open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
جان ڈیوس

## جان ڈیوس
جان ڈیوس (تقریباً 1550 – 29 دسمبر 1605) انگلینڈ دی ملکہ الزبتھ اول دے سب توں اہم جہاز راںواں وچوں ہک ہا ۔ اوں اُبھے پچادھی راہداری دریافت کرݨ کیتے کئی سفر کیتے تے ڈچ تے انگریزی ݙوہاں سفراں وچ ایسٹ انڈیز کیتے پائلٹ تے کپتان دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ اوں اگست 1592 وچ فاک لینڈ جزائر دریافت کیتے ۔ 

## ابتدائی زندگی تے بحری سفر
جان ڈیوس دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او تقریباً 1550 وچ انگلینڈ وچ پیدا تھیا ہا تے اوں جوانی وچ ہی بحری سفر شروع کر ݙتا ہا ۔ اوں جہاز رانی دی تعلیم حاصل کیتی تے ہک ماہر جہاز راں بݨ ڳیا ۔ 

## اُبھے پچادھی راہداری دی تلاش
ڈیوس اپݨی زندگی دا گھݨا حصہ اُبھے پچادھی راہداری دی تلاش وچ گزاریا ۔ ایہ راہداری یورپ کوں ایشیا نال جوڑن دا ہک مختصر بحری رستہ ہا ، جیڑھا شمالی امریکہ دے شمال توں گزردا ہا ۔ ڈیوس ایں راہداری دی تلاش وچ کئی سفر کیتے ، پر او اینکوں دریافت کرݨ وچ ناکام رہا ۔ پر ، انہاں سفراں دے دوران اوں شمالی امریکہ دے پوادھی ساحل دا سروے کیتا تے اتھوں دے بارے وچ قیمتی معلومات جمع کیتیاں ۔ 

## ایسٹ انڈیز دے سفر
ڈیوس ڈچ تے انگریزی ݙوہاں سفراں وچ ایسٹ انڈیز کیتے پائلٹ تے کپتان دے طور تے وی خدمات انجام ݙتیاں ۔ ایں سفراں دے دوران اوں ایشیا دے مختلف حصیاں دا سفر کیتا تے اتھوں دی تجارت تے ثقافت دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ 

## فاک لینڈ جزائر دی دریافت
1592 وچ ، ڈیوس فاک لینڈ جزائر دریافت کیتے ۔ ایہ جزائر جنوبی بحر اوقیانوس وچ واقع ہن تے اوں وقت تک یورپیاں کیتے نامعلوم ہن ۔ ڈیوس انہاں جزائر دا سروے کیتا تے اتھوں دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ 

## ڈیوس دی میراث
جان ڈیوس ہک عظیم جہاز راں تے کھوڄ کار ہا ۔ اوں اُبھے پچادھی راہداری دی تلاش وچ اہم کردار ادا کیتا تے فاک لینڈ جزائر دریافت کیتے ۔ اوندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔ 

## ڈیوس دا کردار
ڈیوس ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ڈیوس دی موت
جان ڈیوس 29 دسمبر 1605 کوں فوت تھی ڳیا ۔ ایندی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
آئزک ڈیوس

## آئزک ڈیوس
آئزک ڈیوس (تقریباً 1758–1810) ہک ویلش مشیر ہا جینکوں کامیہامیہا اول ہوائی دے ٻئے بادشاہیاں کوں فتح کرݨ وچ مدد کیتے بھرتی کیتا ، جیندے نتیجے وچ ہوائی بادشاہی بݨی ۔ او 1790 وچ فیئر امریکین دے عملے دے قتل عام دا واحد بچاوݨ والا دے طور تے ہوائی پہنچا ۔ ڈیوس تے جان ینگ دوست بݨ ڳئے تے کامیہامیہا دے مشیر بݨ ڳئے ۔ ڈیوس پچادھی فوجی علم ہوائی گھن آیا تے یورپی طاقتاں نال ہوائی دے پہلے رابطے دے دوران اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨی باقی زندگی ہوائی وچ گزاری تے 'ائیکاکے' دے ناں نال سنڄاتا ویندا ہا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے ہوائی آمد
آئزک ڈیوس دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او تقریباً 1758 وچ ویلز وچ پیدا تھیا ہا تے او ہک ملاح ہا ۔ 1790 وچ ، او فیئر امریکین جہاز تے سوار ہو تے ہوائی آیا ، جیڑھا تجارتی سفر تے ہا ۔ پر ، اتھاں پہنچݨ دے بعد جہاز دے عملے دا قتل عام تھی ڳیا تے ڈیوس واحد بچݨ والا بچ ڳیا ۔ 

## کامیہامیہا نال ملاقات تے دوستی
ڈیوس کوں کامیہامیہا اول پناہ ݙتی ، جیڑھا اوں وقت ہوائی دے کجھ جزیریاں دا حکمران ہا ۔ ڈیوس دی فوجی مہارت تے علم نال کامیہامیہا ٻہوں متاثر تھیا ۔ ݙوہاں دی دوستی تھی ڳئی تے ڈیوس کامیہامیہا دا اہم مشیر بݨ ڳیا ۔ 

## ہوائی بادشاہی دے قیام وچ کردار
ڈیوس کامیہامیہا کوں ٻئے جزیریاں تے قبضہ کرݨ وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں کامیہامیہا دی فوج کوں پچادھی طرز دی تربیت ݙتی تے انہاں کوں جدید ہتھیار استعمال کرݨ سکھایا ۔ ڈیوس دی مدد نال کامیہامیہا سارے جزیریاں تے قبضہ کر تے ہوائی بادشاہی قائم کیتی ۔ 

## یورپی طاقتاں نال تعلقات
ڈیوس ہوائی دے یورپی طاقتاں نال تعلقات قائم کرݨ وچ وی اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں برطانوی تے امریکی تاجراں نال دوستانہ تعلقات قائم کیتے تے انہاں کوں ہوائی نال تجارت کرݨ دی ترغیب ݙتی ۔ اوں ہوائی دی معیشت کوں بہتر بݨاوݨ وچ بھی مدد کیتی ۔ 

## 'ائیکاکے' دے ناں نال سنڄاتا ویندا ہا
ڈیوس اپݨی باقی زندگی ہوائی وچ گزاری تے اتھوں دے لوکاں نال گھل مل ڳیا ۔ او 'ائیکاکے' دے نان نال سنڄاتا ویندا ہا ، جیندا مطلب اے آئزک ۔ اوں ہوائی دی ثقافت تے روایات کوں اپݨا گھدا تے ہک معزز شہری بݨ ڳیا ۔ 

## ڈیوس دی میراث
آئزک ڈیوس ہک اہم شخصیت ہا ۔ اوں ہوائی بادشاہی دے قیام وچ اہم کردار ادا کیتا تے یورپی طاقتاں نال تعلقات قائم کر تے ہوائی دی ترقی وچ مدد کیتی ۔ 

## ڈیوس دا کردار
ڈیوس ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ڈیوس دی موت
آئزک ڈیوس 1810 وچ ہوائی وچ فوت تھی ڳیا ۔ ایندی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
فاشیان

## فاشیان
فاشیان (337– تقریباً 422 عیسوی) ، جینکوں پہلے فا-ہین تے فا-شیئن دے طور تے رومنائز کیتا ویندا ہا ، ہک چینی ٻدھ بھکشو تے مترجم ہا جیڑھا جن چین توں قرون وسطیٰ دے ہندوستان تک ٻدھ مت دے صحیفے حاصل کرݨ کیتے پیدل سفر کیتا ۔ ایندا ڄمݨ ویلا ناں گونگ سیہی ہا ۔ تقریباً 60 سال دی عمر وچ اپݨا سفر شروع کریندے ہوئے ، او زمینی شاہراہ ریشم دے نال مغرب وچ سفر کیتا ، جیندے وچ وسطی ، جنوبی تے جنوب پوادھی ایشیا وچ ٻدھ مت دے مقامات دی زیارت کیتی ۔ سفر تے واپسی وچ 399 توں 412 تک دا وقت لڳا ، جیندے وچ 10 سال ہندوستان وچ گزرے ۔ 

## ابتدائی زندگی تے ٻدھ مت قبول کرنا
فاشیان دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او 337 عیسوی وچ چین وچ پیدا تھیا ہا تے اوں جوانی وچ ہی ٻدھ مت قبول کر گھدا ہا ۔ آکھیا ویندا ہے کہ وہ ہک غریب خاندان نال تعلق رکھدا ہا تے اوں کم عمری وچ ہی ٻدھ مت دے بارے وچ ڄاݨݨ دی خواہش رکھی ۔ 

## ہندوستان دا سفر
فاشیان دا سب توں وݙا خواب ہندوستان ونڄݨ تے ٻدھ مت دے صحیفے حاصل کرݨ ہا ۔ اوں وقت ٻدھ مت چین وچ پھیل رہا ہا ، پر کئی اہم صحیفے اینجھے ہن جیڑھے صرف ہندوستان وچ موجود ہن ۔ فاشیان پیدل ہی ہندوستان دا سفر کرݨ دا فیصلہ کیتا ، جیڑھا ہک ٻہوں مشکل تے خطرناک کم ہا ۔ 

## شاہراہ ریشم
فاشیان اپݨا سفر شاہراہ ریشم دے نال شروع کیتا ، جیڑھا اوں وقت ایشیا دا سب توں اہم تجارتی رستہ ہا ۔ اوں مختلف ملکاں تے شہراں دا سفر کیتا تے ٻدھ مت دے مختلف مقامات دی زیارت کیتی ۔ اوں اتھوں دے لوکاں نال ملاقات کیتی تے انہاں دی ثقافت تے رہݨ سہن دے طریقے سیکھے ۔ 

## ہندوستان وچ قیام
فاشیان 10 سال تک ہندوستان وچ ریہا ۔ اوں اتھاں مختلف ٻدھ مٹھاں دی زیارت کیتی تے ٻدھ مت دے اہم صحیفے حاصل کیتے ، جنہاں وچ ستر تے ونایا شامل ہن ۔ اوں سنسکرت دی تعلیم وی حاصل کیتی تے ٻدھ مت دے متن دا چینی وچ ترجمہ کیتا ۔ 

## واپسی
فاشیان کئی سالاں بعد چین واپس آیا ۔ اوں اپݨے سفر دے تجربات تے حاصل کردہ معلومات کوں ہک کتاب وچ لکھیا ، جیڑھی ریکارڈ آف دی بودھسٹ کنٹریز دے نان نال مشہور ہے ۔ ایہ کتاب اوں وقت دے ہندوستان تے وسطی ایشیا دے بارے وچ اہم معلومات فراہم کریندی ہے ۔ 

