جارج سموٹ

### جارج سموٹ
جارج فٹزجیرالڈ سموٹ سوم (ڄمݨ دی تریخ 20 فروری 1945) ہک امریکی ماہر فلکیات ، ماہر کائناتیات ، نوبل انعام یافتہ ہن ، تے "آر یو سمارٹر دین اے پنجواں گریڈر؟" تے 1 ملین ڈالر دا انعام جتݨ والے ݙوجھے مقابلہ کنندہ ہن ۔ انھاں جان کروم میتھر دے نال کاسمک بیک گراؤنڈ ایکسپلورر تے اپݨے کم کیتے 2006 دا نوبل انعام برائے فزکس جتیا جنھاں دی وجہ توں "بلیک باڈی فارم تے کاسمک مائیکرو ویو بیک گراؤنڈ ریڈی ایشن دی اینی سوٹروپی دی دریافت تھئی ۔"

ایں کم کاسمک بیک گراؤنڈ ایکسپلورر (COBE) سیٹلائٹ کوں استعمال کریندے ہوئے کائنات دے بگ بینگ تھیوری کوں اڳوں تے ودھاوݨ وچ مدد کیتی ۔ نوبل انعام کمیٹی دے مطابق ، "COBE پروجیکٹ کوں وی کائناتیات کیتے ہک درست سائنس دے نقطہ آغاز دے طور تے ڳݨا ونڄ سڳدا ہے ۔" سموٹ نوبل انعام دی رقم دا اپݨا حصہ ، سفری اخراجات کوں چھوڑ کے ، ہک خیراتی فاؤنڈیشن کوں عطیہ کر ݙتا ۔

سموٹ 1970 توں یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے تے لارنس برکلے نیشنل لیبارٹری وچ ہن ۔ او پیرس سینٹر فار کاسمولوجیکل فزکس دے انڈوومنٹ فنڈ "فزکس آف دی یونیورس" دے چیئرمین ہن ۔ یو ایس نیشنل اکیڈمی آف سائنسز دے رکن تے امریکن فزیکل سوسائٹی دے فیلو چݨے ونڄݨ دے علاو ، سموٹ کوں دنیا بھر دیاں کئی یونیورسٹیاں ولوں ڈاکٹریٹ یا پروفیسر شپ نال نوازیا ڳیا ہے ۔ او کاسمولوجی (2006) وچ گروبر انعام ، انٹرنیشنل سکول آف آسٹرونومی توں ڈینیئل شالونج میڈل (2006) ، البرٹ آئن سٹائن سوسائٹی توں آئن سٹائن میڈل (2003) ، یو ایس ڈیپارٹمنٹ آف انرجی توں ارنسٹ اورلینڈو لارنس ایوارڈ (1995) ، تے ناسا توں ایکسیپشنل سائنٹیفک اچیومنٹ میڈل (1991) وی حاصل کر چکے ہن ۔ او جرنل یونیورس دے ایڈوائزری بورڈ دے رکن ہن ۔

سموٹ فزکس وچ نوبل انعام دے 20 امریکی وصول کنندگان وچوں ہک ہن جنھاں مئی 2008 وچ صدر جارج ڈبلیو بش کوں لکھے ڳئے ہک خط تے دستخط کیتے ، انھاں تے زور ݙیندے ہوئے جو "مالی سال 2008 اومنیبس اپروپریشنز بل وچ بنیادی سائنس دی پرکھ پرچول کوں پہنچݨ والے نقصان دی پورائی کرݨ" محکمہ توانائی دے دفتر برائے سائنس ، نیشنل سائنس فاؤنڈیشن تے نیشنل انسٹیٹیوٹ آف سٹینڈرڈز اینڈ ٹیکنالوجی کیتے اضافی ہنگامی فنڈنگ دی درخواست کر کے ۔ 

### ابتدائی زندگی
سموٹ یوکون ، فلوریڈا وچ ڄمے ہن ۔ انھاں دے نانا جانسن تال کرافورڈ ہن ۔ انھاں 1962 وچ اپر آرلنگٹن ، اوہائیو دے اپر آرلنگٹن ہائی سکول توں گریجویشن کیتی ۔ انھاں میساچوسٹس انسٹیٹیوٹ آف ٹیکنالوجی وچ فزکس وچ تبدیل تھیوݨ توں پہلے ریاضی دا مطالعہ کیتا ، جتھاں انھاں 1966 وچ ریاضی تے فزکس وچ ݙوہری بیچلر دی ڈگری تے 1970 وچ پارٹیکل فزکس وچ پی ایچ ڈی حاصل کیتی ۔ ہک دور دا رشتہ دار ، اولیور آر سموٹ ، ایم آئی ٹی دا طالب علم ہا جیڑھا پیمائش دی اکائی دے طور تے استعمال تھیندا ہا جیڑھا سموٹ دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہے ۔ 

