open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
اینڈریا جرمیاہ

اینڈریا جیریمیا (انگریزی: Andrea Jeremiah) ہک بھارتی فلمی اداکارہ، پس پردہ ڳائیکہ اَتے موسیقار ہَن، خاص طور تے تمل، ملیالم اَتے تیلگو فِلماں وِچ کم کریندی ہَن۔ انّھاں نے اپݨے کیریئر دا آغاز پس پردہ ڳائیکہ دی حیثیت نال کیتا ہئی اَتے ایندے بعد اوہ فِلماں وِچ مرکزی معاون کردار ادا کرݨ لڳیاں۔

## ابتدائی زندگی
اینڈریا جرمیاہ تمل ناڈو دے اراکونم وِچ ہک اینگلو ہندوستانی رومن کیتھولک ہندو خاندان وِچ ڄَمّیاں ہَن، ایندے بعد ایہ خاندان چنئی منتقل تِھی ڳیا۔ انّھاں دے پیو چینائی ہائی کورٹ وِچ وکیل ہَن۔ اینڈریا دی ہک چھوٹی بھیݨ ہئی جو بیلجیئم دے لیون وِچ رہیندی ہئی اَتے بطور ریسرچ اسسٹنٹ کم کریندی ہئی۔ اینڈریا دی پرورش چینائی دے نیڑے تِھئی اَتے انّھاں نے نیشنل پبلک اسکول توں تعلیم حاصل کیتی اَتے ویمن کرسچن کالج توں گریجویشن مکمل کیتی۔ انّھاں نے آکھیا جو اوہ کافی گیک ہَن اَتے اوہ 12ویں بورڈ دے امتحانات مکمل کرݨ تئیں نفسیاتی ماہر بݨݨ چاہندی ہَن۔

## ذاتی زندگی
بنگلورو وِچ ہک عوامی تقریب وِچ، انّھاں نے ݙسایا جو ہک شادی شدہ شخص دے نال تعلقات دی وجہ نال مشکل وقت دا سامݨا کرݨا پیا، ایں رشتے وِچ انّھاں کوں جسمانی اَتے ذہنی طور تے زیادتی دا نشانہ بݨایا ڳیا، جیندے دی وجہ نال انّھاں کوں ذہنی دباؤ دا سامݨا کرݨا پیا۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
انسوار راجن

اناسوارا راجن ہک ہندوستانی اداکارہ ہن، جیہڑی بنیادی طور تے ملیالم فلمیں وچ کم کریندی ہن۔ انہاں نے اپݨے فلمی کیریئر دا آغاز "ادھارنم سجتا" (2017ء) نال کیتا۔ اناسوارا نے کامیاب ملیالم فلمیں جیویں "تھانییر متھن دننگل" (2019ء)، "ادھیارتری" (2019ء)، تے "سپر شرانیہ" (2022ء) دے ذریعے مقبولیت حاصل کیتی۔ انہاں نے تامل سنیما وچ وی "رنگی" (2022ء) نال انٹری کیتی تے ہندی فلم "یاریاں 2" (2023ء) وچ ڈیبیو کیتا۔ اناسوارا دی پیدائش 8 ستمبر 2002ء کوں کیریولور وچ تھئی۔ انہاں نے "نیرو" (2023ء) وچ اپݨے کردار کیتے خوب تعریف حاصل کیتی، جیندے وچ انہاں نے موہن لال دے نال کم کیتا۔

## حوالہ
اناسوارا کمار

اناسوارا کمار ہک بھارتی اداکارہ ہن، جیہڑی تامل فلم انڈسٹری وچ کم کریندی ہے۔ انہاں نے اپݨے کیریئر دا آغاز "ویلینم" (2014ء) نال کیتا، پر انہاں دی پہلی ریلیز ہووݨ آلی فلم "ایگو" (2013ء) ہئی۔ اناسوارا نے "یامیروکا بیاامی" (2014ء) وچ موہنی دے کردار نال شہرت حاصل کیتی۔ ایہ فلم ہارر کامیڈی/ڈارک کامیڈی دے صنف وچ ہک رجحان بݨ ڳئی۔ اناسوارا دی پیدائش چنئی وچ ملیالی والدین دے گھر تھئی۔ انہاں نے خواتین کرسچن کالج توں کارپوریٹ اکنامکس وچ گریجویشن کیتی۔ انہاں نے "نمو بھوتاتما" (2014ء) وچ وی اپݨے کردار کوں ولا پیش کیتا، جیڑھا کنڑ فلم انڈسٹری وچ وی کامیاب رہیا۔

## حوالہ
انگیرا دھر

انگیرا دھر ہک ہندوستانی اداکارہ ہن جیہڑی ہندی فلمی دنیا وچ اپݨے کم دے باعث مشہور ہن۔ انہاں دے قابل ذکر کم وچ ویب سیریز "بینگ باجا بارات" تے فلم "لو فی اسکوائر فٹ" شامل ہن۔ انگیرا دھر ہک کشمیری ہندو ٹٻر نال تعلق رکھدی ہے تے انہاں دی پرورش ممبئی وچ تھئی ہئی۔ انہاں نے 30 اپریل 2021ء کوں "لو فی اسکوائر فٹ" دے ڈائریکٹر آنند تیواری نال خفیہ تقریب وچ شادی کیتی۔

## کیریئر دا آغاز
انگیرا دھر نے اپݨے کیریئر دا آغاز ٹی وی پروڈکشن نال کیتا، جتھاں انہاں نے چینل وی دے نال کم کیتا۔ ایندے علاوہ، اُنہاں نے اسسٹنٹ فلم ڈائریکٹر دے طور تے وی کیمرے دے پچھوں کم کیتا۔ چینل  دے دوران، اُنہاں نے "بیگ بورو اسٹیل شو" دی میزبانی وی کیتی۔ بالی ووڈ وچ اُنہاں دی پہلی فلم 2013ء وِچ "ایک بڑا آدمی" ہئی، جتھاں اُنہاں نے ارونودے سنگھ دے نال کم کیتا۔

## کامیابی دا سفر
2015ء وِچ، انگیرا دھر کوں "بینگ باجا بارات" وِچ اپݨے کردار دے باعث ٻاہؤں پزیرائی ملی۔ اینہہ ویب سیریز وچ انہاں نے علی فضل دے نال ہک خوش مزاج تے آزاد چھویر دا کردار ادا کیتا۔ اینہہ شو دے ݙوجھے سیزن نے وی خوب مقبولیت حاصل کیتی۔

2018ء وچ، انگیرا دھر نے "لو فی اسکوائر فٹ" وچ وکی کوشل دے نال ہک بینک ملازم دا کردار ادا کیتا۔ اینہہ فلم کوں براہ راست اسٹریمنگ پلیٹ فارم تے ریلیز کیتا ڳیا ہئی تے اینکوں ناقدین دی طرفوں مثبت جائزے ملے۔

2019ء وِچ، اُنہاں نے "کمانڈو 3" وِچ ودیوت جموال دے نال ہک برطانوی انٹیلی جنس ایجنٹ دا کردار ادا کیتا۔ ایں  فلم وچ اُنہاں دی کارکردگی کوں سراہیا ڳیا تے اُنہاں دے کردار کوں بغیر کاہیں بکواس دے پیش کیتا ڳیا۔

2022ء وچ، انگیرا دھر نے اجے دیوگن دے نال "رن وے 34" وچ ہک وکیل دا کردار ادا کیتا۔ اگرچہ اینہہ فلم وچ انہاں دا کردار نکا ہئی، پر اُنہاں نے اپݨے محدود مناظر وچ وی اپݨی اداکاری دے جوہر ݙکھائے۔

## ویب سیریز وِچ کم
انگیرا دھر نے "ساس، باہو اور فلیمنگو" وچ ورون مترا دے نال ہِک تیز مزاج خاتون دا کردار ادا کیتا۔ اینہہ ویب سیریز وچ اُنہاں دی کارکردگی کوں خوب سراہیا ڳیا تے اُنہاں دے کردار کوں چالاک تے چٹخارے دار قرار ݙتا ڳیا۔

#### ذاتی زندگی
انگیرا دھر دی شادی "لو فی اسکوائر فٹ" دے ڈائریکٹر آنند تیواری نال تھئی ہئی۔ اینہہ جوڑے نے 30 اپریل 2021ء کوں ہک خفیہ تقریب وچ شادی کیتی۔

انگیرا دھر ہک قابل اداکارہ ہن جنہاں نے اپݨے کم دے ذریعے ہندی فلمی دنیا وِچ اپݨا ہک مقام بݨایا ہے۔ اُنہاں دی اداکاری تے محنت اُنہاں کوں ہک چمکدی ستارا بݨا ݙتا ہے۔

## حوالہ
منجیت کلر

منجیت کلر (اردو: منجیت کلر، کنوں) (جیکوں "منجیت کولر" وی آکھیا وین٘دا ہِے)  ہِک بھارتی فلم اَتے ٹیلی ویژن اداکارہ ہِے۔

## حیاتی دا احوال
منجیت کلر نے ٻہوں ساریاں ہندی فلماں وِچ کَم کِیتا ہِے  جِنّھاں وِچ: "تیکھانہ"، "دل کا کیا قصور"، "دھڑکن"، "ایکے پہ ایکا"، "محبت کے دشمن"، "مسٹر بونڈ"، "پاندو"، "صاحباں" اور "یلغار" شامل ہِن۔ انّھاں نے 1990ء دے ݙہاکے وِچ پنجابی فلماں وِچ وی کِیتیاں ہَن جِنّھاں وِچ: "مرزا صاحباں "، "ویری"، "مرزا جٹ"، "دیسوں پردیسوں"، "جیلدار"، "میں ماں پنجاب دی"، "پچھتاوا" اور "عشق نچاوے گلی گلی" شامل ہِن۔"

