open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
සික් ධර්මය

, Akaal Takht           2. Kesgarh Sahib 3. Damdama Sahib    4. Patna Sahib     5. Hazur Sahib 6. Panja Sahib     7. Nankana Sahib 8. Dera Sahib      9. Ber Sahib 10. Kartarpur Sahib, Dera Baba Nanak 11. Hemkund Sahib 12. Sis Ganj Sahib                           ]]
 – The World's Largest Sarovar (sacred pool)]]

**සිඛී හෙවත් සික් ආගම** 15 වන සියවසේ අගභාගයේදී ඉන්‍දියානු උප මහද්වීපීය කලාපය තුළ පංජාබ් ප්‍රාන්තය මුල් කර ගනිමින් නිර්මාණය වූව කි.  එය ප්‍රධාන ලොව ආගම්වල ළාබාලතම ආගමක් වන අතර ලෝකයේ පස්වන විශාලතම සංවිධානාත්මක ආගම වේ.
 
21 වන සියවසේ මුල් භාගය වන විට සීඛ් ආගමිකයෝ, මිලියන 25 ක් පමණ වාසය කරති. .
සිඛ් දහම පදනම් වී ඇත්තේ ගුරු නානක් හෙවත් පළමු ගුරු (1469–1539)  සහ ඔහුගෙන් පසුව පැමිණි සීඛ් ගුරු නවදෙනාගේ අධ්‍යාත්මික ඉගැන්වීම් මත ය. දසවන ගුරු, ගුරු ගෝවින්‍ද් සිං, ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා ලෙස ගුරු “ග්‍රන්ථ් සහීබ්”(සීඛ් ආගමික ග්‍රන්ථය) නම් කළ අතර, මනුෂ්‍ය ‘ගුරු’ වරුන්ගේ පෙළගැස්ම අවසන් කොට, සීක්වරුන්ට සදාකාලික, ආගමික අධ්‍යාත්මික මඟ පෙන්වීම ලෙස ශුද්ධ ලියවිල්ල ස්ථාපිත කළේය. “සත්‍ය, විශ්වාසය, ආත්ම දමනය සහ පාරිශුද්ධත්‍වය” සහිත “ක්‍රියාශීලී, නිර්මාණාත්මක හා ප්‍රායෝගික ජීවිතය”, ජීවභෞතික සහ පාරභෞතික සත්‍යයට වඩා ඉහළින් ඇති බවත්, පරමාදර්ශී මනුෂ්‍යයන් “දෙවියන් වහන්සේ සමග එක්‍වීම තහවුරු කරන අතර ඔහුගේ කැමැත්ත දන්නා බව”ත් ගුරු නානක්තුමන් ඉගැන්වීය.  හයවන ‘සික් ගුරු’ වන ගුරු හර්-ගොබින්‍ද් විසින් “මිරි” (දේශපාලන / තාවකාලික) සහ “පිරි” (අධ්‍යාත්මික) යන අංග අන්‍යෝන්‍ය වශයෙන් සහජීවනය සඳහා ස්ථාපිත කරන ලදි.
‘සීඛ් ධර්‍ම ග්‍රන්ථය’ ආරම්භ වන්නේ “මූල මන්ත්‍ර” (ਮੂਲ ਮੰਤਰ) සහ “ඉක් ඕම්කාර්” (ੴ, 'එක් දෙවිවරයෙක්') පිළිබඳ මූලික යාච්ඤාවෙනි. ගුරු ග්‍රන්ථ් සහීබ් හි දක්‍වා ඇති සීක් ආගමේ මූලික විශ්වාසයන් අතර “එක් නිර්මාණකරුවෙකුගේ නම” පිළිබඳ විශ්වාසය හා භාවනාව ඇතුළත් වේ. තව ද දිව්‍යමය එක්සත් ස්වභාවය සහ සියලු මනුෂ්‍ය වර්‍ගයාගේ සමානාත්මතාවය; “සේවා” (පරාර්‍ථකාමී සේවය) ලෙස ද සියලු දෙනාගේ යහපත හා සමෘද්ධිය සඳහා යුක්තිය උදෙසා උත්සාහ කිරීම ද නිවැසියෙකුගේ ජීවිතය ගත කරන අතරතුර අවංකව හැසිරීම සහ යහපත් ජීවනෝපාය ක්‍රම ද සීඛ් ධර්‍මයේ මූලික ඉගැන්වීම් වෙයි. 
සික් දහම අවධාරණය කරන්නේ “සිම්‍රන්” (ਸਿਮਰਨ, දෙවියන් වහන්සේගේ වචන මෙනෙහි කිරීම) සහ එය කිර්තාන් හරහා හෝ අභ්‍යන්තරව “නාම් ජප්නා” (උන් වහන්සේගේ නාමය ගැන මෙනෙහි කිරීම) තුළින් දෙවියන් වහන්සේගේ පැමිණ සිටීම දැනෙන මාධ්‍යයක් ලෙස ප්‍රකාශ කළ හැකිය. 
මෙම ආගම හින්‍දු හා ඉස්ලාමයෙන් හැරීම් ලබා ගනිමින් ‘ආගමික පීඩා’ කාලවලදී ආගම වර්‍ධනය වී පරිණාමය විය. සික් ගුරු වරුන් දෙදෙනෙකු වන ගුරු අර්ජාන් (1563-1605) සහ ගුරු තේඝ් බහදූර් (1621–1675) ඉස්ලාම් ආගම වැළඳ ගැනීම ප්‍රතික්‍ෂේප කිරීමෙන් පසු “මෝගල් පාලකයින්” විසින් වධහිංසා පමුණුවනු ලැබීය. ‘සික්’වරුන්ට හිංසා පීඩා කිරීම ගුරු ගෝවින්‍ද් සිං විසින් හෘද සාක්‍ෂියේ හා ආගමික නිදහස ආරක්‍ෂා කිරීමේ නියෝගයක් ලෙස “ඛල්සා” ආරම්භ කිරීමට හේතු විය. 

## අමතර අවධානයට 
* Bebe Nanaki
* Mai Bhago
* Five Virtues
* Hari Singh Nalwa
* Indian religions
* Panjab Digital Library
* Turban training centre
* Women in the Guru Granth Sahib
* Idolatry in Sikhism
* Khalsa
* History of Sikhism

## සටහන් 
## මූලාශ්‍ර 
### භාහිර සබැඳි 
* "Sikhism". *Encyclopædia Britannica Online*.
*
මුතියංගන චෛත්‍යය

*නමුණුකුලත් නමදින ලොව එකම*

      ෴ **මුක්තක ධාතු ස්තූපය** ෴

   ගෞතම බුදු රජාණන් වහන්සේ සිය බුද්ධත්වයෙන් අටවන වෙසක් පොහොය දා පන්සියයක් රහතන් වහන්සේලා සමඟ කැළණියට වැඩම කළ අවස්ථාවේ ඉන්දික දිව්‍ය පුත්‍රයාගේ ආරාධනාවකට අනුව මුතියංගනයට වැඩම කළ සේක. වර්ථමාන මුතියංගණ සෑය පිහිටි භූමියේ නිරෝධ සමාපත්තියෙන් වැඩවුන් බුදුන් වහන්සේ තම දාඩිය බිඳු, මුතු බවට පත් කළ සේක.

   දේවානම්පියතිස්ස රජ දවස දෙතිස් ඵල බෝධියක් රෝපණය කර, මුක්තක ධාතු ( මුතු බවට පත් කළ දා බිඳු ) හා කේශ ධාතු නිදන්පිත කරමින් බුදුන් වහන්සේ නිරෝධ සමාපත්තියෙන් වැඩවුන් පිංබිමේ මුතියංගනය චෛත්‍ය ඉදිකරන ලද බව බුද්ධඝෝෂ හිමියන්ගේ සමන්ත ප්‍රාසාදිකා අටුවාව හා ථූපවංශය යන මූලාශ්‍රයන් හී සඳහන් ය.

   වෙස්සන්තර ජාතකය ඇතුළත් පැතිකඩ සිතුවමක් මුතියංගණ රජමහා විහාරයේ ඇති අතර ඉඩෝර කාලය පැමිණි විට එම සිතුවම පෙරහනයකින් නමුණුකුල කඳු මුදුනට ගෙන යාමෙන් වර්ෂාව ඇති වන බව ජනප්‍රවාදයේ එන විශ්වාසයකි. ඉපැරණි චෛත්‍ය, බෝධිඝරය හා විහාරගෙය යන විහාරාංග වලින් සමන්විත මුතියංගණ රජමහා විහාරයේ මකර තොරණ ඉතා විශේෂ නිර්මාණයකි. හිඳි බුද්ධ රූපයක් හා දෙපස මොණර රූප දෙකකින් යුත් එම සුවිශේෂී මකර තොරණ වෙනයම් ස්ථානයක දකින්නට නොලැබෙන බව නම් විශ්වාස ය. එමෙන්ම මුක්තක ධාතු නිදන්පිත ලොව එකම චෛත්‍ය වන්නේ ද මුතියංගණ සෑ රජුන් ය. 

   ක්‍රිස්තු පූර්ව 3 වන සියවසේ සිටිම මහරහතුන් වැඩසිටි මුතියංගනය පිංබිම අවසන් වරට ප්‍රතිසංස්කරණය වී ඇත්තේ මහනුවර යුගයේදී ය. 1979 වසරේදී පුරාවිද්‍යා ආරක්ෂක ස්ථානයක් ලෙස නම් කරන මුතියංගනය වෙසක් පෙරහැර කාලයට බොහෝ සේ සංචාරක ආකර්ශනය දිනාගනී.මුතියංගන විහාරය ඉතාමත් සුන්දර වටපිටාවක පිහිටා ඇත.
ගොරක තක්කාලි

* තෝරාගත් වරණයකි
* බැක්ටීරියා හිටුමැරීමට ප්‍රතිරෝධී වේ
* ගෙඩි තැඹිලි පැහැයට හුරු රතු පැටය
* ගෙඩියක සාමාන්‍ය බර ග්‍රෑම් 122ක් පමණ වේ
නෝර්වේ රාජ්‍යය

අද අපි ඔබ රැගෙන යන්නේ උතුරු යුරෝපයේ ස්කැන්ඩිනේවියානු අර්ධද්වීපයට අයත් **නෝර්වේ රාජ්‍ය** වෙතටයි. රජුට වගකියන ව්‍යවස්ථාවක් හා පාර්ලිමේන්තු ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයක් පවතින මෙහි අගනුවර ඔස්ලෝ වන අතර රජු හෙරල්සි පස්ය. වර්ග කිලෝමීටර් 385207ක් වන භූමිය තුළ පරිපාලන අනු ප්‍රදේශ දෙකකට අයත්ව ප්‍රාන්ත සහ නගරසභා කලාපයන්හි මිලියන 4.8ක ජනගහනයක් වාසය කරයි.

⭐ ලොව දිගම උමං මාර්ගය හිමි දේශය

⭐ නොබෙල් සාම ත්‍යාගය පිරිනමන දේශය

⭐ බලශක්තිය සඳහා ඉන්ධන කිසිවක් භාවිතා නොකරන දේශය

⭐ ජපානයට සැමන් සුෂී හඳුන්වා දුන් දේශය 

⭐ යුරෝපයේ වැඩිම වන ඝහනය හිමි දේශය

   ග්‍රීන්ලන්තය, ඩෙන්මාර්කය, රුසියාව අසල්වැසි රටවල් වුව ද නෝර්වේ රාජ්‍ය පළමු ලෝක යුද්ධයට සම්බන්ධ වූයේ නැත. දෙවන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු ලෝකයේ ඇති වූ ආර්ථික අවපාත හමුවේ බොහෝ රටවල් අසරණ වුව ද නෝර්වේ රාජ්‍ය ඉහළ ආර්ථික වර්ධනයක් පවත්වාගෙන ආවා ය. එයට හේතුව ගෘහස්ථ කර්මාන්තකරණයට යොමු වීමයි. 1970 දී තෙල් සහ ස්වාභාවික වායු නිධි හමුවීමත් සමඟ නෝර්වේ මුදල් ඒකකය වන නෝවේජියන් ක්‍රොන්ටේ ලොව ස්ථාවරම මූල්‍ය අගය බවට පත්විය.

   අද වන විට සුබසාධන ආර්ථිකයක් පවත්වාගෙන යන මෙරට නැව් තැනීම, ධිවර කර්මාන්තය, රසායන ද්‍රව්‍ය නිපදවීම යන අංශයන් ගෙන් විශාල ආදායමක් උපයාගනී. ලෝකයේ දෙවන මුහුදු ආහාර සැපයුම්කරුවා වන නෝර්වේ රාජ්‍ය ලෝකයේ හත්වන තෙල් සැපයුම්කරුවා ද වේ. එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ පළමු මහලේකම් නෝර්වීජියානු ජාතිකයෙකු වූ අතර මානව සංවර්ධන දර්ශකයේ ඉහළම ස්ථානයක රැඳෙන්නට නෝර්වේ රාජ්‍යට හැකි වී ඇත.

