open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Srednjovjekovna komuna

**Komuna** je izraz koji u kontekstu srednjovjekovne Europe označava oblik društvene organizacije, odnosno lokalne samouprave temeljen na udruživanju slobodnih građana i seljaka, nastao uglavnom izvan dotadašnjih rodovskih ili hijerahijskih odnosa karakterističnih za tadašnji feudalni poredak. Njihova glavna karakteristika je bila da su se članovi komune svečano zaklinjali da će se međusobno pomagati, najčešće kako bi obranili teritoriju, posjede ili imovinu od vanjskih napadača ili stečena prava i slobodu od vlastodržaca koji su ih nastojali osporiti. Sama etimologija riječi *commune* - od latinskih riječi *cum* (zajedno) i *munire* (ozidati) - sugerira da su srednjovjekovne komune prije svega nastale u obrambene svrhe, odnosno kako bi se njihovi članovi zaštitili zajednički izgrađenim ili održavanim utvrđenjima, od kojih su često nastajali budući srednjovjekovni gradovi.

Pojava komuna u srednjovjekovnoj Evropi se obično vezuje uz 10. vijek, iako su se slični oblici organizacije u nekim slučajevima mogli zapaziti i u ranijim periodima, pri čemu se obično spominje italijanski grad Forli. Nagli razvoj su doživjele u Italiji u 11. vijeku, da bi se tokom 12. vijeka proširile na područja današnje Francuske, Španije i Njemačke i drugdje. Kao poticaj njihovom stvaranju se od strane medijevalista obično navodi feudalna anarhija, odnosno endemsko nasilje kojem je Evropa bila izložena tokom najvećeg dijela ranog srednjeg vijeka; špekulira se kako su osnivači prvih komuna kao uzor imali monaške redove, odnosno samostane, od kojih su nastojali kopirati čvrstu organizaciju, detaljna pravila svakodnevnog života, odnosno disciplinu među svojim članovima.

Komune su se, s druge strane, značajno varirale po opsegu i načinu vlastite organizacije te odnosu prema feudalnim vlastodršcima; to je često imalo veze s načinom njihovog nastanka, odnosno lokacijom. Tako su pojedine komune nastale u okviru gradova koji su se uspjeli održati od vremena Rimskog Carstva (prije svega u sjevernoj Italiji, Provansi i Septimaniji); neke su nastale na sjevernijim područjima od spontano nastalih trgovišta; treće su pak nastale od naselja stvorenih uz samostane ili feudalne zamkove. Iako se srednjovjekovne komune obično asociraju uz gradove, postoje primjeri seoskih ili ruralnih komuna, od kojih su najpoznatiji primjer one stvorene oko prijevoja Gotthard u Alpama, čiji je glavni zadatak bilo osiguranje sigurnosti (*Landfriede*, doslovno "zemaljski mir") na tamošnjim puetvima; od njih se sa vremenom stvorila Švicarska Konfederacija.

Komune su vrhunac svog razvoja, ali i političke moći stekle u sjevernoj i centralnoj Italiji u 12. i 13. vijeku, što se često tumači kao posljedica borbe za vlast između papa i rimsko-njemačkih careva koji su bili formalni vladari tih područja. Mnoge od italijanskih gradova su to iskoristili kao priliku da postanu gradovi-države, pa s vremenom i steknu nezavisnost. Takvi procesi se, međutim, nisu ponovili u drugim dijelovima Evrope, gdje su komune u političkom smislu ostale podređene feudalcima ili centralnoj vlasti.

## Vanjske veze
*  Itinerari medievali: risorse per lo studio del Medioevo
Seljački ustanak

**Seljački ustanak**, **seljačka pobuna**, **seljačka buna** ili **seljački rat** () je naziv kojim se u najširem značenju označavaju svi ustanci u kojima se kao glavnina učesnika pojavljuju seljaci. U užem smislu se pod time podrazumijevaju ustanci seljaka čiji su glavni motivi socio-ekonomske prirode. U još užem smislu se pod time podrazumijevaju ustanci seljaka u feudalnoj Evropi od 14. do 18. vijeka.

Seljački ustanci su globalni fenomen koji se pojavljuje u gotovo svim zemljama i kulturama i u najvećem dijelu pisane historije, s obzirom da su sve do najnovijeg doba većinu svjetskog stanovništva činili upravo seljaci. Oni su imali posebno važnu ulogu u historiji Kine; iako nijedan od njih nije uspio, samo njihovo izbijanje je predstavljalo svojevrsni katalizator za dalekosežne političke promjene, odnosno smjenu velikih carskih dinastija. 

Do kraja XIV veka, pobune seljaka protiv zemljoposednika postale su endemske, masovnije i često oružane. Do početka XV veka, sukobi između seljaka i plemstva pretvorili su se u prave ratove, kao što je bio "remesnas" u Španiji, koji je trajao od 1462. do 1486. godine. Godine 1476. u Nemačkoj počinje ciklus „seljačkih ratova“, zaverom koju je predvodio Hans Behajm iz Niklashauzena, poznat i kao „Hans Frulaš“. To je eskaliralo u četiri krvave pobune, pod vođstvom Bundschuch („Seljačkog saveza“), između 1493. i 1517, a kulminiralo velikim ratom, koji je trajao od 1522. do 1525. i zahvatio četiri zemlje. 

Ipak, do kraja XV veka, kontrarevolucija je zahvatila sve nivoe društvenog i političkog života u Evropi. Iako su širom Evrope veliki socijalni pokreti i pobune protiv feudalizma nosili su sa sobom obećanje novog, egalitarnog društva, do 1525, njihov najsnažniji izraz, „Seljački ratovi“ u Nemačkoj, bio je skršen. U odmazdi je masakrirano skoro sto hiljada pobunjenika. Zatim, 1535, „Novi Jerusalim“, pokušaj anabaptista iz Minstera da carstvo božije ostvare na zemlji, takođe završava krvoprolićem. S tim porazima, praćenim širenjem lova na veštice i posledicama kolonijalne ekspanzije, završava se revolucionarni proces u Evropi.

Istovremeno je započela promena društvenog sistema sa feudalizma na kapitalizam.

## Primjeri seljačkih ustanaka

* Ustanak Žutih turbana (184)
* Žakerija (1358)
* Seljački ustanak Wata Tylera (1381)
* Dozsin ustanak (1515)
* Hrvatsko-slovenski seljački ustanak (1573)
* Ustanak Stjenjke Razina (1670)
* Pugačovljev ustanak (1773 - 1775)
* Tajpinški ustanak (1851 - 1864)

## Povezano
* Revolucija

## Izvori
Adenom bradavice

**Adenom bradavice** (*Adenoma papillae mammae*) je benigni epitelni tumor dojke porijeklom od epitela. Javlja se najčešće kod žena između 30. i 50. godine.

## Makroskopski izgled
To je pojedinačni tumor smješten u završnom dijelu izvodnog kanala dojke **, odmah ispod bradavice**. Veličine je od **do 3&nbsp;cm**. Ne dovodi do deformacije niti do uvlačenja bradavice. Može se **napipati**.

Na presjeku se vidi da je sivocrvene boje, homogene građe, jasno ograničen, mekan i da se nalazi u cistično promijenjenom lumenu izvodnog kanala dojke.

## Mikroskopski izgled
Mikroskopski se vidi mnoštvo žljezdanih formacija različite veličine sa očuvanom bazalnom membranom na koju naliježu pravilnie kockaste epitelne ćelije. Ponekad ove ćelije grade solidna polja ili papilarne formacije. Stroma u tumoru je oskudna. Nije prisutan ćelijski pleomorfizam, kao ni patološke mitoze.

