Michigan

**Mičigen** (, IPA ˈmɪʃɨɡən), savezna je država na srednjem zapadu Sjedinjenih Američkih Država. Mičigen je država regiona Velikih jezera. Ime potiče od naziva Mičigen jezera, čije ime je francuska adaptacija čipeva reči *mišigama*, što znači „velika voda“ ili „veliko jezero“.

Deveta je najmnogoljudnija država SAD (9.883.360, popis iz 2012) i jedanaesta (250,493&nbsp;km²) od pedeset najvećih. Glavni grad je Lansing (114.297, popis iz 2010), a najveći Detroit (713.777, po popisu iz 2010).

Sastoji se od dva poluostrva (Gornje i Donje), koja razdvaja kanal Makinak, dugačak 8&nbsp;km. Poluostrva su povezana Makinak mostom. Četiri od pet Velikih jezera nalaze se u Mičigenu. Takođe ima čak 64.980 jezera i bara.

Mičigen ima najdužu slatkovodnu obalu od bilo koje političke jedinice u svetu, graniči se sa četiri od ukupno pet Velikih jezera, plus sa jezerom Sent Kler. 2005. godine, Mičigen je bio rangiran treći po broju rekreativnih čamaca, iza Kalifornije i Floride. Mičigen ima ukupno 64.980 unutrašnjih jezera.

Mičigen je jedina država koja se u potpunosti sastoji od dva poluostrva, od donjeg i gornjeg poluostrva.

## Poreklo imena

Ime je dobila po francuskoj verziji čipevjanske reči *-{mishigamaa}-*, što znači „Velika voda“ ili „Ogromno jezero“.

## Geografija
Mičigen se sastoji od dva poluostrva koja leže između 82°30' i 90°30' zapadne geografske dužine i odvojene su kanalom Makinak. Sa izuzetkom dva mala dela koji se prazne rekom Misisipi putem do reke Viskonsin na gornjem poluostrvu i do Kanaki-Ilionis reke na donjem poluostrvu, Mičigen se prazni vododelnicom Velikog jezera St. Lorens i jedina je država koja se tako prazni.

Gornje poluostrvo je prekirveno šumama i i na zapadu se odlikuje planinskim reljefom. Porkupinske planine su deo jednog od najstarijih planinskih venaca na planeti i visoke 610 metara. Najveći vrh države nalazi se na Hjuronu severozapadno od Marketa i to je Maunt Arvon visok 603 m. Ovo poluostrvo je veliko kao Konektikat, Delaver, Masačusets i Roud Ajland zajedno, ali ima manje od 330.000 stanovnika.

Donje poluostrvo u obliku je rukavca. Udaljeno je 446&nbsp;km od severa pa do juga i 314&nbsp;km od istoka do zapada. Najviša tačka je na Brajan Hilu i visoka je 520 m, a najniža je u niziji jezera Iri (174m).

### Položaj
Mičigen se sastoji od dva poluostrva koja se leže između 82°30' i 90°30' zapadne geografske dužine i odvojene su kanalom Makinak. Nalazi se u severoistočnom delu SAD na granici sa Kanadom.

### Reljef i klima
Mičigen ima kontintentalnu klimu, iako postoje dva različita regiona. U južnim i centralnim delovima Donjeg poluostrva je toplija klima, sa toplim letima i hladnim zimama. Severni deo Donjeg polostrva i celo Gornje polostrvo ima oštriju klimu sa toplim, ali kratkim letima i dugačkim hladnim do veoma oštrim zimama. U nekim delovima države prosečna temperatura od decembra do februara je ispod nule, a u severnijim delovima i do početka marta. U Misisipiju u proseku pada 75 do 100&nbsp;cm snega godišnje, ali u nekim delovima padne i do 400&nbsp;cm. Najveća temperatura bila 44&nbsp;°C u Majou 13. jula 1936. godine, a najniža je zabeležena 9. februara 1934. godine kada je u Vanderbiltu bilo -46&nbsp;°C.

U celoj državi godišnje bude oko trideset snažnih oluja. Mogu biti oštre, pogotovo u južnim delovima države. U proseku godišnje bude oko 17 tornada, do kojih dođe najčešće u južnim delovima države, dok su u na Gornjem poluostvu tornadi retkost.

### Hidrografija

U državi imali veliki broj jezera i ostrva uz njih. Čuvena Velika jezera su Iri, Hjuron, Mičigen i Gornje jezero, a ostrva su Severni i Južni Manitou, Biver i Foks na jezeru Mičigen; Rojal i Grande na Superioru, zatim Market, Bojs Blank i Makinak na jezeru Huron.

Reke u državi su male, kratke i plitke i retko pogodne za plovidbu. Najpoznatije su Detroit, Sent Meri i Sent Kler koje spajaju grupu velikih ostrva i veliki broj reka koje utiču u sama Velika jezera.

Mičigen ima drugu najdužu obalu u SAD, ukupno dužine 5.292&nbsp;km.

U državi postoji 11.037 kopnenih voda i još Velika jezera koja zauzimaju ukupno 99.910&nbsp;km². U bilo kom delu Mičigena da se nerka osoba nalazi, u najgorem slučaju udasljena je svega 10&nbsp;km od izvora vode ili 137&nbsp;km od nekog od Velikih jezera.

## Historija
Kada su prvi Evropljani došli, najmnogobrojniji narod bili su Algonkvinci, među koje spada narod Odžibva (na francuskom Čipeva), Otava i Potavotomi. Ova tri naroda živela su u miru u savezu, zvanom Savez tri vatre. Najbrojniji su bili pripadnici Odžibva, kojih je bilo između *25,000* i *35,000*.