   වයිකිංවරුන් ගෙන් පැවත එන නෝවේජියානුවන් ප්‍රිය සම්භාෂණ, උත්සව ආදියට ඉතා ප්‍රිය කඳුකර වාසීන් ය. ඉස්සන් පීල් කිරීමේ ලෝක ශූරතාවය, ක්රිස්ටියන්සෑන්ඩ් ජාත්යන්තර උළෙල, තක්කාලි උත්සවය, ෆාර්සුන්ඩ් හි උතුරු මුහුදු උත්සවය, ස්ටැවන්ජර් වයින් උත්සවය ආදී විවිධාකාර උත්සව සඳහා මෙන්ම හිම ක්‍රිඩා හා පරිසර සංචාර සඳහා ද බොහෝ දෙනා නෝර්වේ වෙත පැමිණෙයි. වසරේ වැඩි කලක් පවතින ශීත කාලගුණය නිසාම පුලුස්සා ගත් මස්, බදින ලද ඉස්සන්, කකුළුවන් හා මාළු, කිරි, චීස් සහ වයින් සමඟ උණුසුම් ධාන්‍ය හෝ එළවළු සුප් කෑම මේසයට වරදින්නේ නැත.
සඳුන් පෙරේරා

මහාචාර්ය **සඳුන් පෙරේරා** (ඉංග්‍රීසි: **Sandun Perera**) යනු  කළමනාකරණ විද්‍යා මහාචාර්ය නෙවාඩා විශ්ව විද්‍යාලය ඇමරිකානු එක්සත් ජනපදය.

ශ්‍රී ලංකාවෙන් බිහිවූ වැඩිම උපාධි සංඛ්‍යාවක් (PhD 3ක්, MSc 3ක්, MBA 1ක්, සහ BSc 1ක්) හිමිකරගෙන ඇති විද්වතෙකි.  ඇමෙරිකාවේ ටෙක්සාස් විශ්ව විද්‍යාලයෙන් කළමනාකරණ විද්‍යාව පිලිබඳවද ෆ්ලොරිඩා අත්ලාන්තික් සරසවියෙන් මූල්‍යමය ගණිතය (Financial Math) පිළිබඳවද ආචාර්ය උපාධි ලබාගෙන ඇත. ඔහු කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලයේ ගණිතය පිලිබඳ විශේෂ උපාධිලාභියෙක් වේ.

සඳුන් පෙරේරා  කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.

## ආශ්‍රිත
* කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු මහාචාර්ය වරුන්

* Sihinayaki Re - Sandun Chamara Perera

* Ep-13 with Dr. Sandun Perera | විද්‍යාඥයෙක් වෙන්නෙ කොහොමද? | How to Become a Scientist?

ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:මහාචාර්යවරු - ශ්‍රී ලංකා
අරිට්ඨ පබ්බත

**නුවරකලාවියේ අරුම පුදුම උසම කන්ද**

      ෴ **අරිට්ඨ පබ්බත** ෴

   සීතා කුමරිය සොයා රාවණා සමඟ සටන් වදින රාමාගේ පිරිසෙන් ලක්ෂ්මන් කුමරුට ඊතලයක් වැදීම නිසා ප්‍රතිකාර කිරීමට ඖෂධයක් සොයා එන ලෙස හනුමාව හීමාලයට පිටත් කළත් හිමාලයට ගිය හනුමාට ඖෂධ නාමය අමතක වීම හේතුවෙන් හිමාලයේ කොටසක් රැගෙන හනුමා ලක්දිවට පැමිණෙනවා. එසේ ගෙනා කඳු කොටස් තුනක් ලක්දිව තැන් තුනක වැටුණු බවත් එයින් එක් කොටසක් රිටිගල බවත් ජනප්‍රවාදයේ පැවසෙනවා. එම කතාව සනාථ කිරීමට මෙන් බොහෝ විශේෂ ලක්ෂණ රැසක් රිටිගල දී දැකිය හැකියි. 

   වියළි කලාපයේ වුවත් නිතර මීදුම අතර සැඟව පවතින රිටිගල කන්ද පාමුල උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 25 - 30 අතර වුවත් කඳු මුදුනේ උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 10 - 15 ක් පමණ වනවා. ලංකාවට ආවේණික ජෛව විවිධත්වය අතර රිටිගලට ආවේණික හා හිමාල කඳුවැටියේ දී හමුවන ඖෂධ පැළෑටි ද පවතිනවා. හිමාල කඳුවැටියත් ලංකාවේ මධ්‍ය කඳුකරයත් අතර රේඛාවේ පවතින උසම බිම්කඩ වන රිටිගල කන්ද අඩි 2514ක උසින් යුක්තය.

   මහාවංසයේ රිටිගල හඳුන්වා ඇත්තේ අරිට්ඨ පබ්බත නමිනි. අරිට්ඨ යන්නෙහි තේරුම රක්ෂිත යන්න බවත් පණ්ඩුකාභය කුමරා ආරක්ෂක සටන් පුහුණු මධ්‍යස්ථානය ලෙස මේ පව්ව භාවිතා කළ බවත් සඳහන්ය. මිහිඳු මහ රහතන් වහන්සේගේ පරපුරෙහි අරිට්ඨ මහ රහතන් වහන්සේ මේ පව්වේ වැඩවාසය කළ බවත් ඒ හේතුවෙන් අරිට්ඨ පබ්බත නම් වූ බවත් තවත් මතයකි.

   දුටුගැමුණු - එළාර යුධ ජයග්‍රහණය අවසානයේ ගෝඨයිම්භර යෝධයා විශාල සාදයක් පවත්වා ඇති අතර එහි පැමිණි දුටුගැමුණු රජුට යුද්ධය සඳහා සහය දුන් යක්ෂ සේනාවේ නායක රිටිගල ජයසේන මත් වී සිටි අවස්ථාවේ ගෝඨයිම්භර යෝධයාගේ බිරිඳව වැළඳගෙන තිබේ. එයින් කෝපයට පත් ගෝඨයිම්භර, රිටිගල ජයසේනට බැණවැදී ඇති අතර එයින් තමාට ඇති වූ ලැජ්ජාව ඉවසාගත නොහැකි වූ රිටිගල ජයසේන තමා හා ද්වන්ධ සටනකට එන ලෙස ගෝඨයිම්භරට අභියෝග කරනවා. පසු දා තම්මැන්නා සොහොනේ දී පැවැත්වෙන සටනේදී ගෝඨයිම්භර යෝධයා එල්ල කරන පළමු පහරින් ම රිටිගල ජයසේනගේ හිස ගැළවී ගොස් රිටිගල කරඹ ගස් මුදුනක රැඳෙනවා. රිටිගල ජයසේනගේ දෙවියන් වන සෙනසුරු දෙවියන් ජයසේනගේ ජීවිතය බේරාගැනීමට වලස් හිසක් ගෙනැවිත් සවිකරනවා. කලබලය වැඩි නිසාම එයත් සවි කර තිබෙන්නේ හිස පිටුපසට සිටින ලෙසයි. එදා පටන් මහසොහොන් යක්ෂයා බවට පත් වන රිටිගල ජයසේන මෛත්‍රී බුද්ධ ශාසනය දක්වා ම කඳු මුදුනේ තම වාස භවනට වී සිටින බව ජනප්‍රවාදයේ අලංකාර පුරාවෘත්තයකි.

   එම පුරාවෘත්තයට ද පණ පොවන ස්ථාන සහ තවත් නොයෙක් ජනකතා පවතින බැවින් මහසෝනා ප්‍රබන්ධයක් ලෙස අහක දැමීමට නම් සිතෙන්නේ නැහැ. රිටිගල ජයසේනගේ හිස ගැළවී ගොස් රැඳුණු කරඹ ගස පැවති ස්ථානය අද දවසේ ද ඔළුකරඹ නම් වන අතර සෙනසුරු දෙවියන් වලස් හිසක් ගෙනා ස්ථානය ත්‍රිකුණාමලය මරතඩිය හන්දිය අසල සෙනසුරු කෝවිල් භූමිය වේ. අදටත් රිටිගල ප්‍රදේශයේ උගන්වන විශුද්ධි අංගම් ශාස්ත්‍රය, සුදාලිය අංගම්පොර පරම්පරාවට ලබාදී ඇත්තේ ද රිටිගල ජයසේන විසිනි. රිටිගල මුදුනේ ඖෂධ උයනක්, පලතුරු උයනක්, උල්පත් උයනක්, මල් උයනක් ඇති බව කියැවෙන අතර එහි ඕනෑ තරමක් කා බී විනෝද වීමට හැකි වුවත් ආපසු එන විට මල්, පලතුරු, ඖෂධ කිසිවක් රැගෙන ආ නොහැකි බවත් එසේ රැගෙන එන්නන් අතරමං වන බවත් ජනශ්‍රැති ගතය.

   1893 දී එච්.සී.පී.බෙල් මහතා රිටිගල පිළිබඳ පරීක්ෂණ වාර්තාවක් ඉදිරිපත් කරන අතර 1931 හෙක්ටයාර 1528ක කඳු මුදුන දැඩි රක්ෂිතයක් ලෙස නම් කරනවා. අවුරුදු 2434ක පැහැදිලි ඉතිහාසයක් හිමි අක්කර 7200ක රිටිගල වනය තුළ කටාරම් කොටන ලද ගල්ලෙන් 74ක්, ශිලා ලේඛන 152ක්, පුරාවිද්‍යාත්මක ගොඩනැගිලි නටඹුන් 140ක් පමණ ද අඩි 30ක් ගැඹුරු "භන්දා" දකුණු ආසියාවේ විශාලතම පොකුණ ද පිහිටා ඇත. 1980 දී සංරක්ෂණ කටයුතු ඇරඹි රිටිගල පව්ව මාතෘභූමිය සතු අග්‍රගන්‍ය දායාදයකි.
සෑම් සමරසිංහ

ආචාර්ය ඉංජිනේරු **සෑම් සමරසිංහ** (ඉංග්‍රීසි: **Sam Samarasinghe**) යනු සිවිල් ඉංජිනේරු  /  උපදේශක (සිංගප්පූරුව, ඕස්ට්‍රෙලියාව) වරයෙකි.

ඔහු මොරටුව විශ්ව විද්‍යාලය  සහ එඩින්බර්ග් විශ්ව විද්‍යාලය එංගලන්තය උපාධි දරයෙකි.

## ජීවන සටහන් 
සෑම් සමරසිංහ  කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.

## ආශ්‍රිත
* සිංගප්පූරුව වෙනස්කල ලංකාවේ දැවන්තයා ඉංජිනේරු සෑම් සමරසිංහ මහතා - Sam Samarasinghe, Engineer

* Partner (Engineering and Innovation) – Sam Samarasinghe 

* AVIT Advisory Committee 

* Let’s learn from Singapore with Sam Samarasinghe

* Sam Samarasinghe was awarded the Vishwa Keerthi Shri Deshamanya by President Mahinda Rajapaksa 

   
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
ලොව විශාලතම පෞරාණික තටාකය

*ලොව විශාලම පෞරාණික තටාකය*

      ෴ **මාස්පොත පොකුණ** ෴

   පණ්ඩුකාභය රජතුමාගේ කාලයේ ඉදි වූ අභය වැව ලංකාවේ වාරි තාක්ෂණයේ ආරම්භය ලෙස සැළකුවත් විජය කුවේණි පුවත සාක්ෂි දරන්නේ ඊට බොහෝ කලකට පෙර සිටම නගර සැලසුම් අනුව පොකුණු නිර්මාණ තාක්ෂණයක් අප රටට හිමිව තිබූ බවයි. මහාවංසයේ හත්වෙනි පරිච්ඡේදයේ සඳහන් පරිදි කුවේණිය විජය රජුගේ පිරිස සඟවා තබන්නේ ද පොකුණකට ජලය ගෙන ඒමට සකස් කළ උමගක් තුළයි. 

   ස්වාභාවික පොකුණු අනූන මව් දෙරණේ ගල් තලාවක් මත ස්වාභාවිකව ජලය එක්රැස් වී නිර්මාණය වූ පොකුණු දුටු පුරාණ හෙළයා තමාට අවශ්‍ය ස්ථානයේ පොකුණක් තනා ගැනීමට යම් අදහසක් ඇති කරගත්තා වන්නට පුලුවන. වර්ථමානයේ අලංකාරය උදෙසා පමණක් පොකුණු නිර්මාණය කළත් අතීතයේ අලංකාරය සඳහා මෙන්ම ජල අවශ්‍යතා සඳහා ද, පරිසරයේ උෂ්ණත්වය සමතුලිත කිරීම සඳහා ද පොකුණු නිර්මාණය නගර සැලැස්මක විශේෂ අංගයක් ලෙස භාවිතා විය.

   ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාණ අගනුවර වූ අනුරාධපුර ඇතුළු නුවර රාජ වංශ ආරම්භයටත් පෙර සිටම ජනාවාස භූමියක් බව පුරාවිද්‍යාත්මක පරීක්ෂණ සාක්ෂි දරයි. අක්කර 500ක අභයගිරි පුදබිම තුළ 5000ක් භික්ෂූන් වහන්සේලා වැඩවුන් බවත් එම පරිසරයේ වාතය, ජලය යන දෙඅංශයම සුවදායි වීම පිණිස පොකුණු 65ක් ඉදිකර පැවති බවද පාහියන් හිමියන්ගේ වාර්තා තුළ සඳහන් වේ. සෑම පොකුණකටම එයටම අනන්‍ය වූ හැඩයක් පැවති බවත්, පිටතින් ජලය ලබාගැනීම, පොකුණේ ජලය පිට කිරීමේ හැකියාව, පොකුණ තුළට පහසුවෙන් බැසිය හැකි වීම හා කලාත්මක අංග ලක්ෂණයන් හී අඩුවක් නොවීම හෙළ ජල සැලසුම් ශිල්පියාගේ තාක්ෂණික ඥානය විදහා දක්වයි.

   උමං නල මාර්ග ඔස්සේ ජලය ගෙන ඒම පිණිස පාෂාණමය නල තැනීම, ඒවා කාන්දු ඇති නොවන සේ එකිනෙක සම්බන්ධ කිරීම, ජලය ගලා ඒම අවශ්‍ය ප්‍රමාණයට පාලනය කිරීම හා පරිසර අලංකාරයට හානියක් නොවන සේ ඉදිකිරීම යන කාරණා සමඟ සම්බන්ධ කර බලන විට ලෝකයේ දියුණුම ජල පීඩනය පිළිබඳ න්‍යායේ තාක්ෂණය භාවිතා කළ රට ලංකාව ය. 

   ක්‍රිස්තු වර්ෂ 3වන සියවසේ පමණ ඉදිකරන්නන්ට ඇතැයි සැළකෙන අභයගිරියේ විශාලම පොකුණ වන ඇත් පොකුණ විශාලත්වය නිසාම එම නමින් හැඳින්වුව ද පුරාණ පොතපතෙහි සඳහන් වන්නේ මාස්පොත පොකුණ කියාය. සිව් දෙසින් ම ගල් අතුරා නිම කර ඇතත් මනාව නිරීක්ෂණය කරන්නේ නම් මෙය පිහිටි ගලේම නිර්මාණය කරන ලද්දක් බව දැකගත හැකිය. ජුරාසික් යුගයේ සිටම මේ ස්ථානයේ ස්වාභාවික පොකුණක් පැවති බවත් පසුව එයට හෙළ තාක්ෂණය එක්කරමින් සංරක්ෂණය කිරීමක් සිදුකොට මේසා විශාල පොකුණක් නිර්මාණය කළ බවත් ඇතැම් තැනක සඳහන් අතර ඇත් පොකුණ බටහිර ඉවුර දෙස බැලීමේදී එම සඳහන සත්‍ය බවත් පැහැදිලි වේ.

   අඩි 500ක් දිග, අඩි 50ක් පළල හා අඩි දහයක් ගැඹුරු ඇත් පොකුණ ලොව විශාලතම සහ පැරැණිම පිහිනුම් තටාකය ලෙස සැළකේ. පොකුණට ජලය ගෙන ඒම සඳහා උතුරින් නළ මාර්ග දෙකක් ද දකුණින් එක් නල මාර්ගයක් ද ඇති අතර එ් සියල්ල භූගත නල පද්ධතිය. උතුරින් ඇති එක් නලයක් තවමත් ක්‍රියාත්මක අතර පෙරියන්කුලම වැවෙන් එයට ජලය ලැබේ. අනික් උතුරු නල මාර්ගය මහ බුලංකුලම වැවෙන් ජලය ලබාගැනීමට සම්බන්ධ කර ඇත. පොකුණේ ජලය ජල පෙරණයක් ඔස්සේ පිට කරන්නට සකසා තිබීමෙන් පුරාණ මිනිසුන් තමන් ගැන මෙන්ම පරිසරය ගැන ද අප්‍රමාදව සිතූ බව පැහැදිලිය.

   කිලෝමීටරයක් පමණ දුර ඇති කුට්ටම් පොකුණට ද ජලය ගෙන යන්නේ ඇත් පොකුණෙනි. ලොවම මවිත කරන බිසෝ කොටු තාක්ෂණය හා සළපනාව මේ පොකුණු සඳහා ද භාවිතා කර තිබීමෙන් නිර්මාණකරුවා තම කාර්ය ඇති සාර්ථකව චිරාත් කාලයක් පවත්වා ගැනීම සඳහා දැක් වූ උනන්දුව කැපී පෙනේ. ජලය ආශ්‍රිත අභිචාර කලා නිර්මාණ අප සාංස්කෘතියේ පරිපූරණත්වය පසක් කරයි. ඇත් පොකුණේ සවි කර තිබූ ඇතුන් දිය කෙළින ශෛලමය කැටයම් පුවරුව අභයගිරි කෞතුකාගාරයේ දී දැකගත හැකිය.
මහේල සංගා කුසලානය

කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලය හා මහ­නු­වර ත්‍රිත්ව විද්‍යාලය අතර පවත්වන වාර්ශික ක්‍රිකට් ක්‍රීඩා තගරය **මහේල සංගා කුසලානය** (ඉංග්‍රීසි: **Mahela-Sanga Challenge Trophy**) වෙනුවෙන් පවත්වනු ලබයි. එම කුස­ලා­න­යට **Sprit of cricket legacy for future generation** පාඨ­යක් ද එකතු කර තිබේ.

විදු­හල් දෙකෙන් බිහිවූ විශි­ෂ්ට­තම ක්‍රිකට් ක්‍රීඩ­ක­යන් දෙප­ළක් වන මහේල ජයවර්ධන සහ කුමාර් සංගක්කාර ඇගැ­යී­මක් ලෙස **මහේල සංගා කුසලානය**  වෙනුවෙන් 2019 සිට පවත්වනු ලබයි. දෙවිදුහල් දෙක 1978 සිට මෙම වාර්ශික තරඟය පවත්වා ඇත.

## ඉංග්‍රීසි
* Mahela-Sanga Challenge Trophy

## ආශ්‍රිත
* ‘මහේල - සංගා අභි­යෝග කුස­ලාන’ තර­ගය 20 - 21 මහ­නු­ව­රදී 

* මහේල සංගා කුසලානය 

ප්‍රවර්ගය:මහා ක්‍රිකටි තරග - ශ්‍රී ලංකා
ඇන්ටියා ටර්නර්

**ඇන්ටියා මිලිසන්ට් ටර්නර්** (උපත 1960 මැයි 25) යනු ඉංග්‍රීසි රූපවාහිනී ඉදිරිපත් කරන්නියකි. ඇය 1992 සිට 1994 දක්වා *නිල් පීටර්* සහ 1994 සිට 1996 දක්වා *GMTV* හි *සත්කාරකවරියකි*. 

## ළමා අවධිය 
ටර්නර් උපත ලද්දේ stoke-on-Trent, ස්ටැෆර්ඩ්ෂයර් හිදී හා අධ්‍යාපනය ලද්දේ Direct grant grammer රෝමානු කතෝලික පාසලෙන් සහ ශාන්ත ඩොමිනික් බාලිකා මහ විද්‍යාලය, Brewood, දකුණු ස්ටැෆර්ඩ්ෂයර් . ඇය ඇගේ දෙමව්පියන් වන බ්‍රයන් සහ ජීන් ටර්නර්ට දාව උපන් දියණියන් තිදෙනාගෙන් කෙනෙකි.  ඇගේ එක් සහෝදරියක් වන රූත් වයස අවුරුදු 15 දී මිය ගියා. ඇගේ අනෙක් සහෝදරිය වැඩසටහන් ඉදිරිපත් කරන්නියක් වන වෙන්ඩි ටර්නර් වෙබ්ස්ටර් ය .  

## වෘත්තිය 
ටර්නර් බීබීසී රේඩියෝ ස්ටෝක් සමඟ ධාවකයෙකු ලෙස සම්බන්‍ධ වූ අතර අවසානයේ ඇය "බ්රූනො බ්රූක්ස්" නම් උදෑසන ආහාර වැඩසටහන් ඉදිරිපත් කරන්නෙකු සමග එක් විය. මෙම යුවළ ප්‍රේම සම්බන්ධයක් ඇති කර ගත් අතර පීටර් පවෙල්ව ඔහුගේ කළමනාකරණ සමාගම හරහා නියෝජිතයෙකු ලෙස සේවයේ යොදවා ඇත. 

ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා
ප්‍රවර්ගය:1960 උපත්
කිත්සිරි ගුණවර්ධන

මහාචාර්ය **කිත්සිරි ගුණවර්ධන**  (ඉංග්‍රීසි: **N K Gunawardena** තවද **Nipul Kithsiri Gunawardena**) යනු  කැළණිය විශ්වවිද්‍යාලයයේ වෛද්‍ය විද්‍යා පීඨයේ   පරපෝෂිතවේදි අධ්‍යයන අංශය වෛද්‍ය මහාචාර්යවරයෙකි.

කිත්සිරි  රුහුණ විශ්වවිද්‍යාලයය සහ නාගසාකි විශ්වවිද්‍යාලයය ජපානය යෙන් වෛද්‍යවේදී සහ ශල්‍යවේදී උපාධිය ලබාගත්තේය. 

කිත්සිරි ගුණවර්ධන  කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි. 

## ආශ්‍රිත
* කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු මහාචාර්ය වරුන්

* කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු ව්‍යෛද්‍යවරුන්

* ආදි නාලන්දයීය ව්‍යෛද්‍යවරුන්ගේ සංගමය 

  
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
ප්‍රවර්ගය:මහාචාර්යවරු - ශ්‍රී ලංකා
බන්දු මුණසිංහ

**මුණසිංහ ආරච්චිලාගේ දොන් බන්දු** (ඉංග්‍රීසි: **Bandu Munasinghe**) හෙවත් **බන්දු මුණසිංහ**, ශ්‍රී ලංකා සිනමා නළුවෙකි. විශේෂයෙන්ම සිනමාවේ දුෂ්ට චරිතවල රඟපෑ මුණසිංහ ශ්‍රී ලාංකේය රිදී තිරයේ ප්‍රථම සටන් අධ්‍යක්ෂවරයාද වේ.

## පෞද්ගලික ජීවිතය
ඔහු 1936 මාර්තු 16 වැනිදා බොරැල්ලේ උපත ලැබීය. ඔහු මුලින්ම අධ්‍යාපනය ලැබුවේ රාජගිරිය හේවාවිතාරණ විද්‍යාලයෙන් සහ ද්විතීයික අධ්‍යාපනය කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයෙනි. ඔහු බොක්සිං ක්‍රීඩකයෙකු ලෙස දස්කම් දැක්වීය. මේ නිසා පාසලෙන් පසු ටික කලක් හමුදාවට බැඳුණු ඔහු බොක්සිං දස්කම් පෙන්වීය. 

## වෘත්තීය ජීවිතය
1958 දී සටන් නළුවන් වූ එම්. ගිල්මන් සහ එම්.පී. ගැමුණු යන දෙදෙනා මුණසිංහට කිරිබත්ගොඩ සිරිසේන විමලවීරගේ නවජීවන චිත්‍රාගාරයේ උදේ 10 ට පමණ සිටින ලෙස දැනුම් දුන්හ. නවජීවන චිත්‍රාගාරයේදී ඔහු සිය මංගල සිනමා රංගනය කළේ *මා ආලේ කල තරුණිය* චිත්‍රපටියෙනි.

ඊට අමතරව ඔහු දක්ෂ කඩු සටන් විශේෂඥයෙකි. ඔහු කඩු සටන් ගැන ඉගෙන ගත්තේ ගාමිණී ෆොන්සේක සහ එච්.ඩී.කුලතුංගගෙනි. මුණසිංහ රඟ පෑ චරිත අතර ප්‍රධාන නිළියට වධ හිංසා පමුණුවන දර්ශන ඇතුළත් වූයේ *ආවා සොයා ආදරේ* චිත්‍රපටයේය. 1970 ගණන්වල ඔහු පිළිවෙළින් *සුගන්ධි* (1979) සහ *තරංගා* (1975) චිත්‍රපටවල අග්‍රා සජීවනී සහ මානෙල් වානගුරු සමඟ චරිතාංග නිරූපණය කළේය.

## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි
* රොබින් ප්‍රනාන්දු ඇලුම් කළ අපේ සිනමාවේ සටන් නළුවන් හත් දෙනෙක්

ප්‍රවර්ගය:1936 උපත්
ප්‍රවර්ගය:2005 මරණ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
ප්‍රවර්ගය:රංගන ශිල්පීන්
ප්‍රවර්ගය:චිත්‍රපටි නළුවන්
ප්‍රවර්ගය:කලාකරුවෝ
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
2020 බේරූට් පිපිරීම්

2020 අගෝස්තු 4 දා ලෙබනනයේ අගනුවර වන බේරූට් නුවර පිපිරීම් කිහිපයක් සිදුවිය.

## පිපිරීම්
ප්‍රථම කුඩා පිපිරීම දුම් වලාවක් ඇති කළ අතර ගිණිකෙළි වැනි අලෝක ඇති කළේය. 

## හානි
දර්ශනවල දැක්වෙන්නේ මෝටර් රථ පෙරළී ගොස් වානේ රාමු සහිත ගොඩනැගිලි වලින් ඒවායේ ආවරණ ඉවත් වී ඇති බවයි. 

## ජීවිත හානි
පිපිරීමෙන් පසු අවම වශයෙන් පුද්ගලයින් 130 දෙනෙකු මියගොස් ඇති අතර 4,000 කට වැඩි පිරිසක් තුවාල ලබා ඇත. 

## සහන මෙහෙයුම් 
## ප්‍රතිචාර
### ජාත්‍යන්තර ප්‍රතිචාරය
## ආශ්‍රිත 
* West Fertilizer Company explosion
* Halifax Explosion
* Evangelos Florakis Naval Base explosion
* List of 21st-century explosions
* Largest artificial non-nuclear explosions
* SS Sansinena

## සටහන් 
## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
#### සේයාරු
* Beirut Explosion – in Pictures by *The Guardian*
* In Pictures: Huge Explosion Rocks Beirut by *CNN*
* Photos: Explosion Leaves Beirut in Shatters by *NPR*
* The Lebanon Explosions in Photos by *The New York Times*
* Explosion in Beirut: Photos From a City Still Reeling From the Blast  by *Time*

ප්‍රවර්ගය:ලෙබනනය තුළ 2020 වසර
Redee hena aranya senasanaya

මාතර, දීයගහ ගම්මානයේ පිහිටා ඇති රිදීහේන ආරණ්‍ය සේනාසනය මහා විහාර වංශික ශ්‍යාමෝපාලි වනවාස නිකායට අයත් වනවාස භික්ෂූන් වහන්සේලා වැඩ වෙසෙන රක්ෂිත වන සෙනසුනකි.

මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ මාතර නගරයේ සිට කිලෝමීටර් 10ක් පමණ දුරින් ඇල්ල කන්ද රක්ෂිතයේ පිහිටා ඇති අතර මාතර සිට මාතර හක්මණ මාර්ගයේ පැමිණීමෙන් සහ මාතර මැද්දවත්ත මාර්ගයේ පැමිණීමෙන් විනාඩි 20කින් පමණ මෙම ආරණ්‍ය සේනාසනයට ලගාවිය හැකිය. වන සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවට අයත් ඇල්ල කන්ද රක්ෂිතයේ ඉතා කුඩා බිම් කොටසක පිහිටා ඇති මෙම ආරණ්‍ය සේනාසනය කුටි 3කින් පමණ සමන්විතය. මහා විහාර වංශික ශ්‍යාමෝපාලි වනවාස නිකායට අයත් මාතර නගරය ඇසුරුකරගත් එකම වනවාස ආරණ්‍ය සේනාසනය රිදීහේන ආරණ්‍ය සේනාසනය වේ. 

2018 වර්ෂයේ **පූජ්‍ය මාතර කස්සප ස්වාමීන් වහන්සේ සහ බණ්ඩාරවෙල සිරි ධම්ම ස්වාමීන් වහන්සේ** වැඩමවීමෙන් මෙම රක්ෂිත කොටස ආරණ්‍ය සේනාසනයක් වශයෙන් ආරම්භ කරන ලද අතර මීට වසර 60ක පමණ කාලයක් මෙම වන සංරක්ෂිත කොටසේ වැඩ සිට අපවත් වූ බෝධීන් වහන්සේ ඇසුරු කරගනිමින් අවට ගම්වැසි ජනතාවගේ ආගමික කටයතු සිදු කරගැනීම සදහා භාවිතා කරන ලදි. ජය ශ්‍රී මහ බෝධීන් වහන්සේගේ අංකුර බෝධීන් වහන්සේනමක් ගෞරවයෙන් රෝපණය කර මෙම ආරණ්‍ය සේනාසනය ඉතාමත් පූජණීය භාවයට පත් කිරීමට ආරණ්‍ය සේනාසනයේ ආදිකතෘන් වහන්සේ සහ වර්ථමාන ආරණ්‍ය සේනාසනාධිපති ස්වාමීන් වහන්සේ වන පූජ්‍ය මාතර කස්සප ස්වාමීන් වහන්සේ කටයුතු කරන ලදි. මෙම ආරණ්‍ය සේනාසනයේ ඉදිවෙමින් පවතින තෙමහල් බුද්ධ මන්දිරය අවට සියලු ගම් අතරින් ඉහල ස්ථානයක පිහිටමින් ගම්වැසි ජනතාවගේ ගෞරවණීය භාවය සහ නිහඩ ආඩම්බරය කියාපායි. තෙරුවන් සරණයි.
මානව ගුදය

මානවයන්ගේ **ගුදය** යනු,  ගුද මාර්ගය බාහිරට විවෘත වන ස්ථානය වෙයි. ගුදයෙහි ප්‍රාථමික කෘත්‍යය වන සිරුරෙන් මල පහ කිරීම සිදු කිරීමෙහිදී, චක්‍රපිධාන විිසින් අසූචි  පිටකිරීම පාලනය කරයි. මේවා නම්  අභ්‍යන්තර ගුදමය චක්‍රපිධානය සහ බාහිර ගුදමය චක්‍රලිධානය වන අතර, සාමාන්‍යයෙන් විවරයෙහි  සංකුංචනය පවත්වා ගෙන යෑමට සහ සාමාන්‍ය කායිකමය ක්‍රියාකාරත්වය සඳහා අවශ්‍ය පරිදී එය ලිහිල් කිරීමට භාවිතා කරනු ලබන වෘත්තාකාර පේශීන් වෙති. අභ්‍යන්තර චක්‍රපිධානයෙහි ක්‍රියාකාරත්වය අනිච්ඡානුග ලෙසින් සිදු වන අතර බාහිර චක්‍රපිධානයෙහි ක්‍රියාකාරත්වය ඉච්ඡානුග එනම් ස්වෙච්ඡාවෙන් සිදු වෙයි. යෝනි මාර්ගයට හෝ වෘෂණ කෝෂයට හෝ පසුපසින් පිහිටා ඇති අධෝභගයට පසුපසින් ගුදය පිහිටා ඇත.

ගුද සංසර්ගය හා සමගින්, ගුදය විසින්  ලිංගිකත්වයෙහි කිසියම් භූමිකාවක් රඟදැක්විය හැකි බව පෙනෙයි. ගුද සංසර්ගය වෙත ආකල්ප විවිධ වන අතර සමහර රටවල එය නීතිවිරෝධි වෙයි.  ගුදය බොහෝ විට සිරුරෙහි  තහනම් කොටසක් ලෙසින් සැලකෙන අතර, සාමාන්‍යයෙන්   අශ්ලීල අවවහර පද වෙතින් හැඳින්වෙයි (නිදසුනක් වශයෙන් සිංහලයෙහි *පුක* යන පදය දැක්විය හැක). සම්භාවී ආසාදන සහ පිළිකා ආදී වෙනත් තත්ත්වයන් සඳහා ගුදය අඩවියක් වෙයි. ගුදය සඳහා සිංහලයෙහි සාම්ප්‍රදායික සුසීලාචාර පර්යාය පදය වූයේ මූලය (නිදසුන් වශයෙන් අර්ශස් රෝගයට මූලගාය යන නම වැහැරෙයි) වුවද මෙම සුලාපය වර්තමානයෙහි විරල ලෙසින් ව්‍යවහාර වන අතර වෛද්‍යමය පදය පුළුල් ලෙසින් භාවිතා වෙයි.

ප්‍රවර්ගය:මිනිස් සිරුරේ අවයව
ආහාර රටාවේ

thumb| රසායනාගාර මීයා
බටහිර ආහාර රටාවේ වැනි, සත්ව මේදය හා සත්ව ප්‍රෝටීන මත පදනම් වූ ආහාර සෞඛ්‍යට අහිතකර බව තර්ක ඉදිරිපත් වීමට මූලික වුනු පර්යේෂණ කිහිපයක්ම මීළඟ දශකය තුළ ඩීන් ඕනිෂ්, කැඩ්වෙල් එසෙල්ස්ටයින්, නීල් ඩී. බර්නාඩ්, ජෝන් ඒ. මැක්ඩගල්, මයිකල් ග්‍රෙගර් වැනි වෛද්‍යවරුන්, ජෛව රසායන විද්‍යාඥ ටී. කොලින් කැම්බෙල් (T. Colin Campbell) සහ තවත් විද්‍යාඥයන්ගේ සහභාගීත්වයෙන් සිදුවුනි. මැක්ඩගල්ගේ "The McDougall Plan" (1983), මස් අනුභවය පරිසර හානිය සමඟ එක්කළ ජෝන් රොබින්ගේ "Diet for a New America" (1987) සහ වෛද්‍ය ඩීන් ඕනිෂ්ගේ "Program for Reversing Heart Disease" (1990) ඇතුළු නිර්මාංශ ආහාර රටා නිර්දේශ කරන පොත් පෙළක්ම ඔවුහු රචනය කළේය. 2003දී උතුරු ඇමෙරිකාවේ ප්‍රධාන ආහාරවේදී සංගම් දෙකක් මනාව සැලසුම් කළ වීගන් ආහාර වේල් ජීවිතයේ ඕනෑම අවධියක අයෙකුට සුදුසු බව කියා සිටියේය. පසුව නිර්මාණය වුනු "Earthlings" (2005) සහ "Forks over Knives" (2011) යන චිත්‍රපටිවල සහ කැම්බෙල්ගේ "The China Study" (2005), රෝරි ෆ්‍රීඩ්මෑන් සහ කිම් බානුයින්ගේ "Skinny Bitch" (2005) සහ ජොනතන් සැෆ්‍රාන් ෆෝයර්ගේ "Eating Animals" වැනි ග්‍රන්ථවල මෙම කාරණය ඉස්මතු කළේය.
අතහැර දැමු සුරතල් සතුන්

අතහැර දැමු සුරතල් සතුන් යනු ඔවුන්ගේ අයිතිකරුවන් නොදැනුවත්ව හෝ හිතාමතාම ඉවත දැමු සහකාර සතුන් වේ. මෙම සතුන් දේපළවල හෝ වීදිවල තනිවම තැබිය හැකිය, මිතුරෙකුට හෝ පවුලේ සාමාජිකයෙකුට නැවත පදිංචි කළ හැකිය, නැතහොත් සත්ව නවාතැනක අතහැර දැමිය හැකිය. 

## අතහැර දැමීම 
එක්සත් ජනපදයේ සෑම වසරකම සහකාර සතුන් මිලියන 6.5 ක් පමණ සත්ව වාසස්ථාන  වලට ඇතුල් වේ. 

අධ්‍යයනවලින් පෙනී යන්නේ සතෙකු අතහැර දැමූ මිනිසුන්ගෙන් බහුතරයක් ද බල්ලා සමඟ චිත්තවේගීයව බැඳී සිටින බවයි. ඉවත් කිරීමකදී තම සතුන් අතහැර දැමීමට බල කරන විට, මිනිසුන් ශෝකය, මානසික අවපීඩනය සහ පශ්චාත් කම්පන ආතති ආබාධ වැනි මානසික ගැටළු වලට ගොදුරු වන බව වාර්තා වේ. සුරතල් සතුන්ගේ අයිතිකරුවන්ට සුරතල් සතුන්ගෙන් ඇති වැදගත්කම හඳුනාගැනීම සහ බොහෝ විට, අතහැර දැමූ විට, සුරතල් සතුන් හට තමන්වම ආරක්ෂා කර ගැනීමට සහ අයාලේ යෑමට හෝ නොහික්මුණු බවට පත්වීමට බල කෙරෙයි. 

විශේෂයෙන් බළලුන් සහ බල්ලන් ජනපදවලට යති. නොහික්මුණු බළලුන් නොහික්මුණු සුනඛයින්ට වඩා වැඩි යැයි කියනු ලබන අතර නව මිනිස් හිමිකරුවෙකුට නැවත හඳුන්වා දීමට තරම් හැසිරවීමට හා සමාජගත කිරීමට අභියෝගයක් විය හැකිය. පොදුවේ ගත් කල, හීලෑ කළ හැක්කේ අලුතෙන් අතහැර දැමූ බළලුන් සහ ඉතා කුඩා නොහික්මුණු පූස් පැටවුන් පමණි.  

