open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Le Doulos

***Le Doulos*** () je francusko-italijanski crno-bijeli kriminalistički film snimljen 1962. godine u režiji Jean-Pierrea Melvillea. Protagonist, koga tumači Serge Reggiani, je Maurice, ostarjeli provalnik koji nakon više godina zatvorske kazne izlazi na slobodu, ali se ponovno vraća kriminalu, te zajedno sa najboljim prijateljem Silienom (čiji lik tumači Jean-Paul Belmondo) planira organizirati posljednju veliku pljačku kojom se nastoji materijalno osigurati. Radnja prikazuje kako njegove planove zakompliciraju sve ozbiljnije sumnje kako Silien, zapravo, kao doušnik radi za policiju. Iako je nešto poznatiji od Melvilleovih kasnijih kultnih ostvarenja, *Le Doulos* je brzo stekao veliki ugled među kritičarima i filmofilima, velikim dijelom zbog brojnih Melvilleovih posveta hollywoodskm gangsterskim filmovima, ali i scenarija koji se temelji na složenim, višeslojnim likovima čija motivacija nije poznata do posljednjeg trenutka. Quentin Tarantino je kasnije upravo *Le Doulos* naveo kao jednu od glavnih inspiracija za svoj znameniti debi *[[Reservoir Dogs]]*.

## Glavne uloge

## Reference

## Vanjske veze
*
*''Le doulos'': Walking Ghosts by Glenn Kenney Criterion Collection
Iridaceae

**Iridaceae (familija [[perunika]], [[šafran]]a i [[gladiola]])** je familija monokotiledonih skrivenosemenica iz reda Asparagales. Obuhvata oko 70 rodova, sa 1870 vrsta, a kosmopolitskog je rasprostranjenja.

## Spisak rodova

## Reference

## Literatura

* Peter Goldblatt & John C. Manning: *The Iris Family: Natural History and Classification.*, Timber Press, Portland, 2008. : Google-Books.
* Yu-tang Zhao, Henry J. Noltie & Brian F. Mathew: ''Iridaceae'', S. 297 - textgleich online wie gedrucktes Werk, In: Wu Zheng-yi, Peter H. Raven (Hrsg.): *Flora of China*, Volume 24 - *Flagellariaceae through Marantaceae*, Science Press und Missouri Botanical Garden Press, Beijing und St. Louis, 2000.  (Abschnitt Beschreibung, Verbreitung und Systematik)

## Vanjske veze

* Bulbsociety
* Iridaceae in Topwalks
Revenge of the Creature

***Revenge of the Creature*** () je američki crno-bijeli science fiction horor film snimljen 1955. godine u režiji Jacka Arnolda. Predstavlja nastavak popularnog filma *[[Creature from the Black Lagoon|Čudovište iz crne lagune]]*, odnosno drugi dio iz ciklusa o istoimenom humanodinom vodozemcu. Radnja započinje kada čudovište zarobe u Amauoni i dovedu radi produčavanja u pomorski park na Floridi, odakle on bježi, zagledavši se u lijepu naučnicu (koju tumači Lori Nelson). Revenge of the Creature je, slično kao i prethodnik, bio snimljen u 3D tehnici, ali je, slićno kao i prethodnik, to bilo u trenutku kada se publika već bila zasitila te novotarije, te ju je većina vidjela u običnim kino-dvoranama u konvencionalnom formatu. Kritika  prema filmu nije bila blagonaklona, ali je, usprkos toga, imao solidnu zaradu i potakao snimanje još jednog nastavka pod naslovom The Creature Walks Among Us. Filmofilima je, pak, zanimljiv zbog filmskog debija Clinta Eastwooda koji se pojavljuje u maloj ulozi laboratorijskog tehničara.

## Uloge

## Izvori

## Vanjske veze
* 
*
Kormorani

**Vranci** (lat. *Phalacrocoracidae*) su porodica ptica koja pripada redu pelikanki (*Pelecaniformes*). Porodica ima samo jedan rod - *Phalacrocorax*, s 36 vrsta..

## Neke vrste
* Phalacrocorax africanus 
* Phalacrocorax albiventer 
* Phalacrocorax aristotelis - Morski vranac (Ćubasti vranac)
* Phalacrocorax atriceps - Bjelotrbi vranac
* Phalacrocorax auritus - Dvokrijesti vranac
* Phalacrocorax bougainvillii 
* Phalacrocorax brasilianus 
* Phalacrocorax campbelli 
* Phalacrocorax capensis 
* Phalacrocorax capillatus 
* Phalacrocorax carbo - Veliki vranac 
* Phalacrocorax carunculatus 
* Phalacrocorax chalconotus 
* Phalacrocorax colensoi 
* Phalacrocorax coronatus 
* Phalacrocorax featherstoni 
* Phalacrocorax fuscescens 
* Phalacrocorax fuscicollis 
* Phalacrocorax gaimardi 
* Phalacrocorax harrisi - Galapagoški vranac
* Phalacrocorax magellanicus 
* Phalacrocorax melanoleucos 
* Phalacrocorax neglectus 
* Phalacrocorax niger 
* Phalacrocorax nigrogularis 
* Phalacrocorax onslowi 
* Phalacrocorax pelagicus 
* Phalacrocorax penicillatus 
* Phalacrocorax perspicillatus 
* Phalacrocorax punctatus 
* Phalacrocorax pygmeus - Mali vranac ili fendak
* Phalacrocorax ranfurlyi 
* Phalacrocorax sulcirostris 
* Phalacrocorax urile 
* Phalacrocorax varius 
* Phalacrocorax verrucosus
 
## Reference

## Literatura

* Josep del Hoyo u. a.: *Ostrich to Ducks.* Lynx, Barcelona 1992,  (Handbook of the Birds of the World, Band 1).
* J. Bryan Nelson: *Pelicans, Cormorants and Their Relatives.* Oxford University Press, Oxford 2005, .

## Vanjske veze
Vranci (razvrstavanje)

**Vranci** može značiti:

* Vranci, porodica ptica iz reda Pelikanki
* Vranci (Kreševo, BiH), naselje u općini Kreševo, BiH
Kebab

**Kebab** (turski i arapski **کباب**) je naziv za razna jela s ražnja ili roštilja s Bliskog istoka. Osnovu čini janjetina, govedina ili piletina, razne vrste povrća i umaci.

Kebab se priprema na razne načine. U Europi je najčešći doner i jufka, SIS, ili iskender kebab. Vrlo je rasprostranjen u svijetu. Meso za kebab obično se peče u vertikalno postavljenom ražnju koji se okreće. Meso se kombinira s kruhom i raznim povrćem (uglavnom zelena salata, zelje, rajčice i luk) i raznim umacima.

## Povezano
* Giros
* Ćevapi

## Reference

## Literatura

* Batmanglij, Najmieh. *New Food of Life: Ancient Persian and Modern Iranian Cooking and Ceremonies by Najmieh Batmanglij*. 

## Vanjske veze
 
*A Complete Guide to the Iranian Kebab 
*Facebook page
*Caucasian lamb lula kebab - Video tutorial
Skellefte (rijeka)

**Skellefte** (švedski: *Skellefteälven* ili *Skellefte älv*) je rijeka na sjeveroistoku Švedske duga 
410 km.

## Geografija
Skellefte izvire iz Jezera Ikesjaure nedaleko od norveške granice, od tamo teče 
prema prema jugoistoku, preko brojnih jezera do ušća u Botnijski zaljev istošno od grada 
Skellefteå.

