open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Maréchal de France

**Maršal Francuske** (francuskiː *Maréchal de France*) je vojno odlikovanje u Francuskoj. Iako se ne radi o vojnom činu, ova počast dodjeljuje se generalima koji su ostvarili izvanredne uspjehe. Odlikovanje je bio dio titula kojima su se odlikovali Državni velikodostojnici francuske Krune tokom *[[Ancien Régime]]a* i Burbonke restauracije, odnosno Velikodostojnici Carstva tokom Prvog Carstva (tada je službeni naziv titule bio **Maršal Carstva**).

Maršal Francuske obilježava se sa sedam zvjezdica. Nositelj odlikovanja dobiva i žezlo plave boje sa zlatnim zvijedicama, koje su ranije bili *[[Fleur-de-lis|fleurs-de-lis]]* (tokom *[[Ancien Régime]]a*), odnosno orlovi (tokom Prvog Carstva). U žezlo je ugravirana latinska poruka *Terror belli, decus pacis*, koja prevedena znači *Strah u ratu, ornament u miru*.

Današnje odlikovanje izvedeno je iz titule *marescallus Franciae*, koju je Philippe II. August stvorio kako bi odlikovao vojskovođu Albérica Clémenta. Titula je opstala sve do 1793. kada ju je Narodni konvent, sukladno revolucionarnim idealima, ukinuo. Kada je Napoleon Bonaparte osnovao Prvo Carstvo, te iste 1804. godine vraćena je i titula, ali pod naslovom *[[Maréchal d'Empire]]* te je bila jedna od najuglednijih titula tokom Prvog Carstva. Napoleon je imenovao ukupno 26 Maršala Carstva. Burbonska restauracija dovela je do promjene imena titule, odnosno vraćanja starog, prednapoleonskog imena, a isto je zadržao i Napoleon III. tokom Drugog Carstva. Vlasti Treće Republike nisu koristile titulu sve do kraja Prvog svjetskog rata, kada je obnovljena kako bi se odlikovali uspješni generali, no obnovljena je, sada prvi put, kao vojno odlikovanje, a ne čin. Indirektna posljedica ovoga bila je i da je Philippe Pétain, kojemu je odlikovanje dodijeljeno zbog vođenja Prvog svjetskog rata, zadržao isto i nakon što su mu oduzeti svi službeni činovi. Danas, odlikovanje se može dodijeliti samo onom vojnom zapovjedniku koji se istaknuo uspjesima u ratu.

Posljednji živući Maršal Francuske bio je Alphonse Juin, kojemu je odlikovanje dodijeljeno 1952., a koji je umro 1967. godine. Posljednja osoba koja je odlikovana kao Maršal Francuske bio je Marie Pierre Kœnig, kojega je predsjednik Mitterand odlikovao posthumno 1984. godine.

Postoji i viša titula od Maršala Francuske, ona Maršala-Generala, ali ona je dodijeljena samo šest puta u povijesti Francuske, sve tokom perioda monarhističke Francuske.
Jonas Hanway

**Jonas Hanway** (Portsmouth, 12. 8. 1712. – London, 5. 9. 1786), engleski putopisac i filantrop.

## Biografija
Hanway je rođen u Portsmouthu, gradu na južnoj obali Engleske. Tokom djetinjstva umire mu otac, inače vojni opskrbljivač Kraljevske mornarice, pa zajedno s porodicom seli u London. U tinejdžerskim godinama odlazi u Portugal i 1729. postaje šegrt lisabonskog trgovca. Nakon što je neko vrijeme radio trgujući po Londonu, godine 1729. postaje poslovni partner R. Dingleyja, trgovca iz Petrograda. Poslovna karijera navela ga je na putovanje Rusijom i Iranom. Napuštajući Petrograd 10. 9. 1743., proputovao je područjima južno od Moskve, Volgograda i Astrahana, te je 22. 11. stigao na kaspijsku obalu odnosno 18. 12. u iranski grad Astarabad (Gorgan). Njegovu robu ubrzo je zaplijenio lokalni namjesnik Muhamed Hasan-han, no nakon što se išao žaliti u vladarski kamp Nader-šaha vraćeno mu je 85% oduzete imovine.

Njegovo povratno putovanje obilježili su bolest u Raštu i napadi pirata, a nakon šest tjedana karantene stigao je natrag u Petrograd 1. 1. 1745. godine. Tadašnju rusku prijestolnicu ponovo je napustio 9. 7. 1750., proputovao Njemačkom i Nizozemskom, te se 28. 10. vratio u Englesku. Ostatak svog života uglavnom je proveo u Londonu gdje je 1753. uspio izdati svoj putopis koji ga je ubrzo učinio popularnim u zemlji, a nadalje se posvetio prvenstveno filantropiji. Za Hanwayja se veže anegdota da je bio prvi Londonac koji je nosio kišobran, a bio je sklon raznim oblicima društvenog aktivizma. Primjerice, protivio se ostavljanju napojnica i naturalizaciji Jevreja, a zalagao se u korist samica za zatvorenike. Suprostavljao se i ispijanju čaja, zbog čega se upleo u spor protiv S. Johnsona i O. Goldsmitha.

Osim po putopisu, Hanway je ostao upamćen i po osnivanju Pomorskog društva () iz 1756. s ciljem snabdijevanja engleskih mornara. Godine 1758. postao je upravitelj londonske bolnice Foundling, a 1772. promoviran je na poziciju njenog potpredsjednika. Bio je jedan od ključnih ljudi prilikom osnivanja institucije Magdalen za zbrinjavanje žena, a istaknuo se i nabavkom kvalitetnijeg sistema parohijskog registra rođenih u Londonu. Dana 10. 7. 1762. imenovan je povjerenikom za opskrbljivanje mornarice i tu je poziciju zadržao sve do oktobra 1783. godine. Hanway umire neoženjen 5. 9. 1786. i sahranjen je u crkvi sv. Marije u Hanwellu, predjelu zapadnog Londona.

## Opus
Hanway je napisao 74 kraćih radova, od čega su većina pamfleti, te putopis *Historijski izvještaj britanske trgovine u Kaspijskom moru* () koji se smatra vrijednim ostvarenjem za iranistiku.

## Literatura
*  
*  
;Ostali projekti
Palais Bourbon

**Burbonska palača** (francuski: *Palais Bourbon*) je palača u Parizu koja se nalazi na lijevoj obali Seine, nastuprot Trga Concorde. Palača je građena od 1722. do 1728. kao rezidencija vojvotkinje Louise Françoise od Bourbona prema nacrtu talijanskog arhitekta Lorenza Giardinija. 

Od 1790. godine, palača je u vlasništvu države, a od 1795. je sjedište različitih legislativnih organa. Tokom Napoleonove vladavine, palači je dodano neoklasicističko pročelje s kolonadom sastavljenom od korintskih stupova, a koje podsjeća na ono crkve La Madeleine. Od 1879., Burbonska palača je sjedište Narodne skupštine te se njezino ime danas često koristi kao sinonim za cjelokupnu Narodnu skupštinu.

