open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
සතර අගති

පාලකයා කවර කරුණකදී වුව අන්තගාමී වනුයේනම් එවැනි රටක/රාජ්‍යයක සාධාරණය, යුක්තිය ඉෂ්ට නොවේ. අනිසා ජනතා සුබ සිද්ධිය උදෙසා පාලකයා සතර අගතියෙන් වැළැකිය යුතු බව  බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් දේශනා කලසේක.

## සතර අගති
ඡන්දා දෝසා භයා මෝහා, යෝ ධම්මං අතිවත්තතී

නිහීයති තස්ස යසෝ කාල පක්ඛේව චන්දිමා

ඡන්දා දොසා භයා මොහා යො ධම්මං නාති වෘකති

ආපුරති තස්ස යසො සුක්ඛ පකෙඡව චන්දිමා

ජන්දය – යමෙකුට හෝ යමකට ඇති කැමැත්තෙන් අගතියට යෑම.

දෝස - යමෙක් හෝ යමක් සමග ඇති කරගන්නා ද්වේෂයෙන් අගතියට යෑම.

භය – යමෙකුට හෝ යමකට ඇති බියෙන් අගතියට යෑම.

මෝහ - මෝඩකමෙන් අගතියට යෑම.

සූත්‍ර පිටකයේ දීඝ නිකායේ සඳහන් යටකී පළමු ගාථාවෙන් ප්‍රකාශ වන්නේ මෙම කරුණු සතරින් යමෙක් අගතියට පත්ව කටයුතු කරන්නේ නම්, අව පක්‍ෂයේ චන්ද්‍රයා මෙන් ඔහුගේ යසස පිරිහෙන බව යි. එසේ අගතියට නොයන තැනැත්තාගේ යසස පුර පක්‍ෂයේ චන්ද්‍රයා මෙන් ක්‍රමයෙන් වර්ධනය වන බව දෙවැනි ගාථවෙන් අර්ථවත් වෙයි.
# ඡන්දය
# ද්වේශය
# භය
# මෝහය

### ඡන්ද
මින් අදහස් වන්නේ යම් යම් දෑ ගැන ඇති පුද්ගල කැමැත්ත යි. ස්වතන්ත්‍රව ගන්නා තීරණ හා කළ යුතු නොකළ යුතු දෑ පිළිබඳ ගන්නා තීරණ මීට අදාල ය. එබැවින් පාලකයා යුක්තිය, සර්ව සාධාරණත්වය ඉටුවන පරිදි නිවැරැදි තීරණ ගැනීම අගතියෙන් වෙන් වීමෙකි.

### ද්වේශය
යුතුකම්, සුදුසුකම් හා සාරධර්ම පිළිබඳ යථාවබෝධය නොමැතිව සමගිය හා සාමදානය පිටුදැක කටයුතු කිරීම ‍ද්වේශය යි. රටවැසියා හෝ නිලධාරීනට දඬුවම් කිරීම ඔවුනගේ අභිවෘඬිය උදෙසා ම සිදුකළ යුතුවේ. එසේ නොමැතිව පාලකයා දැඩි අන්තවාදී දූෂිත මනෝභාවයකින් හෙබි නම් හේ තුළ මධ්‍යස්ථ සිතුවිලි ඇති නොවේ. යහපත් පාලනයක් උදෙසා ද්වේශය පිටුදැකිය යුතුබව බුදුදහම අවධාරණය කරයි.

### භය
මෙහිදී පාලකයා සෑමවිට ම මැති ඇමතීන්, සෙසු නිලධාරීන් හා ‍අන් පාලකයන් පිළිබඳ මහත් භීතියකින් පසුවීම භය නම් වේ. එහෙත් විශිෂ්ට චරිතයක් ඇති පාලකයා කිසිදු විටෙක බිය නොවේ. හෙතෙම බුද්ධිමත්ව ක්‍රියා කරයි. භය ඉස්මතු වනුයේ ආත්මාර්ථය නිසා ය. එබැවින් බියෙන් පෙලෙන පාලකයා ජනතාව ද නිලධාරීන් ද අයථා ලෙස පෙළීමට පත් කරන හෙයින් බුදුදහම භය අගතියක් ලෙස උගන්වයි.

### මෝහය
මෝහය යනු මුළාව යි. රාජ්‍ය පාලනයේදී පාලකයාට තීක්‍ෂණ බුඬියක් තිබීම අත්‍යාවශ්‍ය ය. එබැවින් හේ මෝහය මුලිනුපුටා දැමිය යුතුය. එය සියළු වැරැදි ක්‍රියාවලට මුල්වන අකුසල මූලයක් හෙයින් එය අගතියක් ලෙස බුදුදහම උගන්වයි. පාලකයා 

ප්‍රවර්ගය:බුදු දහම
ශ්‍රී ලාංකික විශ්වවිද්‍යාලයීය ශිෂ්‍ය ගැටළු

ශ්‍රී ලංකාවේ විශ්වවිද්‍යාලයයන් ඇරඹුනේ කවර දිනකද, එදින සිටම විශ්වවිද්‍යාලයීය සිසුන් හා බැඳි **ශ්‍රී ලාංකික විශ්වවිද්‍යාලයීය ශිෂ්‍ය ගැටළු** පවතී. මෙම ගැටළු මෝදු වෙමින් ගැටුම් බවටද සමහරවිටෙක අරගල බවටද රාජ්‍ය විරෝධී කැරැලි බවටද පෙරලුනු අවස්ථා නැත්තේ නොවේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ විශ්වවිද්‍යාලයයන් වර්ග කිහිපයක් පවතියි. ප්‍රධාන වශයෙන් රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාලයයන්   15ක්ද,  රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාලයීය මණ්ඩප තුනක්ද, රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාලයීය අනුබද්ධ ආයතන 17 ක්ද ,  වෙනත් රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාල ගණයට වැටෙන විශ්වවිද්‍යාල 4 ක්ද,  පිළිගැනෙන උපාධි පිරිනමන පෞද්ගලික/රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාලයීය ආයතන 8 ක් හා මෙරට පිළිගැනෙන විදේශ විශ්වවිද්‍යාල උපාධි ප්‍රදානය කරමින් පවතින පෞද්ගලික ආයතනයන් රාශියක්ද මෙරට පවතී.

විශ්වවිද්‍යාලයීය සිසුන් හට අදාල වන ගැටළු අඩු වැඩි වශයෙන් පවතින්නේ මූලික වශයෙන්  රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාලයයන්, රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාල මණ්ඩප හා විශ්වවිද්‍යාල අනුබද්ධ ආයතනයන්හී වන අතර රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාල ගණයට වැටෙන අනෙකුත් විශ්වවිද්‍යාලයන්හීද මෙම ගැටළු පවතියි. පශ්චාත්-උපාධි පිරිනමන විශ්වවිද්‍යාල ආයතනයන්හි මෙම ආකාරයේ ගැටළු නොපවතින අතර උපාධි ප්‍රදානය කරන පෞද්ගලික ආයතනයන්හී පවතින ශිෂ්‍ය ගැටළු ජන සමාජ ස්ථරයෙහි නිරාවරණය වන අවස්ථා විරලය.

ශ්‍රී ලංකාවේ විශ්වවිද්‍යාලයයන් ඇරඹුනු මුල් අවදියෙහිදී එම ආයතන ප්‍රධාන නගරයන්හී පැවතීම නිසා පිට පලාත් සිට පැමිණි සිසුන් මුහුණ පෑ ආර්ථික, නේවාසික සහ අනෙකුත් සාමාජීය ගැටළු සඳහා විසඳුම් නොලැබීම ඔස්සේ මෙම ගැටළු දේශපාලනික මුහුණවරක් ගෙන මෙතෙක් දක්වා නොවිසිඳ පැවතීම වර්තමාන ශිෂ්‍ය ගැටළු වලට අඩිතාලම දමනලද බව සැලකිය හැක. මෙම ගැටළු දේශපාලනිකරණය වීම හේතුවෙන් ඒවා විසඳීමට යමෙක් උත්සාහ ගත්තද දේශපාලන පිටපොත්ත විනිවිද මූලික ගැටළුව දැකීමට ඇති නොහැකියාවද මූලික ආබාධයක් ලෙස සැලකිය හැකිය.

## ඉතිහාසය 
### පේරාදෙණිය විශ්වවිද්‍යාලයය 
පේරාදෙණිය විශ්වවිද්‍යාලයය සඳහා 1940 ගණන් වල  මුල් අවදියෙහි පේරාදෙණියෙහි, *නිව් පේරාදෙණිය එස්ටේට්* නම් ස්ථානය තෝරාගෙන 1945 දී දෙවන ලෝක යුද්ධයෙහි අවසානයද සමගින් ඇරඹුනු ගොඩනැගීම් කටයුතු 1952 වන විට අවසන් වී ඇත. කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලයයෙහි පැවැති සමහරක් පීඨ, අධ්‍යයනාංශ හෝ පාඨමාලා  පේරාදෙණිය වෙත ගෙන විත් ඇති අතර, 1960 වන විට ස්වභාෂා උගැන්වීම් ඇරඹී ඇත. ත්‍රෛභාෂික උගැන්වීම් ද සමගම ශිෂ්‍ය ඇතුළුවීම අතිශයින් ඉහළ ගොස් ඇත. ආරම්භයේදී, මාර්ස්, ජයතිලක,  අරුනාචලම්, සංඝමිත්තා, හිල්ඩා ඔබේසේකර, විජේවර්ධන, අක්බාර් හා අයිවර් ජෙනිංන්ස් වැනි ශිෂ්‍ය නේවාසිකාගාර ශාලාවන් පිහිටුවා ඇති නමුත්, මෙම ශිෂ්‍ය ආපතනයද හා සමගින් 1961 දී  “නො-නේවාසික සංකල්පය” ඉදිරිපත් වී නේවාසිකාගාර ශාලා වලින් බැහැර නේවාසික ස්ථාන සොයා යෑමට ශිෂ්‍ය ප්‍රජාවට සිදුවී ඇත. විශ්වවිද්‍යාලයය සිසුන්ගෙන් පිරී ඉතිරී ගොස් ඇති අතර උපාධි අපේක්ෂක සිසුන් හට ලබා දුන් පහසුකම් කෙමෙන් වියැකී ගොස් ඇත. 1960 ගණන් වල මැද භාගය වන විට සියළු දෙවන වසර සිසුන්හට  පෞද්ගලික නේවාසික ස්ථාන වල පහසුකම් මත යැපීමට සිදුවී ඇත. 1960 දී 1756 ක් පමණක් වූ මුළු ශිෂ්‍ය ප්‍රමාණය 2008/2009 අධ්‍යයන වර්ෂය වන විට 8819 දක්වා ඉහළ ගොස් ඇත. වර්තමානයෙහිදී ශිෂ්‍යගහණයෙන් තුනෙන් දෙකකට පමණක් විශ්වවිද්‍යාලයය තුල නේවාසික පහසුකම් සැලසෙයි. 

## බාහිර සබැඳි
රිසානා නෆීක්ගේ මරණ දඬුවම

**රිසානා නෆීක්** යනු සෞදි අරාබියේ ගෘහ සේවිකාවක් ලෙස රැකියාවකට ගොස් වයස 17දී බිළිඳෙකු මරාදැමීමේ චෝදනාවට ෂරියා නීතිය යටතේ මරා දැමූ ශ්‍රී ලංකික තරුණියකි.

## පවුල් පසුබිම 
රිසානා නෆීක්,  මුත්තුර් ප්‍රදේශයෙහි වසන දුගී පවුලක වැඩිමහලු දියණිය වූවාය. ඇයට සොහොයුරු සොහොයුරියන් තිදෙනෙකු සිටි අතර  දර කපන්නෙක් වූ ඇයගේ පියාට ස්ථිර රැකියාවක් තිබුණේ නැත.

## සෞදි අරාබියේ රැකියාව 
රිසානා නෆීක් 2005 වසරේ මැයි මාසයේ සෞදි අරාබියේ මෙහෙකාරියක් ලෙස රැකියාවට යන ලදී. එසේ යාමේදී එවකට වයස අවුරුදු 21 ලෙස ගමන් බලපත්‍රයේ වයස යොදා තිබුණු ඇගේ සැබෑ වයස අවුරුදු 17 ක් විය. 2007 ජුනි මාසයේ දී ඇය විසින් කුඩා දරුවකුට කිරි පෙවිමේදී ඒ දරුවා මිය ගොස් ඇත. ගෙහිමියන් ගේ චෝදනාවට අනුව ඇය මෙම දරුවාව ගෙල සිර කර මරා දම ඇති අතර , ඇගේ ප්‍රකාශයට අනුව දරුවා මිය ගොස් ඇත්තේ කිරි හිරවීමෙන්ය.

