Zaharije Ostojić

**Zaharije Ostojić-Zare** (pseudonim: *Čika Branko*; 1907, Gluhi Do kod Bara - Jasenovac, april 1945) je bio četnički major i načelnik komande za istočnu Bosnu u Drugom svetskom ratu. Rukovodio je svim većim četničkim operacijama protiv snaga NOVJ u proleće i leto 1942. u Crnoj Gori, na Neretvi 1943. i na Limu početkom 1944.

## Drugi svetski rat

Pre rata generalštabni vazduhoplovni major kraljevskog vazduhoplovstva (pilot).

Učesnik puča od 27. marta 1941. kao bliski saradnik generala Borivoja Mirkovića. Zajedno sa majorom Mirkom Lalatovićem sproveo kneza Pavla posle vojnog puča u Grčku. U Jugoslaviji se vratio kao član jugoslovensko-britanske misije na čelu sa Bilom Hadsonom koja se 21. septembra 1941. iz podmornice iskrcala u blizini Petrovca na moru. Po dolasku u štab Draže Mihailovića postao načelnik Operativnog odseka. Sarađivao je sa okupacionom upravom u Srbiji protiv komunističkog pokreta otpora:

12. aprila 1942. major Zaharije Ostojić traži izveštaj od Miloša Glišića koji je bio u službi okupatora u Sandžaku:

### Zločini u Foči

Od 1942. godine Zaharije Ostojić je postao komandant Istaknutog dela Vrhovne Komande JVuO za istočnu Bosnu i Hercegovinu. Kad su Petar Baćović i Zaharije Ostojić obrazovali Istaknuti deo vrhovne komande prešli su sa četničkim jedinicama u istočnu Bosnu, zauzeli Foču i tom prilikom u Foči i okolini poubijali veliki broj meštana. Četnici su krajem avgusta ušli u Foču, počinivši strahovite zločine u gradu i okolini.

Major Ostojić u depeši od 22. avgusta 1942. godine piše: 

Depešom br. 466 od 23. avgusta 1942. godine Zaharije Ostojić javlja Draži Mihailoviću:

Pokolj u okolini Foči pominje se i u presudu četničkom generalu Mihailoviću:

### Bitka na Neretvi

U operaciji Weiss četnici su se borili na strani fašističke Italije. Draža Mihailović je ovlastio majora Zaharija Ostojića da u njegovo ime kao delegat Vrhovne Komande rukovodi operacijama koje se preduzimaju protiv partizana u Dalmaciji, Lici, Zapadnoj i Istočnoj Bosni.

U depeši od 18. februara 1943. Ostojić je četničkom predstavniku kod Italijana, vojvodi Jevđeviću, tražio da Italijani što jače bombarduju komuniste:

Medutim, partizani su razbili italijanske snage na pravcu Neretve, što je znatno poljuljalo moral četnika. Ostojić 20. februara 1943. upućuje Jevđeviću novu depešu, u kojoj očajnički traži jaču podršku Italijana, artiljerijom i bombardovanjem iz vazduha:

23. februara Jevđević javlja Ostojiću da Italijani stižu u pomoć, a sa Nemcima je dogovoreno da ne prelaze Neretvu:

28. februara Zaharije Ostojić traži Dobroslavu Jevdeviću:

Kako je postajalo sve izvesnije da partizani odnose pobedu u bici na Neretvi, Zaharije Ostojić je preko Dobroslava Jevđevića tražio da Nemci hitno posednu obalu Neretve i neprekidno bombarduju partizanske položaje:

Nakon zauzimanja Višegrada od strane JVuO, 5. oktobra 1943, četnici su počinili niz zločina nad civilima, što pominje i Zaharije Ostojić u svom izveštaju od 8. oktobra 1943. godine:

### Razlaz sa Mihailovićem i smrt

Oktobra 1944. dolazi u sukob sa Dražom Mihailovićem, okrivljujući ga za neuspeh i slom četničke organizacije i na vojnom i na političkom planu. Međutim, narednih par meseci su ostali deo iste organizacije.

Nakon povlačenja iz Srbije, Nemci su uspostavili front na Drini, koji je bio južni krak Sremskog fronta i najdonji deo istočnog fronta za odbranu nacističke Nemačke. Za odbranu Drine koristili su i četničke jedinice. Sredinom januara 1945. godine, Nemci su počeli napuštati front prema Jugoslovenskoj armiji na Drini, a četnici bez njih nisu mogli da se održe. 13. januara 1945. godine potpukovnik Zaharije Ostojić, komandant Istaknutog dela Vrhovne Komande JVuO, javlja Draži da četnici ne mogu "odbraniti Drinu" bez Nemaca, koji je upravo napuštaju: 

21. januara 1945. Zaharije Ostojić javlja generalu Mihailoviću da se četnici bez Nemaca ne mogu održati na terenu, stoga kreću za njima u povlačenje: 

Jedan po jedan, četnički komandanti su napuštali svoje položaje zajedno sa nemačkim trupama. 26. januara 1945. general Mihailović, koji se prvi iz Srbije povukao u Bosnu, naređuje Zahariju Ostojiću da svi ostanu na svojim terenima: 

U prvoj polovini marta 1945. Zaharije Ostojić je definitivno napustio generala Mihailovića. 10. marta 1945. krenuo sa delom potčinjenih jedinica zajedno sa pukovnikom Mirkom Lalatovićem, potpukovnikom Pavlom Đurišićem, potpukovnikom Petrom Baćovićem i ideologom Dragišom Vasićem ka Zapadu preko teritorije NDH. Posle opkoljavanja i uništenja njegove grupe kod Lijevče Polja, blizu Banja Luke, zarobljen i odveden u Jasenovac gde je oko 20. aprila 1945. ubijen zajedno sa potpukovnikom Lalatovićem i potpukovnikom Đurišićem.

## Izvori

## Povezano
* Jugoslovenska vojska u otadžbini
* Saradnja četnika sa snagama Osovine u Drugom svetskom ratu