open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lični kompjuter

**Osobni kompjuter**, **osobno računalo** ili **lični računar** (, skraćeno *PC* – izgovor: pi-si), je računalo opće namjene koje je po fizičkoj veličini, mogućnostima i cijeni pogodno za osobnu upotrebu te kojim upravlja izravno krajnji korisnik bez pomoći računalnog operatera, za razliku od središnjeg računala i poslužitelja koje istovremeno može rabiti više krajnjih korisnika ali zahtijevaju podršku dodatnog stručnog osoblja.

S obzirom na prikladnost za prenošenje osobno računalo može biti stolno (), koje nije prikladno za prenošenje, ili prijenosno, kojeg korisnik može lako prenositi ili čak koristiti u pokretu.

Danas su osobna računala u masovnoj uporabi širom svijeta i na njima se najčešće koriste računalni programi za obradu teksta i slika, tablične kalkulacije, baze podataka, pregled web-stranica, e-poštu, audio-vizualnu komunikaciju, reproduciranje digitalnih multimedijskih sadržaja te za igranje. Na raspolaganju je i mnoštvo programa za razne druge specijalne namjene. Današnja osobna računala redovito imaju mogućnost spajanja u lokalnu računalnu mrežu i na internet.

## Historija
Osobna računala pojavila su se 1970-ih godina a osnivači industrije su bile tvrtke Commodore International i Apple. Veće širenje osobnih računala počelo je s pojavom računala IBM PC (model 5150) koje je izišlo 1981. godine a cijenom je bilo prikladno i za poslovnu i za kućnu uporabu u ekonomski razvijenim državama. Među popularnim kućnim osobnim računalima s početka 1980-ih bila su i sljedeća: Atari ST, Commodore 64/Amiga, ZX 80/ZX 81, ZX Spectrum.

Zahvaljujući hardverskoj arhitekturi koja je omogućavala nadograđivanje računala komponentama drugih proizvođača, računala IBM PC i njima kompatibilna drugih proizvođača (tzv. klonovi) postigla su dominaciju na tržištu, dok im je jedini konkurent ostao Apple Macintosh. Ova računala zasnivala su se na procesorima tvrtke Intel a kao operacijski sustav korišten je prvo MS-DOS a zatim Microsoft Windows. Od 1991. kada se pojavio Linux, na osobnim računalima se također koriste sustavi sastavljeni od slobodnog softvera.

Za kompjutore PC XT i PC AT morao se još da se kupi i monitor od minimalno 500 DM.

## Uporedi
* Kućni računar
* Centralni računar
* Mrežni računar
* Laptop
* Palmtop
Protoevanđelje Jakobovo

**Protoevanđelje Jakobovo**, poznato i kao **Evanđelje po Jakovu** ili **Evanđelje detinjstva po Jakovu**, je ranohrišćansko apokrifno evanđelje iz 2. vijeka.

Jedno je od najpopularnijih apokrifa u staroj Crkvi, a i kasnije. Spis je izvršio golem utjecaj na umjetnost, na pobožnost, ali i na liturgiju. Imena Marijinih roditelja Joakima i Ane imamo samo iz toga apokrifa, kao i vijest o Marijinu uvođenju u hram, što rimska liturgija slavi posebnim blagdanom.

## Historija

Prvi ga izričito spominje Origen, ali su se njime služili već Klement Aleksandrijski i Justin; nastalo je, dakle, negdje sredinom II stoljeća. Sačuvano u više od 30 grčkih rukopisa, te u starom sirijskom, armenskom, koptskom i staroslavenskom prijevodu.

Decretum Gelasianum (VI st.) osuđuje taj spis kao heretički.

## Sadržaj

Protojevanđelje Jakovljevo opisuje djetinjstvo Marije i Isusa. Pripovijeda se Marijino čudesno začeće od roditelja koji su bili već stari, čudesne i slikovite zgode njezina najranijeg djetinjstva i njezin život u hramu do 12 godine (hranu je primala iz ruke anđela), zatim zaruke njezine sa starcem Josipom, udovcem koji je imao sinove.

## Izvori

## Povezano
* Jakob Pravedni
* Ranohrišćanski spisi

## Vanjske veze
* Early Christian Writings website: *Infancy Gospel of James*
* St. Joseph in Apocrypha , from "Oblates of St. Joseph".
* Протојеванђеље Јаковљево
583.

__NOTOC__
Godina **583.** (**[[rimske brojke|DLXXXIII]]**) bila je redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru. Oznaka 583. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji

* april &ndash; Veliki požar pustoši Konstantinopol.
* maj &ndash; Zemljotres pogađa Konstantinopol.
* Avari, nakon što su zauzele stepe današnje Rusije, zauzimaju bizantske tvrđave na Dunavu, prodiru u jugoistočnu Evropu i dopiru sve do bedema Konstantinopola.
* Eborico (također poznat kao Eurico) nasljeđuje svog oca Miroa kao kralj Sveva.
* Yohl Iknal nasljeđuje K'an B'alama kao kraljica majanskog grada Palenque (u današnjem Chiapasu).


## Rođenja
* Xiao Xi, kineski pretendent na carsko prijestolje

## Smrti
* 3.2. &ndash; Kan B'alam I, vladar Palenqeua

## Reference
Chiapas

**Čijapas** () je savezna država Meksika. Ima površinu od 75.634 -{km²}- i 4.255.790 stanovnika (podatak iz 2005). Od njih, oko milion su indijanskog porekla od kojih četvrtina ne govori španski jezik. 

Nalazi se na jugoistoku zemlje uz obalu Tihog okeana. Na istoku se graniči sa Gvatemalom, na zapadu sa Oahakom, na severu sa Tabaskom, i na severozapadu sa Verakruzom. 

Glavni grad Čiapasa je Tustla Gurieres. Drugi značajni gradovi su turističko središte San Kristobal de las Kazas i privredno središte Tapačula. Čijapas je poznat po arheološkim nalazištima kulture Maja, kao što su: Palenke, Bonampak i Jasčilan. 

U kolonijalno doba Čiapas je pripadao Gvatemali. Gvatemalu je pripojio Meksiko 1822, da bi se ona 1823. ponovo osamostalila. Narod Čiapasa je na referendumu izabrao da ostane u Meksiku. Država Čiapas je osnovana 1824. 

Čijapas je jedna od najsiromašnijih meksičkih država. U državi je aktivan levičarski antiglobalistički pokret za prava domorodačkog stanovništva - zapatisti (*EZLN*). Oni su 1994. podigli oružanu pobunu. 

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Čiapas (šp.)
* „Srce Čiapasa“ - turističke informacije  (šp.)
Djela Pavlova

**Djela Pavlova** (gr. *Prakseis Paulou*, lat. *Acta Pauli*) je izgubljeni ranohrišćanski spis iz 2. vijeka koji govori o delima apostola Pavla.

Pavlova dela pripadaju najstarijim kazivanjima o apostolima. Ovaj apokrif danas nije sačuvan, ali se Origen često koristio njime. Moguće da je ovaj apokrif izvršio uticaj na stvaranje kasnije povesti o stradanju apostola Pavla (*Passio Pauli*), koji se nalazi u mnogim latinskim kodeksima.

