open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
තිස්ස වැව (අනුරාධපුරය)

**තිස්ස වැව** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ, අනුරාධපුරය ප්‍රදේශය තුල පිහිටා තිබෙන වැවකි. අනුරාධපුර අගනගරයේ ජල සම්පාදනය වැඩිකරවීම වෙනුවෙන් දේවානම්පියතිස්ස රජ (ක්‍රි. පූ. 3 සියවස) විසින් මෙම වැව කරවා තිබේ. අඩි 25ක් උස වැවෙහි බැම්ම සැතපුම් 2ක් පමණ දිගු වේ.

## මූලාශ්‍ර
හබරණ

**හබරණ** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ උතුරු මැද පළාතේ අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටි කුඩා නගරයකි.

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සහ ගම්මාන
මහින්ද දේශප්‍රිය

**වඩුගේ වරුණසිරි මහින්ද දේශප්‍රිය** (; උපත 6 ජූනි 1955) යනු ශ්‍රී ලංකා සිවිල් සේවකයෙකි, ඔහු 2015 සිට 2020 දක්වා ශ්‍රී ලංකාවේ මැතිවරණ කොමිෂන් සභාවේ 1 වැනි සභාපතිවරයා ලෙස සේවය කළ අතර, මීට පෙර මැතිවරණ දෙපාර්තමේන්තුවේ 2011 සිට 2015 දක්වා 8 වැනි කොමසාරිස් ලෙස සේවය කළේ ය.

2019 නොවැම්බර් 30 වන දින ඔහු කථානායකවරයාට දන්වා සිටියේ තමන් එම ධූරයෙන් ඉල්ලා අස්වන බවත් ඔහුගේ අභිප්‍රාය ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂ වෙත යොමු කර ඇති බවත්ය .

## පෞද්ගලික ජීවිතය සහ අධ්‍යාපනය 
ශ්‍රී ලංකාවේ ගාල්ලේ අම්බලන්ගොඩ ගම්මානයේ පදිංචි වඩුගේ පියසේන සහ වැල්ලගේ ඇන්ටි නෝනා යන දෙමාපිය දෙපළගේ සිව්වැනි දරුවා ලෙස ඔහු 1955 ජුනි 6 වැනි දින උපත ලැබී ය. ඔහුට සහෝදරයන් හතර දෙනෙකු සහ එක් සහෝදරියකි. ඔහුගේ පියා වඩුගේ පියසේන පුහුණු සිංහල ගුරුවරයෙකි. ඔහු විශ්‍රාම යන විට රොනාඩු විද්‍යාලයේ විදුහල්පතිවරයා විය. අම්බලන්ගොඩ ප්‍රජාපතී ගෝතමී බාලිකා විද්‍යාලයෙන් උපාධිය ලබා 1961 දී ධර්මාශෝක විද්‍යාලයට ඇතුළත් වූ ඔහු අම්බලන්ගොඩ ධර්මාශෝක විද්‍යාලයෙන් අධ්‍යාපනය සම්පූර්ණ කළේය. ඔහු පාසලේ දීප්තිමත් සිසුවෙකු මෙන්ම විශිෂ්ට කථිකයෙකු විය. මහින්දගේ පන්ති භාර ගුරුවරයා වූයේ ජෙනරාල් සරත් ෆොන්සේකාගේ මව වන ෆොන්සේකා නම් ගුරුවරියකි. මහින්දගේ දැනුම සාමාන්‍යයෙන් පන්තියේ අනෙක් සිසුන්ට වඩා උසස් වූ නිසා ඔහු විශේෂ විභාගයකට මුහුණ දී ඉහළ ප්‍රාථමික පන්තියට මාරු විය.

ඔහු පහේ පන්තියේ සිටිය දී "සිඟිති" සඟරාව පළ විය. ඔහුගේ ලිපි දෙකක් 1965 "සිඟිති" සඟරාවේ ද පළ විය. මහින්ද තරඟ විභාගයෙන් සමත් වී 1966 දී මහා විද්‍යාලයට තේරී පත් විය. දේශපාලන වශයෙන් ඔහු වාමාංශිකයෙකි. පියසේන ගණිතය පිළිබඳ මනා දැනුමක් ඇති අයෙකි. පසුව එම නිවස ජනතා විමුක්ති පෙරමුණේ නායක රෝහණ විජේවීර ඇතුළු සාමාජිකයන්ගේ රැස්වීම් ස්ථානයක් බවට පත් වූ අතර එම සාකච්ඡාවේ ලාබාලතම නායකයා වූයේ මහින්දගේ වැඩිමහල් සොහොයුරා වන සුනන්දයි. විජේවීර නායකත්වය දුන් 1971 ජවිපෙ කැරැල්ලේ ප්‍රධාන සැකකරුවෙක් වූ සුනන්ද එම නඩුවේ පස්වැනි සැකකරු විය. පසුව ඔහු "යුක්තිය" පුවත්පතේ කර්තෘ, සහ ප්‍රසිද්ධ මාධ්‍යවේදියෙකු විය. 1970 දශකයේදී මහින්ද සිය සොහොයුරා වන සුනන්දගේ වැඩකටයුතු සඳහා නොමසුරුව දායක වූ අතර සිසුන් අතර විප්ලවීය අදහස් ව්‍යාප්ත කිරීමට මූලික විය. 2015 ජනාධිපතිවරණය ආසන්න කාලයේදී "වෙඩි තියන්න ඔළුවට කකුලට" කියන ප්‍රකාශය අතිශය ජනප්‍රිය වුණා. ඔහු 2015 වසරේ Lanka Market Digest සම්මාන උළෙලේදී වසරේ ශ්‍රී ලාංකික සම්මානය සහ 2016 වසරේ TV Derana හි වසරේ රාජ්‍ය සේවකයා සම්මානයෙන් පිදුම් ලැබීය.

### සම්මාන 
* 2015 වසරේ Lanka Market Digest විසින් "වසරේ ශ්‍රී ලාංකිකයා"
* 2016 දෙරණ රූපවාහිනී නාලිකාව මගින් "වසරේ රාජ්‍ය සේවකයා"

## මේකත් බලන්න 
* ශ්‍රී ලංකා මැතිවරණ කොමිසම
* ලංකාවේ මැතිවරණ

## මූලාශ්‍ර
හර්ෂ සේතුංග

කොළඹ නඩුකාර උන්නාසේ කෙනෙකි. කඩුවෙල අධිකරණයේය
2015 බැංකොක් බෝම්බ ප්‍රහාරය

**2015 බැංකොක් බෝම්බ ප්‍රහාරය** සිදු වූයේ, තායිලන්තයේ,   බැංකොක් නගරයේ, පතුම් වන් දිස්ත්‍රික්කයෙහි,  රට්චප්‍රාසොං මංසන්ධියෙහි,  ඊරවන් සිද්ධස්ථානය  තුල 2015 අගෝස්තු 17 දිනදීය. විසි දෙනෙකු මියගොස් 125 දෙදෙනෙකු තුවාල ලදහ. 

## පූර්ව සිදුවීම් 
මෙම බෝම්බ ප්‍රහාර සිද්ධියට පෙර, තායිලන්තය තුල මෙම වසරෙහිදීම තවත් වෙනත් බෝම්බ ප්‍රහාර දෙකක් සිදු විය. 2015 පෙබරවාරි මාසයේදී, අසබඩ පිහිටි සියාම් පැරගෝන්  සාප්පු සංකීර්ණයට පිටත රට්චප්‍රාසොං ස්කයිවෝක් හිදී බෝම්බ දෙකක් පුපරා ගොස් පුද්ගලයන් තිදෙනෙක් තුවාල ලදහ. මෙම ප්‍රහාරය සඳහා දේශපාලන අභිප්‍රේරණයක් සහිත වූ බවක් විශ්වාස කෙරිණි. 2015 අප්‍රේල් මාසයේදී, කෝ සමූයී හිදී, කාර් බෝම්බයක් පුපරා ගොස් තිදෙනෙක් තුවාල ලදහ.

## ප්‍රහාරය
[thumb|left| රට්චප්‍රාසොං මංසන්ධිය සහ [ඊරවන් සිද්ධස්ථානය 2015 මැයි මාසයේදී]]
2015 අගෝස්තු 17 දින, 18:55 ICT (11:55 UTC) වේලාවට, බැංකොක් නගර මධ්‍යයෙහි, කාර්යබහුල  රට්චප්‍රාසොං මංසන්ධිය අසබඩ, ඊරවන් සිද්ධස්ථානය භූමිය තුල බෝම්බයක් පුපුරා ගියේය. රාජකීය තායි පොලීසිය පැවසුවේ 3 කිලෝග්‍රෑම් (6.6 රාත්) බරැති ටීඑන්ටී ප්‍රමාණයක්  බටයක් තුල පුරවා, සිද්ධස්ථානය වටකොට ඇති පිටියෙහි පිටස්තර ගැටිය අසබඩ බංකුවක් යට තබා තිබූ බවත්, සිද්ධිය වූ ස්ථානයෙහි සිට  30 මීටර (98 අඩි) දුරක තිබී, ප්‍රහාරය සඳහා භාවිතා කල බවට සැක කෙරෙන ඉලෙක්ට්‍රොනික පරිපථයක් මොයා ගත් බවත්ය. මෙම ප්‍රහාරයන් විසින්, තායිලන්තයේ සංචාරක ව්‍යාපාරය සහ ආර්ථිතය එල්ල කර ඇති බව සිතනු ලබයි. රාජකීය තායි පොලීසිය විසින් වාර්තා කරනු ලැබුවේ, 20 දෙනෙකු මිය ගොස් 125 දෙනෙකු තුවාල ලද බවයි. මලයාසියානු ජාතිකයන් පස් දෙනෙකුද, හුවා ලම්පෝං අසබඩ පටුමගක් වෙතින්  ත්‍රි-රෝද රියකින් සැකකරු පැමිණ ඇති බවට බොහෝ දුරට ඉඩ ඇත.

මෙම ප්‍රහාරය සිදු කර ඇත්තේ කිසියම් ජාලයක් විසින් බව පැවසූ  තායිලන්තයේ පොලිස්පතිවරයා, සැකකරුගේ දළ රූපයක් නිකුත් කලේය. මෙම පටිගත සටහන් වලම අඩංගු බවට පෙනෙන තවත් පුද්ගලයන් දෙදෙනෙකුද සැකකරුවන් ලෙසින් සැලකෙන බවද පොලීසිය පවසයි. මෙය ජාත්‍යන්තර ත්‍රස්තවාදී කණ්ඩායමක් විසින් සිදු කල දෙයක් බවට "සිතිය නොහැකි" බව තායි රජය පවත්වයි. පොලීසිය පැවසුවේ, අඩුම වශයෙන්  10 දෙනෙකු හෝ ප්‍රහාරයට සම්බන්ධ බවට සැක කෙරෙන බවයි.

## සටහන්
## ආශ්‍රිත
ජාතික කම්කරු සංගමය (ශ්‍රී ලංකාව)

**ජාතික කම්කරු සංගමය** (**NUW**) යනු ශ්‍රී ලංකාවේ සක්‍රීය, තේ වැවිලි වෘත්තීය සංගමයකි.
තිබ්බත හෝඩිය

**තිබ්බත හෝඩිය** යනු බ්‍රාහ්මීය මූලයක් සහිත වූ ද, ටිබෙට් බස මෙන්ම ද්සොංඛා, සිකිම් භාෂාව, ලඩාඛි,සහ සමහර අවස්ථාවලදී බල්ථි භාෂාව ලේඛනයේදී යොදාගන්නා වූ ද අබුගිඩාවකි. මේ හෝඩියේ මුද්‍රිත ස්වරූපය ඌචෙන් අකුරු (dbu-can|དབུ་ཅན་; "හිස සහිත") ලෙස හඳුන්වනු ලබන අතර, එදිනෙදා භාවිතයට ගන්නා වැල් අකුරු ස්වරූපය ඌමේ අකුරු ලෙස හඳුන්වයි. (dbu-med|དབུ་མེད་; "හිස රහිත").

## ඉතිහාසය
තිබ්බත් සෝඩියේ නිර්මාත්‍රුවරයා වීමේ ගෞරවය හිමිවන්නේ මධ්‍ය 7වන සියවසේ විසූ *තොන්මි සම්භෝතා*ට ය. ජනප්‍රවාදයේ එන ආකාරයට, සොංත්සෙන් ගම්පෝ (569-649) රජුගේ ඇමතියෙකු වූ තොන්මි සම්භෝතාව ලේඛන කලාව උගෙන ඒමට ඉන්දියාවට යවන ලදී. ඔහු ආපසු පැමිණීමේදී එම කාලයේ ඉන්දියාවේ පැවතුණා වූ අකුරු ක්‍රමයක ආභාසය ලත් තිබ්බත අකුරු ඔහු ඉදිරිපත් කළබැව් පැවසේ.

