open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
میسن بلانچارڈ تھامس

## میسن بلانچارڈ تھامس (1866-1912)
میسن بلانچارڈ تھامس امریکہ دا ہک پودیاں دے روگاں دا ماہر تے ماہر نباتات ہا ، جئیں 1866 وچ جنم گھدا تے 1912 وچ فوت تھیا ۔ او "اے لیبارٹری مینول آف پلانٹ ہسٹولوجی" دا شریک مصنف ہا ۔ تھامس ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پودیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے پودیاں دے روگاں تے انہاں دی بݨتر دے بارے وچ گہری پرکھ پرچول کیتی ۔ 

تھامس پودیاں دے روگاں دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں پودیاں دی کئی بیماریاں دی شناخت کیتی تے انہاں دے کارݨاں دا مطالعہ کیتا ۔ اوں پودیاں دے روگاں دے علاج تے روک تھام دے طریقے دریافت کیتے ۔ اوں پودیاں دی صحت تے انہاں دی پیداوار کوں بہتر بݨاوݨ دی کوشش کیتی ۔ 

تھامس پودیاں دی بݨتر دے بارے وچ وی کم کیتا ۔ اوں پودیاں دے ٹشوز دا مطالعہ کیتا تے انہاں دی بݨتر تے فنکشن دے بارے وچ معلومات جمع کیتیاں ۔ اوں خوردبین دے ذریعے پودیاں دے ٹشوز دا تفصیلی مطالعہ کیتا ۔ 

تھامس "اے لیبارٹری مینول آف پلانٹ ہسٹولوجی" دا شریک مصنف ہا ، جیڑھی پودیاں دی بݨتر دے مطالعے کیتے ہک اہم کتاب ہے ۔ اوں اوں کتاب وچ پودیاں دے ٹشوز دے مطالعے دے طریقے بیان کیتے تے انہاں دی تصویراں شامل کیتیاں ۔ ایہ کتاب پودیاں دی بݨتر دے مطالعے دے شعبے وچ ہک اہم حوالہ ہے ۔ 

تھامس دی تحقیق نباتات شناسی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں پودیاں دے روگاں تے انہاں دی بݨتر دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں پودیاں دیاں بیماریاں دے علاج تے روک تھام دے طریقے دریافت کیتے تے پودیاں دی بݨتر دے مطالعے کیتے ہک اہم کتاب لکھی ۔ 

تھامس دی تحقیق اڄ وی نباتات شناسی دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں پودیاں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پودیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال پودیاں دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
ڈی آرسی وینٹ ورتھ تھامسن

## ڈی آرسی وینٹ ورتھ تھامسن (1860-1942)
ڈی آرسی وینٹ ورتھ تھامسن سکاٹ لینڈ دا ہک ماہر حیاتیات (بائیولوجسٹ) ہا ، جئیں 1860 وچ جنم گھدا تے 1942 وچ فوت تھیا ۔ او "آن گروتھ اینڈ فارم" کتاب دا مصنف ہا ۔ تھامسن ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے حیاتیاتی شکلاں دے ارتقا تے انہاں دی ریاضیاتی بنیاداں دے بارے وچ گہری پرکھ پرچول کیتی ۔

تھامسن حیاتیاتی شکلاں دے ارتقا دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ حیاتیاتی شکلاں کوں ریاضیاتی اصولاں دے ذریعے بیان کیتا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ مختلف جانوراں دی شکلاں کوں ہک ݙوجھے وچ تبدیل کیتا ونڄ سڳدے ، صرف انہاں دی ریاضیاتی تبدیلی دے ذریعے اوں ݙکھایا کہ حیاتیاتی شکلاں کوں طبیعی قوتوں دے ذریعے وی سمجھا ونڄ سڳدے ۔

تھامسن "آن گروتھ اینڈ فارم" کتاب لکھی ، جیڑھی حیاتیات دے شعبے وچ ہک اہم کتاب ہے ۔ اوں اوں کتاب وچ حیاتیاتی شکلاں دے ارتقا تے انہاں دی ریاضیاتی بنیاداں دے بارے وچ تفصیلی معلومات فراہم کیتیاں ۔ اوں ݙکھایا کہ حیاتیاتی شکلاں کوں ریاضیاتی اصولاں دے ذریعے بیان کیتا ونڄ سڳدے ۔

تھامسن دی تحقیق حیاتیات دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں حیاتیاتی شکلاں دے ارتقا تے انہاں دی ریاضیاتی بنیاداں دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں "آن گروتھ اینڈ فارم" کتاب لکھی ، جیڑھی حیاتیات دے شعبے وچ ہک اہم حوالہ ہے ۔

تھامسن دی تحقیق اڄ وی حیاتیات دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں حیاتیاتی شکلاں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال حیاتیاتی شکلاں دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں "آن گروتھ اینڈ فارم" لکھی ، جیڑھی حیاتیات دے شعبے وچ ہک کلاسیکی کتاب ہے ۔
چارلس وائیویل تھامسن

## چارلس وائیویل تھامسن (1832-1882)
چارلس وائیویل تھامسن سکاٹ لینڈ دا ہک سمندری ماہر حیاتیات (بائیولوجسٹ) ہا ، جئیں 1832 وچ جنم گھدا تے 1882 وچ فوت تھیا ۔ اوں گہرے سمندراں دی حیاتیاتی حالتاں دا مطالعہ کیتا ۔ تھامسن ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی سمندری حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے گہرے سمندراں دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

تھامسن گہرے سمندراں دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں گہرے سمندراں وچ زندگی دے حالات دا مطالعہ کیتا تے ݙکھایا کہ گہرے سمندراں وچ وی زندگی موجود ہے ۔ اوں گہرے سمندراں توں کئی نویں جانوراں دیاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دی درجہ بندی کیتی ۔ اوں گہرے سمندراں دے درجہ حرارت ، دٻاؤ تے کیمیائی بݨتر دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔

تھامسن "ایچ ایم ایس چیلنجر" مہم دی قیادت کیتی ، جیڑھی گہرے سمندراں دی تحقیق کیتے ہک اہم مہم ہئی ۔ اوں اوں مہم وچ دنیا بھر دے گہرے سمندراں دا سروے کیتا تے کئی نویں جانوراں دیاں ونکیاں دی شناخت کیتی ۔ اوں اوں مہم دے نتائج تے کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ۔

تھامسن دی تحقیق سمندری حیاتیات دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں گہرے سمندراں دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں گہرے سمندراں وچ زندگی دی موجودگی ثابت کیتی تے کئی نویں جانوراں دیاں ونکیاں دی شناخت کیتی ۔ اوں "ایچ ایم ایس چیلنجر" مہم دی قیادت کیتی ، جیڑھی گہرے سمندراں دی تحقیق کیتے ہک اہم مہم ہئی ۔

تھامسن دی تحقیق اڄ وی سمندری حیاتیات دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں گہرے سمندراں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی سمندری حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال گہرے سمندراں دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں "ایچ ایم ایس چیلنجر" مہم دی قیادت کیتی ، جیڑھی گہرے سمندراں دی تحقیق کیتے ہک تاریخی مہم ہئی ۔
لوئی ماری اوبیر دو پتی توار

## لوئی ماری اوبیر دو پتی توار (1758-1831)
لوئی-ماری اوبیر دو پتی-توار فرانس دا ہک ماہر نباتات ہا ، جئیں 1758 وچ جنم گھدا تے 1831 وچ فوت تھیا ۔ او مڈغاسکر ، ماریشس تے ری یونین توں آرکڈز تے اپݨے کم کیتے مشہور ہا ۔ دو پتی-توار ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پودیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے آرکڈز دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دی درجہ بندی تے حیاتیات دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

دو پتی-توار مڈغاسکر ، ماریشس تے ری یونین توں آرکڈز دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں انہاں علاقیاں توں آرکڈز دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دی درجہ بندی کیتی ۔ اوں آرکڈز دی جسمانی بݨتر ، تولید تے تقسیم دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ اوں آرکڈز دے ماحولیاتی حالات دے بارے وچ وی پرکھ پرچول کیتی ۔

دو پتی-توار آرکڈز دی درجہ بندی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں آرکڈز دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دی درجہ بندی کیتی ۔ اوں آرکڈز دے جینیاتی تعلقات دے بارے وچ وی پرکھ پرچول کیتی ۔ اوں آرکڈز دے فوسلز دا مطالعہ وی کیتا ۔

دو پتی-توار دی تحقیق نباتات شناسی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں آرکڈز دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں آرکڈز دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات فراہم کیتیاں ۔ اوں آرکڈز دی درجہ بندی دے شعبے وچ وی اہم کردار ادا کیتا ۔

دو پتی-توار دی تحقیق اڄ وی نباتات شناسی دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں آرکڈز دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پودیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال مڈغاسکر ، ماریشس تے ری یونین توں آرکڈز دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
مخدوم سید مرتضی محمود

مخدوم سید مرتضیٰ محمود ہک پاکستانی سیاست دان ہن جیہڑے اگست 2018 توں پاکستان دی قومی اسمبلی دے رکن ہن۔ ایندے توں پہلے اوہ مئی 2013 توں مئی 2018 تائیں پنجاب دی صوبائی اسمبلی دے رکن رہے۔ انہاں 19 اپریل 2022 کوں میاں محمد شہباز شریف دی مخلوط حکومت وچ وفاقی وزیر برائے صنعت دے عہدے دا حلف چاتا۔

## ابتدائی زندگی اور تعلیم
اوہ 19 اپریل 1985 کوں پیدا تھئے ۔

انہاں دے کول معاشیات وچ بیچلر آف آرٹس (آنرز) دی ڈگری ہے۔  

## سیاسی دور
اوہ 2013 دے پاکستانی عام انتخابات وچ حلقہ پی پی 295 (رحیم یار خان-11) توں پاکستان پیپلز پارٹی (پی پی پی) دے امیدوار دے طور تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی کیتے منتخب تھئے ہن۔ 

اوہ 2018 دے پاکستانی عام انتخابات وچ حلقہ این اے 180 (رحیم یار خان-VI) توں پی پی پی دے امیدوار دے طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی کیتے منتخب تھئے۔

## حوالہ

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
سیموئل ٹکل

## سیموئل ٹکل (1811-1875)
سیموئل ٹکل برطانیہ دا ہک پکھی شناس ہا ، جئیں 1811 وچ جنم گھدا تے 1875 وچ فوت تھیا ۔ اوں ہندوستان دی پکھی شناسی تے ممالیہ جانور شناسی وچ حصہ پاتے ۔ ٹکل ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے ہندوستان دے پکھیاں تے ممالیہ جانوراں دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

ٹکل ہندوستان دے پکھیاں تے ممالیہ جانوراں دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں انہاں جانوراں دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دی درجہ بندی کیتی ۔ اوں جانوراں دی جسمانی بݨتر ، خوراک تے طرز زندگی دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ اوں جانوراں دی تقسیم تے انہاں دے مسکن دے بارے وچ وی پرکھ پرچول کیتی ۔ اوں جانوراں دے رویے تے انہاں دے گیت دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔

ٹکل ہندوستان دے پکھیاں تے ممالیہ جانوراں دے بارے وچ کئی نوٹس تے مقالے شائع کیتے ، جیڑھے جانور شناسی دے شعبے وچ ہک اہم کم ہے ۔ اوں انہاں نوٹس تے مقالیاں وچ جانوراں دیاں کئی نویاں ونکیاں دا ذکر کیتا تے انہاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات فراہم کیتیاں ۔ اوں جانوراں دی درجہ بندی ، تقسیم ، خوراک ، طرز زندگی تے رویے دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔

ٹکل دی تحقیق ہندوستان دی جانور شناسی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں ہندوستان دے پکھیاں تے ممالیہ جانوراں دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں جانوراں دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات فراہم کیتیاں ۔ اوں ہندوستان دے جانوراں دے بارے وچ کئی نوٹس تے مقالے شائع کیتے ، جیڑھے جانور شناسی دے شعبے وچ ہک اہم حوالہ ہے ۔

ٹکل دی تحقیق اڄ وی ہندوستان دی جانور شناسی دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں ہندوستان دے جانوراں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال ہندوستان دے جانوراں دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں ہندوستان دے جانوراں دے بارے وچ کئی نوٹس تے مقالے شائع کیتے ، جیڑھے ہندوستان دی جانور شناسی دے شعبے وچ ہک قیمتی خزانہ ہن ۔
اگناسیو ٹنوکو جونیئر

## اگناسیو ٹنوکو جونیئر (1930-2016)
اگناسیو ٹنوکو جونیئر امریکہ دا ہک کیمیا دان ہا ، جئیں 1930 وچ جنم گھدا تے 2016 وچ فوت تھیا ۔ او آر این اے فولڈنگ تے ابتدائی کم کیتے مشہور ہا ۔ ٹنوکو ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی کیمیا دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے آر این اے فولڈنگ دی پرکھ پرچول کیتی تے آر این اے دی بݨتر تے فنکشن دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

ٹنوکو آر این اے فولڈنگ دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ آر این اے مالیکیولز کیویں تریخی شکلاں بݨیندے ہن تے انہاں دی بݨتر انہاں دے فنکشن کوں کیویں متاثر کریندی ہے ۔ اوں آر این اے مالیکیولز دے درمیان تعاملات دا مطالعہ کیتا تے ݙکھایا کہ ہائیڈروفوبک اثر تے اسٹیکنگ تعاملات آر این اے فولڈنگ وچ اہم کردار ادا کریندے ہن ۔ اوں آر این اے مالیکیولز دی بݨتر کوں سمجھݨ کیتے کئی نویں تکنیکاں تیار کیتیاں ۔

ٹنوکو دی تحقیق آر این اے دی بݨتر تے فنکشن دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں ݙکھایا کہ آر این اے مالیکیولز کوں صرف جینیاتی معلومات دی منتقلی دے لائق نی سمجھا ونڄݨا چاہیدا ، بھل انہاں دے کئی ٻئے حیاتیاتی کردار وی ہوندے ہن ۔ اوں آر این اے مالیکیولز دی بݨتر کوں سمجھݨ کیتے کئی نویں تکنیکاں تیار کیتیاں ، جیڑھیاں اڄ وی آر این اے دی تحقیق وچ استعمال تھیندیاں ہن ۔

ٹنوکو دی تحقیق حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں آر این اے فولڈنگ دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں آر این اے مالیکیولز دی بݨتر تے فنکشن دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔

ٹنوکو دی تحقیق اڄ وی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں آر این اے دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی کیمیا دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال آر این اے فولڈنگ دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
جوزف پٹون ڈی ٹورنیفورٹ

## جوزف پٹون ڈی ٹورنیفورٹ (1656-1708)
جوزف پٹون ڈی ٹورنیفورٹ فرانس دا ہک ماہر نباتات ہا ، جئیں 1656 وچ جنم گھدا تے 1708 وچ فوت تھیا ۔ او پودیاں کیتے جنس دے تصور دی واضح تعریف کرݨ والا پہلا سائنسدان ہا ۔ ٹورنیفورٹ ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پودیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے پودیاں دی درجہ بندی دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

