Marina Gržinić

**Marina Gržinić** (rođena 1958.) je filozofkinja, teoretičarka i umjetnica iz Ljubljane. Ona je istaknuta savremena teorijska i kritička ličnost u Sloveniji. Od 1993. zaposlena je na Institutu za filozofiju pri Znanstveno-istraživačkom centru Slovenske akademije nauka i umjetnosti. Danas radi kao profesor i istraživački savjetnik. Za svoj naučni rad dobila je Zlatni znak SASA 2007. godine Od 2003. godine radi i kao redovni profesor na Akademiji likovnih umjetnosti u Beču, Austrija. Intenzivno objavljuje, drži predavanja širom svijeta i bavi se video umjetnošću od 1982.

## Rani život i obrazovanje
Marina Gržinić rođena je 1958. godine u Rijeci (Jugoslavija), u današnjoj Hrvatskoj. Odgajana je u porodici italijanske manjine. Sama se preselila u Ljubljanu sa sedamnaest godina (nakon završene gimnazije u Rijeci). Diplomirala je analitičku sociologiju 1985. godine, magistrirala 1991. godine na Fakultetu  umjetnosti Univerziteta u Ljubljani, a doktorirala 1995. na Odsjeku za filozofiju Fakulteta umjetnosti Univerziteta u Ljubljani. Naslov njene disertacije bio je "Virtuelna stvarnost: akronično vreme, paraprostor i simulacija." Gržinić je bila jedna od prvih, u  Jugoslaviji, sa doktoratom iz filozofije i virtuelne stvarnosti, kiberprostora, sajberfeminizma, postkolonijalne teorije, francuskog strukturalizma i medija teorija (Baudrillard, Couchot, Klonaris/Thomadaki, Virilio). U periodu od 1997. do 1998. godine završila je postdoktorsku akademsku obuku u Japanu, na Univerzitetu u Tokiju (dobila je grant vlade Japana, JSPS) i provela godinu dana kod profesora Machiko Kusahare.

## Karijera
U Ljubljani se bavila konstituisanjem onoga što je danas poznato kao ljubljanski alternativni ili subkulturni pokret koji je 1980-ih razvio nove umjetničke prakse (poput videa i performansa), politički angažiranih pokreta kao što su homoseksualna gej i lezbijska scena i mnogih drugih procesa koji su bili relevantni za diskusiju o položaju umjetnosti i kulture u Sloveniji, a u vezi sa zahtjevima i borbom za politički emancipovan život koji zaobilazi srednjoklasnu buržoasku percepciju slovenačkog društva i stvarnosti.

### Teorija
Teorijski rad Marine Gržinić usmjeren je na savremenu filozofiju i estetiku nakon modernizma. Također, usmjeren je na teoriju ideologije, teoriju tehnologije, biopolitiku/nekropolitiku, video tehnologiju i transfeminizam u odnos s dekolonijalnošću Njen rad se ne može lako ograničiti na određenu školu ili disciplinu, iako je posljednjih godina zastupala globalnu kritičku filozofiju koja preispituje kolonijalizam, kapitalizm i nekropolitike.

Njen teorijski pristup je između političke performativne teorije i aktivističke kritike i teorije na djelu. Njena pozicija nije neangažirano područje interpretacije koje proizlazi iz teorijske i filozofske kontemplacije, već je njen rad u filozofiji, teoriji i umjetnosti proizlazi iz konkretne teorijske prakse, intervencija i srodnih kultura.

Svoje istraživačke rezultate redovno implementira u procese obrazovanja, ali i u drugim disciplinama, posebno u umjetničkim disciplinama. Značajno se angažuje u javnom životu u zemlji i inostranstvu, učestvujući u različitim političkim i društveno motivisanim borbama protiv kapitalizma i njegovih procesa oduzimanja posjeda, rasizma i brutalne diskriminacije.

### Umjetnost/video
Gržinić se bavi video umjetnošću i medijskom umjetnošću od 1982. godine. Radi u suradnji s Ainom Šmid, istoričarkom umjetnosti i umjetnicom iz Ljubljane.

## Odabrani radovi
* V vrsti za virtualni kruh : čas, prostor, subjekt in novi mediji v letu 2000, (Zbirka Sophia, 1996, 5). Ljubljana: Znanstveno in publicistično središče, 1996. Slovenski
* Rekonstruirana fikcija : novi mediji, (video) umetnost, postsocializem in retroavantgarda : teorija, politika, estetika : 1997–1985, (Knjižna zbirka Koda). Ljubljana: Študentska organizacija Univerze, Študentska založba, 1997. Slovenski
* U redu za virtualni kruh, (Biblioteka Intermedia, knj. 2). Zagreb: Meandar, 1998. Hrvatski
* Fiction reconstructed : Eastern Europe, post-socialism & the retro-avant-garde. Vienna: Selene, 2000. Engleski
* Estetika kibersveta in učinki derealizacije, (Zbirka Prizma). Ljubljana: Založba ZRC, ZRC SAZU, 2003. Slovenski
* Situated contemporary art practices : art, theory and activism from (the east of) Europe. Ljubljana: Založba ZRC: = ZRC Publishing; Frankfurt am Main: Revolver – Archiv für aktuelle Kunst, 2004. Engleski
* Avangarda i politika : istočnoevropska paradigma i rat na Balkanu, (Bibliteka Slovenica). Beograd : Beogradski krug, 2005. Srpski
* Estetika kibersvijeta i učinci derealizacije, (Basic). Zagreb: Multimedijalni institut; Sarajevo : Košnica – centar za komunikaciju i kulturu, 2005. Hrvatski
* Une fiction reconstruite : Europe de l'Est, post-socialisme et rétro-avant-garde, (Ouverture philosophique). Paris; Budapest; Torino: Harmattan, 2005. Francuski
* Re-politicizing art, theory, representation and new media technology, (Schriften der Akademie der bildenden Künste Vienna, Vol. 6). Vienna: Schlebrügge.Editor, cop. 2008. Engleski
* Necropolitics, Racialization, and Global Capitalism. Historicization of Biopolitics and Forensics of Politics, Art, and Life. Marina Gržinić and Šefik Tatlić, Lexington books, 2014.
* Regimes of invisibility in contemporary art, theory and culture: image, racialization, history. Marina Gržinić, Aneta Stojnić and Miško Šuvaković, eds., Cham: Palgrave Macmillan. cop. 2017.
* Shifting corporealities in contemporary performance: danger, im/mobility and politics, Marina Gržinić and Aneta Stojnić, eds.,  (Avant-gardes in performance). Cham: Palgrave Macmillan. cop. 2018.
* Border Thinking. Disassembling Histories of Racialized Violence. Marina Gržinić, ed., Vienna, Berlin: Publication Series of the Academy of Fine Arts Vienna. Vol 21., and Sternberg Press, 2018.
* Arte-Política-Resistencia, Tjaša Kancler, Barcelona: Ediciones t.i.c.t.a.c., 2018. Španski
* Opposing Colonialism, Antisemitism, and Turbo-Nationalism. Rethinking the Past for New Conviviality. Marina Gržinić,  Jovita Pristovšek, Sophie Uitz, eds. PEEK/FWF Research Project Vienna, 578 pp., Cambridge Scholars, United Kingdom, 2020.

## Reference

## Vanjske veze
* Službeni web