open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
අනුරාධපුර නව නගරය

බස් නැවතුම් පොළවල් දෙකකින් සහ දුම්රියපොළ දෙකකින් සමන්විත අනුරාධපුර නවනගරයට පිවිසුම් මාර්ග හතරක් සදහන් කළහැක. මීගමුව පුත්තලම හරහා එන අංක 4 බස්මාර්ගය පළමුවැන්නයි. කුරුණෑගල මහව හරහා එන 57 බස් මාර්ගය දෙවැන්නයි. දඹුල්ල හරහා එන බස් මාර්ගය කැකිරාවේදී දෙකට බෙදී එක් මාර්ගයක් මරදන්කඩවල හරහාද අනෙක් මාර්ගය එප්පාවල හරහාද අනුරාධපුරයට ළගාවෙයි.අනුරාධපුර නගරයේ එකම පිරිමි පාසැල ශාන්ත ජෝශප් විද්‍යාලය වන අතර එකම බාලිකා පාසැල ස්වර්ණපාලී බාලිකා පාසැලයි. මධ්‍ය විද්‍යාලයක්ද නිවත්තකචේතිය හා වලිසිංහ හරිස්චන්දර මහා විද්‍යාලයද අනුරාධපුර නගරයේ පාසැල්ය. සහිරා මුස්ලිම් විදුහලද විවේකානන්ද දමිළ පාසැලද අනුරාධපුරයේ පාසැල් අතර දැකියහැක. නුවර වැව තානායම සහ ගැල්වේ මිරිදිය යන සංචාරක හෝටල් දෙක සහ තවත් බොහෝ නවාතැන්පොළවල් අනුරාධපුරයේ දැකියහැක. සැම රාජ්‍යය සහ පුද්ගලික බැංකුවක්ම අනුරාධපුර නගරයේ ඇති අතර ශික්ෂන රෝහලක් සහ පුද්ගලික රෝහලක්ද යුදහමුදා රෝහලක්ද ඇති අනුරපුර නග‍රයේ ආරක්ෂාවට මූලස්ථාන පොලීසියක් සහ යුද නාවික හා ගුවන් හමුදා කදවුරු ද ගුවන් හමුදාව සතු ගුවන් තොටුලපක් ද දැත. සල්ගාදු බේකරිය සහ ච්න්තන සමුහ ව්‍යාපාරයද පැමිලි බේකර්ස් ද ලෙස කදිම බේකරි 3ක් මෙම නගරයේ දැකියහැකි අතර සෑම ජංගම දුරකතන සමාගමකම සහ ස්ථාවර දුරකථන සමාගමකම ශාකා මෙම නගරයේ ඇත. අනුරාධපුර මහ නගර සභාවෙන් පරිපාලිත නගරයක් වන අනුරාධපුර නවනගරය දිනෙන් දින දියුණුව‍ට පත්වෙන නගරයකි.

## අනුරාධපුර පූජා නගරය හා අනුරාධපුර නව නගරය
නිශ්ශංක විජයරත්න 1958 සිට 1962 දක්වා සේවය කළේ අනුරාධපුරය දිසාපතිවරයා ලෙසය. ඒ අනුරාධපුර නව නගරය ඉදි වෙමින් තිබූ කලබලකාරී අවධියයි. අනුරාධපුර සංරක්ෂණ මණ්ඩලයේ සභාපතිවරයා වූ විජයරත්න මහතා පූජා නගරය ප්‍රතිසංවිධානය කිරීමට කටයුතු කළේය. පූජා නගරය තුළ ඉදි කර තිබූ අන්‍යාගමික ගොඩනැගිලි සාකච්ඡා මාර්ගයෙන් ඉන් ඉවතට ගෙන ගොස් ඉදි කිරීමට පියවර ගත්තේය. නටබුන් සහිත පූජා භූමියේ පදිංචිකරුවන් නව නගරයේ පදිංචි කරවා පූජා භූමිය තුළ නිදහසේ වන්දනා කිරීමට අවශ්‍ය පරිසරය සකස් කළේය. එනිසා අදටත් අනුරාධපුරය අටමස්ථානය වන්දනා කරනන්ට යන බැතිමතුන්ට අවහිරයකින් තොරව වතාවත් කිරීමට අවකාශ ලැබී ඇත්තේ ඒ හේතුවෙනි. 

එපමණක් නොව 25000ක් පමණ දෙනාට සැලසුම කර තිබූ නව නගර සැලැස්ම ලක්ෂයක් ජනතාව වෙනුවෙන් පුළුල් කිරීමට ද ඔහු කටයුතු කළේය. අනුරාධපුරයට ඇතුළුවීම සඳහා පාලම් දෙකක් ඉදි කළේය. ඇතැම් විරෝධතා නොතකා අනුරාධපුර ගුවන් තොටුපළ ඉදි කිරීමේ වගකීම ද ඉටු කළේය.

## ආර්ථිකය 
**ප්‍රදාන ආදායම **
ගොවිතන

## ආශ්‍රිත ලිපි 
* අනුරාධපුර පෞරාණික නගරය
* රජරට රාජධානියේ අනුරාධපුර යුගය
* අනුරාධපුර පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කය
* අනුරාධපුර මැතිවරණ දිස්ත්‍රික්කය

## මූලාශ්‍ර
## බාහිර සබැඳි 
ප්‍රවර්ගය:දිස්ත්‍රික්ක - ශ්‍රී ලංකා
ෆිලිප් කුමාරයා

එඩින්බරෝහි ආදිපදවර **ෆිලිප් කුමාරයා** (ග්‍රීසියේ සහ ඩෙන්මාකයේ ෆිලිප් කුමාරු ලෙස 10 ජූනි 1921 – 9 අප්‍රේල් 2021)

## ළමා කාලය 
## තරුණ විය 
### නාවික හමුදා දිවිය 
#### ලංකාවේ ජීවිතය 
Mid Shipman තනතුර දරමින් කොළඹ ඉහල චැතම් වීදියේ ලුවී මවුන්ට් බැටන් කාර්යාලයේ සේවය කලේය.
හෙතෙම ලංකාවේදී ඹහුගේ මුල්ම මෝටර් රථය වන Standard වර්ගයේ කාරය පවුම් 12කට මිලදීගෙන ඇත. මෙම රථයේ ලියාපදිංචි සහතිකයේ "Car purchased by Phillip of Greece" ලෙස සඳහන්ය. එම රථය වර්ථමානයේ (2010) කොළඹ ගෝල් ෆේස් හෝටලයේ කෞතුකාගාරයේ ප්‍රදර්ශනයට තබා ඇත.
## රැජිනකගේ වල්භ කුමරු ලෙස ජීවිතය 
### විවාහය 
ෆිලිප් කුමරු බ්‍රිතාන්‍යයේ කිරුල හිමි එලිසබෙත් කුමරිය  සමඟ 1947 නොවැම්බර් 20 වෙනි දින වෙස්ට්මින්ස්ටර් ඇබේ දේවස්ථානයේදී විවාහ විය.

### රාජ වංශය
ග්ලූක්ස්බර්ග් රාජවංශය - 1921 එතුමාගේ උපතේ සිට 1947 මාර්තු මාසයේදී එලිසබෙත් කුමරිය සමඟ විවාහ වීම සදහා එම රාජවංශය අත්හරින තුරු එතුමාගේ රාජවංශය විය.
මවුන්ට්බැටන් රාජවංශය - 1947 සිට මරණය දක්වා එතුමාගේ රාජවංශය විය.

## ආශ්‍රිත ලිපි 
* IIවන එලිzසබෙත් රැජින
* ගෝල් ෆේස් හෝටලය

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය
ප්‍රවර්ගය:ඉතිහාසය - ලංකා
ප්‍රවර්ගය:රාජ්‍ය නායකය වල්ලභයන්
ප්‍රවර්ගය:එක්සත් රාජධානියේ කුමරුවෝ
මුස්නව

**මුස්නව** යනු අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ නෑගම්පහ කෝරලයේ ඇති සුන්දර ගම්මානයකි.

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සහ ගම්මාන
වාරියපොල නගරය

**වාරියපොල** නගරය, ශ්‍රී ලංකාවේ වයඹ පළාතේ කුරුණෑගල  දිස්ත්‍රික්ක‍යේ මධ්‍ය ගතව  පිහිටි ගැසට් මගින් ප්‍රකාශිත නගර සීමාවකි. වාරියපොල ප්‍රාද්ශීය සභා බල ප්‍රදේශයට අයත් එකම නගරසීමාවයි.

## අයත්වන ගම්මාන
* විලාකටුපොත
* හොරොම්බුවෙන් කුඩා කොටසක්
* වාරියපොලින් කුඩා කොටසක්
* මල්වානෙන් කුඩා කොටසක්

## ආශ්‍රිත ලිපි
* වාරියපොල
* ශ්‍රී ලංකාවේ නගර ලැයිස්තුව

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සහ ගම්මාන
ප්‍රවර්ගය:නගර සීමා - ශ්‍රී ලංකා
ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් ආවේණික ක්‍ෂීරපායී නාමාවලිය

ශ්‍රී ලංකාවේ දේශීය ක්ෂීරපායි විශේෂ 91 හඳුනාගෙන ඈත. ඉන් විශේෂ 16 ශ්‍රී ලංකාවට ආවේනික වේ. මේ අතර 2007 දී පර්යේෂණ කණ්ඩායමක් සිංහරාජ රක්ෂිත වනාන්තරයෙන් හමුවූ නව හික්-මීයන් විශේෂයක් (*Crocidura hikmiya*) විස්තර කරන ලද අතර, මේ නව විශේෂය ශ්‍රී ලංකාවෙන් හඳුනා ගත් 17 වෙනි ආවේනික ක්ෂීරපායි විශේෂය වේ.

### ගෝත්‍රය ප්‍රයිමේට්: අග්‍රේෂයෝ
### ගෝත්‍රය රොඩෙන්ෂියා: මූෂිකයෝ
### ගෝත්‍රය සොරිකොමෝෆා: හික් මීයෝ සහ වැලි මීයෝ
### ගෝත්‍රය ආටියොඩැක්ටිලා: යුග්ම-කුර සතුන්
### ගෝත්‍රය කානිවෝරා: මාංසභක්ෂකයෝ
## මූලාශ්‍ර
දේශානුකුලනය

ජීව විද්‍යාවේ දී , ** දේශානුකුලනය ** යනු යම් දේශීය නොවන ජීවියෙකු ස්වභාවික පරිසරයෙහි පැතිර යාමෙන් දේශානුකුලකෘත වීමේ ක්‍රියාවලියයි. ගහනයක් දේශානුකුලකෘත වුවා යැයි සැලකෙන්නේ එම ගහනය පවත්වාගෙන යාමට තරම් ප්‍රමාණවත් ප්‍රජනක හැකියාවක් එම ගහනය තුල පවතින විටය.

ඇතැම් ගහන නොනැසී පවතින්නේ ප්‍රජනක හැකියාව නිසා නොව,භාහිරයෙන් නොනවත්තා ආගමනය වීම නිසාය.එවන් ගහන , හෝ එම ගහනය තුල සිටින එකෛකයන්, ආගන්තුකයන් වේ.  වගාගත කරනු ලබන ශාක ආගන්තුක ශාක සඳහා ප්‍රධාන ප්‍රභවයකි.

දේශානුකුලකෘත විශේෂ දේශීය ශාක හා සතුන් මත අහිතකර ආචරණ ඇති කිරීමට තරම් බහුල වුවහොත් එම විශේෂ ආක්‍රමණික විශේෂ බවට පත්විය හැක.

## මූලාශ්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:Ecological processes
ප්‍රවර්ගය:Environmental issues with conservation
මහනුවර (වක්‍රෝත්තිහරණය)

ඔබට අවශ්‍ය ලිපිය තෝරාගන්න

* මහනුවර හෙවත් සෙංකඩගල නගරය
* අගනුවර
ආකෘති ඒකාබද්ධන භාෂාව

U.M.L. (Unified Modeling Language)

## හැදින්වීම U.M.L. (Unified Modeling Language)
 මෙය පද්දතීන් විශ්ලේශනය කරගැනීම සදහා යොදාගන්නා මෙවලමක් වෙයි.පරිගණක මෘදුකාංග ඉංජිනේරැවන් විසින් මෙය යෙදා පරිගණක වැඩසටහන් නිපදවීමට උපකාරීකරගනු ලැ බේ.මෙමගින් මෘදුකාංග වල ගුනාත්මක  භාවය වැඩිකරගතහැක. එමෙන්ම මෘදුකාංග නිපදවීමට වැයවන කාලය අඩුකරගැනීමට ද ඉවහල් වෙයි.
ප්‍රකාශ විකිරණ ප්‍රතිපාදක සංඛ්‍යාත ඓක්‍යය මූලාශ්‍රය

ඖ
[thumb|200px| [ස්ටාර්ෆයර් ප්‍රකාශ පර්යේෂණ අඩවිය|ස්ටාර්ෆයර් ප්‍රකාශ පර්යේෂණ අඩවියෙහිදී වොට් 50 ක ෆේසරයක් (FASOR) භාවිතා වන අයුරු.]]

