open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
جودھا بائی

**مریم الزمانی بیگم صاحبہ** (ٻئے ناں: رکماوتی صاحبہ، راج کماری ہیرا کنواری، جودھا بائی اتے ہرکھا بائی) ہک راجپوت شہزادی ہَن جیڑھی مغل بادشاہ جلال الدین محمد اکبر نال شادی دے بعد ملکہ ہندوستان بݨیاں۔ اوہ جے پور دی راجپوت ریاست آمیر دے راجا بھارمل دی سبھ توں وݙی صاحبزادی ہَن۔ انّھاں دے بطن توں ولی عہد اتے ہندوستان دے اڳلے بادشاہ نور الدین جہانگیر پیدا تھئے۔

## زندگی
اوہ یکم اکتوبر 1542ء کوں پیدا تھئیاں اتے 6 فروری 1562ء کوں تقریباً 20 سال دی عمر وِچ انّھاں دی شادی اکبر نال تھئی۔ راجستھان دے آخری آزاد راجا مالدیو دی جانب توں چھوٹے پتر کوں ولی عہد بݨاوݨ دے فیصلے تے حقیقی جانشیں بھیرمل نے اکبر دی مدد نال اپݨا حق حاصل کیتا اتے ول اپݨی دھی مغل بادشاہ نال بیاہ ݙتی۔ اوہ اکبر دی تریجھی اہلیہ ہَن۔ ایں توں پہلے اکبر بے اولاد رقیہ بیگم نال پہلی اتے اپݨے جرنیل بیرم خان دی بیوہ سلیمہ سلطان نال عقد کر چکے ہَن۔ شادی دے بعد ہیرا کنواری کوں "مریم الزمانی" دا خطاب ݙتا ڳیا۔

## مریم زمانی مسجد
انّھاں دے اعزاز وِچ انّھاں دے پتر نور الدین جہانگیر نے شہر لاہور وِچ ہک مسجد وی تعمیر کیتی جیڑھی مریم الزمانی بیگم شاہی مسجد آکھیندی ہئی اتے ہݨ تک موجود ہئی۔

## جودھا بائی
link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Harem_at_Fatehpur_Sikri.jpg|thumb|300x300px|فتح پور سیکری وِچ مریم زمانی دا محل
ایہ ڳالھ غلط طور تے پھیلی ہوئی ہئی جو اکبر دی راجپوت بیوی اتے جہانگیر دی ماں "جودھا بائی" دے طور تے مشہور ہئی۔ جودھا بائی دے ذکر توں جہانگیر دی آپ بیتی "تزک جہانگیری" اتے اکبر دی لکھوائی گئی خود نوشت "اکبرنامہ" وی ایں توں خالی ہن۔

علی گڑھ مسلم یونیورسٹی دی تاریخ دان پروفیسر شیریں موسوی آہدیاں ہن جو "جودھا بائی" دا ناں پہلی واری 18ویں اتے 19ویں صدی دی تاریخی تصانیف وِچ ملدے۔ پٹنہ دے خدا بخش کتب خانہ دے ڈائریکٹر اتے مؤرخ امتیاز احمد دے مطابق اکبر دی بیوی کِیتے "جودھا" دا ناں پہلی واری لیفٹیننٹ کرنل جیمز ٹوڈ نے اپݨی کتاب "Annals and Antiquities of Rajasthan" وِچ استعمال کیتا۔

الہ آباد یونیورسٹی دے پروفیسر این آر فاروقی دے مطابق جودھا بائی اکبر دی راجپوت ملکہ دا ناں کائنی ہئی؛ بلکہ ایہ جہانگیر دی راجپوت بیوی مانمتی جودھپوری کوں آکھیا ویندا ہئی جیندا اصل ناں جگت گوسائیں ہئی۔

## انتقال
مریم زمانی دا انتقال 1622ء وِچ تھیا اتے انّھاں کوں آگرہ وِچ پہلے توں بݨائے ڳئے مزار وِچ مسلم عقائد دے تحت دفن کیتا ڳیا۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
جے ایچ پیری

جے ایچ پیری (1914–1982) بحری تاریخ دا ڄاݨ وند

جے ایچ پیری بحری تاریخ دا وݙا ڄاݨ وند ہا ۔ انہاں اپݨی زندگی بحری سفر ، سمندری تجارت اتے نوآبادیاتی دور دی تحقیق کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے تحقیقی مقالے بحری تاریخ دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ 

پیری 1914 وچ ڄمے اتے 1982 وچ فوت تھئے ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے یورپی سمندری سفر ، نوآبادیاتی تجارت اتے اوں دور دے بحری اثرات تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دی کتاب "یورپی بحری سلطنتیں 1415-1715"  اوں دور دی بحری تاریخ دا تفصیلی جائزہ پیش کریندی ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو سمندری سفر اتے تجارت عالمی تاریخ تے گہرا اثر پایا ۔ 

انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو یورپی نوآبادیاتی نظام سمندری تجارت تے مبنی ہئی ۔ انہاں ایں ڳالھ تے وی زور ݙتا ہے جو بحری تاریخ کوں سمجھݨ کیتے سیاسی ، سماجی اتے معاشی عوامل کوں سمجھݨا ضروری ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو بحری تاریخ اڄ وی عالمی تجارت اتے نوآبادیاتی نظام کوں سمجھݨ کیتے اہم ہے ۔ 

جے ایچ پیری دی تحقیق بحری تاریخ دے طالب علماں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے تحقیقی مقالے سمندری سفر اتے تجارت دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں ایں شعبے دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں بحری تاریخ کوں سمجھݨ اتے اتھوں دے لوکاں کوں اپݨے ماضی توں سکھݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
ٹی ٹی پیٹرسن

ٹی ٹی پیٹرسن (1909–1994) آثار قدیمہ اتے سماجیات دی تاریخ دا ڄاݨ وند

ٹی ٹی پیٹرسن آثار قدیمہ اتے سماجیات دا وݙا ڄاݨ وند ہا ۔ انہاں اپݨی زندگی قدیم انسانی تہذیباں اتے سماجی ڈھانچیاں دی تحقیق کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے تحقیقی مقالے قدیم انسانی سماجاں اتے انہاں دے ارتقاء دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ 

پیٹرسن 1909 وچ ڄمے اتے 1994 وچ فوت تھئے ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے برصغیر پاک و ہند دی قدیم انسانی تہذیباں اتے اتھوں دے سماجی ڈھانچیاں تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو آثار قدیمہ اتے سماجیات ݙوہائیں انسانی تاریخ کوں سمجھݨ کیتے اہم ہن ۔ 

انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو قدیم انسانی سماجاں ٻہوں ڳنجھل ہن ، اتے انہاں کوں سمجھݨ کیتے مختلف نقطہ نظر توں تحقیق کرݨی ضروری ہے ۔ انہاں ایں ڳالھ تے وی زور ݙتا ہے جو آثار قدیمہ دے ذریعے قدیم انسانی سماجاں دے بارے وچ اہم معلومات حاصل کیتی ونج سگدی ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو سماجیات دے ذریعے قدیم انسانی سماجاں دے ڈھانچیاں اتے انہاں دے ارتقاء کوں سمجھݨا ممکن ہے ۔ 

ٹی ٹی پیٹرسن دی تحقیق آثار قدیمہ اتے سماجیات دے طالب علماں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے تحقیقی مقالے قدیم انسانی تہذیباں اتے سماجی ڈھانچیاں دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں ایں شعبے دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں قدیم انسانی سماجاں کوں سمجھݨ اتے اتھوں دے لوکاں کوں اپݨے ماضی توں سکھݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
فریڈ پیٹن

فریڈ پیٹن (1940–2018) سائنس فکشن دی تاریخ دا ڄاݨ وند

فریڈ پیٹن سائنس فکشن دا ہک وݙا لکھاری اتے محقق ہا ۔ انہاں اپݨی زندگی سائنس فکشن دی تاریخ اتے اتھوں دے اثرات دی تحقیق کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے مضامین سائنس فکشن دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ 

پیٹن 1940 وچ ڄمے اتے 2018 وچ فوت تھئے ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے سائنس فکشن دے سماجی اتے ثقافتی پہلوآں تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دی لکھت ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو سائنس فکشن صرف تفریح نئیں ، بھل ایہ مستقبل دے بارے وچ سوچݨ دا ہک ذریعہ وی ہے ۔ 

انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو سائنس فکشن سماجی تبدیلی اتے ٹیکنالوجی دی ترقی تے گہرا اثر پایا ۔ انہاں ایں ڳالھ تے وی زور ݙتا ہے جو سائنس فکشن کوں سمجھݨ کیتے اتھوں دے سماجی اتے ثقافتی عوامل کوں سمجھݨا ضروری ہے ۔ انہاں دی لکھت ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو سائنس فکشن اڄ وی مستقبل دے بارے وچ سوچݨ اتے بحث کرݨ کیتے اہم ہے ۔ 

فریڈ پیٹن دی لکھت سائنس فکشن دے طالب علماں اتے عام لوکاں ݙوہائیں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے مضامین سائنس فکشن دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ انہاں دی لکھت اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں ایں شعبے دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں سائنس فکشن کوں سمجھݨ اتے اتھوں دے لوکاں کوں مستقبل دے بارے وچ سوچݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
سٹینلے جی پین

سٹینلے جی پین (ڄمݨ 1934) فاشزم دی تاریخ دا ڄاݨ وند

سٹینلے جی پین سپین دی تاریخ اتے فاشزم دا وݙا ڄاݨ وند ہا ۔ انہاں اپݨی زندگی سپین دی سیاسی تاریخ اتے فاشزم دے نظریات دی تحقیق کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے تحقیقی مقالے سپین دی خانہ جنگی اتے فاشزم دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ 

پین 1934 وچ ڄمے ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے سپین دی خانہ جنگی ، فرانکو دی آمریت اتے فاشزم دے نظریات تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دی کتاب "سپین دا فاشزم 1923-1977" (Fascism in Spain 1923-1977) سپین وچ فاشزم دے عروج اتے زوال دا تفصیلی جائزہ پیش کریندی ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو سپین دی خانہ جنگی یورپی تاریخ دا ہک اہم واقعہ ہئی ، جیندے اثرات اڄ وی سپین دی سیاست تے موجود ہن ۔ 

انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو فاشزم ہک ڳنجھل سیاسی نظریہ ہے ، جیندے مختلف روپ موجود ہن ۔ انہاں ایں ڳالھ تے وی زور ݙتا ہے جو سپین دی تاریخ کوں سمجھݨ کیتے فاشزم دے نظریات کوں سمجھݨا ضروری ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو سپین دی خانہ جنگی اتے فاشزم اڄ وی سیاسی بحثاں دا موضوع ہن ۔ 

سٹینلے جی پین دی تحقیق سپین دی تاریخ اتے فاشزم دے طالب علماں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے تحقیقی مقالے سپین دی خانہ جنگی اتے فاشزم دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں ایں شعبے دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں سپین دی تاریخ اتے فاشزم کوں سمجھݨ اتے اتھوں دے لوکاں کوں اپݨے ماضی توں سکھݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
جان چیلیمو

**جان چیلیمو میلی** (پیدائش: 10 نومبر 1990ء) ہک کینیائی اتے رومانیائی دوڑ دی کھلاڑی ہَن جو سڑک دوڑ دے مقابلیاں وِچ حصہ گھندی ہَن۔ اوہ 2018ء دی پراگ ہاف میراتھن دی چیمپئن ہَن اتے برلن ہاف میراتھن، بوسٹن 10کے اتے بوسٹن ہاف میراتھن جیویاں ٻیاں باوقار سڑک ریساں دی فاتح ہَن۔

## کیریئر
چیلیمو نے اسکول وِچ رہندیاں 1500 میٹر دی دوڑ لائ، قومی چیمپئن شپ دی سطح تائیں پُڄ ڳئی۔ انّھاں نے 2011ء وِچ نکیاں سڑک ریساں وِچ مقابلہ کرݨا شروع کیتا، بنیادی طور تے اڳلے 3 سالاں تک اسپین اتے مراکش وِچ دوڑیا۔ ایں عرصے دے دوران، انّھاں نے کئی ریساں جِتیاں، جنّھاں وِچ والینسیا 10کے دا کورس ریکارڈ 32:17 اتے او سی پی 10کے انٹرنیشنل ڈی خوریبگا شامل ہن جتھاں انّھاں نے 10 کلومیٹر دے فاصلے تے ذاتی طور تے 31:41 دا اُوں وقت دا بہترین ریکارڈ قائم کیتا۔ انّھاں نے اپݨے 2014ء دے سیزن دا اختتام لڳاتار 3 فتحاں دے نال کیتا، واچاؤ ہاف میراتھن 1:11:52، سوانسی 10کے اتے کارڈف ہاف میراتھن جِت کر۔ حمل دی وجہ توں انّھاں نے 2015ء دا سیزن چھوڑ ݙتا اتے ستمبر 2016ء وِچ کیریچو 10کے وِچ چھیویں نمبر تے آ تے مقابلے وِچ واپس آ ڳئیاں۔

چیلیمو نے 2017ء دی برلن ہاف میراتھن 1:08:45 وِچ جِتی۔ مئی وِچ اوہ لو پوی-اں-وئلے 15کے وِچ ݙوجھے نمبر تے رہیاں ایں توں پہلے جو بوسٹن 10کے کوں 31:24 دے نویں بہترین وِچ جِت کر۔ ستمبر وِچ اوہ کوپن ہیگن ہاف میراتھن وِچ زیادہ تر دوڑ وِچ اڳاں نکلݨ دے بعد ݙوجھے نمبر تے رہیاں، سال دا ستواں تکھا وقت 1:06:25 دا نواں ذاتی بہترین وقت۔ اوہ اکتوبر وِچ بوسٹن واپس آئیاں اتے بوسٹن ہاف میراتھن وِچ 1:10:31 وِچ شاندار فتح حاصل کر تے سال دا اپݨا ݙوجھا بوسٹن ایتھلیٹک ایسوسی ایشن ایونٹ جِتیا۔

2018ء وِچ چیلیمو نے ایلجیو-ماراکویٹ کاؤنٹی کراس کنٹری چیمپئن شپ جِتی۔ 3 ہفتے بعد اوہ 66 منٹ توں گھٹ عمر دی ہاف میراتھن دوڑاوݨ والی نویں زنانی بݨ ڳئیاں، راس الخیمہ ہاف میراتھن وِچ 1:05:37 دی نویں ذاتی بہترین دوڑ دے نال چوتھے نمبر تے رہیاں جیڑھا زنانیاں دی سبھ توں وݙی ہاف میراتھن آکھیا ویندا ہئی۔ اپݨی شاندار پرفارمنس دے بعد اتے تقریباً سترہ کلومیٹر تک عالمی ریکارڈ دی رفتار توں ٻاہر ونڄݨ دے بعد، چیلیمو نے 2018ء دی پراگ ہاف میراتھن 1:05:04 وِچ جِت گھِدی اتے اوہ فاصلہ طے کرݨ والیاں ہمہ وقت دی چوتھی تکھی زنانیاں بݨ ڳئیاں۔ ستمبر وِچ انّھاں نے کوپن ہیگن ہاف میراتھن وِچ پندرہ کلومیٹر دی عالمی ریکارڈ رفتار نال ریس کڈھݨ دے بعد تریجھا مقام حاصل کیتا اتے ایں توں پہلے جو ریس دے آخری ݙو کلومیٹر وِچ ڈچ ایتھلیٹ سیفان حسن کوں پِچھاں چھوڑ ݙتا۔ ایں دے بعد اوہ 2018ء بوسٹن ہاف میراتھن جِتݨ کِیتے اڳاں ٹُر پئیاں، اپݨے ٹائٹل دا دفاع کیتا اتے 1:09:34 وِچ لڳاتار ݙوجھی وار ریس جِتی۔ انّھاں نے سیزن دی اپݨی آخری ریس مونٹفرلینڈ رن وِچ آسانی دے نال جِت گھِدی۔

مئی 2021ء وِچ چیلیمو رومانیہ دی شہری بݨ ڳئیاں۔ انّھاں نے 3 مارچ 2024ء کوں پیرس ہاف میراتھن جِتیا ہئی۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:بی بی سی 100 زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
جوئے میڈ کنگ

جوئے میڈ کنگ (پیدائش: 12 ستمبر 1976ء) ہک فلپائنی-ایرانی زنانی ٹیلی ویژن شخصیت، فیشن لائف اسٹائل میزبان، رن وے کوچ ہَئی تے مقبول ریئلٹی شو، ایشیا دے نیکسٹ ٹاپ ماڈل دے سائیکل 2 تے 3 وِچ ماڈل سرپرست/شریک جج ہَئی۔ انّھاں 2018ء دے دوران بی بی سی دیاں 100 زنانیاں وِچوں ہک دے طور تے درج کِیتا ڳیا ہَا۔

## ابتدائی زندگی
میڈ فلپائن وِچ پیدا تِھئی۔ انّھاں دی ماں جوزفین ڈیل پیلر میڈ ہک فلپائنی ہَئی۔ انّھاں دے حیاتیاتی پیو ایرانی نسل توں ہَن۔ جِہڑیلے اوہ 4 سال دی ہَئی، اوہ تے انّھاں دی ماں آسٹریلیا دے ایڈیلیڈ وِچ اپݨے آسٹریلوی سوتیلے پیو لیسلی برٹرم میڈ دے نال رہݨ لڳ ڳئے۔ انّھاں دی پرورش جنوبی آسٹریلیا وِچ ٻالپݨ دے ابتدائی سالاں تائیں تِھئی۔

## کیریئر
انّھاں نے منیلا، پھر بینکاک تے ہانگ کانگ وِچ رہندے ہوئے 15 سال دی عُمر وِچ اپݨے ماڈلنگ کیریئر دا آغاز کِیتا۔ انّھاں نے آسٹریلوی تے ایشیا وِچ رہوݨ دے سبب آسٹریلوی تے امریکی لہجے سِکھ ڳئے۔ جوئے نے کم وِچ لہراں دی نقل کرݨ دی اپݨی صلاحیت کوں اینجھے ڈھال گِھدّا ہَا جو اوہ ہک مقبول لائیو تے آواز دی صلاحیت بݨ ڳئی ہَئی۔ فلپائنی، آسٹریلوی، جنوبی افریقی، امریکی توں برطانوی لہجیاں وِچ تبدیل تِھیوݨ دی صلاحیت رکھدی ہَئی۔ اوہ 1996ء توں 2000ء تائیں ہانگ کانگ وِچ [چینل [V] انٹرنیشنل](https://skr.wikipedia.org/wiki/%DA%86%DB%8C%D9%86%D9%84_%5BV%5D_%D8%A7%D9%86%D9%B9%D8%B1%D9%86%DB%8C%D8%B4%D9%86%D9%84) کِیتے ویڈیو جاکی ہَئی۔ اوہ فلپائن دے 30 توں زائد میگزین دے سرورق تے نظر آئی ہَن۔ انّھاں نے سنگاپور، ملائیشیا، تھائی لینڈ، جاپان تے انڈونیشیا وِچ ٻہوں سارے ٹی وی اشتہارات، اشتہاری مہماں تے میگزین کِیتے کم کِیتا ہَا۔ اوہ نیویارک وِچ فورڈ ماڈل دے طور تے رہ چُکی ہَن تے کم کر چُکی ہَن تے فی الحال فورڈ لاس اینجلس تے سان فرانسسکو دے نال ہَن۔ انّھاں نے ایراسر ہیڈز بینڈ دے البم اسٹیکر ہیپی دے سرورق کِیتے برہنہ پوز کِیتا۔ جوئے میڈ کنگ فلپائن دی پہلی ماڈل ہَن جِہڑیاں نے ہیڈ اینڈ شولڈرز کمرشل تے لیکسس کار کمرشل وِچ قیادت کِیتی، جیڑھے ݙوہیں کینیڈا وِچ نشر تِھئے۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:بی بی سی 100 زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
تھیلما شون میکر

