جوڈتھ ہیومن

جوڈتھ ایلن ہیومن (18 دسمبر 1947 – 4 مارچ 2023ء) ہک امریکی معذوری دے حقوق دی زنانی کارکن ہن، جیہڑیاں "مدر آف دی ڈس ایبلٹی رائٹس موومنٹ" دے ناں نال ڄاݨیاں ویندین۔ انّھاں کوں بین الاقوامی سطح تے معذور کمیونٹی وچ ہک رہنما دے طور تے تسلیم کیتا ویندا ہئی۔ اوہ ہیومن معذور افراد کیتے تاحیات شہری حقوق دی وکیل ہن۔ حکومتاں تے غیر سرکاری تنظیماں (این جی اوز)، غیر منافع بخش تنظیماں تے ݙوجھے مختلف معذوری دے مفاداتی گروہاں دے نال انّھاں دے کم نے 1970ء دی دہائی توں انسانی حقوق دی قانون سازی تے معذور ٻالاں تے وݙیاں کوں فائدہ پہنچاوݨ والیاں پالیسیاں دی ترقی وچ اہم شراکتیں فراہم کیتیاں۔ ورلڈ بینک تے سٹیٹ ڈیپارٹمنٹ وچ اپݨے کم دے ذریعے، ہیومن نے معذوری دے حقوق کوں بین الاقوامی ترقی وچ مرکزی دھارے وچ گھن آوݨ دی قیادت کیتی۔ انّھاں دے تعاون نے آزاد زندگی دی تحریک دی بین الاقوامی رسائی کوں وݙایا۔

## ابتدائی حیاتی
ہیومن فلاڈیلفیا وچ ورنر تے ایلس ہیومن دے ہاں پیدا تھئین، جو جرمن یہودی تارکین وطن ہن۔ ہیومن انّھاں دے ترئے ٻالاں وچوں سب توں وݙی ہن  تے اوہ بروکلین، نیویارک وچ پلیاں وݙیاں۔ انّھاں دی ماں 1935ء وچ جرمنی توں امریکہ آئین جݙان جو انّھاں دے پیو 1934ء وچ آئے۔ ہولوکاسٹ وچ ہیومن دے دادا، پردادا تے ٻہوں سارے ݙوجھے خاندان دے افراد مارے ڳئے ہن۔ انّھاں دا بھائی جوزف ہیومن ہک فلمی پروفیسر تے مصنف ہن۔ ہیومن کوں 18 مہینے دی عمر وچ پولیو دی بیماری تھی ڳئی تے انّھاں نے اپݨی زندگی دا زیادہ تر حصہ وہیل چیئر تے گزریا۔ انّھاں نے معذوری کوں ہک المناک تجربے دے طور تے مسترد کریندے ہوئے آکھیا، "معذوری میرے کیتے صرف ہک المیہ بݨدی ہئی جݙاں معاشرہ اوہ شئیں فراہم کرݨ وچ ناکام تھی ویندا ہئی جیڑھیاں اساکوں اپݨی زندگی گزارݨ کیتے چاہیدیاں ہوندیاں ہن - ملازمت دے موقعے یا رکاوٹاں توں پاک عمارتاں، مثال دے طور تے۔ میرے کیتے المیہ ایہ ہے جو میں وہیل چیئر تے ریہی ہاں۔"

ہیومن تے انّھاں دے والدین کوں انّھاں کوں تعلیمی نظام وچ شامل کرݨ کیتے بار بار لڑݨا پیا۔ مقامی پبلک اسکول نے انّھاں کوں چلݨ دی اہلیت دی وجہ نال انّھاں کوں آگ دے خطرے دے طور تے پیش کریندے ہوئے انّھاں کوں ونڄݨ دی اجازت ݙیوݨ توں انکار کر ݙتا۔ انّھاں دی بجائے، ترئے سالاں تک انّھاں کوں ہفتے وچ ݙو ݙینہہ تقریباً ہک گھنٹہ گھر جانے دی ہدایات ݙتیاں ویندیاں ہن۔ ہیومن دی ماں، السا ہیومن، جو اپݨے طور تے ہک کمیونٹی کارکن ہن، نے ایہ فیصلہ چیلنج کیتا۔ انّھاں دے بعد ہیومن کوں چوتھی جماعت دے معذور ٻالاں دے خصوصی اسکول وچ ونڄݨ دی اجازت ݙتی ڳئی۔ شہر دی پالیسی دے مطابق، ہیومن کوں ہائی اسکول کیتے گھر دی ہدایات تے واپس ونڄݨا پیا۔ ہیومن دی ماں نے ایں پالیسی دے خلاف ݙوجھے والدین دے نال ریلی کڈھی جنہاں نے پالیسی کوں تبدیل کرݨ کیتے اسکول تے کافی دباؤ پاتا۔ ہیومن نے 1961ء وچ ہائی اسکول وچ داخلہ گھدا۔

انّھاں نے 9 توں 18 سال دی عمر دے ہر موسم گرما وچ ہنٹر، نیویارک وچ معذور ٻالاں دے کیمپ جینڈ وچ شرکت کیتی۔ کیمپ دے ہیومن دے تجربے نے انّھاں کوں معذوراں دے مشترکہ تجربے بارے زیادہ توں زیادہ آگاہی ݙتی، بعد وچ انّھاں نے آکھیا، "اساکوں ہک جاء تے ہک جیہیں خوشی ہئی، اساݙے نال جیہڑا سلوک کیتا ڳیا انّھاں تے اوہو غصہ ہئی تے ایں طرح دے موقعیاں تے اوہو مایوسی ہئی جو اساݙے کول کائنی ہئی۔" کیمپ جینڈ وچ، ہیومن دی ملاقات بوبی لن تے فریڈا ٹینکس نال تھئی، جنہاں ݙوہاں دے نال اوہ بعد وچ معذوری دے حقوق دی کارکن دے طور تے کم کریسین۔ 2020ء دی آسکر نامزد دستاویزی فلم کرپ کیمپ وچ کیمپ جینڈ دے کیمپرز، بشمول ہیومن شامل ہن۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں امریکی زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