Dobrica Ćosić

**Dobrosav - Dobrica Ćosić** (Velika Drenova, 29. 12. 1921. - Beograd, 18. 5. 2014) bio je srpski književnik, akademik i nacionalistički političar koji je od 1992. do 1993. godine bio prvi predsjednik Savezne Republike Jugoslavije.

U mladosti je bio komunist, a u drugom svjetskom ratu se borio u partizanima što je kasnije bila inspiracija za njegov književni opus. Od kraja 1960-ih se počinje suprotstavljati Titovoj politici, prije svega nezadovoljan ustavnim preuređenjem SFRJ, te postaje jedan od najpoznatijih političkih disidenata. Krajem 1980-ih je jedan od predvodnika i ideologa srpskog nacionalističkog pokreta u tadašnjoj Jugoslaviji, te pristaša Slobodana Miloševića, s kojim se razišao sredinom 1990-ih.

Ćosić se često navodi kao jedan od zagovornika Velike Srbije. Poštovaoci ga nazivaju *„ocem nacije“*, dok protivnici koriste taj izraz u ironičnom smislu.

## Dela
* *[[Daleko je sunce (roman)|Daleko je sunce]]*, (1951)
* *Koreni*, (1954)
* *Deobe* 1-3, (1961)
* *Akcija*, (1964) 
* *Bajka*, (1965)
* *Moć i strepnje*, (1971) 
* *[[Vreme smrti]]* 1-4, (1972-1979)
* *Vreme zla - Grešnik*, (1985) 
* *Vreme zla - Otpadnik*, (1986)
* *Vreme zla - Vernik*, (1990)
* *Vreme vlasti* 1, (1996)
* *Piščevi zapisi* 1-4, (2001-2002)
* *Srpsko pitanje* 1-2, (2002-2003)
* *Pisci moga veka*, (2002)
* *Seobe* (2004)
* *Prijatelji*, (2005)
* *Vreme vlasti* 2, (2007)
* *Piščevi zapisi 1993—1999*, (2008) 
* *Piščevi zapisi 1999—2000: Vreme zmija*, (2009) 
* *Srpsko pitanje u XX veku*, (2009) 
* *[[Bosanski rat (knjiga)|Bosanski rat]]* (2012)

## Kontroverze

### Planska preseljenja i etničko čišćenje
Srpski akademik Dobrica Ćosić je često kritikovan zbog zalaganja za planska preseljenja stanovništva početkom jugoslovenskih ratova:

Čuveni francuski filozof i antropolog Edgar Moren je 1992. godine u pariškom Le Monde-u pisao otvoreno pismo Dobrici Ćosiću, predsedniku SR Jugoslavije, smatrajući ga jednim od najodgovornijih za "osvajanje životnog prostora i etničko čišćenje" tokom rata u Bosni i Hercegovini:

Godinama nakon rata, 2010. godine, Ćosić tvrdi da izvršeno etničko čišćenje „može za budućnost da bude pozitivno“:

### Stav o Albancima

Ćosić je u javnosti više puta istupao sa diskriminatorskim stavovima prema Albancima. Zbog navednog citata je protiv njega čak podnesena i prijava zbog širenja govora mržnje.

### Velika Srbija

Ćosića neki optužuju za zagovaranje ideje Velike Srbije. Ćosić sam tvrdi da nikada nije priznavao avnojevske granice, a u razdoblju SFRJ 1968. godine je pisao:

Zbog te tvrdnje, Ćosic je bio isključen iz Centralnog komiteta. U srpnju 1989. godine on je govorio da bi se veliki dijelovi Hrvatske morali "vratiti" Srbiji. U vreme raspada SFRJ Ćosić je pisao o istorijskom cilju ujedinjenja svih Srba u jednu državu: 

2012. godine Ćosić u svojoj knjizi Bosanski rat o jedinstvenoj srpskoj državi piše sledeće:

### Negiranje zločina i genocida

Ćosić tvrdi da su muslimani ubijali sami sebe prilikom masakra u ulici Vase Miskina, da bi optužili Srbe pred svetom:

Ćosić takođe tvrdi da su muslimani ponovo ubijali sami sebe prilikom masakra na Markalama, da bi opet "namestili" Srbima pred svetom:

Dobrica Ćosić je takođe poznat po negiranju genocida u Srebrenici, utvrđenog sudskim presudama:

Nasuprot masakra u Srebrenici, koji nije bio genocid, Ćosić navodi istinsko "genocidno zatiranje srpskog življa" koje se zbilo pre toga u okolini Srebrenice:

Mnogi od navedenih Ćosićevih argumenata su inače klasična tačka nacionalističke propagande.

## Izvori

## Vanjske veze

* Dobrica Ćosić, kobni Otac nacije (kritička biografija)
* „Ćosićev odbor iz osamdesetih godina zaslužan za pobedu nad Miloševićem“  na sajtu „Medija klub“
* Boris Tadić: Ja i Čika Dobrica , tekst na sajtu „Kurira“
* Bez starca nema udarca („Kurir“, 11. maj 2008.) 
* Govor mržnje u Srbiji (YUCOM-ova kolekcija Ćosićevih citata)
* Citati iz Ćosićeve knjige Bosanski rat