے لڳ بھڳ سلطان ہاتون نال شادی کیتی، ایڈیرنے وِچ، اپݨیاں ݙو بھیݨاں، سیلوک ہاتون تے سلطان ہاتون دی شادی سلطان ہاتون دے بھائیاں ابراہیم بے تے قاسم بے نال کیتی۔ اِیں خاندانی اتحاد دے ذریعے، مراد نے اناطولیہ وِچ اپݨے سبھ توں طاقتور دشمن، کرمانید ترکمان دے خلاف ہک طاقتور قبیلے دے نال اتحاد قائم کِیتا، جیڑھے مشرق دی طرف عثمانیاں دی توسیع کوں روک ݙتی ہئی۔ چنگے تعلقات اڳلے سلطان محمد دوم دے دور وِچ محفوظ ریہے جیڑھے خاندان دے ارکان کوں پلودیو تے ڈیڈیموتیچو دے علاقے وِچ ملک نال نوازیا، جیڑھا بعد وِچ وقف وِچ تبدیل تِھی ڳیا۔

1435ء وِچ مراد نے مارا بران کوویچ نال شادی کیتی۔ شروع وِچ مارا کوں گرمجوشی نال قبول کر گِھدّا ڳیا تے سلطان ہاتون جو سلطان دی پسندیدہ زال ہئی، کوں دربار توں کڈھ کے برسا پٹھ ݙتا ڳیا۔ ایویں لڳدے جو 1435 دے خزاں تے 1436 دے موسم بہار دے درمیان عثمانی پورٹی وِچ کجھ تِھیا ہئی۔ اِیہ اُوں وَیلھے دے دوران ہئی جݙاں مارا حق توں ٻاہر تِھی ڳئی تے جلاوطن تِھی ڳئی جݙاں جو سلطان ہاتون ہک واری پِھر واپس آ ڳئی۔

1450ء وِچ سلطان ہاتون نے حسن چلبی ناں دے پُتر کوں جنم ݙتا۔ اِیں طرح ہُݨ محمد دا اپݨے پُتراں توں گھٹ عمر دا ہک سوتیلا بھرا ہئی، جو تخت دا ممکنہ حریف ہوسڳدا ہئی۔

## ݙوجھی شادی
مراد دا انتقال 1451ء وِچ تِھیا تے اوندے پُتر محمود فاتح تخت تے ٻیہہ ڳیا۔ اپݨی تاجپوشی دے فوراً بعد اوہ ایڈرن پیلس دے حرم وِچ ڳئے، جِتھاں انّھاں نے اُتھاں موجود تمام زنانیاں دیاں مبارکباداں گِھدّیاں، جیڑھیاں انّھاں دے والد دی وفات تے انّھاں کوں تعزیت ݙتیاں۔ سلطان دی موت دے وَیلھے گھٹ تِھیوݨ والیاں زالاں وِچ سبھ توں اُچا درجہ سلطان ہاتون دا ہئی، جیڑھے پندرہ مہینے پہلے مراد دے آخری پُتر حسن کوں جنم ݙتا ہئی۔ عثمانی خاندان وِچ جانشینی اڳوں توں تنازعات دا شکار ریہی ہئی تے اِیں نے ݙو خانہ جنگیاں دی قیادت کیتی ہئی۔ چنانچہ محمد نے فیصلہ کِیتا جو اِیں معاملے وِچ اوہ کوک احمد کوں پھانسی ݙیوݨ دا حکم ݙے کے فوراً معاملہ طے کر گِھنسے۔ سلطان ہاتون تخت دے کمرے وِچ نویں سلطان کوں اپݨے شوہر دے کھووݨ دا غم ݙسین٘دی پئی ہئی، محمد نے غازی ایورینس دے پُتر علی بے کوں ٻال کوں ڈبووݨ کِیتے زنانیاں دے کوارٹر وِچ پٹھیا ہئی۔ محمد نے اپݨے سوتیلے بھائی دے قتل کوں عثمانی ضابطہ برادرانہ دے مطابق قرار ݙِتّا، جیندے تے اوندے آبا و اجداد نے کئی مواقع تے جانشینی دیاں جنگاں کوں روکݨ کِیتے عمل کِیتا ہئی۔ محمد نے بعد وِچ اسقاق پاشا کوں، جیڑھا اپݨے والد دے ہک عہدے دار تے اناطولیہ دے نویں بیلربی ہئی، کوں سلطان ہاتون کوں اپݨی زال دے طور تے گِھنݨ تے مجبور کِیتا۔

اِنّھاں ݙوہائیں دے ہک جاہے آٹھ ٻال ہَن، پنج پُتر حلیل بے، سادی بے، مصطفٰی چنبی، پیری چیلیبی تے ابراہیم بے تے ترے دِھیاں دے ناں حفصہ خاتون، فرح النساء ہاتون تے شہزادے ہاتون ہِن۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:شہزادیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
دیپک ہودا

دیپک جگبیر ہودا (ڄمݨ دی تاریخ: 19 اپریل 1995ء) ہک بھارتی بین الاقوامی کرکٹ کھݙاڑی ہے جیہڑا ہندوستانی کرکٹ ٹیم کیتے کھیݙدا ہے۔ او انڈین پریمیئر لیگ وچ لکھنؤ سپر جائنٹس اتے مقامی کرکٹ وچ راجستھان کیتے کھیݙدا ہے۔ او ہک آل راؤنڈر ہے جیہڑا سڄے ہتھ نال بلے بازی کریندا ہے اتے سڄے ہتھ نال آف بریک بولنگ کریندا ہے۔ اوں نے فروری 2022ء وچ ہندوستان کیتے بین الاقوامی کریئر دا آغاز کیتا۔ جگبیر ہودا دے ہاں پیدا تھیا، ہک ایئر فورس دا اہلکار اتے خود کبڈی کیتے خدمات انجام ݙیوݨ آلا کھݙاڑی، جونیئر ہودا ٻلپݨ توں ہی کھیݙاں وچ سرگرم ہئی۔ اوں نے کرکٹ کھیݙݨ شروع کیتا جݙݨ او اسکول وچ ہئی۔ اوں نے 14 سال دی عمر وچ سینئر سطح تے کھیݙا جݙݨ اوں نے سال 2009ء وچ ایس جی ایف آئی وچ کیندریہ ودیالیہ انڈر 17 کرکٹ ٹیم دی نمائندگی کیتی۔ او پہلے وکٹ کیپر بلے باز ہئی اتے ول، او بیٹنگ آل راؤنڈر بݨ ڳیا۔

## ٻیا ݙیکھو

* کرکٹ
* بھارت قومی کرکٹ ٹیم
* بھارت کے ایک روزہ بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
بلبل خاتون

بلبل خاتون (ترکی زبان: Bülbül Hatun) (وفات: 1515ء) عثمانی سلطان بایزید ثانی دی زوجہ تے ملکہ سلطنت عثمانیہ ہئی۔

## سوانح
بلبل خاتون دا سال ڄَمَّݨ تے ابتدائی حیاتی دے بارے وِچ معلومات دستیاب کائنی۔ بلبل خاتون دی شادی عثمانی خاندان دے شہزادہ بایزید ثانی نال اُوں وقت تھئی جݙݨ اوہ اماسیا دا گورنر ہئی۔ 3 مئی 1481ء کوں عثمانی سلطان محمد ثانی دے انتقال دے بعد بلبل خاتون بایزید ثانی دے نال استنبول آ ڳئی تے ایں ئی سال انّھاں دے پُتر شہزادہ احمد کوں اماسیا دا گورنر مقرر کر ݙتا ڳیا جتّھاں اوہ انّھاں دے نال چلی ڳئی۔ لادیک شہر وِچ بلبل خاتون نے ہک مسجد تے حمام خانہ، باورچی خانہ تعمیر کروائے تاں جو عوام کوں سہولت پُڄائی ونڄ سڳے۔ بورصہ شہر وِچ ہک مدرسہ تعمیر کروایا۔ 1507ء وِچ شہزادہ محمود دی وفات دے بعد اماسیا وِچ اوں دا مقبرہ تعمیر کروایا۔ 24 اپریل 1513ء کوں شہزادہ احمد دے انتقال دے بعد اوہ بورصہ آ ڳئی تے ینی شہر، بورصہ وِچ شہزادہ احمد دا مقبرہ تعمیر کروایا۔ ایں دے بعد اوہ ینی شہر، بورصہ وِچ ئی مقیم رہی تے 1515ء وِچ سلطان سلیم ثانی دے عہدِ حکومت وِچ انتقال کر ڳئی۔ تدفین احاطہ مرادیہ، بورصہ شہر وِچ کیتی ڳئی۔

## اولاد
بلبل خاتون دی 6 اولاداں تھیاں جنّھاں وِچ 2 شہزادے تے 4 شہزادیاں ہن:

# 1. شہزادہ احمد: 1466ء وِچ اماسیا وِچ ڄَمّیا تے 24 اپریل 1513ء کوں ینی شہر، بورصہ وِچ انتقال کر ڳیا۔ 1481ء توں 1483ء تک اماسیا دا گورنر ریہا۔ بعد وِچ 1483ء وِچ ول گورنر مقرر کیتا ڳیا تے 24 اپریل 1513ء تک ایں ئی عہدے تے فائز ریہا۔
# 2. شہزادہ سلطان محمود: 1475ء وِچ اماسیا وِچ ڄَمّیا تے 1507ء وِچ مانیسا وِچ انتقال کر ڳیا۔ 1504ء وِچ کستمانو دا گورنر بݨیا تے 1504ء توں 1507ء تک مانیسا دا گورنر ریہا۔
# 3. گوہرملوک شاہ خاتون: 1480ء وِچ ایں دی شادی داماد دقاقن زادے محمد پاشا نال تھئی۔ سال ڄَمَّݨ تے سال وفات ڄاݨاں نی سڳا۔
# 4. خدیجہ خاتون: داماد فائق پاشا نال شادی تھئی۔ سال ڄَمَّݨ تے سال وفات ڄاݨاں نی سڳا۔
# 5. خندی خاتون: 1484ء وِچ داماد ہرسکزادے احمد پاشا نال شادی تھئی۔ سال ڄَمَّݨ تے سال وفات ڄاݨاں نی سڳا۔
# 6. شہزادی شاہ خاتون: 1490ء وِچ داماد نصوح بے نال شادی تھئی۔ سال ڄَمَّݨ تے سال وفات ڄاݨاں نی سڳا۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:شہزادیاں
زبیدہ بنت جعفر

