open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
සචින් ටෙන්ඩුල්කාර් විසින් රැස් කොට ඇති ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් ශතක ලැයිස්තුව

[thumb|right|[ටෙස්ට් ක්‍රිකට් සහ එක් දින ජාත්‍යන්තරයන්හීදී, වෙනත් කිසිම ක්‍රීඩකයෙකුට වඩා වැඩි ශතක සංඛ්‍යාවක්,  සචින් ටෙන්ඩුල්කාර් විසින් රැස් කරගෙන ඇත.]]

සචින් ටෙන්ඩුල්කාර් යනු විශ්‍රාමගිය  ඉන්දියානු ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙක් සහ නායකයෙකි.ඔහුගේ පරපුරෙහි විශිෂ්ටතම පිතිකරු ලෙසින් පුළුල් ලෙසින් පිළිගැනෙන ඔහු,  ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාවේ වඩාත් ඵලදායි ලකුණු-රැස් කරන්නා වෙයි.  ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් කවුන්සිලය විසින් සංවිධානය කෙරුණු ටෙස්ට් තරග සහ එක් දින ජාත්‍යන්තර (එදිජා) තරග වලදී, ටෙන්ඩුල්කාර් විසින්  ශතක (ලකුණු 100 ක් හෝ වැඩි ගණනක්) රැස් කර ගෙන ඇත. ටෙස්ට් තරගයකදී 51ක් සහ එදිජා තරග වලදී 49 ක් වන ඔහුගේ ශතක, පිතිකරුවෙකු විසින් රැස් කර ඇති වැඩිම ශතක සංඛ්‍යාව සඳහා ලෝක වාර්තා වෙයි.  2012 මාර්තු මාසයේදී, බංග්ලාදේශයට එරෙහිව ලකුණු 114 රැස් කළ විට, ජාත්‍යන්තර ශතක 100ක් රැස් කළ පළමු හා එකහ ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයා වීමට ඔහු සමත් විය. සිම්බාබ්වේ හැරෙන්නට, අනෙකුත් සෑම ටෙස්ට් ක්‍රීඩා කරන ජාතියකම අවම වශයෙන් එක් ක්‍රීඩා පිටියක හෝ ඔහු ශතකයක් රැස් කර ඇත. ඕස්ට්‍රේලියාවට එරෙහිව බැංගලෝරයේදී සිය 20වැන්න රැස් කරත්ම, 2010 ඔක්තොම්බරයේදී, ටෙන්ඩුල්කාර් විසින් බ්‍රයන් ලාරාගේ ලකුණු 150 ක් හෝ ඊට වැඩි රැස් කර ගත් අවස්ථා 19 වාර්තාව පසු කර ගියේය. බංග්ලාදේශයට එරෙහිව, 2004 වසරෙහිදී, ඩැකා නගරයෙහි  බංගබන්දු ජාතික ක්‍රීඩාංගණයේදී, බංග්ලාදේශයට එරෙහිව නො දැවී ලකුණු 248 ක් රැස් කරත්ම, ඔහු තම වැඩිම ලකුණු සංඛ්‍යාව වාර්තා කළේය. ටෙන්ඩුල්කාර් විසින් ද්විත්ව ශතක සයක් රැස් කර ගෙන ඇති අතර, 15 වතාවක් නො දැවී  සිට ඇත. විවිධ  ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා පිටි 30 ක් තුල, ඔහුගේ ශතක වාර්තා වී ඇති අතර, එයින් 27 ක් ඉන්දියාවෙන් පිටත ස්ථාන වලදී රැස් කර ඇත. .

ටෙන්ඩුල්කාර් විසින් ඔහුගේ එදිජා මංගලාවතරණය 1989දී සිදු කලත්,  ඔහුගේ පළමු ශතකය රැස් කළේ– තරග 79 ක් ක්‍රීඩා කිරීමෙන් පසුව – වසර 1994 දීය; කොළඹ ආර්. ප්‍රේමදාස ක්‍රීඩාංගණයේදී, සිංගර් ලෝක තරගාවලියේ තුන්වන තරගයේදී, ඕස්ට්‍රේලියාවට එරෙහිව ඔහු ලකුණු 110 ක් රැස් කර ගති. මේ වන විට ඔහු විසින් ටෙස්ට් ශතක හතක් රැස් කර ගෙන තිබුණි.එදිජා ආකෘතියෙහිදී, විවිධ විරුද්ධ කණ්ඩායම් 11 කට එරෙහිව, ටෙන්ඩුල්කාර් විසින් ශතක රැස් කරගෙන ඇත. ස්ථීර එක් දින ජාත්‍යන්තර තත්ත්වය සහිත සියළුම ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා කරන ජාතීන්ට එරෙහිව, ඔහු විසින් ශතක රැස් කර ගෙන ඇත.එදිජා තරග වලදී ද්විත්ව ශතකයක් රැස් කළ පළමු ක්‍රිඩකයා ඔහු වූ අතර, වසර 2010දී ග්වලියර්හී කැප්ටන් රූප් සිං ක්‍රීඩාංගණයේදී ඔහු එය රැස් කළේ දකුණු අප්‍රිකාවට එරෙහිවය.  ඉන්දියාව තුලදී ඔහු විසින් එදිජා ශතක 19 ක් රැස් කර ඇති අතර, පිටරට සහ ස්වාධීන ස්ථානයන්හිදී ශතක 30 ක් රැස් කර ගෙන ඇත. මෙම ශතකයන්ගෙන් හතක් රැස් කරන ලද්දේ සාජා ක්‍රිකට් සංගම් ක්‍රිඩාංගණය වෙතදීය. ලකුණු 90 සහ 99 අතරදී ඔහු 18 වතාවක් දැවී ගොස් ඇති අතර  ලකුණු 80 සහ 89 අතරදී 17 වතාවක් දැවී ගොස් ඇත. 

## සූචිය 
## ටෙස්ට් ක්‍රිකට් ශතක ලැයිස්තුව 
## එදිජා ක්‍රිකට් ශතක ලැයිස්තුව
## සටහන් සහ ආශ්‍රිත 
;සටහන්

;ආශ්‍රිත

## වැඩිදුර කියැවීම් 
* 
* 

* 

ප්‍රවර්ගය:ඉන්දීය ක්‍රිකට් ලැයිස්තු
ටෙන්ඩුල්කාර්, සචින්
ප්‍රවර්ගය:සචින් ටෙන්ඩුල්කාර්
භාණ්ඩාගාර බැඳුම්කර භාවිතය

භාණ්ඩාගාර බැඳුම්කර භාවිතය අනෙකුත් හුවමාරැ ක්‍රම සමග කොතෙක් දුරට සාර්ථකද
පේෂීපෝෂණ පාර්ශ්වීය ජාරඨ්‍යය

** පේෂීපෝෂණ පාර්ශ්වීය ජාරඨ්‍යය** (**ඒඑල්එස්**)— **ලූ ගේරිෂ් රෝගය** සහ, විරල ලෙසින් **චකූ රෝගය**—යනු,  විවිධ හේතු සහිත  ස්නායු ක්ෂයවීමේ ව්‍යාබාධයකි. **චාලක නියුරෝන රෝගය**  (**එම්එන්ඩී**) යන පදය, සමහරවිට ඒඑල්එස් සමගින් අන්‍යෝන්‍ය හුවමාරු අයුරින් භාවිතා කෙරුනද, අනෙක් සමහරුන් එය භාවිතා කරනුයේ, ඒඑල්එස් ද අඩංගු සමරූප රෝගී තත්ත්වයන් කාණ්ඩයක් හැඳින්වීමටය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:චාලක නියුරෝන රෝගය
අයිස් බකට් චැලෙන්ජ්

thumb|ඒඑල්එස් අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් සිදු කරමින්

සමහර විට **ඒඑල්එස් අයිස් බකට් චැලෙන්ජ්** ලෙසින් හැඳින්වෙන, **අයිස් බකට් චැලෙන්ජ්** යනු, පේෂීපෝෂණ පාර්ශ්වීය ජාරඨ්‍යය (ඒඑල්එස්) නම් රෝගය පිළිබඳ අවබෝධය දියුණු කිරීමට සහ පර්යේෂණ සඳහා පරිත්‍යාග කිරීමට අනුබල දීමට, යමෙකුගේ හිස මතට අයිස් වතුර බාල්දියක් හලා ගැනුම සම්බන්ධිත ක්‍රියාකාර කමකි.  2014 ජූලි-අගෝස්තු කාලයේදී  සමාජ සන්නිවේදනය තුල සීඝ්‍ර හා පුළුල් ලෙසින් එය පැතිර ගියේය.  එක්සත් ජනපදයේ, බොහෝ ජනයා සහභාගි වන්නේ ඒඑල්එස් සංගමය වෙනුවෙන් වන අතර, එක්සත් රාජධානියේ, බොහෝ ජනයා සහභාගි වන්නේ චාලක නියුරෝන රෝග සංගමය වෙනුවෙන් වුවද, සමහරක් පුද්ගලයන් විසින් තීරණය කර ඇත්තේ අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් වෙතින්  ඔවුන්ගේ මුදල්, වෙනත් සංවිධාන වෙත පරිත්‍යාග කිරීමටය. 

මෙම තරග කැඳවුම විසින් අභියෝග කරනුයේ, නම් කෙරුණු සහභාගියන් විසින් ඔවුන්ගේ හිස් මත අයිස් වතුර බාල්දි  වක්කරගැනුම රූ ගත කිරීම සහ එලෙස කරන ලෙස අනෙකුන් නම් කිරීමත්ය. 

## සම්භවය
[thumb|left|[ඇට්ලැන්ටා ෆෝල්කන්ස් ක්‍රීඩකයන්, ක්‍රීඩා පුහුණුකරුවන් සහ, කාර්ය මණ්ඩලය විසින් අයිස් බකට් චැලෙන්ජ් අභියෝගය බාර ගන්නා අයුරු]]
අසරණ සරණය සඳහා මුදල් එකතු කිරීමට, අයෙකුගේ හිස මත සිසිල් වතුර හෙලීමෙහි සම්භවය කෙසේවීදැයි පැහැදිලි නොවන අතර එය බහු මූලාශ්‍රයන්ට උපලක්ෂණය කරනු ලැබේ. 2013-මැද භාගයේ සිට  2014 මුල් අවදිය වන තුරු,අඥාත සම්භවයක් සහිත  "කෝල්ඩ් වෝටර් චැලෙන්ජ්" නම් අභියෝගයක්, උතුරුදිග එක්සත් ජනපදයේ ප්‍රදේශ වල සමාජ සන්නිවේදනය තුල ජනප්‍රිය විය.  මෙම කර්තව්‍යයෙහි සාමාන්‍ය වශයෙන් සිදු කල යුතුව තිබුණේ, පිළිකා පර්යේෂණ සඳහා මුදල් පරිත්‍යාග කිරීම හෝ සිසිල් ජලයට පැනීමට සිදු වීමයි. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:චාලක නියුරෝන රෝගය
ලංකා වෙළෙඳ සේවක සංගමය

**ලංකා වෙළෙඳ සේවක සංගමය** (සීඑම්යූ) යනු,  ශ්‍රී ලංකාවේ වෙළෙඳ අංශයෙහි විශාල  වෘත්තිය සමිති අතුරින් එකකි .

ලංකා වෙළෙඳ, කාර්මික සහ පොදු කම්කරු සංගමය මුලින්ම 1928 දී සංස්ථාපනය කෙරුණේ වෙළෙඳ අංශයෙහි ලිපිකරු වැනි ශ්‍රේණි වල සේවකයන් සඳහාය. වික්ටර් කොරයා සහ ඒ.ඊ. ගුණසිංහ පිළිවෙලින් සීඑම්යූ හී  ප්‍රාරම්භක සභාපති සහ ලේකම් වූහ.

1948 පෙබරවාරියෙහිදී, බාලා තම්පෝ එහි මහා ලේකම් වූ පසුව, එය ලංකා සම සමාජ පක්ෂයෙහි බලපෑමට නතු විය.

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ වෘත්තිය සමිති

ප්‍රවර්ගය: 1928 දී සංස්ථාපිත වෘත්තිය සමිති
ජාතික දිනය (වියට්නාමය)

**ජාතික දිනය** () යනු, 1945 සැප්තැම්බර් 2 දිනදී ප්‍රංශය වෙතින්  වියට්නාම නිදහස ප්‍රකාශයට පත් කිරීම සිහිකරමින්,  වියට්නාමයේදී සැප්තැම්බර් 2 දිනදී සැමරෙන, ජාතික නිවාඩු දිනයකි. එය රටෙහි ජාතික දිනය වෙයි.

## ඉතිහාසය
දෙවන ලෝක යුද්ධයෙහිදී ජපානය විසින් වියට්නාමය අල්ලාගෙන සිටි නමුදු එහි රැඳෙමින් කිසියම් බලපෑමක් යෙදීමට ප්‍රංශයට ඉඩ දුනි. 1945 අගෝස්තුවෙහිදී යුද්ධය නිමාවත් සමගම, වියට්නාමයේ බල රික්තයක් නිමැවිණි. මෙයින් ප්‍රයෝජනය ගත්  වියට් මිං විසින් රට පුරා "අගෝස්තු විප්ලවය" දියත් කළේ, රජයේ කාර්යාල අල්ලා ගැනුමටය. 1945 අගෝස්තු 25 දිනදී, බවො ඩායි අධිරාජයා විසින් කිරුළ අත්හැරීම හා සමගම, ඌයෙං රාජ වංශය නිමාවට පත් විය. එක්සත් ජනපද නිදහස් ප්‍රකාශය සහ ප්‍රංශ විප්ලවයේ  මිනිසාගේ සහ පුරවැසියාගේ අයිතිවාසිකම් ප්‍රකාශයට පත් කිරීම සිහිපත්කරමින් පැවැත්වූ කථාවක් තුලින්, කොමියුනිස්ට් වියට් මිං සංවිධානයේ නායක හෝ චිං මිං විසින්,  1945 සැප්තැම්බර් 2 දිනදී, බා ඩිං චතුරස්‍රයේදී,  **වියට්නාම ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී ජනරජය** (DRVN) යන නව නාමයෙන් වියට්නාමයේ නිදහස ප්‍රකාශයට පත් කළේය.

