open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
NSSM 200

**NSSM 200** (National Security Council Study Memorandum 200) je tajni maltuzijanski dokument kojega je objavio Henry Kissinger za vrijeme naftne krize, 16. 10. 1975., koji potvrđuje potrebu za "američkom kontrolom nad pitanjima svjetske populacije".

NSSM 200 tvrdi da porast stanovništva u određenim zemljama u razvoju, koje osim toga imaju strateška bogatstva potrebna američkom gospodarstvu, predstavlja potencijalnu "prijetnju nacionalnoj sigurnosti" SAD-a. Ta studija upozorava da će te zemlje, koje imaju potrebne sirovine, pod pritiskom većeg broja stanovništva, početi zahtjevati bolje uvjete trgovine i veće cijene za izvoz svojih sirovina u Sjedinjene Države. U tom smislu NSSM 200 napravio ciljani popis od 13 zemalja, koje su izdvojene kao "strateški ciljevi" za američka nastojanja radi kontrole porasta stanovništva. S tom tajnom deklaracijom Vlada Sjedinjenih Država prihvatila je program ekonomske smrti, kao i gladi, bijedi i nepotrebnom umiranju zemalja u razvoju. Trinaest zemalja nabrojanih u tom dokumentu su bile: Brazil, Pakistan, Indija, Bangladeš, Egipat, Nigerija, Meksiko, Indonezija, Filipini, Tajland, Turska, Etiopija i Kolumbija.

## Vanjske veze
Cijeli dokument na engleskom
Alfa hidroksilna kiselina

**Alfa hidroksilne kiseline** spadaju u grupu karboksilnih kiselina koje osim što imaju funkcionalnu karboksilnu grupu -COOH, na susjednom C atomu imaju i hidroksilnu grupu -OH. Mogu se naći u prirodi, ili mogu se sintetizovati pri čemu neke od njih nalaze primjenu u kozmetičkoj industriji.

Mnoge Alfa hidroksilne kiseline se koriste u organskoj sintezi kao gradivni blokovi. Najednostavnije i najčešće AHA kiseline su: glikolna kiselina, mliječna kiselina, limunska kiselina , bademova kiselina (fenil-glikolna kiselina), vinska kiselina, jabučna kiselina.

Alfa hidroksilne kiseline često imaju sve osobine koje imaju karboksilne kiseline (disocijacija,formiranje soli,esterifikacija itd.), ali takođe imaju i osobine koje imaju alkoholi (oksidacija, etara itd.).

## Primjena u kozmetičke svrhe
Alfa hidroksilne kiseline nalaze primjenu kao sastojci kozmetičkih preparata, kao što su preparati za akne, protiv starenja, za izgled kože ili piling lica. U kozmetičkoj industriji se često nazivaju voćnim kiselinama.

## Reference
Henry Kissinger

**Henry Alfred Kissinger** (Furth, 27. 5. 1923. - Kent, 29. 11. 2023.), američki diplomat i političar židovskog porijekla.

## Biografija
Rodio se kao *Heinz Alfred Kissinger* u Bavarskoj. Otac mu je bio učitelj, a majka potječe iz bogate jevrejske obitelji. Pred nacističkim progonom, pobjegao je u SAD 1938. godine.

Između 1969. i 1977. godine Kissinger je igrao dominantu ulogu u vanjskoj politici Sjedinjenih Američkih Država. Tijekom tog razdoblja vršio je dužnosti Savjetnika predsjednika za nacionalnu sigurnost, a bio je Ministar vanjskih poslova. Kissinger je igrao ključnu ulogu u produživanju Vijetnamskog rata i proširivanju tog sukoba na Kambodžu i Laos (ovlaštenje američkih kampanja bombardovanja: Operacija Freedom Deal i Operacija Barrel Roll) koji je kasnije u destabiliziranoj Kambodži doveo Crvene Kmere na vlast (te kojima je dana diplomatska podrška u Kambodžansko-vijetnamskom ratu), u predvođenju državnih udara, atentatima i podršci eskadronima smrti diljem Južne Amerike tokom Operacije Condor (prvenstveno u Čileu i Argentini), američkoj podršci Pakistanu u Bangladeškom oslobodilaškom ratu unatoč genocida nad Bengalcima, podršci Indoneziji tokom okupacije Istočnog Timora unatoč genocida nad Istočnim Timorcima, kao i ubrzavanju građanskih ratova u južnoj Africi. Historičar Greg Grandin drži Kissingera odgovornim za smrt najmanje 3 miliona ljudi. 1973. Kissinger je dobio Nobelovu nagradu za mir pod kontroverznim okolnostima.

