open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Sredstva ili o prihodima

***Sredstva ili o prihodima*** (, *Poroi e peri Prosodon*) naslov je starogrčkog spisa iz 354. pne., za koji se veruje da je poslednje delo koje je napisao Ksenofont. Pola stoleća nakon atinskog poraza u peloponeskom ratu, Atina se suočavala s finansijskim kolapsom.

U ovom spisu Ksenofont savetuje Atinjanima kako bi mogli unaprediti privredu i popraviti državne finansije, jer im je nakon završetka savezničkog rata 355. pne., koji je znatno umanjio državne prihode, pretilo rasulo.

Delo se sastoji od pet poglavlja. U prvom Ksenofont navodi prednosti koje Atina poseduje za sticanje velikih prihoda, npr. umerena klima u Atici, produktivnost njenom kopna i obližnjeg mora te udaljenost od barbarskih zemalja. U drugom poglavlju Ksenofont predlaže da Atina uveća populaciju meteka (stalno nastanjenih stranaca) kao jedan od načina uvećanja prihoda. Ksenofont daje i neke kreativne predloge, kao što su investiranje u smeštaj koji bi se iznajmljivao posetiocima i u robove koji bi se iznajmljivali upravnicima laurijskih rudnika srebra (od ove transakcije pisac očekuje povraćaj u iznosu od 33 posto od potrošenog kapitala).

## Reference

## Literatura
* 
* 
* 
*
Savršen zločin

**Savršen zločin** je kolokvijalni izraz kojim se, najčešće u djelima fikcije ili kriminalističko-dokumentarnog žanra opisuje krivično djelo počinjeno na takav način da ne ostavlja nikakve tragove ili dokaze koji bi mogli inkriminirati počinitelja. Pod time se u pravilu podrazumijevaju zločini počinjeni sa predumišljajem, odnosno nakon prethodnog planiranja koje je uključivalo uklanjanje kompromitirajućih i/li postavljanje lažnih dokaza u svrhu sabotiranja i opstruiranja buduće kriminalističke istrage. Jedan od primjera savršenog zločina bi moglo biti ubistvo koje je počinitelj inscenirao tako da izgleda kao samoubistvo.

Savršene zločine valja razlikovati od neriješenih zločina, odnosno onih za koje nije isključeno da su učinjeni bez predumišljaja (npr. one gdje počinitelj uopće nije poznavao žrtvu niti imao neposrednih motiva, a istovremeno nije imao otiske prstiju u kartoteci ili druge podatke na temelju koga bi ga se mogla identificirati). U užem smislu savršeni zločini isključuju i one kod kojih je počinitelj istražiteljima poznat ali ga se ne može goniti iz proceduralnih (zastara) ili tehničkih razloga (kontaminirani forenzički nalazi, preminuli svjedok i sl.); to pretpostavlja da je počinitelj "savršeni" zločinac, odnosno da je svoj zločin isplanirao i sproveo na takav način da pobijedi najbolje detektive i dostignuća kriminalistike. U svom najčišćem obliku savršeni zločin je onakav zločin za koji se uopće ne zna da postoji.

Savršen zločin je postao izuzetno popularan motiv u kriminalističkom žanru 20. vijeka. Znameniti par ubica Leopold i Loeb su godine 1924. izveli zloglasno ubistvo prije svega motivirani željom da počine "savršen zločin".

## Povezano
*Hladni slučaj

## Vanjske veze
* BBC - Horizon - "How to commit the perfect murder"
Lift za gubilište

***Ascenseur pour l'échafaud*** ( ili **) je francuski crno-bijeli kriminalistički film snimljen u režiji Louisa Mallea, kome je predstavljao režijski debi,  i premijerno prikazan početkom 1958. godine, danas poznat kao jedno od najznačajnijih ostvarenja kriminalističkog žanra 1950-ih.

Predstavlja adaptaciju istoimenog romana Noëla Calefa. Protagonist, čiji lik tumači Maurice Ronet, je Julien Tavernier, bivši padobranac i veteran ratova Indokini i Alžiru, koji odluči ubiti Simona Caralu, bogatog industrijalca, svog šefa i supruga svoje ljubavnice Florence (čiji lik tumači Jeanne Moreau), i tu svrhu,  isplanira savršen zločin, pri čemu smrt njegove žrtve namjesti da izgleda kao samoubistvo. Radnja prikazuje kako se plan izjalovi kada Julien, nakon što je ubio svoju žrtvu, igrom slučaja ostane zaglavljen u liftu, te tako pokreće niz događaja koji će ga učiniti optuženikom za drugi zločin.

*Lift za gubilište* je kritičare impresionirao time što je Malle istovremeno koristio motive i ikonografiju američkog film noira, dok mu je istovremeno dao vlastiti autorski stil. To se prije svega odnosilo na sumornu atmosferu pariških ulica noću, koju je snimio direktor fotografije Henri Decaë, ali i poseban pečat dala jazz muzika koju je napisao Miles Davis, i koja je poslije izdana kao jedan od najpopularnijih albuma u njegovoj karijeri. Dio kritičara je Malleove narativne tehnike i montažu povezao sa onima koji će uskoro postati zaštitni znak Novog vala. Posebne je, pak, pohvale dobila Jeanne Moreau, kojoj je upravo nastup u *Liftu za gubilište*  dao status jedne od najvećih francuskih filmskih zvijezda svog vremena.

## Vanjske veze
* 
* 
* "Louis Malle on the Ground Floor" essay  by Terrence Rafferty at The Criterion Collection
Félix Faure

**François-Félix Faure** (Pariz, 30. siječnja 1841. – Pariz, 16. veljače 1899.) je bio francuski političar koji je od 1895. do svoje smrti 1899. bio predsjednik Francuske. Njegov predsjednički mandat obilježen je diplomatskim konfliktima s Britanijom, obnovi odnosa s Rusijom i vrhuncem kontroverzne Dreyfusove afere.

Faure je rođen 1841. u Parizu kao sin izrađivača namještaja. U mladosti se etablirao kao trgovac u Le Havreu i stekao prilično bogatstvo, a izabran je i za dogradonačelnika. Dana 21. kolovoza 1881. izabran je u Zastupnički dom gdje se kao umjereni republikanac interesirao za pitanja ekonomije, željeznica i pomorstva. Bio je doministar za kolonije u Ferryjevoj vladi, a 1894. je u Dupuyjevoj vladi postao ministar pomorstva.

Dana 17. siječnja 1895., Faure je neočekivano izabran za predsjednika republike nakon ostavke Jeana Casimira-Periera. Glavni razlog ovog izbora bila je odluka velikog dijela republikanskih frakcija da isključe Henrija Brissona, koji je imao relativnu većinu u prvom krugu, ali ne i apsolutnu. Kako bi se ostvario ovaj cilj, valjalo je ujediniti stranku, a to je bilo moguće samo kroz kandidaturu nekog tko se nikome nije zamjerio. Faure je savršeno odgovarao kriteriju.