### منڈھلی پرکھ پرچول
جارج سموٹ کائناتیات وچ تبدیل تھی ڳئے تے برکلے وچ کم شروع کیتا ، جنھاں لوئس والٹر الواریز دے نال ہائی الٹیٹیوڈ پارٹیکل فزکس تجربے تے کم کیتا ، ہک سٹریٹوسفیرک موسم دا غبارہ جیڑھا زمین دے اوپری ماحول وچ اینٹی میٹر دا پتہ لاوݨ کیتے بݨایا ڳیا ہا ، جنھاں دی موجودگی دی پیش گوئی ہݨ بدنام زمانہ سٹیڈی سٹیٹ تھیوری آف کاسمولوجی کیتی ہئی ۔

ول انھاں کاسمک مائیکرو ویو بیک گراؤنڈ ریڈی ایشن (CMB) وچ دلچسپی گھدی ، جیڑھا پہلے 1964 وچ آرنو ایلن پینزیاس تے رابرٹ ووڈرو ولسن دریافت کیتا ہا ۔ اوں وقت ایں موضوع دے بارے وچ کئی کھلے سوالات ہن ، جیڑھے براہ راست کائنات دی ساخت دے بارے وچ بنیادی سوالات نال جڑے ہوئے ہن ۔ کجھ ماڈلز پیش گوئی کیتی ہئی جو کائنات بحیثیت مجموعی گھومدی پئی ہے ، جنھاں دا اثر CMB تے پوسی: ایں دا درجہ حرارت مشاہدے دی سمت تے منحصر ہوسی ۔ الواریز تے رچرڈ اے مولر دی مدد نال ، سموٹ ہک ڈفرینشل ریڈیومیٹر تیار کیتا جیڑھا 60 ڈگری دے فاصلے تے ݙو سمتاں دے درمیان CMB دے درجہ حرارت وچ فرق ماپیندا ہا ۔ ایہ آلہ ، جیڑھا لاک ہیڈ یو-2 جہاز تے لاتا ڳیا ہا ، ایں تعین کرݨ ممکن بݨایا جو کائنات دی مجموعی گردش صفر ہئی ، جیڑھا جو آلے دی درستی دیاں حداں وچ ہا ۔ تاہم ، ایں CMB دے درجہ حرارت وچ ہک مختلف ونکی دی تبدیلی دا پتہ لاتا ۔ جیڑھا CMB آسمان دے ہک پاسے تے ݙوجھے پاسے دے مقابلے وچ ودھ درجہ حرارت تے نظر آندا ہے ، جسے ڈائیپول پیٹرن آکھیا ویندا ہے ، اونکوں CMB اخراج دے علاقے دے حوالے نال زمین دی حرکت دے ڈوپلر اثر دے طور تے بیان کیتا ڳیا ہے ، جسے آخری سکیٹرنگ سطح آکھیا ویندا ہے ۔ ایہو جہا ڈوپلر اثر ایں کیتے پیدا تھیندا ہے کیوں جو سجھ ، تے دراصل ملکی وے بحیثیت مجموعی ، ساکن نہ ہے ، بھل جو آخری سکیٹرنگ سطح دے حوالے نال تقریباً 600 کلومیٹر فی سیکنڈ دی رفتار نال حرکت کریندا پیا ہے ۔ ایہ شاید ساڈی کہکشاں تے گریٹ اٹریکٹر جیویں جو ماس دے ارتکاز دے درمیان کشش ثقل کشش دی وجہ توں ہے ۔ 

