open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
John Knittel

**John Knittel**, po rođenju **Hermann Emanuel Knittel** (Dharwar, Indija, 24. mart 1891 - Maienfeld, Graubünden, 26. april 1970) bio je švicarski književnik koji je pisao na engleskom jeziku.

## Bibliografija
 
### Proza
* *The Travels of Aaron West*, roman, 1919  (njem. *Die Reisen des Aaron West* / *Kapitän West*, 1922)
* *A Traveller in the night*, roman, 1924 (njem. *Der Weg durch die Nacht*, 1926)
* *Into the abyss*, roman, 1927 (njem. *Thérèse Etienne*, 1927) 
* *Nile Gold*, roman, 1929 (njem. *Der blaue Basalt*, 1929)
* *Midnight People*, roman, 1930 (njem. *Abd-el-Kader*, 1930)
* *Cyprus Wine*, 1933 (nije preveden na njemački)
* *The Commander*, roman, 1933 (njem. *Der Commandant*, 1933)
* *[[Via Mala (roman)|Via Mala]]*, roman, 1934 (njem. *Via Mala*, 1934)
* *Dr. Ibrahim*, roman, 1935 (njem. *El Hakim*, 1936)
* *The asp and other stories*, priče, 1936 (njem. *Die Aspis-Schlange und andere Erzählungen*, 1942)
* *Power for sale*, roman, 1939 (njem. *Amadeus*, 1939; adptacija *Thérèse Etienne* za Atlantropa-Projekt) 
* *Terra Magna*, roman, 1948
* *Jean-Michel*, roman, 1953
* *Arietta*, roman, 1957 (njem. *Arietta. Marokkanische Episode*, 1959)

### Dramska djela

* *The Torch*, drama, 1922
* *High Finance*, drama, 1934
* *Protektorat. A Folkdrama from our ancient times*, 1935 (adaptacija romana *Abd-el-Kader*)
* *Via Mala*, drama, 1937 
* *Sokrates*, drama, 1941
* *La Rochelle*, drama, 1943/44
* *Thérèse Etienne*, drama, 1950

## Filmografija

* *Het verborgen leven* (Nizozemska, UK, 1920), rež. Maurits Binger i B. E. Doxat-Pratt
* *Der Weg durch die Nacht* (Njemačka, 1929), rež. Robert Dinesen, ul. Margita Alfvén, Friedrich Ettel
* *Se abre el abismo* (Argentina, 1944), rež. Pierre Chenal, ul. Pablo Acciardi 
* *Via Mala* (Njemačka, 1944/48), rež. Josef von Báky, ul. Karin Hardt, Carl Wery, Albert Florath, Hilde Körber 
* *El Hakim* (Zapadna Njemačka 1957), rež. Rolf Thiele, ul. O. W. Fischer, Michael Ande, Nadja Tiller, Charles Régnier 
* *Thérèse Etienne* (Francuska, 1958)  rež. Denys de La Patellière, ul. James Robertson Justice, Françoise Arnoul 
* *Via Mala* (Zapadna Njemačka, 1961), rež. Paul May, ul. Gert Fröbe, Christine Kaufmann, Christian Wolff 
* *Via Mala* (Zapadna Njemačka, TV-film 1985), rež. Tom Toelle, ul. Mario Adorf, Maruschka Detmers, Sissy Höfferer

## Literatura

* Reto Carisch: *Der Romancier John Knittel. Probleme, Strukturen und Leserpsychologische Hintergründe seiner Werke*. Univ. Diss., Freiburg (Schweiz) 1972. 
* Elisabeth Höhn-Gloor: *John Knittel. Ein Erfolgsautor und sein Werk im Brennpunkt von Fakten und Fiktionen*. Univ. Diss., Zürich 1984.
* Elisabeth Knöll: *John Knittel*. Univ. Diss., Wien 1950.

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* John Knittel's official Website, run by his daughter
Via Mala (roman)

***Via Mala*** je roman švicarskog književnika Johna Knitella, objavljen 1934. godine na engleskom jeziku. Radnja se događa u jednom švicarskom selu gdje tiranski vlasnik lokalne pilane postane žrtvom ubistvom, a glavni osumnjičenik postane njegova kćerka. Via Mala je nekoliko puta bila adaptirana za film i televiziju.
Via Mala (film, 1945)

***Via Mala*** je njemački crno-bijeli igrani film snimljen 1945. u režiji Josefa von Bakyja, poznat kao jedan od posljednjih filmova koji su imali premijeru pod nacističkom vladavinom.

Predstavlja adaptaciju istoimenog romana švicarskog pisca Johna Knittela. Radnja je smještena u izolirano planinsko selo gdje je lokalni nasilnik pao kao žrtva ubistva, pri čemu se kao najizgledniji počinitelj nametnula njegova kćer (čiji lik tumači Karin Hardt). Protagonist, koga tumači Viktor Staal, je istražni sudac poslan da rasvijetli slučaj, te koji postane rastrzan između nastojanja da pronađe ubicu i toga da se zaljubio u glavnu osumnjičenicu.

*Via Mala* se počela trebala početi snimati još 1941. godine, ali se cijeli proces odužio, najvećim dijelom zato što scenarij Thee von Harbou nije odgovarao nacističkim ideološkim parametrima, odnosno zato što ga je nacistički ministar propagande Joseph Goebbels smatrao "previše mračnim". Snimanje je konačno započelo 1943. godine, a za što su se koristili studiji u Babelsbergu i lokacije u Tirolu. No, i kada je prva verzija dovršena u martu 1944. godine Goebbels nije bio zadovoljan, te je tražio dosnimavanje scena. Film je konačno dovršen i odobren za prikazivanje u januaru 1945. godine. Premijera je održana 7. aprila, mjesec dana prije njemačke kapitulacije; opće distribucije, međutim, nije bilo sve do 1948. godine. Kasnijim kritičarima je film postao zanimljiv zbog toga što je von Baky koristio stil blizak ekspresionizmu, a koji je bio prilično rijedak za kinematografiju Trećeg rajha.

## Uloge
* Karin Hardt ... Silvelie 
* Carl Wery ... Jonas Lauretz 
* Viktor Staal ... Andreas von Richenau 
* Hilde Körber ... Hanna 
* Hildegard Grethe ... Frau Lauretz 
* Albert Florath ... Der Amtmann
* Ferdinand Asper ... Gast bei Bündner 
* Karl Hellmer ... Jöry 
* Malte Jäger ... Nikolaus 
* Carl Kuhlmann ... Lukas Bündner 
* Ludwig Linkmann ... Der Amtsdiener 
* Renate Mannhardt ... Kuni 
* Heinz Günther Puhlmann ... Angestellter von Bündner 
* F.W. Schröder-Schrom ... Gast bei Bündner 
* Franz Lichtenauer ... Gast bei Bündner 
* Klaus Pohl ... Gast bei Bündner 
* Georg Vogelsang ... Lechner-Bauer 
* Walter Werner ... Dorfarzt

## Izvori

## Literatura
* O'Brien, Mary-Elizabeth. *Nazi Cinema ... Enchantment. The Politics of Entertainment in the Third Reich*. Camden House, 2006.

## Vanjske veze
*
Deva, Hunedoara

**Deva** (mađarski: *Déva*; njemački: *Diemrich*, *Schlossberg*, *Denburg*; latinski: *Sargetia*) je grad na zapadu
Rumunjske od 61,123 stanovnika (1992. bilo ih je 78,438).