Narod Odžibva naseljavao je gornje poluostrvo, severni i centralni Mičigen, Ontario, severni Viskonsin, južnu Manitobu i severne i centralne delove Minesote. Narod Otava živeo je južno od kanala Makinak u severnim, zapadnim i južnim delovima Mičigena, takođe i u južnom Ontariju, severnom Ohaju i istočnom Viskonsinu. Potavatomi su živeli u južnom i zapadnom Mičigenu, severnoj i centralnoj Indijani, severnom Ilinoisu, južnom Viskonsinu i južnom Ontariju.

Tokom Američkog revolucionarnog rata (1775–1783), Detroit je bio centar za dobavljanje namirnica Britanske vojske. Većina stanovnika bili su Francuski Kanađani i Indijanci i bili su u savezu sa Francuskom. Po dogovoru iz 1794. godine, Britanci su potpuno napustili Detroit i Mičigen 1796. godine. Gornje poluostrvo i Dramondska ostrva tek su 1818. i 1847. došli pod punu kontrolu SAD.

## Demografija

Prema popisnom zavodu SAD, Mičigen je imao 9.938.444 stanovnika u aprilu 2000. godine, dok je po popisu iz 2010, u državi živelo 9.883.635 stanovnika, što je znači da je Mičigen jedina savezna država u kojoj se broj stanovnika smanjio u pomenutoj deceniji.
Godine 2010. u Mičigenu je živelo 592,212 stanovnika rođenih u inostranstvu ili 6% od ukupnog broja.

Prema popisu u Mičigenu živi:
* Belih Amerikanaca: 78,9 % (2,3 % Latinosi i 76,6 % ostali) 
* Afroamerikanaca: 14,2 %
* Indijanaca: 0,6 %
* Azijskih Amerikanaca: 2,4 %
* Ostalih rasa: 1,5 %
* Australijskih Amerkinaca: < 0,1 %
* Mešovitih: 2,3 %

Deset najmnogoljudnijih manjina u Mičigenu su:
* Nemci (22,3 %)
* Irci (11,9 %)
* Englezi (10,1 %)
* Poljaci (9,0 %)
* Francuzi ili Francuski Kanađani (6,7 %)
* Holanđani (5,1%)
* Škoti (2,4 %)
* Šveđani (1,7 %)

## Privreda
Biro za ekonomsku analizu procenio je 2010. godine bruto državni proizvod Mičigena na 384,1 B. U aprilu 2013. godine, stopa nezaposlenosti bila je *8.4%*.

GM i Ford, dve najveće kompanije u Mičigenu, u top 10 su firmi po prihodu u celom SAD. GM i Ford su od 2009. godine započeli strukturnu reorganizaciju nakon pada berzi početkom 2000-ih godina. Postigli su dogovor sa unijom ujedinjenih autoradnika i tim dogovorom porasla je prerađivačka industrija u državi na 6,6 % od 2001. do 2006., ali je problem bila visoka cena nafte nakon ekonomske krize 2008. godine.

Od 2002. godine Mičigen je četvrti u SAD po broju radnika u visokoj tehnologiji. Ukupno ih je 568.000, od čega 70.000 radi u automobilskoj industriji. Treći su po ukupnoj potrošnji na istraživanju i razvoju u SAD, a taj razvoj i istraživanja se uglavnom vrše za automobile, na kojima su zaradili više od svake države u SAD.

Mičigen je bio treći u državi po novim radnim mestima i povećavanju broja istih, međutim kriza krajem 2000-ih godina usporila je ekonomiju u državi. Automobilska industrija u Detoritu, dobila je 1.36 B iz američkog ministarstva za energetiku, za proizvodnju elektronskih vozila, od koje se očekuje da odmah otvori 6.800 novih radnih mesta, a do 2020. godine očekuje se čak 40.000''.

Aerodrom Metropolit u Detroitu jedan je od najnovijih proširenih aerodroma u SAD, a uz to jedan je od najmodernijih i najvećih. Država vodi u SAD po kreativnosti posla od 2010. godine.

## Politika i administracija

Vlada države podeljena je na tri nivoa - saveznu, okružnu i opštinsku vlast. Okruzi su administrativne jedinice države, a opštine su administrativne jedinice okruga. Okrug i opiština vrše jurisdikcije, kao što je predviđeno zakonom. U Mičigenu postoji 83 okruga.

Glasači biraju između dve glavne stranke, ko će biti na vlasti. Republikanski guverner Džon Engler tri puta je bio izabran u periodu od 1991. do 2003. godine, a posle njega 3 puta izabrana je Dženifer Granholm, guvernerka demokrata od 2003. do 2011. godine. Republikanska partija trenutno drži većinu u domu i senatu 'Mičigena. Stanovništvo je podržalo izbor republikanaca Ronalda Regana i Džordža Buša za predsednika. Trenutni guverner je republikanac Rik Snajder i na vlasti je od 2011.

USGS real-time, geographic, and other scientific resources of Michigan

## Okruzi (Counties)
Michigan se sastoji od 83 okruga (counties)

## Najveći gradovi

## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze

* Zvaničan sajt
* Mičigen info, detaljne informacije o 630 gradova
* Zvaničan turistički sajt Mičigena
* Energy Data & Statistics for Michigan 
* Michigan Historic Markers
* Historical Society of Michigan
* Clarke Historical Library, Central Michigan University, Bibliographies for Michigan by region, counties, etc..
* Michigan State Guide from the Library of Congress
* Michigan State Fact Sheet  from the U.S. Department of Agriculture
* The Michigan Municipal League