Kao predsjednik, Faure je 1895. amnestirao anarhiste i omogućio im povratak iz egzila u Engleskoj. Sljedeće godine primio je Nikolu II u Parizu, a 1897. je on posjetio Rusko Carstvo. Nakon potonjeg sastanka, javno je objavljena Francusko-ruska alijansa. Posljednje godine njegova mandata bile su obilježene eskalacijom krize oko Dreyfusove afere. Faure se, kao otvoreni protivnik Dreyfusova oslobođenja, našao na udaru brojnih intelektualaca, među kojima su bili Georges Clemenceau i Émile Zola. Upravo je potonji 13. siječnja 1898. u časopisu *[[L'Aurore]]*, čiji je urednik bio Clemenceau, objavio svoje slavno otvoreno pismo *[[J'accuse]]* koje je uputio Faureu osobno. Oštro protivljenje ponavljanju postupka protiv Dreyfusa dodatno je miniralo njegovu popularnost, koja je već bila na klimavim nogama zbog incidenta u Fashodi, u kojem je francuska doživjela neuspjeh. Faure je tako posljednju godinu svoga mandata dočekao s malom podrškom.

Faure je iznenada umro 16. veljače 1899. od apopleksije u Elizejskoj palači. U trenutku smrti je imao seksualne odnose s tridesetogodišnjom Marguerite Steinheil, za koju se vjeruje da ga je u kritičnom trenutku oralno zadovoljavala. Nakon njegove smrti, u javnost su izašli navodni zapisi iz njegovih privatnih dnevnika koji su se bavili francuskom politikom.
O ekonomiji (Ksenofont)

***O ekonomiji*** () naslov je jednog spisa starogrčkog historičara Ksenofonta koji se bavi upravljanjem domaćinstva i imanja. Delo ima oblik sokratskog dijaloga, u kojem Sokrat vodi razgovor s Kritobulom i tokom tog razgovora naširoko prepričava raspravu koju je ranije vodio s nekim Ishomahom (čiji lik, kako se čini, predstavlja samog Ksenofonta).

Na početku dijaloga Sokrat s Kritobulom, sinom svog starog prijatelja Kritona, raspravlja o pojmu domaćinstva i dužnostima domaćina. U četvrtom poglavlju opisuje se zanimanje Kira Mlađeg za hortikulturu te razgovor koji je ovaj Persijanac vodio o vrtovima sa spartanskim vojskovođom Lisandrom. Od sedmog poglavlja pripoveda Sokrat Kritobulu svoj razgovor s Ishomahom, a od petog poglavlja do kraja desetog Ishomah pripoveda Sokratu svoj razgovor sa svojom mladom suprugom. Razgovor s Ishomahom je zanimljiva i ljudska priča o njegovom odnosu sa svojom vrlo mladom suprugom, o njenoj ravnopravnoj ali zasebnoj ulozi u braku i o vođenju domaćinstva.

Ovo je delo nazvano "najšarmantnijim Ksenofontovim traktatom", a Alfred Croiset za ovaj spis kaže: "Spis *O ekonomiji* nije samo jedno od najboljih Ksenofontovih dela, nego se može reći da ima malo spisa koji bi bili više na čast atinskom moralu i koji bi bolje pokazivali koliko je stara civilizacija, koja je ponekad bila tako tvrda, mogla dopuštati duboku i nežnu čovečnost". Ta se čovečnost ponajviše ogleda u brizi koja se posvećuje najnemoćnijim ljudima tog doba ― slugama i robovima.

## Reference

## Literatura
* 
* 
*
Jean-Louis Trintignant

**Jean-Louis Xavier Trintignant** (Piolenc, Vaucluse, Francuska; 11.12. 1930. - 17.6. 2002.) je bio francuski filmski glumac. Jedan je od najznačajnijih evropskih glumaca druge polovice 20. stoljeća čija karijera obuhvaća skoro 60 godina, a glumio je u raznim klasicima slavnih evropskih režisera (Abel Gance, Claude Chabrol, Éric Rohmer, Bernardo Bertolucci, François Truffaut, Krzysztof Kieślowski, Michael Haneke).

Najpoznatiji su mu filmovi *[[Z (film)|Z]]* (Nagrada za najboljeg glumca na filmskom festivalu u Cannesu), *[[Jedan muškarac i jedna žena]]*, *[[Moja noć kod Maud]]*, *[[Konformist]]*, *[[Tri boje: Crveno]]*, *[[Grad izgubljene djece]]* i *[[Ljubav (2012)|Ljubav]]* (Nagrada César).

## Filmografija

## Vanjske veze
* Jean-Louis Trintignant biography na newwavefilm.com
*
* ''Jean-Louis Trintignant'' na ''New Wave Film''
Entente cordiale

***Entente Cordiale*** je skupni naziv za tri sporazuma koji su 8. travnja 1904. godine potpisani između Ujedinjenog Kraljevstva i Francuske, čime je formiran savez koji će oponirati Njemačkoj i Austro-Ugarskoj u Prvom svjetskom ratu. Tri sporazuma su bili:

#**Deklaracija o Egiptu i Maroku** propisuje kako će Francuska poštovati britansku upravu u Egiptu, dok će Ujedinjeno Kraljevstvo dozvoliti Francuskoj kontrolu u Maroku. Također, sporazumom je dogovorena sloboda prolaza kroz Sueski kanal. 
#**Konvencija o Newfounlandu te Zapadnoj i Centralnoj Africi** propisuje kako se Francuska odriče svog prava na zapadnu obalu Newfoundlanda, mada zadržava pravo ribarenja. Zauzvrat, Britanija Francskoj prepušta grad Yarbutenda (blizu današnje granice Senegala i Gambije) te Îles de Los (danas dio Gvineje). Uređene su i granice britanskih i francuskih posjeda istočno od rijeke Niger.
#**Deklaracija o Sijamu, Madagaskaru i Novim Hebridima** propisuje kako Britanija priznaje francusku sferu utjecaja u Sijamu istočno od rijeke Menam, dok Francuska priznaje britansku sferu zapadno od iste rijeke. Obje stranke su se odrekle bilo kakve ideje o aneksiji Sijama. Britanci su povukli svoj prigovor o francuskom uvođenju trgovinskih tarifa na Madagaskaru. Postignut je i sporazum oko Novih Hebrida.

Osim direktnih posljedica po kolonijalnu politiku, *Entente Cordiale* je dokinula gotovo tisućljetno razdoblje konflikta koje je postojalo između Francuske i Britanije, odnosno njihovih prethodnica i zamijenila *[[modus vivendi]]* koji je bio na snazi od kraja Napoleonskih ratova 1815. godine formalnim sporazumom. Zajedno s Anglo-ruskom antantom i Francusko-ruskom alijansom, *Entente Cordiale* čini osnovivicu saveza Antante, koji je bio jedna od sukobljenih strana u Prvom svjetskom ratu, a čiji su glavni članovi bili Ujedinjeno Kraljevstvo, Francuska i Rusko Carstvo.
Francusko-ruska alijansa

**Francusko-ruska alijansa** je naziv za vojni savez između Francuske i Ruskog Carstva koji je *de facto* nastao 1892. godine, a trajao je do 1917. godine. Sporazum je potpisan nakon dugogodišnjih pregovora, a dokončao je diplomatsku izolaciju Francuske i umanjio dominantni utjecaj Njemačkog Carstva. Gledajući s gospodarskog, financijskog i vojnog aspekta, Francuska će biti glavni ruski saveznik sve do 1917. godine, kada je izbivanje revolucije u Rusiji dokončalo primjenu sporazuma.

Zajedno s *[[Entente cordiale]]* i Anglo-ruskom antantom, ova alijansa će biti osnovica za formiranje Antante, koja se suprostavila Trojnom savezu u Prvom svjetskom ratu.
Luc Besson

**Luc Paul Maurice Besson** (Pariz, Francuska; 18.3. 1959., - ) je francuski filmski režiser, producent i scenarist. Najpoznatiji je po modernim akcijskim filmovima i trilerima koji su pokazali vizualnu raskoš te bili namijenjeni privlačenju široke publike. Najpoznatiji su mu filmovi *[[Léon (film)|Léon]]*, *[[Peti element]]*, *[[Veliko plavetnilo]]* i *[[Nikita (film)|Nikita]]*. Filmovi su mu postali hitovi i izvan Francuske.

1980., osnovao je vlastitu filmsku kompaniju, *Les Films du Loup*, a kasnije *Les Films du Dauphin*. Kasnije je proširio repertoar kofinanciranjem produkcijske kompanije EuropaCorp. Tijekom rane faze karijere često je surađivao sa glumcem Jeanom Renom.

Za film *Subway* je nominiran za nagradu BAFTA za najbolji strani film. Nominiran je i za 10 nagrada César, a osvojio je jednu 1998. za najbolju režiju za film *Peti element*.

## Filmografija

## Vanjske veze
* 
* 
* Luc Besson Official Homepage na Luc-Besson.com
Giri

**Giri** može značiti:

Ličnosti:
* **[[Aniš Giri|Giri, Aniš]]** (r. 1994), rusko-nepalski šahist i velemajstor
* **[[Sunan Giri|Giri, Sunan]]** (1442–?), islamski svetac iz Indonezije
* **[[Tulsi Giri|Giri, Tulsi]]** (1926–2018), bivši premijer Nepala
* **[[Varahagiri Venkata Giri|Giri, Varahagiri Venkata]]** (1894–1980), bivši predsjednik Indije
Geografija:
* **[[Giri (kotar)]]**, kotar u namjesništvu Banjuvangi (Istočnojavanska pokrajina, Indonezija)
* **[[Giri (Gilan)]]**, iransko naselje u Gilanu
* **[[Giri (Razavi Horasan)]]**, iransko naselje u Razavi Horasanu
* **[[Giri (rijeka)|Giri (indijska rijeka)]]**, pritoka Jamune u sjevernoj Indiji
* **[[Ngiri (rijeka)|Giri (kongoanska rijeka)]]**, drugi naziv za rijeku Ngiri u DR Kongu
Ostalo:
* **[[Giri (Japan)]]**, japanski koncept
* **[[Kire jezik|Giri (jezik)]]**, drugi naziv za Kire, transnovogvinejski jezik iz Papue Nove Gvinje
* **[[Giri (film)]]**, tamilski film iz 2004.
* **[[Genetic Information Research Institute|GIRI]]**, akronim za Genetičko-informacijski istraživački institut (engl. *Genetic Information Research Institute*) u Kaliforniji
* **[[Giri (ciklon)]]**, ciklon na sjeveru Indijskog oceana 2010.
Srodno:
* Geary (razvrstavanje), fon. Giri
David II od Škotske

**David II**, rođen kao **David Bruce** (Dunfermline, 5. mart 1324. – Edinburgh, 22. februar 1371), bio je kralj Škotske, od 1329. do svoje smrti, iako je od tog čak punih 18 godina proveo u progonstvu i zatvoru. Njegovu vladavinu obilježili su povremeni skupi sukobi sa Engleskom, pad ugleda monarhije, te rast moći lokalnih baruna.

## Biografija
U skladu s anglo-škotskim Sporazumom iz Northamptona, tada četvorogodišnji David je 17. jula 1328.
oženjen za Joanu, sestru engleskog kralja Edwarda III. Još kao malo dijete 7. juna 1329., 
naslijedio je svog oca Roberta Bruca na škotskom tronu. Prvih godina njegove vladavine dok je još bio dijete vladali su kao regenti; Thomas Randolph,  Domhnall od Mara i Archibald Douglas (regent od 1332.), ali nakon što je on pobjeđen od edwardove vojske u Bitci kod Halidon Hilla kod Northumberlanda 19. jula 1333. stvari su po Davida krenule loše. Edwardu III kojemu je nezavisnost Škotske ianako išla na živce, smetao je David pa je umjesto njega postavio na škotski tron svog favorita Edwarda Balliola (koga većina Škota nije smatrala svojim vladarom).

Međutim, kako nije imao kuda, pobjegao je 1334. u Francusku, gdje ga je velikodušno uzdržavao kralj Philippe VI. David se za njega između 1339. i 1340. borio u neuspješnim pohodima protiv Edwarda III. Konačno se 1341. vratio u Škotsku, ali je malo toga uradio kao novi-stari monarh, osim nekoliko jalovih napada na sjever Engleske. U vrijeme francuske opsade Calaisa pokušao je ponovno pomoći Philippeu napavši Engleze sa sjevera, ali je poražen, ranjen i zarobljen u Bitci kod Neville Crossa kod Durhama 17. oktobra 1346.

Nakon tog je 11 godina proveo u engleskom zarobljeništvu, oslobođen je 1357. uz obećanje da će njegova Škotska platiti visoku otkupninu, ali je to ipak ispalo puno više nego što je Škotska mogla prikupiti. Ipak do 1363. izgladio je odnose sa Edwardom, koji su čak postali srdačni, pa je čak ponudio da sin engleskog kralja postane škotski suveren, u zamjenu za ostatak duga od njegove otkupnine. Taj prijedlog donio mu je neprijatelje u vlastitoj kući, jer su protiv njega ustali Škotski parlament i njegov nasljednik i nećak Robert II. I posljednje godine svoje vladavine David je proveo u teškim svađama sa parlamentom i opozicijom koja se protivila njegovim pretjeranim 
troškovima.

## Reference

## Vanjske veze

* ''David II'' na portalu Encyclopædia Britannica
Anglo-ruska antanta

**Anglo-ruska antanta** je naziv za sporazum potpisan 31. kolovoza 1907. godine u Sankt Peterburgu, a koji je klimave anglo-ruske odnose postavio na čvrste noge nakon što su se dvije sile dogovorile oko sfere utjecaja u Afganistanu, Iranu i na Tibetu. Sporazum je naizgled dokinuo dugogodišnji konflikt između dvaju sila koji se odvijao nauštrb slabije razvijenih dijelova Centralne Azije. Iako su Britanija i Rusija imale relativno malo sukoba u prethodnih stotinu godina, među njima su postojale pozadinske tenzije znane kao "Velika igra", a koje su s vremenom toliko eskalirale da se početkom XX. vijeka pojavila potreba za rezolucijom.

Jedna od važnijih posljedica sporazuma bilo je gušenje iranske ustavne revolucije. Ideja reformirane iranske države nije bila u planu dvaju sila, koje su uživale mirnu i stabilnu ekonomsku kontrolu nad Iranom i nisu imale namjeru odreći je se. Sve u svemu, sporazum je bio dobro kalkulirani potez obaju strana, koje su se odrekle samostalne kontrole nad Centralnom Azijom nauštrb snažnog vojno-političkog saveza.

