open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
සිල්වර් ස්ප්‍රිං, මේරිලන්ඩ්

**සිල්වර් ස්ප්‍රිං** යනු, එක්සත් ජනපදයෙහි මොන්ට්ගමරි ප්‍රාන්තය, මේරිලන්ඩ් හී   කැපිටල් බෙල්ට්වේ තුල පිහිටි සංස්ථාගත නොකළ ප්‍රජාවක් සහ සංගණනයකින්-නම් කෙරුණු ස්ථානයකි (සීඩීපී). එක්සත් ජනපද සංගණන කාර්යාංශය විසින් කෙරුණු 2013 ඇස්තමේන්තු අනුව එය සතුව 76,716 ජනගහණයක් වූ අතර මේ අනුව  බල්ටිමෝර්, කොලොම්බියා, සහ ජර්මන්ටවුන් වෙතින් පසුව මේරිලන්ඩ්හී සතරවන වඩාත් ජනාකීර්ණ ස්ථානය එය විය.
ජයි ශ්‍රී ක්‍රිෂ්ණා

***ජයි ශ්‍රී ක්‍රිෂ්ණා*** (සිංහල: *ජය ශ්‍රී ක්‍රිෂ්ණා*) යනු සාගර් පික්චර්ස් වෙතින් නිෂ්පාදිත ඉන්දියානු රූපවාහිනී කතාමාලාවකි. මෙය 2008 ජූලි 21 සිට 2009 සැප්තැම්බර් 15 දක්වා කලර්ස් නාළිකාවෙන් හින්දි බසින් විකාශය විය. මෙහි දෙමළ හඬකැවූ ප්‍රභේදය රාජ් ටීවී ඔස්සේ 2009 අප්‍රේල් 20 සිට 2010 ජූනි 14 තෙක් විකාශය විය.

නළු මේඝන් ජාදව් මෙහි ක්‍රිෂ්ණාගේ චරිතය නිරූපණය කරයි. මෙය රාමනන්ද් සාගර්ගේ සාර්ථක වැඩසටහනක් වූ *ශ්‍රී ක්‍රිෂ්ණා*හි ප්‍රතිනිර්මාණයකි. මෙය මෙහෙයවන ලද්දේ සාගර් පික්චර්ස්හි මෝති සාගර් විසිනි. මේ සඳහා මහාභාරතය, හරිවංස, භගවත පුරාණය සහ විෂ්ණු පුරාණය පාදක කොටගෙන ඇත. රිෂ්තේ නාළිකාව මගින් මෙය එක්ස්ත රාජධානියේ ද විකාශය කරන ලදී. ශ්‍රී ලංකාව තුළ මෙහි දෙමළ හඬකැවූ ප්‍රභේදය සිංහල උපසිරැසි සමගින් ශක්ති ටීවී නාළිකාව ඔස්සේ විකාශය විය.

## කථා පුවත
*ජයි ශ්‍රී ක්‍රිෂ්ණා* මගින් විෂ්ණු දෙවියන්ගේ ක්‍රිෂ්ණ අවතාරය පිළිබඳ නිරූපණය වේ. මෙමගින් ඉන්දියාවේ ගෝඛුල්, මථුරා, හස්තිනාපුර සහ ද්වාරකා යන නගර පසුබිම් වී ඇත. ක්‍රිෂ්ණාගේ උපතේ සිට ඔහුගේ ළමා විය, යොවුන් විය වැනි අවස්ථාවන්හි කථාපුවත් හෙවත් ලීලාවන් ද, මථුරාවේ සහ ද්වාරකාවේ කුමරුන් ලෙස සිටි අවධි ද නිරූපණය කෙරේ.

මඛාන් චෝර් (මෝරු සොරා) ලෙස ප්‍රචගිත ක්‍රිෂ්ණා සහ සුදාම අතර සදාකාලික මිත්‍රත්වයක් පැවතිණි. තවද, ක්‍රිෂ්ණා විසින් පුතානා රාක්ෂ රැජින සහ විෂ සහිත කාලිය නාගයා දමනය කළේ ය. තවත් රසවත් කථා පුවතක් වන්නේ ක්‍රිෂ්ණා කුඩා දරුවකුව සිටි කාලයේ ඔහුගේ හදාගත් මව වූ යශෝධා ඔහු‍ගේ මුඛය තුළින් සම්පූර්ණ විශ්වයම දැක තිබීමයි.

නව යොවුන් වියේ දී ඔහු සහ රාධා අතර දිව්‍යමය සම්බන්ධතාවයක් පැවතිණි. වෘන්දාවනයේ ගෝපිකාවන් සමග ඔහු සිදුකළ නර්තනය රාස ලීලා ලෙස ප්‍රකට විය. පසුව, ඔහු වැඩුණු මිනිසකු බවට පත්වීමත් සමග මෙම කතාමාලාව තුළින් ඔහු සිය දුෂ්ට මාමණ්ඩිය වූ කංස විනාශ කළ අයුරු නිරූපණය වේ. (නමුත් පුරාවෘත්තවල සඳහන් වන්නේ ක්‍රිෂ්ණා සිය මාමණ්ඩියව මරාදමන විට ඔහු වයස අවුරුදු 12ක පමණ ලාබාල දරුවකු බවයි)

කුමරකු බවට පත්වීමත් සමග, ක්‍රිෂ්ණා රුක්මිණී, සත්‍යභාමා සහ ජම්බාවතී සමග විවාහ වේ. එසේම ක්‍රිෂ්ණා විසින් නරකාසුර නම් රාක්ෂයාගේ සිරභාරයේ සිටි තරුණියන් 16,100 දෙනකුව ද විවාහ කර ගනු ලබයි. ඔහු මෙය සිදු කරන්නේ ඔවුන්ගේ ගෞරවය රැක ගැනීමටයි. ක්‍රිෂ්ණාගේ භාර්යාවන් විෂ්ණු දෙවියන්ගේ බිසව වන ලක්ෂ්මී දේවියගේ විවිධ ස්වරූපයන් යැයි විශ්වාස කෙරේ.

එසේම කතාමාලාව මගින් ක්‍රිෂ්ණා විසින් පාණ්ඩවයන්ගේ මස්සිනා වූ අයුරුත්, අර්ජුනගේ හොඳම මිතුරා වූ අයුරුත් නිරූපිත ය. ද්‍රෞපදීට සොහොයුරකු බඳුවූ ඔහු, මහා දූ කෙළියේ දී අසාධාරණ ලෙසින් පාණ්ඩවයන්ගේ දේපළ සමග ඇයව දිනාගත් කෞරවයන්ගේ අඩන්තේට්ටම්වලින් ඇයව මුදා ගනියි. කුරුක්ෂේත්‍ර මහා යුද්ධයට පෙර ඔහු භගවද් ගීතාවේ ඥානය අර්ජුනට ලබා දෙයි.

කතාමාලාව මගින් තවදුරටත් ක්‍රිෂ්ණා පරිපූර්ණ පුත්‍රයකු, ස්වාමි පුරුෂයකු, සොහොයුරකු, මිතුරකු, රජකු සහ පෙම්වතකු ලෙස නිරූපණය කොට ඇත. මෙමගින් ක්‍රිෂ්ණාගේ යෞවන විය තෙක් සිදුවීම් දක්නට ලැබේ.

## චරිත නිරූපණය
## නිෂ්පාදක කණ්ඩායම
බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් ක්‍රිකට් කණ්ඩායමෙහි එංගලන්ත සංචාරය 2017

විස්ඩන් ඵලකය සඳහා තරග වදිමින් ටෙස්ට් තරග තුනක්, එක් විස්සයි20 ජාත්‍යන්තර (වි20ජා)  තරගයක් සහ එක් දින ජාත්‍යන්තර  (එදිජා) තරග පහක් ක්‍රීඩා කිරීම සඳහා 2017 අගෝස්තු මාසයෙහි සිට සැප්තැම්බර් මාසය දක්වා කාලය තුල බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් ක්‍රිකට් කණ්ඩායම එංගලන්තයෙහි සංචාරයක යෙදී සිටියි. 

ටෙස්ට් තරගමාලාවට පෙරාතුව, බටහිර ඉන්දීය කොදෙව්වන් විසින්  ඩාබිෂයර්, එසෙක්ස් සහ කෙන්ට් කණ්ඩායම් වලට එරෙහිව පළමු-පෙළ පුහුණු-වීමේ තරගයන්හී නියැලුණහ. 2017 නැට්වෙස්ට් ටී20 බ්ලාස්ට් තරගාවලියෙහි අවසන් තරගයට සුදුසුකම් ලැබීමට අපොහොසත් වූ ලෙෂ්ටර්ෂයර් කණ්ඩායමට එරෙහිව දෙදින තරගයකද ඔවුහු නියැලුණහ. 

## සංචිත
## විස්සයි20 තරගය
## එක්දින තරග
### පළමු තරගය
### දෙවන තරගය
### තෙවන තරගය
### හතරවන තරගය
### පස්වන තරගය
## සටහන්
## මේවාත් බලන්න
* Series home at ESPN Cricinfo
මරගත වීණෛ (දෙමළ කතාමාලාව)

***මරගත වීණෛ*** යනු සන් ටීවී ඔස්සේ විකාශය වන 2014 ඉන්දියානු දෙමළ-භාෂා සෝප් ඔපෙරාවකි. 2014 ජනවාරි 27 විකාශය ඇරඹි මෙය සඳුදා සිට සෙනසුරාදා දක්වා ප.ව. 12:30ට විකාශය විය. 2016 ඔක්තෝබර් 24 දින වැඩසටහවේ විකාශන වේලාව පෙ.ව. 11:30 (IST) ලෙස වෙනස් කෙරිණි. මෙහි ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරනු ලබන්නේ සන්තෝෂි, කුමාර්, සංගීතා, රාජා, ම‍නෝකරන් සහ දීපා විසිනි. මෙය නිෂ්පාදනය කරන ලද්දේ සිනෙ ටයිම් එන්ටර්ටේන්මන්ට් ආයතනය විසින් වන අතර, අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද්දේ එල්. මුතුකුමාරස්වාමි සහ පී. සෙල්වම් විසිනි. ශ්‍රී ලංකාව තුළ දෙමළ නාළිකාවන් වන ශක්ති ටීවී ඔස්සේ මෙය විකාශය වේ.

## කථාපුවත
*මරගත වීණෙ* මගින් නිරූපණය වන්නේ තමන් වටා ඇති පීඩාකාරි දිවියෙන් ස්වාධීන වීමට උත්සාහ දරන දිව්‍යා (සන්තෝෂි) නම් කාන්තාවකගේ කථා පුවතයි.

## චරිත නිරූපණය
### ප්‍රධාන චරිත
* සන්තෝෂි, දිව්‍යා ලෙස
* කුමාර්
* සංගීතා
* රාජා

### ආවර්තී චරිත
* මනෝකරන්
* දීපා
* දිව්‍යා භාරතී
* කුමරේසන්
* ශිව රංජනී/ ගංගා, රේඛා ලෙස
* කුරින්ජි නාතන්
* දුරෛ රාජ්
* රමියා
* ජෙනූයා
* සුන්දරපාණ්ඩියන්
* සුබ්‍රමණි
* නීමා, දිව්‍යා ලෙස
* රේෂ්මා පසුපුලේති, දිව්‍යා ලෙස
* උදයි
* සුදර්සන්
* සෛලශ්‍රී

## මුල් ධ්වනිපථය
### තේමා ගීතය
තේමා ගීතය රචනා කරන ලද්දේ සුපකට පද රචක යුගභාරතී විසිනි. සංගීත නිර්මාණය සංගීත අධ්‍යක්ෂ කිරාන් විසින් ද, ප්‍රති-පටිගකරණය දිනා විසින් ද සිදුකරන ලදී. මෙය ගායනා කරන්නේ හරිහරසුදාන් විසිනි.

### ධ්වනිපථය
## අන්තර්ජාතික විකාශය
2014 ජනවාරි 27 දින සිට මෙම කතාමාලාව සන් ටීවී නාළිකාවෙන් මෙන්ම සන් ටීවී HD තුළින් ද විකාශය වේ. නාළිකාවේ අන්තර්ජාතික බෙදාහැරීම ඔස්සේ මෙය ශ්‍රී ලංකාව, සිංගප්පූරුව, මැලේසියාව, අග්නිදිග ආසියාව, මැද පෙරදිග, එක්සත් ජනපදය, කැනඩාව, යුරෝපය, ඕෂනියාව, දකුණු අප්‍රිකාව සහ උප සහරානු අප්‍රිකාව තුළ සන් ටීවී තුළින් විකාශය කරනු ලබයි. මෙහි කථාංග යූටියුබ් නාළිකාවක් ඔස්සේ සිනෙ ටයිම්ස් ලෙස මුදාහැර ඇත. ශ්‍රී ලංකාවේ දෙමළ නාළිකාවක් වන ශක්ති ටීවී ඔස්සේ ද මෙය විකාශය කෙරේ.

