open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Podunavska oblast

**Podunavska oblast** je bila administrativna jedinica u sastavu Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca. Postojala je od 1922. do 1929. godine. Njen administrativni centar je bilo Smederevo.

## Historija
Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca je bila prvobitno podeljena na pokrajine, koje su se dalje delile na okruge i županije. 1922. su, umesto prethodnih administrativnih jedinica, formirane 33 oblasti u sastavu Kraljevine SHS. Pre formiranja Podunavske oblasti, njena teritorija se nalazila u sastavu Smederevskog okruga, Beogradskog okruga i Torontalsko-tamiške županije. Administrativni centar Podunavske oblasti je bilo Smederevo. 1929. godine, formirane su banovine, koje su zamenile dotadašnju podelu zemlje na oblasti, a područje Podunavske oblasti je pripalo Dunavskoj banovini.

## Geografija
U sastav Podunavske oblasti ušli su severni delovi Šumadije i jugoistočni delovi (jugoslovenskog) Banata. Podunavska oblast se graničila sa Beogradskom oblašću na zapadu, Valjevskom oblašću na jugozapadu, Šumadijskom oblašću na jugu, Moravskom i Požarevačkom oblašću na jugoistoku i Rumunijom na severoistoku. U njenom južnom delu se nalazio grad Smederevo.

## Demografija
Prema popisu iz 1921. godine, govornici srpskohrvatskog bili su dominantni u svim srezovima Podunavske oblasti južno od reke Dunav, kao i u srezovima Kovin, Bela Crkva i Alibunar, severno od Dunava. Govornici rumunskog su preovlađivali u srezu Vršac, a govornici nemačkog u srezovima Itebej i Zičifalva, kao i u gradovima Vršac i Bela Crkva.

Prema popisu iz 1921, u većini srezova i gradova oblasti preovlađivalo je pravoslavlje, dok je u srezovima Itebej i Zičifalva preovlađivao katolicizam.

## Administrativna podela
Oblast je uključivala sledeće srezove južno od reke Dunav:
*Veliko Orašje
*Grocka
*Lazarevac
*Palanka
*Smederevo
*Sopot

Severno od Dunava uključivala je sledeće srezove:
*Alibunar
*Bela Crkva
*Vršac
*Zičifalva
*Itebej
*Kovin

Pored ovih srezova, sledeći gradovi u oblasti su imali poseban administrativni status: 
*Bela Crkva
*Vršac

## Reference

## Literatura
*Istorijski atlas, Geokarta, Beograd, 1999.
*Istorijski atlas, Intersistem kartografija, Beograd, 2010.

## Povezano
*Podunavlje
*Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca

## Vanjske veze
*Mapa oblasti
*Mapa oblasti 
*Mapa oblasti
Dumfriesshire

**Dumfriesshire** ili **County of Dumfriesshire** (škotsko-gelski: *Siorrachd Dhùn Phris*) je 
jedan od tradicionalnih historijskih britanskih countya oko grada Dumfriesa 
u Škotskoj.

On danas služi samo u ceremonijalne svrhe kao Namjesništvo (lieutenancy area) 
i nema nikakvu administrativnu funkciju.
## Geografija
Dumfriesshire leži na jugozapadu Škotske, duž obala zaljeva Solway Firth, od ušća rijeke Nith na zapadu do engleske granice na istoku.

Od obalne ravnici na jugu, teren se uzdiže u šumovitu i močvarnu Southern Uplands (Južnu Visoravan). Tu leže niski masivi Lowther i Moffat, sa najvišim vrhom White Coomb od 822 metara.

Dumfriesshire postoji kao county od srednjeg vijeka, a ukinut je 1974. - danas se na njegovu teritoriju prostire 
Područno vijeće Dumfries i Galloway. 
## Reference

## Vanjske veze
* Dumfriesshire
Čimpanze

**Čimpanze** (*Pan*) su rod iz porodice *[[Hominidae]]*. U taj rod spadaju dvije vrste: obična čimpanza (*Pan troglodytes*; koja dalje ima tri podvrste: zapadnoafrička čimpanza (*Pan t. verus*), centralnoafrička čimpanza (*Pan t. troglodytes*) i istočnoafrička čimpanza (*Pan t. schweinfurtii*)) i bonobo (*Pan paniscus*) ili, kako su ga nekada nazivali, vitka ili patuljasta čimpanza.

Dok se sve tri podvrste čimpanza sreću u velikim dijelovima Afrike, područje na kojem živi bonobo je ograničeno na jedan mali dio Konga. Obje vrste se smatraju ugroženim.

## Srodnost s ljudima
Čimpanze su najbliži srodnici ljudima i genetički su vrlo bliski. Genetička istraživanja dovela su do zaključka, da su se evolucijski putovi čimpanza i ljudi razdvojili prije oko 6 milijuna godina. Prema najnovijim istraživanjima, nasljedni materijal čimpanza i ljudi se podudara oko 98,7%.

## Ponašanje
Čimpanze su svežderi i hrane se pretežno voćem, lišćem i povremeno malim kralježnjacima, ali (osim bonobo) povremeno love druge majmune koje zatim trgaju i jedu. Unutar grupe, mužjaci imaju relativno visoki potencijal agresije. Ovo je potrebno radi formiranja jasne hijerarhije za obranu od zvijeri, prije svega leoparda koji ih jako ugrožava. Agresija mužjaka zna se ponekad usmjeriti i na ženke, međutim ta agresija nikada ne rezultira ozljedama. Ženke imaju menstrualni ciklus od 35 dana i mogu, nakon najmanje trogodišnjeg dojenja mladunca, ostati skotne tijekom cijele godine. Skotnost traje sedam do osam mjeseci. Odnos između majke i dojenčadi i mladunaca je obilježen nježnošću, brigom i strpljenjem.
## Reference
Bačka oblast

**Bačka oblast** je bila administrativna jedinica Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca. Postojala je od 1922. do 1929. godine. Administrativni centar oblasti je bio Novi Sad.

## Historija
Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca je osnovana 1918, i prvobitno je bila podeljena na pokrajine, koje su se delile na okruge i županije. Godine 1922, umesto dotadašnjih, započeto je formiranje novih administrativnih jedinica i zemlja je podeljena na 33 oblasti. Pre 1922, teritorija Bačke oblasti je bila deo Bačko-baranjske županije u okviru pokrajine Banat, Bačka i Baranja. Godine 1929, 33 oblasti su zamenjene sa 9 banovina, a područje Bačke oblasti je uključeno u sastav Dunavske banovine.

## Geografija
Bačku oblast činili su zapadni deo Bačke i Baranja. Ova oblast se graničila sa Beogradskom oblašću na istoku, Sremskom oblašću na jugu, Osiječkom oblašću na zapadu i sa državom Mađarskom na severozapadu.

## Demografija
Prema popisu stanovništva iz 1921. godine, prostor ove oblasti bio je naseljen jezički heterogenim stanovništvom: govornici srpskohrvatskog bili su dominantni u gradovima Novi Sad, Sombor i Subotica, govornici nemačkog bili su dominantni u srezovima Apatin, Darda, Kula, Odžaci, Sombor i Stara Palanka, govornici mađarskog bili su dominantni u srezovima Topola i Batina, dok su govornici slovačkog bili dominantni u srezu Novi Sad.