භෞතික විද්‍යාවෙහිදී, **FASOR** හෙවත් **ෆේසර්** යනු **ප්‍රකාශ විකිරණ ප්‍රතිපාදක සංඛ්‍යාත ඓක්‍යය මූලාශ්‍රය** යන්නට ඉංග්‍රීසි වහර වන    **Frequency Addition Source of Optical Radiation**   **ෆ්‍රික්වන්සි ඇඩිෂන් සෝර්ස් ඔෆ් ඔප්ටිකල් රේඩියේෂන්** යන්නට කෙටි පදයයි.  ලේසරය ට සමරූපි මෙවලමක් වන මෙයින් විමෝචනය වන ආලෝකය නිෂ්පාදනය වන්නේ වෙනස් තරංග ආයාමයන් දෙකක් සහිත ලේසර් මූලාශ්‍ර දෙකක්  ඓක්‍යය-තුලින්-සංඛ්‍යාත ජනන ක්‍රියාවලියට භාජනය කෙරුමෙනි. මූලාශ්‍රයන්ගේ *සංඛ්‍යාත* වල සෘජු ඓක්‍යයෙන් ප්‍රතිපාදන සංඛ්‍යාතය නිපැයේ. එනයින්, මූලාශ්‍ර තරංග ආයාමයන්  \lambda_1 and \lambda_2 නම්, ඵලිත තරංග ආයාමය වන්නේ
: \lambda = \left(\frac{1}{\lambda_1} + \frac{1}{\lambda_2} \right)^{-1}.

## භාවිතයන්
රූපයේ දැක්වෙන ෆේසරය (FASOR) භාවිතා කරනුයේ ලේසර් ගයිඩ් ස්ටාර් පර්යේෂණයන් සඳහාය.  සෝඩියම් D රේඛාවෙහි  D2A අධිසූක්ෂ්ම සංරචකයට සුසර කර ඇති එය මධ්‍යගෝලීය උච්ච වායුගෝලයෙහි සෝඩියම් පරමාණු උද්දීපනය කෙරුමට භාවිතා වෙයි. ෆේසරය (FASOR ) සමන්විත වන්නේ 1064 සහ 1319 නැනෝ මීටර තරංග ආයාමයන්ට කිට්ටු හා ලිතියම් ට්‍රයිබෝරේට් (LBO) ස්ඵටිකයක් සහිත කුහරයක ඒ දෙකම අනුනාදිත  තනි-සංඛ්‍යාත නික්ෂේපන-බද්ධිත  Nd:YAG ලේසර වලින් වන අතර, ඒවා‍යේ සංඛ්‍යාතයන්හී  ඓක්‍යයෙන් 589.158 නැනෝ මීටර ආලෝකය ජනිත වෙයි.

ප්‍රවර්ගය:ලේසර
ප්‍රවර්ගය:භෞතික විද්‍යාව
තාත්තා

thumb|240px|පියෙකු තම පුතු සමඟ

දරුවකුගේ දෙමාපියන්ගෙන් පුරුෂ පාර්ශවය **තාත්තා** හෙවත් අප්පච්චී නමින් හැඳින්වේ.

## ආශ්‍රිත ලිපි 
* Father complex
* Fathers' rights movement
* Paternal age effect
* Patricide
* Paternal bond
* Putative father
* Putative father registry
* Responsible fatherhood
* Shared Earning/Shared Parenting Marriage
* Sociology of fatherhood
*"Father" can also refer metaphorically to a person who is considered the founder of a body of knowledge or of an institution. In such context the meaning of "father" is similar to that of "founder". See List of persons considered father or mother of a field.

## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
ප්‍රවර්ගය:පවුල
ප්‍රවර්ගය:මානව සබඳතා
පියතුමා

ඔබට අවශ්‍ය ලිපිය තෝරාගන්න
* තාත්තා හෙවත් අප්පච්චී
* පියතුමා_(ආගමික)
සිපොයි කැරැල්ල

යුරෝපා බල ව්‍යාප්තිය ඉන්‍දියාවට ද බලපෑ අතර ක්‍රි.ව. 1498 වනවිට මුළු ඉන්‍දියාවේ ම විශාල ප්‍රදේශයක බලය පිහිටුවා ගැනීමට බ්‍රිතාන්‍යයෝ සමත් වූහ. මෙහිදී පළමුවෙන් ම ඉන්‍දියාව පාලනය කළේ පෙරදිග ඕලන්ද වෙළඳ සමාගම විසිනි. ඔවුන්ගේ දැඩි පාලනයට එරෙහිව ඉන්‍දීය ජනතාව තුලින් කැරැලි හට ගත්තේය. එහිදී ඇතිවූ බිහිසුණු ම කැරැල්ල වූයේ මෙම හමුදා කැරැල්ල හෙවත් සිපොයි කැරැල්ල යි.

මෙය ඉන්‍දියානු නිදහස් ජාතික ව්‍යාපාරයේ අඩිතාලම යි.

## හේතුවූ සාධක
ක්‍රි.ව. 1857 කැරැල්ලට හේතුවූ සාධක දේශපාලන, ආර්ථික, සමාජයීය, හා යුඬමය ලෙස බෙදා දැක්විය හැක.
ඒවා නම්,
* ඉංග්‍රීසීන් ඉන්‍දියාවේ ප්‍රදේශ ඈඳාගැනීමේදී අනුගමනය කළ අත්තනෝමතික ප්‍රතිපත්ති ගැන කළකිරීම
* ඉන්‍දියානු නායකයන් නිගරුවට පත්කිරීම.
* දුම්රිය, තැපැල් සේවා මගින් ප්‍රාන්ත තුල ආවේණිකව බැවති හුදකලා බව නැතිවී බටහිරකරණය වීම.
* බ්‍රිතාන්‍ය පාලකයන් ක්‍රිස්තියානි මිෂනාරීන්ට උදව් දීම.
* ඉන්‍දියාවේ සම්පත් බ්‍රිතාන්‍යයට ගෙන යාම.
* ඉන්‍දියාවේ අවශ්‍යතා නොසලකා හැරීම.
* ඇෆ්ගනිස්ථානය වැනි බ්‍රිතාන්‍යයින්ගේ අන් යටත් විජිතවල පැවැති යුඬමය තත්‍ව.

## මර්දනය
ක්‍රි.ව. 1857 මැයි 10 දින ඇරැඹි මෙම කැරැල්ල ඉතා දරුණු ලෙස මර්දනය කෙරිණි. ඊට මාස 15ක් පමණ ගතවිය.

## අසාර්ථක වීමට බලපෑ සාධක
මෙය අසාර්ථක වීමට අභ්‍යන්තරික ගැටළු රැසක් හේතුවිය.
* සැලැස්මක් නොතිබීම.
* සාමාන්‍ය ජනතාවගේ සහාය නොලැබීම.
* මනා නායකත්‍වයක් නොතිබීම.
* ධනය හා සේනාබලය හිමි ප්‍රභූවරුන් මේ කැරැල්ලට සහාය නොදීම.
* පොදු අරමුණක් නොතිබීම.
* බ්‍රිතාන්‍යයන් අනුගමනය කළ උපායශීලී ක්‍රියාමාර්ග.
*ඉංග්‍රීසි හමුදාවට මුහුණදීමට අවශ්‍ය තරම් අවි අයුධ නොමැතිවීම.

## ප්‍රතිඵල
මෙම කැරැල්ලේ වැදගත් ම ප්‍රතිඵලය වූයේ, බ්‍රිතාන්‍ය පෙරදිග ඉන්දීය වෙළඳ සමාගම යටතේවූ පාලනය අවසන් කොට ඉන්‍දියාව බ්‍රිතානය කිරීටය යටතට පත්කිරිමයි. මෙය ක්‍රි.ව.1858 අගෝස්තු 02 දින සම්මත කරගත් ඉන්‍දියානු ආණ්ඩු පනත මගින් සිදුකෙරිණි.

:බ්‍රිතාන්‍ය ඉතිහාසඥයන් මෙම කැරැල්ල උපහාසයෙන් සැලැකූව ද ඉන්‍දියාව සලකන්නේ නිදහස් අරගලයේ වැදගත් සන්‍ධිස්ථානයක් වශයෙනි.

ප්‍රවර්ගය:ඉතිහාසය - භාරතය
ප්‍රදීප් නිලංග දෑල

**ප්‍රදීප් නිලංග දෑල** (ඉංග්‍රීසි: **Pradeep Nilanga Dela**) වත්මන් දියවඩන නිලමේවරයාය.වර්ෂ 2005 ජුලි මස 01 වෙනි දින ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ ගිහි භාරකාර දියවඩන නිලමේ තනතුරට තේරී පත්විය.

## මුල් දිවිය
රත්නපුර දිස්ති‍්‍රක්කයේ දෑල ගොඩැල්ල වලව්වෙහි ඩික්සන් සරත්චන්ද්‍ර දෑල යුවළගේ පුත‍්‍රයා ලෙස වර්ෂ 1973 ඔක්තෝම්බර් මස 28 වෙනි දින ජන්ම ලාභය ලැබීය.අධ්‍යාපනය ලැබූයේ කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයේය.

## දියවඩන නිලමේ
වර්ෂ 1999දී සබරගමු මහ සමන් දේවාලයේ බස්නායක නිලමේ තනතුරට ද, 2001 වර්ෂයේදී රුහුණු මහ කතරගම දේවාලයේ බස්නායක නිලමේ තනතුරට ද තේරීපත් වු මෙතුමා, 2004 වර්ෂයේදී දෙවන වරටත් සබරගමු මහ සමන් දේවාලයේ බස්නායක නිලමේ වශයෙන් පත්විය. ශී‍්‍ර ලංකා හීලෑ අලි ඇතුන් හිමි හාම්පුතුන්ගේ සංගමයේ සභාපතිවරයාය.එතුමා විසින් ඉටුකරනු ලබන ජාතික, ආගමික, සංස්කෘතික හා සමාජ මෙහෙවරයන් ඇගැයීමට ලක්කල ස්‍යාම නිකායික ශී‍්‍ර රෝහණ පාර්ශවයේ සංඝ සභාව ”බුද්ධ ශාසන බන්ධු” යන ගෞරව නාමයෙන් ද, 2005 දී කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ නාලන්දා කීර්ති ශ්‍රී යන ගෞරව නාමයෙන් ද, සබරගමු විශ්ව විද්‍යාලය ”සබරගමු සරසවි අභිරම්‍ය” යන ගෞරව සම්මානයෙන් ද පුදනු ලැබුහ.

### පළමු ධුර කාලය
2005 ජූලි මස 01 වන දින පැවති ඡන්දයෙන් පළමු වරට ශ්‍රී දළදා මාළිගාවේ දියවඩන නිලමේ වශයෙන් තේරීපත්විය.

### දෙවන ධුර කාලය
2015 සැප්තැම්බර් මස 08 වන දින පැවති ඡන්දයෙන් මොහු දෙවන වරටත් (අවුරුදු දහයක් සදහා) දියවඩන නිලමේ වශයෙන් තේරීපත්විය.

## මෙයද බලන්න
* මහනුවර ශ්‍රී දළදා මාලිගාවේ දියවඩන නිලමේ

## ආශ්‍රිත
* **නාලන්දියයන්ගේ ආඩම්බරය - නාලන්දා කීර්තී ශී‍්‍ර ගෞරව සම්මානය**

* Pinbara Udesana (පින්බර උදෑසන) | 2017-02-12 | 8.30 AM (නාලන්දා විද්‍යාලය (කොළඹ 10))

* මහනුවර දළදා මාළිගාවේ දියවඩන නිලමේ ප්‍රදීප් නිලංග දෑල මහතා සමග මුහුණට මුහුණ පිළිසඳර ..Exclusive interview with Hon.Pradeep Nilanga Dela - Diyawadana Nilame

ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:1973 උපත්

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:දියවඩන නිලමේවරු
ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
හුලං කිරීම

**හුලං කිරීම** වනාහි ධාන්‍ය බීජ වෙතින් දහයියා වෙන් කරගැනීමට පුරාතන සංස්කෘතීන් විසින් ප්‍රවර්ධනය කෙරුනු  කෘෂීකාර්මික ක්‍රමයකි. ගබඩා ගත ධාන්‍ය වෙතින් ගුල්ලන් හෝ අනෙකුත් පලිබෝධයන්  ඉවත් කිරීමටද එය භාවිතා කෙරේ. බොල්, රොඩු හා පිදුරු වෙතින් ධාන්‍ය බීජ හෝ ඇට වෙන් කර ගැනීමට භාවිතා කරන  කොළමැඞීම,  දහයියා ඉවත් කිරීම සඳහා වූ  ක්‍රියාවලියෙහිදී  හුලං කිරීමට පෙර සිදුකෙරෙන පියවරයි.

ප්‍රවර්ගය:කෘෂිකර්මය
අමුඩය

**අමුඩය** පිරිමි ඇඳුමකි.  දෙකලව අතරින් යවා ඉණ පටියක් හෝ ලනුවක් අනුසාරයෙන් ඉදිරි පසින් හා පසු පසින් එල්ලා වැටීමට සැලස්වෙන අමුඩ ලේන්සුවකින් (සාමාන්‍යයෙන් පටු සෘජු කෝණාස්‍රාකාර) සමන්විත  හිණ-වස්ත්‍ර වර්ගයකි .

ප්‍රවර්ගය:පිරිමින්ගේ ඇඳුම්
ප්‍රවර්ගය:ඇඳුම්
නාභිය (කායික විද්‍යාව)

**නාභිය** (සායනික වශයෙන් **පෙකණිය** ලෙසින්ද, ව්‍යවවහාර භාෂාවෙන් **බුරිය** ලෙසින්ද හැඳින්වෙයි) යනු, පෙකණි වැල උදරයට සවිව තිබූ තැන පවතින කැළලකි. සියළු කලල-බන්ධිත ක්ෂීරපායියන් හට නාභියක් ඇති අතර, මානවයන්ගේ එය අතිශයින් ප්‍රකට වෙයි.

