open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
وارسا بغاوت 1944

## وارسا بغاوت 1944
وارسا بغاوت 1 اگست توں 2 اکتوبر 1944ء تک ݙوجھی عالمی جنگ دے دوران تھئی ۔ ایہ بغاوت پولینڈ دی ہوم آرمی (Armia Krajowa) جرمن قبضے دے خلاف وارسا شہر وچ شروع کیتی ۔ ایں بغاوت دا مقصد جرمن فوج کوں وارسا توں کڈھݨا ہئی ، جݙاں سوویت فوج شہر دے نیڑے پڄ ڳئی ہئی ۔ پولینڈ دے لوکاں دا خیال ہئی کہ سوویت فوج انہاں دی مدد کریسی اتے جرمن قبضے توں آزادی ݙیویسی ۔ 

پولینڈ دی ہوم آرمی وارسا وچ جرمن فوج تے حملے شروع کیتے ۔ ابتدائی طور تے انہاں کوں کجھ کامیابی ملی ، پر جرمن فوج تیزی نال جوابی حملے کیتے ۔ پولینڈ دے باغیاں کول ہتھیاراں اتے رسد دی کمی ہئی ، جݙاں جو جرمن فوج کول بہتر تربیت یافتہ سپاہی اتے جدید ہتھیار ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ، جیندے وچ عام شہریاں کوں وی باری نقصان تھیا ۔ سوویت فوج وارسا دے نیڑے پہنچ تے وی مداخلت نہ کیتی ، جیندے نال پولینڈ دے باغیاں کوں وݙا دھچکا لڳا ۔ 

جرمن فوج وارسا وچ سخت کریک ڈاؤن کیتا ۔ انہاں شہر تے ساندھوڑاندھ بمباری کیتی اتے ہزاراں لوکاں کوں قتل کیتا ۔ پولینڈ دے باغیاں دلیری نال لڑائی کیتی ، پر انہاں کول ہتھیاراں اتے رسد دی کمی دی وجہ توں او زیادہ دیر نہ ٹک سڳے ۔ چھیکڑبازی ، 2 اکتوبر 1944ء کوں پولینڈ دی ہوم آرمی ہتھیار سٹ ݙتے اتے جرمن فوج وارسا تے مکمل قبضہ کر گھدا ۔ 

وارسا بغاوت ݙوجھی عالمی جنگ دا ہک اہم واقعہ ثابت تھئی ۔ ایں بغاوت پولینڈ دے لوکاں دے جرمن قبضے دے خلاف مزاحمت دے عزم کوں ظاہر کیتا ۔ ایں بغاوت سوویت یونین دے پولینڈ دے نال سلوک کوں وی پدھرا کیتا ۔ ایں بغاوت پولینڈ دے لوکاں دے دل وچ آزادی دی خواہش کوں ودھیک ودھا ݙتا اتے پولینڈ دی تاریخ دا ہک اہم حصہ بݨ ڳئی ۔
واشیٹا دریا دی جنگ 1868

## واشیٹا دریا دی جنگ 1868
واشیٹا دریا دی جنگ 27 نومبر 1868ء کوں امریکی انڈین جنگاں دے دوران تھئی ۔ ایہ جنگ امریکی فوج دی سیونتھ کیولری رجمنٹ تے چیئین قبیلے دے درمیان واشیٹا دریا دے کنارے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد چیئین قبیلے کوں ریزرویشن وچ واپس گھنݨا ہئی ، جیڑھے امریکی حکومت دے خلاف مزاحمت کریندے پئے ہن ۔ 

امریکی فوج دی اڳواݨی لیفٹیننٹ کرنل جارج آرمسٹرانگ کسٹر کریندے پئے ہن ۔ انہاں صبح سویرے چیئین قبیلے دے کیمپ تے حملہ کیتا ۔ چیئین قبیلے دے لوک ایں حملے کیتے تیار نہ ہن ۔ انہاں وچ بوڈھے ، عورتاں اتے ٻال وی شامل ہن ۔ امریکی فوج کیمپ تے زوردار حملہ کیتا اتے کئی لوکاں کوں قتل کر ݙتا ۔ 

جنگ وچ چیئین قبیلے کوں باری نقصان تھیا ۔ انہاں دے سردار بلیک کیٹل سمیت کئی لوک ماریئے ڳئے ۔ امریکی فوج کیمپ کوں تباہ کر ݙتا اتے کئی گھوڑے قبضے وچ گھدے ۔ ایں واقعے تے اڄ وی بحث تھیندی ہے کہ ایہ جنگ ہئی یا قتل عام ۔ 

واشیٹا دریا دی جنگ امریکی انڈین جنگاں دا ہک اہم واقعہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ چیئین قبیلے دی مزاحمت کوں کمزور کر ݙتا اتے امریکی حکومت دی ݙاڈھ ورائی کوں ودھایا ۔ ایں واقعے امریکی فوج اتے انڈین قبیلیاں دے درمیان تعلقات کوں ودھیک خراب کر ݙتا اتے انڈین قبیلیاں کوں ریزرویشن وچ رہݨ تے مجبور کر ݙتا ۔ ایں واقعے دی یاد اڄ وی انڈین قبیلیاں دی تاریخ دا ہک اہم حصہ ہے ۔
واٹرلو دی جنگ 1815

## واٹرلو دی جنگ 1815
واٹرلو دی جنگ 18 جون 1815ء کوں ستویں اتحادی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ فرانسیسی فوج تے برطانوی ، ڈچ ، تے پرشین فوجاں دے اتحاد دے درمیان تھئی ۔ ایہ جنگ بیلجیئم دے شہر واٹرلو دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد نپولین دی فوج کوں مکمل طور تے شکست ݙے تے یورپ وچ امن بحال کرنا ہئی ۔ 

فرانسیسی فوج دی اڳواݨی نپولین بونا پارٹ خود کریندے پئے ہن ، جݙاں جو اتحادی فوج دی اڳواݨی ڈیوک آف ویلنگٹن کریندے پئے ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ فرانسیسی فوج زوردار حملے کیتے ، پر اتحادی فوج دلیری نال دفاع کیتا ۔ پرشین فوج دی آمد نال اتحادی فوج دی طاقت ودھ ڳئی اتے فرانسیسی فوج کوں پچھوں تے ہٹݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ 

واٹرلو دی جنگ وچ اتحادی فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ فرانسیسی فوج کوں باری نقصان تھیا اتے نپولین کوں قیدی بݨا گھدا ڳیا ۔ ایں شکست نال نپولین دے اقتدار دا ہمیشاں کیتے خاتمہ تھی ڳیا ۔ ایں فتح نال یورپ وچ کئی سالاں تک امن بحال تھی ڳیا ۔ 

واٹرلو دی جنگ نپولین دیاں جنگاں دی تاریخ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ نپولین دے اقتدار دا خاتمہ کیتا اتے یورپ وچ طاقت دے توازن کوں تبدیل کر ݙتا ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ نپولین دی فوج ناقابل تسخیر نئیں ۔ ایں جنگ دے نتیجے وچ یورپ وچ سیاسی استحکام بحال تھیا اتے نويں دور دا آغاز تھیا ۔
واٹیگنیز دی جنگ 1793

## واٹیگنیز دی جنگ 1793
واٹیگنیز دی جنگ 15-16 اکتوبر 1793ء کوں فرانسیسی انقلابی جنگاں دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ فرانسیسی فوج تے آسٹرین فوج دے درمیان تھئی ۔ ایہ جنگ فرانس دے شمالی علاقے واٹیگنیز دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد فرانسیسی فوج دا مابیوگ قلعے دا محاصرہ ختم کراوݨا ہئی ، جیڑھا آسٹرین فوج گھیریا ہویا ہئی ۔ 

فرانسیسی فوج دی اڳواݨی جنرل جین-بپٹسٹ جورڈن کریندے پئے ہن ، جݙاں جو آسٹرین فوج دی اڳواݨی پرنس آف کوبرگ کریندے پئے ہن ۔ فرانسیسی فوج آسٹرین فوج تے زوردار حملے کیتے ۔ آسٹرین فوج دلیری نال دفاع کیتا ، پر فرانسیسی فوج دی بہتر حکمت عملی اتے توپخانے دے حملیاں دے سامݨے او زیادہ دیر نہ ٹک سڳے ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ، جیندے وچ ہزاراں سپاہی ماریئے ڳئے ۔ 

واٹیگنیز دی جنگ وچ فرانسیسی فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ فرانسیسی فوج آسٹرین فوج کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور کر ݙتا اتے مابیوگ قلعے دا محاصرہ ختم کروا ݙتا ۔ ایں فتح نال فرانسیسی فوج دے حوصلے بلند تھی ڳئے ۔ ایں فتح نال فرانسیسی انقلاب کوں وݙی تقویت ملی ۔ 

واٹیگنیز دی جنگ فرانسیسی انقلابی جنگاں دی تاریخ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں فتح نال فرانسیسی فوج دی ساکھ مضبوط تھی ڳئی اتے آسٹرین فوج کوں وݙا دھچکا لڳا ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ فرانسیسی جمہوری فوج اپݨے دشمناں دا مقابلہ کرݨ دی صلاحیت رکھدی ہے ۔ ایں فتح نال فرانسیسی انقلاب دے نتیجے تے ݙونگھا اثر پیا ۔
واؤ دی جنگ 1942

## واؤ دی جنگ 1942
واؤ دی جنگ 29 جنوری توں 4 فروری 1942ء تک ݙوجھی عالمی جنگ دے دوران نیو گنی وچ لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ آسٹریلوی فوج تے جاپانی فوج دے درمیان تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد جاپانی فوج دی واؤ ہوائی پٹی تے قبضہ کرنا ہئی ، جیڑھا نیو گنی وچ اتحادی فوجاں کیتے اہم سپلائی دا رستہ ہئی ۔ 

جاپانی فوج واؤ تے حملے کیتے ، پر آسٹریلوی فوج دلیری نال دفاع کیتا ۔ آسٹریلوی فوج پہاڑی علاقے وچ مضبوط دفاعی پوزیشناں بݨا گھدیاں ہن اتے جاپانی فوج دے حملیاں کوں روکیا ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ، جیندے وچ گھنے جنگلات اتے پہاڑی علاقے وچ گوریلا جنگ وی شامل ہئی ۔ آسٹریلوی فوج ہوائی مدد نال جاپانی فوج تے زوردار حملے کیتے ۔ 

