open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Smeđi pelikan

**Smeđi pelikan** (lat. *Pelecanus occidentalis*) je vrsta ptice iz porodice pelikana. Najmanji je među osam vrsta, ali je ipak velika ptica 105 – 137 cm dužine s rasponom krila od 183-250 cm i težine između 2,7 – 5,5 kg. 

Jedna je od samo tri vrste pelikana koje žive na zapadnoj polutki, te jedna od dvije vrste koje zaranjaju pod vodu u potrazi za hranom. Među najpoznatijim je pticama na jugu i zapadu SAD-a. Simbol je Louisiane, nacionalna ptica Barbadosa i Otoka Turks i Caicos. Maskota je nekoliko univerziteta. Pojavio se u dugometražnom crtanom filmu "U potrazi za Nemom", kao dobroćudni lik, premda se radnja odvija u blizini Australije, a tome ne žive smeđi pelikani.

Kao i drugi pelikani snažno je građen, ima dugi vrat, kratke noge i upadljivo karakterističan snažan kljun s grlenom torbicom. Perje je sivo i smeđe po tijelu, a bijele i žute boje na glavi i vratu. 

Živi na na obalama Sjeverne, Srednje i Južne Amerike. Iako živi gotovo isključivo na obalama, mlade ptice također se povremeno pojavljuju na unutrašnjim slatkovodnim jezerima. U prošlosti je njegova brojnost u jugoistočnom SAD-u, bila posebno ugrožena korištenjem pesticida. 

Vrlo je društvena ptica, često lovi hranu u jatima, a to su razne vrste riba, posebice haringe, rijetko čak i školjke.

Gnijezdo od grana i raznih biljaka gradi uglavnom na drveću ili velikim grmovima. Ženka snese 1 – 2, rijetko 3 jaja, na kojima sjede 39 dana naizmjence oba roditelja. Osamostaljuje se sa 9 tjedana života, a u divljini može živjeti u prosjeku od 15 – 25 godina.

## Vanjske veze
;Ostali projekti
Krilo (razvrstavanje)

**Krilo** može značiti:

* **[[krilo]]**, kod ptica organ koji se razvio od prednjih ekstremiteta a služi za uzdizanje ptice u zrak kao i za letenje;
* **[[krila kukaca]]**, kod kukaca organ za letenje;
* **[[krilo aviona]]**, nosiva površina objekta koji leti (avion, jedrilica...) kao i kod nekih vrsta brodova;
* **[[Krilo-Jasenice]]**, naselje južno od Splita
* **[[Krila (1927)]]**, film iz 1927.
* **[[Krilo (košarka)]]**, košarkaška pozicija
Australski pelikan

**Australski pelikan** (lat. *Pelecanus conspicillatus*) je velika vodena ptica iz porodice pelikana.

Pripada u srednje velike pelikane. Naraste u prosjeku 1,6 – 1,8 m, s rasponom krila od 2,3 – 2,5 m, a težine je 4 – 10 kg. Uglavnom je bijele boje s crnim nogama i djelomično crnim krilima te ima žutu kožu oko očiju i ružičasti kljun. Spolovi nisu vidno različite boje, međutim, mužjaci su veći i imaju veći kljun.

Australski pelikan živi u zaleđu i na obali Australije, Nove Gvineje, Fidžija, dijelovima Indonezije, a povremeno i na Novom Zelandu. Za život preferira velike, jako obrasle vodene površine. Njegova brojnost je i dalje visoka između 100.000 – 1,000.000 jedinki, koje žive na velikom području od 1 – 10,000.000 km².

Pelikan je društvena životinja, koja živi i gnijezdi se u skupinama. Glavni sastojak prehrane sastoji od male i srednje velike ribe, koju uhvati u grlenu vrećicu. 

Gnijezdi se na tlu i ima 1 – 3 čistih bijelih jaja smještenih u plitku rupu u zemlji ili pijesku. Inkubacija jaja traje oko 32 – 35 dana. U slučaju, da ima više od jednog mladunčeta, preživljava samo prvi i jači. Pilići se hrane hranom, koju su roditelji prožvakali. U divljini mogu živjeti više od 25 godina.

## Vanjske veze
;Ostali projekti
Pelikani (red)

**Pelikanke** ili **veslarice** (lat. *Pelecaniformes*) su red iz razreda ptica. Te ptice koje žive na vodi se hrane ribama. Sva četiri prsta spojena su jednom plivaćom kožicom. Pelikanke su vodene ptice i vrlo su dobri plivači. Fregatidae  i Phaethontidae  koje obje spadaju u ovaj red provode mnogo vremena u letu. I druge porodice iz ovog reda, Anhingidae, kormorani i blune, ustrajno lete nad otvorenim morem.

## Obilježja reda
Sve vrste iz ovog reda love svoju hranu, koja se sastoji gotovo isključivo od ribe, pod vodom. Dok kormorani i Anhingidae imaju vodonepropusno perje samo u donjem sloju ispod pokrovnog perja, ostale vrste imaju svo perje vodonepropusno. Sve vrste imaju malene ili zatvorene nosnice što sprečava prodiranje vode u dišne organe. Kormorani i Sulidae dišu isključivo kroz kljun jer su im nosnice potpuno zatvorene.

## Razmnožavanje
Jedna od tipičnih oznaka ovog reda je da se sve vrste gnijezde u velikim kolonijama. Te kolonije zasnivaju na usamljenim otocima i grebenju. Većina vrsta gradi prava gnijezda u čemu sudjeluju oba roditelja. Ptice iz ovog reda spadaju u skupinu čučavaca, što znači da su im mladunci nakon valjenja potpuno nemoćni, a roditelji ih hrane izbacivanjem djelomično probavljene hrane.

## Sistematika
* Porodica: Anhingidae 
:* Rod: *Anhinga*
* Porodica: Fregatidae 
:* Rod: *Fregata*
* Porodica: Pelecanidae (pelikani ili nesiti)
:* Rod: *Pelecanus*
* Porodica: Phaethontidae 
:* Rod: *Phaethon*
* Porodica: Phalacrocoracidae (vranci ili kormorani)
:* Rod: *Phalacrocorax*
* Porodica: Sulidae - Blune 
:* Rod: *[[Morus]]*
:* Rod: *[[Papasula]]*
:* Rod: *[[Sula (rod)|Sula]]*
* Porodica: Treskiornithidae
** Potporodica: Threskiornithinae (ibisi)
:* Rod *[[Threskiornis]]*
:* Rod *[[Thaumatibis]]*
:* Rod *[[Geronticus]]*
:* Rod *[[Nipponia]]*
:* Rod *[[Bostrychia]]*
:* Rod *[[Theristicus]]*
:* Rod *[[Cercibis]]*
:* Rod *[[Mesembrinibis]]*
:* Rod *[[Phimosus]]*
:* Rod *[[Eudocimus]]*
:* Rod *[[Plegadis]]*
:* Rod *[[Lophotibis]]*
** Potporodica: Plateinae (žličarke)
:* Rod *[[Platalea]]*

## Vanjske veze
;Ostali projekti
Lapor

**Lapor** ili **laporac**, (, , , ) je sedimentna stijena izgrađena od čestica gline i kalcij-karbonata ili dolomita (dolomitni lapor), pri čemu postotak kalcij-karbonata varira u širokom rasponu od 25 do 75%, od čega zavisi njena čvrstoća (veličina jednoaksijalnog pritiska). Obično je vrlo sitnozrna stijena, žućkaste, sivkaste, ili zelenkaste boje, i često se javlja u slojevima male debljine. Najčešće su tankopločasti ili listasti. Javljaju se, međutim, i kao debeloslojeviti (skoro masivni).

