open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
නිරාවරණය (ඡායාරූපකරණය)

thumb|
ඡායාරූපකරණයේ දී **නිරාවරණය** යනු ඡායාරූපයක් ලබා ගැනීමේ ක්‍රියාවලිය තුළ දී ඡායාරූප මාධ්‍ය (ඡායාරූප පටල හෝ සංවේදක) මත පතනය වීමට ඉඩ සැලසෙන සම්පූර්ණ ආලෝක ප්‍රමාණයයි. අනාවරණතාව තත්පරයට lux වලින් මනිනු ලබන අතර එය අනාවරක අගය සහ දර්ශන දීප්තිය මඟින් ගණනය කළ හැකිය.

## ඡායාරූපකරණයේ නිවැරදි අනාවරණය
ඡායාරූපයක් සඳහා නිවැරදි අනාවරණය තීරණය කරනු ලබන්නේ යොදා ගත් මාධ්‍යයේ සංවේදීතාව අනුවය. ඡායාරූප පටයක් සඳහා සංවේදීතාව පට වේගය ලෙස පරිශීලනය වන අතර සම්මතකරණය සඳහා වූ අන්තර්ජාතික සංවිධානය (ISO)මඟින් ප්‍රකාශයට පත් කළ පරිමාණයක් මත දී එය මනිනු ලැබේ. වේගවත් පටි වලට අඩු අනාවරණ අවශ්‍ය වන අතර එය ඉහළ ISO ශ්‍රේණිගත කිරීමකින් යුක්ත වේ. අනාවරණය යනු කාලයේ හා ප්‍රකාශ සංවේදී ද්‍රව්‍ය මඟින් ලබා ගන්නා දීප්ති මට්ටමේ එකතුවකි. අනාවරණ කාලය කැමරාවක දී ෂටර වේගය මඟින් පාලනය වන අතර දීප්ති මට්ටම කාච විවර මඟින් පාලනය වේ. මන්දගාමී ෂටර වේග (මාධ්‍යයට දිගු කාලයක් තිස්සේ නිරාවරණය කිරීම) හා විශාල කාච විවර (වැඩි ආලෝකයක් ලබා ගන්නා), විශාල අනාවරණය කිරීම් නිපදවයි. 
 
ISO 100 පටලයක් යොදා ගෙන ප්‍රසන්න දිනයක දී දළ වශයෙන් නිවැරදි අනාවරණයක් ලබා ගැනීම සඳහා තිබිය යුතු විවර ප්‍රමාණය හා ෂටර වේගය වන්නේ පිළිවෙලින් f/16 හා තත්පරයෙන් 1/100ය. මෙය සනී 16 නීතිය ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. ප්‍රසන්න දිනයක දී f/16 විවරයක් යොදා ගැනීමේ දී ගැලපෙන ෂටර වේගය වන්නේ පටල වේගයට වඩා එකක් වැඩි අගයයි. (හෝ ආසන්නම සමාන අගයක්) 

කෙසේ නමුත් නිවැරදි අනාවරණය ලෙස දෙයක් නොපවතී. මන්ද යත් ඡායාරූපකරුවෙක් ඉදිරිපත් කිරීමට බලාපොරොත්තු වන ආචරණ මත පදනම්ව දර්ශන විවිධ ආකාරයෙන් අනාවරණය කළ හැකි බැවිනි.
## ඡායාරූප ශිල්පය - නිදහස
මෙහි නිදහස යන්නෙන් අදහස් වන්නේ ඡායාරූපයක් කොතරම් දුරට අඩු වශයෙන් හෝ වැඩි වශයෙන් නිරාවරණය වීමට නිදහස තිබේද යන්නයි. සංඛ්‍යාක තිරයකට හෝ විනිවිදින තිරයක ඇති දිප්තතා පරාසයට වඩා වැඩි දීප්තතා පරාසයක් ග්‍රහණය කර ගැනීමේ හැකියාව සාමාන්‍ය සේයා පටලයක සතුවේ.

### තීව්‍රා‍ලෝකය
අති දීප්තිය හේතුවෙන් රූපයේ දත්ත මැකීගිය ප්‍රදේශ පිළිස්සුනු තීව්‍රාලෝකය ‍හෝ ඇවිලෙන තීව්‍රාලෝකය ලෙස හැඳින්වේ.

සංඛ්‍යාංක රූපයන්හි මෙම පිළිස්සීම ආපස්සට ගත නොහැක. නමුත් මෘදුකාංග භාවිතයෙන් කුඩා ප්‍රශ්නයක් නිරාකරණය කරගත හැක. පින්තූර RAW නැමැති මාධ්‍යයෙන් පටිගත කිරීම මඟින් මෙම ප්‍රශ්න යම්තාක් දුරට මඟහරවා ගත හැක.

සේයා පටලවල වැඩිපුර නිරාවරණය වු පෙදෙස් පැවැතියද, දත්ත ගබඩා කර ගැනීමේ හැකියාව එය සතුය. මෙසේ මඟ හැරෙන දත්ත මුද්‍රණයේදී හෝ සංඛ්‍යාංක බවට පරිවර්තනය කිරීමේදී නැවත ලබාගත හැක.

### කළු පෙදෙස්
ඡායාරූපයක කොටසක ඇති අධික අඳුරු බව නිසා ඡායාරූපයේ දත්ත නොමැති වීම ''මැඬ පැවැත්වු කළු පෙදෙස්' ‍ලෙස හැඳින්වේ. සංඛ්‍යාංක හසුකර ගැනීමක් අඩු වශයෙන් නිරාවරණය වීමට නැඹුරු වන අතර මේවා සෙවනැලි හඳුනාගැනීමට වැඩි ඉඩක් සලසා දෙයි.

## ආශ්‍රිත ලිපි
* නිරාවරණ කාලය

ප්‍රවර්ගය:ඡායාරූපකරණය
නිල භාෂා පනත, ලංකාව

**1956 අක 33 දරණ නිල භාෂා පනත** මගින් ලංකාවේ එතෙක් එකම නිල බසවූ ඉංග්‍රීසි බස වෙනුවට ජනගහනයෙන් 70% කට අධික භාෂාව කථා කරන සිංහල බස ලංකාවේ නිල භාෂාව ලෙස නීති ගත විය.

## විවිධ මත
මෙම නීතියට පක්ෂ වු අයගේ මතය වුයේ මෑතකදී නිදහස ලබාගත් ප්‍රජාවක් ඔවුන්ගේ අධිරාජ්‍ය ස්වාමිවරුන්ගෙන් ඈත් වීමට ගත් උත්සාහයක් ලෙසයි. එහෙත් එම මතයට විරුද්ධ අය කියා සිටියේ මෙය මහජාතික භාෂා ආධිපත්‍යයක් සුළු ජාතිය වෙත අයුතු ලෙස බලය පෙන්වීමට ගත් උත්සාහයක් ලෙසිනි.
       
 
              
## බ්‍රිතාන්‍ය පාලනය 
බ්‍රිතාන්‍ය අධිරාජ්‍යයන් යටතේ ශ්‍රී ලංකාවද(සිලෝන්) යටත් විජිතයක් වශයෙන් පාලනය කටයුතු කෙරුණි. ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් 1944 දී නිදහස් අධ්‍යාපනය පනත ස්ථීර වන තෙක් ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙන් ලද අධ්‍යාපන ඉහළ පෙළ පැලැන්තියට පමණක් අයිති එකක් විය. සාමාන්‍ය ජනතාවට ඒ පිළිබදව තිබුණේ ස්වල්ප දැනුමකි. ඉංග්‍රීසි භාෂා ප්‍රවීණත්වය විශේෂ සුදුසුකමක් ලෙස සැලකු සිවිල් සේවයේ රැකියාවලින් වැඩි ප්‍රතිශතය දෙමළ ජනතාවට හිමිවිණි. මෙම තත්ත්වය ඔවුන්ගේ ජනගහනයේ ප්‍රතිශතයට වඩා වැඩි තත්ත්වයකි.

ලංකා සම සමාජ පක්ෂයේ සාමාජිකයෙකු වු එන්.එම්. පෙරේරා සහ පිලිප් ගුණවර්ධන 1936 රාජ්‍ය මන්ත්‍රණ සභාවට තේරී පත්වීමෙන් පසු ඉංග්‍රීසි වෙනුවට රාජ්‍ය භාෂා ලෙස සිංහල සහ දෙමළ යොදා ගන්නා ලෙස ඉල්ලා සිටියහ. 1936 නොවැම්බරයේදී දිවයින පුරා නාගරික හා පොලිස් උසාවි වල නඩු කටයුතු ස්වභාෂාවෙන්ම කළ යුතු යැයි ද පොලිස් ස්ථානවල සටහන් ලිවිය යුත්තේ විස්තර කරන්නාගේ භාෂාවෙන් යැයිද කරන ලද ඉල්ලීමක් රාජ්‍ය මන්ත්‍රණ සභාවේදී සම්මත විය. පසුව එය නීති ලේකම් වෙත යොමු කරන ලද නමුත් එම කරුණ සම්බන්ධයෙන් කිසිවක් නොකෙරුණු අතර 1956 දක්වා ‘ඉංග්‍රීසිය’ රාජ්‍ය පාලන භාෂාව විය.

## නිදහසෙන් පසු ලංකාව 
1948 දී ශ්‍රී ලංකාව ඩොමිනියම් තත්ත්වය ලබා ගත්තේ සාමකාමී අරගලයකිනි. බ්‍රිතාන්‍යයන්ගෙන් ලංකාවේ රදළ පැලැන්තිය වෙත බලය මාරුවීම දක්වා ආ මාවත සාමකාමී විය. නිදහස ලැබුණු පළමු වසර කිහිපයේ ප්‍රධාන ජන වර්ග දෙක වු සිංහල හා දෙමළ ප්‍රභූ පන්තියේ උවමනා එපාකම් තුළනය කරගැනීමට උත්සාහයක් තිබුණි. සිංහලයින් බොහෝ දෙනෙක් බ්‍රිතාන්‍ය පාලනය යටතේ දෙමළ ජනයා භුක්ති විදි වරප්‍රසාද පිළිබඳ නොමනාප වුහ. මෙම තත්ත්වයට ප්‍රධාන හේතුව වුයේ “බෙදා පාලනය කිරීමේ” ප්‍රතිපත්තියයි. 

1951 දී ප්‍රගතිශීලි සොලමන් ඩයස් බණ්ඩාරනායක ඔහුගේ පක්ෂය වු ප්‍රතිගාමි එක්සත් ජාතික පක්ෂයෙන් වෙන්වී අලුත් පක්ෂයක් පිහිටුවා ගත්තේය. එය මැද පිළිවෙතක් අනුගමනය කරන පක්ෂයකි. එහි නම ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂය යන්නයි. මෙම පක්ෂය විසින් නිල භාෂා පනත සම්මත කර ගන්නා ලදී

## සටහන් 
ප්‍රවර්ගය:සිංහල භාෂාව
ප්‍රවර්ගය:ඉතිහාසය - ලංකා
නිශා ඡායාරූපකරණය

රාත්‍රී කාලයේ දී බාහිර පරිසරයෙන් ලබා ගන්නා ලද ඡායාරූප හැඳින්වීම සඳහා **නිශා ඡායාරූපකරණය** යන යෙදුම භාවිත කෙරේ. රාත්‍රී ඡායාරූප ලබා ගන්නා ඡායාරූපකරුවන්හට කෘත්‍රීම ආලෝකය යොදා ගැනීම හෝ ඉතා දිගු අනාවරක කාල භාවිතය සිදු කළ හැකිය. මින් පසුව සඳහන් කළ ක්‍රමයේ දී අන්‍යෝන්‍යතා බිඳ වැටුම නැවත සකස් කිරීම සඳහා සහ ප්‍රමාණවත් තරම් පැහැදිලි ප්‍රතිබිම්භයක් ප්‍රතිග්‍රහණය කිරීම සඳහා සහ ඡායාරූප පටලයට ප්‍රමාණවත් තරම් කාලයක් සැපයීමට අනාවරක කාලය තත්පර ගණනාවක සිට විනාඩි ගණනාවක කාලයක් දක්වා ඉහළ නංවනු ලැබේ. අධි වේගී ඡායාරූප පටලවල වැඩි දියුණුවත්, අධි සංවේදී ඩිජිටල් ඡායාරූප සංවේදක නිෂ්පාදනයත්, පුළුල් විවර කාච භාවිතයත්, නගර ආශ්‍රිතව ආලෝකකරණයේ ඉහළ යෑමත් හේතුවෙන් පවතින ආලෝකය යොදා ගෙන නිශා ඡායාරූපකරණයේ යෙදීමේ හැකියාව ක්‍රම ක්‍රමයෙන් ඉහළ යමින් පවතී.

## තාක්ෂණ ක්‍රම හා උපාංග 
* දිගු නිරාවරණ කාලය හේතුවෙන් ත්‍රිපාදයක් වැනි ස්ථායි පද්ධතියක් මත තබා ඡායාරූපය ගැනීම අවශ්‍ය වේ.
* ෂටරය නිදහස් කරන මොහොතේ සිදුවන වේව්ලීම වැළැක්වීම සඳහා ෂටරය නිදහස් කරන කේබලයක් හෝ ස්වයං මුහුර්තකයක් භාවිතා කෙරේ.
* ආලෝකය අඩු විටදී ස්වයංක්‍රීය නාභිගත කිරීම හරිහැටි සිදු නොවන බැවින් නාභිගත කිරීම ශිල්පියා මඟින් සිදුකළ යුතු වේ. නුතන සංඛ්‍යාංක කැමරා මෙය සාර්ථක කරගැනීම සඳහා උපක්‍රම අනුගත කර ඇත.

## දිගු නිරාවරණය, කිහිප වරක් ෆ්ලෑෂරය යොදා ඡායාරූප ගැනීමේ තාක්ෂණය 
මෙම ‍තාක්ෂණයේ දි ජංගම ෆ්ලෑෂරයක් මඟින් ගොඩනැගිල්ලක විවිධ කොටස් හෝ ඇතුලත කොටස් දිගු කාලයක් නිරාවරණය කර තබයි.

දිගු නිරාවරණය යනු,වැඩි ආලෝක ප්‍රමාණයක් කැමරාව තුළට ඇතුල් විම සඳහා දිගු කාලයක් ෂටරය විවෘතව තැබීමයි. මෙමඟින් ඡායාරූපය ලා පැහැ වන අතර රාත්‍රී ඡායාරූප  සහ අඳුරු ඡායාරූප සඳහා මෙය සුදුසු වේ.

වස්තුව විවිධාකාර දීප්තීන්ගෙන් දැකගැනීම සඳහා ඡායාරූපය ගන්නා විට ෆ්ලෑෂරය ඉදිරිපස වර්ණවත් ජේල් යොදා ගනු ලැබේ. මෙසේ නිරාවරණය කොට තිබියදී විවිධ ජේල් වර්ණ යොදාගෙන ෆ්ලෑෂරය කිහිප වරක් ක්‍රියාත්මක කිරීම සුලභ තත්ත්වයකි. මෙමඟින් අවසාන ප්‍රතිබිම්භයේ හොඳ වර්ණ සංකලනයක් ලබාගත හැකිය. මෙය සාර්ථකව සිදු කිරීම සඳහා ඡායාරූප ශිල්පියා සතුව විශේෂ දක්ෂතාවයක් සහ හොඳ නිර්මාණාත්මක හැකියාවක් තිබීම අවශ්‍ය වේ. මෙම තාක්ෂණය භාවිතා කිරීමෙන් විවිධ කොටස් විවිධ පැහැයන්ගෙන් පෙන්වීමේ හැකියාවද ඡායාරූප ශිල්පියාට ලැබේ.

## උදහරණ

File:Sydney Opera House - Dec 2008.jpg| සිඩ්නි ඔපෙරා හවුස් 
Image:Bay_Bridge_at_night_by_Mikl_Barton.jpg
Image:Rainbow Bridge with yakatabune at night 20060529.jpg|
Image:Example of night photography at The Garden of Five Senses, New Delhi.JPG|
Image:Taipei 101 at night.jpg|
මුක්කර හටන

**මුක්කර හටන** යනු ශ්‍රී ලංකාවේ පුස්කොලවල ලියැවුණු ග්‍රන්ථයකි. දැනට මෙම ග්‍රන්ථය තිබෙන්නේ බ්‍රිතාන්‍ය කෞතුකාගාරයෙහිය. මෙය බ්‍රිතාන්‍ය කෞතුකාගාරයේහි නෙවිල් එකතුවෙහි තිබෙන්නකි. එය or6606 (53) වශයෙන් වර්ග කර ඇත. කඩඉම් පොත් සහ විත්ති පොත් මෙන්ම එය දේශීය ඉතිහාසය විස්තර කරන ආරේ පොතකි.

මුක්කර හටනේ දැක්වෙන කතාන්දරය 'රාජසිංහ කාලේ ප්‍රවෘත්ති' සහ 'වන්නි උපත' යන ග්‍රන්ථවලද ඒ ආකාරයටම තිබේ. ඒවාද or 6606 (54) සහ or 6600 (139) ලෙස වර්ග කොට බ්‍රිතාන්‍ය කෞතුකාගාරයෙහි තබා තිබේ. මීගමුවේ කරාව ප්‍රධානීන්ගෙන් පැවත එන අය විසින් මහත් පරිශ්‍රමයක් දරා මෙම පුස්කොල පොත් සංරක්ෂණය කර ඇත. 

හියු නෙවිල් මෙම ග්‍රන්ථවල තවත් පිටපත් සොයාගෙන ඇත. ඒවා තමන්කඩුවේ කරාව ප්‍රධානීන් විසින් ඉතා හොඳින් සංරක්ෂණය කර තිබුණි. ඔවුන් ගේ පිටපත්වල තිබෙන අතිරේක විස්තරයකින් කියැවෙන්නේ ඔවුන්ගේ මුතුන් මිත්තන් විසින් කරාවේ ප්‍රධානීන් සහ පෘතුග්‍රීසීන් දෙවැනි රාජසිංහ රජුට පාවා දුන් බවත් එසේ කිරීමෙන් 1646 වර්ෂයේ මීගමුව වරාය අල්ලා ගැනීමට උදව් කළ බවත්ය. එසේ කිරීමෙන් මාතලේ එගොඩපත්තුව සහ තවත් ගම් කීපයක් නින්ද ගම් වශයෙන් ලැබුණු බවත් වැඩි දුරටත් විස්තර කර ඇත. 

මුක්කුර හටන යනු කරාව අය විසින් ශක යුගයේ 1159 දී මුක්කුවර්වරු පරාජය කිරීම පිළිබඳ විස්තරයකි. තුන් මාසයක් වටලා ගෙන සිට අවසානයේ ශක යුගයේ  1159 දී පුත්තලම් කොටුව කරාව අය විසින් අල්ලාගෙන ඇත. ඔවුන් තව දුරටත් නාගපට්ටනම් දක්වා ඉදිරියට ගොස් එහිදී රාජකීය ප්‍රධානියෙකු වූ මානික්ක තලවන් නම් ප්‍රධානියෙකු ඝාතනය කළ බවත් 1500 ක් දෙනා මරා දැමීමෙන් පසු එම කොටුවද අල්ලා ගන්නා ලද බවත් කියැවේ. 

මෙම ක්‍රියාන්විතයේ නායකයන් වූයේ වච්චනාඩු දේවාරිර් (වච්ච රටේ අධිපති (උදා කෞසම්බි) වච්ච යනු නෙමි සක්කරම් ඔහුගේ අග නගරය හස්තිනාපුර සිට ගෙන ගිය ස්ථානයයි.) කුරුකුල නාඩු දේවර් (කුරු රටෙහි අධිපති) මානික්ක තලෛවන්, අදිරාස අඩප්පන් , වර්ණසූර්ය තෝමරට් නාදන් අඩප්පන්, කුරුකුල සූරිය මුදියන්සේ, වර්ණකුල සූරිය මුදියන්සේ සහ අර්සකුල සූරිය මුදියන්සේ යන අයයි. මේ අය කන්චි, කිලකරෙයි සහ කාවේරි පට්ටනම්වල කරාව ප්‍රධානීහු වූහ. ඔවුහු පුත්තලම සහ මීගමුව අතර පදිංචිවිව සිටියහ. 

ඔවුන් පැමිණි වර්ෂය (ශක 1159) පිළිබඳව කිසියම් ගැටළුවක් මතුවේ. කෙසේද කියතොත් ඒ විස්තරය අනුව දෙවැනි පරාක්‍රමබාහු (1234-1262) යුගය සහ ශ්‍රී ලංකා ඉතිහාසයේ දඹදෙනි යුගය දක්වා අප ආපසු ගෙන යන හෙයිනි. කෙසේ වෙතත් මෙම සිදු වීම සිදු වී ඇත්තේ 6 වැනි පරාක්‍රම බාහු (1412-1467) රජ කළ කෝට්ටේ යුගයේදී බව කියැවේ. එම දින වකවානු පිටපත් 3 කම දැක්වෙන නිසා එය පිටපත් කරන්නාගේ වරදක් යයි කියා ඉවත දැමිය නොහැක. සමහර විට එය සිදුවන්නට ඇත්තේ සියවස් කීපයක් පැරණි පරම්පරා ගත කථා වාර්තා කරන විට රජවරුන්ගේ නම් මාරුවීම නිසා විය හැකිය. එහෙත් අත් පිටපතේ මෙම පැමිණීම ගැන ජ්‍යොතිෂානුකූලව නිවැරදි වකවානු: 15 වෙනි මීන රවි, පංචමිලත් රිවි දින, රෙහෙන නැකත, සිංහ ලග්න, ගුරු හෝරාව යනාදී වශයෙන් විස්තර කර ඇත. පැරණි දින දර්ශනය පිළිබඳ දැනීමක් තිබෙන උගතෙකුට මෙම කාලවකවානු පිළිබඳ ගැටළුව පහසුවෙන් විසඳිය හැක.
බහු නිරාවරණය

නිකෝන් D2h කැමරාවෙහි වූ පැය 4 ක් දිග අනාවරණය මඟින් බහු ඡායාරූපගත කිරීම් අනාවරණය භාවිතා කිරීමට ඉඩ සලස්වා දී ඇත. (C.E.M.E.N.T. ඇල්ගොරිතම යොදා ගෙන)

ඡායාරූපකරණයේ දී බහු අනාවරණය යනු ආලෝකයට වූ සංවේදී බව අඩු කර මුළු අනාවරණ කාලය තුළ එක් වරක් වත් එය නැවත වැඩි කරන අනාවරණයකි. 

සාම්ප්‍රදායික කැමරාවලට කාලයේ ශ්‍රිතයක් වන ආලෝකයට වූ සංවේදී බවක් ඇත. උදාරහණ ලෙස තත්පර 1ක අනාවරණයක් යනු කැමරා ඡායාරූපය, තත්පර 1ක අනාවරණ කාලය තුළ වූ ආලෝකයට සමානව අනුකූලතාවයක් දක්වන අනාවරණයකි. යමක් ද්විත්ව අනාවරණය යැයි තීරණය කිරීම සඳහා වූ ක්‍රියා පිළිවෙල වන්නේ සංවේදීතාව ඉහළ ගොස් නැවත පහළට ඒමයි. බහු අනාවරණයට සරලම උදාහරණයක් වන්නේ සැනෙලිවලින් තොර ද්විත්ව අනාවරණයයි. සම්පූර්ණ අනාවරණය තුළ දී කැමරා ඡායාරූපය ආලෝකයට දෙවරක් අනාකූලතාවය දක්වයි.

“‍ෆ්ලෑෂ් ඇන්ඩ් බ්ලර්” ආදි ඇතැම් ඒක අනාවරණවලදී ඉලෙක්ට්‍රොනික සැනෙලි හා හාත්පස පැතිරුණු අනාවරණයක සංයුතියක් යොදා ගනී. මෙම ආචරණය ඩයිරැක් ඩෙල්ටා මිනුම (සැනෙලි) හා නියත පරිමිත සෘජුකෝණාස්‍රාකාර කවුළුවක් සංයුක්තව යොදා ගැනීමෙන් සරල කළ හැකිය . උදාහරණ ලෙස ඩයිරැක් පනාවක් අඩංගු සෘජුකෝණාස්‍රාකාර ස්පන්ද සමඟ සම්බන්ධිත සංවේදී කවුළුවක් බහු අනාවරණයක් ලෙස සැලකේ. කෙසේ නමුත් අනාවරණය අතරතුර සංවේදීතාව කිසිවිටකත් ශුන්‍ය කරා නොඑළඹේ.

## ද්විත්ව නිරාවරණය
### ප්‍රතිසම 
ඡායාරූපකරණයේදි ද්විත්ව නිරාවරණය ලෙස හඳුන්වන්නේ සේයා පටලයේ කොටස් දෙවතාවකදී වස්තු දෙකකට නිරාවරණය කිරීමයි. එවිට ලැබෙන ඡායාරූපය පළවෙනි රූපය මත දෙවෙනි රූපය අනුපාතනය වීමෙන් ලැබේ. මෙම තාක්ෂණය හොල්මන් ඡායාරූප සෑදීමට හෝ සැබෑ ලෙස එම ස්ථානයේ නොසිටි පුද්ගලයෙක්ව ඡායාරූපයට අන්තර්ගත කිරීම සඳහා යොදා ගත හැකිය. ඡායාරූප මායාවන් වල මෙය බහුලව භාවිතවේ. ඇතැම් විට කලාත්මක අලංකරණයක් ලෙසද මෙය භාවිත කෙරේ.

ද්විත්ව නිරාවරණය සඳහා සේයා පටලය අතින් පසුපසට ගැනිමට හැකි කැමරාවක් තිබීම වඩා පහසු වේ. ස්වයංක්‍රීය කැමරාවකින් එක් රූපයක් රූපගත කළ විගස සේයා පටලය අනෙක් රාමුව කරා යොමු වේ. ඇතැම් දියුණු කැමරා වල ද්විත්ව නිරාවරණය සඳහා පහසුකම් සලසා ඇතත්, ඡායාරූප ගැනීමට ප්‍රථම එය සකස් කිරීම අවශ්‍ය ‍වේ. නමුත් අතින් ක්‍රියාකරවන කැමරාවල පළමු ඡායාරූපය ගැනීමෙන් පසුව වුවද ද්විත්ව නිරාවරණය භාවිතා කළ හැකිය.

මෙහිදී සේයා පටලය කිහිප වරක්ම ආලෝකයට නිරාවරණ වන බැවින්, එය පමණ ඉක්මවා නිරාවරණය වීම වළක්වා ගත යුතුය. මධ්‍යම සහ අඩු ආලෝක තත්ත්ව ද්විත්ව නිරාවරණය සඳහා වඩා යෝග්‍ය වේ. එහෙත් අවස්ථා දෙකක් එකට සම්බන්ධ කරන අවස්ථාවක ත්‍රිපාදයක් භාවිතය අත්‍යාවශ්‍ය නොවේ. නමුත් චන්ද්‍රයා සිය වළයේ ගමන් කිරීම වැනි සිද්ධියක් එකම රූපයක් මත ඡායාරූප ගත කිරීම සඳහා ත්‍රිපාදයක් භාවිතා කිරීම අත්‍යාවශ්‍ය වේ.

