open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Opsada Tobruka

**Opsada Tobruka** trajala je 240 dana od 10. aprila do 27. novembra 1941. kod libijske luke Tobruk koju je branio garnizon australskih vojnika i Rommelovog Afričkog korpusa koji je htio zauzeti.

## Historija

Britanska 8 Armija pod komandom general Archibalda Wavella zauzela je Tobruk u januaru i pritom zarobila 25,000 talijanskih vojnika.

Odmah po dolasku u  Libiju Rommel je poduzeo čitav ofenzivnih operacija sa svojim Afričkim korpusom i prisilio Wavella da se povuče iz Benghazija početkom aprila 1941. Wavell je to učinio jer je morao poslati dio vojnika u pomoć Kraljevini Grčkoj, a bojao se i opkoljavanja jer je mislio da Rommel ima puno jače snage. Rommel je sa svojim Afričkim korpusom 26. maja pokrenuo novu ofenzivu na Kirenaiku i stigao do Tobruka kog je branio usamljeni australski garnizon (9. divizija). Branioci su izdržali osmomjesečnu opsadu i danonoćno bombardiranje sve do 27. novembra 1941. kad im je morskim putem stiglo pojačanje pa su zauzeli Rezegh i povezali se sa jedinicama 8 Armije generala Auchinlecka. 

Rommel je sa svojim Afričkim korpusom 26. maja pokrenuo novu ofenzivu na Kirenaiku i natjerao britanske jedinice na povlačenje. Do Tobruka je stigao u junu, kog su ovaj put branile dvije divizije australska i južnoafrička. Nakon žestokih udara garnizon se predao 20. juna. Tako je u ruke Wehrmachta palo 23 000 savezničkih vojnika i ogromne količine ratnog materijala.

Novi komandant Britanske 8 Armije Bernard Montgomery pokrenuo je kontraofenzivu 23. oktobra 1942. i pregazio wehrmachtove položaje 2. novembra u velikoj tenkovskoj Bitci kod El Alameina. Nakon tog je 13. novembra 1942. ponovno zauzeo Tobruk.
## Izvori

## Vanjske veze

* ''Siege of Tobruk''
Mohamedia-Fouchana

**Mohamedia-Fouchana** (arapski: محمدية فوشانة / Mūḥammadiyah Fūshānah)  je nekadašnji grad i općina koja je 2014. imala 106,167 stanovnika na sjeveru Tunisa u Vilajetu Ben Arous.

## Geografija

I Mohamedia i Fouchana su danas samo predgrađa metropole Grand Tunis, udaljena samo šesnaest km južno od njegove medine u pravcu prema Zaghouanu..

## Historija
Kao zajednička općina ta dva grada Mohamedia-Fouchana egzistirala je do 2016. kad se Fouchana odvojila i postala samostalna općina.

Sve do stjecanja tuniske nezavisnosti 1956. i Fouchana i Mohamedia bila su sela na periferiji Tunisa čiji se broj stanovnika kretao između 1000-3000.

Nagla urbanizacija zahvatila je taj kraj 1970. - 72. kad su oranice zamjenjene kućama tako da je 1994. tu živjelo 50.000 stanovnika.

## Reference
 
## Vanjske veze

* ''Arrivée à Mhamedia-Fouchana'' 
* ''Commune Mohamedia''
Fouchana

**Fouchana** (arapski: فوشانة / Fūshānah)  je grad od 12,446 i općina od 74,868 stanovnika na sjeveru Tunisa u Vilajetu Ben Arous.

## Geografija

Fouchana je danas samo industrijsko predgrađe metropole Veliki Tunis, od kog je udaljena samo šesnaest km južno u pravcu prema Zaghouana.

## Historija
Općina je formirana od 26. maja 2016., nakon što se odvojila od općine Mohamedia-Fouchana.

Sve do stjecanja tuniske nezavisnosti 1956. Fouchana je bilo selo na periferiji Tunisa čiji su se stanovnici bavili poljoprivredom.
Nagla urbanizacija počela je 1970. / 72. pa se broj stanovnika višestruko povećao.

## Reference
 
## Vanjske veze

* ''La commune de Fouchana''
Port El-Kantaoui

**Port El-Kantaoui** (arapski: القنطاوي‎)  je marina i resort u kom stalno živi 1,726 stanovnika na istoku Tunisa u Vilajetu Sousse.

## Geografija

El-Kantaoui leži u Tuniskom Sahelu udaljen 10 km sjeverozapadno od grada Sousse.

## Historija

Inicijativu za gradnju marine dao je tadašnji predsjednik Habib Burgiba 1970-ih, sa ciljem da se u tom dijelu Tunisa počne razvijati turizam. Projekt je napravio arhitekt Olivier Clement Cacouba, koji je 1953. dobio tada vrlo cijenjenu nagradu Prix de Rome.

Radovi su započeli 1971. jaružanjem luke, gradnjom Infrastrukture i nedalekog apartmanskog naselja.

Marina je dovršena 1979. na površini od 4 hektara i ima kapacitet za 350 brodova.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Port El Kantaoui''
Mohamedia

**Mohamedia** (arapski: المحمدية / Mūḥammadiyah)  je grad i općina od 66,439 stanovnika na sjeveru Tunisa u Vilajetu Ben Arous.

## Geografija

Mohamedia je danas samo predgrađe metropole Veliki Tunis, udaljena šesnaest km južno od njegove medine u pravcu prema Zaghouanu.

## Historija
Mohamedia je zajedno sa Fouchanom bila zajednička općina pod imenom Mohamedia-Fouchana sve do 2016. kad se Fouchana odvojila i postala samostalna općina.

Sve do stjecanja tuniske nezavisnosti 1956. Mohamedija je bila selo na periferiji Tunisa čiji su se stanovnici bavili poljoprivredom.
Nagla urbanizacija počela je 1970. / 72. pa se broj stanovnika višestruko povećao.

## Reference
 
## Vanjske veze

* ''Commune Mohamedia''
Kiss Kiss (Bang Bang)

***Poljubi ili umri*** () britanska je filmska komedija scenarista i režisera Stewarta Sugga. Glavne uloge igraju Stellan Skarsgård, Chris Penn i Paul Bettany.

## Radnja

Felix je atentator koji želi napustiti svoj posao. Uzima dužnost da za novac brine o odbojnom čovjeku po imenu Bubba, koji je poput džinovskog klinca, ne razumije ljude i ne zna mnogo, nikada prije nije vidio vanjski svijet. Međutim, Felix ima većih problema. Želi da popravi svoj odnos sa bivšom djevojkom, a na meti su mu stare kolege koje ga ne ostavljaju da se tako lako udalji od prošlosti.

## Uloge

## Reference

## Vanjske veze
* 
*
Menzel Bourguiba

**Menzel Bourguiba** (arapski: منزل بورقيبة, prevedeno *Burgibina kuća*, do 1957. **Ferryville**) je grad i općina od 54,536 stanovnika na sjeveru Tunisa u Vilajetu Bizerta.

## Geografija

Menzel Bourguiba prostire se duž jugozapadne obale Lagune Bizerta, udaljen 16 km od grada Bizerte i Sredozemnog mora.
Grad je odlično povezan željeznicom i cestama sa Bizertom i ostalim tuniskim gradovima.
## Historija

Menzel Bourguiba je novi grad, koji je niknuo zahvaljujući izgradnji francuske pomorske baze Sidi Abdallah.

U vrijeme Francuskog protektorata u Tunisu zvao se *Ferryville* po tadašnjem ministru (kasnijem premijeru) - Jules Ferryu koji je bio inicijator gradnje te baze i luke. Nakon što je Tunis postao nezavistan ime mu je promjenjeno po prvom predsjedniku Tunisa Habibu Burguibi.
Grad je upao u krizu kad je Francuska 1963. napustila bazu i njeno servisno brodogradilište.

Nakon tog je privreda osnažena gradnjom velike željezare, tvornice za montažu automobila, i pogona metalurške i kemijske industrije. Pored tog danas ima i nekoliko velikih tvornica odjeće.

Za Prvog svjetskog rata u bolnicama Ferryvilla liječili su se srpski vojnici od kojih su nnogi umrli pa su sahranjeni na vojničkom groblju.

## Pobratimski gradovi

*  Stuttgart, Njemačka (od 1971.)
*  La Seyne-sur-Mer, Francuska (od 2008.)

## Reference

## Vanjske veze

* ''Commune Menzel Bourguiba''
Ronald Scobie

**Ronald Scobie** (Mandalaj, Burma, 8. jun 1893. - Aldershot, 23. februar 1969.) bio je general-potpukovnik Britanske Armije, koji se borio u Prvom i Drugom svjetskom ratu a nakon tog i Grčkom građanskom ratu

## Biografija

Nakon školovanja na koledžu u Cheltenhamu i Kraljevskoj vojnoj akademiji u Engleskoj, od 1914. do novembra 1918. ratuje u inžinjerijskoj jedinici po Francuskoj i Belgiji gdje je i ranjen.

Za Drugog svjetskog rata od 1941. je komandant 70. pješadijske divizije u Tobruku. 
Od augusta 1942. radi u štabu za Bliski Istok, a od marta 1943. je komandant trupa na Malti.

Od 1944. je načelnik Glavnog štaba za Bliski Istok, a od septembra je komandant III korpusa koji je upućen u Kraljevinu Grčku da se bori protiv ELASa za Grčkog građanskog rata.

## Izvori

## Vanjske veze

* ''Scobie, Ronald MacKenzie, 1893-1969''
Strukturirano programiranje

**Strukturirano programiranje** je podskup ili poddisciplina proceduralnoga programiranja i jedna od glavnih paradigmi programiranja koja je nastala u 60-im godinama 20. stoljeća. Cilj strukturiranoga programiranja jest oslobađanje programera od GOTO naredbi (naredbe za preskakanje određenih dijelova unutar programa) korištenjem struktura kao što su: rutine (procedure i funkcije), petlje (`FOR`, `WHILE`, `REPEAT` - `UNTIL`), `IF-THEN-ELSE` konstrukcije. Strukturalno programiranje sa svojim konstrukcijama omogućava da programer uvede i određeni red (hijerarhiju) unutar programa, i tako omogućuje lakše održavanje i pisanje.

## Strukturirani programski jezici

* C
* Pascal
* Ada
* Basic (QuickBASIC/QBasic, Visual Basic, IBasic)

## Povezano

* Nestrukturirano programiranje
* Programska paradigma
Moknine

**Moknine** (arapski: المكنين / Al-Muknīn)  je grad i općina od 57,111 stanovnika na istoku Tunisa u Vilajetu Monastir.

## Geografija
Moknine leži u ravnici Tuniskog Sahela, svega dva km od mora, i dvadesetak kilometara južno od svog administrativnog centra grada Monastira.

## Historija

Moknine je vrlo staro naselje izraslo još za feničkih vremena, kasnije su se mjenjali gospodari i civilizacije, od Kartažana, Rimljana do Arapa, Osmanlija i Francuza.

Prva džamija izgrađena je 1252.

Općina Moknine je osnovana 19. februara 1921.

## Privreda i transport

Moknine je bio poznat po tradicionalnom grnčarstvu i malim pogonima tekstilne industrije koja je danas u krizi.
Okolica je poznata po voću i maslinama.

Magistralnom cestom 82 i Lakom gradskom željeznicom povezan je sa Soussom i Mahdijom.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Commune Moknine''
José de Salamanca y Mayol

**José de Salamanca y Mayol, 1. markiz od Salamance i [[Grande Španije]]** (Málaga, 23. maj 1811 – Madrid, 21. januar 1883) bio je španski plemić, političar i poslovni čovjek koji je 1847. godine služio kao ministar financija i nakraktko kao *de facto* premijer. U mladosti je bio blizak liberalnoj opoziciji apsolutističkog kralja Fernanda VII, da bi nakon njegove smrti započeo političku karijeru kao pristaša regentice Marije Kristine i Umjerene stranke. Svoj je položaj zastupniak Cortesa i politička poznanstva koristio kao odskočnu dasku za poslovnu karijeru, uključujući ambiciozne projekte vezane uz željeznicu i gradnju novih naselja u Madridu.

## Reference

## Vanjske veze
El Djem

**El Djem** (arapski: الجمّ, čita se *El Džemu*, rimski **Thysdrus**) je grad i općina od 21,234 stanovnika na istoku Tunisa u Vilajetu Mahdia.

El Djem je slavan zbog svog Amfiteatra, jednog od najvećih na svijetu koji je 1979. uvršten na UNESCO-vu Listu mjesta svjetske baštine u Africi.

## Geografija
El Djem leži na vratima Tuniskog Sahela, udaljen 210 km južno od glavnog grada Tunisa i 42 km od svog administrativnog centra Mahdije.

## Historija

Rimski Thysdrus je najvjeratnije izrastao na mjestu starijeg feničkog naselja doseljevanjem cezarovih legionara veterana - 45. pne. (ili 46. pne.)
Status municipija dobio je za vladavine cara Septimija Severa (193.-211.), a 244. i status kolonije pa je imao status slobodnog grada (civitas libera)). 

Taj kraj nije bio suh kao danas pa je bio poznat po velikoj količini i kvalitetnih maslina, što je osiguralo prosperitet Thysdrusa.

Krajem 2. vijeka imao 30.000 stanovnika i smatran je vodećim proizvođačem maslinovog ulja u Provinciji Afrika. Svoje bogatstvo i status pokazao je izgradnjom velikog amfiteatra, najvećeg rimskog spomenika u Africi, od kog je veći jedino rimski Koloseum.
   
### Propast Thysdrusa
Crni dani za Thysdrus nastupili su u 3. vijeku nakon što je sudjelovao u pobuni protiv carske vlasti. Uzrok je bio novi  porez na maslinovo ulje koji je pokrenuo nemire širom Tunisa, a kulminirao je ubistvom Carskog prokuratora i proglašenjem 80-godišnjeg Gordijana - novim 
Rimskim carem. Njegova vladavina bila je kratkotrajna, ubijen je nakon samo nekoliko sedmica, pa ga je zamijenio Maksimin Tračanin. 
Pobuna je ugušena, a Thysdrus opljačkan i razoren, tako da nikad više nije uspio vratiti svoj prijašnji status.

