open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
12. februara

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

----

**12. veljače/februar** (**12. 2.**) je 43. dan godine po gregorijanskom kalendaru.
Do kraja godine ima još 322 dana (323 u prijestupnoj godini).

## Događaji
* 1818. – Čile je pod vodstvom generala Bernardoa O'Higginsa formalno proglasio nezavisnost od Španjolske.
* 1909. – Osnovano je National Association for the Advancement of Colored People, jedno od najstarijih i najutjecajnijih organizacija za građanska prava u SAD-u.
* 1924. – U New Yorku održan koncert pod naslovom *Experiment in Modern Music* na kome je jazz orkestar Paul Whitemana premijerno izveo Rapsodiju u plavom Georgea Gershwina, djelo koje se smatra začetnikom "simfonijskog jazza".
* 2001. – NEAR Shoemaker spustio se na Eros, postavši prva svemirska letjelica koja je sletjela na neki asteroid.
.
## Rođenja
* 1768. – Franjo II., posljednji njemačko-rimski car, prvi austrijski car, ugarsko-hrvatski kralj († 1835.). 
* 1794. – Alexander Petrov, poznati ruski šahista († 1867.). 
 
* 1809. – Abraham Lincoln, američki predsjednik i političar († 1865.).
* 1809. – Charles Darwin, britanski biolog, otac teorije da je čovjek nastao od primata, koja je danas poznata kao *[[Evolucija|Teorija evolucije]]* († 1882.).
* 1847. – Thomas Alva Edison, američki izumitelj († 1931.).
* 1892. – Theodor Plievier, njemački književnik († 1955.).
* 1893. – Omar Bradley, američki general u Drugom svjetskom ratu ( † 1981.).
* 1898. – Boško Simonović, jugoslovenski nogometaš, nogometni trener izbornik, funkcioner i nogometni sudija i novinar († 1965.). 
* 1918. – Milovan Ćirić, srpski nogometaš i nogometni trener († 1986.). 
 
* 1933. – Costa-Gavras, grčko-francuski filmski režiser i producent. 
 
* 1934. – Bill Russell, američki profesionalni košarkaš i trener. 
* 1940. – Mate Boban, bosanskohercegovački političar († 1997.). 
 
* 1940. – Richard Lynch, američki glumac († 2012.). 
 
* 1945. – Maud Adams, švedska glumica. 

* 1950. – Michael Ironside, kanadski glumac. 
 
* 1956. – Velimir Zajec, bivši hrvatski nogometaš, današnji trener.
* 1956. – Risto Đogo, novinar Srpske radio-televizije u vremenu oko rata u Bosni i Hercegovini († 1994.).
* 1960. – Slađana Golić, bivša jugoslovenska košarkašica.
* 1964. - Predrag Lucić, hrvatski novinar († 2018.). 
* 1980. – Damir Burić, hrvatski vaterpolist.
* 1980. – Juan Carlos Ferrero, španjolski tenisač. 
 
* 1980. – Christina Ricci, američka glumica. 
 
* 1981. – Raúl Entrerríos, španjolski rukometaš. 

* 1983. – Krešimir Lončar, hrvatski profesionalni košarkaš.
* 1987. – Jérémy Chardy, francuski tenisač.
 
* 1988. – Nicolás Otamendi, argentinski nogometaš. 
 
* 1991. – Earvin N'Gapeth, francuski odbojkaš. 

.

## Smrti
* 1804. – Immanuel Kant, njemački filozof (* 1724.).
* 1966. – Elio Vittorini, talijanski književnik (* 1908.).
* 1976. – Sal Mineo, američki glumac.
* 1984. – Julio Cortázar, argentinski književnik (* 1914.). 
 
* 2009. – Mirko Bulović, srpski glumac (* 1930.). 

.

## Svjetski dani
* Darwinov dan (1809.).
.
## Blagdani
* Lincolnov rođendan (Arizona, 1892.).
* Sveta Tri Jerarha
.
----
*Vidi takođe*: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar
12. septembra

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

----

**12. septembra/rujna** (**12. 9.**) je 255. dan godine po gregorijanskom kalendaru (256. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 110 dana.

## Događaji
 

 
 
 

 

 
  
 
 
 
 
 
 

 
 

* 1968. – čovjek je prvi put pretrčao 200 m za manje od 20 sekundi - 19,92 sec: John Carlos, USA, američke kvalifikacije za Olimpijske igre 1968, u Echo Summitu, USA.  
 

 
 
 
 

 

 
 
 
 
  
  

.

## Rođenja
* 1875. – Dragutin Domjanić, hrvatski pjesnik († 1933.).
* 1894. – Dubravko Dujšin, hrvatski glumac († 1947.).
* 1913. – Jesse Owens, američki atletičar († 1980.).
* 1921. – Stanisław Lem, poljski književnik († 2006.). 
* 1929. – Milan Meštrov, hrvatski biolog, pedagog i akademik († 2010.). 

* 1956. – Leslie Cheung, hongkonški glumac i pevač.
* 1961. – Mylene Farmer, francuska pjevačica. 
* 1962. – Dino Merlin, bosanski muzičar i tekstopisac. 

* 1973. – Samir Lerić, bivši bosanskohercegovački košarkaš i trener.
* 1973. – Paul Walker,  američki glumac († 2013.). 

* 1976. – Jolanda Čeplak (Batagelj), slovenska atletičarka. 

* 1980. – Jure Balažič, slovenski košarkaš. 
* 1980. – Yao Ming, bivši kineski košarkaš. 

* 1981. – Jerel Blassingame, američki košarkaš.
* 1981. – Marijan Buljat, hrvatski nogometaš.
* 1982. – Zoran Planinić, hrvatski profesionalni košarkaš.
* 1982. – Vanja Udovičić, srpski vaterpolista i ministar sporta u vladi Srbije.
* 1987. – Yaroslava Shvedova, rusko-kazahstanska teniserka.
 
* 1994. – Elina Svitolina, ukrajinska tenisačica. 

.

## Smrti

* 1612. – Vasilije Šujski posljednji ruski monarh iz dinastije Rurjikovič (* 1552.).
* 1683. – Juraj Križanić, hrvatski pisac i političar (* 1618.).
* 1733. – François Couperin, ugledan francuski barokni kompozitor, orguljaš I čembalist. Poznat je kao "Couperin le Grand" (* 1668.).
* 1964. – Drago Ibler, hrvatski arhitekt (* 1894.). 

* 1992. – Anthony Perkins, američki filmski i kazališni glumac (* 1932.).
* 1993. – Raymond Burr, kanadski glumac.
* 1995. – Jeremy Brett, engleski glumac. 
* 1999. – Predrag Milojević, srpski novinar.
* 2003. – Džoni Keš, američki muzičar. (*1932.). 
* 2008. – Tomislav Ladan, hrvatski književnik, prevoditelj i polihistor (* 1932.). 

.

## Blagdani
* Prenos moštiju Svetog Aleksandra Nevskog; Sveti Kirilo, Nikon i Makarije
.
----
*Vidi takođe*: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar
Imre Ruff

Dr. sc. **Imre Ruff**  (Kneževo, Baranja, tada Kraljevina SHS, danas Hrvatska, 4. VIII. 1938. - Budimpešta, 1. III. 1990), mađarski kemičar, doktor kemijskih znanosti (od 1973).

## Biografija
U rodnom Kneževu proveo je djetinstvo i završio 4 razreda osnovne škole. Školovanje je nastavio u Mohaču. Maturirao je 1957. u Gimnaziji "Kisfaludy Károly". Iste je godine upisao Fakultet znanosti, odjel za kemiju, na budimpeštanskom Sveučilištu Loránd Eötvös (''Eötvös Loránd Tudományegyetem - ELTE''), gdje je i diplomirao 1962. godine.

