open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Abolicija

**Abolicija** ( - uništiti, zatrti) ili **oprost** predstavlja oslobađanje od krivičnog gonjenja lica za koje postoji osnovana sumnja da su počinioci krivičnog djela. Lice koje je obuhvaćeno abolicijom ne može se krivično goniti čak i ukoliko postoji osnov za krivično gonjenje.

Abolicija je pojam izveden iz abolicionističkog pokreta u SAD koji se zalagao za ukidanje ropstva i diskriminacije ljudi po raznim osnovama. Danas se ovaj pojam pretežno odnosi na pravni institut ublažavanja ili ukidanja neke kazne ili sankcije. Po zakonskim propisima dodjeljuje se samo po službenoj dužnosti, a ne i po molbi. U oblike abolicije ubrajaju se amnestija i pomilovanje.

Abolicija takođe predstavlja i zabranu predhodnog ispitivanja osnova sumnje da je lice počinilo krivično djelo i zabranu njegovog izvođenja pred sud. Ukoliko je krivični postupak protiv lica obuhvaćenog abolicijom predhodno pokrenut, on se obustavlja. Abolicija se može primjeniti sve dok ne bude donesena pravsonažna sudska odluka vezano za krivicu i kaznu. Čak ni lice koje je obuhvaćeno abolicijom ne može podnijeti zahtjev za pokretanje postupka protiv njega ukoliko bi u tome imao svoj interes.

## Najčešća primjena
U praksi ovaj postupak je veoma rijedak i najčešće se primjenjuje u slučajevima političkih krivičnih djela, zatim ukoliko je počinioc djela počinio u dalekoj prošlosti nakon čega je uspješno rehabilitovan, primjenjuje se na djela koja su učinjena pod specifičnim okolnostima i na djela čiji je počinioc strani državljanin ukoliko postoje politički motivi za zabranu gonjenja.

Abolicija može biti i jedan od oblika amnestije.

## Poznata lica na koja je primjenjena abolicija
* Džerald Ford je devetog septembra 1974. donio odluku kojom se na bivšeg predsjednika Ričarda Niksona primjenjuje abolicija.

## Povezano
* Zakon o oprostu
Abolicija (razvrstavanje)

Abolicija može značiti:
* abolicija (oprost), institut krivičnog prava kojim se ukida krivično gonjenje osoba za određena krivična djela;
* ukidanje neke društvene ili pravne institucije najčešće represivnog karaktera:
** abolicija ropstva;
** abolicija smrtne kazne;
** abolicija monarhije;
** abolicija zabrane narkotika;
** abolicija zatvora;

Ideologije ili pokreti koji se zalažu za ukidanje gore navedenih institucija se nazivaju abolicionističkim.
201. pr. n. e.

Godina **201. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Lentula i Peta** (ili, rjeđe, **godina 553. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 201. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

__NOTOC__

## Događaji

* Kartagina na Hanibalov prijedlog sklapa s Rimom ugovor kojim je okončan drugi punski rat. Kartagina je prisiljena Rimu predati sve svoje prekomorske teritorije na Mediteranu, uključujući one na Iberijskom poluotoku, Baleare i Maltu. Kartagina također priznaje nezavisnost Numidije na čije čelo dolazi kralj Masinisa. Također se obavezuje Rimu plaćati odštetu od 200 talanata sljedećih 50 godina, kao i raspustiti svoju ratnu mornaricu osim 10 brodova te ne objavljivati nikome rat bez rimske dozvole, čime de facto postaje klijentska država Rima.
* Kretski rat: Makedonski kralj Filip V Makedonski osvaja Samos i zarobljava tamo stacioniranu egipatsku flotu, te potom opsjeda Hios.
* Po završetku drugog punskog rata, rimska država preživjelim veteranima dijeli zemlju, a što je prvi takav slučaj u historiji države, odnosno, (po Liviju) presedan za sve kasnije slučajeve.
* Nakon sklapanja mira s Rimom, Hanibala Kartaginjani biraju za sufeta. Iako je ta funkcija u to vrijeme bila uglavnom ceremonijalna, Hanibal koristi svoj u ratu stečen ugled kako bi preko nje uticao na vlast te počinje provoditi niz reformi na štetu vladajuće oligarhije.
* Kretski rat: Bitka kod Hiosa u kojoj snagfe Rodosa uz pomoć pergamskih, kizičkih i bizantijskih saveznika nanose poraz floti Flipa V Makedonskog, čiji je admiralski brod teško oštećen.
* Spartanski kralj Nabis napada i zauzima Mesenu, ali je prisiljen na povlačenje uslijed intervencije Ahajskog saveza pod Filopemenom. Nabisove snage su poražene kod Tegeje nakon čega spartanski kralj na neko vrijeme odustaje od daljih ekspanzionističkih planova.
* Počinje izgradnja Nanchanga.

## Rođenja
*

## Smrti
* Gnej Nevije, latinski epski pjesnik i dramatičar (r. cca. 264. pne.)
Amnestija

**Amnestija** ( [*amnestia*] – "oproštaj") je akt kojim državna vlast generalno ukida ili smanjuje dužinu kazne osuđenim licima za sva ili određena krivična dela.
Nanchang

**Nanchang** () je glavni grad provincije Jiangxi na jugoistoku Kine. Nanchang je poznat po živopisnim jezerima, brdima, bogatoj historiji i kulturnim znamenitostima.

## Vanjske veze

* Nanchang Government website
Manastir Mesić

**Mesić** je ženski manastir Srpske pravoslavne crkve u banatskoj eparhiji.

Jedan je od najznačajnijih manastira u jugoistočnom Banatu, nastao najverovatnije u XV veku, mada ga po lokalnoj legendi osniva 1225. godine Arsenije Bogdanović Hilandarac koga je lično Sv. Sava postavio za igumana manastira. Druga verzija ima najviše verovatnoće, naime po njoj je manastir Mesić osnovao Jovan Branković, poslednji iz loze Brankovića, krajem XV veka. Prvi pisani dokumenat koji pominje manastir Mesić je katastig Pećke patrijaršije iz 1660. i 1666. godine. To je vreme osnivanja prvih srpskih manastira na teritoriji južne Ugarske tokom XV i XVI veka, u vreme velikih migracija srpskog naroda u ove krajeve. Takođe, iz ovog dokumenta se saznaje da je Mesić bio rezidencija vršačkih episkopa u vreme odmah nakon velike seobe, kada je privilegijama austrijskog cara Leopolda I potvrđeno postavljanje Spiridona Štibice za vršačkog vladiku. Manastir je rušen u nekoliko navrata 1716. i 1788. od strane Turaka ali i ubrzo obnavljan, drugi put trudom vršačkog episkopa Josifa Jovanovića Šakabente, kao i u zemljotresu 1892. godine kada je najviše oštećenja u manastirskom kompleksu imala sama crkva. U crkvi posvećenoj Sv. Jovanu Preteči, nalaze se ostaci ranijih fresaka iz XVII veka (detalji u naosu), kao i freske koje su nastale u XVIII veku i koje karakteriše izvesna konzervativnost i oslanjanje na ranije srednjevekovno iskustvo i veliki otpor ka nastupajućoj baroknoj umetnosti. Crkva je, kao i većina crkava u Vojvodini, pretrpela intervenciju u vidu dodavanja baroknih zvonika, koji kasnije menja svoj prvobitni oblik nastao po planu majstora Antona Blobergera. Manastir u svojoj riznici čuva više vrednih rukopisnih i štampanih knjiga, kao i niz slika poznatih slikara kao što su Jovan Popović iz Opova ("Portret J. J. Šakabente"), Johan Tobias Kaergling, Arsenije Petrović, Pavel Đurković i drugih manje poznatih autora.

## Povezano
* Mesić (Vršac)
* Manastir Mesić

* О манастиру на сајту Манастири-цркве
Mesić

**Mesić** može označavati sljedeće lokacije:
* Manastir Mesić, manastir u Vojvodini
* Mesić (Vršac), naselje u Vojvodini

Također može označavati sljedeće ličnosti:
* Stjepan Mesić (1934 -), hrvatski i jugoslavenski političar
* Jasen Mesić (1972 -), hrvatski političar
* Marko Mesić (1640–1713), hrvatski svećenik i vojnik
* Marko Mesić (1901–1982), hrvatski i jugoslavenski vojnik
* Matija Mesić (1826–1878), hrvatski povjesničar, prvi rektor Sveučilišta u Zagrebu

## Povezano
* Mesic
* Mešić
Marko Mesić (1640–1713)

**Marko Mesić** (1640. - Karlobag, 2. veljače 1713.) je bio hrvatski katolički svećenik, najpoznatiji kao vođa ustanika protiv Osmanskog Carstva za vrijeme bečkog rata .

Porijeklom je iz Brinjskog kraja, a 1689. godine organizirao je i dignuo narod na ustanak. Pod njegovim je vodstvom banska i graničarska vojska oslobodila Liku i Krbavu.

## Povezano
* Luka Ibrišimović

rat
Bitka kod Hiosa

**Bitka kod Hiosa** se odigrala za vrijeme kretskog rata godine 201. pne. makedonske flote pod kraljem Filipom V na jednoj te udružene flote egejskih polisa na čelu s Rodosom na drugoj strani. Završila je savezničkom pobjedom zbog koje je Filip morao odustati od svojih ekspanzionističkih planova, a Rodos očuvao, odnosno proširio svoj uticaj na Egej.

## Izvori
## Primarni izvori
* Polybius, translated by Frank W. Walbank, (1979). The Rise of the Roman Empire. New York: Penguin Classics. .

## Sekundarna literatura
* Peter Green, (1990). Alexander to Actium: The Historical Evolution of the Hellenistic Age. Los Angeles: University of California Press. .
* Theocharis Detorakis, (1994). A History of Crete. Heraklion: Heraklion. . 
## Vanjske veze
* Chios, Greece  Information about Chios island.
Pomilovanje

**Pomilovanje** je pojedinačan pravni akt koji se odnosi na tačno određeno lice. Njime se može dati oslobođenje od krivičnog gonjenja (abolicija), potpuno ili delimično osloboditi od izvršenja kazne, zameniti izrečena kazna blažom ili uslovnom osudom, rehabilitacijom. Obavlja se istog dana kada zavod primi odluku o pomilovanju, odnosno najkasnije 24h od prijema te odluke.

Pomilovanje daje predsednik republike,a postupak se pokreće po službenoj dužnosti ili po molbi osuđenog lica ili njegovog zakonskog zastupnika, bračnog druga, srodnika u pravoj liniji.

## Povezano
* Amnestija
Fašnik (razvrstavanje)

Riječ **fašnik** (njem. *Fasching*) ima nekoliko značenja:
# Vrijeme u crkvenoj godini od božićnih do korizmenih dana, poklade, mesojeđe, karneval (kod Vujaklije i **fašing**);
# Posljednji dan poklada, mesopust, pokladni utorak; dan i veče uoči Pepelnice, provode se u posljednjem veselju prije korizme, poklade; karneval;
# Izabrani "princ karnevala" (koji se obično spaljuje), maska, maškara (kao personifikacija: lik smiješno-ružnog iskreveljenog muškarca, gotovo đavola; strašilo, nakaza uopće).

## U imenima
Riječ se pojavljuje i u imenima različitih karnevala, npr. Samoborski fašnik, Podturenski fašnik, Okišenečki fašnik...

## Izvori
* An-Gold, Klaić
Jasen Mesić

**Jasen Mesić** (1972 - ) je hrvatski političar, poznat kao državni tajnik u Ministarstvu kulture, odnosno predsjednik Gradske organizacije HDZ u Zagrebu.

Godine 1990. je kao pripadnik posljednje generacije hrvatskih regruta u JNA služio u istoj jedinici s današnjim srpskim političarom Čedomirom Jovanovićem. Nakon toga se školovao za podvodnog arheologa. 

Na čelu zagrebačkog HDZ-a je zamijenio današnju premijerku Jadranku Kosor, a na lokalnim izborima 2009. ga je HDZ kandidirala za gradonačelnika Zagreba. 17.5. 2009. je je osvojio 13,17 % glasova te je eliminiran u prvom krugu od Milana Bandića i Josipa Kregara.
Taras Buljba

**Taras Buljba** () je kratak istorijski roman Nikolaja Gogolja iz ciklusa „Mirgorod“. Štampan je 1835, a drugo prerađeno izdanje je izašlo 1842. Drugo izdanje je osnova svih savremenih izdanja.

Radnja romana se tiče istorije zaporoških kozaka. Nije moguće povezati radnju romana sa konkretnim istorijskim događajima. Glavni junak je Taras Buljba, stari kozak, koji sa svojim sinovima Andrijom i Ostapom, polazi u borbu protiv poljskog plemstva, a u odbranu pravoslavlja.

Ovo delo Nikolaja Gogolja je pisano na klasičan način; likovi nisu karikirani kao što je bio Gogoljev manir. Idejno, Taras Buljba je delo u stilu romantičnog nacionalnog preporoda. Gogolj je u njemu dao prikaz koncepta „ruske duševnosti“. Delo je bogato avanturama i prikazima bojeva, kao i Gogoljevim karakterističnim humorom.

## Umetničke adaptacije

Roman Taras Buljba je poslužio kao inspiracija za istoimenu operu ukrajinskog kompozitora Mikole Lisenka. Leoš Janaček (1854-1928) je komponovao simfonijsku rapsodiju Taras Buljba.

Po romanu je snimljeno nekoliko filmova, od kojih je najpoznatija verzija iz 1962. sa Julom Brinerom i Tonijem Kertisom.
Ozarje

**Ozarje** je riječ kojom se naziva svjetlost koja noću obasjava Mjesec sa Zemlje. Ovdje se, naravno, misli na noć koja vlada na dijelu one strane Mjeseca koja nije obasjana Sunčevom svjetlošću, a okrenuta je ka Zemlji, čija je (Zemljina) površina makar djelomično obasjana Sunčevom svjetlošću.