تھیلما شون میکر (پیدائش: 3 جنوری 1940ء) ہک امریکی زنانی فلم ایڈیٹر ہَن جیڑھی ہدایت کار مارٹن سکورسی دے نال 5 ݙہاکیاں توں زیادہ عرصے تک اپݨے تعاون کِیتے مشہور ہَن۔ اوہ متعدد اعزازات دی وصول کنندہ ہَن جنہاں اِچ ترِیہہ اکیڈمی ایوارڈز، ݙو بافٹا ایوارڈز تے چار اے سی ای ایڈی ایوارڈز شامل ہَن۔ اُنّھاں کوں 1997ء اِچ برٹش فلم انسٹی ٹیوٹ فیلوشپ، 2014ء اِچ گولڈن لائن فار لائف ٹائم اچیومنٹ تے 2019ء اِچ بافٹا فیلوشپ نال نوازا ڳیا ہَئی۔

## ابتدائی زندگی
تھیلما شون میکر 3 جنوری 1940ء کوں الجزائر (اُوہ وقت فرانسیسی الجزائر دا حصہ ہَئی) اِچ پیدا تِھئی ہَن۔ اوہ امریکی والدین تھیلما تے برٹرم شون میکرز دی دِھی ہَن ۔ برٹرم، نیویارک ڈچ شون میکر سیاسی خاندان نال تعلق رکھین٘دے ہَن، اسٹینڈرڈ آئل کمپنی دے ایجنٹ دے طور تے ملازمت کریندے ہَن تے بیرون ملک وݙّے پیمانے تے کم کریندے ہَن۔ ݙوجھی جنگ عظیم دے دوران فرانس دے زوال دے فوراً بعد شون میکرز کوں امریکا منتقل کر ݙِتا ڳیا۔ 1941ء اِچ اِیہ خاندان ڈچ کیریبین جزیرے اروبا چلا ڳیا جتھاں شون میکر دے والد نے اسٹینڈرڈ آئل کِیتے کم جاری رکھیا تے اوندی ماں نرسری اسکول چلین٘دی ہَن۔ شون میکر دی پرورش بنیادی طور تے اروبا اِچ تِھئی، ہک ایجھی کمیونٹی اِچ جین٘کوں اُنّھاں نے "دُنیا بھر توں تارکین وطن دی کالونی" قرار ݙِتّا ہَئی۔ اُون٘ے اپݨے بچپن دا کجھ حصہ پرتگال اِچ وی گُزاریا۔

## کیریئر
کولمبیا یونیورسٹی اِچ ابتدائی آرٹ اِچ گریجویٹ کورس کریندے ہوئے شون میکر نے دی نیویارک ٹائمز اِچ ہک اشتہار ݙٹھا جیندے اِچ اسسٹنٹ فلم ایڈیٹر دی حیثیت نال تربیت دی پیشکش کِیتی ڳئی ہَئی۔ اُون٘ے اشتہار دا جواب ݙِتّا تے نوکری حاصل کر گِھدّی۔ اِیہ کم اِچ ہک "ایڈیٹر" دی مدد کرݨ شامل ہَئی جیڑھا اتفاقی طور تے کلاسک یورپی فلماں (جیویں جو ٹرفاٹ گوڈرڈ تے فیلی) دے فریم کٹین٘دا پیا ہَئی تاکہ اُنّھاں دی لمبائی امریکی ٹیلی ویژن نشریات دے چلݨ والے اوقات دے مطابق تِھی ون٘ڄے۔ اُون٘ے نیویارک یونیورسٹی اِچ فلم سازی دے چھ ہفتے دے مختصر کورس کِیتے سائن اپ کِیتا، جتھاں اوندے رابطے نوجوان مارٹن سکورسی نال تِھیا جیڑھا اپݨی مختصر فلم واٹز اے نائس گرل لائک یو ڈوئنگ ان اے پلیس لائک اس؟ کوں مکمل کرݨ کِیتے جدوجہد کریندا پیا ہَئی۔ ہک منفی کٹر نے فلم کوں قتل کر ݙِتّا ہَئی، گرم اسپلیسنگ دی اجازت ݙیوݨ کِیتے کافی منفی فریم نہیں چھوڑے ہَن، ایں سانگے ہک فلم پروفیسر نے شون میکر کوں سکورسی دی مدد کرݨ کِیتے آکھیا۔ شون میکر نے سکورسی دی فیچر ڈائریکٹوریٹ دی پہلی فلم، ہوز دیٹ ناکنگ ایٹ مائی ڈور (1967ء) اِچ ترمیم کِیتی۔ 

## ذاتی زندگی
اوندی تعارف مائیکل پاول نال سکورسی تے لندن اِچ مقیم فلم پروڈیوسر فریکسس کانسٹینٹین نے کرائی ہَئی۔ اِیہ جوڑے دی شادی 19 مئی 1984ء توں 1990ء اِچ اُنّھاں دی موت تک رہی۔ اِیہ جوڑے دی کوئی اولاد نہیں ہَئی۔ پاول دی موت دے بعد توں شون میکر نے فلماں کوں محفوظ رکھݨ تے اپݨے شوہر دی میراث دا احترام کرݨ کِیتے خود کوں وقف کر ݙِتّا ہَئی جنہاں نے ٻہوں ساریاں کلاسک فلماں دی ہدایت کاری کِیتی ہَئی۔ اے فریم دے نال ہک انٹرویو اِچ اِیہ پچھݨ تے جو اوندی اڄ تک دیاں پان٘ج پسندیدہ فلماں کیا ہَن، اُون٘ے دی ریڈ شوز تے دی لائف اینڈ ڈیتھ آف کرنل بلمپ ݙوہاں کوں درج کِیتا، اِیہ ݙوہاں دی ہدایت کاری اوندے مرحوم شوہر نے کِیتی ہَئی۔

## حوالے

ونکی:امریکی شخصیتاں
ونکی:زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:جامعہ کولمبیا دے فضلا
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
برائن پیئرس

برائن پیئرس (1915–2008) مارکسزم دی تاریخ دا ڄاݨ وند

برائن پیئرس ہک لکھاری اتے سیاسی کارکن ہن ۔ انہاں اپݨی زندگی سماجی اتے سیاسی نظریات دی تحقیق اتے لکھت کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے مضامین مارکسزم اتے برطانوی تاریخ دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ 

پیئرس 1915 وچ ڄمے اتے 2008 وچ فوت تھئے ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے مارکسزم دے نظریات ، برطانوی مزدور تحریک اتے برطانوی نوآبادیاتی تاریخ تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے مضامین ایں ڳالھ تے زور ݙیندے ہن جو تاریخ طبقاتی جدوجہد دی کہانی ہے ۔ 

انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو برطانوی مزدور تحریک برطانوی سماج تے گہرا اثر پایا ۔ انہاں ایں ڳالھ تے وی زور ݙتا ہے جو برطانوی نوآبادیاتی نظام برطانوی سماج اتے نوآبادیات ݙوہائیں تے منفی اثرات مرتب کیتے ۔ انہاں دی لکھت ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو مارکسزم اڄ وی سماجی تبدیلی کیتے ہک اہم نظریہ ہے ۔ 

برائن پیئرس دی لکھت مارکسزم دے طالب علماں اتے برطانوی تاریخ دے محققین کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے مضامین سماجی اتے سیاسی نظریات دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں ایں شعبے دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں سماجی اتے سیاسی نظریات کوں سمجھݨ اتے اتھوں دے لوکاں کوں اپݨے ماضی توں سکھݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
ایبل پاز

ایبل پاز (1921–2009) سپین دی خانہ جنگی دی تاریخ دا ڄاݨ وند

ایبل پاز سپین دی خانہ جنگی وچ ہک انارکسٹ جنگجو اتے لکھاری ہن ۔ انہاں اپݨی زندگی انارکسٹ نظریات دی حمایت اتے سپین دی خانہ جنگی دے تجربات کوں لکھݨ کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے یادداشتاں سپین دی خانہ جنگی وچ انارکسٹ تحریک دی جدوجہد اتے اتھوں دے لوکاں دی زندگی کوں بیان کریندیاں ہن ۔ 

پاز 1921 وچ ڄمے اتے 2009 وچ فوت تھئے ۔ انہاں دی لکھت ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو انارکسٹ نظریات آزادی ، مساوات اتے سماجی انصاف کیتے جدوجہد دا ہک ذریعہ ہن ۔ انہاں دی کتاب "دوران جنگ عوام"  سپین دی خانہ جنگی وچ انارکسٹ اڳواݨ ڈورروٹی دی زندگی اتے جدوجہد دا ذکر کریندی ہے ۔ انہاں دی یادداشتاں ایں جنگ دے دوران عام لوکاں دی زندگی اتے انہاں دے تجربات کوں سامݨے گھن آندیاں ہن ۔ 

انہاں دی لکھت ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو سپین دی خانہ جنگی وچ انارکسٹ تحریک سماجی انقلاب کیتے جدوجہد کیتی ۔ انہاں ایں ڳالھ تے وی زور ݙتا ہے جو انارکسٹ نظریات اڄ وی سماجی تبدیلی کیتے اہم ہن ۔ انہاں دی لکھت ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو سپین دی خانہ جنگی وچ انارکسٹ تحریک دی جدوجہد اڄ وی آزادی اتے سماجی انصاف کیتے جدوجہد کرݨ والے لوکاں کیتے ترغیب دا ذریعہ ہے ۔ 

ایبل پاز دی لکھت سپین دی خانہ جنگی دے طالب علماں اتے انارکسٹ نظریات دے حامی لوکاں ݙوہائیں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے یادداشتاں سپین دی خانہ جنگی وچ انارکسٹ تحریک دی جدوجہد اتے اتھوں دے لوکاں دی زندگی کوں سمجھݨ وچ ٻہوں مددگار ثابت تھیندیاں ہن ۔ انہاں دی لکھت اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں انارکسٹ تحریک دے ہک اہم لکھاری دے طور تے سامݨے گھن آندے ۔ انہاں دیاں کاوشاں انارکسٹ نظریات اتے سپین دی خانہ جنگی کوں سمجھݨ اتے اتھوں دے لوکاں کوں اپݨے ماضی توں سکھݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
تومریس

**تومریس** (فارسی: تومریس) ہک قدیم ماساگیتی ملکہ ہَن جیڑھی چھٹی صدی قبل مسیح وِچ وسطی ایشیا وِچ حکومت کریندی ہَن۔ اوہ اپݨی بہادری اتے جنگی مہارت کِیتے مشہور ہَن اتے فارسی بادشاہ سائرس اعظم کوں شکست ݙیوݨ کِیتے ڄاݨیاں ویندیاں ہَن۔