ام جعفر زبیدہ بنت جعفر بن ابو جعفر منصور ہاشمی خاندان دی چشم و چراغ ہَن۔ ایہ خلیفہ ہارون الرشید دی چاچا زاد تے زال ہَن۔ انّھاں دا ناں "امۃ العزیز" ہئی۔ انّھاں دے ݙاݙا ابو جعفر المنصور ٻچپݨ وچ انّھاں نال چنڳاں کھیڈا کریندے ہَن۔ اوہ انّھاں کوں "زبیدہ" (دُدھ بلوݨ والی مدھانی) آہدے ہوئے سݙیندے ہَن، چنانچہ سب ایں ناں نال سݙݨ لڳ ڳئے تے اصل ناں بھُل ہی ڳئے۔ ایہ نہایت چنڳصورت تے ذہین تے فطین ہَن۔ جݙݨ جوان تھئین تاں خلیفہ ہارون الرشید نال انّھاں دی شادی تھی ڳئی۔ ایہ شادی وݙی دھوم دھام نال ذوالحجہ 165ھ مطابق جولائی 782ء وچ تھئی۔ ہارون الرشید نے ایں شادی دی خوشی وچ ملک بھر توں عوام تے خواص کوں دعوت تے سݙایا تے مہماناں دے درمیان اے ڄاݨاں زیادہ مال ونڈیا جیندی مثال تاریخ اسلامی وچ مفقود ہئی۔ ایں موقع تے خاص بیت المال توں اینے پانچ کروڑ درہم خرچ کیتے۔ ہارون الرشید نے اپݨے خاص مال توں جو کجھ خرچ کیتا اوہ ایندے علاوہ ہئی۔

## زبیدہ دی وجہ تسمیہ
ہارون الرشید ملکہ زبیدہ نال بہوں محبت کریندا ہئی۔ ہک واری اینے اپݨی زال کوں ایہ آہدے ہوئے سݙیا: "ھلمی یا ام نھر" (ام نہر! ذرا اتھاں آؤ)۔ زبیدہ نے بعد وچ مشہور عالم اصمعی کوں سݙوا کے پچھا: "امیر المومنین میکوں 'ام نہر' آہدے ہوئے سݙیندن، ایندے کیا معنی ہن؟" اصمعی نے جواب ݙتا: "چونکہ جعفر عربی لغت وچ 'نہر' کوں آہدن تے آپ دی کنیت ام جعفر ہئی، ایں سانگے نہر معنی مراد دے آپ کوں ایں ناں نال سݙیا ہوسی۔"

## نہر زبیدہ
زبیدہ بنت جعفر نے پاݨی دی قلت دے سبب حجاج کرام تے اہل مکہ کوں درپیش مشکلات تے دشواریاں دا اپݨیاں اکھیں نال مشاہدہ کیتا تاں انّھاں نے شہر مکہ تے میدان عرفات کوں پاݨی دی فراہمی کِیتے ہک نہر بݨوائی، جیندا تاریخ وچ نہر زبیدہ دے ناں نال ڄاݨا ویندا ہئی۔

## وفات
ملکہ زبیدہ دی وفات سوموار 26 جمادی الاول 216ھ مطابق 10 جولائی 831ء کوں بغداد وچ تھئی تے مقبرہ خیزران وچ دفن تھئین۔

## حوالے

ونکی:شہزادیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
اشان پریانجن

سباسنگھے مدیانسلاج اشان پریانجن (ڄمݨ دی تاریخ: 14 اگست 1989ء) سری لنکا دے ہک پیشہ ور کرکٹ کھݙاڑی ہن جیہڑے محدود اوور دی طرز وچ قومی ٹیم کیتے کھیݙدے ہن۔ او ہک مڈل آرڈر بلے باز ہے اتے کݙاہیں کݙاہیں سڄے ہتھ دا آف بریک بولر ہے۔ اوں نے نالندہ کالج کولمبو توں تعلیم حاصل کیتی اتے 2005ء توں 2008ء تک کالج فرسٹ الیون ٹیم کیتے کرکٹ کھیݙی اتے 2008ء وچ نائب کپتان رہے۔ ایندی شادی اپݨے دیرینہ ساتھی اما راجا پاکسے نال تھئی ہے، جتھاں شادی دی تقریب 30 مئی 2017ء کوں پیگاسس ہوٹل، وٹلہ وچ منائی ڳئی۔ 

## ٻیا ݙیکھو

* کرکٹ
* سری لنکا قومی کرکٹ ٹیم
* سری لنکا کے ایک روزہ بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست
* سری لنکا کے ٹوئنٹی20 بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
فضل حق فاروقی

فضل حق فاروقی (ڄمݨ دی تاریخ: 22 ستمبر 2000ء) ہک افغان کرکٹ کھݙاڑی ہے۔ اوں نے مارچ 2021ء وچ افغانستان کرکٹ ٹیم کیتے بین الاقوامی کرکٹ وچ ڈیبیو کیتا۔ اوں نے 13 نومبر 2017ء کوں 2017-18ء احمد شاہ ابدالی 4 روزہ ٹورنامنٹ وچ آمو ریجن کیتے اپݨا اول درجہ ڈیبیو کیتا۔ اوں نے 10 جولائی 2018ء کوں 2018ء دے غازی امان اللہ خان ریجنل ہک روزہ ٹورنامنٹ وچ آمو ریجن کیتے اپݨا لسٹ اے ڈیبیو کیتا۔ ستمبر 2018ء وچ اینکوں افغانستان پریمیئر لیگ ٹورنامنٹ دے پہلے ایڈیشن وچ ننگرہار دے سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ دسمبر 2018ء وچ اینکوں 2018ء دے ایشین کرکٹ کونسل ایمرجنگ ٹیمز ایشیا کپ کیتے افغانستان دی انڈر 23 ٹیم وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ اوں نے اپݨا ٹوئنٹی 20 ڈیبیو 14 اکتوبر 2019ء کوں کیتا، 2019 شپگیزا کرکٹ لیگ وچ بوسٹ ڈیفینڈر کیتے۔ دسمبر 2019ء وچ اینکوں 2020ء انڈر 19 کرکٹ عالمی کپ کیتے افغانستان دے سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ فروری 2021ء وچ اینکوں زمبابوے دے خلاف سیریز کیتے افغانستان دے ٹیسٹ سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ اگلے مہینے اینکوں زمبابوے دے خلاف سیریز کیتے وی افغانستان دے ٹوئنٹی 20 بین الاقوامی سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ اوں نے 20 مارچ 2021ء کوں زمبابوے دے خلاف افغانستان کیتے اپݨا ٹوئنٹی 20 بین الاقوامی ڈیبیو کیتا۔ اوں مہینے دے آخر وچ چنئی سپر کنگز نے فضل حق کوں 2021ء انڈین پریمیئر لیگ کیتے اپݨی ٹیم وچ بطور نیٹ بولر شامل کیتا۔ فاروقی نے انڈین پریمیئر لیگ دے 2020ء ایڈیشن وچ کنگز الیون پنجاب دے نیٹ باؤلر دے طور تے وی خدمات انجام ݙتیاں ہن۔ جولائی 2021ء وچ فضل حق کوں پاکستان دے خلاف ایندی سیریز کیتے افغانستان دے ہک روزہ بین الاقوامی سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ جنوری 2022ء وچ اونکوں قطر وچ نیدرلینڈز دے خلاف سیریز کیتے افغانستان دے ہک روزہ سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ اوں نے اپݨا ہک روزہ ڈیبیو 25 جنوری 2022ء کوں افغانستان کیتے نیدرلینڈز دے خلاف کیتا۔ فروری 2022ء وچ اینکوں سن رائزرز حیدرآباد نے 2022ء دے انڈین پریمیئر لیگ ٹورنامنٹ کیتے نیلامی وچ نل ڳھدا ۔ جولائی 2022ء وچ اینکوں کولمبو اسٹارز نے لنکا پریمیئر لیگ دے تریجھے ایڈیشن کیتے سائن کیتا ڳیا ہئی۔

## ٻیا ݙیکھو

* کرکٹ
* افغانستان قومی کرکٹ ٹیم
* افغانستان کے ایک روزہ بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست
* افغانستان کے ٹوئنٹی 20 بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
این ہیدوانا

این ہیدوانا (سومری زبان: 𒂗𒃶𒌌𒀭𒈾، جیڑھی نقل حرفی این ہیدوانا تے این-ہیدو-انا وی ہے، تیئیسویں صدی ق م وچ زندہ ہئی) دنیا دی پہلی شاعرہ منی ویندی ہئی، جیندے شاعرہ ہوݨ دا ثبوت موجود ہے۔ اوہ دیوی اننا تے چاند دیوی نانا (سین) دی سردار کاہنہ ہئی، جو سمیری شہری ریاست اُر وچ رہندی ہئی۔

