open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
دعا پبلی کیشنز لاہور

دعا پبلی کیشنز، لاہور پاکستان وچ قائم ک اشاعتی ادارہ ہے.

ایندی  بنیاد جنوری 1999ء وچ رکھی ڳئی۔ اینہہ ادارے دا آغاز نوجوان نسل دے نمائندہ شاعر وصی شاہ تے زاہد شیخ نے کیتا۔وصی شاہ تقریبا ١١ سال تک اینہہ ادارے دے سربراہ رہ ہن۔ اینہہ ادارے موجودہ سربراہ زاہد شیخ ہن۔

## مقصد
دعا پبلی کیشنز لاہور اسلامی کتاباں، نعتیہ کلام، مزاح، شاعری، نثری کتاباں، تحقیق، نفسیات، صحت،کھاوݨا پکواݨا، کوئز بکس، ڈیل کارنیگی تے اقبالیات تے کتاباں دی اشاعت کرینداہے.

## اسلامی کتب

* ہمسایوں دیں حقوق از مولانا عبد الاحد،
* خواب نامہ یوسفی از شیخ محمد حسین آزاد،
* اولیاء اللہ از محمد شاہد،
* مذاہب عالم اور امن (تحقیق وتالیف) از حافظ لیاقت علی ضیاء 

## نعتیہ کلام

* محفل میلاد(درود شریف اور نعتیں) از حاجی قیصر امین بٹ،
* التجائے کرم (مشہور منتخب نعتیہ کلام) از حاجی محمد وارث

## نفسیات

* کامیابی کی طرف از اریبہ فاطمہ،
* خوش رہنے کا فن از دلائی لامہ،
* کامیابی کے تیرہ اصول از نپولن ہل

## مزاح

* بیمار مسیحا از ڈاکٹر یوسف سمراء،
* بے وقوفیاں از ڈاکٹر یوسف سمراء

## ناول

* عشق مجسم از ولایت حسین،
* زندگی از چوہدری افضل حق،
* چاہتوں کے پربت از کونپل حنیف،
* منٹو کے افسانے از سعادت حسن منٹو،
* چاند جلتا رہا از فہمی فردوس احمد،
* مقدس از ہاشم ندیم،
* پری زاد از ہاشم ندیم،
* خدا اور محبت از ہاشم ندیم

## نثری کتب

* تاریخ سلطنت عثمانیہ از ڈاکٹر عزیز احمد،
* چند ہم عصر از مولوی عبد الحق،
* پاکستان کے رسم و رواج از عبد الجبار بٹ،
* درد کا سفر (افسانے) از حمیرا جمیل،
* تلخ حقیقت (کالموں کا مجموعہ) از حمیرا جمیل،
* فردوس بریں از مولانا عبد الحلیم شرر

## سیاسی کتب

* میں ہوں عمران خان (کلر صفحات کے ساتھ) از افضل اعوان،
* ریمنڈ ڈیوس.. سفارتکار یا جاسوس؟ از محمد ابصار عالم،
* ٹاپ سیکرٹ از رائے اسدخاں کھرل

## انتخاب شاعری

* بیت بازی از عابد حسین،
* مرزا غالب سے وصی شاہ تک از توفیق سردار راجپوت

## اقبالیات

* فروغ اقبال وچ سرگرم اینہہ  ادارے نے اقبالیات دے موضوع تے کم عمر اقبال شناس حمیرا جمیل دی بیش بہا کتب شائع تھی چکین۔جیہرے ایہہ ہن۔

* بیان اقبال (مرتبہ)،
* کلیات اقبال اردو (مطالب و شرح)،
* اقبال خواتین کی نظر میں ،

* اقبال لاہور میں،

* اقبال سیالکوٹ میں . 

ایندے  علاوہ شکوہ جواب شکوہ (مطالب و شرح) محمد نوید مرزا شامل ہن.

## حوالہ جات
شیلا رامانی

شیلا رامانی (اردو: شیلا رامانی، کنوں) سندھ دے شہر نواب شاہ  وِچ 2 مارچ 1932ء کوں ڄَمّی ہَئی۔ اِیکوں شیلا کیو لرامانی دے ناں نال وی سُن٘ڄاتا وین٘دا ہِے۔ ہندوستانی اداکارہ ہَئی۔ اِیکوں بالی ووڈ وِچ چیتن آنند نے سُن٘ڄاݨ کروایا ہَئی۔ اِین٘دی شہرت دی وجہ فلم "ٹیکسی ڈرائیور" ہِے اَتے سندھ وِچ سندھی فلم "ابانا" دی وجہ کنوں مشہور ہِے۔ انّھاں دی ڳِݨَتری کُجھ سندھی اداکاراواں وِچ تِھین٘دی ہِے جہڑی سندھ وِچ ڄَمّیاں اَتے بالی ووڈ فلماں وِچ کَم کِیتا۔

## فلمی حیاتی

* آنند ماتھ (1952)
* سرنگ (1953)
* تین بتیاں چار راستے (1953)
* ٹیکسی ڈرائیور (1954)
* نوکری (1954)
* مانگو (1954)
* مینار (1954)
* ريلوے پلیٹفارم (1955)
* فنتوش (1956)
* انوکھی (1956)
* ابانا (1958) — سندھی
* جنگل کنگ (1959)
* آوارہ لڑکی (1967)

## حوالے

ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:سندھی شخصیتاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:اندور دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی سندھی شخصیتاں
ونکی:سندھ دیاں شخصیتاں
ونکی:سندھی اداکار زنانیاں
ونکی:سندھ دیاں اداکار زنانیاں
مہپارہ

مہ پارہ / مہپارہ (اردو: مہپارہ، کنوں) سندھی فلمی اداکارہ ہَئی۔ اُوہ حیدر آباد، سندھ وِچ ڄَمّی ہَئی۔ انّھاں نے آپݨے کَم کار دا اَغاز 1968ء وِچ سندھی سینما فلم "شہرو فیروز" نال کِیتا ہَئی۔ اُوہ 1960ء دے ݙہاکے وِچ سندھی، پنجابی اَتے اردو فلماں دی مشہور اداکارہ ہَئی۔ مہپارہ نے مشتاق چنگیزی دے نال بطورِ ہیروئن ڈِھڳ فلماں وِچ کَم کِیتا۔

## ابتدائی حیاتی
مہپارہ سندھ دے شہر حیدر آباد وِچ ڄَمّی ہَئی۔

## ذاتی حیاتی
مہپارہ نے اقبال یوسف دے نال شادی کِیتی، اِیں نے اقبال یوسف نال شادی دے فوراً بعد ای فلم انڈسٹری چھوڑ ݙِتّی، اِین٘دے پئے دا 1999 وِچ انتقال تھی ڳِیا۔ 

## فلمو گرافی

* انھاں دی مشہور سندھی فلماں شہرو فیروز 1968، چانڈوکی 1969، لیلیلا مجنوں 1971 ہَن۔ 
* این٘دیاں اردو فلماں شمع پارا، روڈ ٹو سوات جو 1970 میں ریلیز ہوئی تھیں، روتھا نہ کرو 1971 ، آنوسو 1971 ، آک سپیرا 1971 ، ہل اسٹیشن ١٩٧٢ ہَن۔ 
* اِین٘دی پشتو فلم یوسف خان شیر بانو تھی جہڑی 1970 وِچ رلیز تھئی۔ 
* پنجابی فلماں شیر پوتر 1971 ، اصغرا 1971 ، یار بادشاہ 1971 ، کاسو ، 1972 ہَن۔ 

## حوالے

ونکی:سندھی سینما وِچ اداکار زنانیاں
ونکی:سندھی شخصیتاں
ونکی:سندھی اداکار زنانیاں
ونکی:سندھی فلمی اداکار
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار
ونکی:پاکستانی فلمی شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارہ
ونکی:پاکستانی فلمی اداکارائیں
ونکی:پشتو سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:پشتو اداکار زنانیاں
ونکی:پشتو سینما دی اداکارہ
ونکی:پنجابی فلمی اداکارہ
گجگ پشتکوہ

**گجگ پشتکوہ** ، شمیل دیہستان، شمیل ضلع، بندر عباس کاؤنٹی ، صوبہ ہرمزگان ، ایران دی ہک وستی ہے۔

## آبادی
2015 وچ عام آبادی تے مکانات دی مردم شماری دے مطابق، ایہہ وستی دی آبادی 223 افراد (82 گھریں) دے برابر ہئی۔

## حوالہ
زیارت شیخ اللہ داد

**زیارت شیخ اللہ داد** خیبر پختونخوا دے ضلع کوہاٹ دا ہک آباد مقام تے ہک یونین کونسل ہے

## حوالہ
کلیان امباپے

کلیان مباپےہک فرانسیسی پیشہ ور فٹ بالر ہے جیہڑا فرانس دی قومی فٹ بال ٹیم کیتے کھیݙدے۔

ݙاہ نمبر دی شرٹ پاوݨ آلے مباپے پیرس دے ابھے تیں ہک نکے جھیں شہر بوندی وچ پیدا تھئے۔

مباپے، یعنی کلیان، دے خاندان وچ انہاں دے پیوولفریڈ، ماءفائزہ تے مترایا بھرا جیرس کمبو اکوکو، بوندی فٹ بال کلب دے گراؤنڈ دے سامݨے ہک رہائشی علاقے وچ رہندے ہن۔ انہاں دا ہک نکا بھرا ایتھن، جو ہݨ 15 سال دا ہے، اوں ویلے کوئنا ڄمیا ہویا۔ 

کیمرون نال تعلق رکھݨ آلے انہاں دے پیومقامی کلب دی سرگرمیوں وچ شامل رہندے ہن۔ اوہ مختلف ٹیموں دے کوچ ہوندے ہن تے پیرس وچ فٹ بال نال جڑیے ہوئے ایں نکےجھیں ادارے وچ انہاں دی وݙی عزت ہئی۔