### COBE
اوں وقت ، CMB اتے مذکورہ بالا ڈوپلر اثر دی وجہ توں ہووݨ والی خرابی کوں چھوڑ کے بالکل ساڳی نظر آندا ہا ۔ ایہ نتیجہ کائنات دے مشاہدات نال متصادم ہا ، جنھاں وچ کہکشاؤں تے کہکشاں جھرمٹ جیویں جو مختلف ساختواں ایہ ظاہر کریندے ہن جو کائنات چھوٹے پیمانے تے نسبتاً غیر متجانس ہئی ۔ تاہم ، ایہ ساختواں آہستہ آہستہ بݨیاں ۔ ایں طرح ، اگر کائنات اڄ غیر متجانس ہے ، تاں ایہ CMB دے اخراج دے وقت وی غیر متجانس ہوسی ، تے اڄ CMB دے درجہ حرارت وچ کمزور تبدیلیاں دے ذریعے قابل مشاہدہ ہوسی ۔ ایہ انھاں اینی سوٹروپیز دا پتہ لاوݨ ہا جنھاں تے سموٹ 1970 دے ݙہاکے دے آخر وچ کم کریندے پئے ہن ۔ ول انھاں ناسا کوں ہک سیٹلائٹ شامل ہک پروجیکٹ تجویز کیتا جیڑھا ہک ایہو جہا ڈیٹیکٹر نال لیس ہا جیڑھا یو-2 تے لاتا ڳیا ہا لیکن ودھ حساس ہا تے فضائی آلودگی توں متاثر نہ ہا ۔ ایہ تجویز منظور تھی ڳئی تے 160 ملین ڈالر دی لاگت والے سیٹلائٹ COBE دے آلات وچوں ہک دے طور تے شامل کیتی ڳئی ۔ COBE کوں 18 نومبر 1989 کوں سپیس شٹل چیلنجر دی تباہی دی وجہ توں تاخیر دے بعد لانچ کیتا ڳیا ۔ ݙو سال توں ودھ مشاہدے تے تجزیے دے بعد ، COBE تحقیقی ٹیم 23 اپریل 1992 کوں اعلان کیتا جو سیٹلائٹ CMB وچ ننڈھیاں تبدیلیاں دا پتہ لاتا ہے ، جیڑھی جو ابتدائی کائنات دے مطالعہ وچ ہک پیش رفت ہئی ۔ مشاہدات "کائنات دی پیدائش دا ثبوت" ہن تے سموٹ کوں انھاں دی دریافت دی اہمیت دے بارے وچ ایہ آکھݨ تے مجبور کیتا جو "اگر تساں مذہبی ہو ، تاں ایہ خدا کوں ݙیکھݨ جتنی ہے ۔"

لارنس برکلے نیشنل لیبارٹری وچ اپݨا نوبل انعام مناؤندے ہوئے سموٹ ، 3 اکتوبر 2006

COBE دی کامیابی 1,000 توں ودھ محققین ، انجینئرز تے ٻئے شرکاء شامل ہک وسیع ٹیم ورک دا نتیجہ ہئی ۔ جان میتھر پورے عمل کوں مربوط کیتا تے ایں تجربے دی وی بنیادی ذمہ داری گھدی جنھاں COBE ولوں ماپے ڳئے CMB دے بلیک باڈی فارم کوں ظاہر کیتا ۔ سموٹ تے تابکاری دے درجہ حرارت وچ چھوٹی تبدیلیاں ماپݨ دی بنیادی ذمہ داری ہئی ۔

سموٹ سان فرانسسکو کرانیکل دے صحافی کی ڈیوڈسن دے نال مل تے عام ناظرین کیتے کتاب "رنکلز ان ٹائم" لکھی ، جنھاں انھاں دی ٹیم دیاں کوششاں کوں بیان کیتا ۔ کتاب "دی ویری فرسٹ لائٹ" وچ ، جان میتھر تے جان بوسلاؤگ COBE دی کہانی کوں مکمل تے وسیع کریندے ہن ، تے تجویز کریندے ہن جو سموٹ ناسا دے رسمی اعلان توں پہلے پریس کوں COBE دیاں دریافت دیاں خبراں لیک کر کے ٹیم پالیسی دی خلاف ورزی کیتی ، ہک لیک جیڑھا ، میتھر کیتے ، خود تشہیر تے دھوکہ بازی دا شکار ہا ۔ سموٹ آخر کار متفقہ تشہیراتی منصوبے تے عمل نہ کرݨ تے معذرت کیتی تے میتھر آکھیا جو تناؤ آخر کار کم تھی ڳیا ۔ میتھر اعتراف کیتا جو سموٹ "COBE کوں دنیا بھر وچ تشہیر ݙتی" جیڑھا جو پروجیکٹ کوں عام طور تے نہ ملدی ۔ 

### ٻئے منصوبے
COBE توں بعد ، سموٹ ہک ٻئے تجربے وچ حصہ گھدا جنھاں وچ ہک سٹریٹوسفیرک غبارہ ، ملی میٹر اینی سوٹروپی ایکسپیریمنٹ امیجنگ ایرے شامل ہا ، جنھاں وچ COBE دے مقابلے وچ بہتر اینگولر ریزولوشن ہا ، تے CMB دی اینی سوٹروپیز دی پیمائش کوں بہتر کیتا ڳیا ۔ سموٹ CMB مشاہدات تے تجزیہ جاری رکھیا ہے تے تریجھی نسل دے CMB اینی سوٹروپی آبزرویٹری پلانک سیٹلائٹ تے ہک ساتھی ہن ۔ او سپرنووا/ایکسلریشن پروب دے ڈیزائن دے وی ہک ساتھی ہن ، ہک سیٹلائٹ جیڑھا ڈارک انرجی دیاں خصوصیات کوں ماپݨ کیتے تجویز کیتا ڳیا ہے ۔ انھاں اسپٹزر سپیس ٹیلیسکوپ توں ڈیٹا دا تجزیہ کرݨ وچ وی مدد کیتی جیڑھا فار انفراریڈ بیک گراؤنڈ ریڈی ایشن کوں ماپݨ دے سلسلے وچ ہا ۔ سموٹ ہک ایہو جہے گروپ دے وی رہنما ہن جنھاں 28 اپریل 2016 کوں میخائیلو لومونوسوف لانچ کیتا ۔