## زندگی تے پس منظر
تومریس دا تعلق ماساگیتائی قبائل نال ہئی، جیڑھے ہݨ دے قازقستان، ازبکستان اتے ترکمانستان دے علاقیاں وِچ آباد ہَن۔ اوہ اپݨی قوم دی ملکہ بݨیاں اتے اپݨی حکومت کوں مضبوط کیتا۔

## سائرس اعظم دے نال جنگ
ہخامنشی سلطنت دے بانی، سائرس اعظم نے ماساگیتی قبائل تے قبضہ کرݨ دی کوشش کیتی۔ تومریس نے ایں حملے دے خلاف مزاحمت کیتی اتے ہک وݙی جنگ وِچ سائرس دی فوج کوں شکست ݙتی۔ روایات دے مطابق، سائرس ایں جنگ وِچ مارا ڳیا اتے تومریس نے ایندی لاش تے انتقاماً خون وہایا۔

## تاریخی تے ثقافتی اہمیت
تومریس کوں ہک عظیم جنگجو ملکہ دے طور تے یاد کیتا ویندا ہئی اتے وسطی ایشیا وِچ انّھاں کوں قومی ہیرو دے طور تے ݙٹھا ویندا ہئی۔ انّھاں دا ذکر ٻہوں سارے قدیم تاریخی ذرائع وِچ ملدے، جنّھاں وِچ ہیرودوٹس دیاں تحریراں وی شامل ہن۔ جدید دور وِچ انّھاں دی شخصیت تے فلماں اتے کتاباں وی لکھیاں ڳئیاں ہن۔

## حوالے


## مراجع

* 
* 
* 
* 
* 
* 

ونکی:زنانیاں
ولیم آرمسٹرانگ پرسی

ولیم آرمسٹرانگ پرسی (1933–2022) یورپ دی تاریخ دا ڄاݨ وند

ولیم آرمسٹرانگ پرسی قرون وسطیٰ یورپ اتے قدیم یونانی اتے رومی تہذیباں دا وݙا ڄاݨ وند ہا ۔ انہاں اپݨی زندگی اوں دور دی تاریخ اتے سماجی زندگی دی تحقیق کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے مضامین خاص طور تے قدیم یونانی اتے رومی سماجاں وچ ہم جنس پرستی دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ودھیندے ہن ۔ 

پرسی 1933 وچ ڄمے اتے 2022 وچ فوت تھئے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو قدیم یونانی اتے رومی سماجاں وچ ہم جنس پرستی ہک عام رواج ہئی ۔ انہاں دی کتاب "قدیم یونانی اتے رومی دنیا وچ ہم جنس پرستی" (Pederasty and Pedagogy in Archaic Greece) ایں موضوع تے ہک تفصیلی تحقیق پیش کریندی ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو قرون وسطیٰ یورپ وچ ہم جنس پرستی کوں مذہبی اتے سماجی طور تے ناپسندیدہ ڳالھ سمجھا ویندا ہئی ۔ 

انہاں ایں ڳالھ تے وی زور ݙتا ہے جو قدیم یونانی اتے رومی سماجاں وچ ہم جنس پرستی دے مختلف روپ موجود ہن ، اتے ایں ڳالھ کوں سمجھݨ کیتے اتھوں دے سماجی اتے ثقافتی عوامل کوں سمجھݨا ضروری ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو قدیم یونانی اتے رومی سماجاں وچ ہم جنس پرستی دے بارے وچ اساݙی سمجھ اڄ وی ایں موضوع تے بحث دا حصہ ہے ۔ 

ولیم آرمسٹرانگ پرسی دی تحقیق قدیم یونانی اتے رومی تاریخ دے طالب علماں اتے ہم جنس پرستی دے سماجی پہلوآں دے محققین کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے مضامین ایں موضوع تے اساݙی سمجھ کوں ودھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں ایں شعبے دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں قدیم یونانی اتے رومی سماجاں وچ ہم جنس پرستی کوں سمجھݨ اتے اتھوں دے لوکاں کوں اپݨے ماضی توں سکھݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
بریڈفورڈ پرکنز

بریڈفورڈ پرکنز (1925–2008) امریکی سفارتی تاریخ دا جاݨ وند

بریڈفورڈ پرکنز امریکی سفارتی تاریخ دا وݙا ڄاݨ وند ہا ۔ انہاں اپݨی زندگی امریکہ دی خارجہ پالیسی اتے سفارتی تعلقات دی تحقیق کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے تحقیقی مقالے امریکی سفارتی تاریخ دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ 

پرکنز 1925 وچ ڄمے اتے 2008 وچ فوت تھئے ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے انویہویں اتے ویہویں صدی وچ امریکہ دے یورپی ملکاں نال سفارتی تعلقات تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دی کتاب "امریکہ اتے یورپی طاقتیں ، 1815-1900" (The Creation of a Republican Empire, 1776-1865) اوں دور دی امریکی سفارتی تاریخ دا تفصیلی جائزہ پیش کریندی ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو امریکی خارجہ پالیسی عالمی سیاست تے گہرا اثر پایا ۔ 

انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو امریکی سفارتی تاریخ ڳنجھل ہے ، جیندے وچ تعاون اتے تنازعات ݙوہائیں موجود ہن ۔ انہاں ایں ڳالھ تے وی زور ݙتا ہے جو امریکی سفارتی تاریخ کوں سمجھݨ کیتے اتھوں دے سیاسی ، سماجی اتے معاشی عوامل کوں سمجھݨا ضروری ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو امریکی سفارتی تاریخ اڄ وی امریکی خارجہ پالیسی دے طالب علماں کیتے اہم ہے ۔ 

بریڈفورڈ پرکنز دی تحقیق امریکی سفارتی تاریخ دے طالب علماں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے تحقیقی مقالے امریکی خارجہ پالیسی اتے سفارتی تعلقات دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں ایں شعبے دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں امریکی سفارتی تاریخ کوں سمجھݨ اتے اتھوں دے لوکاں کوں اپݨے ماضی توں سکھݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
تمارا ڈی اینڈا

تمارا ڈی اینڈا پریٹو (پیدائش: 6 اگست 1983ء) جیڑھی اپݨے قلمی ناں پلاکیتا نال وی ڄاتی ویندی ہَئی، ہک میکسیکو دی زنانی بلاگر تے صحافی ہَئی۔ ہک ٹیکسی ڈرائیور دے ہراساں کرݨ دے واقعے دے بعد اُون٘دے کوں بین الاقوامی توجہ مِلّی تے اِیں دے بعد اُون٘دے تے آن لائن ہراساں کرݨ تے ٹرولز دے نشانے تے آ ڳیا۔ اِیں توں پہلے اُون٘دے ایل یونیورسل کِیتے بلاگ کِیتا ہَا تے ساتھی کارکن آندریا ارسواگا دے نال 2018ء دی کتاب #Amigadatecuenta شائع کِیتی ہَئی۔ 2017ء وِچ انّھاں کوں بی بی سی دیاں 100 زنانیاں وِچ شامل کِیتا ڳیا۔

## ابتدائی زندگی تے کیریئر
ڈی اینڈا نے میکسیکو دی قومی خود مختار یونیورسٹی وِچ مواصلات دی تعلیم حاصل کِیتی۔ 2013ء وِچ ڈی اینڈا نے ایرومیکسکو کاسٹنگ کال دے بارے وِچ سوشل میڈیا تے پوسٹ کِیتا جیڑھا اُون٘دے کوں بھیڄیا ڳیا ہَا۔ اِیں وِچ آکھیا ڳیا ہَا جو ڳورے رنگ دے لوکاں کوں کرداراں کِیتے آڈیشن ݙیوݨ دی اجازت کائنی تے جو اوہ صرف "وَدھ رنگ" تے "پولانکو شکل" دے اداکار چاہندن۔ ایرومیکسکو نے بعد وِچ معافی گھِنّی جݙاں میکسیکو دے خبر رساں اداریاں نے اُون٘دے ٹویٹس دے بارے وِچ لکھا۔

2017ء وِچ ہک مرد ٹیکسی ڈرائیور نے ڈی اینڈا کوں "بلی" آکھیا، سیٹی بجا تے "ای، گوپا" آکھیا، جیڑھا لفظی طور تے "اَے خوبصورت" دے معنی رکھیندا ہَا۔ اِیں ہک گرم جوش تبادلے وِچ تبدیل تِھی ڳیا، یہاں تک جو ڈی اینڈا نے اِیں شخص دی اطلاع ہک ڳُزردے پولیس افسر کوں ݙِتّی۔ ٹیکسی ڈرائیور تے جرمانہ عائد کِیتا ڳیا۔ اُون٘دے نے ادائیگی کرݨ توں انکار کر ݙِتّا تے اِیں دی بجائے جیل وِچ ہک رات ڳُزارݨ دا انتخاب کِیتا۔ اِیں واقعے کوں بین الاقوامی کوریج اِیں وقت مِلّی جݙاں اُون٘دے ٹویٹس وائرل تِھئے۔ اِیں واقعے دے بعد توں اُون٘دے کوں جان توں مارݨ تے عصمت دری دیاں دھمکیاں مِلّیاں۔

اقوام متحدہ دی انسانی حقوق کونسل دے 38ویں اجلاس کِیتے ہک مشترکہ بیان وِچ، ایمنسٹی انٹرنیشنل، ایسوسی ایشن فار ویمنز رائٹس ان ڈویلپمنٹ تے ٻئے تنظیماں نے ڈی اینڈا دی طرف ہدایت تِھیوݨ والی تنقید، مذاق تے "جسمانی جارحیت، جنسی مواد تے جنسی مذاق دیاں دھمکیاں" دی نشاندہی کِیتی۔ زنانی انسانی حقوق دے محافظاں کوں آن لائن ہراساں کرݨ دے "وسیع تر رجحان دی علامت" بݨا ݙِتّا۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:بی بی سی 100 زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ڈیٹیلو پیوکرٹ

ڈیٹیلو پیوکرٹ (1950–1990) جرمنی دی تاریخ دا ڄاݨ وند

ڈیٹیلو پیوکرٹ ویمار جمہوریہ اتے نازی دور دی جرمنی وچ روزمرہ زندگی دا ہک مہاندرا ڄاݨ وند ہا ۔ انہاں اپݨی زندگی اوں دور دے عام لوکاں دی زندگی ، سماجی تجربات اتے انہاں دی جدوجہد دی تحقیق کیتے وقف کر ݙتی ۔ انہاں دیاں لکھیل کتاباں اتے تحقیقی مقالے اوں دور دے عام لوکاں دی زندگی دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ 

