open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Opštine Republike Srpske

Spisak opština Republike Srpske:
# Grad Banja Luka
# Opština Berkovići, Berkovići 
# Grad Bijeljina, Bijeljina
# Opština Bileća, Bileća
# Opština Bratunac, Bratunac
# Opština Brod, Brod 
# Opština Višegrad, Višegrad
# Opština Vlasenica, Vlasenica
# Opština Vukosavlje, Vukosavlje
# Opština Gacko, Gacko
# Grad Istočno Sarajevo, (gradske opštine: opština Istočna Ilidža, opština Istočni Stari Grad, opština Istočno Novo Sarajevo, opština Pale, opština Sokolac i opština Trnovo)
# Opština Gradiška, Gradiška
# Grad Derventa, Derventa
# Grad Doboj, Doboj
# Opština Donji Žabar, Donji Žabar
# Opština Zvornik, Zvornik
# Opština Istočni Drvar, Potoci 
# Opština Istočna Ilidža, Istočna Ilidža, Istočno Sarajevo
# Opština Istočni Mostar, Zijemlje 
# Opština Istočno Novo Sarajevo, Lukavica, Istočno Sarajevo 
# Opština Istočni Stari Grad, Hreša, Istočno Sarajevo
# Opština Jezero, Jezero (naselje)
# Opština Kalinovik, Kalinovik
# Opština Kneževo, Kneževo
# Opština Kozarska Dubica, Kozarska Dubica
# Opština Kostajnica, Kostajnica 
# Opština Kotor Varoš, Kotor Varoš
# Opština Krupa na Uni, Donji Dubovik
# Opština Kupres (Republika Srpska), Novo Selo
# Opština Laktaši, Laktaši
# Opština Lopare, Lopare
# Opština Ljubinje, Ljubinje
# Opština Milići, Milići
# Opština Modriča, Modriča
# Opština Mrkonjić Grad, Mrkonjić Grad
# Opština Nevesinje, Nevesinje
# Opština Novo Goražde, Kopači
# Opština Novi Grad, Novi Grad
# Opština Osmaci, Osmaci
# Opština Oštra Luka, Oštra Luka 
# Opština Pale, Pale
# Opština Pelagićevo, Pelagićevo
# Opština Petrovac, Drinić
# Opština Petrovo, Petrovo
# Opština Prijedor, Prijedor
# Opština Prnjavor, Prnjavor
# Opština Ribnik, Gornji Ribnik 
# Opština Rogatica, Rogatica
# Opština Rudo, Rudo
# Opština Sokolac, Sokolac
# Opština Srbac, Srbac
# Opština Stanari, Stanari
# Opština Teslić, Teslić
# Opština Trebinje, Trebinje
# Opština Trnovo, Trnovo
# Opština Ugljevik, Ugljevik
# Opština Foča, Foča
# Opština Han Pijesak, Han Pijesak
# Opština Čajniče, Čajniče
# Opština Čelinac, Čelinac
# Opština Šamac, Šamac
# Opština Šekovići, Šekovići
# Opština Šipovo, Šipovo

## Izvori
* Vlada Republike Srpske: Spisak gradova i opština Republike Srpske
Mehmed Handžić

**Mehmed Handžić** (Sarajevo, Austrougarska 16. decembra 1906. — 26. jula 1944. Sarajevo je bio jedan od inicijatora Sarajevske rezolucije i predsednik Odbora narodnog spasa.

## Školovanje i karijera
Završio je mekteb i ruždiju a zatim i Šerijatsku gimnaziju 1926. godine. Posle završene gimnazije je otišao u Kairo gde je 1930. godine završio Univerzitet Al-Azhar kao najbolji student. Po povratku sa završenih studija studija Mehmed je počeo da radi kao predavač u Gazi Husrev-begovoj medresi u kojoj su učenici organizovali štrajk zbog Mehmedovih pokušaja da učvrsti disciplinu u medresi. Posle medrese Mehmed je od 1937. godine radio i kao upravnik i bibliotekar Gazi Husrev-begove biblioteke.

## Sarajevska rezolucija

Sarajevska rezolucija je bila rezolucija koju je tokom Drugog svetskog rata u Sarajevu (tada u sastavu Nezavisne Države Hrvatske) 14. avgusta 1941. godine na predlog glavnog odbora usvojila skupština udruženja ilmije (muslimanski verski službenici ) "El-Hidaje". Ovom rezolucijom se konstatuje teška situacije u kojoj su se našli muslimani Bosne i Hercegovine a za koju se navodi da je posledica smišljene politike ustaša da izazovu sukobe pravoslavaca i muslimana, javno se osuđuju zločini pojedinih muslimana nad grko-istočnjacima (pravoslavnim Srbima), kostatuje obespravljenost muslimana koju sprovode katolici i zahteva uspostavljanje reda i mira, kažnjavanje odgovornih za zločine i pružanje pomoći žrtvama.

## Odbor narodnog spasa

Odbor narodnog spasa je 26. avgusta 1942. godine osnovan u Sarajevu, Nezavisna Država Hrvatska, sa ciljem da organizuje naoružavanje muslimana. Predsednik odbora je bio Salih Safvet Bašić ali je presudnu ulogu u donošenju odluka imao Uzeir-aga Hadžihasanović koji je bio poznati trgovac iz Sarajeva i bivši senator.. Jedan od prvih 48 članova odbora je bio i Kasim Dobrača.

## Smrt
Mehmed Handžić je umro 26. jula 1944. godine od posledice operacije bruha. Postoje kontroverze o uzroku smrti koje nikada nisu bile potkrepljene čvrstim materijalnim dokazima.

## Bibliografija
* Uvod u tefsirske i hadiske nauke
* Udžbenik za islamsku dogmatiku „Imul-kelam“
* Arapska gramatika za medrese srednje škole (koautor)
* Vazovi
* Više od tri stotine članaka, studija i teoloških rasprava 

## Reference
Lizin

**Lizin** (*Lys*, *K*) je esencijalna aminokiselina sa hemijskom formulom: NH2CH2CH2CH2CH2CHNH2COOH (2,6-diaminoheksanska kiselina). Lizin je nužan gradivni elemenat svih proteina tela čoveka. Izvor lizina u prehrani nalazi se u žitaricama, mahunarkama i ribi. Njeni kodoni su AAA i AAG.

Lizine ima bazni karakter, poput arginina i histidina. Njena ε-amino grupa često učestvuje u vodoničnom vezivanju, i kao opšta baza u katalizi. (ε-amino grupa (NH3+) je vezana za peti ugljenik počevši od α-ugljenika, koji je vezan za karboksilnu (C=OOH) grupu.)

## Reference

## Literatura

* 

## Vanjske veze

* WebMD - Lysine
Hipsometrija

**Hipsometrija** (grč. ὕψος, hipso, "visina" i μέτρον, metron, "mjera, mjerenje") je naučno-istražna disciplina koja se bavi mjerenjem Zemljine elevacije srazmjerno sa nivoem morske visine (nadmorske visine).

Hipsometar je instrument koji se koristi u hipsometriji, i koristeći metod ključale vode, određuje elevaciju. Naime, voda ključa na različitim temperaturama u zavisnosti od vazdušnog pritiska, i samim time, od nadmorske visine.

