Težina lanaca

***Težina lanaca*** () je dokumentarni film Borisa Malagurskog iz 2010. godine o uzrocima raspada Jugoslavije, ocepljenju Kosova, ratovima 1990-tih, kao i ekonomskoj i geopolitičkoj kolonizaciji novonastalih država na Balkanu.

Film nije isključivo dokumentarni, već i umetničko ostvarenje. Unekoliko navrata se koriste scene iz igranih filmova, o čemu autor filma ne upozorava gledaoce.

Prema rečima autora, film je finansiran od strane običnih ljudi širom sveta, "pre svega iz dijaspore u Australiji, Kanadi i Americi".

## O filmu
### Produkcija

Snimanje je počelo septembra 2009. godine uz podršku "Global Research" instituta, organizacije iz Montreala koja se bori protiv globalizacije i novog sveskog poretka. Nakon snimanja u kanadskim gradovima Montrealu, Torontu i Otavi, produkcija je nastavljena 2010. godine u američkim gradovima Dejtonu, Kolumbusu, Njujorku i Vašingtonu, a završena na leto 2010. godine u Sloveniji - Ljubljana; Hrvatskoj - Vukovar, Đakovo, Jasenovac, Zagreb, Gospić, Knin; Bosni i Hercegovini - Sarajevo, Trebinje; Srbiji - Beograd, Subotica, i Kosovu - Kosovska Mitrovica, Trepča, Priština, Orahovac, Prizren i Štrpce. Film je završen oktobra 2010. godine.

### Sadržaj
"Težina lanaca" predstavlja Borisov pogled na umešanost zapadnih sila u podeli etničkih grupa unutar Jugoslavije i tvrdi da je rat nametnut spolja dok su obični ljudi želeli mir. Međutim, prema autoru filma, ekstremne frakcije sa svih strana, svesrdno podržani od svojih stranih mentora, nadjačali su glasove umerenih i konflikt je izbio. Više od deceniju nakon zadnjeg rata, mržnja i dalje postoji, a ljudi nastavljaju da šire mitove o tome šta se stvarno desilo.

"Težina lanaca", pak, sugeriše da je raspad Jugoslavije posledica jedne velike igre koju Srbija niti je vodila, niti je mogla da spreči. Reditelj u filmu koristi neke dokumente američke administracije vezane za zaštitu americkih ekonomskih interesa iz 1984. i 1990 (o nastojanju uspostavljanja tržinšne ekonomije u Jugoslaviji), koje prikazuje kao ključne za raspad Jugoslavije.

Dobro uštimanom filmskom pričom, autor nastoji dokazati da je krvavi raspad SFRJ uzrokovan interesima SAD i velikih korporacija, na globalnom planu. Na lokalnom nivou, uzroci raspada Jugoslavije su buđenje ustaškog pokreta u Hrvatskoj i radikalnog islama u Bosni i Hercegovini.

## Kritike

U nekim srpskim medijima film je naišao na pozitivne kritike:

U nekim drugim srpskim i regionalnim medijima film je naišao na negativne kritike:

"Moja kritika" ocenjuje da je "Težina lanaca" prosrpski film, jedna argumentovana teorija zavere, koja pokušava da opovrgne mišljenje o srpskoj krivici za ratove na Balkanu 1990-ih godina. Autor pokušava da dokaže da su moćne kompanije rasturile Jugoslaviju u želji da državice nastale nakon njenog raspada pretvore u svoje kolonije, i da su u tome uspele:

Živadinović podseća da je Malagurski prikazao sve loše strane ujedinjene Evrope (izumiranje malih ekonomija i poljoprivrede, neravnopravna konkurencija...) ali ne iznosi niti jednu jedinu dobru stranu EU (svi putuju slobodno kuda god žele, ljudi i roba ne poznaju granice, za svakog postoji mogućnost zapošljenja postoji u bilo kojoj zemlji...).

Bosanskohercegovački pjesnik i pisac Zijad Burgić smatra da ovaj film, pravljen na matrici “kosovskog mita”, predstavlja "još jedan od uradaka iz serije prikrivanja srpske odgovornosti za krvave balkanske ratove iz zadnje dekade prošlog stoljeća". Redatelj Boris Malagurski je okupio kremu desničarskog miljea, lobiste za navodni “srpski interes” u Americi i Kanadi, među kojima su i poznati negatori genocida u Srebrenici, kao Srđa Trifković. Pored njih, u filmu su intervjuirani i ljudi u čiju dobronamjernost ne treba sumnjati, kao Rade Aleksić, otac Srđana Aleksića iz Trebinja, poznatog po hrabrom činu da stane u zaštitu sugrađanina druge nacionalnosti i bude ubijen od strane pijanih srpskih vojnika. Očigledno je da jedan dio ljudi nije znao kako će njihovo učešće u filmu biti iskorišćeno. Na primer, reditelj je na ekstremno propagandan način, radi prebacivanja krivice za rat na Hrvate, iskoristio intervju sa suprugom Josipa Kira, prijeratnog šefa policije u Osijeku, ubijenog od strane hrvatskih nacionalista. U istom kontekstu se koristi i priča vezana za ubistvo Milana Levara, Hrvata koji je ubijen takođe od strane hrvatskih nacionalista, zato što je bio tokom rata protiv vršenja zločina nad Srbima u Gospiću.

Burgić ocenuje da se „najveći propagandni trik filma sastoji upravo u onome što film ne sadrži”. U filmu nema riječi o aktivnostima SANU i Memorandumu iz druge polovine 80-ih, o vojnim planovima JNA i jakom uticaj srpskih nacionalista u njoj, vojnim planovima Ram 1 i Ram 2, o planovima za stvaranje Velike Srbije, o ratu u Hrvatskoj, o borbenim dejstvima u BiH, o bici za Vukovar i opsadi Dubrovnika, o naoružavanju srpskih civila u Bosni i Hercegovini, o koncentracionim logorima, o opsadi Sarajeva i genocidu u Srebrenici. Kada se opisuju ratni zločini i zločinci, nisu pokriveni i spomenuti Slobodan Milošević, Radovan Karadžić, Ratko Mladić i Goran Hadzić.

## Reference

## Vanjske veze
* 
* '''Zvanični vebsajt'''