پیوکرٹ 1950 وچ ڄمے اتے 1990 وچ فوت تھئے ۔ انہاں دی تحقیق خاص طور تے ویمار جمہوریہ دے سماجی بحران ، نازی دور وچ عام لوکاں دے تجربات اتے انہاں دی مزاحمت تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دی کتاب "ویمار جمہوریہ : بحران دے سال" (The Weimar Republic : The Crisis of Classical Modernity) اوں دور دے سماجی بحران دا تفصیلی جائزہ پیش کریندی ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو نازی دور وچ عام لوکاں دی زندگی صرف سیاسی ظلم دا شکار نئیں ہئی ، بھل انہاں اپݨی زندگی کوں بچاوݨ کیتے مختلف طریقے اختیار کیتے ۔ 

انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو ویمار جمہوریہ دے سماجی بحران نازی دور دے عروج کیتے راہ ہموار کیتی ۔ انہاں ایں ڳالھ تے وی زور ݙتا ہے جو نازی دور وچ عام لوکاں دی مزاحمت اڄ وی اساݙے کیتے ترغیب دا ذریعہ ہے ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ کوں وی سامݨے گھن آندی ہے جو ویمار اتے نازی دور دی تاریخ کوں سمجھݨ کیتے عام لوکاں دی زندگی کوں سمجھݨا ضروری ہے ۔ 

ڈیٹیلو پیوکرٹ دی تحقیق ویمار اتے نازی دور دی تاریخ دے طالب علماں کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ انہاں دیاں کتاباں اتے تحقیقی مقالے اوں دور دے عام لوکاں دی زندگی دے بارے وچ اساݙی سمجھ کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق اتے انہاں دا انداز بیان انہاں کوں ایں شعبے دے ماہرین وچ ہک خاص مقام ݙیندا ہے ۔ انہاں دیاں کاوشاں ویمار اتے نازی دور دی تاریخ کوں سمجھݨ اتے اتھوں دے لوکاں کوں اپݨے ماضی توں سکھݨ وچ ہمیشاں مددگار ثابت تھیندیاں رہسن ۔
تلسا تھاپا

تلسا تھاپا (انگریزی: Tulasa Thapa) ہک نیپالی زنانی ہَن جِنّھاں نے 1982ء اِچ 22 سال دی عُمر اِچ خودکشی کِیتی ہَئی۔ اُنّھاں دی موت نے نیپال اِچ انسانی حقوق تے زنانیاں دے حقوق دے حوالے نال اہم بحث چھیڑ ݙِتی ہَئی۔ تھاپا کوں 13 سال دی عُمر اِچ جنسی تجارت کِیتے بھارت دے شہر بمبئی (موجودہ ممبئی) اِچ ویچیا ڳیا ہَئی، جتھاں اُنّھاں نے کئی سال گُزارے۔ بعد اِچ، اُنّھاں کوں نیپال واپس گِھنّا ڳیا، پر سماجی بدنامی تے معاشرتی دباؤ دے باعث اُنّھاں نے خودکشی کر گِھدّی۔ اُنّھاں دی موت نے نیپال اِچ جنسی تجارت دے خلاف شعور بیدار کرݨ تے متاثرہ زنانیاں دی بحالی کِیتے مختلف تنظیماں دی تشکیل اِچ اہم کردار ادا کِیتا۔

تلسا تھاپا ہک نیپالی چھوہری ہَن جین٘کوں 1982ء اِچ کھٹمنڈو دے نیڑے اوندے آبائی ڳاؤں تھانکوٹ توں 13 سال دی عُمر اِچ اغوا کِیتا ڳیا ہَئی، اُون٘ے کوں پارسا ضلع دے سرحدی شہر برگنج دے راستے ممبئی اِچ اسمگل کِیتا ڳیا تے جسم فروشی اِچ ویچیا ڳیا۔ اُون٘ے کوں منظم طریقے نال تسلیم کراوݨ کِیتے مارا پیٹا ڳیا، ول اُون٘ے کوں تجارت کِیتے موزوں بݨاوݨ کِیتے بار بار عصمت دری کِیتی ڳئی۔ اُون٘ے کوں ممبئی دے ترِیہہ مختلف قحبہ خانوں اِچ 5000 توں 7000 روپے تائیں دیاں قیمتاں تے ویچیا ڳیا ہَئی۔ جنسی کم دے علاوہ اُون٘ے کوں کوٹھے اِچ گھٹ توں گھٹ ترِیہہ گاہک فی رات (اوسطاً اٹھ دے نال) جنسی عمل کرݨ تے مجبور کِیتا ویندا ہَئی، اُون٘ے کوں مختلف شہراں دے ہوٹلاں اِچ یورپی طرز دے کپڑیاں اِچ ملبوس گاہکاں دی تفریح کِیتے 180 روپے فی رات دے حساب نال وی بھیڄیا ویندا ہَئی یہاں تک جو آخر کار ہوٹل دے ہک مینیجر نے اوندی اطلاع پولیس کوں ݙِتی۔ عوامی احتجاج دے بعد، بھارت تے نیپال دیاں حکومتیں نے 1985ء دے تعاون دے ہک معاہدے تے دستخط کِیتے جیندے اِچ نیپالی چھوہریاں دی بازیابی تے بھارت اِچ کوٹھیاں اِچ اسمگل تِھیوݨ والیاں اُنّھاں دی وطن واپسی نال خطاب کِیتا ڳیا۔

## حوالے


## ٻاہرلے جوڑ
* Saving Tulasa, Child Sex Worker from India  
* ''Victims of the Dar'' from '''The Hindu Online''', September 29, 1996
* ''The shade of Tulasa seeks justice'' by Kanchana Suggu

* Robert I. Freidman, "India’s Shame: Sexual Slavery and Political Corruption Are Leading to An AIDS Catastrophe," The Nation, 8 April 1996.
ونکی:زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ترپتی ڈمری

**ترپتی ڈمری** (ہندی: तृप्ति डिमरी، انگریزی: Triptii Dimri، پیدائش 23 فروری 1995ء) ہک بھارتی اداکارہ ہَن جو ہندی فلماں وِچ کم کریندی ہَن۔ انّھاں نے اپݨی اداکاری دا آغاز سنسنی خیز فلم مام (2017ء) توں کیتا اتے رومانوی ڈراما لیلیٰ مجنوں (2018ء) وِچ اپݨا پہلا مرکزی کردار ادا کیتا۔

## حوالے


## ٻاہرلے جوڑ

* 
* 
ونکی:زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
تبدیلی کِیتے پورھئیت جؤان زنانیاں

تبدیلی کِیتے پورھئیت جؤان زنانیاں (فارسی: زنان جوان برای تغییر) اپریل 2011ء وِچ قائم تِھیوݨ آلی نوجوان زنانیاں کِیتے رضاکارانہ کم دی بݨیاد تے کابل، افغانستان وِچ زنانیاں دے حقوق دی آزاد غیر منافع بخش تنظیم ہَئی۔ اِیں تنظیم نے صنفی مساوات کِیتے مہم چلائی ہَئی تے افغانستان بھر وِچ زنانیاں دی حیاتی کوں بااختیار بݨاوݨ تے بہتر کرݨ کِیتے کوششاں تیز کِیتیاں ہَن۔ اِیہ تنظیم تبدیلی کِیتے نوجوان زنانیاں دی افغانستان وِچ ہک نویں پر معروف تنظیم ہَئی۔

تنظیم دی بݨیاد ݙو افغان زنانیاں، 21 سالہ نور جہاں اکبر تے 20 سالہ انیتا حیدری نے رکھی ہَئی۔ اِیں دے فوراً بعد 20 نوجوان افغانی زنانیاں تے مرداں نے اِیں تنظیم وِچ شمولیت اختیار کِیتی تے رضاکاراں دی بݨیاد تے اُتّھاں کم کِیتا ڳیا ہَا۔ ہُݨ تک اِیں تنظیم وِچ 30 رضاکار ہِن جیڑھے 18 تے 25 سال دی عُمر دے درمیان وِچ وَدھ تر زنانیاں ہِن۔ تنظیم دی ویب سائٹ دے مطابق، تبدیلی کِیتے مہم وِچ کم مکمل طور تے عطیات دی وصولی تے عطیات فراہمی دی خصوصی نشستاں توں مکمل طور تے فنڈز فراہم تِھین٘دا پِیا ہَئی۔

اِیں تنظیم دیاں زنانیاں نے جولائی 2012ء وِچ کابل دیاں سڑکاں تے پہلی وار مخالف ہراسانی مارچ دا اہتمام کِیتا ہَا۔ اِیں دے علاوہ تنظیم دے اراکین نے افغانستان وِچ جنسی ہراسانی دے موضوع تے پہلے وݙے پیمانے تے تحقیقی مطالعہ کِیتا ہَا۔ انّھاں نے گھریلو تشدد دا نشانہ بݨݨ آلی ہک زنانی "ساحر گل" دے ناں تے عالمی یوم زنانیاں دے موقع تے وسطی کابل وِچ افغانستان وِچ پہلے زنانیاں دے انٹرنیٹ کیفے دی بݨیاد رکھی ہَئی۔

اِیں دے علاوہ تنظیم نے خواندگی، زبان دی تعلیم تے کمپیوٹر دیاں صلاحیتاں دا ہک تعلیمی ادارہ کھول ݙِتّا ہَئی۔

