open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
پرگیہ جیسوال

پرگیہ جیسوال ہک بھارتی فلمی اداکارہ تے ماڈل ہِن۔ اوہ زیادہ تر تیلگو سنیما وچ نظر آندیاں ہِن۔

## ابتدائی زندگی
پرگیہ جیسوال 21 جنوری 1991 کوں جبل پور، مدھیہ پردیش وچ پیدا تِھئیاں تے اتھائیں انّھاں دی پرورش تِھئی۔ انّھاں نے پونا دے سمبیوسس لا اسکول وچ اپݨی تعلیم مکمل کِیتی۔

سمبیوسس یونیورسٹی وچ اپݨے ابتدائی ݙین٘ہاں دے دوران، انّھاں نے خوبصورتی دے متعدد مقابلیاں وچ حصہ گِھدا تے ہک کامیاب ماڈل بݨ ڳئیاں۔ 22 جنوری 2014 کوں انّھاں نے فن تے ثقافت دے میدان وچ کامیابی کِیتے سمبیوس سنسکرتک پروسکار حاصل کِیتا۔

## کیریئر
پرگیہ جیسوال نے 2014 وچ ریلیز تھیوݨ والی دو لسانی تامل تے تیلگو زبان دی فلم ویراتو / دیگا توں جنوبی ہندوستانی فلم انڈسٹری وچ اپݨی اداکاری دا آغاز کِیتا۔ 2015 وچ، انّھاں نے تیلگو فلم مرچی لنٹی کراڈو تے بعد وچ ہدایتکار کرش دی پیریڈ ڈراما فلم کانچے وچ کم کِیتا۔ پرگیہ جیسوال نے اِیں توں پہلے کرش دی فلم گبر از بیک وچ ہک کردار کِیتے آڈیشن ݙِتا ہئی پر اوہ اِیں کردار کِیتے منتخب نہ تِھئیاں۔ پر بعد وچ کرش نے کانچے وچ انّھاں کوں مرکزی کردار دی پیشکش کِیتی۔ انّھاں نے ہک امیر زمیندار دی دِھی سیتا دیوی دا کردار ادا کِیتا، جیڑھی ہری بابو (ورون تیج) نال محبت کریندی ہِے جیڑھا بعد وچ ݙوجھی جنگ عظیم وچ لڑدا ہِے۔ زیادہ تر نقاداں نے فلم دے نال، خاص طور تے انّھاں دی اداکاری تے انّھاں دی تعریف کِیتی، پرگیہ کوں اپݨی کارکردگی تے عمومی طور تے مثبت ریمارکس مِلے۔   123 تیلگو ڈاٹ کام نے لکھیا، "اوہ حیرت انگیز نظر آندیاں ہِن تے انّھاں کوں وݙے پروجیکٹ تے کرش دا شکریہ ادا کرݨا چاہیدا ہِے۔ پرگیہ دی اسکرین تے موجودگی حیرت انگیز ہِے تے اوہ ہک اسٹار ہِن۔" اِیں فلم نے تیلگو وچ بہترین فیچر فلم کِیتے 63واں نیشنل ایوارڈ جِتیا۔ انّھاں نے جئے جانکی نائیکا فلم وچ ہک کیمیو کردار ادا کِیتا، جیڑھی وچ بیلم کونڈا سرینیواس، رکول پریت سنگھ، جگپتی بابو ادا کِیتا ہئی۔

اوہ سال 2016–2017 وچ ساؤتھ انڈیا شاپنگ مال تے آر ایس برادرز دی برانڈ ایمبیسیڈر ہَن۔

اوہ بھکتی گیت "آنندم" وچ وی نظر آئیاں جیڑھا ہاتھیرام بھاواجی دی حیاتی تے بݨائی ڳئی 2017 دی سوانحی فلم اوم نامو وینکٹیشیا وچ شامل ہئی، اِیں فلم دے ہدایتکار کے۔ راگھویندر راؤ تے اداکار اکنینی ناگ ارجن ہَن۔

## فلمو گرافی

## حوالے

ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
پرارتھنا بیہیرے

پرارتھنا بیہیرے (5 جنوری 1983 کوں پیدا تِھئیاں) ہک ہندوستانی اداکارہ ہِن جیڑھیاں ہندی ٹیلی ویژن تے ہندی تے مراٹھی فِلماں وچ کم کریندی ہِن۔ اوہ ہندی ٹیلی ویژن شو پوتر رشتہ وچ اپݨے کردار ویشالی دھرمیش کِیتے مشہور ہِن۔ اوہ 9 ایکس جھکاس ہیروئین ہنٹ سیزن 1 دی فاتح ہِن۔

## ٹیلی ویژن

## فلمو گرافی

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
روزالنڈ فرینکلن

## روزالنڈ فرینکلن
روزالنڈ فرینکلن (1920–1958) ، برطانوی ایکس رے کرسٹالوگرافر ، جنہاں ڈی این اے دی بݨتر دی دریافت وچ حصہ پاتا ۔

روزالنڈ فرینکلن ، جنہاں دا ڄمݨ 1920 وچ تھیا اتے وفات 1958 وچ تھئی ، برطانیہ دی ہک سنڄاپو ایکس رے کرسٹالوگرافر ہن ۔ انہاں ڈی این اے دی بݨتر دی دریافت وچ اہم کردار ادا کیتا ۔

فرینکلن ایکس رے کرسٹالوگرافی دے بارے وچ گہری دلچسپی گھدی اتے انہاں خاص طور تے ڈی این اے دی بݨتر دے مطالعے وچ وݙا کم کیتا ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے مرکوز ہے جو ڈی این اے دی بݨتر کیویں ہے اتے اینکوں سمجھݨ کیتے ایکس رے کرسٹالوگرافی دے طریقے کیویں استعمال کیتے ونڄن ۔ انہاں ایں ڳالھ کوں ثابت کیتا جو ڈی این اے دی بݨتر دا مطالعہ حیاتیات دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ کیتے ٻہوں ضروری ہے ۔

انہاں ڈی این اے دے ایکس رے کرسٹالوگرافی دے کئی تجربے کیتے اتے انہاں دے نتائج دی بنیاد تے ڈی این اے دی بݨتر دے بارے وچ اہم معلومات فراہم کیتیاں ۔ انہاں دی "فوٹو 51" ناں دی تصویر ڈی این اے دی ڈبل ہیلکس بݨتر دی تصدیق کریندی ہے ۔ انہاں دی تحقیق سائنسداناں کوں ڈی این اے دی بݨتر دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ وچ مدد ݙتی اتے جینیات دے شعبے وچ نویں طریقے تیار کرݨ وچ مدد ملی ۔

انہاں ڈی این اے اتے ایکس رے کرسٹالوگرافی دے بارے وچ ٻہوں سارے تحقیقی مقالے لکھئے ، جنہاں وچ انہاں اپݨی تحقیق دیاں تفصیلی معلومات  فراہم کیتیاں ہن ۔ انہاں دی لکھت ایکس رے کرسٹالوگرافی اتے جینیات دے مطالعے کوں اڳاں ودھاوݨ وچ مدد کیتی اتے سائنسداناں کوں ڈی این اے دے بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔

فرینکلن دی ایکس رے کرسٹالوگرافی دے مطالعے وچ  بھرویں سانجھ  ہے ۔ انہاں ڈی این اے دی بݨتر دے بارے وچ اہم معلومات فراہم کیتیاں ہن اتے نویں طریقے تیار کیتے ہن ۔ انہاں دا کم اڄ وی سائنسداناں کیتے ہک اہم حوالہ ہے ۔ انہاں خلیاتی جینیات بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔
فرانسسکو فریرے الیماؤ ای سیزنیرو

## فرانسسکو فریرے الیماؤ ای سیزنیرو
فرانسسکو فریرے الیماؤ ای سیزنیرو (1797–1874) ، برازیلی ماہر نباتات ، جنہاں برازیل دے ٻہوں سارے ٻوٹے جمع کیتے ۔ 

فرانسسکو فریرے الیماؤ ای سیزنیرو ، جنہاں دا ڄمݨ 1797 وچ تھیا اتے وفات 1874 وچ تھئی ، برازیل دے ہک سنڄاپو ماہر نباتات ہن ۔ انہاں برازیل دے ٻہوں سارے ٻوٹے جمع کیتے ۔ 

الیماؤ ای سیزنیرو نباتات دے بارے وچ گہری دلچسپی گھدی اتے انہاں خاص طور تے برازیل دے ٻوٹیاں دی کھوڄ اتے انہاں کوں جمع کرݨ دے مطالعے وچ وݙا کم کیتا ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے مرکوز ہے جو برازیل دے مختلف علاقیاں دے ٻوٹیاں دیاں ونکیاں دی دریافت اتے انہاں دی درجہ بندی کیویں کیتی ونڄے ۔ انہاں ایں ڳالھ کوں ثابت کیتا جو برازیل دے ٻوٹیاں دا مطالعہ نباتات دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ کیتے ٻہوں ضروری ہے ۔ 

انہاں برازیل دے مختلف علاقیاں وچ سفر کیتے اتے اتھوں دے ٻوٹیاں دے نمونے جمع کیتے اتے انہاں دیاں تفصیلی معلومات  تیار کیتیاں ۔ انہاں برازیل دے ٻوٹیاں دی ٻہوں ساریاں نویاں قسماں دی دریافت کیتی اتے انہاں دیاں تفصیلی معلومات  فراہم کیتیاں ، جنہاں وچ انہاں دیاں خصوصیات ، انہاں دے رہݨ سہݨ دے طریقے اتے انہاں دے قدرتی ماحول دے بارے وچ معلومات شامل ہن ۔ 

انہاں برازیل دے ٻوٹیاں دیاں ونکیاں دی درجہ بندی دے بارے وچ وی وݙا کم کیتا اتے انہاں دے بارے وچ ٻہوں سارے تحقیقی مقالے لکھئے ، جنہاں وچ انہاں اپݨی تحقیق دیاں تفصیلی معلومات  فراہم کیتیاں ہن ۔ انہاں دی لکھت نباتات دے مطالعے کوں اڳاں ودھاوݨ وچ مدد کیتی اتے سائنسداناں کوں برازیل دے ٻوٹیاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔ 

