1463.

Godina **1463** (**[[rimski brojevi|MCDLXIII]]**) bila je redovna godina koja počinje u subotu (1. 1. po julijanskom kalendaru).

## Događaji
;Januar/Siječanj
* 5. 1. - Pesnik François Villon proteran iz Pariza - dalja sudbina nepoznata.
* januar - U Bosni i Ugarskoj se zna za pripreme turskog napada (nije poznat cilj); izaslanici bosanskog kralja Stjepana i hercega Stjepana Vukčića u Dubrovniku predlažu da svi zajedno obaveste ugarskog kralja Matiju o tome; bosanski poslanici odlaze Skenderbegu, koji im obećava pomoć.

;Februar/Veljača
* februar - Bosanski poslanici pregovaraju u Veneciji - nešto pomoći, ali Mlečani odbijaju ući u rat sa sultanom.

;Mart/Ožujak
* mart - Turski upadi u Hercegovinu i izvidnice po Bosni.

;April/Travanj
* 3. 4. - Osmanski guverner Moreje Isa-beg na prevaru zauzeo mletački Argos.
* 26. 4. - Mlečani dozvoljavaju prolaz albanskoj vojsci koja bi krenula u pomoć hercegu (ovaj je to zamolio još pre šest nedelja).
* 27. 4. - Lješka liga sklopila mir sa sultanom u Skoplju (Skenderbeg je bio protiv).

;Maj/Svibanj
* 1. 5. - Milica Branković, kćerka bivše despotice Jelene, udata za Leonarda III Toka (umrla već sledeće godine).
* 6. 5. - Dubrovački senat odbija molbu kralja Stefana za plaćenike.
* 18. 5. - Povelja kralja Matije zagorskom knezu i slavonskom banu Janu Vitovcu (darovani Varaždin, Krapina i dr.).
* 20. 5. - Sultan Mehmed II pred Bobovcem - zapovednik grada Radak će predati tvrđavu posle tri dana i biti pogubljen;
** kralj Stjepan beži iz Jajca na zapad, predaje se u Ključu na obećanje Mahmud-paše;
** Jajce se predalo, sultan ga uglavnom poštedeo.
* 28. 5. - Na polju Milodraževu Sultan izdao bosanskim franjevcima Ahdnamu, dozvolu verskog delovanja.

;Jun/Lipanj
* 5. 6. - Kralj Stjepan Tomašević pogubljen pod Jajcem, nakon što je prinuđen da naredi predaju svih utvrđenja. Pogubljen i kraljev stric Radivoj Ostojić; zarobljeni Sigismund i Katarina Tomašević.
* 6. 6. - Kralj Matija stigao u Futog, gde ostaje do polovine jula.
* 13. 6. - Mlečani primili pod zaštitu hrvatsko-dalmatinskog bana Pavla Sperančića - ali zarobljen prilikom turskih upada koji sežu do Krbave i Senja.
* 26. 6. - Prvi statut Bokeljske mornarice.
* jun - Sultan napada i hercegove zemlje, bezuspešna kratka opsada Blagaja

;Jul/Srpanj
* 7. 7. - Sultan Mehmed u Sjenici, na povratku iz Bosne.
* jul, sredinom - Herceg Stjepan povratio od Turaka Ključ kod Gacka (Vlatko) i Ljubuški (Vladislav), njegov sin Vladislav se ubrzo ponovo pobunio protiv njega.
* 19. 7. - U Šopronu odn. Bečkom Novom Mjestu potpisan konačni mir između kralja Matije i cara Fridriha III.
* 24. 7. - Kruna sv. Stjepana predata ugarskim poslanicima (u Budim stiže dva dana kasnije).
* 28. 7. - Tursko-mletački rat (1463-1479): Mletački Senat malom većinom glasao za objavu rata Visokoj Porti.

;Avgust/Kolovoz
* avgust - Mlečani povratili Argos, utvrdili zid Heksamilion i opseli Akrokorint.
:+ ? Kralj Matija boravi u Beogradu, upada u tursku Srbiju i dovodi 15.000 hrišćana.
* 20. 8. - Mlečani sklopili savez sa Skenderbegom.

;Septembar/Rujan
* 12. 9. - Savez Ugarske i Mletačke Republike protiv Turaka.
* 15. 9. - Trinaestogodišnji rat: Bitka u Vislanskoj laguni, poljsko-pruska pomorska pobeda nad tevtonskim vitezovima.

