တီႇသႅမ်ႇပႃႇ

**တီႇသႅမ်ႇပႃႇ** ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ် လိူၼ်ထူၼ်ႈသိပ်းသွင် တီႈ ပၵ်းယဵမ်ႈဝၼ်း Gregorian လႄႈ Julian ယဝ်ႉ။

*တီႇသႅမ်ႇပႃႇ* ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မၼ်းလုၵ်ႉတီႈ တူဝ်လိၵ်ႈ လႅတ်ႇတိၼ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈ Decem ၼၼ်ႉမႃးယဝ်ႉ။ တီႈပွင်ႇမၼ်းတႄႉ (10)၊ ပၵ်းယဵမ်ႈဝၼ်း မိူဝ်ႈတႄႇႁဵတ်းမႃးၼၼ်ႉ မၼ်းပႃးဝႆႉ (10) လိူၼ်ၵူၺ်း။

## ဝၼ်းလုမ်ႈၾႃႉ
### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 1]]
* ဝၼ်းဢဵတ်ႇလုမ်ႈၾႃႉ - World AIDS Day

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 2]]
* ဝၼ်းလုမ်ႈၾႃႉ ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ ၵၢၼ်ဝႆႉၶႃႈလိပ်း - International Day for the Abolition of Slavery

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 3]]
* ဝၼ်းၵူၼ်းဢမ်ႇၶႅင်ႇလႅင်းလုမ်ႈၾႃႉ - International Day of Persons with Disabilities

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 4]]
* ဝၼ်းႁၵ်ႉသႃသတ်းပႃႇလုမ်ႈၾႃႉ - World Wildlife Conservation Day

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 5]]
* ဝၼ်းလိၼ်လုမ်ႈၾႃႉ - World Soil Day
* ဝၼ်းၵူၼ်းၸွႆႈသၢင်ႈ တႃႇၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး လႄႈ ၵၢၼ်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင် - International Volunteer Day for Economic and Social Development

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 7]]
* ဝၼ်းလုမ်ႈၾႃႉ ၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇလႅင်မိၼ် ဢၼ်ဢမ်ႇၸႂ်ႈၵၢၼ်သိုၵ်း - International Civil Aviation Day

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 9]]
* ဝၼ်းလုမ်ႈၾႃႉ သၢၼ်ၶတ်း ၵၢၼ်ၽိတ်းသိၼ်ငၢၼ်း - International Anti-Corruption Day

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 10]]
* ဝၼ်းသုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း - Human Rights Day

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 11]]
* ဝၼ်းသၼ်လွႆလုမ်ႈၾႃႉ - International Mountain Day

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 14]]
* ဝၼ်းလိင်းလုမ်ႈၾႃႉ - Monkey Day

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 18]]
* ဝၼ်းၵူၼ်းယၢၼ်မိူင်းလုမ်ႈၾႃႉ - International Migrants Day

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 20]]
* ဝၼ်းလုမ်ႈၾႃႉ ၸၢဝ်းၵူၼ်းၶွတ်ႇလိူတ်ႈၵၼ် - International Human Solidarity Day

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 28]]
* ဝၼ်းၸိူင်းငဝ်းလုမ်ႈၾႃႉ

