Michael J. Fox

**Michael J. Fox** (rođen kao **Michael Andrew Fox** 9.6. 1961.) je nagrađivani kanadski filmski i televizijski glumac. Najpoznatije uloge su mu Marty McFly u trilogiji *[[Trilogija Back to the Future|Povratak u budućnost]]* (1985-1990); Alex P. Keaton u *[[Family Ties]]* (1982-1989), za koju je dobio tri Emmyja i Zlatnog globusa; i Mike Flaherty u *[[Spin City]]* (1996-2000), za koju je osvojio Emmyja, tri Zlatna globusa i dvije nagrade SAG.

Foxu je dijagnosticirana Parkinsonova bolest godine 1991, što je javnosti objavio 1998. Kako su se simptomi bolesti pogoršali, tako se povukao od aktivnog bavljenja glumom godine 2000.

## Biografija
Rodio se 9. juna 1961. godine u Edmontonu, Kanadi, kao *Michael Andrew Fox*. Na početku karijere počeo je da koristi skraćenicu Džej (*J*.) (koje navodno bolje zvuči od *Michael A. Fox*). Status zvezde stekao je 1982. godine ulogom Aleksa P. Kitona u seriji *Porodične veze* (*Family Ties*). U Kanadi, gde je odrastao kao najmlađi od petoro dece Bila i Filis Foks, Majkl se trudio da postigne što bolje rezultate u svom omiljenom sportu - hokeju na ledu, što mu nije bilo nimalo lako, jer je bio izrazito niskog rasta - 165&nbsp;cm. Odušak je pronašao u dramskoj sekciji. Zahvaljući tome 1976. godine debitovao je sa 15 godina u TV seriji kompanije CBS *Leo i ja* (*Leo and Me*), u ulozi desetogodišnjaka. Nakon nastupa u CBS-ovom filmu *Letters from Frank* (takođe snimljenog u Kanadi), Majkl je napustio srednju školu i s ocem otišao u Los Anđeles.

Tu je dobio ulogu u seriji Palmerstaun, SAD da bi nešto kasnije dobio glavnu ulogu u već ranije pomenutoj seriji *Porodične veze*. Serija se prikazivala sedam godina, što dovoljno govori o njenoj popularnosti. Veliki uspeh postigao je i na filmskom platnu u ulozi Marti Mek Flaja u filmu Roberta Zemekisa iz 1985. godine *[[Back to the Future|Povratak u budućnost]]* (*Back to the Future*). Nakon komičnih uloga u filmovima *Mladi vukodlak* (*Teen Wolf*) i *Tajna mog uspeha* (*The Secret of My Success*), Foks je želeo da se okuša i u drugačijim ulogama. Zato je glumio fabričkog radnika u *Svetlost dana* (*Light of Day*), a potom u filmu *Jarka svetla, veliki grad* *Bright Ligths, Big City*.

Ovaj serijal "ozbiljnih" uloga zaokružio je sagom o ratu u Vijetnamu *Posledice rata* (*Casualties of War*), glumeći zajedno sa Šonom Penom, a pod rediteljskom palicom Brajana De Palme. Godine 1989. i 1990. Foks je snimio dva nastavka *Povratka u budućnost*, što je publika oduševljeno pozdravila. Nakon toga glumio je u filmu *Američki predsednik* (*The American President*), da bi se iz bioskopskih dvorana vratio na TV ekrane u seriji *Spin Siti* (*Spin City*), 1996. Na ovaj korak Foks se odlučio jer je tako mogao više vremena da provodi sa svojom pororodicom. Godine 1999. svoj glas je pozajmio glavnom liku, malom belom mišu, u filmskoj adaptaciji dela E. B. Vajta *Stjuart Litl*. Krajem te godine Foks je, na opšte iznenađenje, objavio da od 1991. godine boluje od Parkinsonove bolesti i da je čak imao i operaciju mozga kako bi ublažio podrhtavanje delova tela (što je jedan od simptoma te bolesti). Uprkos velikom uspehu serije *Spin Siti* i nagradama koje je ta serija dobila (Emi i Zlatni globus) Foks je početkom 2000. godine objavio da napušta seriju (čiji je istovremeno i izvršni producent) kako bi više vremena posvetio porodici i koncentrisao se na prikupljanje novca i širenje saznanja o Parkinsonovoj bolesti. Glavnu ulogu u seriji preuzima Čarli Šin.