## فلمو گرافی
منجیت کلر نے ٻہوں ساریاں ہندی فلماں وِچ کَم کِیتا ہِے  جِنّھاں وِچ: "تیکھانہ"، "دل کا کیا قصور"، "دھڑکن"، "ایکے پہ ایکا"، "محبت کے دشمن"، "مسٹر بونڈ"، "پاندو"، "صاحباں" اور "یلغار" شامل ہِن۔ انّھاں نے 1990ء دے ݙہاکے وِچ پنجابی فلماں وِچ وی کِیتیاں ہَن جِنّھاں وِچ:  "مرزا صاحباں "، "ویری"، "مرزا جٹ"، "دیسوں پردیسوں"، "جیلدار"، "میں ماں پنجاب دی"، "پچھتاوا" اور "عشق نچاوے گلی گلی" شامل ہِن۔"

## ٹیلی ویژن

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
مدالسا شرما

مدالسا شرما (اردو: مدالسا شرما، کنوں) (جنم: 26 ستمبر 1991ء)  ہِک ہندوستانی فلم اَتے ٹیلی ویژن دی زنانی اداکارہ ہِے جہڑی سٹار پلس دی انوپما وِچ کاویہ شاہ دے کردار کِیتے مشہور ہِے۔

## ذاتی حیاتی
مدالسا شرما 26 ستمبر 1991ء کوں اداکارہ شیلا شرما اَتے فلم پروڈیوسر اَتے ہدایت کار سبھاش شرما دے گھر ڄَمّی ہَئی۔ 

## فلمو گرافی

### فلمز

### ٹیلیویژن

### ویب سیریز

### میوزک ویڈیوز

### ایوارڈز تے نامزدگیاں

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
سرائیکی وسوں دا سنڄاپو شاعر

عبدالرزاق زاہد سرائیکی وسوں وچ سرائیکی صحافی وانگوں سرائیکی شاعری وچ ہک نمانڑاں،سنجاپو تے دھیمے خوبصورت لہجہ آلا شاعر ہے۔شاعری انسانی شعور دی معراج دا ناں ہے۔سرائیکی راوا، چولستان روہی،دمان وانگوں تھل کوٹ ادو سنانواں دھرتی دا نیگر عبدالرزاق زاہد جہناں دا پہلا شعری مجموعہ  دراصل سرائیکی وسیب دا قدیم ہزاریں سالیں دا امن دا سنہیا ہے۔وڈی شاعری کیتے ہمیشہ عام سدھے سادے تخیل دا ہوون بہوں ضروری ہے۔ایہ خوبیاں میکوں عبدالرزاق زاہد دے مجموعے وچ نظرن۔محبت،احساس،ہمدردی،احترام آدمیت تے خلوص دا استعارہ خدا دی وستی ہے۔

توں محبت دے دعوے کریندا ودیں 

تیئں محبت دا کوئی جام پیتا وی ہے

خزاں نہ رہسی خدا دی وستی 

بہار  آسی   خدا  دی  وستی

میں ڈیکھ آیا ہاں باجھ میڈے 

ہے بہوں  اداسی خدا دی وستی

ہمیش  سوجھل  سویر  ہوسی

ہمیش  رہسی   خدا دی وستی 

کتھوں دا  وسدا  رزاق  زاہد 

تھیا ہے واسی  خدا  دی وستی

سرائیکی خطہ صوفیاء کرام دی خوبصورت جمالی تے جلالی وستی ہے۔اتھوں دا ہر انسان زاہد وی ہے تے محافظ وی ہے۔دلیر وی تے اشاک وی ہے۔ *خدا دی وستی * وچ امن، محبت واتحاد انسانیت دے نال امید دا فلسفہ نمایاں ہے۔سرائیکی شعری ادب وچ عبدالرزاق زاہد ہک نمانڑاں تے نمائندہ شاعر بن کے میڈے سامنے آئے۔ادب دی انتہاء حیرت ہے۔میکوں بہوں حیرت تھائی جو دریا کوں کوزے وچ اعلی معاشرتی اقدار کوں شاندار خوبصورت انذاز وچ خدا دی وستی یعنی سرائیکی دھرتی دا خلوص بھرا دا فلسفہ امید بیان کیتا گئے۔میں عبدالرزاق زاہد کوں مبارکباد پیش کرینداں جو سرائیکی ادب ودھارے وچ تہاڈا ناں ہمیش خدا دی وستی وانگوں زندہ راہسی۔

دعا گو *محمد الطاف ڈاھر *

   صدر شعبہ سرائیکی 

گورنمنٹ صادق عباس گرائجوئٹ کالج ڈیرہ نواب صاحب احمد پور شرقیہ ضلع بہاولپور

(سرائیکی وسیب)

## حوالہ
کتاب: خدا دی وستی ، مصنف : عبدالرزاق زاہد ، جھوک پبلشرز ملتان
ماہی گل

رمپی کور "مہی" گِل (انگریزی: Mahie Gill) (جنم 19 دسمبر 1975) ہِک بھارتی اداکارہ ہِن، جیڑھی ہندی اَتے پنجابی فلم انڈسٹری وِچ کم کریندی ہِن۔ اُون٘ہاں کوں انوراگ کشیپ دی تنقیدی طور تے سراہی ڳئی ہندی فلم "دیو ڈی" وِچ پارو دے کردار کِیتے سَبھ توں زیادہ ڄاݨیا ویندے، جیڑھی شرت چندر چٹوپادھیائے دی بنگالی ناول "دیوداس" دا ہِک جدید ورژن ہئی۔ اِیں فلم کِیتے اُون٘ہاں نے 2010 وِچ فلم فیئر تنقیدی ایوارڈ برائے بہترین اداکارہ جِتیا۔ اُون٘ہاں نے اپݨے کیریئر دا آغاز پنجابی فلماں نال کِیتا اَتے بعد وِچ "دیو ڈی" نال بالی ووڈ وِچ ڈیبیو کِیتا۔

## فلمو گرافی

## فلموگرافی

### فلمز

### ویب سیریز

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:فلم فیئر ایوارڈ جِتَّݨ آلے
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:چندی گڑھ دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ابیالوجی

Abiology – study of inanimate, inorganic, or lifeless things             

ابیالوجی ، سائنس دی ہک او شاخ ہے جیندے وچ بے جان ، غیر نامیاتی یا بے زندگی شئیں دی پڑھت کیتی ویندی ہے ۔  ایں سائنس وچ انہاں شئیں دی بݨتر ، خصوصیات ، تے انہاں دے درمیان تعلقات دا جائزہ گھدا ویندے ۔  ابیالوجی دا تعلق فزکس ، کیمسٹری ، تے جیالوجی سمیت ٻیاں قدرتی سائنساں نال وی ہے ۔  ایں علم دے ذریعے اساں کائنات دی بݨتر تے ارتقاء کوں سمجھݨ دی کوشش کریندے ہیں ۔ 

ابیالوجی وچ مختلف بے جان شئیں دا مطالعہ شامل ہے ، جیویں کہ پتھر ، مٹی ، پاݨی ، ہوا ، تے سیارے ۔  ایں سائنس وچ سائنس دان انہاں شئیں دی کیمیائی تے طبیعیاتی خصوصیات دا تجزیہ کریندن تاں جو انہاں دے بارے وچ معلومات حاصل کیتیاں ونڄ سڳن ۔  مثال دے طور تے ، جیالوجسٹ پتھراں دی بݨتر تے عمر دا مطالعہ کریندن تاں جو زمین دی تاریخ کوں سمجھ سڳن ۔  کیمسٹ پاݨی تے ہوا دی کیمیائی بݨتر دا مطالعہ کریندن تاں جو انہاں دے اثرات کوں سمجھ سڳن ۔  فزکس دان سیاریاں دی حرکت تے انہاں دی بݨتر دا مطالعہ کریندن تاں جو کائنات دے قوانین کوں سمجھ سڳن ۔ 

ابیالوجی دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے ۔  ماحولیات وچ ، ایں علم دے ذریعے اساں ماحول تے انسانی سرگرمیاں دے اثرات کوں سمجھ سڳدے ہیں ۔  مثال دے طور تے ، پاݨی دی آلودگی تے مٹی دی زرخیزی دی پڑھت نال اساں ماحولیاتی مسائل دا حل ڳول سڳدے ہیں ۔  جیالوجی وچ ، ایں علم دے ذریعے اساں قدرتی وسائل دی ڳول تے انہاں دے استعمال دے بارے وچ معلومات حاصل کر سڳدے ہیں ۔  مثال دے طور تے ، تیل تے گیس دے بھنڈار دی ڳول تے انہاں دے استعمال دے بارے وچ معلومات حاصل کیتیاں ونڄ سڳدیاں ہن ۔  خلائی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے اساں سیاریاں تے ٻیاں خلائی شئیں دے بارے وچ معلومات حاصل کر سڳدے ہیں ۔  مثال دے طور تے ، مریخ تے ٻئے سیاریاں تے زندگی دے امکانات دی پڑھت کیتی ویندی ہے ۔ 

ابیالوجی دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے ۔ ایں علم دے ذریعے اساں قدرتی وسائل دا بہتر استعمال کر سڳدے ہیں ، ماحولیاتی مسائل دا حل ڳول سڳدے ہیں ، تے کائنات دے بارے وچ اپݨی سمجھ کوں ودھا سڳدے ہیں ۔  ابیالوجی دی پڑھت نال اساں اپݨے سیارے دی حفاظت کر سڳدے ہیں تے مستقبل دیاں پیڑھیاں کیتے ہک بہتر دنیا بݨا سڳدے ہیں ۔ 

