open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Dragutin Cvijak

**Dragutin Cvijak** (rođen: ***Dragutin Zwieback***) (Osijek, 27. 3. 1884 - Koncentracijski logor Jasenovac, 18. 11. 1941), jugoslavenski pravnik, član masonske židovske lože u Zagrebu i prvi predsjednik Židovskog gombalačkog i športskog društva Makabi. Ubijen je za vrijeme Holokausta.

## Biografija
Dr. Dragutin Cvijak je rođen 27. 3. 1884 godine u židovskoj porodici Vatroslava i Malvine Zwieback iz Osijeka za vrijeme Austro-Ugarske monarhije. Dragutinov otac se u Osijek doselio iz sela Haršanj u Ugarskoj 1891 godine, a majka mu je podrijetlom bila iz Pešte. Vatroslav Zwieback je u Osijeku držao "prvoklasni" dućan odjeće, obuće i šešira. Porodica Zwieback je živjela u samom centru grada, na trgu Khuen-Hedervarija. Dragutin je u rodnom gradu, 1891, pohađao Kraljevsku veliku gimnaziju (*Königliches Obergymnasium*). 1902 upisao je Fakultet prava Univerziteta u Beču. Povratkom u Trojednu Kraljevinu Hrvatsku, Slavoniju i Dalmaciju, Dragutin je 1905 upisao Pravni fakultet Sveučilišta u Zagrebu gdje je i diplomirao iste godine. 1907 dodijeljena mu je titula Doktora prava Pravnog fakulteta Sveučilišta u Zagrebu. 1912 oženio je Margaretu Šon, kćer Ivana i Kamile (Polak) Šon. 10. 5. 1918, iz tog braka, rodio mu se sin Gustav. 4. 5. 1919 Dragutin je bio jedan od osnivača i predsjednik organizacionog komiteta tj. prvi predsjednik Židovskog gombalačkog i športskog društva Makabi u Zagrebu. Za života je bio aktivni član Bogoštovne izraelske općine Zagreb, ravnatelj uprave Društva čovječnosti, član masonske židovske lože u Zagrebu i ugledni zagrebački pravnik. 8. 5. 1939, zbog povećanog antisemitizma na teritoriju Kraljevine Jugoslavije uzrokovanog nacističkom propagandom, Dragutin je promijenio porodično prezime Zwieback u Cvijak. Unatoč tome, Dragutin je za vrijeme za vrijeme Drugog svjetskog rata tj. Nezavisne Države Hrvatske (NDH) bio uhapšen od strane ustaša i deportiran u koncentracijski logor Jasenovac gdje je i ubijen 18. 11. 1941 godine. Holokaust su preživjeli Dragutinova supruga i sin skrivajući se pred ustašama u Dalmaciji i Italiji.

## Reference

## Literatura
*
Ingrija

**Ingrija** (ruski: *Ингрия*, *Ижорская земля*, *Ингерманландия*; švedski: *Ingermanland*; estonski: *Ingeri* ili *Ingerimaa*) je ime za historijsku regiju duž južnih obala Finskog zaljeva, koja se na sjeveru prostire do jezera Ladoga, a na zapadu do rijeke Narve i Estonije.

Danas se teritorij Ingrije gotovo poklapa sa Lenjingradskom oblasti.

## Historija
Rusi su se počeli naseljavati po Ingriji, odnosno po Ižorskoj zemlji tokom 8. i 9. vijeka. Kasnije je Ingrija došla pod vlast Velikog Novgoroda, a od 15. vijeka pod vlast Velike moskovske kneževine. Šveđani su anektirali Ingriju 1617. nakon Ingrijskog rata i držali je pod svojom kontrolom do 1700. odnosno Velikog sjevernog rata.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Ingermanland'' na portalu Encyclopædia Britannica
Proleteri svih zemalja, ujedinite se!

**„Proleteri svih zemalja, ujedinite se!“** () je jedan od najpoznatijih komunističkih uzvika, koji se prvi put pojavio u „Кomunističkom manifestu“ (1848) Кarla Marksa i Fridriha Engelsa.

Ovaj slogan bio je državno geslo Saveza Sovjetskih Socijalističkih Republika (), a bio je prisutan na svim grbovima sovjetskih republika i njihovih autonomnih jedinica, te na naslovnicama većine sovjetskih novinskih glasila. Ovo je bio popularan uzvik na Drugom kongresu Кominterne 1920. godine. Lenjinova varijacija na slogan bila je “Radnici i ugnjeteni narodi i nacije svih zemalja, ujedinite se!”.

Neke socijalističke i komunističke partije ga i dalje koriste za svoje geslo. Uobičajeno je i njegovo uzvikivanje tokom radničkih štrajkova i protesta.

Na mnogim zastavama Кomunističkih partija, uključivo i SКJ, taj slogan je bio i ispisan.

Ova parola u doba vladavine SКJ nije bila posebno popularna jer se iz nje, u Jugoslaviji, prepoznavao hegemonizam КP Sovjetskog Saveza.

Po nekim izvorima, Marx je parolu preuzeo iz knjige ** socijalističke spisateljice i aktivistkinje Flore Tristan iz 1843, gdje se pojavila pet godina prije Komunističkog manifesta.

## Reference

## Vanjske veze

* „Кomunistički manifest“ - glava 4; Marks i Engels
Gustav Cvijak

**Gustav Cvijak** (rođen: ***Gustav Zwieback***)  (Zagreb, 10. 5. 1918 - Rio de Janeiro, Brazil, 1983), jugoslavenski advokat i pjesnik.

## Biografija
Gustav Cvijak je rođen 10. 5. 1918 u Zagrebu za vrijeme Austro-Ugarske Monarhije. Potječe iz židovske porodice Dragutina i Margarete Cvijak (*do [[1939]] Zwieback*). U Zagrebu je 1928 završio osnovnu školu i klasičnu gimnaziju 1932 godine. Studirao je na Pravnom fakultetu Sveučilištu u Zagrebu na kojem je diplomirao 29. 9. 1936 godine. U to vrijeme prezime mu se pisalo i, prema službenim spisima Sveučilišta, Cvibak. Gustavov otac je 8. 5. 1939, zbog povećanog antisemitizma na teritoriju Kraljevine Jugoslavije uzrokovanog nacističkom propagandom, promijenio prezime Zwieback u Cvijak. Gustavov otac Dragutin je 18. 11. 1941, tokom Drugog svjetskog rata tj. Holokausta, skončao u ustaškom koncentracijskom logoru Jasenovac. Sam Gustav je, sa majkom Margaretom, u junu 1941 pred ustašama pobjegao u Split (*koji je tada bio pod [[Kraljevina Italija|talijanskom]] samoupravom*), a zatim u Ljubljanu. Potom je sa majkom prešao na talijanski teritorij. Godinu i pol dana, 1942/43, proveo je u internaciji u logoru u Perugi. Nakon kapitulacije Italije tj. uspostave Hitlerove marionetske Talijanske Socijalne Republike, Gustav se sa majkom pred Wehrmachtom sakrio kod izvjesnog Attilija Avellina Goraccija u Perugi. Tu su boravili dva mjeseca. 1943 prebjegli su u Rim gdje su se skrivali pod lažnim imenom Franco Galanti i Maria Terruzzi. Nakon rata, u Rimu je radio kao prevoditelj za Američki židovski distribucijski komitet (*Židovska agencija za pomoć*) u Italiji. 1947 iz Barcelone je emigrirao, sa majkom, u brazilski Rio de Janeiro. Bio je oženjen za Augustu Rivolu sa kojom je imao sina i kćer. Majka mu je umrla 1981 godine. Gustav je za života, od 1932 do 1945, pisao pjesme, a koje su 1958 godine izdane u zbirci "Pisati, pisati i tako disati". Dvije pjesme su mu bile tiskane u zborniku "Pjesnici Zagrebu" 1979 godine. Gustavova poezija je reportažnog i feljtonističkog tona, kadikad prožeta socijalnom i političkom notom. Gustav Cvijak je umro 1983 u Rio de Janeiro. Majka mu je živjela do 1981 godine.

## Djela
* "*Pisati, pisati i tako disati*", Zagreb (1958)

## Reference

## Literatura
*
TOS-1

**TOS-1** *([[Ruski]]: ТОС¹-1 "Буратино")* je sovjetski višecijevni raketni lanser s raketama opremljenim aerosolnim bojnim glavama, postavljen na podvozje tenka T-72. TOS-1 je dizajniran da bi uništio protivničke bunkere, laka oklopna vozila i živu silu.

Ideja teškog raketnog oklopnog lansera malog dometa se pojavila 1970-tih. Sustav temeljen na podvozju tenka T-72, rakete i vozilo za prijevoz raketa je razvijeno ranih 1980-tih u dizajn birou Omsk. Nazvan je TOS-1. Njegov razvoj je dugo čuvan kao vojna tajna, a prvi test u borbi imao je u Panjshir Valley tijekom sovjetskog rata u Afganistanu. Nadimak Buratino *([[hrvatski]] za [[Pinokio|Pinokija]])* je dobio zbog velikog "nosa" raketnog lansera.

TOS-1 ispaljuje 220&nbsp;mm rakete. TOS-1 raketni sustav je relativno kratkog dometa, do 3,5&nbsp;km a prema nekim izvorima i do 5&nbsp;km. Minimalni domet je 400 metara. Može ispaliti jednu ili dvije rakete istovremeno u vremenu od 0,5 sekundi. Da bi ispalio čitav lanser raketa potrebno mu je od 7,5 do 15 sekundi. Pri takvom ispaljivanju, rakete padaju na području veličine 200x400 metara.

TOS-1 je opremljen modernim sustavom za upravljane paljbom *(skraćeno: [[SUP]])*. Sva usmjerivanja i pripreme za paljbu se obavljaju unutar vozila, tako se posada ne izlaže neprijateljskoj vatri. Vozilo može stati i pucati na vidljive mete u 90 sekundi od trenutka kočenja, a njime upravlja 3 člana posade, zapovjednik, topnik i vozač. Punjenje lansirnih cijevi obavlja se uz pomoć TZM vozila za punjenje koje je također napravljeno na temelju podvozja T-72 tenka. Opremljeno je kranom i nosi set raketa.

## TOS-1A

**TOS-1A** je posljednja inačica originalnog teškog raketnog sustava TOS-1. Ušao je u službu ruske vojske 2001. godine. Lanser BM-1 koji je postavljen na tijelo tenka T-72 koristi dulje 220&nbsp;mm rakete. Broj lansirnih cijevi je smanjen sa 30 na 24. Nove lansirne cijevi su u usporedbi sa onima na originalnoj inačici duže. Maksimalan domet je povećan na 6,000 metara. Ovaj raketni lanser puni novo TZM-T vozilo za opskrbu. Nosi dvije grupe po 12 raketa između kojih je montiran kran. Vozilo za opskrbu također nosi i 400 litara benzina za nadopunjavanje lansirnog vozila.

## Izvori

## Vanjske veze

* Video TOS-1 u akciji
* GlobalSecurity
* FAS
Blohm & Voss Ha 140

**Blohm & Voss Ha 140** bio je njemački hidroavion/torpedni bombarder razvijan tijekom 1930-ih. Nakon četiri izrađena prototipa, daljni razvoj je obustavljen budući da je za operativnu uporabu izabran Heinkelov He 115.

## Izvori
Ahagar

**Ahagar** ili **Hogar** (ber. *idurar n Ahaggar*) je planinski masiv usred Sahare u južnom delu Alžira (Alžirska Sahara). Obuhvata preko 100.000&nbsp;km². Najviši vrh je Tahat (3005 m). Građen je od predkambrijskih kristalastih škriljaca, koji su mestimično prekriveni tercijarnom i kvartarnom lavom. Klima je pustinjska. Stanovnici su većinom Tuarezi, koji se bave stočarstvom (ovce, koze i kamile). U podgorini je znatan broj plodnih oaza, od kojih je u južnom podnožju glavna oaza Tamanraset (Tamanrasset) koja se pre zvala *Fort Laperrine*. U oazama se gaje žitarice i urme. U Ahagaru su otkrivena nalazišta nikla, bakra, platine i dijamanata, kao i mnogi tragovi stare kulture.

## Povezano
* Tibesti
* Sahara
* Alžir

## Literatura
* Vujadinović, S. (2009): *Regionalna geografija Afrike*, Geografski fakultet, Beograd

## Vanjske veze

* Hoggar-Gebirge aus "Afrikanisches Bilderbuch" (von Algier nach Agadez)
ICOR

**Međunarodna koordinacija revolucionarnih partija i organizacija** () je udruženje više od 40 samostalnih, nezavisnih i samofinansirajućih komunističkih partija i organizacija. Sastav je raznolik, čak i pored razlika u programima i statutu partija i organizacija. Osnovana je 6. oktobra 2010. godine.

## Ciljevi
Cilj organizacije je rušenje “svetskog sistema imperijalizma” u “sveopštoj globalnoj revoluciji” i uspostavljanje “diktature proleterijata”. Otvorena je za sve organizacije sa sličnim ciljevima. 
U svom radu, uruženje se bazira na pretpostavci da je socijalizam u SSSR-u nestao 1956. godine i da je država iznutra pretvorena u kapitalistički sistem od strane “nove klase birokrata” koja je postepeno preuzela vlast.

## Prevazilaženje podela
Ujedinjeni unutar udruženja su razne organizacije, različitih veličina i sastava, kao i različitih ideologija i političkih principa. Uspostavljanjem ovakve koalicije komunističkih partija sa različitim programima, predstavlja napredak u prevazilaženju podela među Marksitima-lenjinistima i ostalim revolucionarnim pokretima. 
Udruženje smatra da uspostavljanje združene ideoloških i političkih pravaca dug proces, i da je potrebno zajedničko iskustvo u praksi “saradnja na nekim osnovim pitanjima pre svega da bi se došlo do saradnje na rešavanju bitnih pitanja. 
Heterogenost organizacije ima svoje korene u fragmentaciji i podeli Marksista-lenjinista i radničkog pokreta svuda u svetu još od 20-og Кongresa Кomunističke partije Sovjetskog Saveza 1956. godine i to u vrlo različitim socijalnim uslovima u svakoj od država.

## Organizacije članice

Sledeće organizacije i partije su članice udruženja:

## Vanjske veze
* Zvanična internet prezentacija organizacije
Eldin Huseinbegović

**Eldin Huseinbegović** je bosanskohercegovački pjevač i tekstopisac. Snimio je duete sa Dinom Merlinom i Hari Mata Harijem.

## Biografija
Eldin Huseinbegović je rođen u Sarajevu 1978. godine. Svoj prvi javni nastup imao je na Festivalu "Mali šlager" 1987. U Sarajevu je 1992. godine završio Nižu muzičku školu. Od 1992.-1996. godine bavio se izvođenjem duhovne muzike.1997. godine proglašen je za pobjednika Festivala "Studentsko ljeto". U Maglaju 1998. godine osvaja drugo mjesto stručnog žirija i nagradu za najbolju muziku na Festivalu "Tamo gdje ljubav počinje". 1997. godine učestvuje kao autor na izboru za pjesmu Eurovizije, a 1999. godine na istoj manifestaciji učestvuje kao pjevač.

2000. godine učestvuje na festivalu zabavne muzike u Bihaću "Bihać 2000." Od 2002. godine radi kao tenor u operi Narodnog pozorišta u Sarajevu i učestvuje u izvođenju velikog broja opernih predstava i koncerata (Traviata, Figarov pri, Nabuko, Hasanaginica, Ero s'onog svijeta, Mozartov i Verdijev rekvijem, Tosca, Šišmiš, Ljubavni napitak, Zrinjski...).

Godine 2007. i 2008. učestvuje na "BiH radijsko-televizijskom festivalu" i oba puta osvaja nagradu za najbolju interpretaciju i drugu nagradu stručnog žirija. 2009. godine dobija nagradu "Isa beg-Ishaković" za doprinos kulturnoj i muzičkoj baštini BiH.

2010. godine dobija nagradu "Etno-pop pjevač godine u BiH".

Od 2007. godine intenzivno surađuje sa največim muzičkim imenima u regionu (Dino Merlin, Hari Mata Hari, Marija Šerifović, Elvira Rahić, Enes Begović, Osman Hadžić, Dženan Lončarević, Jelena Tomašević...).

Od 1999. godine je vlasnik muzičkog studija "Dzan" u kojem se bavi autorskim i producentskim radom. Od 30.01.2010. godine član je "Balkanske muzičke akademije", sastavljene od najboljih autora i producenata sa prostora Balkana. Do sada je autor preko 100 pjesama.

## Diskografija

### Albumi

# *[[Kaldrma (album)|Kaldrma]]* (2010.)

## Reference
Jakob De la Gardie

**Jakob De la Gardie** poznat i kao **Jakob Pontusson** (Tallinn, 20. jun 1583.  - Stockholm, 16. august 1652.), bio je 
švedski državnik i vojnik, poznat po tome što je uveo danske metode i tako modernizirao švedsku vojsku.

Jakob je komandirao švedskim ekspedicijskim snagama u Rusiji i sudjelovao u ratu protiv snaga
Poljsko-Litavske Unije, a kasnije je bio jedan od pet regenata u savjetu koji je upravljao zemljom dok je 
Kristina bila maloljetna.

## Biografija
Jakob je rođen kao sin francuskog pukovnika i barona Pontusa De la Gardie, koji je služio u švedskom garnizonu u 
Tallinnu.
Između 1606. - 1608. služio je u vojsci danskog generala Maurice od Nassaua, gdje se upoznao sa 
tadašnjim vrlo modernim vojničkim konceptima, koje je kasnije primjenio u švedskoj vojsci.

Kako se švedski kralj Karl IX bojao napredovanja poljske vojske 
Sigismunda III Vase imenovao je Jakoba De la Gardiu komandantom ekspedicijskih snaga i poslao ga u 
Rusiju (1608. - 1613.) 

De la Gardie je 1610. zauzeo Moskvu i velik dio sjeverozapadne Rusije, ali je katastrofalno poražen u 
Bitci kod Klušine 1610. i nije uspio u svojim nastojanjima da instalira Karla Filipa sina Karla IX na 
ruski tron. 

De la Gardie je nadvladao te neuspjehe kao glavni švedski pregovarač sa Rusima i redaktor Sporazuma iz Stolbova - 
1617. Tim sporazumom Švedska je dobila kontinuirani teritorij koji se protezao od Finske do Estonije, 
prostor koji je štitio granice (njihove) Finske i blokirao Rusiji izlaz na Baltičko more.

De la Gardie se od nakon 1621. borio protiv poljskih snaga u Livoniji (danas Estonija i Latvija), gdje je 
između 1626. - 1628. bio guverner i vrhovni komandant, ali je pred kraj opozvan.
Kao zagovornik mira s Poljskom, on je bio jedan od glavnih švedskih delegata u pregovorima koji su doveli do 
Mira iz Stuhmsdorfa - 1635., nakog kojeg se Švedska povukla iz Pomeranije i ostavila sve što je izgradila 
po lukama od 1627.

De la Gardie je bio član državnog vijeća od 1613., a od 1620. postao je maršal i jedan od pet regenata koji su vladali 
Švedskom od 1632. do 1644. u vrijeme dok je kraljica Kristina bila maloljetna.

Iako je podržavao politiku kancelara Axela Oxenstierne, ovaj ga nije trpio zbog njegovih pacifističkih i profrancuskih 
stavova, dok je on bio ratoboran i uvukao Švedsku u Tridesetogodišnji rat (1618. -1648.), nakon smrti kralja Gustava Adolfa - 1632.

Njih dvojica ipak su se izmirila kad se Oxenstierna vratio u Švedsku 1636. iako je Jakobov maršalski ured doživio žestoke kritike te godine. No to nije previše uzbudilo Jakoba De la Gardiu, koji je nastavio efikasno voditi svoj ured, ostvarujući značajan prihod od iznajmljivanja imovine monarhije i davanja pozajmnica iz državne riznice.

## Izvori

## Vanjske veze

* ''Jacob Pontusson, count de la Gardie'' na portalu Encyclopædia Britannica
Mir iz Stolbova

**Mir iz Stolbova** (ruski: *Столбовский мир*, švedski: *Freden i Stolbova*) je mirovni sporazum sklopljen između Ruskog Carstva i Kraljevine Švedske 
27. februara 1617. u selu Stolbova nedaleko Jezera Ladoga, njime je dovršen Ingrijski rat, švedska okupacija sjeverozapadne Rusije i njeno uplitanje u ruske političke prilike.

## Karakteristike sporazuma

Moskovski lideri su se 1610. suočili sa brojnim nevoljama, od sukcesijske krize, rata sa Poljskom do Seljačkih buna (Smutno vremja 1606. - 1613.), zbog tog su ponudili ruski tron Vladislavu, sinu poljskog kralja Sigismunda III Vase.

Taj potez izazvao je švedskog kralja Karla IX koji se ionako bojao Sigismunda Vase kao ozbiljnog konkurenta koji bi ga mogao izbaciti sa švedskog trona, pa je i zaratio sa njime, a nakon tog objavio je rat i Rusiji - traživši da ruski tron pripadne njegovom sinu Karlu Filipu.

Po odredbama tog sporazuma Švedska je Rusiji vratila Novgorod i druge okupirane krajeve na sjeverozapadu Rusije, ali ne i Kareliju i Ingriju - krajeve između Estonije i Finske, pa je tako odsjekla Rusiji pristup Baltiku. 
Štoviše sporazum je imao i klauzulu da se švedski princ Karl Filip odriče prava na ruski tron.

Sporazum nije ispunio švedska očekivanja da će dobiti kontrolu nad ruskom trgovinom sa Zapadnom Evropom, 
jer ona više nije kontrolirala Bijelo more.

## Reference

## Vanjske veze
* ''Treaty of Stolbovo''
Haris Brkić

**Haris Brkić** (Sarajevo, 24. jul 1974 – Beograd, 15. decembar 2000) bio je košarkaš. Košarkom je počeo da se bavi u sarajevskoj Bosni sa deset godina. U Partizan je došao 1992. godine. Posle pozajmice čačanskom Borcu, od sezone 1993/1994. nastupao je za prvi tim Partizana.

U narednih šest sezona sa velikim uspehom igrao je za Partizan, sa kojim je osvojio tri titule prvaka države i tri nacionalna Kupa. U sezoni 1997/98, sa „crno-belima“ je nastupao na Fajnal foru Evropske lige u Barseloni.

Sa mladom reprezentacijom Jugoslavije osvojio je bronzanu medalju na Evropskom prvenstvu u Turskoj 1996. godine, a bio je i povremeni član seniorskog državnog tima.

U sezoni 1999/2000. igrao je u podgoričkoj Budućnosti, sa kojom je osvojio još jednu titulu prvaka Jugoslavije, a krajem 2000. godine, ponovo se vratio u Partizan. Posle povratka odigrao je pre smrti još tri zvanične utakmice u „crno-belom“ dresu.

Dana 12. decembra 2000. nepoznati napadač je pucao u Harisa Brkića na parkingu ispred beogradske dvorane "Pionir". Brkić je ustreljen oko 21 časa na parkingu hale "Pionir" sa dva hica iz malokalibarskog pištolja u glavu. Jedan metak je pogodio nesrećnog košarkaša u predelu jagodične kosti, a drugi ispod oka. Počinilac zločina pobegao je u nepoznatom pravcu. Slučajni prolaznik zatekao je nepomično Brkićevo telo pored njegovog automobila i obavestio ljude iz Partizana koji su još bili u dvorani. Brkić je prevezen u Urgentni centar, a potom je i operisan na Neurohirurgiji. Posle operacije bio je u komi sve do jutra 15. decembra 2000, kada je njegovo srce prestalo da kuca. I dalje nije poznato ko je ubio Harisa Brkića.

U znak sećanja na Harisa Brkića, klubovi za koje je nastupao, Bosna, Partizan i Budućnost svakog leta organizuju Memorijalni turnir.

U istoriji KK Partizan upisan je kao deseti igrač na večnoj listi po broju odigranih utakmica (290), a osmi na listi strelaca sa 3.709 postignutih poena. Na listi najboljih strelaca crno-belih u evropskim kupovima, Brkić zauzima peto mesto sa 951 poenom.

## Izvori
* Arhiva Vlade Srbije
* Sport B92

## Vanjske veze
* Roditelji Harisa Brkića - intervju („Alo“, 10. decembar 2012)
Saab 9-5

**Saab 9-5** ("**devet-pet**") limuzina je i karavan švedskog proizvođača automobila Saab. Proizvodi se od 1997. godine, kada je uveden kao zamjena za Saab 9000. Na tržištu SAD-a pojavio se u proljeće 1998.

Ovaj je model predstavljao veliki skok naprijed za Saab. Mnoge policije, kao što su švedska, američka i škotska, imaju 9-5 u svojem voznom parku.

Tu je i biomoci hibridni auto prototip temelji na Saab 9-5 E100 koja je imala tri dodatna elektromotore.

Druga generacija, se proizvodio od 2010. - 2012.

## Galerija

Datoteka:99-01 Saab 9-5 sedan.jpg|Limuzina iz 1999. 
Datoteka:Policecar-136-9240-nacka.JPG|Karavan švedske policije
Datoteka:Saab 9-5 2005- rear.JPG|Stražnji kraj limuzine iz 2005.
Datoteka:Saab 9-5 II.jpg|Saab 9-5 za 2010.
Datoteka:Saab 9-5 Aero Turbo XWD Heck.JPG|Saab 9-5 za 2010.


## Vanjske veze
* Službena stranica 
;Ostali projekti
John Challis

=

**Džon Čalis** () (Bristol, 16. avgust 1942 – 19. septembar 2021) bio je je engleski glumac, poznat po ulozi Bojsija u seriji Mućke () i seriji Zelena zelena trava ().

## Biografija
Džon Čalis je rođen u Bristolu, 16. avgusta 1942. godine. Odrastao je u jugoistočnom Londonu. Glumom je počeo da se bavi sa 22 godine. Pretežno je igrao u televizijskim serijama, a manje u pozorištu. Četiri puta se ženio, tri braka završio razvodom i nema dece. U Braku je sa Kerol Dejvis od 1990. godine. Prethodno je bio oženjen Sabinom Frenklin, Debi Arnold i Džen Čalis. Sa suprugom Kerol živi na imanju u Vigmoru.

## Lik „Bojsi“
Proslavila ga je uloga bogataša Terensa Obrija „Bojsija“ u seriji „Mućke“. Isti lik je tumačio ponovo u seriji „Zelena zelena trava“. Bojsi je bogati prodavac polovnih automobila koji gleda na sve, pa i na svoje prijatelje, sa visine. Ne propušta priliku da napravi šalu na račun toga što su oni finanijski slabiji od njega, smejući se pritom na veoma karakterističan način.

## Knjige
Džon Čalis je napisao dve autobiografske knjige „Biti Bojsi“ () i „Posle Bojsija“ (). U knjizi *Biti Bojsi* predstavljen je period Džonovog života do 1985. godine, kad su „Mućke“ postale popularna serija u Britaniji. U drugom delu autobiografije *Posle Bojsija* opisuje vrhunac svoje popularnosti u „Mućkama“, šta se dešavalo iza scene tokom snimanja i kako se provodila glumačka ekipa.

## Poseta Srbiji
Džon Čalis je 2013. godine posetio Srbiju. Bio je gost televizije Prva 18. januara 2013. godine u emisiji Veče sa Ivanom Ivanovićem. Pre snimanja emisije on je sa suprugom Kerol prošetao Kalemegdanom, posetio Skupštinu i Beli dvor.

## Zanimljivosti
* Za vreme poplava u Srbiji 2014. godine Čalis je na svom Tviter profilu postavio brojeve računa na koje se može uplatiti pomoć i apelovao da se pomogne Srbiji.
* Neke scene u seriji „Zelena zelena trava“ snimane su na Čalisovom imanju.
* Hobi su mu kriket, baštovanstvo i istorija.

## Reference

## Povezano
* Mućke

## Vanjske veze
* 
* The Manning Close Christmas Light Show
Mientje Kling

**Wilhelmina Francisca (Mien) van Kerckhoven-Kling** (27. jul 1894 - 26. februar 1966) bila je nizozemska glumica, koja je stekla popularnost nastupima u nijemim filmovima. Iz svijeta filma se povukla sredinom 1920-ih, preorijentiravši se za nastupe u radio-dramama.

## Izabrana filmografija
**[[Nederland en Oranje]]* (1913)
**[[Krates (film)|Krates]]* (1913)
**[[Liefde waakt]]* (1914)
**[[Zijn viool]]* (1914)
**[[De bloemen, die de ziel vertroosten]]* (1914)
**[[Heilig recht]]* (1914)
**[[The Devil in Amsterdam]]* (1919)
**[[Amsterdam bij nacht]]* (1924)
**[[De Speeldoos]]* (1926)

## Vanjske veze
* 
* Profiel op Project Hilversum
Hedda Hopper

**Hedda Hopper** (2. maj 1885 - 1. februar 1966) je bila američka glumica i novinarka, najpoznatija po trač kolumni koju je od 1938. pisala za *[[Los Angeles Times]]*, i zbog koje je postala jedna od najuticajnijih, ali i najomraženijih ličnosti tadašnjeg Hollywooda. Kao desničarka i vatreni pristaša Republikanske stranke se krajem 1940-ih i početkom 1950-ih za vrijeme makartističkih progona istakla prokazivanjem komunista i ljevičara među hollywoodskim glumcima i sineastima, a koji su nakon toga završavali na crnoj listi.