## සංස්කෘතකරණය
### ස්වර
### ගාත්‍රාක්‍ෂර
## යුනිකේත
යුනිකෝඩ්හි තිබ්බත කේත පැතිරී ඇති පරාසය U+0F00&ndash;U+0FFFඅතර වේ.

## මූලාශ්‍ර
ඊස්ට් ඇන්ග්ලියා විශ්වවිද්‍යාලය

*ඊස්ට් ඇන්ග්ලියා විශ්වවිද්යාලයේ*' ()

## ප්රසිද්ධ උපාධිධාරීන්

File:Dinner for His Majesty King Tupou VI of the Kingdom of Tonga and Her Majesty Queen Nanasipau’u 04.jpg|King Tupou VI
File:Valerie Amos World Economic Forum 2013.jpg|Baroness Amos
File:Mathias Cormann APEC 2018.jpg|Mathias Cormann
File:Enright Anne koeln literaturhaus 181108.jpg|Anne Enright
File:Prof Michael Houghton.jpg|Sir Michael Houghton
File:Kazuo Ishiguro in Stockholm 2017 02.jpg|Sir Kazuo Ishiguro
File:Ianmcewanauthor.jpg|Ian McEwan
Image:Paul Nurse 2007.jpg|Sir Paul Nurse
|Adam Shareef
පාලි ත්‍රිපිටකය

පාලි සිංහල සූත්‍ර සෙවුම

ඉංග්‍රීසි සූත්‍ර ලැයිස්තුවක් 

### [Http://dharmafarer.org/wordpress/sutta-titles-2 The Dharmafarers]  
#### Some resources 
#### [Http://www.accesstoinsight.org/befriending.html Tips on Reading the Pali Discourses] 
* *Dīgha Nikāya*: **1**, **2**, 9, **15**, 16, 29  
* *Majjhima Nikāya*: **1**, **2**, 8, **9**, **10**, 11, 14, **18**, **19**, **20**, **21**, **22**, 26, 28, 29, **35**, 36, **38**, **43**, **44**, 47, 55, **58**, 60, 61, 63, **66**, 70, 72, **74**, **82**, 86, **88**, **95**, 96, 107, 108, **109**, **117**, **118**, 121, 125, 136, **139**, **141**, 149, 150
* *Saṃyutta Nikāya*: **12.2**, **12.15**, 12.17, 12.33, 12.34, **22.2**, **22.59**, 22.81, 22.85, **35.28**, **35.116**, **36.6**, 36.7, 36.8, 36.11, 38.14, 41.6, **45.8**, 46.51, 46.55, 47.10, 47.19, 48.42, 51.15, 55.7, **56.11**  
* *Aṅguttara Nikāya*: I'd recommend looking at Bhikkhu Bodhi's Thematic Guide and reading the discourses by whatever topic interests you. A discourse that usually stands out in this *nikāya* is AN 3.65. (I also like 3.61, 3.68 & 3.69)
* *Khuddaka Nikāya*: I recommend reading fully the *Dhammapada, Udāna, Itivuttaka, Sutta Nipāta, Theragāthā & Therīgāthā*. They are small and easy to read. If I had to choose one, I'd say the ***Sutta Nipāta***.

### බෞද්ධ දර්ශනයට අදාල සූත්‍ර
සන්දීප් කිෂාන්

**සන්දීප් කිෂාන්**  ()  (උපත මැයි 7, 1987) මූලික වශයෙන් තෙළිඟු චිත්රපට ඔහුගේ ක්රියා සඳහා ප්රසිද්ධ ඉන්දියානු සිනමා නළුවෙකි.
## Filmography
ඊරවන් සිද්ධස්ථානය

thumb|ඊරවන් සිද්ධස්ථානය (2006)
[right|thumb| සිව්-මුහුණු සහිත  බ්‍රහ්ම ([ප්‍රා ප්‍රොම්) පිළිමයෙහි සමීප දසුනක්]]
thumb|ස්කයිට්‍රේන් වෙතින් සිද්ධස්ථානයෙහි දසුනක්

**ඊරවන් සිද්ධස්ථානය**, පෙරදී **තඕ මහා ප්‍රොම් සිද්ධස්ථානය** (; ; "මහා බ්‍රහ්ම දෙවිමහෝත්තමයාණන්ගේ සිද්ධස්ථානය") යනු, තායිලන්තයේ, බැංකොක් නුවර පිහිටි, හින්දු සිද්ධස්ථානයක් වන අතර, මැවීම පිළිබඳ හින්දු දෙවියන් වන බ්‍රහ්ම දෙවිමහෝත්තමයාණන්ගේ තායි නිරූපණය වන ප්‍රා ප්‍රොම් ගේ පිළිමයක් එහි තැන්පත් කර ඇත. විශේෂයෙන් චීන ජාතිකයන් අතරෙහි ප්‍රසිද්ධ  වන්දනා ස්ථානයක් වන මෙහි වන්දනාකරුවන්ගේ යැදුම් ඉටු වීම වෙනුවෙන් කුළියට ගන්නා ලද නේවාසික තායි නැටුම් කණ්ඩායම් වල රැඟුම් මෙහි බොහෝ විට දක්නට ලැබේ.

2015 අගෝස්තු 17 දිනදී, සිද්ධස්ථානය අසබඩදී  බෝම්බයක් පුපුරා ගොස්, 25 දෙනෙකු මිය ගොස්  120 දෙනෙකුට වඩා තුවාල ලදහ.

## ආශ්‍රිත
සිලාචේතිය

ශ්‍රී ලංකාවේ අනුරාධපුර රුවන්වැලිසෑ පුදබිමට ආසන්නව **සිලාචේතිය** ඉදිකොට තිබේ. මෙම දාගැබ **කුජ්ජ තිස්ස** යන නමින්ද හඳුන්වයි.

## ඉතිහාසය
සිලාචේතිය, සද්ධාතිස්ස රජ සමය (ක්‍රි. පූ. 137-119) වන විටද නිර්මාණය වී තිබූ ථූපයක් ලෙස සැළකේ. මහාවංශයට සහ මනෝරථපුරණියට අනූව මෙම ථූපය සිලාචේතිය ලෙස හඳුන්වා ඇත. මනෝරථපුරණියේ දැක්වෙන ආකාරයට, සද්ධාතිස්ස රජු දවස කුජ්ජතිස්ස මහ රහතන් වහන්සේගේ දේහය අහසින් ගමන් කොට මෙම ශිලාචේතිය අසල මහා ප්‍රාතිහාර්යයක් පෑ බව සඳහන් වේ.

වර්ථමාන ඉදිකිරීම අනුරාධපුර යුගයේ අවසාන භාගයට අයත් නිර්මාණ ලක්ෂණ වලින් යුක්ත වේ. 19 වන සියවසේදී ස්කිනර් මහතා විසින් නිර්මාණය කරන ලද සිතියම්හීද මෙම ථූපය ශිලා චේතිය ලෙස දක්වා ඇත.

## මූලාශ්‍ර
*හැඳින්වීම් පුවරුව - ශ්‍රී ලංකා පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව

ප්‍රවර්ගය:මහා විහාරය
ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎
ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක‎
සෝනි එක්ස්පීරියා සී4

සෝනි එක්ස්පීරියා සී4 යනු සෝනි විසින් නිෂ්පාදනය හා සංවර්ධනය මැද පරාසයේ ඇන්ඩ්රොයිඩ් දුරකථනක් වන අතර එය Xperia C3 ට පසු නිකුත් කරන ලදි. මෙම ජංගම දුරකථනය 2015 මැයි 6 හඳුන්වාදෙමින් "සෙල්ෆි ස්මාර්ට් ෆෝන්" ලෙස අලෙවි කර ඇත. මාස තුනකට පසුව, සෝනි එහි අනුප්‍රාප්තික ලෙස එක්ස්පීරියා C5 අල්ට්රා ඉදිරිපත් කරන ලදී.
දුරකතනයේ ප්‍රධාන ලක්ෂණය වන්නේ 25 මි.මී. මෙගාපික්සල් 5 ඉදිරිපස කැමරාව හා මීඩියාටෙක් MT6752 විසින් බලය ලබන 1.7 GHz ක ඔක්ටා-කෝර් ප්‍රොසෙසරය වේ.

## ප්‍රකාශයට පත්කිරීම
2015 මැයි මස, උපාය මාර්ග විශ්ලේෂකයන් උපකරණයේ ඉදිරිපස කැමරා ප්‍රමිතිය ඇගයීමට ලක් කිරීම සඳහා ස්වාධීන පාරිභෝගික පරීක්ෂණයක් පැවතිනි. පරීක්ෂණයට පසු, උපකරණය "ලෝකයේ හොඳම සෙල්ෆි ස්මාර්ට් ජංගම දුරකථනය" හා "සෙල්ෆි සඳහා ලෝකයන්හි හොඳම ස්මාර්ට් ජංගම දුරකථනය" ලෙස බව ප්‍රකාශ කරන ලදි.

## අලෙවිය
2015 මැයි 26 දින, මෙම උපාංගයේ ද්විත්ව සිම් සංස්කරණය එක්ස්පීරියා M4 ඇක්වා හි ද්විත්ව සිම් සංස්කරණය සමග ඉන්දියාවේදී එළිදැකීය.

## මූලාශ්‍ර
## බාහිර සැබැඳි
* වයිට් පේපර් 
* නිල මුදාහැරීම
* නිල වෙබ්අඩවිය

ප්‍රවර්ගය:ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් (මෙහෙයුම් පද්ධතිය)
ප්‍රවර්ගය:ජංගම දුරකථන
කොණ්ඩුවටුවාන ජලාශය

**කොණ්ඩුවටුවාන ජලාශය** හෝ **කොණ්ඩවට්ටවාන** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා තිබෙන පුරාණ ජලාශයක් වේ. එය අම්පාර - ඉඟිණියාගල මාර්ගයේ අම්පාර වැවට ආසන්නව ඉදි කොට තිබේ.

## ඉතිහාසය
කොණ්ඩුවටුවාන ජලාශය ක්‍රි. පූ. 1 - 3 වන සියවසේ ඉදිකරන ලද්දක් ලෙස සැළකේ. ජලාශය ආශ්‍රිතව සොයාගත්, 10වන සියවසේ හතරවන දප්පුල රජුගේ සමයට අයත් ආඥාවක් දැක්වෙන ශිලා පුවරුවකට අනූව, මෙම ජලාශයේ ජලය සඳහා බදු අය කරගත් බැව් සඳහන් වේ. එහි දිගාමඩුල්ලේ ඇරගම නම් වු ග්‍රාම සම්බන්ධයෙන් පනවන්නට යෙදුනු නියෝග මාලාවක් අඩංගු වේ. 

### නටඹුන්
ජලාශයට අයත් නටඹුන් අතර පැරණි ගොඩනැගිලි කොටස්, සිරිපතුල් කොටස් දැකගත හැකිවන අතර වර්ථමානයේ මෙම පුරාවිද්‍යා භූමිය, කොණ්ඩුවටුවාන හමුදා සටන් පුහුණු පාසලට අයත් සීමාව තුල පවතී.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ජලාශ
ප්‍රවර්ගය:අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක‎
අත්තනගල්ල රජ මහා විහාරය

**අත්තනගල්ල රජ මහා විහාරය** ශ්‍රී ලංකාවේ පිහිටා ඇති ඓතිහාසික පන්සලකි. 

## පිහිටීම
බස්නාහිර පළාතේ ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිටා තිබෙන  මෙරට වැදගත් බෞද්ධ පුදබිමක් ලෙස සැළකේ. එය අත්තනගල්ල ප්‍රදේශයේ පිහිටා තිබේ. 

## ඉතිහාසය
අත්තනගල්ල රජ මහා විහාරය ක්‍රි. ව. 251-253 අතර සමයේ රජකම් කල, සිරිසඟබෝ රජතුමා තම හිස දන්දුන් ස්ථානය ලෙස හා බෝධිසත්වවරයෙකු දාන පාරමිතාව සම්පූර්ණ කල අත්තනගල්ල නම් ස්ථානය වියහැකියයි සැලකෙන ස්ථාන දෙකින් එකකි. කෙසේ වූවද සිරිසඟබෝ සිදුවීමට අදාල යයි සැලකෙන අනික් ස්ථානය ලෙස සැලකෙන හත්ථිකුච්චි විහාර පරිශ්‍රයෙන් නිවැරදි සාධක බොහොමයක්  හමුවීම නිසා අත්තනගල්ල රජ මහා විහාරයේ ඉතිහාසය සම්බන්ධව වර්ථමානයේ ගැටළුවක් පැනනැගී ඇත.

අත්තනගල්ල විහාර වංශයට අනූව, උපතිස්ස රජ සමයේ (ක්‍රි. ව. 365-406) මෙහි විහාරවාසීව වැඩසිටි භික්ෂූන් වහන්සේ නමක් භාවනා ප්‍රගුණ කිරීම මගින් අරහත් භාවයට පත්වූ බව කියැවේ.