الیماؤ ای سیزنیرو دی نباتات دے مطالعے وچ  بھرویں سانجھ  ہے ۔ انہاں برازیل دے ٻوٹیاں دے بارے وچ اہم معلومات فراہم کیتیاں ہن اتے انہاں دی درجہ بندی دا کم کیتا ۔ انہاں دا کم اڄ وی سائنسداناں کیتے ہک اہم حوالہ ہے ۔ انہاں برازیلی نباتاتی حیاتی بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔
پدما پریا

پدما پریا جانَکی رامن (انگریزی: Padmapriya Janakiraman) ہک بھارتی فلمی اداکارہ ہِن۔

## فلموگرافی

### فلماں

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ملیالم فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:کنڑا سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:قومی فلم اعزاز (بھارت) جِتّݨ آلے
ونکی:دہلی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:بنگالی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ہائنز فرینکیل کونراٹ

## ہائنز فرینکیل کونراٹ
ہائنز فرینکیل کونراٹ (1910–1999) ، جرمن-امریکی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دان اتے وائرس سائنسدان ، جنہاں تمباکو موزیک وائرس دا مطالعہ کیتا ۔

ہائنز فرینکیل-کونراٹ ، جنہاں دا ڄمݨ 1910 وچ تھیا اتے وفات 1999 وچ تھئی ، جرمنی وچ ڄمݨ آلے امریکی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دان اتے وائرس سائنسدان ہن ۔ انہاں تمباکو موزیک وائرس دا مطالعہ کیتا ۔

فرینکیل-کونراٹ حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) اتے وائرس سائنس ݙونہاں دے بارے وچ گہری دلچسپی گھدی اتے انہاں خاص طور تے تمباکو موزیک وائرس دے مطالعے وچ وݙا کم کیتا ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے مرکوز ہے جو وائرس کیویں کم کریندے ہن اتے انہاں دی بݨتر کیویں ہے ۔ انہاں ایں ڳالھ کوں ثابت کیتا جو وائرس دا مطالعہ حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) اتے وائرس سائنس دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ کیتے ٻہوں ضروری ہے ۔

انہاں تمباکو موزیک وائرس دے بارے وچ کئی تجربے کیتے اتے ایں ڳالھ دا پتہ لایا جو وائرس آر این اے (RNA) اتے پروٹین توں بݨیا ہوندے ہن ۔ انہاں ایں ڳالھ دا وی پتہ لایا جو آر این اے وائرس دی جینیاتی معلومات کوں منتقل کریندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق سائنسداناں کوں وائرس دی بݨتر اتے کم دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ وچ مدد ݙتی اتے وائرس دے بارے وچ نویں طریقے تیار کرݨ وچ مدد ملی ۔

انہاں تمباکو موزیک وائرس اتے وائرس دے بارے وچ ٻہوں سارے تحقیقی مقالے لکھئے ، جنہاں وچ انہاں اپݨی تحقیق دیاں تفصیلی معلومات  فراہم کیتیاں ہن ۔ انہاں دی لکھت حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) اتے وائرس سائنس دے مطالعے کوں اڳاں ودھاوݨ وچ مدد کیتی اتے سائنسداناں کوں وائرس دے بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔

فرینکیل-کونراٹ دی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) اتے وائرس سائنس دے مطالعے وچ  بھرویں سانجھ  ہے ۔ انہاں تمباکو موزیک وائرس دے بارے وچ اہم معلومات فراہم کیتیاں ہن اتے نویں طریقے تیار کیتے ہن ۔ انہاں دا کم اڄ وی سائنسداناں کیتے ہک اہم حوالہ ہے ۔ انہاں خلیاتی وائرس حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔
پاکھی ہیگڈے

link=https://ur.wikipedia.org/wiki/%D9%81%D8%A7%D8%A6%D9%84:Pakkhi_Hegde_Photo_Shoot.jpg|thumb|پاکھی ہیگڈے
پاکھی ہیگڈے ہک بھارتی فلمی اداکارہ ہِن جیڑھی ممبئی نال تعلق رکھدی ہِن۔ اوہ زیادہ تر ہندی سیریلاں، بھوجپوری تے مراٹھی فلمیں وچ کم کریندی ہِن۔

## کیرئر
پاکھی ہیگڈے نے اپݨی اداکاری دا آغاز دوردرشن دے ہک سیریل وچ کم کر کے کیتا جیڑھا دا ناں میں بنوں گی مس انڈیا ہئی۔

ایں دے بعد اوہ منوج تیواری دے نال بھیا ہمار دیاوان، پرم ویر پرسورام تے گنگا جمنا سرسوتی وچ کم کیتا۔

انّھاں نے پَوَن سنگھ دے نال پیار محبت زندہ باد تے دیور بھابی وچ کم کیتا۔

ہیگڈے بالی وڈ اداکار امیتابھ بچن دے نال گنگا دیوی فلم وچ کم کر چکی ہِن۔

اوہ مراٹھی فلم ست نہ گھات وچ سرکردہ زنانی کردار نبھا چکی ہِن جیڑھی وچ سایاجی شِندے تے مہیش مانجریکر نے وی اداکاری کیتی ہئی۔ اوہ تولو فلم بانگردا کورال وچ وی کم کر چکی ہِن۔

## فلمو گرافی

* رکشاوالا
* کھلاڑی نمبر-1
* نِراہوا-1
* نِراہوا میل
* ہمارا متی دم با
* دیوانہ
* پراتیگیا
* نِراہوا چلل سسورال
* آج کا ارجن
* آخری راستہ
* وِدھاتا
* سات سہیلیاں
* داغ
* پون پوربیا
* دل
* پریوار
* لوفر
* پریم کے روگ بھَیل
* کیسے کہی کی توہارا سے پیار ہو گیا
* دشمنی
* لہیریا لُٹیا اے راجاجی
* خون پسینہ
* اولاد
* بھیا ہمار دیاوان
* پرم ویر پرسورام
* گنگا، جمنا سرسوتی
* پیار محبت زندہ باد
* دیور بھابی
* جانی دشمن
* گنگا دیوی
* بانگردا کورال تولو فلم
* ہنٹر والی بھوجپوری فلم
* *شیوا*

## اعزازات

* فلم بانگردا کورال کے لیے ریڈ ایف ایم تولو فلم ایوارڈ 2014ء- 
* فلم بانگردا کورال کے لیے تولو سینیموتسو 2015ء ایوارڈ

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ممبئی دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:مراٹھی سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھوجپوری سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
الیاس میگنس فریز

## الیاس میگنس فریز
الیاس میگنس فریز (1794–1878) ، سویڈش مائیکولوجسٹ اتے ماہر نباتات ، جدید مشروم درجہ بندی دے بانیاں وچوں ہک ۔ 

الیاس میگنس فریز ، جنہاں دا ڄمݨ 1794 وچ تھیا اتے وفات 1878 وچ تھئی ، سویڈن دے ہک سنڄاپو مائیکولوجسٹ اتے ماہر نباتات ہن ۔ او جدید مشروم درجہ بندی دے بانیاں وچوں ہک ہن ۔ 

فریز مائیکولوجی اتے نباتات ݙونہاں دے بارے وچ گہری دلچسپی گھدی اتے انہاں خاص طور تے مشرومز دے مطالعے وچ وݙا کم کیتا ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے مرکوز ہے جو مشرومز دیاں ونکیاں دی دریافت اتے انہاں دی درجہ بندی کیویں کیتی ونڄے ۔ انہاں ایں ڳالھ کوں ثابت کیتا جو مشرومز دا مطالعہ مائیکولوجی اتے نباتات دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ کیتے ٻہوں ضروری ہے ۔ 

انہاں مشرومز دے بارے وچ کئی کتاباں لکھیاں ، جنہاں وچ "سسٹما مائیکولوجیکم" شامل ہے ۔ ایں کتاب وچ انہاں مشرومز دیاں ونکیاں دی درجہ بندی دا ہک نواں نظام پیش کیتا ، جیڑھا انہاں دے ویلھے وچ ہک وݙی سوبھ ہئی ۔ انہاں مشرومز دیاں نویاں ونکیاں دی دریافت وی کیتی اتے انہاں دیاں تفصیلی معلومات  فراہم کیتیاں ، جنہاں وچ انہاں دیاں خصوصیات ، انہاں دے رہݨ سہݨ دے طریقے اتے انہاں دے قدرتی ماحول دے بارے وچ معلومات شامل ہن ۔ 

انہاں مشرومز دیاں ونکیاں دی درجہ بندی دے بارے وچ ٻہوں سارے تحقیقی مقالے لکھئے ، جنہاں وچ انہاں اپݨی تحقیق دیاں تفصیلی معلومات  فراہم کیتیاں ہن ۔ انہاں دی لکھت مائیکولوجی اتے نباتات دے مطالعے کوں اڳاں ودھاوݨ وچ مدد کیتی اتے سائنسداناں کوں مشرومز دے بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔ 

فریز دی مائیکولوجی اتے نباتات دے مطالعے وچ  بھرویں سانجھ  ہے ۔ انہاں مشرومز دیاں ونکیاں دے بارے وچ اہم معلومات فراہم کیتیاں ہن اتے انہاں دی درجہ بندی دا ہک نواں نظام تیار کیتا ۔ انہاں دا کم اڄ وی سائنسداناں کیتے ہک اہم حوالہ ہے ۔ انہاں فنگس حیاتیاتی اتے نباتاتی حیاتی بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔
رابرٹ فارچون

## رابرٹ فارچون
رابرٹ فارچون (1813–1880) ، سکاٹش ماہر نباتات اتے ٻوٹیاں دے کھوڄ کار ، جنہاں برطانیہ ، آسٹریلیا اتے امریکہ وچ سجاوٹی ٻوٹیاں متعارف کروائے ۔

رابرٹ فارچون ، جنہاں دا ڄمݨ 1813 وچ تھیا اتے وفات 1880 وچ تھئی ، سکاٹ لینڈ دے ہک سنڄاپو ماہر نباتات اتے ٻوٹیاں دے کھوڄ کار ہن ۔ انہاں برطانیہ ، آسٹریلیا اتے امریکہ وچ ٻہوں سارے سجاوٹی ٻوٹیاں متعارف کروائے ۔

