open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Austrijska Šleska

**Austrijska Šleska** ili **Šlezija** (, , , ) ili **Vojvodstvo gornje i donje Šleske** ili **Šlezije** (, ), je bilo vojvodstvo u sastavu Svetog rimskog carstva, Austrijskog carstva i Austrougarske sve do 1918.

## Geografija

Austrijska Šlezija je bila sastavljena od dva dijela, prekinuta oblasti Moravijom. Zapadni dio teritorije se graničio sa Njemačkom, pokrajinom Bohemijom, a mali dio ga je odvajao od granice sa Bohemijom. Istočni dio se graničio sa Galicijom, Ugarskom, Moravijom i Pruskom

## Istorija
Vojvodstvo gornje i donje Šlezije je postojalo još od 1146. kao dio Svetog rimskog carstva. Kasnije je podijeljeno na više dijelova. Između 1335. i 1346. je postalo dio Kraljevine Bohemije, a 1526. ga je stekla Habzburška monarhija. Godine 1742, Austrija je veći dio Šleske dala Pruskoj. Od tada pa do 1918, je mali dio Šlezije bio u sastavu Austrije i Austrougarske.

## Demografija
### Popis stanovništva 1851. godine
Po popisu iz 1851. u Austrijskoj Šleziji je bilo 438.586 stanovnika. Podaci o maternjem jeziku:

### Popis stanovništva 1910. godine
Po popisu iz 1910. u Austrijskoj Šleziji je bilo 756.949 stanovnika. Podaci o maternjem jeziku:

## Gradovi
Gradovi veći od 10.000 stanovnika prema popisu 1880. godine:
* Opava 20.563
* Bijelsko 13.060
* Ćešin-Češki Tješin 13.004
* Krnov 11.792

## Administracija
Austrijska Šleska je bila podijeljena na dva dijela, koji su se poslije revolucije 1848. u Austrougraskoj rastavili na dosta manjih teritorija-distrikta:
* Frojstat
* Frivaldov
* Frojdental
* Fridek
* Hlučin
* Jagerndorf
* Tješin
* Tropau
* Vagstat

## Reference
Carlo Wieth

**Carlo Rossini Wieth** (11. decembar 1885 &ndash; 30. jun 1943) bio je danski glumac koji se smatra jednim od najznačajnijih dramskih umjetnika u Danskoj u prvoj polovici 20. vijeka. Odrastao u porodici suca, glumu je studirao u Kraljevskom danskom teatru gdje je kasnije dugo vremena bio i član stalne postave. Nastupao je u nekim od prvih ostvarenja danske kinematografije, uključujući *[[Mormonens offer]]* 1911. godine gdje mu je partnerica bila prva supruga Clara Pontoppidan. Od nje se 1917. razveo, te se oženio za Agnes Thorberg Sommer koja mu je rodila sina Mogensa, koji će i sam kasnije postati glumac. Wieth je vrhunac popularnosti uživao u doba zvučnog filma. Umro je prilikom vožnje biciklom od srčanog udara.

## Izabrana filmografija
* *[[Tyrannens fald]]* (1942)
* *[[Children of Divorce (1939 film)|Children of Divorce]]* (1939)
* *[[Nordhavets mænd]]* (1939)
* *[[Livet paa Hegnsgaard]]* (1938)
* *[[Blade af Satans bog]]* (1921)
* *[[Sonad skuld]]*' (1915) (Švedska)
* *[[Prästen (film, 1914)|Prästen]]*'  (1914) (Švedska)
* *[[Hjärtan som mötas]]* (1914)
* *[[The Miracle (1913 film)|Miraklet]]'(1913)
* *Mormonens offer'' (1910)

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* Photograph of Carlo Wieth
* Det Danske Filminstitut
Paul Merzbach

**Paul Merzbach** (Beč, 27. novembar 1888 - London, septembar 1943  je bio austrijski teatarski i filmski režiser, scenarist i montažer. Najpoznatiji je po scenariju za *[[Säg det i toner]]*, prvi švedski zvučni film iz 1929. godine. Djelovao je u Njemačkoj sve do dolaska nacista na vlast, kada je emigrirao u Britaniju, gdje je i umro.

## Izabrana filmografija
### kao režiser
* *[[For Her Sake (1930 film)|For Her Sake]]* (1930)
* *[[The False Millionaire]]* (1931)
* *[[Love at Second Sight]]* (1934)
* *[[A Star Fell from Heaven]]* (1936)
* *[[Invitation to the Waltz (film)|Invitation to the Waltz]]* (1936)

### kao scenarist
* *[[The House in Dragon Street]]* (1921)
* *[[Lola Montez, the King's Dancer]]* (1922)
* *[[The Dream Waltz]]* (1929)
* *[[The False Millionaire]]* (1931)
* *[[Temptation (1934 film)|Temptation]]* (1934)
* *[[Mimi (film)|Mimi]]* (1935)
* *[[Hail and Farwell]]* (1936)
* *[[Hatter's Castle (film)|Hatter's Castle]]* (1942)

## Reference

## Vanjske veze
*
Gyula Szöreghy

**Gyula Szöreghy** (), također poznat i kao **Julius von Szöreghy** (30. novembar 1888 - 10. septembar 1943) bio je mađarski teatarski i filmski glumac. Karijeru je otpočeo u domovini, ali je popularnost stekao u Austriji 1920-ih, a potom i u Njemačkoj, gdje su mu specijalnost bili komični likovi. Godine 1934. se vratio u Mađarsku gdje je snimao filmove sve do smrti.

## Izabrana filmografija
* *[[Mary Ann (film)|Mary Ann]]* (1918)
* *[[White Rose (film)|White Rose]]* (1919)
* *[[Oliver Twist (1919 film)|Oliver Twist]]* (1919)
* *[[Masters of the Sea (film)|Masters of the Sea]]* (1922)
* *[[A Vanished World]]* (1922)
* *[[The Third Squadron]]* (1926)
* *[[Two and a Lady]]* (1926)
* *[[Dancing Vienna]]* (1927)
* *[[A Modern Dubarry]]* (1927)
* *[[Fabulous Lola]]* (1927)
* *[[The Prince of Pappenheim]]* (1927)
* *[[The Gallant Hussar]]* (1928)
* *[[Looping the Loop]]* (1928)
* *[[The Gypsy Chief]]* (1929)
* *[[Der Onkel aus Sumatra]]* (1930)
* *[[Victoria and Her Hussar (1931 film)|Victoria and Her Hussar]]* (1931)
* *[[Night Convoy]]* (1932)
* *[[Azurexpress]]* (1938)
* *[[Two Girls on the Street]]* (1939)
* *[[Háry János (1941 film)|Háry János]]* (1941)
* *[[Szabotázs]]* (1942)

## Vanjske veze
*
Eugeniusz Bodo

**Eugeniusz Bodo** (rođen kao **Bohdan Eugène Junod**; 28. decembar 1899 - 7. oktobar 1943) bio je poljski glumac, pjevač, scenarist i filmski režiser, koji je uživao enormnu popularnost u međuratnom periodu, stekavši titulu "Kralj poljskih glumaca".