Amfiteatar je preživio razaranje Thysdrusa i Rimskog Carstvo. Malobrojni stanovnici koristili su ga kao utvrdu za arapskih napada u 5. vijeku, a i tokom 7. vijeka za ratova arapskih frakcija.

### Razaranje amfiteatra
Amfiteatar je ostao relativno čitav sve do 17. vijeka, kad su ga počeli koristiti kao kamenolom za gradnju novih kuća u El Djemu. Preostale ruine iskoristili su vojnici Wehrmachta za Drugog svjetskog rata kao utvrdu, pa je ponovno razaran od britanske artiljerije.

Djelomična rekonstrukcija izvedena je između 1974. i 1980. tako da je danas polovica gledališta u funkciji, pa je jedna od najposjećenijih atrakcija u Tunisu.

## Privreda i transport
Današnji El Djem je administrativno-trgovački centar svoje okolice, i sve više turistička destinacija zbog amfiteatra.

U amfiteatru se od 1985. održava *Internacionalni [[festival]] [[Simfonija|simfonijske muzike]] El Jem*.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Carte géographique - El Jem''
Serafín María de Sotto

**[[Don (titula)|Don]] Serafín María de Sotto y Abbach, 3. grof od Clonarda i 5. markiz od la Granade** (Barcelona, 12. oktobar 1793 – Madrid, 23. februar 1862) bio je španski plemić, političar i književnik koji je nakratko 1849. godine služio kao premijer Španije.

Potomak ugledne irske plemićke porodice čiji su predstavnici emigrirali u Španiju, de Soto se istakao kao zapovjednik vladinih snaga u Prvom karlističkom ratu. Na mjesto premijera je došao nakon što je kraljica Isabella II smijenila Ramona Mariu Narvaeza, jednog od vođa Umjerene stranke. Za novi kabinet pod de Sotom, koji su činili ultra-reakcionari se odmah ispostavilo da ne uživa podršku ni u Cortesu ni među narodom ni u vojsci, pa je potrajao tek dvadeset sedam sati. De Soto je nakon toga uglavnom obavljao vojne dužnosti.

## Bibliografija
**Memoria para la Historia de las tropas de la Casa Real de España* (1824).
**Memoria histórica de las academias militares de España* (1847).
**Historia orgánica de las armas de Infantería y Caballería españolas* (1851–1859).
**Álbum de la Infantería española* (1861).
**Álbum de la Caballería española* (1861).

## Izvori

* Catalan Encyclopedia. Serafín de Sotto.
* The 3rd Count of Clonard at the House of Sutton's official site.
* Profil Grofa od Clonarda u Španskom Senatu
Florencio García Goyena

**Florencio García Goyena** (Tafalla, Navarre 1783 – Madrid 1855) bio je španski pravnik koji je godine 1847. nakratko služio kao premijer Španije. Nakon premijerskog mandata je godine 1851. bio na čelu komisije koja je donijela nacrt građanskog zakonika; prijedlog je odbačen zbog protivljenja moćnih regionalnih plemića, ali je poslužio kao osnov za zakonik koji je donio  Alonso Martínez 1888/89.

## Literatura
*
Juan Bravo Murillo

**Juan Bravo Murillo** (24. jun 1803 &ndash; 11. februar 1873) bio je španski pravnik, političar i ekonomist koji je od 1851. do 1852. godine služio kao premijer Španije. Pripadao je Umjerenoj stranci i služio u njenim vladama prije nego što je i sam postao premijer. Sa vremenom se isprofilirao kao član njenog desnog krila i zagovornik reakcije, pogotovo nakon serije revolucija u Evropi. Njegov pokušaj da zamijeni relativno liberalni španski ustav nije prošao, ali se Murillo istakao uvođenjem metričkog sistema 1849. godine, a premijerski mandat su mu obilježili Canal de Isabel II, odnosno uvođenje modernog vodovoda za Madrid, kao i Konkordat 1851..

## Reference

## Vanjske veze
Federico Roncali

**[[Don (titula)|Don]] Federico de Roncali y Ceruti, 1. grof od Alcoya** (Cádiz, 1809 – 3. april 1857) bio je španski plemić, vojskovođa i političar koji je od 1852. do 1853. godine služio kao premijer Španije. Također je služio i kao guverner Kube. Pripadao je Umjerenoj stranci, i njegova vlada je pala zbog neuspjelog pokušaja ustavne reforme.
Francisco Lersundi Hormaechea

**Francisco de Lersundi y Hormaechea** (Valencia, 28. januar 1817 – Bayonne, 17. novembar 1874) bio je španski plemić i političar koji je 1853. godine služio kao premijer Španije. Od 1866. do 1869. godine je služio kao guverner Kube.

Rođen u plemićkoj porodici baskijskog porijekla, Lersundi se istakao kao vladin zapovjednik u Prvom i Drugom karlističkom ratu. Poslije je služio u vladama Umjerene stranke čiji je predstavnik bio, te je bio neprijateljski nastrojen prema režimu Demokratskog šestoljeća.
Luis José Sartorius

**[[Don (titula)|Don]] Luis José Sartorius y Tapia, 1. grof od San Luisa** (Sevilla, 1820 &ndash; Madrid, 22. februar 1871) bio je španski plemić, političar i novinar koji je od 1853. do 1854. služio kao premijer Španije.

Rođen u plemićkoj porodici njemačkog porijekla, priključio se Umjerenoj stranci i bio jedan od osnivača njenog službenog glasila, novina *[[El Heraldo (1842-1854)|El Heraldo]]*. Kao ministar u stranačkim vladama bio je zaslužan za uvođenje poštanskih marki u Španiju. Kao premijer je nastojao voditi reakcionarnu politiku koja je bila nepopularna i na kraju dovela ne samo do njegovog pada, nego i završetka perioda Umjerene dekade.
Fernando Fernández de Córdova

**[[Don (titila)|Don]] Fernando Fernández de Córdova y Valcárcel, 2. markiz od Mendigorríje** (1809 – 1883) bio je španski vojskovođa i političar koji je u dva navrata nakratko služio kao premijer Španije - 1854. i 1872. godine.

Cordova, koji se istakao u Drugom karlističkom ratu, smatrao se pristašom Umjerene stranke i kraljice Isabelle II, ali je 1868. godine podržao revoluciju kojom je zbačena kao i režim Demokratskog šestoljeća.
Ángel de Saavedra

**[[Don (titula)|Don]] Ángel de Saavedra y Ramírez de Baquedano, 3. vojvoda Rivas**  () (10. mart 1791 - 22. jun 1865) bio je španski plemić, književnik i političar koji je 1854. nakratko služio kao premijer Španije. Najpoznatiji je po drami *Don Álvaro; o, La fuerza del sino* (1835), koja se smatra prvim uspješnim dramskim djelom španske romantične književnosti.

## Vanjske veze
*''Don Álvaro, or the Force of Fate''  (description of English translation by Robert G. Trimble)
*
Oued Ellil

**Oued Ellil** (arapski: وادي الليل / Wādī al-Layl) je grad i općina od 57,851 stanovnika na sjeveru Tunisa u Vilajetu Manouba.

## Geografija
Oued Ellil je zapadno predgrađe glavnog grada Tunisa, od kog je udaljen samo udaljen petnaestak km.
Grad je odlično povezan željeznicom i cestama sa Tunisom i ostalim gradovima.

