open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
رزاق سالک

اصل ناں عبدالرزاق ہے۔ 1966ء کوں مہرے والا تحصیل راجن پور اچ پیدا تھئے۔ میٹرک تک تعلیم حاصل کیتی ۔ کار پینٹر دے شعبے نال منسلک ہن۔ٻہوں محنتی تے چنگے اخلاق دے مالک انسان ہن۔ سرائیکی پڑھݨ لکھݨ دا ٻہوں شونق ہووݨ پاروں سرائیکی شاعری شروع کیتی تے سرائیکی شاعری اچ مقبولیت حاصل کیتی۔ݙاڈھے کمال دی شاعری کریندن۔

اصل ناں      عبدالرزاق

قلمی ناں       رزاق سالک   

جمن           1966ء   

تعلیم           میٹرک

پیشہ            کار پینٹر 

فون نمبر         03361688566

جاہ پتہ          مہرے والا تحصیل و ضلع راجن پور

### غزل
سخت لہجے کوں پیار نئیں ملدا 

کھوٹی دلڑی کوں یار نئیں ملدا

جیڑھے دریا دی موج توں ڈردن

اینجھیں لوکیں کوں پار نئیں ملدا

کیکوں ڈیواں میں واگ ویلھے دی

شاہ تاں ملدن سوار نئیں ملدا

مونجھی دلڑی کوں روز آہدا ہاں

کجھ تاں ہوں کوں وسار نئیں ملدا

سرخی ،کجلا ، مساگ مِل ویندے

روح دا سالک ؔ سنگار نئیں ملدا

   _________________________________

دید بھالیں کمال نہ تھیوے؟

زندگی بے مثال نہ تھیوے؟

کیا مجالِ فقیر سالکؔ دی

حکم تھیوے، مجال نہ تھیوے؟
اجمل عباسی

اصل ناں       محمد اجمل

قلمی ناں        اجمل عباسی

جمن           1966ء   

تعلیم          بی اے

پیشہ           سکول ٹیچر   

فون نمبر        03458739413

جاہ پتہ         خانقاہ شریف،بہاول پور

### (1) غزل
پریشاں ہم ڈکھاں دا سر ڈوپہرا ہا توں آنویں ہا

تیڈے باجھوں سجن اوکھا گزاراہا توں آنویں ہا

کڈی اوکھی بنی جیکر میڈا گل نال گل ہوسی

ایہ گالھیں کوڑیاں تیڈیاں تے لاراہا توں آنویں ہا

میڈیاں خوشیاں دے سب لیکے تیڈے چودھار پھر دے ہن

تیڈا ناں میڈی قسمت دا ستاراہا توں آنویں ہا

میڈے باجھوں نہ توں جیویں تیڈے باجھوں نہ میں جیساں 

ایہو کیتا تئیں میڈے نال کاراہا توں آنویں ہا

توں ہوویں ہا تاں ڈیکھیں ہا اتھاں ہنجھواں دی بارش ہئی

تیڈے اجملؔ کوں روندا جگ ایہ ساراہا توں آنویں ہا
ڈاکٹر منظور

اصل ناں      منظور احمد

تخلص        منظور   

جمن           1965ء   

تعلیم          بی اے

پیشہ            معالج  

فون نمبر       03464793980

جاہ پتہ        وستی انگڑا، ڈاکخانہ قصبہ گجرات تحصیل کوٹ ادو ضلع مظفر گڑھ

ڈاکٹر منظور دا تعلق انگڑا فیملی نال ہے،قصبہ گجرات دے نیڑے وستی انگڑا دے پیدائشی ہن۔غزل دے مزاج آشنا شاعر ہن ،بہوں سوہنی غزل لکھدن۔اپنے محبوب کوں شام کوں نہ رُسن دی تلقین تے دشمن توں خبر دار ہوون دی تاکید کریندن،تے آہدن۔

چنگے نہیں ہوندے سجن شامیں دے شر سوچیں تاں ہا

دشمن ایویں لا ڈیندے ہن کھمبھیں کوں پر سوچیں تاں ہا

### (1)غزل
اوندے ناں دا وظیفہ کریندے جلوں

خواب سارے حقیقت بنیندے جلوں

ول وچھڑ نہ ونجوں گھُپ اندھارے دیوچ

چنگی ہوندی نی چُپ کجھ الیندے جلوں

بھُل ونجے نہ مسافر کئی رستہ ولا

کہکشاں وانگ رستہ سجیندے جلوں

اوندی آمد دے کھمنڑیں سنیہے ڈتے

جوڑ بانہیں تے سر کوں جھکیندے جلوں

متاں بھل کے کہیں ویلے ولدا ڈیوے

وانگ کوئل دے کو کو کریندے جلوں

ڈاج منظور ؔ ڈینہ کوں لُٹیندا پئے

سڈ کے پیرے تے سجھ کوں ٹریندے جلوں

______________________

درویش نظر آندا ہا منظورؔ مگر او

فرعونیںدے سر کر کے قلم چاتی ودا ہا

٭٭٭
مختار دستی

اصل ناں      مختار احمد

قلمی ناں      مختیا ر دستی 

جمن           1967ء   

تعلیم           بی اے

پیشہ            ملازمت محکمہ صحت 

فون نمبر         03366488289

جاہ پتہ          شاہ صدر دین(ڈیرہ غازیخان)

## (1)غزل
گنگیاں دھائیں ہیں گم تھی ویسوں

رُلدیاں شئیں ہیں گم تھی ویسوں 

کتھ رہ ویندین سوچاں ساڈیاں

آپ کتھئیں ہیں گم تھی ویسوں 

اساں رُل گئی سِتر دے سانول

رُلدے سئیںہیں گم تھی ویسوں 

اپنے سر تے اپنے ہتھ دیاں 

چھدریاں چھائیں ہیں گم تھی ویسوں

اساں پیار دے عرش دے کولوں

دور دعائیں ہیں گم تھی ویسوں 

کہیں دا کئی اقرار تاں نسے 

صرف صدائیں ہیں گم تھی ویسوں 

رُلدے ہر مختیارؔ دیاں اساں

مردیاں مائیں ہیں گم تھی ویسوں
الطاف شاہ

اصل ناں      الطاف حسین

قلمی ناں      الطاف شاہ 

جمن           1966   

پیشہ          طِب   

جاہ پتہ        دربار حاجی شیر ،ڈاکخانہ سرائے سدھو تحصیل کبیر والا ضلع خانیوال

### غزل
وفاواں تے اوندی جفا ہسدی رہی اے

تے سر سٹ تے میڈی انا ہسدی رہی اے

ہجر دے تھلاں وچ رُلا تے اساکوں

اساڈے رُلن تے قضا ہسدی رہی اے

نہ اندازِ بندگی، نہ منگن دا ڈھنگ ہے

میڈے پگلے پن تے دعاء ہسدی رہی اے

زباناں تے حالات جندرے چا لائے

اے چپ ڈیکھ تے تہوں صدا ہسدی رہی اے

پئے شاخاں توں الطافؔ پھل روز جھڑدے

چمن دی شکستہ فضا ہسدی رہی اے

_______________________

کھا گئے آساں دے سجھ کوںسوچ کالی دے بدل

چھا گیا خوشیاں تے ڈینہ چٹے ،ہنیرا رات دا

سج کے آیاہے میڈی میّت اُتے اِنج غمگسار

سج کے آندا ہے جیویں دولہا کوئی بارات دا

٭٭٭
حیدر بزدار

اصل ناں      غلام حیدر

قلمی ناں      حیدر بزدار

جمن            1968ء  

تعلیم           پرائمری

پیشہ            تولیہ فیکٹری کراچی وچ ٹھیکیداری 

فون نمبر         03002122047

جاہ پتہ          بھوگی والا چوٹی زیرین ڈیرہ غازیخان

### (1)غزل
تیڈے رستے سجاون دی اجاں عادت اوئیں ہے پئی

زخم کھا مسکراون دی اجاں عادت اوئیں ہے پئی

مسلسل ہار وی میڈے ارادے نئیںختم کیتے

مقدر آزماون دی اجاں عادت اوئیں ہے پئی

توڑے کہیں عید تے تیڈا کوئی قاصد نہیں آیا

مگر چنّی رنگاون دی اجاں عادت اوئیں ہے پئی

میڈے ہتھ دی ہتھیلی توں لکیراں مٹ گیاں توڑے

ولا وی ہتھ ڈکھاون دی اجاں عادت اوئیں ہے پئی

میڈی حیدر ؔاجن توڑیں اوئیں در دے ولیکھے توں

جھکا تھی جھات پاون دی اجاں عادت اوئیں ہے پئی

____________________

حوصلے حیدر ؔبلندی تے پُچا کے نہ گِرا

جوش جذبے سینے دیوچ ٹھر ونجن نئیں زندگی

٭٭٭
نجف علی شاہ

اصل ناں      نجف علی شاہ بخاری

تخلص         نجفؔ 

جمن           1968ء   

پیشہ          مدرس   

جاہ پتہ        محلہ سادات ، بھکر

نجف بخاری کوں تعلیم دے دوران ادبی ذوق پیدا تھیا ،سرائیکی تے اردو اچ لکھدن ،ڈھیر ساریاں غزلاں ،گیت تے افسانے لکھ چکے ہن۔ ادبی تنظیم ’’سانول سنگت‘‘ بھکر دے صدر ہن ،ریڈیو پاکستان ڈیرہ اسماعیل خان دے سکرپٹ رائٹر وی ہن۔نجف بخاری دی صرف ہک غزل میڈے ہتھ لگی ہے جو حاضرِ خدمت ہے۔

### غزل
دلبر  دا  دیدار جاں  تھیوے

خشیاں دی برسات ڈِسیوے

کنڈیاں دا ہے پیار جو سچا

کون پھلاں دی آس تے جیوے

ہجر تیڈے دے پھٹ ہن ڈونگھے

کون انہاںکوں آن کے سیوے

غُپ اندھارا ڈسدے میکوں

یاد تیڈی  دے بجھ گئے ڈیوے

باجھ تیڈے  ایہ  حال نجفؔ  دا 

غم کوں کھاوے ،خون کوں پیوے

٭٭٭
عقیل عاجز

اصل ناں      محمد عقیل

قلمی ناں      عقیل عاجز

جمن           1968ء   

تعلیم         میٹرک پی ٹی سی

پیشہ          ٹیچر   

فون نمبر       03007546793

جاہ پتہ         O/P جنڈ والا تحصیل و ضلع بہاولنگر

### غزل
تیڈی میڈی گل تھی ویندی

ادھی مشکل حل تھی ویندی

سُنجے گھر جو پھیرا پیندو!