Na planeti Zemlji, elevacije mogu biti, kako i pozitivne, tako i negativne(podvodne) vrijednosti.
Igor Lukšić

**Igor Lukšić** (rođen 1976 u Baru, SR Crna Gora, Jugoslavija) je bivši premijer Crne Gore. Prethnodno je bio ministar finansija i zamenik premijera u vladi Crne Gore.

## Biografija
Njegova porodica vuče korene iz Crmnice, jednog od regiona stare Crne Gore.

Godine 1998, Lukšić je diplomirao na Ekonomskom fakultetu u Podgorici. 2000. godine, završio je postdiplomske studije na istom fakultetu, a 2002 magistrirao. Godine 2003, bio je savetnik premijera u oblasti odnosa sa javnošću, zajedno sa zamenikom ministra inostranih poslova Srbije i Crne Gore. 16. februara 2004, bio je imenovan za ministra finansija Crne Gore od tada premijera Mile Đukanovića. On je dobio zvanje doktora ekonomije 10. septembra, 2005.

3. oktobra, 2006, Đukanović je najavio da neće biti kandidat za mesto premijera na sledećim izborima i izabrao Igora Lukšića kao svog prvog kandidata za premijera. Međutim, umesto Lukšića, Željko Šturanović izabran je za novog premijera zbog kompromisa između Đukanovića i Svetozara Marovića.

Pored maternjeg crnogorskog, on takođe govori engleski, francuski i italijanski.

## Vanjske veze

* Profil na sajtu vlade Crne Gore
191.

__NOTOC__
Godina **191.** (**[[rimske brojke|CXCI]]**) bila je redovna godina koja počinje u petak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Apronijana i Bradue** (ili, rjeđe, **godina 944. ''[[Ab urbe condita]]***). Oznaka 191. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je [[kalendarska era]] [[Anno Domini]] u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

== Događaji ==

* [[Kraj dinastije Han]]: [[Kina|Kineski]] [[Kancelar (Kina)|kancelar]] [[Dong Zhuo]] je pod pritiskom [[gospodar rata|gospodara rata]] koji su protiv njega pokrenuli *kaznenu ekspediciju* prisiljen napustiti carsku prijestolnicu [[Luoyang]]. Grad je prije napuštanja spaljen, a Dong Zhuo sa sobom cara [[Car Xian od Hana|Xian]] vodi u novu prijestolnicu [[Chang'an]] (današnji [[Xi'an]]). 
* Kralj [[Vologas IV od Partije|Vologas IV]] umire nakon 44-godišnje nad [[Partsko Carstvo|Partskim Carstvom]], te ga nasljeđuje njegov sin [[Vologas V od Partije|Vologas V]].
* [[Kraj dinastije Han]]: Dong Zhuo naređuje svom pomoćniku [[Lü Bu]]u da iskopa [[grobnica|grobnice]] careva [[dinastija Han|dinastije Han]] kako bi opljačkao tamo zakopana carska [[blago|blaga]].
* [[Serapion od Antiohije]] postaje [[patrijarh Antiohije]].
* cca. 191–[[192]] – Napravljen *Komod kao Herkul*, sa [[Eskvilin]]a u [[Rim]]u. Danas se čuva u *Palazzo dei Conservatori'' na rimskom Kapitolu.

## Rođenja
*
## Smrti
* Gongsun Yue, mlađi polubrat Gongsun Zana
* Han Fu (samoubistvo) (r. 141)
* Hua Xiong, general pod Dong Zhuoom
* Qiao Mao, prefekt Dongjuna u službi dinastije Han
* Sun Jian, otac Sun Quana, Sun Cea i Sun Shang Xiang (praosnivač države Wu) (r. 155)
* Vologas IV, kralj Partije
Carica Teodora

:*Ovaj članak je o bizantskoj carici iz 11. veka nove ere. Za tekst o Justinijanovoj supruzi vidi članak [[Carica Teodora (žena Justinijana)|Teodora]]*

**Carica Teodora** (grč Θεοδώρα, rođ. 984 - 31. avgusta 1056. godine) ili kako se zvala u svoje doba **car Teodora** je vizantijski car i poslednji predstavnik slavne Makedonske dinastije. Teodora je vladala prvo kao savladarka svoje sestre Zoje od 19. aprila do 11. juna 1042, a zatim i samostalno od 11. januara 1055. do smrti 31. avgusta 1056. godine.

Teodora je bila ćerka Konstantina VIII (1025-1028) koji je svoju samostalnu vladu započeo pod stare dane nakon smrti njegovog brata Vasilija II. Dok je Vasilije ostao zakleti neženja, Konstantin je imao tri ćerke Evdokiju, koja se zamonašila, a zatim Zoju i Teodoru. Konstantin VIII je tek na samrti rešio da se pobrine za sudbinu svojih ćerki i same dinastije i naložio je Teodori da se uda za carigradskog eparha Romana Argira. On je odbila je da se uda za Romana Argira za koga se na kraju udala njena sestra Zoja. Nakon toga Teodora se povukla iz javnog života, ali se 1029. pojavila sumnja da namerava da se uda za bivšeg bugarskog cara Presijama II i tako omogući svom suprugu da uzurpira tron. Presijam je oslepljen i nateran da prihvati monaški zavet, dok se i Teodora morala zamonašiti i povući u manastir.

Teodora je živela povučeno sve dok 19. aprila 1042. nije došlo do pobune protiv mladog cara Mihaila V Kalafata koji je prethodno proterao svoju usvojiteljku Zoju na Prinčevska ostrva u Mramornom moru. Kao rezultat ove narodne pobune Zoja i Teodora su zajedno postavljene na carski presto. Međutim, dve carice su se toliko loše slagale da se Zoja udala po treći put kako bi carski kolegijum dobio i muškog člana. Njen izbor bio je Konstantin Monomah, za koga se udala 11. juna 1042, a koji je praktično istisnuo sestre iz vođenja visoke politike, mada su i Zoja i Teodora zadržale carske titule.

Zoja je umrla 1050, a njen treći suprug Konstantin Monomah 11. januara 1055. godine. Kao jedini preostali član Makedonske dinastije već sedamdesetogodišnja Teodora je započela sopstvenu vladu. Stara carica je vladala preko sposobnog i beskrupuloznog savetnika Lava Paraspondila koji je želeo da preko Teodore omogući dolazak na presto nekom od svojih favorita. Sa druge strane, patrijarh Mihailo Kerularije je savetovao carici da se ipak uda i tako se pobrine da predstojeća smena na prestolu prođe što bezbolnije. Ipak, Teodora se teško razbolela 31. avgusta 1056 i umrla je nekoliko dana kasnije. Za svog naslednika imenovala je vremešnog Mihaila Vringu poznatog pod nadimkom Stratiotik pošto je služio kao logotet zadužen za vojna pitanja. Nakon Teodorine smrti i gašenja Makedonske dinastije, koja je carstvom vladala još od 867. godine, započeo je period konstantnih građanskih ratova koji je okončan tek 1081. dolaskom Aleksija I Komnina na presto.

## Povezano
* Zoja (carica)
Serapion od Antiohije

**Serapion** je bio rani kršćanski pisac i vođa, te osmi biskup, odnosno patrijarh Antiohije od 191. do 211.

Poznat je po nizu pisama koje citira Euzebije iz Cezareje, a koje svjedoče o njegovoj borbi protiv raznih heretičkih pokreta kao što je markionizam i gnosticizam. Euzebije je poznavao tri njegove poslanice. Iz treće poslanice, koju je Serapion poslao crkvenoj općini u Rososu u Ciliciji, on citira jedan odlomak, gdje Serapion izražava opomenu da se ne čita *[[Evanđelje po Petru|Evanđelja po Petru]]*, budući da nije Petrovo i budući da sadržava u sebi doketske natruhe.