Sliv rijeke proteže se preko grofovija Norrbotten i Västerbotten i velik 
je 11,731 km².

Na rijeci je osobito u njezinom srednjem toku podignuto puno hidroelektrana, između ostalih to su; Grytfors (31 MW), Rengård (36 MW), Båtfors (42 MW), Bastusel (107 MW), Gallejaur (219 MW) i Vargfors (120 MW).

## Reference

## Vanjske veze

* Karta över Skellefteälven
Skellefteå (općina)

**Općina Skellefteå** (švedski: *Skellefteå kommun*)  je jedna od 
švedskih općina od 71,641 stanovnika na sjeveroistoku Švedske.

Administrativni centar općine je grad - Skellefteå od 32,775 stanovnika.

## Geografija
Općina Skellefteå prostire se u Grofoviji Västerbotten, na površini od 6,858 km².

## Historija
Općina Skellefteå počela se formirati 1967. kad se grad Skellefteå spojio sa ruralnim općinama Jörn, Bureå i Byske, proces je dovršen nakon administrativne reforme zemlje 1971. - 1974. kad su Općini Skellefteå dodane općine Burträsk i Lövånger.

## Općine prijatelji

*, Rana
*, Løgstør
*, Raahe
*, Talin
*, Pardubice
*, Tongling

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice Općine Skellefteå''
Gällivare

**Gällivare** čita se *Jelivare* (finski: *Jällivaara*, sjevernolaponski: *Jiellevárri* ili *Váhčir*) je grad od 8,449 stanovnika
 na krajnjem sjeveru Švedske, on je i administrativni centar istoimene
Općine Gällivare od 18,425 stanovnika.

Gällivare zajedno sa susjednim gradom Malmberget i naseljem Koskullskulle formira konurbaciju u kojoj živi 15 000 
stanovnika.

## Geografija

Gällivare leži u Grofoviji Norrbotten, oko 100 km sjevernije od Arktičkog kruga udaljen 243 km sjeverno od Luleje i Botnijskog zaljeva.

On je posljednja stanica - *Inlandsbanana*, željezničke pruge Kristinehamn - Gällivare.
## Historija
Gällivare je osnovan u 17. vijeku kao centar rudarske regije poznate po velikim količinama željezne rude. U susjednom Malmbergetu nalazi se jedan od najdubljih i najbogatijih rudnika na svijetu.

Nedaleko od grada leži poznato skijalište Dundret, u kom se može skijati od maja do novembra, u njemu je dosad održano 
nekoliko svjetskih kupova od alpskih do nordijskih disciplina.

## Gradovi prijatelji

*, Barga
## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice Općine Gällivare''
Gällivare (općina)

**Općina Gällivare** (švedski: *Gällivare kommun*)  je jedna od 
švedskih općina od 10,097 stanovnika na krajnjem sjeveru Švedske.

Administrativni centar općine je grad - Gällivare od 6,075 stanovnika.

## Geografija
Općina Gällivare prostire se u Grofoviji Norrbotten, na površini od 769.05 km², i po 
površini je treća u Švedskoj.

Najveća naselja u općini su;

* Gällivare (administrativni centar)
* Malmberget
* Koskullskulle
* Hakkas
* Ullatti
* Tjautjas / Čavččas

## Historija

Općina Gällivare formirana je nakon administrativne reforme zemlje 1971.

## Općine prijatelji

*, Tysfjord
*, Kittilä
*, Kirovsk
*, Barga

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice Općine Gällivare''
Manić (riba)

**Manić** () je slatkovodna riba koja samo na prvi pogled podseća na soma, pripada familiji Lotidae.

* **Lokalni nazivi**: žabar, derača, menka, menjka 
* **Maks. dužina**: 1 m.
* **Maks. težina**: od 25 do 30&nbsp;kg.
* **Vreme mresta**: od decembra do marta

## Opis i građa
Manić, za razliku od soma ima srazmerno manje vilice i zašiljenije, naročito ako se posmatraju odozgo i na donjoj vilici se nalazi jedan karakterističan brk. Leđno peraje je dugo i proteže se do repnog koje je polukružnog oblika. Analno peraje, po dužini je slično kao kod soma. Koža je prekrivena sitnim krljuštima preko koje je sloj prilično vodenaste sluzi. To je uticalo da dobije i lokalni naziv „žabar“. 
## Navike, stanište, rasprostranjenost
Manić spada u porodicu bakalara - Lotidae - koji su najzastupljeniji u severnim morima a naseljavaju i reke i jezera od Skandinavije do Japana. Neke morske vrste dostižu težinu i do 50&nbsp;kg. Za vreme leta mu se aktivnost bitno smanjuje, slabo se kreće i hrani se nastojeći da se zadrži na najdubljim mestima gde je voda najhladnija.

Manić je, kao izrazita riba dna, dosta lenj. Preko dana retko napušta svoja skrovišta osim kada ga na to ne primoravaju visoke vode. Aktivan je isključivo noću i tada se lovi, najčešće u blizini skrovišta od koga se ni tada mnogo ne udaljava.

Manić je neobična, vrlo interesantna i retka riba, u Srbiji naseljava vode sliva Dunava. Krajnja južna tačka njenog areala su pastrmske vode oko Plavskog jezera i reka Lim u Crnoj Gori. Manića tamo nazivaju „deraća“ i tu dostiže i više od 2&nbsp;kg težine.

Manić je, početkom ovog veka, bio nastanjen u gornjem toku Velike Morave. Lovljeni su primerci težine do 3&nbsp;kg. Stari ribari tvrde da ga je bilo mnogo kao i soma. Međutim, ni izdaleka nije bio cenjen kao som. Od tog vremena, a naročito posle Drugog svetskog rata, brojnost manića je stalno opadala, najverovatnije zbog povećane zagađenosti vode.

## Razmnožavanje
Manić, zbog svog porekla, je jedina riba u Srbiji koja se mresti i aktivna je zimi. Tačnije, mresti se od decembra do marta. Plodnost je 5 000 000 jaja. Jaja su sitna, imaju u prečnika oko 1&nbsp;mm. I pored velike plodnosti, samo mali broj manića uspe da se izvede iz ikre. Mnoga mlađ strada kako od samih roditelja tako i od drugih grabljivica, ili ne nađe odgovarajuće uslove za život. Ženka polaže ikru na peščanim mestima, gde je rečni tok mirniji.

## Reference

## Literatura

* Fishbase
* Fritz Terofal u.&nbsp;a.: *Süßwasserfische in europäischen Gewässern.* Mosaik, München 1984, .
* Kurt Seifert, Alexander Kölbing: *So macht Angeln Spaß.* Bechtermünz, Eltville 1995, .
* Roland Gerstmeier, Thomas Romig: *Die Süßwasserfische Europas für Naturfreunde und Angler*, 2. Auflage. Franckh-Kosmos, Stuttgart 2003, , S. 311&nbsp;ff.
* D. M. Cohen, T. Inada, T. Iwamoto, N. Scialabba:*[http://www.fao.org/docrep/009/t0243e/t0243e00.htm Gadiform Fishes of the World (Order Gadiformes).]* Food and Agriculture Organization of the UN, Rom 1990,  (*FAO Species Catalogue.* Bd. 10).

## Vanjske veze

*Lota lota'' Burbot 
*Burbot Information for Anglers 
* Eintrag im Animal Diversity Web 
* Minnesota Profile: Burbot (''Lota lota'')
Murray Gell-Mann

**Murray Gell-Mann** (Manhattan, New York, 15. rujna, 1929. - 24. maja 2019) je američki fizičar, dobitnik Nobelove nagrade 1969. za doprinose na teoriji elementarnih čestica.

Rođen je u židovskoj obitelji i bilo je "čudo od djeteta". Upisao se na Univerzitet Yale s 15 godina, a s 23 godine je započeo revoluciju u shvaćanju elementarnih čestica.

Gell-Mann i Richard Feynman radeći zajedno, te suparnička skupina &ndash; George Sudarshan i Robert Marshak su bili prvi koji su našli strukturu slabe sile.

Murray Gell-Mann skuplja antikvitete iz Istočne Azije i bavi se jezicima.

## Literatura

*Biography and Bibliographic Resources, from the Office of Scientific and Technical Information, United States Department of Energy
*Encyclopædia Britannica's Biography of Murray Gell-Mann
*
*
*Murray Gell-Mann tells his life story at Web of Stories
*Strange Beauty home page
*The Making of a Physicist: A Talk With Murray Gell-Mann
*
*The Man With Five Brains
*The Simple and the Complex, Part I: The Quantum and the Quasi-Classical with Murray Gell-Mann, Ph.D.
*Nobel Prize Biography

## Vanjske veze

* Internetska stranica Murraya Gell-Manna na Institutu Santa Fe   
* The Man With Five Brains 
* Strange Beauty home page 
* The Making Of A Physicist: A Talk With Murray Gell-Mann  
* The many worlds of Murray Gell-Mann   
* THE SIMPLE AND THE COMPLEX, Part I: THE QUANTUM AND THE QUASI-CLASSICAL with MURRAY GELL-MANN, Ph.D.  
* The Man Who Knows Everything, David Berreby, New York Times, 8. svibnja 1994.
Skelleftehamn

**Skelleftehamn** je lučki grad od 3,184 stanovnika, na sjeveroistoku Švedske, koji
administrativno podpada pod Općinu Skellefteå.

Skelleftehamn je poznat po velikoj livnici bakra Rönnskärsverken.
## Geografija
Skelleftehamn leži u Grofoviji Västerbotten, u estuariju rijeke Skellefte u 
Botnijski zaljev, udaljen 15 km istočno od administrativnog centra Skellefteå.

## Historija

Historija naselja otpočela je 1912. kad je izgrađena željeznička pruga od Skellefteje do ribarskog sela **Kallholmen**, a već 
sljedeće godine izgrađena je nova trgovačka luka koja je logički nazvana *Luka [[Skellefteå|Skellefteje]]* - Skelleftehamn (*hamn* znači luka).

Naselje je ubrzano izraslo od kad je od 1928. podignuta livnica bakra Rönnskärsverken, nakon tog je 1933.  promjenjeno ime naselja iz Kallholmen u Skelleftehamn.

## Privreda i obrazovanje

Najveći poslodavac u Skelleftehamnu je jedna od najvećih svjetskih livnica bakra Rönnskärsverken 
(danas u vlasništvu koncerna Boliden AB), u kojem se pored bakra rafinira i zlato, srebro i ostali plemeniti metali, pored Rönnskärsverkena veliki poslodavac je i željezara Kuusakoski i željeznička radionica.

Kuriozum je da željeznička pruga koja vodi do Bastuträska u unutrašnjosti danas služi isključivo za teretne vlakove.

U gradu djeluju dvije srednje škole Aura i Ørjan (za vojne pilote).

## Reference

## Vanjske veze

* ''Lediga tomter i Skelleftehamn''
Njiva (razvrstavanje)

**Njiva** može da bude:

* Njiva, vrsta obradivog zemljišta, oranica
* Njiva (Prostjejov), naselje u okrugu Prostjejov, Olomoucki kraj, Češka Republika

ili

* Golema Njiva, naselje u opštini Leskovac, Republika Srbija
* Parojska Njiva, naselje u opštini Trebinje, Republika Srpska, BiH 
* Bojna Njiva, naselje u opštini Mojkovac, Republika Crna Gora
* Velika Njiva, naselje u opštini Šekovići, Republika Srpska, BiH

## Povezano
* Njive
* Duga Njiva (višeznačna odrednica)
Libido (razvrstavanje)

**Libido** se može odnositi na:

*Libido, psihoanalitički izraz za spolnu čežnju.
*Libido (kušitski narod), istočnokušitski narod iz Etiopije
*libido jezik, brdski istočnokušitski jezik kojim govore pripadnici istoimenog plemena iz južne Etiopije.
Njiva

**Njiva** (ili **oranica**) je vrsta obradivog zemljišta koja se koristi za potrebe ratarstva. Služe za uzgajanje kultivisanih vrsta biljaka – žitarice i industrijskog bilja.

U Srbiji najveći broj oranica se nalazi u Vojvodini i po kotlinskim i nizijskim predelima.

## Povezano
* Ratarstvo
* Agrarna geografija

## Literatura

* Mastilo, Nataliija (2005): *Rečnik savremene srpske geografske terminologije*, Geografski fakultet, Beograd

## Vanjske veze
Konvencija o sprečavanju i kažnjavanju zločina genocida iz 1948. godine

**Konvencija o sprečavanju i kažnjavanju zločina genocida** (; ; ; ;; ) je Generalna skupština Ujedinjenih naroda usvojila 9. decembra 1948. godine kao svoju 260. rezoluciju. Konvencija je stupila na snagu 12. januara 1951. godine. Konvencija definira pravno značenje genocida i njezino donošenje predstavljalo je kulminaciju višegodišnje kampanje pravnika Rafala Lemkina. Svim zemljama konvencija savjetuje da preveniraju i kazne aktivnosti koje bi se mogle opisati genocidom u ratu ali i u mirnodopskom vremenu.

## Definicija genocida
Članak 2 konvencije definira genocid kao:

Članak 3 definira zločine koji mogu biti kažnjeni na osnovu konvencije:

## Reference

## Vanjske veze
* Konvencija o sprečavanju i kažnjavanju zločina genocida
Univerzitet u Mariboru

**Univerzitet u Mariboru** () je drugi po veličini od četiri javna univerziteta u Sloveniji. Univerzitet je osnovan 1975. godine. Sedište univerziteta se nalazi u zgradi bivše Gradske štedionice na Slomškovom trgu u Mariboru. Prvi rektor Univerziteta u Mariboru je bio prof. dr. Vladimir Bračič koji je bio i učesnik Osvobodilne fronte.

## Povezano
* Lista univerziteta u Sloveniji

## Izvori

## Vanjske veze

* www.um.si/
Amore e chiacchiere

***Amore e chiacchiere*** () je italijansko-španska crno-bijela filmska komedija snimljena u režiji Alessandra Blasettija i premijerno prikazana početkom 1958. godine. Protagonisti, koje tumače Vittorio De Sica i Gino Cervi su dva uglednika koji se sukobljavaju oko ruševnog staračkog doma koji nagrđuje okoliš bogataških vila, a radnja prikazuje kako njihov sukob kompliciraju ljubavne peripetije njihove djece. *Amore e chiacchere* je prikazan na Filmskom festivalu u Locarnu gdje je mlada Carla Gravina dobila nagradu za najbolju glumicu.

## Uloge
*Vittorio De Sica: Advokat Bonelli
*Gino Cervi: Paseroni
*Carla Gravina: Maria Furlani
*Geronimo Meynier: Paolo Bonelli
*Elisa Cegani: Miss Bonelli
*Alessandra Panaro: Doddy Paseroni
*Isa Pola: Gospođica Paseroni
*Nicolas Perchicot: Ernesto Borghi
*Mario Meniconi: Furlani 
*Felix Fernandez: Salviati
*Renato Malavasi: Ripandelli

## Vanjske veze
*
La fortuna di essere donna

***La fortuna di essere donna*** () je italijanska crno-bijela filmska komedija snimljena 1956. godine u režiji Alessandra Blasettija. Naslovna protagonistica, čiji lik tumači Sophia Loren, je 21-godišnja rimska djevojka koju fotograf (koga tumači Marcello Mastroianni) slučajno uslika na ulici, a nakon čega završi na naslovnici modnog magazina. Radnja prati kako ona postaje predmetom požude bogatog i uticajnog aristokrata (čiji lik tumači Charles Boyer), a koji joj navodno želi "pogurati" karijeru, ali i kako se fotograf na kraju u nju zaljubio.

## Uloge
* Sophia Loren ... Antonietta Fallari
* Charles Boyer ... Grof Gregorio Sennetti
* Marcello Mastroianni ... Corrado Betti
* Elisa Cegani ... Elena Sennetti
* Titina De Filippo ... Antoniettina majka
* Nino Besozzi ... Paolo Magnano
* Memmo Carotenuto ... Gustavo Ippoliti
* Giustino Durano ... Federico Frotta

## Reference

## Vanjske veze
*
Europa di notte

***Europa di notte*** () je italijanski cjelovečernji dokumentarni film snimljen u režiji Alessandra Blasettija i premijerno prikazan početkom 1959. godine. U njemu se u obliku fiktivne televizijske emisije prikazuje program noćnih klubova u vodećim evropskim metropolama kao što su London, Pariz, Rim, Beč i Madrid, odnosno nastupaju neki od tada najpopularnijih zabavljača uključujući pjevače, mađioničare i striptizete. Blasetti je na ideju o snimanju filma došao kada se zabrinuo da će neka od najpoznatijih imena industrije zabave njegovog vremena biti prepuštena zaboravu. Ćesto se navodi kako je Europa di notte svojom temom i strukturom poslužila kao uzor znamenitom *[[Modno cane]]* iz 1962. godine, odnosno bila preteča i začetnik žanra mondo filma.

## Izvori


## Vanjske veze
*
Corridor of Mirrors

***Corridor of Mirrors*** () je britanski crno-bijeli igrani film snimljen 1948. u režiji Terencea Younga, kome je to predstavljao cjelovečernji debi. Protagonist, čiji lik tumači Eric Portman, je muškarac koji postaje opsjednut ženom (čiji lik tumači Edana Romney) za koju je uvjeren da ju je sreo u prošlim životima. Kasniji kritičari su u neobičnom stilu filma pronašli sličnosti sa opusom Jeana Cocteaua, odnosno zaplet uspoređivali sa Hitchcockovom *[[Vertigo|Vrtoglavicom]]*. Danas je, međutim, najpoznatiji po tome što je predstavljao glumački debi Christophera Leeja.

## Uloge
* Eric Portman : Paul Mangin
* Edana Romney : Mifanwy Conway
* Barbara Mullen : Veronica
* Hugh Latimer : Bing
* Christopher Lee : Charles
* Lois Maxwell : Lois

## Vanjske veze
*
Action of the Tiger

***Action of the Tiger*** je britansko-američki akcioni film snimljen 1957. godine u režiji Terencea Younga. Predstavlja adaptaciju romana Jamesa Wellarda. Protagonist, koga tumači Van Johnson, je profesionalni krijumčar koga angažira lijepa djevojka (čiji lik tumači Martine Carol) kako bi njenog oca, političkog zatvorenika izbavio iz Albanije pod komunističkom vlašću. Za Carol, koja se tada nazivala "francuskom Marilyn Monroe i Lanom Turner", *Action of the Tiger* je predstavljao pokušaj proboja u Hollywood; iako je film imao određeni profit, nije izazvao previše pažnje. Daleko korisnijim se ispostavio mladom i tada nepoznatom škotskom glumcu Seanu Conneryju čija je mala uloga mornara toliko impresionirala Younga, da ga je nekoliko godina kasnije angažirao za naslovnu ulogu u *[[Dr. No (film)|Dr. No]]*, prvom filmu iz ciklusa o Jamesu Bondu.

## Uloge
*Van Johnson as Carson  
*Martine Carol as Tracy  
*Herbert Lom as Trifon  
*Gustavo Rojo as Henri  
*José Nieto as Kol Stenho  
*Helen Haye as Grofica  
*Anna Gerber as Mara 
*Anthony Dawson as Oficir bezbjednosti
*Sean Connery as Mike 
*Yvonne Romain as Katina 
*Norman MacOwan as Trifonov otac
*Helen Goss  as Farmerova supruga  
*Richard Williams as Abdyll

## Reception
According to MGM records, the film earned $465,000 in the US and Canada and $1,175,000 elsewhere, resulting in a net profit of $25,000.

## Reference

## Vanjske veze
*
*
Caulerpa taxifolia

**Caulerpa taxifolia** je vrsta morske trave, odnosno alge, iz roda Caulerpa. Porijeklom je iz Indijskog okeana. Alga ima stabljiku koja se širi horizontalno iznad morskog dna, a iz ove stabljike rastu okomito paprati, čiji su listovi ravni poput tise, od koje dakle vrsta dobija ime "taxifolia" (rod tise je "Taxus"). Alga stvara veliku količinu otrovne hemikalije štetne za ribe i druge grabežljivce, za razliku od drugih biljaka koje proizvode različite štetne tvari ali u manjim količinama.Međutim,nije opasna po ljude.

To je jedna od dvije alge na popisu 100 najgorih svjetskih invazivnih vrsta prikupljenih u IUCN.

Još se ne zna način na koji je dospjela u Jadransko more, ali se zna da je u Sredozemno more puštena iz Okeanografskog muzeja u Monaku. U jadranskom podmorju prvi put je pronađena u okolini Hvara, a poslije i uz ostrva Rab i Krk. Prozvana je i algom ubicom jer na mjesto gdje se prihvati za podlogu stvara gusti sklop. Osobine alge caulerpe u Sredozemlju su drugačije od one u tropskim područjima: preživljava i na 7°C, raste i do 15 cm, otrovnija je i slično. Otrovne tvari koje ona luči smrtonosno djeluju na druge alge i manje morske organizme. S obzirom da smrtonosno djeluje na alge kao prvu kariku u prehrambenom lancu to dovodi do ugibanja i ostalih članova lanca ishrane. Caulerpa se prenosi sidrima, sidrenim lancima i mrežama stoga je na mjestima gdje je ona rasprostranjena potrebno spriječiti ribolov i sidrenje brodova. Zato što se *Caulerpa* razmnožava vegetativno uspješno se uklanja čupanjem, crnom folijom (postupak pri kojem se alga prekriva crnom folijom da bi joj se spriječio dolazak sunčeve svjetlosti koja joj je prijeko potrebna za fotosintezu, a samim tim i za život. U posljednje vrijeme njeno širenje pokušava se kontrolirati naseljavanjem morskog puža Elysia subornata, no on se teško održava u mediteranskom moru koje je za njega prehladno.

## Izvori
* Peplow, M. 2005. "Algae create glue to repair cell damage", *[[Nature (journal)|Nature]]*
* "Start-up drills for oil in algae" by Martin LaMonica, *[[CNET]] News.com*, May 20, 2005, retrieved July 13, 2006
* Theodoropoulos, David. 2003. Invasion Biology: Critique of a Pseudoscience. pages 42,159. Avvar Books, Blythe, CA. 237 p.
Ušate foke

**Ušate foke** (Otariidae) su porodica perajara (Pinnipedia). Ovoj porodici pripadaju morski lavovi i foke krnašice.

## Karakteristike

Ušate foke imaju male ušne školjke koje su vidljive izvan krzna, a uz pomoć peraja mogu da podignu telo sa zemlje. NJihova peraja su razdvojena, što im olakšava kretanje na kopnu. U vodi, prednje peraje im služe kao glavna pokretačke snaga. Organizuju se u velike kolonije. Ušate foke se povremeno smatraju primitivnijom grupom, ali su fosilni ostaci ove porodice stari koliko i fosili pravih foka.

## Klasifikacija
* **Porodica Otariidae**
** Rod *Arctocephalus*
*** Antarktička foka krznašica, *A. gazella*
*** Gvadalupska foka krznašica, *A. townsendi*
*** Huanfernandeška foka krznašica, *A. philippii*
*** Galapagoska foka krznašica, *A. galapagoensis*
*** Smeđa foka krznašica, *A. pusillus*
**** Južnoafrička foka krznašica, *A. pusillus pusillus*
**** Australijska foka krznašica, *A. pusillus doriferus*
*** Novozelandska foka krznašica, *A. forsteri*
*** Subantarktička foka krznašica, *A. tropicalis*
*** Južnoamerička foka krznašica, *A. australis*
** Rod *Callorhinus*
*** Severna foka krznašica, *C. ursinus*
** Rod *Eumetopias*
*** Štelerov morski lav, *E. jubatus*
** Rod *Neophoca*
*** Australijski morski lav, *N. cinerea*
** Rod *Otaria*
*** Južnoamerički morski lav, *O. flavescens*
** Rod *Phocarctos*
*** Novozelandski morski lav, *P. hookeri*
** Rod *Zalophus*
*** Kalifornijski morski lav, *Z. californianus*
*** †Japanski morski lav, *Z. japonicus* — izumro 1950-ih
*** Galapagoski morski lav, *Z. wollebaeki*

## Reference

## Literatura

* Berta, A., and L. Sumich (1999) *Marine Mammals: Evolutionary Biology*. San Diego: Academic Press.
* Gentry, R. L (1998) *Behavior and Ecology of the Northern Fur Seal*. Princeton: Princeton University Press.
* Perrin, W. F., B. Würsig, and J. G. M. Thewissen (2002) *Encyclopedia of Marine Mammals*. San Diego: Academic Press.
* Riedman, M. (1990) *The Pinnipeds: Seals, Sea Lions and Walruses*. Berkeley: University of California Press.
* Ronald M. Nowak: *Walker's Mammals of the World.* 6th Edition. Johns Hopkins University Press, Baltimore 1999, 
* Malcolm C. McKenna, Susan K. Bell: *Classification of Mammals. Above the Species Level.* Columbia University Press, New York 2000, 
* L. P. Wynen u. a.: *Phylogenetic Relationships within the Eared Seals (Otariidae: Carnivora). Implications for the Historical Biogeography of the Family.* In: *Molecular Phylogenetics and Evolution.* Elsevier, San Diego Cal 21.2001,2, S. 270–284, 

## Vanjske veze

* Eared Seals on Answers.com
* Otariids on MarineBio.org
Stokholmski sindrom

**Stokholmski sindrom** je naziv psihološkog stanja koje nastaje u situacijama u kojima dolazi do zbližavanja otmičara i talaca. Zbližavanju otmičara i njihovih žrtava doprinosi vreme provedeno u takvoj situaciji; što više vremena protekne, veća je mogućnost stvaranja stokholmskog sindroma, a s tim i manja verovatnoća povređivanja talaca. Takođe, zbližavanju mogu da doprinose veličina prostorije u kojoj se zajedno nalaze otmičar i talac, ispunjavanje zahteva kojima su vlasti izašle u susret, sličnost političkih stavova itd.

Stokholmski sindrom ne nastaje u situacijama kada su taoci izolovani, kada nemaju kontakt sa otmičarima, ili kada ima nasilničkog ponašanja od strane otmičara prema taocima ili drugim licima.

## Poreklo imena
Naziv stokholmskog sindroma uveo je kriminolog i psihijatar Nils Bejerot posle neuspele pljačke banke i otmice na Normalmstorgu u Stokholmu, od 23 do 28. avgusta 1973. Taoci su se emocionalno vezali za otmičare, pa su posle opravdavali njihove postupke čak i nakon svog oslobođenja. Kasnije, tokom sudskog procesa, taoci su nerado govorili o otmici.

## Povezano
* Pati Herst
* Londonski sindrom

## Literatura

* 

## Vanjske veze
* 'Understanding Stockholm Syndrome' (pdf, page 10), Federal Bureau of Investigation (FBI)
* Love and Stockholm Syndrome: The Mystery of Loving an Abuser Psychologist Dr Joseph Carver, writing at CounsellingResource.com
* Nils Bejerot's article about the events at Norrmalmstorg  http://www.nilsbejerot.se/norrmalmstorg.htm 
* Why do kidnap victims sometimes fail to escape, even when they have a chance to run?  at everydaypsychology.com
* The Relationship Between Stockholm Syndrome and Posttraumatic Stress Disorder in Battered Women
* A Brief History of Stockholm Syndrome  from Time.com
* Stockholm Syndrome Prime Health Channel
Parmiđano ređano

**Parmiđano ređano** () je italijanska vrsta tvrdog granularnog sira. Ova vrsta sira potiče iz okoline grada Parme, po kojoj je dobio ime. Ispravno i dozvoljeno ime je jedino parmiđano ređano, ali ono je zakonom zaštićeno i može da ga nosi samo sir proizvoden u provincijama Parma, Ređo Emilija, Modena, Bolonja i Mantova, pod nadzorom tela ovlaštenog za kontrolu i zaštitu porekla i kvaliteta (*Consorzio del formaggio Parmigiano-Reggiano*). Parmezan (pridev *parmski* u francuskom jeziku) je širom sveta rasprostranjen komercijalni naziv za falsifikate ovog sira. Italija je nakon višedecenijske borbe za zaštitu brenda konačno postigla da presudom Suda pravde Evropske unije od 26.2.2008 na tržištu Evropske unije bude zabranjena upotreba imena „parmezan“. 

Parmiđano ređano se pravi od kravljeg mleka. Sveže pomuženo mleko se meša sa obranim mlekom pomuženim prethodnog dana. Mešavina se sipa u bakrom obložene sudove, dodaje joj se surutka, a temperatura se podiže na 33–35&nbsp;°C. Mleko se zgrušava 10–12 minuta. Zgusnuta masa se razbija u zrna veličine pirinčanog zrna. Zatim se temperatura pažljivo podiže na 55&nbsp;°C. Sir se ostavi da stoji 45–60 minuta. Potom se stavlja u pamučnu tkaninu, pa u kružne kalupe. Pripremljeni koluti sira (prosečna težina oko 38 kilograma) stavljaju se u slanu vodu 20–25 dana, a onda se ostavljaju da odleže najmanje godinu dana.

Po pravilu, krave koje daju mleko za izradu parmiđana ređana mogu da se hrane samo travom ili senom. Jedini dozvoljeni dodatak je so, obično morska.

Parmiđano ređano mora duž celog oboda forme da nosi utisnute natpise "PARMIGIANO-REGGIANO", "D.O.P.", "CONSORZIO TUTELA" i matični broj sirarske radionice. Na površini forme mora biti utisnut natpis "C.F.P.R." i alfanumerčki kod kojim se na jedinstven način identifikuje svaka pojedinačna forma.

## Reference

## Vanjske veze

* Consorzio del formaggio Parmigiano-Reggiano
Mocarela

**Mocarela** () je italijanska vrsta sira, poreklom iz Apulija, Kampanija, Molize, Abruco, Bazilikata i Lacio regija. U Italiji je parmezan smatran za "kralja" među sirevima dok je mocarela "kraljica", i nakon Drugog svetskog rata, njegova popularnost se jako brzo proširila van granica te zemlje.

## Proizvodnja
Postoji mnoštvo legendi koje govore kako je nastala ova vrsta sira a jedna od najrasprostranjenijih glasi, da se to desilo u okolini Napulja "kada je komadić običnog sira, greškom pao u vrelu vodu i onda se otkrilo da je zadobio drugačiju, elastičnu koagulaciju". 
Danas se mocarela sir proizvodi od bivoljeg ili kravljeg mleka.

## Reference

## Literatura

* *Mozzarella di Bufala Campana - Storia, tradizioni e immagini di un formaggio nato all'ombra del mito della Magna Grecia* (a cura di Nico Pirozzi), Consorzio di Tutela della Mozzarella di Bufala Campana, 2004.
*Elenco e descrizione dei prodotti derivati dal latte riconosciuti come tradizionali dalla Regione siciliana e allegato alla Gazzetta Ufficiale della Regione Siciliana, Palermo, Sabato 6 febbraio 1999, N. 6 
* *Mozzarella? Ti cucino io* (a cura di Donato Ciociola e Francesco Festuccia), Sovera Edizioni, 2012.

## Vanjske veze

*Bocconcini Information; Ingredients & Nutritional Info, Recipes, FAQ & More. 
*How to Make Bocconcini – Illustrated Step By Step. 
*Video How Mozzarella Cheese is Manufactured
*Step-by-step photo guide to making Mozzarella 
*Mozzarella di Bufala Campana trade organization 
*The official DOP Consortium site – (Requires Flash)
*Sito di approndimento scientifico sulla mozzarella, e l'allevamento di bufala campana
Putovanje

Pod **putovanjem** se podrazumijeva kratkoročna promjena lokacije (avionom, brodom, vozom, automobilom), u poslovnu ili turističku svrhu.

Pisani ili snimljeni zapis o putovanjima se obično naziva reportaža.

## Reference

## Vanjske veze

* Reportaže iz BiH i ostalih zemalja 
* Wikivoyage&nbsp;– a travel wiki
*
Dermoptera

**Kolugo**  - ) su sisari koji žive na drveću. Oni su prisutni u Jugoistočnoj Aziji. Potoje dve vrste u familiji **Cynocephalidae**  i jedan red **Dermoptera**. Oni imaju najizraženiju sposobnost jedriličarenja među sisarima, koristeći zaliske od dodatne kože među njihovoim nogama da se kreću poput jedrilice sa viših na niže likacije. Oni su takođe poznati kao **kobego** ili **leteći lemuri**, mada oni nisu istinski lemuri.

## Karakteristike
Kolugoi su prilično veliki za sisare koji živi u drveću: sa oko 35–40&nbsp; dužine i 1–2&nbsp; težine, oni se mogu uporediti sa oposumima srednje veličine ili veoma velikim vevericama. Oni imaju umereno dugačke, vitke udove jednakih dužina napred i nazad, rep srednje dužine, i relativno laku građu. Njihova glava je mala, sa velikim, frontalno fokusiranim očima sa odličnim vidom na daljinu, i malim, okruglim ušima. Nakon rođenja, kolugoi teže samo oko 35 g (1.2&nbsp;oz) i potrebno im je 2–3 godine da dostignu punu veličinu.

Njihovo najprepoznatljivije svojstvo je kožna membrana koja je razapeta između njihovih udova, što im omogućava jedriličarsko kretanje na velika rastojanja između drveća. Od svih sisara koji mogu da kreću na taj način, kolugoi imaju najekstenzivniju adaptaciju za letenje. Njihove glajderske membrane, ili patagium, su velike koliko god je to geometrijski moguće: one idu od ramenih lopatica do prednjih šapa, od vrha najudaljenijeg prsta do vrhova prtiju na nogama, i od zadnjih nogu do vrha repa; za razliku od drugih sisara sa sposobnošću jedriličarskog kretanja, čak je i prostor između prstiju umrežen da bi se povećala totalna površina, kao kod krila šišmiša. Rezultat toga je da su se kolugoi tradicionalno smatrali bliskim pretcima šišmiša, mada ih u današnje vreme neki smatraju bliskim srodnicima primata.

Oni su iznenađujuće nespretni penjači. Nedostaju im suprotstavljajući prsti i nisu posebno jaki, tako da se oni penju putem serija sporih poskoka, grabeći koru drveća svojim malim, oštrim kandžama. Njima je jednako udobno da vise ispod grane, kao i da sede na njoj. Međutim, oni su veoma spretni u vazduhu, i mogu da glajdiraju i do 70&nbsp;m (230&nbsp;ft) sa jednog stabla na drugo uz minimalan gubitak visina.

Kolugoi su stidljiva i nokturna bića. Njihov životni prostor je ograničen na tropske kišne šume u Jugoistočnoj Aziji. Konsekventno, veoma malo je poznato o njihovim navikama. Smatra se da oni uglavnom vode samotnjački život, izuzev majki koje neguju mlade. Oni su biljojedi, i uglavnom jedu lišće, izdanke, cveće, i biljne sokove, a verovatno i voće. Oni imaju dobro razvijene stomake i dugačka creva, što im omogućava da ekstrahuju hranljive sastojke iz lišća.

### Sinonimi
Imena **Colugidae**, **Galeopithecidae**, i **Galeopteridae** su sinonimi ya Cynocephalidae. ***Colugo***, ***Dermopterus***, ***Galeolemur***, ***Galeopithecus***, ***Galeopus***, i ***Pleuropterus*** su sinonimi ya *Cynocephalus*.

## Reference

## Vanjske veze

*Colugo on Colugos.com
*Flying lemurs are the closest relatives of primates
*Philippine eagle hunting Colugos
Kepler-452b

**Kepler-452b**, planet koji orbitira oko zvijezde klase G nazvane Kepler-452, identificiran svemirskom letjelicom *[[Kepler (svemirska letjelica)|Kepler]]*. O njegovu otkriću NASA je izvijestila javnost 23. jula 2015. i prvi je planet veličine slične Zemlji otkriven kako orbitira unutar habitabilne zone zvijezde vrlo slične Suncu. Zvijezda je od Sunčeva sistema udaljena 1400 svjetlosnih godina što znači da bi *[[New Horizons]]u*, jednoj od najbržih svemirskih letjelica koju je čovjek lansirao, trebalo približno 25,8 mil. godina da dosegne planet.