این ہیدوانا نے سمیری ادب وچ اضافہ کیتا، حتمی طور تے اینہہ نال منسوب نظماں اڳوں توں اننا دیوی دی تعریف وچ ہن، پر انّھاں وچ سیاسی، اخلاقی تے معاشی مضامین کوں وی بیان کیتا ڳیا ہے۔ کجھ نظماں بغیر ثبوت دے وی اینہہ نال منسوب ہن۔ اینہہ دا ناں دنیا دے پہلے مصنف دے طور تے گھدا ویندا ہے۔

اوہ پہلی زنانی ہئی جیندے کوں لقب این ݙتا ڳیا، جیڑھا اڳوں توں انتہائی سیاسی اہمیت دی حامل بادشاہاں دیاں دھیاں کِیتے ورتیا ڳیا۔ اینہہ کوں ایہ لقب اپݨے والد سارگون اول دی پرزور حمایت کِیتے ݙتا ڳیا ہئی۔ اینہہ دی ماں ممکنہ طور تے تاشلوتوم ہئی، جیندا آثار قدیمہ توں صرف ہک ای حوالہ ملدے۔ اینہہ کوں سردار کاہنہ بݨاوݨ دا مقصد اینہہ دے پیو دی مملکت دے ڄن٘ب وچ، جتھاں ار شہر واقع ہئی، اینہہ کوں سیاسی حمایت نال محفوظ کرݨ ہئی۔

## خاندان
این ہیدو انا تیئیسویں صدی قبل مسیح وچ پیدا تھئی۔ اینہہ دا پیو بادشاہ ساراگون اول ہئی، جیڑھا خاندان ساراگون دا بانی ہئی۔ ایہ اوہو ساراگون ہئی جیڑھے سمیر تے اکاد دیاں بادشاہتاں دے نال اتحاد کیتا ہئی۔ ایہ سلطنتاں بابلی شہنشاہیت دے ماتحت ہن۔ ساراگون دی بادشاہت دا علاقہ موجودہ عراق ہئی، اینہہ نے 3279 ق م توں 3234 ق م تک حکومت کیتی ہئی۔ اینہہ دا پیو ساراگون تے اینہہ دی ماں تاشلوتوم وی کاہنہ ہئی۔

## بطور کاہنہ
ساراگون نے اپݨی دھی ہیدو کوں کاہنہ مقرر کیتا ہئی، جیندے دا مقصد اینہہ دے پیو دی مملکت دے ڄن٘ب وچ، جتھاں ار شہر واقع ہئی، اینہہ کوں سیاسی حمایت نال محفوظ کرݨ ہئی۔ ہیدو ار شہر وچ چاند دیوی دے مندر دی کاہنہ مقرر تھئی ہئی۔ چاند دیوی اننا دی بہوں زیادہ اہمیت ہئی، جیندی وجہ نال بطور کاہنہ ہیدو کوں وی طاقت تے حمایت حاصل ہئی۔ اینہہ دے ماتحت تمام مندراں دے کاہن تے کاہنہ ہوندے ہن جیڑھے اپݨے روزانہ دے کماں دے بارے اینہہ توں ہدایات گھندے ہن۔ یعنی ایہ سردار کاہنہ ہئی۔

## شاعری
ہیدو اولین شاعرہ منی ویندی ہئی (جیندے کلام تے ناں ݙوہیں تحریری طور تے محفوظ رہ ڳئین)۔ اینہہ دی لکھیاں ہوئیاں ارٹالیس نظماں دستیاب تھئین۔ اینہہ دی زیادہ تر نظماں دیوتاؤں دی حمداں ہن پر انّھاں وچ اخلاقی، سیاسی تے معاشی مضامین کوں وی بیان کیتا ہے۔ اینہہ دا کم ترئے حصّیاں وچ ہے۔

# 1. پہلے حصے وچ دیوتاؤں تے مندراں دی تعریف، اینہہ وچ دیوتاؤں دی حمداں، مقدس مندراں دی رسومات تے انّھاں نال منسوب ٻیاں شئیں دے بارے تفصیلات ہن۔   2. ݙوجھے حصے وچ علم نجوم، ریاضی تے فلکیات کوں بیان کیتا ڳیا ہے۔ ایں حوالے نال اینہہ نے آسمانی برجاں تے ستاراں دی ہک جدول وی مرتب کیتی ہئی۔   3. تریجھے حصے وچ اخلاقیات تے سیاسیات دے موضوعات ہن۔ مشرقی محققین دا آہدے ہے جو ایہ سیاسی نظماں اینہہ نے اپݨے پیو دی سیاسی مدد کِیتے لکھیاں ہن، کیوں جو سردار کاہنہ ہووݨ دے ناطے اینہہ دے بیان حکم دا درجہ رکھیندے ہن۔ انّھاں نظماں وچ اینہہ نے اپݨے پیو دے دشمناں کوں للکارا ہے، جیندے وچ اینہہ کوں کامیاب منیا ویندا ہے۔ اینہہ دی شاعری دی ہک ݙوجھی خاصیت زنانیاں تے ٻالاں تے خاص شفقت کرݨ دا اشارہ ݙیوݨ ہے۔

## حوالے

ونکی:شہزادیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
دیودت پڈیکل

دیودت پڈیکل (ڄمݨ دی تاریخ: 7 جولائی 2000ء) ہک بھارتی بین الاقوامی کرکٹ کھݙاڑی ہے جیہڑا مقامی کرکٹ وچ کرناٹک اتے انڈین پریمیئر لیگ (آئی پی ایل) وچ راجستھان رائلز کیتے کھیݙدا ہے۔ اوں نے 2021ء وچ سری لنکا دے خلاف ٹی 20 بین الاقوامی وچ اپݨا ڈیبیو کیتا۔ او ہندوستان دی انڈر 19 ٹیم کیتے وی کھیݙ چکیا ہے۔  

پڈیکل 7 جولائی 2000ء کوں ایڈاپل، کیرالہ وچ امبیلی پڈیکل اتے بابو کناتھ دے ہاں پیدا تھیا۔ 2011ء وچ ایندا ٹٻر حیدرآباد توں بنگلور چلا ڳیا جتھاں اوں نے کرناٹک انسٹی ٹیوٹ آف کرکٹ وچ تربیت شروع کیتی۔ 2014ء توں شروع کریندے ہوئے، اوں نے انڈر 16 اتے انڈر 19 عمر دے زمرے وچ کرناٹک دی نمائندگی کیتی۔ 2017ء وچ اینکوں بیلاری ٹسکرز نے کرناٹک پریمیئر لیگ وچ منتخب کیتا ہئی۔

## حوالہ جات

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
سلیپنگ بیوٹی (1959ء فلم)

سلیپنگ بیوٹی (انگریزی: Sleeping Beauty) ہک 1959ء وِچ امریکی متحرک موسیقی دی فنتاسی فلم ہئی۔ والٹ ڈزنی دی طرفوں تیار کیتی ڳئی نیند دی خوبصورتی تے مبنی چارلس پیراولٹ دی کہانی تے۔ 16ویں ڈزنی اینی میٹڈ فیچر فلم، اے 29 جنوری 1959ء کوں بوئنا وسٹا ڈسٹری بیوشن دے ذریعے سینما گھراں وِچ ریلیز تھئی۔ اِیں وِچ مریم کوسٹا، ایلینر آڈلی، ورنا فیلٹن، باربرا لڈی، باربرا جو ایلن، بل شرلی، ٹیلر ہومس تے بل تھامسن دیاں آوازاں شامل ہن۔

## کہاݨی
جݙݨ شاہ اسٹیفن تے اوں دی ملکہ کول ہک نویں شہزادی ڄَمَّندی ہئی تاں پوری سلطنت خوش تھئی۔ ہک تقریب وِچ، فلورا، پودیاں تے میری ویتھ - ترے چنگیاں پریاں نے ٻال کوں جادو دے تحفے عطا کیتے۔ پر ملیفیننٹ ناں دی ہک شیطان جادوگرنی ظاہر تھئیندی ہئی تے میری ویدر دے بے ہودہ تبصرے دی وجہ توں، اوہ شہزادی تے لعنت پَیجھدی ہئی - جو اوہ چرخے دی تکلا تے انگلی لاوݨ دے بعد اپݨی 16ویں سالگرہ دے موقعے تے غروب آفتاب توں پہلے ئی مر ویسی۔ شکر ہئی، میری ویدر نے جادو کرسٹ کریندے ہوئے چیزاں دا رخ موڑ ݙتا ہئی جیندے نال شہزادی - اورورا ناں دی گہری نیند وِچ پئے ویندی ہئی تے اوں دے سچے پیار دے بوسے نال جاڳدی ہئی۔

پریاں نے اورورا کوں جنگل وِچ ہک کاٹیج وِچ گھن ڳئے تاں جو اوں کوں ملیفیسنٹ دیاں نظراں توں دور رکھن تے اوں کوں اپݨے ہی ٻال دی حیثیت نال برائیر روز آکھین٘دیاں ہن۔ اپݨی 16ویں سالگرہ دے موقعے تے، ارورہ دی ملاقات شہزادہ فلپ نال تھئی، جو ہک بادشاہ دا پُتر ہئی جیندے دی اپݨی بادشاہی ٻہوں جلدی شاہ اسٹیفن دے نال مل ویسی - تے اوہ پیار کر گھن٘دی ہئی۔