Tumor **nije** sklon malignoj alteraciji.

## Povezano
* Ostali tumori dojke
890.

__NOTOC__
Godina **890.** (**[[rimske brojke|DCCCXC]]**) bila je redovna godina koja počinje u četvrtak u julijanskom kalendaru. 

## Događaji

* Potvrđena vlast velikomoravskog kneza Svatopluka I nad Češkom.
* Lužica postaje dio Velike Moravske.
* Velški kralj Anarawd od Gwynedda čini prvi ceremonijalni posjet anglosaksonskom (engleskom) dvoru gdje ga dočekuje Alfred Veliki.
* Ottar iz Hålogalanda sreće anglosaksonskog kralja Alfreda Velikog, koji zapisuje njegove priče o dalekim putovanjima.
* Osnovan Kirby Muxloe (približni datum).


## Rođenja

## Smrti

* Sveti Ulrich od Augsburga, njemački biskup
* Marozia, rimska plemkinja poznata po Vladavini bludnica (Pornokracija)
* Olga Kijevska, ruska kneginja (približni datum)

## Reference
Provincije Južne Afrike

Južna Afrika je danas administrativno podijeljena je na devet provincija, a one na distrikte.

## Historija
Prije ustavnih promjena iz 1994. Južna Afrika bila je podijeljena na četiri provincije: Transvaal, Slobodna Država Oranje (nekadašnja burska republika), Natal i Kaap (Rt Dobre Nade, nekadašnja britanska kolonija Cape). 

One su imale brojne male bantustane u kojima su južnoafrički crnci morali živjeti, jer su to formalno bile *njihove domovine* (rezervati), to je bila najgora posljedica politike apartheida.

Nakon demokratskih promjena u Južnoj Africi i novog ustava (amandmani; 12, 13 i 16) četiri dotadašnje provincije su rasformirane i podijeljene u devet novih, a bantustani ukinuti.

Provincija Kaap je podijeljena na tri nove provincije: Zapadni Kaap, Sjeverni Kaap, Istočni Kaap; a dio teritorija na istoku dodijeljen je provinciji Sjeverozapad. Provincija Transvaal podjeljena je na tri provincije: Limpopo, Mpumalanga, Gauteng; a istočni dio pridodat provinciji Sjeverozapad.

Provincija Natal je preimenovana u KwaZulu-Natal, a provincija Slobodna Država Oranje u Slobodna Država.

## Lista provincija

¹ Otočje princa Edwarda - teritorij Južne Afrike u subantarktičkom dijelu Indijskog oceana, nije uključen u statistiku

² Pietermaritzburg i Ulundi su zajednički glavni gradovi od 1994. - 2004.

## Reference

## Vanjske veze

* The nine provinces of South Africa
Ottar iz Hålogalanda

'

**Ottar iz Hålogalanda** (; ) bio je vikinški pustolov, putnik i istraživač rodom iz Hålogalanda (današnja sjeverna Norveška). Poznat je po tome što je oko 890. došao u anglosaksonsko kraljevstvo Wessex na dvor Alfreda Velikog te u pričama, koja je Alfred dao zapisati, opisao svoja putovanja.

Ottar je sebe opisao kao "najsjevernijeg od svih Sjevernjaka", odnosno, "da nitko nije živio sjevernije od njega". Ispričao je o svojim putovanjima na sjever do Bijelog mora i na jug do Danske i Engleske, opisujući svoju rutu. Također je govorio o *[[Svealand#History|Sweolandu]]*, Samima (*Finnas*) te dva naroda - *"Cwena"* koji su živjeli u *[[Kvenland|zemlji Cwena]]* i *"Beorma"*. Ottar je tvrdio da Beorme govore jezikom srodnim Samima, i žive u blizini Bijelog mora.

Ottarova priča predstavlja najstariji pisani izvor u kome se koriste izrazi "Norveška" (*Norðweg*) i "Danska" (*Denamearc*). Današnji historičari vjeruju da je Ottar živio negdje u području Malangena u južnom Tromsu.

## Reference

## Literatura
* Ohthere's First Voyage. University of Victoria. Retrieved on May 18, 2008. Excerpt only of original text; English translation.
* Old English Online: Lesson 4 . University of Texas. Retrieved on May 18, 2008. Excerpt only of original text; detailed grammatical analysis, English translation.
* 
* Onions, C.T. (ed.), *Sweet's Anglo-Saxon Reader in Prose and Verse* (14th edition), Clarendon, 1959. An excerpt from Alfred's account of Ohthere's travels.
* Thorpe, B., *The Life of Alfred The Great Translated From The German of Dr. R. Pauli To Which Is Appended Alfred's Anglo-Saxon Version of Orosius*, Bell, 1900, pp.&nbsp;249–53. Parallel editions of King Alfred's full Old English text and a modern translation.
Lužica

**Lužica** (gornjolužičkosrpski: *Łužica*, donjolužičkosrpski: *Łužyca*, nemački: *Lausitz*) je region u Nemačkoj koji naseljavaju Lužički Srbi i Nemci. Ime potiče od lužičkosrpske reči za baricu (deminutiv za baru).

## Prošlost Lužice
Sloveni su naselili ove zemlje oko 600-e godine. Lužica je bila deo Samovog Carstva, prve slovenske države, i, nakon raspada carstava, Velikomoravske Kneževine. Lužica postaje deo Saksonije, a od 1200. godine veliki broj Germana počinje da naseljava Lužicu.

Godine 1815. Bečki kongres dodeljuje Lužicu Pruskoj. Lužički Srbi su tražili da njihova zemlja postane autonomna regija, ali je ipak podeljena između nekoliko pruskih provincija. Krajem 19. i početkom 20. veka počinje nacionalno buđenje Lužičkih Srba, osnivaju mnoge nacionalne organizacije, a njihov broj je oko 150.000. Postoji snažna težnja za nezavisnošću. Dolaskom nacista na vlast u Nemačkoj, počinje progon Lužičkih Srba, njihov jezik, organizacije i štampa su zabranjeni. Lužički Srbi su bili hapšeni, pogubljeni ili poslati u egzil. Veliki broj je završio u koncentracionim logorima iz kojih mnogi nisu izašli. Procenjuje se da ih je ubijeno oko 20.000.

Posle Drugog svetskog rata Lužica je podeljena između Istočne Nemačke i Poljske. Poljski komunisti su proterali Lužičke Srbe zajedno sa Nemcima. Lužički Srbi ponovo traže stvaranje Lužičke Slobodne Države ili da se Lužica priključi Čehoslovačkoj. U Pragu 300.000 ljudi je protestovalo u ime lužičke nezavisnosti. Napori da se postigne nezavisnost nisu urodili plodom zbog pojedinih geo-političkih interesa. Godine 1950. Lužički Srbi su dobili jezičku i kulturnu autonomiju. Godine 2005. osnovana je politička partija koja predstavlja interese Lužičkih Srba.

## Povezano

* Lužički Srbi
Marozia

**Marozia** (rođena kao **Maria**), kasnije poznata kao **Mariucca** ili **Mariozza** (cca. 890 - cca. 936) bila je rimska plemkinja, poznata kao navodna ljubavnica pape Sergija III i jedna od političkih najuticajnijih žena svog doba, koje se često po njoj naziva Pornokracija.