واؤ دی جنگ وچ آسٹریلوی فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ جاپانی فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ آسٹریلوی فوج واؤ ہوائی پٹی تے قبضہ برقرار رکھیا ۔ ایں فتح نال جاپانی فوج دی نیو گنی وچ وِکھ ودھائی رک ڳئی ۔ 

واؤ دی جنگ ݙوجھی عالمی جنگ دے دوران نیو گنی دی فوجی چڑھی دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ جاپانی فوج دی شکست کوں یقینی بݨایا اتے اتحادی فوجاں دی پوزیشن کوں تکڑا کیتا ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ آسٹریلوی فوج جاپانی فوج دا مقابلہ کرݨ دی صلاحیت رکھدی ہے ۔ ایں فتح نال نیو گنی وچ جاپانی قبضے دا خاتمہ تھی ڳیا اتے اتحادی فوجاں دا اثر و رسوخ ودھ ڳیا ۔
واور دی جنگ 1815

## واور دی جنگ 1815
واور دی جنگ 18-19 جون 1815ء کوں ستویں اتحادی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ پرشین فوج تے فرانسیسی فوج دے درمیان بیلجیئم دے شہر واور دے نیڑے تھئی ۔ ایہ واٹرلو دی جنگ دی وݙی جنگ دے نال نال تھئی ، جیندے وچ نپولین دی فوج اتحادی فوجاں دے خلاف لڑدی پئی ہئی ۔ ایں جنگ دا مقصد پرشین فوج دا فرانسیسی فوج کوں روکے رکھݨا ہئی ، تاں جو او واٹرلو دی جنگ وچ نپولین دی مدد نہ کر سڳن ۔ 

پرشین فوج دی اڳواݨی جنرل جوہان وون تھیلیمان کریندے پئے ہن ، جݙاں جو فرانسیسی فوج دی اڳواݨی مارشل ایمانوئل ڈی گروچی کریندے پئے ہن ۔ ڈی گروچی کوں نپولین حکم ݙتا ہئی کہ او پرشین فوج کوں روکے رکھئے تاں جو او واٹرلو نہ پہنچ سڳے ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ پرشین فوج تعداد وچ گھٹ ہووݨ دے باوجود دلیری نال لڑی اتے فرانسیسی فوج کوں روکے رکھیا ۔ 

واور دی جنگ وچ کوئی فیصلہ کن فتح حاصل نہ تھئی ۔ پرشین فوج فرانسیسی فوج کوں واٹرلو پڄݨ توں روک ݙتا ، جیڑھا اتحادی فوجاں کیتے اہم ثابت تھیا ۔ فرانسیسی فوج وی پرشین فوج کوں مکمل طور تے شکست نہ ݙے سڳی ۔ پرشین فوج دی واٹرلو نہ پڄݨ دی وجہ توں نپولین دی فوج کمزور تھی ڳئی اتے او واٹرلو دی جنگ ہار ڳیا ۔ 

واور دی جنگ واٹرلو دی جنگ دا ہک اہم حصہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ پرشین فوج دی دلیری اتے فرانسیسی فوج دی ناکامی کوں ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ پرشین فوج اتحادی فوجاں کیتے کتنا اہم کردار ادا کریندی پئی ہئی ۔ ایں جنگ دے نتیجے وچ نپولین دی شکست یقینی تھی ڳئی اتے یورپ وچ امن بحال تھی ڳیا ۔
وارسا دی جنگ 1920

## وارسا دی جنگ 1920
وارسا دی جنگ 1920ء وچ پولش-سوویت جنگ دے دوران لڑی ڳئی ہئی ۔ ایہ جنگ پولینڈ دی فوج تے سوویت روس دی ریڈ آرمی دے درمیان تھئی ۔ ایہ جنگ پولینڈ دے شہر وارسا دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد پولینڈ دی آزادی کوں بچاوݨا ہئی ، جیڑھی سوویت روس دے حملے دی وجہ توں خطرے وچ پئے ڳئی ہئی ۔ 

سوویت فوج دی اڳواݨی میخائل توخاچفسکی کریندے پئے ہن ، جݙاں جو پولش فوج دی اڳواݨی جوزف پلسدْسکی کریندے پئے ہن ۔ سوویت فوج تعداد وچ پولش فوج توں ودھ ہئی اتے انہاں کول بہتر ہتھیار وی ہن ۔ پولش فوج دلیری نال مقابلہ کیتا ، پر سوویت فوج دی وِکھ ودھائی کوں روکݨ وچ انہاں کوں سخت مشکلاں دا سامݨا کرنا پیا ۔ 

وارسا دی جنگ وچ پولش فوج کوں معجزاتی فتح حاصل تھئی ۔ پولش فوج سوویت فوج تے جوابی حملے کیتے اتے انہاں کوں حیران کر ݙتا ۔ سوویت فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال پولینڈ دی آزادی بچ ڳئی ۔ ایں فتح کوں "وستولا دا معجزہ" وی آکھیا ویندے ۔ 

وارسا دی جنگ پولش-سوویت جنگ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ یورپ وچ سوویت روس دے پھیلاؤ کوں روک ݙتا اتے پولینڈ دی آزادی کوں یقینی بݨایا ۔ ایں جنگ پولینڈ دی قوم پرستی کوں تکڑا کیتا اتے جوزف پلسدْسکی کوں پولینڈ وچ ہیرو بݨا ݙتا ۔ ایں جنگ دی یاد اڄ وی پولش تاریخ دا ہک اہم حصہ ہے ۔
وارسا دا محاصرہ 1939

## وارسا دا محاصرہ 1939
وارسا دا محاصرہ ݙوجھی عالمی جنگ دے دوران ستمبر 1939ء وچ تھیا ۔ ایہ محاصرہ جرمن فوج پولینڈ دے راڄ ڳڑھ وارسا تے کیتا ۔ جرمن فوج پولینڈ تے حملے دے بعد تیزی نال وِکھ ودھائی کیتی اتے وارسا شہر دا محاصرہ کر گھدا ۔ ایں محاصرے دا مقصد جرمن فوج دا وارسا تے قبضہ کرنا اتے پولینڈ دی مزاحمت کوں کچلݨا ہئی ۔ 

وارسا دے لوکاں اتے پولش فوج دلیری نال شہر دا دفاع کیتا ۔ جرمن فوج شہر تے ساندھوڑاندھ بمباری کیتی ، جیندے نال شہر کوں باری نقصان تھیا ۔ عام شہریاں کوں وی باری جانی نقصان تھیا ۔ وارسا دے لوکاں سخت حالات وچ وی ہمت نہ ہاری اتے جرمن فوج دا مقابلہ کریندے رہے ۔ انہاں عارضی رکاوٹاں بݨائیاں اتے گوریلا جنگی حکمت عملی استعمال کیتی ۔ 

محاصرہ کئی ہفتیاں تک جاری ریہا ۔ جرمن فوج شہر تے ساندھوڑاندھ حملے کیتے ، پر وارسا دے لوکاں سخت مزاحمت کیتی ۔ چھیکڑبازی ، 27 ستمبر 1939ء کوں پولش فوج ہتھیار سٹ ݙتے اتے جرمن فوج وارسا تے قبضہ کر گھدا ۔ ایں محاصرے دے بعد جرمن فوج وارسا وچ سخت کریک ڈاؤن کیتا اتے ہزاراں لوکاں کوں گرفتار کیتا ڳیا ۔ 

وارسا دا محاصرہ ݙوجھی عالمی جنگ دا ہک اہم واقعہ ثابت تھیا ۔ ایں محاصرے پولینڈ دے لوکاں دی دلیری اتے جرمن فوج دے ظلم کوں ظاہر کیتا ۔ ایں محاصرے ثابت کیتا کہ پولینڈ دے لوک آزادی کیتے ہر قربانی ݙیوݨ کیتے تیار ہن ۔ ایں محاصرے دی یاد اڄ وی پولش تاریخ دا ہک اہم حصہ ہے ۔
وائنا ڈاگا دی جنگ 1543

## وائنا ڈاگا دی جنگ 1543
وائنا ڈاگا دی جنگ 21 فروری 1543ء کوں حبشی-عدال جنگ اتے عثمانی-پرتگالی تنازعیاں دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ حبشی بادشاہی (موجودہ ایتھوپیا) دی فوج اتے عدال بادشاہی دی فوج دے درمیان تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد حبشی بادشاہی دا عدال بادشاہی دے حملیاں کوں روکݨا ہئی ، جیڑھے سلطنت عثمانیہ دی مدد نال حبشی بادشاہی تے قبضہ کرݨ دی کوشش کریندے پئے ہن ۔ 

حبشی بادشاہی دی فوج دی اڳواݨی شہنشاہ گیلادیوس کریندے پئے ہن ، جݙاں جو عدال بادشاہی دی فوج دی اڳواݨی امام احمد بن ابراہیم الغازی کریندے پئے ہن ۔ حبشی فوج کوں پرتگالی فوج دی مدد حاصل ہئی ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ حبشی اتے پرتگالی فوجاں عدال فوج تے زوردار حملے کیتے ۔ عدال فوج دلیری نال مقابلہ کیتا ، پر حبشی اتے پرتگالی فوجاں دی بہتر حکمت عملی اتے توپخانے دے حملیاں دے سامݨے او زیادہ دیر نہ ٹک سڳے ۔ 

وائنا ڈاگا دی جنگ وچ حبشی اتے پرتگالی فوجاں کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ امام احمد بن ابراہیم الغازی ایں جنگ وچ ماریئے ڳئے ۔ ایں شکست نال عدال بادشاہی کوں وݙا دھچکا لڳا ۔ ایں فتح نال حبشی بادشاہی دے حوصلے بلند تھی ڳئے ۔ ایں فتح نال حبشی بادشاہی دا عدال بادشاہی دے حملیاں توں تحفظ تھی ڳیا ۔ 

وائنا ڈاگا دی جنگ حبشی-عدال جنگ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ عدال بادشاہی دی طاقت کوں کمزور کر ݙتا اتے حبشی بادشاہی دی آزادی کوں یقینی بݨایا ۔ ایں جنگ عثمانی-پرتگالی تنازعیاں دے نتیجے تے وی اثر پایا ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ حبشی اتے پرتگالی فوجاں عدال فوج دا مقابلہ کرݨ دی صلاحیت رکھدیاں ہن ۔ ایں فتح نال حبشی بادشاہی دا اثر و رسوخ ودھ ڳیا اتے علاقے وچ امن بحال تھی ڳیا ۔
وربن دی جنگ 1631