خشیاں دی جل تھل تھی ویندی

وصل سنہڑا  آ  ویندا تا ں

درداں کوں ڈک ٹھل تھی ویندی

پچھ گھندو جے حال اساڈا

یار طبیعت  ول  تھی ویندی

ڈھول عقیلؔ دے نال جے ہوندا  

دنیاں تے بھل بھل تھی ویندی

٭٭٭
بے زر شجاع آبادی

اصل ناں      غلام شبیر

قلمی ناں        بے زر شجاع آبادی  

جمن             1968ء 

تعلیم            میٹرک، ڈپلومہ

پیشہ             مدرس

فون نمبر          03017476672

جاہ پتہ           محلہ صدیق آباد،لودھراں روڈ شجاع آباد

شعر و ادب دے حوالے نال شجاع آباد دی دھرتی بہوں زر خیز ہے جئیں شاکر شجاع آبادی ،رفعت عباس، تے اللہ بخش یاد جھئیں شاعراں کوں جنم ڈتا ،تے ایویں شاعری دے حوالے نال ہک معروف ناں بے زر شجاع آبادی دا وی ہے ،جیڑھے جو ہک پختہ کار استاد شاعر ہن۔آپ دی چوتھی کتاب ’’سک دے سلوک‘‘ ہک نواں تجربہ تے نویں مثال ہے ۔کیوں جو 112صفحیاں دی ایں کتاب اچ شامل سارا کلام بلا نقطہ ہے۔یعنی ہر غزل ،نظم ،ڈوہڑہ تے قطعے وغیرہ سب بغیر نقطیاں دے ہن،تے انہاں دے ہر شعر تے مصرعے  دا مفہوم تے مدعا ء فوراََ ذہن اچ خپ تھیندے تے واضح طور تے سمجھ آ ویندے ۔بغیر نقطیں دی شاعری دی ہک کتاب لکھ ڈیون کوئی سوکھا کم نہیں ۔ایندا اندازہ تاں اوہ بندہ کر سگدے جیڑھا ایں تجربے توں گزریا ہووے۔ظہور دھریجے دا ہک تعارفی مضمون ایں کتاب اچ شامل ہے جیندے وچ اوہ لکھدن جو ’’پہلے تاں میں اراہ کیتا جو اپنیاں سطراں بغیر نقطے دے لکھاں پر ڈوجھی سطر تے بس تھی گئی‘‘بہر حال سئیں بے زر شجاعآبادی صاحب دا ایہ کم وکھرا تے منفرد ہے۔تے آؤ بے زر دی بے نقطہ غزل دا نمونہ ڈیکھو!

### (1)غزل
ہک مٹھ دا ماس دلڑی  

ول وی حساس دلڑی

اللہ ولوں ملی ہے 

ساکوں اداس دلڑی

دل دی دعاء ہے آوے 

دلڑی کوں راس دلڑی

ہک ہے مداماں کولوں 

سہواں دی آس دلڑی

صحراواں آرُلی ہے

وسّوں دی واس دلڑی

لوں لوں ہے کئوڑ کوڑا 

ساہ ساہ مٹھاس دلڑی

رکھے سدا اے کھلدے

ہسدے حواس دلڑی

________________________

ہُس دا عالم ہے کہ ساہ ہُسدا ودے

ہے کوئی سک سوس ہاں سُسدا ودے

واسطہ مکدا  ودا  ہوسی کوئی

ماس کولوں روح ولا کھُسدا ودے
فیاض فاخر

اصل ناں      فیاض احمد

قلمی ناں      فیاض فاخرؔ   

جمن           1965ء   

تعلیم          میٹرک

پیشہ           دکانداری(ساؤنڈ اینڈ موویز)  

فون نمبر       03371451214

جاہ پتہ        وارڈ نمبر11نذدریلوے اسٹیشن کوٹ مٹھن تحصیل و ضلع راجن پور

### (1) غزل

دعاء میڈی ہے جو میڈا اے گھر تقسیم نہ تھیوے

میکوں تقسیم  کر  ڈیوو شہر  تقسیم  نہ تھیوے

گزر گاہ رہ گیا ہے جو میڈے اجداد دی اکثر

میں اہداں کہیں طرح میڈا او در تقسیم نہ تھیوے

میں بے شک پیار دیوچ انتہا دی حد تے پُج گیاں ہاں

جے ڈہدیں، ڈیکھ میکوں پر نظر تقسیم نہ تھیوے

اگوں آگیا ہے ڈوراہا، منینداں جو نکھڑ ویسوں

کئی ایجھاں راہ رستہ کڈھ سفر تقسیم نہ تھیوے

میڈے بالیں دی سر دی چھاں ہے ،بہندن بال وی تیڈے 

کُئی ایجھی سوچ سوہنی کر ، شجر تقسیم نہ تھیوے

ایویں بد نامیاں تے شُہرتاں ہن پیار وچ فاخرؔ

جہان  اچ پیار  میڈے  دی خبر  تقسیم  نہ تھیوے
ہمدم کھوسہ

اصل ناں      محمد ہاشم

قلمی ناں       ہمدم کھوسہ

جمن           1969ء   

تعلیم           بی اے پی ٹی سی

پیشہ            مدرس 

فون نمبر        03346881921 

جاہ پتہ          ڈاکخانہ صموری تحصیل و ضلع ڈیرہ غازیخان

ہمدم کھوسہ ہک خوش اخلاق ،ملنسار تے کھلدا ہسدا خوش طبع انسان ہے۔ادبی محفلاں ہوون تے بھانویں دوست احباب دی کچہری ،ہمدم صاحب اپنے مزاحیہ چٹکلے تے لطیفہ گوئی نال خوش گوار ماحول پیدا کر ڈیندے۔ایہ پر مزاح شاعر لطیفہ گوئی دا ٹردا پھردا کار ٹون ہے۔ایہ جتھ ویندے ،جتھ بہندے لوکاں کوں اپناں مطیع کر گھندے تے انہاں دے دلاں وچ اپنیاں یاداں چھوڑ آندے۔ایہو جھئیں خوش مزاج شاعر ہر محفل دی جان ہوندن۔کیوں جو انہاں دی دلچسپ گفتگو تے لطیفہ بازی سن کے حاضرین محفل بہوں محظوظ تھیندن۔شاعری دے حوالے نال وی ہمدم ہک پکا پیٹھا تے پختہ شاعر ہے ،نمونہ کلام پیش خدمت ہے۔

### غزل
دردیں توں افاقہ ہے جئیں ڈینہ دا دوا چھوڑیئے

ہک لفظ عبارت ہا اوں لفظ رُوا چھوڑیئے

جئیں وقت جتھاں کھیڈین بھاہ نال اوہے کھیڈین

آہ نال جنھیں لوکیں اَسمان ہلاچھوڑیئے

موسیٰ دے حواریں دی پتھریں کوں سزا ڈھہی اے

جلوے دی جھلک منٹ اچ کوہ طور جلاچھوڑیئے

شاعر دا شریعت وچ نہیں علم کتھاں گھر ہے

او دین دا تھمبھا ہے جئیں ملک جلاچھوڑیئے

کہیں موڑ تے وت ملسوں ہک بئے کنیں پچھ گھنسوں

تئیں میکوں بھلا چھوڑیئے،میں تیکوں بھلاچھوڑیئے

ہئی رات مگر زلفاں چہرے توں ہٹئِن جس دم

لگدا ہا ڈوہائیں رل کے سجھ ،چندر اُشاچھوڑیئے

ہا قرب جڈاں تیڈا ہمدمؔمیکوں اَہدے ہن 

اوں کرب سزا بخشی،چیتا وی رلا چھوڑیئے
افتخار غالب

اصل ناں      افتخار احمد

تخلص        غالبؔ  

جمن          1969ء    

تعلیم         ایم اے اردو ،سرائیکی

پیشہ         ٹیچر    

فون نمبر       03007486748

جاہ پتہ        علی پورضلع مظفر گڑھ

افتخار غالب علی پور دا نمائندہ شاعر ہے۔توڑے جو فی الحال انہاں دا کوئی مجموعہ کلام منظر عام تے نہیں آیا پر ول وی انہاں دا ناں پورے سرائیکی وسیب اچ نشابر ہے۔ایہا ای وجہ ہے جو اوہ ہک پختہ کار ، کہنہ مشق شاعر ہن، انہاندے تخیّلات دی پرواز بلند تے مشاہدہ بہوں تیز ہے۔اوہ ہر بندے دا چہرہ پڑھ کے جیڑھا تاثر گھندن تے جو کجھ محسوس کرندن۔اوندا اظہار شعری پیرائے وچ کجھ ایں طرح کریندن تے آہدن۔

میں کہیں منگتے دے چہرے تے پڑھاں تحریر کمب وینداں

زمانے کوں میڈی کیوں بے وسی محسوس نئیں تھیندی

بہر حال افتخار غالب اپنے ہم عصر شعراء وچ اپناں ہک خاص مقام رکھدن۔تے غزل دے حوالے نال خوبصورت غزل لکھدن۔

### (1)غزل
نکھڑ کے میں توں مزاج شاہی دی ہر ادا کوں سنبھال رکھیں

عروج تے پُج گیا ہیں جیویں تاں انتظارِ زوال رکھیں

قدم قدم تے الوچ دل دے ملوک جذبے خراج منگسن

نواں مسافر ہیں دل سنبھالیں سجاک سوچیں کوں نال رکھیں

انا دی مستی کڈاہیں تیکوں نہ واپسی دی دلیل ڈیسی

مگر توں مونجھاں لُکا کے چہرے دی مسکراہٹ بحال رکھیں

ہجر دا توں وی شکار تھیسیں اے پہلے پچھلے پہر دی کھیڈِ

اے انتظاراں طویل ہوندین توں ڈیوے اکھیں دے بال رکھیں

میں ڈھیر مدت دے بعد روندے ہوئے دل کوں آخر وندال آیا

تے توں نکھیڑے کوں لیکھ سمجھیں نہ دل دیوچ کوئی ملال رکھیں

خدا کرے جو کڈاہیں تئیں توں خیالِ غالبؔ جدا نہ تھیوے

وصال رُت اچ ہجر دے ماریئے بے آسریں دا خیال رکھیں

### (2)غزل
میڈے الفاظ گنگے ہن، میڈی گفتار زخمی ہے

انا میڈی مدامیں توں میڈا دلدار زخمی ہے

اے تیر انداز دنیاں ہے ،ایندی زد وچ شرافت ہے

تے ہر دستار والے دی اِتھاں دستار زخمی ہے

خوشامد کر کے پُج گیا ہیں توں خود غرضی محلیں وچ

تیڈا کیا یار کہیں گھر دی جیکر دیوار زخمی ہے

پکڑ میڈے نہ چولے کوں زلیخا ! میں نہیں یوسف

میڈی تہذیب ننگی ہے میڈا کر دار زخمی ہے

ڈکیٹیاں قتل تے عزتیں دی نیلامی نظردی ہے 

میڈی دھرتی ہے ستّی ہوئی یا پہریدار زخمی ہے

کیویں پِٹ دھاڑ کئی میڈی پُجے دربار تئیں غالبؔ

میڈے دل دے تنبورے دی جو ہر ہک تار زخمی ہے

٭٭٭
محمود احمد محمود

1969 ء تا 2014ء

محمود احمد محمود میانوالی دا ہک پڑھیا لکھیا خدا داد شعری صلاحیت دا حامل شاعر ہا جو میانوالی دے ادبی اُفق تے مہتاب بن کے ابھریا تے چوڈویں دے چندر وانگوں اپنے اشعار دی روشنی پھیلائی تے ول اچانک غروب تھی گیا۔اجاں اوں بہوں کجھ لکھناں ہا تے بہوں کجھ علم و ادب دی روشنی پھیلاونی ہئی ۔مگر موت دا قاصد وقت توں پہلے آگیا ۔لیکن محمود احمد محمود جتناں تے جو کجھ وی لکھ گئین اوہ انہاں دے ناں کوں زندہ رکھن واسطے کافی ہے۔