## Stručni rad
Akademske godine 1962/63. zaposlio se kao znanstveni asistent u budimpeštanskom Institutu za tehničko-kemijske znanosti, a od kolovoza 1963. bio je sveučilišni asistent na ELTE-u. Doktorirao je 1973. na ELTE-u. Svoj je znanstveno-istraživački rad i djelovanje usavršavao pod vodstvom mentora Kálmána Burgera, svjetski poznatog i priznatog znanstvenika, radeći na problematici kompleksne kemije.

Od 1965. godine intenzivno je istraživao elektromagnetske reakcije i njihova djelovanja. Neki su ga zbog toga, ali i njegovog rodnog kraja, zvali baranjski Tesla. Radove je objavljivao u mađarskim i inozemnim časopisima i zbornicima.

## Napomena o prezimenu
Prema popisu stanovništva 1948. godine, u tadašnjoj Hrvatskoj nije bilo osoba s prezimenom **Rufi**, ali ih je bilo s prezimenima Ruf i Ruff. U Baranji prezime *Ruf* bilo je prisutno u Bilju, Dardi i Kamencu, a prezimena *Ruff* nije bilo.

## Izvori i vanjske poveznice

* M. Pannonius (Davorin Taslidžić): *Imre Rufi* < *Baranjski leksikon*, Baranjski dom, I, 61, 5 - Beli Manastir, 21-22. VIII. 2006. 
* Baranyai András: ''Ruff Imre (1938-1990)'' (biografija i bibliografija na mađarskom s fotografijom)
* Rufi Imre (na mađarskom)  (Izvor: Biografski leksikon /*Életrajzi lexikon*/)
* Rufi Imre (na mađarskom)  (Izvor: Biografski leksikon /*Életrajzi lexikon*/)
Sakir-Har

**Sakir-Har** je opskurni kralj Hiksa čije se ime spominje na nedavno iskopanoj kvaki od vrata u Tell el-Dab'i. Pretpostavlja se da je on bio jedan od tri prva kralja egipatske Petnaeste dinastije.

Pretpostavlja se da je njegov nasljednik bio moćni vladar Hiksa Khyan,a li za to ne postoje precizni dokazi.

## Bibliografija
* I. Hein (ed), *Pharaonen und Fremde - Dynastien im Dunkeln*, Vienna 1994, 150-152, No. 126 (photographic picture of the door jamb)
* Kim Ryholt, *The Political Situation in Egypt during the Second Intermediate Period c.1800-1550 B.C.*, Museum Tuscalanum Press, (1997), 463 pages,
1630-e pr. n. e.

## Događaji i trendovi
* 1633. pne. – Egipat – Završetak Trinaeste i Četrnaeste dinastije drevnog Egipta, početak Petnaeste dinastije.
* 1633. pne. – 2.5. – Lunarni Saros 34 počinje.https://web.archive.org/web/20040405060525/http://sunearth.gsfc.nasa.gov/eclipse/LEsaros/LEsaros1-175.html

## Značajne osobe
*

## Smrti
* 1637. pne. – Smrt Abrahamova prema židovskom računanju (2.123 godina nakon biblijskog stvaranja).
* 1634. pne. – Šelah, sin Arpahšadov, prema hebrejskom kalendaru.
1620-e pr. n. e.

## Događaji i trendovi
* 1627. pne. – Početak nekoliko godina neuobičajeno hladne klime širom svijeta zabilježene u godovima drveća širom svijeta. Pretpostavlja se da ju je izazvala Minojska erupcija There ili Avellinska erupcija Vezuva.
* 1625. pne. – Samsu-Ditana postaje kralj Babilona (srednja kronologija).
* 1621. pne. – Lullaia postaje kralj Asirije.
* 1620. pne. – Mursili I postaje kralj Hetitskog Carstva (srednja kronologija).

## Značajne osobe
*

## Napomene
Trigonometrijski oblik kompleksnog broja

Ponekad je kompleksne brojeve potrebno pisati u **trigonometrijskom obliku **

a+bi= \rho (\cos \phi +i \sin \phi )\,,

 \rho = \sqrt{a^2+b^2}, \ \phi = \arctan \frac{b}{a}, za a>0 i  \phi = \pi + \arctan \frac{b}{a} za a; kada je a=0 onda je  \phi = \frac{ \pi}{2}, ako je b>0 i  \phi =- \frac{ \pi}{2}, ako je b. 

Broj  \rho se naziva modul kompleksnog broja , а  \phi је argument kompleksnog broja 

Množiti kompleksne brojeve pogodno je u ovom obliku .
## Moavrova formula

( \cos \phi +i \sin \phi )^n= \cos n \phi +i \sin n \phi\, .

Često se predstavljaju vektorima u kompleksnoj ravni . 

Dužina vektora \rho је modul kompleksnog broja.
Pandigitalni brojevi

U matematici, **pandigitalni broj** je cijeli broj koji sadrži svaku od cifri 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 i 9 barem jednom i kod kojeg prva cifra nula (npr: 1223334444555567890).

Prvih nekoliko pandigitalnih brojeva su:
1023456789, 1023456798, 1023456879, 1023456897, 1023456978

Deseterocifreni pandigitalni broj je uvijek djeljiv s 9 zato što je
:\sum_{i=0}^9i=45

Prema tome najmanji pandigitalni prosti broj mora imati 11 cifri od ko jih se nula ne smije ponavljati dva puta).

Prvih nekoliko pandigitalnih prostih brojeva su: 10123457689, 10123465789, 10123465897, 10123485679

Ponekad se termin “pandigitalni broj” koristi samo za one brojeve koji ne sadrže dvije ili više istih cifri . U nekim slučajevima, broj se naziva pandigitalni iako nema nulu (takvi brojevi se još nazivaju “pandigitalni brojevi bez nule”).

Prvih nekoliko pandigitalnih brojeva bez nule su: 123456789, 123456798, 123456879, 123456897, 123456978, 123456987

Prvih nekoliko pandigitalnih prostih brojeva bez nule su: 1123465789, 1123465879, 1123468597, 1123469587, 1123478659
Najveći zajednički djelitelj brojeva

Zajednički djeljitelj brojeva a i b je prirodni broj k koji zadovoljava uslov k/a i k/ b.
Najveći zajednički djeljitelj brojeva a i b je najveći od brojeva zajedničkih djelitelja. Označava se sa (a ,b) ili NZS(a, b)

Uzajamno prosti brojevi su brojevi a, b koji zadovoljavaju uslov NZD(a, b) = 1
NZD(8,15) = 1
NZD(4, 40) = 4

## Teorema 1
Najveći zajednički djeljitelj dva prirodna broja je jedinstven

## Teorema 2
Ako je c najveći zajednički djelilac perirodnih brojeva a i b, onda postojie cijeli brojevi x и y takvi da je xa+yb=c.

## Теорема 3:
* Ako je k>0, onda je NZD(ka,kb)=kNZD(a,b).
* Ako je a=bq и b &ge; 0, onda je NZD(a,b)=b.
* Ako je q|ab i q i b prosti brojevi tј. NZD(b,q)=1, onda je а q|a.
* Ako je a=bq+r, onda je NZD(a,b)=NZD(b,r).

## Теорема 4
NZD(a_1,a_2,...,a_n)=NZD(NZD(a_1,a_2,...,a_{n-1}),a_n).
Apsolutna vrijednost

bez obzira na pozitivan ili negativan predznak. Na taj način apsolutna vrijednost broja 4 i broja -4 iznosi 4. 

## Definicija
za bilo koji realan broj a apsolutna vrijednost |*a*| je jednaka broju a a ako je *a*&nbsp;&ge;&nbsp;0, i &minus;*a* ako je *a*&nbsp;|a|=\left\{\begin{matrix}
a, & a \ge 0 \\
-a, & a 
apsolutna vrijednost uvijek je pozitivna tako |a| ne može biti manja od nule ili 0 

Apsolutna vrijednost se može uzeti kao udaljenost datog broja od 0 na brojnoj osi.

## osobine
Apsolutna vrijednost broja a ima osobine :
# |*a*| &ge; 0
# |*a*| = 0 akko *a* = 0.
# |*ab*| = |*a*||*b*|
# |*a/b*| = |*a*| / |*b*| (ако је *b* &ne; 0)
# |*a*+*b*| &le; |*a*| + |*b*| ( nejednakost trougla )
# |*a*&minus;*b*| &ge; ||*a*| &minus; |*b*||
# \left| a \right| = \sqrt{a^2}
# |*a*| &le; *b* akko &minus;*b* &le; *a* &le; *b*
# |*a*| &ge; *b* akko *a* &le; &minus;*b* **ili** *b* &le; *a*

iz navedenog imamo :
:|*x* &minus; 3| &le; 9
:&minus;9 &le; *x*&minus;3 &le; 9
:&minus;6 &le; *x* &le; 12
Avellinska erupcija

**Avellinska erupcija [[Vezuv]]a** (ital. *Pomici di Avellino*) se dogodila u 2. milenijum pne. i procjenjuje se da je imala VEI 6. Radiokarbonski je datirana na 1660. pne. (± 43 godina), što je čini jednim od kandidata za uzročnika klimatskih promjena u 1620-im godinama pne.

Avellinska erupcija se zbila oko 2 km zapadno od današnjeg kratera, a prilikom nje je uništeno nekoliko naselja iz Brončanog doba. Izuzetno dobro očuvani ostaci jednog od njih su otkriveni u maju 2001. blizu Nole od strane italijanskih arheologa, te sadrže kolibe, posude, stoku pa i tragove životinja i ljudi, uključujući kosture. Stanovnici su na brzinu napustili naselje, ostavivši ga pod naslagama pepela i vulkanskog kamenja da bude očuvan na isti onaj način kao i Pompeji. Erupcija je veća od one iz 79. (VEI 5) i 1631. (VEI 4), s piroklastičnim valom depozita raspoređenim prema sjeverozapadu, oko 15 km od vulkana odnosno u području kojeg danas zauzima Napulj.

## Fusnote
Kreacionizam

**Кreacionizam** ili **kreacijska teologija** je vjerovanje da je vrhovno biće ili božanstvo kreiralo čovjeka, Zemlju i Svemir. Sam događaj se može promatrati ili kao čin kreacije, stvaranja ('ex nihilo') ili nastajanje iz prethodnog kaosa ('demiurg'). Iako ovo vjerovanje može biti doslovno interpretirano (kao fizikalna teorija), religiozna rasprava se obično ograničava na duhovna značenja. Ponekad neki kreacionisti ističu duhovnu narav ljudskih bića, tvrdeći da je duhovna narav osnova cijele prirode, i proglašavajući ostala gledišta materijalističkim ili ignorantnim prema duhovnim konceptima.

Mnogi koji vjeruju u Stvaranje drže da je takvo vjerovanje dio religije, i stoga u skladu s znanstvenim pogledima, ili nedirnuto njima; drugi drže da su znanstveni podaci u skladu s kreacionizmom. Oni koji podržavaju evolucionarni kreacionizam mogu tvrditi da razumiju znanstvene mehanizme kao jednostavne aspekte vrhovne kreacije. Osim toga, neki znanstveno-orijentirani vjernici shvaćaju Stvaranje opisano u svetim knjigama jednostavno kao metaforu.

Oni koji vjeruju u doslovno stvaranje često odbacuju neke znanstvene poglede i posebno neke teorije. Najčešće je odbacivanje teorije evolucije , preciznije makroevolucije i njenih posljedica na suvremenu evolucionarnu biologiju. Iako opća ideja prirodnog odabira može biti u skladu s pojedinim gledištima, evolucionarni koncept zajedničkog porijekla - da su ljudi "potekli od nižih bića" - je neprihvatljiv većini kreacionista. Neki kreacionisti također odbacuju neke trenutno važeće znanstvene teorije o postanku Zemlje, Sunčevog sustava i nastanka Svemira.

Najveći udio i aktivnost kreacionista je trenutno u Sjedinjenim Američkim Državama.

Kreacionisti stavljaju materijalistički svjetoznazor, čiji je evolucija nosivi stup, u religijsku domenu. Po njima, ne radi se o sukobu znanosti i religije, već o sukobu dvije religije, onoj koja vjeruje u Boga i onoj koja u nj ne vjeruje. Dokaz tome je prevlast današnjih prirodnih znanosti u objašnjenju svijeta, života i stvarnosti uopće. Prirodne znanosti postavljaju sebe iznad svih drugih, npr. društvenih ili duhovnih itd. Zato se taj pristup i naziva redukcionistički. Kreacionisti proiširuju svoj pogled na svijet uključivanjem duhovne domene stvarnosti.

## Povezano
* Stvaranje (teologija)

## Vanjske veze

* Islamski pogled na kreacionizam
Vezuv

**Vezuv** je jedini aktivan vulkan na kopnenom delu Evrope. Po poslednjim merenjima njegova dužina iznosi 1281 m, dubina kratera 30 m. 

Vezuv se nalazi na terenu Italije, na Apeninskom poluostrvu, pored Napuljskog zaliva. Najpoznatija erupcija se dogodila 79. godine, kada su uništeni gradovi Pompeja, Herkulaneum i Stabije. Poslednja velika erupcija dogodila se 1944. godine.

## Vanjske veze

* Erupcija Vezuva 1785. godine 
* Projekat ''ERUPT'' - Vezuv
* Herkulanum: Uništenje i otkriće
* Užive vebkamere Vezuva: iz Kasalnuova, iz Sorenta
* Zvanični vebsajt Nacionalnog parka Vezuv (na italijanskom)
21. oktobra

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

----

**21. oktobra/listopada** (**21. 10.**) je 294. dan godine po gregorijanskom kalendaru (295. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 71 dana.

## Događaji
* 1805. – Trafalgarska bitka.
* 1803. – Alberto Fortis, talijanski teolog, prirodoslovac, putopisac i redovnik (r 1741.).
* 1879. – Thomas Alva Edison testira prvu žarulju.
* 1907. – Urota protiv Crnogorskog Knjaza Nikole.
* 1908. – Bombaška afera u kraljevini Crnoj Gori.
* 1933. – Njemačka istupi iz Društva naroda.
* 1941. – Njemci u roku tri dan pobiju 7.000 muškaraca Kragujevca.
* 1959. – Otvoren Muzej Guggenheim u New Yorku 
* 1990. – U Beirutu s članovima porodice ubijen vođa libanske Nacionalne liberalne partije i jedan od lidera kršćanske zajednice u Libanu Dany Chamoun.
* 2003. – U seriji velikih požara koji su zahvatili šume i naselja u okolini Los Angelesa i  San Diega (južna Kalifornija), izgorjelo je preko 300.000 hektara šume i oko 3.500 kuća.
.