Nekarbonatni dio u laporcima čine minerali glina – kaolinit, monmorionit, ilit, a karbonatni dio – kalcit, ili rjeđe dolomit.
Laporci se stvaraju u marinskim (morskim bazenima) ili jezerskim bazenima (slatkovodna sredina) uz istovremeno taloženje karbonatnog i glinovitog materijala.

## Veze
* Popis stijena

## Reference

## Literatura
* Đorđević V., Đorđević P., Milovanović D. (1991.): *Osnovi petrologije*. Beograd: Nauka

## Vanjske veze
;Ostali projekti
Shangri-La

**Shangri-La** je fiktivna lokacija u kojoj se odvija radnja fantastično-pustolovnog romana *[[Izgubljeni horizont]]* britanskog književnika Jamesa Hiltona iz 1933. godine. Opisana je kao izolirana dolina na zapadu obrubljena Kunlunskim planinama.

## Literatura
* Allen, Charles. (1999). *The Search for Shangri-La: A Journey into Tibetan History*. Little, Brown and Company (UK). . Reprinted by Abacus, London. 2000. .
* Reinhard, Johan (1978) Khembalung: The Hidden Valley. *Kailash, A Journal of Himalayan Studies* 6(1): 5-35, Kathmandu.
* Wood, Michael (2005) "Michael Wood: In search of Myths and Heroes: Shangri-La" PBS Educational Broadcasting Company
* Mother Love Bone single "This is Shangri-La" of debut album "Apple" (1990)

## Vanjske veze
* www.LostHorizon.org  information about the book, movie, and real life Shangri-Las
* Shangri-La, Yunnan, China - magic and majesty Travel article with photos
* Shangri-La Photo Gallery Photo gallery of Shangri-La and surrounding areas
* Shangri La Botanical Gardens and Nature Center Orange, Texas, USA
Copper (rijeka u Aljasci)

**Copper** (hrvatskosrpski: *[[bakar]]*) je jedna od većih rijeka Aljaske duga 402 km. 
## Geografija
*Rijeka Copper* izvore iz glečera - Wrangell na obroncima Planine Wrangell na zapadu Nacionalnog parka Wrangell-St. Elias, u kraju udaljenom oko 240 km istočno od Anchoragea. Od izvora rijeka teče prema jugu, do svog ušća u Aljaski zaljev kod naselja Cordova.

Sliv rijeke *Copper* obuhvaća oko 53 481 km², vrlo rijetko naseljenog kraja, - 2000. u tom kraju živjelo je samo 3120 stanovnika.
## Izvori

## Vanjske veze

* ''History and Physical Geography of the Copper River Valley''  
* ''Copper River Regional Maps''
Olive Higgins Prouty

**Olive Higgins Prouty** (10. januar 1882 - 24. mart 1974) bila je američka književnica, najpoznatija po romanima *[[Stella Dallas (roman)|Stella Dallas]]* i *[[Now, Voyager]]*, koji su poslužili kao predložak za istoimene klasične hollywoodske filmove. Prouty, čiji su život obilježili duševni problemi, bila je jedan od prvih američkih književnika koji je koristio psihoterapiju kao motiv svojih djela, pogotovo u slučaju *Now, Voyager.* Pred kraj života je bila jedan od mentora poznate pjesnikinje Sylvije Plath.

## Bibliografija
* *Bobbie, General Manager* (1913) 
* *The Fifth Wheel* (1916) 
* *The Star in the Window* (1918) 
* *[[Stella Dallas (roman)|Stella Dallas]]* (1923)
* *Conflict* (1927)
* *The White Fawn* (1931), *Lisa Vale* (1938), *[[Now, Voyager]]* (1941), *[[Home Port]]* (1947), i *Fabia* (1951), ciklus romana posvećen istoj fiktivnoj porodici 
* *Pencil Shavings: Memoirs* (1961)

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* Profile of Olive Higgins Prouty  Unitarian Universalists Association
* Discussion of Olive Prouty's ''Vale'' novels
* 
* IMDb Now, Voyager, Olive Higgins Prouty
* IMDb Stella Dallas
* Lux Radio Theater at OTR.Network Library (BETA)
* Clark University Archives and Special Collections 
* Worcester Writers' Project Olive Higgins Prouty 
* Stella Dallas Play in New Haven
* American Libraries
* The Fifth Wheel at Project Gutenberg.
* The Star in the Window at Google Book Search.
* Old Time Radio: "The Egyptian Mummy"
* 1925 Movie Stella Dallas
Shambala

**Shambhala** ili **Shambala** se može odnositi na:

## U [[Budizam|budizmu]]
* Shambhala budizam, budizistička loza prozvana po Sakyong Mipham Rinpocheu
:vezano uz shambhala budizam:
:* Shambhala, mitsko kraljevstvo koje se spominje u Kalachakra tantri tibetanskog budizma
:* Shambhala Training, sekularni pristup meditaciji koji je razvio Chogyam Trungpa
:* *[[Shambhala Sun]]*, budistički dvomjesečnik koji izdaje 
:* Shambhala School, ne-denominacijska privatna škola u kanadskom gradu Halifaxu
Scotia
* Shambhala Publications, nezavisna izdavačka kompanija specijalizirana za budističke teme with Buddhism or related topics

## U [[Teozofija|teozofiji]]
* Shamballa, stanište vrhovnog božanstva Zemlje, Sanat Kumara.

## Razno
* Shambaa, narod u Tanzaniji, poznat kao "Shambala"
* Shambala (Okrug Xiangcheng), grad u kineskoj provinciji
* Fullmetal Alchemist the Movie: Conqueror of Shamballa, anime film gdje je mit o Shambhali glavni dio radnje
* Shambala jezik, posebni tanzanijski jezik
* "Shambala" (Beastie Boys), pjesma grupe Beasti Boys
* "Shambala" (pjesma), pjesma koju je napisao Daniel Moore i izveli brojni izvođači
* Shambhala Preserve, rezervat za životinje koji je osnovala Tippi Hedren
* Shambhala (muzički festival), kanadski muzički festival
* Shambala, mitska lokacija u video igri *[[Uncharted 2: Among Thieves]]*
* , tobogan u PortAventuri
Shambhala

**Shambala** je mistično kraljevstvo skriveno iza snježnih vrhova Himalaje. Spominje se u nekoliko starih tekstova uključujući Kalachakru i stari tekst Zhang Zhung kulture koja je prethodila tibetskom Budizmu u zapadnom Tibetu.

Shambala je sanskritski izraz za mjesto sreće, mira i umjerenosti. Shambalom vlada Kulika, miroljubivi monarh koji održava integritet Kalachakra tantre. Religiozni skolastici vjeruju da je ta figura nastala iz Hinduskog mita o osvajaču Kalkiju. Kalachakra navješta da kada svijet zapadne u rat i pohlepu dvadeset peti Kalika kralj će izaći iz Shambale sa velikom vojskom da uništi korumpirane i dovede Svijet u zlatno doba. Neki skolastičari misle da će se to dogoditi 2424. godine.

Zapadna fasciniranost tom zemljom postoji od ranog 17. stoljeća, kada je Isusovački svećenik i istraživač Estevao Cacella objavio Europljanima prve informacije o toj mističnoj zemlji.
 
Tjekom 19. stoljeća, osnivačica Teozofskog Društva, Helena Petrovna Blavatsky je aludirala na Shambalu raspaljujući zanimanje o njoj kod zapadnih okultnih entuzijasta. 
Shambala je bila veoma popularna u Nacističkoj Njemačkoj kada je Adolf Hitler slao istraživače da mjere lubanje Tibetancima.
U Neonacizmu, Shambala je mjesto gdje je Hitler pobjegao kada je pao Treći Rajh. Sam Hitler je pod utjecajem mita o Shambali usvojio znak svastike.
Također se vjeruje da je Josef Stalin organizirao ekspedicije da nađu Shambalu.

Madam Blavatsky, koja je tvrdila da je u kontaktu sa Velikom Bijelom Ložom (Great White Lodge) Himalajskih sljedbenika, spominje Shambalu govoreći da je ona nešto poput sjedišta Velike Bijele Lože, fizičke lokacije na Zemlji u koju može ući samo dosljedan kandidat.

Te spekulacije o "skrivenoj zemlji" koja okružuje podzemno kraljevstvo Agartu dovelo je neke okultiste 20. stoljeća da vide Shambalu kao izvor negativne manipulacije od strane zle konspiracije. No unatoč tome dominira mišljenje da je Shambala ipak mjesto svijetla i nade.
Lost Horizon (film, 1937)

***Lost Horizon*** () je američki crno-bijeli fantastično-pustolovni film snimljen 1937. u režiji Franka Capre. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana britanskog pisca Jamesa Hiltona. Radnja prati grupu zapadnjaka koji zbog građanskog rata avionom bježe u Indiju, ali se tokom leta sruše na Himalaji gdje će im utočište pružiti izolirana, utopijska dolina Shangri-la.

*Lost Horizon* je predstavljao jedan od najambicioznijih projekata u karijeri Franka Capre. Iako je kompanija Columbia Pictures zbog štednje odbila njegov prijedlog da se film snimi u boji, Lost Horizon je svejedno postao najskuplji film u njenoj dotadašnjoj historiji. Razlog je bio u nizu tehničkih problema i Caprinoj sklonosti da više puta snima jednu te istu scenu. Originalna verzija je trajala 210 minuta, ali ju je producent Harry Cohn nakon katastrofalne test-premijere skratio gotovo napola, što je dovelo do sudskog spora sa Caprom. *Lost Horizon* je, usprkos osvojenog Oscara za scenografiju, postao veliki komercijalni promašaj, i Columbiji je trebalo pet godina da vrati uloženo.

Godine 1942. je izdana nova verzija iz koje su bile izbačene pacifističke replike pojedinih likova, koje su se smatrale "nepatriotskim" u okolnostima drugog svjetskog rata. Godine 1952. je film dodatno isječen, pri čemu su uklonjene scene u kojima se sa simpatijama prikazuje Kina, koja je u međuvremenu postala neprijatelj Amerike u korejskom ratu. Godine 1973. je pod vodstvom UCLA napravljena djelomična restauracija filma u originalnu verziju.

## Uloge
* Ronald Colman ... Robert Conway
* Jane Wyatt ... Sondra Bizet
* H.B. Warner ... Chang
* Sam Jaffe ... High Lama
* John Howard ... George Conway
* Edward Everett Horton ... Alexander P. Lovett
* Thomas Mitchell ... Henry Barnard
* Margo ... Maria
* Isabel Jewell ... Gloria Stone
* David Clyde ... Club Steward
* David Torrence ... Prime minister
* Hugh Buckler ... Lord Gainsford
* Val Duran ... Talu
* Milton Owen ... Fenner
* Richard Loo ... Shanghai airport official
* Willie Fung ... Bandit leader
* Victor Wong ... Bandit leader

## Reference

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* ''Lost Horizon'' at EditorsGuild.com 
* Analysis of the film's three different endings
* ''Lost Horizon'' at Virtual History
Think Fast, Mr. Moto

***Think Fast, Mr. Moto*** () je američki kriminalistički film snimljen 1937. godine, poznat kao prvi iz serije o japanskom detektivu Mr. Motu. Temelji se na istoimenom romanu Josepha P. Marquanda. Naslovni protagonist, koga tumači Peter Lorre, tokom putovanja brodom od San Francisca u Šangaj nastoji razotkriti bandu krijumčara. Usprkos niskog budžeta, film je postigao komercijalni uspjeh te potakao 20th Century Fox da do 1939. godine snimi još šest nastavaka.

## Uloge
* Peter Lorre as Mr. Moto
* Thomas Beck as Bob Hitchings Jr.
* Virginia Field as Gloria Danton
* Murray Kinnell as Joseph B. Wilkie
* Sig Ruman as Nicolas Marloff
* George Cooper as Muggs Blake
* John Rogers as Carson the steward
* Lotus Long as Lela Liu
* J. Carrol Naish as Adram
* George Hassell as Robert Hitchings Sr. (uncredited)
* William Law as Shanghai Police Chief (uncredited)
* Bert Roach as The Ship's Bartender (uncredited)

## Reference

## Vanjske veze
* 
*
Mr. Moto

**Mr. Moto** () je izmišljeni lik japanskog detektiva koji se prvi put pojavio 1936. godine u romanima američkog pisca Johna P. Marquanda. Mr. Moto je u romanima opisan kao agent japanske carske vlade, obrazovan u SAD, a koji posjeduje znanje brojnih svjetskih jezika kao i detektivske vještine s kojima razotkriva kriminalističke slučajeve i špijunske zavjere širom svijeta. Godine 1937. je hollywoodski studio 20th Century Fox po njihovim motivima snimio seriju igranih filmova gdje je lik Mota tumačio Peter Lorre; u filmovima, za razliku od romana, Moto je privatni detektiv, odnosno agent Interpola. Godine 1965. je snimljen film *[[The Return of Mr. Moto]]* gdje je njegov lik tumačio Henry Silva.

## Romani
* ***[[Your Turn, Mr. Moto]]*** (ili *No Hero* i *Mr. Moto Takes a Hand* (britansko izdanje)) (1935) - originalno objavljen u nastavcima u časopisu *[[Saturday Evening Post]]* 1935. godine pod naslovom *No Hero*.
* '''''Thank You, Mr. Moto''''' (1936), originalno u nastavcima u časopisu *[[Saturday Evening Post]]* goidine 1936
* ***Think Fast, Mr. Moto*** (1937) - originalno u *[[Saturday Evening Post]]* godine 1936. 
* ***[[Mr. Moto Is So Sorry]]*** (1938) - originalno u *[[Saturday Evening Post]]* 1938.
* ***Last Laugh, Mr. Moto*** (1942) - originalno u *[[Collier's Weekly]]* godine 1941 pod naslovom *Mercator Island*. This novel had already been written prior to Pearl Harbour and was published afterwards.
* ***Right You Are, Mr. Moto*** (ili *Stopover: Tokyo* i *The Last of Mr. Moto*) (1957), originalno u *[[Saturday Evening Post]]* 1956. i 1957. pod naslovom *Rendezvous in Tokyo*.

## Filmografija
* ***[[Think Fast, Mr. Moto]]*** (1937), ekranizacija istoimenog romana 
* '''''Thank You, Mr. Moto''''' (1937), ekranizacija istoimenog romana
* ***[[Mr. Moto's Gamble]]*** ili *Mr. Moto's Diary* (1938)
* ***[[Mr. Moto Takes a Chance]]*** (1938)
* ***[[Mysterious Mr. Moto]]*** (1938).
* ***[[Mr. Moto's Last Warning]]*** (1939)
* ***Danger Island*** (1939), po romanu *Murder in Trinidad* Johna W. Vandercooka
* ***[[Mr. Moto Takes a Vacation]]*** (1939)
* ***[[The Return of Mr. Moto]]*** (1965), britanski film u kome je glavnu ulogu tumačio Henry Silva

## Povezano
* Charlie Chan

## Reference

## Literatura
* 
* 
*  — Contains a full chapter on the making of the *Mr. Moto* films at 20th Century-Fox, 1937-1939.
*  Biography of the creator of Mr. Moto.
*
Nothing Sacred

***Nothing Sacred*** () je američka filmska komedija snimljena 1937. u režiji Williama A. Wellmana, poznat kao jedno od prvih klasičnih hollywoodskih ostvarenja u boji.