میلفیسینٹ دی خوفناک پیش گوئی اُوں وقت پوری تھئی جݙݨ اوہ ارورا کوں گھومن٘دے چرخے تے انگلی لاوݨ تے سُوہی ویندی ہئی، ول شہزادہ فلپ کوں گرفت وِچ گھن٘دی ہئی۔ اے ڄان٘دے ہوئے جو شہزادہ پریشانی وِچ ہئی، ترے چنگیاں پریاں ممنوعہ پہاڑ تے میلفیسنٹ دے قلعے دی طرف گامزن تھی ڳئیاں۔ پر شہزادہ جلدی ئی ملیفینٹ دی بریٹ دی فوج تے ملیفیسینٹ دیاں بریاں منتراں دی طاقت دے خلاف اپݨے آپ کوں کھڑا کر ݙتا۔ جیندے وِچ کانٹے دا جنگل تے ملیفیسینٹ دے خلاف لڑائی شامل ہئی جݙݨ اوہ اپݨے آپ کوں ڈریگن وِچ بدل ݙیندی ہئی۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
راشدہ ولیمز

راشدہ ولیمز (ڄمݨ دی تاریخ: 23 فروری 1997ء) جمیکا دی ہک زنانی کرکٹر ہن جیہڑی زنانیاں دے سپر 50 کپ اتے ٹوئنٹی 20 بلیز ٹورنامنٹس وچ جمیکا دی زنانیاں دی قومی کرکٹ ٹیم کیتے کھیݙدی ہن۔ جنوری 2019ء وچ، راشدہ ولیمز کوں پاکستان دے دورے کیتے ویسٹ انڈیز دی ٹیم وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ اپریل 2021ء وچ، راشدہ ولیمز کوں اینٹیگوا وچ کرکٹ ویسٹ انڈیز دے ہائی پرفارمنس ٹریننگ کیمپ وچ نامزد کیتا ڳیا ہئی ۔ جون 2021ء وچ، راشدہ ولیمز کوں پاکستان دے خلاف سیریز کیتے ویسٹ انڈیز اے ٹیم وچ نامزد کیتا ڳیا ہئی۔ 12 جولائی 2021ء کوں، کرکٹ ویسٹ انڈیز نے پاکستان دے خلاف آخری ترائے میچاں کیتے ولیمز کوں زنانیاں دے ہک روزہ بین الاقوامی اسکواڈ وچ شامل کیتا۔ اوں نے اپݨا ون ڈے بین الاقوامی کیریئر دا آغاز 15 جولائی 2021ء کوں ویسٹ انڈیز کیتے پاکستان دے خلاف کیتا۔

## بیرونی روابط

* Rashada Williams at ESPNcricinfo

## حوالہ جات

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ایوا لنچ

ایوا لنچ (ڄمݨ دی تاریخ: 16 جنوری 2000ء) ہک ڈچ کرکٹر ہے۔ اوں نے 29 جون 2019ء کوں 2019 آئی سی سی زنانیاں دے کوالیفائر یورپ ٹورنامنٹ وچ جرمنی دے خلاف نیدرلینڈز کیتے WT20I دا آغاز کیتا۔ اگست 2019ء وچ، اینکوں 2019ء نیدرلینڈز ویمنز کواڈرینگولر سیریز کیتے ڈچ اسکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا۔ اوں نے سیریز دا پہلا میچ آئرلینڈ دے خلاف کھیݙا ہئی۔ اوں مہینے دے آخر وچ، اسکاٹ لینڈ وچ 2019ء دے آئی سی سی ویمنز ورلڈ ٹی ٹوئنٹی کوالیفائر ٹورنامنٹ کیتے اینکوں ڈچ اسکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔ اکتوبر 2021ء وچ، اینکوں زمبابوے وچ 2021ء خواتین کرکٹ ورلڈ کپ کوالیفائر ٹورنامنٹ کیتے ڈچ ٹیم وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
اشرف پہلوی

اشرف الملوک پہلوی (فارسی: اشرف‌الملوک پهلوی؛ 26 اکتوبر 1919ء - 7 جنوری 2016ء) ایران دے آخری شاہ محمد رضا پہلوی دی جڑواں بھیݨ تے پہلوی خاندان دی رکن ہَن۔ انّھاں کوں "اپݨے بھرا دے پِچھوں طاقت" سمجھیا ویندا ہئی تے 1953ء دی بغاوت وِچ انّھاں دا اہم کردار ہئی جیڑھے شاہ دی بادشاہی حکمرانی کوں مضبوط کرݨ دے حق وِچ وزیر اعظم محمد مصدق دا تختہ الٹ ݙتا ہئی۔ انّھاں نے محل دے مشیر دے طور تے اپݨے بھرا دی خدمت کیتی تے زنانیاں دے حقوق دی ہک مضبوط وکیل ہَن۔ 1979ء وِچ ایرانی انقلاب دے بعد، اوہ فرانس، نیویارک، پیرس تے مونٹی کارلو وِچ جلاوطنی دی زندگی گزاریں تے ایرانی اسلامی جمہوریہ دے خلاف کھلم کھلا رہیں۔

## ابتدائی زندگی
اشرف پہلوی اپݨے بھرا محمد رضا دے پنج گھنٹے بعد 26 اکتوبر 1919ء کوں تہران وِچ ڄَمّیاں ہَن۔ انّھاں دے والد رضا پہلوی ہَن، ہک فوجی کمانڈر، جو فارس دا شاہ بݨیا، تے والدہ تدج المولوک، جو انّھاں دی چار زالاں وِچوں ݙوجھی ہَن۔ انّھاں دے 10 سڳے تے سوتیلے بھیݨ بھرا ہَن۔

1930ء دی دہائی دے اوائل وِچ، اشرف پہلوی، انّھاں دی وݙی بھیݨ شمس تے انّھاں دی ماں اُنّھاں پہلی اہم ایرانی زنانیاں وِچ شامل ہَن جنّھاں نے روایتی نقاب پاوݨا چھوڑ ݙتا۔ 8 جنوری 1936ء کوں، انّھاں نے تے انّھاں دی ماں تے بھیݨ نے کشف حجاب (پردے دے خاتمے) وِچ ہک اہم علامتی کردار ادا کِیتا جو گریجویشن دی تقریب وِچ شرکت کر کے زنانیاں کوں عوامی معاشرے وِچ شامل کرݨ دی شاہ دی کوششاں دا ہک حصہ ہئی۔

1932ء وِچ، انّھاں نے ݙوجھی مشرقی زنانیاں دی کانگریس دی میزبانی کیتی، جیڑھا جمعیتِ نسوانِ وطنخہ نے منظم کِیتا ہئی۔

اشرف پہلوی کوں یونیورسٹی ونڄݨ دی اجازت کائنی ݙتی ڳئی تے اوندی بجائے 1937ء وِچ 18 سال دی عُمر وِچ مرزا خان غوام نال شادی کر ݙتی ڳئی، جنّھاں دا خاندان سیاسی طور تے انّھاں دے والد دے نال منسلک ہئی۔
link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Young_Ashraf_Pahlavi.jpg|thumb|اشرف پہلوی جوانی وِچ

## حوالے

ونکی:شہزادیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:تہران دیاں شخصیتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:تہران دیاں ڄماندرو شخصیتاں
دی لٹل مرمیڈ (1989ء فلم)

دی لٹل مرمیڈ (انگریزی: The Little Mermaid) ہک 1989 امریکی متحرک موسیقی دی فنتاسی فلم ہِے۔ والٹ ڈزنی فیچر انیمیشن تے والٹ ڈزنی پکچرز دے ذریعہ تیار کِیتی ڳئی۔ 28ویں ڈزنی دی متحرک فیچر فلم۔

## کہاݨی
اپݨے والد کنگ ٹریٹن دے وسیع تے عریض دائرے وِچ دم گھٹݨ توں نوجوان تے باغی متسیستری راجکماری، ایریل غیر ڈھیر سکی ہوئی زمین تے پانی توں اُتّے نویں زندگی دی آرزو مند ہِے۔ امید کائنی جو دلکش بشر شہزادہ، ایرک، مایوس ایریل دی حوصلہ افزائی کریسے جو اوہ اپݨے دل دی جیت دی اعلیٰ امیداں وِچ سمندر دی چالاک تے خوفناک سمندری ڈائن، عرسولہ دے نال کہیں ناجائز مشورے دی طرف راغب تِھی ونڄے۔ بھلکہ، ایریل کول کامیابی دے صرف ترے ݙینہہ باقی ہِن۔ بھلا اوہ اپݨی خواہش کوں پورا تِھیندا ݙیکھسی؟

## کاسٹ

* جوڑی بینسن - پرنسیس ایریل
* کرسٹوفر ڈینیل بارنس - پرنس ایرک
* سیموئیل ای رائٹ - سیبسٹین
* جیسن مارن - فلاؤنڈر
* بڈی ہیکیٹ - سکل
* کینتھ مریخ - کنگ ٹرائٹن
* پیٹ کیرول - عرسولا
* رینی اوبرجونوائس - شیف لوئس

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
سندريلا

سنڈریلا (انگریزی: Cinderella) ہک 1950 امریکی متحرک موسیقی دی فنتاسی فلم ہِے۔ والٹ ڈزنی نے تیار کِیتی۔ شارل پیغو دی اِیہو جہیاں ناں دی پریاں دی کہانی تے مبنی، اِیہ ڈزنی دی بارہویں متحرک فیچر فلم ہِے۔ اِیں فلم دی ہدایتکاری کلائڈ گیرونیمی، ہیملٹن لوسکی تے ویلفریڈ جیکسن نے کیتی ہئی۔