## අපරාධ චෝදනාව 
2005 මැයි 25 වැනිදා දහවල් 12.30ට පමණ දරුවාට බෝතලෙන් කිරි පොවද්දී කටිනා හා නාසයෙන් කිරි ආ බව රිසානා දුටුවාය. කිරි පිට උගුරේ යාම ඊට හේතුවයි. ඇය දරුවාගේ උගුර පිරිමැද්දාය. ඒ සමගම දරුවා ඇස් පියා ගත්තාය. සිව් හැවිරිදි දරුවාගේ මරණය සම්බන්ධයෙන් එදිනම ඇය අත්අඩංගුවට ගනු ලැබීය. දරුවා මැරූබවට ඇය පාපොච්චාරණයක් ද පොලිසියට කළාය.

## නඩු විභාගය 
අගවිනිසුරු අබ්දුල්ලා අල් රොසයිමි ප්‍රමුඛ ත්‍රිපුද්ල විනිශ්චය මණ්ඩලයකින් ඇය වැරදි කාරිය කර 2007 ජූනි 16 වැනි දා මරණ දඬුවමට නියම කරනු ලැබීය.
එයට ඇපෑලක් ඉදිරිපත් කළ හැකි බව ඇයට දැන්වීය. ඒ අනුව 2007 ජූලි 15
 
මේ අතර දරුවාගේ පියා හමු වීමට ගත් උත්සාහය අසාර්ථක විය. මෙවැනි දඬුවමකට නියමකළ හැකි අයකුට බලය ඇත්තේ එම පවුලේ ප්‍රධානියාගේ කැමැත්ත ලැබුණහොත් පමණි. ඒ සඳහා වන්දි මුදලක් ගෙවා එසේ සමාව ලබාගත හැකි බව සෞදි නීතියේ සඳහන්වේ.
රියාද් නුවර ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය ඇපෑල විභාග කර මුල් තීන්දුව තහවුරු කෙළේය.
රිසානාට නිදහස ලබා දෙන්නැයි මහින්ද රාජපක්ෂ ජනපතිගේ ඉල්ලීම ඇතුළත් ලිපියක් ශ්‍රි ලංකා විදේශ අමාත්‍යංශය 2010.10.25 සෞදි රජතුමාට ඉදිරිපත්  කළේය. අසියා මානව හිමිකම් සංවිධානය ඇය වෙනුවෙන් ඇපෑලේදී නීතිඥ ගාස්තුද ගෙවීමට ඉදිරිපත්  විය.
දරුවාගේ මව් පියන් සමග කතා බහ කර බේරුමක් කර ගැන්නැයි සෞදි රජතුමා සෞදි නුවර සමථ මණ්ඩලයට එම සිද්ධිය යොමු කෙළේය. බොරු ලියවිලි හදා රිසානා රට යැවූ රැකියා නියෝජිතයන් දෙදෙනාට කොළඹ මහාධිකරණය දෙවසර බැගින් සිර දඬුවම් නියම කර රුපියල් හැට දහස බැගින් රිසානාගේ මව්පියන්ට නියෝග කැරිණි.
රිසානාගේ මව සහ පියා රිසානා බැලීමට එරටට ගියහ.
2013 නව වසර උදාවීමත් සමග සෞදි අරාබි ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය රියාද් බලධරයනට දැන්වූයේ රිසානා නෆික් මරා දඬුව පැණවීම ඉතා ආසන්න බවයි. ඒ සිද්ධියත් සමග මහින්ද රාජපක්ෂ ජනපති 2013 ජනවාරි 5 වැනිදා සෞදි රජතුමාට දෙවැනි ආයාචනය ද කරමින් රිසානා බේරාදෙන ලෙස ඉල්ලීමක් කෙළේය.

## අභියාචනා
කන්‍යා පටලය

හයිමනය (Hymen) යනු යෝනි මාර්ගය තුළ එය සුළු වශයෙන් ආවරණය කරමින් පිහිටන පටලයකි. සාමාන්‍ය සිංහල ව්‍යවහාරයේ දී මෙය කන්‍යා පටලය යනුවෙන් හැඳින්වෙයි. මෙය යෝනි විවරයහි  කොටසක් ලෙස පවතින අතර  යෝනියට සමාන සැකැස්මකින් යුතු ය. හයිමනයහි විශේෂ කායවේදීය අරමුණක් හෝ කාර්යභාරයක් ඇති බවක් නො පෙනේ. සාමාන්‍යයෙන් ළමාවියේ දී හයිමනය බාහිර ස්වරූපය විසින් අඩසඳාකාර (මුද්දත හැඩයෙන් යුතු) වුවත් එය විසින් වෙනත් ස්වරූපයන් ද දැරිය හැකි ය. මෙය තුනි සහ ඇදෙනසුලු බවේ සිට තරමක් ඝන සහ අනම්‍ය වූ ස්වභාවයන්ගෙන් ද පැවතිය හැකි අතර ඇතැම් විට  මුළුමනින් ම නො පිහිටීමට ද පුලුවන. බිඳී යාමෙන් පසු ව හයිමනය ස්වභාවික ව යළි යථා තත්ත්වයට පත් නො වුනත් සැත්කමක් තුළින් එය යළි සැකසීමට හැකියාව ඇත.හයිමනයට ස්නායු සැපයුමක් නො පවතින අතර අලුත උපත ලැබූ බිළිඳියන් තුළ මවගේ හෝර්මෝනවල බලපෑම හේතුවෙන් හයිමනය ඝණ, ලා රෝස සහ අධික වූ පෘෂ්ඨයකින් (නැමුම් සහ නෙරීම් සහිත වීම නිසා) යුතු වේ. මුල් දෙවසරේ සිට සිව්වසර දක්වා කාලය තුළ ළදැරිය මෙම තත්ත්වය පවත්වා ගැනීමට අවශ්‍ය හෝර්මෝන නිපදවා ගනී.  ඔවුන්ගේ හයිමනික විවරය මණ්ඩලාකාර (වෘත්තාකාර) හැඩයකට පත් වෙයි.

පශ්චාත් නවජ (post-neonatal age) වියේ දී හයිමනික විවරයෙහි වටප්‍රමාණය දළ වශයෙන් සෑම වසරක ම 1mm ප්‍රමාණයකින් වැඩි වෙයි. 
File:Carunculae myrtiformes.png|ඊතළ වලින් දක්වා ඇත්තේ පශ්චාත් නවයොවුන් දැරියකගේ හයිමනයේ ශේෂ කොටස්  ("carunculae myrtiformes") ය.
File:| Bartolin.jpg| 

ස්ත්‍රී දූෂණයක් හෝ ළමා ලිංගික අපයෝජනයක් සම්බන්ධයෙන් සැකයක් පවතින අවස්ථාවක දී  හයිමනයේ ස්වභාවය පිළිබඳ ව අධිකරණ වෛද්‍ය  පරීක්ෂණයක් පැවැත්වීමට නියෝග කළ හැකිය. කෙසේනමුත් හයිමනයහි ස්වභාවය පමණක් ම ලිංගික සංසර්ගයක් සිදු වූ බවට ප්‍රමාණවත් සාක්ෂියක් නොවේ.   මෙම සංස්කෘතීන්හි ගැහැනියක් විවාහ වන විට නො බිඳුණු හයිමනයක් තිබීම ගෞරවණීය යමක් ලෙස සැලකෙයි. 

## වෙනත් සතුන් තුළ
ප්‍රජනක පද්ධතියේ විකසනය වීමේ පොදු බව හේතුවෙන් චිම්පන්සියන්, අලියන්, මැනටියන්, තල්මසුන්, අශ්වයන් සහ ලාමාවන්  වැනි සතුන් රැසක් තුළ හයිමනය පවතී. 
## සබැඳි ලිපි
* කන්‍යාපටල ප්‍රතිස්ථාපන සැත්කම්

## සඳහන් තැන්
## අඩවියෙන් බැහැර පිටු
*Vaginal Corona ස්විඩීෂියානු ලිංගිකත්ව අධ්‍යාපන සංගමය ලියූ පොත්පිංචක්
*Magical Cups and Bloody Brides—කන්‍යාභාවයේ ඉතිහාසය
*20 Questions About Virginity—Interview with Hanne Blank, author of *Virgin: The Untouched History*. Discusses relationship between hymen and concept of virginity.
*Putting tampon in painlessly Radiology (US - ultrasound) of Hydrocolpos
*Evaluating the Child for Sexual Abuse ඇමරිකන් ෆැමිලි ෆිසීෂියන් වෙතින් 
*My Corona: The Anatomy Formerly Known as the Hymen & the Myths That Surround It  Scarleteen, Sex education for the real world

ප්‍රවර්ගය:යෝනි මාර්ගය
විකීලීක්ස්

, the main spokesperson and editor-in-chief for WikiLeaks]] 

**විකිලීක්ස්** යනු වෙනත් මුලාශ්‍ර වලින් ලබා ගත නොහැකි රහසිගත ලේබන නිර්නාමික මුලාශ්‍ර වලින් සපයා ගනිමින් ඒවා පල කරන සංවිධානයකි. විකිලීක්ස් වෙබ් අඩවිය 2006 වසරේ සන්ෂයින් ප්‍රෙස් ආයතනය විසින් අරඹන ලද අතර වසරක් තුල මෙම අඩවියට ඇතුලත් කරන ලද ලියවිලි ප්‍රමාණය මිලියන 1.2 ඉක්මවා ඇත.

මෙම සංවිධානය චීන රජයට විරුද්ධ පුද්ගලයින් හා ඇමරිකාව,තායිවානය,යුරෝපය,ඔස්ට්‍රේලියාව හා දකුණු අප්‍රිකාව යන රටවල මාධ්‍යවේදීන්, ගණිතඥයින් සහ නව සමාගම් ආරම්භ කරන්නන් විසින් පිහිටවා ඇත. ඕස්ට්‍රේලියානු මාධ්‍යවේදී ජුලියන් ඇසෙන්ජ් මෙම සංවිධානයේ අධ්‍යක්ෂක ලෙස කටයුතු කරයි.

මෙම වෙබ් අඩවිය ලියාපදිංචි කොට තිබූ 'every DNS' සමාගම මීට සේවා සැපයීමෙන් ඉවත්වූ අතර අඩවි පරිපාලකයන් පවසනුයේ එය ඉතා ඉක්මණින් යථා තත්‍වයට පත් කරලන බවයි.

වර්තමානයේ එම අඩවියේ තොරතුරු අඩංගු mirror sites මගින් විකිලික්ස් අඩවියට ඇති වාරණයට එරෙහිව කටයුතු කෙරේ. 

## බාහිර සැබැදි
*නිල වෙබ් අඩවිය (2010 දෙසැම්බර් 15 වැනිදා සිට සක්‍රීයයි)
*ෆේස්බුක්
*ටුවිටර්
*IRC server: irc://sunshinepress.org:9999/ (SSL required) -
යූරී ගගාරීන්

‍**යූරි ඇලෙක්සෙයෙවිච් ගගාරින්** (රුසියානු: Ю́рий Алексе́евич Гага́рин, උපත 1934 මාර්තු 9 – විපත  1968 මාර්තු 27)  යනු සෝවියට් අජටාකාශ ගාමියෙකි. 1961 අප්‍රේල් 12 වෙනි දින අභ්‍යාවකාශයට ගිය ඔහු,අභ්‍යාවකාශයට ගිය පළමු මිනිසා සහ පොළොව වටා කක්ෂ ගතවූ පළමු මිනිසා බවට පත් විය. මොහු සෝවියට් සංගමයේ වීරයා (Hero of the Soviet Union) සම්මානය ලැබූවෙකි.
## මුල් ජීවිත කාලය 
යුරී ගගාරීන් 1934 මාර්තු 9 වන දින සෝවියට් සංගමයේ ක්ලුෂිනො ග්‍රමයේ උපත ලැබීය. ඔහුගේ පියා සහ මව සමූහ ගොවිපලක කම්කරුවන් දෙපලකි.‍ හතර දෙනෙකුගෙන් යුත් පවුලක තුන් වෙනියාවු යූරී ව රැකබලා ගැනීම වැඩිමහල් සොයුරිය ට හාර විය.