## මේවාද බලන්න
*ශ්‍රී ලංකාවේ ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක ලැයිස්තුව

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:රජමහා විහාර
ප්‍රවර්ගය:වටදාගෙවල්
ප්‍රවර්ගය:ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎
ප්‍රවර්ගය:ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
කටු සෑය

**මිහින්තලය කටු සෑය**, ශ්‍රී ලංකාවේ අනුරාධපුර මිහින්තලා පුදබිමෙහි ඉදිකොට ඇති දාගැබ් අතුරින් එකක් වේ.

## ඉතිහාසය
මිහින්තලා ආරාමය ඉදිකිරීම වෙනුවෙන් භාවිතා කරන ලද කම්හල් උපකරණ සහ ආයුධ ආදිය තැන්පත් කර මෙම සෑය ඉදිකර ඇති බව ජනප්‍රවාදයේ සඳහන් වේ. 19වන සියවසේ මුල්සමයේ සෑය ආශ්‍රිතව සිදුකරන ලද කැණීම් වලදී ක්‍රි. ව. 8 - 9 සියවස් වලට අයත් සිංහල හා සංස්කෘත භාෂාවෙන් ලියූ මහායාන සූත්‍ර පාඨ ඇතුලත් තඹ තහඩු හමුවී ඇත.

වාස්තු නිර්මාණ ලක්ෂණ වලට අනූව මෙම මිහින්තලා කටු සෑය, මහායාන සම්ප්‍රදායට අයත්, ස්තූපය ප්‍රමුඛ කරගත් අනුරාධපුර යුගයට අයත් විහාර සංකීර්ණයක් ලෙස හඳුනාගෙන ඇත.

## මූලාශ්‍ර
*හැඳින්වීම් පුවරුව - ශ්‍රී ලංකා පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව

ප්‍රවර්ගය:මිහින්තලය
ප්‍රවර්ගය:මහායාන දාගැබ් - ශ්‍රී ලංකා
ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎
ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
හත්ථිකුච්චි කෞතුකාගාරය

**හත්ථිකුච්චි පුරාවිද්‍යා කෞතුකාගාරය** ශ්‍රී ලංකාවේ හත්ථිකුච්චි විහාර පරිශ්‍රයේ පිහිටුවා ඇති ප්‍රාදේශීය කෞතුකාගාරයක් වේ. 1990 වර්ෂයේ පිහිටුවන ලද කෞතුකාගාරය ශ්‍රී ලංකා පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව යටතේ නඩත්තු වේ.

## මේවාද බලන්න
*ශ්‍රී ලංකාවේ කෞතුකාගාර ලැයිස්තුව

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ කෞතුකාගාර
රොමැන්ටික් චෙස්

**රොමැන්ටික් චෙස්** යනු,  1880 ගණන් වන තෙක් ව්‍යාප්තව පැවති චෙස් ක්‍රීඩා මාදිළියකි. නොහික්මුණු ප්‍රහාර, දක්ෂ සංයෝජන, නොඉවසුම් ඉත්තන් පරිත්‍යාගය සහ  වේගවත් ක්‍රීඩාවන් යන් දේ මෙහි ගුණාංග වෙති. ජයග්‍රහණයට වඩා  *විලාසිතාවක්* සහිතව ජයග්‍රහණය කිරීමට ප්‍රමුඛත්වය ලැබිණි. තාක්ෂණික  විශාරදත්වය හෝ දීර්ඝ-කාලීන සැලසුමට වඩා, කලාත්මක භාව ප්‍රකාශය පිළිබඳව මෙම ක්‍රීඩාවන් විසින් අවධානය යොමු කෙරිණි.  ක්‍රීඩාවෙහි රොමැන්ටික් යුගයට පසුව, විද්‍යාත්මක, අතිනූතන සහ, නව ප්‍රවේගිකත්ව යුග පැමිණිනි.

## ආශ්‍රිත
රන්කොත් වෙහෙර

**රන්කොත් වෙහෙර** ශ්‍රී ලංකාවේ පොළොන්නරුව පිහිටි පුරාතන ස්ථූපයක් වේ. එය ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1187 සිට 1196 දක්වා රාජ්‍ය කල නිශ්ශංක මල්ල රජු විසින් ඉදිකරන ලද්දකි. අනුරාධපුර මහා විහාර ස්ථූප සම්ප්‍රදායට අනූකූලව රන්කොත් වෙහෙර ඉදිකොට තිබෙන අතර එය අනුරාධපුර රුවන්වැලිසෑයට බොහෝ සමීප ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරයි. ස්ථූපය සමීපයේ පිහිටුවා ඇති ශිලා ලේඛනයේ, මෙම ස්ථූපය "රුවන්වැලි" ලෙස හඳුන්වා දී තිබෙන මුත් පසුකාලීනව එය වර්ථමානයේ ව්‍යවහාර වන රන්කොත් වෙහෙර බවට පත්වී තිබේ.

## විස්තරය 
සම්පූර්ණයෙන්ම පාහේ ගඩොලින් නිමවා ඇති රන්කොත් වෙහෙරේ පාදම අඩි 550ක පමණ විශ්කම්භයකින් හා අඩි 108ක පමණ උසකින් යුක්ත වේ. කෙසේ වූවද ස්ථූපයේ මුල් හැඩය, විශේෂයෙන් ඉහල කොටස, පසුකාලීනව සිදුකරන ලද ප්‍රථිසංස්කරණ හේතුවෙන් වෙනස් වී තිබේ. ස්ථූපයේ මුල් උස අඩි 200ක් පමණ වන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ. ස්ථූපය වාහල්කඩ හතරකින් සමන්විතය.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:පොළොන්නරුව
ප්‍රවර්ගය:පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎
ප්‍රවර්ගය:පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
බටහිරාරාම

**බටහිරාරාම** (හෝ **පශ්චිමාරම**, **පධානඝර**) යනුවෙන් ප්‍රකට ආරාම සංකීර්ණ ශ්‍රී ලංකාවේ අනුරාධපුර ලෝලුගස්වැවට ආසන්නව පිහිටා තිබේ. මෙම ප්‍රදේශය පණ්ඩුකාභය රජු විසින් මහා සූසානය සඳහා වෙන්කල පෙදෙස සේ සැළකේ. 

## බටහිරාරාම පධානඝරය
ක්‍රි. පූ. යුගයේ සිටම ඉදිවූ බවට සාධක සහිත *පතනගල*, *පියංගල* ආදී නම් වලින් හැඳින්වෙන පධානඝරය, භාවනායෝගී භික්ෂූන් වහන්සේලා උදෙසා ඉදිකරනු ලැබූ ආරාම විශේෂයක් වේ. ආවේණික සුවිශේෂී වාස්තු විද්‍යාත්මක සැලසුමකට අනූව සකස් කොට ඇති පධානඝර, ප්‍රධාන සංඝාරාම හා ජනාවාසවලට දුරින් පිහිටුවා තිබේ.

උඩට නෙරා ගිය පිහිටි ගලක් පාදක කොට ගෙන දිය අගලකින් වටවූ ද්විත්ව ගොඩනැගිල්ලක් ලෙස, බටහිරාරාම පධානඝරය නිර්මාණය කර ඇත. කැටයම් හා මූර්ති කිසිවක් ආරාම නිර්මාණයේදී භාවිතාකර නොමැති අතර, කැසිකිලි හා වැසිකිලි පමණක් අලංකාර කැටයමින් යුක්ත වේ. බටහිරාරාම පධානඝරයේ කැසිකිළි ගල් පුවරු වල පමණක්‌ මෙලෙස කැටයම් මෝස්‌තර යොදා ඇත්තේ, භික්‌ෂූන් වහන්සේලා විසින් ඒවා ප්‍රතික්‍ෂේප කරන බව දැක්‌වීම පිණිස උන්වහන්සෙලාගේ අදහස්‌ අනුව යමින් දායකයින් විසින් ඒවා ඉදි කරන්නට ඇති නිසාය. 

## මූලාශ්‍ර
*හැඳින්වීම් පුවරුව - ශ්‍රී ලංකා පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව

ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුරය
ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎
ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක‎
නෝවෙයර් ටු රන්

**නෝවෙයර් ටු රන්** යනු ජීන්-ක්ලෝඩ් වැන් ඩැම් රඟන රොබට් හාමන් අධ්‍යක්ෂණය කල  1993 ඇමරිකානු ක්‍රියාදාම චිත්‍රපටයකි. රොසනා ආකෙට්, කීරන් කල්කින්, ටෙඩ් ලෙවින් සහ ජොස් ඇක්ලන්ඩ් යන පිරිස ද  මෙහි රංගනයෙන් දායක වෙති. 1993 ජනවාරි 15 මෙය ඇමරිකාවේ දී  නිකුත් විය.

## කතාව 
සෑම් ගිලන් යනු තම බැංකු-මංකොල්ල සහායක සමඟ ෆෙඩරල් අත්අඩංගුවෙන් පලායන කියුබෙක් වාසියෙකි.  

## References 
ප්‍රවර්ගය:චිත්‍රපට
ප්‍රවර්ගය:ඉංග්‍රීසි-භාෂා චිත්‍රපට
ප්‍රවර්ගය:චිත්‍රපට පිළිබඳ අංකුර ලිපි
මිහින්තලය ඉඳිකටු සෑය

**මිහින්තලය ඉඳිකටු සෑය**, ශ්‍රී ලංකාවේ අනුරාධපුර මිහින්තලා පුදබිමෙහි ඉදිකොට ඇති චෙෙත්‍යයන් අතුරින් එකක් වේ. එය මිහින්තලය කටු සෑයට යාබදව දැකගත හැකිවේ.

## ඉතිහාසය
මෙම ස්ථූපය පළමුවන සේන රජතුමාගේ රාජ්‍ය සමය තුල ඉදිකරන ලද්දක් බව, පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක අනූව නිර්ණය කොට තිබේ. ගොඩනැගූ අය අවිනිෂ්චිතය. 

1923 වර්ෂයේදී පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව විසින් මෙහි සංරක්ෂණ කටයුතු ආරම්භ කරන ලදී. එහිදී මහායාන බෞද්ධ දර්ශනයට අයත් ප්‍රඥාපාරමිතා සූත්‍රය සංස්කෘත භාෂාවෙන් ලියන ලද තඹ පත් ඉරු 91 ක් හමුවී තිබේ. ඒ අනූව මහායාන බෞද්ධ සම්ප්‍රදායට අයත් ධර්ම ධාතු නිදන් කොට තනනු ලබන ධර්ම චෙෙත්‍යයක් ලෙස මෙය සැළකේ. 

කෙසේනමුදු මිහින්තලයේ වැඩවිසූ භික්ෂූන් වහන්සේලාගේ චීවර මසා ගැනීමට භාවිත කල ඉඳිකටු තැම්පත් කර මෙම ස්ථූපය ගොඩ නැංවූ බව ජනප්‍රවාදයේ විස්තර වේ. 1941 වර්ෂයේදී මෙය පුරාවිද්‍යා රක්ෂිත ස්මාරකයක් බවට පත් කරන ලදී.

## දාගැබ
අඩි 6ක් පමණ උසින් යුතු වේදිකාවක් මත අඩි 20ක පමණ විෂ්කම්භයකින් යුක්තව ඉදිකර ඇති ස්ථූපය ක්‍රි. ව. 8-9 සියවසට අයත් මහායානික නිර්මාණ ලක්ෂණ පෙන්නුම් කරයි. පාදමේ සිට පේසා වළලු දක්වා කළු ගලින්ද, උපරි භාගය ගඩොලින්ද නිර්මාණය කොට තිබේ. මෙහි හැඩය බුබ්බුලාකාර ස්වරූපයක් ගන්නා අතර, අනුරාධපුර විජයාරාම ස්ථූපයට සමාන කමක් දක්වයි.

ස්ථූපයට අමතරව පංචාවාස ගොඩනැගිල්ලක්, ප්‍රතිමා ගෘහයක්, ජන්ථාගාරයක් හා පොකුණක්ද අවට දැකගත හැකිවේ.

## මූලාශ්‍ර
*හැඳින්වීම් පුවරුව - ශ්‍රී ලංකා පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව

ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන
ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
වාරණය යනු කුමක්ද

## **වාරණය යනු** 
 සරලව කිවහොත් යම් ***නිර්මාණයක් නීතිමය තහනමකට යටත් කිරීම වේ***. එනම් ප්‍රසිද්ධියේ භාවිතා කිරීමට නොහැකි තත්වයට පත් කිරීම මෙමගින් සිදුවේ.

