پھتّو پیر۔ سرائیکی افسانہ

اَڄ پھتو پیر مریدیں دورہ کرکے واپس گھر آیا تاں اڳوں ٻیٹھک اِچ ڳاوݨ دی اَواز آندی پئی ہئی۔

؎   پُچھ پُچھ ہاریاں اَکھیاں دِل توں ہوسی کدوں دیدار……

پھتو پیر کجھ دیر ٻاہر کھڑ کے سُݨدا ریہاتے وَل اندر آیا تاں صدو خالی ٹین تے طبلے دی ڳت لا کے ڳاندا ٻیٹھا ہا۔ ایہہ ڳالھ کوئی نویں نہ ہئی ۔ ڳاندا تاںاوہ پہلے وی ہا پراَڄ پھتو پیرکجھ زیادہ خوش مزاج موڈ اِچ ہا تہوں داد ݙیوݨ لڳ پیا ۔ واہ صدو واہ ! توں تاں عنایت حسین بھٹی کنوں وی ودھ کے ڳا سڳدیں۔

پیرسئیں میںعطاء اللہ دی طرز اِچ وی ڳا سڳداں(ہیہ ہیہ ہیہ) صدو ہݙکی نما کھل کھلدیں ہوئیں آکھیا

ہا سئیں ہا ! توں پکاگلوکار بݨ ڳئیں۔ پھتو پیر ذرا ترّی ݙیندیں ہوئیں آکھیا۔

سئیں میکوں پٹھاݨے خان  دی طرز وی آندی ہے تہاکوں سُݨاواں؟ صدو خوشی توں پُھنڈ کے آکھیا

ہا ہا کیوں نہیں ضرور سُݨا ! پھتو پیر آکھیا

میݙا عشق وی توں میݙا یار وی توں…… واہ بھئی واہ ! تیݙی اَواز تاں کالو ہیجڑے کنوں وی زیادہ سُریلی ہے۔پھتو پیر ذرا اپݨی کھل کوں ݙک کے آکھیا۔

کالو ہیجڑا کون ہے؟صدو پُچھیا

اوہ وی میݙا مرید ہے!

کیا اوندی اَواز وی سُریلی ہے؟

ہا ہا اوندی اَواز وی سُریلی ہے پر تیݙی اَواز دا مقابلہ نہیں کر سڳدی !

کالو ہیجڑا شادی شدہ ہے یا کنوارا؟

اوندی ذال مر ڳئی ہے!

اوہو (افسوس ) اوندے ٻال ٻچے وی ہِن؟

ہا ہا اوندے پنج پُتر ہِن پر اُنہاندی نسل پِھٹ ڳئی ہے!

اوہ کیویں؟ 

اوہ گڈھاں پیدا تھئے ہن ‘ ایہ عیدو ٻٹھارہ جیڑھے گݙھاں لݙیندا ودے ایہے تاں ہِن کالو ہیجڑے دے پُتر!

تساں آہدے وے کالو ہیجڑا میݙا مرید ہے کیا تہاݙے مرید دی نسل وی پھٹ ڳئی ہے؟

صدو تاں ایہ ڳالھ ایویں بھولے بھا کر چھوڑی ہئی پر پھتو پیر لاجواب تھی ڳیا

صدو تے پھتو پیر دا ڳوڑھا ڳانڈھا ہا ‘ صدو ہک موٹے دماغ دا بھولا بھالا نوجوان ہا‘ پھتو پیر دا مرید ہووݨ دے نال نال کئی سالیں کنوں اوندا دیرے دار نوکر وی ہا ۔ پھتو پیر دے بے شمار ضعیف الاعتقاد لوک مرید ہَن ۔ جیڑھے اکثر اوندے کنوں پھل تعویذگھنݨ تے فالنامے تے حساب کتاب کراوݨ آندے ہن ۔ پھتو پیر سادہ لوح لوکاں کوں ٹھڳݨ دا ݙاڈھا ماہر ہا۔ہک ڄٹ زمیندارسوبھا خان اوندا ݙاڈھا معتقد ہا۔ کیوں جو سوبھے خان دیاںترائے دھیاں ہَن ‘اوہ کئی سالیں کنوں پھتو پیر دا مرید وی ہا ‘ عقیدت اتنی ہئی جو اوندے نزدیک اللہ تعالیٰ دے سارے خزانے پھتو پیر دے ہتھیں ہن ‘ اوہ جیکوں چاہے اولاد ݙے سڳدے ۔ اوں ہک ݙینہہ پیر دے اڳوں اپݨی نرینہ اولاد دی خواہش ظاہر کیتی ‘ پھتو پیر اوکوں مطمئن کرکے پھل تعویذ لکھ لکھ کے ݙیوݨ شروع کر ݙتے ۔ تے کݙاہیں فال نامے تے حساب کرکے ایہ خوش خبری ݙیندا ہا جو اڳلا ڄمݨ آلا تیݙا پتر ہوسی لیکن چوتھی واری وی دھی ڄم پئی۔

شیت میݙے تعویذ استعمال کرݨ اِچ کوئی کوتاہی ضرور تھئی ہے ۔ پھتو پیر سوبھے خان کو ںآکھیا 