Deva je administrativni centar okruga (judet) Hunedoara u u Transilvaniji.
## Geografija
Deva leži duž obala rijeke Moriš, na nadmorskoj visini od 180
metara.
## Historija
Mjestom dominira brdo visoko 328 metara, u obliku krnjeg stošca, sa kojeg se sjajno vidi dolina Moriša.
Na vrhu brda su ruševine zamka, izgrađenog u 13. vijeku u vrijeme mongolske invazije.
U njegovom podnožju izrastao je grad tokom 13. i 14. vijeka, jer mu je on služio kao zaštita. Zamak je dominirao gradom sve do 19. vijeka, kad je raznijet eksplozijom njena arsenala.

U podnožju brda leži dvorac - *Bethlen*, poznat i kao *Magna Curia*, izgrađen 1621., u kojem se danas nalazi zavičajni muzej.
## Privreda i transport
Grad ima nešto malo prehrambene industrije, pored grada leže manji rudnici bakra i andezita.

Grad je autoputom A1 i željeznicom (koje idu dolinom rijeke Moriš) dobro povezan sa ostalim gradovima u zemlji.

## Gradovi prijatelji
* , Arras
* , Cherbourg-Octeville
* , Szigetvár
* , Yancheng
## Reference

## Literatura

* *[http://books.google.com/?id=sfHsgNIZum0C&pg=PA215&lpg=PA215&dq=herodotus+dacians+darius|Herodotus: The Ancient History of Herodotus]* (Translated by William Beloe) (1859). Derby & Jackson.
* *[http://www.ccel.org/p/pearse/morefathers/eutropius_breviarium_2_text.htm Eutropius, Abridgment of Roman History]* (Translated by John Selby Watson) (1886). George Bell and Sons.
* 
* 

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada''  
* ''Deva'' na portalu Encyclopædia Britannica
Moriš

**Moriš** (rumunjski: *Râul Mureş*, mađarski: *Maros*) je rijeka u Rumunjskoj i Mađarskoj duga oko 725 km, najveća pritoka Tise.
## Geografija
Moriš izvire u masivu Giurgeu u Istočnim Karpatima, u centru Rumunjske.

Od izvora teče prema zapadu, pa se probija kanjonom imeđu masiva Căliman i Gurghiu, zatim teče preko Transilvanije u smjeru jugozapada. Probija se preko Zapadnih Karpata između masiva Poiana Ruscăi i Bihor i ulazi u dolinu rijeke Tise u Mađarskoj.

Tu teče nekih 48&nbsp;km do grada Segedina gdje ima ušće u Tisu.

Moriš ima sliva velik oko 7082,7 km². Njena dolina je izuzetno važna za promet u Rumunskoj, jer dijagonalno presjeca Transilvaniju, pa uz nju idu magistralne ceste (i novi autoput A1) i željeznička pruga.

Duž njenih obala leži nekoliko važnih gradova.
## Reference

## Vanjske veze

* ''Mureş River'' na portalu Encyclopædia Britannica
Miercurea-Ciuc

**Miercurea-Ciuc** čita se **Mijerkurea Čuk** (mađarski: *Csíkszereda*, njemački: *Szeklerburg*) je grad u centru Rumunjske
od 38,966 stanovnika (1992. bilo ih je 46,228).

Miercurea-Ciuc je administrativni centar istoimenog okruga (judet) Harghita.
## Geografija
Miercurea-Ciuc leži u depresiji Ciuc duž obale rijeke Olt u Transilvaniji,
kraju poznatom kao Sekelji po svojim stanovnicima Mađarima, koji su i danas većinsko stanovništvo grada.

Miercurea-Ciuc je udaljen 98 km sjeverno od Braşova i oko 264&nbsp;km od Bukurešta.
## Historija
Miercurea-Ciuc je naselje nastalo na tlu starijeg naselja iz željeznog doba, koje je kasnije postalo dačko i nakraju
sekeljsko naselje. Sve do 1918. kad je Transilvanija pripojena Kraljevini Rumunjskoj, grad je bio administrativni centar
ugarske županije - *Csík*. Od tad je sve do 1968. kad je osnovan Okrug Harghita izgubio administrativnu važnost.

Njegova historija dobro je predstavljena u pokrajinskom muzeju. Miercurea-Ciuc vremenom je izrasla u važni prometni punkt i industrijski grad, u kom se proizvode traktori, odjeća, hrana i predmeti od drva. naročito
je poznata pivovara po svom pivu - Ciuc.

Okolica grada ima turističkih potencijala, koji se bazira na nekoliko malih lječilištima u Istočnim Karpatima (naročito je posjećen Tuşnad), planinarskim stazama u nedalekim Planinama Harghita
i susjednom svetištu Şimleu koje posjećuju brojni hodočasnici.

Od 2001. grad je i univerzitetski centar, jer je te godine osnovan privatni (inače mađarski) - Univezitet Sapientia.

## Gradovi prijatelji
	
## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada'' 
* ''Miercurea-Ciuc'' na portalu Encyclopædia Britannica
Tulcea

**Tulcea** čita se **Tulča** (bugarski, ruski i ukrajinski: *Тулча*, turski: *Hora-Tepé* ili *Tolçu*) je grad na 
jugoistoku Rumunjske od 73,707 stanovnika (1992. bilo ih je 97,904)

Tulcea je administrativni centar okruga (judet) Tulcea.

## Geografija

Tulcea leži u Delti Dunava u Dobrudži, na rukavcu sv. Georgije, udaljena 292 km od Bukurešta.

## Historija

Tulcea je antičko naselje Grci i Rimljani zvali su je **Aegissus** (Αιγισσός).

Danas je važna riječna luka, dostupna crnomorskim brodovima preko glavnih dunavskih kanala. 
Pored tog Tulcea je centar ribarstva i turizma u Delti Dunava, iz nje se kreće na plovidbu brojnim manjim kanalima delte.

Delta je i izuzetno plodna, pa se njeni plodovi, kao i ribe pakiraju i konzerviraju za distribuciju po cijeloj zemlji.

## Privreda
Tvornice u gradu proizvode prehrambene proizvode, manja plovila i pribor za ribolov.

## Gradovi prijatelji

* , Aalborg
* , Rovigo
* , Šumen
* , Ilio (kvart Atene)
* , Bishopstown
* , Puškin (kvart Sankt Peterburga)
## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada'' 
* ''Tulcea'' na portalu Encyclopædia Britannica
Zalău

**Zalău** (mađarski: *Zilah*, njemački: *Zillenmarkt*, *Waltenberg*) je grad na sjeverozapadu Rumunjske od 56,202 stanovnika (1992. bilo ih je 68,404).

Zalău je administrativni centar okruga (judet) Sălaj..
## Geografija
Zalău leži na sjeverozapadnim obroncima masiva Mezeş, u izoliranom dijelu zemlje.
## Privreda
Zalău je posljednja željeznička stanica lokalne pruge i trgovački centar poljoprivrednog kraja.

Tvornica namještaja u Zalău koristi drvo iz šuma sa okolnih brda.

Grad ima arheološki muzej sa artefaktima koji datiraju iz prahistorije, kao i materijale iz doba rimske 
vladavine. 
## Značajne osobe
* Miklós Wesselényi (1796–1850), mađarski političar
* Endre Ady (1877–1919), mađarski pjesnik
* Iuliu Maniu (1873–1953), rumunjski političar

## Gradovi prijatelji
* , Imola
* , Sandwell
* , Szentendre
* , Kamjanjec-Podiljski
## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada''  
* ''Zalău'' na portalu Encyclopædia Britannica
Vaslui

**Vaslui** čita se **Vasluj** (mađarski: *Vászló*, njemački: *Wassluy*) je grad na istoku Rumunjske 
od 55,407 stanovnika (1992. bilo ih je 80,614).