Serapion je također poznat po tome što je zaredio Pantena kao episkopa (biskupa) u Edesi.

## Izvori

## Vanjske veze
* Early Christian Writings: Fragments of Serapion of Antioch
* ''Catholic Encyclopedia'': St Serapion
Metionin

**Metionin** ili **α-amino γ-metil tiobuterna kiselina** je esencijalna aminokiselina. Zajedno sa cisteinom i cistinom spada i u tioaminske kiseline (aminokiseline koje u svom molekulu sadrže sumpor). Metionin učestvuje u sintezi proteina, transmetilacionim reakcijama i sintezi aminokiselina cistein i cistin.

## Sinteza
Ne može se sintetisati u organizmu već se mora uneti putem hrane. Ima ga u voću, mesu, povrću, posebno u spanaću, siru, lešnicima, pistaćima, pasulju, ribi. 

## Značaj i metabolizam
* **U transmetilacionim reakcijama** metionin služi kao donator metil grupe, koja se može preneti na neki akceptor (primalac), što igra važnu ulogu u sintezi nekih biološki važnih jedinjenja: adrenalina, kreatina, anserina, sarkozina, betaina, karnitina, holina, poliamina itd. U svojoj strukturi metionin poseduje metil grupu koja je vezana za sumpor, koja se u ovakvim reakcijama lako može preneti na neki drugi molekul. U reakcijama transmetilacije se metionin mora prvo aktivirati vezivanjem za ATP, pri čemu se adenozin vezuje za metionin i nastaje S-adenozil-metionin () ili aktivni metionin. Ova aktivacija se obavlja pod uticajem enzima S-adenozin-metionin transferaze. Iz aktivnog metionina se metil grupa može vrlo lako preneti na amino ili hidroksilnu grupu primaoca. 
U tabeli su prikazane značajnije transmetilacione reakcije.

Odvajanjem metil grupe od S-adenozil-metionina nastaje S-adenozil homocistein.
S-adenozil-homocistein se hidrolizom razlaže na adenozin i homocistein.
* Homocistein iz prethodne reakcije se sjedinjuje sa serinom u cistation, pod uticajem enzima cistation sintetaza. Cistation se uz dejstvo enzima cistationaza razlaže na homoserin i cistein. Na taj način se iz metionin sintetišu i druge tioaminske aminokiseline: cistein i cistin. 
* Homoserin iz prethodne reakcije se dezaminuje do α-ketobuterne kiseline pre čemu se još oslobađa i molekul vode i vodoniksulfida. Daljim metabolizmom α-ketobuterne kiseline se dobija propionil koenzim A, koji dekarboksilacijom daje metilmalonil koenzima A. Pod dejstvom enzima metilmalonil koenzim A dismutaza ovo jedinjenje prelazi u sukscinil koenzim A, iz koga se može sintetisati glukoza. Zato je metionin glikogena aminokiselina.

## Reference

## Vanjske veze

* Computational Chemistry Wiki  
* 
* Food Sources of Methionine 
* Foods containing methionine
Vologas V od Partije

**Vologas V** (? - 208) je bio je bio kralj Partskog Carstva od 191. do 208. Pripadao je *Aršakunima* ili armenskom ogranku vladajuće partske dinastije Arsakida. Na prijestolje je došao na smrti dugogodišnjeg kralja Vologasa IV, iako se prije toga vjerojatno morao obračunati sa suparničkim pretenedentom Hosrojem II koji je oko 190. vladao u Mediji. Vladavinu mu je obilježio sukob sa Rimskim Carstvom, koje je pod vodstvom cara Septimija Severa 195. pokrenulo pohod na istok, a godine 199. opljačkalo i zapalilo carsku prijestolnicu Ktesifon. Mir sa Rimljanima je sklopljen 202. prilikom čega se Vologas V morao odreći velikog dijela teritorija u Mezopotamiji. Naslijedio ga je sin Vologas VI, koji će vladati zajedno sa Artabanom IV, posljednjim partskim kraljem.
Teodora, kćer Konstantina VII

**Carica Teodora** (oko 946 - nakon 976) je bila kćer Konstantina Porfirogeneta i supruga cara Ivana Cimiskog između 971 i 976. godine.

Teodora se rodila približno godinu nakon stupanja na vlasta Konstantina Porfirogeneta i Helene Lekapen koji su udruženi oborili s vlasti Heleninu braću. O Teodorinoj mladosti se praktički ništa ne zna do trenutka dolaska na vlast njenog brata Romana II 959. godine koji pod utjecajem svoje žene kako bi osigurao krunu sve svoje sestre šalje u manastir. Smrt Romana II. neće imati nikakav utjecaj na Teodorin život pošto njegova udovica Teofano se udaje za bizantskog generala Nićifora Foku kako bi ostala na vlasti. 

Tek nakon zavjere u kojoj Teofano i njen ljubavnik Ivan Cimiskije ubijaju Nićifora Foka tijekom decembra 969 godine za Teodoru dolazi do promene. Teofano nije shvatila koliko je crkvi i narodu postala omražena carica koja je ubila drugog muža samo kako bi se udala za trećeg muža i trećeg cara tako da je bila protjerana u manastir, dok je novi car morao tražiti crkveni oprost zbog svojih grijeha. Politički oslabljeni general-car Ivan Cimiskije se tako našao u situaciji da guši pobunu onih koji osporavaju njegovu vlast i bori se protiv invazije Kijevske Rusije. Kako bi ojačao svoj upitni legitimitet on je izvukao iz samostana Teodoru, kćer cara Konstantina i oženio je u 971. godine. 

Ovaj brak upitne sreće nije dao muške nasljednike dinastiji Makedonaca što će biti jedan od faktora u njenom izumreću 90 godina kasnije. Ivan Cimiskije je iznenada umro od bolesti 11.1. 976., a za caricu Teodoru suvremenici spominju da je bila na sprovodu, nakon čega se gubi njen trag u historiji.
Grobnica

**Grobnica** je izraz koji se koristi za građevinu čija je glavna namjena skladištenje, odnosno čuvanje tijela, odnosno posmrtnih ostataka umrle osobe ili osoba. Predstavlja nešto uži pojam od groba, koji predstavlja svaku lokaciju u kojoj je neko tijelo sahranjeno, odnosno pod time se obično podrazumijevaju strukture koje se nalaze pod zemljom ili nad zemljom sagrađene od kamena ili drugog materijala, te koje mogu sadržavati nadgrobne spomenike, ploče i slične ukrase. 

## Povezano
* Masovna grobnica
* Kosturnica
* Mauzolej
* Katakombe
Blago

**Blago** je naziv za veću količinu nagomilanog novca, plemenitih metala, dragulja, umjetničkih ili bilo kakvih drugih predmeta koji imaju visoku materijalnu vrijednost, odnosno za njegovog posjednika predstavljaju bogatstvo. Arhaički se isti izraz koristio i za stoku.