Radnja filma se temelji na kratkoj priči *The Letter to Editor* Jamesa H. Streeta. Protagonistica, koju tumači Carole Lombard, je mlada žena iz provincijskog mjesta kojoj je pogrešno dijagnosticirano trovanje radijem, ali koju beskrupulozni novinar (koga tumači Fredric March) dovodi u New York i predstavlja kao ženu na samrti kako bi senzacionalnom pričom sebi spasio karijeru i donio tiraž vlastitim novinama.

Scenario filma je originalno napisao Ben Hecht, ali je napustio snimanje nakon svađe s producentom Davidom O. Selznickom, koji za ulogu novinara nije htio uzeti Hechtovog dobrog prijatelja Johna Barrymorea. Iako je završio kao komercijalni promašaj, *Nothing Sacred* je primio povoljne kritike, a suvremeni kritičari posebno cijene beskompromisno satirički ton usmjeren prema tadašnjoj američkoj žutoj štampi. Lombard, kojoj je *Nothing Sacred*, bio jedini film u boji, je kasnije tvrdila da joj je upravo on najdraži film.

Godine 1953. je film obrađen kao broadwayski mjuzikl *[[Hazel Flagg]]*, a 1954. snimljen remake pod naslovom *[[Living It Up]]* gdje su nastupili Jerry Lewis i Dean Martin.

## Uloge
* Carole Lombard ... Hazel Flagg. 
* Fredric March ... Wally Cook
* Charles Winninger ... Dr. Enoch Downer
* Walter Connolly ... Oliver Stone
* Sig Ruman ... Dr. Emil Eggelhoffer (kao Sig Rumann)
* Frank Fay ... Ceremonijal-majstor
* Troy Brown ... Ernest Walker
* Maxie Rosenbloom ... Max Levinsky
* Margaret Hamilton ... Apotekarica u Warsawu
* Hattie McDaniel ... Mrs. Walker
* Olin Howland ... Will Bull
* Raymond Scott ... Mutičar

## Reference

## Vanjske veze

* 
* Watch Rare Films from Our Vaults  - the restored *Nothing Sacred*, amongst others, at the Dryden Theatre
* 
* First Person: Restoring Film with Digital Recombination Digital Content Producer article on the 1999 restoration
* 
* ''Nothing Sacred'' on Lux Radio Theater: November 11, 1940
Un carnet de bal

***Un carnet de bal*** () je francuski crno-bijeli film snimljen 1937. u režiji Juliena Duviviera. Protagonistica, koju tumači Marie Bell, je mlada udovica koja na ples poziva nekoliko svojih starih udvarača. *Un carnet de bal* je premijerno prikazan na 5. venecijanskoj Mostri gdje je dobio Mussolinijev kup za najbolji strani film.

Godine 1941. je Duvivier u Hollywoodu snimio remake pod naslovom *[[Lydia (film)|Lydia]]*.

## Vanjske veze
*
Saint Elias (planina)

**Saint Elias** (engleski: *Mount Saint Elias*, hrvatskosrpski: *[[Ilija|Sveti Ilija]]*) je druga po visini planina u masivu Saint Elias visoka 5 489 metara. 

## Geografske i geološke karakteristike
*Saint Elias* leži na američko - kanadskoj granici, između Aljaske i Yukona, udaljen oko 110 km sjeverozapadno od naselja Yakutat , preciznije sjeverno od glečera Malaspina.
## Ime
Prvi Evropljanin koji je ugledao tu planinu - 16. jula 1741. i izvjestio o njoj bio je Vitus Bering, danski pomorac koji je oplovio južnu Aljasku u službi Ruskog Carstva. Prvi alpinist koji se popeo na planinu - 31. jula 1897., bio je talijanski princ Luigi Amedeo. 
## Reference

## Vanjske veze
* ''Mount Saint Elias'' na portalu Encyclopædia Britannica
Scipione l'africano

***Scipione l'Africano*** () je italijanski crno-bijeli historijski film snimljen 1937. u režiji Carminea Gallonea, poznat kao jedno od najspektakularnijih, ali i najkontroverznijih ostvarenja predratne italijanske kinematografije.

Naslovni protagonist, koga tumači Annibale Ninchi, je rimski vojskovođa i političar Scipion Afrikanac, koji se za vrijeme drugog punskog rata pokušava suprotstaviti kartaginskoj vojsci koja je pod Hanibalom (čiji lik tumači Camillo Pilotto) godinama pustoši Italiju. Radnja prikazuje kako Scipion uspjeva nagovoriti rimske političare da neprijatelja poraze na njegovom terenu, te kako na čelu ekspedicionog korpusa dolazi u Afriku gdje će sukob kulminirati velikom bitkom kod Zame.

*Scipione l'africano* se često navodi kao najpoznatiji primjer propagande Mussolinijevog fašističkog režima i ideologije na italijanskom filmu. Snimljen je nedugo nakon uspješnog osvajanja Etiopije, odnosno za vrijeme isto tako uspješne intervencije na strani fašističkih pobunjenika u španskom građanskom ratu, te su mnogi kritičari prikaz Scipionovog pohoda tumačili kao alegoriju na Mussolinijevu agresivnu militarističku politiku i pretvaranja Mediterana u "italijansko jezero". Na 5. venecijanskoj Mostri je nagrađen Mussolinijevim kupom za najbolji italijanski film.

Kasnije je *Scipione* izazvao kontroverze i zbog scena bitke, u kojima je Gallone nastojao što vjernije rekonstruirati Scipionovo neutraliziranje Hanibalovih bojnih slonova. Pri tome je, s obzirom da tada nisu postojali adekvatni specijalni efekti, bio prisiljen pred kamerama ubiti nekoliko desetaka životinja.

## Povezano
* ''Juriš lake konjice'' (film, 1936)

## Vanjske veze
*
Bežin lug

**Bežin lug** () je sovjetski crno-bijeli film sniman od 1935. do 1937. u režiji Sergeja Ejzenštejn. Formalno naručen od strane Komsomola, temeljio se na motivima istoimene pripovijesti klasičnog ruskog književnika Ivana Turgenjeva, ali je radnja bila smještena u suvremeni SSSR, odnosno prikazivala proces kolektivizacije poljoprivrednog zemljišta. Jedan od likova u filmu je bio dječak koji svog oca kulaka prijavljuje sovjetskim vlastima, zbog čega je ubijen od strane vlastite porodice; taj je detalj trebao predstavljati referencu na slučaj Pavlika Morozova, dječaka koji je nakon tada bio predmetom službenog mučeničkog kulta u sovjetskoj javnosti. Snimanje se odužilo, najviše zato što je Boris Šumjacki, direktor sovjetske filmske industrije, zahtijevao stalne izmjene sadržaja, kako bi se film uskladio sa službenim načelima socrealizma. U proljeće 1937. godine, kada je Velika čistka već bila u toku i čije će žrtve biti neki od sudionika u projektu, Šumjacki je dekretom prekinuo svaki dalji rad na filmu. Ejzenštejn se bio prisiljen otvorenim pismom odreći filma, odnosno kritizirati samog sebe zbog "ideoloških skretanja". Nekoliko mjeseci kasnije je, pak, Šumjacki uhapšen pod optužbom za sabotažu i pogubljen. Ejzenštejn je, pak, izašao iz nemilosti te mu je povjeren prestižni projekt *[[Aleksandar Nevski (film)|Aleksandar Nevski]]*.