Rodio se kao sin švicarskog poduzetnika Theodora Junoda, koji se 1903. doselio u Lodz i tamo osnovao prvu kino-dvoranu. Eugeniusz je u njoj počeo nastupati u dobi od šest godina. Formalnu glumačku karijeru je otpočeo 1917. godine, ali je uspjeh stekao tek sa dolaskom zvučnog filma. Godine 1931. je osnovao vlastitu producentsku kuću, i s uspjehom promovirao vlastite filmove u drugim zemljama Evrope, uključujući tadašnju Jugoslaviju, gdje ga je štampa proglasila "poljskim Mauriceom Chevalierom. Za vrijeme njemačke invazije u septembru 1939. se sklonio u Lavov, koga su okupirali Sovjeti. Ispočetka je sa vlastitim bendom nastupao po SSSR-u, istovremeno pokušavajući iskoristiti svoj švicarski pasoš kako bi se dokopao neke neutralne zemlje. Nedugo nakon početka operacije Barbarossa ga je uhapsio NKVD, te je osuđen na 5 godina zatvora. Umro je od gladi tokom transporta prema gulagu Kotlas. Njegova sudbina je bila nepoznata sve do raspada SSSR-a kada su sovjetske arhive opovrgnule dotadašnju službenu verziju prema kojoj je stradao u njemačkoj invaziji.

## Filmografija
* 1925 – *[[Rywale]]* ... Geniuś
* 1926 – *[[Czerwony błazen]]* ... inspicjent
* 1927 – *[[Uśmiech losu (film 1927)|Uśmiech losu]]* ... tancerz kabaretowy
* 1929 – *[[Człowiek o błękitnej duszy]]* ... rzeźbiarz
* 1929 – *[[Policmajster Tagiejew]]* ... Markowskij
* 1930 – *[[Kult ciała (film)|Kult ciała]]* ... Franciszek, pomocnik Czesława
* 1930 – *[[Na Sybir]]* ... robotnik
* 1930 – *[[Niebezpieczny romans]]* ... przywódca bandy włamywaczy
* 1930 – *[[Uroda życia (film 1930)|Uroda życia]]* ... Roszow
* 1930 – *[[Wiatr od morza (film)|Wiatr od morza]]* ... Otto
* 1932 – *[[Bezimienni bohaterowie]]* ... komisarz Szczerbic
* 1932 – *[[Głos pustyni]]* ... szejk Abdullach
* 1933 – *[[Jego ekscelencja subiekt]]* ... subiekt Jurek
* 1933 – *[[Zabawka (film 1933)|Zabawka]]* ... Kuźma, syn gajowego
* 1934 – *[[Czarna perła (film 1934)|Czarna perła]]* ... Stefan
* 1934 – *[[Czy Lucyna to dziewczyna?]]* ... inżynier Stefan Żarnowski
* 1934 – *[[Kocha, lubi, szanuje (film 1934)|Kocha, lubi, szanuje]]* ... praktykant aptekarski Władysław
* 1934 – *[[Pieśniarz Warszawy]]* ... Julian Pagórski
* 1935 – *[[Jaśnie pan szofer]]* ... hrabia Karol Boratyński
* 1936 – *[[Amerykańska awantura]]* ... Paweł
* 1936 – *[[Bohaterowie Sybiru]]* ... Władek
* 1937 – *[[Książątko]]* ... dziedzic Tadeusz Rolski
* 1937 – *[[Piętro wyżej]]* ... Henryk Pączek, spiker radiowy
* 1937 – *[[Skłamałam]]* ... Karol Borowicz
* 1938 – *[[Paweł i Gaweł (film)|Paweł i Gaweł]]* ... Paweł
* 1938 – *[[Robert i Bertrand]]* ... Bertrand
* 1938 – *[[Strachy (film)|Strachy]]* ... Zygmunt Modecki
* 1938 – *[[Za winy niepopełnione]]* ... Torence, wspólnik Holskiego

## Vanjske veze
* 
* www.filmpolski.pl
Kotlas

**Kotlas** () je grad u Rusiji u Arhangelskoj oblasti. Prema popisu stanovništva iz 2010. u gradu je živelo 60.562 stanovnika.

## Stanovništvo
Prema preliminarnim podacima sa popisa, u gradu je 2010. živelo 60.562 stanovnika, 85 (0,14%) manje nego 2002.

## Reference

## Vanjske veze
Horst Birr

**Horst Birr** (17. februar 1912 - 18. oktobar 1943) bio je njemački glumac. Karijeru je počeo 1929. godine u teatru, gdje se specijalizirao za komediju. U oktobru 1932. je postao članom Nacionalsocijalističke partije. Godine 1934. je snimio svoj prvi film. Karijeru mu je prekinuo drugi svjetski rat, odnosno mobilizaciju u Wehrmacht, kao čiji pripadnik je služio u protivavionskim jedinicama u okupiranoj Norveškoj. Tamo je zatekla vijest kako je otkriveno njegovo jevrejsko porijeklo, odnosno kako će ga vlasti tretirati kao "polu-Jevreja". Nakon toga je izvršio samoubistvo.

## Filmografija

## Vanjske veze
* 
* Foto und Kurzbiografie auf Cyranos.ch
* Lebensdaten auf KinoTV.com
Njeguši (Cetinje)

**Njeguši** je naselje u opštini Cetinje u Crnoj Gori. Prema popisu iz 2011. bilo je 35 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 23 stanovnika). Selo se nalazi na padinama planine Lovćen, u Njeguškom polju i u sastavu istoimenog nacionalnog parka.

Njeguši su poznati kao rodno mesto dinastije Petrovića, koja je vladala Crnom Gorom od 1696. do 1918. godine.

Selo i okolina su poznati po njeguškom siru i njeguškom pršutu.

## Demografija
Prema popisu stanovništva iz 2011 u naselju Njeguši živi 28 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 37,2 godina (28,0 kod muškaraca i 52,5 kod žena). U naselju ima 6 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,83.

Ovo naselje je uglavnom naseljeno Crnogorcima (prema popisu iz 2003. godine), a u poslednja četiri popisa primećen je pad u broju stanovnika.

## Galerija

Datoteka:Njegusi - Street.jpg|Ulica u Njegušima


## Reference

## Vanjske veze

* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (-{Fallingrain}-)
* Satelitska mapa (-{Wikimapia}-)
* Gugl satelitska mapa (-{Maplandia}-)
* Plan naselja na mapi (-{Mapquest}-)
Uzajamno prosti brojevi

**Uzajamno prosti brojevi** su takvi brojevi koji nemaju zajedničkog delioca većeg od 1. Dva prirodna broja ne moraju biti prosta da bi bila uzajamno prosta, bitno je samo da nijedan delilac jednog ne bude među deliocima drugog.

Ekvivalentno prethodnom tvrđenju, najveći zajednički delitelj dva uzajamno prosta broja je 1.

Dakle, ako prema osnovnoj teoremi aritmetike predstavimo ta dva broja kao proizvode njihovih faktora:

:n = p_1 \cdot p_2 \cdot ... \cdot p_i 
:m = q_1 \cdot q_2 \cdot ... \cdot q_j 

tada nijedan p_k \, ne sme biti jednak nijednom od q_l \,.

Nekada se uzajamno prosti brojevi zovu *relativno prosti brojevi*.

## Povezano
* Spisak prostih brojeva
* Deljivost
* Faktorizacija
* Eratostenovo sito
* Euklidov algoritam
Common Lisp

**Common Lisp**, obično skraćen kao **CL**, je Lisp dijalekt, standardiziran sa ANSI X3.226-1994. Razvijen je kako bi se standardizirale divergentne varijante Lispa koje ga predatiraju, te se stoga radi o specifikaciji, ne o implementaciji jezika. Nekoliko implementacija Common Lisp standarda je dostupno, uključujući komercijalne proizvode kao i one otvorenog koda. 