U razdoblju Hladnog rata, kao vješti diplomat, smirio je napete odnose SAD-a i Sovjetskog Saveza, a zajedno s budućim američkim predsjednikom George H. W. Bushem pomogao je stvaranju politike ekonomskog otvaranja Kine. 1987. je dobio i prestižnu "Karlovu nagradu" grada Aachena. Od 1996. postaje članom znanstvenog vijeća fundacije "Otto von Bismarck".

## Kontroverze
Poznati američki novinar i ekonomski teoretičar F. William Engdahl u svojim knjigama o američkoj naftnoj i prehrambenoj geopolitici "Stoljeće rata" i "Sjeme uništenja" izravno optužuje Henryja Kissingera za odgovornost za sudjelovanje u američkoj politici sedamdesetih godina 20. veka koja je bila usmjerena na agresivno širenje agrobiznisa u zemlje u razvoju, s ciljem uništenja poljoprivredne proizvodnje u tim zemljama. Ta se politika nastavila u okviru omogućavanja američkim proizvođačima genetski modificiranih žitarica tijekom 90-ih da agresivno nametnu svoje proizvode siromašnijim zemljama, a krajnji cilj takve politike bilo bi smanjenje broja stanovnika na Zemlji. Engdahl ističe kako je Kissinger bio vrlo blizak Georgeu W. Bushu i podržavao njegovu politiku prema Iraku i Afganistanu koja je usmjerena na daljnje učvršćivanje moći.
Henry Kissinger štićenik je interesnog kruga obitelji Rockefeller čiji utjecaj na američku politiku i svjetsku ekonomiju po Engdahlu poprima nezamislive razmjere.

## Nagrade i priznanja
* Nobelova nagrada za mir (1973)
* Karlova nagrada (1987)
* Nagrada "Franz Joseph Strauss" (1996)
* Bavarsko odlikovanje za zasluge (2005)

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice Henry A. Kissinger
Chichester

**Chichester** je katedralni grad u Ujedinjenom Kraljevstvu, u Zapadnom Sussexu, dijelu Jugoistočne Engleske. Prema proceni u njemu živi oko 23.731 stanovnika.

Ima izuzetno dugu historiju, koja seže u rimsko doba, te je bio izuzetno važan u anglosaksonskom periodu. Predstavlja sjedište biskupije, a u njemu se nalazi katedrala iz 12. vijeka kao i neke od najstarijih crkava i građevina u Velikoj Britaniji.

Danas Chichester predstavlja sjedište za tri razine državne uprave. Služi i kao prometno raskršće, te kulturno središte u kome se nalazi teatar Festival i dvije umjetničke galerije. Obližnja luka Chichester Harbour, zajedno sa South Downsom i gradskim bedemima, služe kao turistička atrakcija i za rekreaciju.

## Gradovi pobratimi
Grad Chichester je zbratimljen sa:
*  Chartres, Francuska, od 1959
*  Ravenna, Italija

## Izvori

* 
*
Fishbourne Roman Palace

**Fishbourne Roman Palace** (doslovno: Rimska palača u Fishbourneu) je rimska vila čiji se ostaci nalaze u naselju Fishbourne u West Sussexu u današnjoj Engleskoj. Palača je sagrađena u 1. vijeku, odnosno oko trideset godina nakon rimske invazije, na mjestu gdje je car Klaudije ustanovio jednu od logističkih baza za invazijsku vojsku. Palača je imala oblik četverokuta te bila okružena vrtovima, od kojih je sjeverna polovica danas rekonstruirana. Na građevini su bilježene značajne preinake i dograđivanja u 2. i 3. vijeku, a što je uključivalo prekrivanje starijih crno-bijelih mozaika s novijim, živopisnijim mozaicima. Palača se dodatno preuređivala kada je izgorjela godine 270. nakon čega više nije obnavljana.

## Vanjske veze

* Fishbourne Roman Palace Museum 
* Romans in Sussex - Fishbourne Palace
Haruspex

**Haruspex** (množina: *haruspex*) ili auspex (množina: *auspices*) je u rimskoj i etrurskoj religiji bio svećenik, odnosno osoba obučena da proriče budućnost metodom poznatom kao **haruspicija**, **hepatoskopija** ili **hepatomancija**. Ta se metoda odnosila na detaljno proučavanje iznutrica, i to najčešće jetre žrtvovanih životinja, obično ovaca ili ptica. Uz haruspiciju je također popularna metoda proricanja budućnosti bilo tumačenje udara munja ili leta ptica (augurija).

Vjeruje se da je taj običaj došao u antičku Italiju sa drevnog Bliskog Istoka, gdje se slični rituali spominju u hetitskim i babilonskim izvorima.

