گلین سیبورگ

### گلین سیبورگ
گلین تھیوڈور سیبورگ (19 اپریل 1912 – 25 فروری 1999) ہک امریکی کیمیا دان ہا جنھاں دی ݙاہ ٹرانس یورینیم عناصر دی ترکیب ، دریافت اتے تحقیقات وچ شمولیت انھاں کوں 1951 وچ کیمسٹری وچ نوبل انعام دا حصہ دار بݨایا ۔ ایں شعبے وچ انھاں دے کم دی وجہ توں ایکٹینائیڈ تصور دی تیاری اتے عناصر دے متواتر جدول وچ ایکٹینائیڈ سیریز دی ترتیب وی تھئی ۔ 

سیبورگ اپݨے کیریئر دا زیادہ تر حصہ یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے وچ ہک استاد اتے تحقیقی سائنسدان دے طور تے گزاریا ، جتھاں انھاں پروفیسر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ، اتے 1958 اتے 1961 دے درمیان ، یونیورسٹی دے ݙوجھے چانسلر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ انھاں ہیری ایس ۔ ٹرومین توں گھن تے بل کلنٹن تئیں ݙاہ امریکی صدور کوں جوہری پالیسی تے مشورہ ݙتا اتے 1961 توں 1971 تئیں یونائیٹڈ سٹیٹس اٹامک انرجی کمیشن دے چیئرمین ریہے ، جتھاں انھاں تجارتی جوہری توانائی اتے جوہری سائنس دے پرامن استعمال کیتے زور ݙتا ۔ اپݨے گزر گزران دے دوران ، سیبورگ اسلحہ کنٹرول کیتے کم کیتا ۔ او فرانک رپورٹ تے دستخط کرݨ والیاں وچوں ہک ہا اتے اتھاں محدود ٹیسٹ بین ٹریٹی ، نیوکلیئر عدم پھیلاؤ معاہدے اتے جامع ٹیسٹ بین ٹریٹی وچ حصہ ڳھدا ۔ او سائنس دی تعلیم اتے خالص تحقیق کیتے وفاقی فنڈنگ دا ہک معروف وکیل ہا ۔ آئزن ہاور انتظامیہ دے آخر وچ ، او تعلیمی سائنس تے سیبورگ رپورٹ دا بنیادی مصنف ہا ، اتے صدر رونالڈ ریگن دے ایجوکیشن وچ نیشنل کمیشن آن ایکسیلینس دے رکن دے طور تے ، او ایندی 1983 دی رپورٹ "اے نیشن ایٹ رسک" وچ ہک اہم حصہ دار ہا ۔ 

سیبورگ ݙاہ عناصر دا بنیادی یا مشترکہ دریافت کنندہ ہا: پلوٹونیئم ، امریکیم ، کیوریم ، برکیلیم ، کیلیفورنیم ، آئنسٹینیئم ، فرمیم ، مینڈلیویم ، نوبیلیم اتے عنصر 106 ، جیڑھا ، جݙاں او زندہ ہا ، انھاں دے اعزاز وچ سیبورگیئم دا ناں ݙتا ڳیا ۔ انھاں ایں ناں رکھݨ دے بارے وچ ݙسایا ، "ایہ سب توں وݙا اعزاز اے جیڑھا کݙاہیں میکوں ݙتا ڳیا اے—میݙا خیال اے جو نوبل انعام جیتݨ توں وی بہتر ہے ۔ کیمسٹری دے مستقبل دے طالب علم ، متواتر جدول دے بارے وچ سکھدے ہوئے ، ایں ڳالھ تے سوال کرݨ دی وجہ رکھ سڳدے ہن جو عنصر دا ناں میݙے ناں تے کیوں رکھیا ڳیا ہا ، اتے ایندے ذریعے میݙے کم دے بارے وچ مزید سکھ سڳدے ہن ۔ " انھاں ٹرانس یورینیم عناصر دے 100 توں ودھ آئسوٹوپس وی دریافت کیتے اتے پلوٹونیئم دی کیمسٹری وچ اہم شراکت کیتے ڄاݨے ویندن ، اصل وچ مین ہٹن پروجیکٹ دے حصے دے طور تے جتھاں انھاں او اخراج دا عمل تیار کیتا جیڑھا امپلوژن ونکی دے ایٹمی بم کیتے پلوٹونیئم ایندھن کوں الڳ تھلڳ کرݨ کیتے استعمال تھیندا ہا ۔ اپݨے گزر گزران دے شروع وچ ، او نیوکلیئر میڈیسن وچ ہک علمبردار ہا اتے عناصر دے آئسوٹوپس دریافت کیتے جنھاں دی بیماریاں دی تشخیص اتے علاج وچ اہم ایپلی کیشنز ہن ، جنھاں وچ آئوڈین-131 وی شامل ہے ، جیڑھا تھائیرائیڈ دی بیماری دے علاج وچ استعمال تھیندا ہے ۔ ایکٹینائیڈ تصور دی تیاری وچ اپݨے نظریاتی کم دے علاوہ ، جنھاں ایکٹینائیڈ سیریز کوں متواتر جدول وچ لینتھانائیڈ سیریز دے تلے رکھی ، انھاں ٹرانسیکٹینائیڈ اتے سپر ایکٹینائیڈ سیریز وچ سپر ہیوی عناصر دی موجودگی فرض کیتی ۔ 