*  දෙමළ බසින් සිංහල උපසිරැසි සහිතව ශක්ති ටීවී ඔස්සේ විකාශය වේ. මෙය සඳුදා සිට සිකුරාදා දක්වා ප.ව. 6:00ට (SST) විකාශය වේ.

## විකාශන ඉතිහාසය 
2014 ජනවාරි 27 දින මෙම වැඩසටහන සන් ටීවී ඔස්සේ විකාශය ඇරඹි අතර, එය සඳුදා සිට සෙනසුරාදා දක්වා ප.ව. 12:30ට (IST) විකාශය විය. පසුව, එහි කාල පරාසය වෙනස් වූ අතර, 2016 ඔක්තෝබර් 24 සඳුදා සිට පෙ.ව. 11:30ට (IST) විකාශය වන්නට විය. ප.ව. 12:30 (IST) කාල අවකාශය සඳහා *නිජංගල්* නම් නව වැඩසටහනක් ඇතුළත් කෙරිණි.

## මේවාත් බලන්න
* සන් ටීවී විකාශය කළ වැඩසටහන් ලැයිස්තුව

## ආශ්‍රේයයන්
## බාහිර සබැඳි
* නිල වෙබ්අඩවිය  
* යූටියුබ් තුළ සන් ටීවී
* සන් ටීවී ජාලය  
* සන් සමූහය
ද්‍රෞපදී

**ද්‍රෞපදී** (, ) යනු හින්දු වීරකාව්‍යයක් වන *මහාභාරතයේ* වඩාත් වැදගත් කාන්තා චරිතවලින් එකකි. වීරකාව්‍යයට අනුව, ඇය පංචාලයේ රජු වූ දෲපදගේ දියණියයි.

ද්‍රෞපදීට පුත්‍රයින් පස්දෙනකු විය. ඔවුන් නම් ප්‍රතිවින්ධ්‍ය, සුතසෝම, ශ්‍රැතකර්ම, සාතනික සහ ශ්‍රැතසේනයි.‍ ද්‍රෞපදී පංච කන්‍යාවන්ගෙන් අයකු ලෙස ද සැලකේ.

## නිරුක්තිය
වෙනත් චරිත සේම *මහාභාරතය* තුළ ද්‍රෞපදී විවිධ නම්වලින් හඳුන්වා ඇත. ඇගේ නම් අතර පහත නම් දක්නට ලැබේ:

* ද්‍රෞපදී (द्रौपदी) – දෲපදගේ දියණිය.
* ක්‍රිෂ්ණා (कृष्णा) – අඳුරු සමක් ඇත්තිය.
* පංචාලි (पाञ्चाली) – පංචාල දේශයෙන් පැමිණෙන්නිය.
* යාඥාසේනි (याज्ञसेनी) – යාඥාවෙන් උපන්නිය.
* ‍දෲපදකන්‍යා (द्रुपदकन्या) – දෲපදගේ දියණිය.
* සෛරන්ධ්‍රි (सैरन्ध्री) – විශේෂඥ සේවිකා (දෙවන පිටුවහල් කාලයේ ඇය විරාත් රාජධානියේ රැජිනගේ වූ සුදේශනාගේ හිසකෙස් සකසන්නිය ලෙස කටයුතු කළ සමයේ භාවිතා වූවකි).
* මහාභාරතී (महाभारती) – භාරතගෙන් පැවතෙන්නන් පස් දෙනාගේ මහා භාර්යාව. (ඉන්දියානු නවකථා රචිකා චෛත්‍රා චතුර්වේදී සිය 'මහාභාරතී' ග්‍රන්ථයේ ද ඇයව මේ නමින් හඳුන්වයි).
* පර්ෂතී (पर्षती) – පෘෂතගේ මිණිපිරිය.
* නිතයුවණි (नित्ययुवनी) – වියපත් නොවන්නිය.
* මාලිනී (मालिनी) – මාලා සාදන්නිය.
* යෝජනගන්ධා (योजनगन्धा) – යොදුන් ගණනක් සුවඳ දැනෙන තැනැත්තිය.

## මේවාත් බලන්න
* යාඥාසේනි, ප්‍රතිභා රායි රචිත නවකථාව
* යාඥාසේනි, සුමන් පොඛ්රේල්ගේ නාට්‍යය

## ආශ්‍රේයයන්
## ප්‍රභව
* *Eminent women in the Mahabharata* වනමාලා භවාල්කර් විසිනි.
* *මහාභාරත* (1999) ක්‍රිෂ්ණා ධර්මා විසිනි.
* *මෘත්‍යුංජය* මරාඨි නවකථාව
* ක්‍රිෂ්ණා ද්වෛපායන ව්‍යාසගේ මහාභාරත; ඉංග්‍රීසි පරිවර්තනය කිසාරි මෝහන් ගංගුලි
* 

## බාහිර සබැඳි 
* Sacred-texts.com
* ශ්‍රී ලංකාවේ කෞරව පෙළපත සහ ද්‍රෞපදී වන්දනය
* කරාගා වන්දනාව ද්‍රෞපදී දෙවඟන පිළිබඳ
රුහුණු කතරගම පුදබිමේ සිංහල දෙවියන්

කතරගම බෞද්ධ  දෙවියන් 

ලංකාරක්ෂක සතරවරම් දෙවියන් වන උත්පලවර්ණ සුමන කාර්තිකේය විභීෂණ යන දෙවියන් අතර කතරගමට අධිගෘහිත මහාසේන ස්කන්ධකුමාර දිව්‍යරාජයාද වේ.

  බුදුරජාණන් වහන්සේ කතරගම කිරිවෙහෙර භූමියට වැඩ බොහෝ දෙවියන්ට ධර්මය දේශනා කල පසු එම ස්ථානයේ ස්ථූපයක් කරවූයෙ මහාඝෝෂ දිව්‍ය රාජයාය.අසල කතරගම දේවාලයේ ආරම්භයේ සිටම පුදපෙත් ලැබූ බව පෙනීයන්නෙ ස්කන්දකුමාර දෙවියන්ය. ස්කන්ධකුමාර සහ මහාඝෝෂ එක් දෙවියෙක් බවටද දෙවිවරු දෙදෙනෙක් බවයද මත පවතී.

බුදු සසුනට මෑත කාලයේ මහත් සේවයක් කල බලන්ගොඩ ආනන්ද මෛත්‍රි නාහිමිපාණන් වහන්සේද සැබෑ කතරගම දෙවියන් පිලිබදව ගවේෂණය කර තිබේ.උන්වහන්සේ නාඩි වාක්‍ය ශාස්ත්‍රයෙන් ලබාගත් තොරතුරු අනුව කතරගමට අධිගෘහිත දෙවියන් දඹදිව සුබ්‍රහ්මණ්‍ය නමින් සිටි බලගතු දේවතාවෙකි.බුදු රදුන්ගේ අණ පරිදි කතරගමට අධිගෘහිතව බෞද්ධයින් ආරක්ෂා කිරීම සුබ්‍රහ්මණ්‍යය දෙවියන් සිදුකරයි.ඉන්දියාවේදී සුබ්‍රහ්මණ්‍ය යන නාමය ස්කන්ධකුමාර දෙවියන් සදහා අතීතයේ සිට භාවිත වේ.ගුප්ත යුගයට අයත් කාසිවල මුහුණු සය සහ මොනර වාහනය සහිත ස්කන්ධකුමාර රූපය සහ බ්‍රහ්මණ්‍ය ලෙස සටහන් කර තිබෙනු දැකිය හැක.දකුණු ඉන්දියාවේදි කදකුමරුන් හදුන්වන ප්‍රධාන නාමයක් ලෙස සුබ්‍රමනියම් හැදින්විය හැක.එසේම  මහාසේන යන නම ඉන්දියානුවන් භාවිතා කර තිබේ උදාහරණයක් ලෙස ස්කන්ධ ගයාත්‍රි මන්ත්‍රය වන්නේ
ඕම් තත් පුරුෂාය විද්මහේ 
මහාසේනාය ධීමහී 
තන්නෝ ශන්මුඛ ප්‍රචෝදයාත් යන්නයි.

එසේම වර්තමානයේ පැතිරී ඇති අදහසක් වන්නේ බ්‍රිතාන්‍යයන් විසින් පලමු නිදහස් සටන පරාජයෙන් පසු කතරගම පුදබිම හින්දූන්ට භාරදුන් බවත් ඉන්පසු කතරගම පුදබිම ස්කන්ධකුමාර දෙවියන්ට කැපකල බවත්ය.මෙය වැරදි අදහසෙකි.සාහිත්‍ය මූලාශ්‍ර කීපයකින් ඒ බව සනාථ කරමු.

මහනුවර යුගයේ කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ රජ සමයේ ලියවුණු වදන් කවි පොතෙහි

කතරගම පුර පවර යස තෙද මුහුණු සය ඇති දෙව් රජාණෙනි
ආනුභාවෙන් මෙමට සිල්පය සිද්ධ කර කර දෙන සමුදුරාණෙනි.....

මේ අනුව මහනුවර යුගයේදි කතරගම මුහුණු සයක් ඇති සම්මත කද කුමරු වෙනුවෙන් කැපවූ බව පැහැදිලිය.

මහනුවර යුගයටත් පෙර කෝට්ටේ යුගයේදී
 ෂඩ්භාෂා පරමේශ්වර තොටගමුවේ සිරි රහල් හිමි රචිත සැළලිහිණි සන්දේශයේ 

ගනේ මිණි බැබලි කිරනෙව් සතපාය
රනේ යටග සැවුලිදු දද ගලපාය
අනේලකර කල පුර අප නරපාය
පෙනේ දකුණැ මහසෙන් දෙව්‍ රද පාය

සැවුල් ධජය හින්දු සාහිත්‍ය අනුව කදකුමරුන් සතු මංගලෝපකරණයෙකි. සැවුල් ධජයන්ගෙන් රුහුණෙ මහාසේන දේව ප්‍රාසාදය සැරසීමෙන් පෙනී යන්නේ කෝට්ටේ යුගයේ සිටම මහාසේන හෙවත් ස්කන්ධකුමාර දෙවියන් වෙනුවෙන් කතරගම දේවාලය කැපවූ බවය.ජනප්‍රවාදයන්ට අනුව ත්රගම දේවාලය දුටුගැමුණු රජතුමා විසින් කරවා ඇති ත්රද එම ජනප්‍රවාදද ස්කන්ධකුමාර දෙවියන් හා සම්බන්ධ වේ.

මීට අමතර්ව අරුණගිරිනාථර් නම් හින්දු පඩිවරයාගෙ පොත්වලද කතරගම ස්කන්ධ දෙවියන්ගේ දෙවොලක් ගැන සදහන් කර ඇත.

කෙසේ වෙතත් බෞද්ධ බැතිමතුන් බොහෝදෙනෙකු කතරගම දෙවියන්ගේ පිහිට බලාපොරොත්තුවෙන් කතරගම පුදබිමට පැමිණ නොයෙක් පුද පූජා තබයි.මේ වතාවත් ඇතැම් බෞද්ධ බැතිමතුන් බොහෝ වැරදි සිදුකරයි.එකක් නම් කිරිවෙහෙර වැදපුදා පලමුව තෙරුවන් වැද පසුව දෙවියන් පිදිය යුතු වුවත් පලමුව දේවාලයට ගොස් පසුව කිරිවෙහෙර යාමයි.මෙයින් සිදුවන්නේ ආර්‍ය ශ්‍රාවක කද සුරිදුගේ පිහිටද මොවුනට නැතිව යෑමයි.එසේම ඇතැම් බෞද්ධයින් කටු ගැසීම ගිනි පෑගීම වැනි අභිචාරයන්ට හුරුව ඇත.මෙවැනි පූජා හින්දුන්ට ඔවුන්ගේ දහම අනුව ගැටලුවක් නොමැති වුනත් බෞද්ධයින්ට කිසිසේත්ම නුසුදුසුය.ආර්‍ය ශ්‍රාවක දිව්‍ය රාජයෙක් යන  සංඥාවෙන් කතරගම දෙවියන් පුදන බෞද්ධයකුට මෙවැනි දෑ කෙතරම් ගැලපේ දැයි සිතා බැලිය යුතුයි.