## Administrativna podela
Oblast su činili sledeći srezovi:
* Apatin,
* Batina,
* Darda,
* Odžaci,
* Kula,
* Novi Sad,
* Sombor,
* Stara Palanka,
* Topola.
Pored ovih srezova, nekoliko gradova u oblasti je imalo poseban status:
* Novi Sad,
* Sombor,
* Subotica.

## Veći gradovi
Veći gradovi u sastavu oblasti bili su:
*Apatin
*Kula
*Novi Sad
*Sombor
*Stara Palanka
*Subotica
*Temerin
*Vrbas

Svi ovi gradovi se danas nalaze u sastavu Srbije.

## Veliki župani
* Dobrica Matković - februar 1929. g.

## Literatura
*Istorijski atlas, Geokarta, Beograd, 1999.
*Istorijski atlas, Intersistem kartografija, Beograd, 2010.

## Povezano
*Bačka
*Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca
*Sremska oblast
*Beogradska oblast
*Podunavska oblast

## Vanjske veze
*Mapa oblasti
*Mapa oblasti 
*Mapa oblasti
Sremska oblast

**Sremska oblast** je bila administrativna jedinica Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca. Postojala je od 1922. do 1929. godine. Administrativni centar oblasti je bio Vukovar.

## Historija
Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca je osnovana 1918, i prvobitno je bila podeljena na pokrajine, koje su se delile na okruge i županije. Godine 1922, umesto dotadašnjih, započeto je formiranje novih administrativnih jedinica i zemlja je podeljena na 33 oblasti. Pre 1922, teritorija Sremske oblasti je bila organizovana kao Sremska županija. Godine 1929, 33 oblasti su zamenjene sa 9 banovina, a područje Sremske oblasti je podeljeno između Dunavske banovine, Drinske banovine i Uprave grada Beograda.

## Geografija
Sremsku oblast činilo je područje Srema. Ova oblast se graničila sa Beogradskom oblašću na istoku, Bačkom oblašću na severu, Osiječkom oblašću na zapadu, Vrbaskom oblašću na jugozapadu, kao i sa Tuzlanskom, Podrinjskom i Valjevskom oblašću na jugu.

## Demografija
Prema popisu stanovništva iz 1921. godine, svi srezovi i gradovi ove oblasti su imali većinsko stanovništvo koje je govorilo srpski ili hrvatski. U smislu, veroispovesti, 7 istočnih i centralnih srezova (Ilok, Irig, Ruma, Mitrovica, Stara Pazova, Šid, Zemun) su imali većinsko pravoslavno stanovništvo, dok su 3 zapadna sreza (Vukovar, Vinkovci, Županja) imali većinsko katoličko stanovništvo.

## Administrativna podela
Oblast su činili sledeći srezovi:
* Vinkovci,
* Vukovar,
* Županja,
* Zemun,
* Ilok,
* Irig,
* Mitrovica,
* Ruma,
* Stara Pazova,
* Šid.
Pored ovih srezova, nekoliko gradova u oblasti je imalo poseban status:
* Zemun,
* Mitrovica,
* Petrovaradin,
* Sremski Karlovci.

## Veći gradovi
Veći gradovi u sastavu oblasti bili su:
* Vinkovci
* Vukovar
* Zemun
* Inđija
* Mitrovica
* Ruma

Zemun, Inđija, Ruma i Mitrovica se danas nalaze u sastavu Srbije, dok se Vinkovci i Vukovar nalaze u sastavu Hrvatske.

## Literatura
* Istorijski atlas, Geokarta, Beograd, 1999.
* Istorijski atlas, Intersistem kartografija, Beograd, 2010.

## Povezano
* Srem
* Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca
* Bačka oblast
* Beogradska oblast
* Podunavska oblast

## Vanjske veze
* Mapa oblasti
* Mapa oblasti 
* Mapa oblasti
Uprava grada Beograda (1929–1941)

**Uprava grada Beograda** je naziv za administrativno područje Kraljevine Jugoslavije (1929–1941) i Nedićeve Srbije (1941).

## Historija

Podelom Kraljevine Jugoslavije na banovine 1929. godine, formirana je zasebna administrativno-teritorijalna jedinica pod nazivom „Uprava grada Beograda“, koja je obuhavatala grad Beograd sa bližom okolinom, uključujući Zemun i Pančevo. Ova teritorija je bila u potpunosti okružena Dunavskom banovinom, koja je imala upravno sedište u Novom Sadu. U vreme Drugog svetskog rata, 1941. godine, Uprava grada Beograda je nastavila da postoji kao administrativno-teritorijalna jedinica Nedićeve Srbije, sve dok krajem 1941. nije uspostavljena nova teritorijalna podela Srbije na okruge, kada i Uprava grada Beograda prestaje da postoji u administrativno-teritorijalnom smislu.

## Demografija





## Izvori
Aberdeenshire (grofovija)

**Aberdeenshire** službeno **County of Aberdeen** (škotski: *Coontie o Aiberdeen*, 
škotsko-gelski: *Siorrachd Obar Dheathain*) bio je jedan od tradicionalnih historijskih škotskih countya oko grada Aberdeena u Škotskoj.

Aberdeenshire je kao county postojao od kraja 19. vijeka do 1975. kad je ukinut. On danas služi samo u statističke i 
ceremonijalne svrhe kao namjesništvo i nema nikakvu 
administrativnu funkciju.
## Geografija
Aberdeenshire leži na istoku Škotske, oko grada Aberdeena, od obalne ravnice Sjevernog mora na istoku do brda masiva Grampian na zapadu.

Najveći dio teritorija nekadašnjeg Aberdeenshire danas se nalazi unutar područnog vijeća - Aberdeenshire, s tim da je nekad u njemu bilo i Područno vijeće grada Aberdena, ali i čitav historijski county Kincardineshire kao i sjeveroistočni dio countya Banffshira. 
## Reference

## Vanjske veze
* Aberdeenshire
Southern Uplands

**Southern Uplands** prevedeno **Južne visoravni**  je najužnija  i najmanje naseljena  geografska regija Škotske, 
od tri koliko ih ima (ostale dvije su Highlands / Škotsko gorje i Central Lowlands / Centralne nizine).

Južne visoravni su ruralan kraj u kom se većina stanovnika bavi poljoprivredom, dijelom su šumovite sa brojnim 
vrištinama.

## Geografija
Za razliku od Highlandsa - Južne visoravni su puno niže, ni najviši vrhovi ne prelaze 850 metara. Najveći 
masiv je Cheviots čija visina ne prelazi 816 metara nadmorske visine, jedino planine Merrick i Broad Law imaju preko 
830 metara. Karakteristika toga kraja su prostrane visoravni ispresjecane brojnim kotlinama.

