open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gaskonja

**Gaskonja** (francuski *Gascogne*, ; gaskonski *Gasconha*, ) je historijska oblast na jugozapadu Francuske, koja je pred francusku revoluciju predstavljala jednu od njeni tradicionalnih provincija.

Gaskonja je kroz historiju bila nastanjena stanovništvom srodnim Baskima. Danas se na njenom području govori okcitanski dijalekt poznat kao gaskonjski. Gaskonja je poznata kao postojbina d'Artagnana, znamenitog mačevaoca proslavljenog u Dumasovom romanu *[[Tri mušketira]]*. Također je poznata i "slatkosti života"(*douceur de vivre*) koju karakteriziraju domaći kulinarski specijalitet Foie gras (guščja jetra) i vinjak Armagnac, srednjovjekovnim gradovima i selima i prirodnim ljepotama.

## Geografija
Gaskonja je smještena u regiju Akvitanija (departmani Landes, Pyrénées-Atlantiques, južni i zapadni Gironde, južni Lot-et-Garonne) i Jug-Pireneji (departmami Gers, Hautes-Pyrénées, jugozapadni dio Tarn-et-Garonne i zapadni Haute-Garonne). Dolina Val d'Aran je danas dio Španije, ali historijski i kulturni pripada Gaskonji.

### Naselja
* Auch, historijska prijestolnica Gaskonje *(Aush)*
* Bagnères-de-Luchon *(Banhèras)*
* Bayonne (baskovsko-gaskonjska identiteta) *(Baiona)*
* Bazas *(Vasats)*
* Bordeaux *(Bordèu)*
* Condom *(Condom)*
* Dax *(Dacs)*
* Eauze *(Eusa)*
* Langon *(Lengon)*
* Lectoure *(Leitora)*
* Lourdes *(Lorda)*
* Mont-de-Marsan *(Lo Mont)*
* Nérac *(Nerac)*
* Oloron *(Auloron)*
* Orthez *(Ortès)*
* Pau *(Pau)*
* Saint-Gaudens *(Sent Gaudenç)*
* Tarbes *(Tarba)*

## Vanjske veze
Arnold od Gaskonje

**Arnold** (također *Arnaut* ili *Arnaud*; ? - 864) bio je grof od Fézensaca i nakratko vojvoda Gaskonje 864. Bio je sin perigordskog grofa Emenona i Sanche, kćeri Sancha Sancheza od Gaskonje. Vlast nad Gaskonjom je pokušao steći nakon smrti ujaka. 

Godine 863. ga je zapadnofranački kralj Karlo Ćelavi nominirao za grofa od Angoulemea i Bordeauxa. Sljedeće godine je postao gaskonjski vojvoda, ali je nakon samo nekoliko mjeseci poginuo u borbi sa Vikinzima. 

## Izvori
* Higounet, Charles. *Bordeaux pendant le haut moyen age*. Bordeaux, 1963. 
* Lewis, Archibald R. *The Development of Southern French and Catalan Society, 718&ndash;1050*. University of Texas Press: Austin, 1965.
Sergije I od Napulja

**Sergije I** (; ? - 864) bio je prvi vojvoda od Napulja koji je vladao kao *de facto* i *de iure* nezavisni vladar Napuljskog Vojvodstva, odnosno koji je osnovao dinastiju Sergi, koja je vladala Vojvodstvom sljedeća tri vijeka. 

Prije dolaska na vlast je bio *[[dux]]* (vojvoda) Kume, grada koji se nalazio pod vlašću vojvodstva. Godine 840. su ga građani Napulja, suočeni sa invazijom Franaka, izabrali za gradskog vojvodu. Pokazao se kao sposoban vladar, koristeći savez sa Saracenima iz Palerma. Njima je pomogao Bizantince protjerati iz Barija i Messine. Međutim, iza 842. se okrenuo Francima i papi te sudjelovao na njihovoj strani u velikoj bitci kod Ostije 849. kada su Saraceni poraženi. Naslijedio ga je sin Grgur, kome je glavni savjetnik bio njegov brat Atanazije I, budući svetac.

## Sources
* Naples in the Dark Ages  by David Taylor and Jeff Matthews.
* Erchempert. ''Historia Langabardorvm Beneventarnorvm'' at The Latin Library.
* Caravale, Mario (ed). *Dizionario Biografico degli Italiani: LIX Graziando – Grossi Gondi*. Rome, 2002.
* Chalandon, Ferdinand. *Histoire de la domination normande en Italie et en Sicilie*. Paris, 1907.
Sancho II Sánchez od Gaskonje

**Sancho II Sánchez** ili **Sans II Sancion** (? - 864) bio je grof "Vaskonije Citerior" (Gaskonja) od 836. do smrti. Naslijedio je svog brata Aznara Sáncheza usprkos prigovora Pipina I, akvitanskog kralja i njegovog nominalnog sizerena. 

Nakon Pipinove smrti 838. godine je došlo do zbrke u tadašnjoj južnoj Galiji (Francuskoj). Većina akvitanskih grofova je za novog kralja izabrala Pipina II, ali je franački car Louis Pobožni, na nagovor svoje supruge Judith, u Wormsu u maju 839. carstvo podijelio na taj način da je svu Akvitaniju, Gaskonju, Septimaniju i Hispansku marku predao svom najmlađem sinu Karlu Ćelavom. Louis je sa carskom vojskom došao u Limousin i postavio svog sina u Poitiersu. Pipinovi pristaše su smijenjeni sa svojih grofovskih funkcija, a izvjesni Seguin je imenovan grofom u Bordeauxu kao protuteža Sanchu koji je jedini nastavio pružati otpor. 

Godine 845. je Seguin prešao na Pipinovu stranu i postao njegov *[[vojvoda Gaskonje|dux Wasconum]]* &mdash; vojvoda marke koja je branila Franačku od Gaskonjaca, koje je vodio Sancho. Seguin je kasnije poginuo u borbi sa Vikinzima. Godine 848. je Bordeaux ostao bez grofa da vodi borbu protiv Vikinga. Ne zna se kada je Sancho osvojio grad i da li ga je uzeo silom; historičar Ferdinand Lot pretpostavlja da je Sancha kao vojvodu Limogesa ili Orléansa iste godine postavio zapadnofranački kralj Karlo Ćelavi. U svakom slučaju je Sancho Karla priznao za svog suverena 850. Tajedno sa svojim šurjakom Emenonom, grofom od Périgorda, Sancho je zarobljen od odmetničkog maurskog poglavice Muse. Karlo je ugovorio njegovo oslobađanje, a što je usluga koju je Sancho vratio predavši Pipina II kada se sklonio u Gaskonji u septembru 852.

Godine 864. Sancho je umro a vojvodstvo je prešlo kod njegovog nećaka Arnolda, sina Emenonov. Kasniji vojvoda García Sánchez je možda bio njegov sin. 

## Fusnote


## Izvori
### Primarni
* Pertz, G, ed. *Chronici Fontanellensis fragmentum* in Mon. Ger. Hist. Scriptores, Vol. II. 
* Pertz, G, ed. *Chronicum Aquitanicum* in Mon. Ger. Hist. Scriptores, Vol. II. 
* Waitz, E, ed. *Annales Bertiniani*. Hanover: 1883. 
### Sekundarni
* Higounet, Charles. *Bordeaux pendant le haut moyen age*. Bordeaux, 1963. 
* Lewis, Archibald R. *The Development of Southern French and Catalan Society, 718&ndash;1050*. University of Texas Press: Austin, 1965.
Conrad I, grof od Auxerrea

**Conrad I Stariji** (? - 876) bio je franački plemić, poznat kao grof nekoliko grofovija, uključujući Aargau i Auxerre, zemalja oko Bodenskog jezera, kao i Pariza od 859. do 862/4. Također je bio laički opat samostana Saint-Germaine u Auxerreu. Conradov otac je bio Welf.

Tako je pripadao ranim Welfima, odnosno njihovom bavarskom ogranku, a sestra Judith je bila druga supruga franačkog cara Louisa Pobožnog. Godine 858. su on i porodica – supruga Adelaide od Toursa te sinovi Hugo i Conrad Mlađi – napustili svog dotadašnjeg suverena Ludviga Njemačkog te prešli kod Judithinog sina Karla Ćelavog. Zbog toga su bogato nagrađeni od Karla, dok je Ludvig konfiscirao sva njihova bavarska lena i zemlje.

*[[Miracula Sancti Germani]]* za Conrada koristi izraz *Chuonradus princeps* (princ, suveren). Njegova supruga se, po nekim izvorima, poslije njegove smrti udala za Roberta Jakog.

## Izvori
* *[http://www.medievalsources.co.uk/fulda.htm The Annals of Fulda] *. (Manchester Medieval series, Ninth-Century Histories, Volume II.) Reuter, Timothy (trans.) Manchester: Manchester University Press, 1992.
Orso I Participazio

**Orso I Participazio** (? - 881) je bio četrnaesti (tradicionalni) i dvanaesti (historijski) dužd Venecije, koji je vladao od 864. do smrti. 

Na mjesto dužda je izabran, najvjerojatnije aklamacijom, odmah nakon ubistva svog prethodnika Pietra Tradonica. Do kraja godine su atentatori pohvatani, osuđeni i pogubljeni. Orso je nastavio Tradonicovu politikui borbe protiv pirata - slavenskih i saracenskih - koji su tada operirali na Jadranu. U tu je svrhu gradio nove i veće brodove. 

Orso je bizantskom caru Vasiliju I poklonio zvono za crkvu Aja Sofija. Umro je prirodnom smrću, a naslijedio ga je sin Giovanni II. 

## Izvori
* Norwich, John Julius. *A History of Venice*. Alfred A. Knopf: New York, 1982.
Edikt iz Pistresa

**Edikt iz Pistresa** ( je kapitularija koju je 25. jula 864. u Pistresu (današnji Pîtres u sjevernoj Francuskoj) izdao zapadnofranački kralj Karlo Ćelavi, a kojim se njegovim podanicima propisane brojne mjere u svrhu obrane od Vikinga koji su u to vrijeme pustošili njegovo kraljevstvo. Među odredbama ukaza je bila zabrana trgovine oružjem, kao i prodaje konja Vikinzima (za što je propisana smrtna kazna); također je naložena gradnja kamenih mostova, kojima bi se spriječilo vikinške drakare da koriste francuske rijeke te obavezu svih podanika koji mogu jahati da služe u kraljevoj konjici, čime je stvorena mobilna rezerva koja je mogla intervenirati u slučaju vikinških upada. Historičari taj ukaz smatraju jednim od uspješnijih poteza Karlove vladavine, s obzirom da je njime ojačao centralnu vlast. Odredbe o zabrani gradnje utvrđenih zamkova od strane lokalnih velmoža, međutim, nisu se poštovale.

## Izvori
;Fusnote

;Literatura
* Coupland, Simon. "The Fortified Bridges of Charles the Bald." *[[Journal of Medieval History]]*, 17(1991):1, 1&ndash;12. 
* Gillmor, Carroll. "War on the Rivers: Viking Numbers and Mobility on the Seine and Loire, 841&ndash;886." *Viator*, 19(1988), 79&ndash;109. 
* Munro, Dana Carleton. ''The Middle Ages, 395&ndash;1272''.  New York: The Century Company, 1921. 
* Oman, Charles. *The Dark Ages, 476&ndash;918*. London: Rivingtons, 1914.
Hucbert

**Hucbert** (820 - 864/866) bio je franački velmoža iz dinastije Bosonida. Bio je sin Bosoa Starijeg. Sestra Theutberga mu se udala za Lotara II od Lotaringije, a on sam je proglašen grofom od transjuranske Burgundije. Bio je poznat po raskalašenom životu. Međutim, kada se Lotar nastojao razvesti od Theutberge 857. kako bi se oženio za ljubavnicu Waldradu, Hucbert je zaratio kako bi obranio sestrinu čast. Višegodišnji Lotarovi napori da uguši ustanak nisu uspjeli sve dok mu u pomoć nije stigao njegov stric, istočnofranački kralj Ludvig Njemački; njemu je kao nagradu obećao Helvetiju, odnosno Hucbertova područja. Hucbert je ubijen 864. ili 866. Imao je sina poznatog kao Theobald od Arlesa.
Boso Stariji

**Boso** ili **Boson Stariji** (), poznat i kao **Boso iz Arlesa** (cca. 800 - prije 855) bio je franački plemić iz roda Bosonioda. Bio je oženjen za Engeltrude i umro oko 855. Njegova porodica je poznata po velikom broju grofova, vojvoda, opata i biskupa u karloinško doba. Njegova kćer Teutberga se udala za Lotara II a unuka Richildis za zapadnofranačkog kralja Karla Ćelavog. Boso je imao još jednu kćer, koja se možda zvala Richildis, a koja se udala za Bivina od Gorzea. Imao je dva sina - starijeg po imenu Boso (Mlađi) i mlađeg, po imenu Hucbert.

## Izvori
* Christian Settipani, La Préhistoire des Capétiens, Premiere Partie: Mérovigiens, Carolingiens et Robertiens.
* Pierre Riché, The Carolingians, a family who forged Europe.
Devínska tvrđava

**Devínska tvrđava** ili **Djevinski zamak** (, , ) je jedna od najstarijih tvrđava u Slovačkoj i predstavlja jedan od tri velika zamka Nitranske kneževine (uz Nitru i Bratislavu). Nalazi se u selu (naselju) Devínu, koje se nalazi u Bratislavi. Utvrda je smeštena na visokoj steni (212 m nmv.) iznad ušća Morave u Dunav i poseduje jednu od najboljih strategijskih položaja u tom delu Evrope jer su se iz nje mogli kontrolisati važni trgovački putevi, kao i deo Ćilibarskog puta. Danas je mahom u ruševinama, ali njegova spektakularna lokacija i izgled i dalje ostavljaju ljude bez daha. Neki njeni delovi su obnovljeni, a u njenom sklopu se danas nalazi muzej.

## Istorija tvrđave

Odlična strateška pozicija Devinske tvrđave korišćena je još u neolitu za ljudsko naselje koje je tokom bronzanog i gvozdenog doba utvrđeno, posle čega su prvo Kelti, a potom i Rimljani na njemu podizali svoje utvrde. U sklopu rimske tvrđave podignuta je i crkva koja se smatra najstarijom hrišćanskom bogomoljom severno od Dunava.

Sloveni (Slovaci) su svoje utvrđenje podigli u VIII veku, mada ima pretpostavki da je upravo Devinski zamak (ili možda Bratislavski zamak) bio sedište Samove države. Najstariji pomen Devina u istorijskim izvorima (u obliku -{*Dowina*}-) datiran je u 864. godinu kada je Ludvig Bavarski ((817) 843-876) u njemu opseo velikomoravskog kneza Rastislava (846-870). Tokom Rastislavove vladavine u tvrđavi je podignuta crkva u jasnom vizantijskom stilu za šta su sigurno zaslužna solunska braća koja su tokom njegove vladavine počeli sa širenjem hrišćanstva među tamošnjim Slovenima. Freskopis u njoj su izveli italijanski majstori.

