آفتاب بلوچ

آفتاب بلوچ ہک پاکستانی کرکٹ کھݙاڑی ہن۔ انہاں نے 2 ٹیسٹ میچیں وچ پاکستان دی نمائندگی کیتی۔ بلوچ ہک مخلوط بلوچ تے گجراتی نژاد خاندان نال تعلق رکھدے ہن۔ آفتاب بلوچ ہک سڄے ہتھ دے مڈل آرڈر بلے باز تے قابل سڄے بازو آف بریک باؤلر ہن۔ 

## ابتدائی زمانہ
آفتاب بلوچ دے پیو شمشیر بلوچ نے قیام پاکستان توں پہلے سابقہ ہندوستان وچ مہاراشٹر تے گجرات دے پاسوں رانجی ٹرافی وچ فرسٹ کلاس کرکٹ وچ حصہ ڳھدا ہئی۔ انہیں دے ہک بھرا کریم اللہ بلوچ نے وی کراچی ایجوکیشن بورڈ تے پبلک ورکس ڈیپارٹمنٹ دی طرفوں فرسٹ کلاس کرکٹ کھیݙی۔ آفتاب بلوچ نے 1969ء وچ محض 16 سال دی عمر وچ اپݨے فرسٹ کلاس کیریئر دا آغاز کیتا ہئی تے پاکستان پبلک ورکس ڈیپارٹمنٹ دے پاسوں حیدرآباد بلیو دے خلاف قائد اعظم ٹرافی وچ ناویں نمبر تے بیٹنگ کریندے ہوئیں 77 رنز بݨائے جبکہ بولنگ وچ 12 وکٹاں ڳھن کے ٹیم دی فتح وچ بنیادی کردار ادا کیتا۔ 1970ء دی ݙہائی وچ آفتاب بلوچ کوں پاکستان دے ڈومیسٹک کرکٹ وچ ہک وݙے کھݙاڑی دے طور تے ݙٹھا ڳیا تے انہاں نے 428 رنز دی اننگ کھیݙ کے ہک واری سب کوں حیران کر ݙتا ہئی۔ ایں دوران وچ انہاں نے پنڄویں وکٹ دے کیتے جاوید میانداد دے نال مل کے 174 رنز دی شراکت بݨائی ہئی۔ لٹل ماسٹر حنیف محمد دے 499 رنز دے بعد آفتاب بلوچ اوہ ݙوجھے پاکستانی ہن جنہاں نے 400 یا ایندے توں زائد رنز بݨاوݨ دا محیر العقل کارنامہ سر انجام ݙتا۔ آفتاب بلوچ 1972-73ء توں 1977-78ء دے دوران وچ کرکٹ دے میدانیں تے رنز دے انبار لاݙتے۔ انہاں نے ایں دوران وچ 55 رنز دی اوسط نال 14 سنچریاں دی مدد نال 5025 رنز بݨا کے خود کوں قومی ٹیم وچ شامل کرواوݨ دی جدوجہد شروع کر ݙتی۔ ایہ اوہ ویلا ہئی جݙݨ پاکستان دے کول ہک مضبوط بیٹنگ لائن اَپ موجود ہئی۔ صادق محمد، ماجد خان، ظہیر عباس، آصف اقبال، مشتاق محمد دے نال نال نوجوان جاوید میانداد دے نال پاکستان دی بیٹنگ لائن ہک مضبوط سانچے وچ ڈھل چکی ہئی تے شاید بھرپور بیٹنگ ٹیلنگ رکھݨ دے باوجود آفتاب بلوچ دے کیتے قومی ٹیم دا حصہ بݨݨ ناممکن لڳدا ہئی۔ فرسٹ کلاس کرکٹ دے ایں عروج دے دور وچ آفتاب بلوچ کوں نیشنل بینک آف پاکستان دی کرکٹ ٹیم دا کپتان مقرر کر ݙتا ڳیا تے انہاں نے 1974-75ء دے سیزن وچ پیٹرن ٹرافی دا ٹائٹل جتوایا۔  انہاں نے ایندے نال نال اڳلے سیزن وچ نیشنل بینک کوں قائد اعظم ٹرافی دا وی فاتح بݨوا ݙتا۔ ایں توں اڳلے سیزن وچ وی اوہ ݙوہیں ٹورنامنٹس دے فائنل تک ٹیم کوں ڳھن آئے پر بدقسمتی نال ݙوہیں ٹورنامنٹ اوہ نہ جیت سڳے حالانکہ انہیں دی اپݨی کارکردگی دا ایہ عالم ہئی جو انہاں نے انہاں فائنل مقابلیاں وچ 3 سنچریاں سکور کیتیاں۔

### 400 کلب دا رکن ہووݨ نال پہچاݨ بݨی
آفتاب بلوچ 400 کلب کے رکن ہونے کے لیے مشہور ہیں اس کی وجہ تسمیہ یہ ہے کہ انھوں نے سندھ کی ٹیم کے لیے کراچی کے نیشنل اسٹیڈیم میں 1973/74ء کے سیزن میں اپنی حریف ٹیم بلوچستان کو 93 پر آؤٹ کرنے کے بعد جواب میں 7 وکٹوں پر 951 رنز کا پہاڑ جیسا ہدف بنا کر اننگ ڈکلیئر کر دی۔ سندھ کی ٹیم کی کپتانی آفتاب بلوچ کے پاس تھی جس نے اس بڑے سکور میں 428 رنز کا حصہ ڈالا جو اس وقت فرسٹ کلاس کرکٹ کی تاریخ میں کسی بلے باز کا چھٹا بڑا اسکور تھا اور وہ 400 رنز کا سنگ میل عبور کرنے والے مجموعی طور پر 7ویں کھلاڑی تھے۔ بلوچستان کی ٹیم اس میچ میں بالکل ڈھیر ہو گئی اور ایک اننگز اور 575 رنز کے بڑے مارجن سے شکست کا شکار ہوئی جو آج بھی فرسٹ کلاس مقابلوں میں سب سے زیادہ مارجن سے شکست کا واقعہ ہے۔اس کارکردگی پر آفتاب بلوچ کو انگلینڈ کے دورے پر ٹیم کے ہمراہ لے جایا گیا لیکن وہ کوئی ٹیسٹ نہیں کھیلے۔ تاہم ان کی ریکارڈ ساز اننگز ان کا پیچھا کرتی رہی۔ انھیں اتفاق سے ان کی ٹیم ہوٹل میں کمرہ 428 دیا گیا تھا۔

