open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ernst Lubitsch

**Ernst Lubitsch** (Berlin, 28. januar 1892 - Hollywood, 30. novembar 1947) je bio njemačko-američki filmski scenarist i režiser, poznat po izuzetno uspješnim hollywoodskim komedijama, odnosno kombinaciji sofisticiranog "evropskog" stila režije i "vrckavog" sadržaja koji je po njemu dobio ime "Lubitschev dodir".

Rodio se kao sin aškenaskog jevrejskog krojača u Berlinu, ali je kao mladić očevu profesiju napustio kako bi se posvetio teatru, te je postao jedan od učenika Maxa Reinhardta. Filmom se počeo baviti kao glumac, ali se brzo preorijentirao na režiju, otkrivši da mu podjednako "leže" spektakularne drame i "neobavezne" komedije. Kada je došao u Hollywood 1922. godine već je bio etablirano ime, ali je slavu stekao tek s dolaskom zvučnog filma krajem 1920-ih i nizom uspješnih mjuzikala, nakon čega su slijedile još uspješnije komedije. Posljednje godine života su mu obilježili problemi sa srcem. Godine 1947. mu je uručen počasni Oscar.

## Vanjske veze
* The Cinema of Ernst Lubitsch
* 
* 
* Photographs and bibliography
Apolofan (komediograf)

**Apolofan** (grč. Ἀπολλοφάνης) bio je atinski komediograf koji je stvarao u okviru stare atičke komedije. Čini se da je bio Stratisov savremenik, što znači da vrhunac njegovog stvaralaštva pada krajem 5. i početkom 4. veka pne. Osvojio je jednu prvu nagradu na Lenejskom festivalu. *[[Suda]]* mu pripisuje autorstvo ovih pet komedija:

* *Dalis* (Δάλις)
* *Snažni starac* (Ἰφιγέρων)
* *[[Krit|Krićani]]* (Κρῆτες)
* *[[Danaja]]* (Δανάη)
* *[[Kentauri]]* (Κένταυροι)

Iz poslednje tri drame sačuvano je nekoliko oskudnih fragmenata, dok od prve dve nije ostalo ništa. 

## Reference
Apolofan

**Apolofan** (grčki: Ἀπολλοφάνης) je lično ime koje se može odnositi na ove osobe:

* Apolofan (komediograf), pesnik stare atičke komedije
* Apolofan iz Antiohije, grčki stoički filozof
* Apolofan Soter, vladar Indo-Grčkog kraljevstva, vladao oko 35-25. pne. 
* **Apolofan iz Kizika**, prijatelj persijskog satrapa Farnabaza II, koji je ugovorio sastanak 386. pne. između ovog satrapa i spartanskog kralja Agesilaja II 
* **Apolofan iz Seleukije**, grčki lekar koji je bio u službi seleukidskog kralja Antioha III
Edmund Goulding

**Edmund Goulding** (20. mart 1891 – 24. decembar 1959) bio je britanski filmski scenarist i režiser, poznat po nizu prestižnih hollywoodskih filmova s najvećim zvijezdama 1920-ih i 1930-ih. Karijeru je započeo kao kazališni glumac u rodnoj Britaniji, a nju je nakratko prekinula služba u prvom svjetskom ratu tokom koga je ranjen. Početkom 1920-ih se etablirao kao uspješni filmski glumac prije nego što je sredinom 1920-ih došao u Hollywood. Tamo se istakao kao jedan od najpouzdanijih režisera, spreman na žanrovski raznovrsne projekte, od melodrama kao što su *[[Love (film, 1927)|Love]]* sa Gretom Garbo, sve do akcionih filmova kao *[[Dawn Patrol (film, 1938)|Dawn Patrol]]* iz 1938. godine. Godine 1947. je režirao klasični film noir *[[Nightmare Alley (1947 film)|Nightmare Alley]]* sa Tyroneom Powerom. O okolnostima njegove smrti postoje različite verzije - prema jednoj je uzrok bio srčani udar, prema drugoj samoubistvo vatrenim oružjem.

Godine 2009. je Matthew Kennedy napisao biografsku knjigu *Edmund Goulding's Dark Victory* u kojoj tvrdi da je Goulding bio biseksualac te organizirao hollywoodske orgije u kojima je režirao sudionike poput glumaca u filmu. Prema navodima koje citira Kennedy, na jednoj od njih su dvije žene bile teško ozlijeđene, te je studio MGM organizirao njegov dvogodišnji egzil u Britaniju kako bi se zataškao skandal.

## Filmografija

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* Goulding Biography
King Solomon's Mines (film)

***[[King Solomon's Mines]]***, pustolovni roman britanskog književnika H. Ridera Haggarda, adaptiran u sljedeće filmove:

* ''King Solomon's Mines'' (1937 film), britanski film
* ''King Solomon's Mines'' (1950 film), američki film
* *[[King Solomon's Treasure]]* (1979), britansko-kanadaki film
* ''King Solomon's Mines'' (1985 film), američki film
* ''King Solomon's Mines'' (1986 telemovie), australijski animirani film
* ''King Solomon's Mines'' (2004 film), američka televizijska mini-serija

## Srodni filmovi
* ''Allan Quatermain'' (film), film iz 1959. godine
* *[[Watusi (film)|Watusi]]*, nastavak verzije iz 1950. godine
* *[[Allan Quatermain and the Lost City of Gold]]*, snimljen 1987. godine, nastavak verzije iz 1985. godine
* ''The Search For King Solomon's Mines'' (dokumentarni film, 2002), produkcija National Geographic Television i Channel 4 
* *[[The League of Extraordinary Gentlemen (film)]]*, pojavljuje se lik Allana Quatermaina koji tumači Sean Connery
* *[[The Librarian: Return to King Solomon's Mines]]*, TV-film iz 2006. godine, produkcija TNT 
* *[[Allan Quatermain and the Temple of Skulls]]*, film iz 2008. godine
1937. na televiziji

## Globalni televizijski događaji
* 4. januar – Francuska Radio-PTT Vision započinje s redovnim emitiranjem jutarnjeg programa (od 11 do 11:30); nova shema uključuje večernji program od 20 do 20:30; nedjeljom se emitira program od 17:30 do 19:30.
* 4. februar - BBC Television Service konačno napušta Bairdov mehaničke televizije i u potpunosti preuzima Marconi-EMIjev elektronski sistem od 405 linija.
* 9. mart - U Moskvi sa eksperimentalnim programom započinje televizijski centar u ulici Šabolovka.
* maj– Američki publicist Gilbert Seldes u časopisu *[[Atlantic Monthly]]* objavljuje članak "Errors of Television" ("Pogreške televizije") zbog koga će dobiti epitet prvog televizijskog kritičara.
* 12. maj – Krunidba britanskog kralja Georgea VI postaje prvi događaj koji je BBC direktno prenosio koristeći reportažna kola; fragment TV-prijenosa na televizijskom apartou je kućnom kamerom na film od 8 mm snimio jedan od inženjera, a što predstavlja prvu sačuvanu snimku u historiji britanske televizije. 
* 14. maj – BBC emitira 30-minutni odlomak predstave *[[Twelfth Night]]*, a što se smatra prvom poznatom televizijskom adaptacijom Shakespeareove drame. Među glumačkom postavom su Peggy Ashcroft i Greer Garson.
* 15. maj – Konvencija američkog Instituta radio inženjera na kojoj RCA demonstrira projekciju televizijske slike, odnosno slike na platnu dimenzija 2,5 * 3,5 m.
* 21. jun – BBC prvi put direktno prenosi teniski Wimbledonski turnir.
* 10. jul – Međunarodna izložba u Parizu tokom koje je po prvi demonstriran novi, "visoko definirajući" sistem televizijske slike od 455 linija.
* septembar – Ispod Eiffelovog tornja u Parizu postavljen odašiljač snage 30&nbsp;kW koji prvi put odašilje signal u sistemu od 455 linija.
* 9. novembar – Bell Telephone Laboratories prvi put prenosi televizijski signal frekvencije 800&nbsp;kHz koaksijalnim kablom od New Yorka do Philadelphije.
* 11. novembar – BBC prigodno obilježava Dan primirja, odnosno obljetnicu završetka prvog svjetskog rata adaptacijom ratne drame *[[Journey's End]]* R. C. Sherriffa, u kojoj glavnu ulogu tumači Reginald Tate; to je prvi slučaj da se cjelokupni večernji program posvećuje jednoj drami.
* 31. decembar – Do ovog datuma je u Engleskoj prodano ukupno 2121 televizijskih aparata.
* Američka radio-mreža CBS najavljuje kako će početi razvijati televizijski program.