فارچون نباتات دے بارے وچ گہری دلچسپی گھدی اتے انہاں خاص طور تے چین اتے جاپان دے ٻوٹیاں دی کھوڄ اتے انہاں کوں دوجھے ملکاں وچ متعارف کراوݨ دے مطالعے وچ وݙا کم کیتا ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے مرکوز ہے جو دنیا دے مختلف علاقیاں دے ٻوٹیاں دی دریافت کیویں کیتی ونڄے اتے انہاں کوں دوجھے علاقیاں وچ کیویں اڳایا ونڄے ۔ انہاں ایں ڳالھ کوں ثابت کیتا جو ٻوٹیاں دی کھوڄ اتے انہاں کوں متعارف کراوݨ نباتات دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ کیتے ٻہوں ضروری ہے ۔

انہاں خاص طور تے چین اتے جاپان دے کئی سفر کیتے اتے اتھوں دے ٻوٹیاں دے نمونے جمع کیتے اتے انہاں دیاں تفصیلی معلومات  تیار کیتیاں ۔  انہاں  علاقیاں دے ٻہوں سارے سجاوٹی ٻوٹیاں دی دریافت کیتی اتے انہاں کوں برطانیہ ، آسٹریلیا اتے امریکہ وچ متعارف کروایا ۔ انہاں ٻوٹیاں وچ چا ، ازالیا اتے رہوڈینڈرون شامل ہن ۔ انہاں چا دی کاشت دے بارے وچ وی وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ، جیڑھی انہاں دے ویلھے وچ ہک وݙی سوبھ ہئی ۔

انہاں ٻوٹیاں دی کھوڄ اتے انہاں کوں متعارف کراوݨ دے بارے وچ ٻہوں سارے تحقیقی مقالے لکھئے ، جنہاں وچ انہاں اپݨی تحقیق دیاں تفصیلی معلومات  فراہم کیتیاں ہن ۔ انہاں دی لکھت نباتات دے مطالعے کوں اڳاں ودھاوݨ وچ مدد کیتی اتے لوکاں کوں دنیا دے مختلف علاقیاں دے ٻوٹیاں دے بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔

فارچون دی نباتات دے مطالعے وچ  بھرویں سانجھ  ہے ۔ انہاں چین اتے جاپان دے ٻوٹیاں دے بارے وچ اہم معلومات فراہم کیتیاں ہن اتے انہاں کوں دوجھے ملکاں وچ متعارف کروایا ۔ انہاں دا کم اڄ وی سائنسداناں اتے ٻوٹیاں دے شوقیناں کیتے ہک اہم حوالہ ہے ۔ انہاں علاقائی نباتاتی حیاتی بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔
ٹیا باجپائی

ٹیا باجپائی (پیدائشی ناں- ٹوئنکل باجپائی) ہک بھارتی گلوکارہ، ٹیلی ویژن تے فلمی اداکارہ ہِن۔  انّھاں نے 2011 وچ وکرم بھٹ دی فلم ہنٹیڈ - 3 ڈی توں فلمی حیاتی دی شروعات کِیتی۔ ایول ریٹرنز تے بانکی دی پاگل باراتیں وچ وی شامل تِھئیاں۔ انّھاں نے سا رے گا ما پا چیلنج 2005 وچ وی حصہ گِھدا۔

## کیریئر
ٹیا باجپائی دی سحر انگیز مسکراہٹ بہت زیادہ پسند کِیتی ویندی ہِے۔ انّھاں نے 2011 وچ وکرم بھٹ دی ہارر تھرلر ہنٹنگ تھری ڈی توں اپݨی فلم تے گلوکاری دا آغاز کِیتا جیڑھی وچ انّھاں دے نال شریک اداکار مہاکشے چکرورتی ہَن۔ انّھاں نے میرا سبروال دا کردار پیش کِیتا ہئی جیڑھی تے اُنّھاں دی پیانو ٹیچر (عارف زکریا نے ادا کِیتا ہئی) نے تشدد کِیتا ہئی۔ بالی ووڈ ہنگامہ دے ترن آدرش نے اِیں فلم کوں 5 وچوں 3.5 دی درجہ بندی تے رکھیا۔

2012 وچ ٹیا باجپائی وکرم بھٹ دی ہارر تھرلر 1920: دی ایول ریٹرنز وچ آفتاب شیوداسنی دے مقابل نظر آئیاں۔ اِیں فلم نے تجارتی لحاظ نال کامیابی حاصل کِیتی۔

2012 وچ ٹیا باجپائی نے اپݨا پہلا بین الاقوامی سولو البم "اپ گریڈ" جاری کِیتا۔ البم دے میوزک ویڈیوز یوٹیوب تے جاری کِیتے ڳئے۔ البم دا "بون ایپیٹائٹ" ناں دا گانا 23 مئی کوں جاری کِیتا ڳیا ہئی تے اِیں وچ بھارت دا پہلا تھری ڈی اینیمیشن ویڈیو پیش کِیتا ڳیا ہِے تے اِیں کوں یوٹیوب تے ہک ملین توں زیادہ ویوز مِلے۔ اِیں کوں اپݨے البم وچ ٹیا بی دے ناں نال موسوم کِیتا ڳیا۔

## حوالے

ونکی:بھارتی شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
جوزف ایس فروٹن

## جوزف ایس فروٹن
جوزف ایس فروٹن (1912–2007) ، پولش-امریکی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دان ، جنہاں پروٹیز تے کم کیتا ، انہاں دی کتاب "جنرل بائیو کیمسٹری" کیتے مشہور ۔

جوزف ایس فروٹن ، جنہاں دا ڄمݨ 1912 وچ تھیا اتے وفات 2007 وچ تھئی ، پولینڈ وچ ڄمݨ آلے امریکی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دان ہن ۔ انہاں پروٹیز تے کم کیتا اتے انہاں دی کتاب "جنرل بائیو کیمسٹری" ٻہوں مشہور تھئی ۔

فروٹن حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے بارے وچ گہری دلچسپی گھدی اتے انہاں خاص طور تے پروٹیز دے مطالعے وچ وݙا کم کیتا ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے مرکوز ہے جو پروٹیز کیویں کم کریندے ہن اتے انہاں دا خلیے وچ کیڑھا کردار ہے ۔ انہاں ایں ڳالھ کوں ثابت کیتا جو پروٹیز دا مطالعہ حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ کیتے ٻہوں ضروری ہے ۔

انہاں پروٹیز دے بارے وچ کئی تجربے کیتے اتے ایں ڳالھ دا پتہ لایا جو پروٹیز پروٹینز کوں توڑݨ وچ مدد کریندے ہن اتے خلیے دے اندرونی عمل وچ اہم کردار ادا کریندے ہن ۔ انہاں پروٹیز دے کم کرݨ دے طریقے دے بارے وچ وی وݙیاں معلومات فراہم کیتیاںاں ۔ انہاں دی تحقیق سائنسداناں کوں پروٹیز دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ وچ مدد ݙتی اتے بیماریاں دے علاج دے نویں طریقے تیار کرݨ وچ مدد ملی ۔

انہاں حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے بارے وچ ہک کتاب وی لکھی ، جیڑھی "جنرل بائیو کیمسٹری" دے ناں نال مشہور ہے ۔ ایں کتاب وچ انہاں حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے بنیادی اصولاں کوں آسان اتے قابل فہم انداز وچ پیش کیتا ہے ۔ ایں کتاب حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے مطالعے کوں عام لوکاں تائیں پڄاوݨ وچ مدد ݙتی ۔

فروٹن دی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے مطالعے وچ  بھرویں سانجھ  ہے ۔ انہاں پروٹیز دے بارے وچ اہم معلومات فراہم کیتیاں ہن اتے حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دی تعلیم کیتے ہک اہم کتاب لکھی ہے ۔ انہاں دا کم اڄ وی سائنسداناں اتے حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے طالب علماں کیتے ہک اہم حوالہ ہے ۔ انہاں پروٹیز حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔
اشیتھا (مصنف)

اشیتھا (ملیالم: അഷിത; 5 اپریل 1956ء - 27 مارچ 2019ء) ملیالم ادب دی ہک ہندوستانی مصنفہ ہئیں جیڑھیاں اپݨیاں مختصر کہانیاں، نظماں تے تراجم کِیتے مشہور ہئیں۔ انّھاں نے اپݨے تراجم دے ذریعے ملیالم وچ ہائیکو نظماں کوں مقبول بݨاوݨ وچ مدد کیتی۔ اوہ کہانی کِیتے کیرالہ ساہتیہ اکادمی ایوارڈ تے پدمراجن ایوارڈ، للیتھمبیکا انترجنم سمارکا ساہتیہ ایوارڈ تے ایڈاسری ایوارڈ سمیت ٻئے اعزازات دی وصول کنندہ ہئیں۔

## تعارف
آشیتا دی پیدائش 5 اپریل 1956ء کوں کیرالہ دے تریچور ضلع دے کازہنگوٹو وچ بالاچندرن نائر تے تھیکیکروپتھ تھنکامنی امّا دے ہاں تھئی۔ انّھاں نے اپݨی اسکولی تعلیم دہلی تے بمبئی توں مکمل کیتی تے مہاراجا کالج، ایرناکولم توں انگریزی ادب وچ گریجویٹ تے ماسٹر دی ڈگریاں حاصل کیتیاں۔ اشیتھا دی شادی کے وی رامان کٹی نال تھئی ہئی تے انّھاں دی ہک دھی اوما پرسیدھا ہئی۔ 2013ء وچ انّھاں کوں کینسر دی تشخیص تھئی تے اوہ زیر علاج ہئیں جݙݨ اوہ 27 مارچ 2019ء کوں 62 سال دی عمر وچ انتقال کر ڳئیں، پسماندگان وچ انّھاں دے شوہر، دھی تے داماد رہ ڳئے۔ 