Iz tog razloga u maju 2000. osnovao je fondaciju za istrživanje Parkinsonove bolesti (*Michael J Fox Foundation for Parkinson's Research*). Majkl Džej Foks se oženio glumicom Trejsi Polan (*Tracy Pollan*) (glumila je Elen, devojku Aleksa Kitona u *Porodičnim vezama*) 1988. godine. Imaju četvoro dece: sina (Sem), dve bliznakinje (Akvina i Šajler) i kćerku Esmi.

2003. napisao je scenario za pilot epizodu za sitkom *Hench at Home*, ali je bio odbijen.

2005. kao gost otvorio je *[[Centar Muhameda Alija]]* u Luisvilu, SAD, u čast boksera Muhameda Alija, koji takođe boluje od Parkinsonove bolesti.

2006. gostovao je u tri epizode serije *Boston Legal*, gde je igrao ulogu pacijenta sa rakom pluća koji koristi svoj uticaj kako bi tokom testiranja novog leka dobio pravi lek, a ne placebo.

## Filmografija
* *[[Ponoćno ludilo]]* (1980)
* *[[Klasa 1984]]* (1982)
* *[[Back to the Future|Povratak u budućnost]]* (1985)
* *[[Mladi vukodlak]]* (1985)
* *[[Tajna mog uspeha]]* (1987)
* *[[Jarka svetla, veliki grad]]* (1988)
* *[[Žrtve rata]]* (1989)
* *[[Povratak u budućnost II]]* (1989)
* *[[Povratak u budućnost III]]* (1990)
* *[[Dok Holivud]]* (1991)
* *[[Za ljubav ili za novac]]* (1993)
* *[[Homeward Bound|Homeward Bound: The Incredible Journey]]* (1993) (glas)
* *[[Život sa Majkijem]]* (1993)
* *[[Greedy (film)|Greedy]]* (1994)
* *[[Američki predsednik]]* (1995)
* *[[The Frighteners]]* (1996)
* *[[Homeward Bound|Homeward Bound II: Lost in San Francisco]]* (1996) (glas)
* *[[Mars napada!]]* (1996)
* *[[Svi gradonačelnikovi ljudi]]* (1996-2000)
* *[[Stjuart Litl]]* (1999) (glas)
* ** (2001) (glas)
* *[[Stjuart Litl 2]]* (2002) (glas)
* *[[Clone High]]* (2002) (kao specijalni gost)
* *[[Scrubs (TV show)|Scrubs]]* (2003/2004) (kao specijalni gost)
* *[[Boston Legal]]* (2006) (kao specijalni gost)
* *[[Ray Gun (film)]]* (2007) (glas)

## Vanjske veze

* 
* 
* Michael J. Fox's federal campaign contributions 
* The Michael J. Fox Foundation for Parkinson's Research
* The Michael J. Fox Database
* La Place de Mike
* Archive of American Television interviews with Michael J. Fox (in 5 parts)
* May, 2006 NBC Today Show segment with Katie Couric with Muhammad Ali & Michael J. Fox (annotated video)
* Historical Videos  - Includes an interview with Michael J. Fox on stem cell research, from John Kerry campaign (2004 Presidential elections)
* Michael J. Fox Records TV Ad for Cardin - Washington Post Article about his Maryland ads.
* Michael then and now 2002 article from Maclean's online magazine.
* "Michael J. Fox Fires Back at Critics." ABC News,ThisWeek s George Stephanopoulosom, video i transkript. Emitirano 29.10. 2006, pristup 30.10. 2006.