ٹورنیفورٹ پودیاں دی درجہ بندی دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں پودیاں کیتے جنس دے تصور دی واضح تعریف کیتی ۔ اوں ݙکھایا کہ پودیاں کوں انہاں دی جسمانی بݨتر دے مطابق گروہاں وچ تقسیم کیتا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ ہک جنس دے پودیاں وچ کجھ مشترکہ خصوصیات ہوندیاں ہن ، جیڑھیاں انہاں کوں ݙوجھی جنس دے پودیاں توں مختلف بݨیندیاں ہن ۔ اوں پودیاں دی درجہ بندی کیتے ہک نویں نظام دی تجویز پیش کیتی ، جیڑھا کئی سالاں تک استعمال تھیندا ریہا ۔

ٹورنیفورٹ دی تحقیق نباتات شناسی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں پودیاں کیتے جنس دے تصور دی واضح تعریف دے ذریعے پودیاں دی درجہ بندی دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں ݙکھایا کہ پودیاں کوں انہاں دی جسمانی بݨتر دے مطابق گروہاں وچ تقسیم کیتا ونڄ سڳدے ۔ اوں پودیاں دی درجہ بندی کیتے ہک نویں نظام دی تجویز پیش کیتی ، جیڑھا نباتات شناسی دے شعبے وچ ہک اہم حوالہ بݨیا ۔

ٹورنیفورٹ دی تحقیق اڄ وی نباتات شناسی دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں پودیاں دی درجہ بندی دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پودیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال پودیاں دی درجہ بندی دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں پودیاں کیتے جنس دے تصور دی واضح تعریف کیتی ، جیڑھی نباتات شناسی دے شعبے وچ ہک تاریخی سوبھ ہئی ۔
جان کرک ٹاؤن سینڈ

## جان کرک ٹاؤن سینڈ (1809-1851)
جان کرک ٹاؤن سینڈ امریکہ دا ہک پکھی شناس ہا ، جئیں 1809 وچ جنم گھدا تے 1851 وچ فوت تھیا ۔ اوں جان جیمز آڈوبون کیتے جانوراں دے نمونے جمع کیتے ۔ ٹاؤن سینڈ ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے پکھیاں دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔ 

ٹاؤن سینڈ جان جیمز آڈوبون کیتے جانوراں دے نمونے جمع کرݨ دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں امریکہ دے مغربی علاقیاں توں جانوراں دے نمونے جمع کیتے ، جنہاں وچ پکھی ، ممالیہ جانور تے رینگݨ والے جانور شامل ہن ۔ اوں جانوراں دے نمونیاں کوں آڈوبون کوں بھیڄا ، جئیں انہاں نمونیاں کوں اپݨی کتاب "برڈز آف امریکہ" وچ استعمال کیتا ۔ اوں جانوراں دے نمونیاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات وی جمع کیتیاں ۔ 

ٹاؤن سینڈ پکھیاں دے بارے وچ وی کم کیتا ۔ اوں پکھیاں دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دی درجہ بندی کیتی ۔ اوں پکھیاں دی جسمانی بݨتر ، خوراک تے طرز زندگی دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ اوں پکھیاں دی تقسیم تے انہاں دے مسکن دے بارے وچ وی پرکھ پرچول کیتی ۔ 

ٹاؤن سینڈ دی تحقیق امریکہ دی قدرتی تاریخ دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں جان جیمز آڈوبون کیتے جانوراں دے نمونے جمع کرݨ دے ذریعے "برڈز آف امریکہ" کتاب دی تیاری وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں پکھیاں دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات فراہم کیتیاں ۔ 

ٹاؤن سینڈ دی تحقیق اڄ وی امریکہ دی قدرتی تاریخ دے مطالعے دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں جانوراں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال امریکہ دے مغربی علاقیاں دے جانوراں دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں جان جیمز آڈوبون کیتے جانوراں دے نمونے جمع کیتے ، جیڑھا امریکہ دی قدرتی تاریخ دے شعبے وچ ہک قیمتی خزانہ ہے ۔
تھامس اسٹیورٹ ٹریل

## تھامس اسٹیورٹ ٹریل (1781-1862)
تھامس اسٹیورٹ ٹریل سکاٹ لینڈ دا ہک طبیب تے قدرتی ماہر ہا ، جئیں 1781 وچ جنم گھدا تے 1862 وچ فوت تھیا ۔ او طبی قانونیات دا ماہر ہا ۔ ٹریل ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی طب تے قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے طبی قانونیات دی پرکھ پرچول کیتی تے اوں شعبے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔ 

ٹریل طبی قانونیات دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ طبی علم کوں قانونی معاملات وچ کیویں استعمال کیتا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ طبی ماہرین قانونی معاملات وچ گواہی ݙے سڳدن تے قانونی نظام کوں مدد ݙے سڳدن ۔ اوں طبی قانونیات دے بارے وچ کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ، جیڑھے اوں شعبے وچ اہم حوالہ بݨے ۔ 

ٹریل قدرتی تاریخ دے بارے وچ وی کم کیتا ۔ اوں پودیاں تے جانوراں دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ۔ اوں پودیاں تے جانوراں دی درجہ بندی تے انہاں دی حیاتیات دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ اوں خاص طور تے سکاٹ لینڈ دے پودیاں تے جانوراں دی پرکھ پرچول کیتی ۔ 

ٹریل دی تحقیق طبی قانونیات تے قدرتی تاریخ ݙونہاں شعبیاں وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں طبی قانونیات دے شعبے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے قانونی نظام کوں مدد ݙتی ۔ اوں قدرتی تاریخ دے شعبے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ 

ٹریل دی تحقیق اڄ وی طبی قانونیات تے قدرتی تاریخ ݙونہاں شعبیاں وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی طب تے قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال طبی قانونیات تے قدرتی تاریخ دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں طبی قانونیات دے شعبے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے قانونی نظام کوں مدد ݙتی ، جیڑھا اوں دور وچ ہک اہم کم ہا ۔
ابراہیم ٹریمبلے

## ابراہیم ٹریمبلے (1710-1784)
ابراہیم ٹریمبلے سوئٹزرلینڈ دا ہک قدرتی ماہر ہا ، جئیں 1710 وچ جنم گھدا تے 1784 وچ فوت تھیا ۔ او تازہ پاݨی دے پولیپس دا مطالعہ کرݨ والا پہلا سائنسدان ہا ۔ ٹریمبلے ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے تازہ پاݨی دے پولیپس دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔ 

ٹریمبلے تازہ پاݨی دے پولیپس دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ تازہ پاݨی دے پولیپس وچ دوبارہ پیدا تھیوݨ دی صلاحیت ہوندی ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ اگر پولیپ کوں ݙو حصیاں وچ تقسیم کیتا ونڄے تاں ݙونہیں حصے نویں پولیپس وچ تبدیل تھی ویندن ۔ اوں ݙکھایا کہ پولیپس اپݨے جسم دے کھوئے ہوئے حصیاں کوں وی دوبارہ پیدا کر سڳدن ۔ اوں پولیپس دی جسمانی بݨتر ، خوراک تے طرز زندگی دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ 

ٹریمبلے دی تحقیق حیاتیات دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں تازہ پاݨی دے پولیپس دی تحقیق دے ذریعے دوبارہ پیدا تھیوݨ دے عمل دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں ݙکھایا کہ جانوراں وچ دوبارہ پیدا تھیوݨ دی صلاحیت ہوندی ہے ۔ اوں پولیپس دی جسمانی بݨتر تے طرز زندگی دے بارے وچ وی معلومات فراہم کیتیاں ۔ 

ٹریمبلے دی تحقیق اڄ وی حیاتیات دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں تازہ پاݨی دے پولیپس دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال تازہ پاݨی دے پولیپس دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں تازہ پاݨی دے پولیپس دا مطالعہ کرݨ والا پہلا سائنسدان ہا ، جیڑھا حیاتیات دے شعبے وچ ہک تاریخی سوبھ ہئی ۔
ہینری بیکر ٹرسٹرام

