open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
අනූනන විභාජනය

(phases ordered counter-clockwise).]]
s in a cell nucleus.]]
  of Mesenchymal Stem Cells undergoing mitosis]]
) cells in different phases of the cell cycle enlarged 800 diameters. a. non-dividing cellsb. nuclei preparing for division (spireme-stage) c. dividing cells showing mitotic figures e. pair of daughter-cells shortly after division]]

ඒකගුණ හෝ ද්විගුණ න්‍යාෂ්ටික සෛලයක න්‍යෂ්ටිය, වර්ණදේහ ගණනින් හා ප්‍රවේණික සංයුතියෙන් ද එකිනෙකට මෙන්ම මව් න්‍යෂ්ටියට සමාන වූ දුහිතෘ න්‍යෂ්ටි යුගලක් බවට විභාජනය වීම **අනූනන විභාජනය** වේ.

**අනුනන විභාජනය ප්‍රධාන වශයෙන් කොටස්  5 කට බෙදිය හැක** 
# ප්‍රාක්  කලාව
#පෙර යොග කලාව  
# යෝග කලාව  
#  වියෝග කලාව  
# අන්ත කලාව 

* ප්‍රාක් කලාව :-
           
   > වර්ණදේහ ඝන හා කෙටි වීම. 

   >කේන්ද්‍රදේහ සෛලයේ ප්‍රතිවිරුද්ධ            ධ්‍රැව දෙසට චලනය වේ.
   > තර්කුව හා තුරුව ඇති වීම.
   > න්‍යෂ්ටිකාව නොපෙනී යාම.                >සෙන්ට්‍රොමියරය මගින් සම්බන්ධ වී ඇති සහෝදර වර්ණදේහාංශ දෙකක් සහිතව වර්ණදේහ දිස් වේ.

* පෙර යෝග කලාව :-
  
   > න්‍යෂ්ටි පටලය බිඳ වැටීම.
   > තර්කුව සෛලයේ ධ්‍රැව දෙසට 
     ගමන් කිරීම.
   > ඇතැම් තර්කු තන්තු වර්ණදේහ 
     වල සෙන්ට්‍රොමියර  ප්‍රදේශයේ 
     කයිනෙටොකෝර්වට තදින් සම්බන්ධ 
     වීම.

* යෝග කලාව :-

   > කේන්ද්‍ර දේහ ප්‍රතිවිරුද්ධ ධ්‍රැව වලට 
     පැමිණීම.
   >වර්ණදේහ වල කයිනෙටොකෝර්වට 
    සම්බන්ධ තර්කු තන්තු සංකෝචනය 
    වීම හේතුවෙන් වර්ණදේහ 
    ප්‍රතිවිරුද්ධ ධ්‍රැවවල තර්කු වලට 
    සමාන දුරකින් පිහිටියෝග කලා 
    තලයේ සෛලයේ පරිධිය වටා සකස් 
    වීම.   

*වියෝග කලාව:-

>සහෝදර වර්ණදේහාංශ සෙන්ට්‍රොමියරයෙන් වෙන් වේ.   

>කයිනෙටොකෝරවලට සම්බන්ධ ක්ෂුද්‍ර නාලිකා  කෙටි වී වර්ණදේහාංශප්‍රතිවිරුද්ධ ධ්‍රැව දෙසට  අැදේ.
 
>කයිනෙටොකෝරයට සම්බන්ධ නැති ක්ෂුද්‍රනාලිකා දික් වීම නිසා සෙෙලය දිගින් වැඩි වේ.

*අන්ත කලාව:-

>ප්‍රතිවිරුද්ධ ධ්‍රැවවල  අැති එක් එක් වර්ණදේහ කට්ටල වටා න්‍යෂ්ටි අාවරණය නැවත සෑදේ.

>න්‍යෂ්ටිකාව නැවත දර්ශනය වේ.

>තර්කු ක්ෂුද්‍ර නාලිකා විබහු අවයවීකරණය වේ.
>ක්‍රොමැටීන් සෑදීමට වර්ණදේහ ලෙහී ඝන වීම  අඩු වේ.

## ආශ්‍රිත
* ඌනන විභාජනය

## මූලාශ්‍ර
## භාහිර සබැඳි 
ප්‍රවර්ගය:වීඩියෝ ක්ලිප ඇතුළත් ලිපි
ව්ලදිමීර් ගරින්

.**ව්ලදිමීර් ගරින්** (රුසියන්: Владимир Владимирович Гарин) (උපත:1987 ජනවාරි 28 ශාන්ත පීටර්ස්බර්ග් හිදී, මරණය: 2003 ජුනි 24 සොස්නොවෝ ගම්මානය අසල දී)  යනු රුසියානු රංගන ශිල්පියෙකි.  ඔහු *ද රිටර්න්* නමැති රුසියානු චිත්‍රපටයේ ප්‍රධාන චරිතයක් රඟපෑවේය. චිත්‍රපටයේ මංගල දර්ශනයට පෙර දින ඔහු අවාසනාවන්ත ලෙස විල් දියෙහි ගිලී මිය ගියේය. 2003 ගිජොන් උළෙලේ හොඳම නළුවාට හිමි සම්මානය හිමි කර ගත්තේය

ප්‍රවර්ගය:රුසියානු ජාතිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:1987 උපත්
ප්‍රවර්ගය:2003 මරණ
ඩුවාර්ච ඩි ඒස

**ඩුවාර්ච ඩි ඒස** (උපත 1480) යනු,  පෘතුගීසි ලංකාවේ 3වන කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය.  1552 දී  ඒස පත්වීම් ලැබුවේ,  පෘතුගාලයේ තෙවන ජෝන් රජ වෙතින් වන අතර, 1553 වන තුරු ඔහු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර දැරීය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ ෆෙරනෝ කරවාල්හෝ විය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා 
ප්‍රවර්ගය:1480 උපත්
ජියෝගො ඩි මේලො කූචීනො

**ජියෝගො ඩි මේලො කූචීනො** යනු,  පෘතුගීසි ලංකාවේ දෙවන සහ එකළොස්වන කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. 1552 දී  කූචීනො මුලින්ම පත්වීම ලද්දේ  පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ වෙතින් වන අතර, 1552 දක්වා ඔහු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර දැරීය. ඔහුගේ දෙවන ධුර කාගය 1570 සිට1572 දක්වා විය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයෝ පිළිවෙලින් ඩුවාර්ච ඩි ඒස සහ  අන්තෝනියො ඩි නොරොඤ්ඤා  වූහ.

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
ජුවම් හෙන්රික්සෙ

**ජුවම් හෙන්රික්සෙ** යනු,  පෘතුගීසි ලංකාවේ පළමුවන කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. 1551 දී හෙන්රික්සෙ පත් කරන ලද්දේ පෘතුගාලයේ තෙවන ජෝන් රජ විසින් වන අතර, 1551 දක්වා හෙතෙම කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවීය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ ජියෝගො ඩි මේලො කූචීනො විය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
විජිත දහතුන

**විජිත දහතුන** යනු,  17වන සහ 18වන සියවස්හිදී ඇරඹුනු සහ  උතුරු ඇමරිකාවෙහි නැගෙනහිර වෙරළෙහි පිහිටි බ්‍රිතාන්‍ය විජිත සමූහයක් වන අතර, 1776 වසරෙහිදී  නිදහස ප්‍රකාශයට පත් කොට එක්සත් ජනපදය පිහිටුවා ගත්හ. මෙම විජිත දහතුන වූයේ: ඩෙලවෙයා, පෙන්සිල්වේනියා, නිව් ජර්සි, ජෝර්ජියා, කනෙටිකට්, මැසචූසට්ස් බේ, මේරිලන්ඩ්, දකුණු කැරොලිනා, නිව් හැම්ප්ෂයර්, වර්ජීනියා, නිව්යෝර්ක්, උතුරු කැරොලිනා, සහ රෝඩ් අයිලන්ඩ් ඇන්ඩ් ප්‍රොවිඩන්ස් ප්ලාන්ටේෂන්ස්.

විජිත දහතුන වෙත බෙහෙවින් සමාන දේශපාලනමය, ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාමය සහ නීති පද්ධතීන් වූ අතර, ඒවයේ ප්‍රමුඛ ස්ථානය ගත්තේ ප්‍රොතෙස්තන්ත ආගම අදහන ඉංග්‍රීසි භාෂාව කතා කරන්නන් වූහ. වර්තමාන  කැනඩාව සහ කැරිබියානු දේශය මෙන්ම නැගෙනහිර සහ බටහිර ෆ්ලොරිඩාව යන්නන්ගේ  විජිතයන්ගෙන් සමන්විත වූ ඒවා නව ලෝකයේ බ්‍රිතාන්‍ය සන්තකයන්ගේ කොටසක් විය.
පෘතුගීසි ලංකාවේ කැප්ටන්-මේජර්වරුන්ගේ ලැයිස්තුව

පහත දැක්වෙන්නේ,  **පෘතුගීසි ලංකාවේ කැප්ටන්-මේජර්වරුන් ලැයිස්තුවකි**. පෘතුගීසින් කෝට්ටේ රාජධානිය වෙත පැමිණියේ 1505 වසරෙහිදීය. 1551 වසර වන විට, වර්තමාන ශ්‍රී ලංකා දිවයිනෙහි එකල පිහිටි  ලංකාව යන නම් ලත් පෘතුගීසී අධිවාසිත ප්‍රදේශයක් පාලනය කිරීමට ඔවුහූ කැප්ටන්-මේජර්වරු පත් කළහ. එම කාලයේදී,1594 දක්වා බොහෝ කැප්ටන්-මේජර්වරු සේවය කළහ. 1518 වසරෙහිදී කැප්ටන්-මේජර් තනතුරට පූර්වප්‍රාප්තික වූයේ කැප්ටන් තනතුර විය. 1594 වසරෙහිදී, කැප්ටන්-මේජර් තනතුරට අනුප්‍රාප්තික වශයෙන් ආණ්ඩුකාර තනතුර පිහිටුවන ලදි.

## කැප්ටන්-මේජර්වරුන්ගේ ලැයිස්තුව
## මෙයද බලන්න 
* ශ්‍රී ලංකාවේ රජවරුන්ගේ ලැයිස්තුව
* ලංකාවේ පෘතුගීසි කැප්ටන්වරුන්ගේ ලැයිස්තුව
* ලංකාවේ පෘතුගීසි ආණ්ඩුකාරවරුන්ගේ ලැයිස්තුව
* ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය

## ආශ්‍රිත
* ලිස්ට් ඔෆ් හෙඩ්ස් ඔෆ් ස්ටේට් ඔෆ් ශ්‍රී ලංකා
ෆර්නැන්ඩො ඩි අල්බුකේහකී

**ෆර්නැන්ඩො ඩි අල්බුකේහකී** යනු, පෘතුගීසි ලංකාවේ 13වන  කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය.   පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ විසින් 1575 වසරෙහිදී පත් අල්බුකේහකී තරනු ලැබිණි. 1578 වසර වන තුරු ඔහු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවූ අතර ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ මනුවෙල් ඩි සෝස කූචීනො විය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා

්‍
මනුවෙල් ඩි සෝස කූචීනො

**මනුවෙල් ඩි සෝස කූචීනො** (උ. 1540 - ම. 1591) යනු, පෘතුගීසි ලංකාවේ 14වන  කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය.   පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ විසින් 1578 වසරෙහිදී පත් කරනු ලැබූ කූචීනො, 1583 වසර වන තුරුම කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවීය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ ජුවම් ඩි කොහයියා ඩි බ්‍රීතො විය.

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
 ප්‍රවර්ගය:1540 උපත්
ප්‍රවර්ගය:1591 මරණ
ජුවම් ඩි කොහයියා ඩි බ්‍රීතො

**ජුවම් ඩි කොහයියා ඩි බ්‍රීතො** යනු, පෘතුගීසි ලංකාවේ 15වන  කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. පෘතුගාලයේ පළමුවන පිලිප් රජ විසින් 1583 වසරෙහිදී පත් කරනු ලැබූ බ්‍රීතො, 1590 වන තුරු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවීය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ සිමවො ඩි බ්‍රීතො විය. 

1587 වසරෙහිදී සීතාවක පළමුවන රාජසිංහ රජ විසින් දෙවන වරට කොළඹ වටලෑමේදී තිබූ අවාසිදායක තත්ත්වයන් මධ්‍යයෙහි වුව, කොළඹ කොටුවෙහි රඳවා සිටි කෝට්ටේ ධර්මපාල රජ සහ අවසන් පෘතුගීසි මුර ඇණිය බ්‍රීතො විසින් සාර්ථක ලෙසින් ආරක්ෂා කරන ලදි . මුර ඇණිය සමන්විත වූයේ,  පෘතුගීසි සොල්දාදුවන් 300 පමණ සංඛ්‍යාවක් වෙතින් සහ ධර්මපාල රජුට පක්ෂපාතී සේනාව වෙතිනි.    1591 වසරෙහිදී පෘතුගීසින් විසින් යාපනය රාජධානිය යටත් කර ගැනීමෙන් පසුව,  1594 වසරෙහිදී, පෘතුගීසින් සහ කෝට්ටේ හමුදාවන්  සීතාවක රාජධානිය  අත්පත් කර ගැනුමට ගමන් කළහ. 1656 වසරෙහිදී, ලන්දේසීහූ කොළඹ අත්පත් කර ගත්හ.