## සංස්ථාපනය
වියට්නාම් යුද්ධය කෙළවර වීමට ආසන්නව තිබියදී හා එයට පසුව, වියට්නාම කොමියුනිස්ට් පක්ෂය සහ ඉන්පසුව එක්සත් වියට්නාමයේ රජය විසින් ජාතික නිවාඩු දිනයන්හී ඒකිකෘත ලැයිස්තුවක් සංස්ථාපනය කෙරිණි.  මෙම නව නිවාඩු දිනයන් අතර,  මැයි මස පළමුවන දින ජාත්‍යන්තර කම්කරු දිනය, අගෝස්තු 19වන දින අගෝස්තු විප්ලවයේ සංවත්සරය, සැප්තැම්බර් 2වන දින වියට්නාමයේ ජාතික දිනය සහ, මැයි 19වන දින හෝ චිං මිං ගේ උපන්දිනය අඩංගු විය. චන්ද්‍ර නව වසර, ටෙට් නුයෙං ඩෑං සහ මධ්‍ය-ශරච්චන්ද්‍ර, ටෙට් ට්‍රැං තූ, යන දිනයන් සාම්ප්‍රදායික ලෙස සැමරීම දිගටම සිදු කෙරිණි.

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:වියට්නාමයේ රජයේ නිවාඩු
ප්‍රවර්ගය:සැප්තැම්බරයේ පැවැත්වෙන සිහිකිරීම්
ප්‍රවර්ගය:ජාතික දින
ප්‍රවර්ගය:ස්ථාවර නිවාඩුදින
බාලා තම්පෝ

**බාලා තම්පෝ** (1922-2014) යනු,  ශ්‍රී ලාංකික නීතිඥයෙක්  සහ වෘත්තිය සමිති ක්‍රියාකාරිකයෙක් විය. ඔහු,  ශ්‍රී ලංකාවේ ලංකා වෙ‍ළෙඳ, කාර්මිත සහ පොදු කම්කරු සංගමයේ (සීඑම්යූ) මහා ලේකම් විය. 2014, සැප්තැම්බර් 1 දිනදී ඔහු මිය ගියේය.

## මුල් දිවිය සහ අධ්‍යාපනය 
යාපනයේ වැදගත් පවුලකට දාව, 1922, මැයි 23 දිනදී උපන් ඔහු,  ගෞරවාන්විත  කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලයෙන් අධ්‍යාපනය ලැබ, අළුතින් පිහිටවූ  ලංකා විශ්වවිද්‍යාලයෙන් 1943දී සහ ලන්ඩන් විශ්වවිද්‍යාලයෙන් 1944දී බීඑස්සී උපධියක් හිමි කර ගති. පසුව  කොළඹ නීති විද්‍යාලයෙන්  නීතිය හැදෑරූ ඔහු, අධිනීතිඥයෙක් වී, අපරාධ නීතිය ප්‍රගුණ කළේය.. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:1922 උපත්
ප්‍රවර්ගය:2014 මරණ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික නීතිඥයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ දේශපාලනඥයෝ
ප්‍රවර්ගය: ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ වෘත්තිය සමිති ක්‍රියාකාරිහූ
ප්‍රවර්ගය: ශ්‍රී ලාංකික ට්‍රොට්ස්කිවාදිහූ
ප්‍රවර්ගය:රාජකීය විද්‍යාලය, කොළඹ ආදි සිසුහූ
ප්‍රවර්ගය: ලංකා විශ්වවිද්‍යාලය (කොළඹ) උපාධිධාරිහූ
ප්‍රවර්ගය:ලන්ඩන් විශ්වවිද්‍යාලය උපාධිධාරිහූ
ගෝරම්ගේ ගුහාව

**ගෝරම්ගේ ගුහාව** යනු,  ජිබ්‍රෝල්ටා  බ්‍රිතාන්‍ය පාරසමුද්‍ර බලප්‍රදේශයෙහි  පිහිටි ස්වභාවික මුහුදු ගුහාවක් වන අතර, යුරෝපයේ  නියැන්ඩර්තාල්වරුන්ගේ අවසන් ජනාවාස ලෙසින් දන්නා ස්ථාන අතුරින් එකක් වෙයි. එය පිහිටා ඇත්තේ  ජිබ්‍රෝල්ටා පාෂාණයේ අග්නිදිග මුහුණතෙහිය. මුලින්ම ජනාවාසව පැවතියදී, එය වෙරළෙහි සිට දළ වශයෙන් කිලෝමීටර් පහක් පමණ ඈතින් පැවතුනා විය හැකි වුවද, මුහුදු මට්ටමෙහි වෙනස්කම් නිසා, එය දැනට මධ්‍යධරණී මුහුදේ සිට මීටර කිහිපයක් පමණක් ඈතින් පවතියි. මහත් වැදගත් කමක් ඇති බැවින් යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියක් ලෙසින් යෝජිත ප්‍රභින්න ගුහා සතරක සංකලනයක් වන  ගෝරම්ගේ ගුහා  සංකීර්ණයට එම නම ලබා දී ඇත්තේ ගෝරම්ගේ ගුහාව විසිනි.  අනෙකුත් ගුහා තුන වන්නේ වෑන්ගාඩ් ගුහාව, හයීනා ගුහාව සහ බෙනට්ස් ගුහාව යන්නන්ය. 

## සොයාගැනීම
[thumb|250px| [ජිබ්‍රෝල්ටා පාෂාණය|ජිබ්‍රෝල්ටා පාෂාණයේ නැගෙනහිර මුහුණතේ ගෝරම් ගුහාවේ දසුනක්]]
මුහුදු බිංගෙයක පසුපස පිහිටි  පැලුමක් විවෘත කිරීමේදී, 1907 වසරේදී එය සොයාගත්, රාජකීය මෙන්ස්ටා ෆියුසිලියර්ස්   දෙවන බලඇණියේ කපිතාන් ඒ. ගෝරම් අනුව යමින් මෙම ගුහාව නම් කර ඇත. ලාම්පු-දැළි භාවිතා කරමින් ඔහුගේ නම සහ සොයාගත් දිනය ගෝරම් විසින් ගුහා බිත්තියේ අභිලේඛනය කළ අතර, එතැන් පටන් මෙම ගුහාවට ඔහුගේ නම භාවිතා විය. මෙම මුල් සොයාගැනුමෙන් පසුව, බැලූ බැල්මට මෙම ගුහාව—අවම වශයෙන් නිල මට්ටමෙන් හෝ— අමතක වී ඇති සෙයක් පෙනෙන්නේ ජිබ්‍රෝල්ටානු ඉතිහාසඥයෙක් සහ ගල් වන පිරික්සන්නෙක්වූ ජෝර්ජ් පලොව් විසින් *ජේ. ජේ. ඩේවිස් 1943* යන්න ගුහා බිත්තියේ කොටා තිබියදී කියවු බවක් මෙනෙහි කළ බැවිනි. 

## පුරාවිද්‍යාව
පුරාවිද්‍යාත්මක උනන්දුවක්  ඇති කල අඩවියක් බවට ගෝරම්ගේ ගුහාව පත්වූයේ එහි වැදගත්බව මුලින්ම හඳුනාගත් පසුවය. ඉන් ඉහළ පැවති ප්‍රපාතයෙහි සිට, ගුහාවට පහළින් වූ වෙරළ (ගවනර්ස් වෙරළ) අනාගම්‍යව පැවතුණි; කෙසේවෙතත්, ගල්කුළෙහි උමං කැණීම් ව්‍යාපෘතියක එක් අදියරකින් පසුව නිර්මාණය වූ,  වැඩකට ගත නොහැකි ද්‍රව්‍ය ගොඩ නිසා, වෙරළ සහ ගුහාව වෙතට පිවිසිය හැකි විය.

රාජකීය ඉංජිනේරුවෙකු සහ කේම්බ්‍රිජ් විශ්වවිද්‍යාලයෙහි උපාධිධාරී භූවිද්‍යාඥයෙක් වූ ලුතිනන් ජෝර්ජ් බේකර් ඇලෙක්සැන්ඩර්, 1945 වසරෙහිදී ජිබ්‍රෝල්ටාව වෙත ලඟා විය. විස්තරාත්මක භූවිද්‍යාත්මක සිතියමක් නිමැවුම අරමුණු කර ගෙන ජිබ්‍රෝල්ටාවේ භූවිද්‍යාත්මක පිරිමැනුමක් සිදු කිරීමට හේ තීරණය කළේය. ගෝරම්ගේ ගුහාව කැණීම පළමුවෙන් සිදු කළේ ඇලෙක්සැන්ඩර් වන අතර, ජිබ්‍රෝල්ටා කෞතුකාගාරය විසින් ඔහුගේ ක්‍රමවේදයන් අභියෝගයට ලක් කිරීම නිසා, 1948දී ජිබ්‍රෝල්ටාවෙන් පිටව යන තෙක් ඔහු එය සිදු කළේය.

1945දී, ආණ්ඩුකාරවරයා විසින් බ්‍රිතාන්‍ය කෞතුකාගාරය වෙත ලිපි යවමින් එය වෙතින් ඉල්ලා සිටියේ, ගුහාවේ විමර්ශනයන් තවදුරටත් සිදු කර ගෙන යන ලෙසය. මේ සඳහා අවශ්‍ය සම්පත් කෞතුකාගාරය වෙත නොතිබුනද, 1920 ගණන් වලදී ජිබ්‍රෝල්ටාවේදී සිදුකල ඇයගේ පූර්ව කර්තව්‍යයන්හිදී ඩෙවිල්ස් ටවර් ගුහාව වෙතින් නියැන්ඩර්තාල් හිස්කබලක් සොයා ගත්, කේම්බ්‍රිජ්  මහාචාර්ය ඩොරති ගැරඩ් වෙත ආණ්ඩුකාරවරයාගේ ආයාචනය ඉදිරිපත් කළහ. ගැරඩ් විසින්,  ඇන්කරා හී බ්‍රිතාන්‍ය පුරාවිද්‍යා ආයතනයේ  අධිසාමාජිකයෙක් වූ ආචාර්ය ජෝන් ඩාසි වෙෂ්ටර්ගේ උපකාරය පැතිණි. 1948 සැප්තැම්බරයේදී පැමිණි වෙෂ්ටර්, දෙමසත් තිස්සේ පරික්ෂණ වළවල් සෑරුවේ තවදුරටත් කැණීම් යුක්ති සහගතද යන්න නිර්ණය කරගැනුමටය.

## ආශ්‍රිත
ජිබ්‍රෝල්ටාව

**ජිබ්‍රෝල්ටාව** යනු,  අයිබීරියානු අර්ධද්වීපයෙහි දතුණු කෙලවරෙහි,  මධ්‍යධරණි මුහුදට පිවිසුමෙහි පිහිටි, බ්‍රිතාන්‍ය පාරසමුද්‍ර බලප්‍රදේශයකි. 

ඉංග්‍රීසි-ලන්දේසි හමුදා බලකායක් විසින්,   1704 වසරෙහි, ස්පාඤ්ඤ සිංහාසනයට අනුප්‍රාප්ති යුද්ධය තුලදී,     හබ්ස්බර්ග් ව්‍යාජකයා  වෙනුවෙන්,  ස්පාඤ්ඤය  වෙතින් ජිබ්‍රෝල්ටාව අත්පත් කර ගත්හ. මෙම භූමිප්‍රදේශය ඉක්බිතිව  "නිත්‍ය වශයෙන්"  බ්‍රිතාන්‍යයට පවරා දුන්නේ, 1713 වසරෙහි යුට්‍රැක්ට් ගිවිසුම යටතෙහිය. රාජකීය නාවුක හමුදාව සඳහා එය වැදගත් ප්‍රධාන කඳවුරක් විය; අද එහි ආර්ථිකය පදනම්ව ඇත්තේ සංචාරක කර්මාන්තය, මාර්ගගත සූදුව, මූල්‍ය සේවා සහ, නාවික කටයුතු මතය. 

එංගලන්ත-ස්පාඤ්ඤ සම්බන්ධතා කෙරෙහි, ජිබ්‍රෝල්ටාවේ ස්වෛරීත්වය ප්‍රධාන ප්‍රතිවාදී කාරණයක් වන්නේ,   ස්පාඤ්ඤය විසින් බලප්‍රදේශයට  උරුමය ප්‍රකාශ කරන හෙයිනි.  1967 ජනමත විමසුමෙහිදී සහ  යළිත් 2002දී, ජිබ්‍රොල්ටානුවෝ අතිමහත් ලෙසින්,   ස්පාඤ්ඤ ස්වෛරීත්ව යෝජනා ප්‍රතික්ෂේප කළහ. 2006 වසරෙහි ජිබ්‍රෝලටා ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව ප්‍රකාර, ජිබ්‍රෝල්ටාව විසින් ස්වයං-පාලනයක් සිදු  කරන මුත්, ආරක්ෂාව සහ විදේශ සබඳතා වැනි සමහරක් බලතල, එරා රජයෙහි වගකීම ලෙසින් පවතියි.