### ٹیسٹ کیرئیر
آفتاب بلوچ 400 کلب دے رکن ہووݨ دے حوالے نال مشہور ہن۔ ایندی وجہ تسمیہ ایہ ہے جو انہاں نے سندھ دی ٹیم دے کیتے کراچی دے نیشنل اسٹیڈیم وچ 1973/74ء دے سیزن وچ اپݨی حریف ٹیم بلوچستان کوں 93 تے آؤٹ کرݨ دے بعد جواب وچ 7 وکٹاں تے 951 رنز دا پہاڑ جیہاں ہدف بݨا کے اننگ ڈکلیئر کر ݙتی۔ سندھ دی ٹیم دی کپتانی آفتاب بلوچ دے کول ہئی ایں وݙے سکور وچ 428 رنز دا حصہ پاتا جیہڑا اوں ویلے فرسٹ کلاس کرکٹ دی تاریخ وچ کہیں بلے باز دا چھیواں وݙا سکور ہئی تے اوہ 400 رنز دا سنگ میل عبور کرݨ آلے مجموعی طور تے 7ویں کھݙاڑی ہن۔ بلوچستان دی ٹیم ایں میچ وچ بالکل ڈھیر تھی ڳئی تے ہک اننگز تے 575 رنز دے وݙے مارجن نال شکست دا شکار تھئی جیہڑا اڄ وی فرسٹ کلاس مقابلیاں وچ سب توں زیادہ مارجن نال شکست دا واقعہ ہے۔ ایں کارکردگی تے آفتاب بلوچ کوں انگلینڈ دے دورے تے ٹیم دے ہمراہ ڳھن ڳیا ڳیا پر اوہ کوئی ٹیسٹ نہ کھیݙ سڳیے۔ تاہم انہاں دی ریکارڈ ساز اننگز انہاں دا پچھا کریندی رہی۔ انہاں کوں اتفاق نال انہاں دی ٹیم ہوٹل وچ کمرہ 428 ݙتا ڳیا ہئی۔

### کوچنگ کرئیر
کھیݙ توں ریٹائر تھیوݨ دے بعد آفتاب بلوچ نے کوچنگ شروع کیتی۔ انہاں نے کینیڈا وچ 2001ء آئی سی سی ٹرافی وچ نیپال دے کوچ دے طور تے خدمات انجام ݙتی۔

### اعداد و شمار
آفتاب بلوچ نے 2 ٹیسٹ میچیں دی 3 اننگز وچ ہک واری ناٹ آئوٹ رہ کے 97 رنز بݨائے۔ بغیر آئوٹ تھئے 60 رنز انہیں دا کہیں ہک اننگ دا سب توں زیادہ سکور ہئی۔ 48.50 دی اوسط نال بݨݨ آلے ایں ریکارڈ وچ ہک نصف سنچری شامل ہئی جبکہ 172 فرسٹ کلاس میچیں دی 266 اننگ وچ 46 واریاں ناٹ آئوٹ رہ کے آفتاب بلوچ نے 9171 رنز دا ہدف حاصل کیتا ہئی جیندے وچ انہاں دا سب توں زیادہ سکور 428 ہئی جیہڑا انہاں دی ہک شہرہ آفاق اننگ ہئی جیندے کوں ماڈرن کرکٹ وچ وی ہک وݙی اننگ دا درجہ حاصل ہے۔ انہاں کوں فرسٹ کلاس کیریئر وچ 41.68 دی اوسط حاصل تھئی جیندے وچ 20 سنچریاں تے 45 نصف سنچریاں شامل ہن جبکہ 3 سٹمپ سمیت 137 کیچز وی انہاں دے فیلڈنگ ریکارڈ وچ نمایاں ہن۔ ایویں ہی انہاں نے فرسٹ کلاس کرکٹ وچ 7053 رنز ݙے کے 223 وکٹاں سمیٹیاں ہن۔ 171/8 انہیں دی کہیں ہک اننگ وچ بہترین پرفارمنس ہئی۔ 31.62 دی اوسط نال ڳھدیاں انہیں وکٹاں وچ یارہ واری انہاں نے ہک اننگ وچ 5 یا ایندے توں زائد تے ݙو واری ہک اننگ وچ 10 وکٹاں حاصل کیتیاں ہن۔

### وفات
انہاں دا انتقال 24 جنوری 2022ء کوں 68 سال تے 298 ݙیہاڑے دی عمر وچ کراچی وچ تھیا۔

## ٻیا ݙیکھو

* کرکٹ
* ٹیسٹ کرکٹ
* پاکستان قومی کرکٹ ٹیم
* پاکستان کے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی

## حوالہ

ونکی:گجراتی نسل دیاں پاکستانی شخصیتاں
ونکی:بلوچ شخصیتاں