### میراث
آشیتھا، جنہوں نے 20 سے زیادہ کتابیں لکھیں، مختصر کہانیوں اور نظموں کے ذریعے اپنی زندگی کے تجربات کو پیش کرنے کے لیے جانا جاتا تھا۔ کملا ثریا کے بعد ملیالم کی سب سے نمایاں خواتین مصنفین میں شمار کی جاتی ہیں اور اپنی مختصر کہانیوں کے لیے مشہور ہیں۔ انہوں نے الیگزینڈر پشکن اور جلال الدین محمد رومی کے کئی کاموں کے ساتھ ساتھ کئی ہائیکو کا ترجمہ کیا۔ انہوں نے بچوں کے لیے رامائن، بھگوتم، جتک کہانیوں اور ایتھیہمالا کو بھی ڈھالا۔ ان کی سوانح عمری، آتھو نجانے یرونو (وہ میں تھی)، شہاب الدین پویتھم کدو نے شائع کی تھی۔ 

## ایوارڈز
پونانی ایڈاسری سمارکا سمیتی نے 1986ء میں ایشیتا کے کام، وسمایا چھہننگل کو ایڈاسیری ایوارڈ کے لیے منتخب کیا اور انہیں 1994ء میں للیتھمبیکا انترجنم سمارکا ساہتیہ ایوارڈ ملا۔ ان کی مختصر کہانی انتھولوجی، تھاتھاگاتھا، نے انہیں 2000ء میں پدمراجن ایوارڈ حاصل کیا۔ کیرالہ ساہتیہ اکادمی نے 2015ء میں کہانی کے لیے اپنے سالانہ ایوارڈ کے لیے ایک اور مختصر کہانی کی انتھولوجی، اشتھائیودے کتھاکل، کو منتخب کیا۔ وہ انکانم ایوارڈ اور تھوپل راوی فاؤنڈیشن ایوارڈ کی بھی وصول کنندہ تھیں۔ 

## حوالے

ونکی:زنانی لِکّھت کار
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:ملیالم ٻولی دے مصنف
ونکی:ملیالم شعرا
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی مصنفاں
ونکی:اکویہویں صدی دے بھارتی مصنف
ونکی:بھارتی مترجم زنانیاں
ونکی:وِیہویں صدی دے بھارتی افسانہ نگار
ونکی:وِیہویں صدی دے بھارتی ناول نگار
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی مصنفاں
پیری اے فری

## پیری اے فری
پیری اے فری (ڄمݨ 1935) ، امریکی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دان ، جنہاں انزائمز دے میکانزم تے کم کیتا ۔

پیری اے فری ، جنہاں دا ڄمݨ 1935 وچ تھیا ، امریکہ دے ہک سنڄاپو حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دان ہن ۔ انہاں انزائمز دے میکانزم تے کم کیتا ۔

فری حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے بارے وچ گہری دلچسپی گھدی اتے انہاں خاص طور تے انزائمز دے میکانزم دے مطالعے وچ وݙا کم کیتا ۔ انہاں دی تحقیق ایں ڳالھ تے مرکوز ہے جو انزائمز کیویں کم کریندے ہن اتے انہاں دے کم کرݨ دے طریقے کیڑھے ہن ۔ انہاں ایں ڳالھ کوں ثابت کیتا جو انزائمز دا مطالعہ حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ کیتے ٻہوں ضروری ہے ۔

انہاں انزائمز دے میکانزم دے بارے وچ کئی تجربے کیتے اتے انہاں دے نتائج دی بنیاد تے کئی نظریات پیش کیتے ہن ۔ انہاں ایں ڳالھ دا پتہ لایا جو انزائمز دے کم کرݨ دے طریقے ٻہوں ڳنجھل ہوندے ہن اتے انہاں وچ کئی مرحلے شامل ہوندے ہن ۔ انہاں دی تحقیق سائنسداناں کوں انزائمز دے کم کرݨ دے طریقے دے بارے وچ وݙیاں معلومات حاصل کرݨ وچ مدد ݙتی اتے ایں شعبے وچ نویں طریقے تیار کرݨ وچ مدد ملی ۔

انہاں انزائمز دے میکانزم دے بارے وچ ٻہوں سارے تحقیقی مقالے لکھئے ، جنہاں وچ انہاں اپݨی تحقیق دیاں تفصیلی معلومات  فراہم کیتیاں ہن ۔ انہاں دی لکھت حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے مطالعے کوں اڳاں ودھاوݨ وچ مدد کیتی اتے سائنسداناں کوں انزائمز دے بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔

فری دی حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) دے مطالعے وچ  بھرویں سانجھ  ہے ۔ انہاں انزائمز دے میکانزم دے بارے وچ اہم معلومات فراہم کیتیاں ہن اتے نویں طریقے تیار کیتے ہن ۔ انہاں دا کم اڄ وی سائنسداناں کیتے ہک اہم حوالہ ہے ۔ انہاں انزائم حیاتیاتی کیمیا (بائیو کیمسٹری) بارے وچ وݙیاں معلومات فراہم کیتیاں ۔
تیمسولا اے او

تیمسولا اے او (25 اکتوبر 1945 – 9 اکتوبر 2022ء) ہک ہندوستانی زنانی شاعر، افسانہ نگار تے نسل نگار ہَن۔ اوہ نارتھ ایسٹرن ہل یونیورسٹی وِچ انگریزی دی پروفیسر ہَن جِتھاں توں اوہ 2010ء وِچ ریٹائر تھئین۔ انھاں نے 1992ء توں 1997ء دے درمیان نارتھ ایسٹرن ہل یونیورسٹی توں ڈیپوٹیشن تے نارتھ ایسٹ زون کلچرل سینٹر دی ڈائریکٹر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں۔ انھاں کوں ادب تے تعلیم وِچ انھاں دی شراکت کِیتے پدم شری ایوارڈ نال نوازیا ڳیا۔ انھاں دی کتاب (Laburnum For My Head) کوں مختصر کہانی دے زمرے وِچ انگریزی تحریر کِیتے ساہتیہ اکادمی ایوارڈ ملا۔ انھاں دے کم دا آسامی، بنگالی، فرانسیسی، جرمن، ہندی تے کنڑ وِچ ترجمہ تھی چُکا ہِے۔

## ابتدائی زندگی
25 اکتوبر 1945ء کوں، تیمسولا جورہاٹ وِچ امانیو ٹونگامبا چانگکیری تے نوکنٹیملا لانگ کومر دے ہاں پیدا تھئین۔ انھاں دے پنج بہن بھائی ہَن۔ جݙاں انھاں دا سبھ توں چھوٹا بھائی صرف رینگݨا شروع کر رہیا ہئی، انھاں دے والدین ہک ݙوجھے دے نو مہینے دے اندر ای انتقال کر ڳئے۔ ایں دے بعد، انھاں دے سبھ توں چھوٹے ݙو بہن بھائیوں کوں اپݨے والد دے چھوٹے بھائی دے نال رہوݨ کِیتے موکوک چنگ ضلع وِچ انھاں دے آبائی گاؤں چانگکی گاؤں وِچ گھِن ویندا ڳیا۔ چار سبھ توں وݙے بہن بھائی - کھاری، تاجین، تیمسولا تے الون - کھاری دی سرپرستی وِچ جورہاٹ وِچ ٹھہرے ہَن جیڑھا جورہاٹ مشن ہسپتال وِچ عارضی طور تے ملازم ہئی۔ جلدی ای، چاراں وِچ سبھ توں چھوٹے، الونگ کوں وی چانگکی گھِن ویندا ڳیا۔ جݙاں تاجن کوں گاؤں دے پرائمری اسکول وِچ اسسٹنٹ ٹیچر دے طور تے تعینات کِیتا ڳیا تاں انھاں نے چنگکی وِچ چھوٹے بہن بھائیوں دیاں ذمہ داریاں سنبھال گِھدّیاں۔ اے او نے اپݨی یادداشت ونس اپون اے لائف وِچ اپݨے مشکل بچپݨ تے جوانی دا خلاصہ بطور 'فریکچرڈ بچپݨ' کِیتا ہِے۔ انھاں دا آبائی خاندان چانگکی گاؤں دی ابتدائی آباد کاری وِچ شامل ہئی تے گاؤں توں انھاں دے دوریاں تے وابستگی نے انھاں کوں "ان حساسیتاں دی تصدیق کرݨ وِچ مدد کِیتی جیڑھیاں میݙی اندرونی شناخت ݙتی ہِے۔"

انھاں نے گولاگھاٹ گرلز مشن وِچ بطور بورڈر چھ سال تک تعلیم حاصل کِیتی۔ انھاں نے کلاس 6 تک اُتھاں آسامی میڈیم وِچ تعلیم حاصل کِیتی۔ بعد وِچ اپݨے میٹرک دے امتحان کِیتے، انھاں نے آسامی زبان وِچ ݙو پرچے وی لکھے۔ اوہ روانی نال زبان ٻولیندی ہَن۔ انھاں نے گولا گھاٹ دے رج وے گرلز ہائی اسکول توں میٹرک مکمل کِیتا۔ انھاں نے فضل علی کالج، موکوکچنگ، ناگالینڈ توں امتیاز دے نال بی اے تے گوہاٹی یونیورسٹی، آسام توں انگریزی وِچ ایم اے کِیتا۔ انگریزی تے غیر ملکی زباناں دی یونیورسٹی، حیدرآباد توں، انھاں نے انگریزی دی تعلیم وِچ پوسٹ گریجویٹ ڈپلوما تے نارتھ ایسٹرن ہل یونیورسٹی توں پی ایچ ڈی حاصل کِیتی۔

## بطورمعلم
تیمسولا اے او نے دسمبر 1975ء توں نارتھ ایسٹرن ہل یونیورسٹی وِچ بطور لیکچرر انگریزی پڑھاوݨا شروع کِیتا۔ انھاں نے مئی 1983ء وِچ ڈاکٹر ڈی پی سنگھ دی رہنمائی وِچ پی ایچ ڈی مکمل کِیتی۔ ہنری جیمز دی ہیروئنز دے عنوان نال، انھاں دے مقالے نے جیمز دیاں کہانیاں وِچ زنانیاں دے مرکزی کرداراں دا جائزہ گِھدّا جیڑھے اپݨے نفیس تے مہذب معاشرے وِچ جِیت کے اُبھردے ہِن۔ ایں کِیتے، اے او نے ہنری جیمز دے درج ذیل کم دا تجزیہ کِیتا: دی میڈونا آف دی فیوچر، ڈیزی ملر، میڈم ڈی ماؤز، واشنگٹن اسکوائر، دی پورٹریٹ آف اے لیڈی، دی ونگز آف دی ڈو تے دی گولڈن باؤل۔