Naselje je smješteno u prostranoj dolini preko koje protiče četiri vadija, to su; *Echchikh*, *Elguelta*, *Ellil i *Zarzour*.

*Oued Ellil* je dobio [[ime]] po istoimenom [[vadi]]ju, jednom od [[pritoka]] [[Rijeka (vodotok)|rijeke]] [[Majardah (rijeka)|Majardah]] koji [[izvor|izvire]] sa [[brdo|brda]] *Djebel Ammar*.
Nedaleko od centra leži [[selo]] *Béja*, rodno mjesto [[Sufizam|sufističkog]] [[svetac|sveca]] Sidi Bou Saida.
== Historija ==

U vrijeme [[Francuski protektorat u Tunisu|Francuskog protektorata u Tunisu]], tadašnja [[selo|sela]] *Oued Ellil*, *Chabaou* i *Essaïda* naseljena su [[sicilija]]nskim [[kolonizacija|kolonistima]], kojima su podjeljena [[farma|imanja]] na kojima su oni podigli [[kuća|kuće]] u [[italija|talijanskom]] [[stil]]u i bavili se [[voćarstvo]]m.
Nakon što je Tunis postao [[nezavisnost|nezavistan]] - [[12. maj]]a [[1964]]. donešen je [[zakon]] o [[Eksproprijacija|eksproprijaciji]] njihovih [[farma|imanja]], koja su podjeljena [[tunis]]kim [[seljak|seljacima]].

Sve do [[1960-e|1960.ih]] Oued Ellil zadržao je [[selo|ruralni]] karakter, eksplozivni rast doživio je u periodu [[1970]]. - [[1986]]. doseljavanjem brojnih osiromašenih [[seljak]]a.

== Privreda==

Najveći [[privreda|privredni]] pogon je [[tvornica]] [[transformator]]a podignuta [[1972]]. na terenu od 4500 [[Kvadratni metar|m²]].

== Reference ==


== Vanjske veze==

* [http://www.commune-ouedellil.gov.tn/index.php?lang=fr *Commune Oued Ellil'']
Bizerte (laguna)

**Bizerte** ili **Bizerta** (arapski: بحيرة بنزرت‎) je velika laguna na sjeveru Tunisa u vilajetu Bizerta.

## Karakteristike
Laguna je duga oko 13 km, široka do 11 km i ima površinu od 128 km².  Prostire se od grada Bizerta na sjeveru do grada Menzel Bourguiba na jugu.
Danas je povezena sa Sredozemnim morem kanalom dugim 6 km (širokim 0,8&nbsp;km) kog su prokopali Francuzi 1895. nešto južnije od starog krivudavog i suviše plitkog kanala. 
   
Time je laguna dobila potpuno novu ulogu velike pomorske baze Sidi Abdallah koju su Francuzi podigli na njenom jugozapadnom kraju. kod današnjeg grada Menzel Bourguibe.

Laguna je prilično plitka, prosječna dubina joj iznosi 7 m, a najdubljem dijelu 12 m, tako da je danas prilično zagađena, jer duž njenih obala danas živi skoro 200 000 stanovnika a izgrađene brojne tvornice. Zbog tog postoji projekt koji je u fazi realizacije da se do 2020. očisti.

Hidrografska mreža pritoka koje se slijevaju u lagunu je dobro razvijena, tako da njihov sliv iznosi 252 km². Iako su to vadiji koji vodu imaju uglavnom zimi, od njih je najznačajniji *[[Vadi]] Tinja* koji izvire iz Jezera Ičkeul koje ima sliv od 2.080 km² pa prosječno donosi i do 438 Mm³.

Laguna je zajedno s prostorom Nacionalnog parka Ichkeul (područje od 3084 km²) godine 1977. proglašena rezervatom biosfere, a nakon tog 1980. i jednim od lokalita na UNESCO-voj listi mjesta svjetske baštine u Africi i Ramsarske konvencije.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Integrated Programme for Protection of the Lake Bizerte against Pollution''
Vestibul

**Vestibul** (od latinskog *vestibŭlum* = duboki glas) je još za antike postao sinonim za trijem ili pronaos koji prethodi hramu i prostor ispred grobova. U antičkoj rimskoj kući, uvodni prostor koja je povezivao ulaz sa atrijem.

Vestibuli su za Rimskog Carstva poprimili raskošan izgled, primjeri za to su Hadrijanova vila u Tivoliju i Dioklecijanova palača u Splitu. U renesansnim i baroknim palačama, vestibul je unutrašnje dvorište, prostor prema kom gravitiraju sve ostale prostorije, ili zatvoren bogato dekoriran ulazni prostor iz kojeg vodi stepenište za gornji kat.

U talijanskim palačama s kraja 16 i tokom 17. vijeka vestibuli se ponekad grade visoki dva kata, kao u nekim 
genoveškim zgradama, upravo će se iz tog razviti tipična engleska hala.

Od 19. vijeka nadalje vestibuli dobijaju novi značaj i razne funkcije u velikim javnim građevinama: bankama, muzejima, željezničkim stanicama, teatrima, bibliotekama, teatrima, palačama parlamenata i sudova.

Vestibul odnosno vestibulum ima slično značenje u medicini. Tim terminom se naziva unutrašnji dio uha, predprostor drugih organa.

## Povezano
* Vestibulum

## Reference

## Vanjske veze

* ''Vestìbolo'' 
* ''Vestibul''
Piter

**Piter** se može odnositi na:

## Naselja

### Sjedinjene Američke Države

* Peter, Utah, naseljeno mesto bez administrativnog statusa u saveznoj državi Utah

### Rusija

* Piter, naziv više naselja

## Kolokvijalni nazivi

### Rusija

* Piter, nezvanični kolokvijalni naziv grada Sankt Peterburga
* Piter, kolokvijalni naziv grada 
* Piter, kolokvijalni naziv grada Petropavlovsk Kamčatski

### Kazahstan

* Piter, kolokvijalni naziv grada 

## Ostalo

* , fudbalski klub iz Sankt Peterburga, Rusija
Jemmal

**Jemmal** (arapski: جماّل / Jammāl) je grad i općina od 50,275 stanovnika na istoku Tunisa u Vilajetu Monastir.

## Geografija
Jemmal leži u Tuniskom Sahelu, udaljen 18 km južno od administrativnog centra Monastira i 28 km od centra Sousse.

## Historija
Jemmal se razvio kao sufistički centar Tuniskog Sahele tokom 19. vijeka oko velike džamije i medrese posvećene lokalnom svecu.

Općina Jemmal osnovana je u vrijeme Francuskog protektorata u Tunisu 19. februara 1921.

## Privreda

Pored stare ciglane iz vremena protektorata Jemmal ima i pogone tekstilne industrije.
Okolica je zasađena maslinama pa grad ima i dva festivala u njihovu čast.

## Reference
 
## Vanjske veze

* ''Commune de Jemmel''
Eksproprijacija

**Eksproprijacija** (od srednjovjekovnog latinskog *expropriare* = izvlastiti) je pravni institut kojim se na bazi upravnog akta ili zakona, u javnom interesu oduzimaju ili ograničavaju imovinska prava, uz davanje odgovarajuće naknade.

