Rip Torn

**Rip Torn** (6.2. 1931.- 9.7. 2019.) je američki za Oscara nominirani i Emmyjima nagrađivani televizijski i filmski glumac, najpoznatiji po ulozi Artieja u HBO-ovoj humorističkoj seriji *[[The Larry Sanders Show]]*.

## Biografija
Torn se rodio kao **Elmore Rual Torn, Jr.** u teksaškom gradu Temple kao dijete farmerke Thelme Mary Spacek i ekonomista Elmorea Ruala Torna. Nadimak "Rip" je stekao u skladu s porodičnom tradicijom Tornovih. Nakon pohađanja Texas A&M, Torn je diplomirao stočarstvo na Teksaško univerzitetu u Austinu.

Seoski život ga, međutim, nije toliko zanimao kao gluma. Nakon diplome je otišao u Hollywood i 1956. godine imao prvu ulogu u filmu *[[Baby Doll]]*. Shvativši da će teško steći uspjeh ako malo bolje ne izbrusi glumačke vještine, Torn se nakon toga preselio New York te studirao u znamenitoj školi Actors Studio pod Leejem Strasbergom. Nakon toga je slijedio veliki broj kaališnih uloga, uključujući originalnu postavu komada Tennessee Williamsa *[[Sweet Bird of Youth]]*, čiju je ulogu ponovio u filmskim i televizijskim ulogama. Pri povratku u Hollywood je napravio zapeženu ulogu u filmu *[[Pork Chop Hill]]*.

Nakon toga se Torn nametnuo kao prepoznatljivi karakterni glumac u cijelom nizu filmova, često glumeći negativce poput njuorleanskog bogataša koji se suprotstavlja likovima Stevea McQueena i Karla Maldena u klasičnom filmu *[[The Cincinnati Kid]]* iz 1965. godine. Druga zapažena uloga bio je šef u *[[Men in Black (film)|Men in Black]]*. Godine 1972. je stekao izvrsne kritike za ulogu country pjevača u kult filmu *[[Pay Day (1972 film)|Payday]]*.

Godine 1983. je pak nomirian za Oscara u kategoriji najboljeg sporednog glumca zahvaljujći filmu *[[Cross Creek (film)|Cross Creek]]*.

Godine 1988. je napravio svoj režiserski debi u komediji *[[The Telephone]]*s Whoopi Goldberg comedy . Nešto kasnije je došao na televiziju i za ulogu veteranskog producenta Artieja u sitkomu *[[The Larry Sanders Show]]*dobio šest uzastopnih nominacija za nagradu Emmy koju je osvojio 1996. Nakon toga se često pojavljivao u komedijama kao što su **, *[[Canadian Bacon (film)|Canadian Bacon]]* i *[[Rolling Kansas]]*, ali i u dramskim ulogama poput onih u filmovima *[[The Insider]]* i * [[Marie Antoinette (2006 film)|Marie Antoinette]]*. Torn je također posuđivao glas za mnoge animirane filmove od kojih je najpoznatiji *[[Hercules (1997 film)|Hercules]]*.

Torn je osim svoje karijere pomogao i karijeri svoje rođake Sissy Spacek. Na njegovu preporuku je primljena u Strasbergov Actors Studio, a poslije je nastupila u niz uloga od kojih će za jednu dobiti i Oscara.

Torn je od 1956. do 1961. bio oženjen za glumicu Ann Wedgeworth s kojom ima kći Danae Torn. Kasnije se oženio za Oscarom nagrađenu glumicu Geraldine Page i s njome bio u braku do Pageine smrti 1987. Imali su troje djece: Tonyja, Jona i glumicu Angelicu Torna. Torn se u braku sviđalo što je njihovo imanje bilo zvano Torn Page (engleski: *Strgnuta stranica*). Danas je pak oženjen za Amy Wright s kojom ima dvoje djece.

Torn je osim po glumi bio poznat i po incidentnom ponašanju na snimanju. Kada je 1970. godine snimao film *[[Maidstone (film)|Maidstone]]*, Torn je, nezadovoljan načinom na koji Norman Mailer režira film istog tri puta udario čekićem u glavu. Mailer ga je zbog toga zagrizao za uho, a tučnjava - zabilježena na filmu, je prekinuta tek intervencijom ostalih članova ekipe.

Godine 1999. Torn je podnio tužbu za klevetu protiv Dennisa Hoppera nakon što je Hopper gostovao u *[[The Tonight Show with Jay Leno]]*. Hopper je tvrdio da je Torn na njega potegao nož prije snimanja kultnog filma *[[Easy Rider]]*. Prema Hopperu, Torn je trebao dibiti ulogu, ali je zamijenjen s Jackom Nicholsonom nakon incidenta. Torn je u tužbi Hoppera optužuio za napad nožžem. Sudac je presudio u Tornovu korist te mu udijelio 475.000 $, isto kao, a dodatnih 475.000 $ je Torn dobio nakon Hopperove žalbe.

Godine 2004. Torn je bio uhapšen zbog vožnje u pijanom stanju nakon što se sudario s taksijem u New Yorku. TV vijesti su kasnije prikazale snimku njegovog hapšenja kada psuje policajce i odbija puhati u balon. U oktorbu 2004. ga je porota oslobodila krivnje. Međutim, u decembru 2006,. je u gradu North Salem uhapšen za isti prekršaj nakon sudara s traktorskom prikolicom. U aprilu 2007. Torn je priznao krivnju za što je kažnjen globom od 380 $ i suspenzijom vozačke dozvole na 90 dana.

## Napomene

## Vanjske veze
* 
* 
* Production: Anna Christie  - *Working in the Theater Seminar* video at American Theatre Wing.org, January 1993