open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
TO RKUD Pelagić Banja Luka

Tamburaški orkestar RKUD *Pelagić* Banja Luka je tamburaški orkestar u sastavu Radničkog-kulturno-umjetničkog društva *Pelagić* iz Banja Luke osnovan 1927.

## O orkestru

Tamburaški orkestar RKUD *Pelagić* Banja Luka je osnovan 1927. godine od strane sindikalnih radnika grada Banja Luke.

## Historija
Prvi rukovodilac tamburaškog orkestra bio je Avdo Čardžić, a orkestar je imao 15 članova.
Orkestar je nastupao na priredbama sa horom širom Bosanske Krajine. Repertoar je bio širok i činile su ga narodne pjesme, kola, karišinci, koračnice, valceri, odlomci iz opera i drugih djela klasične muzike.
Kroz dugu povijest orkestrom su rukovodili Dušan Umićević, Milan Bokan, Zdravko Ćosić, Davorin Grozdanić i drugi.
Od 1965.godine pa sve do 2012. godine , uz izvjesne prekide, tamburaški orkestar je vodio Marko Popović, legenda RKUD Pelagić.
Popović je uspješno provodio koncepciju velikog orkestra, kako organizaciono tako i programski.
Zahvaljujući tome, Banja Luka je uvijek imala važno mjesto u tamburaškoj muzici bivše Jugoslavije, a RKUD Pelagić predstavljao rasadnik vrhunskih muzičara.

## Danas
Danas orkestar ima 20-ak članova,a rukovodilac je David Mastikosa.
Poslednjih godina orkestar redovno zauzima svoje mjesto na prestižnim tamburaškim festivalima na teritoriji bivše Jugoslavije, i po pravilu,iako se radi o amaterskom orkestru bilježi odlične rezultate.Na repertoaru se nalaze kako narodne pjesme i igre, tako i najzahtjevnija dela klasične muzike.

## Vanjske veze
* Neoficijalni sajt društva 
* http://etrafika.net/magazin/kultura/23130-banjalucki-tamburasi-pokorili-region/
Joe Louis

**Joseph Louis Barrow** (13. ili 14. svibnja (ovisno o izvorima) 1914. – 12. travnja 1981.) bio je legendarni američki boksač teške kategorije. Poznat je bio po svojem izuzetno snažnom udarcu koji mu je priskrbio nadimak Crni bombarder. Držao je naslov rekordnih jedanaest godina tokom kojih je imao i 25 uspješnih obrana naslova što je i danas važeći rekord. U karijeri je od 72 borbe dobio njih 69, od toga 55 nokautom.
Billy Conn

**William David "Billy" Conn** (8. oktobar 1917– 29. maj 1993) bio je američki profesionalni bokser, poznat kao prvak svijeta u lakoteškoj kategoriji kao i svojim mečevima sa Joeom Louisom. Tokom svoje profesionalne karijere je zabilježio 63 pobjede, 11 poraza i 1 neriješeni rezultat, pri čemu je 14 pobjeda ostvario nokautom. Tokom karijere je nosio nadimak "The Pittsburgh Kid."

## Vanjske veze
* 
* 
* Billy Conn, 75, an Ex-Champion Famed for His Fights With Louis: May 30, 1993
Lincolnov memorijal

**Lincolnov memorijal** () je američki nacionalni spomenik podignut u počast 16. predsjedniku SAD. Nalazi se u kompleksu National Mall u Washingtonu nasuprot Washingtonov spomenik. Zgradu je dizajnirao arhitekt Henry Bacon, a glavnu statuu – *[[Abraham Lincoln (French, 1920)|Abraham Lincoln]]* je 1920. godine izradio, Daniel Chester French, dok je freske na zidovima oslikao Jules Guerin. Posvećen je godine 1922. te predstavlja jedan od nekoliko spomenika podignutih u počast američkog predsjednika.

Zgrada je sagrađena u obliku grčkog dorskog hrama i sadrži veliku sjedeću skulpturu Abrahama Lincolna te natpise sa njegova dva najpoznatija govora - *[[The Gettysburg Address|Getisburšku adresu]]* i ''Drugu inauguracijsku adresu''. Memorijal je bio poprište mnogih znamenitih govora, uključujući Kingov "Imam san", održan 28. augusta 1963. na kraju Washingtonskog marša za poslove i slobodu.

Kao i drugi spomenici u National Mallu – uključujući obližnje Memorijal vijetnamskih veterana, Memorijal veterana korejskog rata i Nacionalni memorijal Drugog svjetskog rata – nalazi se pod upravom Nacionalne službe za parkove i njene grupe National Mall and Memorial Parks.

## Literatura
* Hufbauer, Benjamin. *Presidential Temples: How Memorials and Libraries Shape Public Memory* (2006)
* Sandage, Scott A. "A Marble House Divided: The Lincoln Memorial, the Civil Rights Movement, and the Politics of Memory, 1939–1963," *Journal of American History* Vol. 80, No. 1 (Jun., 1993), pp.&nbsp;135–167 in JSTOR
* Thomas, Christopher A. *The Lincoln Memorial and American Life* (2002)
* NRHP Nomination: 

## Vanjske veze

* Lincoln Memorial homepage (NPS)
* Lincoln Memorial Panoramic Tour
* 
* 
*
Crosley Broadcasting Corporation

**Crosley Broadcasting Corporation** je bilo američko poduzeće za proizvodnju radio i televizijskih aparata, odnosno proizvodnju i emitiranje radio i TV-programa sa sjedištem u Cincinnatiju. Osnovao ga je godine 1922. radio i televizijski pionir Powel Crosley, Jr. zajedno sa radio-stanicom WLW (AM). 1945. je ogranak za proizvodnju aparata preuzela Aviation Corporation (Avco). Do 1950-ih je posjedovala manju televizijsku mrežu čije su stanice emitirale program u istočnom dijelu američkog Srednjeg zapada; stanice je rasprodala 1970-ih.
Istočna vremenska zona (Sjeverna Amerika)

**Istočna vremenska zona** (; **ET**) je vremenska zona koja pokriva 17 država SAD u istočnom dijelu kontinentalnih SAD, dijelove istočne Kanade i tri države u Južnoj Americi.

Ta mjesta prate **Istočno standardno vrijeme** (; **EST**) kada prate standardno vrijeme (jesen/zima) koje je 5 sati iza koordiniranog univerzalnog vremena (UTC−05:00).

Zona prati **Istočno ljetno vrijeme** (, **EDT**), kada prati ljetno računanje vremena (proljeće/ljeto) koje je 4 sata iza koordiniranog univerzalnog vremena (UTC−04:00).

U sjevernim dijelovima vremenske zone, tokom druge nedjelje u martu, satovi se u 2:00 EST prebacuju unaprijed na 3:00 EDT, oduzevši tako jedan sat. U prvoj nedjelji novembra u 2:00&nbsp;EDT, satovi se pomiču natrag na 1:00&nbsp;a.m. EST, tako "duplicirajući" jedan sat. Južni dijelovi zone (Panama i Karibi) ne računaju ljetno vrijeme.