## Rođenja
* 1328. – Hongvu, kineski vladar.
* 1687. – Nicolaus I. Bernoulli, švicarski matematičar.
* 1772. – Samuel Taylor Coleridge, engleski književnik († 1834.).
* 1790. – Alphonse de Lamartine, francuski književnik i političar († 1869.).
* 1833. – Alfred Nobel, švedski hemičar i izumitelj.
* 1887. – Dimitrije Mitrinović, srpski avangardni kritičar, teoretičar, filozof, esejist, pjesnik, prevodilac i otac ujedinjene Europe († 1953.).
* 1933. – Francisco Gento, španjolski nogometaš i reprezentativac.
* 1949. – Benjamin Netanjahu, izraelski političar.
* 1956.  – Carrie Fisher, američka glumica († 1932.).
* 1790. – Andro Knego, hrvatski košarkaš, bivši jugoslavenski reprezentativac.
* 1957. – Wolfgang Ketterle, njemački fizičar i nobelovac. 
* 1965. – Tamara Šoletić, hrvatska kazališna i televizijska glumica, recitatorica i lutkarica. 

* 1967. – Paul Ince, umirovljeni engleski nogometaš. 

* 1981. – Nemanja Vidić, srpski srpski fudbaler.
* 1984. – François Truffaut, francuski filmski režiser i kritičar. Jedan od utemeljivača novog talasa († 1932.).
* 1984. – Silvio Heinevetter, njemački rukometaš. 

* 1985. – Marko Car, hrvatski košarkaš.
* 1986. – Milan Vilotić, srpski fudbaler.
* 1990. – Ricky Rubio, španjolski košarkaš.

* 1992. – Bernard Tomić, australijski tenisač, hrvatskog podrijetla.

.

## Smrti
* 1500. – Go, japanski car.
* 1803. – Alberto Fortis, talijanski teolog, prirodoslovac, putopisac i redovnik (r 1741.).
* 1805. – Horatio Nelson, britanski pomorac i admiral (* 1758.).
* 1924. – Viktor Kovačić, hrvatski arhitekt (r 1874.). 
* 1969. – Jack Kerouac, američki književnik (r. 1922.). 

* 1992. – dr Ante Ciliga, hrvatski (istarski) komunist, novinar i pisac, poznat po svojoj kritici staljinizma u vreme Velikog terora. Bio je osnivač Komunističke partije Jugoslavije († 1898.).
.

## Blagdani
*
.
----
*Vidi takođe*: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar
8. septembra

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

----

**8. septembra/rujna** (**8. 9.**) je 251. dan godine po gregorijanskom kalendaru (252. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 114 dana.

## Događaji

* 1380. – U bitci kod Kulikova na rijeci Don snage Moskve pod zapovjedništvom Dimitrija Donskog ostvaruju prvu rusku veliku pobjedu protiv Mongola iz Zlatne Horde. 

 

 

 

 

 

 

 

.

## Rođenja
* 1474. – Lodovico Ariosto, italijanski pjesnik († 1533.). 
 
* 1830. – Frédéric Mistral, francuski pjesnik i dobitnik Nobelove nagrade za književnost († 1914.). 

* 1841. – Antoni Dvoržak, češki kompozitor.
* 1873. – Alfred Jarry, francuski pisac.
* 1922. – Sid Caesar, američki komičar.
* 1925. – Peter Sellers, britanski glumac.
* 1930. – Mario Adorf, njemački glumac. 
* 1933. – Michael Frayn, engleski dramatičar i romanopisac. 

* 1934. – Peter Maxwell Davies, engleski kompozitor i dirigent. 
* 1942. – Želimir Žilnik, jedan od najznačajnijih srpskih nezavisnih reditelja.

* 1961. – Danijel Jusup, hrvatski košarkaški trener. 
* 1967. – Kimberly Peirce, američka rediteljka.
* 1972. – Markus Babbel, njemački nogometaš i trener.
 
* 1980. – Nenad Okanović, srpski glumac.
 
* 1984. – Radovan Vujović, srpski glumac i sinhronizator. 
 
* 1986. – Carlos Bacca, kolumbijski nogometaš. 

.

2020 zkurveně dobrý album

## Smrti
* 1624. – Markantun de Dominis, hrvatski znanstvenik i pisac, biskup senjski i nadbiskup splitski (* 1560.).
* 1908. – Stjepan Miletić, kazališni intendant, redatelj i kritičar (* 1868.).
* 1949. – Richard Strauss, njemački skladatelj (* 1864.).
* 1994. – Cata Dujšin-Ribar, hrvatska slikarica (* 1897.).
* 2003. – Leni Riefenstahl, njemačka glumica, redateljica i filmski producent (* 1902.).
* 2006. – Josip Genda, hrvatski glumac (* 1943.).
* 2009. – Mike Bongiorno, italijanski TV-voditelj (* 1924.).
* 2017. – Ljubiša Samardžić, srpski glumac i producent (* 1936.).

## Blagdani
* Mala Gospa - slavlje rođenja Bl. Djevice Marije.
* Sveti mučenici Adrijan i Natalija. 
* Međunarodni dan pismenosti.
.
----
*Vidi takođe*: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar
Seks (razvrstavanje)

**Seks** je izraz koji može označavati:

* spol, rjeđe spolni organ
* seksualno razmnožavanje;
* seksualni odnos;
* ljudska seksualnost

## Povezano

* Sex
*
9. oktobra

Dani - Godine
prethodni dan - sledeći dan

----

**9. listopada/oktobar** (**9. 10.**) je 282. dan godine po gregorijanskom kalendaru (283. u prijestupnoj godini).
Do kraja godine ima još 83 dana.

## Događaji
* 1075. – Dmitar Zvonimir postao kralj Hrvatske.
* 1806. – Nakon šest godina gradnje, u Brigu (kanton Wallis) u Švicarskoj pušten je u promet alpski prijelaz, *Simplon-cesta*, prvi od onih čiju je gradnju potaknuo Napoleon, a 65&nbsp;km duga cesta trabala je olakšati prijelaz preko Alpa.
* 1970. – U Kambodži je predsjednik parlamenta In Tam objavio ukidanje monarhije.
* 1974. – Švicarska zrakoplovna tvrtka *Swiss Air* prevezla je na jug stotine tisuća lastavica kako bi ih spasila od nenadane rane hladnoće.
* 1995. – Na trnovsko-kalinovačkom ratištu poginuo Zaim Imamović komandant 14.divizije Armije RBiH.
.

## Rođenja
* 1547. – Miguel de Cervantes Saavedra, španjolski pripovjedač i dramatičar († 1616.).
* 1835. – Camille Saint-Saëns, francuski skladatelj († 1921.).
* 1857. – Ivo Vojnović, hrvatski književnik († 1929.).
* 1859. – Alfred Dreyfus, francuski časnik. 
* 1871. – Didak Buntić, prosvjetni i socijalni djelatnik, hercegovački franjevac, graditelj, prosvjetitelj i političar († 1922.). 

* 1892. – Ivo Andrić, nobelovac († 1975.).
* 1906. – Léopold Sédar Senghor, senegalski političar i književnik.
* 1940. – John Lennon, osnivač grupe The Beatles († 1980.). 
* 1951. – Robert Wuhl, američki glumac. 

* 1954. – Rubén Magnano, argentinsko-talijanski košarkaški trener. 
 
* 1966. – David Cameron, bivši premijer Ujedinjenog Kraljevstva i vođa Konzervativne stranke. 
 
* 1967. – Gheorghe Popescu, rumunjski nogometaš.  
* 1978. – Randy Spelling, američki glumac. 

* 1982. – Miloš Šćepanović, crnogorski vaterpolist. 

* 1996. – Bella Hadid, američki fashion-model i supermodel. 

.

## Smrti
* 1688. – Claude Perrault, francuski arhitekt (* 1613.).
 
* 1958. – Pio XII., papa (* 1876.).
* 1967. – Che Guevara, argentinsko-kubanski revolucionar (* 1928.).
* 1978. –  Jacques Brel, poznati belgijski šansonijer (*  1929.). 
* 1987. – Vladimir Ruždjak, hrvatski operni pjevač i redatelj te glazbeni pedagog i skladatelj (* 1922.). 
 
