سنیتا کرشنن

سُنِیتا کرشنن (پیدائش: 1972ء) ہک بھارتی سماجی کارکن تے پَرَجْوَلا دے ناں دی غیر سرکاری تنظیم دی معاون بانی تے اعلٰی ترین عہدے دار ہَئی۔ ایہ ادارہ جنسی تجارت توں متاثر تھیوݨ والے افراد کوں چُھڑاوݨ، بازآباد کرݨ تے سماج وِچ انّھاں دی دوبارہ سمولیت کوں یقینی بݨاوݨ دا کم کریندا ہَئی۔

کرشنن غیر انسانی بازارکاری تے سماجی پالیسی دے شعبیاں وِچ کم کریندی ہَئی۔ انّھاں دی تنظیم پَرَجْوَلا چُنگل توں چُھڑائی ڳئی زنانیاں تے بچّیاں کوں آسرا فراہم کریندی ہَئی تے ایہ ملک وِچ اپݨی نوعیت دا سب توں وݙا آبادکاری دا گھر ہَئی۔ اوہ ایں ڳالھ کوں یقینی بݨا رہی ہَن جو غیر سرکاری تنظیماں متحدہ طور تے حفاظتی تے بازآبادکاری دیاں خدمتاں زنانیاں تے بچّیاں کِیتے فراہم کریں جنّھاں کوں تجارتی جنسی استحصال دا شکار بݨایا ڳیا ہَا۔ انّھاں کوں بھارت دا چوتھا سب توں اعلٰی شہری اعزاز پدم شری توں 2016ء وِچ نوازیا ڳیا ہَا۔

## ابتدائی زندگی
کرشنن دی پیدائش بنگلور وِچ پالگھاٹ دے ملیالی ماں پیو راجو کرشنن تے نلنی کرشنن دے گھر تھئی۔ اوہ ملک دے زیادہ تر حِصّیاں دی سیر کر چُکی ہَئی کیونکہ انّھاں دے پیو سروے دے محکمے وِچ کم کریندے ہَن جیڑھا سارے ملک دے نقشے بݨیندا ہَا۔

کرشنن وِچ سماجی کم دا جوش 8 سال دی عُمر وِچ ظاہر تھیا جݙݨ اوہ ذہنی طور تے معذور بچّیاں کوں رقص سِکھا رہی ہَئی۔ 12 سال دی عُمر وِچ ایہ جھگی جھوپڑیاں وِچ غریب بچّیاں کِیتے اسکول چلاوݨ لڳی۔ 15 سال دی عُمر وِچ جݙݨ ایہ دلت طبقے کِیتے نوخواندگی دی مہم چلا رہی ہَئی، تب ایہ اٹھ آدمیاں دی جانبوں اجتماعی آبروریزی دا شکار تھئی۔ ایہ واقعہ کرشنن کوں اُوہ مقام حاصل کرݨ کِیتے محرک بݨیا جِتّھاں اوہ اڄ کم کریندی پئی ہَئی۔

کرشنن نے بنگلور تے بھوٹان وِچ مرکزی حکومت دے قائم کِیتے ڳئے اسکولاں وِچ پڑھائی حاصل کِیتی۔ ماحولیات وِچ سینٹ جوزف کالج، بنگلور توں بیچلرز دی تکمیل دے بعد کرشنن نے ایم ایس ڈبلیو (طبی تے نفسیاتی) روشنی نیلایا، مینگلور توں مکمل کِیتا۔

## حیدرآباد دیاں طوائفاں دی زبوں حالی تے بازآبادکاری
1996ء وِچ حیدرآباد، دکن دے پراݨے شہر دے ریڈ لائٹ ایریا سمجھے ون٘ڄݨ والے محبوب کی مہندی وِچ ریاستی حکومت دی طرفوں طوائفاں کوں ہٹاوݨ دا فیصلہ اچانک کِیتا ڳیا ہَا۔ 400 توں 500 زنانیاں کوں گرفتار کر کے جیل وِچ رکھیا ڳیا ہَا۔ انّھاں وِچوں تقریباً 20 زنانیاں خودکشی کر چُکیاں ہَن۔ کئی ݙینہہ تئیں انّھاں لاشاں کوں وی کوئی گِھنّݨ نی آیا۔ انّھاں دی تدفین ہک مسئلہ ہَئی۔ ایں ویلے کرشنن نے متاثرہ زنانیاں کوں خودمکتفی بݨاوݨ دی مہم شروع کِیتی۔ ایہ مہم اڳوں تِھی کے 15000 زنانیاں دی زندگی سُوارݨ دے کم آئی۔

## سماجی میڈیا دی وجہ توں جنسی ہراسانی تے توجہ
سُنِیتا کرشنن نے عوام کوں خبردار کِیتا ہَئی جو سوشل میڈیا تے انٹرنیٹ جیسی ٹیکنالوجی دے بے جا استعمال دے نتیجے وِچ پیار محبت، شادی تے ٻئے کمّاں دے ناں تے کئی معصوم ڳِݨتریئے تے زنانیاں جنسی ہراسانی تے ظلم دا شکار تھیندے پئے ہِن تے اڳوں تے ڳِݨتریئے تے زنانیاں جسم فروشی دے مافیا دے ہتھوں استحصال دا شکار تھیندے پئے ہِن جیڑھا کنٹرول کرݨ ہک چیلنج بݨیا پیا ہَئی۔

## اعزازات
اعلٰی شہری اعزاز پدم شری حاصل کرݨ دے علاوہ کرشنن کئی ٻئے انعامات وی حاصل کر چُکی ہَن۔ انّھاں وِچ حیدرآباد دے نامور صحافی دی یاد وِچ 24واں یدھ ویر فاؤنڈیشن میموریل ایوارڈ رکن پارلیمنٹ کویتا دی طرفوں 30 اپریل 2015ء کوں شام 6 بجے کے ایل این پرساد آڈیٹوریم، فیاپسی بھون، ریڈہلز، حیدرآباد وِچ منعقد تھیوݨ والے ہک تقریب وِچ پیش کِیتا ڳیا۔ ایں تقریب وِچ کویتا نے زنانیاں کوں بااختیار بݨاوݨ تے ہک لیکچر ݙتا۔ سُنِیتا کرشنن دے جملہ کارنامیاں وِچ قحبہ گری وِچ ملوث زنانیاں دی ٻئی نسل کوں دلدل توں کڈھݨ کِیتے ہک نکاسی مرکز دے طور تے 1996ء وِچ پرجولا دے ناں دی اینٹی ٹریفکنگ آرگنائزیشن قائم کِیتی۔ جیڑھی افضل گنج پولیس اسٹیشن وِچ پہلا کونسلنگ سینٹر شروع کِیتا ڳیا۔ پرجولا دیاں کاوشاں دے نتیجے وِچ متحدہ آندھرا پردیش حکومت نے 2003ء وِچ اینٹی ٹریفکنگ پالیسی اپنائی ہَئی۔ اڄ پرجولا دی طرفوں متاثرہ زنانیاں کوں اخلاقی، مالی، قانونی تے سماجی مدد فراہم کِیتی ویندی ہَئی۔ انّھاں دے علاوہ سُنِیتا کرشنن کوں متعدد قومی تے بین الاقوامی ایوارڈز حاصل تھئین۔

## حوالہ جات

ونکی:بھارتی زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:سماجی کارکن
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دے بھارتی مصنف
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی مصنفاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے