Hronologija Federativne Narodne Republike Jugoslavije

Ova **Hronologija/Kronologija [[Federativna Narodna Republika Jugoslavija|Federativne Narodne Republike Jugoslavije]]** beleži prvenstveno događaje društveno-političkog značaja.

Za raniji period videti *[[Hronologija Kraljevine Jugoslavije]]*.

## [[1945]]

;Novembar/Studeni
* 11. 11. -  Izbori za jugoslovensku Ustavotvornu skupštinu (Savezna skupština i Skupština naroda), koje opozicija bojkotuje (poznati po trećoj, "ćoravoj", kutiji bez liste). U atmosferi prinude veliki odziv i ogromna većina za listu Narodnog fronta.
* 29. 11. -  Ustavotvorna skupština donela **Deklaraciju o proglašenju [[FNRJ|Federativne Narodne Republike Jugoslavije]]**.

;Decembar/Prosinac
* 11. 12. - Dragoljub Jovanović u ustavnom odboru kritikuje etatizaciju i povećani broj službenika.
* 22. 12. - Britanska vlada priznala FNRJ, kao i vlada SAD, uz prigovore o načinu sprovođenja izbora i zbog kršenja ljudskih prava.

;Tokom/tijekom godine
* Počinje aktivnost "Križara" i Škripara u bivšoj NDH.

## [[1946]]
;Januar/Siječanj '46
* 7. 1. - Zapadne sile su priznale Austriju u granicama iz 1937. 
* 31. 1. -  Jugoslovenska Ustavotvorna skupština donela je Ustav Federativne Narodne Republike Jugoslavije (Ustav Sovjetskog Saveza kao uzor, ojačana vlada na račun skupštine).

;Februar/Veljača '46
* ca. 7. 2. - Zakon o ovlašćenju Vladi FNRJ za donošenje uredaba po pitanjima iz narodne privrede (jačanje državne intervencije u privredu).

;Mart/Ožujak '46
* 13. 3. - Draža Mihailović uhvaćen u okolini Višegrada.
* 30. 3. - Nota vlade SAD vladi FNRJ povodom hvatanja Draže Mihailovića - podsećanje da je "vodio snage otpora", oficiri za vezu i spaseni avijatičari bi mogli svedočiti u procesu (vlada FNRJ odbija notu). 
* mart - Počinje (ili se obnavlja) Grčki građanski rat (traje do 1949), u kojem FNR Jugoslavija daje najveću podršku grčkim komunistima.

;April/Travanj '46
* 1. 4. - Omladinskom radnom akcijom (ORA) počela izgradnja željezničke pruge Brčko-Banovići.
* 3. 4. - Titov ekspoze o vanjskoj politici u Saveznoj skupštini, izvještava o "prelijetanju savezničkih vojnih i drugih aviona" iznad Jugoslavije. 
* ca. 4. 4. - FNRJ: Zakon o opštoj državnoj kontroli (nadzire državne organe i njima potčinjene ustanove i preduzeća).
* 18. 4. - Vlada SAD uspostavila diplomatske odnose sa FNRJ. 
* ca. 29. 4. - FNRJ: Uredba o otkupu žitarica u ekonomskoj 1946/1947 godini (obavezni ili prinudni otkup) - cilj je snabdevanje gradova, vojske i nove industrije; nerealne procene i ideološki pristup dovode do nezadovoljstva i ekscesa na selu.

;Jun/Juni/Lipanj '46

* ca. 3. 6. - FNRJ: Zakon o opštedržavnom privrednom planu i državnim organima za planiranje (planske komisije na svim nivoima; "najviši izraz administrativne intervencije države").
* 8. 6. - Potpisani sporazumi o ekonomskoj saradnji FNRJ i SSSR, do februara će biti osnovana zajednička preduzeća JUSTA i JUSPAD (civilna avijacija odn. dunavsko parobrodarstvo). 
* 9. 6. - Ukinute vojne komisije pri partijskim rukovodstvima - centralizacija poslova narodne odbrane, Vojni savet pri CK KPJ, na čelu sa Titom. 
* 10. 6. - Počelo suđenje Draži Mihailoviću pred Vojnim većem Vrhovnog suda FNRJ; sudi se još 23-ici (10 u odsustvu) od kojih će ukupno 11 biti osuđeno na smrt.

;Jul/Juli/Srpanj '46
* 9. 7. - Ugovor o prijateljstvu i uzajamnoj pomoći između Albanije i Jugoslavije (Enver Hodža u Beogradu).
* 17. 7. - Streljan Draža Mihailović.

;Avgust/August/Kolovoz '46

* 9. 8. - Kod Kranja prisilno spušten američki avion C-47 koji je navodno zalutao usled oluje (povrede vazdušnog prostora traju od februara).
:+ Rezolucija X plenuma bugarskih komunista o makedonskom pitanju - za ujedinjenje Makedonaca oko NR Makedonije, na osnovu ugovora o savezu Bugarske i Jugoslavije.
* 18. 8. - Eksplozija na Vergaroli u Puli, pod savezničkom vojnom administracijom, oko 70 mrtvih.
* 19. 8. - Kod Bleda oboren američki transportni avion C-47, pet mrtvih (ovaj i avion od 9. 8. spustili/oborili jugoslovenski lovci Jak-3). 
* ca.26. 8. - Poslanik FNRJ Izidor Cankar napušta Grčku. 
* 30. 8. - Protestna nota vlade FNRJ povodom preletanja američkih aviona. 
:+ U odsustvu osuđen ljubljanski biskup Gregorij Rožman.

;Septembar/Rujan '46
* 18. 9. - Uhapšen nadbiskup Stepinac. 
* 26. 9. - Zatvorena američka čitaonica u Beogradu - opet otvorena u decembru ali uz ograničen opseg informacija. 
* 28. 9. - Mirovna konferencija u Parizu: odluka o stvaranju Slobodne Teritorije Trsta (ili 10. 10.?).

;Oktobar/Listopad '46

* 11. 10. - Nadbiskup Alojzije Stepinac osuđen na 16 godina zatvora za veleizdaju i ratne zločine; na robiju osuđen i Ivan Šalić, a Erih Lisak na smrt.
* 22. 10. - Incident u Krfskom kanalu (2. deo): britanski brodovi *Saumarez* i *Volage* naleteli na mine, poginula 44 mornara (za polaganje mina osumnjičeni Jugosloveni).

;Novembar/Studeni '46
* 6. 11. - Apel masovnim organizacijama u Jugoslaviji za prikupljanje pomoći Albaniji, koju su krajem oktobra pogodile velike poplave. 
* 7. 11. - Nakon 190 dana završena prva savezna radna akcija omladine na gradnji željezničke pruge Brčko-Banovići, duge 190&nbsp;km. U akciji učestvovalo oko 70.000 osoba iz cijele zemlje i 2.000 iz inostranstva.
* 14. 11. - Patrijarh srpski Gavrilo se vratio u zemlju. 
* 17. 11. - U Beogradu počeo Prvi kongres književnika Jugoslavije - u znaku socrealizma, ali uz uzimanje u obzir domaće tradicije (uvodni referat Radovan Zogović).

;Decembar/Prosinac '46
* ca. 5. 12. - FNRJ: Zakon o nacionalizaciji privatnih privrednih preduzeća, "opštedržavnog i republikanskog značaja" (mnoga su već pod sekvestrom). 
* 8. 12. - Sveslovenski kongres u Beogradu. 
* 19. 12. - Grčki građanski rat: Rezolucija 15 SBUN: ustanovljena Istražna komisija koja će ispitivati povrede grčke granice prema Albaniji, Jugoslaviji i Bugarskoj (Grčka optužuje Jugoslaviju za agresiju, kao i za "pomaganje revolucionarnih bandi").

## [[1947]]
;Januar/Siječanj '47
* 6. 1. - Radikalski političar Miloš Trifunović i još sedmorica osuđeni zbog "davanja informacija američkoj ambasadi" - Trifunović na osam godina, trojica na smrt - Milutin Stefanović, prevodilac ambasade SAD, major Željko Šušin i novinar Jovanović (Eric Pridonoff, ekonomski analitičar ambasade organizovao doušničku mrežu).

;Februar/Veljača '47
* 10.2. - U Parizu potpisani mirovni sporazumi između Saveznika i nekih gubitnika (Italija, Mađarska, Rumunija, Bugarska, Finska). Italija predala veći deo Istre Jugoslaviji, gradove Rijeka i Zadar, kao i otoke Cres, Lošinj, Lastovo i Palagruža. Ustanovljen Slobodni Teritorij Trsta sa dve zone.
* 10.2. - U Puli ubijen britanski brigadir De Winton, počinilac je žena iz komiteta odlazećih Italijana.

;Mart/Ožujak '47
* 4.3. - Sastanak Politbiroa CK KPJ sa rukovodstvom CK KP Srbije - Blagoje Nešković kritikovan zbog rezervisanosti prema petogodišnjem planu i "oportunizma u ostvarivanju otkupa" (smanjivanje količina). 
* 9.3. - Jugoslavija preko SAD traži pomoć u žitu. 
* 28.3. - Ekspoze ministra unutrašnjih poslova Rankovića Narodnoj skupštini: zapadni saveznici prikrivaju ratne zločince.

;April/Travanj '47
* 1.4. - Dobrovoljnim omladinskim radom počela izgradnja pruge Šamac-Sarajevo.
:+ Osnovan Jugoslovenski aerotransport (JAT).
* 27.4. - Narodna skupština donela prvi Petogodišnji plan (Zakon o petogodišnjem planu razvitka narodne privrede FNRJ u godinama 1947 – 1951) sa određenim ciljevima proizvodnje (ubrzana industrijalizacija i centralna akumulacija). Jedini sa primedbama Dragoljub Jovanović, lider predratnih zemljoradnika.
* 29.4. - Premijerno prikazana *[[Slavica (film)|Slavica]]*, službeno prvi film u historiji jugoslavenske kinematografije (prvi jugoslavenski posleratni film).
* april - Blagoje Nešković, čelnik srpske vlade i partije, kritikuje pokrajinski komitet Vojvodine, na isti način na koji je i sam kritikovan 4.3., u vezi otkupa.

;Maj/Svibanj '47
* 17.5. - Dragoljub Jovanović uhapšen pod optužbom za "špijunažu" (u oktobru osuđen na devet godina zatvora). 
* 22.5. - Hladni rat: Trumanova doktrina - dodeljeno 400 miliona dolara pomoći za borbu protiv komunizma u Grčkoj i Turskoj. 
* 23.5. - Istraživačka komisija UN optužila Jugoslaviju, Albaniju i Bugarsku za mešanje u Grčki građanski rat.

;Jun/Juni/Lipanj '47
* 7.6. - Akcija 10. travnja: prva ustaška grupa (Božidar Kavran) ulazi u FNRJ, postaće žrtve Udbine Operacije Gvardijan.
* 26.6. - Grčka se obratila Savetu Bezbednosti UN zbog kršenja mira od strane Jugoslavije, Bugarske i Albanije (izveštaj Anketne komisije UN nepovoljan za Jugoslaviju).

;Jul/Juli/Srpanj '47
* 7. 7. - Izveštaj Johna Cabota, otpravnika poslova u beogradskoj ambasadi - nesporazumi Jugoslavije sa Sovjetima neminovni (prolazi nezapaženo). 
* 8. 7. - Počeo proces protiv sedmorice "špijuna-obaveštajaca" u Beogradu - američka Služba za registrovanje grobova kontaktirala sa ostacima četnika radi sakupljanja informacija, za šta im je dala malu količinu oružja (vojnik Walter Florek), službenik ambasade SAD Borivoje Pantelić osuđen na smrt.
* 12. 7. - Sastanak u Parizu u vezi Maršalovog plana, istočne zemlje (među kojima i FNRJ) odbijaju, ili od Sovjeta prinuđene da odbiju.

;Avgust/August/Kolovoz '47
* 30.7. - 1.8. - Bledski sporazumi Tito — Dimitrov - priprema carinske unije, zamišljena Balkanska federacija, oproštene bugarske reparacije (ionako skoro simbolične).
* 12.8. - Završen "Nagodetov proces", suđenje grupi slovenačkih intelektualaca - trojica osuđena na smrt (Črtomir Nagode, Boris Furlan i Ljubo Sirc [zadnjoj dvojici promenjeno u zatvor]).
* 22.8. - Delegacija američkih protestantskih sveštenika tvrdi da u Jugoslaviji vlada sloboda religije. 
* 24.8. - Rulja u istarskom Lanišću ubila sveštenika Mira Bušelića i teško povredila monsinjora Jakoba Ukmara.

;Septembar/Rujan '47

* 15.9.-16.9. - Stupa na snagu mirovni ugovor sa Italijom, savezničke snage napuštaju Pulu, povučena linije Tršćanske zone, neredi u Trstu, Jugoslavija preuzima bivše italijanske teritorije. 
* 22-27.9. - Osnivački sastanak Informbiroa u Šklarskoj Porembi kod Vroclava, Poljska. Prisutno devet partija, doneta Deklaracija koja ističe da je u toku borba između imperijalističkog (SAD) i antiimperijalističkog (SSSR) tabora. Za sedište organizacije određen Beograd.
* Drugi kongres Narodnog fronta Jugoslavije, Tito: postojanje predratnih buržujskih stranaka neopravdano.

;Oktobar/Listopad '47
* 5.10. - U Varšavi formalno osnovan Informbiro, sa sedištem u Beogradu i zadatkom "razmene iskustava i, u slučaju potrebe, koordinacije delatnosti komunističkih partija na osnovu uzajamne saglasnosti".
* 21.10. - Rezolucija 109 Generalne skupštine Ujedinjenih nacija: pozivaju se Albanija, Bugarska i Jugoslavija da ne pomažu gerilu u Grčkoj, osniva se Specijalna komisija sa sedištem u Solunu (radi od decembra).

;Novembar/Studeni '47
* 16.11. - Puštena u saobraćaj pruga Šamac-Sarajevo (gradili je omladinci iz Jugoslavije i još 42 zemlje). 
* 27.11. - U Evksinogradu kod Varne Ugovor o prijateljstvu, saradnji i uzajamnoj pomoći Jugoslavije i Bugarske (tekst sastavljen još 1.8.).

;Tokom/tijekom godine '47
* U Beogradu sedišta Informbiroa i Panslovenskog pokreta.
* Sjedinjene Države ne dozvoljavaju putovanje svojih građana u Jugoslaviju, zbog teškoća svojih diplomatskih službenika da zaštite američke građane u toj zemlji (jedina zemlja pod takvom zabranom 1947.).

## 1948
;Januar/Siječanj '48
* 7. 1. - Demarš britanske i američke vlade da FNRJ i Bugarska ne priznaju vladu koju su u Grčkoj proglasili komunisti (Markos Vafijadis). 
* 8. 1. - Đilasova delegacija odlazi za Moskvu (sa Kočom Popovićem i Mijalkom Todorovićem) - u vezi odnosa sa Albanijom, naoružanja i opreme za Jugoslovensku armiju. 
* 29. 1. - Moskovska "Pravda" daje saopštenje kojim dezavuiše izjavu G. Dimitrova o potrebi federacije balkanskih i podunavskih zemalja.

;Februar/Veljača '48
* 8. 2. - Kardelj i Bakarić stigli u Moskvu (Đilas je još uvek tu, Tito se izgovorio bolešću) - razgovor sa bugarskom delegacijom, Sovjeti kritikuju bugarsko-jugoslovenski ugovor i izjavu Dimitrova o (širokoj) federaciji.
* 10. 2. - Na trojnom sastanku u Kremlju, Staljin naređuje manju verziju Balkanske federacije, sa Jugoslavijom i Bugarskom.
* 11/12. 2. - Na zahtev Molotova, Kardelj potpisuje tekst ugovora o uzajamnom konsultovanju o spoljnopolitičkim pitanjima. 
* 12. 2. - Francuski *[[Le Figaro]]* izveštava da su u Rumuniji iz izloga uklonjene Titove slike.

;Mart/Ožujak '48
* 1. 3. - Sednica proširenog Politbiroa u Titovoj vili u Užičkoj - obaveštava Centralni komitet o strahu da bi Bugari bili trojanski konj u novoj federaciji i apatiji Sovjeta prema industrijalizaciji Jugoslavije (privredni ugovori sa SSSR neravnopravni).
* 18-19. 3. - SSSR povlači vojne i civilne savetnike iz Jugoslavije. 
* 19. 3. - Predsednik Hari Truman posmrtno odlikovao Dražu Mihailovića Legijom za zasluge I stepena. 
* 20. 3. - Tripartitna deklaracija: SAD, V.Britanija i Francuska predlažu da se Trst vrati pod italijanski suverenitet (u kontekstu italijanske predizborne kampanje). 
* 27. 3. - Pismo upozorenja Titu od Staljina i Molotova, kritikuje se položaj KPJ u društvu ("utopljenost" u Narodni front) i njena politika ("nedemokratičnost" u partiji itd.), optužuju se Đilas, Ranković, Kidrič i Tempo (još uvek ne Tito i Kardelj) - početak formalnog rascepa.

;April/Travanj '48
* 11. 4. - Počela izgradnja Novog Beograda. 
* 13. 4. - Pismo CK KPJ Staljinu i Molotovu, koje odbacuje optužbe od 27.3.: vlada SSSR dobija netačne informacije (pomenuti Žujović i Hebrang), neslaganje sa stvaranjem sovjetske obaveštajne mreže u Jugoslaviji ("ma kako neko od nas volio... SSSR, on ne smije ni u kom slučaju manje voljeti svoju zemlju..."). 
* 28. 4. - Savezna narodna skupština jednoglasno odlučila o dopunama Zakona o nacionalizaciji privatnih privrednih preduzeća - nacionalizovana su i preduzeća lokalnog značaja i sitnotrgovinska mreža. 
* april - Uhapšena grupa slovenačkih komunista ("Dahauski procesi" - neki su osuđeni na smrt).

;Maj/Svibanj '48
* 4. 5. - Novo pismo CK SKP(b)(Staljin i Molotov) za CK KPJ, oštrije od prethodnog, optuženi direktno Tito i Kardelj, potcenjen partizanski ratni napor - tvrdi se da KPJ nema većih zasluga od drugih partija i da ih je Crvena armija dovela na vlast (pismo poslato i ostalim partijama iz Informacionog biroa). 
* 6. 5. - Smenjena dvojica ministara: Sreten Žujović (finansije) i Andrija Hebrang (laka industrija, bivši šef planske komisije), u vezi sukoba sa Informbiroom (sutradan uhapšeni).
* 17. 5. - Pismo CK KPJ Staljinu i Molotovu: zbog neravnopravnosti je nemoguće pristati da se stvar rešava pred Informbiroom. 
* 22. 5. - Suslovljevo pismo Titu, kojim je pozvan u Bukurešt na sastanak Informbiroa, što Tito odbija; podsećanje da je KPJ u septembru 1947. kritikovala KP Italije i KP Francuske, a sada ne želi da primi kritiku.

;Jun/Juni/Lipanj '48
* 20 - 22. 6. - Sastanak Komunističkog informacionog biroa u dvorcu kod Bukurešta, u odsustvu Jugoslavije donesena Rezolucija, koja će biti objavljena 28.6.. 
* 28. 6. - **Rezolucija Informacionog biroa komunističkih partija o stanju u KPJ**, optužbe: odstupanje od marksizma-lenjinizma, neprijateljska politika prema SSSR, napuštanje pozicija radničke klase i teorije klasne borbe ("nepravilna politika na selu"), Narodni front vodeća snaga u zemlji (umesto KPJ), birokratski režim u partiji ("nema unutrašnje partijske demokratije") - poziv "zdravim elementima" da prisile rukovodstvo da se vrate inernacionalizmu ili da ih smene. Otvoreni sukob Jugoslavije i SSSR-a.
* 30. 6. - "Borba" objavila Rezoluciju Informbiroa, uz odgovor CK KPJ (tiraž 500.000).
:+ Izveštaj Specijalnog komiteta Ujedinjenih nacija za Balkan (UNSCOB) - "čini se" da Albanija, Jugoslavija i Grčka pomažu komunističku gerilu u Grčkoj, nisu nađeni dokazi o otmici grčke dece.

;Jul/Juli/Srpanj '48
* 1. 7. - Enver Hodža osudio sve ekonomske sporazume sa Jugoslavijom, naredio jugoslovenskom osoblju da napusti Albaniju u roku od 48 časova.
* 4. 7. - Operacija Gvardijan: uhvaćena poslednja grupa ustaša ubačenih u Jugoslaviju (Akcija 10. travnja, od prošle godine, organizator Božidar Kavran), ukupno 96 uhvaćenih. 
* 19. 7. - Potpisan sporazum sa SAD u vezi ratnog Lend-Lease programa (o "zajmu i najmu"), vrednom 17 miliona dolara, odmrznuta jugoslovenska imovina u SAD.
* 21 - 28. 7. - Peti kongres KPJ u Beogradu (prvi od Drezdena 1928) - podrška vrhu partije i osuda napada Informbiroa, ali ne i Staljina. Titov politički izveštaj: "...da budemo nepomirljivi prema svim pokušajima razbijanja jedinstva naše partije i jedinstva naših naroda", doneti Program i Statut KPJ (kopije odgovarajućih sovjetskih dokumenata), reizabran CK (osim Hebranga i Žujovića).

;Avgust/August/Kolovoz '48
* 3. 8. - Objavljena smena četvorice crnogorskih ministara, među kojima i Boža Ljumovića (sekretar pokrajinskog komiteta i potpredsednik republičke vlade) - zbog IB-a. 
* 11/12. 8. - Kod Vršca, pri pokušaju prelaza granice ubijen gen. Arso Jovanović, gen. Branko Petričević i puk. Vlado Dapčević uspeli da se vrate u Beograd. 
* 18. 8. - U Beogradu potpisana Dunavska konvencija - regulisana uprava i pravo plovidbe, osnovana Dunavska komisija.
* 31. 8. - Edvard Kardelj ministar inostranih poslova um. Stanoja Simića. ca.: Aleksandar Ranković potpredsednik vlade.
* avgust - Smenjena četiri člana PK KPJ za Crnu Goru (u vezi Informbiroa).

;Septembar/Rujan '48
* 3. 9. - Državni sekretar Dean Acheson i Hector McNeil iz Forin Ofisa poručili Moskvi: napad na Jugoslaviju bi imao "ozbiljne" posledice.

;Oktobar/Listopad '48
* oktobar - Koçi Xoxe i njegovi pro-titovski saradnici lišeni državnih funkcija u Albaniji (sledećeg meseca isključeni iz partije).

;Novembar/Studeni '48
* 26. 11. - Na kongresu KP Hrvatske Tito izjavio da zbog embargo zemalja Informbiroa Jugoslavija mora revidirati petogodišnji plan. Istog dana otkriveno da Jugoslavija prvi put pokušava kupiti koks u zapadnoj Evropi.

;Decembar/Prosinac '48
* decembar - Jednogodišnji trgovinski ugovor Jugoslavije i Velike Britanije (120 mil. dolara), nakon što je prva pristala platiti 18 miliona dolara bivšim britanskim vlasnicima nacionalizovanih industrija.
:+ U šumu se odmetnulo 18 članova Bjelopoljskog sreskog komiteta KP (pristalice IB).

## [[1949]]
;Januar/Siječanj '49
* januar - II plenum CK KPJ, izabran Organizacioni biro (14 članova - Tito, Vlahović, Tempo, Gošnjak, Đilas, Veljko Zeković, Osmam Karabegović, Kardelj, Bl. Nešković, Krsto Popivoda, Ranković, Đuro Salaj, P. Stambolić, Vida Tomšić), za jačanje zadružnog i državnog sektora u poljoprivredi (**[[Kolektivizacija|kolektivizacija poljoprivrede]]**), realniji planski ciljevi u Petoletci - gradnja samo ključnih objekata, mnogi pomereni u BiH.

;Februar/Veljača '49
* februar? - Bugarska odbacila Bledske sporazume iz 1947 sa Jugoslavijom, pretenzije na Makedoniju. 
* 18. 2. - Odluka američkog predsednika Trumana o tajnoj politici održavanja Tita (*keeping Tito affloat* - titoizam kao "erozivna i dezintegraciona snaga... unutar sovjetske sfere").

;April/Travanj '49
* 4. 4. - Osnovan NATO.
* april - 11.845 grčke dece u domovima u Jugoslaviji i još 3347 sa izbeglim grčkim porodicama; od istočnih zemalja, Jugoslavija jedina voljna da ispoštuje rezoluciju UN o njihovom povratku u Grčku.

;Maj/Svibanj '49
* 25. 5. - Puštena u rad prva fabrika penicilina u Jugoslaviji (Galenika), čime postaje četvrta zemlja na svetu koja proizvodi penicilin.

;Jun/Juni/Lipanj '49
* 12 - 19. 6. - Izbori u anglo-američkoj zoni Trsta - slab uspeh za projugoslovenske komuniste (2% u gradu i 10% u okolini). 
* 20. 6. - Preliminarni sporazum četiri sile o miru sa Austrijom joj predviđa granice od 1. 1. 1938. - ništa od Koruške za Jugoslaviju.

;Jul/Juli/Srpanj '49

* 1. 7. - Jugoslavija unela 500 miliona dinara u svoju zonu ST Trsta, umesto jugoslovenskih lira. 
* 9. 7. - Prvi osuđenici na Golom otoku. 
* 10. 7. - Jugoslavija zatvorila granice prema Grčkoj - ubrzan kraj tamošnjeg građanskog rata.

;Avgust/August/Kolovoz '49
* 12. 8. - Sovjetska vlada objavila da je Jugoslavija "neprijatelj SSSR-a". 
* avgust - Glasine o gomilanju sovjetske vojske na jugoslovenskim granicama, evakuacija hrane iz Vojvodine, manevri u Srbiji.

;Septembar/Rujan '49
* 8. 9. - Američki zajam (Ex-Im Bank) od 20 miliona dolara Jugoslaviji za obnovu rudarske mašinerije.
* 24. 9. - László Rajk, mađarski komunistički političar, osuđen na smrt kao "titoistički špijun". 
:+ Kardeljev govor na plenarnoj sednici Generalne skupštine UN: od 1. 7. do 1. 9. bilo je 219 oružanih incidenata i 69 povreda vazdušnog prostora na istočnim granicama. 
* 28. 9. - SSSR jednostrano otkazao ugovor o prijateljstvu i uzajamnoj pomoći sa Jugoslavijom, što će narednih dana uraditi i ostale zemlje istočnog bloka (Mađarska i Poljska 30. 9., Rumunija 1. 10., Bugarska 3. 10. i Čehoslovačka 4. 10.); povod za ovo je suđenje Laslu Rajku u Mađarskoj, koje je "pokazalo" da jugoslovenska vlada vodi "neprijateljsku delatnost" protiv SSSR "po zadacima inostranih imperijalističkih krugova". 
* septembar - Razbijene "Operacijom Baklja" grčke Nacionalne armije, i poslednje grupe komunističke Demokratske armije Grčke napustile zemlju.

;Oktobar/Listopad '49
* 20. 10. - Jugoslavija izabrana za dvogodišnjeg nestalnog člana Saveta bezbednosti (protivkandidat bila Čehoslovačka) - diplomatska pobeda nad istočnim blokom).

;Novembar/Studeni '49
* novembar - SAD i Velika Britanija dozvolile prodaju delova za civilne avione Jugoslaviji, SAD i avionskog goriva. 
* 29. 11. - Zasedanje Informbiroa u Budimpešti, druga rezolucija protiv Tita naslovljena *Komunistička partija Jugoslavije u rukama špijuna i ubica* u kojoj se kaže da je "klika Tito-Ranković" prešla sa "buržoaskog nacionalizma" na "fašizam" a po "naređenju njenih gazda - anglo-američkih imperijalista" - vrhunac kampanje i kraj iluzija u Jugoslaviji.

;Decembar/Prosinac '49
* 23. 12. - FNRJ: Uputstvo o osnivanju i radu radničkih saveta državnih privrednih preduzeća (za početak, odabranih 215 preduzeća). 
* 26. 12. - Sklopljen petogodišnji trgovački sporazum između V. Britanije i Jugoslavije vredan 110 miliona funti. 
* 31. 12. - Izabran prvi radnički savet, u tvornici cementa "Prvoborac" u Solinu.

;Tokom/tijekom godine
* Prisilna kolektivizacija poljoprivrede u Jugoslaviji.

## [[1950]]
;Mart/Ožujak '50
* 26. 3. -  Izbori za 444 poslanika Savezne skupštine, jedina lista je Narodnog fronta Jugoslavije, koja dobija 93,2 % glasova (u nekim ruralnim krajevima i do 35% protiv NFJ).

;April/Travanj '50
* 24. 4. - Zasedanje novoizabrane Savezne narodne skupštine daje jednoglasno još jedan mandat Josipu Brozu Titu za predsednika vlade.

;Maj/Svibanj '50
* 6. 5. - Cazinska buna - pobuna seljaka u srezovima Cazin, Velika Kladuša, Slunj.
* 7. 5. - Umro Patrijarh srpski Gavrilo - zameniće ga Vikentije (nakon što je mitropolit crnogorski Arsenije Bradvarević, antikomunista, stavljen u kućni pritvor).

;Jun/Juni/Lipanj '50

* 27. 6. - Donesen *Osnovni zakon o upravljanju državnim privrednim preduzećima i višim privrednim udruženjima od strane radnih kolektiva* - početak radničkog samoupravljanja u Jugoslaviji. 
* 28. 6. - Pušten u saobraćaj autoput Beograd-Zagreb, poznat i kao "Autoput bratstva i jedinstva", na čijoj su gradnji učestvovale i omladinske radne brigade iz cele zemlje.

;Avgust/August/Kolovoz '50
* avgust - Ćopićeva "Jeretička priča" objavljena u "Književnim novinama", izložen je političkim napadima s vrha.

;Septembar/Rujan '50
* 27. 9. - Racionisana količina hleba u Jugoslaviji smanjena za 10 %, smanjen obavezni otkup žita, selektivno klanje stoke radi čuvanja krmiva.
* septembar - Vatikan tvrdi da u SFRJ 300 katoličkih svećenika čeka suđenje. 
* septembar-oktobar - Manevri u Bugarskoj.

;Oktobar/Listopad '50
* 15. 10. - Dekret savezne vlade, efektivan od 1. 11., kojim se ukidaju posebne privilegije u hrani, stanovanju i drugim uslugama za partijske i državne funkcionere. 
* 20. 10. - Treći kongres Antifašističkog fronta žena, Tito govori i o satiri (povodom "Jeretičke priče", koju kritikuje); takođe, Tito se zahvaljuje na pomoći SAD (većina od 430 miliona dolara UNRRA-ine pomoći itd.).

;Novembar/Studeni '50
* 11. 11. - Albanski diplomatski predstavnici proterani iz Beograda (u vezi sa graničarskim incidentima 12. i 17. 10.).
* 24. 11. - Jugoslovenska vlada objavila da je prihvatila primiti hranu od SAD za jugoslovensku armiju, na osnovu Zakona o uzajamnoj odbrambenoj pomoći (zemlje NATO-a i prijatelji Zapada).
* 29. 11. - Trumanova administracija zatražila od Kongresa 38 miliona dolara za pomoć Jugoslaviji (potpisano 29. 12.).

;Decembar/Prosinac '50
* 29.12. - Kongres SAD odobrio *Yugoslav Emergency Relief Assistance Act* (Truman dao izvršno naređenje 25.1.). 
* decembar - Izvršenje Petogodišnjeg plana u FNRJ produženo za godinu dana.

;Tokom/tijekom godine '50
* Velika suša, istočna blokada i skok cena usled izbijanja Korejskog rata otežavaju situaciju u Jugoslaviji (nestašica hrane).
* U Minhenu osnovan *Hrvatski narodni odbor*, na čelu Branimir Jelić (tu su i S. Buć, M. Frković, E. Bauer, K. Draganović i dr.) - protive se Pavelićevom vođstvu.

## [[1951]]
;Februar/Veljača '51
* 1. 2. - Ukinuta savezna planska komisija, kao i republičke komisije (deo procesa samoupravljanja). 
* 14. 2. - Državni sekretar Dean Acheson: svaki napad na Jugoslaviju bi ugrozio svetski mir.
* februar - Tito izjavio da će jugoslovenska armija reagovati ako bi Rusi ili njihovi sateliti započeli "neprijateljske akcije" protiv Italije, Grčke ili Nemačke.

;April/Travanj '51
* 6. 4. - Ukaz o reorganizaciji Vlade FNRJ - reorganizacija državne uprave u znaku procesa "DDD" (decentralizacija, debirokratizacija i demokratizacija). 
* april - Jugoslovenska vlada traži oružje i vojnu opremu od SAD, V. Britanije i Francuske (Harry Truman odobrio 29 miliona dolara u sirovinama i opremi).

;Maj/Svibanj '51
* maj - FNRJ: ukinut obavezan otkup mesa, mleka, krompira, pasulja/graha, sena i slame, ostaje za hleb/kruh, žito, pirinač/rižu, mast i vunu.

;Jun/Juni/Lipanj '51
* 3. 6. - IV plenum CK KPJ, referat Aleksandra Rankovića "Za dalje jačanje pravosuđa i zakonitosti" - ima "krupnih slabosti i nedostataka" u radu UDB-e i organa unutrašnjih poslova, 47% Udbinih hapšenja 1949 bilo neopravdano, organi prekoračivali ovlašćenja; kritikuje se način primene "administrativnih kazni" (u vezi otkupa i kolektivizacije); CK kritikuje rad pravosuđa.
* 22. 6. - Gen-puk. Koča Popović, načelnik generalštaba, završio posetu SAD - tražena pomoć u oružju.

;Jul/Juli/Srpanj '51
* 10. 7. - U Parizu se sastali general Koča Popović i glavni zapovednik NATO-a Dwight D. Eisenhower. 
* 16. 7. - Počeli pregovori vlade FNRJ sa vladama SAD, Francuske i V.Britanije o ekonomskoj pomoći. 
* 21. 7. - Sovjetski zamenik premijera Vjačeslav Molotov i maršal Georgi Žukov u Varšavi - upozoravaju Poljsku protiv "titoističke" politike.

;Avgust/August/Kolovoz '51
* 28. 8. - Objavljen dogovor SAD, Britanije i Francuske o 50 miliona dolara pomoći Jugoslaviji za nabavku sirovina za ostatak godine; u naredne tri godine ukupna vrednost tripartitne pomoći 492,9 mil. dolara (od čega 406,9 od SAD).
* avgust - Tito u intervjuu: nije isključeno da će u Jugoslaviju biti pozvana američka vojna misija (opasnost od invazije "veća nego ikad").

;Septembar/Rujan '51
* 12. 9. - Jugoslavija uložila prvu formalnu žalbu UN zbog incidenata na granicama sa susedima iz Sovjetskog bloka, povodom napada iz Albanije 2.9.

;Novembar/Studeni '51
* 14. 11. - U Beogradu potpisan Sporazum o vojnoj pomoći između SAD i Jugoslavije (u Beogradu postavljena američka savetodavna grupa o vojnoj pomoći).
* 13. 11. - Skupštine UN u Parizu glasala da sasluša jugoslovenske optužbe o neprijateljskoj aktivnosti SSSR-a i njenih šest evropskih satelita protiv Jugoslavije (*ad hoc* Politički komitet započeo razmatranje nacrta rezolucije 26.11.). 
* 19. 11. - Britanski ministar ino. poslova Anthony Eden u parlamentu daje punu podršku Jugoslaviji. 
* 26. 11. - Izložena žalba FNRJ političkom komitetu na Generalnoj skupštini OUN na neprijateljsku delatnost istočnih zemalja (SSSR, Bugarska, Mađarska, Rumunija, Albanija, kao i Čehoslovačka i Poljska). 
* novembar - CK KPJ: Uputstvo o putevima socijalističkog preobražaja sela (biće napuštene "administrativne mere" tj. prinuda u kolektivizaciji).

;Decembar/Prosinac '51
* 1. 12. - Uz manje amandmane, Politički komitet UN prihvatio jugoslovensku rezoluciju o neprijateljskoj aktivnosti SSSR protiv nje.
* 5. 12. - Nadbiskup Alojzije Stepinac u Krašiću, u kućnom pritvoru, nakon odsluženih pet od 16 godina zatvora. 
* 7. 12. - Raspušten UNSCOB (Specijalni komitet Ujedinjenih nacija o Balkanu), formiran 1947 da bi sprečio pomoć gerili u Grčkom građanskom ratu. 
* 14. 12. - Rezolucija 509 (VI) Generalne skupštine UN u vezi jugoslovenske žalbe - zabrinutost, preporuka mirnog rešavanja problema. 
* 22. 12. - Jugoslovenska armija preimenovana u Jugoslovenska narodna armija. 
* 31. 12. - U sklopu američke vojne pomoći, u Jugoslovensko ratno vazduhoplovstvo stigli prvi avioni tipa P-47 Thunderbolt.

;Tokom/tijekom godine '51
* Fenomenalna gledanost filma "Bal na vodi" (*Bathing Beauty*) - 330.000 gledalaca u Beogradu (koji ima 426.000 stanovnika). 
* Nestašica novca i hrane u Jugoslaviji usled suše 1950. i blokade od strane istočnih država (SAD od proleća do avgusta šalju 520.000 tona hrane).
* U drugoj polovini godine dvadesetak ljudi dnevno beži iz Jugoslavije u Trst.
* Zbog knjige *Strah in pogum*, pisac Edvard Kocbek će naredne godine biti izložen napadima.

## [[1952]]
;Januar/Siječanj '52
* januar - Jugoslovenska vlada procenjuje da će tokom godine biti potrebno 269 miliona dolara strane pomoći za trgovinski deficit i program kapitalnih investicija (tri zapadne sile daju 120 miliona do 30. juna).

;Februar/Veljača '52
* februar - U Jugoslaviji čistka "politički nepouzdanih" predavača u školama i ključnog osoblja u trgovini i industriji.

;April/Travanj '52
* ca. 18.4. - Opšti zakon o narodnim odborima - veća ovlašćenja, proširenje materijalne osnovice.

;Maj/Svibanj '52
* 9.5. - Zapadni saveznici će dati veće učešće Italiji u upravi Zone A ST Trsta.
* maj - V plenum CK KPJ - rasprava o predlogu Ustavnog zakona, Tito govori u korist direktnih izbora i za federativnu republiku a ne federaciju republika.

;Jun/Juni/Lipanj '52
* jun - Jugoslovenska vlada uklonila neke kontrole na industrijske sirovine i poluprerađenu robu, seljacima vraćeno "relativno slobodno" tržište za žitarice.

;Jul/Juli/Srpanj '52
* 20.7. i 22.7. - nogometne utakmice Jugoslavija – SSSR 5:5 (3:0) i 3:1 (2:1) na olimpijskom turniru u Tampereu poznate kao "dvoboj Tito – Staljin".

;Oktobar/Listopad '52
* 5 - 7. 10. - III kongres književnika Jugoslavije u Ljubljani - Krležin referat "O slobodi kulture", kritika "ždanovljevske estetike" tj. socijalističkog realizma - početak novog perioda u kulturi).
* 13.1 0. - Milovan Đilas u članku tvrdi da Staljinove teorije nemaju veze sa marksizmom i socijalizmom i da su vrlo slične Hitlerovim.

;Novembar/Studeni '52
* 1. 11. - Protestna nota FNRJ Svetoj stolici (koja je najavila uzdizanje Alojzija Stepinca u kardinala). 
* 2 - 7.11. - Šesti kongres KPJ u Zagrebu (kasnije nazivan i "Đilasov kongres"). Komunistička partija postaje Savez komunista Jugoslavije (po ugledu na Marksov Savez komunista) a Politbiro Izvršni komitet; vrhunac antistaljinizma jugoslovenske partije. Predloženo da se Narodni front Jugoslavije transformiše u Socijalistički savez radnog naroda Jugoslavije (1953).
* 29.11. - Alojzije Stepinac proizveden u kardinala. 
* novembar - Potpredsednik savezne vlade Blagoje Nešković isključen iz SKJ, pod optužbom da je pristalica Informbiroa (nije hapšen).

;Decembar/Prosinac '52
* 17.12. - Prekid diplomatskih odnosa Jugoslavije i Vatikana.

;Tokom/tijekom godine '52
* "Teodoro B. Castro", zapravo Iosif Griguljevič, imenovan za ambasadora Kostarike u Italiji i Jugoslaviji - planiraće atentat na Tita. 
* Nerodna godina u Jugoslaviji zbog velike suše.
* U FNRJ zabranjeni derviški redovi i tekije.

## [[1953]]
;Januar/Siječanj '53
* 13.1. -  Ustavni zakon FNRJ u cilju ojačanja samoupravljanja; Predsednik Republike umesto predsednika Prezidijuma Narodne skupštine FNRJ, Savezno izvršno veće umesto Vlade FNRJ, uvedeno Veće proizvođača u legislature (umesto veća naroda). 
* 14.1. - Josip Broz Tito izabran za Predsednika Republike (ranije šef države bio Ivan Ribar) i Predsednika Saveznog izvršnog veća (potpredsednici SIV-a Kardelj, Đilas, Pijade, Ranković).

;Februar/Veljača '53
* 22 - 25. 2. - Narodni front Jugoslavije na svom Četvrtom kongresu menja ime u Socijalistički savez radnog naroda Jugoslavije. 
* 28. 2. - U Ankari potpisan Ugovor o prijateljstvu i saradnji Jugoslavije, Turske i Grčke.

;Mart/Ožujak '53
* 10. 3. - U Jugoslaviju stižu prvi mlazni avioni: američki T-33 Shooting Star; u junu stižu i F-84 Thunderjet-i. 
* 16.3. - Maršal Tito stigao u petodnevnu posetu Velikoj Britaniji (prva poseta nekog komunističkog šefa države). Među temama je Staljinov odlazak i pitanje Trsta.
* 30.3. - Uredba o imovinskim odnosima i reorganizaciji seljačkih radnih zadruga - kraj kolektivizacije u SFRJ.

;April/Travanj '53
* april - Popis stanovništva u FNRJ - oko 16.937.000 stanovnika.

;Maj/Svibanj '53
* 27.5.? - Zemljišni maksimum u FNRJ smanjen sa 30 na 10ha (270.000 ha preneto društvenom sektoru).

;Jun/Juni/Lipanj '53
* 16.6. - Odnosi SSSR i Jugoslavije vraćeni na ambasadorski nivo.
* 6-17.6. - Drugi plenum CK SKJ na Brionima - "kontra" Šestom kongresu SKJ, otpor reformama (tj. pokrenutim procesima demokratizacije i "odumiranja" partije).

;Septembar/Rujan '53
* 26-27.9. - Četvrti i poslednji kongres AFŽ u Beogradu - zameniće ga Savez ženskih društava. 
* 27.9. - Tito na predizbornom mitingu u Rumi traži kraj napada na sveštenstvo (antireligiozna osećanja podstaknuta štampom dovela do nereda, vidi avgust). 
* 30.9. - U FNRJ donesen Zakonik o krivičnom postupku.

;Oktobar/Listopad '53
* 8. 10. - Velika Britanija i SAD izrazile nameru da povuku svoje snage i predaju Italiji civilnu upravu u zoni "A" slobodne teritorije Trsta, bez konsultovanja Jugoslavije. Time je započela jednogodišnja **[[Tršćanska kriza|kriza]]**; Italija i Jugoslavija su koncentrisale trupe na granici, masovni mitinzi u Jugoslaviji.
** Razbijena stakla na američkoj ambasadi i konzulatu u Beogradu odn. Zagrebu, demolirane čitaonice. 
* 11. 10. - Milovan Đilas započinje seriju članaka u "Borbi" (do 7. januara 1954 - za slobodu misli i demokratiju).

;Novembar/Studeni '53
* 5-6.11. - Neredi Italijana u Trstu, šest mrtvih i 153 ranjenih.
* zadnja dekada nov. -  Izbori za Savezno odn. Veće proizvođača Savezne narodne skupštine (prvi put sa glasačkim listićima umesto kuglicama).

;Decembar/Prosinac '53
* 25.12. - Milovan Đilas izabran za predsednika Savezne narodne skupštine.
* 29.12. - Đilasov članak u "Borbi" govori o demokratiji (ne misli na socijalističku demokratiju).

## [[1954]]

;Januar/Siječanj '54
* januar - U časopisu "Nova misao" izlazi Đilasova "Anatomija jednog morala". 
* 4. 1. - Đilasov članak u "Borbi" poziva na liberalizaciju stroge partijske discipline i protivi se insistiranju na dogmi "nalik crkvenoj".
* 7. 1. - Poslednji Đilasov članak u "Borbi", list se tri dana kasnije ograđuje od niza njegovih članaka, objavljivanih od oktobra. 
* 16 - 17. 1. - Na Trećem, vanrednom, plenumu CK SKJ, nakon niza članaka u "Borbi" i "Novoj misli", Milovan Đilas optužen za "revizionizam" i da je dao "osnovu" za likvidaciju SKJ - isključen iz Centralnog komiteta i udaljen sa svih funkcija, kažnjen "poslednjom opomenom" (svojevoljno izašao iz partije u aprilu); sledi čistka onih povezanih sa Đilasom (npr. Vladimir Dedijer, koji ga je jedini branio na plenumu).

;Mart/Ožujak '54
* 29. 3. - IV plenum CK SKJ, Rankovićevo izlaganje o dezorijentaciji u sprovođenju odluka VI kongresa SKJ, komunisti imaju pravo i dužnost da utiču na dalji razvitak u svim oblastima.

;Maj/Svibanj '54
* maj - Tito u intervjuu: zainteresovan za direktnu vojnu asocijaciju sa vodećim silama NATO-a i indirektnu saradnju sa NATO-om preko Ankarskog sporazuma.

;Jun/Juni/Lipanj '54
* jun - CK KP Sovjetskog Saveza predlaže sređivanje odnosa, priznaje da u Jugoslaviji postoji socijalizam.

;Jul/Juli/Srpanj '54
* 22. 7. - Hruščov poslao pismo Titu - prepiska traje do listopada, ovo je prvi službeni kontakt od raskida.

;Avgust/August/Kolovoz '54
* 9. 8. - Jugoslavija, Grčka i Turska na Bledu potpisale Ugovor o savezu, političkoj saradnji i uzajamnoj pomoći, osnovu Balkanskog saveza; ugovor sklopljen na 20 godina predviđa vojnu pomoć zemlji koja bude napadnuta.

;Oktobar/Listopad '54
* 5. 10. - Potpisan Memorandum o saglasnosti između vlada Italije, V. Britanije, SAD i FNRJ o Slobodnoj Teritoriji Trsta (Londonski memorandum) - Jugoslaviji pripada Zona B i delić zone A, Italiji veći deo zone A i sam grad; puna prava nacionalnim manjinama i slobodna luka u Trstu. 
* 25. 10. - Jugoslovenske snage ušle u pojas tršćanske Zone A .
* 26. 10. - Italija preuzima grad Trst i ostatak Zone A, dok se britanske i američke snage povlače.

;Novembar/Studeni '54
* 6. 11. - Sovjetska vlada objavila spremnost za poboljšanje odnosa sa Jugoslavijom.

;Decembar/Prosinac '54
* 8. 12. - **[[Novosadski dogovor]]**: srpski i hrvatski pisci i lingvisti postigli sporazum o srpskohrvatskom književnom jeziku, koji je potpisalo 25 uglednih stručnih jezikoslovaca. Zaključeno je da je narodni jezik Srba, Hrvata i Crnogoraca jedan jezik s dva izgovora, da su oba pisma, ćirilica i latinica, ravnopravna i da jezik ima zajednički pravopis.

* decembar 1954 - februar 1955. - Titovo putovanje: Indija, Burma, Egipat ("Galeb" krenuo 16. 12., tu su i Aleksandar Ranković i Koča Popović).

;Tokom/tijekom godine '54
* Jugoslavija dobila 45 miliona dolara ekonomske pomoći od SAD i 15 miliona od V.Britanije i Francuske.
* Preduzeća u Jugoslaviji moraju dati vladi 50 % rezervi stečenih prethodne godine, pre svega za razvoj poljoprivrede, kao i fabrike celuloze, rudnik bakra, železaru i fabriku đubriva.

## [[1955]]
;Januar/Siječanj '55
* 24. 1. - Milovan Đilas osuđen na 18 meseci zatvora, uslovno na tri godine, zbog članka u Njujork Tajmsu u kome je kritikovao političko stanje u Jugoslaviji i istakao potrebu postojanja opozicione partije kao činioca demokratizacije; osuđen i Vladimir Dedijer, na šest meseci uslovno.

;Maj/Svibanj '55

* 26. 5. - Hruščov sa delegacijom stigao u posetu Jugoslaviji - prva poseta posle 1948. i kampanje Informbiroa.

;Jun/Juni/Lipanj '55
* 2. 6. - Tito i Hruščov potpisuju *Beogradsku deklaraciju* - odbacivanje monolitizma u međunarodnom komunističkom pokretu (normalizovanje državnih odnosa Jugoslavije i SSSR, narušeni 1948); Hruščov posetio i Zagreb. 
* 22. 6. - Proglašen *Opšti zakon o uređenju opština i srezova* - nova teritorijalna podela opština i srezova/kotara - uveden komunalni sistem u kome je uvećana opština osnovna društveno-ekonomska zajednica i političko-teritorijalna jedinica (u FNRJ sada ima 1479 opština u 107 srezova, što će do 1963 biti smanjeno na 581 odn. 40).
* 27. 6. - Zajednički kominike FNRJ, SAD, Velike Britanije i Francuske u Beogradu - reafirmacija nezavisnosti Jugoslavije.

;Jul/Juli/Srpanj '55
* 27. 7. - Titov govor u Karlovcu nagoveštava novi ekonomski kurs (kako bi generacija koja nosi teret izgradnje socijalizma osetila i rezultate napora); takođe napada "srpske šoviniste" koji su pokušali proturiti tezu o Stambolićevom padu (navodno se on i Kardelj sukobili oko finansiranja industrije).

;Septembar/Rujan '55
* 28. 9. - Jugoslavija usvojila ekonomski plan, veća ulaganja u potrošačku robu i poljoprivredu na uštrb teške industrije.

;Oktobar/Listopad '55

* 18. 10. - Počela proizvodnja Zastave 750, popularnog "Fiće" (do 18. 11. 1985).

;Novembar/Studeni '55
* 6. 11. - Državni sekretar SAD John Foster Dulles u posjeti Titu na Brijunima.

;Decembar/Prosinac '55
* 20. 12. - Jugoslavija izabrana za nestalnu članicu Saveta bezbednosti UN u 36. glasanju (protivkandidat Filipini); prethodno bilo predlagano da dve zemlje odsluže po pola 2-godišnjeg mandata.

;Tokom/tijekom godine '55
* 1955-56 - Akcija sakupljanja oružja na Kosovu i Metohiji (stavljeno na teret Rankoviću 1966).
* decembar 1955 - januar 1956 - Titovo putovanje u Etiopiju i Egipat.

## [[1956]]
;Februar/Veljača
* 25.2. - Tajni Hruščovljev govor na XX kongresu KPSS, napad na Staljinov kult ličnosti.

;April/Travanj
* 16.4. - Sovjetska štampa objavila da je ukinut Kominform (na Titovo traženje).

;Maj/Svibanj
* 30.5. - Jugoslovenska državno-partijska delegacija na čelu sa Titom doputovala u SSSR. Potvrđena Beogradska deklaracija iz 1955 i izdata Moskovska - saradnja partija na osnovu ravnopravnosti.

;Jun/Juni/Lipanj
* 28.6. - Senat SAD će ubuduće tražiti od predsednika da opravda svaku dalju pomoć Jugoslaviji.

;Jul/Juli/Srpanj
* 12–17. 7. – "Prizrenski proces" – tajno suđenje devetorici Albanaca u Prizrenu za vezu sa Sigurimijem (navodno povezani s visokim albanskim rukovodiocima u FNR Jugoslaviji, među kojima i Fadiljom Hodžom, što je navodno zataškano). 
* 18 - 19.7. - Josip Broz Tito, Džavaharlal Nehru i Gamal Abdel Naser, lideri Jugoslavije, Indije i Egipta, potpisali Brionsku deklaraciju - potvrđeni principi Bandunške konferencije, osuđena blokovska podela sveta (korak ka Pokretu nesvrstanih).

;Novembar/Studeni
* 2.11. - Tajni sastanak Tita i Hruščova na Brionima - Tito se slaže da se u Mađarskoj mora intervenisati, ako je došlo do kontrarevolucije.
* 11.11. - Titov govor u Puli: druga sovjetska intervencija je bila greška; mada smo joj protivni, bila je potrebna ako se njome spašavao socijalizam u Mađarskoj, tj. ako bi se sprečio "građanski rat" i povratak "hortijevaca" na vlast (ipak hladni odnosi sa Moskvom pola godine).
* 19.11. - Uhapšen Milovan Đilas.

;Decembar/Prosinac
* 12.12. - Milovan Đilas osuđen na tri godine strogog zatvora (u januaru '55. bio osuđen uslovno), zbog kritike jugoslovenske neutralnosti/podrške prema sovjetskoj intervenciji u Mađarskoj.

## [[1957]]
;Maj/Svibanj
* 18.5. - ? Američki mlaznjaci stižu u Jugoslaviju; pomoć bi trebalo da iznosi 100 miliona dolara i 200 aviona, što zavisi od rascepa sa SSSR. 
* 25.5. - Zvanični Titov rođendan se od sada slavi kao Dan mladosti.

;Jun/Juni/Lipanj
* 25-27.6. - Kongres radničkih saveta - traži se oslobađanje od državne kontrole (koja raspolaže sa 3/4 investicionih sredstava) i zarade prema produktivnosti.

;Avgust/August/Kolovoz
* 1-2.8. - Sastanak sovjetskih i jugoslovenskih lidera u Rumuniji; Tito umiruje negativne reakcije na Zapadu.

;Oktobar/Listopad
* 5.10. - Milovan Đilas, zatvorenik u Sremskoj Mitrovici, osuđen na još sedam godina zatvora (u SAD izašla njegova knjiga "Nova klasa"); tokom meseca biće mu oduzeta sva odlikovanja i čin rezervnog general-pukovnika.
* 15.10. - SFRJ priznala Istočnu Nemačku (prvo priznanje van sovjetskog bloka), SAD i Velika Britanija nezadovoljni.
* 19.10. - Savezna Republika Nemačka (zapadna) prekinula diplomatske odnose sa Jugoslavijom, jer je ova priznala Istočnu Nemačku - prekid do 1968.

;Decembar/Prosinac
* 7.12. - Plenum CK SKJ, dato objašnjenje zašto nije učestvovano u Savetovanju 12 komunističkih i radničkih partija u Moskvi (na kojima su stavovi SKJ oglašeni za revizionističke), niti potpisana Deklaracija - jedna partija (KPSS) ne može biti arbitar.

;Tokom/tijekom godine
* U Jugoslaviji najrodnija godina od rata.

## [[1958]]
;Januar/Siječanj
* 13-15.1. - Rudari u Trbovlju štrajkuju zbog razlika u platama (prvi veći štrajk od rata).
* 18.1. - Jugoslovenski teretni brod "Slovenija" sa 150 tona oružja i municije presretnut od francuske mornarice kod alžirskog Orana (pomoć alžirskim pobunjenicima).

;Februar/Veljača
* februar, krajem - FNRJ: Pismo svim partijskim organizacijama u kojem se kritikuju korupcija, privilegije itsl. (radnici nezadavoljni razlikama u plati u odnosu na direktore i službenike) - smene.

;Mart/Ožujak
* 26.3. - Na Titovu inicijativu, okončana američka vojna pomoć Jugoslaviji, u trajanju od šest godina i vrednosti 750 miliona dolara.
* mart - Predstavljen nacrt novog Statuta SKJ, osude iz SSSR zbog "nacionalnog komunizma", tvrdi se da mnoge teze odstupaju od marksizma-lenjinizma.

;April/Travanj
* 22-26.4. - Sedmi kongres SKJ u Ljubljani - novi Program i Statut SKJ: antidogmatski, protiv staljinizma (ali i socijaldemokratskog "revizionizma"), socijalističko jugoslovenstvo kao afirmacija zajedničkih interesa postojećih nacija; osnovni nosioci socijalističkog društvenog razvitka: radni kolektiv, komuna i društveno-političke organizacije.

;Maj/Svibanj
* 27.5. - Sovjeti odlažu obećani kredit Jugoslaviji od 285 miliona dolara - ugrožen jugoslovenski petogodišnji plan.

;Oktobar/Listopad
* 15. 10. - Ozračeno šest stručnjaka Instituta "Boris Kidrič" u Vinči - od sutradan na lečenju u Francuskoj, primenom prve transplantacije koštane srži na genetski različitim osobama (dr. Georges Mathé, 11. 11.), student Života Vranić umro 16. 11..

;Decembar/Prosinac
* 31.12. - FNRJ: objavljen Zakon o nacionalizaciji najamnih zgrada i građevinskog zemljišta.
* decembar - mart 1959 - Titovo putovanje: Egipat, Indonezija, Burma, Indija Šri Lanka, Etiopija, Sudan, Egipat, Grčka.

## [[1959]]

;Mart/Ožujak
* mart - Austrijski parlament podržao odluku koruških vlasti o prekidu upotrebe slovenačkog u osnovnim školama; demonstracije u Mariboru.
* maj - Ukinuto pravo Jugoslovenima da donose robe vrednosti do $165 i primaju pakete vrednosti do $65 svaka tri meseca bez carine (borba protiv crne berze).

;Decembar/Prosinac
* 28.12. - U Institutu "Vinča" ("Boris Kidrič") pušten u rad prvi nuklearni reaktor u Jugoslaviji.

## [[1960]]
;April/Travanj
* april - Jugoslavija objavila da će nastaviti isplatu duga Kraljevine Jugoslavije (prva komunistička vlada koja radi tako nešto).
:+ V kongres SSRNJ - pitanja o budućnosti SKJ, ima predloga da se mnoge partijske funkcije prebace na SSRN.

;Jun/Juni/Lipanj
* 24.6. - Jugoslavija, Grčka i Turska raspustile Balkanski savez, zasnovan 1954.

;Novembar/Studeni
* novembar - Savetovanje 81 komunističke i radničke partije u Moskvi (Izjava objavljena u decembru) - napad na SKJ zbog "oportunizma i revizionizma".

;Tokom/tijekom godine
* Snimanje i premijera filma "Ljubav i moda".
* Beogradski institut "Mihajlo Pupin" razvio prvi digitalni računar u Jugoslaviji - CER-10 (FNRJ je šesta zemlja sveta koja je to postigla http://www.mikro.rs/main/index.php?q=vest&ID=14188 ).

## [[1961]]

* februar - april - Titova afrička turneja "Galebom": Gana, Togo, Liberija, Gvineja, Mali, Maroko, Tunis, Egipat.

;Septembar/Rujan
* 1.9. - U Beogradu počela prva konferencija nesvrstanih zemalja sa predstavnicima 25 zemalja i 40 antikolonijalnih i oslobodiliačkih pokreta. 
* 14.9. - Zbog prosovjetskih stavova u vezi Berlina i UN, SAD će odložiti odluku u vezi pomoći Jugoslaviji. Ubrzo zatim američki departman odbrane otkriva da se devet Jugoslovena obučava u Teksasu i da je Jugoslaviji prodavana vojna oprema i nakon što se Tito 1957. odrekao američke vojne pomoći.
* 10.12. - Ivi Andriću uručena Nobelova nagrada za književnost.

;Tokom/tijekom godine
* Polemika Ćosić - Pirjevec o odnosu republika i federacije.
* Protržišne reforme u Jugoslaviji - promene u bankarskom sistemu, samoupravna preduzeća zadržavaju 55 umesto 25 % prihoda, kurs: 750 dinara za američki dolar ("mini reforma" 1961).
* Slaba žetva zbog suše, tokom leta vrlo nizak vodostaj Dunava, najesen poplave u Sloveniji i Hrvatskoj.

## [[1962]]

;Mart/Ožujak
* 14-16.3. - (Tajna) Proširena sednica Izvršnog komiteta CK SKJ - rasprava o decentralizaciji i krizi međurepubličkih odnosa; govori se o šovinizmu i nacionalnom partikularizmu.

;April/Travanj
* 7.4. - Milovan Đilas ponovo uhapšen, (Moskva protestovala zbog knjige "Razgovori sa Staljinom"). 
* 8.4. - Mijalko Todorović, potpredsednik Odbora za privrednu koordinaciju SIV-a, podneo izveštaj o ekonomiji: uvoz raste, proizvodnja i izvoz opadaju, potrebne mere štednje.

;Maj/Svibanj
* 6.5. - **Titov govor u [[Split]]u** - kritika zastranjivanja i promašaja (o odgovornosti komunista, političkim fabrikama, službenim putovanjima u inostranstvo i rasipništvu, direktorima koji "drmaju" preduzećem, šovinizmu). 
* 14.5. - Đilas na zatvorenom suđenju dobio pet godina zatvora.

## [[1963]]
* 7. 4. -  Skupština FNRJ donosi Ustav kojim je FNR Jugoslavija promijenila ime u Socijalistička Federativna Republika Jugoslavija. Savezna skupština ima pet veća: "Savezno veće, kao veće delegata građana u opštinama i republikama, i Privredno veće, Prosvetno-kulturno veće, Socijalno-zdravstveno veće i Organizaciono-političko veće, kao veća delegata radnih ljudi u radnim zajednicama"; samoupravljanje kao neotuđivo pravo; razdvojene funkcije Predsednika Republike (Tito, bez ograničenja mandata) i predsednika SIV-a; uvedeni Ustavni sud, potpredsednik Republike (Ranković, mala ovlašćenja) i Savet federacije. Narednih dana doneti i ustavi socijalističkih republika i statuti pokrajina (Kosovo i Metohija se ranije nazivalo autonomna oblast).

## Reference

* *Collier's Year Book* (Microsoft Encarta 2004) - videti po godinama.





*[[Hronologija Kraljevine Jugoslavije|Hronologija KJ]]*1929-1945

**Hronologija FNRJ**1945-1953

>>> *[[Hronologija SFRJ (1963-1970)|Hronologija SFRJ (I)]]*1963-1980