open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
عالیہ حمزہ ملک

عالیہ حمزہ ملک (اردو: عالیہ حمزہ ملک، انگریزی: Aliya Hamza Malik) ہِک پاکستانی سیاست دان اَتے پاکستان تحریک انصاف (PTI) دی کارکن ہِن۔ اوہ اگست 2018 توں 17 جنوری 2023 تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہ چکی ہَن۔

## سیاسی حیاتی
انّھاں 2018 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ پاکستان تحریک انصاف (PTI) دی اُمیدوار دے طور تے پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان دی قومی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہَن۔

27 ستمبر 2018 کوں، وزیر اعظم عمران خان نے انّھاں کوں وفاقی پارلیمانی سکریٹری برائے ٹیکسٹائل مقرر کِیتا۔

17 جنوری 2023 کوں، قومی اسمبلی دے سپیکر راجہ پرویز اشرف نے ملک دے قومی اسمبلی توں استعفیٰ کوں منظور کر گِھدّا۔ اِیں دے بعد، الیکشن کمیشن آف پاکستان (ECP) نے انّھاں کوں قومی اسمبلی دی رکنیت توں ڈی نوٹیفائی کر ݙِتا۔

انّھاں نے 2024 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ NA-118 لاہور-II توں پاکستان تحریک انصاف (PTI) دی حمایت یافتہ آزاد اُمیدوار دے طور تے حصہ گِھدّا، پر کامیاب نہ تھی سڳئیاں اَتے 100٫984 ووٹ حاصل کِیتے۔ اِیہ نشست پاکستان مسلم لیگ (ن) (PML(N)) دے حمزہ شہباز نے جِتی، جئیں 105٫948 ووٹ حاصل کِیتے ہَن۔ مارچ 2024 وِچ، انّھاں نے حمزہ شہباز دی جیت دی نوٹیفکیشن کوں الیکشن پٹیشن دے ذریعے چیلنج کِیتا۔

27 جنوری 2025 کوں، پاکستان تحریک انصاف دے بانی چیئرمین عمران خان نے انّھاں کوں پاکستان تحریک انصاف پنجاب دا چیف آرگنائزر مقرر کِیتا۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے قومی اسمبلی دے ارکان
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
عالیہ امیرعلی

عالیہ امیرعلی (اردو: عالیہ امیرعلی، انگریزی: Alia Amirali؛ جنم: 5 نومبر 1984) ہِک پاکستانی کھبے بازو دی سیاسی کارکن اَتے اکیڈمک ہِن جیڑھی جینڈر اَتے سیاسی شرکت دے مسائل تے کم کریندی پئی ہِن۔ اوہ عوامی ورکرز پارٹی دے پنجاب نیشنل یونٹ دی ڈپٹی جنرل سیکریٹری دے طور تے کم کر چُکیاں ہِن (2016–2019)۔ اوہ قائد اعظم یونیورسٹی، اسلام آباد وِچ جینڈر اسٹڈیز دی لیکچرار وی ہِن۔ اوہ لندن اسکول آف اکنامکس، جینڈر اسٹڈیز ڈیپارٹمنٹ وِچ پی ایچ ڈی دی اُمیدوار ہِن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
امیرعلی پاکستانی کارکن اَتے فزسٹ پرویز ہودبھائی اَتے حاجرہ احمد دی دِھی ہِن، اَتے مشہور فلسفی اَتے دانشور اقبال احمد دی بھتریڄی ہِن۔ امیرعلی دی پیدائشاسلام آباد وِچ تھئی ہَئی اَتے انّھاں نے ابتدائی تعلیم خالدونیا ہائی اسکول، اسلام آباد توں حاصل کیتی۔ انّھاں نے 2006 وِچ ہیمپشائر کالج، امریکہ توں لبرل آرٹس وِچ بیچلر دی ڈگری حاصل کیتی۔ انّھاں نے 2010 وِچ قائد اعظم یونیورسٹی توں اینتھروپالوجی وِچ ایم فل کِیتا۔ اوہ لندن اسکول آف اکنامکس اینڈ پولیٹیکل سائنس وِچ پی ایچ ڈی پروگرام وِچ داخل ہِن۔

## سیاسی پندھ دا اَغاز
امیرعلی اپݨی چھوٹی عمر توں سیاسی ریلیاں اَتے مظاہریاں وِچ حصہ گِھندی پئی ہِن۔ ہِک انٹرویو دے مطابق، انّھاں نے ݙَسایا جو اوہ 2001 وِچ امریکہ دے افغانستان تے حملے دے دوران مقامی اینٹی وار کوششاں وِچ شامل تھی ڳئی ہَن۔ اوہ 2002 توں 2006 دے درمیان کالج کِیتے بیرون ملک ڳئی ہَن، اَتے اوکاڑہ دے کساناں دی تحریک دے عروج دے دوران پاکستان واپس آئیاں ہَن۔ اِیں دے بعد توں اوہ مختلف تحریکاں وِچ شامل رہی ہِن، جیویں جو کچی آبادی الائنس (اسلام آباد وِچ غیر رسمی بستیاں دے اخراج دے خلاف احتجاج)۔

## عوامی ورکرز پارٹی
امیرعلی ابتداء وِچ ہِک سیاسی گروپ نال وابستہ ہَن جیڑھا "پیپلز رائٹس موومنٹ" دے ناں نال ڄاݨیاں ویندا ہئی، جیڑھا بعد وِچ ٻئے کھبے بازو دیاں سیاسی جماعتاں نال وِلاپ تھی کے عوامی ورکرز پارٹی دی تشکیل دا سبب بݨیا۔ امیرعلی نے عوامی ورکرز پارٹی دے اسلام آباد-راولپنڈی یونٹ دی ہِک سرگرم سیاسی کارکن دے طور تے کم کِیتا اَتے پنجاب عوامی ورکرز پارٹی دی ڈپٹی جنرل سیکریٹری دے طور تے خدمات انجام ݙِتیاں۔

### زنانیاں دی سیاسی تنظیم کار
امیرعلی زیادہ تر طالبہ، کسان یا کچی آبادیاں وِچ زنانیاں دے نال کم کریندی رہئیاں ہَن اَتے انّھاں دی غیر مرئی موجودگی کوں سیاسی آواز ݙیوݨ دی کوشش کیتی۔اوہ زنانیاں دی سیاسی شرکت کِیتے وسیع پیمانے تے کم کر چُکیاں ہِن۔

## زنانہ جمہوری محاذ
امیرعلی زنانہ جمہوری محاذ دی بانی رکن ہِن، اِیہ آہدی  ہِن جو زنانیاں، چاہے اوہ اشرافیہ ہووݨ یا نہ ہووݨ، پاکستان جئیں مُلک وِچ جتھاں پدرانہ نظام اِتنا گہرا ہووے اَتے عوامی جگہاں مرداں دے قبضے وِچ ہووݨ، کوشش کرݨ دی ضرورت ہِے۔

## طلبہ حقوق
امیرعلی طویل مُد دے بعد طلبہ دی سرگرمی وِچ اضافے دی ذمہ دار ہِن۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:پاکستانی فعالیت پسند
ونکی:پاکستانی سیاست دان
ونکی:پاکستانی فعالیت پسند برائے حقوق نسواں
ونکی:پاکستانی فعالیت پسند برائے انسانی حقوق
ونکی:پاکستانی سیاسی زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
عظمی کاردار

عظمیٰ کاردار (اردو: عظمیٰ کاردار، انگریزی: Uzma Kardar؛ جنم: 8 اپریل 1956) ہِک پاکستانی سیاست دان ہِن جیڑھی 2024 توں پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن ہِن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
کاردار دی پیدائش 8 اپریل 1956 کوں لاہور، پاکستان وِچ تھئی ہَئی۔

انّھاں نے 1980 وِچ کنیرڈ کالج فار ویمن توں گریجویشن کِیتا اَتے بیچلر آف آرٹس دی ڈگری حاصل کیتی ہِے۔

## سیاسی حیاتی
کاردار 2018 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ پاکستان تحریک انصاف (PTI) دی اُمیدوار دے طور تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی وِچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے منتخب تھئی ہَن۔

جولائی 2020 وِچ، انّھاں کوں پارٹی ڈسپلن دی خلاف ورزی دے سبب پاکستان تحریک انصاف توں کڈھ ݙِتا ڳیا اَتے انّھاں کوں پنجاب اسمبلی توں استعفیٰ ݙیوݨ دا حکم ݙِتا ڳیا۔ مئی 2022 وِچ، انّھاں کوں الیکشن کمیشن آف پاکستان (ECP) دے ذریعے اسمبلی دی رکنیت توں ڈی نوٹیفائی کر ݙِتا ڳیا، اِیں وجہ نال جو انّھاں نے 16 اپریل 2022 کوں تھیوݨ والے وزیر اعلیٰ دے انتخاب وِچ پاکستان مسلم لیگ (ن) (PML-N) دے اُمیدوار حمزہ شہباز دے حق وِچ ووٹ ݙِتّا ہئی۔