### (1) غزل
دل میڈا حالیں وی ڈکھدے ،چشم تر حالیں وی ہے

سانولا تیڈے وچھوڑے دا اثر حالیں وی ہے

زندگی ہک شخص دے توں حوصلے کوں داد ڈے

زندگی ہک شخص تیڈا ہم سفرحالیں وی ہے

چندر حالیں وی ترسدے اوں مٹھل دی دید کوں 

کہکشاں اوں سانولے دی راہگزر حالیں وی ہے

اپنے پاگل پن دا ڈیواں ہور میں کہڑا ثبوت

تیڈے رستیاں تے میڈی کملی نظرحالیں وی ہے

ساری دنیاں چھوڑ کے توں کول میڈے آگئیں

پر تیڈے محمودؔ کوں نکھڑن دا ڈرحالیں وی ہے
محمد سخی خان

اصل ناں      محمد سخی خان

تخلص         سخی 

جمن           1969ء   

تعلیم         ایم اے ،ایم فِل

پیشہ         مدرس    

فون نمبر       03007781520

جاہ پتہ        موسیٰ خیل (میانوالی)

سخی صاحب دے بقول اوہ بہوں سارا ادبی ،تحقیقی کم کر چکے ہن جیڑھا جو حالی تائیں غیر مطبوعہ ہے ۔مثلاََ ہیر وارث شاہ دے نثری تراجم دا تجزیاتی مطالعہ، ترجمے دے مسائل تے ترجمے دے اصول تے میانوالی دی بولی دا جائزہ وغیرہ۔جتھوں تائیں انہاں دی شاعری دا تعلق ہے تاں اوہ بیک وقت اردو تے سرائیکی شاعری اچ طبع آزمائی کریندے پئین ۔آپ دی ہک چھوٹی بحر دی غزل دا نمونہ حاضر ہے۔

## (1) غزل
اُنج میڈے بال نئیں وفا کیتی        جِنج تیڈے لال نئیں وفا کیتی

مینوں ماضی توں کوئی شکوہ نئیں         پر میڈے حال نئیں وفا کیتی

کتنی مدت توں ویکھدا آنداں         کیندے بس مال نئیں وفا کیتی

میں اجے ہم کھڑا میدان دیوچ        اج میڈی ڈھال نئیں وفا کیتی

وت سخیؔ دل میڈا دُکھایا ہئی         توں میڈے نال نئیں وفا کیتی

_________________________________

؎ایں جگ دے کوڑے دھرم دے اندر تاں موت واجب ہے عاشقاں دی

میں عشق منداں تاں موت واجب تے ہُن مکرداں تاں وت وی مرداں
ساجد راہی

اصل ناں      ساجد حسین

قلمی ناں      ساجد راہی    

جمن          1970ء    

تعلیم         میٹرک

پیشہ          زمیندارہ

فون نمبر      03006708388 

جاہ پتہ       وستی بابا غریب شاہ، رحیم یار خان

ساجد راہی رحیم یار خان دے مہاندرے شاعر ہن ،1990کنوں شاعری کریندے پئین۔سوچ سمندر، تے لُکھ دے جھولے ، انہادیاں ابتدائی کتاباں ہن ۔انہاں توں علاوہ وی آپدیاں کئی شعری تخلیقات چھپ چکیاں ہن ۔ اوہ اپنی شاعری وچ محبوب دے لب و رخسار تے ناز و انداز دی گالھ وی کریندن،جیڑھی جو غزل دا مخصوص مزاج ہے ۔تے نال دے نال اپنے وسیب دے ڈکھ درد تے محرومیاں دی گالھ وی کریندن۔ساجد راہی صاحب چونکہ ہک بالغ نظر شاعر ہن ۔تے اوہ معاشرے تے پوری نظر رکھدن۔تے حالات دا تجزیہ کریندن۔تے معاشرے وچ اخلاقیات توں گرے ہوئے تنگ نظر لوکاں کوں اخلاقیات دا درس ڈیندن ۔تے آہدن۔

؎اُنس اپنے دل دیوچ پیدا کروں          غیر کوں اپناں بناون سکھ گھنوں

### (1) غزل

     تیڈے ناز  نخرے  ادا میڈا  ماہی 

    توں مانے  جوانی  سدا میڈا  ماہی

تیڈا  لب  کوں چولن  تیڈ ا  مسکراون

ڈیندے ہوش سب دے بھلا میڈا ماہی

    

ہے  ہک  چیل پتلی  ڈوجھا  نین قاتل

ہے  ز لفیں  دی کالی  گھٹا  میڈا ماہی

کیوں بھوچھن دی اوڈھر پیا مکھڑا لکیندیں

ذرا  رُخ  توں پردہ  ہٹا  میڈا ماہی

    

توں کھلدیں تیکوں ڈیکھ تارے پئے کھلدن

تَیں کیتا  چا  ساکوں فِدا  میڈا  ماہی

تیڈے ناویں راہیؔ چا سہ اپنے لیسی

توں  ہکوار نظراں  ملا  میڈا ماہی
ارشد اقبال آرش

اصل ناں      ملک ارشد اقبال 

قلمی ناں       ارشد اقبال آرشؔ   

جمن          1970ء    

جاہ پتہ        ملتان

ارشد اقبال آرشؔ  دا تعلق ملتان نال ہے ،لیکن اکثر اوہ پاکستان توں باہر رہ ویندن۔اردو تے سرائیکی ڈوہائیں زبانیں وچ شاعری کریندن ۔اردو شاعری اچ انہاں غزل، گیت ، ہائیکو تے ماہئے لکھے ہن ۔بلکہ ماہئے دے حوالے نال بین الاقوامی ماہئیں دا انتخاب وی انہاندی ہک کتاب ’’ باغوں میں بہار آئی‘‘چھپ چُکی ہے۔جتھوں تک آرشؔ صاحب دا سرائیکی شاعری نال تعلق ہے تاں آپ حضرت مشکور قطبپوری دے آخری زمانے دے شاگرد ہن ،تے انہاندی راہنمائی وچ ڈوہڑے سمیت تقریباََ ساریاں صنفاں لکھدن، تے خوبصورت شاعری کریندن۔

### (1) غزل
حسن دی شہزادی نہ در در رولیں ہا       غیراں نال نہ دل دیاں گالھیں پھولیں ہا

ظالم لوک ہن بھانبھڑ چا بھڑکیندے ہن       سوچیں ہا کجھ کہیں دے راز نہ کھولیں ہا

منہ توں نکلی ہر ہک گالھ پرائی ہے      بولن کولوں پہلے گالھ کوں تولیں ہا

جو وی ہن او کھیڈاں ساڈے بچپن دیاں      سوہنیاں کھیڈاں ہن او کھیڈاں گولیں ہا

عمر گزاری ساری آرشؔ ہیں سک وچ       کہیں ویلے تاں مٹھڑے بول ڈو بولیں ہا

### (2) غزل
خدا دا ہک شاہکار ہیں توں         اساڈے دل دا قرار ہیں توں

شراب کیا شئے ہے نشے کیا ہن          حقیقی نشہ  خمار  ہیں توں

حیا  دی  پُتلی وفا  دی  ملکہ        انوکھی  الفت  پیا ر ہیں  توں

میں تیڈے باجھوں اداس رہنداں        میڈے امن دی گزار ہیں توں

اے تھی گئے میکوں یقین آرشؔ        میڈے چمن دی بہار ہیں توں

٭٭٭
راحت امیر

اصل ناں      راحت امیر

قلمی ناں      راحت امیر تری خیلوی    

جمن          1968ء    

جاہ پتہ        پوسٹ آفس تری خیل ضلع میانوالی

ادبی حوالے نال راحت امیر تری خیلوی  ہمہ جہت لکھاری ہن،جنہاں فاروق روکھڑی دی راہنمائی وچ بیک وقت سرائیکی شاعری دے نال نال کہانیاں تے افسانے وی لکھئے ،تے اردو شاعری وی کیتی۔اج توں تقریباََ25سال پہلے معروف آرٹسٹ خالد جاوید نال رل کے ماہنامہ ’’صدرنگ‘‘ دا اجرا وی لاہور توں کیتا ہا جیڑھا اٹھ سال تائیں شائع تھیندا ریہا  تے ایندے بعد راحت صاحب لاہور توں ملتان آگئے تے ملتان دے معروف شاعر و ادیب ،افسانہ نویس تے ناول نگار نور احمد غازی دی راہنمائی وچ باقاعدہ اردو شاعری آلے پاسے آگئے۔تے نور احمد غازی دی سر پرستی وچ ’’غازی اینڈ نیازی فروغِ ادب سوسائٹی ‘‘ دی بنیاد رکھی جیندے زیرِ اہتمام انہاں کتاباں چھاپن دا کم شروع کر ڈتا تے فاروق روکھڑی دی کتاب ’’کاغذ دی بیڑی‘‘ سمیت کئی کتاباںچھاپ چکے ہن

### (1)غزل
جھوٹے خواب ڈکھاون والا یاد آوے

میکوں چھوڑ کے جاون والا یاد آوے

چھوڑ کے ٹر گیا میکوںپیار دیاں راہواں تے

پیار دی راہ تے لاون والا یاد آوے

خوش ہئی تھیندا کول بہا کے میکوں جو 

دل دے حال سناون والا یاد آوے

اس دا پچھدا رہنداں چن تے تاراں توں

ادھی رات کوں آون والا یاد آوے

او تاں میکوں اج وی راحتؔ بھلدا نئیں

دل دے درد ونڈاون والا یاد آوے

_________________________

اج احساس تھیا ہے میکوں آہدے ہن کیوں بھولا

اج تئیں سمجھ سگا نہ لو کو چل گئی چال نرالی

خوش وسدا ہے نال رقیباں ساکوں لوک ڈساون

جس دی خاطر میں ہے راحتؔ اپنی عمراں گالی
یٰسین پھروانی

یٰسین پھروانی دا اصل ناں غلام یٰسین ہے۔ آپ 1967ء کوں پیدا تھئے۔ایم اے سرائیکی کرݨ دے بعد واپڈا اچ بطور (SSO)ملازم تعینات تھی ڳے۔ٻہوںچنڳے تے سوہݨے اخلاق دے مالک ہن۔ تونسہ ضلع ڈیرہ غازی خان اچ رہائش پذیر ہن۔انج سرائیکی صوبے دے نہ صرف حمایتی ہن بلکہ جھاہ تے آپ سرائیکی سرائیکی کریندے نظرسن۔ کمال دے سرائیکی شاعرہن۔آپ دیاں تحریراں سرائیکی رسالیاں وچ وی شائع تھیندن۔ 

