نیلز ریبرگ فینسن

### نیلز ریبرگ فینسن
نیلز ریبرگ فینسن (15 دسمبر 1860 – 24 ستمبر 1904) ہک طبیب تے سائنسدان ہا ۔ 1903 اچ اونکوں طب تے فزیالوجی دا نوبل انعام ݙتا ڳیا "بیماریاں دے علاج اچ اوندے تعاون دے اعتراف اچ خاص طور تے لیوپس ولگارس ، مرتکز روشنی دی شعاع نال ، جیندے ذریعے اوں طبی سائنس کیتے ہک نواں رستہ کھولیا ہے ۔ "

### جیوݨ جوڳ
نیلز فینسن تورشاون ، فارو جزائر اچ پیدا تھیا ، چار ٻالاں اچوں ݙوجھا وݙا ہا ۔ اوندے پیو ہینس فینسن ہن ، جیڑھے ہک آئس لینڈی خاندان نال تعلق رکھیندے ہن ، تے اوندی ما جوہان فارمن فالسٹر ، ڈنمارک توں ہئی ۔ 

خاندان 1858 اچ آئس لینڈ توں تورشاون منتقل تھی ڳیا جݙاں اوندے پیو کوں لینڈفوگڈ دا عہدہ ݙتا ڳیا ۔ جݙاں نیلز چار سال دا ہا اوندی ما فوت تھی ڳئی ، تے اوندے پیو اوندی کزن بیرگٹ کرسٹین فارمن نال شادی کیتی ، جنہاں کنوں اوندے چھی ٻال ہن ۔ 1871 اچ اوندے پیو کوں فارو جزائر دا ایمٹمینڈ بݨایا ڳیا ۔ اوندے پیو 12 سال تئیں فارو دی پارلیمنٹ دے رکن ہن ، تے اوندے وݙے بھرا اولاف وی پنج سال کیتے پارلیمنٹ دے رکن بݨئے ، تے نال ای راڄ ڳڑھ تورشاون دے پہلے میئر وی بݨئے ۔ 

فینسن اپݨی ابتدائی تعلیم تورشاون اچ حاصل کیتی ، پر 1874 اچ اونکوں ڈینش بورڈنگ سکول ہرلوفشولم بھیڄا ڳیا ، جتھاں اوندے وݙے بھرا اولاف وی طالب علم ہن ۔ اولاف دے برعکس ، نیلز دا ہرلوفشولم اچ قیام مشکل ہا ، جیندے نتیجے اچ پرنسپل دا ہک بیان سامݨے آیا جیندے اچ دعویٰ کیتا ڳیا ہا جو نیلز "ہک چنڳے دل والا پر گھٹ صلاحیتاں تے توانائی والا ٻال ہے" ۔ اوندے گھٹ گریڈ تے ڈینش زبان اچ مشکلات دی وجہ توں ، اونکوں 1876 اچ آئس لینڈ بھیڄا ڳیا تاں جو او اپݨے پیو دے پراݨے سکول ، لاردی سکولن ، ریکیاوک اچ داخلہ گھنے ۔ جݙاں او فارغ التحصیل تھیا تاں او 21 سال دا ہا تے 15 طلبا اچوں یارہویں نمبر تے ہا ۔ 

### طب اچ تعلیم
1882 اچ فینسن کوپن ہیگن منتقل تھی ڳیا تاں جو یونیورسٹی آف کوپن ہیگن اچ طب دی تعلیم حاصل کرے ، جتھوں او 1890 اچ فارغ التحصیل تھیا ۔ چونکہ اوں کوپن ہیگن اچ تعلیم حاصل کرݨ توں پہلے آئس لینڈ اچ تعلیم حاصل کیتی ہئی ، اونکوں ریجینسن اچ مراعات یافتہ داخلہ ملیا ، جیڑھا ڈنمارک دا سب توں معتبر کالج ڈارمیٹری ہے ۔ داخلے دے عمل اچ آئس لینڈی تے فارو افراد دی ترجیح ڈینش حکومت دی سرکاری پالیسی ہئی جیڑھی اوندیاں کالونیاں دے تعلیم یافتہ اشرافیہ کوں کوپن ہیگن دی یونیورسٹی آبادی نال ضم کرݨ کیتے لڳائی ڳئی ہئی ۔ گریجویشن دے بعد ، او یونیورسٹی اچ اناٹومی دا پراسیکٹر بݨ ڳیا ۔ ترائے سال بعد ، اوں اپݨی سائنسی تعلیم کیتے اپݨا عہدہ چھوڑ ݙتا ۔ 1898 اچ فینسن کوں پروفیسرشپ ݙتی ڳئی تے 1899 اچ او آرڈر آف ڈینبرگ دا نائٹ بݨ ڳیا ۔ 

فینسن انسٹی ٹیوٹ 1896 اچ قائم کیتا ڳیا ، جیندے اچ فینسن پہلے ڈائریکٹر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ اینکوں بعد اچ کوپن ہیگن یونیورسٹی ہسپتال اچ ضم کر ݙتا ڳیا تے حالی وی ہک کینسر ریسرچ لیبارٹری دے طور تے کم کریندا اے جیڑھا پروٹیولائسس اچ مہارت رکھیندا ہے ۔ 