Common Lisp je multiparadigmatski programski jezik opće namjene koji:

* Podržava kombinaciju imperativne, funkcijske i objektno orijentirane programske paradigme.
* Je dinamički programski jezik koji olakšava rapidan razvoj, sa iterativnom kompilacijom u učinkovite *run-time* programe.
* Uključuje CLOS, jedan od najmoćnijih objektnih sustava uopće od svih jezika, koji je dinamičke naravi i podržava prvorazredne klase, metaobjektni protokol, višestruko raspršenje (*multidispatching*), višestruko nasljeđivanje i generičko programiranje.
* Je proširiv kroz standardne osobine kao što su Lisp makroi (rearanžiranja koda tokom kompilacije koje sam program obavlja) i *reader* makroi (proširenja sintakse samog jezika davanjem specijalnog značenja znakovima rezerviranim za tu svrhu).

## Vanjske veze
* CLiki, Wiki za Common Lisp sustave
* Common Lisp softver repozitorij .
Faxaflói

**Faxaflói** (prevedeno sa islandskog: *Zaljev Faksa*) je široki zaljev na jugozapadnoj obali Islanda, u sjevernom Atlantiku.

## Geografija
Faxaflói je dugačak nekih 50 km i proteže se u dužinu oko 80 km između poluotoka Snæfellsnes na sjeveru do Reykjanesskagia na jugu. To je najveći islandski zaljev, čije su obale odlična ribolovna područja, bogata svim vrstama riba osim haringa. Dvije najveće luke u zaljevu su Akranes i Reykjavík, islandski glavni grad. 

Unutar zaljeva nalaze se dva fjorda, Hvalfjörður i Borgarfjörður, ovaj posljednji služio je za Drugog svjetskog rata kao utočište za brodove savezničkih konvoja, a danas se koristi kao sidrište za ribarske brodove. 

## Reference

## Vanjske veze

* ''Faxa Bay'' na portalu Encyclopædia Britannica
Akranes

**Akranes** je lučki grad i općina na Islandu od 6 625 stanovnika.
## Geografija
*Akranes* leži u zaljevu Faxaflói, udaljen 45 km sjeverno od glavnog grada Reykjavíka.
## Historija
Po legendi *Akranes* su osnovala 880. dva brata Þormóður i Ketill koja su doplovila iz Irske. Ipak kao veće naselje ribara počeo se oblikovati od polovice 17. vijeka, ali je svoju transformaciju u grad doživio tek nakon 1940.
Od 1998. spojen je podmorskim tunelom  Hvalfjörður dugim 5.57&nbsp;km sa Reykjavíkom.

*Akranes* je poznat po korištenju geotermalnog grijanja, topla voda se dovodi 60&nbsp;km dugim cjevovodom iz geotermalnog izvora *Deildartunguhver*. 
On je poznat i po nogometu, lokalni klub je jedan od najboljih na Islandu, a igrač Sigurður Jónsson igrao je za londonski Arsenal.
## Privreda
*Akranes* je i danas velika ribarska luka, pa je ribarstvo i konzerviranje riba i danas značajno za ekonomiju grada. Od 1950-ih u gradu djeluje cementara, a od 1998. i topionica aluminija američke kompanije - Century Aluminum, koja se nalazi 17&nbsp;km istočno od centra grada na lokalitetu - Nordural.
## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice Akranesa
Adriana Altaras

**Adriana Altaras** (Zagreb, 6. 4. 1960.), njemačka glumica, spisateljica i kazališna direktorica jugoslavenskog podrijetla.

## Biografija
Adriana Altaras je rođena 1960. u zagrebačkoj židovskoj obitelji, kao jedino dijete Jakova i Tee Altaras. Otac joj potječe iz siromašne splitske sefardske obitelji, a majka iz zagrebačke ugledne-trgovačke porodice Fuhrmann. Otac Adriane Altaras je bio ugledni hrvatski liječnik, a majka arhitekt. Zbog političkog progona njezinog oca od strane jugoslavenskog komunitičkog režima, Altaras je bila prisiljena emigrirati sa roditeljima u Njemačku 1964 godine. Zajedno sa svojom majkom je prokrijumčarena iz Zagreba do Italije u automobilu svojeg tetka. Neko vrijeme je živjela u Italiji kod tetke i tetka, gdje je i naučila talijanski jezik. U Njemačku se preselila 1967 godine. U Njemačkoj je pohađala osnovnu i srednju školu. Altaras je u Njemačkoj postala glumica, a ne liječnica kao što je to od nje njezina obitelj očekivala. Diplomirala je na "Berlinskoj akademiji umjetnosti". Postdiplomski studij je završila u New Yorku. Po povratku u Njemačku osnovala je "Western Stadthirschen kažalište" u Berlinu, gdje radi kao glumica, režiserka i scenarist. 1984 je ostvarila svoj filmski debi u njemačkoj kinematografiji. U Hrvatskoj je 1964 glumila malu židovku Ernu u svom prvom filmu Nikoletina Bursać. Radila je za kazališta "Berliner Ensemble" i "Neuköllner Oper". 1998 nagrađena je njemačkom filmskom nagradom "Deutscher Filmpreis". Radila je za "Shoah Foundation" Stevena Spielberga kao lektor i voditelj intervjua. Udana je za skladatelja Wolfganga Böhmera sa kojim ima dvojicu sinova, također glumci, Aarona i Leonarda Altarasa. 2011 napisala je knjigu "Titos Brille" (*Titove naočale*) o svojoj obitelji, životu u Zagrebu i životu u Titovoj Jugoslaviji. 2014 godine Adriana Altaras je gostovala u emisiji Elizabete Gojan "Damin gambit", gdje je pričala o svojoj obitelji, odlasku iz Hrvatske, obitelji koja još uvijek živi u Hrvatskoj, borbi za povrat otete imovine (*[[Vila Fuhrmann]] i stan u Boškovićevoj ulici u Zagrebu*) tijekom i nakon Drugog svjetskog rata i dr.

## Djela
* *Titove naočale (*'Titos Brille**)'', (2013)
* ''Doitscha! Eine jüdische Mutter packt aus (**Švabo! Jedna židovska majka iznosi istinu na vidjelo*')*, (2015)

## Reference
Aaron Altaras

**Aaron Altaras** (Berlin, 21. 11. 1995), njemački glumac jugoslavenskožidovskog podrijetla.

## Biografija
Aaron Altaras je rođen 21. 11. 1995 u Berlinu. Otac mu je njemački skladatelj Wolfgang Böhmer, a majka Adriana Altaras, poznata glumica, spisateljica i kazališna direktorica. Aaron je jugoslavensko (*hrvatsko*)židovskog podrijetla s majčine strane. Majka mu je zajedno s roditeljima pobjegla iz Zagreba 1964 godine, uslijed političkog progona njegovog djeda Jakova. Njegova baka, Tea Altaras, bila je arhitektica. Aaron je odrastao uz mlađeg brata Leonarda. Pohađao je privatnu židovsku osnovnu školu "Heinz Galinski" u Berlinu. Njegov glumački talent otkriven je tijekom osnovnoškolskog obrazovanja, te je 2004 ostvario svoj prvi glumački debi u filmu "Mogelpackung Mann". 2006 godine počeo je pohađati privatnu židovsku gimnaziju "Jüdische Oberschule Berlin". Aaron je najveću pozornost ostvario 2006 godine, glavnom ulogom u filmu "Nicht alle waren Mörder". Film je baziran na istinitoj priči njemačkog glumca Michaela Degena, koji je preživio Drugi svjetski rat kao židovski dječak u Berlinu.