ප්‍රවර්ගය:මිනිස් සිරුරේ අවයව
නියපොතු

මානව ව්‍යුහ විද්‍යාවෙහි, **නියපොතු** යනු,   අතැඟිලි සහ පයැඟිලි වල අග්‍රස්ථ ඇඟිලි ඇට වල පාර්ශවික අංශය සඳහා වැස්මක් ලෙසින් ක්‍රියා කරන කොරොස් -ආකාර වහන්තරාවකි.  තවත් බොහෝ  අග්‍රේෂයන්ගේද නියපොතු ඇත. අග්‍රේෂයන් පමණත් සීමා වී නොපැවතියද, නියපොතු වල විකසනය, අනෙකුත් ක්ෂීරපායියන් අතර අතිශයින් දුර්ලභ වෙයි. 

වෙනත් බොහෝ සතුන් වෙත දක්නට ලැබෙන  නඛර හා නියපොතු  අතර සමසම බවක් දක්නට ලැබේ.  පොදු භාවිතයෙහිදී , *නිය පොත්ත* යන වචනයෙන් හැඳින්වෙන්නේ නිය පට්ටකය පමණි.

අතැඟිලි-නියපොතු සහ පයැඟිලි-නියපොතු සැදී ඇත්තේ,   සතුන්ගේ කුර සහ අං සැදීමටද දායක වී  ඇති  කෙරටීන් යනුවෙන් හැඳින්වෙන දැඩි ප්‍රෝටීන් වර්ගයකිනි. හිසකෙස් හා දත් මෙන්ම මේවා ද  සමෙහි උපාංග ලෙසින් සැලකෙති.

ප්‍රවර්ගය:ශරීර කොටස්
ප්‍රවර්ගය:මිනිස් සිරුරේ අවයව
සත්‍යජිත් රායි

**සත්‍යජිත් රායි** ( ; 2 මැයි 1921 – 23 අප්‍රේල් 1992) යනු ඉන්දියානු බෙංගාලි චිත්‍රපට-නිමැවුම්කරුවෙකි. 20වන සියවස් සිනමාවෙහි උසස් කතෘන් අතුරින් එක් අයෙකු ලෙසින් ඔහු සලකනු ලැබේ. කල්කටාව (දැන් කොල්කතා) නගරයෙහි රායි උපන්නේ කලා හා සාහිත්‍ය ක්ෂේත්‍රයෙහි ප්‍රසිද්ධත්වයක් ඉසිලූ බෙංගාලි පවුලකය. වාණිජමය කලාකරුවෙකු ලෙසින් තම වෘත්තිය ජීවිතය ඇරඹූ රායි, ස්වාධීන චිත්‍රපට  නිපැයීම වෙත ඇදී ගියේ ලන්ඩනය වෙත වූ සංචාරයකදී ප්‍රංශ චිත්‍රපට-නිපැයුම්කරු ජෝන් රෙනොයර් හමුවීම සහ *බයිසිකල් තීව්ස්* නම්වූ ඉතාලියානු නව-යථාර්තවාදී චිත්‍රපටය නැරඹීමෙන් පසුවය.

## සටහන්
ප්‍රවර්ගය:1921 උපත්
ප්‍රවර්ගය:1992 මරණ
එංගලන්ත ක්‍රිකට් කණ්ඩායම

**එංගලන්ත ක්‍රිකට් කණ්ඩායම** යනු එංගලන්තය නියෝජනය කරන ක්‍රිකට් කණ්ඩායමකි . 1997 ජනවාරි 1 දින සිට මෙය පාලනය කරනු ලබන්නේ එංගලන්ත සහ වේල්ස ක්‍රිකට් මණ්ඩලය (ECB) විසින් වන අතර, පූර්වයෙහිදී, 1903 සිට 1996 අග භාගය දක්වා මෙය පාලනය කරනු ලැබුවේ  මාලිබන් ක්‍රිකට් සමාජය (MCC) විසිනි

එංගලන්තය සහ ඕස්ට්‍රේලියාව ටෙස්ට් තරඟයක් ක්‍රීඩා කළ පළමු කණ්ඩායම් (1877 මාර්තු 15–19 අතර) වූ අතර, මෙම රටවල් දෙක දකුණු අප්‍රිකාව සමඟ එක්ව 1909 ජුනි 15 වන දින අධිරාජ්‍ය ක්‍රිකට් සම්මේලනය (වර්තමාන ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලයට පූර්වගාමියා) පිහිටුවන ලදී. එංගලන්තය සහ ඕස්ට්‍රේලියාව 1971 ජනවාරි 5 වන දින පළමු එක්දින ජාත්‍යන්තර තරගය (එදිජා) ක්‍රීඩා කළහ. එංගලන්තයේ පළමු විස්සයි20 ජාත්‍යන්තර තරගය (වි20ජා) 2005 ජුනි 13 වන දින ඕස්ට්‍රේලියාවට එරෙහිව නැවත වරක් පැවැත්විණි.

2017 සැප්තැම්බර් 19 වන විට එංගලන්තය ටෙස්ට් තරග 990කට ක්‍රීඩා කර ඇති අතර ඉන් තරග 356ක් ජයග්‍රහණය කර 291ක් පරාජයට පත්වී ඇත (සමසමව තරග 343ක්).කණ්ඩායම 32 වතාවක් අළු බඳුන ශූරතාව දිනා ඇති අතර, එය ඔවුන්ගේ ප්‍රතිවාදීන් වන ඕස්ට්‍රේලියාව දිනා ගත් සංඛ්‍යාවට සමාන වේ.එංගලන්තය එක්දින තරඟ 693කට ක්‍රීඩා කර ඇති අතර ඉන් තරඟ 340ක් ජයග්‍රහණය කර ඇති අතර ප්‍රධාන ODI තරඟාවලි වල එහි වාර්තාව ක්‍රිකට් ලෝක කුසලාන තුනක අනුශූරයන් ලෙස අවසන් කිරීම ඇතුළත් වේ (1979, 1987 සහ 1992), සහ ICC චැම්පියන්ස් කුසලාන දෙකකදී (2004 සහ 2013). එංගලන්තය විස්සයි20 තරග 96ක් ක්‍රීඩා කර ඇති අතර ඉන් 46ක් ජයග්‍රහණය කර ඇත.ඔවුන් 2010 හා 2022 දී ICC ලෝක විස්සයි20 ශූරතාව දිනා ගත් අතර 2016 දී අනුශූරයන් විය.

2015 ක්‍රිකට් ලෝක කුසලානයේ කණ්ඩායම් අදියරෙන් ඉවත් වීමෙන් පසුව කණ්ඩායම සහ පුහුණු කාර්ය මණ්ඩලය දැඩි විවේචනවලට ලක් වුවද, එතැන් සිට නායක ඔයින් මෝගන් සහ ප්‍රධාන පුහුණුකරු ට්‍රෙවර් බේලිස්ගේ නායකත්වය යටතේ එක්දින ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවේදී වඩාත් ආක්‍රමණශීලී සහ නවීන ක්‍රීඩා විලාසයක් අනුගමනය කර ඇත.

## මුලාශ්‍ර
එංගලන්ත ක්‍රිකට් කණ්ඩායමෙහි ඕස්ට්‍රේලියානු සංචාරය, 1882-83

එංගලන්ත ක්‍රිකට් කණ්ඩායම 1882-83 කාලසීමාවෙහිදී ඕස්ට්‍රේලියාවෙහි සහ ලංකාවෙහි සංචාරයක යෙදුනහ .

අයිවෝ බ්ලයිගේ නායකත්වය දැරූ කණ්ඩායම වෙත ආයාචනය කරනු ලැබුනේ, "එම භෂ්මාවශේෂ (අළු) යළි අත්පත් කරගෙන පැමිණෙන" ලෙසට වූ අතර, මෙම ඉල්ලාසිටීම පූර්ව එංගලන්ත ක්‍රීඩා වාරයෙහිදී එංගලන්තය  ඕවල් ක්‍රීඩාංගනයෙහිදී ඕස්ට්‍රේලියාව  හමුවේ පරාජයට පත්වීමෙන් අනතුරුව පුවත්පත් වල පලකෙරුනු ජනප්‍රිය "සමාදානයේ සැතපේවා" (මරණ) දැන්වීම හා බැඳුනක් විය.

ආරම්භයෙහිදී, ටෙස්ට් තරග තුනක් ක්‍රීඩා කිරීමට කටයුතු සූදානම් කර තිබූ අතර එංගලන්තය විසින් පළමු තරගය පරාජය වීමෙන් අනතුරුව ඊළඟ තරග දෙක දිනාගන්නා ලදි.  සිද්ධීන් සිදුවු නියමාකාරය කිසිවෙකු විසින් සහතික කොට ප්‍රකාශ කොට නොමැති වුවද, එංගලන්තය විසින් තුන්වන ටෙස්ට් තරගය ජයග්‍රහණය කිරීමෙන් පසුව පිළිස්සූ බේල් එකක අළු අඩංගු යැයි විශ්වාස කෙරෙන කුබා බඳුනක් අයිවෝ බ්ලයි වෙත ප්‍රදානය කර තිබේ.  ඔහු විසින් මෙය එංගලන්තය වෙත ගෙන එන ලද අතර වර්තමානයෙහි එය ලෝඩ්ස් ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා පිටියෙහි පිහිටි කෞතුකාගාරයෙහි තැන්පත් කර ඇති අතිශයින්ම ජනප්‍රිය ප්‍රදර්ශන භාණ්ඩය වෙයි.  එතැන් පටන් එංගලන්තය හා ඕස්ට්‍රේලියාව මෙම පුරාවෘත්තීය අළු බඳුන සඳහා තරග වදිති.

මෙම සංචාරයෙහි "සතරවන ටෙස්ට් තරගය" සඳහා පිළිවෙල කෙරුනේ මූලික තරග මාලාව අවසන් වූ පසුව *හිටි අඩියේ* ය.

## තරග
### පළමු ටෙස්ට් තරගය
### දෙවන ටෙස්ට් තරගය
### තෙවන ටෙස්ට් තරගය
### "අමතර" ටෙස්ට් තරගය
## ක්‍රීඩකයන්
අයිවෝ බ්ලයි ගේ නායකත්වය ලැබූ  එංගලන්ත කණ්ඩායමෙහි විශේෂිත කඩුලු-රකින්නා ලෙසින්   එඩ්වඩ්  ටයිල්කෝට් ක්‍රියා කල අතර, අනෙකුත් ක්‍රීඩකයන් ලෙසින් බිලී බේට්ස්, ඩික් බාලෝ, ඇලන් ස්ටීල්, චාල්ස් ලෙස්ලී, වෝල්ටර් රීඩ්, චාල්ස් ස්ටඩ්, ෆ්‍රෙඩ් මෝර්ලි, බිලී  බාන්ස්, ජෝර්ජ් වර්නන් සහ  ජෝර්ජ් ස්ටඩ් ක්‍රියා කලහ.

බිලී  මර්ඩොක් ගේ නායකත්වය ලැබූ ඕස්ට්‍රේලියානු කණ්ඩායමෙහි කඩුලු-රකින්නා ලෙසින් ජැක්  බ්ලැක්හැම් ක්‍රියා කලේය. ඕස්ට්‍රේලියාව නියෝජනය කල අනෙකුත් ක්‍රීඩකයන් වූයේ  බිලී මිඩ්වින්ටර්, ඇලෙක්  බැනර්මන්, ජෝර්ජ් බොනර්, ටොම්  හොරාන්, පර්සි මැක්ඩොනල්, ජෝර්ජ් ගිෆෙන්, හැරී බොයිල්, එඩ්වින් ඉවාන්ස්, හියු මැසී, ඉයුජින් පාමර්, ටොම් ගැරට් සහ  අළු බඳුන සංකල්පය මූර්තිමත් කල, "යක්ෂ පන්දු යවන්නා" ලෙසින් දැක්වුනු, ෆ්‍රෙඩ් ස්පොෆෝත් ක්‍රියා කලහ.

## ලංකාව
දිගු මුහුදු ගමන මැද නැවතුම්-විරාමයක් ලෙසින් කොළඹ භාවිතා කිරීමට ක්‍රීඩා කණ්ඩායම උත්සුක වූ අතර දේශීය කණ්ඩායම් හා සමගින් පළමු-පෙළ නොවන ක්‍රිකට් තරග ක්‍රීඩා කලහ.  එංගලන්ත ක්‍රිකට් කණ්ඩායමක් ලංකාවෙහි සංචාරයක යෙදුනු පළමු වතාව මෙය විය.