## Premijere TV-serija i redovnih emisija
* 17. april – *[[The Disorderly Room]]*, britanska humoristička TV-serija (1937–1939)
* 24. april – *[[For the Children]]*, britanska TV-serija za djecu (1937–1939; 1946–1950)
* 30. april - *[[Sports Review]]*, britanska sportska TV-emisija (1937–1939).

## Izvori
Kalija (komediograf)

**Kalija** (grč. Καλλίας) bio je atinski komediograf koji je stvarao u okviru stare atičke komedije. Prema *[[Suda|Sudi]]*, bio je sin Lizimahov i imao je nadimak Konopčić (Σχοινίων) jer mu je otac po zanimanju bio izrađivač konopaca ili korpi (σχοινοπλόκος). Prema Ateneju, živeo je nešto pre Stratisa, koji je komedije počeo pisati oko 412. pne. Iz jedne sholije saznajemo i to da se Kalija u svom radu ugledao na Kratina. Osvojio je prvu nagradu na Velikim Dionisijama 446. pne. Sačuvalo se nekoliko fragmenata te ovih osam naslova kod *Sude*:

* *Egipćanin* (Αἰγύπτιος)
* *[[Atalanta (mitologija)|Atalanta]]* (Ἀταλάντη)
* *[[Kiklopi]]* (Κύκλωπες)
* *Ljudi u okovima* (Πεδῆται)
* *Žabe* (Βάτραχοι) 
* *Dokoličari* (Σχολάζοντες)

Osim ovih, Atenej spominje i "slovnu tragediju" (γραμματικὴ τραγῳδία), u kojoj se kao članovi hora pojavljuju svih 24 slova grčkoga alfabeta.

Ako je Kalija identičan s Kalijadom, koga spominje samo Atenej, onda je Kalija živeo bar do 402. pne.

## Reference
Gilbert Seldes

**Gilbert Vivian Seldes** (; 3. januar 1893 – 29. septembar 1970) bio je američki književnik, publicist i kritičar, koji je uživao veliki uticaj sredinom 20. vijeka. Nakon službe kao ratni dopisnik u prvom svjetskom ratu postao je dramski kritičar i jedan od urednika modernističkog književnog časopisa *[[The Dial]]*. Najpoznatije djelo mu je *The Seven Lively Arts* iz 1924. godine u kome je iznosio tezu da jazz predstavlja novi i specifično američki kulturni fenomen. Bio je poznat po odbacivanju kulturnog elitizma odnosno zalaganju da se "niskim" oblicima zabave kao vodvilj, mjuzikl i film prizna umjetnička vrijednost. 1930-ih se počeo zanimati za televiziju i CBS News ga je 1937. imenovala svojim prvim direktorom televizijskog programa.

Njegov brat je bio poznati istraživački novinar George Seldes. Kćer Marian Seldes je poznata glumica.

## Vanjske veze
* Gilbert Seldes at Internet Broadway Database
* Gilbert Seldes at Internet Movie Database
* ''The Seven Lively Arts''  full text with appendices and illustrations from American Studies at the University of Virginia
* http://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=F00D15FD3A5C1B7493C2AA1782D85F448785F9&scp=4&sq=&st=p Obituary for Gilbert Seldes at The New York Times
Bird's Head (ploča)

**Bird's Head** (dosl. *Ptičja glava*) je jedna od manjih glavnih litosfernih ploča na Zemlji, površine od 0.012 steradijana.

## Karakteristike
Bird's Head leži ispod dijela Pacifika sjeverno od Nove Gvineje i istoimenog poluotoka Bird's Head, koji je sastavni dio te ploče. Za nju među naučnicima postoje dileme je li se razdvaja ili sastavlja s Pacifičkom pločom.

U svakom slučaju naučnici se slažu da na svom jugoistoku ima divergentnu granicu s Australskom pločom i mikropločom Maoke. Na sjeveru ima konvergentnu granicu s Karolinskom i Filipinskom, te Halmaherskom pločom na sjeverozapadu. Tu ima i transformni rasjed u zoni kolozije ispod Molučkog mora. Još jednu konvergentnu granicu ima na jugu na mjestu gdje graniči s Bandskom pločom.

## Reference

## Vanjske veze
* ''An updated digital model of plate boundaries'' na portalu Geochemistry Geophysics Geosystems 
;Ostali projekti
Kalijad

**Kalijad** (grč. Καλλιάδης) je ime nekog atinskog komediografa koga spominje Atenej, ali o kome se zna samo to da su komediju *Neznanje* (Ἂγνοια) neki pripisivali njemu, a neki Difilu. Iz prvog Atenejevog odlomka takođe se saznaje da je Kalijad bio savremenik arhonta Euklida, koji je tu dužnost obavljao 403. pne., pa bi po tome pripadao staroj atičkoj komediji. S druge strane, činjenica da se komedija *Neznanje* pripisivala čas njemu, čas Difilu, govorilo bi u prilog tome da je Kalijad bio Difilov savremenik, odnosno da je delovao u okviru nove atičke komedije. Stoga Augustus Meineke pretpostavlja da Atenej greši i da se "Kalijad" zapravo odnosi na komediografa Kaliju.

## Arhont eponim

Herodot navodi da se u trenutku persijske okupacije Atine 480. pne. na mestu arhonta eponima nalazio čovek po imenu Kalijad (Καλλιάδης).

## Umetnici

Kalijad je i ime dvojice umetnika: jednog slikara, koga spominje Lukijan, te jednog kipara, koji je izvajao kip hetere Neere. Ni za jednog ni za drugog ne zna se ni gde su ni kada živeli.

## Reference
King Solomon's Mines

***King Solomon's Mines*** () je fantastično-pustolovni roman britanskog književnika H. Ridera Haggarda objavljen 1885. godine. Radnja je smještena u unutrašnjost Afrike, a protagonist je britanski istraživač Allan Quatermain koji nastoji pronaći aristokrata koji je nestao tražeći mitske rudnike Solomona. Inspiriran otkrićem Velikog Zimbabwea te napisan u vrijeme kada je britanska i zapadna javnost bila opčinjena kako arheološkim otkrićima ostataka davno iščezlih civilizacija, tako i novim geografskim saznanjima o Africi, *King Solomon's Mines* je postigao ogroman uspjeh i potakao stvaranje sličnih romana, koji će kasnije tvoriti poseban žanr izgubljenog svijeta.