فینسن نیمان پک بیماری دا شکار ہا ، جئیں اینکوں دھوپ اچ ٻہݨ تے جاندار چیزاں تے روشنی دے اثرات دی تحقیقات کرݨ تے مجبور کیتا ۔ نتیجے دے طور تے ، فینسن فوٹو تھراپی دا ہک نظریہ تیار کیتا ، جیندے اچ بیان کیتا ڳیا ہا جو روشنی دیاں کجھ خاص ویولینتھ طبی طور تے فائدہ مند اثرات رکھدیاں ہن ۔ اوندیاں سب توں اہم تحریراں فینسن اوم لائسیٹس انڈ ورکنگر پا ہودن ("جلد تے روشنی دے اثرات تے") ہن ، جیڑھا 1893 اچ شائع تھیا تے اوم انوینڈیلسے آئی میڈیسین آف کنسنٹریڈ کیمیشے لائسٹرالر ("طب اچ مرتکز کیمیکل روشنی دیاں شعاواں دا استعمال") ، جیڑھا 1896 اچ شائع تھیا ۔ ایہ پیپرز ستت جرمن تے فرانسیسی ݙوہاں زباناں اچ ترجمہ تھی ڳئے ۔ بعد دے کم اچ اوں سوڈیم کلورائیڈ دے اثرات تے تحقیق کیتی ، گھٹ سوڈیم والی غذا دے نتائج دا مشاہدہ کیتا ، جیڑھا اوں 1904 اچ این اوپھوبنگ آف سالٹ آئی آرگنائزم ("جسم اچ نمک دا جمع تھیوݨ") دے طور تے شائع کیتا ۔ 

فینسن فوٹو تھراپی تے اپݨے کم کیتے 1903 اچ فزیالوجی دا نوبل انعام جتیا ۔ او ایہ انعام جتݨ والا پہلا سکینڈینیوین ہا تے حالی تئیں فزیالوجی اچ کلھا فارو نوبل انعام یافتہ ہے ۔ 1904 اچ فینسن کوں یونیورسٹی آف ایڈنبرگ دا کیمرون پرائز فار تھراپیوٹکس ݙتا ڳیا ۔ 

### ذاتی زندگی
فینسن 29 دسمبر 1892 کوں انجبرگ بالسیو (1868–1963) نال شادی کیتی ۔ 

فینسن دی صحت 1880 دے ادھ اچ خراب تھیوݨ لڳی ۔ اوندے اچ دل دی تکلیف دیاں علامتاں ہن تے اونکوں ایسائٹس تے عام کمزوری ہئی ۔ بیماری اوندے جسم کوں معذور کر ݙتا پر اوندے دماغ کوں نئیں ، تے او اپݨی وہیل چیئر توں کم کریندا ریہا ۔ او 24 ستمبر 1904 کوں کوپن ہیگن اچ فوت تھی ڳیا ۔ اوندے جنازے دے احوال نیشنل لائبریری آف میڈیسن اچ ڳولئے ونڄ سڳدے ہن ۔ 

### یادگاراں
کوپن ہیگن یونیورسٹی ہسپتال اچ فینسن لیبارٹری اوندے ناں نال منسوب ہے ۔ فریڈرکسبرگ اچ فینسن سویج وی اوندے ناں نال منسوب ہے تے اینویں فینسن پاور سٹیشن وی ہا ، جیڑھا ایندے اُبھے پاسوں واقع ہا ۔ 

روڈولف ٹیگنر ولوں ڈیزائن کردہ فینسن دی ہک وݙی یادگار 1909 اچ کوپن ہیگن اچ رگشسپٹالیٹ دے نال نصب کیتی ڳئی ہئی ۔ ایندے اچ ہک کھڑا ننگا آدمی ݙکھایا ڳیا ہے جیندے ݙوہیں پاسے ݙو گوݙیاں بھار ننگیاں عورتاں آسمان ݙو ہتھ چاتی کھڑیاں ہن ، ہک تریمت اوندے پچھوں ہے ۔ ایہ مجسمہ موڈ لائسٹ (روشنی دی طرف) دے ناں نال مشہور اے ، تے فینسن دے بنیادی سائنسی نظریے دی علامت ہے جو سجھ دی روشنی شفا بخش خصوصیات رکھیندی ہے ۔ ایہ بلیگڈامسویج تے نورے ایلے دے کونے تے واقع ہے ۔ 

تورشاون اچ فینسن دی ہک یادگار وی ہے تے شہر دیاں وݙیاں سڑکاں اچوں ہک ، نیلز فینسنز گوٹا ، اوندے ناں نال منسوب ہے ۔ کومونوسکولن ، تورشاون دے مرکز اچ پراݨا پبلک سکول ، فینسن دے نویں ناں نال طلبا دی رہائش گاہ کیتے دوبارہ بݨایا ڳیا ہے ۔