Zamak je u XIII veku dodatno utvrđen da bi zaštitio zapadnu granicu kraljevine Mađarske, a u XV veku je u njemu podignut dvorac. Poslednje utvrđivanje je izvršeno tokom Otomanske najezde.

Tvrđavu je 1809. godine razorio Napoleon i ona je od tada napuštena i prepuštena zubu vremena.

## Simbolika Devinskog grada
Devinski zamak je od početka slovačkog nacionalnog buđenja u XIX veku bio jedan od nacionalnih simbola, ali je istovremeno predstavljao i svojevrstan simbol za Mađare koji su Devin smatrali zapadnom granicom svojih zemalja.

Tvrđava je bila i glavna tema nekoliko pesama, među kojima je i *„[[Gog i Magog]]“* mađarskog pesnika Endrea Adija.

## Galerija

## Povezano
* Njitranska kneževina
* Devín
* Bratislava
** Bratislavski zamak
* Njitra
** Njitranski zamak
* Tvrđave u Slovačkoj

## Vanjske veze

* Kratak prikaz Devinskog Grada (www.castles.sk)
Pokrštavanje Bugara

## Počeci pokrštavanja
Posle pokrštavanja Moravske nije mogla ni Bugarska dugo da odlaže da primi hrišćanstvo i time da postavi svoj politički i kulturni život na čvršću osnovu. Dok se moravska bila obratila Vizantiji, bugarski knez Boris I uputio je izaslanstvo u Franačku, zbog čeka je vizantijska vlada brzo intervenisala, jer nije mogla da dopusti da se susedna Bugarska duhovno priključi Franačkoj, pa prema tome i Rimu. Dolazak vizantijske flote na bugarsku granicu, praćen demonstracijom carske flote pred bugarskom obalom, primorao je Borisa da zadovolji vizantijske zahteve. 864. godine bugarski knez primio je hrišćanstvo iz Vizantije i tom prilikom dobio ime vizantijskog cara koji mu je kumovao - Mihailo. Grčko sveštenstvo odmah je počelo sa pokrštavanjem bugarskog naroda i organizacijom bugarske crkve.

## Pokrštena Bugarska

Hristijanizacija je za Bugarsku značila veliki napredak ne samo u kulturnom razvitku već i u procesu slovenizacije zemalja, a prema tome i političkog i etničkog ujedinjenja. Opoziciju bugarskih velikaša, koji su ustali u odbranu svog povlašćenog položaja vezanog za staru religiju i etničku podvojenost, Boris - Mihailo je ugušio pogubivši 52 boljara. Međutim i pored svih prednosti koje je pokrštavanje imalo za kulturni razvitak i unutrašnje ujedinjenje Bugarske, Boris-Mihailo je bio razočaran. Vizantija je išla za tim da stavi bugarsku crkvu pod upravu grčkog sveštenstva i da je potčini carigradskoj patrijaršiji. Bugarski knez želeo je, naprotiv, da njegova mlada crkva dobije potpunu samostalnost pod upravom vlastitog patrijarha. I pošto su njegove želje ostale nezadovoljene, on je okrenuo leća Vizantiji i obratio se papi. Za papu Nikolu I ovo je bila jedinstvena prilika da odvoji Bugarsku od Carigrada i da je dovede pod rimsku jurisdikciju. On je poslao u Bugarsku svoje legate, i izgledalo je da će bugarska potpuno podleći rimskom uticaju. Vizantija je posmatrala kako joj susedna slovenska zemlja izmiče. Tada je sukob između Rima i Carigrada dostigao vrhunac. Kao protivnik Rima, Fotije je postao branilac ne samo nezavisnosti vizantijske crkve nego i životnih interesa vizantijske države. Cezar Varda i car Mihailo III su bili uz njega. Car je uputio papi pismo puno ponosa i samopouzdanja i tražio je opozivanje papske presude protiv Fotija a patrijarh je otišao još dalje i prebacio je rimskoj crkvi zablude u pitanjima liturgike i crkvene discipline pre svega pobijao je zapadnu nauku o proishođenju Svetoga Duha od Oca i Sina. U leto 867. godine na saboru pod carevim predsedništvom bačena je anatema na papu Nikolu I, rimska nauka o filiokve osuđena kao jeretička, a mešanje Rima u pitanja vizantijske crkve proglašeno nezakonitim.

## Povezano
* Pokrštavanje Slovena
* Ohridska arhiepiskopija

## Literatura

* Gjuzelev, V., (1988) Medieval Bulgaria, Byzantine Empire, Black Sea, Venice, Genoa (Centre culturel du monde byzantin). Published by Verlag Baier.
Alou Diarra

**Alou Diarra** (Villepinte, 16. srpnja 1981.) je umirovljeni francuski nogometaš i reprezentativac malijskog porijekla. Igrao je kao defenzivni vezni, a tokom karijere je promijenio nekoliko klubova, igrajući mahom u Francuskoj, dok su mu najznačajniji strani angažmani bili oni u Bayern Münchenu i Liverpoolu. Za reprezentaciju je nastupao od 2004. do 2012. godine. 

Od 2018. godine je pomoćni trener u omladinskim pogonima Lensa.
Fantastic Four (film)

***Fantastična četvorka*** (eng. *Fantastic Four*) je ZF film iz 2005. godine, temeljen na istoimenom stripu.

## Radnja

Film prikazuje doživljaje četvorice astronauta i astronautice koji tijekom eksperimenta u svemiru bivaju izloženi svemirskoj oluji; po povratku na Zemlju, očituju se simptomi njihove nesreće: svaki od njih poprima neku vrstu supermoći. Znanstvenik Reed Richards dobiva moć rastezanja tijela po volji, njegova kolegica Sue Storm može postati nevidljiva, njen brat Johnny postaje sposoban stvarati plamen tijelom, a pilot Ben Grimm, izložen radijaciji bez zaštite, postaje čovjek od kamena. Nakon što se njihove moći manifestiraju u javnosti, mediji ih nazivaju *Fantastičnom četvorkom* i dobivaju stripovska imena: Fantastični (*Mr Fantastic*), Nevidljiva djevojka (*Invisible Girl*), Ljudska buktinja (*Human Torch*) i Stvar (*Thing*). Tijelo petog astronauta izloženog radijaciji, zlokobnog Victora von Dooma, pretvara se u čvrstu organsko-metalnu leguru - on preuzima ime Dr Doom i služi kao glavni negativac filma.

## Glavne uloge

## Vanjske veze
* Službene stranice 
*
865.

__NOTOC__
Godina **865.** (**[[rimske brojke|DCCCXLXV]]**) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru. 

## Događaji

* Istočnofranački kralj Ludvig Njemački dijeli kraljevstvo među svojim sinovima.
* Srednjefranački kralj Lotar se pod prijetnjom ekskomunicaije miri sa svojom suprugom Theutbergom.
* Bugarska se pod carem Borisom I preobraća na pravoslavlje.
* Ekspedicija kijevskih Rusa prijedi Carigradu.
* Ethelred nasljeđuje prijestolje Wessexa (ili 866).