පාලනය කරනු ලබන පිරිසක් හෝ එම පිරිස විසින් පනවනු ලබන මණ්ඩලයක් විසින් හෝ ජනතාවගේ හිතසුව පිණිස වාරණ නීති මාලාවන් වරින් වර පනවනු ලැබේ. ඒ අනුව ඇතැම් ලේඛන පරික්ෂා කිරීම තහනම් කිරීම, ඇතැම් ජනමාධ්‍ය පාලනය කිරීම, හා ඒවා මගින් ප්‍රකාශ කරනු ලබන දේ පාලනය කිරීම හෝ තහනම් කිරීම යන කාර්‍යයන් ක්‍රියාත්මක වේ යැයි ''**මහාචාර්ය සුනන්ද මහේන්ද්‍රයන්** වාරණය නිර්වචනය කරයි.

වාරණයේ **ප්‍රභේද ගණනාවක්** ඇත. ඉන් සමහරක් මෙසේය..

  * මුද්‍රිත මාධ්‍ය වාරණය     
  * රාජ්‍ය වාරණය 
  * හමුදාමය වාරණය 
  * අන්තර්ජාල වාරණය 
  * රුපවාහිනි වැඩසටහන් වාරණය 
  * ආගමික වාරණය 
  * දේශපාලන වාරණය 
  * සිනමා වාරණය  
  * ගීත/සංගීත වාරණය

වැඩිදුර කියවීම් සදහා -
තොරතුරු සමාජයේ මාධ්‍ය භාවිතය හා වාරණය

Tashi Perera 11:00, 31 අගෝස්තු 2015 (UTC)
වනජීවී සංරක්‍ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව

**වනජීවී සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව**, ශ්‍රී ලංකාව තුළ ජාතික උද්‍යාන හා ස්වභාවික රක්ෂිත පවත්වාගෙන යාම සම්බන්ධයෙන් වගකිවයුතු රජයේ දෙපාර්තමේන්තුව වේ. මෙම දෙපාර්තමේන්තුව යටතේ ජාතික රක්ෂිත 31 ක් සහ අභයභූමි 64 ක් ඇත. 

## මේවාද බලන්න 
* වන සංරක්‍ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව

## මූලාශ්‍ර 
## බාහිර සබැදි 
* වනජීවී සංරක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව, නිල වෙබ් අඩවිය

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ රජයේ දෙපාර්තමේන්තු
වන සංරක්‍ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව (ශ්‍රී ලංකා)

**වන සංරක්‍ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව**, ශ්‍රී ලංකාව තුළ වනාන්තර රැකබලා ගැනීම සම්බන්ධයෙන් වගකිවයුතු රජයේ දෙපාර්තමේන්තුව වේ.

## ආශ්‍රිත 
* වනජීවී සංරක්‍ෂණ දෙපාර්තමේන්තුව

## මූලාශ්‍ර
අම්බලන්තොට

**අම්බලන්තොට** ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණු පළාතේ හම්බන්තොට දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා ඇති නගරයක් වේ.

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සහ ගම්මාන
අන්ඩ(ර්) ද ඩෝම් (ටෙලිනාට්‍ය මාලාව)

***අන්ඩ(ර්) ද ඩෝම්*** යනු ඇමරිකානු විද්‍යා ප්‍රබන්ධ රූපවාහිනී ටෙලිනාට්‍ය මාලාවකි. එය පළමු වරට විකාශය වූයේ 2013 ජූනි 24 දින CBS නාලිකාවේය. ස්ටීෆන් කිං විසින් එම නමින්ම රචනා කරන ලද නවකතාවක් ඇසුරින් බ්‍රයන් කේ. වෝඝන් විසින් මෙම ටෙලිනාට්‍ය මාලාව නිර්මාණය කරන ලදී. පළමු කතාමාලාව සඳහා වෝඝන්, කිං, සහ ස්ටීෆන් ස්පිල්බර්ග් ඇතුළු කණ්ඩායමක් විධායක නිෂ්පාදනයෙන් දායක විය. කතාමාලා 3 ක් දක්වා දිගහැරුණු මෙම ටෙලිනාට්‍ය මාලාව, 2015 අගෝස්තු 31 දින CBS නාලිකාව විසින් අවලංගු කර දමන ලදී.

## කතාව 
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ, මේන් ජනපදයේ, 'චෙස්ටර්ස් මිල්' නමැති කුඩා නගරය විනිවිද පෙනෙන සහ විනාශ කල නොහැකි යැයි හැඟෙන අති විශාල ආවරණයකින් හදිසියේම වැසී යයි. එම නිසා එම නගරයේ වැසියන් එම මොහොතේ සිට භාහිර ලෝකයෙන් හුදකලා වේ. නගරයේ අන්තර්ජාල සම්බන්ධතා හා දුරකථන සම්බන්ධතා විසන්ධි වන අතර ඉතිරි වන්නේ සීමාසහිත ගුවන්විදුලි සන්නිවේදන හැකියාවක් පමණි. අවසන් වෙමින් පවතින නගරයේ සම්පත් සහ වර්ධනය වෙමින් පවතින අර්බුධකාරී තත්වය හමුවේ නගර වැසියන් ජීවත් වීම සඳහා සටනක යෙදේ. ආරක්ෂක අංශ, රජය සහ ජනමාධ්‍ය මෙම ආවරණය බිඳ හෙලීමට වෙර දරන අතරතුර, ඇතුලත සිරවී සිටින පිරිසක් විසින්, මෙම ආවරණය කුමක්ද, එය පැමිණියේ කොහිසිටද, සහ එය ඉවත් වන්නේ කවදාද  (කවදා හෝ ඉවත් වෙනවානම්) යන කරුණු අවබෝධ කරගැනීමට උත්සහ දරයි.ප්‍රවර්ගය:රූපවාහිනී කතාමාලා
නිකලස් ස්ට්‍රෝන්ග්

**නිකලස් ස්ට්‍රෝන්ග්** යනු ඇමරිකානු රංගන ශිල්පියෙකි. ඇමරිකානු විද්‍යා ප්‍රබන්ධ ටෙලිනාට්‍ය මාලාවක් වන '''අන්ඩ(ර්) ද ඩෝම්''' හි "ෆිල් බුෂී" නමැති ගුවන්විදුලි නිවේදකයාගේ චරිතයට ඔහු රංගනයෙන් දායක වේ.

ප්‍රවර්ගය:නළුවෝ
මධ්‍යම වේලා කලාපය

**මධ්‍යම වේලා කලාපය** (**CT**) යනු,  කැනඩාවෙහි, එක්සත් ජනපදයෙහි, මෙක්සිකෝවෙහි, මධ්‍යම ඇමරිකාවෙහි, සමහරක් කැරිබියානු දූපත්වල, සහ  නැගෙනහිර ශාන්තිකර සාගරයෙහි කොටස් වල භාවිතා කෙරෙන වේලා කලාපයකි. මෙම කලාපයෙහි වේලාව, සමායෝත සාර්වත්‍ර වේලාවට (ග්‍රිනිච් මධ්‍යහ්න වේලාවට - GMT)  පැය හයක් පසුපසින් පවතියි.
සුන්දර බිරිඳ

සුන්දර බිරිඳ

පලමු ප්‍රදර්ශන දිනය 1960.04.28 

සිංහල සිනමාවේ 67වන චිත්‍රපටය

අධ්‍යක්ෂණය ටී.යෝගනාදන් 

ඉදිරිපත්කිරීම- සිලෝන් එන්ටර්ටේන්මන්ට්ස්

චිත්‍රාගාරය- වාහිනී මදුරාසිය

සංගීතය -ටී.ආර් පාපා

දෙබස්, ගීත රචනය- ඩබ්ලියු ඇල්ෆ්‍රඩ් සිල්වා

රංගනය- රවීන්ද්‍ර රූපසේන, ලීනා ද සිල්වා, රීටා රත්නායක, ආනන්ද ජයරත්න, ක්ලැරිස් ද සිල්වා, ඇල්.ඇම්.පෙරේරා, අශෝක පොන්නම්පෙරුම, ක්‍රිස්ට් ලෙනාර්ඩ් පෙරේරා, ඇලෝයි විජේරත්න, ඇනස්ටා ප්‍රනාන්දු, ලිලියන් එදිරිසිංහ

## මූලාශ්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:සිංහල සිනමාව
සුජිත් සංජය පෙරේරා

ගෞරවණීය  **සුජිත් සංජය පෙරේරා**  (ඉංග්‍රීසි: **Sujith Sanjaya Perera**) පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී කෑගල්ල දිස්‌ත්‍රික්‌කය, හිටපු පලාත් සභා මන්ත්‍රී කෑගල්ල  දිස්‌ත්‍රික්‌කය. සුජිත්, හිටපු ගරු වින්සන්ට් පෙරේරා අමාත්‍ය තුමාගේ පුත්‍රයෙකි.

## ජීවන සටහන්
මෙතුමා  කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසුවෙකි.

## ආශ්‍රිත
කොළඹ නාලන්දා විද්‍යාලයයේ ආදි සිසු දේශපාලනඥයින්

* Sujith Sanjaya Perera

 
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:ලංකික දේශපාලනඥයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:ආදි නාලන්දියයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ 17වන පාර්ලිමේන්තුවේ මන්ත්‍රීවරු
උදයගිරි රජ මහා විහාරය

**උදයගිරි රජ මහා විහාරය** ශ්‍රී ලංකාවේ අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ උහන ප්‍රදේශයේ පිහිටි පැරණි රජ මහා විහාරයක් වේ. එය අම්පාර-මහඔය මාර්ගයේ, අම්පාර සිට කිලෝ මීටර 13ක් පමණ දුරින් පිහිටා ඇත. විහාරය අදින් වසර 1000කට පමණ පෙර ඉදිකරන ලද විහාරයක් සේ සැළකේ.

## ඉතිහාසමය සාධක
විහාරයට ප්‍රවිශ්ඨ වන ඇතුල් දොරටුව අසල ක්‍රිස්තු වර්ෂ දසවන සයවසට අයත් පැරණි ශිලා ස්ථම්භයක් දැකගත හැකිවේ. ක්‍රිස්තු වර්ෂ 903 - 914 සමයේ රජකම් කල පළමුවන උදය රජුගේ අණපරිදි, උදය, අභය යන සේනාධිපතීන් විසින් මෙම විහාරය සතු ඉඩම් වෙළෙට්ඨ (ධාන්‍ය) බද්දෙන් නිදහස් කරනු ලැබූ බව එම ශිලා ස්ථම්භයෙහි දක්වා තිබේ. කෙසේ නමුදු විහාරයේ දැකගත හැකි පෞරාණික නටඹුන් අනූව මෙම විහාරය ක්‍රිස්තු පූර්ව යුගයේ නිමවන ලද්දක් බව පුරාවිද්‍යාඥ මතය වී තිබේ. 

එසේම පළමුවන පරාක්‍රමබාහු රජු හා සුගලා දේවිය අතර සටන සිදුවූ ස්ථානය ලෙසද මෙම විහාර පරිශ්‍රය සැළකේ.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:රජමහා විහාර
ප්‍රවර්ගය:අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන
ප්‍රවර්ගය:අම්පාර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
සඳදුන්න

thumb|300x300px|දිය බිඳිති වලින් නිර්මිත සඳදුන්නක ඡායාරූපයක් (චන්ද්‍ර දේදුන්න)
**සඳදුන්න,** (**චන්ද්‍ර දේදුන්න** හෝ  **සුදු දේදුන්න** ලෙසින්ද හැඳින්විය හැකිය.), දිවාකාලයේදී අහසේ ඇති ජලවාෂ්ප වෙත සූර්යාලෝකය පතිත වීමෙන් දේදුන්න ඇති වන ලෙසින්ම, සඳ එළිය සහිත රාත්‍රී කාලයේදී ඇතිවන දේදුනු විශේෂයකි. සඳදුන්න එතරම් පැහැදිලිව නොපෙනේ. එයට හේතුව සඳෙහි පෘෂ්ඨය මඟින් පරාවර්තනය කරන ආලෝක ප්‍රමාණය ඉතාම සුළු ප්‍රමාණයක් වීමයි. එය සෑම විටම අහසේ සඳ පවතින දිශාවට විරුද්ධ දිශාවෙහි දක්නට ලැබේ.

මෙලෙස තුනී රිදී පැහැති ඉරක් ලෙසින් සඳදුන්නක් දර්ශණය වීමට හේතුව වන්නේ එහි පවතින ආලෝකය මිනිස් ඇසෙහි වර්ණ සංවේදී කේතු සෛල උත්තේජනය කිරීමට තරම් ප්‍රමාණවත් නොවන නිසයි. එබැවින් එය සුදු පැහැයකින් යුතුව දිස්වේ. කෙසේනමුත් සඳදුන්නක වර්ණ ඡායාරූපයක් ලබා ගැනීම මඟින් දැකගත හැකියි. .

සඳදුන්න පිළිබඳව ඇරිස්ටෝටල්ගේ *Meteorology* (circa 350 BC), ග්‍රන්ථයේ සහ 1847 වර්ෂය දරණ ප්‍රකාශණයේත් සඳහන් වී තිබේ. 

