open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Joel Chandler Harris

**Joel Chandler Harris** (9. decembar 1845&nbsp;– 3. jul 1908) bio je američki književnik, novinar i folklorist najpoznatiji kao autor priča o Uncle Remusu. Bio je rodom iz američke države Georgia gdje je neko vrijeme radio na jednoj plantaži, i tamo se upoznao sa crnim robovima i dobro upamtio njihove priče. Najveći dio života proveo je u Atlanti gdje je radio kao pridruženi urednik za *[[Atlanta Constitution]]*.

## Izabrana bibliografija
* *Uncle Remus: His Songs and His Sayings* (1880)
* *Nights with Uncle Remus* (1883)
* *Mingo and Other Sketches in Black and White* (1884)
* *Free Joe and Other Georgian Sketches* (1887)
* *Daddy Jake, The Runaway: And Short Stories Told After Dark* (1889)
* *Joel Chandler Harris' Life of Henry W. Grady* (1890)
* *Balaam and His Master and Other Sketches and Stories* (1891)
* *On the Plantation: A Story of a Georgia Boy's Adventures During the War* (1892)
* *Uncle Remus and His Friends* (1892)
* *Little Mr. Thimblefinger and his Queer Country* (1894)
* *Mr. Rabbit at Home* (1895)
* *Sister Jane: Her Friends and Acquaintances* (1896)
* *The Story of Aaron* (1896)
* *Aaron in the Wildwoods* (1897)
* *Tales of the Home Folks in Peace and War* (1898)
* *The Chronicles of Aunt Minervy Ann* (1899)
* *Plantation Pageants* (1899)
* *On the Wings of Occasions* (1900)
* *Gabriel Tolliver* (1902)
* *The Making of a Statesman and Other Stories* (1902)
* *Wally Wanderoon and His Story-Telling Machine* (1903)
* *A Little Union Scout* (1904)
* *The Tar-Baby and Other Rhymes of Uncle Remus* (1904)
* *Told By Uncle Remus: New Stories of the Old Plantation* (1905)
* *Uncle Remus and Brer Rabbit* (1907)
* *Shadow Between His Shoulder Blades* (1909)
* *Uncle Remus and the Little Boy* (1910)
* *Uncle Remus Returns* (1918)
* *Seven Tales of Uncle Remus* (1948)

## Vanjske veze

* Joel Chandler Harris , New Georgia Encyclopedia
* The Wren's Nest , Harris's historic home in Atlanta, GA
* Robert Roosevelt's Brer Rabbit Stories
* Theodore Roosevelt on Brer Rabbit and his Uncle
* Black father: the subversive achievement of Joel Chandler Harris, African American Review
* 
* Works by Joel Chandler Harris openly available with full text and large zoomable images in the University of Florida Digital Collections
* Uncle Remus His Songs and Sayings  from American Studies at the University of Virginia
* "Death Calls 'Uncle Remus' and Whole World Mourns" , Atlanta Georgian, July 4, 1908. From the Atlanta Historic Newspaper Archive
Ethel Merman

**Ethel Merman** (16. januar 1908 – 15. februar 1984) bila je američka glumica i pjevačica, najpoznatija po snažnom glasu i ulogama u popularnim brodvejskim mjuziklima. Među pjesmama koje je pjevala se ističu "I Got Rhythm", "Everything's Coming Up Roses", "Some People", "Rose's Turn", "I Get a Kick Out of You", "It's De-Lovely", "Friendship", "You're the Top", "Anything Goes" i "There's No Business Like Show Business", koja je kasnije postala njen "zaštitni znak". Poznata je i po tome što je 1970-ih svoje najveće hitove snimila u disco verziji.

Godine 1953. je za nastup u filmu *[[Call Me Madam (film)|Call Me Madam]]* nagrađena Zlatni globus za najbolju glumicu u komediji ili mjuziklu.

## Reference

## Literatura

* 

## Vanjske veze
* 
* Ethel Merman | PlaybillVault.com 
* 
* [ Ethel Merman] at Allmusic
* They Say She Was Wonderful: Ethel Merman at 100, ''The House Next Door''  By N.P. Thompson
* Obituary, ''The New York Times,'' February 16, 1984, "Ethel Merman, Queen of Musicals, Dies at 76"
* NPR's Susan Stamberg's Report on the Memory of Ethel Merman
Uncle Remus

**Uncle Remus** ("Stric" ili "ujak Remus") je fiktivni lik koji se pojavljuje u pričama, odnosno basnama američkog književnika Joela Chandlera Harris. U njima je opisan kao crni rob na južnjačkoj plantaži prije građanskog rata koji svojoj porodici priča priče o životinjama koje predstavljaju dio afroameričkog folklora.

Uncle Remus se pojavljuje kao lik u kontroverznom filmu *[[Song of the South]]*, gdje ga je tumačio James Baskett.

## Vanjske veze

* Full text of books by Uncle Remus from Project Gutenberg
* Theodore Roosevelt autobiography on Brer Rabbit and his Uncle
* Short biography of Joel Chandler Harris with photograph (article by the Eatonton Literary Festival, Eatonon, Georgia) 
* Official Uncle Remus Museum in Eatonton, GA
Johnny Harris

**Johnny Harris** (London, 1974.) je britanski filmski i televizijski glumac. Karijeru je započeo kao kazališni glumac, da bi se početkom 2000-ih prebacio na filmsko platno. Prvi nastupi donijeli su mu nekoliko nagrada, prije nego se krajem desetljeća prebacio na veće i poznatije projekte. Sudjelovao je u filmovima *[[London to Brighton]]*, *[[RocknRolla]]*, *[[The Imaginarium of Dr Parnassus]]*, *[[Dorian Gray (2009)|Dorian Gray]]* i *[[Snow White and the Huntsman]]*, ali i u serijama *[[Law & Order: UK]]*, *[[Whitechapel (serija)|Whitechapel]]*, *[[Holby City]]*, *[[The Bill]]* i *[[This is England '86]]* i *[[This is England '88|'88]]*.

## Vanjske veze
* Living Proof Films Blog ; *This Is England ’86 – Johnny Harris talks about playing the role of Mick. * 8 October 2010.
*
Ben Bishop

**Ben Bishop** (Hampshire, 1976.) je britanski filmski i televizijski glumac najpoznatiji po ulozi Finlayja Mansella u seriji *[[Whitechapel (serija)|Whitechapel]]*. Osim na televiziji, Mansell je sudjelovao i u nekoliko manje poznatih filmova, a posudio je i glas za film *[[Ultramarines: A Warhammer 40,000 Movie]]* 2010. godine.

## Vanjske veze
* Ben Bishop na IMDb-u
Christopher Fulford

**Christopher Fulford** (London, 1955.) je britanski filmski i televizijski glumac poznat po brojnim sporednim ulogama.

Uglavnom je glumio u krimi serijama, među kojima se ističu *[[Inspector Morse]]*, *[[A Touch of Frost]]*, *[[Scarlet and Black]]*, sa tada nepoznatim Ewanom McGregorom i Rachel Weisz, te *[[Whitechapel (serija)|Whitechapel]]*. Od filmova u kojima je glumio, svakako je najzvučniji akcijski holivudski film *[[D-Tox]]* sa Sylvesterom Stalloneom. S kolegom Philom Davisom je, osim u *Whitechapelu*, glumio i u seriji *[[Collision (serija)|Collision]]*.