## فاشیان دی میراث
فاشیان ہک عظیم ٻدھ بھکشو تے کھوڄ کار ہا ۔ اوں ٻدھ مت دے صحیفے حاصل کرݨ کیتے مشکل تے خطرناک سفر کیتا ۔ اوندی کتاب اڄ وی تاریخ داناں تے ٻدھ مت دے مطالعہ کرݨ والیاں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ 

## فاشیان دا کردار
فاشیان ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## فاشیان دی موت
فاشیان دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او 422 عیسوی دے بعد فوت تھی ڳیا ۔
وانگ دایوان

## وانگ دایوان
وانگ دایوان (فعال 1311–1350) ، عزت والا ناں ہوانژانگ ، چوݙویں صدی دا جیانگشی دا ہک چینی مسافر ہا ۔ او اپݨے ݙو وݙے بحری سفراں کیتے ڄاݨیا ویندا ہے ۔ 

## ابتدائی زندگی تے سفر دا شوق
وانگ دایوان دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او چوݙویں صدی وچ چین دے صوبے جیانگشی وچ پیدا تھیا ہا تے اونکوں جوانی توں ہی سفر دا شوق ہا ۔ اوں وقت چین وچ یوان خاندان دی حکومت ہئی تے تجارت وچ خاطر خواہ اضافہ تھی ریہا ہا ۔ ایہی وجہ ہئی کہ وانگ دایوان کوں بھی سفر کرݨ دی ترغیب ملی ۔ 

## پہلا سفر
وانگ دایوان دا پہلا سفر 1330 دے آس پاس شروع تھیا ۔ ایں سفر وچ او جنوب پوادھی ایشیا ، ہندوستان ، عرب تے پوادھی افریقہ تک ڳیا ۔ اوں اتھوں دے مختلف شہراں تے بندرگاہواں دا سروے کیتا تے اتھوں دی ثقافت ، تجارت تے رہݨ سہن دے طریقے سیکھے ۔ اوں مختلف قسماں دے جانوراں ، نباتات تے معدنیات دے بارے وچ بھی معلومات جمع کیتیاں ۔ 

## ݙوجھا سفر
وانگ دایوان دا ݙوجھا سفر 1337 دے آس پاس شروع تھیا ۔ ایں سفر وچ او فریبی جنوب پوادھی ایشیا ، ہندوستان ، عرب ، پوادھی افریقہ تے حتیٰ کہ یورپ تک ڳیا ۔ ایں سفر دے دوران اوں مختلف ملکاں دے حکمرانوں نال ملاقات کیتی تے انہاں نال تجارت دے معاہدے کیتے ۔ 

## سفر دی اہمیت
وانگ دایوان دے سفر ٻہوں اہم سمجھے ویندے ہن ۔ انہاں سفراں دی وجہ توں یورپ تے ایشیا دے بارے وچ چینیاں دیاں معلومات وچ خاطر خواہ اضافہ تھیا ۔ اوں مختلف ملکاں دے درمیان تجارت کوں فروغ ݙتا تے ثقافتی تبادلے کوں وی ہمت ݙتی ۔ 

## وانگ دایوان دی میراث
وانگ دایوان ہک عظیم چینی سیاح تے جہاز راں ہا ۔ اوں اپݨے سفراں دے دوران مختلف ملکاں دے بارے وچ قیمتی معلومات جمع کیتیاں تے انہاں کوں چین وچ پھیلایا ۔ اوندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔ 

## وانگ دایوان دا کردار
وانگ دایوان ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## وانگ دایوان دی موت
وانگ دایوان دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او 1350 دے بعد فوت تھی ڳیا ۔
دنیس دیاس

## دنیس دیاس
دنیس دیاس پندرہویں صدی دا ہک پرتگالی کھوڄ کار ہا جیڑھا پچادھی افریقہ دے ساحل دے نال ٻیڑہ پار کریندا ہویا ، دریائے سینیگال کوں پار کر تے پہلی وار کیپ وردے جزیرہ نما تک پہنچا ۔

## ابتدائی زندگی تے بحری سفر
دنیس دیاس دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او پندرہویں صدی وچ پرتگال وچ پیدا تھیا ہا تے اوں جوانی وچ ہی بحری سفر شروع کر ݙتا ہا ۔ اوں جہاز رانی دی تعلیم حاصل کیتی تے ہک ماہر جہاز راں بݨ ڳیا ۔ پرتگال اوں وقت بحری کھوڄ دے میدان وچ اڳوں ہا تے شہزادہ ہنری دی سرپرستی وچ کئی مہمات بھیڄیاں ڳئیاں ہن ۔ انہاں حالتاں وچ دنیس دیاس دا بحری سفر شروع کرݨ ہک فطری ڳالھ ہئی ۔

## مغربی افریقہ دا سفر
دنیس دیاس پچادھی افریقہ دے ساحل دے نال کئی سفر کیتے ۔ اوں وقت یورپیاں دا خیال ہا کہ افریقہ دا ساحل ٻہوں خطرناک ہے تے اتھاں ونڄݨ والے جہاز ہمیشاں کیتے گم تھی ویندے ہن ۔ پر ، دنیس دیاس ایں ݙر کوں غلط ثابت کیتا تے پچادھی افریقہ دے ساحل دے نال سفر کر تے کئی نویں علاقیاں دریافت کیتے ، جنہاں وچ دریائے سینیگال تے کیپ وردے جزیرہ نما شامل ہن ۔

## دریائے سینیگال تے کیپ وردے دی دریافت
دنیس دیاس پہلا یورپی ہا جنہاں دریائے سینیگال کوں پار کیتا تے کیپ وردے جزیرہ نما تک پہنچا ۔ ایہ دریافت ٻہوں اہم ہئی ، کیوں جو ایندے نال یورپیاں کوں پچادھی افریقہ دے بارے وچ نویاں معلومات ملیاں ۔ کیپ وردے ہک اہم بندرگاہ بݨ ڳیا تے یورپ تے افریقہ دے درمیان تجارت وچ ایندے نال خاطر خواہ اضافہ تھیا ۔

## سفر دی اہمیت
دنیس دیاس دا سفر ٻہوں اہم ہا ۔ اوں یورپیاں کوں پچادھی افریقہ دے بارے وچ نویاں معلومات فراہم کیتیاں تے تجارت کیتے ہک نواں رستہ کھولیا ۔ ایندے سفر نال پرتگال دی بحری طاقت وچ وی اضافہ تھیا ۔

## دیاس دی میراث
دنیس دیاس ہک عظیم کھوڄ کار ہا ۔ اوں پچادھی افریقہ دے بارے وچ یورپیاں دیاں معلومات وچ اہم اضافہ کیتا ۔ ایندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔

## دیاس دا کردار
دنیس دیاس ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔

## دیاس دی موت
دنیس دیاس دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔
ڈیاگو دیاس

## ڈیاگو دیاس
ڈیاگو دیاس ، جینکوں ڈیاگو گومز وی آکھیا ویندا ہے ، پندرہویں صدی دا ہک پرتگالی کھوڄ کار ہا ۔ او بارتولومیو دیاس دا بھرا ہا تے اینٹونیو نولی دے نال مل تے کیپ وردے دے کجھ جزیرے دریافت کیتے ۔ 

## ابتدائی زندگی تے خاندانی پس منظر
ڈیاگو دیاس دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او پندرہویں صدی وچ پرتگال وچ پیدا تھیا ہا تے او ہک بحری خاندان نال تعلق رکھدا ہا ۔ او مشہور کھوڄ کار بارتولومیو دیاس دا بھرا ہا ، جنہاں افریقہ دا چکر لا تے یورپیاں کیتے ہندوستان دا بحری رستہ دریافت کرݨ وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ ایہ خاندانی پس منظر ہی شئیت ڈیاگو دیاس دے بحری سفر شروع کرݨ دا کارݨ بݨا ۔ 

## کیپ وردے جزائر دی دریافت
ڈیاگو دیاس دی سب توں وݙی کامیابی کیپ وردے جزائر دی دریافت ہئی ۔ اوں اینٹونیو نولی دے نال مل تے ایں جزائر دا سفر کیتا تے انہاں کوں دریافت کیتا ۔ کیپ وردے جزائر پچادھی افریقہ دے ساحل دے نیڑے واقع ہن تے اوں وقت تک یورپیاں کیتے نامعلوم ہن ۔ ڈیاگو دیاس تے اینٹونیو نولی دی دریافت نال یورپیاں کوں ایں جزائر دے بارے وچ معلومات ملیاں تے اتھاں تجارت کرݨ دا موقع ملا ۔ 

## اینٹونیو نولی نال سانجھ داری
ڈیاگو دیاس تے اینٹونیو نولی دی سانجھ داری ٻہوں اہم ہئی ۔ ݙوہاں مل تے کیپ وردے جزائر دا سروے کیتا تے اتھوں دے جغرافیہ ، نباتات تے حیوانات دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ انہاں اتھوں دے تل وطنی لوکاں نال وی تعلقات قائم کیتے تے انہاں دی ثقافت تے رہݨ سہن دے طریقے سیکھے ۔ 

## سفر دی اہمیت
ڈیاگو دیاس دا سفر ٻہوں اہم ہا ۔ اوں یورپیاں کوں کیپ وردے جزائر دے بارے وچ معلومات فراہم کیتیاں تے تجارت کیتے ہک نواں رستہ کھولیا ۔ ایندے سفر نال پرتگال دی بحری طاقت وچ وی اضافہ تھیا ۔ 

## دیاس دی میراث
ڈیاگو دیاس ہک اہم کھوڄ کار ہا ۔ اوں کیپ وردے جزائر دی دریافت وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ ایندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھیاں ویسن ۔ 

## دیاس دا کردار
ڈیاگو دیاس ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## دیاس دی موت
ڈیاگو دیاس دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔
پیرو دیاس

## پیرو دیاس
پیرو دیاس (پندرہویں صدی وچ فعال) افریقی ساحل دا ہک پرتگالی کھوڄ کار ہا ۔ او اپݨے بھراواں بارتولومیو دیاس تے ڈیاگو دیاس دے نال 1487/1488 وچ کیپ آف گڈ ہوپ دے ارد گرد انہاں دے سفر وچ شامل ہا ، جیندے وچ اوں اپݨے بھرا ڈیاگو دے نال سپلائی دی کمانڈ کیتی ۔ تاہم ، ایندے سفر دا اصل مقصد صرف کیپ آف گڈ ہوپ تک پہنچݨ ہا نہ کہ ایندا چکر لاوݨا ۔ پر ، جݙاں ایندا جہاز ہک طوفان وچ پھس ڳیا ، تاں او کیپ دے ارد گرد اڑ ڳئے تے افریقہ دے پوادھی جانب پہنچ ڳئے ۔ انہاں محسوس کیتا کہ او پہلے ہی کافی دور نکل چکے ہن ، ایں کیتے او یورپ واپس ڳئے ۔ 

