Southampton

**Southampton** je lučki grad i unitarna jedinica od 249,537 (266,391) stanovnika na jugu Engleske u Grofoviji Hampshire.

Metropolitanski Southampton zajedno sa Portsmouthom ima čak 877,250 stanovnika, koji žive na površini od 192 km².

## Geografija

Southampton leži u dnu istoimenog zaljeva La Mancha, smješten na poluotoku između estuarija rijeka Test i Itchen.

## Historija

Za rimskih vremena negdje od 43., na lijevoj obali Itchena nalazilo se naselje **Clausentum**, na tom lokalitetu iskopani su brojni kameni natpisi, kovanice i dijelovi keramike.

Kasnije saksonsko naselje - *Hamtun*, vremenom su počeli nazivati Suhampton, pa tek onda Southampton. Ono je postalo kraljevski borough prije 1086. Prvu povelju o statusu grada Southampton je dobio vjerojatno od Henrya II negdje između 1154. -55, ali pravo da se samoorganizira kao borough nije dobio sve do 1445.

Kralj Henry VI je 1447., uzdigao Southampton u rang samostalne grofovije. Ta povelja, koju je potvrdio i kralj Charles I 1640. ostala je na snazi sve do 1835.

Southampton je za srednjeg vijeka postao jedna od najvećih engleskih luka, prosperirajući na izvozu lvune iz dubokog zaleđa i na uvozu vina iz francuskog Bordeauxa.

Southampton je u vrijeme normanskih i plantagenetskih monarha, bio glavni punkt za vezu sa njihovim domenama s druge strane La Mancha.

Tokom 17. i 18. vijeka, opao je lučki promet ali je ponovo oživio u 19. vijeku, kad je do grada došla željeznica, naročito od kad je 1840. izgrađena željeznička pruga do Londona. Tad je proširena luka sa brojnim novim dokovima.

Iz Southamptona je 10. aprila 1912. krenuo na svoju prvu i posljednju kobnu plovidbu Titanic.

U predgrađu *Woolston* izgrađena je tvornica koja je od 1938. počela proizvoditi lovački avion Spitfire. Zbog tog su grad i tvornica bombardirani od strane Luftwaffe za vrijeme Drugog svjetskog rata još od 1940. Tvornica je totalno razorena, pa je proizvodnja preseljena na druge lokacije.

Nakon rata - 1951. podignuti su glavni naftni terminal i rafinerija nafte na zapadnoj obali, a od 1978. počela se dopremati nafta iz Sjevernog mora. Do 1980. Southampton je postao druga najveća britanska luka. Centar grada je obnovljen nakon što je pretrpio veliku štetu za vrijeme Drugog svjetskog rata.

## Znamenitosti i obrazovanje

Iz vremena srednjovjekovnog prosperiteta su ostatci crkve sv Mihaela (11. vijek i kasnije), takozvana palača kralja Johna,  iz 12. vijeka, zapravo kuća normanskog trgovca, to je jedna od najstarijih engleskih stanbenih zgrada. Iz normanskih vremena preostali su dijelovi gradskih bedema, građeni od normandijskog kamena iz Caena i gradska sjeverna vrata Bargate.

Southampton ima univerzitet, osnovan 1862. koji je smješten u sjevernom predgrađu Highfield.

U gradu djeluje Nacionalni oceanografski institut osnovan 1994.

## Privreda i transport

Za privredu grada su pored luke, brodogradilišta i tradicionalnih industrijamlinova i tvornica duhana, važne nove industrije koje proizvode avione, automobile, kablove, elektrotehničke i petrokemijske proizvode.

Krajem 20. vijeka otpočela je gradnja novog centra grada, od kog se očekuje da potakne novi industrijski rast grada.

Southampton ima internacionalni aerodrom (IATA: SOU, ICAO: EGHI) smješten u predgrađu Eastleigh udaljenom 6.5 km sjeveroistočno od centra.

## Pobratimski gradovi

*, Le Havre
*, Rems-Murr-Kreis
*, Hampton, Virginia
*, Kalisz
*, Qingdao
*, Trst

## Reference

## Vanjske veze

* ''Southampton City Council''