## سرگرمیاں

### زنانیاں کِیتے خصوصی انٹرنیٹ کیفے
اِیں تنظیم نے نوجوان زنانیاں کِیتے مرکزی کابل وِچ 8 مارچ 2012ء کوں (زنانیاں دے عالمی ݙین٘ہ) دے روز افغانستان دا پہلا خاص الخاص زنانیاں دا انٹرنیٹ کیفے کھول ݙِتّا ہَا۔ اراکین دے مطابق اِیہ خاص الخاص زنانیاں دا انٹرنیٹ کیفے کھولݨ دا مقصد "اساں زنانیاں کوں انٹرنیٹ استعمال کرݨ کِیتے ہک محفوظ جاہ بݨاوݨا چاہندے ہئیں جِتّھاں اوہ بے خوف تے خطرے دے آوݨ جا سڳن" ہَا۔ کیفے دا ناں "ساحر گل" ہَئی۔ ساحر گل اِیں مظلوم 15 سالہ زنانی دا ناں ہَا جیڑھی وَدھ پیسے کَمّݨ کِیتے ہک فاحشہ بݨݨ توں انکار کر ݙِتّا ہَا جیندے بعد اُون٘دے کوں جسمانی تے ذہنی طور تے بری طرحاں توں اذیت ݙِتّی ڳئی ہَئی کیوں جو اُون٘دے شوہر تے اُون٘دے خاندان دی اِیہی فرمائش ہَئی۔

### ہراسانی تے تحقیق
اِیں تنظیم نے افغانستان وِچ جنسی ہراسانی دے موضوع تے پہلے وݙے پیمانے تے مطالعے دا انعقاد کِیتا ہَا۔ زنانیاں دے خلاف تشدد تے کݙاہیں کݙاہیں ہی افغانستان وِچ مطالعہ کِیتا ڳیا ہَا تے مار پیٹ تے جنسی ہراسانی دے الزامات عام طور تے افغان حکام دی طرفوں تحقیقات کائنی کِیتے ویندے۔ پر اِیں طرحاں دے معاملات وِچ زنانیاں کوں عام طور تے "گھر توں بھڳݨ" یا "اخلاقی" جرائم دا مرتکب تِھیوݨ دا لیبل لڳایا ویندا رہیا ہَئی۔

### گلیاں دی ہراسانی دے خلاف چہل قدمی
اِیں تنظیم دی جانب توں 50 نوجواناں دی شمولیت دے نال 14 جولائی 2012ء کوں افغان تاریخ وِچ پہلی گلیاں دی مخالف ہراسانی دے ناں تے چہل قدمی منعقد کِیتی ڳئی ہَئی۔ پولیس نے اِیں پہل دی حمایت کِیتی ہَئی تے میڈیا نے زور تے شور نال اِیں واقعے دی اطلاع ݙِتی ہَئی۔

### سڑک تے ہراساں کرݨ تے دستاویزی فلم
اِیں تنظیم نے کابل وِچ نوجوان ڳالھوں کوں سڑک تے ہراساں کرݨ تے ہک دستاویزی فلم دی تیاری کِیتی ہَئی۔ فلم دا عنوان "ایہ میرا شہر وی ہَئی" ہَا تے اِیہ انیتا حیدری دی طرفوں تیار کِیتی ڳئی ہَئی۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:انسانی حقوق
شاہ زیب احمد

شاہ زیب احمد (ڄمݨ دی تاریخ: 8 ستمبر 1991ء) ہک پاکستانی فرسٹ کلاس کرکٹ کھݙاڑی ہے جیہڑا پشاور کرکٹ ٹیم کیتے کھیݙدا ہے۔ ستمبر 2019ء وچ، اینکوں 2019-20ء قائد اعظم ٹرافی ٹورنامنٹ کیتے بلوچستان دے اسکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا۔    

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
تارا سنگھ (مصنفہ)

**تارا سنگھ** (انگریزی: Tara Singh) (پیدائش: 10 اکتوبر) بھارتی ہندی زبان دی مصنفہ ہَن۔ انّھاں دا تعلق اوسب درجے دے خاندان نال ہئی۔ انّھاں کوں بچپن توں ای ناچݨ گاوݨ دا شوق ہئی اتے شاعری وی لکھدی ہَن۔ انّھاں کوں اسکول اتے کالج دے ݙینہاں وِچ کئی واری شاعری وِچ اعزازات نال نوازیا ڳیا اتے خوب سراہا ڳیا۔ کئی ادبی مسابقیاں وِچ انّھاں انعامات اپݨے ناں کیتے۔

## زندگی
انّھاں نے آرٹس وِچ گریجویشن کیتا اتے کولکاتا کالج وِچ صدر شعبہ کیمسٹری نال شادی کر گھِدی۔ شادی دے بعد انّھاں نے اپݨی زندگی ہندی زبان اتے ادب کِیتے وقف کر ݙتی۔ جلدی ای انّھاں دی شاعری اتے ادبی کاوشاں کوں اسٹار ٹی وی نے سراہا اتے انّھاں دی کئی نظماں کئی اخباراں اتے رسالیاں وِچ چھپیاں۔ ݙو شعری مجموعیاں دی اشاعت دے بعد جذباتی اتے معنی خیز شاعری وِچ انّھاں دا ناں چلݨ لڳا اتے انّھاں دی خوب پذیرائی تھئی۔ انّھاں نے خاندانی اتے سماجی مسائل، ذاتی اتے سماجی پکوان، زندگی اتے رشتے دا فلسفہ، موت حیات اتے زندگی دے اہم پڑاواں تے کئی تصنیفاں چھپوائیاں۔ انّھاں کوں ہندی ادب وِچ 21ویں صدی دی چھایا بݨݨ والی شاعرہ آکھیا ونڄݨ لڳا۔

## ادبی سرمایہ
میناکشی پرکاشن دہلی نے تارا سنگھ دی کل 32 کتاباں چھاپیاں ہن۔ انّھاں وِچ 20 شاعری دیاں کتاباں، 7 غزلاں دے مجموعے، 3 کہانیاں دے مجموعے اتے 2 ناول شامل ہن۔ انّھاں دیاں 114 مشترکہ شاعری دے مجموعے وی چھپ چُکے ہن۔ انّھاں دے مضامین ہندی دی 27 ویب سائٹاں تے چھپدے ہن۔ 2008ء وِچ ہندی فلم 'سپائی جی' وِچ انّھاں دا نغمہ شامل کیتا ڳیا ہئی۔

## حالیہ مصروفیات
اوہ ہندی ویب گاہ سورگ وبھا دی بانی ہَن اتے سہ ماہی آن لائن سورگ وبھا دی ایڈیٹر ان چیف ہن۔ ہندی ادب وِچ ایہہ رسالہ ہک اہم مقام رکھیندا ہئی۔ ایہ ہر سال ہندی ادب وِچ گرانقدر خدمت کِیتے ہندی ادیب یا صحافی کوں اعزاز نال نوازدے۔ اوہ ساہیتیک، سنسکرتک اتے کلا سنگم اکیڈمی، پرتاپ گڑھ، یوپی دی صدر نشین ہن۔ انّھاں کوں غزل، کہانی، ناول اتے فلمی نغماں وِچ ٻہوں دلچسپی ہئی۔

## حوالے

ونکی:بھارتی شخصیّتاں
ونکی:زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
بیٹی فریڈن

بیٹی فریڈن (4 فروری 1921ء - 4 فروری 2006ء) ہک امریکی حقوق نسواں دی زنانی مصنفہ تے کارکن تے ریاستہائے متحدہ اِچ زنانیاں دی تحریک دی ہک اہم شخصیت ہَن۔ اُنّھاں دی 1963ء دی کتاب دی فیمینائن مسٹک کوں اکثر 20ویں صدی اِچ امریکی حقوق نسواں دی ݙوجھی لہر کوں جنم ݙیوݨ دا سہرا ݙتا ویندا ہَئی۔ 1966ء اِچ فریڈن نے نیشنل آرگنائزیشن فار ویمن دی مشترکہ بُنیاد رکھی تے اِیندی پہلی صدر چُݨی ڳئی جیندا مقصد زنانیاں کوں "ہݨ مرداں دے نال مکمل طور تے مساوی شراکت اِچ امریکی معاشرے دے مرکزی دھارے اِچ گِھن آوݨا ہَئی۔"

## ابتدائی زندگی
بیٹی نومی گولڈسٹین 4 فروری 1921ء کوں پیوریا، الینوائے اِچ ہیری تے مریم (ہورویٹز گولڈسٹائن) دے گھر پیدا تِھئی جِنّھاں دے یہودی خانداناں دا تعلق روس تے ہنگری نال ہَئی۔ ہیری پیوریا اِچ زیورات دی دکان دا مالک ہَئی تے مریم نے ہک اخبار دے سوسائٹی پیج کِیتے لِکّھا جݙݨ فریڈن دے پیو بیمار تِھی ڳئے۔ گھر توں ٻاہر اوندی ماں دی نویں زندگی ٻہوں زیادہ اطمینان بخش لڳدی ہَئی۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:امریکی صحافی
ونکی:وِیہویں صدی دیاں امریکی مصنف زنانیاں
ونکی:امریکی فعالیت پسند برائے زنانیاں دے حقوق
ونکی:یہودی امریکی مصنفین
ونکی:یہودی مصنف زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
بیٹی ہٹن

بیٹی ہٹن یا الزبتھ جون تھورنبرگ (26 فروری 1921ء-12 مارچ 2007ء) ہک امریکی زنانی اسٹیج، فلم تے ٹیلی ویژن اداکارہ، کامیڈین، ڈانسر تے گلوکارہ ہَن۔ اوہ 1940ء دی دہائی وِچ پیراماؤنٹ پکچرز دے کنٹریکٹ پلیئر دی حیثیت نال شہرت حاصل کِیتی۔ بنیادی طور تے میوزیکل وِچ نظر آئیاں تے اِیں دہائی دے اسٹوڈیو دے سبھ توں قیمتی ستاریاں وِچوں ہک بݨ ڳئیاں۔ اوہ اپݨے پرجوش انداز کِیتے مشہور ہَن۔

## ابتدائی زندگی
ہٹن 26 فروری 1921ء کوں بیٹل کریک، مشی گن وِچ الزبتھ جون تھورنبرگ دے ناں نال پیدا تِھئیاں، اوہ ریل روڈ بریک مین پرسی تھورنبرگ تے میبل تھورنبرگ (نی لوم) دی ݙو دِھیاں وِچوں سبھ توں چھوٹی ہَن۔ جِہڑیلے اوہ ݙو سال دی ہَن تاں انّھاں دے پیو نے خاندان کوں چھوڑ ݙِتّا۔ انّھاں نے اُون٘دے بارے وِچ دوبارہ کائناں سُݨیا جے تک جو انّھاں کوں کئی سال بعد ہک ٹیلیگرام کائناں مِلّیا جیندے وِچ انّھاں کوں اُون٘دی خودکشی دی اطلاع ݙِتّی ڳئی۔ بیٹی تے اُون٘دی وݙی بھیݨ ماریون دی پرورش انّھاں دی ماں نے کِیتی ہَئی جیڑھی ہک شرابی ہَن۔