ابیالوجی ہک اہم سائنس ہے جیہڑی اساکوں بے جان شئیں دی بݨتر تے انہاں دے درمیان تعلقات کوں سمجھݨ وچ مدد کریندی ہے ۔  ایں علم دے ذریعے اساں اپݨے سیارے تے کائنات دے بارے وچ اپݨی سمجھ کوں ودھا سڳدے ہیں ۔  ابیالوجی دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے تے اساکوں ہک بہتر مستقبل بݨاوݨ وچ مدد کریندے ۔
مادھوری بھٹا چاریہ

مادھوری بھٹا چاریہ (اردو: مادھوری بھٹا چاریہ، کنوں) ہِک بھارتی اداکارہ اَتے سابقہ ماڈل ہِن جہڑی کناڈا اَتے بالی ووڈ فلماں وِچ نظر آن٘دی ہِن۔ 

## ابتدائی حیاتی
مادھوری بھٹا چاریہ بنگالی ٹٻّر وِچ ڄَمّی ہَئٰ۔ انّھاں نے آرمی پبلک سکول وِچ تعلیم گِھدی اَتے بعد وِچ ماؤنٹ کار میل کالج وِچ نفسیات دی تعلیم گِھنّݨ دے بعد رمیاہ کالج وِچ قانون دی تعلیم گِھنّݨ ٹُر ڳئی۔

## فلمو گرافی

## حوالے

ونکی:بنگالی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:بنگالی شخصیتاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
لورین گوٹلیب

لورین گوٹلیب (اردو: لورین گوٹلیب، کنوں) ہِک امریکی رقاصہ اَتے اداکارہ ہِن جہڑی ہندوستانی فلم انڈسٹری وِچ کَم کرین٘دی ہِن۔ اُوہ رئیلٹی ڈانس مقابلے "سو یو تھنک یو کین ڈانس" دے تریجھے سیزن وِچ ہِک مد مقابل ہَئی اَتے 2013ء دی ہندوستانی رقص فلم "اے بی سی ڈی: اینی باڈی کین ڈانس" وِچ مرکزی کردار ادا کِیتا ہَئی۔

## رقص دا کَم کار
گوٹلیب نے 2004 وِچ*[[:ur:سو_یو_تھینک_یو_کین_ڈانس|سو یو تھینک یو کین ڈانس]]* دے ݙوجھے سیزن دے وِچالے کوریوگرافرڈیورو دی مدد کیتی ۔

## فلموگرافی

### فلمز

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:امریکی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:امریکی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
فرح (اداکارہ)

فرح  ناز ہاشمی یا فرح (اردو: فرح (اداکارہ) ، جنم: 9 دسمبر 1968ء) ہِک بھارتی فلمی اداکارہ ہِے، جہڑی 1980ء اَتے 1990ء دے ݙہاکیاں وِچبالی ووڈ دی ہِک مشہور اداکارہ رہی  ہِن۔ اُوہ فلمی اداکارہ تبو (اداکارہ) دی وݙّی بھیݨ ہِے۔  

## فلمو گرافی

### فلمز

## حوالے

ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بنگالی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی مسلم شخصیتاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
عمار نوری

عمار نوری  یا امر نوری (اردو: عمار نوری، کنوں) ہِک بھارتی گائیکہ اَتے اداکارہ ہِے جہڑی پنجابی ٻولی دیاں فلماں وِچ کَم کرین٘دی ہِن۔انّھاں دی شادی مشہور پنجابی گائیک سرول سکندر نال تھئی ہِے۔

## ابتدائی حیاتی اَتے کَم کار
امر نوری 23 مئی 1967ء کوں پنجاب دے ضلع روپور ضلع گاؤں رنگیل پور وِچ ڄَمّی ہَئی۔ 

### فلمو گرافی(پنجابی فلمیں)
نوری نے ڈِھڳ پنجابی فلماں وِچ کَم کِیتا اَتے زیادہ تر انّھاں نے پلے بیک گائیکہ دی حیثیت نال وی کَم کِیتا۔ کُجھ قابلِ ذِکر فلماں اِیہ ہِن:

### فلموگرافی (

* **گبھرُو پنجاب دا** (1986) ... لائیو پرفارمنس
* **جٹ پنجاب دا** (1990)
* **ويساکھی** (1991)
* **اڈيکان سائیں دیاں** (1991)
* **بدلا جٹی دا** (1991) ... نوری
* **جور جٹ دا** (1991)
* **دل دا معاملہ** (1992)
* **پُت سرداران دے** (1992)
* **زخمی شیر** (1996)
* **پنچائت** (1996)
* **میلہ** (1997)
* **جنگ دا میدان** (1997)
* **جِی آیا نُوں** (2003)
* **دل اپنا پنجابی** (2006)
* **میل کرادے ربّا** (2010)
* **تیرے عشق نچایا** (2010)
* **پتا نہیں ربّ کہڑیاں رنگاں چ راضی** (2012)
* **ڈیڈی کول مُنڈے فول** (2013)
* **شہیدِ محبت** (2005)

### البمز

* **یاری پردیسیان دی** (1989)
* **جیجا وے تیری سالی نچدی** (1988)
* **نو ساس دا مقابلہ** (1988)
* **گورا رنگ دیئی نا ربّا** (1989)
* **نوی ویاہی نچی** (1988)
* **دُدھ پی لا بلما** (1988)
* **سڈ گئیاں گوندناں** (1989)
* **ریلا دی دُکان** (1989)
* **نچنا سخت منع ہے** (1989)
* **گِدھا جنکشن** (1990)
* **بھنگڑا بیٹس** (1991)
* **میلہ میلیاں دا** (1997)
* **میلہ بیساکھی دا** (1998)
* **ہیلو ہیلو 2000** (2000)
* **کالا ڈوریا 99** (1999)
* **حسن پنجابیان دا** (1997)
* **کلی بہہ کے سوچی** (1997)
* **اک میں ہواں اک تُو ہووے** (2009)
* **اڈی ٹپّا** (1996)
* **چوری تیری فڑی گئی** (1996)
* **نخرہ 96** (1996)
* **مِترا نُوں مار گیا** (1996)
* **نا مات ظالما وے** (1986)
* **فتاک کوٹ کپورے دا** (1985)
* **جھانجر دی چھنکار** (1999)
* **گلی گلی چھنکاتا** (2001)
* **پھلکاری** (2000)
* **بھنگڑا 2000** (2000)
* **لارا لپّا** (1992)
* **پنتھ خالصہ** (1998)
* **سانوں وی چٹھیاں پئی دتیاں** (1992)

## حوالے

ونکی:پنجابی ٻولی دے ڳائیک
ونکی:پنجابی گائیک
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
شرن کور

شرن کور(اردو: شرن کور، کنوں) ہِک ہندوستانی اداکارہ ہِن جہڑی پنجابی ٻولی دے سینما وِچ سرگرم ہِن۔ انّھاں نے 2019ء دی پنجابی فلم "میڈا فرید کوٹیا" وِچ مرکزی کردار ادا کِیتا ہئی۔

## ابتدائی حیاتی اَتے ماڈلنگ کَم کار
شرن کور دا جنم گورداس پور وِچ تِھیا۔ اَتے اُوہ ہِک پنجابی فلمی اداکارہ ہِن۔ انّھاں نے پنجاب یونیورسٹی وِچ تعلیم گِھدی۔ اُوہ 2015ء وِچ ممبئی چَلی ڳئی، انّھاں نے ٹی وی سیریل "تھپکی پیار کی" اَتے "ساویتری دیوی" کالج اینڈ ہسپتال وِچ کَم کِیتا۔ انّھاں کوں بی ٹی سی پنجابی فلم ایوارڈ 2020 کنوں بہترین اداکارہ دا ایوارڈ مِلیا۔

## فلمو گرافی

## ایوارڈز اَتے نامزدگی

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ماڈل زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجاب، بھارت دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:پنجابی سینما دے اداکار
ونکی:پنجابی فلمی اداکارہ
ونکی:پنجابی شخصیتاں
جگنو محسن

جگنو محسن (اردو: جگنو محسن، کنوں) جین٘دا اصل ناں "سیدہ میمنت محسن " ہِے۔ انّھاں دا تعلق سادات ٹٻّر نال ہِے، جگنو 2018ء وِچ اوکاڑہ کنوں رکنِ صوبائی ایوانِ پنجاب چُݨی ڳئی ہَن۔ 

## حیاتی دا احوال
پہلے، اُون٘ہاں "دی فرائیڈے ٹائمز" اَتے "گڈ ٹائمز" دی ایڈیٹر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ہَن۔ اُون٘ہاں نے پہلے ہِک ہفتہ وار ٹاک شو "جگنو" دی میزبانی وی کِیتی۔

محسن نے یونیورسٹی آف کیمبرج وِچ قانون دی تعلیم حاصل کِیتی، جِتھاں اُون٘ہاں دی ملاقات صحافی نجم سیٹھی نال تِھئی اَتے 1983 وِچ اُنہاں نال شادی کِیتی۔

