ذکیہ خدادادی

ذکیہ خدادادی (پیدائش: 29 ستمبر 1998ء)  ہک ہزارہ پیراٹیکوانڈو پریکٹیشنر ہَئی۔ اوہ پہلی افغان زنانی تائیکوانڈو پریکٹیشنر ہَن۔ اوہ 18 سال دی عمر اچ 2016ء اچ افریقی انٹرنیشنل پیراٹیکوانڈو چیمپیئن شپ جِتݨ دے بعد نمایاں تِھئی۔ انّھاں نے 2020ء سمر پیرا اولمپکس اچ افغانستان دی نمائندگی کِیتی۔ شروع اچ انّھاں کوں طالبان دے قبضے دی وجہ توں اپݨے پہلے پیرالمپکس اچ حصہ گِھنݨ دا موقع نی ݙتا ڳیا ہَئی پر بعد اچ انٹرنیشنل پیرا اولمپک کمیٹی نے انّھاں کوں افغانستان توں بحفاظت کڈھݨ دے بعد ایونٹ اچ حصہ گِھنݨ دی اجازت ݙے ݙتی۔   اوہ 2004ء دے سمر پیرالمپکس اچ مرینہ کریم دی شرکت دے بعد 17 سالاں اچ پیرا اولمپکس اچ حصہ گِھنݨ دے قابل تِھئی تے پہلی افغان زنانی پیرا اولمپک مدمقابل بݨ ڳئی۔ طالبان دے قبضے دے بعد اوہ باضابطہ طور تے پہلی افغان زنانی کھݙاری بݨ ڳئی جیڑھی کھیلاں دے کہیں بین الاقوامی مقابلے اچ حصہ گھِدی تے تمغہ جِتݨ والی پناہ گزین پیرا اولمپک ٹیم دی پہلی رُکن بݨ ڳئی۔

## کیریئر
صوبہ ہرات اچ ڄَمَّݨ والی خدادادی دا تعلق ہزارہ نسل نال ہَئی۔ انّھاں دے کول صرف ہک فعال بازو ہَئی۔ انّھاں دی زندگی دی کہانی فرانس ٹیلی ویژن دی دستاویزی فلم "اے کور پرڈس" اچ پیش کِیتی ڳئی ہَئی جیڑھی تھیری ڈیمائزیئر تے البان ٹیورلائی نے ڈائریکٹ کِیتی ہَئی۔ 2008ء تے 2012ء اچ تائیکوانڈو اچ افغانستان دے واحد اولمپک تمغے آنݨ دے بعد توں خدادادی کوں تائیکوانڈو دا کھیݙ شروع کرݨ دی تحریک مِلی۔ اوہ روح اللہ نیکپائی توں متاثر ہَن جیڑھے افغانستان دی پہلی (تے فی الحال واحد) اولمپک میڈلسٹ دے طور تے ڄاݨے ویندے ہَن۔ 2001ء اچ طالبان دے خاتمے دے بعد اوہ افغانستان اچ ٻہوں ساریاں ݙوجھیاں زنانیاں دی طرحاں مَرداں دی طرحاں کھیلاں دے مقابلیاں اچ حصہ گِھنݨ کِیتے حوصلہ افزائی کِیتی ڳئی، پر انّھاں نے اپݨے زیادہ تر تربیتی سیشن گھر تے گھر دے پچھواڑے اچ کِیتے کیوں جو انّھاں دے آبائی صوبے ہرات اچ طالبان دی موجودگی دی وجہ توں مقامی کلباں دی نمائندگی کرݨ دے انّھاں دے مواقع اچ رکاوٹ پئی ہَئی۔ انّھاں نے مصر اچ تھیوݨ والی 2016ء دی افریقن انٹرنیشنل پیراٹیکوانڈو چیمپئن شپ جِتی۔ انّھاں کوں ٹوکیو 2020ء سمر پیرا اولمپکس اچ حصہ گِھنݨ کِیتے وائلڈ کارڈ انٹری مِلی جِتّھاں انّھاں کوں ٹریک ایتھلیٹ حسین رسولی دے نال افغانستان دے ݙو حریفاں اچوں ہک دے طور تے چُݨیا ڳیا۔ خدادادی نے زنانیاں دے کے44 انڈر 49 اچ مقابلے کِیتے کوالیفائی کِیتا۔

