open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Arhidam V

**Arhidam V** (? - 227. pne.) je 27. po redu kralj Sparte iz Euripontidske loze. Vladao je od 228. pne. do 227. pne..

Bio je sin kralja Eudamide II i unuk Arhidama IV, po kome je dobio ime. Godine 241. pne. je njegov brat Agis IV zbačen s vlasti i pogubljen, a Arhidam je pobjegao u Mesenija|Meseniju kako bi izbjegao istu sudbinu. Godine 228. pne, je tadašnji agijadski kralj Kleomen III, oženjen za Agisovu udovicu, ostao bez euripontidskog suvladara, pa je pozvao Arhidama da se vrati iz izgnanstva. Arhidam je pristao, ali je ubrzo nakon toga na njega izvršen atentat. Prema Polibiju je naručitelj bio Kleomen.
Perijeci

**Perijeci** (kojima ime dolazi od grčkih riječi περί "oko" i οἶκος "naselje") bio je naziv za podanike drevne spartanske države koji su, za razliku od helota uživali slobodu, ali za razliku od spartanskih građana, nisu imali nikakva politička prava. O njihovom porijeklu, pa i statusu, s obzirom na različita tumačenja u antičkim izvorima, traje debata među historičarima.

Prema jednoj teoriji, perijeci su bili potomci drevnog grčkog stanovništva koje su pokorili dorski osvajači; prema drugoj su bili pripadnici četiri od pet dorskih plemena nad kojima su Spartanci kasnije ostvarili dominaciju; prema trećoj su perijeci predstavljali građane svojevrsne spartanske kolonije.

Prema antičkim izvorima perijeci su živjeli u naseljima oko Sparte koje neki autori nazivaju polisima, pa smatra kako su mogli uživati u određenoj razini lokalne samouprave. Prava svrha tih naselja je, međutim, bila da služe kao svojevrsni "zid" koji je Spartu čuvao od negativnih uticaja vanjskog svijeta, odnosno sprečavao obespravljene helote da bježe van njenih granica. Perijeci su se također jedini u Sparti bavili trgovinom te su mogli putovati van njenih granica, za razliku od Spartanaca kojima je to bilo moguće jedino uz posebnu dozvolu.

Perijeci su, pak, bili obavezni kao hopliti služiti u spartanskoj vojsci te ratnoj mornarici.

## Vanjske veze

* Ancient History - Perioikoi
Seleuk III Keraun

**Seleuk III [[Soter]]**, također poznat i kao **Seleuk Keraun** (grčki: *Σέλευκος Γ' Σωτὴρ, Σέλευκος Κεραυνός* cca. 243. pne. - 223. pne.), bio je vladar helenističkog Seleukidskog kraljevstva. Bio je najstariji sin kralja Seleuka II Kalinika. Na vlast je došao nakon očeve smrti. Njegova kratka vladavina je završila u Maloj Aziji kada je prilikom pohoda protiv pergamskog kralja Atala I došlo do pobune u seleukidskoj vojsci, prilikom čega je mladi kralj ubijen. Za vrijeme vladavine je koristio službeni nadimak "Soter" - grčki: *Σωτὴρ* što znači "Spasitelj", dok mu je nadimak "Keraun" - grčki: *Κεραυνός* značio "Grom".

## Vanjske veze

* Seleucus III Soter entry in historical sourcebook by Mahlon H. Smith
CFB operacioni pojačavači

**Current-feedback operation amplifier** ili **CFB operacioni pojačavač** je vrsta operacionog pojačavača čiji je invertujući ulaz osjetljiv na električna struja, a ne na električni napon kao što je to slučaj sa konvencionalnim VFB (voltage-feedback op-amp) operacionim pojačavačima. CFB je prvi put dizajniran od strane Davida Nelsona u Comlinear Corporation u Sjedinjenim Američkim Državama, i prvi je prodat 1982. godine kao hibridni operacioni pojačavač, oznake CLC103. Prvo CFB integrisano kolo je predstavljeno 1987. godine, konstruisao ga je Bill Gross. Ova kola se obično proizvode sa istim rasporedom pinova kao i VFB operacioni pojačavači, što omogućava da se ova dva tipa operacionih pojačavača mogu zamijeniti kada je to moguće. U jednostavnim šemama, kod linearnih pojačavača, CFB možemo zamjeniti VFB operacionim pojačavačem, bez prethodne modifikacije kola, ali u drugim slučajevima, kada kolo ima funkciju integratora, modifikacija je neophodna. CFB operacioni pojačavač se može koristiti i pri realizaciji diferencijalnog pojačavača sa 4 otpornika, ali je CMRR(common-mode rejection ratio) u ovom slučaju nešto lošiji nego kod VFB-a. Šema CFB operacionog pojačavača. http://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/7/70/Cfb_amplifier.gif 

## Princip rada
Na uopštenoj šemi, sekcija označena crvenim linijama formira ulazni stepen i pojačavač greške. Invertujući ulaz (čvor gdje su emitori Q1 i Q2 tranzistora spojeni) ima malu otpornost, pa je stoga osjetljiv na promjenu struje. Otpornici R1 i R4 su podešeni tako da su struje kolektora Q1 i Q2 iste. U većini slučajeva koristi se šema sa aktivnim opterećenjem, umjesto pasivnih otporničkih šema, i neinvertujući ulaz se može podesiti tako da ima malu otpornost, kao i invertujući u cilju smanjivanja offseta.
Kada nema signala na ulazu, posmatrajući ogledala Q3/Q4 i Q5/Q6 kolektorske struje Q4 i Q6 će imati istu amplitudu, kao i kolektorske struje kod tranzistora Q1 i Q2. Otuda, možemo zaključiti da struja neće teći u ulaz bafera (odnosno neće biti napona na ulazu bafera). U praksi, zbog neidelnosti uređaja, kolektorske struje nisu jednake, a kao rezultat toga imamo
Palilula (Beograd)

**Palilula** je gradsko naselje u opštini Palilula u Gradu Beogradu. Prema popisu iz 2002. bilo je 103261 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 111693 stanovnika).

## Demografija
U naselju Palilula živi 84712 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 40,8 godina (39,0 kod muškaraca i 42,4 kod žena). U naselju ima 40507 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,54.

Ovo naselje je u uglavnom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika.

## Galerija

Datoteka:Palilula mz.png|Mesne zajednice Palilule
Datoteka:Pravni fakultet-w.jpg|Pravni fakultet u Beogradu
Datoteka:ETF Belgrade 1.JPG|Elektrotehnički fakultet u Beogradu


## Značajne osobe
* Dragan Jović, poznati tekvando trener
* Milica Mandić, poznata tekvandoistica olimpijska šampionka u Londonu 2012.
* Bojana Krsmanović, poznata srpska manekenka i model
* Zoran Krajčinović, poznati tekvandoista evropski šampion
* Branislav Pokrajac, poznati rukometaš i rukometni trener

## Reference

## Vanjske veze

* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain) 
* Satelitska mapa (Wikimapia)
* Gugl satelitska mapa (Maplandia)
* Etno Restoran Petrović - Borča
* Plan naselja na mapi (Mapquest)
Kovilovo (Palilula)

**Kovilovo** je naselje u opštini Palilula u Gradu Beogradu. Prema popisu iz 2002. bilo je 1039 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 1063 stanovnika).

## Demografija
U naselju Kovilovo živi 808 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 36,2 godina (35,1 kod muškaraca i 37,3 kod žena). U naselju ima 369 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,82.

Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika.

## Reference

## Vanjske veze

* Hotel PRESIDENT - Beograd 
* BG Sport centar Kovilovo
* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (-{Fallingrain}-) 
* Satelitska mapa (-{Wikimapia}-)
* Gugl satelitska mapa (-{Maplandia}-)
* Plan naselja na mapi (-{Mapquest}-)
Nikolaj Davidenko

**Nikolaj Vladimirovič Davidenko** (rus. Николай Владимирович Давыденко, ukr. Микола Володимирович Давиденко); (Siverodoneck, Ukrajina, 2. srpnja 1981.); ruski tenisač ukrajinskog podrijetla.

Trenutno je najbolje plasirani ruski tenisač. Najveći uspjesi su mu osvajanje dva turnira iz Marters serije: Paris 2006. i Miami 2008. godine. Na grand slam turnirima je čak četiri puta došao do polufinala, ali nijednom nije zaigrao u finalu. 

Godine 2008. je igrao u finalu Mastersa, ali je izgubio od Novaka Đokovića (1:6, 5:7). Nikolaj Davidenko savladao je 29. studenog 2009. u finalu ATP World Tour Finalsa u Londonu Argentinca Juana Martina del Potra 6-3, 6-4 nakon jednog sata i 24 minute igre, i time postao pobjednik ATP finala.

## Vanjske veze

* Profil Nikolaja Davidenka
* International Tennis Federation - DAVYDENKO
Konstancije II

**Konstancije II.** (* 7.8. 317. u Iliriji, najvjerovatnije u Sirmiju (lat. *Sirmium*), danas Srijemska Mitrovica; † 3.11. 361. u Mopsukrenai/Kilikija), punim rimskim imenom **Flavius Julius Constantius**, sin cara Konstantina I. Velikog i  Rimskog Carstva od 337. (na Istoku), a od 353. samovladar do 361.
Konstans I

**Konstans I.** (između 320. i 323. - veljača 350.), rimski car.

Punim imenom **Flavius Julius Constans**, najmlađi je sin Konstantina I. Velikog i njegove druge žene Fauste, a od 337. do 350. bio je . 

Dok je bio u lovu časnik Magnencije se proglašava carem u južnoj Galiji kod Elne, Konstansa I. zarobljava kod Kastela Helene u Pirinejima i tu ga ubija.
Konstantin II

**Konstantin II.** (* veljača 317. u Arelate (Arles); † 340. kod Aquileia), puno ime **Flavius Claudius Constantinus**,  od 337. do 340.).

Najstariji sin Konstantina I. Velikog i Fauste od 317 postaje Cezar i nakon smrti Konstantina I. Velikog postaje Car Rimskog Carstva zajedno sa svojom braćom Konstancije II. i Konstans I..

Njegov dio Imperiuma je bila Galija, Britanija, Španjolska i dio Afrike.
Ovča

**Ovča** je prigradsko naselje u opštini Palilula u Gradu Beogradu. Nalazi se na levoj strani Dunava, u Banatu. Prema popisu iz 2002. bilo je 2567 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 2444 stanovnika). Na prostoru Beograda je poznata po izvoru mineralne vode koji se smatra lekovitim, kao i blato oko njega. Kraj sela se nalazi skladište gasa, pored koga prolazi pruga, tako da se Ovča nalazi na jednoj od linija Beovoza.

## Historija
U pisanim istorijskim izvorima identifikuju se još početkom 16. veka, ali su morala postojati i u vremenu pre dolaska Turaka. U popisnim tefterima Temišvarskog sandžaka iz 1554. i 1566-69 godine upisana su i „ostrva“ naselja Borča i Ovča, koja su već 1537. pripadala mulkovnim dobrima smederevskog sandžakbega Mehmeda Jahjapašića.

## Demografija
U naselju Ovča živi 2059 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 39,9 godina (38,9 kod muškaraca i 40,9 kod žena). U naselju ima 785 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,27.

Stanovništvo u ovom naselju veoma je nehomogeno.

## Galerija fotografija

Datoteka:DZ_Ovca.jpg|Dom zdravlja
Datoteka:Crkva_Ovca3.jpg|Pravoslavna crkva
Datoteka:Ovca_Banja1.jpg|Tzv. *Banja u Ovči*, sa lekovitom vodom i blatom
Datoteka:Ovca2.jpg|Jedna od ulica


## Reference

## Vanjske veze
* -{Leva Obala Beograda Info}-
* ''Veliki potencijal u Banji Ovči''
* ''Rashlađivanje u blatu'' 
* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (-{Fallingrain}-) 
* Satelitska mapa (-{Wikimapia}-)
* Gugl satelitska mapa (-{Maplandia}-)
* Plan naselja na mapi (-{Mapquest}-)
Index librorum prohibitorum

**Spisak zabranjenih knjiga** () bio je spisak publikacija koje je Rimokatolička crkva zabranila. Dana 14. juna 1966. ukinuo ga je Papa Pavle VI.

Prvu verziju (*Paulinski spisak*) objavio je papa Pavle IV godine 1559, a revidirani i malo ublaženi oblik (*Trentski spisak*) na snagu je stavio Trentski sabor. Objavljivanje *Spiska* označilo je *prekretnicu u slobodi istraživanja* u katoličkom svetu.

Proklamovani cilj spiska bio je da zaštiti veru i moral vernika, sprečavajući čitanje *[[moral|nemoralnih]]* knjiga ili knjiga koje sadrže *[[teologija|teološke greške]]*, iako su se na tom Spisku našli i naučni radovi vodećih astronoma poput Johana Keplera. Razna izdanja su takođe sadržala i crkvena pravila koja su se ticala čitanja, prodavanja i cenzure knjiga. Rukopisi koji su prošli inspekciju službenih čitača bili su štampani sa natpisom *[[nihil obstat]]* (ništa ne zabranjuje) ili *[[imprimatur]]* (neka bude štampano) na naslovnoj strani.

Međutim, neki od naučnih radova koji su Spiskom zabranjenih knjiga bili zabranjeni (na primer o osnovama kosmologije) danas se redovno koriste u nastavi na katoličkim univerzitetima širom sveta. Đordanu Brunu, čiji su radovi bili na Spisku, sada je podignut spomenik u Rimu na mestu gde je živ spaljen na lomači. Spisi Marije Valtorte koji su bili na Spisku u međuvremenu su dobili *imprimatur* od rimokatoličkog biskupa . Meri Faustina Kovalska, koja je bila na Spisku, u međuvremenu je proglašena sveticom . Događanja nakon ukidanja Spiska oslikavaju *gubitak značaja Spiska u 21. veku.* 

## Povezano
* Zabranjene knjige
* Cenzura
* Arhiva Kongregacije za doktrinu vere

## Izvori
Republike i pokrajine SFR Jugoslavije

SFR Jugoslavija bila je složena država, to jest politička unija sastavljena od šest republika koje su ustavno definirane kao nacionalne države njenih *konstitutivnih naroda*: Crnogoraca, Hrvata, Makedonaca, Muslimana (od 1971.), Slovenaca i Srba. Srbija je, pak, sadržavala dva posebna entiteta – autonomne pokrajine Kosovo i Vojvodinu, koje su Ustavom iz 1974. godine stekle većinu ovlasti koje su pripadale republikama. Otada se za republike i pokrajine koristio zajednički naziv *savezne jedinice*.

## Popis saveznih jedinica

## Historijat

Svih šest republika je formalno osnovano za vrijeme drugog svjetskog rata 1944. godine od strane političkih organizacija vezanih uz partizanski pokret. Godine 1945. su također osnovane Autonomna Pokrajina Vojvodina te Autonomna Kosovsko-Metohijska Oblast (AKMO). Međusobne granice među republikama, odnosno granice pokrajina su određene u periodu 1945–46. godine. 1946. su sve republike, u skladu sa tadašnjim saveznim ustavom koji je Jugoslaviju proglasio *federativnom narodnom* republikom, dobile naziv *Narodna Republika*. Godine 1953. je došlo do prve i jedine promjene republičkih granica – kada su teritorije razmijenili NR Bosna i Hecegovina i NR Crna Gora. Godine 1959. je dio teritorije Uže Srbije pripojen teritoriji AKMO. Godine 1963. su republike, u skladu s novim saveznim ustavom i novim nazivom savezne države, dobile naziv *Socijalistička*, isto kao i pokrajine, uključujući AKMO koji postaje Socijalistička autonomna pokrajina (SAP) Kosovo. Svi su ti nazivi zadržani do uvođenja višestranačja 1990. godine, kada republike svojim ustavima iz imena izbacuju pridjev »socijalistička«, dok su u Srbiji uvedeni nazivi AP Vojvodina te AP Kosovo i Metohija.

S tim su nazivima republike i pokrajine dočekale raspad SFRJ te ga zadržale sve do 2006. kada je i posljednja od njih – Crna Gora – stekla nezavisnost.

## Reference
Hidrotehnika

**Hidrotehnika** ili **vodogradnja** je dio građevinarstva koji se bavi građevinskim i drugim zahvatima koji omogućuju gospodarenje vodama, to jest iskorištavanjem vodnih snaga, melioracijama, plovnim putovima i lukama, regulacijama vodotoka (vodnogospodarska vodogradnja), te vodoopskrbom, odvodnjom i zaštitom voda od onečišćenja (zdravstvena vodogradnja). Vodogradnjama se katkada nazivaju i građevine i radovi kojima se ti zahvati ostvaruju: brane, hidroelektrane, vodne akumulacije (umjetna jezera), nasipi za obranu od poplava, melioracije tla, objekti za pročišćavanje i zaštitu voda (obrada vode), neplovni i plovni kanali, luke i pristaništa, regulacije vodotoka i regulacijske građevine, vodospreme, vodozahvatne građevine, vodovodi i cjevovodi, kanalizacije i drugo. 

## Hidraulika

**Hidraulika** (grč. *ὕδωρ* (*hydor*): voda i *αὐλός* (*aulos*): cijev) je dio hidromehanike (mehanika fluida) koji se bavi proučavanjem stanja ravnoteže i strujanja realne tekućine, ponajprije vode, kroz cijevi, kanale i otvore te pojavâ koje nastaju kada takva tekućina struji oko nekoga tijela uronjenoga u nju. 

## Izvori
Opsada Dubrovnika (razvrstavanje)

**Opsada Dubrovnika** može značiti:
* **[[Opsada Dubrovnika]]**, za vrijeme rata u Hrvatskoj 1991-92;
* **[[Opsada Dubrovnika (1814)]]**, britansko-austrijska opsada i zauzeće od Francuza.
* **[[Opsada Dubrovnika (1806.)]]**, rusko-crnogorska opsada za vrijeme napoleonskih ratova.
* **[[Opsada Dubrovnika (866)]]**, velika saracenska opsada koja je trajala 15 meseci.

## Povezano
* Operacija Dubrovnik, njemačka vojna operacija u drugom svjetskom ratu
Hrvatska pučka stranka (1919)

**Hrvatska pučka stranka** je klerikalistička politička stranka koja je djelovala među hrvatskim stanovništvom nekadašnje Kraljevine SHS. Osnovana je godine 1919. a program i organizacija su joj bili po uzoru na slične klerikalističke stranke u tadašnjoj Evropi (italijanski Popolari i njemački Zentrum), preteče suvremenih demokršćana. Glavni suparnik na izborima joj je bila Hrvatska seljačka stranka. Godine 1929. je zabranjena nakon uvođenja šestojanuarske diktature.

Godine 1997. je u suvremenoj Hrvatskoj osnovana Hrvatska pučka stranka koja se poziva na tradiciju nekadašnje Hrvatske pučke stranke.
William Bundy

**William Putnam "Bill" Bundy** (24. septembar 1917 – 6. oktobar 2000) je bio američki, diplomat, obavještajac i historičar poznat po tome što je nakon karijere u CIA-i služio kao vanjskopolitički savjetnik predsjednika Johna F. Kennedyja i Lyndona B. Johnsona. Kao takav je imao značajnu ulogu u planiranju američke politike vezane uz vijetnamski rat. U tome je surađivao sa svojim bratom McGeorgem Bundyjem. Nakon napuštanja vlade je predavao historiju na američkim univerzitetima.

## Literatura
* Bird, Kai. *The Color of Truth: McGeorge and William Bundy, Brothers in Arms: A Biography*. New York: Simon and Schuster, 1998. .
Robin Harris (pisac)

Dr. **Robin Harris** (22. 6. 1952. – ) je britanski pisac i novinar, koji je doktorirao historiju na Oxfordu. Poznat je po bliskim vezama s konzervativnom premijerkom Margaret Thatcher, kojoj je pomogao napisati memoare.

Godine 1999. je izazvao velike kontroverze svojim pamfletom *A Tale of Two Chilleans* u kojoj veliča čileanskog diktatora Augusta Pinocheta i opravdava puč kojim je svrgnut demokratski izabrani predsjednik Salvador Allende.

Godine 2001. objavio je knjigu *Dubrovnik: A History*, posvećenu historiji Dubrovnika.

## Bibliografija
* *The Conservative Community: The Roots of Thatcherism - and its Future* (Centre for Policy Studies, 1989).
* *A Tale of Two Chileans - Pinochet and Allende* (Chilean Supporters Abroad, 1999).

## Vanjske veze
* Intervju za ''Nacional'' 25. IX 2006.
* Articles written by Harris for ''Prospect'' magazine
* ''The State of the Special Relationship'' by Robin Harris 
* ''A Tale of Two Chileans''
* Robin Harris talks about Cameron's leadership on the BBC ''Today'' programme
Vasilije Krestić

**Vasilije Krestić** (Đala kod Krstura, na krajnjem severu Banata, 20. 7. 1932) je srpski istoričar poznat po svojim nacionalističkim stavovima, odnosno po tome što je bio jedan od sastavljača kontroverznog Memoranduma SANU.

Osnovnu školu pohađao je u mestu rođenj, a gimnaziju u Zrenjaninu. Studije istorije završio je na Filozofskom fakultetu u Beogradu 1957, gde je i doktorirao 1967. na temu „Hrvatsko-ugarska nagodba 1868. godine“. Za docenta je izabran 1967, za vanrednog profesora 1973, a za redovnog 1979. godine. Od 1981. je šef Katedre za nacionalnu istoriju Novog veka do odlaska u penziju 1997. godine. Za dopisnog člana SANU izabran je 1981. a za redovnog 1991. godine. Od 1982. je direktor Arhiva SANU. Član Predsedništva SANU je od 1995. Sekretar Odeljenja istorijskih nauka postao je 1998. godine.
 
Radi naučnog usavršavanja i naučnog istraživanja boravio je u Budimpešti, Beču, Majncu, Pragu, Moskvi i Bonu. Njegovo naučno interesovanje vezano je za širi prostor južnoslovenskih zemalja u razdoblju od XVIII do XX veka. Kao poznavalac austrijskih arhiva više godina bio je član ekspertskog tima Srbije koji je radio na restauraciji arhivske građe odnete iz naše zemlje tokom Prvog i Drugog svetskog rata. Nekoliko godina bio je glavni i odgovorni urednik „Istorijskog glasnika“, organa Istorijskog društva Srbije. Član je redakcije „Zbornika za istoriju“ Matice srpske. Pokrenuo je „Zbornik za istoriju Srba u Hrvatskoj“, čiji je odgovorni urednik. Učestvovao je na mnogim naučnim skupovima u zemlji i inostranstvu na kojima je podnosio saopštenja. Bavi se istorijom Srba i Hrvata, srpsko-hrvatskih odnosa i jugoslovenske ideje. Prema njegovom mišljenju:

Prema Krestiću, Srbi u Hrvatskoj su do sada bili bitke isključivo radi Hrvata i Jugoslavije, ali je rat u Hrvatskoj prava prilika da se stvari promene:

Krestić je posebno izučavao političku istoriju, istoriju društva i društvenih pokreta, kao i kulturnu istoriju. Iz tih oblasti napisao je i objavio više od 250 radova ( monografija, studija, članaka, rasprava i eseja ). Radovi su mu prevođeni i objavljeni na engleskom, francuskom, nemačkom, mađarskom, češkom, bugarskom i grčkom jeziku.

Nosilac je više društvenih nagrada i priznanja.

## Izvori
* http://www.sanu.ac.rs

## Vanjske veze
* Vasilije Krestić, ''„Duhovni problemi srpskog naroda o uzrocima naših razdora“''
* Vasilije Krestić, ''„Smisao hrvatskog svojatanja Nikole Tesle“''
Panični poremećaj

**Panični poremećaj** spada u grupu anksioznih poremećaja. Napadi panike izazivaju doživljaj kao da će se osoba onesvijestiti, poludjeti ili doživjeti infarkt i umrijeti. Manifestuje se lupanjem srca, nelagodom ili bolom u grudima, znojenjem, drhtanjem, zažarenošću ili trncima po dijelovima tijela, suhim ustima i doživljajem gušenja, strahom od umiranja i gubljenja kontrole, doživljajem nestvarnosti, itd. Napadi panike često se javljaju sa agorafobijom – strahom da će se doživjeti napad panike na mjestima sa kojih bi bilo teško pobjeći, te se takva mjesta izbjegavaju.
Jedna od najuspješnijih metoda za liječenje paničnog poremećaja je metoda One Move. Ovu metodu je izumio Joe Barry, autor poznate knjige Panic Away u kojoj se ova metoda i spominje.

## Liječenje
Jedna od najuspješnijih metoda za liječenje paničnog poremećaja je metoda One Move. Ovu metodu je izumio Joe Barry, autor poznate knjige Panic Away u kojoj se ova metoda i spominje. Radi se o samoliječenju bez upotrebe medikamenata.
Vasilije Kačavenda

**Ljubomir Kačavenda** (crkveno ime *Vasilije Kačavenda*, Sarajevo, 19. decembar 1938) je umirovljeni episkop zvorničko-tuzlanski, poznat po tome što je morao napustiti dužnost usled optužbi za pedofiliju.

## Biografija
Po završenoj osnovnoj školi, uspješno je završio petorazrednu bogosloviju, a potom i Pravoslavni bogoslovski fakultet Univerziteta u Beogradu. Pored toga, studirao je prava i arheologiju.

Zamonašen je u manastiru Ozren 1957. godine. Godine 1960. unapređen je u čin jeromonaha, a ubrzo je odlikovan pravom nošenja crvenog pojasa i činom protosinđela. Kao sabrat manastira Ozren postavljen je na dužnost arhijerejskog zamjenika i sekretara Crkvenog suda Zvorničko-tuzlanske eparhije u Tuzli.

Nakon smrti episkopa Longina, Sveti arhijerejski sabor Srpske pravoslavne crkve, na svom redovnom zasjedanju 1978, izabrao je Vasilija za novog episkopa zvorničko-tuzlanskog. Narečenje novog episkopa obavljeno je 24. juna, a svečana arhijerejska hirotonija 25. juna 1978. u Sabornoj crkvi u Beogradu. Svetu arhijerejsku liturgiju služio je patrijarh srpski German, uz sasluženje episkopa banatskog Vasariona i šabačko-valjevskog Jovana, deset sveštenika i deset đakona. Svečano ustoličenje je obavljeno 16. jula 1978, uz prisustvo nekoliko hiljada ljudi iz eparhije i šire.

Kačevenda je široj javnosti postao poznat za vreme rata u Bosni i Hercegovini kada je postao poznat kao jedna od najistaknutijih crkvenih ličnosti koja je podržavala srpske nacionaliste i Republiku Srpsku. Posle rata je izazvao kontraverze kada je u aprilu 2007. godine odbio poziv da održi vjersku službu vojnicima Oružanih snaga BiH, koji su kao nova rotacija deminera poslati u Irak, pravdajući ovaj čin lošim uslovima za održavanje vjerske službe pravoslavaca. 

## Skandal

U novembru 2012. je Sveti arhijerejski sinod Srpske pravoslavne crkve dobio video-snimke koje pokazuju Kačevendu u seksualnoj aktivnosti  sa maloletnim dečacima.  9. novembra je Kačevenda podneo ostavku, navodeći "zdravstvene razloge" , ali ju je kasnije povukao.

Na sednici  od 22. aprila 2013. usvojena je njegova ostavka na službu aktivnog eparhijskog arhijereja, koju je podneo iz zdravstvenih razloga 6. novembra 2012. Zatim, Sveti arhijerejski sabor ga je 29. maja 2013. konačno i trajno razrešio upravljanja Eparhijom zvorničko-tuzlanskom.

Doživeo je moždani udar (šlog) u petak 20. septembra 2013. godine, od koga se oporavljao u Kliničkom centru Srbije gde je operisan 22. septembra 2013.

## Reference
Ruska pravoslavna zagranična crkva

**Ruska pravoslavna zagranična crkva** () osnovana je 1921. godine od ruske bele emigracije u Sremskim Karlovcima u tadašnjoj Kraljevini Jugoslaviji pod vođstvom mitropolita Antonija Hrapovickog.

Ruska zagranična crkva je nastala kao reakcija na politiku boljševika prema crkvi nakon ruske revolucije 1917. Svrha novoobrazovane Ruske zagranične crkve bila je da okupi rasturene delove Ruske crkve u Evropi, Aziji i Severnoj Americi.

Delovala je samostalno sve do 17. maja 2007. godine kada je ponovo kanonski sjedinjena sa Moskovskom patrijaršijom. Danas je samoupravna crkva pod jurisdikcijom Ruske pravoslavne crkve.

## Nastanak

Nastala je 1921. godine u Sremskim Karlovcima u tadašnjoj Kraljevini Jugoslaviji gde je pod vođstvom mitropolita Antonija Hrapovickog održan prvi veliki sabor RPZC. Svrha novoobrazovane Ruske zagranične crkve bila je da ponovo ujedini rasturene delove Ruske crkve u Evropi, Aziji i Severnoj Americi. Delovala je samostalno sve do 17. maja 2007. godine kada je ponovo kanonski sjedinjena sa Moskovskom patrijaršijom.

## Historija

Nakon oktobarske revolucije (1917) između 2 i 10 miliona Rusa napustilo je Rusiju. Godine 1921, u Sremskim Karlovcima održan je prvi veliki sabor RPZC, i odatle je upućena *Poslanica deci Ruske crkve*. Tom prilikom organizovana je *„Vrhovna crkvena administracija van Rusije“* kasnije poznatija kao Ruska zagranična crkva.

Početak Drugog svetskog rata i kasnije približavanje Crvene armije Jugoslaviji, alarmirali su Sinod Ruske zagranične crkve i verni narod da se preko Evrope preseli u Sjedinjene Američke Države, gde je došlo do ponovnog ustrojavanja Sinoda i ostalih crkvenih struktura.

Od 1925, u Parizu radi Pravoslavni bogoslovski institut Svetog Sergija Radonješkog, na kome su bili Sergije Bulgakov, Antonije Kartašov, Pavle Evdokimov, Aleksandar Šmeman, Jovan Majendorf, Georgije Florovski. Iz Karlovaca je sedište premešteno u najpre Minhen, gde je bilo sve do 1948, kada se seli u Njujork gde je ostalo sve do danas.

U Mandžuriji je jedno vreme živelo oko 200.000 Rusa i imali su 48 hramova. U Australiji oko 300.000 Rusa pripada RPZC. Danas okuplja oko 150.000 vernika. Najpoznatiji centar je manastir Svete Trojice u Džordanvilu, manastir Svetog Jova u Minhenu.

Dana 17. maja 2007, u Hramu Hrista Spasitelja u Moskvi potpisan je *Akt o kanonskom jedinstvu Moskovske patrijaršije i Ruske pravoslavne zagranične crkve*. Na svečanom ujedinjenju Ruske pravoslavne crkve i Ruske pravoslavne zagranične crkve učestvovao je i Vladimir Putin, predsednik Ruske Federacije i drugi predstavnici državne vlasti.

RPZC pripada i Sveti Jovan Šangajski (1896—1966).

## Literatura
* D. V. Pospelovski, *Ruska pravoslavna crkva u XX veku*, »Republika«, Moskva 1995.
* Nikola J. Marinović, *Bela emigracija u Jugoslaviji*, Beograd 1996.

## Izvori

## Vanjske veze

* Званична страница Руске православне заграничне цркве
* Акт о канонском општењу
* O Hitlerovim pravoslavcima
Anarhizam u Meksiku

Iako su se, prema nekim teoretičarima, određeni oblici anarhizma mogli zapaziti u organizaciji i načinu života meksičkih predkolumbovskih zajednica, anarhizam u suvremenom smislu se u Meksiku pojavljuje tek u 19. vijeku. Godine 1824., nedugo nakon sticanja nezavisnosti od Španije, utopistički socijalist Robert Owen je tadašnju meksičku vladu zamolio da mu dodijeli zemljište u tada meksičkom Teksasu kako bi osnovao anarhističku komunu nalik na Novu harmoniju. Taj zahtjev je meksička vlada odbila.

Godine 1860. je Chalcu anarhist Plotino Rhodakanaty, rodom iz Grčke, potakao otvaranje škole La Social u kojoj su se, između, ostalih podučavale ideje Mihaila Bakunjina. U Meksiku je u to vrijeme anarhističkom misli dominirao mutualizam, pa se izraz mutualisti otada uvriježio kao sinonim za anarhiste u meksičkom društvu.

Anarhizam u Meksiku dobiva nov zamah kada su godine 1882. braća Enrique i Ricardo Flores Magon osnovali novu anarhističku grupu. Njihov pokret se nazivao *magonističkim*, a neki ga autori drže inspiracijom za meksičku revoluciju početkom 20. vijeka. Godine 1901. braća Magon su počela s izdavanjem časopisa *[[Regeneración]]*, koji je ubrzo dobio i svoje englesko izdanje, te postao jedan od najpoznatijih anarhističkih časopisa u Sjevernoj Americi.

Meksička revolucija, u kojoj su anarhisti na početku djelovali kao jedna od frakcija liberalnog pokreta vezanog uz Francisca Madera, postala je prilikom da neke od svojih ideja provedu u praksu. To je godine 1911. dovelo do pobune u Baja Californiji, odnosno pokušaja stvaranja anarhističkih komuna zbog čega su se anarhisti sukobili s novom revolucionarnom vladom. Pobuna je ugušena, a neki od njenih sudionika prognani u SAD, odakle su kasnije pružali podršku pokretu Emilijana Zapate.

Godine 1912. je u Ciudad Mexicu osnovana anarhosindikalistička organizacija *[[Casa del Obrero Mundial]]* (COM).

Završetak meksičke revolucije je meksičkim anarhistima zadao težak udarac, isto kao i oktobarska revolucija koja je revolucionarnim radikalima umjesto anarhizma kao daleko privlačniju alternativu dala komunizam. Redove meksičkih anarhista su, s druge strane, početkom 1940-ih popunili anarhisti prognani iz Španije nakon završetka građanskog rata. 

Usprkos tome, anarhizam je u Meksiku dugo vremena ostao na margini, dijelom zato što je bio vezan uz ekstremnu ljevicu te što je anarhiste i njihove organizacije bilo teško razlikovati od pokreta i pojedinaca vezanih uz radikalnu ljevicu. Anarhizmu, pak, podstrek daje završetak hladnog rata koji je djelomično diskreditirao komunizam te ponovno anarhizam učinio privlačnim kao alternativu postojećem poretku. Tako se od 1990-ih Zapatistička armija nacionalnog oslobođenja u nekim izvora naziva anarhističkom, dok se 1980-ih osnovana Narodno domorodačko vijeće Oaxace "Roberto Flores Magon" eksplicitno poziva na magonističku tradiciju anarhizma.
Autokefalna crkva

**Autokefalna crkva** (''grč.'' *autos* = sam, *kefale* = glava) naziv je u pravoslavnim i u istočnim pravoslavnim Crkvama, za samostalnu Crkvu koja ne ovisi o nekoj drugoj Crkvi. Riječ je o mjesnoj Crkvi koja predstavlja narod Božji sabran u jednom mjestu poradi prinošenja otajstva Euharistije kao svjedočanstva života te Crkve u Kristu, pod vodstvom biskupa koji ima apostolsko nasljedstvo.

Neka Crkva priznaje se autokefalnom ako ima sabor mjesnih biskupa (episkopa) koji su njezina jedina kanonska vlast, ako bira svoga poglavara (arhiepiskopa ili patrijarha), ako ima određeni teritorij pod svojom jurisdikcijom, ako posvećuje sveto ulje (sveto miro) za sakrament miropomazanja. Takva Crkva postaje autokefalnom tek kada joj takav status priznaju ostale pravoslavne crkve. U novije vrijeme spore se Carigradski patrijarhat i Ruska pravoslavna Crkva oko toga daje li autokefalnost nekoj Crkvi Carigradski patrijarhat ili Crkva majka od koje se dotična Crkva odjeljuje.
Pentarhija

**Pentarhija** (, pet poglavara) je izraz koji označava redosled pet patrijarhata u drevnoj Crkvi: Rim, Carigrad, Aleksandrija, Antiohija i Jerusalim. Taj poredak bio je utanačen 36. kanonom Šestog Vaseljenskog Sabora (680.), kojim se potvrđuje 3. kanon Drugog Vaseljenskog Sabora (381.) i 28. kanon Četvrtog Vaseljenskog Sabora (451.): "Obnovivši uredbe koje su dali sto i pedeset Svetih Otaca koji su se sabrali u Bogom čuvanom carskom gradu (Konstantinopolju), i šest stotina i trideset, koji su se sabrali u Halkidonu, mi proglašavamo da presto Konstantinopolja uživa ravno prvenstvo sa prestolom drevnoga Rima, a u crkvenim pitanjima da bude čestvovan kao i ovaj, budući drugi posle prethodnoga, posle koga odmah dolazi presto velikoga grada Aleksandrije, zatim Antiohije, a iza njega presto grada Jerusalima". Naravno, episkop Rima nalazi se na tom mestu ne u smislu nekog primata u sabornoj Crkvi, nego kao primus inter pares. Inače, svaki patrijarh imao je ograničenu jurisdikciju i pomesnu odgovornost i nije ispunjavao funkciju vaseljenskog karaktera u običnim, nego samo u izuzetnim slučajevima (vaseljenski sabori), a i tada kao član sveopšteg episkopskog kolegija.
Anarhizam u Švedskoj

**Anarhističke ideje u [[Švedska|Švedskoj]]** su se pojavile u 19. vijeku, a njih je tada, kao i drugdje u Evropi i svijetu, bilo teško razlikovati od socijalističkih. Jedan od prvih poznatih švedskih anarhista bio je slikar Ivan Aguelli koji se u Parizu družio s Pjotrom Kropotkinom te bio jedan od optuženika u Procesu tridesetorici godine 1894. U samoj Švedskoj su anarhisti tada uglavnom djelovali kroz Socijaldemokratsku partiju. U njoj je Hinke Bergegren osnovao anarhosindikalističku frakciju zvanu *Ungsocialisterna* (Mladi socijalisti), čiji su članovi kasnije izbačeni iz Partije.

Godine 1912. je u Stockholmu osnovan anarhistički sindikat Centralna organizacija švedskih radnika (SAC), koji i danas djeluje te izdaje časopis *[[Arbetaren]]*.

Kao i u drugim dijelovima Evrope, anarhizam je u Švedskoj marginaliziran nakon oktobarske revolucije. Švedski anarhisti su, međutim, uzeli aktivnog učešća u Španskoj revoluciji podržavajući španski anarhistički sindikat CNT-FAI za vrijeme španski građanskog rata.
Partizanski film

**Partizanski film** je naziv za specifični (pod)žanr igranog, odnosno ratnog filma koji se razvio u socijalističkoj Jugoslaviji. Karakteristike su mu bile da je radnjom bio smješten u Jugoslaviju u periodu drugog svjetskog rata, odnosno prikazivao aktivnosti partizana, po čemu je i dobio svoje kolokvijalno ime. Ispočetka zamišljen isključivo kao propagandno sredstvo tadašnjeg režima, koga je veličao i opravdavao podsjećajući publiku na dramatične okolnosti njegovog dolaska na vlast, s vremenom je, zahvaljujući labavljenju cenzure i većoj izloženosti uticajima Hollywooda i drugih svjetskih kinematografija dobio nešto komercijalnije sadržaje - uz manje inzistiranja na sirovoj ideološkoj propagandi, a više na akciji i humoru - te razvio vlastitu ikonografiju i neslužbena "pravila" poput američkog westerna i japanskog Jidaigekija. 

S vremenom su se partizanski filmovi počeli snimati ne samo za domaću, nego i za stranu publiku, pri čemu je najveći uspjeh postignut u zemljama Trećeg svijeta i onima koji iz ideoloških razloga nisu smjeli uvoziti američke i druge zapadne filmove. Kao karakteristični primjer se navodi *[[Valter brani Sarajevo]]*, koji je po nekim statistikama zahvaljujući prikazivanju u tadašnjoj Kini bio najgledaniji film svog vremena. Iz tog perioda potiče i neslužbeni naziv *gibanica vestern*, koji se, međutim, nije uvriježio.

Dok je s jedne strane kod partizanskog filma bila primjetna komercijalizacija, pa i anakronističko povlađivanje modnim i drugim trendovima popularne omladinske kulture u poratnom periodu - za što su najkarakterističniji primjer *[[Otpisani]]* 1970-ih - dio filmaša je žanr koristio kako bi se kroz njega kritički govorilo o tadašnjem jugoslavenskom režimu odnosno dovodio u pitanje neke od službenih istina. U tome je najdalje otišao *Zaseda*, film Živojina Pavlovića iz 1969. godine. koji pobjedničke partizane prikazuje kao negativce. *Zaseda* je zbog toga bila zabranjena, a slična je sudbina zadesila i *[[U gori raste zelen bor]]* iz 1971.

Partizanski filmovi su se postepeno prestali snimati 1980-ih, da bi potpuno nestali s raspadom Jugoslavije. Nakon što su neko vrijeme u nekim dijelovima bivše države bili neslužbeno zabranjeni, s vremenom su ponovno stekli popularnost kao svojevrsni oblik kulturne jugonostalgije.

Partizanski filmovi su, također, imali uticaja i na neka ostvarenja izvan jugoslavenskih granica, pri čemu se kao primjer navodi *[[Patriot (2000 film)|Patriot]]*, historijski film Rolanda Emmericha iz 2000. godine.

