Vojislav Koštunica

**Vojislav "Voja" Koštunica** je doktor pravnih nauka, teoretičar prava i bivši predsednik vlade Srbije. Bivši je predsednik Demokratske stranke Srbije.

## Biografija
Rođen je 24. 3. 1944. godine u Beogradu, u porodičnoj kući u Skadarskoj ulici. Osim na beogradskom Dorćolu, u detinjstvu i mladosti, često je boravio i u Miloševcu, zavičaju majčine porodice. U Miloševcu, Vojislav je kršten 1944. godine, pošto se porodica sklonila iz Beograda zbog čestih angloameričkih bombardovanja prestonice. Vojislav je imao samo tri nedelje kada su u najtežem bombardovanju, za Vaskrs 16. i 17. aprila 1944. uništeni čitavi delovi Beograda. Tokom rata dva puta mu je rušena porodična kuća, u aprilskom nemačkom bombardovanju, a zatim i savezničkom.

U Šumadiji, u Koštunićima, pod Ravnom gorom i Suvoborom je ognjište porodice Koštunica. Ranije su se Koštunice prezivali Damljanović. Krsna slava im je Sveti Arhangel Mihailo. Jovan Damljanović, pradeda Vojislava Koštunice, bio je učesnik Svetoandrejske skupštine iz 1858. godine, kao narodni poslanik iz Koštunića, tada je prozvan Koštunica. Iz porodice Damljanović je i Anđelija, majka jednog od najvećih srpskih vojskovođa, vojvode Živojina Mišića.

Vojislav Koštunica školovao se u Beogradu, gde je završio osnovnu školu. Drugu beogradsku gimnaziju pohađao je i maturirao u vreme kada je ona već bila preseljena, privremeno, u zgradu pete beogradske gimnazije, kod tašmajdanskog parka. Pošto je 1962. maturirao, Vojislav Koštunica upisuje Pravni fakultet u Beogradu. Diplomirao je na Pravnom fakultetu u Beogradu 1966. godine, magistrirao 1970. i doktorirao 1974. godine. Za asistenta na Pravnom fakultetu u Beogradu je izabran 1970. godine, da bi četiri godine kasnije, u vreme političkih progona na Univerzitetu, morao da napusti fakultet. Godine 1989. odbija ponudu da se kao profesor vrati na fakultet. Od 1974. godine radi u Institutu društvenih nauka, a od 1981. godine u Institutu za filozofiju i društvenu teoriju kao viši naučni saradnik i jedno vreme direktor. Objavljuje radove iz oblasti ustavnog prava, političke teorije i filozofije.

Koštunica se osamdesetih godina angažovao na zaštiti ljudskih prava, naročito u čuvenom Odboru za odbranu slobode misli i izražavanja, u kojem su se okupili najistaknutiji intelektualci-disidenti, koji su uzimali u zaštitu svakog ko je, širom Jugoslavije, stradao zbog svog mišljenja i političkog uverenja. Jedan od osnivača Demokratske stranke 1989. godine i osnivač DSS čiji je predsednik od 1992. godine. Bio je narodni poslanik u Skupštini Srbije od 1990. do 1997. godine, delujući u opoziciji.

Kao kandidat DOS-a pobedio je Slobodana Miloševića na predsedničkim izborima 24. 9. 2000. godine. Koalicija Socijalističke partije Srbije (SPS) i Jugoslovenske Udružene Levice (JUL) priznala je poraz Slobodana Miloševića u prvom krugu izbora, ali zahtevajući dodatni krug izbora. Nakon toga u Srbiji je došlo do izlaska naroda na ulice pa je u tom događanju narod "osvojio" savezni parlament, TV Beograd, dnevno-politički list Politika itd. Koštunica se nije kandidovao zbog vlastite želje već je u opozicijskim istraživanjima javnog mjenja prolazio bolje od svih protivkandidata. "*Nisam prihvatio kandidaturu zato što sam htio, već zato što sam morao*", rekao јe nakon prihvatanja kandidature.

Funkciju predsednika SR Jugoslavije obavljao je do februara 2003. godine. Posle vanrednih parlamentarnih izbora u Srbiji, održanih u decembru 2003. godine, postao je predsednik vlade Srbije. S tog je položaja odstupio nakon izbora u maju 2008. Sa položaja predsednika stranke odstupio je 2014. godine, nakon što politička partija koju je vodio nije dobila nijednog poslanika u parlamentu.

Bio je član redakcije i glavni i odgovorni urednik više uglednih pravnih i filozofskih časopisa, kao što su "Arhiv za pravne i društvene nauke", "Filozofske studije", "Filozofija i društvo" i "Teorija". Član je Srpskog PEN Centra. Od '80. angažuje se na zaštiti ljudskih prava, naročito u Odboru za odbranu slobode misli i izražavanja. Oženjen je Zoricom Radović.

## Školovanje
* Fakultet: Pravni fakultet, Beograd, , diplomirao 27. 6. 1966.
* Poslediplomske studije: Pravni fakultet, Beograd, - januar 1970. , magistar političkih nauka
** Naslov rada: Teorija i praksa jugoslovenskog ustavnog sudstva
** Oblast: ustavno pravo, političke nauke
** Mentor i članovi komisije:
*** dr Jovan Đorđević, redovni profesor, Pravni fakultet, Beograd
*** dr Vojislav Simović, redovni profesor, Pravni fakultet, Beograd
*** dr Ivanka Srnić, vanredni profesor, Pravni fakultet, Beograd
*** dr Pavle Nikolić, docent, Pravni fakultet, Beograd
* Doktorske studije: Pravni fakultet u Beogradu - 11. 12. 1974. , doktor društveno-političkih nauka
** Naslov teze: Institucionalizovana opozicija u političkom sistemu kapitalizma
** Oblast: političke nauke
** Mentor i članovi komisije:
*** dr Jovan Đorđević, redovni profesor, Pravni fakultet, Beograd
*** dr Vojislav Simović, redovni profesor, Pravni fakultet, Beograd
*** dr Ivanka Srnić, vanredni profesor, Pravni fakultet, Beograd

## Oblasti istraživanja i interesovanja
* Oblast: Na projektu "Individualni i kolektivni identitet u postkomunizmu" - političke nauke, uporedno ustavno pravo, UDK.

## Zaposlenje
* Institut za filozofiju i društvenu teoriju, Beograd, viši naučni saradnik,
* Institut društvenih nauka, Beograd, naučni saradnik, viši naučni saradnik, 1. decembar 1974.
* Pravni fakultet, Beograd, asistent, 6. 06. 1970. - 30. 11. 1974.

## Rad u časopisima i bibliotekama
* *Hrišćanska misao*, Beograd, - član uređivačkog saveta
* *Filozofija i društvo*, Beograd, Filozofsko društvo Srbije, - član uredništva
* *Filozofske studije*, Beograd, Filozofsko društvo Srbije, - glavni i odgovorni urednik
* ’’Theoria*, Beograd, Filozofsko društvo Srbije, - član uredništva
* *Arhiv za pravne i društvene nauke*, Beograd, Savez udruženja pravnika Jugoslavije, - član redakcije
== Stručno usavršavanje ==
=== Naučna zvanja ===
* Viši naučni saradnik: 9. februara 1984.
* Referat potpisali:
** dr Ljubomir Tadić, naučni savetnik, CFDT, Institut društvenih nauka, Beograd
** dr Nebojša Popov, viši naučni saradnik, CFDT, Institut društvenih nauka, Beograd
** dr Vladimir Goati, viši naučni saradnik, Institut društvenih nauka, Beograd
* Naučni saradnik: 26. decembra 1976.
* Referat potpisali: 
** dr Vojislav Simović, redovni profesor, Pravni fakultet, Beograd
** dr Pavle Nikolić, vanredni profesor, Pravni fakultet, Beograd
** dr Dimitrije Prodanović, viši naučni saradnik, Institut društvenih nauka, Beograd
==Političke aktivnosti i javne funkcije==		
* Udruženje, partija: osnivač, Demokratska stranka, Beograd, 1989.-1992.
* Udruženje, partija: predsednik, Demokratska stranka Srbije, Beograd, od 1992.-
* Javna funkcija: poslanik, Skupština Republike Srbije, Beograd, 1991-1995(?)
* Javna funkcija: predsednik države, Savezna Republika Jugoslavija, Beograd, 05. (07) oktobar 2000-februar 2003.
* Javna funkcija:Predsednik vlade Srbije, Beograd, 3. mart 2004.-

== Bibliografija ==
=== Knjige ===
* Vojislav Koštunica, *Ugrožena sloboda*. Institut za filozofiju i društvenu teoriju / Filip Višnjić, Biblioteka "Fronesis", Beograd, 2002, 
* Vojislav Koštunica, *Politički sistem kapitalizma i opozicija*, Institut društvenih nauka, Beograd, 1977
* Vojislav Koštunica, Kosta Čavoški, *Stranački pluralizam ili monizam* Društveni pokreti i politički sistem u Jugoslaviji 1944-1949, Institut društvenih nauka, Beograd, 1983 
* Vojislav Koštunica, Kosta Čavoški, *Stranački pluralizam ili monizam* Posleratna opozicija - obnova i zatiranje, Privredno-pravni priručnik, Beograd, 1990 
* Vojislav Koštunica, Kosta Čavoški, *"Party Pluralism or Monism Social Movements and the Political System in Yugoslavia 1944-1949"*, *East European Monographs*, Kolorado, SAD; 1985
* Vojislav Koštunica, *Između sile i prava'', Kosovski zapisi, Hrišćanska misao, biblioteka Svečanik, Beograd-Valjevo-Srbinje, 2000

### Članci u časopisima
* Vojislav Koštunica , "Mogućnosti demokratije u Srbiji" - Filozofija i društvo ( Institut za filozofiju i društvenu teoriju, Beograd, Urednik/priređivač: Svetozar Stojanović), (1997), br. XII, str. 29 - . 
* Vojislav Koštunica , "Postkomunizam i problem demokratije" - Filozofija i društvo ( Institut za filozofiju i društvenu teoriju, Beograd, Urednik/priređivač: Svetozar Stojanović), (1996), br. IX-X, str. 253 - . 
* Vojislav Koštunica , "Politika i elite", - Ideje (1970), br. 5, str. 19 - 27. 
Ključne reči: politika; elite. 
* Vojislav Koštunica , "Opšta deklaracija i osnovna prava", - Jugoslovenska revija za međunarodno pravo ( Jugoslovensko udruženje za međunarodno pravo, Beograd ), (1989), br. 1-2, str. 23 - 36. 
* Vojislav Koštunica , "Alternativne ideje o socijalizmu u Jugoslaviji 1945-1947", - Filozofija i društvo ( IFDT, Beograd ), (1989), br. 2, str. - . 
* Vojislav Koštunica , "Postkomunizam i problem demokratije", - Filozofija i društvo ( IFDT, Beograd, Urednik/priređivač: dr Svetozar Stojanović), (1996), br. IX-X, str. 253 - 263. 
* Vojislav Koštunica , "Mogućnosti demokratije u Srbiji", - Filozofija i društvo ( IFDT, Beograd, Urednik/priređivač: dr Svetozar Stojanović), (1997), br. 12, str. 29 - 40. 
* Vojislav Koštunica , "Neki problemi učešća federalnih jedinica u strukturi i funkcionisanju federacije", - Arhiv za pravne i društvene nauke (1973), br. 2-3, str. 431 - 445. 
* Vojislav Koštunica , "Poreklo institucionalizovane opozicije u SAD", - Arhiv za pravne i društvene nauke ( Savez udruženja pravnika Jugoslavije, Beograd ), (1975), br. 3, str. 417 - 433. 
* Vojislav Koštunica , "Nastanak institucionalizovane opozicije u Velikoj Britaniji", - Arhiv za pravne i društvene nauke ( Savez udruženja pravnika Jugoslavije, Beograd ), (1976), br. 3, str. 423 - 440. 
* Vojislav Koštunica , "Ruso i problem vladavine opšte volje", - Theoria ( Filozofsko društvo Srbije, Beograd ), (1978), br. 3-4, str. 41 - 49. 
* Vojislav Koštunica , "Problem tiranije većine u političkoj filozofiji Aleksisa de Tokvila", - Filozofske studije ( Filozofsko društvo Srbije, Beograd ), (1978), str. 145 - 204. 
* Vojislav Koštunica , "Angloamerička pravna tradicija i ideja vladavine prava", - Arhiv za pravne i društvene promene ( Savez udruženja pravnika Jugoslavije, Beograd ), (1981), br. 2, str. 251 - 268. 
* Vojislav Koštunica , "Džon Lok i ideja vlade koja počiva na saglasnosti", - Filozofske studije ( Filozofsko društvo Srbije, Beograd ), (1982), str. 35 - 57. 
* Vojislav Koštunica , "Politički sistem i osnovna prava", - Theoria ( Filozofsko društvo Srbije, Beograd ), (1987), br. 1-2, str. 53 - 62.

### Članci u zbornicima
* Vojislav Koštunica , "Novija shvatanja o federalizmu u političkoj nauci" - Federalizam i nacionalno pitanje ( Savez udruženja za političke nauke, Beograd ), 1971, str. 289 - 295. 
* Vojislav Koštunica , "Opozicija i demokratija" - O demokratiji, ( Draganić, Beograd ), 1995, str. 120 - 128.
* Vojislav Koštunica , "Uloga ustavnog sudstva; uporednopravni aspekt" - Ustavnost i zakonitost ( Institut društvenih nauka, Beograd ), 1976, str. 247 - 260. 
* Vojislav Koštunica , "Teorije revolucije i savremena sociologija" - Ogledi iz sociologije društvenog razvoja ( Institut za sociološka istraživanja Filozofskog fakulteta u Beogradu, Beograd ), 1981, str. 38 - 59. 
* Vojislav Koštunica , "Srpska prevodna književnost u oblasti političke teorije do Prvog svetskog rata" - str. - . 
* Vojislav Koštunica , "Ustav, sloboda udruživanja i političke stranke" - Dva veka savremene ustavnosti ( SANU, Beograd ), 1990, str. 325 - 340. 
* Vojislav Koštunica , "Deklaracija iz 1789. i ljudska prava" - Sloboda, jednakost, bratstvo. Francuska revolucija i savremenost ( Institut za evropske studije, Beograd ), 1990, str. 181 - 190. 
* Vojislav Koštunica , "Ustavnopravni razvoj Jugoslavije između dva rata i pravna drzava" - Pravna država ( Institut za sociološka i kriminološka istraživanja, Beograd ), 1991, str. 37 - 47. 
* Vojislav Koštunica , "Načelo jednoglasnosti i jugoslovenski federalizam" - Potrebe društvenog razvoja ( SANU, Beograd ), 1991, str. 387 - 390. 
* Vojislav Koštunica , "The constitution and the federal State" - Jugoslavija. A Fractured federalism ( The Wilson Center Press, Washington, Urednik/priređivač: Dennison Rusinow), 1988, str. 78 - 92.

## Vanjske veze

* Demokratska Stranka Srbije 
* Govor Predsednika Vlade Republike Srbije Vojislava Koštunice u Savetu bezbednosti