ریوجی نوریوری

### ریوجی نوریوری
ریوجی نوریوری (ڄم ستمبر 3 ، 1938) ہک جاپانی کیمیاء دان ہے ۔ انہاں 2001 اچ کیمسٹری دا نوبل انعام جتیا ، نوریوری انعام دا ادھا حصہ ولیم نولز دے نال کائرلی کائٹالائزڈ ہائیڈروجنیشنز دے مطالعے کیتے ونڈیا  انعام دا ݙوجھا حصہ تے ۔ بیری شارپلیس کوں کائرلی کاتالائزڈ آکسیڈیشن رد عمل (شارپلیس ایپوکسیڈیشن) اچ انہاں دے مطالعے کیتے ݙتا ڳیا ۔ 

### تعلیم تے کیریئر
ریوجی نوریوری کوبے ، جاپان اچ پیدا تھیا ہا ۔ اپݨے سکول دے ابتدائی ݙینھاں اچ ریوجی فزکس اچ دلچسپی رکھدا ہا ۔ ایندی دلچسپی مشہور ماہر طبیعیات ہائیڈیکی یوکاوا (1949 اچ فزکس اچ نوبل انعام جتݨ والا) ، جیڑھا ایندے پیو دا قریبی دوست ہا ، ودھائی ۔ بعد اچ ، او کیمسٹری نال متاثر تھیا ، ہک صنعتی نمائش اچ نائیلون تے ہک پریزنٹیشن سݨݨ دے بعد ۔ انہاں کیمسٹری دی طاقت کوں "تقریباً کجھ وی نی توں اعلیٰ قدر پیدا کرݨ دی صلاحیت" دے طور تے ݙٹھا ۔ او کیوٹو یونیورسٹی دے سکول آف انجینئرنگ (ڈیپارٹمنٹ آف انڈسٹریل کیمسٹری) دا طالب علم ہا ، جتھوں انہاں 1961 اچ گریجویشن کیتی ۔ ایندے بعد انہاں کیوٹو یونیورسٹی دے گریجویٹ سکول آف انجینئرنگ توں انڈسٹریل کیمسٹری اچ ماسٹر دی ڈگری حاصل کیتی ۔ 1963 تے 1967 دے درمیان ، او کیوٹو یونیورسٹی دے سکول آف انجینئرنگ اچ ہک تحقیقی ایسوسی ایٹ ہا ، تے ہیتوشی نوزاکی دے تحقیقی گروپ اچ انسٹرکٹر ہا ۔ نوریوری 1967 اچ کیوٹو یونیورسٹی توں انجینئرنگ دی ڈاکٹریٹ دی ڈگری (DEng) حاصل کیتی ۔ او 1968 اچ ایں یونیورسٹی اچ ایسوسی ایٹ پروفیسر بݨ ڳیا ۔ ہارورڈ اچ ایلیاس جے کوری نال پوسٹ ڈاکٹریٹ کم کرݨ دے بعد او ناگویا واپس ڳیا ، 1972 اچ مکمل پروفیسر بݨ ڳیا ۔ او اڄ وی ناگویا اچ مقیم ہے ، تے 2003 توں 2015 تک RIKEN دا صدر ریہا ، ہک ملٹی سائٹ نیشنل ریسرچ انیشی ایٹو جئیں دا سالانہ بجٹ 800 ملین ڈالر ہے ۔ 

### سائنسی پرکھ پرچول
نوریوری کوں کاتالیسس تے گرین کیمسٹری دی طاقت تے پختہ یقین ہے ۔ 2005 دے ہک مضمون اچ انہاں "ترکیب اچ عملی خوبصورتی" دی پیروی کیتے دلیل ݙتی ۔ ایں مضمون اچ انہاں آکھیا کہ "سیدھے تے عملی کیمیائی سرت سلھاڑاں تیار کرݨ دی ساݙی صلاحیت ساݙی نسل دے زندہ رہݨ کیتے ناگزیر ہے ۔ " ٻئی جاہ تے انہاں آکھیا اے کہ "تحقیق قوماں تے بنی نوع انسان کیتے ہے ، نہ کہ محققین کیتے ۔ " او سائنسداناں کوں سیاسی طور تے فعال تھیوݨ دی ترغیب ݙیندن "محققین کوں اکویہویں صدی اچ پائیدار معاشرہ تعمیر کرݨ کیتے عوامی رائے تے حکومتی پالیسیاں کوں اکسانا چاہیدا ہے ۔ "