## حوالے

ونکی:وِیہویں صدی دے بھارتی افسانہ نگار
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی مصنفاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
کے سرسوتی اماں

کے سرسوتی امّا (14 اپریل 1919ء – 26 دسمبر 1975ء) ہک ملیالم زنانی مصنفہ ہَن جنھاں دیاں مختصر کہانیاں کوں متعدد امریکی تحریراں وِچ ترجمے دے طور تے لکھیا ڳیا ہِے۔ نقاد جینسی جیمز دے مطابق، "کیرالہ وِچ زنانیاں دی تحریر دی پوری تاریخ وِچ، سرسوتی امّا دی زنانیاں دی ذہانت کوں دانستہ طور تے نظر انداز کرݨ دا سبھ توں المناک واقعہ ہِے۔"

## ادبی سفر
کے سرسوتی امّا دی پہلی مختصر کہانی 1938ء وِچ شائع تھئی، ایں دے بعد مختصر کہانیاں دے 12 جلداں، ہک ناول تے ہک ڈراما۔ 1958ء وِچ، پروشانماریلاتھا لوکم دے عنوان نال مضامین دی ہک کتاب شائع تھئی۔ اپݨے زمانے وِچ انھاں کوں 'مرد توں نفرت کرݨ آلا' آکھیا ویندا ہئی، پر بعد وِچ حقوق نسواں دے علمبرداراں نے انھاں کوں منایا۔ جے دیویکا نے اپݨے مضمون بعنوان 'کولینا تے کولتا توں اڳوں: کے سرسوتی امّا دی تحریراں وِچ صنفی فرق دی تنقید' وِچ، انڈین جرنل آف جینڈر اسٹڈیز وِچ کے سرسوتی امّا دی تحریراں کوں دوبارہ پڑھا، جنھاں دے بارے وِچ اوہ بیان کریندی ہِن جو "ہک مصنف کوں ملیالی ادبی کائنات وِچ پسماندہ کر ݙتا ڳیا تے انھاں کوں ناقابل اصلاح انسان توں نفرت کرݨ آلا قرار ݙتا ڳیا۔" دیویکا اپݨے مقالے کوں "اپݨی تحریر کوں 20ویں صدی دے اوائل وِچ ملیالی عوامی حلقے وِچ جدید صنف دے بارے وِچ تھیوݨ آلی بحثاں وِچ لی ڳئین پوزیشناں دے نال مشغولیت دے طور تے پڑھݨ دی کوشش" سمجھدی ہِن۔

سرسوتی امّا دے افسانے دا ہک انتخاب، جیندے وِچوں کجھ دا انگریزی وِچ ترجمہ کِیتا ڳیا، ہک بھولی ہوئی نسائی ماہر دی کہانیاں دے عنوان نال شائع تھیا۔ پیش لفظ وِچ، جینسی جیمز آہدن، "کہانیاں وِچ انھاں نے مرداں تے محبت دے بارے وِچ عورتاں دے بھرماں کوں توڑا تے پدرانہ نظام تے روایت تے تلخی نال حملہ کِیتا، جیندے نال انھاں کوں ہک سخت گیر حقوق نسواں دی ساکھ ملی۔"

## حوالے

ونکی:وِیہویں صدی دے بھارتی ناول نگار
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی مصنفاں
ونکی:ملیالم ٻولی دے مصنف
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
نالاپت بالم اماں

نالاپت بالم اماں (ولادت: 19 جولائی 1909ء - 29 ستمبر 2004ء) بھارت میں ملیالم زبان کی معروف شاعروں میں سے ایک تھیں۔ وہ ہندی ادب میں چھاياوادي دور کے چار بڑے ادیبوں میں سے ایک مهادے وي ورما کی ہم عصر تھیں۔ انھوں نے 500 سے زائد نظمیں لکھیں۔ ان کا شمار بیسویں صدی کی مشہور اور ممتاز ملیالم شاعروں میں کیا جاتا ہے۔ ان کی شاعری ایک ایسے احساس بورڈ کا انٹرویو کرتی ہیں جو ملیالم میں ادرشٹپورو ہے۔ جدید ملیالم کی سب سے مضبوط شاعرہ میں سے ایک ہونے کی وجہ سے انھیں ملیالم ادب کی دادی کہا جاتا ہے۔

## انتساب
نالاپت بالم اماں کو ان کی پیدائش کی 113 ویں سالگرہ پر یعنی 19 جولائی 2022ء کو گوگل ڈوڈل کے ذریعہ یاد کیا گیا تھا۔ انھیں ملیالم ادب کی دادی بھی کہا جاتا ہے۔

## حوالے

ونکی:ملیالم شعرا
ونکی:وِیہویں صدی دیاں بھارتی مصنفاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ثمینہ علی

ثمینہ علی ہک امریکی مصنفہ تے کارکن ہِن جو بھارت وِچ پیدا تھئین۔ انھاں دا پہلا ناول، مدراس آن رینی ڈیز، نے فرانس توں پرکس ڈو پریمیئر رومن ایٹینجر ایوارڈ جِتیا تے فکشن وِچ PEN/Hemingway ایوارڈ کِیتے فائنلسٹ ہئی۔

## کیریئر
انھاں نے مسلمہ: مسلم خواتین کا فن اور آوازیں دی کیوریٹر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں، جیڑھا زنانیاں دے بین الاقوامی عجائب گھر (IMOW) کِیتے ہک عالمی، ورچوئل نمائش ہِے، جیڑھا ہݨ زنانیاں کِیتے عالمی فنڈ دا حصہ ہِے۔

اوہ امریکی مسلم حقوق نسواں دی تنظیم ہجر دی بیٹیاں (Daughters of Hajar) دی شریک بانی ہِن۔ 2017ء وِچ، انھاں نے ہک عوامی مداخلت دا عنوان ݙِتّا جیندا عنوان ہئی: قرآن واقعی ہک مسلم زنانی دے حجاب دے بارے وِچ کیا کہیندا ہِے؟ نیواڈا یونیورسٹی دے Tedx وِچ، حجاب دی بنیادی بنیاد تے مسلمان زنانیاں دے برا پہنݨ دی ممانعت دی وضاحت کریندے ہوئے 2020ء تک ایں ویڈیو کوں 8 ملین توں زیادہ وار ݙٹھا ڳیا ہئی۔ اوہ ہف پوسٹ تے ڈیلی بیسٹ کِیتے ہک بلاگر ہِن۔

ثمینہ دے کم دا مرکز زنانیاں دی انفرادی تے سیاسی آزادی دے حصول کِیتے ہک اہم قوت دے طور تے ذاتی بیانیہ تے فن تے انھاں دا یقین ہِے - تے سماجی تبدیلی دے پلیٹ فارم دے طور تے نویاں تے روایتی میڈیا دی طاقت وِچ۔ سنگ بنیاد، تنقیدی طور تے سراہی ونڄݨ آلی ورچوئل نمائش، مسلمہ: مسلم ویمنز آرٹ اینڈ وائسز دے کیوریٹر دے طور تے، ثمینہ نے زنانیاں دی زندگیاں دی کثیر جہتی حقیقتاں کوں روشن کِیتا تاکہ مسلم کمیونٹیز دے اندر تے اِیں توں باہر مسلماناں تے اسلام دے بارے وِچ خوف تے غلط فہمیاں کوں چیلنج کِیتا ونڄ سڳے۔

سان فرانسسکو وِچ مقیم، ثمینہ نے ہارورڈ تے ییل یونیورسٹیاں توں لے کے کمیونٹی کالجاں دے نال نال بین الاقوامی سطح تے ٻئے ادارے وِچ وسیع پیمانے تے یونیورسٹیاں وِچ ڳالھ کِیتی ہِے۔ اوہ دی اکانومسٹ، دی گارڈین، ووگ، نیشنل پبلک ریڈیو (NPR) تے ٻئے جاہیں تے نمایاں تھی چُکی ہِن۔ دی ہفنگٹن پوسٹ تے ڈیلی بیسٹ وِچ باقاعدہ تعاون کرݨ آلی، انھاں نے دی نیویارک ٹائمز، سان فرانسسکو کرانیکل دے لیے ٻئے اشاعتاں دے علاوہ لکھیا ہِے۔

## کتابیات

* **بارش کے دنوں میں مدراس**، فارر، اسٹراس تے گیروکس، 2004، 
*

## اعزاز تے انعام
2004ء وِچ ثمینہ کوں افسانے وِچ رونا جعفر فاؤنڈیشن رائٹرز ایوارڈ ملا۔ ہک سال بعد، مدراس آن رینی ڈیز کوں 2005ء وِچ پرکس ڈو پریمیئر رومن ایٹینجر ایوارڈ نال نوازیا ڳیا، تے اوہ افسانے وِچ PEN/ہیمنگوے ایوارڈ دی فائنلسٹ ہَن۔

## حوالے

ونکی:ڄمّݨ دا سال موجود نِھیں (جِین٘دیاں شخصیتاں)
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
مینا الیگزینڈر

مینا الیگزینڈر (17 فروری 1951 – 21 نومبر 2018) ہک ہندوستانی-امریکی شاعرہ، اسکالر تے مصنفہ ہَن۔ الہ آباد، ہندوستان وچ پیدا تِھئیاں تے ہندوستان تے سوڈان وچ پرورش پائیاں، مینا الیگزینڈر بعد وچ نیویارک شہر وچ رہ تے کم کِیتا، جِتھاں اوہ ہنٹر کالج تے CUNY گریجویٹ سینٹر وچ انگریزی دی ممتاز پروفیسر ہَن۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
ونکی:وِیہویں صدی دے امریکی ناول نگار
ونکی:ویہویں صدی دے امریکی شاعر
ونکی:ویہویں صدی دے بھارتی شعرا
ونکی:ویہویں صدی دیاں بھارتی مصنفاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں امریکی مصنفاں
ونکی:اکویہویں صدی دے بھارتی ناول نگار
ونکی:امریکی ناول نگار زنانیاں
ونکی:بھارتی دے انگریزی ٻولی دے شعرا
وینیتا اگروال