Zajedno s *[[Entente cordiale]]* i Francusko-ruskom alijansom, ovaj je sporazum bio osnovica nastanka Antante, koja će biti jedna od glavnih sukobljenih strana u Prvom svjetskom ratu.
Srbin info

**SRBIN info – Srpske brze internet novine** je ćirilićni internet portal iz Srbije. Sa radom je krenuo u julu 2012. godine i za kratko vreme postao jedan od najčitanijih ćiriličnih internet sajtova u Srbiji.

Portal se nalazi u vlasništvu firme „NIBRS“ iz Beograda. Sajt je dnevno-informativnog karaktera, sa najnovijim vestima iz zemlje i sveta, intervjuima i stručnim analizama. Za „Srbin info“ pišu i politički analitičari, ekonomisti i doktori nauka (Boško Obradović, Branko Pavlović, Dragoslav Bokan, Dragan Petrović, Branko Dragaš, Boris Nad). Srbin info prenosi razne vesti i intervjue, kao sto je intervju Miroljuba Petrovića, Miroslava Lazanjskog, Mire Bobić Mojsilović, Vojislava Šešelja, Sande Rašković i mnogih drugih. Isto prenosi vesti o teoriji zavere, anti globalizmu, protiv NATO-a, sa sajtova kao što su politika.rs, blic.rs, kurir.rs, telegraf.rs, dnevno.hr, index.hr, in4s.net i mnogi drugi.

Veliki broj sindikata, udruženja seljaka i dr. jedino je na ovom sajtu uspelo da dođe do mogućnosti da informiše širu javnost (Banatski paori, Sindikat policije, Prosvetni sindikat).

## Uređivačka koncepcija
„Srbin info“ predstavlja se kao srpski, tradicionalni, rodoljubivi portal koji promoviše patriotizam, bliske odnose Srbije i Rusije. Izuzetno je kritičan prema savezu NATO, Evropskoj uniji, globalizmu, jakom uticaju SAD i generalno evroatalntskim integracijama u Srbiji.

## Video produkcija
Od marta 2017. godine pokreće nezavisni YouTube kanal "Centar". Kao goste dovode razne goste iz Srbije. Od 2019. godine se aktivira i drugi kanal na YouTube "srbin.info". Ovaj kanal se bavi dnevno informativnim izveštavanjem sa terena i iz skupštine Srbije.

## Čitanost
Ne računajući portale koji su ujedno i deo novinske ili televizijske redakcije, Srbin.info je jedan od najčitanijih dnevno-informativnih portala u zemlji. Statistika pokazuje da su mladi ljudi najbrojniji deo čitalačke publike (dve trećine između 16 i 44 godine).

## Rubrike
Pored političkih, ekonomskih i društvenih tema, portal ima i veoma razvijenu sportsku rubriku, kao i veliki broj tekstova o pravoslavlju. Urednici sajta objavljuju i vesti o turizmu, kulturi, a moguće je pregledati i video materijale, arhivu vesti i slika.

## Saradnja sa Rusijom
Kroz veliki broj objavljenih tekstova i organizovanja javnih tribina, uredništvo portala od osnivanja radi na kulturnoj saradnji srpskog i ruskog naroda. „Srbin info“, a uspešno sarađuje i sa medijskim kućama „Ruska reč“, „Komsolomskaja pravda“ ali i drugim predstavnicima Ruske Federacije u Srbiji.

## Reference

## Vanjske veze
* Zvanična stranica Srbin info
Les Misérables (film, 1958)

***Les Misérables*** () je francusko-istočnonjemačko-italijanski igrani film snimljen 1958. u režiji Jean-Paula Le Chanoisa, poznat kao jedna od najspektakularnijih ekranizacija istoimenog romana Victora Hugoa, kao i po nastupu znamenitog glumca Jeana Gabina u glavnoj ulozi.

Gabin u filmu tumači lik Jeana Valjeana, odbjeglog zatvorenika koji početkom 19. vijeka provodi nekoliko decenija nastojeći izbjeći progonu od strane policajca Javerta (čiji lik tumači Bertrand Blier), ali također koristi priliku kako bi pokušao pomoći ljudima oko sebe.  *Les Misérables* je snimljen u vrijeme kada su se komunističke vlasti tadašnje Istočne Njemačke nastojale djelomično otvoriti prema Zapadu kroz kulturnu suradnju, pa su tako producentima na raspolaganje stavljeni veliki filmski studiji u Babelsbergu; tome je doprinijelo i to da je režiser Le Chanois po svojim političkim stavovima bio ljevičar, odnosno da je *Les Misérables* zbog svog snažnog socijalnog angažmana i simpatija za radikalnu revoluciju prigrljen kao dio obavezne lektire u komunističkim zemljama. Scenarist René Barjavel se, pak, izuzetno trudio biti što vjerniji književnom predlošku, odnosno ne ispustiti nijedan detalj, scenu ili lik, pa se *Les Misérables* također smatra jednom od najpotpunijih i najvjernijih ekranizacija Hugovog romana. To se, s druge strane, odrazilo i na njegovu izuzetnu dužinu od četiri sata, zbog koje se film često prikazivao u dijelovima ili značajno kratio. Jedini otklon od predloška je bila nešto starija životna dob Valjeana, odnosno nastojanje producenata da je prilagode starijoj životnoj dobi Jeana Gabina. Usprkos toga, *Les Misérables* je doživio izuzetan komercijalni uspjeh u Francuskoj, i često se navodi kao jedna od najpopularnijih Hugovih ekranizacija, te kao francuski odgovor na tadašnje hollywoodske spektakle.

## Uloge

## Vanjske veze
*
A Tale of Two Cities (film, 1958)

***A Tale of Two Cities*** () je britanski crno-bijeli igrani film snimljen 1958. u režiji Ralpha Thomasa. Po žanru je drama, i predstavlja adaptaciju istoimenog romana Charlesa Dickensa. Radnja se događa u Francuskoj za vrijeme Revolucije, a protagonist, koga tumači Dirk Bogarde, je piću skloni engleski advokat kome će savjest probuditi kada otkrije da žena koju voli (a čiji lik tumači Dorothy Tutin) zajedno sa aristokratskim mužem postaje metom krvoločnih sankilota. Iako je za tadašnje kostimirane drame u Britaniji i drugim zemljama snimanje u boji već postalo svojevrsni standard, režiser Thomas je namjerno inzistirao na crno-bijelom filmu smatrajući da je književni predložak "zamišljen upravo za takvu vrstu filma".

## Uloge
* Dirk Bogarde ... Sydney Carton
* Dorothy Tutin ... Lucie Manette
* Paul Guers ... Charles Darnay (glas posudio Tim Turner - van đpoce)
* Marie Versini ... Marie Gabelle
* Ian Bannen ... Gabelle
* Cecil Parker ... Jarvis Lorry
* Stephen Murray ... Dr. Manette
* Athene Seyler ... Miss Pross
* Alfie Bass ... Jerry Cruncher
* Ernest Clark ... Stryver
* Rosalie Crutchley ... Madame Defarge
* Freda Jackson ... Osveta
* Duncan Lamont ... Ernest Defarge
* Christopher Lee ... Marquis St. Evremonde
* Leo McKern ... Glavni advokat na Old Baileyu
* Donald Pleasence ... John Barsad

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
*
Lila Kedrova

**Lila Kedrova** (rus. **Лиля Кедрова**, 9. listopada 1918.-16. veljače 2000.), francuska glumica ruskog podrijetla, dobitnica Oscara za najbolju sporednu glumicu (1964. godine).