## Veze
* Ostern
* Zapata western
* Euro War
Slavko Vukšić

**Slavko Vukšić** (Šaptinovci, 24.3. 1949. - ) je hrvatski poduzetnik i političar. Radio je kao inženjer sigurnosti u radu u INA-i, a od 1987. do 1995. direktor Zanatske zadruge Obrtnik. Godine 1993. je nakon privatizacije postao vlasnik tvrtke Kamenolom Gradac d.d. Kao član regionalističke Slavonsko-baranjske hrvatske stranke je na izborima 1995. godine izabran u Hrvatski sabor. Nju je napustio kako bi osnovao Demokratsku stranku hrvatske ravnice. U dva mandata je bio dogranonačelnik Našica, a na lokalnim izborima 2009. je postao član Gradskog vijeća.

Slavko Vukšić je 2009. postao jedan od 12 kandidata koji se natječu na predsjednika Republike.
Boris Mikšić

**Boris Mikšić** (Zagreb, 11. 10. 1948. -) je hrvatski poduzetnik i političar. Diplomirao je na Fakultetu strojarstva i brodogradnje u Zagrebu 1973. godine i potom otišao u SAD. Počevši kao inženjer za razvoj i istraživanje, napredovao je do potpredsjednika za razvoj i istraživanje u Northern Instrument Corporationu u Minneapolisu, a 1977. godine osnovao je vlastitu tvrtku Cortec Corporation, kojom danas predsjedava. Godine 1995. je imenovan počasnim generalnim konzulom Republike Hrvatske u Sjedinjenim Američkim Državama. Početkom 2005. se kandidirao za predsjednika Republike i u prvom krugu izbora izazvao senzaciju neočekivano velikim brojem glasova zahvaljujući kojima se umalo nije kvalificirao za drugi krug. Nakon toga je postao predmetom oštrih kritika dijela medija koji mu spočitavaju populizam. Zbog njih je imao manje uspjeha na lokalnim izborima 2005. godine, a godine 2009. se nije uspio kvalificirati u drugi krug izbora za gradonačelnika Zagreba. Godine 2009. se ponovno kandidirao za predsjednika. Nakon što je u prvom krugu osvojio 2,1 % glasova, najavio je povlačenje iz politike.

## Izvor i vanjska poveznica
* Mrežna stranica Borisa Mikšića
Josip Jurčević

**Josip Jurčević** (Studenci kod Imotskog, 1951. -) je kontroverzni hrvatski povjesničar nacionalističke i desne orijentacije. Kao student je sudjelovao u MASPOK-u. Nakon uvođenja višestranačja u Hrvatsku se 1990. počeo baviti istraživanjem partizanskih zločina u Hrvatskoj, otkrivši podatke o jami Jazovka. U ljeto 1991. postaje jedan od osnivača dragovoljačke jedinice koja se koji mjesec potom pretvara u hrvatsku tajnu službe (od 1993. ime Hrvatska izvještajna služba). Od 1994. do 1997. je bio stručni savjetnik saborske Komisije za istraživanje žrtava rata i poraća. Od 1997. je zaposlen u Institutu za društvene znanosti Ivo Pilar u Zagrebu.

Autor je tri knjige, od kojih je najpoznatija *Bleiburg* (2005), koja se bavi istoimenim pokoljem.

Godine 2009. je postao jedan od 12 kandidata za predsjednika Republike.

Josip Jurčević je početkom 21. stoljeća izazvao brojne kontroverze izjavama koje se često tumače kao povijesni revizionizam, odnosno nastojanje da opravda NDH kojoj je pripisao samo 0,13 posto svih zločina počinjenih u drugom svjetskom ratu . Također je izrazio mišljenje da je osuđeni ratni zločinac Branimir Glavaš  nedužna žrtva političkih progona.

## Reference

## Vanjske veze
* Podaci na mrežnom sjedištu Instituta društvenih znanosti "Ivo Pilar" 
* Osobne stranice (životopis, znanstveni radovi, aktivnosti, multimedija...) 
* Biografija predsjedničkog kandidata Josipa Jurčevića
Emiliano Zapata

**Emilio Zapata** (Anenecuilco, 8. kolovoza 1879. - Chinameca, 10. travnja 1919.), meksički revolucionar.

Vođa meksičkog seljačkog pokreta za agrarnu reformu u meksičkoj revoluciji (1910. - 1917.). Emiliano Zapata rođen je 8. kolovoza 1879. godine u mjestu San Miguel Anenecuilco, a koje se danas zove Anenecuilco de los Zapata u saveznoj državi Morelos. Zapata je bio nepismeni seljak skoro čiste domorodačke krvi. Okupio je vojsku domorodaca iz sela i hacijedni Morelosa i pod krilaticom Zemlja i sloboda pridružio se meksičkom revolucionaru Franciscu Maderi 1910. godine u ustanku protiv diktatora Porfirija Díaza. Zapata je formulirao svoj plan agrarne reforme pod imenom Plan Ayala u kojem je tražio preraspodjelu zemlje za domorodačko stanovništvo. Razočaran što Madero ne provodi agrarne reforme, a traži raspuštanje seljačkih partizan (gerilac)skih odreda i razoružanje seljaka Zapata se odbija pokoriti novoj vladi. On zajedno sa svojim istomišljenicima zahtijeva neodložno provođenje agrarne reforme i konfiskaciju one zemlje koja pripada neprijateljima revolucije.

I nakon Maderovog pada 1913. godine i dolaska na vlast diktatora Victoriano Huerta, i kasnije kada je to mjesto preuzeo Venustiano Carranza, Zapata je nastavio boriti se protiv aktualnih vlasti udružen s Villom. Oni zajedničkim snagama potkraj 1914. godine uspijevaju na kratko osvojiti glavni meksički grad Mexico City. Nakon povlačenja iz glavnog grada u siječnju 1915. godine Zapata godinama uspješno ratuje protiv bolje naoružanog i opremljenog neprijatelja u sjevernom području Meksika. Na teritoriju koji je bio pod njegovom vlašću seljacima daje zemlju, sukladno planu Ayala i obnavlja revoluciju pod krilaticom Zemlja i sloboda. To je bio akt revolucionarno-antifeudalnog karaktera koji je imao velikog odjeka kako u Meksiku tako i u drugim zemljama Latinske Amerike. Emilio Zapata s nadom je pozdravio Oktobarsku revoluciju u Rusiji.

Emiliano Zapata ubijen je 10. travnja 1919. godine iz zasjede u mjestu Chinameca. U Meksiku njegovo ime još uvijek je simbol antifeudalne borbe i legendarnog junaka meksičke revolucije. Njegov život je bio inspiracija za bezbrojne legende i balade, kao i specifičanm filmski žanr poznat kao zapata vestern.

Godine 1994. u južnoj meksičkoj državi Chiapas je izbio ustanak seoskog stanovništva indijanskog porekla (naslednici maja indijanaca). Ustanici sebe nazivaju zapatistima i smatraju se nastavljačima njegove borbe.
Dragan Primorac

**Dragan Primorac** (Banja Luka, 7. lipnja 1965.), hrvatski je liječnik, genetičar i političar, ministar znanosti, obrazovanja i športa Republike Hrvatske u vladama premijera Ive Sanadera od 2003. do 2009.

