Novo kraljevstvo Egipta

**Nova država** je razdoblje u povijesti drevnog Egipta između 16.st. pne. i 11.st. pne. za vrijeme kojeg su vladale Osamnaesta egipatska dinastija, Devetnaesta egipatska dinastija i Dvadeseta egipatska dinastija.

Za vrijeme nove države Egipat je proširio svoje granice do najveće mjere u svojoj povijesti. Proširio se daleko na jug u Nubiju držao je široka područja na Bliskom istoku. Egipatska vojska ratovala je s Hetitima zbog kontrole nad područjem današnje Sirije.

To je najsjajnije i najslavnije razdoblje egipatske povijesti i era najpoznatijih i najslavnijih faraona. Egipat je tijekom ovog razdoblja postao najmoćnija država staroga istoka a isto tako i priznata velesila čija ljepota umijetnosti očarava ljude još i danas. Često se naziva i **Novo kraljevstvo**.

## 18. dinastija

Osnivačem 18. dinastije, koja je označila početak Novog kraljevstva, smatra se faraon Amozis I. On protjeruje Hikse iz Egipta, uspostavlja dobro organizovanu državu te ratuje u Nubiji.

Nasleđuje ga sin Amenofis I. Koji je završio osvajanje Nubije te modernizirao i reformirao vojsku. On i njegova majka su poštovani nakon smrti.

Tutmozis I., njegov vojskovođa i nasljednik proveo je većinu svoje karijere ratujući i osvajajući, a mnogi smatraju da je upravo on prvi faraon koji se dao pokopati u Dolini kraljeva, u grobnici uklesanoj u stijenu.

Smrću njegova naslednika Tutmozisa II., koji je kratko vladao, njegova kći Hatshepsut prigrabila je vlast. Budući da je legitimni nasljednik Tutmozis III. Bio vrlo mlad, ona je vladala umjesto njega. Pokazivala se odevena kao muškarac, a njena vladavina je obeležena miroljubivom vanjskom politikom te izuzetnim građevinskim pothvatima. Vodila je i pomorsku ekspediciju u Punt, sa koje je dovela egzotične životinje i biljke, npr. majmune i tamijan.

Njezina smrt dovela je na prijestolje njezina posinka Tutmozisa III., koji je bio najveći ratnik u egipatskoj istoriji, general koji nikada nije izgubio bitku te veliki osvajač i organizator. Za njegove vladavine egipatsko carstvo postalo je veće nego ikada pre ali i posle. Svoje je bitke ovekovečio u Svecanoj dvorani hrama u Karnaku.

Amenofis II. Poznat je po svojoj izuzetno zanimljivoj grobnici u Dolini kraljeva i uspešnim vojnim poduhvatima. Uskoro je otkopavanje i otkrivanje velike sfinge iz pijeska u Gizi dovelo na prijestolje princa Tutmozisa, koji je vladao egiptom kao idući faraon poznat kao Tutmozis IV.

Njegov sin Amenofis III. Bio je veliki faraon graditelj za čije je vladavine egipat doživio najveće bogatstvo, prosperitet i raskoš. To je bilo doba sa retkim ratovima i podizanjem velikih kipova i hramova.

Njegov nasljednik Amenofis IV.,koji kasnije menja ime u Ekhnaton, napušta dotadašnji glavni grad Tebu i gradi novu prijestolnicu koju je nazvao Akhetaton, a danas je poznata kao Amarna. Ostavio je tradiciju i vjerski sistem koji je tradicionalno slavio mnogo bogova, i uveo jednoga boga Atona kojeg je slavio zajedno sa svojom porodicom. Zemlja je bila u velikoj krizi, a brojni teritorijalni gubitci pre osvojenih područja, faraona, čini se, nisu ga zanimali. Njegove reforme su ukinute ubrzo nakon njegove smrti (vjerojatno su ga otrovali egipatski tradicionalisti), a prijestolnica je prebacena natrag u Tebu.

Ekhnatona najvjerojatnije nasljeđuje njegova žena Nefertiti, koja je vladala kao slabo poznati faraon Smenkhare a nakon nje na prijestolje dolazi devetogodišnji Tutankhamon. Zbog njegove mladosti u njegovim su odlukama veliku ulogu imali njegov vezir Ay i vojskovođa Horemheb. Njegova je vladavina bila kratkotrajna, značajna po tome što je vraćena stara religija a država se pocela oporavljati od epizode Amarne. Umro je iznenada, kada mu je bilo samo 19 godina a neki smatraju da je ubijen. Naslijedio ga je njegov dvorjanin Ay a njega zapovijednik vojske Horemheb, koji je egiptu vratio staru slavu i sjaj.

## 19. dinastija
Osnivač nove 19. dinastije je Ramzes I. kojega je nasledio mnogo značajniji sin Seti I.,veliki ratnik i graditelj. Nijedan faraon pre ili posle nije nadmašio kvalitetu umijetnosti koja je ostvarena tokom Setijeve vladavine.

Ramzes II., poznat i kao Ramzes Veliki, Setijev sin i naslednik, postao je najveći egipatski faraon. Vladao je egiptom 67 godina, sagradio brojne gigantske spomenike i hramove, vodio uspiješne ratove sa susjednim narodima te imao 100 dece i 200 žena.

Naslijedio ga je njegov tek 13. sin Merenptah, koji je bio već prilićno star kad je zavladao, budući da je njegov otac vladao iznimno dugo. Merenptahova je smrt obilježila razdoblje borbi za vlast.

## 20. dinastija
Izmjenjuju se faraoni koji kratko vladaju.Stanje se donekle smirilo kada je na vlast došao Setnakht, osnivač 20. dinastije. Ramzes III., njegov sin i naslijednik, uspiješno je ratovao protiv brojnih naroda koji su pokušali osvojiti egipat. Ubijen je u haremskoj uroti. Faraoni koji su ga naslijedili uglavnom su nevažni i njihova je vladavina ispunjena daljnjim slabljenjem zemlje.

Poslednje od tih faraona, Ramzes XI., bio je poslijednji faraon Novog kraljevstva. Njegovom je smrću završila najslavnija i najpoznatija era egipatske istorije.

## Kronologija Nove države

ImageSize = width:800 height:auto barincrement:12
PlotArea = top:10 bottom:30 right:130 left:20
AlignBars = justify

DateFormat = yyyy
Period = from:-1560 till:-1050
TimeAxis = orientation:horizontal
ScaleMajor = unit:year increment:100 start:-1560
ScaleMinor = unit:year increment:25 start:-1560

Colors =
  id:canvas      value:rgb(1,1,1)
  id:18     value:orange
  id:19     value:green
  id:20     value:blue
  id:eon    value:white

Backgroundcolors = canvas:canvas

BarData =
  barset:Rulers
  bar:eon

PlotData=
  align:center textcolor:black fontsize:8 mark:(line,black) width:25 shift:(0,-5)
  bar:eon color:eon

  from: -1550   till:    -1292   color: 18   text:osamnaesta dinastija
  from: -1292   till:    -1185   color: 19   text:devetnaesta dinastija
  from: -1186   till:    -1072   color: 20   text:Dvadeseta dinastija

  width:5 align:left fontsize:S shift:(5,-4) anchor:till
  barset:Rulers

  from: -1550 till: -1525 color:18 text:"Ahmose I."
  from: -1525 till: -1504 color:18 text:"Amenhotep I."
  from: -1504 till: -1492 color:18 text:"Thutmosis I."
  from: -1492 till: -1479 color:18 text:"Thutmosis II.."
  from: -1479 till: -1425 color:18 text:"Thutmosis III."
  from: -1479 till: -1457 color:18 text:"Hatshepsut"
  from: -1425 till: -1399 color:18 text:"Amenhotep II."
  from: -1399 till: -1389 color:18 text:"Thutmosis IV."
  from: -1389 till: -1351 color:18 text:"Amenhotep III."
  from: -1351 till: -1344 color:18 text:"Ekhnaton"
  from: -1336 till: -1334 color:18 text:"Smenkhkare"
  from: -1334 till: -1325 color:18 text:"Tutankhamon"
  from: -1325 till: -1321 color:18 text:"Ay"
  from: -1321 till: -1292 color:18 text:"Horemheb"

  from: -1292 till: -1290 color:19 text:"Ramzes I. (1292. pne. &ndash; 1290. pne.)"
  from: -1290 till: -1279 color:19 text:"Seti I. (1290. pne. &ndash; 1279. pne.)"
  from: -1279 till: -1213 color:19 text:"Ramzes Veliki (1279. pne. &ndash; 1213. pne.)"
  from: -1213 till: -1203 color:19 text:"Merneptah (1213. pne. &ndash; 1203. pne.)"
  from: -1203 till: -1199 color:19 text:"Amenmesse (1203. pne. &ndash; 1199. pne.)"
  from: -1199 till: -1193 color:19 text:"Seti II. (1199. pne. &ndash; 1193. pne.)"
  from: -1193 till: -1187 color:19 text:"Siptah (1193. pne. &ndash; 1187. pne.)"
  from: -1187 till: -1185 color:19 text:"Twosret (1187. pne. &ndash; 1185. pne.)"

  from: -1186 till: -1183 color:20 text:"Setnakhte"
  from: -1183 till: -1152 color:20 text:"Ramzes III."
  from: -1152 till: -1146 color:20 text:"Ramzes IV."
  from: -1146 till: -1142 color:20 text:"Ramzes V."
  from: -1142 till: -1134 color:20 text:"Ramzes VI."
  from: -1134 till: -1129 color:20 text:"Ramzes VII."
  from: -1129 till: -1125 color:20 text:"Ramzes VIII."
  from: -1125 till: -1107 color:20 text:"Ramzes IX."
  from: -1107 till: -1103 color:20 text:"Ramzes X."
  from: -1103 till: -1072 color:20 text:"Ramzes XI."

  barset:skip


## Vanjske veze

* New Kingdom of Egypt - Aldokkan
* Middle East on the Matrix: Egypt, The New Kingdom  — Photographs of many of the historic sites dating from the New Kingdom