ونیتا اگروال ہک نامور بھارتی شاعرہ، مدیرہ تے کیوریٹر ہِن۔ اوہ شاعری دی چار کتاباں دی مصنفہ ہِن تے موسمیاتی تبدیلی تے ہک انتھالوجی دی مدیرہ ہِن۔ اوہ اپݨے شعری مجموعے "دی سلک آف ہنگر" کِیتے 2018ء دے رابندر ناتھ ٹیگور ادبی انعام کِیتے مختصر فہرست وچ شامل ہَن تے انّھاں کوں مشترکہ طور تے اِیہ انعام ݙِتا ڳیا۔ اوہ ٹیگور ادبی انعام دے ایڈوائزری بورڈ وچ شامل ہِن۔ اوہ یوساوا لٹریری بورڈ دی شاعری دی مدیرہ ہِن۔

## ابتدائی حیاتی تے تعلیم
ونیتا اگروال 18 اگست 1965ء کوں بیکانیر، بھارت وچ پیدا تِھئیاں۔ انّھاں نے اپݨی اسکولی تعلیم مغربی بنگال دے آنند (گجرات)، کلیمپونگ تے کولکاتا وچ مکمل کِیتی۔ بعد وچ انّھاں نے مہاراجا سیاجی راؤ یونیورسٹی آف بڑودہ توں سیاسیات دے نال بیچلر آف آرٹس تے ماسٹر آف آرٹس دی ڈگریاں حاصل کِیتیاں تے اپٹیک توں کمپیوٹر پروگرامنگ وچ ڈپلوما مکمل کِیتا۔

## کم
انّھاں دیاں نظماں ایشینچا، کنسٹیلیشنز، دی فاکس چیس ریویو، پی ریور جرنل، اوپن روڈ ریویو، اسٹاک ہوم لٹریری ریویو، پوئٹری پیسیفک تے ٻئے جریدیاں وچ شائع تِھئیاں ہِن۔ انّھاں نے یوساوا لٹریری بورڈ دی شاعری مدیرہ دے طور تے خدمات انجام ݙِتیاں۔

اوہ جینتا مہاپاترا، پابلو نرودا تے جلال الدین رومی دے کماں توں متاثر ہَن۔ اوہ وجودی ناراضی تے زنانیاں کوں بااختیار بݨاوݨ جیہاں موضوعات تے مضامین دے نال نظماں لکھدیاں ہِن۔ اوہ شاعری دی چار کتاباں دی مصنفہ ہِن: "دو پورے چاند"، "الفاظ نہ بولے"، "دی لونگسٹ پلیزر" تے "دی سلک آف ہنگر" شامل ہِن۔ "دو مکمل چاند" پیدائش، موت، وجود، خاندان، روح تے دل سمیت کئی مضامین دی کھوج کریندا ہِے۔

2020ء وچ، انّھاں نے "اوپن یوآرآئیز: موسمیاتی تبدیلی تے ہک انتھالوجی" دی ادارت کِیتی۔ اِیں وچ 63 بھارتی مصنفین دی لکھی ہوئی شاعری تے نثری نمونے شامل ہِن۔ اِیہ قدرتی دنیا دے نال انسانی تعلقات دی تحقیقات کریندا ہِے۔ انّھاں نے سکریتا پال کمار دے نال انگریزی وچ 2020ء–21ء وچ بھارتی شاعری دی سالانہ کتاب دی مشترکہ تدوین کِیتی۔ 

## اعزازات

* کنٹمپریری لٹریری ریویو آف انڈیا دے ذریعے 2011ء دے بہترین نیٹ اعزاز کِیتے نامزد کِیتا ڳیا۔
* انگریزی زمرہ (2015ء) وچ گایتری گامارش یادگاری اعزاز جِتیا۔
* ٹالگراس رائٹرز گلڈ اعزاز (2017ء) وچ ݙوجھا انعام جِتیا۔
* دی پروورس پوئٹری پرائز (2017ء)۔
* اوہ رابندر ناتھ ٹیگور ادبی انعام (2018ء) کِیتے مختصر فہرست وچ شامل ہَن، جیڑھا مشترکہ طور تے عطا کِیتا ڳیا۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ہندوستانی شعراء
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ورشا ادلجا

ورشا مہندرا ادلجا ہک ہندوستانی گجراتی زبان دی نسائی ناول نگار، ڈراما نگار تے مذاکرات کار ہِن جنّھاں نے اپݨے ناول انسار کِیتے گجراتی زبان کِیتے 1995ء دا ساہتیہ اکادمی ایوارڈ جِتیا ہئی۔ اوہ ہک ڈراما نگار وی ہِن، اسٹیج ڈرامیاں، اسکرین پلے تے ریڈیو کِیتے لکھدی ہِن۔

## ابتدائی زندگی
اوہ 10 اپریل 1940ء کوں بمبئی (ہݨ ممبئی) وچ گنونترائے آچاریہ، گجراتی ناول نگار تے نیلابین دے ہاں پیدا تھئیں۔ انّھاں دے خاندان دا تعلق جام نگر نال ہئی۔ انّھاں نے 1960ء وچ ممبئی یونیورسٹی توں گجراتی تے سنسکرت وچ بی اے مکمل کیتا۔ بعد وچ انّھاں نے 1962ء وچ سوشیالوجی وچ ایم اے مکمل کیتا۔ انّھاں نے اسکالرشپ دے تحت نیشنل اسکول آف ڈراما، دہلی وچ ڈراما دی تعلیم حاصل کیتی۔ انّھاں نے 1961ء توں 1964ء تک آکاشوانی، ممبئی دی ترجمان دے طور تے کم کیتا۔ انّھاں نے 1965ء وچ مہندرا ادلجا نال شادی کیتی۔ انّھاں نے 1966ء وچ لکھݨا شروع کیتا۔ انّھاں دی بہن الہ عرب مہتا وی ہک ناول نگار ہِن۔

## ادبی کیریئر
ورشا ادلجا نے 1973 – 1976ء تک زنانیاں دے ہفتہ وار سودھا دے ایڈیٹر دے طور تے اپݨے ادبی کیریئر دا آغاز کیتا تے بعد وچ 1989 – 90ء دے دوران زنانیاں دے ہک ٻئے میگزین گجراتی فیمینا دے نال۔ اوہ 1978ء توں گجراتی ساہتیہ پریشد دے نال ہک ایگزیکٹو عہدہ رکھدی ہِن۔ انّھاں نے کوڑھیاں دیاں کالونیاں، جیل دی زندگی دی تلاش کیتی ہئی تے آدیواسیاں دے درمیان کم کیتا ہئی۔ انّھاں نے 40 کتاباں لکھیاں جنّھاں وچ 22 ناول تے مختصر کہانیاں دیاں ست جلداں شامل ہِن۔ انسار (1992) کوڑھیاں تے انّھاں دا سبھ توں مشہور ناول ہئی۔

## ایوارڈز
انّھاں کوں اپݨے ناول انسار کِیتے ساہتیہ اکادمی ایوارڈ (1995) مِلیا۔ انّھاں کوں سوویت لینڈ نہرو ایوارڈ (1976ء)، گجراتی ساہتیہ اکیڈمی ایوارڈ (1977، 1979، 1980)، گجراتی ساہتیہ پریشد ایوارڈ (1972، 1975) تے کے ایم منشی ایوارڈ (1997) وی مِلیا۔ انّھاں کوں 2005ء وچ رنجیترام سوورنا چندرک مِلیا۔ انّھاں کوں کہانی لکھݨ کِیتے نندشنکر مہتا چندرک، سروج پاٹھک انعام تے رام نارائن پاٹھک مختصر کہانی دا انعام وی مِلیا ہئی۔

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
اروندھتی رائے

سوزننا اروندھتی رائے (پیدائش: 24 نومبر 1961ء) ہک بھارتی مصنفہ ہِن جو اپݨی شاہکار ناول "سسکتے لوگ" کِیتے مشہور ہِن۔ اِیں ناول کِیتے انّھاں کوں 1997ء وچ مین بکر پرائز اعزاز نال نوازا ڳیا تے اِیہ کتاب کِسے وی بھارتی دی سب توں زیادہ بِکن والی کتاب بݨ ڳئی ہئی۔ اوہ ہک سیاسی فعال پسند وی ہِن جو انسانی حقوق تے ماحولیاتی شعور کِیتے کم کریندی ہِن۔

## ابتدائی حالات حیاتی
اروندھتی رائے دی پیدائش شیلانگ، میگھالیہ، بھارت وچ تِھئی۔ انّھاں دی والدہ میری رائے ہک ملیالی نسل دی مار توما مسیحی مذہب کوں مانݨ والی تے زنانیاں دے حقوق کِیتے سرگرم ہَن۔ انّھاں دا تعلق کیرلا نال ہئی۔ اروندھتی رائے دے والد ہک بنگالی ہندو ہَن تے کولکاتا وچ چائے دی کھیتی وچ مینیجر ہَن۔ رائے محض ݙو سال دی ہَن جݙݨ انّھاں دے والدین دا طلاق تِھی ڳیا تے اوہ اپݨے بھائی دے نال کیرلا وچ آ وسّیاں۔ ہک وقت تک انّھاں دا خاندان نانا دے یتھاں اوٹی، تمل ناڈو وچ رہیا پھر جݙݨ اوہ پنج سال دی ہَن تاں کیرلا واپس چلیاں ڳئیاں جِتھاں انّھاں دی والدہ نے اپݨا ہک اسکول کھول گِھدا ہئی۔