## وربن دی جنگ 1631
وربن دی جنگ 22 جولائی 1631ء کوں تریہہ سالہ جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ سویڈش فوج تے امپیریل فوج (آسٹریا تے اتحادی) دے درمیان تھئی ۔ ایہ جنگ جرمنی دے شہر وربن دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد سویڈش فوج دا امپیریل فوج دی وِکھ ودھائی کوں روکݨا ہئی ، جیڑھی سویڈن دے اتحادی سیکسونی تے حملہ کرݨ دی کوشش کریندی پئی ہئی ۔ 

سویڈش فوج دی اڳواݨی بادشاہ گستاو دوم اڈولف کریندے پئے ہن ، جݙاں جو امپیریل فوج دی اڳواݨی فیلڈ مارشل جوہان ٹسرکلز وون ٹیلی کریندے پئے ہن ۔ سویڈش فوج تعداد وچ گھٹ ہووݨ دے باوجود بہتر تربیت یافتہ ہئی اتے انہاں کول جدید ہتھیار وی ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ سویڈش فوج امپیریل فوج تے زوردار حملے کیتے اتے انہاں کوں پچھوں تے سور ݙتا ۔ 

وربن دی جنگ وچ سویڈش فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ امپیریل فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال سویڈش فوج دے حوصلے بلند تھی ڳئے ۔ ایں فتح نال سویڈن دا اثر و رسوخ جرمنی وچ ودھ ڳیا ۔ 

وربن دی جنگ تریہہ سالہ جنگ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ سویڈش فوج دی ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے امپیریل فوج دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ سویڈن کوں جرمنی وچ اپݨی پوزیشن مضبوط کرݨ وچ مدد کیتی اتے تریہہ سالہ جنگ دے نتیجے تے اثر پایا ۔ ایں فتح نال سویڈن دی فوجی ساکھ مضبوط تھی ڳئی ۔
ویسٹرپلیٹ دی جنگ 1939

## ویسٹرپلیٹ دی جنگ 1939
ویسٹرپلیٹ دی جنگ 1 ستمبر 1939ء کوں ݙوجھی عالمی جنگ دے آغاز وچ تھئی ۔ ایہ جنگ پولینڈ دے شہر گدانسک (موجودہ گڈانسک) وچ ویسٹرپلیٹ جزیرہ نما تے پولش فوج دی ہک چھوٹی چوکی اتے جرمن بحریہ دے درمیان تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد جرمن فوج دا گدانسک دی بندرگاہ تے قبضہ کرنا ہئی ، جیڑھا پولینڈ تے حملے دا آغاز ہئی ۔ 

پولش فوج دی چوکی وچ صرف 200 دے قریب سپاہی ہن ، جݙاں جو جرمن بحریہ کول جدید جنگی جہاز اتے توپخانہ موجود ہئی ۔ جرمن بحریہ ویسٹرپلیٹ تے زوردار حملے کیتے ، جیندے وچ توپاں دی بمباری اتے ہوائی حملے وی شامل ہن ۔ پولش سپاہیاں دلیری نال دفاع کیتا اتے جرمن فوج دے حملیاں کوں روکیا ۔ انہاں کئی دناں تک جرمن فوج دا مقابلہ کیتا ۔ 

ویسٹرپلیٹ دی جنگ 7 دناں تک جاری رہی ۔ پولش سپاہیاں سخت حالات وچ وی ہمت نہ ہاری اتے جرمن فوج دا مقابلہ کریندے رہے ۔ چھیکڑبازی ، 7 ستمبر 1939ء کوں پولش فوج ہتھیار سٹ ݙتے ، کیوں جو انہاں کول ہتھیار اتے رسد دی کمی تھی ڳئی ہئی ۔ ایں جنگ وچ پولش فوج دے کئی سپاہی ماریئے ڳئے ۔ 

ویسٹرپلیٹ دی جنگ ݙوجھی عالمی جنگ دے آغاز دا ہک اہم واقعہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ پولینڈ دے لوکاں دی دلیری اتے جرمن فوج دے حملے کوں ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ پولینڈ دے لوک جرمن قبضے دے خلاف مزاحمت کرݨ کیتے تیار ہن ۔ ایں جنگ دی یاد اڄ وی پولش تاریخ دا ہک اہم حصہ ہے ۔
ویولنگہوون دی جنگ 1648

## ویولنگہوون دی جنگ 1648
ویولنگہوون دی جنگ 1648ء وچ تریہہ سالہ جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ فرانسیسی فوج تے امپیریل فوج (آسٹریا تے اتحادی) دے درمیان تھئی ۔ ایہ جنگ جرمنی دے شہر ویولنگہوون دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد فرانسیسی فوج دا امپیریل فوج کوں شکست ݙے تے تریہہ سالہ جنگ دے خاتمے کوں یقینی بݨاوݨا ہئی ۔ 

فرانسیسی فوج دی اڳواݨی مارشل ٹورین کریندے پئے ہن ، جݙاں جو امپیریل فوج دی اڳواݨی جنرل ریمنڈو مونٹیکوکولی کریندے پئے ہن ۔ فرانسیسی فوج امپیریل فوج تے زوردار حملے کیتے ۔ امپیریل فوج دلیری نال مقابلہ کیتا ، پر فرانسیسی فوج دی بہتر حکمت عملی اتے توپخانے دے حملیاں دے سامݨے او زیادہ دیر نہ ٹک سڳے ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ، جیندے وچ ہزاراں سپاہی ماریئے ڳئے ۔ 

ویولنگہوون دی جنگ وچ فرانسیسی فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ امپیریل فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال فرانسیسی فوج دے حوصلے بلند تھی ڳئے ۔ ایں فتح نال تریہہ سالہ جنگ دے خاتمے دا دڳ سدھا تھی ڳیا ۔ 

ویولنگہوون دی جنگ تریہہ سالہ جنگ دا چھیکڑی معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ تریہہ سالہ جنگ دے خاتمے کوں یقینی بݨایا اتے یورپ وچ امن بحال کیتا ۔ ایں جنگ فرانس دی فوجی ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے امپیریل فوج دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں فتح نال فرانس دا اثر و رسوخ یورپ وچ ودھ ڳیا اتے تریہہ سالہ جنگ دے نتیجے تے ݙونگھا اثر پیا ۔
وائٹ ماؤنٹین دی جنگ 1620

## وائٹ ماؤنٹین دی جنگ 1620
وائٹ ماؤنٹین دی جنگ 8 نومبر 1620ء کوں تریہہ سالہ جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ بوہیمیا (موجودہ چیک جمہوریہ) وچ پراگ دے نیڑے وائٹ ماؤنٹین دے مقام تے پروٹسٹنٹ بوہیمین فوج تے کیتھولک امپیریل فوج دے درمیان تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد کیتھولک امپیریل فوج دا پروٹسٹنٹ بوہیمین بغاوت کوں کچلݨا ہئی ، جیڑھی تریہہ سالہ جنگ دا آغاز ہئی ۔ 

امپیریل فوج دی اڳواݨی جنرل جوہان ٹسرکلز وون ٹیلی کریندے پئے ہن ، جݙاں جو بوہیمین فوج دی اڳواݨی پرنس کرسچن آف انہالٹ کریندے پئے ہن ۔ امپیریل فوج تعداد وچ بوہیمین فوج توں ودھ ہئی اتے انہاں کول بہتر تربیت یافتہ سپاہی وی ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ امپیریل فوج بوہیمین فوج تے زوردار حملے کیتے اتے انہاں کوں پچھوں تے سور ݙتا ۔ 

وائٹ ماؤنٹین دی جنگ وچ امپیریل فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ بوہیمین فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال امپیریل فوج دے حوصلے بلند تھی ڳئے ۔ ایں فتح نال بوہیمیا تے امپیریل کنٹرول مضبوط تھی ڳیا ۔ 

وائٹ ماؤنٹین دی جنگ تریہہ سالہ جنگ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ پروٹسٹنٹ بوہیمین بغاوت دے خاتمے کوں یقینی بݨایا اتے تریہہ سالہ جنگ دے پہلے مرحلے وچ امپیریل طاقت کوں تکڑا کیتا ۔ ایں جنگ یورپ وچ مذہبی تنازعیاں کوں ودھایا اتے تریہہ سالہ جنگ دے نتیجے تے ݙونگھا اثر پایا ۔ ایں فتح نال کیتھولک لیگ دا اثر و رسوخ ودھ ڳیا ۔
ویزلوخ دی جنگ 1622

## ویزلوخ دی جنگ 1622
ویزلوخ دی جنگ 27 اپریل 1622ء کوں تریہہ سالہ جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ پروٹسٹنٹ فوج (مارگراویٹ آف بادن-ڈورلاخ دی اڳواݨی وچ) تے کیتھولک لیگ دی فوج (کاؤنٹ آف ٹیلی دی اڳواݨی وچ) دے درمیان تھئی ۔ ایہ جنگ جرمنی دے شہر ویزلوخ دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد پروٹسٹنٹ فوج دا کیتھولک لیگ دی وِکھ ودھائی کوں روکݨا ہئی ، جیڑھی پروٹسٹنٹ علاقے وچ داخل تھیوݨ دی کوشش کریندی پئی ہئی ۔ 

پروٹسٹنٹ فوج دی اڳواݨی مارگراویٹ جارج فریڈرک آف بادن-ڈورلاخ کریندے پئے ہن ، جݙاں جو کیتھولک لیگ دی اڳواݨی کاؤنٹ جوہان ٹسرکلز وون ٹیلی کریندے پئے ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ پروٹسٹنٹ فوج دلیری نال مقابلہ کیتا ، پر کیتھولک لیگ دی بہتر تربیت یافتہ فوج اتے توپخانے دے حملیاں دے سامݨے او زیادہ دیر نہ ٹک سڳے ۔ 

ویزلوخ دی جنگ وچ کیتھولک لیگ کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ پروٹسٹنٹ فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال کیتھولک لیگ دے حوصلے بلند تھی ڳئے ۔ ایں فتح نال کیتھولک لیگ دا اثر و رسوخ ودھ ڳیا ۔ 