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
අන්තෝනියො ඩි නොරොඤ්ඤා

**අන්තෝනියො ඩි නොරොඤ්ඤා** යනු, පෘතුගීසි ලංකාවේ 12වන  කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. 1572 වසරෙහිදී පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ විසින් නොරොඤ්ඤා පත් කරන ලදි ; 1575 වන තුරු ඔහු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවීය.

## ආශ්‍රිත
ෆර්නැන්ඩො ඩි මොන්රොයි

**ෆර්නැන්ඩො ඩි මොන්රොයි** යනු, පෘතුගීසි ලංකාවේ 10වන  කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ වෙතින් 1568 වසරෙහිදී පත්වීම් ලැබූ මොන්රොයි, 1570 වසර වන තුරු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවීය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ ජියෝගො ඩි මේලො කූචීනො විය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
ජියෝගො ඩි මේලො

**ජියෝගො ඩි මේලො** යනු, පෘතුගීසි ලංකාවේ 9වන  කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ විසින් 1565 වසරෙහිදී පත් කරනු ලැබූ මේලො, 1568  වන තුරු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවීය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ ෆර්නැන්ඩො ඩි මොන්රොයි විය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
ෆෙරනෝ කරවාල්හෝ

**ෆෙරනෝ කරවාල්හෝ** යනු,  පෘතුගීසි ලංකාවේ 4වන කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. 1553 දී  කරවාල්හෝ පත්කරන ලද්දේ  පෘතුගාලයේ තෙවන ජෝන් රජ විසින් වන අතර, 1555 දක්වා හෙතෙම කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවීය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ අල්ෆෝන්සෝ පෙරෙයිරා ඩි ලසෙයාර්ඩ විය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
පේද්‍රෝ ඩි අතායිජ් ඉන්ෆෙර්නෝ

**පේද්‍රෝ ඩි අතායිජ් ඉන්ෆෙර්නෝ** යනු, පෘතුගීසි ලංකාවේ 8වන  කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය.  පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ විසින් 1564 වසරෙහිදී පත් කරන ලද ඉන්ෆෙර්නෝ, 1565 වසර වන තුරු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හොබවීය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ ජියෝගො ඩි මේලො විය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
ජෝර්ජි ඩි මෙනේසිස් බරෝචි

**ජෝර්ජි ඩි මෙනේසිස් බරෝචි** යනු, පෘතුගීසි ලංකාවේ 6වන  කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. .  පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ විසින් 1559 වසරෙහිදී පත් කරනු ලැබූ බරෝචි, 1560 වන තුරු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවීය. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වූයේ බල්තසාර් ගේදිස් ඩි සෝස විය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ

දොම් **පළමුවන සෙබැස්තියන් රජ** (පෘතුගීසි: **සෙබස්තියොම් ඊ** 20 ජනවාරි 1554 &ndash; 4 අගෝස්තු 1578) යනු,  11 ජූනි 1557 සිට 4 අගෝස්තු 1578 දක්වා පෘතුගාලයේ සහ අල්ගාර්වෙස් හී රජ වූ අතර  අවිස් රාජවංශයෙහි උපාන්ත්‍ය පෘතුගීසි රජ විය.

හෙතෙම, ජෝන් මැනුවෙල්, පෘතුගාලයේ කුමාරයා සහ ඔහුගේ භාර්යාව වූ ඕස්ට්‍රියාවේ ජොවානාගේ පුත්‍රයා විය. ඔහු,  පෘතුගාලයේ තෙවන ජෝන් රජගේ සහ  ශුද්ධවූ රෝමානු අධිරාජ පස්වන චාල්ස්ගේ මුණුපුරාද විය. අල්කසීර් කැබීර් සටනෙහිදී ඔහු අතුරුදහන් විය (බොහෝ විට ක්‍රියාන්විතයෙහිදී මිය යන්නට ඇත). පළමුවන සෙබැස්තියන් රජ බොහෝ විට *අපේක්ෂිතයා* (පෘතුගීසි: *ඕ දේසේජාඩෝ*) ලෙසින් හැඳින්වෙන්නේ, ඔහුගේ මරණය නිසා ඇති වෙමින් තිබූ පෘතුගාලයෙහි පරිහානිය නවතා ලීම සඳහා ඔහු යළි පැමිණීම පෘතුගීසී ජනයා අපේක්ෂා කළ බැවිනි.

right|thumb|190px|පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජුගේ වංශ විහ්නය.
අල්ෆෝන්සෝ පෙරෙයිරා ඩි ලසෙයාර්ඩ

**අල්ෆෝන්සෝ පෙරෙයිරා ඩි ලසෙයාර්ඩ** යනු,  පෘතුගීසි ලංකාවේ 5වන කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. 1555 වසරෙහිදී ලසෙයාර්ඩ තනතුර ලද්දේ  පෘතුගාලයේ සෙබැස්තියන් රජ යටතේ වන අතර, 1559 දක්වා ඔහු කැප්ටන්-මේජර් තනතුර හෙබවීය. මොහු 1562 සීතාවක පාලක සීතාවක 1 රාජසිංහ රජු සමග පැවති මුල්ලෙරියා සටනේදි මොහු ඇතුලු මොහුගෙ පෘතුගීසි සේනා සමූල ඝාතනය වූහ  ජෝර්ජි ඩි මෙනේසිස් බරෝචි විය. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
ශ්‍රී ලාංකිකයන් ශ්‍රමිකයන් ලෙස සෞදි අරාබිය වෙත යාම

මෙරටින් ශ්‍රමිකයන් යැවෙන මැද පෙරදිග කලාපයේ රටවල් අතුරින් ප්‍රධාන තැන සෞදි අරාබියට හිමිවේ.

thumb

thumb

2009 සිට 2013 දක්වා පිටත්වූ ගණන හා 2013 ගැහැණු පිරිමි අනුපාතය දක්වා ඇත.

මෙරට ශ්‍රමිකයන් දරුණුවට පීඩාවට පත්වන රටක් ලෙසද සෞදි අරාබිය සැලකේ.
ද ග්‍රෑන්ඩ් හෝටලය, මොසැම්බික්

thumbසංචාරක කර්මාන්තයේ හිනි පෙත්තේ සිටි අප්රිකානු රාජ්‍යයක් වූ මොසැම්බික් හී 1955 වසරේදී ඉදිවූ මෙම හෝටලය එකල අප්‍රිකාවේ පිහිටි සුඛෝපභෝගි හෝටල් අතුරින් එකක් බවට පත්විය. කාමර 122කින් සමන්විත වූ එහි සිනමා හලක් මත්පැන් හලක් ආපනශාලා අලවිසැල් මෙන්ම විශාල ප්‍රමාණයේ නාන තටාකයක් ද විය. එහෙත් 1970 වසරේ මොසැම්බික් හී ඇතිවූ සිවිල් යුධ ගැටුම් හේතුවෙන් මෙම හෝටලයේ කටයුතු ඇණ සිටියේය. ඉන්පසු මෙම හෝටලය යුධ හමුදා කඳවුරක් හා දේශපාලන සිරකරුවන් රදවන කඳවුරක්  බවට පත්විය. අවසානයේ එහි සම්පත් කොල්ලකෑමත් යුද්ධය අවසානයේ තවත් පිරිසක් එහි නවාතැන් ගැනීම නිසා අද (2016) වනතුරුම මෙය නැවත ගොඩනැගීමට නොහැකිව තිබේ. අදත් මෙහි 500 ආසන්න පිරිසක් පරම්පරා 3ක් පුරා ජීවත් වේ.

## යොමු කිරීම්
කිංකකුජි

, නිල නාමය , යනු ජපානයේ, කියොතෝවේ පිහිටි, සෙන් බෞද්ධ පන්සලකි.  එය ජපානයේ මහත් ජනප්‍රිය ගොඩනැගිලි අතුරින් එකක් වන අතර, වාර්ෂිකව නරඹන්නන් බොහෝ පිරිසක් එය වෙත ඇදී එති. ජාතික වශයෙන් විශේෂ ඓතිහාසික අඩවියක් ලෙසින්ද සහ ජාතික වශයෙන් විශේෂ භූමිභාගයක් ලෙසින්ද එය නම් කර ඇති අතර, ලෝක උරුම අඩවිද වන පුරතන කියොතෝවෙහි ඓතිහාසික ස්මාරක සමන්විත වන ස්ථාන 17 අතුරින් එය එකකි.

## සටහන්
ත්‍රිලක්‍ෂණ

ත්‍රිලක්ෂණය යනු බුදු දහමෙහි ඉතා ම වැදගත් ස්ථානයක් උසුලන්නා වූ ගැඹුරු දහම් කොටසකි. එනම්,අනිත්‍ය , දුක්ඛ,අනාත්ම , ලෙස පෙළ දහමෙහි පාලි භාෂාවෙන් පැමිණෙන්නාහ. අද එයට අලුත් නිරුක්ති සපයමින් සමහරුන් විකෘති සිංහල අර්ථයන් දෙන්නට වීම බරපතල සාසනික ගැටලුවකි. එහි සිංහල අර්ථය විමසා බැලිය යුතු ය. එනම් අනිත්‍ය, දුක්ඛ, අනාත්ම ලෙස සිංහලයට පරිවර්තනය විය යුතු ය. 

අනිත්‍ය ( ඛයට්ඨෙන අනිච්චං ) නිරන්තර ක්ෂය වන්නා වූ අර්ථයෙන් "අනිත්‍ය" නම් වේ. 

දුක්ඛං ( භයට්ඨෙන දුක්ඛං ) ඒ වෙනස් වන ස්භාවය නිසා බිය ඇති වේ. එය දුකකි. 

අනාත්ම ( අසාරකට්ඨෙන අනත්තා / අවසවත්ථනට්ඨෙන අනත්තා ) යමක් අනිත්‍ය නම් දුක් නම් වෙනස්වන ස්භාවයෙන් යුක්ත නම් එය මම නෙවෙයි, මගේ නෙවෙයි, මගේ ආත්මය නෙවෙයි ලෙස අසාර වශයෙන්, තම වසඟයේ පැවැත්විය නො හැකි බව දැන ගැනීම අනාත්ම ය යි. 

මෙම තිලකුණ වැඩීම කළ යුත්තේ අන් කිසිවක නොව ස්කන්ධ - ආයතන - ධාතු පිළිබඳව ම යි.
ඊ. ඩබ්ලිව්. අදිකාරම්

**කළුතර කෝරලලාගේ එඩ්වඩ් විනිෆ්‍රඩ් බ්‍රිටෝ අදිකාරම්** (5 මාර්තු 1905 &ndash; 28 දෙසැම්බර් 1985) යනු,  ශ්‍රී ලංකාවේ අධ්‍යාපනඥයෙක්, ලේඛකයෙක් සහ සමාජ ක්‍රියාකාරියෙකි. 1931වසරෙහිදී ඔහු විසින් පෙරදිග අධ්‍යයනය පිළිබඳ ලන්ඩන් ශාස්ත්‍රාලයෙන් එම්.ඒ. උපාධියක් ලැබූ අතර 1933 වසරෙහිදී  "අර්ලි හිස්ට්‍රි ඔෆ් බුඩිසම් ඉන් සිලෝන්" නම් නිබන්ධය වෙනුවෙන් පි.එච්.ඩී. උපාධියක් ලැබීය.

ශ්‍රී ලංකාවට යළි පැමිණීමෙන් පසුව  කෝට්ටේ ආනන්ද ශාස්ත්‍රාලයෙහි උගැන්වීම ඇරඹූ ඔහු, 1934 වසරෙහිදී එහි විදුහල්පති විය. ඔහු ශ්‍රී ලංකාව තුල සිටි ප්‍රමුඛතම අවිහිංසාවාදියෙක් විය. 

## ආරම්භ කළ ආයතන 
***පාසල්**: අනුලා විද්‍යාලය, නුගේගොඩ;ආනන්ද ශාස්ත්‍රාලය, මතුගම; විද්‍යාකර විද්‍යාලය, මහරගම; නිග්‍රෝධ විද්‍යාලය, ගංගොඩවිල සහ දැනට මධ්‍ය මහා විද්‍යාල ලෙසින් හැඳින්වෙන රුවන්වැල්ලේ සහ මාලබේ ආනන්ද ශාස්ත්‍රාලයේ ශාඛා. මෙම සියල්ලම දැනට රජයේ පාසල් වෙති.බෞද්ධ පාසල් රැසක් ආරම්භ කිරීමට පුරෝගාමී වූ විද්වතෙකි.

***ක්‍රිෂ්ණමූර්ති මධ්‍යස්ථානය, ශ්‍රී ලංකාව**, ජිඩ්ඩු ක්‍රිෂ්ණමූර්තිගේ උගැන්වීම් පිළිබඳ උනන්දුවක් දක්වන අයවළුන් විසින් මෙහෙයවන, ලොව පුරා විහිදී ඇති අධ්‍යයන මධ්‍යස්ථාන ජාලයකට අයත් වෙයි.