## Filmovi
* 2004: *[[Mogelpackung Mann]]*
* 2005: *[[Wenn der Vater mit dem Sohne]]*
* 2006: *[[Nicht alle waren Mörder]]* 
* 2006: *[[Allein unter Bauern]]*
* 2008: *[[Höllenritt]]*
* 2010: *[[Die Kinder von Blankenese]]*

## TV Serije
* 2008: **'
* 2010: **'
* 2014: *[[Heiter bis tödlich - Hauptstadtrevier]]*
* 2015: *[[Ein starkes Team]]*
* 2015: *[[SOKO Stuttgart]]*

## Reference

## Vanjske veze
*
Hinko Bauer

**Hinko Bauer** (Trst, 1908 - Zagreb, 12. 1. 1986), jugoslavenski arhitekt židovskog porijekla.

## Biografija
Hinko Bauer je rođen u Trstu 1908 godine. Kao dijete preselio se s roditeljima u Fiumu (Rijeka), gdje je pohađao gimnaziju i zatim diplomirao na Sveučilištu u Zagrebu. Tijekom studija radio je za jednog od najvećih hrvatskih arhitekata secesije Rudolfa Lubynskog. Nakon diplome 1931. godine, Bauer se zaposlio u zagrebačkom studiju poznatog jugoslavenskog arhitekta Zlatka Neumanna. Od 1936 do početka Drugog svjetskog rata radio je za arhitekta Marijana Haberlea. 1943 Bauer se priključio Narodnooslobodilačkoj borbi (NOB). 1944 Bauera su ustaše uhapsili i internirali u koncentracioni logor Dachau. Uspio je preživjeti holokaust, te se po završetku rata vraća u Jugoslaviju. 1954. godine vraća se u Zagreb i osniva vlastiti arhitektonski studio "Bauer". Bauerovi najpoznatiji radovi su:

* "Studentski centar Sveučilišta u Zagrebu")
* "Narodno sveučilište" u Kordunskoj ulici u Zagrebu i 
* "Klinika za plućne bolesti Jordanovac" u Zagrebu.

Hinko Bauer je umro u Zagrebu 12. 1. 1986, te je pokopan na Mirogoju.

## Reference

## Literatura

* 
* 
*
Ísafjörður

**Ísafjörður** (čita se **Isafjerdir**, što znači *Ledeni fjord*) je grad na krajnjem sjeveru Islanda od 2 624 stanovnika , on je i administrativni centar općine - Ísafjarðarbær, u kojoj su i naselja; Hnífsdalur, Flateyri, Suðureyri i Þingeyri, koja ima više od 2 400 km².
## Geografija
*Ísafjörður* leži na pješčanim naplavinama u fjordu Skutulsfjörður, koji je samo dio puno većeg fjorda Isafjarðardjúp. Od glavnog grada Reykjavíka, udaljen je 448 km. 
## Historija
Po zapisu iz islandske knjige naseljavanja - Landnámabók, prvi naseljenik u fjordu Skutulsfjörður bio je Helgi Magri Hrólfsson u 9. vijeku. U 16. vijeku njegova odlična luka, privukla je strane trgovce, koji su se naselili i prodavali robu malobrojnim ribarima i seljacima. Status grada dobio je 1786. od danskog kralja, a pravi procvat doživio je krajem 19. vijeka, kad se razvilo ribarstvo.
## Znamenitosti
U neposrednoj okolici grada, prema jugu nalazi se vodopad Dynjandi, a sjeverno od grada rezervat prirode Hornstrandir, u kojem je najveća atrakcija klif Hornbjarg, sa najvećom kolonijom ptica u sjevernom Atlantiku.
## Privreda i obrazovanje
*Ísafjörður* je i danas značajna ribarska luka, pa je ribarstvo i konzerviranje riba i danas značajno za ekonomiju grada. Iako to nije više tako unosno kao od kraja 19. do sredine 20. vijeka, kad je lokalna firma - Ásgeirsverslun, bila veliki izvoznik usoljene ribe.

Kako je jedini veći grad u tom djelu zemlje, ima i univerzitet, koji omogućuje korisnicima da nastavu i ispite polažu preko interneta.
## Gradovi prijatelji
* , Tønsberg 
## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice Ísafjörðura
James P. Hogan (režiser)

**James Patrick Hogan** (21. septembar 1890 - 4. novembar 1943) je bio američki filmski režiser. U njegovoj filmografiji se ističe nekoliko filmova posvećenih britanskom pustolovu-detektivu Bulldog Drummondu. Umro je od srčanog udara u 54. godini života.

## Filmografija

* The Mad Ghoul (1943)
* The Strange Death of Adolf Hitler (1943)
* No Place for a Lady (1943)
* Enemy Agents Meet Ellery Queen (1942)
* A Desperate Chance for Ellery Queen (1942)
* A Close Call for Ellery Queen (1942)
* Ellery Queen and the Murder Ring (1941)
* Ellery Queen and the Perfect Crime (1941)
* Power Dive (1941)
* Ellery Queen's Penthouse Mystery (1941)
* The Texas Rangers Ride Again (1940)
* Queen of the Mob (1940)
* The Farmer's Daughter (1940)
* $1000 a Touchdown (1939)
* Bulldog Drummond's Bride (1939)
* Grand Jury Secrets (1939)
* Bulldog Drummond's Secret Police (1939)
* Arrest Bulldog Drummond (1939)
* Sons of the Legion (1938)
* The Texans (1938)
* Bulldog Drummond's Peril (1938)
* Scandal Street (1938)
* Ebb Tide (1937)
* The Last Train from Madrid (1937)
* Bulldog Drummond Escapes (1937)
* Arizona Mahoney (1936)
* The Accusing Finger (1936)
* The Arizona Raiders (1936)
* Desert Gold (1936)
* Life Returns (1935)

* Paradise Valley (1934)
* The Seventh Commandment (1932)
* The Sheriff's Secret (1931)
* The Border Patrol (1928)
* Code of the Air (1928)
* Burning Bridges (1928)
* Hearts of Men (1928)
* Top Sergeant Mulligan (1928)
* The Broken Mask (1928)
* Finnegan's Ball (1927)
* Mountains of Manhattan (1927)
* The Silent Avenger (1927)
* The Final Extra (1927)
* Flaming Fury (1926)
* The Isle of Retribution (1926)
* The King of the Turf (1926)
* Steel Preferred (1925)
* S.O.S. Perils of the Sea (1925)
* My Lady's Lips (1925)
* The Bandit's Baby (1925)
* Jimmie's Millions (1925)
* The Mansion of Aching Hearts (1925)
* Women and Gold (1925)
* Capital Punishment (1925)
* Black Lightning (1924)
* Unmarried Wives (1924)
* Where's My Wandering Boy Tonight? (1922)
* Bare Knuckles (1921)
* The Little Grey Mouse (1920)
* The Skywayman (1920)

## Vanjske veze
*
Dwight Frye

**Dwight Iliff Frye** (22. februar 1899 – 7. novembar 1943) bio je američki teatarski i filmski glumac, čija su specijalnost bile uloge duševno rastrojenih i nestabilnih ličnosti. Zahvaljujući tome je imao sporedne, ali zapažene uloge u nekim od klasičnih hollywoodskih horor filmova. Za vrijeme drugog svjetskog rata se osim glumom bavio i dizajniranjem alata za Lockheed Corporation. Umro je od srčanog udara u autobusu nekoliko dana prije početka snimanja filma *[[Wilson (film)|Wilson]]* gdje je trebao glumiti lik ministra rata Newtona D. Bakera.

## Reference

* 

## Vanjske veze
* 
* 
*
Holger-Madsen

**Holger-Madsen** (Kopenhagen, 11. april 1878 - Kopenhagen, 30. novembar 1943) bio je danski teatarski i filmski glumac, scenarist i režiser, koji se smatra jednim od najznačajnijih ličnosti ranog perioda danske kinematografije. Karijeru je započeo u teatru, gdje je stvorio reputaciju zbog kreativnog korištenja šminke i maski, a 1907. je počeo kao glumac surađivati sa kompanijom Nordisk Film, za koju će potom i režirati. Na opus mu je, pogotovo za vrijeme prvog svjetskog rata snažno uticao pacifizam zbog koga je 1917. snimio dramu *[[Pax æterna]]*. Godine 1918. je, pak, snimio *[[Himmelskibet]]*, science fiction film o putovanju na Mars koji se smatra prvom space operom u historiji filma. Nakon rata je neko vrijeme radio u Njemačkoj. Nije se najbolje prilagodio dolasku zvučnog filma, te je posljednje godine života proveo kao upravnik kino-dvorane.

## Vanjske veze
* 
* 
*  Dansk filmhistorie 1910 – 1914 den store tid del 1: Nordisk Films Kompagni
*  Holger-Madsen på Film Reference
* 
*  Holger-Madsen på Filmportal.de
Alfred Deutsch-German

**Alfred Deutsch-German** (27. septembar 1870 - nedugo iza 28. oktobra 1943) je bio austrijski književnik, novinar, scenarist i filmski režiser. Filmom se počeo baviti 1913. kada ga je kao scenarista angažirao Wiener Kunstfilm, prvi austrijski filmski studio. Godine 1922. je prvi put režirao, a do 1934. će režirati ukupno osam filmova. Godine 1938. je nakon Anschlussa zbog svog jevrejskog porijekla utočište potražio u Nici, gdje ga je zatekao drugi svjetski rat i njemačka okupacija. Uhapšen je i sproveden u internacijski logor Drancy, odakle je 28. oktobra 1943. poslan u Koncentracioni logor Auschwitz, gdje je po dolasku likvidiran.

## Filmografija
(kao scenarist, ako nije drukčije navedeno):'
* 1913: Johann Strauß an der schönen blauen Donau
* 1913: Frau Gertrud Namenlos
* 1915: Das Kriegspatenkind 
* 1916: Tyrannenherrschaft
* 1917: Bogdan Stimoff
* 1919: Alte Zeit, neue Zeit
* 1919: Das Auge des Buddha
* 1922: Die Rosenkreuzer
* 1922: Die Welt in Gefahr (režijski debi)
* 1923: Wien, die Stadt der Lieder (režija)
* 1924: Pflicht und Ehre (također režija)
* 1925: Franz Lehár, der Operettenkönig (režija)
* 1926: Frau Braier aus Gaya (režija)
* 1926: Franz Schuberts letzte Liebe (režija)
* 1929: Erzherzog Johann
* 1930: Die Tat des Andreas Harmer (također režija)
* 1934: Der Musikant von Eisenstadt (također režija)

## Vanjske veze
* 
*
Max Reinhardt

**Max Reinhardt** (9. septembar 1873 – 30. oktobar 1943) bio je austrijski kazališni režiser i glumac, koji se smatra jednom od najuticajnijih ličnosti njemačkog teatra u prvoj polovici 20. vijeka. Rođen kao **Maximilian Goldmann** u jevrejskoj porodici, od 1902. pa sve do 1930-ih je vodio neke od najuglednijih teatarskih kuća u Berlinu i Austriji, primjenjujući mnoge inovativne tehnike osvjetljenja, muzike i koreografije. Godine 1920. je bio među osnivačima Salzburškog festivala. Kod njega su se školovali mnogi ugledni glumci, ali i buduće hollywoodske zvijezde. Reinhardt je nakon Anschlussa emigrirao prvo u Britaniju, a potom u SAD, gdje je i umro.

Po njemu ime nosi Max Reinhardt Seminar u Beču, ugledna austrijska glumačka škola. 

## Vanjske veze

* 
* Max Reinhardt Archives and Library  at Binghamton University, State University of New York
* 
* 
* ''A hard-nosed Utopian'' By Esther Slevogt at signandsight.com
* 
* Michael Frayn's play *Afterlife*, based on Reinhardt's life: National Theatre, London (2008) http://www.nationaltheatre.org.uk/afterlife
* Literature on Max Reinhardt
Rupert Julian

**Rupert Julian** (25. januar 1879 – 27. decembar 1943) je bio prvi novozelandski filmski glumac, režiser, scenarist i producent. Karijeru je započeo na pozornici nastupajući kao glumac u domovini i susjednoj Australiji. Godine 1912. je emigrirao u SAD, gdje je prvo radio u New Yorku kao glumac, a potom kao filmski režiser, često zajedno sa suprugom Elsie Jane Wilson. Tokom prvog svjetskog rata je dobro iskoristio fizičku sličnost s njemačkim carem Wilhelmom II koga je tumačio u nizu gledanih propagandnih filmova te stekao povjerenje studija Universal Pictures. Godine 1925. mu je povjerena režija prestižnog filma *[[The Phantom of the Opera (film, 1925)|The Phantom of the Opera]]*, koji je postao veliki hit usprkos sukoba s glavnim glumcem Lonom Chaneyem. Julian se, međutim, nije najbolje prilagodio zvučnom filmu, te se 1930. njegova hollywoodska karijera praktički okončala.

## Vanjske veze

* 
* Rupert Julian at Find-A-Grave
* Rupert Julian; allmovie.com bio
* Rupert Julian page on Facebook
* Rupert Julian Interview with Robert Catto discussing Rupert Julian
Paul Otto

**Paul Otto** (Berlin, 8. februar 1878 - Berlin, 30. novembar 1943) bio je njemački tetarski i filmski glumac, scenarist i režiser. Rođen kao Paul Otto Schlesinger, glumu je počeo studirati kao trgovački šegrt. Nakon nastupa u teatru, brzo se zainteresirao za novi medij filma, te je nastupao u nijemim filmskim serijalima, a potom se počeo baviti i režijom. Iako je bez problema savladao tranziciju na zvučni film, od 1930-ih se više orijentirao na kazalište. Stekao je naklonost nacističkog režima te je imenovan na niz odgovornih funkcija. Međutim, kada je sticajem okolnosti slučajno otkriveno njegovo pažljivo skrivano jevrejsko porijeklo, odlučio je zajedno sa svojom suprugom Charlotte Klinder izvršiti samoubistvo.

## Filmografija
*kao glumac, ako nije drukčije navedeno*

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* Biografie  auf film-zeit.de
Paul Otto (razvrstavanje)

Paul Otto se može odnositi na:

* Paul Otto (skulptor) (1846–1893), njemački skulptor
* Paul Otto (glumac) (1878–1943), njemački glumac
* Paul Otto (oficir) (1881–1961), njemački general
* Paul Otto (političar) (1903–1979), njemački političar iz desne stranke CDU
Hagnon

**Hagnon** (), sin Nikijin, bio je atinski političar i vojni zapovednik iz 5. veka pne.

Tokom peloponeskog rata u više navrata služio je kao zapovednik u atinskim vojnim snagama. Bio je jedan od potpisnika Nikijinog mira i ugovora o savezu koji je tom prilikom sklopljen između Atine i Sparte. Tokom oligarhijskog prevrata 411. pne. podržao je zavođenje oligarhije i bio je imenovan u komisiju za sastavljanje novog ustava.

Prvi put je za jednog od stratega izabran 440/439. pne., drugi put 430/429. pne. i ponovo 429/428. pne.

