Zdravko Zupan

**Zdravko Zupan** (r. u Zagrebu 7. 2. 1950. – p. u Zemunu, 9. 10. 2015) bio je jugoslovenski stripski autor, istoričar, izdavač. Živeo je u Beogradu.

## Samostalni autorski opus
Prvi strip objavio je u beogradskom listu *Mali Jež* 1965. godine. Već 1967. postao je stalni saradnik preduzeća „Dečje novine“ iz Gornjeg Milanovca.

Najpoznatije autorske stripske serije su mu „Zuzuko“ i „Munja“ koje izlaze do danas.

## Rad na američkim serijalima: Hana i Barbera, Dizni
Od 1983. do 1988. sa scenaristom Lazarom Odanovićem crtao je serijal „Tom i Džeri“ za zagrebačku „Vjesnikovu pres agenciju“, po licenci američkog preduzeća Hana i Barbera.

Za francusku podružnicu preduzeća Dizni crtao je od 1990. do 1994. serijale „Miki Maus“ („Mickey Mouse“), „Šilja“ („Goofy“) i „Gavran Gaša“ („Ellsworth“), prema scenarijima uglednog evropskog scenariste Fransoaza Korteđanija (François Corteggiani). Ovi stripovi su premijerno objavljivani u francuskom časopisu *Le Journal de Mickey*, a preštampavani su širom sveta – Brazil, Nemačka, Danska, Italija, Švedska, Kolumbija, Norveška, Turska, Španija i Poljska.

U Srbiji je bio zapažen Zupanov album „Miki i Baš-Čelik“ prema scenariju Nikole Maslovare (izdavač: „Politika“, 1999), u kojem je svet Mikija Mausa spojen sa srpskom narodnom bajkom.

## Istoriografija srpskog i jugoslovenskog stripa
Zupan je istaknuti istoričar srpskog i jugoslovenskog stripa i prvi istoričar popularne kulture koji je u desetinama tekstova sistematski istražio korene modernog stripa Zapadnog Balkana.

Između ostalog, zaslužan je za proučavanje „Zlatnog doba“, međuratnog perioda u Kraljevini Jugoslaviji, uključujući i opuse svih iole bitnijih autora u Beogradu – Branko Vidić, Đorđe Lobačev, Sergej Solovjev, Nikola Navojev, Konstantin Kuznjecov, Momčilo Moma Marković, Ivan Šenšin, Vlastimir Belkić, Sebastijan Lehner, Aleksije Ranhner, Đuka Janković, Nikola Tišćenko, Veljko Kockar – kao i Zagrebu – Sergije Mironovič Golovčenko, Andrija Maurović, Franjo Martin Fuis, Valter Nojgebauer i Norbert Nojgebauer, Ferdinand Ferdo Bis...

Zupan je 1986. objavio prvi tom *Istorije jugoslovenskog stripa* u saradnji sa Slavkom Draginčićem, u kojoj je prikupljena istoriografska građa o stripu do 1941. godine. Njegova kapitalna knjiga *Vek stripa u Srbiji* izašla je 2007. u izdanju GRRR Festivala, Pančevo.

Koautor je kritičkog leksikona *[[Stripovi koje smo voleli (knjiga)|Stripovi koje smo voleli: izbor stripova i stvaralaca sa prostora bivše Jugoslavije u XX veku]]* sa Živojinom Tamburićem i Zoranom Stefanovićem (2011).

Organizator je više značajnih izložbi stripa u zemljama bivše Jugoslavije i inostranstvu.

## Uređivanje i izdavaštvo
Izdavač je popularnih izdanja za decu (Enigmatski zabavnik *Munja*, *Munja Strip* i *Munja Bojanka*), kao i za stripofile (*Cepelin*, *Ekstra Cepelin*, Edicija „Reprinti“...)

## Nagrade i priznanja
* Nagrada za teorijski doprinos razvoju jugoslovenskog stripa, IV Salon jugoslovenskog stripa, Vinkovci 1988. 
* Nagrada "Fra Ma Fu" za poseban doprinos razvoju jugoslovenskog stripa, OK SSOV i "Strip klub 85", Virovitica 1988.
* Nagrada „Srećko Jovanović“ za najboljeg izdavača na Međunarodnom beogradskom salonu stripa, Beograd, 2009.
* Memorijalna plaketa "Nikola Mitrović – Kokan" za doprinos srpskom stripu, Udruženje "Nikola Mitrović – Kokan", Leskovac, 2011.
* Nagrada za izdavački poduhvat godine na Sajmu knjiga u Beogradu, za leksikon *[[Stripovi koje smo voleli (knjiga)|Stripovi koje smo voleli: izbor stripova i stvaralaca sa prostora bivše Jugoslavije u XX veku]]*, (Tamburić, Zupan, Stefanović) 2011.

## Izvori
* Zdravko Zupan  - biografija na sajtu Studija S. O. K. O., Beograd
* Ivkov, Slobodan. 60 godina stripa u Srbiji, leksikon. Galerija „Likovni susret“, Subotica, 1995. Elektronsko izdanje: "Projekat Rastko"
* Zdravko Zupan , I.N.D.U.C.K.S. World-wide database about Disney comics

## Vanjske veze

* Zupan, Zdravko i Slavko Draginčić. Istorija jugoslovenskog stripa 1, Novi Sad 1986, kompletno elektronsko izdanje, „Projekat Rastko“.
* Zupan, Zdravko. Strip u Srbiji 1955-1972, „Projekat Rastko“.
* Zupan, Zdravko. The Golden Age of Serbian Comics (Belgrade Comic Art 1935-1941), „Projekat Rastko“.
* Biblioteka srpskog stripa, sa više Zupanovih tekstova na srpskom, engleskom i nemačkom, „Projekat Rastko“.
* Zabavnik Munja , zvanični sajt stripskih i zabavnih izdanja za decu, Beograd