Beogradski železnički čvor

**Beogradski železnički čvor** je rekonstrukcija velike razmere železničke mreže u Beogradu, Srbija. Pokrenut je 1971. godine sa početkom radova 1974., sa konstrukcijom Novog železničkog mosta u Beogradu. Centralni deo šeme čvora je formiran u železničkoj stanici Beograd-centar koja je nalazi na rasputnici tri tunela ispod centra grada.

Izgradnja Beogradskog železničkog čvora je uglavnom završio sa otvaranjem podzemne stanice Vukov spomenik putničkog 1995. Završetak železničke stanice Beograd-centar je bio odložen zbog nedostatka finansijskih sredstava koja je bila planirana da zameni staru železničku stanicu. Danas se železnička stanica Beograd-centar koristi samo za BG voz.

## Koncept

Glavna karakteristika železničke šeme je da sve železničke instalacije pređu centar grada podzemlje i ne sudaraju sa urbane infrastrukture. Tri tunela dužine  14&nbsp;km su izgrađena. Oni povezuju glavne železničke stanice Prokop u sa glavnim prugama na zapadu, severu i jugu grada.

Beogradski železnički čvor je intermodalni projekat za velike daljine, prigradski i gradski saobraćaj, uključujući ranžirnu stanica sa priloženim numerama silazne rampe, manevrisanje i utovar-istovar vagona, lokomotivski depo, kao i veliki putnik stanica Beograd Centar i tehničke putničke stanice u Zemunu i Kijevu. Gradski saobraćaj u složen u tri pravca sa podzemnom stanicom *Vukov spomenik* u centru Beograda.

Kroz Beogradski železnički čvor prolazi sedam glavnih međunarodnih pruga sa značajnim kapacitetom. Deo čvora čine 15 putničkih stanica, nova ranžirna stanica *Makiš* koja za služi međunarodni transport sa centralizovanim i automatskim upravljanjem i kontrolom saobraćaja i dnevnim kapacitetom od 600 vagona. U železničkoj stanici Beograd-centar je planirano da se izgradi 120.000 kvadrata poslovnog prostora.

## Historija
Radovi su počeli 1974. godine izgradnjom mosta preko reke Save i tunela *Vračar* i *Dedinje*.

## Konstrukcija

Aktuelni izdaci Beogradskog železničkog čvora prelaze 700 miliona dolara. Najveći deo sredstava utrošen za teretne objekte i elektrifikaciju, dok je jedan deo je potrošen za izgradnju putničkih objekata.

Procenjena sredstva za završetak čvora su 250 miliona dolara, koji bi trebalo da se obezbede iz stranih investicija i kredita. Završetak čvora je bio predviđen za 2010. godinu.

U kompleksu na delu transportnog sistema putnika i robe je izgrađeno sledeće:
* 15 jednokolosečnih tunela dužine 19,744 m, tri tunela za dva koloseka 4.431 m i jednog višekolosečnog tunela dužine 200 m
* 36 armirano-betonskih mostova prednapeta železničkih ukupne dužine 4.960 m i putne površine 65,255 m2. i sedam mostova dužine 957 m i put površine 9.840 m2;
* 12 jednokolosečnih mostova ukupne dužine 1.266 m i šest mostova za dva koloseka, ukupne dužine 2.034 m 

## Infrastruktura

### Tuneli
*Dedinje
*Vračar
*Karaburma
*Senjak
*Stadijum
*Bifurkacija u tunelu Kneževac

### Mostovi
*Novi železnički most
*Trostruki vijadukt preko autoputa Beograd—Niš
*Vijadukt preko pruge Resnik—Rakovica
*Trustruki vijadukt preko autoputa Beograd—Novi Sad
*Dvustruki vijadukt preko bulevara patrijarha Pavla

### Železničke stanice

*Železnička stanica Zemun
*Železnička stanica Beograd–centar
*Železnička stanica Rakovica
*Železnička stanica Vukov spomenik
*Železnička stanica Pančevački most
*Železnička stanica Karađorđev park
*Železnička stanica Tošin bunar
*Železnička stanica Kneževac
*Železnička stanica Kijevo
*Železnička stanica Batajnica
*Železnička stanica Zemun polje
*Železnička stanica Resnik
*Železnička stanica Jajinci
*Železnička stanica Surčin
*Železnička stanica Ostružnica

### Tehničke i teretne stanice
*Tehničko putnička stanica Zemun
*Tehničko putnička stanica Kijevo
*Robno transportni centar Makiš

### Železničke pruge
*Beograd–centar—Novi Beograd—Zemun—Batajnica
*Beograd–centar—Vukov spomenik—Pančevački most
*Beograd–centar—Rakovica—Resnik

## Povezano
* Linije javnog prevoza u Beogradu

## Reference


## Vanjske veze

* ''Železnička stanica Beograd-centar
* Masterplan Koridora 10 u Srbiji 
* Koridor 10