## සොවියට් අභ්‍යාවකාශ වැඩසටහනේ කර්යභාරය 
1960 දි යුරී සහ තවත් 19 දෙනෙකු සෝවියට් අභ්‍යාවකාශ වැඩසටහන සදහා තෝරා ගැනින. වොස්ටොක් 1 අභ්‍යාවකාශ වැඩසටහන යටතේ වර්ෂ 1961 අප්‍රේල් 12 වන දින වොස්ටොක් 3KA-3 ‍යානයෙන් කක්ෂගත වූ යුරි අභ්‍යාවකාශයට ගමන් කල පළමු මිනිසා ලෙස ඉතිහාස ගත වූයේ ය. මෙම ගමනේ දී  ඔහුව "සෙඩාර්"(Russian: Кедр) යන සංඥා නාමයෙන් හඳුන්වන ලදී.

අභ්‍යාවකාශ ගමනින් පසු යුරී ලොව පුරා ඉතා ජනප්‍රිය අයෙක් බවට පත් විය. ලෝ වටා සංචාරය අතරතුර වරක් ඔහු ශ්‍රී ලංකාවට  ද පැමිණියේ ය.

## මරණය හා මරණයෙන් පසු කාලය 
1968 මාර්තු 29 දින, ප්‍රහාරක ගුවන් යනා පුහුනුවක් අතරතුර දි යුරි සහ ඔහුගේ සහායකයා ඔවුන් ගේ  මිග්-15UTI වර්ගයේ යානය අනතුරට පත්වීමෙන් මියගියේය.

## පිලැටලී සහ මුදල් විද් යාව 

File:The Soviet Union 1964 CPA 3014 stamp (Space Exploration. Gagarin and Vostok 1).jpg|
File:1976 4569.jpg|
File:Stamp of Azerbaijan 595.jpg|
File:Stamp 2011 Gagarin (1).JPG|
File:RR5514-0005R 10 рублей биметалл 2001 40 лет полета Гагарина реверс.png|
File:RR5714-0010R.png|
File:RR5220-0010R.png|
File:2011. Stamp of Belarus 07-2011-03-28-m.jpg|

## බාහිර සබැඳි 
* Yuri Gagarin - The First to Fly 
* Gagarin's photos
* Obituary, NY Times, 28 March 1968 *Yuri Gagarin Killed As Test Plane Falls*
*  Юрий Гагарин. Дорога в космос&nbsp;— his book in Russian (HTML)
*  Photo, Audio and Video with Yuri Gagarin , online version of CD created to his 70th anniv. on the homepage of Russian state archive for scientific-technical documentation (RGANTD).
*  Article in online Encyclopedia of cosmonautics  A lot of information about the first human's flight to space.
*  Gagarin's flight 3D visualization&nbsp;— contains the real record of his conversation with the Earth during the spaceflight
*  Annotated transcript of Gagarin's radio conversations with ground stations, starting 2hrs (4:10 UTC) before launch 
* Gagarin&nbsp;— detailed biography at Encyclopedia Astronautica
* List (with photos) of Gagarin statues 
*   11 minutes long interview of Yuri Gagarin by The Finnish Broadcasting Company in 1961 
* Yuri's Night - World Space Party
* 50th Anniversary of Yuri Gagarin's flight into space 
* 

## මූලාශ්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:සෝවියට් සංගමයේ වැසියන්
ප්‍රවර්ගය:රුසියානු ජනයා
ප්‍රවර්ගය:අයිස්හොකී ක්‍රීඩකයින්
ප්‍රවර්ගය:සෝවියට් රුසියානු ගගනගාමීන්
ආඩියාගල

ආඩියාගල යනු කදු වලල්ලකින් පෙරමුන ලත් ගම්මානයකි. එය පිහිටා ඇත්තේ අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ, පලාගල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයේය. ආඩියාගල අවට ඇති වැදගත් කම් , ජාතික නාමල් උයන , කලා වැව , අවුකන , විජිතපුරය රෑස්වෙහෙර, සහ වැදගත් කමකින් යුත් වීරකැපෙටිපොල සැකවී සිටිය දී අල්ලා ගත්තේ පරවහගම ,  ගම්මානයේ දීය එම ස්ථානය පිහිටා ඇත්තේ ද ආඩියාගල ගම්මානයට යාබදවය, එමෙන්ම අනුරාධපුරයේ ඉතාම ප්‍රචලිත පාසලක් වන ආඩියාගල නවෝද්‍යා විද්‍යාලය පිහිටා ඇත්තේ එම ගම්මානයේය.
අභ්‍යවකාශය

, 100 km (62 mi) and exosphere at 690 km (430 mi).]]

**අභ්‍යවකාශය** යනු පෘථිවිය සහ වෙනත් විශ්වීය වස්තූන් වලට එපිටින් පවතින අවකාශයයි. මෙය සම්පූර්ණයෙන්ම හිස් අවකාශයක් (රික්තයක්) නොවන අතර අඩු ඝනත්වයෙන් යුත් අංශූන් (ප්‍රධාන වශයෙන් හයිඩ්‍රජන් සහ හීලියම් වායුවලින් සැදි ප්ලාස්මා), විද්යුත් චුම්භක විකිරණ, චුම්භක ක්ෂේත්‍ර, නියුට්‍රිනෝ, දුහුවිලි සහ අන්තරීක්ෂ විකිරණ වලින් සමන්විත වේ. පෘථිවි වායුගෝලය සහ අභ්‍යවකාශය වෙන් කරන සීමාව ලෙස සාමාන්‍යයෙන් සැළකෙන්නේ කි.මී. 100 ක් උසින් පිහිටා ඇති (මනඃකල්පිත) කාර්මන් රේඛාවයි. එහෙත්, උන්නතාංශය සමග වායුගෝලීය පීඩණය අඩු වන්නෙ ක්‍රම ක්‍රමයෙන් බැවින්, වායුගෝලය අවසන් වී අභ්‍යාවකාශය ඇරඹෙන යම් උසක් නිශ්චිතවම කිව නොහැක. 

මිනිසා අතීතයේ සිටම අභ්‍යවකාශය පිළිබඳ උනන්දුවක් දැක්වූවද, භෞතිකව අභ්‍යවකාශය ගවේෂණය කිරීම ඇරඹුනේ විසිවෙනි ශතවර්ෂයේදී ය. මුලදී අධි-උන්නතාංශ වායු බැලූන මගිනුත්, පසුව රොකට් යානා යොදාගෙනද අභ්‍යවකාශ තරණය සිදු කෙරුනි. පෘථිවිය වටා කක්ෂයකට මුලින්ම ඇතුලු වුනු කෘතීම වස්තුව වූයේ 1957 සෝවියට් සංගමය විසින් අභ්‍යවකාශගත කරන ලද ස්පුට්නික් 1 චන්ද්‍රිකාව යි. 1961 වර්ෂයේ දී සෝවියට් අභ්‍යවකාශගාමී යූරි ගගාරීන් අභ්‍යවකාශය තරණය කළ ප්‍රථම මිනිසා බවට පත් විය. අභ්‍යවකාශ ගමන් ඉතා මිල අධික මෙන්ම ඉතාම අනතුරුදායකද වන අතර, එනිසා මිනිසුන් සහිත අභ්‍යවකාශ ගමන් මේ තාක් පෘථිවි කක්ෂයට සහ චන්ද්‍රයා වෙතට පමණක් සීමා වී ඇත. එහෙත්, මිනිසුන් රහිත අභ්‍යවකාශ යානා සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ සෑම ග්‍රහලෝකයක් වෙතම ගමන් කර තිබේ. 

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:අභ්‍යවකාශය
හින්දු දෙවිවරු

Within **Hinduism a large number of personal gods are worshipped as murtis**. These beings are either aspects of the supreme Brahman, avatars of the supreme being, or significantly powerful entities known as devas. The exact nature of belief in regards to each deity varies between differing Hindu denominations and philosophies. Often these beings are depicted in humanoid, or partially humanoid forms, complete with a set of unique and complex iconography in each case. In total, there are 330 thousands of these supernatural beings in various Hindu traditions.

## මූලාශ්‍ර 
## බාහිර සබැඳි 
*A chart of the main Hindu deities  (with pictures)
*Hindu God - General Information
ගලුගුඩුවා

**ගලුගුඩුවා** හෙවත් **කහ කොණ්ඩයා** ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික, කදුකර ප්‍රදේශ නිවාස කොට ගෙන බෝ කිරීම සිදු කරන කුරුල්ලෙකි.

## මූලාශ්‍ර
## වැඩිදුර කියවීම
*  Database entry includes a brief justification of why this species is near threatened
* *Birds of India* by Grimmett, Inskipp and Inskipp, ISBN 0-691-04910-6

## ආශ්‍රිත ලිපි
* ශ්‍රී ලංකාවේ කුරුළු නාමාවලිය

ප්‍රවර්ගය:කුරුල්ලෝ
ප්‍රවර්ගය:Pycnonotus
ප්‍රවර්ගය:කුරුල්ලෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ කුරුල්ලෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකා‍වට පමණක් ආවේණික කුරුල්ලෝ
වැලන්ටිනා තෙරෙශ්කෝවා

**වැලන්ටිනා ව්ලැඩිමිරොව්නා තෙරෙශ්කෝවා** (රුසියානු: Валенти́на Влади́мировна Терешко́ва) (උපත , 1937 මාර්තු 6) අභ්‍යාවකාශයට ගිය පලමු කාන්තාවයි.ඇය විශ්‍රාමික සෝවියට්  කාන්තා අභ්‍යවකාශගාමීයෙක් වන අතර සෝවියට් ගුවන් හමුදවේ මේජර් ජෙනරාල් වරියකි.

## සමාජ ක්රියාකාරකම් 
2011 දී ඇය යාරොස්ලාව් ප්‍රාදේශීය ලැයිස්තුවේ එක්සත් රුසියානු පක්ෂයෙන් රුසියාවේ රාජ්‍ය ඩූමා වෙත තේරී පත් වූවාය. Tereshkova, Elena Mizulina, Irina Yarovaya සහ Andrey Skoch  සමඟ එක්ව, ක්‍රිස්තියානි සාරධර්ම ආරක්ෂා කිරීම සඳහා වූ අන්තර් පාර්ශවීය නියෝජ්‍ය කණ්ඩායමක සාමාජිකයෙකි; මෙම හැකියාව තුළ ඇය රුසියානු ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ සංශෝධන හඳුන්වා දීමට සහාය වූ අතර, ඒ අනුව "ඕතඩොක්ස්වාදය රුසියාවේ ජාතික හා සංස්කෘතික අනන්‍යතාවයේ පදනමයි." 2011 දෙසැම්බර් 21 දින සිට ෆෙඩරල් ව්යුහය සහ පළාත් පාලන ස්වයං පාලනය පිළිබඳ රාජ්ය Duma කමිටුවේ නියෝජ්ය සභාපති.

## ආශ්‍රිත
* සෝවියට් සංගමය
* රුසියාව
* වොස්ටොක් 6
* ස්වෙට්ලනා සවිට්ස්කායා

ප්‍රවර්ගය:සෝවියට් රුසියානු ගගනගාමීන්
ප්‍රවර්ගය:1937 උපත්
ආයුබෝවන්

thumb
දෑත් එක් කර **ආයුබෝවන් හෝ ආයිබෝං** කීම‍ සිංහලයන්ගේ සුභ පැතීමි ක්‍රම අතර මුලික තැනක් ගනී. ආයුබෝවන් යන්නෙහි අර්ථය ආයුෂ බොහෝ වෙිවා යන්නයි. මෙය ශ්‍රී ලංකාවට පමණක්ම සුවිශේෂී වූ පිළිගැනීමෙී ක්‍රමයකි.