### සංඛ්‍යාංක 
Adobe Photoshop වැනි මෘදුකාංගයක් භාවිතයෙන් සංඛ්‍යාංක ඡායාරූපයක් අනුපාත කිරීම සිදුකළ හැකිය. ඡායාරූප දෙකෙහි පාරාන්ධතාව මාරුකිරීමෙන් මෙය පහසුවෙන් සිදු කළ හැකිවේ.
පළමුවෙනි ගජබාහු

පළමුවෙනි ගජබාහු

පළමුවෙනි ගජබාහු (ක්‍රි.ව. 114 - 136) රජු රජරට රාජධානියේ රජ කළ සිංහළ රජෙකි. ගජබාහු යන්නෙහි තේරුම හස්තියෙකුගේ අත් ඇත්තා යනුයි. ඔහු ගජබාහුක ගාමිණී  නමින්ද ඔහු  හැඳින්වේ.  ඔහු ආගමට ඉතා ලැදි එමෙන්ම දකුණු ඉන්දීය දේශපාලනය කෙරෙහි මහත් උනන්දුවක් දැක් වූ රජ කෙනෙකු ලෙස  සැළකුම් ලැබුවේය. එමෙන්ම පත්තිනි දේවියට වැඳුම් පිදුම් කිරීමේ සිරිත ශ්‍රී ලංකාවට හඳුන්වා දුන්නේ ඔහු යයිද කියනු ලැබේ.  ඔහුගේ පාලන කාලය පිළිබඳව මුල්ම තොරතුරු ලැබෙන්නේ මහාවංශයෙනි. එසේම එළාර රජුගේ විස්තරද සමග "සීලප්පදිකාරම්" හි වැඩි වශයෙන් විස්තර වන එකම සිංහල රජතුමාද ඔහුය. 

ජීවිතය සහ ආගම

ගජබාහුගේ තරුණ කාලය සම්බන්ධයෙන් ලැබෙන තොරතුරුවලට අනුව ඔහු  අනුරාධපුර පාලකයා වූ වංශනාසික තිස්ස (110 - 113) සහ මහමත්ත බිසවගේ පුතා වූ බව පමණක් පෙනෙන අතර ඊට අමතරව වෙනත් තොරතුරු නොලැබේ. ඒ අනුව ඔහු තම පියා වූ තිස්සගේ පාලන සමයේදී සිදු වූ කරිකාලන් නමැති චෝල රජුගේ රජරට ආක්‍රමණය වැනි වෙනත් බොහෝ වැදගත් සිද්ධීන් පිළිබඳව දැනුවත්ව සිටියේය. කරිකාලන් රජරට ආක්‍රමණය කොට ඉන්දියාවේ කාවේරි නදිය හරහා ඉදිකරන වේල්ලක් බැඳීම සඳහා ඉන්දියාවට ගෙන යාමට සිංහල වැසියන් 1200 ක් දෙනා අල්ලා ගන්නා ලදී. (කරිකාලන්ගේ පාලන සමය ගජබාහුට වඩා අවුරුදු 100 ක් පසුව සිදුවූ බවට සමහර ඉතිහාසඥයින් දක්වන තොරතුරුද සැලකිල්ලට ගත යුතුය)

මහාවංශයෙන් විස්තර වන්නේ ගජබාහුගේ පාලන කාලය වසර විසි දෙකක් බවයි. කරිකාලන්ගේ ආක්‍රමණය ගැන හෝ ඉතා ප්‍රසිද්ධ කථාවක් වන ගජබාහුගේ දකුණු ඉන්දියන් ආක්‍රමණයක් ගැන තොරතුරු හෝ මහාවංශයේ නොදැක්වේ. ඵහෙත් ඵ් වෙනුවට ඔහු මාතු විහාර සහ රුවික යන විහාර දෙකද අභය උත්තර නම් ස්ථූපයද කළ ශාෂනකාමී රජෙකු ලෙස ඵහි විස්තර කර ඇත. දුටු ගැමුණු රජු කරවූ මිරිසවැටිය දාගැබට ආවරණයක් සැපයීම හා අභයගිරි විහාරවාසී භික්ෂූන්ට ආහාර සමඟ ජලය සැපීමට ජලාශයක් නිමැවීම සම්බන්ධයෙන්ද ඔහු ගරු බුහුමනට පත් විය. ඵසේම අභයගිරි ථූපය සතර වාහල් කඩ වැඩි දියුණු කිරීම ද ඔහු විසින් කරන ලද්දක් විය.

පත්තිනි දේවී වන්දනාව ශ්‍රි ලංකාවට හඳුන්වා දීමේ පුරෝගාමියා ලෙසද ගජබාහු රජු බුහුමනට පාත්‍ර වේ. චෝල රජෙකු වූ සෙන්ගුවුට්ටන් විසින් කන්නගීට (මෙම කාරණයේදී පත්තිනි දේවියයි) කෝවිලක් පූජා කිරීමේ සිද්ධියේදී ගජබාහුද සිටි බව සිල්පදිකාරකම් හි දක්වා ඇත. ඉන්දියාවේ සිට ඔහු ආපසු පැමිණීමේදී බුදුන්ගේ පාත්‍ර ධාතුව පමණක් නොව පත්තිනි දේවියගේ පා සළඹද ගෙනාවේය. ඉන් පසු මුලතිව්වලට නොදුරු වට්ටපල්ලි නම් ස්ථානයේ පත්තිනි දේවිය වෙනුවෙන් කෝවිලක් නිර්මාණය කළේය. කෙසේ වෙතත් වෙනත් මත වලින් කියවෙන්නේ පත්තිනි වන්දනාව ලංකාවට පැමිණෙන්නේ 13 වැනි ශත වර්ෂයේදීය යනුවෙනි. ගජබාහු පෙරකී සිද්ධියේදී පෙනී සිටීම විස්තර කරන්නට ඇත්තේ පත්තිනි දේවි වන්දනාව කිසියම් නිත්‍යානුකූල ආරම්භයක් පෙන්වා දෙනු පිණිස විය හැකිය.

මහනුවර පවත්වනු ලබන වාර්ෂික ඇසළ පෙළහර ගජබාහුගේ පාලන සමය සිහිපත් කරන්නකැයි කියවේ. චෝල අධිරාජ්‍ය කරා මෙහෙයවනු ලැබූ සාර්ථක ආක්‍රමණ කිපයකින් පසු ඊට ස්තුතිය පුද කිරීමට අනුරාධපුර විෂ්ණු දේවාලය මගින් පෙරහැරක් ආරම්භකරන ලද අතර අද දක්වා ඵය උත්සවයක් ලෙස වර්ධනය වී ඇත.

ගජබාහුගෙන් පසු මහල්ලක නාග නම් ඔහුගේ රජුගේ මාමා රජකමට පත්විය.

ප්‍රවර්ගය: රජවරු
ඡායාරූප මුද්‍රණය-සැකසීම් උපකරණ

සැකසීම් උපකරණ

සැකසීමට පෙර පටලය ආලෝකයෙන් තොර කාමරයක් හෝ බහාලුමක් තුළ දී කැමරාවෙන් හා එහි කැසට්ටුවෙන්, ඔතනයෙන් හෝ දාරකයෙන් ඉවත් කර ගත යුතුය. 

කුඩා පරිමාණ සැකසීම

ආධුනික සැකසීමේ දී පටලය කැමරාවෙන් ඉවත් කර ගන්නා අතර සම්පූර්ණ අඳුරේදී (සාමාන‍්‍යයෙන් අඳුරු කුටියක් තුළ (ආරක්ෂක විදුලි පහන ක්‍රියා විරහිත කර) හෝ අත් සිදුරු ඇති පාරාන්ධ බෑගයක් තුළ) රීලයකට ‍ඔතනු ලැබේ. රීලය පටලය දඟර හැඩයකින් දරා සිටින අතර එක් එක් පුඩු අතර හිඩැස් ද ඇත. මේ නිසා පටල මතුපිට හරහා රසායන ද්‍රව්‍ය නිදහසේ ගලා යා හැක. ඉන්පසු රීල විශේෂයෙන් නිර්මාණය කරන ලද පාරාන්ධ ටැංකියක් තුළ (දවල් ආලෝක සැකසුම් ටැංකි ලෙස හඳුන්වන) බහාලන අතර අවසාන සේදුම සම්පූර්ණ වන තුරු එය එහි පවතී. 

තහඩු පටලවලදි ඒවා ට්‍රේ, එල්වුම් (ගැඹුරු ටැංකි තුළ දී භාවිතා වන හෝ චක්‍රීය සැකසුම් සිංගාරා තුළ දී සැකසිය හැක. 

වානිජමය සැකසීම

වානිජමය සැකසීමේ දී පටලය ස්වයංක්‍රීයව හෝ ක්‍රියාකරවන්නෙකු විසින් ඉවත් කරන අතර පාරාන්ධ බෑගයක් තුළ එය බහාලනු ලැබේ. සැකසුම් යන්ත්‍රය තුළට ඇතුල් කරන්නේ එයයි. සැකසුම් යාන්ත්‍රණය, අඛණ්ඩ රේඛාවක පටල එකට පුරුද්දා ක්‍රියාත්මක වන අඛණ්ඩ පදනමක් මත ධාවනය වේ. සියළු සැකසුම් පියවර තනි සැකසුම් යන්ත්‍රයක් තුළදී ස්වයංක්‍රීයව පාලනය කරන ලද කාල, උෂ්ණත්ව හා ප්‍රතිකාරක නැවත පිරවුම් සීඝ්‍රතා සමඟ සිදු කෙරේ. පටලය හෝ මුද්‍රණ එලියට මතු වන්නේ සේදී හා වියළී වන අතර අතින් කැපීමට සූදානම් වීය. සමහරක් නූතනයන්ට පටල හා මුද්‍රණ ස්වයංක්‍රීයව කැපීම සිදු කරයි. නමුත් ඉන් සමහරක දී රාමුවේ මධ්‍යයෙන් දළ සේයා පටල කැපී යයි. මෙය හේතුව ලෙස දැක්විය හැක්කේ පටල අතර හිඩැස ඉතා පටු වීම හෝ ඡායාරූපය අඩු ආලෝකයේ දී ගැනීම හේතුවෙන් පටල කෙළවර තියුණු නොවීමයි.

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Film_developing#Processing_apparatuses
ඡායාරූප මුද්‍රණය-ඡායාරූප කඩදාසි

ඩිජිටල් ඡායාරූප විකසක ක්‍රියාවලීන් භාවිතයට පැමිණීමට පෙර ඡායාරූප කඩදාසි මඟින් හැඟවුණු එකම අර්ථය වූයේ ආලෝක සංවේදක රසායන ද්‍රව්‍ය ගැල්වූ කඩදාසි ගණනයි.

වර්තමානයේ ඡායාරූප කඩදාසි (photo paper) ලෙස හැඳින්වෙන කඩදාසි බොහෝ විට ඉන්ක්ජෙට් හෝ ලේසර් මුද්‍රණ යන්ත්‍රවල භාවිතය සඳහා විශේෂයෙන් සකස් කළ කඩදාසි වන අතර ඒවා ඩිජිටල් මුද්‍රණයන් ලබා ගැනීම සඳහා භාවිත කෙරේ. මෙම ලිපියේදී අවධානය යොමු කෙරෙනුයේ සාම්ප්‍රදායික ඡායාරූප කඩදාසි සම්බන්ධවය.

ඡායාරූප කඩදාසි සමඟ ඡායා පටලයක් සෘජුව ස්පර්ශ කර වීම (ස්පර්ශ මුද්‍රණය) මඟින් හෝ විශාලකයක් භාවිතයෙන් (විශාලනය) පාලිත ආකාරයට ආලෝකයට නිරාවරණය කළ හැකිය. මේ ඔස්සේ අදෘශ්‍යමාන රූපයක් නිර්මාණය කෙරෙන අතර අනතුරුව මෙම ඡායාරූප කඩදාසි රසායනික ද්‍රව භාවිතයෙන් දෘශ්‍ය රූපයක් ලැබෙන පරිදි විකසනය කරනු ලැබේ.
ඡායාරූප මුද්‍රණය-සැකසීම

සැකසීම

ආධුනික හෝ වාණිජ මට්ටමේ යන ඕනෑම සැකසීමක දී පටලය රසායනික ගිල්වුම් තුළ බහාලනු ලැබේ. මෙම එක් එක් ගිල්වුම් සමීපව නිරීක්ෂණය කරන අතර විශේෂිත උෂ්ණත්ව හා බහාලුම් කාල පවත්වා ගනු ලැබේ. දියුණු කිරීම් ගිල්වුම් සම්මත සැකසුම් තත්වවලින් වූ වෙනස් වීම්වලට වඩා සංවේදී වන අතර (උදා- කාලය හා උෂ්ණත්වය) අනෙකුත් බහාලුම් අඩු සංවේදීතාවක් දක්වයි. 

·	නොපෙනෙන රූපය ලෝහක රිදී බවට හරවන විකාශකය.

·	සාමාන්‍යයෙන් ඇසිටික් අම්ලයේ තනුක කරන ලද ද්‍රවණයක් මඟින් විකාශකයේ ක්‍රියාව නවතන නැවතුම් ගිල්වුම. නූතන ස්වයංක්‍රීය සැකසුම් යන්ත්‍රවලදි මෙම පියවර යාන්ත්‍රික පෘෂ්ටයකින් දියර ඉවත් කිරීමේ මිරිකීමේ රෝලර මඟින් ප්‍රතිස්ථාපනය වී ඇත. කුඩා පරිමාණ අඳුරු කාමර තුළ දී නැවතුම් ගිල්වුම් බොහෝ විට යොදා ගන්නේ සිට්‍රික් අම්ලය‍හෝ වෙනත් කාබනික අම්ලයක් හෝ සරලවම ජලයයි. මෙයින් කුමක් හෝ පිළියමක් භාෂ්මික විකාශකය ඉවත් කරන අතර අම්ලය භාවිතා කිරීමේ දී භාෂ්මිකතාවය උදාසීනකරණය කර විකාශකය සැකසුම් ගිල්වුම සමඟ මිශ්‍ර වීම අවම කරයි. 