## Rođenja

* Hersent, vojvotkinja Lorrainea
* Abū Bakr Muhammad ibn Zakarīya al-Rāzi, ljekar, filozof i učenjak koji je otkrio alkohol

## Smrti

* 3. 2. &ndash; Sveti Ansgar, franački misionar, "Apostol Sjevera" (r. 801)
* Ragnar Lodbrok, vikinški vođa
* Liu Gongquan, kineski kaligraf

## Reference
Vojvodstvo Lorraine

**Vojvodstvo Lorena** (franc. *Lorraine*, IPA [lɔʁɛn]; njem. *Lothringen*) ili izvorno **Gornja Lorena** (franc. *Haute-Lorraine*), bilo je srednjovjekovno vojvodstvo koje je otprilike odgovarala današnjoj regiji Loreni na sjeverozapadu Francuske, uključujući dijelove modernog Luksemburga i Njemačke. Veći gradovi bili su Mec, Verdun i povijesna prijestolnica Nansi. Predstavljalo je državu u sastavnom dijelu Svetog Rimskog Carstva.

## Povezano
* Popis vladara Lorene
* Lorraine
* Lotaringija

## Vanjske veze

* Alsace-Lorraine.info 
* Lotharingia
Aethelred od Wessexa

**Ethelred od Wessexa** (staroengleski *Æþelræd*, "plemeniti savjetnik") je bio kralj Kraljevstva Wessexa. Naslijedio brata Æthelbertha na prijestolju kraljevstava Wessexa i Kenta.

Bio je četvrti sin Æthelwulfa od Wessexa. Braća su mu bili Æthelstan, Æthelbald, Æthelbert i Alfred Veliki. Osim njih, imao je sestru Æthelswith.

Nakon njegove smrti, naslijedio ga je mlađi brat Alfred Veliki.

## Reference
Fazna transformacija

**Fazna transformacija** (fazna promena) unutar jednog fizičko—hemijskog sistema je promena jednog agregatnog stanja ili makroskopskog uređenja u drugo. Ta promena se manifestuje naglom promenom jedne (ili više) fizičko—hemijskih osobina, u zavisnosti od promene neke od funkcija stanja (npr. temperatura ili pritisak).

Fazne transformacije u domenu pritisak-zapremina-temperatura spadaju u oblast fizike pod imenom termodinamika. U fazne promene se ubrajaju i kvalitativne promene koje izaziva magnetsko polje (oblast elektromagnetizma).

Primeri faznih transformacija:
* Fazna transformacije čvrsto-tečno-gas jednokomponentnog sistema pod uticajem temperature i/ili pritiska:
:

* Promene strukture kristala (strukturni fazni prelaz) 
* Promena od feromagnetnih u paramagnetna svojstva materijala na Kirijevoj temperaturi 
* Promena magnetne strukture materijala 
* Prelazak u stanje superfluidnosti 
* Prelazak u stanje superprovodljivosti

## Vanjske veze
Jugoslaveni u Sloveniji

**Jugosloveni u Sloveniji** su građani Slovenije jugoslavenske nacionalnosti.

Prema poslednjem popisu stanovništva, domaćinstava i stanova iz 2002. godine, u Sloveniji ima 527 Jugoslovena.

## Demografija Jugoslovena Slovenije
Broj Jugoslovena u Sloveniji prema popisima od 1961. godine do danas:

## Poznati Jugosloveni u Sloveniji
Građani Slovenije jugoslovenske nacionalnosti:
* Božidar Jezernik, etnolog
* Magnifico, pjevač

Građani Slovenije koji se identifikuju ili osećaju kao *Jugosloveni*, ali nisu specificirali da li se i po *nacionalnosti* tako deklarišu:

* Radko Polič,
* Goran Vojnović, pisac i filmski redatelj
* Iztok Puc, rukometaš
* Mateja Svet, alpska skijašica

## Povezano
* Jugoslaveni u Hrvatskoj
* Jugosloveni u Bosni i Hercegovini
* Jugosloveni u Srbiji
* Jugosloveni u Makedoniji
* Jugoslaveni u Crnoj Gori

## Reference
Zeleni Srbije

**Zeleni Srbije** su zelena politička partija koja je deluje u Srbiji. Osnovana je 2007. godine, a službeno registrovana u martu 2010. godine. Programska platforma, koja se temelji na četiri stuba zelene politike, također sadrži i članstvo Srbije u Evropskoj uniji. Zeleni Srbije imaju status kandidata-posmatrača u Evropskoj zelenoj partiji.

Zeleni Srbije trenutno imaju jednog poslanika Ivana Karića Narodnoj skupštini; i 6 lokalnih odbornika.

## Povezano
* Spisak levičarskih partija u Srbiji

## Vanjske veze
* Službena stranica
Cerova (Krupanj)

**Cerova** je naselje u opštini Krupanj u Mačvanskom okrugu. Prema popisu iz 2002. bilo je 965 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 1070 stanovnika).

## Demografija
U naselju Cerova živi 767 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 38,4 godina (36,4 kod muškaraca i 40,7 kod žena). U naselju ima 267 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,61.

Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine).

## Reference

## Vanjske veze

* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
* Satelitska mapa (Wikimapia)
* Gugl satelitska mapa (Maplandia)
* Plan naselja na mapi (Mapquest)
Savez logoraša Republike Srpske

**Savez logoraša Republike Srpske** (SLRS) je organizacija u Republici Srpskoj koja okuplja tamošnja udruženja logoraša - ratnih zarobljenika, pritvorenika, interniraca i drugih osoba sa područja RS koje su bile zatvorene u hrvatskim, odnosno bošnjačkim i bosanskohrvatskim logorima za vrijeme rata u BiH i Hrvatskoj. Glavna aktivnost SLRS je sakupljanje, istraživanje, dokumentovanje i objavljivanje zločina nad Srbima, kako za vrijeme jugoslovenskih ratova tako i za vrijeme drugog svjetskog rata. U tu svrhu je objavljeno nekoliko knjiga i dokumentarnih filmova.

Široj javnosti je SLRS u posljednje vrijeme poznat po protestnim izjavama vezanim uz imenovanje Ante Kotromanovića za novog ministra obrane Republike Hrvatske, kao i za film Angeline Jolie *[[U zemlji krvi i meda]]*, koji je optužen da promovira srbofobiju.

## Izvori
* Saveza logoraša Republike Srpske
Patrick Vieira

**Patrick Vieira** (Dakar, 23. lipnja 1976.) je bivši francuski nogometaš i reprezentativac, bivši trener francuskog kluba OGC Nice. Rođen je u Senegalu u zelenortskoj općini. Kad je imao 8 godina njegova obitelj preselila se u Pariz. Vieira se u rodnu državu nije vratio do 2003.
Rolls-Royce Motor Cars

**Rolls-Royce Motor Cars** je britanska kompanija za proizvodnju luksuznih automobila sa sjedištem u Goodwoodovom pogonu u engleskoj grofoviji West Sussex. Trenutno proizvodi Rolls-Royceov brend automobila, čija je proizvodnja započella 1904. Tvornica se nalazi u blizini historijskog Goodwood Circuita u Goodwoodu. Predstavlja filijalu u punom vlasništvu BMW-a.

## Vanjske veze

* http://www.rolls-roycemotorcars.com/
* Rolls-Royce changes gear, by Jorn Madslien, BBC News
Vikash Dhorasoo

**Vikash Dhorasoo** (Telugu: **:వికాష్ దొరసూ**, La Havre, 10. listopada 1973.) je bivši francuski nogometaš, pokeraš i glumac.
Claude Makélélé

**Claude Makélélé Sinda** (Kinshasa, 18. veljače 1973.) je umirovljeni francuski nogometaš i reprezentativac koji je zadnje igrao za francuski Paris Saint-Germain, a sada radi kao pomoćni trener u klubu Swansea City.