## Historija
Spis je nastao u Maloj Aziji, u posljednjoj četvrtini II st. Napisao ga je jedan prezbiter, »iz ljubavi prema Pavlu«, a njegova ga crkvena zajednica zbog te fikcije lišila službe. Prvi spominje Djela Pavlova Tertulijan u spisu »De baptismo«:

To se moralo dogoditi prije g. 190. C. Schmidt je g. 1904. izdao fragmenat koptskog prijevoda.

## Sadržaj

Tekst Pavlovih dela govori o životu Pavla do stradanja u Rimu, te da je nadopuna kanonskom tekstu Dela apostolskih.

Iz Tertulijanova teksta se vidi da je spis sadržavao govor o Tekli, koja je krštavala i naučavala u ranoj crkvi. Na temelju proučavanja koptskog fragmenta dokazao da su izvorno jedinstveni spis sačinjavala tri slijedeća spisa, poznata kao zasebne cjeline:
* Djela Pavla i Tekle
* Korespondencija Pavla s Korinćanima
* Mučeništvo Pavla

## Izvori

## Povezano
* Apokrifi
* Ranohrišćanski spisi

## Vanjske veze
*  Acts of Paul (Early Christian Writings)
*  Acts of Paul (Britannica)
*  ''Acta Pauli'' A website devoted to an international, scholarly discussion of the *Acts of Paul*.
PC (razvrstavanje)

**PC**, ili **pc** može označavati:
* skraćenica za osobni kompjuter ()
** IBM PC, koji je poslužio kao standard za većinu osobnih kompjutera
* skraćenica za političku korektnost ()
* Fosfatidilholin
* Parsek

## Druge skraćenice
* Police Constable, čin (najčešće za običnog) policajca u UK i nekim zemljama Commonwealtha;
* Partido communista (razvrstavanje), razne komunističke partije u latinskim zemljama
* Plaid Cymru, vodeća stranka velških nacionalista
Politička korektnost

**Politička korektnost** ili **politička ispravnost**, za koju se ponekad koristi i engleska skraćenica **PC** (*political correctness*) je izraz koji u najširem, odnosno originalnom, značenju predstavlja izbjegavanje gesti, ponašanja ili korištenja izraza koji predstavljaju ili se mogu protumačiti kao vrijeđanje ili omalovažanje neke društvene grupe, prvenstveno manjine koja je po nekom osnovu potlačena ili drugorazrednom položaju u nekom društvu. U svom užem obliku taj izraz ima pežorativno značenje, odnosno opisuje nastojanje da se kroz novogovor ostatku društva nametne nečija ideologija, odnosno uvede cenzura i ograniči sloboda govora.

Sam izraz je u svom originalnom kontekstu počela koristiti Nova ljevica u SAD 1970-ih, odakle se proširila na američke univerzitete. Međutim, od 1990-ih se počela koristiti u svom drugom, ironičnom obliku, najčešće od strane desnih i konzervativnih komentatora kako bi opisala nastojanje da se službeni jezik "očisti" od svih "problematičnih" izraza i zamijeni novima, koji su "politički korektni". Nastojanja da se izmisle novi "politički korektni" izrazi za dotada uobičajene su također bili česti predmet satire.

## Povezano
* Politička podobnost
* Govor mržnje

## Vanjske veze
* Politically correct and proud of it Observer Special Report by Will Hutton 
* Possible origins of the term at www.linguist.org  
* "Shortcuts" by Thomas Jones, discusses the term "political correctness" in British discourse, *[[London Review of Books]]*, December 1, 2005
Quintana Roo

Država **Kintana Ro** () je savezna država na krajnjem jugoistoku Meksika. Nalazi se na obali Karipskog mora na istoku poluostrva Jukatan. Ima površinu od 50.212 km² i 875.000 stanovnika. 

Na jugu se graniči sa Belizom, a na zapadu sa meksičkim državama Jukatan i Kampeče. Većina teritorije je prekrivena tropskom šumom. Glavni grad države je Četumal na jugoistoku, dok je najveći i najpoznatiji Kankun na severoistoku. 

Nekada se na teritoriji ove države razvijala drevna kultura Maja, čiji je najpoznatiji ostatak arheološko nalazište Tulum. U drugoj polovini 19. veka na poluostrvu Jukatan je trajao Rat kasti, odnosno sukob između domorodaca (naroda Maja) i potomaka evropskih doseljenika. Današnja država Kintana Ro je bila središte pobunjeničke indijanske države sa centrom u mestu Čan Santa Kruz. Posle poraza ustanika, ova teritorija je 1902. pretvorena u teritoriju pod centralnom državnom upravom. 

Kintana Ro je osnovana 1974. i priključila se meksičkoj federaciji, kao do sada najnovija država, 8. oktobra iste godine (istovremeno sa državom Južna Donja Kalifornija). Ime je dobila po piscu i političaru iz vremena sticanja meksičke nezavisnosti Andres Kintana Rou. 

Danas u državi žive potomci domorodaca, kao i doseljenici. Do osnivanja Kankuna, Kintana Ro je bila jedna od najređe naseljenih država Meksika, dok je danas država sa najvećim prilivom stanovništva. 

Kintana Ro je poznata po masovnom turizmu: Kankun, Rivijera Maja, ostrvo Kozumel, Plaja del Karmen, park Skaret itd. 

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Kintana Ro  (šp.)
Campeche

Država **Kampeče** () je savezna država na jugoistoku Meksika. Nalazi se na zapadnom delu poluostrva Jukatan, na južnoj obali Meksičkog zaliva. Ima površinu od 50.812 km² i oko 708.000 stanovnika. 

Na jugozapadu se graniči sa državom Tabasko, na istoku sa Jukatanom i Kintanom Ro, i na jugu sa Gvatemalom. Glavni grad države je grad Kampeče. Država je ustanovljena 1857. 

Kampeče se većim delom sastoji od tropskih šuma. Na krajnjem zapadu države, u Meksičkom zalivu, postoje izvori nafte. 

U epohi pre dolaska Evropljana ovde je cvetala civilizacija Maja, čiji je najvažniji spomenik arheološko nalazište Edzna. 
 
## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Kampeče (šp.)
San Francisco de Campeche

**Kampeče** () je grad u istoimenoj saveznoj državi Meksika, na jugoistoku zemlje. Nalazi se na obali Meksičkog zaliva na zapadu poluostrva Jukatan.

Po podacima iz 2005. u gradu živi 238.850 stanovnika.

## Historija

Grad je osnovan 1531. na mestu naselja naroda Maja *ah-kim-peh*. Brzo je postao najvažnija luka Jukatana, što je dovelo do stalnih napada gusara na grad. Jedan ovakav napad 1663. sravnio je grad sa zemljom. Posle toga su izgrađena gradska utvrđenja koja su danas pod zaštitom UNESKO-a. Zahvaljujući ovim zidinama, Kampeče je bio jedini grad Jukatana koga nisu zauzeli pobunjenici Maja u Ratu kasti u 19. veku.

## Vanjske veze

* Zvanična internet prezentacija grada
Tekla

**Sveta Tekla** (gr. Θέκλα) je bila ranohrišćanska misionarka i propovednica, legendarna saputnica apostola Pavla.

Ne pominje u Novom zavetu, ali se o njoj se naširoko govori u apokrifnom spisu "Djela Pavla i Tekle". I pravoslavna i katolička crkva je poštuju kao sveticu. Pravoslavna crkva je smatra ravnom apostolima ("*ravnoapostolna*"). Srpska pravoslavna crkva je slavi 7. oktobra (24. septembra po starom kalendaru).