## ابتدائی زندگی تے خاندانی پس منظر
پیرو دیاس دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او پندرہویں صدی وچ پرتگال وچ پیدا تھیا ہا تے او ہک بحری خاندان نال تعلق رکھدا ہا ۔ او مشہور کھوڄ کار بارتولومیو دیاس دا بھرا ہا ، جنہاں افریقہ دا چکر لا تے یورپیاں کیتے ہندوستان دا بحری رستہ دریافت کرݨ وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ ایہ خاندانی پس منظر ہی شئیت پیرو دیاس دے بحری سفر شروع کرݨ دا کارݨ بݨا ۔ 

## کیپ آف گڈ ہوپ دا سفر
پیرو دیاس اپݨے بھراواں بارتولومیو تے ڈیاگو دے نال 1487/88 وچ کیپ آف گڈ ہوپ دے سفر وچ شامل ہا ۔ ایہ سفر پرتگال دی تاریخ وچ ٻہوں اہم ہا ، کیوں جو ایندے نال یورپیاں کیتے ہندوستان دا بحری رستہ دریافت تھیوݨ دا امکان پیدا تھی ڳیا ہا ۔ پیرو دیاس ایں سفر وچ اپݨے بھرا ڈیاگو دے نال سپلائی جہاز دی کمانڈ کیتی ۔ 

## طوفان تے افریقہ دا پوادھی ساحل
پیرو دیاس دا اصل مقصد صرف کیپ آف گڈ ہوپ تک پہنچݨ ہا ، پر قسمت کوں کجھ ٻیا منظور ہا ۔ جݙاں انہاں دا جہاز ہک طوفان وچ پھس ڳیا ، تاں او کیپ دے ارد گرد اڑ ڳئے تے افریقہ دے پوادھی جانب پہنچ ڳئے ۔ ایہ ہک غیر متوقع واقعہ ہا ، پر ایندے نال انہاں دی ہمت وچ کوئی کمی نہ آئی ۔ 

## واپسی
افریقہ دے پوادھی ساحل تک پہنچݨ دے بعد ، پیرو دیاس تے اوندے سنگتیوں محسوس کیتا کہ او پہلے ہی کافی دور ڄا چکے ہن ۔ انہاں فیصلہ کیتا کہ ٻیا اڳوں ونڄݨ دی بجائے یورپ واپس ونڄݨا چاہیدا ہے ۔ ایہ ہک مشکل فیصلہ ہا ، پر انہاں اپݨی جان تے اپݨے جہاز دی حفاظت کوں ترجیح ݙتی ۔ 

## دیاس دی میراث
پیرو دیاس ہک اہم کھوڄ کار ہا ۔ بھاویں ایندا سفر اصل مقصد توں الڳ ہا ، پر انہاں یورپیاں کوں افریقہ دے بارے وچ نویاں معلومات فراہم کیتیاں ۔ ایندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھیاں ویسن ۔ 

## دیاس دا کردار
پیرو دیاس ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## دیاس دی موت
پیرو دیاس دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔
ڈکویلس

## ڈکویلس
ڈکویلس (یا ناں دا زیادہ عام ورژن ڈکویل) ہک راہب تے جغرافیہ دان ہا ، جیڑھا اٹھویں صدی دے ݙوجھے نصف وچ پیدا تھیا ہا ۔ نوبل تے ایونز اینکوں ہک گیل دے طور تے شناخت کریندن تے تجویز کریندن کہ شئیت اوں ہیبریڈز وچ وقت گزاریا ہوسی ۔

## ابتدائی زندگی تے تعلیم
ڈکویلس دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او اٹھویں صدی دے ݙوجھے نصف وچ پیدا تھیا ہا تے او ہک راہب ہا ۔ اوں وقت آئرلینڈ علم تے دانش دا مرکز ہا تے راہباں کوں مختلف علوم دی تعلیم ݙتی ویندی ہئی ۔ ڈکویلس وی شئیت ایں دور وچ ہی اپݨی تعلیم حاصل کیتی ہوسی ۔ نوبل تے ایونز دی تحقیق دے مطابق ، او شئیت ہیبریڈز وچ وی رہا ہوسی ، جیڑھا سکاٹ لینڈ دے نیڑے ہک جزیرہ گروپ ہے ۔

## جغرافیائی علم
ڈکویلس دا سب توں وݙا کارنامہ ایندا جغرافیائی علم ہا ۔ اوں De mensura orbis terrae (زمین دی پیمائش) ناں دی ہک کتاب لکھی ، جیڑھی اوں وقت دے جغرافیائی علم دا ہک اہم ذریعہ ہئی ۔ ایں کتاب وچ اوں زمین دی شکل ، مختلف براعظماں تے ملکاں دے بارے وچ معلومات فراہم کیتیاں ۔ اوں شمالی بحر اوقیانوس وچ موجود جزائر دا بھی ذکر کیتا ، جنہاں وچ آئس لینڈ وی شامل ہا ۔ ایندے علاوہ ، اوں مصر دے نیل دریا تے ٻئے مختلف جگہاں دے بارے وچ بھی معلومات ݙتیاں ۔

## کتاب De mensura orbis terrae
ایہ کتاب ڈکویلس دی اہم ترین تصنیف ہے ۔ ایں کتاب وچ انہاں زمین دی پیمائش ، مختلف براعظماں ، ملکاں ، دریاواں تے سمندراں دا ذکر کیتا ہے ۔ خاص طور تے انہاں شمالی بحر اوقیانوس وچ موجود جزائر دا تفصیلی ذکر کیتا ہے ، جیڑھا اوں وقت دے یورپیاں کیتے ٻہوں اہم ہا ۔ ایں کتاب نال اساکوں اوں وقت دے جغرافیائی علم دا اندازہ تھیندا ہے ۔

## ڈکویلس دی میراث
ڈکویلس ہک اہم جغرافیہ دان ہا ۔ اوں اپݨے جغرافیائی علم نال اوں وقت دے لوکاں کوں دنیا دے بارے وچ نویاں معلومات فراہم کیتیاں ۔ ایندی کتاب De mensura orbis terrae اوں وقت دے جغرافیائی علم دا ہک قیمتی ذریعہ ہے ۔

## ڈکویلس دا کردار
ڈکویلس ہک ذہین تے قابل شخص ہا ۔ اوں اپݨے علم نال لوکاں کوں فائدہ پہنچایا تے علم دی ترقی وچ اہم کردار ادا کیتا ۔

## ڈکویلس دی موت
ڈکویلس دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔
کارل برن ہارڈ وولڈیمار فرڈینینڈ وون ڈٹمار

## کارل برن ہارڈ وولڈیمار فرڈینینڈ وون ڈٹمار
کارل برن ہارڈ وولڈیمار فرڈینینڈ وون ڈٹمار (کݙاہیں کارل وون ڈٹمار وی آکھیا ویندا اے) (8 ستمبر  1822 وینڈرا وچ – 25 اپریل 1892 تارتو وچ) ہک بالٹک جرمن ارضیات دان تے کھوڄ کار ہا ، جنہاں کامچٹکا وچ سفر کیتا تے ایندی سائنسی سمجھ وچ حصہ پاتا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے تعلیم
کارل وون ڈٹمار 8 ستمبر 1822 کوں وینڈرا ، ایسٹونیا وچ پیدا تھیا ، جیڑھا اوں وقت روسی بادشاہی دا حصہ ہا ۔ ایندا تعلق ہک بالٹک جرمن خاندان نال ہا ۔ انہاں یونیورسٹی آف تارتو وچ تعلیم حاصل کیتی ، جتھاں انہاں سائنس وچ دلچسپی پیدا کیتی ۔ خاص طور تے انہاں کوں جیالوجی (زمینیات) وچ ٻہوں دلچسپی ہئی ۔ 

## کامچٹکا دا سفر
ڈٹمار دی زندگی دا سب توں اہم واقعہ کامچٹکا دا سفر ہا ۔ کامچٹکا روس دا ہک جزیرہ نما ہے ، جیڑھا بحرالکاہل دے شمالی حصے وچ واقع ہے ۔ اوں وقت ایہ علاقہ یورپیاں کیتے زیادہ معلوم نہ ہا ۔ ڈٹمار 1851 توں 1855 تک کامچٹکا وچ سفر کیتا تے اتھوں دے جغرافیہ ، جیالوجی ، نباتات تے حیوانات دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ انہاں کامچٹکا دے تل وطنی لوکاں نال وی تعلقات قائم کیتے تے انہاں دی ثقافت تے رہݨ سہن دے طریقے سیکھئے ۔ 

## سائنسی خدمات
ڈٹمار کامچٹکا دے بارے وچ اپݨی معلومات کوں مختلف سائنسی مضامین تے کتاباں وچ شائع کیتا ۔ انہاں دی تحقیق کامچٹکا دے بارے وچ سائنسی معلومات دا ہک اہم ذریعہ بݨی ۔ انہاں کامچٹکا دی جیالوجی دا خاص طور تے مطالعہ کیتا تے اتھوں دے آتش فشاں تے زلزلے دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ 

## ڈٹمار دی میراث
کارل وون ڈٹمار ہک عظیم کھوڄ کار تے سائنسدان ہا ۔ انہاں کامچٹکا دے بارے وچ یورپیاں دیاں معلومات وچ اہم اضافہ کیتا ۔ انہاں دی تحقیق اڄ وی سائنسداناں کیتے ٻہوں مفید ہے ۔ 

## ڈٹمار دا کردار
ڈٹمار ہک ذہین ، قابل تے محنتی شخص ہا ۔ انہاں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ڈٹمار دی موت
کارل وون ڈٹمار 25 اپریل 1892 کوں تارتو وچ فوت تھی ڳیا ۔ انہاں دی موت سائنسی برادری کیتے ہک وݙا نقصان ہا ۔
سیمیون ایوانووچ دیژنیوف