*සමකාලීන සමාජීය, ආගමික, ආචාර්ය ධර්ම සම්පන්න සහ පරිසරවිද්‍යාත්මක කරුණු සාකච්ඡා කිරීම සඳහා වූ **තරුණ සිතුවිලි සමාජය**. ශ්‍රී ලංකාව පුරා සමස්ත ප්‍රදේශ වලට අයත්වූ, බෙහෙවින් තරුණයන්ගෙන් සමන්විතවූ, 8000 කට වැඩි සාමාජික පිරිසක් කලෙක මෙය සතු විය. ආචාර්ය අදිකාරම්ගේ මරණයෙන් පසු අභාවයට ගොස් ඇත.

***ශ්‍රී ලංකා ශාකභක්ෂකයන්ගේ සංගමය, කොළඹ සහ මාතර**. 1987 සහ 1997 අතරතුර කාලයේදී කොළඹ සමාජය අභාවයට ගොස් පැවතුණි. 1997 ජූනි මාසයේදී එය යළි පණගන්වා අළුත්වැඩියා කරන ලදි.

## ප්‍රධාන ප්‍රකාශන 
*අර්ලි හිස්ට්‍රි ඔෆ් බුඩිසම් ඉන් සිලෝන්, 1946 

*අඩියාර්හී පරමවිඥානාර්ථ සමාජ පුස්තකාලයෙහි, පාලි සහ සිංහල අත්පිටපත් වල වර්ගකෝෂය 

*ද පාලි රීඩර්

*ද ධම්මපද, ඉංග්‍රීසි පරිවර්තනයකි

*අශෝක ලිපි (අශෝක රජතුමාගේ ශිලාලේඛනයන්හී සිංහල පරිවර්තනය)

*පරමාණුව (පරමාණුව පිළිබඳ සිංහලයෙන් කළ කෘතියකි)

*සිතුවිලි

*ආචාර්ය අදිකාරම් විසින් විද්‍යාව පිළිබඳවූ නවීන විද්‍යාව නමැති සඟරාවක්ද සංස්කරණය කළ අතර, සාමාන්‍ය විද්‍යාව පිළිබඳ පාසල් පෙළ පොත් මාලාවක් ලියමින්, සමාජ විවරණය, භෞතික සහ පරිසරවිද්‍යාත්මක විද්‍යාවන් ආදිය පිළිබඳව පුවත්පත් ලිපි ලිවීය.

## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි
* 

ප්‍රවර්ගය:1905 උපත්
ප්‍රවර්ගය:1985 මරණ
ප්‍රවර්ගය:සිංහල ජනයා
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික බෞද්ධයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික ක්‍රියාකාරීහූ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික අධ්‍යාපනඥයෝ
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකික ලේඛකයෝ
ප්‍රවර්ගය:සිංහල-භාෂා ලේඛකයෝ
ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ශ්‍රී පාලි විද්‍යාලය, හොරණ

**ශ්‍රී පාලි විද්‍යාලය**, ශ්‍රී ලංකාවේ හොරණ ප්‍රදේශයේ ස්ථාපනය කරන ලද පාසලක් වේ. රබින්ද්‍රනාත් තාගෝර්තුමන් විසින් 1934 වර්ෂයේ මැයි 28 වන දිනදී මෙම විද්‍යාලය ඉදිකිරීමට මුල්ගල් තබන ලදී. සරස්‌වතී දෙව්දුව රජයන තැන යන අරුත් ගැන්වෙන පරිදි මෙම විද්‍යාලයට, ශ්‍රීපාලි යන නාමය යෙදූ බව පැවසේ. විද්‍යාලය විල්මට්‌ ඒ. පෙරේරා මහතාට අයත් භූමියක ඉදිකොට තිබේ.

## මූලාශ්‍ර
පේද්‍රෝ ඒමෙම් පෙරෙයිරා

**පේද්‍රෝ ඒමෙම් පෙරෙයිරා** යනු, පෘතුගීසි ලංකාවේ 17 වන සහ අවසාන  කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. 1591 දී පෘතුගාලයේ පළමුවන පිලිප් රජ විසින් පෙරෙයිරා පත් කරන ලද අතර, 1594 වන තුරු ඔහු කැප්ටන්-මේජර්වරයා විය. කැප්ටන්-මේජර් තනතුර අහෝසි කරන ලද අතර ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තිකයා වශයෙන්  පේද්‍රෝ ලෝපෙස් ඩි සෝසා පත්වූයේ  පෘතුගීසි ලංකාවේ ආණ්ඩුකාරයා ලෙසිනි. 

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය: සෙයිලෝහී කැප්ටන්-මේජර්වරු
ප්‍රවර්ගය:16 වන සියවස තුළ පෘතුගීසි ජනයා
ඇන්ටිකිතෙරා බුන් බඩු

**ඇන්ටිකිතෙරා බුන් බඩු ** යනු,  ක්‍රිපූ 1වන සියවසෙහි 2වන කාර්තුව වෙතට කාල නිර්ණය කර ඇති රෝමානු නැව් බුන් බඩු තොගයකි.ඇන්ටිකිතෙරා නම් ග්‍රීක දිවයිනෙහි  ගේලිෆාඩියා තුඩුව අසබඩ මුහුදෙන් මූදුහතු කිමිදුම්කරුවන් විසින් 1900 වසරෙහිදී එය සොයාගන්නා ලදි.

මේ බුන් බඩු තුලින්, ක්‍රිපූ 4වන සියවස තරම් පැරණි විවිධාකාර ප්‍රතිමා, කාසි සහ අනෙකුත් මානවාකෘති  මෙන්ම, ලෝකයේ අප දන්නා පැරණිතම  ඇනලොග් පරිගණකය ලෙසින් සැලකෙන්නාවූ, ඇන්ටිකිතෙරා යාන්ත්‍රණයෙහි අතිශයින් මල බැඳුනු අවශේෂයන්ද හමු විය.
ලියනාඩෝ ඩිකැප්‍රියෝ

**ලියනාඩෝ විල්හෙල්ම් ඩිකැප්‍රියෝ** (උපත 1974 නොවෙම්බර් 11) ඇමෙරිකානු නළුවෙකු සහ චිත්‍රපට නිෂ්පාදකවරයෙකු වේ. 1990 මුල් බාගයේදී,  *සැන්ටා බාබරා* සෝප් ඔපෙරාව සහ *ග්රෝවින් පේන්ස්* කතා මාලාවෙහි පුනරාවර්තී චරිත ලෙස පෙනී සිටීමෙන් අනතුරුව, රූපවාහිනී වෙළඳ දැන්වීම් වල රඟපාමින් ඔහු සිය රංගන දිවිය ආරම්භ කළේය. 1993 දී *Critters 3* චිත්‍රපටයේ රඟපාමින් ඩිකැප්‍රියෝ සිය චිත්‍රපට රංගන දිවිය ඇරඹීය.  ජේම්ස් කැමරන්ගේ ටයිටැනික් චිත්‍රපටයේ රඟපාමින් අන්තර්ජාතික කීර්තියක් අත් කර ගැනීමට සමත් විය.

2000 වසරේ සිට, පුළුල් සිනමාත්මක පරාසයක විහිදුණු චිත්‍රපට වල රඟපෑම වෙනුවෙන් ඩිකැප්‍රියෝ විචාරක ප්‍රසාධය දිනාගෙන සිටී.
ඩිකැප්‍රියෝ ඇකඩමි සම්මාන හයක් සඳහා නිර්දේශ වී ඇති අතර ඉන් පහක් රංගනය වෙනුවෙන් ද එකක් නිෂ්පාදනය වෙනුවෙන්ද විය. 2016 දී ඔහු හොඳම නළුවා සඳහා වන ඇකඩමි සම්මානය *ද රෙව්නන්ට්* චිත්‍රපටයේ රඟපෑම වෙනුවෙන් හිමි කර ගත්තේය.

රඟපෑමට අමතරව, ඩිකැප්‍රියෝ *ඇපියන් වේ ප්‍රඩක්ෂන්ස්* නමැති ඔහුගේ නිෂ්පාදන සමාගමෙහි ආරම්භකයා මෙන්ම, කැපවුණු පරිසරවේදියෙකු ද වේ.

## මූලාශ්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා
2016 අරණායක නායයාම

ක්‍රි.ව. 2016 මැයි 17 වන දින ශ්‍රී ලංකාවේ කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්කයට අයත්  අරණායක සිදුවූ නායයාමෙන්, පුද්ගලයෝ 144 දෙනෙක් (මැයි 19 වන විට) අතුරුදන් විය.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ නායයෑම්
අරණායක

**අරණායක** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්කයට අයත් ග්‍රාමයකි.

## මේවාද බලන්න
* 2016 අරණායක නායයාම

ප්‍රවර්ගය:කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්කය
පැරාලිම්පික් ක්‍රීඩා වර්ගීකරණය

ගිම්හාන පැරාලිම්පික් සහ ශීත ඍතු පැරාලිම්පික් වලට අදාළව අන්තර්ජාතික පැරාලිම්පික් කමිටුව විසින් පිළිගනු ලබන ක්‍රීඩා 28ක් පවතින අතර එම ක්‍රීඩා වලදී ක්‍රීඩකයන්ගේ දුබලතා වර්ගය සහ දුබලතාවයේ අඩු වැඩි බව අනුව සිදුකළ වර්ගීකරණයක් යටතේ ක්‍රීඩා කරනු ලබයි. මේ නිසා එකම ක්‍රීඩාව තුළ කාණ්ඩ කිහිපයක් පැවතිය හැකිය. 

, a T20 competitor, gets a hug from her coach, Chris Nunn.|thumb]]

 is a F55/56 competitor]]

## මළල ක්‍රීඩා වර්ගීකරණය
අන්තර්ජාතික පැරාලිම්පික් මළල ක්‍රීඩා කමිටුව විසින් ක්‍රීඩා වර්ගීකරණය කිරීමේ මූලික අරමුණු දෙකක් සපයනු ලබයි.
#යෝග්‍යතාව තහවුරු කිරීම.
#ක්‍රීඩා කාණ්ඩ වෙන් කිරීම.
 
### යෝග්‍යතාව තහවුරු කිරීම
පැරා-මළල ක්‍රීඩකයෙකු වීම සඳහා පුද්ගලයෙකුට ශාරීරික දුබලතාවයක් පැවතිය යුතු අතර එම දුබලතාවය පැරා-මළල ක්‍රීඩාවෙහි යෙදීමට තරම් ප්‍රබල බවට තහවුරු විය යුතුය. පැරා මළල ක්‍රීඩකයෙකු වීමට සුදුසුකම් ලබන දුබලතා වර්ග 10ක් පවතී: කායික දුබලතා 8ක්, දෘෂ්ටිමය දුබලතාවය සහ බුද්ධිමය දුබලතාවය වශයෙනි.
#මාංශ පේශි දුබලතාව
#චලන පරාස අක්‍රිය වීමේ දුබලතාව
#ගාත්‍රා දුබලතාව
#පේශි අසමායෝගිතාව (ශරීර චලන පාලනය නැති වීම)
#අ‍ශේලශ්‍යය
#අතිතානය
#අඟුටුතාවය/මිටිබව
#පාදවල දිගෙහි වෙනස්කම්
#දෘෂ්ටි දුබලතාවය
#බුද්ධිමය දුබලතාවය 

#### මාංශපේශි දුබලතාව
සුෂුම්නාවට සිදු වූ හානි, පෝලියෝ හෝ Spina bifida වැනි තත්ත්ව නිසා ගාත්‍රා වල හෝ කඳෙහි මාංශපේශි සම්පූර්ණ වශයෙන් හෝ අසම්පූර්ණ වශයෙන් අක්‍රිය වීම. 

#### චලන පරාස අක්‍රිය වීමේ දුබලතාව
තදබල ශාරීරික අනතුරු, රෝගාබාධ හෝ අනුරූපී ආබාධ (උදා: අනතුරු හේතුවෙන් ඇති වන *ආත්‍රෝග්රයිපොසිස්* (Arthrogryposis) හෝ සන්ධි ලොප්වීම වැනි) හේතුවෙන් සන්ධි එකක් හෝ කිහිපයක චලන පරාස සම්පූර්ණයෙන්ම නැති වී යාම. 

ප්‍රවර්ගය:පැරාලිම්පික්
2016 බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් තුන්කොන් ක්‍රිකට් තරගාවලිය

**2016 බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් තුන්කොන් තරගාවලිය** යනු 2016 ජූනි මාසය තුල බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් හි පැවැත්වෙන එක් දින ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් තරගාවලියක් වේ. තුන්කොන් තරගාවලියක් වන එය, බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්, ඕස්ට්‍රේලියාව සහ දකුණු අප්‍රිකාව යන රටවල ජාතික නියෝජන ක්‍රිකට් කණ්ඩායම් අතර පැවැත්වෙයි. තරග සියලු විදුලි පහන් යටතේ තරග කරනු ඇති අතර එය කැරිබියානු මාලාවක් දිවා රාත්රී තරග ලෙස පැවැත්වීමට සියලු තරග සිදුව තිබේ ප්රථම අවස්ථාව ද මෙය වේ.

