جان ہاسبروک وین ویک

### جان ہاسبروک وین ویک
جان ہاسبروک وین ویک (13 مارچ 1899 – 27 اکتوبر 1980) ہک امریکی فزکس دان تے ریاضی دان ہا ۔ اینکوں 1977 وچ ٹھوس شے وچ الیکٹرانک میگنیٹزم دے رویے کوں سمجھݨ وچ ایندے شراکت کیتے فزکس دا نوبل انعام ݙتا ڳیا جیڑھا انہاں فلپ وارن اینڈرسن تے نیول فرانسس موٹ نال سانجھا کیتا ۔ 

### ابتدائی زندگی تے تعلیم
وین ویک ریاضی دان ایڈورڈ بر وین ویک تے ہیسٹر ایل ریمنڈ دے گھر مڈلٹاؤن ، کنیکٹیکٹ وچ پیدا تھیا ، جݙاں ایندا پیو ویسلیئن یونیورسٹی وچ اسسٹنٹ پروفیسر ہا ، تے جتھاں ایندا ݙاݙا ، ماہر فلکیات جان مونرو وین ویک ، وی پروفیسر ہا ۔ او میڈیسن ، وسکونسن وچ وݙا تھیا ، تے 1920 وچ یونیورسٹی آف وسکونسن توں اے بی دی ڈگری حاصل کیتی ، ایندے بعد ایڈون سی کیمبل دی نگرانی وچ 1922 وچ ہارورڈ یونیورسٹی توں پی ایچ ڈی حاصل کیتی ۔ 

### کیریئر تے تحقیق
او 1923 وچ یونیورسٹی آف منی سوٹا وچ بطور اسسٹنٹ پروفیسر شامل تھیا ، ول ہارورڈ وچ آباد تھیوݨ توں پہلے یونیورسٹی آف وسکونسن منتقل تھی ڳیا ۔ انہاں 1936 وچ ویسلیئن یونیورسٹی توں آنریری ڈی ایس سی ، یا ڈی آنورس کازہ ، دی ڈگری وی حاصل کیتی ۔

جے ایچ وین ویک مقناطیسیت ، کرسٹل فیلڈ تھیوری تے لیگنڈ فیلڈ تھیوری (دھاتی کمپلیکس وچ کیمیائی بانڈنگ) دے کوانٹم میکینیکل تھیوری دی بنیاد رکھی ۔ اینکوں جدید مقناطیسیت دا پیو سمجھا ویندا ہے ۔

ݙوجھی عالمی جنگ دے دوران ، جے ایچ وین ویک ایم آئی ٹی ریڈی ایشن لیب وچ ریڈار تے کم کیتا ۔ او ریڈی ایشن لیب وچ ادھ وقت تے ہارورڈ وچ عملے وچ ادھ وقت ہا ۔ انہاں ݙکھایا جو تقریباً 1.25 سینٹی میٹر ویولینتھ تے ماحول وچ پاݨی دے مالیکیولز پریشان کن جذب دا باعث بݨدن گے تے 0.5 سینٹی میٹر ویولینتھ تے آکسیجن مالیکیولز ولوں وی ایں طرحاں دا جذب ہوسی ۔ ایندے نہ صرف فوجی (تے سول) ریڈار سسٹمز کیتے بھل جو بعد وچ ریڈیو فلکیات دی نویں سائنس کیتے وی اہم نتائج نکلݨ والے ہن ۔

وین ویک (کھٻے پاسے) ایمسٹرڈیم ، 1974 وچ رائل نیدرلینڈز اکیڈمی آف آرٹس اینڈ سائنسز وچ ہینڈرک برگٹ گیرہارڈ کازیمیر توں لورینٹز میڈل حاصل کریندے ہوئے ۔

جے ایچ وین ویک مین ہٹن پروجیکٹ وچ شرکت کیتی ۔ جون 1942 وچ جے رابرٹ اوپن ہائیمر یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے وچ نیوکلیئر ہتھیار دے تصور تے امکان کوں تصدیق کرݨ کیتے ہک سمر سٹڈی منعقد کیتی ۔ اٹھ نظریاتی سائنسدان ، جنہاں وچ جے ایچ وین ویک وی شامل ہن ، ایندے وچ شرکت کیتی ۔ جولائی توں ستمبر تئیں ، نظریاتی سٹڈی گروپ ایٹم بم ڈیزائن دے اصولاں دا جائزہ گھدا تے تیار کیتا ۔

