open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
රයිගම රාජධානිය

රයිගම රාජධානිය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි රාජධානියකි    

එහි වැදගත් නගර කිහිපයක් පහත දැක්වේ 

පුරාණ ජනප්‍රවාද වලට අනුව රයිගම යන්න කොට්ටේ රාජධානීයේම ‌කොටසකි.නමුත් ‌මෙම රාජධානිය ඉතා කුඩා පාලන මධ්‍යස්ථානයක් ‌ලෙස තිබු අතර අලකේෂ්වර යුගයේ ආරම්භයත් සමග ‌මෙම රාජධානීය විශාල රජධානියක් වූ බව පැරණි මුතුන් මිත්තන්ගේ මතයයි.

රයිගම බටහිර ‌වෙරළ ආශ්‍රීත තිබු වැදගත් රාජධානීයකි.‌මෙය **පත්තු** වලට සීමා කර තිබුනි උදාහරණ ‌ලෙස අධිකාරීපත්තුව කුඹුක් පත්තුව වැනි නම් වලිනි 

රයිගම අතීතයේ රාජගම රෛයිගම වැනි නම් වලින් හදුන්වා ඇති අතර මෙය විධිමත් රාජධානියකි. වර්තමාණ කොතලාවල ප්‍රදේශයේ මෙම මාලිගා සංකීර්ණය පිහිටා ඇති අතර ඒහි නටඹුන් අදටත් දක්නට ඇත. වීර අලකේශ්වර සමයේ මෙහි දැවැන්ත නිර්මාණ රැසක් ඒක්ව ඇති අතර  විශාල ප්‍රකාරය වැව් ආදිය උදාහරන වේ . මෙහි මාලිගා සංකීරණයක් තීබු බවද පැරැණ්නන්ගේ මතයයි . මෙම රාජධානිය පානදුර වෙරල සිට රත්නපුර සීමාව දක්ව ඒකල තීබු බවට අදහාස් ඇත. උයන්වත්ත වැව ඉතා සුවිශේෂි නිර්මානයකි. මෙහා තිබු රජුගේ උයනේ කොටසක් හාරා වැව සක්ස් කර ඇත. ඒයි ලැබුණු කබොක් ගල් රැගෙන මෙහි ප්‍රාකාරයද මාලිගයද ඉදි කල බවට සාක්ෂි ඇත.මෙම මාගලිගයට ඇතුලුවන්නට බටහිරින් හා නැගෙනහිරින් වාහල්කඩ 2 තිබී ඇත.‌ෙම තාප්පය වටා විශාල දිය අගලක්ද  චන්ද්‍රකාන්ති පාශානයෙන් හැඩගැන්වු ‌ොඩනැගිද ඒකල තිබි ඇත. රජු ‌ේ ඇත් පන්තියට ස්නානයට උයන්වත්ත වැව ආසන්නයේ ඇත් ‌ොකුණක්ද නැගෙනහිර ‌ොරටුව අසලින් දිවෙන රජවීදියෙ අනෙක් පස ‌ෙළවර අස්පොකුණක්ද තිබු බවට ජනප්‍රවාද පවතී.

මෙම විශිෂ්ඨ රාජධානියේ ‌ොටස් පිලිබදව අතිතයේ සිට අපට දැනගැනීමට හැකි ජනප්‍රවාද පිළිබද බලන විට වරතමානයේ ‌ෙහි මාලිගය පිහිටි භුමිය පසු කර යනවිට රයිගම කහාඹිළියාවත්ත මාර්ගයේ  මදක් ගමන් කළ විට රජුගේ ඒකල රාජකීය මල් වත්ත දැක ගත හැක. ඒ් වගේම පානදුර අගුරුවාතොට මාර්ගයේ ගමන්කරන අපට හමුවන කදුමුදුනක පිහිටි  රයිගම ‌කොතලාවල පුරණ රාජමහා විහාරය අතීතයේ පත්තිනි ‌‌ෙවාලය පිහිටි ස්ථානය බවත් හදුනාගෙන ඇත 

වර්තමානයේ ඒහි නටඹුන් දක්නට නැතත් ප්‍රතිමාවේ ඔටුන්න විහාරස්ථානයෙ දක්නට ඇත.පනදුර පාරෙ මලිගයත් රයිගම මංසන්දියත්  අතර කන්ද පහාළ නම් ‌ෙටසෙහි අතීතයේ විශාල අම්බලමක් තිබු බවටද ඒ් අසල කරත්ත හා අශ්වන්ට ලඩම් ගසන අලුත්වැඩියා කරන කම්මලක්ද 

රන්කර්මාන්තයේ ‌යෙදෙන අය    සටි බවට අදටත් සාක්ශි ඇත.රයිගම මන්සන්දියේ රජගේ රාජකීයන් හට  හා රාජකීය ඇත් අස්  ඇතුලු සියලු සතුන් හට වෛද්‍ය    ලෙස කටයුතුකර පරපුර් ද සිටි බවටද සාධක ඇත. අද වන විට ඒම පරපුරේ පිරස් ඒහි වාසය කරයි.රජු ‌ෙ උයට යන මාර්ගය අද උයන්වත්ත පාර ‌

ලෙස හදුන්වයි ඒ ආසන්නයේ රජු ගේ බෙර වායන්ද පවුල් වශයෙන් ජීවත්ව ඇත. රයිගම කහඹිළියා වත්ත තුළ රජුගේ පාලන තන්ත්‍රයට උපකාර කර පිරස් සදහාද  මාළිගයේ ‌උයන් පල්ලන් සදහා ‌වෙන්ක්කර ඇත.

මේ ආකාරයට රයිගම රාජධානිය විධිමත්ව ‌ෙදී තිබුණි. ‌ෙම රාජධානියට වතුරෙන් ඇතුල්විය හැකි ස්ථානයක් ඇති බවට  අදහස් ඇත . ඒය ඒකට අට්ටාලග්‍්‍රය ‌ෙස හදුන්වා ඇත  ඒම ‌ොරටුවෙන් විදේශික ‌ෙළද ප්‍රජාව ‌ෙළදාම පැමිනිබවත්  ජනප්‍රවාදයෙ ඇත. ඉස්ලාම් ජාතික පිරිස් ‌ෙළදාමේ පැමිණ පසුකාලිණව සිංහල කාන්තාවන් විවහා කරගෙන ඒහි පදිංචි වූ බවත් ජනප්‍රවදයේ ඇති සදක අනුව ඔප්පු ‌ෙ ක්‍රි.ව 1800 -1900 කාලය තුළ ඒම ප්‍රදේශ වල ජිවත්වු  සිංහල පිරිස් අදවන විට ‌ෙනත් ගම්මාන වල පදිංචිව සටි. වර්තමානයේ ‌ෙම අටුලුගම ගම තුළ මුස්ලිම් පවුල් 1000 කට ආසන්න ප්‍රමාණයක් ජීවත් ‌ෙයි.
කෝට්ටේ නවවන ධර්ම පරාක්‍රමබාහු රජ

නව වන ධර්ම පරාක්‍රමබාහු රජු වනාහි වීරපරාක්‍රම බාහු රජුගේ පුත්‍රයා ය. 

වීරපරාක්‍රම බාහු රජු නම්  බුවනෙකබාහු නමින් රජ වූ සපුමල් කුමරුගේ සහෝදර අම්බුලුගල කුමරු ය. 

බුවනෙකබාහු රජුගේ ඇවෑමෙන් ඔහුගෙ පුත් තනතුරේ වැඩුනු පරාක්‍රමබාහු කුමරු පණඩිත පරාක්‍රමබාහු නමින් රජ වීම්ට පැමිණියත් අම්බුලුගල කුමරු ඔහුව ජීවිතක්ෂයට පත් කරන ලදි. 

අම්බුලුගල කුමරු වීර පරාක්‍රමබාහු නමින් රජ වූයේ ක්‍රි.ව. 1477 යැයි කල්පනා කරනු ලැබේ. ඔහු විසිවසක් රජ කලේය . 

ඉන් පසු ඔහුගේ පුත් පැරකුම්බා කුමරු ධර්ම පරාක්‍රමබාහු නමින් ජයවර්ධන පුර රජ වූයේ ක්‍රි.ව.1497 විය යුතුය.ඔහු සියවසක් රජකම් කලේය . 

ඔහුගේ ඇවෑමෙන් ඔහුගෙ සොහොයුරු විජයබාහු තෙමේ ක්‍රි.ව.1517දී රජ විය.
පක්ෂ විනය

**පක්ෂ විනය** () යනු අදාළ පක්ෂ කණ්ඩායමේ සාමාජිකයින්ගේ සාපේක්ෂ සංහිඳියාව සහතික කිරීම සඳහා නිර්මාණය කර ඇති දේශපාලන සම්මත, නීති රීති සහ අපගමන සඳහා අදාළ ප්‍රතිවිපාක පද්ධතියකි.

## ආශ්‍රිත 
*Crossing the floor
*Party switching
*Conscience vote
*Sacrificial lamb

## මූලාශ්‍ර
නවසීලන්ත ක්‍රිකට් කණ්ඩායමේ ශ්‍රී ලංකා තරග සංචාරය 2009

නවසීලන්ත ක්‍රිකට් කණ්ඩායම 2009 අගෝස්තු 7 සිට 2009 සැප්තැම්බර් 16 දක්වා තරග 2කින් යුත් ටෙස්ට් තරගමාලවක් සහ වි20ජා තරග 2ක තරගමාලාවක් සඳහා ශ්‍රී ලංකාවේ සංචාරය කළේය. මීට අමතරව, මෙම කාලය තුළ නවසීලන්තය, ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව තුන්කොන් තරගාවලියකට ක්‍රීඩා කළහ. ටෙස්ට් තරගමාලාව 2-0ක් ලෙස තරගාවලිය ජය ගැනීමට ශ්‍රී ලංකාව සමත් විය. වි20ජා තරගමාලාව 2-0ක් ලෙස තරගාවලිය ජය ගැනීමට නවසීලන්තය සමත් විය.

## පුහුණු තරග 
### පළමු පන්තිය: ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් සංවර්ධන XI එදිරිව නවසීලන්තය 
### පළමු පන්තිය: ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් XI එදිරිව නවසීලන්තය 
### ලැයිස්තු A: ශ්‍රී ලංකා A එදිරිව නවසීලන්තය 
### ලැයිස්තු A: ශ්‍රී ලංකා XI එදිරිව නවසීලන්තය 
## ටෙස්ට් තරගමාලාව 
### 1 වන ටෙස්ට් තරගය 
### 2 වන ටෙස්ට් තරගය 
## වි20ජා තරගමාලාව 
### 1 වන වි20ජා තරගය 
### 2 වන වි20ජා තරගය 
## මාධ්‍ය ආවරණය 
;රූපවාහිනි
*Arab Digital Distribution (සජීවී) &ndash; මැද පෙරදිග
*Ten Sports (සජීවී) &ndash; ඉන්දියාව, ශ්‍රී ලංකාව සහ පකිස්ථානය

## යොමු කිරීම් 
ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිකට්
2009
පොකුරු බෝම්බ

, සාරින් පොකුරු-බෝම්බ පෙන්වන, ඇමෙරිකනු ඔනස්ට් ජෝන් මිසයිල අවිශීර්ෂයෙහි හරස්කඩක්, (1960 ගණන් වලදී) ]]

**පොකුරු බෝම්බ** () යනු බෝම්බ විශේෂයකි.

## ආශ්‍රිත 
* Anti-runway penetration bomb
* Ban Advocates
* Bomb disposal
* Demining
* Dual-purpose improved conventional munition (DPICM)
* List of cluster bombs
* Mines Advisory Group
* Fares Scale of Injuries due to Cluster Munitions
* Cluster Munition Coalition

## මූලාශ්‍ර 
### උපහරණ 
### ලේඛන නාමාවලිය
* 

## භාහිර සබැඳි 
* Cluster Munition Coalition
* Mines Advisory Group
* Cluster munitions and international humanitarian law International Committee of the Red Cross
* Convention on Cluster Munitions – Official website serving the government initiative to ban cluster munitions
* Global Security.org LBU-30
* Circle of Impact: The Fatal Footprint of Cluster Munitions on People and Communities 16 May 2007
* Disarmament Insight website
* Council on Foreign Relations: The Campaign to Ban Cluster Bombs 21 November 2006
* Ban Advocates – Voices from affected communities

### තාක්ෂණික 
* Federation of American Scientists article on the CBU97 and CBU105 cluster bombs with smart munitions. 
* Federation of American Scientists article on the BLU-114 anti-electrical weapon. 

### විමසීම් 
* Inquiry by the Foreign Affairs, Defence and Trade Committee of the Australian Senate into the provisions of the Cluster Munitions (Prohibition) Bill 2006
දේශපාලන පක්ෂ ලැයිස්තු

**දේශපාලන පක්ෂ ලැයිස්තු** තුළ මතු දැක්වෙන දෑ අඩංගු වෙයි:

* List of agrarian parties
* තහනම් දේශපාලන පක්ෂ ලැයිස්තුව
* List of centrist political parties
* List of communitarian political parties
* List of fictional political parties
* List of frivolous political parties
* List of generic names of political parties
* List of Labour parties
* List of largest political parties
* වාමාංශික දේශපාලන පක්ෂ ලැයිස්තුව
* List of political parties by region
* දක්ෂිණාංශික දේශපාලන පක්ෂ ලැයිස්තුව
* රට අනුව පාලක දේශපාලන පක්ෂ ලැයිස්තුව
* List of syncretic political parties
* Political lists#Political parties by country

## ආශ්‍රිත 
*List of political ideologies
*List of populists
* :Category:Political party disambiguation pages


*
තණබිම්

, spring 2016]]
'', a species of Poaceae (the dominant plant family in grasslands)]]

**තණබිම්** () යනු, තෘණ (Poaceae) ප්‍රමුකත්ත්වය දරණ vegetation සහිත ප්‍රදේශයකි.

## ආශ්‍රිත 
* Meadow
* වනාන්තර

## මූලාශ්‍ර
ඇන්ටාක්ටික්

and the 60th parallel south]]
]]

**ඇන්ටාක්ටික්** () යනු  පෘථිවියෙහි දකුණු-දෙසටම වන් ධ්‍රැව පෙදෙසකි.

## ආශ්‍රිත 
* Antarctic Circle
* Antarctic ice sheet
* History of Antarctica

## සටහන් 
## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
* British Services Antarctic Expedition 2012 
* Committee for Environmental Protection of Antarctica
* Secretariat of the Antarctic Treaty
* CCAMLR Commission
* Antarctic Heritage Trusts
* International Association of Antarctica Tour Operators
* Map of the Antarctic Convergence
* The South Atlantic and Subantarctic Islands
* Ushuaia is the most popular gateway to Antarctica


ප්‍රවර්ගය:ඇන්ටාක්ටිකාවේ භූගෝලීය ලක්ෂණ
ප්‍රවර්ගය:මහාද්වීප
භූ රූප

in Salar de Arizaro, Salta, Argentina called Cono de Arita constitutes a landform.]]

**භූ රූප** () යනු පෘථිවියේ හෝ වෙනත් ග්‍රහලෝකයක මතුපිට ඇති ස්වභාවික හෝ anthropogenic භූමි ලක්ෂණ වේ.

## ආශ්‍රිත 
* Geomorphology
** භූ රූප ලැයිස්තුව
** Open-geomorphometry project
** Terrain
** Geomorphologist
* Beach erosion and accretion
** Beach evolution
** Beach nourishment
** Modern recession of beaches
** Raised beach
** Strand plain
* Coastal management, to prevent coastal erosion and creation of beach
** Coastal and oceanic landforms
** Coastal development hazards
** Coastal erosion
** Coastal geography
** Coastal engineering
** Coastal morphodynamics
** Coastal and Estuarine Research Federation (CERF)
* Erosion
** Bioerosion
** Blowhole
** Natural arch
** Wave-cut platform
* Longshore drift
** Deposition (sediment)
** Coastal sediment supply
** Sand dune stabilization
** Submersion

## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
* Open-Geomorphometry Project
පලීපාන මොහොට්ටාල

පලීපාන මොහොට්ටාල යනු කීර්ති ශ්‍රී රාජසි‍ංහ රජුගේ කාලයේ සිට පූජාපිටිය,මාතලේ මොහොට්ටාල ලෙස කටයුතු කළ නිළමේ වරයකි.වැලිවිට අසරණ සරණ සිරි සරණංකර ස්වාමීන්වහන්සේව සඟරජ තනතුරට පත් කිරීමටද මූලිකත්වය ගන්නා ලදී.1803 උඩරට යුද්ධයේදී උඩරට සේනාවේ දෙවන අණදෙන නිලධාරියා වශයෙන් කටයුතු කරන ලදී.හංවැල්ල සටන අවසානයේ ඇතිවූ වැරදි අවබෝධයක් මත ශ්‍රී වික්‍රම රාජසි‍ංහ රජු විසින් ලෙව්කේ දිසාව සහ පලීපාන මොහොට්ටාල යන නිළමේවරුන් දෙදෙනාව හිස ගසා මරාදමන ලදී.
අනුප්‍රාප්තිකයාද පලීපාන නිළමේ ලෙස හදුන්වන ලද අතර ඔහු ඇතැම් මූලාශ්‍රවල දිසාව තනතුර හෙබවූයෙක් ලෙසද හදුන්වයි.ඩොයිල්ගේ දිනපොතට අනුව ඔහුට මරුවල්ලියේ මුහන්දිරම් යන තනතුරද ලබාදී ඇත.
ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් කණ්ඩායමේ ඉන්දීය තරග සංචාරය 2009-10

ශ්‍රී ලංකා කණ්ඩායම 2009 නොවැම්බර් 11 සිට දෙසැම්බර් 27 දක්වා ඉන්දියාවේ සංචාරය කරමින් ටෙස්ට් තරග තුනකට, එදිජා තරග පහකට සහ වි20ජා තරග දෙකකට ක්‍රීඩා කළේය. 

## සංචිත 
## පුහුණු තරගය 
## ටෙස්ට් තරගමාලාව 
### 1 වන ටෙස්ට් තරගය 
### 2 වන ටෙස්ට් තරගය 
### 3 වන ටෙස්ට් තරගය 
## වි20ජා තරගමාලාව 
### 1 වන වි20ජා තරගය 
### 2 වන වි20ජා තරගය 
## එදිජා තරගමාලාව 
### 1 වන එදිජා තරගය 
### 2 වන එදිජා තරගය 
### 3 වන එදිජා තරගය 
### 4 වන එදිජා තරගය 
### 5 වන එදිජා තරගය 
## රූපවාහිනී ආවරණය 
* Eurosport (සජීව) &#x2013; යුරෝපය
* Fox Sports (සජීව) &#x2013; ඔස්ට්‍රේලියාව
* NEO Cricket (සජීව) &#x2013; ඉන්දියාව සහ මැද පෙරදිග
* StarHub TV (සජීව) &#x2013; සිංගප්පූරුව සහ මැලේසියාව
* Supersport (සජීව) &#x2013; දකුණු අප්‍රිකාව
* Zee Sports (සජීව) &#x2013; එක්සත් ජනපදය
* DD National (සජීව) &#x2013; ඉන්දියාව (වි20ජා සහ එදිජා තරඟ පමණි)
* Geo Super (සජීව) &#x2013; පකිස්ථානය

## යොමු කිරීම් 

ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිකට්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකා ක්‍රිකට් කණ්ඩායමේ ඉන්දීය තරග සංචාර
ඇන්ටාක්ටික් (බහුරුත්හරණය)

**ඇන්ටාක්ටික්** යනු ඇන්ටාක්ටික් වෘත්තය තුළ පිහිටි කලාපයකි.

ඇන්ටාක්ටික් යන්න පහත දෑ ද අදහස් විය හැකිය:

## ස්ථාන 
* ඇන්ටාක්ටික් තැටිය, ඇන්ටාක්ටිකාව අඩංගු භූ කාරක තැටිය
* ඇන්ටාක්ටිකාව, ඇන්ටාක්ටික් කලාපයේ, ඇන්ටාක්ටික් තැටිය මත පිහිටි මහාද්වීපය
* ඇන්ටාක්ටික් සාගරය, ඇන්ටාක්ටිකාව වට කර ගත් සාගරය
* Antarctic realm, biogeographic කලාපය

## වෙනත් භාවිතා 
* Antarctic Press, a comic book ප්‍රකාශක
* *Antarctic* (magazine), New Zealand Antarctic Society මගින් ප්‍රකාශිත සඟරාව
* , ධ්‍රැව ගවේෂණය සඳහා භාවිතා වූ ස්වීඩන් දුම්නැව

## ආශ්‍රිත 
* 
* ඇන්ටාක්ටික් වෘත්තය
* East Antarctic Shield, the craton of Antarctica
* France Antarctique, බ්‍රසීලයේ කෙටි කලක් පැවති ප්‍රංශ කොලනිය
* ඇන්ටාක්ටිකා (බහුරුත්හරණය)
* ආක්ටික් (බහුරුත්හරණය)
ඇන්ටාක්ටිකාව (බහුරුත්හරණය)

**ඇන්ටාක්ටිකාව** යනු දක්ෂිණ ධ්‍රැවය ආශ්‍රිතව පිහිටි මහාද්වීපයකි.

**ඇන්ටාක්ටිකාව** යන්න මගින් පහත දෑ ද අදහස් විය හැකිය:

## ස්ථාන 
* ඇන්ටාක්ටික්, දක්ෂිණ ධ්‍රැව කලාපය
* ඇන්ටාක්ටික් තැටිය, මහාද්වීපය අඩංගුවන භූ කාරක තැටිය
* Antártica (commune), the Chilean commune including Chilean Antarctic territory
* Antártica Chilena Province, a Chilean province including the Chilean Antarctic territory and part of Isla Grande de Tierra del Fuego
* France Antarctique, බ්‍රසීලයේ කෙටි කලක් පැවති ප්‍රංශ කොලනිය

## කලා සහ විනෝදාස්වාදය 
### සංගීතය 
* Antarctica (band), a 1990s New York band
* *Antarctica* (Richie Beirach album) (1985)
* *Antarctica* (The Secret Handshake album) (2004)
* *Antarctica* (Vangelis album), a 1983 soundtrack album
* *Antarctica: The Bliss Out, Vol. 2*, a 1997 album by Windy & Carl

### චිත්‍රපට 
* *Antarctica* (1983 film)
* *Antarctica* (1991 film)
* *Antarctica* (1995 film)
* *Antarctica* (2020 film)

### වෙනත් කලා සහ විනෝදාස්වාදය 
* *Antarctica* (novel), a 1997 science fiction novel by Kim Stanley Robinson
* Antarctica: Empire of the Penguin, a theme area opened in 2013 at SeaWorld Orlando
* *Antarctica*, a 1999 short story collection by Claire Keegan

## ආශ්‍රිත 
* 
* 
* Antarctic Circle
* *Antarcticavis*, වඳවී ගිය කුරුළු විශේෂය
* Arctica (බහුරුත්හරණය)
* ඇන්ටාක්ටික් (බහුරුත්හරණය)
2009 ශ්‍රී ලංකා තුන්කොන් ක්‍රිකට් තරගාවලිය

**කම්පැක් කුසලානය** යනු 2009 සැප්තැම්බර් 8 සිට සැප්තැම්බර් 14 දක්වා ශ්‍රී ලංකාවේ පැවති එක්දින ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් තරඟාවලියකි. මෙම තරගාවලියට ඉන්දියාව, ශ්‍රී ලංකාව සහ නවසීලන්තය යන ජාතික කණ්ඩායම් සම්බන්ධ විය.