## Biografija
Kedrova je odrasla u Petrogradu (današnjem Sankt Peterburgu), odakle je krajem 1920-ih s roditeljima emigrirala u Pariz. Tijekom emigracije, svi njezini dokumenti su izgubljeni ili zaplijenjeni od sovjetskih vlasti.

Prvu zapaženiju ulogu je ostvarila 1956. godine u filmu *[[Calle Mayor]]* (*Glavna ulica*), španjolskog redatelja Juana Antonija Bardema (strica Javiera Bardema). Nakon desetljeća etabliranja na europskoj filmskoj sceni, debitirala je u Hollywoodu ulogom prostitutke u filmu *[[Grk Zorba (film)|Grk Zorba]]*. Nezaboravna uloga Madame Hortense, uz glavne zvijezde filma Anthonyja Quinna i Irene Papas, donijela je Kedrovoj Oscara za najbolju sporednu žensku ulogu za 1964. Sljedeće godine snimila je još jedan film na engleskom jeziku, *A High Wind in Jamaica*. Pojavila se i u Hitchcockovoj *[[Poderana zavjesa|Poderanoj zavjesi]]*. Uz nekoliko uloga na televiziji i u europskim filmovima, nastupila je 1983. u brodvejskom mjuziklu "Grk Zorba". Kraj života je dočekala u svom ljetnjikovcu u kanadskom Sault Ste. Marie, gdje je umrla 16. veljače 2000. nakon višegodišnje borbe s Alzheimerovom bolešću.

## Vanjske veze
*
Perebi

**Perebi** ( ili Περαιβοί) bili su starogrčko pleme koje je nastanjivalo oblast uz severne rubove Tesalije i kontrolisalo prolaze ka Makedoniji. Na severu su se graničili s Makedonijom, na zapadu im je granica bila Pindsko gorje, na jugu reka Penej, a na istoku Penej i planina Osa. Premda je to područje bilo pretežno planinsko i stoga retko naseljeno, njihovi najveći gradovi ― Olooson i Falana ― nalazili su se u plodnim dolinama. Nijedan od ta dva grada ipak nije igrao nikakvu značajniju istoriju u antičkoj historiji. Perebi, koje su još u drevno doba tesalski osvajači potisnuli prema severu, zauzimali su položaj sličan perijecima.

U drevno doba Perebi su, prema Homeru, živeli blizu tesalske Dodone i reke Titarosija. Učestvovali su u trojanskom ratu, a borili su se i u bici kod Termopila. Glavni grad im je bio Falana, a najznačajniji grad, tj. polis, bio je Oloosson. Tokom najvećeg dela historije nalazili su se pod dominacijom i kontrolom Tesalije, premda su imali dva glasa u Delfijskoj amfiktioniji i uživali određeni stupanj autonomije kad god bi tesalski savez *(koinon)* oslabio. Filip II Makedonski oslobodio je Ferebejce tesalske vlasti i podvrgao ih vrhovnoj makedonskoj vlasti, pod kojom su ostali sve do rimskog osvajanja 196. pne. Herodot ih navodi među borcima u sastavu velike Kserksove vojske.

Na jednom novčiću iz oblasti Perebâ prikazan je na jednoj strani čovek kako kroti bika, dok se na drugoj strani nalazi predstava konja.

## Reference

## Literatura
* 
*
*
Vynález zkázy

***Vynález zkázy*** () je čehoslovački crno-bijeli science fiction film snimljen 1958. u režiji Karela Zemana. Predstavlja adaptaciju romana *[[Face au drapeau]]* francuskog pisca Julesa Vernea, iako je scenario koristio motive još nekoliko drugih djela iz Verneovog opusa. Radnja je smještena na kraj 19. vijeka i prikazuje kako zli bogataš Artigas (čiji lik tumači Miroslav Holub) nastoji zavladati svijetom uz pomoć supereksploziva koje je razvio naučnik profesor Roch (koga tumači Arnost Navtaril) te kako ga u tome pokušava zaustaviti inženjer Simon Hart (koga glumi Lubor Tokoš). U *Vynález zkázy* je Zeman primijenio svoje inovativne, i za tadašnje standarde impresivne specijalne efekte, ali koristio animaciju i scenografiju kako bi film učinio što sličnijim originalnim ilustracijama Verneovih romana sa krajem 19. vijeka. *Vynález zkázy* je premijerno prikazan u Bruxellesu na svjetskoj izložbi EXPO 58 gdje je dobio Grand prix. Uživao je veliku gledanost u domovini, ali i u inozemstvu, a danas se smatra jednim od najuspješnijih ostvarenja čehoslovačke i češke kinematografije.

## Vanjske veze
*
*
*
Vojvoda od Cornwalla

**Vojvoda od Cornwalla** (engleski: *Duke of Cornwall*) je titula (ali i pravo vojvodstvo) rezervirana za najstarijeg živućeg sina 
britanskog monarha.

Današnji Vojvoda od Cornwalla je Charles, najstariji sin kraljice Elizabete II..
## Historija i karakteristike
Titula i vojvodstvo (koje je najstarije u Engleskoj) datiraju od 7. marta 1337. kada ju je tadašnji engleski kralj 
Edward III - poveljom dodjelio svom najstarijem sinu Edwardu Crnom Princu misleći da će ga on naslijediti. 

Henry VI je taj institut ojačao - tražeći da najstariji monarhov sin od trenutka rođenja postane Vojvoda od Cornwalla.
Otad je najstariji živući sin postajao automatizmom odmah nakon rođenja ili kad je postao zakoniti nasljednik - Vojvoda od Cornwalla. Ali je i tu bilo iznimaka jer je George III ustvari bio unuk, a ne sin svog predhodnika Georga II.

Samo Vojvodstvo Cornwall je privatni posjed, koji se sastoji od zemlje, nekretnina, koncesija, industrijskih i intelektualnih prava, dionica... koje dobija  
na uživanje najstariji živući sin britanskog monarha.
Ono se ne prostire samo po današnjoj grofoviji Cornwall (po kojoj je dobilo ime), već i po Devonu i Somersetu i drugim mjestima jugozapadne
Engleske.

U slučaju kad monarh nema sina, vojvodstvo se vraća monarhiji sve dok se ne rodi pravi nasljednik.

Britanski parlament donio je zakon 1863. o načinu upravljanja u tom vojvodstvu, njime upravlja savjet pod 
presjedanjem Lorda upravnika, a Vojvoda postavlja šerifa.
## Izvori

## Vanjske veze
* Duchy of Cornwall (na portalu Encyclopædia Britannica)
Penesti

**Penesti** () bili su, u staroj Grčkoj, klasa neslobodnih radnika u Tesaliji, vezanih za zemlju koju su obrađivali, čiji se položaj može uporediti s položajem helota u antičkoj Sparti. Naziv potiče od korena koji se nalazi i u rečima πένομαι (= "truditi se, raditi"), πόνος (= "trud"), πένης (= "nadničar").

