නයිජීරියාවේ යටිතල පහසුකම්

නයිජීරියාව බටහිර අප්‍රිකාවේ මධ්‍යයේ පිහිටීම නිසා ජාතික සේවා අංශයේ ප්‍රවාහනය ප්‍රධාන කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. විශේෂයෙන්ම රාජ්‍යයන් වැඩි කළ රජයේ ප්‍රතිපාදනවලින් තම කොටස වැය කරන බැවින් රජයේ ආයෝජන පුළුල් මාර්ග ප්‍රතිසංස්කරණවල වැඩි වීමක් දක්නට ලැබෙන අතර නව ඉදිකිරීම් ක්‍රමානුකූලව සිදු කර ඇත. මෙම වැඩිදියුණු කිරීම් වල නියෝජිතයා වන්නේ ඔනිට්ෂා අසල දෙවන නයිජර් පාලම වන අතර එය 2022 දී බොහෝ දුරට නිම කරන ලදී. අප්‍රිකාවේ ලොජිස්ටික් මධ්‍යස්ථාන පිළිබඳ 2017 ලෝක බැංකු වාර්තාවක්, කෝට් ඩි අයිවෝර්, සෙනගල් සහ සාඕ ටෝම් වලට පිටුපසින් රට සිව්වන ස්ථානයට පත් කළේය, නමුත් 2021 දී නයිජීරියාව, පුද්ගලික අංශයේ කණ්ඩායමක් වන වර්ල්ඩ් ලොජිස්ටික්ස් පාස්පෝට් සමඟ එක් විය.                
### මාර්ග 
ට්‍රාන්ස් අප්‍රිකානු මාර්ග හතරක් නයිජීරියාව හරහා ගමන් කරයි:

*  ලාගෝස්-මොම්බාසා අධිවේගී මාර්ගය
*  ඇල්ජියර්ස්-ලාගෝස් අධිවේගී මාර්ගය
*  ඩකාර්-ලාගෝස් අධිවේගී මාර්ගය
*  ඩකාර්-න්ඩජමෙනා අධිවේගී මාර්ගය    

බටහිර අප්‍රිකාවේ විශාලතම මාර්ග ජාලය ඇත්තේ නයිජීරියාවයි. එය කිලෝමීටර 200,000 ක් පමණ ආවරණය කරයි, එයින් කිලෝමීටර 60,000 ක් ඇස්ෆල්ට් කර ඇත. නයිජීරියාවේ මාර්ග සහ මහාමාර්ග සියලු මගී සහ භාණ්ඩ ප්‍රවාහනයෙන් 90% ක් හසුරුවයි. එය 2020 දී දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයට නයිරා ට්‍රිලියන 2.4 (ඇ.ඩො. බිලියන 6.4) දායක වේ. මාර්ග ජාලයේ කිලෝමීටර් 35,000 ක් ෆෙඩරල් රජයේ අධිකරණ බලයට අයත් වේ. ලාගෝස්-ඉබාදාන්, ලාගෝස්-බඩග්‍රි සහ එනුගු-ඔනිට්ෂා වැනි වැදගත් ආර්ථික මධ්‍යස්ථානවල මෝටර් මාර්ග සම්බන්ධතා ප්‍රතිසංස්කරණය කර ඇත.

ඉතිරි මාර්ග ජාලය රාජ්‍ය කාරණයක් වන අතර එබැවින් ඔබ සිටින්නේ කුමන ප්‍රාන්තය අනුවද වෙනස් හැඩයකින් යුක්ත වේ. ලාගෝස්, අනම්බ්‍රා සහ රිවර්ස් වැනි ආර්ථික වශයෙන් ශක්තිමත් ප්‍රාන්තවලට විශේෂයෙන් දුර්වල ඇගයීම් ලැබේ. බොහෝ මාර්ග ඉදිකර ඇත්තේ 1980 ගණන්වල සහ 1990 ගණන්වල මුල් භාගයේදීය. දුර්වල නඩත්තු හා බාල ද්‍රව්‍ය මාර්ගවල තත්ත්වය වඩාත් නරක අතට හැරී ඇත. සංචාරය ඉතා අපහසුයි. විශේෂයෙන්ම වර්ෂා කාලවලදී වලවල් නිසා ද්විතීයික මාර්ග භාවිතය සමහර විට පාහේ කළ නොහැක්කකි. මාර්ග කොල්ලකරුවන් බොහෝ විට මෙම තත්වයෙන් ප්‍රයෝජන ගන්නේ ඔවුන්ගේ සාපරාධී අරමුණු සඳහාය.

