open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Evanđelje po Judi

**Evanđelje po Judi** je apokrifno gnostičko evanđelje na koptskom jeziku pronađeno krajem 20. veka. Radnja se sastoji od dijaloga učenika Isusa i Jude Iskariotskog.

Procenjuje se da je nastalo krajem prvoga ili početkom drugoga stoljeća, ili između 130-180. godine.

## Pomeni
Irinej pominje da su ovo Evanđelje koristili heretici kainiti, koji su uzdizali razne otpadnike od Boga i prezirali Tvorca sveta i njegov zakon; veličali su izdajnika Judu (a čin izdaje shvatali kao božansko tajinstvo), kao jedinog 'apostola' koji je tobože imao istinsko znanje .

## Pronalazak
Ovaj dokument na 13 listova papirusa je slučajno pronađen 1978. god. u Egiptu. Od 1980-ih gubi mu se svaki trag, da bi se pojavio 1999. godine kad ga je mešetarica antikviteta, Freeda Chacos, kupila od jednog trgovca starinama. Dala ga je na proučavanje u univerztet u Yaleu, gdje su ga prepoznali i savjetovali joj da ga povjeri naučnicima i restauratorima. Do 2005. godine restaurirano je oko 85% teksta, jer se dio uništio čuvan u lošim uslovima. Objavilo ga je Nacionalno geografsko društvo.

## Sadržaj
Prema Evanđelju po Judi, priča o Izdaji Isusa tekla je drugačije nego što to prikazuju nama poznata evanđelja (po Mateju, Marku, Luki ili Jovanu). Prema njoj, izdajica Juda Iskariotski postaje junak koji žrtvuje tijelo Hrista na njegov nagovor. U daljnjim dijalozima dolazi do vrhunca radnje u kojemu Isus Judi otkriva tajnu Nebeskog Kraljevstva ovim riječima:

## Važnost

Pronalazak evanđelja po Judi je postalo jedno od najvažnih otkrića crkvene tematike 20 veka pošto daje prikaz hrišćanstva pre Vaseljenskog sabora u Nikeji 325. na kojemu su udareni temelji svih hrišćanskih veroispovesti u svom današnjem obliku.

## Izvori

## Vanjske veze

*  The Gospel of Judas  PDF Version hosted by nationalgeographic.com
*  Film: Jevanđelje po Judi
*  Juda protiv Dena Brauna
Gustav Fabergé

**Gustav Fabergé** (Pärnu, 1814. - 1893.) je bio ruski draguljar, otac Petra Karla Fabergéa, izrađivača Fabergéovih jaja. Osnovao je svoju vlastitu radnju u Petrogradu, koju je nasljedio njegov sin. 

Rođen je u danjašnjem estonskom gradu Pärnu 1814. Njegov otac, tapetar Petar Fabergé, preselio se u tadašnje Rusko Carstvo 1800. godine. Tamo se preselio iz njemačkog grada Schwedt na Odri. Njegova obitelj bila je hugenotska koja je u Njemačku iz Francuske pobjegla u XVII. stoljeću nakon edikta iz Nantesa.

Gustav 1842. otvara radnju, u Petrogradu, koju je nazvao *[[Kuća Fabergéovih]]*. Iste te godine oženio je Charlotte Jungshtedt, kći danskog umjetnika. Njegov sin, Petar Karl, praksu je stekao u očevoj radnji, a 1872. ju je i preuzeo.
Buckinghamska palača

**Buckinghamska palača** (engleski: *Buckingham Palace*) je službena londonska rezidencija i lično vlasništvo britanskog monarha, te velika turistička atrakcija.

Prvobitno zvana **Buckinghamska kuća**, zgrada koja je stajala u centru današnje palače bila je velika gradska kuća sagrađena za vojvodu od Buckinghama 1703. godine. Kralj George III kupio ju je 1761. godine kao svoju privatnu rezidenciju. Kroz sljedećeih sedamdeset i pet godina kuća je proširena zahvaljujući arhitektama Johnu Nashu i Edwardu Bloreu.

Buckinghamska palača postala je zvanična kraljevska rezidencija britanskog monarha 1837. godine, po dolasku kraljice Viktorije na tron. Posljednja velika nadogradnja palače, provedena na prelasku iz 19. u 20. vijek, uključivala je i izgradnju današnje prednje fasade.

Palača, tada dom kralja Georgea V, prošla je neoštećeno kroz Prvi svjetski rat. Međutim, nije bila iste sreće kroz Drugi svjetski rat, kada je bombardovana sedam puta. Nacisti su smatrali da će uništenje palače, tada doma kralja Georgea VI i kraljice Elizabeth Bowes-Lyon, demoralisati britanski narod.

Više od 50.000 ljudi posjeti Buckinghamsku palaču svake godine kao gosti na banketima, večerama, prijemima i vrtnim zabavama.
Vjera

**Vjera** (ijek.) ili **vera** (ek.), uverenje u istinitost neke tvrdnje bez njene provere, odnosno bez logičkog rasuđivanja i zaključivanja.

U svakodnevnom životu čovek funkcioniše verujući u mnoge stvari, ideje, ljude, i razne verovatne ili neverovatne događaje. U teologiji, pod verom se obično misli na veru u boga.

## Psihologija

U psihološkom smislu, vera može značiti odnos poverenja između dve osobe, ili odnos poverenja pojedinca prema svetu.

## Religija

Čovek koji veruje u spasenje ili u izgledniju budućnost ne dolazi do takvog stava racionalnim putem. Motivacija je ili spoljašnja, pod uticajem nekog autoriteta ili unutrašnja; potreba, osećanje, subjektivni stav.

Za razliku od teologa, vernik može da veruje u Boga i bez naročitog znanja iz oblasti teologije. To ipak mnoge vernike ne sprečava da u svojoj veri budu fanatični. Takođe, vera pojedinca se razlikuje od vere u religijskom smislu i po tome što vera pojedinca, filozofsko-utopijska, ne mora da bude usmerena isključivo ka Bogu, već ka nekim drugim idealima. Crkva, međutim, pruža organizovanu i institucionalizovanu veru. Ona predstavlja posrednika između ljudi i božanstva, što postiže na različite načine, recimo preko verskih obreda i ceremonija. Uloga crkve je i da razmatra značajna pitanja vere, ali i odlučuje o svojim članovima; ko i na koji način može postati njen član, ali i prestati to da bude usled kršenja nekog moralnog kodeksa koji je sama crkva propisala. U Svetom pismu, vera je definisana kao proizvod ljudskih nada, ali koji je nedostupan čulima. Za Apostola Pavla vera je spasenje svakog čoveka, a za Jevanđelistu Jovana, vera je jednaka ljubavi prema Hristu, ali i prema svima onima koji su od Boga potekli.

## Logika

U klasičnoj logici, vera se smatra tvrdnjom, jer iznosi neku tvrdnju ili očekivanje o stvarnosti za koju se pretpostavlja da je istinita ili lažna (čak i ako se to ne može praktički proveriti, kao što je vera u postojanje nekog božanstva). Povesno gledano, filozofske analize naravi vere proučavale su je kroz pojam suda. U tome se posebno ističu Dejvid Hjum i Imanuel Kant.

## Reference
Nevidljivi ružičasti jednorog

**Nevidljivi ružičasti jednorog** je bog u parodijama religije, koji se često koristi kao satira teističkih vjerovanja. Riječ je o bogu koji je paradoksalno istovremeno nevidljiv i ružičast. Zbog toga ga u raspravama koriste ateisti i skeptici .