2024 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ، اوہ پاکستان مسلم لیگ (ن) (PML-N) دی اُمیدوار دے طور تے زنانیاں کِیتے مخصوص کوٹے دے ذریعے پنجاب دی صوبائی اسمبلی وِچ نشست حاصل کر چُکی ہِن۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:لاہور دے ڄماندرو شخصیتاں
ابن طباطبا علوی

ابوعبداللہ محمد بن ابراہیم طباطباء ابن اسماعیل الدیبادج ابن ابراہیم الغمر ابن الحسن المثناء الغمر بن الحسن المثنی، وفات 15 فروری 815)، جنہاں کوں ابن طابعہ دے ناں نال وی ڄاݨا ویندے، شیعان زیدیہ دے سولہویں امام ہن تے حسنی سید ہن جیہڑے 814ء- 815ء اچ خلافت عباسیہ دے خلاف، چوتھے فتنے دے دوران ہک ناکام زیدی بغاوت دے سرغنہ ہن۔ انہاں دے ݙاݙا اسماعیل الدیباج، حسن المعثنیٰ دے پوترے ہن۔
## حوالے
عاصمہ ممدوٹ

عاصمہ ممدوٹ (اردو: عاصمہ ممدوٹ) ہِک پاکستانی سیاست دان ہِن جیڑھی جون 2013 توں مئی 2018 تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہ چکی ہَن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
اوہ لاہور وِچ ممدوٹ دے شاہی خاندان وِچ ڄَمّی ہَن۔ ممدوٹ خاندان خشگی افغانی نسل نال تعلق رکھین٘دے ہَن۔    اوہ پیشے دے لحاظ نال میڈیکل ڈاکٹر ہِن اَتے کنگ ایڈورڈ میڈیکل یونیورسٹی توں ایم بی بی ایس مکمل کر چُکی ہَن۔

## سیاسی حیاتی
اوہ 2008 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان مسلم لیگ (ف) دی اُمیدوار دے طور تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہَن۔

فروری 2013 وِچ، اوہ پاکستان پیپلز پارٹی (پی پی پی) وِچ شامل تھی ڳئی ہَن۔ مارچ 2013 وِچ اوہ پاکستان مسلم لیگ (ن) (مسلم لیگ ن) وِچ شامل تھی ڳئی ہَن۔

اوہ 2013 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ پنجاب دی زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے مسلم لیگ (ن) دی اُمیدوار دے طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی وِچ منتخب تھئی ہَن۔

## ٹٻّر
اوہ ممدوٹ اَتے لغاریاں دے قابل ذکر سیاسی خاندان نال تعلق رکھین٘دی ہَن۔ اوہ شاہنواز خان ممدوٹ دی پوتری ہِن۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:لاہور دے سیاست دان
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
ونکی:لاہور دے ڄماندرو شخصیتاں
عاصمہ قدیر

عاصمہ حدید (اردو: عاصمہ قدیر، انگریزی:Asma Hadeed) ہِک پاکستانی سیاست دان ہِن جیڑھی اگست 2018 توں جنوری 2023 تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہ چکی ہِن۔

## سیاسی حیاتی
عاصمہ 2018 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ پاکستان تحریک انصاف (PTI) دی اُمیدوار دے طور تے پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان دی قومی اسمبلی کِیتے  منتخب تھئی ہَن۔

### استعفیٰ
اپریل 2022 وِچ، امریکہ دی طرفوں غیر ملکی مداخلت نال تھیوݨ والی حکومتی تبدیلی دے بعد، انّھاں نے وی تمام تحریک انصاف اراکین دے نال قومی اسمبلی دی نشست توں استعفیٰ ݙے ݙِتّا۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے قومی اسمبلی دے ارکان
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:پاکستان تحریک انصاف
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے سیاست دان
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے صوبائی اسمبلی دے ارکان
عارفہ صدیق

عارفہ صدیق کاکڑ (پشتو: عارفه صدیق کاکړه، اردو: عارفہ صدیق کاکڑ، انگریزی: Arfa Siddiq؛ جنم: 28 جنوری 1987)، جیڑھی عارفہ صدیق دے ناں نال وی سُن٘ڄاݨی ویندی ہِن، ہِک پاکستانی سیاست دان اَتے انسانی حقوق دی کارکن ہِن جیڑھی بلوچستان دے شمالی شہر مسلم باغ نال تعلق رکھین٘دی ہِن۔ اوہ پشتون تحفظ موومنٹ (PTM) دی حامی ہِن۔ 2013 توں 2018 تئیں، اوہ پشتونخوا ملی عوامی پارٹی (PkMAP) دی اُمیدوار دے طور تے بلوچستان دی صوبائی اسمبلی دی رکن رہ چکی ہَن۔ اوہ پشتوناں دے کاکڑ قبیلے نال تعلق رکھین٘دی ہِن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
صدیق دی پیدائش 28 جنوری 1987 کوں بلوچستان دے قلعہ سیف اللہ ضلع دے مسلم باغ وِچ تھئی ہَئی۔ انّھاں نے انفارمیشن ٹیکنالوجی وِچ بیچلر آف سائنس اَتے سیاسیات وِچ ماسٹر آف آرٹس دی ڈگری حاصل کیتی ہِے۔

## سیاسی حیاتی
صدیق 2013 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ پشتونخوا ملی عوامی پارٹی (PkMAP) دی اُمیدوار دے طور تے بلوچستان دی صوبائی اسمبلی وِچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے منتخب تھئی ہَن۔

= لورالائی وِچ حراست =
9 فروری 2020 کوں، پشتون تحفظ موومنٹ (PTM) دے لورالائی وِچ ارمان لونی دی پہلی برسی دے موقع تے عوامی اجتماع توں پہلے، سیکیورٹی فورسز نے عارفہ صدیق، رنگا لونی، ثناء اعجاز اَتے ٻئے خواتین PTM کارکناں کوں گرفتار کر گِھدّا جݙݨ اوہ اجتماع دی جگہ تے پُڄݨ کِیتے روانہ تھئے ہَن۔ سیاسی کارکناں دے پولیس سٹیشن دے باہر احتجاج کرݨ تے سیکیورٹی فورسز نے انّھاں کوں رہا کر ݙِتّا۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:پشتون شخصیتاں
ونکی:پشتون زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی سیاسی زنانیاں
ونکی:بلوچستان صوبائی اسمبلی دیاں ارکان زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ہیلن کیلر (Helen Keller)

ہیلن کیلر (Helen Keller)

ہیلن کیلر ہک مشہور امریکی لکھاری، لیکچرار تے سیاسی کارکن ہئی. ۔ اوہ 1880ء کوں الاباما، امریکہ اچ ڄمی ہئی.

ہیلن کیلر ݙڈھ سال دی عمر اچ ہک بیماری دی وجہ توں گونگی تے اَندھی تھی ڳئی ہئی۔ ایں دے باوجود، انھاں نے اپݨے ہک ٹیچر این سلیوان دی مدد نال تعلیم حاصل کیتی تے او گریجویشن کرݨ والی پہلی گونگی تے اَندھی شخصیت بݨ ڳئی۔

ہیلن کیلر دی کتاب            "تھری ڈیز ٹو سی" 

(Three Days to See) ہک مشہور مضمون ہے جیندے اچ او ایں ڳالھ دا تصور ݙیندی ہے جو جے اوہ صرف ترائے ݙینہ واسطے ݙیکھݨ دے قابل ہوندی تاں اوہ کیا کجھ ݙیکھدی۔ ایہ مضمون ایں ڳالھ تے زور ݙیندے جو اساں اپݨیاں اکھیں دی قدر کروں تے ہر لمحے کوں پوری طرحاں جیووں۔

**پہلا ݙینہ**

او اپݨے دوستاں تے خاندان آلیاں دے چہرے ݙیکھݨ دی سِک رکھیندی  

اوہ اپݨے محبوب ٹیچر این سلیوان دے چہرے کوں ݙیکھݨ دی تمنا کریندی  

**ݙوجھا ݙینہ** 

اوہ عجائب گھر تے آرٹ گیلریاں دا دورہ کرݨ دی سک رکھیندی  

اوہ انسانی تاریخ تے ثقافت کوں ݙیکھݨ دی تمنا کریندی 

اوہ ایں ڳالھ تے زور ݙیندی  کہ اساں انھاں ساریاں چیزاں کیتے شکر گزار ہووݨاں چاہیدا اے جیہڑیاں اساکوں ملیاں ہوئیاں ہن

**تریڄھا ݙینہ**  

اوہ قدرتی نظاریاں کوں ݙیکھݨ دی سک رکھیندی 

اوہ سجھ دے اُبھرݨ اَتے لَہوݨ دے نظارے ݙیکھݨ دی تمنا کریندی 

اوہ اپݨے آسوں پاسوں دی دنیا دا سُہݨپ  ݙیکھݨ دی  سِک رکھیندی 

ایہ مضمون ایں ڳالھ دی یاد ݙویندا ہے جو اساں اپݨیاں اکھیں دی قدر کروں اتے ہر لمحے کوں پوری طرحاں جیوُوں۔ایہ ایں ڳالھ تے زور ݙیندی ہے جو اساں اپݨے آس پاس دے سُہݨپ دی تعریف کروں تے ہر اوں شئے کوں ݙیکھوں جیہڑی اساں ݙیکھ سڳدے ہیں۔