Najveći dio snimljenog materijala je nestao u njemačkom zračnom napadu za vrijeme drugog svjetskog rata. 1960-ih je sastavljena 35-minutna rekonstrukcija od sačuvanih materijala.

## Izvori

## Literatura
* *Beyond the Stars: The Memoirs of Sergei Eisenstein*, by Sergeı̆ Eı̆zenshteı̆n and Richard Taylor. British Film Institute, 1996, 
* *Eisenstein and Stalin: When art and politics clash (EIS)*, 1999 television documentary

## Vanjske veze
* 
* David Ehrenstein writing about ''Bezhin Meadow'' in *[[Senses of Cinema]]* (Archive page from June 22, 2008)
* Full text of ''Bezhin Meadow'' story by Ivan Turgenev 
* Full length film at arjlover.net
Pavlik Morozov

**Pavlel Trofimovič Morozov** (; Gerasimovka, 14. septembar 1918 - 3. septembar 1932), poznatiji po nadimku **Pavlik**, bio je malodobni ruski seljak koji je za vrijeme kolektivizacije ubijen navodno zato što je svog kulačkog oca prokazao sovjetskim vlastima, te zbog toga od strane sovjetskog režima stekao status mučenika. Historičari u post-sovjetskom periodu su, međutim, na temelju vlastitih istraživanja pronašli mnoge "rupe" u službenoj verziji događaja, te veliki dio njih vjeruje kako je smrt Pavlika Morozova imala porodične, a ne političke motive.

## Vanjske veze
* Хронос. Павлик Морозов
*
Malinska

**Malinska** je turističko naselje na otoku Krku na Kvarneru, i administrativni centar općine Malinska-Dubašnica od 607 stalnih stanovnika.

Ona je nekad bila poznata po svojoj sigurnoj luci, a danas je poznato turističko mjesto.
## Geografija
Malinska leži na sjeverozapadnoj obali Krka, u istoimenom prostranom zaljevu. Od Krčkog mosta je udaljena 15&nbsp;km, a od grada Krka 12&nbsp;km. Zračna luka Rijeka udaljena je 12&nbsp;km.
## Historija
Historija Malinske počinje u 15. vijeku, izgradnjom mlina (*melin, malin*) po kojem je Malinska dobila ime.

Kroz čitav 15. vijek, - traje naseljavanje područja *Dubašnice*, kraja oko Malinske, na inicijativu krčkog kneza Frankopana. Taj kraj je tad bio obrastao šumom i pašnjacima, ali su ga naseljenici vremenom ogolili i pretvorili u njive. Centrar tadašnje Dubašnice, bilo je naselje Bogovići, koje se danas stopilo s Malinskom u jedinstvenu cjelinu.U 18. vijeku, uz već postojeću luku Porat, i sama Malinska postaje značajna  otočka luka, za izvoz drva.

Za razvoj Malinske bila je značajna 1880., i dolazak parobroda u luku. Od tad je počeo razvoj turizma, koji je ispočetka bio isključivo lovni, a od sredine 20. vijeka balnearni. Imeđu 2 rata Malinska mijenja svoje ime u Aleksandrovo.

Zenit razvoja Malinske bile su 1970-e kad je izgrađeno *Hotelsko naselje Haludovo* (arhitekte Igora Emilija), u to vrijeme najeksluzivnije naselje na istočnoj obali Jadrana. U sklopu Haludova, radila je i kockarnica sa penthousovim zečicama, američkog izdavača Boba Gucionea. One su tad bile pandan playboyevim zečicama. Kockarnica je trebala biti magnet za bogate turiste, da dolaze u Halodovo tokom cijele godine. Prve godine rada 1972. svake srijede slijetao je u Omišalj jedan Boeing 737 sa 150 do 170 gostiju i odlazio bi sljedeće srijede. Suradnja sa Bob Gucionom je ubrzo pukla, pa Haludovo nije postao novi Monte Carlo, a niti se turistička sezona nije bitnije produžila u zimske mjesece, ali je Haludovo ipak relativno dobro radilo, sve do kapitalističkog režima, privatizacije 1990-ih . Danas je *Haludovo* spomenik kapitalističkoj Hrvatskoj, u vrlo jadnom, raspadajućem stanju, 
## Znamenitosti
Malinska je novije naselje pa nema vrijednijih spomenika, ali se u neposrednoj okolici u Poratu nalazi crkva Marije Magdalene iz 15. vijeka uz koju je dograđen samostan. U zaseoku Bogovići nalazi se crkva sv. Apolinara iz 19. vijeka.
## Privreda
Iako je čitav kraj tradicionalno bio poljoiprivredni, danas je glavna grana privrede turizam. Pored nekoliko hotela, izgrađeno je puno malih privatnih apartmana. Pa se zbog toga često ističe kao primjer pretjerane apartmanizacije.
## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice Turističke zajednice Općine Malinska
Malaspina (glečer)

**Malaspina** (engleski: *Malaspina Glacier*) je najveći glečer na svijetu koji se nalazi u američkoj saveznoj državi Aljaska u Nacionalnom parku Wrangell-St. Elias.
## Geografija
*Malaspina* leži na samom početku uskog obalnog pojasa Panhandle, u Masivu Saint Elias na južnim obroncima planine Saint Elias na nadmorskoj visini od 1575 do 480 metara. Dug je 45 a širok 65 km i ima površinu od 3 900 km², a led mu je debeo 300 metara.

Glečer je nazvan po talijanskom pomorcu Alessandru Malaspini koji je oplovio taj kraj 1791. u službi španjolskog kralja.
## Reference

## Vanjske veze
* ''Malaspina Glacier'' na portalu Encyclopædia Britannica
TV Duga SAT

**TV Duga SAT** je kablovska televizija. Ona emituje narodnu muziku, muzičke emisije i informativni program 24 časa. TV Duga SAT je jedna je od najgledanijih srpskih televizija u dijaspori. Sedište televizije je u Novom Sadu i Beogradu. Počela je sa radom 1997. godine registracijom u Sremskoj Mitrovici, a sa emitovanjem programa 15. januara 1998. godine. Posle bombardovanja 1999. godine televizija je preseljena u Novi Sad, gde je nastavljeno emitovanje programa do 2008. godine. Od januara 2008. godine počela je da emituje program iz studija u Beogradu, putem satelita *Eutelsat W2* za Evropu, a putem interneta preko internet sajta *Balkaniyum* za ceo svet. Od decembra 2009. godine je počela sa emitovanjem programa u Americi putem najvećeg satelitskog provajdera *GlobeCast World TV-a* u SAD. U Srbiji se program TV Duga SAT gleda putem kablovskih sistema, satelitskih antena i Total TV-a.

## Emisije

## Reference

## Vanjske veze
* Uživo TV Duga SAT 
* http://www.rtvduga.com
Yakutat, Alaska

**Yakutat** (engleski: *City and Borough of Yakutat*) je gradić 
(selo) u američkoj saveznoj državi Aljaska od svega 700 stanovnika.
## Geografija
*Yakutat* leži na sjevernoj obali Aljaškog zaljeva, okrug (Borough) ima čak 24 501 km² i proteže se do kanadske granice i do granica nacionalnih parkova; Wrangell-St. Elias i Glacier Bay.
## Historija
Naselje se počelo razvijati od 1795. kad je ruska kompanija Šelikov i Golikov izgradila utvrdu i stanicu za otkup krzna.
Nakon što su Sjedinjene Američke Države - 1886. kupile Aljasku, grad je doživio prvu navalu doseljenika za Zlatne groznice. Kasnije se stanje smirilo, a stanovništvo prorjedilo i ustalilo radivši u tvornici konzervi Stimpson

Za Drugog svjetskog rata - američka ratna avijacija izgradila je pored grada aerodrom i stacionirala velik garnizon u njemu, nakon rata ga je napustila, pa on danas služi kao civilni aerodrom. 
## Privreda i transport
*Yakutat* je prije svega ribarsko naselje, koji živi od ulova i konzerviranja - ribe, uz nešto turizma.

Kao i dobar dio naselja južne Aljaske i *Yakutat* je potpuno izoliran od ostalog svijeta, do njega ne vodi nikakva cesta ili željeznička pruga, jedina veza sa svijetom su mali avioni koji održavaju vezu sa Juneauom, Cordovom, Anchorageom i Seattleom.
## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze

* Službene stranice grada
Mile Dedaković

**Mile Dedaković** (rođen 4. srpnja 1951.), umirovljeni stožerni brigadir Hrvatske vojske. Također poznat po svom ratnom nadimku Jastreb, Dedaković je najpoznatiji kao zapovjednik 204. vukovarske brigade i obrane grada Vukovara tijekom bitke za Vukovar 1991 godine.

## Biografija
Stožerni brigadir Mile Dedaković je rođen u srijemskom selu Nijemci u istočnoj Hrvatskoj. Diplomirao je na akademiji zračnih snaga Jugoslavenske narodne armije (JNA). Početkom 1990 godine imao je čin potpukovnika u JNA.

S raspadom Jugoslavije, brigadir Dedaković se u ljeto 1991 stavlja na raspolaganje novoj hrvatskoj vlasti i pristupa Zboru narodne garde. Kao jedan od rijetkih tada dostupnih iskusnih časnika, brigadir Dedaković je postavljen za zapovjednika obrane Vukovara koji se uskoro našao pod napadom JNA.

Nakon što je brigadir Dedaković preuzeo zapovjedništvo, sve jedinice u obrani grada preustrojene su u 204. brigadu ZNG-a u rujnu 1991 godine. U vrijeme osnivanja, brigada je brojala 1.803 vojnika, te joj je područje djelovanja bilo općina Vukovar, koja je uključivala gradove Vukovar i Ilok, kao i brojna okolna sela. Kako su svi zapovjednici obrane dobili šifrirana imena, brigadir Dedaković je dobio ime Jastreb, a njegov zamjenik Branko Borković je dobio ime Mladi jastreb. Brigadir Dedaković je zapovijedao brigadom u prvoj fazi opsade Vukovara do početka listopada, kada je bio raspoređen u obližnje Vinkovce, a brigada prešla pod zapovjedništvo Branka Borkovića.

Sredinom listopada brigadir Dedaković je zadužen za organiziranje proboja prema Vukovaru, koji je u međuvremenu odsječen od ostatka Hrvatske. Iako u početku uspješan, hrvatski protunapad opozvao je hrvatski predsjednik Franjo Tuđman, pod pritiskom Europske zajednice. To je omogućilo JNA da ponovno zauzmu izgubljene položaje. 18. 11. 1991 Vukovar je pao.

22. 11. 1991 brigadir Dedaković i predsjednik HSP-a Dobroslav Paraga bivaju uhićeni. Tijekom boravka u zatvoru, Dedaković je bio učestalo premlaćivan. Novo-osnovana "Komisija za Vukovar" na čelu sa Josipom Manolićem tada proglašava brigadira Dedakovića i Paragu krivcima za pad Vukovara te ih optužuje da su agenti Kontraobavještajne službe JNA (KOS), te da su spremali napad na Banske dvore. Vrhovni sud Republike Hrvatske 13. 12. 1991 donosi rješenje kojim su sve optužbe protiv brigadira Dedakovića i Parage odbačene kao neosnovane. Nakon oslobađanja, brigadir Dedaković napušta Hrvatsku vojsku i pristupa HSP-u gdje je imenovan Glavnim inspektorom HOS-a. Nakon ubojstva zapovjednika HOS-a Hercegovine, general bojnika Blaža Kraljevića, u zasjedi Hrvatskog vijeća obrane, brigadir Dedaković se angažirao na smirivanju odnosa između HOS-a i HVO-a.

Nakon rata, zaboravljen je i marginaliziran od države. 2012 brigadir Dedaković je izjavio da se osjeća zapostavljenim od vlasti jer nije ni pozvan na komemoracije 18. 11., niti je dobio čin generala, niti ima ikakvu pomoć od države, te je prisiljen prodavati imanje da otplati kredite. Zbog ozbiljno narušenog zdravlja, većim djelom uzrokovano kao poslijedica premlaćivanja 1991, brigadir Dedaković se 2014 preselio u Novigrad.

## Reference
Lijaza

U biohemiji, **lijaza** je enzim koji katalizuje razlaganje različitih hemijskih veza na način koji se razlikuje od hidrolize i oksidacije, često formirajući novu dvostruku vezu ili nov prsten. Na primer, enzim koji katalizizuje ovu reakciju je lijaza:

:ATP &rarr; cAMP + PPi

Lijaze se razlikuju od drugih enzima po tome što im je neophodan samo jedan supstrat za reakciju u jednom pravcu, a dva supstrata za reverznu reakciju.

## Nomenklatura
Sistematska imena se formiraju kao „*supstratna grupa* lijaza“. Primeri uobičajenih imena su: dekarboksilaza, dehidrataza, aldolaza, etc. Kad je reverzna reakcija važnija, naziv sintaza se može koristiti u imenu.

## Klasifikacija
Lijaze se klasifikuju kao **EC 4** u klasifikaciji enzima EC brojevima. Lijaze se mogu dalje klasifikovati u sedam potklasa:
* EC 4.1 obuhvata lijaze koje raskidaju **ugljenik-ugljenik** veze, kao što su dekarboksilaze (EC 4.1.1), aldehidne lijaze (EC 4.1.2), okso kiselinske lijaze (EC 4.1.3) i druge (EC 4.1.99)
* EC 4.2 obuhvata lijaze koje raskidaju **ugljenik-kiseonik** veze, kao što su dehidrataze
* EC 4.3 obuhvata lijaze koje raskidaju **ugljenik-azot** veze
* EC 4.4 obuhvata lijaze koje raskidaju **ugljenik-sumpor** veze
* EC 4.5 obuhvata lijaze koje raskidaju **ugljenik-halid** veze
* EC 4.6 obuhvata lijaze koje raskidaju **phosphorus-kiseonik** veze, npr adenilatna ciklaza i guanilatna ciklaza
* EC 4.99 obuhvata druge lijaze, kao što su ferohelataze

## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Povezano
* Spisak EC brojeva (EC 4)
Artpop

**Artpop** je treći studijski album američke kantautorke Lejdi Gaga, koji Je izašao 11. novembra 2013. Na njemu se nalaze hit pesme Applause, Do What U Want i G.U.Y.

### O albumu
Lejdi Gaga je u junu 2013. godine najavila izlazak trećeg studijskog albuma Artpop (stilizovan kao "ARTPOP") za 11. novembar 2013. godine i prvi singl Applause koji je objavila 12. avgusta 2013. godine. Pesma je trebala da izađe 19. avgusta ali je pomerila datim objavljivanja za 7. dana unazad. 19. avgusta 2013. godine je pred punim Times Square-om u emisiji Good Morning America predstavila spot za pesmu Applause. 25. avgusta premijerno je prvi put posle operacije kuka u februaru nastupila na dodeli MTV EMA 2013. sa pesmom Applause.

Lejdi Gaga na iTunes Festival -u 2013 Dana 1. septembra na iTunes' festivalu 2013. godine održala je jedan koncert posle operacije kuka na kojem je otpevala osam pesama sa novog albuma Artpop: Aura, MANiCURE, ARTPOP, Jewels & Drugs, Sex Dreams, Swine, I Wanna Be With You i Applause. Lejdi Gaga, se takođe pojavljuje u filmu "Machete Kills" koji je izašao 11 . oktobra 2013 . Nakon neočekivanog velikog uspeha pesme "Do What U Want" koji je bio prvobitno promotivni singl, postao je drugi zvaničan singl sa albuma. Promotivni singl "Venus" izašao je 27. oktobra, a potom i "Dope" 4. novembra. Album je debitovao na prvom mestu na Bilbordovoj top listi, sa oko 250.000 prodatih kopija. Treći i poslednji sing G.U.Y. je objavljen 28. marta 2014. godine, i nije postigao veliki uspeh. 4. maja iste godine kreće na treću svetsku turneju pod nazivom artRAVE: The ARTPOP Ball, koja je trajala do kraja novembra 2014. godine.

### Spisak pesama
# Aura - 3:55
# Venus - 3:53
# G.U.Y. - 3:52
# Sex Dreams - 3:34
# Jewels N' Drugs (ft. T.I., Too $hort, and Twista) - 3:48
# MANiCURE - 3:19
# Do What U Want (ft. R. Kelly) - 3:47
# ARTPOP - 4:07
# Swine - 4:28
# Donatella - 4:24
# Fashion - 3:59
# Mary Jane Holland - 4:37
# Dope - 3:41
# Gypsy - 4:08
# Applause - 3:32
Izomeraza

U biohemiji, **izomeraza** je enzim koji katalizuje strukturno preuređenje izomera. Izomeraze katalizuju reakcije oblika:
: A &rarr; B
gde je B izomer molekula A.

## Nomenklatura
Imena izomeraza se formiraju kao „*supstrat* izomeraza“ (na primer, enoil CoA izomeraza), ili kao „*supstrat* *tip izomeraze*“ (na primer, fosfoglukomutaza).

## Klasifikacija
EC klasifikacija enzima grupiše izomeraze u klasu: **EC 5**. One se dele u šest potklasa:
* EC 5.1 obuhvata enzime koji katalizuju racemizaciju (racemaze) i epimerizaciju (epimeraze)
* EC 5.2 obuhvata enzime koji katalizuju izomerizaciju geometrijskih izomera (cis-trans izomeraze)
* EC 5.3 obuhvata intramolekularne oksidoreduktaze
* EC 5.4 obuhvata intramolekularne transferaze (mutaze)
* EC 5.5 obuhvata intramolekularne lijaze
* EC 5.99 obuhvata druge izomeraze (uključujući topoizomeraze)

## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze
* GoPubMed: Top authors, journals, places publishing on Isomerases
Hidrolaza

**Hidrolaze** su enzimi koji katalizuju hidrolizu hemijskih veza. Na primer, jedan enzim može da hidrolizuje sledeću reakciju hidrolaze:

:A&ndash;B + H2O &rarr; A&ndash;OH + B&ndash;H

## Nomenklatura
Sistematička imena hidrolaze se formiraju kao "supstrat hidrolaze." Međutim, zajednička imena su obično u obliku "*supstrat*aza." Na primer, nukleaza je hidrolaze koje razlaže nukleinske kiseline.

## Klasifikacija
Hidrolaze su klasifikovane kao **EC 3** u EC klasifikaciji enzima. Hidrolaze mogu dalje biti klasifikovane u nekoliko podklasa, na osnovu veza na kojim deluju:
* EC 3.1: estarske veze (esteraze: nukleaze, fosfodiesteraze, lipaze, fosfataze)
* EC 3.2: šećeri (DNK glikosilaze, glikozid hidrolaze)
* EC 3.3: etarske veze
* EC 3.4: peptidne veze (Proteaze/peptidaze)
* EC 3.5: ugljenik-azot veze, koje nisu peptidne vez
* EC 3.6 kiselinski anhidridi (hidrolaze kiselinskih anhidrida, uključujući helikaze i GTPaze)
* EC 3.7 ugljenik-ugljenik veze
* EC 3.8 halogene veze
* EC 3.9: fosfor-azot veze
* EC 3.10: sumpor-azot veze
* EC 3.11: ugljeno-fosforne veze
* EC 3.12: sumpor-sumpor veze
* EC 3.13: ugljenik-sumpor veze

## Povezano
* Fosforilaza

## Literatura

* 
*
Nabesna (glečer)

**Nabesna** (engleski: *Nabesna Glacier*) je jedan od većih glečera na svijetu koji se nalazi u američkoj saveznoj državi Aljaska u Nacionalnom parku Wrangell-St. Elias. 
## Geografija
Stalno osvježivan novim količinama snijega koji pada po planini Wrangell, - on se proteže u duljinu od nekih 85 km, pa je Nabesna najduži dolinski glečer Sjeverne Amerike.

*Nabesna* se kliže iz velikog ledenog polja koje se prostire po sjevernim obroncima vulkanske planine Wrangell (4317 m). Glava glečera leži na nekih 1728 metara nadmorske visine  izmaknuta prema istoku, glečer kliže prema sjeveru do svog podnožja na nadmorskoj visini od 526 m, oko 24&nbsp;km južno od napuštenog rudarskog naselja Nabesna. Ogromna masa glečera Nabesna hrani oko 40 okolnih manjih glečera, i rijeku Nabesnu koja izvire iz njega, koja je najveća pritoka Rijeke Tanana.

Glečeru je dao ime 1902. F. C. Schrader iz Američkog geološkog društva, po istoimenoj rijeci Nabesna.
## Izvori

## Vanjske veze
* ''Nabesna Glacier'' na portalu U.S. Geological Survey
Nabesna (rijeka)

**Nabesna** je rijeka u Aljasci duga 128 km  pritoka Rijeke Tanana.
## Geografija
*Rijeka Nabesna* izvore iz glečera - Nabesna na obroncima Planine Wrangell. Od izvora rijeka teče prema sjeveroistoku, do svog spoja sa rijekom Chisana s kojom formira Rijeku Tananu.
## Reference

## Vanjske veze
* ''Nabesna River''
Put 32 (Iran)

**Cesta 32** (perz. جاده ۳۲) je državna cesta u sjeverozapadnom Iranu koja spaja glavni grad Teheran s Bazarganom u Zapadnom Azarbajdžanu. Prolazi kroz šest pokrajina (Teheransku, Alboršku, Kazvinsku, Zandžansku, Istočni i Zapadni Azarbajdžan) odnosno više od trideset gradova među kojima su najbitnije pokrajinske metropole Karadž, Kazvin, Zandžan i Tabriz. Trasa se proteže usporedno s autocestom 2 ukupnom duljinom od 880 km. S obzirom da spaja velike gradove i geografski prolazi kroz gusto naseljene krajeve, cesta 32 jedna je od najprometnijih u državi i važna je za promet teretnim vozilima kojima nije dozvoljeno kretanje autocestom. Prometnica je dijelom azijskog međunarodnog koridora AH1 i na zapadu se od granice nadovezuje na tursku cestu D100 odnosno evropski koridor E80.