## Nagradna igra
Riječ ozarje je nastala tako što su beogradske dnevne novine "Večernje novosti" 1969. godine povodom sletanja misije :sr:Apolo 11 na površinu Mjeseca, u okviru stalne rubrike "Letimo na Mesec", pokrenule nagradnu igru kojom se čitaoci pozivaju da predlože naziv za gore navedenu svjetlost. Na adresu "Večernjih novosti" stiglo je više hiljada pisama s prijedlozima. Pobijedio je prijedlog **Novaka Rojevića**, inženjera građevine i vojnog kartografa iz Karlovca u Hrvatskoj. Odluku o pobjedniku donijela je komisija koju su činili književnici Miroslav Antić, :sr:Aleksandar Popović, :sr:Božidar Timotijević i :sr:Aleksandar Vučo, kao i član redakcije Ljerka Sabić.

## Ostali prijedlozi
Na 20.000 kupona, koji su tada pristigli u redakciju "Večernjih novosti", bilo je mnogo zanimljivih novih riječi i naziva: *azurina, belodina, erosplaminalunas, Evina jabuka, farosjaj, jugovina, ozorje, svitnica, švalerina, zembelica, zemilje, zemljozarje...*

## Povezano
* Zora (jutro)
* Večernje novosti

## Vanjske veze
http://www.novosti.rs/code/navigate.php?Id=10&status=jedna&vest=132422&datum=2003-04-10
Intel 8086

**Intel 8086** je 16 bitni procesor kompanije Intel koji izlazi na tržište 1978. godine i potom postaje osnova za IBM kućne kompjutere.

## Uvod
U drugoj polovici sedamdesetih kada je postalo očito da Zilog i Motorola počinju raditi na svojim prvom 16 bitnim procesorima (konkretno Z8000 i Motorola 68000) Intel donosi odluku da brzo izgradi svoj procesor koji kao moderniju verziju 8 bitnog procesora Intel 8080/8085. Nakon dizajniranja koje će trajati malo duže od 2 godine procesor izlazi na tražište.

## Osobine procesora
Pošto je model programiranja i instrukcija imao kao osnovu starije modele on je bio kompaktibilan s Intelovim procesorima 8085, 8080 i 8008. Osnovna unutrašnja razlika među njima je bila da su stariji procesori koristili samo najosnovnije 16 bitne funkcije dok je Intel 8086 imao punu 16 bitnu sposobnost. 

Sveukupno procesor je imao 29.000 transistora ako u njih računamo i one od ROMa, a njegova originalna veličina je bila 33 mm2, dok je mogao koristiti najviše 1 megabajt memorije. Maksimalna brzina procesora je bila između 5 i 10 Mhz

## [[IBM]]
Kraj sedamdesetih godina dvadesetog stoljeća počinje kompjuterska revolucija puštanjem u prodaju kompjutera Commodore PET, Atari 400 i Atari 800, Apple II i Tandy TRS80. Uspjeh tih kompjutera rezultira odlukom elektroničnog diva imena IBM da izgradi svoj kompjuter iz lako dostupnih dijelova. Vršeći izbor između procesora raznih procesora na tržištu IBM se odlučuje za Intel i njegovu osakaćenu verziju procesora 8086 koja ulazi u proizvodnju 1979. godine pod imenom Intel 8088. Ta odluka na kraju rezultira da osnova za poslovne kompjutere postane Intel 8086/8088 procesor od kojeg će se razviti današnji kućni kompjuteri.

## Proizvođači
Jedan od osnova poslovne politike kompjuterskih kompanija tijekom sedamdesetih godina je bila da svaki procesor moraju proizvoditi minimalno 2 proizvođača kako se u slučaju propasti jednog proizvodnja ne bi zaustavila. To je bio i zahtjev koji je IBM postavio pred Intel u sklapanju dogovora po kojem procesor te kompanije postaje osnova njihovih kompjutera. Na kraju Intel će dopustiti da procesor 8086 i 8088 proizvode osim njih AMD, NEC, Fujitsu, Harris (Intersil), OKI, Siemens AG, Texas Instruments i Mitsubishi.

Nasljednik ovog procesora će biti Intel 80286.

## Popis strojnih naredbi 8086 procesora
Zora

**Zora** je deo dana (početak obdanice) i trenutak između noći i sumraka. Obdanica prirodno započinje zorom, a završava se tokom večeri, tj. večernjim sumrakom.

Obdanica počinje zorom, tačnije izlaskom sunca na istočnoj strani horizonta, i to je simbol početka, odnosno period dana kada se cela priroda u tom delu planete budi. Taj deo dana se smatra najlepšim i najradosnijim delom dana.

## Simbolika
Zora takođe simbolizuje završetak noći (mraka) i početak obdanice (svetlosti).

Kao simbol lepote **zora** je bilo inspiracija mnogim umetnicima: piscima, pesnicima, slikarima i filmskim stvaraocima.

## Povezano
* Obdanica
* Ozarje
Noć

je period vremena između zalaska sunca i svitanja, tokom kojeg se ne vidi sunčeva svjetlost http://www.merriam-webster.com/dictionary/night. Suprotno od noći je dan. Dužina trajanja noći zavisi od mnogo faktora kao što su: godišnje doba, geografska širina, geografska dužina i vremenska zona.

Tokom noći većina ljudi i životinja spava jer ne mogu da sprovode većinu aktivnosti bez danjeg svetla. Nedostatak danjeg svetla ima uticaj na morfologiju, fiziologiju i ponašanje skoro svih živih organizama. Nasuprot tome neke životinje, naprimer slepi miševi ili cvrčci, aktivni su pre svega po noći.

## Simbolika
U kulturi i mitologiji noć se često spaja sa zlom i opasnošću. U narodnom folkloru gotovo svih zemalja postoje legende o bićima koja su po noći aktivna: duhovi, vukodlaci i sl.

## Povezano
* Ozarje
## Vanjske veze
Dolina smrti

**Dolina smrti** () se nalazi jugoistočno od planinskog masiva Sijera Nevada u Velikom Bacenu. Graniči se na istoku s planinama Grapevine Mountains, Funeral Mountains i Amargosa Range, na zapadu s planinama Cottonwood Mountains i Panamint masiv. Ona je jedan od najboljih primera geološke konfiguracije Velikog Bazena.

Dolina Smrti je najniža tačka na zapadnoj hemisferi, 86 metara ispod nivoa mora. Dolina zrači ekstremne količine toplote, tako da su temperature među najvišima na svetu. Najviša zabeležena temperatura zabeležena u SAD, i druga najviša na svetu, bila je 134&nbsp;°F (56.7&nbsp;°C) u Greenland Ranch-u u blizini doline 10. jula 1913. Najviša prosečna temperatura u julu je 116&nbsp;°F (47 °C), a temperature iznad 120&nbsp;°F (49 °C) su vrlo česte. Atmosferske padavine su manje od (50 mm) kiše godišnje. Reke Amargosa i Furnace Creek teku kroz dolinu, ali iščezavaju u pesku.

Iako u Dolini Smrti ima vrlo malo kiša, dolina je podložna poplavama za vreme velikih kiša, jer tlo ne može da upije velike količine vode, tako da dolazi do opasnih bujica. Takva bujica je u avgustu 2004. odnela dva života i zatvorila nacionalni park.

U kasnom Pleistocenu, dolina je bila dno preistorijskog jezera Menli. Dolini su dali ime emigranti 1849. za vreme kalifornijske “zlatne groznice“ koji su morali da prelaze dolinu na putu do zlatonosnih polja. U vreme 1850-tih, u dolini je iskopavano zlato i srebro. U 1880-tim godinama otkriven je boraks koji je vađen vagonetima koje je vuklo dvanaest mula.

## Domorodačko stanovništvo
Dolina Smrti je dom plemena Timbiša, koji su naseljavali dolinu bar u poslednjih 1.000 godina. Neke porodice još žive u dolini u indijanskom selu. Ime doline, *tümpisa*, znači „kamena boja“ jer se u dolini vadi crvena oker boja. Drugo selo u dolini nalazilo se u Grapevine Kanjonu u blizini sadašnjeg naselja Scotty's Castle. Zvalo se *Maahunu*, čije značenje nije pouzdano sigurno, iako *hunu* znači 'kanjon'. 

## Fotografije


Datoteka:Deathvalleysky nps big.jpg|Dolina smrti noću
Datoteka:DeathValley L7 JuneJuly2000.jpg|




## Izvori

* U.S. Geological Survey Professional Paper 494, Hunt, C.B., and Mabey, D.R., 1966, General geology of Death Valley, California (adapted public domain table)http://www2.nature.nps.gov/geology/usgsnps/deva/devasalt.html
Centaur (razvrstavanje)

**Centaur** ima više značenja:
* Kentaur, mitološko biće ()
* Centaur Technology, procesorski proizvodni ogranak firme IDT
* Centaur (raketa), posljednji stadij američke rakete pri lansiranju.

## Povezano
* Kentaur (razvrstavanje)
Nanjue

**Nanyue** () ili **Nam Viet** () bilo je drevno kraljevstvo koje se prostiralo na području današnjih kineskih provincija Guangdong, Guangxi, Yunnan i velikim dijelom današnjeg sjevernog Vijetnama. Kraljevstvo je uspostavio Zhao Tuo (), kineski general u službi dinastije Qin, koji je, stvorivši novu državu tokom duge vladavine asimilirao običaje naroda Yue i centralne Kine. Glavni grad je bio **[[Panyu]]** (番禺), odnosno Guangzhou u današnjoj Kini. U Vijetnamu se izraz **[[dinastija Triệu]]** (temeljen na vijetnamskom izgovoru prezimena *Zhào*) koristi za vladare države Nanyue.

## Kraljevi

## Galerija



## Povezano
* Dinastija Triệu
* An Dương Vương

## Izvori

* *[[Zapisi Velikog Historičara|Zapisi Velikog historičara]]*, vol. 113.
* *[[Knjiga Hana]]*, vol. 95.
* *[[Zizhi Tongjian]]*, vols. 12, 13, 17, 18, 20.
Zona Zamfirova

***Zona Zamfirova*** je pripovetka-roman srpskog književnika Stevana Sremca, koja prikazuje Niš krajem 19. veka. Radnja kroz ljubavnu priču dvoje mladih pokazuje socijalne razlike, odnosno sukob stare društvene elite koja potiče iz perioda turske vlasti i niže klase koja pokušava steći bogatstvo posle prisajedinjenja Niša Srbiji. Široj javnosti je poznata kao predložak za popularni istoimeni film iz 2002. godine.

## Napomena
* Prema pripoveci, Stevana Sremca, **Zona Zamfirova** pravljene su pozorišne predstave, TV emisije i filmovi.
* Zdravko Šotra je 2002. godine režirao film Zona Zamfirova .
Zona Zamfirova (film)

***Zona Zamfirova*** je srpski igrani film iz 2002. godine temeljen na romanu Stevana Sremca. Radnja predstavlja ljubavnu priču između pripadnika različitih društvenih slojeva, Maneta (Vojin Ćetković) i bogataške ćerke Zone (Katarina Radivojević), smeštenu u ambijent Niša s kraja 19. veka. Film je stekao ogromnu popularnost i niz pohvala od strane kritike.

Godine 2017. je snimljen nastavak pod naslovom *[[Vrati se Zone|Zona Zamfirova 2: Vrati se, Zone]]*.

## O filmu
*Zona Zamfirova* je najgledaniji srpski film ikada, sa više od 1.200.000 gledalaca u srpskim bioskopima. Film je snimljen u formatu 16:9, a posebno za televiziju je izbačena i kopija filma sa formatom 4:3. Film odlikuje 5.1 Dolby Digital zvuk.

## DVD izdanje
DVD izdanje filma je izašlo 2003. godine. Na njemu se nalaze posebni dodaci, kao što su: Izbor scena, doživljaju sa snimanja, trejler, intervju sa rediteljem i glumcima, foto galerija, izveštaj sa premijere filma u Sava centru i muzički spotovi.

## Muzika iz filma
Film obiluje južnjačkom starogradskom muzikom, koja je objavljena i to na dva kompakt diska: Manetova muzika i Zonina muzika.

# Snežana Spasić - Nane
# Predrag Milosavljević - Zona Zamfirova
# Vojin Ćetković - Pobegulja
# Sloboda Mićalović - Stanika mi bolna
# Biljana Krstić i Bistrik - Gde ima voda studena, Radule
# Biljana Krstić i Bistrik - Petlovi
# Biljana Krstić i Bistrik - Puče puška
# Biljana Krstić i Bistrik - Nagoni konja more momče
# Nane
# Stepenice
# Premenuvanje
# Pogledi
# Zonina šetnja
# Krađa mlade
# Ukor
# Crkva
# Udvaranje
# Zona
# Intro

## Uloge

## Povezano
* Zona Zamfirova

## Vanjske veze
* 
* Bugarski sajt obožavatelja ovog filma
Sumrak

**Sumrak** je vreme između zore i izlaska Sunca te vreme između zalaska Sunca i noći. U to vreme sunčeva svetlost se raspršuje u gornjim slojevima atmosfere te pri tome osvetljava niže slojeve atmosfere, što dovodi do toga da Zemlja nije u potpunosti osvetljena sunčevim svetlom, niti je u potpunom mraku. U to vreme se Sunce ne može videti jer se nalazi ispod horizonta. 

## Simbolika
Zbog neobičnog osvetljenja i romantičnog ambijenta u to vreme sumrak je popularan među fotografima i slikarima, koji ga još nazivaju i "plavim satom" ili "slatkim svetlom", i to zbog izraza u francuskom jeziku "*l'heure bleue*".

## Tehnička definicija
Sumrak je tehnički definisan kao period pre izlaska Sunca te opet nakon zalaska Sunca, tokom kojeg postoji prirodno svetlo koje pružaju viši slojevi atmosfere, koje oni primaju direktno od sunčevog svetla pa ga delom reflektuju prema Zemljinoj površini.

Postoje tri vrste sumraka:
* građanski sumrak
* nautički sumrak
* astronomski sumrak
Katarina Radivojević

**Katarina Radivojević** (29. mart 1979 -) je srpska glumica koja je slavu i popularnost stekla naslovnom ulogom u filmu *[[Zona Zamfirova (film)|Zona Zamfirova]]*, a odnedavno nastupa u hrvatskoj telenoveli *[[Najbolje godine]]*.

## Lični život
Radivojević je dobra prijateljica glumice Marije Vicković i pevačice Ane Stanić.

## Filmografija

## Izvori

## Vanjske veze

* zvanična stranica 
*
Vojin Ćetković

**Vojin Ćetković** (Kruševac, 22. avgust 1971) je srpski glumac. Proslavio se glumeći u seriji Porodično blago, a takođe i u filmu Zdravka Šotre Zona Zamfirova. U braku je sa glumicom Slobodom Mićalović.

## Uloge

|-
| 1993. || Raj || 
|-
| 1995. || Simpatija i antipatija || Dimitrije
|-
| 1997. || Tango je tužna misao koja se pleše || 
|-
| 1998. || Dosije 128 || Miroslav Bojić
|-
| 1998. || Raskršće ||
|-
| 1998. || Stršljen || taksista
|-
| 1998-2001. || Porodično blago || Goran Gagić Brando
|-
| 1999. || Nož || LJubo Nikšićanin
|-
| 2000. || A sad adio || Goran Gagić Brando
|-
| 2001. || Bumerang || Zgodni
|-
| 2001. || Treći kanal od sunca || 
|-
| 2001-2002. || Porodično blago 2 || Goran Gagić Brando
|-
| 2002. || Zona Zamfirova || Mane Kujundžija
|-
| 2004. || Pljačka Trećeg rajha || Franc Beme
|-
| 2005. || Vila Marija || Đorđe Vučinić
|-
| 2005. || Zvezde ljubavi || Srećko
|-
| 2005. || Ivkova slava || 
|-
| 2007. || Klopka || Vlada
|-
| 2007. || Hadersfild || Dule
|-
| 2007. || Pozorište u kući (2007) || Lazar Surić
|-
| 2008. || Ranjeni orao || Tomo
|-
| 2008. || Moj rođak sa sela || 
|-
| 2008. || Kraljevina Srbija || kralj Milan Obrenović
|-
| 2008. || Čitulja za Eskobara || Gandi
|-
| 2007-2008. || Vratiće se rode || Vražalić
|-
| 2008. || Ulica lipa || Ivan
|-
| 2009. || Kao rani mraz || Dr. Šefer
|-
| 2009. ||Greh njene majke|| Kum Jova
|-
| 2009. ||Sva ta ravnica||Svetozar
|-
| 2010. || *[[Žena sa slomljenim nosem]]* || Goran
|-
| 2010. || *[[Montevideo, Bog te video!]]* || Mihailo Andrejević
|-
| 2011–2012. || *[[Cvat lipe na Balkanu (TV serija)]]* || Dušan Antić
|-
| 2012. || *[[Nepobedivo srce (TV serija)]]* || lekar
|-
| 2012. || *[[Šešir profesora Koste Vujića (film iz 2012)|Šešir profesora Košta Vujića]]* || 
|-
| 2012. || *[[Montevideo, Bog te video! (TV serija)]]* || Mihailo Andrejević
|-
| 2012. || *[[Jagodići (TV serija )|Jagodići]]* || Svetozar
|-
| 2012. || *[[Montevideo, vidimo se!]]* || Mihailo Andrejević
|-
| 2012–2014. || *[[Montevideo, vidimo se! (TV serija)]]* || Mihailo Andrejević
|-
| 2013. || *[[Šešir profesora Koste Vujića (TV serija)|Šešir profesora Koste Vujića]]* || direktor Kozarac
|-
| 2013. || *[[Vrata Srbije: Mojsinjska Sveta gora]]* || vojvoda Prijezda 
|-
| 2014. || *Marijina epizoda* || Stevan
|-
| 2013. || *The Cursed Days* || Duan
|-
| 2016. || *[[Santa Maria della Salute (film)]]* || Laza Kostić
|-
| 2016. || *[[Stado (film)]]* || Neša
|-
| 2017. || *[[Božićni ustanak (TV serija)]]* || Đuro Drašković
|-
| 2017. || *[[Santa Maria della Salute (TV serija)]]* || Laza Kostić
|-
| 2017. || *[[Nemanjići — rađanje kraljevine]]* || Stefan Prvovenčani
|-
| 2017. || *[[Mamurluci]]* || Neša biznismen
|-
| 2018. || *[[Grudi (mini serija)]]* || Fuki
|-
| 2018. || *[[Žigosani u reketu]]* || profesor Nojman
|-
| 2019. || *[[Grupa (serija)]]*    || policajac Šumić 
|-
| 2019. || *[[Apsurdni eksperiment]]* || 
|}

## Vanjske veze

*
Izgubljeni vosak

**Izgubljeni vosak** () je naziv za proces lijevanja, odnosno izrade metalnih predmeta, najčešće od bronce ili mjedi, pri čemu se koristi kalup za jednokratnu upotrebu. Obično se koristi u vajarstvu za izradu malih brončanih skulptura.

## Vanjske veze

* Andre Stead Sculpture - The Bronze Casting Process 
* 
* National Museum of Wildlife Art's Virtual Foundry 
* 
* Reconstructing the Bronze Age Trundholm Sun Chariot 
* 10/15/1904;The " Cire-perdue " Process of Bronze Casting
The Lost Vikings

***The Lost Vikings*** je naziv za seriju side-scroller zagonetačko-platformskih video igara koju je razvio studio Blizzard Entertainment (u svoje vrijeme poznat kao "Silicon & Synapse"). Prva igra - ***The Lost Vikings*** - je godine 1992. izdana od strane Interplay Entertainmenta za DOS, Amigu, Sega Mega Drive i, između ostalog, SNES. Nastavak po imenu ***The Lost Vikings II*** je razvio Blizzard a godine 1994. izdao Interplay na istim platformama kao i originala. 32-bitni ojačani port za *The Lost Vikings II* je razvijen za konzole Sega Saturn, PlayStation i PC-je, poznat u SAD kao ***Norse By Norsewest: Return of the Lost Vikings***. Izdan je od Interplaya godine 1996. s novim *[[super-deformed|super-deformiranim]]* stilom likova (originalna LV II verzija je zadržala originalni umjetnički stil) kao i *sampleovima* dijaloga. Blizzard, međutim, nije imao veze s tom verzijom, koju je kasnije napravio Beam Software.

Glavni likovi u obje igre su tri Vikinga - **Erik Brzi**, **Baleog Divlji** i **Olaf Krepki**. Cilj igre je sigurno provesti sva tri Vikinga kroz svaku razinu. Originalnost igre je bila u činjenici da je igrač kontrolirao tri različita lika (iako ne u isto vrijeme), te da je morao koristiti njihove pojedinačne mogućnosti te ih voditi kao tim u rješavanju zagonetki i napredovanju.

Muziku za igru je komponirao Charles Deenen.

## Vanjske veze
* Official Blizzard home page 
* 
* 
* Norse by Norsewest Win95 demo
Marianne Curley

**Marianne Curley**, (20. maj 1959 -) je australijska spisateljica najpoznatija po trilogiji Guardians of Time.

## Život
Prema službenoj biografiji, Marianne Curley danas živi u Coffs Harbouru u australijskoj državi New South Wales. Udana je i ima troje djece.

## Bibliografija
* Old Magic
* Guardians of Time Trilogy
** The Named
** The Dark
** The Key
* Kids' Night in:Anthology *(Short Story)*

## Povezano
* Guardians of Time Trilogy

## Vanjske veze
* Official site 
* Marianne Curley Fanlisting 
* Guardians of Time trilogy Fanlisting
The Guardians of Time

Trilogija ***Guardians of Time*** (Guardians of Time Trilogy, doslovno: Trilogija "Čuvari vremena") je serija fantasy romana australijske spisateljice Marianne Curley. Radnja prati napore Garde, tajnog društva čiji članovi nastoje sačuvati prošlost, sadašnjost i budućnost od mijenjanja koje je cilj Reda kaosa koji mijenjanjem historije nastoji steći moć.

## Romani
# *[[The Named]]*
#* Izdan: **2002**
#* 
# *[[The Dark (roman)|The Dark]]*
#* Izdan: **2003**
#* 
# *[[The Key (roman)|The Key]]*
#* Izdan: **2005**
#* 

## Vanjske veze
* Marianne Curley's website 
* Bloomsbury Guardians of Time website
Bitka kod Baidenga

**Bitka kod Baidenga** (白登之戰) je naziv za oružani sukob između Kine pod dinastijom Han i nomadskog naroda Xiongnu koji se dogodio godine 200. pne.. Kineska vojska pod carem Gaozuom je prodrla u teritoriju Xiongnua nastojeći ih pokoriti i tako osigurati sjeverne i zapadne granice carstva. Xiongnui su, međutim, pod vodstvom Modu Shanyua uspjeli okupiti ogromnu vojsku i opkoliti kineskog cara u Baidengu. Nakon sedam danas opsade, car je, na prijedlog Chen Pinga (陳平), poslao uhode u Moduov logor koje su uspjele potkupiti Moduovu suprugu. Zahvaljujući tome je opsada prekinuta, a kineska vojska se vratila na kinesku teritoriju.

Nakon što je poražen kod Baidenga, car je odustao od pokušaja da problem Xiongnua riješi vojnim putem. Umjesto toga je godine 198. pne. Xiongnuima poslao svog dvorjanina Liu Jinga (劉敬) koji je započeo pregovore. Oni su završili mirovnim sporazumom kojim je princeza iz dinastije Han udana za *chanyua* (zvan *[[heqin]]* 和親 ili "harmonični rođak"), a Kina se obavezala Xiongnuima kao danak slati svilu, žestoka pića i rižu; Xiongnui su se, pak, obavezali da će poštovati Veliki kineski zid kao granicu. Taj je sporazum stvorio uvjete za međusobni mir koji je potrajao oko šezdeset godina.
Gaozu

**Gaozu** se može odnositi na:
* Car Gaozu od Hana, Liu Bang (256/247. pne. – 195. pne.), kineski car i osnivač dinastije Han
* Car Gaozu od Tanga, Li Yuan (566–635), kineski car i osnivač dinastije Tang
* Gaozu od Bivšeg Shua, Wang Jian (847–918), car i osnivač Kraljevstva Bivši Shu
* Gaozu od Kasnijeg Jina, Shi Jingtang (892–942), car i osnivač Kasnije dinastije Jin
* Gaozu od Kasnoijeg Hana, Liu Zhiyuan (895–948), car i osnivač Kasnije dinastije Han
Bitka kod Cremone (200. pr. n. e.)

**Bitka kod Cremone** se odigrala godine 200. pne. između rimske vojske na jednoj i pobunjenih Cisalpinskih Gala na drugoj strani. U njoj su Rimljani odnijeli pobjedu, te počeli konsolidirati vlast nad Cisalpinskom Galijom, uzdrmanu kartaginskom invazijom u drugom punskom ratu.

## Literatura
* Livy; Henry Bettenson (Editor) (1976). *Ab vrbe condita Book XXXI*. London: The Penguin Group
Publije Sulpicije Galba Maksim

**Publije Sulpcije Galba Maksim** (*Publius Sulpicius Galba Maximus*) bio je rimski vojskovođa i političar u doba drugog punskog i prva dva makedonska rata.

Godine 211. pne. je izabran za konzula, te je branio Rim za vrijeme Hanibalovog pokušaja opsade. Sljedeće godine je kao prokonzul poslan u Antička Grčka|Grčku kako bi ratovao protiv makedonskog kralja Filipa V. Njegovi napori su bez nekih većih rezultata završili 206. pne.

Godine 203. pne. je postavljen za diktatora. Konzulom je ponovno postao 200. pne. kada je vodio rimske snage u drugom makedonskom ratu. Uspio je zauzeti Apoloniju, ali se poslije toga povukao u Iliriju. Ta je demonstracija ipak impresionirala Etolski savez da stane na rimsku stranu.

Godine 197. i 196. pne. je zajedno s Titom Flaminijem sudjelovao u diplomatskoj misiji u Grčkoj, a godine 193. pne. je poslan na dvor Antioha III Velikog.
Marko Emilije Lepid (konzul 187. pr. n. e.)

**Marko Emilije Lepid** (*Marcus Aemilius Lepidus*, ? - 152. pne.) bio je rimski političar i diplomat koji je dva puta izabran za konzula.

Kao praetor je godine 191. pne. služio kao guverner Sicilije. Za konzula je izabran 187. pne. Iste je godine zajedno s kolegom Gajem Flaminijem pobijedio Ligurce. Tada je nadgledao izgradnju ceste koja je po njemu nazvana Via Aemilia a koja dan-danas spaja gradove Piacenza i Rimini. Ustanovio je rimske kolonije Parma i Modena a po njemu je nazvan rimski logor *Regium Lepidi* (današnji grad Reggio Emilia). Od godine 180. pne. je služio kao *pontifex maximus* a od 179. pne. je bio princeps senatus. Iste je godine izabran i za cenzora. GOdine 175. pne. je po drugi put izabran za konzula.

## Izvori
* Livy. *Periochae*
* Ronald Syme. *The Augustan Aristocracy*. Oxford, 1986
Lista likova iz trilogije The Guardians of Time

Dolje je naveden **popis likova u trilogiji romana [[Guardians of Time Trilogy|Guardians of Time]]** australijske spisateljice Marianne Curley. Likovi su navedeni po tome jesu li besmrtnici, članovi Tribunala, Garde ili Reda kaosa.

## Besmrtnici
U seriji romana se na samom početku pojavljuje četvoro Besmrtnika. U romanu *[[The Key (roman)|The Key]]*, Besmrtnikom postaje Neriah.

* Dartemis
* Lathenia
* Lorian
* Matt
* Neriah

## Članovi Tribunala

Tribunal je upravno tijelo Garde, zaduženo za primanje novih članova i donošenje važnih odluka. Svaki od njegovih članova predstavlja jednu kuću, zadužen je za sektor Zemlje i pri sebi ima vojsku Imenovanih.

* Lady Devine
* Meridian
* Kraljica Brystianne
* Sir Syford
* Elenna
* Lord Alexandon
* Lady Arabella
* Lord Penbarin
* Kralj Richard

## Članovi Garde

* Arkarian
* Dillon
* Ethan
* Isabel
* Jimmy
* Rochelle
* Shaun 

## Članovi Reda

* Keziah
* Marduke
* Mr. Carter

## Ostali

* John
* Mrs. Beckett
* Mrs. Roberts
* Sera
Demetrije I od Baktrije

**Demetrije I** () ili ( Demetrius = Dhammamitra, prijatelj/mitra Dhamme na jeziku Pali) bio je budistički grčko-baktrijski kralj koji je vladao od oko 200. do 180. pne.. Svog oca Eutidema je naslijedio oko godine 200. pne., nakon čega je pokrenuo osvajački pohod i zauzeo velike dijelove današnjeg Irana, Afganistana i Pakistana stvorivši tako Indo-Grčko Kraljevstvo, najudaljeniju i najmlađu helenističku državu. Nikada nije poražen u bitci zbog čega je dobio nadimak **nepobjedivi** (*Aniketos*) na kovanicama svog nasljednika Agatokla.

"Demetrije" je bilo ime dvojice, a možda i trojice grčkih kraljeva Baktrije i Indije. Demetrije II o kome se vode rasprave je bio najvjerojatnije rođak, dok je Demetrije III (cca. 100. pne.) poznat isključivo iz numizmatičkih izvora.

## Napomene

## Literatura
* "The Shape of Ancient Thought. Comparative studies in Greek and Indian Philosophies" by Thomas McEvilley (Allworth Press and the School of Visual Arts, 2002) 
* "Buddhism in Central Asia" by B.N. Puri (Motilal Banarsidass Pub, January 1, 2000) 
* "The Greeks in Bactria and India", W.W. Tarn, Cambridge University Press.
Jia Yi

**Jia Yi** (賈誼, pinyin: Jiǎ Yì; **Chia I**, Wade-Giles; 201. pne. - 169. pne.) bio je kineski pjesnik i državnik iz vremena dinastije Han.

Bio je rodom iz Luoyanga gdje je još kao mladić privukao pažnju talentom za poeziju i eseja. Zbog toga je pozvan na dvor cara Wena gdje je postao jedan od njegovih najbližih savjetnika. Tamo se zalagao za konfucijanske reforme, ali stekao i neprijatelje, zbog kojih je iz dvora poslan u Changsha. Godine 173. pne. je vraćen na dvor gdje je postao osobni učitelj princa Huaia od Lianga. Princ je godine 169. pne. pao s konja i poginuo, a Jia Yi je, smatrajući se osobno odgovornim, počinio samoubistvo.

## Napomene

## Izvori
* Loewe, Michael. (1986). "The Former Han Dynasty," in The Cambridge History of China: Volume I: the Ch'in and Han Empires, 221 B.C. – A.D. 220. Edited by Denis Twitchett and Michael Loewe. Cambridge: Cambridge University Press. .
* Di Cosmo, Nicola. (2002). *Ancient China and Its Enemies: The Rise of Nomadic Power in East Asian History*. Cambridge: Cambridge University Press. .
Bahanalije

**Bahanalije** ili **bakanalije** () su u grčko-rimskoj religiji bili festivali vina posvećeni bogu Bahusu (Dionisu). Verovatno vode poreklo od obreda plodnosti. Bahanalije su održavane i na jugu Italije i u Rimu. Poznate su i kao **dionizije**.

Danas se često koriste kao metafora za raskalašene zabave ili orgije na kojima sudionici konzumiraju velike količine alkoholnih pića.

## Napomene

## Vanjske veze

* Bahanalije u starom Rimu
Apoteka

**Apoteka** (grč. ἀποϑήϰη – "skladište"), ili **ljekarna** (ijek.) ili **lekarna** (ek.), zdravstvena ustanova koja nabavlja i ispituje lijekove i sanitetski materijal, i njima snabdijeva stanovništvo. U nekim apotekama se i izrađuju i testiraju lijekovi.

U Srbiji je 1836. otvorena *Dvorska i voena apoteka* u Kragujevcu, a 1862, u sastavu Glavne vojne bolnice u Beogradu je osnovana i prva bolnička apoteka.

Apoteka je obrađena i u članku *[[Farmacija]]*.

## Povezano
* Zdravstvo
* Bolnica
* Ambulanta

## Literatura
* Vojna enciklopedija, Beograd, 1970., knjiga prva, strana 186.

## Vanjske veze
Firentinska krstionica

**Firentinska krstionica** ili **Krstionica sv. Ivana** () je vjerski objekt u Firenci koji ima status manje bazilike.

Predstavlja oktagonalnu zgradu na trgu Piazza del Duomo, nasuprot katedrale Duomo i Giottovog zvonika (Campanile di Giotto). Predstavlja jednu od najstarijih građevina u gradu, a koja je sgarđana između 1059. i 1128. Po stilu pripada firentinskoj romaničkoj arhitekturi.

Krstionica je poznata po tri skupa brončanih vrata sa skulpturama u reljefzu. Južna vrata je napravio Andrea Pisano a sjeverna i istočna Lorenzo Ghiberti. Za istočna vrata je Michelangelo koristio izraz "Vrata raja".

Italijanski pjesnik Dante Alighieri kao i mnoge znamenite ličnosti Renesanse, uključujući članove porodice Medici, were su kršteni u ovoj krstionici. U stvari, sve do pred kraj 19. vijeka svi su u njoj kršteni svi firentinski katolici.

## Reference

## Literatura
* 
* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze

* Internal virtual tour
* Walks in Florence
* Florence art guide
* Paradoxplace Florence Baptistery photo page 
* Baptistery Overview
* Digital tour of the Gates of Paradise, with identifications and details 
* The Museums of Florence The Baptistery of Florence
Casa de Pilatos

**La Casa de Pilatos** (**Pilatova kuća**) je andaluzijska palača u Sevilli koja služi kao prebivalište vojvoda od Medinacelija. Zgrada je poznata po svom arhitektonskom stilu koji kombinira italijansku renesansnu i špansku mudejarsku arhitekturu. Smatra se prototipom za sve druge andaluzijske palače.

## Vanjske veze

* Fundación Casa Ducal de Medinaceli - Casa de Pilatos  
* Decoración - Casa de Pilatos
Biblioteka Laurenziana

**Laurentijska biblioteka** (**Biblioteca Medicea Laurenziana**) u Firenci je poznata po tome što je u njoj uskladišteno preko 11.000 drevnih rukopisa i 4.500 ranih štampanih knjiga. Sagrađena u okviru samostana u medicejskoj bazilici sv. Lovre pod pokroviteljskvom Klementa VII, pape iz porodice Medici, Biblioteka je svima trebala pokazati kako porodica Medici više nisu bili samo trgovci, nego i pripadnici tadašnje inteligencije. Sadrži rukopise i knjige iz privatne zbirke Medicijevih. Biblioteka je poznata po svom arhitektonskom stilu, a sagradio ju je Michelangelo Buonarroti. Smatra se jednim od primjera manirizma.

## Reference

## Vanjske veze

* Official website (in English)
* Great Buildings on-line: Laurentian Library
* Photos of the Library and vestibule, with Giorgio Vasari's remarks 
* Art of the States: Octet for Strings 'La Laurenziana'  Work by composer Henri Lazarof inspired by the library
Selimija

**Selimija** (Turski: *Selimiye Camii*) u Edirneu, koja se gradila od 1569. do 1579. godine, najvažnije je 
djelo najvećeg osmanlijskog (otomanskog) arhitekta i graditelja Mimar Sinana (1489.-1588.).

## Historija
Džamiju, koja je podignuta za Sulejmanovog sina Selima II. (vladao od 1566.-1574.) u prijestolnici Vilajeta Edirne - Edirneu, završena je kada je Sinan već zašao u osamdesete godine života.