جگنو محسن کوں نجم سیٹھی نال شادی کِیتے خاندانی مخالفت دا سامݨا کرݨا پیا، جیڑھے اُوہ ویلے ہِک سوشلسٹ اَتے غیر فیوڈل نظریات رکھݨ آلا ہِک سرگرم کارکن ہَن۔ نجم سیٹھی دے سوشلسٹ پس منظر اَتے غیر روائتی سوچ نے شاید اُون٘ہاں دے خاندانی روایتی اقدار نال ٹکراؤ پیدا کِیتا ہوسی۔ اِیہ قابلِ تعریف ڳالھ ہِے جو جگنو اپݨے خاندان کوں نجم کوں قبول کراوݨ وِچ کامیاب تِھئی، اَتے اُنہاں دی شادی پاکستانی معاشرے وِچ ہِک طویل اَتے اثر انگیز رہی ہِے۔ 1999 وِچ، اُون٘ہاں دے خاوند، "دی فرائیڈے ٹائمز" دے ایڈیٹر انچیف نجم سیٹھی کوں نواز شریف حکومت نے صحافی دے طور تے اپݨے کم دی وجہ نال گرفتار کر گِھدّا اَتے بغیر کہیں الزام دے ہِک مہینے کِیتے حراست وِچ رکھا، جِہڑی وجہ توں محسن نے اُنہاں دی رہائی کِیتے ہِک بین الاقوامی مہم چلائی۔ اِیں سال، اُون٘ہاں اَتے سیٹھی کوں کمیٹی ٹو پروٹیکٹ جرنلسٹس دا بین الاقوامی پریس فریڈم ایوارڈ ݙتا ڳیا۔

اُون٘ہاں نے 2018 دے انتخابات وِچ اوکاڑہ ضلع دے پی پی 184 حلقے وِچ 62,506 ووٹ حاصل کر تے جِت حاصل کِیتی۔

## حوالے

ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پاکستانی وکیل
ونکی:پاکستانی فعالیت پسند برائے حقوق نسواں
ونکی:پاکستانی صحافی زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
ونکی:پاکستانی سیاست دان
ونکی:پاکستانی سوشلائٹ
ونکی:پاکستانی وکیل زنانیاں
ونکی:پاکستانی اخباراں دے بانی
ونکی:ضلع اوکاڑہ دیاں شخصیتاں
ونکی:لاہور دے صحافی
ونکی:لاہور دے سیاست دان
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
شویتا تیواری

شویتا تیواری (جنم 4 اکتوبر 1980) ہِک بھارتی اداکارہ ہِن، جیڑھی وݙے پیمانے تے ہندی ٹیلی ویژن وِچ کم کریندی ہِن۔ ٹیلی ویژن دیاں سبھ توں زیادہ معاوضہ گِھنݨ آلیاں اداکاریاں وِچوں ہِک، تیواری کوں "کسوتی زندگی کے" وِچ پریشرنا شرما دے کردار کِیتے وݙے پیمانے تے ڄاݨیا ویندے۔ 2010 وِچ، اُون٘ہاں نے "بگ باس 4" وِچ حصہ گِھدّا اَتے جِت حاصل کِیتی، اِیں طرحاں اِیہ شو جِتݨ آلی پہلی خاتون بݨ ڳئیاں۔

## فلمو گرافی

### فلماں

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:اردو سینما وِچ اداکارائیں
ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:پنجابی سینما دیاں اداکارائیں
ونکی:بھوجپوری سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ابیوفزیالوجی

ابیوفزیالوجی

Abiophysiology – The study of non-organic biological processes

ابیوفزیالوجی سائنس دی او لڑی ہے جیندے وچ غیر نامیاتی حیاتیاتی عمل دی پڑھت کیتی ویندی ہے ۔  یعنی ، ایں سائنس وچ انہاں حیاتیاتی عملاں دا جائزہ گھدا ویندے جیڑھے جانداراں وچ تاں تھیندن ، پر انہاں دا تعلق نامیاتی مرکبات (organic compounds) نال نی ہوندا ۔  ایں علم دے ذریعے اساں زندگی دے انہاں پُکھاں کوں سمجھݨ دی کوشش کریندے ہیں جیڑھے کیمیائی تے طبیعیاتی قوانین دے تحت تھیندن ، پر انہاں وچ نامیاتی مادے دا براہ راست کردار نی ہوندا ۔ 

ابیوفزیالوجی وچ مختلف غیر نامیاتی حیاتیاتی عملاں دی پڑھت شامل ہے ، جیویں کہ جانداراں وچ برقی سگنلز دی ترسیل ، آئن دی حرکت ، تے مختلف معدنیات دا حیاتیاتی نظام وچ کردار ۔  مثال دے طور تے ، نیورونز وچ برقی سگنلز دی ترسیل آئن دی حرکت نال تھیندی ہے ، جیڑھا ہک غیر نامیاتی عمل ہے ۔  ایں طرحاں ، ہݙیاں دی مضبوطی تے صحت کیتے کیلشیم تے فاسفورس دی ضرورت ہوندی ہے ، جیڑھے غیر نامیاتی معدنیات ہن ۔  سائنس دی ایں لڑی وچ سائنس دان انہاں عملاں دی کیمیائی تے طبیعیاتی خصوصیات دا تجزیہ کریندن تاں جو انہاں دے بارے وچ معلومات حاصل کیتیاں ونڄ سڳن ۔ 

ابیوفزیالوجی دی پڑھت کئی شعبیاں وچ اہم ہے ۔  طبی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے اساں انسانی جسم دے مختلف نظاماں دے غیر نامیاتی عملاں کوں سمجھ سڳدے ہیں ۔  مثال دے طور تے ، دل دی دھڑکن تے دماغ دے اعصابی سگنلز دی پڑھت نال اساں کئی بیماریاں دا علاج ڳول سڳدے ہیں ۔  زرعی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے اساں پودیاں وچ معدنیات دے کردار کوں سمجھ سڳدے ہیں تے انہاں دی صحت تے پیداوار کوں ودھا سڳدے ہیں ۔  مثال دے طور تے ، مٹی وچ مختلف معدنیات دی مقدار دی پڑھت کر تے اساں فصل دی پیداوار کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں ۔  ماحولیات وچ ، ایں علم دے ذریعے اساں ماحول وچ غیر نامیاتی مادیاں دے حیاتیاتی نظاماں تے اثرات کوں سمجھ سڳدے ہیں ۔  مثال دے طور تے ، پاݨی تے مٹی وچ مختلف دھاتاں دے حیاتیاتی نظاماں تے اثرات دی پڑھت کر تے اساں آلودگی دے مسئلیاں دا حل ڳول سڳدے ہیں ۔ 

ابیوفزیالوجی دی پڑھت انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندی ہے ۔  ایں علم دے ذریعے اساں انسانی صحت کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں ، زرعی پیداوار کوں ودھا سڳدے ہیں ، تے ماحول دی حفاظت کر سڳدے ہیں ۔  ابیوفزیالوجی دی پڑھت نال اساں زندگی دے انہاں پُکھاں کوں سمجھ سڳدے ہیں جیڑھے کیمیائی تے طبیعیاتی قوانین دے تحت تھیندن ، پر انہاں وچ نامیاتی مادے دا براہ راست کردار نی ہوندا ۔ 

ابیوفزیالوجی ہک اہم سائنس ہے جیڑھی اساکوں غیر نامیاتی حیاتیاتی عملاں دی بݨتر تے انہاں دے درمیان تعلقات کوں سمجھݨ وچ مدد کریندی ہے ۔  ایں علم دے ذریعے اساں انسانی صحت ، زرعی پیداوار ، تے ماحولیات دے بارے وچ اپݨی سمجھ کوں ودھا سڳدے ہیں ۔  ابیوفزیالوجی دی پڑھت انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندی ہے  تے اساکوں ہک بہتر مستقبل بݨاوݨ وچ مدد کریندی ہے ۔
جویریہ ظفر

جویریہ ظفر (اردو: جویریہ ظفر، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی ہِن جہڑی اگست 2018 کنوں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن ہِن۔

## سیاسی دور
اُوہ 2018 دے پاکستانی عام چوݨاں وِچ پنجاب کنوں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست اُتے پاکستان تحریک انصاف (پی ٹی آئی) دی اُمیدوار دے طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی کِیتے چُݨی ڳئی۔

27 ستمبر 2018 کوں وزیر اعظم عمران خان نے انّھاں کوں وفاقی پارلیمانی سیکرٹری برائے اطلاعات تے نشریات مقرر کِیتا۔

### استعفیٰ
اپریل 2022ء وِچ امریکہ دی طرفوں ٻاہرلی مداخلت دے نتیجے وِچ رجیم چینج دے بعد سارے تحریک انصاف دے رکناں دے نال انّھاں نے وی قومی اسمبلی دی سیٹ کنوں استعفیٰ ݙِتّا۔ـ

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے قومی اسمبلی دے ارکان
اکانٹوکرونولوجی

## اکانٹوکرونولوجی
Acanthochronology – Study of cactus spines and the chronology of their growth

اکانٹوکرونولوجی سائنس دی او لڑی ہے جیندے وچ کیکٹس (cactus) دے کنڈیاں یا یوفوربیا (Euphorbia) دے کنڈیاں دا مطالعہ کیتا ویندے۔ ایں مطالعے وچ کنڈیاں دی سرت سلھاڑ ، انہاں دی جسمانی بݨتر ، شکل و صورت ، تے کیمیائی خصوصیات دا جائزہ گھدا ویندے۔ ایں علم دے ذریعے پچھوکڑ دے موسم دے حالات تے پودیاں دی فزیالوجی دے بارے وچ معلومات حاصل کیتیاں ویندن۔

کنڈیاں دی سرت سلھاڑ انہاں دی عمر دے حساب نال ہوندی ہے۔ جیویں جیویں پودا وݙا تھیندے ویندا ، نویں کنڈے پیدا تھیندن ویندے۔ ایں طرحاں ، کنڈیاں دی سرت سلھاڑ ہک تاریخی ریکارڈ بݨ ویندی ہے۔ سائنس دان انہاں کنڈیاں دی جسمانی بݨتر ، شکل و صورت ، تے کیمیائی خصوصیات دا مطالعہ کر تے پچھوکڑ دے موسم دے حالات دا اندازہ لیندن۔ مثال دے طور تے ، کنڈیاں دی موٹائی یا لمبائی وچ تبدیلی موسم دی تبدیلی کوں ظاہر کریندی ہے۔ ایں طرحاں ، کنڈیاں وچ موجود کیمیائی عناصر دی مقدار وی موسم دے حالات دے بارے وچ معلومات ݙیندی ہے۔