Prije Chelsea igrao je u Nantes, Olympique Marseille, Celta Vigo i Real Madrid. Chelsea ga je 2003. iz Reala kupio za 16 milijuna funti.
12 Angry Men (film, 1997)

***12 gnjevnih ljudi*** (eng. *12 Angry Men*) je televizijski film Williama Friedkina iz 1997. To je obrada originalnog filma iz 1957.

## Glumci
* Courtney B. Vance - Predsjedatelj porote
* Ossie Davis - Porotnik #2
* George C. Scott - Porotnik #3
* Armin Mueller-Stahl - Porotnik #4
* Dorian Harewood - Porotnik #5
* James Gandolfini - Porotnik #6
* Tony Danza - Porotnik #7
* Jack Lemmon - Porotnik #8
* Hume Cronyn - Porotnik #9
* Mykelti Williamson - Porotnik #10
* Edward James Olmos - Porotnik #11
* William Petersen - Porotnik #12
* Mary McDonnell - Sutkinja
* Tyrees Allen - Čuvar
* Douglas Spain - Optuženi

## Nagrade i nominacije

## Vanjske veze
*
200 Motels (film)

***200 Motels*** je film američkog glazbenika Frank Zappe i njegovog sastava The Mothers of Invention, koji je snimljen 1971.g. Direktor projekta je Tony Palmer i Zappa, a film je proizveden u "Pinewood Studiju", Engleska. Sudjelovanje na projektu uključuje i Ringo Starra, Theodore Bikela i Keith Moona. Dvostruki album sa glazbenim zapisom iz filma pod istim imenom izlazi iste godine.

## Film
Niski filmski budžet navodno je iznosio 600,000$, što je uključivalo 7 dana snimanja i fotografiranja i 11 dana montaže. Mada je glavna tema filma bila pokazati; drugim riječima *"život na cesti"*, usprkos brojnim glazbenim rock turnejama 20. stoljeća, tema filma se odnosi na *Mephista, [[Franz Kafka|Kafku]], [[Stanley Kubrick|Kubricka]] [[2001: Odiseja u svemiru|2001]]*

Film obuhvaća sastav "The Mothers of Invention" i engleski orkestar iz Londona "Royal Philharmonic Orchestra" kao i druge aktere poput Theodora Bikela i rock zvijezdu Ringo Starra, Larry the Dwarfa i bubnjara grupe The Who Keitha Moona.

Prema Zappinim tvrdnjama bilo je napisano tri scenarija do kraja snimanja filma. Direktor Tony Palmer, mnogi akteri snimanja i članovi sastava, svi su imali polovično gotove scenarije za film. Međutim ovaj projekt radikalno je promijenjen u posljednjem trenutku. Cijeli film je izbačen iz video vrpce i kasnije prebačen na ponovno montiranje. Zappa je izbacio neke scene iz filma i tako po svoj prilici napravio da se nikad neće moći vidjeti originalni izvornik tog projekta.

## Glazba iz filma
:
Dvostruki album istog imena sa filmskom glazbom, bio je dovršen isti tjedan kada i film. Produkciju albuma uzeo je *Pinewood studio* iz engleske, bez snimljenog materijala sa sastavom i orkestrom nego su to napravili dan poslije kada je film bio kompletiran. Kada je sve bilo gotovo, iznajmljuju studio u vlasništvu sastava *[[The Rolling Stones]]* i u njemu dovršavaju projekt do kraja tjedna. Prema tvrdnjama Franka Zappe nije sva glazba iz filma dostupna na albumu, niti se sva glazba sa albuma nalazi u filmu.

Album sadrži veliku raznolikosti u glazbenom stilu i satiričnoj parodiji, kao i jednu promašenu country skladbu "Lonesome Cowboy Burt", koju izvodi Jimmy Carl Black. Sastav *The Mothers of Invention* izvodi skladbe "Do You Like My New Car", "Shove It Right In" i "Magic Fingers". Manje mjesto na albumu dobiva i jedan gitarski solo i lirika kojom se na seksualni način obraća društvenom životu u Americi.

## Vanjske veze
*
Medicinski fakultet u Foči

**Medicinski fakultet u Foči** Univerziteta u Istočnom Sarajevu osnovan je 1944. godine, kao prvi fakultet u BiH, a kontinuitet rada je uspostavljen 1946. godine.
Fakultet je sve do 1993. godine imao sjedište u Sarajevu. Početkom rata u Bosni i Hercegovini, fakultet se odvaja od Medicinskog fakulteta Univerziteta u Sarajevu.

Stvarni početak nastavnog rada na fakultetu u Foči je 15.10.1993. godine kada su primljeni prvi studenti na školovanje i otpočela prva školska godina 1993/94. sa šezdeset upisanih studenata.
Uporedo sa ovim aktivnostima donesen je nastavni plan i program, izvršen izbor prvih nastavnika i saradnika i imenovan je vršilac dužnosti dekana, pripremljen Statut i izvršen izbor prvog Savjeta fakulteta. Od akademske 1993/94 godine, na osnovni studij upisano je 966 studenata i do akademske 2007/08 diplomiralo je 135 studenta. Od 1993. godine Medicinski fakultet je upisalo 1052 studenata, a trenutno na sva tri studijska programa studira 531 student.

## Podjela
U sklopu Medicinskog fakulteta djeluju studije medicine, stomatologije, zdravstvene njege i defektologije. Sadašnji dekan je prof. dr Dejan Bokonjić.

## Postdiplomski studij
Počevši od školske 2000/01. godine na postdiplomske magistarske studije upisano je 104 studenata. Magistarsku tezu odbranilo 9 magistranta, od čega 8 zaposlenih na Univerzitetu ili nastavnoj bazi Medicinskog fakulteta. Doktorsku disertaciju odbranilo 13 doktoranata od čega je 6 zaposleno na Univerzitetu ili nastavnoj bazi Medicinskog fakulteta. Na specijalističke studije, iz različitih grana medicine, na Medicinski fakultet u Foči su od 2002. godine upisana 104 specijalizanta, a specijalistički ispit je položilo 20 kandidata. Do danas, 28% studenata Medicinskog fakulteta ima prosječnu ocjenu veću od 8,0. Najbolji student je Boris Maslovski, student 5 godine medicine.
NK Tvin Virovitica

**NK Tvin** je bio nogometni klub iz Virovitice.

## Historija
Klub je osnovan 1955. godine pod pokroviteljstvom drvno-prerađivačkog poduzeća **Tvin**. Godine 1995. spojio se s klubom **NK VGŠK** u **NK VGŠK-Tvin** i pod tim imenom nastupao samo jednu sezonu. Godine 2006. godine spojio se s NK Viroviticom i prestao s radom.
Florent Malouda

**Florent Johan Malouda** (Cayenne, 13. lipnja 1980.) je francuski nogometaš i bivši  reprezentativac koji trenutno igra za Delhi Dynamos. Malouda je oženjen brazilkom Florencom i zajedno imaju sina Aarona rođenog 30. studenog 2005.
Rinzai

**Rinzai škola** (臨済宗; japanski: *Rinzai-shū*, kineski: 临济宗 *línjì zōng*) je (uz Sōtō i Ōbaku), jedna od tri glavne Zen sekte japanskog budizma.