## ආශ්‍රිත
Bochotnica

'''''' (IPA : [bɔxɔtˈnit͡sa]) යනු අග්නිදිග පෝලන්තයේ ග්‍රාමයකි. මෙය පිහිටා ඇත්තේ පුලාවි අතර කුරුකා ගඟ අසබඩය. මෙම ග්‍රාමය එම දිස්ත්‍රික්කයේ ප්‍රධාන ග්‍රාමය වන අතර ලුබ්ලින් පලාතට අයත්වේ. 2010 වර්ශය වන විට මෙහි ජනගහනය 1500 කි.

## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
*Photographs of castle ruins

ප්‍රවර්ගය:පෝලන්තය
ෂින්සෝ අබේ

**ෂින්සෝ අබේ** (1954-2022), හිටපු ජපාන අගමැතිවරයෙකි.මොහු 1954 සැප්තැම්බර්  21 ටෝකියෝ වල උපත ලබා ඇත.

## භාහිර සබැඳි
* ජපන් අගමැතිවරයගේ නිල වෙබ් අඩවිය 
* 
* 

ප්‍රවර්ගය:ෂින්සෝ අබේ
ප්‍රවර්ගය:ජපානය
ඩොනල්ඩ් හේවාගම

බ්‍රිගේඩියර් **ඩොනල්ඩ් හේවාගම** (ඉංග්‍රීසි: **Donald Hewagama**) යනු  හිටපු ශ්‍රී ලංකා යුද්ධ හමුදා නිලධාරියෙක් වන අතර ඔහු ශ්‍රී ලාංකික ප්‍රථම ත්රිවිධ හමුදා විනිශ්චයකාර අධිනීතිඥ ජනරාල් වරයා ලෙස ශ්‍රී ලංකා යුද්ධ හමුදාවෙහි එම තනතුර හොබවා ඇත.

බ්‍රිගේඩියර් ඩොනල්ඩ් හේවාගම  කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.

## ආශ්‍රිත
* බ්‍රිගේඩියර් ඩොනල්ඩ් හේවාගමයන් ගේ ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියා පිටුව

* * කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු හමුදා නිලධරයන්

  
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
රොට් අයන්

at Delhi, India, containing 98% wrought iron]]

සැකසූ යකඩ යන්නට ආසන්න තේරුමක් ඇති **රොට් අයන්** යන ඉංග්‍රීසියෙන් ව්‍යුත්පන්න වදනින් සාමාන්‍යයෙන් හැඳින්වෙන්නේ මාත්තු යකඩ වර්ගයකි. 

## සංයුතිය
* 0.04 to 0.08% කාබන් ( very low in contrast to cast iron (2.1% to 4%)
* 2% fibrous inclusions known as slag
* ඉතිරිය යකඩ

ප්‍රවර්ගය:ගෙඩනැගිලි ද්‍රව්‍ය
ප්‍රවර්ගය:යකඩ
මන්දෝත්සාහීක්‍රියාකාරීභාවය

සමාජමය ගැටළුවකට එරෙහිව හෝ එවන් ගැටළු පිටුදැකීම පිණිස සිදුකරන්නාවූ ක්‍රියාකාරීභාවයක් වුවද තමාතද ඊට දාවකවූවායයි සිදුකරන්නාය දැනෙන්නාවූ තෘප්තිය හැර වෙනත් සැලකියයුතු ඵලයක් නොලැබෙන්නාවූ ද ක්‍රියාකාරීභාවය **මන්දෝත්සාහීක්‍රියාකාරීභාවය** නම්වේ.

## වර්ගීකරණය
### ක්ලික්ක්‍රියාකාරීභාවය
### අසරණ-සරණ මන්දෝත්සාහීක්‍රියාකාරීභාවය
### භාණ්ඩ මිලදීගැනීමේ  මන්දෝත්සාහීක්‍රියාකාරීභාවය
### දේශපාලනික  මන්දෝත්සාහීක්‍රියාකාරීභාවය
### අනුකම්පාත්මක  මන්දෝත්සාහීක්‍රියාකාරීභාවය
## වැඩිදුර කියවීම්
* Feder, Barnaby. (May 29, 2002)   "They Weren't Careful What They Hoped For." *ද නිව් යෝක් ටයිම්ස්*.
* Phan, Monty.  (Feb 27, 2001)  "On the Net, 'Slacktivisim'/Do-Gooders Flood In-Boxes."  *Newsday*. Page A.08.
* Observer Magazine: Armchair Warrior
* Foreign Policy magazine: The brave new world of slacktivism
ශ්‍රී ලංකා සම්භවයක් සහිත දෙමළ ජනයා

1 වන සියවසට පෙර සිට ලක්දිව පදිංචිව සිටි දෙමළ ජනයාගෙන් පැවත එන දෙමළ ජනතාව **ශ්‍රී ලංකා සම්භවයක් සහිත දෙමළ** ජනතාවවේ. ඉන්දියානු සම්භවයක් සහිත දෙමළ ජනයාගෙන් වෙන්කොට හඳුනාගැනීම සඳහා මෙම වදන භාවිතාවේ.

## පදිංචිය
### ශ්‍රී ලංකාව
### ශ්‍රී ලංකාවෙන් බැහර
## ආශ්‍රිත ලිපි
* දෙමළ ජනතාව
* ශ්‍රී ලාංකීය දෙමළ ජනතාව
* ඉන්දියානු සම්භවයක් සහිත දෙමළ ජනයා

## මූලාශ්‍ර
නීහාරික කල්පිතය

**නීහාරික කල්පිතය**, විශ්ව සම්භව වාදයේදී සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ උපත සහ පරිණාමය පිළිබඳ බෙහෙවින් පිළිගන්නා මතය වේ.

ප්‍රවර්ගය:තාරකා විද්‍යාව
ෆෙරස්

[thumb|[අයන්(II) ඔක්සයිඩ්|ෆෙරස් ඔක්සයිඩ් යන්න වඩාත් නිවැරැදි ලෙසින්  අයන්(II) ඔක්සයිඩ් ලෙසින් හැඳින්වෙයි.]] රසායන විද්‍යාවෙහි, **ෆෙරස්** (Fe2+), යනුවෙන් දැක්වෙන්නේ ද්විසංයුජ යකඩ සංයෝගයක් (+2 ඔක්සිකරණ තත්ත්වය) වන අතර, ත්‍රිසංයුජ යකඩ සංයෝගයක් (+3 ඔක්සිකරණ තත්ත්වය) දක්වන ෆෙරික් යන්නට හාත්පසින්ම වෙනස් වෙයි.මෙම භාවිතය බොහෝ ලෙසින් අවප්‍රමාණ වී ඇත්තේ, වර්තමාන අයියූපීඒසී නාමකරණයෙහිදී, ඔක්සිකරණ තත්ත්වය රෝමානු සංඛ්‍යා භාවිතයෙන් වරහන් තුල මේ වෙනුවට දැක්වෙන,   ෆෙරස් ඔක්සයිඩ් (FeO) සඳහා අයන්(II) ඔක්සයිඩ්  සහ, ෆෙරික් ඔක්සයිඩ් (Fe2O3) සඳහා අයන්(III) ඔක්සයිඩ් වැනි නම් භාවිතා වන බැවිනි.

රසායන විද්‍යාවෙන් පිටත, ෆෙරස් යනු, යකඩ පැවතීම හැඟවීමට භාවිතා කෙරෙන නාමවිශේෂණයකි.  වානේ සහ අමු යකඩ (සුළු ප්‍රතිශතයක් කාබන් අන්තර්ගතය සහිත) සහ අනෙකුත් ලෝහ සමග යකඩ මිශ්‍ර ලෝහ  (මල නොබැඳෙන වානේ වැනි) යන දේ ෆෙරස් ලෝහයන්ට අඩංගු වෙති. යකඩ, කාබන් සහ විවිධ මිශ්‍ර ලෝහ සාදන මූලද්‍රව්‍ය අතර සම්බන්ධතා, පරමාණුවෙන්-පරමාණුවට  හැසිරවීම තුලින්, ෆෙරස් ලෝහයන්හී විශේෂිත ගුණාංග සාක්ෂාත් කර ගත හැක.

*නි-ෆෙරස්* යන පදය භාවිතා වන්නේ, යකඩ නොවන අනෙකුත්  ලෝහ සහ සැලකිය යුතු තරම් ප්‍රමාණයක් යකඩ අඩංගු නොවන මිශ්‍ර ලෝහ දැක්වීමටය.

## මෙයද බලන්න 
*ෆෙරික්
*අයශ්චුම්බකත්වය
*වානේ සැදීම
*ෆෙරස් ලෝහ ප්‍රතිචක්‍රකිරීම
* අයන් (II) ඔක්සයිඩ් (ෆෙරස් ඔක්සයිඩ්)
* ෆෙරස් ක්ලෝරයිඩ් (අයන්(II) ක්ලෝරයිඩ්)
* අයන්(II) බ්‍රෝමයිඩ් (ෆෙරස් බ්‍රෝමයිඩ්)

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:යකඩ
බෝයිස් ඕවර් ෆ්ලවර්ස් (රූපවාහිනී කතාමාලාව)

'''''බෝයිස් ඕව ෆ්ලව'ස්'''* යනු 2009 වසරේ නිපදවූ දකුණු කොරියාව නු ටෙලි නාට්‍ය පෙළකි. කු හයේ සන් , ලී මින් හෝ , කිම් බම් ,කිම් ජූ සහ කිම් හ්යුන් ජුන් යන රංගන ශිල්පීහු මේ නිර්මාණයට රංගනයෙන් දායක වෙති. මෙය KBS 2  නාලිකාවේ 2009 වර්ෂයේ විකාශනය කෙරිණි. මෙය කොටස් 25කින් සමන්විතය.

මෙය  "යෝකෝ කාමියෝ*ගේ '''''බෝයිස් ඕව ෆ්ලව්'ස්'''' නම් කොරියානු ග්‍රන්ථය පදනම් කරගෙන තැනුවකි.මේ කතාව වර්තමාන සින්ඩරෙල්ලා කතාවට සමාන වේ.එනම් දුප්පත් සහ දිරිමත් පාසල් ශිෂ්‍යාවක් F4 නම් කණ්ඩායමක ඉතා ධනවත් සහ කඩවසම් තරුණයින් 4දෙනෙකුගෙ සිත් ඇදගනීමට සමත් වේ.

## කතා වස්තුව
ගුම් ජැන්ඩි ට ශින්වා උසස් පාසලට ඇතුලත් වීමට ලැබෙන්නේ ශිෂ්‍යත්වයකිනි; ඒ එක්තරා සිදුවීමක් නිසාය. ඇයට එහිදී F4 කණ්ඩායම හමුවේ. F4 යනු ධනවත්, කඩවසම් සහ ආඩම්බර තරුණයින් 4දෙනෙකුගෙන් සමන්විත කණ්ඩායමකි.ඔවුන් නම්වලින් ගු ජුන් පියෝ (ලී මින් හෝ), යූන් ජි-හු (කිම් හ්යුන්-ජූන්) සෝ යි-ජියොන් (කිම් බම්) සහ සොන් වූ-බින් (කිම් ජූන්) ය.ඔවුන් 4දෙන මුළු පාසැලම තම අනසකට යටත්කොටගෙන සිටිති; එමනිසා ඔවුන්ට අභියෝග කිරීමට ගුරුවරුන් පවා පෙළඹෙන්නේ නැත.එහෙත් ජැන්ඩි ඔවුන්ට අභියෝග කරයි.එහෙත් ජැන්-ඩි, F4 හි නායකයා වන ජුන්-පියෝට අභියෝග කරයි. එමනිසා යට මුහුණදීමට වන කරදර ප්‍රමාණයද සුළුපටු නොවේ.ඉන්පසු ජුන්-පියෝ යට වයිර කරන අතරම ඇය ජී-හූ සමග නිහඬ සබදතාවයක් පවත්වාගෙන යාමට සමත්වේ.ජන-ඩි ගේ දිරිමත් කිරීමෙන් දිරිමත් වන ජි-හූ, ඔහුගේ පෙම්වතිය වන, නිරුපිකා මින් සියෝ-හ්යුන් හා එක්වන්නට විදේශ ගත වේ.එමනිසා ඇතිවන අඩුවේදී ජුන්-පියෝ සහ ජැන්-ඩි එකිනෙකට ලංවේ.වැඩි කලක් යාමට මත්තෙන් ජුන්-පියෝ යට සත්‍යවශයෙන්ම ආදරය කරන බව වටහාගනී.-විවිධ දුෂ්කරතා මැද ඔවුන් , ඔවුන්ගේ සම්බන්දය තර කර ගනී. ඔවුන්ට ප්‍රධාන බාධකය වන්නේ ජුන්-පියෝගේ මවයි. ඇය කෲර, බලවත් ව්‍යාපාරික කාන්තාවකි. එහෙත් ඇය ජැන්-ඩි ව සහ ඇගේ ඉහලට පැමිණීම අනුපාත නොකරයි.මේ අතර තනිකඩ ජි-හූ නැවත කොරියාවට පැමිණේ; ඒ ඔහුගේ සිතුවිලි ජැන්ඩි ට පැවසීමටයි.පැමිණීමෙන් පසුව ඔහු , ඔහුගේ සිතුවිලි සැඟවීමට උත්සහ කරයි; එහෙත් ජුන්- පියෝ ඒ ගැන දැනගැනී.