### දුම්රිය ප්‍රවාහනය 
කානෝ, කඩුනා, අබුජා, ඉබදාන්, සහ ලාගෝස් යන උතුරු නගර සම්බන්ධ කරමින් ලාගෝස්-කානෝ දුම්රිය වැනි ව්‍යාපෘති නිම කරමින් දුම්රිය විශාල ප්‍රතිසංස්කරණයකට ලක්ව ඇත.

### ගුවන් ගමනාගමනය 
නයිජීරියානු ගුවන් සේවා කර්මාන්තය 2019 දී නයිරා බිලියන 198.62 (යුරෝ මිලියන 400) ජනනය කර ඇති අතර එය දළ දේශීය නිෂ්පාදිතයට සියයට 0.14 ක දායකත්වයක් නියෝජනය කරයි. එය 2019 දී නයිජීරියානු ආර්ථිකයේ වේගයෙන්ම වර්ධනය වන අංශය විය. මගී ගමනාගමනය 2020 දී 9,358,166 සිට 2021 දී 15,886,955 දක්වා ඉහළ ගියේය, එය සියයට 69 කට වඩා සැලකිය යුතු වර්ධනයකි. ගුවන් යානා චලනයන් 2020 සිට 2021 දක්වා සියයට 46 කින් වැඩි විය. මුළු භාණ්ඩ ප්‍රවාහන පරිමාව 2020 දී ටොන් 191 ක් වූ නමුත් 2021 දී ටොන් 391 දක්වා වැඩි විය. 2021 දෙසැම්බර් මාසයේදී අනම්බ්රා ජාත්‍යන්තර භාණ්ඩ ප්‍රවාහන ගුවන් තොටුපළ සිය මෙහෙයුම් ආරම්භ කළේය. 2022 අප්‍රේල් මාසයේදී මුර්තාලා මුහම්මද් ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපළේ දෙවන පර්යන්තය විවෘත කරන ලදී. එය ගුවන් තොටුපළේ ධාරිතාව වසරකට මගීන් මිලියන 14 දක්වා වැඩි කරනු ඇත.             

නයිජීරියාවේ ගුවන් තොටුපළ 54ක් ඇත; ප්‍රධාන ගුවන් තොටුපල පහත වේ

* ලාගෝස් හි මුර්තාලා මුහම්මද් ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපළ,
* අබුජා හි නන්දි ඇසිකිවේ ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපල,
* කානෝ හි මල්ලම් අමිනු කානෝ ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපළ,
* එනුගු හි අකනු ඉබියම් ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපළ සහ
* පෝර්ට් හාර්කෝර්ට් හි පෝර්ට් හාර්කෝර්ට් ජාත්‍යන්තර ගුවන් තොටුපළ.

නයිජීරියාව අතීතයේ දී රජය සතු ගුවන් සේවය නයිජීරියා එයාර්වේස් ක්‍රියාත්මක කර ඇති අතර එය 2003 දී අධික ලෙස ණය වී ඇති අතර එය බ්‍රිතාන්‍ය වර්ජින් සමූහය විසින් මිලදී ගන්නා ලදී; 2005 ජූනි 28 සිට එය වර්ජින් නයිජීරියා ගුවන් සේවය නමින් පියාසර කර ඇත. 2008 අවසානයේ, වර්ජින් ගෲප් ගුවන් සේවයෙන් ඉවත් වන බව නිවේදනය කළ අතර, එම නිසා 2009 සැප්තැම්බර් මාසයේ සිට එය නයිජීරියානු ඊගල් ගුවන් සේවය ලෙස ක්‍රියාත්මක වේ. නයිජීරියාවේ විශාලතම ගුවන් සේවය 2012 දී ආරම්භ කරන ලද එයාර් පීස් නම් පුද්ගලික සමාගමකි.
## යොමු කිරීම් 
ප්‍රවර්ගය:අප්‍රිකාව හා සබැඳි ලැයිස්තු