Vaslui je administrativni centar istoimenog okruga (judet) Vaslui.
## Geografija
Vaslui leži u dolini rijeke Bârlad.

## Historija
Pored grada je moldavski knez Stefan III Veliki - 1475. sa vojskom od 40,000 ljudi uspio pobijediti trostruko 
brojniju tursku vojsku. On je 1490. u Vaslui izgradio crkvu Jovana Krstitelja i 
kneževsku rezidenciju.

Današnji Vaslui je trgovački centar, u kom se proizvode keramičke pločice i cigla od kaolina iz okolice grada.
Pored tog grad ima i tvornicu jestiva ulja i stočne hrane.

Kroz grad prolaze željeznica i  brojne ceste, tako da je dobro povezan sa svijetom.

## Gradovi prijatelji
* , Quarrata
* , San Fernando de Henares
* , Cahul	
## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada'' 
* ''Vaslui'' na portalu Encyclopædia Britannica
Târgu Jiu

**Târgu Jiu** čita se **Targu Žiju** (njemački: *Turgukukuli*, mađarski: *Zsilvásárhely*) je grad na jugozapadu
Rumunjske od 82,504 stanovnika (1992. bilo ih je 98,238)

Târgu Jiu je administrativni centar okruga (judet) Gorj.
## Geografija
Târgu Jiu leži duž obala rijeke Jiu, udaljen 114 km sjeveroistočno 
od Craiove i oko 288 od Bukurešta.

Târgu Jiu leži u južnom dijelu depresije Petroşani, poznate po površinskom iskopu ugljena i naftnim 
bušotinama.

Njegovo ime je slavenskog porijekla, jer je Târgu izveden od - trg, pa ime grada znači Trgovište na rijeci Jiu. 
To nije nimalo rijetko u tom kraju, gdje brojni toponimi imaju slavensko porijeklo, jer se zna da su se Slaveni naselili na 
prostoru Dacije tokom 6. vijeka i prilično dugo (negdje čak do početka 19. vijeka) očuvali svoj jezik, ali su manje više 
asimilirani u Rumunje.
## Historija
Târgu Jiu je izrastao kao trgovište, na ruševinama nekadašnjeg rimskog naselja. Tokom čitave njegove 
historije sve do 19. vijeka, gradom su često vladali lokalni bojari.

Dolina rijeke Jiu bila je poprište teških borbi u Prvom svjetskom ratu (naročito 1916.) a i za Drugog svjetskog rata.

U gradskom parku podignut je spomenik u čast poginulim rumunjskim vojnicima za Prvog svjetskog rata, kog je izradio slavni skulptor Constantin Brâncuşi. On je rođen u nedalekom selu Hobiţa, ali je jedno vrijeme živio u gradu. 
Danas su njegove skulpture i kuća u kojoj je živio (pretvorena u muzej) najveće atrakcije Târgu Jiua.

## Privreda
Nakon Drugog svjetskog rata, grad se brzo razvio iz malog trgovišta poljoprivrednim proizvodima u industrijski centar u kom se proizvode prehrambeni proizvodi, cigarete i obrađuje drvo.

Grad je dobro povezan cestama i željeznicom sa ostalim gradovima u zemlji.

## Gradovi prijatelji

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada''  
* ''Târgu Jiu'' na portalu Encyclopædia Britannica
Jiu (rijeka)

**Jiu** čita se **Žiju** (rumunjski: *Râul Jiu*, mađarski: *Zsil*) je rijeka u 
Rumunjskoj duga oko 330 km, pritoka Dunava.
## Geografija
Jiu se formira u Istočnim Karpatima na jugozapadu Rumunjske južno od Petroşanija gdje se spajaju Zapadni Jiu (*Jiul de Vest*) i Istočni Jiu (*Jiul de Est*) koje izviru na planinama Vâlcan i Parâng.

Od tamo teče u pravcu juga, probijajući se kroz Transilvanijske Alpe kanjonom kod prijevoja Surduc. Nakon tog uplovljava u dunavsku ravnicu i teče do svog ušća u Dunav.

Jiu ima sliva velik oko 10,070 km². U gornjem toku rijeka formira Depresiju Petroşani, poznatu po bogatim nalazištima 
ugljena.
## Reference

## Vanjske veze

* ''Jiu River'' na portalu Encyclopædia Britannica
Boris Njemcov

**Boris Jefimovič Nemcov** (; Soči, 9. oktobar 1959 - Moskva, 27. februar 2015) bio je kontraverzni ruski liberalni političar, koji je od 1997. do 1998. bio jedan od vicepremijera i najbližih suradnika predsjednika Borisa Jeljcina, da bi 2000-ih postao jedan od najistaknutijih kritičara i vođa opozicije protiv predjednika Vladimira Putina. 

Nemcov, koji je nakon Euromajdana podržavao ukrajinsku vlast u gušenju separatističke pobune i kritizirao rusko pripajanje Krimu, žestoko optuživao je Putinovu vlast za otvoreno sudjelovanje u sukobu. 28. februara 2015. je ubijen hicima iz vatrenog oružja na moskovskoj ulici nedaleko od Kremlja, dok se šetao u društvu 22-godišnje ukrajinske manekenke Ane Durickaje. 7. marta su ruske vlasti uhapsile grupu na čelu sa Zaurom Dadajevim, poručnikom pro-ruske čečenske policije pod sumnjom za atentat; počinitelji su, navodno, ubistvo izvršili zbog Nemcovljevih izjava kojima se solidralizira sa napadnutim novinarima časopisa *[[Charlie Hebdo]]*, a što su protumačili kao smrtnu uvredu islama.

## Izvori

## Vanjske veze

* 
*Nemtsov , rusolidarnost.ru 
*Nemtsov , b-nemtsov.livejournal.com 
*Izvještaji o Putinu, putin-itogi.ru 
*Intervju, news.bbc.co.uk>HARDtalk (dan emitovanja: 2011-02-07)
Dog Star Man

***Dog Star Man***  () je serija kratkih nijemih filmova koje su snimani od 1961. do 1964. godine u režiji Stana Brakhagea. Okvirna radnja prikazuje usamljenog čovjeka, koga tumači sam Brakhage, kako se sa psom penje na planinu; autoru je, međutim, ona poslužila tek kao podloga za niz nepovezanih prizora koji iskazuju njegove misli, a pri čemu se ne koristi nijedna riječ dijaloga. *Dog Star Man* je Brakhagea učinila jednom od najpoznatijih ličnosti američkog art filma i umjetničke avangarde. Godine 1965. je Brakhage film "dekonstruirao" u verziji poznatoj kao *The Art of Vision*.

## Izvori

## Vanjske veze
* Description of Brakhage's work .
* 
* 
* 
* 
*
Via Mala (film, 1961)

***Via Mala*** je zapadnonjemački igrani film snimljen 1961. u režiji Paula Maya. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana švicarskog književnika Johna Knittela koja je 1945. bila adaptirana u crno-bijeloj verziji. Radnja je smještena u malo švicarsko selo gdje jedan od žitelja (čiji lik tumači Gert Fröbe), omražen zbog tiranskog odnosa prema porodici i mještanima postane žrtvom ubistva, a kao glavni osumnjičenik postane njegova kćer (koju tumači Christine Kaufmann). *Via Mala* je doživjela uglavnom loše kritike, koji su zamjerali nastojanje da se predložak prilagodi tada popularnog trendu *[[Heimatfilm]]ova*, odnosno zbog toga što je Kauffman bila premlada za svoju ulogu.