اصل ناں       غلام یٰسین

قلمی ناں       یٰسین پھروانی    

جمن           1967ء    

تعلیم           ایم اے سرائیکی

پیشہ           واپڈا ملازم(SSO)    

فون نمبر        03456496358 

جاہ پتہ         بیٹ علیانی،شادن لُنڈتحصیل تونسہ ضلع ڈیرہ غازیخان

### (1)غزل
مدّت توں نئیں ولا تھئی زیارت حضور دی

سدھ نئیں سزا ملی ہے کیڑھے قصور دی

دنیاں اَپڑ  گئی ہے چندر  و  مریخ تے

ساڈی لڑائی کھڑی ہے بشر تے نور دی

مقصد عبادتیں دا تاں خلقت دی خیر ہے

ممبر تے گالھ تھیندی ہے غلمان ،حور دی

رلے نئیں رل کے بہندے وسدے وساخ تے

بھڑکی ہے بھاہ چودھاروں فتنے فتور دی

یٰسین ؔول کئی تھیسی نہ بیعت یزید دی

کربل توں ٹُر پئی ہے روایت شعور دی

__________________ 

ہے کوڑ سارا کہیں دی خاطر کوئی نئیں مردا

کوئی جے مردا تاں مر ونجیجے ہا نال کہیں دے

عجیب خواہش بنائے تماشہ ڈھلی عمر وچ

جو عشق یٰسین ول کریجے ہا نال کہیں دے

________________ 

عجب رواجیں دے وچ کھڑے ہیں

ستم  سماجیں  دے وچ  کھڑے  ہیں

٭٭٭
جاوید باقی

اصل ناں      جاوید احمد

قلمی ناں       جاوید باقیؔ   

جمن           1970ء   

تعلیم          ایف اے 

پیشہ           کاشت کاری  

فون نمبر        03447107782

جاہ پتہ         وارڈ نمبر3قصبہ گجرات تحصیل کوٹ ادوضلع مظفر گڑھ 

    جاوید باقی 11اکتوبر 1970ء کوں حافط غلام رسول دے گھر قصبہ گجرات اچ پیدا تھئے،تعلیمی معیار ایف اے ہے ،کاشت کاری کریندن، جتھوں تک باقی صاحب دی شاعری دا تعلق ہے تاں خوبصورت لب و لہجے دے شاعر ہن ،اپنے ہم عصر شعراء وچ نمایاں مقام رکھدن۔انہاں دے اپنے بقول وسیب ٹی وی چائنل تے خواجہ فرید ادبی فورم توں ایوارڈز حاصل کر چُکے ہن ،تے کجھ عرصہ پہلے کوٹ ادو دے ہک ادبی پروگرام اچ شاعر مختار مخلص انہاندی پگ پوشی وی کرائی ہے۔

### غزل

صبر دی تلقین کیتی ہِس امر نی تھی سگیا

زندگانی دا اگونہاں کئی سفر نی تھی سگیا

توڑے اکھیں روز ڈہدین کئی پتھر دیاں مورتاں

ول وی اے کمبخت دل ساڈا پتھر نی تھی سگیا

تیڈے پورھیئے توں کتھائیں لوکیں محل بنوا گھدن

بے گھری کیا گالھ ہے کیوں تیڈا گھر نی تھی سگیا

ہر کوئی اِتھ اپناں اپناں قد کچھیندا رہ گئے

تہوں اساڈے شہر وچ کئی معتبر نی تھی سگیا

کتنے لفظیں دے جنازے ،کتنے ہنجوں دے ہجوم

سوچ دا غستان باقی ؔ تہوں تاں بر نی تھی سگیا

_________________________

کھڑّا پانی بوڑ چھوڑیندے ،وہندا تاری ویندے

اساں اوئیں تریہہ توں مر گئے،اکھ اچ پانی کھڑّے

__________________________

ایویں چن دے چہرے اُتے شعر لکھیسوں باقیؔ

اساں ہوسوں یا نہ ہوسوں لوک تاں پڑھدے رہسن

٭٭٭
ریاض عارف

اصل ناں      ریاض حسین

قلمی ناں      ریاض عارف ؔ

جمن          1971ء    

تعلیم          ایف اے

پیشہ           آرٹسٹ   

فون نمبر        03136248313

جاہ پتہ          ریاض عارف پنٹرز اینڈ آرٹسٹ چوک قریشی تحصیل و ضلع مظفر گڑھ

## غزل
دردِ  دل  دی  دوا کریسو چا       تھی سگے تاں بھلا کریسو چا

بے وفائی دے نہ ملن طعنے       التجاء ہے  وفا  کریسو چا

زندگی دا قرار بن گئے وے        رسمِ اُلفت  ادا  کریسو چا

دل دے اندھے وی سوجھلا ڈیکھن        خود کوں جلوہ نما کریسو چا

یاد بھلدی نہ بھل ونجے عارفؔ        زخم دل  تے  ولا کریسو چا

### غزل

وچھوڑے دان تھیندے ہن ہمیشہ 

ایہے احسان تھیندے ہن ہمیشہ

محبت ،خواب،بے تابی ،تمنا

بہوں وجدان تھیندے ہن ہمیشہ

اے قطرے قیمتی ہن جاندا ہیں؟

ایہے طوفان تھیندے ہن ہمیشہ

جتھاں ڈو جُز انا تے اڑ ونجن تاں

اُتھاں نقصان تھیندے ہن ہمیشہ

نشانہ ڈیکھ عارفؔ اوں نظر دا

خطا اوسان تھیندے ہن ہمیشہ

٭٭٭
صابر انصاری

صابر انصاری 13 اگست 1970 ء کوں محمد رفیق انصاری دے گھر ملتان اچ پیدا تھئے ۔ ایف اے تئیں تعلیم حاصل کیتی تے بزنس شروع کیتا ۔ 1998 ء اچ شاعری دا آغاز کیتا تے سعید عاصم دی شاگردی اختیار کیتی ۔ انہاں دی ہِک کتاب جدائی مار دیتی ہے سامݨے آئی اے ۔ 

اصل ناں      صابر علی انصاری

قلمی ناں       صابرؔ انصاری 

جمن          1970ء    

تعلیم         ڈی کام

فون نمبر       03006361468

جاہ پتہ        محلہ آغا پورہ دہلی گیٹ ملتان

شعری مجموعہ ’’جدائی مار دیتی ہے‘‘دے خالق صابر انصاری 1970ء وچ محمد رفیق سعیدی دے گھر ملتان اچ پیدا تھئے۔صابر انصاری بنیادی طور تے اردو دے شاعر ہن۔ کیوں جو سرائیکی ماحول اچ انہاں دا جم پل تے پرورش تھئی ہے ،تہوں اوہ سرائیکی اچ وی خوبصورت شاعری کریندن۔صابر انصاری زبر دست خدا داد صلاحیت دا حامل موزوں طبع فطری شاعر ہے۔اوہ اپنے ہمعصر ملتان دے شعراء وچ ممتاز مقام رکھدے۔صابرؔ انصاری ہک مہذب تے مؤدب نوجوان ہے، جیڑھا اپنی ذات اچ ہک انجمن ہے۔

صابر ہک خوش اخلاق ، ملنسار تے دوست احباب دا وفا شعار یار بیلی ہے ،تے بزرگیں دا انتہائی ادب و احترام کرن آلا ’’با ادب با مراد‘‘دا صحیح معنی مصداق ہے۔ادبی تنظیماں ،این جی اوز تے قومی اخبارات وغیرہ دی طرفوں آپ کوں سینکڑے اسناد و ایوارڈز مل چکے ہن۔ادبی تنظیم ’’انصارِ ادب‘‘ ملتان دے آپ چیئر مین ہن۔جڈاں جو 12مئی1917ء کوں انصار ادب دے زیرِ اہتمام آپ کوں عالمی نعتیہ مشاعرہ کراون دا اعزاز حاصل ہے۔جیندے وچ 5ملکاں دے شعراء نمائندگی کیتی۔تے ایویں صابر انصاری کوں پاکستان دے مختلف شہراں وچ تھیون آلے کل پاکستان مشاعریاں وچ ملتان دی نمائندگی کرن دا شرف حاصل ہے تے ہُن صابر صاحب دا سرائیکی غزلیہ کلام پیشِ خدمت ہے۔

### (1) غزل
رُخ توں پردہ ہٹاوناں پوسی         چندر چہرہ ڈکھاوناں پوسی

دور فرعونیت دا ول آگئے         بن کے موسیٰ ڈکھاوناں پوسی

ڈورے لوکاں دے شہر وچ ساکوں         روز اُچّا  الاوناں  پوسی

سیک دھپ دا پجالی ویندا ہے         ون کوئی ویڑھے لاوناں پوسی

اکھیں ظالم دے اکھیں وچ پاکے          زُعم اوندا  ونجاوناں  پوسی

اپنی سکھ سیت کیتے صابر سئیں         اپناں صوبہ  بناوناں  پوسی

### (2)غزل
تھی گئی ہے ڈیس تے ہُن رات ول       سجھ کو ںآکھو آکے پاوے جھات ول

کون ڈیکھے ساڈیاں مجبوریاں      ڈے گئے اپنے اساکوں مات ول

ہے اندھارا روشنی دے شہر وچ      تھی گئے مشکل بہوں حالات ول

ہانویں توں تکمیل میڈی ذات دی      آکے میڈی کر مکمل  ذات  ول

قتل و غارت ڈیس وچ ہے جا بجا      ملدے پئے ہن  قوم کوں صدمات ول 

_____________________________

جتنا ساکوں زمانے لتاڑیئے اتھاں

اُتناں تقدیر ساکوں سکھیندی رہی

٭٭٭
ندیم بخاری

اصل ناں      ندیم عباس شاہ

قلمی ناں      ندیم بخاری 

جمن           1971ء   

تعلیم           بی اے

پیشہ            ملازمت 

جاہ پتہ          (میانوالی)

### غزل
سینگیاں نال کھلوون والے اساں ہیں

اپنے حال تے روون والے اساں ہیں

کھیر دی ہر تاثیر کوں ڈاڈھا بجھدے ہیں

منجھیں ، گائیں ڈوھوون والے اساں ہیں

نکی جھئیں ہک کھل دے نال منیندے ہیں

ہر گل تے رُس پوون والے اساں ہیں

ہجرت والی رات دا ساڈے کولوں پچھ

وسدے گھر کوں ڈھوون والے اساں ہیں

ہنج دے پانی نال رلا کے ہاسے کوں

ڈکھ دی تختی دھوون والے اساں ہیں

___________________

سڑدے کاغذ ڈیکھاں کیویں

بھا تے ہتھ میں سیکاں کیویں

شیشہ میکوں تُر تُر ڈیکھے

میں شیشے کوں ڈیکھاں کیویں

غیر تاں غیر ندیم ؔ بخاری

اپنے بنسن ٹیکاں کیویں

٭٭٭
ممتاز کاظمی

اصل ناں        ممتاز حسین شاہ

قلمی ناں         ممتاز کاظمی

جمن              1971ء

تعلیم             ایف اے

پیشہ             ملازمت

فون نمبر          03444808453

جاہ پتہ           پہاڑ پور ضلع لیہ

سید ممتاز حسین شاہ (ممتاز کاظمی)ضلع لیہ دے قصبہ پہاڑ پور دے جموڑ ہن۔ عرصہ دراز توں شاعری کریندے پئین۔جڈاں جو اصلاحِ سخن ارشاد جھنڈیر توں گھندے رہ گئے۔ممتاز کاظمی انتہائی حساس دل شاعر ہے جیڑھا کہیں وی مفلس دی حالتِ زار ڈیکھ کے رو ڈیندے۔