## Vanjske veze
*
Alex Jennings

**Alex Jennings** (Essex, 10. svibnja 1957.) je britanski glumac najpoznatiji po ulozi Charlesa, princa od Walesa u filmu *[[The Queen]]* iz 2006. godine.

Tijekom svoje višegodišnje karijere, Jennings je ostavio traga na gotovo svim glumačkim područjima. Kao član Royal Shakespeare Companyja nastupao je u brojnim kazalištima, što mu je donijelo i dvije nagrade Olivier (1995. i 2002.). Od njegovih filmskih uradaka svakako se ističu *[[War Requiem]]* i *[[The Queen]]*, dok je se na televiziji pojavio, između ostalih, u serijalima *[[Smiley's People (1982)|Smiley's People]]*, *[[Inspector Morse]]* i *[[Whitechapel (serija)|Whitechapel]]*. Također, glumio je i prilikom izvedbi radio drama, ali je i posudio glas prilikom čitanja audio knjiga Julesa Vernea i C.S. Lewisa.

Jennings je u dugodoišnjom vezi s Lesley Moors, s kojom ima i dvoje djece.

## Vanjske veze
* 
*
Velež

**Velež** je krečnjačka planina u Hercegovini između Nevesinja i Mostara, Bosna i Hercegovina. Duga je 13 km. Najviši vrhovi su Botin (1969 m), Guvnine (1897 m i Vlačuge (1754 m). Na severnoj strani ima tragova glacijacije. Planina obuhvata većinom goli krš, s retkim pašnjacima i šumom. Stočarski rejon. Gotovo bezvodna. Izvori se javljaju u podnožju (najveći je vrelo Bune). Iznad šumske zone do vrha nalazi se niz jama snežnica, iz kojih se leti vadi sneg za pojenje stoke. Severna strana je bogatija vodom, tu se nalazi i malo glacijalno jezero. Zapadnim podnožjem (dolinom Neretve) prolazi važan put i železnička pruga, veza Sarajeva sa morem.
Inač

**Inač** je planina 30&nbsp;km zapadno od Sarajeva (1425 m) između Kreševa i Fojnice, na razvođu reka Kreševke i Željeznice.

Građena je od krečnjaka trijaske starosti, ispod koje leže peščari donjeg trijasa. Širu okolinu, grade paleozojske metamorfne stene i eruptivi (Bosansko škriljavo gorje). Na krečnjacima je razvijen krš, a na ostalim stenama oblici rečne erozije.

Planina je pokrivena mešovitom šumom i šikarom. Kraj je rudonosan: barit, železo, bakar i zlato.
Radovanj

**Radovanj** je planina u Hercegovini, smeštena severoistočno od Posušja. Visina joj je 1133 metra. Bogata je hrastovom šumom prema kojoj je i najveće selo u Posušju dobilo ime Rastovača. Na samom vrhu Gradini nalazi se antenski stub, napravljen 80 godina prošlog veka za potrebe RTV Sarajevo.

Radovanj je opevan u pesmama koje se pevaju uz gusle i u gangama. Pristupačna je, pa je u proleće posećuje dosta izletnika, pretežno deca. Planina je bogata divljači posebno zecom i lisicom, a na vrhu ima orlova. Lov je dozvoljen samo u zimskom periodu.

Pored divljači česti stanovnici su vuk i divlja svinja, a ponekad zaluta i medved. Radovanj je planina na kojoj se prelama submediteranska i planinska klima. Godine 2003. izgorela je istočna strana južnog dela planine, ali se polako obnavlja.
Tušnica

**Tušnica** je planina u zapadnom delu Bosne i Hercegovine, u opštini Livno, Federacija BiH. Najviši vrh je Vitrenik (1.697 m). Tušnica je bogata nalazištima mrkog uglja koje se crpi u rudniku otovrenom 1888. Proizvodnja uglja 1998. iznosila je 37.500 tona. Sa vrha planine pruža se znatiželjnim izletnicima i planinarima pogled prema Kamešnici, Buškom blatu, Livanjskom polju, Cincaru i Biokovu.

## Vanjske veze

* Fotografije 
* Planinarski izlet
Behremaginica

**Behremaginica** je niska planina u Bosni i Hercegovini između reke Sane i njene desne pritoke Gomjenice, sa najvišom tačkom Razboj na 960 metara.

Građena je od filitnih i peščarskih škriljaca i peščara permo-karbonske starosti. Njen valoviti reljef, formiran erozijom, podeljen je duboko usečenim dolinama potoka i rečica.

Prema severoistoku i jugoistoku Behremaginica se postepeno spušta, dok prema zapadu strmo pada. Uz šume, postoje obradive površine, pašnjaci i mnogobrojni raštrkani zaseoci.
Claire Rushbrook

**Claire Louise Rushbrook** (Hertfordshire, 1970.) je britanska glumica najpoznatija po svojim televizijskim ulogama. Prije televizije, bavila se kazalištem, a imala je i nekoliko manjih filmskih uloga. Zapažene nastupe imala je u serijama *[[Doctor Who]]* i *[[Whitechapel (serija)|Whitechapel]]*, te *[[Collision (serija)|Collision]]*, gdje je glumila s kolegama Philom Davisom i Christopherom Fulfordom.

## Vanjske veze
*
Rimokatolička nadbiskupija Concepcióna

**Rimokatolička nadbiskupija Concepcióna** (latinski: *Archidioecesis Sanctissimae Conceptionis*) je rimokatolička metropolitanska nadbiskupija u Čileu. Trenutni nadbiskup je Fernando Chomalí. Rimokatolička nadbiskupija Concepcióna je jedna od pet nadbiskupije Rimokatoličke crkve u Čileu. Njeno liturgijksko središte je Katedrala Concepción u Čileu. Nadbiskupija je osnovana 22. maja 1563. kao dijeceza.

## Sufraganske biskupije
* Biskupija Chillán
* Biskupija Los Ángeles
* Biskupija Temuco
* Biskupija Villarrica
* Biskupija Valdivia

## Povezano
* Popis rimokatoličkih nadbiskupija
* Concepción

## Vanjske veze

* Službena stranica  
* Archdiocese of Concepción at *catholic-hierarchy.org*
Velika Golija

**Velika Golija** (ili samo **Golija**) je planina u jugozapadnom delu Bosne, između Livanjskog i Glamočkog polja. Pruža se u pravcu severozapad-jugoistok. Na severozapadu nastavlja se preko Babin dola u Borovu planinu, a prema istoku u Grbicu. Visina planine opada od severozapada prema jugoistoku. Najviši vrhovi Golije su: Velika Golija (1.892 m) koji se nalazi na njenom krajnjem severozapadnom delu i Velika Pričija (1.891 m). Gornji delovi su joj potpuno goli. Šume ima samo u nižim delovima i u podnožju.
Kamešnica

**Kamešnica** je planina na granici između Hrvatske i Bosne i Hercegovine. Veći deo planine se nalazi u Bosni, u Livanjskoj opštini. Kamešnica se nalazi između Livanjskog i Senjskog polja. Najviši vrh Konj se nalazi na 1849 metara nadmorske visine. Drugi vrh po veličini je Kamešnica (1810 metara).

Kamešnica je nastavak Dinare. Na planini se nalaze brojne vrtače, pećine, uvale i zaravni.

Kada je vreme lepo sa planine se mogu videti i ostrva u Jadranskom moru.