## බාහිර  මූලාශ්‍ර
* CricketArchive tour itinerary 

## තවත් කියවීම් සඳහා
* Bill Frindall ගේ *The Wisden Book of Test Cricket 1877-1978* 
* Chris Harte, *A History of Australian Cricket*, Andre Deutsch, 1993

ප්‍රවර්ගය:1882 දී ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාව
ප්‍රවර්ගය:1882 දී ඕස්ට්‍රේලියාව
ප්‍රවර්ගය:1883 දී ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාව
ප්‍රවර්ගය:1883 දී ඕස්ට්‍රේලියාව
1882
ප්‍රවර්ගය: ඕස්ට්‍රේලියාවට එංගලන්ත ක්‍රිකට් සංචාරයන්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවට එංගලන්ත ක්‍රිකට් සංචාරයන්
ප්‍රවර්ගය:1859 සිට 1888 දක්වා ජාක්‍යන්තර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා තරගාවලීන්
1882-83
ඇලිෆැටික සංයෝග

))]] )]]

කාබනික රසායන විද්‍යාවේදී කාබන් හා හයිඩ්‍රජන් වලින් සෑදුනු සංයෝග පන්ති දෙකකි. එනම් 

* බෙන්සීන් වලයන් හෝ ඊට සමාන වලයන් සහිත ඇරොමැටික සංයෝග 
* ඇරොමැටික වලයන් රහිත ඇලිෆැටික සංයෝග  

ඇලිෆැටික සංයෝග සයික්ලොහෙක්සේන් වැනි චක්‍රීය සංයෝග හෝ හෙක්සේන් වැනි චක්‍රීය නොවන සංයෝග විය හැක.ඒවා හෙක්සේන් මෙන් සංතෘප්ත හෝ හෙක්සීන් මෙන් අසන්තෘප්ත හෝ විය හැක. 

ඇලිෆැටික සංයෝග වල කාබන් පරමාණු සරල දාම ලෙස හෝ අංශ දාම සහිතව හෝ ඇරෝමැටික නොවන චක්‍ර ලෙස (මෙවන් අවස්ථාවල  ඇලිචක්‍රීය ලෙස වෙයි) එකිනෙකට සම්බන්ධ විය හැක. ඒවා අතර ඒක බන්ධන (ඇල්කේන), ද්විත්ව බන්ධන (ඇල්කීන) හෝ ත්‍රිත්ව බන්ධන (ඇල්කයින) තිබිය හැක.
හයිඩ්‍රජන් වලට අමතරව වෙනත් මුලද්‍රව්‍යයන්ද කාබන් දාමය හා බැඳේ. සුලබ ලෙස මෙසේ බැදෙනුයේ ඔක්සිජන්, නයිට්‍රජන්,සල්ෆර් හා ක්ලෝරීන් ය.

සරලතම ඇලිෆැටික සංයෝගය මීතේන්(CH4) වේ.ඇල්කේන( නිද: පැරෆින් හයිඩ්රෝකාබන ), ඇල්කීන ( නිද: එතිලීන් ) සහ ඇල්කයින ( නිද: ඇසිටලීන් ) ඇලිෆැටික සංයෝග වලට අයත් වෙයි.ශාකනය නොවූ ඇලිෆැටික දාමයකට සම්බන්ද වූ කාබෝක්සිල් කාණ්ඩයකින් මේද අම්ල සමන්විතය.

බොහෝ ඇලිෆැටික සංයෝග දැවෙනසුළුය. මේ නිසා හයිඩ්රොකාබන ඉන්ධන ලෙස භාවිතා කරයි. බන්සන් දාහකයේ ඉන්ධනය ලෙස හා ද්‍රවිත ස්වභාවික වායුව/Liquified Natural Gas (LNG) ලෙස මෙතෙන්/මීතේන් ද පෑස්සීමේදී  ඉන්ධනය ලෙස ඇසිටලීන් ද යොදාගැනේ.

## උදාහරණ

Image:Ethan Lewis.svg|එතේන්
Image:Isobutane 1.svg|අයිසෝබියුටේන්
Image:Acetylene-2D.svg|ඇසිටලීන්

## යොමුව
අල්ට්‍රාටොප් 40

**අල්ට්‍රාටොප් තනි ගීත 40** නැත්නම් **අල්ට්‍රාටොප් 40** යනු බෙල්ජියමේ වොලෝනියා ප්‍රදේශයේ සතිපතා වඩාත්ම අලෙවි වන තනි ගීතවල දර්ශකයයි. එහි ෆ්ලාන්ඩර්ස් ප්‍රදේශයේ පර්යාය ගීත දර්ශකය වන්නේ අල්ට්‍රාටොප් 50 යි. මෙම ගීත දර්ශක දෙකම සම්පාදනය කොට ප්‍රකාශයට පත් කරන්නේ අල්ට්‍රාටොප් සංවිධානයයි. එක්සත් රාජධානියේ තනි ගීත දර්ශකය මෙන්, අල්ට්‍රාටොප් සංවිධානය ගීත දර්ශක සම්පාදනය කරන්නේ වෙළෙඳසැල් 500 ක පමණ තැටි අලෙවිය සහ නිත්‍යානුකූල අංකිත බාගැනීම් මත පදනම්වය. ජී.එෆ්.කේ. අලෙවි පර්යේෂණ ආයතනය ගීත දර්ශකයේ වර්තමාන වෙළෙඳපොළ නිරීක්ෂකයායි. ගීත දර්ශකය රේඩියෝ කන්ටැක්ට් හි සෙනසුරාදාවන්හිදී 1200 සිට 1400 දක්වා විකාශනය කෙරේ. අල්ට්‍රාටොප් දර්ශකවල විවිධ ගුවන් විදුලි සහ රූපවාහිනි නාලිකාවන්හි මුළු ප්‍රේක්ෂක සංඛ්‍යාව සෑම සතියකම මිලියන දෙක ඉක්මවා යයි. දර්ශකවල දසවන සංවත්සරය සැමරීමට 2005 දී සංවත්සර ග්‍රන්ථයක් එළිදක්වන ලදී. මෙහි එතෙක් විකාශය වූ සියළු කලාශිල්පීන් 5,882 කගේ ගීත 15,282 ම අන්තර්ගත විය.

## මූලාශ්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:ගීත දර්ශක
බ්‍රිතාන්‍ය දිවයින්

The **British Isles** are a group of islands off the northwest coast of continental Europe that include the islands of Great Britain and Ireland, and over six thousand smaller islands.  There are two sovereign states located on the islands: the United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland (commonly known as the United Kingdom) and Ireland (also described as the Republic of Ireland). The British Isles also include three dependencies of the United Kingdom: the Isle of Man and, by tradition, the Bailiwick of Jersey and the Bailiwick of Guernsey in the Channel Islands, although the latter are not physically a part of the island group.

## ආශ්‍රිත
රට

**රට** යනු ස්වාධිපත්‍ය රාජ්‍යයකට අයත් භූමියයයි සැලකෙන භූගෝලීය ප්‍රදේශයයි.
සාමාන්‍යයෙන් රට සහ ස්වාධිපත්‍ය රාජ්‍යය සමරූපීවේ. රට යන්න රාජ්‍යය, ජාතිය සහ ආණ්ඩුව යන සංකල්ප සමග බැඳී පවතී. රටක් සහ රාජ්‍යයක් යනු පැහැදිලිවම සංකල්ප දෙකකි.

## ආශ්‍රිත
* City network
* Country (identity)
* Lists of countries and territories
* List of former sovereign states
* මහාද්වීපය අනුව ස්වෛරී රාජ්‍ය සහ පරාධීන ප්‍රදේශ ලැයිස්තුව
* List of states with limited recognition
* List of transcontinental countries
* Micronation
* Princely state
* Quasi-state

## සටහන්
## මූලාශ්‍ර
## භාහිර සබැඳි
* ද සීඅයිඒ වර්ල්ඩ් ෆැක්ට් බුක්
ලයනල් එදිරිසිංහ

රජයේ නැටුම් සහ සංගීත විද්‍යාලයේ විදුහල්පතිලෙස කටයුතු කලේය.

## තරුණ දිවිය
භාරතයේ ශාන්ති නිකේතනයේ අධ්‍යාපනය හදාරන කාලයේ තරුණ ලයනල්ගේ පෙම්වතිය ඉන්දිරා ප්‍රියදර්ශනී නේරු විය.

## ආශ්‍රිත ලිපි
* ඉන්දිරා ගාන්ධි
* ශාන්ති නිකේතනය

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික කලාකරුවෝ
ප්‍රවර්ගය:කලාකරුවෝ - සිංහල
ග්‍රැමෆෝන් තැටි යුගය (සංගීතය)

https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrxgupfPP1gDx8A6xXnHgx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1627237600/RO=10/RU=http%3a%2f%2fstaffweb.sjp.ac.lk%2f%3fq%3dsunil%2fpublications%2fgramaphone-gee-yugaya/RK=2/RS=XcFZxuXX3ld3MlgYrFF2qvBZYdA- මෙයින් පිවිස ග්‍රැමෆෝන් තැටි යුගය පිලිබ්ඳ වැඩි දුර තොරතුරු දැනගන්න.

ග්‍රැමෆෝන් තැටි යු‍ගයේ ආරම්භය ක්‍රි.ව. 1876 වසරේදී සිදුවිණි. තෝමස් අල්වා එඩිසන් මහතා විසින් නිපැයූ ග්‍රැමෆෝනයේ තැටිගත කිරීමේ තාක්‍ෂණය සොයාගත්තේ ඉතාලි ජාතික එමිල් බර්ලිනර් මහතා විසිනි.

## *ග්‍රැමෆෝන් තැටි ලංකාවට ආනයනය, ව්‍යාප්තිය හා වර්ධනය.
යුරෝපයේ විවිධ රටවල් මඟින් මෙම ග්‍රැමෆෝන් යන්ත්‍රය නිපැයීම හා අපනයනය කිරීමෙන් ග්‍රැමෆෝන් තැටි ශ්‍රවණය ලොවපුරා ප්‍රචලිත විණි. ක්‍රි.ව. 1903 වර්ෂයේදී ග්‍රැමෆෝන් යන්ත්‍රය ලංකාවේ ව්‍යාප්ත විය. එවකට ලංකාවේ වූ ආයතන විසින් විවිධ භාෂාවලින් යුත් ග්‍රැමෆෝන් තැටි ආනයනය කර ශ්‍රී ලංකා රසිකයන්ට ශ්‍රවණය කිරීමට ඉඩ සලසා ඇත. ඒ අතර ඉංග්‍රීසි, හින්‍දි, වංග, ගුජරාටි, අරාබි, චීන හා මලයාල භාෂාවලින් යුත් තැටි වේ.
ක්‍රි. ව. 1906 වර්ෂය වනවිට ලංකාවේ සමාගම් කීපයක් ගායක ගායිකාවන් බඳවා ගැනීමෙන් පසු සිංහල තැටි ගී නිපැයුමට දායක වී ඇත.
පළමුවෙන් ම සිංහල තැටි ගී නිෂ්පාදනයට දායක වූයේ "කාර්ගීල්ස් පුද්. සමාගම" යි. ඔවුන් විසින් නිපැයූ සිංහල තැටි H.M.V. (His Master's Voice) ලේබලය යටතේ බෙදා හැරිණි. පසුව,
* කොළොම්බියා
* මිලර්ස්
* දොන් කරෝලිස් පුත්‍ර සමාගම
* W. E. බැස්ටියන් 
*විලියම් පේදිරික් 
යන සමාගම් මීට දායක විය.

## *තැටිගීත සිංහලෙන්
පළමු තැටිගත කළ ගීතය වූයේ එවකට ශ්‍රී ලංකාවේ ජනප්‍රිය වූ නූර්ති ගීත වේ. **ඔතෙලෝ නූර්තියේ "දේවනේ ලෝකපති" ගීතය ප්‍රථම තැටිගත කළ සිංහල ගීතය යි.** මේ සඳහා 'රද්දොළුවේ ජේන් නෝනා' නමැත්තිය ගායනයෙන් සහභාගී වූ බව ජනප්‍රවාදයේ එයි. 

##### පළමු තැටිගීතවලට උදාහරණ 
* හරිමි රජ සැපා
* සීතා මා සිරියා
* ශ්‍රියා මනමත්වී වැනි ගීත ද  ලෙස දිය හැක. 

:පසු කලෙක හින්‍දි හා ද්‍රවිඩ ගීතනු අනුකාරක ගීත තැටිගත විණි.