انہاں دا پُتر فٹ بال دے علاوہ کہیں چیز وچ دلچسپی نہ ڳھندا  ہئی۔ اوہ صرف فٹ بال کوں زور نال کک کریندا تے اپݨے پیودی ٹیموں دے آس پاس ڳھمدا رہندا۔ گھر وچ سب فٹ بال وچ دلچسپی رکھدے ہن، چاہے ٹی وی تے میچ ݙیکھݨا ہووے یا سکول وچ دوستاں دے نال میچ کھیݙݨ ونڄݨا ہووے۔ مباپے دے ذہن وچ سمدیں جاڳدیں فٹ بال دا میچ چلدا رہندا ہئی۔ انہاں دے بیڈروم وچ رونالڈو تے زیدان دے پوسٹر لڳے ہوندے ہن جنہاں دے اوہ بچپن توں فین ہن۔

10 سال دی عمر وچ پیرس دے آس پاس ایہ آکھیا ویندا ہئی کہ بوندی نال تعلق رکھݨ آلا ہک بچہ کافی چنگا فٹ بال کھݙاڑی ہے۔

انہاں نے چیلسی دی پیشکش قبول کیتی جنہاں نے 11 سال دے کلیان کوں تربیت ݙیوݨ شروع کر ݙتی۔ 12 سال دی عمر وچ اوہ ریال میڈرڈ توں تربیت گھنݨ لڳے۔

13 سال دی عمر وچ اوہ کلیئر فونٹین اکیڈمی وچ بھرتی تھئے جتھاں انہاں نے ݙو سال گزاریے۔ کلیان ہفتہ وار چھٹیاں وچ مقامی کلب کیتے کھیݙدے ہن۔

موناکو اکیڈمی وچ اوہ نوجوانیں دی ٹیم دا حصہ بݨیے، دسمبر 2015ء وچ انہاں کوں پہلا میچ کھیݙݨ دا موقع ملیا۔ 16 سال تے 347 ݙیہاڑے دی عمر وچ مباپے موناکو دے سب توں گھٹ عمر دے کھݙاڑی بݨ ڳئے۔

فروری 2016ء دے دوران انہاں نے اپݨے پیشرو تھیری ہنری داڳھٹ عمر وچ سب توں زیادہ گول کرݨ دا ریکارڈ تروڑ ݙتا۔

مارچ 2017ء وچ انہاں نے فرانس دی طرفوں سپین دے خلاف پہلا میچ کھیݙیا۔ انہاں دی عمر صرف 18 سال 95 ݙینہہ ہئی۔ اڳلے ہی انٹرنیشنل میچ وچ انہاں نے اپݨا پہلا گول کیتا۔ مئی 2022ء وچ 3 سال کیتے پی ایس جی دے نال معاہدہ سائن کر ڳھدا۔ کلیان مباپے کوں نویں معاہدے دے تحت ماہانہ 4 ملین پاؤنڈز ملیسن، سالانہ 48 ملین پاؤنڈ آمدن دے نال مباپے سب توں زیادہ آمدن آلے فٹ بال کھݙاڑی بݨ ڳئے۔ پی ایس جی نال معاہدہ برقرار رکھݨ کیتے مباپے نے اسپانوی کلب ریال میڈرڈ دی پیشکش ٹھکرا ݙتی۔ 

## حوالہ

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
نصیر دین واہن

**نصیر دین واہن** ضلع و تحصیل کہروڑ پکا پنجاب پاکستان دی ہک یونین کونسل تے آباد مقام ہے۔  

## حوالہ جات
ہرنائل

**ہرنائل**  ضلع تورغر، خیبر پختونخوا، پاکستان دا ہک آبادمقام تے یونین کونسل ہے۔ 

## حوالہ
سیمی چاہل

سیمی چاہل (اردو: سیمی چاہل، کنوں) 9 مئی 1992ء کوں امبالہ وِچ ڄَمّی ہَئی۔ انّھاں دا ڄمان٘درو ناں"سمر پریت کور چاہل" ہِے اَتے اِیہ ہِک ہندوستانی اداکارہ ہِن جہڑی زیادہ تر پنجابی فلماں وِچ کَم کرین٘دی ہِن۔  

## فلمو گرافی

## ایوارڈز
سیمی چاہل کوں آپݨی پہلی ہی پنجابی فلم "بمبوکت" وِچ اپݨے کردار تے بہترین نووارد ادکارہ دا ایوارڈ مل ڳیا۔ سال 2018 وِچ  انھوں نے پی ٹی سی پنجابی فلم ایوارڈز دی تقریب وِچ بہترین اداکارہ نقاد ایوارڈ  جتیا۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:پنجاب، بھارت دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی اداکار زنانیاں
الانعام آیت 20

سورہ الانعام مکی سورۃ ہے لیکن ایہہ آیت 20 مدینہ منورہ وچ نازل تھئی  ہے۔

#### ترجمہ
جیہڑے لوکیں کوں اساں کتاب ݙتی ہے، اوہ انہاں کوں یعنی ساݙے پیغمبر کوں ایں طرح پچھاݨدے ہن جیویں اپݨے پتراں کوں پچھاݨدے ہن۔ جنہاں نے اپݨے آپ کوں نقصان وچ پا رکھیا ہے، اوہ ایمان ڳھن آندے۔

## مقام نزول
آیت مذکورہ بالا دے متن توں معلوم تھیندا ہے کہ ایہ آیت مدینہ منورہ وچ نازل تھئی ہے کیوں جو یہود و نصاریٰ نال براہ راست واسطہ مدینہ منورہ وچ پیش آیا۔ مدینہ منورہ وچ یہود و نصاریٰ دی کثیر آبادی آباد ہئی۔ کیوں جو اوہ اہل کتاب وی ہن، یعنی یہود توریت تے نصاریٰ انجیل دے حاملین ہن تے اوہ رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم کوں خوب صفات تے خصوصیات تے بشری صفات توں ڄاݨدے ہن پر کثیر یہودی آبادی نے ایمان گھِنݨ توں انکار کر ݙتا تے اللہ تعالیٰ نے اُنہاں دے ایں راز کوں ایں آیت دے نزول نال سب تے ظاہر کر ݙتا۔

## حوالہ
بلاں آلا

**بلاں آلا**  پاکستان داہک آباد مقام جیہڑا تحصیل و ضلع سیالکوٹ پنجاب پاکستان وچ ہے۔ ایہ ہک یونین کونسل وی ہے۔ 

## حوالہ جات
موڑ کھنڈا

**موڑ کھنڈا**  پاکستان داہک رہائشی علاقہ  ہےجیہڑا ضلع ننکانہ صاحب وچ  ہے۔ ایہ ہک یونین کونسل ہے۔

## حوالہ
سیما بسواس

سیما بسواس (اردو: سیما بسواس، کنوں) آسام دی رہوݨ آلی بھارتی فلم اَتے تھیٹر دی اداکارہ ہِن۔ انّھاں نے شیکھر کپور دی فلم بینڈٹ کوئین (1994) وِچ پھولن دیوی دے کردار نال شہرت حاصل کِیتی، جین٘دے کِیتے انّھاں نے بہترین اداکارہ دا قومی فلم ایوارڈ جِتّیا۔

## فلمو گرافی

### ٹیلی ویژن سیریز

### ویب سیریز

## ایوارڈ

### قومی فلم ایوارڈ

* 1995: **جیت** : *بینڈٹ کوئین* کِیتے بہترین اداکارہ

### فلم فیئر ایوارڈ

* 1997: **جیت** : *بینڈٹ کوئین کِیتے*  بہترین نئی خاتون اداکارہ

### اسٹار اسکرین ایوارڈ

* 1997: **جیت** : *خاموشی: میوزیکل کِیتے*  بہترین معاون اداکارہ
* 2003: نامزد:  کمپنی *کِیتے*  بہترین معاون اداکارہ
* 2004: نامزد: بھوت *کِیتے*  بہترین معاون اداکارہ *کِیتے* 

### سنگت ناٹک اکیڈمی ایوارڈ

* 2001 - سنگیت ناٹک اکیڈمی ایوارڈ

### جینی / کینیڈین اسکرین ایوارڈ

* 26 واں جینی ایوارڈز ، 2006: **جیت** : *"واٹر" دی* بہترین اداکارہ
* کینیڈا دے اسکرین ایوارڈ ، 2013: **جیت** : *آدھی رات کے بچوں کِیتے* بہترین معاون اداکارہ

## حوالے

ونکی:فلم فیئر ایوارڈ جِتَّݨ آلے
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی سٹیج اداکار زنانیاں
ونکی:فلمی اداکار
ونکی:بنگالی اداکار زنانیاں
ونکی:ضلع نلباری دیاں شخصیتاں
ونکی:نلبار دیاں شخصیتاں
ونکی:بنگالی شخصیتاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:آسامی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:گجراتی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:کوکنی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بنگالی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھوجپوری سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:قومی فلم اعزاز (بھارت) جِتّݨ آلے
طارق اسماعیل ساگر

پاکستان دے معروف ناول نگار، ادیب تے مصنف ہن۔ اوہ "نقار خانہ" دے ناں نال مستقل کالم لکھدے ہن۔ مختلف اخبارات نال وابستہ رہے، نوائے وقت سمیت پاکستان دے کئی وݙے اخباراں وچ مختلف اہم عہدیاں تے خدمات انجام ݙتے۔ جاسوسی ناول نگاری وچ ید طولیٰ رکھدے ہن۔ اسلام آباد وچ ہک ریسرچ انسٹی ٹیوٹ وچ وی کم کریندے رہے۔ انہاں نے 72 کتاباں لکھیاں جنہاں وچ اکثریت ناولز دی ہے۔ زیادہ تر تحقیقی نوعیت دا مواد خانہ تحریر اچ لکھدے ہن۔