## සංචිත 
## තරග 
### කණ්ඩායම් අදියර 
 මූලාශ්රය: ESPNcricinfo
----
----

### අවසාන තරගය 
## මාධ්‍ය ආවරණය 
* Arab Digital Distribution (සජීව) &#x2013; මැද පෙරදිග
* Ten Sports (සජීව) &#x2013; ඉන්දියාව, ශ්‍රී ලංකාව සහ පකිස්ථානය
* DD National (සජීව) &#x2013; ඉන්දියාව (ඉන්දියා තරඟ පමණි)

## යොමු කිරීම් 

ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිකට්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාව තුළ ක්‍රිකට්
නක්ෂත්‍ර වර්ෂ

**නක්ෂත්‍ර වර්ෂයක්** ( , ; ), යනු පෘථිවිය හෝ වෙනත් ග්‍රහ වස්තුවක්, ස්ථාවර තරු වලට සාපේක්ෂව සූර්යයා වටා එක් වරක් ගමන් කිරීම සඳහා ගතවන කාලය වේ.

## ආශ්‍රිත 
* Anomalistic year
* Gaussian year
* Julian year (astronomy)
* Orbital period
* Precession § Astronomy
* Sidereal time
* සූර්ය දින දසුන්
* Tropical year
*Mars time

## සටහන්
අසිපත් ලැයිස්තු

**අසිපත් ලැයිස්තු**:
*ඓතිහාසික අසිපත් ලැයිස්තුව
*ජපන් අසිපත් ලැයිස්තුව
**List of National Treasures of Japan (crafts: swords)
**List of Wazamono
*පුරාණෝක්ති අසිපත් ලැයිස්තුව
*කල්පිත අසිපත් ලැයිස්තුව
*අසිපත් වර්ග ලැයිස්තුව
* අසිපත් වර්ගීකරණය
පාළු දූපත්

]]

**පාළු දූපත්** එසේත් නැත්නම් **ජනශූන්‍ය දූපත්** () යනු ස්ථිර ලෙස ම පිහිටි මානව ජනාවාස රහිත දූපත් වේ.

## තෝරාගත් ජනශූන්‍ය දූපත් ලැයිස්තුව 
]]

* Amatignak Island, southernmost point of Alaska, US
* Appat Island, Greenland
* ʻAta, the southernmost island of the Kingdom of Tonga
* Auckland Islands in the South Pacific, which are part of New Zealand
* Astola Island, Pakistan
* A majority of the Barra Isles, the Outer Hebrides, Scotland. The most famous of these is Barra Head.
* Blasket Islands in County Kerry, Ireland
* Ball's Pyramid, a tall volcanic mountain located close to Lord Howe Island in the South Pacific
* Binlang Islet, Lieyu Township (Lesser Kinmen), Kinmen County (Quemoy), Taiwan (Republic of China)
* Most of the Canadian Arctic Archipelago
* Caquorobert, Guernsey
* Clipperton Island, a Pacific island of France
* Coral Sea Islands off the northeastern coast of Australia
* De Long Islands in the Arctic Ocean, part of Russia
* Desertas Islands, Portugal
* Devon Island, the largest uninhabited island in the world at 55,247&nbsp;km2
* Gotska Sandön, Sweden
* Heard Island and McDonald Islands, Australia
* Many islands within the waters of Hong Kong 
* Ilha da Queimada Grande "Snake Island", Brazil
* Isle Royale in Lake Superior
* Keros and other small islands off the coast of Greece
* Žut and other islands off the coast of Croatia
* Kermadec Islands, part of New Zealand
* Korzhin Island in Lake Balkhash
* Klein Curaçao, Curaçao
* Lampione, Sicily
* Lítla Dímun, Faroe Islands
* Luci Island in Xiuyu District, Putian, Fujian, China (PRC)
* Ogurchinsky Island in the Caspian Sea
* Rat Islands, a volcanic island in the Aleutian Islands
* Santa Luzia, Cape Verde
* Savage Islands, Portugal
* Shag Rocks (South Georgia)
* Surtsey, a volcanic island located south of Iceland
* Tetepare Island, the largest uninhabited island in the South Pacific
* Topo Islet, Azores, Portugal
* Most of the United States Minor Outlying Islands, such as Johnston Atoll, Wake Island and Midway Atoll. Palmyra Atoll has no permanent residents but it has private landholdings that are continuously occupied by temporary residents.

Image:Baa atoll islands.JPG|Plane view of Baa Atoll, Maldives 
Image:Maldives island.JPG|Desert island from Baa Atoll
Image:Bassas da india.jpg|Bassas da India, Indian Ocean
Image:Îlot Bandrélé.jpg|Chissioua Bandrélé, Mayotte
Image:Îlot de Sable Blanc 2.jpg|Mtsanga Tsoholé, Mayotte
Image:Gombé Ndroumé.jpg|Gombé Ndroumé, Mayotte

## විශාලතම ජනශූන්‍ය දූපත් ලැයිස්තුව  
Most of the largest uninhabited islands are many kilometers/miles inside the Arctic or Antarctic circles, indicating that the reason for their desertedness is the freezing climate.

## ආශ්‍රිත 
* List of uninhabited regions
* ජනගහනය අනුව දූපත් ලැයිස්තුව
* Bonin Islands, whose name derives from the Japanese for 'desert island'
* Shipwreck, Marooning, Exile, & Castaway
* Castaway depot
* *Desert Island Discs*

## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි
සෞම්‍ය තණබිම්, සැවානා, සහ පඳුරුබිම්

**සෞම්‍ය තණබිම්, සැවානා, සහ පඳුරුබිම්** () යනු ස්වභාවධර්මය සඳහා වන ලෝක ව්‍යාප්ත අරමුදල මගින් නිර්වචනය කර ඇති භෞමික බයෝමයක් වේ.

## ආශ්‍රිත 
*Tussock grass
*Great Plains

## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
*
*Temperate Grassland
පටක

පටකයක් යනු බහුසෛලික ජීව දේහ වල සෛල කිහිපයක් එක් වීමෙන් සෑදී ඇති ව්‍යුහයකි. නමුත් මේවා අවයව නොවන අතර අවයව සෑදී ඇත්තේ මේ පටක එක් වීමෙනි. උදාහරණයක් ලෙස හෘදය අවයක් වන අතර හෘදයේ ඇති හෘත් පේශි පටකයකි.
මධ්‍යය|thumb|342x342පික්|හෘදය අවයක් වන අතර හෘදයේ ඇති හෘත් පේශි පටකයකි.
නිවර්තන සැවානා දේශගුණය

**නිවර්තන සැවානා දේශගුණය** හෝ **නිවර්තන තෙත් සහ වියළි දේශගුණය** () යනු Köppen දේශගුණ වර්ගීකරණය තුළ එන ***Aw*** (වියළි "winter" සඳහා) සහ ***As*** (වියළි "summer" සඳහා) ප්‍රවර්ග වලට අනුරූප නිවර්තන දේශගුණ උප වර්ගීකරණයක් වේ. වියළිම මාසය තුළ  වඩා අඩු වර්ෂාපතනයක් වන අතර 100-\left (\frac{\text{මුළු වාර්ෂික වර්ෂාපතනය (mm)}}{25} \right)mm වඩා අඩු වර්ෂාපතනයක් පවතියි.

## ආශ්‍රිත 
* Tropics
* Köppen climate classification
* Tropical marine climate

## මූලාශ්‍ර 
Climate, Savanna
2010 බංග්ලාදේශ තුන්කොන් ක්‍රිකට් තරගාවලිය

**2010 බංග්ලාදේශ තුන්කොන් තරඟාවලිය යනු** 2010 ජනවාරි 4 සිට 2010 ජනවාරි 13 දක්වා බංග්ලාදේශයේ පැවති අයිඩියා කුසලානය සඳහා වූ එක්දින ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් තරඟාවලියකි. මෙම තරඟාවලියට ඉන්දියාව, ශ්‍රී ලංකාව සහ බංග්ලාදේශයේ ජාතික කණ්ඩායම් සහභාගී විය. 2010 ජනවාරි 13 වැනිදා පැවැති අවසන් මහා තරගයේදී ඉන්දියාව පරාජය කළ ශ්‍රී ලංකාව තරගාවලියේ ශූරතාව හිමිකර ගත්තේය.

## පසුබිම 
ඉන්දියාව විසින් මෙම තරගාවලියෙන් පසුව පැවැත්වීමට නියමිත බංග්ලාදේශයට එරෙහි ටෙස්ට් තරග සඳහා ඉන්දීය කණ්ඩායමේ ප්‍රධාන පිතිකරු සචින් තෙන්ඩුල්කාර් විවේක ගැනීම සඳහා තරගාවලියෙන් ඉවත් විය. 16 දෙනෙකුගෙන් යුත් සංචිතයට තෙන්ඩුල්කාර් වෙනුවට රෝහිත් ෂර්මා කැඳවා ඇත. වේග පන්දු යවන්නන් වන ඉෂාන්ත් ෂර්මා සහ ප්‍රවීන් කුමාර් ඉවත් කර ඇති අතර ඒ වෙනුවට ශ්‍රීසාන්ත් සහ අශෝක් දින්ඩා ද දඟ පන්දු යවන ක්‍රීඩක ප්‍රග්‍යාන් ඕජා වෙනුවට අමිත් මිශ්‍රා ද කැඳවා තිබේ. කෙසේ වෙතත්, තිලකරත්න ඩිල්ෂාන් බංග්ලාදේශය සමඟ පැවති පළමු තරඟයේදී ඉකිලි ආබාධයකට ලක් වූ අතර ඔහුට තරඟාවලියේ පිට පිට තරඟ දෙක අහිමි විය. ආබාධවලට ලක්වූ සෙසු ක්‍රීඩකයින් වූයේ පුහුණුවීම් අතරතුර මාපටැඟිල්ල කැඩී ගිය චාමර සිල්වා සහ තරගාවලියේ ඉන්දියාව සමඟ පැවැති දෙවැනි තරගයේදී උරහිසේ ආබාධයකට ලක්වූ මුතුමුදලිගේ පුෂ්පකුමාරයි. සංචිතයේ රික්තය පිරවීම සඳහා ශ්‍රී ලංකාව මහේල ජයවර්ධන, දිනේෂ් චන්දිමාල් සහ මහේල උඩවත්ත කණ්ඩායමට ගෙන ආවේය.

දණහිසේ ආබාධයෙන් සුවය ලැබීමට අපොහොසත් වූ ඔවුන්ගේ වේග පන්දු යවන ක්‍රීඩක මෂ්රෆි මොර්ටාසා නොමැතිව බංග්ලාදේශය තරඟාවලියට පිවිසියේය. බංග්ලාදේශ සංචිතයට හිටපු ICL ක්‍රීඩකයින් දෙදෙනෙකු වන ආරම්භක පිතිකරු ෂරියාර් නෆීස් සහ පිතිකරු අෆ්තාබ් අහමඩ් ද ඇතුළත් විය. තරගාවලිය ආරම්භ වීමට මොහොතකට පෙර බංග්ලාදේශ වේගපන්දු යවන ක්‍රීඩක නස්මුල් හොසේන් ආබාධයකට ලක්වීම හේතුවෙන් තුන්කොන් තරගාවලියෙන් ඉවත් වූ අතර ඔහු වෙනුවට ෂහාදත් හොසේන් සංචිතයට ඇතුළත් කර තිබේ. 