##### හින්‍දි හා ද්‍රවිඩ ගීතනු අනුකාරක තැටිගීතවලට උදාහරණ 
* දුල් සල්වනේ ලකල් (චල් චල්තේ නෞ ජවාන්)
* මහා බෝධිමුලේ විදුරසුනේ
* ප්‍රේම දයාබර ස්‍වාමි
* සිරි බුඬගයා විහාරයේ
* පිට දීප දේශ ජයගත්තා

මෙම යුගයට සමාන්තරව ම චිත්‍රපට ගීත ද තැටිගත විය. උදාහරණ:

##### චිත්‍රපට ගීතාශ්‍රිත තැටිගීතවලට උදාහරණ 
* ශාන්ත මේ රාත්‍රියේ (අශෝකමාලා චිත්‍රපටිය)
* ප්‍රීති ප්‍රීති (අශෝකමාලා චිත්‍රපටිය)
* නෝනගෙ ආලේ (කඩවුණු පොරොන්‍දුව චිත්‍රපටිය)

## තැටිගීත සඳහා නව ගායන පරපුර
ග්‍රැමෆෝන් ගීත සඳහා සිංහල බසින් ගීත තැටිගත කිරීමට ලාංකේය ගායන පරපුරක් මෙකල බිහිවන්ට වීය. මොවුන්ගෙන් තැටිගීත සඳහා සිඬවූ මෙහෙය අතිමහත් ය.
##### සිංහල තැටිගීත සඳහා ගායන දායකත්‍වය සැපයූවෝ
* ග්‍රේටා ජෙනට් ද සිල්වා මිය.
* H. W. රූපසිංහ මහතා
* N. රොමියුලස් ද සිල්වා මහතා
* සාදිරිස් සිල්වා
* ග්‍රේස් මාග්‍රට් මහත්මිය

## ස්වාධීන තැටි යුගය (ක්‍රි. ව. 1937) 
‍ග්‍රැමෆෝන් යුගයේ අවසාන කාල පරිච්ඡේදය වූයේ මෙම ස්වාධීන තැටි යුගය යි. මේ යුගයේ ඇති විශේෂ ලක්‍ෂණය නම්, **ගී තනු හා ගී පද නිර්මාණ ස්වතන්ත්‍රව ඉදිරිපත් කිරීම යි.**පියානෝව,මැන්ඩලීනය සහ ගිටාරයට අමතරව වෙනත් සංගීත භාණ්ඩ යොදාගෙන ඇත. ගී තනු පද මාලාවට උචිත සේ යෙදීමද මෙකල විශේෂ ලක්ෂණයකි. මෙකල
1)සෞන්දර්ය ප්‍රේමය
2)උපදේශාත්මක 
3)ආගම භක්තිය යන මුහුණුවරින් යුත් පදමාලා දක්නට ලැබීමද විශේෂත්වයකි.
සරසවිය සම්මාන

**සරසවිය සම්මාන උළෙල** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ සිනමාව උදෙසා සතිපතා පුවත්පතක් වන සරසවිය පුවත්පත මඟින් පිරිණමන සම්මානයකි. සිනමාවේ අභිවෘද්ධිය සඳ්හා මෙම ක්‍රියාව 1964 සිට ආරම්භ කළේය. සරසවිය ලංකාවේ එක්සත් ප්‍රවෘත්ති පත්‍ර සමාගම (ලේක් හවුස්)  විසින් ප්‍රකාශයට පත්කරන පුවත්පතකි. 

## ඉතිහාසය
The Sarasaviya film awards ceremony began in 1964 at a time when the local cinema was trying to shed its South Indian orientation and establish an indigenous identity. There was no need to go to India to make films any more and the era of Indian artistes too had ended.
ප්‍රථම සරසවිය සිනමා උළෙල පැවැත්වූයේ 1964 මැයි 9 දින කොළඹ අශෝක සිනමා ශාලාවදීයි. අවුරුදු 17කට පසුව ශ්‍රී ලංකා සිනමාවහි තිරයට ***පොඩි පුතා***, ***රේඛාව***, ***සන්දේශය***, ***රන්මුතුදූව***, ***කුරුළුබැද්ද***, ***සිකුරුතරුව*** සහ ***ගම්පෙරළිය*** වැනි නිර්මාණාත්මක සිනමාපට ලංකවේ රිදී තිරයට එනු ලැබුවා. මන්ද ඉන් පෙර තිබූ බොහෝමයක් චිත්‍රපට ඉන්දියානු නිෂ්පාදන බැවිනි.

කෙටියෙන්ම කිව හොත් 1960 අවුරුද්ද ***සිංහල සිනමා රන් රේඛාවේ ආරම්භය***යි. ප්‍රථම සරසවිය සිනමා සම්මාන උළෙලට ඇතුළු වූ සිනමාපට 1963ම ඒවා නොවීය 1960 සිට 1963 දක්වා තීර ගතවූ සිනමාපටයන් මේ සඳහ තෝරා ගනු ලැබීය. හොඳම සිනමාපටය, හොඳම අධ්‍යක්ෂණය, හොඳම තිර රචකයනය, හොඳම නළුවා සහ නිළිය එ දවසෙහි තෝරනු ලැබුවා. *ගම්පෙරළිය* හොඳම සිනමාපටය ලෙසට එහි නිෂ්පාදක ඇන්ටන් වික්‍රමසිංහ සම්මාන ලැබූවා. එම චිත්‍රපටියටම ***සර්.ලෙස්ටර් ජෙම්ස් පීරිස්*** හොඳම අධ්‍යක්ෂණට සහ ***රෙජී සිරිවර්ධන*** හොඳම තිර රචනයට සම්මාන ලැබුවා. ***ඩී.ආර්. නානායක්කාර*** හොඳම නළුවා ලෙස ***සිකුරු තරුවෙ***හි දක්ෂතාවයට සම්මාන ලැබූවා, ඒ 1964 සම්මානීය අනෙක් සිනමාපටයයි. පුන්‍යා හීන්දෙණිය හොඳම නිළිය සම්මානය ලබා ගනු ලැබූයේද ***ගම්පෙරළිය*** සිනමාපටයෙන්මය.
මුල්ම සරසවි සම්මාන උළෙල පැවැතියේ කොළඹ අශෝකා සිනමා හලදීයි.
‘සිළුමිණ’ පුවත්පතේ උප කතුවරයකු වූ විමලසිරි පෙරේරා මහතා විසින් 1964 දී ප්‍රථම සරසවි සම්මාන උළෙල පවත්වන ලදී. සරසවිය සම්මාන උළෙලට ජනප්‍රිය හින්දි නිළි මීනා කුමාරි සහභාගී විය.
## සම්මානය නිර්මාණය
සම්මානය නිර්මාණය කරන ලද්දේ ප්‍රවීණ මූර්ති කලා ශිල්පී තිස්ස රණසිංහයන් විසිනි. ‘සරස්වතී’ අභිනන්දන ගීතය ශ්‍රී චන්ද්‍රරත්න මානවසිංහ කවීන්ද්‍රයාණෝ රචනා කළහ.

## දෙනු ලබන තිළිණ
මෙහි ආරම්භය 1964 දී වුවත් අතීතයේ ක්‍රමය වෙනස් කරමින් 2004 දී ස්ම්මාන 33 ක් පිරිනැමීය. එහි හඳුන්වා දෙනු ලැබූ විශිෂ්ට සම්මාන 12ක් සහිතය.
#### විශිෂ්ට සම්මාන 
* හොඳම චිත්‍රපටිය
* හොඳම අධ්‍යක්ෂ
* හොඳම නළුවා
* හොඳම නිළිය
* හොඳම සහය නළුවා
* හොඳම සහය නිළිය
* හොඳම නැගී එන නළුවා
* හොඳම නැගී එන නිළිය
* හොඳම සංගීත අධ්‍යක්ෂක
* හොඳම පසුබිම් ගායකයා
* හොඳම පසුබිම් ගායිකාව
* හොඳම ගී පද රචනය
* හොඳම ජනප්‍රිය නළුවා
* හොඳම ජනප්‍රිය නිළිය
* හොඳම ජනප්‍රිය චිත්‍රපටිය

### ජනප්‍රිය ප්‍රදානය ඡන්දය පදනම 
* අතිශය ජනප්‍රිය නළුවා
* අතිශය ජනප්‍රිය නිළිය
* අතිශය ජනප්‍රිය විත්‍රපට

### ශිල්පීය සම්මාන
* හොඳම කලා අධ්‍යක්ෂණය
* හොඳම සිනමා යාන්ත්‍රිකයා
* හොඳම සංස්කාරක
* හොඳම පිටපත රචකයා
* හොඳම ශබ්ද ප්‍රයෝග
* හොඳම වේශනිරූපන කලාකරු

### යාවජීව කර්තව්‍යය සඳහා තිළිණය
*  රණතිසර සම්මානය

### විශිෂ්ට සම්මාන
* රණපාල බෝධිනාගොඩ සම්මානය
* විශේෂ ජූරිය සම්මානය
* වෙනත් විශේෂ සම්මාන

### කුසලතා සම්මාන
*  කුසලතා සම්මාන හයකි (සම්මානයෙන් පිදුම් ලබයි, ත්‍යාග මුදල් නොමැත)

## මූලාශ්‍ර
හිණි පිරමිඩ

**හිණි පිරමිඩ** යනු ඉතිහාසය පුරා සංස්කෘතීන් කිහිපයක ආවේණික ලක්ෂණ නිරූපණයට ඉවහල් වූ ව්‍යුහයන් වෙති.  මෙම  පිරමිඩ සාමාන්‍යයෙන් විශාල වන අතර, පාෂාණ ස්තර කිහිපයක් භාවිතයෙන් නිර්මාණය කොට ඇත. මෙම පදය ව්‍යවහාර වන්නේ, එකිනෙකින් විවික්තව (වෙන්ව) පැන නැග ඇති සාමාකාර ආකෘති සහිත පිරමිඩ වලට වන අතර, “එකිනෙකට විවික්තව” යන්න මෙහි යෙදෙන්නේ ඒවා තැනූ ශිෂ්ඨාචාර  අතර පැහැදිලි ලෙසින් සනාථ කෙරුනු සබැඳියාවන් තුබූ බවට සාක්ෂි නොමැති බැවිනි.

## මෙසපොටේමියාව
[thumb|250px| දකුණු [ඉරාකය|ඉරාකයෙහි පිහිටි වසර  4100 පැරැණි ඌර් හී මහා සිගුරාට්.]]
සිගුරාට් වනාහි පුරාතන මෙසපොටේමියානු මිටියාවතෙහි සහ බටහිර  ඉරාන සානුවෙහි තැනුනු දැවැන්ත ආගමික ස්මාරක වන අතර, තට්ටු හෝ ස්තර කෙමෙන් කුඩා වන පේසා සහිත හිණි පිරිමිඩ ආකාරය නිරූපණය කරයි. මෙසපොටේමියාව තුල හෝ අසබඩ හෝ සිගුරාට් 32 ඇති බවට අවබෝධ කරගෙන ඇත. මෙයින් විසි අටක් ඉරාකය තුලද , සතරක්  ඉරානය තුලද ඇත.සංගණ්‍ය සිගුරාට් අතර ඉරාකයේ  නසිරියා අසල  පිහිටි,  ඌර් හී මහා සිගුරාට්, ඉරාකයේ බැග්ඩෑඩ් අසල පිහිටි, අකාර් කුෆ් සිගුරාට්, ඉරානයේ කුසෙස්ටාන් හි, චෝගා සැන්බිල්, ඉතා මෑතදී සොයාගත් - ඉරානයේ කෂාන් අසබඩ,  සියල්ක්  සහ අනෙක්වා වෙති. ප්‍රාදේශීය ආගම් වලට ස්මාරක ලෙසින් සිගුරාට් තනන ලද්දේ, සුමේරියානුවන්, බැබිලෝනියානුවන්, ඉලාමියානුවන් සහ ඇසිරියානුවන් විසිනි.
සිගුරාට්

[thumb|250px| දකුණු [ඉරාකය|ඉරාකයෙහි පිහිටි වසර  4100 පැරැණි ඌර් හී මහා සිගුරාට් හි යළි-ගොඩනගන ලද ප්‍රාසාද මුඛය.]]
සිගුරාට්  (ඇකඩියන් *සික්කුරාට්*,  *සකාරු* "උස් කල බිමක ගොඩනැගීම" හි D-ප්‍රකෘතිය) වනාහි පුරාතන මෙසපොටේමියානු මිටියාවතෙහි සහ බටහිර  ඉරාන සානුවෙහි තැනුනු දැවැන්ත ස්මාරක වන අතර, තට්ටු හෝ ස්තර කෙමෙන් කුඩා වන පේසා සහිත හිණි පිරිමිඩ ආකාරය නිරූපණය කරයි. 

සංගණ්‍ය සිගුරාට් අතර ඉරාකයේ  නසිරියා අසල  පිහිටි,  ඌර් හී මහා සිගුරාට්, ඉරාකයේ බැග්ඩෑඩ් අසල පිහිටි, අකාර් කුෆ් සිගුරාට්, ඉරානයේ කුසෙස්ටාන් හි, චෝගා සැන්බිල්, ඉරානයේ කෂාන් අසබඩ,  සියල්ක් වෙති.
පිරමීඩ

[thumb|right| [කෆ්රා හි පිරමීඩය]]
[thumb|right|[චන්ද්‍ර-මානන පිරමීඩය, ටියෝටිහුවකාන්]]
[thumb|right|[ගූඅයිමාර් පිරමීඩ]]

**පිරමීඩය**ක් (ග්‍රීක "πυραμίς" - *පිරිමිස්*) යනු, එක් ලක්ෂ්‍යයකට අභිසාරී වන ලෙසට වූ ත්‍රිකෝණාකාර බාහිර පෘෂ්ඨයන්  සහිත ව්‍යුහයකි. පිරමිඩයක පාදම ත්‍රිපාර්ශවික, චතුර්පාර්ශවික හෝ ඕනෑම බහු-අස්‍ර හැඩයක් ගත හැකි අතර, එයින් අදහස් වන්නේ පිරමිඩයකට අවම වශයෙන් ත්‍රිකෝණාකාර පෘෂ්ඨයන් තුනක්වත් (පාදමද සහිතව අවම වශයෙන් මුහුණත් සතරක් වත්) තිබිය යුතු   බවය.  චතුරස්‍ර පාදමක් සහ ත්‍රිකෝණාකාර බාහිර පෘෂ්ඨයන් සතරක් සහිත චතුරස්‍ර පිරමීඩය, සුලභ ප්‍රවාචයකි.

## සටහන්
ප්‍රවර්ගය:පිරමීඩ
අත්තම්මා හෙවත් ආච්චී

පුද්ගලයෙකුගේ අම්මාගේ හෝ අප්පච්චීගේ/පියාගේ අම්මාට, **අත්තම්මා  හෝ ආච්චී** ලෙස ආමන්ත්‍රනය කෙරේ.