اکانٹوکرونولوجی دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے۔ موسمیاتی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے پچھوکڑ دے موسم دے حالات دا اندازہ لایا ونڄ سڳدے۔ مثال دے طور تے ، کُر سالی دے دور یا بارش دی مقدار دے بارے وچ معلومات حاصل کیتیاں ونڄ سڳدیاں ہن۔ ماحولیاتی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے پودیاں تے ماحول دے درمیان تعلق کوں سمجھا ونڄ سڳدے۔ مثال دے طور تے ، پودیاں دی صحت تے ماحول دی تبدیلی دے اثرات دا مطالعہ کیتا ونڄ سڳدے۔ زرعی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے پودیاں دی فزیالوجی تے انہاں دی پیداوار دے بارے وچ معلومات حاصل کیتیاں ونڄ سڳدیاں ہن۔ مثال دے طور تے ، پودیاں دی صحت تے پیداوار کوں ودھاوݨ کیتے مختلف طریقے استعمال کیتے ونڄ سڳدن۔

اکانٹوکرونولوجی دا مطالعہ پودیاں دی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے۔ ایں علم دے ذریعے اساں پودیاں دی صحت کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں ، ماحول دی حفاظت کر سڳدے ہیں ، تے پچھوکڑ دے موسم دے حالات دا اندازہ لا سڳدے ہیں۔ اکانٹوکرونولوجی دے مطالعے نال اساں پودیاں تے ماحول دے درمیان تعلق کوں سمجھ سڳدے ہیں تے پودیاں دی فزیالوجی دے بارے وچ معلومات حاصل کر سڳدے ہیں۔

اکانٹوکرونولوجی ہک اہم سائنس ہے جیڑھی اساکوں پودیاں دے کنڈیاں یا کانٹیاں دے ذریعے پچھوکڑ دے موسم دے حالات تے پودیاں دی فزیالوجی دے بارے وچ معلومات ݙیندی ہے۔ ایں علم دے ذریعے اساں ماحول دی حفاظت کر سڳدے ہیں ، پودیاں دی صحت کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں ، تے پچھوکڑ دے موسم دے حالات دا اندازہ لا سڳدے ہیں۔ اکانٹوکرونولوجی دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے تے اساکوں ہک بہتر مستقبل بݨاوݨ وچ مدد کریندے۔
جمیلہ گیلانی

جمیلہ گیلانی (اردو: جمیلہ گیلانی، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی ہِن جنّھاں نے 2008 کنوں 2013ء تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی ممبر دی حیثیت نال خذمتاں انجام ݙِتّیاں۔ اُوہ پشتون تحفظ تحریک (پی ٹی ایم) دی ہِک سرگرم رکن ہِن، اِیہ تحریک پاکستان دے قبائلی علاقیاں وِچ رہوݨ آلے پشتوناں کِیتے انسانی حقوق دی سماجی تحریک ہِے۔ جمیلہ گیلانی پہلاں عوامی نیشنل پارٹی دی مرکزی جوائنٹ سیکرٹری ہَئی۔

## ابتدائی حیاتی
جمیلہ گیلانی 5 جنوری 1960ء کوں پاکستان دے خیبر پختونخوا دے مردان وِچ ڄَمّی ہَئی۔ انّھاں دے پِیؤ میاں فرید خان، خدائی خدمت گار تحریک اَتے کَھٻّی ٻان٘ہ دے انجو انج تحریکاں دے سرگرم رکن ہَن۔

## سیاسی حیاتی

### 2008ء دے عام چوݨ
جمیلہ گیلانی 2008ء دے پاکستانی عام چوݨاں وِچ خیبر پختونخوا کنوں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست اُتے عوامی نیشنل پارٹی دی اُمیدوار دی حیثیت نال پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن چُݨی ڳئی۔ 

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پاکستانی فعالیت پسند برائے انسانی حقوق
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:ضلع مردان دیاں شخصیتاں
ونکی:پاکستانی شخصیات نا مکمل مضامین
ونکی:عوامی نیشنل پارٹی دے سیاست دان
اکانٹولوجی

## اکانٹولوجی
Acanthology – study of spined things, in particular sea urchins, and the resultant impact on taxonomy

اکانٹولوجی سائنس دی او لڑی ہے جیندے وچ کنڈیاں آلیاں شئیں دا مطالعہ کیتا ویندے ، خاص طور تے سمندری ارچن (sea urchins) دا ، تے ایں مطالعے دا ٹیکسونومی (taxonomy) تے کیا اثر پوندے۔ ٹیکسونومی جانداراں دی درجہ بندی دا علم ہے ، جیندے وچ انہاں کوں تھوکاں وچ ونڈیا ویندے۔ اکانٹولوجی دا منڈھلا مقصد کنڈیاں آلیاں شئیں دی بݨتر ، انہاں دے درمیان تعلقات ، تے انہاں دی ارتقائی تاریخ کوں سمجھݨ ہے۔

سمندری ارچن کنڈیاں آلیاں شئیں دی ہک اہم مثال ہن۔ انہاں دے کنڈے انہاں دی حفاظت دا کم ڈیندن تے انہاں کوں حرکت کرݨ وچ مدد ڈیندن۔ اکانٹولوجسٹ سمندری ارچن دے کنڈیاں دی بݨتر ، ونکی ، تے انہاں دی سرت سلھاڑ دا مطالعہ کریندن۔ ایں مطالعے نال انہاں کوں سمندری ارچن دیاں مختلف نسلاں دے درمیان فرق کرݨ وچ مدد ملدی ہے۔ کنڈیاں دی بݨتر وچ معمولی تبدیلیاں وی سمندری ارچن دی درجہ بندی تے اثر انداز تھیندیاں ہن۔

اکانٹولوجی دا مطالعہ ٹیکسونومی دے شعبے وچ ٻہوں اہم ہے۔ کنڈیاں آلیاں شئیں دی درجہ بندی انہاں دے کنڈیاں دی بݨتر تے منحصر ہوندی ہے۔ کنڈیاں دی بݨتر وچ تبدیلی نال جانداراں دی درجہ بندی وی تبدیل تھی ویندی ہے۔ مثال دے طور تے ، سمندری ارچن دیاں مختلف نسلاں دی درجہ بندی انہاں دے کنڈیاں دی بݨتر تے منحصر ہوندی ہے۔ اکانٹولوجسٹ سمندری ارچن دے کنڈیاں دی بݨتر دا مطالعہ کر تے انہاں دی درجہ بندی کوں بہتر بݨیندن۔

اکانٹولوجی دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے۔ حیاتیات وچ ، ایں علم دے ذریعے اساں کنڈیاں آلیاں شئیں دی ارتقائی تاریخ کوں سمجھ سڳدے ہیں۔ مثال دے طور تے ، سمندری ارچن دے کنڈیاں دی ارتقائی تاریخ دا مطالعہ کر تے اساں انہاں دی ارتقائی تاریخ کوں سمجھ سڳدے ہیں۔ ماحولیات وچ ، ایں علم دے ذریعے اساں کنڈیاں آلیاں شئیں دے ماحول تے اثرات کوں سمجھ سڳدے ہیں۔ مثال دے طور تے ، سمندری ارچن دے کنڈیاں دے ماحول تے اثرات دا مطالعہ کر تے اساں سمندری ماحول کوں سمجھ سڳدے ہیں۔

اکانٹولوجی دا مطالعہ کنڈیاں آلیاں شئیں دی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے۔ ایں علم دے ذریعے اساں انہاں دی درجہ بندی کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں ، انہاں دی ارتقائی تاریخ کوں سمجھ سڳدے ہیں ، تے انہاں دے ماحول تے اثرات کوں سمجھ سڳدے ہیں۔ اکانٹولوجی دے مطالعے نال اساں کنڈیاں آلیاں شئیں دے بارے وچ اپݨی سمجھ کوں ودھا سڳدے ہیں تے انہاں دی حفاظت کر سڳدے ہیں۔
ثمینہ خان

ثمینہ خان (اردو: ثمینہ خان،  20 دسمبر 1970ء، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی ہِن جہڑی مئی 2013ء کنوں مئی 2018ء تئیں بلوچستان دی صوبائی اسمبلی دی رکن رہی۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
ثمینہ خان 20 دسمبر 1970ء کوں قلات، پاکستان وِچ ڄَمّی ہَئی۔ انّھاں دے کول پبلک ایڈمنسٹریشن وِچ ماسٹر دی ڈگری ہِے۔

## سیاسی حیاتی
ثمینہ خان 2013ء دے پاکستانی عام چوݨاں وِچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست اُتے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی اُمیدوار دے طور تے بلوچستان صوبائی اسمبلی کِیتے چُݨی ڳئی ہَئی اَتے مئی 2013ء کنوں مئی 2018ء تئیں بلوچستان دی صوبائی اسمبلی دی رکن رہی۔ 

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ثوبیہ کمال خان

ثوبیہ کمال خان (اردو: ثوبیہ کمال خان، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی ہِن۔ اگست 2018ء کنوں جنوری  2023ء تئیں قومی اسمبلی پاکستان دی رکن ہِن۔

## سیاسی حیاتی
ثوبیہ کمال خان 2018ء دے پاکستانی عام چوݨاں وِچ پنجاب کنوں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست اُتے پاکستان تحریک انصاف (پی ٹی آئی) دی اُمیدوار دی حیثیت نال قومی اسمبلی پاکستان وِچ چُݨی ڳئی۔ رکن قومی اسمبلی دی حیثیت نال، انّھاں نے امور کشمیر اَتے گلگت بلتستان دے وفاقی پارلیمانی سیکرٹری دی حیثیت نال خذمتاں انجام ݙِتّیاں۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے قومی اسمبلی دے ارکان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
اکارولوجی