## Izabrana filmografija

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* 
*Hedda Hopper and others on Orson Welles' 1944 radio show
*Hedda Hopper: Broadway Photographs (University of South Carolina)
*1923 passport photo(courtesy flickr.com)
* Grave photo
*
Edmond T. Gréville

**Edmond T. Gréville** (pravim imenom *Edmond Gréville Thonger*; 20. jun 1906 - 26. maj 1966) bio je francuski filmski režiser i scenarist. Kao mladić je pisao filmske kritike, prije nego što je krajem 1920-ih i početkom 1930-ih surađivati sa uglednim sineastima kao što su Rene Clair i Abel Gance. Sa vremenom je režirao niz zapaženih filmova, a od kojih je vjerojatno najpoznatiji *[[Le Port du désir]]* iz 1954. godine sa Jeanom Gabinom u glavnoj ulozi. Osim u Francuskoj, snimao je u inozemstvu, te je njegov, danas izgubljeni film *[[Niet tevergeefs]]* iz 1948. bio prvo poratno cjelovečernje ostvarenje nizozemske kinematografije.

## Filmografija
### režiser
* 1931 : *[[Le Train des suicidés]]*
* 1932 : *[[Le Triangle de feu]]* co-réalisé avec Johannes Guter
* 1932 : *[[Plaisirs de Paris (film, 1932)|Plaisirs de Paris]]*
* 1933 : *[[Je suis un homme perdu]]*
* 1933 : *[[Vacances conjugales]]*
* 1934 : *[[Remous (film, 1934)|Remous]]*
* 1935 : *[[Marchand d'amour]]*
* 1935 : *[[Princesse Tam Tam]]*
* 1936 : *[[Gypsy Melody]]*
* 1937 : *[[Brief Ecstasy]]*
* 1937 : *[[Secret Lives]]*
* 1937 : *[[Mademoiselle Docteur (film, 1937)|Mademoiselle Docteur]]* (*Under Secret Orders*)
* 1938 : *[[What a Man !]]*
* 1938 : *[[Veertig jaren]]*
* 1940 : *[[Menaces]]*
* 1943 : *[[Une femme dans la nuit]]*
* 1945 : *[[Dorothée cherche l'amour]]*
* 1947 : *[[Pour une nuit d'amour (film, 1947)|Pour une nuit d'amour]]*
* 1947 : *[[Le diable souffle]]*
* 1948 : *[[The Noose (film, 1948)|The Noose]]*
* 1948 : *[[Niet tevergeefs]]*
* 1948 : *[[But Not in Vain]]*
* 1949 : *[[The Romantic Age (film, 1949)|The Romantic Age]]*
* 1953 : *[[L'Envers du paradis (film)|L'Envers du paradis]]*
* 1955 : *[[Le Port du désir]]*
* 1955 : *[[Tant qu'il y aura des femmes (film, 1955)|Tant qu'il y aura des femmes]]*
* 1956 : *[[Je plaide non coupable]]*
* 1958 : *[[Quand sonnera midi]]*
* 1959 : *[[L'Île du bout du monde]]*
* 1960 : *[[L'Aguicheuse (film, 1960)|L'Aguicheuse]]* (*Beat Girl*)
* 1960 : *[[Les Mains d'Orlac (film, 1960)|Les Mains d'Orlac]]*
* 1961 : *[[Les Menteurs (film, 1961)|Les Menteurs]]*
* 1963 : *[[L'Accident (film, 1963)|L'Accident]]*
}}

### pomoćnik režisera
* 1931 : *[[La Fin du monde (film, 1931)|La Fin du monde]]* d'Abel Gance

## Vanjske veze
*  
* 
* Tout sur Edmond T. Gréville
*  Screenonline.org.uk
Natacha Rambova

**Natacha Rambova** (19. januar 1897 – 5. jun 1966) je bila američka kostimografkinja i scenografkinja, najpoznatija kao supruga znamenitog glumca Rudolpha Valentina.

## Filmografija

**§** označava danas sačuvane filmove

## Literatura
*Rambova, Natacha *Rudy: An Intimate Portrait by His Wife* (1926)
*Rambova, Natacha *Rudolph Valentino Recollections by Natacha Rambova* (1927)
*Rambova, Natacha *Rudolph Valentino: A Wife's Memories of an Icon* .
*Volumes 1–3, *Egyptian Religious Texts and Representations Bollingen Series XL* (1954–1964)
*Morris, Michael, *Madame Valentino*. Abbeville Press, 1991. 
* Zumaya, Evelyn, *Affairs Valentino*. The Rudolph Valentino Society and Publishing LLC, 2011. 

## Izvori

## Vanjske veze

* 
* Natacha Rambova at the Women Film Pioneers Project
*
Václav Vích

**Václav Vích** (18. januar 1898 – 14. septembar 1966) bio je češki direktor fotografije koji je tokom karijere sudjelovao u filmskim projektima u nizu zemalja, a posebno se istakao u italijanskoj kinematografiji. 

## Djelomična filmografija
* *[[Cavalry (1936 film)|Cavalry]]* (1936)
**[[The Castiglioni Brothers]]*, (1937)
* *[[It Was I!]]* (1937)
* *[[The Black Corsair (1937 film)|The Black Corsair]]* (1937)
* *[[Ettore Fieramosca (1938 film)|Ettore Fieramosca]]* (1938)
* *[[Unjustified Absence]]* (1939)
* *[[The Count of Brechard]]* (1940)
* *[[First Love (1941 film)|First Love]]* (1941)
* *[[The Secret Lover]]* (1941)
* *[[Luisa Sanfelice (1942 film)|Luisa Sanfelice]]* (1942)
* *[[Eugenia Grandet]]* (1945)
* *[[We Are Not Married (1946 film)|We Are Not Married]]* (1946)
* *[[Nights on the Road]]* (1952)
* *[[The Mad Bomberg (1957 film)|The Mad Bomberg]]* (1957)
**[[Der schönste Tag meines Lebens]]* (1957)

## Literatura
* Gundle, Stephen. *Mussolini's Dream Factory: Film Stardom in Fascist Italy*. Berghahn Books, 2013.

## Vanjske veze
*
Bimal Roy

**Bimal Roy** () (12. jul 1909 – 8. januar 1966) bio je indijski filmski režiser, najpoznatiji po socijalno angažiranim filmovima kao što su *[[Do Bigha Zamin]]* i *[[Madhumati]]*.

Rodio se u aristokratskoj (zamindarskoj) porodici u današnjem Bangladešu. Kao mladić je došao u Calcuttu gdje je 1930-ih postao pomoćnik režisera i producenta P.C. Barue, te sudjelovao u snimanju jednih od prvih zvučnih ostvarenja indijske kinematografije (na bengalskom jeziku). Početkom 1950-ih se preselio u Bombay i počeo raditi u Bollywoodu. Opus mu je karakterizirala kombinacija sentimentalnosti, ali i realističkog prikaza života siromašnih slojeva, a prema vlastitom priznanju je na njega snažno uticao italijanski neorealizam; brojni kritičari ga zbog toga, ali i odmaka od bollywoodskog eskapističkog stila temeljenog na muzičkim fantatizajama smatraju jednim od začetnika pokreta parlalelne kinematografije (Parallel Cinema). Njegov film *[[Madhumati]]* je godine 1958. osvojio čak devet nagrada Filmfare, postavivši rekord koji neće biti oboren do 2003. godine.

Njegova kćer je novinarka i feministička aktivistica Rinki Bhattacharya.