Burbonska palača ima i bogatu biblioteku koja, između ostalog, sadrži i dokumente koji sadrže detalje suđenja Jeanne d'Arc, rukopise Jean-Jacquesa Rousseaua i *[[Codex Borbonicus]]*.
Palais Luxembourg

**Luksemburška palača** (francuski: *Palais Luxembourg*) je barokna palača u Parizu. Palača je građena od 1615. do 1645. prema nacrtu Salomona de Brossea, izvorno kao kraljevska rezidencija za regenticu Mariju de' Medici, majku Louisa XIII. od Francuske. Nakon revolucije, Jean Chalgrin ju je prenamijenio u legislativnu zgradu (1799. - 1805.), a Alphonse de Gisors ju je dodatno povećao i redizajnirao (1835. - 1856.). Od 1958., Luksemburška palača je sjedište Senata. 

S južne strane palače nalazi se Luksemburški park, 25 hektara velik, uređen parter sa statuama i vodenim površinama gdje se djeca igraju s brodićima. *[[Musée du Luxembourg]]* se nalazi u istočnom krilu palače.
Savjet drevnih

**Savjet drevnih** (francuski: *Conseil des Anciens*) je bio gornji dom Francuskog parlamenta tokom perioda Direktorija, druge polovice Francuske revolucije. 

Savjet drevnih je bio viši od dvaju domova u republikanskom sustavu. Savjet drevnih brojio je 250 članova koji su imali ovlast da prihvate ili odbiju zakone koje izglasa Savjet pet stotina, donji dom Direktorijskog parlamenta. Svaki član Savjeta morao je imati najmanje 40 godina, a jedna trećina članova mijenjala se svake godine. Oni nisu imali ovlast predlagati zakone, ali svaki zakon kojega je odbio Savjet drevnih nije mogao biti ponovo predložen najmanje godinu dana. 

Osim legislativnih funkcija, Savjet drevnih je birao i pet Direktora s popisa kojeg je sastavio Savjet pet stotina.
Danilov učenik

**Danilov učenik** je bio anonimni srpski hroničar iz 14. veka, kritički nastrojen prema caru Dušanu.

## Život

Bio je učenik arhiepiskopa Danila II, kod kojeg je *hranjen, voljen i poučavan*. Njegovo ime je ostalo nepoznato. Pripadao je krugu saradnika kralja Stefana Dušana, koji je posle smrti patrijarha Danila II (1337), postavio svoga logoteta (kancelara) za crkvenog poglavara, što Danilov učenik oštro kritikuje.

## Spisi

Danilov učenik je napisao tri žitija: 
* *Žitije kralja [[Stefan Uroš III Dečanski|Stefana Uroša III]] (Dečanskog)*, 
* *Žitije kralja Dušana* (nedovršeno*) i 
* *Žitije arhiepiskopa Danila II*.

Pretpostavlja se da je od žitija koje je sastavio arhiepiskop Danilo i od svojih, koja je između 1337. i 1340. pisao po istom obrascu, načinio celinu, zbornik *Životi kraljeva i arhiepiskopa srpskih* (tzv. *Danilov zbornik*). Njegovo pripovedanje je hroničarsko, usmereno na istorijske događaje (npr. opis odbrane Hilandara; opis bitke kod Velbužda), po čemu izlazi iz okvira stare hagiografije predstavljanja unutarnjih duhovnih vrednosti.

== Prevod na savremeni srpski jezik ==
* *Danilovi nastavljači. Danilov učenik, drugi nastavljači Danilovog zbornika''. Priredio Gordon Mak Danijel, današnja jezička verzija Lazar Mirković, Beograd, Prosveta, SKZ, 1989, Stara srpska književnost u 24 knjige, knj. 7.
Aleksandar Zaharčenko

***Aleksandar Zaharčenko*** ( ; 26. jun 1976, Donjeck, USSR — 31. august 2018, Donjeck, Ukrajina) je od 8.8. 2014. drugi premijer samoproglašene separatističke Donjecke narodne republike, odnosno jedna od ključnih ličnosti u ratu na istoku Ukrajine. Njegov prethodnik na toj poziciji bio je Aleksander Borodaj, koji je postao zamjenik premijera. Procjenjuje se da je Borodaj, ruski državljanin, prepustio ovu poziciju Zaharčenku, ukrajinskom državljaninu, kako bi se umanjile optužbe da cijelu pobunu vodi Moskva.

17. februara 2015. je bio lakše ranjen kod mjesta Debaljcevo za vrijeme borbi sa tamo okruženim ukrajinskim snagama.

31. augusta 2018. je zajedno sa nekoliko najviših funkcionara DNR ranjen u bombaškom atentatu u središtu Donjecka, te je isti dan podlegao ozljedama. Zamijenio ga je Dmitrij Trapeznikov.

## Reference
Vladimir Antjufejev

***Vladimir Antjufejev*** (; Novosibirsk, Ruska SFSR, SSSR, 19.2. 1951. - ), znan i kao **Vadim Ševcov**, je bivši pripadnik sovjetske specijalne policije OMON te jedan od organizatora pokušaja svrgavanja latvijske vlade 1991. Kao Vadim Ševcov, od 1992. bio je Ministar državne sigurnosti samoproglašene republike Pridnjestrovlje u istočnoj Moldaviji. Posjeduje rusko i pridnjestrovljsko državljanstvo te ga traže vlasti Latvije i Moldavije. 2012., oduzeta mu je pozicija u Pridnjestrovlju te je pokrenuta kriminalna istraga protiv njega zbog zlouporabe moći, uništenje dokumentacija te netransparentno trošenje javnog novca. Od srpnja 2014., Antjufjev je postao jedan od vođa separatističkih proruskih pobunjenika, i jedan od aktera rata na istoku Ukrajine.

Aleksander Borodaj ga je postavio za vođu pobunjeničkih sigurnosnih snaga, unutarnjih poslova i pravosuđa. EU ga je stavila na listu osoba koje se nalaze pod sankcijama.

## Izvori
Kongres Francuskog parlamenta

**Kongres Francuskog parlamenta** (francuski: *Congrès du Parlement français*) je naziv političkog tijela koje nastaje kada se oba doma Francuskog parlamenta - Senat i Narodna skupština - zajednički sastanu u dvorcu Versailles kako bi glasali o izmjenama Ustava ili poslušali obraćanje Predsjednika Republike. 

Povijesno, tokom Treće i Četvrte Republike, Kongres se sastajao u Versaillesu kako bi izabrao Predsjednika Republike. Posljednji tako izabrani predsjednik bio je René Coty, izabran 23. prosinca 1953. godine. 

Danas, ipak, uloga Kongresa drastično je drugačija. Temeljem Ustava Francuske iz 1958. godine, redovna metoda za promjenu ustava je nacionalni referendum, no Predsjedniku se nudi mogućnost da izbjegne tu proceduru ako Vladin zakon za promjenu Ustava pošalje Kongresu na glasovanje. Kako bi izmjena stupila na snagu, potrebno je da dobije tropetinsku većinu u Kongresu. Takav Kongres naziva se Ustavotvornim kongresom. Druga situacija kada se zastupnici Parlamenta sastaju u Versaillesu je u slučaju obraćanja Predsjednika Republike, što je mogućnost koja je uvedena ustavnim promjenama 2008. godine. Iako to nije nepoznata praksa u francuskom političkom životu, posljednje obraćanje predsjednika Kongresu, prije nego je Nicolas Sarkozy 2009. godine iskoristio ovo pravo, bilo je 1873. godine, nakon čega je ta praksa zabranjena kako bi se onemogućio utjecaj predsjednika na parlament i izvršila jasna dioba vlasti. 