ایڈون میٹیسن میکمیلن نال 1951 وچ کیمسٹری وچ نوبل انعام سانجھا کرݨ دے بعد ، انھاں کوں تقریباً 50 اعزازی ڈاکٹریٹ اتے ٻئے ٻہوں سارے ایوارڈز اتے اعزازات ملئے ۔ سیبورگ دے ناں تے رکھی ڳئی چیزاں دی فہرست وچ کیمیائی عنصر سیبورگیئم توں گھن تے کشودرگرہ 4856 سیبورگ تئیں شامل ہے ۔ او ہک prolific مصنف ہا ، جنھاں ٻہوں ساری کتاباں اتے 500 جریدے دے مضامین لکھے ، اکثر ٻیاں دے نال تعاون نال ۔ انھاں کوں ہک وار گنیز بک آف ورلڈ ریکارڈز وچ امریکہ وچ ہو از ہو وچ سب توں لمبی اندراج والے شخص دے طور تے درج کیتا ڳیا ۔ 

### ابتدائی زندگی
گلین تھیوڈور سیبورگ 19 اپریل 1912 کوں ایشپیمنگ ، مشی گن وچ ہرمین تھیوڈور (ٹیڈ) اتے سیلما اولیویا ایرکسن سیبورگ دے گھر پیدا تھیا ہا ۔ انھاں دی ہک بھیݨ ، جینیٹ ہئی ، جیڑھی انھاں توں ݙو سال چھوٹی ہئی ۔ انھاں دا خاندان گھر وچ سویڈش ٻولیندا ہا ۔ جݙاں گلین سیبورگ ہک ٻال ہا ، تاں خاندان لاس اینجلس کاؤنٹی ، کیلیفورنیا منتقل تھی ڳیا ، جتھاں ہوم گارڈنز ناں دی ہک ذیلی تقسیم وچ رہائش پزیر تھیا ، جیڑھا بعد وچ لمے گیٹ ، کیلیفورنیا شہر نال ملحق تھی ڳیا ۔ ایں وقت دے بارے وچ انھاں اپݨے پہلے ناں دی ہجے گلین توں گلین وچ تبدیل کر ݙتی ۔ 

سیبورگ 1927 توں گھن تے 1998 وچ سٹروک ہووݨ تئیں روزانہ جریدہ برقرار رکھیا ۔ جوانی وچ ، سیبورگ ہک عقیدت مند کھیݙاں دا پرستار اتے فلم دا شوقین ہا ۔ انھاں دی ماء انھاں کوں بک کیپر بݨݨ دی ترغیب ݙتی کیوں جو انھاں محسوس کیتا جو انھاں دی ادبی دلچسپی غیر عملی ہے ۔ انھاں سائنس وچ اوں ویلھے تئیں دلچسپی نی ڳھدی جݙاں او جونیئر سال وچ ہا جݙاں او ڈوائٹ لوگن ریڈ ، واٹس وچ ڈیوڈ سٹار جارڈن ہائی سکول وچ کیمسٹری اتے فزکس دے استاد توں متاثر تھیا ۔ 

سیبورگ 1929 وچ جارڈن توں اپݨی کلاس وچ سب توں اتے گریجویشن کیتی اتے 1933 وچ یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، لاس اینجلس وچ کیمسٹری وچ بیچلر آف آرٹس (بی اے) دی ڈگری حاصل کیتی ۔ انھاں سکول وچ بطور سٹیوڈور اتے فائر اسٹون وچ لیبارٹری اسسٹنٹ کم کیتا ۔ سیبورگ 1937 وچ یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے وچ "لیڈ نال فاسٹ نیوٹرونز دے تعامل" تے ڈاکٹریٹ تھیسس نال کیمسٹری وچ پی ایچ ڈی حاصل کیتی ، جنھاں وچ انھاں "نیوکلیئر سپیلیشن" دی اصطلاح وضع کیتی ۔ 

سیبورگ پیشہ ور کیمسٹری برادری الفا چی سگما دا رکن ہا ۔ 1930 دے ݙہاکے وچ گریجویٹ طالب علم دے طور تے سیبورگ اپݨے مشیر گلبرٹ نیوٹن لیوس کیتے ویٹ کیمسٹری ریسرچ کیتی ، اتے انھاں نال تیزاب اتے بیس دے نظریے تے ترائے مقالے شائع کیتے ۔ سیبورگ برلن وچ قیصر ولہیم انسٹی ٹیوٹ فار کیمسٹری دے اوٹو ہان دی کتاب اپلائیڈ ریڈیو کیمسٹری دا مطالعہ کیتا ، اتے ایندا تحقیقی سائنسدان دے طور تے انھاں دی ودھدی ہوئی دلچسپیاں تے وݙا اثر پیا ۔ کئی سالاں تئیں ، سیبورگ یو سی برکلے وچ لارنس سائیکلوٹرون استعمال کریندے ہوئے مصنوعی ریڈیو ایکٹیویٹی وچ اہم تحقیق کیتی ۔ او ٻیاں توں ایہ سکھݨ تے خوش ہا جو نیوکلیئر فشن ممکن اے—لیکن افسوس وی ہا ، کیوں جو انھاں دی اپݨی تحقیق انھاں کوں ایہی دریافت کرݨ تے مجبور کر سڳدی ہئی ۔ 

سیبورگ برکلے دے طبیعیات دان رابرٹ اوپن ہائیمر دا وی ہک ماہر گفتگو کنندہ بݨ ڳیا ۔ اوپن ہائیمر دی ساکھ خوفناک ہئی اتے اکثر ہک جونیئر ساتھی دے سوال دا جواب وی ݙیندا ہا ایندی ڳالھ کرݨ توں پہلے ۔ اکثر جواب ݙتا ڳیا سوال پچھوں ڳئے سوال توں زیادہ گہرا ہا ، پر عملی طور تے گھٹ مددگار ہا ۔ سیبورگ اوپن ہائیمر کوں اپݨے سوالات جلدی اتے مختصر طور تے ݙسݨا سکھیا ۔ 