## Vanjske veze
* Haruspices, article in Smith's Dictionary of Greek and Roman Antiquities
* Figurine of Haruspex, 4th Cent. B.C. Vatican Museums Online, Gregorian Etruscan Museum, Room III
Forum Hadriani

**Forum Hadriani** je nekadašnji rimski grad čiji se ostaci nalaze u suvremenom gradu Voorburgu u Nizozemskoj. Predstavlja najsjeverniji grad koji su sagradili Rimljani i drugi po starosti grad u Nizozemskoj. Sagrađen je u tadašnjoj rimskoj provinciji Germania Inferior, i predstavljao je jezgro *[[civitas]]a* Kaninefata, plemena koje je živjelo zapadno od Batavaca. Sam grad je bio smješten duž Fossa Corbulonis, kanala kojim je rimski guverner Gnej Domicije Korbulon oko godine 47. spojio Rajnu sa Mezom. Originalno se zvao *Municipium Aelium Cananefantium*, ali je nakon posjete cara Hadrijana 121. dobio ime Forum Hadriani. Grad je napušten 270. nakon nekoliko epidemija kuga i učestalih napada saksonkih pirata.

## Vanjske veze

* Photos 
* Livius.org: Forum Hadriani
Voorburg

**Voorburg** je grad u Nizozemskoj i bivše sjedište istoimene općine u zapadnom dijelu provincije Južna Holandija. Godine 2002. je zajedno sa obližnjim Leidschendamom spojen u jedinstvenu općinu Leidschendam-Voorburg. Nalazi se u neposrednoj blizini Den Haaga te se smatra njegovim predgrađem.

Voorburg se smatra jednim od najstarijih gradova u Nizozemskoj, s obzirom da se u njemu pronađeni ostaci Foruma Hadriani, rimskog naselja osnovanog godine 47.

## Vanjske veze

* Livius.org: Fossa Corbulonis (The Canal of Corbulo) 
* (Općinski website)
Peninske Alpe

**Peninske Alpe** () je naziv za malu provinciju Rimskog Carstva, jednu od tri takve provincije u Zapadnim Alpima na granici drevne Galije i Italije. Sadržavala je teritorije današnje Valle d'Aoste u Italiji i kantona Valais u današnjoj Švicarskoj. Teritoriju provincije je zauzeo rimski car August godine 15. pne.

## Reference
* Livije *[[Ab Urbe Condita (knjiga)|Ab Urbe Condita]]* (ca. 20 AD)
Kauci

:*Ovo je članak o drevnom irskom narodu. Za germanski narod na kontinentu v. [[Chauci]].*

**Kauci** (, ) su narod koji antički geograf Klaudije Ptolemej u 2. vijeku spominje kao stanovnike Irske. Prema Ptolemejevim navodima su živjeli na području današnje Grofovije Dublin i Grofovije Wicklow. Kauci su kasnije postali predmetom špekulacije o eventualnim vezama s drugim narodima, pri čemu se spominju germanski Hauci kao i Keltiberi.

## Reference
Ananija

**Ananija**, **Anania** ili **Ananias** () je grecizirani oblik hebrejskog imena **Hananiah** "Jahve je milosrdan").

Može se odniosuti na:
* Anania Shirakatsi, Ananija iz Širaka, armenski matematičar i astronom iz 7. vujeka
* Ananija od Safire, suprug Safire, član prve kršćanske zajednice, udaren gromom zato što se usudio lagati Bogu
* Ananija iz Damaska, također poznat kao *Sv. Ananija II*, misionar, mučenik i pokrovitelj sv. Pavla
* Ananija, sin Nedebajev, prvosvećenik koji je predsjedao suđenjem Pavlu u Jeruzalemu i Cezareji
* Svećenik i mučenik uz Simeona Persijskog
* Isus ben Ananias (Isus sin Ananijin), luđak koji je godine 62. predvidio pad Jeruzalema
* Ananija III, svećenik iz Fenicije u 3. vijeku, svetac i mučenik
* Ananias Davisson
* Ananias Club
* Ananija I od Armenije
* Princ Ananias
* Ananija od Adijabene
* Tenente Ananias
* Ananias Dare
* Frans Ananias
* Ananias ben Onias
* Kuća sv. Ananije
* Ananías Maidana
Tiberije Klaudije Kogidubno

**Tiberije Klaudije Kogidubno** (*Tiberius Claudius Cogidubnus*, 1. vijek). u nekim izvorima **Togidubno** (*Togidubnus*) bio je poglavar britskog plemena Regnenses, odnosno rimski klijentski vladar nakon osvajanja 43.