## سیمیون ایوانووچ دیژنیوف
سیمیون ایوانووچ دیژنیوف (تقریباً 7 مارچ 1605 – 1673) سائبیریا دا ہک روسی کھوڄ کار ہا تے وائتس بیرنگ توں 80 سال پہلے آبنائے بیرنگ توں ٻیڑہ پار کرݨ والا پہلا یورپی ہا ۔ 1648 وچ اوں آرکٹک سمندر وچ دریائے کولیما توں بحرالکاہل وچ دریائے اناڈیر تک سفر کیتا ۔ ایندی کامیابی تقریباً سو سال تک فراموش رہی تے بیرنگ کوں عام طور تے اوں آبنائے دی دریافت دا کریڈٹ ݙتا ویندا ہے جیڑھا ایندے ناں نال منسوب ہے ۔ 

## ابتدائی زندگی تے سائبیریا آمد
سیمیون دیژنیوف دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او تقریباً 7 مارچ 1605 کوں روس وچ پیدا تھیا ہا تے او ہک کوساک ہا ۔ کوساک روس دے او لوک ہن جیڑھے سرحدی علاقیاں وچ راہندے ہن تے فوج وچ خدمات انجام ݙیندے ہن ۔ دیژنیوف سائبیریا آیا ، جیڑھا اوں وقت روس دا حصہ بݨ ریہا ہا ۔ اتھاں اوں فر (کھال) دی تجارت وچ حصہ گھدا تے نويں زمیناں دی کھوڄ وچ بھی دلچسپی گھدی ۔ 

## آرکٹک سمندر دا سفر
1648 وچ ، دیژنیوف دریائے کولیما توں دریائے اناڈیر تک ہک مہم شروع کیتی ۔ ایہ سفر ٻہوں مشکل تے خطرناک ہا ۔ دیژنیوف تے اوندے سنگتی برفیلے موسم ، نامعلوم خطرات تے تل وطنی لوکاں دی مزاحمت دا سامݨا کرݨا پیا ۔ پر ، دیژنیوف ہمت نہ ہاری تے آخرکار وہ بحرالکاہل تک پہنچݨ وچ کامیاب تھی ڳیا ۔ ایں طرحاں اوں ثابت کیتا کہ ایشیا تے شمالی امریکہ دے درمیان ہک آبنائے موجود ہے ۔ 

## آبنائے بیرنگ دی دریافت
دیژنیوف دا سفر ٻہوں اہم ہا ۔ اوں یورپیاں کوں پہلی وار ثابت کیتا کہ ایشیا تے شمالی امریکہ الڳ الڳ براعظم ہن تے انہاں دے درمیان ہک آبنائے موجود ہے ۔ ایہ آبنائے بعد وچ وائٹس بیرنگ دے نان نال منسوب تھی ڳئی ، حالانکہ دیژنیوف اینکوں 80 سال پہلے دریافت کیتا ہا ۔ 

## دیژنیوف دی میراث
سیمیون دیژنیوف ہک عظیم کھوڄ کار ہا ۔ اوں آبنائے بیرنگ دریافت کر تے دنیا دے بارے وچ یورپیاں دیاں معلومات وچ اہم اضافہ کیتا ۔ ایندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔ 

## دیژنیوف دا کردار
دیژنیوف ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## دیژنیوف دی موت
سیمیون دیژنیوف 1673 وچ فوت تھی ڳیا ۔ ایندی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
رافیل ڈومجان

## رافیل ڈومجان
رافیل ڈومجان (ڄم 19 جنوری 1972) ہک سوئس کھوڄ کار تے لیکچرر ہے ۔ اوں ستمبر 2010 تے مئی 2012 دے درمیان ایم ایس کیٹاماران پلینٹ سولر تے شمسی توانائی استعمال کر تے دنیا دا پہلا چکر مکمل کیتا ۔ 2015 وچ ، اوں آرکٹک سمندر وچ پہلی قطبی شمسی نیویگیشن کیتی ۔ او سولر سٹراٹوس پروجیکٹ دا بانی تے پائلٹ ہے ، جیڑھا سٹریٹوسفیر وچ پہلا شمسی جہاز ہے ۔ اگست 2020 وچ ، اوں ہک برقی جہاز توں پہلی چھال تے پہلا شمسی فری فال کیتا ۔ رافیل ڈومجان ہک پائلٹ ، کوہ پیما ، غوطہ خور تے پیراشوٹسٹ ہے ۔ او نیویارک دے کھوڄ کار کلب دے نال نال سوسائٹی ڈیس ایکسپلوریٹرز فرانسیس دا رکن ہے ۔ 

## ابتدائی زندگی تے دلچسپیاں
رافیل ڈومجان دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او 19 جنوری 1972 کوں سوئٹزرلینڈ وچ پیدا تھیا ہا تے اوں کم عمری وچ ہی مہم جوئی تے سائنس وچ دلچسپی پیدا کر گھدی ہئی ۔ انہاں کوں موسم یات ، ہوا بازی ، تے توانائی وچ خاص دلچسپی ہئی ۔ 

## پلینٹ سولر
ڈومجان دی سب توں وݙی کامیابی پلینٹ سولر پروجیکٹ ہئی ۔ ایہ دنیا دا پہلا شمسی توانائی نال چلݨ والا کیٹاماران ہا ، جنہاں 2010 توں 2012 تک دنیا دا چکر لایا ۔ ایں پروجیکٹ نال ڈومجان ثابت کیتا کہ شمسی توانائی نال طویل سفر کرݨ ممکن ہے ۔ 

## آرکٹک وچ شمسی نیویگیشن
2015 وچ ، ڈومجان آرکٹک سمندر وچ پہلی قطبی شمسی نیویگیشن کیتی ۔ ایہ ہک مشکل تے خطرناک سفر ہا ، پر ڈومجان اپݨی مہارت تے حوصلے نال اینکوں کامیابی نال مکمل کیتا ۔ ایں سفر نال انہاں ثابت کیتا کہ شمسی توانائی نہ صرف گرم علاقیاں وچ ، بھل سرد علاقیاں وچ وی استعمال کیتی ونڄ سڳدی ہے ۔ 

## سولر سٹراٹوس
ڈومجان سولر سٹراٹوس پروجیکٹ دا بانی تے پائلٹ ہے ۔ ایہ دنیا دا پہلا شمسی جہاز ہے ، جیڑھا سٹریٹوسفیر وچ اڑ سڳدا ہے ۔ ڈومجان دا مقصد ایں پروجیکٹ نال ثابت کرݨ ہے کہ شمسی توانائی ہوا بازی وچ وی استعمال کیتی ونڄ سڳدی ہے ۔ 

## پہلا شمسی فری فال
اگست 2020 وچ ، ڈومجان ہک برقی جہاز توں پہلی چھال تے پہلا شمسی فری فال کیتا ۔ ایہ وی ہک نویں ریکارڈ ہا ، جیڑھا ڈومجان اپݨے ناں کیتا ۔ 

## ڈومجان دی میراث
رافیل ڈومجان ہک عظیم کھوڄ کار تے سائنسدان ہا ۔ اوں شمسی توانائی دے فروغ کیتے اہم کردار ادا کیتا ۔ انہاں دی کہانی اساکوں یاد ݙیویندی ہے کہ محنت تے لگن نال کوئی وی مقصد حاصل کیتا ونڄ سڳدا ہے ۔ 

## ڈومجان دا کردار
ڈومجان ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔
فرانسس ڈریک

## فرانسس ڈریک
سر فرانسس ڈریک (تقریباً 1540 – 28 جنوری 1596) ہک انگریز کھوڄ کار تے قزاق ہا جیڑھا 1577 تے 1580 دے درمیان ہک مہم وچ دنیا دا چکر لاوݨ کیتے مشہور ہے ۔ ایہ پہلا انگریزی چکر ہا ، تے مجموعی طور تے ݙوجھا چکر ہا ۔ او اپݨے چاچا ، سر جان ہاکنز ، تے جان لوویل دے ابتدائی انگریزی غلامی دے سفراں وچ حصہ گھنݨ کیتے وی ڄاݨیا ویندا ہے ۔ ہک عام ملاح دے طور تے شروع کریندے ہوئے ، 1588 وچ او ہسپانوی آرماڈا دے خلاف جنگ وچ نائب ایڈمرل دے طور تے شامل ہا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے بحری سفر
سر فرانسس ڈریک دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او تقریباً 1540 وچ انگلینڈ وچ پیدا تھیا ہا تے اوں جوانی وچ ہی بحری سفر شروع کر ݙتا ہا ۔ اوں جہاز رانی دی تعلیم حاصل کیتی تے ہک ماہر جہاز راں بݨ ڳیا ۔ 

## دنیا دا چکر
ڈریک دی سب توں وݙی کامیابی 1577 تے 1580 دے درمیان دنیا دا چکر لاوݨ ہئی ۔ ایہ سفر ٻہوں مشکل تے خطرناک ہا ، پر ڈریک اپݨی مہارت تے حوصلے نال اینکوں کامیابی نال مکمل کیتا ۔ او دنیا دا چکر لاوݨ والا ݙوجھا شخص ہا ، تے پہلا انگریز ہا ۔ ایں سفر نال انگلینڈ دی بحری طاقت وچ خاطر خواہ اضافہ تھیا ۔ 

## قزاقی
ڈریک ہک مشہور قزاق وی ہا ۔ اوں ہسپانوی جہازاں تے حملے کر تے ٻہوں دولت کٹھی کیتی ۔ اوں ہسپانوی تجارت کوں ٻہوں نقصان پہنچایا ، جیندے نال انگلینڈ دی معیشت کوں فائدہ ملا ۔ 

## ہسپانوی آرماڈا دے خلاف جنگ
1588 وچ ، ڈریک ہسپانوی آرماڈا دے خلاف جنگ وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ ہسپانوی آرماڈا ہسپین دا ہک ٻہوں وݙا بحری ٻیڑا ہا ، جیڑھا انگلینڈ تے حملہ کرݨ کیتے بھیڄا ڳیا ہا ۔ ڈریک انگریزی ٻیڑے دی اڳواݨی کیتی تے ہسپانوی آرماڈا کوں شکست ݙتی ۔ ایں جنگ وچ انگلینڈ دی فتح انگلینڈ کوں یورپ دی ہک وݙی طاقت بݨا ݙتا ۔ 

## ڈریک دی میراث
سر فرانسس ڈریک ہک عظیم جہاز راں ، قزاق تے ہیرو ہا ۔ اوں انگلینڈ دی خدمت وچ مختلف شعبیاں وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوندی کہانی اڄ وی لوکاں کوں حوصلہ ݙیندی اے تے نویں مقامات کوں دریافت کرݨ دی ترغیب ݙیندی ہے ۔ 