## ہینری بیکر ٹرسٹرام (1822-1906)
ہینری بیکر ٹرسٹرام انگلینڈ دا ہک پادری تے پکھی شناس ہا ، جئیں 1822 وچ جنم گھدا تے 1906 وچ فوت تھیا ۔ اوں ارتقا تے تخلیق کوں ملاوݨ دی کوشش کیتی ۔ ٹرسٹرام ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی مذہبی تعلیمات تے قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے پکھیاں دی پرکھ پرچول کیتی تے ارتقا تے تخلیق دے بارے وچ اپݨے خیالات پیش کیتے ۔ 

ٹرسٹرام ارتقا تے تخلیق کوں ملاوݨ دی کوشش دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ ارتقا دا نظریہ مذہبی تعلیمات دے خلاف نی ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ خدا جانداراں کوں ارتقا دے ذریعے تخلیق کیتا ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ ارتقا دا عمل خدا دی حکمت تے قدرت دا ثبوت ہے ۔ اوں ارتقا تے تخلیق دے بارے وچ کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ، جیڑھے اوں موضوع تے اہم حوالہ بݨے ۔ 

ٹرسٹرام پکھیاں دے بارے وچ وی کم کیتا ۔ اوں پکھیاں دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دی درجہ بندی کیتی ۔ اوں پکھیاں دی جسمانی بݨتر ، خوراک تے طرز زندگی دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ اوں پکھیاں دی تقسیم تے انہاں دے مسکن دے بارے وچ وی پرکھ پرچول کیتی ۔ اوں خاص طور تے فلسطین دے پکھیاں دی پرکھ پرچول کیتی ۔ 

ٹرسٹرام دی تحقیق مذہبی تعلیمات تے قدرتی تاریخ ݙونہاں شعبیاں وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں ارتقا تے تخلیق کوں ملاوݨ دی کوشش دے ذریعے مذہبی تعلیمات تے سائنس دے درمیان ہم آہنگی پیدا کرݨ دی کوشش کیتی ۔ اوں پکھیاں دی تحقیق دے ذریعے قدرتی تاریخ دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ 

ٹرسٹرام دی تحقیق اڄ وی مذہبی تعلیمات تے قدرتی تاریخ ݙونہاں شعبیاں وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی مذہبی تعلیمات تے قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال ارتقا تے تخلیق دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں ارتقا تے تخلیق کوں ملاوݨ دی کوشش دے ذریعے مذہبی تعلیمات تے سائنس دے درمیان مکالمے دا آغاز کیتا ، جیڑھا اوں دور وچ ہک اہم کم ہا ۔
رابرٹ ٹریورز

## رابرٹ ٹریورز (ڄمݨ دی تاریخ 1943)
رابرٹ ٹریورز امریکہ دا ہک ارتقائی ماہر حیاتیات (بائیولوجسٹ) تے سماجی ماہر حیاتیات (بائیولوجسٹ) ہے ، جئیں 1943 وچ جنم گھدا ۔ او باہمی ایثار تے والدین دی سرمایہ کاری دے نظریات کیتے مشہور ہے ۔ ٹریورز ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہے ، جئیں اپݨی زندگی ارتقائی حیاتیات تے سماجی حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ہے ۔ اوں خاص طور تے باہمی ایثار تے والدین دی سرمایہ کاری دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

ٹریورز باہمی ایثار دے نظریے دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ جانور تے انسان ہک ݙوجھے دی مدد کیوں کریندے ہن ، بھانویں جو ایں مدد نال انہاں کوں کجھ نقصان وی تھی سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ باہمی ایثار اوں وقت ارتقائی طور تے فائدے وند ہوندا ہے ، جݙاں مدد کرݨ والا تے مدد گھنݨ والا ݙونہیں مستقبل وچ ہک ݙوجھے دی مدد کرݨ دا امکان رکھدے ہن ۔ اوں باہمی ایثار دے بارے وچ کئی ریاضیاتی ماڈل تیار کیتے ، جیڑھے اوں نظریے کوں سمجھݨ وچ مدد ݙیندے ہن ۔

ٹریورز والدین دی سرمایہ کاری دے نظریے دے بارے وچ وی کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ والدین اپݨے ٻالاں وچ کیویں سرمایہ کاری کریندے ہن تے ایں سرمایہ کاری دا انہاں دے ٻالاں دی بقا تے تولید تے کیا اثر پوندے ۔ اوں ݙکھایا کہ والدین دی سرمایہ کاری انہاں دے ٻالاں دے جنس تے انہاں دی عمر تے منحصر ہوندی ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ مادہ والدین اپݨے ٻالاں وچ نر والدین توں ودھ سرمایہ کاری کریندے ہن ، کیوں جو مادہ والدین اپݨے ٻالاں دی پیدائش تے پرورش وچ ودھ وقت تے توانائی خرچ کریندے ہن ۔

ٹریورز دی تحقیق ارتقائی حیاتیات تے سماجی حیاتیات ݙونہاں شعبیاں وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں باہمی ایثار تے والدین دی سرمایہ کاری دے نظریات دے ذریعے جانوراں تے انساناں دے رویے دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں ݙکھایا کہ ارتقائی اصول جانوراں تے انساناں دے رویے کوں سمجھݨ کیتے ہک طاقتور ٹول ہن ۔

ٹریورز دی تحقیق اڄ وی ارتقائی حیاتیات تے سماجی حیاتیات ݙونہاں شعبیاں وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں ارتقائی حیاتیات تے سماجی حیاتیات دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہے ، جئیں اپݨی زندگی ارتقائی حیاتیات تے سماجی حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ہے ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال باہمی ایثار تے والدین دی سرمایہ کاری دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
برنارڈ ٹکر

## برنارڈ ٹکر (1901-1950)
برنارڈ ٹکر انگلینڈ دا ہک پکھی شناس ہا ، جئیں 1901 وچ جنم گھدا تے 1950 وچ فوت تھیا ۔ او 1927 وچ آکسفورڈ برڈ سینسس دے تعاون نال تھیوݨ والے کم دا رہنما ہا ۔ ٹکر ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پکھیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے پکھیاں دی آبادی دے مطالعے دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔ 

ٹکر 1927 وچ آکسفورڈ برڈ سینسس دے تعاون نال تھیوݨ والے کم دی قیادت دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں پکھیاں دی آبادی دے مطالعے کیتے ہک منظم طریقہ کار تیار کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ وݙے پیمانے تے پکھیاں دی آبادی دا مطالعہ کرݨ کیتے تعاون نال تھیوݨ والا کم کتنا ضروری ہے ۔ اوں پکھیاں دی آبادی دے مطالعے دے نتائج کوں شائع کیتا ، جیڑھے اوں دور وچ پکھیاں دی آبادی دے بارے وچ سب توں وݙا مطالعہ ہا ۔ 

ٹکر پکھیاں دی آبادی دے مطالعے دے بارے وچ کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ، جیڑھے اوں شعبے وچ اہم حوالہ بݨے ۔ اوں پکھیاں دی آبادی دے مطالعے کیتے کئی نویں تکنیکاں تیار کیتیاں ، جیڑھیاں اڄ وی پکھیاں دی تحقیق وچ استعمال تھیندیاں ہن ۔ اوں پکھیاں دی حفاظت دے بارے وچ وی کم کیتا ۔ 

ٹکر دی تحقیق پکھی شناسی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں پکھیاں دی آبادی دے مطالعے دی تحقیق دے ذریعے پکھیاں دی آبادی دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھیاں دی آبادی دا مطالعہ کرݨ کیتے تعاون نال تھیوݨ والا کم کتنا ضروری ہے ۔ اوں پکھیاں دی حفاظت دے بارے وچ وی کم کیتا ۔ 