 
* 1991. – Andrija Matijaš Pauk, hrvatski vojskovođa (* 1947.). 

* 2002. – Sava Mrmak, jugoslovenski televizijski reditelj.
* 2011. – Ljubo Stipišić, hrvatski glazbenik, skladatelj i folklorist (* 1938.).
* 2016. – Andrzej Wajda, poljski režiser (* 1926.).
.

## Blagdani
* Svetski dan pošte.
* Sveti apostol i jevanđelist Jovan Bogoslov
.
----
*Vidi takođe*: Godišnji kalendar - Dnevni kalendar
User-anat

**User-anat** bio je drugi po redu vladar Hiksa, odnosno drevne egipatske Šesnaeste dinastije. Ime mu znači *[[Anath]] je moćna*, što sugerira semitsko porijeklo.
Khyan

**Khyan, Khian** ili **Khayan** je bio četvrti po redu kralj Hiksa odnosno Petnaeste dinastije Egipta, koji je vladao oko 1610-1580. pne.

Semitsko porijeklo se tumači kroz ime Khayan, koje potječe od amoritskog Hayanu, te koje se u Asirskom popisu kraljeva spominje kao daleki predak amoritskog vladara Šamši-Adada I.

Poznat je po steli iz Avarisa u kojoj se spominje njegov najstariji sin Yanassi. Činjenicu da je Khayana naslijedio Apophis dio egiptologa tumači kao posljedicu dvorskog prevrata od strane Apophisa.

## Vanjske veze




## Literatura
* Kim Ryholt, The Political Situation in Egypt during the Second Intermediate Period c.1800-1550 B.C., Museum Tuscalanum Press, (1997), 463 pages,
Anat-her

**Anat-her** je bio vladar Hiksa, odnosno drevne egipatske Šesnaeste dinastije oko 1600. pne., odnosno doba koje se naziva Drugi prijelazni period.

Ime mu znači 'Anath je zadovoljna', što asocira na semitsku boginju, odnosno ne-egipatsko porijeklo. Uz njegov naziv se ponekad nalazi i 'heka kha-swt' što znači 'vladar pustinjskih zemalja'; to sugerira teritoriju kojom je vladao.

Većina egiptologa vjeruje kako Anat-her uopće nije bio faraon, odnosno da je vjerojatnije kako je kao velmoža upravljao dijelom Egipta za račun 15. dinastije iz Avarisa.
Samsu-Ditana

**Samsu-Ditana** (**Samsuditana**) je bio kralj Babilona, koji je vladao od 1626. pne. do 1595. pne..

Samsu-Ditana je posljednji kralj Prve babilonske dinastije. Nakon što je hetitska vojska pod Mursilisem I napala Babilon, svrgnut je.
Mursili I

**Mursili I** (također **Murshili** ili **Muršili**) bio je kralj Hetita (cca. 1620 - cca. 1595. pne.), i unuk svog prethodnika Hattusilija I.

O njegovoj vladavini se zna vrlo malo, osim da je poduzeo pohod u sjevernu Siriju tokom kojeg je uništen Aleppo i opljačkan Babilon. Zbog toga je prestala vladavina Hammurabijevih potomaka u tom gradu.

Kada se Mursilis vratio u svoje kraljevstvo, ubio ga je šurjak, i naslijedio kao novi kralj Hantili I.

## Vanjske veze
* Reign of Mursili I
Sedamnaesta dinastija Egipta

Petnaesta, Šesnaesta i **Sedamnaesta dinastija** drevnog Egipta se često stavljaju pod zajednički naziv Drugi prijelazni period.

## Vladari
Poznati vladari, u historiji Egipta, za **Sedamnaestu dinastiju** su:

Sedamnaesta dinastija je vladala u periodu kada je Egipat bio podijeljen na nekoliko malih kraljevstava kojima su upravljali semitski osvajači Hiksi. Dinastija je imala sjedište u Tebi, a njeni vladari su vladali u isto doba kada i Petnaesta i Šesnaesta dinastija.

Pretpostavlja se da su njeni vladari pripadali lokalnom plemstvu te bili vazali Hiksa u Donjem Egiptu, odnosno s njima postigli kakav-takav *modus vivendi*. Međutim, posljednja dva kralja su se odlučili suprostaviti stranim osvajačima te su pokrenuli rat koji će dovesti do istjerivanja Hiksa, ponovno ujediniti egipatsku državu i započeti period poznat kao Novo kraljevstvo.

Kamose, drugi sin Seqenenre Taoa II bio je brat Ahmosea, prvog kralja Osamnaeste dinastije.

## Vanjske veze
* Kings of the Second Intermediate Period: University College London
Rahotep

**Rahotep** (ili preciznije **Rahotep Sekhenrewahkhaw**) bio je egipatski kralj iz Sedmanaeste dinastiej, odnosno Drugog prijelaznog Egipta, kada je Egiptom vladalo nekoliko kraljeva. Kim Ryholt u svojoj knjizi sugerira da je upravo Rahotep bio prvi kralj dinastije. Rahotep je poznat po tome što je obnovio oštećene zidove Hrama u Abydosu kako bi pojačao obranu grada od mogućih napada, vjerojatno od Hiksa na sjeveru. (Ryholt: p.171)

## Literatura
* Kim Ryholt, "The Political Situation in Egypt during the Second Intermediate Period (Carsten Niebuhr Institute Publications," vol.20. (Copenhagen: Museum Tusculanum Press, 1997)
1600-e pr. n. e.

## Događaji i trendovi
* Egipat — Završetak Četrnaeste dinastije.
* Stvaranje jednog od najstarijih očuvanih astronomskih dokumenata, čija je kopija pronađena u babilonskoj biblioteci Ashurbanipala: 21-godišnji zapis pojave Vener (koju su stari Babilonci zvali Nindaranna).
* Kraj Civilizacije Doline Inda.
* Svrgavanje amoritske dinastije u Aleppou u Siriji.
* Najstarije pronađene gumene lopte.
* Egipat pokoren od azijskih plemena poznatih kao Hiksi — v. Historija drevnog Izraela i Judeje.
* 1600. pne. — Dinastija Shang uspostavljena u Kini.
* 1600. pne. — Početak Kulture grobnih humaka.
* cca. 1600. pne. — Stvoren Nebeski disk Nebra.
* cca. 1600. pne. — Stvaranje Olmečke civilizacije u Južnom Meksiku.
* cca. 1600. pne. — Završetak Cikladske civilizacije.
* cca. 1600. pne.–1550. pne. — Stvorena pogrebna maska, iz kraljevske grobnice u Mikeni u Grčkoj. Danas se nalazi u Nacionalnom arheološkom muzeju u Ateni.
* cca. 1600. pne. -1200. pne. — Hetitsko željezno oružje i oruđe (Anadolija).
* cca. 1600. pne. — Hetiti uspostavljaju glavni grad u Hattushashu (blizu današnjeg Boghazkeuia u Turskoj).

## Značajne osobe
*

## Smrti
* 1602. pne. — Šem, sin Noin, prema Hebrejskom kalendaru.
Jie od Xie

**Kralj Jie** () bio je posljednji vladar legendarne kineske dinastije Xia, koga se tradicionalno krivi za njegov pad. Prema drevnim kineskim kronikama zlostavljao je svoj narod i postao tiranin. Spisi iz vremena dinastije Qin navode kako se u posljednjoj godini Jieove vladavine mraz pojavljivao u julu. Kuće su se počele rušiti od obilne kiše, vruće i hladno vrijeme se izmjenjivalo bez ikakvog reda, a urod je propao. Neki naučnici drže da se ovaj opis odnosi na vulkansku zimu, koju e možda uzrokovala minojska reupcija There oko 1628. pne.