Na mjesto ministra je imenovan 2003. godine kao nestranački kadar. Godine 2007. se učlanio u HDZ te je izabran u Hrvatski sabor na listi za dijasporu. Dan nakon ostavke premijera Sanadera je i sam podnio ostavku. 

U jesen 2009. godine se kandidirao za predsjednika Republike, nakon čega je automatski izbačen iz stranke. 

## Vanjske veze

* Tko je tko u hrvatskoj znanosti .
* Hrvatska znanstvena bibliografija 
* Novosti o predsjedničkoj kampanji
Miroslav Tuđman

**Miroslav Tuđman** (Beograd, 25. 5. 1946. – Zagreb, 31. 1. 2021.) je bio hrvatski znanstvenik i političar, poznat kao sin prvog hrvatskog predsjednika Franje Tuđmana.

Miroslav Tuđman završio je Filozofski fakultet Sveučilišta u Zagrebu 1970. studij filozofije i sociologije, magistrirao je 1975. i doktorirao 1985. iz područja informacijskih znanosti. Radio je u Referalnom centru Sveučilišta u Zagrebu (1972. – 1977.) te Zavodu za kulturu Hrvatske (1977.-1988.). Od 1988. šef je Katedre za dokumentalistiku na Odsjeku informacijskih znanosti Filozofskog fakulteta u Zagrebu. 

Dolaskom višestranačja u Hrvatsku se počeo baviti s politikom, odbivši se pridružiti svom ocu, koji je tada osnovao Hrvatsku demokratsku zajednicu. Umjesto toga se priključio Socijaldemokratskoj stranci (SDSH) koja je na prvim izborima za Sabor 1990. bila dio Koalicije narodnog sporazuma.

Nakon izbijanja rata je 1991. napustio SDSH kako bi se posvetio obrani Hrvatske, odnosno počeo surađivati s ocem. U periodu 1992.-1993. je bio voditelj Centra za strategijska istraživanja. Bio je zamjenik predstojnika Ureda za nacionalnu sigurnosti te utemeljitelj i ravnatelj Hrvatske izvještajne službe (HIS) u dva navrata 1993. do 1998. i 1999. do 2000. Njegovo namještenje je bilo predmet čestih kritika zbog nepotizma.

U doba trećesiječanjske vlasti se ponovno počeo baviti politikom, kritizirajući tadašnje vlastodršce zbog *detuđmanizacije* odnosno suradnje s Haškim sudom. Tada je osnovao Udrugu Hrvatski istinski preporod (UHIP). S njom se godine 2001. natjecao na lokalnim izborima u Zagrebu i postigao iznenađujući uspjeh. Iste je godine od Udruge stvorio stranku Hrvatski istinski preporod (HIP). S njom je, pak, doživio neuspjeh na izborima za Sabor 2003. godine. Godine 2009. se kao nezavisni kandidat natjecao za predsjednika Republike. 2011. se učlanio u HDZ te je izabran za člana Sabora. Na toj dužnosti je umro od posljedica COVID-19.

## Bibliografija
# *Struktura kulturne informacije*. Zagreb: Zavod za kulturu Hrvatske, 1983.
# *Teorija informacijske znanosti*. Zagreb: Informator, 1986. (2.izdanje 1990)
# *Obavijest i znanje*. Zagreb : Zavod za informacijske studije, 1990.
# suator sa:Boras, D.; Dovedan, Z. *Uvod u informacijsku znanost*. Zagreb : Školska knjiga, 1992. (2.izdanje 1993.)
# *Informacijska znanost i izvjesnice*. // Informatologia. 35 (2002.), 4; 244-251.
# *Priča o Paddyju Ashdownu i Tuđmanovoj salveti*. Zagreb : P.I.P. Pavičić, 2003.
# *Krivi za zločin samoodređenja?*. Zagreb : Udruga Sv. Jurja, 2003.
# *Prikazalište znanja*. Zagreb : Hrvatska sveučilišna naklada, 2004.
# *Zakon o veličini vokabulara teksta: Heapsov zakon i određivanje veličine vokabulara tekstova na hrvatskom jeziku*. // Društvena istraživanja, 14(2005.)1-2. U tisku.
# *Vrijeme krivokletnika*, 2006.

## Odlikovanja, priznanja i nagrade
* Nagrada "Bili smo prvi kad je trebalo" 2006.
* Red kneza Domagoja s ogrlicom,

## Reference

## Vanjske veze
* Filozofski fakultet - Odsjek za informacijske znanosti: Miroslav Tuđman 
* Miroslav Tuđman - kandidat za predsjednika Republike
Vesna Škare-Ožbolt

**Vesna Škare-Ožbolt** (Osijek, 20. lipnja 1961.) je hrvatska političarka.

Osnovnu školu i gimnaziju završila u u Osijeku. Diplomirala je na Pravnom fakultetu u Zagrebu. Potom se vraća u Osijek. Tražeći posao jedno je vrijeme volontirala na Sudu. Nakon polaganja pravosudnog ispita dobiva posao u stručnim službama Izvršnog vijeća Sabora (vlade) SRH, kao savjetnica za inozemni protokol. Početkom 1990-ih je primljena u Ministarstvo vanjskih poslova RH, gdje radi na otvaranju ureda RH u inozemstvu (u Stuttgartu i Münchenu). Prelazi potom u Ured predsjednika Republike, gdje je zadužena za odnose s javnošću, a sredinom 1990-ih sudjeluje u pregovorima o mirnom preuzimanju Podunavlja pod hrvatsku vlast. Tada je stekla veliku popularnost u hrvatskoj javnosti. Na izborima za Sabor 2000. je kandidat HDZ imala veći uspjeh od drugih kandidata svoje stranke. Nedugo nakon izbora je zajedno Matom Granićem napustila HDZ kako bi osnovala novu stranku Demokratski centar (DC).

Na izborima 2003. je postala jedini član DC u Saboru, a nakon Granićeve ostavke i predsjednica stranke. Poslije izbora ju je Ivo Sanader imenovao ministricom pravosuđa u svojoj vladi. Na tom mjestu je ostala sve do veljače 2006. godine, kada je smijenjena, a na njeno mjesto postavljena Ana Lovrin. Otada je Škare-Ožbolt postala jednom od najžešćih kritičara Sanaderove vlade. Na izborima 2007. nije uspjela ući u Sabor.

Škare-Ožbolt je pažnju javnosti privukla i time što je postala jednim od prvih hrvatskih političara koji vodi osobni blog.

Godine 2009. je postala jedan od 12 kandidata za predsjednika Republike.

## Vanjske veze
* Funky politika, osobni blog
* Biografija na www.sabor.hr 
* Demokratski centar 
* Službena stranica predsjedničke kampanje 
* Novosti o predsjedničkim izborima
Andrija Hebrang

**Andrija Hebrang** ima više značenja:

* Andrija Hebrang (1899–1949), jugoslavenski političar
* Andrija Hebrang (1946), hrvatski liječnik i političar; sin Andrije Hebranga.