## Svojstva

Planet obiđe matičnu zvijezdu za 385 dana. Stariji je i veći od Zemlje, no leži unutar konzervativne habitabilne zone svoje matične zvijezde.

Ima vjerojatnu masu pet puta veću od Zemljine i površinsku gravitaciju dvaput veću od Zemljine, premda su izračuni mase egzoplaneta tek grube procjene. Za sada se ne zna sigurno da li je planet stjenovit, poput Zemlje, ili je malen plinovit planet poput nekih većih planeta u Sunčevu sistemu.

## Izvori

## Povezano

* lista potencijalno habitabilnih egzoplaneta
* indeks sličnosti Zemlji

## Vanjske veze

* NASA – Kepler Mission.
* NASA – Kepler Discoveries – Summary Table .
* Habitable Exolanets Catalog pri UPR-Arecibo.
Altair

**Altair** ili **alfa Orla** () je najsjajnija zvezda sazvežđa Orao i dvanaesta najsjajnija zvezda noćnog neba. Od zvezda prve magnitude, od Altaira su bliže samo alfa Kentaura, Sirijus i Procion. Naziv Altair potiče od arapske reči *al-nasr al-ta’ir*, i znači „leteći orao“. Orlom ili orlovom zvezdom su ga nazivali još drevni Vavilonci i Sumeri.

Altair je zvezda glavnog niza H-R dijagrama, spektralne klase A7V, temperature 7550 K. Od Sunca je udaljena 16,7 svetlosnih godina, što znači da je 10,6 puta luminoznija od njega. Masa Altaira iznosi između 1,7 i 1,8 masa Sunca, a radijus mu je takođe 1,7-1,8 puta veći od radijusa Sunca. Altair rotira brzinom od 210&nbsp;km/s, tako da mu je za jednu rotaciju potrebno približno 10 časova, naspram Sunčevih 2&nbsp;km/s i perioda rotacije od gotovo mesec dana. Ova brzina rotacije čini da je ekvatorijalni radijus Altaira oko 14% veći od polarnog.

Altair je promenljiva zvezda tipa δ Scuti, sa sjajem koji varira nekoliko hiljaditih delova magnitude. Promena sjaja Altaira je kombinacija 9 različitih perioda u trajanju od 50 minuta do 9 sati. Neki od ovih perioda su verovatno povezani sa brzom rotacijjom Altaira.

Iako je star svega nekoliko stotina miliona godina, zbog velike mase Altair će već za približno milijardu godinu iscreti vodonik u jezgru, nakon čega će preći u stadijum crvenog džina ili cefeide pre nego što odbaci spoljašnje slojeve i ogoli svoje jezgro u vidu belog patuljka.

Altair je južno teme asterizma Letnji trougao (druga dva temena trougla su Vega i Deneb).


Triangle d'été.jpg|Asterizam Letnji trougao


## Povezano
* Spisak zvezda po sjaju

## Reference

## Literatura

* Ian Ridpath: *Die großen Sternbilder.* Patmos, Düsseldorf 2004,  (Die englische Ausgabe „Star Tales“ online)

## Vanjske veze

* Altair u bazi astronomskih podataka SIMBAD 
*Star with Midriff Bulge Eyed by Astronomers , JPL press release, July 25, 2001.
*Imaging the Surface of Altair, University of Michigan news release detailing the CHARA array direct imaging of the stellar surface in 2007.
*PIA04204: Altair, NASA.  Image of Altair from the Palomar Testbed Interferometer.
*Altair  at SolStation.
*Secrets of Sun-like star probed, *BBC News*, June 1, 2007.
*Astronomers Capture First Images of the Surface Features of Altair , astromart.com.
* Image of Altair from Aladin Sky Atlas.
* Altair on Constellation Guide
My Friend the King

***My Friend the King***  je britanska crno-bijela filmska komedija snimljena  u1932. u režiji Michaela Powella. Predstavlja nastavak Powellovog režijskog debi *[[Two Crowded Hours]]*, a u njemu Jerry Varno ponavlja ulogu Jima, pustolovnog i domišljatog londonskog taksista. Radnja prikazuje kako se Jim sprijatelji sa ruritanskim kraljem koji je posjetio London, te stane na put zavjeri koja uključuje otmicu djeteta. Za razliku od prethodnog filma, *My Friend the King* je doživio neuspjeh i kod publike i kod kritike. Danas se smatra izgubljenim.

## Uloge
* Jerry Verno ... Jim
* Robert Holmes ... Kapetan Felz
* Tracy Holmes ... Grof Huelin
* Eric Pavitt ... Kralj Ludwig
* Phyllis Loring ... Princeza Helma
* Luli Deste ... Grofica Zena
* H. Saxon Snell ... Karl
* Vicotor Fairley ... Josef

## Reference

## Vanjske veze
* 
*
Cyrano de Bergerac (drama)

***Cyrano de Bergerac*** je drama u stihovima francuskog pisca Edmonda Rostanda, premijerno prikazana u Parizu 1897. godine. Naslovni protagonist je Cyrano de Bergerac, znameniti pjesnik i mačevalac iz 17. vijeka, a radnja u nekoliko prizora prikzazuje neke od najvažnijih događaja iz njegovog života, prije svega nesretnu ljubav prema lijepoj rođaki Roxane, za koju je vjerovao da ga odbija njegov veliki nos, i zbog čega je umjesto toga pomagao svom mladom pomoćniku Christianu de Neuvielletteu da osvoji njeno srce. Iako su događaji u drami uglavnom proizvod fikcije, Rostandova drama se odlikovala izuzetnom brigom o historijskim detaljima, pa se uz Cyrana pojavljuje i niz drugih stvarnih historijskih likova. Predstava je doživjela izuzetan uspjeh te postala jednim od najpopularnijih dramskih djela izvođenih na svjetskim pozornicima. Potakla je snimanje i brojnih filmskih adpatacija, uključujući i one u kojima se glavni motiv radnje prebacuje u različite vremenske periode.

## Vanjske veze
* Site Le site d'actualité sur Cyrano et véritable musée virtuel qui fait le lien entre Savinien, écrivain du , et Cyrano, personnage de théâtre.
* La vie et l'œuvre d'Edmond Rostand , par Émile Faguet (1910), sur le site Edmond Rostand
Benoît-Constant Coquelin

**Benoît-Constant Coquelin** (23. januar 1841 - 20. januar 1909), poznat i kao **Coquelin Stariji** () je bio francuski teatarski glumac, poznat kao jedan od najvećih dramskih umjetnika druge polovice 19. i početka 20. vijeka. Jedna od njegovih najpoznatijih uloga je Cyrano de Bergerac, čiji je lik tumačio na premijeri istoimene drame, a kasnije je ponovio i u kratkom nijemom filmu iz 1900. godine.

Njegov mlađi brat Ernest Alexandre Honoré Coquelin je također bio istaknuti glumac.

## Vanjske veze

*
*
*
Cyrano de Bergerac (film, 1900)

***Cyrano de Bergerac*** je francuski crno-bijeli kratki film snimljen 1900. u režiji 
Clémenta Mauricea, poznat po tome što se ponekad navodi kao jedno od prvih zvučnih ostvarenja u historiji filma. Predstavlja adaptaciju, odnosno rekonstrukciju scene iz istoimene drame Edmonda Rostanda. U naslovnoj ulozi se pojavljuje znameniti glumac Benoît-Constant Coquelin koji je nastupio u originalnoj drami četiri godine ranije, a kome je ovo bio jedini filmski nastup u karijeri. Film je prikazan na pariškoj Svjetskoj izložbi pri čemu su sliku pratili dijalozi istovremeno reproducirani na fonografskom cilindru.

## Reference

## Vanjske veze
*
Cyrano de Bergerac (film, 1950)

***Cyrano de Bergerac*** je američki crno-bijeli historijski film snimljen 1950. godine u režiji Michaela Gordona. Predstavlja adaptaciju istoimene drame francuskog pisca Edmonda Rostanda. Naslovni protagonist, koga tumači José Ferrer, je Cyrano de Bergerac, znameniti pjesnik, pustolov i mačevalac iz 17. vijeka. Radnja prikazuje pojedine scene iz njegovog života, prije svega nesretnu ljubav prema lijepoj Roxane (čiji lik tumači Mala Powers), koju je prepustio svom mladom štićeniku Christianeu de Neuviletteu (čiji lik tumači William Prince.

*Cyrano de Bergerac* je nastao u produkciji Stanleya Kramera te se velikim dijelom oslanjao na istoinenu broadwaysku adaptaciju iz 1946. godine u kojoj je također glavnu ulogu tumačio Ferrer. Iako je kao takav predstavljao jedan od najprestižnijih projekata tadašnjeg Hollywooda, Kramer i studio su sumnjali da će se dopasti publici, te su ga namjerno snimili sa za taj žanr niskim budžetom, koristeći mrak i noćne scene kako bi sakrili nedostatak raskošnih kulisa. Scenario je napisao Carl Foreman, koji je značajno skratio originalni tekst. *Cyrano* je nakon premijere imao solidnu gledanost, ali su kritike bile podijeljene. Sve su, međutim, hvalile Ferrerov nastup, koji je poslije nagrađen Oscarom za najboljeg glumca, i koji se danas smatra najboljim u njegovoj karijeri.

Ferrer je lik Cyrana de Bergeraca ponovno tumačio u francusko-italijanskom filmu *[[Cyrano et d'Artagnan]]* 1964. godine.

## Uloge
* José Ferrer ... Cyrano de Bergerac
* Mala Powers ... Roxane
* William Prince ... Christian de Neuvillette
* Morris Carnovsky ... Le Bret
* Ralph Clanton ... Antoine, Comte de Guiche
* Lloyd Corrigan ... Ragueneau
* Virginia Farmer ... Roxaneina duenna
* Edgar Barrier ... Kardinal Richelieu
* Elena Verdugo ... Narančasta djevojka
* Albert Cavens ... Vikont de Valvert
* Arthur Blake ... Montfleury
* Don Beddoe ... Umješač
* Percy Helton ... Bellerose
* Francis Pierlot ... redovnik

## Reference

## Vanjske veze

* 
* 
* 
*
Cyrano de Bergerac (film, 1923)

***Cyrano de Bergerac*** je italijansko-francuski nijemi film snimljen 1923. godine u režiji Augusta Genine. Predstavlja adaptaciju istoimene drame Edmonda Rostanda. Naslovni protagonist, koga tumači Pierre Magnier je Cyrano de Bergerac, znameniti francuski pjesnik, mačevalac i pustolov iz 17. vijeka. *Cyrano de Bergerac* je filmskim historičarima postao zanimljiv zbog toga što je dio scena bio rukom obojan, a dio je koristio eksperimentalnu tehniku filma u boji poznatu kao Pathecolor.

## Vanjske veze
*
Two Crowded Hours

***Two Crowded Hours*** () je britanski crno-bijeli igrani film snimljen 1931. godine u režiji Michaela Powella, kome je predstavljao režijski debi. Po žanru je mješavina drame i filmske komedije. Zaplet prikazuje kako opasni ubica bježi iz zatvora te se nastoji osvetiti svima koji su ga tamo poslali. Protagonist, koga tumači John Longden je policijski detetktiv koji ga pokušava uhvatiti, pri čemu mu pomoć pruža taksist (čiji lik tumači Jerry Vernon) koji i sam sanja o tome da postane policajac. *Two Crowded Hours* je nastao u produkciji britanske ispostave hollywoodskog studija Fox kao brzinski film za kvotu (), napravljen kako bi se domaćom produkcijom stvorili zakonski uvjeti za uvoz hollywoodskih filmova. Danas osim nekoliko fotografija nema sačuvanih kopija filma. Zajedno sa još dva Powellova filma - *[[The Price of a Song]]* (1935) and *[[The Man Behind the Mask]]* (1936) - se nalazi na popisu  "75 najtraženijih" izgubljenih filmova Britanskog filmskog instituta . Verno je sljedeće godine ponovio svoju ulogu u Powellovom filmu *[[My Friend the King]]*.

## Uloge
* John Longden ... Harry Fielding
* Jane Welsh ... Joyce Danton
* Jerry Verno ... Jim
* Michael Hogan ... Scammell
* Edward Barber ... Tom Murray

## Izvori

### Napomene


### Literatura

* Chibnal, Steve. *Quota Quickies : The Birth of the British 'B' Film*. London: BFI, 2007. 
* Powell, Michael. *A Life in Movies: An Autobiography*. London: Heinemann, 1986. .

## Vanjske veye
*
*''Two Crowded Hours'' reviews and articles at the Powell & Pressburger Pages
*British Film Institute entry , including extensive notes
Malmberget

**Malmberget** (*[[Ruda]]rska [[planina]]*) je rudarski grad od 5,590 stanovnika
 na krajnjem sjeveru Švedske, koji
administrativno podpada pod Općinu Gällivare.

Malmberget je poznat po istoimenoj planini koja se koči iznad grada, ona je jedno od najbogatijih i najpoznatijih nalazišta željezne rude, po njoj je i grad dobio ime.
 
Malmberget zajedno sa susjednim gradom Gällivare i naseljem Koskullskulle formira konurbaciju u kojoj živi 15 000.
stanovnika.
## Geografija

Malmberget leži u Grofoviji Norrbotten, unutar Arktičkog kruga, udaljen  5 km sjeverno od administrativnog centra Gällivare i oko 75 km južno od Kirune.

## Historija
Iskapanje željezne rude započelo je 1741. na planini Illuvaara, kasnije prezvane - Gellivare malmberg i na 
kraju samo Malmberget. Željeznička pruga zbog transporta rude, izgrađena je 1888.

Od 1892. iskapanja vrši kompanija LKAB (Luossavaara-Kiirunavaara Aktiebolag). 
Rudarska zona u Malmbergetu, ima 20 podzemnih nalazišta u radijusu od 5 od 2,5&nbsp;km, danas se ekspoatira 10 nalazišta. Do danas je iz rudnika 
kopanije LKAB u Malmbergetu iskopano 350 miliona tona željezne rude. Rudnik trenutno zapošljava oko 1.000 ljudi.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Malmberget - kartor på Eniro''