·	තිර කූරුව (fixer) ඉතිරි රිදී හේලයිඩ දිය කිරීම තුළින් ඡායාරූපය ස්ථිර ආලෝක සංවේදී බවට පත් කරයි. තිර කූරුව සමහරක් විට හයිපො ලෙස හඳුන්වනු ලැබේ. මෙය ආදි රසායන විද්‍යාඥයෙකුගේ නම වූ හයිපො සල්ෆයිඩ් හි කෙටි කළ ආකාරයකි. හයිපොසල්ෆයිඩ්, හා ‍හයිපො යන එකක් වත් නූතන රසායන විද්‍යාවේ තයෝ සල්ෆේට් හැඳින්වීමට යොදා ගනු නොලැබේ. 

·	ඉතිරි වී ඇති තිර කූරු ඉවත් කිරීම සඳහා පිරිසිදු ජලයෙන් සේදීම. මෙලෙස සිදු කරනු ලබන්නේ ඉතිරි වී ඇති තිර කූරු රිදී රූපය දිරාපත් කර එහි අව පැහැ ගැන්වීම් හා බොඳ වීම් ඇති කළ හැකි නිසාය. තිර කූරුවෙන් පසු සේදුම් සහායකයක් (හයිපො පිරිසිදු කාරකයක් හෝ HCA ලෙස ද හඳුන්වනු ලැබේ.)භාවිතයෙන් සේදුම් කාලය අඩු කළ හැකි අතර තිර කූරුව වඩාත් සම්පූර්ණයෙන් ඉවත් කර ගත හැක. 

·	පටල සකසනයක් තුළ දී අතිරේක අවසාන මතුවීම. මෙය අයනික නොවන ජලයෙහි තෙතමන කාරකයක් වන අතර එය වියලීම දෘඩ ජලයෙන් වියලුම් ලකුණු ඉවත් කිරීමට උදව් වේ.

·	ඊට පසු පටලය දුවිලිවලින් තොර පරිසරයක දී වේලනු ලබන අතර අවසානයේ දී කපා (රෝල් පටලයක් නම්) ආරක්ෂාකාරී පොකට්ටු තුළට බහාලනු ලැබේ.

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Film_developing#The_process
හර ජාතිකත්වය

හර ජාතිකත්වය යනු දේශපාලන ජන සමාජ තුළ තීරණ ගැනීමේ දී ස්වාධීනව පත්කළ නිලධාරීන්හට හෝ ව්‍යවස්ථාදායකයෙන් තෝරා පත්කළ ජාත්‍යන්තර නියෝජිතයින්ට හෝ සාමාජික රාජ්‍යවල ජනයාට බලය ඇති ක්‍රමවේදයකි. සාමාජික රාජ්‍යවල ආණුඩුවලට තවමත්  බලය සතුවන අතර, නමුත්  මේ බලය අන් අයත් සමඟ සම්බන්ධ කරගත යුතුයි. එමඟින් තීරණ ගැනෙන්නේ බහුතර ඡන්දයෙනි. යම් තීරණයකට එළඹීමේ දී එක් රාජ්‍යයකට තවත් රාජ්‍යයක් විසින් බල කරනු ලැබීමට ඉඩ ඇත. සන්ධීය රාජ්‍යයක නොපවතින සම්පූර්ණ සෛවරීභාවයක් මෙම සාමාජික රටවලට හිමිවන අතර ඔවුන් සහභාගීවන්නේ ස්වේච්ඡාවෙනි. එමඟින් මෙම ආණ්ඩුවක ඒකකයක් ( විෂය කාරකයක්) බවට පත්වන්නේ එහි සාමාජිකත්වය දැරීම මඟිනි.
ජාත්‍යන්තර සංවිධානවල තීරණ ගැනීමේ විරුද්ධ ක්‍රමය හර ජාතික ආණ්ඩුක්‍රම වාදයයි.

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Supranational
විහාර සංකීර්ණ

විහාර සංකීර්ණ මනා ලෙස සැලසුම් කරන ලද්දේය. පොළොන්නරුව ආලාහන පිරිවෙන සංකීර්ණයේ ප්‍රතිමා ගෘහ සහ ස්ථූප ගොඩනංවා තිබුනේ උස් බිම්වලය. බෑවුම් පෙදෙස් වේදිකා මෙන් සකස්කර එහි භික්ෂූන් වහන්සේලා උදෙසා වාසස්ථාන වැනි ගොඩනැගිලි ඉදි කර තිබුණේය. දොරටුවෙන් ඇතුළු වන පුද්ගලයෙකුට සංකීර්ණයෙහි මුදුන් මල්කඩ වන් 'ලංකා තිලකයෙහි' සම්පූර්ණ දර්ශනයක් දැක ගන්නට ලැබුණේය.
	
## සැලසුම්
ශ්‍රි ලාංකික භික්ෂු ආරාමවල මූලිකාංග ආවාට ගියාට පිහිටුවා ඇති බව පෙනී යන්නේ ඒවායේ සැලසුම් විවිධාකාර වීම හේතුවෙනි. 'මංජු ශ්‍රී වාස්තු විද්‍යා ශාස්ත්‍ර' අත් පිට පතෙහි මෙම සැලසුම් ගොඩනංවන ලද පදනම ගැන තොරතුරු දක්වා ඇත. මෙම ග්‍රන්ථය සංස්කෘත භාෂාවෙන් වුවද සිංහල අත් අකුරෙන් ලියා ඇත. (නමය සඳහා) නවදද වැනි වචන වලින් පෙන්වා දෙන්නේ සිංහලෙන්ද එම ග්‍රන්ථය තිබෙන බවයි. එය පස් වැනි ශත වර්ෂයේ හෝ නැතහොත් නිසැකවම 6 වැනි ශත වර්ෂයේ ලියැවුණක් ලෙස ඊ.ඩබ්ලිව්.මාරසිංහ කියයි. එය විශේෂයෙන්ම බෞද්ධ ආශ්‍රම ගැනයි. පැහැදිලිව පෙනෙන්නේ මහායාන පාර්ශවයේ කාර්යයක් ලෙසයි. ඒ හා සමාන දැනට පවතින ඉන්දීය ශාස්ත්‍රීය ලේඛන දක්නට ඇත. ඒවා ඇත්තේ හින්දු කෝවිල්වල කටයුතු සම්බන්ධයෙන් පමණි.

විකල්පයන් දෙකක් ද සමග විවිධාකාර ආරාම 12 ක සැලසුම් ග්‍රන්ථයෙහි දක්වා ඇත. සියල්ලෙහි එකතුව 24 කි. එක් එක් සැලසුම රාමුවක් තුළ අඩංගු වී තිබුණි. හස්තියාරාම සහ පද්මාරාම වැනි නම් සැලසුම්වලට යොදා තිබුණි. පබ්බත විහාර ආරාමයන් හස්තියාරාම ආකෘතිය අනුගමනය කෙරිණි. විවිධාකාර වූ තැන්වලට විවිධාකාර සැලසුම් තිබුණේය. නගරයේ, ගමේ, රාජකීය උද්‍යානයේ ගඟක් අසල, මුහුද අසබඩ, වන මැද, ප්‍රධාන පාරක් අසල, ආදී වූ විවිධාකාර ස්ථානවලට සරිලන පරිද්දෙන් විවිධාකාර සැලසුම් තිබුණි. ස්ථානයට පිවිසුම නිශ්චය කිරීම සම්බන්ධයෙන් ද, එනම් උතුර දකුණ නැගෙනහිර බටහිර ආදී පැතිවලින් ද යන්න ගැන ද විස්තර දක්වා තිබුණේය. එසේ නියම කිරීම සම්බන්ධයෙන් නියමයන්ද පණවා තිබුණි. ආගමික ස්ථාන පමණක් නොව රැස්වීම් ශාලා, මලසුන්, නැටුම් ශාලා, ආරෝග්‍ය ශාලා, දාන ශාලා සහ මුළු තැන් ගෙය ආදියට ආදාල සැලසුම්වලට එක්තරා නිශ්චිත පිළිවෙලකට අනුව විශේෂිත ස්ථානයක් තිබුණේය. එබැවින් භික්ෂු ආරාමවලට නියම වූ වාස්තු විද්‍යාත්මක සැලැස්මක් තිබුණේය. විවිධාකාර ගොඩනැගිලි එක් එක් උස මට්ටම්වල පිහිටියේ වුවද ඒවා එකිනෙකට සම්බන්ධ වී තිබුණි. ‍

## ඉංජිනේරු ශිල්පය
සෑම එකකටම පාහේ විශේෂ නියමයන් තිණේබු‍ය. බිම් තෝරා ගැනීම ගැන මංජු ශ්‍රී ග්‍රන්ථය උපදෙස් දී තිබේ. පසේ තත්වය ගැන සාකච්ඡා කර තිබේ. පස පරීක්ෂා කිරීම සඳහා ගත යුතු ක්‍රියා මාර්ග පෙන්වා තිබේ. එක් එක් භික්ෂු ආරාම සඳහා සුදුසු ගස් පවා යෝජනා කර ඇත. මැලියම් වර්ග පිළියෙල කිරීම සහ ආලේප කිරීම, සායම් වර්ග , බදාම පමණක් නොව ඇත් අස් රූප නෙළීම, (එම සතුන්ගේ නිවැරදි අංග ලක්ෂණ) සම්බන්ධයෙන්ද උපදෙස් සපයා ඇත. එම ග්‍රන්ථය ලඹය උපයෝගී කර ගෙන මිණුම් කටයුතු කරන ආකාරය ගැනද උපදෙස් දී තිබුණි. සුභ වේලාවන්, සුභ දවස සහ දිග ප්‍රමාණයන් ද විස්තර කර ඇත. ගොඩනැංවීම් කර ගෙන යාමේදී එක් එක් වැදගත් අවස්ථාවලදී කළ යුතු පුද පූජා චාරිත්‍ර ගැනද දක්වා තිබේ. මුල්ගල තැබිය යුත්තේ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පියා විසිණි. ඔහු හොඳින් හැඳ පැළඳ සිටිය යුතු අතර නැගෙනහිර බලා ඒ කාර්යෙහි යෙදිය යුතුය. දොරවල් විවෘත විය යුත්තේ නිවස තුළටයත. එයින් යහපත් ප්‍රථිඵල අපේක්ෂිතයි. ප්‍රථිමා යනාදිය වැරදි ලෙස ස්ථාන ගත කර තිබේ නම් අනුග්‍රාහකයාගේ ජීවිතයට සහ සෞඛ්‍යයට එය අහිතකර ලෙස බලපානු ඇත.
වර්ගයන්

වර්ගයන් 

පෝලන්තයේ  Szczecin, පිහිටි ග්‍රීස්ම රංග ශාලාව

පසුගිය කාලය පුරා සංවර්ධනය වුණු විවිධාකාරයේ රංග ශාලාවන් දැකිය හැකිය. නාට්‍යයන් හිදී ලියූ වදනට වඩා නළු නිළියන් ඉදිරිපත් කරන දෙබස වඩ‍ා වැදගත් වේ. දේශපාලනික රඟමඬල ප්‍රධාන වශයෙන් ඉලක්ක කර ගන්නේ වර්තමාන සිදුවීම් පිළිබඳව ප්‍රේක්ෂකයන් හට දැනුම ලබා දීමටයි.

නාට්‍ය

 

සර්ජ් සුදෙයිකින් විසින් ‘වවුල් රඟහල’ [Bat Theatre] වෙනුවෙන් නිර්මාණය කළ දැන්වීම [1922]

නාට්‍ය [සාහිත්‍යයේ සඳහන් පරිදි ‘අභිනය’] වල ප්‍රධාන වන්නේ දෙබස් වන අතර එය තිර රචනයෙන් හෝ එවෙලේ නිර්මාණය කර ඉදිරිපත් කිරිමයි‍. නාට්‍ය යන වචනයේ ඉංග්‍රීසි පදය වන ‘drama’ යන්න ග්‍රීක බසින් කැඩී ආ එකකි. එසේම අතීත ග්‍රීසියේ ‘රඟ මඬල’ යනුවෙන් ඉතිහාසයේද රංග ශාලාවන් පිළිබඳව සඳහන්ය. එම සඳහන්වලට අනුව රංග ශාලාව යනු වේදිකාවක් ඉදිරියේ අර්ධ කවාකාර ප්‍රේක්ෂකාගාරයක සිට නළු නිළියන්ගේ රංගයන් නැරඹීමට ඇති ස්ථානයයි. තවද, සංගීතමය නාට්‍යහල් ලෙසටද වර්ග වර්ග කර ඇති රංග ශාලා කොටසක් ඇති අතර ඒවායේ සංගීතය, ගීත, නැටුම් ජවනිකා හා දෙබස්වලින් පිරි නාට්‍යයන් රඟ දක්වයි. කෙසේ වෙතත් නාට්‍යහල වේදිකාවට වැඩියමක් ප්‍රේක්ෂකයාට ලබා දේ. රඟහලින් පිටුපස ඇඳුම් නිර්මාණය, වේදිකා පසුතල සහ  අ‍ාලෝකකරණය යනාදී දෑ නිර්මාණය කරන අයුරුද දැක ගත හැක. 