## යොමුව 
ප්‍රවර්ගය:සිංහල සිරිත්
ශ්‍රී වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහ රජ

**ශ්‍රී වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහ** නැතහොත් **සෙල්ලම් නිරිඳු** හෝ **කුණ්ඩසාලේ  කුමරු** යනු සිංහල රාජ වංශයේ අන්තිම සිංහල රජුයි. එතුමා ක්‍රි.ව.1707 සිට 1739 දක්වා මහනුවර රාජධානියේ රාජ්‍යත්වයට පත් විය. එතුමා  II වන විමලධර්මසූරිය රජුගේ පුත්‍රයායි. ශ්‍රී වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහ රජු වයස 17 දි  සිහසුනට පත් වූ අතර වසර 32 රාජ්‍යය පාලනය කලේය. එතුමා උගත් මෙන්ම ශ්‍රද්ධාවන්ත රජ කෙනෙකු ලෙස සළකනු ලැබුවේය. පෙර රාජ්‍යත්වය දැරූවන් මෙන් එතුමාද ලන්දේසි ආක්‍රමණිකයන් සමග සමාදානයෙන් කටයුතු කලේය. එමෙන්ම එතුමා සාහිත්‍ය හා ආගමික චිරස්ථිතිය උදෙසා මහඟු කැපවිමක් කලේය. එතුමාගේ බිසව දකුණු ඉන්දියාවේ මදු‍රෙයි නගරයේ නායක්කර් රාජකීය පවුලේ කුමාරිකාවක් වූ ප්‍රමිලා බිසව හැඳින්වේ. 

## මුහුණ දුන් ප‍්‍රධාන අභියෝගය  
ශ‍්‍රී වීර පරාක්‍රම නරෙන්ද්‍රසිංහ රජු මුහුණ දුන් ප‍්‍රධාන අභියෝගය වූයේ උඩරට රාජ සභාවේ රදල ප‍්‍රධානීන් ගේ බලය වැඩී තිබීම යි. මෙම තත්ත්වය සමනය කර ගනුව හේ නායක්කර් පරම්පරාවේ නෑයනට උඩරට රාජ සභාවේ තනතුරු ලබා දිනි. බුදු දහම වැළඳ ගෙන දිගු කලක් භික්ෂූන් ඇසුරේ හැදී වැඩුණු මෙතුමා වැලිවිට සරණංකර හිමියන් ගේ උපදෙස් පරිදි බුරුමයෙන් උපසම්පදාව මෙරටට ගෙන ඒමට කටයුතු කළත් එම ව්‍යායාමය සාර්ථක නොවී ය. ශ‍්‍රී වීර පරාක්‍රම නරෙන්ද්‍රසිංහ රජ දකුණු ඉන්දියානු කුමාරියක සරණ පාවා ගත් නමුත් දරුවන් නොසිටි බැවින් රාජ්‍ය උරුමකරුවකු නොතබා ම වර්ෂ 1739 දී මිය ගියේ ය.

## දස්කොන්  
ශ‍්‍රී වීර පරාක්‍රම නරෙන්ද්‍රසිංහ රජු ගේ රාජසභා සභිකයකු ලෙස සැලැකෙන දස්කොන් ගේ නම, පේද්‍රෝ ද ගැස්කොන් නම් නාමයෙන් සිංහලයට බිඳී ආවෙකි. ප්‍රංශ ජාතික පියකු ගේ හා පෘතුගීසි ජාතික මවක ගේ පුතු වන මොහු, සිංහල භාෂාව මැනැවින් හැදෑරූ අයෙකි. ඔහුට රජු ගේ ඉන්දීය බිසොවක වූ ප්‍රමිලා කුමරිය සමග අනියම් සම්බන්ධතාවක් තිබිණැ යි ජනප්‍රවාදයෙහි එයි. එවකට (1709 දී) මොහු රජු ගේ මහ අදිකාරම් ධුරයේ කටයුතු කරන්නට තරම් රජු ගේ කුළුපග මිතුරෙක් විය. නමුදු පසුව ඔහු සිරගත කොට මරා දැමීමට රජ නියම කළේ ය.

## මේවාද බලන්න
* මහාවංශය
* සිංහලේ රාජාවලිය
* මහනුවර නායක්කාරවරු

## මූලාශ්‍ර
* කිංග්ස් ඇන්ඩ් රූලර්ස් ඔෆ් ශ්‍රී ලංකා

ප්‍රවර්ගය:1739 මරණ
මෙගා ස්ටාර් (ස්වර්ණවාහිනී)

**මෙගා ස්ටාර්** යනු ස්වර්ණවාහිනී රූපවාහිනීය විසින් නළු නිලියන් යොදා ගනිමින් පවත්වනු ලැබූ reality TV වැඩසටහනකි.
තැලික් අම්ලය

**තැලික් අම්ලය** (IUPAC systematic name: **benzene-1,2-dicarboxylic acid**) C6H4(CO2H)2සුත්‍රය සහිත ඇරෝමැටික ඩයිකාබෝක්සිලික් අම්ලයකි.එය අයිසෝතැලික් අම්ලයේත් ටෙරීතැලික් අම්ලයේත් සමාවයවිකයකි.තැලික් අම්ලය වාණිජමය වටිනාකමින් අඩු වුවත් එහි ව්‍යුත්පන්නයක් වන තැලික් ඇන්හයිඩ්රයිඩ් (Phthalic anhydride) වාණිජමය රසායන ද්‍රව්‍යයක් ලෙස විශාල පරිමාණයෙන් නිපදවයි. 

## නිෂ්පාදනය
1836 දී ප්‍රංශ ජාතික රසායනාඥයෙක් වන ඔගස්ටස් ලුරන්ට් විසින් නැප්තලීන් ටෙට්‍රාක්ලෝරයිඩ් ඔක්සිකරණයෙන් තැලික් අම්ලය ලබාගන්නා ලදී.ලැබූ ඵලය නැප්තලීන් වල ව්‍යුත්පන්නයක් යන විශ්වාසය මත ඔහු විසින් නැප්තලෙනික් අම්ලය ලෙස නම් කරන ලදී. ස්විට්සර්ලන්ත ජාතික රසායනාඥයෙක් වූ ජාන් චාර්ල්ස් ගලිසාර්ඩ් ඩි මරිනැක් විසින් නිවැරදි සුත්‍රය නිශ්චය කර ඊට අදාලව වර්තමානයෙහි පවතින නාමය ලබා දෙන ලදී. නැප්තලීන් උත්ප්‍රේරක ඔක්සිකරණයෙන් කෙලින්ම තැලික් ඇන්හයිඩ්‍රයිඩ් බවට හරවා ඇන්හයිඩ්‍රයිඩය  ජලවිච්චේදනයෙන් තැලික් අම්ලය නිෂ්පාදනය කෙරේ.

## ප්‍රතික්‍රියා හා භාවිතයන්
රෝධනය කල නලයකදී (ජලය පිටවීම වලක්වන ලද)  ද්‍රවාංකය 190&nbsp;°C ක් වූ සුදු පැහැති ස්ඵටිකයකි. භාහිරට විවෘත අවස්ථාවේදී අම්ලය 210&nbsp;°C දී විලයනය වෙයි.වැඩිපුර හුණු (කැල්සියම් කාබනේට්) සමඟ රත්කළ විට කාබොක්සිල්හරණය හරහා බෙන්සීන් ලබාදෙයි.තැලික් අම්ලයට එස්ටරීකරණය විය හැකි වුවත් එස්ටරීකරණ ප්‍රතික්‍රියාව සඳහා භාවිතා වනුයේ වඩා බහුලව පවතින, වඩා ප්‍රතික්‍රියාශීලී වූ තැලික් ඇන්හයිඩ්‍රයිඩයයි.

එය p*K*a (ආම්ලික විඝටන නියතය) අගයන් 2.89 හා 5.51 වූ ද්වී භාෂ්මික අම්ලයකි.තැලික් අම්ලයේ මොනො පොටෑසියම් ලවනය වන පොටෑසියම් හයිඩ්‍රජන් තැලේට් විශ්ලේෂනාත්මක රසායන විද්‍යාවේදී ප්‍රාමාණික අම්ලයක් ලෙස භාවිතා වෙයි.

තැලික් අම්ලය සෝඩියම් සංරසය සමග ඔක්සිහරණයට ලක් කල විට සයික්ලෝහෙක්සාඩයිඊන් ව්‍යුත්පන්නයක් ලබා දෙයි.

## සමාවයවික
තැලික් අම්ලය, බෙන්සීන්ඩයිකාබොක්සිලික් අම්ලයේ සංයුතිය සහිත සමාවයවික තුනෙන් එකකි. අනෙක් සමාවයවික දෙක අයිසෝතැලික් අම්ලය හා ටෙරිතැලික් අම්ලය වෙයි. ඇතැම් විට " තැලික් අම්ල " යන යෙදුම මගින් මෙම සමාවයවික කුලය හඳුන්වන මුත් "තැලික් අම්ල**ය**" යන්නෙන් විශේෂයෙන්ම හඳුන්වන්නේ *ඔතෝ-* සමාවයවිකයයි.

## ආරක්ෂාව 
The toxicity of phthalic acid is low with LD50 (mouse) of 550&nbsp;mg/kg.  However, many phthalate esters have been implicated as endocrine disruptors.

## මේවාත් බලන්න
* අයිසොතැලික් අම්ලය
* ටෙරීතැලික් අම්ලය
* තැලේට්
* ටෙරීතැලේට්
* පොටෑසියම් හයිඩ්‍රජන් තැලේට්, අම්ල-භෂ්ම අනුමාපනයන්හිදී ප්‍රාථමික ප්‍රාමාණිකයක් 
* තැලික් ඇන්හයිඩ්රයිඩ්

## ආශ්‍රිත
* Merck Index, 9th ed, #7178

## භාහිර යොමු
*International Chemical Safety Card 0768
මහ කුරුලු පිය පැපිලියා

ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික සමනළයා වන මෙම සමනළයා ශ්‍රී ලංකාව පුරා ම ව්‍යාප්ත වී ඇති සමනළ වර්ගයකි. මෙම සමනළයා ලංකාවේ සිටින විශාලතම සමනළ වර්ගය ද වේ. තටු විහිදූ විට තටු අතර පරතරය මිලි මීටර් 165ත් 180ත් අතර වේ. ඉදිරි තටු කළු පැහැති වේ. පසු තටු කළු පැහැති වුවත් එහි මැද කහ පැහැති හෝ රන්වන් පැහැයකින් යුක්ත වේ. 

## ව්‍යාප්තිය
* ශ්‍රී ලංකාව පුරාම ව්‍යාප්ත වී ඇති මෙම සමනලයා  ඉතා සුලබ සමනළයෙකි.

## මූලාශ්‍ර 
* Bingham, C. T. (1907) Fauna of British India. Butterflies. Vol 2.

## භාහිර සබැඳි 
* 

*  Images of the adult and life stages, descriptions

*  Images from Naturhistorisches Museum Wien 

*  Photos. More information.

* 

* 

ප්‍රවර්ගය:සමනල්ලු
ගාලු කොටුව

**ගාලු කොටුව** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ ගාල්ල ප්‍රදේශයේ පිහිටි පෘතුගීසීන් විසින් ඉදිකරන ලද බලකොටුවකි. පසුව එය 17 වන සියවසේදී ලන්දේසීන් විසින් නවීකරණය කරන ලද අතර මේ වන විට එය අවුරුදු 400 ක අතීතයකට හිමිකම් කියයි.

වර්තමානයේ කොටුවට පිවිසීම සඳහා දොරටු දෙකක් භාවිතා කෙරේ. රජයේ කාර්යාල ගොඩනැගිලි රැසක්ම කොටු පවුර ආශ්‍රිතව වර්තමානය දක්වා ම පවත්වගෙන යන ලදි. නමුදු මේ වන විට ඒවා ටිකින් ටික ඉවත්  කරමින්  පවතී. ලෝක උරුමයක් ලෙස නම් කරන ලද ගාලු කොටුව සුන්දර මෙන්ම ඉපැරණි වස්තුවකි. ගාලු කොටුව පිහිටා තිබෙන්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ නිරිතදිග මුහුදු තීරයේ ය. එය 1588 දී පෘතුගීසින් විසින් නිමවූවකි. පසුව ලන්දේසීන් විසින් එය 17 වන ශත වර්ෂයේදී පුළුල් ලෙස නවීකරණය කරන ලදී. එය පෘතුගීසින් විසින් ලොවට දායාද කල ආශ්චර්යමත් නිමැවුමකි. ගාලු කොටුව පෞරාණික වටිනාකමකින් යුක්ත බව එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය විසින් පිළිගෙන ඇත. එය ලන්දේසි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය පිලිබඳ කදිම නිදසුනකි. **ලන්දේසි කොටුව** හෝ **ගාල්ලේ පවුර** ලෙස ද හදුන්වයි. ලන්දේසි කොටුව ප්‍රතිසංස්කරණය කරන ලද්දකි. ගාලු කොටුව ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන සංචාරක ආකර්ශනයකට හිමිකම් කියන ප්‍රදේශයකි. එය ශ්‍රී ලංකාවට ඇති වාස්තුවිද්‍යාත්මක සහ පුරාවිද්‍යාත්මක දායාදයකි.

