یوسف بن یحیی کرمی

شیخ یوسف بن یحییٰ بن مرعی کرمی (وفات 1667ء بمطابق 10 صفر، 1078ھ)، جنہاں دا لقب جمال الدین ہے تے پورا ناں یوسف بن یحییٰ بن مرعی بن یوسف بن ابی بکر بن احمد بن ابی بکر بن یوسف بن احمد کرمی ہے، ہک مسلمان عالم، فقیہ تے مفتی ہن۔ آپ فلسطین دے شہر طولکرم وِچ ڄمے ہن۔ آپ کوں حنابلہ دے نمایاں علما وِچ شمار کیتا ویندے تے یارہویں صدی ہجری دے اسلامی علما وِچ ہک اہم شخصیت ہن۔ آپ فلسطین وِچ حنابلہ دے مفتی دے طور تے خدمات انجام ݙیندے رہے تے فلسطین دے معروف علما وِچوں ہک ہن۔ آپ فقیہ مرعی الکرمی دے پوہترے ہن۔       

## حیاتی
شیخ یوسف بن یحییٰ بن مرعی بن یوسف بن ابی بکر بن احمد بن ابی بکر بن یوسف بن احمد الکرمی، جنہاں دا لقب جمال الدین ہے، فلسطین دے شہر طولکرم وِچ ڄمیے ہن۔ آپ ہک ایں علمی تے فقہی خاندان وِچ پروان چڑھے جیہڑا طولکرم وِچ علم تے فضل دی پہچاݨ رکھیندا ہئی۔ ایں خاندان وِچ کئی جید فقہا تے علما ڄمیے، جنہاں وِچ آپ دے ݙاݙا علامہ فقیہ مرعی الکرمی، ݙاݙا دے بھتریجے شیخ احمد بن یحییٰ الکرمی تے آپ دے قریبی رشتہ دار شیخ مصطفیٰ بن یوسف الکرمی شامل ہن۔ سن 1634 عیسوی (1044 ہجری) وِچ شیخ یوسف بن یحییٰ الکرمی نے مصر دا رخ کیتا تے اتھاں جامعہ ازہر وِچ دینی علوم حاصل کیتے۔ انہاں دے مشہور اساتذہ وِچ شیخ منصور البہوتی شامل ہن۔ سن 1639 عیسوی (1049 ہجری) وِچ آپ اپݨی جائے ڄم  طولکرم واپس آئے تے فلسطین وِچ حنابلہ دے مفتی دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں، خصوصاً جبل نابلس دے علاقے وِچ۔ آپ کوں یارہویں صدی ہجری دے حنفی علما وِچ نمایاں مقام حاصل ہئی۔

## استاد
شیخ یوسف بن یحییٰ الکرمی نے شرعی تے فقہی موضوعات تے اپݨی تعلیم مصر دے کئی جید علما توں حاصل کیتی۔ انہاں دے مشہور اساتذہ وِچ شیخ منصور بن یونس البہوتی نمایاں حیثیت رکھیندے ہن، جیہڑے  اپݨے وقت دے وݙے فقیہ ہن۔

## منہج
شیخ یوسف بن یحییٰ الکرمی اپݨے جد امجد، فقیہ مرعی الکرمی دے منہج تے تعلیمات توں گہرا اثر رکھیندے ہن۔ انہاں نے اپݨے جد دے اصولاں تے طرزِ فکر کوں اختیار کیتا تے انہاں کوں اپݨی زندگی تے تدریس وِچ بنیاد بݨایا۔

## مسئلہ طلاق
شیخ یوسف بن یحییٰ الکرمی دا رجحان ایں ڳالھ دی طرف ہئی کہ طلاق ہک لفظ دے آکھݨ نال واقع نی تھیندی۔ ایں مسئلے وِچ انہاں دا موقف فقیہ ابن تیمیہ دے نال مطابقت رکھیندا ہئی۔

## وفات
شیخ یوسف بن یحییٰ الکرمی دا انتقال فلسطین دے شہر طولکرم وِچ سونوار دے ݙینہہ 1 اگست 1667 عیسوی، بمطابق 10 صفر 1078 ہجری کوں تھیا۔

## علما دی تعریف
شیخ محمد کمال الدین الغزی نے اپݨی کتاب "النعت الأكمل" وِچ شیخ یوسف بن یحییٰ الکرمی دی تعریف کریندے ہوئے آکھیا: "اوہ ہک فاضل شیخ، فقیہ تے عظیم المرتبت عالم ہن۔"

## جنہاں نے شیخ یوسف بن یحییٰ الکرمی دی سیرت تے روشنی پاتی
شیخ یوسف بن یحییٰ الکرمی دی سیرت تے متعدد علما، فقہا تے محققین نے کم کیتے۔ انہاں وِچ نمایاں ناں درج ذیل ہن:  

* . فقیہ محمد بن فضل اللہ المحبی

کتاب: خلاصة الأثر في أعيان القرن الحادي عشر جلد 4، صفحات 508-509

* . فقیہ محمد بن عبد اللہ بن حمید

کتاب: السحب الوابلة على ضرائح الحنابلة صفحہ 499

* . فقیہ محمد کمال الدین الغزی

کتاب: النعت الأكمل لأصحاب الإمام أحمد بن حنبل صفحات 230-231

* . محقق عبد العزیز بن حسن بن عبد العزیز الصائغ

تحقیق: شرح منتهى الإرادات للشيخ منصور بن يونس البهوتي صفحہ 24 (1998)

* . فقیہ شیخ جعفر السبحانی

کتاب: طبقات الفقهاء جلد 11، صفحہ 461 (1999)

* . فقیہ شیخ بکر بن عبد اللہ أبو زید

کتاب: تسهيل السابلة لمريد معرفة الحنابلة للشيخ صالح بن عبد العزيز بن علي آل عثيمين جلد 1، صفحہ 1565 (2000)

* . محققہ امیرہ فہمی محمد دبابسہ

تحقیق: نزهة الناظرين في تاريخ من ولي مصر من الخلفاء والسلاطين لمرعي الكرمي صفحہ 11 (2000)

* . شیخ عمار توفیق احمد البدوی

کتاب: العلماء الكرميون عبر ثمانية قرون وأثرهم في الحضارة العربية الإسلامية صفحہ 72 (2002)

* . شیخ قاضی ناصر بن سعود بن عبد اللہ السلامہ

کتاب: حواشي الإقناع للعلامة منصور بن يونس البهوتي الحنبلي صفحہ 14 (2004)

* . شیخ یوسف محمد مروان سلیمان الأوزبکی

تحقیق: تاريخ المذهب الحنبلي في فلسطين صفحہ 196 (2009)

* . شیخ حمود بن ابراہیم بن حمود السلامہ

کتاب: المسائل العقدية التي خالف فيها بعض فقهاء الحنابلة إمام المذهب صفحہ 20 (2014)

* . محققہ بسمة احمد صدقی الدجانی

کتاب: منية المحبين وبغية العاشقين لمرعي الكرمي صفحات 8-17 (2016)

* . محققہ ندی بنت ترکی بن عبد الرحمن المقبل

تحقیق: فتيا للإمام منصور البهوتي في مسألة في الأوقاف مجلة العلوم الشرعية، جامعہ امام محمد بن سعود اسلامیہ، سعودی عرب شمارہ 44، صفحہ 8 (2017)

## حوالہ