Popaj

**Popaj** (en: Popeye) je animirani lik iz stripova i serijala crtanih filmova. Prvi put se pojavio u stripu *Thimble Theatre* 17. siječnja 1929. godine. Izmislio ga je američki crtač Elzie Crisler Segar.

## Biografija

Popaj je simpatični mornar sa sidrima istetoviranima na podlakticama i neizbježnom lulom od kukuruzovine u ustima. Njegov glavni protivnik je Badžo (en: *Bluto* ponekad *Brutus*) koji nasrće na njegovu djevojku Olivu (). Zahvaljujući špinatu Popaj dobiva ogromnu snagu uz pomoć koje lako pobjeđuje Badžu.

Od 1933. do 1957. napravljeno je oko 230 kraćih epizoda te tri duža animirana filma "Popeye The Sailor meets Sinbad the Sailor" (*Mornar Popaj susreće Sinbada moreplovca*), "Popeye meets Ali Baba's forty thieves" (*Popaj susreće Ali Babu i 40 razbojnika*) i "Aladdin and his wonderful lamp" (*Aladin i njegova čarobna lampa*). Crtane filmove je do 1942. režirao Dave Fleischer, a od 1942., taj su posao obavljali Seymour Kneitel (1942.-1957., 1960.-1962.), Isadore Sparber (1942.-1957.), Bill Tytla (1946.-1950.), Dan Gordon (1942.-1944.) i Dave Tendlar(1956).

Godine 1980. snimljen je i igrani film o Popaju u režiji Roberta Altmana. Glavne uloge su igrali Robin Williams (Popaj) i Shelley Duvall (Oliva).

## Strip o mornaru Popaju

Nepunih godinu posle pojave Popaja, Ham je polako izbačen iz stripa, a Popaj je ujedno postao Olivin dragi. Oliva je dodata kao Kastorova sestra još krajem 1919. godine. Pera Ždera i Badža (u nekim prevodima *Kvrga*) pojavili su se 1932. godine, dok se Kića po nekim izvorima pojavio 1933. godine, a po drugim 1936. godine. Nova zvezda je stripa je stvorila potrebu za novim imenom, te je „Timbl Teatar“ promenio ime u „Popaj“.

## Pojavljivanje u crtanom filmu
Svoju filmsku premijeru Popaj je imao u filmu „Beti Bup sreće mornara Popaja“ (1933). Iste godine Flečer studio je snimio dugometražni crtani film „Ja sam što sam“ (), sa Popajem u glavnoj ulozi. Kada je Paramaunt studio preuzeo Flečer studio, oni su ga 1942. godine preimenovali u „Fejmes studio“ (). Iako je nastavio sa snimanjem crtanih filmova o Popaju, nikada nije postigao kvalitet kao Flečer studio.

## Pojavljivanje na televiziji
Fejmes studio je do 1957. godine uspeo da snimi 228 crtanih filmova, a ceo paket te godine je počeo da se prikazuje na televiziji. Tokom šezdesetih godina mnogi studiji u svetu su počeli masovno da proizvode crtane filmove o Popaju, sa različitim kvalitetom. Poznavaoci crtanih filmova tvrde da je to dovelo do razvodnjavanja lika Popaja,i smatraju da su crtani filmovi o Popaju iz perioda Flečer studija najbolji. Na jugoslovenskoj državnoj televiziji, od 1970-ih do 1990ih godina, takođe su prikazivani crtani filmovi o pustolovinama Mornara Popaja.

## Pojavljivanje na kućnom videu i DVD-u
Pokušaj Junajted artista da 1983. godine sakupi i objavi serijal crtanih filmova o Popaju na video-kasetama zaustavili su iz King fičersa, zbog autorskih prava Flečer studija i Fejmes studija. Razvojem televizije i kućnog videa, pojavili su se brojni crtani filmovi o Popaju na video-kasetama, a kasnije i na video-diskovima. Ekipa Tarner entertejmenta je pronašla serijal crtanih filmova o Popaju iz 1950ih godina, ali je bilo potrebno dvadesetak godina da postignu dogovor o objavljivanju istih.