ہائے بُکھ تے مفلسی ممتازؔ کیتن کیا ستم

رو ڈتے ہک پھُل کوں میںکل پھُل وچیندا ڈیکھ کے

### (1) غزل
تیز دھپ نے گو پھُلیں کوں سئیں کماناں کر ڈتے

اپنی خوشبوکوں انہاں گلشن دا گہناں کر ڈتے

منہ کمانے ہن مگر لب تے کوئی شکوہ نہیں

مفلسی نے میڈے بالیں کوں سیاناں کر ڈتے

بکھ دے ماریئے سم گئے ہن بانہہ سراندی ڈے کرائیں

فرش بستر ریت کوں سر دا سراناں کر ڈتے

ٹھوکراں کھاندے ودن محوِ حصولِ روز گار

تنگدستی چندر چہریں کوں نماناں کرڈتے

آ نَویں عزم وجنوں دے نال ول زندہ کروں

قوم دے ایوان نے مسئلہ پراناں کر ڈتے

کیوں امیرِ شہر نے ممتازؔ حق کیتن غصب

کیوں غریبِ شہر دا توّا اُتاناں کر ڈتے
اظہرؔ گنڈہ پوری

اصل ناں      محمد اظہر

قلمی ناں       اظہر گنڈہ پوری   

جمن           1971ء   

تعلیم           ایم اے (بی ایڈ)

پیشہ            معلم 

جاہ پتہ         محلہ مقبول آباد ،پہاڑ پور ضلع ڈیرہ اسماعیل خان

ادبی تنظیم سانول سنگت ،پہاڑ پور ضلع ڈیرہ اسماعیل خان یونٹ دے صدر اظہر گنڈہ پوری شعری ادب دے حوالے نال ہک معروف ناں ہے ،اردو تے سرائیکی ڈوہائیں زباناں وچ شاعری کریندن،انہاںدا اردو مجموعہ کلام ’’آ تیرا انتظار ہے اب‘‘چھپ کے پزیرائی حاصل کر چکے تے سرائیکی اچ وی خوب لکھدن۔کیوں نہ لکھن سرائیکی اچ بابائے تھل فاروق روکھڑی دے شاگرد جو ہن۔آپ دے کجھ غزلیہ اشعار ملاحظہ تھیون!

### (1)غزل
سوچیں ہا کجھ ساڈے بارے         بُک بُک روندن نین بچارے

تیڈیاں یاداں جھولی پا کے         آ بہنداہاں سندھ کنارے

آوناں ہئی تاں ڈس چا سانول         لا نئیں ساکوں کوڑے لارے

حال کڈاہیں تاں آکے پچھ ونج         رات لنگھینداں گن گن تارے

اظہرؔ سوکڑ تن کوں کھا گئے          اکھیں کوں منحوس جگارے
غلام فرید نفیس

اصل ناں      غلام فرید

تخلص        نفیسؔ    

جمن          1971 ء    

تعلیم         ایف اے

پیشہ         سرکاری ملازمت    

فون نمبر      03467856355 

جاہ پتہ       مشرقی جھوک ماچھی تحصیل پروآ ضلع ڈیرہ اسماعیل خان

### غزلیہ اشعار
؎کونجاں روہ دو ولّن لگ پئن       مونجھاں لگدے ٹلّن لگ پئن

شاید عمراں گھٹ گئی ہوسی        روح دے چیتے رلّن لگ پئن

ہتھ تے پیر سلامت ہن پر        کہیں کہیں ویلے شلّن لگ پئن

_________________________________

؎سک سمندر ہے، ساہ سندھاری ہے   دل قلندر ہے ، روح مداری ہے

شعر اتنے نفیسؔ تہوں آندن     میں تے سرمدؔ دا فیض جاری ہے
منیرن بلوچ

اصل ناں      منیر احمد

قلمی ناں      منیرن بلوچ    

جمن          1972ء    

تعلیم         ایف اے 

پیشہ         ساؤنڈ سروس    

فون نمبر      03004320708 

جاہ پتہ       محلہ غوثیہ چک نمبر 83ایم نذد سبزی منڈی تحصیل جلال پور پیر والا ضلع ملتان

منیرن بلوچ جلال پور پیر والے دے ہک ہوشیار تے متحرک نوجوان شاعر ہن ۔ ’’پیر قتال سرائیکی ادبی سنگت ‘‘ جلال پور دے جنرل سیکرٹری ہن ،تے منیرن بلوچ دے طفیل ای ایہ تنظیم عرصہ دراز توں فعال کردار ادا کریندی پئی ہے سرائیکی زبان و ادب دے حوالے نال منیرن بلوچ ہر ویلے ایکٹِو(ACTIVE)نظر آندن۔جتھوں تک منیرن دی شاعری دا تعلق ہے تاں خوبصور ت شاعری کریندن۔تے سرائیکی شاعری دیاں تمام مروجہ اصناف لکھدن ۔ہُن تائیں ڈوشعری مجموعے  چھپ چکے ہن تے تریجھا مجموعہ ’’سوچاں دا سفر ‘‘ عنقریب چھپن والا ہے۔بطور نمونہ آپدیاں ڈو عدد غزلاں پیشِ خدمت ہن ۔

## (1) غزل
جڈن کئی یار مِل ویندے             حقی حق پیار مِل ویندے

توں آویندیں تاں ایں دل کوں             ولا عتبار مِل ویندے

اے ساڈی خوش نصیبی ہے            تیڈا دیدار مِل ویندے

ساڈیں سوچیں دے جذبیں کوں            چلو اظہار مِل ویندے

ضرورت مندلوکیں کوں            جو ہے در کار مِل ویندے

منیرنؔ  اے غنیمت ہے            جو خود دلدار مِل ویندے

### (2) غزل
نت نصیحت دی گال کیتی کر          ہر زمانے دے نال کیتی کر

بئے کوں عبرت دے نال سوچا کر           پیش اپنی  مثال  کیتی کر

پہلے  تو لو  تے بعد وچ   بولو         ایویں ٹردی نہ گال کیتی کر

اپنے دامن کوں پہلے پرکھیا کر          پچھے کہیں بئے دی بھال کیتی کر

سچ منیرنؔ سلوک بخشی تاں          اپنی روزی حلال کیتی کر
شاہد شاہ شاہد

شاہد شاہ شاہدؔ 1972ء کوں موضع کونڈی تحصیل و ضلع لودھراں وچ پیر فرزند علی شاہ دے گھر پیدا تھئے، میٹرک تک تعلیم حاصل کیتی ۔شاعری دے حوالے نال 1990ء کنوں مجید ناشاد دی راہنمائی وچ اپنی شاعری دا آغاز کیتا ۔شاہد مرحوم زبر دست شعری قوّت دے حامل شاعر ہَن ۔اردو، سرائیکی ڈوہائیں زباناں وچ خوبصورت شاعری کریندے ہن ۔سرائیکی اچ ڈوہڑہ ،غزل ، نظم، گیت قطعہ وغیرہ لکھدے ہن۔ جڈاں جو وڈی تیزی نال آپ دے 4 شعری مجموعے ،پندھ پتھراں دا، نیر نگال، غم دی شام تے جھات انہاں دی حیاتی وچ یعنی 2009ء تک چھپ کے منظر ِ عام تے آگئے ہن ۔اجاں شاہد شاہ شاہدؔ بہوں کجھ لکھناں ہا جو موت دا قاصد وقت توں پہلے آگیا تے آپ 13 اگست2015ء کوں صرف 43 سال دی عمر اچ اللہ کوں پیارے تھی گئے۔(1)

### (1) غزل
پیت دا پینڈا ہے بارا ڈیکھ گھن          عشق ہے بلدا انگارا ڈیکھ گھن

میڈے بارے سوچ سوچیں بعد وچ          پہلے میڈا چن گزارا ڈیکھ گھن

کون کہیں دا بوجھ چیندے عمر بھر          منگ تے ڈو ڈینہ اَن ادھارا ڈیکھ گھن

لیلیٰ وانگوں منگ تے گردن دا لہو           کوڑ سچ دا سب نتارا ڈیکھ گھن

عشق دی بیڑی دا بندیں جے ملاح          پیار دا شاہدؔ کنارا ڈیکھ گھن

### (2)غزل
     خزاواں دی بوٹی تے بور آندا ویندے

جو لگدے سجن کوں شعور آندا ویندے         

      ایں کاغذ دے پھُل دی نزاکت کوں ڈہدیں

غلابیں کوں وی ہُن غرور آندا ویندے        

      کھُلّا رکھدے بوہا او کیوں رات ساری

اوندے گھر کئی لگدے ضرور آندا ویندے        

      ایویں لگدے اوکوں رقیباں سکھائے

اوندی سوچ وچ کجھ فتور آندا ویندے        

      اوندا ذکر اج تاں ایویں تھیندا رہوے

اساکوں وی شاہدؔ سرور آندا ویندے

## '''حوالہ'''
کتاب: میݙی دھرتی، میݙے لوک ، مصنف: ظہور احمد دھریجہ ، ناشر: جھوک پبلشرز ، ملتان 2018ء
سلیم شہزادؔ

اصل ناں      محمد سلیم اللہ

قلمی ناں      سلیم شہزادؔ 

جمن           1972ء   

تعلیم         ایم فل اینتھرو پالوجی

پیشہ          سرکاری ملازمت   

جاہ پتہ        میانوالی

### (1)غزل
نہ تیڈا حال بدلیا ہے نہ میڈا حال بدلیا ہے

سنیا ہے لوک آہدے ہن نواں وت سال بدلیا ہے

او ظالم ظلم تیڈے نے ودھائے حوصلے میڈے

نہ کئی کمزور پئی سوہنی ، نہ کئی مہیوال بدلیا ہے

اچن چیتی جو توں آنویںتیکوں تکلیف نہ تھیوے

اوہو گھر ہے اوہے گلیاںنہ در درسال بدلیا ہے

میڈے سر تے چٹے والاں دی چاندی ہور ودھ گئی ہے

مگر اے کیا قیامت ہے نہ تیڈا وال بدلیا ہے

اوہا ہے جوگ ڈکھڑیں دی اوہا درداں دی درباری

اوہا کِن مِن ہے ہنجوں دی ڈسا کئی تال بدلیا ہے
شوکت عاجز

آپ دا اصل نال شوکت علی ہے۔ 1972ء کوں ضلع مظفر گڑھ اچ پیدا تھئے۔ میٹرک توݨیں تعلیم حاصل کیتی۔ پلمبرنگ دے کم کار اچ مصروف ہن۔سرائیکی ماء دھرتی تے سرائیکی زبان نال ݙاڈھی محبت رکھدن۔ ٻہوں چنڳے اخلاق دے نال نال ٻہوں چنڳے انسان ہن۔