## Samoski rat
Hagnon je delio komandu nad atinskom vojskom u pohodu na Samos u okviru samoskog rata 440. pne.

## Pohod na Halkidiku
Krajem juna 430. pne. atinska vojska pod zapovedništvom Hagnona (i Kleopompa, sina Klinijinog) poslata je protiv Halkiđana i Potideje, koja je već bila opsednuta, kako bi pokušala da zauzme grade uz pomoć ratnih sprava, upravo u trenutku kada je završeno povlačenje Formionovih ljude, koji su pustošili Halkidiku. Ti su ljudi povučeni možda nakon sporazuma koje su Atinjani u leto 431. pne. potpisali sa Sitalkom, kraljem tračkih Odriza, i Perdikom II, kraljem Makedonije. No atinska ekspedicija bila je desetkovam između ostalog jer je i Hagnonove vojnike sustigla kuga koja je već razdirala stanovništvo Atine. Hagnon se vratio u Atinu, izgubivši zbog epidemije, u roku od 40 dana, 1.050 hoplita (od njih 4.000) i 300 konjanika. Vojnici koji su se i ranije nalazili kod Potideje, nastavili su s opsadom tog grada.

## Osnivanje Amfipolja
Hagnon je 437. pne. poslat iz gradića Ejona da kao vođa osnuje koloniju na mestu u Trakiji koje se zvalo Devet puteva (Ἐννέα ὁδοὶ). I ranije je bilo pokušaja da se osnuje kolonija u ovoj oblasti, koja je smatrana vrlo privlačnom zbog svog strateškog položaja na trgovačkom putu između Helesponta i kopnene Grčke, kao i zbog toga što se tu nalazilo središte trgovine s bogatom dolinom reke Strume.

Hagnon je na čelu naseljenika tu uspeo osnovati grad, koji je nazvao Amfipoljem (Ἀμφίπολις / *Amphipolis*), jer se nalazio na malom rečnom ostrvu i s obe strane bio okružen tokom reke Stume; zatim ga je "odijelio dugim zidom od jednog rukava rijeke do drugoga i tako izgradio, da je i prema moru i kopnu odasvuda bio vidljiv".

Hagnon je tokom nekoliko godina bio poštovan kao osnivač (*[[oikist]]*) Amfipolja, a onda je 422. pne. Amfipolj prešao u spartanske ruke i Amfipoljani su osnivačke počasti preneli na spartanskog zapovednika Brasidu:

"Poslije toga Brazidu sahrane na državni trošaku gradu, gdje je sad trg, i isprate ga pod oružjem svi saveznici. I inače su Amfipoljani ogradili njegov grobni spomenik i kolju mu životinje kao narodnom junaku (ὡς ἥρωί) te su odredili njemu u čast natjecanja i godišnje žrtve. Njemu su pripisali naseljenje kao osnivaču, a srušili su Hagnonove zgrade i uništili svaku uspomenu, ako je gdje kakva imala ostati o njegovu osnivanju, jer su držali da je Brazida bio njihov spasitelj".

Hagnon je bio otac atinskog političara i stratega Teramena, koji je stekao važnu ulogu poslednjih godina Dekelejskog rata, kad se atinska pomorska država našla pod snažnim udarom Peloponeskog saveza pod vođstvom spartanskog vojskovođe Lisandra.

## Reference
Borgarfjörður

**Borgarfjörður** je fjord u zaljevu Faxaflói na jugozapadnoj obali Islanda, u sjevernom Atlantiku.

## Geografija
Borgarfjörður je dugačak nekih 20 km, a širok od 6 do 2 km, kod gradića Borgarnesa (najveće naselje u fjordu) je najuži jer se tu nalazi poluotok Borgarfjarðarbrú. Upravo je tu izgrađen most preko fjorda dug 0,5&nbsp;km, koji skraćuje put prema Reykjavíku na jugu. Fjord je duž obala relativno plitak i ima puno malih niskih otoka.

Obale fjorda su naseljene još od vremena prvog vala islandske kolonizacije. Neke od priča iz islandskih saga kao što je ona o Egillu Skallagrímssonu događaju se upravo tu. Ime fjorda najvjerovatnije vuče porijeklo od farme Borg, za koju se u islandskim sagama govori da ju je osnovao Egillov otac Skallagrímur.

Borgarfjörður je za Drugog svjetskog rata bio utočište za brodove savezničkih konvoja, danas se koristi kao sidrište za ribarske brodove.

## Reference
Zajedno za Srbiju

**Zajedno za Srbiju** (skraćeno: **ZZS**) ime je jedne političke partije u Srbiji, koju je osnovala otcepljena frakcija Demokratske stranke (DS) nakon parlamentarnih i predsedničkih izbora 2012, na kojima je Tomislav Nikolić pobedio dodatašnjeg predsednika Borisa Tadića. Unutrašnji sukobi u Demokratskoj stranci rezultirali su povlačenjem Tadića i s mesta predsednika DS-a na položaj "počasnog predsednika" i izborom Dragana Đilasa, tada gradonačelnika Beograda, na mesto predsednika DS-a.

Ukupno je sedam narodnih poslanika napustilo DSA i 2012. formiralo poseban poslanički klub pod imenom "Zajedno za Srbiju". Njihov vođa je bivši ministar Dušan Petrović.

Na parlamentarnim izborima 2014. ZSS je formirao zajedničku izbornu listu sa strankom Borisa Tadića u osnivanju, takođe otcepljenom frakcijom DS-a, i sa Ligom socijaldemokrata Vojvodine.
The Ox-Bow Incident

***The Ox-Bow Incident*** (, na prostoru bivše Jugoslavije poznat i pod naslovom ***Omča za vješanje***) je američki crno-bijeli vestern film snimljen 1943. u režiji Williama A. Wellmana, koji se vrlo često navodi kao jedno od prvih "ozbiljnih", odnosno društveno angažiranih ostvarenja tog žanra.

Temelji se na istoimenom romanu Waltera Van Tilburg Clarka. Radnja se događa u malom gradiću u koji 1885. godine dolaze dva jahača - koje glume Henry Fonda i Harry Morgan - te svjedoče kako će glasine o tome da je lokalni rančer ubijen od kradljivaca stoke dovesti do toga da građani uzmu zakon u svoje ruke, pri čemu će kao žrtve pasti trojica slučajnih namjernika. Iako je neuobičajeno kratak za tadašnje hollywoodske standarde, *The Ox-Bow Incident* se odlikovao izuzetno kvalitetnom režijom i prikazom niza raznovrsnih i upečatljivih likova. Kritičarima je, isto kao originalni roman, upao u oči zbog toga što se njime osuđivao linč, koji se tada još relativno široko prakticirao u SAD, posebno u južnim državama, a na što je eksplicitno ukazivao lik crnca koji bezuspješno pokušava zaustaviti osvetničku rulju navodeći smrt vlastitog oca kao primjer nepravde. The Ox-Bow Incident je bio nominiran za Oscara, ali je izgubio od *[[Casablanca (film)|Casablance]]*.