شان سرائیکی
عابدہ بی بی

عابدہ بی بی (اردو: عابدہ بی بی، انگریزی: Abida Bibi)ہِک پاکستانی سیاست دان ہِن جیڑھی اگست 2018 توں پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن ہِن۔ انّھاں دی سیاسی وابستگی پاکستان تحریک انصاف نال ہِے۔ اوہ ایم بی بی ایس ہِن اَتے پیشے دے اعتبار نال ڈاکٹر ہِن۔

## سیاسی حیاتی
2018 دے عام انتخابات وِچ عابدہ بی بی زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان تحریک انصاف (پی ٹی آئی) دی اُمیدوار دے طور تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی دے لیے منتخب تھئیاں ہَن۔

عابدہ بی بی نے 15 اگست 2018 کوں پنجاب اسمبلی دی رکنیت دا حلف چاتا۔  2020 وِچ الیکشن کمیشن نے 16 مخصوص زنانیاں نشستاں تے منتخب اراکین دی رکنیت اثاثیاں دی تفصیل ظاہر نہ کرݨ دی بَنیاد تے معطل کر ݙِتی جنّھاں وِچ عابدہ بی بی وی شامل ہَن۔

### قائمہ کمیٹیاں دی رکنیت
عابدہ بی بی تحریک انصاف دی متحرک اَتے سرگرام رکن پنجاب صوبائی اسمبلی ہِن۔ عابدہ بی بی مندرجہ ذیل کمیٹیاں دی رکن رہی ہَن:

* محکمہ بہبود کمیٹی

## توجہ ݙیواؤ نوٹس،سوالات اَتے موشن
عابدہ بی بی نے 2018 توں 2020 دسمبر تئیں کوئی توجہ دلاؤ نوٹس پنجاب صوبائی اسمبلی وِچ پیش نہیں کِیتا۔

عابدہ بی بی نے پنجاب اسمبلی دے ستویں سیشن وِچ تحصیل ہیڈکوارٹر ہسپتال مری وِچ عملے دی غفلت اَتے لاپروائی دے باعث ہِک عورت دی موت تے ایڈجرنمنٹ موشن پیش کِیتا جیڑھا نمٹا ݙِتا ڳیا۔

اوہ اوقاف، مذہبی امور، خصوصی صحت دی سہولیاں اَتے میڈیکل تعلیم دے نال نال سماجی بہبود اَتے بیت المال دے متعلق ایوان پنجاب وِچ سوالات پچھین٘دیاں رہئیاں ہَن۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پاکستان تحریک انصاف
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے سیاست دان
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے صوبائی اسمبلی دے ارکان
عائشہ گلالئی وزیر

عائشہ گلالئی وزیر (پشتو: عايشہ ګلالۍ وزير‎، اردو: عائشہ گلالئی وزیر) ہک پشتون پاکستانی سیاست دان ہئی تے سابق رکن قومی اسمبلی پاکستان ہئی تے پاکستان تحریک انصاف (پی ٹی آئی) دی طرفوں زنانیاں دی مخصوص نشست توں منتخب تھئی ہئی۔ تے اگست 2017 وچ تحریک انصاف کوں چھوڑ ݙتا۔

## تعلیم
عائشہ گلالئی نے جامعۂ پشاور توں ایم اے دی سند گھدی ہئی۔

## سیاسی حیاتی
عائشہ گلالئی نے جنوبی وزیرستان توں ہک سماجی کارکن دے طور تے سیاسی کم دا آغاز کیتا۔

عائشہ گلالئی نے پاکستان پیپلز پارٹی پارلیمنٹیرینز (پی پی پی پی) دی طرفوں قبائلی علاقہ جات وچ کوآرڈینیٹر دے طور تے کم کیتا۔ عائشہ گلالئی آل پاکستان مسلم لیگ (اے پی ایم ایل) دی ہک رکن وی  ہئی۔

پاکستان دے عام انتخابات 2008ء توں پہلے پاکستان پیپلز پارٹی (پی پی پی) نے عائشہ گلالئی کوں ٹکٹ ݙیوݨ دا سوچا پر انّھاں دی عمر دے کم تھیوݨ دی وجہ توں اِین٘ویں نہ کیتا ڳیا۔

2012ء وچ، پاکستان تحریک انصاف وچ شمولیت اختیار کیتی تے پی ٹی آئی مرکزی کمیٹی دی ہک رکن دے طور تے نامزد تھئی ہئی۔

عائشہ گلالئی بالواسطہ طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن منتخب تھئی ہئی انّھاں دا انتخاب زنانیاں دی مخصوص نشستاں تے پاکستان دے عام انتخابات 2013ء وچ کامیاب تھئی ہئی۔

یکم اکتوبر کوں عائشہ گلالئی نے پی ٹی آئی رہنما عمران خان تے انّھاں دے قریبی لوکاں تے شدید تنقید کیتی تے جنسی ہراساں کرݨ دا الزام لیندے ہوئے، پی ٹی آئی چھوڑݨ دا اعلان کیتا۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے قومی اسمبلی دے ارکان
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پشتون شخصیتاں
ونکی:پشتون زنانیاں
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے سیاست دان
ونکی:پاکستان پیپلز پارٹی دے سیاست دان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
عائشہ نعیم

عائشہ نعیم(اردو: عائشہ نعیم، انگریزی: Aisha Naeem)  ہک پاکستانی سیاست دان ہن جیڑھی صوابی ضلع نال تعلق رکھیندی ہن تے پاکستان تحریک انصاف دی رکن ہن۔ انّھاں نے پبلک ہیلتھ انجینئرنگ محکمے وچ پارلیمانی سیکرٹری دے طور تے خدمت کیتی تے خیبر پختونخوا دی 10ویں تے 11ویں صوبائی اسمبلیاں دی رکن وی رہی ہن۔

## تعلیم
عائشہ نعیم نے میٹرک تک تعلیم حاصل کیتی ہئی۔

## سیاسی حیاتی
انّھاں نے 2018ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان تحریک انصاف دی امیدوار دے طور تے خیبر پختونخوا دی صوبائی اسمبلی وچ دوبارہ انتخاب جِتیا۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:خیبر پختونخوا صوبائی اسمبلی دیاں ارکان زنانیاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
عائشہ ناز تنولی

آسیہ ناز تنولی (اردو: آسیہ ناز تنولی، انگریزی: Asyia Naz Tanoli) ہک پاکستانی سیاست دان ہن جیڑھی جون 2013ء توں مئی 2018ء تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔

## سیاسی حیاتی

### پاکستان دے عام انتخابات، 2013ء
انّھاں نے 2013ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دے طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی وچ انتخاب جِتیا۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاست دان
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:پاکستانی سیاسی تِریمتاں
ونکی:پاکستانی سیاستدان
ونکی:پاکستانی سیاسی زنانیاں
ونکی:پاکستانی سیاست دان
ونکی:پاکستانی سیاست دان زنانیاں
عائشہ غوث پاشا

عائشہ غوث پاشا (اردو: عائشہ غوث پاشا، انگریزی: Aisha Ghaus Pasha؛ جنم: 3 مارچ 1962ء) ہک پاکستانی سیاست دان تے ماہر اقتصادیات ہن۔ اپریل 2022ء وچ، انّھاں کوں نویں تشکیل تھیوݨ والی 34 رکنی کابینہ وچ وزیر مملکت دے طور تے مقرر کیتا ڳیا۔ اوہ نویں پاکستان وفاقی کابینہ دی پنج زنانی ارکان وچوں ہک ہن۔ اوہ اگست 2018ء توں اگست 2023ء تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔ ایں توں پہلے اوہ جون 2013ء توں مئی 2018ء تئیں پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
عائشہ غوث پاشا 3 مارچ 1962ء کوں لاہور وچ پیدا تھئی ہن۔ انّھاں نے جامعہ کراچی توں بیچلر آف آرٹس (آنرز)، معاشیات وچ ماسٹر آف آرٹس تے اکنامکس وچ اپلائیڈ سائنس وچ ماسٹرز دیاں ڈگریاں حاصل کیتیاں۔ عائشہ غوث پاشا دی شادی حفیظ پاشا نال تھئی، جہڑے ہک ماہر اقتصادیات تے وفاقی حکومت دے سابق مشیر ہن۔

## سیاسی حیاتی
اوہ جون 2013ء وچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان مسلم لیگ (ن) (پی ایم ایل-این) دی امیدوار دے طور تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہن۔ مئی 2015ء وچ، انّھاں کوں وزیر اعلیٰ شہباز شریف دی صوبائی کابینہ وچ شامل کیتا ڳیا تے انّھاں کوں پنجاب دا صوبائی وزیر خزانہ بݨایا ڳیا۔