### نیوکلیئر کیمسٹری وچ سنوپرا کم
سیبورگ پوسٹ ڈاکٹریٹ تحقیق کیتے یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے وچ ریہا ۔ انھاں فریڈرک سوڈی دے آئسوٹوپس دی تحقیقات دے کم دی پیروی کیتی اتے عناصر دے 100 توں ودھ آئسوٹوپس دی دریافت وچ حصہ ڳھدا ۔ لارنس دے ہک جدید سائیکلوٹرون کوں استعمال کریندے ہوئے ، جان لیونگ ووڈ ، فریڈ فیئر برادر ، اتے سیبورگ 1937 وچ لوہے دا ہک نواں آئسوٹوپ ، لوہا-59 بݨایا ۔ لوہا-59 انسانی خون وچ ہیموگلوبن دے مطالعہ وچ مفید ہا ۔ 1938 وچ ، لیونگ ووڈ اتے سیبورگ تعاون کیتا (جیویں جو انھاں پنج سال کیتے کیتا) آئوڈین دا ہک اہم آئسوٹوپ ، آئوڈین-131 بݨاوݨ کیتے ، جیڑھا اڄ وی تھائیرائیڈ دی بیماری دے علاج کیتے استعمال تھیندا ہے ۔ (ٻہوں سال بعد ، اینکوں سیبورگ دی ماء دی زندگی کوں طول ݙیوݨ دا سہرا ݙتا ڳیا ۔ ) انھاں اتے ٻئیاں شراکت دی وجہ توں ، سیبورگ کوں نیوکلیئر میڈیسن وچ ہک علمبردار سمجھیا ویندا اے اتے او آئسوٹوپس دے سب توں زیادہ prolific دریافت کنندگان وچوں ہک ہے ۔ 

1939 وچ او برکلے وچ کیمسٹری وچ انسٹرکٹر بݨ ڳیا ، 1941 وچ اسسٹنٹ پروفیسر اتے 1945 وچ پروفیسر دے طور تے ترقی ݙتی ڳئی ۔ یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے دے طبیعیات دان ایڈون میکمیلن ہک ٹیم دی قیادت کیتی جنھاں عنصر 93 دریافت کیتا ، جنھاں دا ناں انھاں 1940 وچ نیپٹونیئم رکھیا ۔ نومبر وچ ، انھاں کوں عارضی طور تے ریڈار ٹیکنالوجی وچ فوری تحقیق وچ مدد کرݨ کیتے برکلے چھوڑݨ تے راضی کیتا ڳیا ۔ چونکہ سیبورگ اتے انھاں دے ساتھیاں نیپٹونیئم کوں الڳ تھلڳ کرݨ کیتے میکمیلن دی آکسیڈیشن-ریڈکشن تکنیک کوں مکمل کر ݙتا ہا ، ایں سانگے انھاں میکمیلن توں تحقیق جاری رکھݨ اتے عنصر 94 دی تلاش کرݨ دی اجازت منگی ۔ میکمیلن تعاون تے رضامندی ݙتی ۔ سیبورگ پہلی وار الفا زوال دی اطلاع ݙتی جیڑھا مشاہدے دے تحت عنصر 93 دے صرف ہک حصے دے متناسب ہا ۔ ایں الفا ذرہ جمع دا پہلا مفروضہ یورینیم ولوں آلودگی ہا ، جیڑھا الفا زوال دے ذرات پیدا کریندا اے؛ الفا زوال دے ذرات دے تجزیے اینکوں رد کر ݙتا ۔ سیبورگ ول ایہ فرض کیتا جو عنصر 93 توں ہک انج الفا پیدا کرݨ والا عنصر بݨدا پیا ہے ۔ 

فروری 1941 وچ ، سیبورگ اتے انھاں دے ساتھیاں یورینیم دی بمباری دے ذریعے پلوٹونیئم-239 پیدا کیتا ۔ انھاں دے تجربات وچ یورینیم کوں ڈیوٹرونز نال بمباری کریندے ہوئے ، انھاں نیپٹونیئم ، عنصر 93 دی تخلیق دا مشاہدہ کیتا ۔ پر ایندے بعد بیٹا زوال تھیا ، ہک نواں عنصر ، پلوٹونیئم بݨایا ، جنھاں وچ 94 پروٹونز ہن ۔ پلوٹونیئم کافی مستحکم ہے ، پر الفا زوال تھیندا ہے ، جنھاں نیپٹونیئم توں آوݨ والے الفا ذرات دی موجودگی کوں سمجھایا ۔ ایں طرحاں ، 28 مارچ 1941 کوں ، سیبورگ ، طبیعیات دان ایمیلیو سیگرے اتے برکلے کیمیا دان جوزف ڈبلیو کینیڈی ایہ ݙیکھاوݨ دے قابل تھئے جو پلوٹونیئم (اس وقت صرف عنصر 94 دے طور تے ڄاݨیا ویندا ہا) فسیبل ہا ، ہک اہم فرق جیڑھا مین ہٹن پروجیکٹ دی تحقیق دی ہدایت وچ کیتے ڳئے فیصلیاں کیتے بہت اہم ہا ۔ 1966 وچ ، برکلے وچ کیمپس تے گلمین ہال دے کمرہ 307 ، جتھاں سیبورگ اپݨا کم کیتا ہا ، کوں امریکی نیشنل ہسٹورک لینڈ مارک قرار ݙتا ڳیا ۔ 

پلوٹونیئم دے علاوہ ، انھاں کوں امریکیم ، کیوریم اتے برکیلیم دے ہک اہم دریافت کنندہ دے طور تے اتے کیلیفورنیم ، آئنسٹینیئم ، فرمیم ، مینڈلیویم ، نوبیلیم اتے سیبورگیئم دے مشترکہ دریافت کنندہ دے طور تے ڄاݨیا ویندا ہے ، پہلا عنصر جنھاں دا ناں ہک زندہ شخص دے ناں تے رکھیا ڳیا ہا ۔ انھاں "پہلے ٹرانس یورینیم عناصر دی کیمسٹری وچ انھاں دیاں دریافتاں کیتے" 1951 وچ ایڈون میکمیلن نال کیمسٹری وچ نوبل انعام سانجھا کیتا ۔ 