Obično se pod time podrazumijeva velika količina materijalnog bogatstva koju je netko sklonio, odnosno sakrio kako bi ga mogao koristiti u nuždi, skriveno blago. Pronalaženje skrivenog blaga predstavlja jedan od najppopularnijih motiva u fikciji.
Han Fu (gospodar rata)

**Han Fu** (141–191) bio je kineski velikodostojnik i gospodar rata iz doba kraja dinastije Han. U vriujeme ustanka Žutih turbana je bio guverner provincije Ji (današnji južni Hebei).

Pojavljuje se kao jedan od likova u *[[Romansa Tri kraljevstva|Romansi Tri kraljevstva]]*, odnosno jedan od gospodara rata koji je 190. krenuo u pohod protiv tiranskog kancelara Dong Zhuoa. U njemu je opisano kako je Yuan Shao na prevaru zauzeo njegovu teritoriju, a poslije čega je Han Fu izvršio samoubistvo.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva

## Literatura
* 
* 
*
Hua Xiong

**Hua Xiong** (? - 191) bio je kineski general iz doba kraja dinastije Han koji je služio kancelara Dong Zhuoa. Borio se protiv gospodara rata koji su godine 190. protiv Dong Zhuoa pokrenuli pohod. Kod Yangreana ga je porazio Sun Jian, poslije čega je pogubljen.

Njegov lik je romantiziran u znamenitom djelu* [[Romansa Tri kraljevstva]]*.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva

## Literatura
* 
* 
* 

## Vanjske veze
* Battle Sishui Pass in Romance of the Three Kingdoms
Qiao Mao

**Qiao Mao** (? - 190) bio je kineski velikodostojnik iz doba kraja dinastije Han, koji se nalazio na mjestu guvernera kapetanije Dong. Bio je nećak Qiao Xuana i rođak Dvije Qiao. Pridružio se koaliciji gospodara rata koja je vodila pohod protiv Dong Zhuoa. Nakon raspada koalicije, odbio je dati hranu i smještaj vojsci Liu Daija, pa je zbog toga ubijen.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Gongsun Yue

**Gongsun Yue** (? - 191) je bio kineski oficir iz doba kraja dinastije Han, poznat kao mlađi rođak gospodara rata Gongsun Zana. Zajedno sa svojim rođakom je sudjelovao u pohodu protiv Dong Zhuoa, a nakon toga u sukobu braće Yuan Shaoa i Yuan Shua, u kome je Gongsun Zan bio na strani Yuan Shua. Poginuo je u bitci kod Yanchenga u kojoj su snage odane Yuan Shuu pobijedile.

## Literatura
* de Crespigny, Rafe. "To Establish Peace: being the Chronicle of the Later Han dynasty for the years 189 to 220 AD as recorded in Chapters 59 to 69 of the Zizhi tongjian of Sima Guang". Volume 1.  Faculty of Asian Studies, The Australian National University, Canberra. 1996. .
* Luo, Guanzhong. *[[:s:zh:三國演義|Romance of the Three Kingdoms]]*
* Sima, Guang. *[[:s:zh:資治通鑑|Zizhi Tongjian]]*
Gongsun Zan

**Gongsun Zan** (? - 199), stilsko ime **Bogui** (伯珪) bio je kineski gospodar rata iz doba kraja dinastije Han. O njegovom ranom životu se malo zna, osim da je bio rodom iz Liaoxia, te da je zajedno sa Liu Beijem studirao kod učenjaka i kasnijeg ministra Liu Zhija. Nakon izbijanja ustanka Žutih turbana, carski komandant He Jin ga je poslao na sjever da guši ustanak, što je Gongsun Zan uspješno obavio. Nakon raspada koalicije protiv Dong Zhuoa, odnosno početka neprijateljstava između Yuan Shaoa i njegovog brata Yuan Shua, Gongsun Zan se priključio Yuan Shuu, odnosno otpočeo dugogodišnji sukob sa Yuan Shaom, koji je 199. završio porazom u bitci kod Yijinga. Nakon njega je Gongsun Zan izvršio samoubistvo, ubivši i svoju suprugu. Iste godine je ubijen i njegov sin Gongsun Xu.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Gospa Sun

**Gospa Sun** (**Sun Shangxiang** u kineskoj operi i suvremenoj kulturi) je bila kineska plemkinja koja je živjela u doba kraja dinastije Han i početka Tri kraljevstva. Bila je kći gospodara rata Sun Jiana i mlađa sestra Sun Cea i Sun Quana, osnivača države Istočni Wu. 

Bila je udana za gospodara rata Liu Beia i postala njegova treća supruga, a što je trebalo cementirati savez između Liu Beija i Sun Quana. Međutim, nakon što je Liu napao područja gospodara rata Liu Zhang u provinciji Yi, vratila se svom bratu.

U kineskoj kulturi se često opisuje kao muškobanjasta djevojka, koja je dijelila ratnički talent sa svojom braćom. Kao ratnica se pojavljuje i u filmu *[[Red Cliff (2008 film)|Red Cliff]]* iz 2008. gdje njen lik tumači Zhao Wei.

## Literatura

* .
* 
*  Internet Edition.
*
192.

__NOTOC__
Godina **192.** (**[[rimske brojke|CXCII]]**) bila je prijestupna godina koja počinje u subotu u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Elija i Pertinaksa** (ili, rjeđe, **godina 945. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 192. za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavnom metodom označavanja godina.

## Događaji
* Požar uništava Galenovu biblioteku. 
* Kraj dinastije Han: Kineski vojskovođa Lü Bu ubija svog poočima Dong Zhuoa, tiranskog carskog kancelara.
* Sirijski kršćani uspostavljaju kršćansku zajednicu na području današnje Kerale u Indiji.
* 31.12. - Rimski car Komod skandalizira Senat došavši odjeven kao gladijator na sjednicu pred predviđeno sutrašnje (1.1. 193.) stupanje na mjesto konzula. Istovremeno njegova ljubavnica Marcija otkriva da joj se ime našlo na carskom popisu za likvidaciju te, nastojeći si spasiti život, angažira hrvačkog prvaka Narcisa da ubije Komoda. Sa Komodovom smrću prestaje dinastija Antonina, a Rimsko Carstvo upada u period političkog kaosa, nasilja i građanskih ratova poznat kao Godina pet careva.
* Kraljevstvo Champa počinje vladati današnjim južnim i centralnim Vijetnamom (približni datum).

## Rođenja
* Gordijan II, rimski car (u. 238)
* Cao Zhi, kineski pjesnik, također poznat kao mlađi brat cara Cao Pija, odnosno sin moćnog gospodara rata Cao Caoa (u. 232)
* Liu Feng, kineski vojskovođa i posinak Liu Beija (u. 220)

## Smrti
* 22.5.—Dong Zhuo, kineski kancelar u službi dinastije Han (189 - 192)
* 31.12.—Komod, rimski car (atentat) (r. 161)
* Bao Xin, kineski general u službi dinastije Han (r. 152)
* Cai Yong, kineski muzičar, kaligraf i otac Cai Wenji (r. 132)
* Dong Min, brat Dong Zhuoa
* Li Ru, savjetnik Dong Zhuoa
* Li Su, pogubljen od Lü Bua
* Liu Dai, kineski velikodostojnik
* Lu Zhi, kineski general u službi dinastije Han
* Niu Fu, kineski general pod Dong Zhuom
* Wang Yun, ubijen od Guo Sija (r. 137)
* Xi Zhicai, savjetnik Cao Caoa
* Xu Rong, general pod Dong Zhuom
* Yan Gang, kineski vojskovođa u službi Gongsun Zana
* Yuan Yi, kineski vojskovođa i učenjak
Verano azul

**Plavo leto** (Verano azul) je bila čuvena španska dečija televizijska serija od 19 epizoda, u režiji Antonia Mercera, prvi put prikazana 1981. g. Ona govori o pustolovinama grupe mladih, starosti između 9 i 17 godina, za vreme letnjeg raspusta u mediteranskom gradiću Nerja u oblasti Costa del Sol u Andaluziji. Serija je imala ogromnu gledanost u Španiji i od tada je reprizirana skoro svakog leta. Ostavila je duboki trag nad mnogim pokolenjima gledalaca i postala je deo zajedničke kulturološke svesti Španaca. 
Serija je sa uspehom prikazana i širom sveta između ostalog i u Latinskoj Americi, Portugalu, Francuskoj a i u mnogim slovenskim zemljama poput Jugoslavije, Bugarske, Poljske i Čehoslovačke.