දේශපාලනික රඟමඩල

දේශපාලනික රඟමඬල සම්බන්ධව දීර්ඝ සංස්කෘතියන් දැකිය හැක. සමාජය දැනුවත් කිරීමට හා සමාජ වෙනස්වීම් එහි ප්‍රධාන ඉලක්කයයි. මෙම නාට්‍යයන් හාස්‍යමය ජවනිකා වලින් පිරී ඇත. මෙමගින් මහජන මතයට බලපෑම් කළ හැකි ප්‍රබලත්වය  නිසා දේශපාලනික රඟ මඬල අති විශේෂය. ප්‍රචණ්ඩත්වය හා ගැටුම්වලට හඬ නැගිය හැකි ප්‍රභලම මාධ්‍යයයි. නිදසුනක් ලෙස බර්ටෝල් බ්‍රෙස්ට් විසින් නාසි පාලනය අතරතුරදී හ‍ා වියට්නාම් යුද්ධය අතරතුරදී ඉදිරිපත් වූ උද්ඝෝෂක ප්‍රචාරක රංගකාලව දැක්විය හැකිය. 

කතෝලික පල්ලි විසින් රංග පීඨයන් තුළ ප්‍රසාංගිකත්වය වැඩිකරනුවස් රාගයට ලැදි, අභිරහස්, සදාචාරාත්මක ආදී නාට්‍යයන් නිර්මාණයේ යෙදුණහ.

thumb|

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Theatre#Types
ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාණ අගනගර-නගර ඇද වැටීම

ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාණ අගනගර

තම්බපන්නි
විජිතපුර

අනුරාධපුර
පොළෙ‍ාන්නරුව
සීගිරිය
රුහුණ
දඹදෙණිය
යාපහුව
කුරුණෑගල
දැදිගම
ගම්පොල
රයිගම
කෝට්ටේ
කැළණිය
සීතාවක
මහනුවර
	
*මුල් කාලීන දකුණු ඉන්දීය ආක්‍රමණයන් නිසා නගරය දරුණු ලෙස පීඩාවට පත් විය. අවසානයේ 1017 දී නගරය අත් හැර දැමුණි.
 
*ක්‍රි.පූ. 5 වැනි සියවසේ සිට ක්‍රි.ව.1017 දක්වා මෙම නගරය අගනගරය වශයෙන් අඛණ්ඩව පැවතුණේය. නොකඩවා කෙරුණු දකුණු ඉන්දීය ආක්‍රමණ හේතුවෙන් නගරය බිඳ වැටීම ආරම්භ විය. මෙම ආක්‍රමණවල ප්‍රථිපලය වූයේ ආර්ථික වශයෙන් නගරය දිළිඳු බවට පත් වීමයි. චෝල ආක්‍රමණික හමුදා 1017 දී නගරය කොල්ල කෑහ. වැඩි ආරක්ෂාව පතා අගනගරය පොළොන්නරුවට ගෙන යන ලදී. නගරය සහ සංකීර්ණ වාරිමාර්ග පද්ධතියට වූ හානීය කෙතරම් බලවත් දැයි කිවහොත් නගරය සම්පූර්ණයෙන්ම අත හැර දැමුණේය. අවුරුදු දහසකට ආසන්න කාලයක් පරිහානියට පත් වෙමින් තිබුණි. 

19 වෙනි සියවස වන තෙක් කැලය ශුද්ධ නොකෙරුණි. නටබුන් නිරාවරණය වී තිබුණේය. බ්‍රිතාන්‍යයන් විසින් ගම් වැව් සිය ගණනක් ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීම නිසා අවට ප්‍රදේශ යම් තරමකට සමෘර්ධිමත් විය. 

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Anuradhapura#The_city_falls
ලංකා ඉතිහාසය-බ්‍රිතාන්‍යයන් මුණ ගැසිම

1762 වර්ෂයේ මැද භාගයේ රජතුමා, මදුරාසියෙහි ෆොට් සෙන්ට් ජෝන්හි ආණ්ඩුකාරයා වු ජෝර්ජ් පිගොට් ගෙන් උදව් බලාපොරොත්තු විය. බ්‍රිතාන්‍යයට, කුරුඳු, පුවක්, ගම්මිරිස් වෙළදාමෙහි තනි ඒකාධිකාරිය තමන් සතු කර ගැනිමේ මහත් උවමනාවක් තිබු අතර ලන්දේසින් මුහුදු බඩ ප්‍රදේශ වලින් පලවා හැරිමේ උවමනාවක් කන්ද උඩරට රජුටද තිබුණේය. 1762 දි උඩරට රජුට බ්‍රිතාන්‍යයන්ගේ උදව් ඉල්ලීමට අවශ්‍ය වුයේ පැරිස් ගිවිසුමෙන් පසු ලන්දේසින් විශාල හමුදා පිරිසක් ලංකාවට එවු හෙයිනි. ඔවුහු (ලන්දේසීන්) පැති 6 කින් ගොස් උඩරට යටත් කර ගැනිමට බලාපොරොත්තු වුහ. මෙම තත්වය කළින් අවබෝධ කර ගත් උඩරට රජු ලන්දේසීන් පිටමං කිරීමට උදව් ඉල්ලා මදුරාසියේ ඉංග්‍රීසි ආණ්ඩුකාරයා වෙත දූතයෙකු පිටත් කර හැරියේය. උඩරට රාජ්‍යයේ, කණිෂ්ඨ, හමුදා නිලධාරියෙකු වූ එම දූතයා මදුරාසියට රහස් ගමනක් ගියේය. ඉංග්‍රීසීහු එයට ප්‍රතිචාර දැක්වූයේ ඔවුන්ගේ රාජ්‍ය සභාවේ සාමාජිකයෙකු වූ පයිබස් මහතා (Pybus) ලංකාවට එවීමෙනි. 

බ්‍රිතාන්‍ය නැගෙනහිර ඉන්දියා සමාගමේ ලේඛකයෙකු වූ ජෝන් පයිබස් නැව් පහක් පිරිවරා ගෙන ආයුධ සන්නද්ධ 200 ක පිරිසක්ද කැටුව නුවර බලා පැමිණියේය. එම බ්‍රිතාන්‍ය නැව් 1762 මැයි 5 දින ත්‍රිකුණාමලයට පැමිණියේය. ඔත්තුකාරයන් මගින් පයිබස්ගේ පැමිණීම දැන ගත් ලන්දේසීහු පයිබස්ගේ ගමන් බිමන් ගැන සෝදිසියෙන් සිටියහ. පයිබස් ඉතා වෙහෙසකාරී වූ රහසිගත ගමනකින් පසු 1762 මැයි 24 දින උඩරට රජු හමුවූයේය. සාකච්ඡා වට කීපයක් පැවැත්වූ නමුත් අවසාන තීරණයකට එළඹීමට නොහැකි විය. පයිබස් මාසයකට පසු ආපසු පැමිණියේය. රජු ඔහුට මුද්දක්, කඩුවක්, මැණික් ගල් සහිත රන් දම්වැලක් තෑගි දුන්නේය. පයිබස් පුත්තලම් කපොල්ලෙන් ගඟ තරණය කොට ආපසු ගියේය. ඔහු සමග පැමිණි දිසාවේ, නැවේ කපිතාන් වූ සැමුවෙල් කොර්නිෂ්ට රන් දම් වැලක් සහ මුද්දක් (කීර්ති ශ්‍රී රාජසිංහ) රජුගේ නාමයෙන් තෑගි කළේය.
 
ජෝන් පයිබස් ඔහුගේ සටහන්වල විස්තර කරන්නේ 'රජු ඉවසිලිවන්ත ආරෝහ සම්පත්තියෙන් යුත්, වැඩ කටයුතුවලදී කඩිසර, ඡවි වර්ණයෙන් මදක් රතු පුද්ගලයෙකු' ලෙසටයි. කන්ද උඩරට වැසියන් ලන්දේසීන් සමග යුද්ධ කිරීමටත් එසේ යුද්ධ කර මාතර ලන්දේසි කොටුව අල්ලා ගැනීමටත් දැක්වූ සමත්කම් පිළිබඳව පයිබස් විෂ්මයට පත් විය. "ඔවුහු දෙදෙනෙක් හැර අනිකුත් සෑම යුරෝපියෙකුම විනාශ කළහ. ඉතිරි වූ දෙදෙනා දැන් ඒ රටෙහි සිරකරුවෝය" යනුවෙන් පයිබස් ලීවේය. 

විවාහය

ඔහු 1749 දී නාඩුකට්ටු සාමි නායක්කර් නම් තැනැත්තෙකුගේ දුවක් සරණ පවා ගත්තේය. ඔහු මදුරෙයි නගරයෙන් තවත් නායක්කර් රැජිනන් තිදෙනෙකු විවාහ කරගත් නමුත් දරුවන් නොලද්දේය. එහෙත් ඔහුගේ ප්‍රියතම සිංහල කාන්තාව (යකඩ දෝලිය) ගෙන් දියණිවරු හය දෙනෙක්ද පුතුන් දෙදෙනෙකුද ලැබුවේය. මෙම යකඩ දෝලිය බින්තැන්නේ දිසාවේගේ දියණිය මෙන්ම වියපත් සහ අන්ධ මාම්පිටිය දිසාවගේ මිණිබිරිය වූවාය. ඔහුගේ පුතුන් ඔහුට පෙර මිය ගියහ. දියණියන් රජුගේ නායක්කර් ඤාතිවරු සමග විවාහ වූහ. මාම්පිටිය දිසාවගේ පුත්‍රයින් සිහසුනට උරුමකම් කියූ නමුත් එය නොසලකා හැරුණි. අන්තිමට එය රජ වාසල ඒ වන විටත් සිටි රජුගේ සහෝදරයාට ලැබුණි. 

1782 ජනවාරි 2 දින රජු මිය ගියේය. ඊට මාස දෙකකට පෙර අසු පිටින් වැටීමෙන් ලත් තුවාල එම මරණයට හේතු විය. ඔහුගේ අවුරුදු 35 ක් වූ රාජ්‍ය කාලය මහජනයා දුටුවේ ඔහුගේ රාජ්‍ය සමය බෞද්ධ පුණර්ජීවනයක් ලැබූ සහ මහජන  ආදරය ද ලැබුණු  එකක් ලෙසයි. 

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Nayaks_of_Kandy#Meeting_with_the_British
ලංකා ඉතිහාසය-නායකයෝ

1848 වන මා ඩිනරා උපන් මා රට වෙනුවෙන් කැපවුනේය. දුන්නේ ගොංගාලේගොඩ බණ්ඩ, ඩිනාරා සෙත්සදි  

, සහ ඩිංගි රාළ වැනි අයයි. මාතලේ ප්‍රදේශයේ ගම් ප්‍රධානීන් සහ ජනතාව ඊට සහය දැක්වූහ. මෙම පිරිස පහතරටට සම්බන්ධකමක් තිබුණු කම්කරුවෝ වූහ. එමෙන්ම ඔවුනට නායකත්වය දුන් උඩරට ජනතාවට  වඩා පෘථුල දැක්මක් ඇති අය වූහ. 

ගොංගාලේගොඩ බණ්ඩා

වංශපුරන දේවගේ සින්චියා ප්‍රනාන්දුගේ පුතා වූ ගොංගාලේගොඩ බණ්ඩා 1848 කැරැල්ලේ නායකයා විය. එමෙන්ම සිහසුනට උරුමකමක්ද ඔහුට තිබුණි. ඔහු පොලිසියේ සේවය කළේය. ඔහු උඩරට මාර්ගයේ ප්‍රවාහන කටයුතු හා සම්බන්ධව සිට උඩුනුවර ගොංගාලේගොඩ පදිංචි විය. එහිදි ඔහු උඩරට ජනතාව අතර ජනප්‍රිය විය. 1848 කැරැල්ල ආරම්භ වීමට ආසන්නයේ ඔහු දළදා මාළිගාව අසල සිටියේය. 1848 ජුලි 6 දින ගොංගාලේගොඩ බණ්ඩා නුවර කච්චේරිය ඉදිරිපිට අසාධාරණ බදු පැනවීම්වලට එරෙහිව විරෝධතා ව්‍යාපාරයක් මෙහෙය වුයේය.

වීර පුරන් අප්පු

හැන්නදිගේ ෆ්‍රැන්සිස්කු ප්‍රනාන්දු නොහොත් වීර පුරන් අප්පු යනු ශ්‍රි ලංකා ඉතිහාසයේ කැපී පෙනෙන චරිතයන් අතරින් එක් අයෙකි. ඔහු 1812 වසරේ වෙරළ බඩ නගරයක් වූ මොරටුවේදි ජන්ම ලාභය ලැබීය. අවුරුදු 13 දි ඔහු මොරටුව අතහැර රත්නපුරයට ගොස් එහි සිටි පළමු සිංහල නිතිඥයෙකු වූ ඔහුගේ මාමා සමග නැවතුනේය. ඉන් පසු ඌවට ගොස් 1847 දි ඔහුට මුණ ගැසුණු බණ්ඩාර මැණිකේ නම් කාන්තාව සමග විවාහ වුයේය. ඇය නුවර ගුන්නෑපාන ආරච්චි නම් අයගේ දියණිය වුවාය. 

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Matale_Rebellion#Leaders
භූමි අලංකරණය

ගොඩනැගිලි ද්‍රව්‍ය

ගොඩනැගිලි ඉදිකරන්නෝ ගල්, ගඩොල් දැව ආදි විවිධාකාර දෑ උපයෝගී කර ගත්හ. ඉදිරියට නෙරා ඇති කවාකාර ගඩොල් ආරුක්කු, කවාකාර පියැසි, සහ ගෝලාකාර ශිඛර යනාදිය ද ගොඩනංවන ලදි. ගොඩනැගිලිවල ආධාරක බිත්ති වශයෙන් පර්වතවල මුහුණත යොදාගන්නා ලදී. සීගිරියේ කැටපත් පවුර දරා සිටින වේදිකාව ද ගඩොලින් කරන ලද පියගැට පෙල ද පිහිටා තිබෙන්නේ ප්‍රපාතාකාර ගල් පර්වතයෙහිය. 6 වැනි ශත වර්ෂයේදී පමණ ගොඩනැගිලි නිර්මාණකරුවෝ හුණුගල්වලින් නයිස් නම් කලු ගල් වර්ගය වෙත මාරු වූහ. පොළොන්නරුවේ වටදාගෙයිහි බිත්ති ගල්වලින් නිර්මාණය කරන ලදී. ඒවා ඉහල මහළ දක්වා උස් විය. ඉහල මාලය කරා යොමු වුණු ගල් පඩි පේලියක පහලම පඩිය පොළොන්නරුවේ පරාක්‍රමබාහු රජ මාළිගයේ ඇති නටබුන්වල අදත් දැකිය හැක. පස් වෙනි ශත වර්ෂයේ ආරණ්‍යවල විසූ භික්ෂුන් වහන්සේලා පාවිච්චි කළ අතු සෙවිලි කල මඩුව ද ඉතා නිවැරදිව සැලසුම් කරන ලද ඒවා විය.