Ukratko rečeno to je administrativna procedura kojom organ vlasti oduzima imovinu od vlasnika (najčešće privatnog) uz odgovarajuću naknadu, radi nekog javnog interesa. 
Gotovo sve države imaju ustavne ili zakonske norme kojima se zahtijeva isplata naknade za oduzetu imovinu.

Za razliku od tog u slučaju konfiskacije ne isplaćuje se nikakva naknada.
U većini zemalja predmet eksproprijacije mogu biti samo nekretnine i to radi gradnje objekata od javnog interesa (puteva, luka, pruga, 
bolnica).
U državama sa nepisanim ustavima, kao što je Ujedinjeno Kraljevstvo, u kom je parlament nosioc vlasti, on bi teoretski mogao eksproprirati imovino bez naknade, ali se u praksi naknada isplaćuje.

Procedura eksproprijacije odvija u nekoliko faza, prvo se utvrđuje postojanje državnog interesa, zatim se provodi administrativni dio, a na kraju se određuje i isplaćuje naknada za izvlaštenu nekretninu.

## Historija
Feudalizam nije poznavao eksproprijaciju, jer je monarh kao suveren imao pravo da nekom dodjeli ali i oduzme feud.

Ta ideja rodila se među pravnicima poklonicima prirodnog prava kao što je Hugo Grotius, pa je Engleski parlament 
početkom 17. vijeka usvojio praksu da odobri eksproprijaciju ili da propiše iznos koji treba platiti ili da osigura sud da to utvrdi.

U presedanu iz 2005. - *Kelo protiv grada New Londona*, Vrhovni sud Sjedinjenih Američkih Država usvojio je ekspanzivnu interpretaciju eksproprijacije.
On je potvrdio da vlada može eksproprirati privatno vlasništvo ne samo radi javnog interesa već i za privatni ukoliko on rezultira javnom dobrobiti, naročito ukoliko on doprinosi ekonomskom razvoju.

## Povezano
* Konfiskacija

## Reference

## Vanjske veze

* ''espropriazióne'' 
* ''izvlaštenje''
Vlkas

**Vlkas** () je naseljeno mjesto u okrugu Nove Zamki, u Njitranskom kraju, Slovačka Republika.

## Stanovništvo

Prema podacima o broju stanovnika iz . godine naselje je imalo  stanovnika.

### Etnički sastav

### Religija

## Reference

## Vanjske veze

* Naselja u Okrugu Nove Zamki
Ichkeul

**Ichkeul** (čita se *Ičkeul*, arapski: بحيرة إشكل) je veliko jezero na sjeveru Tunisa u Vilajetu Bizerta. 
Ono je posljednje preostalo jezero u lancu koji se nekad protezao preko Sjeverne Afrike.

## Karakteristike
Jezero leži u Vilajetu Bizerta udaljeno 25 km južno od grada Bizerte.
Površina mu iznosi oko 85 km² iako mu volumen jako varira. Zimi se često poveća vodostaj zbog pojačanog dotoka slatke vode iz šest glavnih 
vadija; Doumiss, Sejnane, Melah, Ghezala, Joumine i Tine. Pojačani dotok vode u Ichkeul često dovodi do toga da voda iz jezera (zimi i u proljeće kad volumen jezera zna biti oko tri puta veći, teče u Lagunu Bizerte *[[Vadi]] Tinjom*. 
Za razliku od tog ljeti vodostaj toliko padne da slana voda iz Lagune poteče u Ichkeul.
Jezero je maksimalno dugo nekih 13 km a široko do 5 km.

Ichkeul je jedno od najvažnijih močvarnih područja na Mediteranu. Ono je glavni punkt na kom se zaustavljaju stotine hiljada ptica selica, koje se u njemu gnijezde i hrane ribom; jeguljama, ciplima, šaranima i morskim konjićima.

Pored ekološke važnosti jezero je popularni lokalitet za turizam i rekreaciju. Jezero je zajedno sa okolnim močvarnim prostorom od 27,4 km² i i planinom Djebel Ichkeul (13,6 km²) godine 1980. proglašeno Nacionalnim parkom Ichkeul i jednim od lokalita na UNESCO-voj Listi mjesta svjetske baštine u Africi i Ramsarske konvencije.

Šire područje oko jezera i Parka zajedno sa Lagunom Bizerte a to je teren od 3084 km² proglašeno je rezervatom biosfere.

Jezero i Nacionalni park godišnje posjeti oko 50 000 ljudi.

Sliv Jezera Ičkeul iznosi oko 2.080 km².

## Reference

## Vanjske veze

* ''Parc National d'Ichkuel & Lake Bizerte, Tunisia'' 
* ''Tunisia’s Lake Ichkeul offers vibrant ecosystem''
Dnjestar-Bug kultura

**Dnjestar-Bug kultura ** je arheološki otkrivena na prostoru Moldavije i Ukrajine i pripada periodu neolita u vremenu 6300–5500 g. pne. U vremenu oko 1000 god. prolazila je kroz različite kulturne faze ali se populacija nije mijenjala.

Neolit u ovom području se razvijao autohtono iz predhodnog mezolitskog perioda. Stanovništvo se dominatno bavilo lovom na divlja goveda, vepra, jelena i ribolovom. Od oko 6200 počeli su sa proizvodnjom keramičkih posuda, nakon što su na njihovo područje došli lovci-skupljači sa Bajkalskog jezera u Aziji. Posebna karakteristika lonaca  je šiljato dno, izgrađeno za kuhanje iznad vatre. Bili su dekorisani valovitim linijama.

Ova lokalna kultura bila je pod uticajem susjedne neolitske Starčevačke-Kris kulture  čije porijeklo potiče iz Podunavlja i Karpatskog bazena. Poljoprivrednici Kris Kulture došli su u doline rijeka Seret i Prut oko 5800-5700. pne. Divlje trave su napuštene a zamijenile su ih jednozrna i dvozrna pšenica i pir. Pripitomljeno je i goveče.  
Naslijedila ju je Kultura Cucuteni, pod uticajem Kulture trakaste keramike i Boian kulture

## Lista neolitskih kultura u Evropi

## Reference
Grand Tunis

**Grand Tunis** ili **Veliki Tunis** (arapski: تونس الكبرى) je ime za metropolitanski grad Tunis koji sa svim svojim predgrađima i satelitskim gradovima ima 2.248.000 stanovnika.

## Geografija
Grand Tunis se odavno razlio izvan administrativnih granica svog vilajeta po susjednim vilajetima Ariana, Ben Arous i Manouba.

## Historija

Tunis je imao 561.000 stanovnika kad je zemlja stekla nezavisnost 1956.
Nagla urbanizacija započela je krajem 60-ih bujanjem periferijskih naselja smještenih 30-40 km a kasnije i po 60-70 kilometara od centra grada.

Po popisu stanovništva iz 1966. uži centar grada imao je 468.997 stanovnika, a širi sa svim periferijskim naseljima 679.603. U manje od pola vijeka broj se učetvrostručio tako je 2004. uži centar imao 798.697 a širi 2.072375, odnosno 2.248.000 računajući i ona naselja izvan Tuniskog vilajeta.