## සංචිත 
## තරග 
### කණ්ඩායම් අදියර 
----
----
----
----
----

### අවසාන 
## තරඟාවලියේ සංඛ්‍යා ලේඛන 
### කණ්ඩායම් වාර්තා 
#### ඉහළම එකතුව 
### පිතිකරණය 
#### තරගාවලියේ වැඩිම ලකුණු 
#### වැඩිම ලකුණු එක් ඉනිමක 
#### තරගාවලියේ ඉහළම හවුල්කාරිත්වය 
### පන්දු යැවීම 
#### තරගාවලියේ වැඩිම කඩුලු 
### පන්දු රැකීම 
#### තරඟාවලියේ වැඩිම උඩපන්දු 
### කඩුලු රැකීම 
#### තරගාවලියේ වැඩිම දැවී යෑම් 
## මාධ්‍ය ආවරණය 
### රූපවාහිනිය 
* NEO Cricket (සජීවී) - ඉන්දියාව, හොංකොං, ජපානය, තායිවානය, කොරියාව, ශ්‍රී ලංකාව සහ බංග්ලාදේශය
* Doordarshan (සජීවී) - ඉන්දියාවේ තරඟ පමණි
* Zee Sports (සජීවී) - ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය
* Commonwealth Broadcasting Network (සජීවී) - කැනඩාව
* Fox Sports (සජීවී) - Australia
* Sky Sports (සජීවී) - එක්සත් රාජධානිය
* Supersport (සජීවී) &#x2013; දකුණු අප්‍රිකාව, කෙන්යාව සහ සිම්බාබ්වේ
* Eurosport (සජීවී) - යුරෝපය
* StarHub (ගෙවීම් දර්ශන) - මැලේසියාව සහ සිංගප්පූරුව

### ඔන්ලයින් 
* Espn360.com (නොමිලේ) - USA

## යොමු කිරීම් 

## බාහිර සබැඳි 
* 2009/10 බංගලිදේශයේ පැවති තුන්කොන් තරඟාවලිය

ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිකට්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාව තුළ ක්‍රිකට්
අනුරුද්ධ කුමාර ජාතික පාසල

අනුරුද්ධ කුමාර ජාතික පාසල

ලංකාවේ සයවන බෞද්ධ පාසලයි. ගම්පොල කලාපයේ විශිෂ්ටතම බාලක පාසලයි.
බෙල්ජියමේ පාවෝලා රැජින

පාවෝලා රැජින බෙල්ජියමේ හිටපු රජු වන ඇල්බට් රජතුමාගේ බිසව වේ.එතුමිය වත්මන් රජු වන පිලිප් රජතුමාගේ මව් බිසව වේ.
බෙල්ජියමේ ඇස්ට්‍රිඩ් කුමරිය, ඔස්ට්‍රියා-එස්ටේහි ආදිපාදවරිය

ඇස්ට්‍රිඩ් කුමරිය යනු බෙල්ජියමේ දෙවන ඇල්බට් රජතුමාගේ සහ පාවෝලා රැජිනගේ දූ කුමරිය වේ. එතුමිය වත්මන් බෙල්ජියමේ රජුගේ සොහොයුරිය වේ.
බෙල්ජියමේ ලෝරන්ස් කුමරු, ඔස්ට්‍රියා-එස්ටේහි ආදිපාදවරයා

ලෝරන්ස් කුමරු යනු බෙල්ජියමේ දෙවන ඇල්බට් රජතුමාගේ සහ පාවෝලා රැජිනගේ දූ කුමරිය වන ඇස්ට්‍රිඩ් කුමරියගේ සැමියා වේ.
අමීඩියෝ කුමරු, ඔස්ට්‍රියා-එස්ටේහි ආදිපාදවරයා

අමීඩියෝ කුමරු බෙල්ජියමේ ඇස්ට්‍රිඩ් කුමරියගේ සහ ලෝරන්ස් කුමරුගේ පුත් කුමරු වේ.
Apple Wallet

**Apple Wallet**, (හෝ සරලව **Wallet)** යනු Apple Inc. විසින් සංවර්ධනය කරන ලද ඩිජිටල් මුදල් පසුම්බියක් වන අතර එය iOS සහ watchOS සමඟ ඇතුළත් කර ඇති අතර එය කූපන් පත්, බෝඩිං බලපත්‍ර, ශිෂ්‍ය හැඳුනුම්පත්, රජයේ හැඳුනුම්පත්, ව්‍යාපාර අක්තපත්‍ර, නිවාඩු නිකේතන බලපත්‍ර, කාර් යතුරු, නිවාස යතුරු, උත්සව ප්‍රවේශපත්‍ර, පොදු ප්‍රවාහන බලපත්‍ර, ගබඩා කාඩ්පත්, ගබඩා කාඩ්පත්, ගබඩා කාඩ්පත්, ගබඩා පත්,&nbsp;- iOS 8.1 සමඟින් ආරම්භ වේ&nbsp;– Apple Pay හරහා භාවිතා කිරීම සඳහා ක්‍රෙඩිට් කාඩ්පත්, හර කාඩ්පත් සහ පෙරගෙවුම් කාඩ්පත් .
කැටායන

(මැද) සතුව ප්‍රෝටෝනයක් සහ ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් පවතියි. ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් ඉවත් කිරීමෙන් කැටායනයක් (වම) ලැබෙන අතර, ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් එක් කිරීම මගින් ඇනායනයක් (දකුණ) ලබා ගත හැකිය. The hydrogen anion, with its loosely held two-electron cloud, has a larger radius than the neutral atom, which in turn is much larger than the bare proton of the cation. Hydrogen forms the only charge-+1 cation that has no electrons, but even cations that (unlike hydrogen) retain one or more electrons are still smaller than the neutral atoms or molecules from which they are derived.]]

**කැටායනයක්** () යනු ප්‍රෝටෝන වලට වඩා අඩු ඉලෙක්ට්‍රෝන ප්‍රමාණයක් සහිත අයනයකි. එබැවින්, එයට ධනාත්මක ආරෝපණයක් ඇත.

ප්‍රෝටෝනයක විද්‍යුත් ආරෝපණය ඉලෙක්ට්‍රෝනයක ආරෝපණයට සමාන වේ. එ බැවින් අයනයක සම්පූර්ණ විද්‍යුත් ආරෝපණය යනු අයනයේ ඇති ප්‍රෝටෝන ගණන ඉලෙක්ට්‍රෝන ගණන අඩු කළ විට අගය වේ.

## ආශ්‍රිත ලිපි 
* අයන
* ඇනායන

+
ඇනායන

(මැද) සතුව ප්‍රෝටෝනයක් සහ ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් පවතියි. ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් ඉවත් කිරීමෙන් කැටායනයක් (වම) ලැබෙන අතර, ඉලෙක්ට්‍රෝනයක් එක් කිරීම මගින් ඇනායනයක් (දකුණ) ලබා ගත හැකිය. The hydrogen anion, with its loosely held two-electron cloud, has a larger radius than the neutral atom, which in turn is much larger than the bare proton of the cation. Hydrogen forms the only charge-+1 cation that has no electrons, but even cations that (unlike hydrogen) retain one or more electrons are still smaller than the neutral atoms or molecules from which they are derived.]]

**ඇනායන** () යනු ඉලෙක්ට්‍රෝන ලබාගෙන ඇති පරමාණු හෝ රැඩිකල් (පරමාණු සමූහ) වේ. දැන් ඒවායේ ප්‍රෝටෝනවලට වඩා ඉලෙක්ට්‍රෝන ඇති බැවින් ඇනායන සෘණ ආරෝපණයක් ඇත. උදාහරණ ලෙස, ක්ලෝරයිඩ් Cl-, බ්රෝමයිඩ් Br-, අයඩයිඩ් I- අයන දැක්විය හැකිය. මේවා ඒක සංයුජ ඇනායන වේ, එනම් ඒවාට හයිඩ්‍රජන් අයනයක් පමණක් සහිත සංයුජතා (සංයුති ධාරිතාව) ඇත. ඒ හා සමානව ද්විසංයුජ ඇනායන යනාදිය ඇත.

අයනයක් යනු විද්‍යුත් ආරෝපණයක් සහිත පරමාණුවක් (හෝ පරමාණු සමූහයකි). ඇනායන යනු අයන වර්ග දෙකෙන් එකකි. අනෙක් වර්ගය ධන ආරෝපණයක් සහිත කැටායන වේ. බොහෝ ස්ඵටිකවල ඇනායන විශාල වේ; කුඩා කැටායන ඒවා අතර අවකාශයට ගැලපේ.

ඇනායන එසේ හැඳින්වෙන්නේ ඒවා ඇනෝඩය (ධන ඉලෙක්ට්‍රෝඩය) දෙසට ආකර්ෂණය වන බැවිනි. සියලුම ඇනායන ප්‍රෝටෝනයක් H+ පිළිගැනීමට නැඹුරු වන බැවින් ඒවා භෂ්ම ලෙස වර්ග කෙරේ.

+
WatchOS

එය 2015 අප්‍රේල් 24 වන දින නිකුත් කරන ලද අතර, watchOS ධාවනය වන එකම උපාංගය වන Apple Watch සමඟ. watchOS සංවර්ධක භාවිතය සඳහා *WatchKit* නම් API නිරාවරණය කරයි.

දෙවන අනුවාදය, watchOS 2, ස්වදේශීය තෙවන පාර්ශවීය යෙදුම් සහ අනෙකුත් වැඩිදියුණු කිරීම් සඳහා සහය ඇතුළත් වූ අතර, 2015 සැප්තැම්බර් 21 දින නිකුත් කරන ලදී    තෙවන අනුවාදය, watchOS 3, වඩා හොඳ කාර්ය සාධනයක් අවධාරණය කිරීමට සහ නව ඔරලෝසු මුහුණු සහ කොටස් යෙදුම් ඇතුළත් කිරීමට 2016 සැප්තැම්බර් 13 දින නිකුත් කරන ලදී. සිව්වන අනුවාදය, watchOS 4, 2017 සැප්තැම්බර් 19 දින නිකුත් කරන ලදී. පස්වන අනුවාදය, watchOS 5, 2018 සැප්තැම්බර් 17 දින නිකුත් කරන ලදී,  තවත් තුන්වන පාර්ශ්ව සහය සහ නව ව්‍යායාම එකතු කිරීම සඳහා, " Walkie-Talkie " විශේෂාංගය සමඟින්.  හයවන අනුවාදය, watchOS  හත්වන අනුවාදය, watchOS 7, අත් සේදීම සහ නින්ද ලුහුබැඳීම සඳහා සහය දැක්වීම සඳහා 2020 සැප්තැම්බර් 16 දින නිකුත් කරන ලදී.   අටවන අනුවාදය, watchOS 8, සෞඛ්‍ය නිරීක්ෂණ, දෘශ්‍ය සහ යෙදුම්වල යාවත්කාලීන කිරීම් සමඟ 2021 සැප්තැම්බර් 20 දින නිකුත් කරන ලදී.  නවවන අනුවාදය, watchOS 9, 2022 සැප්තැම්බර් 12 දින නිකුත් කරන ලදී. දහවන අනුවාදය, watchOS 10, 2023 ජුනි 5 වන දින WWDC 2023 හිදී නිවේදනය කරන ලද අතර එය 2023 සැප්තැම්බර් මාසයේදී නිකුත් කෙරේ.
ඇපල් ඔරලෝසුව

**Apple Watch** යනු Apple Inc විසින් නිෂ්පාදනය කරන ලද ස්මාර්ට් ඔරලෝසු පෙළකි. එය යෝග්‍යතා ලුහුබැඳීම, සෞඛ්‍ය-අභිමුඛ හැකියාවන් සහ රැහැන් රහිත විදුලි සංදේශ ඇතුළත් වන අතර, iOS සහ අනෙකුත් Apple නිෂ්පාදන සහ සේවාවන් සමඟ ඒකාබද්ධ වේ. Apple ඔරලෝසුව 2015 අප්‍රේල් මාසයේදී නිකුත් කරන ලදී,   සහ ඉක්මනින්ම වැඩියෙන්ම අලෙවි වන  හැකි උපාංගය බවට පත් විය: 2015 මුදල් වර්ෂයේ දෙවන කාර්තුවේදී මිලියන 4.2ක් අලෙවි විය,  සහ 2022 දෙසැම්බර් වන විට මිලියන 115කට වැඩි පිරිසක් Apple Watch භාවිතා කරන බවට ගණන් බලා ඇත. Apple විසින් සෑම සැප්තැම්බර් මසකම  වැඩිදියුණු කරන ලද අභ්‍යන්තර සංරචක සහිත Apple Watch හි නව පරම්පරාවක් හඳුන්වා දී ඇත - යම් යම් ව්‍යතිරේක සහිතව Apple විසින් 'Series' ලෙස ලේබල් කර ඇත. 