### مین ہٹن پروجیکٹ دے دوران سائنسی سانجھ
19 اپریل 1942 کوں ، سیبورگ شکاگو پہنچا اتے یونیورسٹی آف شکاگو وچ مین ہٹن پروجیکٹ دی میٹالرجیکل لیبارٹری وچ کیمسٹری گروپ وچ شامل تھیا ، جتھاں اینریکو فرمی اتے انھاں دا گروپ بعد وچ کنٹرولڈ نیوکلیئر چین ری ایکشن وچ یورینیم-238 کوں پلوٹونیئم-239 وچ تبدیل کریسی ۔ سیبورگ دا کردار ایہ معلوم کرݨ ہا جو پلوٹونیئم دے چھوٹے جئے حصے کوں یورینیم دے وݙے پیمانے توں کداں کڈھݨا ہے ۔ پلوٹونیئم-239 کوں 20 اگست 1942 کوں ٹرانسمیوٹیشن رد عمل استعمال کریندے ہوئے نظر آوݨ والی مقدار وچ الڳ تھلڳ کیتا ڳیا ، اتے 10 ستمبر 1942 کوں سیبورگ دی شکاگو لیبارٹری وچ وزن کیتا ڳیا ۔ او کثیر مرحلے والے کیمیائی عمل دا ذمہ دار ہا جنھاں پلوٹونیئم کوں انج ، مرتکز اتے الڳ تھلڳ کیتا ۔ ایں عمل کوں اوک رج ، ٹینیسی وچ کلنٹن انجینئرنگ ورکس وچ مزید تیار کیتا ڳیا ، اتے ول رچ لینڈ ، واشنگٹن وچ ہینفورڈ انجینئر ورکس وچ مکمل پیمانے تے تیاری وچ داخل تھیا ۔ 

سیبورگ دے ایکٹینائیڈ تصور دی نظریاتی تیاری دی وجہ توں متواتر جدول کوں ایندی موجودہ ترتیب وچ دوبارہ بݨایا ڳیا جنھاں وچ ایکٹینائیڈ سیریز لینتھانائیڈ سیریز دے تلے ݙکھائی ݙیندی ہے ۔ سیبورگ شکاگو وچ ہوندے ہوئے کیمیائی عناصر امریکیم اتے کیوریم تیار کیتے ۔ او ݙونہاں عناصر کیتے پیٹنٹس حاصل کرݨ وچ کامیاب ریہا ۔ کیوریم تے انھاں دا پیٹنٹ تجارتی طور تے کݙاہیں وی قابل عمل ثابت نی تھیا کیوں جو عنصر دی مختصر ہاف لائف ہئی ، پر امریکیم عام طور تے گھریلو سموک ڈیٹیکٹرز وچ استعمال تھیندا اے اتے ایں طرحاں سیبورگ کوں بعد دے سالاں وچ شاہی آمدنی دا ہک چنڳاں ذریعہ فراہم کیتا ۔ پہلے نیوکلیئر ہتھیار دی جانچ توں پہلے ، سیبورگ ٻہوں سارے ٻیاں معروف سائنسداناں دے نال ہک تحریری بیان وچ شامل تھیا جیڑھا فرانک رپورٹ (اوں وقت خفیہ پر بعد وچ شائع تھیا) دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہے جنھاں صدر ٹرومین کوں جاپانیاں ولوں ݙٹھے ڳئے ایٹمی بم دی عوامی نمائش کرݨ کیتے ناکام طور تے مطالبہ کیتا ۔ 

### یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے وچ پروفیسر اتے چانسلر
ݙوجھی عالمی جنگ تے مین ہٹن پروجیکٹ دے مکݨ توں بعد ، سیبورگ علمی زندگی تے یونیورسٹی دی تحقیق وچ واپس آوݨ کیتے بے قرار ہا ، جنگ دے ویلھے دی خفیہ پابندیاں توں آزاد تھی تے ۔ 1946 وچ ، اوں پروفیسر دی حیثیت نال اپݨی ذمہ داریاں وچ ٻیا وادھا کیتا تے لارنس ریڈی ایشن لیبارٹری وچ جوہری کیمسٹری دی تحقیق دی سربراہی کیتی ، جیڑھا یونیورسٹی آف کیلیفورنیا امریکہ دی ایٹمی توانائی کمیشن (AEC) دی طرفوں چلا رہیا ہا ۔ 1947 وچ ، سیبورگ کوں یو ایس جونیئر چیمبر آف کامرس "امریکہ دے ݙاہ بہترین نوجواناں" وچوں ہک قرار ݙتا (رچرڈ نکسن تے ٻئے لوکاں دے نال) ۔ 1948 وچ ، سیبورگ نیشنل اکیڈمی آف سائنسز دا ممبر چݨیا ڳیا ۔ 1954 توں 1961 تئیں اوں ریڈی ایشن لیبارٹری دے ایسوسی ایٹ ڈائریکٹر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ اونکوں صدر ٹرومین AEC دی جنرل ایڈوائزری کمیٹی دے ممبر دے طور تے خدمات انجام ݙیوݨ کیتے مقرر کیتا ، جیڑھا فرض اوں 1960 تئیں برقرار رکھیا ۔ 

سیبورگ 1958 توں 1961 تئیں یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے دے چانسلر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ اوندا دور اوندے پیشرو ، کلارک کیر دے تحت شروع تھیوݨ والے طلباء دی آزادی اظہار تے میک کارتھی دور دیاں پابندیاں دی نرمی دے نال موافق ہا ۔ اکتوبر 1958 وچ ، سیبورگ اعلان کیتا جو یونیورسٹی آزمائشی بنیاد تے سیاسی سرگرمیاں تے اپݨیاں سابقہ پابندیاں کوں نرم کر ݙتا ہے ، تے کیمپس وچ کمیونسٹاں دے تقریر کرݨ تے پابندی چا ݙتی ڳئی ۔ ایں 1964–65 دی فری سپیچ موومنٹ دی راہ ہموار کیتی ۔ 