Postoji i jedna zanimljivost vezana uz zasjedanje Kongresa. Naime, kada se zastupnici parlamenta okupe u Versaillesu, dolazi do uspostave privremenog poštanskog ureda i tiskanja posebnih markica. S obzirom da su zasjedanja Kongresa relativno rijetka, filatelisti ove posebne markice smatraju izrazito vrijednima tako da nerijetko pitaju svoje zastupnike da im šalju poštu iz Kongresa.
Apače (razvrstavanje)

**Apače** može značiti:

* Općina Apače, općina u Sloveniji
* Apače (Apače, Slovenija), naselje u općini Apače
* Apače (Kidričevo, Slovenija), naselje u općini Kidričevo
Simone Silva

**Simone Silva** (15. august 1928 - 30. novembar 1957) bila je francuska filmska glumica, najpoznatija po skandalu koga je 1954. godine izazvala pozirajući u toplesu prilikom održavanja Kanskog festivala, uspostavivši tradiciju koju će kasnije slijediti brojne druge starlete.

## Filmografija
* *[[Le Tampon du Capiston]]* (1950)
* *[[Boniface somnambule]]* (1951)
* *[[Lady Godiva Rides Again]]* (1951)
* *[[The Secret People (film)|The Secret People]]* (1952)
* *[[Bachelor in Paris]]* (1952)
* *[[South of Algiers]]* (1953)
* *[[Desperate Moment]]* (1953)
* *[[Turn the Key Softly]]* (1953)
* *[[Street of Shadows]]* (1953)
* *[[Escape by Night (1953 film)|Escape by Night]]* (1953)
* *[[The Weak and the Wicked]]* (1954)
* *[[Duel in The Jungle]]* (1954)
* *[[Third Party Risk]]* (1954)
* *[[The Gelignite Gang]]* (1956)

## Reference

## Vanjske veze
*
Do Bigha Zamin

***Do Bigha Zamin*** () je indijski crno-bijeli film snimljen 1954. godine na hindiju u režiji Bimala Roya. Proatgonist, koga tumači Balraj Sahni je siromašni bengalski seljak kome zbog dugova prijeti gubitak kuće i zemlje. Radnja prikazuje njegove napore da novac zaradi kao vozač rikše u Calcutti. *Do Bigha Zamin* je, prema riječima samog Bimala Roya, bio inspiriran znamenitim italijanskim neorealističkim filmom *[[Kradljivci bicikla]]*. Nakon premijere je imao relativno skromne komercijalne rezultate, ali je osvojio kritiku te postao prvi dobitnik nagrade Filmfare za najbolji film. Veliki uspjeh je postigao i izvan indijskih granica, te je prikazan na Kanskom festivalu gdje je dobio Međunarodnu nagradu. Indijski filmski historičari ga, zbog odmaka od eskapističkih muzičkih fantazija karakterističnih za Bollywood smatraju jednim od začetnika indijskog socijalno angažiranog filmskog pokreta poznatog kao Parallel Cinema.

## Uloge
* Balraj Sahni ... Shambu Maheto
* Nirupa Roy ... Parvati (Paro) Maheto
* Rattan Kumar ... Kanhaiya Maheto
* Murad  ... Thakur Harnam Singh
* Rajyalakshmi	as  Nayabji (kao Rajlakshmi)
* Nana Palsikar ... Dhangu Maheto (Shambuov otac
* Noor Jehan
* Nazir Hussain ... Vozač rikše
* Rekha Mallick
* Jagdeep ... Laloo Ustad, čistač cipela
* Meena Kumari ... Thakurain

## Vanjske veze
* 
* Review from Rediff.com's Classics revisted series
* upperstall.com review
Piątka z ulicy Barskiej (film)

***Piątka z ulicy Barskiej*** () je poljski igrani film snimljen u režiji Aleksandera Forda i premijerno prikazan 1954. godine, poznat kao prvi cjelovečernji poljski film u boji. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana Kazimierza Kozniewskog koji je također sudjelovao na pisanju scenarija. Naslovni protagonisti su grupa varšavskih dječaka i adolescenata koja je za vrijeme Drugog svjetskog rata ostala bez roditeljskog i drugog nadzora, te se izdržava sitnim kriminalom. Radnja, koja se događa 1947. godine, prikazuje napore da ih se odvede na pravi put, odnosno od njih učine odgovorne građane, nove, socijalističke Poljske, a što nastoje spriječiti gangsteri povezani sa "reakcijom". Film je prikazan na Kanskom festivalu gdje je osvojio Međunarodnu nagradu.

## Uloge
* Aleksandra Śląska - Hanka
* Tadeusz Janczar - Kazek Spokorny
* Andrzej Kozak - Jacek Siwicki
* Tadeusz Lomnicki - Lutek Kozłowski
* Marian Rulka - Zbyszek Moczarski
* Wlodzimierz Skoczylas - Franek Kruk
* Mieczyslaw Stoor - Marek Kozioł
* Jadwiga Chojnacka - Kazek's Aunt
* Maria Kierzkowa - Edwardowa
* Ewa Krasnodebska - Maria Radziszewska
* Zofia Malynicz - Radziszewska
* Hanna Skarzanka - Sudac
* Natalia Szymanska - Koziołowa
* Ludwik Benoit - Wojciechowski
* Gustaw Buszynski - Sudac

## Vanjske veze
* 
* 
*
Det stora äventyret

***Det stora äventyret*** () je švedski crno-bijeli film snimljen 1953. u režiji  Arnea Sucksdorffa. Radnja je smještena na jednu švedsku farmu, a protagonisti, koje tumače Anders Nohrborg i Kjell Sucksdorff, su dva dječaka koji se sprijatelje i druže sa mladunčem vidre. Film je snimljen u polu-dokumentarističkom stilu, pri čemu je Sucksdorff dvije godine proveo na lokacijama, a potom dvije godine za montažnim stolom. Nakon premijere je imao uspjeha na međunarodnim festivalima - na Kanskom je osvojio Međunarodnu nagradu, a na Berlinaleu Srebrni medvjed za najbolji dokumentarni film.

## Uloge
* Gunnar Sjöberg ... Narator (odrasli Anders) (glas)
* Anders Nohrborg ... Anders
* Kjell Sucksdorff ... Kjell
* Holger Stockman ... KvastasEmil
* Arne Sucksdorff ... Father
* Amanda Haglund ... Baka
* Annika Ekedahl ... Annika
* Aina Fritzell ... Učitelj
* Stina Andersson ... Majka
* Erik Bodin ... Trgovac
* Sigvard Kihlgren ... Jens
* Tryggve Thyselius ... Svećenik

## Vanjske veze
*
*
Hazal Leyla Kaya

**Leyla Hazal Kaya** (), poznatija kao Hazal Kaya, je jedna od najuspješnijih turskih glumica. Hazal je rođena 1.listopada 1990. u Gaziantepu, Turska. Još kao mala se povezala sa umjetnošću iako su joj oba roditelja političari. Kao mala se nije bavila glumom već glazbom. Profesionalno zna svirati klavir i violinu. Zbog napornog vježbanja sviranja violine i klavira kao mala se često osjećala usamljeno kada bi čula  kako se djeca ispred igraju dok ona naporno vježba. Ali ako što je i sama rekla u jednom intervjuju,nikad nije prestala vježbat unatoč svemu. Roditelji su joj se rastali kad joj je bilo tek 7 godina. Sa 16 godina se okrenula glumi. 2006. godine dobiva svoju prvu ulogu u filmu Tajna kamena, u kojem je tumačila Bengü.

## Vanjske veze

*
* 
* 
*
Birijani

**Birijani** (, biriani, berijani ili beriani) je jelo od riže s dodacima i začinima. 

Glavni sastojci su riža (obično basmati), meso, riba, jaja ili povrće. Naziv dolazi od perzijske riječi "berijā(n)" što znači "pržen".

Način kuhanja birijanija potječe iz Irana. Iranski putnici i trgovci doveli su ovo jelo na Indijski potkontinent, gdje je vrlo popularno. Lokalne inačice ovog jela, popularne su u Južnoj Aziji, ali i u Jugoistočnoj Aziji, Arabiji, i unutar azijskih doseljenika u zapadnim zemljama. 
 
Začini, koji se koriste u birijaniju mogu uključivati: ghee, muškatni oraščić, kumin, papar, klinčić, kardamom, cimet, lovor, korijander, metvicu, šafran, đumbir, luk, i češnjak. 

Od mesa može ići: govedina, piletina, kozletina, janjetina, riba ili kozice.

## Izvori
Proleterski internacionalizam

**Proleterski internacionalizam**, ponekad jednostavno navođen kao **internacionalizam**, je marksistički koncept internacionalizma. On se temelji na konceptu prema kome je kapitalizam globalni sistem, odnosno kako radnička klasa mora, u nastojanju da ga porazi, djelovati globalno, te prevladati barijere koje tvore pripadnost njenih članova pojedinoj naciji ili nacionalnoj državi.

Koncept proleterskog internacionalizma je postojao od samih početaka marksizma kao ideologije, te se ogledao kroz međunarodno organiziranje njegovih sljedbenika kroz Prvu i Drugu internacionalu. Za vrijeme Prvog svjetskog rata ga je dodatno razradio Lenjin istakavši ga kao suprotnost buržoaskom nacionalizmu, odnosno kroz shvaćanje da radnička klasa različitih država mora odbaciti međusobni sukob u kojih su ih uvele imperijalističke elite teumjesto toga započeti građanski rat u svrhu postizanja komunističke svjetske revolucije.

## Povezano
*Permanentna revolucija
*Socijalizam u jednoj zemlji
*Internacionalne brigade
*Bratstvo naroda
Magnificent Obsession

***Magnificent Obsession*** () je roman američkog pisca Lloyda C. Douglasa, originalno objavljen 1929. godine. Protagonist je Robert Merrick, mladi i bahati plejboj koji strada u nesreći, a čije spašavanje dovede do smrti dr. Hudsona, briljantnog ljekara i uglednog filantropa. Radnja prikazuje kako Merrick zbog toga doživljava moralnu transformaciju te se nastoji iskupiti studirajući medicinu i postavši i sam ljekar, te kako sticajem okolnosti liječi Hudsonovu udovicu koja je u međuvremenu oslijepila. Douglasov roman, u kome je nastojao promovirati vlastite kršćanske i altruističke ideje, je doživio veliki uspjeh, te je Douglas napisao prednastavak pod naslovom *Dr. Hudson's Secret Journal*. U Hollywoodu je ekraniziran dva puta - 1935. i 1954. godine, a 1957. je *Journal* postao predložak za istoimenu TV-seriju.
Magnificent Obsession (film, 1935)

***Magnificent Obsession*** () je američki crno-bijeli film snimljen 1935. u režiji Johna M. Stahla. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana Lloyda C. Douglasa. Protagonist, čiji lik tumači Robert Taylor, je bahati plejboj kome nakon nesreće u bolnici spase život, ali zbog čega umire briljantni ljekar kome je sticajem okolnosti istovremeno pozlilo. Radnja pokazuje kako se protagonist, nakon u nesreći oslijepi ljekarova udovica (koju tumači Irene Dunne), odlučuje posvetiti studiju medicine i posvetiti život pomaganju drugim ljudima, pri čemu, sticajem okolnosti i slijepa udovica postaje njegov pacijent. Film je postigao veliki uspjeh i pomogao da Dunne i Taylor postanu velike zvijezde. Danas je, međutim, manje poznat od kasnije verzije, koju je 1954. režirao Douglas Sirk sa Rockom Hudsonom i Jane Wyman u glavnim ulogama.

## Uloge
* Irene Dunne ... Helen Hudson
* Robert Taylor ... Robert Merrick
* Charles Butterworth ... Tommy Masterson
* Betty Furness ... Joyce Hudson
* Sara Haden ... Mrs. Nancy Ashford
* Ralph Morgan ... Randolph
* Henry Armetta ... Tony
* Gilbert Emery ... Doctor Ramsay
* Arthur Treacher ... Horace
* Beryl Mercer ... Mrs. Eden
* Alyce Ardell ... Francuska sobarica
* Theodore von Eltz ... Dr. Preston
* Sidney Bracey ... Butler
* Arthur Hoyt ... Perry
* Cora Sue Collins ... Ruth

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
*
4. berlinski filmski festival

**Berlinski međunarodni filmski festival 1954.** () je bilo četvrto po redu izdanje Berlinskog filmskog festivala (Berlinale), održano od 18. do 29. juna 1954. godine u tadašnjem Zapadnom Berlinu.

Glavnu nagradu - Zlatni medvjed - osvojila je britanska komedija *[[Hobson's Choice (1954 film)|Hobson's Choice]]* u režiji Davida Leana. Relativno malen broj nagrada, kao i to da su se dodjeljivale temeljem glasanja publike, se ponekad navodi kao razlog zašto su bez nagrada ostali Kurosawin *[[Ikiru]]* i Sirkova *[[Magnificent Obsession (film, 1954)|Veličanstvena opsesija]]*, koju mnogi kritičari drže najboljim ostvarenjima u tadašnjoj konkurenciji.