;Oktobar/Listopad
* oktobar, početkom - Ugarska vojska u dve kolone (kralj Matija i Imbro Zapolja) prelazi Savu kod Gradiške, pridružio im se Martin Frankopan; kralj ide preko Ključa a Zapolja direktno na Jajce.
* ca. 10. 10. - Početak kršćanske opsade Jajca.
* 19. 10. - Mlečani sklopili savez sa Papom i burgundskim vojvodom Filipom Dobrim (papa poziva Evropu na križarski pohod).
* 20. 10. - Mlečani poraženi kod Akrokorinta, čiju opsadu moraju napustiti; smrtno ranjen markiz Bertoldo d'Este.

;Novembar/Studeni
* 27. 11. - Skenderbeg objavio rat Turcima i napao ih kod Ohrida.

;Decembar/Prosinac
* 6. 12. - Povelja kralja Matije pod Jajcem: Vladislav Hercegović uvršten među ugarske barone, dodeljene mu župe Uskoplje, Rama i Livno (zauzvrat dao bukovački grad na Neretvi).
* 25. 12. - Jajce se predalo ugarsko-hrvatskoj vojsci, kojoj je pomagao i herceg Stjepan; ubrzo se predaju i okolna utvrđenja (npr. Zvečaj u kome je bio Konstantin Mihailović); kralj proglasio Imbra Zapolju za gubernatora Bosne i bana Hrvatske, Dalmacije i Slavonije.

### Tokom/tijekom godine
* Osmanski upravitelj Srbije Ali-beg vrši diverzione upade u Srem, Banat i Bačku, Ivan Pongrac ga odbio kod Temišvara.
* Turci zavladali bosanskom državom.
** Među gradovima: Goražde, Kakanj, Kraljeva Sutjeska, Zenica, župa Lašva, Prijepolje?, Srebrenica... Kraljeva zemlja (Vilayet-i Kiral) obuhvaća "područja između Vranduka, Travnika i Maglaja" .
** Prvi bosanski sandžak-beg je Minnetoglu Mehmed-beg (1463-64), napravio je mesdžid u Sarajevu oko koga se formirala mahala.
* Bosanska kraljica Mara beži u Hrvatsku, gde je opljačkao ban Spirančić, neprijatelj njenog muža.
* jesen - Nakon početnih spletki sa Mlečanima, Vladislav Hercegović ratuje sa Mađarima protiv Turaka od Prozora do Donjeg Vakufa (opet u miru s ocem); njegov brat Vlatko povratio deo poseda Pavlovića i Kovačevića sa devet gradova.
* Kralj Matija ustanovio Jajačku i Srebreničku banovinu.
* Franjevac Juraj Dragišić beži iz Bosne u Italiju.
* Jaroslavlj priključen Moskovskoj državi.
* Visarion proglašen titularnim latinskim patrijarhom Carigrada.
* približno - Umro Arsenije II, poslednji srednjovekovni srpski patrijarh.
* Muhammad Rumfa zavladao Kanom u današnjo Nigeriji (1463-99)
* približno - Chimú pokoren od Inki (pominje se i 1470.).

## Rođenja

* 24. 2. - Giovanni Pico della Mirandola, italijanski filozof († 1494)
* 15. 3. - Johannes Virdung, nemački astrolog († 1535)
* 4. 8. - Lorenzo di Pierfrancesco de' Medici, firentinski pokrovitelj umetnosti († 1503)
* 20. 10. - Alessandro Achillini, italijanski filozof i lekar († 1512)
* Johannes Engel, nemački astronom († 1512)
* Johann Haller, nemački štampar († 1525)
* Antonio Tebaldeo, italijanski pesnik († 1537)
* ca. Musa Muslihuddin, osmanski sufista († 1552)
* ca. Ilija Crijević, dubrovački hrvatski književnik († 1520)

## Smrti

* 27. 4. - Isidor Kijevski
* 4. 6. - Flavio Biondo, italijanski humanista (* 1392)
* 5. 6. - Stjepan Tomašević, poslednji bosanski kralj
* 5. 6. - Radivoj Ostojić, pripadnik bosanske kraljevske porodice
* 17. 6. - Princeza Katarina Portugalska, spisateljica (* 1436)
* 1. 11. - David Veliki Komnin, bivši trapezuntski vladar (* ca. 1408)
* 15. 11. - Giovanni Antonio Del Balzo Orsini, veliki konstabl Napuljske kraljevine
* 2. 12. - Albrecht VI., nadvojvoda Austrije (* 1418)
* Petar i Nikola Pavlovići, poslednji iz tog plemićkog roda
* Tvrtko Kovačević Dinjičić, bosanski plemić
* ca. Arsenije II, poslednji srpski patrijarh

## Reference

* Vjekoslav Klaić, Svezak drugi: dio treći.... Treća knjiga: Doba kralja Matijaša Korvina i Jagelovića (1458-1526) (archive.org)
* Vladimir Ćorović, Historija Bosne
* Grupa autora, Istorija Crne Gore