## ڈریک دا کردار
ڈریک ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ڈریک دی موت
سر فرانسس ڈریک 28 جنوری 1596 کوں فوت تھی ڳیا ۔ ایندی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
بارتولومیو دیاس

## بارتولومیو دیاس
بارتولومیو دیاس (تقریباً 1450 – 29 مئی 1500) ہک پرتگالی جہاز راں تے کھوڄ کار ہا ۔ 1488 وچ ، او پہلا یورپی جہاز راں بݨیا جنہاں افریقہ دے جنوبی سرے دا چکر لایا تے ایہ ثابت کیتا کہ جہازاں کیتے سب توں مؤثر جنوب دی طرف رستہ کھلئے سمندر وچ ہے ، جیڑھا افریقی ساحل دے مغرب وچ ہے ۔ ایندیاں دریافتاں مؤثر طریقے نال یورپ تے ایشیا دے درمیان بحری رستہ قائم کیتا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے بحری سفر
بارتولومیو دیاس دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او تقریباً 1450 وچ پرتگال وچ پیدا تھیا ہا تے اوں جوانی وچ ہی بحری سفر شروع کر ݙتا ہا ۔ اوں جہاز رانی دی تعلیم حاصل کیتی تے ہک ماہر جہاز راں بݨ ڳیا ۔ 

## افریقہ دا چکر لاوݨ والا پہلا یورپی
دیاس دی سب توں وݙی کامیابی 1488 وچ افریقہ دے جنوبی سرے دا چکر لاوݨ ہئی ۔ اوں وقت یورپیاں دا خیال ہا کہ افریقہ دا جنوبی سرا کوئی دیوار دی طرحاں ہے جیڑھا دنیا دے آخر تک پہنچݨ توں روکیندا ہے ۔ پر ، دیاس اپݨے سفر نال ثابت کیتا کہ ایہ خیال غلط ہے ۔ اوں افریقہ دا چکر لا تے ایہ ثابت کیتا کہ یورپ تے ایشیا دے درمیان بحری رستہ موجود ہے ۔ 

## کیپ آف گڈ ہوپ
دیاس افریقہ دے جیڑھے جنوبی سرے دا چکر لایا ، اوں دا ناں اوں کیپ آف گڈ ہوپ رکھیا ۔ ایہ ناں اوں ایں امید نال رکھیا کہ ایں رستے نال ہندوستان تک پہنچݨ دا رستہ مل ویسی ۔ 

## سفر دی اہمیت
دیاس دا سفر ٻہوں اہم ہا ۔ اوں یورپیاں کوں ہندوستان تک پہنچݨ دا بحری رستہ دریافت کرݨ وچ مدد کیتی ۔ ایندے سفر نال یورپ تے ایشیا دے درمیان تجارت وچ خاطر خواہ اضافہ تھیا ۔ 

## دیاس دی میراث
بارتولومیو دیاس ہک عظیم کھوڄ کار ہا ۔ اوں افریقہ دا چکر لا تے یورپیاں دی دنیا دے بارے وچ معلومات وچ اہم اضافہ کیتا ۔ ایندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔ 

## دیاس دا کردار
دیاس ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## دیاس دی موت
بارتولومیو دیاس 29 مئی 1500 کوں فوت تھی ڳیا ۔ ایندی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
گل اینیس

## گل اینیس
گل اینیس پندرہویں صدی دا ہک پرتگالی جہاز راں تے کھوڄ کار ہا ۔ انہاں دی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ، پر انہاں دی بحری مہمات پرتگال دی تاریخ وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے بحری سفر
گل اینیس دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او پندرہویں صدی وچ پرتگال وچ پیدا تھیا ہا تے اوں جوانی وچ ہی بحری سفر شروع کر ݙتا ہا ۔ اوں جہاز رانی دی تعلیم حاصل کیتی تے ہک ماہر جہاز راں بݨ ڳیا ۔ پرتگال اوں وقت بحری کھوڄ دے میدان وچ اڳوں ہا تے شہزادہ ہنری دی سرپرستی وچ کئی مہمات بھیڄیاں ڳئیاں ہن ۔ انہاں حالتاں وچ ڳالھ اینیس دا بحری سفر شروع کرݨ ہک فطری ڳالھ ہئی ۔ 

## افریقہ دے ساحل دا سفر
گل اینیس پرتگال دے شہزادے ہنری دی خدمت وچ شمولیت اختیار کیتی تے انہاں دے حکم تے کئی بحری سفر کیتے ۔ انہاں دا اہم ترین سفر پچادھی افریقہ دے ساحل دا ہا ۔ اوں وقت یورپیاں دا خیال ہا کہ افریقہ دا ساحل ٻہوں خطرناک ہے تے اتھاں ونڄݨ والے جہاز ہمیشاں کیتے گم تھی ویندے ہن ۔ پر ، ڳالھ اینیس ایں ݙر کوں غلط ثابت کیتا تے 1434 وچ او بوجادور کیپ (Cape Bojador) تک پہنچݨ وچ کامیاب تھی ڳیا ، جیڑھا اوں وقت یورپیاں کیتے ہک ناقابل عبور رکاوٹ سمجھا ویندا ہا ۔ ایں سفر نال یورپیاں دا حوصلہ ودھیا تے انہاں افریقہ دے ساحل دے نال ٻئے سفر کرنے شروع کیتے ، جیندے نال انہاں دی تجارت وچ وی اضافہ تھیا ۔ 

## کیپ بوجادور دی اہمیت
کیپ بوجادور اوں وقت یورپیاں کیتے ہک ݙر دی علامت ہا ۔ آکھیا ویندا ہا کہ اتھاں سمندر ٻہوں خطرناک ہے تے جہاز ہمیشاں کیتے گم تھی ویندے ہن ۔ ڳالھ اینیس ایں ݙر کوں غلط ثابت کر تے ثابت کیتا کہ ایہ صرف ہک وہم ہے ۔ ایندے سفر نال ٻئے جہازراں کوں بھی حوصلہ ملا تے انہاں بھی افریقہ دے ساحل دے نال سفر کرنے شروع کیتے ، جیندے نال افریقہ دے بارے وچ یورپیاں دیاں معلومات وچ اضافہ تھیا ۔ 

## گل اینیس دی میراث
گل اینیس ہک اہم کھوڄ کار ہا ۔ اوں یورپیاں دے دلاں توں ݙر ختم کر تے انہاں کوں افریقہ دے بارے وچ نویاں معلومات حاصل کرݨ دی ترغیب ݙتی ۔ ایندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھیاں ویسن ۔ 

## گل اینیس دا کردار
گل اینیس ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## گل اینیس دی موت
گل اینیس دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔
خوان سیباستیان ایلکانو

## خوان سیباستیان ایلکانو
خوان سیباستیان ایلکانو (1486/1487 – 4 اگست 1526) ہک باسکی جہاز راں ، جہاز دا مالک تے کھوڄ کار ہا جیڑھا گیٹاریا دا ہا ، جیڑھا ایندے ڄمݨ ویلھے کیسٹائل دے تاج دا حصہ ہا ، جیڑھا میگیلن مہم وچ ہسپانوی جہاز وکٹوریہ وچ زمین دا پہلا چکر مکمل کرݨ کیتے مشہور ہے ۔ اینکوں چارلس اول آف سپین ایندی کامیابی کیتے نشان بازو ݙے تے لاطینی نعرہ Primus circumdedisti me (تساں میکوں چکر لاوݨ والے پہلے شخص ہاو) نال نوازیا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے بحری سفر
خوان سیباستیان ایلکانو دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او 1486 یا 1487 وچ گیٹاریا ، سپین وچ پیدا تھیا ہا تے او ہک باسکی خاندان نال تعلق رکھدا ہا ۔ اوں جوانی وچ ہی بحری سفر شروع کر ݙتا ہا تے او ہک ماہر جہاز راں بݨ ڳیا ۔ 

## میگیلن مہم
ایلکانو دی زندگی دا سب توں اہم واقعہ میگیلن مہم وچ شرکت ہئی ۔ ایہ مہم فرڈینینڈ میگیلن دی اڳواݨی وچ 1519 وچ شروع تھی ہئی ، جیڑھا ایشیا دا بحری رستہ دریافت کرݨ کیتے بھیڄی ڳئی ہئی ۔ ایلکانو ایں مہم وچ شامل جہازاں وچوں ہک دا کپتان ہا ۔ مہم دوران ٻہوں ساریاں مشکلات پیش آئیاں ، جنہاں وچ طوفان ، بیماریاں تے تل وطنی لوکاں نال جھڑپاں شامل ہن ۔ میگیلن خود بھی فلپائنز وچ ہک جھڑپ وچ مارا ڳیا ۔ 

## دنیا دا پہلا چکر
میگیلن دی موت دے بعد ، ایلکانو مہم دی اڳواݨی سنبھالی ۔ اوں باقی بچݨ والے جہاز وکٹوریہ کوں گھن کر پچادھی پاسے سفر جاری رکھیا ۔ ٻہوں ساریاں مشکلات دا سامݨا کرݨ دے بعد ، وہ آخرکار 1522 وچ سپین واپس پہنچݨ وچ کامیاب تھی ڳیا ۔ ایں طرحاں اوں دنیا دا پہلا چکر مکمل کیتا ۔ ایہ ہک ٻہوں وݙی کامیابی ہئی ، جیندے نال ثابت تھی ڳیا کہ زمین گول ہے ۔ 

## اعزازات
ایلکانو دی کامیابی کوں ٻہوں سراہا ڳیا ۔ اینکوں چارلس اول آف سپین نشان بازو ݙے تے لاطینی نعرہ Primus circumdedisti me نال نوازیا ۔ ایہ نشان بازو اتے ایہ نعرہ ایلکانو دی عظمت دی علامت ہن ۔ 

## ایلکانو دی میراث
خوان سیباستیان ایلکانو ہک عظیم جہاز راں تے کھوڄ کار ہا ۔ اوں دنیا دا پہلا چکر مکمل کر تے ثابت کیتا کہ زمین گول ہے ۔ ایندی کامیابی ہمیشاں یاد رکھی ویسی ۔ 

## ایلکانو دا کردار
ایلکانو ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ایلکانو دی موت
خوان سیباستیان ایلکانو 4 اگست 1526 کوں فوت تھی ڳیا ۔ ایندی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
فرانسسکو ڈی ایلیزا و ریوینٹا

