کائنات دی موت۔ سائنسدان کیا آکھدن

ساݙی کائنات دا اربیں سالیں بعد خاتمہ کیویں تھیسی۔ سائنسدان اے آہدن جو کائنات دا خاتمہ  3 صورتیں اچ ہو سڳدے۔ او صورتاں اے ہن۔ 

01۔ کائناتی ٹھڈھ [BIG FREEZE]

کائنات کوں پھیلدئیں ہوئیں 14 ارب سال گزر ڳن۔ بگ چل او صورت اے جو اگر کائنات ایویں پھیلدی رہ ڳئی تاں آہستہ آہستیہ ٹھڈھی، تاریک تے بالکل مُردہ شئے بݨ ویسی۔انگریزی دے مشہور شاعر ٹی ایس ایلئیٹ[TS-ELIOT]  اپݨی شاعری اچ اے بیان کریندے

"دنیا ایں ختم تھیسی

جو کوئی دھماکہ نہ تھیسی

بلکہ اے  

ہک سرگوشی دی شکل اچ 

خاموشی نال

ختم تھی ویسی"

02۔کائناتی سکڑاؤ    [BIG CRUNCH]

کائنات ہک نقطے کنوں پھیل تے موجودہ شکل اچ آئی اے تے مسلسل پھیلدی پئی اے۔ جݙاں اے پھیلاؤ کہیں وقت الٹا چل پیا اور سارا کجھ واپس ہک نقطے اچ سُنگڑڳیا تاں ایں نقطے تے کائنات دا خاتمہ تھی ویسی۔ اے بِگ بینگ دا  ریورس گیر اے مطلب بگ بینگ دا الٹ عمل اے۔

03۔کائناتی چیر پھاڑ[BIG RIP] 

کائنات دے خاتمے دا تریجھا نظریہ بگ رپ اے۔ ایندے مطابق اساݙی کہکشاں، سیارے حتٰی کہ ایٹم وی ٻہوں زیادہ قوت دی وجہ کنوں بے صبرے تھی کے پھٹ پوسن۔ اے کائنات دا آخری شو ہوسی۔ 

اے ای ہو سڳدے جو کائنات دا خاتمہ انہیں تریہیں طریقے نال نہ تھیوے کیوں جو انہیں سارئیں طریقیں دی بنیاد اے ہے جو خلا ہک سٹیج اے۔

آئن سٹائن نے ساکوں اے ݙسایا جو خلا ہک ڈرامے دا سٹیج نئیں بلکہ خود ہک اداکار اے۔ ہو سڳدے جو خلا خود مُڑ کے بلیک ہول بݨ ونڄے۔ خلا اپݨی حالت وی تبدیل کر سڳدی اے۔ جیویں پاݨی برف بݨ ویندے۔ اور خلا اپݨی حالت وٹا تے موت دے بُلبیں وچ ݙھل سڳدی اے جیڑھی کہ ہک نویں شکل ہوسی۔ 

آئن سٹائن دی تھیوری دے مطابق خلا دا پھیلاؤ ہمیشہ واسطے جاری رہ سڳدے اور ساݙی کائنات دا حجم لامتناہی حد تک ونڄ سڳدے۔ مثال دے طور تے بگ چل یا بگ رپ۔ لیکن اے ڳالھ ٹھیک نئیں لڳدی۔ ہک رٻڑ جتنا وی نفیس ہووے ہونکوں اساں چھیکوں تاں ہک وقت او ترٹ ویندے۔ کیوں جو رٻڑ ایٹمیں نال مل تے بنڑئے۔ اگر اینکوں زیادہ چھکیا ونڄے تاں ایٹمی حالت اچ تبدیلی آ ویندی اے۔ اگر خلا وی رٻڑآلی کاراے تے ایندی وی چھکیجݨ دی کوئی حد اے تاں اے ترٹ سڳدی اے۔ ایں صورت اچ اوں زمانے دے انسانیں کوں اینجھی حالت کنوں پہلے اوں پاسے ونڄݨاںپوسی جیڑھا پاسا ہیں پھیلاؤ کنوں محفوظ ہوسی۔

اساں ایں کتاب دا اختتام سائنسی ترقی دے لازوال زمانے اچ ایں یقین نال کریندے پئوں جو سائنس دا اے کائنات کوں سمجھݨ داشاندار سفرجاری رہسی تے سائنس انسانیں دے مسائل دا حل بݨ کے اپݨی معرا ج تے پُجسی۔

## کتابیات  [BIBLIOGRAPHY]
01۔              A BRIEF HISTORY OF TIME

[STEPHEN HAWKING]                      

02۔            BRIEF ANSWERS TO THE BIG QUESTIONS

[STEPHEN HAWKING]                      

03۔             THE GRAND DESIGN

] LEONARD    [STEPHEN HAWKING & MLODINOW

04۔             فلسفہ سائنس اور کائنات  (ڈاکٹر محمود علی سڈنی)

05۔A BRIEF HISTORY OF NEARLY EVERY THING 

[BILL BRYSON]                    

06۔ ENTANGLEMENT 

[AMIR D-ACZEL]        

07۔             سو عظیم آدمی (مائیکل ہارٹ) 

08۔            دنیا کی سو عظیم کتابیں  (ستار طاہر) 

09۔            ہم اضافیت اور کائنات  (محمد علی مکی)

10۔              اضافیت (ڈاکٹر رضی الدین صدیقی) 

11۔               ENCYCLOPEDIA BRITANNICA  

12۔THE STRUCTURE OF THE UNIVERSE 

[JAYANT NARLIKAR]       

13۔                     THE IMPACT OF SCIENCE AND SOCIETY

[BERTRAND RUSSEL]        

14۔              آئن سٹائن کی کہانی (سید شہابْ الدین دِسنوی)

15۔               REASON IN REVOLT

[ALON WOODS & TED GRANT]        

16۔              سائنس دانوں کی کہانیاں  (بلراج پوری)

17۔              ہاکنگ سے ڈاکنز تک – مغرب کیا سوچ رہا ہے  (تنزیل الرحمٰن) 

18۔              آج اور کل -سائنس کے آئینے میں  (آئزک ایسی موف)

19۔              IBN ARABI-TIME AND COSMOLOGY

[M-H-YOUSEF]          

20۔             PHYSICS OF THE FUTURE 

[DR-MICHIO]           

21۔              دانائی کی جرات (وہارا امباکر) 

22۔            SEVEN BRIEF LESSON ON PHYSICS

[CARLO ROVELLI]            

23۔             سائنس آسان (ڈاکٹر یونس خان) 

24۔             فلسفے کی مختصر تاریخ  (اکبر لغاری)

25۔             ڈاکٹر عبدالسلام۔ مسلمانوں کا نیوٹن  (محمد زکریا ورک)

## حوالہ
کتاب: کائنات دا سفر ، مصنف : جعفر عباس بزدار ، ناشر: جھوک پبلشرز ملتان