## کیریئر
1938ء وِچ ہٹن کوں آرکسٹرا لیڈر ونسنٹ لوپیز نے اِیں وقت دریافت کِیتا جِہڑیلے اوہ مقامی ڈیٹرائٹ نائٹ کلباں وِچ بطور گلوکار پرفارم کرین٘دی پئی ہَن۔ لوپیز نے اُون٘دے کوں اپݨے بینڈ وِچ ہک رکن دے طور تے بھرتی کِیتا تے اُون٘دے نے بطور گلوکار انّھاں دے نال ٹور کرݨا شروع کِیتا جیندے دا بل بیٹی جین ہَا۔ بینڈ دے نال اپݨے دور وِچ، ہٹن نے ہک مخصوص "وپ اینڈ ہولر" صوتی انداز قائم کِیتا۔ لوپیز، جو اعداد تے شمار دی پیروکار ہَن، نے اپݨی عددی مشق دے استعمال نال اُون٘دے کوں اسٹیج ناں بیٹی ہٹن دے نال دوبارہ برانڈ کرݨ دی کوشش کِیتی: "میں ہک ایجھی کمپن حاصل کرݨ دی کوشش کِیتی جیڑھی اُون٘دے کوں ٻہوں پیسہ ݙیسی۔" لوپیز دے نال اپݨے کم دے ذریعے ہٹن کوں وارنر بروس: کوئینز آف دی ایئر (1938ء) کِیتے کئی میوزیکل شارٹس وِچ نظر آوݨ کِیتے رکھا ڳیا۔

## ذاتی زندگی
ہٹن نے ہک واری 1942ء وِچ وارنر بروس میک اپ ڈیپارٹمنٹ دے سربراہ میک اپ آرٹسٹ پرک ویسٹمور نال منگنی کر گِھدّی ہَن پر اُون٘دے نے اِیہ کہیندے ہوئے منگنی توڑ ݙِتی جو اُون٘دی وجہ اُون٘دے نال بور تِھیوݨ ہَن۔

## انتقال
ہٹن وݙی آنت دے کینسر دیاں پیچیدگیاں دی وجہ نال 12 مارچ 2007ء کوں 86 سال دی عُمر وِچ پام اسپرنگس وِچ فوت تِھی ڳئیاں۔ انّھاں کوں کیلیفورنیا دے کیتھیڈرل سٹی وِچ ڈیزرٹ میموریل پارک وِچ دفن کِیتا ڳیا۔

## حوالے

ونکی:فلمی اداکار
ونکی:زنانیاں
ونکی:امریکی اداکار
ونکی:امریکی شخصیتاں
ونکی:امریکی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:امریکی سٹیج اداکار زنانیاں
ونکی:امریکی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں امریکی زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
فرحان سایان والا

فرحان سایان والا (ڄمݨ دی تاریخ: 8 جولائی 1997ء) جنوبی افریقہ دے ہک کرکٹر ہن۔ انہاں نے 23 ستمبر 2016ء کوں 2016ء افریقہ ٹی 20 کپ وچ مشرقی صوبہ دے خلاف گوٹینگ کیتے ٹوئنٹی 20 وچ ڈیبیو کیتا۔ اپݨے ٹی 20 ڈیبیو توں پہلے اینکوں 2016ء انڈر 19 کرکٹ ورلڈ کپ کیتے جنوبی افریقہ دے اسکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا ہئی۔

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
بیٹ مڈلر

بیٹ مڈلر (انگریزی: Bette Midler) (تلفظ: /bɛt/؛ پیدائش: 1 دسمبر 1945ء) ہک امریکی گلوکارہ، اداکارہ، مزاح نگار تے مصنفہ ہَن۔ اپݨے پورے کیریئر وِچ، جیڑھا پنج دہائیاں تئیں پھیلیا ہویا ہَئی، بیٹ مڈلر نے متعدد اعزازات حاصل کِیتے، جِنّھاں وِچ چار گولڈن گلوب ایوارڈ، ترائے گریمی ایوارڈ، ترائے پرائم ٹائم ایمی ایوارڈ، ݙو ٹونی ایوارڈ تے ہک کینیڈی سینٹر آنر شامل ہِن، اِیں دے علاوہ اکیڈمی ایوارڈ تے برٹش اکیڈمی فلم ایوارڈ دیاں نامزدگیاں وی شامل ہِن۔

## ابتدائی زندگی
بیٹ مڈلر ہونولولو، ہوائی وِچ پیدا تِھئی ہَن جِتّھاں اُون٘دا خاندان وَدھ تر ایشیائی محلے دے کُجھ یہودی خانداناں وِچوں ہک ہَا۔ اُون٘دی ماں، روتھ، ہک سیمسسٹریس تے گھریلو زنانی ہَن تے اُون٘دے پیو، فریڈ مڈلر، ہوائی وِچ بحریہ دے ہک اڈے تے پینٹر دے طور تے کم کرین٘دے ہَن تے ہک گھریلو پینٹر وی ہَن۔ ݙوہیں والدین نیو جرسی وِچ پیدا تِھئے ہَن۔ اُون٘دا ناں اداکارہ بیٹ ڈیوس دے ناں تے رکھیا ڳیا ہَا، حالانکہ ڈیوس اپݨا پہلا ناں ݙو حرفاں (تے صوتی طور تے "بیٹی" وانگوں لڳدے) تے مڈلر ہک حرف استعمال کریندے (تے صوتی طور تے "بیٹ" وانگوں لڳدے)۔ اُون٘دی پرورش آئینا وِچ تِھئی تے اُون٘دے ہونولولو، ہوائی دے ریڈفورڈ ہائی اسکول وِچ تعلیم حاصل کِیتی۔ اُون٘دے کوں 1961ء دے اسکول ہوس الیکشن وِچ "موسٹ ٹاکٹو" تے اپݨے سینئر سال (1963ء دی کلاس) وِچ "سبھ توں وَدھ ڈرامائی" دے طور تے ووٹ ݙِتّا ڳیا ہَا۔ مڈلر نے منووا دی یونیورسٹی آف ہوائی وِچ ڈراما وِچ میجر کِیتا پر ترائے سمسٹر دے بعد چھوڑ ݙِتّا۔ منووا دی ہوائی یونیورسٹی وِچ اپݨے ویلے دوران، اُون٘دے نے ڈیلٹا فائی ایپسیلون دا عہد کِیتا تے اوہ ہک سابق طالب علم ہَن۔ اُون٘دے نے 1966ء دی فلم "ہوائی" وِچ بطور اضافی رقم کَمائی، مس ڈیوڈ بف ناں دی ہک غیر معتبر سمندری مسافر دا کردار ادا کِیتا۔

## حوالے

ونکی:امریکی شخصیتاں
ونکی:فلمی اداکار
ونکی:زنانیاں
ونکی:امریکی سٹیج اداکار زنانیاں
ونکی:زنانیت پسند امریکی
ونکی:یہودی گائیک زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:امریکی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:امریکی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:امریکی صوتی اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دے امریکی گائیک
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
محمد نعیم

محمد نعیم شیخ (ڄمݨ دی تاریخ: 22 اگست 1999ء) ہک بنگلہ دیشی کرکٹ کھݙاڑی ہے۔ اوں نے نومبر 2019ء وچ بنگلہ دیش کرکٹ ٹیم کیتے بین الاقوامی کیریئر دا آغاز کیتا۔ نعیم نے 22 فروری 2018ء کوں 2017-18ء ڈھاکہ پریمیئر ڈویژن کرکٹ لیگ وچ لیجنڈز آف روپ گنج کیتے اپݨا لسٹ اے کیتا۔ اپݨے لسٹ اے ڈیبیو توں پہلے او 2018ء دے انڈر 19 کرکٹ ورلڈ کپ کیتے بنگلہ دیش دے سکواڈ دا حصہ ہئی۔ نعیم نے 15 اکتوبر 2018ء کوں 2018-19ء نیشنل کرکٹ لیگ وچ ڈھاکہ میٹروپولیس کیتے اپݨا فرسٹ کلاس ڈیبیو کیتا۔ اکتوبر 2018ء وچ بنگلہ دیش پریمیئر لیگ 2018-19ء دے ڈرافٹ دے بعد، اینکوں ڈھاکہ ڈائنامائٹس ٹیم دے سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا۔ اوں نے 12 جنوری 2019ء کوں ڈھاکہ ڈائنامائٹس کیتے 2018-19ء بنگلہ دیش پریمیئر لیگ وچ اپݨا ٹوئنٹی 20 کیتا۔ نعیم 2018-19 ڈھاکہ پریمیئر ڈویژن کرکٹ لیگ ٹورنامنٹ وچ لیجنڈز آف روپ گنج کیتے 16 میچاں وچ 807 رنز دے نال سب توں زیادہ رنز بݨاوݨ آلا کھݙاڑی ہئی۔ اگست 2019ء وچ او بنگلہ دیش دے 2019-20ء سیزن توں پہلے تربیتی کیمپ وچ نامزد 35 کرکٹ کھلاڑی وچوں ہک ہئی۔ نومبر 2019ء وچ اونکوں 2019-20ء بنگلہ دیش پریمیئر لیگ وچ رنگپور رینجرز کیتے کھیݙݨ کیتے منتخب کیتا ڳیا۔

## ٻیا ݙیکھو

* کرکٹ
* ٹیسٹ کرکٹ
* بنگلہ دیش قومی کرکٹ ٹیم
* بنگلہ دیش کے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست
* بنگلہ دیش کے ایک روزہ بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست
* بنگلہ دیش کے ٹوئنٹی 20 بین الاقوامی کرکٹ کھلاڑیوں کی فہرست

