open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
بحیرہ کریٹ

## بحیرہ کریٹ
بحیرہ کریٹ یا کریٹن سمندر ، بحیرہ ایجیئن دا ہک حصّہ ہے ، جیڑھا ایندے لمے سرے تے واقع ہے ۔ ایندا کل رقبہ 45 ، 000 مربع کلومیٹر (17 ، 000 مربع میل) ہے ۔ ایہ سمندر جزیرہ کریٹ دے اُبھے پاسوں ، جزیرے کیتھیرا تے اینٹی کیتھیرا دے پوادھی پاسوں ، سائکلیڈز دے لمے پاسوں تے ڈوڈیکانیز جزیراں روڈس ، کارپاتھوس تے کاسوس دے پچادھی پاسوں پھیلیا ہویا ہے ۔ پچادھی پاسوں ایندی سرحد بحیرہ آئونیئن نال ملدی ہے ۔ اُبھے پچادھی پاسوں میرٹون سمندر ہے ، جیڑھا بحیرہ روم دا ہک ذیلی تقسیم ہے تے سائکلیڈز تے پیلوپونیس دے درمیان واقع ہے ۔ مشرق لمے پوادھی پاسوں بحیرہ روم دا باقی حصّہ ہے ، جیندی تعریف کݙاہیں کݙاہیں لیوینٹائن سمندر دے طور تے کیتی ویندی ہے ۔ جزیرہ کریٹ دے پار ، ایندے مخالف ساحل تے لیبیائی سمندر شروع تھیندے ۔ پیریئس تے ہیراکلین ، تے نال نال ایجیئن دے لمے جزیریاں تے ڈوڈیکانیز کیتے فیری دے روٹس ایں علاقے وچ چلݨ والے اہم بحری رستے ہن ۔ 

## جغرافیائی محل وقوع تے حدود
بحیرہ کریٹ ، بحیرہ ایجیئن دے لمے حصے وچ واقع ہے ۔ ایندے اُبھے پاسوں سائکلیڈز جزیرے ہن ، پوادھی پاسوں ڈوڈیکانیز جزیرے ، لمے پاسوں جزیرہ کریٹ تے پچادھی پاسوں بحیرہ آئونیئن واقع ہے ۔ ایہ سمندر کئی اہم بحری رستیاں دا مرکز ہے ۔ 

## تاریخی اہمیت
بحیرہ کریٹ دا علاقہ تاریخ دے لحاظ نال وی ٻہوں اہم ہے ۔ جزیرہ کریٹ ، جتھاں بحیرہ کریٹ واقع ہے ، قدیم تہذیب دا گڑھ ہئی ۔ مینوان تہذیب ، جیڑھی یورپ دی پہلی وݙی تہذیب سمجھی ویندی ہے ، اتھاں پروان چڑھی ۔ ایں تہذیب دے آثار اَڄ وی کریٹ وچ موجود ہن جیڑھے ایں علاقے دی تاریخی اہمیت دی گواہی ݙیندن ۔ بحیرہ کریٹ ، قدیم زمانے وچ تجارت تے آمد و رفت دا ہک اہم ذریعہ ہئی ۔ 

## جزیرہ کریٹ
جزیرہ کریٹ ، بحیرہ کریٹ وچ واقع ہک وݙا تے اہم جزیرہ ہے ۔ ایہ یونان دا سب توں وݙا جزیرہ ہے ۔ کریٹ اپݨی خوبصورتی ، تاریخی مقامات تے ثقافتی ورثے دی وجہ توں ٻہوں مشہور ہے ۔ اتھاں کئی قدیم کھنڈرات ، قلعے تے عجائب گھر موجود ہن جیڑھے پھرندڑ لوکاں کوں اپݨی طرف متوجہ کریندن ۔ 

## معیشت
بحیرہ کریٹ دے ارد گرد دے علاقے دی معیشت دا زیادہ تر انحصار سیاحت ، زراعت تے ماہی گیری تے ہے ۔ جزیرہ کریٹ ہک مشہور سیاحتی مقام ہے تے ہر سال ٻہوں سارے پھرندڑ اتھاں آندن ۔ زراعت وی اتھوں دے لوکاں دا ہک اہم ذریعہ معاش ہے ۔ اتھاں زیتون دے تیل ، پھل تے سبزیاں پیدا کیتیاں ویندن ۔ ماہی گیری وی اتھوں دی معیشت دا ہک اہم حصّہ ہے ۔ 

## ثقافت تے ریتاں رواج
جزیرہ کریٹ دی ثقافت ٻہوں رڄی کڄی  تے گھݨ ونک ہے ۔ اتھوں دے لوک اپݨے ریتاں رواج ، موسیقی تے کھاݨیاں نال ٻہوں پیار کریندن ۔ اتھاں کئی ݙݨوار تے میلے وی منعقد تھیندن جنہاں وچ مقامی لوک وݙی دلچسپی نال شرکت کریندن ۔ کریٹ دی موسیقی تے رقص وی ٻہوں مشہور ہن ۔ 

## قدرتی  سݨہپ
بحیرہ کریٹ اپݨے قدرتی  سݨہپ  دی وجہ توں وی ٻہوں مشہور ہے ۔ اتھوں دے صاف تے نیلے پاݨی ، خوبصورت ساحل ، پہاڑ تے وادیاں ہر کہیں کوں اپݨی طرف متوجہ کریندن ۔ جزیرہ کریٹ تے ٻئے جزیریاں تے مختلف ونکی دے نباتات تے حیوانات پائے ویندن ۔ 

## سیاحت
بحیرہ کریٹ ہک مشہور سیاحتی مقام ہے ۔ ہر سال ٻہوں سارے پھرندڑ ایں علاقے دی خوبصورتی تے تاریخی مقامات دی سیر کیتے آندن ۔ اتھاں کئی ریزورٹس ، ہوٹل تے گیسٹ ہاؤس موجود ہن جتھاں پھرندڑ قیام کر سڳدن ۔ پھرندڑ اتھاں ٻیڑیاں دی سیر کرݨ ، تیراکی کرݨ تے ٻیاں آبی کھیݙاں توں لطف اندوز تھی سڳدن ۔ ایں توں علاوہ ، اتھاں پہاڑاں تے جنگلاں وچ ٹریکنگ کرݨ دے مواقع وی موجود ہن ۔ 

## ماحولیاتی تحفظ
بحیرہ کریٹ دے قدرتی  سݨہپ  تے ماحولیات کوں محفوظ رکھݨ ٻہوں ضروری ہے ۔  آلودگی کوں گھٹ کرݨ تے جنگلی حیات کوں تحفظ ݙیوݨ کیتے کئی منصوبے شروع کیتے ڳئے ہن ۔
کوٹری

thumb
**کوٹری** صوبہ سندھ، پاکستان دا ہک شہر ہے جیہڑا ضلع جامشورو وچ دریائے سندھ دے کنارے آباد ہے۔ ایہ تحصیل کوٹری دا صدر مقام وی ہے۔

قومی شاہراہ (N 5)ایں شہر دے درمیان توں تے سپر ہائی وے (M 9)ایندے نیڑے توں گزردی ہے تے اینکوں حیدرآباد، کراچی، سکھر، لاہور، اسلام آباد، پشاور تے پاکستان دے ݙوجھے وݙے شہریں نال ملیندی ہے۔

کوٹری ریلوے ٹیشݨ پاکستان ریلویز دی کراچی - پشاور مرکزی ریلوے لائن تے کوٹری دے درمیان واقع ہے۔ اتھاں کجھ اکسپريس ٹریناں روکدیاں ہن۔ ایہ کوٹری - حبیب کوٹ براستہ لاڑکانہ برانچ ریلوے لائن دا جنکشن وی ہے۔

## حوالہ جات
حیدرآباد

حیدرآباد دا استعمال مندرجہ ذیل ہو سڳدا ہے۔

## پاکستان

* حیدرآباد، سندھ، پاکستان دے صوبہ سندھ دا ہک اہم شہر
* ضلع حیدرآباد، صوبہ سندھ دا ہک ضلع
* حیدرآباد ہوائی اڈا، پاکستانی شہر حیدرآباد دا ہوائی اڈا
* تحصیل حیدرآباد، ضلع حیدرآباد دی ہک تحصیل
* حیدرآباد کالونی، گلشن ٹاؤن, کراچی, سندھ, پاکستان۔

## بھارت

* حیدرآباد، دکن, (سابقہ آندھرا پردیش) تلنگانہ بھارت دا ہک شہر
* ضلع حیدرآباد، بھارت, (سابقہ آندھرا پردیش) تلنگانہ دا ہک ضلع
* ریاست حیدرآباد, 1946 توں پہلے دی ہک ریاست
* حیدرآباد, اتر پردیش, اتر پردیش دی ہک وستی

## آذربائیجان

* حیدرآباد، آذربائیجان

## ایران

### [[اردبیل صوبہ]]

* حیدرآباد، اردبیل

### [[چہارمحال و بختیاری صوبہ]]

* حیدرآباد، چہارمحال و بختیاری
* حیدرآباد میہہ

### [[آذربائیجان شرقی صوبہ]]

* حیدرآباد، تسوج
* حیدرآباد، صوفیان
* حیدرآباد، سراب
* حیدرآباد، جلفا
* حیدرآباد، ہشترود
* حیدرآباد، چاراویماق

### [[فارس صوبہ]]

* حیدرآباد، زرین‌ دشت
* حیدرآباد، شیراز
* حیدرآباد، نی‌ریز
* حیدرآباد، پشتکوہ، نی‌ریز
* حیدرآباد بابامنیر
* حیدرآباد، جہرم
* حیدرآباد، گراش
* حیدرآباد، فسا

### [[گلستان صوبہ]]

* حیدرآباد محمد شیر
* حیدرآباد، گرگان
* حیدرآباد، آق‌قلا

### [[ہمدان صوبہ]]

* حیدرآباد، ہمدان

### [[ہرمزگان صوبہ]]

* حیدرآباد، ہرمزگان

### [[ایلام صوبہ]]

* حیدرآباد، درہ شہر
* حیدرآباد، ایلام

### [[اصفہان صوبہ]]

* حیدرآباد، تیران و کرون
* حیدرآباد قورتپسی
* حیدرآباد علی مردانی
* حیدرآباد، سمیرم
* حیدرآباد، کوہ پایہ
* حیدرآباد، جوقویہ سفلی
* حیدرآباد، اصفہان
* حیدرآباد، چادگان
* حیدرآباد، گرمسیر
* حیدرآباد، برزاوند

### [[کرمان صوبہ]]

* حیدرآباد سہراب
* حیدرآباد، شہر بابک
* حیدرآباد، جازموریان
* حیدرآباد، رودبار جنوب
* حیدرآباد، ریگان
* حیدرآباد چاہ نارنچ
* حیدرآباد، صوغان
* حیدرآباد، بردسیر
* حیدرآباد، عنبرآباد
* حیدرآباد، ارزوئیہ

### [[کرمانشاہ صوبہ]]

* حیدرآباد، سنقر
* حیدرآباد، ہرسین

### [[خوزستان صوبہ]]

* حیدرآباد، اندیکا
* حیدرآباد، لالی

### [[کہگیلویہ و بویراحمد صوبہ]]

* حیدرآباد علیا
* حیدرآباد، کہگیلویہ و بویراحمد
* حیدرآباد تنگ سہ ریز

### [[کردستان صوبہ]]

* حیدرآباد، کردستان

### [[لرستان صوبہ]]

* حیدرآباد ساکی
* حیدرآباد چنارہ
* حیدرآباد، ہنام
* حیدرآباد، دوآب
* حیدرآباد، خرم‌آباد
* حیدرآباد، درود
* حیدرآباد نورعلی
* حیدرآباد مرالی
* حیدرآباد، کاکاوند
* حیدرآباد، دلفان

### [[مرکزی صوبہ]]

* حیدرآباد، مرکزی

### [[مازندران صوبہ]]

* حیدرآباد، جویبار
* حیدرآباد، عباس آباد

### [[شمالی خراسان صوبہ]]

* حیدرآباد، شمالی خراسان

### [[قزوین صوبہ]]

* حیدرآباد، قزوین

### [[قم صوبہ]]

* حیدرآباد، قم

### [[خراسان رضوی صوبہ]]

* حیدرآباد، تربت حیدریہ
* حیدرآباد، سبزوار
* حیدرآباد، نیشابور
* حیدرآباد، فیروزہ
* حیدرآباد، فریمان

### [[سمنان صوبہ]]

* حیدرآباد، سمنان

### [[سیستان و بلوچستان صوبہ]]

* حیدرآباد، پشتکوہ

### [[خراسان جنوبی صوبہ]]

* حیدرآباد، نہبندان

### [[تہران صوبہ]]

* حیدرآباد، تہران

### [[آذربائیجان غربی صوبہ]]

* حیدرآباد، شاہین‌دژ
* حیدرآباد، نقدہ
* حیدرآباد، میاندوآب
* حیدرآباد، خوی

### [[یزد صوبہ]]

* حیدرآباد، یزد
شرمیلا فاروقی

شرمیلا فاروقی (اردو: شرمیلا فاروقی، کنوں) 25 جنوری 1978ء کوں محمد عثمان فاروقی دے گھر ڄَمّی ہَن، کراچی، نال تعلق رکّھݨ آلی ہِک پاکستانی سیاست دان ہِن، جِنّھاں نے وزیرِ  اعلیٰ سندھ دے مشیر دے طور تے ستمبر 2008ء کنوں 31 جنوری 2011ء تئیں خذمتاں انجام ݙِتّیاں۔ اُوہ این ایم عقیلی، پاکستان دے سابق وزیرِ خزانہ دی پوتری اَتے عثمان فاروقی دی دِھی ہِن، جہڑے بیوروکریٹ اَتے پاکستان سٹیل مِل دے پِچھوکڑ چیئرمین ہَن۔ شرمیلا فاروقی صدرِ پاکستان  آصف علی زرداری دے  معتمد خاص سلمان فاروقی دی بھݨین٘ڄی ہِن۔ شرمیلا نے آپݨی کمائی بزنس ایڈمنسٹریشن وِچ ماسٹر دی ڈگری بزنس ایڈمنسٹریشن اینڈ ٹیکنالوجی ایڈمسن انسٹی ٹیوٹ کراچی کنوں گِھدّی اَتے قانون دے مضمون وِچ ماسٹر دی ڈِگری وی گِھدّی۔  شرمیلا فاروقی وال سٹریٹ دے ہِک سابق سرمایہ کار بینکر اَتے صدرِ پاکستان آصف علی زرداری دے مشیر ہشام ریاض شیخ نال شادی دے رشتے وِچ جُڑی ہِن۔  شرمیلا نے ہاشم ریاض شیخ نال 5 مارچ 2015ء کوں شادی کِیتی۔ 

## حوالے

ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:ویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستان پیپلز پارٹی دے سیاست دان
ونکی:سندھی شخصیتاں
ونکی:کراچی دے ڄمان٘درو
ونکی:سندھ دیاں شخصیتاں
ونکی:سندھ دے سیاستدان
ونکی:سندھی سیاست دان
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:سندھ ارکان صوبائی اسمبلی 2018ء کنوں 2023ء
ونکی:پاکستانی اداکار سیاست دان
ونکی:سندھ صوبائی اسمبلی دیاں اراکین زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
صحیفہ جبار خٹک

صحیفہ جبار خٹک (اردو: صحیفہ جبار خٹک، کنوں) ہِک پاکستانی ماڈل اَتے اداکارہ ہِے۔ انّھاں نے اداکاری دی دُنیا وِچ 2018ء دیاردو ڈرامہ سیریل "تیری میری کہانی" وِچ دِینا دا کردارا ادا کر کے پیر رکّھیا اَتے اِیں ڈرامے اُتے اِیکوں لکس سٹائل ایوارڈز اَتے ہم ایوارڈز برائے بہترین اُبھردی ہوئی اداکارہ وی ݙِتّے ڳئے ہَن۔ اِیں ویلے اُوہ فہد مرزا دے مقابل سوشل ڈرامہ "بیٹی" وِچ جلوہ گر ہِے۔

## چوݨویں فلموگرافی

## اعزازات اَتے نامزدگیاں

## حوالے

ونکی:پاکستانی ماڈل زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:خانیوال دیاں شخصیتاں
ونکی:خانیوال دے ڄمان٘درو
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن میزبان
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ
ونکی:پاکستانی ٹی وی دیاں اداکارائیں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکارائیں
روبیا چوہدری

روبیا چوہدری (اردو: روبیا چوہدری، کنوں) ہِک پاکستانی فیشن ماڈل اَتے اداکارہ ہِن۔

## ماڈلنگ
روبیا چوہدری دا ڄَم پَل ہِک امیر ٹٻّر وِچ تِھیا۔ اُوہ ثانوی تعلیم پوری کرݨ دے بعد فیشن انڈسٹری وِچ چلی ڳئی۔ لمّے اَتے سوہݨے حیرت انگیز ٻُتھاڑ دے نال اُوہ جلتی اِی کامیاب تھی ڳئی اُنّھاں نے وݙے پاکستانی ڈیزائنرز کِیتے اشتہاراں اَتے میگزین دے فوٹو شوٹ اُتے کَم کِیتا ہِے۔ اُوہ عارف محمود اَتے عائشہ حسن جئیں ڈیزائنرز اَتے فیشن پاکستان اَتے کراچی فیشن جئیں شوز وِچ ماڈلنگ کر چُکی ہِن۔ ہِک اردو انٹرویو وِچ اُوں نے آکھیا ہِے جو فیشن اداکاری آلی کار ای تقاضا کرین٘دا ہِے اِیہ آہدے ہوئے جو ""فیشن اس کے بارے میں ہے جو آپ کے پاس پہلے سے موجود ہے اور آپ جس چیز کے ساتھ کام کرنا چاہتے ہیں اسے بہتر بناتے ہیں اداکاری میں ایسا نہیں ہے "۔ 

## اداکاری
روبیا چوہدری ٹیلی ویژن دے ڈرامیاں اَتے سیریلز وِچ بطورِ اداکارہ آپݨی مَترائی امّاں دی پیروی کرین٘دی پئی ہِن جنّھاں وِچ " سیریلز میں بطور اداکارہ اپنی سوتیلی والدہ کی پیروی کر رہی ہیں جن میں چھ ڈگری (ہم ٹی وی) ، کراچی آج (آر سی ٹی وی) ، مشن کراچی (ہم ٹی وی) اَتے لو میرج (جیو ٹی وی) شامل ہِن۔ 

## حوالے

ونکی:پاکستانی ماڈل زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارہ
ونکی:پاکستانی مقبول ڈرامے
ونکی:پاکستانی ٹاپ ڈیزائنر
ونکی:خوفناک فلم
ونکی:جیو انٹرٹینمنٹ
ونکی:پاکستانی فیشن انڈسٹری
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار
ونکی:پاکستانی فلمی شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن پیش کنندگان
ونکی:پاکستانی ٹی وی انڈسٹری
ونکی:کراچی دیاں شخصیتاں
ونکی:کراچی دیاں اداکارائیں
ونکی:کراچی دے ڄماندرو
ونکی:کراچی دے ڄمان٘درو
رباب ہاشم

رباب ہاشم (اردو: رباب ہاشم، کنوں) ہِک پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ ہِن۔ انّھاں نے ہم ٹی وی دی مشہور سیریز "ضد" وِچ رخی دا کردار ادا کِیتا ہِے۔ رباب ہاشم "پِیا من بھائے"، "عنایہ تمہاری ہوئی"، "عشقاوے"، "منت"، "مرضی"، "ایک بھی مثال"، "کم ظرف" اَتے "میرے محسن" وِچ وی آپݨے مرکزی کرداراں کِیتے مشہور ہِن۔ رباب ہاشم نے آپݨی اداکاری آلی حیاتی دا اَغاز 2012ء وِچ ڈرامہ سیریل "نہ کہو تُم میرے نہیں" نال کِیتا ہَئی۔

## فلمو گرافی

### ٹیلی ویژن

### مختصر فلماں

## حوالے

ونکی:ٹیلی ویژن پیش کنندگان زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن پیش کنندگان
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ماڈل زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن میزبان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارائیں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارہ
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار
حمیرا ظہیر

حمیرا ظہیر (اردو: حمیرا ظہیر، کنوں) ہِک پاکستانی اداکارہ اَتے ماڈل ہِن۔ اُوہ ڈرامہ "بھروسہ پیار تیرا"، "شہرِ ملال" اَتے "صحرا میں سفر" وِچ آپݨے کرداراں کِیتے سُن٘ڄاݨی وین٘دی ہِن۔

## حیاتی دا احوال
حمیرا ظہیر 8 ستمبر 1977ء کوں پاکستان دے شہر لاہور وِچ ڄَمّی ہَئی۔ انّھاں نے لاہور یونیورسٹی کنوں آپݨی تعلیم پوری کِیتی۔ حمیرا ظہیر نے 1990ء وِچ فلمی دُنیا وِچ پیر رکّھیا۔ انّھاں کوں اداس کردار پیش کرݨ کِیتے سُن٘ڄاݨیا وین٘دا ہَئی۔

## فلمو گرافی

### ٹیلی ویژن

### ٹیلی فلم

## حوالے

ونکی:ویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:لاہور دے ڄماندرو شخصیتاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار
ونکی:پاکستانی فلمی شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارہ
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارائیں
خلیج انطالیہ

## خلیج انطالیہ
خلیج انطالیہ ، جیکوں ترکی دے صوبہ انطالیہ دے لمے پاسوں واقع بحیرہ روم دے اُبھے لیونٹائن سمندر دا ہک وݙا خلیج آکھیا ویندے ، ترکی دے مشہور ساحلی تفریحی مقامات وچوں ہک ہے ۔ ایہ خلیج ترکی دے ترک ریویرا دے ناں نال وی مشہور ہے تے ایندے کنارے تے واقع شہر تے قصبے پھرندڑ لوکاں کیتے ٻہوں دلچسپ مقامات پیش کریندے ہن ۔ ایہ علاقہ نہ صرف ترکی بھل پورے بحیرہ روم کیتے ٻہوں اہمیت رکھیندے ۔ 

## جغرافیائی حیثیت
خلیج انطالیہ بحیرہ روم دے اُبھے حصے وچ واقع ہے تے ایہ ترکی دے صوبہ انطالیہ دے لمے پاسوں آندے ۔ ایہ خلیج تقریباً 150 کلومیٹر تک پھیلیا ہویا ہے تے ایندی چوڑائی مختلف جاہیں تے مختلف ہے ۔ ایں خلیج دے کنارے پہاڑی سلسلے تے سرسبز میدان نال گھیرے ہوئے ہن ، جیڑھے ایں علاقے کوں ہک منفرد جغرافیائی سݨہپ فراہم کریندے ہن ۔ 

## تاریخی اہمیت
خلیج انطالیہ دا علاقہ تاریخی لحاظ نال ٻہوں اہم ریہا ہے ۔ ایہ علاقہ قدیم زمانے وچ رومن سلطنت دا حصہ ہئی تے اُتھوں دے ٻہوں سارے تاریخی آثار ایں دور دی یاد ݙیویندے ہن ۔ بعد وچ ایہ علاقہ بازنطینی سلطنت تے سلطنت عثمانیہ دا حصہ بݨ ڳیا تے ایں دور وچ وی ایندا معاشی تے فوجی اہمیت برقرار ریہا ۔ 

## معاشی اہمیت
خلیج انطالیہ ترکی کیتے معاشی لحاظ نال ٻہوں اہم ہے ۔ ایں خلیج دے کنارے تے واقع شہر انطالیہ ترکی دے اہم سیاحتی مراکز وچوں ہک ہے ۔ ایں شہر وچ سیاحت ، تجارت ، تے ٻئے معاشی سرگرمیاں ٻہوں اہم ہن ۔ ایندے علاوہ ، خلیج انطالیہ دے کنارے تے واقع بندرگاہاں ترکی دی بین الاقوامی تجارت وچ وی اہم کردار ادا کریندے ہن ۔ 

## ماحولیاتی اہمیت
خلیج انطالیہ نہ صرف معاشی لحاظ نال بھل ماحولیاتی لحاظ نال وی ٻہوں اہم ہے ۔ ایں خلیج وچ بحیرہ روم دے آبی حیاتیاتی گھݨ ونک دا ہک وݙا حصہ موجود ہے ۔ ایندے علاوہ ، خلیج دے کنارے تے واقع سرسبز میدان تے پہاڑی سلسلے ایں علاقے دے ماحول کیتے ٻہوں اہم ہن ۔ 

## سیاحتی اہمیت
خلیج انطالیہ ترکی دے سیاحتی مقامات وچوں ہک اہم مقام ہے ۔ ایں خلیج دے کنارے تے واقع شہر انطالیہ تے ٻئے قصبے پھرندڑ لوکاں کیتے ٻہوں سارے دلچسپ مقامات پیش کریندے ہن ۔ ایں علاقے دے تاریخی آثار ، قدرتی سݨہپ ، تے معاشی اہمیت پھرندڑ لوکاں کیتے ٻہوں دلچسپ ہن ۔ 

خلیج انطالیہ دے کنارے تے واقع شہر

## انطالیہ
انطالیہ شہر خلیج انطالیہ دے کنارے تے واقع ہے تے ایہ ترکی دے اہم سیاحتی مراکز وچوں ہک ہے ۔ ایں شہر وچ سیاحت ، تجارت ، تے ٻئے معاشی سرگرمیاں ٻہوں اہم ہن ۔ انطالیہ شہر ترکی دی بین الاقوامی تجارت وچ وی اہم کردار ادا کریندے ۔ 

## کمر
کمر قصبہ خلیج انطالیہ دے پچادھی کنارے تے واقع ہے تے ایہ ترکی دے اہم سیاحتی مقامات وچوں ہک ہے ۔ ایں قصبے دے تاریخی آثار تے قدرتی سݨہپ پھرندڑ لوکاں کیتے ٻہوں دلچسپ ہن ۔ 

## آلانیا
آلانیا شہر خلیج انطالیہ دے پوادھی کنارے تے واقع ہے تے ایہ ترکی دے اہم سیاحتی مراکز وچوں ہک ہے ۔ ایں شہر وچ سیاحت ، تجارت ، تے ٻئے معاشی سرگرمیاں ٻہوں اہم ہن ۔ آلانیا شہر ترکی دی بین الاقوامی تجارت وچ وی اہم کردار ادا کریندے ۔ 

## فتحیہ
فتحیہ شہر خلیج انطالیہ دے اُبھے کنارے تے واقع ہے تے ایہ ترکی دے اہم سیاحتی مراکز وچوں ہک ہے ۔ ایں شہر وچ سیاحت ، تجارت ، تے ٻئے معاشی سرگرمیاں ٻہوں اہم ہن ۔ فتحیہ شہر ترکی دی بین الاقوامی تجارت وچ وی اہم کردار ادا کریندے ۔ 

## خلیج انطالیہ دے مسائل
خلیج انطالیہ دے اہمیت دے باوجود ، ایں علاقے وچ کجھ مسائل وی موجود ہن ۔ ایں علاقے دے سیاحتی مراکز ماحول کیتے خطرہ بݨ ڳئے ہن تے ایں علاقے دے آبی حیاتیاتی گھݨ ونک تے ماحول تے منفی اثرات مرتب تھیندے پئے ہن ۔ ایندے علاوہ ، ایں علاقے وچ انسانی وسوں دے ودھݨ نال ماحولیاتی مسائل وچ وی اضافہ تھی ڳیا ہے ۔
باڈہ ریلوے ٹیشݨ

**باڈہ ریلوے ٹیشݨ** سندھ، پاکستان وچ  ہے۔ ایہ ٹیشݨ کوٹری-اٹک ریلوے لائن تے واقع ہے۔

## حوالہ
سحر ریلوے ٹیشݨ

*سحر ریلوے ٹیشݨ [[پاکستان]] وچ  ہے۔ ایہ ٹیشݨ [[کوٹری-اٹک ریلوے لائن]] تے واقع ہے۔  *

### ریلوے ٹیشݨ کوڈ
پاکستان ریلویز دی سرکاری ویب سائٹ دے مطابق سحر ریلوے ٹیشݨ دا کوڈ SHS ہے

## موجودہ حالت
ایں ویلے ایہ ٹیشݨ پاکستان ریلویز دے استعمال وِچ ہے ۔

## محل وقوع
سحر ریلوے ٹیشݨ سحر، سندھ وِچ واقع ہے

## حوالہ
حبا بخاری

حبا بخاری (اردو: حبا بخاری، کنوں) ہِک پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ ہِن۔ بُخاری نے ہم ٹی وی دے اردو ڈرامے "تھوڑی سی وفا (2017ء)" وِچ سیمل دا کردار ادا کِیتا جین٘دے کِیتے انّھاں نے ہم ایوارڈ برائے بہترین ڈرامہ اداکارہ جِتّیا۔ حِبا بُخاری ڈرامیاںھولی بانو (2017ء)، سلسلے (2018ء)، ہارا دل (2018ء)، رمز عشق (2019ء)، دیوانگی (ڈراما) (2019ء) اَتے فتور (2021ء) وِچ آپݨے مرکزی کرداراں کِیتے مشہور ہِن۔ 

## ٹیلی ویژن

## حوالے

ونکی:سندھی شخصیتاں
ونکی:سندھ دیاں شخصیتاں
ونکی:پاکستانی ماڈل زنانیاں
ونکی:پاکستانی مسلم شخصیّتاں
ونکی:اردو سینما وِچ اداکارائیں
ونکی:کراچی دیاں اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:ہم ایوارڈز جِتّݨ آلیاں شخصیتاں
ونکی:کراچی دے ڄمان٘درو
ونکی:سندھی اداکار زنانیاں
ونکی:سندھی فلمی اداکار
ونکی:سندھی سینما وِچ اداکار زنانیاں
ثمینہ خالد

ثمینہ خالد (اردو: ثمینہ خالد، کنوں) ہِک پاکستانی ٹی وی اداکارہ ہِے۔ اُوہ پی ٹی وی دے ڈرامیاں "خواجہ اینڈ سنز" اَتے "عینک والا جِن" وِچ مزاخیہ کردار ادا کرݨ کِیتے سُن٘ڄاݨی وین٘دی ہِن۔

## حیاتی دا احوال
خالد نے 1980ء اَتے 1990ء دے ݙہاکیاں دے وِچالے ریڈیو پاکستان اَتے پی ٹی ویلاہور مرکز وِچ کئی ڈرامیاں اَتے پروگراماں وِچ حِصّہ گِھدا۔ عطاء الحق قاسمی دے سیریل "خواجہ اور بیٹے" وِچ نبیلہ دے کردار وِچ انّھاں کردار کوں کلاسک سمجھیا وین٘دا ہِے۔ انّھاں دا "جواد جی" دے تلفّظ دا طریقہ اَتےاردو حروفِ تہجّی "رے" دے تلفّظ وِچ مسئلہ ݙاڈھا مزاخیہ ہَئی۔  

## فلمو گرافی

### ٹیلی ویژن سیریز

## ایوارڈز اَتے اعزاز

## حوالے

ونکی:پاکستانی سٹیج اداکارائیں
ونکی:ویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ریڈیو شخصیتاں
ونکی:پی ٹی وی اعزاز گِھنّݨ آلے
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
حرا عمر

حرا عمر (اردو: حرا عمر، کنوں) ہِک پاکستانی اداکارہ اَتے ماڈل ہِن۔ فی الحال ایکسپرس انٹرٹینمنٹ دے ڈرامے "اوئے موتی" اَتے ہم ٹی وی دے ڈرامے "پری زاد" وِچ معاون اداکارہ دا کردار ادا کرچُکی ہِن۔ اداکاری کنوں ان٘ج، اُوہ "دی مزدر شو" اَتے "کیا کرے گا قاضی" جئیں رئیلٹی شوز وِچ نظر آ چُکی ہِن۔ انّھاں نے آوݨ آلی ہارر کامیڈی فلم "ادہم پاٹھک" وِچ مرکزی کردار کِیتے فیضان شیخ دے نال کَم کِیتا ہِے۔   

## فلموگرافی

### ٹیلی ویژن

### فلم

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:لاہور دے ڄماندرو شخصیتاں
ونکی:پاکستانی ماڈل زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار
ونکی:پاکستانی فلمی شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارہ
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن میزبان
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن پیش کنندگان
بینا مسرور

بینا مسرور (اردو: بینا مسرور، کنوں) ہِک پاکستانی اداکارہ، مصنفہ اَتے ہدایت کارہ ہِن۔ اُوہ ڈرامیاں "دِل بنجارا"، "آنگن"، "بیٹیاں"، "آگر" اَتے "جانِ جہاں" وِچ آپݨے کرداراں کِیتے سُن٘ڄاݨی وین٘دی ہِن۔

## ابتدائی حیاتی
بینا مسرور 1958ء وِچ حیدر آباد، سندھ ، پاکستان وِچ ڄَمّی ہَئی۔ انّھاں نے ابتدائی تعلیم حیدر آباد سکول کنوں پوری کِیتی اَتے بعد وِچ سندھ یونیورسٹی کنوں گریجویشن کِیتی۔

## فلمو گرافی

### ٹیلی ویژن سیریز

## حوالے

ونکی:ویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن ہدایت کار
ونکی:پاکستانی ہدایت کار
انعم تنویر

انعم تنویر (اردو: انعم تنویر، کنوں) ہِک پاکستانی اداکارہ، ٹی وی میزبان اَتے منظر نویس ہِن۔ انعم تنویر نے اے آر وائی ڈیجیٹل دے ڈرامے "دو بول" وِچ بطورِ فریحہ کَم کِیتا اِیں ڈرامے وِچ انّھاں دی اداکاری کوں ݙاڈھا سراہیا ڳِیا۔

## ٹیلی ویژن

## فلماں

* گلاس توڑا بڑا آنا (2018ء)
* معصوم سی بھولی بھالی سی (2019ء)
* خالدہ اور والدہ (2017ء)
* ایک اور منافق (2020ء)

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:کراچی دے ڄمان٘درو
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن میزبان
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن پیش کنندگان
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار
ونکی:پاکستانی فلمی شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارہ
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارائیں
بحیرہ اندرونی

## بحیرہ اندرونی
بحیرہ اندرونی ، جینکوں بعض اوقات مالٹی زبان وچ قاورا وی آکھیا ویندے تے جیڑھا کہ دویرا دے ناں نال وی مشہور ہے ، گوزو جزیرے تے ہک کھارے پاݨی دا تالاب ہے جیڑھا کہ ہک تنگ قدرتی محراب دے ذریعے بحیرہ روم نال جُڑیا ہویا ہے ۔ ایہ ہک منفرد جغرافیائی تشکیل ہے جیڑھا کہ صدیاں توں لوکاں کوں آپ ݙو متوجہ کریندا ریہا ہے ۔ ایندی خوبصورتی تے قدرتی اہمیت اینکوں ہک خاص مقام ݙیندی ہے ۔ 

## جغرافیائی حد ٻناں
بحیرہ اندرونی ، گوزو جزیرے دے پچادھی کنارے تے واقع ہے ۔ ایہ ہک گول شکل دا تالاب ہے جیڑھا کہ چاروں پاسوں چٹاناں نال گھریا ہویا ہے ۔ تالاب دا پاݨی صاف تے نیلگوں ہے ۔ ایندے توں بحیرہ روم تک ہک تنگ رستہ ہے جیڑھا کہ ہک قدرتی محراب دی شکل وچ ہے ۔ ایہ محراب ہزاراں سالاں دے دوران پاݨی دے کٹاؤ نال بݨی ہے ۔ بحیرہ اندرونی دا پاݨی سطح سمندر نال جُڑیا ہووݨ دی وجہ توں کھارا ہے ۔ 

## ارضیاتی تشکیل
بحیرہ اندرونی دی تشکیل ہک دلچسپ ارضیاتی عمل دا  ہے ۔ ایہ علاقہ چونے دے پتھر دیاں چٹاناں نال بݨیا ہویا ہے ۔ ہزاراں سالاں دے دوران ، بحیرہ روم دے پاݨی چٹاناں کوں کٹیا تے ہک غار بݨائی ۔ وقت گزرݨ دے نال ، غار وݙی تھیندی ڳئی تے آخر کار ایں دی چھت گر ڳئی ، جیندے نتیجے وچ ہک تالاب تے ہک قدرتی محراب وجود وچ آئے ۔ ایہ ارضیاتی عمل ہنوز جاری ہے تے مستقبل وچ وی ایندی شکل وچ تبدیلیاں آ سڳدیاں ہن ۔ 

## حیاتیاتی گھݨ ونک
بحیرہ اندرونی نہ صرف اپݨے  سݨہپ  بھل حیاتیاتی گھݨ ونک دی وجہ توں وی اہمیت دا حامل ہے ۔ اتھاں مختلف ونکیاں دیاں سمندری مخلوقات پائیاں ویندیاں ہن ، جیویں کہ مچھیاں ، کیکڑے تے ٻئے آبی جانور ۔ تالاب دے کنارے تے مختلف ونکی دیاں نباتات وی اگدیاں ہن ۔ ایہ حیاتیاتی گھݨ ونک اینکوں ہک منفرد ماحولیاتی نظام بݨیندا ہے ۔ 

## سیاحتی اہمیت
بحیرہ اندرونی ہک مشہور سیاحتی مقام ہے ۔ ہر سال ہزاراں پھرندڑ ایندی خوبصورتی ݙیکھݨ تے اتھوں دیاں سرگرمیاں توں لطف اندوز تھیوݨ کیتے آندے ہن ۔ اتھاں تیراکی ، غوطہ زنی تے کشتی رانی جیہیاں سرگرمیاں ٻہوں مقبول ہن ۔ پھرندڑ تالاب دے کنارے تے بݨے ہوئے ریستوراناں تے کیفے وچ ٻیھ تے خوبصورت نظاریاں توں وی لطف اندوز تھیندن ۔ 

## ثقافتی اہمیت
بحیرہ اندرونی دی ثقافتی اہمیت وی ٻہوں زیادہ ہے ۔ ایہ علاقہ صدیاں توں آباد ہے ۔ مقامی لوکاں دے کیتے ایہ جاہ ہمیشاں توں اہمیت دی حامل رہی ہے ۔ اتھاں کئی مقامی کہانیاں تے ریتاں رواج وی موجود ہن جیڑیاں کہ بحیرہ اندرونی نال جُڑی ہوئی ہن ۔ 

## ماحولیاتی تحفظ
بحیرہ اندرونی دی ماحولیاتی اہمیت کوں مدنظر رکھدے ہوئے ایندے تحفظ کیتے اقدامات کرݨ ٻہوں ضروری ہن ۔ سیاحت دی وجہ توں اتھاں آوݨ والے لوکاں دی تعداد وچ ودھارا تھیا ہے ، جیندے نال ماحولیات تے منفی اثرات وی پئے ہن ۔ اینکوں مدنظر رکھدے ہوئے حکومت تے مقامی لوکاں کوں مل تے ایندی حفاظت کیتی تدابیر کرݨیاں چاہیدیاں ہن ۔ 

## دویرا لائن
بحیرہ اندرونی دے قریب دویرا لائن وی ہک اہم مقام ہے ۔ ایہ ہک چٹانی ساحل ہے جیڑھا کہ اپݨے  سݨہپ  کیتے مشہور ہے ۔ اتھاں وی کئی سیاحتی سرگرمیاں کیتیاں ویندیاں ہن ۔ 

## بحیرہ اندرونی دا مستقبل
بحیرہ اندرونی ہک قدرتی عجوبہ ہے تے اینکوں سنبھالݨ ٻہوں ضروری ہے ۔ اگر ایندا صحیح طریقے نال خیال نہ رکھیا ڳیا تاں مستقبل وچ اینکوں نقصان پہنچ سڳدا ہے ۔ لوڑ ایں ڳالھ دی ہے کہ سیاحت کوں کنٹرول وچ رکھیا وڃے تے ماحولیاتی حفاظت دے اقدامات کیتے ونڄن تاں جو ایہ خوبصورت جاہ ہمیشاں قائم رہ سڳے ۔ 

بحیرہ اندرونی ، گوزو جزیرے دا ہک انوکھا حصہ ہے ۔ ایہ نہ صرف اپݨے  سݨہپ  بھل اپݨی تاریخی ، ثقافتی تے ماحولیاتی اہمیت دی وجہ توں وی خاص مقام رکھدا ہے ۔ ایندے تحفظ کیتے کوششاں کرݨ ٻہوں ضروری ہن تاں جو اینکوں آئندہ نسلاں دے کیتے محفوظ رکھیا وڃ سڳے ۔
ارج فاطمہ

ارج فاطمہ  (اردو: ارج فاطمہ، کنوں) (ڄَمان٘درو ناں: اریبہ فاطمہ جعفری) امریکہ وِچ ڄَمّݨ آلی ہک پاکستانی ماڈل، ٹی وی اداکارہ اَتے ویڈیو بلاگر ہِن۔ ملک دے ناں وَر فیشن ڈیزائنرز دے نال کَم کِیتا انّھاں دی ڳِݨَتری پاکستان دی صفِ اوّل دی ماڈلز وِچ تِھین٘دی ۃِے۔ ماڈلنگ اَتے اداکاری نال شون٘قین دا دِل چِھک گِھن٘دی ہِن، قدرتی اداکاری انّھاں دا خاصا ہِے۔  

## فلمو گرافی

### ٹیلی ویژن سیریز

## حوالے

ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ماڈل زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی نژاد امریکی فنکار
ونکی:پاکستانی نژاد امریکی ماڈل
ونکی:پاکستانی نژاد امریکی شخصیتاں
ونکی:امریکی مسلمان
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ
جویریہ سعود

جویریہ سعود یا جویریہ جلیل (اردو: جویریہ سعود، کنوں) ہِک پاکستانی اداکارہ ہِے اِین٘دی شادی معروف اداکار سعود نال تھئی۔ انہاں دا تعلق ڈیرہ غازی خان دے ہک سرائیکی گھراݨے نال اے۔۔ ݙُون٘ہائیں دا آپݨاں پروڈکشن ہاؤس ہِے اِنّھاں دی ہِک دِھی "جنت" 2007ء وِچ ڄَمّی ہَئی اَتے ہِک پُتر ابراہیم 5 اگست 2011ء کوں ڄَمّیا ہَئی۔ جویریہ کوں شہرت "یہ زندگی ہے" اَتے "یہ کیسی محبت ہے" جئیں ڈرامیاں نال مِلّی۔

## فلمو گرافی

### ٹیلی ویژن سیریز

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی گائیک زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں پاکستانی گائیک زنانیاں
ونکی:ویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:1979ء دے ڄمان٘درُو
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
آمنہ ملک

آمنہ ملک (اردو: آمنہ ملک، کنوں) ہِک پاکستانی اداکارہ اَتے ماڈل ہِن۔  اُوہ ڈرامیاں "بیباک"، "دیوارِ شب"، "خاص" اَتے "لا پتا" وِچ آپݨے کرداراں کِیتے سُن٘ڄاݨی وین٘دی ہِن۔

## ابتدائی حیاتی
آمنہ ملک نے کراچی سٹی سکول وِچ 7 ورھیں بطورِ اُستانی کَم کِیتا اَتے جونیئر گریڈ کوں پڑھاوݨ کِیتے استعمال کِیتا۔

## کَم کار آلی حیاتی
آمنہ ملک نے 2015ء وِچ کیپٹل ٹی وی اُتے بطورِ میزبان کَم کرݨ دا اَغاز کِیتا۔ انّھاں نے بطورِ اداکارہ آپݨاں اَغاز 2016ء وِچ ٹیلی فلم "ڈگڈی" وِچ سارہ دے طور تے کِیتا جین٘دی ہدایت کاری حنا دلپذیر نے کِیتی ہَئی۔ اِین٘دے بعد اُوہ ڈرامیاں"نیک پروین"، "سانپ سیڑھی"، "دِکھاوا سیزن 2"، اَتے "نقب زن" وِچ نظر آئی۔ اُوہ ڈرامیاں "دیوارِ شب"، "سوتیلی ممتا"، "کتنی گرہیں باقی ہیں سیزن 2" اَتے "خاص" وِچ وی نظر آئی۔ اِین٘دے بعد اُوہ ڈرامیاں "بیباک"، "ماں صدقے"، "لا پتا" اَتے "تقدیر" وِچ نظر آئی۔    

## ذاتی حیاتی
آمنہ ملک شادی شُدہ ہِے اَتے اِین٘دیاں ݙُو دِھیاں ہِن۔  

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن میزبان
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن پیش کنندگان
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار
ونکی:پاکستانی فلمی شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارہ
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارائیں
عنزیلہ عباسی

عنزیلہ عباسی (اردو: عنزیلہ عباسی، کنوں) ہِک پاکستانی اداکارہ، ماڈل اَتے گائیکہ ہِے جہڑی اردو ٹیلی ویژن وِچ کَم کرین٘دی ہِے۔ اُوہ اداکارہ شمعون عباسی اَتے جویریہ عباسی دی دِھی اَتے مصنف زبیر عباسی دی پڑ پوتری ہِن۔ عنزیلہ عباسی نے آپݨی اداکاری دا اَغاز "گلہ (2016ء)" وِچ مرکزی کردار نال کِیتا، "بچے (2017ء)" اَتے "میں ہار نہیں مانوں گی(2018)" وِچ کَم کِیتا۔

## ذاتی حیاتی
عنزیلہ عباسی اداکارہ شمعون عباسی اَتے جویریہ عباسی دی دِھی اَتے مصنف زبیر عباسی دی پڑ پوتری ہِن۔

## فلموگرافی

### ٹیلی ویژن سیریز

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دی پاکستانی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار
ونکی:پاکستانی فلمی شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارہ
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارائیں
ونکی:پاکستانی ٹیلی ویژن میزبان
ونکی:کراچی دیاں شخصیتاں
ونکی:کراچی دیاں اداکارائیں
ونکی:کراچی دے اداکار
مہک ملک

مہک ملک (اردو: مہک ملک، کنوں) ہِک پاکستانی رقاصہ، ٹِک ٹاکر اَتے سٹیج اداکارہ ہِن۔  ہِک رقاصہ دی حیثیت نال، اُوہ مجرا رقص وِچ مہارت رکھین٘دی ہِے۔ موجودہ ویلے وِچ مہک ملک پاکستان دی ساریاں کنوں مشہور تے مقبول "مخنث" رقاصہ ہِے۔

اِیں نے ملتان، پاکستان وِچ پرفارم کِیتا ہِے۔ ٹِک ٹوک اُتے اِین٘دے 79 لَکھ کنوں وَدھ فالوؤرز ہِن۔ مہک ملک گوجرہ، ٹوبہ ٹیک سنگھ ضلع، پنجاب، پاکستان وِچ ڄَمّی ہَئی۔ اِین٘دے پِیؤ ماء ضلع لدھیانہ کنوں ہجرت کر کے پاکستان آئے ہَن۔

## ٻِیا ݙیکھو

* رمل علی

## حوالے

ونکی:پاکستانی رقاصائیں
ونکی:ٹک ٹاکر
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستان دیاں ایل جی بی ٹی شخصیتاں
ونکی:پاکستانی سٹیج اداکارائیں
ونکی:ایل جی بی ٹی کیو رقاص
ونکی:ٹک ٹاکر زنانیاں
ونکی:پنجابی ماڈل زنانیاں
ونکی:پنجابی زنانیاں
ونکی:ایل جی بی ٹی کیو مسلمان
ونکی:مخنث اداکار زنانیاں
ونکی:مخنث رقاصائیں
سلیمہ اکرام

سلیمہ اکرام (اردو: سلیمہ اکرام، کنوں) قاہرہ وِچ واقع امریکی یونیورسٹی وِچ مصری سائنس دی ہِک پاکستانی پروفیسر ہِن، جہڑی مصری آثارِ قدیمہ دے ڈِھڳ منصوبیاں وِچ شریک ہِن، مصری آثارِ قدیمہ اُتے ڈِھڳ کتاباں دی مصنفہ ہِن، انجو انج رسالیاں وِچ حصّہ دار ہِن اَتے ٹیلی ویژن دے متعلقہ پروگراماں وِچ مہمان ہِن۔

## ابتدائی حیاتی
سلیمہ اکرام 1965ء وِچ پاکستان دے شہر لاہور وِچ ڄَمّی ہَن۔ جہڑیلے اُوہ نَؤ ورھیاں دی ہئی تاں مصر دے دورے دے وِچالے اِی انّھاں نے مصری فنون اَتے علم وِچ دلچسپی گِھدّی۔ 

## کَم کار آلی حیاتی
اکرام قاہرہ وِچ رہن٘دی ہِن اَتے قاہرہ وِچ امریکی یونیورسٹی وِچ مصریات اَتے آثارِ قدیمہ دی تعلیم ݙین٘دی ہِن جتّھاں اُوہ مصریات دی پروفیسر ہِن۔

## ایوارڈ

* ایکسلینس ان ریسرچ ایوارڈ برائے امریکن یونیورسٹی آف قاہرہ (2006) 

## حوالے

ونکی:پاکستانی اکیڈمک زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی علما
ونکی:لاہوری شخصیتاں
ونکی:لاہور دے ڄماندرو شخصیتاں
ونکی:پاکستانی ماہرین آثار قدیمہ زنانیاں
ونکی:پاکستانی ماہرین آثار قدیمہ
ونکی:مصر وِچ پاکستانی تارکین وطن
سیواش

## سیواش
سیواش ، جینکوں اچھریلا سمندر یا رٻلا سمندر وی آکھیا ویندے ، آزوف سمندر دے پچادھی کنارے تے واقع تاگھے لاگون دا ہک وݙا علاقہ ہے ۔ عربت سپٹ اینکوں سمندر توں جدا کریندا ہے ۔ سیواش دا پاݨی تقریباً 2 ، 560 مربع کلومیٹر (990 مربع میل) تے پھیلیا ہویا ہے ، جڏݨکہ ایندا پورا علاقہ تقریباً 10 ، 000 مربع کلومیٹر (3 ، 900 مربع میل) تے محیط ہے ۔ ہینیچسک سٹریٹ اینکوں پوادھی پاسوں آزوف سمندر نال ڳنڈھیندی ہے ۔ سیواش ، کریمیا دے جزیرہ نما دے اُبھے پوادھی ساحل نال لڳدا ہے ۔ مرکزی تے پوادھی سیواش کوں رامسر کنونشن دے تحت یوکرین دی سرزمین دے طور تے رجسٹر کیتا ڳیا ہئی ۔ 2022 وچ روس دے یوکرین تے حملے دے بعد ، پورا سیواش روس دے قبضے وچ ہے ۔ 

سیواش دا ناں ، جیڑھا کہ رٻلا سمندر یا اچھریلا سمندر دے ناں نال وی سُنیا ویندا ہے ، ایندی خاصیت دی وجہ توں پیا ہے ۔ ایندا پاݨی تاگھا ہوندے تے ایندے وچ معدنیات دی مقدار ٻہوں زیادہ ہوندی ہے ۔ خاص طور تے لوݨ دی مقدار ٻہوں ودھ ہوندی ہے ،  ایندا پاݨی ٻہوں کھارا ہوندے ۔ ایں ودھ نمکیات دی وجہ توں اتھاں خاص ونکی دی کائی تے ٻئے خوردبینی جاندار پیدا تھیندن ، جیڑھے کہ پاݨی کوں ہک خاص رنگ ݙیندن تے اینکوں ہک اچھریلی بو ݙیندن ۔ ایں بو تے رنگ دی وجہ توں اینکوں اچھریلا سمندر آکھیا ویندے ۔ 

## جغرافیائی خصوصیات
سیواش ہک تاگھا لاگون ہے ۔ ایندی اوسط گہرائی ٻہوں گھٹ ہوندی ہے ، جیندے وجہ توں ایہ ٻہوں جلدی گرم تھی ویندا ہے تے ٻہوں جلدی ٹھڈھا وی ۔ عربت سپٹ ہک لمبی تے پتلی ریتڑی پٹی ایہ جیڑھی اینکوں آزوف سمندر توں جدا کریندی ہے ۔ ہینیچسک سٹریٹ ہک تنگ راہداری ایہ جیڑھی سیواش کوں آزوف سمندر نال ڳنڈھیندی ہے ۔ سیواش دا پاݨی ٻہوں زیادہ کھارا ہوندے ، جیندے وچ مختلف ونکی دے معدنیات حل تھئے ہوندن ۔ ایں پاݨی وچ برومائڈز ، کلورائڈز ، تے سلفیٹس دی مقدار ٻہوں زیادہ ہوندی ہے ۔ 

## حیاتیاتی گھݨ ونک
سیواش اپݨی خاص نوعیت دی وجہ توں ہک منفرد حیاتیاتی گھݨ ونکی نظام دا حامل ہے ۔ اتھاں خاص ونکی دے خوردبینی جاندار تے کائی ٻہوں زیادہ تعداد وچ پائے ویندن ۔ ایندے علاوہ ، کجھ خاص ونکی دیاں مچھیاں وی اتھاں رہندیاں ہن جیڑھیاں کہ ودھ نمکیات والے پاݨی وچ رہݨ دے قابل ہوندیاں ہن ۔ سیواش کئی ونکی دے آبی پرندیاں کیتے وی ہک اہم مسکن ہے ۔ اتھاں مختلف ونکی دے بگ ، کونجاں تے ٻئے آبی پرندے آندے ہن ۔ 

## معاشی اہمیت
سیواش دا علاقہ اپݨی معدنیات دی وجہ توں معاشی طور تے اہم ہے ۔ اتھاں لوݨ دی پیداوار ٻہوں زیادہ ہوندی ہے ۔ ایندے علاوہ ، کجھ طبی مقاصد کیتے وی سیواش دے پاݨی تے مٹی کوں استعمال کیتا ویندے ۔ سیواش دا علاقہ سیاحت کیتے وی اہم ہے ۔ اتھوں دی منفرد نوعیت تے خوبصورتی پھرندڑ لوکاں کوں اپݨی طرف چھکیندی ہے ۔ 

## ماحولیاتی مسائل
سیواش کوں کئی ماحولیاتی مسائل دا سامݨا ہے ۔ پاݨی دی آلودگی ، زیادہ لوݨ دی مقدار تے موسمیاتی تبدیلیاں اینکوں متاثر کریندیاں ہن ۔ اتھوں دے آبی جانوراں تے پرندیاں دی زندگی خطرے وچ ہے ۔ سیواش دے ماحول کوں بچاوݨ کیتے اقدامات کرݨ دی لوڑ ہے ۔ 

## تاریخی پس منظر
سیواش دا علاقہ تاریخی طور تے وی اہم ریہا ہے ۔ قدیم زمانے وچ وی اینکوں استعمال کیتا ویندا ہئی ۔ کریمیائی خانات دے دور وچ وی ایہ علاقہ اہم ہئی ۔ روس تے یوکرین دے وچالے جنگ وچ وی سیواش دا علاقہ اہم ریہا ہے ۔ 

## موجودہ صورتحال
2022 وچ روس دے یوکرین تے حملے دے بعد ، پورا سیواش روس دے قبضے وچ ہے ۔ ایں صورتحال دی وجہ توں اتھوں دے ماحول تے لوکاں دی زندگی تے ٻہوں اثر پیا ہے ۔ 

سیواش ہک منفرد تے اہم علاقہ ہے ۔ ایندی جغرافیائی خصوصیات ، حیاتیاتی گھݨ ونک تے معاشی اہمیت اینکوں ٻہوں خاص بݨیندی ہے ۔ پر ، اینکوں ماحولیاتی مسائل دا سامݨا ہے ۔ ایندی حفاظت تے ترقی کیتے اقدامات کرݨ دی لوڑ ہے ۔
سلمہ شاہین

سلمیٰ شاہین (اردو: سلمہ شاہین، کنوں) ہِک پاکستانی شاعرہ، افسانہ نگار، محقق اَتے پشتو زنانیاں دی پہلی ناول نگار ہِن۔ انّھاں نے پشاور یونیورسٹی دے کئیں ٻولی دے نظم و نسق دے ادارے پشتو اکیڈمی دی پہلی زنانی ڈائریکٹر دی حیثیت نال وی خذمتاں انجام ݙِتّیاں ہِن۔  جہڑیلے انّھاں نے ادبی کَم دا اَغااز کِیتا اُوں ویلے انّھاں نے بنیادی طور تے اردو اَتے پشتو ٻولیاں وِچ نظماں لِکھیاں۔ 

## ابتدائی حیاتی
سلمہ شاہین 16 اپریل 1954ء کوں ضلع مردان، خیبر پختونخوا وِچ موجود بغدادا قصبے وِچ ڄَمّی ہَئی۔ اِیں نے آپݨی ثانوی تعلیم 1971ء وِچ ہِک سرکاری سکول کنوں گِھدّی اَتے بعد وِچ 2002ء وِچ ویمن یونیورسٹی مردان وِچ تعلیم گِھدّی اَتے ٻِیا پشتو بشمول گریجویشن اَتے جدید پشتو نظم دے نال ڈاکٹر دی ڈگری وی پوری کِیتی۔  

## مطبوعات

* نوائے سرحد (پشتو شاعری)
* اباسین دا تاریخ پہ آئینہ کبنس (دریائے سندھ دی تاریخ ، پشتو)
* پخٹوپہ (پشتو کا تعارف)
* معاشرتی اور ثقافتی آثار
* سے ہم ھغہ سے وڑاوے (پشتو کلام)
* کنبے عمران شوا (پشتو ناول)
* کانڑیں اوازغہ (افسانے)
* دل اور آنکھیں چین میں (سفر نامہ)

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:تمغۂ امتیاز گِھنَّݨ آلے
ونکی:ضلع مردان دیاں شخصیتاں
ونکی:پشتو شعرا
ونکی:پاکستانی افسانہ نگار زنانیاں
ونکی:پاکستانی افسانہ نگار
ونکی:افسانہ نگار زنانیاں
ونکی:افسانہ نگار
ونکی:ناول نگار زنانیاں
ونکی:ناول نگار
ونکی:پاکستانی ناول نگار زنانیاں
ونکی:پشتو شخصیتاں
ونکی:پشاور دیاں شخصیتاں
ونکی:خیبر پختونخوا دیاں شخصیتاں
تاگانروگ بے

## تاگانروگ بے
تاگانروگ بے ، بحیرہ آزوف دا اُبھا پوادھی بازو ہے ، جیندی حیثیت ڈون دریا دے ہک ٻݙے ہوئے دہانے دی وی سمجھی ویندی ہے ۔ ایہ بے روس دے ساحلاں نال لڳدڑ ہک اہم جغرافیائی خصوصیت ہے ، جیڑھی کہ تاریخی ، اقتصادی تے ماحولیاتی لحاظ نال ٻہوں اہمیت رکھدی ہے ۔ 

## جغرافیائی محل وقوع تے خصوصیات
تاگانروگ بے ، بحیرہ آزوف دے اُبھے پوادھی کونے تے واقع ہے ۔ ایہ روس دے روستوف اوبلاست دے ساحلاں نال لڳدڑ ہے ۔ بے دی لمبائی تقریباً 140 کلومیٹر (87 میل) ہے تے ایندی چوڑائی تقریباً 30 کلومیٹر (19 میل) ہے ۔ ایندی اوسط گہرائی ٻہوں گھٹ ہے ، جیڑھی کہ کجھ جاہیں تے صرف چند میٹر ہوندی ہے ۔ ڈون دریا ، جیڑھا کہ ایں بے وچ وݙا دریا ہے ، اینکوں پاݨی ݙیندا ہے تے ایندے پاݨی وچ مٹی تے ریت دی مقدار وی ودھ ہوندی ہے ۔ بے دے کنارے عام طور تے تاگھے تے دلدلی ہوندن ، جیڑھے کہ مختلف ونکی دے آبی جانداراں دا مسکن ہوندن ۔ 

## تاریخی پس منظر
تاگانروگ بے دا علاقہ تاریخی طور تے ٻہوں اہم ریہا ہے ۔ قدیم زمانے وچ ، اتھاں مختلف ونکی دیاں قبائلی انسانی وسندیاں رہندیاں ہن ۔ بعد وچ ، ایہ علاقہ مختلف سلطنتاں دے زیر اثر ریہا ، جنہاں وچ خزر سلطنت تے گولڈن ہورڈ شامل ہن ۔ ستارہویں صدی وچ ، روس ایں علاقے تے قبضہ کر گھدا تے اتھاں ہک قلعہ تعمیر کیتا ، جیڑھا کہ بعد وچ تاگانروگ شہر بݨا ۔ تاگانروگ شہر ، جیڑھا کہ بے دے کنارے تے واقع ہے ، ہک اہم تجارتی مرکز بݨ ڳیا تے ایندی بندرگاہ دی وجہ توں ایں علاقے دی اہمیت ٻہوں ودھ ڳئی ۔ 

## اقتصادی اہمیت
تاگانروگ بے دی اقتصادی اہمیت ٻہوں زیادہ ہے ۔ ایہ علاقہ مچھی پکڑݨ دا ہک اہم مرکز ہے ۔ بے وچ مختلف ونکی دیاں مچھیاں پائیاں ویندیاں ہن ، جیڑھیاں کہ مقامی لوکاں دی آمدݨ دا ذریعہ ہن ۔ تاگانروگ شہر دی بندرگاہ وی ٻہوں اہم ہے ۔ اتھاں توں مختلف ونکی دا تجارتی سامان بھیڄا ویندا ہے تے منگوایا ویندا ہے ۔ زراعت وی ایں علاقے دی معیشت وچ اہم کردار ادا کریندی ہے ۔ بے دے نیڑے تیڑے دی زمین ٻہوں زرخیز ہے ، جیندے کیتے اتھاں مختلف ونکی دیاں فصلاں کاشت کیتیاں ویندیاں ہن ۔ 

## ماحولیاتی اہمیت
تاگانروگ بے مختلف ونکی دے آبی جانداراں دا مسکن ہے ۔ اتھاں مختلف ونکی دیاں مچھیاں ، آبی پرندے تے ٻئے جاندار پائے ویندن ۔ بے دے کنارے تے دلدلی علاقے وی ٻہوں اہمیت دے حامل ہن ، جیڑھے کہ کئی ونکی دے جانداراں دا گھر ہوندن ۔ 

## ثقافتی اہمیت
تاگانروگ بے دا علاقہ ثقافتی لحاظ نال وی اہم ہے ۔ اتھاں مختلف تہذیباں دے آثار پائے ویندن ، جیڑھے کہ ایں علاقے دی تاریخ دا ثبوت ہن ۔ تاگانروگ شہر وچ کئی تاریخی عمارات تے عجائب گھر موجود ہن ، جیڑھے کہ پھرندڑ لوکاں کوں اپݨے پاسے چھکیندے ہن ۔ ایہ علاقہ روسی ثقافت دا ہک اہم حصہ ہے ۔ 

## سیاحت
تاگانروگ بے ہک خوبصورت تے دلکش مقام ہے ۔ اتھوں دے خوبصورت مناظر ، صاف پاݨی تے ریتڑے ساحل پھرندڑ لوکاں کوں ٻہوں پسند آندے ہن ۔ تاگانروگ شہر وچ کئی ریزورٹس تے ہوٹل موجود ہن ، جیڑھے کہ پھرندڑ لوکاں کوں رہائش فراہم کریندن ۔ ایہ علاقہ تیراکی ، مچھی پکڑݨ تے ٻیٹیاں دی سیر کیتے ٻہوں موزوں ہے ۔ 

## مسائل تے چیلنجز
تاگانروگ بے کوں کئی مسائل تے چیلنجز دا سامݨا ہے ۔ پاݨی دی آلودگی ہک وݙا مسئلہ ہے ، جیڑھا کہ مچھیاں تے ٻئے آبی جانداراں دی زندگی کوں خطرے وچ پیندا ہے ۔ زیادہ مچھی پکڑݨ وی ہک مسئلہ ہے ، جیندے کیتے مچھیاں دی تعداد گھٹ تھیندی ویندی ہے ۔ موسمیاتی تبدیلیاں وی ایں علاقے تے منفی اثر انداز تھیندیاں پیاں ہن ۔ 

تاگانروگ بے ہک اہم جغرافیائی مقام ہے ۔ ایہ نہ صرف اقتصادی لحاظ نال اہم ہے بھل ایندی ماحولیاتی تے ثقافتی اہمیت وی ٻہوں زیادہ ہے ۔ ایں علاقے کوں درپیش مسائل تے چیلنجز نال نبڑݨ کیتے اقدامات کرݨ دی لوڑ ہے ۔ تاں جو ایندی خوبصورتی تے اہمیت برقرار رہے ۔
خلیج ارگوئین

## خلیج ارگوئین
خلیج ارگوئین ، موریتانیا دے ساحل تے بحر اوقیانوس وچ ہک اہم خلیج ہے ، جیڑھی کہ ہک زمانے وچ دریائے تامانراسیٹ دا دہانہ ہئی ، جیڑھا کہ ہݨ ہک قدیم دریا ہے ۔ ایہ خلیج نہ صرف جغرافیائی لحاظ نال اہم ہے بھل ایندی ہک امیر تاریخی پس منظر وی ہے ۔ 

## جغرافیائی محل وقوع تے خصوصیات
خلیج ارگوئین ، موریتانیا دے پچادھی ساحل تے واقع ہے ۔ ایہ بحر اوقیانوس دا ہک حصہ ہے تے تقریباً 80 کلومیٹر (50 میل) لمبی ہے ۔ ایندی چوڑائی مختلف جاہیں تے مختلف ہوندی ہے ، پر عام طور تے ایہ 20 توں 30 کلومیٹر (12 توں 19 میل) دے درمیان ہوندی ہے ۔ خلیج دا پاݨی تاگھا ہے تے ایندے وچ کئی چھوٹے جزیرے تے ریف موجود ہن ۔ ایہ علاقہ اپݨی خوبصورت ساحلی پٹی ، ریتڑے ٹٻیاں تے مختلف ونکی دے سمندری جانداراں دی وجہ توں مشہور ہے ۔ 

## تاریخی پس منظر
خلیج ارگوئین دی تاریخ ٻہوں پراݨی ہے ۔ خیال کیتا ویندے کہ اتھاں ہزاراں سالاں توں انسانی انسانی وسوں موجود ہن ۔ قدیم زمانے وچ ، ایہ علاقہ مختلف قبیلے دا گھر ہئی ، جیڑھے کہ مچھی پکڑݨ تے زراعت تے گزارا کریندے ہن ۔ پرتگالی ، فرانسیسی تے انگریز سمیت کئی یورپی قوماں وی ایں علاقے تے قبضہ کرݨ دی کوشش کیتی ۔ پندرہویں صدی وچ ، پرتگالیاں اتھاں ہک تجارتی چوکی قائم کیتی ، جیڑھی کہ بعد وچ ہک اہم تجارتی مرکز بݨ ڳئی ۔ ایہ چوکی غلاماں دی تجارت کیتے وی استعمال تھیندی ہئی ، جیڑھا کہ ایں علاقے دی تاریخ دا ہک افسوسناک حصہ ہے ۔ 

## دریائے تامانراسیٹ
خلیج ارگوئین ہک زمانے وچ دریائے تامانراسیٹ دا دہانہ ہئی ۔ ہݨ ایہ دریا خشک تھی چکا ہے تے صرف ہک قدیم دریا دے طور تے موجود ہے ۔ دریائے تامانراسیٹ کدی ایں علاقے دا ہک اہم ذریعہ ہئی ، جیڑھا کہ پاݨی تے زراعت کیتے استعمال تھیندا ہئی ۔ خشک سالی تے موسمیاتی تبدیلیاں دی وجہ توں ایہ دریا ہݨ خشک تھی ڳیا ہے ۔ 

## ماحولیاتی اہمیت
خلیج ارگوئین مختلف ونکی دے سمندری جانداراں دا گھر ہے ۔ اتھاں مچھیاں دیاں کئی نسلاں ، کچھوے ، ڈولفن (ٻلہݨ) تے ٻئے سمندری جانور پائے ویندن ۔ ایہ علاقہ آبی پرندیاں کیتے وی ہک اہم مسکن ہے ۔ خلیج دے کنارے تے مینگروو دے جنگلات وی موجود ہن ، جیڑھے کہ ماحول کیتے ٻہوں اہم ہن ۔ ایہ جنگلات ساحل کوں کٹاؤ توں بچیندن تے مختلف ونکی دے جانداراں دا گھر ہوندن ۔ 

## اقتصادی اہمیت
خلیج ارگوئین دی اقتصادی اہمیت وی ٻہوں زیادہ ہے ۔ مچھی پکڑݨ ایں علاقے دی اہم ترین سرگرمی ہے ۔ مقامی لوکاں دی آمدݨ دا وݙا ذریعہ مچھی ہے ۔ سیاحت وی ایں علاقے دی معیشت وچ اہم کردار ادا کریندی ہے ۔ خلیج دی خوبصورتی تے قدرتی مناظر پھرندڑ لوکاں کوں اپݨے پاسے چھکیندے ہن ۔ 

## ثقافتی اہمیت
خلیج ارگوئین دا علاقہ ثقافتی لحاظ نال وی اہم ہے ۔ اتھاں مختلف قبیلے آباد ہن ، جنہاں دی اپݨی ثقافت تے ریتاں رواج ہن ۔ ایہ علاقہ موریتانیا دی ثقافت دا ہک اہم حصہ ہے ۔ 

## مسائل تے چیلنجز
خلیج ارگوئین کوں کئی مسائل تے چیلنجز دا سامݨا ہے ۔ پاݨی دی آلودگی ہک وݙا مسئلہ ہے ، جیڑھا کہ سمندری جانداراں دی زندگی کوں خطرے وچ پیندا ہے ۔ زیادہ مچھی پکڑݨ وی ہک مسئلہ ہے ، جیندے کیتے مچھیاں دی تعداد گھٹ تھیندی ویندی ہے ۔ موسمیاتی تبدیلیاں وی ایں علاقے تے منفی اثر انداز تھیندیاں پیاں ہن ۔ 

خلیج ارگوئین ہک اہم جغرافیائی تے تاریخی مقام ہے ۔ ایہ نہ صرف ماحولیاتی لحاظ نال اہم ہے بھل ایندی ثقافتی تے اقتصادی اہمیت وی ٻہوں زیادہ ہے ۔ ایں علاقے کوں درپیش مسائل تے چیلنجز نال نبڑݨ کیتے اقدامات کرݨ دی لوڑ ہے ۔ تاں جو ایندی خوبصورتی تے اہمیت برقرار رہے ۔
ہاجرہ مسرور

ہاجرہ مسرور (اردو: ہاجرہ مسرور، کنوں) ہِک پاکستانی زنانیاں دے حقوق دی علمبردار مصنفہ ہَن۔ انّھاں کوں کئی اعزازات نال نوازیا ڳِیا جِنّھاں وِچ تمغائے حسن کارکردگی 1995ء بطورِ بہترین مصنفہ اَتے عالمی فروغ اردو ادب ایوارڈ وی شامل ہِن۔

## اعزازات

* 1995ء وِچ صدر پاکستان دی طرفوں  تمغا حسن کارکردگی 
* نگار ایوارڈ
* عالمی فروغ اردو ادب ایوارڈ 

## تصنیفاں

* چاند کی دوسری طرف
* تیسری منزل
* اند ھیرے اُجالے
* چوری چُھپے
* ہائے اللہ
* چرکے
* وہ لوگ

## حوالے

ونکی:نگار اعزاز جِتّݨ آلیاں شخصیتاں
ونکی:مہاجر شخصیتاں
ونکی:لاہوری شخصیتاں
ونکی:تمغائے حسنِ کارکردگی گِھنَّݨ آلے
ونکی:پاکستانی زنانیت پسند مصنفین
ونکی:لکھنؤ دے مصنف
ونکی:لکھنؤ دیاں شخصیتاں
ونکی:لاہور دے مصنف
ونکی:لاہور دیاں شخصیتاں
ونکی:پاکستانی جریدہ مدیران
ونکی:پاکستانی افسانہ نگار زنانیاں
ونکی:افسانہ نگار زنانیاں
ونکی:افسانہ نگار
ونکی:پاکستانی افسانہ نگار
ونکی:اردو افسانہ نگار
زیتون بانو

زیتون بانو (اردو: زیتون بانو، کنوں) ہِک پاکستانی زنانیاں دی ماہر مصنفہ، شاعرہ اَتے سابق براڈ کاسٹر ہَن۔ اُوہ بنیادی طور تے پشتو اَتے اردو ٻولیاں وِچ لکھین٘دی ہَئی۔  

اُوہ پیر سید سلطان محمود شاہ دے گھر پاکستان دے شہر پشاور دے دِیہ سفید ڈھیری وِچ ڄَمّی ہَئی۔ انّھاں نے تاج سعید نال شادی کِیتی اَتے اُوہ پشتو شاعر پیر سید عبدالقدوس ٹنڈر دی پوتری ہِن۔ 

## ادبی حیاتی
انّھاں نے آپݨے کَم کار دا اَغاز 1958ء وِچ اُوں ویلے کِیتا جہڑیلے اُوہ ہندارا (آئینہ) دے مُکھ نان٘ویں نال پہلی مختصر کہاݨی لِکّھی۔ لکّھݨ کنوں ان٘ج انّھاں کوں ڈِھڳ ریڈیو اَتے ٹیلی ویژن ڈرامیاں وِچ حِصّہ گِھنّݨ دا اعزاز وی مِلّیا۔ 

### تخلیقات

## حوالے

ونکی:پاکستانی زنانیت پسند مصنفین
ونکی:پاکستانی اردو مصنف
ونکی:پاکستانی شاعر زنانیاں
ونکی:پاکستانی فعالیت پسند برائے حقوق نسواں
ونکی:تمغائے حسنِ کارکردگی گِھنَّݨ آلے
ونکی:پشاور دیاں شخصیتاں
ونکی:پشاور وِچ ڄَمّݨ آلیاں شخصیتاں
ونکی:پاکستانی افسانہ نگار زنانیاں
ونکی:پاکستانی افسانہ نگار
ونکی:افسانہ نگار زنانیاں
ونکی:افسانہ نگار
فہرست پاکستان دے دریا

alt=پاکستان دے اہم دریا تے جھیلاں|thumb|پاکستان دے اہم دریا تے جھیلاں
ایہ پاکستان دے دریاویں دی کلی یا جزوی طور تے ہک فہرست ہے۔

پاکستان دا سب توں طویل تے سب توں وݙا دریا دریائے سندھ ہے۔

## بحیرہ عرب دی جانب وہوݨ آلے دریا

* دریائے دشت
* دریائے کیچ
* دریائے باسو
* دریائے ہنگول
** دریائے نال
* دریائے پرولی
* دریائے حب
* اورنگی نالہ
* ملیر ندی
* لیاری ندی
** گجر نالہ

### دریائے سندھ طاس

* دریائے سندھ
** دریائے پنجند
** دریائے چناب
** دریائے راوی
** دریائے جہلم
*** دریائے پونچھ
*** دریائے کنہار
*** دریائے نیلم
** دریائے توی
** دریائے ستلج
** دریائے گومل
*** دریائے کندار
*** دریائے ژوب
** دریائے کرم
*** دریائے ٹوچی
** دریائے سون
*** لنگ نالہ
** دریائے ہارو
** دریائے کابل
*** دریائے سوات
**** دریائے جندی
**** دریائے پنجکورہ
*** دریائے باڑہ
*** دریائے چترال
** دریائے استور
*** دریائے روپل
** دریائے گلگت
*** دریائے ہنزہ
**** دریائے ہسپر
** دریائے شگر
*** برالڑو ندی
** دریائے شیوک
** دریائے سرو
*** دراس ندی
*** دریائے شنگھو

### دیگر طاس

* دریائے ڈوری
* دریائے گھگر
* بولان ندی
* دریائے لورالائی

## حوالہ
الطاف فاطمہ

الطاف فاطمہ (اردو: الطاف فاطمہ، کنوں) دی ڳِݨَتری پاکستان دی ناوں ور ناول نگار، افسانہ نگار، مترجم اَتے معلم زنانیاں وِچ تِھین٘دی ہِے۔

## ابتدائی حیاتی
الطاف فاطمہ دا تعلق ریاست پٹیالہ کنوں ہِے۔ انّھاں دے پِیؤ دا ناں فضل امین ہَئٰ۔ الطاف فاطمہ لکھنؤ وِچ 1927ء وِچ ڄَمّی ہَئی۔

## تخلیقی پن٘دھ
الطاف فاطمہ دا پہلا افسانہ 1962ء وِچ لاہور دے موقر ادبی جریدے "ادب لطیف" وِچ چَھپّیا ہَئی۔

## ناول

# دستک نہ دو (ناول) 1964ء 
# نشان ِ محفل (ناول) 1975ء 
# چلتا مسافر (ناول) 1980ء
# خواب گر (ناول)2008ء

## افسانوی مجموعے

# تار ِ عنکبوت (افسانے) 1990ء 
# جب دیواریں گریۂ کرتی ہیں (افسانے) 1988ء
# وہ جسے چاہا گیا (افسانے) مکتبۂ اُردو ڈائجسٹ۔ لاہور 1969ء
# دید وادید (افسانے) جمہوری پبلیکیشنز لاہور 2017ء انفاق فاؤنڈیشن، کراچی لٹریچر فیسٹیول کی جانب سے انعام یافتہ 
# گواہی آخر شب کی (افسانے) جمہوری پبلیکیشنز لاہور 2018 

## تنقید

* اُردو میں فن ِ سوانح نگاری اور اس کا ارتقا (تحقیق و تنقید ) کراچی،اُردو اکیڈمی سندھ۔ اپریل 1961ء 

## متفرق

# روزمرہ آداب (1963ء)

## تراجم

# جاپانی افسانہ نگار خواتین (ترجمہ) نوریکو مینرو ٹالپٹ،کیو کواربے سیلڈن،الطاف فاطمہ،مترجم،لاہور،گورا پبلشرز، 1994ء
# سچ کہانیاں : بنگالی، گجراتی،مراٹھی،تامل اور ہندی افسانے لاہور۔ 2000ء 
# بڑے آدمی اور ان کے نظریات،سیاسی مضامین
# نغمے کا قتل ، ہارپر لی 
# حویلی کے اندر، رما مہتہ
# میرے بچے میری دولت، ڈیبی ٹیلر 
# موتی، جان سٹین بیک
# زیتون کے جھنڈ، ایلسا مارسٹن، (2016)
# لاطینی امریکی خواتین کے افسانے

## حوالے

ونکی:زنانیت پسند پاکستانی
ونکی:مہاجر شخصیتاں
ونکی:لاہوری شخصیتاں
ونکی:جامعہ پنجاب دے فضلا
ونکی:پاکستانی مصنف
ونکی:پاکستانی مسلم شخصیّتاں
ونکی:لکھنؤ دے مصنف
ونکی:لکھنؤ دیاں شخصیتاں
ونکی:لاہور دے مصنف
ونکی:لاہور دیاں شخصیتاں
ونکی:لاہور دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی ناول نگار زنانیاں
ونکی:پاکستانی ناول نگار
ونکی:ناول نگار زنانیاں
ونکی:ناول نگار
ونکی:افسانہ نگار زنانیاں
ونکی:افسانہ نگار
ونکی:پاکستانی افسانہ نگار زنانیاں
ونکی:پاکستانی افسانہ نگار
افضل توصیف

افضل توصیف (اردو: افضل توصیف، کنوں) ہِک پاکستانی پنجابی ٻولی دی مصنفہ، کالم نگار اَتے صحافی ہَئی۔ 

## ابتدائی حیاتی
افضل 18 مئی 1936ء کوں مشرقی پنجاب وِچ برطانوی ہند دے ہوشیار پور دے دِیہ سمبیلی وِچ ڄَمّی ہَئی۔ تقسیم ہِند دے وِچالے اُوہ آپݨے پِیؤ ماء دی نویکلی جِین٘دی اولاد ہَئی اَتے وَل آپݨے پِیؤ دے نال پاکستان ہجرت کر ڳئی۔

## ادبی حیاتی
افضل توصیف کتاباں اَتے ادارتی کالم لکھݨ وِچ سرگرمِ عمل رہی۔ آپݨی حیاتی دے وِچالے اُوہ اخباراں کِیتے لکھین٘دی ہَئی اَتے سیاست، معاشرتی مسئلے اَتے فن اَتے ٻولیاں جئیں انجو انج موضوعاں اُتے مشتمل تِرِیہ کتاباں چھاپیاں۔ 

انّھاں دیاں کُجھ چوݨویاں کتاباں دے ناں اِیہ ہِن:

* *پنجاب کیدا نا پنجاب* ( *پنجاب* کیا ہے)
* *ٹاہلی میرے بچرے* (میرے بچے ، اے شیشم کے درخت)
* *پنجیواں گھنٹا* (25 ویں گھنٹہ)
* ویلے دے پچھے پچھے (ماضی کے پیچھے)
* *امان ویلے ملاں گے* (ہم امن کے وقت ملیں گے)
* *لہو بھجیاں بظخاں (خون سے لپٹی بطخیں) – اس کی اس کتاب میں 1947 میں [[:ur:تقسیم_ہند|تقسیم ہند کے]] تشدد کے نتیجے میں اس کے خاندانی گھر کی خونی گیلی منزلوں پر پھسلتے ہوئے خاندانی بتھ کو بیان کیا گیا ہے۔* 

## حوالے

ونکی:تمغائے حسنِ کارکردگی گِھنَّݨ آلے
ونکی:لاہور دے صحافی
ونکی:لاہور دیاں شخصیتاں
ونکی:لاہور دے مصنف
ونکی:لاہور دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی ترقی پسند
ونکی:پنجاب، پاکستان دیاں مصنف زنانیاں
ونکی:پنجابی مہان٘درے زنانیاں
ونکی:پنجابی ٻولی دے مصنف
کلامیتا بے

## کلامیتا بے
کلامیتا بے ، جینکوں خلیج کلامیتا وی آکھیا ویندے ، بحیرہ اسود وچ ہک اہم جغرافیائی مقام ہے ۔ ایہ کریمیا دے لمے پاسوں ، یوپاتوریا دے نیڑے واقع ہے ۔ کلامیتا نہ صرف ہک خوبصورت بے ہے بھل ایندی ہک بھرویں تاریخی اہمیت وی ہے ۔ 

## جغرافیائی محل وقوع تے خصوصیات
کلامیتا بے ، بحیرہ اسود دے کنارے واقع ہک وسیع تے کھلی بے ہے ۔ ایہ علاقہ اپݨے  سݨہپ  تے قدرتی مناظر دی وجہ توں مشہور ہے ۔ صاف پاݨی ، ریتڑے ساحل تے معتدل موسم اینکوں ہک مثالی تفریحی مقام بݨیندے ہن ۔ بے دی جغرافیائی خصوصیات اینکوں بحری سرگرمیاں ، ماہی گیری تے سیاحت کیتے وی موزوں بݨیندی ہے ۔ یوپاتوریا دی  ایندی اہمیت کوں مزید ودھیندی ایہ کیوں جو ایہ شہر وی اپݨی تاریخی تے ثقافتی اہمیت دا حامل ہے ۔ 

## تاریخی پس منظر
ایہ علاقہ مختلف تہذیباں دا مرکز ریہا ہے تے کئی جنگاں دا شاہد وی ریہا ہے ۔ کلامیتا دی تاریخ صدیاں تے محیط ہے تے ایں علاقے مختلف ادوار وچ مختلف حکمراناں دے زیر اثر رہݨ دا تجربہ کیتا ہے ۔ قدیم یونانیاں توں گھن تے بازنطینی سلطنت تے ول عثمانی سلطنت تئیں ، ہر دور دی تاریخ ایں علاقے دے ثقافتی ورثے وچ شامل ہے ۔ 

## کلامیتا دا ناں تے ایندی اہمیت
کلامیتا ناں دی وی ہک خاص تاریخی اہمیت ہے ۔ بعض مورخین دے مطابق ایہ ناں یونانی زبان دے لفظ کالوس لیمین توں ماخوذ ہے ، جینکوں خوبصورت بندرگاہ دے معنی وچ سمجھا ویندے ۔ بھانویں جو کلامیتا دا ناں انکرمن کیتے وی استعمال تھیندا ریہا ہے ، پر وقت دے نال نال ایندی شناخت ہک الگ جغرافیائی مقام دے طور تے قائم تھئی ہے ۔ 

## معاشی تے سماجی اہمیت
کلامیتا بے نہ صرف ہک خوبصورت مقام ہے بھل ایندی معاشی تے سماجی اہمیت وی ٻہوں زیادہ ہے ۔ ایہ علاقہ ماہی گیری دا ہک اہم مرکز ہے ۔ مقامی لوکاں دی زندگی دا انحصار زیادہ تر ماہی گیری تے زراعت تے ہے ۔ ایں توں علاوہ ، سیاحت وی ایں علاقے دی آمدݨ دا ہک وݙا ذریعہ ہے ۔ کلامیتا بے دی خوبصورتی تے تاریخی اہمیت پھرندڑ لوکاں کوں اپݨی طرف چھکیندی ہے جیندے نال مقامی معیشت کوں فائدہ پڄدا ہے ۔ 

## ثقافتی ورثہ
کلامیتا بے دا علاقہ اپݨے ثقافتی ورثے دی وجہ توں وی مشہور ہے ۔ اتھاں مختلف تہذیباں دے آثار موجود ہن جیڑھے ایں علاقے دی تاریخی اہمیت دا ثبوت ہن ۔ قدیم یونانی نوانسانی وسوں دے نشانات ، بازنطینی دور دیاں یادگاراں تے عثمانی سلطنت دے دور دیاں تعمیرات ایں علاقے دے ثقافتی ورثے دا حصہ ہن ۔ ایہ ثقافتی ورثہ ایں علاقے دی تاریخ کوں سمجھݨ کیتے ٻہوں اہم ہے ۔ 

## سیاحت تے تفریح
کلامیتا بے سیاحت کیتے ہک بہترین مقام ہے ۔ اتھوں دے صاف پاݨی ، ریتڑے ساحل تے خوبصورت مناظر پھرندڑ لوکاں کوں ٻہوں پسند آندے ہن ۔ ایہ علاقہ تیراکی ، سنورکلنگ ، ونڈ سرفنگ تے ٻیٹیاں دی سیر سمیت مختلف ونکی دیاں تفریحی سرگرمیاں کیتے موزوں ہے ۔ یوپاتوریا دی  وی پھرندڑ لوکاں کیتے ہک اضافی فائدہ ہے ۔ یوپاتوریا ہک تاریخی شہر ہے جیڑھا اپݨے  سݨہپ  تے تاریخی عمارتاں دی وجہ توں مشہور ہے ۔ 

## ماحولیاتی اہمیت
کلامیتا بے دی ماحولیاتی اہمیت وی ٻہوں زیادہ ہے ۔ ایہ علاقہ مختلف ونکی دیاں بحری مخلوقات دا گھر ہے ۔ بے دے نیڑے تیڑے دے ماحول دی حفاظت ٻہوں ضروری ہے تاں جو ایندی قدرتی خوبصورتی برقرار رہے ۔ ماحولیاتی آلودگی تے ٻئے خطرات توں ایں علاقے کوں بچاوݨ کیتے اقدامات کرݨ دی لوڑ ہے ۔ 

کلامیتا بے ، ہک خوبصورت تے تاریخی مقام ہے ۔ ایندی جغرافیائی اہمیت ، تاریخی پس منظر تے ثقافتی ورثہ اینکوں ٻہوں خاص بݨیندے ہن ۔ ایہ علاقہ سیاحت ، ماہی گیری تے ٻیٹیاں دی سیر سمیت مختلف ونکی دیاں سرگرمیاں کیتے موزوں ہے ۔ کلامیتا بے دی حفاظت تے ترقی کیتے توجہ ݙیوݨ دی لوڑ ہے تاں جو ایندی خوبصورتی تے تاریخی اہمیت برقرار رہے ۔
بڈھا پور ریلوے ٹیشݨ

بڈھا پور ٹیشݨ، پاکستان اچ واقع ہے۔ ایہ ٹیشݨ کوٹری-اٹک ریلوے لائن تے واقع ہے۔

## حوالہ
خانوٹ ریلوے ٹیشݨ

خانوٹ ٹیشݨ، پاکستان اچ ہے۔ ایہ ٹیشݨ کوٹری-اٹک ریلوے لائن تے واقع ہے۔  

## ریلوے ٹیشݨ کوڈ
پاکستان ریلویز دی سرکاری ویب گاہ دے مطابق خانوٹ ٹیشݨ دا کوڈ KOT ہے۔  

## موجودہ حالت
ایں وقت ایہ ٹیشݨ پاکستان ریلویز دے استعمال اچ ہے۔  

## محل وقوع
خانوٹ ٹیشݨ خانوٹ اچ ہے۔  

## حوالہ