Južne visoravni zajedno sa regijom Central Lowlands / Centralne nizine formiraju posebnu kulturološku regiju 
Lowlands.
## Povezano
* Highlands / Škotsko gorje
* Central Lowlands / Centralne nizine
## Reference

## Vanjske veze
* ''Southern Uplands'' na portalu Encyclopædia Britannica 
}
Stanley Miller

**Stanley Lloyd Miller** (Oakland, 7. ožujka 1930. - National City, 20. svibnja 2007.) bio je američki kemičar, poznat po svom istraživanju podrijetla života. Posebno je poznat Miller-Ureyev eksperiment kojim je dokazao da je moguć nastanak organskih molekula iz jednostavnih anorganskih spojeva djelovanjem jednostavnih fizikalnih pojava kao topline i električne struje. Pokusom je pokušao simulirati prilike za koje se smatralo da su postojale na Zemlji u prvim fazama nastanka.

## Biografija
Stanley Miller rođen je u Oaklandu u Kaliforniji 7. ožujka 1930. Studirao je na sveučilištu Berkeley, gdje je diplomirao 1951., a doktorirao je kemiju na sveučilištu u Chicagu 1954. Njegov mentor za stjecanja doktorata bio je Harold Urey, dobitnik Nobelove nagrade za kemiju 1934.

Bavio se istraživačkim radom najprije na California Institute of Technology (Caltech) 1954., ali nakon samo godinu dana odlazi na sveučilište Columbia, New York na kojem radi sljedećih pet godina. Vraća se u Kaliforniju 1960. gdje dobija mjesto asistenta profesora kemije na sveučilištu u San Diegu, a od 1968. postaje profesor kemije na istom sveučilištu. Bio je član američke Državne akademije znanosti (*National Academy of Sciences*), a dobio je i Oparinovu medalju za izučavanje nastanka života na Zemlji. Miller umire 2007. od srčane insuficijencije u 77. godini u klinici u blizini svog doma u National Cityju u Kaliforniji.

## Istraživački rad

Njegov je istraživački rad na području kemije bio usmjeren na izučavanje prirodnog formiranja plinskih klatrata, na objašnjenje mehanizma djelovanja anestezije, a najviše na izučavanje kemijskih početaka života. Zajedno s doktorskim mentorom Haroldom Ureyem, Miller je izveo 1953. pionirski pokus da bi potvrdio hipotezu Aleksandra Oparina i J.B.S. Haldanea da su prve organske molekule na Zemlji potrebne za život nastale od jednostavnih anorganskih spojeva. Miller i Urey su pretpostavili da je rana Zemljina atmosfera bila reducirajuća, vrlo slična onoj na vanjskim plinskim planetama sunčevog sustava kao npr. na Jupiteru. U Miller-Ureyevom pokusu jednostavni su kemijski spojevi, kao amonijak, metan, vodik i vodena para bili izloženi električnim pražnjenjima koji su simulirali munje, što je razvilo kemijske reakcije koje su kao rezultat imale formiranje niza organskih spojeva, između ostalog i četiriju aminokiselina, molekula koje su sastavni dijelovi bjelančevina. 1958. godine Miller je ponovio pokus u izmijenjenom obliku, dodavši sumporovodik i dobio je kao rezultat neke organske molekule koje sadrže sumpor, između ostalih i metionin.

Nakon njegove smrti 2007. neki su njegovi suradnici pronašli stare zapečaćene uzorke pokusa iz 1958. i suvremenim metodama dokazali da je broj aminokiselina i drugih organskih spojeva važnih za nastanak života formiranih u pokusu bio u stvari puno veći.

## Izvori
Prix Goncourt

**Prix Goncourt** je prestižna francuska književna nagrada koja se dodjeljuje autoru najboljeg francuskog proznog djela objavljenog te godine.  

Edmond de Goncourt, uspješni autor, kritičar i izdavač, oporučno je dao cijelo svoje imanje za osnivanje i održavanje *[[Académie Goncourt]]*.  U čast njegovog brata i suradnika, Julesa Alfreda Huot de Goncourta, Akademija je svake godine, počevši od 1903., u prosincu dodjeljivala *Prix Goncourt*.  O pobjedniku odlučuje žiri koji se sastaje svake godine u restoranu *Drouant*.  Nagrada, iako simbolička, osigurava književniku status zvijezde i bolju prodaju djela. 

Godine 1987. pokrenuta je još jedna nagrada, Prix Goncourt des Lycéens, gdje u procesu izbora sudjeluju srednjoškolci. 

Autor može nagradu dobiti samo jednom. To je prekršeno samo u jednom slučaju: Romain Gary ju je dobio 1956. godine, zatim opet 1975. pod pseudonimom Émile Ajar.  Neki od poznatih književnika koji su dobili nagradu su: Marcel Proust, Simone de Beauvoir, André Malraux, Georges Duhamel, Alphonse de Châteaubriant, Antonine Maillet.

## Kontroverze

Neke odluke o nagrađivanju su bile vrlo kontroverzne; najpoznatiji slučaj je dodjela 1919. godine kada je nagrađen Marcel Proust, iako su mnogi smatrali da nagradu trebao dobiti Roland Dorgelès za svoj roman o Prvom svjetskom ratu, *[[Les Croix de bois]]*.  U poslijeratnom raspoloženju javno mišljenje je bilo naklonjeno Dorgelesu koji se borio u ratu dok je Proust kao astmatičar bio oslobođen od vojne službe.  Osim toga, Proust je tada imao 48 godina, a nagrada bi trebala biti dodjeljivana obećavajućim mladim autorima.

Glasanje 1932. godine je također bilo kontroverzno. Te godine je nagrađen Guy Mazeline iako je favorit mnogih bio Louis-Ferdinand Céline s romanom *[[Voyage au bout de la nuit]]*. Među preskočenim autorima bili su i neki od majstora moderne francuske književnosti kao Guillaume Apollinaire i Colette. Sporno glasovanje je čak 60 godina kasnije postalo predmet knjige *Goncourt 32* Eugènea Saccomanoa.

## Popis dobitnika

## Vanjske veze

* Site officiel de l'académie Goncourt
* Site référence d'agrégation du ''Prix Gongourt''
Grampian (masiv)

**Grampian** (škotsko-gelski: *Am Monadh*) je planinski masiv u sredini Škotske u Highlandsu.

## Geografija
Njegovo današnje ime izvedeno je od latinskog **Mons Graupius** kako ga je nazvao rimski historičar Tacit, opisujući neodređeno mjesto bitke u kojoj je oko 84. rimski general Gnej Julije Agrikola porazio autohtone Pikte. 

Danas se obično odnosi na cijelu masu centralnog Highlandsa koji se poput zida uzdiže južno iznad doline Glen Mor i potpuno je natkriljuje.
 
U užem smislu se tako zove samo njegov centralni najviši dio planine Cairngorm, gdje planinski vrhovi prelaze 900 metara. Tu se nalazi i Ben Nevis, visok 1343 metara, i Ben Macdui, visok 1309 metara.

Planine Cairngorm su od 2003. proglašene nacionalnim parkom.