ප්‍රවර්ගය:රූපවාහිනී කතාමාලා
අමූර්ත කලාව

[thumb|260px|[රොබේ ඩලූනේ, 1912-13, *ලෙ ප්‍රමියේ ඩිස්ක්*, 134 සෙමී (52.7 අඟ.), පුද්ගලික එකතුව.]]

**අමූර්ත කලාව** විසින් ආකෘතිය, වර්ණය සහ රේඛාව සබැඳි දෘශ්‍ය භාෂාවක්  භාවිතා කරන්නේ, ලෝකයේ දෘශ්‍ය සමුද්දේශයන්ගෙන් කිසියම් මට්ටමකට ස්වායත්ත අයුරින් පවතින නිබන්ධනයක් නිමැවීමටය. පුනරුදයේ සිට 19වන සියවසෙහි මැද භාගය දක්වා,  පර්යාදර්ශීය තර්කයෙන් සහ දෘශ්‍ය යථාර්ථතාවයේ මායාව පුනනිපැයුමට උත්සාහයකින් බටහිර කලාව යටිතහවුරුව සිටියේය. යුරෝපියානු නොවන සංස්කෘතීන්හී කලාවන් සුගමව තිබූ අතර දෘශ්‍ය අනුභූතිය විස්තර කිරීමේ විකල්ප ක්‍රම කලාකරුවාට දක්වා තිබුණි. 19වන සියවස අගභාගය වන විට බොහෝ කලාකරුවන් හට හැඟීගොස් තිබුණේ, තාක්ෂණය, විද්‍යාව සහ දර්ශන විද්‍යාව තුල සිදුවෙමින් පවතින මූලික වෙනස්කම් කැටි කොට දක්වන නව ආකාරයක කලාවක් නිමැවීමේ අවශ්‍යතාවයයි.  එක් එක් කලාකරුවන් විසින් ඔවුන්ගේ සෛද්ධාන්තික තර්කයන් උකහාගැනුමට භාවිතා කල මූලාශ්‍ර නානාප්‍රකාර වූ අතර, මෙය විසින් පෙන්නුම් කලේ එකල බටහිර සංස්කෘතියෙහි සමස්ත අංශයන්හී සාමාජීය සහ බුද්ධි විෂයික පූර්වනියුක්තීන් වෙති.

## ආශ්‍රිත
වන්නිය

ඔබට අවැසි ලිපිය තෝරාගන්න
* වන්නි හත්පත්තුව
* වන්නි මැතිවරණ දිස්ත්‍රික්කය
* වන්නිය (ශ්‍රී ලංකාව)
කාබයිඩ්

[200px|thumb| [ටයිටේනියම් කාබයිඩ්හී දැලිස් ව්‍යුහය.]]
රසායන විද්‍යාවෙහි, **කාබයිඩයක්** යනු,  කාබන් සහ  අඩු වශයෙන් විද්‍යුත් සෘණ මූලද්‍රව්‍යයක් වෙතින් සමන්විත සංයෝගයකි.  රසායනික බන්ධන වර්ග පරිදී කාබයිඩ පහත පරිදී  සාමාන්‍යයෙන් වර්ගීකරණය කල හැක: (i) ලවණ-ආකාර, (ii) සහසංයුජ සංයෝග, (iii) අන්තරාලයීය සංයෝග සහ, (iv) "අතරමැදි" අන්තරීක ලෝහ කාබයිඩ. නිදසුන් වලට අඩංගු වන්නේ, කැල්සියම් කාබයිඩ්, සිලිකන් කාබයිඩ්, ටංස්ටන් කාබයිඩ් (යන්ත්‍ර ආයුද ආශ්‍රිතව බොහෝ විට සරල ලෙසින් *කාබයිඩ්* ලෙසින් හැඳින්වෙයි ), සහ සිමෙන්ටයිට්, වන අතර, මෙයින් එකෙකක් ප්‍රධාන කාර්මික උපයෝජ්‍යයන්හී භාවිතා වෙයි. අයනික කාබයිඩ් නාමකරණය  ක්‍රමානුකූල නොවෙයි.

## ආශ්‍රිත
සිද්ධ යකඩ

[thumb| [අයිෆල් කුළුණ  ගොඩනගා ඇත්තේ, සිද්ධ යකඩ වර්ගයක් වන ඇළලූ යකඩ භාවිතයෙනි]]

**සිද්ධ යකඩ** යනු,   චීනචට්ටි  වල  කාබන් අන්තර්ගතයට (2.1% සිට 4%) හාත්පසින් වෙනස්, ඉතා අඩු කාබන් අන්තර්ගතයක් (0.04 සිට 0.08%)  සහිත යකඩ මිශ්‍ර ලෝහයක් වන අතර, ලෝබොර නමින් හැඳින්වෙන තන්තුමය අන්තර්ගත බරෙන් 2% දක්වා එහි අඩංගු වෙයි. යකඩ සහ ලෝබොර අන්තර්ගතයන්ගේ අඩ-විලීන ස්කන්ධයක් වන එය, නිරේධනය කල විට හෝ විකල ලක්ෂ්‍යය දක්වා නැවූ විට හෝ, ලී වල දක්නට ලැබෙන වැනි  "කණිකා" රටාවක් පෙන්නුම් කරයි. සිද්ධ යකඩ, දැඩි, ආහන්‍ය, තන්‍ය සහ පහසුවෙන් පෑස්සිය හැකි වෙයි. වානේ නිෂ්පාදනයෙහි කාර්යසාධක ක්‍රම ප්‍රවර්ධනය කිරීමට පෙර හා විශාල ප්‍රමාණයන්ගෙන් වානේ තොගයන් අත තිබීමට ප්‍රථම, වඩාත් සුලබ ආහන්‍ය යකඩ වර්ගය වූයේ සිද්ධ යකඩ වෙයි. වානේ බවට ප්‍රසාදනය කෙරුමට අමු ද්‍රව්‍යයක් ලෙසින් සිද්ධ යකඩ ප්‍රමාණවත් තරමක් භාවිතා කරන ලද අතර, එය ප්‍රධාන වශයෙන් භාවිතා කෙරුණේ  කඩු, හැඳි ගෑරෙප්පු, නියන, පොරෝ සහ අනෙකුත් තියුණු මුවහතැති ආයුධ මෙන්ම දුනු සහ පීරී තැනීමටය. යකඩ-ආවරණිත යුද්ධනැව් සහ දුම්රිය මාර්ග භාවිතයට ගැනුමත් හා සමගම, සිද්ධ යකඩ සඳහා ඉල්ලුම කූටප්‍රපාප්ත වූයේ 1860 ගණන් වලදී වන අතර,  මෘදු වානේ වල භංගූරභාවය වැනි  තත්ත්වය පිළිබඳ ගැටළු විසඳාගෙන එහි මිල අඩුවී පුළුල් ලෙසින් සපයාගත හැකිවූ විට සිද්ධ යකඩ වල පරිහානිය ඇතිවිය.

ඒවා මෘදු වානේ වලින් තැනීම ඇරඹීමට පෙර, බොහෝ දේවල්, සිද්ධ යකඩ වලින් තැනුනු අතර, ඒවා අතර මිටියම්, ඇණ, කම්බි, දම්වැල්, පීලි,  දුම්රිය ඈඳුම්, ජල සහ හුමාල නල, මුරිච්චි, පොට ඇණ, අශ්ව ලාඩම්, අත් වැල්, දැවමය පියසි රාමු සැකිලි සඳහා තහඩු සහ, විසිතුර  යකඩ වැඩ වූහ.

වාණිජ පරිමාණයෙන් සිද්ධ යකඩ තවදුරටත් නිපදවනු නොලැබේ. සිද්ධ යකඩ වලින් තැනී යැයි විස්තර කෙරෙන, නිරාපද පීලි, උද්‍යාන භාණ්ඩ සහ ගේට්ටු වැනි නිෂ්පාදියන්, සදනු ලබන්නේ මෘදු වානේ වලිනි.

## නාමකරණය 
"සිද්ධ" යන වචනය, "වැඩ කිරීම" වන ක්‍රියාපදයෙහි  පුරාතන අතීත කාල කෘදන්තය වන අතර, එබැවින් "සිද්ධ යකඩ " යන්නෙහි වචනාර්ථය වන්නේ  "වැඩ සිදුකල යකඩ" වෙයි. සිද්ධ යකඩ යනු, භාණ්ඩය සඳහා පොදු නාමයක් වන නමුදු,  ලෝකුරුවෙකු හෝ අනෙකුත් ආචාරියෙකු විසින් නිපැයුනු,  නිමාවට පත් යකඩ භාණ්ඩ සඳහාද භාවිතා වෙයි. සිද්ධ යකඩ මෙන් නොව, චීනචට්ටි, භංගූර වන අතර සහ උණු හෝ සිසිල් හෝ තත්ත්වයෙන් එය භාවිතයෙන් කර්මාන්ත කල නොහැක. මිටියකින් පහරදුනහොත් චීනචට්ටි බිඳී යෑ හැක.

## ආශ්‍රිත
## භාහිර සබැඳි
* 

ප්‍රවර්ගය:ලෝහ කර්මාන්ත
ප්‍රවර්ගය:ගොඩනැගිලි ද්‍රව්‍ය
ප්‍රවර්ගය:ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පමය  මූලාවයව
ප්‍රවර්ගය:උද්‍යාන අංග
ප්‍රවර්ගය:ෆෙරස් මිශ්‍ර ලෝහ
ප්‍රවර්ගය:යකඩ
ශ්‍රී ලංකා සම්භවයක් සහිත දෙමළ ඩයස්පෝරාව

ශ්‍රී ලංකාවෙන් එපිට ජීවත්වන ශ්‍රී ලංකා සම්භවයක් සහිත දෙමළ ජනයා **ශ්‍රී ලංකා සම්භවයක් සහිත දෙමළ ඩයස්පෝරාව** වේ. මොවුන් බහුතරය ක්‍රි.ව. 1983 වසරෙන් පසුව ශ්‍රී ලංකාව හැරගිය පුද්ගලයන් හෝ ඔවුන්ගෙන් පැවත එන්නන් වන අතර තමන් ජීවත්වන රටේ පුරවැසිභාවය ලබාගෙන ඇත.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:දෙමළ ඩයස්පෝරා
ද්ව්‍යංගි සංයෝගය

**ද්ව්‍යංගි සංයෝගයක්** යනු, වෙනස්  මූලද්‍රව්‍යයන් දෙකක් පමණක් සහිත රසායනික සංයෝගයකි. ද්ව්‍යංගි අයනික සංයෝගයන්ට නිදසුන් අතර,  කැල්සියම් ක්ලෝරයිඩ් (CaCl2), සෝඩියම් ෆ්ලෝරයිඩ් (NaF) සහ, මැග්නීසියම් ඔක්සයිඩ් (MgO) පවතින අතර, ද්ව්‍යංගි සහසංයුජ සංයෝගයන්ට නිදසුන් අතර  ජලය (H2O) සහ, සල්ෆර් හෙක්සාෆ්ලුවොරයිඩ් (SF6) වෙයි.

## ද්ව්‍යංගි අම්ල
හයිඩ්‍රජන්හී ද්ව්‍යංගි සංයෝග කාණ්ඩයෙහි,  ද්ව්‍යංගි අම්ලයක් වෙත අඩංගු වන්නේ, දර්ශීය ලෙසින්   ආවර්තිතා වගුවෙහි 17වන කාණ්ඩයෙහි පවතින අනෙකුත් පරමාණුවක් හා බැඳි හයිඩ්‍රජන් පරමාණුවකි. මේවා අතර,  ක්ලෝරින්, ෆ්ලුවොරීන්, බ්‍රෝමීන්, අයඩීන්, සහ ඇස්ටටීන් වෙති. සල්ෆර්, ටෙලුරියම්, පෝලෝනියම්, සෙලිනියම්, සහ ආසනික් වැනි අනෙක්වාද අඩංගු වෙති.

නාමකරණ සම්මතය මෙලෙස වෙයි:

“හයිඩ්‍රො-” + අලෝහය + “-ඉක්” + “අම්ලය”

නිදසුනක් වන්නේ HCl: හයිඩ්‍රොක්ලෝරික්  අම්ලය.

අම්ලය පවතින්නේ වායුමය ආකාරයෙහි හෝ නිර්ජලීය ආකාරයෙහි හෝ වෙයි නම්, "-ඉක්" යන්න වෙනුවට "-අයිඩ්" යන්න ආදේශ කර  "අම්ලය" උපසර්ගය ඉවත් කෙරෙයි.

## ද්ව්‍යංගි සහසංයුජ සංයෝග
අලෝහය X + අලෝහය Y + "-අයිඩ්."

සංයෝගයේ එක් අණුවක ඇති පරමාණු ගණන දැක්වීමට, එක් එක් මූලද්‍රව්‍යය නමට, සුදුසු ලතින් උපසර්ගය එක් කරන්න. (නයිට්‍රයිඩ් වැනි තනි සංඝටක වලින් සමන්විත ඇනායන සඳහා)

බහු සංයෝග පැවතීම හැකි වන විට, කැටායනයක ඔක්සිකරණ තත්ත්වය එයට පසුව  රෝමානු සංඛ්‍යා  භාවිතයෙන් එක් කිරීම(කොපර් (II) සල්ෆයිඩ්) හෝ, -අස් හෝ -ඉක් උපසර්ගයක් හා  සමග කැටායනයෙහි ශබ්ද-ප්‍රකෘතිය භාවිතය සිදු කෙරෙයි (කියුප්‍රික්  සල්ෆයිඩ්).