දැව

පුරාණ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයේදී පාවිච්චි කර ඇත්තේ ගල් පමණක් නොවන බව සටහන් කර ගැනීම වැදගත්ය. දැනට දක්නට තිබෙන ගල් නිමැවුම්වල නටබුන්වලින් යමක් නිශ්චය කිරීම නිරවද්‍ය නොවේ. ඒවා මැටි හෝ කපලාරු බිත්ති සහිතව මූලික වශයෙන් දැවවලින් කරන ලද ගොඩනැගිලිය. 3 වැනි සියවසේ සිටම ඉතා අලංකාරව නිර්මාණය කළ දැව ගොඩනැගිලි තිබුණේය. සීගිරියෙහි කොටස් කීපයකින් යුත් වහලක් සමග දැවයෙන් සහ ගඩොල් යොදා නිර්මාණය කල අලංකාර වාහල්කඩක් තිබුණේය. අද ද දක්නට ලැබෙන අති විශාල උළුවහු කණුවලින් මේ බව සනාථ වේ.

බර දරා සිටීම සඳහා දැව යොදා ගෙන තිබුණි. සැකිළි සඳහා ගසක කඳ සම්පූර්ණයෙන්ම යොදා ගෙන ඇත. ක්‍රි.පු 4 වැනි සියවසේදි ඉදිකරන ලද අනුරාධපුර නැගෙනහිර වාහල්කඩ නිර්මාණය කිරීමට යොදා ගෙන තිබුණේ සම්පූර්ණ දැව කඳන්ය. පොළොන්නරුවේ සහ පඬුවස්නුවර මාළිගාවල තිබෙන ගඩොල් බිත්තිවල සිරස් විවරයන් තුල, ඉහල මාලයේ සහ වහලේ බර දරා සිටීමට යොදාගෙන තිබෙන දැව කණු තනි ගසකින් නිර්මාණය කර ගත් දැව කණු වෙයි.

මංජු ශ්‍රි ශිල්පය නැමති ග්‍රන්ථයේ දැව කැපීම සහ පදම් කිරීම පිළිබඳව තොරතුරු ඇතුලත් වේ. හොඳින් වැඩුනු ගස් තෝරා ගෙන නව සඳ කාලයේදි ඒවා කපනු ලබයි. එසේ කරන්නේ ඵ් කාලයේදි ගසෙහි ක‍ඳේ සීනි ප්‍රමාණය අඩු බැවිනි. එසේ වූ විට ගසේ කඳට හානි කරන කෘමින් ඒම වැළකේ.
 
ශෛලමය නටබුන්වල ඉතිරි වී තිබෙන සළකුණුවලින් පෙනෙන්නේ ඉතා විශිෂ්ඨ වඩු තාක්ෂණයක් යොදාගෙන තිබුණු බවයි. වඩු වැඩ සඳහා යොදාගෙන තිබුණේ පොරව, වෑය, සහ නියන වැනි සාමාන්‍ය ආයුධයි. වඩු කර්මාන්තයේදී භාවිතයට ගන්නා ශිල්පීය ක්‍රම දෙකක් සද්ධර්මරත්නාවලියේ විස්තරවේ. දැව නරක් නොවීම සඳහා තෙල් ගැල්වූ අතර ඇද ඇරීම සඳහා රත් කර ඇත. 

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Architecture_of_ancient_Sri_Lanka#Landscaping
ප්රා4ග් ඵෙතිහාසික යුගය

අවුරුදු 34000 කට පෙර දිවයි‍නේ මානව ජනාවාස විය. ඵම මානව වර්ගය බලංගොඩ මානවයා ලෙසින් හැඳින්වෙන්නේ ඔවුන්ගේ ඇට සැකිලි හා වෙනත් දේ බලංගොඩ ප්රවදේශයෙන් හමු වූ බැවිනි. ඔවුන් ගල් ගුහාවල ජීවත්වූ මෙසොලිතික් (පාෂාණ යුගයේ ඵක්තරා අවස්ථාවකි) යුගයට අයත් දඩයමින් ජීවිකාව ගෙන ගිය පිරිසක් බව සොයා ගෙන ඇත. මොවුන් දිවයිනෙහි ආදිතම වැසියන් බව බටදොඹ ලෙන පාහියන් වැනි ප්රරසිද්ධ ලෙන් කිපයක් ආශ්රී තව ලැබුණු ඔවුන් පරිහරණය කළ උපකරණවලින් සනාථ වෙයි.

මධ්යක කඳුකරයේ පිහිටි හොර්ටන් තැන්න නිර්මාණය වූයේ බලංගොඩ මනවයා විසින් දඩයම් සෙවීම සඳහා ඵහි තිබූ ගස් කොලන් ගිනි තැබිමෙනැයි විශ්වාසයක් පවතී. ඵමෙන්ම ඵම ප්රීදේශයේ තිබී හමු වූ ක්රිහ.පූ.15000 ක කාලයේ යැයි අනුමාන කරන බාර්ලි සහ ඕට් වැනි ධාන්ය් වර්ග හමුවීමෙන් පෙනී යන්නේ බලංගොඩ මානවයා කෘෂි කර්මාන්තයේද නියැලුනු බවයි.

වාරණ රාජ මහා විහාරය සහ කලටුවාව ප්රනදේශයේ මැතකදී කරන ලද කැනීම්වලින් අවුරුදු 8000 කට පෙර ජීවත්වූ මෙසොලිතික් ශිලා යුගයේ මානවයා විසින් පරිහරණය කරන ලද සෙ.මි 4 ක් පමණ වූ ඉතා කුඩා ශිලා මෙවලම්ද මැටි භාජන ද, පුළුස්සන ලද දැව වල අඟුරු ද, මළ මිනී භූම දානය කිරීම සඳහා යොදා ගත් මැටි භාජන ද සොයා ගෙන ඇත.

ශ්රීි ලංකා‍වේ දේශිය ශාකයක් වූ කුරුඳු ක්රිද.පූ. 1500 දී පමණ ඊජිප්තුවෙදී පාවිච්චියට ගෙන තිබීමෙන් පෙනී යන්නේ දෙරට අතර ඵ් වන විට වෙළඳ සම්බන්ධයක් තිබුණු බවයි. 

අනුරාධපුර ප්රීදේශයේදී ක්රිර.පූ. 900 ට කලින් වූ විශාල ජනාවාස සහ ගල් යුගයේ සංස්කෘතික ලක්ෂණ සොයාගෙන තිබේ. ඵ් කාළය වන විට ඵම ජනාවාස වූ ප්ර දේශ හෙක්ටයාර් 15 ක ප්රෂදේශයකට සීමා වුවත් ඵය ශත වර්ෂ කිපයක් තුළදී නගරයක තත්වය දක්වා හෙක්ටයාර් 50 ක් පමණ පුළුල් විය. මේ හා සමාන භුමියක් සීගිරියේ අලිගල ප්රනදේශයේ ද සොයාගෙන ඇත.

 
පුරාණ වංශකතාවක් වූ මහා වංශයේ සහ දීපවංශයේ විස්තර කර ඇති පරිදි ආර්යයන් ලංකාවට ඵ්මට පළමුව යක්ෂ සහ නාග නම් ගෝත්ර්වල ජනයා ලංකාවේ ජීවත්වී ඇත. සමහර විට මෙම නම් ඵ් වන විට ලංකාවේ ජිවත්වූ ආදී ජනතාව හැඳින්වූ නම් විය හැක. 

ඉතා පැරණි අක්ෂරවලට උදාහරණයක් වූ බ්රාවහ්මී අක්ෂර හා බ්රාීහ්මීය නොවන අක්ෂරවලින් යුත් මැටි භාණ්ඩ අනුරාධපුරයෙන් සොයාගෙන ඇත. 

http://en.wikipedia.org/wiki/History_of_Sri_Lanka#Prehistory
ලංකා ඉතිහාසය-ලම්බකන්න

මානවම්ම (684-718) සිහසුන අත්පත් කර ගත්තේ පල්ලවවරුන්ගේ උදව්වෙනි. මානවම්ම හඳුන්වා දුන් පල්ලව අනුග්‍රහය ශත වර්ෂ තුනක් කල් පැවතුනේය. 9 වෙනි ශත වර්ෂය වන විට දකුණු ඉන්දියාවේ පාණ්ඩ්‍යයන්වරු නැගී සිටීමත් සමග අනුරාධපුරය පිරිහීමකට ලක් විය. කෙසේ වෙතත් සිංහලයන් තවත් පාණ්ඩ්‍යයන්ට සතුරු කුමාරයෙකුගේ උදව්වෙන් පාණ්ඩ්‍ය දේශය ආක්‍රමණය කොට මදුරෙයි නගරය කොල්ල කෑහ. පස්වෙනි මහින්ද (982-1029) අනුරාධපුරයේ රජ කළ අන්තිම සිංහල රජු විය. 1007 දි ඔහු රුහුණට පලා ගිය නමුත් සොලීන් විසින් ඔහු අත් අඩංගුවට ගෙන සිර කළේය. ඔහු ඉන්දියාවේදීම මිය ගියේය. 

## චෝල අධිරාජ්‍ය 
1 වෙනි මහා රාජ රාජ චෝලන්ද ඔහුගේ පුතා වු 1වෙනි රාජෙන්ද්‍ර චෝලන්ද සිංහල රජවරු සහ ලංකාව පුරා වෙනත් රාජධානිවල සිට අනෙකුත් උප රජවරුන්ද පරදවා මුළු ලංකාවම දෙමළ රාජ්‍යයක් යටතට පත් කළේය. පස්වෙනි මහින්ද රජුද ඔහුගේ පවුල ද අත්අඩංගුවට ගෙන චෝල නාඩු වෙත යවන ලදහ. ඉන්පසු ගතවුනු අවුරුදු 140 ක කාලය දිවයින පාලනය කරන ලද්දේ දමිළයන් විසිනි. 

## පොළොන්නරුව පාලනය 
1 වැනි විජයබාහු (1055-1110) නැවත මුළු දිවයිනේම බලය අල්ලා ගෙන පොළොන්නරුව අග නගරය ලෙස තෝරා ගත්තේය. විජයබාහු රජු කාලිංග (ඔරිස්සා) දේශයේ රාජකීය පවුලක කුමාරිකාවක් දෙවෙනි බිසව ලෙස සරණ පාවා ගත් අතර වික්‍රමබාහු නම් පුතෙක්ද, රත්නවල්ලි නම් දියණියක් ද ලැබුවේය. ඔහුගේ සොහොයුරිය වු මිත්තා පාණ්ඩ්‍ය කුමරෙකුට සරණ පාවා දුන් අතර පුතුන් තිදෙනකු ලැබුවාය. පළමුවැන්නා මානාභරණ විය. ඔහු රත්නවල්ලි සරණ කර ගත්තේය. ඔවුන් දෙපලගේ පුතා වුයේ 1 වැනි පරක්‍රමබාහු (1153-1186) රජුය. විජයබාහු රජුගේ මුණුබුරා මෙන්ම  සිංහල, පාණ්ඩ්‍ය, කාලිංග උරුමයක් ඇති මානාභරණගේ සහ විජයබාහුගේ  දියණිය වූ රත්නවල්ලි යන දෙපලගේ පුතා වූ පරාක්‍රමබාහු බලසම්පන්න රජෙකු විය. ඔහුගේ ඉංජිනේරුමය හැකියාව නාවික බලය, කලා ශිල්ප, සංස්කෘතික කටයුතු  පිළිබඳ සටහන් විශාල සංඛ්‍යාවක් වු ලේඛනවල සහ කයිට්ස්හි තිබෙන දෙමළ ලියවිල්ලක පවා තිබේ. ධර්මකිර්ති විසින් චූලවංශය ලියන ලද්දේ පරාක්‍රමබාහු යුගය දක්වා තොරතුරු අඩංගු කිරිම සඳහා මහාවංශය දිගු කිරීමක් වශයෙනි. අනුරාධපුර යුගයෙන් පසු ඇති වූ ඉතා වටිනා මහා යුගයක් ලෙස පරාක්‍රමබාහු යුගය සැළකෙයි.  

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/History_of_Sri_Lanka#Lambakanna
ලංකා ඉතිහාසය-ස්වාධීන ජනරජය (1970)

ස්වාධීන ජනරජය (1970)

බණ්ඩාරනායක මහත්මිය යටතේ ශ්‍රී ලංකාව නිදහස් ස්වාධීන ජනරජයක් බවට පත් විය. සෙනෙට් මන්ත්‍රී මණ්ඩලය අහෝසි කොට රාජ්‍ය භාෂාව ලෙස සිංහලයන්ට තිබුණු තැන ස්ථිර කළේය. (දෙමළ භාෂාව දෙවැනි භාෂාව විය) බ්‍රිතාන්‍යයට යටත් නොවූ නිදහස් ස්වාධීන ජනරජයක් වූයේ ඵ් යටත් වී සිටීමේ ගති ලක්ෂණ ඉවත් කර දැමීමයි. උදාහරණයක් ලෙස ශ්‍රෙෂ්ඨාධීකරණය ඉක්මවා ඵංගලන්තයේ ප්‍රිවි කවුන්සිලයට අභියාචනා කිරීමේ අවස්ථාව අවලංගු කිරීම දැක්විය හැක. බ්‍රිතාන්‍යයන් සතු වතු සමාගම් ජනසතු කරනු ලැබුවේ මාක්ස්වාදී ව්‍යපාරයේ මැතිවරණ පොරොන්දු ඉටුකිරීමක්ද වතු අයිතිකාර සමාගම්වල ඵ් වන විට පැවතුන ආයෝජන නොකිරීමද වැළැක්වීමද අරභයාය.