## සංචිත
## ප්රසාද ලකුණු සටහනේ
## තරග
### 1 වන එක්දින
### 2 වන එක්දින
### 3 වන එක්දින
### 4 වන එක්දින
### 5 එක්දින
### 6 වැනි එක්දින
### 7 වැනි එක්දින
### 8 වැනි ජාත්යන්තර එක්දින
### 9 වැනි ජාත්යන්තර එක්දින
### අවසාන
## ආශ්‍රිත
විසල් සත්ත්ව සංහතිය

[thumb|right| [අප්‍රිකානු ලඳු කැලෑ ඇතා, පෘථිවියෙහි ජීවත්වන විශාලතම භෞමික සත්ත්වයා]]

භෞමික සත්ත්ව විද්‍යාවෙහි, **මහා ජන්තුකයෝ** හෝ **විසල් සත්ත්ව සංහතිය** හෝ යනු, විශාල හෝ යෝධ හෝ සත්ත්වයෝ වෙති. මෙය සඳහා වඩාත් පතල කඩඉම් වන්නේ  40 කිලෝග්‍රෑම් (90 රාත්තල්) ට වඩා බර වැඩි වීම හෝ, 44 කිලෝග්‍රැම් (100 රාත්තල්) ට වඩා බර වැඩිවීම හෝ, මෙට්‍රික් ටොන් එකක් එනම් 1,000 කිලෝග්‍රෑම් (2,205 රාත්තල්) ප්‍රමාණයකට වඩා බර වැඩිවීම හෝ වෙයි.  මෙම කඩඉම් භාවිතය වෙතින්, පතල වශයෙන් අති විශාල යැයි නොසිතෙන,  සුදු-වලගයැති වලහා, රතු කැන්ගරුවා, සහ මිනිසුන් වැනි සත්ත්ව විශේෂයන් පවා මෙම විසල් සත්ත්ව ගණයට ඇතුලත් වෙයි.

ශාස්ත්‍රීය සහ ජනප්‍රිය ලේඛනයෙහි වඩාත් පොදු ලෙසින් දක්නට ලැබෙන සාමාන්‍ය භාවිතය වන්නේ, මිනිසුන්ට වඩා දළ වශයෙන් විශාල සහ (සම්පූර්ණ) වශයෙන් හීලෑ නොකෙරුණු භෞමික ක්ෂීරපායියන් සඳහා මෙම පදය යෙදීමයි. මෙම පදය විශේෂිත වශයෙන් ආශ්‍රිත වන්නේ, උන්ගේ වර්තමාන ප්‍රතිපූරණයන්ට වඩා බොහෝවිට විශාල සහ  අවසන් අයිස් යුගය හා සමගින් පුරාකෘතික ලෙසින් සැලකෙන,  උන්ගෙන් බහුතරයක් උතුරු යුරේසියාව, ඇමරිකාවන් සහ ඕස්ට්‍රේලියාවෙහි ජීවත් වී මෙයට වසර 10,000–40,000 පෙර යන මෑතකදී වඳවී ගිය,   මැමත් වැනි භෞමික සත්ත්වයන් අයත් වන්නාවූ,   ප්ලයොස්ටොසීන මහා ජන්තුකයන් සඳහාය.  විශාලතම විද්‍යාමාන වනගත භෞමික සත්ත්වයන් සඳහාද, විශේෂයෙන් ඇතුන්, ජිරාෆයන්, හිපපොටේමසයන්, රයිනෝසරයන් සහ, විශාල ගවයන් සඳහාද මෙය පොදු ලෙසින් ව්‍යවහාර වෙයි. ඔවුන්ගේ පෝෂණ මාදිළිය අනුව, විසල් පැළෑටි භක්ෂකයෝ (නිද., එල්ක්), විසල් මාංස භක්ෂකයෝ (නිද., සිංහයන්) සහ, ඉතා විරල ලෙසින්, විසල් සර්වභක්ෂකයෝ (නිද., වලසුන්) ලෙසින්ද මහා ජන්තුකයන් උපවර්ගීකරණය කළ හැක.

## සටහන්
## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි 
* මෙගෆෝනා  – "ෆර්ස්ට් වික්ටිම්ස් ඔෆ් ද හියුමන් කෝස්ඩ් එක්ස්ටින්ක්ෂන්" 


ප්‍රවර්ගය:වඳ වීම
The Revenant (2015 film)

**The Revenant** යනු 2015 ඇමෙරිකානු ඓතිහාසික වික්‍රමාන්විත චිත්‍රපටයකි. එය අධ්‍යක්ෂණය, සහාය නිෂ්පාදනය සහ සහාය රචනය කරන ලද්දේ අලෙජන්ද්රෝ G. ඉනාරිටු (Alejandro G. Iñárritu) විසිනි. මයිකල් පන්ක්ගේ, එම නාමයම සහිත නවකතාව ඇසුරින් තිරරචනය කරන ලද්දේ ඉනාරිටු සහ මාර්ක් L. ස්මිත් විසිනි. නවකතාව දිවයන්නේ සම් දඩයක්කරුවෙකු වූ හියු ග්ලාස් 1823 දී වත්මන් මොන්ටානා සහ දකුණු ඩකෝටා ප්‍රදේශ වලදී විඳි අත්දැකීම් පිලිබඳවය. චිත්‍රපටයෙහි ග්ලාස් ලෙස ලියනාඩෝ ඩිකැප්‍රියෝ රංගනයෙන් දායක වන අතර ටොම් හාඩි, ඩොම්නැල් ග්ලීසන් සහ විල් පෝල්ටර් ද රංගනයෙන් දායක වෙති. චිත්‍රපටය දිවයන්නේ ග්ලාස්, දුඹුරු වලසෙකුගේ ප්‍රහාරයට ලක්ව දරුණු ලෙස තුවාල ලබා සිටියදී ඔහුව පාවාදී, ඔහුගේ පුතු මරා දමා, ඔහුව වනයේ හැර දමා යන ඔහුගේම පිරිසේ සිටි මිනිසකුගෙන් පළි ගැනීම උදෙසා ග්ලාස් දරණ උත්සාහය පිළිබඳවයි.  

## කතාව 
1823 දී, හියු ග්ලාස්, කැප්ටන් ඇන්ඩ්රු හෙන්රිගේ දඩයක්කරුවන් කණ්ඩායමක මග පෙන්වන්නෙකු ලෙස, සංවිධානය නොවූ ඇමෙරිකානු භුමි ප්‍රදේශයක් හරහා යමින් සිටියි. ග්ලාස් සහ ඔහුගේ  පුත් හෝක් දඩයම් කරමින් සිටියදී ඔවුන්ගේ කඳවුර විරුද්ධවාදී අරිකාරා කණ්ඩායමේ ප්‍රහාරයට ලක් වෙයි. දඩයක්කරුවන් සියළු දෙනාම පාහේ මරුමුවට පත් වන අතර දිවි රැක ගැනීමට සමත් වූ ස්වල්ප පිරිස බෝට්ටුවකට නැගී පලා යයි. ගංගාව ඔස්සේ ගමන් කිරීම, ඔවුන්ව තවත් අරිකාරා ප්‍රහාරයකට ලක් කිරීමේ අවධානමක් ඇති කළ බැවින් බෝට්ටුව අත්හැර දමා පයින් ගමන් කළ යුතු බව ග්ලාස් යෝජනා කරයි.
 

කණ්ඩායම පයින් ගමන් කිරීම අරඹයි. කණ්ඩායමේ අන් අයගෙන් වෙන්ව සෝදිසියේ යෙදෙමින් සිටින ග්ලාස්, පැටවුන් සිටින දුඹුරු වැලහින්නකගේ ප්‍රහාරයට ලක්වෙයි. ඔහු වැලහින්නව මරා දැමීමට සමත් වුවද ඔහුගේ තත්ත්වය ඉතා බරපතළ වෙයි. කණ්ඩායමේ අනෙක් පිරිස ඔහුව සොයා ගත් විට, හදිසි වෛද්‍යාධාර කිසිවක් නොමැති නිසා, ග්ලාස්ව මරාදැමිය යුතු බවත් එය ඔහුට සහනය ලබා දීමක් බවත්, කලහකාරී දඩයක්කරුවෙකු වන ජෝන් ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ්, හෙන්රිට යෝජනා කරයි. හෙන්රි එකඟ වන නමුත්, ග්ලාස්ව මරාදැමීම සඳහා සිය තුවක්කුවේ කොකාගැස්විමට ඔහුට සිත එකඟ කර ගැනීමට නොහැකි වෙයි. අනතුරුව, ග්ලාස් මරණයට පත්වීම හෝ සුවය ලැබීම සිදුවන තෙක් ඔහු සමඟ නතර වීමට කැමති අයෙකුට මුදල් ලබා දීමට හෙන්රි ඉදිරිපත් වෙයි. ස්වේච්ඡාවෙන් ඉදිරිපත් වන්නේ හෝක් සහ බොළඳ ගැටයෙකු වන ජිම් බ්‍රිජර් පමණක් වන අතර අවස්ථාවාදී ලෙස ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ් ද නතරවීමට එකඟ වෙයි. එමගින් තම කණ්ඩායමට ප්‍රහාර එල්ල වන අවස්ථාවේ හැර දමා ඒමට සිදු වූ සම් මිටි වල පාඩුව පිරිමසා ගැනීමට ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ් බලාපොරොත්තු වෙයි. ග්ලාස් මිය ගියහොත් එම අසරණ මිනිසාව මිහිදන් කරන බවට හෙන්රි, ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ්ව පොරොන්දු කරවා ගනී. 

අනෙකුත් දඩයක්කරුවන් නික්ම ගිය පසු තමන් සහ ග්ලාස් පමණක් තනි වන තෙක් ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ් බලා සිටියි. තුවාල ලැබූ පුද්ගලයා තවදුරටත් බලපෑමක් කළ නොහැකි අයෙකු ලෙස දකින ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ්, ග්ලාස්ව හුස්ම හිරකොට මරා දැමීමට උත්සාහ කරයි. නමුත් හෝක් පැමිණ ඔහුගේ උත්සාහය ව්‍යර්ථ කරයි. හෝක් උදව් ඉල්ලා කෑ ගැසීමට තැත් කරන මොහොතේ සන්ත්‍රාසයට පත්වන ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ්, කිසිවක් කරකියාගත නොහැකි ඔහුගේ පියා ඉදිරිපිටදීම කොල්ලාට පිහියකින් ඇන මරා දමයි. බ්‍රිජර් ආපසු පැමිණීමට පෙර කඩිනමින් හොක්ගේ සිරුර සඟවා දැමීමට ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ් උත්සුක වෙයි. දරුණු ලෙස තුවාල ලබා සිටින ග්ලාස් ට කතා කිරීමට පවා නොහැකි බැවින් මහත් චිත්ත වේදනාවකින් පෙළෙමින් බලා සිටීම හැර අන් කිසිවක් කළ නොහැකි වෙයි. පසුදා උදෑසන බ්‍රිජර්ව අවදි කරවන ෆිට්ස්ජෙරල්ඩ්, අරිකාරා කණ්ඩායමක් ඔවුන් අවට සිටින බවත්, ඔවුන්ට කිසිවකුගේ උදව් නොමැති නිසා ග්ලාස්ව හැර දමා යා යුතු බවත් කියයි.  ඉමහත් කඩිනමින් ග්ලාස්ව නොගැඹුරු වලකට ඇද දමා, පස් වලින් යටකර ඔවුහු නික්ම යති.  

ප්‍රවර්ගය:චිත්‍රපට
අයිඩා නිකොලේචුක්

**අයිඩා යුරියෙව්නා නිකොලේචුක්**, (යුක්රේනියන්: Аїда Юріївна Ніколайчук) යුක්රේනියානු ගායන ශිල්පිනියක සහ නිරූපිකාවක වෙයි. 2012 වසරේ පැවති යුක්රේනියානු X-Factor රූපවාහිනී තරඟාවලියේ තෙවන අදියරේ ජයග්‍රාහිකාව ඇයයි. තරඟාවලියේ දෙවන අදියරේ දී අයිඩා, පොලිනා ගගරිනාගේ ලුලබි (Колыбельная, Kalybelnaya) ගායනය කරමින් සිටියදී, හඬ පටයක් මගින් ඇගේ හඬ වැඩිදියුණු කරන ලදැයි සැකයට බඳුන් වීම නිසා විනිශ්චය මණ්ඩලය ඇගේ ගායනය අතරමග නැවත්වීම නිසා ඇය විශේෂ අවධානයකට ලක් වූවා ය. සංගීත වාදනය රහිතව ගීතය ගයන්නැයි විනිශ්චය මණ්ඩලය ඇයට අභියෝග කළේය. විස්මයජනක ලෙස නිකොලේචුක්, සහාය වාදනය නොමැතිවද පෙර පරිදිම ගායනය ඉදිරිපත් කළාය. 

## පෞද්ගලික දිවිය 
නිකොලේචුක් 1982 මාර්තු 3 දින සෝවියට් සංගමයේ ඔඩෙසා හි දී උපත ලැබුවාය. පළමු ශ්‍රේණියේ දී ම ඇය ගායනය ඇරඹුවාය.  

## සංගීත දිවිය 
2011 දී යුක්රේනියානු X-Factor රූපවාහිනී වැඩසටහනේ දෙවන අදියරයට නිකොලේචුක් සහභාගී වූයේ තම රැකියාවට පවා සමුදෙමින්ය. 