جے ایچ وین ویک دے نظریاتی کم دے نتیجے وچ لاس الاموس نیوکلیئر ویپنز لیبارٹری قائم تھئی ۔ انہاں 1943 وچ لاس الاموس ریویو کمیٹی وچ وی خدمات انجام ݙتیاں ۔ کمیٹی ، جیڑھی جنرل لیسلی گرووز قائم کیتی ہئی ، وچ ایم آئی ٹی دے ڈبلیو تے لیوس ، چیئرمین وی شامل ہن؛ جونز اینڈ لیمسن دے ای ایل روز؛ ہارورڈ دے ای بی ولسن؛ تے این ڈی آر سی دے نائب چیئرمین رچرڈ سی ٹولمین ۔ کمیٹی دی اہم شراکت (روز توں شروع تھیوݨ والی) لٹل بوائے ایٹم بم کیتے فائرنگ گن دے سائز وچ کمی ہئی ، ہک تصور جئیں اضافی ڈیزائن وزن کوں ختم کر ݙتا تے ہیروشیما تے ایندے بالآخر جاری ہووݨ کیتے بم دی تیاری کوں تیز کر ݙتا ۔ تاہم ، ایندا استعمال ناگاساکی وچ فیٹ مین بم کیتے نئیں کیتا ڳیا ، جیڑھا نازک ماس تک پہنچݨ کیتے پلوٹونیئم شیل دے امپلوژن تے مبنی ہا ۔

سائنس دے فلسفی تے مؤرخ تھامس کوہن ہارورڈ وچ وین ویک دی نگرانی وچ فزکس وچ پی ایچ ڈی مکمل کیتی ۔

1951 توں ، وین ویک ہارورڈ وچ ریاضی تے قدرتی فلسفہ دا ہولیس پروفیسر ہا ۔ انہاں بیک وقت 1957 تئیں ہارورڈ دے انجینئرنگ تے اپلائیڈ فزکس ڈویژن دی پہلی ڈین شپ وی سنبھالی ۔

1961/62 وچ او یونیورسٹی آف آکسفورڈ وچ جارج ایسٹمین وزیٹنگ پروفیسر ہا تے بالیول کالج وچ پروفیسر شپ حاصل کیتی ۔

1950 وچ او رائل نیدرلینڈز اکیڈمی آف آرٹس اینڈ سائنسز دا غیر ملکی رکن بݨ ڳیا ۔ انہاں کوں 1966 وچ نیشنل میڈل آف سائنس تے 1974 وچ لورینٹز میڈل ݙتا ڳیا ۔ مقناطیسی ٹھوس وچ الیکٹران دے رویے کوں سمجھݨ وچ ایندے شراکت کیتے ، وین ویک کوں فلپ ڈبلیو اینڈرسن تے سر نیول موٹ دے نال 1977 وچ فزکس دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ۔ وین ویک ٹرانسفارمیشنز ، وین ویک پیرامگنیٹزم تے وین ویک فارمولا ایندے ناں تے رکھئے ڳئے ہن ۔

وین ویک 81 سال دی عمر وچ کیمبرج ، میساچوسٹس وچ فوت تھی ڳیا ۔ اینکوں فارسٹ ہل قبرستان وچ دفن کیتا ڳیا ۔ 

### اعزازات تے اعزازات
وین ویک کوں 1934 وچ امریکن اکیڈمی آف آرٹس اینڈ سائنسز ، 1935 وچ یونائیٹڈ سٹیٹس نیشنل اکیڈمی آف سائنسز تے 1939 وچ امریکن فلاسوفیکل سوسائٹی کیتے منتخب کیتا ڳیا ۔ اینکوں 1965 وچ ارونگ لینگموئیر ایوارڈ ، 1966 وچ نیشنل میڈل آف سائنس ݙتا ڳیا تے 1967 وچ رائل سوسائٹی (ForMemRS) دا غیر ملکی رکن منتخب کیتا ڳیا ۔ اینکوں 1971 وچ ایلیٹ کریسن میڈل ، 1974 وچ لورینٹز میڈل تے 1977 وچ فزکس دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ۔ 

### ذاتی زندگی
جے ایچ وین ویک دی ملاقات ابیگل پیئرسن نال تھئی ، جیڑھی یونیورسٹی آف منی سوٹا دی طالبہ ہئی ، ایندی پروفیسر شپ دے دوران ، تے انہاں 10 جون 1927 کوں شادی کیتی ۔ او تے ایندی ذال ابیگل وی اہم فن جمع کرݨ والے ہن ، خاص طور تے جاپانی ووڈ بلاک پرنٹس (بنیادی طور تے یوکیو۔اے) دے میڈیم وچ جیڑھا وین ویک کلیکشن دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہا ۔ اے ایندے پیو ایڈورڈ بر وین ویک توں وراثت وچ ملیا ہا ۔ انہاں اے مجموعہ 1980 دے ݙہاکے وچ میڈیسن ، وسکونسن وچ چازن میوزیم آف آرٹ کوں ݙتا ۔