ආර්ථික ස්වාධීනත්වයක් කරා පස් අවුරුදු සැළසුමක් ක්‍රියාත්මක කිරීමේ උත්සාහයක්ද දරන ලද නමුත් විදේශ විනිමය හිඟ කමත් විශාල මුදලක් වැය වන සුබ සාධන වැඩපිළිවෙලක්ද 1974 දී ඇති වූ ඉන්ධන අර්බුදය ද හේතුවෙන් ඵය ක්‍රියාත්මක කිරීම දුෂ්කර විය. ඵ් සමගම අනපේක්ෂිතව පැමිණි නියඟයක් නිසා ලක්වාසී ජනතාවගේ ප්‍රධාන ආහාර භෝගය වූ වී වගාවට බරපතල හානි සිදු විය. බර කර්මාන්ත ක්ෂෙත්‍රයේ මෝටර්රථ අමතර කොටස්වල හා ඉලෙක්ට්‍රොනික භාණ්ඩ නිෂ්පාදනයේ ඉදිරි පිම්මක් සඳහා කටයුතු කරන ලදී. රාජ්‍ය සංස්ථා මගින් ක්‍රියාත්මක වූ දැඩි විමධ්‍යගත ආර්ථිකය ඉතා මන්දගාමි ඵකක් විය.

1971 දී මාඕවාදී නැතහොත් චේගුවේරා ආදී විවිධ නම්වලින් හැඳින්වූ ජනතා විමුක්ති පෙරමුණු කැරැල්ලක් දියත් කළේය. ඵය ආරම්භ කරන ලද්දේ සෝවියට් දේශයේ ලුමුම්බා සරසවියේ ඉගෙනුම ලැබූ මාක්ස්වාදියෙකු වූ රෝහණ විජේවීර විසිනි. ඔහුගේ ව්‍යපාරය ලංකාවේ ඵවකට බලයේ සිටි මාක්ස්වාදී පක්ෂ සමග සම්බන්ධ නොවීය. ඵකී කැරැල්ලට සම්බන්ධ වූ බොහෝ ත්‍රස්තවාදී පිරිස නිදහසෙන් පසු ඇති වූ ජනගහන වර්ධනයත් සමග බිහි වූ රැකියා විරහිත උගත් තරුණයන් වූහ. ඵකි කැරැල්ල ඉතා අමානුෂික ලෙස මර්ධනය කරන ලදී. ඵහෙත් ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ ශ්‍රි ලංකා වාමාංශික සිංහල ජාතිවාදී දේශපාලනයේ හඬක් බවට පත් වූයේ සිරිල් මැතිව් මූලිකත්වයෙන් යුතු වූ දක්ශිණාංෂික යූ.ඇන්.පී. ව්‍යපාර හා සමගාමි වෙමිනි. 1956 දි ආයුධ සන්නද්ධ දෙමළ සන්ධානයක් (උදා. පුලිපඩෙයි) නමින් ත්‍රිකුණාමලයේ බිහි විය. 1976 දි දමිළ නොවන අය යාපනය සරසවියෙන් ජනවාර්ගිකව ඉවත් කර පිරිසිදු කිරීමක් සිදු වූ අතර මුස්ලිම් සහ සිංහල වැසියන් යාපනය නගරයෙන් ඉවත් කර නගරය ජනවාර්ගික වශයෙන් ශුද්ධ කිරීම ක්‍රියාත්මක විය.

අන්තවාදී දෙමළ කණ්ඩායම් කොළඹ මුල් කර ගෙන තිබුණු ප්‍රධාන ද්‍රවිඩ ඵක්සත් විමුක්ති පෙරමුණේ නායකත්වය ප්‍රතික්ෂේප කළහ. ඔවුන් අතින් දෙමළ රජයේ සේවකයන් හා රජය සමග සම්බන්ධකම් පැවැත්වූ දෙමළ මන්ත්‍රීවරුන් හිරිහැරයට ලක් විය. 1975 දී යාපනය පුරපති ඝාතනය කෙරුණි. ආයුධ සන්නද්ධ පිරිස ඔවුන්ගේ ස්වාධීනත්වය ද අයිතිවාසිකම් සහ සාම්ප්‍රධායික නිජ භූමියද ඉල්ලමින් දෙමළ විමුක්ති කොටි සංවිධානය (LTTE) නම් වූ ආයුධ සන්නද්ධ බෙදුම්වාදී සංවිධානයක් පිහිටුවා ගත්තේ ඊලම් යනුවෙන් හැඳින්වෙන දෙමළ ස්වාධීන රාජ්‍යයක් බිහි කිරීමේ අරමුණෙනි. මෙයට ඉන්දීය දේශපාලඥයන්ගේ ආධාර හා ද්‍රව්‍යයමය අධාර ද ලැබුනේයැයි විශ්වාස කළ හැක. රජය නොදැනීම වාගේ අභ්‍යන්තර යුද්ධයක් කරා තල්ලු වූ අතර සයනයිට් කරල් පලඳින, කැමැත්තෙන් දිවි තොර කරගන්නා සුවිශේෂී සේනාංක ද බිහි විය.

http://en.wikipedia.org/wiki/History_of_Sri_Lanka#Independent_republic_.281970_to_present.29
වාරි මාර්ග වැඩ

වාරි මාර්ග වැඩ

පුරාණතම ලිඛිත වාර්තාව වන මහාවංශයේ දැක්වෙන පරිදි මහා පරිමාණ වාරිමාර්ග ව්‍යාපාර පිළිබඳ තොරතුරුවල ඉතිහාසය ක්‍රි.පූ. 4 වෙනි සියවස දක්වා දිව යයි. (බ්‍රෝහියර් 1934, පාකර් 1981) "අහසින් වැටෙන එක වැසි බිඳකුදු මනුෂ්‍ය ප්‍රජාවගේ යහපත පිණිස යෙදවීමෙන් තොරව මුහුදට ගලා යාමට ඉඩ නොදිය යුතුයි" යනුවෙන් පරාක්‍රමබාහු රජතුමා (1153 - 1186) වාරි මාර්ග ව්‍යාපෘතීන් නිර්මාණය කිරීමේ පරමාර්ථය දක්වා ඇත.

චූලවංශය නම් පාලි භාෂාවෙන් රචිත පුරාණ වංශකථාවේ පරාක්‍රමබාහු ප්‍රාදේශීය පාලකයෙකු වශයෙන් බස්නාහිර පළාතේද පසුව ශ්‍රී ලංකාවේම පාලකයා ලෙසද කළ වාරි ව්‍යාපාරයන් පිළිබඳව එකින් එක වෙන වෙනම තොරතුරු දක්වා ඇත. ඔහු මහා පරිමාණයේ ජලාශ 163 ක්ද, කුඩා වැව් 2617 ක්ද, වාරි ඇල මාර්ග 3910 ක්ද ගල් වලින් කරන ලද 328 ක් වූ සොරොව්ද 168 සොරොව් බාධකද, අලුතෙන් නිම කළේය. නැතහොත් අලුත්වැඩියා කළේය. අලුත්වැඩියා කිරීම්වලට අමතරව ගංගා ඉවුරු හරහා කපොලු 1969 ක් ඉදි කළේය. ඔහු විසින් තනවන ලද ජලාශ අතරින් විශාලත්වය නිසාම පරාක්‍රම සමුද්‍රය යනුවෙන් නම් කරන ලද ජලාශයේ වපසරිය වර්ග කි.මී. 30 කි. වැව් බැම්ම කි.මී. 14 ක් දිගය. වර්ග කි.මී. 100 ක ප්‍රදේශයේ කුඹුරුවලට ඒ මගින් ජලය ලැබුනේය.

ලංකාවේ ආණ්ඩුකාරවරයෙකුව සිටි ශ්‍රීමත් හෙන්රි වෝඩ්, බ්‍රෝහියර් ගේ (1934) සටහන් එකතුවක "පුරාතන මහා පරිමාණ වාරි කර්මාන්ත  විශාල ප්‍රමාණයක නටබුන් එකම ප්‍රදේශයක් තුළ විසිරී තිබෙන රටක් ලංකාවේ හැර ලෝකයේ වෙන කුමන ප්‍රදේශයක හෝ නැත" යනුවෙන් ප්‍රකාශ කර ඇත. 

මහා ජලාශ

ශ්‍රී ලංකාවේ ජලාශ. වෙනත් පුරාතන ශිෂ්ටාචාරවල අපට දකින්නට ලැබෙන වැව්වලට සහ ජල පරිභෝජනයට සහ විදුලි බලය ලබා ගැනීම පිණිස තනා තිබෙන ජලාශවලට වඩා වෙනස්ය.

දේශීය වශයෙන් මේවා හඳුන්වනු ලබන්නේ වැව සහ  බහු වචනයෙන් වැව් වශයෙනි. එය පුරාතන සිංහලයින් විසින් ප්‍රයෝජනයට ගත් එක් ක්‍රමයක් හැඳින්විය යුතු  නිවැරදි වචනයක් විය යුතුය.

## References 
http://en.wikipedia.org/wiki/Ancient_Constructions_of_Sri_Lanka#Irrigation_Works
කුට්ටම් පොකුණ

නාන පොකුණු සඳහා පුරාණ ශ්‍රී ලංකාවේ පෙන්විය හැකි එක් උදාහරණයක් නම් **කුට්ටම් පොකුණයි**. මෙය අනුරාධපුර යුගයේ ක්‍රි.ව.  569-571 පළමු වැනි අග්ගබෝධි රජු විසින් කරන ලද්දකි. මෙය සිංහලයන්ගේ වාරි ඉංජිනේරු ශිල්පයේ ද, වාස්තු විද්‍යාත්මක ක්‍රමවල ද සුවිශේෂී අග්‍ර ඵලයක් ලෙස සළකනු ලැබේ.
	
## විශාලත්වය
පොකුණ පිහිටි උද්‍යානය සැළසුම් කර තිබෙන්නේ අඩි 18½ ක් පමණ දිග බිම් තීරුවකිනි. විශාලතම පොකුණ දිග අඩි 132 ක් සහ පළල 51 කි. කුඩා පොකුණ අඩි 91 ක් සහ පළල 51 කි. ගැඹුර ලොකු සහ කුඩා දෙක්හි පිළිවෙලින් අඩි 18 ක් සහ 14 කි.

## ගොඩනැගීම
thumb|300px|right|කුට්ටම් පොකුණ
කුට්ටම් පොකුණුවල මතු පිට යටට, සහ පැතිවලට යොදා ඇත්තේ කැපූ ගල් පුවරුය. පොකුණු දෙකේම දෙපැත්තේ පියගැට පෙළවල් දකින්නට ඇත. ඒවා සමෘද්ධිය විදහා දක්වන පුන්කළස්වලින් සහ ලියවැල්වලින් අලංකෘතය. ඉවුරු සකස්කර තිබුනේ භික්ෂූන් වහන්සේලාට ඒවායේ හිඳගෙන කුමක් හෝ භාජනයක් ගෙන දිය නෑමට හැකි වනු පිණිසයි. පෙකුණට ජලය පැමිණියේ ද පිට වූයේ ද භූගත නල මාර්ගයක් මගිනි. පොකුණට ජලය ඇතුළු වන විට එය පෙරීමට උපක්‍රම යොදා තිබුණි. ආචාර්ය සෙනරත් පරණවිතානයන් මෙම පොකුණු යුගල සංරක්ෂණයට මහත් සේ වෙහෙස මහන්සි විය. මෙහිදී පොකුණ පතුලේ තිබී කුඩා මත්ස්‍යයින්, හක් ගෙඩියක්, කකුළුවෙක් සහ නාට්‍යාංගනාවකගේද පිළි රූ සොයා ගනු ලැබිණි.                                                                                                                  

## මේවාද බලන්න
* ඇත් පොකුණ

ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුර දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
ඇඩෝබි ෆ්ලෑෂ්

Adobe Flash බහු මාධ්‍ය වේදිකාවක් ලෙස හැදින්විය හැකිය. ඒය පටන් ගැන්මෙදි Micromidia ආයතනය සතු වුවත් දැන් එය වැඩි දියුණු කිරීම හා බෙදාහැරීම සිදු කරනු ලබන්නේ Adobe ආයතනය මගිනි. Flash මෘදුකාංගය ඉදිරිපත් කරනු ලැබුවේ 1996 වර්ෂයේදීය. වෙබ් පිටු සදහා Flash Animation නිර්මාණයේදි අන්‍යෝන්‍යව ක්‍රියා කරන ජනප්‍රිය මාධ්‍යයක් මේ වන විට පත්ව ඇත. බොහෝ විට Flash මෘදුකාංගය Animation නිර්මාණය, වෙලද දැන්වීම නිර්මාණය හා web page වල විවිධ කොටස් නිර්මාණය සදහා යොදා ගනු ලබනවා, එනම් web page එකක් තුලට video එකක් අන්තර්ගත කිරීමට හා ඉතා අලංකාර web page නිර්මාණය සදහා යොදාගනු ලබනවා.

