1669.

Godina **1669** (**[[rimski brojevi|MDCLXIX]]**) bila je redovna godina koja počinje u utorak po gregorijanskom kalendaru odn. redovna godina koja počinje u petak po 10 dana zaostajućem julijanskom kalendaru.
__NOTOC__

## Događaji
### Januar/Siječanj &ndash; Mart/Ožujak
* 23. 1. - Dositej II postaje jerusalimski patrijarh (do 1707).
* januar-februar - Harambaša Stevan Popović i providur Jadranskog mora Askanio Đustinijani u luci Gruž gde "izlažu poniženjima" Dubrovčane - slučaj stigao i do pape Klementa IX koji je naterao Mlečane da odstupe.
* ca. februar - Hajduci dva puta haraju dubrovački Pelješac.
* 11. 3. - Počinje jedna od najrazornijih erupcija Etne koja će do aprila uništiti 10 sela i ispuniti luku Catanije.
* mart - Henry Morgan opljačkao Maracaibo.

### April/Travanj &ndash; Jun/Lipanj

* april, početkom - Bajo Pivljanin i Vukosav Puhalović doterali mnogo roblja i stoke iz Hercegovine i sklonili se na Šipan, turska potera ispraznila tri dubrovačka sela - hajdučka haranja na dubrovačkoj i turskoj teritoriji se nastavljaju i sledećih meseci.
* april - Lava iz Etne je stigla do bedema Catanije, koji su uglavnom zaklonili grad.
* 1. 5. - Sultan zvanično proglasio savez sa ukrajinskim hetmanom Petrom Dorošenkom (tj. Kozački hetmanat mu je vazal).
* 29. 5. - Poslednji formalni sastanak Hanzeatske lige.
* 9. 6. - Johann Joseph von Herberstein postaje zapovjednik Hrvatske krajine (do 1689). Ban Petar Zrinski ogorčen, obnavlja plemićku urotu, tražiće potporu od sultana.
* 19. 6. - Michał Korybut Wiśniowiecki izabran za poljsko-litvanskog vladara (krunisan u septembru, vlada do 1673).
* 25. 6. - Kandijski rat, Opsada Kandije: zapovednik francuskog kontigenta François de Vendôme poginuo tokom noćnog okršaja.

### Jul/Srpanj &ndash; Septembar/Rujan
* 25. 7. - Francuski kontraadmiralski brod *Thérèse* eksplodirao tokom bombardovanja turskih pozicija kod Kandije. Francuzi sledećeg meseca napuštaju opsadu.
* 4. 9. - Generalni kapetan Francesco Morosini predao Kandiju velikom veziru Ahmed-paši Ćupriliću nakon 21-godišnje turske opsade, uz slobodan prolaz. Papa Klement IX. se navodno razboleo nakon primljene vesti.
** Razgraničenje u Dalmaciji potpisano 1671, Mlečanima ostaje samo Klis sa okolinom (Poljica, Makarska?).
* 23. 9. - Car i kralj Leopold I. priznao status i povlastice isusovačke Akademije u Zagrebu, začetka Sveučilišta.

### Oktobar/Listopad &ndash; Decembar/Prosinac
* 12. 11. - Franjo Bukovački odlazi u Tursku da dogovori savez sultana i Petra Zrinskog.
* 20. 12. - Počinje konklava za izbor novog pape koja će trajati četiri meseca.

### Kroz godinu
* Požar u turskom Kninu, izgorelo 360 ljudi.
* Fratri u Sarajevu dobili spor protiv patrijarha koji je tražio novac od njih, po cenu sedam tovara aspri.
* Nikola Ogramić Olovčić izabran za bosansko-đakovačkog biskupa (do 1701).
* Knežija Šipan priključena Lopudu.
* Turci zapalili istočni deo Gute (danas Kolárovo u južnoj Slovačkoj).
* Jan Swammerdam objavio *Historia Insectorum Generalis*.
* Posthumno objavljene Pascalove *[[Pensées]]* ("Misli").
* Muteferika Sulejman-aga je osmanski izaslanik u Parizu, gde nastaje moda za turskim stvarima (*turquerie*), npr. kafom.
* Drama "Koriolan" (*Il Coriolano*) Krste Ivanovića u Pjačenci.
* Kineski car Kangxi započinje samostalnu vladavinu.
* Počinje Šakušainov ustanak, pobuna Ainua na japanskom Hokkaidu.
* Indija: mogulski car Aurangzeb ruši hinduističke hramove, npr. Kashi Vishwanath i Kesava Deo. U Bengalu vlada velika glad.
* Osnovana kineska farmaceutska kompanija Tongrentang.
* Portugalci napravili utvrđenje Fort of São José da Barra do Rio Negro na mestu današnjeg Manausa.
*  - Alhemičar Hennig Brand otkrio fosfor.

## Rođenja

* 9. 8. - Jevdokija Lopuhina, prva supruga Petra Velikog († 1731)
* 27. 8. - Anne-Marie d'Orléans, kraljica-supruga Sardinije († 1728)
* 19. 10. - Wirich Philipp von und zu Daun, habsburški vojskovođa († 1741)

## Smrti

* 16. 5. - Pietro da Cortona, slikar (* 1596-7)
* 8. 9. - Matija Frkić, teolog i filozof (* 1583)
* 10. 9. - Henriette Marie de France, kraljica-supruga Čarlsa I (* 1609)
* 4. 10. - Rembrandt van Rijn, nizozemski barokni slikar (* 1606)
* 9. 12. - Klement IX., papa (* 1600)

## Reference

;Literatura
* J. B?sendorfer. *[http://books.google.com/books?id=PgsKAwAAQBAJ Zavjera Petra Subia-Zrinskogo, Bana Hrvatskoga]*. Рипол Классик; .
* *Historija naroda Jugoslavije II*, Školska knjiga Zagreb, 1959
* *Istorija srpskog naroda*, Treća knjiga, prvi tom, Srbi pod tuđinskom vlašću 1537-1699, SKZ Beograd 1993,