## پیدائش
16 اکتوبر 1952ء کوں لاہور وچ ڄمیے ہن۔

## تصانیف
01- آخری گناہ کی مہلت

02- آدم خور کا تعاقب

03- اے راہ حق کے شہیدو—

04-افغانستان پر کیا گذری

05-الاؤ

06-امریکا رے امریکا

07-اور امریکا لرز اٹھا

08- اور حصار ٹوٹ گیا

09-بھارت توٹ جائے گا

10-بلوچستان کا آتش فشان

11-بے نام سی عقیدت

12-بھٹکتا ہوا راہی

13-بلیک واٹر

14-چناروں کع آنسو

15-کمانڈو

16-کرپشن کا بھوت ناچ

17-کورٹ مارشل

18-کریک ڈاؤن

19-کراس فائل

20-کٹ آؤٹ

21-دہشت گرد

22-دیوتا کی موت

23-دھویں کی دیوار

24-ڈبل کراس

25-ڈرگ مافیا

26-فرار کے بعد

27-گفٹ

28-حیدران

29-حمودالرحمن کمیشن

30-جب دشمن نے للکارا

31-جاسوس کیسے بنتے ہیں

32-کفارہ

33-کارگل کرائسس

34-خفیہ ایجنسی کی دیشت گردی

35-لہو کا سفر

36-لال مسجد

37-لہردار پانیوں کے کارواں

38-محاصرہ

39-میں ایک جاسوس تھا

40-مکتی بانی سے آپریشن بلیو سٹار تک

41-مسافت

42-نجات

43-آن دی ریکارڈ

44-آپریشن بلیو سٹار

45-آپریشن ڈیزرٹ سٹارم

46-پاکستان عالمی سازش کے نرغے میں

47-پھندا

48- پورب کی سمت

49-را

50-ریڈ الرٹ

51-سازش

52-صہونیت اور عالم اسلام

53-شکنجہ

54-شملہ کا سوامی

55-شری کانت

56-تعاقب

57-ٹارگٹ کہوٹہ

58-ٹارگٹ پکستان تھا

59-تھرڈ ایجنسی

60-تم کتنے بھٹو مارو گے

61-انکل ٹام کے دیس

62-وادی لہو کے رنگ

63-وطن کی مٹی گواہ رہنا

64-یلغار

## وفات
14 ستمبر 2021ء کوں لاہور وچ کرونا وائرس دی وجہ نال وفات پا ڳئے۔ میانی صاحب قبرستان وچ سپردِ خاک کر ݙتے ڳئے۔

## حوالہ جات
سیالی بھگت

سیالی بھگت (اردو: سیالی بھگت، کنوں) ہِک بھارتی فلمی اداکارہ اَتے سابقہ ملکہ خوبصورتی ہِن۔ انّھاں نے فیمینا مس انڈیا 2004ء وِچ حِصّہ گِھدّا اَتے فیمینہ مس انڈیا ورلڈ دا خطاب جِتّیا۔  

## فلمو گرافی

### فلماں

## حوالے

ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ناسک دیاں شخصیتاں
ونکی:مہاراشٹر دیاں شخصیتاں
ونکی:مہاراشٹر دیاں ماڈل زنانیاں
ونکی:مہاراشٹر دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ماڈل زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
سونیا مان

سونیا مان (اردو: سونیا مان، کنوں) ہِک بھارتی اداکارہ اَتے ماڈل ہِن۔ اُوہ فلماں اَتے موسیقی ویڈیوز وِچ اداکاری کرین٘دی ہِن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
سونیا 10 ستمبر 1990 کوں ہلدوانی وِچ بلدیو سنگھ مان اَتے پرم جیت کور دے گھر ڄَمّی ہَئی۔

## کَم کار آلی حیاتی
سونیا مان کئی پنجابی موسیقی ویڈیوز وِچ ںظری۔ انّھاں دی ملیالم فلم ہائڈ این 2012ء وِچ   وَل، اُوہ ہِک ٻئی ملیالم فلم وِچ نظری جہڑی ٹینس دے ناں نال سن 2013ء وِچ ریلیز تھئی ہَئی۔ اُوہ 2013ء وِچ ریلیز تِھیوݨ آلی ہانی دے ناں نال ہِک پنجابی فلم وِچ وی نظر آئی۔ 

## فلمو گرافی

### موسیقی ویڈیوز

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ماڈل زنانیاں
جڳ مشہور جھیلاں دی تندیر

## جڳ مشہور جھیلاں دی تندیر
بھوئیں تے موجود جڳ مشہور جھیلاں دی تندیر ہیٹھ درج ہے:۔
*سپیریئر جھیل
*وکٹوریہ جھیل
*ہیورون جھیل
*مشی گن جھیل
*ٹانگانیکا جھیل
*بائیکل جھیل
*وݙا رچھ جھیل
*ملاوی جھیل
*گریٹ سلیو جھیل
*ایری جھیل
*ونیپیگ جھیل
*اونٹاریو جھیل
*لاڈوگا جھیل
*بالخاش جھیل
*ووسٹوک جھیل
*اونیگا جھیل
*ٹیٹیکاکا جھیل
*نکارا گوا جھیل
*اتھاباسکا جھیل
*رینڈیئر جھیل
*ترکانا جھیل
*اسک-کل جھیل
*وینرن جھیل
*رکوا جھیل
*البرٹ جھیل
*نیٹلنگ جھیل
*ونیپیگوسس جھیل
*مویرو جھیل
*نیپیگون جھیل
*مینیٹوبا جھیل
*تیمیر جھیل
*چنگھائی جھیل
*سائما جھیل
*ووڈز جھیل
*خانکا جھیل
*ساریگامش جھیل
*ڈوباونٹ جھیل
*وان جھیل
*پیپس جھیل
*یووس جھیل
*پویانگ جھیل
*تانا جھیل
*امادجواک جھیل
*میلویل جھیل
*بنگویولو جھیل
*عطا آباد جھیل
*بوریت جھیل
*نلتر جھیل
*ہندارپ جھیل
*خلتی جھیل
*لوئر کچورا جھیل
*پریستان جھیل
*پھنڈر جھیل
*راما جھیل
*رش جھیل
*سدپارہ جھیل
*شیوسر جھیل
*زھربہ تسو جھیل
*آنسو جھیل
*باغ سر جھیل
*بشکارگول جھیل
*چٹا کتھا جھیل
*ڈرگ جھیل
*دودی پت سر جھیل
*کرمبر جھیل
*گنگا جھیل
*ہݙیری جھیل
*ہالیجی جھیل
*حمل جھیل
*ہنہ جھیل
*کینجھر جھیل
*کھبکی جھیل
*کنڈول جھیل
*مہوڈنڈ جھیل
*منچھر جھیل
*نمل جھیل
*پائے جھیل
*پیالہ جھیل
*رتی گلی جھیل
*سیف الملوک جھیل
*سرال جھیل
*شکور جھیل
*شونٹر جھیل
*سری جھیل
*سبری جھیل
*سوائک جھیل
*اچھالی جھیل
*بنجوسہ جھیل
*چوٹیاری جھیل
*حب ڈیم
*خانپور ڈیم
*راول جھیل
*سملی ڈیم
*ٹنڈا جھیل
گوری خان

گوری خان ہک بھارتی فلم پروڈیوسر تے اندرونی ڈیزائنر ہے۔ اوہ اپݨے پئے بالی وڈ اداکار شاہ رخ خان دے نال فلم پروڈکشن تے تقسیم کار دی کمپنی ریڈ چلیز انٹرٹینمنٹ دی شریک مالک وی ہے۔

## حوالہ

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
سونم باجوہ

سونم پریت باجوہ (اردو: سونم باجوہ، کنوں) بھارتی ماڈل اَتے اداکارہ ہِن جہڑی پنجابی، ہندی، تمل اَتے تیلگو ٻولی دے سینما وِچ نظر آن٘دی ہِن۔ انّھاں نے 2012ء وِچ فیمینا مس انڈیا مقابلہ وِچ حِصہ گِھدّا ہَئی۔

## فلمو گرافی

### فلماں

### ٹیلی ویژن سیریز

### موسیقی ویڈیوز

## حوالے

ونکی:بھارتی شخصیّتاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ماڈل زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
سپیریئر جھیل

## سپیریئر جھیل
جھیل سپیریئر دنیا دی سب توں وݙی مٹھے پاݨی دی جھیل ہے ، جیڑھی سطح دے لحاظ نال پہلے نمبر تے اتے پاݨی دی مقدار دے لحاظ نال تریجھے نمبر تے ہے ۔ ایں جھیل وچ دنیا دے سارے دریاواں تے جھیلاں دے کل مٹھے پاݨی دا 10 فیصد پاݨی موجود ہے ۔ ایہ جھیل شمالی امریکہ دے وچکار واقع ہے تے شمالی امریکہ دیاں وݙیاں جھیلاں وچوں سب توں اتلی تے سب توں پچادھی جھیل ہے ۔ ایہ جھیل کینیڈا تے امریکہ دی سرحد تے واقع ہے ، جتھاں کینیڈا دا صوبہ اونٹاریو شمال تے پوادھی پاسوں ہے تے امریکہ دیاں ریاستاں مینیسوٹا دے پچادھی پاسوں تے مشی گن تے وسکونسن لمے پاسوں واقع ہن ۔ ایہ جھیل سینٹ میریز دریا دے ذریعے جھیل ہیورون وچ ویندی ہے ، اتھوں ہیٹھلیاں وݙیاں جھیلاں توں تھیندی ہوئی سینٹ لارنس دریا وچ تے آخر کار بحر اوقیانوس وچ رل ویندی ہے ۔ 

## جغرافیہ تے طبعی خصوصیات
جھیل سپیریئر دا کل رقبہ تقریباً 82,100 مربع کلومیٹر (31,700 مربع میل) ہے ۔ ایندی لمبائی تقریباً 563 کلومیٹر (350 میل) تے چوڑائی تقریباً 257 کلومیٹر (160 میل) ہے ۔ ایندی اوسط گہرائی تقریباً 147 میٹر (483 فٹ) ہے تے سب توں ودھ گہرائی تقریباً 406 میٹر (1,333 فٹ) ہے ۔ جھیل دا ساحل تقریباً 2,726 کلومیٹر (1,694 میل) طویل ہے ۔ ایں جھیل وچ کئی جزیرے وی موجود ہن ، جنہاں وچوں آئل رائل (Isle Royale) سب توں وݙا ہے ۔ 