## නිර්මාණය වන අයුරු 
සඳදුන්න ඉතාම පහසුවෙන් නැරඹීම සඳහා සඳෙහි කලාව පුර සඳ තත්ත්වයේ හෝ ඊට ආසන්නතම තත්ත්වයක පැවතිය යුතු වේ. එමෙන්ම ක්‍ෂිතිජය මට්ටමේ සිට අංශක 42 කට වඩා අඩු උසකින් චන්ද්‍රයා අහසේ පැවතිය යුතුයි. රාත්‍රී අහස ඉතා අඳුරු වීම සුදුසුයි. හිරු උදාවට පැය 2 සිට 3 කට පෙර සහ හිරු බැසයාමට පැය 2 සිට 3 කට පසුවත් මෙය පහසුවෙන් දැකගත හැකියි. චන්ද්‍රයාට විරුද්ධ පසින් වැහි බිඳු පතිත වීම හෝ කඩා හැලෙන දිය ඇල්ලකින් ජල වාෂ්ප නිකුත් වීම සිදු විය යුතුයි. මෙම සාධක වල සංකලනයෙන් සඳදුන්නක් නිර්මාණය වීම සිදුවේ. නමුත් දේදුන්නක් ඇති වෙනවාට වඩා සඳදුන්නක් ඇතිවීම ඉතාම දුර්ලභ සිදුවීමකි. සඳදුන්නක් දැක ගත හැකි ස්ථාන වශයෙන් Waimea 'Kamuela', Hawaii Island, Hawaii යන ස්ථාන උදාහරණ වශයෙන් ගෙන හැර දැක්විය හැකිය.

### දැකිය හැකි ස්ථාන 
thumb|200x200px|Spray moonbow at the Lower Yosemite Fall
ලොව පුරා විවිධ ස්ථාන කිහිපයකදීම ජල වාෂ්ප, මීදුම හෝ තුෂර මඟින් සඳදුන්න නිර්මාණය වීම සුලබව දැකගත හැකියි. ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ කැලිෆෝනියා ප්‍රාන්තයේ ඇති Yosemite ජාතික උද්‍යානය සහ Cumberland Falls දිය ඇල්ල අසළ, Corbin, Kentucky දියඇල්ල අසළත් සුලබව දැකගත හැකියි. අප්‍රිකාවේ සැම්බියාව සහ සිම්බාබ්වේ අතර දේශසීමාවේ පිහිටි Victoria දිය ඇල්ල සහ ක්‍රෙයෝෂියාවේ Plitvice Lakes විල අසලද සඳදුන්න දැක ගත හැකියි. 

## සමුද්දේශ 
‘සඳදුන්න‘ - තරු පිරි අහසක දේදුන්නක් බලමු.  
Moonbow picture
ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක ලැයිස්තුව

මෙහි දැක්වෙන්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව මගින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද සංක්ෂිප්ත **පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක ලැයිස්තුව**ක් වේ. මෙහි වගුගත කොට ඇති පුරාවිද්‍යා ස්ථාන වලට අමතරව තවත් ස්ථාන රාශියක් දිවයින පුරා දැකගත හැකි වේ. ශ්‍රී ලංකාව සතුව වර්ථමානයේ පුරාවිද්‍යා ස්ථාන හා ස්මාරක 250,000 ක් පමණ පවතී.  පුරාවිද්‍යා ස්ථාන ගවේෂණය කොට අනාගතය සඳහා නිසි පරිදි වාර්ථා කිරීම හා සංරක්ෂණයට පියවර ගැනීම වැදගත් කරුණක් සේ සැළකේ.

## පුරාවස්තු
වර්ෂ 1815 මාර්තු 02 දිනට වඩා පැරණි චංචල හෝ නිශ්චල දේපළක්, 1940 අංක 09 දරන පුරාවස්තු ආඥා පනත සහ 1998 අංක 24 දරන පුරාවස්තු (සංශෝධිත) පනතට අනුව, පුරාවස්තුවක් ලෙස නම් කෙරිය හැකි වේ. මීට අමතරව වසර 100 කට වඩා පැරණි වංචල දේපලක් අදාල විෂයභාර අමාත්‍යවරයාගේ තීරණයකට අනුව පුරාවස්තුවක් ලෙස නම් කළ හැකිය. 

## උතුරු පළාත
### කිළිනොච්චිය‎ දිස්ත්‍රික්කය
### මන්නාරම දිස්ත්‍රික්කය‎
### මුලතිව් දිස්ත්‍රික්කය
*කුරුන්දි රජ මහ විහාරය

### යාපනය‎ දිස්ත්‍රික්කය
### වවුනියාව දිස්ත්‍රික්කය‎
## උතුරුමැද පළාත
### අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කය
### පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කය
## ඌව පළාත
### බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කය
### මොණරාගල දිස්ත්‍රික්කය
## දකුණු පළාත
### ගාල්ල දිස්ත්‍රික්කය
### මාතර දිස්ත්‍රික්කය
### හම්බන්තොට දිස්ත්‍රික්කය
## නැගෙනහිර පළාත
### අම්පාර දිස්ත්‍රික්කය
### ත්‍රිකුණාමලය දිස්ත්‍රික්කය
### මඩකළපුව දිස්ත්‍රික්කය
## බස්නාහිර පළාත
### කළුතර දිස්ත්‍රික්කය
### කොළඹ දිස්ත්‍රික්කය
### ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කය
## මධ්‍යම පළාත
### නුවරඑළිය දිස්ත්‍රික්කය
### මාතලේ දිස්ත්‍රික්කය
### මහනුවර දිස්ත්‍රික්කය
## වයඹ පළාත
### කුරුණෑගල දිස්ත්‍රික්කය
### පුත්තලම දිස්ත්‍රික්කය
## සබරගමුව පළාත
### කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්කය
ඉක්මන්ට update කරන්නම්

### රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කය
## මේවාද බලන්න
*පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාව හා සබැඳි ලැයිස්තු
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ඔගස්ටස්

**ඔගස්ටස්** (; 23 සැප්තැම්බර්  ක්‍රිපූ 63– 19 අගෝස්තු ක්‍රිව 14) යනු,  රෝමානු අධිරාජ්‍යයෙහි ප්‍රාරම්භකයා සහ එහි පළමු අධිරාජයා ලෙසින්, ක්‍රිපූ 27 සිට  ක්‍රිව 14 හී ඔහුගේ මරණය දක්වා පාලනය කල තැනැත්තේ වෙයි. 

## අධෝසටහන් 
## ආශ්‍රිත
ඉලෙක්ට්‍රෝන කවච

thumb|සෝඩියම් ඉලෙක්ට්‍රෝන කවච ආකෘතියෙන් උදාහරණය
ඉලෙක්ට්‍රෝන කවච යනු පරමාණු වල න්‍යශ්ටිය වටා පිහිටන කොටසයි.

ඉලෙක්ට්‍රෝන කවචයකට ඉලෙක්ට්‍රෝන උප කවච හෝ උප මට්ටම් එකක් හෝ වැඩි ගණනක් පිහිටයි. 

බෝර් ආකෘතියට අනුව ඉලෙක්ට්‍රෝන කවච නම් කෙරේ.  

## උප කවච හෙවත් උප මට්ටම් 
ඉලෙක්ට්‍රෝන උප මට්ටම් s, p, d, f, g, h, i, ආදිය., යන අකුරු වලින් නම් කෙරේ. එවා සදහා උද්දිගාංශ ක්වොන්ටම් අංක 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, වේ. 

## අදාල  
ප්‍රවර්ගය:රසායන විද්‍යාව
ප්‍රවර්ගය:මූලද්‍රව්‍යය
මැග්නීසියම්

thumb|මැග්නීසියම්
මැග්නීසියම් ( /mæɡˈniːziəm/ mag-NEE-zee-əm) යනු රසායනික මූලද්‍රව්‍යකි. එහි සංකේතය *Mg* වන අතර, පරමාණුක ක්‍රමාංකය 12 වේ. සුලබ ඔක්සිකරණ අංකය +2 වේ. එය ක්ෂාරීය පාංශු ලෝහයකි. පෘථිවි පෘෂ්ඨයේ අටවන වඩාත්ම බහුල මූලද්‍රව්‍ය වේ. එය ස්කන්ධය අනුව 2% පමණ වේ. එමන්ම සමස්තයක් ලෙස දැනට හදුනාගෙන ඇති  විශ්වයේ නවවන ස්තානයේ පවතී. මැග්නීසියම් අයනය සතු ජලය තුල අධික ද්‍රාව්‍යතාවය නිසා එය මුහුදු ජලයේ තෙවනියට වැඩිම මූලද්‍රව්‍ය වේ.

## මේවාත් බලන්න 
*ආවර්තිතා වගුව

## අදාල 
ප්‍රවර්ගය:මූලද්‍රව්‍යය
ද සිටි නීති ශාස්ත්‍රාලය

**ද සිටි නීති ශාස්ත්‍රාලය** යනු,  ලන්ඩන් නගරයෙහි පිහිටි සිටි විශ්වවිද්‍යාලයෙහි ශාස්ත්‍රාල හතෙන් එකකි. 2001 වසරෙහිදී, ගෞරවාන්විත ඉන්ස් ඔෆ් කෝට් නීති ශාස්ත්‍රාලය, සිටි විශ්වවිද්‍යාලය ලන්ඩනය හී කොටසක් වූ අතර, එය දැන් හැඳින්වෙන්නේ ද සිටි නීති ශාස්ත්‍රාලය යනුවෙනි.
ජෝන් එෆ්. කෙනඩි ඝාතනය

ඇමරිකානු එක්සත් ජනපදයේ 35 වන ජනාධිපතිවරයා වූ  ජෝන් ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ් කෙනඩි, 1963 නොවැම්බර් 22 වන සිකුරාදා දිනදී,   ටෙක්සාස් ජනපදයේ, ඩලස් නුවර, ඩීලී ප්ලාසා පෙදෙසේදී,  මධ්‍යම සම්මත වේලාවෙන් ප.ව. 12:30 ට (18:30 UTC) වෙඩි තබා ඝාතනය කරන ලදී.  ලී හාවි ඔස්වල්ඩ් විසින්, කෙනඩි වෙත මරණීය තුවාල ගෙන දෙන ලෙසින් වෙඩි තබන ලද්දේ, ජනාධිපති බිරිය වූ ජැකොලින්, ටෙක්සාස් ආණ්ඩුකාරවර ජෝන් කොනලි සහ, කොනලිගේ බිරිය නෙලී සමගින්, ජනාධිපතිමය මෝටර් රථ පෙරහරක ගමන් කරමින් සිටියදීය. 1963 නොවැම්බර සිට 1964 සැප්තැම්බර දක්වා දස-මසක් පුරා පවත්වන ලද විමර්ෂණයට පසුව, වොරන් කොමිෂන් සභාව විසින් අවසන් තීරණයකට එළඹියේ, කෙනඩි ඝාතනය අරභයා ඔස්වල්ඩ් විසින් ස්වීය ලෙසින් ක්‍රියා කරන ලද බවත්, ඔස්වල්ඩ් නඩු විභාගයකට පෙනී සිටීමට හැකි වීමට පෙර ඔහු මරාදැමූ, ජැක් රූබි විසින් ද ස්වීය ලෙසින් ක්‍රියා කරමින් එසේ කල බවත්ය. 

## සටහන්
## ආශ්‍රිත
* 


ප්‍රවර්ගය: ඇමරිකානු දේශපාලනයෙහි 1963 වසර
ප්‍රවර්ගය:ටෙක්සාස්හී 1963 වසර
ප්‍රවර්ගය:එක්සත් ජනපදයෙහි 1963 වසරෙහි වූ මිනීමැරුම්
ප්‍රවර්ගය: ඩලස්, ටෙක්සාස් හී 20වන සියවස
ප්‍රවර්ගය:ටෙක්සාස්හී ගිනි අවියකින් සිදු කල මරණ
ප්‍රවර්ගය:ජෝන් එෆ්. කෙනඩි
ප්‍රවර්ගය:ටෙක්සාස්හී මිනීමැරුම්
ප්‍රවර්ගය:ටෙක්සාස්හී අපරාධ
හැල කිඹුලා

**හැල කිඹුලා** (*ක්‍රොකඩිලස් පලූස්ට්‍රිස්* = "හැලෙහි" කිඹුලා), ඉන්දියානු අර්ධද්වීපයෙහි සහ පකිස්තානය වැනි අවට රටවල් පුරා දක්නට ලැබෙන අතර, පකිස්තානයෙහි  *සින්දු කිඹුලා* ලෙසින්ද හැඳින්වෙන මෙම හැල කිඹුලා,  පකිස්තානයෙහි ජාතික උරගයා වෙයි.
තාපාංකය

thumb|ඩොමිනිකානු රාජ්‍යයේ උතුරා නටන විල
කිසියම් ද්‍රව්‍යයක **තාපාංකය** යනු එම ද්‍රවය නටන උෂ්ණත්වය හෝ වේගවත් වාෂ්පීකරණ තත්වයකට ඇතුල් වන උෂ්ණත්වය වේ. පිරිසිදු ජලය සඳහා මෙය 100°C හෙවත්  212°F වේ. තාපාංකය යනු ලබන්නේ ද්‍රවයේ සංශුද්ධ වාෂ්ප පීඩනය එක් වායුගෝල පීඩනයකට (1 atm) සමානවන විට පවතින උෂ්ණත්වයයි.