Producirala ju je Španska nacionalna televizija TVE (koja je tada bila i jedina televizijska stanica u Španiji) i prvobitno je emitovana na glavnom kanalu TVE1 od 11. oktobra 1981. do 14. februara 1982.

Snimljena je u 19 jednočasovnih epizoda. Nazivi epizoda su: 1. Susret 2. Nemoj ubiti moju planetu, molim te 3. Pancho Panta 4. Eva 5. Možda 6. Osmeh duge 7. Beatriz, Mon Amour 8. Posetilac 9. Mehur 10. Pećina "Zelena mačka" 11. Boce 12. Pljuska 13. Nož 14. Poslednja uloga 15. Idol 16. Mrtva žurka 17. Ne mičemo se 18. Nešto umire u duši 19. Kraj leta.

## Kulturološki značaj

Za građane Bugarske i Poljske rođene između ranih 1970-ih i ranih 1980-ih "Plavo leto" obrađivalo je neke ozbiljne mladalačke probleme kojima se do tada niko na televizijama nije bavio pod socijalističkim režimom kao što su Hipi-filozofija, razvod braka ili čak smrt bliskog prijatelja. Serija je bila jedna od malobrojnih TV ostvarenja za mlade emitovanih iza Gvozdene Zavese koja je odisala slobodom izražavanja suprotnoj ideološkoj indoktrinaciji tog vremena. Čak i nakon 2000. slučajni susret između nekog Bugarina i Španca često dovodi do izliva srećnih osećanja pri spominjanju "Plavog leta".
Kancelar

**Kancelar** () je titula koja se koristi za različite upravne ili sudske funkcionare u nizu država. U svom doslovnom smislu označava osobu na čelu neke kancelarije ili ureda, zadužena za sastavljanje, izdavanje, pisanje, ovjeru ili čuvanje službenih isprava. Izraz potiče od latinske riječe *cancelli* za rešetkastu pregradu koja je neku prostoriju dijelila na dva dijela.

Najčešće značenje izraza kancelar je šef vlade, a što je slučaj u zemljama njemačkog govornog područja, gdje se koristi riječ *Kanzler*. Ista riječ može označavati i pojedine ministre, pa se tako u Latinskoj Americi izraz "kancelar" (, ) koristi za ministre vanjskih poslova, dok se u Ujedinjenom Kraljevstvu za ministra financija koristi izraz "Kancelar Riznice" ().

## Povezano
* Njemački kancelar
* Kancelar Kine
Champa

**Čampa** ili **Champa** () je naziv za indijanizirano kraljevstvo čiji su vladari govorili malajsko-polinezijskim jezikom, a koje se prostiralo na području današnjeg centralnog i južnog Vijetnama od oko 7. vijeka do 1832. Kraljevstvo Čampa je naslijedilo državu Lin-yi (林邑, ) koje je postojalo od 192. ali, zapravo, nije jasno kakav je bio odnos između Lin-yi i Čampe. Kraljevstvo Čampa je svoj vrhunac doživjelo u 9. i 10. vijeku, da bi nakon toga počelo postepeno opadanje pod pritiskom Đại Việta iz današnjeg sjevernog Vijetnama. Godine 1741. vijetske trupe su opustošile sjevernu čampansku prijestolnicu Vijayu, a godine 1697. je južna čampanska kneževina Panduranga postala vazalom vijetnamskog cara. Godine 1832. je vijetnamski car Minh Mang anektirao preostale Čam teritorije.

## Vanjske veze

* Proceedings of the Seminar on Champa , "Research on Champa and its Evolution"
* Website of the Asia Research Institute , including the working paper "Champa Revised" by Michael Vickery, and the draft translation "Champa in the *Song hui-yao*" by Geoff Wade
* Vietnam-Champa Relations and the Malay-Islam Regional Network in the 17th—19th Centuries 
* The Survivors of a Lost Civilisation 
* Cham Muslims: A look at Cambodia's Muslim minority 
* The Cham Muslims of Indo-China 
* Photos of Cham art  exhibited in Vietnamese museums
* Plumeria flowers - Champa Flowers - La fleur de frangipaniers &nbsp;&ndash; Hoa Sứ, Hoa đại, Hoa Champa
Dong Min

**Dong Min** (? - 192) bio je kineski velikodostojnik iz doba kraja dinastije Han, poznat kao brat gospodara rata, a kasnije i carskog kancelara Dong Zhuoa. Nakon što je došao na vlast, Dong Zhuo je svog brata imenovao generalom. Kada je godine 192. Lü Bu ubio Dong Zhuoa, Dong Min je nakon toga zarobljen i pogubljen, a odrezana glava prikazivana u javnosti.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Li Ru

**Li Ru** (? - 192) je bio kineski velikodostojnik iz doba kraja dinastije Han, poznat kao glavni savjetnik gospodara rata i carskog kancelara Dong Zhuoa. Li Ruu se pripisuju sve najvažnije odluke za dolazak Dong Zhuoa na vlast - pridobivanje vojskovođe Lü Bua iz redova suparničkog gospodara rata Ding Yuana, smjena cara Shaoa sa carem Xianom i premještanje prijestolnice iz Luoyanga u Chang'an kada je postalo jasno da se kanclear neće moći održati pred pohodom udruženih gospodara rata 190-191. Li Ruu se također pripisuje likvidacija svrgnutog cara Shaoa, kao i carice majke He koju je bacio kroz prozor palače kada je odbila popiti otrovano vino.