## බාහිර සබැදි 
සැලළිහිණි සන්දේශය

ගණදෙවි හෑල්ල සහ වදන් කවි පොත

බලන්ගොඩ ආනන්ද මෛත්‍රි හිමියන්ගේ අපට නොපෙනෙන ලෝකය
කෘෂ්ණ

**කෘෂ්ණ** (; සංස්කෘත: , ''* IAST වලින්, උච්චාරණය ) යනු විවිධ දෘෂ්ටිකෝණවලින් වන්දනාවට ලක්වන ප්‍රධාන හින්දු දෙවි කෙනෙකි. කෘෂ්ණ ඔහුගේ අයිතියෙන් ස්වයං භගවාන් හෙවත් විෂ්ණු දෙවියන්ගේ පූර්ණ/පරම උත්පත්තියක් ලෙසද ඊශ්වරගේ පූර්ණ ප්‍රතිරූපයක් ලෙසින්ද සලකනු ලබයි. සියලු හින්දු දෙවිවරුන් අතුරින් වඩාත් වන්දනාවට ලක්වන සහ ප්‍රචලිත පරමාත්ම ස්වරූපයක් ලෙස කෘෂ්ණ හැඳින්විය හැක. හින්දු දින දර්ශනය අනුව හින්දූහු කෘෂ්ණගේ උපන් දිනය සෑම වර්ෂයකම ශ්‍රාවණ මාසයේ කෘෂ්ණ පක්ෂයේ (අඳුරු පක්ෂය) අටවන දිනයේ (අෂ්ටමි) සමරති.

කෘෂ්ණව ගෝවින්ද, මුකුන්ද, මධුසුධාන, සහ වාසුදේව යන නම්වලින් ද හඳුන්වනු ලබයි. ඔහුව නිතරම වෙඬරු කෑමට ප්‍රිය ළදරුවකු; *භගවත පුරාණයේ* සඳහන් පරිදි වස්දඬු වයන දරුවකු; රාධා සමග සිටින තරුණයකු; ස්ත්‍රීන් පිරිවරා ගත් තරුණයකු; හෝ *භගවද් ගීතාවේ* දැක්වෙන පරිදි දිශාව සහ මඟපෙන්වීම සිදුකරන වැඩිමහල් පුද්ගලයකු ලෙස නිරූපණය කිරීම සිදුවේ. කෘෂ්ණගේ කථාපුවත හින්දු දර්ශනය සහ සම්ප්‍රදායයන් තුළ පුළුල් විවිධත්වයකින් යුතුව දැකගත හැක. ඔවුහු ක්‍රිෂ්ණව විවිධ දෘෂ්ටිකෝණවලින් නිරූපණය කරති: ළමා දෙවියකු, විසුළුකාරයකු, පරමාදර්ශී ප්‍රේමවන්තයකු, දිව්‍යමය වීරයකු, සහ පරම දේවතාවකු ලෙස දක්වා තිබේ.  කෘෂ්ණගේ කථාපුවත විස්තර කෙරෙන ප්‍රධාන මූලාශ්‍රයන් වන්නේ *ශ්‍රීමද් භගවතම්*, *මහාභාරතය*, *හරිවංසය*, *භගවත පුරාණය*, සහ *විෂ්ණු පුරාණය*යි. කෘෂ්ණ පිළිබඳ වෘත්තාන්ත සහ උපාඛ්‍යාන සාමාන්‍යයෙන් *කෘෂ්ණ ලීලා* ලෙස හැඳින්වේ.

කෘෂ්ණ දේව වන්දනාව කෘෂ්ණ දෙවියන්ගේ ස්වරූපයෙන් හෝ වාසුදේව, බාල කෘෂ්ණ හෝ ගෝපාල් වැනි ස්වරූපවලින් වන්දනාවට සාක්ෂි ක්‍රි.පූ. 4වන සියවස තරම් මුල් කාලයෙන් හමුවේ. ක්‍රිෂ්ණ වන්දනාවේ ප්‍රධාන යෝජකයකු ලෙස ගෞඩියා මැත් සැලකේ.

ඇතැම් ආගමික විද්වතුන් කෘෂ්ණගේ උපන්දිනය ගණනයට උත්සාහ දරා ඇත. "වාසුදේව ගෝවින්ද කෘෂ්ණ ශෞරි" යන නාමයෙන් කෘෂ්ණ වර්තමානයේ ගිලීගොස් ඇති ද්වාරකා දිවයිනේ (ඉන්දියාවේ ගුජරාටයට නුදුරින්) ශූරසේනි සහ වෘෂ්ණි ගෝත්‍ර පාලනය කළේ යැයි විශ්වාස කරන ඇතැම්හු ඔහුගේ උපන්දිනය ක්‍රි.පූ. 3200 සහ 3100 අතර දිනයක් යැයි පවසති.

## මේවාත් බලන්න
* ප්‍රද්‍යුම්න
* අනිරුද්ධ
* වජ්‍ර (අනිරුද්ධ රජුගේ පුත්)
* දශාබතාර
* චෝබිස් අවතාර්

## ආශ්‍රේයයන්
## ප්‍රභව
* 
* 
* 
* 

## වැඩිදුර කියවීමට
* 
* 
* 
* *The Mahabharata* of Krishna-Dwaipayana Vyasa, translated by Kisari Mohan Ganguli, published between 1883 and 1896
* *The Vishnu-Purana*, translated by H. H. Wilson, (1840)
* *The Srimad Bhagavatam*, translated by A.C. Bhaktivedanta Swami Prabhupada, (1988) copyright Bhaktivedanta Book Trust
* 
* *The Jataka or Stories of the Buddha's Former Births*, edited by E. B. Cowell, (1895)
* 
* 
* 
* *Garuda Pillar of Besnagar*, Archaeological Survey of India, Annual Report (1908–1909). Calcutta: Superintendent of Government Printing, 1912, 129.
* 
* 
* 
* 
* 
* *History of Indian Theatre* By M. L. Varadpande. Chapter *Theatre of Krishna'', pp.&nbsp;231–94. Published 1991, Abhinav Publications, ISBN 81-7017-278-0.

## බාහිර සබැඳි
* ක්‍රිෂ්ණ සඳහා බ්‍රිටනිකා විශ්වකෝෂයේ ඇති සෙවුම
* Iloveindia.com - අධ්‍යාත්මිකතාව - ක්‍රිෂ්ණ
නටරාජ

**නටරාජ** (සංස්කෘත: नटराज, "නර්තනයට අධිපති") යනු හින්දු දෙවි ශිව විශ්වීය නර්තන ශිල්පියා ලෙස නිරූපණය කිරීමයි. ඔහුගේ නර්තනය සංදර්භය මත පදනම්ව තාණ්ඩවම් හෝ නඩාන්ත ලෙස හැඳින්වේ. මෙම ඉරියව්ව සහ කලාකෘති පිළිබඳ *අංශුමාද්භේද ආගම* සහ *උත්තරකාමික ආගම* වැනි බොහෝ හින්දු ග්‍රන්ථවල සඳහන් වන අතර, මෙම නර්තන කැටයම් හෝ ප්‍රතිමා සියලු ප්‍රධාන ශෛවාගමික හින්දු දේවාලවල දක්නට ලැබේ. 10වන සියවස අවට, තමිල් නාඩුව තුළ එහි වඩාත් පරිණතම සහ ප්‍රකටම නිදසුන් චෝළ ලෝකඩ ප්‍රතිමාවලින් දැකගත හැක. විවිධ උසින් යුත් මෙම ප්‍රතිමා සාමාන්‍යයෙන් අඩි හතරට වඩා උසින් අඩු අතර

නර්තන සහ නාට්‍යමය කලාවන්ට අධිපති ලෙස ශිව දෙවියන් නිරූපණය කළ මෙම ප්‍රතිමා කලාව පිළිබඳ හින්දු ග්‍රන්ථවල සඳහන් ශෛලීන් සහ මිනුම් උපයෝගී කොටගෙන නිර්මාණය කරන ලදී. ඔහු වටා ගිනි සිළු වළල්ලක් ඇති අතර, පද්ම පීඨයක් මත සිය වම් පාදය ඔසවාගෙන (කලාතුරකින් දකුණු පාදය ඔසවා සිටින අවස්ථා ද හමුවේ) සිටියි. සිය දකුණු පාදයෙන් වාමනයකු පාගාගෙන සමබරව සිටියි. මෙම වාමන රුව (අපස්මාර මෙම උද්වේගී නර්තනයේ ඇති ගතික ස්වභාවය කැරකැවී ගිය කේශ කලාපයෙන් පෙනී යන අතර, එහි සිහින් කෙස් වැටි හිසට පිටුපසින් විජිනියක් මෙන් සැකසී ඇත. 12වන සියවසේ සිටම ඉන්දියානු විද්වතුන් විසින් නටරාජ රුවේ ලක්ෂණ විවිධ අයුරින් අර්ථ දක්වා ඇති අතර, එහි සංකේතාත්මක සහ දාර්ශනික අර්ථය එහි දී ඉදිරිපත් කොට ඇත. එපමණක් නොව එය හින්දු කලාවේ අග්‍රගන්‍ය නිර්මාණයක් ලෙස ද සැලකේ.

## ගැලරිය

Temple troglodytique dédié à Shiva (Badami, Inde) (14146091479).jpg|බදාමි ලෙන් දේවාල අංක 1හි ඇති 6වන/7වන සියවසට අයත් නටරාජා රුවක් 
File:Elephanta Island.jpg|හානියට පත් 6වන සියවසට අයත් නටරාජා ප්‍රතිමාවක්, එලිෆන්ටා ලෙන්
1 Dancing Shiva, Cave 21 at Ellora.jpg|6වනක සියවසට අයත් නටරාජා ප්‍රතිමාවක්, ලෙන් අංක 21, එල්ලෝරා
Shiva's Dance of Destruction, Ellora.jpg|එල්ලෝරා ලෙන්වල ඇති 7වන/8වන සියවසට අයත් නටරාජා ප්‍රතිමාවක් 
Dancing Shiva at Kailasa temple, Cave 16 Ellora.jpg|කෛලාස දේවාලයේ (ලෙන් අංක 16) ඇති 8වන සියවසට අයත් නටරාජා ප්‍රතිමාවක්, එල්ලෝරා ලෙන්
WLA lacma Madhya Pradesh Shiva as the Lord of Dance ca 800.jpg|මධ්‍ය ප්‍රදේශයෙන් හමුවූ 8වන සියවසට අයත් නටරාජා වැලිගල් ප්‍රතිමාවක්
Shiva Nataraja (BM).JPG|ශිව නටරාජා, මැදි-ක්‍රි.ව. 10වන සියවස, බ්‍රිතාන්‍ය කෞතුකාගාරය
Madurai Meenakshi temple Nataraja.jpg|මීනාක්ෂි අම්මන් කෝවිලේ සහස්-ස්තම්භ මණ්ඩපයේ (ஆயிரம் கால் மண்டபம்) ඇති හිව නටරාජා ප්‍රතිමාවක්, මදුරෛ, තමිල් නාඩු, ඉන්දියාව
Dasabuja rishaba thandava moorthy.jpg|මේලකාදම්බූර්හි ශිව දේවාලයෙහි අත් දහයක් සහිතව නටරාජා සිය ගවයා මත නැගී සිටිනු නිරූපිත විරළ ගණයේ පාල ප්‍රතිමාවක් ඇත.
Shiva Nataraja Sculpture DS.jpg|නටරාජා, නර්තනයට අධිපති ලෙස.

## ආශ්‍රේයයන්
## වැඩිදුර කියවීමට
* 
*
*
*
*

## බාහිර සබැඳි
* ශිවගේ නර්තනය: දකුණු සහ අග්නිදිග ආසියාවේ ප්‍රතිමා ශිල්පය සහ නර්තන සම්ප්‍රදාය, ඇලසැන්ඩ්‍රා අයියර් (2000), කලාව තුළ සංගීතය
* ශිව නටරාජා ප්‍රතිමා ශිල්පය , ෆ්‍රියර් සැක්ලර් ගැලරිය, ස්මිත්සෝනියානු
* නටරාජ: ඉන්දියාවේ අග්නි චක්‍රය, ස්ටීවන් පයින් (1994)
* චිදම්බරේස්වරර් නටරාජා දේවාලය
* නටරාජා පින්තූර එකතුව
ෂීබාහි රැජින

විසිනි.]]

**ෂීබාහි රැජින** යනු බයිබලීය චරිතයකි. ඇය සොලමන් රජු මුණගැසීමට පැමිණි පුවත විවිධ යුදෙව්, අරාබි සහ ඉතියෝපියානු ප්‍රභේදනයනට පක්ව පෙරදිග වඩාත් ප්‍රකට පුරාවෘත්තයක් බවට පත්ව ඇත.

## මේවාත් බලන්න 
* මිනෙයාන්
* හඩ්‍රාමව්ත්
* කටාබන්
* කාහ්ටැනයිට්
* බයිබලීය වෘත්තාන්ත සහ කුරානය

## ආශ්‍රේයයන්
## ගන්ථාවලිය
* Thaʿlabī, *Qiṣaṣ* ̣(1356 A.H.), 262–4
* Kisāʾī, *Qiṣaṣ* (1356 A.H.), 285–92
* G. Weil, *The Bible, the Koran, and the Talmud ...* (1846)
* G. Rosch, *Die Königin von Saba als Königin Bilqis* (Jahrb. f. Prot. Theol., 1880) 524‒72
* M. Grünbaum, *Neue Beiträge zur semitischen Sagenkunde* (1893) 211‒21
* E. Littmann, *The legend of the Queen of Sheba in the tradition of Axum* (1904)
* L. Ginzberg, *Legends of the Jews*, 3 (1911), 411; 4 (1913), 143–9; (1928), 288–91
* H. Speyer, *Die biblischen Erzählungen im Qoran* (1931, repr. 1961), 390–9
* E. Budge, *The Queen of Sheba and her only son Menyelek* (1932)
* J. Ryckmans, ''L'Institution monarchique en Arabie méridionale avant l'Islam* (1951)
* E. Ullendorff, *Candace (Acts VIII, 27) and the Queen of Sheba* (New Testament Studies, 1955, 53‒6)
* E. Ullendorff, *Hebraic-Jewish elements in Abyssinian (monophysite) Christianity* (JSS, 1956, 216‒56)
* D. Hubbard, *The literary sources of the Kebra Nagast* (St. Andrews University Ph. D. thesis, 1956, 278‒308)
* *La Persécution des chrétiens himyarites au sixième siècle* (1956)
* Bulletin of American Schools of Oriental Research 143 (1956) 6–10; 145 (1957) 25–30; 151 (1958) 9–16
* A. Jamme, *La Paléographique sud-arabe de J. Pirenne* (1957)
* R. Bowen, F. Albright (eds.), *Archaeological Discoveries in South Arabia* (1958)
* *Encyclopedic Dictionary of the Bible* (1963) 2067–70
* T. Tamrat, *Church and State in Ethiopia* (1972) 1270–1527
* W. Daum (ed.), *Die Königin von Saba: Kunst, Legende und Archäologie zwischen Morgenland und Abendland* (1988)
* J. Lassner, *Demonizing the Queen of Sheba: Boundaries of Gender and Culture in Postbiblical Judaism and Medieval Islam* (1993)
* M. Brooks (ed.), *Kebra Nagast (The Glory of Kings)* (1998)
* J. Breton, *Arabia Felix from the Time of the Queen of Sheba: Eighth Century B.C. to First Century A.D.* (1999)
* D. Crummey, *Land and Society in the Christian Kingdom of Ethiopia: From the Thirteenth to the Twentieth Century* (2000)
* A. Gunther (ed.), *Caravan Kingdoms: Yemen and the Ancient Incense Trade'' (2005)
ඊඩිපස්

විසිනි, 1805 ප.]]

**ඊඩිපස්** ( හෝ  හෝ ;  *Oidípous* අර්ථය "ඉදිමුණු පාද") යනු තීබ්සයේ පුරාණෝක්තිගත ග්‍රීක රජ කෙනෙකි. ග්‍රීක පුරා‍ණෝක්තිවේදයේ එන ශෝකාන්ත වීරයකු වන ඊඩිපස් නොදැනුවත්ව එක්තරා අනාවැකියක් සම්පූර්ණ කරයි. එමගින් කියැවුණේ ඔහු සිය පියාව ඝාතනය කොට මව සමග විවාහ වීමෙන් පසු සිය නගරයට සහ පවුලට නොයෙකුත් උපද්‍රව ගෙන එන බවයි.

ඊඩිපස්ගේ කථාපුවත සොෆොක්ලීස්ගේ ඛේදාන්ත නාට්‍ය වන *ඊඩිපස් නම් රජ* සහ අනතුරුව *කොලෝනස්හි ඊඩිපස්* හා *ඇන්ටිගනි* සඳහා තේමා විය. මෙම නාට්‍ය සියල්ල එක්ව ගත් විට සොෆොක්ලීස්ගේ ත්‍රිත්ව තීබානු නාට්‍ය සෑදිණි. ඊඩිපස් තුළින් ග්‍රීක පුරාණෝක්ති සහ නාට්‍යවල වැදගත් ගුණාංග දෙකක් නිරූපණය කරයි: මනුෂ්‍යත්වයේ ඇති දෝෂ සහගත ස්වභාවය සහ රළු විශ්වයේ තනි පුද්ගලයකුගේ ඉරණම එම ගුණාංග වේ.

මෙහි වඩාත්ම ප්‍රකට පුරාණෝක්තියේ ප්‍රභේදය සැලකූ විට එය මෙසේ ය: ඊඩිපස් උපත ලැබූයේ ලේයස් රජුට සහ ජොකැස්ටා රැජිනට දාව ය. අනාවැකිය ඉටු වීම වැළැක්වීමට සිතා ලේයස් ඊඩිපස්ව මියයනු පිණිස කඳුකර පෙදෙසක දමා ගියේ ය. කෙසේනමුත්, ‍එ‍ඬේරන් විසින් ඊඩිපස්ව සොයාගත් අතර, පොලිබස් රජු සහ මෙරෝප් රැජින ඔහුව සිය දරුවකු ලෙසම හදාවඩා ගත්හ. ඩෙල්ෆියේ දිවැස් දෙවොලේ දී ඔහුට තමන් සිය පියාව ඝාතනය කොට මෑණියන් සමග විවාහ වන බවට වූ අනාවැකිය දැනගන්නට ලැබිණි. සිය සැබෑ දෙමාපියන් පිළිබඳ නොදත් ඔහු මෙමගින් තමන් පොලිබස් මරා මෙරෝප් සමග විවාහ වීම පැවසේ යැයි සිතා තීබ්සය වෙත පිටව ගියේ ය. ගමන අතරතුර දී ඔහුට වියපත් මිනිසකු මුණගැසෙන අතර එහි දී ඇතිවන රණ්ඩුවක දී ඊඩිපස් ඔහුව මරාදැමී ය. තීබ්ස් වෙත යාමෙන් පසු ඔහුට දැනගන්නට ලැබෙන්නේ මෑතක දී නගරයේ රජු (ලේයස්) මරාදමා ඇති බවත්, නගරය ස්ෆින්ක්ස් යටතට පත්ව ඇති බවත් ය. මෙම රාක්ෂයාගේ ප්‍රහේලිකාවට නිවැරදිව පිළිතුරු දෙව ඊඩිපස් ඔහුව පරදා මියගිය රජුගේ කිරුළ හිමි කරගත්තේ ය. අනතුරුව ඔහු රජුගේ වැන්දඹුව වූ සිය මෑණියන් වන ඩොකැස්ටාව (නොදැනුවත්ව) විවාහ කරගත්තේ ය.

වසර ගණනාවකට පසු, තීබ්සයේ වසංගය අවසන් කිරීමට සිතා ඊඩිපස් ලේයස්ව මරාදැමූ තැනැත්තා පිළිබඳ සොයාබැලී ය. එහි දී එය සිදුකොට ඇත්තේ තමන් බැව් ඔහු වටහා ගත්තේ ය. තමන් විවාහ කොටගෙන ඇත්තේ සිය සැමියාගේ ඝාතකයා හෙවත් තමන්ගේම පුත්‍රයා බව වටහා ගන්නා ජොකැස්ටා ගෙල වළලාගෙන සිය දිවි හානි කරගන්නී ය. අනතුරුව ඇගේ වස්ත්‍රයේ වූ කූරු දෙකක් ගලවා ගන්නා ඊඩිපස් ඉන් සිය දෑස් අන්ධ කොට ගත්තේ ය.

ඊඩිපස්ගේ පුරාවෘත්තය නොයෙකුත් වෙනස්කම් සහිතව දක්නට ලැබේ. සිග්මන්ඩ් ෆ්‍රොයිඩ් විසින් ද මෙම නාමය ඊඩිපස් සංකීර්ණය හැඳින්වීමට භාවිතා කොට තිබේ.

## මේවාත් බලන්න
*ඇන්ටිගනි
*එපිගනි
*ප්‍රවේණි ආකර්ෂණය
*මයිරා (පියකු සහ දියණියකගේ ව්‍යාභිචාරී ප්‍රේමය සඳහන් ග්‍රීක පුරාණෝක්තිය)
**කොලොනස්හි ඊඩිපස්*
*ඊඩිපස් සංකීර්ණය
**ඊඩිපස් නම් රජ*
**ඊඩිපස්* (යුරිපිඩිස්)

## සටහන්
## ආශ්‍රේයයන්
*Brown, A.L. "The End of the *Seven against Thebes*" *The Classical Quarterly* 26.2 (1976) 206-19.
*Carloni, Glauco and Nobili, Daniela. *La Mamma Cattiva: fenomenologia, antropologia e clinica del figlicidio* (Rimini, 2004).
*Dallas, Ian, *Oedipus and Dionysus*, Freiburg Press, Granada 1991. ISBN 1-874216-02-9.
*Graves, Robert, *The Greek Myths*
*Lowell, Edmunds, *Oedipus*. (Gods and Heroes of the Ancient World), London/New York:  Routledge, 2006. ISBN 978-0-415-32935-4.
* Smith, William; *Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology*, London (1873). "Oe'dipus"
ප්‍රසව අත්හදාබැලීම

**ප්‍රසව අත්හදාබැලීම** යනු ගර්භණී කාන්තාවක් විසින් සාර්ථකව යෝනිමාර්ගීය දරු උපතක් සිදුකිරීමට හැකිද යන්න පිරික්සා බැලීම සඳහා ප්‍රසව වෛද්‍යවරයෙකුගේ ගේ අධීක්ෂණය යටතේ ප්‍රසවයේ යම්තාක් දුරට  සිදුවීමට ඉඩහැර කරන නිරීක්ෂණයයි. මෙහිදී සාර්ථක ප්‍රතිඵල නොමැතිනම් සිසේරියානු කැපුම වෙතින් දරු උපත සිදුකරනු ලැබේ.

## ආශ්‍රිත
* Trial of labor after caesarian (TOLAC)
* සිසේරියානු කැපුම
TOLAC

**Trial of labor after caesarian (TOLAC)** යන යෙදුම භාවිතා වන්නේ caesarean section කරන ලද ගර්භණී කාන්තාවක්ගේ ප්‍රසව උත්සාහයට වේ. මෙහි ප්‍රතිඵලය සාර්ථක VBAC (vaginal birth after caesarian) හෝ නැවත caesarean section විය හැක.

## ආශ්‍රිත
* Trial of labour
* Caesarean section
රාෂ්ට්‍රපති භවන්

ඉන්දියානු ජනාධිපතිවරයාගේ නිල නිවසයි.
නෙබුකැඩ්නෙසර් II

**නෙබුකැඩ්නෙසර් II** (; ;  '**; පුරාතන ග්‍රීක: Ναβουχοδονόσωρ **'; අරාබි: نِبُوخَذنِصَّر '**; ක්‍රි.පූ. 642 – ක්‍රි.පූ. 562 පමණ) යනු ක්‍රි.පූ. 605 – 562 පමණ කාලයේ රාජ්‍ය කළ නව-බැබිලෝනියානු අධිරාජ්‍යයේ කැල්ඩියන් රජ කෙනෙකි. බැබිලෝනියාවේ එල්ලෙන උද්‍යාන ඉදිකිරීම මෙන්ම ජෙරුසලමේ දේවස්ථානය විනාශ කිරීම ද සිදුකළේ ඔහු විසින් යැයි සැලකේ. ඔහු පිළිබඳ ඩැනියෙල්ගේ ග්‍රන්ථය සහ බයිබලයේ පොත් කිහිපයක ද සඳහන් වේ.

අක්කාඩියානු නමක් වන **නබූ-කුඩුරි-උසර්'* යන්නෙහි අර්ථය "නබු නබු දෙවියනි, මගේ පළමු පුත්‍රයා රැකගන්න" යන්නයි. මාර්ඩුක් දෙවියන්ගේ පුත්‍රයා වන නබු බැබිලෝනියානු ප්‍රඥාවේ දේවතාවා ද වේ. අභිලේඛනයක නෙබුකැඩ්නෙසර් තමන්ට ආමන්ත්‍රණය කොටගෙන ඇත්තේ නබුගේ "ආදරණීයයා" සහ "ප්‍රියතමයා" යන නාමයෙනි. මුලින් ඔහුගේ නම "නබු, මාගේ *කුඩුරු* රැකගන්න" ලෙස වරදවා අර්ථ දක්වා තිබිණි. එවිට *කුඩුරු* යනු දේපළවල අභිලේඛිත පාෂාණමය ඔප්පුවක් බඳු දෙයකි. කෙසේනමුත් පාලකයාගේ නමෙහි යෙදෙන විට *කුඩුරු* යන්නෙන් ආසන්න වශයෙන් "පළමුව උප්න පුත්‍රයා" හෝ "වැඩිමහල්ම පුත්‍රයා" යන්න අරුත් ගැන්වේ. හීබෲ නාමයේ ප්‍රභේද අතරට  සහ  (*Nəḇuḵaḏreṣṣar*) යන නම් ද ඇතුළත් වේ. ඔහුව *බඛාත් නසර්* යනුවෙන් ද හැඳින්වෙන අතර එහි අර්ථය "දෛවය ජයගන්නා" යන්නයි.

## මේවාත් බලන්න
*බැබිලෝනියාව
*බැබිලෝනියාවේ රජවරු

## ආශ්‍රේයයන්
## වැඩිදුර කියවීමට
* Chapter 23, "The Chaldaean Kings" in Georges Roux, *Ancient Iraq* (3rd ed.). London: Penguin Books, 1992. ISBN 0-14-012523-X
* *ABC'' 5 : Chronicle Concerning the Early Years of Nebuchadnezzar
* Nabuchodonosor on the Catholic Encyclopedia
*
*
* Stefan Zawadski, "Nebuchadnezzar's Campaign in the 30th Year (575 BC): A Conflict with Tyre?" in Mordechai Cogan and Dan`el Kahn (eds), ''Treasures on Camels' Humps: Historical and Literary Studies from the Ancient Near East Presented to Israel Eph'al* (Jerusalem, Magnes Press, 2008).
* T. E. Gaston, *Historical Issues in the Book of Daniel*, Oxford: Taanathshiloh, 2005

## බාහිර සබැඳි
* නෙබුකැඩ්නෙසර්ගේ අභිලේඛනය. *බැබිලෝනියානු සහ ඇසිරියානු සාහිත්‍යය'' – පැරණි පරිවර්තනය
* නෙබුකැඩ්නෙසර් ඉෂ්තාර් දොරටු අභිලේඛනය
* නෙබුකැඩ්නෙසර් පිළිබඳ යුදෙව් විශ්වකෝෂය
* කෙබුකැඩ්නෙසර් II සඳහා පුරාතන ඉතිහාස විශ්වකෝෂයේ ඇති තොරතුරු
යූරල් කඳුවැටිය

**යූරල් කඳුවැටිය** () යනු රුසියාවේ පිහිටි කඳුවැටියකි.

## ආශ්‍රිත
* රුසියාව
නරොද්නායා කන්ද

**නරොද්නායා කන්ද** () යූරල් කඳුවැටියේ පිහිටි උසම ශිඛරයයි.

## මූලාශ්‍ර
## ආශ්‍රිත
* රුසියාව
සොලමන්ගේ දේවස්ථානය

හීබෲ බයිබලය අනුව, **සොලමන්ගේ දේවස්ථානය** හෙවත් **පළමු දේවස්ථානය** යනු පුරාතන ජෙරුසලමේ පිහිටා තිබූ පූජනීය දේවස්ථානයයි. (: *Beit HaMikdash*) ක්‍රි.පූ. 587 ජෙරුසලම වටලෑමේ දී IIවන නෙබුකැඩ්නෙසර් විසින් එය විනාශ කරන ලදී. අනතුරුව ක්‍රි.පූ. 6වන සියවසේ දී එය විස්ථාපනය කරමින් දෙවන දේවස්ථානය ඉදිකරන ලදී.

හීබෲ බයිබලය පවසන්නේ මෙම දේවස්ථානය ඉදිකරන ලද්දේ ඊශ්‍රායල සහ ජුදා එක්සත් රාජධානියේ සොලමන් රජු විසින් බවයි. ජුදා රාජධානි සම‍යේ මෙම දෙවොල යාහ්වෙහ්ට පුදකොට තිබූ බවත් එහි සඳහන් වේ. ප්‍රතිඥාවේ යාත්‍රාව ‍‍මෙය තුළ තැන්පත් ‍කොට තිබූ බවත් පැව‍සේ. යු‍‍දෙව් ඉතිහාසඥ ජොසෆස් පවසන්නේ "දෙවොල ගිනිබත් කෙරුණේ එය ඉදිකොට වසර හාරසිය හැත්තෑවකුත්, මාස හයකුත් සහ දින දහයකටත් පසුව බවයි". නමුත් රබිනික මූලාශ්‍ර සඳහන් කරන්නේ පළමු දේවස්ථානය වසර 410ක් පැවතුණු බවයි. 2වන සියවසේ සෙඩර් ඕලම් රබ්බාගේ කෘති අනුව, මෙය ඉදිකෙරුණේ ක්‍රි.පූ. 832දී යයි ද, විනාශ වූයේ ක්‍රි.පූ. 422දී යයි ද සලකා ඇත. මෙය ආනාගමික ඇස්තමේන්තුවලට වඩා වර්ෂ 165ක් පසු අගයකි.

ජෙරුසලමේ ආගමික සංවේදනීයතාව සහ දේශපාලනික චංචල ස්වභාවය හේතුවෙන් මෙම දේවස්ථාන ගොඩැල්ලෙහි සීමිත පුරාවිද්‍යා සමීක්ෂණ පමණක් සිදුකොට ඇත. නූතන යුගයේ මෙහි කිසිදු පුරාවිද්‍යා කැනීමක් සඳහා අවසර ලබා දී නැත. එම නිසා, සොලමන්ගේ දේවස්ථානය පවැති බවට ඇත්තේ ඉතා සුළු පුරාවිද්‍යා සාක්ෂි සංඛ්‍යාවක් පමණි. "---හ්"හි නිවසෙහි පූජකයන් පිළිබඳ සඳහන් ඇත්දළ කැබැල්ලක් සහ ජෙහෝෂ් යටතේ දේවාලයේ ප්‍රතිසංස්කරණ කටයුතු පිළිබඳ අභිලේඛනයක් පුරාවස්තු වෙළඳපොලකින් හමුවී ඇති නමුත්, එහි විශ්වසනීයත්වය මතභේදයට ලක්ව ඇත.

## මේවාත් බලන්න
;සාමාන්‍ය:
* සොලමනික කුළුණු
* සොලමන්ගේ ෂමීරය
* ඩෙනියල්ගේ දේවස්ථානය

;පුද්ගලයින්:
* ඉසයියා
* ජෙරමියා
* ඩේවිඩ්
* හෙසෙකියා රජු
* යොසෙෆ් එල්බොයිම්
* සැඩොක්

;ස්ථාන:
* ඩේවිඩ්ගේ නගරය
* මොරයා කන්ද
* සිලෝම් උමග
* සිලෝම් අභිලේඛනය
* ටෙල් මොට්සා දේවස්ථානය

## පාදක සටහන්
## ආශ්‍රේයයන්
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## වැඩිදුර කියවීමට
;21වන සියවසේ ප්‍රභව
* .
* .
* .
* .
* .

;පශ්චාත්-1945 ප්‍රභව
* Elizabeth Bloch-Smith, ''Who is the King of Glory?: Solomon's Temple and its Symbolism'' in Michael D. Coogan, J. Cheryl Exum, Lawrence E. Stager (eds), "Scripture and Other Artifacts: Essays in Honor of Philip J. King" (Westminster John Knox, 1994)
* Gershon Galil, "The Chronology of the Kings of Israel and Judah" (Brill, 1996)
* Joseph Blenkinsopp, "Sage, Priest, Prophet: Religious and Intellectual Leadership in Ancient Israel" (Westminster John Knox Press, 1995)
* Jeremy Hughes, "Secrets of the times: myth and history in biblical chronology" (Sheffield Academic Press, 1990)
* Edwin R. Thiele, "The Mysterious Numbers of the Hebrew Kings" (Zondervan, 1983)
* Watson E. Mills, Roger Aubrey Bullard (eds), "Mercer dictionary of the Bible" (Mercer University Press, 1990)

;පූර්ව-1945 ප්‍රභව
* Paine, T. O. (1870). Solomon's temple: Including the tabernacle; first temple; house of the king, or house of the forest of Lebanon; idolatrous high places; the city on the mountain ... the oblation of the holy portion; and the last temple. Boston: H.H. & T.W. Carter

## බාහිර සබැඳි
*
දේව් (රූපවාහිනී කතාමාලාව)

***දේව්*** යනු පෙනින්සියුලා පික්චර්ස් විසින් නිෂ්පාදනය කරන ලද ඉන්දියානු සන්දේහ නාට්‍ය රූපවාහිනී කතාමාලාවකි. මෙහි කථාපුවත් සඳහා සංකල්පය ගොඩනගා ඇත්තේ සැබෑ සිදුවීම් ආශ්‍රයෙන් වන අතර, දේව් බර්මන් නම් රහස් පරීක්ෂකයාගේ ලෝකයට ගැළපෙන පරිදි එය ප්‍රබ්නධිත කොට ඇත. සීමිත කතාමාලාවක් වන මෙය කථාංග 26 කින් සමන්විත වන අතර, 2017 අගෝස්තු 5 දින කලර්ස් ටීවී ඔස්සේ එය විකාශය ඇරඹී ය.

## කථාපුවත
*දේව්* මගින් නිරූපණය වන්නේ විවිධ චිත්තාවේග සහ විවෘත සිදුවීම් මධ්‍යයේ දේව් ආනන්ද් බර්මන් (ආශිෂ් චෞධරි) නම් රහස් පරීක්ෂකයා කටයුතු කරන ආකාරයයි. සිය බිරිය වූ මහේක්ගේ (පූජා බැනර්ජී) අකල් වියෝවෙන් පසු, දේව් තනිකඩ දිවියක් ගතකරන්නේ මධුබාලා නම් බළල් සුරතලා ද සමගිනි. ඉන්ස්පෙක්ටර් අමෝද් නර්වේකාර් (අමිත් දෝලාවත්) සමග සමීපව කටයුතු කරයි. ඔහු සිතන්නේ ඔහුගේ බිරිඳගේ මරණය පිටුපස සිටින මොළකරු දේව් කියා ය. සාමාන්‍ය ලෙස කටයුතු කිරීමට තැත් කළ ද, දේව් සිය ‍නිවෙස් හිමිකාරිණිය වන සෝහ්රා ආපා හෙවත් සෝහ්රා රිස්වි (ජයිශ්‍රී අරෝරා) කෙරෙහි සමීප වන්නේ ඇය සිය පුත්‍රයකු මෙන් ඔහුට සලකන නිසායි. භයානක මීරා (සුමෝනා චක්‍රවර්තී) මුණගැසීමෙන් පසු, ඔහුගේ දිවිය වෙනස් මගක් කරා යොමු වේ.

## චරිත නිරූපණය
### ප්‍රධාන චරිත
*ආශිෂ් චෞධරි, රහස් පරීක්ෂක දේව් ආනන්ද් බර්මන් ලෙස; ප්‍රධාන චරිතය වන මොහු සිය බිරිය මරාදැමූයේ යැයි පැවසෙන රහස් පරීක්ෂකයෙකි. මෙහේක්ගේ සැමියායි.
*සුමෝනා චක්‍රවර්තී, මීරා බැනර්ජී ලෙස; සෝහ්රා අප්පාගේ නිවසේ දිවිගෙවන තනිකඩ යුවතියකි. ප්‍රධාන කාන්තා චරිතයයි.
*පූජා බැනර්ජී, මෙහෙක් මිරැන්ඩා බර්මන් ලෙස; දේව්ගේ හිටපු භාර්යාව වන මැය දෙවන ප්‍රධාන කාන්තා චරිතයයි.

### සහාය චරිත
*අමිත් දෝලාවත්, ජ්‍යෙෂ්ඨ පරීක්ෂක අමෝද් නර්වේකාර් ලෙස; පොලිස් නිලධාරියකු වන ‍මොහු කලක් මීරාගේ හොඳ මිතුරකුව සිටියේ ය. දේව් නිතරම විවිධ අපරාධ විසඳමින් මොහුට සරදම් කරන නිසා කෝපයෙන් පසුවෙයි.
*ජයිශ්‍රී අරෝරා, සෝහ්රා රිස්වි (සෝහ්රා ආපා) ලෙස; දේව්ගේ නිවෙස් හිමිකාරිණියයි.

### ආරාධිත නිරූපණය
*සූර්භි ජ්‍යෝති, ෆාතිමා හයිදරි ලෙස; මහජන නීතීඥවරියකි.

## මතභේදය
මෙම වැඩසටහන මුලින් නම්කොට තිබුණේ *දේව් ආනන්ද්* ලෙස ය. කෙසේනමුත්, සුප්‍රකට නළු දේව් ආනන්ද්ගේ පවුල විසින් නිෂ්පාදකයිනට නිවේදනයක් නිකුත් කිරීමෙන් පසුව, ඔවුහු වැඩසටහනේ නම වෙනස් කිරීමට තීරණය කළහ.

## පිළිගැනීම
### විචාරක පිළිගැනීම
*දේව්* විචාරකයන් වෙතින් මිශ්‍ර ප්‍රතිචාර ලබා ඇත. මෙයට තරු 5න් 3ක් ලබාදෙන *බොලිවුඩ් ලයිෆ්*හි ශ්‍රීජු සුධාකරන් පවසා ඇත්තේ, "ඉන්දියානු රූපවාහිනිය නැන්දම්මා-ලේලි වෘත්තාන්ත, නාගිනියන් සහ ළමුන් වැඩිහිටියන්ට විවාහ කරදෙන අවස්ථා සමග කටයුතු කරන විට, ඉන්දියානු රූපවාහිනියේ මියයමින් පවතින රහස් පරීක්ෂක කතා ගණයේ දේව් වැනි රූපවාහිනී වැඩසටහන් නිතරම පිළිගැනීමට සූදානම් ය. පළමු කථාංගයම රසවත් ජවනිකා රැසකින් සමන්විත ය. නිසැකවම ආශිෂ් චෞධරි මෙම චරිතය සඳහා උචිත ය. එයට අවස්ථාවක් ලබාදෙන්න!" 

## කථාංග
## මේවාත් බලන්න
## ආශ්‍රේයයන්
In-N-Out Burger

**In-N-Out බර්ගර්ස්, ඉන්කෝපරේටඩ්** සහ ක්ෂණික ආහාර නිරිතදිග එක්සත් ජනපදය.
අංසඵලකය

ව්‍යවච්ඡේද විද්‍යාව තුළ, **අංසඵලකය** (බහුවචනය **අංසඵලක**) හෙවත් **උරපතුව** හෝ **උරපතු ඇටය** ලෙස හැඳින්වෙන්නේ ප්‍රගණ්ඩාස්ථිය (උඩු බාහුව) අක්ෂකාස්ථිය සමග සම්බන්ධ කරන අස්ථියයි. මෙය සමග සම්බන්ධ වන අස්ථි සේම අංසඵලකය ද යුගලමය වේ. සිරුරේ වම්පස ඇති අංසඵලකය දළ වශයෙන් දකුණුපස අංසඵලකයේ දර්පණ ප්‍රතිබිම්බයක් වැනි ය. ‍මුල්කාලීන රෝම යුගයේ ජනයා විශ්වාස කළේ මෙම අස්ථිය කුඩා සවලක් වැනිය කියායි. ලතින් වෛද්‍ය ශබ්ද මාලාව තුළ උරපතු ඇටය omo ලෙස වහරනු ලබයි.

අංසඵලකය මගින් උර මේඛලාවේ පසුපස කොටස සාදයි. මිනිසුන් තුළ පැතලි අස්ථියක් වන මෙය දළ වශයෙන් ත්‍රිකෝණාකාර හැඩැති ය. මෙය උරස් කූඩුවේ අපරපාර්ශ්වික පෙදෙසෙහි ස්ථානගත වී ඇත.

## ගැලරිය 
## මේවාත් බලන්න 
* Scapulimancy/Oracle bone

## ආශ්‍රේයයන් 
* 

* Nickel, Schummer, & Seiferle; *Lehrbuch der Anatomie der Haussäugetiere*.

## බාහිර සබැඳි 
*  - "ඉහළ අන්තයන්හි සන්ධි: අංසඵලකය"
* 
* 
*  
()
සුෂ්මිතා මුඛර්ජී

**සුෂ්මිතා මුඛර්ජී** () යනු ඉන්දියානු බොලිවුඩ් සහ රූපවාහිනී නිළියකි.

## පෞද්ගලික දිවිය
ඇය ජේසුස් සහ මේරි කොලීජියෙන් අධයාපනය හදාළ අතර, දිල්ලි විශ්වවිද්‍යාලයෙන් උසස් අධ්‍යාපනය හදාළා ය. සුෂ්මිතා අධ්‍යක්ෂක සුධීර් මිෂ්රා සමග විවාහ වූවා ය. පසුව ඔහුගෙන් දික්කසාද වූ ඇය නළුවකු, නිෂ්පාදකයකු සහ සිවිල් ක්‍රියාකාරිකයකු වූ රාජා බුන්දේලා සමග විවාහ විය. රාජේශ්වර් ප්‍රතාප් සිං ජුදියෝ හෙවත් රාජා බුන්දේලා යනු ලලිත්පූර් දිස්ත්‍රික්කයේ බුන්දේලා රාජ්පුත් වංශිකයෙකි. ඇය රාජ්පුත් කුමරකු හා විවාහ වූ බැවින් ඇය රාණිසහේබා ලෙස හැඳින්විණි.

## නිර්මාණ දායකත්වය
### චිත්‍රපට 
### රූපවාහිනී කතාමාලා 
## ආශ්‍රේයයන්
## බාහිර සබැඳි
*
සෙනෝබියා

**සෙනෝබියා** (ග්‍රීක: Ζηνοβία / *Zēnobía*; අරමයික: בת זבי / *Bat-Zabbai*; 240 – 275 ප.) යනු 3වන සිවසේ සිරියාවේ පැල්මයිරින් අධිරාජ්‍යයේ රැජිනකි. ඇය ප්‍රකට වූයේ රෝම අධිරාජ්‍යයට එරෙහිව ඇය දියත් කළ කැරැල්ල නිසායි. සෙප්ටිමියස් ඔඩේනැතස් රජුගේදෙවන බිසව වූ සෙනෝබියා පැල්මයිරින් අධිරාජ්‍යයේ රැජින බවට පත්වූයේ 267දී ඔ‍ඩේනැතස්ගේ මරණින් පසුවයි. 269දී සිය අධිරාජ්‍යය පුළුල් කළ සෙනෝබියා ඊජිප්තුව යටත් කරගත් අතර රෝම ප්‍රධානී ටෙනැජිනෝ ප්‍රෝබස්ව නෙරපා දැමුවා ය. සිය භූමිය නැවත ලබාගැනීමට උත්සාහ දැරූ හෙයින් ප්‍රෝබස්ගේ හිස ගසා දමන ලදී. 271 තෙක් ඇය ඊජිප්තුව පාලනය කළා ය. අනතුරුව ඇයව පරාජය කළ ඔරේලියන් අධිරාජයා ඇයව ප්‍රාණඇපකාරියක ලෙස රෝමයට රැගෙන ආවේ ය.

## මේවාත් බලන්න
* බූඩිකා
* හයිපිස්ක්‍රේෂියා
* කාර්ටිමැන්ඩුවා
* කාරියාහි Iවන ආර්ටිමීසියා
* ඇමේජ්
* චියොමාරා
* ඛුටුලුන්
* වෙලීඩා
* ටෲං සොහොයුරියෝ
* ටෝමයිරිස්

## ආශ්‍රේයයන්
## ග්‍රන්ථාවලිය
*
*
*
*

## වැඩිදුර කියවීමට
**Scriptores Historiae Augustae*, *Historia Augusta*
*The Monkes Tale – Geoffrey Chaucer, Notes to the Canterbury Tales
**Zenobia of Palmyra*. Agnes Carr Vaughn, 1967, Garden City, NY: Doubleday & Company, Inc.
**Zenobia of Palmyra: History, Myth and the Neo-Classical Imagination*, Rex Winsbury, 2010, Duckworth, ISBN 978-0-7156-3853-8

## බාහිර සබැඳි
*සෙනෝබියා සහ ලොන්ජිනස් 
*වැබලැතසහ් සහ සෙනෝබියා
*සෙනෝබියා: පැල්මයිරාවේ අධිරාජිනිය (267–272) 
*සෙනෝබියා තුන්වන සියවසේ පැල්මයිරාවේ රැජින ලෙස 
*යුප්‍රටීස්හි සෙනෝබියා-හැලබියා ‍බලකොටුව
*කන්ටිනුවා ව්‍යාපෘතිය: සෙනෝබියා චරිපදානය
රතු රැජින (තෲ ද ලුකිං-ග්ලාස්)

**රතු රැජින** යනු ලුවිස් කැරොල්ගේ ෆැන්ටසි නවකථාවක් වන *තෲ ද ලුකිං-ග්ලාස්*හි හමුවන ප්‍රබන්ධ චරිතයකි. නිතරම ඇයව පෙර ග්‍රන්ථ‍ය වන *ඇලිස්’ස් ඇඩේවන්චර්ස් ඉන් වොන්ඩර්ලෑන්ඩ්*හි එන හාරත රැජින සමග වරදවා වටහා ගැනේ. නමුත් මෙම චරිත දෙක ඉතා වෙනස් ය.

## දළ විශ්ලේෂණය 
*තෲ ද ලුකිං-ග්ලාස්* තුළ චෙස් ක්‍රීඩාවේ ඉත්තකු වන රතු රැජින එදිරිවාදියකු ලෙස සැලකිය හැක්කේ කථාවේ ඇය ඇලිස්ට විරුද්ධ පාර්ශ්වයේ රැජින වන නිසායි. නමුත්, ආරම්භයේ දී ඇය මිත්‍රශීලී තැනැත්තියකි. රතු රැජින චෙස් නීතිවල උසස් වීම පිළිබඳ කියා දෙයි. විශේෂයෙන්ම පෝන් කෙනකු ලෙස අරඹා පුවරුවේ විරුද්ධ පස අටවන කොටුව වෙත ළඟාවීමෙන් රැජිනක විය හැකි බව ඇය ඇලිස්ට කියා දෙයි. චෙස් ක්‍රීඩාවේ රැජිනක බැවින් රතු රැජිනට නිරායාසයෙන් වේගවත්ව චලනය විය හැක.

## ආශ්‍රේයයන්
## වැඩිදුර කියවීමට
* Bell, G. (1982). The Masterpiece Of Nature: The Evolution and Genetics of Sexuality. University of California Press, Berkeley, 378 pp.
* Lewis Carroll. 1960 (reprinted). The Annotated Alice: Alice's Adventures in Wonderland and Through the Looking-Glass, illustrated by J. Tenniel, with an Introduction and Notes by M. Gardner. The New American Library, New York, 345 pp. *Through the Looking-Glass and What Alice Found There* http://etext.lib.virginia.edu/etcbin/toccer-new2?id=CarGlas.sgm&images=images/modeng&data=/texts/english/modeng/parsed&tag=public&part=2&division=div1 
* Dawkins, R. & Krebs, J. R. (1979). Arms races between and within species.  Proceedings of the Royal society of London, B 205, 489–511.
* Francis Heylighen (2000): "The Red Queen Principle", in: F. Heylighen, C. Joslyn and V. Turchin (editors): Principia Cybernetica Web (Principia Cybernetica, Brussels), URL: http://pespmc1.vub.ac.be/REDQUEEN.html .
* Pearson, Paul N. (2001) Red Queen hypothesis *Encyclopedia of Life Sciences* http://www.els.net
* Ridley, M. (1995) *The Red Queen: Sex and the Evolution of Human Nature*, Penguin Books, ISBN 0-14-024548-0
* Leigh Van Valen. (1973). "A new evolutionary law". Evolutionary Theory 1: 1—30.
* Vermeij, G.J. (1987). Evolution and escalation: An ecological history of life. Princeton University Press, Princeton, NJ.
බැග්ඩෑඩ් බැටරිය

**බැග්ඩෑඩ් බැටරිය** හෝ **පාර්තියානු බැටරිය** ලෙස හැඳින්වෙන්නේ එක්ව තිබී හමුවූ සෙරමික් මංජුසාවක්, තනි ලෝහයක නළයක් සහ දණ්ඩකින් සමන්විත පුරාවස්තු තුනකි. මෙය සොයාගැනුණේ නූතන ඉරාකයේ ඛුජුට් රාබු හි, බාර්තියානු (ක්‍රි.පූ. 150 - ක්‍රි.ව. 223) හෝ සැසේනියානු (ක්‍රි.ව. 224-650) අදිරාජ්‍යවල අගනුවර වූ ක්ටෙසිෆොන් සමීපයෙනි. මෙය මෙම යුග දෙකෙන් එකකට අයත් විය හැක.

මෙහි සම්භවය සහ අරමුණ අපැහැදිළි ය. මෙහි අරමුණ පැහැදිළි කරගැනීමට වැඩිදුර සාක්ෂි අවශ්‍ය ය. ඇතැම් පර්යේෂකයන් විසින් උපකල්පනය කරන ලද්දේ මෙම වස්තුව ගැල්වානි කෝෂයක් ලෙස කටයුතු කරන්නට ඇති බවයි. එය විද්‍යුත් ලෝහාලේපනය හෝ යම් ආකාරයක විද්‍යුත් චිකිත්සාවක් සඳහා භාවිත වන්නට ඇත; නමුත් මෙම යුගයෙන් විද්‍යුත්ලෝහාලේපිත භාණ්ඩ හමුවී නොමැත. විකල්ප පැහැදිළි කරීමක් වන්නේ මෙය පූජනීය ලියවිලි තැන්පත් කළ මංජුසා ලෙස භාවිත වන්නට ඇති බවයි.

## මේවාත් බලන්න 
* ඩෙන්ඩෙරා ආලෝකය
* කොසෝ පුරාවස්තුව – ඇතැමුන් විසින් මෙය වර්ෂ 500,000ක් පැරණි පුළිඟු පේනුවක් යැයි වරදවා අර්ථ දක්වා ඇත.
* බැටරියේ ඉතිහාසය
* ව්‍යාජවිද්‍යාව යැයි විස්තර කළ මාතෘකා ලැයිස්තුව

## ආශ්‍රේයයන්
අයිසීසී ලෝක කාන්තා විස්සයි20 තරගාවලිය

The '''ICC Women's World Twenty20''' is the biannual international championship for women's Twenty20 International cricket. The event is organised by the sport's governing body, the International Cricket Council (ICC), with the first edition being held in England in 2009. For the first three tournaments, there were eight participants, but this number has been raised to ten from the 2014 edition onwards. At each tournament, a set number of teams qualify automatically, with the remaining teams determined by the World Twenty20 Qualifier. Australia are the most successful team at the World Twenty20, having won three tournaments, while the most recent tournament in 2016 was won by the West Indies.

## Qualification 
Qualification is determined by the ICC Women's Twenty20 international rankings and a qualification event, the Women's World Twenty20 Qualifier. Until 2014, six teams were determined by the top six teams of the ICC Women's Twenty20 International rankings at the time of the draw and the remaining two places determined by a qualification process.  For the 2014 tournament, six places are determined by the top eight teams of the ICC Women's T20I rankings, with the host country and three qualifiers joining them in the finals.

## Format 
### 2009, 2010 & 2012
During the group stage and Super Eight, points are awarded to the teams as follows:

In case of a Tie (i.e. both teams score exactly the same number of runs at the end of their respective innings), a Super Over would decide the winner. In case of a Tie again in the Super Over, the match is won by the team that has scored the most 6s in their innings. This is applicable in all stages of the tournament.

Within each group (both group stage & Super Eight stage), teams are ranked against each other based on the following criteria:
# Higher number of points
# If equal, higher number of wins
# If still equal, higher net run rate
# If still equal, lower bowling strike rate
# If still equal, result of head to head meeting.

### 2014
The ten teams are divided into two groups of five, A and B.  Every team in the group plays all the other teams in a round-robin format.  The top team in group A will play the runner-up in group B for a place in the final.  Likewise, the top team in group B will play the runner-up in group A for the other final berth.  Guaranteed qualification for the 2016 tournament for two teams will be determined from a similar "play-off" between the third and fourth placed teams in each group.

### 2016
The ten teams are divided into two groups of five, A and B.  Every team in the group plays all the other teams in a round-robin format.  The top team in group A will play the runner-up in group B for a place in the final.  Likewise, the top team in group B will play the runner-up in group A for the other final berth.

## පැවැත්වුණු තරගාවලි 
## මූලාශ්‍ර 
## බාහිර සබැඳි 
* ICC Women's World Twenty20 on Cricinfo
* ICC World Twenty20 2012  on International Cricket Council Official Website
ඇම්බර් හර්ඩ්

**ඇම්බර් ලෝරා හර්ඩ්** (උපත 1986 අප්‍රේල් 22) යනු ඇමරිකානු නිළියකි. ඇය චිත්‍රපට ක්ෂේත්‍රය වෙත පිවිසියේ 2004 ක්‍රීඩා නාට්‍යයක් වූ *Friday Night Lights* තුළිනි. *North Country* සහ *Alpha Dog* චිත්‍රපටවල සුළු චරිත නිරූපණයෙන් පසුව, හර්ඩ් සිය ප්‍රථම ප්‍රධාන චරිතය නිරූපණය කළේ *All the Boys Love Mandy Lane* (2006) චිත්‍රපටයේ ය. අනතුරුව ඇය ද සීඩබ්ලියු රූපවාහිනී වැඩසටහනක් වූ *Hidden Palms* (2007) හි පෙනී සිටියා ය.

හර්ඩ්ව ජනයා විසින් හඳුනාගත්තේ 2008 *Never Back Down* සහ *Pineapple Express* චිත්‍රපටවලිනි. ඇය යොවුන් හොලිවුඩ් සම්මාන උළෙලේ දී, පාරවේධන සම්මානය හිමි කරගත්තා ය. *The Informers*, *The Stepfather*, *Zombieland*, සහ *The Joneses* චිත්‍රපට හේතුවෙන් ඇය කෙරෙහි තවදුරටත් අවධානය යොමු විය. අනතුරුව ඇය ජෝන් කාපෙන්ටර්ගේ *The Ward*හි ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කළා ය. එසේම ඇය නිකොලස් කේජ් සමග *Drive Angry* චිත්‍රපටයේත්, ජොනී ඩෙප් සමග *The Rum Diary* චිත්‍රපටයේත් රංගනයෙහි යෙදුණා ය. *The Rum Diary*හි රංගනය වෙනුවෙන් ඇය හොලිවුඩ් චිත්‍රපට උළෙලේ ස්පොට්ලයිට් සම්මානය හිමි කරගත්තා ය. 2014දී ඇය *3 Days to Kill* චිත්‍රපටයේත්, 2015දී *Magic Mike XXL* සහ *The Danish Girl* චිත්‍රපයවලත් රැඟුවා ය. ඉදිරියේ තිරගත වීමට නියමිත වීරකථා චිත්‍රපටයක් වන *Justice League* චිත්‍රපටයේ මීරාගේ චරිතය ඇය විසින් නිරූපණය කරනු ඇත.

## මුල්කාලීන දිවිය
හර්ඩ් උපත ලැබූයේ ටෙක්සාස්හි ඔස්ටින් ප්‍රදේශයේ ය. ඇගේ මව වූ ප්‍රැට්‍රීෂියා ප්‍රේජ් (විවාහයට පෙර පාර්සන්ස්) අන්තර්ජාල සමීක්ෂකවරියක වූ අතර, ඇගේ පියා වූ ඩේවිඩ් ක්ලින්ටන් හර්ඩ් කොන්ත්‍රාත්කරුවකු විය. ඇයට විට්නි නම් සොයුරියක වේ. ඇගේ එකල පෙම්වතා විසින් ඇයව දාර්ශනික-නවකථාකාරිණියක වූ ඒන් රෑන්ඩ් හට හඳුන්වා දෙන ලදී.

## නිර්මාණ දායකත්වය
### චිත්‍රපට
 දී]]

### රූපවාහිනිය
## ඇගයුම්
## ආශ්‍රේයයන්
## බාහිර සබැඳි
*
*
*
*
ක්ලැන්සි ප්‍රනාන්දු

**අද්මිරාල් වන්නකුවත්ත වඩුගේ අර්වින් ක්ලැන්සි ප්‍රනාන්දු** (දෙමළ: கிளான்சி பெர்னாண்டோ, ඉංග්‍රීසිːClancy Fernando; 10 ඔක්තෝබර් 1938 – 16 නොවැම්බර් 1992) යනු ශ්‍රී ලංකික සන්නද්ධ හමුදා සාමාජිකයෙක්, ඔහු 1991 නොවැම්බර් 1 සිට 1992 නොවැම්බර් 16 දක්වා ශ්‍රී ලංකා නාවික හමුදාපති ලෙස කටයුතු කළේ. 1992 දී එල්.ටී.ටී.ඊ ත්‍රස්තවාදීන් විසින් ඔහු ඝාතනය කරනු ලැබුවේ, ශ්‍රී ලංකා හමුදාවේ රාජකාරියේ යෙදී සිටියදී ඝාතනයට ලක් වූ ජ්‍යෙෂ්ඨතම නිලධාරියා ලෙසිනි.

## මූලාශ්‍ර
භූතේස්වර යක්ෂියෝ

**භූතේස්වර යක්ෂීන්** නැතහොත් **භූතේසර් යක්ෂීන්** ලෙස හඳුන්වන්නේ ක්‍රි.ව. 2වන සියවසේ කුෂාණ අධිරාජ්‍ය යුගයට අයත් යැයි සැලකෙන ගල් වැටක වූ යක්ෂි කැටයම් මාලාවකි. මෙම කැටයම් හමුවූයේ මථුරා අසල භූතේසර් ගොඩැල්ලෙහි පැරණි ස්තූපයක නටබුන් අතරිනි. වර්තමානයේ මෙම කැටයම් කොල්කතාවේ ඉන්දියානු කෞතුකාගාරයේ තබා ඇත. මෙම කැටයම් මථුරා කලාවේ වැදගත් නිදසුනක් ලෙස සැලකේ. මෙම සමූහයටම අයත් තවත් කළුණු තුනක් සහ කොටසක් (කුළුණක අර්ධයක්) මථුරා කෞතුකාගාරයේ ප්‍රදර්ශනයට තබා ඇත.

## කුළුණුවල ඉදිරිපස
යක්ෂියන් සිටගෙන සිටින්නේ ගුලිවී සිටින වාමන රූ මත ය. සෑම යක්ෂියකගේම හිසට ඉහළින් පෙම් යුවලවල් දැකගත හැක. ඉන් එකක සිය වජ්‍ර යෂ්ටිය අතින් දරා සිටින හෙරක්ලිස්/ වජ්‍රපාණීගේ රුව දැකගත හැක.

මෙම යක්ෂීන් සමූහය ඒවායේ ඇති සියුම් ස්වභාවය, දෘඪභාවයෙන් තොර වීම, ස්ථූල ස්වභාවය, සහ ඔවුන්ගේ සිනහමුසු දඟකාරී ස්වභාවය නිසා පැසසුමට පත්ව ඇත.
File:KITLV 87973 - Unknown - Jaina pillars coming from Mathura in British India - 1897.tif|කුළුණු පහක්, 1897දී.
File:Bhutesar Herakles Vajrapani.jpg|මැදි කුළුණෙහි හෙරක්ලිස් වජ්‍රපාණී ලෙස.
File:Kankali Tila Herakles.jpg|හෙරක්ලිස්, වජ්‍රපාණී ලෙස
File:Yakshi - Railing Pillar - 2nd Century CE - Sand Stone - Mathura - Indian Museum - Kolkata 2012-11-16 1962.JPG|කුරුලු කූඩුවක් අතින්ගත් ස්ත්‍රිය.
File:Lady with Sword - Kushan Period - Bhuteshwar - ACCN 11-152 - Government Museum - Mathura 2013-02-23 5646.JPG|අසිපතක් ගත් ස්ත්‍රිය.
File:Mathura archaeological sites.jpg|thumb|භූතේස්වරහි පිහිටීම (මෙහි "බූතේස්වර්", කන්කාලි ටිලාවලට යාබදව), පැරණි මථුරාවේ පිටත.