## නිදසුන්
*සින්ක්හී සංයෝග # ද්ව්‍යංගි සංයෝග

## ආශ්‍රිත

ප්‍රවර්ගය:රසායනික සංයෝග
පරිමාමිතික ප්ලාස්කුව

**පරිමාමිතික ප්ලාස්කුව** (**මිනුම් ප්ලාස්කුව** හෝ **ක්‍රමාංකිත ප්ලාස්කුව**) යනු පරීක්ෂණාගාරයන් තුල භාවිතාවට ගැනෙන, නිශ්චිත උෂ්ණත්වයක් සඳහා නිශ්චිත පරිමාවක් ක්‍රමාංකණය කර ඇති වීදුරු වලින් නිර්මිත විද්‍යාගාර උපකරණයකි. ප්‍රාමාණික ද්‍රාවණයන් පිළියෙල කිරීමට සහ ද්‍රාවණ තනුක කිරීම් සඳහා පරිමාමිතික ප්ලාස්කු යොදා ගැනේ. පේයර්-හැඩයකින් හා පැතලි අඩියකින් යුක්ත වන මෙම ප්ලාස්කු, වීදුරු හෝ ප්ලාස්ටික් වලින් නිමවා තිබෙයි. ප්ලාස්කුවෙහි මුව කොටස ප්ලාස්ටික් ඉස්කුරුප්පු වැස්මකින් ආවරණය කොට තැබිය හැකි අතර ගෙල ප්‍රදේශය සිහින් දිගැටි අයුරින් නිමවා තිබෙයි. ගෙල ප්‍රදේශයෙහි පරිමාමිතික ප්ලාස්කුවෙහි අදාල පරිමාව දක්වන වලයාකාර සීමාව සළකුණු කොට තිබෙයි.

මීට අමතරව පරිමාමිතික ප්ලාස්කුවෙහි බද කොටසහි, එහි නාමික පරිමාව, වර්ගය, අදාල නිමැවුම් සම්මත සහ නිශ්පාදකයින්ගේ සලකුණ ආදිය ලේබල් ගත කොට තිබේ. මිලි ලීටර 1 සිට 10 000 දක්වා පමණ ද්‍රාවණ පරිමාවන් මැන ගත හැකි පරිමාමිතික ප්ලාස්කු දැකගත හැකි වේ.
දෙවුම් බෝතලය

**දෙවුම් බෝතලය** යනු විද්‍යාගාරයන්හී භාවිතයට ගැනෙන පරීක්ෂණ නල, වට අඩි ප්ලාස්කු වැනි වීදුරු උපකරණ කොටස් ආදිය සේදීම සඳහා යොදා ගන්නා, නැසින්නක් සහිත මිරිකිය හැකි ප්ලාස්ටික් බෝතලයකි.

ස්කුරුප්පු මූඩියකින් ආවරිත බෝතලයෙහි බද කොටස මත අතින් තෙරපුම යෙදීම මගින් ඇතිවන පීඩනය නිසා, බෝතලය තුල වූ ද්‍රවය නැසින්න හරහා පටු ප්‍රවාහයක් ලෙස පිටතට ගලා ඒම සිදුවෙයි.

බොහොමයක් දෙවුම් බෝතල සුනම්‍යශීලී හා අද්‍රාව්‍ය ගුණ සහිත ප්ලාස්ටික් වලින් නිපදවා තිබෙන අතර, උඩුකුරුව භාවිතා කිරීම සඳහා බොහෝ දෙවුම් බෝතල තුල අභ්‍යන්තර ගිල්ලුම් නාලයක් සවිකොට තිබෙයි.

විද්‍යාගාරයන් තුල ක්‍රියාවන් සඳහා භාවිතයට ගැනෙන පොදු ද්‍රාවකයන්, ප්‍රතික්‍රියාකාරකයන් ආදිය දෙවුම් බෝතල් තුල රඳවන අතර: ආසූත ජලය, ක්ෂාලක ද්‍රාවණ සහ ඇසිටෝන්, අයිසොප්‍රොපනෝල් හෝ එතනෝල් වැනි සේදුම් කාරක එලෙස රඳවන ද්‍රාවණයන් අතර වේ.

## ආශ්‍රිත
* http://www.newton.dep.anl.gov/york/washbottle.html
බීකරය

**බීකරය** යනු ද්‍රාවණ කැලතීම, මිශ්‍ර කිරීම සහ රත් කිරීම අදිය සිදුකිරීම සඳහා විද්‍යාගාර තුල භාවිතයට ගන්නා සරල බඳුනකි.    සිලින්ඩරාකාර හැඩයෙන් යුතු බීකර  පැතලි අඩියක් සහිත වෙයි.   ද්‍රාවණයන් ප්‍රවේශමෙන් වත්කිරීම සඳහා බොහෝ බීකරයන්හී කුඩා කෙමියක් පවතියි. මිලි ලීටර 1 සිට ලීටර කීප ගුණයක් මැනගත හැකි බීකර දැක ගත හැකි වේ.

## ආශ්‍රිත
සුද්‍රාව්‍ය පද්ධතිය

thumb|350px|සුද්‍රාව්‍ය සංයුතිය, උෂ්ණත්වය සහ, ලක්ෂ්‍යය විස්කර කර දැක්වීමට භාවිතා කෙරෙන, කල්පිත ද්ව්‍යංගි රසායනික මිශ්‍රණයක් සඳහා  (සංඝටක දෙක  *A* සහ *B* ලෙසින් දැක්වෙන) කලාප සටහනක්. (*L* වෙතින් දැක්වෙන්නේ ද්‍රව අවස්ථාවයි.)

**සුද්‍රාව්‍ය පද්ධතියක්**,  ග්‍රීක "ευ" (eu = පහසු) සහ "Τήξις" (tecsis = දියවීම), වෙතින්  විස්තර කෙරෙනුයේ,  එක් එක් ශුද්ධ සංඝටකය විසින් එහි ස්වීය මහත් දැලිස සැකසුම තබාගන්නා පරිදී, සංඝටක අතර අතිවිශිෂ්ට පරමාණුක ප්‍රතිශත අනුපාතයක් සාක්ෂාත් කරගනිමින්, සහබද්ධ සුපිරි-දැලිසක් තනන, පරමාණුක සහ /හෝ රසායනික විශේෂයන්ගේ සමජාතීය ඝන මිශ්‍රණයකි. .   * **සුද්‍රාව්‍ය පද්ධතිය සමස්තයක් ලෙසින්  දිය වන්නේ ** මෙම පරමාණුක /අණුක අනුපාතයෙහිදී පමණක් වන අතර, සුවිශේෂ උෂ්ණත්වයකදී (සුද්‍රාව්‍ය උෂ්ණත්වය හෝ ET) **සුපිරි-දැලිස වෙතින් එක විටම එහි සියළු සංඝටක නිදහස් කොට** ද්‍රව මිශුණයක් බවට පත් කෙරෙයි*. සම්බන්ධිත සංඝටක විශේෂ සඳහා මිශ්‍රණ අනුපාතයන් සමස්තය සැලකූ කල අඩුතම විලයන උෂ්ණත්වය ET වෙයි.

වෙනත් ඕනෑම මිශ්‍රණ අනුපාතයක් රත් කිරීමේදී, **ET** වෙත ලඟාවීමේදී — දකුණේ ඇති කලාප සටහන බලන්න — එක් සංඝටකයක දැලිස මුලින්ම විලයනය වන අතර, අනෙකුත් සංඝටක ලැටිස(ය) (සමස්තය) දියවීමට *මිශ්‍රණයෙහි උෂ්ණත්වය තවදුරටත් වැඩිවිය යුතුය*.    **ප්‍රතිලෝම ලෙසින්**, සුද්‍රාව්‍ය-නොවන මිශ්‍රණයක් සිසිල්වත්ම, සියළුම ද්‍රව්‍යය ඝන වන තුරු, මිශ්‍රණයෙහි එක් එත් සංඝටකය ප්‍රභින්න උෂ්ණත්වයකදී ඝනීභවනය වෙයි (එහි දැලිස තනයි).

කලාප සටහනක *සුද්‍රාව්‍ය ලක්ෂ්‍යයක්* අර්ථ දක්වන්නාවූ ඛණ්ඩාංක වන්නේ,   *සුද්‍රාව්‍ය ප්‍රතිශත අනුපාතය* (සටහනෙහි  පරමාණුක/අණුක අනුපාත අක්ෂයෙහි) සහ *සුද්‍රාව්‍ය උෂ්ණත්වය* (සටහනෙහි උෂ්ණත්ව අක්ෂයෙහි) වෙති.

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ද්‍රව්‍ය විද්‍යාව
ප්‍රවර්ගය:රසායන විද්‍යාව
ප්‍රවර්ගය:කලාප සංක්‍රමණ
තිස්ස වැව

ඔබට අවැසි ලිපිය තෝරාගන්න

*තිස්ස වැව (අනුරාධපුරය) -  ශ්‍රී ලංකාවේ, අනුරාධපුරය ප්‍රදේශය තුල පිහිටා තිබෙන වැවකි.
*තිස්ස වැව (තිස්සමහාරාමය) -  ශ්‍රී ලංකාවේ, තිස්සමහාරාමය තුල පිහිටා තිබෙන වැවකි.
සීතා අම්මාන් කෝවිල

සීතා අම්මාන් කෝවිල
මේ නුවරඑලිය කෝවිලේ තියෙන විශේෂත්වය තමයි සීතා දේවිය වෙනුවෙන් ලෝකයේ ඇති එකම කෝවිල මෙය විදියට තමයි හදුනාගැන් වන්නේ. ඉස්සර මෙතන කෝවිලක් නොතිබූ බව අපට දැනගන්න ලැබුනා. නමුත් අතීතයේ  මේ ස්ථානයේ පොල් ගැසීම හා  පුද පුජා සිදුකොට තිබෙනවා. පසුව කාලයක් යනවිට මෙතැන කෝවිලක් තරමටම දියුණු වෙලා තියෙනවා. දැන් මේ කෝවිල හඳුන්වන්නේ සීතා අම්මාන් කෝවිල කියලයි. කෝවිල තියෙන්නේ සීතා එළියේ. ඒ කියන්නේ නුවරඑළිය බදුල්ල පාරේ කිලෝමීටර් 7 ක් පමණ දුරින්. නුවරඑළිය බදුල්ල පාරේ ගමන් කරනකොට මේ කෝවිල ඔබ අනිවාර්යෙන්ම දැකලා ඇති.
රාමායනයේ සදහන් වෙන විදියට රාමා විසින් සීතාව හංගාගෙන ඉඳලා හිරු එළිය දකින්න අරං එන්නේ මෙතනට කියලා තමයි කියන්නේ. ඒ වගේම සීතාව හොයන්න ලංකාවට ආපු හනුමාට සීතාව දකින්න ගැබුනේ මෙතනදී කියලාත් කියනවා. ඒ ආපු හනුමාගේ පා සළකුණු කියලා විශ්වාස කරන අමුතු සළකුණූ කිහිපයකුත් මේ කෝවිල ආශ්‍රිත ගල් තලාවක දකින්න පුළුවන්. අදටත් ඉන්දියානු ජාතිකයන් විශාල වශයෙන් මේ කෝවිල වැද පුදාගන්න පැමිණෙනවා.
විවාහ වී ළමයි නොමැති අය ඇවිත් තමන්ට දරුවන් ප්‍රාර්ථනා කරලා මේ කෝවිලට බාරහාර වෙනවා. ඒවාගේම විවාහ හරියන්නේ නැත්නම් ඒවාත් සාර්ථක වෙන්න කියලා මෙතැනට බාර වෙනවා. මිනිසුන් අතර පවතින එක කතාවක් ‍තමයි සීතා දේවිය මෙහි සඟවා සිටියදි ඇය රාම රාම හමුවෙන්න කිය කියා මේ ඇළට මල් දානවලු. ඒ මල් දැමූ තැන සිට නොපෙනි ගිහිල්ලා ඊට මීටර් ගණනක් එහා දුරින් මතුවෙනවලු. ඊට පසු කාලීනව මෙතැනට ආපු බැතිමතුන් තමන්ගේ ප්‍රාර්ථනා ඉටුවෙන්න කියලා මේ දිය පාරට රතු සහ සුදු මල් දානවා. සුදුමල් මතු වුණොත් ප්‍රාර්ථනාව ඉටුවන බව ඔවුන්ගේ විශ්වාසයයි.
මේ ප්‍රදේශයේ අය විශ්වාස කරන තවත් දෙයක් තමයි නුවරඑළියට ඇවිත් කිසිම වැරැදි වැඩක් කරලා මේ කෝවිල පසුකර යාමට පෙර  දඬුවම් ලැබෙනවා කියන එක. ඔබ මීලග සංචාරයට නුවරඑළියේ යන්න හිතන් ඉන්නවා නම් අනිවාර්යෙන්ම සීතා අම්මාන් කෝවිලට යන්න අමතක කරන්න එපා.
යන්නත් අමාරු නැහැ නුවරඑළිය බදුල්ල පාරෙ අයිනෙම තමයි මේ කෝවිල පිහිටලා තියෙන්නේ . හක්ගල ඉදන් දුර කිලෝමීටර් එකක් විතර . නුවරඑළිය පැත්තට වෙන්න..

## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි
ප්‍රවර්ගය:නුවරඑළිය දිස්ත්‍රික්කයේ හින්දු සිද්ධස්ථාන
ලේල්වල ගලපාත පංසල

**ගලපාත පංසල**  ශ්‍රී ලංකාවේ ගාල්ල පරිපාලන දිස්තික්කයේ බද්දේගම පාදේශිය ලේකම් කොටිටාශයේ වදුරඹ කොටසේ ඉහල ලේල්වල ගමේ පිහිටා ඇති ඓතිහාසික වටිනාකමකින් යුත් මහනුවර යුගයට අයත් පැරණි පංසලකි

වත්මන් විහාරාධිපති පුජ්‍ය බද්දේගම ධම්මික හිමියන් වේ මෙම පංසල '*වසර 1000ක්* පමණ පැරණි බව විවිධ මුලාශ මගින් තහවුරැ වේ
රවන් ඇල්ල

**රවන් ඇල්ල** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ උඩුහාවර ග්‍රාමයේ පිහිටා තිබෙන දිය ඇල්ලකි. එය වැලිමඩ නගරයේ සිට කිලෝ මීටර 12 ක් පමණ දුරින් පිහිටයි. රවන් ඇල්ල, රාවණ කථා පුවත සමගද බැඳී පවතින බැව් සඳහන්ය.

රැවැන් ඇල්ල, රවැන් ඇල්ල හා රාවන ඇල්ල  යන නම් වලින්ද මෙම දියඇල්ල හඳුන්වනු ලැබේ. රත්රන් වන් දිය දහර යන අරුතෙන් දිය ඇල්ල, රවන් යන නමින් ප්‍රචලිත වූ බව පැවසෙයි.

## මේවාද බලන්න
* ශ්‍රී ලංකාවේ දිය ඇලි

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ දිය ඇලි
ජාතික ඉතිරිකිරීමේ බැංකුව

**ජාතික ඉතිරිකිරීමේ බැංකුව** (**NSB**), යනු ශ්‍රී ලංකා ඇති ආණ්ඩුවට අයත් ඉතිරිකිරීමේ බැංකුවකි. එය 1971 වර්ෂයේදී *අංක.30 ජාතික ඉතිරි කිරීම් බැංකු පනත* යටතේ ලංකාව තුල සංසථාපිත කරන ලදී. එසේම 1988 වසරේදී  *අංක.30 බැංකුකරණ පනත* යටතේ ජාතික ඉතිරි කිරීමේ බැංකුව, අවසරලත් විශේෂඥ බැංකුවක් බවට පත් විය. බැංකුව සතුව දිවයින පුරා ශාඛාවන් 255 ක් පමණ පවතියි. ශ්‍රී ලංකා තැපෑලට අයත් තැපැල් කාර්යාල 643 ක් හා උප තැපැල් කාර්යාල 34012 පමණ ප්‍රමාණයක් සම්බන්ධ කරමින්, තැපැල් බැංකු සේවාවක්ද ජාතික ඉතිරිකිරීමේ බැංකුව විසින් ක්‍රියාවට නංවා තිබෙයි.

## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි
* වෙබ් අඩවිය

ප්‍රවර්ගය:බැංකු
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ බැංකු
පං ලියැං

**පං ලියැං** (උපත නොවැම්බර් 20, 1962) යනු,  කීර්තිමත් චීන සමකාලීන  ජන ගී ගායිකාවක් සහ  අභිවාහ්‍ය කලාකරියකි. වර්තමාන චීන නායක ෂී ජිංපිංගේ බිරිය වන අතර, ඇමරිකානු සහ චීන මාධ්‍ය මගින් ඇය හැඳින්වෙන්නේ "චීන ප්‍රථම කාන්තාව" ලෙසිනි.  2014 වන විට, *ෆොර්බ්ස්* සඟරාව විසින්, ලොව මහත් බලවත් කාන්තාවන් අතර 57වැන්නා බවට ඇය නම් කර තිබුණි.

පං මහත්මිය,  මහජන විමුක්ති හමුදා කලා විද්‍යාපීඨයේ පීඨාධිපති වන්නීය. චීන නව වසර කාලසීමාව තුලදී විකාශය කෙරෙන සහ පුළුල් ලෙසින් ප්‍රේක්ෂකයන් විසින් නරඹනු ලබන ප්‍රධාන භූමිප්‍රදේශ චීන රූපවාහිනී වැඩසටහනක් වන, වාර්ෂික සීසීටීවී නිව් ඉයර්ස් ගාලා තුල,  ඇය නිතර පෙනීසිටීම නිසා,   සුප්‍රානෝ ගායිකාවක ලෙස ජනප්‍රියතාවයක් ඇය විසින් හිමි කර ගන්නා ලදි. දේශව්‍යාප්තව පැවැති ගී ගැයීමේ තරග වලදී ඇය බොහෝමයක් සම්මාන දිනා ඇත.  ඉමහත් ජනප්‍රසාදය දිනූ ඇයගේ ඒකල ගායනා අතර *පීපල් ෆ්‍රොම් අවර් විලේජ්* (), *ෂුමුලංග්මා* () සහ *ඉන් ද ෆීල්ඩ් ඔෆ් හෝප්* () වෙයි.  පං මහත්මිය, චීනයේ මහජන විමුක්ති හමුදාවේ සිවිල් සාමාජිකයෙක් වන අතර,  මේජර් ජනරාල් තනතුරට සමතුල්‍ය සිවිල් පදවියක් දරයි.  

## ආශ්‍රිත
ඇන්ටිකිතෙරා යාන්ත්‍රණය

**ඇන්ටිකිතෙරා යාන්ත්‍රණය** යනු, පුරාතන ඇනලොග් පරිගණකයක් ඇන්ටිකිතෙරා  නම් ග්‍රීක දිවයින අසබඩ මුහුදේදී සොයාගත් ඇන්ටිකිතෙරා බුන් නැව් බඩු වෙතින් ඉස්මතු වන්නට ඇත.  ග්‍රීක විද්‍යාඥයින් විසින් සැලසුම් කොට තැනූවක් ලෙසින් සිතන මෙය, ක්‍රිපූ 150 සිට 100 අතරතුර කාල සීමාවක් වෙත හෝ, වඩා මෑත මතයකට අනුව  ක්‍රිපූ 205 වෙත හෝ කාල නිර්ණය කර තිබුණි.

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:පුරාතන තාරකා විද්‍යාව
ප්‍රවර්ගය:ඇනලොග් පරිගණක
ලක්ෂ්මන් කිරිඇල්ල

**ලක්ෂ්මන් බණ්ඩාර කිරිඇල්ල**, යනු ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලඥවරයෙකු සහ නීතීඥවරයෙකු වේ. ඔහු වත්මන් පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරයෙකු සහ හිටපු වැවිලි කර්මාන්ත අමාත්‍යවරයෙකුද වෙයි. ඊට අමතරව සංචාරක සහ ක්‍රීඩා අමාත්‍යවරයා ලෙසත්, විදේශ කටයුතු පිළිබඳ නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයා ලෙසත් ඔහු කටයුතු කොට තිබෙයි. 1989 වසරේ සිට පාර්ලිමේන්තු සාමාජිකයෙකු ලෙස කිරිඇල්ල මහතා කටයුතු කොට ඇත.

## මුල් අවදිය
කිරිඇල්ල මහතා කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලයෙන් සිය මූලික අධ්‍යාපනය හදාරණ ලදී.

## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි
*බයෝග්‍රැෆීස් ඔෆ් මෙම්බර්ස් ඔෆ් පාර්ලිමන්ට්
*රයිට් රෝයල් රැලිඔෆ් ඕල්ඩ් රෝයලිස්ට් ඉන් ද ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමන්ට්

ප්‍රවර්ගය:1948 උපත්
ජෝන් අමරතුංග

**ජෝන් ඇන්තනී එමානුවෙල් අමරතුංග** (1940 මැයි 21) යනු ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලඥවරයෙකු සහ නීතිඥයෙකු වෙයි. ඔහු එක්සත් ජාතික පක්ෂය නියෝජනය කරමින් ගම්පහ මැතිවරණ දිස්ත්‍රික්කය හරහා ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තුවට පිවිසීමට වරම් හිමිකර ගන්නා ලදී.

## ආශ්‍රිත
* 

ප්‍රවර්ගය:1940 උපත්
සෙලාන් බැංකුව

**සෙලාන් බැංකුව** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ වූ වාණිජ බැංකුවකි. එය සතුව දිවයිනේ නාගරික සහ ග්‍රාමීය ප්‍රදේශයන්හී ශාඛා රැසක් පවතියි. 2013 වසර වන විට බැංකුව සතුව දිවයින පුරා බැංකු මධ්‍යස්ථාන 151 ක් සහ 4900 ක පමණ කාර්ය මණ්ඩල ප්‍රමාණයක් විය.

1987 අගෝස්තු 28 වන දිනදී සීමාසහිත පොදු බැඳුම් සමාගමක් ලෙස සංස්ථාපිත කරනු ලැබූ මෙය, 1992 වසරේදී සිය ප්‍රථම උප සමාගම ලෙස, සෙලාන් මර්චන්ට් බෑන්ක් ලිමිටඩ් (Seylan Merchant Bank Limited) පිහිටුවන ලදි. එම වසරේදීම බැංකුවේ ප්‍රධාන කාර්යාල ගාෙඩනැගිල්ල වූ සෙලින්කෝ සෙලාන් කුළුණ ඉදිකිරීම අරමුණු කර ගනිමින්, එහි දෙවන උප සමාගම ලෙස සෙලින්කෝ සෙලාන් ඩිවලොප්මන්ට්ස් ලිමිටඩ් (Ceylinco Seylan Developments Limited) පිහිටුවන ලදී.

## අර්බුධමය තත්වය
සෙලින්කෝ සමූව ව්‍යාපාරයට අයත් ගෝල්ඩන් කී ක්‍රෙඩිට් කාඩ් සමාගමේ කඩා වැටීම සහ 2008 හිටපු සභාපතිවරයාගේ අරමුදල් අවකලමණාකරනය හේතුවෙන් 2008 වසරේ අවසන් සතියේදී සමාගම ද්‍රවශීලීතා අර්බුධයකට මුහුණ පාන ලදී. 2008 දෙසැම්බර් 28 වන දින ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව විසින් සෙලාන් බැංකුව, ශ්‍රී ලංකා රජයට අයත් ලංකා බැංකුවේ (BOC) පාලනය යටතට පත් කරනු ලැබූ අතර, මෙය 30(1) කොටසේ 1949 අංක.58 දරණ මුදල් නීති පනත යටතේ ක්‍රියාවට නංවන ලදී.

## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි
* Seylan වෙබ් අඩවිය

ප්‍රවර්ගය:බැංකු
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ බැංකු
ඇරල් මුහුද

**ඇරල් මුහුද**, මධ්‍යයම ආසියාවේ පිහිටි මුහුදකි.

## මූලාශ්‍ර
විජිත හේරත්

**හේරත් මුදියන්සේලාගේ විජිත හේරත්**, (, ; උපත 1968 මැයි 1) යනු ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලඥයෙක්. හේරත් ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කය සඳහා ජාතික ජන බලවේගය නියෝජනය කරමින් ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තුවේ මන්ත්‍රීවරයෙක්. ඔහු මීට පෙර සංස්කෘතික කටයුතු සහ ජාතික උරුමයන් පිළිබඳ හිටපු කැබිනට් අමාත්‍යවරයෙකුද වෙයි. ඔහු 2000 වසරේ සිට පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරයෙක් වේ.

හේරත් ජාතික ජන බලවේගය (National People's Power – NPP) දේශපාලන සන්ධානයේ ජාතික විධායක කමිටු සාමාජිකයෙකුද වන අතර ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ දිස්ත්‍රික් නායකයා ලෙස ද කටයුතු කරයි.

## මුල් ජීවිතය සහ අධ්‍යාපනය 
විජිත හේරත් 1968 මැයි 1 දින උපත ලැබීය.

ඔහු 2004 සිට 2005 දක්වා කාලය තුළ සංස්කෘතික කටයුතු හා ජාතික උරුම අමාත්‍යවරයා ලෙස ද සේවය කර ඇත.

2024 මහ මැතිවරණයේදී ඔහු ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයෙන් ලබාගත් මනාප ඡන්ද ප්‍රමාණය ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණ ඉතිහාසයේ අපේක්ෂකයෙකු විසින් ලබාගත් වැඩිම මනාප ඡන්ද සංඛ්‍යාව ලෙස සටහන් වී ඇත.

## මැතිවරණ ඉතිහාසය
## ආශ්‍රිත ලිපි 
* ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ
* ජාතික ජන බලවේගය
* අනුර කුමාර දිසානායක
* හරිනි අමරසූරිය
## මූලාශ්‍ර
## බාහිර සබැඳි
* 

ප්‍රවර්ගය:1968 උපත්
ප්‍රවර්ගය:ජාතික ජන බලවේගයෙහි දේශපාලනඥයන්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ 17වන පාර්ලිමේන්තුවේ මන්ත්‍රීවරු
අකුණු ගැසීම

අකුණු පහරක් යනු ඉතාමත් ප‍්‍රබල විදුලියක් වලාකුලක සිට පොළව දෙසට ක්‍ෂණිකව ගමන් කිරිමකි. එහිදි විශාල ශබ්දයක් හා ආලෝකයක් පිටවේ. මුලින් පෙනෙන්නේ ආලෝකයයි. ක්‍ෂණයකින් ශබ්දය ඇසේ. මෙසේ එළිය දැනුණු වහාම කන් වසා ගැනීමෙන් ශබ්දයෙන් ශ‍්‍රවන පද්ධතියට ඇති විය හැකි බලපෑම වලක්වා ගත හැක.

‍මෙම ඉතා ප‍්‍රබල ආලෝකය ඇසට ඍජුවම ලැබීමෙන් ඇසට ද හානිදායක හෙයින් අකුණු ඍජුවම නිරීක්‍ෂණයෙන් වැලකිය යුතුය.