ٹکر دی تحقیق اڄ وی پکھی شناسی دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں پکھیاں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پکھیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال پکھیاں دی آبادی دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں 1927 وچ آکسفورڈ برڈ سینسس دے تعاون نال تھیوݨ والے کم دی قیادت کیتی ، جیڑھا اوں دور وچ پکھیاں دی تحقیق کیتے ہک اہم کم ہا ۔
اینڈل ٹولونگ

## اینڈل ٹولونگ (1927-2023)
اینڈل ٹولونگ ایسٹونیا-کینیڈا دا ہک اعصابی سائنسدان ہا ، جئیں 1927 وچ جنم گھدا تے 2023 وچ فوت تھیا ۔ او انسانی یادداشت تے اپݨی ابتدائی تحقیق کیتے مشہور ہا ۔ ٹولونگ ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی اعصابی سائنس دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے انسانی یادداشت دی پرکھ پرچول کیتی تے دماغ دے اوں حصے دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں جیڑھا یادداشت نال جڑیا ہویا ہا ۔ 

ٹولونگ انسانی یادداشت دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ انسانی یادداشت کوں ݙو قسماں وچ تقسیم کیتا ونڄ سڳدے: واقعاتی یادداشت تے سیمینٹک یادداشت ۔ واقعاتی یادداشت او یادداشت ہے جیڑھی ذاتی تجربات نال جڑی ہوندی ہے ، جݙاں جو سیمینٹک یادداشت او یادداشت ہے جیڑھی حقائق تے معلومات نال جڑی ہوندی ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ دماغ دے مختلف حصے ݙونہاں قسماں دی یادداشت کوں سنبھالیندن ۔ 

ٹولونگ ݙکھایا کہ انسانی یادداشت ہک ڳنجھل عمل ہے جیڑھا دماغ دے کئی حصیاں کوں شامل کریندا ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ یادداشت کوں کئی مختلف طریقیاں نال بحال کیتا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ یادداشت کوں وقت دے نال نال تبدیل کیتا ونڄ سڳدے ۔ 

ٹولونگ دی تحقیق اعصابی سائنس دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں انسانی یادداشت دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے دماغ دے اوں حصے دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا جیڑھا یادداشت نال جڑیا ہویا ہا ۔ اوں ݙکھایا کہ انسانی یادداشت ہک ڳنجھل عمل ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ یادداشت کوں بحال کیتا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ یادداشت کوں تبدیل کیتا ونڄ سڳدے ۔ 

ٹولونگ دی تحقیق اڄ وی اعصابی سائنس دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں انسانی یادداشت دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی اعصابی سائنس دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال انسانی یادداشت دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
ولیم ٹرٹن

## ولیم ٹرٹن (1762-1835)
ولیم ٹرٹن برطانیہ دا ہک قدرتی ماہر ہا ، جئیں 1762 وچ جنم گھدا تے 1835 وچ فوت تھیا ۔ او "برطانوی جزائر دے خشکی تے تازہ پاݨی دے خولاں دا دستی کتابچہ" دا مصنف ہا ۔ ٹرٹن ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ او خاص طور تے برطانوی جزائر دے خشکی تے تازہ پاݨی دے خولاں دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

ٹرٹن برطانوی جزائر دے خشکی تے تازہ پاݨی دے خولاں دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ او انہاں خولاں دی کئی قسماں دی شناخت کیتی تے انہاں دی درجہ بندی کیتی ۔ او خولاں دی جسمانی بݨتر ، خوراک تے طرز زندگی دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ او خولاں دی تقسیم تے انہاں دے مسکن دے بارے وچ وی پرکھ پرچول کیتی ۔

ٹرٹن "برطانوی جزائر دے خشکی تے تازہ پاݨی دے خولاں دا دستی کتابچہ" لکھی ، جیڑھی انہاں خولاں دے بارے وچ ہک اہم کتاب ہے ۔ او اوں کتاب وچ انہاں خولاں دی کئی قسماں دا ذکر کیتا تے انہاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات فراہم کیتیاں ۔ او خولاں دی درجہ بندی ، تقسیم ، خوراک ، طرز زندگی تے انہاں دے مسکن دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔

ٹرٹن دی تحقیق قدرتی تاریخ دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ او برطانوی جزائر دے خشکی تے تازہ پاݨی دے خولاں دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ او انہاں خولاں دی کئی نویاں قسماں دی شناخت کیتی تے انہاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات فراہم کیتیاں ۔ او "برطانوی جزائر دے خشکی تے تازہ پاݨی دے خولاں دا دستی کتابچہ" لکھی ، جیڑھی انہاں خولاں دے مطالعے کیتے ہک اہم حوالہ ہے ۔

ٹرٹن دی تحقیق اڄ وی قدرتی تاریخ دے مطالعے دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ او خولاں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ او اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی قدرتی تاریخ دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ او اپݨی محنت تے لگن نال برطانوی جزائر دے خشکی تے تازہ پاݨی دے خولاں دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ او "برطانوی جزائر دے خشکی تے تازہ پاݨی دے خولاں دا دستی کتابچہ" لکھی ، جیڑھی انہاں خولاں دے مطالعے کیتے ہک قیمتی خزانہ ہے ۔
جیکب وان یوکسکل

## جیکب وان یوکسکل (1864-1944)
جیکب وان یوکسکل ایسٹونیا دا ہک ماہر حیاتیات (بائیولوجسٹ) ہا ، جئیں 1864 وچ جنم گھدا تے 1944 وچ فوت تھیا ۔ اوں جانوراں دے اپݨے ماحول نال تعلق تے بحث کیتی ، تے حیاتیاتی علامت شناسی (بائیو سیمیٹکس) دی بنیاد رکھی ۔ یوکسکل ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے جانوراں دے ماحول نال تعلق دی پرکھ پرچول کیتی تے حیاتیاتی علامت شناسی دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

یوکسکل جانوراں دے اپݨے ماحول نال تعلق دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ ہر جانور اپݨے ماحول کوں اپݨے خاص طریقے نال سمجھدے ۔ اوں ݙکھایا کہ جانور اپݨے ماحول توں صرف او معلومات حاصل کریندے ہن جیڑھیاں انہاں کیتے ضروری ہوندیاں ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ جانور اپݨے ماحول کوں اپݨے حواس دے مطابق تبدیل کریندے ہن ۔ اوں ایں تصور کوں "امویلٹ" (Umwelt) دا ناں ݙتا ، جیڑھا ہر جانور دے اپݨے مخصوص ماحول کوں ظاہر کریندے ۔

یوکسکل حیاتیاتی علامت شناسی دی بنیاد رکھی ، جیڑھی جانوراں دے درمیان علامتوں دے استعمال دا مطالعہ کریندی ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ جانور اپݨے ماحول نال تعامل کرݨ کیتے علامتوں دا استعمال کریندے ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ جانور اپݨے ماحول کوں سمجھݨ کیتے علامتوں دا استعمال کریندے ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ جانور ہک ݙوجھے نال رابطے کیتے علامتوں دا استعمال کریندے ہن ۔

یوکسکل دی تحقیق حیاتیات دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں جانوراں دے ماحول نال تعلق دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے جانوراں دے رویے دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں حیاتیاتی علامت شناسی دی بنیاد رکھ تے جانوراں دے درمیان علامتوں دے استعمال دے بارے وچ ہک نویں نقطہ نظر پیش کیتا ۔