Li Ru je, prema predaji, pokušao bez uspjeha spriječiti raskol između Dong Zhuoa i njegovog posinka Lü Bua, izazvan njihovim suparništvom za naklonost lijepe Diaochan. Nakon Dong Zhuovog ubistva je uhapšen i doveden Diaochaninom ocu Wang Yunu, koji ga je dao pogubiti.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Li Su (dinastija Han)

**Li Su** (? - 192) bio je kineski vojskovođa iz doba kraja dinastije Han, koji je karijeru započeo kao konjički oficir u vojsci gospodara rata i carskog kancelara Dong Zhuoa. Tamo se sprijateljio sa Dong Zhuovim posinkom Lü Buom te uključio u njegovu zavjeru protiv poočima. Nakon što je pomogao u ubistvu Dong Zhuoa, Lü Bu ga je poslao da na čelu vojske pacifira Niu Fua, Dongovog lojalista koji je branio Anyi. Pohod nije uspio, i po povratku je Lü Bu za kaznu dao pogubiti svog prijatelja.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Niu Fu

**Niu Fu** (? - 192) bio je kineski vojskovođa iz doba kraja dinastije Han koji je služio gospodara rata Dong Zhuoa. Nakon povlačenja iz Luoyanga u Chang'an, Dong Zhuo mu je povjerio obranu Anyija. Kada je Dong Zhuo 192. ubijen od svog posinka Lü Bua, na Anyi je Lü Bu poslao vojsku pod Li Suom, ali se Niu Fu uspio obraniti. Kada je Lü Bu osobno vodio napad, imao je više uspjeha, te je Ni Fu poražen, zarobljen i pogubljen.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Xu Rong

**Xu Rong** (? -192) bio je kineski vojskovođa iz doba kraja dinastije Han koji je služio gospodara rata Dong Zhuoa. Za vrijeme pohoda protiv Dong Zhuoa 190-191. je porazio snage Cao Caoa i Sun Jiana. Nakon što je godine 192. Dong Zhuo ubijen od Lü Bua, Xu Rong je prešao u službu Wang Juna. Međutim, kada su Dongovi lojalisti Li Jue i Guo Si napali Chang'an, Xu Rong je zajedno sa Xu Zhenom poginuo.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Narcis (rvač)

**Narcis** (*Narcissus*) je bio rimski sportaš, najvjerojatnije hrvač, iz 2. vijeka. Najpoznatiji je kao ubica rimskog cara Komoda, koji ga je prije toga bio uposlio kao svog hrvačkog partnera, i osobnog trenera čiji je zadatak bio Komoda pripremati za gladijatorske nastupe u Koloseumu. Godine 192. priključio se zavjeri nekoliko senatora koje je vodio pretorijanski prefekt Kvint Emilije Let, a koji su namjeravali ubiti cara.

31. decembra je Komodova konkubina  i zavjerenica Marcija dovukla Narcisa u carevu spavaću sobu. Komod je prema navodima historičara bio pijan nakon što ga je Marcija otrovala te je Narcis svog gospodara zadavio u kadi ili, prema Herodijanu, u krevetu. 
 
Fiktivni lik generala Maksima Decima Meridija (koga tumači Russell Crowe) u filmu *[[Gladiator (2000 film)|Gladiator]]*) se djelomično temelji na Narcisu, isto kao i na generalu Marku Noniju Makrinu, Spartaku, Cincinatu i Maksimu iz Hispanije.

## Reference
Liu Dai

**Liu Dai** (? - 192) bio je kineski velikodostojnik iz doba kraja dinastije Han. Bio je stariji brat gospodara rata Liu Yao (gospodar rata)Liu Yaoa, kao i inspektor u provinciji Yan. Sudjelovao je u gušenju ustanka Žutih turbana, a potom i u pohodu protiv Dong Zhuoa.

Prema *[[Romansa Tri kraljevstva|Romansi Tri kraljevstva]]* je na savjet Bao Xina prešao u službu Cao Caoa, ali ga je prevelika arogancija dovela u sukob s novim gospodarom, koji ga je dao pogubiti.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Lu Zhi (dinastija Han)

**Lu Zhi** (? - 192) bio je kineski velikodostojnik iz doba kraja dinastije Han. Prije političke karijere se bavio poučavanjem mladih velikodostojnika, a među učenicima su bili kasniji gospodarirata Liu Bei i Gongsun Zan. Za vrijeme ustanka Žutih turbana je uspješno vodio jednu od carskih vojski. Kasnije je postao jedan od vodećih ministara na dvoru, a u kaotičnim zbivanjima godine 189. postao poznat zbog protivljenja tiranskom kancelaru Dong Zhuou i njegovoij smjeni cara Shaoa.

Lu je imao sina po imenu Lu Yu, koji je poslije postao jedan od glavnih službenika države Cao Wei.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Xi Zhicai

**Xi Zhicai** (? -192) bio je kineski velikodostojnik iz doba kraja dinastije Han poznat po tome što je služio Cao Caoa. U tu je službu ušao na preporuku Xun Yua, te se istakao mnogim korisnim savjetima. Umro je mlad, a na mjestu Cao Caovog savjetnika ga je zamijenio Guo Jia, koji će i sam umrijeti mlad.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Yan Gang

**Yan Gang** (? -192) bio je kineski vojskovođa iz doba kraja dinastije Han, koji je služio gospodara rata Gongsun Zana. Nakon bitke kod Jieqiaoa, Yan Gang je vodio cijelu Zanovu vojsku. Međutim, tada ga je porazio Qu Yi u službi Yuan Shaoa pri čemu je Yan Gang ubijen.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Yuan Yi (dinastija Han)

**Yuan Yi** (? - 192) bio je kineski učenjak i vojskovođa iz doba kraja dinastije Han, kao i rođak braće Yuan Shaoa i Yuan Shua, koji će u tom periodu biti istaknuti gospodari rata. Godine 190. je sudjelovao u pohodu protiv Dong Zhuoa, a nakon raspada saveza se priključio Yuan Shaou, koji ga je poslao da upravlja provincijom Yang. Tamo ga je napao Yuan Shu i natjerao na bijeg u Pei. Prilikom povlačenja su YuanJ Yija ubili vlastiti vojnici.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva
Cao Zhi

**Cao Zhi** (192–232) bio je kineski pjesnik iz doba kraja dinastije Han i početka Tri kraljevstva, poznat i kao treći sin gospodara rata Cao Caoa. Njegov pjesnički stil, koji će steći veliku popularnost u doba dinastije Jin i Južnih i Sjevernih dinastija, poznat je kao *jian'an*.

Cao Zhi se rodio kao dijete Cao Cao i njegove druge supruge Gospe Bian. Svom starijem bratu Cao Piju je predstavljao najozbiljnijeg konkurenta za nasljedstvo. Na kraju je Cao Pi godine 220. poslije očeve smrti sebe proglasio carem, osnovavši državu Cao Wei, te je Cao Thija otjerao sa carskog dvora. Cao Zhi se bez uspjeha pokušao vratiti na dvor za vladavine Cao Pijevog sina Cao Ruija.

## Izvori
* 
* 
*
Gordijan II

**Marko Antonije Gordijan Sempronijan Rimski Afrički** (rođen oko 192. godine - umro 12. aprila 238. godine), poznat i kao **Gordijan II** bio je rimski car tokom 238. godine. 

Gordijan II bio je sin Gordijana I i nepoznate majke. Njegova sestra Antonija Gordijana bila je majka Gordijana III. Izgleda da je Gordijan II bio kvestor u vreme Elegabala i da je bio pretor i sufektni konzul u doba Aleksandra Severa. 237. godine, kada je njegov otac postao upravnik Afrike, Gordijan je tamo otišao sa ocem. 

Gordijan I se stavio na čelo pobune protiv Maksimina Tračanina i kao već star čovek postao car 238. godine. Njegov sin je proglašen za Gordijana II. Obojicu careva je potvrdio senat, protivnik vladavine Maksimina Tračanina. 

Ali, carevi nisu uspeli da se odupru Kapelinu, upravniku Numidije koji je bio veran Maksiminu Tračaninu. Gordijan II je poginuo u bici, a njegov otac je izvršio samoubistvo. 