අයාලේ යන සතුන් ජලභීතිකා වැනි සත්ව විද්‍යාත්මක රෝගවලට නිරාවරණය වීම වැඩි කරයි. සුනඛ සපාකෑමට වඩා අට ගුණයකින් සුලභ වන්නේ බළලුන් සපාකෑම හෝ සීරීමය.  

### අත්පත් කර ගැනීමේ සුරතල් සතුන් 
දැනට, පුරෝකථනය කරන ලද සුරතල් සතුන් සංඛ්‍යාව හරියටම නොදනී. මිනිසුන් බොහෝ විට සතුන් නවාතැන්පලක දමා ගොස් තමන් ගමන් කරන බව කියා සිටිති. 2008 දී, අත්පත් කර ගැනීමේ සුරතල් සතුන් සංඛ්‍යාව ඉහළ ගොස් ඇති බව විශ්වාස කෙරේ. නිවාස හිමියන් කාලය හා විකල්පයන් ඉක්මවා යන විට, ඔවුන් බොහෝ විට තම සතුන් අතහැර යයි.පසුව සතුන් අත්හැර දැමූ අත්පත් කර ගැනීමේ සුරතල් සතුන් ලෙස වර්ගීකරණය කෙරේ. 

ගෙවල්වල ඉතිරි කර ඇති සුරතල් සතුන් බොහෝ විට ආහාර හෝ ජලය නොමැතිව ඉතිරි වේ. සමහරු සම්පත් හිඟකම නිසා නොනැසී පවතින අතර දේපල වෙළඳාම්කරුවන් හෝ බැංකු පරිශ්‍රයට ඇතුළු වූ විට මිය ගොස් සිටිති. සතුන් හානියට පත් කර ඇති අතර, බොහෝ විට එය නිවසින් පිටතට ගෙන ගිය අයට පළිගැනීමේ ක්‍රමයක් ලෙස විශ්වාස කෙරේ.  

## ආරක්ෂිත වාසස්ථාන 
මෙම සතුන් සඳහා අවකාශය හා මූල්‍ය සම්පත් නොමැතිකම හේතුවෙන් නවාතැන්පලක ඉතිරිව ඇති බොහෝ සතුන් දනීකරණය කරනු ලැබේ . පැමිණෙන සතුන් වැඩි කිරීම සඳහා අමතර අරමුදල් රැස් කිරීමට අපොහොසත් වන කූඩාරම්වලට සමහර විට දින කිහිපයක් ඇතුළත ඔවුන්ව දනීකරණය කිරීම හැර වෙනත් විකල්පයක් නොමැත.  

කෙසේ වෙතත්, එක්සත් ජනපද කූඩාරම්වල දයානුකම්පිත සුනඛයන් හා බළලුන් සංඛ්‍යාව 2011 දී දළ වශයෙන් මිලියන 2.6 සිට 2018 දී මිලියන 1.5 දක්වා අඩු විය. මෙම පරිහානිය අර්ධ වශයෙන් පැහැදිලි කළ හැක්කේ දරුකමට හදාගත් සතුන්ගේ ප්‍රතිශතය වැඩිවීම සහ අයාලේ යන සතුන් සංඛ්‍යාවේ වැඩි වීමෙනි. 

## සත්ව අතහැර දැමීමේ නීති 
එක්සත් ජනපදයේ බොහෝ ප්‍රාන්තවල සුරතල් සතෙකු අතහැර දැමීම අපරාධයකි. නිව්යෝර්ක්හි එය වැරදි ක්‍රියාවක් ලෙස සලකනු ලබන අතර මෑතදී සෙනෙට් පනත් කෙටුම්පත S410 විසින් සතුන් අතහැර දැමීමේ අපරාධයට උපරිම දඩය ඩොලර් 2,000 දක්වා වැඩි කිරීමට යෝජනා කරයි. 

කෙසේ වෙතත්, සහකාර-සත්ව අත්හැරීම වැළැක්වීම සඳහා මැදිහත්වීම් විමර්ශනය කිරීමේ අවශ්‍යතාවයක් තවමත් පවතී.  

## සුරතල් සතුන්ට ලබා ගත හැකි සම්පත් 
සුරතල් සතුන්ට සුරතල් සතුන් ඇති කර ගැනීමේ අපහසුතාවයක් ඇතිනම්, බොහෝ ජාතික සංවිධානවලට උදව් කළ හැකිය. හියුමන් සමිතිය මාර්ගගත සම්පත් ලැයිස්තුවක් ඉදිරිපත් කරයි. 

## යොමුව
ශ්‍රී ලාංකික ජනාධිපතිවරණය, 1999

1999 ශ්‍රී ලංකා ජනාධිපතිවරණය සිව්වන ජනාධිපති මැතිවරණය ශ්‍රී ලංකාවේ. 1999 නොවැම්බර් 16 දින නාමයෝජනා පිළිගත් අතර 1999 දෙසැම්බර් 21 දින මැතිවරණය පැවැත්විණි. මැතිවරණ සහභාගීත්වය 73.31% කි. පාලක මණ්ඩලයේ පොදු ජන එක්සත් පෙරමුණෙහි එවකට ධූරන්ධර ජනාධිපති  චන්ද්‍රිකා කුමාරතුංග දෙවන වරටත් නැවත තේරී පත් වූ අතර, ඡන්දය ප්‍රකාශ කිරීමෙන් 51% ක් ලැබුණි.

## පසුබිම 
වසර හයක කාලයක් සඳහා ශ්‍රී ලංකා ජනාධිපතිවරුන් තෝරා පත් කර ගනු ලැබේ. 1994 දී පෙර මැතිවරණය පැවැත්වීමත් සමඟ සාමාන්‍යයෙන් 2000 වන තෙක් මැතිවරණයක් නොපැවැත්වෙනු ඇත. කුමාරතුංග මැතිවරණය කලින් කැඳවීය.

කුමාරතුංග දෙමළ කොටින්ට එරෙහිව සිය ක්‍රියාමාර්ග ඉදිරියට ගෙන යන ලෙස කළ අතර, ඇගේ ප්‍රධාන ප්‍රතිවාදියා රනිල් වික්‍රමසිංහ කොටින් සමඟ සෘජු සාකච්ඡා ආරම්භ කරන ලෙස ඉල්ලා සිටියේය.

මැතිවරණයට දින තුනකට පෙර කුමාරතුංග සිය අවසන් රැලියට දෙමළ කොටියෙකු ඝාතනය දැරූ උත්සාහයකින් තුවාල ලැබුවාය. ඇයගේ දකුණු ඇස අහිමි වූ අතර මැතිවරණයට පෙර රූපවාහිනියේ දැඩි ලෙස වෙළුම් පටියක් පළ විය.

## ප්‍රතිඵල 
### ජාතික
## ආශ්‍රිත
* 
* 
* 
*
ඩිම්ප්ල්ස් ඔෆ් වීනස්

**ඩිම්ප්ල්ස් ඔෆ් වීනස්** (**පසුපස වළගැසීම්**, **තට්ටම් වළගැසීම්** හෝ **වෙනූෂන් වළගැසීම්** ලෙසින්ද හැඳින්වෙයි) යනු  නිෂදීය විදරයට මදක් ඉහළින් පිහිටි, මානව පහළ පසුපසෙහි සමහර විට දෘශ්‍යමාන වන ශරීය ලෙසින් සමමිතික කඩතොළු වෙති. ශ්‍රෝණියෙහි ඡඝන ඵලකාස්ථියට ත්‍රිකාස්ථිය සම්බන්ධ වන ස්ථාන වන ත්‍රික ජඝන සන්ධි දෙකට සෘජු ලෙසින් තලස්ථව ඒවා පිහිටයි.
මන්දිරීය නිඛාතය

** මන්දිරීය නිඛාතය ** යනු දණහිස් සන්ධියට පසුපසින් පිහිටි නොගැඹුරු විෂාදයකි.
පොල්වත්තේ බුද්ධදත්ත හිමි

**අග්ග මහා පණ්ඩිත පොල්වත්තේ බුද්ධදත්ත මහනාහිමි** (ඉංග්‍රීසි: **Polwatte Buddhadatta Thera**) දේශ දේශාන්තර පතළ කීර්තිධර අම්බලන්ගොඩ පොල්වත්තේ ශ්‍රී බුද්ධදත්ත මහා නා හිමියෝ කලකින් ලොව පහළවන දුර්ලභ ගණයේ මහා ශ්‍රේෂ්ඨ උත්තමයෙකි.

1923 දී ආනන්ද විද්‍යාලයේ ආචාර්යය ධුරයටපත් උන්වහන්සේ 1924 දී කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආරම්භක ගුරු මඩුල්ලේ සාමාජිකයෙක්ද විය.

## ආශ්‍රිත
* හියුං සියං භ්‍රමණවෘතාන්තය – පොල්වත්තේ බුද්ධදත්ත හිමි 

* Pinbara Udesana (පින්බර උදෑසන) | 2017-02-12 | 8.30 AM (නාලන්දා විද්‍යාලය (කොළඹ 10))

ප්‍රවර්ගය:භික්‍ෂූහූ
ප්‍රවර්ගය:1887 උපත්
ප්‍රවර්ගය:1962 මරණ
ප්‍රවර්ගය:කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයීය, පීඨය
සිීක්‍රට් සෙවන්

### සිීක්‍රට් සෙවන්  යනු ඉනිඩ් බ්ලයිට්න් මහත්මිය විසින් 1949-1963 අතර කාලයේ ප්‍රබන්ධ කළ කතා මාලාවකි. මෙයින් නිරූපණය වන්නේ මිතුරන් හත්දෙනකු විසින් පිහිටුවාගත් රහස් පරික්ෂක සමාජයක කතාවයි. ඔවුන් අතර රහස් වචනයක් හා ‘’S.S.’’‌ලෙස බැජ් එකක්ද ඇත. නමුත් ජැක්ගේ නැගණිය වන සුසී හා ඇයගේ මිතුරිය බින්කි විසින් ඔවුන් ගේ රහස් පරික්ෂණ කඩාකප්පල් කිරීමට හා රහස් වචනය දැන ගැනීමට උත්සහ කරයි. 
ඉනිිඩ් බ්ලයිට්න් 

1. The secret seven (1949)  

2. secret seven adventure (1950)  

3. well done secret seven (1951) 

4. secret seven on the trail (1952) 

5. go ahead secret seven (1953)  

6. good work secret seven (1954)  

7. secret seven win through (1955)  

8. three cheers secret seven (1956) 

9. secret seven mystery (1957)  

10. puzzle for the secret seven (1958)  

11. secret seven fireworks (1959)  

12. good old secret seven (1960)  

13. shock for the secret seven (1961)  

14. look out secret seven (1962) 

15. fun for the secret seven (1963) 

දිගුව (එවෙලින් ලැලනන්ඩ්)

1. Les sept à la chasse au lion (1976) 

2. Les sept font du cinéma (1977) 

3. Les sept et le magicien (1977) 

4. Les sept sont dans de beaux draps (1978)  

5. Les sept et les bulldozers (1978)  

6. Les sept et la déesse d’or (1979)  

7. Les sept et les soucoupes volantes (1979)  

8. Les sept à 200 à l’heure (1980) 

9. Les sept ne croient pas au père noël 

(1981) 10. Les sept saluent Lucky Star (1982)  

11. Les sept et la boule de cristal (1984) 

දිගුව  (පැමලා බචර්ට්) 

1. Mystery at the skull (2018)  

2. Mystery of the theatre ghost (2019) 

කෙටිකතා 

1. At seaside cottage (1947) 

2. Secret at the old mill (1948)

3. The humbug adventure (1954) 

4. adventure on the way home (1955)

5. an afternoon with the secret seven (1956) 

6. where are the secret seven (1956) 

7. Hurry! Secret seven, hurry! (1957)
සේන් මලික්

**සේන් ජවාද් මලික්** (උපත 1993 ජනවාරි මස 12),  වැඩිදෙනෙක් දන්නේ **සෙයින්** ලෙස යි. මොහු ප්‍රසිද්ධ ඉංග්රීසි ගායෙකු හා ගීත රචකයෙක් වේ. බටහිර යෝක්ෂයර් හි බ්‍රැඩ්ෆර්ඩ් හි උපත ලැබූ මලික් 2010 දී බ්‍රිතාන්‍ය සංගීත තරගයක් *වන එක්ස් ෆැක්ටර්* සඳහා ඒකල තරඟකරුවෙකු ලෙස සහභාගී විය. ඒකල වාදකයෙකු ලෙස ඉදිරිපත් වුවත් තරගයෙන් ඉවත් කිරීමෙන් පසුව, මලික් සහ තවත් තරඟකරුවන් සිව්දෙනෙකු සමඟ නැවත තරඟයට සහභාගී වන ලද අතර, පසුව වන් ඩිරෙක්ෂන් ලෙස හැඳින්වෙන සංගීත කණ්ඩායම නිර්මාණය කරන ලදි . මලික් 2015 මාර්තු මාසයේදී කණ්ඩායමෙන් ඉවත් වූ අතර පසුව RCA රෙකෝර්ඩ්ස් සමඟ ඒකල පටිගත කිරීමේ ගිවිසුමක් අත්සන් කළේය. 