ප්‍රවර්ගය:ලන්දේසි බලකොටු
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ බලකොටු
ප්‍රවර්ගය:ගාල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ජයසිංහ එදිරිව කිරිබින්දු සහ තවත් අය

උක්කුවා නම් පුද්ගලයාට කිරිබින්දු හා රනා නම් දරුවන් දෙදෙනෙකු වූ අතර , කිරිබින්දු (දුව) පියසේන නම් පුද්ගලේයෙක් 1939.7.27 දින දිග විවාහයක් මගින් විවාහ කරගන්නා ලදී.  මෙම විවාහයෙන් කලකට පසු කිර්රිබින්දු ගේ සහෝදරයා වූ රනා ගේ බිරිද මිය ගිය අතර , කිරිබින්දු දිග විවාහයකට ඇතුලත් වුවද තම මුල් ගෙදර අත් හැර නොගොස් තම සහෝදරයාගේ දරුවන් තිදෙනා රැක බලා ගනිමින් ජිවත් විය. 

One Ukkuwa had two children: a daughter named Kiribindu and a son named Rana. Kiribindu married one Piyasena on 27.7.1939. The marria a was registered as a diga marriage. Snortly before Kiribindu's marriage her brother Rana's wife had died leaving her husband Rana and their three children Jayasinghe (1st defendant - appellant) Mathupala (3rd defendant - respondent) and Somawathie (4th defendant - respondent). Kiribindu though married in diga did not leave the mulgedera but stayed on and looked after her brother Rana's three children. Piyasena died in 1946 but Kiribindu did not re-marry. She continued to live in the Mulgedera. Her father Ukkuwa died in 1957. Rana died in 1971 leaving as heirs his three children aforesaid. In an earlier action D.C. Kegalle L/16312 in respect of another land between Rana and Kiribindu (reported in 1979 (2) N.L.R. 73) it had been held by the Supreme Court on a construction of section 9 of the Kandyan Law Declaration and Amendment Ordinance, No. 39 of 1938 that after dissolution of a marriage of a diga married woman she can re-acquire her lost right to succeed to her paternal inheritance by change of her residence to the mulgedera. The decision in L/16312 was by the District Judge held to be res Judicata in the present action which Kiribindu filed for partition of six lands on the basis of inheritance from Ukkuwa. The other questions were whether Kiribindu was in fact a binna - married daughter or alternatively whether she had regained rights of succession appropriate to that of a binna - married daughter by continuously residing in the mulgedera and/or by maintaining a close connection with it by staying there to look after the children of her brother Rana.

However it was decided by the supreme Court whether Kiribindu has the right to own the properties and the CJ it all depends on the law. In making the decision courts has explained the purpose of the KLDA no 39 or 1938. 

It was to not to let the properties go away from the inherent family. So based on that sence the case Rana Vs Kiribindu has over ruled and decided that Kiribindu in this case (Jayasinghe vs Kiribindu) has no rights to the inheritance. 

## ආශ්‍රිත 
ලෝනෙට් වෙත වූ නඩු වාර්තා
කප්පරවල්ලිය

**කප්පරවල්ලිය** පැළැටිය ඉරිවේරිය පැළැටිය හා බොහොදුරට සමාන ය. එහෙත් වෙනස්කම් දෙකක් දක්නට ලැබේ. එනම් කප්පරවල්ලිය පත්‍රය ඉරිවේරිය පත්‍රයට වඩා තද සුවඳකින් යුක්ත විමත් කප්පරවල්ලිය පත්‍ර මාංසල බවින් ද වැඩිවිමත්ය  .

ප්‍රවර්ගය:පැළැටි

## රුපාකරය
*සෙ. මි 30-90 පමණ උස පැළැටියෙකි.
*කැඩුණු දරයකින් යුක්ත බෙහෙවින් මාංසල පත්‍ර පළළ්ය. තියුනු සුගන්ධයකින් යුක්තය.
*ලා දම් පැහැ නාලාකාර මුල් දිග නටුවක පරතර ඇතිව වලයාකාරව හටගනි.
*පැල කර මස දෙක තුනකින් මල් හට ගනී.

## ඖෂධ සඳහා ගැනෙන කොටස්
සම්පුර්ණ පැළැටිය ම ඖෂධ සඳහා භාවිතා වෙ.
## වැවෙන ප්‍රදෙශ
ශ්‍රි ලංකාවෙ සියලුම ප්‍රදේශවල වැවේ. පහතරට හා මැදරට සිසිල් තෙත් ප්‍රදෙශවල වඩාත් හොදින් වැවේ. 
## ඖෂධිය ගුණ
*සෙම හ වාතය සමනය කරයි.
*වෙදනාව හ විස නසයි.
*කැස්ස සහ ඇදුම සුව කරයි.
* පණුවන්ට ගුණදායකයි.
* මුත්‍ර ගල් නසයි.
*අහාර ජිර්ණය වැඩි කරවයි.රුචිය  වැඩි කරයි.
*පිනසට ගුණයි.
*ග්‍රහනි දොස් ද නසයි. .......
## අත් බෙහෙත්
### අතිසාරයට හා බඩෙ කැක්කුමට
කප්පරවල්ලිය වණ්ඩුවෙ තම්ඹ මිරිකාගත් යුෂ මෙස හැන්දක් මි පැණි හො දෙහි ඉස්ම සමග පානය කිරිම

### ඇස් රුදාවට
කප්පරවල්ලිය යුෂ ඇස් වටෙ ගැම.

### අදුමට
කප්පරවල්ලිය කොළ වන්ඩුවෙ තම්බා ගත් යුශට සිනි ,මි පණි,තිප්පිලි කුඩු දමා බීම 

## වගාව
ලපටි  අතු කැබලි ඉතා ඉක්මනින් මුල් ඇද දළු දමයි.වර්ෂා කලයෙදි දඬු සිටු වීම කළ යුතුයි.මල් පීපීමට පෙර ලපටි දළු මගින් නව පැළ ලබාගැනිම සිදුකල යුතුයි.  
සිසිල් සහ තෙත් ස්ථානවල හොඳින් වැඩෙ. පොච්චි වල, පටු මාවත් දෙපස වැවිමට ඉතා යොග්‍ය වෙ.
අලගක්කෝනාර

**අලගක්කෝනාර** නැතහොත් **අලකේශ්වර**( දෙමළ:அழகக்கோன் ) යනු 3 වන වික්‍රමබාහුගේ රජුගේ කාලයේ (1357-1374 ) ශ්‍රී ලංකාවේ  සිටි සේනාධිනායකයෙකි. සමහර විද්වතුන්ගේ මතය වන්නේ ඔහුගේ පවුලට මලයාලම් සමිභවයක් ඇති බවයි , සමහරෙක් ඔවුන්ගේ ආරමිභය ඉන්දියාවේ  තමිල්නාඩු වල කාංචිපුර යයි පවසති. 13 වන සියවසේ පමණ ශ්‍රී ලංකාවට  පැමිණි ඔවුන්,ශ්‍රී ලංකාවට අනුව හැඩගැසුණි. එම පවුලේ එක් සාමාජිකයෙක් ශ්‍රී ලංකාවේ වර්තමාන අගනුවර වන ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර කෝට්ටේ ආරමිභයට මූලික විය. එකල ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර කෝට්ටේ හා රයිගම බලකොටු  , යාපන රාජධානියෙහි ආර්ය චක්‍රවර්ති ගේ ආක්‍රමණයන්ට එරෙහි ව භාවිතා කරන ලදි. ක්‍රි: ව 1411 දි චින අද්මිරාල්  ෂැන් හේ  විසින් අලගක්කෝනාර පවුලේ නායක වු  වීර අලකේශ්වර  ඔවුන්ගේ සිර භාරයට ගත් පසු එම පවුලේ බලය බෙහෙවින් පිරිහුණි.
## **පවුල් සම්භවය**
එම පවුලේ ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණි මුල්ම  සාමාජිකයා** නිශ්ශංක අලගක්කෝනාර** නම් විය. ඔහු ඉන්දියාවේ වාංචිපුර හෝ කාංචිපුර සිට පැමිණියේය. එකල ඔහුගේ මව්බිම මුස්ලිම් ආක්‍රමණ වලට ලක්වී තිබුණි.   ප්‍රධාන වශයෙන් වෙළදාමට හිත යොමු කල අලගක්කෝනාරවරු එයින් ධනවතුන් බට පත් විය.  අවසානයේදි 14 වන සියවසේ **ගම්පොළ රාජධානියේ** ප්‍රමුඛ දේශපාලන බලයක් ඇති වුවන් බවට පත් විමට ඔවුනට හැකියාව ලැබිණ. මෙයට ඔවුන් බෞද්ධයන් බවට පත්වීමද මහඟු පිටුවහලක් විය.

රයිගම් කෝරළ ජනප්‍රවාද අනුව ඇත්තේ මීට වඩා වෙනස් අදහසකි. දුරාතයේ පටන් පැවති රවි ශෛලාෂ හෙවත් ඉරුගල් පරපුරේ හිරුගොත් හෙවත් සූරාය ගුප්ත කුමරුත් දේවානම් පියතිස්ස රජුගේ දියැණිය මයුරවතී දේවියත් එක්ව සෑදුනු වංශය ගිරි වංශය නමින් හැදින්විය. මෙම ගිරි වංශයේ කීර්තිමත් භික්ප්‍ෂූන්ර වහන්සේලා, පාලකයින්, ප්‍රභූන්, සාහිත්‍යධරයන් බිහිවිය. රදළ ග්‍රාම හෙවත් රයිගම ඔවුන්ගේ ජන්ම ප්‍රවිනිය විය. මහා පරාකුමබාහු රජ සමයේ වංචි පුරයෙන් පැමිනෙන ප්‍රභූවරයෙක් මෙම ගිරි වංශයෙන් විවාහ ප්‍රප්ථිව රයිගම් පුරය වාසභූමි කර ගනී. ඔහුට ලැබෙන ගෞරව නාමයක් වන්නේ අලකේෂ්වර අභිදානයයි. ඉන් අනතුරුව ගිරි වංශයේ පුතුන් හා බෑණා වරුන් අලකේෂ්වර විරුදය භාවිතා කර ඇති බව පෙනේ. 
## **මේවාත් බලන්න** 
*පස්වන බුවනෙකබාහු රජ
*තුන්වන වික්‍රමබාහු රජ
## **මූලාශ්‍ර**
*
*

## **අඩවියෙන් බැහැර පිටු**
*Kings of Gampola, Sri Lanka 
*The new Parliament 

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය
මාළු

**මාළු** යනු ජලජ ජීවීන් කොට්ඨාශයක් වේ.ඔවුන්ට සාමාන්‍යයෙන් කරමල්, යුගල වරල් සහ  කොරපොතු වලින් වැසී ඇති දිගු ශරීරයක් ඇත. මසුන් ප්‍රදාන කොටස්  තුනකින් යුක්ත වේ. එනම් අස්ථි මාළු (Osteichthyes), හකු රහිත මාළු (Agnatha) සහ කාටිලේජ මාළු (Chondrichthyes). දැනට සොයගෙන ඇති ආකාරයට, විවිධ වර්ගයේ මත්ස්‍ය විශේෂ 33,000කට අධික සංඛ්‍යාවක් ඇති අතර පෘෂ්ඨවංශී සතුන්ගේ වඩාත් විවිධාකාර කාණ්ඩය වන්නේ මාළු ය.

සත්‍යය වශයෙන්ම ලෝකයේ විවිධ මාළු වර්ග කීයක් සිටීදැයි කිසිවෙකු දන්නේ නැත, තවත් බොහෝ දේ නිරන්තරයෙන් සොයා ගැනේ. අපට ඉක්මනින්ම විශේෂ 35,000කට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් හෝ දන්නා විශේෂ 40,000ක් පමණ සොයාගත හැකිවනු ඇත.