اوہ 2018ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دے طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہن۔

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
ونکی:لاہور دے ڄماندرو شخصیتاں
عائشہ رضا فاروق

عائشہ رضا فاروق (اردو: عائشہ رضا فاروق، انگریزی: Ayesha Raza Farooq) ہک پاکستانی سیاست دان ہن جہڑی  مارچ 2015ء توں ایوان بالا پاکستان دی رکن ہن۔ ایں توں پہلے اوہ 2013ء توں 2015ء تتئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔

مارچ 2018ء وچ، عائشہ رضا فاروق کوں پولیو دے خاتمے وچ انّھاں دے کردار کِیتے حکومت پاکستان نے ستارہ امتیاز نال نوازیا۔

## تعلیم
عائشہ رضا فاروق نے 1995ء وچ لاہور یونیورسٹی آف مینجمنٹ سائنسز توں ماسٹر آف بزنس ایڈمنسٹریشن دی ڈگری حاصل کیتی ہئی تے 2013ء وچ انّھاں نے پنجاب یونیورسٹی توں بیچلر آف لا دی ڈگری حاصل کیتی۔

## سیاسی حیاتی

### 2013ء دے عام انتخابات
عائشہ رضا فاروق 2013ء دے عام انتخابات وچ زنانیاں  کِیتے مخصوص نشست تے مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دی حیثیت نال پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن منتخب تھئی ہن۔ نومبر 2013ء وچ، اوہ پولیو دے خاتمے نال متعلق وزیر اعظم دی فوکل پرسن مقرر تھئی ہن۔ انّھاں نے مارچ 2015ء وچ قومی اسمبلی توں استعفیٰ ݙے ݙتا۔

### پاکستانی سینیٹ انتخابات، 2015ء
عائشہ رضا فاروق 2015ء دے پاکستانی سینیٹ انتخابات وچ مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دی حیثیت نال زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے ایوان بالا پاکستان دی رکن منتخب تھئی ہن۔

## ایوارڈ
مارچ 2018ء وچ، عائشہ رضا فاروق کوں پولیو دے خاتمے وچ انّھاں دے کردار کِیتے حکومت پاکستان نے ستارہ امتیاز نال نوازیا۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:جامعہ پنجاب دے فضلا
ونکی:ستارۂ امتیاز گِھنَّݨ آلے
ونکی:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاست دان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
عابدہ محمد عظیم

عابدہ محمد عظیم(اردو: عابدہ محمد عظیم، انگریزی:Abida Azeem ) ہِک پاکستانی سیاست دان ہِن جیڑھی مارچ 2018 توں پاکستان دی سینیٹ دی رکن ہِن۔

## سیاسی حیاتی
عظیم 2018 دے پاکستانی سینیٹ انتخابات وِچ بلوچستان توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے آزاد اُمیدوار دے طور تے پاکستان دی سینیٹ کِیتے منتخب تھئی ہَن۔ انّھاں نے 12 مارچ 2018 کوں سینیٹر دے طور تے حلف چاتا۔ 

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:بلوچستان دیاں شخصیتاں
ونکی:بلوچستان دے سیاست دان
ونکی:بلوچستان صوبائی اسمبلی دیاں ارکان زنانیاں
ونکی:بلوچستان دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:پاکستانی سیاستدان
ونکی:پاکستانی سیاست دان
ونکی:پاکستانی سیاست دان زنانیاں
عارفہ خالد پرویز

عارفہ خالد پرویز (اردو:عارفہ خالد پرویز،  انگریزی: Arifa Khalid Pervaiz)  ہِک پاکستانی سیاست دان ہِن جیڑھی جون 2013ء توں مئی 2018ء تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہ چکی ہَن۔

## تعلیم
عارفہ نے لاہور دے گورنمنٹ کالج آف ہوم اکنامکس توں اپݨی تعلیم مکمل کیتی اَتے جارج واشنگٹن یونیورسٹی دے ایلیٹ اسکول آف انٹرنیشنل افیئرز توں بین الاقوامی پالیسی اَتے پریکٹس ماسٹرز وِچ ڈگری حاصل کیتی۔

## سیاسی حیاتی

### 2008ء دے عام انتخابات
عارفہ خالد 2008ء دے پاکستانی عام انتخابات وِچ پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے مسلم لیگ (ن) دی اُمیدوار دی حیثیت نال پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن منتخب تھئی ہَن۔

### 2013ء دے عام انتخابات
عارفہ 2013ء دے پاکستانی عام انتخابات وِچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے مسلم لیگ (ن) دی اُمیدوار دی حیثیت نال پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن منتخب تھئی ہَن۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پنجابی زنانیاں
ونکی:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاست دان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
عائشہ اقبال

عائشہ اقبال(اردو:عائشہ اقبال، انگریزی:Ayesha Iqbal)  ہک پاکستانی سیاست دان ہن جیڑھیاں اگست 2018ء توں جنوری 2023ء تک پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔

## سیاسی حیاتی
اوہ 2018ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ پاکستان تحریک انصاف (پی ٹی آئی) دی امیدوار دے طور تے زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہن۔

## حوالے

ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:پاکستان تحریک انصاف
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے سیاست دان
ونکی:عوام پارٹی دے سیاست دان
ظل ہما (سیاستدان)

ظل ہما (اردو: ظل ہما، انگریزی: Zill-e-Huma) ہک پاکستانی سیاست دان ہن جیڑھی 2008ء توں مئی 2018ء تئیں پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
اوہ 7 نومبر 1977ء کوں کھاریاں وچ ڄَمّی ہن۔

انّھاں نے 1999ء وچ الخیر یونیورسٹی دے اسلام آباد کیمپس توں بیچلر آف بزنس ایڈمنسٹریشن دی ڈگری حاصل کیتی۔

## سیاسی حیاتی
ظل ہما 2008ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ پاکستان مسلم لیگ (ن) (پی ایم ایل-این) دی امیدوار دے طور تے حلقہ پی پی-8 (راولپنڈی-VIII) توں پنجاب دی صوبائی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہن۔

اوہ 2013ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ پاکستان مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دے طور تے زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی کِیتے دوبارہ منتخب تھئی ہن۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پاکستانی سیاسی زنانیاں
ونکی:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاست دان
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
طاہرہ آصف

طاہرہ آصف (اردو: طاہرہ آصف، انگریزی: Tahira Asif) (ڄَمَّݨ: 1961ء - وفات: 19 جون 2014ء) ہِک پاکستانی سیاست دان ہَن جیڑھی جون 2014ء وِچ اپݨے قتل تئیں (جون 2013ء) پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہ چکی ہَن۔ انّھاں دا تعلق پہلے مسلم لیگ (ق) نال ہئی۔ 2007ء وِچ طاہرہ نے متحدہ قومی موومنٹ وِچ شامل تھی ڳئی ہَن۔

## ابتدائی حیاتی
طاہرہ آصف 1961ء وِچ پاکستان دے شہر لاہور وِچ ڄَمّی ہَن۔

## سیاسی حیاتی

### 2002ء دے عام انتخابات
طاہرہ 2002ء دے پاکستانی عام انتخابات وِچ پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے مسلم لیگ (ق) دی اُمیدوار دی حیثیت نال پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن منتخب تھئی ہَن۔

طاہرہ نے 2007ء وِچ متحدہ قومی موومنٹ (ایم کیو ایم) وِچ شامل تھیوݨ کِیتے مسلم لیگ (ق) کوں خیر باد آکھ ݙِتّا اَتے اپݨی قومی اسمبلی دی نشست توں استعفیٰ ݙے ݙِتّا۔

## فوتڳی
طاہرہ 18 جون 2014ء کوں ݙو مسلح افراد (تہدّفی قتل) نے اِیں ویلے قتل کِیتا ہئی جݙݨ اوہ اپݨی دِھی اَتے ڈرائیور دے نال لاہور وِچ پندھ کریندی پئی ہَن۔ انّھاں کوں شیخ زید اسپتال وِچ داخل کِیتا ڳیا جتھاں 19 جون 2014ء کوں انّھاں دی موت تھی ڳئی۔

متحدہ قومی موومنٹ نے ترئے ݙین٘ہ دا سوگ دا اعلان کِیتا۔ قومی اسمبلی نے طاہرہ کوں خراج تحسین پیش کِیتا اَتے انّھاں دے قتل دی تحقیقات دا مطالبہ کِیتا۔ متحدہ قومی موومنٹ دے رہنما الطاف حسین نے آکھیا جو طاہرہ دا قتل مذہبی انتہا پسنداں دا تہدّفی قتل ہئی کیوں جو طاہرہ کوں مناسب سیکیورٹی فراہم نہ کیتی ڳئی ہئی۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:لاہور دے سیاست دان
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:لاہور دے ڄماندرو شخصیتاں
مادھوری دکشت