ویزلوخ دی جنگ تریہہ سالہ جنگ دا ہک ابتدائی معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ کیتھولک لیگ دی ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے پروٹسٹنٹ فوج دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ تریہہ سالہ جنگ دے پہلے مرحلے وچ کیتھولک لیگ دی وِکھ ودھائی کوں آسان بݨایا اتے پروٹسٹنٹ اتحاد کوں کمزور کیتا ۔ ایں فتح نال کیتھولک لیگ دا جرمنی وچ اثر و رسوخ ودھ ڳیا ۔
وائلڈرنیس دی جنگ 1864

## وائلڈرنیس دی جنگ 1864
وائلڈرنیس دی جنگ 5-7 مئی 1864ء کوں امریکی خانہ جنگی دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ یونین فوج (شمالی فوج) تے کنفیڈریٹ فوج (جنوبی فوج) دے درمیان ورجینیا دے گھاٹے جنگلات وچ تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد یونین فوج دا کنفیڈریٹ فوج کوں شکست ݙے تے رچمنڈ تے قبضہ کرنا ہئی ، جیڑھا کنفیڈریٹ ریاستاں دا راڄ ڳڑھ ہئی ۔ 

یونین فوج دی اڳواݨی جنرل یولیسس ایس گرانٹ کریندے پئے ہن ، جݙاں جو کنفیڈریٹ فوج دی اڳواݨی جنرل رابرٹ ای لی کریندے پئے ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ گھاٹے جنگلات دی وجہ توں جنگ وچ توپخانے دا استعمال مشکل ہئی اتے زیادہ تر لڑائی پیدل فوج نال تھئی ۔ جنگل وچ لڳݨ والی اڳ صورتحال کوں ودھیک خراب کر ݙتا اتے کئی پھٹوڑی سپاہی اڳ وچ سڙ ڳئے ۔ 

وائلڈرنیس دی جنگ وچ کوئی فیصلہ کن فتح حاصل نہ تھئی ۔ ݙوہاں پاسوں باری جانی نقصان تھیا ۔ یونین فوج کنفیڈریٹ فوج کوں پچھوں تے سور ݙتا ، پر کنفیڈریٹ فوج مکمل طور تے شکست نہ تھئی ۔ ایں جنگ گرانٹ دے عزم کوں ظاہر کیتا ، جیڑھا لی دی فوج دا پچھا کریندا ریہا ۔ 

وائلڈرنیس دی جنگ امریکی خانہ جنگی دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ خانہ جنگی دی خونی نوعیت کوں ظاہر کیتا اتے ݙوہاں پاسوں سپاہیاں دے حوصلے پست کر ݙتے ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ گرانٹ لی دی فوج دا مقابلہ کرݨ دی صلاحیت رکھدے ۔ ایں جنگ دے بعد ، گرانٹ لی دی فوج دا پیچھا جاری رکھیا اتے بالآخر انہاں کوں ہتھیار سٹݨ تے مجبور کر ݙتا ۔
ورتھ دی جنگ 1793

## ورتھ دی جنگ 1793
ورتھ دی جنگ 22 دسمبر 1793ء کوں فرانسیسی انقلابی جنگاں دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ فرانسیسی فوج تے پرشین فوج دے درمیان فرانس دے شہر ورتھ دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد پرشین فوج دی فرانس وچ وِکھ ودھائی کوں روکݨا ہئی ، جیڑھی فرانسیسی انقلاب دے خلاف لڑدی پئی ہئی ۔ 

فرانسیسی فوج دی اڳواݨی جنرل جین-پاول فرئیر کریندے پئے ہن ، جݙاں جو پرشین فوج دی اڳواݨی ڈیوک آف برنسوک کریندے پئے ہن ۔ پرشین فوج تعداد وچ فرانسیسی فوج توں ودھ ہئی اتے انہاں کول بہتر تربیت یافتہ سپاہی وی ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ پرشین فوج فرانسیسی فوج تے زوردار حملے کیتے اتے انہاں کوں پچھوں تے سور ݙتا ۔ 

ورتھ دی جنگ وچ پرشین فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ فرانسیسی فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال پرشین فوج دے حوصلے بلند تھی ڳئے ۔ ایں فتح نال پرشین فوج دا اثر و رسوخ ودھ ڳیا ۔ 

ورتھ دی جنگ فرانسیسی انقلابی جنگاں دا ہک ابتدائی معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ پرشین فوج دی ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے فرانسیسی فوج دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ فرانسیسی انقلاب دے خلاف پرشین وِکھ ودھائی کوں آسان بݨایا اتے فرانسیسی فوج دے حوصلے پست کیتے ۔ ایں فتح نال پرشین فوج دا فرانس وچ اثر و رسوخ ودھ ڳیا ۔
سپریا پلگاونکر

سپریا پلگاونکر ہک بھارتی فلمی اداکارہ ہن، جنہاں ہندی تے مراٹھی فلماں وچ کم کیتا ہے۔ انہاں کئی مشہور فلماں وچ اداکاری کیتی ہے، جنہاں وچ "نورجہاں"، "آواز"، تے "بیوافا سنم" شامل ہن۔ سپریا پلگاونکر کوں انہاں دی خوبصورتی تے اداکاری کیتے ڄسنڄاتا ویندے۔ انہاں مختلف قسم دے کرداراں کوں ٻہوں چنڳی طرح نبھایا ہے، تے انہاں دی اداکاری وچ گہرائی تے جذبات دی فراوانی ہوندی ہے۔

## ٻیا ݙیکھو

* بھارتی فلمی اداکارا ؤں کی فہرست
* بھارتی سنیما

## حوالہ

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
سوما لتا

سُما لتا ہک بھارتی فلمی اداکارہ ہن، جنہاں تامل، تیلگو، ملیالم تے کنڑ فلماں وچ کم کیتا ہے۔ انہاں 200 توں زائد فلماں وچ اداکاری کیتی ہے۔ سُما لتا کوں انہاں دی ورسٹائل اداکاری کیتے سنڄاتا ویندے۔ انہاں مختلف قسم دے کرداراں کوں ٻہوں چنڳی طرح نبھایا ہے، تے انہاں دی اداکاری وچ گہرائی تے جذبات دی فراوانی ہوندی ہے۔ سُما لتا اپݨی محنت تے لگن نال فلم انڈسٹری وچ ہک نمایاں مقام حاصل کیتا ہے۔ انہاں کئی ایوارڈز وی جیتے ہن۔

## ٻیا ݙیکھو

* بھارتی فلمی اداکارا ؤں کی فہرست
* بھارتی سنیما

## حوالہ

ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
وولگاسٹ دی جنگ 1628

## وولگاسٹ دی جنگ 1628
وولگاسٹ دی جنگ 2 ستمبر 1628ء کوں تریہہ سالہ جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ سویڈش بحری ٻیڑے تے امپیریل بحری ٻیڑے دے درمیان جرمنی دے شہر وولگاسٹ دے نیڑے بالٹک سمندر وچ تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد سویڈش بحری ٻیڑے دا امپیریل بحری ٻیڑے کوں شکست ݙے تے بالٹک سمندر تے کنٹرول حاصل کرݨ ہئی ، جیڑھا سویڈن کیتے اہم سمندری رستہ ہئی ۔ 

سویڈش بحری ٻیڑے دی اڳواݨی ایڈمرل کلاس فلیمنگ کریندے پئے ہن ، جݙاں جو امپیریل بحری ٻیڑے دی اڳواݨی ایڈمرل ایگبرٹ بارتولومیو کریندے پئے ہن ۔ ݙوہاں بحری ٻیڑیاں ہک ݙوجھے تے زوردار حملے کیتے ۔ سویڈش بحری ٻیڑے بہتر حکمت عملی اتے توپخانے دے استعمال نال امپیریل بحری ٻیڑے کوں حیران کر ݙتا ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ، جیندے وچ جہازاں کوں نقصان تھیا ۔ 

وولگاسٹ دی جنگ وچ سویڈش بحری ٻیڑے کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ امپیریل بحری ٻیڑے دے کئی جہاز تباہ تھی ڳئے اتے کئی جہازاں تے قبضہ کر گھدا ڳیا ۔ ایں فتح نال سویڈش بحری ٻیڑے دا بالٹک سمندر تے کنٹرول مضبوط تھی ڳیا ۔ ایں فتح نال سویڈن دا اثر و رسوخ شمالی یورپ وچ ودھ ڳیا ۔ 

وولگاسٹ دی جنگ تریہہ سالہ جنگ دا ہک وݙی بحری بھڑاندثابت تھئی ۔ ایں جنگ سویڈش بحری ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے امپیریل بحری ٻیڑے دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ سویڈن کوں بالٹک سمندر وچ اپݨی پوزیشن مضبوط کرݨ وچ مدد کیتی اتے تریہہ سالہ جنگ دے نتیجے تے اثر پایا ۔ ایں فتح نال سویڈن دی بحری ساکھ مضبوط تھی ڳئی ۔
ورسیسٹر دی جنگ 1651

## ورسیسٹر دی جنگ 1651
ورسیسٹر دی جنگ 3 ستمبر 1651ء کوں انگریزی خانہ جنگی دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ پارلیمانی فوج (نیو ماڈل آرمی) تے رائلسٹ فوج دے درمیان انگلینڈ دے شہر ورسیسٹر دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد پارلیمانی فوج دا رائلسٹ فوج کوں مکمل طور تے شکست ݙے تے انگریزی خانہ جنگی دا خاتمہ کرݨ ہئی ۔ 

پارلیمانی فوج دی اڳواݨی اولیور کرامویل کریندے پئے ہن ، جݙاں جو رائلسٹ فوج دی اڳواݨی چارلس دوم کریندے پئے ہن ۔ پارلیمانی فوج تعداد وچ رائلسٹ فوج توں ودھ ہئی اتے انہاں کول بہتر تربیت یافتہ سپاہی وی ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ پارلیمانی فوج رائلسٹ فوج تے زوردار حملے کیتے اتے انہاں کوں پچھوں تے سور ݙتا ۔ 

ورسیسٹر دی جنگ وچ پارلیمانی فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ رائلسٹ فوج کوں باری نقصان تھیا اتے چارلس دوم کوں فرار تھیوݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال پارلیمانی فوج دے حوصلے بلند تھی ڳئے ۔ ایں فتح نال انگریزی خانہ جنگی دا خاتمہ تھی ڳیا ۔ 