## Flora i fauna
Na Kamešnici se mogu naći retke i lekovite biljne vrste kao što su gorska metvica, gorski pelin, alpski lišaj, majčina dušica, kadulja, encian, čemerika i druge. Životinjski svet nije mnogo brojan jer je planina po vrhovima ogolela. Zbog toga na planini od životinja se javljaju uglavnom gmizavci, postoji nekoliko vrsta guštera, planinski zelembać, poskok. Sa severne strane planine, i u pošumljenim delovima mogu se naći vukovi, lisice, dilje svinje, risevi i medvedi.

## Literatura
* *Mala Enciklopedija Prosveta - Opšta Enciklopedija (A-Lj). Izdavačko preduzeće „Prosveta“, Beograd 1959.*

## Reference

## Vanjske veze

* Galerija slika
Klekovača

**Klekovača** je krečnjačka planina u zapadnom dijelu Bosne i Hercegovine sa najvišim vrhom Velika Klekovača (1962 m), što je čini najvišom planinom ovog dijela BiH. Okružuju je Srnetica (1375 m), Grmeč (1604 m), Osječenica (1791 m), Lunjevača (1706 m) i Crna Gora (1650 m).

Nalazi se na teritoriji opštine Drvara (južna strana planine) i opština Istočni Drvar i Petrovac (RS) gdje je sjeverni dio. Granica entiteta ide preko vrha Velika Klekovača i spušta se klekovačkim grebenom do Male Kelokovače.

Klekovaču odlikuju velike stijene koje se protežu samim vrhom od Velike do Male Klekovače. Prema mišljenju većine planinara Mala Klekovača je najimpozantniji predio sa surovim sklopom stijena. U tom dijelu planine nalazi se i nekoliko velikih livada i prostranih amfiteatara stijena. Geološki supstrat Klekovače čine krečnjaci.

U sjeverozapadnom dijelu planine, prema planini Osječenici, nalaze se prevoj i mjesto Oštrelj na 1 033 m nadmorske visine, i vrh Oštrelj. Preko Oštrelja vodi put Bosanski Petrovac-Drvar. 

Na Klekovaču se može penjati s više strana, a postoji i alternativa između Male (1413 m) i Velike (1962 m) Klekovače.

Visoka i gusta četinarska šuma raste do nadmorske visine od oko 1500 m, a potom prelazi u rjeđu bukovu šumu. Sam vrh Klekovače obrastao je klekom, niskim rastinjem, pa se pretpostavlja da je po njemu planina i dobila ime.

Na Klekovači se može pronaći i rijetka alpska biljka runolist (*Leontopodium alpinum*). Rijetka ljekovita biljka žuta lincura pretjeranim branjem gotovo je iskorijenjena.

Na Klekovači je moguće sresti i divnog šarenog leptirića, zvanog **Apolonov leptir** (Parnassius apollo, Papilio apollo). Jedan je od najljepših leptirova, ali istovremeno je i u opasnosti da nestane, jer je vrlo osjetljiv na promjene.
## Prašuma Lom

Nedaleko od vrha Velika Klekovača nalazi se Lomska prašuma. Prašumski rezervat "Lom" osnovan je 1956. godine. Zauzima površinu od 297,8 hektara. Ima izdvojeno jezgro - strogi rezervat divljine, veličine 55,8 hektara (kategorija Ia po IUCN - klasifikaciji). Vegetaciju lomske prašume uglavnom čini (75%) tipična šuma ovih dinarskih planina, zajednica bukve-jele-smrče (*Piceo-Abieti-Fagetum illyricum)*.

## Literatura
* Jovan Đ. Marković: Enciklopedijski geografski leksikon Jugoslavije, Svjetlost, Sarajevo, 1988.
## Reference

## Vanjske veze
* Članak o Klekovači u Glasu Srpske
Ovčara (planina)

**Ovčara** je planina koja se nalazi na području opština Mrkonjić Grad, Republika Srpska, i Glamoč, Federacija BiH, BiH.

Najviši vrh planine se nalazi na visini od 1.576 metara nadmorske visine. Na njenim padinama se nalazi naseljeno mjesto Mlinište.
Čabulja

**Čabulja** je planina u Hercegovini između reke Neretve i njene desne pritoke Drežanke. Najviši vrh je Velika Vlajna 1776 m.

Građena je od mezozojskih krečnjaka, a delimično i od dolomita. Morfotektonski je produžetak planine Velež. Prema dolini Drežanke oštro je oivičena nekoliko stotina metara visokim tektonskim strmenima, dok prema jugozapadu prelazi u podgorinu. Snažna pleistocenska glacijacija ostavila je na mnogim mestima duž obe podgorine planine, a naručito duž jugozapadne velike komplekse morenskih nasipa.

Čabulja je uglavnom gola, krševita i bezvodna, sa malo obradive zemlje u uskim udolinama jugozapadne podgorine, gde se nalaze malobrojna rezbijena seoska naselja. U većem delu Čabulja je područje letnjih ispaša sa sezonskim stočarskim naseljima, mađu njima i stočara iz submediteranske zapadne Hercegovine.
Hrgud

**Hrgud** je planina u Istočnoj Hercegovini, jugozapadno od Berkovića, a severoistočno od Stoca. Sa južne strane ograničena je strmim odsekom prema dolini Bregave, sa istočne strane takođe strmim odsekom prema Dabarskom polju, a na severu se veže za ogranke planine Snježnice.

Planina obuhvata površinu oko 30&nbsp;km². Građena je od krečnjaka gornjekredne starosti. Ima nekoliko vrhova preko 1.000 m poređanih prema južnoj strani. Najviši vrh je Veliki Parić (1.109 m), a tu se još Pleša (1.057 m), Bubanj (1.040 m), Gradac (1066 m) i Gradina (1.077 m.) Prema severu se spušta ispod 1.000 metara.

Planina se pruža u pravcu istok-zapad, a podeljena je tako da zapadni deo pripada opštini Stolac u Federaciji Bosne i Hercegovine, a istočni opštini Berkovići u Republivi Srpskoj.

Delimično je pokrivena šumom, naročito u južnom delu, a ima i dosta pašnjaka i livada. Naselja na planini su veoma retka.

U planinu Hrgud je 26. februara 2004. udario avion u kojem se nalazio predsednik Republike Makedonije Boris Trajkovski i makedonska delegacija. Nesreću niko nije preživeo.,

## Povezano
* Opština Berkovići
* Istočna Hercegovina

## Reference

## Literatura
* Enciklopedija Jugoslavije JLZ „Miroslav Krleža“ Zagreb 1986. tom 4 str 743
Song of the South

***Song of the South*** je američki igrano-animirani film snimljen 1946. godine u režiji Harve Jacksona i Wilfreda Fostera i produkciji Walta Disneya. Scenario se temelji na pričama za djecu o Uncle Remusu američkog književnika Joela Chandlera Harrisa, a radnja je smještena na Jug u doba Rekonstrukcije. Glavnog protagonista-pripovjedača tumači James Baskett, koji je za svoju ulogu nagrađen počasnim Oscarom, postavši prvi crni glumac nagrađen tom nagradom (ne računajući glumicu Hattie McDaniel nagrađenu nekoliko godina  prije za Prohujalo s vihorom, a koja se također pojavljuje u *Song of the South*).

Film je doživio izuzetan komercijalni uspjeh, a pjesma *[[Zip-a-Dee-Doo-Dah]]* je nagrađena Oscarom za najbolju pjesmu.