## Izvori

## Vanjske veze

* Grampian Mountains na portalu Encyclopædia Britannica
Ateistička opklada

**Ateistova oklada** je ateistički odgovor na "Pascalovu okladu", argument koji sugerira korisnost vjerovanja u Boga. Blaise Pascal tumači kako je isplativije vjerovati u Boga ("okladiti se u Njegovo postojanje") iako postoji mogućnost da ne postoji, nego ne vjerovati u tog istog Boga i riskirati gubitak beskonačnog blaženstva u slučaju da On postoji. Ateistova oklada glasi:

## Marko Aurelije
Ovaj se argument nalazi u nešto izmijenjenom obliku u filozofskom djelu *Misli* starorimskog cara i filozofa Marka Aurelija. Filozofsko djelo je pisano na grčkom i nosi naslov Τὰ εἰς ἑαυτόν (čitaj:Ta eis heautón) što bi se doslovno moglo prevesti "Samom sebi" ili "(Razmišljanja) za samog sebe".

Postoje dva mjesta u njegovim "Mislima" koja se mogu interpretirati na gore naveden način:

## Objašnjenje
Ako se analiziraju sve mogućnosti izbora u odnosu na to kako živjeti život, moguće su slijedeće opcije:

* Može se živjeti život u dobroti i vjerovati u Boga, a dobar Bog postoji; u tom slučaju osoba ide u Raj: dobitak je beskonačan.
* Može se živjeti život u dobroti i ne vjerovati u Boga, a dobar Bog postoji; u tom slučaju osoba ide u Raj: dobitak je beskonačan.
* Može se živjeti život u dobroti i vjerovati u Boga, a dobar Bog ne postoji; u tom slučaju osoba svojim dobrim djelima ostavlja svijet boljim: dobitak je ograničen.
* Može se živjeti život u dobroti i ne vjerovati u Boga, a dobar Bog ne postoji; u tom slučaju osoba svojim dobrim djelima ostavlja svijet boljim: dobitak je ograničen.
* Može se živjeti zao život i vjerovati u Boga, a dobar Bog postoji; u tom slučaju osoba ide u Pakao: gubitak je beskonačan.
* Može se živjeti zao život i ne vjerovati u Boga, a dobar Bog postoji; u tom slučaju osoba ide u Pakao: gubitak je beskonačan.
* Može se živjeti zao život i vjerovati u Boga, a dobar Bog ne postoji; u tom slučaju osoba svojim zlim djelima ostavlja svijet lošijim: gubitak je ograničen.
* Može se živjeti zao život i ne vjerovati u Boga, a dobar Bog ne postoji; u tom slučaju osoba svojim zlim djelima ostavlja svijet lošijim: gubitak je ograničen.

Tablica dolje prikazuje dobivene vrijednosti za svaku moguću kombinaciju:

**dobar Bog postoji**



**dobar Bog ne postoji**



Sudeći po rezultatima, očigledno je nevažno vjerovanje u Boga ili manjak vjerovanja za konačnu sudbinu pojedinca. U konačnici je isplativije živjeti dobar život (D), umjesto lošeg života (-D), neovisno od samog vjerovanja u Boga (V ili -V).

## Literatura
Arran

**Arran** (škotsko-gelski: *Eilean Arainn*) je najveći otok u zaljevu - Firth of Clyde.

Otok administrativno podpada pod Područno vijeće (council area)  -
Sjeverni Ayrshire, a nekad je bio dio historijskog countya Buteshire.  
## Karakteristike
Otok Arran leži na zapadu Škotske na ulazu u zaljev Firth of Clyde koji je dio Atlantika.
Arran je dug oko 32 km, širok 14 km i ima površinu od 431 km², na kojoj živi 5,058 stanovnika. 

Arran zovu *Škotskom u malom* zbog njegovog lijepog i raznolikog krajolika. Sjevernim brdovitijem dijelom otoka, dramatičnh pejzaža, 
dominira planina *Goat Fell* visoka 874 metara.  Okolne doline (koje Škoti zovu glen), ponajviše Glen Rosa, Glen Sannox,
Glen Monamore, okružene brdima i kamenim liticama imaju puno divljači, naročito tetrijeba i jelena. 
Južni dio otoka je niži, blažih pastoralnih pejzaža, tu leže brojni megaliti koji datiraju od oko 2. mileniuma pne..

Nordijski osvajači naselili su Arran davno prije nego što je njihov norveški kralj Haakon IV poražen 1263. 
U Kraljevskoj pećini, na zapadnoj obali, krio se početkom 14. vijeka budući škotski kralj Robert Bruce.  
Nećak kralja Jamesa IV - James Hamilton, dobio je 1503. kraljevskom poveljom titulu earla od 
Arrana i cijeli otok kao svoj feud, pa je izgradio dvorac koji dominira nad najvećim otočkim naseljem Brodick, koji je i neformalni 
glavni grad.

Otok je poznat i po pećini u kojoj je po predanju u 6. vijeku živio pustinjak sv. Molaise, ona se nalazi na bazaltnom Svetom otoku visokom 314 metara, koji leži u *[[Zaljev]]u Lamlash* 5&nbsp;km južno od Brodicka.

Zbog svog krajolika i očuvane prirode, i zbog blizine gusto naseljenih urbanih područja, kao što je Glasgow, Arran je postao neobično popularan među izletnicima. Sa škotskim kopnom je povezan trajektom koji vozi iz Ardrossana, jugozapadno od Glasgowa 
do Brodicka.
## Reference

## Vanjske veze

* ''Arran'' na portalu Encyclopædia Britannica
Škotske grofovije

**Škotske grofovije** engleski: **Shires of Scotland** (škotski: *Scots Coonties*, 
škotsko-gelski: *Siorrachdan na h-Alba*) bile su tradicionalne historijske 
administrativne jedinice na koje je Kraljevina Škotska bila podjeljena sve do uvođenja 
novih administrativnih jedinica - područnih vijeća (council area) 1970-ih.

One su u osnovi bile iste kao i evropske grofovije, ipak puno sličnije engleskim countyjima.  
Nastale su u ranom srednjem vijeku na osnovu feudalnog prava pod različitim imenima (mormaerdoms, stewartries, 
sheriffdoms) da bi se vremenom iskristaliziralo ime **shire**. 
## Historija i karakteristike

Broj grofovija je varirao tokom historije, pred kraj njihovog postojanja bilo ih je 34. One danas služe samo u statističke i ceremonijalne svrhe.

## Škotski [[county]]ji do 1890

## Reference

## Vanjske veze
* ''The Historic Counties Trust''
Buteshire

**Buteshire** ili **County of Bute** (škotsko-gelski: *Siorrachd Bhòid *) bio je jedan od tradicionalnih historijskih škotskih countya na otocima u zaljevu - Firth of Clyde

Buteshire je kao county postojao od kraja 19. vijeka do 1975. kad je ukinut. On danas služi samo u statističke i ceremonijalne svrhe i nema nikakvu administrativnu funkciju.
## Geografija
Buteshire leži na zapadu Škotske, po otocima  zaljeva - Firth of Clyde; Arran, Bute, Cumbraes, Holy, Pladda i Inchmarnock.