### [[တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 29]]
* ဝၼ်းတြ​ေႃးလူင်လုမ်ႈၾႃႉ - International Cello Day

## ဝၼ်းၶွပ်ႈၶူပ်ႇလႄႈ ၶေႃႈပၢႆႉ

* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 1 = ဝၼ်း ဢဵတ်ႇၵမ်ႇၽႃႇ World AIDS ။ ဝၼ်းပေႃႇတူႇၵီႇၶဝ် ၶိုၼ်းလႆႈ လွတ်ႇလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ၊ ဝၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် မိူင်းရူႇမေးၼီးယႃး၊ ဝၼ်းၵိၼ်မၢၵ်ႇၵႅမ်ႈၶွင်ႇ ၼိုင်ႈလုၵ်ႈ Eat a Red Apple Day။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 2 = ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ မိူင်း ယူႇဢေႇဢီး။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 3 = International Day of People with Disability ဝၼ်းၽူႈႁၵ်းၵႅင်ႉၵတ်ႉၵႃႈ ၵူႈမိူင်းမိူင်း။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 4 = World Wildlife Conservation Day ဝၼ်းထိင်းသိမ်း တူဝ်သတ်းလိူင်း ၵမ်ႇၽႃႇ။ ဝၼ်းတပ်ႉၼမ်ႉ ဢိၼ်းတီးယႃး။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 5 =  Volunteer Day ဝၼ်းၽူႈၸွႆႈထႅမ်ႈ။ ဝၼ်းၵိူတ်ႇ ၸဝ်ႈမုၼ်ယႂ်ႇၶုၼ်ႁေႃၶမ်း မိူင်းထႆး (ဝၼ်းပေႃႈ)
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 6 = ဝၼ်းလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ မိူင်းၽိၼ်ႇလၢၼ်ႇ၊ ဝၼ်းပၵ်းပိူင်ၶၢမ်ႇငဝ်ႈ ပိူင်ဢုပ်ႉပိူင် မိူင်းသပဵင်ႇ။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 7 = Pearl Harbor Day ဝၼ်းတႃႈၼမ်ႉပလႄး မိူင်းဢမေႇရိၵၢၼ်ႇ။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 8 = Christmas Card Day ဝၼ်းၵၢတ်ႉၶရဵတ်ႉမၢတ်ႉ။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 8 = ဝၼ်းမႄႈ မိူင်းပၼႃးမႃး။ ဝၼ်းပၵ်းပိူင်ၶၢမ်ႇငဝ်ႈ ပိူင်ဢုပ်ႉပိူင်ႇ မိူင်းရူဝ်ႇမေးၼီးယႃး။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 10 = ဝၼ်းပၼ်သူးၼူဝ်ႇပႄႇ (ဝၼ်း Alfred Nobel သဵင်ႈၵၢမ်ႇ)။ ဝၼ်းသုၼ်ႇၵူၼ်း။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 11 = Mountain Day ဝၼ်းလွႆ။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 12 = ဝၼ်းလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ  မိူင်းၵႅၼ်ႇၺႃႇ။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 14 = Monkey Day ဝၼ်းလိင်း။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 16 = ဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ မိူင်းၶုၼ်ႁေႃၶမ်း ပႃႇရဵင်း။ ဝၼ်းဢွင်ႇပွႆး မိူင်းပင်းၵလႃးတဵတ်ႉ။ ဝၼ်းၶိုၼ်းၽွမ်ႉႁူမ်ႈ မိူင်းဢႃႇၽရိၵၸၢၼ်း။ Beethoven's Birthday ဝၼ်းၵိူတ်ႇ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇပၢႆးၽဵင်း "ပီႇတူဝ်ႇပိၼ်ႇ"။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 17 = Maple Syrup Day ဝၼ်းၼမ်ႉဝၢၼ်မႄႇပႄႇ။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 25 = ဝၼ်းၶရဵတ်ႉမၢတ်ႉ။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 26 = Boxing Day ဝၼ်းပၼ်ၶူဝ်းတွၼ်ႈ ၵူၼ်းၸႂ်ႉ၊ လုၵ်ႈၼွင်ႉ။ ဝၼ်းလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ မိူင်းသလူဝ်ႇပေးၼီးယႃး။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 27 = Visit the Zoo Day ဝၼ်း​ဢႅဝ်ႇပၢင်သတ်း။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 28 = ဝၼ်း Proclamation Day မိူင်းဢေႃး​ၸတြ​ေးယႃးၸၢၼ်း။ Chocolate Day ဝၼ်းၶျ​ေႃးၵလႅတ်ႉ။
* တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 31 = New Year's Eve ဝၼ်းၽိတ်ႈတႃႇ ပီမႂ်ႇ