මත්ස්‍යයන් ලෙස වර්ගීකරණය කළ හැකි පැරණිතම ජීවීන් වූයේ කේම්බ්‍රියානු යුගයේදී ප්‍රථමයෙන් දර්ශනය වූ මෘදු ශරීර සහිත චෝඩේට් (chordates) ය. ඔවුන්ට සැබෑ කොඳු ඇට පෙළක් නොතිබුණද, ඔවුන්ගේ අපෘෂ්ඨවංශික සගයන්ට වඩා කඩිසර වීමට ඉඩ සලසන නොටෝකෝඩ් (Notochord) ඔවුන් සතුව තිබුණි. මත්ස්‍යයන් පැලියෝසොයික් යුගය (Paleozoic Era) හරහා අඛණ්ඩව පරිණාමය වෙමින් විවිධ ආකාරවලට විවිධාංගීකරණය විය. පැලියෝසොයික්හි බොහෝ මසුන් විලෝපිකයන්ගෙන් ආරක්ෂා කරන බාහිර සන්නාහයක් නිපදවා ඇත. හකු සහිත පළමු මත්ස්‍යයා සිලුරියන් යුගයේදී දර්ශනය වූ අතර ඉන් පසුව බොහෝ (මෝරුන් වැනි)  බලවත් සාගර විලෝපික මසුන් බිහිවිය.
ප්‍රවර්ගය:මාළු

මත්ස්‍යයන් බොහෝ ජල මූලාශ්‍ර වල බහුලව දක්නට ලැබේ. උස් කඳු වල ඇති ඇළ දොළවල සිට, ගැඹුරුම සාගරවල ගැඹුර දක්වා සෑම ජලජ පරිසරයකම පාහේ මසුන් ජීවත්වේ. මසුන් චලතාපීන් (Ectothermic)වේ. එනම් පරිසර උෂ්ණත්වය වෙනස් වන විට ඔවුන්ගේ ශරීර උෂ්ණත්වය වෙනස් කිරීමට ඔව්න්ට හැකිය.

මාළු ලොව පුරා මිනිසුන් සඳහා වැදගත් සම්පතක් වේ . විශේෂයෙන් ආහාර සඳහා මසුන් යොදාගන්නා අතර වාණිජ හා යැපුම් ධීවරයින් මසුන් ඇල්ලීම හෝ සාගරයේ පොකුණුවල (ජලජීවී වගාවේ) මසුන් දඩයම් කිරීම රිම කරනු ලබයි . මීට අමතරව මිනිසුන් විනෝදාස්වාදය සඳහා මසුන් ඇල්ලීම, සුරතල් සතුන් ලෙස තබා ගැනීම ආදී දේවලටද මසුන් යොදාගනී. මෙහි මත්ස්‍ය පලනය(Fish keeping ) වැදගත් කර්මාන්තයක් වන අතර සුරතල් මසුන් සඳහා විශාල ඉල්ලුමක් ඇත . එසේම මත්ස්‍යයන් දෙවිවරුන්, ආගමික සංකේත සහ චිත්‍ර, පොත්පත් සහ චිත්‍රපට ආදී විෂයයන් වලදී  විශාල  සංස්කෘතික කාර්යභාරයක් ඉටු කර ඇත.
දක්නය (උපකරණය)

rifle (muzzle)]]
 rifle (stock)]]

**දක්නය** යනු ආයුධයක් හෝ වෙනත් උපකරණයක් ඉලක්ක ගත කිරීමට උපකාර කිරීමට භාවිතා වන ප්‍රකාශ උපකරණයකි.
කබරගොයා

## චිත්‍ර ප්‍රදර්ශන සරිය

Image:Varanus Salvator ID.jpg|කබරගොයා
Image:Water Monitor.jpg|කබරගොයා - මුතුරාජවෙලදී
Image:Water monitor P9240105.JPG|කබරගොයා
Image:Asian water monitor (Varanus salvator salvator).JPG|ආසියානු කබරගොයා (*Varanus salvator salvator*)
Image:WaterMonitor_Penang.jpg|A water monitor in Penang, Malaysia
Image:Malayan water monitor.jpg|A water monitor in Borneo, Malaysia

## ආශ්‍රිත
* Bennett, Daniel 1995 The water monitor *Varanus salvator* **Reptilian** 3 (8): 15-21
* Das, Indraneil 1988 New evidence of the occurrence of water monitor (*Varanus salvator*) in Meghalaya **J. Bombay Nat. Hist. Soc.** 86: 253-255
* Deraniyagala, P. E. P. 1944 Four New Races of the *Kabaragoya* Lizard *Varanus salvator*. Spolia Zeylanica 24: 59-62
* Pandav, Bivash 1993 A preliminary survey of the water monitor (*Varanus salvator*) in Bhitarkanika Wildlife Sanctuary, Orissa Hamadryad 18: 49-51

## බාහිර සබැඳි 
* Mampam.com 
* Animal Diversity Web
* JCVI.org
* Photos of Varanus salvator cuming
* The New Reptile Database
* Photos - Water Monitor Swimming 

ප්‍රවර්ගය:උරගයින්
ප්‍රවර්ගය:උරගයෝ - ශ්‍රී ලංකා
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාවේ උරගයන්
ප්‍රවර්ගය:අග්නිදිග ආසියාවේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:බංග්ලාදේශයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:බුරුමයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:ලාඕසයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:වියට්නාමයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:කාම්බෝජයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:තායිලන්තයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:මලයාසියාවේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:බෲනයිහි සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දුනීසියාවෙහි උරගයන්
ප්‍රවර්ගය:ෆිලිපීනයෙහි උරගයන්
විද්‍යාඥයන්ගේ නම් වලින් නම් කරන ලද නියතයන්

විද්‍යාවේදි භාවිතා වන සමහරක් නියතයන් ශ්‍රේෂ්ඨ විද්‍යාඥයන්ගේ නම් වලින් නම් කර ඇත. මෙම සම්ප්‍රදාය නිසා ඔවුන්ගේ නම් අමරණීය වි ඇත. පහත එසේ විද්‍යාඥයන්ගේ නම් වලින් නම් කර ඇති නියතයන් දක්වා ඇත.
## **විද්‍යාඥයන්ගේ නම් සහ භෞතික නියතයන්ගේ ලැයිස්තුව** 
## **මේ අඩවිත් බලන්න** 
* List of scientists whose names are used as SI units‎
* List of scientists whose names are used as non SI units‎
* Units of measurement

## **මූලාශ්‍ර හා සටහන්** 
ප්‍රවර්ගය:භෞතික විද්‍යාව
Scientists whose names are used in physical constants
උපේක්ෂා ස්වර්ණමාලි

පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී **උපේක්ෂා ස්වර්ණමාලි** (උපත ජුනි 26, 1984) ශ්‍රී ලාංකීය දේශපාලන, නිරුපිකාවක් හා රුපවාහිනී නිලියක් වේ. හිටපු පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරියක් වන ඇය, ස්වාධීන රුපවාහිනී සේවය විසින් විකාශය කරන ලද "පබා" නාට්‍ය මාලාවෙන් ජනප්‍රියත්වයට පත් විය.

## මුල් අවධිය
කුවේටය තුල ශ්‍රී ලාංකික යුවලකට දාව උපත ලැබූ උපේක්ෂා 2004 වසරේදී ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණීමට පෙර වසර 20 ක පමණ කාලයක් කුවේටයේ ජීවත් වූවාය. ඇය සිය අධ්‍යාපන කටයුතු හැදෑරුවේ එහි තිබූ ඉන්දියානු ජාත්‍යන්තර පාසලෙනි. .

## රංගනය
ඇය රංගනයට පිවිසීමට දොරටු විවර කර ගත්නේ නිරූපණ ක්ෂේත්‍රයට පැමිණීමත් සමගිනි. පසුව "චංචලා" ඇතුළු සිංහල ගීත කීපයක උපේක්ෂා පෙනී සිටියාය. ස්වාධීන රූපවාහිනී සේවයේ විකාශය වූ "පබා" ටෙලි නාට්‍ය මාලාව හරහා ඇය නිලියක් ලෙස විශාල ජනප්‍රියත්වයක් ලැබුවාය. 2008 වසරේ පැවැති සිරස ඩාන්සින් ස්ටාර් තරඟයේදීද ඇය සිය නර්ථන හැකියාව ප්‍රදර්ශනය කරමින් තව දුරටත් ප්‍රේක්ෂක අවධානය දිනා ගත්තාය. පසුව ස්වර්ණවාහිනී නාලිකාවේ විකාශය වූ මෙගා ස්ටාර් රියලිටි වැඩසටහනටද ඇය එක් වූවාය.

## දේශපාලනය
උපේක්ෂා දේශපාලනිකව අවධානයට යොමු වන්නේ රජයේ නාලිකාවක් වූ ස්වාධීන රූපවාහිනී හි විකාශය කෙරුණු පබා ටෙලි නාට්‍යයෙන් ඇය මත භේදාත්මක ලෙස ඉවත් වීමත් සමගයි. ඊට හේතුව ලෙස දැක්වුනේ ඇය ප්‍රතිවාදී ජනාධිපති අපේක්ෂක වූ සරත් ෆොන්සේකා මහතා හට විවෘතව සහය පල කිරීම බව පැවසේ.

2010 අප්‍රියෙල් 8 මැතිවරණයේදී එක්සත් ජාතික පක්ෂය නියෝජනය කරමින් ඡන්ද 81350 ලබා ගත් ඇය ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයෙන් පාර්ලිමේන්තුවට පිවිසියාය. 2010 ජුනි මසදී , ටීවී දෙරණ සමග දේශපාලන වැඩසටහනකට එක්වූ උපේක්ෂා ගැන නැවත වතාවක් ජනතාව අතර කතා බහක් ඇතිවන්නේ එහිදී ඇයගේ දේශපාලනය පිළිබඳ පැවැති දැනුම අල්ප බව හෙලි වීම නිසයි.

## මූලාශ්‍ර
## බාහිර සබැදි
*Parliament profile
*Sri Lanka Sinhala Films Database - Upeksha Swarnamali
*Upeksha Swarnamali Photo Gallery 
*Upeksha Swarnamali on SLMDb

ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා

ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:රංගන ශිල්පීන්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:1984 උපත්
ගිවිසුම් නීතිය

ගිවිසුමක් යනු නීතිය මගින් බලාත්මක කළහැකි පාර්ශ්වයන් අතර නෛතික බැඳීම් ඇතිකරන පොරොන්දු හෝ එකඟතාවයකි. ගිවිසුම් නීතිය ලතින් වාක්‍යාංශයක් වන පැක්ටා සන්ට් සර්වැන්ඩා (පොරොන්දු රැකිය යුතුය) යන්න මත පදනම් වෙයි. ගිවිසුම් කඩකිරීම නීතිය මඟින් හඳුනාගන්නා අතර ඊට ප‍්‍රතිකර්මයන් යෙදිය හැක. සෑම කෙනෙක්ම දිනපතාම පාහේ ගිවිසුම් ඇතිකර ගනිති. නිවාස මිළදී ගැනීම් ආදියේදී ලිඛිත ගිවිසුම් අවශ්‍ය වෙයි. නීති පොතක් මිළදී ගැනීම, කඩයකින් කෝපි කෝප්පයක් මිළදී ගැනීම ආදීවූ බොහොමයක් ගිවිසුම් ඇතිවන්නේ කට වචනයෙනි. 

නීති ශාස්ත‍්‍රඥයකු වන ශ‍්‍රීමත් ජෝන් විලියම් සැල්මන්ඞ්ට අනුව ගිවිසුමක් යනු ‘පාර්ශ්වයන් දෙකක් හෝ ඊට වැඩි ගණනක් අතර බැඳීම් නිර්මාණය කරන සහ අර්ථ නිරූපනය කරන එකඟතාවයකි’.

### අවිනිශ්චිතබව, අසම්පූර්ණබව සහ විභේධනය
ගිවිසුමක් අවිනිශ්චිත හෝ අසම්පූර්ණ නම් නීතියේ ඇසට අනුව, පාර්ශ්වයන් හට සම්මුතියකට එලඹීමට නොහැක. එකඟවීමේ සම්මුතියකට එලඹීමක් නීතියට අනුව ගිවිසුමක් පිහිටුවීමක් නොවේ. අගය සහ ආරක්ෂාව වැනි මූලික වාදපද වලට එකඟවීමට නොහැකිවීම සම්පූර්ණ ගිවිසුම ම අසාර්ථක වීමට හේතු වේ. කෙසේ වුවද උසාවිය මඟින් වෙළඳ ගිවිසුම් වලට බලපෑමක් ඇතිකිරීමට තැත් කරයි. මේ සඳහා උසාවිය ගිවිසුමකට සාධාරණ විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරයි. 