ප්‍රවර්ගය:පවුල
අත්තා හෙවත් සීයා

පුද්ගලයෙකුගේ අම්මාගේ හෝ අප්පච්චීගේ/තාත්තාගේ  අප්පච්චීට/තාත්තාට, **අත්තා හෝ සීයා** ලෙස ආමන්ත්‍රනය කෙරේ.
ඉබ්න බතූතා

**අල් හාජ් අබු අබ්දුල්ලා මොහම්මද් ඉබ්න අබ්දුල්ලා අල් ලවාටි අල් ටන්ජි ඉබ්න බතූතා** (), හෝ සරල වශයෙන්  **ඉබ්න බතූතා** (පෙබරවාරි 24, 1304–1368 හෝ1369), යනු, ඔහුගේ ගවේෂණ හා ගමන් විස්තර  *රිහ්ලා* (අරාබි බසින් ගවේෂණය) යන නමින් ග්‍රන්ථ ගත කිරීම වෙනුවෙන් ප්‍රසිද්ධයට පත්  මොරොක්කානු බර්බර් මුස්ලිම් ප්‍රාඥයෙක් සහ ගවේෂකයෙකි. ඔහුගේ සංචාරයන් තිස් වසරක පමණ කාලයක් පුරාවට පැතිර තුබූ අතර,  ඔහුගේ පූර්වප්‍රාප්තික සහ ඔහුගේ සමීප-සමකාලීන මාර්කෝ පෝලෝ ගමන් ගත් මාර්ගයෙහි දිග ප්‍රමාණය පහසුවෙන් අභිබවූ, බටහිර ලෝකයෙහි  උතුරු අප්‍රිකාව, බටහිර අප්‍රිකාව, දකුණු යුරෝපය සහ නැගෙනහිර යුරෝපය  සිට, නැගෙනහිර ලෝකයෙහි  මැද පෙරදිග, ඉන්දීය අර්ධ ද්වීපය, මධ්‍යම ආසියාව, අග්නිදිග ආසියාව සහ චීනය දක්වාවූ, එකල දැන සිටි ඉස්ලාමීය ලෝකය සහ ඉන් ඔබ්බට පැතිරුණු භූමි ප්‍රමාණයක් පුරා විහිද පැවැතිණි.  ඔහුගේ සංචාරය පිළිබඳ සවිස්තරාත්මක විස්තරය හේතුවෙන්ම,  සමස්ත කාලීන උසස්තම සංචාරකයන් අතුරින් එකෙකු ලෙසින් ඉබ්න බතූතා සැලකේ.

## සටහන්
ප්‍රවර්ගය:ප්‍රාඥයන්
ධර්මපාල විද්‍යාලය

**ධර්මපාල විද්‍යාලය**, ශ්‍රී ලංකාවේ පන්නිපිටිය ප්‍රදේශයේ ඇති ජනප්‍රිය මිශ්‍ර පාසලකි. මෙම පාසල පිහිටුවන ලද්දේ වර්ෂ 1942 බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාව තුළ බෞද්ධ පාසල් ආරම්භ කිරීමේ පුරෝගාමීයෙක් වූ හා මෙම පාසැල ඉදිකිරීමට තමන්ගේ ඉඩම පරිත්‍යාග කල අනගාරික ධර්මපාලතුමා විසින්ය.මෙම පාසල ජාතික පාසලක් වන අතර ප්‍රාථමික හා ද්වීතියික අධ්‍යාපන මෙම පාසැලින් ලබාදෙයි.
## අතීතය
### ඉඩම පරිත්‍යාග කිරීම
වර්තමානයේ පාසල පවතින ඉඩමේ මුල් හිමිකරු වන්නේ අනගාරික ධර්මපාලතුමා ය. පසුව මෙම ඉඩම හේවාවිතාරණ පවුල විසින් මහාබෝධි සංගමයට පරිත්‍යාග කල පසු 1940 දී  ධර්මපාල විද්‍යාලය පිහිටුවීමට පවරන ලදී.

### අතීතය
වර්ෂ 1940 දී කොළඹ ආනන්ද විද්‍යාලයේ ශාඛාවක් ලෙස ඉංග්‍රීසි ද්වීතියික අධ්‍යාපන පාසැලක් ලෙස පන්නිපිටියේ පාසැල පිහිටු වීය. මෙම නව පාසැල ධර්මපාල විද්‍යාලය නමින් නම් කෙරිණී.පාසල ආරම්භ කළ දින වැදගත් සිදුවීම් 2  ක් සිදුවිය. එනම් ශ්‍රී දේවමිත්ත ධර්මපාල හිමි අනුස්මරණ ගොඩනැගිල්ල, සෞඛ්‍ය අමාත්‍ය ගරු ඩබ්.ඒ. දි සිල්වා මහතා අතින් විවෘත වීමත් , ධර්මපාල විද්‍යාලය උත්සවාකාර ව , බෞද්ධ පාසල් හි සාමාන්‍ය කළමනාකරු ආචාර්ය වෝල්ටර් විජේනායක මහතා අතින්  විවෘත වීමත් සිදුවිය. 

ධර්මපාල විද්‍යාලය බෞද්ධ පරමවීඥානාර්ථය මගින් පාලනය කල අතර එය කොළඹ ආනන්ද විද්‍යාලයේ විදුහල්පතිගේ ඍජු අධීක්ෂණය යටතේ සිදුවිය. ඉංග්‍රීසි මාධ්‍යයෙන් ඉගැන්වීම් 1941 ජනවාරි 8 දින ආරම්භ කළ අතර මෙහි ප්‍රාරම්භාකයා පී.දී.එස්. කුලරත්න මහතා වන අතර පළමු විදුහල්පති ලෙස ආචාර්ය ජේ.ඉ. ජයසූරිය මහතා පත්විය.

## වර්තමානය
මෙම පාසැල තුළ අධ්‍යාපනය ලබන ශිෂ්‍යයින් පිරිස 10000 වන අතර 650 කට අධික ගුරුවරුන් පිරිසක් සේවය කරයි. පාසැල හෙක්ටයාර 67  ක් පුරා පැතිරී ඇති මනරම් පරිසරයකින් යුක්ත වේ. . මෙම පාසැලින් 1 ශ්‍රේණියේ සිට 13 ශ්‍රේණියේ දක්වා අධ්‍යාපනය ලබාදෙයි.

## නිවාස 
* - Maurya (මෞර්යය)
* - Nanda (නන්ද)
* - Shakya (ශාක්‍ය)

*  - Soorya (සූර්ය)
## ක්‍රීඩා
ධර්මපාල විද්‍යාලය සහ රාහුල විද්‍යාලය අතර වාර්ෂික මහා තරඟය වන **රන් සිංහයන්ගේ සටන** පාසලේ ප්‍රධානතම ක්‍රීඩා ඉසව්ව වේ.

හෙන්රි ස්ටීල් ඕල්කට් අනුස්මරණ ක්‍රිකට් තරඟාවලිය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධ අධ්‍යාපනයේ නිර්මාතෘ කර්නල් ඕල්කට්තුමාට උපහාර පිණිස ප්‍රමුඛ පෙළේ බෞද්ධ පාසල් අටක ආදි ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයින් අතර වාර්ෂිකව පවත්වනු ලබන ක්‍රිකට් තරඟාවලියකි.

## ආදි සිසුන්
### ආදි ශිෂ්‍ය සංගමය
මෙම පාසලේ ඉතා ක්‍රියාකාරී ආදි ශිෂ්‍ය සංගමයක් ඇත.

### පාසලේ විශේෂ ආදි සිසුන්
* රත්නසිරි වික්‍රමනායක - ශ්‍රී ලංකාවේ හිටපු අගමැති (2000-2001, 2005–2010)
* ආචාර්ය තිස්ස අබේසේකර , චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂක
* රියර් අද්මිරාල් එස්.ආර්.සමරතුංග RSP,VSV,USP 
* කේ.එච්.ජේ.විජේදාස , හිටපු ශ්‍රී ලංකා ජනාධිපති ලේකම් 
* වෛද්‍ය හේමන්ත පෙරේරා, නාරිවේදී විශේෂඥ, ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර රෝහල
* D.S Dayaratne Radio personality
* ඔලිවර් රණසිංහ - හිටපු සේනාපති, ශ්‍රී ලංකා ගුවන් හමුදාව
* සංගීතඥ රෝහණ වීරසිංහ
* රවිබන්ධු විද්‍යාපති - ප්‍රවීන නර්ථන ශිල්පී

## විශේෂ අවස්ථා 
හෙන්රි ස්ටීල් ඕල්කොට් අනුස්මරණ ක්‍රිකට් තරගාවලිය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධ පාසැල් නඟා සිටුවීමේ පුරෝගාමියෙකු වූ හෙන්රි ස්ටීල් ඕල්කොට් මැතිතුමා සිහිකිරීම පිණිස, ලංකාවේ ප්‍රමුඛ බෞද්ධ පාසල් 8 ක ආදී ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයින් අතර පැවැත්වෙන වාර්ෂික ක්‍රිකට් තරගාවලියකි.

## මූලාශ්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:රජයට පවරාදුන් පාසල් - ශ්‍රී ලංකා
ප්‍රවර්ගය:රජයට පවරාදුන් මහාබෝධි පාසල්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ රජයේ පාසල්
ප්‍රවර්ගය:පාසැල් ලැයිස්තු
ප්‍රවර්ගය:පාසල් නාමාවලි - ශ්‍රී ලංකා
ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම උස්බිම්

**ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම උස්බිම්** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ නවතම ලෝක උරුමයයි. 2010 ජූලි 31 වන දින ලෝක උරුම කමිටුව එහි 34 වෙනි සමුළුව බ්‍රසීලියාහි දී පැවැත්වූ අවස්ථාවේදී ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම උස්බිම් සහ හවායිහි පපහානෝමොකුවාකියා ලෝක උරුම ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කලේය.  මෙම උරුමයට සමනළ අඩවිය රක්ෂිතය, හෝටන් තැන්න ජාතික උද්‍යානය, නකල්ස් සංරක්ෂිත වනාන්තරය අයත් වේ. මේවා වැසි වනාන්තර වන අතර උච්චය මුහුදු මට්ටමේ සිට  දක්වා ළඟා වේ. මෙම ප්‍රදේශය වලස් වඳුරා (කළු වඳුරු උපවිශේෂයක්) සහ හෝටන් තැන්න උනහපුලුවා (රත් උනහපුලු උපවිශේෂයක්)  ඇතුළු  විවිධ ක්ෂීරපායි ජීවී විශේෂ කිහිපයකටම  රැකවරණය සළසයි.

මෙය ශ්‍රී ලංකාවේ 1988 දී සිංහරාජ රක්ෂිත වනාන්තරය නම් කිරීමෙන් අනතුරුව, වර්ෂ 22 කින් ප්‍රකාශයට පත් කල ප්‍රථම ලෝක උරුමයයි. මුලින් මිශ්‍ර ස්වභාවික සහ සංස්කෘතික උරුමයක් ලෙස යෝජනාව භාර දුන් නමුත් කමිටුව පිලිගත්තේ උරුමයේ ස්වභාවික අගයන් පමණි.

## අඩවි 
ශ්‍රී ලංකා කඳුකර වැසි වනාන්තර මධ්‍යම කඳුකරයේ සහ නකල්ස් කඳු වැටියේ  ට වඩා ඉහළින් පිහිටි කඳුකර සහ උපකඳුකර තෙත් වනාන්තර නියෝජනය කරයි. ශ්‍රී ලංකාවට ආවේනික සපුෂ්පක ශාක වලින් අඩක් සහ ආවේනික පෘෂ්ඨවාංශිකයන් ගෙන් සියයට 51ක් මෙම පරිසර කලාපයට සීමා වේ. මෙම පරිසර කලාපය අතිශය ආවේනික ක්ෂීරපායි විශේෂ පහක් සහ ආසන්න ආවේනික විශේෂ අටක් වාසභූමි කොට ගනියි. එපමණක්ද නොව මෙම පරිසර කලාපයේ අතිශය ආවේනික පක්ෂි විශේෂ පහක් සහ ආසන්න ආවේනික විශේෂ 20ක් වාසය කරයි. නැගෙනහිර මායිම හෝටන් තැන්න ජාතික උද්‍යානය සමඟ සම්බන්ධවේ. හෝටන් තැන්න ජාතික උද්‍යානය ප්‍රථමයෙන් 5 දෙසැම්බර් 1969 දින ස්වභාව රක්ෂිතයක් ලෙස ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදුව 16 මාර්තු 1988 ජාතික උද්‍යානයක් දක්වා උසස් කරන ලදියි. නකල්ස් කඳු වැටිය ඊසාන දිගින් පිහිටා ඇති අතර එහි අවශිෂ්ට ශාක සහ සත්ත්ව සංහතිය මධ්‍යම කඳුකරයෙන් වෙනස්වේ.