*King Solomon's Mines* je kasnije postao predmetom brojnih filmskih adaptacija.

## Izvori
* 

## Vanjske veze
* *[http://www.archive.org/details/kingsolomonsmin00hagggoog King Solomon's Mines (1901 edition)]* at the Internet Archive
*
Gregory La Cava

**Gregory La Cava** (10. mart 1892 - 1. mart 1952) bio je američki filmski režiser, najpoznatiji po hollywoodskim komedijama 1930-ih. 

Karijeru je započeo kao likovni umjetnik, odnosno karikaturist. Filmom se počeo baviti kada je njegov poslodavac, William Randolph Hearst, odlučio napraviti animirane filmove temeljene na popularnom stripu *[[Katzerjammer Kids]]*. Posljednje godine života mu je obilježila borba s alkoholizmom.

## Filmografija

## Vanjske veze
* 
*
Divergentna granica

**Divergentna granica** (ili *konstruktivna granica* - *ekstenziona granica*) u teoriji o tektonici ploča predstavlja linearnu strukturu koja se nalazi između dviju litosferne ploče koje se međusobno razdvajaju. 
## Karakteristike
*Divergentne granice* mogu se formirati na krajevima kontinenata, ali se obično formiraju na granicima oceanskih litosfernih ploča. Divergentne granice na kontinentima formiraju riftove, nakon kojih nastaju riftne doline. Najaktivnije divergentne granice ploča su između oceanskih ploča i uobičajeno se nazivaju srednjeoceanski grebeni.

Trenutna istraživanja pokazuju da složene konvekcije unutar zemljinog plašta omogućuju da se lava uspne do baze litosfere ispod svake ploče na divergentnoj granici. Ona zagrijava tu zonu do stupnja kad se tope stijene iz astenosfere (gornji plašt) ispod te zone, i stvara jezero lave. Erupcije se javljaju samo u dijelu granične ploče i to u bilo kojem trenutku, ali kad se dogodi - lava ispunjava pukotinu između razmaknutih ploča *Divergentne granice*.

Upravo zbog tog su *divergentne granice* uzročnik formiraja vulkanskih otoka, koji nastaju kad se dvije ploče odvoje, nakon tog nastaje pukotina, koju ispunjava lava. Na taj se način formira štitasti vulkan, iz kog se najčešče, formira vulkanski otok.

Većina eruptivnih aktivnosti na Zemlji je ograničena na uski pojas, koji je u uskoj vezi sa kretanjem litosfernih ploča. Magmatizam kod divergentnih granica duž vrhova oceanskih grebena raste i uglavnom je nevidljiv, osim na mjestima gdje se vulkanska aktivnost javlja na površini zemlje, kao u slučaju Islanda, koji se nalazi na Srednjeatlantskom hrptu.
## Reference

## Vanjske veze
* ''Divergent plate boundaries'' na portalu Encyclopædia Britannica
Marmaray

**Marmaray**, podvodni transkontinentalni tunel namijenjen željezničkom saobraćaju koji se nalazi u turskom gradu Istanbulu. Dug je 13,6&nbsp;km te ispod Bosforskog moreuza spaja Evropu i Aziju.

Nalazi se 60,46 m ispod morske površine što ga čini najdubljim tunelom na svijetu. Za prelazak tunelom iz Evrope u Aziju potrebne su četiri minute. Radovi na tunelu počeli su 9. 5. 2004., da bi bio s izvjesnim zakašnjenjem zbog arheoloških pronalazaka svečano otvoren 29. 10. 2013., na devedesetu godišnjicu nezavisnosti Republike Turske. Ulaz u postaje i interijeri bit će ukrašeni motivima iz neolitskog, bizantinskog i osmanskog perioda. Osim toga, na umjetničkom platou postaje Yenikapi bit će izložene olupine brodova koji nadnjevaju iz 4. i 5. vijeka. U arheološkim iskopinama i radovima koji teku uporedo sa građevinskim projektom Marmaray otkriveno je 13 olupina brodova i oko 35.000 artefakata. Svi će biti izloženi u muzeju koji će biti otvoren u području 'Stotinu otoka' na Yenikapiju. Radovi na ovom projektu koji je jedan od najvećih infrastrukturnih na svijetu stajali su četiri milijarde dolara, a kad bude u punom pogonu očekuje se da će kroz tunel dnevno prolaziti milion ljudi. Izgrađeno je 76 kilometara podvodnih cijevnih tunela, podzemnih kupolastih tunela, zakrivljenih tunela, tri nove podzemne postaje, 37 stanica na kopnu, nadzorno-upravljačko središte itd. Nadograđuju se postojeće željezničke pruge i rade nove. Projekat je dobio ime *Marmaray* kombinacijom riječi *Marmara Denizi* (Mramorno more) i *ray* (željeznica). Početna tačka tunela je Fatih, a završna Üsküdar.

## Izvori
8 mm film

**8&nbsp;mm film** je filmski format gdje je filmska vrpca širine 8&nbsp;mm. Postoje dvije glavne verzije: originalni standard 8&nbsp;mm film, također poznat kao redovni 8&nbsp;mm ili Double 8&nbsp;mm, i Super 8. Iako i standardni 8&nbsp;mm i Super 8 are 8&nbsp;mm imaju istu širinu, Super 8 ima veći prostor za sliku jer su perforacije manje i razmaknutije.

Postoje još dvije varijante Super 8 — Single 8&nbsp;mm i Straight-8 — koje zahtijevaju različite kamere, ali koji stvaraju film sa istim dimenzijama.

## Povezano
* Zapruderov film

## Reference

## Vanjske veze
* Film formats history
Twelfth Night

***Twelfth Night; or, What You Will*** (doslovno: ***Dvanaesta noć, ili Kako hoćete***) je komedija engleskog pisca Williama Shakespearea, za koju se vjeruje da je napisana oko 1601. ili 1602. godine. Prva zabilježena predstava datira od 2. februara 1602. godine na Svijećnicu. Shakespeare ju je napisao kao dio svečanosti tokom božićne sezone. Njen naslov se prevodi kao ***Bogojavljenska noć*** ili ***Na Tri kralja***.

Radnja je smještena u polufiktivnu Iliriju i prati dogodovštine djevojke po imenu Viola, koja je doživjela brodolom te se preruši u muškarca i uđe u službu vojvode Orsina, što izaziva niz komičnih nesporazuma kada se nekoliko likova zaljubi u nju ili njega.