## Izvori

## Vanjske veze
* Official U.S. time in the Eastern time zone 
* North American Time Zone border data and images
* World time zone map 
* U.S. time zone map 
* History of U.S. time zones and UTC conversion 
* Canada time zone map
* Time zones for major world cities
* Official times across Canada 
* Federal Regulations defining time zones
Jasmine Bligh

**Jasmine Lydia Bligh** (20. maj 1913 &ndash; 21. jul 1991) je bila britanska televizijska voditeljica, poznata kao jedna od prvo troje voditelja TV-stanice BBC Television Service 1930-ih, zajedno sa Lesliejem Mitchellom i Elizabeth Cowell. Poznata je kao prvo lice koje se 1946. pojavilo ne ekranu nakon što je BBC obnovio redovno emitiranje programa poslije drugog svjetskog rata.

## Izvori


## Vanjske veze
* Photographs of Jasmine Bligh at the National Portrait Gallery website
Manastir Gorica

**Manastir Gorica** pripada eparhiji Gornjokarlovačkoj SPC.

Manastir se nalazi u mestu Donji Budački na Kordunu. Nedaleko od manastira nalazi se stari grad Gorica. Posvećen je Presvetoj Bogorodici Trojeručici, a manastirski hram Svetim apostolima Petru i Pavlu.

Podignut krajem XVII veka, nakon Velike seobe Srba 1690. godine u Budimske zemlje, pod vođstvom Patrijarha Arsenija III Čarnojevića. Doseljeni Srbi u ovim krajevima formirali su vojnu krajinu koja je imala zadatak da brani Austrijsku carevinu od upada Osmanske vojske i turskih pljaškaša.

Tokom Drugom svetskog rata manastir je, zajedno sa većinom hramova Eparhije Gornjokarlovačke, opljačkan, zapaljen i porušena. Sveštenstvo, monaštvo i verni narod proganjani su i ubijani na najsvirepiji način. Episkopija gornjokarlovačka prepuna je srpskih jama, stratišta i gubilišta iz tog vremena. Nedaleko od manastira u Donjem Budačkom nalazi se masovna grobnica u mestu Ivanić Jarak sa 380 pravoslavnih Srba koje su tada ubili Hrvati ustaše.

Po završetku rata, komunističke vlasti su progonile sveštenstvo, hapsilo ih, crkvena imovina je masovno oduzimana, a zabranjivana je bila i obnova porušenih hramova. No i pored svih tih poteškoća, zalaganjem vladike Simeona gornjokarlovačkog i sveštenika Dušana Puškara, hram Svetih apostola Petra i Pavla je obnovljen, osvećen i stavljen u bogoslužbenu upotrebu 1963. godine.

Tokom Rata u bivšoj SFRJ i raspada SFRJ 1995. godine hrvatska vojska je proterala pravoslavno sveštenstvo i narod sa ovog područja. Tom prilikom, kao i većina pravoslavnih svetinja, manastir Gorica je ponovo uništen - manastirski hram i manastirski konak su opljačkani i devastirani.

Manstir je ponovo obnovljen tek 2007. godine.

## Vanjske veze
* Svetobogorodičin manastir Gorica
* Blog manastira Gorica
WBBM-TV

**WBBM-TV** (channel 2) je američka televizijska stanica sa sjedištem u Chicagu čiji je vlasnik i operater mreža CBS. Nalazi se u formalnom vlasništvu poduzeća CBS Television Stations, filijale CBS Corporation. Glavni studiji i uredi WBBM-TV se nalazi u čikaškoj četvrti Loop, odnosno novoizgrađenom kompleksu Block 37; odašiljač se nalazi na vrhu zgrade Willis Tower.

WBB-TV potiče od eksperimentalne TV-stanice **W9XBK** koju je 1940. u Chicagu osnovalo poduzeće Balaban and Katz, tadašnja filijala hollywoodskog studija Paramount Pictures, i koju je na početku vodio televizijski pionir William C. Eddy. Eksperimentalni rad je prekinuo ulazak SAD u Drugi svjetski rat, nakon čega je, također pod Eddyjevim vodstvom, studio služio kao centra za obuku stručnjaka za elektroniku američke mornarice. Nakon završetka rata je W9XBK dobila komercijalnu dozvolu pod imenom **WBKB**. Sa redovnim emitiranjem je počela 6. septembra 1946. kao prva TV-stanica izvan Istočne vremenske zone. Od 1953. je dio mreže CBS.

## Izvori

* WBBM-TV: History of CBS 2 (2005) . *CBS2Chicago.com*.
* Changing Local News - WBBM Revisited (February 7, 2001) . *Online NewsHour*.
* WBBM-TV: Press Release on New Studio location (April 6, 2005). *CBS2Chicago.com*.
* CBS 2 Achieves Strongest Finish In 23 Years (February 2, 2006). *CBS2Chicago.com*.
* WBBM CBS Elects to take VHF Channel 11 in Agreement with WTTW .
* WBBM CBS moves to HD Newsgathering Press Release.

## Vanjske veze
* CBSChicago.com - Official website
* http://www.facebook.com/CBSChicago - WBBM-TV @ Facebook
* Original version of WBBM-TV's theme  (.mp3)
* Photos of WBBM-TV's news set
* WBKB Balaban & Katz Television
Zum objektiv

**Zum objektiv**, **leća** ili **sočivo** je izraz kojim se opisuje skup leća postavljenih tako da im se žarišna duljina može mijenjati. One mogu biti parfokalne (koje ostaju u fokusu) i varifokalne leće (koje izlaze iz fokusa) za vrijeme mijenjanja žarišne duljine - zumiranja.

## Izvori

* Kingslake, R. (1960), "The development of the zoom lens". *Journal of the SMPTE* **69**, 534
* Clark, A.D. (1973), *Zoom Lenses, Monographs on Applied Optics No. 7*. Adam Hildger (London).
* Malacara, Daniel and Malacara, Zacarias (1994), *Handbook of Lens Design*. Marcel Dekker, Inc. 
* "What is Inside a Zoom Lens?", *Adaptall-2.com*.
Hour Glass (TV serija)

***Hour Glass*** () je američka televizijska varijete emisija, koja se emitirala od 1946. do 1947. godine prikazivala na programu mreže NBC, poznata kao prva redovno emitirana emisija tog tipa na programu jedne američke TV-mreže. Sponzor emisije je bilo poduzeće Standard Brands. Voditelji su bili Eddie Meyerhoff i Helen Parrish. Sadržaj su činile muzičke točke, humoristički skečevi, kratki filmovi i reklame za sponzorske proizvode. Emisija se prikazivala uživo, te, s obzirom da tada nije postojala tehnologija za bilježenje televizijskog signala, smatra se izgubljenom. Jedini izuzetak su audio-snimke koje se čuvaju u Kongresnoj biblioteci.

## Reference

## Vanjske veze
*
Face to Face (TV igra)

***Face to Face*** () je američka TV-igra koja se prikazivala od 1946. do 1947. na programu mreže NBC. Koncept se sastojao u tome da karikaturist na osnovu opisa nacrta sliku ličnosti koja se u isto vrijeme nalazila u susjednoj prostoriji, sakrivena zavjesom. Emisiju su vodili Eddie i Bob Dunn, te žena koja se u izvorima navodi tek pod umjetničkim pseudonimom "Sugar". Emisija je trajala po 15 minuta, i prikazivala se nedjeljom u 20 sati.