## Arhitektura
Njen klasičan centralni tlocrt islamskih bogomolja, primijenjen na varijantama na hiljade mošeja sagrađenih od 15. do 19. vijeka, nadahnut je Aja Sofijom. Ali kako je sjaj Justinijanove crkve trebao biti nadmašen, Sinan je isplanirao građevinu tako da je postavljanjem savršenog kruga na savršeni kvadrat dobio ozbiljno geometrijsko remek-djelo u kojem ukrasi igraju sekundarnu ulogu. Sve je podređeno velikom enterijeru koji je natkriven kupolama i smislu za uređeni prostor koji on odaje. Za razliku od Justinijanove katedrale, ispred džamije nalazi se otvoreno dvorište sa stupovima, a sama džamija je u žarištu grupe građevina u koju spada utemeljitev grob, medresa, bolnica, kuhinje za siromašne i hamami. Ovaj arhitektonski kompleks bio je novost za islamski svijet i njegova harmoničnost bila je izvanredno obilježje turskog graditeljstva.

Kako je podignuta na platformi na rubu grada, svojim okvirom vertikalnih linija četiri minareta dominira krajolikom. Minareti koji poput igala paraju nebo, visoki su oko 90 metara, a široki samo 4 metra. Samo su carske džamije smjele imati više minareta, a Selimija je posebna jer su one obično imale samo dva. Džamija je također posebna jer ima kupolu koja je veća od kupole Sv. Sofije (što je Sinan volio da ističe) i iznutra izgleda kao da lebdi nepoduprta. Njezina težina je vješto razdijeljena preko kruga potpornih zidova i polukopola na osam potpornih stupova (od milja nazvanih – slonovskim nogama) i seriju lukova ispod njih. Sinan je u Selimiji usavršio ideje i sredstva iskušane u starijim građevinama i postigao otomanski ideal – postavljanje savršenog kruga iznad savršenog kvadrata. 
Iznutra je centralni plan istaknut mujezinom (platformom) u središtu ispod kupole. Prozori sa svakog kata osvjetljavaju unutrašnjost od kamena boje krema, suzdržane keramičke dekoracije i sjajnih tepiha.

## Povezano
* Islamska arhitektura
* Sulejmanija
* Gazi Husrev-begova džamija
* Ahmedija

## Vanjske veze

* Selimija
* Fotografije Selimije
Palača El Badi

**Palača El Badi** (, dosl. *neusporediva palača*) je smještena u marokanskom gradu Marrakechu te se sastoji od ruševina nekoć veličanstvenog zdanja koje je dao podići sadijski kralj Ahmad al-Mansur godine 1578.

Originalna zgrada je sadržavala čak 360 prostorija, dvorište razmjera 135 m x 110 m i bazen razmjera 90 m x 20 m, bogato ukrašen italijanskim mramorom i velikim količinama zlata uvezenim iz Sudana. Također je sadržavala mali podzemni zatvor s četiri ćelije gdje je kralj držao svoje najvažnije zatvorenike. Tu palaču, koja se gradila 25 godina, je dao srušiti alauitski sultan Mawlay Ismail koji je tako prikupljeni materijal iskoristio za vlastitu palaču u Meknesu.

U jednom od obnovljenih paviljona je izložen minbar iz Kutubije.

## Povezano
* Sadijska dinastija
* Sadijski grobovi
* Ben Youssefova medresa

## Reference
* Meunié, Jean. "Le grand Riad et les bâtiments saâdiens du Badi à Marrakech selon le plan publié par Windus.", u: *Hespéris* 44 (1957), str. 129-134.

## Vanjske veze

* [Page of the holy Qoran "executed in the Mosque of the Al-Badi Palace in Marrakech, and finished on the 13th day of the month of Rab'ia in the year 1008 after the Hegira during the reign of Sultan Ahmed el-Mansour, father of [moulay (title)|moulay] Zidan Abu Maali"] (retrieved on 20 December 2006)
* Museum with no frontiers (extensive information): http://www.museumwnf.net/database_item.php?id=monument;ISL;ma;Mon01;13;en
Intel 80286

**Intel 80286** procesor predstavljen je 1.2. 1982. godine. Radi se o x86 16 bitnom procesoru koji ima 134 000 tranzistora ili drugim rječima više od 400 % tranzistora nego njegov prethodnik Intel 8086. 286ica je prvi Intel procesor koji je mogao izvršavati sav softver namijenjen svom prethodnicima.

## Dizajn
U početnoj fazi proizvodnje Intel 80286 je radio na brzinama od 6 i 8 Mhz koje su bile praktički identične onima od Intel 8086, ali je izvršavao dvostruko veći broj instrukcija u istom vremenenskom razdoblju. Takva razlika u izvršavanju broja instrukcija između dvije generacije Intelovih procesora se smatra možda u najvećom u cijeloj procesorskoj proizvodnji x86 procesora. Razvojom proizvodnog procesa Intel će podignuti brzinu u Mhz na 12.5, nakon čega kompanija sve svoje resurse prebacuje na razvoj Intel 80386.

Osnovno ograničenje prethodnika ovog procesora se nalazilo u njihovoj nemogućnosti korištenja više od 640 kilobajta memorije u DOSu. To ograničenje je zaobiđeno s 80286 tako da je izmišljenja produžena memorija koja se aktivira programskim kodom u BIOSu ili nekim pomoćnim programom. Sveukupno procesor je mogao koristi 16 megabajta za razliku od 1 megabajta od Intel 8086, ali je veoma rijetko imao više od tog 1 megabajta.

Kao i njegov konkurent Motorola 68020 ovaj procesor je koristio takozvani multitasking (kompjutersko obavljanje vise zadataka istovremeno), a imao je teoretsku mogućnost korištenja hard diska veličine 1 gigabajt. Najveću zamjerku na procesor je imao Mic/rosoft jer Intel 80286 nije mogao prelaziti iz načina rada ovog procesora u način rada procesora 8086 što je stvaralo probleme prvobitnim Windowsima.

Ta sva unapređenja su rezultirala da se Intel 80286 sastojao od 134.000 transistora dok ih je njegov prethodnik Intel 8086 imao samo 29.000. Ovaj procesor kao i prethodnik je imao odvojenu koprocersku jedinicu koja se morala kupiti i postaviti na matičnu ploču.

Pritužbe Microsofta Intel će otkloniti procesorom Intel 80386 koji izlazi na tržište 1985. godine.

## Drugi proizvođači
Ovaj procesor koji je bio osnova IBM PCa i njegovih kompaktibilnih kompjutera su po licenci Intela proizvodile i mnoge druge kompanije. Njihova imena su:
* AMD čija verzija se zvala Am286 s maksimalnom brzinom od 20 Mhz.
* Fujitsu čija vezija postiže maksimalnu brzinu od 8 Mhz
* Harris čije verzija postiže maksimalnu brzinu od 25 Mhz
* IBM čija vezija postiže maksimalnu brzinu od 8 Mhz
* Intersil čija vezija postiže maksimalnu brzinu od 10 Mhz
* Siemens čija vezija postiže maksimalnu brzinu od 16 Mhz

## Vanjske veze
* CPU-INFO: 80286, povijest 
* Pregled svih 286 kompatibilnih čipova