## Likovi

* *[[Viola (Twelfth Night)|Viola]]* – dama koja je doživjela brodolom, prerušena u mladića po imenu Cesario, i u službi Orsina
* *[[Orsino (Twelfth Night)|Vojvoda Orsino]]* – vojvoda Ilirije
* *[[Olivia (Twelfth Night)|Olivia]]* – bogata grofica
* *[[Sebastian (Twelfth Night)|Sebastian]]* – Violin brat blizanac
* *[[Malvolio]]* – nadzornik Olivijinog domaćinstva
* *[[Maria (Twelfth Night)|Maria]]* – Olivijina kućepaziteljica
* *[[Sir Toby Belch]]* – Olivijin stric
* *[[Andrew Aguecheek|Sir Andrew Aguecheek]]* – bogataš koga Sir Toby dovodi kao Olivijinog prosta
* *[[Feste]]* – klaun i luda na Olivijinom dvoru
* *Fabian* – sluga i prijatelj Sir Tobyja
* *Antonio* – kapetan i prijatelj Sebastiana
* *Valentine* i *Curio* – gospoda u službi Vojvode

## Vanjske veze

* 
* 
* ''Twelfth Night'' Navigator  Includes annotated text, line numbers, scene index with scene summaries, and a search engine.
* Searchable Twelfth Night Etext  Unattributed edited version: bare bones, but with a long summary.
* Twelfth Night plain text from Project Gutenberg
* Lesson plans for Twelfth Night at Web English Teacher
* ''Twelfth Night''  study guide and teacher resources – themes, quotes, multimedia, study questions
Gojko Borota

**Gojko Borota** je bio četnički pukovnik u drugom svetskom ratu, komandant Romanijskog korpusa JVuO.

Tokom 1944. i 1945. godine, bio je izaslanik Draže Mihailovića za pregovore sa nadležnom nemačkom komandom u Sarajevu oko isporuki oružja i municije četnicima. Sačuvane su neke od njihovih originalnih depeša:

13. januara 1945. pukovnik Gojko Borota iz Sarajeva izveštava Dražu Mihailovića o dolasku sabotera iz Nemačke: 

16. januara 1945. pukovnik Borota javlja Mihailoviću da će dobiti gumu za opanke ukoliko pomognu nemačku ofanzivu: 

Neke od depeša Gojka Borote služile su kao dokazni materijal na suđenju Dragoljubu Mihailoviću.

## Izvori

## Povezano
* Saradnja četnika sa snagama Osovine u Drugom svetskom ratu
Razmišljanje jednog običnog srpskog vola

***Razmišljanje jednog običnog srpskog vola*** naslov je jedne od pripovetki Radoja Domanovića (1873-1908). Ova političko-društvena satira, napisana je u aprilu 1902. godine.

U njoj se ismeva i kritikuje tadašnje društvo, naročito nacionalni ponos. Ime pripovetke je i tema pripovetke. Govori se o jednom srpskom volu koji u svom monologu poredi sebe, vola, sa svojim gazdom, Srbinom. On u tom svom poređenju pređe kratku srpsku istoriju, veru i građanska prava i srpski ponos do tih stvari koje oni u stvari nisu ni stekli. Na kraju zaključi da je on možda čak i bolji od Srba, on kao jedan "običan seljački vo, koji se ništa ne razlikuje od ostalih srpskih volova".

## Povezano
* Vođa

## Reference
Spomen dom Ovčara

**Spomen dom Ovčara** je memorijalni centar kod Vukovara u Hrvatskoj, podignut u znak sećanja na žrtve masakra na Ovčari, u kojem su 20. novembra 1991. godine ubijeni ranjenici i medicinsko osoblje iz vukovarske bolnice, ukupno između 255 i 264 osoba.

Ovaj memorijalni centar otvoren je 20. novembra 2006. godine, na petnaestu godišnjicu masakra, i to u jednom od hangara na ovom poljoprivrednom dobru u koje su snage JNA i srpskih paravojnih formacija zatočile zarobljenike početkom oktobra 1991. Spomen dom otvorili su Jadranka Kosor, ministarka obitelji, branitelja i međugeneracijske solidarnosti, kao izaslanica premijera Ive Sanadera, te zagrebački gradonačelnik Milan Bandić.

Koncept memorijalnog centra izradio je zagrebački akademski slikar Miljenko Romić, a njegovo uređivanje finansirao je Grad Zagreb s dva miliona kuna. Za svaku osobu koja je ubijena ili nestala u hangarima Ovčare na plafonu je u spomen domu instalirana po jedna sijalica, dok su u podu ugrađene čahure koje ukazuju na sredstvo kojim je zločin izvršen. Na zidovima su izložene slike 261 osobe nastradale u masakru, a ispod slika položene su neke od ličnih stvari koje su pripadale ubijenima, a koje su pronađene u masovnim grobnicama.

Spomen dom Ovčara deluje u okviru Hrvatskog društva logoraša srpskih koncentracijskih logora. Godine 2011. godine postojala je ideja da se uvede naplaćivanje poseta domu, s obzirom na to da subvencije države nisu bile dovoljne za funkcionisanje celog memorijalnog centra, no od toga se ipak odustalo kada su se u njegovo održavanje uključili Grad Vukovar i Vukovarsko-srijemska županija, pa je ulaz ostao besplatan.

Tokom godina spomen dom obišle su brojne delegacije iz same Hrvatske i iz inostranstva, među njima i predsednik Srbije Boris Tadić 4. novembra 2010. Dvadeset drugu godišnjicu pada Vukovara, 18. novembra 2013, obeležili su u ovom spomen domu predsednik Hrvatske Ivo Josipović, predsednik sabora Josip Leko i premijer Zoran Milanović, nakon što im je to onemogućeno učiniti na spomen obeležju na vukovarskom groblju.

U Vukovaru i njegovoj okolini nalazi se još nekoliko memorijalnih mesta podignutih u znak sećanja na žrtve koje su pale tokom opsade Vukovara.

## Reference
Hrvatsko društvo logoraša srpskih koncentracijskih logora

**Hrvatsko društvo logoraša srpskih koncentracijskih logora** je udruženje bivših zatvorenika koji su tokom rata u Hrvatskoj bili zatočeni u srpskim zatvorima i zatvoreničkim logorima. Udruženje je osnovano u Zagrebu 1995. godine. Kancelarije Društva nalaze se na Trgu bana Jelačića. Ovo je udruženje 2006. godine postalo član Svetske federacije veterana.

Društvo se bavi obeležavanjem godišnjica u vezi s ratom, uključujući podizanje spomenika, a ima i svoju izdavačku delatnost. U njegovom okviru deluje i Spomen dom Ovčara. U Borovom Naselju je 2004. otvoren centar čiji je cilj istraživanje ratnih zločina počinjenih tokom rata u Hrvatskoj. Centar su otvorili potpredsednica hrvatske vlade Jadranka Kosor i predsednik Sabora Vladimir Šeks.

Prema podacima Društva, oko 8.000 hrvatskih civila i ratnih zarobljenika, od kojih su mnogi bili zarobljeni nakon pada Vukovara, prošlo je kroz srpske zatvorske centre u Sremskoj Mitrovici, Stajićevu, Nišu i drugde, gde su zatvorenici trpeli teško zlostavljanje i torturu. Najmanje tri stotine ljudi nikada se nije vratilo iz tih logora.

## Reference

## Vanjske veze
* Official website
Reportažna kola

**Reportažna kola** () je izraz koji se koristi za vozilo, obično preuređeni kamion ili kombi koji služi za terensku produkciju i/li emitiranje radio ili televizijskog programa. Reportažna oprema sadrže opreme za snimanje, ili montažu audio ili audiovizualnih signala, odnosno njihovo prenošenje u matični radio ili televizijski studio.
The Atlantic

***The Atlantic*** je američki kulturno-politički časopis koji izlazi od 1857. godine te se smatra jednim od najstarijih i najuglednijih izdanja tog tipa u SAD. Osnovan je u Bostonu kao književni časopis pod imenom ***The Atlantic Monthly***, a u prvim godinama nakon osnivanja su u njegovom radu sudjelovali neka od tadašnjih najvećih imena američke književnosti kao Harriet Beecher Stowe, Ralph Waldo Emerson, Henry Wadsworth Longfellow, Oliver Wendell Holmes, Sr., John Greenleaf Whittier i James Russell Lowell, koji je bio njegov prvi urednik. U časopisu su prvi put izašla izdana neka od najvažnijih američkih književnih djela.

Sve do 2001. je izlazio kao mjesečnik, kada je izdano 11 brojeva, da bi se od 2003. počeo izlaziti u ritmu od deset brojeva godišnje. Sljedeće godine je dobio sadašnje ime. Od 2005. se u časopisu više ne objavljuju originalna djela fikcije nego prvenstveno kritika, odnosno članci vezani uz kulturu i tekuća pitanja.

Od 2009. na Internetu izlazi sestrinski portal pod naslov The Atlantic Wire.

## Popis urednika

* James Russell Lowell, 1857–1861
* James Thomas Fields, 1861–1871
* William Dean Howells, 1871–1881
* Thomas Bailey Aldrich, 1881–1890
* Horace Elisha Scudder, 1890–1898
* Walter Hines Page, 1898–1899
* Bliss Perry, 1899–1909
* Ellery Sedgwick, 1909–1938
* Edward A. Weeks, 1938–1966
* Robert Manning, 1966–1980
* William Whitworth, 1980–1999
* Michael Kelly, 1999–2003
* Cullen Murphy, 2003–2006 (privremeni urednik)
* James Bennet, 2006–

## Reference

## Vanjske veze

* The Atlantic Wire 
* A History of ''The Atlantic'' 
* ''The Atlantic'' archival writings by topic 
* Online archive of ''The Atlantic'' (earliest issues up to December 1901)
* The American Idea: The Best of ''The Atlantic Monthly''
* ''The Atlantic'' issues at Project Gutenberg
* Hathi Trust. Atlantic Monthly digitized issues, 1857-
X Factor

"X Factor" se može odnositi:

* Dante Hall (1978 -), nadimak "The X-factor", američki igrač footballa
* "Ex-Factor", pjesma Lauryn Hill iz 1998. godine
* "The Ex-Factor", epizoda TV-serije *The O.C.*
* ''The X Factor'' (album), album grupe Iron Maiden
* *The X Factor*, knjiga Andrea Nortona
* ''X-Factor'' (strip), američka strip serija koju je izdao Marvel Comics
* X-Factor (profesionalno hrvanje), ekipa hrvača "negativaca" u organizaciji World Wrestling Federation (WWF)
* ''The X Factor'' (video igra), video igra iz 2010. koju je izdao Deep Silver

## Televizija
* ''The X Factor'' (TV serija), televizijska natjecateljska muzička emisija, porijeklom iz Ujedinjenog Kraljevstva, po čijoj licenci su se stvorile brojne istoimene ili slično prozvane verzije u raznim državama:
** ''The X Factor'' (UK)
** ''The X Factor'' (U.S.)
** ''The X Factor'' (Australija)
** ''X Factor'' (Albanija)
** ''The X Factor'' (Grčka)
** ''The X Factor'' (Novi Zeland)
** ''The X Factor'' (Filipini)
** *[[The X Factor, XSeer Al Najah]]* (panaarpaksa verzija)
** *[[The X Factor: Ji Qing Chang Xiang]]* (Kina)
** *[[The X Factor: Zhongguo Zui Qiang Yin]]* (Kina)
** *[[El Factor X]]* (Kolumbija)
** ''Factor X'' (Čile)
** ''Factor X'' (Španija)
** *[[Faktor A]]* (Rusija)
** ''X Factor'' (Belgija)
** ''X Factor'' (Bugarska)
** ''X Factor'' (Češka)
** ''X Factor'' (Danska)
** ''X Factor'' (Finska)
** ''X Factor'' (Franciska)
** ''X Factor'' (Indija)
** ''X Factor'' (Indonezija)
** ''X Factor'' (Island)
** ''X Factor'' (Izrael)
** ''X Factor'' (Italija)
** ''X Factor'' (Kazakhstan)
** ''X Factor'' (Litva)
** ''X Factor'' (Nizozemska)
** ''X Factor'' (Norveška)
** ''X Factor'' (Njemačka)
** ''X Factor'' (Poljska)
** ''X Factor'' (Rumunjska)
** ''X Factor'' (Slovenija)
** X Factor (Švedska)
** *[[X Faktor]]* (Mađarska)
** ''X-Factor'' (Armenikja)
** ''X-Factor'' (Ukrajina)

## Povezano
* Factor X (razvrstavanje)
Terms of Endearment

***Vrijeme nježnosti*** (eng. *Terms of Endearment*) je američka drama Jamesa L. Brooksa iz 1983. prema romanu Larryja McMurtryja.

Lik Jacka Nicholsona, astronaut Garrett Breedlove, ne pojavljuje se u romanu. Uloga je napisana za Burta Reynoldsa, ali je on već radio na drugom filmu, pa je ona predana Jamesu Garneru. Garner se svađao s redateljem zbog različitih intepretacija, pa je uloga konačno pripala Nicholsonu. Debra Winger i Sissy Spacek bili su originalni izbori za uloge majke i kćeri. Film je pobrao pohvale kritike te je osvojio nekoliko nagrada.

## Radnja

Film govori o odnosu majke i kćeri i njihovoj neuspješnoj potrazi za ljubavlju. Počinje s novorođenom Emmom u njezinoj kolijevci, kako spava. Njezina majka, Aurora, ulazi kako bi je provjerila te ne vjeruje da je njezino dijete živo sve dok se beba ne probudi i počne plakati. Kao odrasla žena, Emma stupa u brak s profesorom Flapom Hortonom s kojim dobiva troje djece, usprkos protivljenu Aurore. Njihov brak krene nizbrdo, te Flap ima aferu sa studenticom Janice a Emma sa Samom. Istodobno, udovica Aurora započinje vezu sa susjedom, bivšim astronautom i ženskarom Garrettom. Tijekom jednog pregleda, doktor otkriva da Emma boluje od raka. Aurora i Garrett su tu da joj daju potporu tijekom njenog boravka u bolnici. Aurora odluči pobrinuti se za njenu djecu. Emma umire a Aurora, Garrett i ostali sudjeluju na pokopu.

## Predstava

Dramatičarka Rebecca Gilman napisala je o *Vremenu nježnosti*: "Pogledajte u *Vrijeme nježnosti*. Gledamo i gledamo, ali tu zapravo nema radnje. Tada... oh, ona dobiva rak. To se uvijek događa kad ljudi ne znaju što bi napravili, a mislim da je to u tim slučajevima prečac do tragedije."

## Nastavak

1996. je snimljen nastavak *[[Večernja zvijezda]]*, s MacLaine i Nicholsonom koji su reprizirali originalne uloge.

## Glavne uloge
* Shirley MacLaine - Aurora Greenway
* Debra Winger - Emma Greenway Horton
* Jack Nicholson - Garrett Breedlove
* Danny De Vito - Vernon Dalhart
* Jeff Daniels - Flap Horton
* John Lithgow - Sam Burns

## Nagrade
Film je osvojio pet Oscara: za najbolji film, redatelja, adaptirani scenarij (James L. Brooks), glavnu glumicu (Shirley MacLaine) i sporednog glumca (Jack Nicholson).

Nagrađen je i sa četiri Zlatna globusa: za najbolji film - drama, scenarij, glavnu glumicu (MacLaine) i sporednog glumca (Nicholson).

Nagrada Udruženja njujorških filmskih kritičara nagradila je film s tri nagrade: za najbolji film, glavnu glumicu (MacLaine) i sporednog glumca (Nicholson).
## Vanjske veze
* 
* 
*
Wallaceova linija

**Wallaceova linija** je biogeografska razdjelnica između azijske i austalske flore i faune. Ime je dobila po znanstveniku Wallaceu koji je otoke između kojih se razdjelnica proteže istraživao između 1854. i 1862. godine. Prvi znanstvenik koji je 1857. ukazao na postojanje ove razdjelnice bio je ornitolog Philip Lutley Sclater

Ova linija - zapravo prije jedna pruga koja obuhvaća biogeografsko prijelazno područje između azijske i australske flore i faune - prolazi između Balija i Lomboka, i sjevernije prolazi između Bornea i Sulawesija. Područje koje se nalazi istočno od te linije naziva se **[[Wallacea]]**, i vrlo je zanimljivo. U tom području, kako na kopnu tako i u moru, živi čitav niz endemskih vrsta. Wallacea obuhvaća oko 346.000&nbsp;km2 i spada u tako zvane hotspotove, ključna područja bioraznovrsnosti, gdje su životinje i biljke dijelom snažno ugrožene.

Tako na Sulawesiju od poznate faune 62% vrsta sisavaca, 27% ptica, 62% gmazova i 76% vodozemaca akutno prijeti izumiranje. Na Sulawesiju i istočno od njega žive tobolčari srodni s klokanima i oposumima u Australiji, dok ih zapadno od njega, već na Borneu, nema.

## Wallaceovo otkriće

## Literatura
* Gustaf de Lattin: *Grundriss der Zoogeographie* (Osnove zoogeografije). G. Fischer, Stuttgart, 1967.
* Alfred Russel Wallace: *Der Malayische Archipel* (Malajski arhipelag). Braunschweig, 1869.
* Alfred Russel Wallace: *Die geographische Verbreitung der Thiere* (Geografska rasprostranjenost životinja). Dresden, 1876.

## Vanjske veze
* Pleistocene Sea Level Maps 
* Wallacea - a transition zone from Asia to Australia, specially rich in marine life and on land.
Eupneja

**Eupneja** () je tiho, neusiljeno, normalno disanje, sa 12 do 16 udisaja u minuti. Broj udisaja je veći kod djece a manji u odrsalih, starijih osoba. Odnos između normalnog disanja i srčanog ciklusa je 1:4, i konstantan je kod svake osobe. Pri normalnom disanju ventilacija pluća je oko 500 ml u miru.

### Karakteristike normalnog (eupnojičnog) i patološkog disanja




## Frekvencija normalnog disanja




## Reference

## Literatura
* 
* 
# -{Arthur C. Guyton *Medicinska fiziologija*, Medicinska knjiga-Beograd-Zagreb 1990}-
# -{Armstrong, H. G. (1943). *Principles and Practice of Aviation Medicine (Second ed.)*. Baltimore,: The Williams & Wilkins Company.}-
Zayn

**Zayn** je alternativni ispisi semitskog slova **[[Zayin]]**

**Zayn** je također alternativni ispis arapskog imena i prezimena **[[Zein (razvrstavanje)|Zein]]** i **[[Zain (razvrstavanje)|Zain]]**.

**Zayn** se može odnositi na:

;Ime
* Zayn al-‘Ābidīn, također poznat kao ‘Alī ibn Ḥusayn, praunuk prororka Muhameda
* Zayn Abu Zubaydah, saudijski državljanin trenutno u američkom pritvoru u Zalivu Guantanamo
* Zayn-e-Attar, također poznat kao Ali ibn Husayn Ansari Shirazi i kao Haji Zayn Attar, perzijski ljekar iz 14. vijeka
* Zayn Malik, član britanskog benda One Direction

;Prezime
* Sami Zayn, umjetničko ime kanadskog profesionalnog hrvača Ramija Sebeija

## Povezano
* Zein (ratvrstvanje)
* Zain (razvrstavanje)
Nome, Alaska

**Nome** je gradić i luka na sjeverozapadu američke savezne države Aljaska od 3 598 stanovnika. 
## Geografija
Grad leži u Zaljevu Norton u Beringovom moru, na južnim obalama poluotoka Seward, udaljen oko 870 km sjeverozapadno od Anchoragea i svega 260&nbsp;km istočno od granice sa Rusijom.
## Historija
Prije dolaska prvih evropskih kolonista, jedini stanovnici tog kraja bili su malobrojni Eskimi. Otkriće zlata u kanjonu potoka Anvil u septembru - 1898., dovelo je do prave zlatne groznice i navale kopača u naselje koje se tada zvalo **Anvil**. Ono je po procjenama oko 1900. imalo 20 000 stanovnika, ali je njihov broj drastično pao već 1903., kad su iscrpljena lako dostupna površinska nalazišta. Tako da je 1920. broj stanovnika pao na samo 852, taj drastičan pad bio je potenciran i velikom epidemijom smrtonosne gripe - 1918. Tad je naselju promjenjeno ime u *Nome*, po obližnjem Rtu Nome. Dobar dio starog naselja izgrađenog uglavom od drva izgorio je u požaru 1934.

Za vrijeme Drugog svjetskog rata - *Nome* je bio usputna stanica za prelet američkih aviona, koji su slani Sovjetskom Savezu u sklopu programa o zajmu i najmu. Rudarstvo (iskop zlata) ostalo je glavna privredna aktivnost sve do 1962., kad su zatvoreni svi rudnici.
## Znamenitosti i atrakcije
Velika turistička atrakcija je utrka psećih saonica (Iditarod Trail Sled Dog Race) koja se održava od 1967. sa startom u *Anchoragu* i ciljem u Nomeu.
## Privreda, transport i atrakcije
Većina privredne aktivnosti *Nomea* vezana je uz transport i luku, uz ribarstvo, uzgoj sobova i proizvodnja eskimskih suvenira. Zimi se do *Nomea* može doći jedino avionima, a ljeti brodovima pa čak i automobilima teško prohodnim cestama preko tundre.

Grad ima i muzej - Carrie M. McLain koji izlaže artefakte vezane uz zlatnu groznicu i eskimsku umjetnost.
*Nome* je cilj tradicionalne utrke psećih saonica (Iditarod Trail Sled Dog Race) u martu sa startom u Anchorageu, koja se održava kao uspomena na događaje vezene uz epidemiju difterije 1925. - kad su pseće sanjke bile jedino prevozno sredstvo kojim se stanovnicima grada dopremao serum.

Sjeverno od grada leži rezervat prirode Bering Land Bridge.
## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze

* Službene stranice grada 
* ''Nome'' na portalu Encyclopædia Britannica
Marijini obroci

**Marijini obroci** (), ranije poznata kao **Škotska međunarodna ispomoć** (, SIR) je međunarodna humanitarna nevladina organizacija koja djeluje u najsiromašnijim dijelovima svijeta u cilju pružanja prehrane djece u školama.

Započelo je 1992., tijekom rata na prostoru bivše Jugoslavije, kada su škotski mladići Magnus i Fergus MacFarlane Barrow organizirali sakupljanje deka i hrane. Osobno su odvezli pomoć u Međugorje. Planirali su se vratiti svome poslu u uzgajalištu riba. No, nastavili su dobivati donacije te je Magnus odlučio nastaviti baviti se humanitarnim radom te je nakon nekog vremena osnovai humanitarnu organizaciju pod nazivom “Scottish International Relief“.

Započet je projekt pod nazivom "Marijini obroci" 2002. godine. Prva akcija bila je osiguranje hrane za 200 školske djece u Malaviju. S vremenom se projekt znatno proširio i danas pruža besplatne školske obroke u stotinu škola i hrani preko 750.000 djece dnevno diljem Afrike, Azije, Europe, Južne Amerike i Kariba.

Od 1. svibnja 2012., “Scottish International Relief“ promijenio je ime u Marijini obroci“. Sjedište je u mjestu Dalmally u Škotskoj, a imaju podružnice u: Hrvatskoj, BIH, Njemačkoj, Italiji, SAD-u, Australiji, Austriji i Irskoj.

## Izvori

## Vanjske veze
* Službena stranica na hrvatskom jeziku
Željka Markić

**Željka Markić** (Zagreb, 11. studenoga 1964.), hrvatska je bivša novinarka, poduzetnica, prevoditeljica i konzervativna ultradesna aktivistica, čiji je rad doveden u vezu sa međunarodnom ultradesničarskom mrežom. 
Vlasnica je i sa suprugom vodi visoko profitabilne tvrtke koje su registrirane u Zagrebu i Beogradu u djelatnostima prevođenja i farmacije pod nazivom Sermon d.o.o., Neox klinička ispitivanja d.o.o. i SermonCRO, te dobijaju podršku od širokog spektra međunarodnih kompanija koje se bave i proizvodnjom kontracepcijskih sredstava.

Rođena je 11. studenog 1964. godine u Zagrebu kao najstarije dijete u obitelji sa šestero djece. Njezin je otac Marijo Živković, osnivač te voditelj Udruge Obiteljski centar, koja promiče tradicionalni pogled na život i prirodne metode planiranja obitelji.

Završila je klasičnu gimnaziju i diplomirala opću medicinu, no nikada nije radila kao liječnica. Tijekom Domovinskog rata radila je kao ratna izvjestiteljica za HRT, kasnije za televizijske kuće BBC, NBC i RAI kao terenski producent. Od 2003. godine, na Novoj TV radila je kao dnevna urednica informativnih emisija tri godine.

Majka je četvero djece, a danas sa svojim suprugom liječnikom vodi privatnu tvrtku za klinička istraživanja lijekova pod nazivom SermonCRO d.o.o.

Bila je prva predsjednica desničarske stranke Hrvatski rast - Hrast, bila je dopredsjednica udruge Grozd-Glas Roditelja za Djecu, osnivačica je hrvatske podružnice međunarodne Udruge "Marijini obroci" (eng. "Mary's Meals"), koja hrani više od 700,000 djece u najsiromašnijim dijelovima svijeta te je zajedno sa suprugom koordinator međunarodne Udruge "Obiteljsko obogaćivanje".

Predstavnica je građanske inicijative "U ime obitelji", koja je prikupila i predala Saboru RH 749.316 potpisa za raspisavanje referenduma o braku.

## Izvori
Kalkan (razvrstavanje)

**Kalkan** može značiti:
* **[[Kalkan|Kalkan (grad)]]**, mediteranski grad u Antalijskoj pokrajini na jugozapadu Turske
* **[[Kalkan (Srbija)]]**, planina u Ljuboviji na zapadu Srbije
* **[[Kallkan|Kalkan (Albanija)]]**, ili Kallkan, planina u NP Shebenik-Jabllanice na istoku Albanije
* **[[Kalkan (Kütahya)]]**, naselje u Kitahijskoj pokrajini na zapadu Turske
* **[[Kalkan (Diyarbakır)]]**, naselje u Dijarbakirskoj pokrajini na istoku Turske
* **[[Kelikan (Turska)|Kalkan (Isparta)]]**, ili Kelikan, naselje u Ispartskoj pokrajini na zapadu Turske
* **[[Kalkan (Osmaniye)]]**, naselje u Osmanijskoj pokrajini na jugu Turske
* **[[Kalkan (Şanlıurfa)]]**, naselje u Šanlurfskoj pokrajini na jugu Turske
* **[[Kulkan (Ninavska pokrajina)|Kalkan (Ninava)]]**, ili Kulkan, naselje u Ninavskoj pokrajini u Iraku
* **[[Kalkan (Sulejmanijska pokrajina)|Kalkan (Sulejmanija)]]**, ili Kilkan/Kulkan, naselje u Sulejmanijskoj pokrajini u Iraku
* **[[Kulkan (Arbilska pokrajina)|Kalkan (Arbil)]]**, ili Gilkan, naselje u Arbilskoj pokrajini u Iraku
* **[[Kalkan (vadi)]]**, vadi pokraj Kuvajra u Iraku
* **[[Kalkan-e Aftabru]]**, naselje u Kermanšaškoj pokrajini na zapadu Irana
* **[[Kalkan-e Nesar]]**, naselje u Kermanšaškoj pokrajini na zapadu Irana
* **[[Kalkan (Divandarski okrug)|Kalkan (Divandare)]]**, naselje u Divandarskom okrugu na zapadu Irana
* **[[Kalkan (Sanandadžanski okrug)|Kalkan (Sanandadž)]]**, naselje u Sanandadžanskom okrugu na zapadu Irana
* **[[Kuh-e Kalkan]]**, planina u Kurdistanskoj pokrajini na zapadu Irana
* **[[Gora Kalkan]]**, planina Urala u Baškiriji na evropskom dijelu Rusije
* **[[Adi Kalkan]]**, naselje u Etiopiji
* **[[Kalkan-Kul]]**, ili Kalhan-Kul, naselje u Kazahstanu
* **[[Kim-Kalkan]]**, planina u Kazahstanu
* **[[Arik-Kalkan]]**, jarak u Uzbekistanu
* **[[Pleuronectes platessa|Kalkan (''Pleuronectes platessa'')]]**, iverak zlatopjeg, vrsta ribe plosnatice u Jadranu
* **[[Scophthalmus maeoticus|Kalkan (''Scophthalmus maeoticus'')]]**, crnomorski iverak, vrsta ribe plosnatice u Crnom moru
* **[[Kalkan (arhitektura)]]**, zabat, vrsta zida u arhitekturi
* **[[Kalkan (kapa)]]**, ukras u obliku plitke kape
* **[[Kalkan (prezime)]]**, prezime na Balkanu
Dan primirja

**Dan primirja** () je naziv za praznik odnosno dan sjećanja kojim se 11. novembra u nizu država obilježava završetak prvog svjetskog rata, preciznije primirje koje je 11. novembra 1918. Njemačka potpisala sa silama Antante i tako okončala neprijateljstva na Zapadnom frontu. Dan primirja se na taj dan obilježava u Ujedinjenom Kraljevstvu, Francuskoj, Belgiji, Novom Zelandu, a od 2012. godine i Srbiji. Pod imenom Dan sjećanja se obilježava u zemljama Commonwealtha, a pod imenom Dan veterana u SAD. U Britaniji se često koristi i izraz **Dan makova** () kao referenca na mak, cvijet koji raste u Flandriji gdje je poginuo najveći broj britanskih vojnika.

## Reference

## Povezano
* Prvi svetski rat
* Državni praznici u Republici Srbiji
Praznici u Srbiji

Ova stranica popisuje **[[praznik]]e u [[Srbija|Srbiji]]**.

## Kneževina Srbija

U Kneževini Srbiji praznici su zavedeni u vreme kneza Mihaila Obrenovića. Ti "narodni praznici" su zapravo dinastijski i dvorski i dele se na velike i male:

Veliki praznici:
* Dan Kneževog rođenja (Mihailo - 4/16.9.)
* Cveti
* Sveti Andrija Prvozvani (30.11/12.12.)