یوکسکل دی تحقیق اڄ وی حیاتیات دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں جانوراں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال جانوراں دے ماحول نال تعلق دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں حیاتیاتی علامت شناسی دی بنیاد رکھی ، جیڑھا حیاتیات دے شعبے وچ ہک نویں راہ ہموار کرݨ والا کم ہا ۔
روت ٹرنر

## روت ٹرنر (1915-2000)
روت ٹرنر امریکہ دی ہک سمندری ماہر حیاتیات (بائیولوجسٹ) ہئی ، جئیں 1915 وچ جنم گھدا تے 2000 وچ فوت تھئی ۔ او جہاز دے کیڑیاں (شپ ورمز) ، لکڑ کوں کھاوݨ والے ݙو خولے گھونگھیاں دی ماہر ہئی ۔ ٹرنر ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہئی ، جئیں اپݨی زندگی سمندری حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ او خاص طور تے جہاز دے کیڑیاں دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

ٹرنر جہاز دے کیڑیاں دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ او ݙکھایا کہ ایہ جانور سمندری لکڑ کوں کیویں نقصان پچیندن ۔ او انہاں دی جسمانی بݨتر ، خوراک تے طرز زندگی دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ او انہاں دی تقسیم تے انہاں دے مسکن دے بارے وچ وی پرکھ پرچول کیتی ۔ او جہاز دے کیڑیاں دے انسانی معیشت تے اثرات دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔

ٹرنر جہاز دے کیڑیاں دے بارے وچ کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ، جیڑھے انہاں دے مطالعے کیتے اہم حوالہ بݨے ۔ او انہاں جانوراں دی درجہ بندی تے انہاں دی حیاتیات دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ او انہاں جانوراں دے کنٹرول کیتے طریقے وی تجویز کیتے ۔

ٹرنر دی تحقیق سمندری حیاتیات دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ او جہاز دے کیڑیاں دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ او انہاں جانوراں دی کئی نویاں قسماں دی شناخت کیتی تے انہاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات فراہم کیتیاں ۔ او جہاز دے کیڑیاں دے انسانی معیشت تے اثرات دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔

ٹرنر دی تحقیق اڄ وی سمندری حیاتیات دے مطالعے دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ او جہاز دے کیڑیاں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ او اپݨے دور دی ہک بہترین سائنسدان ہئی ، جئیں اپݨی زندگی سمندری حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ او اپݨی محنت تے لگن نال جہاز دے کیڑیاں دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ او جہاز دے کیڑیاں دی ماہر ہئی ، جیڑھا سمندری حیاتیات دے شعبے وچ ہک اہم کم ہا ۔
ایڈورڈ ٹکر مین

## ایڈورڈ ٹکر مین (1817-1886)
ایڈورڈ ٹکر مین امریکہ دا ہک ماہر نباتات ہا ، جئیں 1817 وچ جنم گھدا تے 1886 وچ فوت تھیا ۔ اوں لائیکن تے ٻئے پہاڑی پودیاں دا مطالعہ کیتا ۔ ٹکر مین ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پودیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے لائیکن تے پہاڑی پودیاں دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔ 

ٹکر مین لائیکن تے پہاڑی پودیاں دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں لائیکن دی کئی نویاں قسماں دی شناخت کیتی تے انہاں دی درجہ بندی کیتی ۔ اوں پہاڑی پودیاں دی جسمانی بݨتر ، تولید تے تقسیم دے بارے وچ وی معلومات جمع کیتیاں ۔ اوں لائیکن تے پہاڑی پودیاں دے ماحولیاتی حالات دے بارے وچ وی پرکھ پرچول کیتی ۔ 

ٹکر مین لائیکن تے پہاڑی پودیاں دی درجہ بندی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں لائیکن دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دی درجہ بندی کیتی ۔ اوں پہاڑی پودیاں دے جینیاتی تعلقات دے بارے وچ وی پرکھ پرچول کیتی ۔ اوں لائیکن تے پہاڑی پودیاں دے فوسلز دا مطالعہ وی کیتا ۔ 

ٹکر مین دی تحقیق نباتات شناسی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں لائیکن تے پہاڑی پودیاں دے بارے وچ اپݨی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں لائیکن دیاں کئی نویاں ونکیاں دی شناخت کیتی تے انہاں دے بارے وچ تفصیلی معلومات فراہم کیتیاں ۔ اوں لائیکن تے پہاڑی پودیاں دی درجہ بندی دے شعبے وچ وی اہم کردار ادا کیتا ۔ 

ٹکر مین دی تحقیق اڄ وی نباتات شناسی دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں لائیکن تے پہاڑی پودیاں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پودیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال لائیکن تے پہاڑی پودیاں دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
جیمز ڈبلیو ویلنٹائن

## جیمز ڈبلیو ویلنٹائن (1926-2023)
جیمز ڈبلیو ویلنٹائن امریکہ دا ہک ارتقائی ماہر حیاتیات (بائیولوجسٹ) ہا ، جئیں 1926 وچ جنم گھدا تے 2023 وچ فوت تھیا ۔ ویلنٹائن ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی ارتقائی حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے ارتقا دے عمل دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

ویلنٹائن ارتقا دے عمل دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ ارتقا دا عمل کیویں کم کریندے ۔ اوں ݙکھایا کہ جانداراں وچ تبدیلیاں کیویں تھیندیاں ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ نویاں ونکیاں کیویں وجود وچ اوندیاں ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ ارتقا دا عمل ماحول دے مطابق کیویں تبدیل تھیندے ۔ اوں ارتقا دے عمل دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال ارتقا دے بارے وچ اساݙے بھوم وچ وادھا تھیا ۔

ویلنٹائن ارتقائی حیاتیات دے بارے وچ کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ، جیڑھے اوں شعبے وچ اہم حوالہ بݨے ۔ اوں ارتقائی حیاتیات دے بارے وچ کئی نویں نظریات پیش کیتے ، جیڑھے اڄ وی ارتقائی حیاتیات دی تحقیق وچ استعمال تھیندے ہن ۔

ویلنٹائن دی تحقیق ارتقائی حیاتیات دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں ارتقا دے عمل دی تحقیق دے ذریعے جانداراں دے ارتقا دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں ݙکھایا کہ ارتقا دا عمل جانداراں دی زندگی کیتے کتنا ضروری ہے ۔

ویلنٹائن دی تحقیق اڄ وی ارتقائی حیاتیات دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں ارتقائی حیاتیات دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی ارتقائی حیاتیات دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال ارتقا دے عمل دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
روت وان ہینینگن

## روت وان ہینینگن (1917-2019)
روت وان ہینینگن برطانیہ دی ہک حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دان ہئی ، جئیں 1917 وچ جنم گھدا تے 2019 وچ فوت تھئی ۔ او لینز تے موتیا ٻند تے اپݨی تحقیق کیتے مشہور ہئی ۔ وان ہینینگن ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہئی ، جئیں اپݨی زندگی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ او خاص طور تے اکھ دے لینز دی پرکھ پرچول کیتی تے موتیا ٻند دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

وان ہینینگن لینز تے موتیا ٻند دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ او ݙکھایا کہ لینز کیویں کم کریندے ۔ او ݙکھایا کہ موتیا ٻند کیویں تھیندے ۔ او ݙکھایا کہ لینز وچ کیمیکل تبدیلیاں کیویں موتیا ٻند دا سبب بݨدیاں ہن ۔ او موتیا ٻند دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال موتیا ٻند دے بارے وچ اساݙے بھوم وچ وادھا تھیا ۔

وان ہینینگن لینز تے موتیا ٻند دے بارے وچ کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ، جیڑھے اوں شعبے وچ اہم حوالہ بݨے ۔ او موتیا ٻند دے علاج کیتے کئی نویں طریقے وی تجویز کیتے ، جیڑھے اڄ وی موتیا ٻند دے علاج وچ استعمال تھیندے ہن ۔