مادھوری دکشت ج اپݨے ازدواجی ناں مادھوری دکشت نینے نال وی جاݨی ویندی ہے، ہک بھارتی اداکارہ، پروڈیوسر تے ٹیلی ویژن شخصیت ہن۔ مادھوری 1980ء، 1990ء دے ݙہاکے دے آخر تے 2000ء دی ݙہاکے دے شروع وچ بھارتی فلم انڈسٹری دی صف اول دی مشہور تے سب توں زیادہ معاوضہ گھنݨ آلیاں اداکاراواں وچوں ہن۔ انہاں کوں انہاں دی اداکاری تے رقص دی صلاحیتاں دے باعث بے حد سراہیا ویندا رہیا ہے۔ مادھوری نے اپݨے فنی سفر دے دوران وچ کئی  اعزازات حاصل کیتے، جنہاں وچ 2008ء دے 6 فلم فیئر ایوارڈز وی شامل ہن۔ بھارتی سرکار نے انہاں کوں ریاست دے چوتھے وݙے سول اعزاز "پدما شری" نال نوازیا۔

مادھوری نے 1984ء وچ اپݨے اداکاری کیریئر دا آغاز فلم "ابودھ" نال کیتا، پر انہاں کوں حقیقی شہرت 1988ء دی ایکشن رومانوی فلم "تیزاب" نال ملی۔ ایں فلم دے بعد اوہ بالی ووڈ دیاں وݙیاں فلم کمپنیاں دیاں فلماں وچ مرکزی کردار ادا کرݨ لڳ پئین۔

## '''ابتدائی زندگی'''
مادھوری 15 مئی 1967ء کوں ممبئی، مہاراشٹر وچ ہک مراٹھی برہمن خاندان وچ پیدا تھئی۔ انہاں دے پیو دا ناں شنکر دکشت تے ماء دا ناں سنہلتا دکشت ہے۔ مادھوری دے ݙو وݙے بھرا تے ہک وݙی بھیݨ ہے۔

مادھوری کوں ترائے سال دی عمر توں ہی رقص نال ڳھاٹالڳاؤ ہئی۔ اوہ 8 سال تک کتھک رقص سکھدی رہین تے ہک عرصے دی محنت دے بعد اوہ ہک ماہر کتھک رقاصہ بݨ ڳئین۔ مادھوری دا آکھݨا  ہے جو رقص نے انہاں کوں کامیابی تے اہمیت دا احساس ݙتے۔

انہاں نے ممبئی دے ڈیوائن چائلڈ ہائی اسکول توں تعلیم حاصل کیتی۔ تعلیم دے نال نال اوہ غیر نصابی سرگرمیاں جیویں جو ڈراما وچ وی حصہ ڳھندی رہین۔ انہاں نے بی ایس سی وچ مائیکروبائیولوجی دا مضمون پڑھیا، پر 6 مہینے بعد انہاں نے پڑھائی چھوڑ کے فلمی کیریئر بݨاوݨ دا فیصلہ کیتا۔

## '''کیریئر'''
مادھوری نے اپݨی پہلی فلم 1984ء وچ "ابودھ" نال کیتی، جیندے وچ انہاں دے مقابل بنگالی اداکار تپس پال ہن۔ ایں فلم دے بعد اوہ بالی ووڈ دیاں وݙیاں فلماں وچ مرکزی کردار ادا کرݨ لڳ پئین تے اپݨی اداکاری تے رقص دی صلاحیتاں دے باعث مشہور تھئین۔

مادھوری دکشت ہک انجھی اداکارہ ہن جنہاں نے اپݨے فن تے محنت دے بل بوتے تے بھارتی سنیما وچ ہک نمایاں مقام حاصل کیتا ہے۔

## حوالہ
عائشہ رجب

عائشہ رجب علی(اردو: عائشہ رجب، انگریزی: Ayesha Rajab Ali)  ہک پاکستانی سیاست دان ہن جیڑھی اگست 2018ء توں اگست 2023ء تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔

## سیاسی حیاتی
عائشہ رجب علی 2018ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان مسلم لیگ (ن) (پی ایم ایل-این) دی امیدوار دے طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہن۔ اوہ مرحوم رجب علی خان بلوچ (24 ستمبر 1969ء – 13 مئی 2018ء) دی ذال ہن، جہڑے ہک پاکستانی سیاست دان وی ہن۔

2024ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ پاکستان مسلم لیگ (ن) دی طرفوں کہیں وی نشست کِیتے نامزدگی نہ ملݨ دے بعد، انّھاں نے آزاد امیدوار دے طور تے این اے-97 فیصل آباد-III توں انتخاب لڑݨ دا فیصلہ کیتا۔

3 فروری 2024ء کوں، اوہ استحکام پاکستان پارٹی (آئی پی پی) وچ شامل تھئی ہن۔ نتیجتاً، انّھاں نے انتخابات توں دستبرداری دا اعلان کیتا تے حمیون اختر خان، جو آئی پی پی دے امیدوار ہن، کوں اپݨی حمایت ݙتی۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
صغرہ امام

سیدہ صغرہ امام (اردو: صغرہ امام، انگریزی: Sughra Imam) (جنم: 14 نومبر 1972ء) ہک پاکستانی سیاست دان ہن جیڑھی پاکستان پیپلز پارٹی نال تعلق رکھدی ہن۔ مارچ 2009ء تے مارچ 2015ء دے وِچالے وچ پنجاب توں انّھاں نے زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے سینیٹر دی حیثیت نال خدمات انجام ݙتیاں۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
سیدہ صغرہ امام 14 نومبر 1972ء کوں پاکستان دے شہر لاہور وچ ڄَمّی  ہن۔ انّھاں دا تعلق ہک سیاسی گھرانے نال ہئی۔ اوہ ݙو سیاست دان، سید فخر امام تے سیدہ عابدہ حسین دی بیٹی ہن۔ سیدہ صغرہ امام نے اپݨی تعلیم ہارورڈ یونیورسٹی توں حاصل کیتی۔

## سیاسی حیاتی
فارغ التحصیل تھیوݨ دے بعد، سیدہ صغرہ امام نے امریکا وچ کم کیتا تے اقوام متحدہ دے ترقیاتی پروگرام تے ٻیا غیر سرکاری تنظیماں دے مشیر دی حیثیت نال کم کیتا۔ انّھاں نے 1998ء توں 1999ء دے دوران جھنگ دے ضلع کونسل دی چیئرپرسن دی حیثیت نال خدمات انجام ݙتیاں تے عام انتخابات 2002ء وچ پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن منتخب تھئی ہن۔ اوہ ݙو واری پاکستان پیپلز پارٹی توں پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن منتخب تھئی ہن۔

سیدہ صغرہ امام 24 نومبر 2003ء کوں وزیر سماجی بہبود مقرر تھئی ہن تے 18 جون 2004ء کوں انّھاں نے استعفیٰ ݙے ݙتا۔ انّھاں دے نانا کرنل سید عابد حسین وی سیاست دان ہن جنہاں دا تعلق مسلم لیگ نال ہئی۔ انّھاں دے نانا نے قائد اعظم محمد علی جناح دی سربراہی وچ دہلی دی پارلیمنٹ وچ پاکستان مسلم لیگ دی نمائندگی کیتی۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ضلع جھنگ دیاں شخصیتاں
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
ونکی:لاہور دے ڄماندرو شخصیتاں
مدھرا نائک

مدھورا ہیمنت نائک، جیڑھی 19 جولائی 1987ء کوں اندور، مدھیہ پردیش، بھارت وچ پیدا تھئی، ہک بھارتی اداکارہ، ماڈل تے گلوکارہ ہن۔ انہاں نے اپݨی ابتدائی زندگی بحرین وچ گزاری تے بعد وچ بھارت واپس آ ڳئین۔

## '''کیریئر دا آغاز'''
مدھورا نے اپݨے کیریئر دا آغاز ماڈلنگ نال کیتا تے شائل دے میوزک ویڈیو "عمر بھر" وچ کم کیتا۔ انہاں نے 2006ء وچ ٹیلی ویژن سیریل "کہانی گھر گھر کی" وچ سام نندا دا کردار ادا کر کے اپݨی پہچان بݨائی۔

## '''ٹیلی ویژن تے فلماں'''
مدھورا دی اداکاری دی ورسٹیلٹی انہاں دےا لگ الگ  ٹیلی ویژن سیریلز وچ نظر آندی ہے۔ اوہ "سپنا بابُل کا...بڈائی"، "اس پیار کو کیا نام دوں؟" تے "تمہاری پخی" جاہیں  مشہور ڈرامیاں وچ اپݨے کرداریں دی وجہ نال مشہور تھئین۔ 2018ء وچ، انہاں نے فلم "لووز کنٹرول" وچ توچن دا کردار ادا کیتا۔

## '''ذاتی زندگی تے دلچسپیاں'''
مدھورا کئی زباناں جیویں جو مراٹھی، ہندی، پنجابی، سپینی تے انگریزی وچ روانی نال ڳالھ مہاڑ کر سڳدی ہن۔ اوہ جانوراں دی محبت وچ وی مشہور ہن تے پیٹا دے مہماں وچ حصہ ڳھندی ہن۔