## Nagrade
Sljedeće nagrade su osvojene na temelju glasanja publike:
* Zlatni medvjed: *[[Hobson's Choice (1954 film)|Hobson's Choice]]*, rež. David Lean
* Srebrni medvjed: *[[Bread, Love and Dreams|Pane, amore e fantasia]]*, rež. Luigi Comencini
* Brončani medvjed: *[[The Unfrocked One|Le défroqué]]*, rež. Léo Joannon
* Velika zlatna medalja (dokumentarni i kulturni filmovi): *[[The Living Desert]]*, rež. James Algar
* Velika srebrna medalja (dokumentarni i kulturni filmovi): *[[The Great Adventure (1953 film)|Det stora äventyret]]*, rež. Arne Sucksdorff
* Velika brončana medalja (dokumentarni i kulturni filmovi): *[[The Golden Age of Flemish Painting|Een gouden eeuw-de kunst der Vlaamse primitieven]]*, rež. Paul Haesaerts

## Reference

## Vanjske veze
* 4th Berlin International Film Festival 1954
* 1954 Berlin International Film Festival 
* Berlin International Film Festival:1954  at Internet Movie Database
Karl Hudomal

**Karl Hudomal** je bio slovenski komunista, član CK KPJ.

Karl Hudomal je bio skojevski i partijski funkcionar, aktivan u Beču i Moskvi.

Nakon neuspjeha oružanog otpora diktaturi 1929. godine, u siječnju 1930. godine u rukovodstvo KPJ su kooptirani Karlo Hudomal, Antun Mavrak, Akif Šeremet i Nikola Kovačević, a smijenjen je s funkcije generalnog sekretara Jovan Mališić. Hudomal je 1930-ih radio među jugoslavenskim iseljenicima u Francuskoj.

Na aprilskom plenumu 1936. godine Hudomal se, zajedno sa Štefekom Cvijićem i Vladimirom Ćopićem suprotstavio politici "privremenog upravnika" KPJ Milana Gorkića. Nakon toga je 9.9. iste godine zajedno sa njima isključen iz CK KPJ.

Tokom drugog svetskog rata je bio u pokretu otpora u Austriji. Život je završio tragično u logoru Mauthausen 1944. godine. 

## Izvori
Lady Godiva Rides Again

***Lady Godiva Rides Again*** (), također i pod naslovom ***Bikiny Baby***,  je britanska crno-bijela filmska komedija snimljena 1951. godine u režiji Franka Laundera. Protagonistica, čiji lik tumači Pauline Stroud, je lijepa ali naivna djevojka iz engleske provincije koja, učestvujući u lokalnoj manifestaciji kao Lady Godiva, dobiva poziv za izbor ljepote u Londonu te se upoznaje s mračnim stranama show businessa. Film, za koji je Launder inspiraciju dobio kao jedan od sudaca na izboru Miss Kent 1950. godine, je uglavnom loše ocijenjen od kritičara. Historičarima filma je, međutim, zanimljiv zbog toga što se u ulogama manekenki i sudionica izbora ljepote nalaze neka kasnije poznata glumačka imena kao Diana Dors i Joan Collins; u fllmu se također može vidjeti francuska glumica Simone Silva (kasnije poznata po kanskom skandalu 1954. godine) te Ruth Ellis, koja je 1955. zbog počinjenog ubistva postala posljednja pogubljena žena u Ujedinjenom Kraljevstvu.

## Uloge
*Dennis Price ... Simon Abott 
*John McCallum ... Larry Burns 
*Stanley Holloway ... Mr. Clark 
*Pauline Stroud ... Marjorie Clark 
*Gladys Henson ... Mrs. Clark 
*Bernadette O'Farrell ... Janie 
*George Cole ... Johnny 
*Diana Dors ... Dolores August 
*Eddie Byrne ... Eddie Mooney 
*Kay Kendall ... Sylvia 
*Renee Houston ... Beattie 
*Dora Bryan ... Žena zadužena za publicitet
*Sid James ... Lew Beeson 
*Tommy Duggan ... Compere
*Felix Felton ... Vijećnik

## Reference

## Vanjske veze
*
Magnificent Obsession (film, 1954)

***Magnificent Obsession*** () je američki igrani film snimljen 1954. u režiji Douglasa Sirka, a koji se smatra jednom od najuspješnijih hollywoodskih melodrama 1950-ih.

Predstavlja adaptaciju istoimenog romana Lloyda C. Douglasa. Protagonist, koga tumači Rock Hudson, je neodgovorni i bahati plejboj kome nakon nesreće pružaju medicinsku pomoć, a zbog čega umre ugledni ljekar koji je u isto vrijeme doživio srčani udar. Radnja pokazuje njegove napore da se zbog toga iskupi ljekarovoj udovici (čiji lik tumači Jane Wyman), a zbog čega će studirati medicinu i liječiti je nakon što sticajem okolnosti oslijepi.

Snimanje su obilježili problemi vezani uz loše zdravlje Wyman i Sirka, kao i odluka Universala da umjesto standardnog formata slike primijeni novu tehniku Cinemascope. Usprkos toga, film je doživio izuzetan uspjeh. Wyman je nominirana za Oscar za najbolju glumicu, a Hudson je postao velika zvijezda, te sa Sirkom nastavio suradnju koja će rezultirati s još nekoliko klasičnih filmova.

## Uloge
* Jane Wyman ... Helen Phillips 
* Rock Hudson ... Bob Merrick
* Agnes Moorehead ... Nancy Ashford 
* Otto Kruger ... Randolf
* Barbara Rush ... Joyce Phillips 
* Gregg Palmer ... Tom Masterson
* Paul Cavanagh ... Dr. Giraud
* Sara Shane ... Valerie 
* Richard H. Cutting ... Dr. Dodge
* Judy Nugent ... Judy
* Helen Kleeb ... Mrs. Eden
* Rudolph Anders ... Dr. Fuss
* Fred Nurney ... Dr. Laradetti
* John Mylong ... Dr. Hofer
* Jack Kelly ... Prvi mehaničar (van špice)
* Alexander Campbell ... Dr. Allan
* Mae Clark ... Mrs. Miller
* Harvey Grant ... Chris
* Joe Mell ... Dan

## Reference

## Vanjske veze
* 
* 
*
Hobson's Choice (drama)

***Hobson's Choice*** () je kazališna komedija britanskog pisca Harold Brighouse premijerno prikazana u New Yorku 1916. godine. Radnja je smještena u manchestersko prigradsko naselje Salford godine 1880. godine i prikazuje kako naslovni protagonist, postolar Henry Hobson, radi alkohola zanemaruje svoje tri kćeri i postolarsku radnju, sve dok se jedna od njih, Maggie, ne odluči protiv očeve volje udati za mladog postolara Williama Mossopa i osnovati vlastitu postolarsku radnju. Komedija, čiji je autor inspiraciju pronašao u Pepeljuzi i Shakespeareovom *[[Kralj Lear|Kralju Learu]]*, doživjela je veliki uspjeh. Nešto kasnije je postala predmetom četiri ekranizacije - britanskog nijemog filma iz 1920. godine, zvučnog filma iz 1931. godine, filma iz 1954. godine i američkog TV-filma iz 1983. godine, kao i adaptacije u obliku brodvejskog mjuzikla Walking Happy iz 1966. godine.

## Izvori

## Vanjske veze
*Project Gutenberg ebook
*Hobson's Choice at the Internet Broadway Database
Hobson's Choice (film, 1954)

***Hobson's Choice*** (), na prostoru bivše Jugoslavije poznat i pod naslovom ***Hobson u neprilici***, je britanski igrani film snimljen 1954. u režiji Davida Leana. Po žanru predstavlja kombinaciju drame i romantične komedije, a temelji se na istoimenom teatarskom komadu Harolda Brighousea. Radnja je smještena u viktorijansko predgrađe Manchestera, a naslovni protagonist je alkoholu skloni vlasnik postolarske radnje (koga tumači Charles Laughton), a čija se kćer (koju tumači Brenda de Banzie) protiv njegove volje udaje za mladog postolara (koga tumači John Mills). Hobson's Choice je predstavljao veliki uspjeh za Davida Leana, donijevši mu niz prestižnih nagrada, uključujući Zlatni medvjed osvojen na Berlinskom festivalu.

## Uloge
*Charles Laughton ... Henry Horatio Hobson
*John Mills ... Will Mossop
*Brenda De Banzie ... Maggie Hobson
*Daphne Anderson ... Alice Hobson
*Prunella Scales ... Vicky Hobson
*Richard Wattis ... Albert Prosser
*Derek Blomfield ... Freddy Beenstock
*Helen Haye ... Mrs. Hepworth, financijska podrška
*Jack Howarth ... Tubby Wadlow, drugi Hobsonov uposlenik
*Joseph Tomelty ... Jim Heeler
*Julien Mitchell ... Sam Minns, vlasnik puba
*Gibb McLaughlin ... Tudsbury
*Philip Stainton ... Denton
*John Laurie ... Dr. MacFarlane
*Dorothy Gordon ... Ada Figgins

## Izvori

### Napomene

### Literatura
*The Great British Films, pp 162–164, Jerry Vermilye, 1978, Citadel Press, 

## Vanjske veze
*
Satmarski mir

**Satmarski mir** je sklopljen u gradu Satmaru (danas Satu Mare u Rumuniji) 29. aprila 1711. između habzburškog dvora, ugarskih staleža i pobunjeničkih kuruca. Predstavljao je formalni kraj ustanka Ferenca (Franje) II Rakocija, koji je trajao od 1703.

Ugovor sklopljen u Satmaru sastojao se od deset tačaka, kojim je trebalo da se uspostavi mir u celoj Kraljevini Ugarskoj i od nje samostalne Kneževine Transilvanije, zagarantuju materijalni i politički interesi ugarskim staležima i ranijim ustanicima i istovremeno osigura vladavina Habzburga nad Ugarskom i Transilvanijom:

*Knezu Rakociju određen je krajnji rok od tri nedelje da se priključi sporazumu i zakune kralju na vernost.
*Predviđena je amnestija za sve ustanike, uključujući i povratak njihovih konfiskovanih dobara, ukoliko u roku od tri nedelje polože zakletvu na vernost i primanje domaćih vojnika u carsku službu, odnosno pravo da mogu da se vrate u svoju matičnu zemlju. Svaki vojnik, koji je zbog hrabrosti postao *libertinus* (lat. oslobođenik, slobodnjak), odnosno oslobođen od kmetstva, zadržava taj status. Stranim vojnicima u ustaničkoj vojsci biće izdate isprave za slobodan povratak u svoju zemlju.
*Njegovo Veličanstvo proklamuje u Ugarskoj i Transilvaniji versku slobodu za prihvaćene religije (pod tim se misli na augzburšku i helvetsku konfesiju). Potvrđeni su prihodi sveštenstva. Pomilovanim ustanicima ostavlja se sloboda da iznesu pred Njegovo Veličanstvo ili Ugarski sabor svoje žalbe koje se tiču vere.
*Dobra udovica i siročadi ne smeju da se konfiskuju.
*Pristalice pokreta u egzilu mogu da traže amnestiju i posle utvrđenog datuma. General Štajnvile dobija punomoćje da pomiluje one Transilvance, koji se bude vratili iz Moldavije i Vlaške. On se može pitati za povratak na prethodne funkcije, a generalmaršal Palfi će takve zahteve podržati. Jasi, Kuni i Hajduci zadržavaju svoje slobode.
*Svi konfederalisti, koji se nalaze u zarobljeništvu, obuhvaćeni su ovim odlukama.
*Štete, koje su nanesene za vreme primirja, biće nadoknađene.
*Ratifikacija odredaba od strane dvora biće svuda svečano objavljena.
*Kralj bi potvrdio slobode Ugarske i Transilvanije, a pomilovani se ne smeju progoniti i vređati.
*Idući Ugarski sabor bi trebalo da udovolji svim odobrenim žalbama. Dvor bi uvek bio privržen Ugarskoj, a ugarska nacija verna svom kralju.
Jagoda (ime)

**Jagoda** je žensko srpsko, hrvatsko, makedonsko i poljsko ime, nastalo od naziva istoimene biljke. Na poljskom to ime znači "bobica". Pojavljuje se u primorskim gradovima još u 13. vijeku.

## Izvedena i imena od milja
Izvedena su imena Jagodina i Jagodinka, a imena od milja: Goda, Gode, Godica; Gila; Jaga, Jagača, Jagda, Jagek, Jagodica; Jaša, Jaše; Oda, Odi, Odica.

## Značajne osobe
* Jagoda Cvetičanin, hrvatska klaviristica makedonskog porijekla
* Jagoda Kaloper, hrvatska likovna umjetnica i glumica 
* Jagoda Kralj, hrvatska glumica
* Jagoda Kumrić, hrvatska glumica
* Jagoda Premužić, hrvatska državna dužnosnica, dugogodišnja tajnica Vlade Republike Hrvatske
* Jagoda Truhelka, hrvatska književnica

## Reference

## Vanjske veze
* *Baby Name Facts*: Jagoda
Edward Stack

**Edward Stack** se može odnositi na:
* **[[Edward Stack (američki marinac)|Edward Stack]]** (1756. – 1833.), marinac tokom Američkog rata za nezavisnost
* **[[Edward Stack (ICS)|Edward Stack]]**, član Indijske civilne službe u Britanskom Radžu i putopisac
* **[[Edward Hugh Bagot Stack|Edward H. B. Stack]]** (u. 1914.), britanski komadant gurkama i vojnik 1. svj. rata
* **[[Edward John Stack|Edward J. Stack]]** (1910. – 1989.), član Američkog predstavničkog doma iz Floride
* **[[Edward Stack (Wisconsin)|Edward Stack]]** (1918. – 2006.), član Državne skupštine Wisconsina
* **[[Edward W. Stack]]** (1955. – ), američki biznismen
Jard

**Jard** (engleski: *yard*) mjerna je jedinica za duljinu. Jard iznosi 3 stope ili 1/1760 milje, što je po Međunarodnom sistemu 0,9144 metara.

Englesko ime za jard potječe od riječi za ravnu granu odnosno palicu, iako izvor mjerne jedinice nije točno poznat. Moderna definicija jarda je kompromis među britanskim i američkim standardima i umjeren je naspram metru. 

## Povezano
* Anglosaksonske mjere
* Imperijalni sistem mjera
* Američki sistem mjera

## Vanjske veze
* Pretvorba mjernih jedinica  konverter-jedinica.com
Edward Stack (ICS)

**Edward Stack** je bio britanski oficir u Indiji, član Bengalske civilne službe (znane i kao indijske ili imperijalne civilne službe; ICS) od 1872., prvi direktor Odjela za zemljišne knjige i poljoprivredu u Assamu, te putopisac.