## Život svete Tekle

Rođena je u Ikoniji od znamenitih paganskih roditelja. Kao osamnaestogodišnja devojka bila je verena za bogatog Tamirisa, kada apostol Pavle dođe sa Varnavom u Ikoniju da propoveda u kući lokalnog hrišćanina Onesifora. Tekla je danima slušala apostola Pavla i očarana njegovom besedom u slavu celibata, odlučila je odbaciti brak. Teklina majka Teokleja je bila očajna optuživši Pavla da im kvari decu i unosi smutnju u njihov grad.

Teklin verenik Tamiris, "prvi čovek Ikonije", okupio je masu ispred Onesiforove kuće u kojoj je Pavle propovedao, zahtevajući da mu se sudi jer je "čarobnjak koji zavodi njihove žene". Pavle je izveden pred rimskog prokonzula, saslušan i potom stavljen u pritvor. Iste noći, Tekla je podmitila čuvara i došla da sluša Pavla u zatvoru. Tekla je uhvaćena, i njena majka je lično zahtevala da je spale na lomači za primer, kao verolomnicu. Izvedena na lomaču, Tekla je na čudotvoran način uspela da se spasi.

Tada Tekla ostavi verenika, pođe za Pavlom iz Tarsa, i dođe sa njim u Antiohiju propovedati evanđelje. Umrla je kao mučenica u Seleukiji.

Hrišćanska predaja joj pripisuje čudotvorne moći.

## Izvori

## Povezano
* Djela Pavla i Tekle

## Vanjske veze

*  Житије св. првомучeнице Текле равноапостолне  (Stara crkva u Sarajevu)
*  ''Acts of Paul and Thecla'': translated probably by Jeremiah Jones, (1693–1724)
*  Early Christian Writings:`''Acts of Paul and Thecla'' (e-text) ed. M.R. James, 1924.
*  Nancy A. Carter, "The Acts of Thecla: a Pauline tradition linked to women" 
*  Catholic Encyclopedia: ''Sts. Thecla''
Veracruz (država)

Država **Verakruz** () je savezna država Meksika. Nalazi se na zapadnoj obali Meksičkog zaliva. Ima površinu od 71.699&nbsp;km² i oko 7,3 miliona stanovnika.

Veracruz je okružena saveznim državama Tamaulipas na sjeveru, Tabasco jugoistočno, Oaxaca i Chiapas na jugu, Puebla, Hidalgo i San Luis Potosí ma zapadu.

Južni deo Države Verakruz je od 1200. godine pne. do 400. godine pne. pripadao kulturnom području civilizacije Olmeka. Centri ove kulture su bili u mestima *San Lorenco* i *Tres Zapotes*. Od 300. do 900. godine nove ere, centralni deo današnje države bio je pod uticajem Teotiuakana, ali se razlikovao posebnim pismom. Iz ovog doba potiču „piramide sa nišama“ iz El Taina. Poslednje pre-hispanske civilizacije na teritoriji Države Verakruz bili su Tolteci i delom Asteci.

U travnju 1518. na otok (San Juan de Ulúa) u blizini obale iskrcao se Juan de Grijalva, a 22. travnja 1519. Hernan Cortes iskrcao se na plažu Chalchihuecan gdje je osnovao selo ujedno i prvo kolonijalno naselje u Meksiku, koje mu je kasnije poslužilo kao polazište na osvajačke pohode prema unutrašnjosti. Bilo je to na Veliki Petak, znan i kao dan *La Vera Cruz* (prijevod: dan "pravog križa", što se odnosi na obred Klanjanja Kristovu križu) te od tuda naziv *La Villa Rica de la Vera Cruz*, od čega je kasnije proizašao naziv pokrajine.

Pored ovih i danas prisutnih grupa indijanskog stanovništva, usled otvorenosti Verakruza ka regionu Kariba, ovo je jedina meksička država sa značajnim brojem afričkog stanovništva.

Glavni grad države nije najveći grad i luka Verakruz, već grad sa prijatnijom klimom, Halapa.

Najvažnija privredna aktivnost države je eksploatacija nafte. Tradicionalni izvozni proizvodi su: kafa, guma, kakao, vanila i pamuk.

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Verakruz  (šp.)
* Turizam u državi Verakruz  (šp.)
Guerrero

Država **Gerero** () je meksička savezna država, južno od glavnog grada Meksika, na obali Tihog okeana. Na zapadu se graniči sa državom Mičoakan, na severu sa državama Morelos, Puebla i Meksiko. Na zapadu se graniči sa Oaksakom. Gerero ima površinu od 64.281&nbsp;km², a u njemu živi oko 3,167 miliona stanovnika.

Država je dobila ime po Vinsente Gereru, heroju iz Meksičkog rata za nezavisnost. Nastala je 1849, od obalskih oblasti država Meksiko i Puebla.

Glavni grad je Čilpansingo. Međutim, u svetu su mnogo poznatiji turistički gradovi na obali Pacifika: Akapulko i Ikstapa. Grad Taksko je meksički centar eksploatacije srebra, poznat i po istorijskoj kolonijalnoj arhitekturi. Turizam je najznačajnija privredna grana države.

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Gerero  (šp.)
Yucatán (država)

**Yucatán** je jedna od 31 savezne države Meksika, nalazi se na jugoistoku zemlje, na istomenom poluotoku. Sa sjeveru ga oplakuje Meksički zaljev, na istoku graniči s državom Quintana Roo, a na jugozapadu s državom Campeche. Glavni grad je Mérida. Država je administrativno podijeljena na 106 općina.

Prije dolaska španjolskih osvajača, poluotok Yucatán bio je središte kulture Maya, a o tome danas svjedoče brojni arheološki lokaliteti. Yucatán je jedna od posljednjih država koje su se priključile meksičkoj federaciji. Tijekom 19. stoljeća separatističke struje nastojale su proglasiti samostalnu *Republiku Yucatán*. Za vrijeme porfirijata područje države bilo je podjeljeno kako bi se uspostavio *savezni teritorij*, koji se danas podudara sa saveznom državom Quintana Roo.

Yucatán (savezna država)
Djela Pavla i Tekle

**Djela Pavla i Tekle** (gr. *Praxeis Paulou kai Theklas*, lat. *Acta Pauli et Theclae*) je ranohrišćanski spis iz 2. vijeka. Smatra se jednim od najčitanijih “romana” u kršćanskoj starini.

Spis je poznat Jeronimu kao "Putovanja Pavla i Tekle" (*Periodi Pauli et Theclae*). Tekst je sačuvan u grčkom izvorniku u brojnim kodeksima, u dva latinska prijevoda, te u armenskom, staroslavenskom i arapskom prijevodu.

## Sadržaj

Spis pripovijeda se kako je Pavao u Ikoniumu obratio Teklu i oduševio je za djevičanstvo, iz čega je uslijedilo mnogo nevolja i za nju i za Pavla. Čudesno je izbjegla progonima i smrti, i konačno se nastanila u Seleuciji Izaurijskoj.