جیا سئیں! میݙا بھرا ماسٹر عارف تہاݙے پھلاں تعویذاں دا قائل کائنی تہوں ہک ݙیہاڑے اوں تہاݙے ݙتے ہوئے پھل تعویذ ٻلدے تنور اِچ بھکا سٹئے ہَن تے میکوں اَہدا ہا جو ایںٹھڳو پیر دے پِڑ پئے کے تیکوں خدا وی بُھل ڳئے؟ عقل دا دوا کر انہاں خالی پرچیاںتیکوں کیا ݙیوݨے؟ لیکن اوندے ایں روئیے تے میکوں ݙاڈھا ݙکھ تھیا تے اوں ݙینہہ دا میں اوندے نال اَلاوݨ ٻولݨ چھوڑ ݙتے۔ تے اساں ہک ݙوجھے دے گھر وی کائنی آندے ویندے ۔ سوبھے خان آکھیا

افسوس ہے یار پڑھیا لکھیا بندہ تھی کے ظلم کیتس تیݙے نال ۔ بہرحال توں مایوس نہ تھی مایوسی گناہ ہے ‘ ٻئی واری تیݙا پُتر ڄماوناںْ اِی ڄماوݨے۔ پھتو پیر آکھیا

تے وَل ݙو اَڈھائی سال اوندا ہُدّا (پھل دھاگہ) چلدا ریہا ۔ اللہ تعالیٰ دی تندیر اِچ سوبھے خان دے گھر پنجویں نمبر تے پتر لکھیا پیا ہا تے ڄمݨا وی پتر ہا ۔ اَڄ سویر سویر نال بکھو دائی آکے پھتو پیر کوں خوش خبری سُݨائی جو تیݙے پیارے مرید سوبھے خان دے گھر پتر ڄمیا پئے۔

ٻس وَل پھتو پیر دیر نہ کیتی تے واڳ گھنّݨ کیتے پڄ ڳیا۔سوبھا خان تیکوں مبارک ہووے!

خیر مبارک سئیں اصل مبارک دے حقدار تاں تساں ہیوے کیوں جو ایہ سارا پورھیا تہاݙا ہے! سوبھے خان آکھیا

نکے کوں چا گھن آ ذرا ݙیکھوں تاں سہی تے کجھ دم درود وی کرچھوڑوں ۔ پھتو پیر آکھیا:

حاضر سئیں!

تھوڑی دیر بعد سوبھا خان ٻال کوں کپڑے وچ ولھیٹ کے چا گھن آیا۔

اللہ بخشی جوان ٻہوں سوہݨا ںتھیسی پر شرط ئِ جو ایکوں پالو سانبھو محنت نال تے وَل پیر کجھ پڑھ ڳڑھ کے ٻال تے شوکارݨ لڳ پیا۔

پیر سئیں! اساں ایندا ناں پیر بخش رکھ ݙتے ٹھیک ہے ناں؟ سوبھے خان پُچھیا:

بالکل ٹھیک ہے بلکہ پیر دی نسبت خوب ہے ۔ پھتو پیر آکھیا:

اچھا سوبھا خان ہُݨ ذرا میݙا موکھا کرو ! پھتو پیر ذرا مُسکدیں ہوئیں آکھیا

جیا سئیں!

جے تائیں سوبھا خان ݙو جوڑے کپڑے ‘ ہک تلے دار جُتی تے ہزار روپے دا نواں نوٹ پیر کوں پیش کرکے آکھݨ لڳا حضور ایہ سامݨے ٻیر تلے ٻدھی ہوئی ٻکری وی تہاݙی نذر کریندے پئے ہیں قبول فرمائو!

نہ سئیں نہ میں تاں ݙاند دی واڳ گھنساں واڳ ‘ پھتو پیرآکھیا:

پیر سئیں اساں حسب توفیق تہاݙی خدمت کریندے پئے ہیں تساں راضی تھیوو! سوبھے خان آکھیا:

ایہ میݙی پنج چھی سال دی محنت دا صلہ ایہا گری ٻکری؟ واہ بھئی واہ میں ایکوں کیا کریساں جیڑھی نہ ݙوہݨ دی نہ کوہݨ دی ۔ پھتو پیر آکھیا:

چلو سئیں تُساں ناراض نہ تھیوو ایہ سامݨے بندر تے ٻدھی ہوئی ڳبھݨ ڳاں قبول فرمائو! سوبھے خان فراغ دلی نال آکھیا:

ایہ ڳاں تیکوں اللہ بخشے ایندا کھیر آپ پی تے پتر کوں وی پلا‘ میکوں جے واڳ ݙیندیں تاں ریڑھی آلا ݙاند ݙے چا ورنہ میں راضی کائنا تھیساں۔ پھتو پیر آکھیا:

پیر سئیں صرف ریڑھی آلا ݙاند میکوں معاف کر ݙیوو‘ باقی میݙے سارے مال اِچوں جیڑھا زناور تہاکوں پسند آوے تہاݙاترکہ ہے ۔ سوبھے خان آکھیا:

اوئے میݙی پسند دا زناور تاں توں ݙیندا نئیں وَل پسند نہ پسند دا کیا مطلب؟ نہیں جو ݙیندا کوئی شئے نہ ݙے ۔ جے تائیں پیر اُٹھی کے ونڄݨ لڳا۔ سوبھا خان فوراً اُٹھی کے پیر دے پیریں ڈھہ پیا تے آکھݨ لڳا حضور غلطی معاف تھیوے تہاکوں ریڑھی آلا ݙاند پسند ہے تاں ݙاند گھنو پر ناراض تھی کے نہ ونڄو!