Rinzai predstavlja japanski ogranak kineske Linji škole, koju je u doba dinastije Tang osnovao Linji Yixuan (japanski: Rinzai Gigen). Iako je bilo više pokušaja da se osnuju Rinzai škole u Japanu, ona se prvi put ukorijenila tek zahvaljujući naporima redovnika Myōan Eisaija nakon njegovog povratka iz Kine 1191. Svoj vrhunac, ali i specifično japanski identitet, je stekla sa učiteljima Shūhō Myōchōom (Daitō Kokushi, 1283–1337) i Musō Sosekijem (1275–1351), koji nisu putovali u Kinu kako bi proučavali budizam.

Rinzai Zen je poznat po naglasku koga stavlja na kensho ("viđenje vlastite istinske prirode") kao puta za autentičnu budističku prasku, kao i inzistiranju na višegodišnjoj iscrpljujućoj obuci sa ciljem da se omogući slobodno djelovanje mudrosti u kontekstu svakodnevnih aktivnosti. Obuka vezana uz koan je jedan od alata koji se prilično razvio u Rinzaiju. Rinzai je poznat po strogoći svojih metoda.

## Literatura
* "Mahayana Buddhism" Paul Williams, Routledge, 
* "Zen Buddhism: A History – Japan" Heinrich Dumoulin, World Wisdom, 
* "Japanese Rinzai Zen Buddhism. Myoshinji, a living religion" Jørn Borup, Brill, 

## Vanjske veze
* Official site of The Joint Council for Japanese Rinzai and Obaku Zen (both Japanese and English language)
* The International Research Institute for Zen Buddhism, at Hanazono University (the Rinzai University) in Kyoto, Japan
David Trezeguet

**David Sergio Trezeguet** (Rouen, 15. listopada 1977.) je francusko-argentinski nogometaš i bivši reprezentativac. Trenutno igra za FC Pune City.

## Biografija
David Trézéguet je rođen 15. listopada 1977. godine u francuskom gradu Rouenu. David je sin nekadašnjeg argentinskog nogometaša Jorgea Trézégueta, koji je sin francuskih imigranata u Argentinu. Rođen je u Francuskoj u vrijeme dok je njegov otac igrao nogomet u toj državi, a sa dvije godine je preselio u Argentinu, gdje je i odrastao, a svoju prvu profesionalnu utakmicu je odigrao u Argentini.

U Francusku se vratio kao sedamnaestogodišnjak, kada je 1995. potpisao ugovor sa AS Monacom. 1998. je osvojio naslov prvaka svijeta sa reprezentacijom Francuske, a u finalu Europskog prvenstva u Belgiji i Nizozemskoj dvije godine kasnije je postigao zlatni gol u produžecima za pobjedu protiv Italije i donio svojoj reprezentaciji i taj naslov. Igrao je, također, za francusku reprezentaciju i na Svjetskom prvenstvu 2002. i 2006. godine, te na Europskom prvenstvu 2004. godine.

Na klupskom planu, Trézéguet je karijeru započeo u argentinskom Platenseu 1994. godine, igrao je za Monaco od 1995. do 2000. godine, a od 2001. nosi dres Juventusa. 16. rujna 2006. godine, prije utakmice protiv Vicenze, Trézéguet je dobio posebno klupsko priznanje za 125 postignutih golova u 207 do tada odigranih utakmica, a nakon utakmice pored njegovog imena je stajao broj od 128 postignutih golova, čime je postao najboljim strijelcem od svih stranaca koji su ikada odjenuli dres Stare Dame.

1997. godine, dok je još igrao za Monaco, Trézéguet je uputio najbrži udarac koji je završio u mreži u jednoj utakmici Lige prvaka. Izmjereno je da je nakon njegovog udarca u utakmici četvrtfinala Lige prvaka protiv Manchester Uniteda lopta prema mreži išla brzinom od 157,33&nbsp;km/h. On je strijelac i 3000.-tog gola u povijesti Lige/Kupa prvaka, u prosincu 2004. godine protiv grčkog Olympiakosa.

Trézéguet je jedan od rijetkih igrača iz prve momčadi Juventusa koji je ostao u tom klubu nakon što je 2006. godine izbačen u drugu ligu, a unatoč interesu brojnih velikih europskih klubova, poput Barcelone i Arsenala u ljeto 2007. godine je potpisao novi ugovor sa Juventusom.

U tom klubu je ostao i po povratku u Serie A, sve do ljeta 2010. godine, kada je nakon punih deset godina napustio taj klub i prešao u redove novog španjolskog prvoligaša Herculesa. U prosincu 2011. potpisao je ugovor s argentinskom River Platom.

Za francusku reprezentaciju je nastupao 71 puta i postigao 34 gola. Na SP 2006. je bio jedini igrač koji je promašio jedanaesterac u finalu protiv Italije (Italija je postala prvak svjeta, pobijedivši Francusku sa 5-3 poslije jedanaesteraca).

## Privatni život
Privatno, David je u braku sa suprugom Beatrice, Španjolkom iz Alicantea, sa kojom ima dva sina Aarona i Noraana.
Fujiwara (klan)

**Klan Fujiwara** (藤原氏 *Fujiwara-shi*), je naziv za moćnu i uticajnu porodicu japanskih regenata koja svoje porijeklo vuče od klana Nakatomi.

Nastao je kada je njegovom osnivaču Nakatomi no Kamatarija (614-669) car Tenji podario titulu "Fujiwara", koja je postala Kamatarijevo prezime koje će nositi svi njegove potoimci. Sa vremennom, Fujiwara je postal ime klana.

Klan Fujiwara je dominirao japanskom politikom u Heian periodu (794–1185) koristeći svoj monopol na regentske položaje ''sesshō'' i ''kampaku''.

Kako su abdicirani carevi sa vremenom sticali vlast koristeći sistem *[[insei]]* (, zaređenu vlast) na kraju 11. vijeka, a nakon čega je slijedio uspon ratničke klase, tako je klan Fujiwara postepeno izgubio uticaj na politiku.

Iza 12. vijeka su nastavili držati monopol na titule sesshō i kampaku, sve dok sistem konačno nije ukinut u Meiji eri.

## Reference

## Literatura
* Nussbaum, Louis-Frédéric and Käthe Roth. (2005). *Japan Encyclopedia.* Cambridge: Harvard University Press. ; OCLC 58053128
* Plutschow, Herbert E. (1995). *Japan's Name Culture: The Significance of Names in a Religious, Political and Social Context.* London: Routledge. ; OCLC 34218992
866.

__NOTOC__
Godina **866.** (**[[rimske brojke|DCCCXLXVI]]**) bila je redovna godina koja počinje u utorak u julijanskom kalendaru. 

## Događaji

* Ethelred nasljeđuje prijestolje Wessexa (ili 865).
* Fujiwara no Yoshifusa postaje japanski regent uspostavivši redovno regenstvo klana Fujiwara nad japanskim careviima.
* Alfonso III nasljeđuje prijestolje Asturije.
* Louis II nanosi poraz saracenskim napadačima u Italiji.
* u junu, 36 saracenskih brodova iz Italije započinje 15-mjesečnu opsadu Dubrovnika.
* Vikinški vođa Ivar Bez Kostiju napada sjevernu Englesku gdje u bitci tuče i zarobljava northumbrijskog kralja Aellu, osvetivši tako svog ubijenog oca Ragnara Lodbroka. Istovremeno velika vikinška vojska osvaja York čime započinje višedecenijska dominacija Vikinga i Nordijaca nad istočnim obalama Britanije.
* Harald Lijepokosi (850–933) pobjeđuje u odlučujućoj bitci nakon koje će postati prvi kralj ujedinjene Norveške.
* Papa Nikola I zabranjuje korištenje torture u sudskim postupcima za vračanje.


