Žabalj

**Žabalj** (mađarski: Zsablya, rusinski: Жабель, nemački: Josefsdorf) je varošica u opštini Žabalj u Južnobačkom okrugu. Prema Popisu stanovništva iz 2011.g. u Žablju živi 9161 stanovnik. Prema popisu iz 2002. bilo je 9598 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 8766 stanovnika). Nalazi se u regionu poznatom kao Šajkaška (jugoistočni deo Bačke), u Autonomnoj Pokrajini Vojvodini.

## Geografija

Varošica Žabalj se nalazi u jugoistočnom delu Bačke blizu reke Tise.

Žabalj je takođe i sedište opštine, u kojoj se pored ovog mesta nalaze i naselja: Gospođinci, Đurđevo i Čurug.

Žabalj je raskrsnica važnih puteva: Novi Sad - Zrenjanin i Novi Sad (preko Bačkog Gradišta) - Bečej - Senta.

## Historija
Podaci o naselju na području današnjeg Žablja datiraju iz praistorije. Žabalj se prvi put pominje 1514. godine kao tvrđava u kojoj je bio zarobljen Dože Đerđ. Za vreme Otomanske imperije (u 16. i 17. veku) naseljen je Srbima. U 18 i 19 veku Žabalj je deo habsburške Vojne krajine (Šajkaški bataljon). Krajem 18. veka, posle velike poplave (1784), dislocirano je prvobitno naselje kraj obale Tise na današnje mesto (12&nbsp;km od Tise).

Prva crkva u Žablju se pominje 1720.g. ali je ona srušena. Današnja pravoslavna crkva Svetog Nikole izgrađena je 1835.g. dok je Katolička crkva podignuta 1901.g. Od 1918.g. Žabalj je deo Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca – kasnije Jugoslavije.

U narodnooslobodilačkom ratu Žabalj, Čurug, Đurđevo i Gospođinci doživljavaju neprijateljsku odmazdu (1942.), kojoj prethodi formiranje i početak borbenog puta Šajkaškog partizanskog odreda. Za vreme Mađarske okupacije tokom II svetskog rata veoma rano dolazi do formiranja Šajkaškog partizanskog odreda. U Raciji 1942.g. ubijeno je 666 stanovnika Žablja od čega 141 žena, 101 dete i 69 starih lica. Prema nacionalnosti žrtve je činilo 614 Srba, 28 Jevreja, 23 Roma i 1 Mađar. Za ove zločine partizani su u jesen i zimu 1944.g. izvršili odmazdu nad žiteljima Žablja mađarske nacionalnosti. Od osvetničkih ubistava ali i gladi i zaraznih bolesti u zatočeništvu stradalo je oko 2000 žabaljskih Mađara.

## Kultura
Mnogobrojna spomen-obeležja iz revolucionarne prošlosti su u selima ovog dela Šajkaške, a na obali Tise je impozantan spomenik Šajkaškom partizanskom odredu, rad Jovana Soldatovića. Pored građevina seoske arhitekture, u Čurugu je i jedina tipična panonska vetrenjača na teritoriji Vojvodine, a u pravoslavnoj crkvi je poznati ikonostas - rad Đorđa Krstića. Kraj Žablja, na obali Tise, smeštena je bogata Zavičajna muzejska zbirka.

## Privreda
Žabalj je u razvijenom poljoprivrednom području. U Žablju su velika šećerana i manji privredni pogoni.

## Demografija
Prema rezultatima Popisa stanovništva iz 2011.g. u Žablju živi 9161 stanovnik. U nastavku teksta podaci su dati prema Popisu stanovništva 2002.g.

U naselju Žabalj živi 7493 punoletna stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 37,7 godina (36,5 kod muškaraca i 38,9 kod žena). U naselju ima 3073 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,12.
Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je porast u broju stanovnika.

## Reference

## Vanjske veze

* Žabalj nezavisni portal 
* Portal Žabalj biz - Sve na jednom mestu 
* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain) 
* Satelitska mapa (Wikimapia)
* Gugl satelitska mapa (Maplandia)
* Plan naselja na mapi (Mapquest)