## මූලාශ්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා
ප්‍රවර්ගය:1982 උපත්
රෝහිත් ෂර්මා

**රෝහිත් ගුරුනාත් ෂර්මා** (උපත 30 අප්‍රේල් 1987) යනු ඉන්දියානු ක්‍රිකට් ක්‍රීඩකයෙකි.
මන්නාරම බලකොටුව

**මන්නාරම් බලකොටුව** (; ) යන්න,  ශ්‍රී ලංකාවේ, මන්නාරම දිවයිනෙහි පිහිටා ඇත. 1560 වසරෙහිදී එය තනවන ලද්දේ පෘතුගීසීන් විසිනි  .

ප්‍රවර්ගය:මන්නාරම දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ බලකොටු
මන්නාරම පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කයේ ආරක්‍ෂිත පුරාවිද්‍යා ස්මාරක ලැයිස්තුව

## කරුණු
## මූලාශ්‍ර
* 

ප්‍රවර්ගය:මන්නාරම දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
මන්නාරම බයෝබැබ් ගස

240px|thumb|මන්නාරම බයෝබැබ් ගස
**මන්නාරම පිහිටි බයෝබැබ් ගස** පල්ලිමුනේ මාර්ගයේ ඇතුළට වන්නට දැකගත හැකිවේ. උස මීටර් 7.5ක් පමණ වන මෙම බයෝබැබ් ගසෙහි වට ප්‍රමාණය මීටර් 19.5ක පමණ වේ.

## ඉතිහාසය
අරාබි වෙළෙන්දන් විසින් ශ්‍රී ලංකාවට බයෝබැබ් ගස (අලි ගස) ගෙන එන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ. 2003 වසරේ සිදුකරන ලද සමීක්ෂණයක අනුව මෙරට අලි ගස් 40ක් පමණ තිබෙන අතර, ඉන් 34 පමණ මන්නාරමේ පිහිටයි. මින් පල්ලිමුනේ පිහිටා තිබෙන අලිගස වර්ෂ 741ක් පැරණි යැයි විශ්වාස කෙරේ. මෙය පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරකයක් වශයෙන් නම්කර තිබේ..

## මූලාශ්‍ර
පොළොන්නරුව පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කයේ ආරක්‍ෂිත පුරාවිද්‍යා ස්මාරක ලැයිස්තුව

ප්‍රවර්ගය:පොළොන්නරුව දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
එල්විස් ප්‍රෙස්ලි

**එල්විස් ආරොන් ප්‍රෙස්ලි** (1935 ජනවාරි 8 - 1977 අගෝස්තු 16) ඇමෙරිකානු සංගීතඥයෙකු සහ නළුවෙකු වේ. "රොක් ඇන්ඩ් රෝල් රජු" හෝ සරලව "the King" ලෙස නිතර හඳුන්වනු ලබන ඔහුව 20 වන සියවසේ ඉතා වැදගත් සංස්කෘතික සලකුණක් ලෙස සළකනු ලබයි. 

ප්‍රෙස්ලි ටුපෙලෝ, මිසිසිපි හි දී උපත ලැබීය. ඔහුට වයස අවුරුදු 13ක් ව තිබියදී ඔහුගේ පවුල ටෙනිස් හි මෙම්ෆිස් වෙත පදිංචියට ගියහ. ඔහුගේ සංගීත වෘත්තීය ආරම්භ වූයේ එහි දී ය. ඒ 1954 දී ඔහු Sun Records හි නිෂ්පාදක සෑම් ෆිලිප්ස් සමඟ ගීතයක් පටිගත කිරීමෙනි. ප්‍රෙස්ලි ගේ පළමු RCA ගීතය වූ "Heartbreak Hotel" 1956 ජනවාරි මාසයේ දී නිකුත් වූ අතර එය එක්සත් ජනපදයේ අංක එකේ ජනප්‍රිය ගීතයක් බවට පත් විය. රූපවාහිනී වැඩසටහන් ගණනාවක පෙනී සිටීම් සහ ගීත දර්ශක වල පළමු ස්ථාන වාර්තා නිසා රොක් ඇන්ඩ් රෝල් කලාවේ ප්‍රමුඛ පුද්ගලයා වශයෙන් ඔහු සැලකුම් ලැබීය. සිවිල් අයිතිවාසිකම් ව්‍යාපාරයේ පිබිදීමත් සමඟම ඇති වූ සුවිශේෂී ප්‍රබල බලපෑම් සමඟ එකතුව, ඔහුගේ ජවයෙන් පිරි ගීත ඉදිරිපත් කිරීම් සහ ලිංගික පෙලඹවීමක් ඇති කරන සුළු ඉදිරිපත් කිරීමේ කලාව, ඔහුව අති මහත් ජනප්‍රියත්වයකට පත් කරන ලදී.

ප්‍රවර්ගය:අපරදිග ගායකයෝ
ප්‍රවර්ගය:ගායකයෝ
හැල් 9000

**හැල් 9000** යනු,  ආතර් සී. ක්ලාක්ගේ *ස්පේස් ඔඩිසි* කතාමාලාවෙහි එන කල්පිත චරිතයකි.  *2001: අ ස්පේස් ඔඩිසි* හිදී මුලින්ම පෙනීසිටින සචේතනික පරිගණකයක් (හෝ කෘත්‍රිම සාමාන්‍ය බුද්ධියක්) වන මෙම හැල් සඳහා ඉංග්‍රීසි වචනය වන HAL  යන්න බිඳී ඇත්තේ **H**euristically programmed **AL**gorithmic computer   යන්නෙහි දක්වා ඇති මුල් අකුරු අනුසාරයෙනි. මෙහි අර්ථය *ස්වයංගවේෂණ හැකියාව සහිතව ක්‍රමලේඛිත ඇල්ගොරිතමික පරිගණකය* යන්නයි.  *ඩිස්කවරි&nbsp;වන්* අභ්‍යාවකාශ යානයෙහි පද්ධතීන් පරිපාලනය කරන මෙම හැල් විසින් යානයේ අභ්‍යාවකාශගාමී කාර්ය මණ්ඩලය හා සමගින් අන්තර්ක්‍රියාකාරිත්වයක් ඇති කර ගනියි. චිත්‍රපටයෙහි අග කොටසට වන්නට, හැල්ගේ දෘඩාංග කොටසක් පෙන්වන අතර, ඔහු බෙහෙවින් නිරූපණය කෙරෙන්නේ රතු තිතක් සහිත කැමරා කාචයක් ලෙසින් වන අතර, එහි පිටපත් යානය පුරාම ස්ථානගත කොට තිබුණි. *ස්පේස් ඔඩිසි* කතා මාලාවේ චිත්‍රපට අනුවර්තනයන් දෙකකදීම හැල් 9000 වෙනුවෙන් හඬ කවනුයේ  ඩග්ලස් රේන් විසින් වන අතර, කෙටි චිත්‍රපටයකදී ඇන්ඩ්‍රෑ ස්ටැන්ටන් විසින් හඬ කවනු ලබයි. කාර්යමණ්ඩල සාමාජීක, ඩේවිඩ් බෝමන් සහ ෆ්‍රෑන්ක් පූල් ට හාත්පසින්ම ප්‍රතිවිරුද්ධ ලෙසින් මුදු, සන්සුන් හඬකින් සහ සාකච්ඡාමය ස්වරූපයෙන් හැල් කථා කළේය.

කතා මාලාව සන්දර්භයෙහි සලකන කල, නිෂ්පාදිත අංක 3 ලෙසින් 1999 ජනවාරි 12 දිනදී හැල් ක්‍රියාත්මක වී ඇත්තේ  ඉලිනෝයි ජනපදයෙහි උර්බානා නගරයෙහි පිහිටි හැල් පරීක්ෂණාගාර තුලදීය; *2001* චිත්‍රපටයයෙහිදී, සක්‍රීයන වසර වී ඇත්තේ 1992 සහ මුල් තිර ප්‍රදර්ශනයන්හී 1991 වෙයි. බ්‍රහස්පති වෙත (හෝ, චිත්‍රපටය තිරගත වී සුළු කලකින් ප්‍රකාශයට පත් කෙරුණු මුල් නවකතාව පරිදී  සෙනසුරු වෙත) අන්තර් ග්‍රහලෝක අභ්‍යාවකාශ ගමන අතරතුර *ඩිස්කවරි වන්* යානය තුල  අභ්‍යාවකාශ යානා පද්ධති නඩත්තු කිරීමට අමතරව, කථාකිරීම, කථන හැඳුනුම, වක්ත්‍ර හැඳුනුම, ස්වභාවික භාෂා  සැකසුම, තොල් පාඨනය, කලාකෘති ආස්වාදනය, චිත්තවේගී චර්යාවන් අර්ථකථනය කිරීම, ස්වයාක්‍රියාකෘත තර්කනය සහ, චෙස් ක්‍රීඩාව යන්නෙහි හැකියාවක් හැල් වෙත තිබුණි.

## සම්ප්‍රාප්තීන්
### ''2001: අ ස්පේස් ඔඩිසි 
හැල් ක්‍රියාත්මක වීම ඇරඹුනේ ඉලනෝයි ප්‍රාන්තයෙහි අබානා නගරයෙහි පිහිටි හැල් යන්ත්‍රාගාරයෙහිය ( ඉලියැක් පරිගණක තැනුනු ඉලනෝයි විශ්වවිද්‍යාලයෙහි  සමායෝජිත විද්‍යා පරීක්ෂණාගාරයෙහිය).  චිත්‍රපටය පවසන පරිදී මෙය සිදුවූයේ 1992 වසරෙහිදී වන අතර පොත විසින් පවසන්නේ හැල්ගේ උපන් වසර 1997 වසර බවයි. 

## ආශ්‍රිත
## බාහිර සබැඳි
සෙට් ෆයර් ටු ද රේන්

**Set Fire to the Rain**, බ්‍රිතාන්‍ය ගායිකා ඇඩෙල්ගේ "21" ඇල්බමයේ ගීතයකි. එය රචනා කරන ලද්දේ ඇඩෙල් සහ එම ගීතයේ නිෂ්පාදක ෆ්රේසර් T. ස්මිත් විසිනි. එය, ඇල්බමයේ දෙවන ගීතය ලෙස යුරෝපය තුළ නිකුත් කෙරුණු අතර තෙවන ගීතය ලෙස එක්සත් රාජධානිය තුළ නිකුත් කෙරුණේ 2011 ජුලි 4 වනදා යි. UK ගීත දර්ශකයේ එය 11 වන ස්ථානයට පත් විය. එම ගීතය බෙල්ජියම, පෝලන්තය, නෙදර්ලන්තය, චෙක් ජනරජය, ස්ලෝවැකියාව සහ එක්සත් ජනපදය යන රටවල ගීත දර්ශක වල පළමු ස්ථානයට පත් විය. ඔස්ට්‍රියාව, කැනඩාව, ෆින්ලන්තය, ප්‍රංශය, ජර්මනිය, අයර්ලන්තය, ඉතාලිය, නවසීලන්තය, නෝර්වේ, දකුණු අප්‍රිකාව සහ ස්විට්සර්ලන්තය යන රටවල එය පළමු ගීත 10 අතරට එක් විය.

ප්‍රවර්ගය:ඉංග්‍රීසි ගීත
ලෙමියුල් ගලිවර්

thumb|right|300px| *ගලිවර්ස් ට්‍රැවල්ස්* හී පළමු සංස්කරණයෙහි, ලෙමියුල් ගලිවර් එහි කර්තෘ බව වන බවක් සඳහන් වූ අතර, ලෙමියුල් ගලිවර්ගේ ව්‍යාජ ආල්ඛ්‍ය චිත්‍රයක් එහි විය.
[thumb| [ලිලිපුට්වරුන් විසින් ගලිවර් අල්ලා ගෙන සිටි අයුරු (නිදර්ශනය ජේ.ජේ. ග්‍රැන්විල් විසිනි).]]
[thumb|ලෙමියුල් ගලිවර් විසින්  [බ්‍රොබ්ඩින්නැග්හී රජු බැහැ දුටු අයුරු (1803), කලාව පිළිබඳ මෙට්‍රොපොලිටන් කෞතුකාගාරය]]
**ලෙමියුල් ගලිවර්** යනු, 1726 වසරෙහිදී පළමුවෙන් ප්‍රකාශයට පත් කෙරුණු,  ජොනතන් ස්විෆ්ට් විසින් ලියැවුනු නවකතාවක් වූ  *ගලිවර්ස් ට්‍රැවල්ස්* හී මනඃකල්පිත කතානායක සහ පොතේගුරු වෙයි.

## *ගලිවර්ස් ට්‍රැවල්ස්* තුල
ස්විෆ්ට්ගේ නවකතාව පරිදී, ඔහුගේ පියාගේ කුඩා වතුයායක් පිහිටි නොටිංහැම්ෂයර් හිදී 1661 දී පමණ  ගලිවර් උපත ලද මුත්, ගලිවර් පවුලේ සම්භවය ඔක්ස්ෆර්ඩ්ෂයර් හීදී විය. එම්මැනුවෙල් ශාස්ත්‍රාලය, කේම්බ්‍රිජ් හී වසර තුනක් (1675-1678 පමණ) ඔහු අධ්‍යයන කටයුතු වල යෙදුනු අතර, එයින් නික්මුනේ ලන්ඩනයෙහි  කීර්තිමත් ශල්‍ය වෛද්‍යවරයෙකුගේ ආධුනිකයෙක් වීමට වූ අතර, වසර සතරකට පසුව (1678-1682 පමණ), ප්‍රමුඛ ලන්දේසි විශ්වවිද්‍යාලයක් සහ වෛද්‍ය විද්‍යාලයක් වූ ලෙයිඩන් විශ්වවිද්‍යාලයෙහි අධ්‍යයනය සඳහා ඔහු පිටත්ව ගියේය. යාත්‍රණය සහ ගණිතය පිළිබඳවද අධ්‍යයනය ලද ඔහු, 1685 දී පමණ විශ්වවිද්‍යාලයෙන් පිටව ගියේය.