ඔහුගේ පළමු චිත්‍රාගාර ඇල්බමය වන *මයින්ඩ් ඔෆ් මයින්* (2016) සහ එහි ප්‍රධාන ගීතය වන “ පිල්ලෝටෝක් ” සමඟ වඩාත් විකල්ප ආර් ඇන්ඩ් බී සංගීත ශෛලියක් අනුගමනය කරමින් මලික් එක්සත් රාජධානියේ සහ එක්සත් ජනපදයේ අංක එකේ ස්ථානයට පත්වූ පළමු බ්‍රිතාන්‍ය පිරිමි කලාකරුවා බවට පත්විය සහ පළමු ඇල්බමය බවට ද පත්‍විය. ටේලර් ස්විෆ්ට් සමඟ " Wanna Live Forever " සහ සියා රඟපෑ "Dusk Till Dawn  " ඇතුළු ඔහුගේ පසුකාලීන ගීත ද ජනප්‍රිය විය. 2018 දෙසැම්බරයේදී ඔහු සිය දෙවන චිත්‍රාගාර ඇල්බමය වන *Icarus Falls* නිකුත් කළේය. 

මලික් ඇමරිකානු සංගීත සම්මානය, බිල්බෝඩ් සංගීත සම්මානය සහ එම්ටීවී වීඩියෝ සංගීත සම්මානය ඇතුළු සම්මාන කිහිපයක් ලබා ගෙන ඇත. 
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා
ප්‍රවර්ගය:1993 උපත්
ප්‍රවර්ගය:Articles with hCards
කොළඹ ලන්දේසි කෞතුකාගාරය

**කොළඹ ලන්දේසි කෞතුකාගාරය** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ ලන්දේසි යටත් විජිත පාලනයේ ඉතිහාසය ආවරණය කරන කෞතුකාගාරයකි. 

## ගොඩනැගිල්ල 
මෙම දෙමහල් ගොඩනැගිල්ල කුමාර වීදිය, පිටකොටුව, කොළඹ 11 හි පිහිටා ඇත. නිල නිවසක් ලෙස ලන්දේසි ලංකා ආණ්ඩුකාර තෝමස් වෑන් රී, (1634 - 1701) 1692 සිට 1697 දක්වා ඔහුගේ ධුර කාලය තුළ ඉදිකර ඇත .  මෙම ගොඩනැගිල්ල වසර ගණනාවක් තිස්සේ විවිධ අරමුණු සඳහා භාවිතා කර ඇත. 

එය ගුරු පුහුණු විද්‍යාලයක් සහ, 1696 සිට 1796 දක්වා කාලය තුළ පූජකවරුන්ගේ උපදෙස් සඳහා භාවිතා කර ඇත. වරෙක එය කර්නල් කවුන්ට් අගෝස්තු කාල් ෆ්‍රෙඩ්රික් වොන් රන්සෝව්ගේ (1759 - 1844) වාසස්ථානය විය.  එය ලන්දේසි නැගෙනහිර ඉන්දීය සමාගමේ අධීක්ෂණය යටතේ ක්‍රියාත්මක වූ අතර අරමුදල්  දන සපයන ලද්දේ ඔවුන්  විසිනි. එය රෝහලක් ලෙස ද භාවිතා කරන ලදී. එය 1800 ගණන්වල දෙවන භාගයේදී බැරැක්කයක් බවට පත් වූ අතර 1900 දී එය බ්‍රිතාන්‍යයන් විසින් පිහිටුවන ලද පොලිස් පුහුණු පාසලක් ලෙස භාවිතා කරන ලදී.  1932 දී එය පිටකොටුව තැපැල් කාර්යාලය බවට පරිවර්තනය විය. වර්ෂ 1971 දී අධික මෝසම් වැසි හේතුවෙන් බාහිර බිත්ති කඩා වැටී ගොඩනැගිල්ල අතහැර දමා ඇත. ගොඩනැගිල්ල කඩා දැමීමට සැලසුම් කිරීමට එරෙහිව රාජකීය ආසියාතික සංගමය සහ ලන්දේසි බර්ගර් සංගමය විසින් කරන ලද විරෝධතාවලින් පසුව, 1973 දී ලංකාවේ සංචාරක මණ්ඩලය, පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව, ලංකා නෙදර්ලන්ත ආදි ශිෂ්‍ය සංගමය සහ ජාතික ලේඛනාගාරයේ නියෝජිතයින් සමඟ කමිටුවක් පිහිටුවන ලදී. ගොඩනැගිල්ල ප්‍රතිසංස්කරණය කර ලන්දේසි යටත් විජිත සමය ආවරණය වන පරිදි කෞතුකාගාරයක් පිහිටුවන ලදි. 

මෙම ගොඩනැගිල්ල ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීම 1977 දී නෙදර්ලන්ත රජයේ මූල්‍ය ආධාරයෙන් ආරම්භ වූ අතර එය 1981 දී නිම කරන ලදී. මෙම කෞතුකාගාරය 1982 දී මහජනතාව සඳහා විවෘත කරන ලදී. මෙම ගොඩනැගිල්ල යටත් විජිත ලන්දේසි නගර නිවසක අද්විතීය වාස්තු විද්‍යාත්මක ලක්ෂණ මූර්තිමත් කරයි. 1999 දී කෞතුකාගාර ගොඩනැගිල්ල ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවිද්‍යාත්මක ආරක්ෂිත ස්මාරකයක් ලෙස රජය විසින් විධිමත් ලෙස පිළිගන්නා ලදී. 1085 රජයේ ගැසට් පත්‍රය යටතේ ජුනි 18 වන දින එය ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී.  

කෞතුකාගාරය ලන්දේසි උරුමය ගෘහ භාණ්ඩ, පිඟන් මැටි, කාසි සහ ආයුධ ඇතුළු පුරාවස්තු ප්‍රදර්ශනය කරමින් සමකාලීන ජීවිතයේ හා සංස්කෘතියේ විවිධ පැතිකඩයන් නිරූපණය කරයි.  

## මෙයද බලන්න 
* ජාතික සමුද්‍ර කෞතුකාගාරය, ගාල්ල 
* කොළඹ වරාය සමුද්‍ර කෞතුකාගාරය 

## යොමුව 
ප්‍රවර්ගය:කොළඹ දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
පොල්ගහවෙල දුම්රිය ස්ථානය

**පොල්ගහවෙල මංසන්ධියේ දුම්රිය ස්ථානය** ( ) යනු ශ්‍රී ලංකාවේ වයඹ පළාතේ කුරුණගල දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා ඇති ප්‍රධාන දුම්රිය මංසන්ධියකි. එය ප්‍රධාන දුම්රිය මාර්ගයේ  34 වන දුම්රිය ස්ථානය වන අතර එය  කොළඹ කොටුව දුම්රිය ස්ථානයට දුරින්    මුහුදු මට්ටමේ සිට උන්නතාංශයකින් යුතුව පිහිටා තිබේ. මෙම දුම්රිය ස්ථානය පොල්ගහවෙල මධ්‍යයේ පිහිටා ඇති අතර දුම්රිය මාර්ග දෙකකට සම්බන්ධ වන ප්‍රධාන මංසන්ධියකි. ඒවා නම් ශ්‍රී ලංකාවේ කඳුකරයෙන්  සහ උතුරු ප්‍රදේශයෙන් එන මාර්ගය.  

* මෙම ප්‍රධාන මාර්ගය සමග සම්බන්ධ මහනුවර, මාතලේ, නාවලපිටිය සහ බදුල්ල . 
* උතුරු රේඛාව අනුරාධපුර, යාපනය සහ කන්කසතුරෙයි සමඟ සම්බන්ධ වන අතර උතුරේ අනෙකුත් සියලුම රේඛාවලට මග පාදයි. 

දුම්රිය ස්ථානය මගී දුම්රිය කිහිපයක පර්යන්තයක් වන අතර, සියලුම දේශීය දුම්රිය සහ දුර ගමන් දුම්රිය ප්‍රධාන මාර්ගය, උතුරු මාර්ගය, ත්‍රිකුණාමලය සහ මඩකලපුව යන මාර්ගවල ධාවනය වන දුම්රිය අතර මේම ස්ථානයේ නතර වේ. නමුත් නගරාන්තර අධිවේගී දුම්රිය දුම්රිය ස්ථානයේ නතර නොවේ. 

## ඉතිහාසය 
මහනුවර කොළඹ දුම්රිය මාර්ගය (ප්‍රධාන දුම්රිය මාර්ගය ) පළමු අදියර සමග, අදියර ලෙස අඹේපුස්ස දුම්රිය ස්ථානය ද ඉන් පසු 1866  නොවැම්බර් -1864 දෙසැම්බර්  දී ඉදිකිරීම් අවසන් විය.  එය සාමාන්‍ය දුම්රිය ස්ථානයක් ලෙස එම වසරේම නොවැම්බර් 1 වන දින මහජනයාට විවෘත විය.  1894 දී පොල්ගහවෙල සිට කුරුණගල දක්වා නව ශාඛා මාර්ගයක් ඉදිකරන විට මෙම දුම්රිය ස්ථානය හන්දියක් බවට පත්විය. මෙය  උතුරු දුම්රිය මාර්ගය ව්‍යාපෘතියේ පළමු කොටසයි. 

## මෙයද බලන්න 
* ශ්‍රී ලංකාවේ දුම්රිය ස්ථාන ලැයිස්තුව 
* ශ්‍රී ලංකාවේ දුම්රිය මාර්ග අනුව දුම්රිය ස්ථාන ලැයිස්තුව 

## යොමුව 
ප්‍රවර්ගය:Coordinates on Wikidata
ප්‍රවර්ගය:Category:ශ්‍රී ලංකාවේ දුම්රිය ස්ථාන
වෛෂ්ණව ජන තෝ

***වෛෂ්ණව ජන තෝ*** වනාහි 15වන සියවසේ දී නරසිංහ මෙහ්තා නම් කවියා විසින් ගුජරාටි භාෂාවෙන් රචිත හින්දු භජන් ගීතයකි. මෙම පද්‍යය තුළින් වෛෂ්ණව ජනයාගේ (වෛෂ්ණවාගම අදහන්නන්ගේ) ජීවිතය, ගුණධර්ම සහ මානසිකත්වය පිළිබඳ විස්තර කෙරෙයි.

## බලපෑම
මෙම භක්ති ගීතය වඩාත් ජනප්‍රිය වූයේ මහත්මා ගාන්ධි ජීවන සමයේ ය. මෙය ඔහුගේ සබර්මතී ආශ්‍රමයේ දී "භජන්" ගීතයක් ලෙස ගැයුණේ ගෝතුවද්‍යම් නාරායණ අයියන්ගර් වැනි සංගීතවේදීන්ගේ සහභාගීත්වයෙනි. මෙය ඉන්දියාව පුරා නිදහස් සටන්කාමීන් අතර අතිශය ජනප්‍රිය විය.

## පද
## ජනප්‍රිය සංස්කෘතිය තුළ
මෙම පද්‍යයේ කොටස් *ගාන්ධි* (1982) යන බ්‍රිතාන්‍ය චිත්‍රපටයේ සහ *වෝටර්* (2005), *චීනි කුම්* (2007) සහ *රෝඩ් ටු සංගම්* (2009) වැනි බොලිවුඩ් චිත්‍රපටවල ද, *හේයි රාම්* (2000) වැනි කොලිවුඩ් චිත්‍රපටවල ද ඇතුළත් විය. මෙම ගීතයම තේමා ගීතය ලෙසින් ඉන්දියානු චිත්‍රපට කිහිපයකම භාවිතා වී ඇත. *ප්‍රතිනිධි* (2014) නම් තෙලිඟු චිත්‍රපටයේ උච්චතම දර්ශනය සඳහා මෙහි පළමු පද්‍ය ඛණ්ඩය භාවිතා කොට ඇත. *ඉන්ඩියන් රුපී* (2011) නම් මලයාලම් චිත්‍රපටයෙහි ද මෙහි ප්‍රථම පද්‍ය ඛණ්ඩය ඇතුළත් අතර එය ගයනු ලබන්නේ බොම්බේ ජයශ්‍රී විසිනි. මෙම ගීතය එහි කතුවරයා පිළිබඳ වන ගුජරාටි චරිතාපදාන චිත්‍රපටයක් වන *කුවාර් බේනු මමේරු* (1974) හි ද ඇතුළත් ය. අනින්ද්‍ය චැටර්ජී විසින් රචිත මෙහි බෙංගාලි අනුවර්තනයක් ගෝත්‍රෝ(2019) චිත්‍රපටයේ ඇතුළත් අතර එය ගයනු ලබන්නේ ශ්‍රේයා ඝෝෂාල් විසිනි.