Nešto kasnije je sestrić Gordijana II, Gordijan III, postao rimski car.
Liu Feng

**Liu Feng** (192 - 220) bio je kineski velikodostojnik sa početka doba Tri kraljevstva, poznat kao posinak gospodara rata Liu Beija i general u njegovoj vojsci.

Bio je potomak ogranka dinastije Han sa bazom u Changshau, a Liu Bei ga je usvojio za vrijeme službe u provinciji Jing, prije nego što mu se 207. rodio biološki sin Liu Shan. Pao je u Liu Beijevu nemilost nakon smrti Guan Yua 219. Iako je odbio ponudu Meng Daa da prebjegne državi Cao Wei, Liu Bei ga je odlučio smaknuti na nagovor Zhuge Lianga.

## Povezano
* Popis ličnosti Tri kraljevstva

## Reference

* Chen Shou. *San Guo Zhi (Zapisi Tri kraljevstva)*.
* Luo Guanzhong. *San Guo Yan Yi (Romansa Tri kraljevstva)*.
Srpski Miletić

**Srpski Miletić** () je selo u Srbiji koje administrativno pripada opštini Odžaci, u Zapadnobačkom okrugu, Vojvodini, Srbija. Selo je dobilo ime po Svetozaru Miletiću.

## Demografija
Prema popisu iz 2008. bilo je 3538 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 3663 stanovnika).

U naselju Srpski Miletić živi 2878 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 40,2 godina (38,9 kod muškaraca i 41,4 kod žena). U naselju ima 1163 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 3,04.

Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika.

## Galerija

Datoteka:Srpski_Miletić,_Catholic_Church.jpg|Katolička crkva


## Reference

## Vanjske veze

* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
* Satelitska mapa (Wikimapia)
* Gugl satelitska mapa (Maplandia)
* Plan naselja na mapi (Mapquest) 
* Webstrana http://www.srpski-miletic.eu
Suverena država

**Suverena država** je država sa definisanom teritorijom koja ima unutrašnji i spoljašnji suverenitet, stalno stanovništvo, vladu, nezavisnost od drugih država i kapacitet da uđe u međunarodne odnose sa drugim suverenim državama. Vlada suverene države drži pravnu vlast nad svom tamošnjom imovinom. Takođe se uobičajeno podrazumeva da država nije podređena nekom, ili subjekt neke druge države i organizacije. Iako u nekim apstraktnim uslovima suverena država može iako je nisu priznale druge suverene države, nepriznate države će često imati probleme da uživaju pune moći pri sklapanju sporazuma i da ulaze u diplomatske odnose sa drugim suverenim državama.

## Izvori
Colmar

**Kolmar** (, , alz. *Colmer*) je grad u severoistočnoj Francuskoj u regionu Alzas, u departmanu Gornja Rajna. Po podacima iz 2006. godine broj stanovnika u mestu je bio 65.713, a 120.000 u širem području.

Kolmar se nalazi u relativno ravnom području gde se rečica Lauh (Lauch) uliva u reku Il, oko 20 kilometara zapadno od Rajne, na istočnim padinama Vogeza. To je približno sredokraća puta od Bazela (udaljen 60&nbsp;km) do Strazbura (udaljen 65&nbsp;km).

Grad je poznat po sunčanoj i sušnoj mikroklimi. Tu godišnje padne u proseku svega 550 milimetara kišnog taloga, što je idealno za gajenje vinove loze. Zbog toga se Kolmar smatra prestonicom alzaškog vina (*capitale des vins d'Alsace*).

Kolmar je karakterističan po očuvanom starom gradu, arhitektonskim spomenicima i muzejima. U njemu su rođeni značajni umetnici: slikar i grafičar Martin Šongauer i skulptor Frederik Bartoldi, autor Kipa slobode u NJujorku.

## Historija
Grad je osnovan u 9. veku. Car Karlo Debeli je ovde održao skupštinu 884. Kolmar je dobio status slobodnog carskog grada 1226. Grad je prihvatio protestantizam 1575. Tokom Tridesetogodišnjeg rata grad su 1632. zauzeli Šveđani i držali ga 2 godine. Luj XIV je zauzeo grad za Francusku 1673, što je potvrđeno ugovorom 1679. Kolmar je 1871. pripojen Nemačkom carstvu, što je bila posledica Francusko-pruskog rata. Grad je vraćen Francuskoj 1918, i ponovo 1945, posle svetskih ratova.

## Demografija

## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze

* Baza podataka: Insee
Aukcija

**Aukcija** ili **dražba** je javno nadmetanje kupaca i prodavaca oko cene i drugih uslova kupoprodaje robe. Najčešće se putem aukcije prodaju robe neujednačenog kvaliteta, i to: sirova koža, krzno, neprana vuna, duvan, proizvodi crne metalurgije, industrijske sirovine, kolonijalna roba i slično. Takođe na ovaj način prodaje se i zaplenjena i havarisana roba. Putem aukcija prodaju se i antikviteti, umetničke slike, retki predmeti i slično, s tim što roba koja je predmet kupoprodaje mora biti na licu mesta.

Prvu veliku međunarodnu aukciju organizovala je Istočno-Indijska britanska kompanija u Amsterdamu, početkom XVII veka, radi postizanja najboljih uslova prodaje raznih vrsta kolonijalne robe.

Aukcije mogu biti organizovane za prodaju na veliko i malo. Na veliko se organizuju za raznovrsne nestardizovane proizvode, odnosno proizvode neujednačenog kvaliteta, a na malo uglavnom za antikvitete, umetničke slike i retke predmete.

Najčuvenije aukcije za prodaju na veliko na svetu su:
* za vunu u Londonu (od 1935. godine), Melburnu, Sidneju i Njujorku;
* za krzno u Sankt Peterburgu (od 1931), Londonu, Lajpcigu;
* za kolonijalnu robu u Londonu, Amsterdamu, Bremenu i slično.

Najpoznatije aukcije za prodaju na malo su:
* u Parizu "Hotel des ventes";
* u Beču hotel "Doroteum" i
* u Londonu "Sotheby's".

Aukcije mogu biti organizovane u svim oblicima vlasništva, a najčešće su u privatnom vlasništvu. Pravilo je da obavezno unapred mora biti oglašeno mesto prodaje i naziv aukcije i agenta kao komisionara. Pre održavanja aukcijskog sastanka, roba se sortira po vrstama u lotove i u aukcijskim skladištima, odnosno na izložbenom mestima stavlja se na uvid zainteresovanim kupcima. Svaka partija robe nosi oznaku (lot) i upisana je u aukcijski katalog koji se stavlja na uvid potencijalnim kupcima, a najčešće su upisane i početne cene.

Po otvaranju aukcijskog sastanka, rukovodilac aukcije (koji je najčešće i njen vlasnik) obaveštava o početnoj ceni robe, a onda nastaje takmičenje prisutnih kupaca (aukcijski senzali, brokeri, makleri i slično) sve dok se ne postigne najveća cena robe. Roba se prodaje bez ikakve naknadne garancije kvaliteta, takva kakva je viđena i ugovorena. O prodaji robe sačinjava se zaključnica koja je osnov za plaćanje, a zatim se preuzima roba prodata na aukciji.