Tokom 1881. i 1882. Stack je putovao kadžarskim Iranom nakon čega je u Londonu izdao putopis *Šest mjeseci u Perziji* (), a godinama je pisao i o etnografiji Indije što je poslužilo kao podloga za daljnje studije C. J. Lyallu.

Stackova supruga bila je Marion Rosalie, a njegov sin Edward H. B. Stack (r. 1885.) komandirao je gurkama i poginuo je 1914. u Prvom svjetskom ratu. Iste godine rođena je njegova unuka Ann Prunella Stack, poznata kao pionirka fitnesa u Britaniji i aktivistica za ženska prava.

## Opus
*  *Six Months in Persia*, dva toma, London: Sampson Low, Marston, Searle & Rivington, 1882.
:*  Lyall, Charles James (1908.): *The Mikirs; from the papers of the late Edward Stack*, London: David Nutt
:*  Lyall, Charles James: *The Karbis from the Papers of the Late Edward Stack*

## Vanjske veze
*  Stack, Edward Hugh Bagot (sin Edwarda Stacka) na stranicama vojnog fakulteta Winchester
Pane, amore e fantasia

***Pane, amore e fantasia*** () je italijanska crno-bijela filmska komedija snimljena 1953. u režiji Luigija Comencinija. Protagonist, koga tumači Vittorio De Sica, je karabinjerski oficir koji se nakon dolaska na mjesto načelnika stanice u planinskom selu zagleda u lijepu mještanju, čiji lik tumači Gina Lollobrigida. Radnja prikazuje nesporazume i razne komične situacije koje nastanu nakon što se ona, pak, zaljubi u njegovog potčinjenog, koga tumači Roberto Risso. Snimljen na lokacijama u mjestu Castel San Pietro Romano, *Pane, amore e fantasia* se često navodi kao jedno od najuspješnijih ostvarenja ružičastog neorealizma. Osim u Italiji, imao je veliku gledanost u Evropi, a godine 1954. je osvojio Srebrni medvjed na Berlinskom festivalu. Uspjeh filma je potakao snimanje nastavka pod naslovom *[[Pane, amore e gelosia]]* 1955. te *[[Pane, amore e Andalusia]]* 1958. godine.

## Glavne uloge
* Vittorio De Sica ... Antonio Carotenuto
* Gina Lollobrigida ... Maria De Ritis
* Marisa Merlini ... Annarella Mirziano
* Virgilio Riento ... Don Emidio
* Tina Pica ... Caramella
* Maria-Pia Casilio ... Paoletta
* Roberto Risso ... Pietro Stelluti
* Memmo Carotenuto ... Sirio Baiocchi
* Vittoria Crispo ... Maria Antonia De Ritis
* Guglielmo Barnabò ... Don Concezio

## Vanjske veze
*
Le Défroqué

***Le Défroqué*** () je francuski crno-bijeli film snimljen 1954. u režiji  Lea Joannona. Protagonist, čiji lik tumači Pierre Fresnay, je bivši katolički svećenik koji je zbog svjetovnih iskušenja napustio Crkvu. Radnja prikazuje kako ga mladi svećenik (čiji lik tumači Pierre Trabaud) nastoji po svaku cijenu vratiti Crkvi. *Le Défroqué* je prikazan na Berlinskom festivalu gdje je osvojio Brončani medvjed.

## Uloge
* Pierre Fresnay - Maurice Morand
* Pierre Trabaud - Gérard Lacassagne
* Nicole Stéphane - Catherine Grandpré
* Marcelle Géniat - Mme. Morand
* Jacques Fabbri - L'ordonnance
* Abel Jacquin - Le père supérieur
* Georges Lannes - Le colonel
* Renaud Mary - L'antiquaire
* Guy Decomble - Le père Mascle
* René Havard - Un officier
* Christian Lude - Le chanoine Jusseaume
* Léo Joannon - Le chanoine Jousseaume
* Olivier Darrieux - Edoard
* Sylvie Février - La soeur de Gérard
* René Blancard - M. Lacassagne

## Vanjske veze
*
15. venecijanski filmski festival

**15. izdanje [[Venecijanski filmski festival|Međunarodne smotre filmske umjetnosti u Veneciji]]** () je bio filmski festival održan u Veneciji od 22. augusta do 7. septembra 1954. godine. 

Veliku nagradu za najbolji film je osvojila britansko-italijanska drama *[[Romeo and Juliet (1954 film)|Romeo and Juliet]]* u režiji Renata Castellanija. Srebrni lav za najbolju režiju su podijelila četiri režisera, među njima i Kenji Mizoguchi koji je istu nagradu dobio na prethodnom festivalu. Glumačku nagradu Kup Volpi je osvojio francuski glumac Jean Gabin za svoj nastup u filmu *[[Air of Paris|L'air de Paris]]*.

## Nagrade
* Velika međunarodna nagrada Venecije
** Najbolji film - *[[Romeo and Juliet (1954 film)|Romeo and Juliet]]* (Renato Castellani)
* Srebrni lav za najbolju režiju
** *[[On the Waterfront]]* by (Elia Kazan)
** *[[Intendant Sansho]]* (Kenji Mizoguchi)
** *[[Sedam samuraja]]*, rež. (Akira Kurosawa)
** *[[La strada]]*, rež. (Federico Fellini)
* Kup Volpi
** Najbolji glumac - *[[Air of Paris|L'air de Paris]]* (Jean Gabin) 
* Nagrada OCIC
** *[[On the Waterfront]]* (Elia Kazan)
* Nagrada Pasinetti
** *[[On the Waterfront]]* (Elia Kazan)
* Apsolutna velika nagrada
** *The Back of Beyond* (John Heyer)
* Specijalna nagrada
** *[[Executive Suite]]* (glumački ansambl)

## Vanjske veze
*  Mostra del Cinema di Venezia ed. 19 - 1954 sull'Internet Movie Database
*  Sito ufficiale della Mostra del Cinema di Venezia
Executive Suite

***Executive Suite*** () je američki crno-bijeli film snimljen 1954. u režiji Roberta Wisea. Po žanru je drama, a predstavlja adaptaciju istoimenog romana Camerona Hawleya. Radnja prikazuje kako iznenadna smrt predsjednika korporacije za proizvodnju namještaja dovodi do bespoštedne borbe za nasljedstvo, u kome su glavni kandidati mladi idealist (koga tumači William Holden) i stariji pragmatik (koga tumači Fredric March). Executive Suite je bio neobičan film za svoje doba, prije svega zbog namjernog nekorištenja muzičke podloga, kao i pojedinih scena snimljenih "iz ruke", što ga je činilo sličnijim umjetničkim filmovima iz nezavisne produkcije umjesto prestižnog projekta velikog studija Metro-Goldwyn-Mayer. Usprkos toga je postigao izvjestan uspjeh kod publike, kao i kod kritike, te je na venecijanskoj Mostri njegova glumačka postava dobila Specijalnu nagradu.

Godine 1976. je po njenim motivima snimljena kratkotrajna istoimena TV-serija, koja se na programu mreže CBS zadržala jednu sezonu.

