ඇල්බේනියාව

**ඇල්බේනියාව**, නිල වශයෙන් **ඇල්බේනියානු** **ජනරජය**, යනු අග්නිදිග යුරෝපයේ රටකි. එය බෝල්කන් හි, මධ්‍යධරණී මුහුදේ ඇඩ්‍රියාටික් සහ අයෝනියන් මුහුදේ පිහිටා ඇති අතර, වයඹ දෙසින් මොන්ටිනිග්‍රෝ, ඊසාන දෙසින් කොසෝවෝ, නැගෙනහිරින් උතුරු මැසිඩෝනියාව සහ දකුණින් ග්‍රීසිය සමඟ භූමි මායිම් බෙදා ගනී. වර්ග කිලෝමීටර 28,748 (වර්ග සැතපුම් 11,100) ක භූමි ප්‍රමාණයකින් යුත් එය විවිධ දේශගුණික, භූ විද්‍යාත්මක, ජල විද්‍යාත්මක සහ රූප විද්‍යාත්මක තත්වයන්ගෙන් සමන්විත වේ. ඇල්බේනියාවේ භූ දර්ශන ඇල්බේනියානු ඇල්ප්ස් සහ කෝරාබ්, ස්කැන්ඩර්බෙග්, පින්ඩස් සහ සෙරෝනියන් කඳුකරයේ හිමෙන් වැසුණු කඳුකරයේ සිට ඇඩ්‍රියාටික් සහ අයෝනියන් මුහුදු වෙරළේ සිට විහිදෙන සාරවත් පහත් බිම් තැනිතලා දක්වා විහිදේ. ටිරානා යනු රටේ අගනුවර සහ විශාලතම නගරය වන අතර, පසුව ඩුරස්, ව්ලෝරේ සහ ෂ්කොඩර් වේ.

ඇල්බේනියාවේ ඉලිරියානු ගෝත්‍ර කිහිපයක් වාසය කළ අතර, ඔවුන් අතර ආර්ඩියායි, ​​බයිලියෝන්ස්, දසරෙටි, එන්චෙල් සහ ටෝලන්ටියන්වරු සිටි අතර, චාඕනියානුවන් නිරිත දෙසින් පදිංචි වූහ. පුරාණ ග්‍රීකයන් විසින් ඇල්බේනියානු වෙරළ තීරයේ, විශේෂයෙන් ඇපලෝනියාවේ යටත් විජිත කිහිපයක් ආරම්භ කරන ලදී. මැසිඩෝනියාවේ නැගී සිටීමට පෙර ඇල්බේනියාවේ ප්‍රමුඛ බලවතා වූයේ ඉලිරියානුවන් ය. ඉලිරියානු යුද්ධවලින් පසුව, ඇල්බේනියාව රෝම අධිරාජ්‍යයට ඒකාබද්ධ කරන ලද අතර එහි බෙදීමෙන් පසු බයිසැන්තියානු අධිරාජ්‍යයේ රැඳී සිටියේය. මධ්‍යතන යුගයේදී, ඇල්බේනියානු ප්‍රධානීන් කිහිපයක් මතු විය, විශේෂයෙන් ආර්බනොන් ප්‍රින්සිපල්ටි (Principality of Arbanon), ඇල්බේනියා රාජධානිය, ඇල්බේනියා ප්‍රින්සිපල්ටි සහ ඇල්බේනියා වෙනෙටා. 15 වන සියවසේදී, ඇල්බේනියාව ගජර්ජ් කස්ට්‍රියෝටි ස්කැන්ඩර්බෙග්ගේ නායකත්වය යටතේ ඔටෝමාන් ව්‍යාප්තියට එරෙහි ප්‍රතිරෝධයේ මධ්‍යස්ථානයක් බවට පත් වූ අතර, ඔහුගේ හමුදා ව්‍යාපාර දශක දෙකකට වැඩි කාලයක් ඔටෝමාන් දියුණුව මැඩපැවැත්වීය. ඔටෝමාන් අධිරාජ්‍යයට ඇතුළත් වුවද, ඇල්බේනියාව සියවස් හතරක විදේශීය පාලනය පුරා සුවිශේෂී සංස්කෘතික හා සමාජ අනන්‍යතා රඳවා ගත් අතර, 19 වන සියවසේ ඇල්බේනියානු පුනරුදයෙන් අවසන් විය. ඇල්බේනියාව 1912 දී නිදහස ප්‍රකාශ කළ අතර, ඉන් පසුව රාජාණ්ඩුව, ලෝක යුද්ධ දෙකෙහිම විදේශ ආක්‍රමණ සහ එන්වර් හොක්ෂා යටතේ මර්දනකාරී කොමියුනිස්ට් පාලනයක් මගින් සලකුණු කරන ලද 20 වන සියවසේ කැලඹිලි සහිත කාලයක් පැවතුණි.