Oko godine 1600. pne. kralj Tang od Shanga je uspio poraziti Jiea, te tako okončati dinastiju Xia i uspostaviti novu dinastiju Shang.

Historičar Sima Qian je špekulirao kako bi Chun Wei (淳維; Ch'un Wei), mogući Jieov sin, mogao biti prvi poglavar naroda Xiongnu. Za tu teoriju nema dokaza.

Ugledni kineski historičar Lienü zhuan je, pak, dio svog djela posvetio biografiji  Mo Xi (末喜; Mo Hsi), priležnici kralja Jiea, za koju tvrdi da je iskvarila kralja uz pomoć svojih seksualnih vještina. Mo Xi je po njemu bila lijepa, ali bez ikakve vrline. Između ostalog je voljela piti, slušati muziku, ali imati seksualne odnose sa žonglerima i pjevačicama. Jednom je kralja Jiea natjerala da iskopa jezero i napuni ga vinom. Kada je jezero dovršeno, dovela je 3000 ljudi i rekla im da moraju ispiti jezero do zadnje kapi. Kada su se podavili, smijala se.

## Napomene
Sulejman Ugljanin

**Dr. Sulejman Ugljanin** (Kosovska Mitrovica, 20. 11. 1953. — ) je srpski političar bošnjačke nacionalnosti, poznat kao dugogodišnji vođa Stranke demokratske akcije u Sandžaku.

Po struci je stomatolog, a školovao se u Prištini i Sarajevu. Oženjen je i ima tri kćeri i jednog sina. Stomatološkom praksom se bavio u Medicinskom centru u Novom Pazaru.

Član SDA je od njenog osnivanja 26.5. 1990. godine, a predsjednik SDA za Sandžak od 29.7. iste godine. Natjecao se za predsjednika Srbije na prvim višestranačkim demokratskim izborima u decembru 1990.

11. 5. 1991. je izabran za predsjednika Bošnjačkog nacionalnog vijeća Sandžaka.

Početkom 2007. je kao nositelj liste *[[Koalicija za Sandžak]]* izabran za poslanika u Narodnoj skupštini Srbije.
Lista pasmina pasa

**Lista pasmina pasa.** Psi se selektivno uzgajaju tisućama godinama, katkad srođivanjem pasa iz iste ancestralne linije, katkad križanjem pasa iz vrlo različitih linija. Proces traje i danas, što rezultira širokim rasponom pasmina, hibridâ i tipova pasa. Prema tome, pas je jedina životinja s tako velikom varijacijom izgleda bez specijacije, »od čivave do njemačke doge«.

Sljedeća lista upotrebljava široko tumačenje »pasmine«. Pasmine se obično kategoriziraju po funkcionalnom tipu od kojeg je pasmina razvijena. Osnovni tipovi su psi za društvo i pratnju, psi čuvari, lovački psi, ovčarski psi i radni psi, iako ima mnogo drugih tipova i podtipova. Pasmine popisane ovdje mogu biti tradicionalne pasmine s dugim historijama kao registrirane pasmine, rijetke pasmine s vlastitim registrima ili nove pasmine koje se još razvijaju.

U nekim slučajevima porijeklo pasmine preklapa se s granicama dviju zemalja ili više; određeni pas obično je popisan samo u zemlji s kojom se najčešće povezuje; na primjer, po naznačenoj zemlji u skladu s Fédération cynologique internationale (FCI). Neki psi, kao što je mali lavlji pas, imaju neodređeno porijeklo i popisani su pod nekoliko zemalja.

__TOC__

## Lista s klasifikacijama i standardima

## Izvori
16. vijek pr. n. e.

**16. vijek pne.** je vijek koji je trajao od godine 1600. pne. do 1501. pne.

## Pregled

## Događaji

1700. pne.–1500. pne. – Huritska osvajanja.
* 1600. pne.* – Ustanovljena dinastija Shang u Kini.
* 1595. pne. – Pustošenje Babilona od strane hetitskog kralja Mursilisa I.
* 1567. pne. – Egipat: Kraj Petnaeste, Šesnaeste i Sedamnaeste dinastije, početak Osamnaeste dinastije.
* 1550-e pne. – Grad Mikena, smješten na sjeveroistočnom Peloponezu, počinje dominirati ostatkom Ahaje, davši tako ime mikenskoj civilizaciji.
* 1556. pne. – Kekrop ponovno gradi Atenu nakon velike Deukalionove poplave i kraja Zlatnog doba. Postaje prvi od nekoliko kraljeva Atene čiji se život smatra dijelom grčke mitologije.
* 1550. pne. – Kraj Sedmnaeste dinastije, početak Osamnaeste dinastije u Egiptu nakon krunisanja Ahmosea I (niska kronologija).
* 1530. pne. – Kraj Prve dinastije Babilona i početak Kasitske dinastije – v. historija Iraka.
* 1525. pne. – Kraj Petnaeste dinastije Egipta.
* 1512. pne. (approx.): Deukalionova poplava, prema O'Flahertyju, Augustinu, Euzebiju i Izidoru (biskupu Seville).
* 1506. pne. – Kekrop, legenadrni kralj Atene, umire nakon vladavine od 50 godina. Nadživio je vlastitog sina, a naslijedio ga je Kranaos.
* 1504. pne. – Egipat počinje osvajati Nubiju i Levant.
* 1500-e pne. – Vedska civilizacija počinje u Indiji
* 1500-e pne. - Mnogi naučnici rane dijelove Rig Vede smještaju oko 16. vijeka pne.
* 1500-e pne. – Živa je pronađena u egipatskim grobnicama iz ove dekade.
* 1500-e pne. – Naseljenici iz Krete u Grčkoj dolaze u Milet u današnjoj Turskoj.
* 1500-e pne. – Rani tragovi civilizacije Maja u Belizeu.
* 1500-e pne. – Feničani razvijaju alfabet – v. Kronologija komunikacijske tehnologije.
* 1500-e pne. – Najraniji dokazi (iz arheoloških isakpanja o naselju kod Aylesburyja u Engleskoj.
* 1500-e pne. – Indo-arijska migracija se najčešće smješta u 17. i 16. vijek pne. 
* Kultura Unetice.

## Značajne osobe

* Kralj Cheng Tang od Shang u Kini, prvi vladar dinastije Shang, vladao Kinom 29 godina od 1600. pne. prema Kronološkom projektu Xia Shang Zhou.
* 1597. pne. – Aaron rođen u braku Amrama i njegove žene Jošebed (tradicionalni datum).
* Kamose, posljednji faraon 17. dinastije Egipta (1575 ili 1573 pne.–1550. pne.).
* Ahmose I, faraon i osnivač 18. dinastije Egipta (1550 pne.–1525. pne.).

## Izvori
Antony and the Johnsons

**Antony and the Johnsons** je njujorški muzički sastav, čiji je glavni član Antony Hegarty.

## Historija
Britanski eksperimentalni muzičar, David Tibet iz grupe Current 93 kada je čuo demo snimke, ponudio je Antonyju da snimi album za njegovu kuću *[[Durtro]]*. Prvi album *[[Antony and the Johnsons (album)|Antony and the Johnsons]]* objavljen je 1998. Godine 2001. izdali su EP *I Fell in Love with a Dead Boy*. Kada je Hal Willner čuo EP i predstavio ga Lou Reedu, Reed je odlučio da Antonyja angažuje za svoj novi projekat *[[The Raven (album Lou Reeda)|The Raven]]*. Dobijajući veću pažnju, Antony je potpisao ugovor sa kućom Secretly Canadian, za koju su izdali novi EP, *The Lake*, na kome u jednoj pesmi gostuje Lou Reed. Secretly Canadian ponovo objavljuje i prvi njihov album, sada za veće tržište.