අකුණු වලින් එන (ඇම්පියර් 25000ක් - සාමාන්‍ය විදුලි බල්බයක මෙන් 5000 වාරයක් වැනි) අති ප‍්‍රබල විදුලිය මගින් ජිවිත හා දේපොළ වලට වඩාත් හානි ඇති කරනු ලබයි.

-අකුණක් ලඟා විය හැකි ආකාර:-

01. සෘජු ගැටුම - වලාකුළක සිට පහත්වන අකුණු ධාරාවක් සෘජුවම ළඟා වීම.

02. ස්පර්ශ වෝල්ටීයතාවය - පෘථිවිය වෙත අකුණු ධාරාවක් ගමන් කරන ද්‍රව්‍යයක් (ගසක් හෝ කම්බියක්) හා ස්පර්ශ වී පවතින විට අකුණු පහර ඒ හරහා ළඟා වීම.

03. අංශු ජ්වලනය - පෘථිවිය වෙත අකුණු ධාරාවක් ගමන් කරන ද්‍රව්‍යයක් (ගසක් හෝ කම්බියක්) ආසන්නයේ සිටින විට ද්‍රව්‍යයේ සිට ඇති පරතරය තුළින් පුළිඟුවක් ලෙස අකුණු පහර ළඟාවීම

04. යවර වෝල්ටීයතාවය පෘථිවිය වෙත අකුණු ධාරාවක් ළඟා වූ ස්ථානයක සිට විහිදී යන ධාරාවක් ආසන්නම ශරීර ස්පර්ශ ස්ථානයෙන් ඇතුල් වී වෙනත් ස්ථානයකින් යලිත් පෘථිවිය වෙත ගමන් කිරීම.

-මේ හානි අවම කර ගන්නේ කෙසේද?

අකුණු ඇතිවන විට,

01. උස කදු මුදුනකල කී‍්‍රඩා පිට්ටනියකල,කුඹුරක හෝ ජලාශයක් වැනි විවෘත ස්ථානයක නොසිටින්න. එවැනි තැන්වල බයිසිකල් අශ්වයින් පැදිමෙන් වළකින්න. වහාම නිවසකට හෝ වැඩිය උස නැති ගස් සමුහයක් තිබෙන ගහක් යටට යන්න.

02.එවැනි තැනක් නැත්නම් පාද දෙක ලංකොට දෙඅත් බිම නොතබා තමාගේ උස අඩුවන සේ හිස පහත් කොට සිටින්න.

03. කම්බි වැට දුරකථන සම්පේ‍්‍රෂණ කුළුණු, T.Vඇන්ටනා වැනි ලෝහමය ආකෘති වලින් ඈත් වන්න.

04.ලෝහ ආයුධ හෝ උපකරණ හෝ භාවිතා නොකරන්න.එවැනි දෑ අතේ තිබේ නම් ඉවතට විසි කරන්න.

-තදින් අකුණු සැර පවති නම්,

01. ලී ඇඳක දිගාවන්න. එසේ නැත්නම්තම අඩිය බිම හා නොගැටෙන සේ පුටුවක හිඳගෙන පහත් වී සිටින්න.

02. ලෝඟමය උපකරණ භාවිතා නොකරන්න.

03. විදුලි උපකරණ පලග් (Plug) එකෙන් ගලවන්න.විදුලිය ගලා ඒම ප‍්‍රධාන ස්විචයෙන්ම නවත්වන්න.

04. T.V ඇන්ටනාව රූපවාහිනියෙන් ගලවා කෙළවර පොලිතින් වලින් වසා එළියට දමන්න.

05. විශේෂයෙන් රැහැන් සහිත දුරකථන භාවිතා නොකරන්න.

06. ලෝඟයෙන් නිමවු ජනේල හෝ දොරවල් ළග නොසිටින්න.

-නිවස ආරක්‍ෂා කර ගැනීම

01.විධිමත් අකුණු ආරක්‍ෂණ පද්ධතියක් (අකුණු සන්නායක) සවි කර ගැනිම සහඒවායේ භූගත කිරිම් මාස 6 කට පමණ වරක් පරීක්‍ෂා කරවා ගැනිම.

02.ගෘහ විද්‍යුත් පරිපථය මනා ලෙස භූගත කිරිම

03.ගෘහ විද්‍යුත් පරිපථයට සර්ජන ආරක්‍ෂණ උපාංග සවි කරවා ගැනීම. 

-අකුණු සැරයට ලක් වුවහොත්

01. ස්පර්ශ කිරිමට බිය නොවන්න,උදවුකරන්න.

02. හුස්ම නොවැටේ නම් පලපුරුදු පුද්ගලයෙක් සිටී නම් ඔහු ලවා කෘතිමව ශ්වසනය ලබාදෙන්න. එසේම හදිසි අනෙකුත් ප‍්‍රථමාධාර සපයන්න.

03. පිළිස්සී ඇත්නම් ජලයෙන් හොදින් තෙමන්න.

04. රෝගියාගේ ශරීරයට හානියක් නොවන සේ වහාම රෙඟලකට ගෙනයන්න. 

-ඔබ දන්නවා ද?

# වසන ලද මෝටර් රථයක් හෝ ලෝහමය කූටීරයක් ඇතුල අකුණු වලින් වඩා ආරක්‍ෂිත ස්ථානයක් වේ.
# අහස අඳුරු වීම, අකුණු එළිය, ගිගුරුම් හඬ අවධානමේ පෙර ළකුණු වේ.
# ගිගුරැම් හඬ ඇසේ නම්, අකුණක් වැදිය හැකි මානයේ ඔබ සිටින බව දැනගන්න.
# පෙනෙන අකුණු එළයත්, ඇසෙන ගිගුරුම් හඬත් අතර තත්පර වලින් කාලය 15ට වඩා අඩුනම් දැඩි අවධානමක් ඇතිබව දැනගන්න.
# ගිගුරුම් හා අකුණු පිළිබඳ කාලගුණ විද්‍යා දෙපාර්ථමේන්තුවේ නිවේදන ගැන සැළකිලිමත් වන්න.

-කතුහිමිකම © 2014 කාලගුණ විද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව
මිරිජ්ජවිල උද්භිද උද්‍යානය

**මිරිජ්ජවිල උද්භිද උද්‍යානය (හම්බන්තොට උද්භිද උද්‍යානය)**, ශ්‍රී ලංකාවේ වියලි කලාපය තුල ඉදි කරනු ලැබූ පලමු උද්භිද උද්‍යානය වේ.

## පිහිටීම
මිරිජ්ජවිල උද්භිද උද්‍යානය කොළඹ-කතරගම ප්‍රධාන මාර්ගයේ පිහිටුවා තිබෙයි. උද්භිද උද්‍යානයට වම් පසින් මත්තල ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපලත්, දකුණු පසින් මාගම්පුර වරායත් පිහිටා ඇත.

## ඉදිකිරීම
2006 වර්ෂයේ උද්‍යානයේ ඉදිකිරීම් කටයුතු අරඹන විට, එම භූමිය කටු පඳුරු සහ අත්හරින ලද හේන් භූමි වලින් සමන්විත වූ කැලෑවකින් ගහණව තුබූ බව පැවසෙයි. උද්‍යානය අක්කර 300 ක පමණ භූමි පරිශ්‍රයක් පුරා ඉදිකොට තිබෙයි.

## උද්‍යාන අංග
කොහොඹගස් වැව, මලිත්තන්ගස් වැව සහ දෙමටත්ත වැව යන වැව් තුනකින් උද්‍යානය සමන්විත වෙයි. උද්‍යාන පරිශ්‍රය තුල තෙතමනය සහ සිසිලස රඳවා ගැනීම උදෙසා මෙම වැව් සකසා තිබෙයි.

## උද්‍යානය ඉදිකිරීමේ අරමුණු
ප්‍රධාන අරමුණු 06 ක් මූලික කර ගනිමින්, මිරිජ්ජවිල උද්භිද උද්‍යානය ඉදිකොට තිබෙයි. ඒවා නම් :
*වියළි සහ අර්ධ ගුෂ්ක කලාපීය ශාකයන් විතැන් සංරක්ෂණය කිරීම. 	 
*වියළි කලාපය තුල වර්ධනය වන අප්‍රසිද්ධ හා අඩු වශයෙන් ප්‍රයෝජනයට ගනු ලබන ශාක පිළිබදව අධ්‍යනයන් සිදු කිරීම.	 
*වියළි කලාපීය භූ දර්ශන තලයන් වැඩි දියුණු කිරීම.
*ඖෂධ කර්මාන්තය ප්‍රවර්ධනය කිරීම.	 
*උද්භිද විද්‍යාව හා මල් වගාව පිළිබදව දැනුම සහ පුහුණු කිරීම් ලබා දීම.	 
*පාරිසරික සංචාරක කර්මාන්තය ප්‍රවර්ධනය කිරීම.

## විවෘත කිරීම
2013 වර්ෂයේ නොවැම්බර් මස  ශ්‍රී ලංකාවේ පැවැත්වූ පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලීය රාජ්‍ය නායක සමුළු රැස්වීම මෙරට පැවැත්වීම සනිටුහන් කරමින්, එම මස 14වන දිනදී උද්‍යානය විවෘත කල අතර, උද්‍යානය තුල පොදුරාජ්‍ය මණ්ඩලයීය කවයක්ද නිර්මාණය කෙරුණි. මෙම කවය තුල ජනාධිපතිවරුන් තිදෙනෙක්, උප ජනාධිපතිවරු හත් දෙනෙක්, අගමැතිවරුන් සිව් දෙනෙක් සහ විදේශ අමාත්‍යවරුන් පිරිසක් සිය රාජ්‍යයන් නියෝජනය කරමින් ඖෂධීය ශාක රෝපණය කරන ලදී. 

## මේවාද බලන්න
* පේරාදෙණිය උද්භිද උද්‍යානය
* හක්ගල උද්භිද උද්‍යානය
* හෙනරත්ගොඩ උද්භිද උද්‍යානය
* සීතාවක උද්භිද උද්‍යානය

## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි
* ජාතික උද්භිද උද්‍යාන දෙපාර්තමේන්තුව 

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ උද්භිද උද්‍යාන
සරත් අඹේපිටිය

**සරත් අඹේපිටිය** (1946 නොවැම්බර් 19 – 2004 නොවැම්බර් 20) යනු ශ්‍රී ලංකාවේ හිටපු විනිසුරුවරයෙකි. 2004 වසරේ නොවැම්බර්  19 වන දින සාහසිකයෙකු විසින් එල්ල කරන ලද වෙඩි පහරකට ගොදුරු වී ජීවිතක්ෂයට පත්වන තෙක්, අඹේපිටිය මහතා කොළඹ මහාධිකරණයේ විනිසුරුවරයෙකු ලෙස සේවය කරන ලදී.

## මුල් අවදිය
කොළඹ රාජකීය විද්‍යාලයෙන් සිය මුලික අධ්‍යාපන කටයුතු හැදෑරූ අඹේපිටිය මහතා, ඉන්පසුව ශ්‍රී ලංකා නීති විද්‍යාලයෙන් නීතිය පිළිබඳව හදාරණ ලදී.

## වෘත්තීය දිවිය
නීතිය පිළිබඳ සිය අධ්‍යාපන කටයුතු හැදෑරීමෙන් අනතුරුව, 1977 වර්ෂයේදී අඹේපිටිය මහතා දිවයිනේ කිහිපපොලකම මහේස්ත්‍රාත්වරයෙකු වශයෙන් සේවය කරමින්, මෙරට අධිකරණ ක්ෂේත්‍රය වෙත පිවිසෙන ලදී. පසුකාලීනව ඔහු කොළඹ ප්‍රධාන මහේස්ත්‍රාත්වරයා බවටත් පසුව කොළඹ අතිරේක දිස්ත්‍රික් විනිසුරු බවටත් පත්විය. ඉන් අනතුරුව මහාධිකරණ විනිසුරුවරයෙකු වශයෙන් පළමුවරට ගාල්ල සඳහා පත්කරනු ලැබූ අඹේපිටිය සහතා, පසුව කොළඹ මහාධිකරණ විනිසුරුවරයා බවට පත්වෙන ලදී. අනෙකුත් විනිසුරුවරුන් විසින් භාරගැනීමට මැලිකමක් දැක්වූ නඩු හැසිරවීමත්, එඩිතර ප්‍රබල තීන්දු ලබා දීමත් නිසා අඹේපිටිය මහතා එකල කා අතරත් අවධානයට ලක්විය. 1996 මහ බැංකු බෝම්බ ප්‍රහාරයට අදාල නඩුව ඇතුළු වැදගත් නඩු රැසක් අඹේපිටිය මහතා විසින් හසුරුවන ලදී.

## ඝාතනයට ලක්වීම
2004 වසරේ නොවැම්බර් 19 වන දින නිවසේදී, අඹේපිටිය මහතා සහ ඔහුගේ ආරක්ෂක පොලිස් නිළදාරී උපාලි බණ්ඩාර යන අය, මිනීමරුවන් විසින් එල්ල කරන ලද වෙඩි ප්‍රහාරවලට ගොදුරු වීම නිසා ජීවිතක්ෂයට පත්විය. මේ සමය වන විට අඹේපිටිය මහතා මහාධිකරණයේ වූ ජ්‍යේශ්ඨ විනිසුරුවරයෙකු වූ අතර, ඔහු අභියාචනාධීකරණය වෙත දක්වා උසස් කිරීමට අපේක්ෂිතව සිටි බව සඳහන්ය.