Na temelju šturih Tacitovih navoda, kao i natpisa iskopanog u današnjem Chichesteru, historičari su došli do zaključka da je bio među britskim poglavicama koji su ne samo podržali rimsku vlast, nego su vrlo rano podvrgli procesu romanizacije, kako sebe, tako i svoje podanike, a da je sam dobio rimsko državljanstvo, bilo od cara Klaudija, bilo od Nerona. Dio historičara vjeruje kako je znamenita palača u Fishbourneu bila njegova rezidencija.

Dio historičara smatra da su on i katuvelaunski poglavica Togodumno, koji je prema navodima Kasija Diona poginuo opirući se Rimljanima 43. godine, zapravo jedna te ista osoba.

## Vanjske veze
* Regnenses at Roman-Britain.org
Musselburgh

**Musselburgh** (fonetski: Maselburg) je naselje u Istočnom Lothianu u Škotskoj, smješteno na obali Firth of Fortha, oko 6&nbsp;km sjeverno od središta Edinburgha.

## Gradovi pobratimi
*  Champigny-sur-Marne, Francuska.
*  Rosignano Marittimo, Italija.

## Vanjske veze

* Census data (PDF)
Hauci

**Hauci** () su bili germanski narod koji je početkom 1. milenijuma živio na krajnjem sjeverozapadu današnje Njemačke između Frizije na zapadu i ušća Elbe na istoku. Vjeruje se da im ime dolazi od protogermanske riječi *xabukaz za jastreba.

Kao i susjedni Frizijci, Hauci su živjeli na *[[terpen]]ima*, ili umjetno stvorenim uzvišenjima koja su se pretvarala u otoke za vrijeme visoke plime karakteristične za obalu Sjevernog mora. Uglavnom su se, prema rimskim izvorima, bavili lovom i ribolovima, ali arheološki nalazi ukazuju i na razvijenu poljoprivredu i stočarstvo, kao i uzgoj konja zahvaljujući kojima su služili kao pomoćne trupe u rimskoj vojsci.

Tacit ih opisuje kao narod koji su zbog svoje miroljubivosti i mudrosti uživali veliki ugled među ostalim germanskim plemenima. Uglavnom su pomagali Rimljanima, iako su 47. pod vodstvom dezertera Ganaska vodili pljačkaške pohode na rimsko područje, a godine 69. se priključili Batavskoj pobuni.

Do kraja 3. vijeka su se stopili sa Saksoncima.

## Izvori
48.

Godina **48.** (**[[rimske brojke|XLVIII]]**) bila je prijestupna godina koja počinje u ponedjeljak u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Vitelija i Poplikole** ili, rjeđe, **godina 801. ''[[Ab urbe condita]]**''. Oznaka "48." za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.

__NOTOC__
## Događaji
* Aulo Vitelije i Lucije Vipstan Poplikola služe kao rimski konzuli.
* Rimska carica Mesalina pogubljena nakon propalog pokušaja da svrgne cara Klaudija i sa svojim ljubavnikom dođe na vlast.
* Klaudije određuje da Agripa II postane nadglednik Hrama u Jeruzalemu.
* Počinje se raspadati carstvo Hsiung-nu. Kineski car Guangwu to koristi kako bi obnovio kinesku dominaciju nad Unutrašnjom Mongolijom i natjerao Xiongnue da čuvaju sjevernu granicu Carstva.
* Publije Ostorije Skapula, guverner Britanije objavljuje kako će razoružati sve Brite južno i istočno od Trenta i Severna. Dotada pro-rimski raspoloženi Iceni zbog toga dižu ustanak, ali su poraženi. Ostorije nakon toga kreće na pleme Deceangli u današnjem sjevernom Walesu, ali je prisiljen prekinuti pohod kako bi ugušio ustanak Briganata.
* Nakon što je dao pogubiti Mesalinu, car Klaudije od Senata dobija formalnu dozvolu da se oženi za svoju nećaku Agripinu Mlađu.
* Galski plemići su prvi put trajno primljeni u rimski Senat, a Klaudije daje rimsko državljanstvo galskom plemenu Edui.
* Održan Apostolski koncil, a Pavle iz Tarza poinje svoju prvu misiju (tradicionalni datum - v. 47).
* Prema kršćanskoj legendi Martha putuje u Avignon.

## Rođenje
* Ts'ai Lun, kineski istraživac i pronalazač papira (u. 121.)
* Ulpija Marcijana, setra cara Trajana (u. 112.)

## Smrti
* Valerija Mesalina, treća supruga rimskog cara Klaudija
Profil

Teodora Popović ' je naziv za prikaz ili fotografiju ljudske glave sa strane.