Marozia se rodila kao kćer grofa Teofilakta I od Tuskuluma i njegove supruge Teodore. Bračni par je početkom 10. vijeka stekao izuzetan politički uticaj na Rim, u takvoj mjeri da se nijedan papa više nije mogao izabrati bez njihovih blagoslova. Teodoru je suvremenik Liutprand iz Cremone opisao kao "bestidnu kurvu", sugerirajući da je njena kćer naslijedila njen karakter.

Prema Liutprandu i knjizi *[[Liber pontificalis]]* mlada Marozia se upoznala sa očevim štićenikom, biskupom Portusa, koji je kasnije postao papa Sergije III. Sa njim je započela ljubavnu vezu i imala sina po imenu Ivan, koji će postati papa Ivan XI; njen analist i suvremenik Flodoard, pak, tome proturječi navodeći da je Ivan XI u stvari bio sin Marozie i njenog supruga, vojvode Alberica I od Spoleta, za koga su udala 909. Sa Albericom je imala još jednog sina po imenu Alberica, koji je oca naslijedio na mjestu vojvode 924.

Nakon Albericovog ubistva se 924. ili 925. udala za Guida, markgrofa od Toskane. Uz njegovu pomoć se obračunala sa papom Ivanom X, koga Liutprand također opisuje kao njenog ljubavnika. Guidove trupe su ušle u Rim, zarobile Ivana i strpale u Anđeosku tvrđavu gdje je ugušen jastukom ili umoren izgladnjivanjem. Taj državni udar je omogućio da sljedeći pape - Lav VI i Stjepan VII budu njene marionete. Na kraju je 931. uspjela svog sina Ivana XI postaviti za papu, iako je on imao tek 21 godinu.

U međuvremenu je 929. Guido umro, te je Marozia morala pronaći novog zaštitnika. Dogovorila je brak sa Guidovim bratom Hugom, koji je izabran za kralja Italije. Međutim, tada se protiv nje okrenuo sin Alberic II i uspio i Huga i Maroziju zarobiti tik nakon vjenčanja. Hugo je uspio pobjeći iz Rima, ali je Marozia zatvorena u tamnicu gdje je umrla. Kao datum se najčešće spominje 26. jun 936. 

Marozijini potomci su, međutim, nastavili dominirati papinstvom. Albericov sin i njen unuk Oktavijan je tako godine 955. postao papa Ivan XII. Pape Benedikt VIII, Ivan XIX, Benedikt IX i antipapa Benedikt X iz Kuće Tusculani su također bili Marozijini potomci. Sa Guidom je imala kćer po imenu Berta Theodora koja se nikad nije udala.

## Porodično stablo

## Izvori
* 
* 
* di Carpegna Falconieri, Tommaso (2008), [''Marozia''](http://www.treccani.it/enciclopedia/marozia_(Dizionario-Biografico)/), in *Dizionario biografico degli italiani*, 70, pp.&nbsp;681–685

## Literatura
* About.com Marozia 
* Infoplease.com: Marozia

## Fusnote
Saeculum obscurum

**Saeculum obscurum** (na latinskom doslovno "mračno doba") je izraz za period historije papinstva koji je započeo izborom Sergija III za papa 904. a završio šest decenija kasnije smrću pape Ivana XII 964. Izraz se koristi dijelom zbog relativno nedostatka izvora u tom periodu, ali i zbog toga što ga postojeći (koji se često od strane kasnijih historičara optužuju za pristranost) opisuju kao vrijeme kada su pape bili u moralnom smislu najiskvareniji, a papinstvo uživalo najniži ugled. To se tumači kao posljedica tadašnjih političkih prilika u Rimu i Italiji, koje su najbolje iskoristili rimski aristokrati na čelu sa tuskulanskim grofom Teofilaktom I te pape učinili svojim marionetama. Zahvaljujući kroničaru Liutprandu od Cremone zasluge za takvo stanje se najviše pripisuju ženama iz Teofilaktove porodice - njegovoj supruzi Teodori i kćeri Maroziji - koje su se u političke svrhe koristile seksom, odnosno zavođenjem plemića i crkvenih vođa, a svoj status potvrdile uzimanjem titula patricija i senatora koje su dotada bile rezervirane za muškarce. 

U širem smislu se pod tim izrazom podrazumijeva period od 867. do 1049. odnosno do izbora reformatorskog pape Grgura VII. Izraz *saeculum obscurum* je, pak, prvi u 16. vijeku koristio italijanski kardinal i crkveni historičar Cesare Baronio. U isto vrijeme je, na osnovu Liutprandovih navoda o Teodori kao "bestidnoj kurvi" cijeli period dobio i naziv **Pornokracija** (doslovno "vladavina bludnica"); njega su u 16. vijeku popularizirali protestanski propagandisti nastojeći pronaći paralele sa bližim historijskim periodima, odnosno uvjeriti vjernike da su razvrat, nepotizam i korupcija renesansnih papa - koji su potakli Reformaciju - trajna značajka Rimokatoličke crkve, a ne privremena historijska aberacija.

Dio historičara vjeruje da su zbivanja vezana uz *saeculum obscurum* poslužila kao podloga za kasniju srednjovjekovnu legendu o papisi Ivani. 

## Popis papa u doba ''saeculum obscuruma''
* Papa Sergije III (904–911), navodni ljubavnik Marozije
* Papa Anastazije III (911–913)
* Papa Lando (913–914)
* Papa Ivan X (914–928), navodni ljubavnik Teodore (majke), navodno ga dala ubiti Marozia
* Papa Lav VI (928–928)
* Papa Stjepan VII (928–931)
* Papa Ivan XI (931–935), sin Marozije, navodni sin pape Sergija III
* Papa Lav VII (936–939)
* Papa Stjepan VIII (939–942)
* Papa Marin II (942–946)
* Papa Agapet II (946–955)
* Papa Ivan XII (955–963), unuk Marozije, preko njenog sina Alberica II od Spoleta.

## Porodično stablo

## Tuskulansko papinstvo 1012-59

Nakon nekoliko papa iz porodice Crescentii koji su vladali sve do 1012, porodica Theophylacti je povremeno nominirala sinove kao pape:
* Papa Benedikt VIII, sin grof Grgur I; (1012-24)
* Papa Ivan XIX, sin Grgura I, (1024-32)
* Papa Benedikt IX, sin Alberica III; (1032-44; 1045; 1047-48)
* Antipapa Benedikt X, sin Alberica III (1058-59); protjeran iz Rima nakon kraćeg rata.

## Literatura
* ''Church and Society in a Crisis Age: Tenth and Eleventh Century Europe'' by Harlie Kay Gallatin .
* The Catholic Encyclopedia entry on Liutprand of Cremona

## Fusnote
890-e

**890-e** su decenija koja je počela 1. januara 890. i završila 31. decembra 899. 

## Događaji i trendovi
* Mađari pod Arpadom se počinju naseljavati u Panonskoj nizini.

## Izvori
Kirby Muxloe

**Kirby Muxloe** je gradić i civilna parohija zapadno od engleskog grada Leicestera. Zbog blizine gradu pripada Leicesterskom urbanom području. Granica sa parohijom Leicester Forest East se nalazi duž puta Hinckley Road A47. Prema popisu stanovništva iz 2001. parohija je imala 4523 stanovnika.

## Izvori

## Vanjske veze
* Kirby Muxloe Free Church
* St Bartholomew's Church
* Kirby Muxloe Archery Club
* http://www.kmprimary.leics.sch.uk/welcome 

* Kirbymuxloe.net
Ulrich od Augsburga

**Sveti Ulrich** (cca. 890–4. jul 973), ponekad navođen i kao **Uodalric** ili **Odalrici**, bio je biskup Augsburga i predvodnik Rimokatoličke crkve u Njemačkoj. Poznat je kao prvi svetac koji je službeno kanoniziran.

## Biografija

Ulrich se rodio u porodicialemansko-švapskih plemića. Otac mu je bio grof Hupald od Dietlingena, a majka Dietprich od Švapske (također poznata kao Theoberga). Djed po majci mu je bio Burchard I, vojvoda od Švapske, drugi suprug Liutgard, udovice istočnofranačkog kralja Ludwiga Mlađeg. Ulrichov brat se zvao Theodbald, te je naslijedio grofovsku titulu i poslije poginuo u bitci kod Lechfelda. Porodica mu je bila rodbinski povezana sa Otonijanskom dinastijom.

Navodi se da je kao dijete bio boležljiv, te su ga roditelji poslali u samostan St. Gallen gdje se istakao kao daroviti učenik. Nakon što je završio studije, poslan je u Augsburg gdje je služio kao komornik biskupu Adalberu. Poslije Adalberove smrti 28. aprila 910. vratio se kući, gdje je ostao sve do smrti augsburškog biskupa Hiltina (28. novembra 923).

Zahvaljujući uticaju švapskog vojvode i svog rođaka Burcharda II, njemački kralj Heinrich Ptičar ga je imenovao biskupom Augsburga nakon Hiltinove smrti. Na mjestu biskupa je ostao sljedeća pola vijeka i izgradio reputaciju sposobnog i marljivog crkvenog vođe, koji je nastojao nemoral među svećenstvom suzbiti redovnim posjećivanjem župa, ali i bliskim susretima sa običnim narodom. Istakao se i nabavkom relikvija za crkve na svom području, zbog čega je u više navrata odlazio u Rim. Također je dao izgraditi bedeme oko Augsburga, čime je pomogao obrani grada od mađarskih napada.

Ulrich se istakao i kao jedan od najodanijih pristaša rimsko-njemačkog cara Otona I Velikog. Učestvovao je na svim carskim skupštinama, a 954. nakon dosta problema posredovanjem spriječio eskalaciju sukoba između Otona i švapskog vojvode Liudolfa. Oton mu je kasnije dao povlastice kovanja novca u Augsburgu.

Nakon smrti 973. se brzo stvorio cultus, vezan uz čuda na njegovom grobu. Ulricha je na 20. obljetnicu smrti svecem službeno proglasio papa Ivan XV. Ulrich je tako postao prvi svetac koji je "kanoniziran", umjesto da se svecem smatra konsenzusom vjernika.

## Izvori i literatura

* Opera Omnia by Migne Patrologia Latina with analytical indexes
Blade II

***Blade II*** je američki akcioni horor-film snimljen 2002. u režiji Guillerma del Toroa. Predstavlja nastavak filma Blade, odnosno drugi film iz serije u kojoj je ekraniziran istoimeni strip-junak, polu-čovjek polu-vampir koga tumači Wesley Snipes. Radnja prati Bladeova nastojanja da se suoči sa *Reaperima*, mutiranim sojem vampira koji će ga natjerati da sklopi privremeni savez sa svojim vampirskim neprijateljima.

## Uloge

## Vanjske veze
* 
* ''Blade II'' script 
* 
* 
* ''Blade II''  at Marvel.com
* 
*
Blade: Trinity

***Blade: Trinity*** (doslobvno ***Blade: Trojstvo***; također poznat kao ***Blade III*** ili ***Blade III: Trinity***) je američki akcioni horor film snimljen 2004. u režiji Davida S. Goyera prema vlastitom scenariju. Predstavlja treći nastavak, odnosno završni film iz serije temeljene na stripovima o lovcu na vampire Bladeu, čiji lik tumači Wesley Snipes. Radnja prati sukob Bladea sa najmoćnijim i najstarijim vampirom Drakulom (koga glumi Dominic Purcell), a pri čemu mu pomaže dvoje mladih lovaca na vampire - Hannibal King (koga glumi Ryan Reynolds) i Abigail Whistler (koju glumi Jessica Biel).

Film je imao loše kritike, ali solidan komercijalni uspjeh. Usprkos toga, Snipes je njime bio nezadovoljan, pa je pokrenuo tužbu protiv producentske kuće New Line Cinema, tvrdeći da mu nije isplatila cijeli honorar, odnosno da je namjerno smanjila broj kadrova u kojima se pojavljuje njegov lik u korist likova koje glume Reynolds i Biel.

Godine 2006. je dobio nastavak u obliku kratkotrajne TV-serije **, gdje je Bladeov lik tumačio reper Kirk "Sticky Fingaz" Jones.

## Uloge

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* 
* 
* ''Blade: Trinity'' at Marvel.com
* ''Blade: Trinity''  script at HorrorLair
* Blade turns Ten.  Interviews with the cast.
Filip II Filoromej

**Filip II. Filoromej** (*[[Floruit|fl]]*. 66 – 64. pne.) je bio poslijednji vladar Seleukidskog Carstva do Pompejovog osvajanja Sirije odnosno do pada regije pod Rimskom Carstvu.

## Biografija
Bio je sin vladara Filipa I. Filadelfa, a vladao je dijelovima Sirije ranih 60-ih godina pr. Kr. kao kralj–*[[Cliens|klijent]]* rimskog generala Gneja Pompeja. Tražio je naklonost rimskog vojskovođe, što ga je stavilo u konkurenciju sa svojim rođakom Antiohom XIII., kojeg je istjerao iz kraljevstva uz pomoć stanovništva svoje prijestolnice, Antiohije, i uz podršku jednog vladara Kilikije. Godine 64. pne. Pompej je zbacio Antioha XIII. s prijestolja i pripojio Siriju Rimskoj Republici. Filip II. je još neko vrijeme vladao Kilikijom.

Godine 56. pne. je pokušao sebi osigurati prijestolje Ptolomejskog kraljevstva Egipta ženidbom s princezom Berenikom IV., ali je rimski namjesnik u Siriji, Aulus Gabinius, poništio brak. Ne zna se što se dogodilo s Filipom II. nakon tog događaja. Neki povjesničari vjeruju da ga je Gabinije dao pogubiti.

Iako je Filipov lik historijski beznačajan, s njim je izumrla dinastija Seleukida, koja je jedanaest generacija vladala dijelom helenističkog svijeta (311 – 63. pne.).

## Napomene

## Reference

## Literatura
### Primarni
* Diodor Sicilijski, *Bibliotheca historica*, 40.1a-b
* Kasije Dion, *Historia Romana*, 36.17
### Sekundarni
* Jona Lendering, *[https://www.livius.org/articles/person/philip-ii-philoromaeus/ Philip II Philoromaeus]*
Parker Posey

**Parker Christian Posey** (8. novembar 1968 -) je američka glumica koja je 1990-ih postala poznata zahvaljujući nizu zapaženih uloga u filmovima nezavsine produkcije. Zbog toga je stekla nadimak "Kraljica nezavisnjaka" ().