Istovremeno se povećavao i broj općina, od 13 koliko ih je bilo 1975. na 29 u 1994. do 48 u 2004.
## Reference
 
## Vanjske veze

* ''Pression urbaine sur les terres agricoles peri-urbaines du grand Tunis''
Guverner Fidžija

**Guverner Fidžija** (engleski: *Governor of Fiji*) bio je kraljevski namjesnik britanskog vladara na području kolonije Fidži od 1870. do 1970. godine. Od uspostave kolonije 1870. godine, Fidži je bio britanska kolonija te je tako, formalno, bio pod direktnom upravom britanskog vladara. Međutim, zbog realnih mogućnosti i kolonijalne politike, tu je funkciju umjesto monarha na Fidžiju obavljao guverner, koji je zapravo bio čelnik kolonije. Guvernere je uvijek imenovao monarh, a funkciju su obavljali do smjene. 

Od 1877. do 1952. godine, Guverner Fidžija istovremeno je bio i Visoki povjerenik za Zapadni Pacifik. 

Nakon što je Fidži 1970. godine stekao nezavisnost kao dominion, funkcija guvernera zamijenjena je onom generalnog guvernera, koja je postojala sve do proglašenja republike 1870. godine.

## Spisak guvernera

## Guvernerska zastava



File:Flag of the Governor of Fiji (1877–1883).svg|Zastava od 1877. do 1883.
File:Flag of the Governor of Fiji (1883-1908).svg|Zastava od 1883. do 1908.
File:Flag of the Governor of Fiji (1908-1970).svg|Zastava od 1908. do 1970.
Generalni guverner Fidžija

**Generalni guverner Fidžija** (engleski: *Governor-General of Fiji*) bio je namjesnik britanskog vladara na području dominiona Fidži od 1970. do 1987. godine. Fidži je od 1874. godine bio britanska kolonija, a vlast je formalno, kao kralj(ica) Fidžija obnašao britanski vladar; kao kraljevski namjesnik (vicekralj) na Fidžiju, od 1874. do 1970. godine, djelovao je guverner, kojega je imenovao vladar. Nakon što je Fidži 1970. godine stekao nezavisnost u vidu dominiona, funkcija guvernera zamijenjena je onom generalnog guvernera, koji je bio britanski namjesnik u dominionu, koji je još uvijek bio dio Commonwealtha. 

Generalnog guvernera i dalje je imenovao monarh, a funkcija je formalno ukinuta nakon proglašenja republike 1987. godine, kada je i britanska kraljica Elizabeth II. formalno svrgnuta, a Fidži je raskinuo sve državnopravne veze s Britanijom.

## Spisak generalnih guvernera
GPC

**GPC**, ili **Gpc** ima više značenja:

* Gruzijska pravoslavna crkva
* Grčka pravoslavna crkva

ili:

* Gigaparsek
Archibald Wavell

**Archibald Wavell** (Colchester, UK, 5. maj 1883. – London, 24. maj 1950.) bio je feldmaršal Britanske Armije, koji se borio u Drugom burskom ratu, Prvom i Drugom svjetskom ratu. Nakon vojne započeo je i političku karijeru kao ministar u vladi Winstona Churchilla (1943.-45.) i vladi Clementa Attlea (1945.-47.).

Od 1943. do 1947. bio je podkralj i guverner Britanske Indije i član Doma lordova (1943.-50.)

Kao vojnik ostao je upamćen po pobjedama protiv Talijanskih jedinica u Sjevernoj Africi početkom Drugog svjetskog rata, ali i po nemoći da spriječi ofenzivu Rommelovog Afričkog korpusa i japansku invaziju na Malaju i 
Burmu 1942.
## Biografija

Nakon školovanja na Winchester koledžu i Kraljevskoj vojnoj akademiji u Sandhurstu, vojnu karijeru započeo je 1901. kao poručnik u Kraljevskom škotskom puku. Te iste godine poslan je sa istom jedinicom u Južnu Afriku u 
Drugi burski rat. Nakon tog je kapetan u Britanskoj Indiji a od 1912. radi kao pukovnik u ministarstvu rata u Engleskoj.

Za Prvog svjetskog rata ratuje po Francuskoj gdje je i ranjen.
Od 1933. je general i radi po misijama i štabovima na Bliskom Istoku i Sjevernoj Africi.
Za Drugog svjetskog rata od 1940. je komandant Britanske Armije za Bliski Istok, a od 1942. za jugozapadni Pacifik.

## Izvori

## Vanjske veze

* ''Archibald Percival Wavell, 1st Earl Wavell'' (na portalu Encyclopaedia Britannica)
Leopoldo O'Donnell

**Leopoldo O'Donnell y Jorris, 1. vojvoda od Tetuana, 1. grof od Lucene, 1. vikont od Aliage** (12. januar 1809 – 5. novembar 1867) bio je španski vojskovođa i državnik, koji je u tri navrata - 1856, od 1858. do 1863. godine, te od 1864. do 1866. godine - služio kao premijer Španije.

Leopoldo O'Donnell, daleki potomak irskih plemenskih poglavica, je za vrijeme Prvog karlističkog rata podržavao vladu, a kasnije se okrenuo protiv Napredne stranke generala Baldomera Espartera. Za vrijeme Deset umjerenih godina je postao razočaran Umjerenom strankom te je 1854. pokrenuo vojničku pobunu koja će dovesti do sloma umjerenjaka i na vlast vratiti Espartera. Njegov režim, poznat kao Dvije naprednjačke godine je, međutim, za O'Donnella bio previše radikalan, te je 1856. pokrenuo novi puč kojim je postao premijer. Osnovao je stranku Liberalna unija koja je nastojala pomiriti umjerenjake u objeme strankama, i koja je dominirala španskom politikom sve do Slavne revolucije 1868. godine. Na vanjskom planu je vodio agresivnu politiku - 1859. je pokrenuo uspješan rat sa Marokom, te nakratko intervenirao u Mekskiku, a za trećeg mandata pokrenuo Chincha rat protiv bivših južnoameričkih kolonija. Krvavo gušenje studentskih demonstracija 1865. godine, poznato kao Noć sv. Danijela, ga je učinilo izuzetno nepopularnim, te dovelo do njegovog pada.

## Vanjske veze
Francisco Armero Peñaranda

**Francisco Armero Peñaranda** (Fuentes de Andalucía, 3. maj 1804 – Sevilla, 1. jul 1866), Markiz od Nervióna i Grande Španije, bio je španski flotovođa i političar koji je od 1857. do 1858. godine služio kao premijer Španije.

## Literatura
* Biography (Spanish)
* ''"Don Francisco Armero"'', in: El Museo Universal, S. 251–252 (PDF; 792&nbsp;kB)
* Cabinets under Isabella II. (1833–1843 - Les Regències)
* Cabinets under Isabella II. (1843–1856 - Década Moderada)
* Cabinets under Isabella II. (1856–1868 - La Unión Liberal)
Deset umjerenih godina

**Deset umjerenih godina** ili **Umjerena dekada** () je izraz kojim se u historiji Španije označava period od 1843. do 1854. godine kada su tom zemljom upravljale konzervativne vlade iz Umjerene stranke.

Umjerenu stranku na čelu sa generalom Ramonom Marijom Narvaezom su činili nekadašnji liberali koji su zajedno sa Naprednom strankom bili saveznici u borbi protiv reakcionarnih karlista. Umjerenjaci su se sa naprednjacima počeli razilaziti po pitanju radikalnosti liberalnih reformi, ali i spremnosti na kompromis sa karlistima poraženim u krvavom i iscrpljujućem Prvom karlističkom ratu. Narvaezovi pristaše su 1843. uspjele nadvladati naprednjake i uspostavili režim koji će vladati sljedećih deset godina. 

Glavna značajka unutrašnje politike Umjerene stranke u tom periodu je bilo inzistiranje na političkoj stabilnosti, odnosno uvođenju i očuvanju reda i zakona, što se odrazilo na raspuštanje milicija, čvrstu centralizaciju te novi Ustav Španije 1845. godine, koji je značajno ograničio ljudska i građanska prava. Umjerena stranka je uvela restriktivan izborni zakon temeljen na imovinskom cenzusu, koji je u praksi doveo da izborno pravo uživa samo 1 % stanovništva. Na ekonomskom planu se nastojalo provesti postepenu industrijalizaciju i modernizaciju zemlje, te su se počele graditi željezničke pruge i osnivati moderne banke. Režim je također želio popraviti javne financije, ali se odustalo u neposrednog poreza na prihod, i umjesto toga su se uveli posredni porezi na promet robe, koji su najteže pogodili najsiromašnje slojeve. Tako se akumuliralo nezadovoljstvo koje će 1854. eskalirati uslijed poskupljenja živežnih namirnica izazvanih prekidom isporuke žita iz carske Rusije uslije Krimskog rata. Vojnička pobuna na čelu sa Leopoldom O'Donnellom je na vlast dovela naprednjačkog vođu Espartera kojim je okončan umjerenjački režim i uspostvaljen liberalni režim zvan Dvije naprednjačke godine.    

## Literatura
* José Luis Comellas García-Llera, *Los moderados en el poder, 1844-1854*, Madrid: Consejo Superior de Investigaciones Científicas, 1970. .
* Carlos Seco Serrano, "La década moderada", in *La ingeniería del agua en España en el siglo XIX : ciclo de conferencias*, Fundación Canal de Isabel II, 2002, p. 19-38.
Alejandro Mon y Menéndez

**Alejandro Mon y Menéndez** (26. februar 1801 &ndash; 1. novembar 1882) bio je španski pravnik i političar koji je godine 1864. služio kao premijer Španije. Mon, koji je bio konzervativac se prije toga istakao u Umjerenih deset godina kao ministar financija, prije svega kao autor porezne reforme 1845. godine. Sa padom kraljice Isabelle II se 1868. godine povukao iz aktivne politike.

## Literatura
*Comin, Francisco, *Alejandro Mon y Menéndez (1801−1882). Pensamiento y reforma de la Hacienda*, Instituto de Estudios Fiscales, Madrid, 2001. 
*Fernández de la Mora, Gonzalo (2001), Mon en su siglo  in galeon.com
José Gutiérrez de la Concha

**José Gutiérrez de la Concha e Irigoyen, 1. markiz od Havane, 1. vikont od Kube, [[grande Španije]]** (Córdoba, Argentina, 4. jun 1809 &ndash; Madrid, Španija, 5. novembar 1895) bio je španski vojskovođa i političar koji je 1868. godine nakratko služio kao posljednji premijer Španije pod vladavinom kraljice Isabelle II.

Rođen je u Argentini, odakle se sa majkom doselio u Španiju nakon što su mu oca pogubili borci za nezavisnost. Političku karijeru je započeo kao pristaša Umjerene stranke i služio kao ministar u nekoliko njenih vlada. U dva navrata - od 1850. do 1852. godine te od 1854. do 1856. godine - je služio kao guverner Kube. Nakon što je u nekoliko vlada služio kao ministar, godine 1868. je imenovan za premijera. Tamo ga je zatekla Slavna revolucija u kojoj je kraljica svrgnuta, a on otišao u egzil. U Španiju se vratio za vrijeme Burbonske restauracije, te od 1874. do 1875. služio kao guvener Kube u doba Desetogodišnjeg rata.
Pascual Madoz

**Pascual Madoz Ibáñez** (17. maj 1806 – 13. decembar 1870) bio je španski političar i statističar, koji je 1868. godine nakratko služio kao predsjednik Privremene vlade, odnosno *[[de facto]]* prvi premijer Španije u periodu Šest demokratskih godina. Postavljen na mjesto premijera nakon Slavne revolucije kojom je svrgnuta kraljica Isabella II od Španije, vrlo brzo se distancirao od novog režima i ostatak života proveo u egzilu. Madoz, koji je prije toga pripadao Naprednoj stranci je poznat kao autor kapitalnog djela *[[Diccionario geográfico-estadístico-histórico de España y sus posesiones de Ultramar]]* objavljenog 1850. godine koje je izvor vrijednih statističkih podataka o Španiji i njenom kolonijalnom carstvu na sredini 19. vijeka.
Aibo

**AIBO** (**A**rtificial **I**ntelligence ro**BO**t), u značenju *Robot umjetne inteligencije*, Aibo  je ime robotskog psa kojega je stvorila japanska tvrtka Sony.

Prva inačica pojavila se 1999. godine. Aibo je autonomni robot i sposoban je se kretati sam bez ljudske pomoći koristeći senzore za vid te senzore za otkrivanje prepreka. Aibo je također sposoban prepozati izgovorene naredbe, kao i prepoznati svoga vlasnika po glasu kao i po liku. Sposoban je naučiti nove vještine kroz vanjske stimulanse ili kroz posebne programe napisane u programskom jeziku «*R-code*» kojeg je razvila tvrtka Sony. Novije inačice Aiba opremljene su bežičnom ethernet vezom koja omogućava njegovo spajanje na LAN.

## Vanjske veze
*  The $3000 Sony Aibo Robot Dog.  vezan za robot-psa Aibo.

## Napomene

## Reference
Lorenzo Arrazola

*[[Don (titula)|D.]]* **Lorenzo Arrazola y García** (Checa, Španija, 10. august 1797 &ndash; Madrid, Španija, 23. februar 1873) bio je španski pravnik i političar koji je 1864. godine služio kao premijer Španije. Arrazola, koji je po svojoj ideologiji bio konzervativac i pripadao Umjerenoj stranci, je u šest mandata bio ministar pravde, te 1848. godine reformirao španski Krivični zakonik.
Juan Bautista Topete

**Juan Bautista Topete y Carballo** (24. maj 1821 &ndash; 29. oktobar 1885) bio je španski admiral i političar, poznat kao jedan od začetnika Slavne revolucije 1868. godine. 

Priključivši se mornarici kao kadet 1837. godine, sudjelovao je u Prvom karlističkom ratu, te napredovao u službi igrajući važnu ulogu u Špansko-marokanskom i Chincha ratu. U potonjem je bio ranjen. Po povratku je kao zapovjednik flote dogovarao svrgavanje kraljica Isabelle II sa generalima Serranom i Primom, koje je potajno doveo u Španiju iz izgannstva. U doba šestoljeća je služio kao ministar u vladama, a nakratko i kao v.d. premijera poslije Primovog ubistva. Nakratko je bio zatvoren pod Prvom republikom, a potom je postao predsjednik mornaričkog odbora u doba restauracije.
Manuel Ruiz Zorrilla

**Manuel Ruiz Zorrilla** (22. mart 1833 - 13. jun 1895) bio je španski političar koji je u periodu Demokratskog šestoljeća u dva navrata - 1871. te od 1872. do 1873. godine - služio kao premijer Španije.