## මූලාශ‍්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:ලෝක උරුම - ශ්‍රී ලංකාව
ජලාශ්‍රිත ව්‍යුහයන් නාමාවලිය

## මිරිදිය
### ගලන ජලය සහිත
#### ගලන ජලය සහිත - ස්වභාවික
* ගඟ හෙවත් ඔය
* දොල
* දිය ඇල්ල
#### ගලන ජලය සහිත - මිනිසා නිමැවූ
* ඇල
* කානුව
### රැඳුනු ජලය සහිත
#### රැඳුනු ජලය සහිත - ස්වභාවික
* විල
* විල්ලු
* එබ
* වගුර

#### රැඳුනු ජලය සහිත - මිනිසා නිමැවූ
* මහ වැව සහ කුලු වැව
* ගම් වැව
* පතහ
* පොකුණ

## කරදිය/කිවුල්දිය
### ස්වභාවික
* සාගරය
* බොක්ක
* කලපුව
* කොරල් පරය
* කඩොලාන
### මිනිසා නිමැවූ
* මුහුදු ඇල
* කෘත්‍රිම වරාය

## මේවාත් බලන්න
* ජලාශ්‍රිත පරිසර පද්ධති
* ජල චක්‍රය
ගුණදාස කපුගේ

**ගුණදාස කපුගේ** සිංහල ගායකයෙක් සහ සංගීතවේදියෙකි. 1945 අගොස්තු 7 වනිදා මෙලොව එලිය දුටු ඔහුගේ සම්පූර්ණ නම එල්ලමුල්ල කපුගේ ගුණදාස වේ. ඔහු එරමුල්ල කනිෂ්ඨ විද්‍යාලය, කරන්දෙනිය ජාතික පාසල, ගාල්ල නාගොඩ පාසල සහ අම්බලන්ගොඩ ධර්මාශෝක විද්‍යාල මගින් ඔහුගේ අධ්‍යාපනය ලබා ගත්තේය. වටිනා කලා ජීවිතයක් හිමිවූ ඔහුගේ කලා ජීවිතයේ ඔහු බොහෝ සම්මාන වලින් පිදුම්ලත් පුද්ගලයෙකි.
ජනතා විමුක්ති පෙරමුණේ ආරම්භක අවදියේ සිටම විමුක්ති ගී පසංගවල ගායකයෙක්ද වීය.

1996 :
:: ස්වර්න සන්ක සම්මානය – හොඳම කටහඬ
::විශ්ව ප්‍රසදිනී සම්මානය සරසවි සම්මානය – හොඳම කටහඬ

1997 : රස සන්ගීත සම්මානය – හොඳම ගායකයා
::ජනාධිපති සම්මානය – හොඳම ඉදිරිපත්කිරීම් ගයකයා
::සරසවි සම්මානය – හොඳම කටහඬ
::OCIC සම්මානය – නිර්මාණශීලී සංගීත අධ්‍යක්ෂණය

1998 : ජනාධිපති සම්මනය – හොඳම ගායකයා
 
1999 : සරසවි සම්මානය – ප්‍රසාද පූජා සම්මානය

ඔහු ලංකාවේ ඉතා ඉහල තැනක් දිනූ ඉතා වටිනා කලාකරුවෙකි. ඔහුගේ ගායන විලාසය හා ඔහුගේ ගීත බොහෝ දෙනාගේ සිත්තුල නිදන්ගතවී තිබුනි.  2003/04/03 දින ඔහු අප අතරින් සමුගත්තේය.ඔහුගේ ජීවිතය අප අතර නැතිවුනත් ඔහු ගැයූ ගීත අප සවන් තුල සදා පවතී.

ප්‍රවර්ගය:සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:රජරට සේවය
ප්‍රවර්ගය:1945 උපත්
ප්‍රවර්ගය:2003 මරණ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික ගායකයෝ
ප්‍රවර්ගය:සිංහල ගායකයෝ
මාර්ග සංඥා

thumb|100px
පාරේ ගමන් ගන්නා අයගේ පහසුව සඳහා මාර්ග දෙපස ඇති සලකුණු **මාර්ග සංඥා** ලෙස හැඳින්විය හැකිය.  බොහෝ රටවල බොහෝ සංඥා සමාන අර්ථය ගෙනෙ දීමට යොදා ගන්නා අතර ඒ ඒ රටවලට විශේෂ වූ සංඥාද ඇත. ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් ආවේණික වූ මාර්ග සංඥා ද ඇත.

## පොදු
*නවත්වනු (STOP) මෙය ලොව පුරා පිළිගත් මාර්ග සංඥාවකි.
ලක්‍ෂණ ගීත

ලක්‍ෂණ ගීත යනු යම් කිසි රාගයක විස්තර ඈතුලත් කොට තෑනූ ගීත විශේෂයකි, රාගධාරී සංගීතයේ සෑම රාගයකටම ඉතා අලංකාර වු  ලක්‍ෂණ ගීත ඈත.
භීම්පලාශ්‍රී රාගය

භීම්පලාශ්‍රී රාගය හින්දුස්ථානී සංගීතයට අයත් රාගයකි. මෙය 2007 වසරේ සිට ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී සමාජවාදී ජනරජයේ අ.පො.ස. (සා.පෙ.) සඳහා වූ නව විෂය නිර්දේශය යටතේ සිසුනට නිර්දේශිත ය. අන් රාග සේ ම මීට ද සර්ගම්, ලක්‍ෂණ හා මධ්‍යලය ගීත ඇතුලත් වේ.

## රාග විවරණ
## සර්ගම් ගීතය
භීම්පලාශ්‍රී රාගය සඳහා වූ එක් සර්ගම් ගීතයක් පහතින් දැක්වේ.
300px|left

## ලක්‍ෂණ ගීත
භීම්පලාශ්‍රී සඳහා වූ එක් ලක්‍ෂණ ගීතයක් පහතින් දැක්වේ.
රාග (සංගීතය)

රාග යනු විවිධ ස්වර මාලිකාවන්ට අනුකූලව ගොඩනැගුණු ආරෝහණ, අවරෝහණ ස්වර පිළිවෙලකි. මෙය හින්දුස්ථානී සංගීතය තුල මෙන් ම කර්ණාඨක සංගීතය තුල ද දක්නට ලැබේ. මෙම රාග නිසා භාරතයේ රාගධාරී සංගීතය ගොඩනැගී ඇත.

## හින්දුස්ථානී රාග
භාරතයෙහි හින්දුස්ථානී සංගීත පද්ධතිය ය‍ටතේ එකල රාග 32ක් වූ අතර පසුව භරතමුණි පඬිතුමා විසින් එය රාග 18 ක් දක්වා සීමා කෙරිණි.

# බිලාවල් රාගය
# භූපාලි රාගය
# කාෆි රාගය
# යමන් රාගය
# භීම්පලාශ්‍රී රාගය
# භෛරවී රාගය
# ඛමාජ් රාගය
# පූර්වි රාගය
# මාර්වා රාගය
# තෝඩි රාගය
තාල (සංගීතය)

[thumb|250px|right|[ඉන්දියාව|උතුරු ඉන්දියානු භාණ්ඩයකි, (ඩොලැක්කිය, a taal (clap) instrument)]]
සර්ගම් ගීත

සර්ගම් ගීත වූ කලී ස්වරයන්ගෙන් පමණක් සුසැදි රාගයන්ට සුවිශේෂී වූ, යම් ථාටයකින්(මේලයකින්) සැදි රාගයකට අනුකූලව ගොඩනැගුණකි. සෑම රාගයකට ම  සර්ගම් ගීතයක් අඩංගු වේ.රාගයට අදාල සියලු විශේෂ ස්වර සංගතීන් මෙම සර්ගම් ගීතවල පවතී.ත්රිතාල්,ජප්තාල් වැනි තාලවලින් බොහෝ විට සර්ගම් ගීත ගැයෙන අතර ඒක් තාලයෙන් සර්ගම් ගැයෙන අවස්ථා ද නැතුවා නොවේ.ස්වර මාලිකා යන නාමයෙන් ද මෙම සර්ගම් ගීත හැඳින්වේ.

## වැදගත්කම
ආධුනිකයන්ට සර්ගම් වැදගත් වනුයේ පහත කාරණා පිණීසය.
* සර්ගම් ගී වැයීම/ගැයීම රාගයක මූලික රූප හඳුනාගැනීමට පහසුවකි.
* රාගාවබෝධය ලැබීමට හැඳිනීමට.
*  රාගවල ස්වර සංගති දැනීමට.
* තාලාවබෝධය ලැබීමට.
* ස්වර නිමැවීමේ කුසලතා වර්ධනයට.
* රාගානුකූල ගායන/වාදන ඉගැනුමට.

### බිලාවල් රාගය
බිලාවල් රාගය සඳහා වූ එක් සර්ගම් ගීතයක් පහතින් දැක්වේ.

:::::::තාලය- ත්‍රිතාලය
ස්ථායි
:3            / X          / 2             / O
:G P D N / S - D P / M G M R / S R S -
:G - M R / G P D N / S N D P / M G R S
අන්තරා
:P P D N / S - S S / D N S R / S N D P
:G R S N / D P N D / S N D P / M G R S

### කාෆි රාගය
කාෆි රාගය සඳහා වූ එක් සර්ගම් ගීතයක් පහතින් දැක්වේ.
400px

### භීම්පලාශ්‍රී රාගය
භීම්පලාශ්‍රී රාගය සඳහා වූ එක් සර්ගම් ගීතයක් පහතින් දැක්වේ.

400px
එස්.ඩබ්.ආර්.ඩී. බණ්ඩාරනායක

**සොලමන් වෙස්ට් රිජ්වේ ඩයස් බණ්ඩාරනායක** (1899 ජනවාරි 8  – 1959 සැප්තැම්බර් 26) යනු ශ්‍රි ලංකාවේ සිව්වන අග්‍රාමාත්‍යවරයාය. ඔහු 1956 සිට 1959 දී බෞද්ධ භික්ෂු වේෂධාරියෙකු විසින් ඝාතනය කරන තෙක් අග්‍රාමාත්‍ය ධූරයේ සේවය කළේය.

## මුල් දිවිය 
බණ්ඩාරනායක කොළඹ සිංහල ක්‍රිස්තියානි පවුලක උපන්නෙකි. ඔහුගේ පියා වුයේ බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍ය සමයේ මුදලි තනතුරකින් පිදුම් ලද සර් සොලමන් ඩයස් බණ්ඩාරනායකය.
සොලමන් බණ්ඩාරනායක පසු කලෙක දේශපාලනයට පිවිසීමේ අරමුණ ඇතිව බෞද්ධයකු බවට පත්වුයේ ය. ද්ව්තියික අධ්‍යාපනය ශාන්ත තෝමස් විදුහලෙන් ලබාගත් ඔහු වැඩිදුර අධ්‍යාපනය ලැබුවේ එංගලන්තයේ කෙම්බ්‍රිජ් සරසවියෙනි 1915 කෙම්බ්‍රිජ් සීනියර් විභාගය ඉහලින් සමත් වූ මෙතුමා  1919 දී ඔක්ස්ෆර්ඞ් සරසවියට ඇතුලත් විය  

## දේශපාලන දිවිය 
ඔහු ලාංකීක දේශපාලන ක්ෂේත‍්‍රයට පිවිසුණේ 1926 දීය. ඒ එක්සත් ජාතික පක්‍ෂ අපේක්‍ෂයකු ලෙස කොළඹ නගර සභාවට තරඟ වදිමිනි. 1951 දී එක්සත් ජාතික පක්‍ෂයේ සාමාජිකත්වයෙන් ඉවත්ව ශ්‍රි ලංකා නිදහස් පක්‍ෂය පිහිටුවා ගත්තේය. 1956 පැවති මහ මැතිවරණයෙන් ජයග‍්‍රහණය කරන ලද බණ්ඩාරනායක ශ්‍රි ලංකාවේ අග‍්‍රාමාත්‍ය පදවියට පත්වුයේය.

සිංහල භාෂාව රාජ්‍ය භාෂාව කරනු ලැබුවේ ඉන් අනතුරුවය. 1950 වකවානුවේ සිංහල සහ දෙමල යන භාෂා දෙකම රාජ්‍ය භෂාවන් ලෙස භාවිතා කිරීමේ කතිකාවන් පැවතුණද පසුව මැතිවරණ ජයග‍්‍රහණය උදෙසා එය ‘ සිංහල පමණක් ’ යන්න දක්වා වෙනස් කරනු ලැබීය.

විදේශ ප‍්‍රතිපත්ති සම්බන්ධයෙන් ඔහු දැක්වු උදාසීන බව හමුවේ ශ්‍රි ලංකාවට ආර්ථික අර්බුද රැසකටද මුහුණ දීමට සිදු විය.

## ඝාතනය 
1959 දී තල්දුවේ සෝමරාම නම් චීවරධාරියකු අතින් සොලමන් බණ්ඩාරනායක ඝාතනයට ලක්වු අතර ඔහුගේ මරණයෙන් පසු ඔහුගේ බිරිඳ සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක ශ්‍රි ලංකා නිදහස් පක්‍ෂ නායකත්වයට පත්වුවාය.