Njihov drugi album *[[I Am a Bird Now]]* (2005) dobio je veću pažnju mainstream publike i osvojio je Mercury Music Prize za najbolji album u 2005.

Jedna od prisutnih tema u njihovoj muzici je život transrodnih osoba, kao u pesmi *[[For Today I Am A Boy]]*, u kojoj dečak izražava nadu da će porasti u ženu.

Antony je 2006. nastupao u filmu *[[Leonard Cohen: I’m Your Man]]*, pevajući Cohenovu pesmu *If It Be Your Will*.

Štampa ih pominje kao deo pokreta New Weird America.

Neobičan glas Antony Hegartyja često se poredi sa glasovima Aaron Nevillea i Nine Simone. Antony ima veliki broj fanova u muzičkoj industriji, među kojima su Kate Bush, Björk, Philip Glass, Marc Almond, Devendra Banhart, Diamanda Galás, Kembra Pfahler i Laurie Anderson, kao i Lou Reed, Rufus Wainwright i Boy George, koji sugostujući vokali na *I Am a Bird Now*.

Novembra 2006. bend je imao uspešnu evropsku turneju, koja je bila multimedijalna saradnja sa Charles Atlasom, koja se fokusirala na teme transformacije i metamorfoze. Nova turneja najavljena je za kraj juna i jul 2007.

Treći album Antonyja se očekuje početkom 2008. godine.

## Diskografija
### Studijski albumi

#### EP-evi i singles
* *[[I Fell In Love With A Dead Boy]]* (Durtro, January 2001; ponovljeno izdanje Rebis Music, 2006)
* *[[Calling For Vanished Faces/Virgin Mary]]* 7" (Durtro, May 2003) (Samo 500 primeraka)
* *[[The Lake (album Antony and the Johnsons)|The Lake]]* (Secretly Canadian, novembar 2004)
* *[[Hope There's Someone]]* (Secretly Canadian, June 2004) #44 UK (na listu dospeva 2005.)
* *[[You Are My Sister]]* (Rough Trade, November 2005) #39 UK

#### Live albumi
* *[[Live at St. Olave's]]* (Durtro, May 2003)

## Nagrade i nominacije
* Mercury Music Prize – Najbolji album 2005 - *I Am a Bird Now*
* **Nominacija**: BRIT Awards

## Izvori

## Vanjske veze

* Antony and the Johnsons
* Secretly Canadian artist page
* Birdantony  – nezvanični fan sajt
Teritorija

**Teritorija** (lat. *territorium*: zemlja oko grada, područje), izraz koji se u najširem smislu koristi za određeno područje ili prostor - najčešće dio Zemljine površine - koji se po nekim biološkim, političkim ili pravnim karakteristikama razlikuje od drugih.

Najčešća njegova upotreba je u politici, odnosno međunarodnom pravu. Teritorija u međunarodnopravnom smislu označava prostor isključive nadležnosti i suvereniteta neke države koji je omeđen državnim granicama. On uključuje kopnenu površinu s rijekama i jezerima, teritorijalno more i zračni prostor iznad kopnene površine i teritorijalnog mora.

Teritorija se smatra jednom od ključnih elemenata državnosti, te je po međunarodnom pravu nepovrediva.

Niz međunarodnopravnih pravila se odnosi na teritorije država u ratu i miru.

## Povezano
* Državna teritorija
* Načelo teritorijalnosti
Objava rata

**Objava rata** je formalni akt najviših organa neke suverene i samostalne države kojom se ustanovljuje stanje rata između te i neke druge države odnosno država.

Iako su određeni simbolički, odnosno strogo formalni oblici objave rata postojali i ranije, objave rata kakve poznaje suvremena diplomacija datiraju od vremena Renesanse, odnosno običajnog prava kakvo se razvilo među italijanskim gradovima-državama.

Običaji vezani uz objave rata su kasnije kodificirani Haškim konvencijama. Međutim, u 20. vijeku objava rata ima sve manje. Briand-Kellogov pakt iz 1928. godine je države-potpisnice obvezao da se odreknu rata kao načina rješavanja sporova, a opći porast pacifističkog raspoloženja u javnosti nakon dva svjetska rata je rat kao takav učinio nepopularnim i politički neprihvatljivim.

Zbog toga su države i vlade nakon drugog svjetskog rata odustale od vođenja ratova pod tim imenom, pa se umjesto toga koriste eufemistički izrazi kao policijska akcija, humanitarna intervencija ili jednostavno "konflikt", što obično sa sobom ne povlači obvezu formalne objave rata.

Još jedan od razloga zbog kojih države izbjegavaju formalne objave rata jest nastojanje da se protivničkoj državi ostavi što manje vremena kako bi reagirala na vojne akcije.

## Vanjske veze
* Objave rata za vrijeme drugog svjetskog rata
I Am a Bird Now

**I Am a Bird Now** je drugi album grupe Antony and the Johnsons, objavljen 2005. godine. Album je jula 2005. nominovan za Mercury Music Prize, koju je kasnije iste godine i osvojio. Posle dobijanja nagrade prodaja je toliko porasla da je album sa 135. mesta na UK listi skočio na 16. za samo jednu nedelju, što je najveći skok u istoriji Mercury Music Prize-a. Nekoliko nedelja kasnije album je izbio na 5. mesto UK liste.

Na albumu gostuju Rufus Wainwright („What Can I Do?“), Devendra Banhart, Boy George i Lou Reed. Producent albuma bio je poznati kompozitor filmske muzike Thomas Newman.

Za omot albuma uzeta je poznata fotografija Peter Hujara Warholove superzvezde, Candy Darling.

## Spisak pesama
Sve pesme je napisao Antony Hegarty.

# "Hope There's Someone" – 4:21
# "My Lady Story" – 3:33
# "For Today I Am a Boy" – 2:36
# "Man Is the Baby" – 4:09
# "You Are My Sister" – 3:59
# "What Can I Do?" – 1:40
# "Fistful of Love" – 5:52
# "Spiralling" – 4:25
# "Free at Last" – 1:36
# "Bird Gerhl" – 3:14
## Ocene albuma
* All Music Guide  link
* *[[The Guardian]]*  3/11/2005
* *[[The Observer]]*  2/20/2005
* Pitchfork (8.6/10) 2/10/2005
* Robert Christgau (B-) link
* *[[Rolling Stone]]*  2/10/2005 
* *[[Q Magazine]]* 

## Vanjske veze
* Secretly Canadian – izjava za štampu
Policijska akcija

**Policijska akcija** je izraz koji se u međunarodnoj politici koristi kao eufemizam za vojne akcije, odnosno rat koji je pokrenut bez formalne objave.

Izraz je prvi upotrijebio američki predsjednik Harry S. Truman kako bi 1950. godine opisao američku vojnu intervenciju protiv Sjeverne Koreje u korejskom ratu. Cilj je bio umiriti američku javnost, kao i SSSR u svrhu izbjegavanja eskalacije tog relativno ograničenog sukoba u treći svjetski rat. S druge strane se njime htjelo opravdati intervenciju kao sredstvo očuvanja međunarodnog poretka koji je ugrozila država-prijestupnik, a ne ostvarivanja pojedinačnih interesa države koja intervenira.