## Filmografija
;režiser
**[[Bengal Famine (film)|Bengal Famine]]* (1943)
**[[Udayer Pathey]]* (1944)
**[[Hamrahi (1944 film)|Hamrahi]]* (1944)
**[[Anjangarh]]* (1948)
**[[Mantramugdhu]]* (1949)
**[[Pehla Aadmi]]* (1950)
**[[Maa (1952 film)|Maa]]* (1952)
**[[Parineeta (1953 film)|Parineeta]]* (1953)
**[[Do Bigha Zamin]]* (1953)
**[[Naukari]]* (1954 )
**[[Biraj Bahu]]* (1954)
**[[Baap Beti]]* (1954)
**[[Devdas (1955 film)|Devdas]]* (1955)
**[[Yahudi]]* (1958)
**[[Madhumati]]* (1958)
**[[Sujata (1959 film)|Sujata]]* (1959)
**[[Parakh (1960 film)|Parakh]]* (1960)
**[[Nader Nimai]]* (1960)
**[[Immortal Stupa]]* (1961)
**[[Prem Patra]]* (1962)
**[[Bandini (film)|Bandini]]* (1963)
**[[Life and Message of Swami Vivekananda]]* (1964)
;producent
**[[Kabuliwala (1961 film)|Kabuliwala]]* (1961) režija: Hemen Gupta
**[[Benazir (1964 film)|Benazir]]* (1964) režija: S. Khalil
**[[Gautama the Buddha]]* (1967) režija: Rajbans Khanna
;montažer
**[[Nartaki (film)|Nartaki]]* (1963)

## Vanjske veze
* Bimal Roy Memorial website

*
Erich Pommer

**Erich Pommer** (20. jul 1889 &ndash; 8. maj 1966) bio je njemački filmski producent, poznat po tome što je producirao neke od najznačajnijih ostvarenja njemačke kinematografije u nijemoj i na početku zvučne ere, odnosno bio jedna od najuticajnijih ličnosti evropske kinematografije u međuratnom periodu.

Pommer je svoju karijeru započeo 1907. godine u berlinskoj podružnici francuske filmske kompanije Gaumont, a nakon kraćeg sudjelovanja u Prvom svjetskom ratu, gdje je ranjen, je 1915. osnovao vlastiti filmski studio Deutsche Eclair (Decla). U prvim godinama poslije rata taj je studio bio zaslužan za klasična ostvarenja kao što je *[[Kabinet dr. Caligarija]]*, kao i poticaj karijere uglednim sineastima kao što su F. W. Murnau i Fritz Lang. Kada je Decla film 1921. inkorporirana u UFA-u, Pommer je postao jedan od njenih direktora. Pod njegovim je vodstvom UFA imala niz komercijalnih uspjeha, ali ju je 1926. godine napustio i otišao u Hollywood gdje je boravio nekoliko godina, upoznavši se sa modernim filmskim tehnikama. U Njemačku se vrlo brzo vratio, te ponovno zaposlio u UFA-i gdje je igrao važnu ulogu u uvođenju zvučne tehnologije. Jedan od najpoznatijih filmova iz tog perioda je ''Plavi anđeo'' sa Marlene Dietrich.

Pommer je Njemačku ponovno napustio nakon dolaska nacista na vlast 1933. godine. Nekoliko godina je radio u Francuskoj, potom u Britaniji, gdje je, između ostalog, surađivao sa Alfredom Hitchcockom. Za vrijeme Drugog svjetskog rata je boravio u SAD u krajnjem siromaštvu, ali su ga nakon završetka rata američke okupacijske vlasti angažirale da pomogne obnovi filmske industrije. Tom se prilikom Pommer istakao i na radu na sistemu dobrovoljne filmske cenzure poznatom kao Freiwillige Selbstkontrolle der Filmwirtschaft, a koji se ispočetka temeljio na hollywoodskom Haysovom kodeksu.

## Vanjske veze

*
Clifton Webb

**Clifton Webb** (19. novembar 1889 – 13. oktobar 1966) bio je američki glumac, plesač i pjevač poznat po karakternim ulogama u klasičnim hollywoodskim filmovima. Za njih tri - u filmovima  *[[Laura (1944 film)|Laura]]*, *[[The Razor's Edge (1946 film)|The Razor's Edge]]* i  *[[Sitting Pretty (1948 film)|Sitting Pretty]]* - bio je nominiran za Oscara za sporednu mušku ulogu.

U Hollywood je došao relativno kasno, iako je bio ostvario izuzetno uspješnu karijeru na Broadwayu. Nikada se nije ženio i gotovo cijeli život je živio sa majkom, sve do njene smrti u 91. godini. Njegov prijatelj Noel Coward je taj događaj prokomentirao sa riječima "da je teško postati siroče u 71. godini života".

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* Clifton Webb.com
* AFI Catalog entry for Clifton Webb
* Indiana Hollywood Hall of Fame: Clifton Webb 
* 1921 passport photos of Webb and his mother Mabelle
* Literature on Clifton Webb
George O'Hara (glumac)

**George O'Hara** (22. februar 1899 - 16. oktobar 1966) bio je američki glumac najpoznatiji po nastupima u nijemim hollywoodskim filmovima, kada je uživao status zvijezde. Nakon uvođenja zvučnog filma se nije najbolje prilagodio novim okolnostima, te je brzo degradiran u sporednog glumca, te prisiljen ostatak života nastupati kao statist.

## Izabrana filmografija
**[[The Grapes of Wrath (film)|The Grapes of Wrath]]* (1940)
**[[Side Street (1929 film)|Side Street]]* (1929)
**[[A Single Man (1929 film)|A Single Man]]* (1929) (*writer)
**[[Pirates of the Pines]]* (1928)
**[[The Sea Beast]]* (1926)
**[[Casey of the Coast Guard]]* (1926)
**[[Why Girls Go Back Home]]* (1926)
**[[Listen Lester]]* (1924) 
* *[[A Small Town Idol]]* (1921)

## Vanjske veze

* 
* George O'Hara  at Silent Ladies & Gents
Vasilij Pronjin

**Vasilij Markelovič Pronjin** (; 24. jul 1905 - 23. novembar 1966) bio je ruski i sovjetski filmski režiser. Karijeru je započeo u nijemoj eri kao direktor fotografije, a iza Drugog svjetskog rata je sudjelovao u izgradnji filmske industrije u Rumunjskoj i Istočnoj Njemačkoj. Najpoznatije ostvarenje mu je pustolovno-historijski film *[[Putovanje preko tri mora (film)|Putovanje preko tri mora]]* snimljen u koprodukciji sa Indijom.

## Vanjske veze
* 
* ПРОНИН Василий Маркелович

.
Robert Keith

**Robert Keith** (10. februar 1898 - 22. decembar 1966) bio je američki glumac, poznat po karakternim ulogama u hollywoodskim filmovima.

Njegov sin Brian Keith je postao istaknuti hollywoodski glumac.

## Vanjske veze

*
*
*
*
Hold Me While I'm Naked

***Hold Me While I'm Naked*** () je američki kratki igrani film snimljen 1966. godine u režiji Georgea Kuchara. Protagonist, koga tumači sam Kuchar, je filmski režiser duboko frustriran privatnim životom, ali i opsjednut nastojanjem da glavnu glumicu u svom filmu nagovori da se skine pred kamerama. *Hold Me While I'm Naked* je snimljen s niskim budžetom, ali je izazvao veliku pažnju kritičara zbog korištenja nekonvencionalnih tehnika filmske naracije, i namjernog inzistiranja na kiču, a zbog čega se smatra jednim od najvažnijih i najuticajnijih američkih underground filmova 1960-ih. Također se smatra najpoznatijim ostvarenjem u Kucharovoj filmografiji.

## Izvori

## Vanjske veze
*
* ''Art - Hold Me While I'm Naked (George Kuchar,1966). A frustrated independent filmmaker makes a film that pretends to artistic merit''  
* ''Hold Me While I’m Naked: Notes on a Camp Classic''
Krates (film)

**Krates** je nizozemski crno-bijeli nijemi film snimljen 1913. u režiji  Louisa H. Crispijna. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana Justusa van Maurika Juniora. Protagonist filma je grbavi dječak koji je nakon smrti oca-alkoholičara prisiljen živjeti na ulici, ali koji kroz muziku pronalazi put do blagostanja i životne sreće. *Krates* je doživio priličnu gledanost, te je bio ponovno distribuiran u septembru 1914. godine. Usporkos toga se danas smatra izgubljenim.

## Uloge
*Cor Laurentius	... 	Mladi Theodoor Makko / Krates
*Charles Gilhuys	... 	Stariji Theodoor Makko / Krates
*Eugenie Krix	... 	Gospođioca Ram
*Gerard Pilger Sr.	... 	Philip Strijkman
*Willem Hunsche	... 	Löbell
*Mientje Kling	... 	Augusta Tournel
*Jan van Dommelen	... 	Signor Carlo
*Alex Benno		
*Louis Chrispijn Jr.		
*Christine van Meeteren		
*Gerard Pilger Jr.

## Izvori

## Vanjske veze
*
De Stradivarius

**De Stradivarius**, također poznat i pod naslovom ***Zijn viol*** () je nizozemski nijemi film snimljen 1914. godine u režiji Mauritsa Bingera. Scenario za film je napisao muzičar Boris Lensky, koji se također pojavljuje u glavnoj ulozi, tumačeći lik muzičara koji od smrtno bolesne aristokratkinje za poklon primi Stradivarijevu violu, ali pod uvjetom da joj svira do smrti. Lensky je za film napisao muziku, koju je bio izvodio na premijeri u Amsterdamu, a dao je snimiti i gramofonsku ploču koja se puštala u drugim kino-dvoranama. Film je izgubljen za vrijeme Drugog svjetskog rata.

## Uloge
* Boris Lensky - Violist
* Margot Laurentius-Jonas - Moeder
* Mientje Kling - Elsa
* Eugenie Krix - Gravin de Montjoie
* Jan Holtrop - Houtvester

## Izvori
* *Karel Dibbets en Frank van der Maden, - Geschiedenis van de Nederlandse film en Bioscoop tot 1940 - Het Wereldvenster, Weesp (1986)*.

## Vanjske veze
*
Univerzitet Andore

**University of Andorra** () prvi i jedini univerzitet u maloj pirinejskoj državi Andori. Ovaj javni univerzitet osnovan je 1997. godine.

## Reference

## Vanjske veze
*www.uda.ad
Liefde waakt

**Liefde Waakt** () je nizozemski nijemi film snimljen 1914. u režiji Louisa H. Chrispijna. Po žanru je mješavina melodrame i vesterna. Protagonist, koga tumači Jan van Dommelen, je slikar koji se zaljubi u lijepu djevojku (koju tumači Annie Boss), ali se također sukobi sa Apačima. Film je doživio veliki uspjeh, i zahvaljujući njemu je Boss dobila titulu "nizozemske Aste Nielsen".

## Uloge
*Annie Bos - Jennie
*Willem van der Veer		
*Christine van Meeteren		
*Jan van Dommelen - Slikar
*Jan Holtrop - Vođa bande, Jennien otac
*Mientje Kling - Statist
*Alex Benno	- Policajac
*Emile Timrott		
*Marius Spree

## Izvori

## Vanjske veze
*
Stazione Termini (film)

***Stazione Termini*** (; ) je italijansko-američki crno-bijeli igrani film snimljen 1953. u režiji Vittorija De Sice. Po žanru je ljubavna drama, a protagonistica, čiji lik tumači Jennifer Jones, je Amerikanka koja je prilikom posjete Italiji imala preljubničku aferu sa mladim Italijanom (koga tumači Montgomery Clift). Radnja prikazuje kako se prilikom povratka nećka da li da ostane u Italiji ili se vrati mužu i djeci. Snimanje filma su obilježili problemi, prije svega vezani uz Jones, koju je kao glavnu glumicu De Sici nametnuo producent David O. Selznick; ona se zbog jezičnih barijera teško sporazumijevala sa De Sicom, a nije se mogla prilagoditi ni Cliftovoj metodskoj glumi. Još veće probleme je izazvalo i to što se u Clifta zaljubila, te je doživjela živčani slom kada se ispostavilo da Clifta uopće ne privlači. Kada je De Sica dovršio film, Selznick je, nastojeći izbjeći probleme sa cenzorskim kodeksom, za američko tržište stvorio okljaštrenu verziju poznatu pod naslovom ***Indiscretion of American Wife***.

## Uloge
* Jennifer Jones ...  Mary Forbes
* Montgomery Clift ...  Giovanni Doria
* Richard Beymer ...  Paul
* Gino Cervi ...  Policijski komesar

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* Criterion Collection essay by David Kehr
Viborg

**Viborg** (ruski: *Вы́борг*, finski: *Viipuri)*)  je pogranični grad na sjeverozapadu Rusije od 79,897 stanovnika.
   
## Geografija
Viborg leži na sjeverozapadu Lenjingradske oblasti nedaleko od finske granice, na ulazu u Viborški zaljev (dio Finskog zaljeva), udaljen 113 km sjeverozapadno od Sankt Peterburga.

## Historija

Viborg je izrastao u 12. vijeku, Šveđani su nakon što su zauzeli Kareliju sagradili 1293. Utvrdu Viborg koja je 
imala veliki strateški značaj tokom narednih vijekova. Petar Veliki zauzeo je Viborg - 1710. i otad je grad pod ruskom 
vlašću, sve do 1918. kad Finci koriste gužvu za Oktobarske revolucije i anektiraju 
grad i vladaju njime do 1940. kad ga zauzimaju jedinice Crvene Armije za Zimskog rata. 
Sovjeti ne vladaju dugo jer ga već 1941. zauzimaju finske i jedinice Wehrmachta i drže pod okupacijom do 1944. 
kad ga Crvena Armija oslobađa, otad je grad dio Sovjetskog Saveza a nakon njegovog raspada Rusije.

Viborg je za Drugog svjetskog rata teško razaran, ali je nakon njega brzo obnovljen.

## Privreda
Današnji Viborg je važna ribarska luka sa remontim brodogradilištem, pored toga grad ima pilane, tvornicu namještaja, poljoprivrednih strojeva i električne opreme.

I pored toga što ima prohladna ljeta (uz blage zime), zbog svojih plaža je prilično popularno ljetovalište, a zbog svojih sanatorija poznat je i kao lječilište.

## Pobratimski gradovi

* Lappeenranta, Finska
* Ramla, Izrael
* Bodø, Norveška
* Stirling, Škotska, Ujedinjeno Kraljevstvo
* Nyköping, Švedska

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada''
De la Gardijev pohod

**De la Gardijev pohod** (švedski: *De la Gardieska fälttåget*) je švedska vojna intervencija vođena od  1609. do 1610. pod komandom Jakoba De la Gardie na tlu Rusije u svrhu pomoći  caru Vasiliju IV. da se održi na vlasti, u periodu znanom kao vrijeme nevolja, kad se s jedne strane  odigravala poljsko-litavska intervencija (Poljsko-ruski rat) i pobuna  Lažnog Dimitrija II. Na kraju se ta pomoć pretvorila u potpunu suprotnost – okupaciju velikog dijela ruskog sjeverozapada.

## Pozadina
Švedski kralj Karl IX je još 1607. poslao je četiri pisma ruskom caru Vasiliju IV. upozaravajući ga na komplot koji protiv njega vodi Poljsko-Litavska Unija i Vatikan.