## فرانسسکو ڈی ایلیزا و ریوینٹا
فرانسسکو ڈی ایلیزا و ریوینٹا (1759 – 19 فروری 1825) ہک ہسپانوی بحری افسر ، جہاز راں تے کھوڄ کار ہا ۔ اینکوں خاص طور تے بحرالکاہل اُبھے پچادھی پاسوں ایندے کم کیتے یاد کیتا ویندا ہے ۔ او وینکوور جزیرے تے نوتکا ساؤنڈ وچ ہسپانوی چوکی دا کمانڈنٹ ہا ، تے انہاں ایں علاقے وچ کئی کھوڄ کار سفر دی اڳواݨی کیتی یا بھیڄے ، جنہاں وچ آبنائے جوآن ڈی فوکا تے آبنائے جارجیا دے ذریعے وی شامل ہے ۔ 

## ابتدائی زندگی تے بحری کیریئر
فرانسسکو ڈی ایلیزا دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او 1759 وچ سپین وچ پیدا تھیا ہا تے اوں جوانی وچ ہی ہسپانوی بحریہ وچ شمولیت اختیار کیتی ۔ اوں بحری تعلیم حاصل کیتی تے ہک قابل افسر بݨ ڳیا ۔ 

## نوتکا ساؤنڈ وچ کردار
ایلیزا کوں نوتکا ساؤنڈ وچ ہسپانوی چوکی دا کمانڈنٹ مقرر کیتا ڳیا ۔ نوتکا ساؤنڈ وینکوور جزیرے دے پچادھی ساحل تے واقع ہک اہم بندرگاہ ہا ۔ اوں وقت یورپی طاقت اُبھے پچادھی بحرالکاہل وچ اپݨا اثر ورسوخ ودھاوݨ دی کوشش وچ لڳیاں ہوئیاں ہن ، تے ایلیزا کوں ایں علاقے وچ ہسپانوی مفادات دی حفاظت کرݨ دی ذمے داری سونپی ڳئی ہئی ۔ 

## کھوڄی سفر
ایلیزا نوتکا ساؤنڈ وچ راہندے ہوئے کئی کھوڄ کار سفر دی اڳواݨی کیتی یا بھیڄے ، جنہاں دا مقصد ایں علاقے دی جغرافیہ تے وسائل دا پتہ لاوݨا ہا ۔ انہاں سفراں وچ آبنائے جوآن ڈی فوکا تے آبنائے جارجیا دی کھوڄ ٻہوں اہم ہئی ۔ ایہ ݙوہیں آبنائیں شمالی امریکہ دے پچادھی ساحل تے واقع ہن تے اوں وقت تک یورپیاں کیتے زیادہ معلوم نہ ہن ۔ ایلیزا دے بھیڄے ڳئے سفراں ایں علاقے دے بارے وچ قیمتی معلومات فراہم کیتیاں ۔ 

## آبنائے جوآن ڈی فوکا
آبنائے جوآن ڈی فوکا ہک اہم بحری رستہ ہے ، جیڑھا بحرالکاہل کوں اندرونی سمندری رستیاں نال ملیندا ہے ۔ ایلیزا دے بھیڄے ڳئے سفراں ایں آبنائے دا سروے کیتا تے اتھوں دے جغرافیہ دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ 

## آبنائے جارجیا
آبنائے جارجیا وی ہک اہم بحری رستہ ہے ، جیڑھا وینکوور جزیرے تے شمالی امریکہ دی مین لینڈ تے درمیان واقع ہے ۔ ایلیزا دے بھیڄے ڳئے سفراں ایں آبنائے دا بھی سروے کیتا تے اتھوں دے جغرافیہ دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ 

## ایلیزا دی میراث
فرانسسکو ڈی ایلیزا ہک اہم کھوڄ کار ہا ۔ اوں اُبھے پچادھی بحرالکاہل دے بارے وچ یورپیاں دیاں معلومات وچ اہم اضافہ کیتا ۔ ایندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھیاں ویسن ۔ 

## ایلیزا دا کردار
ایلیزا ہک قابل تے ذمہ دار افسر ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ایلیزا دی موت
فرانسسکو ڈی ایلیزا 19 فروری 1825 کوں فوت تھی ڳیا ۔ ایندی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
کاؤنڈنیا اول

## کاؤنڈنیا اول
کاؤنڈنیا اول ، جنہاں کوں اوڈیا وچ کاؤنڈنیا ، ویتنامی وچ ہون ݙیوݨ تے چینی وچ ہون ٹین وی آکھیا ویندا ہے ، فنن دا ݙوجھا حکمران ہا (تقریباً پہلی صدی عیسوی وچ حکومت کیتی) ۔ فنن جنوب پوادھی ایشیا وچ واقع کمبوڈیا دے زیادہ تر حصے تے مشتمل ہا ، جیڑھا دریائے میکونگ ڈیلٹا تے مرکوز ہا ۔ او پہلے حکمران سوما دا شوہر ہا ، جینکوں لیوئے (چینی) تے نیانگ نیکئی (خمیر) وی آکھیا ویندا ہے ، تے ݙوہاں مل تے فنن دی بادشاہی دی بنیاد رکھی ، جیندا دارالحکومت ویاڈھاپورا ہا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے اقتدار
کاؤنڈنیا اول دے ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او ہک ہندوستانی برہمن ہا جیڑھا سمندر دے رستے فنن پہنچا ۔ بعض تاریخی ذرائع اینکوں ہک شہزادہ وی ݙسیندے ہن ۔ آکھیا ویندا ہے کہ او ملکہ سوما نال محبت وچ گرفتار تھی ڳیا تے انہاں نال شادی کر تے بادشاہ بݨا ۔ ملکہ سوما خود بھی ہک مقامی حکمران دی دھی ہئی ۔ ایں طرحاں کاؤنڈنیا تے سوما مل تے فنن دی بنیاد رکھی ۔ 

## فنن دی سلطنت
فنن جنوب پوادھی ایشیا دی پہلی وݙی سلطنتاں وچوں ہک ہئی ۔ ایہ بادشاہی دریائے میکونگ دے آس پاس دے علاقیاں تے مشتمل ہئی ، جیڑھا اوں وقت تجارت دا ہک اہم مرکز ہا ۔ کاؤنڈنیا فنن دی معیشت تے ثقافت کوں ترقی ݙیوݨ وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ انہاں ہندوستان نال تجارت کوں فروغ ݙتا ، جیندے نال فنن دی خوشحالی وچ اضافہ تھیا ۔ انہاں ہندو مذہب تے ثقافت کوں بھی فنن وچ پھیلایا ۔ 

## ثقافتی اثر
کاؤنڈنیا اول دا سب توں وݙا اثر فنن دی ثقافت تے ہا ۔ انہاں ہندوستان دی ثقافت کوں فنن وچ متعارف کرایا ۔ فنن وچ ہندو مذہب ، سنسکرت زبان تے ہندوستانی فن تعمیر کوں مقبولیت ملی ۔ کاؤنڈنیا خود بھی سنسکرت وچ کئی کتاباں لکھیاں ، جنہاں وچ قانون تے سیاست دے بارے وچ معلومات موجود ہن ۔ انہاں دیاں کوششاں نال فنن ہک مضبوط تے ترقی یافتہ بادشاہی بݨ ڳیا ۔ 

## کاؤنڈنیا دی میراث
کاؤنڈنیا اول ہک اہم حکمران ہا ۔ انہاں فنن دی بنیاد رکھی تے اینکوں ہک مضبوط تے خوشحال بادشاہی بݨایا ۔ انہاں ہندوستان دی ثقافت کوں بھی فنن وچ پھیلایا ، جیڑھا اڳوں چل تے فنن دی ثقافت دا حصہ بݨ ڳیا ۔ 

## کاؤنڈنیا دا کردار
کاؤنڈنیا ہک قابل تے دوراندیش حکمران ہا ۔ انہاں فنن دی ترقی کیتے ٻہوں کم کیتا ۔ انہاں نہ صرف سیاسی طور تے فنن کوں مضبوط کیتا ، بھل ثقافتی طور تے بھی اینکوں ترقی ݙتی ۔ 

## کاؤنڈنیا دی موت
کاؤنڈنیا اول دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔
لیف ایریکسن

## لیف ایریکسن
لیف ایریکسن ، جینکوں لیف خوش قسمت وی آکھیا ویندا ہے (تقریباً 970 عیسوی – تقریباً 1018 توں 1025 عیسوی) ، ہک نورس کھوڄ کار ہا جیڑھا پہلا یورپی سمجھا ویندا ہے جنہاں براعظمی امریکہ تے قدم رکھیا ، کرسٹوفر کولمبس توں تقریباً ادھی ہزار سال پہلے ۔ آئس لینڈرز دیاں داستاناں دے مطابق ، اوں ونلینڈ وچ ہک نورس وسوں قائم کیتی ، جینکوں عام طور تے ساحلی شمالی امریکہ سمجھا ویندا ہے ۔ ایہ قیاس آرائی جاری اے کہ لیف تے ایندے عملے دی قائم کردہ وسوں کینیڈا دے نیو فاؤنڈ لینڈ وچ ملی ہوئی نورس وسوں دے باقیات نال میل کھاندی ہے ، جینکوں ایل' اینس اوکس میڈوز آکھیا ویندا ہے ، جیڑھا تقریباً 1,000 سال پہلے آباد ہا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے خاندان
لیف ایریکسن دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او تقریباً 970 عیسوی وچ آئس لینڈ وچ پیدا تھیا ہا تے او ہک نورس خاندان نال تعلق رکھدا ہا ۔ ایندا پیو ایرک دی ریڈ ہا ، جیڑھا ہک مشہور وائکنگ تے کھوڄ کار ہا ۔ ایرک گرین لینڈ دی دریافت کیتی ہئی ۔ لیف بھی اپݨے پیو دی طرحاں ہک بہادر تے جرات مند شخص ہا ۔ 

## گرین لینڈ دا سفر
لیف اپݨے پیو نال گرین لینڈ دا سفر کیتا تے اتھاں کجھ سال رہا ۔ اتھاں اوں جہاز رانی تے کھوڄ دی تعلیم حاصل کیتی ۔ اوں مختلف علاقیاں دا سفر کیتا تے اتھوں دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ 

## ونلینڈ دی دریافت
کہا ویندا ہے کہ لیف ایریکسن تقریباً 1000 عیسوی وچ ونلینڈ دی دریافت کیتی ۔ ونلینڈ شمالی امریکہ دا ساحلی علاقہ ہا ، جیڑھا اوں وقت یورپیاں کیتے نامعلوم ہا ۔ لیف اپݨے جہاز وچ سوار ہو کر پچادھی پاسے سفر کیتا تے آخرکار وہ ونلینڈ پہنچݨ وچ کامیاب تھی ڳیا ۔ اتھاں انہاں ہک وسوں قائم کیتی ، جیڑھی یورپیاں دی شمالی امریکہ وچ پہلی وسوں سمجھی ویندی ہے ۔ 