1912 දී නිදහස ලැබීමෙන් පසු, ඇල්බේනියාව විවිධ දේශපාලන පරිණාමයකට භාජනය වී ඇති අතර, ස්වෛරී පාර්ලිමේන්තු ව්‍යවස්ථාමය ජනරජයක් බවට පත්වීමට පෙර රාජාණ්ඩුවකින් කොමියුනිස්ට් පාලනයකට සංක්‍රමණය වී ඇත. බලතල බෙදීමට ප්‍රමුඛත්වය දෙන ව්‍යවස්ථාවකින් පාලනය වන රටේ දේශපාලන ව්‍යුහයට පාර්ලිමේන්තුවක්, චාරිත්‍රානුකූල ජනාධිපතිවරයෙකු, ක්‍රියාකාරී අගමැතිවරයෙකු සහ අධිකරණ ධූරාවලියක් ඇතුළත් වේ. ඇල්බේනියාව යනු සේවා අංශය විසින් මෙහෙයවනු ලබන ඉහළ මධ්‍යම ආදායම් ලබන ආර්ථිකයක් සහිත සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටක් වන අතර, 2024 දී මිලියන 11 කට අධික අමුත්තන් ආකර්ෂණය කරගත් නිෂ්පාදන සහ සංචාරක ව්‍යාපාරය ද සැලකිය යුතු කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. එහි කොමියුනිස්ට් ක්‍රමය විසුරුවා හැරීමෙන් පසු රට මධ්‍යගත සැලසුම්කරණයෙන් විවෘත වෙළඳපොළ ආර්ථිකයකට මාරු විය. ඇල්බේනියානු පුරවැසියන්ට විශ්වීය සෞඛ්‍ය සේවා ප්‍රවේශය සහ නොමිලේ ප්‍රාථමික සහ ද්විතීයික අධ්‍යාපනය ඇත. රට යුරෝපීය සංගමයේ සාමාජිකත්වය සඳහා නිල අපේක්ෂකයෙකු වන අතර 2022 සිට ප්‍රවේශය සඳහා සාකච්ඡා කරමින් සිටී.

## නිරුක්තිය 
## ඉතිහාසය 
### ප්‍රාග් ඉතිහාසය 
### පෞරාණිකත්වය 
### මධ්‍යතන යුගය 
#### ඔටෝමන් අධිරාජ්‍යය 
### රිලින්ජා 
#### නිදහස 
### පළමු ජනරජය 
### කොමියුනිස්ට්වාදය 
### හතරවන ජනරජය 
### සමකාලීන 
## භූගෝලය 
### දේශගුණය 
### ජෛව විවිධත්වය 
### සංරක්ෂණය 
#### ආරක්ෂිත ප්‍රදේශ 
#### පාරිසරික ගැටළු 
## දේශපාලනය 
### විදේශ සබඳතා 
### හමුදා 
### මානව අයිතිවාසිකම් 
### පරිපාලන අංශ 
## ආර්ථිකය 
### ප්‍රාථමික අංශය 
### ද්විතියික අංශය 
### තෘතීයික අංශය 
### ප්‍රවාහන 
### බලශක්තිය 
### මාධ්‍ය 
### තාක්ෂණය 
## ජන විකාශනය 
### නාගරිකකරණය 
### භාෂාව 
### සුළු ජාතීන් 
### ආගම 
### අධ්‍යාපනය 
### සෞඛ්‍යය 
## සංස්කෘතිය 
### සංකේත 
### ඇඳුම් 
### කලාව සහ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය 
### සංගීතය 
### සාහිත්‍යය 
### ආහාර පිසීම 
### ක්‍රීඩා 
## සටහන් 
## යොමු කිරීම් 
ප්‍රවර්ගය:යුරෝපය තුළ රටවල්