Po spisu, Tekla je propovijedala kršćanstvo i podjeljivala krštenje. Spis u gl. 3. daje opis Pavlova tjelesnog izgleda.

## Analiza
Moglo bi se reći da je to »avanturistički roman« (Batiffol). Spis je pridonio da se kult sv. Tekle jako popularizirao i proširio po Istoku i Zapadu. Ne može se sa sigurnošću utvrditi, je li štovanje sv. Tekle proizišlo samo iz toga apokrifa, ili ima povijesni temelj.

Po mišljenju nekih autora spis je bio napisan u krugovima enkratita. Spis je izvršio golem utjecaj na kršćansku književnost i umjetnost.

## Izvori

## Povezano
* Apokrifi
* Djela Pavlova
* Ranohrišćanski spisi

## Vanjske veze
*  ''Acts of Paul and Thecla'': translated probably by Jeremiah Jones, (1693–1724)
*  Early Christian Writings: *Acts of Paul*: episode "The Acts of Paul and Thecla" (e-text) ed. M.R. James 1924
*  Nancy A. Carter, "The Acts of Thecla : a Pauline tradition linked to women" 
*  Papyri of the acts
Puebla

**Puebla** jedna je od 31 saveznih država Meksika, smještena u središnjem dijelu zemlje, istočno od federalnog distrikta glavnog grada zemlje Ciudad de México. Država se prostire na 34.251 km², u njoj živi 5.624.104 stanovnika (2009), a glavni grad je Puebla.

Puebla je okružena saveznom državom Veracruz na istoku, na zapadu federalnim distriktom glavnog grada Ciudad de México, te državama Tlaxcala i Morelos, na jugu državama Guerrero i Oaxaca na jugu. Najveći gradovi su Pebla glavni grad i Tehuacán. 

Država je nazvana po glavnom gradu, čiji je prvotni naziv *La Puebla de los Angeles* (prijevod: "Grad Anđela"), a službeno ime grada je *Heróica Puebla de Zaragoza* (prijevod: "Herojska Puebla Zaragoze"), po meksičkom junaku Ignacio Zaragoza koji je pobijedio francusku carsku vojsku u bitci kod Puebla 5. svibnja 1862., što obilježava meksički nacionalni praznik Cinco de Mayo (prijevod: "peti svibnja").

U gradu Čolula nalazi se, po zapremini, najveća piramida na svetu. Visoka je 60 metara, a osnova joj se prostire na 16 hektara. Kada su Španci stigli u Meksiko, ova piramida je već bila obrasla rastinjem i podsećala je na obično brdo.
Puebla de Zaragoza

**Puebla** () je grad u istoimenoj meksičkoj saveznoj državi. Po popisu iz 2005. ima 1.485.941 stanovnika i četvrti je grad po veličini u Meksiku.

Grad je osnovan 16. aprila 1531. kao „Puebla de los Anheles“, na trgovački značajnom putu od Grada Meskika ka luci Verakruz. Danas je popularno ime grada Anhelopolis (*La Angelópolis*).

U Puebli se susreću kolonijalna arhitektura stara 400 godina i moderne četvrti. Stari centar grada je pod zaštitom UNESKO-a. Tiskara je osnovana 1640. godine.

## Izvori
Morelos

Država **Morelos** () je meksička savezna država u centralnom delu zemlje, južno od Grada Meksika. Osnovana je 1869. To je jedna od najmanjih država Meksika sa površinom od 4.950&nbsp;km², i oko 1,6 miliona stanovnika.

Morelos je okružena saveznom državom México sjeveroistoku i sjeverozapadu, Guerrero na jugozapadu, Puebla na istoku i na sjeveru federalnim distriktom ujednom i gradom Ciudad de México.

U njoj se nalazi vulkan Popocatépetl.

Glavni grad je Kuernavaka. Država je dobila ime po heroju iz Meksičkog rata za nezavisnost Hose Mariji Morelosu. U Morelosu je rođen revolucionar Emilijano Zapata.

Zbog pogodne i blage klime u državi Morelos se nalaze mnoge banje. 
 
## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Morelos
Djevičanstvo

**Djevičanstvo** ili **nevinost** označava stanje osobe koja nije imala polne odnose.

Nevinost ima posebno važnu ulogu kad je se sexsate i kad je dečku kao postanete nevini

Dokaz o nevinosti kod žena je postojanje himena, dok kod muškaraca ne postoji fizički dokaz.

## Bibliografija

* Armour, Stacy and Dana L Haynie. 'Adolescent Sexual Debut and Later Delinquency'. *Journal of Youth and Adolescence* **36** (2007): 141-152. [abstract only]
* Bozon, Michael. 'At what age do women and men have their first sexual intercourse? World comparisons and recent trends'.  *Population and Societies* **391** (2003) 1–4.
* Cooksey, Elizabeth C., Frank L. Mott and Stefanie A. Neubauer. 'Friendships and Early Relationships: Links to Sexual Initiation Among American Adolescents Born to Young Mothers'. *Perspectives on Sexual and Reproductive Health* **34** (2002): 118–126.
* Goodson, P., A. Evans and E. Edmundson. 'Female adolescents and onset of sexual intercourse: A theory-based review of research from 1984 to 1994.' *Journal of Adolescent Health* **21** (1997): 147-156. [abstract only]
* Rich, Lauren M. and Sun-Bin Kim. 'Employment and the sexual and reproductive behavior of female adolescents'.  *Perspectives on Sexual and Reproductive Health* **34** (2002).
* Rosenberg, J. 'Age at first sex and human papillomavirus infection linked through behavioral factors and partner's traits'.  *Perspectives on Sexual and Reproductive Health* **34** (2002).
* Bently, Thomas. *[http://sunzi1.lib.hku.hk/ER/detail/hkul/2413977 The Monument of Matrones]: Conteining Seven Severall Lamps of Virginitie*. Thomas Dawson, 1582.
* Carpenter, Laura. *Virginity Lost: An Intimate Portrait of First Sexual Experiences*. New York University Press, 2005.
Nevinost

**Nevinost** može označavati:
* djevičanstvo, stanje osobe koja nikada nije imala spolne odnose;
* nedužnost, nedostatak krivnje
Michoacán

**Michoacán** (prije **Michoacán de Ocampo**) jedna je od 31 saveznih država Meksika, smještena na obali Tihog oceana, graniči sa meksičkim saveznim državama Colima i Jalisco na zapadu, Guanajuato i Querétaro na sjeveru, Guerrero na jugoistoku, te na istoku saveznom državom México.

Glavni grad savezne države je Morelia. Država se prostire na 59.928&nbsp;km², a u njoj živi 3.971.225 stanovnika (2009).

Mičoakan je bio najznačajniji grad civilizacije Purepeča, koja je bila konkurencija Astecima, i sa njima bila u sukobu. Najpoznatiji arheološki ostaci ove kulture su na lokaciji Cincuncan. Značajna prirodna atrakcija države je vulkan Parikutin.

## Vanjske veze

* Veb-sajt države Mičoakan  (šp.)
Morelia

**Morelija** () je grad u centralnom Meksiku. To je ujedno i glavni grad meksičke savezne države Mičoakan. Grad ima 705.213 stanovnika, po podacima iz 2007. Nalazi se 200-300 kilometara zapadno od grada Meksika.

Zbog očuvanih građevina iz doba baroka i kolonijalnog doba, Morelija je jedna od posećenijih turističkih destinacija u Meksiku. Od 1991, stari deo grada je na UNESKO-voj listi svetske baštine.

## Historija

Grad je 1541. osnovao Antonio de Mendoza i dao mu ime Valjadolid. Godine 1828, u čast heroja iz Meksičkog rata za nezavisnost od Španije, Hosea Marije Morelosa, grad je preimenovan u Morelija.

## Vanjske veze

* Zvanični veb-sajt grada Morelija
Querétaro

**Querétaro** (bivše službeno ime **Querétaro Arteaga**) jedna je od 31 saveznih država Meksika, smještena u središnjem dijelu zemlje. Država se prostire na 11.658 km², u njoj živi 1.705.267 stanovnika (2009), a glavni grad je istoimeni Querétaro (špa: *Santiago de Querétaro*).

Querétaro je okružena saveznom državom San Luis Potosí na sjeveru, državom Guanajuato na zapadu, Hidalgo na istoku, na jugoistoku federalnim distriktom glavnog grada Ciudad de México, a na jugozapadu Michoacán.

Stanovništvo se uglavnom bavi stočarstvom. U okolini glavnog grada postoji mnogo industrijskih pogona.

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Keretaro (šp.)
Santiago de Querétaro

**Santijago de Keretaro** ili samo **Keretaro** () je glavni grad meksičke države Keretaro. Nalazi se u centralnom delu zemlje, oko 200 kilometara severozapadno od grada Meksika, na 1825 metara nadmorske visine. Godine 2005. imao je 596.450 stanovnika.

## Historija

Grad je osnovan 25. jula 1531, tj. na dan apostola Santijaga. Santijago de Keretaro je kolonijalno ime, dok se od sticanja nezavisnosti grad češće naziva samo Keretaro.

Akvedukt za snabdevanje grada vodom je izgrađen u periodu 1726-1738. Dug je 1280 metara, visok 23 metra i ima više od 70 lukova. Do 1970. služio je za vodosnabdevanje, a danas je spomenik.

Keretaro je poznat po kolonijalnoj arhitekturi, i od 1996. istorijski centar grada je pod zaštitom UNESKO-a.

Grad je imao važnu ulogu u vremenu borbe za nezavisnost Meksika od Španije. U kući done Jozefe Ortiz, poznate po nedimku *Koregidora*, okupljali su se i dogovarali pobornici nezavisnosti 1810.

U Keretaru je suđeno nadvojvodi Maksimilijanu, caru Meksika, kada je zbačen sa vlasti. Tu je streljan 19. juna 1867 na „Poljani zvona“ (*Cerro de las Campanas*), zajedno sa svojim generalima Miramonom i Meijom.

Meksički ustav, koji je i danas na snazi, potpisan je u Keretaru 1917.

## Privreda
Keretaro se smatra jednim od razvijenijih i skupljih gradova Meksika. Prihod po stanovniku je jedan od najviših u Meksiku. U gradu se nalazi moderan fudbalski stadion.

Usled povoljnog saobraćajnog položaja na putu od centralnog Meksika ka SAD, u gradu se razvila automobilska, mašinska, elektronska i prehrambena industrija: Daewoo, Bombardier, Nestlé, Kellogg's, Samsung.

Marta 2005. u Keretaru je otvoren međunarodni aerodrom.

## Vanjske veze
* Kultura i turizam
* Univerzitet 
* Fotografije, informacije 
* Zvanični veb-sajt grada
Guanajuato

**Guanajuato** jedna je od 31 saveznih država Meksika, smještena u središnjem dijelu zemlje, nazvana po istoimenom glavnom gradu Guanajuato. Država se prostire na 30.491&nbsp;km², a u njoj živi 5.033.276 stanovnika (2009), najveći grad je León (prije *León de los Aldama*).

Guanajuanto graniči sa saveznom državom San Luis Potosí na sjeveru, Querétaro na istoku, Michoacán na jugu, i Jalisco na zapadu.

Zbog bogatstva rudom srebra, Gvanahuato je bila jedna od prvih oblasti koje su Španci kolonizovali 1520-ih. I danas su neki od lokalnih rudnika rekorderi po proizvodnji u svetu. Pored srebra, eksploatiše se još i cink, zlato, bakar, olovo i opal.

Gvanahuato je jedna od privredno najdinamičnijih država Meksika, čije stope rasta redovno nadmašuju nacionalni prosek.

Glavni grad je Gvanahuato, dok je najveći grad Leon. Država je osnovana 1824.

## Vanjske veze
* Internet prezentacija države Gvanahuato (šp.)
Ikonografija

**Ikonografija** (grč. **', ''slika''; **', *pisati*) je grana povijesti umjetnosti koja je bavi opisom, identifikacijom i interpretacijom sadržaja prikazanog u likovnom umjetničkom djelu. Pojednostavljeno rečeno, jedna od temeljnih funkcija ikonografije je odgovor na pitanja "tko je tko" i "što je što" na likovnom djelu.

Iako zanimanje za opis i analizu tema prikazanih u likovnoj umjetnosti postoji od kasne renesanse, zajedno sa probuđenim zanimanjem za starine, temelje modernoj ikonografiji kao znanstvenoj disciplini postavili su početkom 20. stoljeća njemački povjesničar umjetnosti Aby Warburg i njegov učenik Erwin Panofsky.

## Povezano

* Ikona
Cuernavaca

**Kuernavaka** () je grad u Meksiku, južno od grada Meksika. Zovu ga „grad večnog proleća“ zato što se u njemu temperatura nikada ne spušta ispod 18 stepeni, a ne prelazi preko 28&nbsp;°C, što klimu u tom delu sveta čini prijatnom.
México (savezna država)

Savezna država **Meksiko** () je savezna država u centralnom Meksiku. Geografski, ova država zauzima veći deo Doline Meksika. Dražava Meksiko okružuje Federalni distrikt Grada Meksika.

Ova država ima površinu od 21.355&nbsp;km², dok u njoj živi oko 14 miliona stanovnika. Glavni grad je Toluka, a najveće od brojnih predgrađa Grada Meksika je Necalhualkojotl.

Na severu države se nalazi jedno od najznačajnijih arheoloških nalazišta drevne Amerike, Teotiuakan.

## Vanjske veze
* Internet prezentacija države Meksiko (šp.)
San Luis Potosí

**San Luis Potosí** jedna je od 31 saveznih država Meksika, smještena u središnjem dijelu zemlje. Država se prostire na 63.068 km², u njoj živi 2.410.414 stanovnika (2009), glavni grad je istoimeni San Luis Potosí.

San Luis Potosí je okružena saveznim državama Coahuila na sjeveru, Nuevo León na sjeveroistoku, Tamaulipas i Veracruz na istoku, Hidalgo, Querétaro i Guanajuato na jugu i Zacatecas sjeverozapadu. 

Većina teritorije države San Luis Potosi se nalazi na sušnoj visoravni. Tipično rastinje su agave, juka i kaktusi. Najviši vrh je na 3180 metara. Na istoku, bliže moru, deo teritorije se nalazi u vlažnom tropskom regionu. 

Glavni grad je San Luis Potosi. Država je osnovana 1824. 

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države San Luis Potosi  (šp.)
* Turistički biro (šp.)
Hidalgo

**Hidalgo** ili **idalgo** je riječ koja originalno označava pripadnika plemstva u Španiji i Portugalu. Također se može odnositi na:

## Geografija
### Meksiko
* Hidalgo (savezna država), savezna država u središnjom Meksiku
* Hidalgo, Coahuila, naselje u saveznoj državi Coahuila 
* Hidalgo, Nuevo León, naselje u saveznoj državi Nuevo León
* Hidalgo, Tamaulipas, naselje u saveznoj državi Tamaulipas 
* Miguel Hidalgo, D.F., naselje u federalnom distriktu
* Chalcatongo de Hidalgo, naselje u saveznoj državi Oaxaca 
* Hidalgo Yalalag, naselje u saveznoj državi Oaxaca 
* Frontera Hidalgo, naselje u saveznoj državi Chiapas
* **Ciudad Hidalgo**: dva različita naselja
** Ciudad Hidalgo, Chiapas
** Ciudad Hidalgo, Michoacán
* **Villa Hidalgo**: brojna naselja
** Villa Hidalgo, Baja California
** Villa Hidalgo, Chiapas:
*** Villa Hidalgo (sjeverni Chiapas), Chiapas
*** Villa Hidalgo (južni Chiapas), Chiapas
** Villa Hidalgo, Coahuila
** Villa Hidalgo, Durango
** Villa Hidalgo, Jalisco
** Villa Hidalgo, Nayarit
** Villa Hidalgo, Oaxaca:
*** Chalcatongo de Hidalgo
*** Hidalgo Yalalag
** Villa Hidalgo, San Luis Potosí
** Villa Hidalgo, Sonora
** Villa Hidalgo, Tamaulipas
** Villa Hidalgo, Zacatecas
** Villa Hidalgo (Santa Rita), Zacatecas

### SAD
* Hidalgo, Illinois
* Hidalgo, Texas
* Hidalgo County, New Mexico
* Hidalgo County, Texas

## Osobe
* Anne Hidalgo, prvi zamjenik gradonačelnika Pariza
* David Hidalgo, američki glazbenik
* Giovanni Hidalgo, portorikanski glazbenik 
* Michel Hidalgo, francuski nogometaš i menadžer
* Miguel Hidalgo, vođa u meksičkom ratu za nezavisnost
* Montserrat Hidalgo, plivač iz Kostarike 
* Oscar Hidalgo, meksički vozač autoutrka
* Paet Hidalgo, američki vozač autoutrka i poduzetnik
* Rubén Ramírez Hidalgo, španjolski tenisač
* Richard Hidalgo, veneculeanski bejzbolaš
* Felix Resurreccion Hidalgo, slikar sa Filipina

## Ostalo
* ''Hidalgo'' (film), film sa glavnim glumcem Viggo Mortensen
* Asteroid 944 Hidalgo
* Sporazum Guadalupe Hidalgo, kojim je završen meksičko-američki rat
Hidalgo (država)

**Hidalgo** je jedna od 31 savezne države Meksika, nalazi se u središnjem dijelu zemlje, Savezna država Hidalgo ima površinu od 20.813&nbsp;km², a broji 2.415.416 stanovnika. Glavni grad ove savezne države je Pachuca.

Hidalgo je okružen saveznim državama San Luis Potosí na sjeveru, na istoku državama Veracruz i Puebla, na jugu saveznim državama Tlaxcala i México, a na sjeveroistoku državom Querétaro.

Savezna država Hidalgo nosi ime po Miguel Hidalgo y Costilla (Miguel Hidalgo), svećenmiku i jednom od vođa u meksičkom ratu za nezavisnost.

Najpoznatija turistička atrakcija države je arheološko nalazište Tula koje je nekada bilo prestonica države Tolteka.

Privreda Države Idalgo se zasniva na rudarstvu (srebro, zlato, olovo, bakar, cink).

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Idalgo
Tlaxcala

Država **Tlaskala** () je savezna država u centralnom Meksiku. Jedna je od najmanjih meksičkih država sa površinom od 4.016 -{km²}- i 1.072.311 stanovnika (stanje 2005). 

Graniči se na severu, istoku i jugu sa državom Puebla, na zapadu sa državom Meksiko, a na severoistoku sa Idalgom. 

Reč Tlaskala potiče iz jezika navatl i znači „mesto tortilja od kukuruza“. U vremenu pre dolaska Španaca u Meksiko Tlaskala je bila jedna od nezavisnih država. Ona se isprva borila protiv Španaca, da bi se kasnije udružila sa njima protiv astečkih rivala. I danas je ovde jak osećaj lokal-patriotizma među indijanskim stanovništvom koje čini većinu. Glavni grad države je grad Tlaxcala de Xicohtencatl, kojeg je osnovao Hernan Cortes 1520. Današnja država je nastala 1857. 

Sa prosečnom nadmorskom visinom od 2.230 metara, klima Tlaskale ide od umerene suve u centru i jugu, do hladne na padinama vulkana Malinche (vrh na 4.640 metara). 

Glavne privredne aktivnosti su proizvodnja kukuruza, povrća, voća, mleka i mesa.

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Tlaskala (šp.)
* Turistički biro  (šp.)
Vikend

**Vikend** je period od dva neradna dana u sedmici (tjednu). Riječ "**vikend**" nastala je od engleske složenice "*weekend*", koja znači "kraj sedmice", ali se to u različitim kulturama interpretira na različite načine. U hrišćanskim zemljama to su subotu i nedelju, u islamskim četvrtak i petak, dok su u Izraelu to petak i subotu.

Vikendi tradicionalno predstavljaju dane za odmor i najčešće su obavezni neradni dani. To naročito važi za nedelju, no mnogi poslodavci upošljavaju svoje radnike subotom, a neki čak i nedeljom. Pošto se na to gleda kao na poseban teret, ti dani su obično bolje plaćeni nego ostali dani sedmice ili se zauzvrat radnici oslobađaju odgovarajućeg broja radnih dana u ostatku sedmice.

## Historija
Gledano religijski, ne postoji pravilo da subota i nedelja moraju biti neradni dani. Kod Jevreja poslednji dan u sedmici je subota, a kod hrišćana nedelja, dok je kod muslimana to petak. Kod sve tri grupe taj dan je "sveti dan" i predstavlja odmor Boga, a ne ljudi (u pravoslavnih deset božijih zapovijesti, četvrta zapovijest glasi: "Šest dana radi, sedmi dan je odmor Gospodu Bogu tvome", slično i u drugim religijama).

Francuski revolucionarni kalendar, međutim, predviđao je jedan neradni dan u deset dana, dok je kalendar sovjetske revolucije predviđao jedan neradni dan u pet dana. Rani industrijski period u Evropi predviđao je šest radnih dana i sedmi (nedelja) neradni, a krajem devetnaestog i početkom dvadesetog vijeka radnički pokreti su se izborili za pet radnih dana i poslednja dva dana u sedmici kao neradna.

U Jugoslaviji, između dva rata, uveden je "engleski vikend", koji se sastojao u tome da se subotom popodne ne radi. Tada su i kancelarije imale dvokratno radno vreme od 7 do 12 i od 16 do 19 časova. Većini radnika je radno mesto bilo blizu kuće pa se pauza za ručak od 12 do 16 časova koristila za ishranu i odmor.

Petodnevna radna nedelja u Jugoslaviji je uvedena šezdesetih godina 20. veka sa skraćenjem radnog vremena s 48 na 42 radna sata.

Petodnevna radna nedelja za škole uvedena je još kasnije, pri čemu je bilo mnogo otpora s obrazloženjem: "deca će za dva dana zaboraviti da uopšte idu u školu!"

## Uticaj na ekonomiju
S jedne strane, pojavom vikenda kao perioda neradnih dana, radnici su dobili više slobodnog vremena. To slobodno vreme najčešće se koristi za odmor i rekreaciju, ali i za putovanja i posete. U toku tako potrošenog vremena ljudi obično troše više novca na razonodu, što je u nekim državama sveta dovelo do zakona da ni prodavcima nije dozvoljeno da rade tim danima radi smanjenja opšte potrošnje. Takvi zakoni se tokom vremena koriste sve manje i manje, u korist jačanja potrošačkog društva.

S druge strane, poslodavci su izgubili više dana u sedmici, čime se naoko gubi na produktivnosti. Međutim, postoje mišljenja po kojim se time ništa ne gubi jer radnici dolaze sveži na posao nakon dva neradna dana, kao i da se na taj način povećava opšta potrošnja, koja dovodi do veće zarade proizvođača.

## Reference
Djela Tomina

**Djela Tomina** su apokrifni ranohrišćanski spis nastao početkom 3. vijeka.

To su jedina apokrifna djela od kojih je sačuvan potpun tekst.

## Nastanak
Dela Tomina su nastala na sirijskom jeziku u prvoj polovici III stololeća, u gnostičkoj sredini (možda Bardesanes?). Ubrzo zatim prevedena na grčki u katoličkoj preradbi; sačuvana još u armenskom i etiopskom prijevodu te u dva latinska prijevoda.

Postoje i više staroslovenskih prevoda, od kojih je najstariji sačuvani rukopis iz 14. veka, srpske redakcije.

## Sadržaj
Spis pripovijeda o Tominu djelovanju u Indiji. Potanko se iznose događaji s putovanja. U Indiji Toma čini mnoga čudesa i obraća kralja Gundafora. Konačno umire mučeničkom smrću.

## Analiza
Pronađen je novac koji dokazuje da je kralj Gundafor (partsko-indijski) doista postojao. U spis su preuzeta dva himna (svadbena pjesma i pjesma o duši) te više svečanih molitava. Djela otkrivaju, bar djelomično, manihejske tendencije. Promiče se asketski ideal kao i u Djelima Petrovim i Andrijinim: odricanje od braka, savjet ženama da napuste svoje muževe.

## Izvori

## Povezano
* Apokrif
* Gnosticizam
* Ranohrišćanski spisi

## Vanjske veze
*  Early Christian Writings: *Acts of Thomas*
*  The Gnostic Society Library: From the translation and notes by M. R. James in *The Apocryphal New Testament,* Oxford 1924.
*  Medlycott India and Apostle Thomas *Acts of Thomas Ed. Menachery*
Treća poslanica Korinćanima

**Treća poslanica Korinćanima** je apokrifna Pavlova poslanica.

Zajedno s apokrifnom poslanicom Korinćana Pavlu, koju bi oni bili pisali Pavlu kao odgovor na njegovu drugu, nalazi se ova poslanica, kao Pavlov odgovor na nju, u Djelima Pavlovim (v. § 19, 2). Korinćani javljaju Pavlu o dvojici heretika, Simonu i Kleobiju, koji ne priznaju proroke, uče da Bog nije svemoguć, da nema uskrsnuća tijela, da čovjek nije stvoren od Boga, da Krist nije ušao u tijelo niti se rodio od Marije, da svijet nije od Boga nego od anđela. Pavao u svojoj poslanici odgovara na ta pitanja, pa je ta poslanica zanimljiva u doktrinalnom smislu za ono vrijeme kad je nastala. Postoji latinski prijevod iz III stoljeća. U sirskoj i armenskoj Crkvi te su poslanice neko vrijeme bile smatrane autentičnim.

## Literatura
* M. TESTUZ, *Papyrus Bodmer X: Correspondence apocryphe des Corinthiens et de l'Apôtre Paul*, Genève 1959.
* Hovhanessian, Vahan. *Third Corinthians: Reclaiming Paul for Christian Orthodoxy*. Peter Lang Publishing, 2000. 

## Izvori

## Povezano
* Apokrifi
* Djela Pavlova
* Ranohrišćanski spisi

## Vanjske veze
*  Third Epistle to the Corinthians  (interfaith.org)
*  3rd Corinthians (christian-history.org)
Poslanica Vijenske i Lionske Crkve

**Pismo Vienske i Lionske Crkve Crkvama Azije i Frigije** je ranohrišćanski spisi koji opisuje stradanja hrišćanskih mučenika.

Spis je u cijelosti sačuvan kod Euzebija Cezarejskog. Napisan na grčkom jeziku u Galiji, kao poslanica Crkava Viena i Liona, o žrtvama progona 177. godine u njihovoj zajednici. Izvještaj o Lionskim mučenicima je vjerojatno napisao sam biskup Irenej.

## Sadržaj

Neki uhvaćeni robovi kršćanskih gospodara, pagani, u strahu od nitria, optužili su kršćane za »tijestovske večere« i »edipovske inceste«. Oko desetak kršćana, računajući da će se tako spasiti, priznalo je na prvim mukama te lažne optužbe i odricalo se Krista, ali su ih nakon toga držali i dalje u zatvoru kao sukrivce. Kad je od cara došla uputa da se one koji se odreknu kršćanskog imena odmah pusti, a ostale osudi na smrt, dogodilo se, da su mnogi od otpadnika na novom ispitivanju odjednom počeli ispovijedati svoje kršćanstvo, i tako se natrag svrstali među mučenike.

Liječnik Aleksandar, koji je iz publike hrabrio ispovjedaoce da ustraju, uhvaćen je na licu mjesta, pošto je pred svima, na upit suca, odgovorio, da je i on kršćanin. Već u prvom mučenju javio se iz publike Vettius Epagatus, i zatražio da mu bude dozvoljeno da »izreče obranu za braću i da javno dokaže da se kod nas ne nalazi ništa »*impium aut irreligiosum*« (nelojalno i bezbožno). Njega je sudac nazvao »*advocatus christianorum*« (odvjetnik hrišćana), i uključio ga u broj drugih osuđenika.

Posebnu pažnju posvećuje izvještaj Blandini, koja je bila ropkinja, i za koju su se svi bojali — pa i njezina gospodarica, i sama među mučenicima — jer je bila veoma krhka tijela, ali koja je na svim mukama hrabro ustrajala ponavljajući samo jednu rečenicu: »*Kršćanka sam, i ništa se zla kod nas ne radi*«. Robinja Biblijada, koja je najprije zanijekala Krista, odjednom je na mukama, »kao da se probudila iz dubokog sna«, počela ispovijedati Krista, govoreći: »*Kako bi moglo biti da jedu djecu oni kojima nije dozvoljeno ni kušati krv životinja!*«

## Izvori

## Povezano
* Progoni hrišćana
* Hrišćanski mučenici
* Scilitanski mučenici

## Vanjske veze
* Letter from Vienna and Lyons (Catholic Encyclopedia)
Platonizam

**Platonizam** je Platonovo filozofsko učenje prema kojem postoje ideje kao metafizičke supstancije. Te su ideje osnova i razlog svakog zbiljskog i stvarnog postojanja. Platonizam je temelj svakog kasnijeg obektivnog idealizma, a time i svake metafizike.

Platonizam ovuhvata raznorodne filozofske škole kojima je zajedničko to što uglavnom daju malu važnost čulnoj spoznaji koja, budući da se temelji na onome što je promjenjivo i mnoštveno, ne može utemeljiti istinsko znanje. Na metafizičkom planu apsolutnom znanju odgovara inteligibilni svet ideja. Materijalni, čulni svijet je samo privid i trajno nastajanje.

## Reference
Djela Petrova

**Djela Petrova** (gr. *Praxeis Petrou*) su ranohrišćanski spis iz 2. vijeka.

Spis nije sačuvan u cjelini. Nastao najvjerojatnije u Siriji ili Palestini između 180. i 190. godine. Na latinskom jeziku (u kodeksu nađenom u Vercelli) je sačuvan tekst »*Actus Petri cum Simone*«, u kojemu se pripovijeda o borbi Petra sa Simonom Magom u Rimu, nakon Pavlova odlaska u Španjolsku. Simon pokušava na Forum Romanum uzići na nebo i kod toga umire. Na kraju se govori o Petrovu mučeništvu. U tekstu ima gnostičko-doketskih elemenata. Petar propovijeda protiv braka i navodi žene da napuste muževe.

## Izvori

## Povezano
* Apokrifi
* Ranohrišćanski spisi

## Vanjske veze
*  Acts of Peter (Early Christian Writings)
Mučeništvo Pavla

**Mučeništvo Pavla** (lat. *Martyrium Pauli*) je ranohrišćanski spis iz 2. vijeka. Dio je apokrifnih Djela Pavlovih.

Tekst sačuvan u dva grčka kodeksa, u nepotpunom latinskom prijevodu, te u sirijskom, koptskom, staroslavenskom i etiopskom prijevodu. Spis uglavnom ima legendarni značaj, osim samog podatka da je Pavao umro mučeničkom smrću u Rimu. Kad je krvnik Pavlu odsjekao glavu, »mlijeko je poškropilo njegovu tuniku«. Po smrti, Pavao se ukazuje caru i prorokuje mu budući sud. Naglašena je suprotnost štovanja Krista i štovanja rimskog cara. Krist se naziva »Vječni Kralj« i »Kralj vjekova «, a kršćani su »vojnici velikoga Kralja«.

## Reference

## Povezano
* Apokrifi
* Djela Pavla
* Djela Pavla i Tekle
* Ranohrišćanski spisi

## Vanjske veze
*  Acts of Paul (Britannica)
*  ''Acta Pauli'' A website devoted to an international, scholarly discussion of the *Acts of Paul*.
Agava

**Agava** je biljka iz velikog botaničkog roda istog imena, koja pripada porodici *[[Agavaceae]]*. Biljka uglavnom raste u Meksiku, mada se može pronaći u južnim i zapadnim delovima Sjedinjenih Država i centralnim i tropskim delovima Južne Amerike. Ove biljke imaju velike rozete mesnatih listova koji uglavnom imaju oštar vrh i bodljikave ivice. Debelo stablo je obično kratko, a čini se kao da listovi rastu direktno iz korena. Uz biljke iz bliskog roda *[[Yucca]]*, razne vrste agave su popularne kao ukrasne biljke. Svaka rozeta jednom cveta, a zatim uvene. Tokom cvetanja, visoko stablo raste iz središta biljke i nosi veliki broj malih cvetova. Nakon donošenja ploda, prvobitna biljka uvene, ali mladice često nastaju iz osnove stabla od kojih nastaje nova biljka. Zbog ovoga se često pogrešno misli da je agava kaktus.

## Reference
* Howard Scott Gentry, Agaves of Continental North America (University of Arizona Press, 1982), the standard work, with accounts of 136 species
* IPNI : The International Plant Name Index
* Native Plant Information Network More information on species in the Agave genus
* Davidson, Alan (1999). The Oxford Companion to Food. Oxford: Oxford University press, xx + 892. .
Agava (mitologija)

**Agava** je u grčkoj mitologiji bila kćer tebanskog kralja Kadma i Harmonije.

## Mitologija
Prema Apolodoru, Agava je bila udata za Ehiona, koji je bio jedan od preživelih ratnika izniklih iz zmajevih zuba (tzv. Sparti). Sa njim je imala sina Penteja. Nakon smrti svoje sestre Semele, Agava je proširila glasinu da Semelin ljubavnik nije bio Zevs, već običan smrtnik, što je rasrdilo boga Dionisa koji je rođen u toj vezi. Zbog toga je Dionis došao u Tebu kojom je sada vladao Agavin sin Pentej. Dionis je naredio Tebankama da odu na Kiteron kako bi proslavile njegove misterije, ali se novi tebanski kralj tome usprotivio i čak naredio da se žene silom vrate u grad. Dionis je, već ljut zbog kleveta njegove majke, oboje zaludeo; kralj je preobučen u ženske haljine otišao na Kiteron, a Agava kada ga je videla, verovala je da vidi divlju zver i rastrgla ga. Kada se otreznila i videla šta je uradila, pobegla je iz Tebe u Iliriju. Tamo se udala za kralja Likoterseja, ali ga je potom i ubila kako bi svom ocu omogućila da vlada i nad Ilirijom. Prema nekim izvorima, njena smrt nigde nije opisana.

## Drugi likovi
* Apolodor, Higin, Hesiod u teogoniji i Homer u „Ilijadi“ je navode kao jednu od Nereida.
* Apolodor je navodi i kao jednu od Danaida, čija je majka bila Europa, a muž Lik.
* Prema Higinu, Agava je bila i jedna od Amazonki.

## Reference
Tamaulipas

Država **Tamaulipas** () je savezna država Meksika. Nalazi se na severoistoku zemlje, na obali Meksičkog zaliva. Ima površinu od 79.384 km² i 3.020.225 stanovnika (popis 2005). 

Na severu se graniči sa SAD-om (Teksas). Granicu predstavlja reka Rio Grande. Na zapadu je meksička država Novi Leon, a na jugu države Verakruz i San Luis Potosi. 

Glavni grad države je Sjudad Viktorija, ali su veći od njega gradovi uz američku granicu: Nuevo Laredo, Rejnoza i Matamoros, kao i luka Tampiko. 

Oblast je prvi put politički organizovana 1774. pod imenom *Nuevo Santander*. Kao država je formirana 1824. 

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Tamaulipas (šp.)
Nuevo León

**Novi Leon** () je savezna država Meksika. Nalazi se na severu zemlje. Ima površinu od 64.924&nbsp;km² i 4.164.268 stanovnika (podatak iz 2005).

Na istoku se graniči sa državom Tamaulipas, sa državama Zakatekas i San Luis Potosi na jugu, i državom Koauila na zapadu. Novi Leon ima i 15 kilometra granice sa američkom saveznom državom Teksas.

Glavni i daleko najznačajniji grad Novog Leona je Monterej. Država je formirana 1824.

## Vanjske veze

* Internet prezentacija države Novi Leon (šp.)