## ذاتی حیاتی
رائے دہلی آ ڳئیاں تے نیشنل انسٹی ٹیوٹ آف اربن افیرز وچ انّھاں کوں ہک عہدہ مِل ڳیا۔ 1984ء وچ انّھاں دی ملاقات ہک آزاد فلم ساز پردیپ کرشن نال تِھئی جنہاں نے رائے کوں اپݨی انعام یافتہ فلم ماسے صاحب وچ گودر دا رول ݙِتا۔ بعد وچ ݙوہاں نے شادی کر گِھدّی۔ انہاں ݙوہاں نے تحریک آزادی تے ہک ٹی وی سلسلہ وچ ساتھ کم کِیتا تے ݙو فِلماں وی ساتھ وچ کِیتیاں۔ بعد وچ ݙوہاں وچ علیحدگی تِھی ڳئی۔

انّھاں دی ناول "دی گاڈ آف اسمال تھنگز" (سسکتے لوگ) دی کامیابی دے بعد انّھاں دی معاشی حالت سدھر ڳئی۔ اِیں دی اشاعت 1997ء وچ تِھئی ہئی۔ بھارت دے نامی خبر رساں ٹی وی میڈیا گروپ این ڈی ٹی وی دے صدر پرینوئے رائے دی کزن ہِن تے فی الحال دہلی وچ مقیم ہِن۔

## ابتدائی عملی حیاتی: سکرین پلے
ابتداء وچ رائے نے ٹی وی تے فِلماں وچ کم کِیتا۔ انّھاں نے انّھاں وچ "انی گرز اٹ دوز ہنز" 1989ء فلم وچ منظرنامہ لکھیا۔ اِیہ فلم فن تعمیر دے طالب علم دے تجربات تے مبنی ہئی تے اِیں وچ رائے نے وی کردار نبھایا ہئی۔ انّھاں دی ݙوجھی فلم "الیکٹرک مون" 1992ء ہئی۔ ݙوہاں انّھاں دے شوہر نے ڈائریکٹ کِیتیاں۔ رائے کوں اول الذکر فلم کِیتے 1988ء وچ نیشنل فلم اوارڈ فار بیسٹ اسکرین پلے نال نوازا ڳیا۔ 1994ء وچ انّھاں کوں اِیں ویلے خوب شہرت مِلی جݙݨ انّھاں نے پھولن دیوی دی حیاتی تے مبنی شیکھر کپور دی فلم "بنڈت کوین" دی تنقید کِیتی۔ انّھاں نے اپݨے تنقید نامے کوں ‘‘بھارت وچ عصمت دری دی عظیم چال‘‘ دا ناں ݙِتا تے ہک زندہ زنانی دی عصمت دری کوں اِیں دی اجازت دے بغیر اِیں طرح ݙکھائے ون٘ڄݨ تے سوال چاتا تے کپور تے دیوی تے استحصال دا الزام وی لاتا ݙِتا۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:بنگالی شخصیتاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
لیزا ہیڈن

ایلزبتھ میری ہیڈن، جیڑھیاں لیزا ہیڈن لالوانی دے ناں نال مشہور ہِن، ہک آسٹریلوی اداکارہ، ٹی وی پیشکار تے ماڈل ہِن، جو زیادہ تر ہندی فلماں وِچ نظر آندیاں ہِن۔ ہیڈن نے اپݨے اداکاری کیرئیر دا آغاز اینسیمبل رومانوی کامیڈی ڈراما ایشا (2010ء) نال کِیتا تے کامیڈی ڈراما کوئین وِچ اپݨے کردار کِیتے تنقیدی تعریف حاصل کِیتی، جیڑھا وسیع پزیرائی تے فلم فیئر وِچ بہترین معاون اداکارہ دی نامزدگی سمیت ٻئے اعزازات حاصل کِیتے۔ ہیڈن دے بعد کامیڈی ہاؤس فل 3 (2016ء) وِچ کم کِیتا تے کرن جوہر دی ہدایت کاری وِچ بݨائی ڳئی میوزیکل رومانوی ڈراما اے دل ہی مشکل (2016ء) وِچ ہک مختصر کردار ادا کِیتا۔

اوہ ہندوستان تے بین الاقوامی سطح تے ماڈل ہِن۔ اوہ کئی مشہور میگزین دے کورز تے نظر آندیاں ہِن جیویں جو ہارپرز بازار، گریزیا (ہندوستان)، کاسموپولیٹن، ایل (ہندوستان)، ورو، ووگ انڈیا، فیمینا (ہندوستان)، ایف ایچ ایم، ہیلو! تے ایل آفیشیل۔

## ابتدائی زندگی
ہیڈن دی پیدائش مدراس، ہندوستان وِچ ہک ہندوستانی ملیالی والد تے آسٹریلوی ماں دے ہاں تھئی۔ انھاں دی بہن ماڈل توں ڈی جے مالیکا ہیڈن ہِن، جو ڈی جے جوڑی نینا اینڈ مالیکا دی ہک حصہ ہِن۔ ہیڈن آسٹریلیا تے ریاستہائے متحدہ وِچ رہیاں، ایں توں پہلے جو 2007ء وِچ ہندوستان واپس آوݨ۔

## کیرئیر

### ماڈلنگ
ہیڈن 18 سال دی عمر وِچ یوگا ٹیچر بݨݨ چاہندیاں ہَن۔ نفسیات دی تعلیم گِھندے ہوئے، انھاں نے اپݨے دوست دے مشورے تے ماڈلنگ دا انتخاب کِیتا تاکہ کلاساں تے کرایے دے پیسے جمع کر سڳن۔ انھاں نے آسٹریلیا وِچ ماڈلنگ دا آغاز کِیتا، انھاں دا پہلا کم سٹریچ مارک کریم کِیتے ہئی۔ انھاں دی بہن دی ہندوستان وِچ ماڈلنگ دے کم توں متاثر تھی کے، اوہ 2007ء وِچ ہندوستان منتقل تھی ڳئین تاکہ اُتھاں ماڈلنگ دا کیرئیر شروع کر سڳن۔ ہندوستان وِچ، انھاں نے ولز لائف اسٹائل انڈیا فیشن ویک (WIFW) تے ایچ ڈی آئی ایل-انڈیا کٹیور ویک (HDIL-ICW) کِیتے ریمپ واک کِیتی۔ اوہ لکمی دا چہرہ وی ہِن۔ انھاں نے ہنڈائی آئی 20، انڈیگو نیشن، مائینٹرا ڈاٹ کام تے بلینڈرز پرائیڈ کِیتے اشتہارات وِچ وی کم کِیتا۔ 2010ء وِچ، انھاں نے ہریتھک روشن دے نال ہک اشتہار کِیتا۔ پیٹر لنڈبرگ دے نال، انھاں نے نیراو مودی کِیتے روزی ہنٹنگٹن وائٹلی تے انڈریا ڈیکونو دے نال ماڈلنگ کِیتی۔

اوہ وݙے فیشن میگزین دے کورز تے نظر آئین جیویں جو ورو (مارچ 2008ء، جنوری 2011ء)، ایل (اپریل 2009ء، مئی 2009ء، مئی 2010ء، اپریل 2011ء)، فیمینا (اپریل 2009ء)، ہارپرز بازار (جنوری-فروری 2010ء)، ایف ایچ ایم (اگست 2010ء) تے ایڈورن (نومبر-دسمبر 2010ء)۔

انھاں کوں کاسموپولیٹن فَن اینڈ فیئرلیس ایوارڈز 2009ء وِچ بہترین ماڈل تے سبھ توں زیادہ اسٹائلش شخصیت، ڈی این اے سبھ توں زیادہ اسٹائلش 2009ء، میری کلیر بہترین ماڈل 2010ء دے طور تے نامزد کِیتا ڳیا۔ 2011ء وِچ، اوہ کنگ فشر کیلنڈر وِچ نظر آئین۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار
ونکی:بھارتی ماڈل زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
سمیتا اگروال

سمیتا اگروال (پیدائش 1958ء) ہک ہندوستانی شاعرہ ہِن تے الہ آباد یونیورسٹی وِچ انگریزی ادب دی پروفیسر ہِن۔

### تعارف
سمیتا اگروال دی شاعری جریدے تے انتھالوجیز وِچ شائع تھئی ہِے۔ 1999ء وِچ اوہ سکاٹ لینڈ دی یونیورسٹی آف سٹرلنگ تے انگلینڈ دی یونیورسٹی آف کینٹ وِچ مصنفہ ہَن۔ اگروال دی ڈاکٹریٹ دی تعلیم امریکی شاعرہ، ناول نگار تے مختصر کہانی دی مصنفہ سلویا پلاتھ تے ہئی۔ اگروال پلاتھ پروفائلز، سلویا پلاتھ آن لائن جرنل، انڈیانا یونیورسٹی دے ایڈیٹر تے مترجم ہِن۔ اگروال آل انڈیا ریڈیو دے گلوکار وی ہِن۔

### کَم کار

* *خواہش دینے والے الفاظ۔* نئی دہلی : روی دیال پبلشر، 2002 
* *موفسل نوٹ بک۔* *چھوٹے شہر انڈیا کی نظمیں* ای بک : کوپرجال لمیٹڈ، یو کے، 2011  
* *موفسل نوٹ بک۔* *نظمیں،* پرنٹ کریں. ایک تعارف اور نئی نظموں کے ساتھ، کلکتہ: رابطہ، 2016۔ 

### ترمیم شدہ

* *پسماندہ: انگریزی میں ہندوستانی شاعری،* ایڈ۔ سمیتا اگروال، ایمسٹرڈیم اور نیویارک: روڈوپی، 2014۔ 