2018 ඔක්තෝබර් 2 දින, මහත්මා ගාන්ධිට උපහාරයක් ලෙසින් රටවල් 124ක මෙම ගීතය ගායනා කෙරිණි.

## මේවාත් බලන්න
* "*රඝුපති රාඝව රාජා රාම්*"
* "*හරි තුමා හරෝ*"

## ආශ්‍රේයයන්
උදිත ගයාෂාන් ගුණසේකර

ආචාර්ය **උදිත ගයාෂාන් ගුණසේකර**  (ඉංග්‍රීසි: **Uditha Gayashan Gunasekara**) යනු පීඨාධිපති ආචාර්ය ලලිත කලා අධ්‍යයන අංශය, කැලණිය විශ්ව විද්‍යාලය කැලණිය.

උදිත ගයාෂාන් ගුණසේකර  කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි. 
## ආශ්‍රිත
* කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු මහාචාර්ය වරුන්

ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
ප්‍රවර්ගය:මහාචාර්යවරු - ශ්‍රී ලංකා
Creative Commons

**Creative Commons** (**CC**)  යනු ඇමෙරිකානු ලාභ නොලබන ආයතනයකි. 

## ආශ්‍රිත
* Free culture movement
* Open content
* Open-source license
* Public domain equivalent license

## මූලාශ්‍ර
## භාහිර සබැඳි
*
*Creative Commons wiki
*Short Flash animation describing Creative Commons
*Creative Commonsː Copyright Week: What happened to the Brazilian Copyright Reform? (english)
*Creative Commonsː Copyright Reform (english)
ස්කොට්ස් විකිපීඩියා

**ස්කොට්ස් විකිපීඩියා** (ස්කොට්ස්: විකිපීඩියා) යනු විකිපීඩියාවේ ස්කොට්ස් භාෂා අනුවාදය වන අතර එය මෙහෙයවනු ලබන්නේ විකිමීඩියා පදනම විසිනි. එය 2005 ජුනි 23 වන දින ආරම්භ කරන ලද අතර පළමු වරට 2006 පෙබරවාරි මාසයේදී ලිපි 1,000 ක් ද 2010 නොවැම්බරයේ ලිපි 5,000 ක් ද විය. 2020 අගෝස්තු වන විට එහි ලිපි 58,000 ක් පමණ ඇත. ස්කොට්ස් විකිපීඩියාව යනු ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් හෝ ඉංග්‍රීසි පදනම් කරගත් පිඩ්ජින් / ක්‍රෙයෝල් වලින් ලියන ලද විකිපීඩියා අටෙන් එකකි. අනෙක් ඒවා ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාව, සරල ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාව, පැරණි ඉංග්‍රීසි විකිපීඩියාව, පිට්කර්න්-නොර්ෆුක් විකිපීඩියාව, ටොක් පිසින් විකිපීඩියාව, ජැමෙයිකානු පැටොයිස් විකිපීඩියා සහ ශ්‍රනාන් ටොංගෝ විකිපීඩියා.

## මතභේදය 
2020 අගෝස්තු මාසයේදී, විකිය ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් පරිවර්තනය කිරීමේ දැඩි සාවද්‍ය බව හේතුවෙන් සමාජ මාධ්‍ය සහ ප්‍රවෘත්ති ආවරණයන්ගෙන් දැඩි පරීක්ෂාවට ලක් වූ අතර මේ වන විට ප්‍රජාව විසින් සමාලෝචනයට ලක්ව ඇත. ඇමරිකාවේ වෙසෙන අමරිලිස්ගාර්ඩර්නර් (AmaryllisGardener) නම් පරිශීලකයෙකුට ස්කොට්ලන්ත භාෂාවට සංස්කෘතික හානියක් සිදු වූ බවට චෝදනා එල්ල විය. ඔහු බොහෝ විට අක්ෂර වින්‍යාසය සහිතව වෙබ් අඩවියේ ලිපි 27,000 ක් නිර්මාණය කර ඇත. අමලීස් ගාර්ඩනර් විසින් ස්කොට්ස් විකිපීඩියාවේ ලිපි වලින් අඩක් පමණ සංස්කරණ 200,000 කට අධික ප්‍රමාණයක් නිර්මාණය කර ඇත. ඔහු වසර 6 කට වැඩි කාලයක් වෙබ් අඩවියේ ක්‍රියාකාරීව සිටි අතර ස්කොට්ස් විකිපීඩියාවේ පරිපාලක ලෙස සේවය කළේය. ඔහු ස්කොට්ලන්ත භාෂාව කතා නොකරන ඇමරිකානු යෞවනයෙකු යැයි කියනු ලැබේ. ස්කොට්ස් විකිපීඩියා ඉතිහාසයේ ඕනෑම පුද්ගලයකු විසින් වැඩිම ලිපි සංඛ්‍යාවක් ඔහු විසින් නිර්මාණය කර ඇති අතර එහි ඇත්තේ ලිපි 57,928 ක් පමණි. ඉංග්‍රීසි බසින් ලිපි ලිවීම සම්බන්ධයෙන් ඔහු විවේචනයට ලක් විය. මෙම මතභේදය ස්කොට්ලන්ත භාෂාව කතා කරන පුද්ගලයෙකු විසින් රෙඩිට් පෝස්ට් එකකින් සොයා ගන්නා ලදී. මතභේදය මතුවූ දා සිට ස්කොට්ලන්ත විකිපීඩියාව සියළුම ඇතුළත් කිරීම් සමාලෝචනය කිරීමට පටන් ගත් අතර අමලීස්ගාර්නර් විසින් නිර්මාණය කරන ලද බොහෝ ලිපි මකා දැමීමට පියවර ගත්තේය.

## යොමුව
ඕදය

**උඩ්**, නූල්-ස්මිත් මෙවලම. එය ආරම්භ වූයේ පර්සියානු බාබට් වලින් වන අතර, ඒවාට සමාව එකතු කරමින් අරාබි රටවල ජන සංගීත භාණ්ඩයේ ප්‍රධාන මෙවලම බවට පත්විය. අරාබි සංගීතයේ නාද රටාව ඉදිරිපත් කිරීමේ හා න්‍යායාත්මකව පැහැදිලි කිරීමේ ප්‍රධාන මාධ්‍යය මෙය විය. මැදපෙරදිග, මධ්‍යම ආසියාවේ සහ ආර්මේනියාවේ (පුරාණ කාලයේ සිටම) පුළුල් ලෙස ව්‍යාප්ත වී ඇත. 14 වන ශතවර්ෂයේ සිසිලියේ ස්පාඤ්ඤ  යට ඇතුළු විය, යුරෝපීය නළාවේ මූලාකෘතියකි (අරාබි නාමයෙන් අල්-උද්, එනම් "ලී" යන්නයි).
නලින් ද සිල්වා (K. M)

මහාචාර්ය **නලින් ද සිල්වා** (තවද **K. M. නලින් ද සිල්වා**) (ඉංග්‍රීසි: **K. M. Nalin de Silva**) යනු පීඨාධිපති මහාචාර්ය රසායන විද්‍යා පීඨය, කොළඹ විශ්ව විද්‍යාලය, කොළඹ.

නලින් ද සිල්වා  කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.

## ආශ්‍රිත
* කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු මහාචාර්ය වරුන්

## බාහිර යොමු
* Prof. K. M. Nalin de Silva

* Nano Science and Nano Technology | Chair Message | Prof Nalin de Silva

* Prof Nalin De Silva Fundamental of Nanotechnology "Sinhala"

* Nanoscience and Nanotechnology Conference 2019 

* Renewable energy conundrum

* Nanotechnology Development and Commercialization in Sri Lanka Public Private Partnership (PPP)

* Mahacharya Yauvanaya | Episode 34 - (2018-09-29) | ITN

* Chandra me ra by Prof. Nalin De Silva - රසාස්වර by the Department of Chemistry, UOC

* Sihina lowak dutuwa by Prof. Nalin De Silva - රසාස්වර by the Department of Chemistry, UOC

* Lenchina mage by Prof. Nalin De Silva - රසාස්වර by the Department of Chemistry, UOC

ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකීය විද්‍යාඥයන්
ප්‍රවර්ගය:මහාචාර්යවරු - ශ්‍රී ලංකා
ප්‍රවර්ගය:සිංහලයෝ
ව්‍යාවර්තය

වස්තුවක් භ්‍රමණය වීමට දක්වන කැමැත්ත ව්‍යාවර්ථයයි
මෛත්‍රි රාමක්‍රිෂ්ණන්

⁣ 

මෛත්‍රි රාමක්‍රිෂ්ණන් සිංහල:මෛත්‍රි  රාමක්රිෂ්ණන්;(උපත 2000 දෙසැම්බර් මස 28 වන දින) ඇය ද ප්‍රමුඛ කාර්ය භාරයක් ඉටු කිරන ප්‍රරසිද්ධ කැනේඩියානු නිළියකි NETFLIX යොවුන් කතා මාලාවක් වන NEVER HAVE I EVER (2020) චිත්‍රපටයෙන් ඇය ප්‍රසිද්දියට පත්විය.

## මුල් ජීවිතය හා අධ්‍යාපනය 
රාමක්‍රිෂ්ණන් උපත හා හැදී වැඩුණේ ඔන්ටාරියෝ හි මිසිසුගා හි ය . ඇය ශ්‍රී ලංකාවේ හින්දු දෙමළ සම්භවයක් ඇති අතර, ශ්‍රී ලංකාවේ ශ්‍රී ලංකාවේ දමිළ ඊළාම් ජාතිවාදී  යුද්ධයෙන් පසු ඇගේ පවුලේ අය සරණාගතයින් ලෙස කැනඩාවට පැමිණ සිටින අතර, මෛත්‍රි පවසා ඇත්තේ ශ්‍රී ලංකාවේ දෙමළ සිවිල් වැසියන්ට යුද්ධයේ බලපෑම හේතුවෙන් ඇය ද්‍රවිඩ කැනේඩියානු ජාතිකයෙකු මිස ශ්‍රී ලංකාව නොවන බවයි. ඇය 10 වන ශ්‍රේණියේ පාසල් නාට්‍යවල රඟපෑමට පටන් ගත් අතර මීඩෝවාල් ද්විතීයික පාසලෙන් උපාධිය ලබා ගත්තාය.  ඇය පසුගිය වසරේ මීඩෝවාල් ද්විතීයික පාසලේදී රංගන වෘත්තියක් කිරීමට තීරණය කළ අතර වසරකටත් අඩු කාලයකට පසු "නෙවර් හැව්"අයි එවර් චිත්‍රපටයේ චරිතය රඟපෑවාය.  ටොරොන්ටෝ හි යෝර්ක් විශ්ව විද්‍යාලයේ නාට්‍ය වැඩසටහනට ඇය පිළිගැනීම කල් දැමූ අතර, ඇය උසස් අධ්‍යාපනය ලැබීමෙන් පසු වැටීමට සහභාගී වීමට මුලින් සැලසුම් කර තිබූ අතර, ඒ නිසා ඇයට ලොස් ඇන්ජලීස් හි *නෙවර් හැව් අයි එවර්* රූගත කිරීමට හැකි විය *.*

## වෘත්තිය 
නෙට්ෆ්ලික්ස් කතා මාලාවේ නෙවර් හැව් අයි එවර් හි ප්‍රධාන චරිතය රඟපාන්නේ දේවි විශ්වකුමාර් ය.   ප්‍රදර්ශනය සඳහා විවෘත වාත්තු ඇමතුමක් සඳහා ඉල්ලුම් කළ අපේක්ෂකයින් 15,000 න් මින්ඩි කාලිං විසින් 2019 දී ඇය තෝරා ගන්නා ලදී. රාමක්‍රිෂ්ණන් ඇගේ මවගේ කැමරාව භාවිතා කරමින් ප්‍රාදේශීය පුස්තකාලයකදී ඇගේ විගණන පටි නිර්මාණය කළ අතර, අවසානයේදී තවත් වීඩියෝ හතරක් එවීමට ඉල්ලා සිටියේය.  රාමක්‍රිෂ්ණන් රංගනයෙන් දායක වන විට 17 හැවිරිදි වියේ පසුවූ අතර ඇය තවමත් රැකියාවක් කර නැත. ඇයගේ වාත්තු කිරීම සඳහා සැලකිය යුතු මාධ්‍ය අවධානයක් ලැබුණි,  විශේෂයෙන් කැනඩාවේ, විවෘත වාත්තු ඇමතුමේ ස්වභාවය සහ ඇගේ දෙමළ කැනේඩියානු අනන්‍යතාවය නිසා.    