مکی ہارٹ سموٹ کوں البم مسٹیریم ٹریمینڈم کوں متاثر کرݨ دا سہرا ݙتا ہے ، جیڑھا جزوی طور تے "آوازاں" تے مبنی ہے جنھاں کوں بگ بینگ دے پس منظر دے دستخط توں کڈھیا ونڄ سڳدا ہے ۔

ستمبر 2019 تئیں ، سموٹ GTA فاؤنڈیشن کیتے ہک مصنوعی ذہانت سائنسدان ہن ، جنھاں دا کاروبار جینومک سیکوینسنگ ڈیٹا ذخیرہ کرݨ تے اونکوں سائنسی ایپلی کیشنز وچ استعمال کرݨ ہے ۔

نومبر 2020 وچ ، او ڈیڈ سی پریمیئر وچ انھاں دے NUNA ایڈوانسڈ ٹیکنالوجی اینٹی ایجنگ میڈیکل ڈیوائس ڈیولپمنٹ کیتے ریسرچ دے سربراہ دے طور تے شامل تھئے ۔

اپریل 2021 وچ ، او Xiaomi ایکو سسٹم کمپنی Viomi وچ انھاں دی AI ڈیولپمنٹ کیتے چیف سائنسدان دے طور تے شامل تھئے ۔

جنوری 2023 وچ ، جارج فٹزجیرالڈ سموٹ III جمہوریہ قازقستان دے صدر دے ماتحت سائنس تے ٹیکنالوجی کیتے نیشنل کونسل وچ شامل تھئے ۔

### میڈیا وچ شرکت
سموٹ دا "دی ٹرمینیٹر ڈیکوپلنگ" ایپیسوڈ آف دی بگ بینگ تھیوری وچ ہک کیمیو اپیئرنس ہا ۔ انھاں شو نال انھاں دے اکثر فزکس تے مبنی پلاٹس دے مداح دے طور تے رابطہ کیتا تے انھاں کوں ہک ایپی سوڈ وچ شامل کیتا ڳیا جنھاں وچ انھاں فرضی فزکس سمپوزیم وچ لیکچر ݙتا ہا ۔ انھاں کوں شو دے پروڈیوسر ولوں "دی ڈیڈ ہکر جکسٹاپوزیشن" ایپی سوڈ وچ پینی ولوں ݙتے ڳئے ہک مذاق کوں ݙیوݨ دا وی سہرا ݙتا ڳیا ہے ۔ اپریل 2019 وچ او "دی لوریٹ اکیومولیشن" ایپی سوڈ آف دی بگ بینگ تھیوری وچ وی نظر آئے ۔

18 ستمبر 2009 کوں ، سموٹ فاکس ٹیلی ویژن شو "آر یو سمارٹر دین اے 5تھ گریڈر؟" دے ہک ایپی سوڈ وچ نظر آئے ۔ فلمنگ دے دوران ، او آخری سوال تے پہنچ ڳئے ، "کہڑا امریکی ریاست اکاڈیا نیشنل پارک دا گھر ہے؟" ، جیڑھا جو انھاں درست جواب "مین" ݙتا ، ہک ملین ڈالر دا انعام جتݨ والے ݙوجھے شخص بݨ ڳئے ۔

10 دسمبر 2009 کوں ، او نوبل انعام یافتگان دے بی بی سی انٹرویو وچ نظر آئے ، جنھاں ایں قدر کوں زیر بحث لایا جیڑھا سائنس معاشرے کوں پیش کرݨا ہے ۔

سموٹ 2014 وچ ہک TEDx لیکچر ݙتا جنھاں وچ انھاں تجویز کیتا جو فزکس دے کجھ پہلو سمولیشن مفروضے دی حمایت کریندے ہن ، ایہ خیال جو ساݙی حقیقت ہک کمپیوٹر ولوں تیار کردہ ورچوئل حقیقت ہے ۔

2016 وچ ، سموٹ انٹیوٹ ٹربو ٹیکس کیتے ہک ٹی وی کمرشل وچ نظر آئے ، جنھاں سافٹ ویئر دے ہک صارف کوں ایں بارے وچ صلاح ݙتی جو کیا کرݨا ہے ۔