Eparhija žička

**Žička eparhija** jedna je od najstarijih, najvećih i najuticajnijih episkopija Srpske pravoslavne crkve. Njen teritorij proteže se od Rudnice pa sve do Moravaca (kod Ljiga) i od Brusa do Bajine Bašte. Sjedište je eparhije u Kraljevu, a njen je sadašnji episkop Justin.

Od ostalih većih gradova u sastav eparhije ulaze Čačak, Požega, Gornji Milanovac, Ljig i drugi. U okviru ove eparhije nalaze se značajniji manastiri: Žiča, Studenica, Ljubostinja, Rača, Gradac, kao i ovčarsko-kablarski manastiri i mnogi drugi.

## Historija

Eparhija je nazvana po manastiru Žiči koji se nalazi oko pet kilometara daleko od Kraljeva. U Žiči se u vrijeme svetoga Save nalazilo prvo sjedište autokefalne srpske Crkve. Sam Sava odatle je upravljao novom samostalnom Crkvom.

1221. godine je održan veliki državno-crkveni sabor u novom manastiru Žiča. Pošto je stekla autokefalnost, srpska crkva je ohrabrivala širenje pravoslavlja i kulta dinastije Nemanjić. Na saboru je arhiepiskop Sava papinom krunom krunisao svog brata Stefana Nemanjića za kralja, te Raška postaje kraljevina. Tom prilikom, Sabor proklinje bogumile, kao i poglavare bosanske crkve koja je pružala utočište prognanih hrišćanima:

Posle sabora su dovedene bogumilske starešine, koje su ispitivane i pokrštavane, a neke je i Sava lično isledovao: "*A one koji su propovedali jeres zadrža sa sobom kod crkve i nasamo ih tačno ispita.*" Nakon sabora je došlo do novih progona bogumila u Raškoj, a one koji nisu pristali da se odreknu svoje vere i pređu na pravoslavlje, "*s velikim beščašćem iz cele svoje zemlje izgonjahu*."

Žička eparhija u novijem razdoblju ima veliki uticaj. 2004. godine je u “Pravoslavlju“, glasilu Srpske pravoslavne crkve, objavljeno saopštenje Žičke eparhije kojim se traži klerikalizacija Srbije, odnosno proglašenje pravoslavlja državnom verom:

## Episkopi

Eparhija se do 26. juna 1884. zvala Užička, tada je promenila ime u Žička. Episkopi od 1831. godine su:

* Nikifor Maksimović, episkop užički 1831—1853.
* Joanikije Nešković, episkop užičko-kruševački 1854—1873.
* Vikentije Krasojević, episkop užički 1873–1882.
* Kornilije Stanković, episkop 1883—1885.
* Nikanor Ružičić, episkop 1886—1889.
* Sava Barać Dečanac, episkop 1889—1913.
* Nikolaj Velimirović, episkop 1919—1920.
* Jefrem Bojović, episkop 1920—1933.
* Nikolaj Velimirović, episkop 1934—1956, od 1941. odsutan
* Vikentije Prodanov, administrirao 1941—1947.
* Valerijan Stefanović, administrirao 1947—1949.
* Josif Cvijović, administrirao posle 1950. u trajanju od 18 meseci
* German Đorić, episkop 1956—1958, pre toga administrirao ovu eparhiju
* Vasilije Kostić, episkop 1961—1978.
* Stefan Boca, episkop 1978—2003.
* Hrizostom Stolić, 2003-2012
*Justin Stefanović 2012-

## Manastiri

U Eparhiji je 26 manastira (9 muških i 17 ženskih) sa 211 monaha i monahinja:

* Blagoveštenje kod Ovčar Banje, 
* Međuvršje kod Čačka, 
* Preobraženje kod Ovčar Banje, 
* Vaznesenje kod Ovčar Banje, 
* Vujan kod Brđana, 
* Veluće kod Stopanje, 
* Voljavča kod Bresnice, 
* Vraćevšnica, 
* Gradac kod Brvnika na Ibru, 
* Zgodačica, 
* Jovanje kod Ovčar Banje, 
* Kamenac kod Čestina u Gruži, 
* Nikolje kod Ovčar Banje, 
* Ljubostinja kod Trstenika, 
* Rača kod Bajine Bašte, 
* Pavlica kod Brvnika na Ibru, 
* Studenica, 
* Markovica, 
* Sretenje kod Ovčar Banje, 
* Lepenac kod Brusa, 
* Stubal kod Čukojevca, 
* Strmac kod Brusa, 
* Rudenica kod Rataja, 
* Ježevica kod Stjenika, 
* Klisura kod Divljake, 
* Rujan kod Uzica,
* Pridvorica kod Ivanjice,
* Uvac.

## Izvori

## Povezano
* Žičko-pećka arhiepiskopija

## Vanjske veze
* Eparhija žička
* Eparhija žička (manastiri)