شوکت عاجز دا تعلق پٹھانے خان دی دھرتی کوٹ ادو نال ہے ۔آپ اردو تے سرائیکی ڈوہائیں زبانیں وچ شاعری کریندن۔1995ء کنوں شاعری دا آغاز کیتا۔ خوش نصیب ہے شوکت عاجز جو اوکوں پختہ ادبی شعور رکھن آلا ہک پر مغز شاعر شفیق انور شازاستاد دی صورت اچ اپنے قریب مل گیا۔یعنی جئیں ویلے استاد دی ضرورت محسوس تھیوے تاں اونہی ویلے ڈو اڈھائی قدم دے فاصلے تے’’عالیان کتاب گھر ‘‘استادِ محترم کول پج ویندن تے شفیق صاحب وی فراغ دلی نال عاجز تے شفقت فرمیندن۔شیت ایہ شوکت دے استادِ محترم دی تربیت دا اثر ہے جو اوہ بزرگ علمی ادبی شخصیات دا ادب و احترام کریندے تے انہاندی صحبت اچ بہناںاپنی خوش بختی سمجھدے۔ جتھاں تک شوکت عاجز دی شاعری دا تعلق ہے تاں آپ ڈوجھیاں صنفاں دے نال گیت وی لکھدن ۔ریڈیو پاکستان ملتان دے شعبہ موسیقی نے شوکت عاجز دے کئی گیت ریکارڈ کیتے جیڑھے جو بہوں مقبول تھئے ۔تے اکثر ریڈیو توں نشر تھیندے رہ ویندن۔(1)

اصل ناں      شوکت علی

قلمی ناں      شوکتؔ عاجز 

جمن           1972ء   

تعلیم           میٹرک

پیشہ            پلمبرنگ 

فون نمبر       03438899073

جاہ پتہ        وارڈ نمبرE/14محلہ غریب آبادبخاری روڈ کوٹ ادوضلع مظفر گڑھ

شوکت عاجز دا تعلق پٹھانے خان دی دھرتی کوٹ ادو نال ہے ۔آپ اردو تے سرائیکی ڈوہائیں زبانیں وچ شاعری کریندن۔1995ء کنوں شاعری دا آغاز کیتا۔ خوش نصیب ہے شوکت عاجز جو اوکوں پختہ ادبی شعور رکھن آلا ہک پر مغز شاعر شفیق انور شازاستاد دی صورت اچ اپنے قریب مل گیا۔یعنی جئیں ویلے استاد دی ضرورت محسوس تھیوے تاں اونہی ویلے ڈو اڈھائی قدم دے فاصلے تے’’عالیان کتاب گھر ‘‘استادِ محترم کول پج ویندن۔تے شفیق صاحب وی فراغ دلی نال عاجز تے شفقت فرمیندن۔شیت ایہ شوکت دے استادِ محترم دی تربیت دا اثر ہے جو اوہ بزرگ علمی ادبی شخصیات دا ادب و احترام کریندے تے انہاندی صحبت اچ بہناںاپنی خوش بختی سمجھدے۔

جتھوں تک شوکت عاجز دی شاعری دا تعلق ہے تاں آپ ڈوجھیاں صنفاں دے نال گیت وی لکھدن ۔ریڈیو پاکستان ملتان دے شعبہ موسیقی نے شوکت عاجز دے کئی گیت ریکارڈ کیتے جیڑھے جو بہوں مقبول تھئے ۔تے اکثر ریڈیو توں نشر تھیندے رہ ویندن۔

### غزل
اے حق ہمسائے یا ماء پیوء جائے اتھ سارا لوک پرایا ہے

اے ساتھ نبھیسن کے توڑیں جنھاں سو سو روپ وٹایا ہے

توں بھوئیں توں گھن اَسمان توڑیں نت اَگتے پیر ودھیندا جُل

توں نینگر میڈے ڈیس دا ہیں تئیں ڈیس دا جھنڈا چایا ہے

اے میڈیاں نظماں ،غزلاں نئیں اے میڈے دل دیاں دھاہیں ہن

توں شعر جنھاں کوں سمجھا ہے ،میں دل دا حال سنایا ہے

ایں شہر اچ رہون والیاں دے رنگ چٹے تے دل کالے ہن

میں رنگ رنگ دیوچ پرکھیا ہے تے جاہ جاہ تے ازمایا ہے

جے چار ڈیہاڑے جیوناں ہئی تاں جی سئیں جی سئیں آہدا رہ

بس میکوں میڈے مرشد سئیں نے ایہوسبق پڑھایا ہے

او بھولا بن کے پچھدا ہے جیڑھا ہک لحظے وچ رولی گئے

تیڈی آکڑ شوکت ؔکنتے گئی ،کیوں چپ دا جندرا لایا ہے

## '''حوالہ'''
(1) کتاب: میݙی دھرتی، میݙے لوک ، مصنف: ظہور احمد دھریجہ ، ناشر: جھوک پبلشرز ، ملتان 2018ء
حاتم نائچ

اصل ناں      ملک نذر حسین

قلمی ناں      حاتمؔ نائچ 

جمن            1972ء   

تعلیم          بی کام

پیشہ           زمیندارہ  

فون نمبر       03015597242

جاہ پتہ        چاہ رحمے والا ڈاکخانہ ککڑ ہٹہ تحصیل کبیر والا ضلع خانیوال

### (1)غزل
عمر گزری غربت لکیندیں لکیندیں

ننگے سر کوں یارو کجیندیں کجیندیں        

ڈکھاں وات ہے توڑے جندڑی نمانی

کرو بس نہ دلبر ڈُکھیندیں ڈُکھیندیں       

میڈے ہتھاں وچ ہے تھیا لرزہ طاری

غریبی دیاں کانگاں لکھیندیں لکھیندیں       

جوانی میڈی تے بڈھیپا ہے آیا

اوندے راہ تے پلکاں وچھیندیں وچھیندیں       

میں سنیا ہے حاتمؔ او فاقے توں مر گئے

کوئی ڈڈھ دا دوزخ بھریندیں بھریندیں       

٭٭٭
محمد جاویداختر

اصل ناں      محمد جاوید

تخلص         جاویدؔ   

جمن           1972ء   

تعلیم           ایف اے

جاہ پتہ       محلہ نور شاہ احمد پور شرقیہ

جاوید سئیں دا تعلق مغل خان دان نال ہے ونج وپار تے زمیندارہ کریندن،بزم نقوی احمد پوری دے سر گرم رکن ہن تے ادبی حوالے نال احمد پور دے متحرک نوجوان شاعر ہن،نقوی صاحب دی صحبت اچ رہ کے شاعری دے گُر سکھئے ہن۔ایہا ای وجہ ہے جو بہوں سوہنی غزل لکھدن۔ذرا جاویدؔ صاحب دی غزل دا نمونہ ڈیکھو!

### غزل
ایکوں جتناں لکیندا ہاں لکدی نہیں        ہنج چہرے تے رہندی ہے سکدی نہیں

عشق دے شعلے کوں دل دیوچ قید رکھ         حسن دی باد شاہی تاں مکدی نہیں

غم دے موسم کوں ہکلاں مریندا ہاں میں         پیار دی ریت مک تے وی مکدی نہیں

رات کوں شعر لکھاں یا بس کر ونجاں         اکھ جگاون دی جاگر توں رکدی نہیں

زہر دا پیالہ جاویدؔ پی گھن اگر         زندگی درد ڈیون توں چکدی نہیں
شاہد عالم شاہد

## تاصل ناں      شاہد عالم
تخلص         شاہدؔ   

جمن           1973ء   

تعلیم          ایف اے 

فون نمبر       03056959380

جاہ پتہ        محراب والا (احمد پور شرقیہ)

سرائیکی ادب دے حوالے نال محراب والا اپنی ہک وکھری سنجان رکھدے،جتھاں سفیر لاشاری تے ظفر لاشاری جھئیں عظیم لکھاری پیدا تھئے،تے ول شاہد عالم خان شاہد وی اینہی قصبہ (محراب والا)دے جموڑ ہن۔شاعری دَینِ خدا وندی ہے تے ایہ صلاحیت اللہ تعالیٰ نے شاہدؔ صاحب کوں بدرجہ اُتم عطا فرمائی ہے۔سرائیکی غزل ہووے تے بھانویں نظم کمال درجے دی شاعری کریندن۔ڈاڈھیاں دا ڈڈھپ ،وسائل توں محرومی، بکھ تس ،بے وسی تے روہی دا منظر نامہ اپنے ہک مخصوص انداز نال بیان کریندن۔