## ایل' اینس اوکس میڈوز
کچھ ماہرین دا خیال اے کہ لیف دی وسوں اوہی ہا جیڑھا اڄ کل ایل' اینس اوکس میڈوز دے نان نال سنڄاتا ویندا ہے ، جیڑھا نیو فاؤنڈ لینڈ ، کینیڈا وچ واقع ہے ۔ ایل' اینس اوکس میڈوز وچ نورس وسوں دے باقی بچݨ والے آثار ملئے ہن ، جیڑھے تقریباً 1000 سال پرانے ہن ۔ 

## لیف ایریکسن دی میراث
لیف ایریکسن ہک عظیم کھوڄ کار ہا ۔ اوں یورپیاں کوں شمالی امریکہ دے بارے وچ معلومات فراہم کیتیاں ۔ ایندی کہانی اڄ وی لوکاں کوں حوصلہ ݙیندی اے تے نویں مقامات کوں دریافت کرݨ دی ترغیب ݙیندی ہے ۔ 

## لیف ایریکسن دا کردار
لیف ایریکسن ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## لیف ایریکسن دی موت
لیف ایریکسن دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔
ایرک تھوروالڈسن

## ایرک تھوروالڈسن
ایرک تھوروالڈسن (تقریباً 950 – تقریباً 1003) ، جینکوں ایرک لال دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہے ، ہک نورس کھوڄ کار ہا ، جینکوں قرون وسطیٰ تے آئس لینڈی داستاناں وچ گرین لینڈ وچ پہلی یورپی وسوں دی بنیاد رکھݨ والا ݙسیا ڳیا ہے ۔ ایرک غالباً اپݨے والاں تے داڑھی دے رنگ دی وجہ توں لال دا لقب حاصل کیتا ہوسی ۔ آئس لینڈی داستاناں دے مطابق ، ایرک ناروے دے روگالینڈ دے ضلع جائرن وچ پیدا تھیا ہا ، جیڑھا تھوروالڈ آسوالڈسن دا پتر ہا ، جیندے کیتے تھوروالڈ کوں بعد وچ ناروے توں کڈھ ݙتا ویندا ، تے او ایرک تے ایندے خاندان دے نال مغرب وچ آئس لینڈ چلا ویندا ۔ آئس لینڈ وچ ایرک دی زندگی دے دوران ، اوں تھجوڈلڈ جورنڈسڈوٹیر نال شادی کیتی تے ایندے چار ٻال ہن ، جنہاں وچوں ہک ایرک دا پتر مشہور آئس لینڈی کھوڄ کار لیف ایریکسن ہا ۔ تقریباً 982 عیسوی وچ ، ایرک کوں ترائے سال کیتے آئس لینڈ توں کڈھ ݙتا ڳیا ، جیندے دوران اوں گرین لینڈ دی کھوڄ کیتی ، جیڑھا بالآخر جزیرے تے پہلی کامیاب یورپی وسوں دے قیام تے منتج تھیا ۔ ایرک بعد وچ تقریباً 1003 عیسوی وچ اتھاں ہک سردیاں دی وبا دے دوران فوت تھی ڳیا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے خاندان
ایرک تھوروالڈسن دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او تقریباً 950 عیسوی وچ ناروے وچ پیدا تھیا ہا تے او ہک نورس خاندان نال تعلق رکھدا ہا ۔ ایندا پیو تھوروالڈ آسوالڈسن ہا ، جیڑھا ہک مہم جو شخص ہا ۔ تھوروالڈ کوں قتل دے جرم وچ ناروے توں کڈھ ݙتا ڳیا ہا ، تے او اپݨے خاندان دے نال آئس لینڈ چلا ڳیا ۔ ایرک بھی اپݨے پیو دی طرحاں ہک بہادر تے جرات مند شخص ہا ۔ 

## آئس لینڈ وچ زندگی
آئس لینڈ وچ ایرک تھجوڈلڈ جورنڈسڈوٹیر نال شادی کیتی تے انہاں دے چار ٻال ہن ، جنہاں وچوں ہک لیف ایریکسن ہا ۔ لیف ایریکسن ہک مشہور وائکنگ تے کھوڄ کار ہا ، جنہاں شمالی امریکہ دی دریافت کیتی ۔ 

## گرین لینڈ دی دریافت
982 عیسوی وچ ، ایرک کوں قتل دے جرم وچ آئس لینڈ توں ترائے سال کیتے کڈھ ݙتا ڳیا ۔ ایں دوران اوں گرین لینڈ دی کھوڄ کیتی ۔ گرین لینڈ ہک وݙا جزیرہ ہے ، جیڑھا شمالی بحر اوقیانوس وچ واقع ہے ۔ ایرک اتھاں ݙو وسوں قائم کیتیاں ، جنہاں وچوں ہک دا نان ایسٹرا فگلارڈ ہا تے ݙوجھی دا نان ویسٹرا فگلارڈ ہا ۔ 

## گرین لینڈ وچ وسوں
ایرک گرین لینڈ وچ یورپی لوکاں دی پہلی وسوں قائم کیتی ۔ اتھاں انہاں زراعت تے مویشی پالݨ دا کم شروع کیتا ۔ گرین لینڈ وچ زندگی ٻہوں مشکل ہئی ، پر ایرک تے اوندے سنگتیوں ہمت نہ ہاری تے اتھاں رہݨ لڳے ۔ 

## ایرک دی میراث
ایرک تھوروالڈسن ہک عظیم کھوڄ کار ہا ۔ اوں یورپیاں کوں گرین لینڈ دے بارے وچ معلومات فراہم کیتیاں ۔ ایندی کہانی اڄ وی لوکاں کوں حوصلہ ݙیندی اے تے نویں مقامات کوں دریافت کرݨ دی ترغیب ݙیندی ہے ۔ 

## ایرک دا کردار
ایرک ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ایرک دی موت
ایرک تھوروالڈسن تقریباً 1003 عیسوی وچ گرین لینڈ وچ فوت تھی ڳیا ۔ ایندی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
پیڈرو ایسکوبار

## پیڈرو ایسکوبار
پیڈرو ایسکوبار ، جنہاں کوں پیرو ایسکوبار وی آکھیا ویندا ہے ، پندرہویں صدی دا ہک پرتگالی جہاز راں ہا جنہاں جواؤ ڈی سانتاریم دے نال مل تے ساؤ ٹومے (21 دسمبر 1471) ، انوبون (1 جنوری 1472) ، تے پرنسپے (17 جنوری 1472) جزیرے دریافت کیتے ۔ بعد وچ او 1482 وچ ڈیاگو کائو دے نال ایندے پہلے سفر وچ تے 1497 وچ واسکو ڈا گاما دی ہندوستان کیتے براہ راست یورپ توں پہلا سفر وچ مشہور بیریو کاراول دے پائلٹ دے طور تے سفر کریندے ہوئے ریکارڈ تھیا ۔ او 1500 وچ پیڈرو الواریز کابرال دی برازیل دی دریافت وچ وی شامل ہا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے بحری سفر
پیڈرو ایسکوبار دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او پندرہویں صدی وچ پرتگال وچ پیدا تھیا ہا تے اوں جوانی وچ ہی بحری سفر شروع کر ݙتا ہا ۔ اوں جہاز رانی دی تعلیم حاصل کیتی تے ہک ماہر جہاز راں بݨ ڳیا ۔ پرتگال اوں وقت بحری کھوڄ دے میدان وچ اڳوں ہا تے شہزادہ ہنری دی سرپرستی وچ کئی مہمات بھیڄیاں ڳئیاں ہن ۔ انہاں حالتاں وچ پیڈرو ایسکوبار دا بحری سفر شروع کرݨ ہک فطری ڳالھ ہئی ۔ 

## جزائر دی دریافت
پیڈرو ایسکوبار جواؤ ڈی سانتاریم دے نال مل تے کئی اہم جزیرے دریافت کیتے ۔ انہاں وچ ساؤ ٹومے ، انوبون تے پرنسپے شامل ہن ۔ ایہ جزیرے پچادھی افریقہ دے ساحل دے نیڑے واقع ہن تے اوں وقت تک یورپیاں کیتے نامعلوم ہن ۔ ایسکوبار تے سانتاریم دی دریافت نال یورپیاں کوں ایں جزائر دے بارے وچ معلومات ملیاں تے اتھاں تجارت کرݨ دا موقع ملا ۔ 

## ڈیاگو کائو دے نال سفر
ایسکوبار 1482 وچ ڈیاگو کائو دے نال ایندے پہلے سفر وچ وی شرکت کیتی ۔ ایہ سفر بھی پچادھی افریقہ دے ساحل دے نال ہا تے ایں دوران کئی نویں علاقے دریافت تھئے ۔ 

## واسکو ڈا گاما دے نال سفر
پیڈرو ایسکوبار واسکو ڈا گاما دے ہندوستان کیتے تاریخی سفر وچ وی شامل ہا ۔ او بیریو کاراول دا پائلٹ ہا ، جیڑھا ایں مہم وچ شامل چار جہازاں وچوں ہک ہا ۔ ایہ سفر 1497 وچ شروع تھیا تے 1498 وچ ہندوستان تک پہنچݨ وچ کامیاب تھیا ۔ ایسکوبار دی مہارت تے تجربے ایں سفر کوں کامیاب بݨاوݨ وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ 

## پیڈرو الواریز کابرال دے نال سفر
ایسکوبار 1500 وچ پیڈرو الواریز کابرال دے برازیل دی دریافت وچ وی شامل ہا ۔ ایہ سفر ہندوستان ونڄݨ والے ٻیڑے دا حصہ ہا ، پر رستے وچ ایہ ٻیڑا برازیل دے ساحل تے پہنچ ڳیا ، جتھاں کابرال برازیل کوں پرتگال دی ملکیت قرار ݙتا ۔ 

## ایسکوبار دی میراث
پیڈرو ایسکوبار ہک اہم کھوڄ کار ہا ۔ اوں مختلف جزائر دریافت کر تے تے اہم بحری سفراں وچ شرکت کر تے پرتگال دی خدمت کیتی ۔ ایندیاں خدمات ہمیشاں یاد رکھیاں ویسن ۔ 

## ایسکوبار دا کردار
ایسکوبار ہک بہادر ، نڈر تے تجربہ کار جہاز راں ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ایسکوبار دی موت
پیڈرو ایسکوبار دی موت دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔
لنکن ایلزورتھ