## Uloge
* Gert Fröbe ... Jonas Lauretz  
* Joachim Hansen ... Andreas von Richenau  
* Christine Kaufmann ... Sylvia Lauretz  
* Christian Wolff ... Niklas Lauretz  
* Anita Höfer ... Hanna Lauretz  
* Edith Schultze-Westrum ... Mutter Lauretz  
* Joseph Offenbach ... Knecht Jöry  
* Anne-Marie Blanc ... Frau von Richenau  
* Rudolf Forster ... Maler Matthias  
* Paul Henckels ... Dr.Gutknecht  
* Heinrich Gretler ... Amtmann Bonatsch  
* Margrit Weiler ... Kunigunde Meier  
* Claus Wilcke ... Henry Scherz  
* Alexa von Porembsky ... Wirtin Gumpers  
* Werner Buttler ... Gendarm Dieterli

## Izvori


## Literatura
* Reimer, Robert C. & Reimer, Carol J. *The A to Z of German Cinema*. Scarecrow Press, 2010.

## Vanjske veze
*
Viamala

**Viamala** ili **Via Mala** (na retoromanskom doslovno: "zla staza") je klisura, odnosno odvojak rijeke Hinterhein između općina Zillis-Reischen i Thusis, poznata po svojoj nepristupačnosti odnosno tome što predstavlja najtežu prepreku i dionicu puta između prijevoja Splügenpass i San Bernardino.

## Vanjske veze

* Switzerland gorge Viamala, Graubünden on official tourist board
Via Mala (razvrstavanje)

**Via Mala** je alternativni naziv za švicarski kanjon Viamala. Također može označavati:

*''Via Mala'' (roman), djelo švicarskog pisca Johna Knittela iz 1934. godine;
*njegove adaptacije:
**''Via Mala'' (film, 1945), njemački igrani film iz 1945. godine, rež. Josef von Baky
**''Via Mala'' (film, 1961), zapadnonjemački igrani film iz 1961. godine, rež. Paul May
**''Via Mala'' (TV serija), zapadnonjemačko-italijansko-francusko-austrijska televizijska mini-serija iz 1985. godine
The Manchurian Candidate (roman)

***The Manchurian Candidate*** () je roman američkog književnika Richarda Condona objavljen 1959. godine. Po žanru je kombinacija političkog i špijunskog trilera, a na čiju je radnju značajno uticao Hladni rat koji je u vrijeme pisanja bio na svom vrhuncu, te svoj odraz našao u makartističkoj histeriji. Naslovni lik je Raymond Shaw, bivši narednik američke vojske koji je za vrijeme Korejskog rata zbog uspješnog bijega iz kineskog zarobljeništva stekao reputaciju heroja, a što koristi njegov očuh, ambiciozni senator Johnny Iselin koji kod parolom antikomunističke borbe namjerava postati novi predsjednik.  Radnja prikazuje kako njegov nekadašnji suborac, major Bennett Marco, koji je u međuvremenu postao vojni obavještajac, mučen neobičnim noćnim morama, otkriva kako su i on i Shaw tokom zarobljeništva bili podvrgnuti pranju mozga od strane kineske vojske i namjerno pušteni na slobodu, te da je Shaw, zapravo, "programirana" krtica čiji je zadatak preko svog očuha izvesti državni udar i uspostaviti komunističku vladavinu nad SAD.

Usprkos svog kompliciranog zapleta, neobičnih likova i motiva (koji uključuju incest), te ambivalentne završnice, *The Manchurian Candidate* je doživio uspjeh. Tome je, između ostalog, pomoglo i to što je sadržaj snažno aludirao na stvarne događaje i ličnosti. Tako je sam Condon, prema vlastitom priznanju, lik Shawove majke Eleanor modelirao prema Royu Cohnu, advokatu koji je pomagao senatoru McCarthyju u njegovim progonima, a sam lik senatora Iselina je često tumačen kao alter ego samog McCarthyja.

Među publikom romana se našao i predsjednik John F. Kennedy, koji je njime bio oduševljen te hollywoodskim producentima dao neslužbeni blagoslov da 1962. godine snime istoimenu filmsku adaptaciju, a koja se danas smatra klasičnim ostvarenjem špijunskog žanra i političkog trilera. Samo godinu dana kasnije je sam Kennedy pao kao žrtva atentata čije su okolnosti odgovarale nekim detaljima romana, te je zbog toga izraz *[[mandžurijski kandidat]]* ušao u svakodnevni govor. Godine 2004. je snimljena nova verzija koja je imala daleko manje uspjeha.

## Vanjske veze
* Photos of the first edition of The Manchurian Candidate
* Review: The Manchurian Candidate
* The Manchurian Candidate at complete review
* ‘Manchurian Candidate’ in Dallas  28 December 1963,  članak Richarda Condona  u časopisu *[[The Nation (magazin)|The Nation]]* o odnosu svog romana i atentata na predsjednika Kennedyja
… und über uns der Himmel

***Und über uns der Himmel*** () je njemački crno-bijeli igrani film snimljen 1947. godine u režiji Josefa von Bákyja. Predstavljao je prvi film snimljen u tadašnjoj američkoj okupacijskoj zoni te je za temu imao nedaće stvorene Drugim svjetskom ratom, odnosno pripadao specifičnom žanru filma ruševina. Protagonist, čiji lik tumači Hans Albers, je veteran koji se iz rata vratio neokrznut i pokušava obnoviti predratni mirnodopski život, ali koji, suočen sa potpunim razaranjem grada i potrebom da nahrani svoju porodicu, odlučuje ući u posao sa crnoburzijancima. 

## Cast
* Hans Albers ... Hans Richter  
* Paul Edwin Roth ... Werner Richter  
* Lotte Koch ... Edith Schröder  
* Annemarie Hase ... Frau Burghardt  
* Heidi Scharf ... Mizzi Burghardt  
* Ralph Lothar ... Fritz  
* Otto Gebühr ... Studienrat Heise  
* Elsa Wagner ... Frau Heise  
* Ursula Barlen ... Frau Roland 
* Ludwig Linkmann ... Georg  
* Helmuth Helsig ... Harry

## Izvori


## Literatura
* Bergfelder, Tim. *International Adventures: German Popular Cinema and European Co-Productions in the 1960s*. Berghahn Books, 2005.

## Vanjske veze
* 
* 
* ''... und über uns der Himmel'' bei Film und Geschichte 
* ''... und über uns der Himmel'' - Ausschnitt
Der Ruf (film)

***Der Ruf*** (); u međunarodnoj distribuciji poznat pod naslovom ***The Last Illusion*** () je njemački crno-bijeli film snimljen 1949. godine u režiji Josefa von Bakyja, poznat kao jedno od posljednjih ostvarenja žanra filma ruševina. Scenario je napisao Fritz Kortner, velikim dijelom inspiriran vlastitim životnim iskustvima iz nacističkog perioda, a koji također tumači glavni lik. Radnja pokazuje kako se jevrejski profesor, koji je zbog nacističkih progona bio prisiljen napustiti Njemačku, nakon 15 godina egzila u SAD vraća u domovinu kako bi održao predavanje, ali kako otkriva da se njegovi zemljaci još uvijek nisu riješili antisemitskih predrasuda. *Der Ruf* je iste godine bio prikazan na Kanskom festivalu.