Danas se otoci Bute i Inchmarnock dio nekadašnjeg Buteshira nalaze unutar područnog vijeća -  Argyll i Bute, a otoci Arran, Cumbraes, Holy i Pladda u Područno vijeće Sjeverni Ayrshire. 
## Reference

## Vanjske veze
* Buteshire na portalu Encyclopædia Britannica
Brodick

**Brodick** (škotsko-gelski: *Breadhaig* ili *Tràigh a' Chaisteil *=Dvorska plaža) je lučki gradić na zapadu Škotske od 
848 stanovnika

Brodick administrativno podpada pod Područno vijeće (council area) - Sjeverni Ayrshire, a nekad je bio dio historijskog countyja Buteshire.

## Geografija
Brodick leži na istočnoj obali otoka Arran u zaljevu - Firth of Clydeod u dobro zaklonjenoj prirodnoj luci.
## Historija
Brodick je poznat po svom dvorcu kog je podigao James Hamilton, nećak kralja Jamesa IV koji je 1503. 
dobio kraljevskom poveljom titulu earla od Arrana i cijeli otok kao svoj feud.

On je neformalni glavni grad Arrana iz kog vozi trajekt prema Ardrossanu, na škotskom kopnu.
## Reference

## Vanjske veze

* ''Brodick Castle'' na portalu Encyclopædia Britannica
Motorni vlak

**Motorni vlak** je podskup željezničkih vozila, koji se kreću po tračnicama. Motorni vlak je sastavljen od jedne ili više pogonskih i/ili nepogonskih jedinica. Motorni vlak se koristi isključivo kao putnički, a nikada kao teretni. Iznimka su posebni vlakovi za prijevoz pošte, koji prometuju kao TGV la poste.

Motorni vlak je obično pogonjen na dizel ili električni pogon. Pogonski motori mogu biti u jednoj pogonskoj jedinici, dvije jedinice (na čelu i začelju) ili raspoređeni uzduž jedinica.

Motorni vlak je ekonomičniji i fleksibilniji u odnosu na kompoziciju od jedne ili više lokomotiva i putničkih vagona. Iskoristivost prostora i atraktivnost putovanja je umnogome povećana.

## Podjela motornih vlakova
Motorni vlakovi se dijele prema tipu pogona na:
* DMV - dizelskomotorni vlak,
* EMV - elektromotorni vlak.

DMV vlakovi se dalje dijele po načinu prijenosa snage na:
* Hidraulične - snaga se od motora na kotače prenosi hidrauličnim načinom,
* Mehaničke - snaga se od motora na kotače prenosi na mehanički način,
* dizelsko-električne - snaga se od motora (koji ustvari predstavlja električni generator) prenosi na kotače uz pomoć električne struje.

## Spajanje u garniture
Radi povećanja kapaciteta, moguće je 2 ili više vlakova spojiti u garnituru vlaka (najčešće ne više od 4), koja putuje zajedno dio puta ili cijeli put. Pritom je i dalje potreban samo jedan strojovođa, koji se nalazi u prvom vlaku. Ostali spojeni vlak(ovi) je/su upravljan(i) centralno preko daljinskog upravljanja (bežićno ili preko žice korištenjem električne struje). Zbog toga, jer je konstrukcija upravljačnica na svakoj strani vlaka, i dalje je moguće brzo okretanje smjera na zadnjom stanici, jer su upravljačnice i dalje s prednje/zadnje strane vlaka.

## Vlak velikih brzina
Posebna kategorija je vlak velikih brzina, koji obično vozi preko minimalno 200 km/h u redovitom linijskom prometu na posebno građenoj pruzi prilagođenoj velikim brzinama. Vlakovi velikih brzina su obično pogonjeni električnom vučom, povremeno Dieselovim pogonom. Moraju poštivati vrlo stroge sigurnosne standarde. Pruge kojima prometuju su većim djelom specijalizirane, sa signalima koji stanje javljaju direktno strojovođi u kabinu. Neki imaju čak toliko razvijen sustav upravljanja da računalo upravlja i samo automatski određuje brzinu, a strojovođa samo nadzire ispravan rad sustava. Ovi vlakovi mogu prometovati i na klasičnim prugama, ali onda moraju poštovati ograničenja brzine i klasičnu signalizaciju.

## "Push-pull" vlakovi
Jako rijetko vlakovi velikih brzina imaju lokomotivu. U tom slučaju se obično koriste kao "push-pull" vlakovi, tj. imaju lokomotivu na jednom kraju, a na drugom imaju poseban vagon-upravljačnicu, čije komande se (obično električnim putem) prenose lokomotivi. Ovaj sastav se odabire, kako bi se izbjeglo mijenjanje lokomotive u krajnjim kolodvorima, i time se može ubrzati promjena pravca i interval vožnje. Ovakav sustav i nije pravi motorni vlak u doslovnom smislu.

## "Nagibni" vlak
Radi udobnosti putnika u zavojima, moderni motorni vlakovi se većinom izvode kao nagibni vlakovi
Naturalizam (filozofija)

**Naturalizam** (njem. *Naturalismus*, od franc. *naturalisme*, prema lat. *naturalis*: prirodan), filozofska koncepcija po kojoj je priroda osnova i bit svega, jedini pravi realitet i ništa izvan njega ne postoji; ideja ili vjerovanje da na svijetu djeluju jedino prirodni zakoni (fizički zakoni) i sile, nasuprot onim supranaturalnim ili spiritualnim; Pristaše naturalizma (naturalisti) tvrde da prirodni zakoni vladaju i upravljaju strukturom i ponašanjem prirodnog univerzuma i da je promjena univerzuma u svakom trenutku produkt ovih zakona. „Naturalizam se intuitivno može razdijeliti na [metafizičku] i metodološku komponentu.” Metafizički se ovdje odnosi na filozofsko proučavanje prirode realiteta. Neki filozofi izjednačuju naturalizam s materijalizmom. Na primjer, filozof Paul Kurtz tvrdi da se priroda može najbolje opisati u odnosu na materijalne principe. Ovi principi uključuju masu, energiju i ostala fizička i kemijska svojstva prihvaćena od znanstvene zajednice. Nadalje, u ovom smislu naturalizma smatra se da duhovi, božanstva i prikaze nisu realni i da ne postoji nikakva „svrha” u prirodi. Ovakvo apsolutno vjerovanje u naturalizam obično se naziva *[[metafizički naturalizam]]*.

Nasuprot tomu, pretpostavka naturalizma u radnim metodama, bez nužna razmatranja naturalizma kao apsolutne istine s filozofskim povjerbinama, zove se *metodološki naturalizam*. Predmetna tema ovdje je filozofija stjecanja znanja.

S izuzetkom panteista, koji vjeruju da su Priroda i Bog jedna te ista stvar, teisti dovode u pitanje ideju da priroda sadrži sav realitet. Po nekim teistima, prirodni se zakoni mogu pojmiti i kao drugi uzroci bog(ov)a.

U 20. stoljeću Willard Van Orman Quine, George Santayana i drugi filozofi raspravljali su o tome da uspjeh naturalizma u znanosti znači da bi se znanstvena metoda morala također rabiti u filozofiji. U skladu s ovim nazorom, kaže se da znanost i filozofija tvore kontinuum.