සෑම මාලාවක්ම මුලින් අලෙවි කර ඇත්තේ ඔරලෝසු ආවරණයේ ද්‍රව්‍ය, වර්ණය සහ ප්‍රමාණය අනුව නිර්වචනය කරන ලද බහුවිධ ප්‍රභේදවලින් (අයවැය ඔරලෝසු මාලාව 1 සහ SE හැර, ඇලුමිනියම් වලින් පමණක් ලබා ගත හැකි,   සහ Ultra, 49 හි පමණක් ලබා ගත හැකිය.&nbsp;මි.මී. පාට නොකළ ටයිටේනියම්  ), සහ අනෙකුත් ද්‍රව්‍ය සමඟ සම්මත වන LTE සෙලියුලර් සම්බන්ධතාව සඳහා ඇලුමිනියම් ප්‍රභේදවල විකල්පය මඟින් 3 ශ්‍රේණියෙන් ආරම්භ වේ.  ඔරලෝසුව සමඟ ඇතුළත් කර ඇති සංගීත කණ්ඩායම Apple වෙතින් බහුවිධ විකල්ප වලින් තෝරා ගත හැකි අතර, නයික් සමඟ සම සන්නාමය සහිත ඇලුමිනියම් සහ හර්මීස් සමඟ සන්නාමය වූ මල නොබැඳෙන වානේවල ඔරලෝසු ප්‍රභේද ද පිරිනමනු ලැබේ, ඒවාට එම සමාගම්වල සන්නාම සහිත සුවිශේෂී බෑන්ඩ්, වර්ණ සහ ඩිජිටල් ඔරලෝසු මුහුණු ඇතුළත් වේ.   LTE-සවි කළ මාදිලිවලට ජංගම ජාලයක් හරහා මෙම කාර්යයන් ඉටු කළ හැකි අතර, යුගල කළ iPhone අසල නොමැති විට හෝ බලයෙන් ක්‍රියා විරහිත වූ විට ස්වාධීනව දුරකථන ඇමතුම් ලබා ගැනීමට සහ ලබා ගැනීමට හැකිය, මූලික සැකසුමෙන් පසුව iPhone සඳහා අවශ්‍යතාවය සැලකිය යුතු ලෙස අඩු කරයි.  ඕනෑම Apple Watch සමඟ අනුකූල වන පැරණිතම iPhone මාදිලිය එක් එක් උපාංගයේ ස්ථාපනය කර ඇති පද්ධති මෘදුකාංගයේ අනුවාදය මත රඳා පවතී.  , new Apple Watches come with watchOS 9 preinstalled and require an iPhone running iOS 16, which is available for the iPhone 8 and later.
IMac

**iMac** යනු Apple Inc විසින් නිර්මාණය කරන ලද සහ ගොඩනගා ඇති සියලුම මැක් ඩෙස්ක්ටොප් පරිගණකවල පවුලකි. එය 1998 අගෝස්තු මාසයේ ආරම්භ වූ දා සිට Apple හි පාරිභෝගික ඩෙස්ක්ටොප් පිරිනැමීම්වල මූලික කොටස වී ඇති අතර එය වෙනස් ආකාර හතක් හරහා විකාශනය වී ඇත. 

එහි මුල් ස්වරූපයෙන්, iMac G3 හට ගම්ඩ්‍රොප් හෝ බිත්තර හැඩැති පෙනුමක් තිබුණි, CRT මොනිටරයක් සමඟ, ප්‍රධාන වශයෙන් වර්ණවත්, පාරභාසක ප්ලාස්ටික් පෙට්ටියකින් වට කර ඇති අතර, එය එහි ස්ලොට්-ලෝඩඩ් ඔප්ටිකල් ඩ්‍රයිව් සඳහා කැපී පෙනෙන සිනිඳු මෝස්තරයකින් මුල් කාලයේ ප්‍රබෝධමත් විය. දෙවන ප්‍රධාන සංශෝධනය, iMac G4, නිර්මාණය සියලු ප්‍රධාන කොටස් අඩංගු අර්ධගෝලාකාර පදනමකට ගෙන යන ලද අතර එයට සම්බන්ධ වූ නිදහසේ චලනය වන හස්තයක LCD මොනිටරයක්. තුන්වන සහ සිව්වන ප්‍රධාන සංශෝධන, පිළිවෙලින් iMac G5 සහ Intel iMac, සියලුම සංරචක සංදර්ශකය පිටුපස වහාම තබා, සරල ලෝහ පදනමක් මත පමණක් ඉහළට සහ පහළට නැඹුරු වන සිහින් ඒකාබද්ධ මෝස්තරයක් නිර්මාණය කළේය.

පස්වන ප්‍රධාන සංශෝධනය (2007 මැද) පෙර ආකෘතියට සමාන ස්වරූපයක් බෙදා ගත් නමුත් තුනී වූ අතර ඇනෝඩීකරණය කරන ලද ඇලුමිනියම් සහ සම්පූර්ණ ඉදිරිපස වීදුරු පුවරුවක් භාවිතා කරන ලදී. හත්වන ප්‍රධාන සංශෝධනය (2012 අග) වෙනස් සංදර්ශක ඒකකයක් භාවිතා කරයි, SuperDrive ඉවත් කරයි, සහ පැරණි unibody අනුවාද වලින් විවිධ නිෂ්පාදන ක්‍රම භාවිතා කරයි. 5.9 ක දාර ඝණකම සහිත පැරණි මාදිලිවලට වඩා කෙළවරේ තුනී වීමට මෙය ඉඩ සලසයි&nbsp;mm (නමුත් එකම උපරිම ගැඹුර). එයට ද්විත්ව මයික්‍රොෆෝන සැකසුම ද ඇතුළත් වන අතර ඝන-තත්‍ර ධාවකය (SSD) හෝ දෘඪ තැටි ආචයනය හෝ Apple Fusion Drive, ඝන-තත්‍ර සහ දෘඪ තැටි ධාවකයන්ගේ දෙමුහුන් ඇතුළත් වේ. iMac හි මෙම අනුවාදය  සමඟ 2012 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී නිවේදනය කරන ලදී.&nbsp;සෙ.මී.) අනුවාදය නොවැම්බර් මාසයේදී නිකුත් කරන ලද අතර  දෙසැම්බර් මාසයේ අනුවාදය; මේවා නව Haswell ප්‍රොසෙසර, වේගවත් ග්‍රැෆික්ස්, වේගවත් සහ විශාල SSD විකල්ප සහ 802.11ac Wi-Fi කාඩ්පත් සමඟින් 2013 සැප්තැම්බර් මාසයේදී නැවුම් කරන ලදී. 

2014 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී,  හි විශාල සංශෝධනයක්&nbsp;cm) iMac නිවේදනය කරන ලදී, එහි ප්‍රධාන ලක්ෂණය වන්නේ පික්සල 5120 × 2880 විභේදනයකින් යුත් " Retina 5K " සංදර්ශකයයි. නව මාදිලියේ නව ගබඩා විකල්ප කිහිපයක් සමඟින් නව ප්‍රොසෙසරයක්, ග්‍රැෆික් චිපයක් සහ IO ද ඇතුළත් වේ.   iMac 2015 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී නිවේදනය කරන ලදී. එහි ප්‍රධාන ලක්ෂණය වන්නේ පික්සල 4096 × 2304 විභේදනයකින් යුත් " Retina 4K " සංදර්ශකයයි. එහි නව ගබඩා විකල්ප කිහිපයක් සමඟින් අඟල් 27 iMac හි නව ප්‍රොසෙසරය, ග්‍රැෆික් චිපය සහ I/O ඇත. 

2017 ජූනි 5 වෙනිදා, Apple විසින් iMac Pro නමින් වැඩපොළ පන්තියේ අනුවාදයක් නිවේදනය කරන ලදී, එහි Intel Xeon ප්‍රොසෙසර සහ සම්මත SSD ගබඩාව ඇතුළත් වේ. එය 5K iMac හි සැලසුම සහ තිරය බෙදා ගන්නා නමුත් රිදී වලට වඩා Space Grey වලින් වර්ණ ගන්වා ඇත. Apple විසින් iMac Pro නැව්ගත කිරීම ආරම්භ කළේ 2017 දෙසැම්බර් මාසයේදීය  iMac Pro 2021 දී නතර විය. 

2021 අප්‍රේල් 20 වන දින, Apple විසින් Apple M1 ප්‍රොසෙසරයක් සමඟින් "24" iMac (සැබෑ විකර්ණ තිර ප්‍රමාණය අඟල් 23.5  ) නිවේදනය කරන ලදී, එය Apple silicon වෙත සංක්‍රමණය වීමේ කොටසක් ලෙස ප්‍රථමයෙන්  එය 4.5K Retina සංදර්ශකයක් සහිත වර්ණ හතකින් (රිදී, නිල්, කොළ, තැඹිලි, කහ, දම් සහ රෝස) පැමිණේ. මූලික වින්‍යාසය මත, M1 iMacs Thunderbolt 3 / USB 4 වරායන් දෙකක් සහ ඉහළ වින්‍යාසය මත USB Type-C 3.1 Gen 2 වරායන් දෙකක් සමඟ පැමිණේ.
චන්ද්‍ර දින දසුන්

**චන්ද්‍ර දින දසුන්** යනු () වාර්ෂික චක්‍ර සූර්ය වර්ෂය මත පදනම් වන සූර්ය දින දර්ශනවලට ප්‍රතිවිරුද්ධව, චන්ද්‍රයාගේ අදියරවල (සිනොඩික් මාස, චන්ද්‍ර කාල) මාසික චක්‍ර මත පදනම් වූ දින දසුන් වර්ගයක් වෙයි. වඩාත් පුළුල් ලෙස නිරීක්ෂණය කරන ලද තනිකරම චන්ද්ර දින දර්ශනය ඉස්ලාමීය දින දර්ශනය වේ. තනිකරම චන්ද්‍ර දින දර්ශනයක් චන්ද්‍රසූර්‍ය දින දර්ශනයකින් වෙන්කර හඳුනාගත හැකි අතර, එහි චන්ද්‍ර මාස සූර්ය වර්ෂය සමඟ පෙළගැස්වීමේ යම් අන්තර් ක්‍රියාවලියක් හරහා - අධික මාසයක් ඇතුළත් කිරීම වැනි. මාස ආරම්භ වන්නේ කවදා ද යන්න පිළිබඳ විස්තර දින දර්ශනයෙන් දින දර්ශනයට වෙනස් වේ, සමහරක් නව, පූර්ණ හෝ අඩ සඳ භාවිතා කරන අතර තවත් අය සවිස්තරාත්මක ගණනය කිරීම් භාවිතා කරයි.

සෑම චන්ද්‍ර කාලයක්ම දළ වශයෙන් දින  29+1⁄2 ක් වන බැවින්, චන්ද්‍ර දින දර්ශනයක මාස දින 29 සහ 30  අතර ප්‍රත්‍යාවර්ත වීම සාමාන්‍ය දෙයකි. චන්ද්‍ර වර්ෂයක් වන එවැනි චන්ද්‍ර වර්ෂ 12ක කාලසීමාව දින 354, පැය 8, මිනිත්තු 48, තත්පර 34 (දින 354.36707 ), සමහර විද්වතුන් තවමත් චන්ද්‍ර දින දර්ශන සඳහා තර්ක කරති - සී හි ලකුණු වල රැපෙන්ග්ලුක්.වසර 17,000 ක් පැරණි ලෙන් චිත්‍රය ලැස්කොක්ස් සහ මාර්ෂැක් හි ලකුණුවසර 27,000 ක් පැරණි අස්ථි බැටන්-නමුත් ඔවුන්ගේ සොයාගැනීම් මතභේදාත්මකව පවතී. විද්වතුන් තර්ක කර ඇත්තේ පැරණි දඩයම්කරුවන් ඉහළ පැලියොලිතික් යුගයේ චන්ද්‍රයාගේ නිරන්තර තාරකා විද්‍යාත්මක නිරීක්ෂණ සිදු කළ බව යි. සැමුවෙල් එල්. මැසි කාලය මැනීමේ උපකරණයක් ලෙස චන්ද්‍රයාගේ මුල්ම භාවිතය වසර 28,000-30,000 දක්වා ඈතට දිව යයි.