وان ہینینگن دی تحقیق حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ او لینز تے موتیا ٻند دی تحقیق دے ذریعے اکھ دی صحت دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ او ݙکھایا کہ لینز دی صحت انسانی نظر کیتے کتنی ضروری ہے ۔

وان ہینینگن دی تحقیق اڄ وی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ او اکھ دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ او اپݨے دور دی ہک بہترین سائنسدان ہئی ، جئیں اپݨی زندگی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ او اپݨی محنت تے لگن نال لینز تے موتیا ٻند دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
ڈونلڈ وان سلائیک

## ڈونلڈ وان سلائیک (1883-1971)
ڈونلڈ وان سلائیک ڈچ-امریکہ دا ہک حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دان ہا ، جئیں 1883 وچ جنم گھدا تے 1971 وچ فوت تھیا ۔ او ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی سطح دی پیمائش کیتے مشہور ہا ۔ وان سلائیک ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی پیمائش دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

وان سلائیک ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی پیمائش دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی سطح کوں کیویں ماپیا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی سطح انسانی صحت کیتے کتنی ضروری ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی سطح وچ تبدیلی کیویں بیماری دا سبب بݨدی ہے ۔ اوں ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی پیمائش دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال انسانی صحت دے بارے وچ اساݙے بھوم وچ وادھا تھیا ۔

وان سلائیک ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی پیمائش دے بارے وچ کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ، جیڑھے اوں شعبے وچ اہم حوالہ بݨے ۔ اوں ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی پیمائش کیتے کئی نویں طریقے وی ایجاد کیتے ، جیڑھے اڄ وی طبی تشخیص وچ استعمال تھیندے ہن ۔

وان سلائیک دی تحقیق حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی پیمائش دی تحقیق دے ذریعے انسانی صحت دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں ݙکھایا کہ ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی سطح انسانی زندگی کیتے کتنی ضروری ہے ۔

وان سلائیک دی تحقیق اڄ وی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں انسانی صحت دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال ٹشوز وچ گیس تے الیکٹرولائٹ دی پیمائش دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
نکولائی واویلوف

## نکولائی واویلوف (1887-1943)
نکولائی واویلوف سوویت یونین دا ہک ماہر نباتات تے جینیاتی سائنسدان ہا ، جئیں 1887 وچ جنم گھدا تے 1943 وچ فوت تھیا ۔ اوں "بورژوا جھوٹی سائنس" (جینیات) دا لائسونکو ازم دے خلاف دفاع کیتا ۔ واویلوف ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پودیاں دی تحقیق تے جینیات دے مطالعے دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے پودیاں دی جینیاتی گھݨ ونک دی پرکھ پرچول کیتی تے لائسونکو ازم دے خلاف سچائی دا پرچار کیتا ۔

واویلوف پودیاں دی جینیاتی گھݨ ونک دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ دنیا بھر وچ پودیاں دی کتنی وݙی جینیاتی گھݨ ونک موجود ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ ایہ گھݨ ونک انسانیت کیتے کتنا ضروری ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ ایہ گھݨ ونک زراعت دی ترقی کیتے کتنا ضروری ہے ۔ اوں پودیاں دی جینیاتی گھݨ ونک دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال زراعت تے جینیات دے بارے وچ اساݙے بھوم وچ وادھا تھیا ۔

واویلوف لائسونکو ازم دے خلاف سچائی دا پرچار وی کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ لائسونکو ازم ہک جھوٹی سائنس ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ لائسونکو ازم جینیات دے بنیادی اصولاں دے خلاف ہے ۔ اوں ݙکھایا کہ لائسونکو ازم زراعت کیتے نقصان دہ ہے ۔ اوں لائسونکو ازم دے خلاف کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ، جیندے نال لائسونکو ازم دی حقیقت سامݨے آئی ۔

واویلوف دی تحقیق نباتات شناسی تے جینیات ݙونہاں شعبیاں وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں پودیاں دی جینیاتی گھݨ ونک دی تحقیق دے ذریعے زراعت تے جینیات دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں لائسونکو ازم دے خلاف سچائی دا پرچار کر تے سائنس دی حفاظت کیتی ۔

واویلوف دی تحقیق اڄ وی نباتات شناسی تے جینیات ݙونہاں شعبیاں وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں پودیاں دی تحقیق تے جینیات دے مطالعے دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی سائنس دی تحقیق تے سچائی دی حفاظت دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال پودیاں دی جینیاتی گھݨ ونک دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں لائسونکو ازم دے خلاف سچائی دا پرچار کر تے سائنس دی حفاظت کیتی ، جیڑھا اوں دور وچ ہک وݙا کم ہا ۔
جاوید اقبال وڑائچ

جاوید اقبال وڑائچ پاکستانی سیاست دان ہن جیہڑے اگست 2018 توں پاکستان دی قومی اسمبلی دے رکن ہن۔ ایندے توں پہلے اوہ 2008 توں 2013 تائیں رکن قومی اسمبلی رہ چکے ہن۔

## سیاسی دور
اوہ 2008 دے پاکستانی عام انتخابات وچ پاکستان پیپلز پارٹی (پی پی پی) دے امیدوار دے طور تے حلقہ NA-196 (رحیم یار خان-V) توں پاکستان دی قومی اسمبلی کیتے منتخب تھئے۔ انہاں اوں الیکشن وچ 52,090 ووٹ حاصل کیتے اتے میاں امتیاز احمد کوں ہرایا۔    

2013 دے پاکستانی عام انتخابات وچ آزاد امیدوار دے طور تے حلقہ NA-196 (رحیم یار خان-V) توں قومی اسمبلی دی نشست کیتے انتخابات وچ حصہ ڳھدا پر اوہ کامیاب نئیں تھئے۔ انہاں 867 ووٹ حاصل کیتے اتے اوہ نشست میاں امتیاز احمد توں ہار ڳئے۔ 

اوہ 2018 دے پاکستانی عام انتخابات وچ حلقہ NA-179 (رحیم یار خان-V) توں پاکستان تحریک انصاف (پی ٹی آئی) دے امیدوار دے طور تے ولا قومی اسمبلی کیتے منتخب تھئے۔ 

## ٻیا ݙیکھو

* پندرہویں قومی اسمبلی پاکستان (2018 تا 2022) کے ارکان کی فہرست

## حوالہ

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
دامودرن ایم واسودیون

## دامودرن ایم واسودیون (ڄمݨ دی تاریخ 1942)
دامودرن ایم واسودیون ہندوستان دا ہک طبیب ، امیونولوجسٹ تے ماہر تعلیم ہے ، جئیں 1942 وچ جنم گھدا ۔ او الرجی تے امیونولوجی دا ماہر ہے ، تے کینسر تے وی دسترس رکھدے ۔ واسودیون ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہے ، جئیں اپݨی زندگی طبی تحقیق تے تعلیم دے دیخلے لا ݙتی ہے ۔ او خاص طور تے الرجی ، امیونولوجی تے کینسر دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

واسودیون الرجی تے امیونولوجی دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ انسانی جسم الرجی تے انفیکشن دے خلاف کیویں کم کریندے ۔ اوں ݙکھایا کہ امیون سسٹم کیویں کینسر دے خلاف کم کریندے ۔ اوں ݙکھایا کہ الرجی تے امیون سسٹم دے مسائل کیویں بیماریاں دا سبب بݨدے ہن ۔ اوں الرجی تے امیونولوجی دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال انسانی صحت دے بارے وچ اساݙے بھوم وچ وادھا تھیا ۔