## حوالہ جات

ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ارجن سعود

ارجن سعود (ڄمݨ دی تاریخ: 29 جون 2003ء) نیپال دا ہک کرکٹ کھݙاڑی ہے۔ اگست 2022ء وچ اینکوں کینیا دے خلاف سیریز کیتے نیپال دے ٹوئنٹی 20 بین الاقوامی سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا۔ اوں نے اپݨا ٹوئنٹی 20 بین الاقوامی ڈیبیو 28 اگست 2022ء کوں کینیا دے خلاف کیتا۔ نومبر 2022ء وچ اینکوں متحدہ عرب امارات دے خلاف سیریز کیتے نیپال دے ون ڈے انٹرنیشنل سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا۔ اوں نے اپݨا ہک روزہ ڈیبیو متحدہ عرب امارات دے خلاف 14 نومبر 2022ء کوں کیرتی پور وچ کیتا۔

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
بیدار قادین

بیدار قادین (عثمانی ترکی: بیدار قادین؛ "روشن خیال"؛ 5 مئی 1855 – 13 جنوری 1918) سلطان عبدالحمید ثانی دی ہک عثمانی زوجہ ہَن۔

## ابتدائی زندگی
کباردین سرکیش نسل نال تعلق رکھݨ والی بیدار قادین دا جنم 5 مئی 1855ء کوں کوبولیتی اِچ تھیا۔ اوہ شہزادہ ابراہیم تالوستان بیگ تے اُنّھاں دی زوجہ، جارجیائی شہزادی شاہکہ عفت لورٹکیپانیڈزے دی دھی ہَن تے اُنّھاں دے ݙو بھرا چرکش حسین پاشا تے چرکس محمد ضیا پاشا ہَن، جیڑھے سلطان محل اِچ کم کریندے ہَن۔ اُنّھاں دی ماں جارجیائی نواب خاندان لورٹکیپانیڈزے نال تعلق رکھدی ہَن۔ اوہ شہزادہ حسین بیگ انالیپا نال وی مادری پاسے نال رشتہ دار ہَن۔

## شادی
بیدار نے 2 ستمبر 1875ء کوں شہزادہ عبدالحمید نال شادی کیتی۔ اوہ اوندی خوبصورتی تے دلیر شخصیت توں متاثر ہئی۔ 1875ء دے آخر یا 1876ء دے شروع اِچ، اوہ اپݨے پہلے بچے نال حاملہ تھئی۔ عبدالحمید دے تخت نشین تھیوݨ دے بعد، 31 اگست 1876ء کوں، اونکوں "چوتھی قادین" دا خطاب ݙتا ڳیا۔

بیدار، جیڑھی اُوں وقت حاملہ ہئی، نے 4 ستمبر 1876ء کوں اپݨی پہلی اولاد، ہک دھی کوں جنم ݙتا، جیندا ناں فاطمہ نعیمہ سلطان رکھا ڳیا، جینکوں عبدالحمید "میری تخت نشینی دی دھی" آکھین٘دا ہئی۔ 1877ء اِچ، بیدار تے شاہی خاندان دے ٻئے اراکین یلدز محل اِچ رہائش پذیر تھئے۔ اتھاں اُون٘ے 16 جنوری 1878ء کوں اپݨے ݙوجھے بچے، ہک پُتر شہزادہ محمد عبدالقادر کوں جنم ݙتا۔ 1879ء اِچ، اونکوں "تیجی قادین" دا خطاب ݙتا ڳیا۔

بیدار کوں عبدالحمید ثانی دیاں زوجات اِچوں سبھ توں خوبصورت تے دلکش قرار ݙتا ویندا ہئی۔ اوہ لمبی تے پتلی ہئی، لمبے بھورے بالاں تے گہری سبز اکھیں نال۔ اوندی خوبصورتی یورپ اِچ وی مشہور ہئی۔

30 ستمبر 1889ء کوں، اوہ جرمن شہنشاہت آگسٹا وکٹوریہ نال یلدز محل دے حرم اِچ ملی، جݙݨ اوہ اپݨے شوہر شہنشاہ ولہیم ثانی دے نال استنبول آئی ہئی۔ اِیں موقعے تے شہنشاہت دی خاتون معاون کاؤنٹیس ماتھلڈ وان کیلر نے اونکوں بیان کیتا: "...سلطانہ دا چہرہ خوبصورت ہئی پر اوہ اِین٘دے تائیں انتہائی مظلوم لڳدی ہئی۔ میں اوندے تاثر کوں نہیں بھل سڳدی"۔ 1895ء اِچ، اونکوں "ݙوجھی قادین" دا خطاب ݙتا ڳیا۔ اکتوبر 1898ء اِچ، اوہ دوبارہ شہنشاہت آگسٹا وکٹوریہ نال یلدز محل دے شاہی لاج دے گرینڈ سیلون اِچ ملی، جݙݨ اوہ دوبارہ اپݨے شوہر دے نال استنبول آئی ہئی۔ اِیں موقعے تے شہنشاہت نے خود بیدار کوں ݙیکھݨ دی خواہش ظاہر کیتی تے بیدار دی خوبصورتی تے اوندے سفید لباس کوں پسند کیتا، جیندے نال بیدار دی شہرت یورپ اِچ ٻہوں ودھ ڳئی۔

27 اپریل 1909ء کوں، عبدالحمید نوں معزول کر کے سالونیکا جلاوطن کر ݙتا ڳیا۔ اوہ اپݨے بھائی محمد ضیا پاشا دے نال اوندے نال ڳئی۔ 1912ء اِچ جدوں سالونیکا یونان دے قبضے اِچ آ ڳیا، تاں عبدالحمید استنبول واپس آ ڳیا تے بیلربی محل اِچ رہائش پذیر تھیا، جتھاں اوہ 1918ء اِچ فوت تھیا۔ بیدار فنرباغچہ دے ہک محل اِچ رہائش پذیر تھئی تے بعد اِچ ارینکوئے محل اِچ چلی ڳئی۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:مسیحیت تُوں اسلام قبول کرݨ آلی شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
بی کی ڈوڈے

**بی کی ڈوڈے** (انگریزی: Bi Kidude) تنزانیہ دے جزیرے زنزبار وِچ پیدا تھئیاں ہَن، سواحلی زبان دی گلوکارہ ہَن۔ اوہ 1930ء توں گانا گاندی رہیاں ہَن۔ سواحلی دے علاقیاں وِچ ٻہوں مشہور ہَن۔ اوہ ساری زندگی ننگیں پیر گھمدی رہیاں ہَن۔ انّھاں دے ہک مشہور گانے دا ترجمہ ہئی جو "یاگونبے دے علاقے دے کساوا دے حلوے دی ڈوئی کوں زبان نال نہ چاٹو کیوں جو ہݨ ٻالاں نے وی چکھݨا ہئی"۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
بی وی ناگرتھنا

بی وی ناگرتھنا (پیدائش: 30 اکتوبر 1962ء) ہک بھارتی عدالت عظمٰی دی جج ہَن۔ انّھاں نے 2008ء توں 2021ء تئیں کرناٹک ہائی کورٹ دی جج دی حیثیت ناں خدمات انجام ݙتّیاں۔ انّھاں دے پیو، ای ایس وینکٹرامیا، 1989ء وِچ بھارتی عدالت عظمٰی دے چیف جسٹس ہَن۔

انّھاں نے 2009ء وِچ احتجاجی وکلا دے ہک گروپ دے ذریعہ کرناٹک ہائی کورٹ دے احاطے وِچ زبردستی حراست وِچ گھِنّݨ دے بعد عوامی توجہ حاصل کِیتی۔ انّھاں نے کرناٹک وِچ تجارتی تے آئینی قانون نال تعلق رکھݨ والے کئی اہم فیصلے سݨائے ہِن۔ اوہ 2027ء وِچ بھارت دی پہلی زنانی چیف جسٹس بݨݨ دی قطار وِچ ہِن۔

## ابتدائی زندگی تے تعلیم
ناگرتھنا دے پیو، ای ایس وینکٹرامیا، بھارت دے 19ویں چیف جسٹس ہَن۔ 

ناگرتھنا نے اپݨی اسکولی تعلیم صوفیہ ہائی اسکول، بنگلور تے بھارتیہ ودیا بھون، نئی دہلی وِچ حاصل کِیتی۔ 1984ء وِچ، انّھاں نے جیسس اینڈ میری کالج، نئی دہلی توں تاریخ وِچ بی اے مکمل کِیتا۔ بعد وِچ انّھاں نے دہلی یونیورسٹی دی فیکلٹی آف لا توں قانون وِچ ڈگری حاصل کِیتی۔

## عملی زندگی
انّھاں نے 1987ء وِچ کرناٹک دی بار کونسل وِچ داخلہ گِھدّا تے 2008ء وِچ کرناٹک ہائی کورٹ دے ایڈیشنل جج دے طور تے تقرری توں پہلے بنگلور وِچ آئینی تے تجارتی قانون دی مشق کِیتی۔ انّھاں کوں 17 فروری 2010ء کوں مستقل جج دے طور تے مقرر کِیتا ڳیا۔

مئی 2020ء وِچ، بی وی ناگرتھنا کوں بھارتی عدالت عظمیٰ وِچ تقرری کِیتے زیر غور آنݨ دی اطلاع مِلّی، جیندے نال متعدد مبصرین نے ڄاݨیا جو اِیں نال اوہ بھارتی عدالت عظمیٰ دی پہلی زنانی چیف جسٹس بݨݨ دی اہل تِھی ویسن۔

26 اگست 2021ء کوں، اوہ بھارتی عدالت عظمیٰ دی جج مقرر تِھئیاں تے 31 اگست 2021ء کوں انّھاں نے حلف چاتا۔ اوہ سال 2027ء وِچ بھارت دی پہلی زنانی چیف جسٹس بݨݨ دی قطار وِچ ہِن۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:بھارتی شخصیّتاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
عرفان اللہ شاہ

عرفان اللہ شاہ (ڄمݨ دی تاریخ: 5 مئی 1995ء) بنوں، پاکستان نال تعلق رکھݨ آلے کرکٹر ہن۔ اوں نے اپݨا ٹوئنٹی 20 ڈیبیو 26 اگست 2016ء کوں وفاق دے زیر انتظام قبائلی علاقیاں کیتے 2016-17 کول اینڈ کول پریزنٹ جاز نیشنل ٹی 20 کپ وچ کیتا۔ جنوری 2021ء وچ اینکوں 2020-21 پاکستان کپ کیتے خیبر پختونخوا دے سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا۔ اکتوبر 2021ء وچ اینکوں سری لنکا دے دورے کیتے پاکستان شاہینز سکواڈ وچ شامل کیتا ڳیا۔ 

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں