Vojni objekti Marata

**Vojni objekti Marata** su grupa od 12 utvrđenja koja su podigli vladari Maratskog carstva između 17-og i 19-og vijeka na teritoriji današnje Indije. Tvrđave se prostiru preko raznolikih topografija planinskog lanca Zapadni Gati, Dekanske visoravni, obale Konkan i Istočnih Gata, i odslikavaju vojnu snagu maratske vladavine. Njihova vojna strategija, u koju su bile uključene ove tvrđave razvijena je za vrijeme vladara Marata Chhatrapati Shivaji Maharaje u 17. stoljeću i nastavila se do vladavine Peshwa početkom 19. stoljeća. 

U indijskoj saveznoj državi Maharaštri ima više od 390 tvrđava, od kojih je 11 odabrano za UNESCO-ovu listu, zajedno s jednom tvrđavom u Tamil Naduu. 

* Salher je jedna od najviših tvrđava u planinama Sahyadri i nalazi se u planinskom lancu Dolhari. Tvrđava je bila poprište važne bitke između Marata i Mogulskog Carstva 1672. godine.
* Shivneri je rodno mjesto vođe Marata, Shivajija (1630–1680). 
* Lohagad tvrđava, vjerovatno izgrađena u 14. vijeku, nalazi se na vrhu strmog brda sa pećinama Bhaja u svom središtu, s pogledom na jednu od najslikovitijih dolina. Pristup je moguć kroz četiri uzastopna lučna vrata koja se nazivaju Ganesh, Narayana, Hanuman i Maha vrata. Osim Hanuman vrata, koja su izgradili muslimani, sva ostala je izgradio Nana Phadavis.
* Khanderi se nalazi 5 km od obale Maharashtre (kod Thala, Kihima) i 20 km južno od Mumbaija. Khanderi je, zajedno sa svojom sestrinskom tvrđavom Underi (Jaidurg), formirao glavno utvrđenje duž obale Maharashtre, pri čemu je prvo palo pod kontrolu Shivaji Maharaje, a drugo pod kontrolu njegovih protivnika, Siddija.
* Raigad su 1653. god, (tada poznat kao Rairi), osvojile maratske trupe. Da bi tvrđavu učinili dostojnom prijestolnicom, vladar Shivaji je angažovao Hirojija Indulkara da je obnovi. Godine 1674. ovdje je održana velika ceremonija krunisanja Shivajija Maharaje, tokom koje je dobio titulu "Chhatrapati". Tvrđava je također služila kao druga prijestolnica Shivajija I i igrala je važnu ulogu u upravljanju i širenju kraljevstva Marata.
* Rajgad je Shivaji 1647. godine, a dvorac je potom pretvoren u impresivnu tvrđavu i služio je kao glavni grad Marata Carstva više od 26 godina prije nego što je Raigad postao glavni grad. Ima tlocrt od 40 kilometara i uzdiže se 1.376 metara iznad nivoa mora.
* Pratapgad je planinska tvrđava u okrugu Satara. Nalazi se 24 km. od brdske stanice Mahabaleshwar. Sada je turistička destinacija. Istorijski značaj tvrđave duguje se bici kod Pratapgada, koja se ovdje dogodila 10. novembra 1659. godine, Shivajia I Maharaja i generala Bijapur Sultanata Afzala Khana. Tvrđava je izgrađena na vrhu brda, oko 1.080 metara nadmorske visine, s pogledom na okolne pejzaže.
* Suvarnadurg je smještena između Mumbaja i Goa na malom ostrvu u Arabijskom moru, pored zapadne obale  Indije.
* Panhala ima strateški položaj s pogledom na prijevoj u planinskom lancu Sahyadri, koji je bio glavna trgovačka ruta od Bijapura u unutrašnjosti Maharaštre do obalnih područja.
* Vijaydurg se nalazi na vrhu poluotočne regije Vijaydurg u Devgad Taluki, okrug Sindhudurg. To je jedna od nekoliko obalnih tvrđava na zapadnoj obali Maharaštre. Okružena je vodom sa sve četiri strane, ali je s kopnom povezana uskom cestom. Luka uz tvrđavu je prirodna luka i još uvijek je koriste lokalni ribari. Nazivana je "Istočnim Gibraltarom", jer je bila praktično neosvojiva. Njene lokacijske prednosti uključuju 40 km dug potok Waghotan/Kharepatan. Veliki brodovi ne mogu ući u plitku vodu ovog potoka. Također, ratni brodovi Marata mogli su se usidriti u ovom potoku, a ipak ostati nevidljivi s mora. 
* Sindhudurg je istorijska morska tvrđava na malom ostrvu u Arapskom moru u blizini regije Konkan, 450 km. južno od Mumbaja. Izgradio ju je Shivaji I između 1664 i 1887. god, osnivač Marata carstva, uz pomoć portugalskih graditelja iz Goe. Glavni cilj tvrđave bio je suprotstaviti se rastućem utjecaju evropskih trgovaca na obali Konkana. Prostire se na 48 hektara, s bedemom dugim 3 km. i zidovima koji su visoki 9,1 m i debeli 3,7 m.
* [Gingee je jedina na spisku iz države Tamil Naduu. Popularno je poznata kao Veliki zid Južne Indije. Nalazi se u okrugu Villupuram, 160 kilometara od glavnog grada države, Chennaija. Britanci su je nazivali "Trojom Istoka".

== Svjetska baština ==
Vojni objekti Marata uvršteni su na listu [UNESCO-ove svjetske baštine. Odluka je donešena na 47-om zasjedanju Komiteta za svjetsku baštinu od 6-16 jula 2025. god. u UNESCO-om sjedištu u Parizu. 

Strateški smješteni na obalnom i planinskom terenu, formirali su složen odbrambeni sistem koji je podržavao vojnu dominaciju Marata, zaštitu trgovine i teritorijalnu kontrolu. Ova mreža je odigrala ključnu ulogu u usponu Marata kao glavne političke i vojne sile.


File:Salher fort - Parshuram temple at the summit- as seen from Fort Salota.jpg|Salher
File:Mena Gate - Shivneri fort.JPG|Shivneri
File:Bastions of Lohagad Fort 7.jpg|Lohagad
File:British cannon at Khanderi fort.jpg|Khanderi
File:FortRaigadh.jpg|Raigad
File:Ballekilla, Rajgad.jpg|Rajgad
File:Mahabaleshwar Pratapgad 023 (cropped).jpg|Pratapgad
File:Suvarnadurg from the South as the British warships saw her - panoramio.jpg|Suvarnadurg
File:Panhala.10.jpg|Panhala
File:Vijaydurg Fort 20.jpg|Vijaydurg
File:Sindhudurg fort.JPG|Sindhudurg
File:Gingee fort entrance.jpg|Gingee


## Izvori