ورسیسٹر دی جنگ انگریزی خانہ جنگی دا چھیکڑی معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ پارلیمانی فوج دی ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے رائلسٹ فوج دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ اولیور کرامویل دی اڳواݨی کوں تکڑا کیتا اتے انگلینڈ وچ کامن ویلتھ دے قیام کوں یقینی بݨایا ۔ ایں فتح نال انگلینڈ وچ سیاسی استحکام بحال تھی ڳیا ۔
وورنگن دی جنگ 1288

## وورنگن دی جنگ 1288
وورنگن دی جنگ 5 جون 1288ء کوں لمبرگ جانشینی دی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ جان اول ، ڈیوک آف برابانٹ اتے انہاں دے اتحادیاں تے رینالڈ اول ، کاؤنٹ آف گیلڈرز اتے انہاں دے اتحادیاں دے درمیان تھئی ۔ ایہ جنگ جرمنی دے شہر وورنگن دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد لمبرگ دی ڈچی تے کنٹرول حاصل کرݨ ہئی ، جیڑھا ݙوہاں دھڑیاں کیتے اہم ہئی ۔ 

جان اول دی فوج وچ برابانٹ ، برگ ، تے کولون دے سپاہی شامل ہن ، جݙاں جو رینالڈ اول دی فوج وچ گیلڈرز ، لکسمبرگ ، تے دیگر علاقے دے سپاہی شامل ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ گھوڑسواراں ، پیدل فوجاں اتے تیر اندازاں جنگ وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ ݙوہاں پاسوں دلیری نال لڑائی تھئی ، پر برابانٹ دی فوج بہتر حکمت عملی نال گیلڈرز دی فوج تے زوردار حملے کیتے ۔ 

وورنگن دی جنگ وچ جان اول دی فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ رینالڈ اول اتے انہاں دے کئی اتحادی ماریئے ڳئے ۔ ایں فتح نال جان اول دا لمبرگ دی ڈچی تے کنٹرول مضبوط تھی ڳیا ۔ ایں فتح نال برابانٹ دی طاقت اتے اثر و رسوخ ودھ ڳیا ۔ 

وورنگن دی جنگ لمبرگ جانشینی دی جنگ دا اہم معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ لمبرگ دی ڈچی تے کنٹرول دے تنازعے کوں حل کیتا اتے برابانٹ دی ݙاڈھ ورائی کوں ودھایا ۔ ایں جنگ علاقے وچ سیاسی توازن کوں تبدیل کر ݙتا اتے برابانٹ کوں ہک اہم طاقت بݨا ݙتا ۔
ووزانگ دی جنگ 234

## ووزانگ دی جنگ 234
ووزانگ دی جنگ 234 عیسوی وچ چین دے تریہہ ریاستاں دے دور وچ شو ہان تے کاو وی ریاستاں دے درمیان لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ شانگشی صوبے دے ووزانگ میدان وچ تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد شو ہان ریاست دا کاو وی ریاست کوں شکست ݙے تے چین تے قبضہ کرݨ ہئی ، جیڑھا ژوگے لیانگ دا چھیکڑی وݙا فوجی منصوبہ ہئی ۔ 

شو ہان ریاست دی فوج دی اڳواݨی ژوگے لیانگ کریندے پئے ہن ، جݙاں جو کاو وی ریاست دی فوج دی اڳواݨی سیما یی کریندے پئے ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ ژوگے لیانگ کئی مہینیاں تک کاو وی فوج دا محاصرہ کیتا ، پر سیما یی دفاعی حکمت عملی اپنائی اتے ژوگے لیانگ دی فوج کوں حملے دا موقع نہ ݙتا ۔ ݙوہاں پاسوں کئی مہینیاں تک تعطل ریہا ۔ 

ژوگے لیانگ دی صحت ایں جنگ دے دوران خراب تھی ڳئی اتے او بالاخر بیمار تھئی تے فوت تھی ڳئے ۔ انہاں دی موت دے بعد شو ہان دی فوج پچھوں تے ہٹ ڳئی ۔ ایں جنگ وچ کوئی فیصلہ کن فتح حاصل نہ تھئی ، پر ژوگے لیانگ دی موت شو ہان ریاست کیتے وݙا دھچکا ثابت تھئی ۔ 

ووزانگ دی جنگ تریہہ ریاستاں دے دور دا چھیکڑی وݙا معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ تریہہ ریاستاں دے درمیان طاقت دے توازن کوں برقرار رکھیا اتے چین دے اتحاد کوں ودھیک ملتوی کر ݙتا ۔ ایں جنگ ژوگے لیانگ دی فوجی صلاحیت اتے سیما یی دی دفاعی حکمت عملی کوں ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ دی یاد اڄ وی چین دی تاریخ دا ہک اہم حصہ ہے ۔
شیانگ یانگ دی جنگ 191

## شیانگ یانگ دی جنگ 191
شیانگ یانگ دی جنگ 191 عیسوی وچ ہان خاندان دے خاتمے دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ لیو بیو اتے سن جیان دے درمیان شیانگ یانگ شہر دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد شیانگ یانگ شہر تے کنٹرول حاصل کرݨ ہئی ، جیڑھا ہان خاندان دے خاتمے دے دوران ہک اہم فوجی اتے سیاسی مرکز ہئی ۔ 

لیو بیو اتے سن جیان ݙوہیں طاقتور جنگجو ہن ، جیڑھے ہان خاندان دے خاتمے دے دوران اپݨی طاقت ودھاوݨ دی کوشش کریندے پئے ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ سن جیان دی فوج لیو بیو دی فوج تے زوردار حملے کیتے اتے انہاں کوں پچھوں تے سور ݙتا ۔ سن جیان شہر تے قبضہ کرݨ دی کوشش کیتی ، پر او لیو بیو دی فوج دی مزاحمت دی وجہ توں کامیاب نہ تھئی سڳیا ۔ 

ایں جنگ وچ کوئی فیصلہ کن فتح حاصل نہ تھئی ، پر سن جیان دی موت ہان خاندان دے خاتمے دے دوران ہک اہم واقعہ ثابت تھئی ۔ سن جیان دی موت دے بعد ، انہاں دے پتر سن سی انہاں دی جاہ گھدی اتے او وی ہان خاندان دے خاتمے دے دوران ہک اہم جنگجو بݨ ڳیا ۔ لیو بیو وی ایں جنگ دے بعد اپݨی طاقت ودھاوݨ وچ کامیاب تھی ڳیا اتے او تریہہ ریاستاں دے دور وچ ہک اہم شخصیت بݨ ڳیا ۔ 

شیانگ یانگ دی جنگ ہان خاندان دے خاتمے دے دوران ہک اہم معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ ݙوہاں جنگجوواں دی طاقت اتے ہان خاندان دی کمزوری کوں ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ تریہہ ریاستاں دے دور دے آغاز کوں وی نشان زد کیتا ، جیڑھا چین دی تاریخ دا ہک اہم دور ہئی ۔
شیانگ یانگ دی جنگ 1268

## شیانگ یانگ دی جنگ 1268
شیانگ یانگ دی جنگ 1268ء توں 1273ء تک یوآن خاندان (منگول) اتے لمے سونگ خاندان دے درمیان لڑی ڳئی ۔ ایہ شیانگ یانگ دی جنگ اتے فانچینگ دے جڑواں شہراں دے ارد گرد تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد یوآن خاندان دا لمے سونگ تے قبضہ کرݨ ہئی ، جیڑھا پورے چین تے منگول کنٹرول کیتے ضروری ہئی ۔ 

یوآن فوج دی اڳواݨی جنرل بائیان کریندے پئے ہن ، جݙاں جو لمے سونگ فوج دی اڳواݨی لیو وینہوان کریندے پئے ہن ۔ یوآن فوج شیانگ یانگ اتے فانچینگ دا محاصرہ کیتا ، جیڑھا کئی سالاں تک جاری ریہا ۔ لمے سونگ فوج دلیری نال دفاع کیتا ، پر انہاں کول رسد دی کمی ہئی اتے انہاں کوں یوآن فوج دے توپخانے دی بمباری دا سامݨا کرݨ پیا ۔ یوآن فوج مسلمان انجینیئراں دی مدد نال جدید توپاں دا استعمال کیتا ، جیندے نال انہاں کوں وݙی برتری حاصل تھئی ۔ 

محاصرہ پنج سالاں توں ودھ جاری ریہا ۔ لمے سونگ فوج سخت حالات وچ وی ہمت نہ ہاری ، پر چھیکڑبازی 1273ء وچ شیانگ یانگ اتے فانچینگ یوآن فوج دے قبضے وچ آ ڳئے ۔ ایں فتح نال یوآن فوج دا لمے سونگ تے قبضہ کرݨ دا دڳ سدھا تھی ڳیا ۔ ایں جنگ دے بعد یوآن فوج تیزی نال لمے سونگ دے باقی علاقے تے قبضہ کر گھدا ۔ 

شیانگ یانگ دی جنگ لمے سونگ خاندان دے زوال دا اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ یوآن فوج دی طاقت اتے لمے سونگ فوج دی کمزوری کوں ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ چین دی تاریخ وچ ہک نویں دور دا آغاز کیتا ، جیندے وچ منگولاں پورے چین تے حکومت کیتی ۔
شینژینگ دی جنگ 1930

## شینژینگ دی جنگ 1930
شینژینگ دی جنگ 1930ء وچ مرکزی میدانی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ چیانگ کائی شیک دی نیشنل ریولوشنری آرمی اتے فینگ یوژیانگ اتے یان شیشان دی متحدہ فوج دے درمیان تھئی ۔ ایہ جنگ ہینان صوبے دے شہر شینژینگ دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد مرکزی میدانی جنگ وچ ݙوہاں دھڑیاں وچوں ہک دا برتری حاصل کرݨ ہئی ، جیڑھی پورے چین تے کنٹرول کیتے لڑی ویندی پئی ہئی ۔ 

چیانگ کائی شیک دی فوج دی اڳواݨی خود چیانگ کائی شیک کریندے پئے ہن ، جݙاں جو فینگ یوژیانگ اتے یان شیشان دی متحدہ فوج دی اڳواݨی انہاں دے جرنیل کریندے پئے ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ چیانگ کائی شیک دی فوج ہوائی طاقت اتے بہتر رسد دا استعمال کیتا ، جݙاں جو متحدہ فوج تعداد وچ برتری حاصل کیتی ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ، جیندے وچ ہزاراں سپاہی ماریئے ڳئے ۔ 