ඝාතනයට ලක්වීමට පෙර දින, එනම් ඔහුගේ 58 වන ජන්ම දිනය යෙදී තිබීම වෙනුවෙන් අඹේපිටිය මහතා එදින කැලණිය රජ මහා විහාරය වන්දනා කල බව පැවසෙයි. එවක අගවිනිසුරුවරයා විසින් අඹේපිටිය මහතා "අධිකරණ ක්ෂේත්‍රය තුල සිටි එඩිතර නිලදාරියෙකු බවත්, ඔහුගේ මරණය අධිකරණයට වූ විශාල පාඩුවක්" යනුවෙනුත් ප්‍රකාශයක් සිදුකරන ලදී.

### වැරදිකරුවන්
අඹේපිටිය මහතාගේ ඝාතනය සම්බන්ධයෙන් පුද්ගලයෝ පස් දෙනෙකු චූදිතයන් වූ අතර, ඊට ඝාතනයේ මහ මොළකරු වශයෙන් සැලකූ මොහමඩ් නියාස් නවුෆර් හෙවත් පොට්ට නවුෆර් වෙත ඝාතනය සිදුකිරීමට කුමන්ත්‍රණය කිරීම යන චෝදනාවද; සුජිත් රෝහණ රූපසිංහ, සුමින්ද නිශාන්ත, උදාර පෙරේරා සහ ලසන්ත කුමාර යන අනෙකුත් පිරිස වෙත ඝාතනය ක්‍රියාවට නැංවීම යන චෝදනාවද එල්ල වන ලදී.

අධි ආරක්ෂාව මධ්‍යයේ පැවති මාස 3 ක නඩු විභාගයකින් අනතුරුව 2005 ජූලි 4 වන දින, මහාධිකරණය විසින් ඒකමතිකව චූදිතයන් පස් දෙනා අඹේපිටිය මහතා සහ ඔහුගේ ආරක්ෂකයා ඝාතනය කිරීම සම්බන්ධව වරදකරුවන් බවට පත් කරමින් මරණ දණ්ඩනය නියම කරන ලදී.

## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි
* ජස්ටිස් කිල්ඩ්

ප්‍රවර්ගය:1946 උපත්
ප්‍රවර්ගය:2004 මරණ
බෝතලේ වෙල මැද අම්බලම

**බෝතලේ වෙල මැද අම්බලම** ශ්‍රී ලංකාවේ දැකගත හැකි ඉපැරණි අම්බලම් අතුරින් එකකි. එය මීරිගම බෝතලේ ග්‍රාමයෙහි පිහිටා තිබෙයි. ඩී.එස්.සේනානායක මහතා විසූ බෝතලේ වලව්වද, මෙම ග්‍රාමයේ පිහිටා තිබේ.

## අතීතය
අනුරාධපුර ගෝඨාභය රජ සමයේ මෙම අම්බලම ඉදි කරන්නට ඇතැයි සැලකේ. එකල අනුරාධපුරයේ සිට අත්තනගල්ල දක්වා ගමන් ගැනීමට තුබූ මාර්ගය අසබඩ, මගී ජනතාවගේ වෙහෙස නිවා ගැනීම උදෙසා මෙම අම්බලම ඉදිකොට තිබේ. වර්ථමානයේ අම්බලම පිහිටා ඇති ග්‍රාමය බෝතලේ නමින් හැඳින්වූවත්, අතීතයේ මෙම ග්‍රාමය වැහැරපොළ ලෙස ප‍්‍රසිද්ධව තිබී ඇත.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:අම්බලම්
ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය (1973-2001)

**ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය** (*World Trade Center* ; සිංහල:*වර්ල්ඩ් ට්‍රේඩ් සෙන්ටර්*) යනු ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ, නිව්යෝර්ක් නගරයේ, පහල මෑන්හැටන් ප්‍රදේශයේ පැවතී ගොඩනැගිලි සංකීර්ණයකි. සුප්‍රසිද්ධ නිවුන් කුලුණු සහිත එම මුල් ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය 1973 අප්‍රේල් 4 වැනි දින විවෘත කරන ලද අතර 2001 සැප්තැම්බර් 11 දින සිදුවූ සැප්තැම්බර් 11 ප්‍රහාර හමුවේ "7 World Trade Center" සහ නිවුන් කුලුණු ද්විත්වය සම්පුර්ණයෙන්ම විනාශ විය. එම නිවුන් ද්විත්ව කුළුණු කඩාවැටිම හේතුවෙන් ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානයේ අනෙක් ගොඩනැගිලි වලට ද අර්ධ වශයෙන් හානි සිදුවූ අතර, ඒවා පසුව විනාශ කර දමන ලදී. 

පැරණි මුල් ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානයේ නිවුන් කුලුණු ද්විත්වය නිමවා අවසන් කරන විට උතුරු කුලුන (උස අඩි 1,368 (417 m) ) සහ දකුණු කුලුන ලොව උසම ගොඩනැගිලි බවට පත්විය. එම ගොඩනැගිලි සංකීර්ණයේ අනෙක් ගොඩනැගිලි වුයේ "මැරියට් වර්ල්ඩ් ට්‍රේඩ් සෙන්ටර්" හෙවත් 3WTC,  4 WTC, 5 WTC, 6 WTC, සහ 7 WTC වේ. නිවුන් කුලුණු වලට අමතරව ඉදිවූ මෙම ගොඩනැගිලි සියල්ල ඉදිවුයේ 1975 සහ 1985 කාලය අතරතුරදීය. ඒ සඳහා වූ වියදම ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 400 (2014 ඇ. ඩො. වලින්: ඇ. ඩො. මිලියන 2,300) වේ. එම ගොඩනැගිලි සංකීර්ණය නිව්යෝර්ක් නුවර වාණිජ දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිට තිබුණු අතර වර්ග අඩි 13,400,000 (1,240,000 m2) ක කාර්යාලීය ඉඩක් ඊට අයත් විය.

ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථනය 1975 පෙබරවාරි 13 දින ගින්නකට ද, 1993 පෙබරවාරි 26 දින බෝම්බ ප්‍රහාරයකට ද, 1998 ජනවාරි 14 දින මංකොල්ලයකට ද  මුහුණ දුනි. 1998 දී වාරය අධිකාරිය විසින් ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය පුද්ගලීකරණය කිරීමට හා එහි කළමනාකාරිත්වය පුද්ගලික ආයතනයකට ලබා දීමට තීරණය කරන ලදී. ඒ අනුව 2001 ජුලි මස ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය, සිල්ව(ර්)ස්ටයින් ප්‍රොපටිස් ආයතනය වෙත බදු දෙන ලදී.

2001 වසරේ සැප්තැම්බර් 11 වැනිදා උදැසන අල් කයිඩා සාමාජික ගුවන් යානා පැහැරගන්නන් පිරිසක් විසින් ඒකාබද්ධ ත්‍රස්ත ක්‍රියාවක් වශයෙන්, බෝයින් 767 වර්ගයේ ගුවන් යානා දෙකක් ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානයේ නිවුන් කුලුණු දෙක තුලට, එක් කුලුනකට එක බැගින් පියාසර කරවන ලදී. මිනිත්තු 56ක් පුරා පැවති ගින්නකින් පසු දකුණු කුලුන කඩාවැටුණු අතර, ඉන් තවත් පැය බාගයකට පමණ පසු උතුරු කුලුන ද කඩාවැටිණි. ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානයට එල්ල වූ මෙම ප්‍රහාරයෙන් 2,753 දෙනෙකු ජිවිතක්ෂයට පත්විය. නිවුන් කුලුණු වලින් පහලට  වැටුණු සුන්බුන් වලින් සහ එම සුන්බුන් නිසා ඇතිවූ ගිනි ගැනීම්වලින් මධ්‍යස්ථානයේම තවත් ගොඩනැගිලි රැසක් අර්ධ වශයෙන් හෝ සම්පුර්ණයෙන්ම කඩාවැටුණු අතර, එමනිසාම ලෝක වාණිජ මධ්‍යස්ථානය ඇතුළු අවට පිහිටි විශාල ව්‍යුහ 10කට විනාශකාරී හානි සිදුවිය. ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථාන භුමිය පිරිසිදු කිරීම සඳහා මාස 8 ක කාලයක් ගතවිය.

ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය නැවත ඉදිකිරීමේ කටයුතු වසර ගණනාවක් මුළුල්ලේ සිදුකෙරෙමින් පවතී. මේ වනවිට එම භුමියේ නව උස් ගොඩනැගිලි 6ක් ඉදිකෙරෙමින් පවතින අතර, ඊට අමතරව සැප්තැම්බර් 11 ප්‍රහාර වලින් මියගිය පිරිස සිහිකිරීම පිණිස ස්මාරකයක් ද, ප්‍රවාහන මධ්‍යස්ථානයක්ද ඉදිකෙරෙමින් පවතී. මෙම ගොඩනැගිලි සංකීර්ණයේ ප්‍රධාන ගොඩනැගිල්ල "වන් වර්ල්ඩ් ට්‍රේඩ් සෙන්ටර්" (*One World Trade Center*) හෙවත් 1WTC වේ. 2014 නොවැම්බර් මස එය ඉදිකර අවසන්වීමත් සමග, මහල් 100 ටත් වැඩි එම ගොඩනැගිල්ල එක්සත් ජනපදයේ උසම ගොඩනැගිල්ල බවට පත්විය.

## මූලාශ්‍ර
නිව්යෝර්ක් නගරය

*මෙම ලිපිය "නිව්යෝර්ක් නගරය" පිලිබඳ වේ. "නිව්යෝර්ක් ජනපදය සඳහා නිව්යෝක් බලන්න. වෙනත් භාවිත සඳහා නිව්යෝර්ක් (බහුඅරුත් විවරණය) බලන්න.*

**නිව්යෝර්ක්** (ඉංග්‍රීසි:**New York**) (නිව්යෝර්ක් ජනපදයෙන් වෙන්කර හඳුනාගැනීම සඳහා **New York City** ලෙසද, නිල වශයෙන් **City of New York** ලෙසද හැඳින්වේ.) ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ ජනාකීර්ණම නගරය වන අතර නිව්යෝර්ක් නාගරික ප්‍රදේශයේ කේන්ද්‍රය ද වේ. නිව්යෝර්ක් නගරය ඇමරිකාවට සංක්‍රමණය වීමේ ප්‍රධාන ද්වාරය වන අතර ලොව ජනාකීර්ණම නාගරික ප්‍රදේශ වලින් එකකි. මෙම නගරය ගෝලීය නගරයකි. එමෙන්ම එය වාණිජ, මුල්‍ය, මාධ්‍ය, කලා, විලාසිතා, අධ්‍යාපන, පර්යේෂණ, තාක්ෂණ, හා විනෝදාස්වාදය යන ක්ෂේත්‍ර වලට සැලකිය යුතු බලපෑමක් ඇති කරයි. එක්සත් ජාතින්ගේ මුලස්ථානයද පිහිටුවා ඇත්තේ නිව්යෝර්ක් නගරයේ වන නිසා එය ජාත්‍යන්තර විදේශ ප්‍රතිපත්ති සඳහා වැදගත් වන නගරයකි. නිව්යෝර්ක් නගරය ලොව වාණිජ සහ සංස්කෘතික අගනගරය ලෙසද හැදින්වේ.
ලොව විශාලම ස්වභාවික වරාය වලින් එකක් සහිත නිව්යෝර්ක් නගරය, කොට්ඨාශ පහකට බෙදා ඇති අතර, එම සෑම කොට්ඨාශයක්ම නිව්යෝර්ක් ජනපදයේ කෝරළ වේ. එම කොට්ඨාශ පහ නම්; ද බ්‍රොන්ක්ස්, බෲක්ලින්, මෑන්හැටන්, ක්වීන්ස්, සහ ස්ටේටන් අයිලන්ඩ් වේ. මේවා 1898 දී තනි නගරයක් සඳහා ඒකාබද්ධ කෙරිණි.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:නිව්යෝර්ක් නගරය
කෙන්ගල්ල අම්බලම

**කෙන්ගල්ල අම්බලම** ශ්‍රී ලංකාවේ දැකගත හැකි ඉපැරණි අම්බලම් අතුරින් එකකි. එය මහනුවර පල්ලෙකැලේ හරහා දිගන වෙත ගමන් කිරීමේදී හමුවන කෙන්ගල්ල කුඩා නගරයේ බස් නැවතුම්පල අසල පිහිටා තිබෙයි.

## ඉදිකිරීම
1739 සිය 1815 දක්වා මහනුවර රාජධානිය පාලනය කල නායක්කාර රාජ වංශිකයන්ට සම්බන්ධ, ඉන්දීය, තමිල්නාඩුවේ තන්ජූර් හී සිට පැමිණි දමිල වගාකරුවෙකු විසින් 1907 වර්ෂයේදී මෙම අම්බලම ඉදිකරනු ලැබූ බව සඳහන් වෙයි.

## අකෘතිය
ගල් බිමක් සහ ගල් කුළුණු ආධාරයෙන් ඉදිකොට ඇති මෙම අම්බලමේ වහලය උළු සෙවිලි කොට තනා තිබෙයි. අම්බලම කාමර දෙකකින් සමන්විත වන අතර, එක් කාමරයක් පුරුෂ පාර්ශවය උදෙසාත්, අනෙක් කාමරය කාන්තා පාර්ශවය උදෙසාත් ඉදිකොට තිබෙන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ. නමුත් එම කාමර ද්විත්වය උසස් පැළැන්තියේ අය සහ පහත් කුලයන්ගේ පිරිස වෙත වෙන් කර තබන ලද්දක් බව තවත් මතයකින් ප්‍රකාශ කෙරේ.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:අම්බලම්