Prolom

**Prolom** je naselje u Srbiji u opštini Kuršumlija u Topličkom okrugu. Prema popisu iz 2002. bilo je 111 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 92 stanovnika). Poznato je po lekovitim izvorima.

## Geografija
Prolom se nalazi na jugu Srbije na putu Niš— Podujevo -Priština, 85&nbsp;km od Niša i 23&nbsp;km jugoistočno od Kuršumlije.Nalazi se na severozapadnim obroncima planine Radan , na 550 do 668 m nadmorske visine.

## Klima
Na lokalnu klimu utiče to što su oko naselja šumovite planine prosečne visine oko 1.000 m. Klima je umereno kontinentalna sa osobinama subalpske. Leta su umereno topla sa manje padavina i svežim noćima. Zime su duge i hladne sa dosta snega.

## Historija
Posle Prvog svetskog rata počinje ozbiljnije korišćenje toplih izvora. Prolom i osobine lekovitih voda se pominju u novinama 1940. godine kada se navodi brojka od oko 2000 posetilaca godišnje. Od 1956. godine broj gostiju se znatno povećava, a od 1961. godine organizaciju prihvata i lečenja gostiju preuzima *Planinka* iz Kuršumlije. Hotel Radan podignut je 1968. godine i imao je 28 ležaja. Već 1976. godine se dograđuje depandans sa još 128 ležaja. Godine 1982. hotel je proširen i dograđen, a u to vreme je geoistražnim bušenjem dobijeno oko 11 litara lekovite vode u sekundi (temperature 29&nbsp;°C). Godine 1989. sagrađen je drugi depandans sa 270 ležaja i terapijski blok kao i deo sa bazenom. Sada je hotel opremljen savremenom opremom za smeštaj, dijagnostiku, lečenje, terapiju i rekreaciju. Pored hotela sa restoranom u banji postoji veći broj kuća sa privatnim smeštajem za goste, nekoliko prodavnica mešovite robe i više restorana.

## Demografija
U naselju Prolom živi 98 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 50,2 godina (48,3 kod muškaraca i 52,3 kod žena). U naselju ima 48 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,31.

Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine).

## Prolom Banja

Banja je poznata ne samo kao lečilište već i kao mesto za: rehabilitaciju, rekreaciju, odmor i kongresni turizam.

Prema zvaničnim podacima Prolom voda se koristi za lečenje:
* Bolesti bubrega i mokraćnih puteva
* Bolesti organa za varenje
* Bolesti kože
* Bolesti krvnih sudova
* Vanzglobnog reumatizma

Ranije su posetioci Prolom Banje koristili blato iz okoline lekovitih izvora i njime mazali delove tela u cilju lečenja reumatskih i kožnih bolesti. Danas se lekovito blato dobija mešanjem lekovite vode sa zemljom iz okoline termalnog (lekovitog) izvora Pupavci. Ovo blato se koristi u blatnim kadama za lečenje: kožnih bolesti, bolesti krvnih sudova, reumatskih oboljenja i nekih oboljenja prostate.

## Privreda

*Prolom voda* se od 1989. godine pakuje i flašira za potrebe tržišta u zemlji i inostranstvu. Nova fabrika vode puštena je u rad 2005. g. Voda se sa dubine od 220 metara bez fizičkih i bez hemijskih promena pakuje u PET ambalažu. Prolom voda pripada vodama visokih balneoloških vrednosti. Takve vode su: azotne, visokoalkalne, niskomineralizovane, natrijum hidro-karbonatne, silicijumske hipoterme. Glavne balneološke vrednosti vode su alkalitet, prisustvo ozona i silicijumske kiseline uz malo učešće fluora.

## Znamenitosti
* Crkva brvnara Lazarica udaljena 2,5&nbsp;km od hotela Radan.
* Crkva Sv. Petke udaljena je 1,5&nbsp;km od Prolom Banje
* Crkva Sv. Prteobraženja
* Đavolja Varoš je planinarskom stazom udaljena od Prolom Banje desetak kilmetra dok je obilazni put za automobile dužine 27&nbsp;km.
* Za motorizovane goste mogući su izleti (preko 40&nbsp;km) do Lukovske Banje i Kuršumlijske Banje

## Reference

## Vanjske veze

* Prolom Banja na zvaničnoj prezentaciji opštine Kuršumlija 
* Zvanična prezentacija Prolom Banje
* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
* Satelitska mapa (Wikimapia)
* Gugl satelitska mapa (Maplandia)
* Plan naselja na mapi (Mapquest)