Nevidljivi ružičasti jednorog se koristi kako bi se dokazalo da su vjerovanja u nadnaravno neosnovana, primjerice, zamjenjujući riječ "Bog" u bilo kojoj teističkoj tvrdnji sa "Nevidljivim ružičastim jednorogom". Međusobno isključivi atributi nevidljivosti i ružičastosti, zajedno s nemogućnošću da se ospori njegovo postojanje služe kako bi satirom ukazali na kontradikciju u sposobnostima koje neki teisti daju teističkom božanstvu .

## Historija
Nevidljivi ružičasti jednorog je postao poznat prvenstveno kroz online kulturu, i na internetu postoji nekoliko web stranica posvjećenih njemu. Analogija s nevidljivim ružičastim jednorogom prvi se put pojavila 7. srpnja 1990 na Usenet grupi alt.atheism.

Koncept se dalje razvila grupa studenata od 1994. do 1995. Oni su napisali manifest o besmislenoj religiji baziranoj na nekoliko nevidljivih ružičastih jednoroga. Najčešće citirani dio je:

Nevidljivi ružičasti jednorozi su bića velike duhovne moći. Ovo znamo jer su sposobna istovremeno biti nevidljiva i ružičasta. Kao i sve religije, Vjera u nevidljive ružičaste jednoroge je bazirana na logici i vjeri. Mi vjerujemo da su ružičasti, mi logično znamo da su nevidljivi jer ih ne vidimo" - Steve Eley 

2007., Niamh Wallace je iznio mišljenje da je Nevidljivi ružičasti jednorog postao simbol ateizma.

## Slični koncepti
1996. godine, jednorog kojeg nitko ne vidi korišten je u ljetnom kampu za djecu za poticanje slobodnog mišljenja u SAD-u, kojeg je ustanovio dr. L. Wilson. Kako je kasnije navedeno u Cincinnati Enquirer-u, "kamperi moraju pokušati dokazati da imaginarni jednorozi - kao metafora za Boga - ne postoje". Richard Dawkins je u svojoj knjigi Iluzija o Bogu napisao: "Russellov čajnik, naravno, predstavlja bezbrojan broj stvari čije postojanje je uvjerljivo i ne može biti dokazano... Filozofski miljenik je nevidljivi, neopipljivi, nečujni jednorog."

## Reference
Anton LaVey

**Anton Szandor LaVey** (Chicago, 11. travnja 1930. - San Francisco, 29. listopada 1997.), američki pisac, okultist i osnivač Sotonističke crkve.

Rodio se u Chicagu, a korijene je vukao iz nekoliko europskih zemalja, kao što su Francuska, Elzas, Njemačka, Rusija i Rumunjska.

Sa 18 godina napušta školu, no kasnije je kratko vrijeme studirao. Radio je u cirkusu, kao čistač kaveza, pomoćnik mađioničara, a kasnije radi kao fotograf za policiju. Tu se kratko zadržao, uznemiren nasiljem kojem je svjedočio. Nakon toga počinje svirati klavir po noćnim klubovima. Navodno je imao i vezu s Marilyn Monroe, no za to nema dokaza. Rano se oženio i dobio svoju prvu kćer, Karlu. Ženio se više puta. Zvan je "*Crni Papa*", a sljedbenike je privlačio zabavama.

Strašno se zanimao za okultno, no odbacio je bijelu magiju i dostupnu okultnu literaturu. Počeo je predavati okultno petkom navečer za dva dolara po osobi tjedno. Jedan novinar mu je dao ideju da bi organizirana crkva dala puno više novaca i pobudila interes javnosti. Nadahnut tim sugestijama, LaVey okuplja sljedbenike i na Valpurginu noć 1966. brije glavu, osniva spomenutu organizaciju i proglašava 1966. "prvom godinom Sotonina doba".

Na vrhuncu moći Crkva ima 25,000 sljedbenika. Zadovoljan postignutim, LaVey se baca na pisanje i ostvarivanje svojih spisateljskih ambicija. Godine 1969. objavljuje ključno djelo za sve sotoniste, knjigu pod imenom "Sotonistička Biblija". Snima i album "Sotonska misa". Odbacuje crne mise kao zastarjeli oblik štovanja. Prihvaća demona kao prirodnu silu, a svakog onog tko je sputan inhibicijama i ne zadovoljava svoje potrebe, prema njemu, treba prokleti.

Crkva svoj ponovni uzlet doživljava 1980-ih, ali Lavey više nije bio aktivni član. Predao je svoje ovlasti svojim potomcima. Umro je u bolnici sv. Marije 29. listopada 1997. u 67. godini od plućnog edema. Obitelj je tjedan dana krila smrt, rekavši da je umro na jutro Noći vještica. Kremiran je, a pepeo je kasnije razdijeljen nasljednicima. Priređen mu je posebni sotonistički sprovod.
Xia (Šesnaest kraljevstava)

**Xia** je naziv Xiongnu države koju je 407. godine u sjevernoj Kini osnovao Liu Bobo, poglavica plemena **Tiefu** (). Predstavljalo je jednod 16 kraljevstva, a vladajuća dinastija je nosila ime *Helian*. Pod vlašću Liu Boboa je postala moćna, ali je nakon njegove smrti oslabila i 431. nestala u sukobu sa državama Sjeverni Wei i Sjeverni Liang. Usprkos relativnog kratkog trajanja, ostala je upamćena po svojoj prijestolnici Tongwan (u pustinji Ordos) koja se smatra najčvršćim i najbolje sagrađenim utvrđenjem svog vremena, koje je bilo u upotrebi sve do vremena dinastije Song. 

## Poglavice Tiefua i vladari države Xia

## Povezano
* Xiongnu
* Wu Hu
* Tongwan
* Dinastija Xia
* Zapadni Xia

## Napomene i reference
Petar Karl Fabergé

**Petar Karl Fabergé**, znan i kao **Karl Gustavovič Fabergé** (Sankt Peterburg, 30. svibnja 1846. – Lausanne, 24. rujna 1920.) je bio poznati ruski umjetnik i draguljar, najpoznatiji kao autor uskršnjih Fabergéovih jaja, napravljenih po uzoru na uskršnja jaja, koje je pravio pomoću plemenitih metala i dragog kamenja.

Rođen je u Sankt Peterburgu u porodici draguljara Gustava Fabergéa i njegove supruge, Dankinje, Charlotte Jungshtedt. Njegova obitelj bila je hugenotska koja je u Njemačku iz Francuske pobjegla u XVII. stoljeću nakon edikta iz Nantesa. Fabergéovi preci su se tako prvo naselili u Berlin a 1800. u baltičku provinciju Livoniju, koja je tada bila već u ruskim rukama.

Nakon školovanja u Petrogradu, Gustav je kalio zanat po Europi (u Dresdenu), a školovao se i u Francuskoj i Engleskoj. Dobio je i titulu obrtnika. Obrazovanje po Europi završio je 1872., kada se je sa 26 godina vratio u rodni Sankt Petesburg i oženio sa Augustom Julijom Jacobs. Narednih 10 godina mentor mu je bio očev radnik u zanatu Hiskias Pendin. Njihova kompanija je radila i na restauraciji Ermitaža.

Faberže je sa renomeom carevog draguljara postao poznat i preko granica. Zastupništva je imao u Kijevu, Odesi, Londonu, Moskvi i Sankt Peterburgu.

Nakon Oktobarske revolucije, boljševici su preuzeli njihovu firmu, a obitelj je izbjegla na zapad (Njemačku i kasnije Švicarsku).
434.

__NOTOC__
Godina **434.** (**[[rimske brojke|CDXXXIV]]**) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Aspara i Aerobinda** (ili, rjeđe, **godina 1187. ''[[Ab urbe condita]]***). Oznaka 434. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je [[kalendarska era]] [[Anno Domini]] u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

== Događaji ==
<onlyinclude>
* [[Zapadno Rimsko Carstvo|Zapadnorimski]] vojskovođa [[Flavius Aëtius|Aecije]], nakon povratak iz izgnanstva, ponovno ulazi u službu cara [[Valentinijan III|Valentijana III]] i postaje *de facto'' vladar Carstva.
* Atila zajedno sa bratom Bledom postaje vladar hunskih plemena.
* 12. 4. (Veliki četvrtak) - Umro arhiepiskop Maksimijan od Konstantinopola, za nasljednika je odmah ustoličen Prokle (do 446).
* 5. 8. - Papa Siksto III osvetio baziliku sv. Marije Velike u Rimu (posveta velike crkve u Rimu Mariji je posljedica potvrde nje kao Bogorodice na Prvom efeškom saboru 431).


## Rođenja

## Smrti
* 12.4. &ndash; Arhiepiskop Maksimijan od Konstantinopola
* Helian Chang, bivši vladar države Xia
* Tao Sheng, kineski budistički učenjak

## Reference
Helian Chang

**Helian Chang** (赫連昌) (? -434), kurtoazno ime **Huan'guo** (還國), nadimak **Zhe** (折), bio je car kineske/Xiongnu države Xia. Bio je sin i nasljednik njenog osnivača Helian Boboa (car Wulie). Na prijestolje je došao poslije očeve smrti 425. godine i pokušao nastaviti njegovu ekspanzionističku politiku. Iako ga opisuje kao hrabrog vojskovođu, u tome nije uspjeha, prije svega zbog jačanja susjedne države Sjeverni Wei. Godine 427. je njegova prijestolnica Tongwan (統萬, u današnjem Yulinu, Shaanxi) pala pod vlast Sjevernih Weija, a godine 428. je Helian Chang zarobljen. Car Taiwu od Sjevernog Weija ga je dao dovesti u svoju prijestolnicu i ukazao mu niz počasti, oženivši ga za vlastitu sestru. Helian Chang je nadživio svog brata Helian Dinga, čijom je smrću 431. prestala država Xia. Međutim, godine 434. je iz nepoznatih razloga pokušao pobjeći sa Taiwuovog dvora. Prilikom tog pokušaja je ubijen.

|- style="text-align: center;"

|-

|-
Tao Sheng

**Tao Šeng** (*Tao Sheng*; 道生 pinjin *Dào shēng*; oko 360 – 434) je bio kineski budistički filozof i monah.

Tao Šeng je povezao taostički pojam nedelanja sa budističkim pojmom delanja, odnosno karme. Druga Tao-šengova teorija jeste da se budinstvo postiže naglim prosvetljenjem.

Njegovi stavovi su značajno uticali na razvoj č'an budizma, a neki smatraju da je Tao-šeng »pravi osnivač zena«.

## Život

Tao Šeng je rođen u Penčengu, u severnom delu današnje pokrajine Kjangsu.

Obrazovao se prvo u budističkom manastiru Lušan, a potom je otišao na sever u Čang'an gde je od 405. do 406. bio učenik znamenitog Kumarađive. Nakon što je Kumarađivi pomagao u prevodima budističkih sutri na kineski oko 408. se povukao natrag u manastir Lušan, u današnjoj pokrajini Kjangsi. Bio je monah širokog znanja, sjajnog uma i rečitosti, za koga se pričalo da kad govori čak i kamenje oko njega odobrava.

Tokom poznih godina života, poučavao je u Lušanu, koji je bio središte budističke učenosti tog vremena i mesto gde su predavali veliki kaluđeri kao što su Tao-an i Huj-jian. Tao-Seng je izneo mnoge teorije, toliko nove i revolucionarne da su ga konzervativni kaluđeri jednom javno prognali iz Nankinga.

Tao Šeng je bio poznat po tome što tvrdio da i zabluđeni imaju Budinu prirodu, na osnovu kratke verzije Nirvana Sutre. Taj su stav svi tadašnji kineski budisti odbacili, pa je Tao Šeng oko 428/29. izbačen iz budističke zajednice. Međutim, nova, duža verzija Nirvana sutre koju je oko 430. preveo Darmakšema je potvrdila Tao Šengove stavove, pa su ga ponovno počeli uvažavati.

Njegov biograf Hui-čiao piše: »Pošto je njegovo tumačenje o zabluđenima potvrđeno dokazom Svetih tekstova, njegove teorije o naglom prosvetljenju i o tome da dobro delo ne povlači posledicu takođe su počeli veoma da poštuju budisti tog vremena» (Kao-seng Chuan, ili Životopisi istaknutih kaluđera, knjiga 7).

## Literatura
* 
* Enciklopedija živih religija, Nolit, Beograd. 

## Reference

## Povezano
* Kineski budizam
* Zen

## Vanjske veze
* NirvanaSutra
433.

__NOTOC__
Godina **433.** (**[[rimske brojke|CDXXXIII]]**) bila je redovna godina koja počinje u nedjelju u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Teodozija i Maksima** (ili, rjeđe, **godina 1186. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 433. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji

* Petronije Maksim služi kao konzul.
* Jovan od Antiohije i Kiril Aleksandrijski pronalaze kompromisnu formulu kojom je okončan nestorijanski spor nakon Prvog efeškog sabora.


## Rođenja
* Liu Bing, kineski velikodostojnik

## Smrti
* Jovan Kasijan, kršćanski redovnik, pisac i svetac, jedan od Pustinjskih otaca
* Juqu Mengxun, vladar države Sjeverni Liang
* Xie Lingyun, kineski pjesnik

## Reference
435.

__NOTOC__
Godina **435.** (**[[rimske brojke|CDXXXV]]**) bila je redovna godina koja počinje u utorak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Teodozija i Valentijana** (ili, rjeđe, **godina 1188. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 435. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji

* Zapadnorimske vlasti formalno pristaju da se Vandali nasele u Sjevernoj Africi.
* 3.8. &ndash; Nestorije, svrgnuti i za herezu optuženi arhiepiskop Konstantinopola, je ukazom istočnorimskog cara Teodozija II prognan u manastir u saharskoj oazi.
* 10.8. &ndash; Ličnost koju majanistički učenjaci nazivaju "Casper" započinje 52-godišnjuu vladavinu nad Palenqueom.
* Ibas postaje biskup grada Edesa.


## Rođenja
* Odoakar, budući kralj Italije
* Justin I, budući bizantski car (približni datum)

## Smrti
* Pelagije, britanski redovnik (približni datum)
* Rabbula, biskup Edese

## Reference
Majanistika

**Majanistika** je naziv za nauku koja proučava proučavanje historije i kulture drevne civilizacije Maja koja je postojala u pretkolumbovskoj Centralnoj Americi. Majanistika u sebi sadrži elemente mnogih nauka kao što su antropologija, lingvistika, arheologija, epigrafija, etnologija i astronomija. U mnogome je slična, odnosno predstavlja ekvivalent egiptologiji i asirologiji, naukama koje proučavaju civilizacije drevnog Egipta i drevnog Bliskog Istoka. 

Ne smije ju se miješati sa majanizmom, odnosno skupom New Age vjerovanja vezanih uz civilizaciju Maja.

## Poznati majanisti
* Charles Etienne Brasseur de Bourbourg
* Frederick Catherwood (1799–1854), britanski arhitekt i ilustrator; istraživač ruševina Maja
* Désiré Charnay
* Napoleon Cordy (1902–1977)
* Ernst Förstemann
* Alfred V. Kidder (1885–1963) 
* Jurij Knorozov (1922–1999)
* Teobert Maler
* Alfred Maudslay (1850–1931) 
* Sylvanus Morley (1883–1948)
* Augustus Le Plongeon (1826–1908)
* Tatiana Proskouriakoff (1909–1985)
* Leon de Rosny
* Ralph L. Roys
* Linda Schele (1942–1998), 
* John Lloyd Stephens (1805–1852),
* Edward Herbert Thompson (1857–1935), 
* J. Eric S. Thompson (1898–1975),
* Jean-Frédéric Waldeck (1766?–1875) 
* Gordon Willey (1913-2002)
Ibas

Ibas može označavati:
* Ibas od Edese, biskup iz 5. vijeka;
* Ibas (kompanija), norveška kompanija specijalizirana za povrat izgubljenih podataka i informatičku forenziku;
* Independent Betting Adjudication Service, arbitražno tijelo za on-line kockanje
Odoakar

**Odoakar** na njemačkom, na latinskom **Flavius Odovacar**, **Odovacer** ili **Fl. Odovac ** (* oko 433; † verovatno 15. marta 493 u Ravenni) bio je jedan zapadno rimski oficir koji je srušio Zapadno rimsko carstvo. Poslednjeg zapadno-rimskog cara Romula Avgustula je svrgao 4. septembra 476. godine. 
Postao je prvi varvarski kralj Italije iako je formalno priznavao vlast vizantijskog cara.

## Poreklo
Odoakrovo poreklo nije sigurno. Moguće da je bio sin skirskog poglavice Edeka, hunskog vazala za vreme Atile. Jovan Antiohijski smatra Odoakra Skirijcem, a Jordanes ga smatra Rugijcem. Jordanes ga isto smatra kraljem Turkinga (*Torcilingorum rex*). *-{[[Consularia Italica]]}-* ga naziva kraljem Herula, dok Teofan nagađa da je Got.

## Pad Zapadnog rimskog carstva
Neformalni vladar Zapadnog rimskog carstva je bio Flavije Orest, čiji je sin Romul Avgustul bio maloletan. Odbio je da dodeli zemlju Herulima i drugim germanskim plaćenicima, što je dovelo do pobune varvarskih plaćenika pod vođstvom Odoakara. Brzo zauzimaju Ravenu, koja je bila sedište cara još od 402. godine.

## Podvrgavanje Vizantiji

Nakon svrgavanja Romula Avgustula, Odoakar je imao izbor ili da vlada preko nekog cara, koga bi kontrolisao, ili da vlada kao štićenik vizantijskog cara. Odlučio je da formalno vrati carsku vlast vizantijskom caru Zenonu u Konstantinopolju. Car Zenon ga je proglasio vojnim zapovednikom (*dux*) Italije i uvrstio ga je među patricije. Odoakar je kovao zlatnike u ime Zenona, čime je pokazivao da poštuje formalnu vlast Vizantije. Do 480. godine Julije Nepot je bio formalno legitimno pretpostavljeni, a od 480. godine Odoakar se naziva kraljem Italije.

## Rat sa Ostrogotima
Odnosi između Odoakara i Vizantije su se pogoršavali, najviše zbog toga što se Odoakar nije držao postignutih dogovora. Godine 489. car Zenon poziva Ostrogote i Teodorika Velikog da mu pomognu, što ovi i čine i nakon 4 godine rata 493. godine Odoakar gubi Ravenu. Teodorik ga poziva na večeru i pri tome ga lično ubija mačem, te preuzima celo kraljevstvo.

## Povezano
* Goti
* Vizantija
* Antički Rim

## Reference

## Vanjske veze
Liu Bing

**Liu Bing** (劉秉) (433–477), kurtoazno ime **Yanjie** (彥節), bio je kineski velikodostojnik na dvoru dinastije Liu Song, kojoj je i sam pripadao. Poznat je po tome što je godine 477. sudjelovao u bezuspješnom ustanku kojom se generala i regenta Xiao Daochenga pokušalo spriječiti da uzurpira prijestolje. Liu Bing, koji je u ključnom trenutku izgubio hrabrost i pokušao pobjeći, je kasnije uhvaćen i pogubljen sa sinom.
436.

__NOTOC__
Godina **436.** (**[[rimske brojke|CDXXXVI]]**) bila je prijestupna godina koja počinje u utorak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Izodora i Senatora** (ili, rjeđe, **godina 1189. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 436. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji

* Gunabhadra prevodi budistički tekst Srimala Sutra na kineski.
* Država Sjeverni Wei osvaja državu Sjeverni Yan.
* Suočen sa sve učestalijim napadima Burgunda na zapadnorimsku provinciju Gallia Belgica, vojskovođa Flavije Aecije angažira Hune da na njih izvedu vojni pohod.


## Rođenja
* Carica Wang Zhenfeng

## Smrti
* 9.4. - Tan Daoji, kineski general u službi dinastije Liu Song
* Carica Chu Lingyuan

## Reference

## Vanjske veze

* http://www.unrv.com/government/consul-1-ad.php
* http://ancienthistory.about.com/library/bl/bl_consuls_table.htm 
* http://www.friesian.com/romconsl.htm
Śrīmālādevī Sūtra

**Śrīmālādevī Siṃhanāda Sūtra** (Sanskrit; ; japanski: 勝鬘経 *Shōman-kyō*) je jedan od ranih tekstova Mahāyāna budizma koji poučava doktrinu Tathāgatagarbha i Jednog kola (Skt. *ekayāna*), a koje govori indijska kraljica Śrīmālā. Nakon što je sastavljen, u Indiji je služio za populariziranje koncepta univerzalnog potencijala za status Bude.

## Napomene

## Reference
* Wayman, A. & H. (translators)(1974). *The Lion's Roar of Queen Srimala*. Motilal, Delhi.
* Paul, Diana (1979). 'The Concept of Tathāgatagarbha in the Śrīmālādevī Sūtra (Sheng-Man Ching)'. *Journal of the American Oriental Society*. Vol. 99, No. 2 (April - June, 1979), str. 191–203

## Vanjske veze
* Several Key Tathagatagarbha Sutras 
* Digital Dictionary of Buddhism (log in with userID "guest")
* Appreciation of the Nirvana Sutra and Tathagatagarbha teachings
Buda (razvrstavanje)

**Buda** se može odnositi na:

* Buda, osnivač budizma
** buda, osoba koja je doživjela budističko prosvjetljenje
* Budim, nekadašnji grad u Mađarskoj, odnosno današnji dio Budimpešte
* Buda, Perugia, naselje u Italiji u provinciji Perugia
* Buda, Cosenza, naselje u Italiji u provinciji Cosenza

## Povezano

* Bjuda, razvrstavanje
Deronje

**Deronje** () su selo u opštini Odžaci, u Zapadnobačkom okrugu, Vojvodini, Srbija.

## Demografija
Prema popisu iz 2002. bilo je 2847 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 2889 stanovnika).

Kretanje broja stanovnika:
* 1869: 2.241
* 1880: 2.234
* 1890: 2.340
* 1900: 2.506
* 1910: 2.668
* 1921: 2.752
* 1931: 2.902

U naselju Deronje živi 2241 punoletni stanovnik, a prosečna starost stanovništva iznosi 40,0 godina (38,5 kod muškaraca i 41,5 kod žena). U naselju ima 857 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,32.

Ovo naselje je uglavnom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika.

{| width="50%" style="background:transparent; "
| valign="top" width="50%" style="border:1px solid gray; " |


:*Grafik promene broja stanovnika tokom 20. veka*



| valign="down" width="50%" |

## Galerija


Datoteka:Deronje,_Catholic_Church.jpg|Katolička crkva
Datoteka:Deronje,_The_crucifix_in_front_of_the_Catholic_Church.jpg|Raspeće ispred katoličke crkve
Datoteka:Deronje,_The_steeple_of_the_Catholic_Church.jpg|Toranj katoličke crkve
 


## Kultura
U Deronjama se svake godine održava svetski tamburaški festival „Tamburica fest“.

Tamburica fest se u Deronjama odrzavao u periou od 2008 do 2012,nakon toga se 2012 preselio u Novi Sad. A 2021. godine, vratio se u Deronje.

## Reference

## Vanjske veze

* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
* Satelitska mapa (Wikimapia)
* Gugl satelitska mapa (Maplandia)
* www.poi.rs 
* Plan naselja na mapi (Mapquest)
Kokice (razvrstavanje)

**Kokice** mogu označavati:
* Kokice, pržena zrna kukuruza
* Kokice (TV emisija), emisija o filmu za djecu i omladinu na programu HRT
437.

__NOTOC__
Godina **437.** (**[[rimske brojke|CDXXXVII]]**) bila je prijestupna godina koja počinje u utorak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Aecija i Sigisvulta** (ili, rjeđe, **godina 1190. ''[[Ab urbe condita]]***). Oznaka 437. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je [[kalendarska era]] [[Anno Domini]] u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

== Događaji ==
<onlyinclude>
* [[Huni|Hunski]] najamnici koje je angažirao [[Zapadno Rimsko Carstvo|Zapadnorimski]] vojskovođa [[Flavius Aetius|Aecije]] napadaju i zauzimaju [[Burgundi|burgundsk]] glavni grad [[Worms|Augusta Vangionum]] (današnji Worms) u Njemačkoj. Tom prilikom je ubijeno preko 20.000 Burgunda, a katastrofa poslužiti kao inspiracija za znamenito književno djelo *Pjesma Nibelunga''.
* Gala Placidija prestaje služiti kao regent svom sinu, zapadnorimskom caru Valentijanu III.
* 29.10. &ndash; Valentijan III se u Konstantinopolu ženi za Liciniju Eudoksiju, kćer svog rođaka i istočnorimskog cara Teodozija II. Time su ujedinjena dva ogranka Teodozijeve dinastije.


## Rođenja
* Hilderik I, kralj Salijskih Franaka (približni datum)

## Smrti
* Princeza Li Jingshou

## Reference

## Vanjske veze

* http://www.unrv.com/government/consul-1-ad.php
* http://ancienthistory.about.com/library/bl/bl_consuls_table.htm 
* http://www.friesian.com/romconsl.htm
Sirt

**Sirt** (arapski: سرت) je grad od 35,278 stanovnika na sjeveru Libije u Regiji Tripolitanija.

On je administrativni centar Okruga Sirt.
## Geografija

Sirt leži na pola puta između Tripolija i Bengazija u Zaljevu Sidra. Kao sredozemna luka i krajnja tačka naftovoda Sirt je važno privredno središte Libije.

Sirt je rodno mjesto nekadašnjeg libijskog vođe Moamera el Gadafija.
## Reference
Princeza Li Jingshou

**Princeza Li Jingshou** (李敬受) (? -437?) bila je princeza/kneginja kineske/Xiongnu države Sjeverni Liang, odnosno supruga Juqu Mujiana (princ Ai). Rodila se kao kćer Li Gaoa, vladara države Zapadni Liang, i njegove suprugeGospe Yin. Njen brat Li Xin je 417. postao vladarom države. Kada je godine 420. on poginuo, a državu Zapadni Liang osvojile trupe države Sjeverni Liang, Li Jingshou i njena majka su zarobljene. Juqu Mengxun, vladar države Sjeverni Liang, bio je prilično impresioniran njenom hrabrošću i odbijanjem da moli za milost, te joj ne samo poštedio život nego je i doveo u svoju prijestolnicu Jiuquan i dao udati za svog sina Juqu Mujiana. Godine 433. je Juqu Mujian postao novi vladar. Brak između njih dvoje je propao iz političkih razloga, odnosno nastojanja Juqu Mujiana da osigura mir sa sve moćnijom državom Sjeverni Wei. Godine 437. se Juqu Mujian razveo od princeze Li Jingshou kako bi se mogao oženiti za princezu Wuwei, sestru cara Taiwua od Sjevernog Weija. Princeza je sklonjena iz dvora i ubrzo nakon toga umrla.
Licinija Eudoksija

**Licinija Evdoksija** (rođena 422, umrla 462. godine) bila je rimska carica, kći istočnorimskog cara Teodosija II i žena cara Zapada Valentinijana III i Petronija Maksima.

Evdoksija je bila jedina kći cara Teodosija II i carice Elije Evdokije. Licinija Evdoksija se udala za Valentinijana III 29. oktobra 437. godine u Solunu. 439. godine Evdoksija je dobila titulu *avguste*, upravo u času kada je rodila svoju kći Evdokiju.

Godine 455. Valentinijan je bio ubijen. Petronije Maksim je postao car i promorao je Liciniju Evdoksiju da se uda za njega, kako bi ojačao svoju poziciju. Verovatno je Evdoksija zatražila pomoć od vandalskog kralja Gejseriha, koji je jednog svog sina zaručio za Evdoksijinu kći. Kada se Gejserih približio Rimu, Petronije Maksim je odlučio da pobegne, ali ga je u ubila svetina u gradu. Vandali su opljačkali Rim i zarobili su Evdoksiju i njene dve kćeri. Ove tri carice su bile u Kartagini u zarobljeništvu sedam godina, sve dok car Istoka, Lav I, nije isplatio ogromnu otkupninu. Tada se Evdoksija preselila u Konstantinopolj.
Teodozijeva dinastija

**Teodozijevu dinastiju ** je osnovao od car Teodozije I. Veliki. Ženidbom sa Galom, kćeri cara Valentinijana I. postao je car.
Dinastija vlada od 379. od Teodozija I. Velikog, ali samo na istoku, a od 394. Teodozije I. Veliki postaje samovladar. Nakon podjele carstva 395. dinastija vlada do 457., (smrt Marcijana koji je član dinastije postao ženidbom). Placidija, kćer Valentinijana III. su udala za budućeg cara Zapadnog Rimskog Carstva Olibrija.