## Povezano

* empirizam
* fizikalizam
* hilomorfizam
* liberalni naturalizam
* materijalizam
* metafizički naturalizam
* naturalistički panteizam
* platonizam
* religijski naturalizam
* sociološki naturalizam
* supranaturalizam
* Whitehead, Alfred North

## Literatura

## Literatura
*
*
*
*
*
*
* De Caro, Mario i Macarthur, David Macarthur (urr.). 2004. *Naturalism in Question.* Cambridge. Mass: Harvard University Press.
* De Caro, Mario i Macarthur, David Macarthur (urr.). 2010. *Naturalism and Normativity.* New York. Columbia University Press.
* Lange, Friedrich Albert. 1925. *The History of Materialism*. London. Kegan Paul, Trench, Trubner & Co Ltd. 
* Macarthur, David. 2008. "Quinean Naturalism in Question". Philo. Vol 11. No. 1.
Bombaški napad 7. tira

**Bombaški napad 7. tira** izveden je u Teheranu 28. juna 1981. (7. tira 1360. po iranskom kalendaru) u 20:30 sati po lokalnom vremenu i bio je usmjeren protiv članova Islamske republikanske partije (IRP), tadašnje vodeće političke stranke u Iranu. Tokom održavanja njihove sjednice, bombu unešenu u aktovci detonirao je neidentificirani počinitelj prilikom čega je u eksploziji i urušavanju zgrade smrtno stradalo 72 visokih političara i dužnosnika, uz dodatnih 28 ranjenih. Najpoznatije žrtve bili su ajatolah Muhamed Behešti, čelnik stranke i predsjednik pravosudne vlasti, te Muhamed Montazeri (sin Husein-Alija). Ostale poznate žrtve uključuju četiri tadašnja ministra (zdravstva, transporta, telekomunikacija i energije) i 27 zastupnika parlamenta (madžlisa), među kojima su i brojni istaknuti klerici.

Iranske vlasti za odgovornost su prozvale Narodne mudžahedine Irana (MEK/PMOI), militantnu marksističku i sekularnu organizaciju koja je bila angažirana na rušenju novog sistema i koja nije direktno preuzela ali je pozdravila i veličala napad. Vodeći historičari suvremenog Irana odgovornost za napad također predbacuju MEK-u, smatrajući ga jednim u seriji tokom interne političke borbe između vjerskih i marksističkih frakcija, koja se intezivirala u junu 1981. i nastavila čitavo ljeto. Naime, svega sedam dana uoči napada s mjesta predsjednika smijenjen je Abulhasan Banisadr zbog podrške neuspjelom državnom udaru (pokušanom nekoliko dana ranije), dok je dva dana uoči napada meta neuspješnog atentata bio i A. Hamenei (26. 6.), najbliži Homeinijev suradnik. Također, pokušan je i atentat na predsjednika parlamenta A. H. Rafsandžanija, a dva mjeseca kasnije likvidiran je i novoizabrani predsjednik Muhamed-Ali Radžai (30. 8.). Tokom navedenog perioda stradali su i brojni drugi uglednici poput glavnog direktora časopisa *[[Kajhan]]*, a odgovornost za sve ove napade preuzeo je upravo MEK.

Ubrzo nakon napada 7. tira uslijedila je odmazda iranskih vlasti prilikom koje su brojni zatvorenici i uhapšeni članovi MEK-a osuđeni na smrtne kazne, dok je istovremeno ugušena djelatnost raznih marksističkih frakcija. Bombaški napad 7. tira ostao je upamćen kao najsmrtonosniji teroristički napad u iranskoj historiji i za njegove žrtve redovito se održavaju komemoracije svake godine. Većina stradalih u napadu sahranjena je u Mauzoleju 7. tira kojeg je isprojektirao Mir-Husein Musavi, iranski arhitekt i reformistički političar iz redova tvrdolinijaša. Po iranskom datumu napada i ajatolahu Beheštiju imenovane su brojne ulice, trgovi i institucije u gradovima diljem zemlje.

## Povezano
* Iranska revolucija
* Narodni mudžahedini Irana (MEK/PMOI)

## Literatura
*  
*  

## Vanjske veze
*  YJC (28. 6. 2014): عامل انفجار دفتر حزب جمهوری اسلامی كيست؟/ شهيد بهشتی يک ملت بود, Tehran: Young Journalist Club
Jennifer Saunders

**Jennifer Jane Saunders** (6. jul 1958 -) je engleska komičarka, scenaristica i glumica, najpoznatija po ulozi Edine Monsoon u popularnom BBC-jevom sitkomu *[[Absolutely Fabolous]]*.

## Reference

## Vanjske veze

*
The Time Machine (film, 1960)

***The Time Machine*** () je američki science fiction film snimljen 1960. u režiji Georgea Pala, poznat kao jedno od prvih klasičnih ostvarenja žanra na temu vremenskog putovanja.

Predstavlja adaptaciju istoimenog romana britanskog književnika H. G. Wellsa. Protagonist, čiji lik tumači Rod Taylor je svojevrsni Wellsov alter ego, odnosno naučnik i pronalazač koji je godine 1899. u Londonu sagradio vremeplov. Radnja, prikazana u obliku flashbacka, prikazuje njegove doživljaje kada ga odluči iskušati te otputuje u budućnost, postavši svjedokom Prvog, Drugog i Trećeg svjetskog rata prije nego što ode u još dalju budućnost u kojoj se čovječanstvo podijelilo na bezazlene Eloe na površini i čudovišne Morloke koji žive ispod površine Zemlje.

George Pal, koji je dotada već izgradio reputaciju kao jedan od majstora SF-žanra u Hollywoodu, je dugo vremena imao namjeru ekranizirati klasični Wellsov roman. Prilika za to se pružila kada su se razvile nove tehnike specijalnih efekata, prije svega temeljenih na ubrzanom filmu (time lapse), kojim se mogao relativno uvjerljivo dočarati protok milenijuma u nekoliko sekundi. The Time Machine je postigao veliki uspjeh, te je bio nagrađen Oscarom za specijalne efekte. Također je predstavljao veliki uspjeh za tada relativno nepoznatog australijskog glumca Roda Taylora, kome je to bila prva glavna uloga, te koji će postati velika zvijezda 1960-ih. Zajedno sa njim je nastupila i mlada američka glumica Yvette Mimieux; sa njom će ponovno nastupiti godine 1968. u filmu *[[Dark of the Sun]]*.

Pal je imao namjeru snimiti nastavak filma, ali to nije uspio ostvariti do smrti 1980. godine. The Time Machine je u međuvremenu dobio televizijski remake 1978. godine i "neslužbeni" remake pod naslovom *[[Time After Time]]* 1979. godine. Godine 2002. je snimljen istoimeni film sa Guyem Pearceom u glavnoj ulozi.

## Uloge
* Rod Taylor ... George (H. George Wells, prema natpisu na vremeplovu)
* Alan Young ... David Filby/James Filby
* Yvette Mimieux ... Weena
* Sebastian Cabot ... Dr. Philip Hillyer
* Tom Helmore ... Anthony Bridewell
* Whit Bissell ... Walter Kemp
* Doris Lloyd ... Mrs. Watchett
* Paul Frees (*van špice*) ... Glas iz prstena

## Izvori
;Napomene

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* "Time Machine The Journey Back Official Website"
* Colemanzone.com: A tribute to the classic 1960 MGM movie ''The Time Machine''
* [ The Time Machine - synopsis of film scenes](http://design.alfred.edu/timemachine/TheTimeMachinefilm(1960).pdf) 
* Turner Classic Movies description 
* Script (scifimoviepage.com)
* Cinematographic analysis of ''The Time Machine''
Proboj NOVJ u Srbiju 1944.

U toku 1944. godine NOVJ je pokušala više uzastopnih proboja u Srbiju. **Proboj NOVJ u Srbiju 1944.** može značiti:
* Bitka za Ivanjicu januara 1944.
* Prodor NOVJ u Srbiju proleća 1944.
* Bitka za Srbiju 1944. (leta i jeseni 1944.)
Švicarska nacionalna banka

**Švicarska nacionalna banka** (; ; ; : skraćenica:**SNB**) je centralna banka Švicarske. U njenoj je nadležnosti švicarska monetarna politika kao i izdavanje novčanica švicarskog franka

SNB je ustrojena kao dioničko (akcionarsko) društvo pod posebnim uvjetima. Oko 55% dionica je u vlasništvu javnih institucija kao što su kantoni i kantonalne banke. Preostale dionice su predmet trgovanja na burzi i uglavnom su u vlasništvu privatnih ličnosti. SNB ima dva sjedišta - jedno u Bernu i jedno u Zürichu.

## Vanjske veze
* Službeni website
* Swiss and World Interest Rates, updated by ForexMotion.com.
Henri Vidal

**Henri Vidal** (26. novembar 1919 - 10. decembar 1959) bio je francuski filmski glumac, poznat po nastupima u nekim od najznačajnijih ostvarenja francuske kinematografije 1940-ih, kao i po tome što su mu partnerice bile neke od najvećih zvijezda njegovog vremena.

Karijeru je započeo zahvaljujući Edith Piaf, koja ga je 1939. godine zapazila na natječaju za mlade talente, te mu omogućila filmski debi dvije godine kasnije. U maju 1943. se oženio za glumicu Michèle Cordoba, od koje se razveo u julu 1946. Za vrijeme snimanja filma ''Fabiola'' se upoznao sa Michèle Morgan, za koju se oženio i sa kojom će ostati do smrti.

Posljednje godine karijere je obilježili filmovi gdje mu je partnerica bila mlada Brigitte Bardot. Nedugo nakon što je sa njom snimio film *[[Come Dance with Me! (film)|Voulez-vous danser avec moi ?]]*, iznenada je umro od srčanog udara.

## Izabrana filmografija

## Izvori

## Vanjske veze
*
*
Fabiola (film, 1949)

***Fabiola*** je italijansko-francuski crno-bijeli historijski film snimljen 1949. u režiji Alessandra Blasettija. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana britanskog katoličkog kardinala Nicholasa Wisemana. Radnja je smještena u Drevni Rim početkom 4. vijeka, u vrijeme kada se gradu približava vojska novog kršćanskog cara Konstantina. Naslovna protagonistica, čiji lik tumači Michèle Morgan je kćer poganskog senatora (čiji lik tumači Michel Simon koja vjernost ocu nastoji pomiriti sa ljubavlju prema gladijatoru (čiji lik tumači Henri Vidal), koji potajno podržava kršćane. Vidal i Morgan su se nedugo nakon snimanja vjenčali.

## Glavne uloge
*Michèle Morgan ...  Fabiola 
*Henri Vidal ...  Rual 
*Michel Simon ...  Fabio 
*Louis Salou ...  Fulvio 
*Elisa Cegani ...  Sira 
*Massimo Girotti ...  Sebastiano 
*Gino Cervi ...  Quadrato

## Vanjske veze
*''Fabiola'' at Films de France
*
*
La Belle que voilà

***La Belle que voilà*** () je francuski crno-bijeli igrani film snimljen 1950. u režiji Jean-Paula Le Chanoisa. Po žanru je drama, a predstavlja adaptaciju romana *Die Karriere der Doris Hart* austrijske spisateljice Vicki Baum. Protagonistica, koju tumači Michèle Morgan, je plesačica koju njen muž (koga tumači Henri Vidal, Morganin muž u stvarnom životu) u nastupu ljubomore pogodi metkom iz pištolja u srce. Radnja prikazuje kako ona preživljava napad te nakon toga, prkoseći savjetima ljekara, nastavlja baletnu karijeru kako bi zaradila dovoljno novca za vađenje muža iz zatvora. Kritičarima se film nije previše dopao; kasnijim historičarima je najpoznatiji po jednom od rijetkih nastupa znamenite balerine Ludmille Tcherine.

## Uloge
*Michèle Morgan : Jeanne Morel
*Henri Vidal : Pierre Leroux 
*Henri Arius : Tordo, le patron de l'hôtel 
*Jean Debucourt : M. de la Brunerie 
*Édouard Delmont : Un gardien de prison 
*Jean d'Yd : Ceccati 
*Marcelle Géniat : Varbara Ostovska 
*Bernard Lancret : Edmond Reybaud de la Brunerie 
*Léo Lapara : Le chirurgien 
*Gérard Oury : Bruno 
*Jean Pâqui : Renaud, l'ingénieur 
*Ludmilla Tchérina : Mireille Oslava 
*Jean Témerson : Théophile 
*Harriet Toby : Tania

## Vanjske veze
*
*''La Belle que voilà'' at AlloCiné 
*''La Belle que voilà'' at DvdToile
*
Ocean's 11

***Ocean's 11*** (), u bivšoj Jugoslaviji poznatiji pod naslovom ***Jedanaest veterana***, je američki igrani film snimljen 1960. u režiji Lewisa Milestonea, poznat kao najpopularnije ostvarenje u kome su zajedno nastupili članovi znamenitog Rat Packa.

Naslovni protagonisti je grupa veterana američke 82. divizije koje je okupio kockar Danny Ocean (čiji lik tumači Frank Sinatra) kako bi, koristeći iskustva i vještine stečene u Drugom svjetskom ratu izveli spektakularnu pljačku nekoliko kockarnica u Las Vegasu tokom novogodišnje noći.

Ideju za film je prvi dao Peter Lawford, čuvši je od režisera Gilberta Kaya, koji ju je, pak, "pokupio" od radnika na benzinskoj pumpi; dio izvora, pak, navodi da je kao inspiracija, između ostalog, poslužio i klasični francuski krimić *[[Bob le flambeur]]*. U svakom slučaju, jedan od dodatnih motiva za snimanje je bilo reklamiranje Las Vegasa, u čijim su kockarnicama i noćnim klubovima nastupali članovi Rat Packa. Samo je snimanje izvedeno na autentičnim lokacijama, pri čemu su se koristili samo rani jutarnji sati; razlog je bio u tome što su članovi Rat Packa svake noći do kasno navečer nastupali ili se zabavljali u klubovima. Usprkos toga, snimanje je odisalo opuštenom atmosferom, a režiser Milestone je često dozvoljavao Sinatri i njegovim prijateljima da ignoriraju scenarij i umjesto toga improviziraju tekstove, što uključuje brojne scene koje su ušle u film. Najveći je problem bila završnica, pri čemu je trebalo pomiriti općenito vedar i lepršav karakter filma sa tadašnjim cenzorskim pravilima prema kojima se zločin ne smije isplatiti. Rješenje se našlo u jednoj od najdomišljatijih i za tadašnje standarde prilično efektnom završnom scenom.