## Literatura
* Helmut G. Asper: *Fritz Kortners Rückkehr und sein Film Der Ruf*. In: Helmut G. Asper (Hrsg.): *Wenn wir von gestern reden, sprechen wir über heute und morgen*. Berlin: Sigma, 1991, S. 287-300.
* Klaus Völker: *„Aufklärung ist wichtiger als Verurteilung“: Zu Fritz Kortners Film Der Ruf*. FilmExil 3, 1993, S. 5-12.

## Vanjske veze
* 
* Der Ruf, filmportal.de
Der träumende Mund (film, 1932)

***Der träumende Mund*** () je francusko-njemački crno-bijeli film snimljen 1932. u režiji Paula Czinnera. Predstavlja adaptaciju drame *[[Mélo]]* francuskog pisca Henrija Bernsteina. Protagonistica, koju tumači Elisabeth Bergner je supruga briljantnog violinista (čiji lik tumači Rudolf Forster), koja se nađe rastrzana između odanosti mužu i ljubavi koju osjeća prema njegovom kolegi i najboljem prijatelju (koga tmači Anton Edthofer. Kao što je bila praksa u to vrijeme, paralelno je snimljena verzija na francuskom pod naslovom *[[Mélo (film, 1932)|Mélo]]*. Czinner i Bergner su se nakon snimanja vjenčali, a potom napustili Njemačku; Czinner je 1937. u Britaniji snimio remake pod naslovom *[[Dreaming Lips (film, 1937)|Dreaming Lips]]*.

Godine 1953. je u Zapadnoj Njemačkoj snimljen još jedan remake pod naslovom *[[Der träumende Mund (film, 1953)|Der träumende Mund]]*.

## Uloge
* Elisabeth Bergner ... Gaby 
* Rudolf Forster ... Michael Marsden 
* Anton Edthofer ... Peter 
* Margarethe Hruby ... Christine 
* Jaro Fürth ... Arzt 
* Peter Krogeras Kind 
* Karl Hannemann ... Impresario
* Ernst Stahl-Nachbaur ... Polizist 
* Werner Pledath   
* Gustav Püttjer   
* Willi Schur

## Izvori

## Literatura
* Hake, Sabine. *German National Cinema*. Routledge, 2008.

## Vanjske veze
*
Sultanija Kosem

**Kosem sultanija** ili **Mahpejker sultanija** (tur. *Mâh-Peyker Kösem Sultan*; 1589. ili 1590. - 2. septembar 1651) bila je žena osmanskog sultana Ahmeda I. Imala je dva sina, a to su bili Murat IV i Ibrahim I. Njen unuk se zvao Mehmed IV. Sultanija Kosem je dva puta zvanično bila vladarka i time bila jedna od dve žene koje su bile formalni namesnici Otomanskog carstva.

## Život
Kosem je bila grčkog porekla, ćerka pravoslavnog sveštenika na ostrvu Tinos i njeno rodno ime je bilo Anastasia.

Rođena je oko 1589. ili 1590, kao Anastasija. U Carigrad, glavni grad Otomanske imperije poslala ju je Bosna Beijelberi, gde je prodata sa samo petnaest godina u harem sultana Ahmeda. Nakon nekog vremena je dobila ime **Mahpejker** (ona čije je lice mjesečevog oblika), a kasnije joj je sultan dao i ime **Kosem**. ( vođa stada). Tada je iz pravoslavlja prešla u islam. Bila je najmoćnija sultanija Osmanskog Carstva. Imala je najveću titulu koju je mogla imati jedna žena u Osmanskom carstvu. Bila je regentica ( tur. nahib - i sultanat ) svog sina Murata IV , Ibrahima I i svog unuka Mehmeda IV. Imala je mnoge titule i nazivana je mnogim imenima " Büyük valide sultan " ( baka sultanija , titula za bake osmanskih sultana koju je osim nje imala samo još Safije sultanija), " "Valide - i Muazzama Kösem Sultan " ( Veličanstvena majka Kosem sultanija). Takođe su je zvali i "majkom svih vjernika". Nakon njene smrti dobila je nadimke " Valide - i Maktule " ( pogubljena majka ) i " Valide - i Şehide". ( žrtvovana majka). 

Bila je supruga osmanskog sultana Ahmeda I.
Zajedno su imali sedmoro dece a to su bili sinovi Murat, Ibrahim, Sulejman, Kasim a zatim su dobili i tri ćerke, koje su se zvale Ajša, Atike  i Gevheran. Kosem je postala majka sultanija nakon smrti njenog muža Anmeda i dolaska na vlast njenog sina Murata IV. Umrla je 3. septembra 1651. Po jednoj teoriji , njenu smrt naručila je njena snaha Turhan Hatidže sultanija i dala upute crnim eunusima koji su potom zadavili sultaniju užetom , a po nekim glasinama čak i njenom sopstvenom kosom. Nakon toga je njeno tijelo iz  palate Topkapi, preneseno u Staru palatu a odande u džamiju njenog supruga Ahmeda.

## Reference
Dreaming Lips (film, 1937)

***Dreaming Lips*** () je britanski crno-bijeli igrani film snimljen 1937. u režiji Paula Czinnera. Predstavlja adaptaciju drame *[[Mélo]]* francuskog pisca Henrija Bernsteina, odnosno remake filma *[[Der träumende Mund (film, 1932)|Der träumende Mund]]* koga je sam Czinner bio snimio pet godina ranije u Njemačkoj. U njemu Czinnerova supruga Elisabeth Bergner ponavlja ulogu protagonsitice, žene koja se nađe rastrzana između odanosti mužu (koga tumači Romney Brent) i ljubavi prema njegovom najboljem prijatelju (koga tumači Raymond Massey).

## Uloge
* Elisabeth Bergner ... Gaby Lawrence  
* Raymond Massey ... Miguel del Vayo  
* Romney Brent ... Peter Lawrence  
* Joyce Bland ... Christine  
* Sydney Fairbrother ... Mrs. Stanway  
* Felix Aylmer ... Sir Robert Blaker  
* J. Fisher White ... Dr. Wilson  
* Charles Carson ... Impresario  
* Donald Calthrop ... Filozof
* Ronald Shiner ... Prijatelj
* Cyril Raymond ... Policajac
* George Carney ... Spasilac
* Bruno Barnabe ... Spasilac

## Reference

## Vanjske veze

* 
*
Mélo (film, 1932)

***Mélo*** je francusko-njemački crno-bijeli igrani film snimljen 1932. u režiji Paula Czinnera. Predstavlja adaptaciju istoimene drame Henrija Bernsteina. Protagonistica, čiji lik tumači Gaby Morlay, je supruga vrhunskog violinista (koga tumači Pierre Blanchar), rastrzana između odanosti mužu i ljubavi koju osjeća prema njegovom najboljem prijatelju (koga tumači Victor Francen). Kao što je bio običaj u to vrijeme, paralelno je snimana verzija na njemačkom jeziku pod naslovom Der träumende Mund. Czinner će 1937. godine u Britaniji snimiti još jednu verziju pod naslovom *[[Dreaming Lips (film, 1937)|Dreaming Lips]]*.

## Uloge
* Gaby Morlay : Romaine 
* Pierre Blanchar : Pierre 
* Victor Francen :  Marcel 
* Maria Fromet : Christiane
* Jean Bara : Le petit garçon
* Georges Colin
* Henry Bonvallet
* Blanche Denège
* Guy Favières

## Vanjske veze
*
Émile Durkheim

**David Émile Durkheim** (Épinal, 15. travnja 1858. – Pariz, 15. studenog 1917.) je bio francuski sociolog, socijalni psiholog i filozof. Durkheim je utemeljio sociologiju kao akademsku disciplinu te se, uz Karla Marxa i Maxa Webera, smatra jednim od pionira modernih društvenih znanosti. 

Većina Durkheimovog djela bila je usmjerena na problematiku integriranosti i koherentnosti u modernom dobu, dobu u kojem tradicionalne društvene i moralne vrijednosti više nemaju utjecaj pred novim društvenim institucijama. Njegovo prvo veliko sociološko djelo je *[[De la division du travail social]]* (*Podjela rada u društvu*, 1893.). Godine 1895., izdaje knjigu *[[Les Règles de la Méthode Sociologique]]* (*Pravila sociološke metode*, 1895.) te osniva prvu katedru za sociologiju u Europi, postavši tako prvi europski profesor sociologije. Tri godine kasnije, utemeljio je časopis *[[L'Année Sociologique]]*. U svojoj pionirskoj monografiji, *[[Le Suicide]]* (*Samoubojstvo*, 1897.), sociološkoj studiji stopa samoubojstva među katoličkom i protestantskom populacijom koja je dala izvanredan uvid u fenomen suicida, kao i njegove razloge, Durkheim je utemeljio moderna društvena istraživanja i uspio napraviti razliku između sociologije i psihologije i filozofije politike. U djelu *[[Les formes élémentaires de la vie religieuse]]* (*Elementarni oblici religijskog života*, 1912.) prezentirao je temeljitu studiju iz polja sociologije religije, a posebno interesantna je činjenica da Durkheim nikada nije putovao izvan Francuske, a u ovoj je knjizi, temeljem istraživanja pisanih izvora, dao preciznu i točnu studiju religijskog života primitivnih naroda. 

Durkheim je također bio zaokupljen prihvaćanjem sociologije kao legitimne znanosti. Nije htio slijediti pozitivizam Augustea Comtea već je promovirao pristup koji se može definirati kao epistemološki realizam, kao i hipotetsko-deduktivni model u društvenim istraživanjima. Za njega je sociologija bila znanost institucija, ali samo ako ovaj termin shvatimo u širem smislu, kao "vjerovanja i modele ponašanja koje instituira kolektiv", a cilj te znanosti bio je otkriti društvene činjenice. Durkheim je bio zagovornik strukturalnog funkcionalizma. Njegov pristup društvenim znanostima je bio holistički i smatrao je kako sociologija treba pristupiti problemima iz najšire moguće perspektive. 

Durkheim je bio jedan od vodećih francuskih intelektualaca sve do svoje smrti 1917. godine, držeći predavanja i pišući radove iz serije različitih područja, među kojima su sociologija znanja, moral, društvena stratifikacija, religija, pravo, obrazovanje i devijantnost. Brojni termini iz njegovih radova, poput "kolektivne svijesti", danas su dio poplarnog leksikona.
Patrick Modiano

**Jean Patrick Modiano** (Boulogne-Billancourt, 30. srpnja 1945.) je francuski pisac i dobitnik Nobelove nagrade za književnost za 2014. godinu. Modiano je jedan od najcjenjenijih i stilski najinovativnijih modernih francuskih autora, a njegov specifični stil primijećen je još tokom 1970-ih godina. Godine 1972., njegov roman *[[Les Boulevards de ceinture]]* nagrađen je s Velikom nagradom za roman koju dodjeljuje *[[Académie française]]*, a 1978. mu je uručena Prix Goncourt za roman *[[Rue des boutiques obscures]]*. Od ostalih djela, poznat je i njegov debitanstki roman *[[La Place de l'étoile]]* (1968.), koji je nagrađen nagradom Fénéon. Njegovi romani su prevedeni na oko 30 svjetskih jezika i uvijek su prolazili dobro među europskim kritičarima.
Radio teleskop Parkes

**Radio teleskop Parkes** je smješten 20 km od mjesta Parkes, u Novom Južnom Walesu, u Australiji. Bio je jedan od nekoliko antena koje su pratile i primale signal za vrijeme legendarnog spuštanja svemirske letjelice Apollo 11 na Mjesec 20. srpnja 1969. i uspješno je prenosio signal 2 i pol sata. 

Završen je s gradnjom 1961.  

Reflektor ima promjer 64 m i podešen je za milimetarske i centimetarske radio valove. Osim za Apollo 11, Parkes radio teleskop je bio uključen i u slijedeće misije:
* Mariner 2
* Mariner 4
* Program Voyager
* Giotto
* Galileo
* Cassini-Huygens

Poznat je i po tome što je više od pola otkrivenih pulsara do danas, obavljeno preko Parkes radio teleskopa.

## Izvori

## Vanjske veze
* The dish and the great beyond 
* ABC Science, 2001: 40 years of the Dish
* View the dish in action 
* Observation of Mariner IV with the Parkes 210-ft Radio Telescope
* ''The sound of the Universe singing'' - ABC Radio National radio documentary on the story of 'the dish' since its construction
Periaster

**Periaster** ili **periastron** (grč. *peri*: blizu + *ἀστήρ* ili *ἄστρον*: zvijezda), točka na eliptičnoj stazi zvijezde u dvojnome sustavu koja je najbliža središtu mase i drugoj zvijezdi.  

## Apsida

**Apsida** (kasnolat. *absida*, *apsida* < grč. *ἀψίς*, genitiv *ἀψῖδος*: obruč, luk) u astronomiji je najbliža i najdalja točka (ili gornji i donji apsis) putanje nekog tijela u gibanju oko središnjega tijela, odnosno oko središta gravitacijskoga privlačenja. Kod planetskih su putanja apside perihel i afel, kod Mjesečeve putanje perigej i apogej, a kod putanja dvojnih zvijezda periaster i apoaster. Apsidna linija spaja apside; ako je putanja eliptična apsidna linija poklapa se s velikom osi. 

## Problem dvaju tijela

**Problem dvaju tijela**, ili točnije rečeno **gravitacijski problem dvaju tijela**, osnova je nebeske mehanike. Primjenjuje se kod gibanja planeta oko Sunca, gibanja prirodnih satelita, te dvojnih zvijezda. Kod proučavanja Newtonovog zakona gravitacije (opći zakon gravitacije) prešutno se drži da je masa satelita zanemariva u odnosu na masu središnjeg tijela (*m ≪ M*). Takvo gibanje možemo razmatrati kao **problem jednog tijela**, a njegovo tumačenje je, svakako, najjednostavnije. Pretpostavka nije ispunjena već u sustavu Zemlje i Mjeseca. Iako Mjesec ima 81 put manju masu nego Zemlja, njegov je utjecaj na gibanje Zemlje oko Sunca mjerljiv. Problem dvaju tijela je znači proučavanje gibanja u sustavu dvaju tijela ako omjer njihovih masa nije beskonačan ili jednak nuli. Kod problema dvaju tijela točno vrijede Keplerovi zakoni.

Problem triju tijela u nebeskoj mehanici, za razliku od problema dvaju tijela, nema opće analitičko rješenje. Restringirani (ograničeni) oblik problema razmatra gibanje triju tijela, s time da je treće tijelo točkasto i bez mase. Za treće je tijelo Joseph-Louis Lagrange našao da može neporemećeno opstati u sustavu, na položaju 5 točaka u ravnini u kojoj se sva tijela gibaju (Lagrangeove točke). Potvrda je toga postojanje planetoida Trojanaca, koji se nalaze na Jupiterovoj stazi, 60° ispred i iza Jupitera, a slično se ponašaju i neki planetni sateliti. Kako u Sunčevu sustavu ima mnogo tijela, ustanovljeno je da je staza svakoga tijela poremećena ostalim tijelima, i to tim jače što je tijelo manje mase. Zato su Keplerovi zakoni samo približni. Otkloni su maleni jedino zbog toga što su i mase svih tijela mnogo manje od Sunčeve. Nakon Isaaca Newtona, nebeska mehanika razvijala se u matematičkoj obradbi poremećaja (perturbacija), kao otklona od matematičkoga rješenja problema dvaju tijela, što zapravo znači otklon od elipse. Budući da su poremećaji mali, rabi se elipsa kojoj se parametri postupno mijenjaju; trenutačna se elipsa naziva oskulirajućom. Diferencijalne jednadžbe koje izražavaju vremenske promjene svih parametara elipse izveo je Joseph-Louis Lagrange (Lagrangeove planetarne jednadžbe); one su točne (egzaktne), ali mogu se riješiti jedino numerički, uzastopnim približenjima (sukcesivnim aproksimacijama), i to za ograničeno vremensko razdoblje. 

## Izvori

## Poveznice
* Afel
* Apoaster
* Apogej
* Apsida (astronomija)
* Perigej
* Perihel
* Periapsis
* Prvi Keplerov zakon
Klementina Požgaj

**Klementina Požgaj** (rođena: ***Švarc***) (Zagreb, 1896 - Zagreb, 25. 5. 1982), hrvatska karikaturistica židovskog porijekla.

## Biografija
Klementina Klema Požgaj je rođena 1896 u Zagrebu u židovkoj porodici arhitekta Alberta Švarca i supruge mu Ane. Ing. Švarc je bio poznat po svojim radovima na izgradnji Hrvatskog narodnog kazališta u Zagrebu (HNK). Klema se upisala u umjetničku školu kao mlada zagrebačka dama kod slikara i likovnih pedagoga Mencija Klementa Crnčića i Bele Čikoša Sesije koji su je vodili na putu akademizma. Tijekom školovanja profesor Ljubo Babić ju je fascinirao cinizmom prema svemu što je sladunjavo i dopadljivo, pa je Klema već u školi počela crtati kolege i profesore "s dodatkom ljute paprike". Još za studentskih dana 1919 Klema je postigla veliki uspjeh i renome izložbom svojih karikatura na savskom kupalištu koje je organiziralo "Društvo Savskih spasavalaca", u prilici kad je Franjo Gospodarić (*osnivač "Društva Savskih spasavalaca"*) u virovitoj Savi spasio lošeg plivača od sigurne smrti utapanjem. Profesoru Babiću se izložba toliko svidjela da joj je slijedeću sam predložio u zagrebačkom "Salonu Ullrich". Nakon završetka studija, Klema se udala za zagrebačkog doktora Aleksandra Blivajsa sa kojim je dobila potomstvo. Kasnije u životu se preudala za istaknutog jugoslavenskog arhitekta Zvonimira Požgaja. Klema se posve posvetila portretnoj karikaturi, a "Salon Urlich" povremenim izlaganjima karikatura. Iako je u svijesti široke likovne publike u prvom redu briljirala kao karikaturistica, ne znači da, pošto je bila solidno školovana slikarica, u njezinu opusu nema izvrsnih pastela i uljanih slika s motivima od mrtve prirode do pejzaža. Klema Požgaj je umrla u Zagrebu 25. 5. 1982 godine. Sahranjena je na židovskom dijelu zagrebačkog groblja Mirogoj.

## Reference
Covasna (okrug)

**Covasna** čita se **Kovasna** (rumunjski: *Județul Covasna*, (mađarski: *Kovászna megye*) je jedan od 
41 rumunjskih okruga (județa / jedinica lokalne uprave) u sredini Rumunjske u Transilvaniji.

## Geografija
Covasna graniči sa okruzima; Harghitom sa sjevera, Bacăom sa sjeveroistoka, Vranceom sa istoka, Buzău sa juga i Braşovom sa zapada.

Po pretežno brdskom terenu Covasne u Istočnim Karpatima prostiru se dva planinska masiva 
Vrancea i Baraolt, ispresjecana dolinama. Okrug oplakuju rijeke Olt i 
Negru.  Administrativni centar je grad - Sfântu Gheorghe, ostali veći gradovi su Baraolt, Covasna i 
Târgu Secuiesc.

Covasna ima površinu od 3,710 km² a po popisu stanovništva iz 2011. imala je 210,177 stanovnika, 
njihov nacionalni sastav bio je slijedeći:
*Mađari (Sekelji) - 73.74% (ili 150,468)
*Rumunji - 22.02% (ili 45,021)
*Romi - 4.05% (ili 8,267)
*ostali - 0.19% 
Tako da je Okrug Covasna drugi po broju Mađara, odmah do susjednog Okruga Harghita.

Covasna je pretežno poljoprivredni kraj, a od industrije ima tekstilnu, prehrambenu i drvnu. Ugljen se kopa kod Căpenia i Vârghişa, a andezit kod Bixada.

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice okruga 
* ''Covasna'' na portalu Encyclopædia Britannica
Uglješa Kojadinović

**Uglješa Kojadinović** (Glamočani, 14. februar 1936 – Bosanska Gradiška, 20. juni 1982) bio je jugoslovenski pozorišni i filmski glumac, najpoznatiji po zapaženim karakternim ulogama u popularnim TV-serijama 1970-ih i 1980-ih.

Sahranjen je u lijevčanskom selu Glamočani, u blizini jezera Bardača i gradića Srpca.

## Filmografija

 
|-  style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1960.
|-
| 1963. || Licem u lice || Inženjer Kosijer
|-
| 1965. || Apel
|-
| 1967. || Kineski zid || 
|-
| 1965. || Dileme || 
|-
| 1966. || Pedeseti rodjendan || 
|-
| 1967. || Crne ptice || 
|-
| 1967. || Kroz šibe ||
|-
| 1967. || Kaja,ubit ću te! || Piero Coto
|-
| 1968. || Dnevnik Očenašeka ||
|-
| 1968. || Paviljon broj VI ||
|-
| 1968. || Agent iz Vaduza ||
|-
| 1969. || Žeđ || Čovjek
|-  style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1970.
|-
| 1970. || Zlostavljanje ||
|-
| 1970. || Fiškal || Jakov Podgorski
|-
| 1970. || Pansion sa toplom i hladnom vodom ||
|-
| 1971. || U gori raste zelen bor || Ustaša
|-
| 1972. || Čovjek koji je bacio atomsku bombu na Hirošimu || Dejvid Dzon
|-
| 1972. || Kipić || 
|-
| 1972. || Prosjaci i sinovi || Dektiva
|-
| 1972. || Okreni leđa vjetru || 
|-
| 1972. || Lenjin u Africi ||
|-
| 1973. || Bijeg (TV) || 
|-
| 1974. || U registraturi || Žorž Jurić
|-
| 1975. || Vrijeme ratno i poratno ||
|-
| 1976. || Doktor Mladen || Ustaški satnik
|-
| 1976. || Izdaja || 
|-
| 1976. || Klara Dombrovska || Feliks
|-
| 1976. || Tri jablana ||
|-
| 1977. || Marija || Johann, jednoruki Nijemac
|-
| 1977. || Pucanj || Istražitelj
|-
| 1978. || Debeli 'lad ||
|-
| 1978. || Oko || Bariša Surac
|- 
| 1978. || Slučaj Filipa Franjića ||
|- 
| 1978. || Punom parom || Šef Đuro
|- 
| 1978. || Mačak pod šljemom || Siraca (Komandir čete)
|- 
| 1979. || Svjetionik || Kapetan Horn
|-  style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1980.
|-
| 1980. || Obustava u strojnoj || 
|-
| 1981. || Snađi, se druže || Siraca (Komadant čete)
|-
| 1981. || Velo misto || Profesor
|-
| 1982. || Hoću živjeti || Martin Starčević
|-
| 1982. || Nevolje jednog Branimira || 
|-
| 1982. || Trojanski konj || Robić, član mjesnog komiteta
|-
| 1982. || Nepokoreni grad || Divko Budak
|}

## Vanjske veze
*
Okruzi Rumunije

**Okruzi Rumunjske** (rumunjski: *Județele României*) su administrativne jedinice prvog stupnja Rumunjske. Od 2003. ih ima 41, uz glavni grad Bukurešt koji ima poseban status.