නවකතාවෙහි සවිස්තර ලෙසින් දැක්වෙන වික්‍රමාන්විත මුහුදු ගමන් වල යෙදීමට පෙර, ලවැන්තය ( 1685-1688 පමණ) වෙතද ඉන්පසුව නැගෙනහිර ඉන්දීය කොදෙව් සහ බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් (1690-1696 පමණ) වෙතද ඔහු සංචාරය කර ඇත.  මෙම සංචාරයන් අතරතුර, ලන්ඩන මේස් වෙළෙන්දෙකුගේ දුවණියක වූ   මේරි බර්ටන් මෙනෙවිය හා ඔහු විවාහ වී (1688 පමණ) ඇත.  ඔහුගේ අධ්‍යාපනය සහ සංචාරයන් අතරතුරදී,  "උච්ච සහ අවඛ ලන්දේසි, ලතින්, ප්‍රංශ, ස්පාඤ්ඤ, ඉතාලි සහ, පොදු භාෂාව" පිළිබඳව ඔහු කිසියම් දැනුමක් ලබාගන්නා අතර, ඔහු පසුව පවසා සිටින්නේ, යම් තරමකට ග්‍රීක බස තේරුම් ගැනීමටත්, " (පෘතුගීසී) බස මැනවින් තේරුම් ගැනීමටත්" ඔහුට හැකි බවය.

ගලිවර්ගේ අපූර්ව චාරිකා ඇරඹෙන්නේ  1699 වසරෙහිදී වන අතර, තාපසයෙකුගේ පුද්ගලත්වයකට ඔහු පත් කරමින්, වසර 1715 දී නිමා වෙයි. එංගලන්තයට අවසන් වරට පැමිණීමෙන්, වසර පහකට පසුව, එනම්  1720 හෝ 1721 දී ඔහුගේ මතක සටහන් ග්‍රන්ථකරණය කල බවක් ඔහු පවසා සිටියි. *ගලිවර්ස් ට්‍රැවල්ස්* හී 1726 සංස්කරණයෙහි ආමුඛ චිත්‍රයෙහි,  වයස  58 (එනම් 1719 පමණ) හි පසුවන ගලිවර්ගේ ව්‍යාජ නිරේඛණයක් දැක්වුණි. කෘතියෙහි සංශෝධිත අනුවාදයක් සඳහා ඇතුලත් කෙරුණු හා ගලිවර් විසින්ම ලියන ලද්දේ යැයි පැවසෙන අති‍රේඛ සංඥාපනයක් සඳහා,  1727 අප්‍රේල් 2 යන ව්‍යාජ දිනය යොදා ඇති අතර, ඒ වන විට ගලිවර්  65 හෝ 66 වියැතිව සිටියා විය යුතුය. පොතෙහි පැරණිතම සංස්කරණ තුල, එහි කර්තෘ ලෙසින් ගලිවර් දැක්වුණු අතර, එකල බොහෝ දෙන ඔහු සත්‍ය පුද්ගලයෙකු බවට විශ්වාස කළහ.  එංගලන්ත සභාවේ පූජක‍යෙකු වූ ස්විෆ්ට්, ඔහුගේ කෘති ප්‍රකාශයට පත් කලේ, නිර්නාමික ‍ලෙසින් හෝ ආරූඨනාමික හෝ ලෙසිනි.
නාරිලතා

**නාරිලතා** () තරමක් දුර්ලබ ආසියාවේ හමුවන ඕකිඩ් විශේෂයකි. 

## සාහිත්‍යයේ භාවිතය
හිමාල වනයේ පිපෙනවා යැයි සැලකෙන මලකි. රංගනයක යෙදී සිටින ලලනාවකගේ රුව ලෙස දිස්වෙි. මල් පිපෙන කාලයන්හි ඒවා දැකීමෙන් තාපසයින්ගේ ධ්යාන කැඩෙන බව සදහන්වෙි.

## මූලාශ්‍ර
පට්ඨානප්පකරණය

## හැදින්වීම 
ප්‍රස්ථාන මහා ප්‍රකරණය(පට්ඨාන මහා පකරණ) අභිධර්ම පිටකයෙහි සප්ත ප්‍රකරණයන් ගෙන් එකකි. තථාගතයන් වහන්සේ(බුදුරජාණන් වහන්සේ) විසින් දේශනා කරන ලද   සර්වාංග සම්පූර්ණ විස්තර බහුල හේතුඵල විග්‍රහය ප්‍රස්ථාන මහා ප්‍රකරණයයි. මෙය ලෝකයේ ඇති විශාලතම ප්‍රකරණයයි. එබැවින් එය අනන්ත නය සමන්නාගත පට්ඨාන මහා පකරණයයි කියනු ලැබේ. එහි බණවර දෙසිය සතළිස් දෙකකි. එය පොත්වල පේයාල ක්‍රමයෙන් ලියා ඇති බැවින් වචන ඇත්තේ සීමා සහිත ගණනකි.
## කොටස් 
පට්ඨාන පකරණය පච්චය විභංග වාරය හා මහා වාරය යැයි කොටස් දෙකකින් යුක්ත වේ.
එයින් පච්චය විභංග වාරය පළමු කොට දේශනය කර තිබේ. එය ප්‍රත්‍ය විසි හතර (24) පිළිබඳ සාමාන්‍ය විස්තරයකි. මාතිකා නික්ඛේප වාරය යනු එයට තවත් නමකි. එය පට්ඨාන පකරණයට පිවිසීමේ දොරටුවක් වැනි ය.
මහා වාරය පට්ඨාන විසි හතරකින්(24) යුක්ත ය. එයින් එක් එක් පට්ඨානයක් අති විශාල ප්‍රකරණයකි.

## විශාලත්වය 
තථාගතයන් වහන්සේ සම්මා සම්බුදු බවට පැමිණ සතර වන සතියෙහි රතනඝරයෙහි වැඩ හිඳ අභිධර්මය මෙනෙහි කළ සේක. උන්වහන්සේ ගේ ශ්‍රී ශරීරයෙන් බුදු රැස් විහිදෙන්නට පටන් ගත්තේ සර්වඥතා ඥානය පට්ඨාන පකරණයෙහි හසුරුවන විට ය.
පට්ඨාන පකරණය සේ ගැඹුරු වූ ද විශාල වූ ද තවත් ග්‍රන්ථයක් නැත්තේ ය. මහාගතිම්බය තිස්සදත්ත තෙරුන් වහන්සේ මහබෝ විඳිනු පිණිස නැවකින් දඹදිව යන්නාහු මහසයුරේ දී නැවේ උඩ තට්ටුවේ සිට සාගරය දෙස බැලූ හ. උන්වහන්සේට සාගරයේ එතෙර මෙතෙර නොපෙනිණි. උන්වහන්සේ මහා සාගරයේ රළ වේගය බලවත් ද, පට්ඨාන පකරණයේ නය මුඛය බලවත් දැයි සිතූ හ. සිතන්නා වූ උන්වහන්සේට උඩ යට දෙකින් හා සිවු දිගිනුත් පරිච්ඡේදයක් ඇති මහා සාගරය හා බලන කල අනන්ත නය සමන්නාගත පට්ඨාන පකරණයේ පරිච්ඡේදයක් නො පෙනේ යයි බලවත් ප්‍රීතියක් ඇති විය. උන්වහන්සේ එතන ම හිඳ, එම ප්‍රීතිය විෂ්කම්භනය කොට, විදසුන් වඩා සව්කෙලෙසුන් නසා රහත් වූ හ.

ප්‍රවර්ගය:අභිධම්ම පිටකය
Interrupts

ධාවනය වැඩසටහනක වෙනත් ක්‍රියායනයක් මගින් බාධා පණිවිඩයක් නිකුත් කිරීමයි
මාරියා කොළඹගේ

**රොමන්ති මාරියා කොළඹගේ** (1984 මැයි 19)2007 වසරේ චීනයේ පැවති ලෝක රූ රැජින තරඟය සඳහා ඉදිරිපත් වුනු ශ්‍රී ලංකා රූ රැජින වූවේද ඇයයි.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:1984 උපත්
Computer keyboard

**පරිගනක යතුරුපුවරුව**

පරිගනකය වෙත දත්ත ඇතුලත් කිරීමේදී ප්‍රධාන වශයෙන් වැදගත් වන උපාංගයකි. මෙහි අංක (Numbers), අකුරු (Alphabet), විවිධ සලකුණු (Symbol), වශයෙන් කොටස් තුනකි. එසේම එහි ඉහල කෙලවරේ F1 සිට F12 දක්වා සලකුණු කර ඇති විධාන යතුරු (Function keys) වශයෙන් තවත් කොටසක්ද දක්නට ලැබේ. එමෙන්ම මෙහිදී භාවිත කරන්නාගේ පහසුව පිනිස Shift, Alt, Ctrl යන වර්ගයේ අකුරු යුගල වශයෙන් ඇතුලත් කර ඇත.
thumb|Keyboad
ඉංග්‍රීසි කැපිටල් අකුරු සටහන් කර ඇති යතුරු (Typing keys) පරිහරනයේදී සාමාන්යකයෙන් තද කල විට තිරයේ දක්නට ලැබන්නේ ඉංග්‍රීසියේ කුඩා අකුරු හෙවත් Simple letters වේ. එහිදී විශාල අකුරු හෙවත් Capital letters ලබා ගැනීමට අවශ්ය  වූ විට Shift key එක තද කරගෙනම අදාල යතුර තද කල විට එහි කැපිටල් අකුර ලබා ගත හැකිය. එසේම දීර්ඝ වශයෙන් Capital letters ලබා ගැනීමට නම් යතුරු පුවරුවේ වම් පස ඇති Caps lock වරක් ප්‍රෙස් කර ටයිප් කර ගත හැක.
යතුරු පුවරුවේ ඉහලින් ඇති අංක දක්වන ලද යතුරු වල අංකය සහ සලකුණක් මුද්‍රනය කර ඇත. මෙලෙස එකම යතුරක වර්ග දෙකක් මුද්‍රනය කර ඇති ඕනෑම එකක පහල කොටසින් දැක්වෙන සලකුණ හෝ ඉලක්කම සාමාන්ය යෙන් තද කල විට තිරයේ දිස්වෙන අතර යතුරේ ඉහලින් දැක්වෙන සලකුණ ලබා ගැනීමට Shift ප්‍රෙස් කරගෙනම අදාල යතුර ප්රෙෙස් කල යුතුය.
ඉශන්කා ද අල්විස්

**ඉශන්කා ද අල්විස්** (1990 පෙබරවාරි 22) ශ්‍රී ලාංකික නිරෑපිකාවකි. She was the winner of the Biona runway Super Model Sri Lanka 2014 pageant. She represented Sri Lanka at Supermodel International 2016 beauty pageant held in New Delhi, India on 21 March 2016

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:1990 උපත්
මාතෘ දිව්‍ය රාජයා

## හැඳින්වීම 
ශ්‍රී සිද්ධාර්ථ ගෞතම මහා බෝධි සත්ත්වයන් වහන්සේ තුසිතයෙන් චුත වැ මනු ලොව ඉපිද සත් දිනක් ගත වූ කල, ස්වකීය මෑණියන් වූ මහාමාය දේවී තොමෝ කලුරිය කළා ය. අනතුරු වැ තව්තිසාවේ මාතෘ දිව්‍ය රාජයා ලෙස පුරුෂෝත්පත්තියක් ලබා ගත්තේ ය.
කර්ලිං

**කර්ලිං** යනු විශේෂයෙන් සකස් කරන ලද *කර්ලිං ගල්*, අයිස් ඇතිරුමක් මත ඇති ඒක කේන්ද්‍රික වෘත්ත 4 කින් සමන්විත ඉලක්ක ප්‍රදේශය කරා ලිස්සා යැවීමේ ක්‍රීඩාවකි. එය බෝල්ස්, Boules සහ ෂෆ්ල්බෝඩ් ක්‍රීඩා වලට සමානතාවයක් දක්වයි. මෙය කණ්ඩායම් ක්‍රීඩාවක් වන අතර එක් කණ්ඩායමකට ක්‍රීඩකයන් සිව් දෙනෙකු අයත් වේ. වරකට කණ්ඩායම් දෙක බැගින් ක්‍රීඩාවේ යෙදේ. *පාෂාණ  (rocks)* ලෙස ද හැඳින්වෙන බරැති, ඔප දමන ලද ග්‍රැනයිට් ගල්, අයිස් ඇතිරුම ඔස්සේ, *නිවස්න (house)* ලෙස හැඳින්වෙන (සලකුණු කොට ඇති) වෘත්තාකාර ඉලක්කය වෙත ලිස්සා යැවීමට මාරුවෙන් මාරුවට කණ්ඩායම් දෙකට අවස්ථාව හිමි වේ. එක් කණ්ඩායමකට ගල් 8 බැගින් හිමි වේ. කණ්ඩායම් දෙක දෙක අතරින් වැඩිම ලකුණු රැස් කරගන්නා පිල තරඟයේ ජය ලබයි.  කර්ලිං ගල් ලිස්සා ගොස් නවතින ස්ථානය, නිවස්නේ කේන්ද්‍රයට දක්වන ආසන්නතාවය මත ලකුණු ලබා දීම සිදු කරයි. සෑම වාරයක් අවසානයේදීම අදාළ පිලට ලකුණු එකතු කිරීම සිදු කරයි. එය සම්පූර්ණ වන්නේ පිල් දෙකම ඔවුන්ගේ ගල් සියල්ල ලිස්සා යවා අවසන් වූ පසුවය. සාමාන්‍යයෙන් තරඟයක් වට 8 ක් හෝ 10 කින් සමන්විත වේ.