Ocean's 11 je danas najpoznatiji po tome što je godine 2001. poslužio kao predložak za film *[[Ocean's Eleven]]* u režiji Stevena Soderbergha, čiji je uspjeh, pak, pokrenuo filmsku franšizu.

## Uloge
### Oceanovih 11
#Frank Sinatra ... Danny Ocean
#Dean Martin ... Sam Harmon
#Sammy Davis, Jr. ... Josh Howard
#Peter Lawford ... Jimmy Foster
#Richard Conte ... Tony Bergdorf
#Joey Bishop ... Mushy O'Connors
#Henry Silva ... Roger Corneal
#Buddy Lester ... Vince Massler
#Richard Benedict ... Curly Steffans
#Norman Fell ... Peter Rheimer
#Clem Harvey ... Louis Jackson

### Ostali
*Angie Dickinson ... Beatrice Ocean
*Cesar Romero ... Duke Santos
*Patrice Wymore ... Adele Elkstrom
*Akim Tamiroff ... Spyros Acebos
*Ilka Chase ... Mrs. Restes
*Jean Willes ... Gracie Bergdorf
*Hank Henry ... Mr. Kelly
*Lew Gallo ... Ljubomorni mladić
*Robert Foulk ... Šerif Wimmer

### Cameo nastupi
*Shirley MacLaine ... Pripita žena
*George Raft ... Jack Strager (vlasnik kazina)
*Red Skelton ... sam sebe
*Richard Boone ... Svećenik (glas)
*Red Norvo ... sam sebe

## Povezano
* *[[The League of Gentlemen (film)|The League of Gentlemen]]*

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* TCM notes http://www.tcm.com/tcmdb/title.jsp?stid=18360&category=Notes
La Passante

***La Passante*** () je francuski crno-bijeli igrani film snimljen 1951. u režiji Henrija Calefa. Po žanru je drama, a predstavlja adaptaciju romana *La Femme sans passé* Sergea Groussarda. Naslovni lik, koji tumači Maria Mauban je mlada žena koja, bježeći pred policijom, utočište pronalazi na teglenici. Radnja prikazuje kako to izaziva napetost među članovima posade, uključujući kapetana (čiji lik tumači Henri Vidal).

## Cast
* Henri Vidal: François Malard, kapetan teglenice
* Maria Mauban: Madeleine Lemoine - "Mado"
* Daniel Ivernel: Jeanjean, mornar na teglenici
* Jane Marken: Gđa Pomont
* Noël Roquevert: G. Pomont
* Dora Doll: Irma
* Marcelle Géniat: Gđa Iturbe
* Jean Marchat: Maître Darbel
* Annette Poivre: Jeannette
* Robert Dalban: krijumčar
* Pierre Sergeol: policajac
* Louis de Funès: bravar
* Colette Georges: Gđica Pomont
* Solange Certain: Paulette

## Izvori

## Vanjske veze
*
L'Étrange Madame X

***L'Étrange Madame X*** () je francuski crno-bijeli igrani film snimljen 1951. u režiji Jeana Grémillona. Po žanru je drama. Naslovna protagonistica, čiji lik tumači Michèle Morgan, je skromna sobarica koja zatrudni sa mladim i siromašnim stolarom (čiji lik tumači Morganin stvarni suprug Henri Vidal). Radnja prikazuje kako trudnoća razotkriva njen dvostruki život, odnosno kako je u stvarnosti udana za bogatog i uticajnog izdavača (koga glumi Maurice Escande).

## Uloge
* Michèle Morgan ... Irene  
* Henri Vidal ... Etienne  
* Maurice Escande ... Jacques  
* Arlette Thomas ... Jeanette
* Louise Conte ... Angèle 
* Robert Vattier ... Moissac 
* Paul Barge ... ujak Léon 
* Roland Alexandre ... Marcel

## Vanjske veze
*''L'Étrange Madame X'' at Films de France
*
Partizanski odredi iz Bosne i Hercegovine

Sledi **spisak partizanskih odreda u Bosni i Hercegovini**.

## Literatura

* **[[Vojna enciklopedija]]** (knjiga sedma), Beograd 1974. godina.
Partizanski odredi iz Vojvodine

## Spisak partizanskih odreda u Vojvodini

### Spisak partizanskih odreda u Banatu

### Spisak partizanskih odreda u Bačkoj

### Spisak partizanskih odreda u Sremu

## Literatura
Đorđe Vasić, Hronika o oslobodilačkom ratu u Južnoj Bačkoj, SUBNOR Vojvodine, Novi Sad, 1969.
* **[[Vojna enciklopedija]]** (knjiga sedma), Beograd 1974. godina.
Partizanski odredi sa Kosova i Metohije

Sledi **spisak partizanskih odreda na Kosovu i Metohiji**.

## Literatura

* *[[Vojna enciklopedija]]* (knjiga sedma), Beograd 1974. godina.
Partizanski odredi iz Makedonije

Partizanski odredi formirani na teritoriji Makedonije bili su deo Narodnooslobodilačke vojske i partizanskih odreda Jugoslavije, koji su se tokom Narodnooslobodilačkog rata, od jula 1941. do maja 1945. godine, borili protiv okupatora i njegovih saradnika. Njima je komandovao Glavni štab NOV i PO Makedonije, a po potrebi i Vrhovni štab NOV i POJ.

Prvi partizanski odredi na teritoriji Makedonije bili su Skopski, Prilepski i Kumanovski partizanski odred, formirani od kraja jula i do početka oktobra 1941. godine. U početku su bili sačinjeni uglavnom od članova KPJ i SKOJ-a ili njihovih simpatizera. Broj odreda i boraca u njima porastao je nakon masovnijeg širenja Narodnooslobodilačke borbe od 1942. godine. Na vojno-političkom savetovanju u Stolicama, održanom septembra 1941. godine, rukovodstvo Narodnooslobodilačkog pokreta je jasno definisalo organizaciju partizanskih odreda.

U toku Narodnooslobodilačkog rata na teritoriji Makedonije formirano je preko dvadeset partizanskih odreda. Nakon dolaska opunomoćenog delegata CK KPJ i Vrhovnog štaba NOVJ Svetozara Vukmanovića Tempa u Makedoniju početkom 1943. godine, Narodnooslobodilački pokret je postao organizovaniji i masovniji, što je uzrokovalo i porast osnivanja odreda.

Posle oslobođenja Makedonije, krajem 1944. godine, partizanski odredi su rasformirani, a njihovo ljudstvo je ili upućivano u sastav drugih jedinica NOVJ ili KNOJ-a ili demobilisano.

## Spisak partizanskih odreda u Makedoniji

## Reference

## Literatura

* *[[Vojna enciklopedija]]* (knjiga sedma), Beograd 1974. godina.