## Izvori

## Vanjske veze
*
X-Men: The Last Stand

***X-Men: The Last Stand*** (također poznat kao ***X-Men 3: The Last Stand***) je američki superherojski film snimljen 2006. u režiji Bretta Ratnera, odnosno treći u seriji filmova ''X-Men''. Zaplet se u najokvirnijem smislu temelji na dvije strip-priče *X-Mena* - "The Dark Phoenix Saga" (crtež: Chris Claremont; scenario: John Byrne) i "Gifted" (scenario: Joss Whedon; crtež: John Cassaday), odnosno bavi se "lijekom za mutacije" koji može imati ozbiljne posljedice po mutante kao i ljude, odnosno tajanstvenim uskrsnućem Jean Grey.

Sa budžetom od $210 miliona dolara u vrijeme premijere je bio najskuplji film dotada snimljen, sa vizualnim efektima koje je radilo jedanaest različitih kompanija. Dobio je pomiješane kritike, ali je sa 459 miliona $ prihoda došao na 7. mjesto godine 2006. i bio financijski najuspješniji od svih filmova franšize.

## Uloge
* Patrik Stjuart - profesor Čarls Ksavijer
* Hju Džekman - Logan/Vulverin
* Ijan Makelen - Erik Lanšer/Magneto
* Hali Beri - Ororo Monro/Oluja
* Famke Jansen - dr Džin Grej/Finiks
* Ana Pakvin - Mari/Roug
* Kelsi Gramer - dr Henk Makoj/Zver
* Rebeka Romejn - Rejven Darkholm/Mistik
* Šon Ešmor - Bobi Drejk/Ajsmen
* Elen Pejdž - Kiti Prajd/Šadouket
* Danijel Kadmor - Piter Raspućin/Kolos
* Danija Ramirez - Kalisto
* Ben Foster - Voren Vortington -{III}-/Anđeo
* Aron Stanford - Džon Olerdjus/Piro
* Džejms Marsden - Skot Samers/Kiklop
* Olivija Vilijams - dr. Mojra Maktagart
* Vini Džouns - Kejn Marko/Džagernaut
* Šore Agdašlu - dr. Kavita Rao
* Kameron Brajt - Lič

## Izvori

## Vanjske veze
*
*
*
*
*
*''X-Men'' at Marvel.com
Shohreh Aghdashloo

**Shohreh Aghdashloo** ( , ; 11. maj 1952. -) je američka glumica rodom iz Irana. Glumom se počela baviti u domovini, nastupajući na teatru i filmu; karijeru ju je prekinula Iranska revolucija 1979. poslije koje se preselila u Englesku, a potom u SAD gdje je stekla državljanstvo. Godinama je tumačila sporedne uloge na televiziji i filmu, sve dok pažnju nije privukla nastupom u filmu *[[House of Sand and Fog (film)|House of Sand and Fog]]* (2003) za koga je nominirana za Oscar za najbolju sporednu glumicu. Nastavila je tumačiti karakterne uloge, a na kraju je osvojila nagradu Emmy za ulogu u televizijskoj miniseriji *[[House of Saddam]]* (2008).

## Izvori
* TV Guide: The Honduran T.V. series makes cameos for two unusual characters in Hollywood.

## Vanjske veze
* 
*
Anna Paquin

**Anna Helene Paquin** (24. srpnja 1982.), kanadsko-novozelanska filmska glumica.

Rođena je u kanadskom gradu Winnipegu, pokrajina Manitoba. Majka Mary predavala je engleski, a otac Brian bio je srednjoškolski profesor tjelesnog odgoja. Ima starijeg brata Andrewa i stariju sestru Kathy. Odrasla je na Novom Zelandu. Ipak, nakon rastave roditelja, preselila se u SAD. U djetinjstvu je imala mnogo hobija. Svirala je klavir, violu i čelo, plivala, plesala balet, gimnasticirala i skijala spust.

Gluma joj nije bila privlačna. Jednom je glumila tvora u školskoj predstavi i to je bilo to.
A onda je njena sestra pročitala oglas koji je pozivao na audiciju za film *Glasovir*.
Sestra je pošla s prijateljicom, a Anna ih je pratila jer taj dan na N. Zelandu nije imala ništa pametnije raditi. Kad je redateljica vidjela izvedbu devetogošinje Paquin, odmah ju je izabrala između čak 5000 kandidatkinja. Partneri su joj bili Holly Hunter (i ona je dobila Oscara) i Sam Neill.

Film je bio veliki uspjeh, i izazivao je ovacije, a Anna je zaradila nominaciju za najbolju sporednu glumicu. Na dodjeli Oscara 1993. godine dobila je nagradu za najbolju sporednu glumicu, postavši tako prva Kanađanka kojoj je to uspjelo i druga najmlađa glumica kojoj je to uspjelo. (Prva je sa 10 godina Tatum O'Neal.)

Nakon toga je nastavila glumiti i uspjela je kao tinejđerka. Među partnerima su joj Anthony Hopkins, Morgan Freeman, Matthew McConuaghey.

Kasnije je staru slavu vratila ulogom Marie, tj. Rogue u serijalu *[[X-Men (2000)|X-Men]]*. U trećem dijelu glumila je sa Ellen Page, također Kanađankom. U dosadašnjoj karijeri ostvarila je 20-tak uloga.

Živi u Veniceu, Kalifornija. Od 2010. je u braku s kolegom Stevenom Moyerom kojeg je upoznala na snimanju *True Blood*. Voli daskati i voziti bicikl. Počasna je državljanka Novog Zelanda.

## Vanjske veze
*
Rogue

**Roug** ili **Vragolanka** () je izmišljeni lik Marvel komiksa u većini dosta nagrađivanih priča o Iks menima. Nju su kreirali autor Kris Klermont i umetnik Majkl Golden. Poreklom iz Kaldeketa, Misisipi (izmišljeno), Roug je rođena kao mutant. Roug je Iks menima sebe prestavila kao južnu lepoticu. Roug smatra svoje moći prokletstvom: ona protiv svoje volje apsorbuje, a ponekad i uklanja sećanja, fizičku snagu, i (u slučaju super poverede lica) sposobnosti svih koje dotakne. Tokom većeg dela svog života, ova potencijalno fatalna moć, sprečavala je Roug da ima bilo kakav fizički kontakt sa ostalim živim bićima, uključujući njenu povremenu ljubav Gambita. Konačno, nakon mnogo godina, Roug je uspostavila punu kontrolu nad svojim moćima.
## Povezano
* Roug na comicvine.com

## Napomene i reference

## Vanjske veze
* Roug na marvel.com
Wolverine

**Wolverine** (sh. Vulverin, Žderavac) je izmišljeni lik i superheroj kanadskog porekla iz stripova izdavačke kuće Marvel komiks. Lik se prvi put pojavio oktobra 1974. u 180. broju strip-časopisa Halk. Scenaristi stripa su Len Vin i Džon Romita Stariji, a crtač je Herb Trimpi. U početku je bio zamišljen kao samostalan lik, ali u kasnijim epizodama postaje član *Iks ljudi.*

Vulverinovo pravo ime je Džejms Haulet, ali je najpoznatiji po nadimku Logan. Radi se o mutantu izoštrenih čula, izuzetno snažnom, sa ojačanim skeletom kao i sa sposobnošću ubrzanog isceljenja. Starost mu je nemoguće utvrditi. Na prevaru je uvučen u program stvaranja *Oružja iks* kada mu je skelet obložen adamantijumom, neuništivom legurom. Zahvat je preživeo zahvaljujući sposobnosti ubrzanog isceljenja, ali je pritom izgubio pamćenje.