## චන්ද්‍ර මාසයේ ආරම්භය 
චන්ද්‍ර සහ චන්ද්‍ර සූර්ය දින දර්ශන මාසයේ පළමු දිනය කුමන දිනය ද යන්න වෙනස් වේ. සමහරක් ඉස්ලාමයේ බොහෝ අය විසින් නිරීක්ෂණය කරන ලද හිජ්රි දින දර්ශනය වැනි චන්ද්‍ර චන්ද්‍රයාගේ පළමු දර්ශනය මත පදනම් වේ. විකල්පයක් ලෙස, හෙබ්‍රෙව් දින දර්ශනය සහ චීන දින දර්ශනය වැනි සමහර චන්ද්‍ර සූර්ය දින දර්ශනවල, මාසයක පළමු දිනය යනු යම් කාල කලාපයක තාරකා විද්‍යාත්මක නව සඳක් සිදුවන දිනය යි. සමහර හින්දු දින දර්ශන වැනි තවත් සමහරක් වල දී, සෑම මාසයකම පුර පසළොස්වක පොහොයට පසු දින ආරම්භ වේ.

## චන්ද්‍ර මාසයේ දිග 
එක් එක් චන්ද්ර චක්රයේ දිග සාමාන්ය අගයට වඩා තරමක් වෙනස් වේ. මීට අමතරව, නිරීක්ෂණ අවිනිශ්චිතතාවයට සහ කාලගුණික තත්ත්වයන්ට යටත් වේ. මේ අනුව, අවිනිශ්චිතතාවය අවම කිරීම සඳහා, සෑම දින දර්ශන මාසයකම ආරම්භය තීරණය කිරීම සඳහා ස්ථාවර අංක ගණිත රීති නිර්මාණය කිරීමට උත්සාහ කර ඇත. මේවායින් වඩාත් ප්‍රචලිත වන්නේ ටැබුලර් ඉස්ලාමීය දින දර්ශනය යි: කෙටියෙන් කිවහොත්, එයට අධික වර්ෂ 11ක් දින 355ක් සහ අවුරුදු 19ක් දින 354ක් සහිත වසර 30ක චක්‍රයක් ඇත. දිගු කාලීනව, එය සූර්ය වර්ෂ 2,500 කින් හෝ චන්ද්‍ර වර්ෂ 2,570 කින් පමණ එක් දිනකට නිවැරදි වේ. එය කෙටි කාලීනව දින එකක් හෝ දෙකක් පමණ නිරීක්ෂණයෙන් බැහැර වේ. ඉස්ලාමීය චන්ද්‍ර දින දර්ශනයේ සෑම මසකම පළමු දිනය තීරණය කිරීමට භාවිතා කරන පළමු චන්ද්‍ර චන්ද්‍රයාගේ ආසන්න දිනය පුරෝකථනය කිරීම සඳහා 8 වන සියවසේදී මුස්ලිම් තාරකා විද්‍යාඥයින් විසින් මෙම ඇල්ගොරිතම හඳුන්වා දෙන ලදී.

## අමතර අවධානයට 
* චන්ද්‍ර සූර්ය දින දසුන්
* දින දසුන් ලැයිස්තුව
* චන්ද්‍ර කලා
* Epact
* Paschal Full Moon

## සටහන්
## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි
සූර්ය දින දසුන්

, 2004 අගෝස්තු මාසය (B.E. 2547) දක්වන පැනලයක්. චන්ද්‍ර දින ද දක්වා ඇති බව සැළකිය යුතුය.]]

**සූර්ය දින දසුනක්** () යනු සෘතු හෝ තරු වලට සාපේක්ෂව සූර්යයාගේ දෘශ්‍ය පිහිටීම හෝ පදනම් කරගත් දින දසුනක් වේ. ලෝකයේ සම්මතයක් ලෙස පුළුල් ලෙස පිළිගත් ග්‍රෙගරි දින දසුන සූර්ය දින දසුනකට උදාහරණයකි.

## ආශ්‍රිත ලිපි 
*List of calendars
*Lunar calendar
*Lunisolar calendar
*Analemma calendar
*Astronomical clock
*Daytime (astronomy)

## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
*
*Correspondence between Hebrew and Islamic calendars, months and holidays (pdf)

Solar calendars
ජය වේවා

ජය වේවා යනු සිංහල භාෂාවෙන් ශ්‍රී ලංකාවේ භාවිතා වන ආචාරය සහ සටන් පාඨයකි . එය බොහෝ විට "ශ්‍රී ලංකා ජය වේවා" යන වාක්‍ය ඛණ්ඩයේ දේශප්‍රේමී ලෙස භාවිතා වේ. එය දේශපාලන කතාවලදී, සටන් හඬක් ලෙස, ක්‍රීඩා ඉසව්වල ගායනයක් ලෙස හෝ රැලිවලට සහාය වීමට භාවිතා කරයි.

## නිරුක්තිය 
සංස්කෘත භාෂාවෙ "ජය" (जय) තේරුම "ජයග්‍රහණය, ප්‍රීති වන්න" යන්නයි. මෙම වචනය *මහාවංශය* වැනි සිංහල සාහිත්‍යය පුරා බහුලව භාවිතා වේ. සංස්කෘත සන්දර්භයක් තුළ, මෙම වචනය *අථර්ව වේදය* වැනි වෛදික ග්‍රන්ථ දෙකෙහිම මෙන්ම මහාභාරතය වැනි පශ්චාත් වෛදික ග්‍රන්ථවල ද දක්නට ලැබේ. එය ඉන්දියානු දේශප්‍රේමී සටන් පාඨය වන " ජායි හින්ද් " හි භාවිතා කර ඇති මූල වචනයම වේ.

සිංහල භාෂාවෙන් වේවා යන වචනයේ තේරුම "එය සිදු වෙන්න" යන්නයි. උදාහරණයක් ලෙස "සුභ දවසක් වේවා".

## ඉතිහාසය 
ජය වැව ශ්‍රී ලංකා නිදහස් ව්‍යාපාරයට පක්ෂව සටන් පාඨයක් සහ ජපයක් ලෙස ප්‍රසිද්ධියට පත් විය.

ජය වැව 2022 ශ්‍රී ලංකා විරෝධතා වලදී ද භාවිතා කරන ලදී, එය අරගලය ලෙසද හැඳින්වේ. “අරගලයට ජය වේවා” යනුවෙන් බොහෝ සෙනඟ හඬ නඟන හඬ ඇසෙන්නට විය. වත්මන් ආර්ථික අර්බුදයෙන් ගොඩ ඒම සඳහා රට සාර්ථක වේවායි ප්‍රාර්ථනා කිරීමට ද එය වාචිකව භාවිතා වේ.

## යොමු කිරීම්
ආශා අලුත්ගමගේ

**ආශා අලුත්ගමගේ** නොහොත් **ආශා විජයන්ති පෙරේරා** යනු  මහින්දානන්ද අලුත්ගමගේ මහතාගේ හිටපු බිරිඳ වේ. ඔවුන් දෙදෙනාට පුතෙකු සහ දියණියක් සිටි.

## ඉතිහාසය 
## සිද්ධි 
ආශා අලුත්ගමගේ විසින් නොවැම්බර් 21 වැනි දින පොලිස්පතිවරයා වෙත යොමු කරන ලද ලිපියක් මගින් පැමිණිල්ලක් කර තිබුණි.

නිවේදනයක් නිකුත් කරමින් පොලිස් මූලස්ථානය සඳහන් කරන්නේ අමාත්‍ය මහින්දානන්ද අලුත්ගමගේ හෝ ඔහුගේ අනුදැනුම ඇති වෙනත් පාර්ශ්වයක් ආශා අලුත්ගමගේ මහත්මියට සෘජුව හෝ වක්‍රව තර්ජන එල්ල කළ බවට පරීක්ෂණවලින් අනාවරණය වී නොමැති බවයි.

## මුලාශ්‍ර
පයිරයිට්

{{Infobox mineral
| name        = පයිරයිට්
| category    = සල්ෆයිඩ් ඛණිජ
| boxbgcolor  =
| image       = Pyrite - Huanzala mine, Huallanca, Bolognesi, Ancash, Peru.jpg
| imagesize   = 260px
| caption     = Intergrowth of lustrous, cubic crystals of pyrite, with some surfaces showing characteristic striations, from Huanzala mine, Ancash, Peru. Specimen size: 7.0 × 5.0 × 2.5&nbsp;cm
| formula     = FeS2
| IMAsymbol   = Py
| molweight   = 119.98 g/mol
| strunz      = 2.EB.05a
| dana        = 2.12.1.1
| system      = Cubic
| class       = Diploidal (m) H-M symbol: (2/m )
| symmetry    = *P*a
| unit cell   = a = 5.417&nbsp;Å, Z&nbsp;=&nbsp;4
| color       = Pale brass-yellow reflective; tarnishes darker and iridescent
| habit       = Cubic, faces may be striated, but also frequently octahedral and pyritohedral. Often inter-grown, massive, radiated, granular, globular, and stalactitic.
| twinning    = Penetration and contact twinning
| cleavage    = Indistinct on {001}; partings on {011} and {111}
| fracture    = Very uneven, sometimes conchoidal
| tenacity    = භංගුර
| mohs        = 6–6.5
| luster      = Metallic, glistening
| refractive  =
| opticalprop =
| birefringence =
| pleochroism =
| streak      = Greenish-black to brownish-black
| gravity     = 4.95–5.10
| density     = 4.8–5 g/cm3
| melt        =
| fusibility  = 2.5–3 to a magnetic globule
| diagnostic  =
| solubility  = Insoluble in water
| diaphaneity = Opaque
| other       = paramagnetic
| references  =
}}

**පයිරයිට්** (, ), ඛණිජය, යනු යකඩ සල්ෆයිඩයකි. මෙහි රසායනික සූත්‍රය FeS2 (iron (II) disulfide) වේ. පයිරයිට් වඩාත්ම සුලබ සල්ෆයිඩ ඛණිජය වේ.
 from Navajún, La Rioja, Spain (size: , ; main crystal:  on edge)]]

## ආශ්‍රිත 
* Iron–sulfur world hypothesis
* Sulfur isotope biogeochemistry

## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 
* Educational article about the famous pyrite crystals from the Navajun Mine
* How Minerals Form and Change "Pyrite oxidation under room conditions".
* 

ප්‍රවර්ගය:පයිරයිට් කාණ්ඩය
ලෝක කුසලාන ක්‍රිකට් තරගාවලිය ක්‍රිකට් ආයතනයේ මුදල් අවභාවිතය් පිලිබඳ සිද්ධිය

ඔස්ට්‍රේලියාවේ පැවැති 2022 විස්සයි-විස්ස ලෝක කුසලාන ක්‍රිකට් තරගාවලිය නැරඹීම සඳහා නිළියන්ට හා හිතවතුන්ට ක්‍රිකට් ආයතනයේ මුදල් අයථා ලෙස භාවිතා කරන ලද බවට සැකයක් පවතී. දැනට මේ ශිද්ධිය ඉමහත් අන්දොලනයලට තුඩුදී ඇත.
චුම්බක තරු

පවතින බලවත් චුම්බක තරුවක්, සිත්තරෙකුගේ ඇසින්]]

**චුම්බක තරු** එසේත් නැත්නම් **මැග්නටාර** () යනු අතිශය බලවත් චුම්බක ක්ෂේත්‍රයක් (~109 සිට 1011 T, ~1013 සිට 1015 G) සහිත න්‍යුට්‍රෝන තරු වර්ගයකි. චුම්බක ක්ෂේත්‍ර ක්ෂයවීම හේතු කොට ගෙන, විශේෂයෙන්ම X-කිරණ සහ ගැමා කිරිණ වැනි ඉහළ-ශක්ති සහිත විද්‍යුත් චුම්බක විකිරණ විමෝචනය සිදුවෙයි.