سیبورگ کیل دیاں کھیڈ ٹیماں دے پر جوش حامی ہا ۔ سان فرانسسکو دے کالم نگار ہرب کین ایہ ڳالھ ݙسݨ دے شوقین ہن جو سیبورگ دا خاندانی ناں "Go Bears" دا ایناگرام ہے ، جیڑھا یو سی برکلے وچ ہک مشہور نعرہ ہے ۔ سیبورگ کوں ایں ڳالھ تے فخر ہا جو کیل بیرز 1959 وچ اوندے چانسلر ہووݨ دے دوران اپݨی پہلی تے واحد نیشنل کالجیئٹ ایتھلیٹک ایسوسی ایشن (NCAA) باسکٹ بال چیمپئن شپ جیتی ۔ فٹ بال ٹیم وی اوں سال کانفرنس دا خطاب جتیا تے روز باؤل وچ کھیلی ۔ اوں کئی سالاں تئیں فیکلٹی ایتھلیٹک کمیٹی وچ خدمات انجام ݙتیاں تے ہک کتاب ، "Roses from the Ashes: Breakup and Rebirth in Pacific Coast Intercollegiate Athletics" (2000) دے شریک مصنف ہن ، جیڑھی پیسیفک کوسٹ کانفرنس بھرتی اسکینڈل تے ہنݨ جیڑھا Pac-12 ہے ، اوندے قیام دے حوالے نال ہئی ، جیندے وچ اوں کالجیئٹ کھیڈاں دی سالمیت تے اعتماد بحال کرݨ وچ کردار ادا کیتا ۔ 

سیبورگ آئزن ہاور انتظامیہ دے دوران صدر دی سائنس ایڈوائزری کمیٹی (PSAC) وچ خدمات انجام ݙتیاں ۔ PSAC نومبر 1960 وچ "سائنسی ترقی ، یونیورسٹیاں ، تے وفاقی حکومت" تے ہک رپورٹ تیار کیتی ، جیڑھا "سیبورگ رپورٹ" دے ناں نال وی سݨیا ویندا ہے ، جیندے وچ سائنس کیتے ودھ وفاقی فنڈنگ دی درخواست کیتی ڳئی ۔ 1959 وچ ، اوں کلارک کیر دے نال مل تے برکلے اسپیس سائنسز لیبارٹری قائم کرݨ وچ مدد کیتی ۔ 

### ایٹمی توانائی کمیشن دا چیئرمین
صدر جان ایف کینیڈی دی طرفوں تقرری تے امریکی سینیٹ دی طرفوں تصدیق دے بعد ، سیبورگ 1961 توں 1971 تئیں ایٹمی توانائی کمیشن (AEC) دا چیئرمین ہا ۔ صدر منتخب کینیڈی دی طرفوں اوندی متوقع تقرری 1960 دے آخر وچ تقریباً منسوخ تھیوݨ والی ہئی جݙاں کینیڈی دی ٹرانزیشن ٹیم دے ممبراں کوں پتہ لڳا جو سیبورگ دا ناں "نکسن دے آئیڈیا مین" دے رکن دے طور تے یو ایس نیوز اینڈ ورلڈ رپورٹ دے ہک مضمون وچ درج ہا ۔ سیبورگ آکھیا جو زندگی بھر دے ڈیموکریٹ ہووݨ دے ناطے اوں ویلھے حیران رہ ڳیا جݙاں مضمون وچ اونکوں سبکدوش نائب صدر رچرڈ نکسن ، ہک ریپبلکن نال جوڑیا ڳیا ، جینکوں سیبورگ ہک عام واقف کار سمجھدا ہا ۔ 

1960 دے ݙہاکے دی موہر وچ ، سیبورگ ایٹمی ہتھیاراں دے ماحولیاتی تے حیاتیاتی اثرات ، خاص طور تے انہاں اثرات دے بارے وچ فکر مند تھی ڳیا جیڑھے انسانی زندگی کوں نمایاں طور تے متاثر کرݨ گے ۔ جواب وچ ، اوں AEC دی ٹیکنیکل اینالیسس برانچ کوں انہاں معاملات دا مزید مطالعہ کرݨ دا حکم ݙتا ۔ انہاں جدید مطالعات کیتے سیبورگ دی فراہمی امریکی حکومت کوں "صاف" ایٹمی ہتھیاراں دی تیاری تے ممکنہ استعمال کوں زیادہ سنجیدگی نال ڳولݨ تے مجبور کیتا ۔ 

AEC دے چیئرمین ہووݨ دے دوران ، سیبورگ لمیٹڈ ٹیسٹ بین ٹریٹی (LTBT) کیتے مذاکراتی ٹیم وچ شرکت کیتی ، جیندے وچ امریکہ ، برطانیہ تے یو ایس ایس آر ایٹمی ہتھیاراں دے تمام زمینی تجرباتی دھماکیاں تے پابندی لاوݨ تے اتفاق کیتا ۔ سیبورگ LTBT دی کامیابی وچ اپݨے تعاون کوں اپݨی سب توں وݙی کامیابی قرار ݙتا ۔ دستخطی تقریب وچ سوویت یونین دے فوٹو گرافی دے بارے وچ سخت قوانین ہووݨ دے باوجود ، سیبورگ ہک چھوٹے جئے کیمرے دی مدد نال سوویت وزیر اعظم نکیتا خروشیف دی اوں ویلھے دی قریبی تصویر گدی جݙاں اوں معاہدے تے دستخط کیتے ۔ 