තාපාංක කිහිප ආකාරයකින් වෙනස් කළ හැක. ද්‍රවයට වෙනත් ද්‍රව්‍ය එකතු කිරීම මගින් සාමාන්‍යයෙන් තාපාංකය වෙනස් වේ. එමෙන්ම ද්‍රවයේ පීඩනය වෙනස් කිරීම මගින්ද තාපාංකය වෙනස් වේ.

සීනි, ලුණු හෝ වෙනත් අපද්‍රව්‍යය ජලයට එකතු කළ විට සාමාන්‍යයෙන් තාපාංකය ඉහළ වනු ඇත. ඇල්කොහොල් (මධ්‍යසාර) එකතු කිරීමෙන් තාපාංකය අඩු කර ගත හැකිය.

ප්‍රවර්ගය:රසායන විද්‍යාව
ප්‍රවර්ගය:තාපගති විද්‍යාව
C

]]

**C**, හෝ **c** යනු, නවීන ඉංග්‍රීසි හෝඩියේ, සහ බටහිර යුරෝපීය හෝඩි සහ ලොව පුරා භාවිතා වන, ලතින් හෝඩියේ, තෙවන අකුර වේ. එහි නාමය, ඉංග්‍රීසි බසින් *සී* (උච්චාරණය ), බහු වචනය *සීස්* වෙයි.

## ආශ්‍රිත ලිපි 
*Hard and soft C
*Speed of light, *c*

## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
*
*
*
පුෂ්පය

පුෂ්පයක්  යනු විකරණය වූ ප්‍රරෝහයකි .එනම් අංකුරයක් වැඩී ප්‍රරෝහයක් ඇති කරනු වෙනුවට එය විකරණය වී මලක් සාදයි.පුෂ්පය ශාක කඳට සවි වන්නේ වෘන්තය හෙවත් නැතුව මගිනි.වෘන්තයේ පුෂ්පයට සවිවන අග්‍රය තරමක් විශාල වී ඇත.මෙය ග්‍රාහකය ලෙස හදුන්වනු ලැබේ.පුෂ්පයෙහි සියලු කොටස් ග්‍රාහක මත වලයාකාරව පිහිටයි.
thumbnail|පුෂ්ප
කොටස් වර්ග  හතරක් වලයන් හතරක පිහිටා ඇති අයුරු හඳුනා ගත හැකිය.ඒවා නම් මනිය,මුකුටය,පුමන්ගය හා ජායාන්ගය වේ.

ප්‍රවර්ගය:ශාක
ශ්‍රී ලාංකික රජවරුන් ලැයිස්තුව

ශ්‍රී ලංකාව පාලනය කළ රජවරුන් 

ශ්‍රී ලංකාව බ්‍රිතාන්‍යයන් හට සම්පූර්ණ වශයෙන් යටත් වීමට පෙර වසර දෙදහසකට අධික කාලයක් මුළුල්ලේ රාජාණ්ඩුවක් ලෙස පැවතුනි. මෙය ආර්ය සංක්‍රමණ සහ බුදු දහමේ පැමිණීමත් සමග බලපෑ ඉන්දීය දේශපාලන බලපෑමේ ප්‍රතිඵලයක් හා ස්වදේශික ගෝත්‍රයන් එක්සත් වීමේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සිදු විය. ඒ අනුව ක්‍රිස්තු පූර්ව 543 දී පමණ විජයගෙන් ශ්‍රී ලාංකීය සිංහල රාජාවලිය ආරම්භ වූවායැයි සැලකේ. නමුත් ඉතිහාසඥයන්ට අනුව වැදගත් සාක්ෂි මත, ක්‍රිස්තු පූර්ව 477 දී පමණ පණ්ඩුකාභය විසින් සිංහල රාජාවලිය ආරම්භ කලායැයි පිළිගනී. රජරට ශිෂ්ටාචාරයේ ආරම්භය හා අනුරාධපුර රාජධානියේ ආරම්භය සිදු වූයේද මෙතුමාගෙනි. ඉන් පසුව ක්‍රිස්තු වර්ෂ 65 පමණ වන තෙක් පණ්ඩුකාභය රජුගෙන් ඇරබි ප්‍රථම මෝරිය වංශය අනුරාධපුරය පාලන කළ අතර වරින් වර දකුණු ඉන්දියානු ද්‍රවිඩ ආක්‍රමණිකයන් රාජ්‍ය බලය පැහැරගෙන පාලනය කළ අවස්තාද තිබුණි.  ප්‍රථම මෝරිය වංශයේ අවසන් රජු වූයේ යසලාලක රජතුමා ය. ඔහුව බලයෙන් පහ කළ වසභ රජු ලම්බකර්ණ රාජවංශය ආරම්භ කොට අනුරාධපුර පාලනය කිරීමට පටන් ගත්හ. 

### විජය රාජවංශය (ක්‍රිස්තු පූර්ව 437–237 )
ද්‍රවාංකය

කිසියම් ද්‍රව්‍යයක **ද්‍රවාංකය** යනු එම ද්‍රව්‍යය සාමාන්‍ය පීඩනයේදී ඝන අවස්ථාවේ සිට ද්‍රව අවස්ථාවට පත්වන උෂ්ණත්වයයි. ජලය සඳහා, මෙය  0 °C (32 F, 273.15 K) වේ.

දියර ද්‍රව්‍යයක් ඝන බවට පත් වූ විට, බොහෝ මිනිසුන් හිමාංකය යයි කියනු ලැබේ.  බොහෝ ද්‍රව්‍යය සඳහා, (වතුර මෙන්) මෙය ද්‍රවාංකය හා සමාන වේ 

සමහරක් ද්‍රව්‍යයන් හෝ අපද්‍රව්‍ය එකතු කිරීම මගින් මිශ්‍රණයක ද්‍රවාංකය වෙනස් වේ: උදාහරණයක් ලෙස, සීනි හෝ ලුනු මගින් ද්‍රවාංකය අඩු වේ, මදයසාර මගින් ද්‍රවාංකය වැඩි වේ.

ප්‍රවර්ගය:රසායන විද්‍යාව
ප්‍රවර්ගය:තාපගති විද්‍යාව
ලී (මිනුම් ඒකකය)

**ලී** (, *lǐ*, or , *shìlǐ*) හෝ **චීන හැතැප්ම** ලෙස හැඳින්වෙන්නේ දුර මනින ඒකකයකි.
ධම්ම සාකච්ඡා

### දහම් චින්තා 
# ධම්ම චක්කපවත්තන සූත්‍රය.
# මහා සතිපට්ඨාන සූත්‍රය.
#ආලවක සූත්‍රය.

## බාහිර සබැඳි 
* [Http://buddhism.stackexchange.com/ සරල (ඉංග්‍රීසි) ජ්‍යත්‍යන්තර ධර්ම සාකච්ඡා මණ්ඩපය.]
* [Http://www.goodquestiongoodanswer.net/project.php Q & A]
ප්‍රකාශ රසායනික ධූමිකාව

පැවති ප්‍රකාශ රසායනික ධූමිකාව]]
**ප්‍රකාශ රසායනික ධූමිකාව** යනු කහ පැහැයට හුරු තිමිරයකි. එය පෙනීමට බාධා කරන අතර ඇස්වල දැවිල්ල ඇති කරයි. **ධූමිකාවක්** (Smog) යනු දුමෙහි (smoke) හා මීදුමෙහි (fog) සංයෝජනයකි.

මෝටර් රථ වලින් නිකුත් කෙරෙන දුමෙහි NOx සහ නො දැවුණු හයිඩ්‍රොකාබන (CxHy) අඩංගු වේ. හිරු එළිය හමුවේ හා 15oC ක‍ට ඉහළ උෂ්ණත්වවල දී ඒවා ඕසෝන් ඇල්ඩිහයිඩ, පෙරොක්සි ඇසිටිල් නයිට්‍රේට (PAN), පෙරොක්සි ඛෙන්සිල් නයිට්‍රේට (PBN) යනාදියට පරිවර්තනය වේ. මෙම රසායන ද්‍රව්‍ය සූර්යාලෝකය හමුවේ නිපදවෙන බැවින් මෙය ප්‍රකාශ රසායනික ධූමිකාව ලෙස හැඳින්වේ.

## ප්‍රකාශ රසායනික ධූමිකාවල බලපෑම් 
*මිනිසාගේ සෞඛ්‍යය හා සනීපරක්ෂාව කෙරෙහි වන බලපෑම්
**ප්‍රකාශ-රසායනික ධූමිකා ශ්වසන පද්ධතියට බලපාන අතර කැස්ස, හතිය වැනි රෝගාබාධවලට හේතු වේ.
*ද්‍රව්‍යවලට හානි වීම
**ද්විත්ව බන්ධනවල විඛණ්ඩනයට හේතු වන නිසා ඕසෝන් රබර්වල හා රෙදිවල ගුණාත්මක අගය අඩු කරන අතර වර්ණක විරංජනය කරයි.
*වායුගෝලය කෙරෙහි ඇති කරන බලපෑම්
**එයරොසොල අංශු ආලෝකය ප්‍රකිරණය කරමින් පෙනීමට බාධා ඇති කරයි.
*ශාක කෙරෙහි ඇති කෙරෙන බලපෑම්
**ප්‍රකාශ රසායනික ධූමිකාවෙන් ඇති වන බොහොමයක් ඵල ශාකවලට විෂ සහිතය.
**ප්‍රකාශ රසායනික ධූමිකාවෙහි ඵල මගින් ශාක වර්ධනය අඩාල කරනු ලබයි. මෙය ආහාර නිෂ්පාදනය කෙරහි බලපානු ලබයි.

ප්‍රවර්ගය:රසායන විද්‍යාව
ප්‍රවර්ගය:පරිසර දූෂණය
ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය (2001-වර්තමානය)

thumb|වර්තමාන ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය
**ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය** යනු ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ, නිව්යෝර්ක් ජනපදයේ, නිව්යෝර්ක් නුවර, පහල මෑන්හැටන් ප්‍රදේශයේ අර්ධ වශයෙන් නිමවා ඇති තවමත් ඉදිකෙරෙමින් පවතින ගොඩනැගිලි සංකීර්ණයකි. 2001 සැප්තැම්බර් 11 දින සිදුවූ සැප්තැම්බර් 11 ප්‍රහාර මගින් විනාශ වූ මුල් ලෝක වෙළඳ මධ්‍යස්ථානය ප්‍රතිස්ථාපනය කරමින් එම භූමියේම එම නමින්ම මෙම නව ගොඩනැගිලි සංකීර්ණය ඉදිකෙරේ. නැවත ඉදිකිරීම නිරීක්ෂණයට, භුමි සැලසුම් තරඟ සංවිධානයට සහ ස්මාරකය සැලසුම් කිරීමට 2001 නොවැම්බර් මාසයේදී පහල මෑන්හැටන් සංවර්ධන සංස්ථාව (Lower Manhattan Development Corporation - LMDC) ස්ථාපනය කරන ලදී. ඩැනියෙල් ලයිබ්ස්කයින්ඩ් විසින් ඉදිරිපත් කල මෙමරි ෆවුන්ඩේෂන්ස් සැලැස්ම, ප්‍රධාන සැලැස්ම ලෙස තෝරාගන්න ලදී; එහෙත් සුළු වෙනස්කම් වලට එය භාජනය විය. මෙම භුමියේ පළමුවෙන්ම ඉදිකර අවසන් කල නව ගොඩනැගිල්ල වුයේ 2006 මැයි මාසයේ විවෘත කල 7WTC ගොඩනැගිල්ලයි. ජාතික සැප්තැම්බර් 11 ස්මාරකය සහ කෞතුකාගාරයට අයත් ස්මාරකය 2011 සැප්තැම්බර් 11 දින විවෘත කරන ලද තර, කෞතුකාගාරය 2014 මැයි මාසයේදී විවෘත කරන ලදී. *1 වර්ල්ඩ් ට්‍රේඩ් සෙන්ටර්* (1WTC) ගොඩනැගිල්ල 2014 නොවැම්බර් 3 දින විවෘත කරන ලදී. *4 වර්ල්ඩ් ට්‍රේඩ් සෙන්ටර්* ගොඩනැගිල්ල 2013 නොවැම්බර් 13 දින විවෘත විය. *3 වර්ල්ඩ් ට්‍රේඩ් සෙන්ටර්* ගොඩනැගිල්ල ඉදිකෙරෙමින් පවතින අතර, එය 2016 දි විවෘත කරනු ඇත. 2013 නොවැම්බර් මාසයේදී, සිල්ව(ර්)ස්ටයින් ප්‍රොපටිස් සමාගම සමග ඇතිකරගත් ගිවිසුමකට අනුව *2 වර්ල්ඩ් ට්‍රේඩ් සෙන්ටර්* ගොඩනැගිල්ල මුල්‍යමය වශයෙන් ස්ථාවර වීමට තරම් භාහිර සමාගම් වලට බදු දෙන තෙක්, එහි උපරිම උසටම ඉදිකිරිම තාවකාලිකව අත්හිටුවා ඇත. *5 වර්ල්ඩ් ට්‍රේඩ් සෙන්ටර්* ගොඩනැගිල්ල සංවර්ධනය කිරීම නිව්යෝර්ක් සහ නිව් ජර්සි වාරය අධිකාරිය විසින් භාරගෙන ඇත. එහෙත් එය ඉදිකිරිම ආරම්භ කරන හෝ අවසාන කරන දින වකවානු 2014 පෙබරවාරි වනවිටත් ප්‍රකාශයට පත් කොට නොතිබුණි.
මද්දුම බණ්ඩාර