## '''خاندانی المیہ'''
7 اکتوبر 2023ء کوں، اسرائیل-حماس تنازعے دے دوران، مدھورا دی کزن اودایا تے انہاں دے پئے اسرائیل وچ ہک المناک واقعے وچ ہلاک تھی ڳئے، جیڑھا واقعہ مدھورا تے انہاں دے خاندان کوں ڳھاٹا صدمہ پہنچایا۔

مدھورا نائک دا ماڈلنگ توں اداکاری تے مختلف میڈیا وچ کم کرݨ دا سفر انہاں دی لگن تے انہاں دی ایڈاپٹیبلٹی کوں ظاہر کریندا ہے۔ اوہ بھارتی انٹرٹینمنٹ انڈسٹری وچ ہک نمایاں شخصیت ہن۔

## حوالہ
مدھوبالا

مدھو بالا  1950ء توں 1960ء دے عشرے دی انتہائی خوبصورت تے ہمہ جہت خوبیاں نال مالا مال اداکارہ ہن۔ مدھو بالا نے اپݨے فلمی کیریئر دا آغاز 9 سال دی عمر وچ کیتا۔ 1950ء دے عشرے وچ اوہ سب توں زیادہ مقبول تے معاوضہ گھنݨ آلی اداکارہ ہن۔ انہاں نے 73 بالی ووڈ فلماں وچ کم کیتا۔ میڈیا وچ مدھو بالا کوں ہندوستانی سنیما دی سب توں زیادہ خوبصورت تے بااثر شخصیت منیا ویندا ہے۔

## '''فلمی کیریئر'''
مدھو بالا کوں فلمساز تے ہدایت کار کیدار شرما نے 1947ء وچ اپݨی فلم "نیل کمل" وچ بطور ہیروئن سائن کیتا، جݙاں انہاں دی عمر صرف 13 سال ہئی۔ انہاں دیاں مشہور فلماں وچ "محل"، "ترانہ"، "مسٹر اینڈ مسز 55"، "ہاؤڑا برج"، "کالا پانی"، تے "چلتی کا نام گاڑی" شامل ہن۔ پر انہاں کوں سب توں زیادہ شہرت فلم "مغل اعظم" (1960ء) وچ انہاں دی اداکاری تے حسن دی وجہ نال ملی۔ انہاں کوں ایں فلم دے کیتے فلم فیئر ایوارڈ برائے بہترین اداکارہ دے لئی نامزد کیتا ڳیا، جیہڑا  انہاں دے کیریئر وچ واحد نامزدگی ہئی۔ انہاں دی آخری فلم "جوالا" ہئی، جیڑھی 1971ء وچ ریلیز تھئی۔

## '''ذاتی زندگی'''
مدھو بالا دی ذاتی زندگی انہاں دے کامیاب فلمی کیریئر دے برعکس ناکام رہی۔ انہاں نے اپݨے دور دے مشہور اداکار دلیپ کمار نال محبت کیتی، پر انہاں دے پیو عطاء اللہ خان گنڈہ پور کوں ایہ رشتہ پسند نہ آیا تے ایہ جوڑی ترٹ ڳئی۔ بعد وچ انہاں نے گلوکار کشور کمار نال شادی کیتی، پر 1969ء وچ صرف 36 سال دی عمر وچ انہاں دا انتقال تھی ڳیا۔

مدھو بالا دی خوبصورتی تے زندگی دا موازنہ ہالی ووڈ دی اداکارہ مارلن منرو نال کیتا ویندا ہے، ایں واسطے انہاں کوں "انڈین سینما دی وینس" تے "بالی ووڈ دی مارلن منرو" آکھیا ویندا ہے۔

## '''دلیپ کمار نال تعلقات'''
مدھو بالا دی ملاقات دلیپ کمار نال فلم "جوار بھاٹا" (1949ء) دے سیٹ تے تھئی۔ انہاں نے دلیپ کمار نال محبت کیتی تے شادی کرݨ چاہندی ہن، پر دلیپ کمار نے انکار کر ݙتا۔ کجھ لوکاں دا خیال ہے جو دلیپ کمار تیار ہن، پر مدھو بالا دے لالچی رشتہ داراں نے شادی نہ تھیوݨ ݙتی۔ 1958ء وچ مدھو بالا دے پیو نے دلیپ کمار دے خلاف عدالت وچ مقدمہ درج کیتا، جیندے نال ایہ جوڑی کݙاہیں وی نہ بݨ سڳی۔

## '''ورثہ'''
مدھو بالا کوں بالی ووڈ دیاں سب توں خوبصورت اداکاراواں وچ شمار کیتا ویندا ہے۔ انہاں وچ بے پناہ خوبصورتی دے نال نال اداکاری دی زبردست صلاحیت وی ہئی۔ 2008ء وچ بھارتی ڈاک محکمے نے انہاں دی یاد وچ ڈاک ٹکٹ جاری کیتا۔ مدھو بالا نے نرگس، مینا کماری تے نوتن جیہاں اداکاراواں دے دور وچ وی اپݨی ہک منفرد پہچان بݨائی۔

## حوالہ
صائمہ اختر بھروانہ

صائمہ اختر بھروانہ (اردو: صائمہ اختر بھروانہ، انگریزی: Saima Akhtar Bharwana) (جنم: 24 اپریل 1969ء) ہک پاکستانی زنانی سیاست دان ہن۔ اوہ حلقہ این اے۔116 (جھنگ-5) دی سابقہ قومی اسمبلی پاکستان دی رکن ہن۔

## ابتدائی حیاتی
صائمہ اختر بھروانہ 24 اپریل 1969ء کوں پاکستانی پنجاب دے شہر شورکوٹ وچ مہر اختر عباس دے گھر ڄَمّی ہن۔ 1990ء وچ، انّھاں نے لاہور کالج برائے خواتین یونیورسٹی توں بی اے مکمل کیتا۔ نومبر 2019ء وچ صائمہ اختر بھروانہ دے پِیؤ مہر اختر عباس بھروانہ انتقال کر ڳئے۔

## سیاسی حیاتی

### 2008ء دے عام انتخابات
صائمہ اختر بھروانہ 2008ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ حلقہ این اے۔116 توں آزاد امیدوار دی حیثیت نال پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن کِیتے لڑیاں تے کامیاب تھئی ہن۔ ایں دے بعد اوہ مسلم لیگ (ق) وچ شامل تھئی ہن۔ بعد وچ 2012ء وچ اوہ مسلم لیگ (ن) وچ شامل تھئی ہن۔

### 2013ء دے عام انتخابات
صائمہ اختر بھروانہ 2013ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دی حیثیت نال پاکستان دی قومی اسمبلی کِیتے لڑیاں۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:ضلع جھنگ دیاں شخصیتاں
ونکی:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاست دان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
مدھومیتا

مدھومیتھا، جیڑھی اپݨے پیدائشی ناں سواپنا مادھوری دے ناں نال حیدرآباد، بھارت وچ پیدا تھئی، ہک مشہور بھارتی اداکارہ ہن، جیہڑی  تیلگو تے تمل سنیما وچ اپݨے کم دے باعث جاݨی ویندی ہن۔ انہاں نے اپݨے اداکاری کیریئر دا آغاز 2002ء وچ تیلگو فلم "سندادی سندادی" وچ ہک اہم معاون کردار نال کیتا۔ انہاں نے کئی تیلگو فلماں جیویں جو "منمادھوڈو" (2002ء)، "اممایلو اببایلو" (2003ء)، تے "پٹینٹکی را چلی" (2004ء) وچ معاون کردار ادا کیتے، جیندے وچوں "پٹینٹکی را چلی" نے تجارتی کامیابی حاصل کیتی۔

## '''تمل سنیما وچ قدم'''
مدھومیتھا نے تمل سنیما وچ فلم "کڈیکل مژھائی" (2004ء) نال قدم رکھیا، جیڑھی آر پارٹھیبن دی ہدایت کاری وچ بݨائی ڳئی۔ ایں فلم وچ انہاں نے مرکزی کردار ادا کیتا تے فلم وچ اپݨے کردار دے ناں "مدھومیتھا" کوں اپݨا اسکرین ناں بݨایا۔ فلم دی معمولی کامیابی دے باوجود، انہاں کوں توجہ ملی تے انہاں نے "امودھے" (2005ء) تے "انگلشکرن" (2005ء) جیہاں تمل فلماں وچ کم کیتا، جیندے وچ انہاں دی کارکردگی کوں سراہیا ڳیا۔

## '''تنقیدی پزیرائی'''
2007ء وچ، انہاں نے فلم "آنویر" وچ ہک صحافی دا کردار ادا کیتا، جیڑھی سری لنکا دی خانہ جنگی دے دور دے پس منظر تے مشتمل ہئی۔ ایں کردار نے انہاں کوں خاص طور تے تمل ڈائسپورا وچ پہچاݨ  ݙتی۔ 2009ء وچ فلم "یوگی" وچ انہاں دی کارکردگی کوں تنقیدی پزیرائی ملی تے انہاں کوں 3ویں وجے ایوارڈز وچ بہترین معاون اداکارہ دے کیتے نامزد کیتا ڳیا۔