Pretpostavlja se da su tesalski penesti predstavljali staro stanovništvo te oblasti koje je su Tesproćani pokorili i pretvorili u svoje kmetove. Prema Teopompu, to stanovništvo činili su Perebi i Magnećani, ali Aristotel ova plemena razlikuje od penesta, o kojima govori tako kao da su više nalikovali perijecima nego robovima. Drugi smatraju peneste potomcima Pelazga, odnosno veruje da su to pripadnici nekadašnjeg domorodačkog stanovništva Tesalije, dok Arhemah o penestima kaže ovo:


"Eolski Beoćani koji se nisu iselili kad je njihova zemlja Tesalija bila osvojena, nego su se iz ljubavi prema zavičaju predali osvajačima da im služe, pod uslovom da ne mogu biti izvedeni iz zemlje (zbog čega su, dodaje [Arhemah], ranije nazivani menestima (), a danas se zovu penesti (), ni biti kažnjeni smrću, nego da treba da obrađuju polja za nove gospodare svoje zemlje i da im na ime zakupnine predaju deo proizvoda sa zemlje; a mnogi od njih bogatiji su od svojih gospodara".


Čini se, na temelju ovih informacija, da su penesti zauzimali položaj između kupljenih robova i slobodnih ljudi, da su vojnim osvajanjem pretvoreni u sluge zavojevača te da su u načelu imaju isti status prema svojim tesalskim gospodarima kakav su imali heloti prema spartijatima; s druge strane, penesti nisu bili državni robovi, kakvi su bili heloti, nego je svaki od njih pripadao određenoj porodici kojoj je dugovao ličnu službu,  pa su zato ponekad nazivani i . Na primer, penesta je bilo vrlo mnogo u porodicama Aleuada i Skopada, ali nisu samo obrađivali njihovo zemljište, nego su činili njihove pratioce i pod svojim gispodarima služili kao konjica: spominje se tri stotine penesta pod Menonom II iz Farsala koji su se borili na strani Atine u peloponeskom ratu. Ipak, penesti su nalikovali spartanskim helotima po tome što su se često dizali na ustanak.

Dionisije Halikarnašanin kaže da su penesti često bili kažnjavani ako bi odbijali da se pokore naredbama i da se, u načelu, prema njima postupalo kao prema ličnim robovima, smatranim svojinom slobodnih ljudi.

## Reference

## Literatura
*
Montparnasse 19

***Montparnasse 19***, također poznat i kao ***Les Amants de Montparnasse*** (), je francusko-italijanski igrani film snimljen 1958. u režiji Jacquesa Beckera. Po žanru je mješavina drame i biografskog filma, a temelji se na romanu *Les Montparnos* Michel-Georgesa Michela. Protagonist, koga tumači Gérard Philipe, je znameniti italijanski slikar Amedeo Modigliani, a radnja, smještena u 1919. godinu, prikazuje tragične okolnosti u kome je okončao život zajedno sa svojom nevjenčanom suprugom Jeanne Hébuterne (čiji lik tumači Anouk Aimée). *Montparnasse 19* je originalno trebao režirati njemački režiser Max Ophüls, ali je tokom snimanja umro; film je dovršio njegov prijatelj i ko-scenarist Becker.

## Uloge
* Gérard Philipe ... Amedeo Modigliani
* Lilli Palmer ... Beatrice Hastings
* Lea Padovani ... Rosalie
* Lino Ventura ... Morel
* Gérard Séty ... Léopold Zborowski
* Arlette Poirier ... Lulu  
* Anouk Aimée ... Jeanne Hébuterne
* Lila Kedrova ... Mme. Zborowsky
* Marianne Oswald ... Berthe Weil
* Judith Magre ... Prostitutka

## Vanjske veze
*
Velika porota

**Velika porota** () je naziv za pravosudno tijelo, sastavljeno od laika, a koje je zaduženo za pokretanje ili odobravanje, odnosno preliminarni krivični postupak. Obično se pojavljivala u zemljama anglosaksonskog pravnog sistema, iako danas djeluje isključivo u SAD. Broji od 16 do 23 ljudi, a i ima ovlasti pozivanja svjedoka, razmatranja i izvođenja dokaza; njegova odluka odobrava pokretanje redovnog postupka, odnosno samo suđenje. Pri tome su kriteriji za dokazivanje daleko blaži, pa je dovoljno ustanoviti da postoji "osnovana sumnja" da je netko počinio krivično djelo da bi se protiv njega mogao pokrenuti postupak, umjesto da se mora dokazati da je netko počinio krivično djelo "izvan svake razumne sumnje".

## Vanjske veze
* Grand Jury FAQ  from the American Bar Association
* The California Grand Jurors' Association
* "Federal Grand Jury" , a website from a professor at the University of Dayton
* More on Grand Jury reform , from the National Association of Criminal Defense Lawyers
* How Federal Grand Juries Work NPR. Accessed 2008-09-06.
* 
* Who invented the grand jury? from the Straight Dope
* Questioning Double Jeopardy
* Grand Juries 
* The Grand Jury, Hugh Turley, Hyattsville Life and Times, January, 2007

;Grand juror *handbooks* from the court system
* U.S. Federal Grand Jury Handbook (PDF)
* Virginia 
* Handbook for Hennepin County (Minnesota) Grand Jurors (PDF)
* Illinois
TrkB receptor

**TrkB receptor** (*TrkB tirozinska kinaza*, *receptor BDNF/NT-3 faktora rasta*, *receptorska neurotrofna tirozinska kinaza, tip 2*) protein je koji je kod ljudi kodiran *NTRK2* genom.

## Interakcije
TrkB formira interakcije sa:
* moždani neurotrofni faktor (BDNF),
* FYN,
* NCK2,
* PLCG1,
* Seveestosom 1, and
* SHC3.

## Ligandi
### Agonisti
* Moždani neurotrofni faktor (BDNF)
* Neurotrofin-3 (NT-3)
* Neurotrofin-4 (NT-4)
* N-Acetilserotonin
* HIOC
* Amitriptilin
* 7,8-Dihidroksiflavon
* 7,8,3'-Trihidroksiflavon
* 4'-Dimetilamino-7,8-dihidroksiflavon
* Deoksigedunin
* LM-22A4

## Povezano
*Trk receptor

## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze
* Memories are made of this molecule - New Scientist, 15 January 2007.
Neredi u Fergusonu

**Neredi** ili **Nemiri u Fergusonu** () označavaju demonstracije i nerede koji od 9. augusta 2014. traju u gradu Ferguson u američkoj državi Missouri, a koji su potaknuti incidentom u kome je 18-godišnji nenaoružani Afroamerikanac po imenu Michael Brown ubijen hicima koje je prilikom pokušaja hapšenja iz službenog pištolja ispalio 28-godišnji bijeli lokalni policajac Darrell Wilson. Većina sudionika tih događaja su pripadnici lokalne afroameričke zajednice, među kojima su se, velikim dijelom zahvaljujući Twitteru i društvenim mrežama, proširile vijesti o tome da je Brown ubijen dok se sa uzdignutim rukama pokušao predati, odnosno špekulacije kako je Brown bio žrtva rasistički motiviranog ubistva. Neredi su izazvali reakcije lokalne policije u obliku uvođenja policijskog sata, ali i reakcije državnih i federalnih vlasti, te brojne rasprave o militarizaciji policije, odnosno njenom odnosu prema pripadnicima afroameričke zajednice. Neredi, koji su se uglavnom smirili nakon nekoliko dana, eskalirali su nakon što je 24. novembra objavljena odluka velike porote prema kojoj nema dovoljno dokaza da bi se protiv Wilsona mogla podići optužnica, odnosno da je u slučaju Michaela Browna postupao po zakonu i pravilima službe.

