Leopold I, car Svetog Rimskog Carstva

::*Ostala značenja imena *'Leopold I.** vidjeti na [[Leopold I. (razvrstavanje)]]

**Leopold I.** ([[Beč]], [[9. 6.|9.6.]] [[1640]]. - Beč, [[5. 5.|5.5.]] [[1705]]), sin i nasljednik cara [[Ferdinand III, car Svetog rimskog carstva|Ferdinanda III]]:
* **1.** [[Sveto Rimsko Carstvo|rimsko-njemački car]] odn. "austrijski car" odn. "car Svetog Rimskog cartsva" (od [[1658]]. do 1705. godine),
* **2.** [[Hrvatska u personalnoj uniji s Mađarskom|ugarsko-hrvatski]] kralj (od 1655. u Ugarskoj i od [[1657]]. u Hrvatskoj do 1705),
* **3.** [[Kraljevina Češka|češki]] kralj (od 1658. do 1705).
<br />
== Ratovi koje je vodio ==

Dobar dio svoje vladavine proveo je ratujući.
* Naslijedio je i rat sa [[Švedska|Švedskom]], koji je okončao 1660.
* Uslijedio je [[Austrijsko-turski rat (1663-1664)|Prvi turski rat]] (1663-64), koji je svršio pobjedom [[Raimund Montecuccoli|Raimunda Montecuccolija]] kod [[Szentgotthárd]]a i mirom u [[Vasvár]]u ([[1664]]), koji je postao povod za [[Zrinsko-frankopanska urota|Zrinsko-frankopansku urotu]] ([[1670]]-[[1671]]), čiji je cilj bio otcjepljenje [[Hrvatska|Hrvatske]] i [[Mađarska|Mađarske]] od [[Habsburška Monarhija|Habsburške Monarhije]].
* Po isteku dvadesetogodišnjeg mira dogovorenog u Vasváru, započeo je [[Veliki turski rat]]. Uz pomoć nadvojvode Karla Lotarinškog i poljskog kralja [[Jan III. Sobjeski|Jana III. Sobjeskog]], [[Otomansko Carstvo|Turci]] su [[12. 9.|12. IX.]] [[1683]]. poraženi pod [[Beč]]om. Na taj se poraz nadovezao [[Oslobodilački rat|Rat za oslobođenje]], koji je završio [[Karlovački mir|Mirom u Sremskim Karlovcima]] ([[1699]]) i dokrajčio tursku nadmoć u jugoistočnoj Evropi.

== Vlast nad Ugarskom i Hrvatskom ==
Vlast Leopolda I. je tokom pobjedonosnog rata ojačala. Hrvatski i mađarski [[Društvena klasa|staleži]] priznali su u [[Bratislava|Bratislavi]] 1687. nasljedno pravo [[Habsburg]]ovaca na hrvatsko-ugarski [[tron]] na principu [[primogenitura|primogeniture]], a istovremeno je ukinut član 31. [[Zlatna bula Andrije II.|Zlatne bule Andrije II.]] iz 1222, koji je plemstvu priznao pravo otpora protiv kralja zbog njegovih nezakonitih čina. U ratovima protiv [[Francuska|Francuske]] (1672-79. i 1688-97) Leopold nije imao uspjeha. Pri kraju života zapleo se 1701. u [[Rat za španjolsku baštinu]] protiv [[Luj XIV|Luja XIV]].

== Belje ==
Godine 1697, u skladu s tadašnjim običajima, a za posebne zasluge u pobjedi nad Turcima kod [[Senta|Sente]], podario je princu [[Eugen Savojski|Eugenu Savojskom]] imanje u južnoj [[Baranja|Baranji]], nazvano [[Branjina#Vlastelinstvo Belje|Belje]].

Za Leopoldovog vladanja doselilo se nekoliko hiljada [[Srbi|Srba]] pod [[patrijarh]]om [[Arsenije III Crnojević|Arsenijem Crnojevićem III.]] u [[Ugarska|Ugarsku]] i u [[Srem]].

== Izvori ==
* ''"Opća enciklopedija JLZ" (5 L-Nigh)'', Zagreb, 1979.
* ''"Belje. Tvornica šećera. 75"'', Šećerana, 1986. (str. 25; greškom: Leopold II)
* ''"Mala enciklopedija Prosveta" (2 K-P)'', Beograd, 1978.

== Rodoslovlje ==


=== Preci ===
***Prva generacija***<br />
1. Leopold I, njemačko-rimski car (1640-1705)

***Druga generacija***<br />
2. [[Ferdinand III, car Svetog rimskog carstva]] (1608-1657)<br />
3. [[Infant]]a Maria Anna od Španjolske (1606-1646)

***Treća generacija***<br />
4. Ferdinand II, njemačko-rimski car (1578-1637)<br />
5. Princeza Maria Anna od Bavarske (1574-1616)<br />
6. [[Felipe II od Španjolske]] (1578-1621)<br />
7. [[Nadvojvoda|Nadvojvotkinja]] Margaretha od Austrije (1584-1611)

***Četvrta generacija***<br />
8. [[Nadvojvoda]] Karl od Austrije (1540-1590)<br />
9. [[Princeza]] Marija od Bavarske (1551-1608)<br />
10. Wilhelm V, [[vojvoda]] od Bavarske (1548-1626)<br />
11. Renée od Lotaringije (1544-1602)<br />
12. [[Felipe III od Španjolske]] (1527-1598)<br />
13. Nadvojvotkinja Anna od Austrije (1549-1580)<br />
14. = 8. (Nadvojvoda Karl od Austrije)<br />
15. = 9. (Princeza Marija od Bavarske)

=== Potomci ===
**1. brak** (1666): **Infanta Margaretha Maria Theresia od Španjolske** (1651-1673), kći Felipea IV, kralja Španjolske i nadvojvotkinje Marije Anne od Austrije
* Nadvojvoda Ferdinand Wenzel (1667-1668)
* Nadvojvotkinja Maria Antonia (1669-1692); suprug Maximilian, izbornik Bavarske (1662-1726)
* Nadvojvoda Johann Leopold (1670-1670)
* Nadvojvotkinja Maria Anna (1672-1672)

**2. brak** (1673): **Nadvojvotkinja Claudia Felicitas od Austrije** (1653-1676), kći nadvojvode Karla od Austrije, grofa od Tirola, i Anne de' Medici
* Nadvojvotkinja Anna Maria Sophia (1674-1674)
* Nadvojvotkinja Maria Josefa (1675-1676)

**3. brak** (1676): ***Pfalz*-grofica Eleonora Magdalena od Pfalz-Neuburga*' (1655-1720), kći Filipa Wilhelma, kneza izbornika Pfalza (Falačke) i *Land''-grofice Elisabethe Amalie od Hessen-Darmstadta
* Joseph I, car Svetog rimskog carstva (1678-1711)
* Nadvojvotkinja Christina (1679-1679)
* Nadvojvotkinja Maria Elisabeth (1680-1741)
* Nadvojvoda Leopold Josef (1682-1684)
* Nadvojvotkinja Maria Anna (1683-1754); suprug Joao V, kralj Portugala (1689-1750)
* Nadvojvotkinja Maria Theresia (1684-1696)
* Karl VI od Svetog Rimskog Carstva (1685-1740)
* Nadvojvotkinja Maria Josefa (1687-1703)
* Nadvojvotkinja Maria Magdalena (1689-1743)
* Nadvojvotkinja Maria Margaretha (1690-1691)

## Vanjske veze

* Srpske privilegije carskog doma habzburškog