## شاعری دا مجموعہ
اگروال دیاں نظماں کوں انتھالوجیز وِچ شامل کِیتا ڳیا ہِے جیویں:

* *ادب زندہ، ہندوستان اور برطانیہ سے نئی تحریر، جلد۔* *2،* موسم گرما 1996۔
* *نو ہندوستانی خواتین شاعرہ۔* آکسفورڈ یونیورسٹی پریس ، 1997 
* *آیت: ہندوستانی شاعری پر خصوصی خصوصیت، برطانیہ اور امریکا، جلد۔* *17 اور 18،* 2001۔
* *تعلق رکھنے کی وجوہات۔* پینگوئن ، 2002۔
* *آدھی رات کے پوتے۔* مقدونیہ: ہندوستان سے آزادی کے بعد کی شاعری، اسٹرگا پوئٹری پریس، 2003۔
* *محبت کا مقابلہ کرنا۔* پینگوئن، 2005۔
* *فلکرم: انگریزی میں ہندوستانی شاعری پر خصوصی شمارہ، نمبر 4۔* امریکا: 2005۔
* *اسپارکس، ڈی اے وی سنٹر برائے تخلیقی تعلیم۔* ممبئی: نیو پنویل ، 2008۔
* *ہندوستانی انگریزی خواتین شاعرہ۔* نئی دہلی: تخلیقی کتب، 2009۔
* *ہم بدلتی ہوئی زبانوں میں بولتے ہیں: ہندوستانی خواتین شاعرہ، 1990-2007۔* نئی دہلی: ساہتیہ اکادمی ، 2009۔
* *ہارپر کولنز کی انگریزی شاعری کی کتاب،* 2012۔
* *یہ میرے الفاظ: دی پینگوئن بک آف انڈین پوئٹری،* 2012۔
* *انگریزی میں ہندوستانی نظموں کی ایک نئی کتاب* (2000) ایڈیشن۔ گوپی کوٹور کے ذریعہ اور پوئٹری چین اینڈ رائٹرز ورکشاپ ، کلکتہ کے ذریعہ شائع کیا گیا۔
* *دی ڈانس آف دی پیکاک : انڈیا سے انگلش شاعری کا ایک انتھالوجی* ، جس میں 151 ہندوستانی انگریزی شاعر شامل ہیں، ویویکانند جھا کے ذریعہ ترمیم شدہ اور ہڈن بروک پریس،  کینیڈا نے شائع کیا۔

## حوالے

ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی مصنفاں
ونکی:اکویہویں صدی دے بھارتی مصنف
ونکی:بھارتی دے انگریزی ٻولی دے شعرا
لیزا رے

لیسا رانی رے (پیدائش: 4 اپریل 1972) ہک کینیڈیئن اداکارہ ہِن۔ انّھاں نے اپݨے ماڈلنگ کیریئر دا آغاز 1990ء دے ݙہاکے وچ بھارت وچ کیتا، جتھاں اوہ بمبئی ڈائنگ تے لکمی جئیں مشہور بھارتی برانڈز کِیتے نظر آئیاں۔ انّھاں نے 1994 وچ فلم ہنستے کھیلتے نال اپݨے اداکاری کیریئر دا آغاز کیتا۔ اپݨے اداکاری کیریئر دے دوران، رے نے مسئلہ پرور کرداراں کِیتے ہک خاص رجحان ݙکھایا، خاص طور تے 2005 دی آسکر نامزد کینیڈیئن فلم واٹر تے ایوارڈ یافتہ ساؤتھ افریقن فلم دی ورلڈ انسیں وچ، جیڑھی ہک ریویوَر دے مطابق "ݙوجھے سال دیاں بہترین تصوراتی کوئیر فلماں وچوں ہک" ہئی۔

2009 وچ، رے کوں ملٹی پل مائیلوما، ہک ناقابل علاج خون دے کینسر دی تشخیص تھئی۔ انّھاں نے دی ییلو ڈائریز لکھݨا شروع کیتا، ہک بلاگ جیڑھا انّھاں دے کینسر دے تجربات دے بارے وچ ہئی۔ انّھاں دے لکھت تے کالم بعد وچ متعدد وݙے اشاعتیں وچ باقاعدگی نال شائع تھیوݨ لڳے۔ رے اسٹیم سیل تھراپی دی ہک سرگرم وکیل وی ہِن تے انّھاں نے کئی کامیاب فنڈ ریزراں تے کینسر بیداری مہم وچ حصہ گھدا ہئی۔.

2011 وچ، رے نے ڈسکوری چینل انڈیا تے ہک مقبول ٹریول شو دی میزبانی شروع کیتی، جیندے نال نال اوہ فوڈ نیٹ ورک دے سبھ توں زیادہ ریٹڈ شو، ٹاپ شیف کینیڈا وچ میزبان تے جج دے طور تے وی نظر آئیاں۔

2016 وچ، رے نے شاعری کِیتے وقف ہک انسٹاگرام اکاؤنٹ کھولیا۔ 

## ابتدائی زندگی
رے دی پیدائش ٹورنٹو وچ ہک ہندوستانی بنگالی ہندو پیو تے ہک پولش کیتھولک ماں دے ہاں تھئی تے اوہ ایٹوبیکو دے مضافاتی علاقے وچ پلی بڑھیں۔ اوہ اپݨی نانی نال پولش ڳالھیندی ہئی تے اپݨے فلمی شوقین پیو دے نال فیڈریکو فلینی تے ستیاجیت رے دیاں فلماں ݙیکھدی ہئی۔ اپݨے بچپن دے دوران اوہ کلکتہ وچ کجھ وقت گزاریں۔

اوہ تعلیمی لحاظ نال ممتاز ہئیں، جیندے وچ انّھاں نے ہائی اسکول دے پنج سال چار سال وچ مکمل کیتے، جݙݨ جو اوہ ترئے مختلف ہائی اسکول وچ پڑھیاں: ایٹوبیکو کالجیٹ انسٹی ٹیوٹ، رچ ویو کالجیٹ انسٹی ٹیوٹ تے سلور تھارن کالجیٹ انسٹی ٹیوٹ۔

## حوالے

ونکی:ویکی ڈیٹا نال مطابقت رکّھݨ آلی مختصر تفصیل
ونکی:تیلگو سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:ٹورانٹو دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:کینیڈین فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:کولکاتا دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:ٹیلی ویژن پیش کنندگان زنانیاں
ونکی:تمل سینما دیاں اداکار زنانیاں
ونکی:بنگالی شخصیتاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون
ونکی:مادر علمی ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ
لیلے دوبے

للّیٹے ڈوبے (پیدائش: 7 ستمبر 1953ء) ہک بھارتی اداکارہ تے تھیٹر ڈائریکٹر ہِن۔ اوہ ہندی تے انگریزی زباناں وچ بھارتی تے بین الاقوامی تھیٹر، ٹیلی ویژن تے فِلماں وچ کم کریندی ہِن۔ ڈوبے نے اپݨا کیریئر دہلی وچ بیری جان دے نال شروع کِیتا تے 1973ء وچ انّھاں دے گروپ "تھیٹر ایکشن گروپ" دی بانی رُکن ہَن۔ 1991ء وچ انّھاں نے اپݨی تھیٹر کمپنی "دی پرائم ٹائم تھیٹر کمپنی" قائم کِیتی۔

ڈوبے اپݨیاں فلمی کارکردگیاں جیویں زوبیدا، مون سون ویڈنگ (وینس فلم فیسٹیول وچ گولڈن لائن جیتو)، چلتے چلتے، باغبان، کل ہو نہ ہو، مائی برادر…نکھل، دہلی ان اے ڈے، بو بیرکس فار ایور (فلم میڈرڈ انٹرنیشنل فلم فیسٹیول وچ بہترین اداکارہ)، 3 ڈیز ٹو گو (سائمن سبیلا ایوارڈز، کے زی این، جنوبی افریقہ وچ بہترین اداکارہ)، دی بیسٹ ایکزٹک میری گولڈ ہوٹل (بی اے ایف ٹی اے - بہترین انسیمبل کاسٹ) تے دی سیکنڈ بیسٹ ایکزٹک میری گولڈ ہوٹل، تے سوناتا کِیتے مشہور ہِن۔

تھیٹر وچ، اوہ اپݨے کماں جیویں '30 ڈیز ان ستمبر'، 'ادھے ادھورے' (مہندر ایکسیلینس ان تھیٹر ایوارڈز وچ بہترین اداکارہ)، 'آگسٹ - اوسیج کاؤنٹی'، ڈانس لائک اے مین، 'ویری ڈِڈ آئی لیف مائی پردہ'، تے 'سلام نونی اپا' وغیرہ کِیتے مشہور ہِن۔

## ابتدائی حیاتی
للّیٹے ڈوبے دا جنم 7 ستمبر 1953ء کوں پونے وچ سندھی ہندو والدین دے گھر تِھیا۔ انّھاں دے پیو، گووند کیسوانی، بھارتی ریلوے دے انجینئر ہَن، تے انّھاں دی ماں، لِیلا کیسوانی، لیڈی ہارڈنگ دی ہک گائناکالوجسٹ ہَن جیڑھیاں بعد وچ بھارتی فوج دے نال کم کِیتا۔ ڈوبے دی پیدائش دے بعد خاندان بیکانیر تے بعد وچ لکھنؤ منتقل تِھی ڳیا جِتھاں انّھاں نے لوریٹو کانونٹ وچ تعلیم حاصل کِیتی تے بعد وچ پونے دے رستم بورڈنگ اسکول وچ ڳئیاں۔ رستم دے بعد، اوہ دہلی آ ڳئیاں تے کارمل کانونٹ وچ پڑھیاں۔ جݙݨ اوہ کلاس نہم وچ ہَن، خاندان واپس پونے منتقل تِھی ڳیا تے اوہ سینٹ میریز (پونے) وچ شامل تِھی ڳئیاں، جِتھاں انّھاں نے پہلی وار اداکاری شروع کِیتی۔ انّھاں نے ایل ایس آر توں انگریزی وچ ایم اے تے آئی آئی ایم سی توں ماس کمیونیکیشن وچ ݙوجھا ماسٹرز دی ڈگری حاصل کِیتی۔

## حوالے

ونکی:زنانیاں
ونکی:سندھی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی سندھی شخصیتاں
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں انج مختصر وضاحت
ونکی:ہندی سینما دی اداکارہ
ونکی:سندھی شخصیتاں
ونکی:بھارتی ٹیلی ویژن اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی فلمی اداکار زنانیاں
ونکی:بھارتی سٹیج اداکار زنانیاں
ونکی:جِین٘دے شخصیّتاں
ونکی:اکویہویں صدی دیاں بھارتی اداکار زنانیاں
ونکی:ویکی ڈیٹا حوالیاں آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا آلے صفحے
ونکی:ویکی ڈیٹا کنوں ماخوذ پیشہ ورانہ ٻولی
ونکی:ویکی ڈیٹا دے مواد کوں ورتاوݨ آلے صفحے
ونکی:اردو ٻولی دے متن آلے مضمون