## Vanjske veze

**Zbirke video snimaka**
* Rachel Maddow interview with City Alderman, Antonio French after his arrest in Ferguson on charges of disorderly conduct
* Surveillance video that police contend shows Michael Brown robbing a convenience store. 
* Ty Pruitt, Cousin of Michael Brown, pleads for peace from looters 
* Video interview of eyewitness Dorian Johnson on CNN
* Video interview of eyewitness Tiffany Mitchell on CNN
* Video interview of eyewitness discussing the events that ended in vandalism, looting, and burning of Quik Trip store. 
* Video of St. Louis County Police Chief Jon Belmar giving his department's version of the circumstances and events that led to the death of Michael Brown 

**Zbirke fotografija**
* Images from Ferguson *collected photographs at [[The Atlantic]]*
* Images from Ferguson  *collected photographs at [[The Baltimore Sun]]*
* Documenting Ferguson *an online archive of images, audio, video, and stories*, an initiative of Washington University in St. Louis

**Organizacije**
*Ferguson October
Afera Michaela Browna

**Afera Michaela Browna** je incident koji se 9. augusta 2014. dogodio u gradu Ferguson u američkoj državi Missouri i prilikom koga je smrtno stradao **Michael Brown Jr.** (20. maj 1996 - 9. august 2014), nedavno diplomirani afroamerički učenik gimnazije Normandy High School u obližnjem St. Louisu. Do incidenta je došlo kada ga je Darrel Wilson, 28-godišnji bijeli pripadnik fergusonske policije pokušao uhapsiti; tom prilikom je došlo do fizičkog sukoba i potjere prilikom koje je Wilson u Browna ispalio šest metaka iz službenog pištolja. Okolnosti incidenta su postale predmetom kontroverze, odnosno različitih verzija, uključujući navodna svjedočanstva prema kojima je Brown ubijen kada je držao uzdignute ruke u znak predaje, odnosno da su na njega ispaljeni meci u leđa kada je ležao na podu. Takva tumačenja su izazvala bijes u lokalnoj i široj afroameričkoj zajednici, odnosno optužbe za institucionalni rasizam i pokušaj zataškavanja od strane lokalne policije; on je doveo do masovnih demonstracija ali i nereda. Protiv Wilsona je pokrenuta formalna istraga; ona je završena kada je 24. novembra velika porota donijela odluku da nema dokaza temeljem kojih bi se protiv njega mogla podići optužnica.

## Vanjske veze
* Surveillance video that police contend shows Michael Brown robbing a convenience store. 
* Police Department incident report of contemporaneous convenience store robbery 
* Compilation of witness-statement video clips, by the Huffington Post
* Video taken by Piaget Crenshaw of crime scene just after the shooting incident. (Interview by CNN)
* Michael Brady interview  with MSNBC's Lawrence O'Donnell
* Social media posts from scene of Ferguson shooting, curated by the *St. Louis Post-Dispatch*
* Video interview of eyewitness Dorian Johnson on CNN
* Video of St. Louis County Police Chief Jon Belmar giving his department's version of the circumstances and events that led to the death of Michael Brown 
* Video interview of eyewitness Tiffany Mitchell on CNN
* Video interview of an unnamed eyewitness discussing the events that ended in vandalism, looting, and burning of Quik Trip store. 
* Rachel Maddow interview with City Alderman, Antonio French the day after his arrest in Ferguson on charges of disorderly conduct
* Documents from the Ferguson grand jury
Idiot (film, 1958)

***Idiot*** () je sovjetski igrani film snimljen 1958. u režiji Ivana Pirijeva. Temelji se na prvom dijelu istoimenog romana ruskog pisca Fjodora Dostojevskog. Radnja je smještena u carsku Rusiju u 19. vijeku, a protagonist, koga tumači Jurij Jakovljev je aristokrat koji se vraća iz duševne bolnice u Švicarskoj i koji će se zaljubiti u tajanstvenu ženu po imenu Nastja (čiji lik tumači Julija Borisova). Idiot je originalno zamišljen kao film u dva dijela; drugi dio se, međutim, nikada nije snimio jer je Pirijev došao u sukob sa svojim pretpostavljenim iz Mosfiljma zbog plana da Jakovljeva zamijeni drugi glumac. Usprkos svojoj nedovršenosti, Idiot je dobio niz priznanja u SSSR-u, kao i pohvale od strane kritičara u inozemstvu.

## Vanjske veze
* 
* Идиот. Настасья Филипповна в государственном регистре фильмов МК РФ
TrkC receptor

**Receptor NT-3 faktora rasta** (*neurotrono tirozinsko kinazni receptor tip 3*, *TrkC tirozinska kinaza*, *Trk-C receptor*) protein protein je koji je kod ljudi kodiran *NTRK3* genom.

**TrkC** je katalitički receptor sa visokim afinitetom za neurotrofin NT-3 (neurotrofin-3). Kao takav, TrkC posreduje višestruke efekte za ovaj neurotrofatski faktor, među kojima je neuronska diferencijacija i opstanak.  

TrkC receptor je deo velike familije receptorskih tirozinskih kinaza. "Tirozinske kinaze" su enzimi koji imaju sposobnost dodavanja fosfatne grupe na pojedine tirozine na ciljnim proteinima, ili "supstratima". Receptorske tirozinske kinaze su "tirozinske kinaze kojesu locirane na ćelijskim membranama, i koje se aktiviraju vezivanjem liganda za njihove ekstracelularne domene. 

## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
*
Perth, Škotska

**Perth** (škotsko-gelski: *Peairt*) je grad u Škotskoj od 51,856 stanovnika, on je i administrativni centar područnog savjeta 
Perth and Kinross.
## Geografija
Perth leži u centru Škotske duž desne obale rijeke Tay udaljen oko 37 km zapadno 
od Dundeea na Sjevernom moru.
## Historija
Perth je osnovan u 12. vijeku kao utvrda, status grada dobio je 1106. a status kraljevskog grada 1210. sve do 1452 bio je 
glavni grad Škotske, pa je u njemu često stolovao kralj i njegov savjet. 
Tokom škotskih ratova za nezavisnost, grad je zauzeo engleski kralj 
Edward I, koji mu je i ojačao bedeme 1298. Oslobodio ga je Robert Bruce (Robert I) - 1313 za četvrte
od ukupno sedam opsada koje je doživio. Englezi su ga ponovno zauzeli i vladali njime od 1335 do 1339.