جھیل سپیریئر دا پاݨی ٻہوں صاف تے ٹھڈھا ہے ۔ جھیل دے تلے دی مٹی زیادہ تر پتھراں دی بݨی ہوئی ہے تے کجھ حصیاں وچ ریت تے بجری وی موجود ہے ۔ جھیل دے نیڑے دا علاقہ ٻہوں خوبصورت ہے ، جتھاں جنگلات ، پہاڑ تے میدان موجود ہن ۔ 

## آب و ہوا
جھیل سپیریئر دی آب و ہوا موسمی ہے ۔ گرمیاں وچ موسم معتدل راہندا ہے تے سردیاں وچ ٹھڈھ ٻہوں ودھ ویندی ہے ۔ جھیل دے اتے اکثر برف ڄم ویندی ہے ، جیڑھی کجھ مہینیاں تک راہندی ہے ۔ جھیل دے نیڑے دے علاقے وچ ٻہوں بارش وی ہوندی ہے ۔ 

## حیاتیات
جھیل سپیریئر وچ مچھیاں دی کئی قسماں پائیاں ویندیاں ہن ۔ انہاں وچوں لیک ٹراؤٹ ، سالمن ، وائٹ فش تے والی (walleye) قابل ذکر ہن ۔ جھیل دے نیڑے دے جنگلات وچ وی مختلف قسماں دے جانور تے پکھی وی موجود ہن ۔اتھاں کئی قسم دے آبی نباتات وی پاتے ویندے ہن ۔ 

## معیشت
جھیل سپیریئر ایں علاقے دی معیشت وچ ٻہوں اہم کردار ادا کریندی ہے ۔ جھیل مچھی پکڑݨ ، سیاحت تے نقل و حمل کیتے استعمال تھیندی ہے ۔ جھیل دے نیڑے کئی صنعتی شہر وی آباد ہن ۔ کان کنی ، لکڑی دی صنعت ، تے سیاحت اتھوں دی معیشت دے اہم حصے ہن ۔ 

## تاریخ
یورپی لوکاں دے آوݨ توں پہلے ، ایں علاقے وچ مقامی انڈین قبیلے آباد ہن ۔ یورپی لوکاں وچوں فرانسیسی مستکشفین سب توں پہلے ایں جھیل تک پہنچے ہن ۔ انھاں ایں جھیل دا ناں "Lac Supérieur" رکھیا ، جیندا مطلب "اتلی جھیل" ہے ۔ ایں علاقے وچ قدیم قبیلے جیویں کہ Ojibwe آباد ہن ، جنہاں دی ثقافت تے تاریخ ایں علاقے نال جڑی ہوئی ہے ۔ 

## ماحولیاتی مسائل
جھیل سپیریئر کوں وی ٻیاں جھیلاں دی طرح کئی ماحولیاتی مسائل دا سامنا ہے ۔ آلودگی ، غیر ملکی نباتات تے جانوراں دا داخلہ تے موسمیاتی تبدیلی انہاں وچوں کجھ اہم مسائل ہن ۔ انہاں مسائل نال جھیل دے حیاتیاتی نظام تے پاݨی دی معیار تے اثر پوندا پیا ہے ۔ صنعتی فضلے ، زرعی کیمیکلز ، تے شہری آلودگی وی جھیل دے پاݨی کوں متاثر کریندے پئے ہن ۔
بٹارا

**بٹارا**  پاکستان دے ضلع بونیر د اہک آباد مقام تے   یونین کونسل جیہرا خیبر پختونخوا وچ  ہے۔ 

## حوالہ جات
سوربھی جیوتی

سوربھی جیوتی (اردو: سوربھی جیوتی، کنوں) ہِک بھارتی ٹیلی ویژن اداکارہ ہِے جہڑی "قبول ہے" وِچ زویا دی تصویر کشی کِیتے مشہور ہِے۔ انّھاں نے قبول ہِے دے سیزن 2 وِچ وی زویا اَتے ناگن 3 وِچ بیلا دا کردار ادا کِیتا ہِے۔

## فلمو گرافی

### ویب

### میوزک ویڈیو

## حوالے

ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:پنجاب، بھارت دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:جالندھر دیاں شخصیتاں
سواتی کپور

سواتی کپور (اردو: سواتی کپور، کنوں) ہِک بھارتی ٹیلی ویژن اَتے فلمی اداکارہ ہِن۔ انّھاں نے ٹیلی ویژن صنعت وِچ ڈرامہ سیریل "کالی – ایک اکنی پرکشا" وِچ رچنا دے مرکزی کردار نال آپݨے فنی کَم کار دا اَغاز کِیتا۔ اِیں نے پنجابی فلم "مسٹر اینڈ مسز 420" نال فیچر فلماں وِچ پیر رکّھیا۔

## فلموگرافی

### فلماں

### ٹیلی ویژن

## حوالے

ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ممبئی دے اداکار
مینا احدی

مینا احدی ہک ایرانی-آسٹریائی سیاسی کارکن ہن۔ ہک کمیونسٹ سیاسی کارکن دے طور تے، اوہ ایران دی ورکر کمیونسٹ پارٹی دی مرکزی کمیٹی تے پولٹ بیورو دی رکن ہن۔

## وکالت
مینا احدی عقیدے تے مبنی قوانین دی مخالف ہن تے شہریت دے حقوق تے ہک سیکولر قانون کوں فروغ ݙیندیاں ہن۔ احدی پھاسیاں دے خلاف بین الاقوامی کمیٹی تے سنگساری دے خلاف بین الاقوامی کمیٹی دی اہم شخصیت وی ہن۔ اوہ جرمن سینٹرل کونسل آف ایکس مسلمز دی مرکزی بانی وی ہن۔ سابق مسلماناں دی مرکزی کونسل دا مقصد ایہ ممنوع کوں توڑݨا ہے جیہرے اسلام کوں ترک کرݨ دے نال آندے تے ارتداد دے قوانین تے اسلام دی مخالفت کریندے۔

## حیاتی
احدی دے پئے، جیہرے ہک سیاسی کارکن وی ہن، کوں ایران وچ جوڑے دی شادی دی سالگرہ دی تاریخ تے پھاسی ݙے ݙتی ڳئی۔ انہاں دے پئے دی پھاسی، سزائے موت دے خلاف لڑݨ کیتے انہاں دا محرک بݨ ڳئی۔

اوہ جرمنی وچ رہندیاں تے کم کریندیاں ہن تے ایران وچ نازنین فتحی دی آزادی حاصل کرݨ وچ مدد کریندیاں ہن۔ انہاں دے خلاف جان توں مارݨ دی دھمکیاں دی وجہ نال، اوہ سابق مسلماناں دی مرکزی کونسل دی چیئر وومَن دے طور تے اپݨے عوامی ظہور دے لمحے توں پولیس دی حفاظت وچ رہندیاں ہن۔ اکتوبر 2018ء توں اوہ رجسٹرڈ ایسوسی ایشن انٹیکٹیو ای دی باضابطہ "سفیر" ہن، جیہرے مرد بچیاں دے ختنے دے خلاف ہے۔ 

20 اکتوبر 2007ء کوں، انہاں کوں برطانیہ دی نیشنل سیکولر سوسائٹی دی طرفوں سال دی بہترین سیکولر دے اعزاز نال نوازیا ڳیا۔ احدی دیاں ݙو دھیریں ہن۔

## سکینہ دا مقدمہ
2006ء وچ سکینہ ناں دی ہک ایرانی خاتون نے ہک شخص عیسیٰ دے نال بدفعلی تے انہاں دی مدد نال اپݨے پئے دے قتل دا اعتراف کیتا  تے انہاں کوں سنگسار کرݨ دی سزا دے اعلان دے بعد دنیا بھر دے انسانی حقوق دے اداریاں تے شخصیات نے تہران حکومت تے تنقید شروع کر ݙتی ہئی۔

ایرانی ٹی وی نے ایں معاملے وچ مینا احدی کوں اصل مجرم قرار ݙتا ہے۔ ایرانی حکام دے مطابق احدی دے کٻھے بازو نال تعلق رکھݨ آلی مسلح کرد باغی تنظیم نال روابط ہن۔ ایں تنظیم تے لڳ بھگ ݙو ہزار افراد دے قتل دا الزام ہے۔ پریس ٹی وی نے ایرانی حکام دے حوالے نال رپورٹ کیتا ہے کہ مینا احدی، سکینہ دے معاملے کوں وݙا چڑھا کر ایویں پیش کریندی پئیاں ہن تاکہ ایران تے مغربی دنیا دے دباؤ کوں وݙایا ونڄ سڳے۔

## حوالہ جات

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
سمیکشا

سمیکشا (اردو: سمیکشا، کنوں) ہِک بھارتی فلمی اداکارہ ہِے۔

## فلمو گرافی

### فلماں

### ٹیلی ویژن

## حوالے

ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
یر خون

**یرخون** پاکستان دا ہک پاکستان دی یونین کونسلیں جیہڑے ضلع چترال خیبر پختونخوا وچ ہے۔

## حوالہ جات
سمیتا پاٹل

سمیتا پاٹل (اردو: سمیتا پاٹل، کنوں) ہِک بھارتی فلمی، تھیٹر اَتے ٹی وی دی اداکارہ ہَئی۔ اُوہ 17 اکتوبر 1955ء کوں ڄَمّی ہَئی اَتے 13 دسمبر 1986ء کوں انّھاں دا انتقال تِھیا۔ سمیتا پاٹل دی ڳِݨَتری بہترین سٹیج اَتے فلمی اداکارہ  وِچ تِھین٘دا ہِے اَتے انّھاں کوں سدا بہار اعلیٰ اداکارہ مَنّیا وین٘دا ہِے۔ سمیتا فقط ہِک ݙہاکے دے وِچالے ہندی، گجراتی، ملیالم، کناڈا دیاں 80 فلماں وِچ نظر آئی ہِن۔

## حوالے

ونکی:مہاراشٹر دیاں شخصیتاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:گجراتی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:فلم فیئر ایوارڈ جِتَّݨ آلے
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی سٹیج اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:بنگالی سینما دیاں اداکار زنانیاں
مسجد ابو عبیدہ بن جراح

thumb|ابو عبیدہ بن جراح دی قبر مبارک
مسجد ابو عبیدہ عامر ابن جراح ہک تاریخی مسجد تے مقبرہ ہے جو اردن دے شہر دیر علا وچ  ہے۔ ایں وچ ابو عبیدہ بن الجراح دی مبینہ قبر ہے، جیہرے صحابہ وچوں ہک تے خلافت راشدہ دے فوجی کمانڈر ہن۔ اوہ نبی کریم صلی اللہ علیہ وسلم دے ماموں ہن تے انہاں ݙاہ عشرہ مبشرہ اصحاب وچوں ہن جنہاں کوں نبی کریم صلی اللہ علیہ وسلم نے ہک ہی مجلس وچ جنت دی بشارت ݙتی ہئی۔ .
thumb|ابو عبیدہ دی زندگی دے بارے وچ دروازے تے  ہک  تختی
thumb|مسجد دا اندرونی منظر

## حوالہ جات
بھوتھ

**بھوتھ **  پاکستان دا ہک آباد مقام جیہرا تحصیل و ضلع سیالکوٹ پنجاب پاکستان وچ ہے۔ ایہہ ہک یونین کونسل وی ہے۔ 

## حوالہ
علی پور کانجو

**علی پور کانجو** ضلع و تحصیل کہروڑ پکا پنجاب پاکستان دی ہک یونین کونسل تے آباد مقام ہے۔  

## حوالہ جات
نریاب

**نریاب**  ضلع ہنگو داہک آباد مقام تحصیل ٹل دی ہک یونین کونسل ہے

## حوالہ
چاکرانی

چاکرانی ہک بزدار قبیلہ ہے۔

## تفصیلات
چاکرانی اقوام ہر جاہ آباد ہن۔ بلوچستان، سندھ تے پنجاب وچ وݙی تعداد وچ آباد ہن تے قبائلی علاقہ مٹ چاکرانی تونسہ وچ وی آباد ہن۔

## سرپرست
اصل وچ چاکرانی قوم دا کوئی ہک سردار کائنی کیوں جو میر محمد خان دے بعد نکے میر چاکر کوں قتل کر ݙتا ڳیا تے چاکرانی قوم کوں جان بچا کے انڄ کر ݙتا ڳیا۔ چاکرانی قوم اپݨے آپ کوں ہر قبیلے وچ مل ڳئی، جیویں بگٹی، ڈومکی، بزدار، شر، جانگلانی وغیرہ۔ پر چاکرانی اصل رند میر رند دی اولاد میر چاکر دی اولاد وچوں ہے۔ انہاں دا کوئی سرپرست کائنی۔ بلوچستان سبی دے علاقے وچ میر چاکر دی اولاد وچوں میر گل محمد خان چاکرانی ایں قوم کوں جوڑݨ دی کوشش کریندا پئے جیندے کول پیو ݙاݙیں  توں شجرہ نسب موجود ہے تے اڄ تک کہیں نے ایں قوم دی حالت تے سوچا کائنی۔ اڄ نوجوان نسل وچ میر گل محمد خان چاکرانی دی سرپرستی وچ ایں قوم کوں ہک کرݨ دی تے اپݨا کھویا ہویا مقام حاصل کرݨ دی تے چاکرانی قوم دی قسمت بدلݨ دی ہک امید چاکرانی قوم کوں انہاں وچ نظر آندی پئی ہے۔

انہاں دے وݙے مسائل کوں محمد حیات چاکرانی حل کریندے۔ سیاست وچ زیادہ دلچسپی رکھیندے۔ محمد حیات ہک سیاسی شخصیت ہن۔ محمد حیات چاکرانی ݙوجھی وار یونین ناظم منتخب تھئے۔ 2013ء دے الیکشن وچ پی پی 241 تونسہ شریف وچ پی ٹی آئی دے ٹکٹ ہولڈر ہن۔

## حوالہ
سادیکا رندھاوا

سادھیکا رندھاوا، جیکوں سادھیکا دے ناں نال وی سُن٘ڄاݨیا وین٘دا ہِے (اردو: سادیکا رندھاوا، کنوں) ہِک بھارتی اداکارہ ہِے۔ اُوہ بنیادی طور تے ہندی ٻولی دی بالی ووڈ فلماں وِچ نظر آئی ہِن اَتے کئی علاقائی ٻولیاں دیاں فلماں وِچ وی کَم کر چُکی ہِن جِنّھاں وِچ تامل، تیلگو، پنجابی، گجراتی، مراٹھی اَتے بھوجپوری فلم انڈسٹری شامل ہِن۔

## فلمو گرافی

### فلماں

* *اے امائی کرائم اسٹوری* (2021) (تیلگو فلم)
* *ستیہ سائی بابا* (2021) (ہندی، تیلگو اور مراٹھی فلمیں)
* *انہونی سایا* (2016)
* *بھانواری کا جل* (2014)
* *میرے دوست گنیش 4* (2013)
* ویک اپ انڈیا (2013) -مہمان ظہور
* *سانوریہ* (2013)
* *چاند کے پارے* (2012)
* *ریواز* (2011)
* بلیک اینڈ وائٹ فیکٹ (2011)
* *سائی ایک پریرنا* (2011)
* *سات سہیلیان* (2010) (بھوجپوری فلم) -مہمان ظہور
* *چندو کی چمیلی* (2010) (بھوجپوری فلم)
* دھرماتا (2010) (بھوجپوری فلم)
* *ساریہ، تھورا* (2010) (تامل فلم)
* *آنٹی انکل نندگوپال* (2010) (تیلگو فلم)
* *سمرن* (2010) (پنجابی فلم)
* *میری پڈوسن* (2009)
* *سن لا ارجیا ہمار* (2009) (بھوجپوری فلم)
* *برجوا* (2009) (بھوجپوری فلم)
* *دھرم ویر* (2008) (بھوجپوری فلم)
* *فر توبا توبا* (2008) -روبینہ
* *آگر* (2007)
* محبت میں ہندوستان (2007)
* *خلع اختتام کا آغاز* (2007) -مہمان ظہور
* *جنم جنم کے ساتھ* (2007) (بھوجپوری فلم) -مہمان ظہور
* *پانڈو* (2007) (بھوجپوری فلم)
* *مشرق سے پورب مین* (2007) (بھوجپوری فلم)
* *پیار کے بندھن* (2006) (بھوجپوری فلم)
* *منورنجن* (2006) -مہمان ظہور
* *ماڈل دی بیوٹی* (2005)
* *دھامکی دی ایکسٹورشن* (2005)
* Bullet: Ek Dhamaka (2005) -سادھیکا
* *شکار* (2004) -کامیا
* *2 اکتوبر* (2003)
* *کاش آپ ہمارے ہوٹے* (2003) -سیمون
* ستّا (2003) -مہمان ظہور
* کھجوراہو دی ڈیوائن ٹیمپل (2002) (ہندی اور تامل)
* *پیاسا* (2002) -سمن
* *کابو* (2002)
* *اب کے بارس* (2002)
* *سبسے بڑا بیمان* (2000)
* *گوپنٹی اللوڈو* (2000) (تیلگو فلم)
* *چوسوڈام رانڈی* (2000) (تیلگو فلم) -مہمان ظہور
* ڈلڈو چورایو دھیرے (2000) -رادھا (گجراتی فلم)
* *یاماجاتکوڈو* (1999) -پوتھانا (تیلگو فلم)
* ماں (1999) -مہمان ظہور
* *ہفتہ واسولی* (1998) -رادھا
* *سوسوگاتھم* (1998) (تیلگو فلم)
* *سمبھوم* (1998) -سریشا (ملیالم فلم)
* *[[:ur:Salma_Pe_Dil_Aa_Gaya|سلمی پے دل آ گیا]]* (1997)
* ہیلو آئی لو یو (1997) -راجہ ہمسا (تیلگو فلم)
* *سنم ہرجے* (1995) 

### ٹی وی شوز

* کرشمہ-قسمت کے معجزات (2003-2004) بطور سادھکا
* *چندر مکھی* (2007) بطور چندر مکھی
* *ہماری بہو تلسی* (2007-2008) بطور انامیکا/تلسی (عنوان لیڈ)
* *ایک دن اچانک (ٹی وی سیریز) * (2009) بطور ریما رائے (خاتون لیڈ)
* *پناہ* (2009)
* *شوبھا سومناتھ کی* (2012) بطور اندومتی
* *جنمو کا بندھن* (2014-2015) 

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:گجراتی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھوجپوری سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ہیورون جھیل

## ہیورون جھیل
ہیورون جھیل شمالی امریکہ دیاں پنج وݙیاں جھیلاں وچوں ہک ہے ۔ ایندا اُبھا تے پوادھی حصہ کینیڈا دے صوبے اونٹاریو وچ ہے ، جݙاں جو لما تے پچادھی حصہ امریکہ دی ریاست مشی گن وچ ۔ جھیل دا ناں فرانسیسی چڑھی کاراں اتھوں دے تل وطنی لوکاں دے ناں تے رکھیا ہئی جنہاں کوں او ہیورون (Wyandot) دے ناں نال ڄاݨدے ہن ۔ آبیات دے لحاظ نال ، ہیورون جھیل ، جھیل مشی گن-ہیورون دے پوادھی حصے تے مشتمل ہے ، جیڑھا جھیل مشی گن دے برابر سطح تے ہے ، جیندے نال ایہ 5 میل چوڑی (8.0 کلومیٹر) ، 20 فیتھم گہری (120 فٹ؛ 37 میٹر) آبنائے میکیناک نال ڳنڈھیا ہویا ہے ۔ جھیل مشی گن-ہیورون رل تے دنیا دی سب توں وݙی مٹھے پاݨی دی جھیل بݨدی ہے ۔ ہیورونیئن گلیشیئشن دا ناں ہیورون جھیل دے علاقے توں جمع کیتے ڳئے شواہد توں رکھیا ڳیا ہئی ۔ جھیل دے شمالی حصیاں وچ شمالی چینل تے جارجیئن بے شامل ہن ۔ ساگیناؤ بے جھیل دے لمے پچادھی کونے وچ واقع ہے ۔ اہم اندر آوݨ والا پاݨی سپیریئر جھیل توں سینٹ میریز دریا دے ذریعے آندا ہے ، تے اہم ٻاہر ونڄݨ والا پاݨی سینٹ کلیئر دریا دے ذریعے ایری جھیل دی طرف ویندا ہے ۔ ہیورون جھیل دا کافی وݙا نکاسی آب دا علاقہ ہے جیڑھا مشی گن تے اونٹاریو دے کجھ حصیاں تے محیط ہے ۔ ہیورون جھیل وچ پاݨی ٻیاں وݙیاں جھیلاں دے مقابلے وچ تیزی نال ویندا ہے تے اتھاں پاݨی صرف 22 سال تئیں راہندا ہے ۔ 

## جغرافیہ تے طبعی خصوصیات
ہیورون جھیل شمالی امریکہ دیاں وݙیاں جھیلاں دے سلسلے دا حصہ ہے ۔ ایہ جھیل کینیڈا تے امریکہ دی سرحد تے واقع ہے ، جتھاں کینیڈا دا صوبہ اونٹاریو اُبھے تے پوادھی پاسوں ہے تے امریکہ دی ریاست مشی گن لمے پچادھوں ہے ۔ جھیل دی شکل تقریباً لمبی ہے ۔ ایندا پاݨی زیادہ تر بارشاں تے برف پگھرݨ نال آندا ہے ۔ 

## آب و ہوا
ہیورون جھیل دے نیڑے دا موسم براعظمی ہے ۔ گرمیاں وچ موسم معتدل راہندا ہے ، جݙاں جو سردیاں وچ ٹھڈھ ٻہوں ودھ ویندی ہے ۔ جھیل دے اتے اکثر برف ڄم ویندی ہے ، جیڑھی کجھ مہینیاں تک راہندی ہے ۔ 

## حیاتیات
ہیورون جھیل وچ مچھیاں دیاں کئی قسماں پائیاں ویندیاں ہن ، جنہاں وچوں لیک ٹراؤٹ ، سالمن ، وائٹ فش تے والی (walleye) قابل ذکر ہن ۔ جھیل دے نیڑے دے جنگلات وچ وی مختلف قسماں دے جانور تے پکھی وی موجود ہن ۔ اتھاں مختلف قسم دے آبی نباتات وی پاتے ویندے ہن ۔ 

## معیشت
ہیورون جھیل ایں علاقے دی معیشت وچ ٻہوں اہم کردار ادا کریندی ہے ۔ مچھی پکڑݨ ، سیاحت ، تے نقل و حمل اتھوں دی معیشت دے اہم حصے ہن ۔ جھیل دے کنارے آباد شہر جیویں کہ سارنیا ، بے سٹی ، تے الپینا تجارت تے نقل و حمل دے مراکز ہن ۔ 

## تاریخ
یورپی لوکاں دے آوݨ توں پہلے ، ایں علاقے وچ مقامی انڈین قبیلے آباد ہن ۔ فرانسیسی چڑھی کاراں ایں جھیل دا ناں ہیورون قبیلے دے ناں تے رکھیا ۔ 

## ماحولیاتی مسائل
ہیورون جھیل کوں وی ٻیاں جھیلاں وانگوں کئی ماحولیاتی مسائل دا سامنا ہے ۔ آلودگی ، ٻرہیچو پودے تے جانوراں دا داخلہ ، تے موسمیاتی تبدیلی انہاں وچوں کجھ اہم مسائل ہن ۔ آلودگی دی وجہ توں جھیل دے پاݨی دا معیار گھٹ ڳیا ہے تے مچھیاں دیاں کجھ قسماں خطرے وچ ہن ۔
ساکشی گلاٹی

ساکشی گلاٹی (اردو: ساکشی گلاٹی، کنوں) ہِک بھارتی ماڈل اَتے فلمی اداکارہ ہِن۔ اُوہ فیمینا مس انڈیا 2007ء دی رنر اپ ہَئی۔ انّھاں نے رام گوپال ورما دی سنہ 2008ء دی فلم دے معاہدے نال ہندی سینما وِچ اداکاری دا اَغاز کِیتا۔  اِین٘دے بعد اُوہ "ایموشمل اتیا چار (2010ء)" اَتے تیلگو فلم "کتھا سکرین پلے درسکاٹ وام اپلا راجو (2011ء)" جئیں فلماں وِچ نظر آئی۔

## فلمو گرافی

## حوالے

ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
زرین خان

زرین خان (اردو: زرین خان، کنوں) ہِک بھارتی فلمی اداکارہ ہِے۔

## فلمو گرافی

### فلماں

### ٹیلی ویژن سیریز

### موسیقی ویڈیوز

## حوالے

ونکی:پشتون شخصیتاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی مسلم شخصیتاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ماڈل زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
روحانی شرما

روحانی شرما (اردو: روحانی شرما، کنوں) ہِک بھارتی اداکارہ اَتے پنجابی ماڈل ہِن۔ اُوہ پنجابی، ہندی، ملیالم، تیلگو اَتے تامل فلماں وِچ اداکاری کر چُکی ہِن۔

## موسیقی ویڈیوز
موسیقی ویڈیوز دی تن٘دیر جنّھاں وِچ روحانی شرما نظر آئی۔ 

* کلاس روم - : - کلبیر جھنجیر 
* کروا چوتھ - : - جندا بالگان 
* جذبات - : - لو پریت 
* دفتر - : - ویندر ساندھے 
* کالج والی یاری - : - جوٹ اولاکھ 
* اگنور - : - پرمیش ورما 
* اُچیاں اُڑیاں - : - دل دھنجو 
* بگ فین - : - ہریندت بٹر
* سمپل کڑی - : - اندر اٖٹول 
* سونئیے - : - مانی تھنڈ 
* بلیک سوٹ - : - گووی چٹھا 
* کڑی تو پٹاخا - : - ایمی وریک، بابل رائے 
* ڈیٹ - : - ایمی وریک 
* ڈینگو ورسز پینڈو - : - منپری گل 
* پیار - : - سونو ماہی 
* پٹیالے وال نوں - : - یشو اروڑا 
* نشیلی انکھ - : - ارمان 
* گڈی - : - دیپ کنور 
* میری جان - : - پنکج آہوجا 
* ملاقاتاں - : - راج عکس  
* بلّو- : - جے بی ریپر 
* آبسیشن- : - اُپکار ساندھو  
* رو رہا دل  - : - شاہد مالیا 
* تیرے عشق دا   - : - ڈاکٹر اقبال
* آئی ایم سوری  - : - ہرپریت جسپلون  
* حسینہ جوان ہے - : - اکشنت راج 
* لوٹ تجوری - : - اکشنت راج 
* ویسپا ورسز بیمر - : - کے گور 
* ناگنی2 - : - ریشم سنگھ انمول 

## فلماں دی تن٘دیر

## حوالے

ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
روبینہ باجوہ

روبینہ باجوہ (اردو: روبینہ باجوہ، کنوں) ہِک بھارتی نژاد کینیڈائی اداکارہ ہِن جہڑی پنجابی فلماں وِچ کَم کرین٘دی ہِن۔ انّھاں نے آپݨے کَم کار دا اَغاز 2017ء وِچ فلم "سرکی" نال کِیتا۔ اِیں فلم کِیتے اُوہ پی ٹی سی پنجابی فلم ایوارڈز 2018ء وِچ بہترین اداکارہ دا اعزاز جِتّݨ وِچ کامیاب تھئی۔ 
link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Rubina_Bajwa.jpg|thumb|روبینہ باجوہ

## فلمو گرافی

### فلماں

### موسیقی دی ویڈیوز

## حوالے

ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:کینیڈین فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی نژاد کینیڈی اداکار زنانیاں
رخسار ڈھلوں

رخسار ڈھلوں (اردو: رخسار ڈھلوں، کنوں) ہِک ہندوستانی فلم اداکارہ ہِن جئیں جنوبی بھارت دی فلم انڈسٹری وِچ آپݨے کَم کار دا اَغاز کِیتا۔ اُوہ ہُݨ بالی ووڈ وِچ پیر رکّھݨ آلی ہِن، انّھاں دی پہلی فلم "آر ایس وی پی" فرنچائز فلم بھنغرا پا لے ہِے جین٘دے وِچ اُوہ سنی کوشل دے مد مقابل کَم کریسِن۔

## فلماں دی تن٘دیر

## حوالے

ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:برطانوی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:لندن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:گوا دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی نژاد شخصیتاں
ونکی:بھارت وِچ یورپی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی نژاد انگریز شخصیتاں
رادھا سلوجا

رادھا سلوجا (اردو: رادھا سلوجا، کنوں) ہِک بھارتی فلمی اداکارہ ہِے۔ جئیں پنجابی، ہندی، تامل، بنگالی، کناڈا، تیلگو اَتے ملیالم فلماں وِچ کَم کِیتا ہِے۔ 

## فلمو گرافی

### ہندی فلماں

### پنجابی فلماں

### تامل فلماں

### بنگالی فلم

### تیلگو فلم

### کناڈا فلم

### ملیالم فلم

## حوالے

ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی نژاد امریکی زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:بنگالی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
دیویا دتا

دیویا دتا (اردو: دیویا دتا، کنوں) ہِک بھارتی فلمی اداکارہ اَتے ماڈل ہِن۔ اُوہ بالی ووڈ اَتے پنجابی سینما وِچ اَتے ملیالم اَتے انگریزی فلماں وِچ وی نظر آ چُکی ہِن۔ دیویا دتا نے 1994ء وِچ ہندی سینما دی فلم "عشق میں جینا عشق میں مرنا" نال فلمی حیاتی دا اَغاز کِیتا۔

## فلمو گرافی

### فلماں

### ٹیلی ویژن

## حوالے

ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجاب، بھارت دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:اردو سینما وِچ اداکارائیں
دیپتی نیول

دیپتی نیول (اردو: دیپتی نیول، کنوں) ہِک بھارتی فلمی اداکارہ ہِے۔

## فلمو گرافی

### فلماں

### ٹیلی ویژن

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی نژاد امریکی زنانیاں
ونکی:امریکی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:امریکی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
کوٹکی