### غزل
اے کیندی ہستی ہے، اوندی ہستی کوں گول ڈیکھے

جے گولناں ہے تاں اپناں اندر پھرول ڈیکھے       

اساں تاں تھی ونجنے داناں داناں بہوں نماناں

کوئی تاں ساکوں ملوک ہتھیں مکول ڈیکھے       

اے چندر وی کوئی عجیب کھڈکار بن گیا ہے

جڈاں وی ڈیکھے او گھن کے بدلیںدی اول ڈیکھے       

نچن تے آوے تاں دل نماناں عجیب ناچا

نہ پڑ سنبھالے نہ تھاپ پرکھے نہ دول ڈیکھے        

مسیت دے نال نال مندر اساڈے اندر

اساڈے اندر کوں کوئی کیا آتے تول ڈیکھے        

اساں تاں ہیں ٹھیڑھ اساڈے اندر قہر دے قصے

کوئی تاں آتے اساڈے اندر کوں چول ڈیکھے        

جے قربتاں دیاں چساں کوں شاہدؔ او نئیں سمجھدا

ستاریں دے نال چاندنی دے مخول ڈیکھے        

### غزل
کیا سندیں توں سسی ، پنوں ،ہیر سیال دے قصے

آسوں پاسوں کھنڈیئے پئے ہن مونجھ ملال دے قصے         

کل وی دردیں وات رعایا ،اج وی اندھا راجا          

بالکل ماضی وانگوں لگدن ساکوں حال دے قصے        

کیا شہزادیاں کیا پریاںکیا دیہہ کیا محل منارے

بکھے بالیں کوں تاں بھاندن روٹی دال دے قصے          

مدتیں توں ہن اکھیں توں رخساریں تونیں ہنجوں

مدتیں کولوں سندیں آندوں استحصال دے قصے 

ساڈی ساری عمراں گزری سفریں دے وچ شاہدؔ

ساڈے کولوں کیا پچھدے وے در درسال دے قصے         

## غزل
کوئ تیڈے وانگوں تھی سگدے

نی تھی سگدا

کوئ تیڈے وانگوں جی سگدے 

نی جی سگدا

تیکوں مار تے قاتل رل گۓ ھن

جیا رل گۓ ھن

تیڈی سوچ دی روشنی اج وی ھے

جیا اج وی ھے

تیڈے عزم دے قصے اج وی ھن

جیا اج وی ھن

تو سندھو سئیں دی دھی راݨی

تیڈے بعد اندھارے ودھ گۓ ھن

تیڈے بعد جگارے ودھ گۓ ھن
اختر عادل

اصل ناں      محمد اختر

قلمی ناں       اختر عادل 

جمن          1973ء    

تعلیم         بی اے

پیشہ          تدریس   

فون نمبر       03023733200

جاہ پتہ           تحصیل و ضلع مظفر گڑھ

### غزل
ستی قسمت جگاون آگیا ہے         میکوں ٹر تے مناون آگیا ہے

اوندی منّت ،او آیا تاں ہے جیوے         الا توڑے الاون آگیا ہے

اے کیوں یکدم ہنجوں تر آئن میڈے          ایویں لگدے جو ساون آگیا ہے

اوندے مٹھڑے الا کوں سن کے یارو         میکوں کجھ کجھ الاون آگیا ہے

اوندے آون تے میں قربان عادلؔ         شکر ہے اوکوں آون آگیا ہے
شاہد عباس شاہد

اصل ناں      شاہد عباس

قلمی ناں      شاہد عباس شاہد    

جمن          1973 ء    

تعلیم         گریجویشن، بی ایڈ

پیشہ          معلم   

جاہ پتہ        خٰر پور ٹامیوالی ، ضلع بہاولپور

### غزل
جیڑھے ون کوں وی پلینداں چھوٹے بچے دی طرح

ہوندی چھاں لگدی ہے میڈے بُت کوں شعلے دی طرح

غم دا دریا پار کرناں ہے تاں ہمت کر ذرا

توں وی جذبہ گول آ سوہنی دے جذبے دی طرح

اج جوانی دی ہوا وچ تیکوں کجھ وی یاد نئیں

میںتاں تیکوں پالیا ہا ہتھ دے چھالے دی طرح

کھیر دیاں نہراں وہاون ایڈا مشکل کم تاں نئیں

میڈے خالی ہتھاں وچ طاقت ہے تیشے دی طرح

ڈیساں ہک ڈینہ اپنی قسمت دے اندھارے کوں شکست

ویساں کھِنڈ دنیاں اُتے ڈینہ دے اُجالے دی طرح

زندگی ہے  چار  ڈینہ شاہدؔ  سلیقے  نال  جی

زندگی کوں کوں کر بسر کہیں نیک بندے دی طرح
فرید ساجد

فرید ساجد دا تعلق بلوچ قوم دے لغاری قبیلے نال ہے ،1974ء کوں سردار پاندھی خان دے گھر پیدا تھیون آلے فرید ساجد بی اے تک تعلیم حاصل کیتی،تے ول 1996ء کوں ادب دے میدان اچ قدم رکھیا۔جڈاں جو اپنے زمانے دے معروف شاعر ،عروض دان تے نقاد اکرم قریشی (مرحوم )توں شاعری دے گُر سکھئے تے فنّی سوجھ بوجھ حاصل کیتی۔شعری ادب ہووے تے بھانویں نثری ادب فرید ساجد ہر حوالے نال ہک پختہ قلم کار ہن تے علمِ عروض تے وی پوری پوری دسترس رکھدن۔لہٰذا ہک ماہر عروضدان ہوون پاروں اوہ وڈے وڈے شعراء دیاں شعری کتاباں تے کئی تنقیدی پمفلٹ شائع کر چکے ہن،جنہاں وچ شعری اوزان دیاں غلطیاں تے خامیاں دی نشان دہی کیتی گئی ہے۔بہر حال پرکھ پڑچول دے حوالے نال فرید ساجد دا ناں پورے سرائیکی وسیب اچ نشابر ہے۔

تصانیف دے حوالے نال ساجد صاحب شعری تے نثری (ملیاں جُلیاں)6کتاباں دے مصنف ہن،تے ایویں کئی کتاباں زیرِ طبع ہن۔جتھوں تک ساجد دی شاعری دا تعلق ہے تاں آپ سرائیکی شاعری دیاں تمام مروجہ اصناف اچ شاعری کریندن۔لیکن انہاں دیاں پسندیدہ صنفاں ڈوہڑہ تے غزل ہن۔

اصل ناں      غلام فرید

قلمی ناں      فرید ساجد  

جمن          1974ء    

تعلیم         بی اے

پیشہ          ۔۔۔۔۔   

فون نمبر       03467307047

جاہ پتہ        چوٹی بالا (ڈیرہ غازیخان)

فرید ساجد دا تعلق بلوچ قوم دے لغاری قبیلے نال ہے ،1974ء کوں سردار پاندھی خان دے گھر پیدا تھیون آلے فرید ساجد بی اے تک تعلیم حاصل کیتی،تے ول 1996ء کوں ادب دے میدان اچ قدم رکھیا۔جڈاں جو اپنے زمانے دے معروف شاعر ،عروض دان تے نقاد اکرم قریشی (مرحوم )توں شاعری دے گُر سکھئے تے فنّی سوجھ بوجھ حاصل کیتی۔شعری ادب ہووے تے بھانویں نثری ادب فرید ساجد ہر حوالے نال ہک پختہ قلم کار ہن تے علمِ عروض تے وی پوری پوری دسترس رکھدن۔لہٰذا ہک ماہر عروضدان ہوون پاروں اوہ وڈے وڈے شعراء دیاں شعری کتاباں تے کئی تنقیدی پمفلٹ شائع کر چکے ہن،جنہاں وچ شعری اوزان دیاں غلطیاں تے خامیاں دی نشان دہی کیتی گئی ہے۔بہر حال پرکھ پڑچول دے حوالے نال فرید ساجد دا ناں پورے سرائیکی وسیب اچ نشابر ہے۔

تصانیف دے حوالے نال ساجد صاحب شعری تے نثری (ملیاں جُلیاں)6کتاباں دے مصنف ہن،تے ایویں کئی کتاباں زیرِ طبع ہن۔جتھوں تک ساجد دی شاعری دا تعلق ہے تاں آپ سرائیکی شاعری دیاں تمام مروجہ اصناف اچ شاعری کریندن۔لیکن انہاں دیاں پسندیدہ صنفاں ڈوہڑہ تے غزل ہن۔آپ دیاں غزلاں بطور نمونہ حاضر ہن۔

### (1) غزل
یار! یاریں دا ظرف کیا ڈیکھوں؟        اپنے اندر دا سوجھلا ڈیکھوں

کھل الاون بہشت گھن ویندے         آکہیں نال کھل الا ڈیکھوں

وقت رخصت ڈے چار پہریں دی        رُس گئے دلربا منا ڈیکھوں

دل تاں رادھی دی بار چاتی ہے         روح رستے اُتے کھڑا ڈیکھوں

رَہ تے ملدے خدا ،خدا دی قسم         چھوڑ گزران جُل خدا ڈیکھوں

عشق عظمت دی سیندھ تئیں پہنچے         پاند پلکیں دے ول پُسا ڈیکھوں

ایس ایم ایس پیار دا لکھوں ساجدؔ          سیپ سانول دا ایں کھنا ڈیکھوں

## '''حوالہ'''
کتاب: میݙی دھرتی، میݙے لوک ، مصنف: ظہور احمد دھریجہ ، ناشر: جھوک پبلشرز ، ملتان 2018ء
ملک ریاض قمر

اصل ناں      ریاض احمد

قلمی ناں      ریاض قمرؔ    

جمن          1974ء    

فون نمبر      03411882930 

جاہ پتہ        چاہ کھجی والا نذد دائرہ دین پناہ  کوٹ ادو

شعری مجموعہ ’’خُمرے‘‘دے خالق ریاض قمر1974ء کوں ملک غلام حیدر دے گھر موضع ٹبہ مستقل (دائرہ دین پناہ) وچ پیدا تھئے،آپ دا تعلق معروف سیاسی خاندان ہنجرا برادری نال ہے۔قمر صاحب ’’دین پناہی ادبی ثقافتی سنگت‘‘ دے صدر ہن ۔1995ء کنوں شاکر مہروی (مرحوم)دی راہنمائی وچ اپنی شاعری دا آغاز کیتا۔اوہ آہدن تاں’’ با ادب بامراد‘‘ایں محاورے دے مصداق ریاض قمر انتہائی مؤدب ،خوش اخلاق ، ملنسار تے یاریں دا یار بیلی ہے۔جتھوں تک ریاض قمر دی شاعری دا تعلق ہے تاں اوہ اپنی شاعری وچ سرائیکی دے ٹھیٹھ الفاظ استعمال کریندے تے بہوں سارے متروک الفاظ دا وی اوہ مسیحا ہے۔تے تکرار لفظی یعنی الفاظ کوں مکرّر ،سہ مکرّر کرناں آپ دی خاص خوبی ہے۔میڈے نذدیک ریاض قمر ہک صوفی شاعر ہے ۔کیوں جو آپ دی شاعری تے معرفت دا رنگ غالب ہے اوئیں تاں ریاض قمر سرائیکی شاعری دیاں تقریباََ تمام اصناف لکھدے ۔مگر آپ دی پسندیدہ صنف ڈوہڑہ ہے،موضوعات دے حوالے نال قمر ؔدے ڈوہڑے وچ بہوں وسعت ہے۔پر محبوب دے سوا اوہ اپنے آپ کوں ادھورا سمجھدے۔جیویں جو خود آہدے۔

    ع۔ہاسے دور حضور تاں لگ ہاسے،ہسّے نال تاں تھی نی لگ سگدے

### (1) غزل
سدھ نئیں کتنے زخم ہے ڈیندا تیڈا ہاسہ نت دا 

ساڈا جسم تاں گھٹدا ویندے ماسہ ماسہ نت دا

اج نئیں آیا کل تاں آسی ، آسی مونجھ مٹیسی

شام دے ویلے سجھ ڈے ویندے روز دلاسہ نت دا

منتاں کر  کر  ہنج پاگل  کوں  جتلا ہم  سمجھایا

اوئیں ہوندے در تے نواں گھیئل گھاسہ نت دا

جھنڑک نہ تلخی نہ کئی دھکڑا کیا ہے گالھ سخی آ!

