Crkveni orden Svetog Save

**Crkveni orden Svetog Save** je najviše odlikovanje koje dodeljuje Srpska pravoslavna crkva. Orden je ustanovljen u vreme Patrijarha Germana. Svi patrijarsi su nosioci najvišeg reda ovog ordena.

## Historija
Povodom proslave 800-godišnjice rođenja Svetog Save ustanovljen je 1985. godine, orden koji nosi ime ovog Svetitelja, kojim se odlikuju duhovna i svetovna lica za naročite zasluge za Srpsku Pravoslavnu Crkvu.

Orden je ustanovljen u tri stepena: prvi stepen je bele, drugi crvene, i treći plave boje. Istom odlukom je stavljeno u dužnost Svetom Arhijerejskom Sinodu da izradi ovaj orden, kao i da napiše Uredbu o njegovom dodeljivanju. Sveti Arhijerejski Sinod je pristupio poslu i već naredne godine za prvo redovno zasedanje Svetog Arhijerejskog Sabora orden je bio iskovan.

U pomenutoj Uredbi o odlikovanju ovim Ordenom, pored ostalog, stoji: *odlukom Svetog Arhijerejskog Sabora odlikuju se, a na predlog jednog ili više članova Svetog Arhijerejskog Sabora, [[Patrijarh srpski|Patrijarh]] i arhijereji Srpske Pravoslavne Crkve, a sva ostala duhovna i svetovna lica, kao i ustanove, odlikuju se odlukom Svetog Arhijerejskog Sinoda, a na predlog nadležnog arhijereja*. Ista Uredba predviđa da se sva duhovna i svetovna lica iz reda drugih crkava i zemalja odlikuju odlukom Svetog Arhijerejskog Sinoda.

Orden se dodeljuje dekretom i gramatom Svetog Arhijerejskog Sabora, odnosno Svetog Arhijerejskog Sinoda, a u gramati se najkraće novode zasluge onih lica kojima se isti dodeljuje. Ove gramate potpisuje Patrijarh, odnosno njegov zamenik – član Svetog Arhijerejskog Sinoda.

Uredba je predvidela da lice koje je primilo orden nižeg stepena, može za svoje veće zasluge primiti i ordene višeg stepena, ali pod uslovom da su prošle najmanje tri godine od ranijeg odlikovanja.