## Rođenja

* 19. 9. &ndash; Lav, bizantski car (u. 912)

## Smrti

* apri &ndash; Bardas, bizantski regent i ko-car (atentat)
* 27. 5. &ndash; kralj Ordoño I od Asturije
* al-Kindi, muslimanski filozof
* Linji, kineski redovnik poznat kao praosnivač Rinzai škole budizma

## Reference
Linji

**Linči Jihsuan** (*Línjì Yìxuán*; , ) (? - 866 CE) bio je kineski budistički učitelj iz doba dinastije Tang, poznat kao osnivač Linji škole čan budizam.

## Život

Linči je poticao od porodice po imenu Hsing (邢 *Xing*) iz Čaodžoua, koju je kao mladić napustio kako bi se posvetio proučavanju budizma u raznim školama.

Linči je postao učenik čan učitelja Huangboa (黃蘗希運) ali je, prema *Zapisu o Linčiju*, doživeo probuđenje razgovarajući sa usamljenim monahom po imenu Daju (大愚 *Dàyú*). Linči se potom vratio kod Huangboa kako bi nastavio učenje. Godine 851. je došao u hram Linči u Hebeiju, gde je uzeo ime po njemu; ono je postalo naziv za novi pravac čan budizma.

## Učenje

Fokusirajući se na iskustvo probuđenja, neopterećeno tekstovima i učenjima, za Linčija je karakteristična snažna ikonoklastička retorika:

Nedostatak samopouzdanja je razlog što oni koji pokušavaju da postignu budinstvo tako često omanu da slede svoj put. Ji-hsijan je govorio: 

Linči je značajno doprineo formulisanju zen koncepta nedelanja. Po Linčiju, najbolja metoda kultivisanja u cilju postizanja budnosti je ne upražnjavati nikakvo kultivisanje. Kultivisati sebe znači vršiti nameran napor, što je delanje (*yu-wei*). To delanje će sigurno dati neki dobar učinak, ali on neće biti večit, jer je uzrokovan. A "*kad se sila uzroka iscrpe, čovek se vraća prolaznom*". Tako je najbolja metoda kultivisanja uma nedelanje, obavljanje svojih poslova bez namernog napora ili svrhovitosti. Ji-hsijan je govorio:

Sve što čovek valja da čini jeste da obavlja svakodnevne radnje i ništa više. Iako su to jednostavne stvari, nije ih lako obavljati nesvrhovito, bez ikakvih veza. To je ono što č'an učitelji nazivaju kultivisanje nekultivisanjem.

## Literatura
* 

## Reference

## Povezano
* Zen
Ivar Bez Kostiju

**Ivar Ragnarsson** (; ? - 873?) poznat po nadimku **Beskosni** (*inn beinlausi* ili "bez kostiju"), bio je vikinški vođa iz 9. vijeka poznat po reputaciji berserkera, a po tradiciji koja potiče s kraja 11. vijeka i sin moćnog vikinškog vođe Ragnara Lodbroka.

Ivar je u historijske zapise ušao kada je u jesen 865. zajedno sa braćom Halfdanom Ragnarssonom (Halfdene) and Ubbeom Ragnarssonom (Hubba) na čelu velike grupe Vikinga, kasnije poznate kao Velika poganska vojska, napao i osvojio Istočnu Angliju. Ivar je potom sljedeće godine napao kraljevinu Northumbrija i osvojio njen glavni grad York, da bi 867. pobio njene kraljeve i uspostavio režim vikinških vazala. Oko godine 869. je ubio istočnoanglijskog kralja Edmunda, što tradicija pripisuje Edmundovom odbijanju da kao kršćanin prihvati paganina za sizerena. Ivar je nedugo nakon toga vlast nad osvojenim područjima Britanije prepustio braći kako bi se zaputio, prema nekim izvorima na zapad u Irsku, a prema drugim izvorima vratio natrag u Skandinaviju.

Neki od izvora ga navode kao praosnivača Kuće Ivar, u irskim izvorima poznate kao Uí Ímair, koja je dominirala Kraljevinom Dublin, odnosno pretkom Godred Crovana čija je dinastija vladala Kraljevinom Manna i Otoka od 11. do 13. vijeka.

Prema izvorima iz nordijskih saga, Ivar je pohod na Britaniju izveo kako bi osvetio smrt oca Ragnara Lodbroka, koga je pogubio northumbrijski kralj Aella. Njegov nadimak "beskosni" ili "bez kostiju" je dao materijala za špekulacije o tome da je patio od impotencije, hromosti ili genetske bolesti krhkih kostiju (osteogenesis imperfecta); potonju je, pak, teško pomiriti sa njegovom reputacijom velikog ratnika, iako je Nabil Shaban, suvremeni aktivist za prava invalida, 2003. godine u dokumentarnoj TV-seriji *[[Secret History (TV serija)|Secret History]]* dokazao kako je netko sa tom bolešću mogao sudjelovati u borbi koristeći luk i strijelu.

Ivar se pojavljuje kao lik u holivudskom filmu *[[The Vikings (film)|Vikinzi]]* iz 1958. godine, gdje mu je ime promijenjeno u Einar, i gdje ga je tumačio Kirk Douglas. U filmu *[[Erik the Viking]]* iz 1989. godine ga je tumačio John Gordon Sinclair.

## Izvori

## Vanjske veze
* The History Files: In the Footsteps of Ivarr the Boneless
* A site on the disease Osteogenesis Imperfecta
* Northvegr &ndash; ''The Tale of Ragnar's Sons'' 
* Nabil Shaban's page about Ivar the Boneless
* An article discussing the OI theory
Lav VI Mudri

**Leon VI Mudri** (886. - 912.), bizantski car, nasljednik Bazilija I. Makedonca.

Leonova majka zvala se Eudokia Ingerina, bivša ljubavnica Mihajla III prije nego što se još za njegova života udala za Bazilija I, koji je kasnije postao car. Odnos između oca i sina nije bio dobar. U međuvremenu se pretpostavlja da je Leonov otac ustvari bio Mihajlo III, ali ta teza nije dokazana. Leon je u svakom slučaju bio umiješan u zavjeru protiv Bazilija godine 883 i bio zbog toga zatvoren.

Nakon očeve smrti godine 886. Leon je preuzeo prijestolje i vladao skupa s bratom Aleksandrom, iako je pravu moć i glavnu riječ imao Leon.

Leon je doživio više poraza od Bugara, koje je bez razloga provocirao. Godine 896. Bizant biva pobijeđen i nakon toga Leon potpisuje mir s Bugarima.

I protiv Arapa je trpio gubitke: 902 gubi Taraominu na Siciliji, što ima jak utjecaj na kontrolu bizantskih voda vlastitom flotom. Također sve više bizantskih gradova biva napadnuto. Godine 911. Bizant organizira veliku invaziju Krete, koja završava neuspjehom. Kratko nakon tog neuspjeha Leon se razbolio i umro.