## Veze
* Popis iranskih cesta
* Transport u Iranu

## Literatura
*  
;Ostali projekti
Transferaza

U biohemiji, **transferaza** je enzim koji katalizuje transfer funkcionalne grupe (e.g., metil ili fosfatne grupe) sa jednog molekula (koji se naziva donor) na drugi (akceptor). Na primer, enzim koji katalizuje ovu reakciju je transferaza:

:A&ndash;X + B &rarr; A + B&ndash;X

U ovom primeru, A je donor, a B je akceptor. Donor je često koenzim.

## Nomenklatura
Sistemska imena transferaza se formiraju po šablonu "donor:akceptor grupa transferaza." Međutim, druga imena su uobičajena. Ćesto se imana transferaza formiraju kao „akceptor grupa transferaza“ ili „donor grupa transferaza“. Na primer, DNK metiltransferaza je transferaza koja katalizuje transfer metil grupe na DNK akceptor.

## Klasifikacija
Transferaze se klasifikuju kao **EC 2** u sistemu EC brojeva. Transferaze se mogu dalje klasifikovati u devet potklasa:
* EC 2.1 obuhvata enzime koji prenose grupe sa jednim ugljenikom (metiltransferaza)
* EC 2.2 obuhvata enzime koji prenose aldehidne ili ketonske grupe
* EC 2.3 obuhvata aciltransferaze
* EC 2.4 obuhvata glikoziltransferaze
* EC 2.5 obuhvata enzime koji prenose alkil ili aril grupe, osim metil grupa
* EC 2.6 obuhvata enzime koji prenose azotne grupe (transaminaza)
* EC 2.7 obuhvata enzime koji prenose grupe koje sadrže fosfor (fosfotransferaza, među kojima je polimeraza i kinaza)
* EC 2.8 obuhvata enzime koji prenose grupe koje sadrže sumpor (sumportransferaza i sulfortransferaza)
* EC 2.9 obuhvata enzime koji prenose grupe koje sadrže selen

## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 
* 
*
Ekonomska i socijalna komisija Ujedinjenih naroda za Aziju i Pacifik

**Ekonomska i socijalna komisija Ujedinjenih naroda za Aziju i Pacifik** (**UNESCAP** ili **ESCAP**), sa sjedištem u Bangkoku (Tajland), regionalni je ogranak sekretarijata Ujedinjenih naroda za azijsku i pacifičku regiju.

Osnovana je 1947. godine (tada kao Ekonomska komisija UN-a za Aziju i Daleki Istok – ECAFE) s ciljem poticanja ekonomske suradnje između država članica. Naziv je promijenjen 1974. godine. To je jedan od pet regionalnih komisija na osnovu administrativnih direktiva iz sjedišta Ujedinjenih naroda. ESCAP ima 53 države članice i devet pridruženih članova, a izveštaje podnosi Ekonomskom i socijalnom savjetu Ujedinjenih naroda (ECOSOC). Osim zemalja Azije i Pacifika, uključuje i Francusku, Nizozemsku, Veliku Britaniju i Sjedinjene Države.

## Članice

* 
*  
*  
*  
*  
*  
*  
* 
*  
* 
* 
*  
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 


## Lokacije
* Konferencijski centar Organizacije Ujedinjenih naroda

## Vanjske veze
*  Službene stranice UNESCAP-a
Catherine O'Leary

**Catherine O'Leary**, također poznata i kao **Cate O'Leary** (o. 1827 - 3. jul 1895), bila je irska doseljenica u SAD, najpoznatija po urbanoj legendi prema kojoj je njena krava izazvala katastrofalni požar u Chicagu 1871.

Požar je izbio 8. oktobra 1871. godine i u njemu je stradala šupa koju je držala Catherine O'Leary. Nakon požara je Michael Ahern, novinar Chicago Tribunea, napisao članak u kome se tvrdilo da je požar izbio tako što je O'Leary muzla kravu, koja se pri tom ritnula stražnjom nogama i bacila svjetiljku na sijeno. Iako Ahern nije naveo ime žene, njeni susjedi i šira javnost su je lako identificirali. Ahern je 1893. priznao da je cijelu priču izmislio.

O'Leary je umrla 1895. godine. Do kraja života su je optuživali da je izazvala požar, bilo zbog pijanstva, bilo zbog nepažnje. Iza sebe je ostavila dvoje kćeri i sina Jamesa Patricka O'Learyja, koji je početkom 20. vijeka bio neslužbeni "kralj kocke" u gradu. 

Godinama kasnije je Catherine O'Leary postala predmetom referenci u popularnoj kulturi. Godine 1937. je snimljen hollywoodski film *[[In Old Chicago]]*, gdje je njen lik prikazan herojski, a za tu ulogu je Alice Brady osvojila Oscar za najbolju sporednu glumicu.

## Vanjske veze
* Patrick & Catherine O'Leary's grave
* Mrs O'Leary and her cows 
* "Madam O'Leary" song by Welcome To Ashley
Trinaest (film, 1937)

**Trinaest** () je sovjetski crno-bijeli igrani film snimljen u režiji Mihaila Roma i premijerno prikazan 1937. godine, poznat kao klasično ostvarenje osterna. Radnja je smještena u Centralnu Aziju u doba ruskog građanskog rata i prikazuje malobrojnu grupu crvenoarmejaca i dvoje civila koja tokom putovanja kroz pustinju budu napadnuti od strane brojčano nadmoćnijih basmača, te utočište pronalaze u osamljenoj oazi koju su odlučni braniti.

*Trinaest* je, prema apokrifnim navodima, nastao nakon što je Staljin pogledao film *[[Izgubljena patrola (film, 1934)|Izgubljena patrola]]* američkog režisera Johna Forda te od Borisa Šumjackog zatražio da snimi sovjetsku verziju. Za taj je zadatak angažiran Mihail Rom koji je film snimao na autentičnim pustinjskim lokacijama; prilikom snimanja je upoznao glumicu Jelenu Kuzminu s kojom će se kasnije oženiti.

Film je imao snažan odjek ne samo u SSSR-u, nego i šire. Godine 1943. je u Hollywoodu napravljen remake pod naslovom *[[Sahara (film, 1943)|Sahara]]* s Humphreyjem Bogartom u glavnoj ulozi.

## Vanjske veze
*
Povratak Maksima

***Povratak Maksima*** () je sovjetski crno-bijeli historijski film snimljen 1937. u režiji Leonida Trauberga i Grigorija Kozinceva. Predstavlja nastavak filma *[[Mladost Maksima]]*. U njemu Boris Čirkov ponavlja naslovnu ulogu mladog boljševika. Radnja je smještena u 1914. godine i prikazuje kako se Maksim vratio iz zatvora u Sankt Peterburg gdje pokušava sa svojim drugovima odnijeti prevagu nad menjševicima u Dumi prije nego što izbije prvi svjetski rat. Godine 1938. je snimljen završni dio trilogije pod naslovom *[[Viborška strana (film)|Viborška strana]]*.

## Vanjske veze
* 
* «Возвращение Максима» Онлайн энциклопедия Кирилла и Мефодия
* «Возвращение Максима»  Энциклопедия отечественного кино 
* «Возвращение Максима» Портал «Кино России» 
* «Юность Максима»  RUSKINO.RU 
*