Iako je Rumunjska relativno velika evropska zemlja, ona je po uzoru na Francusku visoko centralizirana zemlja, pa nema nikakve više jedinice lokalne samouprave poput - regija.

Centralna vlada iz Bukurešta u svakoj okrugu delegira po jednog perfekta, koji je predstavnik centralne vlasti na lokalnoj razini. Okrugom upravlja predsjednik sa svojim uredima, njega kao i zastupnike skupštine 
okruga biraju građani na neposrednim izborima.

Najveći broj okruga nosi ime po svom administrativnom centru, drugi nose historijsko ime kraja, dok treći nose ime nekog geografskog toponima (najčešće rijeke).

Najveći okrug po broju stanovnika je Bukurešt, a najmanji Covasna. Po površini je najveći Timiș, a najmanji Bukurešt.

Okruzi se dijele na općine (rumunjski: *municipiu*), gradove (*orașe*) i sela (*sate*)

## Popis okruga
Od 2003. Rumunjske je podjeljena na 41 okruga:

## Reference

## Vanjske veze

* Istoria numelor județelor din România 
* ''Government and society'' na portalu Encyclopædia Britannica
Perzeidi

**Perzeidi** su meteorski roj kojemu je radijant u zviježđu Perzeju, zapaža se od 25. srpnja do 20. kolovoza, s najvećom učestalošću 12. kolovoza kad se može pojaviti i 80 meteora na sat. Ti se meteori gibaju srednjom geocentričnom brzinom od 60 km/s. Potječe s putanje kometa Swift-Tuttle.  U narodu je poznat po nazivu Suze svetog Lovre. Moguće ih je vidjeti sa Zemlje. Najstariji zapisi o Perzeidima potječe iz drevne Kine iz godine 36. Ipak se smatra da je prvi Adolphe Quetelet 1835. prepoznao ih kao meteorski pljusak. Najbolje su vidljivi pred zoru. 

## Komet Swift-Tuttle

**Komet Swift-Tuttle** (označen kao **109P/Swift-Tuttle**, 1737 N1; 1737 II; 1862 O1; 1862 III; 1992 S2; 1992 XXVIII) je periodični komet u Sunčevom sustavu koji je ophodnog vremena svake 133 godine. Spada u klasičnu definiciju kometa Halleyjevske vrste, koje su ophodnog vremena od 20 do 200 godina. Komet su 1862. otkrili neovisno jedan o drugome Lewis Swift (16. srpnja) i Horace Parnell Tuttle (19. srpnja). Ponovo je postao vidljiv 1992. kad ga je uočio japanski astronom Tsuruhiko Kiuchi. Bio je vidljiv dalekozorom. Vrlo je određene putanje i ima jezgru promjera 26&nbsp;km.

## Reference

## Vanjske veze
109P/Swift-Tuttle

**Swift-Tuttle** (označen kao **109P/Swift-Tuttle**, 1737 N1; 1737 II; 1862 O1;
1862 III; 1992 S2; 1992 XXVIII) periodični je komet u Sunčevom sustavu koji je ophodnog vremena svake 133 godine. Spada u klasičnu definiciju kometa Halleyevske vrste, koje su ophodnog vremena od 20 do 200 godina.

Komet su 1862. otkrili, neovisno jedan o drugome, Lewis Swift (16. srpnja) i Horace Parnell Tuttle (19. srpnja). Ponovo je postao vidljiv 1992. kad ga je uočio japanski astronom Tsuruhiko Kiuchi. Bio je vidljiv dalekozorom.

Vrlo je određene orbite i ima jezgru promjera 26&nbsp;km.

## Reference

## Vanjske veze
* Cometography.com: komet Swift-Tuttle
* NASA: čestice kometa Swift-Tuttle
* Simulacija ophoda u Laboratoriju za mlazni pogon
* 109P/Swift-Tuttle u bazi podataka Centra malih planeta
* 109P/Swift–Tuttle u Nasinoj bazi podataka malih svemirskih tijela pri Laboratoriju mlaznog pogona
* Periodični komet Swift–Tuttle na NASA-inoj Astronomy Picture of the Day
O Pagador de Promessas

***O Pagador des Promessas*** () je brazilski crno-bijeli igrani film snimljen 1962. u režiji Anselma Duartea, poznato kao jedno od međunarodno najuspjelijih ostvarenja brazilske kinematografije. Po žanru je drama, a temelji se na istoimenom teatarskom komadu Diasa Gomesa. Protagonist, koga tumači Leonardo Villar je Zé, zemljoposjednik sa sjeveroistoka Brazila kome je najbolji prijatelj njegov magarac i koji, kada se životinja razboli, obećava candomblé *[[orisha|orishi]]* (duhu iz lokalnih vjerovanja) kako će, ako magarac ozdravi, svu svoju zemlju pokloniti siromašnima i vlastitim rukama križ odnijeti u crkvu u Salvadoru. Radnja prikazuje kako, nakon što životinja uistinu ozdravi, Zé kreće u ostvarenje svojih obećanje, ali kako to izaziva medijski cirkus i tragične nesporazume, bilo sa Katoličkom crkvom koja se grozi njegovih poganskih vjerovanja, bilo sa javnošću koja ga drži komunistom. *O Pagador des Promessas* je prikazan na Kanskom festivalu gdje je osvojio Zlatnu palmu za najbolji film.

## Glavne uloge
*Leonardo Villar ... Zé do Burro 
*Glória Menezes ... Rosa, Zéova supruga
*Dionísio Azevedo ... Olavo, svećenik
*Geraldo Del Rey ... Bonitão 
*Norma Bengell ... Marly, prostitutka
*Othon Bastos ... Reporter
*Antônio Pitanga ... Coca, igrač capoeire

## Vanjske veze
*
Paul Mazursky

**Irwin Lawrence "Paul" Mazursky** (Brooklyn, New York, 25.4. 1930. - Los Angeles, 30.6. 2014.) bio je američki filmski režiser, scenarist i glumac. Poznat je po dramatičnim komedijama koje su se često bavile modernim društvenim temama. Sveukupno je nominiran za pet Oscara: tri puta za najbolji izvorni scenario, jednom za najbolji adaptirani scenario i jednom za najbolji film. Njegoviji najslavniji filmovi su *[[An Unmarried Woman]]* (1978), *[[Bob & Carol & Ted & Alice]]* (1969) - za koji je osvojio nagradu BAFTA za najbolji scenarij - *[[Blume in Love]]* (1973), *[[Harry and Tonto]]* (1974), *[[Moscow on the Hudson]]* (1984) i *[[Down and Out in Beverly Hills]]* (1986).

Umro je u Los Angelesu od srčanog udara.
## Reference

## Vanjske veze
* 
* Paul Mazursky - osmrtnica Guardian