Dejan Medaković

**Dejan Medaković** (Zagreb, 7. jul 1922 – Beograd, 1. jul 2008) je bio srpski istoričar umetnosti i akademik, predsednik Srpske akademije nauka i umetnosti.

## Biografija
Rođen je 7. jula 1922. u Zagrebu kao sin Đorđa Medakovića, ekonomiste, i Anastasije, domaćice. Deda po ocu mu je bio Bogdan Medaković, a pradeda Danilo Medaković. Gimnaziju je završio 1941. u Sremskim Karlovcima. Od 1942. do kraja rata živeo kao izbeglica u Beogradu gde je radio u Muzeju kneza Pavla, a nakon rata radio je u Muzeju grada Beograda, Ministarstvu za nauku i kulturu i Saveznom zavodu za zaštitu spomenika kulture. Studirao je istoriju umetnosti na Filozofskom fakultetu u Beogradu. Kao asistent radio je na istorijskom institutu SAN od 1952. do 1954. Pred komisijom akademije doktorirao je disertacijom *Grafika srpskih štampanih knjiga XV-XVII veka* 1954. godine (štampana u izdanjima akdemije 1958). Potom je prešao na Filozofski fakultet u Beogradu gde je ostao do penzionisanja 1982. godine. Godine 1958. Medaković je boravio na tromesečnoj specijalizaciji u Nemačkoj, a 1964/65. godine postao je stipendista fondacije Alexander von Humbolt i tu godinu proveo je mahom na radu u Zentral institut Kunstgeschichte u Minhenu. Dopisni član SANU postao je 1972. a redovni 1981. godine. Bio je dekan Filozofskog fakulteta, sekretar odeljenja istorijskih nauka SANU, generalni sekretar SANU, kao i predsednik SANU (1999-2003). Godine 2001. izabran je za redovnog člana naučnog društva Leibnic Societ u Berlinu.

U Matici srpskoj u Novom Sadu rukovodio je programom istraživanja u oblasti istorije umetnosti. Odmah posle osnivanja Odeljenja za likovne umetnosti Medaković je 1964. godine postao sekretar ovog Odeljenja, a istovremeno i član Predsedništva i tu dužnost je vršio do 1986. godine. Bio je član Saveta Matice srpske. Uređivao je časopis *[[Zbornik za likovne umetnosti Matice srpske]]*. Od pokretanja Zbornika za likovne umetnosti Matice srpske, 1965. Medaković je glavni urednik ovog časopisa, od kojeg je izašlo 30 tomova. On predstavlja prvi časopis kod Srba posvećen isključivo istoriji umetnosti.

U svom istraživanju interesovao se za široki raspon tema od srednjovekovne umetnosti do modernog slikarstva, ali je težište njegovog rada na srpskom baroknom slikarstvu, srpskim kulturnim prilikama u 18. veku i srpskom slikarstvu u 19. veku. Stvarao je i u oblasti književnosti. Pisao je sve vrste naučnih radova od eseja, prikaza i prigodnih reagovanja na politička i umetnička dešavanja do monografija i sintetičkih pregleda. Njegove studije su brižljivo inventarisane i sabrane u nekoiko knjiga. U knjizi *Srpski slikari 18. veka. Likovi i dela* (Novi Sad, 1968) sabrana je 21 studija o slikarima od Žefarovića do Jovanovića. U knjizi *Putevi srpskog baroka* objavljeno je 25 studija o baroknoj umetnosti. Veliki broj studija objavljen je u knjigama *Svedočenja* (1984), *Istraživači srpskih starina* (1985) i *Barok kod Srba* (1988).

Pisao je i celovite preglede za Istoriju srpskog naroda (četvrta, peta i šesta knjiga) i u knjigama *Srpska umetnost u 18. veku* (1980) i *Srpska umetnost u 19. veku* (1981). Bavio se i pitanjima vezanim za pojedine crkvene spomenike: o Hilandaru (1978), Savinama (1978), Sent Andreji (1982) i dr. Objavio je i knjigu *Letopis Srba u Trstu* (1987). Beogradski izdavačko-grafički zavod (BIGZ) je izdao pet knjiga Medakovićeve proze pod nazivom Efemeris - hronika jedne porodice (I – 1990, II – 1991, III – 1992, IV – 1993, V – 1994) za koje je dobio Oktobarsku nagradu Beograda za Efemeris, nagradu za životno delo Zadužbine „Jakov Ignjatović” za Efemeris II i nagradu Beogradskog izdavačko-grafičkog zavoda za Efemeris III. Godine 1994. dobio je izvanredni Zlatni beočug Beograda i Narodne biblioteke za najčitaniju knjigu u Srbiji.

Njegova supruga je bila pijanistkinja Vera Veljkov. Sin mu je dirigent Pavle Medaković.

## Odlikovanja
* Herderova nagrada (1990)
* Gindeli nagrada (1987)
* Oktobarska nagrada grada Beograda (1990)
* Specijalna Vukova nagrada
* Godišnja nagrada Prosvete (1981)
* Orden Sv. Save prvog stepena (1990)
* Veliki krst za zasluge Savezne Republike Nemačke (1990)
* Krst prvog reda Republike Austrije za zasluge u nauci i kulturi
* Zlatna medalja predsednika Republike Mađarske
* Orden Vuka Karadžića prvog stepena
* Sedmojulska nagrada Srbije (1989)
* Orden Katarine grof. Celjske prvog stepena (2007)
* Nagrada "Miloš Crnjanski"
* Nagrada zadužbine Jakov Ignjatović iz Sentandreje

## Vanjske veze

* Biografija na sajtu SANU
* Preminuo akademik Dejan Medaković („Politika“, 2. jul 2008)
* Veliki intelektualac i analitičar („Politika“, 3. jul 2008)
* [Odlazak velikana srpske i evropske kulture i prosvete ([Srpska pravoslavna crkva|SPC], 5. jul 2008)] 
* Dejan Medaković: Dnevnik („Večernje novosti“, feljton 2-16. jul 2008)
* Dani, sećanja („Večernje novosti“, feljton 1-14. oktobar 2009)
* Odeljenje za istoriju umetnosti