Mali praznici: 
* Knežev imendan (Aranđelovdan - 8/20.11.)
* Kneginjin rođendan (Julija Obrenović - 26.8.)
* Kneževa slava (Nikoljdan 6/18.12.) itd.

Od 1879. se slavio 20. jun (2.7. po novom) kao Dan nezavisnosti i oslobođenja (na taj datum 1876 je počeo rat sa Turskom).

## Kraljevina Srbija

U Kraljevini Srbiji bilo je ukupno deset neradnih dana povodom praznika, navodi se u Državnom kalendaru koji je objavljen 1. januara 1898. godine:

* Bogojavljenje
* Savindan
* Proglas kraljevine
* Veliki petak
* Spasovdan
* Vidovdan
* Rođendan kraljeva
* Preobratenje
* Vavedenje
* Božić
* Cveti

## Republika Srbija

Državni praznici u Republici Srbiji su definisani Zakonom o državnim i drugim praznicima u Republici Srbiji.

### Državni praznici koji se praznuju neradno

1 Ako jedan dan od državnih praznika koji nisu verski padne u nedelju, prvi sledeći radni dan će biti neradan.

### Verski praznici

Pripadnici različitih verskih zajednica imaju pravo na slobodan dan i to:

* pravoslavci - na prvi dan krsne slave;
* katolici i pripadnici drugih hrišćanskih verskih zajednica - na prvi dan katoličkog Božića, Veliki petak, Uskrs i Uskrsni ponedeljak po njihovom kalendaru;
* pripadnici islamske zajednice - na prvi dan Ramazanskog bajrama i prvi dan Kurbanskog bajrama;
* pripadnici jevrejske zajednice - na prvi dan Jom Kipura

### Državni praznici koji se praznuju radno

## Povezano
* Lista praznika po državi

## Izvori
R. C. Sherriff

**Robert Cedric Sherriff** (6. jun 1896 - 13. novembar 1975) bio je britanski književnik, najpoznatiji po ratnoj drami *[[Journey's End]]* kao i scenarijima za nekoliko zapaženih britanskih i hollywoodskih filmova.

Prije nego što se počeo profesionalno baviti pisanjem, radio je u osiguravajućem društvu. Od 1914. do 1917. je služio u britanskoj vojsci u prvom svjetskom ratu, pri čemu je ranjen. Slavu je stekao nakon što je *Journey's End* praizvedena 1928. godine u režiji Jamesa Whalea. Godine 1937. je ista drama, adaptirana za televiziju, prikazana na programu BBC Television Service, postavši prvom televizijskom dramom u historiji.

## Djela
### Drame
* 1921: *[[A Hitch in the Proceedings]]*
* 1922: *[[The Woods of Meadowside]]*
* 1923: *[[Profit and Loss (play)|Profit and Loss]]*
* 1924: *[[Cornlow-in-the-Downs]]*
* 1926: *[[Mr. Bridie's Finger]]*
* 1928: *[[Journey's End]]*
* 1930: *[[Badger's Green (drama)|Badger's Green]]*
* 1933: *[[Windfall (drama)|Windfall]]*
* 1934: *[[Two Hearts Doubled]]*
* 1936: *[[St Helena (play)|St Helena]]*
* 1948: *[[Miss Mabel]]*
* 1949: *[[Dark Evening]]*
* 1950: *[[Home at Seven (drama)|Home at Seven]]*
* 1952: *[[The Kite (drama)|The Kite]]*
* 1953: *[[The White Carnation]]*
* 1955: *[[The Long Sunset]]*
* 1957: *The Telescope*
* 1961: *A Shred of Evidence*

### Filmski scenariji
* 1933: *[[The Invisible Man (1933 film)|The Invisible Man]]*
* 1934: *[[One More River]]*
* 1937: *[[The Road Back (film)|The Road Back]]*
* 1939: *[[Goodbye, Mr. Chips (1939 film)|Goodbye, Mr. Chips]]*
* 1939: *[[The Four Feathers (1939 film)|The Four Feathers]]*
* 1941: *[[That Hamilton Woman|Lady Hamilton]]*
* 1942: *[[This Above All]]*
* 1945: *[[Odd Man Out]]*
* 1948: *[[Quartet (1948 film)|Quartet]]*
* 1950: *[[No Highway]]*
* 1955: *[[The Dam Busters (film)|The Dam Busters]]*
* 1955: *[[The Night My Number Came Up]]*
* 1955:	*Cards with Uncle Tom* (TV)
* 1963: *The Ogburn Story* (TV)

### Knjige
* 
*  (reizdana 2006. godine od Persephone Books)
*  (reizdao Pan Paperback 1958. pod naslovom The Cataclysm"; reizdao 2005. Persephone Books)
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Izvori

## Vanjske veze
* Sherriff's literary agents
* 
* 
* The Man from Esher and his Theatre of War
The Disorderly Room

***The Disorderly Room*** () je bila britanska TV serija koja se od 1937. do 1939. godine emitirala na programu BBC Television Service, te koja se smatra prvom humorističkom serijom u historiji televizije. Originalno je nastala kao teatarski skeč 1919. godine, u kome su se parodirali disciplinski postupci protiv vojnika koristeći tekstove i muziku popularnih pjesama. Na televiziji je prvi put prikazana u subotu 17. aprila 1937. u 15:45. Uspjeh je bio takav da je nakon nekoliko mjeseci skeč, u raznim oblicima, ponovljen, sve dok izbijanje drugog svjetskog rata nije prekinulo emitiranje BBC-jevog televizijskog programa. S obzirom da se serija emitirala uživo iz studija, a nije postojala magnetoskopska i slična oprema za bilježenje televizijskih signala, nijedna snimka danas nije sačuvana.

## Literatura
* 

## Vanjske veze
*  Comedy Guide
Dan državnosti Srbije

**Dan državnosti Republike Srbije** je 15. februar.
Ovaj datum je jedan od najbitnijih u političkom, kulturnom i istorijskom kalendaru Srbije. Pored toga što je Dan državnosti, on je i Dan ustavnosti Srbije, kao i dan sećanja na početak Srpske revolucije (odnosno Prvog srpskog ustanka).
Dan državnosti Srbije se slavio do nastanka Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca, nakon čega je ukinut, da bi u Srbiji ponovo počeo da se slavi od 2002. godine.

Hronološki:
* 15. februar 1804. počeo Prvi srpski ustanak;
* 15. februar 1835. donet Sretenjski ustav, prvi ustav Srbije, jedan od najmodernijih, najdemokratskijih i najliberalnijih ustava svog doba. Njime je u Srbiji ukinut feudalizam i ujedno je predstavljao najistočniji odblesak Francuske revolucije.
 
Dan državnosti se u Srbiji slavi 15. februara, međutim zbog tog praznika i 15. i 16. februar su neradni dani.

## Zanimljivosti
Internet pretraživač Gugl je čestitao Srbiji dan državnosti 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018,  2019, 2020 i 2021.  godine na prigodan način.

Fejsbuk je prvi put čestitao Srbiji dan državnosti 2016. godine.

## Povezano
* Sretenjski ustav
* Sretenje Gospodnje

## Reference

## Vanjske veze
* Radio-televizija Republike Srpske: Srbija slavi Dan državnosti, 15. 2. 2012.
* Обележавање Дана државности, централна церемонија у Орашцу, 15. 2. 2019.