## Literatura
* Brooks, Tim and Marsh, Earle; *The Complete Directory to Prime Time Network and Cable TV Shows*, 

## Vanjske veze
*
Geographically Speaking

***Geographically Speaking*** () je američka putopisna dokumentarna TV-serija koja se emitirala na programu NBC od 1946. do 1947. godine, poznata kao jedna od prvih serija tog tipa. Sastojala se od 15-minutnih epizoda u kojima je voditeljica, gđa Carveth (Zeta) Wells, komentirala vlastite amaterske filmove koje je snimala zajedno sa mužem prilikom putovanja na razna neobična i egzotična mjesta. Seriju je sponzoriralo poduzeće Bristol-Myers. Serija je prestala sa emitiranjem nakon što su Wellsovi potrošili sve zalihe svojih kućnih filmova. Gđa Wells se na televiziji ponovno pojavila u februaru 1958. kao natjecateljica u kvizu *[[You Bet Your Life]]*, koji je vodio Groucho Marx. S obzirom da se emisija prikazivala uživo, a nije postojala tehnologija bilježenja televizijskog signala, sve su epizode izgubljene.

## Vanjske veze
*
Cash and Carry (TV serija)

***Cash and Carry*** () je američka TV-igra koja se od 1946. do 1947. godine emitirala na programu mreže DuMont Network. Predstavljala je jednu od ranih emisija tog tipa, a sponzorirala ju je prehrambena kompanija Libby's. Radnja je bila smještena u jedan od njenih supermarketa gdje su natjecatelji dobijali konzerve sa njenim proizvodima na koji je bilo vezano nagradno pitanje.

## Literatura
* David Weinstein, *The Forgotten Network: DuMont and the Birth of American Television* (Philadelphia: Temple University Press, 2004) 
* Alex McNeil, *Total Television*, Fourth edition (New York: Penguin Books, 1980) 
* Tim Brooks and Earle Marsh, *The Complete Directory to Prime Time Network TV Shows*, Third edition (New York: Ballantine Books, 1964) 

## Vanjske veze
* 
* DuMont historical website
See What You Know

***See What You Know*** () bila je američka TV-igra koja se od 1946. do 1949. redovno emitirala na programu mreže CBS. Predstavlja jednu od najstarijih emisija takvog tipa. Vodio ju je izdavač Bennett Cerf.

## Reference
I Love to Eat

***I Love to Eat*** () je američka kulinarska TV emisija koja se emitirala na programu mreže NBC od 1946. do 1947. godine, a koja se smatra prvom redovnom emisijom tog žanra na američkoj (i svjetskoj) televiziji. Njen voditelj je bio majstor kuhinje i publicist James Beard, kome je upravo ta serija pomogla da kasnije postane jedan od najpopularnijih kuhara Amerike. Prve epizode su trajale 15 minuta, prije nego što je trajanje produženo na 30 minuta, s obzirom na složenost u njoj prikazanih recepata. Usprkos njene historijske važnosti, o njoj postoje oskudni podaci. Emitirala se uživo, i s obzirom da tada nije postojala tehnologija bilježenja televizijskih signala, smatra se izgubljenom.

## Vanjske veze
* 
*
Boxing from St. Nicholas Arena

***Boxing from St. Nicholas Arena*** () je američka sportska TV-emisija koja se redovno emitirala od 1946. do 1948. godine na programu mreže NBC, odnosno od 1954. do 1956. na programu mreže DuMont Network. Sastojala se od direktnih prijenosa boksačkih mečeva u njujorškoj dvorani St. Nicholas Arena, a emitirala se svakog ponedjeljka. Kasniju verziju, na programu DuMont Network, vodio je Chris Schenkel. Danas se smatra prvom redovno prikazivanom sportskom emisijom u historiji američke televizije.

## Izvori

## Literatura
* David Weinstein, *The Forgotten Network: DuMont and the Birth of American Television* (Philadelphia: Temple University Press, 2004) 
* Alex McNeil, *Total Television*, Fourth edition (New York: Penguin Books, 1980) 
* Tim Brooks and Earle Marsh, *The Complete Directory to Prime Time Network TV Shows*, Third edition (New York: Ballantine Books, 1964) 

## Vanjske veze
* 
* DuMont historical website
Play the Game (TV igra, Sjedinjene Američke Države)

***Play the Game*** () je američka televizijska igra koja se 1946. emitirala na programu mreže DuMont Network, a 1948. na programu mreže ABC. Vodio ju je sociolog Harvey Zorbaugh, a sadržaj je bio igra šarade u kojoj su natjecatelji pomoću pantomime ili vizualnih asocijacija nastojali pogoditi značenje neke riječi i pojma. Nastala je u produkciji ABC, ali ta je mreža bila tek nedavno osnovana te nije posjedovala vlastite studije i opremu. Zbog toga ju je godine 1946. preuzela DuMont Network, da bi godine 1948. emitirala tada već etablirana ABC.

## Vanjske veze
* 
* DuMont Television Network Historical Website: Appendix One: Programs (M-Z)
Primarni alkohol

**Primarni alkohol** je alkohol koji ima hidroksilnu grupu vezanu za primarni ugljenik. On se takođe definiše kao molekul koji sadrži “–CH2OH” grupu.
U kontrastu s tim, *sekundarni alkohol* ima opštu formulu “–CHROH”, a *tercijarni* “–CR2OH”, gde “R” označava grupu koja sadrži ugljenik.

Primeri primarnih alkohola su etanol i butanol.

Neki izvori uključuju metanol u primarne alkohole, ali je ta interpretacija manje zastupljena u modernim udžbenicima.

## Povezano
* Alkohol

## Reference
Industrija celuloze i papira

**Industrija celuloze i papira** je grana industrije koja se bavi proizvodnjom hartije, kartona, raznih vrsta vlakana i sličnih proizvoda. Oslanja se na šumarstvo, a osnovne sirovine su joj drvo (bor, breza, jela, bukva i dr.), otpaci od obrade drveta, trska i slama.

U Srbiji postoji nekoliko fabrika koje se bave ovom delatnošću: *[[Tetra Pak]]*, Novi Beograd, *[[Simkom]]*, *[[Noveski]]*, *[[Fabrika kartona Umka]]*, *[[Omni Ambalaža]]*, Bačka Palanka i dr.

## Povezano
* Industrija
* Šumarstvo

## Literatura
* Mastilo, Natalija (2005): *Rečnik savremene srpske geografske terminologije*, Geografski fakultet, Beograd
U zmajevom gnezdu

**U zmajevom gnezdu** () je borilački film snimljen 1973. godine. Glavnu ulogu igra Brus Li, to je bio njegov poslednji film jer je umro 6 dana pre premijere filma. Godine 2004. film "U zmajevom gnezdu" je proglašen za film od kulturnog značaja u Sjedinjenim Državama. Film "U zmajevom gnezdu" je prvi kineski borilački film koji je bio proizveden u Holivudu i bio u saradnji sa Golden Harvestom i Lijevom producentskom kućom. Završna verzija filma je drugačija od originalnog scenarija koji je Brus Li napisao u svom dnevniku. Li je hteo da predstavi film kao izražavanje lepote kineske kulture a ne kao samo još jedan borilački film.