Leon je nazvan mudrim ili filozofom zbog njegove podrške umjetnosti. Završio je radove na bazilici, na grčkim prijevodima i modernizirao je zakonik Justinijana I. Oko godine 900. sročio je prvu, danas poznatu definiciju vojne logistike koja se i danas uči na vojnim institutima pod nazivom leonska.
Aella od Northumbrije

**Ælla** (ili **Ælle**) (? - 21. mart 867) je bio kralj Northumbrije u doba velikih vikinških napada sredinom 9. vijeka. S obzirom na nedostatak pouzdanih izvora iz tog perioda, o njemu se malo zna; sa druge strane, predstavlja važnu ličnost u nordijskoj sagi Ragnarssona þáttr (Priča o Ragnarovim sinovima).

Historijski izvori navode da je na prijestolje Northumbrije došao oko godine 862. nakon svrgavanja prethodnog kralja Osberhta; njegovo porijeklo nije poznato, iako je prema nekim izvorima, bio Osberhtov brat. Vladavina mu je opisana kao tiranska, pri čemu se posebno naglašava konfiskacija i pljačkanje crkvenih zemljišta i dobara.

Na ljeto 866. godine se na istočnim obalam Britanije iskrcala (vikinška) Velika poganska vojska koja je 21. novembra 866. uspjela zauzeti York. Osberth i Aella su, nastojeći se suprostaviti napadaču, udružili snage, ali su obojica poginula u bitci 21. marta 867. Vikinzi su nakon toga imenovali izvjesnog Ecgberhta kao marionetskog vladara.

Nordijske sage, pak, navode da je upravo Aella zarobio, a potom na okrutan način - bacanjem u jamu sa zmijama otrovnicama - ubio polulegendarnog vikinškog vođu Ragnara Lodbroka. Zbog toga su Ragnarovi sinovi, među kojima se posebno ističe Ivar Bez Kostiju, napali Aellino kraljevstvo kako bi ga osvetili.

Aella se pojavljuje kao lik u holivudskom filmu *[[The Vikings (film)|Vikinzi]]* iz 1958. godine, gdje ga je tumačio australski glumac Frank Thring.

## Reference

## Literatura
* Kirby, D.P., *The Earliest English Kings.* London: Unwin, 1991. 
* Higham, N.J., *The Kingdom of Northumbria AD 350-1100.* Stroud: Sutton, 1993. 
* 
* 

## Vanjske veze
* Ælla  at the Prosopography of Anglo-Saxon England.
* The Tale of Ragnar's sons in translation by Tunstall at Northvegr
Franck Ribéry

**Franck Ribéry** (Boulogne-Sur-Mer, 7. travnja 1983.) je bivši francuski nogometaš i reprezentativac. Mediji su ga svojedobno bili proglasili nasljednikom legendarnog Zizoua zbog izvrsnih nastupa za reprezentaciju i klub. Sa dvije godine bačen je kroz prednje staklo u automobilskoj nesreći što je uzrokovalo ožiljke na desnoj strani lica i čelu.

Karijeru je započeo u gradskom klubu US Boulogne odakle ga je put vodio do Olympique Alèsa, Bresta i FC Metza u uzastopnim sezonama. U lipnju 2005. potpisao je za turski Galatasaray i pomogao im je da osvoje Turski kup. U lipnju 2005. jednostavno je napustio istanbulski klub i otišao u Olympique Marseille, njegov šesti klub u karijeri. Njego odlazak bio je jako kontroverzan; Galatasaray je tvrdio da mu je ugovor još valjan, no Ribéry je tvrdio da nije i da mu je Galatasaray dugovao mnogo novca. To je uzrok FIFA-ine arbitraže od lipnja 2006. Prelazak u Marseille donio mu je tituli najbljeg igrača u mjesecima kolovozu, listopadu i studenom 2005.

Pozvan je u reprezentaciju za svjetsko prvenstvo u Njemačkoj. Mediji su ga povezivali sa Arsenalom, Manchester Unitedom i Olympique Lyonom. Nakon prvenstva rekao je da želi u Manchester jer bi želio surađivati sa sureprezentativcom Petriceom Evrom i jer jako cijeni njihovog meneđera, Alexa Fergusona. No ipak, po izvještaju Sky Sport Newsa Ribéry je rakao da ovo ljeto želi u Lyon. No kasnije je izjavio da bi prešao u engleski Arsenal kako bi radio sa Wengerom, koji je Francuz.

Ribéry je 2002. godine prešao na islam i preuzeo je muslimansko ime **Bilal Yusuf Mohammed**. Njegova supruga Wahiba Belhami je alžirskog porijekla. Imaju jednu kćer, Hizyu, koja je rođena 18. srpnja 2005.

Početkom sezone 2007./2008. prešao je iz francuskog Marseilla u njemački Bayern za 25,000,000€. Tu je igrao do 2019. godine.

## Vanjske veze
* Službena stranica 
* Neslužbena stranica
Opcioni protokol uz Konvenciju UN protiv torture

**Opcioni protokol uz Konvenciju Ujedinjenih nacija protiv torture i drugih surovih, neljudskih i ponižavajućih kazni ili postupaka (OPCAT)** je važan dodatak Konvenciji koji je usvojen sa ciljem prevencije torture u ustanovama u kojima se nalaze osobe lišene slobode. Usvojila ga je Generalna skupština UN 18. decembra 2002, a stupio je na snagu 22. juna 2006.

Ovim protokolom se predviđa uspostavljanje sistema redovnih poseta od strane nezavisnih međunarodnih i domaćih tela mestima gde se nalaze lica lišena slobode, kao i uspostavljanje Potkomiteta za prevenciju torture i drugih surovih, neljudskih ili ponižavajućih kazni i postupaka čiji je zadatak da pruža savete i pomoć državama ugovornicama i jača njihove kapacitete za prevenciju torture.

Protokol obavezuje države ugovornice da dozvole posete mestima gde se nalaze osobe lišene slobode i da formiraju jedno ili više tela na nacionalnom nivou koja bi se bavila prevencijom torture.

## Povezano
* Konvencija Ujedinjenih nacija protiv torture
* Komitet Ujedinjenih nacija protiv torture
* Istanbulski protokol

## Reference
Komitet Ujedinjenih nacija protiv torture

**Komitet Ujedinjenih nacija protiv torture (CAT)** je telo Visokog komesarijata OUN za ljudska prava koje čine eksperti za ljudska prava sa zadatkom da prate primenu Konvencije protiv torture i drugih surovih, neljudskih i ponižavajućih kazni ili postupaka od strane zemalja ugovornica. Sačinjen je od deset članova koji su priznati u oblasti ljudskih prava i koji zasedaju u ličnom svojstvu.

Prema Konvenciji, sve zemlje ugovornice su obavezne da podnesu izveštaje o ispunjavanju svojih obaveza Komitetu u roku od godinu dana, računajući od dana stupanja na snagu Konvencije za zainteresovanu državu članicu. Zatim, države članice redovno svake četvrte godine podnose dopunski izveštaj o svim novim preduzetim merama i druge izveštaje koje Komitet zatraži.

Komitet razmatra svaki izveštaj i može da daje uopštene komentare o izveštaju koje oceni potrebnim i dostavlja ih svakoj zainteresovanoj državi članici. Ta država članica može da dostavi opaske i komentare kao odgovor na sve primedbe koje smatra korisnim. Pored toga Komitet podnosi redovne godišnje izveštaje 

Komitet pod određenim uslovima može razmatrati i slučajeve pojedinaca koji tvrde da su im povređena prava zagarantovana Konvencijom.

Sedište Komiteta je u Ženevi.

## Povezano
* Tortura
* Istanbulski protokol
* Opcioni protokol uz Konvenciju UN protiv torture

## Reference