## ၸိူဝ်းတေလႆႈႁဵတ်းသၢင်ႈ
*  လိူၼ် AIDS ၵမ်ႇၽႃႇ World Aids Month ။
* လိူၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ တႃႇ​ႁႄႉၵင်ႈ လွင်ႈၵိၼ်လဝ်ႈမဝ်းယႃႈသေ ႁေႃႈလူတ်ႉ National Drunk & Drugged Driving Prevention Month။
* လိူၼ်မၢၵ်ႇမႆႉမၢၵ်ႇတွၵ်ႈ ဢၼ်မီးႁၢၵ်၊ ဢၼ်မီးသီႁၢင်ႈလီႁၢင်ႈငၢမ်း Vegetables and Exotic Fruits Month ။
* လိူၼ်လႆႈတမ်းၸႂ် လွင်ႈတၢင်းလဵၼ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႄႈ လွင်ႈၶူဝ်းတွၼ်ႈ Safe Toys and Gifts Month။
* လိူၼ်ႈလိၵ်ႈလၢႆးၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ ဝိၺၢၼ်ႇ Spiritual Literacy Month။
* လိူၼ်မၢၵ်ႇၶိူဝ်သူမ်ႈလႄႈ လိူၼ်မၢၵ်ႇပၵ်ႉၶၢဝ်းၵတ်း Tomato and Winter Squash Month
* လိူၼ်လႆႈတမ်းၸႂ်  ၵပ်းၵၢႆႇလူၺ်ႈ လွင်ႈတၢင်းၵိၼ် တင်းၵမ်ႇၽႃႇ Worldwide Food Service Safety Month

## အခြားနှစ်ပါတ်လည်နေ့များ
* ၁၈-၁၂-၁၉၉ဝ NCGUB ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသားညွန့်ပေါင်းအစိုးရ စတင်ဖွဲ့စည်းသည့်နေ့။
* ဒီဇင်ဘာ (၁၂) = ကူကီးတော်လှန်ရေးနေ့။
* ဒီဇင်ဘာ(၃၁) = ရခိုင်ဘုရင့်နိုင်ငံကျဆုံးသည့်နေ့။
* ၂၁-၁၂-၁၉၉ဝ ပုလဲမြို့နယ်က NLD ပါတီဝင်များ အိန္ဒိယကိုရောက်ကြတဲ့နေ့။

## မၢႆ
* မွၵ်ႇတီႇသႅမ်ႇပႃႇ ၵူႈမိူင်းမိူင်း = မွၵ်ႇ Narcissus  (ဢမ်ႇႁူႉၽၢႆႇတႆး)၊
* မွၵ်ႇတီႇသႅမ်ႇပႃႇ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မျၢၼ်ႇမႃႇ  = (နတ်တော်လ = ဂမုန်းပန်း၊ သဇင်ပန်း၊ ပြာသိုလ = ခွာညိုပန်း)၊
* ယႃႇသီႇသိပ်းသွင် လိူၼ်တီႇသႅမ်ႇပႃႇ = Sagittarius = ထၼု (တေႃႇထိုင် ၂၁)၊ Capricorn = ပႄႉ (တႄႇဢဝ် ၂၂ )
* သႅင်မီးၵႃႈၶၼ် တီႇသႅမ်ႇပႃႇ = Turquoise, Zircon, Tanzanite သႅင်ၶဵဝ်သွမ်ႇ။၊

## ဝၼ်းပွႆး
* ဝၼ်းဢဵတ်ႇၵမ်ႇၽႃႇ - တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 1 ဝၼ်း
* ဝၼ်းၶရဵတ်ႉမၢတ်ႉ (ၵူႈမိူင်းမိူင်း) - တီႇသႅမ်ႇပႃႇ 25 ဝၼ်း
* ဝၼ်းဢိတ်ႉ (မိူင်းမူႇသလိၼ်ႇ)
* ဝၼ်းပၢႆးပႆႇၺႃႇႁူမ်ႈၵၼ် (မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မျၢၼ်ႇမႃႇ)

## ငဝ်ႈ

* လိူၼ်ဢင်းၵိတ်ႉ
← ၵႂႃႇၸူး လိူၼ်ၼူဝ်ႇဝႅမ်ႇပႃႇ