ول کیوں ویندے تیڈے در توں خالی کاسہ نت دا

اوکھے پندھ اِن پیت دے قمر ؔاوکھیاں ہن سب گالھیں

تہوں تاں مردے من دریا تے ہک ادھ پیاسہ نت دا
ہمراز سیال اوچوی

اصل ناں ہمراز سیال ہے۔ 1974ء کوں پیدا تھئے۔ احمد پور شرقیہ ضلع بہاولپور دے ڄموڑ ہن۔ سرائیکی ماء دھرتی دے سرائیکی زبان نال ٻہوں محبت رکھدن۔سرائیکی شاعری وی کمال دی کریندن۔ سرائیکی شاعراں اچ انہاں دا ہک نویکلا مقام ہے۔ ٻہوں چنڳے انسان ہن۔ 

ناں      ہمراز سیال اوچوی    

جمن          1974ء    

جاہ پتہ        محلہ شمیم آباد ،اوچ شریف تحصیل احمد پور شرقیہ،بہاول پور

شعری مجموعہ ’’ہر پھُل زخمی‘‘دے خالق ہمراز اوچوی دا ایں توں ودھ بیا کیا تعارف کیتا ونج سگدے جو آپ کوں حضرت جانباز جتوئی دا شاگرد ہوون دا اعزاز حاصل ہے۔ ماشاء اللہ۔

### غزل
ہک دور آوناں ہے پانی شراب تھیسی

انکار جئیں وی کیتاہونکوں عذاب تھیسی

ادراک تیڈا بہوں اے، لفظاں دا ہیں توں بابا

گہرا تیڈا تخیّل ہک ڈینہ عقاب تھیسی

لفظاں دے موتی پوویں،’’ا‘‘توں لا تے’’ی‘‘ تئیں

شاعر دعاء کریسن، تیکوں ثواب تھیسی

ہر کئی حیران تھیسی الفاظ تئیں توں سُن تے

تیڈی لسان جگ وچ عِشُّو شتاب تھیسی

ڈکھ ڈیکھ ڈر نہ پوویں ،پُگڑاں ای جے کرائیں

ہمرازؔ اوچوی ہر جاؤں تیکوں اداب تھیسی
فاروق راول

اصل ناں      محمد فاروق

قلمی ناں       فاروق راولؔ   

جمن         1975ء       

تعلیم         میٹرک

پیشہ          شعر و شاعری   

فون نمبر       03457183039

جاہ پتہ        وستی سکھانی کوٹ ادوضلع مظفر گڑھ

### غزل

میڈی ہستی کیا ہستی ہے          میڈی جند جان خستی ہے

اوندے نیناں دی پیتی ہم          اجاں تائیں او مستی ہے

میڈے اندر دے کعبے وچ          اجاں وی بُت پرستی ہے

اتھاں ہر شئے دی قیمت ہے            مگر ہک موت سستی ہے

میکوں کھا گئی میڈی آلس           اوئیں سر وچ کمبختی ہے

اوئیں دریا دی کندھی تے           میڈی ہک تسی وستی ہے

میکوں راول میڈے خط دا           ڈتا وَلدا اوں دستی ہے

__________________________

؎اکھ نمانی دا حال کیا ڈیواں        ہنج دے پانی دا حال کیا ڈیواں

روح دا راجہ نراض تھی پئے می        دل دی رانی دا حال کیا ڈیواں

رات راولؔ تاں مر گیا ہیوی        موئے سکھانی دا حال کیا ڈیواں

٭٭٭
ساجد لنگراہ

اصل ناں         ملک غلام اصغر

تخلص            ساجد

جمن              1975ء

تعلیم             بی اے، ایل ایل بی

پیشہ              وکالت

فون نمبر          03454323322

جاہ پتہ            لنگراہ لاء چیمبر تونسہ شریف

ملک غلام اصغر لنگراہ تحصیل تونسہ دی ہک وستی کالو والہ وچ 1975ء کو ںپیدا تھئے ،ابتدائی تعلیم اپنی وستی کالو والہ وچ حاصل کیتی ،میٹرک وینسم کالج گومل یونیورسٹی ڈیرہ اسماعیل خان ، بی اے وفاقی گورنمنٹ اردو کالج کراچی تے لاء دی تعلیم سندھ مسلم لاء کالج کراچی توں حاصل کیتی۔شاعری دا آغاز میٹرک دے دوران کیتاتے پرواز قیصرانی توںراہنمائی حاصل کریندے رہ گئے۔ایں ویلے سرائیکی ادبی سبدھ تونسہ دے سرپرست اعلیٰ ہن۔

آپ دیاں پسندیدہ اصناف غزل تے آزاد نظم ہن،غزل دے حوالے نال آپ سوہنی تے ستھری غزل لکھدن۔ساجد صاحب دے متعدد مجموعے زیرِ طبع ہن مگر حالی تائیں کوئی مجموعہ  کلام چھپ کے سامنے نہیں آیا ،ایندے باوجود آپ پختہ کار غزل گو شاعر نظر آندن۔لگدے جو ساجد صاحب اللہ سئیں دے کہیں سوہنے بندے کوں دل ڈے بیٹھے ہن ۔تے ہُن اوہ اپنی شاعری اچ اوں حسن دے شہکار دی تعریف تے اوندے اوصاف بیان کریندے رہ ویندن۔جیویںجو آپ دا ہک مصرعہ ہے۔

   ع۔اوندے نیناں دا ساجدؔ لکھاری ہاں میں

____________________

### غزل

تیڈے نانویں ہنجوں دیاں قطاراں کرے

دل میڈا نت تیڈیاں انتظاراں کرے

خود خزائیں دے موسم ہنڈھاوے مگر

تئیں توں صدقے تے گھولے بہاراں کرے

باجھ تیڈے تاں ہک پل گزردا وی نئیں         

کیویں زندگی دیاں پوریاں ڈینہواراں کرے         

روندیں روندیں جڈاں اکھ دا پانی کھُٹے

اکھ نمانی ودی سئے ونگاراں کرے

ہجر تیڈے دی نک وچ نکیلی جو ہے          

کیوں نہ نوکر تیڈے ہتھ مہاراں کرے         

تیڈی آمد تے پلکیں دا جھاڑو بنا 

صاف تیڈیاں کوئی راہ گزاراں کرے

تیڈے زلفیں توں ساجدؔ گھٹا  پن کرائیں

مست موسم وی رِم جھِم پھونواراں کرے
اعظم لغاری

اصل ناں      محمد اعظم

قلمی ناں       اعظمؔ لغاری   

جمن          1975ء    

تعلیم         مڈل

پیشہ          محنت مزدوری   

فون نمبر       03477301067

جاہ پتہ        وستی بنڈہ ،ڈاکخانہ وہوا تحصیل تونسہ ،ضلع ڈیرہ غازیخان

اعظم لغاری 1975ء کوں گانمن خان لغاری دے گھر کوہ سلیمان دے دامن وچ واقع وستی بنڈہ اچ پیدا تھئے۔مڈل تک تعلیم حاصل کیتی۔رزق حلال کماون واسطے محنت مزدوری کریدن۔شاعری دے حوالے نال آپ احمد بخش راکب دے شاگرد ہن۔ تے دامان دے تناظر اچ خوبصورت شاعری کریندن ۔آپ دے پہلے شعری مجموعے دا ناں ’’پندھ پتھریں دے‘‘وی دامان دی عکاسی کریندے۔اعظم لغاری خدا داد صلاحیت دا حامل ہک بالغ نظر شاعر تے خود دار انسان ہے۔اوہ کہیں وڈ پردھان گودے دا بدھل تھیون دے بجائے آزادی تے محنت مزدوری کوں ترجیح ڈیندے۔

نئیں نوایا سر مگر کہیں غیر دی درسال تے

میں تغاری چاکے بھانویں پیٹ کوں پالی رکھئے

### غزل
توں ڈیکھیں ہا ستم اپناں ،میں ڈہدا ہاں صبر اپناں

ہے ٹردا کون کے تانی ،ڈوہائیں ڈہدے ہیں پھر اپناں

یا توں اپنی محبت دے حوالے وچ ہنڈھا میکوں

یا کر انجام ایں میڈا میں خود ڈیکھاں حشر اپناں

اساں گونگے اساں باتے ،الاؤں تاں الاؤں کیا

ستم اے ہے اکھیں ڈہدیںاُجڑدا پئے نگر اپناں

غلامیں دی غلامی دا گلانواں آ پئے گل وچ

نظردا ہا اوئیں میکوں نہ بُت اپناں نہ سر اپناں

حیاتی دے کہیں موڑ اچ جڈاں سنگدل ٹکر پوسوں

ڈکھیسی چیر کے تیکوں تیڈا اعظمؔ جگر اپناں

### غزل
میڈے گھر کوں وسوئے دیاں ہوائیں راس نئیں آیاں

جیڑھے موسم، جِڈو دیاں ہن کڈاہیں راس نئیں آیاں

لگے کہیں دا پلوتا کئی یا کئی تھئی اے خطا ایجھیں

جو کیوں اپنے بزرگیں دیاں دعائیں راس نئیں آیاں

میڈا روون میڈے اوکھ اچ میکوں کہیں جاہ تے نئیں پکریا

میکوں بے فیض اے میڈیاں صدائیں راس نئیں آیاں

بقایا زندگی دے ڈینہ گزاروں ونج ویرانے وچ

اے وستی راس نئیں آئی اے جاہیں راس نئیں آیاں

میں اوکوں بے وفا آکھاں تاں کیوں آکھاں بھلا اعظمؔ

جڈاں میکوں میڈیاں اپنیاں وفائیں راس نئیںآیاں

٭٭٭
مہر اجمل خاموش

اصل ناں      محمد اجمل

قلمی ناں       مہر اجمل خاموشؔ   

جمن         1976ء     

فون نمبر      03027372538

جاہ پتہ       مہر لاج ،سادات کالونی بوسن روڈ ملتان

گورنمٹ ہائی سکول شمس آباد دے سابق ہیڈ ماسٹرمہر گُل محمد( مرحوم) نال کیوں جو میڈی نیاز مندی ہئی۔غالباََ 1988ء وچ انہاں میکوں اپنی کتاب ’’پاکستان میں پرائمری تعلیم‘‘عنایت کیتی،تے ول محبت دا ایہ رشتہ تا حیاتی انہاں نال قائم ریہا۔مہرصاحب ہک بہوں وڈی علمی و ادبی شخصیت ہن۔میر غلام حسن خان حیدرانی دے سرائیکی افسانے انہاں دی وفات دے بعد شائع کر کے مہر صاحب بہوں وڈا کارنامہ سر انجام ڈتاہا تے سرائیکی دانشوراں دے دل جیت گھدے ہن۔اللہ تعالیٰ مہر صاحب کوں جنت الفردوس اچ اعلیٰ مقام و مرتبہ عطا کرے۔

جتھوں تک اجمل خاموش دا تعلق ہے تاں ایہ مہر گُل محمد دے سکے بھتریجے ہن۔کیوں جو مہر صاحب دی اولاد کائنا ہئی ،تہوں انہاں خاموش صاحب کوں اپناں پتر بنایا ہویا ہا۔جیڑھے جو اجکل انہاں دی قلم تے جائیداد دے وارث ہن۔شاعری دے حوالے نال اجمل خاموش ہک پُر گو،مشاق شاعر ہے۔ہُن تائیں آپ دیاں ایہ چار کتاباں ،دل دی مرضی،درداں دا کشکول،،تانگھ تے پلکاں ہیٹھ چناں،چھپ چکیاں ہن۔آپ دا غزلیہ کلام بطور نمونہ حاضر ہے۔

### غزل

نین تیڈے تلوار وے سانول         نہ مویاں کوں مار وے سانول

تیڈیاں مَنتاں دیون کیتے          گئی آں ہر دربار وے سانو ل 

پیار پریت اچ ٹھیک نئیں ہوندا        نت نت دا نروار وے سانول

آس دی بیڑی اللہ سوہناں         لیسی آپے پار وے سانول

عشق اولڑے دے وچ عاشق         بھُل جاندے گھر بار وے سانول

توں جتیوں تے جیت ہے تیری        گئے خاموشؔ ہن ہار وے سانول