## ආශ්‍රිත ලිපි 
* කළු කුහර 
* විද්‍යුත් චුම්බක ස්පන්දන
* න්‍යුට්‍රෝන තරු
** මෘදු ගැමා පුනරාවර්තක
* ස්පන්දන තරු

## මූලාශ්‍ර 
;උපහරණ

;පොත්
* 

## භාහිර සබැඳි 
* McGill Online Magnetar Catalog McGill Online Magnetar Catalog -- Main Table
ආතර් වෙදමුල්ල

ආතර් වෙදමුල්ල මහතා රී ලංකා විභාග දෙපාර්තමේන්තුවේ හිටපු විභාග කොමසාරිස් ජනරාල්වරයෙකි. මියයන විට 92 වියෙහි පසු වූ වෙදමුල්ල මහතා දෙදරු පියෙකි. වර්ෂ 1931 අප්‍රේල් මස 01 වැනිදා දෙවුන්දරදී උපත ලද ඔහු දෙවුන්දර දාපුළුසෙන් කනිෂ්ඨ විද්‍යාලයෙන් මූලික අධ්‍යාපනය ලබා ඇත. අනතුරුව දෙවුන්දර ද්වි භාෂා විද්‍යාලයෙන් ජ්‍යෙෂ්ඨ පාඨශාලා සහතිකය සමත් වූ හෙතෙම ගුරුවරයකු ලෙස සිය වෘත්තීය ජීවිතය අරඹා ඇත. පසුකාලීනව ජ්‍යෙෂ්ඨ සහතිකධාරී ගුරු පත්වීමක් ලැබූ වෙදමුල්ල මහතා බලපිටිය ගුරු විද්‍යාලයෙන් සාමාන්‍ය ගුරු පුහුණුව ලබමින් සිය වෘත්තියට අදාළ මූලික සුදුසුකම් සම්පූර්ණ කර ඇත.

ගුරු පුහුණුව අවසන් කළ වෙදමුල්ල මහතා දික්වැල්ල විජිත මධ්‍ය විද්‍යාලය, කොළඹ තර්ස්ටන් විද්‍යාලය සහ කෝට්ටේ ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර මහා විද්‍යාලය යන විදුහල්හි උප ගුරුවරයකු ලෙස සේවය කළේය. ඒ මහතා ගුරු වෘත්තියෙහි නියැළෙන අතර විද්‍යෝදය විශ්වවිද්‍යාලයේ රාජ්‍ය පරිපාලන උපාධිය සම්පූර්ණ කරමින් 1965දී අනුයුක්ත ගුරුවරයකු ලෙස විභාග දෙපාර්තමේන්තුවේ සේවයට එක්ව ඇත.

විභාග දෙපාර්තමේන්තු සේවා කාලයේදී අධ්‍යාපන සේවයට අන්තර්ග්‍රහණය කිරීමත් සමඟ ඒ මහතා සහකාර විභාග අධිකාරී තනතුරෙහි සිට විභාග කොමසාරිස් ජනරාල් තනතුර දක්වා ක්‍රමානුකූලව සිය වෘත්තීය දිවියෙහි හිණිපෙත්තට ළඟා වීමට සමත් විය.

දේශීය විශ්වවිද්‍යාලවලින් ගත් උපාධි සුදුසුකම්වලට අමතරව එංගලන්තයේ මැන්චෙස්ටර් විශ්වවිද්‍යාලයෙන් පිරිනමන අධ්‍යාපනික මිනුම් හා ඇගැයීම් පිළිබඳ ඩිප්ලෝමාව ද ඒ මහතා හිමි කර ගෙන ඇත. ශ්‍රී ලංකා විභාග දෙපාර්තමේන්තුවෙහි ශාඛා රැසක ශාඛා භාර මාණ්ඩලික නිලධාරී ලෙස කටයුතු කර ඇති හෙතෙම විභාගවල ඇගැයීම් ක්‍රියාවලියේ ගුණාත්මක වර්ධනයක් ඇති කිරීම වෙනුවෙන් සුවිශේෂී දායකත්වයක් දී ඇත.

කොළඹ මැලේ වීදියේ අතිශය පැරණි ගොඩනැඟිල්ලක පවත්වාගෙන ගිය විභාග දෙපාර්තමේන්තුව බත්තරමුල්ල පැලවත්තේ පිහිටි සියලු නවීන තාක්ෂණික පහසුකම්වලින් සමන්විත නව පරිශ්‍රයක් වෙත රැගෙන ඒමේ කාර්යයෙහි නියමුවා ලෙස ද වෙදමුල්ල මහතා හැඳින්විය හැකිය. ශ්‍රී ලංකාවේ ජාතික විභාග පද්ධතිය නවීන තාක්ෂණය උපයෝගී කරගෙන ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිතීන්ට අනුකූලව ලෝකයේ සෙසු රටවල් විසින් ද ඉහළින්ම පිළිගනු ලබන අධ්‍යාපනික සුදුසුකම් පිළිබඳ සහතික නිකුත් කිරීම දක්වා සිදු කරන ලද පරිවර්තනයෙහි පූර්ණ ගෞරවය ද ඒ මහතාට හිමිවේ.
අපද්‍රව්‍ය කළමනාකරණය

, Sweden]]
s burning e-waste in Agbogbloshie, a site near Accra in Ghana that processes large volumes of international electronic waste. The pickers burn the plastics off of materials, and collect the metals for recycling, However this process exposes pickers and their local communities to toxic fumes.]]

**අපද්‍රව්‍ය කළමනාකරණය** හෝ ** අපද්‍රව්‍ය බැහැර කිරීම** () යනු අපද්‍රව්‍ය ජනිත වීමේ සිට ඒවායේ අවසාන බැහැර කිරීම දක්වා කළමනාකරණය කිරීමට අවශ්‍ය ක්‍රියාවලි සහ ක්‍රියා වේ. අපද්‍රව්‍ය එකතු කිරීම, ප්‍රවාහනය කිරීම, පිරියම් කිරීම සහ බැහැර කිරීම මෙන්ම අපද්‍රව්‍ය ආශ්‍රිත නීති, තාක්ෂණයන්, සහ ආර්ථික යාන්ත්‍රණ අධීක්ෂණය සහ නියාමනය මෙයට ඇතුළත් වේ.

## ආශ්‍රිත ලිපි 
## මූලාශ්‍ර 
## භාහිර සබැඳි 

ප්‍රවර්ගය:වර්ගය අනුව කළමනාකරණය
පයිරයිට් කාණ්ඩය

**පයිරයිට් කාණ්ඩය** () යනු diploidal ව්‍යුහයක් සහිත, cubic crystal system ඛණිජ කාණ්ඩයක් වේ. මේවායේ සෑම ලෝහමය මූලද්‍රව්‍යයක් ම, අලෝහ මූලද්‍රව්‍යය "ඩම්බෙල්" (dumbbell) යුගල සයකට (6) බැඳී පවතින අතර, සෑම "ඩම්බෙල්" යුගලක් ම ලෝහ පරමාණු සයකට (6) බැඳී පවතියි.

මෙම ඛාණ්ඩය එහි වඩාත්ම සුලබ සාමාජිකයා වන පයිරයිට් (fool's gold), මත පදනම් ව නාමකරණය වී ඇත.

චුම්භක ගුණ පවතින, Pyrrhotite (magnetic pyrite) යකඩ සහ සල්ෆර් සංයෝග වී සෑදී ඇති නමුත් වෙනත් ආකාරයක ව්‍යුහයක් සහිත හෙයින් පයිරයිට් කාණ්ඩයේ යැයි නොසැළකෙයි.

## පයිරයිට් කාණ්ඩය තුළ ඛණිජ 
පයිරයිට් කාණ්ඩය තුළ මතු දැක්වෙන ඛණිජ අඩංගු වේ:

* Aurostibite 
* Cattierite 
* Dzharkenite 
* Erlichmanite 
* Fukuchilite 
* Gaotaiite 
* Geversite 
* Hauerite 
* Insizwaite 
* Krut'aite 
* Krutovite 
* Laurite 
* Penroseite 
* පයිරයිට් 
* Sperrylite
* Trogtalite 
* Vaesite 
* Villamanínite 

## මූලාශ්‍ර 
## භහිර සබැඳි 
*
මුත්තයියා සහාදේවන්

**මුත්තයියා සහාදේවන්** යනු ලක්ෂ්මන්_කදිර්ගාමර් ඝාතනයට සම්බන්ධයෙන් අත්අඩංගුවට පත්වුවත් චෝදනා ඔප්පු කිකිමකින් තොරව දඬුවම්විඳි පුද්ගලයෙකි.

2005.08.13 වන දින. සහාදේවන් සිය බිරිඳ සමඟ කිරුළපන පොළට ගොස් එමින් සිටිය දී කොළඹ අරපාධ කොට්ඨාශයෙන් (CCD) අත්අඩංගුවට පත්වන ඔහු රැගෙන යන්නේ බුලර්ස් පාරේ පිහිටි තලේසිංහම් නමැත්තෙකුගේ නිවෙසක් කරා ය. එහිදී එම නිවසේ බැල්කනිය අසළ තිබුණු ගසක අතු පෙන්වා ඒවා කැපුවේ ඔහු විසින්දැයි ප්‍රශ්න කරන ලදී. ඔහු විසින් එම අතු ඊට මාසයකට පමණ පෙර දවසක කපන ලද බව පිළිගත් අතර ඒවා කපන්නට යෙදුණේ තමන්ගේ ඉල්ලීම මත බව තලේසිංහම් නමැති නිවෙස් හිමිකරුද ඒ මොහොතේ පැවසූ බව කියවේ. කෙසේ වෙතත් හිටපු විදේශ අමාත්‍ය ලක්ෂ්මන් කදිරගාමර් මහතා ඝාතනය සඳහා වෙඩි තැබුණේ මෙකී නිවසේ බැල්කනියට ආසන්න කවුළුවක් තුළින් බවට කියැවුණු හෙයින් සහාදේවන් අත් අඩංගුවට ගෙන කොළඹ අපරාධ කොට්ටාශයට රැගෙන යන ලදී.

සහාදේවන් පවසන ආකාරයට ඔහුගේ ජීවිකාව සඳහා කළ කුලී වැඩ අතර මෙම තලේසිංහම් නමැත්තාගේ නිවසේ බැල්කනිය දෙසට වැවෙන පිහිඹියා ගසක අතු කපා දැමීමද මාස එක හමාරකට පමණ වරක් දිගින් දිගට ම ඔහු අතින් කෙරුණකි. එදින ද ඔහුට එහි විශේෂයක් තිබී නැත. එමෙන් ම මෙම තලේසිංහම් නමැත්තා හිටපු ඉහළ පොලිස් නිලධාරියකුගේ පුතෙකු බවද කියවෙන අතර ඔහු මේ සිද්ධියට අදාලව අත් අඩංගුවට පත් වන්නේද නැත. කෙසේ නමුත් කොළඹ අපරාධ කොට්ටාශයට ගෙනයනු ලදුව ඔහුව ප්‍රශ්න කිරීම ඇරඹෙන්නේ ම ” ලක්ෂ්මන් කදිරගාමර් මහත්තයාට වෙඩි තියන්න උදව්කරේ තමුසෙද ?” යනුවෙන් නැඟෙන පැණයක් සමඟ ම මුහුණට එල්ල කෙරෙන දරුණු පා පහරකිනි. මා මුලින් සඳහන් කළ පරිදි ඔහුගේ ඉදිරි දත් හතරක් අහිමි කෙරෙමින් ඉතිරි දත් ඇද කෙරෙන්නේ මේ පා පහරිනි.