Iako je, između ostalog, potakao Disneyev studio da podigne svoju atrakciju Splash Mountain u Disneylandu, *Song of the South* je od samog početka bio predmetom kontroverzi, najčešće vezanih uz navodno paternalistički ili rasistički odnos prema američkim crncima. Nastojeći izbjeći kontroverze, Disney nikada nije dozvolio da se u SAD distribuira video-izdanje filma, iako su se određena izdanja 1980-ih pojavila u Japanu i nekim evropskim državama.

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* 
*
Zip-a-Dee-Doo-Dah

***Zip-a-Dee-Doo-Dah*** je pjesma iz 1946. za koju je muziku komponirao Allie Wrubel, a tekst napisao Ray Gilbert. Originalno ju je izveo James Baskett u igrano-animiranom filmu *[[Song of the South]]*. Nagrađena je Oscarom za najbolju pjesmu. Kasnije su je izvodili brojni pjevači i muzičari kao Johnny Mercer, Connie Francis, Doris Day, Louis Armstrong, *[[Jacksons 5]]* i Miley Cyrus. Poznata je i kao dio špice za TV-seriju *[[Disneyland (TV serija)|Disneyland]]*.
James Baskett

**James Baskett** (16. februar 1904 - 9. jul 1948) je američki glumac, najpoznatiji po ulozi Uncle Remusa u igrano-animiranom filmu *[[Song of the South]]*. Za tu je ulogu 1948. nagrađen specijalnim Oscarom, postavši prvi crni glumac (ne računajući Hattie McDaniel u Prohujalo s vihorom) koji je dobio tu nagradu.

## Filmografija

## Reference

## Vanjske veze
* 
*
Brigadoon

***Brigadoon*** je mjuzikl iz 1947. za koga je muziku napisao Frederick Loewe, a libreto i dijaloge Alan Jay Lerner. Radnja prikazuje doživljaje dvojice američkih turista koji u škotskim brdima zalutaju u tajanstveno selo koje se zbog drevne kletve pojavljuje samo jednom u sto godina. Originalno je postavljen na Broadwayu i postao je veliki hit. Mnoge od pjesama su kasnije postali veliki hitovi.

Godine 1954. je snimljena filmska verzija s Geneom Kellyjem u glavnoj ulozi.

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* Information about the original 1949 West End production
* 
* 
* 
* 1966 Television production at internet archive
Lerner i Loewe

**Lerner i Loewe** () su tandem pisaca mjuzikala koga su činili američki kompozitor Frederick Loewe i libretist Alan Jay Lerner, poznati po nizu velikih brodvejskih hitova sredinom 20. vijeka. Lerner i Loewe su se godine 1942. slučajno upoznali u njujorškom Lambs Clubu i započeli suradnju koja će potrajati tri decenije.

## Kazališna djela
* *[[Life of the Party (mjuzikl)|Life of the Party]]* 1942
* *[[What's Up? (mjuzikl)|What's Up?]]* 1943
* *[[The Day Before Spring]] 1945
* *Brigadoon* 1947
* *Paint Your Wagon* 1951
* *My Fair Lady* 1956
* *Camelot* 1960
* *Gigi* 1973 - kazališna verzija temeljena na filmu

== Filmovi i filmske adaptacije ==
* *Brigadoon* 1954
* *Gigi* 1958
* *My Fair Lady* 1964
* *Camelot* 1967
* *Paint Your Wagon* 1969
* *The Little Prince* 1974

== Literatura ==
* Lees, Gene (2005, originally published 1991). *The Musical Worlds of Lerner and Loewe*. University of Nebraska Press (bisonbooks.com), 
* Green, Benny, Editor (1987). *A Hymn to Him : The Lyrics of Alan Jay Lerner*. Hal Leonard Corporation. 
* Lerner, Alan Jay (1985). *The Street Where I Live*. Da Capo Press. 
* Green, Benny. "Frederick Loewe, a prince of musical comedy", *The Guardian'', February 16, 1988, p.&nbsp;33
Irski vilenjak

**Irski vilenjak** (leprekon; irski: leipreachán ) patuljastog rasta, odeven u zeleno. Prema nekim legendama donosi sreću. Među korenjem ili na sličnim mestima sakuplja blago, a čoveka koji ga uspe uloviti dovešće će do tog blaga.

Irski vilenjak, za razliku od klasičnih vilenjaka, pije, psuje, ima izrazit seksualni nagon i jedino što ga veže sa klasičnim vilenjakom jeste besmrtnost. I u izgledu ima velike razlike. Irski vilenjak je zapravo isti kao čovek, osim što je puno manji. On je zapravo više neka vrsta polutana, nego vilenjaka.
Finian's Rainbow

***Finian's Rainbow*** (doslovno: ***Finianova duga***) je američki mjuzikl iz 1947. za koga je scenario i libreto napisao Yip Harburg, a muziku komponirao Burton Lane. Radnja je smještena u fiktivnu državu Missitucky na američkom Jugu gdje iz Irske dolazi emigrant Finian MacLonergan i doživljava pustolovine vezane uz vilenjaka po imenu Og i korumpiranog zadrtog rasističkog senatora.

Premijerno izveden na Broadwayu, mjuzikl je doživio veliki uspjeh i otada je mnogo puta izvođen. Ljevičarska politička angažiranost Harburga, koji se 1950-ih u doba makartizma našao na crnoj listi su spriječili prvi pokušaj ekranizacije u obliku animiranog filma. Do ekranizacije je konačno došlo film Francisa Forda Coppole iz 1968. godine.

## Izvori

## Vanjske veze
* 2009 Broadway Revival
* Internet Broadway Database listing
* Time Magazine review of the 1947 production 
* NY Times review of the 2004 Irish Repertory Theatre production
Allegro (mjuzikl)

***Allegro*** je američki mjuzikl iz 1947. za koga je muziku komponirao Richard Rodgers, a tekst napisao Oscar Hammerstein II. Radnja prati život mladog provincijskog ljekara od rođenja do karijere u velikom gradu. Mjuzikl je bio djelomično inspiriran znamenitom Wilderovom dramom *[[Our Town]]*; prilikom izvedbe se uopće nije koristila scenografija, dok se koristio grčki zbor za komentiranje radnje. Originalna produkcija je nakon niza problema doživjela mlake kritike, učinivši *Allegro* najvećim neuspjehom tandema Rodgers i Hammerstein. Većina kritičara je držala da je sa svojom "revolucionarnošću" bio previše ispred svog vremena, dok je dio smatrao da gradsku publiku vrijeđa svojim moralizmom i veličanjem provincijskih gradića.

Neke od pjesama iz mjuzikla su, usprkos toga, postali hitovi.

## Vanjske veze
* 
* Allegro info page on StageAgent.com  – Allegro plot summary & character descriptions
John Frederick Coots

**John Frederick Coots** (2. maj 1897 – 8. april 1985) bio je američki tekstopisac zabavne muzike. Tokom karijere je napisao preko 700 pjesama, a od njih je vjerojatno najpoznatija "Santa Claus Is Coming to Town", božićna pjesma koja predstavlja jedan od najvećih bestserla u historiji američke muzike.

## Vanjske veze
* 
* Entry at Songwriters Hall of Fame (includes a complete list of compositions)
Dave Dreyer

**Dave Dryer** (Brooklyn, 22. septembar 1894 - New York, 1. mart 1967) bio je američki pijanist i kompozitor. Karijeru je započeo u vodviljima surađujući sa zvijezdama kao što su Al Jolson i Sophie Tucker. Jedna od njegovih najpoznatijih pjesama je *[[Back in Your Own Backyard]]*.

## Izvori
Ted Fio Rito

**Theodore Salvatore Fiorito** (20. decembar 1900 &ndash; 22. jul 1971), poznat po umjetničkim imenom **Ted Fio Rito**, bio je američki pijanist, vođa orkestra i kompozitor, poznat kao jedan od prvih muzičara koji svoju popularnost duguje novom mediju radija, gdje je sa svojim orkestrom nastupao 1920-ih i 1930-ih. Napisao je preko 100 pjesama, surađujući sa nekim od najpoznatijih tekstopisaca svog vremena kao što su Gus Kahn i Albert von Tilzer.

## Izvori

## Vanjske veze
* Liner notes by Jeff Hopkins (August 2002)
*
Max Freedman

**Maxamus C. Freedman** (8. januar 1893 - 8. oktobar 1962) bio je američki tekstopisac zabavne muzike, poznat prije svega kao autor znamenite pjesme *[[Rock Around the Clock]]*, čiji se nastanak 1954- tradicionalno smatra početkom ere rock and rolla. Prije toga je 1945. napisao pjesmu *[[Sioux City Sue]]*, koja je postala veliki hit.
James P. Johnson

**James P. Johnson** (**James Price Johnson**, također poznat kao **Jimmy Johnson**; 1. februar 1894 &ndash; 17. novembar 1955) bio je američki pijanist i kompozitor. Bio je jedan od pionira stride piano muzike, i smatra se jednim od najvažnijih ličnosti za prijelaz američke zabavne muzike iz ere ragtimea u eru jazza. Njegovo najpoznatije djelo je *[[Charleston (pjesma)|Charleston]]*, pjesma koja se često smatra svojevrsnom himnom Burnih dvadesetih.

## Izvori

## Vanjske veze
* James P. Johnson on RedHotJazz.com Biography with RAM files of many of James P. Johnson's historic recordings 
* James P. Johnson on BlueBlackJazz.com
* ''James P. Johnson: A Composer Rescued -- The story of the discovery of "Victory Stride" and James P. Johnson's other lost symphonies'' by Leslie Stifleman 
* The James P. Johnson Foundation For Music and The Arts  
* James P. Johnson Discography at Smithsonian Folkways
* Institute of Jazz Studies page on the James P. Johnson archival collection housed there 
* James P. Johnson Collection Music Manuscripts Institute of Jazz Studies, Dana Library, Rutgers University, Newark, NJ.
* James P. Johnson Collection Programs, Scripts and Books Institute of Jazz Studies, Dana Library, Rutgers University, Newark, NJ.
* Institute of Jazz Studies Fats Waller Centennial Conference 
* "In Search of James P. Johnson" by Ethan Iverson
Al Lewis (tekstopisac)

**Al Lewis** ( New York City 18. april 1901 &ndash; New York, 4. april 1967) bio je američki tekstopisac i kompozitor iz doba Tin Pan Alleyja. Karijera mu je trajala od 1920-ih do 1950-ih, a surađivao je sa popularnim tvorcima pjesama kao što su Al Sherman i Abner Silver. Njegove najpoznatije pjesme su "Blueberry Hill" i "You Gotta Be a Football Hero".
Sam M. Lewis

**Sam M. Lewis** (25. oktobar 1885 - 22. novembar 1959) bio je američki tekstopisac zabavne muzike koji je djelovao u doba Tin Pan Alleya. Surađivao je s brojnim kompozitorima svog vremena, pisao pjesme za brodvejske i holivudske mjuzikle, te bio jedan od osnivača profesionalne organizacije ASCAP. Najpoznatije pjesme su mu *[[Has Anybody Seen My Gal? (song)|Has Anybody Seen My Gal?]]* i *[[I'm Sitting on Top of the World]]*.

## Vanjske veze
*
*
*
*
King William's Town

**King William's Town** je grad od 28 118 stanovnika (po popisu iz 2001.) u južnoafričkoj provinciji Istočni Kaap, udaljen pola sata vožnje od Istočnog Londona. *King William's Town* kog njegovi stanovnici jednostavno zovu **King** dio je megalopolisa - **Buffalo City** (gusto urbaniziranog kraja, koji je organiziran kao jedna općina, u kojem su osim King William's Towna i gradovi Bhisho i Istočni London) koji ima 1 400 000 stanovnika.

*King William's Town* je u Južnoafričkoj Republici poznat po svojim odličnim školama.
## Historija
*King William's Town* izrastao je iz misionarske stanice za evangelizaciju lokalnih domorodaca osnovane - 1826. Njegova važnost porasla je od 1835. kad je postao sjedište britanske vojske za taj kraj, naročito za vrijeme Ratova s Xhosama. Grad je nazvan po tadašnjem britanskom kralju Williamu IV. Britanska vojska napustila je grad pod pritiskom Xhosa u decembru 1836., ali ga je ponovno zauzela 1847. Od tad je grad bio sjedište Britanske Kaffrarie, male kolonije od tadašnje luke Port Rex do *King William's Towna* koja je od 1865. anektirana u Koloniju Rt Dobre Nade. Nakon Krimskog rata u grad su se doselili brojni njemački vojnici dobrovoljci koji su ratovali na strani Britanije u tom ratu. 

## Geografija
King William's Town leži na površini od 55.98 km² uz obale rijeke Buffalo na nadmorskoj visini od 389 m, udaljen oko 60&nbsp;km od Istočnog Londona (koji leži zapadno), i svega 6&nbsp;km od Bhishoa s kojim je danas praktički spojen u jedno naselje, tako da širi *King William's Town* ima čak 100 000 stanovnika.
## Znamenitosti
Najveća atrakcija grada je Muzej Amathola (nekadašnji Muzej Kaffraria) sa velikom zbirkom sisavaca, i umjetnosti naroda Xhosa.

## Privreda i transport
*King William's Town* ima razvijenu tekstilnu industriju i brojne kožare.

Grad je izvrsno povezan autoputem N2 sa obližnjim Istočnim Londonom, te Kaapstadom i Durbanom, a sa željeznicom preko Bloemfonteina sa Johannesburgom i ostalim gradovima Highvelda.

* U *King William's Townu* je 1946. rođen Steve Biko znameniti južnoafrički borac protiv apartheida, osnivač Pokreta crnačke svijesti (*Black Consciousness Movement*).
## Reference

## Vanjske veze

* ''King William's Town'' na portalu Encyclopædia Britannica 
* Historija King William's Towna
F. W. Meacham

**Frank W. Meacham** (Buffalo, cca. 1850 - New York, 1896) bio je američki kompozitor i aranžer sa početka ere Tin Pan Alleya. Specijalnost mu je bila marševska muzika, ali je napisao i nekoliko ragtime kompozicija. Najpoznatije djelo mu je marš *[[American Patrol]]* iz 1885. koga je godine 1942. u swing stilu aranžirao Glenn Miller.
Theodora Morse

**Theodora Morse** (11. jul 1883 - 10. novembar 1953) bila je američka kompozitorica i tekstopisac iz doba Tin Pan Alleya. Rođena je pod imenom **Alfreda Theodora Strandberg**. Godine 1907. se udala za kompozitora Theodorea F. Morsea kome je pisala tekstove za pjesme. Njih dvoje su postali jedan od najuspješnijih tandema tadašnjeg Tin Pan Alleya i pisali hitove sve do Theodoreove smrti 1924. Jedan od njenih najvećih hitova bio je *[[Three O'Clock in the Morning]]* u izvedbi Paula Whitemana 1922.

## Vanjske veze
* The Composers of Tin Pan Alley
Bernice Petkere

**Bernice Petkere** (11. august 1901 - 7. januar 2000) bila je američka kompozitorka i tekstopisac. Odrasla je u zabavljačkoj porodici i kao dijete nastupala u vodvilju. Njenu prvu pjesmu "Starlight (Help Me Find The One I Love)" je 1931. snimio Bing Crosby. Kasnije je napisala pjesme za niz brodvejskih mjuzikala i holivudskih filmova, a mnoge od njih dan-danas izvode eminentni izvođači. Irving Berlin ju je proglasio "kraljicom Tin Pan Alleya".

## Vanjske veze
*
Lew Pollack

**Lew Pollack** (16. jun 1895 - 18. januar 1946) bio je američki kompozitor zabavne muzike, koji je napisao niz hitova 1920-ih i 1930-ih. Među njegovim ranim pjesmama se ističe *[[That'a Plenty (pjesma)|That's a Plenty]]* iz 1914. godine, koja je kasnije postala dio standardnog repertoara dixieland bendova.

## Izvori

## Vanjske veze
* Lew Pollack's entry at the Songwriters' Hall of Fame
* Lew Pollack's entry on IMDb
Al Sherman

**Al Sherman** (Kijev, 7. septembar 1897 - Los Angeles, 16. septembar 1973) bio je američki kompozitor i tekstopisac jevrejskog porijekla, poznat kao autor niza hitova u doba Tin Pan Alleya.

Rodio se u porodici jevrejskih muzičara u tadašnjem Ruskom Carstvu kao Avrum Šerman. Godine 1903. je zajedno s ocem pobjegao pred pogromom u Austro-Ugarsku i došao u Prag. Godine 1909. su se preselili u New York, ali je otac tada zbog siromaštva ubrzo napustio porodicu. Sherman, koji je sa 13 godina bio prisiljen uzdržavati porodicu, prvo je naučio svirati klavir, a od 1918. se bavio komponiranjem. Neko vrijeme je i glumio u nijemi filmovima. U ljeto 1921. je sreo glumicu Rosu Dancis, sa kojom se vjenčao 1923. Ona mu je rodila sinove Roberta i Richarda Shermana - znamenitu braću Sherman.

## Vanjske veze
* 
* Al Sherman at SoundUnwound
* Sherman Music 
* Songwriters Hall of Fame
Ted Snyder

**Theodore Frank Snyder** (Freeport, Illinois, 15. august 1881 - Woodland Hills, Kalifornija, 16. jul 1965) bio je američki kompozitor, tekstopisac i muzički izdavač iz doba Tin Pan Alleya. Najpoznatiji je kao autor pjesama *[[The Sheikh of Araby]]* (1921) i *[[Who's Sorry Now?]]* (1923).

## Literatura

## Vanjske veze
* Ted Snyder entry at the Songwriters Hall of Fame
* 
* 
*
Kay Swift

**Kay Swift** (19. april 1897 - 28. januar 1993) bila je američka kompozitorka i tekstopisac iz doba Tin Pan Alleya. Odrasla je u porodici uglednog muzičkog kritičara i školovala se na Institutu za muzičku umjetnost (današnji Juilliard School). Ispočetka je pisala i svirala isključivo klasičnu muziku. Godine 1918. se udala za bankara Jamesa Warburga, prkoseći svojoj porodici kojoj je smetalo to što je Warburg Jevrej. Između 1919. i 1924. mu je rodila dvoje djece. Godine 1925. se srela sa kompozitorom Georgeom Gershwinom koju je zainteresirao za jazz; njih dvoje su počeli dugu i plodnu suradnju, ali i vanbračnu vezu koja je na krau dovela do razvoda s Warburgom. Godine 1939. je na jednom rodeo natjecanju upoznala lokalnog kauboja i s njime se vjenčala. Život na oregonskoj farmi je poslije opisala u knjizi "Who Could Ask For Anything More?" pretvorenoj 1950. u film *[[Never a Dull Moment (1950 film)|Never a Dull Moment]]* gdje je njen lik tumačila Irene Dunne.

## Vanjske veze
* KaySwift.com
* Kay Swift Papers at Irving S. Gilmore Music Library, Yale University
* 1923 passport photo of Kay Swift
1381.

Godina **1381** (**[[rimski brojevi|MCCCLXXXI]]**) naše ere, bila je redovna godina koja počinje u utorak (1. 1. po julijanskom kalendaru).

## Događaji
* 5. 4. - Mlečani ustupili austrijskom vojvodi Leopoldu grad Treviso, koji je pod pritiskom padovske vojske.
* 9. 5. - Dubrovačka Republika zabranila izvoz soli u Bosnu i Srbiju i naredila svojim trgovcima povratak u grad (zbog Tvrtkove problematične politike u Kotoru i kuge koja hara Balkanom).
* 24. 5. - Kod Dubrovnika se pojavile 22 đenovske galije, ali ih oterao mletački admiral Carlo Zeno. 
* 26. 5. - Ivan Paližna pomenut kao prior Vrane u kontekstu spora oko dva sela u okolini Zadra.
* 2. 6. - Papa Urban VI okrunio Karlo Dračkog za napuljskog kralja (kraljica Ivana I Napuljska prošle godine proglašena heretikom). 
* 14. 6. - Seljačka buna Wata Tylera: seljaci uništili Palatu Savoy, upali u Londonski Tower i ubili kenterberijskog nadbiskupa i Lorda kancelara. 
* 15. 6. - Wat Tyler, vođa seljačke bune, tokom pregovora sa kraljem Richardom II ubijen od kraljeve pratnje - ubrzo i gušenje ustanka. 
* jun-jul? - Karlo Drački kod San Germana, na međi Napuljske kraljevine, porazio Ota Tarentinca, muža kraljice Ivane (u Karlovoj vojsci su i hrvatske čete na čelu sa mačvanskim banom Ivanom Horvatom).
* 16. 7. (ili 26.7.?) - Karlo Drački ušao u grad Napulj, kraljica Ivana opkoljena u Castel dell'Ovu.
* 8. 8. - Uz posredovanje Amedea VI Savojskog dogovoren Torinski mir, nakon tri godine rata između Mletačke i Đenovske republike i njihovih saveznika (ugarsko-hrvatskog kralja Ludovika zastupali pečujski i zagrebački biskup Pavao Horvat) - Kraljevina Hrvatska i Dalmacija dobija Kotor i 7000 dukata godišnje; Đenova je trajno oslabljena ovim sukobom. 
* ca. 25. 8. - Otto Tarentinac pokušao da oslobodi suprugu-kraljicu iz Castel dell'Ova, ali poražen i zarobljen; ona se zatim predala.
* 26. 9. - Mlečani predali kotorsku tvrđavu kraljevom povjereniku, Zadraninu Pavlu Jurjeviću. 
* septembar-oktobar - Kralj Tvrtko boravi u župi Dračevici, gde će graditi Sveti Stefan (danas Herceg Novi); takođe će graditi i Brštanik kod Opuzena.
* oktobar-novembar - Plemići u Kotoru se vratili na vlast (bili zbačeni od građana u maju 1380).
* 6. 12. - Ludovik I. Veliki u Križevcima (izdaje povlastice knezu Pavlu I. Zrinskom).