نوریوری اڄ کل ایجوکیشن ری بلڈنگ کونسل دا چیئرمین ہے ، جیڑھا جاپان دے وزیر اعظم شن زو آبے 2006 اچ اقتدار اچ آوݨ دے بعد قائم کیتا ہا ۔ 

نوریوری سب توں زیادہ ایسیمیٹرک ہائیڈروجنیشن کیتے مشہور اے جیندے اچ رودیم تے روتھینیم دے کمپلیکس کوں کائٹالسٹ دے طور تے استعمال کیتا ویندا ہے ، خاص طور تے او جیڑھے BINAP لیگینڈ تے مبنی ہن ۔ ((S)-BINAP)Ru(OAc)2 دی موجودگی اچ الکین دی ایسیمیٹرک ہائیڈروجنیشن اینینٹیومیرک طور تے خالص (97% ee) نیپروکسین ، ہک نان سٹیرائیڈل اینٹی انفلامیٹری دوا دی تجارتی پیداوار کیتے استعمال تھیندی ہے ۔ اینٹی بیکٹیریل ایجنٹ لیووفلاکسین کوں Ru(II) BINAP ہالائیڈ کمپلیکس دی موجودگی اچ کیٹونز دی ایسیمیٹرک ہائیڈروجنیشن نال تیار کیتا ویندا ہے ۔ 

انہاں ٻئے ایسیمیٹرک عمل تے وی کم کیتا ہے ۔ ہر سال 3000 ٹن (نویں توسیع دے بعد) مینتھول (94% ee اچ) تاکاساگو انٹرنیشنل کارپوریشن ولوں ایلیلک امائنز دی آئسومرائزیشن کیتے نوریوری دے طریقے نال تیار کیتا ویندا ہے ۔ 

حال ہی اچ فلپ جی جیسوپ دے نال ، نوریوری RuCl2(P(CH3)3)4 دی موجودگی اچ ہائیڈروجن ، ڈائیمیتھائلامائن تے سپر کریٹیکل کاربن ڈائی آکسائیڈ توں N,N-ڈائیمیتھائل فورمامائیڈ دی تیاری کیتے ہک صنعتی عمل تیار کیتا ہے ۔ 

### سنڄاݨ
ریوجی نوریوری انعام ایندے اعزاز اچ رکھیا ڳیا ہے ۔ 2000 اچ نوریوری رینس 1 یونیورسٹی اچ آنریری ڈاکٹر بݨ ڳیا ، جتھاں انہاں 1995 اچ تعلیم ݙتی ہائی ، تے 2005 اچ ، او ٹیکنیکل یونیورسٹی آف میونخ تے RWTH آچن یونیورسٹی ، جرمنی اچ آنریری ڈاکٹر بݨ ڳیا ۔ نوریوری 2005 اچ رائل سوسائٹی دا فارن ممبر (ForMemRS) منتخب تھیا ۔ تے 23 فروری 2018 کوں انسٹی ٹیوٹ آف کیمیکل ٹیکنالوجی ، ممبئی (جیکوں پہلے UDCT دے ناں نال ڄاتا ویندا ہا) توں آنریری ڈاکٹریٹ دی ڈگری حاصل کیتی ۔ 

1978 – ماتسونگا انعام

1982 – چونیچی کلچر ایوارڈ

1985 – کیمیکل سوسائٹی آف جاپان ایوارڈ

1991 – جان جی کرک ووڈ ایوارڈ ، امریکن کیمیکل سوسائٹی تے ییل یونیورسٹی

1992 – آساہی انعام

1993 – ٹیٹراہیڈرون انعام

1995 – جاپان اکیڈمی انعام (تعلیم دان)

1997 – آرتھر سی کوپ ایوارڈ

1997 – کائرلٹی میڈل

1999 – کنگ فیصل بین الاقوامی انعام

2001 – کیمسٹری اچ وولف انعام

2001 – کیمسٹری دا نوبل انعام

2009 – لومونوسوف گولڈ میڈل