## මෙය ද බලන්න
* ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන පවුල්
f
## මූලාශ‍්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:1899 උපත්
ප්‍රවර්ගය:1959 මරණ
ප්‍රවර්ගය:ගල්කිස්ස ශාන්ත තෝමස් ආදි සිසුවෝ
ප්‍රවර්ගය:දේශපාලනඥයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලනය
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂයෙහි දේශපාලනඥයන්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ අග්‍රාමාත්‍යවරු
ප්‍රවර්ගය:භික්‍ෂූන් විසින් සිදුකල අපරාධ - ශ්‍රී ලංකා
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
2010 වසරෙහි ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට්

**2010 වසරෙහි ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට්** ලෙසින් හැ‍ඟෙනුයේ 2010 වසරෙහි මැයි සහ අගෝස්තු අතර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවෙහි යෙදෙන සමස්ත රටවල් වල  ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් තරග වාරය මෙන්ම, 2010 ඉංග්‍රීසි ක්‍රිකට් තරග වාරය සඳහා නියමිත සියළු ‍ජාත්‍යන්තර තරග වෙති. ජනවාරි හා අප්‍රේල් අතර තරග හැඳින්වෙනුයේ 2009–10 තරග වාරයට අයත් ලෙසින් වන අතර, සැප්තැම්බර හා දෙසැම්බර අතර තරග හැඳින්වෙනුයේ 2010–11 තරග වාරයට අයත් ලෙසිනි.

## 2009–10 තරග වාරය ආරම්භයෙහිදී අයිසීසී ශූරතා වගු

| width=1% |
||

|}

## අප්‍රේල්
### කැනඩා කණ්ඩායම බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් හී කල සංචාරය
### අයර්ලන්ත කණ්ඩායම බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් හී කල සංචාරය
### 2010 අයිසීසී ලෝක විස්සයි20
#### කාණ්ඩ අදියර
||

|-
|}

||

|-
|}
* ඇෆ්ගනිස්තානය සහ අයර්ලන්තය සුදුසුකම් ලැබුයේ 2010 අයිසීසී ලෝක විස්සයි20 සුදුස්සන් තේරීම තුලිනි.
* 2009 තරගයෙන් නිෂ්කර්ෂණය වීමේ හේතුවෙන්, 2010 තරගයට සහභාගී වීමට අගැයුමක් සාක්ෂාත් කරගැනුමට සිම්බාබ්වේ අපොහොසත් විය.
* අයර්ලන්තය 2009 තරගයෙහි සුපිරි අට අදියරට එළඹුනු අතර, ටෙස්ට්  ක්‍රීඩා කරන ජාතියක් වූවා නම්, 8වන අනුස්ථිතිය ලැබුමට සමත් වන්නට ඉඩ තිබුණි; එහෙයින් තරගයෙහි 8වන අගැයුමක් දක්නට නොතිබිණි

#### සුපිරි අට
||

|-
|}

#### අවසාන පූර්ව සහ අවසාන තරග
## මැයි
### දකුණු අප්‍රිකා කණ්ඩායම බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් හී  කල සංචාරය
### ශ්‍රී ලංකාවට එරෙහිව නවසීලන්තය
### බංග්ලාදේශ කණ්ඩායම එංගලන්තයෙහි කල සංචාරය
## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිකට්
ස්කන්ධ–ශක්ති තුල්‍යතාවය

[400px|right|thumb|[ඇල්බට් අයින්ස්ටයින්|අයින්ස්ටයින්ගේ 1905 *E*&nbsp;=&nbsp;*mc*2 සමීකරණය නිරූපනය කරන මීටර් 3 උසැති මූර්තිය ජර්මනියේ, බර්ලිනයෙහි, 2006 වසරෙහි වෝක් ඔෆ් අයිඩියාස් හිදී ]]
භෞතික විද්‍යාවේ දී **ස්කන්ධ-ශක්ති තුල්‍යතාවය** ස්කන්ධයක් සහිත ඕනෑ දෙයකට ඊට සමතුල්‍ය ශක්තියක් තිබෙන බව සහ එහි විලෝමය කියා පායි. මෙමඟින් ඇල්බට් අයින්ස්ටයින්ගේ E=mc^2 යන සූත්‍රය පැහැදිලි කරයි .

මෙම සූත්‍රය මඟින් දක්වා තිබෙන්නේ ස්කන්ධය (m) හා ආලෝකයේ වේගයේ (c= ~3×108ms-1) වර්ගයේ ගුණිතයෙන් සමතුල්‍ය ශක්තිය (E) ගණනය කල හැකි බව යි.  ඒ හා සමානව ම ශක්තියක් එහි ශක්තිය (E) ආලෝකයේ වේගයේ වර්ගයෙන් () බෙදූ විට එන ප්‍රමාණයක ස්කන්ධයක් පෙන්වයි. එදිනෙදා ඒකකවලින් ගත් කල ආලෝකයේ වේගය ඉතා විශාල  අගයක් වන බැවින් මෙම සූත්‍රයට අනුව කුඩා බරක් තිබෙන සාමාන්‍ය නිශ්චල වස්තුවකට වුව ද ස්වාභාවයෙන් ම පිහිටි විශාල ශක්තියක් තිබේ. රසායනික, න්‍යෂ්ටික හා අනෙකුත් ශක්ති පරිණාමනයන් නිසා පද්ධතියෙන් එහි ශක්තියෙන් යම් ප්‍රමාණයක් (හා ඊට සමතුල්‍ය ස්කන්ධයක්) නැති වී යන අතර මෙය ආලෝක විකිරණ ශක්තියක් ලෙස හෝ තාපජ ශක්තියක් ලෙස පිටකරනු ලබයි.

ස්කන්ධ-ශක්ති තුල්‍යතාවය හෙන්රි පොයින්කෙයාර් විසින් විස්තර කරන ලද විශේෂ සාපේක්ෂතාවාදයෙන් ආ විරෝධභාශිතයකින් ඉදිරිපත් වූවකි. අයින්ස්ටයින් විසින් මෙය පළමු වරට ඉදිරිපත් කරන ලද්දේ 1905 නොවැම්බර් 05වනදා පල වූ *ඇනස් මිරබිලිස්* (ප්‍රාතිහාර්යාත්මක වසර) නම් වූ ලිපිවලින් එකක් වූ *"වස්තුවක අවස්ථිතිය එහි ශක්ති අන්තර්ගතය මත රඳා පවතින්නේ ද?"* යන ලිපියේ ය. ස්කන්ධ-ශක්ති තුල්‍යතාවය සාමාන්‍ය මූලධර්මයක් සහ අවකාශයේ සහ කාලයේ සමමිතීන්ගේ අපරාංගයක් බව කීමට පළමුවැන්නා වූයේ අයින්ස්ටයින් ය.

ස්කන්ධ-ශක්ති තුල්‍යතාවයේ අපරාංගයක් ලෙස වස්තුවක් නිශ්චල ව තිබෙන විට එහි තවමත් එහි නිශ්චල ස්කන්ධයට සමතුල්‍ය නිශ්චල ශක්තිය යනුවෙන් හඳුන්වන ඇතුලාන්ත හෝ නිජ ශක්තියක් තිබේ. එම වස්තුව චලිතයේ තිබිය දී එහි සම්පූර්ණ ශක්තිය එහි නිශ්චල ශක්තියට වඩා වැඩි වන අතර ඊට සමතුල්‍ය ව එහි සම්පූර්ණ ස්කන්ධය එහි නිශ්චල ස්කන්ධයට වඩා වැඩි වේ. මෙම නිශ්චල ස්කන්ධය එහි චලිතය කෙසේ වුව ද, සාමාන්‍ය සහ විශේෂ සාපේක්ෂතාවාදයන්ගේ සලකා බැලෙන අතිවිශාල වේගයන් සහ ගුරුත්වයන් යටතේ වුව ද වෙනස් නොවී පවතින නිසා මෙය අචල්‍ය ස්කන්ධය ලෙස ද හැඳින්වේ.

ප්‍රවර්ගය:භෞතික විද්‍යාව
හින්දුස්ථානී තාල

හින්‍දුස්ථානී සංගීතයේ ප්‍රධාන තාල වාද්‍ය භාණ්ඩය තබ්ලාව යි.

## දාදරා තාල - මාත්‍රා 6
thumb|**තබ්ලාව**
මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 6කින් යුත් සරල තාලයකි.

### තාල
මාත්‍රා 3/3

## කෙහෙර්වා තාලය - මාත්‍රා 8 
මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 8කින් යුත් සරල තාලයකි.

### තාල පදය
මෙම තාලය 4/4 Beat නැතිනම් 4න්4 තාල රටාවට අයත්වේ.

## ත්‍රිතාලය - මාත්‍රා 16 
මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 16කින් රාගධාරී තාලයකි.

### තාල පදය
4/4 beat

## ජප් තාලය - මාත්‍රා 10 
මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 10කින් යුත් තාලයකි.

## දීප්චන්දි තාලය - මාත්‍රා 14 
මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 14කින් යුත් තාලයකි.

### තාල පදය
## ලාවණී තාලය - මාත්‍රා 8 
මෙම තාලය හින්දුස්ථානී තාල පඬතියට අයත් අතර මාත්‍රා 8කින් යුත් තාලයකි. මෙහි ඇති විශේෂත්‍වය නම් කෙහෙර්වා තාලයේ ඨේකාව ම ලය දෙගුණ කොට වැයීම යි.

### තාල පදය
ඉන්දීය සංගීත භාණ්ඩ

ඉන්දිය සංගීත භාණ්ඩ ප්‍රධාන වශයෙන් සම්භාව්‍ය, බටහිර සහ ජන වර්ග තුනකට වර්ග කළ හැක. කර්ණාටක සංගීතය සහ හින්දුස්ථානී සංගීතය බලන්න. එම උපකරණ පිටුපස ඇති විද්‍යාව මත පදනම්ව තවත් උප වර්ගීකරණය කර ඇත.

thumb|සිතාරය

* සන්තූරය	 
* සරෝදය	 
* Seni Rabab	 
* සිතාරය
* Surbahar	 
* Swarabat
* Swarmandal	 
* Tambura	 
* වීණාව	 
** මාගධී විණාව
** මෝහන් වීණාව	 
** නකුල වීණාව
** රුද්‍රා වීණාව	 
** සරස්වතී වීණාව	 
** විචිත්‍ර වීණාව

## අළුවෙන් වැයෙන සංගීත භාණ්ඩ
* චිකරා	 
* දිල්රුබාව	 
* එස්රාජය	 
* Kamancha	 
* මයුර වීණාව or Taus	 
* Pena or Bana	 	 
* Ravanhasta	 
* සාරංගිය	 
* Sarinda	 
* ෂහ්නායි
* වයලීනය
thumb|වයලීනය
## සුළඟින් (පිඹීමෙන්) වැයෙන සංගීත භාණ්ඩ
### පිත්තලමය
* භන්කෝරා 

### බටනලා
* බන්සූරි	 
* Bombashi or Bommbanshi	 
* Pullanguzhal	 
* වීණු (කර්නාඨක බ‍ටනලාව)

### තනි ඉපිය
* Pepa
* Pungi or Been

### ද්වි ඉපිය
* Alghoza	 
* Kuzhal	 
* Nadaswaram	 
* Shehnai

### නිදහස් ඉපිය
* Gogona	 
* Morsing

### නිදහස් ඉපිය හා bellow 
* Surpeti
* Hand-pumped හාමෝනියම්

## සමාඝාත සංගීත භාණ්ඩ
### Membranophones 
thumb|තබ්ලාව (බායාංගය)

### Idiophones 
* Chimpta - a fire tong with brass jingles
* Chengila
* Ghatam
* Ghungroo
* Jal tarang
* Khartal 
* Kasht tarang
* Manjira or jhanj or tala
* Thaarai
* Thappatai

## නාදමය උදාහරණ 
Sound Samples of Indian Instruments (non-commercial page)  Courtesy of www.superbrass.com 

## බාහිර සබැඳුම් 
* I-Soft Sangeet Research on Indian & Pakistani music
* Indian Instruments  - Chandrakantha.com's extensive treatment on the musical instruments of India

ප්‍රවර්ගය:සංගීතය
ප්‍රවර්ගය:හින්දුස්ථානි සංගීතය
13වන සිකුරාදා භීතිය

**13වන සිකුරාදා භීතිය** යනු යම් මාසයක දහතුන්වන දිනය සිකුරාදා දිනෙක පත්වූ කල, දුර්භාග්‍යය ලඟාකර දෙන බවට ඇති මිථ්‍යා විශ්වාසයයි. ග්‍රෙගරියානු දින දර්ශනයෙහි, මෙවැනි දිනයක් වසරකට එක් වරක් හෝ අනිවාර්යයෙන්ම ඇති වන අතර, බොහෝ විට තෙවරක් ඇති වෙයි. ඕනෑම මාසයක පළමු දිනය ඉරුදිනයක් වූයේ නම් 13වන දිනය සිකුරාදා දිනයක් වෙයි.
ලෝක වෙළෙඳ සංවිධානය

**ලෝක වෙළඳ සංවිධානය** (WTO) යනු ස්විට්සර්ලන්තයේ ජිනීවා හි මූලස්ථානය වන අන්තර් රාජ්‍ය සංවිධානයකි, එය ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම නියාමනය සහ පහසුකම් සපයයි. රජයන් එක්සත් ජාතීන්ගේ පද්ධතිය සමඟ සහයෝගයෙන් ජාත්‍යන්තර වෙළඳාම පාලනය කරන නීති ස්ථාපිත කිරීම, සංශෝධනය කිරීම සහ බලාත්මක කිරීම සඳහා සංවිධානය භාවිතා කරයි. WTO යනු ලොව විශාලතම ජාත්‍යන්තර ආර්ථික සංවිධානය වන අතර, සාමාජිකයින් 166 දෙනෙකු ගෝලීය වෙළඳාමෙන් සහ ගෝලීය දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයෙන් 98% කට වඩා නියෝජනය කරයි.

## මූලාශ්‍ර