හවායි

thumb|සිතියම
**හවායි** යනු පැසිෆික් සාගරයේ  පමණ දුරින් පිහිටි එක්සත් ජනපදයේ දූපත් රාජ්‍යයකි . එක්සත් ජනපද ප්‍රධාන භූමියේ නිරිත දෙසින්. ( ඇලස්කාව අසල) නොගැලපෙන එක්සත් ජනපද රාජ්‍ය දෙකෙන් එකක් වන මෙය, උතුරු ඇමරිකානු ප්‍රධාන භූමියේ නොමැති එකම රාජ්‍යය, දූපත් සමූහයක් වන එකම රාජ්‍යය සහ නිවර්තන කලාපයේ ඇති එකම රාජ්‍යය වේ.

හවායි යනු ගිනිකඳු දූපත් 137 කින් සමන්විත වන අතර එය මුළු හවායි දූපත් සමූහයම පාහේ සමන්විත වේ (ව්‍යතිරේකය, ප්‍රාන්තයෙන් පිටත, මිඩ්වේ අටෝල් වේ). මෙම රාජ්‍යය භෞතික විද්‍යාත්මකව සහ ජනවාර්ගිකව ඕෂනියාවේ පොලිනීසියානු උප කලාපයේ කොටසකි.  හවායි හි සාගර වෙරළ තීරය ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ සිව්වන දිගම වේ, වයඹ සිට ගිනිකොන දක්වා වන අතර, ඉන් පසුව ප්‍රාන්තය නම් කර ඇත; ප්‍රාන්තය හෝ දූපත් සමූහය සමඟ ව්‍යාකූල වීම වළක්වා ගැනීම සඳහා දෙවැන්න බොහෝ විට "විශාල දූපත" හෝ "හවායි දූපත" ලෙස හැඳින්වේ. ජනාවාස නොවූ වයඹදිග හවායි දූපත්, ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ විශාලතම ආරක්ෂිත ප්‍රදේශය සහ ලෝකයේ සිව්වන විශාලතම ආරක්ෂිත ප්‍රදේශය වන පැපහානාමුකුකියා සමුද්‍රීය ජාතික ස්මාරකයෙන් වැඩි කොටසක් සෑදී ඇත.

එක්සත් ජනපද ප්‍රාන්ත 50 න්, හවායි යනු භූමි ප්‍රමාණය අනුව සිව්වන කුඩාම සහ 11 වන අඩුම ජනගහනය සහිත රාජ්‍යයයි ; නමුත් මිලියන 1.4 ක පදිංචිකරුවන් සිටින එය ජන ඝනත්වයෙන් 13 වන ස්ථානයේ සිටී. හවායි වැසියන්ගෙන් තුනෙන් දෙකක් ජීවත් වන්නේ ප්‍රාන්තයේ අගනුවර සහ විශාලතම නගරය වන හොනොලුලු පිහිටා ඇති ඔආහු හි ය. හවායි යනු පැසිෆික් සාගරයේ මධ්‍යම පිහිටීම සහ සියවස් දෙකකට අධික සංක්‍රමණ හේතුවෙන්, ජනවිකාස වශයෙන් වඩාත්ම විවිධත්වයක් ඇති එක්සත් ජනපද රාජ්‍යයන්ගෙන් එකකි. බහුතර-සුළුතර රාජ්‍ය හතෙන් එකක් ලෙස, එය එකම ආසියානු ඇමරිකානු බහුත්වය, විශාලතම බෞද්ධ ප්‍රජාව,  සහ එක්සත් ජනපදයේ බහු වාර්ගික ජනතාවගේ විශාලතම අනුපාතය ඇත  එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, හවායි යනු එහි ස්වදේශික හවායි උරුමයට අමතරව උතුරු ඇමරිකානු සහ නැගෙනහිර ආසියානු සංස්කෘතීන්ගේ අද්විතීය ද්‍රවාංකයකි .

ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1000 ත් 1200 ත් අතර කාලය තුළ පොලිනීසියානුවන් විසින් පදිංචි කරන ලද හවායි, බොහෝ ස්වාධීන ප්‍රධාන රාජ්‍යයන්ට නිවහන විය.  1778 දී, බ්‍රිතාන්‍ය ගවේෂක ජේම්ස් කුක් මෙම දූපත් සමූහයට පැමිණි පළමු දන්නා පොලිනීසියානු නොවන පුද්ගලයා විය; මුල් බ්‍රිතාන්‍ය බලපෑම යුනියන් ජැක් දරන රාජ්‍ය ධජයෙන් පිළිබිඹු වේ. යුරෝපීය සහ ඇමරිකානු ගවේෂකයින්, වෙළඳුන් සහ තල්මසුන් දඩයම් කරන්නන්ගේ ආගමනය ඉක්මනින්ම පැමිණි අතර, එය සිෆිලිස්, ක්ෂය රෝගය, වසූරිය සහ සරම්ප වැනි රෝග හඳුන්වාදීම හරහා වරක් හුදකලා වූ ආදිවාසී ප්‍රජාව විනාශ කිරීමට හේතු විය; 1890 වන විට ස්වදේශික හවායි ජනගහනය 300,000 ත් මිලියනයත් අතර සිට 40,000 ට වඩා අඩු විය    1810 දී හවායි එක්සත්, ජාත්‍යන්තරව පිළිගත් රාජධානියක් බවට පත් වූ අතර, 1893 දී ඇමරිකානු සහ යුරෝපීය ව්‍යාපාරිකයින් රාජාණ්ඩුව පෙරලා දමන තෙක් ස්වාධීනව පැවතුනි; මෙය 1898 දී එක්සත් ජනපදය විසින් ඈඳා ගැනීමට හේතු විය. උපායමාර්ගිකව වටිනා එක්සත් ජනපද භූමියක් ලෙස, 1941 දෙසැම්බර් 7 වන දින ජපානය විසින් හවායි ප්‍රහාරයට ලක් වූ අතර, එය ගෝලීය හා ඓතිහාසික වැදගත්කමක් ගෙන දුන් අතර ඇමරිකාව දෙවන ලෝක යුද්ධයට පිවිසීමට දායක විය. 1959 අගෝස්තු 21 වන දින සංගමයට සම්බන්ධ වූ නවතම රාජ්‍යය හවායි වේ.  1993 දී, එක්සත් ජනපද රජය හවායි රජය පෙරලා දැමීමේ කාර්යභාරය සම්බන්ධයෙන් විධිමත් ලෙස සමාව අයැද සිටියේය, එය හවායි ස්වෛරීත්ව ව්‍යාපාරයට දිරි දුන් අතර ආදිවාසී ජනගහනයට සහනයක් ලබා ගැනීම සඳහා අඛණ්ඩ උත්සාහයන්ට හේතු විය.

ඓතිහාසික වශයෙන් වැවිලි ආර්ථිකයකින් ආධිපත්‍යය දරන හවායි, එහි සාරවත් පස සහ එක්සත් ජනපදයේ අද්විතීය නිවර්තන දේශගුණය හේතුවෙන් ප්‍රධාන කෘෂිකාර්මික අපනයනකරුවෙකු ලෙස පවතී. 20 වන සියවසේ මැද භාගයේ සිට එහි ආර්ථිකය ක්‍රමයෙන් විවිධාංගීකරණය වී ඇති අතර, සංචාරක ව්‍යාපාරය සහ හමුදා ආරක්ෂාව විශාලතම අංශ දෙක බවට පත්ව ඇත. මෙම රාජ්‍යය එහි විවිධාකාර ස්වභාවික දර්ශන, උණුසුම් නිවර්තන දේශගුණය, බහුල පොදු වෙරළ තීරයන්, සාගර වටපිටාව, ක්‍රියාකාරී ගිනි කඳු සහ බිග් අයිලන්ඩ් හි පැහැදිලි අහස සමඟ අමුත්තන්, සැරිසරන්නන් සහ විද්‍යාඥයින් ආකර්ෂණය කරයි. ලොව විශාලතම නාවික විධානය වන එක්සත් ජනපද පැසිෆික් බලඇණියට සහ ආරක්ෂක දෙපාර්තමේන්තුවේ සේවකයින් 75,000 කට හවායි සත්කාරකත්වය සපයයි.  හවායි හි හුදකලාව එක්සත් ජනපදයේ ඉහළම ජීවන වියදම් වලින් එකක් බවට පත්ව ඇත. කෙසේ වෙතත්, හවායි තුන්වන ධනවත්ම රාජ්‍යය වන අතර,  

## සටහන් 
## යොමු කිරීම් 
ප්‍රවර්ගය:වීඩියෝ ක්ලිප ඇතුළත් ලිපි
ප්‍රවර්ගය:ඇමරිකාවේ ප්‍රාන්ත