## کہانی
سنڈریلا، ہک خوبصورت تے نرم دل دِھی، جݙاں اوندی پیاری ماں دے انتقال نال اوندی دنیا الٹ پلٹ تِھی ویندی ہِے تے اوندے درد زدہ والد نے ہک ٻئی عورت، شریر لیڈی ٹریامین نال ویاہ کر گِھدّا، جیندے دیاں ݙو ہکویں طرح ظالمانہ دِھیاں، غیرت اناسٹیسیا تے ڈرزیلہ ہِن۔ پر، ہک واری پِھر، معاملات خراب توں خراب تر تِھیندے ویندن، جݙاں سنڈریلا دے والد دی وی موت تِھی ویندی ہِے تے اوہ سبھ کوں اکیلا چھوڑ کے لیڈی دے چنگل وِچ رہ ویندی ہِے، تاں جو اوہ اوندی نوکرانی دے طور تے کم کرے۔ اِنّھاں حالات وِچ، ہک متزلزل تے نظر انداز تِھئی سنڈریلا بادشاہ دی شاہی گیند وِچ شامل تِھیوݨ دے زیادہ موقعے تے کھڑی کائنی تِھیندی - چھوڑو، خوبصورت شہزادے کوں موہ گِھنے - جے تک جو اوہ اوندی محبت کرݨ والی پری پردہ گاڈ مدر دی طرف رجوع کائنی کرے جیڑھی اوندی گھݨی چالاں چلیندی ہِے۔ بھلکہ، بھلا اِیہو غلط چھوہری کوں کݙاہیں سکون ملسی - تے اوندے نال - اوندے اپݨے شہزادے دلکش؟

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:موسیقانہ فلماں
دی بلیک کالیڈرون (فلم)

دی بلیک کالیڈرون (انگریزی: The Black Cauldron) ہک 1985ء دی امریکی متحرک فنتاسی فلم ہئی۔ سلور اسکرین پارٹنرز II دے اشتراک نال والٹ ڈزنی فیچر انیمیشن دے ذریعے تیار کیتی ڳئی تے والٹ ڈزنی پکچرز دے ذریعے جاری کیتی ڳئی۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
سنو وائٹ اینڈ دی سیون ڈورفز (1937ء فلم)

سنو وائٹ اینڈ دی سیون ڈورفز (انگریزی: Snow White and the Seven Dwarfs) ہک 1937 دی امریکی متحرک موسیقی دی فنتاسی فلم ہے۔ والٹ ڈزنی پروڈکشن نے تیار کیتا تے آر کے او ریڈیو پکچرز دے ذریعے جاری کیتا ڳیا۔ برادرز گرم دے ذریعے 1812 دی جرمن پریاں دی کہانی تے مبنی، ایہ روایتی طور تے پہلی متحرک خصوصیت والی فلم تے ڈزنی دی پہلی متحرک فیچر فلم ہے۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:امریکی موسیقانہ فلماں
ونکی:فلماں اُتے مبنی ویڈیو گیم
ونکی:امریکی رومانوی فلماں
ونکی:رومانوی فلماں
موانا 2

موانا 2 (انگریزی: Moana 2) والٹ ڈزنی اینی میشن اسٹوڈیوز دے ذریعے تیار کیتی ڳئی ہک 2024ء دی امریکی اینیمیٹڈ میوزیکل ایڈونچر فلم ہے۔ موانا فرنچائز دی ݙوجھی فلم تے موانا (2016ء) دا سیکوئل، ایں دی ہدایت کاری ڈیوڈ ڈیرک جونیئر، جیسن ہینڈ تے ڈانا لیڈوکس ملر نے ملر تے ایگزیکٹو پروڈیوسر جیرڈ بش دے اسکرین پلے توں کیتی ہے۔ اولی کروالو تے ڈوین جانسن اصل فلم توں اپݨے کرداراں کوں ݙہراندن۔ ترئے سال دے بعد، ایہ موانا دے ڈیمیگوڈ ماؤئی دے نال ݙوبارہ ملݨ تے موٹوفیٹو دے کھوئے ہوئے جزیرے کوں لبھݨ، ایندی لعنت کوں توڑݨ تے سمندر دے لوگاں کوں ݙوبارہ جوڑݨ کیتے راہ لبھݨ والے عملے کوں جمع کرݨ دے بعد ہے۔

## کہانی
ڈیمی گوڈ ماوئی تے جزیرے دی دیوی تے فیتی دے نال مہم جوئی دے ترئے سال دے بعد، موانا اپݨے ݙینہہ اپݨے آبائی جزیرے موتونئی دے نیڑے ݙوجھے جزیریاں دی ڳول وچ گزاردی ہے تاں جو سمندر نال جڑے لوگاں کوں لبھیا ونڄ سڳے۔

## حوالے

ونکی:موسیقانہ فلماں
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ڈزنی شہزادی فلماں
ونکی:امریکی سیکوئل فلماں
ونکی:تھری ڈی اینیمیٹڈ فلماں
ونکی:امریکی تھری ڈی فلماں
ونکی:امریکی موسیقانہ فلماں
پوکاونٹاس (1995ء فلم)

پوکاونٹاس (انگریزی: Pocahontas) ہک 1995 دی امریکی متحرک ایڈونچر میوزیکل رومانٹک تاریخی ڈراما فلم ہے جو آبائی امریکی زنانی پوکاونٹاس دی زندگی تے مبنی ہے۔

## کہاݨی
کیپٹن جان سمتھ (میل گبسن) انگلینڈ دے ملاحاں تے فوجیاں دی ہک راگ ٹیگ بینڈ دی رہنمائی کریندے ہوئے نیو ورلڈ دی طرف انگلینڈ کیتے اپݨی دولت لوٹیندے پئین (یا ٻیا واضح طور تے، گورنر رٹلکف (ڈیوڈ اوگڈن اسٹئیرس)، جو ایں سفر وچ شامل ہن)۔ ایں دوران، ایں "نویں دنیا" وچ، چیف پاوہٹن (رسل میانز) نے اپݨی دھی، پوکاونٹاس (آئرین بیارڈ) نال گاؤں دے سب توں وݙے جنگجو نال شادی کرݨ دا وعدہ کیتا ہے۔ تاہم، پوکاونٹاس دے ٻئے خیال ہن۔ اینہہ نے کتائی والے تیر دا نظارہ ݙٹھا ہے، ایں خیال دے مطابق جیندا خیال ہے جو اینہہ دی تبدیلی آندی پئی ہے۔ اینہہ دی زندگی واقعی ایں ویلھے بدل سڳدی ہے جݙݨ انگریزی جہاز اینہہ دے گاؤں دے نیڑے پڄدن۔ رت کلف دے درمیان، جو یقین رکھدن جو "وحشیاں" نے ایں سونے کوں چھپا رکھیا ہے جیندا اندازہ اوہ بھر پور ہے تے پوہاٹان، جو یقین رکھدن جو ایہ پیلا نویں آن والے انہاں دی سرزمین کوں تباہ کر ݙیسن، اسمتھ تے پوکاہونٹس کوں تمام جنگاں دی روک تھام تے انہاں دی محبت کوں بچاوݨ وچ ہک مشکل وقت درپیش ہے۔ ہک ݙوجھے کوں۔

## حوالے

ونکی:موسیقانہ فلماں
ونکی:ڈزنی شہزادی فلماں
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:امریکی فلماں
ونکی:اینیمیٹڈ فلماں
ونکی:مہم جوئی فلماں
ونکی:تاریخی فلماں
دی پرنسس اینڈ دی فراگ

دی پرنسس اینڈ دی فراگ (انگریزی: The Princess and the Frog) ہک 2009 دی امریکی متحرک میوزیکل فنتاسی رومانٹک کامیڈی فلم ہئی جیڑھی والٹ ڈزنی انیمیشن اسٹوڈیوز نے تیار کیتی ہئی تے والٹ ڈزنی پکچرز دے ذریعے ریلیز تھئی ہئی۔

## کہاݨی
مغرور، لاپرواہ شہزادہ نوین تے محنتی ویٹریس ٹیانا دے راہواں دا آپس وِچ ملݨ۔ شہزادہ نوین کوں چمبݨ تے، کونیوونگ ووڈو جادوگر تے ٹیانا دے ذریعے میڑک وِچ تبدیل کر ݙتا ویندا ہئی۔ نوین تے ٹیانا کوں اپݨے نرسنگا بجاوݨ والے صدف لوئس، کجون فائر فائر ریے تے ہک بوڑھی نابینا زنانی ماما اوڈی دی مدد نال، جیڑھی درخت وِچ کشتی وِچ رہندی ہئی، ایں جادو کوں توڑݨ تے اپݨے خواب پورے کرݨ کیتے ڳول ڳتھ کرݨی پوندی ہئی۔

## حوالے

ونکی:ڈزنی شہزادی فلماں
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
امامہ بنت محرث

امامہ بنت محرث بن زید بن ثعلبہ بن عبید بن عدی بن غنم بن کعب بن سلمہ، جیندی  امّاں، سلمیٰ بنت ابی الدحداحہ، ہک صحابیہ ہن جنہاں نے اسلام قبول کیتا اتے رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم توں بیعت کیتی اتے ایندے بعد ضحاک بن حارثہ نے انہاں نال شادی کیتی اتے انہاں توں انہاں دا پتر یزید پیدا تھیا۔

## حوالہ جات

ونکی:صحابہ اَتے صحابیات
ونکی:صحابیات
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
راس میکبن