## لنکن ایلزورتھ
لنکن ایلزورتھ (12 مئی 1880 – 26 مئی 1951) ہک امریکی قطبی کھوڄ کار ، انجینئر ، سرویئر تے لکھاری ہا ۔ اوں پہلی آرکٹک تے انٹارکٹک ہوائی گذرگاہاں دی اڳواݨی کیتی ۔ 

## ابتدائی زندگی تے تعلیم
لنکن ایلزورتھ دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او 12 مئی 1880 کوں شکاگو ، الینوائے وچ پیدا تھیا ہا تے او ہک امیر خاندان نال تعلق رکھدا ہا ۔ انہاں انجینئرنگ دی تعلیم حاصل کیتی تے سروے وچ بھی مہارت حاصل کیتی ۔ ایلزورتھ کوں کم عمری توں ہی سفر تے کھوڄ وچ دلچسپی ہئی ۔ 

## قطبی سفر
ایلزورتھ دی زندگی دا سب توں وݙا شوق قطبی سفر ہا ۔ انہاں آرکٹک تے انٹارکٹک دونوہاں علاقیاں وچ کئی مہمات وچ حصہ گھدا ۔ انہاں نہ صرف زمینی سفر کیتا ، بھل ہوائی جہاز دے ذریعے بھی قطبی علاقیاں دی کھوڄ کیتی ۔ 

## پہلی آرکٹک ہوائی گذرگاہ
ایلزورتھ 1925 وچ پہلی آرکٹک ہوائی گذرگاہ دی اڳواݨی کیتی ۔ انہاں ݙو ہوائی جہازاں وچ سوار ہو کر شمالی قطب دے اپر توں پرواز کیتی ۔ ایہ ہک ٻہوں مشکل تے خطرناک سفر ہا ، پر ایلزورتھ تے اوندے سنگتیوں اپݨی مہارت تے حوصلے نال اینکوں کامیابی نال مکمل کیتا ۔ 

## پہلی انٹارکٹک ہوائی گذرگاہ
1935 وچ ، ایلزورتھ پہلی انٹارکٹک ہوائی گذرگاہ دی اڳواݨی کیتی ۔ انہاں ہوائی جہاز دے ذریعے انٹارکٹکا دے اپر توں پرواز کیتی تے اتھوں دے جغرافیہ دا سروے کیتا ۔ ایہ وی ہک ٻہوں مشکل سفر ہا ، پر ایلزورتھ اپݨی قابلیت تے تجربے نال اینکوں کامیابی نال مکمل کیتا ۔ 

## لکھاری
ایلزورتھ اپݨے قطبی سفراں دے تجربات تے مشاہدات کوں مختلف کتاباں وچ لکھیا ۔ انہاں دیاں کتاباں ٻہوں مقبول تھیاں تے انہاں لوکاں کوں قطبی علاقیاں دے بارے وچ ٻہوں کجھ سکھایا ۔ 

## ایلزورتھ دی میراث
لنکن ایلزورتھ ہک عظیم کھوڄ کار ہا ۔ اوں قطبی علاقیاں دی کھوڄ وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ انہاں دی کہانی اڄ وی لوکاں کوں حوصلہ ݙیندی اے تے نویں مقامات کوں دریافت کرݨ دی ترغیب ݙیندی ہے ۔ 

## ایلزورتھ دا کردار
ایلزورتھ ہک بہادر ، نڈر تے پرعزم شخص ہا ۔ اوں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ایلزورتھ دی موت
لنکن ایلزورتھ 26 مئی 1951 کوں فوت تھی ڳیا ۔ ایندی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
فرانز اینگل

## فرانز اینگل
فرانز اینگل (1834 ، روبل وچ – 1920 ، نیوبرینڈنبرگ وچ) ہک جرمن کھوڄ کار تے ماہر فطرت ہا ۔ انہاں دی زندگی تے کماں دے بارے وچ تفصیلی معلومات محدود ہن ، پر انہاں دی تحقیق تے دریافت سائنس دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے تعلیم
فرانز اینگل دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او 1834 وچ جرمنی دے شہر روبل وچ پیدا تھیا ہا ۔ انہاں سائنس وچ دلچسپی پیدا کیتی تے فطرت دا مطالعہ کرݨ شروع کیتا ۔ انہاں دی تعلیم دے بارے وچ وی زیادہ معلومات موجود کائنی ، پر ایہ اندازہ لایا ونڄ سڳدا اے کہ انہاں سائنسی میدان وچ اعلیٰ تعلیم حاصل کیتی ہوسی ۔ 

## کھوڄ تے تحقیق
فرانز اینگل مختلف علاقیاں وچ سفر کیتا تے اتھوں دی نباتات تے حیوانات دا مطالعہ کیتا ۔ انہاں نويں نسلاں دریافت کیتیاں تے انہاں دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے حشرات تے نباتات دے بارے وچ ہئی ۔ انہاں مختلف قسماں دے کیڑے مکوڑ تے پودیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دے بارے وچ معلومات فراہم کیتیاں ۔ 

## سائنسی خدمات
فرانز اینگل سائنس دے میدان وچ ٻہوں خدمات انجام ݙتیاں ۔ انہاں مختلف سائنسی مضامین تے کتاباں لکھیاں ، جنہاں وچ انہاں اپݨی تحقیق دے نتائج پیش کیتے تے نويں دریافت دے بارے وچ معلومات فراہم کیتیاں ۔ انہاں دی تحقیق اڄ وی سائنسداناں کیتے ٻہوں مفید ہے ۔ 

## اینگل دی میراث
فرانز اینگل ہک عظیم کھوڄ کار تے ماہر فطرت ہا ۔ انہاں سائنس دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ انہاں دی تحقیق اڄ وی سائنسداناں کیتے ٻہوں مفید ہے ۔ 

## اینگل دا کردار
فرانز اینگل ہک ذہین ، قابل تے محنتی شخص ہا ۔ انہاں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## اینگل دی موت
فرانز اینگل 1920 وچ نیوبرینڈنبرگ وچ فوت تھی ڳیا ۔ انہاں دی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔
سینٹ ونسنٹ وائٹ شیڈ ایرسکائن

سینٹ ونسنٹ وائٹ شیڈ ایرسکائن

سینٹ ونسنٹ وائٹ شیڈ ایرسکائن (1846 - 1918) ، جنوبی افریقہ دا سرویئر جنرل ، گیزالینڈ دا ہک ابتدائی کھوڄ کار ہا تے او پہلا یورپی ہا جنہاں لمپوپو دریا دی پوری لمبائی توں ایندے مونہے تئیں سفر کیتا ۔ 

## ابتدائی زندگی تے تعلیم
سینٹ ونسنٹ وائٹ شیڈ ایرسکائن دی ابتدائی زندگی دے بارے وچ زیادہ معلومات موجود کائنی ۔ پر ، ایہ معلوم ہے کہ او 1846 وچ پیدا تھیا ہا تے اوں تعلیم حاصل کر تے سرویئرنگ وچ مہارت حاصل کیتی ۔ انہاں دی تعلیم دے بارے وچ وی زیادہ معلومات موجود کائنی ، پر ایہ اندازہ لایا ونڄ سڳدا اے کہ انہاں سروے تے جغرافیہ وچ اعلیٰ تعلیم حاصل کیتی ہوسی ۔ 

## جنوبی افریقہ وچ ملازمت
ایرکائن جنوبی افریقہ وچ بطور سرویئر کم شروع کیتا تے ستت اپݨی قابلیت دی وجہ توں ترقی کریندا ڳیا ۔ انہاں کوں جنوبی افریقہ دے مختلف علاقیاں وچ سروے کرݨ دی ذمے داری سونپی ڳئی ۔ انہاں خاص طور تے گیزالینڈ وچ سروے دا کم کیتا ، جیڑھا اوں وقت یورپیاں کیتے زیادہ معلوم نہ ہا ۔ 

## گیزالینڈ دی کھوڄ
گیزالینڈ جنوبی افریقہ دا ہک علاقہ ہے ، جیڑھا اوں وقت یورپیاں کیتے زیادہ معلوم نہ ہا ۔ ایرکائن ایں علاقے وچ کئی سروے مہمات کیتیਆਂ تے اتھوں دے جغرافیہ ، نباتات تے حیوانات دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ انہاں دی تحقیق نال یورپیاں کوں ایں علاقے دے بارے وچ ٻہوں کجھ ڄاݨݨ کوں ملا ۔ 

## لمپوپو دریا دا سفر
ایرکائن دی سب توں وݙی کامیابی لمپوپو دریا دا سفر ہئی ۔ ایہ دریا جنوبی افریقہ دا ہک اہم دریا ہے ، جیڑھا مختلف ملکاں توں گزردا ہے ۔ ایرکائن پہلا یورپی ہا جنہاں ایں دریا دی پوری لمبائی توں اینڈے مݨھ تئیں سفر کیتا ۔ ایں سفر دے دوران انہاں دریا دے بارے وچ ٻہوں معلومات جمع کیتیاں ، جنہاں وچ ایندی جغرافیہ ، نباتات تے حیوانات شامل ہن ۔ 

## جنوبی افریقہ دا سرویئر جنرل
ایرکائن دی قابلیت تے تجربے دی وجہ توں انہاں کوں جنوبی افریقہ دا سرویئر جنرل مقرر کیتا ڳیا ۔ ایں عہدے تے راہندے ہوئے انہاں جنوبی افریقہ وچ سروے دے نظام کوں بہتر بݨاوݨ کیتے ٻہوں کم کیتا ۔ 

## ایرسکائن دی میراث
سینٹ ونسنٹ وائٹ شیڈ ایرسکائن ہک عظیم کھوڄ کار تے سرویئر ہا ۔ انہاں جنوبی افریقہ دے بارے وچ یورپیاں دیاں معلومات وچ اہم اضافہ کیتا ۔ انہاں دی تحقیق اڄ وی سائنسداناں تے جغرافیہ داناں کیتے ٻہوں مفید ہے ۔ 

## ایرسکائن دا کردار
ایرکائن ہک ذہین ، قابل تے محنتی شخص ہا ۔ انہاں مشکل حالات دے باوجود ہمیشاں اپݨے عزم کوں برقرار رکھیا تے اپݨے مقصد کوں حاصل کرݨ دی کوشش کیتی ۔ 

## ایرسکائن دی موت
سینٹ ونسنٹ وائٹ شیڈ ایرسکائن 1918 وچ فوت تھی ڳیا ۔ انہاں دی موت دی وجہ معلوم نئیں ۔