2019 දී *ටුඩේ* ඇයව "ග්‍රවුන්ඩ් බ්‍රේකර්ස්" දහඅටෙන් එකක් ලෙස නම් කළ අතර එය බාධක බිඳ දමා ලෝකය වෙනස් කළ ගැහැණු ළමයින්ගේ ලැයිස්තුවකි.ප්‍රසංගයේ ඇයගේ රංගනයට ධනාත්මක සමාලෝචන ලැබුණි,එය "කඩිනම් කාර්ය සාධනයක්" යැයි විවිධත්වය පැවසීමත්ස මඟ.   

2020 දී ඇය 8 වන කැනේඩියානු තිර සම්මාන උළෙලේ ළමා වැඩසටහන් වැඩසටහන විස්තර කළාය.

## චිත්‍රපටකරණය 
### රූපවාහිනිය 
## යොමුව 
## බාහිර සබැඳි 
* 
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා
වෘක්ක වෛද්‍යවේදය

**වෘක්කවේදය** එසේත් නැත්නම් **වෘක්ක වෛද්‍යවේදය** () යනු වකුගඩු (kidney) හා සබැඳුන වෛද්‍ය විශේෂඥතාවයයි (specialty).

## මූලාශ්‍ර
## භාහිර සබැඳි
* International Society of Nephrology (ISN)
දකුණු ආසියාවේ ඉතිහාසය

the Woeld's wellknown civilization "indunimna"is a part of asia. from this reason we can guess that asia and spessialy south asia has a very long histoyu
අත්පන්දු (බහුරුත්හරණය)

* වොලිබෝල් - ශ්‍රී ලංකාවේදී සමහර අවස්ථාවලදී වොලිබෝල් ක්‍රීඩාව අත්පන්දු ක්‍රීඩාව ලෙස හැඳින්වේ.
* හෑන්ඩ්බෝල් - අත්පන්දු ලෙස තේරුම දෙන ක්‍රීඩාව.
හෑන්ඩ්බෝල්

**හෑන්ඩ්බෝල්** () යනු එක පිළකට ක්‍රීඩකයන් හත් (7) දෙනෙකු බැගින් සහභාගීවන ඔලිම්පික් කණ්ඩායම් ක්‍රීඩාවකි.

## ඉතිහාසය 
## අමතර අවධානයට 
* Handball at the Summer Olympics
* Handball in the United States
* Handball-Bundesliga
* Beach handball

## මූලාශ්‍ර
### ප්‍රභව 
* 

## භාහිර සබැඳි
* 
* International Handball Federation (IHF)
* Team Handball News - Handball news and commentary
* Basic Rules



ප්‍රවර්ගය:වීඩියෝ ක්ලිප ඇතුළත් ලිපි
ඌනන විභාජනය

) and homologous chromosomes exchange genetic information (chromosomal crossover) during the first division, called meiosis I. The daughter cells divide again in meiosis II, splitting up sister chromatids to form haploid gametes. Two gametes fuse during fertilization, creating a diploid cell with a complete set of paired chromosomes.]]
 spermatocyte, played back at 120× the recorded speed]]

()

## ආශ්‍රිත
* අනූනන විභාජනය

## මූලාශ්‍ර
## භාහිර සබැඳි 
ප්‍රවර්ගය:වීඩියෝ ක්ලිප ඇතුළත් ලිපි
ශ්‍රී ලාංකික ජනාධිපතිවරණය, 1994

**1994 ජනාධිපතිවරණය** ශ්‍රී ලංකාවේ තුන්වන **ජනාධිපතිවරණය** වේ. 1994 ඔක්තෝබර් 7 වන දින නාමයෝජනා පිළිගත් අතර මැතිවරණය 1994 නොවැම්බර් 9 දින පැවැත්විණි. මැතිවරණයේ ඡන්දය ප්‍රකාශ කිරීම 70.47% කි. පාලක පොදු පෙරමුණ අපේක්ෂක අග්‍රාමාත්‍ය චන්ද්‍රිකා කුමාරතුංග නව ජනාධිපති ලෙස තේරී පත් වූ අතර, මුළු ඡන්ද වලින් 62% ක් ඇය ලබා ගත්තාය. 

## පසුබිම 
ජනාධිපති රණසිංහ ප්‍රේමදාස 1993 දී ත්‍රස්තවාදී කොටි සංවිධානය විසින් ඝාතනය කරන ලද අතර ඔහුගෙන් පසුව අග්‍රාමාත්‍ය ඩිංගිරි බණ්ඩා විජේතුංග ඉතිරි කාලය සදහා ජනාධිපති විය. ජනාධිපති විජේතුංග 1994 මැතිවරණයට ඉදිරිපත් නොවීමට තීරණය කළේය. එබැවින් එක්සත් ජාතික පක්ෂය ඔවුන්ගේ අපේක්ෂකයා ලෙස විපක්ෂ නායක ගාමිනි දිසනායක මහතා තෝරා ගත්තේය. ඔහුගේ ප්‍රධාන අභියෝගකයා වූයේ 1994 දී පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණයෙන් ජයගත් මහජන සන්ධානයේ අගමැති චන්ද්‍රිකා කුමාරතුංග ය.  

1994 ඔක්තෝබර් 24 වන දින ජනාධිපතිවරණ සමයේදී ගාමිනි දිසානායක දෙමළ කොටින් විසින් ඝාතනය කරන ලදී. ඡන්ද පත්‍රිකාවේ ඔහුගේ නම ඔහුගේ බිරිඳ ශ්‍රීමා දිසනායක විසින් ආදේශ කරන ලදී.  

## ප්‍රතිළුලය 
කුමාරතුංග මැතිවරණය ජයග්‍රහණය කළේ 62.28% ක ඡන්ද ප්‍රතිශතයක් ලබා ගනිමිනි.  
**1994 ශ්‍රී ලාංකික ජනාධිපතිවරණයේ සාරාංශය**
|-style="background-color:#E9E9E9"
! style="text-align:left;vertical-align:top;" colspan=2 | අපේක්ෂකයා !! style="text-align:left;vertical-align:top;" | පක්ෂය !! style="text-align:center;vertical-align:top;" | ජනප්‍රිය ඡන්දය!! style="text-align:center;vertical-align:top;" | ප්‍රතිශතය
|- 
| style="background-color:" |&nbsp; || style="text-align:left;" | චන්ද්‍රිකා කුමාරතුංග || style="text-align:left;" |පොදු පෙරමුණ || 4,709,205 || 62.28%
|- 
| style="background-color:" |&nbsp; || style="text-align:left;" | ශ්‍රීමා දිසානායක || style="text-align:left;" | එක්සත් ජාතික පක්ෂය || 2,715,283 || 35.91%
|- 
| style="background-color:#808080;" |&nbsp; || style="text-align:left;" | හඩ්සන් සමරසිංහ || style="text-align:left;" | ස්වාධීන || 58,886 || 0.78%
|- 
| style="background-color:#00008B;" |&nbsp; || style="text-align:left;" | හරිශ්චන්ද්‍ර විජයතුංග ||align=left| සිංහලයේ මහසම්මත භූමිපුත්‍ර පක්ෂය || 32,651 || 0.43%
|- 
| style="background-color:#808080;" |&nbsp; || style="text-align:left;" | ඒ. ජේ. රණසිංහ || style="text-align:left;" |  ස්වාධීන || 22,752 || 0.30%
|- 
| style="background-color:#FF0000;" |&nbsp; || style="text-align:left;" | නිහාල් ගලප්පත්ති || style="text-align:left;" | ශ්‍රී ලංකා ප්‍රගතිශීලී පෙරමුණ || 22,749 || 0.30%
|- style="background-color:#E9E9E9; font-weight:bold"
| style="text-align:left;" colspan=3 | වලංගු ඡන්ද || 7,561,526 || 100.00%
|- 
| style="text-align:left;" colspan=3 | ප්‍රතික්ෂේපිත ඡන්ද || 151,706 || 1.97%
|- 
| style="text-align:left;" colspan=3 | මුළු ඡන්ද || 7,713,232 || 70.47%
|- 
| style="text-align:left;" colspan=3 | ලියාපදිංචි ඡන්දදායකයින් || 10,945,065 || 
|}

## යොමුව 
* "Result of Presidential Election 1994" (PDF) . මැතිවරණ දෙපාර්තමේන්තුව, ශ්‍රී ලංකාව. 2009-03-04 දින මුල් පිටුවෙන් (PDF) සංරක්‍ෂණය කරන ලදි . 
* "1994 Sri Lanka Presidential Election Results" . LankaNewspapers.com. 
* "1994 - Presidential Election" . Manthree.com. 2010-01-30 දින මුල් පිටුවෙන් සංරක්‍ෂණය කරන ලදි . 

ප්‍රවර්ගය:Pages using deprecated image syntax
වලාකුළු දිවියා

***වලාකුළු දිවියා** (*Neofelis nebulosa*) යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ අග්නිදිග ආසියානු මහාභූමියේ සිට දකුණු චීනය දක්වා හිමාලයානු කුඩා කඳු පන්තීන් හි හමුවන මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ කැළෑ බළල් විශේෂයකි. 2008 සිට, මොවුන් IUCN රතු ලැයිස්තුවේ අවදානමට ලක්වූ විශේෂයක් ලෙස වර්ගීකරණය කොට ඇත. මොවුන්ගේ සම්පූර්ණ ගහණය පරිණත සතුන් 10,000ට වඩා අඩු යැයි විශ්වාස කෙරෙන අතර, එය ශීඝ්‍රයෙන් අඩුවෙමින් පවතියි. එහි කිසිදු තනි ගහණයක පරිණත සතුන් 1,000ට වඩා හමු නොවේ. මොවුන් ඉන්දීය ප්‍රාන්තයක් වන මේඝාලයා හි ජාතික සත්ත්වයා ලෙස ද සැලකේ.

## ආශ්‍රේයයන් 
## බාහිර සබැඳි
* 
* 
* 
* 
* 
* BBC: video of a clouded leopard
* 
* Clouded Leopard: Facing Dark Clouds of Extinction
ජොෆ්‍රොයිගේ බළලා

**ජොෆ්‍රොයිගේ බළලා** (*Leopardus geoffroyi*) යනු දකුණු ඇමෙරිකාවේ දකුණු සහ මධ්‍යම ප්‍රදේශවලට දේශීය වූ කැළෑ බළල් විශේෂයකි. මොවුන් ප්‍රමාණයෙන් ගෘහස්ථ බළලකු පමණ වේ. මොවුන් සිය වාසභූමිවල පුළුල් ලෙස ව්‍යාප්ත වී ඇති බැවින් IUCN රතු ලැයිස්තුවේ අඩු අවදානයක් යොමු වූ කාණ්ඩයට ඇතුළත් කොට ඇත.

## ආශ්‍රේයයන්
## බාහිර සබැඳි
* ''Species portrait Goeffroy's cat; IUCN/SSC Cat Specialist Group''
කොඩ්කොඩ්

**කොඩ්කොඩ්** (*Leopardus guigna*) (), නැතහොත් **ගුයිනා**, යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඇමරිකානු රටවල හමුවන කුඩාම බළල් විශේෂයයි. මොවුන් ප්‍රධාන වශයෙන්ම මධ්‍යම සහ දකුණු චිලී සහ අවට ආර්ජන්ටිනාවේ ප්‍රදේශවල හමුවේ. අනෙකුත් දකුණු ඇමරිකානු බළලුන්ට සාපේක්ෂව මොවුන්ගේ ව්‍යාප්තිය පටු ය. 2002 සිට, මොවුන්  IUCN රතු ලැයිස්තුවේ අවදානමට ලක්වූ කාණ්ඩයට ඇතුළත් කොට ඇත්ට්ගේ මොවුන්ගේ සම්පූර්ණ සඵල ගහණය පරිණත සතුන් 10,000ට වඩා අඩු අගයක් ගන්නා නිසායි. මොවුන් වාසස්ථාන සහ ගොදුරු අහිමි වීම නිසා තර්ජනයට ලක්ව ඇත.

## ආශ්‍රේයයන්
## බාහිර සබැඳි 
*
*
*
Leopardus guttulus

***Leopardus guttulus***, නැතහොත් **දකුණු ව්‍යාඝ්‍ර බළලා** හෙවත් **දකුණු ටයිග්‍රිනා** යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ බ්‍රසීලය, ආර්ජන්ටිනාව සහ පැරගුවේ යන රටවලට දේශීය වූ බළල් විශේෂයකි.

## ආශ්‍රේයයන් 
## බාහිර සබැඳි  
* IUCN/SSC Cat Specialist Group: *Leopardus guttulus*