တူၼ်ၶူး ၸဝ်ႈဝိၼယႃႇၸႃႇရ

ပိုၼ်းၵႅပ်ႈလႄႈ တၢင်းႁၼ်ထိုင် ၸဝ်ႈသြႃႇ ၽတ်ႉတတ်တ Dr.ဝိၼယႃႇၸႃႇရ (ဢၵ်ႉၵမႁႃသတ်ႉထမ်မၸေႃးတိၵထၸ) တိူၵ်ႈသွၼ်ထမ်းႁူင်းႁဵၼ်းပၺ်ႇၺႃႇဝတ်ႉၸေႇယသုၶ ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ၶႃႈဢေႃႈ။

## ပေႃႈမႄႈလႄႈတီႈၵိူတ်ႇ
ၶိင်းမွၵ်ႇၶမ်း၊ ၼၢႆးသွႆႈငိုၼ်းသႅင်ငိုၼ်း၊ ဝၢၼ်ႈၼွင်မႃႉလူင်၊ ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း။

## ပီႈၼွင်ႉႁူမ်ႈတွင်ႉ
ပီႈၼွင်ႉႁူမ်ႈတွင်ႉ ၸဝ်ႈသြႃႇႁဝ်းၶႃႈ မီး (7) ၵေႃႉ

## ၶိုၼ်ႈပဵၼ်သၢင်ႇ
ပီၵေႃးၸႃႇ 1335 ၼီႈ၊ လိူၼ် 5။ ပေႃႈမႄႈသွင်ၸဝ်ႈ ပဵၼ်ပေႃႈဢွၵ်ႇမႄႈယေႃး၊ ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးလူင် သေႃးၽိတ ပဵၼ်သြႃႇဢုပတ်ႉသၢႆး။

## ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸၢင်း
ပီၵေႃးၸႃႇ 1339 ၼီႈ၊ လိူၼ် 4 လွင်ႈ 9 ၶမ်ႈ၊ ပေႃႈမႄႈၸဝ်ႈလႄႈ တၵႃႇသတ်းထႃး (358) ၵေႃႉ ပဵၼ်ပေႃႈဢွၵ်ႇမႄႈယေႃး၊ ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးလူင် သေႃးၽိတ ႁဵတ်းပဵၼ်သြႃႇဢုပတ်ႉသၢႆး။

## တီႈလဵပ်ႈႁဵၼ်းလိၵ်ႈလၢႆး
# ၵျွင်း ဢ.မ.ၵ ၼွင်မႃႉ၊ မၢၼ်ႈႁွင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း
# တမ်ႈတီႈ ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးလူင် သေႃးၽိတ
# ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးလူင် သူရိယ (ဢၵ်ႉၵမႁႃသတ်ႉထမ်မၸေႃးတိၵထၸ)၊ သင်ၶၸိုင်ႈမိူင်း၊ တိူၵ်ႈသွၼ်ထမ်းသႃသၼဝိပုလ၊ ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း
# ၸဝ်ႈသြႃႇသီလႃၼၼ်တ (ဢၵ်ႉၵမႁႃသတ်ႉထမ်မၸေႃးတိၵထၸ)၊ သင်ႇၶၸိုင်ႈမိူင်း၊ တိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈထမ်းရတၼႃႇၸီႇ၊ ဝဵင်းလွႆလႅမ်
# ၸဝ်ႈသြႃႇဝိသုတ်ႉထ၊ တိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈထမ်ႇမိၵႃႇရူင်ႇ၊ ဝဵင်းၵုၼ်းၶျၢၼ်ႇၵူင်း၊ တႃႈၵုင်ႈ
# ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးလူင် ပၼ်တဝ၊ တိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈၵႅၵ်ႉၽေႃးထိ၊ ဝဵင်းတၢၼ်ႇလိၼ်ႇ၊ တႃႈၵုင်ႈ
# ၸဝ်ႈတူၼ်ၶူးလူင် တွၵ်ႉတိူဝ်ႇ ပဝရႃႇၽိဝမ်သ (ပႃမွၵ်ႉၶ) ၸၼ်ႉၸွမ် ထေရဝႃတ ၵူႈမိူင်းမိူင်း၊ ဝဵင်းတႃႈၵုင်ႈ။

## တီႈပၢင်သွၼ်လိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ ၵမ်မထၢၼ်း
# ၵျွင်းၸေယသုၶ၊ ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း
# မိူင်းမၢဝ်း
# မူၸေႈ
# ၸေႈလၢၼ်ႉ

## ၸၼ်ႉလိၵ်ႈ
ၸၼ်ႉၶူးထမ်ႇမႃႇၸရိယ၊ ၸၼ်ႉလူင်၊ ၸၼ်ႉၵၢင်၊ ၸၼ်ႉဢွၼ်ႇ။

## ၸုမ်ႈၵုၼ်းမုၼ် ဢၼ်လႆႈႁပ်ႉႁွင်း
# ၸုမ်ႈၵုၼ်း သၻ်ꩪမ်မꩡေႃတိၵꩪꩡ
# ၸုမ်ႈၵုၼ်း မႁႃသၻ်ꩪမ်မꩡေႃတိၵꩪꩡ 
# ပီ 2015 လႆႈၸုမ်ႈပႃႇရၵူႇ တွၵ်ႉတိူဝ်ႇ(PhD)၊ ၸၼ်ႉၸွမ်လူင်ၼိဝ်းတေႇလီႇ၊ မိူင်းဢိၼ်းတီးယႃး။
# ပီ 2026 ၸုမ်ႈၵုၼ်း ဢၷ်ၷမႁႃၷၼ်ထဝႃၸၵပꧣ်ꩨိတ