## කුළුණුවල පසුපස
## මේවාත් බලන්න
* මථුරා හෙරක්ලිස්

## ආශ්‍රේයයන්
වින්ධ්‍යා තිවාරි

**වින්ධ්‍යා තිවාරි** යනු ඉන්දියානු සෝප් ඔපෙරා නිසා ප්‍රකට ඉන්දියානු රූපවාහිනී නිළියකි. ඇය රූපවාහිනී ක්ෂේත්‍රය වෙත පිවිසියේ සහරා වන් නාළිකාවෙන් විකාශය වූ *ඝාර් ඒක් සප්නා* (2008) කතාමාලාවෙනි. කෙසේනමුත් ඇයව ජනයා විසින් හඳුනාගත්තේ සී ටීවී නාළිකාවේ *අග්ලේ ජනම් මෝහේ බිටියා හි කිජෝ* තුළිනි. ස්ටාර් ප්ලස් නාළිකාවේ "මරියාදා: ලෙකින් කබ් තක්?" කතාමාලාවේ විද්‍යා නම් චරිතය තුළින් ඇය ජනප්‍රියත්වයට පත්වූ අතර මේ වෙනුවෙන් ඇය හොඳම නිළිය සඳහා ඉන්දියානු රූපවාහිනී ඇකඩමි සම්මානය සඳහා නිර්දේශ වූවා ය. මෑතකදී ඇය එස්ඒබී ටීවී නාළිකාවේ *බාඩි දූර් සේ ආයේ හේන්* කතාමාලාවේ සෝනාචාන්දිගේ චරිතය නිරූපණය කළා ය.

## මුල්කාලීන දිවිය
තිවාරි උපත ලැබූයේ උත්තර් ප්‍රදේශ්හි වාරාණසි දිස්ත්‍රික්කයේ රාම්නගර්හි ය. ඉතා කුඩා කාලයේ සිටම නිළියක වීමට ඇය සිහින මැවුවා ය.

## රූපවාහිනිය 
## මේවාත් බලන්න 
*ඉන්දියානු රූපවාහිනී නිළියන් ලැයිස්තුව

## ආශ්‍රේයයන් 
ප්‍රවර්ගය:21 වන සියවස තුළ ඉන්දියානු නිළියෝ
රුචා හසාබ්නිස්

**රිචා හසාබ්නිස්** යනු ඉන්දියානු රූපවාහිනී නිළියකි. හසාබ්නිස්ගේ ප්‍රථම රංගන ව්‍යාපෘතිය වූයේ මරාඨි කතාමාලාවක් වූ *චාර් චෞඝි* කතාමාලාවයි. මෙහි ඇය දේවිකා නම් ප්‍රධාන චරිතය නිරූපණය කළා ය. ඇය වඩාත් ප්‍රචලිත වූයේ ස්ටාර් ප්ලස් නාළිකාවේ *සාත් නිභානා සාතියා* කතාමාලාවේ රාශි ජීගර් මෝදිගේ චරිතය නිරූපණය නිසායි.

## පෞද්ගලික දිවිය
2015 ජනවාරි 26 දින හසාබ්නිස් රාහුල් ජග්දාලේ සමග විවාහ වූවා ය.

## රූපවාහිනිය 
## ආශ්‍රේයයන් 
## බාහිර සබැඳි
* 

ප්‍රවර්ගය:21 වන සියවස තුළ ඉන්දියානු නිළියෝ
විශාල් සිං (1985 උපන් රූපවාහිනී නළුවා)

**විශාල් සිං** (උපත 1985) යනු ඉන්දියානු රූපවාහිනී නළුවෙකි. ඔහු ප්‍රචලිත වූයේ *සාත් නිභානා සාතියා* කතාමාලාවේ ප්‍රධාන චරිතයක් වූ ජීගර් මෝදිගේ චරිතය නිරූපණය නිසායි.

## නිර්මාණ දායකත්වය
;චිත්‍රපට
* *ට්‍රැෆික්* (2016) – සහාය චරිතය
* *ඕම් ශාන්ති ඕම්* – පසුබිම් රංගනය

;රූපවාහිනිය

## ආශ්‍රේයයන් 
## බාහිර සබැඳි
* 

ප්‍රවර්ගය:21 වන සියවස තුළ ඉන්දියානු නළුවෝ
මොහම්මද් නසීම්

**මොහම්මද් නසීම්** යනු ඉන්දියානු නිරූපණ ශිල්පියකු සහ රූපවාහිනී නළුවෙකි. ඔහු සිය රූපවාහිනී ආගමනය සනිටුහන් කළේ *ශෞර්යා ඕර් සුහානි* කතාමාලාව තුළිනි. ඔහු වඩාත් ප්‍රචලිත වූයේ  *සාත් නිභානා සාතියා* රූපවාහිනී කතාමාලාවේ ඇහෙම්ගේ චරිතය නිසායි.

නසීම් උපත ලැබූයේ පන්ජාබයේ ය. ඔහු මුම්බායිහි ජීවත් වේ. ඔහු සිය අධ්‍යාපනය අවසන් කළේ කොල්කතාවෙනි. ඔහු සිය බොලිවුඩ් ආගමනය සනිටුහන් කළේ *ප්ලොට් නම්බර් 666* චිත්‍රපටයෙනි.

## රූපවාහිනිය
*2009 *ශෞර්යා ඕර් සුහානි * 
*2010 *සී.අයි.ඩී.* : ටොරන් ලෙස (කථාංගය 607 – මියගිය බොක්සිං ක්‍රීඩකයා)
*2010–වර්තමානය *සාත් නිභානා සාතියා* : ඇහෙම් පරාග් මෝදි/ ජග්ගි පරාග් මෝදි ලෙස
*2014–15 *බොක්ස් ක්‍රිකට් ලීගය* : ඔහු ලෙසම
*2015–වර්තමානය *සුන්දර් සුශීල් බාහු* : වරුන් ලෙස
*2016 *කොමඩි ක්ලාසස්* : ඔහු ලෙසම
*2016 *බොක්ස් ක්‍රිකට් ලීගය 2* : තරගකරුවකු ලෙස

## චිත්‍රපට
*2014 *ප්ලොට් නම්බර් 666* - මැක් ලෙස

## සම්මාන 
## ආශ්‍රේයයන්
හර්ඩීස්

**හර්ඩීස්** යනු එක්සත් ජනපදය ඇමරිකාව 1960 දී ආරම්භ කළ මිල කළ නොහැකි ආහාර. ප්රධාන වශයෙන් එය එක්සත් ජනපදයේ මැදබීජ ප්රාන්තවල. ගබඩා විකිණීමට චිකන් පෙති, ෆ්රීටස් සහ හැම්බර්ගර්. හර්ඩී හි නිර්මාතෘ විල්බර් හාර්ඩී.
සෙනරත්

**සෙනරත්** යන්නෙන් පහත දෑ අදහස් විය හැක:
* සෙනරත් රජ - වර්ෂ 1604 සිට 1635 දක්වා මහනුවර අගනුවර කරගනිමින් ලංකා රාජ්‍යය පාලනය කල රජු.
* සෙනරත් පරණවිතාන - ශ්‍රී ලංකාවේ කීර්තිමත් පුරාවිද්‍යාඥයෙකි.
* සෙනරත් පද්මලාල් සඳුන්ගහවත්ත - උතුරු මැද බාර නියෝජ්‍ය ‍පොලිස්පති වශයෙන් කටයුතු කල ශ්‍රී ලංකා පොලීස් නිලධාරියෙකි.

ප්‍රවර්ගය:බහුරුත්හරණ පිටු
ඩෙන්ඩෙරා ආලෝකය

**ඩෙන්ඩෙරා ආලෝකය** යනු ඊජිප්තුවේ ඩෙන්ඩෙරා දේවස්ථාන සංකීර්ණයේ හාතෝර් දේවස්ථානයේ ශෛලමය කැටයම් තුනක (තනි එකක් සහ ද්විත්ව නිරූපණයක්) නිරූපණය කොට ඇති යෝජිත පුරාතන ඊජිප්තු විද්‍යුත් ආලෝකකරණ තාක්ෂණයකි. මෙම කැටයමට ඇතැම් ඉතිහාසඥයන්‍ අතර වැදගත්කමක් හිමිව ඇත්තේ එහි වූ සංකේත ඇතැම් නූතන විද්‍යුත් ආලෝකකරණ ක්‍රමවලට සමානත්වයක් පෙන්වන හෙයිනි.

බහුතරයක් ඊජිප්තුවේදීන් විශ්වාස කරන්නේ මෙය ඊජිප්තු පුරාණෝක්තිවේදයේ හුදු සංකේතාත්මක රූ පමණක් බව ය.

## අර්ථ නිරූපණය 
### මුඛ්‍යධාරා මතය
ඊජිප්තුවේදීන්ගේ මතය වන්නේ මෙම කැටයම මගින් ඊජිප්තු පුරාණෝක්තිවේදයේ සංකල්ප නිරූපණය කෙරෙන ඩ්ජෙඩ් කුළුණක් සහ සර්පයකු මුදාහරින නෙළුම් මලක මිත්‍යාමය නිරූපණයක් බවයි. ඩ්ජෙඩ් කුළුණ යනු ස්ථාවරත්වයේ සංකේතයක් වන අතර, එය ඔසිරිස් දෙවියන්ගේ කොඳු නාරටිය යනුවෙන් ද අර්ථ දැක්වේ. කුළුණු හිස සෑදී ඇති තිරස් රේඛා හතරෙන් මිනිස් අත් දෙකක් පැනනගින අයුරු දක්වා ඇත්තේ ඩ්ජෙඩ් කොඳුනාරටියේ ස්වභාවය සිහිපත් කරමිනි. අත් මගින් නෙළුම් මල තුළ වූ සර්පයා ඇද තබා ගනියි. නෙළුමෙන් විහිදෙන සර්පයා මගින් වාර්ෂික නයිල් ජලගැලුම් හා සම්බන්ධ සශ්‍රීකත්වය සංකේතවත් කෙරේ. විදුලි පහන් පිළිබඳ වන මෙම හාස්‍යජනක මතය සඳහා ජේ. එන්. ලොකියර්ගේ ආශ්‍රේයයක් වන සොහොන්ගැබ්වලින් දැලි තැන්පතු හමුනොවීමේ කරුණ ඇතැම් අවස්ථාවල දී මෙම අර්ථනිරූපණය සඳහා තර්කයක් ලෙස භාවිතා වේ (තවත් තර්කයකින් කියැවෙන්නේ පරාවර්තන කැඩපත් සහිත පද්ධතියක් භාවිතා වූ බවයි). මෙම මතයට පක්ෂව අදහස් දක්වන්නෝ මේ බවට තර්ක කිරීමට "තඹ ඵලකවලින් ආවරණය කළ උස් කුඹ ගස්" පිළිබඳ සටහනක් ඉදිරිපත් කරති. නමුත් ආචාර්ය බොල්කෝ ස්ටර්න් කුළුණුවල (සම්බන්ධ අටලුවලට වඩා උසින් අඩු) මුදුන් තඹවලින් ආවරණය කිරීමට හේතුව විද්‍යුතය හෝ අකුණු ගැසීම් සමග සම්බන්ධ නොවන බව රචනා කොට ඇත. ඊජිප්තුව තුළ විද්‍යුතය උත්පාදනයට යම්කිසි දෙයක් භාවිත වූ බවට කිසිදු සාක්ෂියක් හමුනොවන නිසා මෙය හුදු මායාමය අදහසක් මිස තාක්ෂණික අදහසක් නොවන බව ඔහු කියයි.

## මේවාත් බලන්න 
* බැග්ඩෑඩ් බැටරිය
* කාලව්‍යතික්‍රමය
* ඊජිප්තු පුරාණෝක්තිවේදය
* ව්‍යාජ පුරාවිද්‍යාව
* OOPart

## ආශ්‍රේයයන්
## බාහිර සබැඳි
* ඩෙන්ඩෙරා කැටයම්, කැච්පෙනී මිස්ට්‍රීස්.
* ෆ්‍රෑන්ක් ඩෝර්නෙන්බර්ග්, ඊජිප්තුවේ විදුලි ආලෝක?. 2004. (සංස්. ඊජිප්තුවරුන් සතුව විද්‍යුතය නොපැවති බවට වන විශ්ලේෂණයක්).