Zorrilla je karijeru započeo 1850-ih kao pristaša Napredne stranke te sa vremenom postajao sve radikalniji protivnik režima Isabelle II i zagovornik republike. Usprkos toga je u dva navrata pristao biti premijer novom kralju Amedeu. Poslije njegove abdikacije 1873. je napustio položaj, a po restauraciji Bourbonske dinastije otišao u egzil u Francusku odakle je pokušavao organizirati novu revoluciju. U zemlju se vratio nedugo pred smrt.

## Literatura
*
José Malcampo

**[[Don (titula)|Don]] José Malcampo y Monge, 3. markiz od San Rafaela** (1828&ndash;1880) bio je španski admiral i političar, koji je 1871. godine nakratko služio kao premijer Španije. Prije dolaska na mjesto premijera je sudjelovao u Slavnoj revoluciji, a 1874. je postavljen na mjesto guvernera Filipina gdje se istakao osvajanjem grada Jolo od Sultanata Sulu.
Práxedes Mateo Sagasta

**Práxedes Mariano Mateo Sagasta y Escolar** (21. jul 1825 – 5. januar 1903) je bio španski političar koji je u osam navrata - od 1872. do 1902. godine - služio kao premijer Španije. Sagasta je bio vođa Liberalne stranke i sa svojim glavnim suparnikom, vođom Konzervativne stranke Antoniom Canovasom de Castillom se smatra zaslužnim za stvaranje *[[turno pacifico]]* sistema u kome su se dvije stranke, u svrhu postizanja maksimalne stabilnosti, redovno izmjenivale uz unaprijed određene rezultate izbora. Sagasta je u svojom pretposljednjem mandatu bio prisiljen voditi rat sa SAD koji je doveo do gubitka kolonijalnog carstva, ali je bez obzira na tu katastrofu uspio ishoditi još jedan mandat neposredno pred smrt.
Estanislao Figueras

**Estanislao Figueras y de Moragas** ( ; 13. novembar 1819 – 11. novembar 1882) bio je španski republikanski političar koji je 1873. godine služio kao prvi predsjednik kratkotrajne Prve španske republike. Na to je mjesto došao nakon abdikacije kralja Amedea I. Na mjestu predsjednika ga je nasljedio Francisco Pi y Margall, a on sam je nakratko postao premijer. Nakon restauracije Bourbonske monarhije se uglavnom povukao iz javnog života.
Slavna revolucija (Španija)

**Revolucija 1868. godine** (), također poznata kao **Gloriosa** () ili **Septembarska revolucija** () u historiji Španije označava revoluciju odnosno oružanu pobunu kojom je u septembru godine 1868. svrgnuta kraljica Isabella II i uspostavljen novi liberalni režim koji će kasnije biti poznat kao Demokratsko šestoljeće.

Iako je Isabella svoje prijestolje dugovala liberalima koji su 1830-ih u Prvom karlističkom porazili reakcionarne karliste njenog strica i dinastičkog suparnika Don Carlosa od 1843. godine, kada je nominalno stupila na prijestolje, se od njih počela sve više udaljavati, preferirajući konzervativnu Umjerenu stranku, miješajući se u rad vlade i koketirajući sa povratkom apsolutizma pod uticajem dvorske kamarile. Zbog toga je sa vremenom postala sve omraženija, a čemu je doprinijela i sve veća nesposobnost i korupcija u španskim vladama 1860-ih. Liberalna i radikalna opozicija je sa vremenom počela pronalaziti saveznike među umjerenjacima, kao i Liberalnom unijom koja je dominirala španskom politikom 1860-ih,a nakon izgnanstva Leopolda O'Donnella ostala bez vođe.

Signal za početak revolucije bila je pobuna mornaričkih oficira u luci Cadiz, kojoj su se priključili generali Serrano i Prim. Serrano je sa svojim trupama krenuo na Madrid i porazio Isabelline lojaliste u bitci kod Alcolee 28. septembra, nakon čega je Isabella pobjegla u Francusku. Uspostavljena je nova Privremena vlada koja je odlučila da će Španija ostati ustavna monarhija, ali da novi monarh više neće biti iz dinastije Bourbon nego demokratski izabran od Parlamenta. Nakon pokušaja da nađu adekvatnog kandidata, novim kraljem je postao italijanski princ Amedeo od Savoje; njegova smrt je 1873. godine dovela do proglašenja kratkotrajne Prve španske republike, čiji je slom doveo do Bourbonske restauracije. No, umjesto Isabelle se na prijestolje vratio njen sin Alfonso.
Juan Prim

**Huan Prim i Prac** (12. decembar 1814 – 30. decembar 1870) je bio španski general i državnik. 

## Biografija
Učestvovao je na strani liberala u Karlističkim ratovima. Kao član progresivne stranke, borio se protiv samovlašća Espartera. Novembra 1842. godine učestvuje u ustanku Saragose, a maja 1843. godine vodi ustanke u Reusu. Od 1860. godine učestvuje u Tetuanskom ratu protiv Maroka. Dve godine kasnije je na čelu ekspedicionih snaga protiv Meksika. Ubrzo napušta dalju saradnju s intervencionistima. Godine 1864. je prognan kao zaverenik protiv vlade, a naredne godine je na čelu pokreta za ujedinjenje Portugalije i Španije. U revoluciji 1868. postaje ministar rata, a sledeće godine i predsednik vlade. Ubijen je u nikad razjašnjenim okolnostima 30. decembra 1870. godine. 

## Izvori
* Vojna enciklopedija, tom 7 (320)
Francesc Pi i Margall

**Francesc Pi i Margall** (Spanish: Francisco Pi y Margall) (29. april 1824 &ndash; 29. novembar 1901) bio je španski političar, književnik i publicist, poznat po tome što je 1873. godine služio kao drugi predsjednik kratkotrajne Prve španske republike, kao i po vatrenom zalaganju za preustrojstvo Španije na federalističkim, socijalističkim i libertarijanskim načelima.
Nicolás Salmerón y Alfonso

**Nicolás Salmerón Alonso** (10. april 1838 &ndash; 21. septembar 1908) je bio španski republikanski političar koji je godine 1873. služio kao treći po redu predsjednik kratkotrajne Prve španske republike.

Salmeron je na mjestu predsjednika naslijedio Francisca Pija y Margalla, također strastvenog republikanca koji se smatrao previše "kompromiserskim". On sam je, međutim, bio prisiljen odstupiti kada su mu generali rekli da se anti-republikanske pobune ne mogu ugušiti bez strijeljanja, a što on, kao beskompromisni protivnik smrtne kazne nije htio pristati. Naslijedio ga je Emilio Castelar, koga je Salmeron početkom 1874. napao u Cortesu. Taj je događaj bio okidač za puč kojim je general Francisco Serrano formirao novu privremenu vladu i pokrenuo lanac događaja koji će dovesti do restauracije monarhije. Salmeron je otišao u egzil iz koga se vratio 1881. godine te od 1886. služio kao zastupnik u Cortesu. Njegovi su stavovi postali sve umjereniji, te je 1907. godine, nedugo pred smrt, preživio atentat radikalnog republikanca.