## Carevi Teodozijeve dinastije
* Teodozije I. Veliki, (379–395)
* Honorije, na zapadu (395–423)
* Valentinijan III., na zapadu (425–455)
* Arkadije, na istoku (395–408)
* Teodozije II., na istoku (408–450)
* Marcijan, na istoku (450–457)
Misrata

**Misrata** ili **Misurata** (arapski: مصراتة / Misratah) je treći grad po veličini u Libiji nakon Tripolija i Bengazija sa svojih 121,669 stanovnika, metropolitanska Misrata ima čak 354.823 stanovnika.

Nalazi se na sjeverozapadu Libije u istoimenom Okrugu Misrata u kom je i .administrativni centar.

## Geografija
Grad se prostire pored Sredozemnog mora, od kog ga dijeli pojas dina. Misrata je oaza zahvaljujući velikom bazenu podzemnih voda na kom 
leži.
Od Tripolija je udaljena 200 km a od Sirta 250 km.

Stara medina sa uskim sokacima natkrivenih trijemovima i kućama islamske arhitekture je tipični arapski grad. Za razliku od tog novi dio grada širokih bulevara sa alejama i velikim javnim parkovima je mješavina osmanskih i evropskih utjecaja.

## Historija
Misrata je nastala oko 7. vijeka kao karavansko trgovište pod svojim antičkim imenom **Thubactis**. Negdje do 12. vijeka izrasla je u regionalno trgovište. Zahvaljujući 
luci Gasr Ahmed, razvila se i međunarodna trgovina. Sve je to zamrlo za osmanske vlasti, pa je opet životarila kao lokalno trgovište.

Ponovno je živnula početkom 20. vijeka za talijanske kolonijalne uprave, tad su podignute prve veće zgrade i škole.
Za Prvog svjetskog rata Misrata je bila centar osmansko-arapskog otpora talijanskoj vladavini-sjedište Republike Tripolitanije.

Talijanski kolonisti unaprijedili su poljoprivredu suvremenim navodnjavanjem, pa je ponovno oživjela trgovina. 
Misrata je usto postala i velik administrativni centar za čitav Zaljev Sidra tako da je 1931. već imala 15.000 stanovnika.

Misurata je danas snažan obrazovni centar sa Univerzitetom koji je osnovan 2000. iz tehničkog fakulteta (1984.) uz to ima i nekoliko bolnica i instituta.

## Privreda i transport
Najveći privredni objekti su moderna željezara i nova proširena luka , uz to Misrata ima i pogone tekstilne industrije.
Za ekonomiju grada značajno je i zanatstvo - izrada rukotvorina (tepisi, košare i keramike).

Pored grada prolazi obalna magistrala Via Balbia koja povezuje Tripoli sa Bengazijem i Kairom.
Misrata ima i Internacionalni aerodrom (IATA: MRA, ICAO: HLMS).

## Reference

## Vanjske veze

* ''Misrata, The thriving city''
Tan Daoji

**Tan Daoji** () (? - 9. april 436) je bio kineski general u službi dinastije Liu Song, koji se smatra jednim od najboljih vojskovođa perioda Južnih i Sjevernih dinastija. Karijeru je započeo 403. kada se priključio vojsci Liu Yua, generala koji je digao ustanak protiv uzurpatora Huan Xuana i na prijestolje vratio legitimnog cara Ana iz dinastije Jin. Napredovao je u Liu Yuovoj službi te se istakao u borbama protiv država Zapadni Shu i Kasniji Qin, te kao komandant prethodnice znatno doprinio osvajanje Kasnijeg Qina 417. Kada se Liu Yu proglasio carem nove dinastije Liu Song, nastavio mu je služiti, kao i njegovom sinu caru Shaou, kada je uspješno odbio napade države Sjeverni Wei. Međutim, 422. se priključio zavjeri dvorskih službenika koji su Shao smatrali nedostojnim prijestolja, te izveli njegovo svrgavanje. Na prijestolje je doveden Shaov brat Wen, koji je nakon nekoliko godina osvetio brata, ali Tana nije smatrao upetljanim u zavjeru. Tan je vjerno služio novom caru, ali je s vremenom stekao moćnog neprijatelja u liku premijera i carevog brata Liu Yikanga. Koristeći carevu bolest, Liu Yikang je namamio Tan Daojia u prijestolnicu te ga dao uhapsiti pod lažnom optužbom za izdaju. Prema predaji, Tan Daoji je tada rekao: "Srušili ste svoj Veliki zid". Ubrzo nakon toga je pogubljen, a kineski historijski izvori navode da je u prijestolnici Sjevernog Weija ta vijest dočekana s velikim slavljem.

## Reference
* *[[Knjiga Songa]]*, vol. 43.
* *[[Historija Južnih dinastija]]*, vol. 15.http://ef.cdpa.nsysu.edu.tw/ccw/02/ssh2.htm 
* *[[Zizhi Tongjian]]*, vols. 115, 117, 118, 119, 120, 121, 122, 123.
Carica Wang Zhenfeng

**Carica Wang Zhenfeng** (王貞風) (436–479), formalno **Carica Gong** (恭皇后, doslovno "poštovana carica"), bila je kineska carica iz dinastije Liu Song, odnosno supruga cara Minga (Liu Yu). Otac joj je bio Wang Senglang (王僧朗), službenik na dvoru cara Wena. Za Liu Yua se udala 448. i rodila mu dvije kćeri - princeze Liu Bosi (劉伯姒) i Liu Boyuan (劉伯媛). Caricom je postala godine 465. kada je ubijen mužev nećak car Qianfei, a njen muž preuzeo prijestolje. Pokazalo se da joj je muž sklon nemoralu i razvratu, te je 470. zabilježeno kako je iskazala nezadovoljstvo prilikom gozbe na kojoj je naredio dvorskim damama da se skinu gole pred gostima. Nakon muževe smrti je prijestolje zauzeo carev nećak Liu Yu kao car Houfei, a carica Wang Zhenfeng postala carica majka. Mladi car se iskazao kao homicidalni psihopat, te se navodi kako je razmišljao o tome da je otruje, ali je od toga odustao zbog poštovanja običaja o trogodišnjem žalovanju. Godine 477. je izvršen puč u kome je Xiao Daocheng ubio cara i preuzeo vlast kao regent, postavivši cara Shuna kao svoju marionetu. Godine 479. je prisilio Shuna da mu preda prijestolje, te potom masakrirao cijelu carsku porodicu. Wang Zhenfeng je nešto kasnije iste godine umrla, te je sahranjena sa carskim počastima.

|- style="text-align: center;"

|-

|-

|-
Hilderik I

**Hilderik I** (cca. 440 – 481/82) je bio merovinški kralj Salijskih Franaka i otac Klovisa (Klodovika/Klodviga).

Rani srednjovjekovni izvori navode da je bio sin polulegendarnog Meroveha, osnivača Merovinške dinastije. Njegova veza sa Hlodionom, historijski potvrđenim kraljem koji je poginuo 448. nije poznata. U svakom slučaju Hilderik je na franačko prijestolje prema predaji stupio oko 457/458. Godine 463. je kod današnjeg Orleansa, zajedno sa zapadnorimskim vojskovođom Egidijem porazio Vizigote koji su tada svoje kraljevstvo nastojali proširiti na područja sjeverno od Loare. Poslije Egidijeve smrti je bio saveznik zapadnorimskog *comesa* Pavla (Paulusa) iz današnjeg Angersa, te porazio hordu sakonskih pljačkaša koji su pustošili dolinu Loare. Prema navodima Grgura Turskog je poslije stupio u savez sa Odoakrom i zaustavio Alemane koji su pokušali opljačkati Italiju. Umro je godine 481. a naslijedio ga je Klodvig I koji će poslije postati poznat kao prvi vladar nezavisnog Franačkog Kraljevstva. Sahranjen je u Tournaiju u današnjoj Belgiji-

Hilderikov historijski status je potvrđen kada je u Tournaiju 27. maja 1653. prilikom radova na lokalnoj crkvi jedan od radnika slučajno pronašao njegovu grobnicu, a u koja je sadržala niz dragocjenih predmeta, uključujućih 300 zlatnih pčela. Nadvojvoda Leopolda Wilhelm, tadašnji guverner Belgije, poslao je blago na habsburški dvor u Beč. Odatle je kasnije poslano kao poklon francuskom kralju Louisu XIV, koji ga je smjestio u kraljevsku bibilioteku. Kasnije su zlatne pčele Napoleonu poslužile kao simbol Prvog carstva koje je trebalo zamijeniti burbonske ljiljane. U noći 5/6. novembra 1831. blago je ukradeno; kradljivci su najveći dio zlatnih predmeta rastopili, tako da su oni danas rekonstuirani isključivo na temelju ranijih zapisa.

## Vanjske veze
 
* Northvegr website:  Gregory of Tours, *Historia Francorum*
* "A note on Childeric's bees": the discovery of his tomb: follow the links for the engravings of Childeric's treasure and the two remaining gold bees.
* Image of the fittings for Childeric's sword
Tripoli (razvrstavanje)

Reč „**Tripoli**“ je složenica dve grčke reči „tri“ i „polis“ i prevodu znači „trograđe“. Svi drevni gradovi ovog imena se nalaze u istočnom Mediteranu i imaju grčko ili feničko porjeklo.

Pojam „**Tripoli**“ može se odnositi na:
* **[[Tripoli]]** -  glavni i najveći grad Libije
* **[[Tripoli (Liban)|Tripoli]]** - drugi po veličini grad u Libanu
* **[[Tripoli (Grčka)|Tripoli]]** - grad u Grčkoj
* **[[Tripoli, Lodi|Tripoli]]** - naselje u Italiji u okrugu Lodi
* **[[Tripoli, Parma|Tripoli]]** - naselje u Italiji u okrugu Parma
* **[[Tripoli, Verona|Tripoli]]** - naselje u Italiji u okrugu Verona
* **[[Tripoli, Vicenza|Tripoli]]** - naselje u Italiji u okrugu Vičenca

Pojam „**Tripoli**“ se sreće i u nazivima nekoliko malih naselja u Severnoj Americi.

Iz ovog izveden je i naziv Tripolitanija za oblast u Libiji oko glavnog grada
Nibelungenlied

***Pjesma o Nibelunzima*** () je epska pjesma na srednjogornjonjemačkom jeziku koja govori o germanskom junaku Siegfriedu na dvoru Burgunda, njegovom ubistvu i osveti njegove supruge Kriemhilde. Originalni rukopis je izgubljen, ali se očuvalo dovoljno kasnijih kopija da se rekonstruira autentični tekst, odnosno datira na početak 13. vijeka. Većina historičara književnosti smatra da je napisana u austrijskom gradu Passau, te da se temelji na motivima drevnih germanskih saga o Nibelunzima.

Pjesma se sastoji od dva dijela. U prvom dijelu je opisan brak Siegfrieda, krunskog princa Xantena, sa burgundskom kraljicom Kriemhilde, odnosno brak njenog brata, kralja Gunthera, sa mitskom islandskom kraljicom Brunhilde; s obzirom da je Siegfried pomogao Guntheru da obljubi svoju suprugu, između Brunhilde i Kriemhilde nastaje suparništvo koje će okončati Guntherov vazal Hagen tako što mučki ubije Siegfrieda. U drugom dijelu Kriemhilde, koja se poslije Siegfriedove smrti udala za hunskog kralja Etzela (Atila), osvećuje Siegfriedovu smrt tako što Gunthera, Brunhilde i cijelo burgundsko plemstvo poziva u današnju Mađarsku na Etzelov dvor gdje dolazi do krvavog sukoba u kome će svi Burgundi, ali i sama Kriemhilde smrtno stradati.

Vjeruje se da je kao historijska podloga događaja opisanih u epu poslužio napad Huna, koje je angažirao zapadnorimski vojskovođa Flavije Aecije, na grad Augusta Vangionum (današnji Worms u Njemačkoj), sjedište prvog Burgundskog kraljevstva 437. Huni su tada osvojili grad i masakrirali 20.000 stanovnika, uključujući cijelu kraljevsku porodicu.

*Pjesma o Nibelunzima* je postala jedno od najuticajnijnih djela njemačke književnosti i često se naziva njemačkom *[[Ilijada|Ilijadom]]*. Njeni motivi su često služili za kulturno oblikovanje njemačkog nacionalizma u svim njegovim fazama.

*Pjesma o Nibelunzima* je poslužila kao jedan od izvora Richardu Wagneru za njegovu znamenitu opernu tetralogiju *[[Prsten Nibelunga]]*. 1920-ih je poslužila za dva nijema fantasy filma u režiji njemačko-austrijskog filmaša Fritza Langa, a godine 2004. je ekranizirana kao njemačko-britanska miniserija *[[Die Nibelungen (mini-serija)|Die Nibelungen]]* (Sword of Xanten).

## Reference
Uli Edel

**Uli Edel** (Neuenburg am Rhein, 11. april 1947.) je njemački filmski režiser. Pažnju je 1981. privukao s prvijencem *[[Christiane F. – Wir Kinder vom Bahnhof Zoo (film)|Mi djeca s kolodvora ZOO]]*, ekranizacijom istoimene autobiografske knjige Christiane F., a osam godina kasnije dobio niz pohvala za *[[Last Exit to Brooklyn (film)|Last Exit to Brooklyn]]*, ekranizaciju kultnog romana Huberta Selbyja Jr. Njegov sljedeći holivudski projekt - erotski triler* [[Body of Evidence (film)|Body of Evidence]]* sa Madonnom u glavnoj ulozi - je 1993. doživio komercijalni krah i bio odbačen od kritike. Edel se poslije toga okrenuo radu na televiziji, gdje je režirao niz zapaženih miniserija historijske tematike. Godine 2008. je u svojoj domovini snimio *[[Der Baader Meinhof Komplex]]*, hvaljeni film koji opisuje posljednje dane osnivača Frakcije Crvene armije.

## Vanjske veze
* Uli Edel at the Internet Movie Database
Erik Satie

**Alfred Éric Leslie Satie** (Honfleur, 17. svibnja 1866. - Pariz, 1. srpnja 1925.), francuski skladatelj i pijanist. U javnosti je poznatiji po pseudonimu **Erik Satie**, kojeg koristi od 1884., kada sklada svoje prvo glazbeno djelo. 

Satie je 1887. predstavljen kao gimnopedist, nedugo prije no što je skladao svoje najpoznatije djelo - *[[Gymnopédies]]*. Kasnije je sam sebe prozvao *"fonometrografom"* ili *"fonometričarom"* (što doslovno znači osoba koja mjeri zvuk), te je preferirao taj naziv ispred naziva *"glazbenik"*. Taj naziv si je dodijelio 1911. kada je u knjizi o suvremenim francuskim skladateljima nazvan *"nespretnim, ali suptilnim tehničarem"*.

Osim što se bavio glazbom, Satie je iza sebe ostavio znatan broj publikacija, pišući za raznovrsne časopise, od dadaističkog časopisa *[[391 (časopis)|391]]*, pa do američkog *[[Vanity Fair]]*. Iako se tijekom kasnijeg života hvalio kako je sva svoja djela potpisao svojim imenom, postoje indicije da je krajem XIX. stoljeća koristio i pseudonime **Virginie Lebeau** i **François de Paule**.

Satie se, kao jedna od najraznovrsnijih glazbenih ličnosti XX. stoljeća, smatra pretečom avangarde, minimalizma i *[[Teatar apsurda|Teatra apsurda]]*.
Davorin Jenko

**Davorin Jenko** (Dvorje, 9. studenog 1835. - Ljubljana, 25. studenog 1914.), bio je slovenski skladatelj i dirigent. 

Rođen je 9. studenog 1835. u Dvorju kod Kranja kao Martin Jenko. Od 1859. do 1862. je bio zborovođa Slovenskog pjevačkog društva u Beču. U to je vrijeme skladao popularne slovenačke zborove, među kojima i *[[Naprej zastava slave]]* koja je kasnije postala himna Slovenije. Taj rad nastavlja kao zborovođa Srpskog crkvenog pjevačkog društva u Pančevu i Beogradskog pjevačkog društva, skladajući za zborove. Postavši dirigent Srpskog narodnog kazališta, piše glazbu za više od 80 pozorišnih djela (*"Đido"*, *"Seoska lola"*, *"Potjera"*, *"Vračara"*, *"Pribislav i Božana"*, *"[[Markova sablja]]"* sa završnim zborom *"[[Bože pravde]]"* koja je kasnije postala srpska nacionalna himna) i nekoliko koncertnih uvertira (*"Kosovo"*, *"Milan"*, *"Srpkinja"*, *"Aleksandar"*). Šezdesetih godina XIX. stoljeća postaje jedan od prvih romantičara u slovenskoj glazbi. 

Kasnije Jenko postaje i predstavnik srpskog romantizma, gdje daje pečat čitavom jednom razdoblju - usavršava klasičan srpski komad sa pjevanjem, podiže instrumentalnu glazbu na viši umjetnički nivo, stvara prvu srpsku operetu (*"[[Vračara]]"* ili *"[[Baba Hrka]]"*, praizvedena 1882. godine, na istu priču kao i prva rumunjska opereta, samo je radnja prebačena u vlaški kraj Srbije) i udara temelje razvoju srpske opere. Umire 25. studenog 1914. u Ljubljani.
Giacomo Meyerbeer

**Giacomo Meyerbeer** (Vogelsdorf pokraj Berlina, 5. rujna 1791. - Pariz, 2. svibnja 1846.) je bio njemački skladatelj. 

Rođen je u židovskoj obitelji u mjestu Vogelsdorf pod imenom **Yaakov Liebmann Beer**. Meyer je bilo prezime njegove majke. Njegov brat je astronom Wilhelm Beer. 

U mladosti je studirao sa Antoniom Salieriem. Veliki utjecaj na njega imala su Rossinijeva rana djela. Svoje ime **Giacomo** uzeo je pod talijanskom influencom. 

Afirmirao se najprije u Italiji, skladajući opere u talijanskom stilu ("Križar u Egiptu"), zatim u Parizu surađuje s libretistom E. Scribeom te stvara svoja glavna djela - francuske opere: "Robert đavo", "Hugenoti", "Prorok" i "Afrikanka". U Francuskoj je imao neposrednih sljedbenika (J.F.E. Halevy i dr.), a njegov utjecaj proteže se na Wagnera i Verdija, sve do Puccinija. 

Njegove opere bile su najpopularnije u XIX. stoljeću, no izvodile su se u XX. stoljeću.
Luzbel está de visita

**Luzbel está de visita** (doslovni prevod: "Lucifer je u poseti") je kolumbijsko-američka telenovela produkcijske kuće Telemundo snimana tokom 2002. i 2003. godine.

## Sinopsis
Nije postojala nijedna porodica tako skladna i perfektna kao porodica Franko-Estrada. Uživali su iz jednog bokala socijalizam, moralizam i ekonomiju. Niko nije mogao sumnjati da se svi njeni članovi razlikuju po svojoj uravnoteženosti, inteligenciji i po ulivanju poštovanja.

Bez ikakve sumnje bila je to perfektna porodica. Sve do noći s kojom je došao čudan stranac – Adrijan Espino. Čovek crne boje kože, od 30 godina, elegantan, toliko privlačan koliko i izazovan, sa zapanjujućom ozbiljnosti i sigurnosti u sebe samog. Dolazak tog čoveka distabilizuje ovaj dom koji je delovao nesalomivo. Svi su se videli poraženim pred Adrijanom koji je sa inteligencijom postigao manipulisati kompletnom situacijom.

Taj strani crnac, mogao bi da bude neko ko je došao iz pakla kako bi uništio ovaj raj, ili možda suprotno, neko ko je došao iz raja kako bi rešio ovaj pakao.

Ovo je intenzivna telenovela kroz koju se mešaju romansa, napetost i potpuna misterija koja budi Adrijana, vodećeg lika o kome ne znamo kompletnu istinu, a nećemo je ni saznati do samog kraja priče.

## Uloge

## Vanjske veze
* Colarte/ Luzbel está de visita en Colarte 
* Lino Martone en Luzbel está de visita 
* Adrián está de visita
*
Die Nibelungen (mini-serija)

***Die Nibelungen***, koji se također distribuirao i pod naslovima ***Dark Kingdom: The Dragon King***, ***Ring of the Nibelungs***, ***Curse of the Ring*** i ***Sword of Xanten*** je njemački fantasy film iz 2004. temeljen na motivima nordijske Sage o Völsunzima i njemačkog epa *[[Nibelungslied|Pjesma o Nibelunzima]]*. Protagonist filma je nordijski junak Siegfried koga tumači njemački glumac Benno Fürmann. Scenarij su napisali bračni par Diane Duane i Peter Morwood, a režirao Uli Edel. Film, koji je u potpunosti snimljen u Južnoj Africi je osim kino-distribucije, u dužoj verziji emitiran na raznim televizijskim stanicama u obliku dvodijelne mini-serije.

U Hrvatskoj je emitiran na programu RTL Televizije pod naslovom ***Prsten Nibelunga***.

## Glumačka postava
* Benno Fürmann - Eric / Siegfried of Xanten
* Alicia Witt - Kriemhild
* Kristanna Loken - Brunnhild
* Max von Sydow - Eyvind
* Julian Sands - Hagen
* Samuel West - Kralj Gunther
* Robert Pattinson - Giselher
* Mavie Hörbiger - Lena
* Aletta Bezuidenhout - Hallbera
* Sean Higgs - Alberich
* Götz Otto - Kralj Thorkwin od Saksonije
* Ralf Möller - Kralj Thorkilt od Saksonije

## Vanjske veze
* 
;Službene stranice
* 
* 
*  *US Trailer and Soundtrack info*
;Recenzije
*  *BBC Review*
*
Cara o cruz

**Cara o cruz** može označavati:
* Cara o cruz (telenovela), američko-meksička telenovela iz 2002. godine;
* Cara o cruz (film), ekvadorski film iz 2003. godine;
* *[[Águila o sol]]*, meksički film iz 1938. sa Cantinflasom u glavnoj ulozi, poznat i pod alternativnim naslovom *Cara o cruz*