**کوٹکی**  ضلع ہنگو دا ہک آباد مقام تحصیل ہنگو کی ہک یونین کونسل ہے

## حوالہ
دلجٹ

دلجٹ (اردو: دلجٹ، کنوں) ہِک بھارتی فلمی اداکارہ، گائیکہ اَتے مخیّر شخصیت ہِن۔ انّھاں نے "خطری دا گھگھو"، "ٹشن"، "یار انملے 2" اَتے "فائیو ویڈنگز" جئیں فلماں وِچ مرکزی کردار ادا کر کے شہرت حاصل کِیتی۔

## فلمو گرافی

## ڳاݨیں

## ویڈیوز

## ایوارڈز اَتے پِچھاݨ

## حوالے

ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:پنجاب، بھارت دیاں اداکار زنانیاں
پہاڑ پور،لیہ

پہاڑ پور ضلع لیہ، پنجاب، پاکستان وچ ہک یونین کونسل تے آباد مقام ہے۔ لیہ توں لمیں دے پاسوں تقریباً 30 کلومیٹر دے فاصلے تے کوٹ سلطان توں اڳاں ضلع لیہ دا آخری شہر پہاڑ پور ملتان روڈ تے ہے۔ روایات دے مطابق ایندی بنیاد 17ویں صدی عیسوی وچ رکھی ڳئی ہئی۔ ایں قصبے دا قدیم ناں سوہیہ پور ہئی۔ ایں قصبے دے اطراف وچ سوہیہ قوم کافی تعداد وچ آباد ہے تے ایں قوم نے ایں قصبے دی بنیاد رکھی۔ بعد وچ ایں شہر وچ رہوݨ آلے مشہور شخص پہاڑ خان دے ناں تے ایندا ناں پہاڑ پور رکھا ڳیا۔ پہاڑ پور کوں یونین کونسل دا درجہ ایوب خان دے دور وچ بنیادی جمہوری نظام دے سلسلے وچ 1966ء وچ ݙتا ڳیا۔ 

## ضلع لیہ کی دیگر تحصیلیں

* تحصیل چوبارہ
* تحصیل کروڑ
* تحصیل چوک اعظم
* تحصیل فتح پور

## حوالہ
جیسمن بھسین

جیسمن بھسین (اردو: جیسمن بھسین، کنوں) ہِک بھارتی اداکارہ ہِن۔ انّھاں دی پیدائش نئی دہلی وِچ تھئی۔ اِین٘دے بعد اُوہ اداکاری کرݨ کِیتے ممبئی چلی ڳئی۔ جیسمن وانم ناویں ہِک تمل فلم نال آپݨی اداکاری آلی حیاتی دا اَغاز کِیتا۔ اُوہ ٹی وی ڈرامہ سیریل ٹشن عشق وِچ اہم کردار ادا کرین٘دی پئی ہِن۔

## فلماں

## ڈرامہ سیریل

## حوالے

ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:دہلی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ماڈل زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
احسان پور

**احسان پور**  پاکستان داہک آباد مقام جیہرا ضلع خانیوال تحصیل میاں چنوں وچ  ہے۔ ایہہ ہک یونین کونسل وی ہے۔

## حوالہ
قلعہ خیر گڑھ

قلعہ خیر گڑھ اختیار خان دے پتر حاجی خان نے 1775ء وچ تعمیر کروایا ہئی تے ایندا ناں قلعہ خیر گڑھ رکھیا۔ ایہ قلعہ دفاعی وجوہات دی بنا تے تعمیر تھیا ہئی۔ سارا قلعہ کچی سلہیں نال بݨایا ڳیا ہئی۔ ایں قلعے دے اندر ہک پکا تالاب تے صحن وچ رہائشی مکانات ہن، جنہاں وچوں کجھ پکے وی ہن۔ قلعے دی فصیل دے کجھ حصے پکے ہن۔ داخلی پختہ دروازہ ہئی، جیندے اتے رہائشی حصہ ہئی۔ ایہ قلعہ گول شکل وچ ہے تے چاراں پاسوں 170 فٹ تک اندر دی طرف پھیلیا ہویا ہے۔ جیندے چاراں پاسوں اٹھ پہلو برج ہن۔ ایہ قلعہ دراوڑ قلعے توں تقریباً 64 کلومیٹر دے فاصلے تے واقع ہے۔ ایہ قلعہ زمانے دے امتداد دے علاوہ پاݨی دی کمی دی وجہ توں ویران تھی ڳیا۔ ول آہستہ آہستہ مرمت نہ تھیوݨ دی وجہ توں منہدم تھی ڳیا تے ہݨ صرف ہک ڈھیر توں زیادہ کجھ کائنی۔

## حوالہ
ٹانگانیکا جھیل

## ٹانگانیکا جھیل
ٹانگانیکا جھیل افریقہ دیاں وݙیاں جھیلاں وچوں ہک ہے ۔ ایہ جھیل حجم دے لحاظ نال دنیا دی ݙوجھی وݙی مٹھے پاݨی دی جھیل ہے ، تے گہرائی دے لحاظ نال وی سائبیریا دی جھیل بائیکل توں بعد ݙوجھی سب توں گہری جھیل ہے ۔ ایہ دنیا دی سب توں لمبی مٹھے پاݨی دی جھیل وی ہے ۔ ایہ جھیل چار ملکاں—تنزانیہ ، جمہوری جمہوریہ کانگو (DRC) ، برونڈی ، تے زیمبیا—وچ ونڈی ہوئی ہے ، جتھاں تنزانیہ (46 فیصد ) تے DRC (40 فیصد ) کول جھیل دا سب توں وݙا حصہ ہے ۔ ایندا پاݨی لوکاگا دریا دے ذریعے دریائے کانگو دے نظام وچ ویندا ہے ، جیڑھا آخر کار جمہوری جمہوریہ کانگو دے شہر بنانا وچ بحر اوقیانوس وچ ڈگدا ہے ۔ 

## جغرافیہ تے طبعی خصوصیات
ٹانگانیکا جھیل افریقہ دی عظیم دراڑ وادی دا حصہ ہے ۔ ایہ جھیل چار ملکاں—تنزانیہ ، جمہوری جمہوریہ کانگو ، برونڈی ، تے زیمبیا—وچ پھیلی ہوئی ہے ۔ جھیل دی شکل لمبی تے پتلی ہے ۔ ایہ جھیل دنیا دی سب توں لمبی مٹھے پاݨی دی جھیل ہے ۔ ایندی لمبائی تقریباً 673 کلومیٹر (418 میل) ہے تے چوڑائی 50 کلومیٹر (31 میل) توں 80 کلومیٹر (50 میل) تک ہے ۔ ایندی اوسط گہرائی تقریباً 570 میٹر (1,870 فٹ) ہے تے سب توں ودھ گہرائی 1,470 میٹر (4,820 فٹ) ہے ۔ جھیل دا پاݨی ٻہوں صاف تے گہرا نیلا ہے ۔ 

## آب و ہوا
ٹانگانیکا جھیل دے نیڑے دا موسم استوائی ہے ۔ اتھاں زیادہ تر گرمی تے نمی ہوندی ہے ۔ بارشاں سارا سال ہوندیاں راہندیاں ہن ، پر کجھ مہینیاں وچ زیادہ بارش ہوندی ہے ۔ درجہ حرارت زیادہ تر 25 توں 30 ڈگری سینٹی گریڈ دے وچکار راہندا ہے ۔ 

## حیاتیات
ٹانگانیکا جھیل وچ مچھیاں دیاں سینکڑاں قسماں پائیاں ویندیاں ہن ، جنہاں وچوں cichlid مچھی دیاں کئی قسماں شامل ہن ۔ پر مچھیاں دیاں کجھ قسماں آلودگی تے زیادہ مچھی پکڑݨ دی وجہ توں خطرے وچ ہن ۔ جھیل دے نیڑے مختلف قسم دے جانور تے پکھی وی پاتے ویندے ہن ۔ اتھاں مختلف قسم دے آبی نباتات وی موجود ہن ۔ 

## معیشت
ٹانگانیکا جھیل ایں علاقے دی معیشت وچ ٻہوں اہم کردار ادا کریندی ہے ۔ مچھی پکڑݨ ، زراعت ، تے سیاحت اتھوں دی معیشت دے اہم حصے ہن ۔ جھیل دے کنارے آباد شہر جیویں کہ کیگوما (تنزانیہ) ، بوکاوو (DRC) ، تے بجومبورا (برونڈی) تجارت تے نقل و حمل دے مراکز ہن ۔ 

## تاریخ
یورپی لوکاں دے آوݨ توں پہلے ، ایں علاقے وچ مختلف افریقی قبیلے آباد ہن ۔ برطانوی مستکشف ڈیوڈ لیونگسٹون تے ہینری مورٹن اسٹینلی 1871 وچ ایں جھیل تے پہنچے ہن ۔ 

## ماحولیاتی مسائل
ٹانگانیکا جھیل کوں وی ٻیاں جھیلاں وانگوں کئی ماحولیاتی مسائل دا سامنا ہے ۔ آلودگی ، ٻرہیچو پودے تے جانوراں دا داخلہ ، زیادہ مچھی پکڑݨ ، تے موسمیاتی تبدیلی انہاں وچوں کجھ اہم مسائل ہن ۔ آلودگی دی وجہ توں جھیل دے پاݨی دا معیار گھٹ ڳیا ہے تے مچھیاں دیاں کجھ قسماں خطرے وچ ہن ۔
بائیکل جھیل

## بائیکل جھیل
بائیکل جھیل ہک دراڑ جھیل ہے تے دنیا دی سب توں گہری جھیل ہے ۔ ایہ روس دے جنوبی سائبیریا وچ واقع ہے ، جتھاں شمال مغرب وچ ارکٹسک اوبلاست تے جنوب پوادھی پاسوں جمہوریہ بوریاتیا واقع ہے ۔ 