ٻس ٻس میں ہُݨ تیݙے اُتے راضی ہاں ‘ پیرراضی تاں اللہ راضی‘ میݙی دُعا ہے اللہ تیکوں ٻہوں رزق ݙیسی۔ پھتو پیر آکھیا:

پیرسئیں ! ہک عرض ہے جے منظور تھی پووے تاں!

کیا؟

قبلہ ایہ ݙاند میں تہاݙی خدمت اِچ پیش کر چکا ہاں تے ایہ ہُݨ تہاݙا ہے جے مہربانی تھی سڳے تاں ایہ ݙاند میکوں قیمت نال واپس ݙے ݙیوو کیوں جو ایں ݙاند دے بغیر میݙا کم نہیں سردا ۔ سوبھے خان آکھیا:

قیمت نقد ݙیسیں؟

جیا سئیں! میکوں بھانویں اُدھار اِی کیوں نہ کرݨا پووے پر تہاکوں پیسے نقد ݙیساں۔

میں ݙاند دی قیمت 50ہزار گھنساں!

سئیں ݙاند دی قیمت بمشکل 40ہزار ہے جے تساں چاہو تاں کہیں منصف کنوں مُل چا کراوو ‘جو قیمت پوسی میں ݙیوݨ کوں تیار ہاں! سوبھے خان آکھیا:

میں ݙاند 50ہزار توں گھٹ نہیں ݙیندا‘ تیکوں وارے کھاوے تاں گھن ورنہ میں اپݨاں ݙاند گھر چھکی ویساں پھتو پیر آکھیا:

پیر سئیں تساں اوہو 50ہزار گھنو پر میکوں ہک گھنٹے دی مہلت ݙیوو۔

کیوں جو سوبھے خان دا کاروبار ݙاند دے بغیر نہ چل سڳدا ہا تہوں اوں اپݨے دوست فرید خان کنوں رقم اُدھاری چا کے پیر سئیں کوں 50ہزار نقد ݙتے ۔ تے ݙاند اپݨے کول کھڑا گھدا۔ پھتو پیر 50ہزار نقد گھن کے خوش تھیندا ‘ چٹکیاں مریندا گھر دو تیر تھی ڳیا ۔ پر عقل دے اندھے سوبھے خان کوں اَڄاں وی عقل نہ آئی تے اوں ٹھڳو پیر دا ٻوہا نہ چھوڑیا ۔ وقت گزردا ریہا پیر بخش چار پنج سال دا تھیا تاں اوکوں پھتو پیر دی بیعت کرایا ڳیا ۔ کجھ ݙینہہ گزرئیے تاں سوبھے خان دی ذال بختو بیمار تھی ڳئی ۔

اَڄ مریدیں دے اَدھ وچالے پھتو پیر کچاہری لائی ٻیٹھے ‘ اِنوں سوبھا خان وی وݙے ادب احترام نال پیر دی قدم بوسی کرکے ہک پاسوں کچاہری اِچ ٻہہ تھیا۔

اوئے سُݨا سوبھے خان ساݙی مریدݨی دا کیا حال ہے بیمار جو ہئی؟

سئیں اوہ اوئیں بیمار ہے پر تہاکوں کئیں ݙسائے؟

اساکوں ݙسیندا کوئی نہیں جتھاں جتھاں ساݙے مرید ہِن اُنہاندی خبر سُدھ اساں آپ رکھدے ہیں! سارے مرید حیران تھی ڳئے‘ ایہ ہے پیر کامل دی نظر دا کمال ! مرید ہک ٻئے کوں آکھݨ لڳے

سوبھے خان تے وی ایں ڳالھ دا ݙاڈھا اثر تھیا تے اوں اُٹھی کے پیر دے ہتھ چُم گھدے۔

حضور! جیویں تساں ساݙی خبر سُدھ رکھدے وے اوئیں ساکوں شفایابی وی بخشو ! سوبھے خان آکھیا:

ایہ گھن تعویذ ایہ پاݨی اِچ جھول کے اوکوں ونڄ پلا ‘ کل میں آ کے حساب کریساں تاں پتہ لڳسی جو کیا تکلیف ہے ۔ فی الحال تساں کہیں حکیم یا ڈاکٹر کنوں دوائی نہیں گھنݨی ۔ پھتو پیر آکھیا

ولدے ݙینہ وعدے دے مطابق پھتو پیر سوبھے خان دے گھر پُڄ ڳیا ۔ ونڄݨ سیتی بختو تے کجھ پڑھ ڳڑھ کے دم درود کیتس تے وَل فال نامے تے حساب کرݨ لڳ پیا ۔ حساب توں فارغ تھی کے لحظہ کھن مکانیں دا معائنہ کیتس تے وَل تعجب نال آکھیُس ۔ سوبھا خان ! تُساں ایہ مکان چھوڑ ݙیوو کیوں جو اِتھاں جنات دا سایہ ہے ‘ اوہ نہ ہووے جو تہاکوں کوئی نقصان پہنچاون‘ اِنہاں مکاناں کنوں ݙو سو گز دا فاصلہ چھوڑ کے ٻئے مکان بݨائو!

سوبھے خان ݙنگر ڈھور ویچ وَٹا کے پیر دے حکم تے ٻئے مکان مہینے دے اندر بݨا گھدے تے پھتو پیر دی خدمت اِچ حاضر تھی کے آکھݨ لڳا۔ پیر سئیں تہاݙے حکم دی تعمیل کرکے میں ٻئے مکان بݨا چھوڑئیے ہن‘ ہُݨ میݙے واسطے کیا حکم ہے؟ سوبھے خان آکھیا

ٻس ٹھیک ہے کل میں آپ آ کے مکانیں دا افتتاح کریساں ۔ انشاء اللہ تُساں ایویں کراہے جو ہک کالا ٻکرا اللہ لیکھے خیرات کرݨ کیتے ڳول کھڑاہے لیکن ذبح میݙے آوݨ توں بعد کریسو۔ پھتو پیر آکھیا

حضور! کالا ٻکرا تاں اپݨے کول ہے کائنا‘ کالی ٻکری ہے اوکوں ذبح کر چھوڑیسوں جے اجازت ہووے تا ں۔ سوبھے خان آکھیا

کوئی حرج نہیں شرطِ جو موٹی تازی ہووے ۔ پھتو پیر آکھیا

ݙوجھے ݙینہہ وعدے دے مطابق پھتو پیر پُڄ ڳیا ‘ ونڄݨ سیتی ٻکری ذبح کرایس تے وَل پاݨی اِچ ٻکری دی رَت ملا کے دم درود کیتس تے وَل مکانیں دے ٻاہروں پڑھدا وی آیا تے لوٹے دی ݙݙڑیں نال اوں پاݨی دا کڑا وی ݙیندا آیا تے باقی بچدا پاݨی مکانیں دے اندر چھنڑکا کے آکھݨ لڳا ۔ گھن بھئی سوبھے خان ہُݨ توں بے دھڑک تھی کے اپݨی مݙی اِنہاں مکاناں اِچ رکھ ݙے ‘ ہُݨ ایہ مکان تہاݙے ہربلا کنوں محفوظ تھی ڳئے ہن۔

جے تائیں ہک صندوق چا کے اندر رکھ ݙتس تے مکانیں دا افتتاح تھی ڳیا ۔

انوں جے تائیں ٻکری دا گوشت پک ڳیا ہا ‘ سوبھا خان روٹی گھن آیا پیر سئیں نویں مکانیں وچ ٻہہ کے روٹی کھادی تے وَل ݙکار ݙیندیں ہوئیں آکھݨ لڳا ۔ اللہ تہاکوں ٻہوں ݙیوے‘میکوں ہُݨ اجازت!

سوبھے خان آکھیا سئیں اَپݨا حصہ گوشت وی چائی ونڄو! اوں 3کلو گوشت شاپر اِچ پا کے آ ݙتا ۔ پھتو پیر اَپݨی موٹر سائیکل تے ٹنگ کے تیر تھی ڳیا ۔ گھر پہنچا تاں اڳوں دم درود کراوݨ تے پھل تعویذ گھنݨ آلے کجھ مرید اوندا انتظار کریندے ٻیٹھے ہن۔

اوئے صدو! ذرا انتے آ‘ تے ایہ گوشت گھر ݙے آ ۔ پھتو پیر موٹر سائیکل کوں سٹینڈ لیندیں ہوئیں آکھیا تے آپ مریدیں کول ٻیٹھک اِچ چلا ڳیا ۔ مریدیں کوں دم درود تے پھل تعویذ ݙیکے ٻاہر نکلیا تاں اڳوں کتا موٹر سائیکل تے ٹنگیا ہویا گوشت کھاندا کھڑا ہا ۔

نکل اوئے سئیں مرنی!… ݙو ترائے پا گوشت باقی بچا پیا ہا‘ جے توڑیں پیر سئیں اوکوں ہک ٻئے شاپر اِچ پا کے رکھ چھوڑیا ۔ وَل ݙٹھس تاں انوں صدو ہک گھوڑی تے چڑھ کے سیروداکریندا ہا ۔ اوکوں ہتھ اُتاں کرکے شاند ݙتس‘ اوہ گھوڑی توں ٹپ مار کے لہہ پیا تے بھڄدا ہویا پیر دے کول آ ڳیا۔

اوئے کودن آں ! میں تیکوں کیڑھا کم ݙسیا ہا تے تیں کیا ودا کیتے؟ پھتو پیر ذرا کاوڑ نال پچھیا

پی … پی پی … پیر سئیں ملک حقو دی گھوڑی چھٹی ودی ہئی‘ میݙا دِل کیتا جو گھوڑی تے چڑھ کے ذرا سیر کر ݙیکھاں۔صدو آکھیا

اوئے نہ چڑھیں توں گھوڑی ‘تیں تاں گھوڑی دی سیر کیتی تے اِتھا ں3کلو گوشت کتا کھا ڳئے ۔ ایہ نقصان کون پورا کریسی ۔ پھتو پیر آکھیا

سئیں تہاݙا لنگر ہر ہک واسطے عام تام ہوندے ‘ جتھاں بندے کھا ویندن اُتھاں کُتیں ٻلئیں دا وی حق ہوندے ‘ دِل چھوٹا نہ کر و‘ صدو آکھیا:

اوئے پاڳل آ ! ایہ گوشت لنگر یا کُتے واسطے نہ ہا بلکہ اپݨے کھاوݨ واسطے گھر پکاوݨاں ہا ۔ پھتو پیر آکھیا:

سئیں کُتے کوں  پکا گوشت دے بجائے کچا گوشت پسند ہا اوں تہوں کھادے۔ صدو آکھیا:

اوئے بے وقوفا کتا تاں کھاندا اِی کچا گوشت ہے پر میں تاں اپݨے ٻالیں واسطے گھن آیا ہم۔ پھتو پیر آکھیا:

سئیں تہاݙے ٻال تاں مریدیں کنوں آئے ہوئے پھل فروٹ تے مِٹھائیاں وغیرہ ہر ویلے کھاندے رہ ویندن لیکن تہاݙا کتا نہ مٹھائی کھاندے تے نہ پھل فروٹ ۔ پرسوں جیڑھے سیب تے کیلے تساں ٹرے وچ بچا رکھیئے ہن ‘ تہاݙے بعد کُتا آیا تاں اوہ سنگھ کے پرے تھی کھڑا جے وَل میں اوکوں بچی ہوئی مٹھائی ونڄ سٹی تاں اوہ وی اوں نہ کھادی‘ پتہ نہیں کچا گوشت ایکوں کیوں چنگا لڳدے ۔صدو آکھیا:

چل ہُݨ لٻار نہ مار ایہ گھن گوشت ونڄ کے ماسی بکھو دے گھر ݙے آ ۔ پھتو پیر آکھیا:

پیر سئیں ایہ کیا؟… کتے دا جھوٹا گوشت ماسی … ٻس ٻس ٻئی بکواس بند کر ایہ گوشت کتے دا جھوٹا نہیں‘ صدو دی ڳالھ ٹُک کے پھتو پیر آکھیا:

ماسی بکھو دراصل پھتو پیر دی جُٹ ہئی ‘ کیوں جو اوہ اپݨے علاقے دی مشہور دائی ہئی تہوں جتھاں وی ٻال ڄماوݨ ویندی پھتو پیر دے گیت ڳاندی تے اوندی تعریف دیاں گھڑتو کہانیاں گھڑ گھڑ کے لوکاں کوں سُݨائی رکھدی ہئی تے اُنہاں کوں پھتو پیر دا معتقد بݨاوݨ دی کوشش کریندی ہئی ۔ اتھوں تک اَہدی ہئی جو پھتو پیر دا کلام تے پھل دھاڳہ ہک ٹِک ہے ‘ اوہ جیکوں چاہے اولاد ݙے سڳدے ‘ میݙی بھیݨ دی اولاد کائنا ہئی اوکوں پھتو پیر واری واری نال ݙو دھی پتر ݙتے ہن تے جن بھوت وی اوندے تابع ہن تے ہک بدل فقیر نامی جن وی اوندے تابع ہے جیڑھا ہر مشکل ویلے اوندے کم آندے۔جیویں ماسی بکھو پھتو پیر دی تعریف کریندی ہئی اوئیں پھتو پیر وی اوندی گُݙی چڑھائی رکھدا ہا ۔تے آہدا ہا ماسی بکھو زچگی دی وݙی ماہر تے سیاݨی دائی ہے بلکہ اوہ کہیں وݙے حکیم یا ݙاکدار کنوں گھٹ کائنی۔

اَڄ وت پھتو پیر اپݨی ٻیٹھک تے کچاہری لائی ٻیٹھے ‘ اوندے چارے پاسوں مریدیں دا ہجوم ہے ۔اوہ تعویذ لکھ لکھ ݙیندا ٻیٹھے‘ کہیں کوں دم درود تے کہیں دا فال نامے تے حساب کرکے ݙسیندا ٻیٹھے۔

ہک مرید نال مخاطب تھی کے آکھݨ لڳا تیݙی گھر آلی نال تعویذ تھئے پئے ہن ‘ میں خود آ کے تیکوں تعویذ کڈھ ݙیساں۔ فی الحال توں میݙا ایہ تعویذ اوندے ڳل ونڄ پوا ۔ ٻئے مرید کوں آکھیُس تیݙی نونہہ کوں جن ہِن ‘ میں آپ آ کے بدل فقیر دے ذریعے اوندے جن کڈھیساں فی الحال توں میݙا پڑھیا ایہ پاݨی اوکوں ونڄ پلا۔

ٻئے مرید کنوں پُچھیُس ایہ ݙس جو تیکوں نندر اِچ خواب وی آندن؟

جیا سئیں! 

خواب اِچ تیکوں کیا نظارے ݙسدن؟

سئیں کݙاہیں میں زمین تے ہونداں تے کݙاہیں زمین تے اَسمان دے درمیان اُݙدا ودا ہونداں لیکن گزری رات تا ںمیں ہک عجیب خواب ݙٹھے ۔ خواب اِچ میں دریا دی مݨ تے مچھی پیا پکڑیندا ہم جو املک دریا وچ گھم ونڄ تھیم ‘ جݙاں میکوں پاݨی اِچ ٹُٻی آئی تاں میݙی نندر اُکھڑ ڳی ‘ وَل ݙٹھم تاں کھٹڑے تے سُتا پیا ہم۔ مرید آکھیا:

تیݙا ہک دشمن تیکوں زمین تے مارݨ دا ارادہ رکھدے لیکن میں تیکو ںاپݨے بدل فقیر دے ذریعے فضاء اِچ اُݙا کے اوندا حملہ نہیں تھیوݨ ݙیندا‘ تہوں توں نندر اِچ اُݙدا وَدا ہوندیں۔ گزری رات جݙاں اوں تیکوں دریا اِچ ٻوڑ کے مارݨ دی کوشش کیتی تاں میں فوراً اپݨے بدل فقیر کوں حکم ݙے کے تیکوں دریا اِچ ٻݙݨ توں بچا گھدا بلکہ تیݙے کپڑے وی نہ پُسݨ ݙتے ۔ پھتو پیر آکھیا:

واقعی سئیں میݙے کپڑے ذرا وی نہیں پُسئے ۔ حالانکہ میکوں دریا وچ وݙے زور دی ٹٻی آ ڳئی ہئی۔مرید آکھیا:

ہُݨ تیݙا دشمن تیکوں پھلاں تعویذاں دے ذریعے مارݨ چاہندے ‘ اساں اوندی ہر کوشش ناکام کر ݙتی ہے‘ ہُݨ اوندے پورئیے ہوئے پھل تعویذ لبھسن تاں ݙاڈھے اوکھے پرمیں اپݨے بدل فقیر دی مدد نال ڳول کے تیکوں کڈھ ݙیساں۔ کیوں جو ایہ تعویذ تیݙے گھر کنوں کجھ فاصلے تے چارے چنڈیں تے پورئیے لاتھے ہن‘ جیڑھے تیکوں ہولے ہولے کمزور کریندے پئے ہِن تے آخر توں منجی نال منجی تھی ویسیں۔ پھتو پیر آکھیا:

قی … قی قی … قبلہ میکوں بچائو ایں ظالم کنوں ‘ میݙے تاں نکے نکے ٻال ہِن۔مرید گھٻرا کے رووݨ لڳ پیا

گھٻراوݨ دی کوئی ڳالھ نہیں انشاء اللہ سب کجھ ٹھیک تھی ویسی۔ جے توں آکھیں تاں تیݙے دشمن دا تݙا وی چا چھوڑیسوں۔ پھتو پیروݙے اعتماد نال آکھیا:

جے تائیں انوں پھتو پیر دا پیارا مرید سوبھا خان آ ڳیا ‘ حسب معمول پیر سئیں دا ادب احترام کرکے کچاہری اِچ ہک پاسوں ٻہہ تھیا ۔ پیر سئیں سارے مریدیں کوں رخصت کرکے پہلے سوبھے خان کوں خصوصی تبرّک تے چاء پیش کیتی تے وَل پُچھݨ لڳا‘ سُݨا بختو مائی تے پیر بخش دا کیا حال ہے؟

سئیں بختو وی بیمار ہے لیکن پیر بخش دی طبیعت کجھ زیادہ خراب ہے ۔ سوبھے خان آکھیا :

جیڑھا رات میں موبائل تے کلام پڑھ کے پھوکا ݙتا ہا اوندے نال کوئی فرق نہیں پیا؟ پھتو پیر پُچھیا:

سئیں تہاݙا پھوکا وی توڑ اُتھاں ساݙے موبائل تے ونڄ پہنچا ہا ‘ اِنوںجیویں جیویں تساں پھوکے ݙیندے رہ ڳئے وے میں اوئیں اوئیں اُتھاں پیر بخش دے سارے جسم تے موبائل پھریندا رہ ڳیاں لیکن اوکوں آرام نہ آیا تے آخر ککڑ بانگ ویلے اوکوں اُلٹی آ ڳئی ۔ میݙا سالہ مٹھومیکوں آہدا رہ ڳئے جو میکوں اجازت ݙیویں تاں میں ڈاکٹر صفدر کوں موٹر سائیکل تے چا گھن آنواں لیکن میں آکھیا اساں پیر و مرشد والے ہیں‘ جئیں ساکوں پتر ݙتے اوہ بخش وی سڳدے‘ ݙوجھا ڈاکٹراں دے علاج کنوں پیر صاحب منع وی کریندن۔ حضور! میݙی ذال وی بیمار ہے پر میݙے پتر کوں ݙاڈ ھی تکلیف ہے‘ اوہ غش دی حالت اِچ پیا ہا جو میں سائیکل تے چڑھ کے تہاݙی خدمت اِچ حاضر تھی ڳیا ہاں ۔ تساں ذرا ساݙے گھر تائیں قدم رنجے فرمائو ساݙی ساری مصیبت ٹل ویسی ۔ سوبھے خان آکھیا:

توں سائیکل تے ہیںگھر ڄلݨ دی کر ‘ میں تیݙے کولوں پہلے موٹر سائیکل تے پُڄ ویساں ۔ پھتو پیر ذرا ݙاڑھی کوں کنگھی ݙیندیں ہوئیں آکھیا:

سوبھا خان چلا ڳیا تے وَل پھتو پیر سوبھے خان کنوں پہلے پُڄ ڳیا

مٹھو پیر سئیں دا استقبال کریندیں ہوئیں آکھیا مرشد! پیر بخش دی حالت نازک ہے ‘ تہاݙی اجازت ہووے تاں میں ڈاکٹر صفدر کوں موٹر سائیکل تے چا گھن آواں؟

ڈاکٹر کہیں دی زندگی نہیں ودھا سڳدے بہرحال تساں حوصلہ کرو اللہ تعالیٰ مہربانی کریسی ۔ پھتو پیر آکھیا:

جے تائیں اِنوں سوبھا خان وی آ ڳیا

پھتو پیر ونڄݨ سیتی پیر بخش دی سراندی ٻہکے پڑھݨ ڳڑھݨ تے دم درودشروع کر ݙتا تے نال ہک پُڑی وی پاݨی اِچ جھول کے اوکوں پلایُس لیکن پاݨی حلق توں اندر نہ ڳیا ‘ جے تائیں پیربخش دیاں اَکھیں تاری ٻدھ ڳیاں تے ایویں ݙہدیں ݙہدیں اِی فوت تھی ڳیا ۔ سارے گھر اِچ کُرلاٹ مچ ڳیا‘ بختو دی طبیعت پہلے وی ݙاڈھی خراب ہئی‘ ہُݨ جݙاں اوندا لوہندیں سِکدیں دا پُتر اللہ سئیں سنبھال گھدا تاں اوکوں ٻوڑ پئے ڳیا تے اوہ وی مر سُتی ‘ ویڑھے وچ سارے بندے دھاڑیں مار مار روندے پٹیندے پئے ہن ۔ جے تائیں پھتو پیر ہولے ہولے اپݨے گھر کھسک ڳیا ۔ تریجھے ݙینہ بختو تے پیر بخش دی قل خوانی ہئی۔ قل خوانی توں بعد ماسٹر عارف اپݨے ہم خیال کجھ بندیں کوں سݙ کے پھتو پیر دی ٹھکائی کرݨ دا منصوبہ بݨایا ۔ جیندے وچ اُنہاں مٹھو کوں وی اپݨا قائل کرکے شامل کر گھدا ۔ کجھ ݙینہہ گزار کے مٹھو پھتو پیر دے کول ڳیا۔

پیر سئیں ! میݙا بھرا ݙتو ݙاڈھا بیمار ہے ‘ کہیں کہیں ویلے اوندا دماغی توازن وی ختم تھی ویندے۔مٹھو آکھیا:

اوہ کہیں پیر مرشد دی بیعت وی ہے؟

جیا سئیں اساں ݙوہائیں بھرا نتھو شاہ دے مرید ہیں لیکن جئیں ݙینہہ دے اوہ فوت تھی ڳئے ہن ‘ ہُݨ زیادہ عقیدت تہاݙے نال ہے بلکہ ساݙا سارا خاندان تہاݙا معتقد ہے ۔ مٹھو آکھیا:

اوندا کہیں ڈاکٹر یا حکیم کنوں وی دوا گھدے وے؟

کائنا سئیں میں تاں تھڄوں تہاݙو ٹُر پیاں جے مہربانی تھی سڳے تاں تساں ڄل کے اوکوں ݙیکھو تے اوندا فال نامے تے حساب کرکے ݙساوو جو اوکوں کیا تکلیف ہے تے کیااوندا دواداروں کرݨے ‘ جے دم درود تے پھلیں تعویذیں دی لوڑ ہے تاں اوہ وی ڄل کے ݙیؤ! مٹھو التجائی لہجے وچ آکھیا:

میں اَڄ شام کوں تہاݙے کول آ ویساں‘ انشاء اللہ سب کجھ ٹھیک تھی ویسی‘ اوندا دماغی توازن تے ٻئی جو وی تکلیف ہوسی میں دور کرکے آساں۔ فی الحال توں میݙا پڑھیا ایہ پاݨی اوکوں ونڄ پلا ۔ پھتو پیرآکھیا

ٻس وَل شام کوں وعدے دے مطابق پھتو پیر ٹھک ونڄ تھیا ۔ اڳوں منصوبے دے مطابق اُنہاں ݙتو کوں فرضی بیمار بݨا کے کھٹڑے تے سما ݙتا ہا ‘ پھتو پیرپہلے اوندے کھٹڑے دے چارے پاسوں وَل پھر کے چنگی طرح معائنہ کیتا تے وَل مٹھو کوں مخاطب کرکے آکھݨ لڳا ‘ توں ایویں کر جو کوئی جوڑی (الغوزہ)وڄاوݨ آلا بندہ تے ہک عطر دی شیشی منگوا ݙے تاں جو میں اپݨے بدل فقیر کوں آوݨ دی تکلیف ݙیواں ‘ کیوں جو جݙاں میکوں کوئی مشکل در پیش ہوندی ہے تاں میں اپݨے بدل فقیر دی مدد حاصل کر گھندا ہونداں‘ اوہ آسی تاں ایندی ساری مصیبت دور تھی ویسی۔ انشاء اللہ

تھوڑی دیر بعد عطر دی شیشی تے نورے آجڑی کوں جوڑی سمیت مٹھو گھن کے آ ڳیا ۔ پوہ دی رات کوٹھے وچ بھا ٻلدی پئی ہئی ‘ پتھاری تے اَٹھ ݙاہ بندے ٻیٹھے ہن‘ پھتو پیر عطر دی شیشی کھول کے سنگھی تے ول نورے آجڑی کوں جوڑی وڄاوݨ دا حکم ݙتا ‘ اُوں جوڑی وڄاوݨ شروع کیتی تے اِنوں پھتو پیر جوڑی دی تان تے وال کھول کے کھیݙݨ لڳ پیا ‘ سنگھ اِچوں سیٹی نما لمبیاں لمبیاں ساہواں گھندا ‘ والاں کوں اُتے تلے جھٹکے ݙیندا ٻلدی بھاہ کوں جھٹکے نال چنگل مار کے پتھاری تے کھنڈا چھوڑیس تے وَل گجدی ہوئی آواز نال آکھیُس میݙے لائق کیا حکم ہے؟جلدی ݙسائو میݙا چیلڑا سخت تکلیف اِچ ہے۔

پتھاری تے کھنڈے ہوئے انگارے کٹھے کریندے ہوئے لوکاں آکھیا سئیں مریض تہاݙے سامݨے منجی تے سُتا پئے ‘ ایکوں ݙیکھ کے ساکوں ݙسو جو ایکوں کیا تکلیف ہے؟

بدل فقیر (پھتو پیر) اُٹھی کے مریض دی سراندی تھی ڳیا‘ والیں کنوں نپ کے اوکوں کھٹڑے تے سدھا کر ٻلھایُس تے وَل آکھݨ لڳا اوئے پاپی جن آں! تیکوں ایہ پتہ کائنی جو ایہ ݙتو پیر و مرشد والا ہے ‘ تیکوں ایہ جُرأت کیویں تھئی ہے جو توں ایکوں آ چمبڑیں؟ ݙتو دے والیں کوں جھٹکے ݙے ݙے کے آکھݨ لڳا تیکوں میں اَڄ اوہ مت ݙیساں جو توں وَل ایندے کول آوݨ دا ناں وی نہ گھنسیں۔

اِنوں جے تائیں ݙتو جنبش کرکے جو اُٹھیا تاں پھتو پیر دے ہتھ اوندے والیں کنوں چُھٹ ڳئے تے ولدے ݙتو دے ہتھیں وچ قابو آ ڳئے ۔ ݙتو طاقت ور جوان ہا اوں پھتو پیر کوں چا کے ولا زمین تے ماریا تے وَل منجی تلے پہلے کنوں رکھیا ہویا سوٹا چا کے کُٹݨ لڳ پیا ‘ پھتو پیر دی کوٹھے وچ دھاڑ دھاڑ مچ ڳئی ‘ کوئی چھڑاوݨ نہ آیا بلکہ ہر کوئی تماشہ ݙہدا ریہا ‘ ݙتو ٹِکا کے اوندی آتھر چھنڈ کیتی تے وَل ڄاݨ کے اوکوں ڈھل ݙے ݙتس ‘ جے تائیںاوہ بھڄ کے منجی تلے وڑ ڳیا‘ سارے بندے کھل کنوں ٻݙ ڳئے تے ہک ٻئے کوں آکھݨ لڳے ہُݨ بدل فقیر کوں انڈا آ ڳئے ؟تے وَل اُنہاں ڄاݨ کے کوٹھے دا دروازہ وی کھول کھڑایا تاں جو ایہ نکل ونڄے ۔ توڑے جو پھتو پیر کوں جتنیاں سٹاں لڳیاں پیاں ہن لیکن دروازے اِچوں ایویں ٹپ مار کے نکلیا جیویں بندوق اِچوں گولی نکلدی ہے ۔ ٻس وَل اوندے پچھوں بھڄݨ دی کہیںکوشش نہ کیتی تے پھتو پیر جُتّی ‘پٹکا اُتھائیں چھوڑ کے نکل ڳیا۔

……

## حوالہ
کتاب:  پکھی واس (سرائیکی افسانے) فیض بلوچ ، چھاپہ خانہ ، جھوک پبلشرز، ملتان