سیبورگ دے صدر لنڈن جانسن نال قریبی تعلقات ہن تے اوں انتظامیہ کوں نیوکلیئر نان-پروفیلریشن ٹریٹی کوں ڳولݨ کیتے متاثر کیتا ۔ جنوری 1969 وچ نکسن انتظامیہ دے پہلے ہفتے وچ سیبورگ کوں وائٹ ہاؤس سݙیا ڳیا تاں جو صدر رچرڈ نکسن کوں سوویت یونین تے ایٹمی تجربات نال جڑی اوندے پہلے سفارتی بحران تے مشورہ ݙتا ونجے ۔ یہودی سائنسدان زلمان شاپیرو نال سلوک تے اوندا نکسن دے صدارتی مشیر جان ایرلچمین نال جھگڑا تھیا ، جینکوں نکسن انتظامیہ اسرائیل کوں ایٹمی راز لیک کرݨ دا شبہ کیتا ہا ۔ 

سیبورگ AEC وچ اپݨے دور وچ کئی کتاباں تے جریدے دے مضامین شائع کیتے ۔ اوں متواتر جدول تے موجود عناصر توں پرے عناصر دے وجود دی پیش گوئی کیتی ، ٹرانسیکٹنائڈ سیریز تے غیر دریافت شدہ مصنوعی عناصر دی سپر ایکٹینائیڈ سیریز ۔ جݙاں جو انہاں نظریاتی مستقبل دے زیادہ تر عناصر دی نصف زندگی انتریہائی مختصر ہوندی اے تے ایں طرحاں کوئی متوقع عملی ایپلی کیشنز کائنی ، اوں استحکام دے جزیرے وچ کجھ عناصر دے مستحکم سپر ہیوی آئسوٹوپس دے وجود دا وی قیاس کیتا ۔ سیبورگ 1971 تئیں AEC دے چیئرمین دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ 

### کیلیفورنیا واپسی
ایٹمی توانائی کمیشن دے چیئرمین دے طور تے خدمات انجام ݙیوݨ دے بعد ، سیبورگ یو سی برکلے واپس آیا جتھاں اونکوں یونیورسٹی پروفیسر دا عہدہ ݙتا ڳیا ۔ اوں ویلھے ، یو سی برکلے وچ نوبل انعام جتݨ والیاں توں وی گھٹ یونیورسٹی پروفیسر ہن ۔ اوں لارنس ہال آف سائنس دے چیئرمین دے طور تے وی خدمات انجام ݙتیاں جتھاں اوں گریٹ ایکسپلوریشنز ان میتھ اینڈ سائنس (GEMS) [45] کیتے پرنسپل انویسٹی گیٹر بݨیا ، جیکیولین باربر ڈائریکٹر نال کم کریندا ہویا ۔ سیبورگ 1958 توں 1961 تئیں یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے دے چانسلر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ، تے 1972 وچ امریکن ایسوسی ایشن فار دی ایڈوانسمنٹ آف سائنس دے صدر تے 1976 وچ امریکن کیمیکل سوسائٹی دے صدر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ 

1980 وچ ، اوں لارنس برکلے لیبارٹری وچ بسمتھ-209 دے کئی ہزار ایٹموں کوں سونے (197Au) وچ تبدیل کر ݙتا ۔ اوندی تجرباتی تکنیک ، لیب دے بیوالاک پارٹیکل ایکسلریٹر دا استعمال کریندے ہوئے ، کاربن تے نیون نیوکلیائی نال بمباری کر تے بسمتھ ایٹموں توں پروٹون تے نیوٹران کڈھݨ دے قابل ہئی جیڑھے روشنی دی رفتار دے قریب سفر کریندے پئے ہن ۔ سیبورگ دی تکنیک سونے دی معمول دی تیاری کوں ممکن بݨاوݨ کیتے ٻہوں مہانگی پوندی ، پر اوندا کم افسانوی فلاسفرز سٹون دے قریب ہا ۔ چونکہ سونے وچ بسمتھ توں چار کم پروٹون تے (یا تاں قدرتی طور تے پائے ونڄݨ والے بلک آئسوٹوپس کوں ڳھن تے) اٹھ گھٹ نیوٹران ہوندے ہن ، سیبورگ دے طریقے نال سونا پیدا کرݨ کیتے بسمتھ نیوکلیئس توں کل ٻارہاں نیوکلیون کڈھݨے پوندے ۔ 

1981 وچ ، سیبورگ ورلڈ کلچرل کونسل دا بانی رکن بݨیا ۔ 

1983 وچ ، صدر رونالڈ ریگن سیبورگ کوں ایجوکیشن وچ نیشنل کمیشن آن ایکسیلینس وچ خدمات انجام ݙیوݨ کیتے مقرر کیتا ۔ کمیشن ہک رپورٹ "اے نیشن ایٹ رسک: دی امپیریٹو فار ایجوکیشنل ریفارم" تیار کیتی ، جئیں قومی توجہ تعلیم کوں ہک قومی مسئلہ دے طور تے مرکوز کیتا جیڑھا وفاقی حکومت نال متعلق ہا ۔ 2008 وچ ، مارگریٹ سپیلنگز لکھیا جو اے نیشن ایٹ رسک ساݙے تعلیمی نظام کیتے ہک ویک اپ کال ݙتی ۔ ایں سخت حقائق بیان کیتے جیویں جو عملی طور تے ناخواندہ ہائی اسکولراں دی ہک اہم تعداد ، طلباء دی کارکردگی وچ کمی ، تے بین الاقوامی حریف ساݙی گردن تے ساہ گھندے پئے ۔ ایہ ہک وارننگ ، ہک ملامت ، تے جنگ دا سݙا ہا ۔ 

سیبورگ اپݨی زندگی دا زیادہ تر حصہ لافایٹی ، کیلیفورنیا وچ گزاریا ، جتھاں اوں اپݨے آپ کوں انہاں جریدیاں دی ایڈیٹنگ تے شائع کرݨ کیتے وقف کر ݙتا جیڑھے اوندی ابتدائی زندگی تے بعد دے گزر گزران ݙونہاں کوں دستاویزی شکل ݙیندے ہن ۔ اوں سائنسداناں دے ہک گروہ کوں اکٹھا کیتا جنہاں ریاست کیلیفورنیا وچ سائنس دے نصاب تے تنقید کیتی ، جینکوں اوں ٻہوں زیادہ سماجی طور تے مبنی تے سخت سائنس تے کافی توجہ نہ ݙتی ۔ کیلیفورنیا دے گورنر پیٹ ولسن سیبورگ کوں ہک کمیٹی دی سربراہی کرݨ کیتے مقرر کیتا جئیں کیلیفورنیا دے سائنس دے نصاب وچ تبدیلیاں تجویز کیتیاں ، مزدور تنظیماں تے ٻئے لوکاں دے چیخ و پکار دے باوجود ۔ 

### ذاتی زندگی
1942 وچ ، سیبورگ طبیعیات دان ارنسٹ لارنس دی سیکرٹری ، ہیلن گریگز نال شادی کیتی ۔ جنگ دے ویلھے دے دٻاؤ دے تحت ، سیبورگ گریگز نال منگنی دے دوران شکاگو منتقل تھی ڳیا ہا ۔ جݙاں سیبورگ گریگز کوں شکاگو واپس گھن ونڄݨ کیتے آیا ، تاں دوستاں کوں توقع ہئی جو او شکاگو وچ شادی کریسن ۔ پر ، شادی کرݨ کیتے بے قرار ، سیبورگ تے گریگز جذباتی طور تے کالیئنٹ ، نیواڈا دے قصبے وچ ٹرین توں لہہ ڳئے ۔ جݙاں انہاں سٹی ہال پچھیا ، تاں انہاں پایا جو کالیئنٹ وچ کوئی سٹی ہال کائنی—انہاں کوں 25 میل (40 کلومیٹر) اُبھے پاسوں پیوچے ، کاؤنٹی سیٹ تے ونڄݨا پوسی ۔ بغیر گاݙی دے ، ایہ کوئی آسان کم نہ ہا ، پر کالیئنٹ دے نویں ترین ڈپٹی شیریفاں وچوں ہک کیل برکلے کیمسٹری ڈیپارٹمنٹ دا حالیہ گریجویٹ نکتا تے سیبورگ دی ہک مہربانی کرݨ تے ٻہوں خوش ہا ۔ ڈپٹی شیریف شادی دے جوڑے کیتے ڈاک ٹرک وچ پیوچے ونڄݨ تے واپس آوݨ دا انتظام کیتا ۔ سیبورگ دی شادی وچ گواہ ہک کلرک تے ہک جینیٹر ہن ۔ گلین سیبورگ تے ہیلن گریگز سیبورگ دے ست ٻال ہن ، جنہاں وچوں پہلا ، پیٹر گلین سیبورگ ، 1997 وچ فوت تھی ڳیا (اوندی جڑواں پولیٹ بچپن وچ فوت تھی ڳئی ہئی) ۔ ٻئے لین سیبورگ کوب ، ڈیوڈ سیبورگ ، سٹیو سیبورگ ، ایرک سیبورگ ، تے ڈیان سیبورگ ہن ۔ 

سیبورگ ہک شوقین ہائیکر ہا ۔ 1961 وچ AEC دے چیئرمین بݨݨ تے ، اوں جرمن ٹاؤن ، میری لینڈ وچ ہیڈکوارٹر سائٹ تے ہک پگݙنڈی تے روزانہ سیر کرݨ شروع کر ݙتا جیڑھا اوں بݨایا ہا ۔ اوں اکثر ساتھیاں تے ملاقاتیاں کوں اپݨے نال آوݨ دی دعوت ݙتی ، تے پگݙنڈی "گلین سیبورگ ٹریل" دے ناں نال مشہور تھی ڳئی ۔ انہاں تے اوندی ذال ہیلن کوں لافایٹی ، کیلیفورنیا وچ انہاں دے گھر دے قریب ایسٹ بے ایریا وچ 12 میل (19 کلومیٹر) پگݙنڈی بݨاوݨ دا کریڈٹ ݙتا ویندا ہے ۔ ایہ پگݙنڈی ہنݨ امریکن ہائیکنگ ایسوسی ایشن دے کراس کنٹری نیٹ ورک آف ٹریلز دا حصہ بݨ ڳئی ہے ۔ سیبورگ تے اوندی ذال کونٹرا کوسٹا کاؤنٹی توں کیلیفورنیا-نیواڈا سرحد تئیں پگݙنڈی نیٹ ورک تے چہل قدمی کیتی ۔ 

سیبورگ کوں 1972 وچ رائل سویڈش اکیڈمی آف سائنسز دا غیر ملکی رکن تے 1985 وچ لندن دی رائل سوسائٹی دا غیر ملکی رکن (ForMemRS) چݨیا ڳیا ۔ انہاں کوں 1962 وچ واسا آرڈر آف امریکہ سویڈش-امریکن آف دی ایئر دے طور تے اعزاز ݙتا ۔ 1991 وچ ، تنظیم سیبورگ آنرز دی تقریب دے دوران انہاں دے اعزاز وچ "لوکل لاج گلین ٹی سیبورگ نمبر 719" دا ناں ݙتا جتھاں انہاں شرکت کیتی ۔ ایہ لاج انہاں دے ناں تے ہک اسکالرشپ فنڈ برقرار رکھدا ہے ، جیویں جو لاس اینجلس دا غیر متعلقہ سویڈش-امریکن کلب وی ہے ۔ 