ප්‍රවර්ගය:ක්‍රීඩා
හෝන්ග් ෆුක් පැගෝඩා

**හෝන්ග් ෆුක් පැගෝඩා** යනු වියට්නාමයේ Le Thuy දිස්ත්‍රික්කයේ Thuan Trach ග්‍රාමයේ පිහිටි පගෝදියකි. වසර 700කට වඩා පැරණි ඉතිහාසයක් සහිත මෙම පගෝදිය, මධ්‍ය වියට්නාමයේ පැරණිතම පන්සල් අතුරින් එකක් වේ.

## මූලාශ්‍ර
ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජයේ ගැසට් පත්‍රය

**ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජයේ ගැසට් පත්‍රය** යනු ශ්‍රී ලංකා රජයේ පොදු පුවත් සඟරාව (public journal) වේ.

## මූලාශ්‍ර
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාව
EMedicine

**eMedicine** යනු, ස්කොට් Plantz (Scott Plantz) සහ රිචඩ් Lavely (Richard Lavely) නම් වූ වෛද්‍යවරුන් දෙදෙනෙකු විසින් 1996 දී ආරම්භ කරන ලදී බව අන්තර්ජාල සායනික වෛද්‍ය දැනුම පදනමක් (knowledge base) වේ.

## බාහිර සබැඳි
* eMedicine වෙබ් අඩවිය
අලියා බාත්

**අලියා බාත්** (උපත 1992 මාර්තු  15) බොලිවුඩ් චිත්‍රපට වල පෙනී සිටින බ්‍රිතාන්‍ය නිළියකි.බාත් පවුලට දාව උපන් ඇය, චිත්‍රපට නිෂ්පාදක මහේෂ් බාත් සහ නිළියක වන සෝනි රාස්දන්ගේ දරුවාය.

## සිනමා දිවිය
ප්‍රවර්ගය:සිනමාව
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු සිනමාව
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව
බන්දුල ජයවර්ධන

* **ජීවන තොරතුරු**          

කේ.වී.ජී.ජයවර්ධන හා මර්සියානා විජේසිංහ යුවලට දාව රත්නපුර නෙරළුප දී උපත ලැබු බන්ධුල ජයවර්ධන (1962) පවුලේ බාලයා විය. රත්නපුර ජේසු බිළින්දාගේ කන්‍යාරාමය, පර්ගියුසන් බාලක විද්‍යාලය හා සීවලී විද්‍යාලය යන විද්‍යාල වලින් අධ්‍යාපනය ලද ඔහු පාසල් අවදිය තුළදීම සිය දක්ෂතාවයන් පෙන්විය.

පසුව කෑගලු විද්‍යාලයටත්, කොළඹ ශාන්ත පීතර විද්‍යාලයටත් ඇතුළත් විය. පාසල් අවධියේදී සාහිත්‍ය, නාට්‍ය ආදී ක්ෂේත්‍රයන් තුළ දස්කම් පෑ ඔහු 1968 සිට සිංහල නාට්‍ය අනු මණ්ඩලයේ සාමාජිකයෙක් ලෙස කටයුතු කළ එහු 1976 දී සිංහල නාට්‍ය අනු මණ්ඩලයේ සභාපති ධුරයට පත්විය. තවද එම තනතුරේ සිටින කාලය තුලදී ඔහු විසින් රාජ්‍ය රංග කලා ආයතනයක් (State Institute of Arts) බිහිකිරීය.

***නිර්මාණ**''

ඝෝෂක වස්තුව (1958)

බෙරහඩ (1961)

ස්වරණ හංස (1965)

බිහිවනු බෝසතාණනි (1966)

ස්වරණ මාලි (1999)

දියසේන නොපැමිණීම (1963 )

ශාස්ත්‍රීය
නවීන පංචප්‍රයාමය

]]
**නවීන පංචප්‍රයාමය**, එකිනෙකට ඉතා වෙනස් ක්‍රීඩා ඉසව් පහකින් සමන්විත ඔලිම්පික් ක්‍රීඩාවකි. එම ක්‍රීඩා ඉසව් වන්නේ කඩු සටන්, 200m නිදහස් ආර පිහිනුම්, අශ්වාරෝහක සහ ඒකාබද්ධිත පිස්තෝල වෙඩි තැබීමේ හා 3200m රට හරහා දිවීමේ ඉසව්ව යන ඒවා යි.  මෙම ක්‍රීඩාව 1912 වසරේ සිට ඔලිම්පික් තරඟාවලියේ හර ක්‍රීඩාවක් වන අතර 1949 වසරේ සිට ලෝක ශුරතාවලියක් ද පැවැත්වෙයි. 

නියම වශයෙන් ක්‍රීඩාව සඳහා දින හතරක් හෝ පහක් ගතවන නමුත් වඩාත් වැඩි ප්‍රේක්ෂක ආකර්ෂණයක් දිනා ගැනීම සඳහා 1996 දී එක් දින ආකෘතියක් හඳුන්වා දෙනු ලැබීය. කෙසේ වෙතත් මෙම ක්‍රීඩාව ඔලිම්පික් ක්‍රීඩාවක් ලෙස පැවති දීර්ඝ ඉතිහාසය තුළ, නවීන ඔලිම්පික් තරඟාවලියට එය එක්වීම සාධාරණීකරණය කිරීමට කිහිප අවස්ථාවක දී ම සිදු විය.  2013 පෙබරවාරි 11 ලොසේන් හිදී IOC විසින් නවීන පංචප්‍රයාමය 2020 දක්වා ඔලිම්පික් තරඟාවලියේ  හර ක්‍රීඩා 25 අතුරින් එකක් ලෙසට නැවත වතාවක් තහවුරු කරන ලදී. පාලනාධිකාරිය වන  Union Internationale de Pentathlon Moderne (UIPM) විසින් ලොව සියළු මහද්වීප වල රටවල් 90 කට වඩා ක්‍රීඩා කරනු ලබන මෙම ක්‍රීඩාවේ අන්තර්ජාතික පරිපාලනය සිදු කරනු ලබයි.

ප්‍රවර්ගය:ක්‍රීඩා
ඔක්සිජන් වායුවෙහි භූවිද්‍යාත්මක ඉතිහාසය

[thumb|right|420px|[පෘථිවියෙහි වායුගෝලය|පෘථිවියෙහි වායුගෝලයෙහි O2 එක්‍රැස්වීම. රතු සහ කොළ රේඛා වෙතින් නිමානයන්හී පරාසයන් පෙන්නුම් කරන අතර, කාලය මනිනු ලබන්නේ වර්තමානයට පෙර වසර බිලියන වලිනි (ගිපෙ).
අදියර 1 (3.85–2.45 ගිපෙ): වායුගෝලයෙහි ප්‍රායෝගික ලෙසින් O2 නොමැති.
අදියර 2 (2.45–1.85 ගිපෙ): O2 නිෂ්පාදනය කෙරුණු මුත්, සාගර සහ මුහුදු පත්ලෙහි පාෂාණ වෙතින් එය අවශෝෂණය කෙරෙමින්.
අදියර 3 (1.85–0.85 ගිපෙ): සාගරයෙන් පිටතට O2 ඉවත්ව ගිය මුත්, භූමි පෘෂ්ඨයන් වෙතින් අවශෝෂණය කරනු ලැබීම සහ ඕසෝන් ස්ථරය සෑදීම සඳහා භාවිතය.
අදියරයන් 4 & 5 (0.85 ගිපෙ–වර්තමානය): O2 අපායනයන් සම්පූර්ණයෙන් පුරවනු ලදුව, වායුව සංචය වීම.]]

ප්‍රභාසංස්ලේෂණය විකාසයවීමට පෙර, පෘථිවියෙහි වායුගෝලය තුල නිදහස් ඔක්සිජන් (O2) නොවීය.  වායුගෝලයෙහි නිදහස් ඔක්සිජන් පළමුව එක්‍රැස්වීමට පෙර, අපද්‍රව්‍යයක් ලෙසින් O2 නිපැයූ  ප්‍රභාසංස්ලේෂී ප්‍රාග්න්‍යෂ්ටික ජීවීන් මෙහි ජීවත්වූ අතර, එසේ වන්නට ඇත්තේ මෙයට වසර බිලියන 3.5 පමණ පෙර විය හැක. ඔවුන් නිපැයූ ඔක්සිජන් වායුගෝලයෙන් විගසින් ඉවත් කෙරුණේ, විශේෂයෙන් යකඩ වැනි ඔක්සිහාරක ඛනිජයන්හී  ඛාදනය හේතුවෙනි. මෙම 'සාමුහික මලකෑම' නිසාවෙන් මුහුදු පතුලේ යකඩ ඔක්සයිඩය  තැන්පත් වූ අතර, කලාපික යකඩ සැදුම් නිර්මාණය විය. වායුගෝලයේ කුඩා ප්‍රමාණ වශයෙන් හෝ ඔක්සිජන් රැඳී පැවතීම සිදු වූයේ මහා ඔක්සජනීකරණ සිදුවීම ඇරඹීමට වසර මිලියන 50 කට පමණ පෙරදී විය.   වායුගෝලයෙහි මෙම සාමුහික ඔක්සජනීකරණය විසින්, නිදහස් ඔක්සිජන් හී සීඝ්‍ර එක්‍රැස් වීම සිදු විය. ප්‍රාථමික නිෂ්පාදනයෙහි වර්තමාන සීඝ්‍රතාවයන් පරිදී, වර්තමානයෙහි පවතින ඔක්සිජන් සාන්ද්‍රණය නිෂ්පාදනය කෙරුමට, ප්‍රභාසංස්ලේෂීය ජීවින්ට වසර  2,000 ක් ගත වෙයි.

## ආශ්‍රිත
ප්‍රවර්ගය:ඔක්සිජන්
උඩවැඩියා

= උඩවැඩියා මල් විශේෂයකි =
                සිංහල බසින් උඩවැඩියා යනුවෙන් හදුන්වන ඕකිඩ් ඔකිඩේසියේ කුලයට අයත් වේ. ඕකිඩ් පවුලේ ගණ 880 ක් පවතින අතර ඒ යටතේ විශේෂ 29,000 කට අධිකව පවතී. දැනට හඳුනාගෙන ඇති විශාලතම සපුෂ්ප ශාක පවුලක් වන ඕකිඩ් පවුල වර්තමාන කුරුලු විශේෂ මෙන් දෙගුණයක්, සහ පෘථිවිය මත ක්ෂීරපායී විශේෂ මෙන් සිවු ගුණයක් විශාල බව හඳුනාගෙන ඇත. ඔකිඩේසියේ උඩවැඩියා පවුල, දැනට පිළිගත් සපුෂ්ප ශාක වල දෙවන විශාලතම පවුල වේ.  උඩවැඩියා පවුල ට එෆිඩෙන්ඩ්රම් ( Epidendrum ) විශේෂ 1500 ක් , ඩෙන්ඩෙ‍්‍රාබියම් (Dendrobium) විශේෂ 1400 ක් බුල්බෝපිලම් (Bulbophyllum)  විශේෂ 2000 ක්, සහ ප්ලුරෝතාලිස් (Pleurothallis) විශේෂ 1000 ක් පමණ අැතුලත් වේ. 
උඩවැඩියා පවුලේ මල් බොහෝ විට වර්ණවත්ය. සමහරක් සුවඳින් ද යුක්තය. ඕකිඩ් යනු වර්ෂා වනාන්තරවල ස්වාභාවිකව වැවෙන ශාකයක් වන අතර විවිධ දේශගුණික තත්ව යටතේ සාමාන්‍ය ගෙමිදුලකත් විශේෂ හරිතාගාර ආවරණයන් තුළත්, වගාකල හැක.ඕකිඩ් උණුසුම් නිවර්තන වනාන්තර කළාප ,උතුරු ඇමරිකාවේ සීතල දේශගුණික කළාප, ඇන්ටාක්ටික් මහද්වීපය හැරුණු කොට සියලූම මහද්වීප තුල දක්නට ලැබේ. ඕකිඩ් වර්ග බහුතරයක් නිවර්තන කලාපීය රටවල හා මධ්යම හා දකුණු ඇමෙරිකාව, මෙක්සිකෝව, ඉන්දියාව, ශ්‍රී ලංකාව, බුරුමය, දකුණු චීනය, තායිලන්තය, මැලේසියාව, පිලිපීනය, නව ගිනියාව හා ඕස්ට්රේලියාවේ උණුසුම් තෙත් වනාන්තර තුළ ස්වාභාවිකව වැවේ. සමහර උඩවැඩියා විශේෂ පමණක් ලෝකයේ ඇතැම් කලාප වල හැර  වෙන කොහේවත් නැත, උදාහරණයක් ලෙස,වැන්ඩා කුලය අග්නිදිග ආසියාවේ  වනාන්තර වල පමණක් දක්නට ලැබේ. බ්රසීලයේ කැට්ලියාස් cattleyas, මෙක්සිකානු ලීලියාස් laelias සහ ඉන්දීය ඩෙන්ඩෙ‍්‍රාබියම් dendrobiums, සිම්බීඩියම් cymbidiums හා වැන්ඩාස් vandas ලෝකයේ නවීන උඩවැඩියා කර්මාන්තයේ මුල් තැන උසුලයි.