شینژینگ دی جنگ وچ چیانگ کائی شیک دی فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ متحدہ فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال چیانگ کائی شیک دی پوزیشن مرکزی میدانی جنگ وچ مضبوط تھی ڳئی ۔ ایں فتح نال چیانگ کائی شیک دا اثر و رسوخ پورے چین وچ ودھ ڳیا ۔ 

شینژینگ دی جنگ مرکزی میدانی جنگ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ چیانگ کائی شیک دی فوجی ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے فینگ یوژیانگ اتے یان شیشان دی متحدہ فوج دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ چیانگ کائی شیک کوں پورے چین تے کنٹرول حاصل کرݨ دے نیڑے پہنچا ݙتا اتے مرکزی میدانی جنگ دے نتیجے تے ݙونگھا اثر پایا ۔ ایں فتح نال چیانگ کائی شیک دی سیاسی ساکھ مضبوط تھی ڳئی ۔
سلکھشنا پنڈت

سلکشنا پنڈت  ہک بھارتی فلمی اداکارہ ہن۔

سلکشنا پرتاپ نارائن پنڈت دا تعلق موسیقی دے ٹٻڑ نال ہئی۔ ایندے پیو پرتاپ نارائن پنڈت ہک کلاسیکل گلوکار ہن تے مشہور کلاسیکل گلوکار پنڈت جس راج ایندے چاچا ہن۔ سلکشنا پنڈت نے ناؤں  سال دی عمر وچ پہلا ڳاݨا ڳایا ہئی۔ بطور اداکارہ انہاں نے اپݨی پہلی فلم اداکار سنجیو کمار دے نال کیتی ہئی۔ فلم دا ناں ہئی "الجھن"۔ انہاں نے اپݨے وقت دے ٹاپ ہیروز دے نال کم کیتا۔ انہاں کوں فلم "سنکلپ" وچ ہک ڳانے "تو ہی ساگر ہے تو ہی کنارہ" دے کیتے  بیسٹ پلے بیک سنگر دا فلم فیئر ایوارڈ وی ملیا ہئی۔ سلکشنا نے زیادہ تر فلمیں سنجیو کمار دے نال کیتیاں ہن تے اوہ سنجیو نال بے پناہ محبت وی کرݨ لڳی ہئی پر سنجیو کمار ہیما مالنی کوں چاہندے ہن۔ ہیما نے سنجیو دے پروپوزل کوں ٹھکرا کر اداکار دھرمیندر نال شادی کر ڳھدی، جیہڑی وجہ توں سنجیو کمار دا دل ترٹڳیا۔ سلکشنا نے کئی واری سنجیو کوں آکھیا جو چلو اساں شادی کر ڳھندے ہیں پر سنجیو کݙاہیں راضی نہ تھئے تے ایندی وجہ سنجیو کمار نے گلزار کوں ݙسی ہئی جو انہاں دے گھر کوئی وی پنجاہ سال توں زیادہ زندہ نئیں رہندا، ایں واسطے اوہ شادی کر کے کہیں کوں ݙکھ نئیں ݙیوݨ چاہندے ہن۔ تے ایویں ہی تھیا، سنجیو کمار 47 سال دی عمر وچ مر  ڳئے۔ انہاں دی مرݨ توں سلکشنا کوں صدمہ پہنچیا تے اوہ ڈپریشن وچ چلی ڳئی۔ انہاں دی حالت ہر ݙیہاڑے  خراب تھیندی ڳئی۔ سب توں وݙا ݙکھ ایہ ہے جو مشہور سنگیتکار جوڑی جتین للیت جیہڑے  سلکشنا دے بھرا ہن، انہاں نے اپݨی بھیݨ کوں کݙاہیں موقع نئیں ݙتا۔ سلکشنا دے جیجا آدیش شریواستو جیہڑے خود ہک اچھے سنگیتکار ہن، ہک البم کڈھݨ چاہندے ہن پر قسمت دی ستم ظریفی ایہ تھئی جو آدیش دی کم عمری وچ ہی مر ڳئی۔ سلکشنا دے ݙھاوݨ دی وجہ توں انہاں دی ہِپ بون ترٹ ڳئی۔ ہݨ اوہ اپݨی بھیݨ دے گھر رہندی ہن تے اپݨے ڳانے سݨدی ہن۔

## حوالہ
سومترا (اداکارہ)

سومترا ہک بھارتی فلمی اداکارہ ہن، جنہاں تامل، تیلگو، ملیالم تے کنڑ فلماں وچ کم کیتا ہے۔ انہاں کئی فلماں وچ معاون کردار ادا کیتے ہن۔ سومترا کوں انہاں دی ورسٹائل اداکاری کیتے سنڄاتا ویندے۔ انہاں اپݨی اداکاری نال ناظرین دے دلاں وچ ہک خاص جا بݨائی ہے۔ سومترا مختلف کرداریں کوں ٻہوں چنڳی طرح نبھایا ہے، تے انہاں دی اداکاری وچ گہرائی تے جذبات دی فراوانی ہوندی ہے۔

## ٻیا ݙیکھو

* بھارتی فلمی اداکارا ؤں کی فہرست
* بھارتی سنیما

## حوالہ

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
وونڈڈ نی دی جنگ 1890

## وونڈڈ نی دی جنگ 1890
وونڈڈ نی دی جنگ 29 دسمبر 1890ء کوں سیو جنگاں دے دوران تھئی ۔ ایہ واقعہ امریکی فوج دی سیونتھ کیولری رجمنٹ اتے لکوٹا سیو قبیلے دے درمیان ساؤتھ ڈکوٹا دے وونڈڈ نی کریک دے نیڑے تھیا ۔ ایں واقعے دا آغاز اوں وقت تھیا جݙاں امریکی فوج لکوٹا سیو قبیلے دے لوکاں کوں غیر مسلح کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

لکوٹا سیو قبیلے دے لوکاں "گھوسٹ ڈانس" تحریک وچ حصہ گھدا ہئی ، جیڑھی انہاں دی ثقافت اتے روحانیت دا حصہ ہئی ۔ امریکی فوج ایں تحریک کوں بغاوت سمجھیا اتے لکوٹا سیو قبیلے کوں ہتھیار سٹݨ دا حکم ݙتا ۔ جݙاں لکوٹا سیو قبیلے دے لوک ہتھیار سٹݨ دی کوشش کریندے پئے ہن ، تاں ہک گولی چل ڳئی ، جیندے بعد امریکی فوج فائرنگ شروع کر ݙتی ۔ 

امریکی فوج لکوٹا سیو قبیلے دے بے گناہ لوکاں ، جنہاں وچ عورتاں اتے ٻال وی شامل ہن ، تے فائرنگ کیتی ۔ سینکڑاں لکوٹا سیو لوک ماریئے ڳئے ۔ ایں واقعے کوں جنگ دی بجائے قتل عام سمجھیا ویندے ۔ ایں واقعے امریکی حکومت اتے انڈین قبیلیاں دے درمیان تعلقات کوں ودھیک خراب کر ݙتا ۔ 

وونڈڈ نی دی جنگ امریکی انڈین جنگاں دا ہک افسوسناک واقعہ ثابت تھیا ۔ ایں واقعے لکوٹا سیو قبیلے دے لوکاں کوں وݙا دھچکا ݙتا اتے انہاں دی ثقافت اتے روحانیت کوں نقصان پڄایا ۔ ایں واقعے امریکی حکومت دی انڈین قبیلیاں دے نال سلوک تے سوال کھڑے کیتے ۔ ایں واقعے دی یاد اڄ وی انڈین قبیلیاں دی تاریخ دا ہک اہم حصہ ہے ۔
یالو دریا دی جنگ 1894

## یالو دریا دی جنگ 1894
یالو دریا دی جنگ 17 ستمبر 1894ء کوں پہلی سینو-جاپانی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ جاپانی بحریہ اتے چینی بییانگ بحریہ دے درمیان کوریا اتے چین دے درمیان یالو دریا دے نیڑے پیلے سمندر وچ تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد جاپانی بحریہ دا پیلے سمندر تے کنٹرول حاصل کرݨ ہئی ، جیڑھا کوریا وچ جاپانی فوجاں کیتے رسد دی فراہمی کیتے ضروری ہئی ۔ 

جاپانی بحریہ دی اڳواݨی ایڈمرل ایتو سوکیوکی کریندے پئے ہن ، جݙاں جو چینی بییانگ بحریہ دی اڳواݨی ایڈمرل ڈنگ رچانگ کریندے پئے ہن ۔ جاپانی بحریہ کول جدید جنگی جہاز ہن ، جݙاں جو چینی بحریہ دے جہاز پراݨے اتے کمزور ہن ۔ ݙوہاں بحری ٻیڑیاں ہک ݙوجھے تے زوردار حملے کیتے ۔ جاپانی بحریہ توپخانے دے حملیاں نال چینی بحریہ کوں باری نقصان پڄایا ۔ 

یالو دریا دی جنگ وچ جاپانی بحریہ کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ چینی بییانگ بحریہ دے کئی جہاز تباہ تھی ڳئے اتے کئی جہازاں کوں نقصان تھیا ۔ ایں فتح نال جاپانی بحریہ دا پیلے سمندر تے کنٹرول مضبوط تھی ڳیا ۔ ایں فتح نال کوریا وچ جاپانی فوجاں کیتے رسد دی فراہمی اسان تھی ڳئی ۔ 

یالو دریا دی جنگ پہلی سینو-جاپانی جنگ دا ہک وݙی بحری بھڑاندثابت تھئی ۔ ایں جنگ جاپانی بحریہ دی ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے چینی بحریہ دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ جاپان کوں کوریا اتے چین وچ اپݨی پوزیشن مضبوط کرݨ وچ مدد کیتی اتے پہلی سینو-جاپانی جنگ دے نتیجے تے اثر پایا ۔ ایں فتح نال جاپان دا اثر و رسوخ پوادھی ایشیا وچ ودھ ڳیا ۔
یرموک دی جنگ کیمپ 2015

## یرموک دی جنگ کیمپ 2015
یرموک دی جنگ کیمپ 2015ء وچ شامی خانہ جنگی دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ شامی حکومت دی فوج ، مختلف فلسطینی دھڑیاں اتے داعش دے درمیان دمشق دے لمے حصے وچ یرموک کیمپ وچ تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد یرموک کیمپ تے کنٹرول حاصل کرݨ ہئی ، جیڑھا ہزاراں فلسطینیاں اتے عام شہریاں دا گھر ہئی ۔ 