**මද්දුම බණ්ඩාර අපේ ඉතිහාසයේ සඳහන් ව ඇති ළමා වීරයා යි. ඔහු උපන්නේ මාතලේ දිස්ත්‍රික්කයේ ඇහැළේපොළ නම් ගමේ ය. ඔහු ගේ පියා ඇහැළේපොළ අධිකාරම්තුමා ය. මව ඇහැළේපොළ කුමාරිහාමි ය. ඒ කාලයේ සිටි ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජු ගේ මහාධිකාරම් තනතුර දැරූයේ මද්දුම බණ්ඩාර ගේ පියා වන ඇහැළේපොළ අධිකාරම් තුමාය. මේ පවුලේ දරුවන් තුන්දෙනෙක් සිටිය හ. ඔවු‍න්ගෙන් දෙ වැනියා මද්දුම බණ්ඩාර යි.** 
නිතර ම තම නිලමේවරුන් ගැනැ සැකයෙන් සිටි එ කල කන්ද උඩරට පාලනය කළ ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජුට ඔවුන් තමා සිහසුනින් නෙරපා රජකම ලබා ගනීවි යැ යි බියක් තිබිණි. වෙසෙසින් ම මද්දුම බණ්ඩාර ගේ පියා ගැනැ වූයේ මහත් සැකයකි. ඒ තමාට විරුද්ධ ව ඇහැළේපොළ අධිකාරම් කැරැලි ගසනු ඇතැ යි කියා ය. ඒ නිසා රජු විසින් ඔහුට නොයෙකුත් විදියේ කරදර කැරිණි.

මෙ රජ දවසක් තදින් කිපී, ඇහැළේපොළ පවුලට හොඳ පාඩමක් උගැන්විය යුතු යැ යි අදිටන් කොටැ ඇහැළේපොළ පවුලේ සියල්ලනට ම මාළිගයට පැමිණැ තමා බැහැ දකින්නැ යි පණිවුඩයක් යැවී. මේ වන විටත් ඇහැළේපොළ අධිකාරම්තුමා නිවසේ නොසිටියත් නියමිත දිනයේ මද්දුම බණ්ඩාරත්, මවත්, අයියාත්, නංගීත් රජ වාසලට ගිය හ. මොවුන් දුටු රජ කොවින් වෙවුලන්නට ගති. කිසි මැ වරදක් නැති ඇහැළේපොළ පවුලේ පිරිමින්, හිස ගසා මැරීමටත් , ගැහැනුන් දියේ ගිල්වා මැරීමටත් ඇණැවී. රජ අණ අකුරට ම ක්‍රියාත්මක විණි.

මේ කණගාටුදායක ක්‍රියාව සඳහා තෝරාගැනුණේ මහනුවර දළදා මාළිගාව ඉදිරිපිට පිහිටි උයන යි. මද්දුම බණ්ඩා‍ර ගේ හා ඔහු ගේ දෙටු සොහොවුරා ගේ හිස ගසා දමන දිනය ළැඟිණි. සුවිසල් පිරිසක් මේ සිද්ධිය බලනුව ඉතා දුකින් රැස් වැ සිටි. රජවාසලේ වධකයා කඩුව අමෝරා‍ ගෙන සිටිද්දී මද්දුම බණ්ඩාරත් පවුලේ සෙස්සෝත් දුක්මුසු වැ බලා සිටිය හ. දංගෙඩියත් ඒ අසල ම සූදානම් ව තිබිණි. මුලින් මැ මරණයට මුහුණ දීමට තිබූ මද්දුම බණ්ඩාරගේ අයියා‍ බියෙන් මව ගේ ඇඟේ එල්ලී හැඬී. අවුරුදු නවයක් වියැති මද්දුම බණ්ඩාර ගේ සිත දිරිමත් වී වීරත්වයෙන් පිරී ගොස් මරණයට බිය නැති වැ මුහුණ දීමේ අමුතු ශක්තියක් ඔහු තුළ ඇති විණි.

“අයියන්ඩී බිය නොවන්න. මැරෙන හැටි මම පෙන්වන්නම් ‍…..” කියලා දංගෙඩිය ළඟට ගියා . අත්දෙක පිටුපසට බැඳ‍ගෙන කෙළින් සිට ගත්ත. බියක් මුහුණේ ගෑවිලාවත් තිබුණේ නෑ.‍

“වධකය, එක කඩු පහරින් මගේ හිස වෙන් කරන්න …….” කියලා දංගෙඩියට ගෙල පෑවා. බලා හිටිය අය පුදුමයට පත් වුණා.“අපොයි” කියලා ඔළුවේ අත් ගසා ගත්තා.

වධක කඩු පහරින් මද්දුම බණ්ඩාරයන්ග හිස කදින් වෙන් වුණා. වීර සිංහල දරුවකුගේ උණුසුම් ලේ දහරා දංගෙඩිය පහළට රූටා වැටුණා.

මරණය ඉදිරියේ නොසැලුණු,සිංහල ලේ වල බලය ලොවට කියා පෑ, මේ පුංචි වීරයා එදා පටන් වීර මද්දුම බණ්ඩාර කියා ප්‍රසිද්ධ වුණා.අදත් අප ඔහු ආඩම්බරයෙන් සිහිපත් කරනවා. සෑම අවුරුද්දකම මැයි 17 දා මද්දුම බණ්ඩාර අනුස්මරණය කරනවා.මේ ළමා වීරයා සැමරීම ජාතික වීරයෙකුට කරන ගෞරවයකි.

*මහනුවර දළදා මාළිගාව ඉදිරිපිට ඇති උයන වීර මද්දුම බණ්ඩාර උයන කියා නම් කළේ ඔහුට  උපහාරයක් වශයෙනි. එහි දී ඒ වීරයාගේ පිළිරුව දැක ගත හැකියි.*ඉස්තුති
අල්ටිමේට් ෆයිටින් චැම්පියන්ශිප්

right|thumb|300x300px|UFC සටන් පිටිය

**අල්ටිමේට් ෆයිටින් චැම්පියන්ශිප්** (**Ultimate Fighting Championship** - **UFC**) යනු ලෝකයේ විශාලතම මිශ්‍ර සටන් ශිල්ප (MMA) සංවිධානයකි. මෙය ඇමරිකානු පෞද්ගලික සමාගමක් වන Zuffa සමාගමට අයත් වන අතර, ප්‍රධාන කාර්යාලය නෙවාඩා ප්‍රාන්තයේ ලාස් වේගාස් නගරයේ පිහිටා ඇත.

UFC 1993 දී ආරම්භ වී ඇති අතර, වසර 30 කට වැඩි කාලයක් තුළ ලොව පුරා MMA ක්‍රීඩාව ප්‍රචලිත කිරීමට විශාල භූමිකාවක් දැරීය. එය පිරිමි සහ ගැහැණු සටන්කරුවන් සඳහා සමස්තයෙන්ම 12 කට වැඩි භාරත වර්ගවල තරග සංවිධානය කරයි. ඩේනා වයිට් (Dana White) 2001 සිට සභාපති ලෙස කටයුතු කරයි.

## ඉතිහාසය 
UFC හි පළමු තරගාවලිය 1993 නොවැම්බර් 12 දින McNichols Sports Arena හිදී Denver, Colorado නගරයේ පැවැත්විණි. එහි අරමුණ වූයේ විවිධ සටන් ශිල්ප අතරින් කාර්යක්ෂමතම විලාසිතාව සොයා ගැනීමය. කාලයත් සමඟ සටන්කරුවන් විවිධ ශිල්ප එකට මිශ්‍ර කර, නව යුගයේ "මිශ්‍ර සටන් ශිල්ප" ක්‍රීඩාවක් ලෙස අර්ථ දක්වනු ලැබීය.

## ගෝලීය විකාශනය හා ආසියාව 
UFC විසින් ඇමරිකාවෙන් පමණක් නොව, යුරෝපය, ඔස්ට්‍රේලියාව, ආසියාව සහ අප්‍රිකාව ඇතුළු රටවල්වලට MMA ක්‍රීඩාව පැතිරවීමට වැඩි වශයෙන් අවධානය යොමු කරයි. ආසියා ප්‍රදේශයේ විශේෂයෙන් වියට්නාමය MMA හා බොක්සින් ක්‍රීඩා වේගයෙන් ජනප්‍රිය වී ඇත. 

වියට්නාමයේ MMA ක්‍රීඩා හා UFC සම්බන්ධ තොරතුරු සජීවී විකාශනය සහිතව පිරිනමන ප්‍රධාන වෙබ් අඩවියක් වන්නේ Coichua1.com ය. එය ආසියානු ප්‍රේක්ෂකයින්ට UFC සහ MMA ක්‍රීඩා පිළිබඳ නවතම විස්තර ලබා දීමට දායක වේ.

## නීති හා ක්‍රීඩා රීති 
UFC හි නීති සහ ක්‍රීඩා රීති New Jersey State Athletic Control Board විසින් ස්ථාපිත කළ Unified Rules of Mixed Martial Arts නීති මත පදනම්වෙයි. තරගයක සටන් කාලය සාමාන්‍යයෙන් මිනිත්තු 5 ක විරාම 1 ක් සමඟින් 3 හෝ 5 වට ලෙස සීමා කර ඇත.

## යොමු 
* Meltzer, Dave (April 8, 2009). "UFC 6: Wild West". Yahoo! Sports. Retrieved December 31, 2011.
* "UFC Creator Bob Meyrowitz Announces New MMA Promotion". MMAjunkie.com. January 29, 2009. Archived from the original on July 10, 2012. Retrieved December 31, 2011.
* "UFC sold to WME-IMG in unprecedented deal". ESPN. July 11, 2016. Retrieved October 1, 2019.
* de la Merced, Michael (July 11, 2016). "U.F.C. Sells Itself for $4 Billion". The New York Times. Retrieved October 8, 2019.
* Gift, Paul (March 16, 2022). "UFC Posts Best Financial Year In Company History". Forbes. Retrieved April 16, 2023.
* Stupp, Dann (August 29, 2010). "UFC officials announce Asian operations, NBA exec Mark Fischer named head". MMAjunkie.com. Archived from the original on September 4, 2010. Retrieved September 23, 2010.
* "TKO Reports Fourth Quarter and Full Year 2024 Results" (PDF). TKO Group Holdings, Inc. February 26, 2025. Retrieved February 26, 2025.
* Sherman, Alex; Calia, Mike. "WWE agrees to merge with UFC to create a new company run by Ari Emanuel and Vince McMahon". CNBC. Retrieved September 12, 2023.
* Draper, Kevin (January 26, 2024). "Wrestling icon Vince McMahon resigns from WWE parent company after sex abuse suit". The New York Times. Retrieved January 27, 2024.

## බාහිර සබැදි 
* UFC නිල වෙබ් අඩවිය
* UFC නිල නීති පද්ධතිය
* සටන්කරුවන්ගේ වාර්තා සහ ඉතිහාසය
* වියට්නාමයේ UFC හා බොක්සින් ක්‍රීඩා සජීවී විකාශනය – Coichua1.com
මිෂනරි පිහිටුව

[thumb|මිෂනරි පිහිටුවෙහි [ එඩුවර්ඩ්-හෙන්රි ඇව්රිල් සංවර්ණය]]
**මිෂනරි පිහිටුව** හෝ **පුරුෂයා-ඉහළින්-වන පිහිටුව** යනු සාමාන්‍යයෙන්  ස්ත්‍රීය උඩ බලියෙන් සිටින විට ඇයගේ කය මත පුරුෂයා සිටිමින් එකිනෙකා නෙත ගැටෙමින් ලිංගික සංසර්ගය හෝ වෙනත් ලිංගික ක්‍රියාවක නියැලෙන, ලිංගික පිහිටුවකි.
පාර්ශ්වීය මෛථූන පිහිටුව

thumb|right|යුවලක් විසින් පාර්ශ්වීය මෛථූන පිහිටුව ප්‍රදර්ශනය කරන සන්නිදර්ශනයක්.