## Uloge

* Henry Fonda ... Gil Carter 
* Dana Andrews ... Donald Martin 
* Mary Beth Hughes ... Rose Mapen / Rose Swanson 
* Anthony Quinn ... Juan Martínez / Francisco Morez 
* William Eythe ... Gerald Tetley 
* Harry Morgan ... Art Croft
* Jane Darwell ... Jenny Grier 
* Matt Briggs ... Judge Daniel Tyler 
* Harry Davenport ... Arthur Davies 
* Frank Conroy ... Maj. Tetley 
* Marc Lawrence ... Jeff Farnley 

* Paul Hurst ... Monty Smith 
* Victor Kilian ... Darby 
* Chris-Pin Martin ... Poncho 
* Willard Robertson ... Šerif
* Leigh Whipper ... Sparks *(van špice)*
* Margaret Hamilton ... kućepaziteljica
* Billy Benedict ... mladić
* Dick Rich ... Zamjenik Butch Mapes
* George Meeker ... Mr. Swanson
* Francis Ford ... Alva Hardwicke

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* Pictures from the movie + trailer
* 
* 
* ''The Ox-Bow Incident'' on Screen Guild Theater: September 18, 1944
Pax æterna

***Pax æterna*** (doslovno: "Vječni mir") je danski nijemi film snimljen 1917. godine u režiji Holger-Madsena. Nastao je u produkciji studija Nordisk Film, odnosno po ideji njegovog vlasnika Ole Olsena koji je kroz alegorijsku priču nastojao iskazati svoje nezadovoljstvo tada aktualnim prvim svjetskim ratom. Radnja je smještena u fiktivnu zemlju koja uživa u blagodatima mira i prosperiteta sve dok smrt njenog prosvijećenog monarha (koga glumi Frederik Jacobsen) ne omogući njegovim ratobornim nasljednicima da sve to ugroze.

## Uloge

## Povezano
* *[[Civilization (film)|Civilization]]*

## Vanjske veze
* 
* 
*
Sidro

**Sidro** ili **kotva** je naprava, najčešće od metala, koja se baca s broda, ili nekog plovila, na morsko dno kako bi ostao na jednom mjestu, odnosno kako ga vjetar i struje ne bi pomicale. Ono je vezano za brod željeznim lancem ili konopcem. 
## Historija razvoja
U pradavna vremena sidra su bila veliki kameni (ili košare napunjene kamenjem), vreće sa pijeskom ili drveni trupci pojačani olovom, koji su održavali plovilo mirnim zbog svoje težine i trenjem po dnu. Kako su brodovi postajali veći, zahtjevali su i efikasnije uređaje da ih drže na mjestu, a to su bile drvene kuke koje su se lakše ukopale u morsko dno. 

Kad je željezo zamijenilo drvo za njihovu izgradu, krakovima sidra dodane su kuke za lakše ukopavanje u dno. Veliki napredak u konstrukciji sidra bilo je dodavanje horizontalnog kraka, koji je postavljen pod pravim kutom u odnosu na kuke donjeg dijela sidra. On je osiguravao da se kuke polože okomito na morsko dno, i dobro ukopaju. Taj tip sidra sa dva kraka i gornjim horizontalnim krakom, postao je osnovno sidro kroz mnoge vijekove, poznat kao **admiralsko** ili **ribarsko** sidro. 

Sidra sa zaobljenim krakovima počela su istiskivati ona sa ravnim krakovima početkom 19. vijeka. 

Zglobno sidro koje je patentirano u Engleskoj 1821., ušlo je u široku upotrebu prvenstveno zbog svoje jednostavnosti rukovanja i preciznog polagnja. 

Danas postoje više vrsti sidra, za različite vrsti plovila; lagana, danforth, delta, plužna (njih koriste jahte i druga lagana plovila), gljivasta za stalno sidrenje lakših brodova. 
## Reference

## Vanjske veze

* ''Anchor'' na portalu Encyclopædia Britannica
Hiperkinetički poremećaj

**Hiperkinetički poremećaj** ili **poremećaj pažnje s hiperaktivnošću** (*Hiperaktivni poremećaj*, ADHD, , *AD/HD*, *ADD*, neurorazvojni je poremećaj koji karakterišu problemi s koncentracijom, hiperaktivnost i impulsivno ponašanje. ADHD je uobičajeno stanje koje je uzrokovano razlikama u mozgu. Kod ljudi sa ovim poremećajem postoji potreba za stalnim kretanjem i fizičkim aktivnostima, a čest je pratilac stanja frustracije i nespretnosti. Ono može izazvati međusobne probleme i uopšte probleme u socijalnom funkcionisanju.

Poremećaj pažnje s hiperaktivnošću je povezan sa drugim neurorazvojnim i mentalnim poremećajima, kao i nekim nepsihijatrijskim poremećajima, koji mogu izazvati dodatne probleme, posebno u savremenom društvu. Iako se ljudi sa ovim poremećajem bore da se usredsrede na zadatke za koje nisu posebno zainteresovani da završe, često su u stanju da održe neuobičajeno produžen i intenzivan nivo pažnje za zadatke koje smatraju zanimljivim; ovo se često naziva hiperfokus.

**Simptomi**

Poremećaj pažnje s hiperaktivnošću se deli na tri tipa u zavisnosti od simptoma:

1. Pretežno nepažljivi tip uključuje simptome:

- poteškoće u održavanju pažnje na zadacima koji ne pružaju visok nivo stimulacije ili zahtevaju trajni mentalni napor;

- nedostatak pažnje na detalje;

- pravljenje nepažljivih grešaka u školskim ili radnim zadacima;

- teškoće u planiranju i organizovanju vremena i aktivnosti;

- često se čini da ne sluša kada se sa njim/njom direktno razgovara i da sanjari ili je u mislima negde drugde;

- gubljenje stvari;

- zaboravnost u svakodnevnim aktivnostima;

- ima poteškoća da se seti da završi predstojeće dnevne zadatke.

2. Pretežno hiperaktivni/impulsivni tip, uključuje simptome:

- prekomerna motorna aktivnost koja ne odgovara uzrastu;

- često trči okolo, ima poteškoća da mirno sedi, a da se ne pomera (deca);

- osećaj fizičkog nemira, osećaj nelagodnosti zbog tišine ili mirnog sedenja (odrasli);

- vrpoljenje ili tapkanje rukama ili nogama;

- tendencija da se reaguje bez promišljanja ili razmatranja rizika i posledica (impulsivne odluke);

- preterano pričanje; poteškoće sa čekanjem na red u razgovoru i upadanje u reč sagovornicima.

3. Kombinovani tip uključuje simptome oba prethodna tipa s tim da ni jedan od njih jasno ne preovladava. Ovaj tip hiperkinetičkog poremećaja se smatra najčešćim.

Simptomi se mogu na menjati tokom vremena pa se tako i tipovi mogu menjati. Kada odrastu većina ljudi pokazuje manje simptoma ili nauče da se nose s njima, ali su kod većine ljudi još uvijek prisutni bar neki od simptoma.

**Dijagnoza i terapija**

Dijagnozu poremećaja pažnje može postaviti psiholog, psihijatar ili pedijatar. Za ADHD nema leka jer nije bolest, ali se osobi može pružiti medicinska i psihološka pomoć pri regulisanju simptoma. Najčešće se starijoj deci i odraslima propisuji stimulantski lekovi (npr concerta, adderall, ritalin i dr.), ali postoje i nestimulantske opcije koje su ređe propisuju.

## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*  
* 
* 

**ADHD kod odraslih**
* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze

* ADHD
Consuelo de Saint Exupéry

**Consuelo de Saint Exupéry**, slućbeno **Consuelo Suncín, grofica od Saint Exupérya** (; Armenia, Salvador, 10. april 1901— Grasse, Francuska, 28. maj 1979) bila je salvadorsko-francuska književnica i umjetnica, također poznata kao supruga francuskog plemića, književnika i avijatičara Antoine de Saint-Exupérya (1900–1944).