## '''ذاتی زندگی'''
مدھومیتھا نے اپݨے طویل عرصے دے یار تے اداکار شیوا بالاجی نال 1 مارچ 2009ء کوں حیدرآباد وچ شادی کیتی۔ انہاں دے ݙو پتر، دھنون تے گگن ہن۔

## '''کیریئر'''
مدھومیتھا نے اپݨے کیریئر دے دوران وچ ورسٹیلٹی تے لگن دا مظاہرہ کیتا تے تیلگو تے تمل فلم انڈسٹری وچ نمایاں شراکت کیتی۔ انہاں دی اداکاری تے کردار نگاری نے انہاں کوں ݙونویں صنعتاں وچ ہک خاص مقام ݙتا۔

## حوالہ
ونکی:بھارتی اداکاراہ
ونکی:بھارتی زنانیاں
ونکی:بھارتی زنانی ماڈل
صبیحہ ندیم

صبیحہ نذیر یا صبیحہ ندیم(اردو: صبیحہ ندیم، انگریزی: Sabiha Nazir) ہک پاکستانی سیاست دان ہن جیڑھی جون 2013ء توں مئی 2018ء تؑیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔

## تعلیم
صبیحہ ندیم نے سماجی خدمت وچ ماسٹرز دی ڈگری حاصل کیتی ہئی۔

## سیاسی حیاتی
اوہ 2013ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشستاں تے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دے طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہن۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاست دان
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:پاکستانی سیاستدان
ونکی:پاکستانی سیاست دان
ونکی:پاکستانی سیاست دان زنانیاں
میمونہ ہاشمی

میمونہ ہاشمی (اردو: میمونہ ہاشمی، انگریزی: Mamoona Hashmi) ہک پاکستانی سیاست دان ہن جنّھاں نے پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن دی حیثیت نال خدمات انجام ݙتیاں۔ میمونہ ہاشمی 2002ء توں 2013ء تئیں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔

## ذاتی حیاتی
میمونہ ہاشمی جاوید ہاشمی دے گھر ڄَمّی ہن۔

## سیاسی حیاتی

### 2002ء دے عام انتخابات
میمونہ ہاشمی 2002ء دے عام انتخابات وچ پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دی حیثیت نال پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن منتخب تھئی ہن۔

### 2008ء دے عام انتخابات
میمونہ ہاشمی 2008ء دے عام انتخابات وچ پنجاب توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دی حیثیت نال پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن وَلا منتخب تھئی ہن۔ انّھاں نے 2012ء وچ پاکستان تحریک انصاف وچ شمولیت دے بعد اپݨی قومی اسمبلی دی نشست توں استعفیٰ ݙے ݙتا۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
میری جیمز گل

مریم جیمز گل (اردو: میری گل؛ پیدائش 28 اگست 1985ء) ہک پاکستانی سیاست دان ہن۔ مریم جیمز گل 2013ء دے عام انتخابات وچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی طرفوں مئی 2018ء تک صوبائی اسمبلی پنجاب دی رکن رہی ہن۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
مریم جیمز گل 28 اگست 1985ء کوں پیدا تھئی ہن۔ انّھاں نے اپݨی ابتدائی تعلیم لاہور توں حاصل کیتی۔ ابتدائی تعلیم حاصل کرݨ دے بعد 2004ء وچ مریم جیمز گل نے لاہور کالج برائے خواتین یونیورسٹی توں رول آف آنر دے نال بیچلر آف آرٹس (آنرز) دی ڈگری حاصل کیتی۔ 2007ء وچ مریم جیمز گل نے قانون وچ بیچلر ڈگری مکمل کیتی۔

## سیاسی حیاتی
مریم جیمز گل دا تعلق پاکستان مسلم لیگ (ن) نال ہئی۔ 2013ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دی حیثیت نال پنجاب صوبائی اسمبلی دی رکن منتخب تھئی ہن۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پاکستان مسلم لیگ (ن) دے سیاست دان
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
مہوش سلطانہ

مہوش سلطانہ (اردو: مہوش سلطانہ، انگریزی:Mehwish Sultana؛ جنم: 30 اگست 1980ء) ہک پاکستانی سیاست دان ہن جہڑی مئی 2013ء توں مئی 2018ء تک پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔ مہوش سلطانہ کوں مہوش راجا عظمت حیات وی آکھیا ویندا ہئی۔

## ابتدائی حیاتی اَتے تعلیم
مہوش سلطانہ 30 اگست 1980ء کوں چکوال وچ پیدا تھئی ہن۔

انّھاں نے پیر مہر علی شاہ اریڈ زراعت یونیورسٹی توں انفارمیشن ٹیکنالوجی وچ گریجویشن کیتی تے 2003ء وچ ماسٹر آف بزنس ایڈمنسٹریشن دی ڈگری حاصل کیتی۔

## سیاسی حیاتی
مہوش سلطانہ 2013ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دے طور تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہن۔ دسمبر 2013ء وچ، اوہ اعلیٰ تعلیم کِیتے پارلیمانی سیکرٹری دے عہدے تے فائز تھئی ہن۔

2018ء دے عام انتخابات وچ زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے مسلم لیگ (ن) دی امیدوار دے طور تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی کِیتے وَلا منتخب تھئی ہن۔

### صوبائی اسمبلی وِچ قرارداداں
مہوش سلطانہ نے متعدد قرارداداں پنجاب اسمبلی دے ایوان وچ پیش کیتیاں، جِنّھاں وِچوں کُجھ ایہ  ہن:

* چکوال دے شہر کوں سیاحتی مقام قرار ݙیوݨ دی قرارداد
* کُتّاں کِیتے مراکز قائم کرݨ دی قرارداد
* ملک عطا محمد خان دی وفات تے اظہار افسوس تے خراج تحسین پیش کرݨ دی قرارداد

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:اکویہویں صدی دیاں سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
مدھو شالنی

مدھو شالینی، جیڑھی 21 جولائی 1989ء کوں حیدرآباد، بھارت وچ پیدا تھئی، ہک بھارتی اداکارہ تے ماڈل ہن، جیہڑی تیلگو، تمل تے ہندی سنیما وچ اپݨے کم دے باعث مشہور ہن۔ انہاں دے پیو ، حمید، ہک تاجر ہن، جبکہ انہاں دی ماء ، پولاپراگادا راج کماری، ہک وکیل تے کلاسیکل رقاصہ ہن۔ مدھو شالینی نے اپݨی ماء دے نقش قدم تے چلدے ہوئیں  کوچی پوڑی رقص دی تربیت حاصل کیتی، جئیں  انہاں کوں انٹرٹینمنٹ انڈسٹری وچ داخل تھیوݨ دی بنیاد ݙتی۔

## '''ماڈلنگ تے ٹیلی ویژن'''
مدھو شالینی نے اپݨے کیریئر دا آغاز ماڈلنگ نال کیتا تے 2005ء وچ "مس آندھرا پردیش" دا اعزاز جتیا۔ ایہ کامیابی انہاں کوں ٹیلی ویژن تک ڳھن آئی، جتھاں انہاں نے "پریما کتھالو" شو دی میزبانی کیتی۔

## '''فلمی کیریئر'''
مدھو شالینی نے تیلگو فلم "کیتھا کیتھالو" (2006ء) نال اداکاری دا آغاز کیتا، جیڑھی ای وی وی ستیہ نارائن دی ہدایت کاری وچ بݨائی ڳئی تے الاری نریش دے نال مرکزی کردار ادا کیتا۔ ایہ فلم باکس آفس تے کامیاب تھئی تے انہاں کوں تیلگو فلم انڈسٹری وچ ہک امیدوار اداکارہ دے طور تے متعارف کروایا۔

انہاں نے 2006ء وچ "اوکا وی چترم" تے "اگنتھکوڈو" جیہاں تیلگو فلماں وچ کم کیتا۔ 2007ء وچ انہاں نے تمل فلم "پژنیاپا کالوری" نال تمل سنیما وچ قدم رکھیا۔ 2011ء وچ انہاں دی فلم "پتھینارو" وچ انہاں دی کارکردگی کوں سراہیا ڳیا، جیندے وچ انہاں نے اپݨے کردار کوں آسانی تے پیشہ ورانہ انداز نال پیش کیتا۔

## '''بالی ووڈ وچ قدم'''
مدھو شالینی نے رام گوپال ورمہ دی فلم "ڈیپارٹمنٹ" (2012ء) نال بالی ووڈ وچ قدم رکھیا، جیندے وچ انہاں نے ہک گینگسٹر دا کردار ادا کیتا۔ انہاں نے ورمہ دے نال "بھوت ریٹرنز" (2012ء) تے "انوکشنم" (2014ء) جیہاں فلماں وچ وی کم کیتا۔

## '''ٹیلی ویژن تے ہور کم'''
مدھو شالینی نے ٹیلی ویژن اینکر دے طور تے وی کم کیتا، جیندے نال انہاں دی ایڈاپٹیبلٹی تے ہنر دا ثبوت ملیا۔ انہاں دا سفر ہک کلاسیکل رقاصہ توں ہک مشہور اداکارہ تے ماڈل تک انہاں دی لگن تے فن دے کیتے محبت کوں ظاہر کریندا ہے۔