## Odlikovani

* Dmitrij Medvedev, bivši predsednik Ruske Federacije, sada premijer
* Patrijarh Aleksije II, bivši patrijarh moskovski i sve Rusije
* Vladimir Putin, bivši premijer Ruske Federacije, sada predsednik, Orden Svetog Save prvog stepena, dodeljen 23. marta 2011. godine, u Hramu Svetog Save
* Rajko Okilj,činovnik Ministarstva vera Republike Srpske, Orden Svetog Save drugog stepena. U znak zahvalnosti za posebno uložene napore i podnetu žrtvu za dobro Srpske pravoslavne crkve i sve njene duhovne dece u Republici Srpskoj. Dodeljen 27. maja 1997. godine.
* Aleksandar Isajevič Solženjicin, pisac, nobelovac — *za neumorno svedočenje istine, dobra, pokajanja i pomirenja kao jedinog puta spasenja*
* Jurij Luškov, gradonačelnik Moskve
* Aleksandar Nikolajevič Aleksejev, ambasador Ruske Federacije u Srbiji — *za dostojanstveno predstavljanje ruskog naroda u Srbiji, za pokazanu ljubav prema srpskom pravoslavnom narodu i istrajno zauzimanje za pravedno rešenje statusa Kosova i Metohije*
* Sergej Kužugetovič Šojgu, ruski ministar za poslove civilne zaštite, vanredne situacije i otklanjanje posledica nepogoda, general armije
* Međunarodni filmski festival „Zlatni vitez“ (Moskva)
* Boris Igorevič Kostenko, generalni direktor najveće pravoslavne televizijske stanice na svetu, TV Spas u Moskvi 
* Dejan Medaković, predsednik SANU
* Valjevska gimnazija  (drugog reda)
* Miodrag Lazić, srpski hirurg dobrovoljac
* Srpsko (pravoslavno) pjevačko društvo „Sloga“ iz Sarajeva — 2002. godine, Orden Svetog Save prvog stepena, a dobitnik je i državnog Ordena Svetog Save petog stepena, 1928. godine
* Karl Malden, glumac
* Bogoljub Karić, privrednik, sistem „Braća Karić“
* Dejan Bodiroga, košarkaš
* Vlade Divac, košarkaš (drugog reda)
* Vladeta Jerotić, književnik i psihijatar
* Matija Bećković, srpski književnik (drugog reda)
* Viktor Novak, istoričar i akademik SANU
* Radoš Ljušić, srpski istoričar
* Nikola T. Kašiković, srpski književnik i publicista
* Miroslav Mišković, privrednik, „Delta“
* Milka Forcan, privrednik, „Delta“
* Slobodan Radulović, privrednik, „C Market“
* Obrad Spremić, privrednik, „Simens“
* Draško Petrović, privrednik, „Telekom Srbija“
* Nenad Bogdanović, gradonačelnik Beograda
* Marko Petrović, „Dunav osiguranje“
* Siniša Nikolić, Direkcija za građevinsko zemljište i izgradnju Beograda
* Dušan Čkrebić, 29. decembra 2007. godine.
* Nebojša Čović
* Petar Rakić, 12. novembra 2013. godine.
* Arhiv Srbije, 20. februara 2014. godine.
* Miroslav Gligorijević, privrednik, „Titan Cementara Kosjerić“ (drugog reda)
* Dobrivoje Ćilerdžić, protojerej-stavrofor SPC u Nemačkoj, Orden Svetog Save 1. reda dobijen 1995
* Milijana Okilj - Arhitekta iz Banje Luke, Zavod za zaštitu kulturno-istorijskog i prirodnog nasljeđa R. Srpske
* Manastir Krušedol, Orden Svetog Save prvog stepena, dobijen 13. avgusta 2009. godine, na petstogodišnjicu postojanja ovog manastira
* Ivica Dragutinović, Orden Svetog Save 2. reda dobijen 13. jula 2010.
* Mirko Dubroja, privrednik i vlasnik firme Karin Komerc MD, Orden Svetog Save 3. reda dobijen 28.07.2010
* Milutin Gašević, diplomirani inženjer, privrednik, Orden Svetog Save 2. reda dobijen 10. oktobara 2010.
* Novak Đoković, Orden Svetog Save 1. reda dobijen 28. aprila 2011.
* Aleksandar Konuzin, Orden Svetog Save 1. reda uručen 6. februara 2012. u Beogradu.
* Zoran Stevanović (načelnik opštine Zvornik) Orden Svetog Save uručen 7. februara 2012. u Zvorniku za zalaganje na izgradnji Sabornog hrama u Zvorniku.
* Emir Kusturica, Orden Svetog Save 1. reda uručen 12. maja 2012. u Mrkonjićima.
* Radoš Bajić, Orden Svetog Save 2. reda uručen 19. februara 2013. u Beogradu od strane Njegove svetosti Patrijarha Irineja. 
* Bora Dugić, 19. februara 2013.
* Radomir Bojanić, 19. februara 2013.
* Nada Milojević, 19. februara 2013.
* Pavle Milić, 30. jun 2013. u Podgorici
* Veroljub Stevanović, Orden Svetog Save 2. reda uručen 16. novembra 2013. u Kragujevcu.
* Mirko Babić, Orden Svetog Save 2. reda uručen 16. novembra 2013. u Kragujevcu.
* Aleksandar Lukašenko, Orden Svetog Save 1. reda uručen 12. maja 2014. u Beogradu od strane Njegove svetosti patrijarha Irineja.
* Smilja Avramov, Orden Svetog Save 2. reda uručen 29. decembra 2014. u Beogradu od strane Njegove svetosti patrijarha Irineja.
* Radomir Naumov, Orden Svetog Save 2. reda uručen 29. decembra 2014. u Beogradu od strane Njegove svetosti patrijarha Irineja.
* Branislav Petrović, Orden Svetog Save 3. reda uručen 23. avgusta.2015. god. u Beogradu od strane Njegove svetosti patrijarha Irineja.
* Milan Radulović, Orden Svetog Save prvog stepena uručen 5. oktobra 2006. godine u Beogradu od strane Njegove svetosti patrijarha Pavla.
* Nursultan Nazarbajev, Orden Svetog Save 1. reda uručen 24. avgusta 2016. u Beogradu od strane Njegove svetosti patrijarha Irineja.
* Arno Gujon, Orden Svetog Save 1. reda uručen 23. januara 2018. u Beogradu od strane Njegove svetosti patrijarha Irineja.
* Telekom Srbija, Orden Svetog Save 1. reda uručen 5. februara 2018. u Beogradu od strane Njegove svetosti patrijarha Irineja.

## Reference

## Vanjske veze
* Ordeni Srpske Pravoslavne crkve koje dodeljuje Sveti Arhijerejski Sabor, odnosno Sveti Arhijerjski Sinod