سیبورگ اپݨی سویڈش نسل نال قریبی تعلق برقرار رکھیا ۔ او اکثر سویڈن دا دورہ کریندا ہا ، تے اوندا خاندان سویڈش پیمر جینالوجیکل سوسائٹی دا رکن ہا ، جیڑھا پیمر خاندان دے ہر اولاد کیتے ہک خاندانی ایسوسی ایشن ہا ، ہک سویڈش خاندان جیڑھا جرمن نسل دا ہا ، جتھوں سیبورگ اوندی ماء دی طرفوں نازل تھیا ہا ۔ (حالیہ سالاں وچ ، ݙونہاں مرداں دے گزر ونڄݨ دے بعد ، ایہ دریافت تھیا اے جو طبیعیات دان ساتھی ایڈورڈ جے لوگرین وی پیمر خاندان توں نازل ہا) ۔ سیبورگ اپݨی ماء دے آبائی علاقے دی ٻولی وچ سویڈش بادشاہ دی نوبل انعام دی ٹوسٹ دا وی جواب ݙتا ، جینکوں اوں بیان کیتا جو "ایویں ہا جیویں ہک سویڈش انگریزی وچ لمے لہجے نال  کیتا ہووے ۔ "

### موت
24 اگست 1998 کوں ، بوسٹن وچ امریکن کیمیکل سوسائٹی دی ہک میٹنگ وچ شرکت کرݨ دے دوران ، سیبورگ کوں فالج دا دورہ پیا ، جیندے پاروں چھی مہینے بعد 25 فروری 1999 کوں لافایٹی وچ اوندے گھر وچ اوندی موت واقع تھی ڳئی ۔ 

### آدر تے ایوارڈ
سیبورگ دے جیندے جیئں ، انہاں دے بارے وچ آکھیا ویندا اے جو او کئی کتاباں تے 500 سائنسی جریدے دے مضامین دے مصنف یا شریک مصنف ہن ، جنہاں وچوں ٻہوں سارے جوہری سائنس وچ تیزی نال تھیوݨ والیاں دریافتاں تے مختصر رپورٹس ہن جݙاں جو ٻئے مضامین ، خاص طور تے ایکٹینائیڈ تصور ، سائنس دی تاریخ وچ وݙیاں نظریاتی شراکت داریاں دی نمائندگی کریندے ہن ۔ انہاں کول 40 توں ودھ پیٹنٹ ہن—جنہاں وچ او واحد پیٹنٹ وی شامل ہن جیڑھے کݙاہیں کیمیائی عناصر ، امریکیم تے کیوریم کیتے جاری تھئے ہن ، تے انہاں اپݨی زندگی وچ 50 توں ودھ ڈاکٹریٹ تے اعزازی ڈگریاں حاصل کیتیاں ۔ ہک ویلھے ، انہاں دا ناں گنیز بک آف ورلڈ ریکارڈز وچ مارکوئس ہوز ہو ان امریکہ وچ سب توں طویل اندراج دے طور تے درج ہا ۔ فروری 2005 وچ ، انہاں کوں مرݨ پچھوں نیشنل انوینٹرز ہال آف فیم وچ شامل کیتا ڳیا ۔ اپریل 2011 وچ کمیٹی فار سکیپٹیکل انکوائری (CSI) دی ایگزیکٹو کونسل سیبورگ کوں CSI دے پینتھیون آف سکیپٹکس وچ شامل کرݨ کیتے چݨیا ۔ پینتھیون آف سکیپٹکس CSI CSI دے مرحوم فیلوواں دی میراث تے سائنسی شکوک و شبہات دے مقصد کیتے انہاں دے تعاون کوں یاد رکھݨ کیتے بݨایا ہا ۔ اوندے کاغذات لائبریری آف کانگریس وچ ہن ۔ 

سیبورگ کوں 1948 وچ یونائیٹڈ سٹیٹس نیشنل اکیڈمی آف سائنسز ، 1952 وچ امریکن فلاسوفیکل سوسائٹی ، تے 1958 وچ امریکن اکیڈمی آف آرٹس اینڈ سائنسز وچ چݨیا ڳیا ہا ۔ امریکن کیمیکل سوسائٹی-شکاگو سیکشن انہاں کوں 1966 وچ ولارڈ گبز ایوارڈ نال نوازیا ۔ امریکن اکیڈمی آف اچیومنٹ 1972 وچ سیبورگ کوں گولڈن پلیٹ ایوارڈ پیش کیتا ۔ عنصر سیبورگیئم دا ناں البرٹ گیورسو ، ای کینتھ ہولیٹ تے ٻیاں سیبورگ دے ناں تے رکھیا ، جنہاں سیبورگ کوں شریک دریافت کنندہ وی قرار ݙتا ۔ ایہ ناں سیبورگ دے جیندے جی رکھیا ڳیا ہا ، جیڑھا متنازعہ ثابت تھیا ۔ انہاں ٻہوں سارے عناصر دے ناں رکھݨ تے اثر انداز تھیا جو سیبورگیئم دے اعلان دے نال ، سائنس وچ سال دی ڈسکور میگزین دے جائزے وچ ایہ ڳالھ نوٹ کیتی ڳئی جو انہاں کوں کیمیائی عناصر وچ لکھیا ہویا خط مل سڳدا اے: سیبورگیئم ، لورینسیئم (جتھے او لارنس برکلے لیبارٹری کیتے کم کریندے ہن) ، برکیلیئم ، کیلیفورنیئم ، امریکیم ۔ سیبورگیئم پہلا عنصر اے جیڑھا کݙاہیں کہیں زندہ شخص دے ناں تے سرکاری طور تے رکھیا ڳیا ہے ۔ ایں طرحاں نال ناں ݙوجھا عنصر اوگانیسن ہے ، 2016 وچ ، یوری اوگانیسیئن دے ناں تے ۔