U filmskoj trilogiji o Iks ljudima glumio ga je australijski glumac Hju Džekman.
Superman (film)

***Superman*** (također poznat i pod naslovom ***Superman: The Movie***) je britansko-američki science fiction film snimljen 1978. u režiji Richarda Donnera, poznat kao prva moderna cjelovečerenja ekranizacija stripova u Supermanu, odnosno prvi moderni holivudski superherojski film. Sa budžetom od 55 miliona dolara, predstavljao je jedan od najskupljih i najambicioznijih holivudskih filmova 1970-ih, ali se produkcija odužila godinama i bila opterećena nizom problema, uglavnom vezanih uz neadekvatnu tehnologiju specijalnih efekata, nepronalaženje glumca koji bi svojim fizičkim likom mogao utjeloviti naslovni lik, kao i stalnim kreativnim sukobima između producenata i režisera Richarda Donnera. Neki od njih su riješeni kada je Zoran Perišić stvorio sistem poznat kao *Zoptic*, odnosno kada su producenti pronašli nepoznatog, ali darovitog glumca po imenu Christopher Reeve koji je prošao kroz intenzivni trening kako bi se nabildao za ulogu Supermana. Film je premijeru imao krajem 1978. i doživio je ogroman uspjeh, postavši jednim od najvećih holivudskih blockbustera 1970-ih i učinivši od Reevea veliku zvijezdu. Film je također dobio i izuzetno dobre kritike.

Zajedno sa njim se snimao i njegov nastavak *[[Superman II]]*, koji je premijeru imao 1980. godine.

## Uloge

## Izvori

## Vanjske veze
* Superman Movie 
* 
* 30th Anniversary of ''Superman: The Movie'' at CapedWonder.com.
* Vintage Christopher Reeve interview
* 
* 
* The 2001 DVD
* Behind-the-scenes photos
* ''Mad Magazine'' Spoof
* 
* 
* 
* Superman logo evolution from comics,series and movies 

;Filmska analiza
* Soundtrack: Part 1, Part 2, Part 3, Part 4
* Extra footage
Jackie Cooper

**Jackie Cooper** (15. septembar 19223. maj 2011) bio je američki glumac, televizijski režiser, producent i poslovni čovjek. Karijeru je započeo kao dijete-glumac, postavši jednim od rijetkih koji je svoju karijeru uspješno nastavio i kao odrastao glumac. Poznat je kao prvo dijete-glumac koje je ikada nominirano za Oscara. U dobi od 9 godina, zahvaljujući ulozi u filmu *[[Skippy (film)|Skippy]]* (1931) postao je najmlađi glumac ikada nominiran za Oscara za glavnu ulogu. Cooper je zbog toga gotovo 50 godina držao rekord kao najmlađa osoba nominirana za Oscar u bilo kakvoj kategoriji, sve dok ga 8-godišnji Justin Henry nije oborio svojom nominacijom za Oscar za sporednog glumca ulogom u filmu *[[Kramer vs. Kramer]]* (1979).

Rođen u porodici sa glumačkom i zabavljačkom tradicijom, Cooper je 1930-ih uživao veliku popularnost, prvo kao član dječje glumačke postave *[[Our Gang]]*, potom kao partner Wallaceu Beeryju u nekim od najpoznatijih holivudskih filmova ranih 1930-ih. Kako je rastao, tako je postajalo sve jasnije da mu nedostaje fizički izgled prave holivudske zvijezde. Za vrijeme drugog svjetskog rata je služio u mornarici, a onda se preorijentirao na televiziju, gdje je radio kao režiser i producent. Povremeno je glumio, a mlađim generacijama je poznat po ulozi Perryja Whitea u prva dva filma o Supermanu.

## Izvori

## Vanjske veze

* 
* 
* Photographs of Jackie Cooper
Elliot Page

**Elliot Philpotts-Page** (rođen kao **Ellen Grace Philpotts-Page**, Halifax, Nova Scotia, 21. 2. 1987.) kanadski je glumac i producent nominiran za nagrade Zlatni globus i Oscar.

Do svoje desete godine pohađao je lokalnu gimnaziju, a kasnije nastavlja svoje obrazovanje, konačno maturiravši 2005. godine. Glumi od najranije dobi, a do sada je ostvario dvadesetak uloga. Ipak, najpoznatija je po ulozi u filmu Juno iz 2007. godine.

Bio je i domaćin jedne epizode serije "Saturday Night Live".

2014. se outirao kao lezbejka, da bi se decembra 2020. izjasnio kao trans muškarac.

## Reference

## Vanjske veze

*
*
*
Ben Foster (glumac)

**Ben Foster** (29. oktobar 1980 -) je američki glumac koji je imao niz zapaženih nastupa u filmovima kao što su *[[The Laramie Project (film)|The Laramie Project]]*, *[[Liberty Heights]]*, *[[Get Over It (film)|Get Over It]]*, *[[Hostage (film)|Hostage]]*, *[[X-Men: The Last Stand]]*, *[[Alpha Dog]]*, *[[30 Days of Night (film)|30 Days of Night]]*, *[[The Messenger (2009 film)|The Messenger]]*, *[[Bang Bang You're Dead (film)|Bang Bang You're Dead]]* i *[[Pandorum]]*. Za ulogu psihopatskog ubice u filmu *[[3:10 to Yuma (2007 film)|3:10 to Yuma]]* je dobio nominacije za nagrade Saturn i Satellite.

## Izvori

## Vanjske veze
*
Margot Kidder

**Margaret Ruth "Margot" Kidder** (17. oktobar 1948 - 13. maj 2018) je bila američka glumica rodom iz Kanade, najpoznatija po ulozi Lois Lane u četiri filma o Supermanu gdje joj je partner bio Christopher Reeve.

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* Article: From paranoid delusions to orthomolecular medicine 
* Canadian Film Encyclopedia 
* ''The Best Damn Fiddler from Calabogie to Kaladar''
Superman II

***Superman II*** je britansko-američki science fiction film snimljen 1980. u režiji Richarda Lestera koji predstavlja nastavak filma *[[Superman (film)|Superman]]*, odnosno drugi iz serije filmova o istoimenom strip-junaku čiji je lik tumačio Christopher Reeve. Najvećim je dijelom snimljen istovremeno sa prvim filmom, pri čemu je režiser bio Richard Donner; zbog svađe sa producentima, Donner je napustio projekt te je nove scene nadosnimio Lester. Iako se zbog toga, kao i mnogih drugih detalja, smatra obično smatra inferiornijim u odnosu na prethodnika, doživio je pohvalne kritike te bio jedan od komercijalno najuspješnijih holivudskih blockbustera početkom 1980-ih.

Godine 2006. je izdana nova verzija, temeljena na originalnim Donnerovim snimkama i idejama, poznata kao *[[Superman II: The Richard Donner Cut]]*.

Nakon njega su snimljena još dva nastavka, *[[Superman III]]* (1983) i *[[Superman IV: Quest for Peace]]* (1987), koja se smatraju značajno inferiornima u odnosu na prethodna dva.

## Uloge

## Reference

## Vanjske veze

* 
* 
* 
* 
* Supermanii.com
* The Superman Sourcebook, at The Thunder Child
* Movie Reviews (Christopher Reeve Homepage) – Superman II
* Superman Homepage: Superman II – Movie Synopsis/Review/Critique
* louandbud.com: Chris Reeve – Page 2 
* The Superman Super Site – Superman II 
* II Times the Superman II: A close comparison of the Lester and Donner versions.
Sagudati

**Sagudati** (makedonski: *Сагудати*, grčki: *Σαγουδάται*) bili su južnoslavensko pleme, koje se tokom 5. i 6. vijeka naselilo duž rijeke Bregalnice i zapadno od rijeke Vardar, a jedan dio južno do Soluna u današnjoj Grčkoj. 
## Historija
Sagudati se prvi put spominju u jednom bizantskom dokumentu iz 686. kao saveznici Avara za vrijeme opsade Soluna.