Vasilije IV. isprva tome nije vjerovao, ali je napokon odlučio poslati bojara Mihajla Skopin-Šujskog u strogoj tajnosti na pregovore sa Šveđanima. On se 1608. sastao sa Magnusom Mortenssonom i načelno dogovorio da Kraljevina Švedska pošalje kao pomoć 5 000 vojnika.

Službeno je dogovor o vojnoj pomoći zaključen (i potpisan) 23. februara 1609. u Viborgu.

Švedska se obavezala poslati kontigent od 5.000 najamnika (Šveđana, Nijemaca, Holanđana, Livonaca, Estonaca, Latvijaca) od toga 2.000 konjanika i 3.000 pješadinaca s punom vojnom opremom.

Ruski car Vasilije IV. obavezao se da će zauzvat Kraljevini Švedskoj prepustiti Korelu (Priozersk) sa okolicom.

## Tok kampanje

Ruske snage vodio je Mihajlo Skopin-Šujski a švedske De la Gardie i Evert Horn, dvije vojske spojile su se kod Novgoroda krajem 1609. i od tamo krenule na marš prema Moskvi. Usput su oslobodili brojne gradove, razbili poljsko-litavsku opsadu Larve Svetog Trojstva u Sergijev Posadu i razbili vojsku pretendenta na tron Lažnog Dimitrija II u selu Tušino pored Moskve, gdje je bio njegov dvor.

U Moskvu su stigli početkom 1610. i slomili svaki oblik otpora protiv cara i preuzelu kontrolu nad gradom. Tu se desilo trovanje Mihajla Skopin-Šujskog, pa je zapovjedništvo nad njegovim trupama preuzeo njegov ujak i rival Dimitrij Šujski

U junu 1610. De la Gardie i Dimitrij Šujski krenuli su iz Moskve razbiti opsadu Smolenska koju je vodio poljski 
hetman Stanislav Zolkievski. On ih je sačekao ujutro 24. juna 1610. kod sela Klušino (Bitka kod Klušine) i teško porazio.

Razlog za taj poraz s jedne strane bila je nesposobnost Dimitrija Šujskog, ali i iznenadni prelaz dobrog dijela švedskih najamnika na protivničku stranu.

Taj poraz drastično je promjenio daljni odnos švedskih intervenističkih snaga, koje su se dotad držale dogovora, ali su odtad počeli ratovati za svoj račun. Pa je vojska De la Gardie, koristeći rusku razjedinjenost i kaotično stanje zauzela Kareliju, Ingriju i cijelu obalu Finskog zaljeva.

Zbog tog se pohod De la Gardie može smatrati i uvodom u Ingrijski rat.

## Izvori

## Vanjske veze
* ''Отношения между Шведским государством''
L'oro di Napoli

***L'oro di Napoli*** () je italijanski crno-bijeli omnibus film snimljen 1954. godine u režiji Vittorija De Sice. Sastoji se od šest zasebnih segmenata temeljenih na istoimenoj zbirci Giuseppea Marotte, a koje su radnjom smještene u Napulj. Radnja prikazuje život u gradu iz perspektive njegovih stanovnika, pri čemu se humor miješa sa tragedijom. De Sica je svojim filmom, koji je okupio neke od tada najvećih zvijezda italijanske kinematografije, nastojao odati počast gradu u kome je proveo rani život.

## Sadržaj

### Il guappo (Nasilnik)

Deset godina jedan lokalni nasilnik se uselio u kuću napuljskog siromaha (Toto) te mu zapovijeda. No, nasilnik dozna kako je bolkestan...

### Pizze a credito (Pizze na kredit)

Sofia (Sophia Loren) i njezin suprug Rosario (Giacomo Furja) prave pizze. Jednog dana zaručnički prsten koji je Sofia stalno nosila na ruci nestane. Sofia misli kako je završila u tijestu za pizzu za noćnog čuvara ili pizzu udovca (Paolo Stoppa). No istina je bitno drukčija.

### Il funeralino (Pogrebčić)

U najtužnijoj epizodi cijelog filma, u kojoj se ne izgovara nijedna jedina riječ, prikazuje se smrt djeteta i pogrebna povorka. (U nekim od verzija je ova epizoda izbačena iz filma).

### I giocatori (Igrači)

Sredovječni napoletanski aristokrat (Vittorio De Sica), pritisnut od bogate i ružne supruge, ali i zbog kockarskih dugova, nastoji pobijediti u dugoj partiji karata, gdje mu je protivnik neobično talentirani 8-godišnji dječak.

### Teresa

Teresa (Silvana Mangano) je prostitutka kojoj bogati mladić ponudi brak. Tek nakon vjenčanja dozna da je mladić u stvari ne voli, nego da se time nastoji iskupiti za smrt djevojke koja je zbog njega počinila samoubistvo.

### Il professore (Profesor)

Don Ersilio (Eduardo De Filippo) je ulični prodavač mudrosti, koji za šaku lira daje savjete namjernicima, a koji se jednog dana mora suočiti sa arogantnim plemićem.

## Uloge
*Silvana Mangano ...  Teresa (segment "Teresa") 
*Sophia Loren ...  Sofia (segment "Pizze a credito") 
*Eduardo De Filippo ...  Don Ersilio Miccio (segment "Il professore") 
*Paolo Stoppa ...  Don Peppino, il vedovo (segment "Pizze a credito") 
*Erno Crisa ...  Don Nicola (segment "Teresa") 
*Totò ...  Don Saverio Petrillo (segment "Il guappo") 
*Lianella Carell ...  Carolina, sua moglie (segment "Il guappo") 
*Giacomo Furia ...  Rosario, marito di Sofia (segment "Pizze a credito") 
*Tina Pica ...  La donna anziana (segment "Il professore") 
*Alberto Farnese ...  Alfredo, l'amante di Sofia (segment "Pizze a credito") 
*Tecla Scarano ...  L'amica del vedovo (segment "Pizze a credito")

## Reference

## Vanjske veze
* 
*
*L'oro di Napoli Scheda, foto, videoclip, locandine
De bloemen, die de ziel vertroosten

**De bloemen die de ziel vertroosten** () je nizozemski kratki nijemi film snimnljen 1914. u režiji Louisa H. Chrispijna. Protagonistica, čiji lik tumači Mientje Kling, je Helena, djevojka koju njen zaručnik Louis (čiji lik tumači Louis van Dommelen) ostavi nakon što je unakazi odbjegli konj.

## Uloge
* Mientje Kling	 ... 	Helena
* Christine van Meeteren		
* Jan van Dommelen		
* Louis van Dommelen	...	Louis

## Izvori

## Vanjske veze
*
Heilig Recht

**Heilig Recht** () je nizozemski crno-bijeli nijemi film snimljen 1914. u režiji Louisa Chrispijna. Predstavlja adaptaciju istoimene drame Otta Zegersa. Po žanru je sudska drama, odnosno prikazuje suđenje ocu (čiji lik tumači Louis Buowmeester) optuženom da je ubio zaručnika svoje kćeri (čiji lik tumači Annie Bos).

## Uloge
*Annie Bos	... 	Leida van Galen
*Louis Bouwmeester	... 	Arie van Galen
*Esther De Boer-van Rijk	... 	Koos
*Louis Chrispijn Jr.	... 	Max de Nessel
*Koba Kinsbergen	... 	Leida's jongere zus / Leidina mlađa sestra
*Lau Ezerma	
*Mientje Kling	... 	Figurante / Statist
*Jan van Dommelen		
*Barend Barendse		
*Louis H. Chrispijn		
*Willem van der Veer		
*Fred Homann

## Vanjske veze
*