داعش یرموک کیمپ تے حملہ کر تے کیمپ دے وݙے حصے تے قبضہ کر گھدا ۔ شامی حکومت دی فوج اتے فلسطینی دھڑیاں داعش دے خلاف جوابی حملے کیتے ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ عام شہریاں کوں سخت حالات دا سامݨا کرݨ پیا ۔ کیمپ وچ خوراک ، پاݨی اتے طبی سہولیات دی شدید کمی تھی ڳئی ۔ ݙوہاں پاسوں توپخانے اتے فضائی حملیاں دا زوردار استعمال تھیا ۔ 

جنگ کئی مہینیاں تک جاری رہی ۔ کیمپ وچ پھتھے ہوئے لوکاں کوں باری جانی اتے مالی نقصان تھیا ۔ ݙوہاں پاسوں انسانی حقوق دیاں خلاف ورزیاں دے الزامات لڳے ۔ چھیکڑبازی ، شامی حکومت دی فوج اتے انہاں دے اتحادیاں کیمپ دے وݙے حصے تے دوبارہ قبضہ کر گھدا ، پر کیمپ دا وݙا حصہ تباہ تھی ڳیا ۔ 

یرموک دی جنگ کیمپ شامی خانہ جنگی دا ہک افسوسناک واقعہ ثابت تھیا ۔ ایں جنگ عام شہریاں دی حالت زار کوں ظاہر کیتا اتے شامی خانہ جنگی دی خونی نوعیت کوں وی پدھرا کیتا ۔ ایں جنگ خطے وچ انسانی بحران کوں ودھیک ودھا ݙتا اتے بین الاقوامی برادری دی توجہ یرموک کیمپ وچ تھیوݨ والے ظلم تے مبذول کرائی ۔ ایں جنگ دی یاد اڄ وی شامی خانہ جنگی دی تاریخ دا ہک اہم حصہ ہے ۔
یارک دی جنگ 1813

## یارک دی جنگ 1813
یارک دی جنگ 27 اپریل 1813ء کوں 1812 دی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ امریکی فوج اتے برطانوی فوج دے درمیان موجودہ کینیڈا دے شہر ٹورنٹو وچ تھئی ، جیڑھا اوں وقت "یارک" دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہئی ۔ ایں جنگ دا مقصد امریکی فوج دا یارک شہر تے قبضہ کرݨ ہئی ، جیڑھا اپر کینیڈا دا راڄ ڳڑھ ہئی ۔ 

امریکی فوج دی اڳواݨی جنرل میجر جنرل ہنری ڈیئربورن کریندے پئے ہن ، جݙاں جو برطانوی فوج دی اڳواݨی جنرل میجر جنرل راجر ہیل شیف کریندے پئے ہن ۔ امریکی بحری ٻیڑے یارک شہر تے بمباری کیتی اتے امریکی فوج شہر تے زمینی حملہ کیتا ۔ برطانوی فوج دلیری نال دفاع کیتا ، پر امریکی فوج دی تعداد اتے توپخانے دے حملیاں دے سامݨے او زیادہ دیر نہ ٹک سڳے ۔ 

یارک دی جنگ وچ امریکی فوج کوں فتح حاصل تھئی ۔ برطانوی فوج کوں باری نقصان تھیا اتے جنرل شیف وی ایں جنگ وچ ماریئے ڳئے ۔ امریکی فوج یارک شہر تے قبضہ کر گھدا اتے شہر کوں لٹیا ، جیندے وچ پارلیمنٹ دی عمارت وی شامل ہئی ۔ ایں واقعے نال برطانوی حکومت کوں وݙا دھچکا لڳا ۔ 

یارک دی جنگ 1812 دی جنگ دا ہک اہم معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ امریکی فوج دی صلاحیت کوں ظاہر کیتا اتے برطانوی فوج دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ کینیڈا وچ برطانوی اثر و رسوخ کوں کمزور کیتا اتے 1812 دی جنگ دے نتیجے تے اثر پایا ۔ ایں واقعے دی یاد اڄ وی کینیڈا دی تاریخ دا ہک اہم حصہ ہے ۔
یارک دی جنگ 1781

## یارک دی جنگ 1781
یارک دی جنگ ٹاؤن 28 ستمبر توں 19 اکتوبر 1781ء تک امریکی انقلابی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ امریکی براعظمی فوج اتے فرانسیسی فوج دے اتحاد تے برطانوی فوج دے درمیان ورجینیا دے شہر یارک ٹاؤن دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد برطانوی فوج کوں شکست ݙے تے امریکی آزادی حاصل کرݨ ہئی ۔ 

امریکی اتے فرانسیسی فوجاں دی اڳواݨی جنرل جارج واشنگٹن کریندے پئے ہن ، جݙاں جو برطانوی فوج دی اڳواݨی جنرل چارلس کارنوالس کریندے پئے ہن ۔ امریکی اتے فرانسیسی فوجاں یارک ٹاؤن دا محاصرہ کیتا اتے برطانوی فوج کوں گھیر گھدا ۔ فرانسیسی بحری ٻیڑے برطانوی بحری ٻیڑے کوں شکست ݙے تے برطانوی فوج دی رسد دی لائن کٹ ݙتی ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ امریکی اتے فرانسیسی فوجاں برطانوی فوج تے زوردار حملے کیتے اتے انہاں کوں پچھوں تے سور ݙتا ۔ 

یارک دی جنگ ٹاؤن وچ امریکی اتے فرانسیسی فوجاں کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ جنرل کارنوالس اپݨی فوج سمیت ہتھیار سٹ ݙتے ۔ ایں شکست نال برطانوی حکومت کوں وݙا دھچکا لڳا ۔ ایں فتح نال امریکی آزادی دا دڳ سدھا تھی ڳیا ۔ 

یارک دی جنگ ٹاؤن امریکی انقلابی جنگ دا چھیکڑی وݙا معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ امریکی آزادی کوں یقینی بݨایا اتے دنیا وچ ہک نویں قوم دے قیام دا اعلان کیتا ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ امریکی اتے فرانسیسی فوجاں برطانوی فوج دا مقابلہ کرݨ دی صلاحیت رکھدیاں ہن ۔ ایں فتح نال امریکی قوم پرستی کوں مضبوطی ملی اتے دنیا وچ جمہوری نظریات دا پھیلاؤ ودھ ڳیا ۔
یپرس دی پہلی جنگ 1914

## یپرس دی پہلی جنگ 1914
یپرس دی پہلی جنگ 19 اکتوبر توں 22 نومبر 1914ء تک پہلی عالمی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ جرمن فوج اتے اتحادی فوج (برطانوی ، فرانسیسی اتے بیلجیئم) دے درمیان بیلجیئم دے شہر یپریس دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد جرمن فوج دا یپریس تے قبضہ کرݨ ہئی ، جیڑھا اتحادی فوجاں کیتے اہم دفاعی مقام ہئی ۔ جرمن فوج دا خیال ہئی کہ یپریس تے قبضہ کر تے او فرانس دے بندرگاہاں تک رسائی حاصل کر گھنسن ۔ 

ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ جرمن فوج ساندھوڑاندھ حملے کیتے ، جݙاں جو اتحادی فوج دلیری نال دفاع کیتا ۔ ݙوہاں پاسوں خندقاں بݨائیاں ڳئیاں اتے مشین گناں اتے توپخانے دا وݙا استعمال تھیا ۔ ایں جنگ وچ پہلی واری مشین گناں اتے توپخانے دا وݙا پیمانے تے استعمال تھیا ، جیندے نال ہزاراں سپاہی ماریئے ڳئے ۔ ایں جنگ وچ "نہیں گزرنے دیں گے" (They shall not pass) دا مشہور نعرہ وی استعمال تھیا ، جیڑھا اتحادی فوج دے عزم دی علامت بݨ ڳیا ۔ 

یپرس دی پہلی جنگ وچ کوئی فیصلہ کن فتح حاصل نہ تھئی ۔ ݙوہاں پاسوں باری جانی نقصان تھیا اتے کوئی وی پاسہ اپݨے مقاصد حاصل نہ کر سڳیا ۔ ایہ جنگ پہلی عالمی جنگ دی سب توں خونی جنگاں وچوں ہک سمجھی ویندی ہے ۔ ایں جنگ وچ ݙوہاں پاسوں تقریباً 250,000 سپاہی ماریئے ڳئے ۔ 

یپرس دی پہلی جنگ پہلی عالمی جنگ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ جنگ دی خونی نوعیت کوں ظاہر کیتا اتے ݙوہاں پاسوں تھکے ہوئے سپاہیاں دے حوصلے پست کر ݙتے ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ پہلی عالمی جنگ ہک خونی جنگ ہئی ، جیندے وچ کوئی وی پاسہ جلدی فتح حاصل نہ کر سڳدا ہئی ۔ ایں جنگ پہلی عالمی جنگ دے نتیجے تے ݙونگھا اثر پایا ۔
یپریس دی ݙوجھی جنگ 1915

## یپریس دی ݙوجھی جنگ 1915
یپریس دی ݙوجھی جنگ 22 اپریل توں 25 مئی 1915ء تک پہلی عالمی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ جرمن فوج اتے اتحادی فوج (فرانسیسی ، کینیڈین ، برطانوی) دے درمیان بیلجیئم دے شہر یپریس دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد جرمن فوج دا اتحادی فوج دی دفاعی لائناں کوں تروڑ تے یپریس تے قبضہ کرݨ ہئی ۔ ایں جنگ وچ جرمن فوج پہلی واری زہریلی گیس (کلورین گیس) دا استعمال کیتا ۔ 

جرمن فوج 22 اپریل کوں فرانسیسی فوج تے زہریلی گیس دا حملہ کیتا ۔ فرانسیسی سپاہی گیس دے حملے دی وجہ توں پریشان تھی ڳئے اتے انہاں دی دفاعی لائن ٹوٹ ڳئی ۔ جرمن فوج ایں موقعے دا فائدہ چاتا اتے وِکھ ودھائی کیتی ۔ کینیڈین فوج دلیری نال جرمن فوج دا مقابلہ کیتا اتے انہاں دی وِکھ ودھائی کوں روکیا ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ جرمن فوج ساندھوڑاندھ حملے کیتے ، جݙاں جو اتحادی فوج دلیری نال دفاع کیتا ۔ 