واسودیون کینسر دے بارے وچ وی اہم پرکھ پرچول کیتی ۔ اوں ݙکھایا کہ کینسر کیویں تھیندے ۔ اوں ݙکھایا کہ کینسر دے علاج کیتے امیون سسٹم کوں کیویں استعمال کیتا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ کینسر دے علاج کیتے نویں طریقے کیویں تیار کیتے ونڄ سڳدن ۔ اوں کینسر دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال کینسر دے علاج دے بارے وچ اساݙی امید وچ وادھا تھیا ۔

واسودیون طبی تعلیم دے شعبے وچ وی اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں کئی طبی کالجاں تے یونیورسٹیاں وچ تعلیم ݙتی ۔ اوں طبی تعلیم دے بارے وچ کئی کتاباں تے مقالے لکھئے ، جیندے نال طبی تعلیم دے معیار وچ بہتری آئی ۔

واسودیون دی تحقیق طب ، امیونولوجی تے تعلیم ݙونہاں شعبیاں وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں الرجی ، امیونولوجی تے کینسر دی تحقیق دے ذریعے انسانی صحت دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں طبی تعلیم دے ذریعے نویں ڈاکٹرز تے سائنسداناں دی تربیت کیتی ۔

واسودیون دی تحقیق اڄ وی طب ، امیونولوجی تے تعلیم ݙونہاں شعبیاں وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں انسانی صحت دی تحقیق تے طبی تعلیم دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان تے ماہر تعلیم ہے ، جئیں اپݨی زندگی انسانی صحت تے تعلیم دی خدمت دے دیخلے لا ݙتی ہے ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال الرجی ، امیونولوجی تے کینسر دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔
کریگ وینٹر

## کریگ وینٹر (ڄمݨ دی تاریخ 1946)
کریگ وینٹر امریکہ دا ہک بایوٹیکنالوجسٹ ہے ، جئیں 1946 وچ جنم گھدا ۔ او انسانی جینوم دی ترتیب تے ہک مصنوعی کروموسوم نال سیل کوں متاثر کرݨ کیتے مشہور ہے ۔ وینٹر ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہے ، جئیں اپݨی زندگی بایوٹیکنالوجی دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ہے ۔ او خاص طور تے جینومکس دی پرکھ پرچول کیتی تے مصنوعی زندگی دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔ 

وینٹر انسانی جینوم دی ترتیب دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ انسانی جینوم کوں کیویں ترتیب ݙتا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ انسانی جینوم وچ کتنے جینز موجود ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ انسانی جینوم وچ جینز کیویں کم کریندے ہن ۔ اوں انسانی جینوم دی ترتیب دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال انسانی جینیات دے بارے وچ اساݙے بھوم وچ وادھا تھیا ۔ 

وینٹر ہک مصنوعی کروموسوم نال سیل کوں متاثر کرݨ دا کارنامہ وی انجام ݙتا ۔ اوں ݙکھایا کہ مصنوعی کروموسوم نال سیل کوں کیویں متاثر کیتا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ مصنوعی کروموسوم نال سیل دے رویے کوں کیویں تبدیل کیتا ونڄ سڳدے ۔ اوں ݙکھایا کہ مصنوعی کروموسوم نال نویں قسم دے سیل کیویں بݨائے ونڄ سڳدن ۔ اوں مصنوعی زندگی دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال بایوٹیکنالوجی دے بارے وچ اساݙی امید وچ وادھا تھیا ۔ 

وینٹر دی تحقیق بایوٹیکنالوجی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں انسانی جینوم دی ترتیب تے مصنوعی زندگی دی تحقیق دے ذریعے انسانی جینیات تے بایوٹیکنالوجی دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں ݙکھایا کہ جینومکس تے مصنوعی زندگی انسانیت کیتے کتنے مفید ثابت تھی سڳدن ۔ 

وینٹر دی تحقیق اڄ وی بایوٹیکنالوجی دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں جینومکس تے مصنوعی زندگی دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہے ، جئیں اپݨی زندگی بایوٹیکنالوجی دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ہے ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال انسانی جینوم دی ترتیب تے مصنوعی زندگی دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں انسانی جینوم دی ترتیب تے مصنوعی زندگی دا کارنامہ انجام ݙتا ، جیڑھا بایوٹیکنالوجی دے شعبے وچ ہک نویں راہ ہموار کرݨ والا کم ہا ۔
سید مصطفی محمود

سید مصطفی محمود (انگریزی: Syed Mustafa Mahmud) پاکستانی سیاست دان ہن۔ ایہہ قومی اسمبلی دے رکن منتخب تھئے ہوئے ہن۔

## حوالہ

ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پاکستان پیپلز پارٹی دے سیاست دان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
لوئیس پیئر وییلو

## لوئیس پیئر وییلو (1748-1831)
لوئیس پیئر وییلو فرانس دا ہک پکھی شناس ہا ، جئیں 1748 وچ جنم گھدا تے 1831 وچ فوت تھیا ۔ اوں پکھیاں دے پراں دی تبدیلی تے زندہ پکھیاں دا مطالعہ کیتا ۔ وییلو ہک ذہین تے محنتی سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پکھیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں خاص طور تے پکھیاں دے پراں دی تبدیلی تے زندہ پکھیاں دے رویے دی پرکھ پرچول کیتی تے انہاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کیتیاں ۔

وییلو پکھیاں دے پراں دی تبدیلی دے بارے وچ خاص طور تے کم کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھیاں دے پر وقت دے نال کیویں تبدیل تھیندے ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھیاں دے پر انہاں دے عمر ، جنس تے موسم دے مطابق کیویں تبدیل تھیندے ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھیاں دے پر انہاں دی صحت تے ماحول دے مطابق کیویں تبدیل تھیندے ہن ۔ اوں پکھیاں دے پراں دی تبدیلی دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال پکھیاں دے بارے وچ اساݙے بھوم وچ وادھا تھیا ۔

وییلو زندہ پکھیاں دے رویے دا مطالعہ وی کیتا ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھی کیویں خوراک ڳول کریندے ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھی کیویں اپݨے آلھݨے بݨیندے ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھی کیویں ہک ݙوجھے نال رابطے کریندے ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھی کیویں اپݨے ماحول نال تعامل کریندے ہن ۔ اوں زندہ پکھیاں دے رویے دے بارے وچ کئی اہم دریافتاں کیتیاں ، جیندے نال پکھیاں دے بارے وچ اساݙے بھوم وچ وادھا تھیا ۔

وییلو دی تحقیق پکھی شناسی دے شعبے وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں پکھیاں دے پراں دی تبدیلی تے زندہ پکھیاں دے رویے دی تحقیق دے ذریعے پکھیاں دے بارے وچ اساݙے بھوم کوں بہتر بݨایا ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھیاں دے پر انہاں دی زندگی کیتے کتنے ضروری ہن ۔ اوں ݙکھایا کہ پکھیاں دا رویہ انہاں دی بقا کیتے کتنا ضروری ہے ۔

وییلو دی تحقیق اڄ وی پکھی شناسی دے شعبے وچ اہم سمجھی ویندی ہے ۔ اوں پکھیاں دی تحقیق دے ذریعے علم دے میدان وچ اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں اپݨے دور دا ہک بہترین سائنسدان ہا ، جئیں اپݨی زندگی پکھیاں دی تحقیق دے دیخلے لا ݙتی ۔ اوں اپݨی محنت تے لگن نال پکھیاں دے پراں دی تبدیلی تے زندہ پکھیاں دے رویے دے بارے وچ کئی نویں حقائق سامݨے آندے ، جیندے نال انہاں دے بارے وچ اساݙی معلومات وچ وادھا تھیا ۔ اوں پکھیاں دے پراں دی تبدیلی تے زندہ پکھیاں دا مطالعہ کیتا ، جیڑھا اوں دور وچ پکھی شناسی کیتے ہک اہم کم ہا ۔