King fičers su se 2004. odlučili da izdaju serijal crtanih filmova o Popaju iz 1960ih godina na video-disku. Vorner braders je postigao dogovor oko autorskih prava 2006. godine, i objavio DVD izdanje crtanih filmova o Popaju iz perioda od 1933. do 1957.

## Pojavljivanje na radiju

 Popaj je se od 1935. do 1938. pojavljivao i na američkim radio-stanicama. Glasove crtanih junaka su pozajmili članovi ekipe King Fičers studija.

## Radnja
Većina epizoda se zasniva na Popajevoj odbrani Olive od Badže. Badža obično pokušava da zavede ili prosto otme Olivu od Popaja. Oliva se ponaša naivno i naseda na njegovu igru, ali kada Badža postane grub, ona doziva Popaja u pomoć. Kada Popaj ne uspe da pobedi Badžu, on po pravilu poseže za spanaćem.

Spanać Popaju daje neverovatnu snagu, i svaka epizoda mora u jednom trenutku da sadrži scenu u kojoj Popaj, kad je u najvećoj nevolji, vadi spanać u konzervi, jede ga i pobeđuje svog protivnika (obično Badžu). Konzervu uvek otvara na neki inovativan način, poput mlaza iz lule koji seče konzervu, ili nekog drugog sredstva koje se nađe u blizini.

U mnogim drugim epizodama, međutim, pojavljuju se različiti neprijatelji Popaja, poput mitskih bića, velikih životinja, likova iz bajki, pa čak i, u nekim epizodama iz perioda Drugog svetskog rata, nacisti koji napadaju Britaniju.

## Pojavljivanje na filmu
Film „Popaj“ je snimljen 1980. godine. Režirao ga je Robert Altman, a Popaja je glumio Robin Vilijams. Olivu je glumila Šeli Duval, a uloga Badže je poverena Polu Smitu. Snimljen je u stilu akcionog muzikla.

## Likovi iz stripa i iz crtanog filma
* Oliva
* Kastor (Olivin brat)
* Kol Oil (Olivin otac)
* Nana Oil (Olivina majka)
* Ham Grejvi (Harold Hamgrejvi, Olivin prvi momak)
* Mornar Popaj
* Morska veštica
* Lešinari Morske veštice, (posebno Bernard)
* Pera Ždera
* Džordž Gizil, (lokalni obućar koji mrzi Peru Žderu)
* Raf Haus (kuvar koji poseduje istoimeni restoran)
* Kića (Popajevo usvojeno dete u stripovima, a Olivin rođak u crtanim filmovima)
* Kralj Blozo
* Toar
* Badža
* Siledžije, (posebno siledžija Alis)
* Papi (Popajev 99-godišnji davno izgubljeni otac, takođe mornar)
* Judžin
* Bil Barnakl (mornar - kolega)
* Oskar
* Dudule (sin od porodičnog prijatelja)
* Baka (Popajeva baka i Papijeva majka)
* Bernis
* O. G. Kakvonosić
* Brat od Popaja( Sile)
## Likovi samo iz crtanog filma
* Pipi, Pupi, Popi, Pepi (Popajevi sestrići inače identični blizanci)
* Kratki (Popajev kolega mornar tri crtana filma Fejmes studija iz Drugog svetskog rata)
* Dizel Ojl (Olivina rođaka, oholo derište, pojavljuje se u tri crtana filma King Fičersa iz 1960)
* Popaj mlađi (Sin Popaja i Olive, ekskluziv za seriju Popaj i sin)

## Sinkronizacija na hrvatski jezik
* **Popaj**: glas je posudio Ljubiša Pavić
* **Oliva**: glas je posudila Slavica Fila
* **Badžo**
* **Pero Ždero**
* **Kićo**
* **Popajev otac**
* **Vještica**

## Izvori

## Vanjske veze

* Zvanična matična luka Mornara Popaja i njegovih prijatelja
* Zvanična strana „King Fičersa“ o Popaju 
* Zvanični sajt za „Popajevo putovanje - Potraga za tatom 
* Flajšerova posveta Popaju 
* Besplatno preuzimanje Popajevih crtaća
* Istorija Paramauntovog Kluba Mornara Popaja

### Klubovi obožavalaca
* Zvanični sajt obožavalaca Mornara Popaja
* Absolute Popeye