## Radnja

Li je Šaolinski majstor borilačkih veština iz Hong Konga koji poseduje visok filozofski i borilački nivo znanja. On se prijavlje na turnir u borlačkim veštinama na dalekom ostrvu na kojem vlada Han. Li je saznao od njegovog učitelja da je i Han nekad bio Šaolinski borac ali i da je svoje veštine koje je naučio zloupotrebio i postao neprijatelj Šaolinskom hramu i sada Li ide da uništi ostrvo na kojem Han živi. Kada je Li stigao na ostrvo posle nekoliko dana se iskrao noću i krenuo je da istraži ostrvo ali ga je jedan čuvar video ali ne dovoljno dobro da bi znao ko je to, Li ga prebio i pobegao, ali jedan drugi čuvar je video drugog borca Vilijamsa koji je bio napolju i vežbao. Sledeći dan kad je turnir trebao da počne Han je na govoru rekao da je na ostrvu izdajnik, tog dana Han je pozvao Vilijamsa u svoju kancelariju jer mu je čuvar rekao da je video Vilijamsa napolju, Han je ubio Vilijamsa. Han je doveo Ropera još jednog borca poveo ga da mu pokaže njegovo sklonište i ponudio mu da radi za njega ali kada je Roper ubrzo video mrtvog Vilijamsa odmah je odbio a za to vreme Li je prouzrokovao uzbunu. Sledećeg dana Han je naredio Roperu da se bori protiv Lija ali je on to odbio, zatim je naredio svom stražaru Bolou da se bori sa Roperom. Za to vreme je žena koja je takođe bila Šaolinski borac i po koju je Li takođe došao ako je slučajno nađe otvorila vrata Hanovim zarobljenicima, dok su se Roper i Li borili sa Hanovim učenicima. Ubrzo su zarobljenici došli do mesta gde su se borili Roper i Li i onda su se i oni pridružili borbi. Kada su došli zarobljenici Han je pobegao, Li ga je jurio i kada ga je uhvatio borili su se i Li je pobedio. Kada se Li vratio do mesta gde su se borili zarobljenici i Roper. Hanovi učenici i stražari su bii pobeđeni i ostrvo je konačno postalo slobodno.

## Uloge

## Reference

## Vanjske veze
*
Kerč (poluotok)

**Poluotok Kerč** (ruski: *Керченский полуостров*, ukrajinski: *Керченський півострів*) je istočni krak krimskog poluotoka.

## Geografija
Poluotok Kerč se proteže od Akmanajske prevlake na zapadu, široke 17 km, sve do Kerčkog prolaza koji ga razdvaja od Tamanskog poluotoka, tako da je sa sjevera i istoka okružen Azovskim, a sa juga Crnim morem. Taj poluotok površine od 3000 km², dug je nekih 90 km, a širok od 17 do 50 km.

Sjeveroistočni dio građen od vapnenca, gline i pješčenjaka je brdovitiji i viši, (najviše brdo Hroni visoko je 175 m), dok je jugozapadni dio ravan i građen od paleogene gline. Klima je umjereno kontinentalna, sa blagim zimama, koje često prođu bez snijega i sa vrućim i suhim ljetima. Prosječna temperatura u januaru iznosi -1,5°C, a u julu 23,5&nbsp;°C, na poluotok padne oko 500&nbsp;mm padalina godišnje. Vrijeme karakteriziraju jaki istočni i sjeveroistočni vjetrovi. Ima dosta jezera (što slanih što slatkovodnih) ona su uz nekoliko većih potoka, svi vodoci, pa je zbog tog iskopan kanal kojim se pitka voda dovodi iz rijeke Dnjepar.

Zemlja nije osobito plodna, u nekim dijelovima je čak i slana, pa poljoprivreda i nije osobito razvijena. Poluotok je poznat po velikim nalazištima željezne rude, koja je otkrivena krajem 19. vijeka.

Za vrijeme drugog svjetskog rata sovjetska Crvena armija je nakon povlačenja sa Krima, u dva navrata izvršila desant na Kerč, prvi put 1941/1942. i drugi put pred kraj 1943.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Керченский полуостров'' na portalu Velika sovjetska enciklopedija
Tamanski poluotok

**Tamanski poluotok** (ruski: *Таманский полуостров*) je istočni krak barijere, kojim je Azovsko more more odvojeno od Crnog mora. Drugi zapadni krak te barijere je Poluotok Kerč na Krimu, između njih se nalazi Kerčki prolaz koji spaja Azovsko more sa Crnim morem.

## Geografija
Obale Tamanskog poluotoka su niske i izdubljene zaljevima, tu je nekad bilo čak 25 vulkana, njihovi krateri danas su ispunjeni blatom.
Još početkom Nove ere na tom mjestu nije bilo nikakvog poluotoka, već je to bio jedan niz pješčanih otoka (sprudi) koja su se spojila u 5. vijeku i formirala zametak današnjeg poluotoka.
I danas se morfologija tih nekadašnjih otoka, može prepoznati, jer se i danas naziru njihove kupe, koje se uzdižu do 164 metara.depresije između nekadašnjih otoka i grebena ispunjene su vodama, pa ima dosta slanih jezera. Velik dio zemlje na poluotoku je obrađen i zasađen pšenicom, kukuruzom, vinogradima i povrćem. Za antičkih vremena pontski Grci imali su na nekadašnjim otocima dvije svoje kolonije Hermonassa i Phanagoria iz kojih se kasnije razvio grad Tmutarakan. Tokom Drugog svjetskog rata, jedinice Wehrmachta zauzele su poluotok 1942., a sovjetska Crvena armija oslobodila ga je 1943. godine.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Таманский полуостров'' na portalu Velika sovjetska enciklopedija
Faraway Hill

***Faraway Hill*** je bila američka televizijska serija koja se 1946. godine emitirala na programu mreže DuMont Television Network, a koja se smatra prvom sapunicom u historiji televizije. Sastojala su se od epizoda emitiranih od 2. oktobra do 18. decembra. Za svaku od epizoda je njen producent i režiser raspolagao sa budžetom od 300 $.

Protagonistica je bila obudovjela Njujorčanka Karen St. John (čiji je lik tumačila Flora Campbell), koja se preselila u mali grad kod svojih rođaka, te tamo upoznala čovjeka koji je od njih bio posvojen. Radnja je prikazivala kako se u njega zaljubila, ali je on već bio zaručen. Važan dio zapleta su činili sukobi sofisctirane "urbane" St. John i njenih "ruralnih" rođaka.

Serija se prikazivala uživo, iako su u njoj postojali i segmenti snimljeni na filmu. Posebni narator je objašnjavao Karenine misli u segmentima između scena.

Kao i sve TV-emisije iz tog perioda, napravljena je u doba kada nije postojala tehnologija bilježenja televizijskog signala, te su sve epizode izgubljene.

## Izvori

## Literatura
* David Weinstein, *The Forgotten Network: DuMont and the Birth of American Television* (Philadelphia: Temple University Press, 2004) 
* Alex McNeil, *Total Television*, Fourth edition (New York: Penguin Books, 1980) 
* Tim Brooks and Earle Marsh, *The Complete Directory to Prime Time Network TV Shows*, Third edition (New York: Ballantine Books, 1964) 

## Vanjske veze
* 
* DuMont historical website
Serving Through Science

***Serving Through Science*** () je američka obrazovna TV-serija koja se od 1946. do 1947. emitirala na programu mreže DuMont Television Network te predstavljala jednu od najranijih emisija tog žanra na američkoj televiziji. U njoj je nastupao dr. Guthrie McClintock prikazujući kratke filmove koje je producirala Encyclopædia Britannica. Emisija se prikazivala utorkom u 21 sat, a sponzor je bila kompanija U. S. Rubber.

## Reference

## Literatura
* David Weinstein, *The Forgotten Network: DuMont and the Birth of American Television* (Philadelphia: Temple University Press, 2004) 
* Alex McNeil, *Total Television*, Fourth edition (New York: Penguin Books, 1980) 
* Tim Brooks and Earle Marsh, *The Complete Directory to Prime Time Network TV Shows*, Third edition (New York: Ballantine Books, 1964) 

## Vanjske veze
* ''Serving Through Science'' at IMDB
* DuMont historical website
Metapedia

**Metapedia** (engl. izg. ˌmɛtəˈpiːdiə, sh. izg. metapěːdija), višejezična elektronska enciklopedija, u kojoj se navodi da se fokusira na kulturu, umetnost, nauku, filozofiju i politiku. Metapediju karakterišu ideologije kao što su beli nacionalizam, superiornost bele rase, neonacizam i tačka gledišta krajnje desnice. Zvanično je pokrenuta 26. oktobra 2006. na švedskom jeziku. Engleska verzija je pokrenuta 28. aprila 2007. Mađarska verzija je najrazvijenija i ima daleko najviše članaka pd svih ostalih verzija: 27. septembra 2013. imala je 144,189.

## Sadržaj
Na samom sajtu navodi se da jedan od ciljeva Metapedije jeste "da se predstavi uravnoteženiji i pošteniji prikaz proevropske borbe, namenjen kako javnosti, tako i stručnjacima koji su do sada zavisili od vrlo pristrasnih i agresivnih 'istraživača' kao što su Searchlight , Antidifamacijska liga, Južnjački pravni centar za siromašne i Centar Simon Wiesenthal". Logo Metapedije čini izvajana glava ("Mladost") nemačkog kipara Arna Brekera. Prema administratorima, Metapedia je namenjena tome da bude "web resurs za proevropske aktiviste".

## Operacija
Rad Metapedije zavisi od MediaWikija, slobodnog, otvorenog i wiki softvera napisanog u PHP-u građenog MySQL bazom podataka. Projekt Metapedije započeo je publicista Anders Lagerström, koji se danas nalazi na čelu projekta, zajedno s Lennartom Bergom. Berg vodi firmu pokreće "NFSE Media AB", koja radi s Metapedijom.

## Povezano
* Beli nacionalizam
* Ekstremna desnica

## Reference
NMR (razvrstavanje)

**NMR** se može odnositi na:

* Nuklearna magnetna rezonancija
* Nuklearna magnetno rezonantna spektroskopija
* Protonska NMR
* Ugljenik-13 NMR
Ivana Fišer

**Ivana Fišer** (Zagreb, 13. 6. 1905 - Zagreb, 7. 9. 1967), jugoslavenska dirigentica.

## Biografija
Ivana Fišer je rođena i odrasla u Zagrebu, u židovskoj obitelji arhitekta Ignjata Fischera. Prva je hrvatska dirigentica i operna šaptačica. Ivana je učila violinu u zagrebačkoj srednjoj muzičkoj školi, te je potom studirala dirigiranje na Muzičkoj akademiji Sveučilišta u Zagrebu pod dirigentom i profesrom Franom Lhotkom. Usavršila se 1932 godine na dirigentskom tečaju Mozarteuma u Salzburgu. Od 1931 do 1934 bila je violinistica u Društvenom orkestru Hrvatskog glazbenog zavoda u Zagrebu. 1933 je debitirala ravnajući koncertom Zagrebačke filharmonije, te izvedbom Mozartove opere Bastien i Bastienna u zagrebačkoj Operi. Nastupala je u Zagrebu i Osijeku do 1941, od 1939 do 1941 vodila je komorni orkestar zagrebačkog Crvenog križa. Od 1947 do 1965 godine Ivana je bila operna šaptačica u Hrvatskom narodnom kazalištu u Zagrebu. Ivana Fišer je umrla u Zagrebu, 7. 9. 1967 godine, te je sahranjena u obiteljskoj grobnici na zagrebačkom groblju Mirogoju.

## Reference

## Literatura
* 
* 
*
MO

Termin **MO** ima više značenja.

* Molibden, element
* Misuri, američka država
* Molekulska orbitala
You Are an Artist

***You Are an Artist*** () je bila američka obrazovno-zabavna TV emisija koja se od 1946. redovno prikazivala na programu njujorške TV-stanice WNBT-TV, a potom njene matične mreže NBC sve do 1950. godine. Emisije su trajale od 15 do 20 minuta, a u njima se publiku nastojalo naučiti osnovama likovne umjetnosti, odnosno crtanju i slikanju. Voditelji su bili Jon Gnagy, Ben Grauer i Warren Hull.

## Vanjske veze
*
Gillette Cavalcade of Sports

***Gillette Cavalcade of Sports*** () bila je američka sportska radio i TV-emisija koja se redovno emitirala na programu NBC od 1946. do 1960. godine. Potiče od istoimene radio emisije koja se od 1942. pod sponzorstvom Gillette Company, poduzeća za proizvodnju britvica i kozmetičkih preparata za muškarce, emitirala na nekoliko američkih radio-mreža. U svojoj televizijskoj verziji je ispočetka nosila naslov *Cavalcade of Sports*, a sadržaj su joj predstavljali razni sportski događaji koji su se direktno prenosili petkom navečer - u najviše slučajeva boks. Kasnije su se prenosili drugi sportovi, prije svega bejzbol utakmice MLB-a. *Gilette Cavalcade of Sports* je uživala popularnost, a prestala se emitirati 1960. godine, kada je vodstvo NBC-ja zaključilo da optužbe i skandali oko namještanja mečeva i povezanosti boksa sa organiziranim kriminalom takve sadržaje čine neprimjerenim za opću publiku.

Usprkos toga, tradicija *Gillette Cavalcade of Sports* danas postoji zahvaljujući dokumentarnoj emisiji *Gillette World of Sports* koja se emitirala širom svijeta, uključujući i Hrvatsku.

## Vanjske veze
* 
* http://www.youtube.com/watch?v=C6cyy_rziuk - 1958 titles
Kaleidoscope (TV serija)

***Kaleidoscope*** je bila britanska zabavna TV-emisija koja se redovno emitirala na programu BBC Television Service od 1946. do 1953. godine. Predstavljala je emisiju mozaičkog tipa, koja je sadržavala kratke mozaičke skečeve, igru šarade u kojoj su nastupali mladi glumci pod ugovorom sa Rank Organization, antikvarske savjete te kratke kriminalističke TV-drame. Emitirala se uživo.

## Literatura
* Vahimagi, Tise. *British Television: An Illustrated Guide*. Oxford. Oxford University Press / British Film Institute. 1994. .

## Vanjske veze
*
Let's Rhumba

***Let's Rhumba*** () bila je američka obrazovno-zabavna TV-emisija koja se od 1946. do 1947. emitirala na programu mreže NBC. U njoj se, tokom 15-minutnih epizoda koje je vodio izvjesni D'Avalos, gledateljima davale plesne instrukcije. Emisija se prikazivala uživo i ne postoje podaci da su sačuvane ikakve snimke.

## Reference

## Vanjske veze
*
Television Screen Magazine

***Television Screen Magazine*** je bila američka TV emisija obrazovnog-informativnog tipa koja se od 1946. do 1949. emitirala na programu mreže NBC. Sadržaj joj je bio mozaičkog tipa, odnosno sastojao se od kratkih reportaža o nekim zanimljivim temama, intervjua i rasprava u studiju. Prikazivala se uživo, te ne postoje njene snimke izuzev kraćeg audio-zapisa. Prema nekim od tadašnjih izvora, zbog relativne novine televizijske tehnologije, na koju se mnogi još nisu bili navikli, brojne slavne ličnosti su odbijale pozive da u njoj gostuju.

## Vanjske veze
* ''Television Screen Magazine'' at IMDB
Broj (razvrstavanje)

**Broj** se može odnositi na:
* Broj (vrsta riječi) 
* Broj (matematika) 
** Broj prirodni 
** Broj racionalan 
** Broj realan 
** Broj prost 
** Broj ceo 
** Broj razlomljen-razlomak 
** Broj iracionalan 
** Broj imaginaran
** Broj pi 
** Broj kompleksan 
** Broj kardinalan 
** Broj savršen 
* Broj (kvantni) 
* Broj (Mahov) 
* Broj (Arapski) 
* Broj (Rimski) 
* Broj (Maseni) 
* Broj (Avogardov ) 
* Broj (oksidacioni) 
* Broj (atomski) 
* Broj (Jedinstveni matični broj građanina) 
* Broj (Matični) 
* Broj de Luj (francuski fizičar)
Pinwright's Progress

***Pinwright's Progress*** () bila je britanska humoristička TV serija koja se od 1946. do 1947. godine emitirala na programu BBC Television Service, a koja predtavlja prvi redovno prikazivani sitkom u historiji televizije. Radnja je bila smještena u trgovinu Macgillygally's Stores, čiji se vlasnik (koga je tumačio James Hayter, morao nositi sa beskrupuloznim poslovnim suparnicima, ali i problemima vezanim uz 80-godišnjeg gluhog pomoćnika. Epizode su se emitirale uživo iz studija u Alexandra Palaceu, te osim fotografija sa seta ne postoje druge snimke.

## Uloge
* James Hayter - Mr J. Pinwright
* Clarence Wright - Aubrey
* Sara Gregory - Miss Doolittle
* Daphne Maddox - Miss Peasbody
* Doris Palmer - Mrs Sigsbee
* Leonard Sharp - Ralph
* Charles Irwin - Salesman

## Izvori
;Opći
* Vahimagi, Tise. *British Television: An Illustrated Guide*. Oxford University Press / British Film Institute, 1994. .
* Mark Lewisohn, "Radio Times Guide to TV Comedy", BBC Worldwide Ltd, 2003
;Specifični

## Vanjske veze
* 
*
Campus Hoopla

***Campus Hoopla*** bila je američka zabavna TV-emisija koja se od 1946. do 1947. emitirala na programu NBC. Bila je smještena u fiktivnu trgovinu sokovima u kojoj su bili okupljeni tinejdžeri koji bi raspravljali o sportu, pjevali i plesali na muziku iz džuboksa, odnosno održavali improvizirana kviz natjecanja. Svaka od emisija je trajala oko 30 minuta. Nekoliko njih je snimljeno pomoću Kinescope tehnologije, uključujući onu u kojoj kao glasnogovornica sponzora emisije nastupa buduća hollywoodska zvijezda Eva Marie Saint, koja je u to vrijeme radila u NBC-ju kao "paž" (stažistica).

## Vanjske veze
*
Muffin the Mule

***Muffin the Mule*** () je fiktivni lik mazge koji je 1940-ih stekao popularnost zahvaljujući ranoj BBC-jevoj dječjoj TV-emisiji *[[For the Children]]*. Originalno je nastao 1933. godine, kada ga je lutkotvorac Fred Tickner stvorio za potrebe lutkarskih predstava Punch and Judy, odnosno namijenio za lutkarski tim Jana Bussella i Anne Hogarth. One, međutim, nisu ostavile traga, sve Muffina 1946. u svojoj emisiji nije kao svog "partnera" za klavirom počela koristiti voditeljica Annette Mills, koja je za njegov lik također koristila i vlastite scenarije. Muffin je stekao popularnost, te se nastavio prikazivati na mreži ITV poslije Millsine smrti 1955. godine. Lik Muffina je postao poznat i u SSSR-u gdje je 1974. prikazan animirani film pod naslovom *Mafin i njegovi veseli drugari* (). Godine 2005. je u produkciji BBC-ja snimljena animirana serija od 26 epizoda.

## Vanjske veze
* Muffin The Mule Collectors' Club
* British Film Institute Screen Online
* Whirligig TV
* CBeebies - ''Muffin the Mule'' at bbc.co.uk
* 
* Museum of Childhood at the Victoria and Albert Museum
* Muffin the Mule to return, BBC News, 16 April 2003
* Muffin the Mule gets modern touch, BBC News, 5 September 2005
* TV star Muffin the Mule turns 60, BBC News, 30 October 2006
*  49 second clip
Lights Out (radio serija)

**Lights Out** () je američka dramska radio-serija koja se emitirala na različitim stanicama i mrežama od 1935. do 1939. godine, odnosno 1942. do 1947. godine, na radio-mreži NBC kao televizijska antologija od 1946. do 1952. na programu mreže NBC. Osmislio ju je Wyllis Cooper, pisac u službi NBC-jeve radio-mreže kao "ponoćni program", odnosno kao radio-drame koje bi svojim "jezovitim" sadržajem (koji su žanrovski pripadali hororu, fantastici i trileru) trebale biti "primjerene vještičjem terminu" oko ponoći. Serija je, iako je zbog morbidnosti i (za tadašnje stanarde) eksplicitnog nasilja bila predmetom kritika, brzo stekla popularnost, te se nastavila emitirati čak i nakon što ga je Cooper 1936. napustio i prepustio mjesto glavnog pisca i producenta Archu Oboleru. Radio-serija je i pod njegovim vodstvom postala jedna od najpopularnijih, te se smatra klasikom američkog starog radija. Godine 1946. ju je NBC adaptirao za televiziju; iako nije dosegla popularnost svog uzora, neke od njenih epizoda su kasnije poslužile kao inspiracija za kultne filmove kao što su Spielbergov *[[Duel (film, 1971)|Dvoboj]]* i *[[They Live]]*.

## Vanjske veze
* Lights Out, Everybody!
* Wyllis Cooper Chronology 
* 25 Television episodes available for streaming or download *Internet archive* retrieved 2010 October 23
Optička rotacija

**Optička rotacija (optička aktivnost)** je okretanje ravni linearno polarizovane svetlosti oko pravca kretanja, kad svetlost prolazi kroz pojedine materijale. Do toga dolazi u rastvorima hiralnih molekula kao što je saharoza (šećer), čvrstih materijala sa rotiranim kristalnim ravnima kao što je kvarc, i spin-polarizovanim gasovima atoma ili molekula. Ona se koristi u industriji šećera za merenje koncentracije sirupa, u optici za manipulisanje polarizacije, u hemiji za karakterizaciju supstanci u rastvoru, i u optičkoj mineralogiji kao jedan od načina identifikacije pojedinih minerala analizom tankih preseka. Optička rotacija potencijalno može da služi kao metod za merenje koncentracije krvnog šećera kod osoba sa dijabetesom.

## Literatura

* Eugene Hecht, *Optics*, 3rd Ed., Addison-Wesley, 1998, 
* Akhlesh Lakhtakia, Beltrami Fields in Chiral Media , World Scientific, Singapore, 1994
* A step by step tutorial on Optical Rotation 

## Povezano
* Specifična rotacija
* Cirkularni dihroizam
* Hiralnost molekula
Ugljenična nanocev

**Ugljenična nanocev** ili **ugljenična nanotuba** () je alotropska modifikacija ugljenika u obliku cilindrične nanostrukture. Građene su od grafenske ravni uvijene u bešavni cilindar. Konstruisane sa odnosom dužine prema prečniku do 132 000 000:1 , što je znatno više nego kod bilo kog drugog materijala. Ti cilindrični molekuli ugljenika imaju svojstva koja im omogućuju mnoge primene u nanotehnologiji, elektronici, optici i drugim oblastima tehnologije. Konkretno, zbog velike toplotne provodnosti, mehaničkih i električnih osobina, ugljenične nanocevi nalaze primenu kao aditivi materijala za poboljšanje njihovih osobina. Na primer, već su našle primenu za ojačavanje bejzbol palica, štapova za golf, ili auto-delova izrađenih pre svega od karbonskih vlakana (ugljeničnih vlakana). Ugljenične nanocevi se dodaju materijalima u malom procentu . Nanocevi su po strukturi članovi porodice fulerena. Krajevi nanocevi su zatvoreni kapama sfernog oblika. U zavisnosti od broja zidova, odnosno grafenskih ravni koje obrazuju koncentrične cevi, postoje u dva oblika kao jednoslojne i kao višeslojne strukture.

## Nanokompoziti
Poslednjih dvadeset godina se radi na razvoju „nanokompozita“, dobijenog od polimera ojačanih ugljeničnim nanocevima (). Prelazak na materijal CNRP za izradu struktura aviona je tek sada i ako je taj kompozit razvijen još 1991. godine. On se smatra jednim od najjačih materijala ikada razvijenih. Nekoliko puta je jači od dosadašnjih kompozita od ugljeničnih vlakana i smole, a lakši je za oko 25-30%. CNRP konkuriše primeni aluminijuma i čelika, kao materijala za osnovne vazduhoplovne strukture. Rasprostranjena upotreba CNRP za noseće komponente komercijalnih i vojnih avionskih struktura, počela je poslednjih godina, a masovnije će biti prvi put upotrebljen na serijskom avionu F-35 lajtning II. Od toga materijala će se izraditi i zameniti oko 100 komponenata, do sada napravljenih od drugih kompozita i metala, za avion F-35 lajtning II.

Karbonske nanocevi, za proizvodnju „nanokompozita“, u raznim aplikacijama vazduhoplovnih i drugih struktura.

## Otkriće ugljeničnih nanocevi
Ugljenične nanotube je otkrio japanski fizičar Sumio Ijima 1991. godine. On je otkrio strukturu sličnu molekulu fulerena C60, koja je bila u obliku višeslojnog cilindra debljine od 3 do 30&nbsp;nm, zatvorenog poluloptastim završecima fulerenske strukture na oba kraja. Tip karobinskih nanocevi sa jednim slojem je otkriven 1993. godine. Ugljenične nanotube ovog tipa su uže i obično su dijametra od 1-2&nbsp;nm. Ubrzo je ustanovljeno da ove strukture imaju niz dobrih osobina, što je uticalo na to da se poveća obim istraživanja .

## Povezano
* Fuleren
* Grafen

## Reference

## Vanjske veze
* 
* Nanotube, seminarski rad www.df.uns.ac.rs
* 
*
Policiklično jedinjenje

U organskoj hemiji, **policiklično jedinjenje** js ciklično jedinjenje sa više od jedne ugljovodonične petlje ili prstena (npr. benzenova prstena).  Termin generalno obuhvata sva policiklične aromatična jedinjenja, kao što su policiklični aromatični ugljovodonici, i heterociklična aromatična jedinjenja koja sadrže sumpor, azot, kiseonik, ili druge neugljenične atome, i njihove supstituisane derivate.

## Reference
Trostruka veza

**Trostruka veza** u hemiji je hemijska veza između dva hemijska elementa u kojoj učestvuje šest vezujućih electrona umesto uobičajena dva kovalentne jednostruke veze. Najčešće se sreće trostruka veza između dva atoma ugljenika, koja je prisutna u alkinima. Trostroke veze su takođe uobičajene za atome fosfora. Druge funkcionalne grupe koje sadrže trostruku vezu su cijanidna i izocijanidna. Pojedini diatomski molekuli, kao što je diazot i ugljen monoksid takođe sadrže trosktuke veze.

U skeletalnoj formuli trostruka veza se prikazuje sa tri paralelne linije (&equiv;) između dva vezana atoma. 

Triostruke veze su jače od jednostrukih i dvostrukih veza, i one su isto tako kraće. Njihov red veze je tri. 

## Reference
Sol (razvrstavanje)

**Sol**, odnosno **so** može da se odnosi na:

## Hemija
* so, začin
* so, hemijsko jedinjenje
* kuhinjska so, kuhinjka so

## Mitologija
* Sola, rimski bog Sunca
* Sol, nordijska boginja Sunca 

## Muzika
* sol, peta nota ce-dur lestvice

## Valuta
* sol i novi sol, peruanska valuta

## Astronomija
* Marsov solarni dan, odnosno period između dve uzastopne kulminacije Sunca iznad iste tačke na Marsu.

## LJudi
* Sol Belou
* Kosta del Sol
Pretvarač

**Pretvarač** ili **transduktor** je uređaj koji konvertuje jedan tip energije u drugi. Konverzija može biti u/iz električne, elektro-mehaničke, elektromagnetske, fotonske, fotovoltne, ili nekog drugog oblika energije. Dok termin *transduktor* obično podrazumeva upotrebu sa značenjem senzor/detektor, svaki uređaj koji konvertuje energiju se može smatrati transduktorom.

## Tipovi
Transduktori se mogu kategorisati po tipu primene u: senzor, pokretač, ili njihovu kombinaciju.

Senzor se koristi za detektovanje parametra u jednoj formi i izveštavanje o njoj u drugog formi energije (obično kao električni i / ili digitalni signal). Na primer, senzor pritiska može da detektuje pritisak (mehanički oblik energije) i konvertuje je u elektricitet za prikazivanje na udaljenom instrumentu.

## Literatura
* Agarwal, Anant. Foundations of Analog and Digital Electronic Circuits.Department of Electrical Engineering and Computer Science, Massachusetts Institute of Technology, 2005, p.&nbsp;43.

## Povezano
* Dodirni senzor

## Vanjske veze

* Transduktor 
* SAD federalni standard 1037C
17. dodjela Oscara

**17. dodjela Oscara** je održana 15. marta 1945. u dvorani Grauman's Chinese Theatre u Los Angelesu. Na njoj je losanđeleska Akademija odala priznanje najboljim filmskim ostvarenjima premijerno prikazanim u periodu od 1. januara do 31. decembra 1944. godine. Vodili su ju režiser John Cromwell i komičar Bob Hope, ali bila je prenošena preko radio mreže ABC Radio.

Bila je posljednja ceremonija održana za vrijeme drugog svjetskog rata, ali se, za razliku od prethodne dvije, rat daleko manje odrazio na ishod natjecanja za nagrade. Najveći pobjednik je bila popularna muzička komedija *[[Going My Way]]*, koja je osvojila Oscar za najbolji film kao i još šest nagrada. Najveći gubitnik je bio politički angažirani biografski spektakl *[[Wilson (film)|Wilson]]* koji je imao deset nominacija, ali osvojio jedino nekoliko tehničkih nagrada.

Na 17. dodjeli je prvi put za glavnu nagradu bilo predviđeno pet nominacija, što je praksa koja će trajati sve do 2009. godine. Na njoj se također posljednji put dogodilo da jedan te isti glumac - Barry Fitzgerald - bude za tumačenje jednog te istog lika (Otac Fitzgibbon u *Going My Way*) nominiran za Oscar za najboljeg glumca i Oscar za najbolje sporednog glumca. Na kraju ga je dobio u potonjoj kategoriji.

## Nagrade

Pobjednici su navedeni prvi i označeni **podebljanim slovima**.

## Počasne nagrade
* Bob Hope

### Omladinski Oscar
* Margaret O'Brien

### Memorijalna nagrada Irving G. Thalberg
* Daryl F. Zanuck

### Najavljivači nagrada
* Hugo Butler (scenarističke nagrade)
* Charles Coburn (najbolji sporedni glumac)
* John Cromwell (nagrade za dokumentarce, kratke filmove, naučne i tehničke nagrade, montažu, snimanje zvuka, scenografiju i specijalne efekte)
* Barry Fitzgerald (najbolji glumac)
* Bob Hope (najbolja fotografija i originalna pjesma)
* Jennifer Jones (najbolja glumica)
* Mervyn LeRoy (najbolji režiser)
* Norma Shearer (Memorijalna nagrada Irving G. Thalberg)
* Hal B. Wallis (najbolji film)
* Walter Wanger (počasna nagrada za Boba Hopea)
* Teresa Wright (najbolja sporedna glumica)

## Višestruke nominacije i nagrade

Sljedeći filmovi su imali višestruke nominacije:

* *10 nominacija:* *Going My Way*, *Wilson*
* *9 nominacija:* *Since You Went Away*
* *7 nominacija:* *Double Indemnity*, *Gaslight*
* *5 nominacija:* *'Cover Girl*, *Laura*
* *4 nominacije:* *Kismet*, *Meet Me in St. Louis*, *None But the Lonely Heart*
* *3 nominacije:* *The Adventures of Mark Twain*, *Brazil*, *Casanova Brown*, *Hollywood Canteen*, *Lady in the Dark*, *Lifeboat*
* *2 nominacije:* *Address Unknown*, *Dragon Seed*, *Higher and Higher*, *It Happened Tomorrow*, *Lady, Let's Dance*, *Minstrel Man*, *Mr. Skeffington*, *Mrs. Parkington*, *The Princess and the Pirate*, *Song of the Open Road*, *Thirty Seconds Over Tokyo*, *Up in Arms*, *Voice in the Wind*

Sljedeći filmovi su dobili više od jedne nagrade:

* *7 pobjeda:* *Going My Way*
* *5 pobjeda:* *Wilson*
* *2 pobjede:* *Gaslight*

## Povezano
* 2. dodjela Zlatnog globusa

## Reference

## Vanjske veze
* Academy Awards Database
Led (razvrstavanje)

**Led**, ili **LED** ima više značenja:

* Led
* Svijetleća dioda

## Rijeke
* , rijeka u Rusiji, u Arhangeljskoj oblasti
* , rijeka u Rusiji, u Nižegorodskoj oblasti
* , rijeka u Francuskoj, u Novoj Akvitaniji

## Filmovi
* , srpski film
* , ruski film
* , ruski film
* , ruski film iz 2020.
* , ruski film iz 2024.
3. dodjela Zlatnog globusa

**3. dodjela "Zlatnog globusa"**

održana 30. marta 1946.


Najbolji film: 
**Izgubljeni izlet**


**3. dodjela "Zlatnog globusa"**, za filmska ostvarenja u 1945. godini, održana je 30. marta 1946. godine u hotelu 
Knickerbocker Hotel u organizaciji Udruženja holivudskih stranih novinara u Los Angelesu. Dodijeljeno je ukupno 7 Zlatnih globusa u sedam kategorija: najbolji film, najbolji režiser, najbolji glumac, najbolja glumica, najbolji sporedni glumac i najbolja sporedna glumica; Ove godine prvi put je dodjeljena nagrada za najbolji film za unapređenje međunarodnog razumjevanja.

## Dobitnici
### Najbolji film
***[[Izgubljeni vikend]]*** u režiji Billyja Wildera;

### Najbolji film za unapređenje međunarodnog razumjevanja
***[[The House I Live In]]*** u režiji Mervyna LeRoya;

### Najbolji glumac
***[[Ray Milland]]*** - Izgubljeni vikend;

### Najbolja glumica
***[[Ingrid Bergman]]*** - Zvona Svete Marije;

### Najbolji režiser
***[[Billy Wilder]]*** - Izgubljeni vikend;

### Najbolji sporedni glumac
***[[J. Carrol Naish]]*** - Odličje za Bennyja;

### Najbolja sporedna glumica
***[[Angela Lansbury]]*** - Slika Doriana Graya;

## Reference

## Vanjske veze
* Službena stranica HFPA 
* Zlatni globus 1946.
Organometalna hemija

**Organometalna hemija** se bavi izučavanjem hemijskih jedinjenja koja sadrže veze između ugljenika i metala. Pošto postoje mnoga slična jedinjenja bez takvih veza, alternativna definicija može da bude: jedinjenja koja sadrže metal-element veze pretežno kovalentnog karaktera. Organometalna hemija kombinuje aspekte neorganske hemije i organske hemije. Organometalna jedinjenja su širokoj upotrebi kao homogeni katalizatori.

## Organometalike
* Elementi 2. periode: hemija organolitijuma, hemija organoberilijuma, hemija organobora,
* Elementi 3. periode: hemija organomagnezijuma, hemija organoaluminijuma, hemija organosilicijuma
* Elementi 4. periode: hemija organotitanijuma, hemija organohroma, hemija organomangana hemija organogvožđa, hemija organokobalta hemija organonikla, hemija organobakra, hemija organocinka, hemija organogalijuma, hemija organogermanijuma
* Elementi 5. periode: hemija organorutenijuma, hemija organopaladijuma, hemija organosrebra, hemija organokadmijuma, hemija organoindijuma, hemija organokalaja
* Elementi 6. periode: hemija organolantanida, hemija organoosmijuma, hemija organoiridijuma, hemija organoplatine, hemija organozlata, hemija organožive, hemija organotalijuma, hemija organoolova

## Povezano
* Bioorganometalna hemija

## Reference

## Literatura
* 
## Vanjske veze

* MIT OpenCourseWare: Organometallic Chemistry
* Rob Toreki's Organometallic HyperTextbook
* web listing of US chemists who specialize in organometallic chemistry