## Vanjske veze
* A website dedicated to Mme de Saint Exupéry 
* A website dedicated to the Centennial Anniversary of Antoine and Consuelo de Saint Exupéry 
* Lycée Français de San Salvador 'Antoine et Consuelo de Saint-Exupéry'. 
* A website dedicated to Mme Consuelo de Saint.Exupéry
Skok s motkom

**Skok motkom** je atletska sportska disciplina koja podrazumeva upotrebu savitljive motke kako bi se preskočila lestvica postavljena na što većoj visini. Skok motkom je jedina disciplina u kojoj se upotrebljava pomagalo kako bi se preskočila određena visina. Kako istoričari tvrde, poreklo ove discipline možemo pratiti do drevnih vremena Stare Grčke. Postaje zvanična disciplina 1812. godine, u vreme održavanja prvih atletskih susreta u Engleskoj, a pojavljuje se i u šampionatima univerziteta Kembridž, 1857. Skok motkom je deo olimpijskog programa od prvih Olimpijskih igara 1896. Skok motkom za žene je postala olimpijska disciplina u Sidneju 2000.

Današnje motke za skakanje se izrađuju slaganjem slojeva fiberglasa obloženih plastikom oko metalnog jezgra. One su blago iskrivljene da bi atletičaru dale veći odraz.

## Svetski rekordi na otvorenom
Svetski rekorder u konkurenciji muškaraca je Sergej Bupka koji je 31. jula 1994. u Sestrijereu preskočio 6,14 metara. Svetski rekorder među ženama je Jelena Isinbajeva koja je 28. avgusta 2009. u Cirihu preskočila 5,06 metara.

### Lista najboljih rezultata u skoku motkom na otvorenom za muškarce
Ovo je radg lista atletičara, koji su na otvorenom skakali motkom preko 6,00 metara, sa stanjem do . godine (napomena: većina atletičara je po nekoliko puta prekočilo ovu visinu, a prikazan je samo najbolji rezultat).

### Lista najboljih rezultata u skoku motkom na otvorenom za žene
Ovo je rang lista atletičarki, koje su na otvorenom skakale motkom preko 4,80 metara sa stanjem na dan 15. avgusta 2013. (Napomena: većina atletičarki je po nekoliko puta prekočilo ovu visinu, a prikazan je samo najbolji rezultat.

### Rekordi u skoku motkom na otvorenom — muškarci
(stanje 10. jul 2013.)

### Rekordi u skoku motkom na otvorenom — žene
(stanje 15. avgust 2013.)

## Svetski rekordi u dvorani
Svetski rekorder u konkurenciji muškaraca je Armand Duplantis koji je 07. marta 2022. u Beogradu preskočio 6,19 metara. Svetski rekorder među ženama je Dženifer Šur koja je 2. marta 2012. u Albukerkiju preskočila 5,02 metra.

### Lista najboljih rezultata u skoku motkom u dvorani — muškarci
Ovo je rang lista atletičara, koji su na otvorenom skakali motkom preko 6,00 metara sa stanjem na dan 15. avgust 2013. (Napomena: većina atletičara je po nekoliko puta prekočilo ovu visinu, a prikazan je samo najbolji rezultat.

### Lista najboljih rezultata u skoku motkom u dvorani — žene
Ovo je rang lista atletičarki, koje su u dvorani skakale motkom preko 4,80 metara sa stanjem na dan 15. avgust 2013. (Napomena: većina atletičarki je po nekoliko puta prekočilo ovu visinu, a prikazan je samo najbolji rezultat.

### Rekordi u skoku motkom u dvorani — muškarci
(stanje 15. avgust 2013.)

### Rekordi u skoku motkom u dvorani — žene
(stanje 15. avgust 2013.)

## Povezano
* Osvajači olimpijskih medalja u atletici — skok motkom za žene
* Osvajači olimpijskih medalja u atletici — skok motkom za muškarce
* Pobednice svetskih prvenstava u atletici na otvorenom — skok motkom
* Razvoj svetskog rekorda u skoku motkom na otvorenom za žene
* Razvoj svetskog rekorda u skoku motkom na otvorenom za muškarce

## Reference

## Vanjske veze
Renaud Lavillenie

**Renaud Lavillenie** (fonetski:Reno Lavileni; 18. septembar 1986 -) je francuski skakač s motkom, najpoznatiji po tome što je 15. februara 2014. oborio svjetski rekord skočivši više od 6,16 m.

Lavillenie je također osvojio zlatnu medalju na Olimpijadi 2012.. Osim toga je osvojio jednu zlatnu medalju na Svjetsko dvoransko prvenstvo, dvije zlatne medalje na evropskim prvenstvima i tri zlatne medalje na evropskim dvoranskim prvenstvima. Također je osvojio jednu srebrnu i dvije brončane medalje na svjetskim prvenstvicma.

Njegov mlađi brat Valentin Lavillenie je također skakač s motkom.

## Izvori

## Vanjske veze

* Renaud Lavillenie at Sports-Reference 
* IAAF profile of Renaud Lavillenie
Meshes of the Afternoon

***Meshes of the Afternoon*** () je američki crno-bijeli kratki igrani film snimljen 1943. u režiji bračnog para Maye Deren i Alexandera Hammida, koji se pojavljuju i u glavnim ulogama. Protagonistica je žena koja se vraća kući i zaspe, te počnje sanjati, ali s vremenom počinje shvaćati da je njen san zapravo stvarnost. Inovativne režijske tehnike, odnosno odbacivanje klasične filmske naracije i igranje s perspektivom gledatelja, je *Meshes of the Afternoon* učinilo jednim od najpoznatijih, ali i najuticajnijih eksperimentalnih filmova svog doba. Često se navodi da je *Meshes of the Afternoon* značajno uticao na opus Davida Lyncha, prije svega njegove filmove *[[Lost Highway]]* i *[[Inland Empire]]*.

## Reference

## Vanjske veze
* 
* Meshes of the Afternoon at Vimeo
*
I Walked with a Zombie

***I Walked with a Zombie*** () je američki crno-bijeli horor film snimljen 1943. godine u režiji Jacquesa Tournera. Predstavljao je drugi iz serije niskobudžetnih horor-filmova koje je Val Lewton producirao za RKO Pictures, a službeno se temeljio se na novinskom članku Inez Wallace o vuduu i zombijima. Lewton je od scenarista zatražio da iskoriste klasični roman *[[Jane Eyre]]* engleske spisateljice Charlotte Bronte, kao osnovu zapleta. Naratorica i glavna protagonistica, koju tumači Frances Dee, je kanadska bolničarka Betsy Connell koja dolazi na karipski otok San Sebastian kako bi se brinula o teško bolesnoj supruzi vlasnika plantaže šećerne trske. Usprkos ograničenih financijskih sredstava, Tourner je u studiju uspio vješto rekonstruirati "egzotično" tropsko mjesto radnje, ali i korištenjem calypso muzike stvoriti specifičnu atmosferu. Danas se *I Walked with a Zombie* smatra jednim od najznačajnijih i najuticajnijih horor-filmova svog vremena, odnosno jednim od prvih značajnijih filmova o zombijima.

## Uloge
* James Ellison ... Wesley Rand
* Frances Dee ... Betsy Connell
* Tom Conway ... Paul Holland
* Edith Barrett ... Mrs. Rand
* James Bell ... Dr. Maxwell
* Christine Gordon ... Jessica Holland
* Theresa Harris ... Alma
* Sir Lancelot ... Pjevač calypsa
* Darby Jones ... Carre-Four
* Jeni Le Gon ... Plesačica

## Vanjske veze

* 
* 
* 
*