مدھو شالینی نے بھارتی فلم انڈسٹری وچ ہک مضبوط موجودگی قائم کیتی ہے تے اپݨی اداکاری تے الگ الگ علاقائی سنیما وچ حصہ پاوݨ دے باعث پہچاݨ  حاصل کیتی ہے۔ انہاں دی مختلف فلمی صنفاں تے انڈسٹریز وچ آسانی نال منتقل تھیوݨ دی صلاحیت انہاں دی ورسٹیلٹی تے اپݨے فن دے کیتے  عزم کوں ظاہر کریندی ہے۔

## حوالہ
مہر تاج روغانی

مہر تاج روغانی (اردو: مہر تاج روغانی،انگریزی:Meher Taj Roghani ؛جنم: 14 اپریل 1942ء) ہک پاکستانی سیاست دان ہن جنہاں دا تعلق مردان نال ہئی، تے ایں ویلے اوہ خیبر پختونخوا کِیتے پاکستان تحریک انصاف دی سینیٹر دی حیثیت نال خدمات انجام ݙیندی پئی ہن۔ مہر تاج روغانی 10ویں خیبر پختونخوا اسمبلی دی ڈپٹی اسپیکر دی حیثیت نال وی خدمات انجام ݙیندی رہی ہن۔   

انّھاں نے رکن دے طور تے وی خدمات انجام ݙتیاں تے مختلف کمیٹیاں دی کمیٹی چیئرپرسن وی رہی ہن۔  اوہ وزیر صحت تے وزیر اعلیٰ خیبر پختونخوا دی سماجی بہبود تے زنانیاں کوں بااختیار بݨاوݨ کِیتے خصوصی مشیر دی حیثیت نال وی خدمات انجام ݙیندی رہی ہن۔ اوہ خیبر پختونخوا اسمبلی دی پہلی زنانی ڈپٹی اسپیکر ہن۔ 

## تعلیم اَتے کَم کار
ڈاکٹر مہر تاج روغانی نے پاکستان توں ایم بی بی ایس، گلاسگو توں ڈی سی ایچ، پاکستان توں ایف سی پی ایس (آنرز) تے آئرلینڈ توں ایم آر سی پی دی ڈگریاں حاصل کیتیاں۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:خیبر پختونخوا صوبائی اسمبلی دیاں ارکان زنانیاں
ونکی:ضلع مردان دیاں شخصیتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
مہیما چودھری

مہیما چودھری، جیڑھی 13 ستمبر 1973ء کوں دارجلنگ، مغربی بنگال، بھارت وچ پیدا تھئی، ہک بھارتی اداکارہ ہن، جیہڑی  ہندی سنیما وچ اپݨے کم دے باعث مشہور ہن۔ انہاں نے کرسونگ دے ڈاؤ ہل اسکول توں 10ویں جماعت تک تعلیم حاصل کیتی تے بعد وچ دارجلنگ دے لوریٹو کانونٹ اسکول وچ داخلہ ڳھدا۔ فلمی دنیا وچ قدم رکھݨ توں پہلے، چودھری نے مختلف ماڈلنگ اسائنمنٹس تے ٹیلی ویژن اشتہارات وچ کم کیتا، خاص طور تے عامر خان تے ایشوریہ رائے دے نال پیپسی دے اشتہار وچ نظر آئی۔

## '''فلمی کیریئر'''
مہیما چودھری نے 1997ء وچ سبھاش گھائی دی فلم "پردیس" نال اپݨے فلمی کیریئر دا آغاز کیتا، جیندے وچ انہاں نے شاہ رخ خان دے نال مرکزی کردار ادا کیتا۔ انہاں دی کردار "گانگا"، ہک اینجھی جوان زنانی جیڑھی روایتی قدراں تے جدید خواہشات دے درمیان پھسی ہوئی ہے، نے انہاں کوں فلم فیئر ایوارڈ برائے بہترین پہلی اداکارہ ݙیوایا۔ انہاں نے بعد وچ کامیاب فلماں جیویں جو "داگ: دا فائر" (1999ء)، "دھڑکن" (2000ء)، تے "کروکشیترا" (2000ء) وچ مرکزی کردار ادا کیتے۔ انہاں دی کارکردگی "دل کیا کرے" (1999ء) تے "لججا" (2001ء) وچ تنقیدی پزیرائی حاصل کیتی تے انہاں کوں فلم فیئر ایوارڈ برائے بہترین معاون اداکارہ دے لئی نامزد کیتا ڳیا۔

## '''ذاتی زندگی'''
1999ء وچ، "دل کیا کرے" دی شوٹنگ دے دوران، چودھری ہک سنگین کار حادثے دا شکار تھئی، جیندے نال انہاں دے چہرے تے شدید چوٹاں آئین تے انہاں کوں وسیع طبی امداد دی ضرورت پئی۔ انہاں نے 2006ء وچ آرکیٹیکٹ بابی مکھرجی نال شادی کیتی تے انہاں دی ہک دھی وی 2007ء وچ پیدا تھئی۔ جوڑا 2013ء وچ علیحدہ تھی ڳیا۔ 2022ء وچ، چودھری کوں چھاتی دے کینسر دا پتہ چلیا، پر اوہ ہݨ صحت یاب تھی چکیے ہن تے انہاں نے اپݨی صحت یابی دے دوران "دی کپل شرما شو" جیہاں مزاحیہ شوز کوں اپݨی مددگار قرار ݙتا۔

## '''سیاسی سرگرمیاں'''
اپݨے اداکاری کیریئر توں ہٹ کے، چودھری سیاسی مہمات وچ وی سرگرم رہین۔ 2021ء دے مغربی بنگال انتخابات وچ، انہاں نے بھارتیہ جنتا پارٹی (بی جے پی) تے ترنمول کانگریس دے امیدواراں دی مہم چلائی۔ 2023ء وچ، انہاں نے مدھیہ پردیش انتخابات توں پہلے بی جے پی دے اہلکاراں نال ملاقات کیتی، جیندے نال انہاں دی سیاسی وابستگی دے بارے وچ قیاس آرائیاں شروع تھی ڳئین۔ 2024ء وچ، انہاں نے وزیراعظم نریندر مودی دی حمایت دا اظہار کیتا تے انہاں کوں ہک متاثر کن لیڈر قرار ݙتا، جنہاں دی قیادت وچ بھارت دا عالمی مقام بلند تھیا ہے۔

مہیما چودھری دا بھارتی فلم انڈسٹری وچ سفر انہاں دی ورسٹیلٹی تے لچک دا ثبوت ہے، جیندے وچ انہاں دی نمایاں کارکردگی نے ناظرین تے ہک دیرپا اثر چھوڑیا ہے۔

## حوالہ
مومنہ وحید

مومنہ وحید (اردو: مومنہ وحید، انگریزی: Momina Waheed) ہک پاکستانی سیاست دان ہن جیڑھی اگست 2018ء توں جنوری 2023ء تئیں پنجاب دی صوبائی اسمبلی دی رکن رہی ہن۔

## سیاسی حیاتی
مومنہ وحید 2018ء دے پاکستانی عام انتخابات وچ پاکستان تحریک انصاف (پی ٹی آئی) دی امیدوار دے طور تے زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پنجاب دی صوبائی اسمبلی کِیتے منتخب تھئی ہن۔

## حوالے

ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:پنجاب صوبائی اسمبلی دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پنجابی شخصیتاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:پاکستان تحریک انصاف
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے سیاست دان
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے صوبائی اسمبلی دے ارکان
منورہ بی بی بلوچ

منورہ بی بی بلوچ (اردو: منورہ بی بی بلوچ، انگریزی:Munawara Bibi Baloch) ہِک پاکستانی سیاست دان ہِن جیڑھی اگست 2018 توں پاکستان دی قومی اسمبلی دی رکن ہِن۔ اوہ پارٹی دی صوبائی زنانیاں وِنگ دی سربراہ وی ہِن۔

## سیاسی حیاتی
اوہ 2018 دے پاکستانی عام انتخابات وِچ بلوچستان توں زنانیاں کِیتے مخصوص نشست تے پاکستان تحریک انصاف (PTI) دی اُمیدوار دے طور تے پاکستان دی قومی اسمبلی دے لیے منتخب تھئی ہَن۔

### استعفیٰ
اپریل 2022 وِچ امریکہ دی طرفوں بیرونی مداخلت دے نتیجے وِچ رجیم چینج دے بعد تمام تحریک انصاف دے اراکین دے نال انّھاں نے وی قومی اسمبلی دی سیٹ توں استعفیٰ ݙے ݙِتّا۔

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں پاکستانی سیاست دان زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:قومی اسمبلی پاکستان دیاں زنانیاں ارکان
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے قومی اسمبلی دے ارکان
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:پاکستان تحریک انصاف
ونکی:پاکستان تحریک انصاف دے سیاست دان