## جغرافیہ تے طبعی خصوصیات
بائیکل جھیل روس دے سائبیریا وچ واقع ہے ۔ ایہ دنیا دی سب توں گہری جھیل ہے ، جیندی ودھ توں ودھ گہرائی تقریباً 1,642 میٹر (5,387 فٹ) ہے ۔ ایہ جھیل تقریباً 636 کلومیٹر (395 میل) لمبی تے 79 کلومیٹر (49 میل) چوڑی ہے ۔ جھیل دا کل رقبہ تقریباً 31,722 مربع کلومیٹر (12,248 مربع میل) ہے ۔ بائیکل جھیل دنیا دی سب توں وݙی مٹھے پاݨی دیاں جھیلاں وچوں ہک ہے ۔ اتھوں دا پاݨی ٻہوں صاف تے ٹھڈھا ہوندے ۔ جھیل دے نیڑے پہاڑ تے جنگلات ہن ، جیڑھے اتھوں دی خوبصورتی کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ 

## آب و ہوا
بائیکل جھیل دے نیڑے دا موسم براعظمی ہے ۔ سردیاں ٻہوں ٹھڈیاں ہوندیاں ہن تے گرمیاں معتدل ۔ جھیل دے اتے اکثر برف ڄم ویندی ہے ، جیڑھی کجھ مہینیاں تک راہندی ہے ۔ موسم وچ تبدیلی آندی راہندی ہے ۔ 

## حیاتیات
بائیکل جھیل ٻہوں منفرد حیاتیاتی نظام دا گھر ہے ۔ اتھاں مچھیاں دیاں کئی قسماں پائیاں ویندیاں ہن ، جنہاں وچوں اومل (omul) خاص طور تے قابل ذکر ہے ۔ جھیل وچ دنیا دی نرالی مہر (seal) دی نسل وی پائی ویندی ہے ۔ اتھاں مختلف قسم دے آبی نباتات وی موجود ہن ۔ جھیل دے نیڑے دے جنگلات وچ وی مختلف قسماں دے جانور تے پکھی وی موجود ہن ۔ 

## معیشت
بائیکل جھیل ایں علاقے دی معیشت وچ ٻہوں اہم کردار ادا کریندی ہے ۔ مچھی پکڑݨ ، سیاحت ، تے نقل و حمل اتھوں دی معیشت دے اہم حصے ہن ۔ سیاحت اتھوں دی آمدنی دا ہک وݙا ذریعہ ہے ۔ 

## تاریخ
بائیکل جھیل دی تاریخ ٻہوں پراݨی ہے ۔ اتھاں قدیم زمانے توں لوک آباد ہن ۔ ایں جھیل دا ذکر کئی تاریخی کتاباں وچ ملدا ہے ۔ 

## ماحولیاتی مسائل
بائیکل جھیل کوں وی ٻیاں جھیلاں وانگوں کئی ماحولیاتی مسائل دا سامنا ہے ۔ آلودگی ، ٻرہیچو پودے تے جانوراں دا داخلہ ، تے موسمیاتی تبدیلی انہاں وچوں کجھ اہم مسائل ہن ۔ آلودگی دی وجہ توں جھیل دے پاݨی دا معیار گھٹ ڳیا ہے تے مچھیاں دیاں کجھ قسماں خطرے وچ ہن ۔ جھیل دے نیڑے صنعتی سرگرمیاں وی اتھوں دی ماحول کوں متاثر کریندیاں پیاں ہن ۔
وݙا رچھ جھیل

## وݙا رچھ جھیل
وݙا رچھ جھیل کینیڈا دے شمالی جنگلات وچ ہک جھیل ہے ۔ ایہ مکمل طور تے کینیڈا وچ واقع سب توں وݙی جھیل ہے (سپیریئر جھیل تے ہیورون جھیل وݙیاں ہن پر کینیڈا-امریکہ دی سرحد تے واقع ہن) ، شمالی امریکہ دی چوتھی سب توں وݙی جھیل ہے ، تے دنیا دی اٹھویں سب توں وݙی جھیل ہے ۔ ایہ جھیل اُبھے پچادھی علاقے وچ ، آرکٹک سرکل تے 65 تے 67 ڈگری شمالی عرض البلد تے 118 تے 123 ڈگری مغربی طول البلد دے درمیان ، سطح سمندر توں 156 میٹر (512 فٹ) اتے واقع ہے ۔ 

## جغرافیہ تے طبعی خصوصیات
وݙا رچھ جھیل کینیڈا دے اُبھے پچادھی علاقے وچ واقع ہے ۔ ایہ جھیل مکمل طور تے کینیڈا دی حدود دے اندر واقع ہے ۔ ایہ کینیڈا دی سب توں وݙی جھیل ہے ۔ جھیل دی شکل تقریباً بے قاعدہ ہے ۔ ایندا پاݨی زیادہ تر بارشاں تے برف پگھرݨ نال آندا ہے ۔ جھیل دے کنارے زیادہ تر پتھریلے تے جنگلاتی ہن ۔ 

## آب و ہوا
وݙا رچھ جھیل دے نیڑے دا موسم سب آرکٹک ہے ۔ سردیاں ٻہوں ٹھڈیاں ہوندیاں ہن تے گرمیاں معتدل ۔ جھیل دے اتے اکثر برف ڄم ویندی ہے ، جیڑھی کجھ مہینیاں تک راہندی ہے ۔ موسم وچ تبدیلی آندی راہندی ہے ۔ 

## حیاتیات
وݙا رچھ جھیل ٻہوں منفرد حیاتیاتی نظام دا گھر ہے ۔ اتھاں مچھیاں دیاں کئی قسماں پائیاں ویندیاں ہن ، جنہاں وچوں لیک ٹراؤٹ ، آرکٹک چار تے وائٹ فش قابل ذکر ہن ۔ جھیل دے نیڑے دے جنگلات وچ وی مختلف قسماں دے جانور تے پکھی وی موجود ہن ۔ اتھاں مختلف قسم دے آبی نباتات وی موجود ہن ۔ 

## معیشت
وݙا رچھ جھیل ایں علاقے دی معیشت وچ ٻہوں اہم کردار ادا کریندی ہے ۔ مچھی پکڑݨ ، سیاحت ، تے کان کنی اتھوں دی معیشت دے اہم حصے ہن ۔ اتھاں یورینیم دی کان کنی وی کیتی ویندی ہے ۔ 

## تاریخ
یورپی لوکاں دے آوݨ توں پہلے ، ایں علاقے وچ مقامی انڈین قبیلے آباد ہن ۔ ایں جھیل دا ناں تل وطنی لوکاں دی ریچھ ناں دی قبیلے دے ناں تے رکھیا ڳیا ہے ۔ 

## ماحولیاتی مسائل
وݙا رچھ جھیل کوں وی ٻیاں جھیلاں وانگوں کئی ماحولیاتی مسائل دا سامنا ہے ۔ آلودگی ، ٻرہیچو پودے تے جانوراں دا داخلہ ، تے موسمیاتی تبدیلی انہاں وچوں کجھ اہم مسائل ہن ۔ آلودگی دی وجہ توں جھیل دے پاݨی دا معیار گھٹ ڳیا ہے تے مچھیاں دیاں کجھ قسماں خطرے وچ ہن ۔
میران

**میران**  پاکستان دا ہک آباد مقام تے یونین کونسل جیہڑی  ضلع ڈیرہ اسماعیل خان وچ ہے۔ 

## حوالہ
اخلاق عاطف

اردو و پنجابی دے نامور شاعر

## ڄم
اخلاق عاطف دا اصل ناں محمد اخلاق ہئی۔ اوہ اگست 1958ء کوں وزیر آباد (ضلع گوجرانوالہ) وچ پیدا تھئے۔

## عملی حیاتی
روزگار کیتے خطاطی تے مصوری دا شعبہ اختیار کیتا تے ساری زندگی سرگودھا وچ گزاری۔

## ادبی حیاتی
اوہ پاکستان رائٹرز گلڈ دے رکن تے جنرل سیکرٹری ادب اکادمی سرگودھا رہے۔ شاعر ہووݨ دے نال نال محقق تے سیرت نگار وی ہن۔

## تصانیف

* گلِ عقیدت ‘‘(سرگودھا شہر کے شعرا کا نعتیہ انتخاب 1980ء)
* ،رہبرِ کامل ( سیرت النبی ﷺ پر مضامین ،1985ء)
* جانِ رحمت‘‘ (ضلع سرگودھا کی نعتیہ تاریخ و ادب کا انتخاب،1985ء)
* قریہ قریہ خوشبو( اُردو نعتیہ مجموعہ، 1992ء)
* ، ساویاں ونگاں( پنجابی شعری مجموعہ، 1994ء)
* آئینے ترستے ہیں( اُردو مجموعہ 1999ء)
* سبز بادل
* گیتاں دی گونج ( طبع 2007ء/ 1947ء سے لے کر 2006ء تک کی پنجابی فلموں کا ریکارڈ)

## وفات
اخلاق عاطف دی وفات 21 جون 2021ء کوں سرگودھا وچ تھئی۔

## حوالہ
خان باری

** خان باری**  ضلع ہنگو داہک آباد مقام تحصیل ہنگو دی ہک یونین کونسل ہے

## حوالہ
سنگھڑ

ضلع و تعلقہ گھوٹکی میں آباد ہک  قوم جیہڑی تونسہ توں ہجرت کر کے اتھاں آباد تھئی، تونسہ شریف دا پراݨا ناں سنگھڑ تے اتھاں ہݨ ایک سنگھڑ نالہ ہے ۔ اینہہ قوم دا موجودہ سرفار سردار محمد سردار خان ہے۔

## گوٹھ
تعلقہ گھوٹکی وچ  انہیں اچ گوٹھ ایہہ ہن ۔

* گوٹھ سردار گل بہار خان سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ پیرل خان سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ الھورایو سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ عطا محمد سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ جمعو سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ وارث سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ مراد سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ بخشو سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ رحمت اللہ سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ امید علی سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ میوو سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ جھنڈو سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ امیر بخش سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ بلوچو سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ قادو سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
* گوٹھ صوبدار سنگھڑ (تعلقہ گھوٹکی)
منگروٹھا غربی

**منگروٹھا غربی**  پاکستان دی ہک وستی ہے  جیہڑی ضلع ڈیرہ غازی خان تحصیل تونسہ وچ ہے ۔

## حوالہ