راس میکبن (ڄمݨ 1942) برطانوی تاریخ دا ڄاݨ وند

راس میکبن (ڄمݨ 1942) ویہویں صدی دی برطانوی تاریخ دے وݙے سوجھواݨ ہن ۔ انہاں ویہویں صدی وچ برطانوی سماجی اتے سیاسی تاریخ ، خاص طور تے اوں دور وچ برطانوی سماج دی تبدیلی اتے برطانوی سیاست دے ارتقاء تے وݙا کم کیتا ۔ انہاں دیاں لکھیاں ہوئیاں کتاباں اتے مضامین ایں تاریخ دے بارے وچ وݙی معلومات ݙیندن ۔ انہاں ویہویں صدی وچ برطانوی سماج دی طبقاتی تبدیلی ، برطانوی سیاست وچ مزدور تحریک دے کردار اتے برطانوی قومی سنڄاݨ دے ارتقاء تے وݙیاں ڳالھیں لکھیاں ہن ۔ انہاں دی سوچ ایں تاریخ کوں سمجھݨ وچ وݙی مددگار ثابت تھیندی ہے ۔ انہاں ایں تاریخ کوں نویں انداز وچ پیش کیتا ۔ انہاں دی لکھی ہوئی ہر ڳالھ ایں تاریخ دے بارے وچ نویں سوچ پیدا کریندی ہے ۔ انہاں ایں تاریخ کوں سمجھݨ دے نویں رستے کھولئے ۔ انہاں دی سوچ اڄ وی ایں تاریخ دے طالب علماں کیتے وݙی اہم ہے ۔ انہاں اوں دور دے بارے وچ جیڑھیاں ڳالھیں لکھیاں ہن ، او اڄ وی ایں تاریخ دے بارے وچ بحث دا حصہ ہن ۔ انہاں دی سوچ اڄ وی ایں تاریخ دے بارے وچ نویاں ڳالھیں سکھیندی ہے ۔ انہاں ویہویں صدی وچ برطانوی سماج دی تبدیلی اتے برطانوی سیاست دے ارتقاء تے خاص توجہ ݙتی ۔ انہاں دا کم ویہویں صدی دی برطانوی تاریخ کوں سمجھݨ وچ وݙا مددگار ثابت تھیندا ہے ۔
مچل راؤ

مچل ڈیوڈ راؤ (ڄمݨ دی تاریخ: 3 اپریل 1997ء) ہک سکاٹش کرکٹ کھݙاڑی ہے۔ اوں نے 29 نومبر 2017ء کوں آئی سی سی انٹرکانٹی نینٹل کپ وچ آئرلینڈ دے خلاف اسکاٹ لینڈ کیتے فرسٹ کلاس ڈیبیو کیتا۔ فرسٹ کلاس ڈیبیو توں پہلے اینکوں 2016ء انڈر 19 کرکٹ ورلڈ کپ کیتے اسکاٹ لینڈ دے اسکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
تھامس سی مینڈن ہال

تھامس سی مینڈن ہال (1910-1998) کھیݙاں دی تاریخ دا ڄاݨ وند

تھامس سی مینڈن ہال (1910-1998) کھیݙاں دی تاریخ دا مہاندرا ڄاݨ وند ہئی ۔ او ہک امریکی تاریخ دان ہئی جئیں کھیݙاں دی تاریخ تے ٻہوں کم کیتا ، خاص طور تے کالج دیاں کھیݙاں تے ٻیڑی بݨاوݨ دے بارے اچ ۔ 

مینڈن ہال 10 جولائی 1910 کوں میڈیسن ، وسکونسن اچ پیدا تھیا ہئی ۔ اوں ییل یونیورسٹی توں 1932 اچ گریجویشن کیتی تے روڈز سکالرشپ تے آکسفورڈ یونیورسٹی اچ پڑھݨ ڳیا ۔ آکسفورڈ اچ ، او بالیول کالج دی ٻیڑی ٹیم دا کپتان ہئی ۔ 

1938 اچ ، مینڈن ہال ییل واپس آیا تے تاریخ دا پروفیسر بݨ ڳیا ۔ اوں 1959 تک ییل اچ پڑھایا ، جݙݨ او سمتھ کالج دا صدر بݨ ڳیا ۔ او 1975 تک سمتھ کالج دا صدر ریہا ، جݙݨ او ریٹائر تھی ڳیا ۔ 

مینڈن ہال کھیݙاں دی تاریخ دا ہک وݙا ماہر ہئی ۔ اوں کھیݙاں دی تاریخ تے کئی کتاباں لکھیاں ، جنہاں اچ "دی ہارورڈ-ییل بوٹ ریس ، 1852-1924" اتے "اے شارٹ ہسٹری آف امریکن روئنگ" شامل ہن ۔ اوں کھیݙاں دی تاریخ تے ٻہوں سارے مضامین وی لکھئے ۔ 

مینڈن ہال ہک مشہور استاد وی ہئی ۔ اوندے لیکچرز ٻہوں مشہور ہوندے ہن ، اتے اوندے شاگرد اوندا احترام کریندے ہن ۔ 

مینڈن ہال 18 جولائی 1998 کوں مارتھا وائن یارڈ ، میساچوسٹس اچ فوت تھی ڳیا ۔ او 88 سال دا ہئی ۔
اسامہ رفاعی

اسامہ رفاعی (ڄمݨ دی تاریخ: 1944ء) ہک سوری مبلغ اتے مذہبی شخصیت ہن جیہڑے نومبر 2021ء توں شام دے مفتی اعظم ہن۔ 2021ء وچ ان سوری مزاحمت نے مفتی اعظم منتخب کیتا ہئی۔ او سوری انقلاب دی وکالت کیتے مشہور ہن۔ دسمبر 2024ء وچ بشار الاسد حکومت دے خاتمے دے بعد، اینکوں 28 مارچ 2025ء کوں سوری صدر احمد الشرع نے ولا مفتی اعظم مقرر کیتا۔

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ایرفورٹ

ایرفورٹ (انگریزی: Erfurt) وسطی جرمن صوبے تورینگن دا دارالحکومت اتے سب توں وݙا شہر ہے جیندی آبادی 216,000 دے نیڑے ہے۔

## حوالہ جات

ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:مقام نقشہ ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:متناسقات ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
ایوان بالا کینیڈا

کینیڈا دی سینیٹ (انگریزی: Senate of Canada) کینیڈا دی پارلیمنٹ دا ایوان بالا ہے جیہڑا قانون سازی وچ کردار ادا کریندا ہے۔

## حوالہ جات
لبرل انٹرنیشنل

لبرل انٹرنیشنل (انگریزی: Liberal International) دنیا بھر دی آزاد خیال سیاسی جماعتاں دی ہک بین الاقوامی تنظیم ہے۔ اے سیاسی بین الاقوامی تنظیم 1947ء وچ اوکسفرڈ وچ قائم کیتی ڳئی ہئی اتے اوں ویلے توں اے آزاد خیال اتے ترقی پسند جمہوری جماعتاں کیتے ہک نمایاں نیٹ ورک بݨ چکی ہے، جیندا مقصد دنیا بھر وچ آزاد خیالی اتے جمہوری اقدار کوں مضبوط کرݨ ہے۔

## حوالہ جات
ہاؤس آف کامنز (کینیڈا)

ہاؤس آف کامنز (انگریزی: House of Commons of Canada) کینیڈا دی پارلیمنٹ دا ایوانِ زیریں ہے۔

## حوالہ جات

ونکی:پارلیمان کنیڈا
ونکی:کنیڈا
ونکی:اوٹاوا
کینیڈا کی فرماں روائی

کینیڈا دی فرماں روائی (انگریزی: Monarchy of Canada) ہک آئینی فرماں روائی ہے، جتھاں بادشاہ ریاست دا سربراہ ہوندا ہے۔

## حوالہ جات

ونکی:کنیڈا
ونکی:کنیڈا وچ حکومت
ابن خمار

ابن خمار (ڄمݨ دی تاریخ: 942ء - وفات: ؟) 10ویں صدی عیسوی دے ہک مشہور عرب طبیب، فلسفی اتے مترجم ہن۔ انہاں دا تعلق مشرقی شامی عیسائی نال ہئی۔ او اسلامی عہد زریں دے انہاں دانشوراں وچ شامل ہن جنہاں نے یونانی فلسفہ اتے طب دے علوم کوں عربی زبان وچ منتقل کرݨ اتے انہاں وچ مزید تحقیق کرݨ وچ اہم کردار ادا کیتا۔

ابن الخمار نے طب، منطق اتے فلسفے تے کئی اہم تحریریں لکھیاں۔ او بقراط اتے جالینوس جیسے یونانی حکماء دے کماں توں متاثر ہن اتے انہاں دی تحریراں کوں اسلامی فلسفے اتے طب دے تناظر وچ بیان کیتا۔ انہاں دا سب توں اہم کارنامہ فلسفیانہ اتے طبی نظریات کوں یکجا کرݨ ہئی، جئیں توں بعد دے مسلم اتے یورپی دانشوراں نے استفادہ کیتا۔

## حوالہ جات

ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
یوسف ڈبلیو میری

یوسف ڈبلیو میری (پیدائش 1956) امریکی مورخ

یوسف ڈبلیو میری ، جئیں دا ڄمݨاں 1969 اچ تھیا ، ہک امریکی مورخ ہے جیڑھا اسلامی دنیا اتے یہودیاں دی تاریخ تے کم کریندا ہے ۔ او یونیورسٹی آف کولوراڈو ، بولڈر اچ اسلامیات دے پروفیسر ہن ۔ 

میری دی تحقیق دا مرکز قرون وسطیٰ دی اسلامی دنیا وچ یہودیاں دی زندگی تے ثقافت ہے ، خاص طور تے انہاں دا مسلمان اکثریت آلیاں برادریاں نال تعلق ۔ انہاں ایں موضوع تے کئی کتاباں تے مضامین لکھئے ہن ، جنہاں وچ "دی یوریشین جوز" (2007) تے "جیوئش لائف ان میڈیول اسلام" (2015) شامل ہن ۔ 

"دی یوریشین جوز" وچ ، میری قرون وسطیٰ دے یوریشیا وچ یہودیاں دی تاریخ دا جائزہ پیش کیتا ہے ، جیندے وچ انہاں دی ثقافتی ، سماجی تے سیاسی زندگی شامل ہے ۔ او استدلال کریندے ہن کہ یوریشین یہودیاں اپݨے اوں ویلھے دیاں مسلم تے عیسائی ثقافتاں توں اہم اثر قبول کیتا ، پر انہاں اپݨی منفرد یہودی سنڄاݨ وی برقرار رکھی ۔ 