උසාවිය මඟින් පිටස්තර ප්‍රමිතීන්ද සලකනු ලබයි. මේවා ගිවිසුමක සවිස්තරව සඳහන්ව ඇත. නැතිනම් අදාල විෂයෙහි සාමාන්‍යයෙන් අඩංගු වන පරිදි වේ. මීට අමතරව උසාවිය මඟින් පදමාලාවක් අනුදේශනය කරයි: වටිනාකමක් පෙන්වා නැත්නම් උසාවිය මඟින් සාධාරණ සහ අනන්‍ය අගයක් නියම කරයි. මෙය ඉඩමට සහ පාවිච්චි කල භාන්ඩ වලට එකඟ නොවේ.

ගිවිසුමක විභේධීය අන්තර්වාක්‍යයක් අඩංගු වේ නම්, ගිවිසුමේ අඩංගු විකෘත, අවිනිශ්චිත හා අසම්පූර්ණ අන්තර්වාක්‍යයන් කපා ඉවත් කල හැක. අන්තර්වාක්‍ය විභෙද්‍ය දැයි බැලීමට කරන පරීක්ෂණය "වාස්ථවික පරීක්ෂාව" නම් වේ. මෙහිදී සධාරන පුද්ගලයෙකුට ගිවිසුමේ වලංගුතාව, අන්තර්වාක්‍ය  නොමැතිව දෘශ්‍යමාන වේ දැයි පරීක්ෂා කරයි.

ප්‍රවර්ගය:නීතිය
ප්‍රවර්ගය:ගිවිසුම් නීතිය
කාර්ලයිල් එදිරිව කාර්බොලික් දුම් බෝල සමාගම

කර්ලයිල් එදිරිව කර්බොලික් දුම් බෝල සමගම (1892) නඩුව ඉංග්‍රීසි අභියාචනා අධිකරණයේ විභාග වූ ඉංග්‍රීසි ගිවිසුම් නීති නඩුවකි. මෙම නඩුවට වස්තු විෂය වූ පුදුමය එලවන සුළු කරුණු සහ විනිසුරු වරයන් විසින් නීතිය නිර්මාණශීලිව ගොඩ නැගු ආකාරය නිසා මෙම නඩුව ඉතා ප්‍රසිද්ධ එකක් වන අතර ගිවිසුම් නීතිය පිළිබද පාඨමාලා වලදී නිතර සාකච්චාවට ගැනේ. 

ප්‍රවර්ගය:නීතිය
ප්‍රවර්ගය:ගිවිසුම් නීතිය
ප්‍රවර්ගය:නඩු තීන්දු
කොකා කෝලා

[thumb|right|250px|The [Las Vegas Strip *World of Coca-Cola* museum in 2003]]
[thumb|Cකොකා කෝලා, 1941, [Montreal, කැනඩාව.]]

කොකා කොලා යනු කාබනිකෘත සිසිල් බීම වර්ගයකි. මෙය ලොව පුරා රටවල් 200 ක වෙළදපලවල් සහ ආපන ශාලා වල අලෙවි වේ. එය ජෝජියා , ඇට්ලන්ට හි පිහිටි කොකා කොලා සමාගම විසින් නිපදවන අතර නිතර "කෝක්" නමින් හැදින්වේ. (1944 මාර්තු 27 දින පටන් ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ කොකා කොලා සමාගමේ ලියාපදිංචි වෙළද ලකුණකි.LLl

ප්‍රවර්ගය:කාබනිකෘත බීම
ප්‍රවර්ගය:කෝලා රසැති බීම
බර්ටෝල් බ්‍රෙෂ්ට්

[thumb|බර්ටෝල් බ්‍රෙෂ්ට් [ගොනුව:Unterschrift Bertolt Brecht (1898–1956).png|center|frameless|class=notpageimage|අත්සන බර්ටෝල් බ්‍රෙෂ්ට් (1898–1956)]]ජර්මන් ජාතික නාට්‍යකරුවෙක් , අධ්‍යක්ෂවරයෙක් හා කවියෙකි. සම්ප්‍රදායික නාට්‍ය ශෛලියෙන් මිදී නව ආරක නාට්‍ය ශෛලියක් ලොවට හඳුන්වා දුන් බ්‍රෙෂ්ට් හිට්ලර් ගෙන් දිවි ගලවා ගැනීමට ජර්මනියෙන් පලාගියේය. Mother Courage , The Caucasian Chalk Circle යන නාට්‍ය ඔහුගේ ශ්‍රේෂ්ට නාට්‍ය අතරින් සමහරකි.

බ්‍රෙෂ්ට් ගේ නාට්‍ය හෙන්රි ජයසේන ශුරින් විසින් සිංහලට නගා ලංකාවේ රග දක්වා ඇත. එකදහස් නවසිය හැත්තෑව දශකයේ ඔහු නිෂ්පාදනය කළ බර්ටෝල් බ්‍රෙෂ්ට්ගේ "ද චෝක් සර්කල්" (හුණු වටයේ කථාව) මෙරට පරිවර්තන නාට්‍ය කලාවේ මුදුන් මල්කඩ ලෙස ශ්‍රී ලාංකික බහුතර විචාරක පිළිගැනීමයි. හෙන්රිගේ හුණු වටයේ කථාව පරිපූර්ණ නාට්‍යයක් පමණක් නොව, නාට්‍යකරු‍වෙකු ලෙස හෙන්රි ජයසේන විකාශනයේ කූටප්‍රාප්තිය පමණක් නොව, එය නූතන සිංහල නාට්‍ය කලාවේ විකාශනයේ අතිශය වැදගත් බවක් ද ගෙන ඇත. ඔහු අනුගමනය කළ ශෛලිගත , ස්වභාවික හා මිශ්‍ර රංග රීතිය තුළ ගීතය ද සුවිශාල මෙහෙවරක් කළේය. හෙන්රිගේ මෙම නාට්‍ය රීතිය හේතුවෙන් ශ්‍රි ලාංකිකයන්ට බ්‍රෙස්ට්ගේ නාට්‍ය ශෛලිය හදුනාගැනීමට තිබූ අවස්ථාව මග හැරී යාම අවාසනාවන්ත තත්වයකි.

ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:නාට්‍ය නිෂ්පාදකයෝ
ප්‍රවර්ගය:කලාකරුවෝ
ප්‍රවර්ගය:1898 උපත්
ප්‍රවර්ගය:1956 මරණ
කඩවුණු පොරොන්දුව

**කඩවුණු පොරොන්දුව** ( ඉංග්‍රිසි : The Broken Promise / Kadawunu Poronduwa ) සිංහල සිනමාවේ නිෂ්පාදිත පළමු චිත්‍රපටයයි.  මෙය සිංහල සිනමා කලාවේ ඇරඹුම ලෙස සලකණු ලබයි.  මෙම චිත්‍රපටය රූගත කිරිම හා  නිෂ්පාදනය ඉන්දියාවේදි සිදු කල අතර ,  එයට දකුණු ඉන්දියාණු ආභාෂයක් ලැබුණි.   චිත්‍රපටයේ පළමු තිරගත විම  1947 ජනවාරි මස 21වන දින කොළඹ කිංග්ස්ලි සිනමා ශාලාවේදි සිදු විය.

මෙම චිත්‍රපටයේ නැවත නිෂ්පාදනයක් 1982 දි  තිරගත විය.
## කථා වස්තුව 
වංශවතෙකු වූ රාළහාමි මියයන විට තමන්ට හිමි සියලු ධනය බීමත්කම හා වෙනත් දුරාචාර නිසා නාස්ති කරනගනිමින් ණයගැතික් වී සිටියේය. රාළහාමිගේ බිරිද වන ටෙක්ලා ණයෙන් නිදහස් වීම සදහා තම දුව වන රන්ජනී පෙර විවාහයක දරුවෙක් සිටින වික්ටර් නම් මිනිසෙකුට විවාහ කරදීමට සැරසේ. මේ අතර , මෙම පවුල ණයබරින් ගොඩ ගැනීමට උත්සහ දරමින් සිටි රංජනීගේ පෙම්වතා වූ සැම්සන් ව ප්‍රතික්ෂේප කර දමනු ලැබේ. සැම්සන් මුදල් උපයාගැනීම පිණිස පිටරට යයි. 

සැම්සන් ලංකාවට පැමිණෙන විට රංජනී වික්ටර් හා විවාහ ගිවිස සිටින බව දැනගැනී. ඇයට සැම්සන් ලියන ලිපි ඇගෙන් සගවන අතර , සැම්සන් ආබාධිත තත්වයක පසුවන බවට කටකතා පැතිරේ. අවසානයේ සත්‍ය හෙළි වේ.
### නළු නිළි පිරිස
**රුක්මණි දේවි* , *රන්ජනී* ලෙස: ඇය උසස් පැලැන්තියේ කෙල්ලෙකි, ඇය තමාගේ පෙම්වතා අතහැර විවාහක වයසින් වැඩිමහලු පිරිමියෙකු සමග දීග යයි.
**ජෙමිණි කාන්තා* ,* ජොසී* ලෙස: ඇය මෙහෙකාරියෙකි. මානප්පුවාට පෙම් බඳියි
**රූපා දේවී* , *ටෙක්ලා* ලෙස: රංජනීගේ මෑණියන්.
**මිරියම් ජයමාන්න* ,* හිල්ඩා* ලෙස
**එඩී ජයමාන්න* ,* මනප්පුවා* ලෙස : මොහු වැඩකාර කොල්ලෙකි, විකට කෝලංකාරයෙකි.
**බී.ඒ.ඩබ්ලිව්. ජයමාන්න* , *සැම්සන්* ලෙස: රංජනී ගැන අදහසක් ඇතිවී ඇගේ පවුලෙ වැටී තිබූ විපතෙන් ගොඩ ගැණීමට රංජනීගේ අම්මාගෙන් පොරොන්දුවක් ලබාගෙන විදේශ ගත වෙයි.
**පිටර් පිරිස්* , *වික්ටර්* ලෙස: මොහු එක්දරු පියෙකි, රංජනීව බලෙන්ම කසාද බැඳ ගැනීමට විවිධ කූටෝපායන් යොදයි.
**ස්ටැන්ලි මල්ලවආරච්චි* , *හේමපාල* ලෙස
**D. T.පෙරේරා* ,* ජයසේන* ලෙස
**ඇසිලින් බාලසූරිය* ,* සුමනා* ලෙස
**J. B.පෙරේරා* , *හර්මාහාන* ලෙස 
**හියුගො ප්‍රනැන්දු* , * දොස්තර* ලෙස 
**සුරිය රාණි* ,* ආයා* ලෙස
**සිණා පිෂ්පණි* ,* නර්සි* ලෙස
**විඩා සෝයිසා*
**S. S.පෝනීසේන*

## නිෂ්පාදනය 
Kadawunu Poronduwa was at first a successful play for dramatist B.A.W. Jayamanne. In 1947 he filmed and processed the movie in South India. 