## ၼႃႈၵၢၼ်ၵူႈထၢၼ်ႈထၢၼ်ႈ ဢၼ်ႁဵတ်းမႃးလႄႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်
# ႁူဝ်ပဝ်ႈသင်ႇၶၼႃႇယၵၸေႈဝဵင်း
# ႁူဝ်ႈပဝ်ႈပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ပ.ၵ ​ၸေႈဝဵင်း
# ၽူႈၼမ်းၼႂ်းပၢႆးပၺႃႇ ပ.ၵ ၽၢႆႇသႃႇသၼႃႇ
# ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ် ႁၢပ်ႇၼႃႈၵၢၼ် သႃႇသၼႃႇသၼ်လွႆတႆး
# ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈၽၢႆႇတွပ်ႇလိၵ်ႈပထမပျၢၼ်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ(ဢထူး) ၸေႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း
# ဢေႃးဝႃႇတႃႇၸရိယ၊ ဝတ်ႉၽြႃးလူင်ၸဝ်ႈၵေႃႇမိူင်း
# ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၽၢႆႇပႂ်ႉပႃးသႃႇသၼႃႇ
# ၸဝ်ႈဢွၼ်ႁူဝ် ၽၢႆႇလိၵ်ႈလၢႆး ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထ
# ပဵၼ်ပထႃၼၼႃႇၵယ၊ ၸဝ်ႈၼမ်းၼႃႈ 5 ဝတ်ႉ
# ၽူႈၼမ်းၼႃႈလူင် ႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမ၊ ၸေႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း

## ၽိုၼ်ပပ်ႉလိၵ်ႈဢၼ်တႅမ်ႈဢွၵ်ႇ
# ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထၽႃႇသႃႇ မၢႆ 1
# ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထၽႃႇသႃႇ မၢႆ 2
# ၾိင်ႈငႄႈပုတ်ႉထၽႃႇသႃႇ မၢႆ 3
# သိင်ႇၵႃလေႃးဝႃႇတ
# ပိုၼ်းမင်ႇၵလႃႇ
# ပိုၼ်းၽြႃး
# ၶေႃႈသင်ႇသွၼ်လေႃးၵၼီႇတ

## ထမ်းတြႃးဢၼ်ယၢမ်ႈလႆႈႁေႃး
# ပိုၼ်းသိင်ႇၵႃႇလေႃးဝႃႇတ
# ပိုၼ်းမင်ႇၵလႃႇ
# ပိုၼ်းလေႃးၵၼီႇတီ
# ၵုင်ႇၽြႃးၵဝ်ႈပိူင်
# ၵုင်ႇတြႃးႁူၵ်းပိူင်
# ၵုင်ႇသင်ႇၶႃႇၵဝ်ႈပိူင်
# ႁႂ်ႈဝႆႉၸႂ်လီ ၸင်ႇတေလီမိူင်းၵူၼ်း
# ပဵၼ်ၵူၼ်းႁႂ်ႈၶိုတ်းၵၢပ်ႈ ယႃႇပေႁႂ်ႈပူၼ်ႉၵၢပ်ႈ
ႁူမ်ႈလူၺ်ႈတြႃး ဢၼ်မႃးၼႂ်းပိတၵၢတ်ႈသၢမ်ၵွင် (528) ပွၵ်ႈ။

## ပၢင်ၽဝၼႃႇဢၼ်လႆႈၼႄ
ၵမ်းပွၵ်ႈ (30) ပၢင်

## ယိူင်းဢၢၼ်း
ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်း၊ သင်ႇၶႃႇတႆးႁဝ်း၊ ဢွမ်ႇလွမ်ႈၽွမ်ႉၵၼ်သေ ႁဵတ်းၵၢၼ်တွၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းတင်းၼမ် ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်။

## တၢင်းႁၼ်ထိုင်လႄႈ ၶေႃႈသင်ႇသွၼ်ႇ
ၵူႈၸဝ်ႈၸဝ်ႈ၊ ၵူႈပႃးပႃးလႄႈ ဢၼ်ႁပ်ႉလႆႈၸုမ်ႈၶူးမႃး ၼႂ်းမိူင်းၼွၵ်ႈမိူင်း၊ ယႃႇႁႂ်ႈလႆႈၼၵ်းၼမ်ႉၼၵ်းလိၼ်၊ ႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ၽႄႈတိုၼ်း လိၵ်ႈလၢႆးပၢႆးပၺ်ၺႃ ၽႃႇသႃႇ၊ သႃႇသၼႃႇ ၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈသေ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၸဝ်ႈသင်ႇၶႃႇတႆးႁဝ်းၶဝ် ဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈ ပိုတ်ႇၽုၺ်ႇႁူင်းႁဵၼ်း ၵ.ၵ ႁူင်းႁဵၼ်းထမ်ႇမ ယႂ်ႇယႂ်ႇၼမ်ၼမ်သေၵမ်း။

## တီႈယူႇမိူဝ်ႈလဵဝ်
တိူၵ်ႈသွၼ်ထမ်းလႄႈႁူင်းႁဵၼ်းပၺ်ၺႃ၊ ဝတ်ႉၸေယသုၶ၊ ပွၵ်ႉ 7 မူဝ်ၶမ်း၊ ဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း၊ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။

## ၽိုၼ်ဢိင်