"جیوئش لائف ان میڈیول اسلام" وچ ، میری قرون وسطیٰ دی اسلامی دنیا وچ یہودیاں دی روز مرہ زندگی تے توجہ مرکوز کریندے ہن ۔ او انہاں دیاں معاشی ، سماجی تے مذہبی سرگرمیاں دی جانچ کریندے ہن ، اتے مسلمان معاشرے وچ انہاں دے مقام تے روشنی پیندے ہن ۔ 

میری دا کم اسلامی دنیا اتے یہودیاں دی تاریخ دے مطالعہ وچ اہم کردار ادا کریندا ہے ۔ او قرون وسطیٰ دے یہودیاں دے تجربات دی ہک ڳنجھل تے باریک بین تصویر پیش کریندے ہن ، اتے انہاں دے مسلمان اکثریت آلیاں برادریاں نال تعلقات تے نواں نقطہ نظر پیش کریندے ہن ۔ 

اپݨی علمی سانجھ دے علاوہ ، میری عوامی سطح تے بین المذاہب مکالمے اتے مفاہمت کوں فروغ ݙیوݨ وچ وی شامل رہے ہن ۔ او مختلف فورمز تے لیکچر ݙیندے ہن اتے مختلف مذاہب دے درمیان بہتر افہام و تفہیم پیدا کرݨ کیتے کم کریندے ہن ۔
جان ایم مریمن

جان ایم مریمن (1946-2022) فرانس دی تاریخ دا ڄاݨ وند

جان ایم ۔ مریمن ہک مہاندرے تاریخ دان ہن ، جنھاں فرانس دی تاریخ تے ٻہوں گہری نظر رکھی ۔ انہاں دی تحقیق تے لکھت فرانس دے عام لوکاں دی زندگی ، انہاں دے جدوجہد اتے انہاں دے معاشرے دی تبدیلی کوں ٻہوں واضح انداز وچ پیش کریندی ہے ۔ انہاں دی کتاب "ماساکر ایٹ پیرس" (Massacre at Paris) انقلاب فرانس دے دوران تھیوݨ والے ہک دردناک واقعے دی تفصیل بیان کریندی ہے ، اتے ایں واقعے دے اثرات کوں وی سامݨے گھن آندی ہے ۔ جان ایم ۔ مریمن دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان اتلا اثر رکھدا ہے جو پڑھݨ والے کوں اوں دور وچ گھن ویندا ہے ۔ 

انہاں دیاں کتاباں صرف تاریخی واقعات دی فہرست نئیں ہن ، بھل او اوں دور دے لوکاں دے جذبات ، انہاں دی سوچ اتے انہاں دے حالات دی عکاسی وی کریندیاں ہن ۔ انہاں دی تحقیق فرانس دے انقلاب دے علاوہ ، انویہویں صدی دے فرانس دے سماجی اتے سیاسی حالات تے وی ٻہوں مفید معلومات فراہم کریندی ہے ۔ انہاں دی لکھیل کتاباں تاریخ دے طالب علماں اتے عام قارئین ݙوہائیں کیتے ٻہوں اہم ہن ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں فرانس دی تاریخ دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ 2022 وچ انہاں دی وفات نال تاریخ دے میدان وچ ہک وݙا خلاء پیدا تھی ڳیا ہے ، پر انہاں دی لکھیل کتاباں اتے انہاں دی تحقیق ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔ انہاں دی کاوشاں فرانس دی تاریخ کوں سمجھݨ وچ ٻہوں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
ابو فرج بن ہندو

ابو فرج بن ہندو (؟ - وفات: 1032ء) ہک معروف فارسی نژاد مسلمان طبیب، فلسفی اتے ادیب ہن جیہڑے چوتھی صدی ہجری (10ویں-11ویں صدی عیسوی) وچ گذرے۔ اینکوں ابنِ ہندُو دے ناں نال وی ڄاݨا ویندا ہے۔ او اپݨے علمی کماں، خاص طور تے طب، فلسفہ اتے ادب وچ مہارت دی وجہ توں مشہور ہن۔

ایندی سب توں مشہور تصنیف "مفتاح الطب و منہاج الطلاب" ہے، جیہڑی طب تے ہک جامع کتاب ہے۔ ایں وچ اوں نے نہ صرف طبی اصولاں تے بحث کیتی بلکہ فلسفہ اتے دیگر علوم کوں وی شامل کیتا۔ او اسلامی سنہری دور دے انہاں دانشوراں وچ شامل ہن جنہاں نے یونانی، فارسی اتے اسلامی علوم کوں یکجا کر کے طبی اتے سائنسی ترقی وچ اہم کردار ادا کیتا۔

## حوالہ جات

ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
عبدالقادر دان تافا

عبد القادر دان تافا (انگریزی: Abd al-Qadir dan Tafa) (1804ء – 1863ء/1864ء)، جنہاں کوں عام طور تے دان تافا دے ناں نال ڄاݨا ویندا ہے، 19ویں صدی دے خلافت سکوٹو دے ہک ممتاز مؤرخ، ماہرِ الہیات، فلسفی، شاعر اتے فقیہ ہن۔ اینکوں اپݨے ویلے دے "سب توں زیادہ سکھݨ والے عالم" دے طور تے تسلیم کیتا ویندا ہئی۔

## وفات
دان تافا نے اپݨی زندگی دے آخری ایام سلامے وچ گزاریے، جتھاں اوں نے تدریس اتے تصنیف دا سلسلہ جاری رکھا۔ 1863ء یا 1864ء وچ 60 سال دی عمر وچ انہاں دا انتقال تھیا اتے انہاں کوں انہاں دی امّاں دے پہلو وچ دفن کیتا ڳیا۔ انہاں دی وفات تے انہاں دی ٻوا ، نانا اسماءُ، نے انہاں کیتے ہک مرثیہ "تلفن بوا" دے عنوان نال تحریر کیتا۔ شیخ عبد القادر دان تافا دی علمی اتے تعلیمی خدمات نے خلافت سکوٹو اتے مغربی افریقا دی اسلامی تاریخ وچ ہک نمایاں مقام حاصل کیتا ہے۔

## حوالہ جات

ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
باربرا میٹکاف

باربرا میٹکاف (ڄمݨ 1941) ہندوستان دی تاریخ دا ڄاݨ

باربرا میٹکاف ہندوستان اتے جنوبی ایشیاء دی تاریخ دی ہک وݙی ڄاݨ وند ہن ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے مسلماناں دی تاریخ ، خاص طور تے برطانوی ہندوستان دے ویلھے دے مسلماناں تے مرکوز ہے ۔ انہاں دی لکھیل کتاباں اتے تحقیقی مقالے ایں خطے دی تاریخ کوں سمجھݨ وچ ٻہوں مددگار ثابت تھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو ہندوستان وچ مسلماناں دی تاریخ کوں صرف سیاسی تناظر وچ نئیں ݙیکھݨا چاہیدا ، بھل ایں ڳالھ کوں وی سمجھݨا چاہیدا ہے جو انہاں دی ثقافت ، سماج اتے مذہبی روایتاں کیویں تیار تھیاں ۔ 

انہاں دی کتاب "اسلامک ریول اینڈ برٹش انڈیا" (Islamic Revival in British India) برطانوی ہندوستان وچ مسلماناں دی مذہبی تحریکاں دا تفصیلی جائزہ پیش کریندی ہے ۔ ایں کتاب وچ انہاں ایں ڳالھ کوں واضح کیتا ہے جو اوں دور وچ مسلماناں دی مذہبی سنڄاݨ کویں تبدیل تھئی ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو مسلماناں دی تاریخ وچ مختلف خیالات اتے روایتاں موجود ہن ، اتے ایں ڳالھ کوں وی سمجھݨا چاہیدا ہے جو انہاں دی تاریخ کوں صرف ہک خاص نقطہ نظر توں نئیں ݙیکھݨا چاہیدا ۔ 

باربرا میٹکاف دی تحقیق جنوبی ایشیاء دی تاریخ دے طالب علماں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے تحقیقی مقالے ایں خطے دی تاریخ کوں سمجھݨ وچ ٻہوں مددگار ثابت تھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو ایں خطے دی تاریخ کوں سمجھݨ کیتے مختلف نقطہ نظر توں ݙیکھݨا ضروری ہے ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں جنوبی ایشیاء دی تاریخ دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں جنوبی ایشیاء دی تاریخ کوں سمجھݨ وچ ٻہوں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
رادے مہالجچ

رادے مہالجچ (1937–2020) سربیا دی تاریخ دا ڄاݨ وند

رادے مہالجچ سربیا دے ہک مہاندرے تاریخ دان ہن ، جنھاں قرون وسطیٰ دی سربیا دی تاریخ تے ٻہوں کم کیتا ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے سربیا دی قرون وسطیٰ دی ریاست ، اتھوں دے حکمراناں ، اتے اتھوں دے معاشرے تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دی لکھیل کتاباں اتے تحقیقی مقالے اوں دور دی تاریخ کوں سمجھݨ وچ ٻہوں مددگار ثابت تھیندے ہن ۔ 

مہالجچ 1937 وچ ڄمے اتے 2020 وچ فوت تھئے ۔ انہاں اپݨی زندگی قرون وسطیٰ دی سربیا دی تاریخ دی تحقیق کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دی کتاب "لازار ہریبیلیانوویچ" (Lazar Hrebeljanović) سربیا دے ہک اہم حکمران دی زندگی اتے اتھوں دے دور دے حالات تے روشنی پیندی ہے ۔ ایں کتاب وچ انہاں اوں دور دے سیاسی ، سماجی اتے ثقافتی پہلوآں کوں وی سامݨے گھن آندا ہے ۔ 

انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو قرون وسطیٰ دی سربیا دی تاریخ کوں صرف سیاسی واقعات دی روشنی وچ نئیں ݙیکھݨا چاہیدا ، بھل ایں ڳالھ کوں وی سمجھݨا چاہیدا ہے جو اتھوں دے لوکاں دی زندگی ، انہاں دی ثقافت اتے انہاں دے معاشرے دے حالات کیویں ہن ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو قرون وسطیٰ دی سربیا دی تاریخ ٻہوں ڳنجھل ہئی اتے ایں ڳالھ کوں سمجھݨ کیتے مختلف ذرائع توں معلومات حاصل کرݨی ضروری ہے ۔
یوتھ ونگ

یوتھ ونگ ہک ذیلی، خود مختار یا آزادانہ طور تے منسلک محاذ/فرنٹ ہوندا ہے جیہڑا کہیں وݙی تنظیم (عموماً کہیں سیاسی جماعت لیکن بعض اوقات کہیں ٻئی قسم دی تنظیم) دے نال منسلک ہوندا ہے۔ ایندا قیام ایں مقصد دے تحت کیتا ویندا ہے کہ او نوجوان اراکین اتے ممکنہ اراکین دی حمایت حاصل کرے، نیز انہاں موضوعات اتے مسائل تے توجہ ݙیوے جیہڑے ایں تنظیم دے نوجواناں وچ زیادہ مقبول اتے متعلقہ ہوندن۔ یوتھ ونگ اکثر نوجوان اراکین اتے حامیاں کیتے ہک مباحثہ فورم وی ہوندا ہے جتھاں او پالیسی اتے نظریے تے بحث کر سڳدن۔

## حوالہ جات

ونکی:سیاستدان
ونکی:سیاسی نظریات
پیری ملر

پیری ملر (1905–1963) امریکی دانشور تے تاریخ دان

پیری ملر امریکہ دے ہک وݙے سوجھواݨ ہن ، جنھاں امریکی فکری تاریخ تے ٻہوں کم کیتا ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے نوآبادیاتی نیو انگلینڈ دی مذہبی اتے فکری زندگی تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے تحقیقی مقالے امریکہ دی ابتدائی فکری تاریخ کوں سمجھݨ وچ ٻہوں مددگار ثابت تھیندے ہن ۔ 

ملر 1905 وچ ڄمے اتے 1963 وچ فوت تھئے ۔ انہاں اپݨی زندگی امریکہ دی فکری تاریخ دی تحقیق کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دی کتاب "نیو انگلینڈ مائنڈ : فرام کالونی ٹو پروونس" (New England Mind : From Colony to Province) امریکہ دی ابتدائی فکری ترقی دا تفصیلی جائزہ پیش کریندی ہے ۔ ایں کتاب وچ انہاں اوں دور دے مذہبی ، سیاسی اتے فلسفیانہ خیالات کوں سامݨے گھن آندا ہے ۔ 

انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو امریکہ دی ابتدائی فکری تاریخ کوں صرف یورپی خیالات دی روشنی وچ نئیں ݙیکھݨا چاہیدا ، بھل ایں ڳالھ کوں وی سمجھݨا چاہیدا ہے جو امریکی حالات اتے تجربات ایں فکری ترقی کوں کیویں متاثر کیتا ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو امریکہ دی ابتدائی فکری تاریخ ٻہوں ڳنجھل ہئی اتے ایں ڳالھ کوں سمجھݨ کیتے مختلف ذرائع توں معلومات حاصل کرݨی ضروری ہے ۔ 

پیری ملر دی تحقیق امریکی فکری تاریخ دے طالب علماں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے تحقیقی مقالے امریکہ دی ابتدائی فکری تاریخ کوں سمجھݨ وچ ٻہوں مددگار ثابت تھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں امریکی فکری تاریخ دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں امریکہ دی فکری تاریخ کوں سمجھݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
پارلیمان کینیڈا

پارلیمان کینیڈا، (انگریزی: Parliament of Canada) کینیڈا دی وفاقی مقننہ ہے جیہڑی ملک دے قوانین بݨیندی ہے اتے حکمرانی دے فرائض سر انجام ݙیندی ہے۔ اے ترائے حصیاں تے مشتمل ہے جئیں وچ ایوانِ عوام (House of Commons)، ایوان بالا اتے بادشاہ شامل ہن۔

## حوالہ جات
روئین متراویلی

روئین متراویلی (ڄمݨ 1939) جارجیا اتے قفقاز دا تاریخ دان

روئین متراویلی جارجیا دے ہک مہاندرے تاریخ دان ، ڄاݨ وند اتے سیاست دان ہن ۔ انہاں جارجیا اتے قفقاز دی تاریخ دے مطالعے وچ ، خاص طور تے قرون وسطیٰ دی تاریخ ، تاریخی ذرائع دے مطالعے اتے تاریخ نویسی دے شعبیاں وچ اہم حصہ پاتے ۔ 

متراویلی 1939 وچ اباستومانی ، جارجیا وچ ڄمے ۔ انہاں 1962 وچ تبلیسی اسٹیٹ یونیورسٹی توں گریجویشن کیتی اتے 1974 وچ تاریخ وچ ڈاکٹریٹ دی ڈگری حاصل کیتی ۔ او 1977 توں اسٹیٹ یونیورسٹی وچ پروفیسر رہے ہن اتے 1991 توں 2004 تئیں یونیورسٹی دے ریکٹر وی رہے ۔ 

متراویلی جارجیا اتے قفقاز دی تاریخ تے ٻہوں ساریاں کتاباں اتے مضامین دے مصنف ہن ۔ او کئی تاریخی رسالیاں اتے انسائیکلوپیڈیا دے ایڈیٹر وی ہن ۔ انہاں دے اہم کماں وچ شامل ہن : 

جارجیا دی تاریخ (2002)

سنہری دور (2005)

بگریشنیس (2007)

ڈڈگوری جدوجہد (2010)

متراویلی دا کم انہاں دی سخت علمی قابلیت اتے بنیادی ذرائع تے توجہ دی وجہ توں سنڄاݨا ویندا ہے ۔ انہاں جارجیا اتے قفقاز دی تاریخ دی سمجھ وچ اہم حصہ پاتے ۔ انہاں دے کم کوں دنیا بھر دے تاریخ دان ٻہوں احترام ݙیندے ہن ۔
لبرل پارٹی (کینیڈا)

لبرل پارٹی (انگریزی: Liberal Party of Canada) کینیڈا دی ہک وفاقی سیاسی جماعت ہے۔

## حوالہ جات
ڈیانا فاکس کارنی

ڈیانا فاکس کارنی (ڄمݨ دی تاریخ: 1965ء) ہک برطانوی ماہر معاشیات اتے موسمیاتی پالیسی دی ماہر ہن جیہڑی کینیڈا دے 24ویں وزیر اعظم مارک کارنی دی ذال ہن۔

## ذاتی زندگی
آکسفورڈ یونیورسٹی وچ تعلیم حاصل کریندے ہوئے، ڈیانا فاکس دی ملاقات مارک کارنی نال تھئی، ݙونہاں نے جولائی 1994ء وچ، ڈاکٹریٹ دا مقالہ مکمل کرݨ دے دوران شادی کر ڳھدی۔

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
جعفر ایکسپریس حملہ 2025ء

11 مارچ 2025ء کوں، بلوچستان لبریشن آرمی (بی ایل اے) دے عسکریت پسنداں نے جعفر ایکسپریس کوں اپݨے قبضے وچ ڳھن ڳھدا۔ اے مسافر ٹرین کوئٹہ توں پشاور ویندی پئی ہئی اتے ایں وچ کم از کم 380 لوک سوار ہن۔ حملہ بلوچستان دے ضلع سبی دے درہ بولان وچ تھیا، جیہڑا پہلے وی بلوچ علیحدگی پسنداں دی سرگرمیاں دا مرکز رہ ڳیا ہئی۔

## حوالہ جات
علوم ثلاثہ

علوم ثلاثہ (انگریزی: Trivium) ست آزاد فنون دا نچلا حصہ ہے اتے ایں وچ قواعد، منطق اتے علم بیان (بلاغت) شامل ہن۔

## حوالہ جات

ونکی:متبادل تعلیم
ونکی:تایخ
ونکی:فلسفہ
سندی مقالہ

سندی مقالہ (انگریزی: Thesis) یا تھیسس ہک تحقیقی مقالہ یا تحقیقاتی کم ہوندا ہے جیہڑا کہیں خاص موضوع تے گہرائی نال تحقیق کرݨ دے بعد پیش کیتا ویندا ہے۔ اے عام طور تے کہیں تعلیمی ادارے وچ ماسٹرز یا پی ایچ ڈی دی ڈگری کیتے لکھیا ویندا ہے۔ ایں وچ کہیں مسئلے یا موضوع تے تفصیل نال تجزیہ، نتائج اتے سفارشات شامل ہوندن۔ تھیسس دا مقصد نویں علم کوں دریافت کرݨ یا موجودہ علم وچ اضافہ کرݨ ہوندا ہے۔

## حوالہ جات

ونکی:اصناف فن
ونکی:الکیات
ونکی:علم بنا
کرسچن سوشل یونین

کرسچن سوشل یونین (انگریزی: Christian Social Union in Bavaria) جرمنی دی ہک کرسچن ڈیموکریٹک اتے قدامت پسند سیاسی جماعت ہے۔ 

## حوالہ جات