دامان وسوں دے سرائیکی لکھاری اورنگ بغلانی

اورنگزیب اورنگ بغلانی ولد محمد فاضل خان بغلانی ایندا تعلق بغلانی قبیلے نال ہے بغلانی قبیلے دی گالھ مہاڑ کراں تاں بغلانی قبیلے دا شجرہ نسب المحدث شیخ الاسلام امام قتیبہ بن البغلانی نال ونج ملدے 
اورنگزیب اورنگ بغلانی سرائیکی زبان دے نامور شاعر تے کالم نگار ہن، جنہاں دا تعلق دامان علاقہ پچادھ چوٹی بالا (ڈیرہ غازی خان) نال اے۔ آپ فرید ساجد لغاری دے شاگرد ہن، جو سرائیکی ادب وچ ہک معروف شاعر، عروض دان، تے نقاد دے طور تے ڄاݨے ویندن۔ فرید ساجد لغاری دا تعلق بلوچ قبیلے دے لغاری خاندان نال اے تے انہاں دی ادبی خدمات، خاص طور تے سرائیکی شاعری دیاں صنفاں ڈوہڑہ تے غزل وچ نمایاں ہن۔
 
فرید ساجد لغاری دے حوالے نال اہم معلومات:  
تعلیمی تے ادبی پس منظر فرید ساجد نے 1996ء وچ ادبی میدان وچ قدم رکھیا تے معروف شاعر اکرم قریشی توں شاعری دے گُر سکھے۔ انہاں دی شاعری وچ عروضی دقت تے فنی پختگی نمایاں اے۔  
تصنیفاں انہاں دی 6 کتاباں شائع تھی چُکین، جنہاں وچ شعری تے نثری مجموعے شامل ہن۔ انہاں دی غزلاں تے ڈوہڑے سرائیکی ثقافت دے عکاس ہن۔  
مقامی اثرات چوٹی بالا (ڈیرہ غازی خان) وچ مقیم ہووݨ پاروں، فرید ساجد نے دامان علاقے دے نویں لکھاریاں کوں تربیت ݙتی اے، جنہاں وچ اورنگزیب اورنگ بغلانی وی شامل ہن۔  
اورنگزیب بغلانی دے ادبی کردار:  
آپ فرید ساجد دے شاگرد ہووݨ دے ناطے، سرائیکی زبان دی روایتی تے جدید صنفاں وچ مہارت رکھیندن۔  
انہاں دی شاعری وچ دامان دے علاقائی رنگ تے سماجی مسائل اتے پیار و اخلاق دی عکاسی ملدی اے۔  
فرید ساجد دی طرح، اورنگزیب اورنگ بغلانی وی سرائیکی زبان دے تحفظ تے فروغ کیتے کم کریندے پئین۔  
فرید ساجد دے تعلیمی مکتبہ فکر دا اثر:  
فرید ساجد دا ادبی اُصول "فنی سوجھ بوجھ" تے مبنی اے، جیندے تحت اوہ شاعری وچ عروضی درستگی تے لسانی باریکیاں تے زور ݙیندن۔ ایہہ طرز اورنگزیب اورنگ بغلانی دے کم وچ وی نظر آندے۔
ہک غزل پیش کریساں 

تیڈے بخشے سارے ستم چھوڑی وینداں

اِیں سنُجی حویلی دے غم چھوڑی وینداں 

کڈاہٸیں نہ ڈَھسی میڈی ہنج دا قطرہ

میں نیلم نگینے دی نم چھوڑی وینداں

چمن دے تاں پُرامن گُل پھُل تے قُمریاں

سدا مونجھاں ڈسدین اَلم چھوڑی وینداں

ہجر کوں شکایت ہے کُٸی شٸے بچإ گھن

محبت دے سانگے وہم چھوڑی وینداں

حقیقت عقیدت تے مہرو مّروت 

سدا سانبھ کر نہ ختم چھوڑی وینداں

پریشان نہ تھی میڈا یار اونگ

تیڈے سانگے لطف و کرم چھوڑی وینداں

اورنگزیب اورنگ بغلانی نظم دیوچ بہوں وڈی مہارت رکھیندن نظم ڈیکھسو 

اللہ سیّاں مینہ وسا 

ترہے توں مردے مال یکا 

تھل دامان ہے بلدی بھاء 

روہی تھل دامان دے واسی

تیڈے در دے ہن ارداسی 

نت منگدے ہن ایہا دعاء 

اللہ سیّاں مینہ وسا 

آھہڑ دی دھپ ہے ساڑی ویندی 

قہر دی لو ہے ماری ویندی 

ساڑ گھتیا ہے تتی وا

اللہ سیّاں مینہ وسا 

را وا رن ہے ساول کینئ 

دھنڑ دھٹوال ہے مونجھا مونجھا 

کئی کرم دی دید بھنوا ہنڑ 

تیڈی رحمت دے خزانے 

جھل نئیں سگدے لوک بیگانے 

توں ہیں مالک دھرتی دا 

اللہ سیّاں مینہ وسا 

محب دریا دے چھنے ڈیساں 

لالی کاں کوں پانڑی ڈیساں 

اورنگ دیاں ہن روز دعائیں 

وسبے دیاں نت لکھدے دھائیں 

اللہ سیّاں مینہ وسا

ہک بئی نظم ڈیکھسو  

بُھوکیں رات گزاراں کیویں

بُھوک توں دلبر لُردے ویندوں

بُھک افلاس ہے ڈانڑدے وانگوں 

چار چودہاروں گھپ اندھارا

کہیں دا کئی  وسا نئیں یارا

بت اچ ساہ دا ذرہ کائنی 

اللہ میاں بھال بَھانوا ہُنڑ

اِتھاں جابر حاکم سارے 

ساڈا خون نچوڑی ویندن

وسبے کوں اتھ لوڑھی ویندن 

ملآں بھوپے ڈے ڈے ہوکے 
 
رب دے نافرمان بنڑیے ہن

اللہ سئیں بھیج ڈے مہدی

میڈے وسبے امن دی آشا 

ول ھک وادی شاد تھیوے 

سکھ دا ڈہنیہ آ ٕ ابھرے 

غریب ولا آ سدھرے 

اللہ میاں بھیج ڈے مہدی 

میڈے وسبے امن دی آشا 

پہلے وانگوں تھیوے 

وسبہ جگ جگ جیوے

اورنگزیب اورنگ بغلانی سرائیکی شاعری کرنڑ دے نال اردو شاعری کرنڑ خوب جانڑے ہک اردو نظم ڈیکھسو 

محبت کی منزل سدا مرتسم سی

محبت ازل سے تو ہے چیزِدیگر

محبت کی خاطر بنا عرشِ اعظم 

یہ دھرتی محبت کی وادی ہے ٹھہری

سماں سب سُہانے

یہ دلکش نظارے

سبھی حاصل اُنس و محبت کا ہیں یہ

مقدس کتابيں ،صحیفے یہ سارے

محبت ،عقيدت کا ہیں جزولازم

مری فکر ِانفس محبت عقيدت 

مری بس عقيدت فقط ہے محبت

محبت نظام ِارض وسما ہے

خدا ہے محبت ، محبت خدا ہے