انّھاں نے اپݨے والدین کوں چھوڑ ݙِتّا تے سمر پیرا اولمپکس دی تیاری دی تربیت کِیتے کابل دا سفر کِیتا، پر طالبان دے ہتھوں کابل دے زوال دے بعد کھیلاں اچ افغانستان دی شرکت خطرے اچ پے ڳئی۔ ہوائی اڈے بند تِھیوݨ دی وجہ توں افغان کھݙاری وی کابل چھوڑݨ توں قاصر رہ ڳئے۔ خدادادی طالبان توں روپوش تِھی ڳئی تے افغانستان توں محفوظ طریقے نال نکلݨ تے ٹوکیو پیرالمپکس اچ حصہ گِھنݨ کِیتے عوامی طور تے فوری مدد دی اپیل کِیتی۔ انّھاں دے اسپین دی انخلاء دی فہرست اچ شامل تِھیوݨ دی تصدیق تِھی ڳئی۔ 28 اگست 2021ء کوں خدادادی اپݨے مَرد ہم وطن حسین رسولی دے نال انٹرنیشنل انخلاء دی کوششاں دے ہک حصے دے طور تے رائل آسٹریلوی فضائیہ دے ذریعے کابل توں پیرس کِیتے ہوائی جہاز دے ذریعے ٹوکیو پُڄّی جیڑھی ٹوکیو اچ افغانستان دی شرکت دے حوالے نال پائی ون٘ڄݨ والی غیر یقینی صورت حال کوں ختم کِیتا ۔ انٹرنیشنل پیرا اولمپک کمیٹی دے صدر اینڈریو پارسنز نے اعلان کِیتا جو ݙوہیں افغان کھݙاری انٹرویو کِیتے دستیاب کائنی تِھیسن٘ڳے تے انّھاں کوں معمول دی پریس کانفرنساں اچ ون٘ڄݨ دی اجازت ݙے ݙتی ڳئی۔ 2 ستمبر 2021ء کوں انّھاں نے 2020ء ٹوکیو پیرا اولمپکس اچ راؤنڈ آف 16 ایونٹ اچ حصہ گِھدّا تے ازبکستان دی زیوداخون اساکووا توں راؤنڈ ہار ڳئی۔ خدادادی نے بعد اچ ریپیچج راؤنڈ کِیتے کوالیفائی کِیتا پر اوہ یوکرین دی وکٹوریہ مارچوک توں ہار ڳئی۔ 29 اگست 2024ء کوں خدادادی نے پیرس پیرا اولمپکس اچ تاریخ رقم کِیتی تے اوہ پہلی واری پناہ گزین پیرا اولمپک ٹیم دا تمغہ جِتݨ والا بݨ ڳئی۔ انّھاں نے اپݨی جِت دے بارے اچ آکھیا ہَئی، "میں ایں تائیں پُڄݨ کِیتے ٻہوں کُجھ کِیتا ہَئی۔ ایہ تمغہ افغانستان دیاں ساریاں زنانیاں تے دنیا دے سارے مہاجرین کِیتے ہَئی۔ میݙی اُمید ہَئی جو ہک ݙین٘ہ میݙے مُلک اچ امن تِھیسی۔"  

### ایوارڈز
دسمبر 2024ء اچ ذکیہ خدادادی کوں بی بی سی دی 100 زنانیاں دی فہرست اچ شامل کِیتا ڳیا۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:بی بی سی 100 زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے