وولف گینگ کیٹیرلے

### وولف گینگ کیٹیرلے
وولف گینگ کیٹیرلے (ڄمݨ دی تریخ 21 اکتوبر 1957) ہک جرمن طبیعات دان تے میساچوسٹس انسٹیٹیوٹ آف ٹیکنالوجی (MIT) وچ فزکس دے پروفیسر ہن ۔ انھاں دی تحقیق اینجھے تجربات تے مرکوز رہی اے جیڑھے ایٹم کوں پھندݨ تے مطلق صفر دے قریب درجہ حرارت تے ٹھڈھا کرݨ تے توجہ ݙیندے ہن ، تے انھاں 1995 وچ انھاں سسٹمز وچ بوز-آئنسٹائن کنڈینسیشن دا احساس کرݨ والے پہلے گروپس وچوں ہک دی قیادت کیتی ۔ ایں کامیابی دے نال نال کنڈینسیٹس دے ابتدائی بنیادی مطالعہ کیتے ، انھاں کوں ایرک ایلن کارنیل تے کارل ویمین دے نال 2001 وچ طبیعات دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ۔

کیٹیرلے ہائیڈل برگ ، باڈن-ورٹمبرگ وچ ڄمے ہن تے ایپیلہائیم تے ہائیڈل برگ وچ سکول ڳئے ہن ۔ 1976 وچ انھاں ہائیڈل برگ یونیورسٹی وچ داخلہ گھدا ، ٻہتر سال بعد میونخ دی ٹیکنیکل یونیورسٹی وچ منتقل تھیوݨ توں پہلے ، جتھاں انھاں 1982 وچ ماسٹر دے ڈپلومہ دے برابر ڈگری حاصل کیتی ۔ 1986 وچ انھاں گارچنگ وچ میکس پلانک انسٹیٹیوٹ فار کوانٹم آپٹکس وچ ہربرٹ والتھر تے ہارٹمٹ فیگر دی نگرانی وچ تجرباتی مالیکیولر سپیکٹروسکوپی وچ پی ایچ ڈی حاصل کیتی ، گارچنگ تے ہائیڈل برگ یونیورسٹی وچ پوسٹ ڈاکٹریٹ تحقیق کرݨ توں پہلے ۔ 1990 وچ او MIT (RLE) وچ ریسرچ لیبارٹری آف الیکٹرانکس وچ ڈیوڈ ای ۔ پرٹچرڈ دے گروپ وچ شامل تھئے ۔ انھاں کوں 1993 وچ MIT فزکس فیکلٹی وچ مقرر کیتا ڳیا ہا تے ، 1998 توں ، او جان ڈی ۔ میک آرتھر پروفیسر آف فزکس ہن ۔ 2006 وچ ، انھاں کوں RLE دا ایسوسی ایٹ ڈائریکٹر مقرر کیتا ڳیا تے MIT دے سینٹر فار الٹراکولڈ ایٹمز دے ڈائریکٹر دے طور تے خدمات انجام ݙیوݨ لڳے ۔

1995 وچ پتلے گیساں وچ بوز-آئنسٹائن کنڈینسیشن حاصل کرݨ دے بعد ، انھاں دا گروپ 1997 وچ ݙو متصادم کنڈینسیٹس دے وچ مداخلت دا مظاہرہ کرݨ دے قابل ہا ، نال نال ہک "ایٹم لیزر" دا پہلا احساس وی تھیا ، ہک آپٹیکل لیزر دا ایٹمی اینالاگ ۔ الٹراکولڈ ایٹمز وچ بوز-آئنسٹائن کنڈینسیٹس دی جاری تحقیقات دے علاو ، انھاں دیاں حالیہ کامیابیاں وچ 2003 وچ ہک مالیکیولر بوز کنڈینسیٹ دی تخلیق ، نال نال 2005 دا ہک تجربہ شامل ہے جیڑھا ہک فرمیونک کنڈینسیٹ وچ "اعلی درجہ حرارت" سپر فلوئڈیٹی دے ثبوت ݙیندا ہے ۔

کیٹیرلے دھرکݨ والا کھیݙکار وی ہن ، تے دسمبر 2009 دے رنرز ورلڈ دے شمارے "آئی ایم اے رنر" وچ نشابر ہن ۔ کیٹیرلے سٹاک ہوم وچ اپݨی دوڑ دیاں جوتیاں گھنݨ دی ڳالھ کیتی جݙاں انھاں کوں نوبل انعام ملیا تے خوشی نال شام دے ویلھے دھرکئے ہن ۔ کیٹیرلے 2013 بوسٹن میراتھن 2:49:16 دے وقت نال پوری کیتی ، تے 2014 وچ ، بوسٹن وچ ، 2:44:06 دا ذاتی ریکارڈ بݨایا ۔

کیٹیرلے سینٹر فار ایکسیلینس ان ایجوکیشن (CEE) دے بورڈ آف ٹرسٹیز تے خدمات انجام ݙیندے ہن ، تے CEE دے ہائی سکول دے شاگرداں کیتے فلیگ شپ پروگرام ، ریسرچ سائنس انسٹیٹیوٹ (RSI) دی ممتاز لیکچر سیریز وچ شرکت کریندے ہن ، جتھاں کیٹیرلے دے اپݨے پتر جوناس 2003 وچ شرکت کیتی ہئی ۔ کیٹیرلے آسٹریلیا دے ARC سینٹر آف ایکسیلینس ان فیوچر لو-انرجی الیکٹرانکس ٹیکنالوجیز دی بین الاقوامی سائنسی مشاورتی کمیٹی وچ ٻیٹھے ہن ۔

کیٹیرلے طبیعات وچ نوبل انعام دے 20 امریکی وصول کنندگان وچوں ہک ہن جنھاں مئی 2008 وچ صدر جارج ڈبلیو بش کوں لکھے ڳئے ہک خط تے دستخط کیتے ہن ، جنھاں انھاں کوں "مالی سال 2008 اومنیبس اپروپریشنز بل وچ بنیادی سائنس دی تحقیق کوں تھیوݨ والے نقصان کوں دی پورائی کرݨ" دی تاکید کیتی ہئی تاں جو محکمہ توانائی دے دفتر سائنس ، نیشنل سائنس فاؤنڈیشن تے نیشنل انسٹیٹیوٹ آف سٹینڈرڈز اینڈ ٹیکنالوجی کیتے اضافی ہنگامی فنڈنگ دی درخواست کیتی ونڄے ۔

کیٹیرلے 2011 توں مشیل پلاٹ نال شادی شدہ ہن ۔ انھاں دے پنج ٻال ہن ، تن گبریئل کیٹیرلے نال ، جنھاں نال انھاں دی شادی 1985 توں 2001 تئیں رہی ۔