## Online aukcije
www.aukcija.hr - prodaj i kupuj povoljnije (servis namjenjen povoljnijoj online kupovini i prodaji predmeta) 
BidUno.com - prodaj, kupi, otvori prodavnicu, zaradi na mesečnom nivou - i to sve na jednom mestu!
Izklicna-Cena.Net - Licitacije, drazbe, na jednom mjestu !
Severska dinastija

**Severska dinastija** je naziv za dinastiju rimskih careva koji su Rimskim Carstvom upravljali od 193. do 235. Osnovao ju je general Lucije Septimije Sever došavši na vlast u kaotičnom periodu Godine pet careva. Njenu vladavinu, koju je nakratko (217-18) prekinuo uzurpator Makrin, karakterizirala je relativna ekonomska stabilnost, uspjesi u obrani granica Carstva, kao i pokušaji upravne reforme, uključujući davanje državljanstva svim tadašnjim podanicima 212. Severe su, međutim, mučili loši odnosi među članovima vladajuće porodice, kao i nepopularnost među redovima tadašnje rimske aristokracije, s obzirom da Severi prije dolaska na vlast nisu bili članovi Senata, te su se sve više nastojali oslanjati na vojsku. Godine 235. je posljednji car Aleksandar Sever ubijen od strane vojnika nezadovoljnih načinom na kojim je vodio pohod protiv Alemana, a što je otpočelo dugogodišnji period kaosa, krvoprolića i građanskih ratova poznat kao kriza 3. vijeka. Period Severske dinastije se u rimskoj historiji tradicionalno smatra posljednjim periodom Principata.

## Reference

* Simon Swain, Stephen Harrison and Jas Elsner (eds), *Severan culture* (Cambridge, CUP, 2007).
Bitka kod Kizika (razvrstavanje)

**Bitka kod Kizika** može označavati:
* Bitka kod Kizika, znamenita pomorska bitka između Atene i Sparte u peloponeskom ratu 410. pne.
* Bitka kod Kizika (74. pne.) u trećem mitridatskom ratu;
* Bitka kod Kizika (193) između suparničkih rimskih careva u Godini pet careva
Bitka kod Kizika (193)

**Bitka kod Kizika** se odigrala 193. u Maloj Aziji između rimskih snaga vjernih novoproglašenom caru Septimiju Severu na jednoj, te rimskih snaga vjernih njegovom suparniku Pesceniju Nigeru na drugoj strani. Nekoliko mjeseci prije, u kaosu nastalom ubistvom cara Komoda, kasnije poznatom kao Godina pet careva, tri rimska guvernera su se, nezavisno jedan od drugog, proglasili novim carevima uz podršku trupa pod svojom komandom - Sever na Balkanu, Pescenije Niger u Siriji i Klodije Albin u Britaniji. Sever, koji je bio najbliži, sa trupama je 1.6. 193. ušao u Rim i preuzeo prijestolje. Ubrzo nakon toga je sklopio sporazum sa Albinom, koji ga je priznao za cara. Sa Pescenijem Nigerom, međutim, nije bilo sporazuma, i on je pokrenuo svoje trupe na zapad, sa ciljem da zauzme Rim. Sever je stoga na istok poslao svog legata Tiberija Klaudija Kandida. On se morao suprotstaviti prethodnici Nigerovih snaga koja je pod Aselijem Emilijanom zauzela Malu Aziju i posjela južnu obalu Mramornog mora, dok je sam Niger prešao tjesnac Bospor i zauzeo Bizantij. Usprkos toga, Kandid se uspio iskrcati sa svojom vojskom i kod grada Kizika u bitci poraziti Emilijana koji je poginuo. Ostaci njegove vojske su se povukli i priključili glavnini pod Nigerom, koji se povukao prema Niceji gdje je poražen u sljedećoj bitci.

## Literatura
* Matthew Bennett, *The Hutchinson Dictionary of Ancient & Medieval Warfare*, Taylor & Francis, 1998, , p.&nbsp;92.
* Iorwerth Eiddon e Stephen Edwards, *The Cambridge Ancient History - XII. The Crisis of Empire, A.D. 193-337*, Cambridge University Press, 2005, , p.&nbsp;4.
Bitka kod Nikeje

**Bitka kod Nikeje** se odigrala godine 193. između rimskih snaga vjernih novoproglašenom caru Septimiju Severu sa jedne, i rimskih trupa vjernih njegovom suparniku Pesceniju Nigeru sa druge strane. Niger, koji se kao guverner Sirije u kaosu izazvanom ubistvom cara Komoda (poznatom kao Godina pet careva) proglasio carem, sa svojom je vojskom napredovao na zapad prema Rimu, gdje se Sever počeo konsolidirati nakon ulaska njegovih trupa u grad početkom juna. Niger je iz Male Azije prešao Bospor zauzevši Bizantij; Sever je, međutim, na Balkan poslao svog legata Tiberija Klaudija Kandida, koji je iznenada prešao Mramorno more te porazio pro-nigerovske trupe u bitci kod Kizika. S obzirom da mu je pozadina bila ugrožena, Niger se povukao Malu Aziju i pokušao suprotstaviti Kandidu.

Pred samu bitku je grad Nikeja otvorio vrata Kandidu, dok je njen tradicionalni suparnik Nikomedija ostao vjeran Nigeru. Bitka je imala promjenjiv tok, ali je na kraju odlučan protunapad dao Kandidu prevagu. Samo je pad noći spasio Nigerovu vojsku od potpunog uništenja. Niger je kasnije uspio konsolidirati svoje trupe, ali je sljedeće godine odlučno poražen u bitci kod Isa.

## Literatura
* Anthony Richard Birley, *Septimius Severus: The African Emperor*, Routledge, 1999, , pp.&nbsp;109–110.
* Edoardo Scala. *Storia delle Fanteria Italiana* Volume I°: *Le fanterie di Roma*. Regionale, Roma, 1955.
Pescenije Niger

**Pescenije Niger** (rođen oko 140, poginuo 194. godine) bio je rimski uzurpator. Svoje uporište imao je na istoku Carstva od 193. do 194. godine. Kognomen Niger, što znači *crni*, kontrastirao je kognomenu njegovog rivala Albina, što znači beli. Albin je takođe, kao i Niger, tokom 193. i 194. godine, pokušavao da dođe na presto cara, što je na kraju uspelo Septimiju Severu. 

Niger je bio upravnik provincije Sirije. Nakon ubistva Pertinaksa i kada je Didije Julijan praktično kupio carski položaj, Negera su za cara su izvikale njegove trupe. Niger je uspostavio kontrolu nad Egiptom, kao i podršku provincije Azije. Iako su ove zemlje donosile velike prihode, jedan drugi odmetnuti vojskovođa, Septimije Sever je na kraju uspeo da postane car, osvojivši prvi Rim. Konačno, Niger je pretpeo poraz od Septimija Severa u bici kod Kizika i bici kod Nikeje 193. godine. Konačni poraz Pescenije Niger je doživeo u bici kod Isa naredne, 194. godine. Posle ovog poraza Niger je pokušao da se povuče u Antiohiju, ali je bio ubijen dok je spremao bekstvo kod Parćana.

{{Lifetime|140|194|Pescenije Niger]]
Illyricum

**Illyricum** ima više značenja:
*Provincija Ilirik
*Prefektura Ilirik
*Dijeceza Panonija, od 379. poznata kao dijeceza Ilirik

## Biologija
***'
***'
***

## Povezano
*Ilirikum (razvrstavanje)