## اکارولوجی
Acarology – Study of mites and ticks

اکارولوجی سائنس دی او لڑی ہے جیندے وچ مائیٹس (mites) تے ٹکس (ticks) دا مطالعہ کیتا ویندے۔ مائیٹس تے ٹکس اکارینا (Acarina) آرڈر دے جانور ہن ، جیڑھے آراکنولوجی (arachnology) دی ننڈھی لڑی ہے ، تے آراکنولوجی زولوجی (zoology) دی ننڈھی لڑی ہے۔ اکارولوجی دا لفظ یونانی زبان دے لفظ "اکاری" توں نکھتھا ہے ، جیندا مطلب ہے ہک ونکی دا مائیٹ ، تے "-لوجیا" جیندا مطلب ہے مطالعہ۔ اکارولوجی وچ مہارت رکھݨ والے زولوجسٹ کوں اکارولوجسٹ آہدے ہن۔

اکارولوجسٹ اکثر پیراسائٹولوجسٹ وی ہوندن ، کیوں جو اکارینا دے کئی رکن پیراسائٹ ہوندن۔ پیراسائٹ او جانور ہوندن جیڑھے ٻئے جانداراں تے گزارہ کریندن تے انہاں کوں نقصان پچیندن۔ مائیٹس تے ٹکس انساناں ، جانوراں تے پودیاں تے پیراسائٹ دے طور تے رہ سڳدن۔ ایں وجہ توں اکارولوجی دا مطالعہ طبی ، زرعی تے ماحولیاتی شعبیاں وچ ٻہوں اہم ہے۔

دنیا بھر وچ پیشہ ور اکارولوجسٹ تے شوقین اکارولوجسٹ مائیٹس تے ٹکس تے تحقیق کریندن۔ اکارولوجی ہک ترقی پذیر سائنس ہے تے حالیہ تاریخ وچ ایں تے تحقیق وچ ودھارا تھیا ہے۔ اکارولوجسٹ مائیٹس تے ٹکس دی حیاتیات ، انہاں دی درجہ بندی ، انہاں دے ماحول تے اثرات ، تے انہاں دے پیراسائٹ دے طور تے کردار دا مطالعہ کریندن۔ ایں مطالعے نال انہاں کوں مائیٹس تے ٹکس دے بارے وچ معلومات حاصل تھیندی ہے۔

اکارولوجی دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے۔ طبی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے مائیٹس تے ٹکس توں پھیلݨ والیاں بیماریاں دا مطالعہ کیتا ویندے۔ مثال دے طور تے ، لائم بیماری (Lyme disease) ٹکس توں پھیلدی ہے۔ زرعی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے پودیاں تے جانوراں تے مائیٹس تے ٹکس دے اثرات دا مطالعہ کیتا ویندے۔ مثال دے طور تے ، مائیٹس پودیاں کوں نقصان پچا سڳدن تے پیداوار کوں گھٹا سڳدن۔ ماحولیاتی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے مائیٹس تے ٹکس دے ماحول تے اثرات دا مطالعہ کیتا ویندے۔ مثال دے طور تے ، مائیٹس مٹی دی صحت تے اثر انداز تھی سڳدن۔

اکارولوجی دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے۔ ایں علم دے ذریعے اساں انسانی صحت کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں ، زرعی پیداوار کوں ودھا سڳدے ہیں ، تے ماحول دی حفاظت کر سڳدے ہیں۔ اکارولوجی دے مطالعے نال اساں مائیٹس تے ٹکس دے بارے وچ اپݨی سمجھ کوں ودھا سڳدے ہیں تے انہاں دے نقصانات توں بچ سڳدے ہیں۔
ثوبیہ شاہد

ثوبیہ شاہد (اردو: ثوبیہ شاہد، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی ہِن۔ انّھاں دا تعلق پاکستان دے صوبہ خیبر پختونخوا نال ہِے۔ اُوہ مئی 2013ء کنوں خیبر پختونخوا دی صوبائی اسمبلی دی رکن رہ چُکی ہِن۔

## تعلیم
ثوبیہ شاہد نے ماسٹر ڈگری گِھن رکّھی ہِے۔ 

## سیاسی حیاتی
ثوبیہ شاہد پاکستان مسلم لیگ (ن) وِچ شامل تھئی۔ 2013ء دے عام چوݨاں وِچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست اُتے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی اُمیدوار دی حیثیت نال خیبر پختونخوا دی صوبائی اسمبلی دی رُکن چُݨی ڳئی۔

2015ء وِچ ثوبیہ شاہد کوں خیبر پختونخوا اسمبلی وِچ ساریاں کنوں وَدھ سرگرم زنانی رکن دی حیثیت نال سُن٘ڄاݨیا وین٘دا ہَئی۔ مئی 2016ء وِچ، انّھاں نے خیبر پختونخوا دی صوبائی اسمبلی وِچ زنانیاں کاکس دے قیام کِیتے ہِک قراردار وِچ رَلّے۔ 

## ذاتی حیاتی
ثوبیہ شاہد شادی شدہ ہِن اَتے سن 2017ء تئیں انّھاں دے ترے ٻال ہَن۔ 

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی سیاسی زنانیاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ثمینہ نور

ثمینہ نور (اردو: ثمینہ نور، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی ہِن جہڑی مئی 2013ء کنوں مئی 2018ء تئیں پنجاب صوبائی اسمبلی دی رکن رہ چُکی ہِن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
ثمینہ نور 13 جولائی 1986ء کوں اوکاڑہ وِچ ڄَمّی ہَئی۔ انّھاں نے 2010ء وِچ لاہور کالج فار ویمن یونیورسٹی کنوں بیچلر آف آرٹس (آنرز) دی ڈگری گِھدّی۔

## سیاسی حیاتی
ثمینہ نور 2013ء دے پاکستان عام چوݨ وِچ حلقہ پی پی 185 (اوکاڑہ-1) کِیتے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی اُمیدوار دے طور تے پنجاب صوبائی اسمبلی کِیتے چُݨی ڳئی ہَں۔ انّھاں نے 26،900 ووٹ گِھدے اَتے ہِک اَزاد اُمیدوار ملک محمد اکرم بھٹی کوں ہَرایا۔

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاست دان
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ثمینہ مطلوب

ثمینہ مطلوب (اردو: ثمینہ مطلوب، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی ہِن جہڑی اگست 2018ء کنوں اگست 2023ء تئیں پاکستان قومی اسمبلی دی رکن رہی۔ ثمینہ مطلوب 2018ء دے پاکستانی عام چوݨ وِچ پنجاب کنوںزنانیاں کِیتے مخصوص نشست اُتے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی اُمیدوار دے طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی کِیتے چُݨی ڳئی ہَئی۔ 

 اُون٘ہاں 2018 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ پاکستان مسلم لیگ (ن) (PML-N) دی امیدوار دے طور تے پنجاب کِیتے خواتین دے ریزرو سیٹ تے پاکستان دی قومی اسمبلی وِچ منتخب تِھئیاں۔

## حوالے

ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:پنجاب دیاں زنانیاں سیاست دان
ونکی:پنجاب دیاں شخصیتاں
ونکی:لاہور دے سیاست دان
ونکی:پاکستانی سیاست دان
ونکی:سیاست دان زنانیاں
ونکی:پاکستانی سیاستدان
ونکی:پنجابی مہان٘درے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی مہان٘درے زنانیاں
ثریا اصغر

ثریا اصغر (اردو: ثریا اصغر ، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی ہِن، جہڑی مارچ 2008ء کنوں مئی 2018ء تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی ممبر رہ چُکی ہِن۔

## سیاسی حیاتی

### 2008ء دے عام چوݨ
ثریا اصغر 2008ء دے عام چوݨاں وِچ پنجاب کنوں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست اُتے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی اُمیدوار دی حیثیت نال پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن چُݨی ڳئی ہَن۔  

### 2013ء دے عام چوݨ
ثریا اصغر 2013ء دے پاکستانی عام چوݨاں وِچ پنجاب کنوں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست اُتے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی اُمیدوار دی حیثیت نال پاکستان دی قومی اسمبلی دی وَلا رکن چُݨی ڳئی ہَن۔  

## حوالے

ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاست دان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ثانیہ ناز (سیاستدان)

ثانیہ ناز  (اردو: ثانیہ ناز (سیاستدان)، جنم: 19 اپریل 1988ء، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی ہِن جہڑی جون 2013ء کنوں مئی 2018ء تئیں سندھ دی صوبائی اسمبلی دی رُکن رہ چُکی ہِن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
ثانیہ ناز  19 اپریل 1988ء کوں کراچی ، سندھ وِچ ڄَمّی ہَئی۔ ناز نے آپݨی ابتدائی تعلیم میر ایواب خان سیکنڈری سکول کنوں اَتے انٹرمیڈیت سطح دی تعلیم کراچی کالج کنوں گِھدّی۔

## سیاسی حیاتی
ثانیہ ناز  2013ء دے پاکستانی عام چوݨ وِچ حلقہ PS-109 کراچی xxi- کنوں پاکستان پیپلز پارٹی دے امیدوار دے طور تے سندھ دی صوبائی اسمبلی کِیتے چُݨی ڳئی ہَئی۔

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:سندھ صوبائی اسمبلی دیاں اراکین زنانیاں
ونکی:پاکستان پیپلز پارٹی دے سیاست دان
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:کراچی دے ڄمان٘درو
تنزیلہ قمبرانی

تنزیلہ قمبرانی (اردو: تنزیلہ قمبرانی، کنوں) ہِک پاکستانی سیاست دان زنانی اَتے رکن صوبائی اسمبلی سندھ ہِے۔ تنزیلہ قمبرانی نے 13 اگست 2018ء کوں حلف ناواں ݙِتّا۔ تنزیلہ قمبرانی شیدی قبیلے دی پہلی زنانی ہِن جہڑی رکن صوبائی اسمبلی سندھ بݨی ہِن۔

## ذاتی حیاتی
تنزیلہ قمبرانی دا تعلق صوبہ سندھ دے شہر بدین دے ساحلی علاقیاں کنوں ہِے۔ انّھاں دا تعلق سندھ دی شیدی برادری کنوں ہِے، جہڑی مشرقی افریقی نسل نال تعلق رکھین٘دے ہِن اَتے صدیاں پہلے افریقہ کنوں ہجرت کر کے پاکستان وِچ اَباد تھی ڳئے۔ انّھاں نے کہیں وی پاکستانی مقننہ وِچ داخل تِھیوݨ آلی پہلی شیدی قانون ساز بݨ کے تاریخ رقم کِیتی۔

## سیاسی حیاتی
تنزیلہ قمبرانی پاکستان پیپلز پارٹی  (پی پی پی) دی طرفوں 2018ء دے عام چوݨاں وِچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست اُتے صوبائی اسمبلی سندھ دی رکن چُݨی ڳئی ہَئی۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:سندھ ارکان صوبائی اسمبلی 2018ء کنوں 2023ء
ونکی:سندھ صوبائی اسمبلی دیاں اراکین زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:1979ء دے ڄمان٘درُو
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
اسیولوجی

## اسیولوجی
Aceology – The study of therapies – science of remedies, or of therapeutics; iamatology

اسیولوجی سائنس دی او لڑی ہے جیندے وچ علاج معالجے دا مطالعہ کیتا ویندے ۔ ایں علم وچ دوائیاں ، علاج دے طریقیاں ، تے صحت بحال کرݨ دے مختلف پُکھاں دا جائزہ گھدا ویندے ۔ اسیولوجی کوں ایماٹولوجی (iamatology) وی آکھیا ویندے ۔ ایں علم دا مقصد بیماریاں دے علاج تے صحت دی بحالی دے طریقیاں کوں بہتر بݨاوݨ ہے ۔ 

اسیولوجی وچ مختلف ونکی دے علاجاں دا مطالعہ شامل ہے ۔ ایندے وچ دوائیاں دا مطالعہ ، جیویں کہ انہاں دی کیمیائی بݨتر ، انہاں دے اثرات ، تے انہاں دے خینسی اثرات شامل ہن ۔ ایں توں علاوہ ، ایں علم وچ فزیوتھراپی ، سرجری ، ریڈی ایشن تھراپی ، تے ٻئے علاج دے طریقیاں دا وی مطالعہ کیتا ویندے ۔ اسیولوجسٹ مختلف بیماریاں دے علاج کیتے بہترین طریقیاں دی تحقیق کریندن تے انہاں دے اثرات دا جائزہ گھندن ۔ 

اسیولوجی دا مطالعہ طب دے شعبے وچ ٻہوں اہم ہے ۔ ایں علم دے ذریعے ڈاکٹر بیماریاں دے علاج کیتے بہترین طریقے ڳول سڳدن تے مریضاں دی صحت کوں بہتر بݨا سڳدن ۔ ایں علم دے ذریعے نویاں دوائیاں تے علاج دے طریقے دریافت کیتے ویندن ، جیڑھے بیماریاں دے علاج وچ مددگار ثابت تھیندن ۔ مثال دے طور تے ، کینسر دے علاج کیتے نویاں دوائیاں تے ریڈی ایشن تھراپی دے طریقیاں دی تحقیق جاری ہے ۔ 

اسیولوجی دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے ۔ طبی سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے بیماریاں دے علاج کیتے نویں طریقے دریافت کیتے ویندن ۔ مثال دے طور تے ، دل دے دورے دے علاج کیتے نویاں دوائیاں تے سرجری دے طریقیاں دی تحقیق جاری ہے ۔ فارماسیوٹیکل سائنس وچ ، ایں علم دے ذریعے نویاں دوائیاں تیار کیتیاں ویندین ۔ مثال دے طور تے ، ذیابیطس دے علاج کیتے نویاں انسولین دوائیاں تیار کیتیاں ویندین ۔ صحت عامہ وچ ، ایں علم دے ذریعے بیماریاں دے پھیلاؤ کوں روکݨ دے طریقے ڳولئے ویندن ۔ مثال دے طور تے ، ویکسینیشن دے ذریعے بیماریاں کوں روکیا ویندے ۔ 

اسیولوجی دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے ۔ ایں علم دے ذریعے اساں انسانی صحت کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں ، بیماریاں دا علاج کر سڳدے ہیں ، تے لمبی تے صحت مند زندگی گزار سڳدے ہیں ۔ اسیولوجی دے مطالعے نال اساں نویاں دوائیاں تے علاج دے طریقے دریافت کر سڳدے ہیں ، جیڑھے انسانیت دی خدمت کریندن ۔
اکوسٹکس

## اکوسٹکس
Acoustics – Branch of physics involving mechanical waves – the branch of physics studying the properties of sound

اکوسٹکس فزکس دی او لڑی ہے جیندے وچ میکانیکی لہراں ، خاص طور تے آواز دی خصوصیات دا مطالعہ کیتا ویندے ۔ ایں علم وچ آواز دی پیدائش ، ترسیل ، وصولی ، تے اثرات دا جائزہ گھدا ویندے ۔ اکوسٹکس دا تعلق روزمرہ زندگی دے کئی پُکھاں نال جُڑیا ہویا ہے ، جیویں کہ موسیقی ، تعمیرات ، طبی تشخیصی آلات ، تے صنعتی شور دا کنٹرول ۔ 

آواز میکانیکی لہراں دی شکل وچ سفر کریندی ہے ، جیڑھیاں ہوا یا ٻئے مادے وچ کنبݨی پیدا کریندین ۔ اکوسٹکس وچ آواز دی رفتار ، فریکوئنسی ، ویولینتھ ، تے شدت سمیت مختلف خصوصیات دا مطالعہ کیتا ویندے ۔ مثال دے طور تے ، فریکوئنسی آواز دی پچ (pitch) دا تعین کریندی ہے ، جݙاں جو شدت آواز دی بلندی (loudness) دا تعین کریندی ہے ۔ اکوسٹکس وچ آواز دی ترسیل دے مختلف طریقیاں دا وی مطالعہ کیتا ویندے ، جیویں کہ ہوا وچ ، پاݨی وچ ، تے ٹھوس مادے وچ آواز دی ترسیل ۔ 

اکوسٹکس دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے ۔ موسیقی وچ ، اکوسٹکس دی مدد نال موسیقی دے آلات دی ڈیزائننگ تے آواز دی ریکارڈنگ تے ری پروڈکشن کوں بہتر بݨایا ویندے ۔ تعمیرات وچ ، اکوسٹکس دی مدد نال کمریاں تے آڈیٹوریمز دی ڈیزائننگ کیتی ویندی ہے تاں جو آواز صاف تے واضح ہووے ۔ طبی شعبے وچ ، الٹراساؤنڈ اکوسٹکس دی ہک اہم ایپلی کیشن ہے ، جیڑھی جسم دے اندرونی اعضاء دی تصویر کشی کیتے استعمال تھیندی ہے ۔ صنعتی شعبے وچ ، اکوسٹکس دی مدد نال شور کنٹرول کیتا ویندے تے مشیناں دی کارکردگی کوں بہتر بݨایا ویندے ۔ 

اکوسٹکس دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے ۔ ایں علم دے ذریعے اساں آواز دی دنیا کوں بہتر طور تے سمجھ سڳدے ہیں تے اینکوں اپݨے فائدے کیتے استعمال کر سڳدے ہیں ۔ مثال دے طور تے ، اکوسٹکس دی مدد نال اساں شور آلودگی کوں گھٹا سڳدے ہیں ، موسیقی دے تجربے کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں ، تے طبی تشخیصی آلات دی کارکردگی کوں ودھا سڳدے ہیں ۔ ایں علم دا مقصد انسانی زندگی کوں بہتر بݨاوݨا تے آواز دی دنیا کوں سمجھݨا ہے ۔
ایکٹینوبائیولوجی

## ایکٹینوبائیولوجی
Actinobiology – Study of effects of radiation on living things – synonymous with radiobiology

ایکٹینوبائیولوجی سائنس دی او لڑی ہے جیندے وچ جانداراں تے ریڈی ایشن دے اثرات دا مطالعہ کیتا ویندے ۔ ایں علم کوں ریڈیوبائیولوجی وی آکھیا ویندے ۔ ریڈی ایشن توانائی دی او شکل ہے جیڑھی لہراں یا ذرات دی شکل وچ سفر کریندی ہے ، جیویں کہ ایکس رے ، گاما رے ، الٹرا وائلٹ رے ، تے ریڈیو ایکٹیو مادیاں توں نکلݨ والی ریڈی ایشن ۔ ایکٹینوبائیولوجی دا مقصد جانداراں تے ریڈی ایشن دے مثبت تے منفی اثرات کوں سمجھݨ تے انہاں دے استعمال دے محفوظ طریقے ڳولݨ ہوندے ۔ 

ایکٹینوبائیولوجی وچ ریڈی ایشن دے مختلف پُکھاں دا مطالعہ شامل ہے ۔ ایندے وچ ریڈی ایشن دی جانداراں دے خلیاں تے ڈی این اے (DNA) تے اثرات دا مطالعہ کیتا ویندے ۔ مثال دے طور تے ، ریڈی ایشن ڈی این اے کوں نقصان پچا سڳدی ہے ، جیڑھا کینسر یا جینیاتی تبدیلیاں دا سبب بݨ سڳدے ۔ ایں توں علاوہ ، ایکٹینوبائیولوجی وچ ریڈی ایشن دے جانداراں دے مختلف نظاماں تے اثرات دا وی مطالعہ کیتا ویندے ۔ مثال دے طور تے ، ریڈی ایشن مدافعتی نظام (immune system) کوں کمزور کر سڳدی ہے یا تولیدی نظام (reproductive system) کوں متاثر کر سڳدی ہے ۔ 

ایکٹینوبائیولوجی دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے ۔ طبی شعبے وچ ، ریڈی ایشن کینسر دے علاج کیتے استعمال تھیندی ہے ۔ ریڈی ایشن تھیراپی کینسر دے خلیات کوں مارݨ کیتے استعمال تھیندی ہے ۔ ایں توں علاوہ ، ریڈی ایشن طبی تشخیصی آلات وچ وی استعمال تھیندی ہے ، جیویں کہ ایکس رے تے سی ٹی سکین ۔ زرعی شعبے وچ ، ریڈی ایشن پودیاں دی جینیاتی تبدیلیاں کیتے استعمال تھیندی ہے ، جیڑھی نویاں ونکیاں دے پودے پیدا کرݨ وچ مددگار ثابت تھیندی ہے ۔ صنعتی شعبے وچ ، ریڈی ایشن فوڈ پریزرویشن (food preservation) کیتے استعمال تھیندی ہے ، جیڑھی کھانے کوں خراب تھیوݨ توں بچاوݨ وچ مددگار ثابت تھیندی ہے ۔ 

ایکٹینوبائیولوجی دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے ۔ ایں علم دے ذریعے اساں ریڈی ایشن دے مثبت استعمالات کوں ودھا سڳدے ہیں تے منفی اثرات توں بچ سڳدے ہیں ۔ مثال دے طور تے ، ریڈی ایشن تھیراپی کینسر دے علاج وچ اہم کردار ادا کریندی ہے ، جݙاں جو ریڈی ایشن دے خینسی اثرات توں بچݨ کیتے حفاظتی اقدامات ضروری ہن ۔ ایں علم دا مقصد انسانی صحت کوں بہتر بݨاوݨا تے ریڈی ایشن دے محفوظ استعمال کوں یقینی بݨاوݨا ہے ۔
ایروبائیولوجی

## ایروبائیولوجی
Aerobiology – Study of airborne organisms

ایروبائیولوجی سائنس دی او لڑی ہے جیندے وچ ہوا وچ موجود جانداراں دا مطالعہ کیتا ویندے ۔ ایں علم وچ بیکٹیریا ، وائرس ، فنگس ، پولن (پھلاں دا زیرہ) ، تے ٻئے چھوٹے جانداراں دا مطالعہ شامل ہے جیڑھے ہوا وچ موجود ہوندن ۔ ایروبائیولوجی دا مقصد ہوا وچ موجود جانداراں دی نوعیت ، انہاں دے پھیلاؤ ، تے انسانی صحت تے ماحول تے انہاں دے اثرات کوں سمجھݨ ہوندے ۔ 

ہوا وچ موجود جاندار مختلف طریقیاں نال انسانی صحت تے اثر انداز تھیندن ۔ پولن الرجی دا سبب بݨدے ، جݙاں جو فنگس تے بیکٹیریا ساہ دیاں بیماریاں دا سبب بݨ سڳدن ۔ وائرس ہوا دے ذریعے پھیلݨ والیاں بیماریاں دا سبب بݨدن ، جیویں کہ فلو تے کرونا وائرس ۔ ایروبائیولوجسٹ ہوا وچ موجود جانداراں دی مقدار تے ونکی دا مطالعہ کریندن تاں جو انہاں دے پھیلاؤ کوں سمجھ سڳن تے انہاں توں بچݨ دے طریقے ڳول سڳن ۔ 

ایروبائیولوجی دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے ۔ طبی شعبے وچ ، ایروبائیولوجسٹ ہوا وچ موجود جانداراں دی نگرانی کریندن تے انہاں توں پھیلݨ والیاں بیماریاں دے بارے وچ معلومات فراہم کریندن ۔ ایں معلومات دی مدد نال ڈاکٹر بیماریاں دی روک تھام تے علاج دے طریقے تیار کریندن ۔ زرعی شعبے وچ ، ایروبائیولوجسٹ پولن دے پھیلاؤ دا مطالعہ کریندن تے فصل دی پیداوار تے انہاں دے اثرات دا جائزہ گھندن ۔ ایں معلومات دی مدد نال کسان فصل دی حفاظت کیتے اقدامات کریندن ۔ ماحولیاتی شعبے وچ ، ایروبائیولوجسٹ ہوا وچ موجود جانداراں دے ماحول تے اثرات دا مطالعہ کریندن تے ہوا دی آلودگی دے بارے وچ معلومات فراہم کریندن ۔ ایں معلومات دی مدد نال حکومت ہوا دی آلودگی کوں گھٹاوݨ کیتے پالیسیاں بݨیندی ہے ۔ 

ایروبائیولوجی دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے ۔ ایں علم دے ذریعے اساں ہوا وچ موجود جانداراں توں پھیلݨ والیاں بیماریاں توں بچ سڳدے ہیں ، فصل دی پیداوار کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں ، تے ہوا دی آلودگی کوں گھٹا سڳدے ہیں ۔ مثال دے طور تے ، پولن دی نگرانی نال الرجی دے مریضاں کوں الرجی دے موسم دے بارے وچ آگاہ کیتا ویندے ، جݙاں جو ہوا وچ موجود فنگس دی نگرانی نال ساہ دیاں بیماریاں توں بچا ویندے ۔ ایں علم دا مقصد انسانی صحت کوں بہتر بݨاوݨا تے ماحول دی حفاظت کرݨا ہے ۔
ایڈینولوجی

## ایڈینولوجی
Adenology – Branch of medicine dealing the endocrine system

ایڈینولوجی طب دی او لڑی ہے جیندے وچ اینڈوکرائن سسٹم دا مطالعہ کیتا ویندے ۔ اینڈوکرائن سسٹم گلینڈز (glands) دا او نظام ہے جیڑھے ہارمونز (hormones) پیدا کریندن ۔ ہارمونز کیمیائی پیغام رساں ہوندن جیڑھے جسم دے مختلف حصیاں وچ سگنل بھیڄیندن تے انہاں دی کارکردگی کوں کنٹرول کریندن ۔ ایڈینولوجی دا مقصد اینڈوکرائن گلینڈز دی صحت تے انہاں توں پیدا تھیوݨ والے ہارمونز دے اثرات دا مطالعہ کرݨ ہے ۔ 

اینڈوکرائن گلینڈز وچ پٹیوٹری گلینڈ (pituitary gland) ، تھائیرائیڈ گلینڈ (thyroid gland) ، پیرا تھائیرائیڈ گلینڈ (parathyroid glands) ، ایڈرینل گلینڈز (adrenal glands) ، پینکریز (pancreas) ، تے گوناڈز (gonads) شامل ہن ۔ ایہ گلینڈز مختلف ونکی دے ہارمونز پیدا کریندن جیڑھے جسم دے مختلف افعال کوں کنٹرول کریندن ، جیویں کہ میٹابولزم ، نمو ، تولید ، تے مزاج ۔ ایڈینولوجسٹ انہاں گلینڈز دی صحت تے انہاں توں پیدا تھیوݨ والے ہارمونز دے اثرات دا مطالعہ کریندن تے انہاں دی خرابی دی صورت وچ علاج تجویز کریندن ۔ 

ایڈینولوجی دا مطالعہ کئی شعبیاں وچ اہم ہے ۔ طبی شعبے وچ ، ایڈینولوجسٹ مختلف اینڈوکرائن بیماریاں دا علاج کریندن ، جیویں کہ ذیابیطس ، تھائیرائیڈ دیاں بیماریاں ، تے ہارمونز دی کمی یا زیادتی ۔ ایں توں علاوہ ، ایڈینولوجسٹ ہارمونز دی مدد نال مختلف طبی حالات دا علاج وی کریندن ، جیویں کہ بانجھ پن تے ہڈیاں دی کمزوری ۔ تحقیقی شعبے وچ ، ایڈینولوجسٹ اینڈوکرائن سسٹم دے بارے وچ نویاں معلومات حاصل کریندن تے نویں علاج دے طریقے ڳولیندن ۔ مثال دے طور تے ، او ذیابیطس دے علاج کیتے نویاں دوائیاں تے تھائیرائیڈ دیاں بیماریاں کیتے نویں تشخیصی آلات تیار کریندن ۔ 

ایڈینولوجی دا مطالعہ انسانی زندگی دے کئی پُکھاں تے اثر انداز تھیندے ۔ ایں علم دے ذریعے اساں اینڈوکرائن سسٹم دی صحت کوں بہتر بݨا سڳدے ہیں تے ہارمونز دی خرابی دی صورت وچ علاج کر سڳدے ہیں ۔ مثال دے طور تے ، ذیابیطس دے مریض انسولین دی مدد نال اپݨے بلڈ شوگر کوں کنٹرول کر سڳدن ، جݙاں جو تھائیرائیڈ دیاں بیماریاں دے مریض ہارمونز دی مدد نال اپݨے میٹابولزم کوں بہتر بݨا سڳدن ۔ ایں علم دا مقصد انسانی صحت کوں بہتر بݨاوݨا تے اینڈوکرائن سسٹم دی خرابی دی صورت وچ علاج فراہم کرݨا ہے ۔