**පාර්ශ්වීය මෛථූන පිහිටුව** යනු,  මාස්ටර්ස් සහ ජොන්සන් විසින් ඔවුන්ගේ *හියුමන් සෙක්ෂුවල් රෙස්පොන්ස්* හි විස්තර කෙරෙන ලිංගික පිහිටුවකි.  ඔවුන් විසින් එය එක් වරක් අත්හදාබැලීමෙන් පසුව,  විෂමලිංගික ප්‍රතිචාරකයන්  අතුරින් 75% විසින්, මෙම පිහිටුව වෙත වඩාත් කැමති බවක් දැක්වූහ.

## මුල් උපදෙස 
කතුවරුන් විසින් නිර්දේශ කරනුයේ,  යුවලයන් විසින්, ඇඳුම් හැඳ සිටිමින් සහ ලිංගික සංසර්ගයෙහි නොයෙදෙමින්,  මෙම ක්‍රියාවලිය "හාස්‍ය මාත්‍රයකින්" වෙතින්  පුහුණු විය යුත්තේ, මෙම පිහිටුව සඳහා චලන කිහිපයක් අවශ්‍ය වන නිසා බවයි.

## ශිල්ප ක්‍රමය
මෙම පිහිටුව වෙත සැපත් වීම සඳහා, ස්ත්‍රීය තුලට ශිෂ්නය ඇතුළු වෙමින්  ස්ත්‍රීය ඉහළින් සිටින ලිංගික පිහිටුව වෙතින්,   සහකරුවන් විසින් ආරම්භයක් ලබා ගැනුම අවශ්‍ය වන අතර ඉන් ඉක්බිතිව:

# පුරුෂයා විසින් ඔහුගේ වම් අත භාවිතා කරමින්  ස්ත්‍රීයගේ දකුණු කකුල ස්වල්පයක් ඔසවයි.
# පුරුෂයා විසින් ඔහුගේ වම් දණහිස නැවීම අරඹනුයේ, ඇඳ වෙතින් ඔහුගේ දණහිස ඔසවන්නේ   **නැතිවය**.ඒ වෙනුවට, ඔහු විසින් ඔහුගේ වම් දණහිස එය නැවෙන විටම පිටතට ලිස්සා යවමින්, ඔහුගේ වම් ඇතුළු කලවය සිවිලිම දෙසට හරවයි. ඔහු විසින් ඔහුගේ වම් කකුල ඉහළට සහ පිටගට ලිස්සා යවන්නේ, ඇයගේ එසවුනු දකුණු දණහිසෙහි යට, එය විසින් පසු කරන තෙක්ය.
# මේ අතර, ස්ත්‍රීය විසින්  *ඇයගේ* වමට ඇල වෙන අතර, ඇයගේ  කය ඇයගේ වම් දණහිසට බර කරයි.
මයි ලව් ෆ්‍රොම් ද ස්ටාර්

***මයි ලව් ෆ්‍රොම් ද ස්ටාර්*** (; වචනාර්ථයෙන්  *තරු වෙතින් පැමිණි මා පෙම්බරා*; චීන:来自星星的你 ; කෙමර්:សង្សារខ្ញុំជាមនុស្សភពផ្កាយ; බෙංගාලි: তারা থেকে এলে তুমি  ) යනු, ජෝසං රාජ වංශය සමයෙහිදී පෘථිවියට ගොඩ බැසි  සහ, වසර 400 කට පසුව, නූතන යුගයෙහි ඉහළ පෙලෙහි නිළියක් සමගින් ආලයෙන් වෙලෙන පිටසක්වල ජීවියෙක් පිළිබඳ,  දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී කතා මාලාවකි. 2013 දෙසැම්බර් 18 දින සිට  2014 පෙබරවාරි 27 දක්වා බදාදා සහ බ්‍රහස්පතින්දා දින වල  පැය 21:55 ට කථාංග 21 ක් ඔස්සේ එස්බීඑස් තුලින් එය විකාශය කෙරිණි; නිෂ්පාදන සමාගම විසින්, කථාංග-20 කින් සමන්විත  මුල් කතාමාලාව, එක් කථාංගයකින් දීර්ඝ කලේ, නරඹන්නන්ගේ දැඩි ඉල්ලීමට ප්‍රතිචාර දැක්වීමක් වශයෙනි.

## ජාත්‍යන්තර විකාශය
## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:රූපවාහිනී කතාමාලා
ප්‍රවර්ගය:දකුණු කොරියානු රූපවාහිනි නාටකය
ප්‍රවර්ගය:දකුණු කොරියානු රූපවාහිනිය තුල 2013 වසර
ප්‍රවර්ගය:2013 වසරෙහි දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී කතාමාලා මංගලාවතරණ
ප්‍රවර්ගය:2014 වසරෙහි දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී කතාමාලා කෙළවරවීම්
ප්‍රවර්ගය:2010 ගණන් වල  දකුණු කොරියානු රූපවාහිනී කතාමාලා
දෝව රජ මහා විහාරය

බණ්ඩාරවෙල පිහිටි **දෝව රජ මහා විහාරය** වලගම්බා යුගයට අයත් විහාරයක් බව සදහන්වේ. වළගම්බා රජු කලක් සැගවී සිටි සථානයක් ලෙස මෙය සැලකේ. මෙහි අඩි 38 ක ගල් ප්‍රපාතයෙහි කැටයම් කල අසම්පූර්ණ බුද්ධ ප්‍රතිමාවක් දක්නට ඇත. එසේම වලගම්බා රජු භාවිතා කල රහස් උමගක්ද මෙහි දක්නට ඇති අතර එහි අවසානයක් මේ දක්වා සොයාගෙන නැත. 
මෙම විහාරය බණ්ඩාරවෙල සිට බදුල්ල මාර්ගයේ කි.මී. 6 පමණ ගිය විට පිහිටා ඇත.

අමතර: 

දෝව රජමහා විහාරය බදුල්ල බන්ඩාරවෙල මාර්ගයේ බන්ඩාරවෙල නගරයට ආස්න්නව ප්‍රධාන මාර්ගය ආසන්නයේ සුන්දර ස්තානයක දෝව රජමහා විහාරය පිහිටා තිබේ.වලගම්බා රජු මෙම ස්තානයේ සැගවී සිටි බවටත්, විහාරයේ වැදුම් පිදුම් කල බවත් කියවේ. මෙහි ඇති විශේෂත්වය නම් මෙම ස්ථානය මාර්ගයට ආසන්නයේ පිහිටියද, එම ස්ථානයේ විහාරයක් ඇතැයි කිසිවෙකුටත් කිව නොහැකි ලෙස වඩාත් සූක්ශම ආකරයෙන් බෑවුමට වන්නට විහාරය නිර්මානය කර තිබේ. අවුරුදු 2105ක් පැරණි විහාරයකි. මෙම විහාරය සියවටක සහ අග්ඝෝර යන යක්ෂ සෙන්පතියන් විසින් හැදූ විහාරයකි.එම යක්ෂ සෙන්පතිවරුන්ගේ චිත්‍ර 2ක් විහාරස්තානයට ඇතුල් වීමේ දොරටුව දෙපස දැක ගත හැකිය. විහාර මන්දිරයට ඇතුලු වීමීදී දක්නට ලැබෙන ගල් උලුවස වසර 1800ක් පමන පැරනිය. විහාර මන්දිරයේ චිත්‍ර වලගම්බා සමය මෙන්ම මහනුවර යුගයට අයත්ය.විහාර මන්දිරයේ පලමු කොටසේ බිත්ති මත වසර 400ක් පැරැනි තේලපත්ත ජාතකය, ධර්මපාල ජාතකය මෙන්ම වෙස්සන්තර ජාතකය ශාක සාර භාවිතයෙන් සිත්තම් කර තිබේ. මකර තොරන ක්‍රි ව 1880 නිර්මානය කර තිබේ. මකර තොරනේ මකරා නිර්මානය කර ඇත්තේ සත්වයන් 07 දෙනෙක් ආශ්‍රයෙනි.ඇස් දෙක වදුරා, කට කිබුලාගෙ, පිහාටු මොනරාගෙ, කලුල් දෙක සින්හයාගෙ, බඩ මාලුවාගෙ.හොඩය අලියගෙ, කන් දෙක ඌරගෙ නි. වෘෂභකුන්ච එසෙම මෙම විහාරස්තානය්දී පමනක් දැක ගත හැකි වෘෂභකුන්ච නැමැති සිතුවම මෙහිදී දැක ගත හැකිය. වෘෂභකුන්ච යනු එක් පසකින් බැලූ කල ඇතකුද, අනෙක් පසින් බැලූ කල ගවයකුද දැක ගත හැකි සිතුවමකි. මෙම සත්වයින් දෙදෙනාගේ සම්මිශ්‍රනයෙන් මෙමම වෘෂභකුන්ච සිතුවම නිර්මානය කර තිබේ. මහනුවර යුගයේ මෙන්ම අනුරාධපුර යුගයේ නිර්මානය කල බුදු පිලිම වහන්සේලා විහාර මන්දිරයේ දෙවනි කොටස තුල දැක ගත හැකිය.වලගම්බා රජු මෙම විහාරයේ සැගවී සිටි සමයේ මෙම ස්ථානයේ පිහිටි ගලෙහි අඩි 36ක් උස හිටි පිලිම වහන්සෙ නමක් අඹා තිබේ. මෙම පිලිමය වසර 2105ක් පැරනිය පිලිම නිර්මානය කිරීමේදී පෙර කියූ යක්ෂයින්ගේ මෙන්ම එකල වූ යෝදයින්ගේද සහය ලබා ගත් බවද ජනප්‍රවාදයේ කියවෙ.මෙම හිටි පිලිම වන්සේ නිර්මානය කිරීමේදී පලන්චියට ගත් ලීයක් මහ ගසක් ලෙස පිලිමයට යාබදින් දැක ගත හැකිය. වලගම්බා රජු මෙම විහාරස්තානයේ සැග සිටි කාලයේ සතුරන්ගෙන් බේරී පලා යාමට මෙහි වූ උමන් මාර්ගයන් භාවිතයට ගත් බව කියවේ. මෙම උමන් මාර්ගය රාවනා රජු විසින් නිර්මානය කල අතර රාවනා රජුද භාවිතයට ගන්න ලදි. මෙම උමන් මාර්ග මගින් රාවන ඇල්ලේ විහාරයට මෙන්ම ඇල්ල වැල්ලවාය පාරේ රක්කිතාකන්ද රජමහා විහාරයට, හාලි හාලිඇල බොපත් විහාරයටද පහසුවෙන් යා හැකිව තිබින. විහාර මන්දිරයේ උමන් මාර්ගයට පිවිසෙන ස්ථානයට ආසන්නයේ රජු විසින් කුඩා චයිත්යයක් සාදවා වැදුම් පිදුම් කල බවද කියවේ. එම චයිත්යය අදද දැක ගත හැකිය. වලගම්බා රජු සතුරන්ගෙන් සැගවී මෙම ස්ථානයේ සේනා සංවිධානය කල බවද කියවේ. දෝව රජමහා විහාරයට ආසන්නයෙන් බදුළු ඔය මනරම්ව ගලා බසී.මෙම විහාරස්තානයේ නාගරාජයෙක් වෙනුවෙන් සෑම සැප්තැම්බර් මසකම පූජවක් පවත්වයි. විටෙක ඝන අව් රශ්මියෙන් කර වන පොලොව, මොහොතකින් සුදු සේද සලුවකින් වැසී යයි, එවන් සුන්දර පරිසරයක පිහිටි පුද බිමට ඔබත් දිනය එන්න වැලළුනු උරුමයන් දැක ගන්න. 

Info from ශාලක මිල්ලෑවගේ

## Suලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:රජමහා විහාර
ප්‍රවර්ගය:බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන‎
ප්‍රවර්ගය:බදුල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ගැට කිඹුලා

**ගැට කිඹුලා** (*ක්‍රොකඩිලස් පොරෝසස්*) යන සත්ත්ව විශේෂය, ජීවත් වන සමස්ත උරගයන්ගෙන් විශාලතමයා වන අතර, ලෝකයේ විශාලතම භෞමික සහ ගංගාබද විලෝපියා වෙයි.
රම්බොඩ

**රම්බොඩ** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යම පළාතේ නුවරඑළිය දිස්ත්‍රික්කය තුල පිහිටි ගම්මානයකි.

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සහ ගම්මාන