Najvećim dijelom naselili su se na teritoriju današnje Republike Makedonije  i Egejske Makedonije.
## Reference
Superman III

***Superman III*** je britansko-američki superherojski film snimljen 1983. u režiji Richarda Lestera, a koji predstavlja treći iz serije o Supermanu, čiji je lik tumačio Christopher Reeve. Radnja prati Supermanove napore da zaustavi superkompjuter koji želi zavladati svijetom, a pri čemu dolazi u kontakt s njegovim tvorcem Gusom Gormanom (koga glumi Richard Pryor). Iako je imao vrlo dobar komercijalni uspjeh, predstavljao je podbačaj u odnosu na prethodnike i dobio loše kritike, prije svega vezane uz pretjerano korištenje slapstick humora, kao i angažman popularnog komičara Pryora koji je jednostavno "zasjenio" Reevea i njegov lik.

Četiri godine kasnije je snimljen nastavak pod nazivom *[[Superman IV: Quest for Peace]]*. Godine 1984. je pak snimljen *[[Supergirl (film)|Supergirl]]* koji se, s obzirom na korištenje istog fiktivnog univerzuma, smatra dijelom franšize.

## Uloge

## Reference

## Vanjske veze
* SupermanIII.com
* 
* 
*
Superman IV: The Quest for Peace

***Superman IV: The Quest for Peace*** (doslovno: ***Superman IV: Potraga za mirom***) je američki superherojski film snimljen 1987. u režiji Sidneya J. Furieja, a koji predstavlja četvrti nastavak serije o strip-junaku Supermanu, koga tumači Christopher Reeve. Radnja prati Supermanov pokušaj da svijet, kome prijeti treći svjetski rat, oslobodi prijetnje nuklearnog oružja, a što će ga ponovno dovesti u sukob sa starim neprijateljem Lexom Luthorom (koga glumi Gene Hackman). Film je predstavljao komercijalni fijasko i doživio porazne kritike; to se obično tumači time da je Ilya Salkind - producent prethodna tri nastavka, razočaran neuspjehom spin-off filma *[[Supergirl (film)|Supergirl]]*, autorska prava na seriju prodao producentima Golanu i Globusu koji su bili specijalisti za niskobudžetne filmove i skloni drastičnom rezanju troškova.

## Reference

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* Superman Cinema - Superman IV
* The DVD Journal | Quick Reviews: Superman IV: The Quest for Peace
* Superman Homepage: Superman IV - Movie Synopsis/Review/Critique
* The Superman Super Site - Superman IV: The Quest for Peace
Star Wars: Episode VI – Return of the Jedi

***Ratovi zvijezda VI: Povratak Jedija*** (eng. *Star Wars Episode VI: Return of the Jedi*) je američki znanstveno fantastični film iz serijala Zvjezdani ratovi, snimljen 1983. godine

U distribuciju je krenuo kao treći film, ali je kronološki šesti i posljednji u sagi. Iako manje omiljen od prva dva filma, i "Povratak Jedija" je bio komercijalni uspjeh: zaradio je 252,6 milijuna $ tijekom premijere (309,3 milijuna $ ako se uključe i prihodi od ponovnog puštanja u kino distribuciju 1985. i 1997. kao "posebno izdanje") te postao najkomercijalniji film godine te istodobno jedan od 10 najkomercijalnjih filmova desetljeća.

## Sažetak

Luke Skywalker se nakon gorke spoznaje da mu je Darth Vader pravi otac, vraća na rodni planet Tatooine kako bi pokušao spasiti svog prijatelja i suborca Hana Sola iz zarobljeništva zlikovca Jabbe the Hutta. Naime, Darth Vader je na planetu Bespinu zamrznuo Hana i prodao ga Jabbi.

U međuvremenu je Galaktičko Carstvo u tajnosti započelo izgradnju nove svemirske bojne postaje Zvijezda smrti, višestruko moćnije od one uništene. Car osobno nadgleda završetak radova, ne bi li što prije osposobio ovo razorno oružje, te tako zauvijek spriječio pobunjenike da obnove Republiku i galaksiji napokon vrate slobodu. Luke stoga šalje svoje droide C-3PO-a i R2-D2-a u izvidničku misiju kod Jabbe the Hutta, jer želi što prije osloboditi Hana i krenuti u završni obračun s carstvom. Nakon što spasi Sola, ekipa se ponovno sakupi i na Endoru pokreće dvostruki napad na novu Zvijezdu smrti: na površini Endora deaktiviraju zaštitni štit Zvijezde smrti, dok pobunjenici pokreću napad na nju sa svemira.

Skywalker bive odveden galaktičkom caru koji ga pokuša navesti na mržnju te ga tako motivirati da prijeđe na stranu carstva. To ne uspijeva te ga car napadne svojim moćima, no Darth vader ga baca kroz jednu turbinu u smrt. Ranjen, Vader skida svoj šljem i prizna Skywalkeru da je bio na krivoj strani cijelo vrijeme, a ovaj mu oprosti na samrti. Skywalker se spašava dok pobunjenici uspijevaju ništiti Zvijezdu smrti, čime pobjeđuju te ukidaju omraženo galaktičko carstvo.

## Glumci

* Mark Hamill - Luke Skywalker
* Harrison Ford - Han Solo
* Carrie Fisher - Leia Organa
* David Prowse - Darth Vader
* James Earl Jones - glas Dartha Vadera
* Billy Dee Williams - Lando Calrissian
* Anthony Daniels - C-3PO
* Kenny Baker - R2-D2
* Peter Mayhew - Chewbacca
* Alec Guinness - Obi-Wan Kenobi
* Frank Oz - Yoda

## Nagrade

* Osvojen Oscar ( posebna nagrada za specijalne efekte ) i 4 nominacije ( najbolja scenografija, zvuk, glazba, montaža zvučnih efekata ).
* Osvojena BAFTA ( najbolji specijalni efekti ) i 4 nominacije ( najbolji zvuk, šminka, scenografija ).
* osvojena nagrada Saturn za najbolji znanstveno fantastični film, najbolju šminku, najbolje specijalne efekte, najbolji kostim, najboljeg glumca (na filmu).

## Kritike

## Reference

## Vanjske veze
* 
* Službena stranica
* Keith Short - Film Sculptor
Gothika

***Gothika*** je američki horor film snimljen 2003. u režiji Mathieua Kassovitza. Njegova protagonistica - čiji lik tumači Hale Berry - je psihijatrica u duševnoj bolnici, koja se jednom probudi iza rešetaka kao pacijent, optužena da je u napadu ludila ubila supruga.

