1233.

Godina **1233** (**[[Rimske brojke|MCCXXXIII]]**) bila je redovna godina koja počinje u subotu u julijanskom kalendaru (1. januar).

## Događaji
### Januar/Siječanj &ndash; Mart/Ožujak
* zima - Stedingerski križarski rat: pobunjeni seljaci Stedingena na severu Nemačke zauzeli nadbiskupsku tvrđavu Slutter, zapalili su kloštar cistercitske opatije Hude. Papa je ovog januara poslao pisma nekim biskupima da pomognu propovedanje krstaškog rata.

* mart - Umro je Bohemond IV, knez Antiohije i grof Tripolija; nasleđuje ga sin Bohemond V (do 1252).

### April/Travanj &ndash; Jun/Lipanj
* april - Inkvizicija u Francuskoj: Robert le Bougre je prvi imenovani inkvizitor na severu zemlje. Papa je obavestio francuske biskupe da je odredio dominikance za borbu protiv hereze, naloženo je njihovom provincijskom poglavaru u Tuluzu da odabere nekoliko monaha za ovaj zadatak.
* 29. 5. - Mongoli su nakon blizu 14 meseci opsade osvojili Kaifeng, glavni grad Dinastije Jin. Ali car Aizong je krajem prošle godine napustio grad, sada je u prefekturi Cai (današnji okrug Runan). Dinastija Južni Sung je odbila njegov poziv za pomoć, udružuje se sa Mongolima (hanska dinastija Sung je dugo vremena bila u neprijateljstvu sa džušenskom dinastijom Đin).

* 11 - 14. 6. - Papin dekretal *Vox in Rama* osuđuje herezu luciferijanstva koja je navodno prisutna u Nemačkoj.
* 17. 6. - Stedingerski križarski rat: papa daje plenarnu ildugenciju učesnicima, čime je ovaj rat izjednačen sa pohodima u Svetu zemlju.

### Jul/Srpanj &ndash; Septembar/Rujan
* 30. 7. - Surovi inkvizitor Konrad von Marburg je ubijen u Nemačkoj.
* 15. 8.? - Sedmorica Firentinaca osnivaju Red slugu Blažene Djevice Marije, poznat kao serviti.
* 20. 8. - Prisega ili Sporazum iz Berega: ugarsko-hrvatski kralj Andrija II. obećaje papi da neće zapošljavati židove i muslimane u administraciji državnog dohotka.

### Oktobar/Listopad &ndash; Decembar/Prosinac
* 10. 10. - Pošto je bosanski ban Ninoslav dao izjavu papinom legatu, prenestinskom biskupu Jakovu, da će ostati u katoličkoj veri mada su mu preci bili jeretici, papa šalje pismo kojim ga prima u zaštitu (ali već 1235. hrvatski herceg Koloman je upućen na intervenciju). 
** Ninoslavljev rođak Prijezda je takođe prešao na katoličanstvo, ali mora dati sina za taoca.
** U Bosnu je poslan biskup, dominikanac Johannes von Wildeshausen (do 1237). 
* koncem godine - Rat između Austrije Friedricha II i Ugarske.
* decembar - Mongoli i Južni Sung su opseli Jinskog cara Aizonga u Caizhou (mesto je osvojeno i dinastija srušena sledećeg februara).
* 28. 12. - Teutonska naselja u Poljskoj Kulm i Thorn, današnju Chełmno i Toruń, dobili su gradska prava, poznato kao Kulmsko pravo.
* 1233/34 - U kasnu jesen, Vlastela se pobunila protiv raškog kralja Stefana Radoslava, na presto dovode njegovog brata Vladislava (1234-43). Radoslav se sklonio u Dubrovnik.
** Arhiepiskop Sava Nemanjić nakon oklevanja potvrđuje novog kralja, zatim određuje svog učenika Arsenija I Sremca za novog arhiepiskopa (do 1263) i odlazi na drugo putovanje u Svetu zemlju.

### Kroz godinu

*  Kralj Radoslav je podigao pripratu Bogorodičine crkve u Studenici.
* Grof Adolf IV od Holsteina je osnovao Kiel, pod nazivom *Holstenstadt tom Kyle* (gradska prava 1242).
* Car Fridrik II je pokraj antičke Gele na Siciliji osnovao grad Terranova (od 1928 Gela).
* Druga Mongolska invazija Azerbejdžana: Čormaganovi Mongoli su na Muganskoj ravnici.
* Dok je nikejski car Jovan Vatac zauzet na Rodosu, latinski car Jovan Brijen je napao Nikejsko carstvo - uspeo je samo zauzeti Pegai/Bigu na jugozapadnoj strani Mramornog mora.
* 1227-33 - Prološko žitije Svetog Simeona.

## Rođenja

* 15. 8. - Philip Benizi de Damiani, general reda servita, svetac († 1285)
*  Otakar II od Češke († 1278)

## Smrti

* Ibn al-Athir, historičar (* 1160)
* Jovan Apokavk, episkop, teolog (* ca. 1155)

## Reference

; Literatura
* Svezak prvi. Prvo doba: Vladanje knezova i kraljeva hrvatske krvi (641-1102) i Drugo doba: Vladanje kraljeva Arpadovića (1102-1301). Vjekoslav Klaić (archive.org)
* *Istorija srpskog naroda*, Prva knjiga, Od najstarijih vremena do Maričke bitke (1371), SKZ Beograd 1981 (I)