یپریس دی ݙوجھی جنگ وچ کوئی فیصلہ کن فتح حاصل نہ تھئی ۔ ݙوہاں پاسوں باری جانی نقصان تھیا ۔ جرمن فوج یپریس تے قبضہ نہ کر سڳی ، جݙاں جو اتحادی فوج جرمن فوج دی وِکھ ودھائی کوں روکیا ۔ ایں جنگ وچ زہریلی گیس دے استعمال جنگ دی خونی نوعیت کوں ودھیک ودھا ݙتا ۔ ایں جنگ وچ ݙوہاں پاسوں تقریباً 100,000 سپاہی ماریئے ڳئے ۔ 

یپریس دی ݙوجھی جنگ پہلی عالمی جنگ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ زہریلی گیس دے استعمال کوں جنگ دا ہک حصہ بݨا ݙتا ، جیندے نال جنگ دی خونی نوعیت ودھیک ودھ ڳئی ۔ ایں جنگ ثابت کیتا کہ پہلی عالمی جنگ ہک خونی جنگ ہئی ، جیندے وچ کوئی وی پاسہ جلدی فتح حاصل نہ کر سڳدا ہئی ۔ ایں جنگ پہلی عالمی جنگ دے نتیجے تے ݙونگھا اثر پایا ۔
یپریس دی تریجھی جنگ 1917

## یپریس دی تریجھی جنگ 1917
یپریس دی تریجھی جنگ ، جینکوں "پاشنڈیل دی جنگ" وی آکھیا ویندے ، 31 جولائی توں 10 نومبر 1917ء تک پہلی عالمی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ جرمن فوج اتے اتحادی فوج (برطانوی ، آسٹریلوی ، کینیڈین ، نیوزی لینڈ) دے درمیان بیلجیئم دے شہر یپریس دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد اتحادی فوج دا جرمن فوج دی دفاعی لائناں کوں تروڑ تے بیلجیئم دے ساحلی بندرگاہاں تے قبضہ کرݨ ہئی ۔ 

اتحادی فوج دی اڳواݨی جنرل ڈگلس ہیگ کریندے پئے ہن ۔ انہاں توپخانے دی شدید بمباری نال جنگ دا آغاز کیتا ، جیندے نال زمین دلدل بݨ ڳئی ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ اتحادی فوج وِکھ ودھائی کیتی ، پر جرمن فوج دلیری نال دفاع کیتا ۔ ساندھوڑاندھ بارشاں دی وجہ توں میدان جنگ دلدل بݨ ڳیا ، جیندے وچ سپاہیاں کیتے چلݨا وی مشکل تھی ڳیا ۔ ایں جنگ وچ خندقاں وچ پاݨی بھر ڳیا اتے سپاہیاں کوں سخت حالات دا سامݨا کرݨ پیا ۔ 

یپریس دی تریجھی جنگ وچ اتحادی فوج کوں محدود کامیابی ملی ۔ او جرمن فوج دی دفاعی لائناں کوں تروڑݨ وچ کامیاب تھی ڳئے ، پر او بیلجیئم دے ساحلی بندرگاہاں تے قبضہ نہ کر سڳے ۔ ݙوہاں پاسوں باری جانی نقصان تھیا ۔ ایں جنگ وچ تقریباً 500,000 سپاہی ماریئے ڳئے ۔ ایں جنگ کوں پہلی عالمی جنگ دی سب توں خونی جنگاں وچوں ہک سمجھیا ویندے ۔ 

یپریس دی تریجھی جنگ پہلی عالمی جنگ دا ہک افسوسناک معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ جنگ دی خونی نوعیت اتے سپاہیاں دی حالت زار کوں ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ جنرل ہیگ دی حکمت عملی تے وی سوال کھڑے کیتے ۔ ایں جنگ دی یاد اڄ وی پہلی عالمی جنگ دی تاریخ دا ہک اہم حصہ ہے ۔
یالو دریا دی جنگ 1904

## یالو دریا دی جنگ 1904
یالو دریا دی جنگ 30 اپریل توں 1 مئی 1904ء تک روس-جاپانی جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ جاپانی فوج تے روسی فوج دے درمیان کوریا اتے منچوریا دے درمیان یالو دریا دے کنارے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد جاپانی فوج دا منچوریا وچ روسی فوج دی وِکھ ودھائی کوں روکݨا ہئی ، جیڑھا روس-جاپانی جنگ دا اہم محاذ ہئی ۔ 

جاپانی فوج دی اڳواݨی جنرل کوروکی تامیو کریندے پئے ہن ، جݙاں جو روسی فوج دی اڳواݨی جنرل میخائل زاسولیچ کریندے پئے ہن ۔ جاپانی فوج تیزی نال وِکھ ودھائی کیتی اتے یالو دریا پار کر گھدا ۔ روسی فوج دفاعی پوزیشناں بݨائیاں ، پر جاپانی فوج دے توپخانے دے حملیاں دے سامݨے او زیادہ دیر نہ ٹک سڳے ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ، جیندے وچ جاپانی فوج بہتر حکمت عملی اتے توپخانے دا استعمال کیتا ۔ 

یالو دریا دی جنگ وچ جاپانی فوج کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ روسی فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال جاپانی فوج دے حوصلے بلند تھی ڳئے ۔ ایں فتح نال جاپانی فوج دا منچوریا وچ داخل تھیوݨ دا دڳ سدھا تھی ڳیا ۔ 

یالو دریا دی جنگ روس-جاپانی جنگ دا پہلا وݙا معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ جاپانی فوج دی ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے روسی فوج دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ جاپان کوں منچوریا وچ اپݨی پوزیشن مضبوط کرݨ وچ مدد کیتی اتے روس-جاپانی جنگ دے نتیجے تے اثر پایا ۔ ایں فتح نال جاپان دا اثر و رسوخ پوادھی ایشیا وچ ودھ ڳیا اتے روس دی ساکھ کمزور تھی ڳئی ۔
یرموک دی جنگ 636

## یرموک دی جنگ 636
یرموک دی جنگ 636 عیسوی وچ بازنطینی بادشاہی تے خلافت راشدہ دے درمیان لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ موجودہ شام تے اردن دی سرحد تے یرموک دریا دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد خلافت راشدہ دا شام تے قبضہ کرݨ ہئی ، جیڑھا بازنطینی بادشاہی دا ہک اہم صوبہ ہئی ۔ 

خلافت راشدہ دی فوج دی اڳواݨی خالد بن ولید کریندے پئے ہن ، جݙاں جو بازنطینی فوج دی اڳواݨی تھیوڈور ٹریتھوریئس کریندے پئے ہن ۔ خلافت راشدہ دی فوج تعداد وچ بازنطینی فوج توں گھٹ ہئی ، پر خالد بن ولید دی بہترین حکمت عملی اتے سپاہیاں دے مضبوط ایمان دی وجہ توں او بازنطینی فوج تے باری پئے ڳئے ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ مسلمان سپاہیاں دلیری نال لڑائی کیتی اتے بازنطینی فوج کوں پچھوں تے سور ݙتا ۔ 

یرموک دی جنگ وچ خلافت راشدہ کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ بازنطینی فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں فتح نال شام تے خلافت راشدہ دا قبضہ مضبوط تھی ڳیا ۔ ایں فتح نال بازنطینی بادشاہی کوں وݙا دھچکا لڳا ۔ 

یرموک دی جنگ خلافت راشدہ دی تاریخ دا ہک اہم موڑ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ خلافت راشدہ دی فوجی ݙاڈھ ورائی کوں ظاہر کیتا اتے بازنطینی بادشاہی دی کمزوری کوں وی ظاہر کیتا ۔ ایں جنگ خلافت راشدہ دے اثر و رسوخ کوں ودھایا اتے بازنطینی بادشاہی دے زوال دا آغاز کیتا ۔ ایں فتح نال اسلام دا پھیلاؤ تیزی نال ودھ ڳیا ۔
زاما دی جنگ 202 ق م

## زاما دی جنگ 202 ق م
زاما دی جنگ 202 قبل مسیح وچ ݙوجھی پیونک جنگ دے دوران لڑی ڳئی ۔ ایہ جنگ رومن جمہوریہ دی فوج اتے کارتھیج دی فوج دے درمیان موجودہ تیونس دے شہر زاما دے نیڑے تھئی ۔ ایں جنگ دا مقصد کارتھیج دی طاقت کوں ختم کرݨ ہئی ، جیڑھی رومن جمہوریہ کیتے وݙا خطرہ ہئی ۔

رومن فوج دی اڳواݨی پبلیئس کورنیلیئس سکیپیو افریقینس کریندے پئے ہن ، جݙاں جو کارتھیج دی فوج دی اڳواݨی ہینی بال کریندے پئے ہن ۔ ݙوہاں پاسوں سخت لڑائی تھئی ۔ رومن فوج کارتھیج دی فوج تے زوردار حملے کیتے اتے انہاں کوں پچھوں تے سور ݙتا ۔ رومن گھوڑسواراں کارتھیج دے ہاتھیوں کوں قابو کر گھدا ، جیندے نال کارتھیج دی فوج دی ݙاڈھ ورائی دا زور ترٹ ڳیا ۔

زاما دی جنگ وچ رومن جمہوریہ کوں فیصلہ کن فتح حاصل تھئی ۔ ہینی بال دی فوج کوں باری نقصان تھیا اتے انہاں کوں پسپائی اختیار کرݨ تے مجبور تھیوݨا پیا ۔ ایں شکست نال کارتھیج دی طاقت ترٹ ڳئی اتے رومن جمہوریہ دا اثر و رسوخ ودھ ڳیا ۔ ہینی بال کوں مجبوراً کارتھیج توں فرار تھیوݨا پیا ۔

زاما دی جنگ ݙوجھی پیونک جنگ دا چھیکڑی معرکہ ثابت تھئی ۔ ایں جنگ کارتھیج دی طاقت کوں ختم کیتا اتے رومن جمہوریہ کوں بحیرہ روم دی سب توں وݙی طاقت بݨا ݙتا ۔ ایں جنگ رومن جمہوریہ دے اثر و رسوخ کوں ودھایا اتے کارتھیج دے زوال دا آغاز کیتا ۔ ایں فتح نال رومن جمہوریہ دا بحیرہ روم تے کنٹرول مضبوط تھی ڳیا ۔