## ආශ්‍රිත 
* Adobe Flash

ප්‍රවර්ගය:මෘදුකාංග
සීගිරියේ ඉතිහාසය

සීගිරිය ප්‍රාග් ඵෙතිහාසික යුගය තුළ ද ජනාවාස වී තිබෙන්නට ඇත. සැදැහැවතුන් විසින් සකස් කිරීමෙන් පසු බෞද්ධ භික්ෂූන් වහන්සේ උදෙසා පූජා කරන ලද ගල් ලෙන් සහිත එම ලෙන් ආරාම ක්‍රි.පූ 5 වැනි සියවසේ සිට පරිහරණය කර තිබේ. උද්‍යානයන් සහ මාළිගය තැනවූයේ කාශ්‍යප රජු විසිනි. කාශ්‍යපයන්ගේ මරණයෙන් පසු 14 වැනි සියවස දක්වා ඵය ආරාම සංකීර්ණයක් ලෙස පැවතුන අතර ඉන් පසු පාළුවට ගියේය. බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික ගවේෂකයෙකු වූ ජෝන් ස්ටිල් නැමැත්තා මෙහි නටබුන් අනාවරණය කළේ ය. සීගිරියෙහි වූ කුරුටු ගී පුරාවිද්‍යාඥ සෙනරත් පරණවිතාන  මහතා විසින් කියවූ පසුව   කාණ්ඩ 2 ක් ලෙස ඔක්ස්ෆර්ඩ් ආයතනය විසින් 'සීගිරි කුරුටු ගී' නමින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලදී. පරණවිතාන විසින්ම (Story of Sigiriya) සීගීරියේ කතාන්දරය නැමැති කෘතියද කරන ලද්දේ ය.

## සිගීරියේ මූලාරම්භය පිළිබඳ පුරා කථා
ශ්‍රී ලංකාවේ පුරාණ ඵෙතිහාසික වංශ කතාවක් වූ මහා වංශ‍යෙහි කාශ්‍යප විස්තර වන්නේ ධාතුසේන රජුගේ පුත්‍රයා වශයෙනි. කාශ්‍යප  තම පියා ධාතුසේන රජු පණ පිටින් බිත්තියකට බැඳ ජීවිතක්ෂයට පත් කොට තම සහෝදරයා වූ මොග්ගල්ලානට උරුමව තිබූ රජකම පැහැර ගත්තේ ය. මොග්ගල්ලාන යනු රජුගේ අග බිසවගේ පුත්‍රයා ය. මොග්ගල්ලාන ඉන්දියාවට පලා ගියේ තම සහෝදරයා වූ කාශ්‍යප විසින් ඝාතනය කරනු ලැබේය යන බියෙනි. ඵහෙත් කාශ්‍යපගෙන් පලි ගන්නා බවට ඔහු ශපත කළේ ය. ඔහු ආපසු ලංකාවට පැමිණ තමනට උරුම රාජ්‍යය ලබා ගන්නෙමැයි අදහසින් ඉන්දියාවේ සිට සේනා සංවිධානය කළේ ය.
	
මොග්ගල්ලානගේ ආපසු පැමිණීම නියත වශයෙන්ම සිදු වන බව සිතූ කාශ්‍යප සීගිරිය බලකොටුවක් වශයෙන් තෝරා ගෙන ඵහි මතුයෙහි මාළිගාවක් ද ඉදි කළේය. මොග්ගල්ලාන ආපසු පැමිණ යුද්ධ ප්‍රකාශ කළේය. යුද්ධය කෙරීගෙන යන අතරතුරේ දී කාශ්‍යපගේ හමුදාව ඔහු තනි කළේ ය. කාශ්‍යප තම කඩුව මත ඇද වැටී සිය දිවි හානි කර ගත්තේ ය. පුරාවෘත්තවල සහ  ජනප්‍රවාදවල සඳහන් වන අන්දමට ඵ් පුවත මෙසේය "කාශ්‍යප තම යුද හස්තියා සටන් කිරීමට සුදුසු ස්ථානයක් සොයා වෙනත් තැනකට මෙහෙය වූ විට ඔහුගේ හමුදාව ඵය වරදවා තේරුම් ගත්තේ කාශ්‍යප පැරදී පසු බසින ලෙසිනි" ඉන් පසු ඔහුගේ හමුදාව කාශ්‍යප සම්පූර්ණයෙන් ම තනි කොට පලා ගියහ. මොග්ගල්ලාන තම අගනුවර ලෙස අනුරාධපුරය තෝරා ගත්තේ ය. සීගිරිය ආරාම සංකීර්ණයක් බවට පත් විය.

වෙනත් කතාන්දරවලින් කියවෙන්නේ සීගිරියේ මුල් නිමැවුම්කරු ධාතුසේන රජු බවත් තම පිය රජු සිහිවීම පිණිස කාශ්‍යප එහි වැඩ කටයුතු නිම කළ බවත් ය. කාශ්‍යප රජු  විනෝදකාමියෙකු මෙන්ම සීගිරිය විනෝද මාළිගාවක් ලෙස ඉදි වූ බවත් වෙනත් කතාන්දරයකින් කියවෙයි. කාශ්‍යපගේ අවසාන ඉරණම පිළිබඳව තිබෙන තොරතුරු අස්ථීර ය. සමහර ප්‍රවාදවල කියවෙන්නේ කාශ්‍යපගේ අනියම් බිරියක විසින් වස දීමෙන් ඔහු ඝාතනය වූ බවයි. ඔහුගේ අවසාන සටනේදී ඔහුගේ හමුදාව විසින් තනි කිරීම නිසා තම අසිපතින් ගෙල සිඳ ගෙන කාශ්‍යප දිවි තොර කර ගත් බව තවත් කතන්දරයකින් කියැවේ. සීගිරිය නිර්මාණය බෞද්ධ ප්‍රජාවගේ කාර්යයක් වූ බවත් ඊට හමුදා සහභාගිත්වයක් කිසිසේත් නො වුණු බවත් තවදුරටත් විස්තර කරන අර්ථකථනයන් ද තිබේ. පුරාණ ලංකාවේ මහායාන හා ථෙරවාද දෙපාර්ශවය අතර පැවති තරඟයේදී සීගිරි පරිශ්‍රය වැදගත් ස්ථානයක් ඉසිලූ බව ද කියැවේ.මේ

## පිහිටීම
සීගිරිය පිහිටා තිබෙන්නේ (උ. 7.5700) (නැ.80) මධ්‍යම පළාතේ මාතලේ දිස්ත්‍රික්කය තුළයි.

http://en.wikipedia.org/wiki/Sigiriya#History
සැල්යුට් වැඩසටහන

## නිල ලාංඡනය 
 අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය, with a Soyuz spacecraft and a Progress resupply spacecraft docked at each end. The display is in front of one of the pavilions of the Exhibition of Soviet National Economic Achievement]]
සැල්යුට් වැඩසටහන යනු සෝවියට් සමූහාණ්ඩුව විසින් ගෙන ගිය ප්‍රථම අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථාන වැඩසටහනයි.  1971 සිට 1982 දක්වා වසර එකොලහක් තිස්සේ අභ්‍යවකාශ ගත කෙරුණු තනි ඒකකයකින් සමන්විත වූ අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථාන 9 කින් මෙය සමන්විතවේ. ජෛව විද්‍යාත්මක, භූ සම්පත් පර්යේෂණ, තාරකා විද්‍යා‍ත්මක යන අභ්‍යවකාශයේ ජීවත් වීමේ දී පැන නගින ගැටළු පිළිබදව දිගු කාලීන පර්යේෂණ සිදු කිරීමේ අරමුණින් මෙම ව්‍යාප්තිය ආරම්භ විය. මෙ‍ම වැඩසටහන ඉංජිනේරු විද්‍යාවේ වර්ධන අවධිය වන දිගු කාලීන අභ්‍යවකාශ නැවතුම්පොළවල් පිළිබද පර්යේෂණ කිරීම තෙක් වර්ධනය වීමට ඉඩ සැලසිහ. අවසාන වශයෙන් ගත්කළ සැල්යුට් මධ්‍යස්ථානයෙන් ලබාගත් අත්දැකීම් බහු පද්ධති අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථාන වන “මීර්” සහ ජාත්‍යන්තර අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය සෑදීමට අඩිතාලම දැමීමට ඉවහල් විය. එම මධ්‍යස්ථාන දෙකෙහිම හදවත ක්‍රියාත්මක වන්නේ සැල්යුට් වැඩසටහනෙන් ව්‍යුත්පන්න වූ මධ්‍ය පද්ධතියෙනි.

මෙම වැඩසටහන විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ මධ්‍යස්ථාන (DOS මාදිලියේ) 6කින් සහ හමුදාමය පිරික්සුම් මධ්‍යස්ථාන (OPS මාදිලියේ) 3 කින් සමන්විත වේ. මෙම හමුදාමය පිරික්සුම් මධ්‍යස්ථාන අල්මාස් (Almaz) වැඩසටහන වැනි අතිශය රහස් 3 වැඩසටහන්වල කොටස් ලෙස ද ක්‍රියාත්මක විය. මෙය වැඩි දියුණු වීමේ දී සැලකිය යුතු ප්‍රමාණයක් වූ අභ්‍යවකාශ ගමන් වාර්තා බිද ‍වැටුණු අතර සමහර අභ්‍යවකාශ මෙහෙයුම් කාල වාර්තා ද ඇතුළත් වේ. පළමු වරට අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානයක් එක් පිරිසකගෙන් තවත් පිරිසකට කක්ෂයකදී භාරදීම සහ අභ්‍යවකාශයේ ඇවිදීමේ විවිධ වාර්තා ද මීට ඇතුළත්ය. 1991 දී මෙම වැඩසටහන අවසාන වන විට එමගින් අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථාන තාක්ෂණය සරල තනි තටාකගත කිරීමේ දොරටු මධ්‍යස්ථානවල (Single – docking port Stations) සිට චමත්කාර ජනක විද්‍යාත්මක හැකියාවන්ගෙන් යුතු සංකීර්ණ බහු දොරටු කක්ෂීය වාසස්ථාන තෙක් ප්‍රගමනය වීම දක්නට ලැබුණු අතර එම තාක්ෂණික උරුමය අද වනවිට නොකඩවා ඉදිරියට පැමිණ ඇත.

ප්‍රවර්ගය:අභ්‍යවකාශ විද්‍යාව
Sum

Sum යන ශ්‍රිතය මඟින් යම්කිසි කොටු ගණනාවක ඇති අගයයන්ගේ එකතුව ලබා ගත හැකිය. මෙය උදාහරණ කිහිපයක් මඟින් තේරුම් ගනිමු. මෙම උදාහරණ සඳහා A1 සිට A10 දක්වා වු කොටුවල 12, 25, 8, 14, 33, 78, 11, 9, 41, 19 යන අගයයන් ඇතැයි ද සිතමු. අපගේ අවශ්‍යතාවය වනුයේ මෙම අගයයන් වල එකතුව A11 නම් කොටුවේ දැක්වීමයි.

මෙම ශ්‍රිතය පැතුරුම්පත්වල බහුලවම භාවිතා වන එකක් වන අතර බොහෝ ගැටළු විසඳීමේදී අවශ්‍යම වන එකකි

### පළමු ක්‍රමය
මෙම එකතුව ලබා ගැනීම සඳහා A11 නම් කොටුවේ = A1 + A2 + A3 + A4 + A5 + A6 + A7 + A8 + A9 + A10 යන සමීකරණය ඇතුළු කළ හැකිය. එහෙත් මෙහිදී කිසිදු ශ්‍රිතයක් භාවිතා කර නොමැති බව වටහා ගත යුතුය.

### දෙවන ක්‍රමය
+ ලකුණ භාවිතා කරමින් සංඛ්‍යාවල එකතුව සෙවීම වෙනුවට Sum නම් ශ්‍රිතය තුළ කොමාව මඟින් සම්බන්ධ කරමින් A11 කොටුවේ =Sum(A1 ,+ A2 ,+ A3 , A4 , A5 , A6 , A7 , A8 , A9 , A10) ආකාරයෙන් ලිවීමෙන් ද මෙය කළ හැකිය.

### තුන්වන ක්‍රමය
කොමාව භාවිතා කරමින් ශ්‍රිතය තුළ සංඛ්‍යා සම්බන්ධ කිරීම වෙනුවට එය පරාසයක් ලෙස =Sum(A1:A10) ආකාරයෙන් A11 කොටුවේ ලිවීමෙන් ද ද මෙය කළ හැකිය

### සිව්වන ක්‍රමය
එම සම්පූර්ණ පරාසය පරාස කොටස් කිහිපයක එකතුවක් ලෙසින්, එම පරාස කොටස් කොමා මඟින් සම්බන්ධ කර =Sum(A1:A4, A5:A7,A8:A10) ආකාරයෙන් ලිවීමෙන් ද ද මෙය කළ හැකිය. අවශ්‍ය පරාසය දෙතුන්පළක තිබෙන විට, මෙම ක්‍රමය  භාවිතා කිරීම ඉතා පහසු ක්‍රමයක් වනු ඇත.

### OpenOffice.org Calc
මෙහිදී මතක තබා ගත යුතු වැදගත් කරුණක් නාම් MicroSoft Excel වලදී ශ්‍රිතයක් තුළ පරාමිතික වෙනස් කිරීම කරනු ලබන්නේ කොමාවලින් නමුදු OpenOffice.org Calc වලදී එය තිත් කොමාවලින් සිදු කරනු ලබන බවයි. OpenOffice.org Calc වලදී පළමු දෙවන තුන්වන හා සිව්වන සමීකරණ පහත දැක්වේ

පළමු ක්‍රමය - = A1 + A2 + A3 + A4 + A5 + A6 + A7 + A8 + A9 + A10 

දෙවන ක්‍රමය -  = Sum (A1 ; A2 ; A3 ; A4 ; A5 ; A6 ; A7 ; A8 ; A9 ; A10)

තුන්වන ක්‍රමය - = Sum (A1:A10)

සිව්වන ක්‍රමය - = Sum (A1:A4 ; A5:A7 ; A8:A10)