ඔකිඩේසියේ කුලයට අයත් පැලෑටි ඒක බීජ පත්‍රී බහුවාර්ෂික ශාක විශේෂයකි.  මේ හැරුණු විට මාංසල පත්‍රද, කඳ ඝණ වූ පර්වවලින් යුතු ව්‍යාජ බල්බවලින් යුතුවීමද ඔකිඩේසියේ කුලයට අයත් ශාකවල විශේෂත්වයකි. ඉතාම කුඩා ප්‍රමාණයේ මිනි ඕකීඩ් වල සිට අඟල් 20 – 30 පමණ දක්‌වා විශාලව දිගට පිපෙන ඕකීඩ් මල්, කැපූ මල් කර්මාන්තයේදී සුවිශේෂ තැනක්‌ හිමිකරගෙන ඇත්තේ එහි ඇති සුවිශේෂ අලංකාර හැඩය හා වර්ණය මෙන්ම දිගුකලක්‌ ජීව ගුණයෙන් ද නොමැළවී තබා ගැනීමට හැකි වීමත්  නිසාය.

උඩවැඩියා විවිධ සත්ත්ව රූප හැඩ වලින් යුතුය. පරෙවි මල් , තාරා මල් , කරාබු මල් , යක්මල් , ශ්‍රී ලංකාව තුල තිබෙන නිදර්ශනයන්ය. අප රටේ ඕකීඩ් මල් විශේෂ 169 ක් හමු වන අතර ඉන් 73 ක් ම අප රටටම ආවේණික ය. ගුරුළුරාජ ( Fox Tail Orchid ) හා වෙසක් මල් දේශීය සුදු හා දම් පාටින් යුක්ත වේ. මෙය වන සත්ත්ව වෘක්ෂලතා ආඥා පනත යටතේ උඩවැඩියා අතර වෙති. මේවා ආරක්ෂිත පැළෑටි විශේෂයන් ලෙස ද නම් කර ඇත.

= **ඕකිඩ් වර්ගීකරන** **ධුරාවලිය**                       =
ශාක සත්ව ලෝකයේ සියළු ශාක අයත් වන ප්ලාන්ටේ  රාජ්යයෙහි මැග්නොලියොප්ටා වසම තුළ ලිලියොප්සිඩා පන්තියේ  ඇස්පරගාලස්  අනුපිළිවෙළින් ඔකිඩේසියේ කුළයට අයත් වන ඕකිඩ් පැලෑටිය උප කුල පහකට බෙදී යයි. Cypripediodeae, Vanilloideae, Orchidoideae, Epidendroideae, සහ Apostasiodeae යන මෙම උප කුල නැවතත් කුඩා ගෝත්‍ර 16 කට බෙදේ. මේ 16 ට අයත් මල් විශේෂ 30000 කට ආසන්න වේ.

ඔකිඩේසියේ කුළයේ සංයුතිය පිලිබඳ සිත්ගන්නාසුළු ඉදිරිපත් කිරීමක් අමෙරිකානු ඔකිඩ් සංගමය විසින් ප්‍රසිද්ධ කර ඇත.
## මූලාශ්‍ර
උතුරු මැසඩෝනියාව

**උතුරු මැසඩෝනියාව** නිල වශයෙන් **උතුරු මැසඩෝනියා ජනරජය** (*රිපුබ්ලිකා සෙවෙර්නා මැකිඩෝනියා*) යනු , අග්නිදිග යුරෝපයෙහි බෝල්කන් අර්ධද්වීපයෙහි පිහිටි රටකි. පූර්ව යුගෝස්ලාවියාවෙහි අනුප්‍රාප්තික රාජ්‍යයන් කිහිපය අතුරින් එකක් වන එය, යුගෝස්ලාවියාව වෙතින් නිදහස ප්‍රකාශයට පත් කළේ  1991 වසරෙහිදීය.

**මැසිඩෝනියාව** ( ; , tr. *Makedonija*, ), නිල වශයෙන් **මැසිඩෝනියා ජනරජය** (Macedonian: , tr. *Republika Makedonija*) යනු ගිනිකොණදිග යුරෝපයේ බෝල්කන් අර්ධද්වීපයේ පිහිටි රටකි. එය කලින් පැවති යුගෝස්ලාවියාව බෙදී යාමෙන්, 1991 දී නිදහස හිමිකර ගෙන බිහි වූ රටකි. එය 1993 දී  එක්සත් ජාතීන්ගේ සාමාජිකත්වය හිමි කර ගත්තද, මැසිඩෝනියාව යන නාමය භාවිත කිරීම පිළිබඳව ග්‍රීසිය සමඟ පවතින මතභේදය නිසා, එක්සත් ජාතීන්ගේ සාමාජිකත්වය හිමිව ඇත්තේ former Yugoslav Republic of Macedonia (FYROM) නාමය යටතේයි. එම නාමය යුරෝපා සංගමය, නේටෝව වැනි වෙනත් අන්තර්ජාතික සංවිධාන විසින් ද භාවිත කරනු ලබයි.

## අමතර අවධානයට 
* උතුරු මැසඩෝනියාව වටසන

## සටහන් 
## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
* 
* 
* North Macedonia from RFE/RL
* North Macedonia from BBC News
* 
* 
* Key Development Forecasts for North Macedonia from International Futures


ප්‍රවර්ගය:යුරෝපය තුළ රටවල්
ප්‍රවර්ගය:භූමියෙන් වටවූ රටවල්
ප්‍රවර්ගය:යුරෝපියානු සංගමයෙහි සාමාජීක රටවල්

ප්‍රවර්ගය:එක්සත් ජාතීන්ගේ සාමාජික රාජ්‍ය
ඇලබාමා

**ඇලබාමා** ( ) යනු එක්සත් ජනපදයේ ගිනිකොනදිග කලාපයේ පිහිටි ප්‍රාන්තයකි. එය උතුරින් ටෙනසි, නැගෙනහිරින් ජෝර්ජියාව, දකුණින් ෆ්ලොරිඩා සහ මෙක්සිකෝ බොක්ක සහ බටහිරින් මිසිසිපි මායිම් වේ. ඇලබාමා ප්‍රදේශය අනුව 30 වන විශාලතම වන අතර එක්සත් ජනපද ප්‍රාන්ත 50 න් 24 වන වැඩිම ජනගහනය වේ.

ඇලබාමා රාජ්‍ය පක්ෂියාට අනුව යෙලෝහැමර් ප්‍රාන්තය ලෙස හැඳින්වේ. ඇලබාමා "ඩික්සිගේ හදවත" සහ "කපු ප්‍රාන්තය" ලෙසද හැඳින්වේ. ප්‍රාන්තය විවිධ භූගෝලීය වශයෙන් යුක්ත වන අතර උතුරින් කඳුකර ටෙනසි ​​නිම්නය සහ දකුණින් ඓතිහාසික වශයෙන් වැදගත් වරායක් වන මොබයිල් බේ ආධිපත්‍යය දරයි. ඇලබාමා හි අගනුවර මොන්ට්ගොමරි වන අතර ජනගහනය සහ ප්‍රදේශය අනුව එහි විශාලතම නගරය හන්ට්ස්විල් වේ. එහි පැරණිතම නගරය මොබයිල් වන අතර එය 1702 දී ප්‍රංශ ලුසියානා හි අගනුවර ලෙස ප්‍රංශ යටත් විජිතවාදීන් (ඇලබාමා ක්‍රියෝල්ස්) විසින් ආරම්භ කරන ලදී. මහා බර්මින්හැම් යනු ඇලබාමා හි විශාලතම අගනගර ප්‍රදේශය සහ එහි ආර්ථික මධ්‍යස්ථානයයි. දේශපාලනිකව, ගැඹුරු දකුණේ හෝ "බයිබල් තීරයේ" කොටසක් ලෙස, ඇලබාමා ප්‍රධාන වශයෙන් ගතානුගතික රාජ්‍යයක් වන අතර එහි දකුණු සංස්කෘතිය සඳහා ප්‍රසිද්ධය. ඇලබාමා තුළ, ඇමරිකානු පාපන්දු, විශේෂයෙන් විද්‍යාල මට්ටමින්, ප්‍රාන්තයේ සංස්කෘතියේ ප්‍රධාන කොටසක් ඉටු කරයි.

මුලින් බොහෝ ස්වදේශික ගෝත්‍රිකයන්ට නිවහන වූ වර්තමාන ඇලබාමා, දහසයවන සියවසේ සිට දහඅටවන සියවසේ මුල් භාගයේදී ප්‍රංශ ජාතිකයන් එය අත්පත් කර ගන්නා තෙක් ස්පාඤ්ඤ භූමියක් විය. 1763 දී ඇමරිකානු විප්ලවවාදී යුද්ධයේදී එය අහිමි වන තෙක් බ්‍රිතාන්‍යයන් එම ප්‍රදේශය දිනා ගත්හ. ස්පාඤ්ඤය 1813 දක්වා ස්පාඤ්ඤ බටහිර ෆ්ලොරිඩාවේ කොටසක් ලෙස මොබයිල් රඳවා ගත්තේය. 1819 දෙසැම්බර් මාසයේදී ඇලබාමා රාජ්‍යයක් ලෙස පිළිගැනුණි. පූර්ව කාල පරිච්ඡේදයේදී, ඇලබාමා කපු නිෂ්පාදනයේ ප්‍රධාන නිෂ්පාදකයෙකු වූ අතර අප්‍රිකානු ඇමරිකානු වහල් ශ්‍රමය බහුලව භාවිතා විය. 1861 දී, ප්‍රාන්තය එක්සත් ජනපදයෙන් වෙන් වී ඇමරිකානු කොන්ෆෙඩරේට් රාජ්‍යවල කොටසක් බවට පත් වූ අතර, මොන්ට්ගොමරි එහි පළමු අගනුවර ලෙස ක්‍රියා කළ අතර, 1868 දී නැවත සංගමයට එක් විය. ඇමරිකානු සිවිල් යුද්ධයෙන් පසුව, ඇලබාමා දශක ගණනාවක් ආර්ථික දුෂ්කරතාවන්ට මුහුණ දීමට සිදු විය, එයට හේතුව කෘෂිකර්මාන්තය සහ මුදල් බෝග කිහිපයක් රාජ්‍යයේ ආර්ථිකයේ ප්‍රධාන ධාවකය වීමයි. අනෙකුත් පැරණි වහල් රාජ්‍යයන් මෙන්, ඇලබාමියානු නීති සම්පාදකයින් 19 වන සියවසේ අග භාගයේ සිට 1960 දශකය දක්වා ජිම් ක්‍රෝ නීති භාවිතා කළහ. සෙල්මා සිට මොන්ට්ගොමරි පාගමන් වැනි ඉහළ පෙළේ සිදුවීම් 1950 සහ 1960 ගණන්වල සිවිල් අයිතිවාසිකම් ව්‍යාපාරයේ ප්‍රධාන කේන්ද්‍රස්ථානයක් බවට පත් කළේය.

දෙවන ලෝක යුද්ධ සමයේදී සහ ඉන් පසුව, ඇලබාමා රාජ්‍යයේ ආර්ථිකය නව කර්මාන්ත සමඟ විවිධාංගීකරණය වූ විට වර්ධනය විය. 1960 දී, හන්ට්ස්විල් හි නාසා හි මාෂල් අභ්‍යවකාශ පියාසැරි මධ්‍යස්ථානය පිහිටුවීම, දේශීය අභ්‍යවකාශ කර්මාන්තයක් සංවර්ධනය කිරීමෙන් ඇලබාමාහි ආර්ථික වර්ධනය ඉහළ නැංවීමට උපකාරී විය. 21 වන සියවසේ ඇලබාමා හි ආර්ථිකය පදනම් වී ඇත්තේ මෝටර් රථ, මූල්‍ය, සංචාරක, නිෂ්පාදන, අභ්‍යවකාශ, ඛනිජ නිස්සාරණය, සෞඛ්‍ය සේවා, අධ්‍යාපනය, සිල්ලර වෙළඳාම සහ තාක්ෂණය මත ය.

## යොමු කිරීම් 
ප්‍රවර්ගය:ඇමරිකාවේ ප්‍රාන්ත
ගෝවින්ද

**ගෝවින්ද** (**ගොවින් අරුන් අහුජා**) යනු ඉන්දියානු සිනමා නළුවෙකි.

ප්‍රවර්ගය:සිනමාව
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියානු සිනමාව
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාව
ප්‍රවර්ගය:ජීවමාන ජනයා