Kadawunu Poronduwa produced a formula that Sinhala films would follow up through the 1960s; Jayamanne describes the formula as such: 

## ගීත
*"ශ්‍රී ජය විජය" &ndash; මිනර්වා සංගීත කණ්ඩායම 
*"ප්‍රේම දයා" &ndash; රුක්මණී දේවී
*"ළපටි රූපේ ඈගේ" &ndash; එඩී ජයමාන්න
*"දෙව ස්වාමි" &ndash; රුක්මණී දේවී
*"සන්ධ්‍යාවේ ශ්‍රියා රම්‍යා ලෙස පේනා" &ndash; රුක්මණී දේවී සහ හියුගෝ ප්‍රනාන්දු / ස්ටැන්ලි මල්ලවආරච්චි 
*"ඉස් ඉස්සර වෙලා උඹව මමයි" &ndash; එඩී ජයමාන්න සහ ජෙමිණි කාන්තා
*"පාපෙ ශාපෙ දෝ" &ndash; රුක්මණී දේවී සහ හියුගෝ ප්‍රනාන්දු / ස්ටැන්ලි මල්ලවආරච්චි
*"මගේ සක බඹරු" &ndash; එඩී ජයමාන්න සහ ජෙමිණි කාන්තා 
*"තක්කිට තරිකිට" &ndash; එඩී ජයමාන්න සහ ජෙමිණි කාන්තා
*"සුන්දරී රූප රාජිණී" &ndash; ස්ටැන්ලි මල්ලවආරච්චි සහ පීටර් පීරිස් 
*"ජීවිතයේ සාමෙයි" &ndash; රුක්මණී දේවී
*"යම් ඉඳිය දිසාව" &ndash; රුක්මණී දේවී

## මේ අඩවිත් බලන්න
*සිංහල චිත්‍රපට ලැයිස්තුව‎

## මූලාශ්‍ර
## අඩවියෙන් බැහැර පිටු
*Sri Lanka Cinema Database 
*National Film Corporation of Sri Lanka - Official Website
පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල

, මැසචුසෙට්ස් හි කේම්බ්‍රිජ් හි පුද්ගලික අයිවි ලීග් විශ්ව විද්‍යාලයක් සහ එක්සත් ජනපදයේ පිහිටුවන ලද පළමු විශ්ව විද්‍යාලය]]
**පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල** සහ පෞද්ගලික විද්‍යාල යනු රජය විසින් ක්‍රියාත්මක නොවන, හිමිකාරීත්වය දරන හෝ ආයතනික වශයෙන් අරමුදල් සපයන උසස් අධ්‍යාපන ආයතන වේ. කෙසේ වෙතත්, ඔවුන්ට බොහෝ විට බදු සහන, පොදු ශිෂ්‍ය ණය සහ රජයේ ප්‍රදාන ලැබේ. රට අනුව, පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල රජයේ රෙගුලාසිවලට යටත් විය හැකිය. පුද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාල සහ ජාතික විශ්වවිද්‍යාල සමඟ සැසඳිය හැකි අතර ඒවා රජයන් විසින් මෙහෙයවනු ලබන, හිමිකාරීත්වය දරන හෝ ආයතනික වශයෙන් අරමුදල් සපයනු ලැබේ. මීට අමතරව, බොහෝ පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල ලාභ නොලබන සංවිධාන ලෙස ක්‍රියාත්මක වේ.

ලොව පුරා, විවිධ රටවල පුද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල සඳහා ප්‍රතීතනය සම්බන්ධයෙන් විවිධ රෙගුලාසි ඇති අතර, එබැවින්, සමහර රටවල පුද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල අනෙක් රටවලට වඩා බහුලව දක්නට ලැබේ. සමහර රටවල පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල නැහැ.

## මූලාශ්‍ර
මාගහී භාෂාව

යන්න ගුප්ත අක්ෂරවලින්]]
**මාගහී භාෂාව**, හෙවත් **මාගධී**, යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ නැගෙනහිර ඉන්දියාවේ බිහාර්, ජාර්ඛාන්ද් සහ බටහිර බෙංගාලය යන ප්‍රාන්තවල භාවිතා වන භාෂාවකි. මාගධී ප්‍රාකෘත භාෂාව මාගහී හි පූර්වජ භාෂාව වන අතර, එහි නාමය ද ඉන් පැනනැගුණකි.

## ආශ්‍රේයයන්
## වැඩිදුර කියවීමට
* Munishwar Jha - "Magadhi And Its Formation," Calcutta Sanskrit College Research Series, 1967, 256 pp
* Saryu Prasad - "A Descriptive Study of Magahi Phonology", PhD thesis submitted to Patna University.
* A.C. Sinha (1966) - "Phonology and Morphology of a Magahi Dialect", PhD awarded by the University of Poona.(now Pune)
* G.A. Grierson Essays on Bihari Declension and Conjugation, Journal of the Asiatic Society of Bengal, vol. iii, pp.&nbsp;119–159
* Hoernle, A.F. Rudolf & Grierson, G.A. A Comparative Dictionary of the Bihari Language
* Prasad, Swarnlata (1959) Juncture and Aitch in Magahi, Indian Linguistics, Turner Jubilee Volume, 1959 pp.&nbsp;118–124.
* Sweta Sinha (2014) - "The Prosody of Stress and Rhythm in Magahi", PhD thesis submitted to Jawaharlal Nehru University, New Delhi.
* Sweta Sinha (2018)- "Magahi Prosody", Bahri Publications: New Delhi. .

## බාහිර සබැඳි
*Magahi - A Historical language 
*Jain Scriptures
*Magahi Detailed Description by Grierson, G.A.
*Magahī Phonology: A Descriptive Study by Saryoo Prasad
කෙලවල්ලා

## ආශ්‍රිත ලිපි
* බලයා

## References
* Clover, Charles. 2004. *The End of the Line: How overfishing is changing the world and what we eat*. Ebury Press, London. ISBN 0-09-189780-7
* FAO: Species Catalog Vol. 2 Scombrids of the World. FAO Fisheries Synopsis No. 125, Volume 2. FIR/S125 Vol. 2.ISBN 92-5-101381-0
* FAO: Review of the state of world marine fishery resources: Tuna and tuna-like species - Global, 2005 Rome.
* Nutritional benefits of tuna 
* The slide show - How to cut Maguro (tuna)
* U.S. Code of Federal Regulations 21CFR161 Fish and Shellfish 
* Nauru and sustainable tuna fishing:
*nytimes.com, Tuna Fish Stories: The Candidates Spin the Sushi
*Microdocs : Tuna 
* The Bluefin Tuna in Peril, Scientific American, June 24, 2008
* How Hot Tuna (and Some Sharks) Stay Warm  National Science Foundation, October 27, 2005

## Footnotes
හල්තොට

**හල්තොට** කළුතර දිස්ත්‍රික්කයේ බණ්ඩාරගම මැතිවරණ කොට්ඨාසයේ පිහිටා ඇති ග්‍රාමයකි.

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සහ ගම්මාන
අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික් ලේකම් කාර්යාලය

අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික් ලේකම් කාර්යාලයට අයත් ප්‍රාදේශීය ලේකම් කාර්යාල  ලැයිස්තුවක් පහතින් දැක්වේ.

* අනුරාධපුරය,
* පදවිය,
* කැබිතිගොල්ලෑව,
* මැදවච්චිය,
* මහවිලච්චිය,
* මධ්‍යම නුවරගම පළාත,
* රම්බැව,
* කහටගස්දිගිලිය,
* හොරොව්පතාන,
* ගලෙන්බිදුණුවැව,
* මිහින්තලේ,
* නැගෙනහිර නුවරගම,
* නාච්චදුව,
* නොච්චියාගම,
* රාජාංගනය,
* තඹුත්තේගම,
* තලාව,
* තිරිප්පනේ,
* කැකිරාව,
* පලුගස්වැව,
* ඉපොල්ගම,
* ගල්නෑව,
* පලගල
පාං පිටි හෙවත් නිවුඩු රහිත තිරිඟු පිටි

නිවුඩ්ඩ ඉවත්කල තිරිඟු වලින් සාදන පිටි වේ.

## පෝෂණ ගුණය
සෞඛ්‍යයට හිතකර නැත
ලෙනවර රජ මහා විහාරය, හල්තොට

## පිහිටීම
*හල්තොට ලෙනවර රජ මහා විහාරය*' කළුතර දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා ඇති ඉපැරණි විහාරස්ථානයකි.  මෙම විහාරය නිමවා ඇත්තේ අනුරාධපුර යුගයේදී බව ඉතිහාස පොත පතෙහි සඳහන් වේ. එමෙන්ම මෙම විහාරස්ථානය මුහුදු මට්ටමේ සිට අඩි 600 ක් පමණ උසින් පිහිටා ඇත.

## යොමු
ප්‍රවර්ගය:රජමහා විහාර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ලෙන් විහාර
ප්‍රවර්ගය:කළුතර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන
ප්‍රථමකාරෝපිතය

ගණිතයෙහි, විශේෂිත වශයෙන් සංඛ්‍යා න්‍යායයෙහි, **ප්‍රථමකාරෝපිතයක්** යනු  ප්‍රකෘති සංඛ්‍යාවන් විසින් තවත් ප්‍රකෘති සංඛ්‍යාවන් ලබා දෙන හා  ක්‍රමාරෝපිත ශ්‍රිතයට සමානකම් දක්වන නමුත්, අනුයාත ධන පූර්ණ සංඛ්‍යාවන් ගුණ කරනවා වෙනුවට, අනුයාත ප්‍රථමක සංඛ්‍යාවන් පමණක් ගුණ කෙරෙන ශ්‍රිතයකි. ශ්‍රිතයෙහි ස්ව‍ායත්ත විචල්‍යය අර්ථ නිරූපණය කිරීම අනුව යමින් එකිනකට පරස්පර වන්නාවූ අර්ථදැක්වීම් දෙකක් මෙයට ඇත: පළමුවැන්න විසින් විචල්‍යය අර්ථ නිරූපණය කරන්නේ ප්‍රථමක සංඛ්‍යා අනුක්‍රමයෙහි දර්ශකයක් (එනම් 1, 3, 5, 7, ආදී ප්‍රථමක සංඛ්‍යාවන් පළමු, දෙවන, තෙවන, සිව්වන ආදී ඒවා වන බැවින් ඒවාට අදාළ විචල්‍යයන් ලෙසින් 1, 2, 3, 4 ආදී වශයෙන් යෙදීම) ලෙසින් (එබැවින් ශ්‍රිතය නිතිමතින් වැඩිවන එකක් වෙයි) වන අතර, දෙවැන්නෙහිදී විචල්‍යය අර්ථ නිරූපණය වන්නේ ගුණ කල යුතුව ඇති ප්‍රථමක සංඛ්‍යාවන් අතුරින් උපරිම සංඛ්‍යාව සඳහා සීමාවක් පනවන්නක් ලෙසිනි (එබැවින් කිසියම් සසාධක සංඛ්‍යාවක් සඳහා ශ්‍රිතයෙහි අගය එහි පූර්වප්‍රාප්තිකයා සඳහා ශ්‍රිතයෙහි අගයම දරයි) (නිදසුනක් ලෙසින්, සසාධකයක් වන 6 සඳහා ශ්‍රිතයෙහි අගය සෙවීමට ගුණ කල යුතු උපරිම ප්‍රථමකය 6 ට අඩුවිය යුතුය. එනම් 5 විය යුතුය. එබැවින් 5 සඳහා ශ්‍රිතයෙහි අගයම 6 සඳහා ශ්‍රිතයෙහි අගයද වෙයි). "ප්‍රථමකාරෝපිතය" සඳහා ඉංග්‍රීසි පදය වන  "primorial" යන්නෙහි මුල් භාවිතය,  හාවි  ඩියුබ්නර් විසින් සිදු කර ඇත්තේ, *ප්‍රථමක* යන්න සඳහා ඉංග්‍රීසි පදය වන *prime* යන්න සහ *ක්‍රමාරෝපිතය* සඳහා ඉංග්‍රීසි වචනය වන  *factorial* යන්න සම්මිශ්‍රණය කිරීමෙනි.

## ප්‍රථමක සංඛ්‍යා සඳහා අර්ථදැක්වීම 
*n*වන ප්‍රථමක සංඛ්‍යාව *pn*  සඳහා ප්‍රථමකාරෝපිතය *pn#* යන්න අර්ථදැක්වෙන්නේ පළමුවන  *n* ප්‍රථමක සංඛ්‍යාවන්හී ගුණිතය ලෙසිනි:

:p_n\# = \prod_{k=1}^n p_k

මෙහි *pk* යනු *k*වන  ප්‍රථමක සංඛ්‍යාව වෙයි.  

නිදසුනක් ලෙසින්, *p5#* යන්නෙන් දැක්වෙන්නේ පළමු ප්‍රථමක සංඛ්‍යාවන්  5 හි ගුණිතයයි:

:p_5\# = 2 \times 3 \times 5 \times 7 \times 11 = 2310.

පළමු ප්‍රථමකාරෝපිතයන්  *pn#* කිහිපය නම්:

:1, 2, 6, 30, 210, 2310. 

මෙම අනුක්‍රමයට,  ශුන්‍ය ගුණිතයක් ලෙසින්,  *p0#* = 1 යන්නද ඇතුළත් වෙයි.

ප්‍රථමකාරෝපිත *pn#*, ස්පර්ශෝන්මුඛ ලෙසින්, පහත ආකාරයට වර්ධනය වෙති:

:p_n\# = \exp \left [ (1 + o(1)) \cdot n \log n \right ],

මෙහි  "exp" යනු ඝාතීය ශ්‍රිතය *e**x* වන අතර  "o" යනු කුඩා-o අංකනය වෙයි.

## සටහන්