Perth je bio jakobitski grad za vrijeme ustanaka 1715. i 1745., pa je upravo u njemu proglašen kraljem James Edward, Stari pretendent na engleski tron.
## Znamenitosti

Svega je nekoliko objekata ostalo od slavne prošlosti grada, od njih je najznačajnija crkva sv. Ivana Krstitelja, sagrađena oko 1440. na mjestu starije crkve. U njoj je 1559. propovijedao prezbiterijanstvo John Knox, osuđujući idolopoklonstvo, zbog tog je razjarena masa njegovih sljedbenika porušila četiri samostana.

Za Hotel Salutation podignut - 1699. se drži da je najstarija škotska hotelska građevina.

Od građevina iz novijeg doba ističu se Episkopalna katedrala sv. Ninijan (1850. -1890.) i zgrada zatvora iz 1812. 
u kojem su se držali francuski zarobljenici u doba napoleonskih ratova.
## Privreda i obrazovanje
Tokom srednjeg vijeka Perth je bio značajna riječna luka na početku estuarija rijeke Tay, ali je 
vremenom to prestao biti. Danas je to manja luka za uvoz gnojiva i izvoz sjemenskog krumpira.

Perth je dugo bio centar proizvodnje whiskya, hrane i stakla. Iako još uvijek i danas ima još dosta industrijskih pogona, sve više se profilira kao trgovački centar svog poljoprivrednog zaleđa.
Njegov stočni sajam poznat je u cijeloj Velikoj Britaniji. Od kraja 20. vijeka brojne korporacije otvorile su svoje područne urede u Perthu, pa on sve više 
postaje financijsko-poslovni centar.

U gradu djeluje Perth College, koji je dio *[[Univerzitet]]a Highlands and Islands*.
## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice grada 
* ''Perth'' na portalu Encyclopædia Britannica
Goha

***Goha*** je francusko-tuniski igrani film snimljen 1958. u režiji Jacuqesa Baratiera. Po žanru je drama, a temelji se na romanu *Le Livre de Goha le Simple* Alberta Adesa i Alberta Josipovicija. Naslovni protagonist, čiji lik tumači egipatski glumac Omar Sharif je siromašni arapski mladić koji zajedno sa magarcem slučajno nabasa na karavan učenih ljudi. Radnja prikazuje kako ga jedan od njih (čiji lik tumači Lauro Gazzolo) uzme kao svog štićenika, ali i kako se Goha zaljubi u njegovu suprugu (čiji lik tumači Zohra Faiza), što će dovesti do tragičnih posljedica. Goha je premijerno prikazan na Kanskom festivalu gdje je Sharif svojim nastupom izazvao veliku pažnju stranih producenata, što mu je kansijih godina omogućilo međunarodnu karijeru. U filmu se prvi put u maloj ulozi služavke pojavila Claudia Cardinale.

## Uloge
* Omar Sharif - Goha (kao Omar Chérif)
* Zohra Faiza - Farrideh (kao Zohra Faïza)
* Lauro Gazzolo - Tal'el Ouloum
* Gabriel Jabbour - Sayed Khamis
* Daniel Emilfork - Ibrahim
* Zina Bouzaiade - Fulia
* Claudia Cardinale - Taj'el Ouloumova služavka
* Fatma - Anisseh
* Ito Ben Lahsen - Chams
* Jean Laugier - Javni pisar
* Annie Legrand - Loulou

## Vanjske veze
*
Dundee

**Dundee** (škotsko-gelski: *Dùn Dé*) je četvrti grad po veličini u Škotskoj od 160,309 stanovnika, on je i administrativni centar istoimenog Područnog vijeća (council area) 
Dundee, veliki industrijski centar i luka istočne Škotske, kraljevski grad u historijskoj grofoviji Angus. 
## Geografija
Dundee leži na obali Sjevernog mora u Škotskoj u estuariju rijeke Tay zvanom 
Firth of Tay udaljen oko 64 km sjeverno od Edinburgha.

Dundee se rastegao duž rijeke Tay u dužinu od nekih od 13 km. Gradom dominira vulkansko brdo - Dundee Law, visoko 174 metara. Preko Firth of Taya su izgrađena dva mosta automobilski i željeznički 
. 
## Historija
Najraniji spomen o Dundeeju datira s kraja 12. i početka 13. vijeka, kad je proglašen kraljevskim gradom. Sljedećih četiri do pet
vjekova pretrpio je mnogo napada, razaranja i krvoprolića od Engleza. Status grada dobio je tek - 1892. a i samostalni grofovijski grad postao je 1894. Ribolov je u Dundeeju bio važan od najranih dana njegova postojanja, pa je u njemu nikla i jedna od najvećih škotskih kitolovnih flota.

Poput drugih britanskih gradova i u Dundeeju se zarana razvila tradicionalna tekstilna industrija, koja se je u 19. vijeku vezala uz kitolov nakon otkrića da se jutena vlakna, daju odlično impregrirati kitovim uljem, a takvo platno odlično upotrijebiti za izradu vreća i podloga za sagove. Od tad je Dundee postao centar za proizvodnju jute u svjetskim razmjerima, pa je grad je ubrzano rastao.
## Znamenitosti

Svega je nekoliko historijskih objekata i samo jedna vrata (East Port) od starih gradskih bedema,  preživjelo burnu prošlost.

Pored tog tu su i tri župne crkve, smještene pod jednim krovom, koje su danas žarišne točke, modernog centra grada od stakla i betona. 
Veći broj starih proleterskih periferijskih straćara i uličica je srušen, ali je istovremeno i Broughty Ferry, koji je sve donedavno 
bio odvojeni grad, rezidencija bogatih gradskih trgovaca, sada uklopljen u grad. 
## Privreda i obrazovanje
I danas se u gradu proizvodi puno tekstila, ali se počevši od Drugog svjetskog rata, sve veći broj radnika zapošljava u novim 
pogonima lake industrije. Dundee je također poznat po proizvodnji slatkiša, konzervi i naročito marmelade

Od kraja 20. vijeka počeo je proces zamiranja proizvodnih pogona, pa uslužni sektor ima sve važniju ulogu u ekonomiji grada. 
Danas je Dundee izrastao u istaknuti obrazovni i istraživački centar, naročito okrenut prema informacijskoj tehnologiji i istraživanju i razvoju na području biotehnologije.

U gradu djeluje Univerzitet u Dundeeju od 1881., koji je stekao status nezavisnog univerziteta - 1967. Pored tog u gradu djeluje i Univerzitet Abertay Dundee i Dundee International College.

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice grada 
* ''Dundee'' na portalu Encyclopædia Britannica
Momčilo Mole Radosavljević

**Momčilo Mole Radosavljević** je bio prvi komandant Čačanskog partizanskog odreda.

Rođen je 1910. u Slatini kod Čačka. Po zanimanju je bio diplomirani pravnik. Bio je sekretar Sreskog komiteta KPJ za srez trnavski, organizator ustanka u čačanskom kraju i prvi komandant Čačanskog NOP odreda "Dr. Dragiša Mišović". Učestvovao u opsadi Kraljeva tokom oktobra i novembra 1941.

Uhvatili su ga četnici i predali Nemcima, koji su ga streljali u Čačku 1. februara 1942. godine.

## Izvori