CCDයේ මාස තුනක් රඳවා තැබෙන ඔහු 2005.11.16 වන දින රිමාන්ඩ් බන්ධනාගාරගත කරනු ලැබේ. ඉන් පසුව 2008 වසරේ දී කොළඹ අංක 1 මහාධිකරණයේ HC/4226/08 නඩු අංකය යටතේ සහාදේවන්ට එරෙහිව නඩු පැවරෙන්නේ ලක්ෂ්මන් කදිරගාමර් මහතා ඝාතනය කිරීමට කුමන්ත්‍රණය කිරීම සහ ඊට අනුබල දීම චෝදනා යටතේ ය. මෙම නඩුවෙහි චූදිතයින් අතර එල් ටී ටී ඊ නායක ප්‍රභාකරන්, එහි බුද්ධි අංශ නායක පොට්ටු අම්මාන් වැන්නන් සහ සහාදේවන්ගේ දුරකථනයේ තිබූ අංකයක් නිසා අත් අඩංගුවටගත් ඔහුගේ අසල්වැසි ඥාතියකු වන බාබු නමැත්තෙකුද වෙයි. සහාදේවන් පවසනා ආකාරයට මෙකී කොටි නායකයින් සමඟ කුමන්ත්‍රණය කරනු තබා ඔහු එතෙක් කොටි සංවිධානයේ සාමාජිකයකු ඇසින් දැක හඳුනා හෝ නොමැත.

## ත්‍රස්ත පනත යටතේ කට උත්තරය ගත් ආකාරය 
සහාදේවන්ට එරෙහිව නඩු පැවරීමට උපයෝගී කරගැනීමට  තිබුණේ  ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීමේ පනත යටතේ ඔහුගෙන් ලබාගත් බව කියැවෙන පාපොච්චාරණ ලියැවිල්ලක් පමණි. නිසි අධ්‍යාපනයක් නොලද බැවින් සිංහල භාෂාව තබා දෙමළ භාෂාවවත් හරිහැටි ලිවීමට කියවීමට නොදන්නා සහාදේවන් එකී පාපොච්චාරණය නම් ලියැවිල්ලේ අඩංගුවූයේ කුමක්දැයි කියා අදටත් හරිහැටි දැන සිටියේ ද නැත. කදිරගාමර් මහතා ඝාතනය කෙරුණු දවසේ සහාදේවන්ගේ හැසිරීම පිළිබඳව ප්‍රශ්න කිරීමට යැයි කියමින් ඔහුගේ දියණිය ද CCD යට රැගෙන ගොස් රාත්‍රිය වනතුරා ප්‍රශ්න කිරීමට ලක්කෙරුණු සහ ඔහුගේ බිරිඳගේ සොයුරාද රැගෙන ගොස් ප්‍රශ්න කෙරුණු වටපිටාවක ‘නිදහස් කිරීම’ සඳහා යැයි පවසමින් ඉදිරිපත් කෙරුණු ඕනෑම ලියවිල්ලකට ඔහු අත්සන් තැබීමද අරුමයක් නොවේ.

## මියයාම 
දැඩි ලෙස දියවැඩියා රෝගයෙන් පීඩා විඳිමින්, නිසි ප්‍රතිකාරයක් ද නොමැතිව දෑස් පෙනීම ද දුර්වල වෙමින් සිටි මේ අසරණ මිනිසා  අවසානයේ දියවැඩියාව විසින් ඔහුගේ වකුගඩු ද  බිලිගත් කළ 2019 ජූනි 22 දින මිය ගියේ සිර ගෙදරදීම නෙකළ වරදක් වෙනුවෙනි.
ඩයනා ගමගේ

**ඩයනා ගමගේ** (Diana Gamage, උපත 1965 දෙසැම්බර් 18) ශ්‍රී ලාංකික දේශපාලනඥයෙක් සහ සමගි ජන බලවේගයේ සාමාජිකාවක් ලෙස ජාතික ලැයිස්තුවෙන් ශ්‍රී ලංකා පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරියක ලෙස පත්වූවාය. නමුත් 20වන ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථා සංශෝධන ඡන්ද විමසීමේදී ආණ්ඩුවට පක්ෂව ඡන්දය භාවිත කිරීමේ සිට ඇය ඇගේ දේශපාලන සම්බන්ධය ශ්‍රී ලංකා පොදුජන වෙත මාරු කළාය.නමුත් ඇය ශ්‍රී ලංකා පුරවැසිභාවය අහිමි කාන්තාවක බැවින් ඇයට ශ්‍රී ලංකාවේ පාර්ලිමේන්තුවේ මන්ත්‍රී ධුරයක් දැරිය නොහැකි බවට අධිකරණයට ඉදිරිපත් වූ පෙත්සමක තීන්දුව 2024දී ලබා දෙමින් ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණය, ඇයට පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරියක ලෙස කටයුතු කළ නොහැකි බව තීන්දු කරන ලදී. මේ නිසා ඇයගේ පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී ධුරය අහෝසි විය. එම පුරප්පාඩු වූ මන්ත්‍රී ධුරය සඳහා සමගි ජන බලවේගය විසින් "මුජිබර් රහුමාන්" පත් කරන ලදී.

## නඩු 
ඩයනා ගමගේ බ්‍රිතාන්‍ය පුරවැසිභාවය දරන විදේශිකයකු බැවින් ඇයගේ මෙරට පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී ධූරය දැරීම බල රහිත කරන රිට් ආඥාවක් නිකුත් කරන  ලෙස ඉල්ලා සමාජ ක්‍රියාකාරිකයකු වන ඕෂල හේරත් මහතා ගොනු කළ රිට් පෙත්සම නව විනිසුරු මඩුල්ලක් හමුවේ 2023 සැප්තැම්බර් 14 වැනිදා යළි විභාගයට ගැනීමට අභියාචනාධිකරණය තීරණය කළේය.

මෙම නඩු තීන්දුව 2023 ජුලි 25 දින ප්‍රකාශයට පත් කිරීමට නියමිතව තිබූ නමුත් විනිසුරුවන් දෙදෙනා බෙදුණු තීන්දු ගැනීම හේතුවෙන් පෙත්සම යළි පූර්ණ විනිසුරු මඩුල්ලක් වෙත යොමු කරන බව දැනුම් දුන්නේය. මෙම පෙත්සම නිශ්ශංක බන්දුල කරුණාරත්න සහ එම්.ඒ.ආර්. මරික්කාර් මහත්වරුන්ගෙන් සමන්විත  අභියාචනාධිකරණ විනිසුරු මඩුල්ලක් හමුවේ සලකා බැලිණි. මෙම පෙත්සම අධිකරණය හමුවේ සලකා බැලූ අවස්ථාවේ දී පෙත්සම්කාර පාර්ශ්වය වෙනුවෙන් කරුණු දක්වමින් නීතිඥ හෆීල් පාරිස් මහතා අධිකරණය හමුවේ කියා සිටියේ රාජ්‍ය අමාත්‍ය ඩයනා ගමගේ මහත්මිය විදේශිකයකු වන බවත් ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 89 වගන්තියට අනුව ඇයට  පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීධුරයක් දැරිය නොහැකි බවය.

එසේම ඇය මේ සියලු කරුණු වසන් කරමින් උප්පැන්න සහතිකය ඉදිරිපත් කර මෙරට විදේශ ගමන් බලපත්‍රයක් සඳහා අයැදුම් කර ඇති බවත් ඔහු පැවසුවේය. සමාජ ක්‍රියාකාරී ඕෂල හේරත් මහතා ගොනුකර තිබූ පෙත්සමේ වග උත්තරකරුවන් ලෙස රාජ්‍ය අමාත්‍ය පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී ඩයනා ගමගේ සහ ආගමන විගමන පාලකවරයා නම් කෙරිණි. රාජ්‍ය අමාත්‍ය ඩයනා ගමගේ මහත්මිය බ්‍රිතාන්‍ය පුරවැසිභාවය දරන බැවින් ඇයට මෙරට මන්ත්‍රී ධුරයක් දැරිය නොහැකි බවත් ඒ හේතුවෙන් ඇයගේ මන්ත්‍රීධුරය බල රහිත කරන රිට් ආඥාවක් නිකුත් කරන ලෙස ඉල්ලා පෙත්සම ගොනු කර තිබිණි.

## මුලාශ්‍ර 
ප්‍රවර්ගය:2023
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලනඥයෝ
ස්පන්දන තරු

– X-rays from Chandra are gold; Infrared from WISE in red, green and blue/max.]]

" effect produced by a pulsar.]]

**ස්පන්දන තරු** එසේත් නැත්නම් **පල්සාර** () යනු ඒවායේ චුම්බක ධ්‍රැවවලින් විද්‍යුත් චුම්භක විකිරණ කදම්බ නිකුත් කරන, මෙන්ම ඉහළ චුම්බක ගුණ සහිත, භ්‍රමණය වන න්‍යුට්‍රෝන තරු වේ. මෙම විකිරණ නිරීක්ෂණය කළ හැක්කේ විමෝචන කදම්භය පෘථිවිය දෙසට යොමු වන විට පමණි. එනම් යම් ප්‍රදීපාගාරයක් දැකිය හැක්කේ නිරීක්ෂකයෙකුගේ දිශාවට ආලෝකය යොමු වන විට පමණක් වන්නා සේය. එම සිදුවීම මෙම තරුවලට ස්පන්දන පෙනුමක් ලබා දෙයි. ඉතා දැඩි වස්තු විශේෂයක් වන න්‍යුට්‍රෝන තරු සතුව කෙටි, නිත්‍ය භ්‍රමණ කාලච්ඡෙද ඇත. ඒ හේතුකොට ගෙන මේවා මිලි තත්පර ගණනක සිට තත්පර ගණන් දක්වා පරාසයක ස්පන්දන අතර ඉතා නිරවද්‍ය පරතරයක් ඇතිව ජනිත කරයි. ස්පන්දන තරු අතිශය අධි ශක්ති කොස්මික් කිරණ ප්‍රභව සඳහා උදාහරණ විමට ඉඩ ඇති වස්තු වේ. (ත්වරණයේ කේන්ද්‍රාපසාරී යාන්ත්‍රණය ද බලන්න.)

## නිරුක්තිය 
ඉංග්‍රීසි, **පල්සාරය** (pulsar) යන වදන **ස්පන්දන රේඩියෝ ප්‍රභව** යන අරුත් ඇති (***pulsa**ting **r**adio source* - පල්සේටිං රේඩියෝ සෝස්) යන්නේන් බිහිවී ඇතැයි සැලකෙයි.

## ආශ්‍රිත ලිපි 
## මූලාශ්‍ර 
## වැඩිදුර අධ්‍යයනය සඳහා 
* 

## භාහිර සබැඳි 
* "Pinning Down a Pulsar’s Age". *Science News*.
* "Astronomical whirling dervishes hide their age well". *Astronomy Now*.
* Animation of a Pulsar. Einstein.com, 17 January 2008.
* "The Discovery of Pulsars". BBC, 23 December 2002.
* "A Pulsar Discovery: First Optical Pulsar ". *Moments of Discovery*, American Institute of Physics, 2007 (Includes audio and teachers guides).
* Discovery of Pulsars: Interview with Jocelyn Bell Burnell. Jodcast, June 2007 (Low Quality Version).
* Audio: Cain/Gay – Astronomy Cast. Pulsars – Nov 2009
* 
* Australia National Telescope Facility: Pulsar Catalogue
* Johnston, William Robert. "List of Pulsars in Binary Systems". Johnston Archive, 22 March 2005.
* Staff Writers. "Scientists Can Predict Pulsar Starquakes". *Space Daily*, 7 June 2006.
* Staff Writers. "XMM-Newton Makes New Discoveries About Old Pulsars". *Space Daily*, 27 July 2006.
* Than, Ker. "Hot New Idea: How Dead Stars Go Cold". Space.com, 27 July 2006.
* "New Kind of Pulsar Discovered" . Cosmos Online.
*  "Astronomers discover the first white dwarf pulsar in history". zmescience.com.


ප්‍රවර්ගය:වීඩියෝ ක්ලිප ඇතුළත් ලිපි