### Tokom/tijekom godine

* 1380/81 - Bitka na Dubravnici, Crep Vukoslavić sa susedom Vitomirom razbio turski pljačkaški odred na reci Dubravnici kod Paraćina - prvi veći srpsko-osmanlijski sukob posle Marice.
* Završen manastir Ravanica, Lazareva zadužbina (v. Ravanička povelja). 
* Monah Dorotej izgradio manastir Drenču kod Kožetina (Aleksandrovca), takođe i crkva u Naupari kod Kruševca izdignuta u manastir Naupara. 
* Eparhija Hvosno (sever Metohije) unapređena u mitropoliju (sedište Bogorodica Hvostanska ili "Mala Studenica").
* Timurova osvajanja u Horasanu: Herat u aprilu od Kartida, potčinjavaju mu se Sarbadari na severoistoku Irana.

## Rođenja

## Smrti

## Reference

* Svezak drugi: dio prvi. Treće doba: Vladanje kraljeva iz raznih porodica (1301-1526). Prva knjiga: Anžuvinci i Sigismund do gubitka Dalmacije (1301-1409), Vjekoslav Klaić (archive.org)
Mandarina

**Mandarina** ili mandarinka () je biljka iz porodice Rutaceae, a pripada rodu *[[Agrumi|Citrus]]*. Mandarine su zimzelene biljke, narastu do oko 3 metra visine, sa širim listovima od ostalih citrusa. Najbolje uspijeva u suptropskim krajevima jer je osjetljiva na hladnoću, posebno na temperature ispod ništice. U hrvatskim krajevima mandarina najbolje uspijeva u dolini Neretve gdje su odlični uvjeti za plantažno uzgajanje vrlo kvalitetnih sorti unšiu mandarina koje se uzgajaju od 1934. godine.

## Vrste i karakteristike
Sorta unšiu (Unshiu, Satsuma) je sortna grupa japanskih mandarina, kojih ima više od 200. Zbog otpornosti na hladnoću (može izdržati kraće periode hladnoće i do -10&nbsp;°C) postala je glavna sorta uzgoja u hrvatskim krajevima, posebno u dolini Neretve. Cvjeta rano s mirisnim bijelim cvjetovima. Plodovi su sočni i slatki, skoro bez sjemenki. Sazrijeva u jesen.

U nešto manjem obujmu se uzgajaju i druge sorte kao što su klementine (na Dubrovačkom području poznat kao aleksandrin) i sorta havana (domaća mandarina, narančin).

Klementina je manje otporna na hladnoću, plodovi su joj slađi i ukusniji od sorte unšiu, bez sjemenki. Manja je od mandarine te je crvenkaste boje, a sazrijeva negdje oko prosinca. Sorta havana kasno sazrijeva, u siječnju ili čak veljači, plod je pun sjemenki, te ga mnogi zbog toga izbjegavaju. Vrlo je mirisan i boljeg okusa od sorte unšiu.

## Kemijski sastav

## Vanjske veze
Vincent Youmans

**Vincent Youmans** (27. septembar 1898 - 5. april 1946) bio je američki kompozitor zabavne muztike i brodvejski producent.

Odrastao je u porodici uspješnog i bogatog proizvođača šešira, a u mladosti je na Yaleu studirao za inženjera. Nakon što je za vrijeme prvog svjetskog rata regrutiran, otkrio je talent za muziku postavljajući predstave kao dio vojničke trupe. Poslije rata je došao u New York gdje se pridružio piscima pjesmama u Tin Pan Alleyu. Napisao je nekoliko brodvejskih mjuzikala od kojih se najviše ističe *[[No, No, Nanette]]*. Karijeru je 1934.bio prisiljen prekinuti zbog tuberkuloze, od koje je umro 1946.

Iza sebe je ostavio 100 pjesama, ali su mnoge od njih postali hitovi.

## Izvori

## Vanjske veze
* Vincent Youmans at the Internet Broadway Database
* Vincent Youmans  at the Songwriter's Hall of Fame
*  at the Internet Movie Database
Richard A. Whiting

**Richard Armstrong Whiting** (12. novembar 1891 &ndash; 10. februar 1938) bio je američki kompozitor zabavne muzike poznat kao autor hitova kao što su "Hooray for Hollywood", "Ain't We Got Fun?" i "On the Good Ship Lollipop".

Rodio se u Peoriji, a djed mu je bio republikanski kongresnik Richard H. Whiting. Odrastao je u Detroitu. Godine 1919. je došao u Hollywood gdje je počeo pisati pjesme za tamošnje filmove, ali i brodvejske predstave. Surađivao je s najpoznatijim kompozitorima i tekstopiscima svog vremena kao što su Buddy DaSilva, Gus Kahn i Johnny Mercer. Njegovu karijeru je na samom vrhuncu prekinula iznenadna smrt od srčanog udara.

Njegove kćeri su bile pjevačica Margaret Whiting i glumica Barbara Whiting Smith.

Godine 1980. je Whitingu odana počast kroz brodvejski mjuzikl *[[A Day in Hollywood / A Night in the Ukraine]]* u kome su korištene njegove pjesme.

## Vanjske veze
* 
* Big Bands Database page on Whiting 
* 
* Sheet music for "Till We Meet Again", Jerome H. Remick & Co., 1918.
Harry M. Woods

**Henry MacGregor Woods**, ponekad navođen kao **Harry Woods** (4. novembar 1896 - 14. januar 1970) bio je američki pijanist i kompozitor iz doba Tin Pan Alleya. Karijeru je započeo 1920-ih, a okončao 1945. godine. Jedan od njegovih najpoznatijih hitova je *[[Try a Little Tenderness]]*.

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* Harry M. Woods at Find a Grave
Jule Styne

**Jule Styne** (31. decembar 1905 &ndash; 20. septembar 1994) bio je američki kompozitor rodom iz Velike Britanije, poznat kao autor muzike za niz uspješnih brodvejskih mjuzikala.

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* 
* Kennedy Center biography 
* PBS biography 
* ''New York Times'' obituary, September 21, 1994
Long play

**Long play** (na engleskom doslovno "dugo sviranje"; skraćeno **LP**; kolokvijalno ***longplejka***) je izraz za vrstu gramofonske ploče, odnosno analogni audio-format (nosač zvuka) koja se sastoji od (najčešće) vinilne ploče koje se na gramofonskom uređaju okreće u ritmu od 33 okretaja u minuti. Godine 1948. ju je javnosti predstavila američka diskografska kuća Columbia Records, i otada je postala standard za diskografsku industriju u cijelom svijetu.

Za razliku od dotadašnjeg standardnog formata gramofonskih ploča (78 rpm ili o/m), koji su omogućavali 3-5 minuta sadržaja po strani, long play je omogućavao da se na svakoj strani ploče nalazi preko 20 minuta muzičkih sadržaja. Time je omogućeno da se na gramofonskim pločama snimaju i izvode ostvarenja klasične muzike (simfonije, opere i sl.), ali i na jednoj jedinoj ploči izdaju albumi zabavne i drugih muzičkih žanrova.

Popularnost long playa kao glavnog oblika snimanja i reproduciranja muzike nije načelo ni uvođenje singlica, odnosno gramofonskih ploča 45 o/m godinu dana kasnije. Long play ploče su ugrožene tek s pojavom audio-kazeta 1970-ih, da bi od 1980-ih počeli zamjenjivati digitalni kompakt diskovi.

## Vanjske veze
* Dreams of Vinyl: The Story of the LP record by Jac Holzman
927.

__NOTOC__
Godina **927.** (**[[rimske brojke|CMXXVII]]**) bila je redovna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru.

## Događaji
* Petar I nasljeđuje Simeona Velikog na bugarskom prijestolju a Bizantsko Carstvo mu priznaje titulu cara.
* 27. 5. &ndash; Bitka na Bosanskim visoravnima u kojima hrvatska vojska pod knezom/kraljem Tomislavom nanosi poraz Bugarima.
* 12. 7. &ndash; Kralj Aethelstan formalno ujedinjuje dotadašnja anglosaksonska kraljevstva u Kraljevinu Englesku.
* 15. 8. &ndash; Saraceni osvajaju i pustoše grad Taranto u južnoj Italiji.
* Kineski gospodar rata Ma Yin osniva Državu Chu .
* Korejska država Hubaekje zauzima Gyeongju, glavni grad države Silla i na prijestolje postavlja kralja Gyeongsuna.
* Hubaekje i Goryeo vojska se sudaraju kraj Daegua pri čemu je Goryeo vojska poražena.
* Carigradska patrijaršija priznaje autokefalnost Bugarske pravoslavne crkve.

## Rođenja

* 17. 3. &ndash; Zhao Kuangyin, posthumno poznat kao car Taizu, odnosno osnivač dinastije Song

## Smrti

* 27. 5. &ndash; Simeon I od Bugarske
* Ha-Mim, marokanski prorok

## Reference
Tegu

**Tegu** (kor. 대구) je sa 2.512.604 stanovnika (2009) četvrti po veličini grad Južne Koreje. Nalazi se na jugoistoku zemlje i regionalni je administrativni, privredni i kulturni centar. Tegu je glavni grad korejanske provincije Severni Kjonsan, ali joj sam ne pripada, već ima status autonomnog grada.

## Prirodne odlike
Grad se nalazi u basenu okruženom niskim planinama, na reci Geumho koja čini severnu i istočnu granicu grada. Klima je vlažna suptropska. Položaj grada među planinama utiče na to da se iznad grada zadržava vlažan i topao vazduh tokom leta, i hladan vazduh tokom zime. Kiše ima dosta u leto, dok je ostatak godine vreme uglavnom sunčano.

Površina Tegua je 885,62&nbsp;km². Najviša tačka je na oko 600 metara u brdima, a najniža pored reke, na oko 50 metara nadmorske visine.

## Historija
Od 1392. do 1910, za vreme Korejskog carstva, Tegu je bio glavni grad provincije Kjonsan, koja je 1896. podeljena na više delova. Koreja je od 1910. do 1945. bila posed Japanskog carstva. Japanci su ovaj grad zvali *Taikju* (大邱). Posle Korejskog rata grad je rastao eksplozivno. Broj stanovnika porastao je više od deset puta.

## Industrija
Tegu je poznat kao jedan od centara industrije Južne Koreje. Najvažnije su: tekstilna (modna), metalska i mašinska.

### Transport
Tegu ima dve podzemne linije teškog metroa, dok je treća nadzemna linija na stubovima u izgradnji.

U gradu se nalazi Međunarodni aerodrom Tegu (oznaka *TAE*).

## Sport

Grad Tegu je organizator Svetskog prvenstva u atletici 2011, na stadionu koji je bio domaćin mečeva na Prvenstvu sveta u fudbalu 2002. i Letnjoj univerzijadi 2003.

## Gradovi pobratimi
*  **[[Atlanta]]**, Sjedinjene Američke Države (od 1981)
*  **[[Almati]]**, Kazahstan (od 1990)
*  **[[Ćingdao]]**, Narodna Republika Kina (od 1993)
*  **[[Minas Gerais|Minas Žerais]]**, Brazil (od 1994)
*  **[[Hiroshima|Hirošima]]**, Japan (od 1997)
*  **[[Sankt Peterburg]]**, Rusija (od 1997)
*  **[[Milano]]**, Italija (od 1998)
*  **[[Plovdiv]]**, Bugarska (od 2002)

## Vanjske veze

* Gradske vlasti grada Tegu  (en, kor, kin, jap)
Chu (Deset kraljevstava)

**Chǔ** (楚) je naziv za državu, odnosno kraljevstvo koje je postojalo u južnoj Kini od 907. do 951. Predstavlja jedno od Deset kraljevstava nastalih uslijed kolapsa dinastije Tang. Osnovao ga je Ma Yin, regionalni guverner postavljen od dinastije Tang u grad Changsha. Nakon vijesti o propasti dinastije, proglasio se "princom od Chua" i proširio vlast na teritorije koje otprilike odgovaraju današnjoj provinciji Hunan i sjeveroistoku autonomne oblasti Guangxi. Pod Ma Yinom, koji je sve do 927. održavao nominalno vazalski odnos prema carevima Pet dinastija u sjevernoj Kini, Chu je prosperirala. Međutim, njegovi nasljednici se nisu iskazali te je država oslabila i upala u unutrašnje sukobe, a što je 951. iskoristila suparnička država Južni Tang te je anektirala.

## Vladari

## Literatura
* 
*
Petar I od Bugarske

**Petar I** (), ponekad poznat i kao **Sveti car Petar** (cca. 900/912 - 29/30. januar 969.) bio je car Bugarske od 927. i 969. Danas se slavi kao pravoslavni svetac.

Njegova duga vladavina je započela mirovnim ugovorom kojim je uspješno okončan dugogodišnji sukob s Bizantom, čiji su vladari priznali osvajanja njegovog oca Simeona Velikog. Oko 933. je srpski knez Časlav Klonimirović uz prešutnu bizantsku pomoć uspio osloboditi Srbiju od bugarske vlasti. 960-ih se sukobio sa bizantskim carom Nikiforom II, a što je dovelo do rata s Kijevskom Rusijom u kome su Bugari poraženi. Petar I je poznat i kao jedan od prvih vladara koji se morao suočiti sa širenjem bogumilskog pokreta među svojim podanicima.
## Izvori
* John V.A. Fine, Jr., *The Early Medieval Balkans*, Ann Arbor, 1983.
*  Jordan Andreev, Ivan Lazarov, Plamen Pavlov, *Koj koj e v srednovekovna Bălgarija*, Sofia 1999.
Sammy Cahn

**Sammy Cahn** (18. jun 1913 &ndash; 15. januar 1993) bio je američki tekstopisac i muzičar, najpoznatiji po tekstovima ljubavnih pjesama korištenim u filmovima i broadwayskim predstavama. Bio je jedan od najplodnijih suradnika Franka Sinatre u doba kada je snimao ploče za Capitol Records, ali je napisao hitove za druge izvođače kao što su Dean Martin i Doris Day. Svirao je klavir i violina. Četiri puta je osvojio Oscar za svoje pjesme, među kojima se ističe "Three Coins in the Fountain".

## Vanjske veze

* 
* 
* 
* The Sammy Film Music Awards
Hy Zaret

**Hy Zaret** (21. august 1907 &ndash; 2. jul 2007)  bio je američki tekstopisac i kompozitor iz doba Tin Pan Alleyja poznat kao autor hita "Unchained Melody", jedne od najsnimanijih pjesama 20. vijeka.

## Izvori

## Vanjske veze
* ASCAP Foundation Living Video Archive interview Hy Zaret 
* Zaret Bio at MPL Communications
* Story of Unchained Melody at MPL Communications
* Michael Feinstein Foundation