## Uloge
* William Holden ... McDonald "Don" Walling, potpredsjednik za dizajn i razvoj
* Fredric March ... Loren Phineas Shaw, potpredsjednik i nadzornik
* Walter Pidgeon ... Frederick Y. Alderson, potpredsjednik i blagajnik
* Paul Douglas ... J. Walter Dudley, potpredsjednik za prodaju
* Barbara Stanwyck ... Julia O. Tredway, kćer i nasljednica Tredwaya
* Louis Calhern ... George Nyle Caswell, članica odbora
* Dean Jagger ... Jesse Q. Grimm, potpredsjednik za proizvodnju
* Nina Foch ... Erica Martin, sekretarica pokojnog generalnog direktora Averyja Bullarda
* Shelley Winters ... Eva Bardeman, sekretarica Waltera Dudleya i njegova ljubavnica
* June Allyson ... Mary Blemond Walling, supruga Dona Wallinga
* Tim Considine ... Mike Walling, sin Dona Wallinga
* William Phipps ... Bill Lundeen, menadžer zadužen za izvještaje Donu Wallingu

## Reference

## Vanjske veze
* 
*
Romeo and Juliet (film, 1954)

***Romeo and Juliet*** (), u Italiji distribuiran kao ***Giulietta e Romeo***, je britansko-italijanski film snimljen 1954. u režiji Renata Castellanija. Predstavlja adaptaciju istoimene tragedije Williama Shakesparea. Naslovni protagonisti, koje tumače Laurence Harvey i Susan Shentall, su dvoje mladih ljubavnika koji pripadaju zaraćenim porodicama u srednjovjekovnom italijanskom gradu Verona. *Romeo and Juliet* je predstavljao izuzetno ambiciozan projekt čije su pripreme trajale nekoliko godina, i gdje je velika pažnja uložena za pronalaženje i korištenje autentičnih italijanskih lokacija. Iako je osvojio Zlatni lav na venecijanskoj Mostri, *Romeo and Juliet* je uglavnom loše dočekan od kritike, kojoj se nisu dopale drastične scenarističke promjene originalnog teksta i likova. Laurence Harvey je, pak, za razliku od svoje partnerice Susan Shentall, iskoristio film kako bi se nametnuo kao velika zvijezda.

## Vanjske veze
*
Svištovski mir

**Svištovski mir** je naziv mirovnog ugovora koji su u gradu Svištov u Osmanskom carstvu (danas na teritoriji Bugarske) potpisali 4. avgusta 1791. godine predstavnici Austrije i Osmanskog carstva, car Leopold II i sultan Selim III. Ovim mirom je okončan poslednji austrijsko-turski rat koji je trajao od 1788. do 1791. godine.

## Posledice Svištovskog mira
Austrija, koja je u prvim godinama Austrijsko-turskog rata bila potiskivana, je osvojila Beograd a zatim Kalafat. Austrijska saveznica Rusija je takođe bila uspešna u ratu sa Osmanskim carstvom. Uprkos takvim uspesima Austrija je bila prisiljena da potpiše Svištovski mir u kojem je dobila izuzetno malo u odnosu na situaciju na terenu (grad Oršava i još dva mala grada). Osnovni razlozi Austrije za prihvatanje ovakvih nepovoljnih uslova ugovora o miru su:
# napad Prusije, koja je bila saveznik Osmanskog carstva 
# izbijanje Francuske revolucije

Posle Svištovskog mira Austrija nikada više nije učestvovala u ratovima koje je Rusija vodila protiv Osmanskog carstva tokom 19. i 20 veka.

## Posledice Svištovskog mira po stanovnike Smederevskog sandžaka
Mnogi Srbi su kao dobrovoljci aktivno učestvovali na strani Austrije. Ovaj period srpske istorije se naziva Kočina krajina, po Koči Anđelkoviću, jednom od komandanata srpskih dobrovoljaca. Svištovski mir nije doneo Srbima u Osmanskom carstvu nezavisnost od turske vlasti, već samo amnestiju zbog učešća u ratu na strani Austrije. Da bi smirio nezadovoljstvo vođa srpskog naroda sa teritorije Osmanskog carstva, turski sultan Selim III je fermanima iz 1793/1794. potvrdio Srbima ranije organe vlasti, tako da su pored vezira i kadije, selima upravljali i knezovi, a u knežinama oborknezovi. Tada je u Beogradskom pašaluku bilo 45 knežina; zatim fermanom od aprila 1796. godine na čelo 12 nahija birani su obor-knezovi koji su sami ubirali poreze i predavali ih vlastima, čak su delimično vršili i sudsku i upravnu vlast u svojim knežinama. Međutim, sukobi sa janjičarima, koji su i dalje hteli najvišu vlast i spahijama koji su želeli osvetu, zbog ugroženog položaja, sve više su zaoštravani.

Dolaskom novog paše Abu Bekira, situacija u Beogradskom pašaluku se dosta izmenila. Prilikom njegove posete Nišu, organizovano je ubistvo tadašnjeg predvodnika janjičara, Deli-Ahmeta koga je s leđa ubio jedan od pašinih sluga. Odmah, nakon toga, posebnim fermanom paša je naredio janjičarima da se uklone iz Beogradskog pašaluka. Janjičari su se pretežno sklonili u susedne pokrajine. U narednom periodu u Srbiji dolazi do oživljavanja privrede, a tako je bilo u Srbiji na početku vladavine Hadži Mustafe, naslednika Abu Bekira. Čak su za vreme njegove vladavine neki Srbi kao Aleksa Nenadović došli do položaja obor-knezova zbog čega su novog pašu neki nazivali „srpskom majkom“.

## Povezano
* Kočina krajina
Marjam Mirzahani

**Marjam Mirzahani** (; Teheran, 1. 5. 1977. – SAD, 15. 7. 2017), iranska matematičarka. Pohađala je visoku školu Farzanegan u Teheranu i u matematici se istaknula još kao tinejdžerka osvojivši zlatne medalje na Međunarodnoj matematičkoj olimpijadi u Hong Kongu 1994. i Torontu 1995. godine. Titulu matematičkog prvostupnika stekla je 1999. na teheranskom Tehnološkom univerzitetu Šarif, najprestižnijem univerzitetu takve vrste u Iranu. Ubrzo kasnije odlazi na američki Univerzitet Harvard i 2004. uz mentorstvo C. T. McMullena stječe doktorat. Naredne četiri godine radila je kao istraživač u Matematičkom institutu Clay odnosno kao profesor na Univerzitetu Princeton, a od 1. 9. 2008. kao profesor matematike na Univerzitetu Stanford. Glavna matematička polja na kojima istražuje su Teichmüllerova teorija, hiperbolička geometrija, ergodička teorija i simplektička geometrija. Mirzahani je osvajačica višestrukih nagrada i priznanja, uključujući Blumenthalovu medalju (2009), nagradu Satter (2013) i nagradu Clay (2014). U augustu 2014. nagrađena je i Fieldsovom medaljom, matematičkim ekvivalentom Nobela, kao prva žena u historiji. Umrla je 15. 7. 2017. u američkoj bolnici, nakon četverogodišnje borbe s rakom dojke.

## Vanjske veze

*  
*