Pored tog eufemizma se koriste nazivi kao što su humanitarna intervencija, nametanje mira i sl.
Napetost

**Napetost** može označavati: 
* napetost (fizika), fizičku veličinu;
* napetost u politici i međunarodnim odnosima - loši odnosi među društvenim grupama i državama koji mogu eskalirati u otvoreni sukob;
* napetost kao kolokvijalizam za stres;
* napetost (engleski *[[suspense]]*) u proznim i dramskim djelima;
Eufemizam

**Eufemizam** (grč. *euphemos* = dobar govor 
A njega nema, i nema, i nema,
I nema ga više...

* Ivo Andrić, „Jadni nemir”

Ipak ima izvjestan red, neki:
jest bijedno živjeti i trudno
čovjeku na ovoj zemlji,
al konačno dođe svakom njegovo
dobro popodne,


## Disfemizam
**Disfemizam** (grč. *dys* = ne, *pheme* = govor) ili **kakofemizam** (grč. *kakós* = loš) namjerno je korištenje ružnijeg, oštrijeg izraza ili riječi umjesto normalnog ili eufemizma.
* *On je hrana crvima.* (umjesto nekog od navedenih eufemizama ili neutralne obavijesti o smrti)

## Povezano
* Politička korektnost
* Novogovor
Unutrašnja politika

**Unutrašnja politika** je pojam koji se u najširem smislu tiče onih oblasti politike koje se tiču odnosa i prilika isključivo ograničenih na prostor jedne države.

U užem smislu je to segment vladine, odnosno javne politike koji se tiče pitanja vezanih za unutrašnje stvari neke države. Pod time se podrazumijevaju političke odluke, programi, zakoni, propisi, uredbe i sl. kojima se reguliraju javna sigurnost (policija), pravosuđe, javne financije, zdravstvo, obrazovanje, prometna i elektroenergetska infrastruktura, zaštita okoline, kultura i sl.

Uz izraz unutrašnju politiku se vezuje izraz unutrašnji poslovi. 

## Vanjski linkovio
* Domestic Policy debate guide
Friedrich August Kekulé von Stradonitz

**Fridrih Avgust Kekule fon Štradonic** (nem. *Friedrich August Kekulé von Stradonitz*) bio je nemački hemičar koji je postavio osnove modernom shvatanju strukture organskih jedinjenja.

Kekule je rođen u staroj češkoj plemićkoj porodici. Vrlo rano je pokazao zainteresovanost za botaniku i druge prirodne nauke i nakon završetka gimnazije u Darmštatu odlazi na studije. Nakon toga, Kekule postaje profesor Univerziteta u Gentu gde predaje u periodu između 1858. i 1865.

Kekuleov rad na strukturi organskih jedinjenja predstavljao je revolucionarnu prekretnicu na ovom polju. Kekule je, naime, 1857. ustvrdio da je ugljenik u svim organskim jedinjenjima četvorovalentan. Kekuleova pretpostavka je u velikoj meri bila tačna sem za mali broj molekula koji se nazivaju ne-Kekuleovi molekuli. Za sva ostala organska jedinjenja, ovo bezuslovno važi.

Još jedan od poznatih Kekuleovih uspeha bilo je i otkriće strukture benzena iz 1865. Od ranije je bila poznata molekulska formula benzena, po kojoj ovaj molekul u sebi sadrži 6 atoma ugljenika i isti broj atoma vodonika. Međutim, vodeći se svojom pretpostavkom da je ugljenik u svim organskim jedinjenjima četvorovalentan, Kekule nikako nije mogao da napiše strukturu benzena linearno a da mu ne preostane jedan atom vodonika viška. Kekule će kasnije zapisati da je na ideju ciklične strukture došao nakon jednog sna u kome je sanjao zmiju koja grize svoj rep. Na osnovu ovoga, on je dao strukturu benzena sa šestočlanim ugljenikovim prstenom koja se pokazala potpuno tačnom. Kekuleovo otkriće je nakon toga dokazano i postalo opšte prihvaćeno. Međutim, na osnovu podataka koje je ostavio Kekuleov biograf, jasno je da su mu u ovom saznanju od presudnog značaja bila ranija istraživanja Arčibalda Skota Kupera. Čak šta više, nekoliko godina ranije, austrijski hemičar Jozef Lošmit je predložio cikličnu strukturu za niz jedinjenja uključujući i benzen, ali svoje tvrdnje, za razliku od Kekulea, nije mogao da dokaže.

Kekule je 1895. dobio plemićke počasti od Viljema II od Nemačke, čime mu je uz prezime dodato i *fon Štradonic*, kao izraz istorijskog posedstva Štradonica od strane njegove porodice. Interesantna je i činjenica da su od prvih pet Nobelovih nagrada na polju hemije čak tri otišle u ruke Kekuleovih učenika.

Vidi još: Benzen, Ne-Kekuleov molekul, Organska hemija
Divlja magija

**Divlja magija** je strip o multiverzumu i fantastičnom svetu Gei, baziran na slovenskoj mitologiji. Junak stripa je Adam Avarom, poslednji od loze kraljeva tog sveta, u kome se budi divlja magija, sila koju su zmajevi ostavili kraljevima Gee na čuvanje. Naslovne stranice za prva tri broja, kao i koncept likova, radio je strip autor Aleksa Gajić.

Divlja Magija izlazi svakog 1. u mesecu.

## Uvod iz prvog broja
2020. godine Zemlju je napalo vanzemaljsko biće čiji je zadatak bio da je uništi. To biće se zvalo Neizbežni. Celo čovečanstvo je vodilo borbu protiv njega i posle duge i nemilosrdne borbe Neizbežni je pobeđen. Zajedno sa njim su nestali svi junaci tog vremena, Generacija Tesla i Borci Sumraka.

Prošlo je 60 godina prividnog mira i danas, 2080. godine, pred nama je svet megalopolisa, ogromnih gradova koji prekrivaju površinu planete. Međutim, tajanstvene sile su pokrenule sled događaja koji će ponovo dovesti čovečanstvo na ivicu uništenja.

## Priča
Adam Kovalski ,17 godina, jedini je preživeli avionske nesreće koja se desila nad ulicama Ist-Koust Polisa. Iako se letelica raspala iznad grada, nekim čudom, momak je preživeo.

U isto vreme, mediji objavljuju adamovu sliku širom sveta. Blizanci Zulb, Demoni-Gvozdenozubi, sa sveta paralelnog našem kreću u potragu za momkom.

Iako ne razume šta se dešava, Adam se nalazi u sred borbe sa demonima. Gorki, gnom sa istog sveta sa kojeg i Gvozdenzubi potiču, pomaže mu u bekstvu.

Adam saznaje da je njegovo pravo ime Adam Avarom, i da je poslednji izdanak loze kraljeva sa tog sveta, koji se zove Gea. Takođe, saznaje da se u njemu budi divlja magija, moć koju su drevni zmajevi predali kraljevima Gee na čuvanje. Ukoliko ne nauči da koristi moć, ona će ga uskoro uništiti..

Adam i Gorki prolaze kroz prolaz između svetova, i padaju na Geu.Misteriozna crvenokosa devojka, Adana, ubija demona koji ih juri. Spašeni od demona, Adam i Gorki se priključuju Adani njenim ratnicima u borbi protiv zla.

## Likovi
* **Adam Avarom** - poslednji izdanak loze kraljeva na svetu Gei. Poslednji nosilac Divlje Magije.
* **Gorki** - gnom sa Gee, inače dvorski učitelj Adamovog oca. On je sakrio Adama kao bebu na našem svetu.
* **Adana** - misteriozna crvenokosa ratnica koja će udružiti snage sa Adamom u borbi protiv zla.
* **Džek Kovalski** - Adamov očuh, policajac na našem svetu, povređen u borbi sa Demonima-Gvozdenzubima.