## Uloge
* Hali Beri - Miranda Grej
* Robert Dauni mlađi - Pit Grejam
* Čarls S. Daton -Dr Daglas Grej
* Džon Karol Linč - šerif Rajan
* Bernard Hil - Fil Parsons
* Penelope Kruz - Kloi Sava
* Dorijan Hervud - Tedi Hauard
* Bronven Mantl - Ajrin
* Ketlin Maki - Rejčel Parsons
* Metju Dž. Tejlor - Terlington
* Majkl Peron - Džo
* Andrea Šeldon - Trejsi Sivers
* Anana Ridvald - bolničarka
* Lora Mičel - cimerka
* Ejmi Sloun - cimerka
* Noel Berton - zatvorski lekar
* Benz Antoan - stražar
* Endi Bredšo - stražar
* Džejson Kavalijer - stražar
* Džejson Fini - stražar
* Teri Simpson - stražar
* Kwasi Songui - čuvar
* Kerolajn Van Vlandingen - reporterka
* Al Vandecruys - Reporter
* Sonija Izrijel - uličarka
* Noa Bernet - Tim

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* 
*
Gotika (razvrstavanje)

**Gotika** ima više različitih značenja:
* Gotika, stilsko razdoblje 
* Gotica, latinsko pismo kasnog srednjeg vijeka
* Gotički roman, književna vrsta koja se razvila u Engleskoj krajem 18. i početkom 19. stoljeća.
* Gothic, albuma sastava Paradise Lost izdan 1991.

## Filmovi
* Gothic, britanski film snimljen 1986. u režiji Kena Russella;
* Gothika, američki film snimljen 2003. u režiji Mathieua Kassovitza sa Hale Berry u gl. ulozi.

## Video igre
* Gothic 2, računalna igra
* Gothic 3, nastavak igre Gothic 2
The Rundown

***The Rundown*** (također poznat i pod naslovom ***Welcome to the Jungle***, doslovno **Dobrodošli u džunglu**) je američki igrani film snimljen 2003. u režiji Petera Berga. Po žanru je akciona komedija, a protagonist je lovac na ucjene (koga glumi The Rock) koji odlazi u Brazil kako bi svom klijentu vratio odmetnutog sina (koga glumi Seann William Scott).

Iako je u komercijalnom smislu predstavljao razočarenje, kritika ga je uglavnom pozitivno ocijenila.

## Uloge

## Reference

## Vanjske veze
* 
* 
*
Contact (film)

***Kontakt*** (eng. *Contact*) je američka drama iz 1997. Rađena je po popularnom romanu Carla Sagana. Radnja se vrti oko radio-signala inteligentne izvanzemaljske civilizacije koji stubokom mijenja živote mlade znanstvenice Ellie Arroway, te njezinih suradnika i suparnika.

## Radnja

Zamislite sebe poput nekog natprirodnog bića, koje sa bliske udaljenosti promatra i osluškuje Zemlju. Sve poruke Zemlje, u obliku TV emisije, radioamaterskog razgovora, talk-showa na radiju ili reklame za novi prašak za rublje ... dopiru do vas. Polako se počinjete udaljavati od Zemlje, prema rubu Sunčevog sustava. Poruke su još uvijek tu, samo sa osjetnim zakašnjenjem. Još brže, prema drugim zvijezdama, putujete brže od svjetlosti prkoseći svim fizikalnim zakonima. Sada su poruke koje čujete one odaslane u svemir prije dvadesetak godina. "Predsjednik Kennedy ubijen .." Još dalje, izvan naše Galaksije, prolazite kroz jednu, drugu, više njih .. Zadnja poruka koju ste čuli je Hitlerov govor tridesetih godina, na otvaranju Olimpijskih igara u Berlinu - prva poruka koju je čovjek poslao u svemir. Nakon toga nema ničega, samo beskrajna tišina svemira. I zatim, milijune svjetlosnih godina daleko od Zemlje, pravilni šum ...

## Glavne uloge

* **[[Jodie Foster]]** kao Eleanor Arroway
* **[[Matthew McConaughey]]** kao Palmer Joss
* **[[Tom Skerritt]]** kao David Drumlin
* **[[John Hurt]]** kao S.R. Hadden

## Nagrade i nominacije
* Glumica Jena Malone je osvojila nagradu Saturn za najbolju izvedbu mladog glumca/glumice.
* Jodie Foster je osvojila nagradu Saturn za najbolju glumicu (na filmu).

## Vanjske veze
* 
* Službene stranice filma
Dubravka Ostojić

**Dubravka Ostojić** (Zagreb, 19. lipnja 1961.) je hrvatska filmska, televizijska i kazališna glumica.

## Filmografija
### Televizijske uloge
* "Zakon!" kao Đurđa (2009.)
* "Naša mala klinika" kao gđa. Menta (2008.)
* "Naša mala klinika" kao Sanja Grospić (2004.-2007.)
* "Žutokljunac" kao Terezija (2005.)
* "Osvajanja Ljudevita Posavca" (2004.)
* "Naša kućica, naša slobodica" (1999.)
* "Obiteljska stvar" kao Maja Cvitan (1998.)
* "Smogovci" kao Bongova učiteljica (1991. ; 1997.)
* "Brisani prostor" kao Salova žena (1985.)

### Filmske uloge
* "Ispod crte" kao Ruža (2003.)
* "Holding" kao Biba (2001.)
* "Tri muškarca Melite Žganjer" kao Beba (1998.)
* "Novogodišnja pljačka" kao djelatnica u pošti (1997.)
* "Anđele moj dragi" kao Ika (1995.)
* "Kontesa Dora" (1993.)
* "Luka" (1992.)
* "Rimski dan" kao Livija (1987.)
* "Za sreću je potrebno troje" kao Nina Korbar (1985.)
* "To nije moj život, to je samo privremeno" (1985.)

## Vanjske veze
* 
* Stranica na Komedija.hr
891.

__NOTOC__
Godina **891.** (**[[rimske brojke|DCCCXCI]]**) bila je redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru. 

## Događaji

* Arnulf Karantanski nanosi poraz Normanima u bitci kod Leuvena.
* april &ndash; Vojvoda Guido od Spoleta okrunjen za rimskog cara.
* Snage kordovskog emira Abdulaha ibn Muhameda kod Poleya u južnoj Španiji nanose poraz vojsci Umara ibn Hafsuna
* 6. 10. &ndash; Formoz nasljeđuje Stjepana V kao 111. papa.


## Rođenja

* Abd ar-Rahman III, emir i prvi kalif Kordobe
* Gao Conghui, vladar kineske države Jingnan

## Smrti

* 6. 2. &ndash; Fotije, patrijarh Carigrada
* 25. 2. &ndash; Fujiwara no Mototsune, japanski regent
* 14. 9. &ndash; Papa Stjepan V
* 23. 10. &ndash; Yazaman al-Khadim, emir Tarza

## Reference
Poley

**Poley** može označavati:

* Poley, grad u Andaluziji u muslimansko doba, danas poznat kao Aguilar de la Frontera
* Poley (Njemačka) općina u njemačkoj pokrajini Saksonija-Anhalt
* Ted Poley (1964- ), rock-pjevač i bubnjar
Bitka kod Leuvena

**Bitka kod Leuvena** se odigrala na području današnje Flandrije u septembru 891. između istočnofranačke (njemačke) vojske pod Arnulfom Karantanskim na jednoj, i Vikinga iz Danske na drugoj strani. U njoj su Istočni Franci odnijeli pobjedu i nanijeli Vikinzima tako teške gubitke, da je prema navodima *[[Annales Fuldenses]]*, "tok rijeke bio promijenjen jer su je zagradili leševi Sjevernjaka". Smatra se kako su time zaustavljena višedecenijska vikinška pustošenja područja Niskih Zemalja.

Bitka, koju također spominje *[[Anglosaksonska kronika]]*, je također važna jer se u njoj prvi put spominje današnji belgijski grad Leuven.