Osim toga, može označavati:
 
* Profil (magazin), austrijski tjednik koji izlazi u Beču;
* Profil (bend), francuski bend 
* Profil (izdavač), izdavačka kuća sa sjedištem u Zagrebu
* Profil (književni časopis), norveški književni časopis

* korisnički profil, u računarstvu označava zbirka podataka o točno određenom korisniku nekog računala ili web-servisa, npr. društvene mreže;
* demografski profil, koji se koristi u marketingu;
* investitorski profil kojima se klasificira ponašanje investitora na tržištu ili burzi;
* profil (kriminalistika), zbirka podataka ili hipoteza o stvarnom ili hipotetskom počinitelju jednog ili više kaznenih djela; aktivnost vezana uz takav profil se naziva profiliranje.

## Povezano

* Profile
* Profiler
LGBTQ prava u Nigeru

LGBT osobe u Nigeru nemaju ista prava kao ostali građani i građanke. Iako istopolni odnosi nisu posebno zabranjeni, u praksi postoji primena drugih zakona protiv gej-osoba. Uopšte, društvo u Nigeru je jos uvek poprilično konzervativno i zatvoreno prema liberalnim tekovinama, a uticaj islamske zajednice je veoma visok. Zbog toga, nije realno očekivati promene odnosa prema LGBT osobama u skorije vreme. Uzrast seksualne saglasnosti nije izjednačen, i ne postoje zakoni koji bi LGBT osobe štitili od diskriminacije. Godine 2007. su se prvi put u međunarodnoj javnosti pojavili izveštaji o mučenju i ubijanju homoseksualnih osoba u pustinjiskim krajevima Nigera. Ova ubistva najčešće čine pripadnici porodice, kao i samoorganizovane grupe muslimanskih ekstremista. Prema istraživanju iz 2007. godine, sprovedenom u 44 države, čak 96% građana Nigera smatra da homoseksualne osobe ne treba prihvatiti, što čini drugi po redu najveći stepen odbacivanja.
Švedska demokratska omladina

**Švedska demokratska omladina** (švedski jezik: *Sverigedemokratisk Ungdom*) je organizacija mladih članova Švedskih demokrata.

Švedska demokratska omladina je osnovana 1993. godine, a od 2000. do 2005. njen predsednik je bio budući predsednik Švedskih demokrata Jimi Okeson. Sedište Švedske demokratske omladine se nalazi u Malmeu.

Novine Švedske demokratske omladine se nazivaju *Demokraten* (Demokrat). Ranije su izdavali novine *SDU-Bulletinen* i *Ung Front* (Mladi Front, 1993-97).

Predsednik Švedske demokratske omladine je od 2007. godine Erik Almkvist.

## Vanjske veze
*  Švedska demokratska omladina
Lužičkosrpski jezici

**Lužičkosrpski jezik** (gornjolužički: *serbska rěč*, donjolužički: *serbska rěc*) pripada zapadnoj grupi slovenskih jezika i njime govore Lužički Srbi, slovenski narod u Nemačkoj, u Gornjoj Lužici, koja je u sastavu Saksonije, i Donjoj Lužici, koja je u sastavu Brandenburga.

## Podela
* Gornjolužičkosrpski jezik (gornjolužički: *Hornjoserbska rěč*)
* Donjolužičkosrpski jezik (donjolužički: *Dolnoserbska rěc*)

## Povezano
* Lužica

## Literatura
* *Uvod u slavistiku I* Predraga Pipera. Knjiga se može naći u svom elektronskom izdanju na stranici  na projektu Rastko.
* Jindřich Vacek, *Curs practic de limba sorabă*, Universitatea din Bucureşti 1986

## Vanjske veze
* Lužičkosrpski rečnik
Katlanovo

**Katlanovo** (makedonski: *Катланово*) je prigradsko naselje u Republici Makedoniji pored skopskog Aerodroma Aleksandar Veliki (Petrovec) u pravcu Velesa.

## Geografske karakteristike i opis mjesta
Katlanovo je naselje od 769 stanovnika, još uvijek ima status sela, makar je sve više prigradsko naselje nedalekog Skopja.

Katlanovo je poznato termalno kupalište u Makedoniji, termalni izvor bio je poznat još od antike, tako da su se njime koristili već i Rimljani.

Na arheološkom lokalitetu *Rimska banja* dosad su iskopana brojna kamena korita za kupanje, keramika i ukrasni predmeti. U novije vrijeme na tom istom lokallitetu otkrivena je nekropola iz željeznog doba, iz 7. vijeka pne. 

Kod Katlanova, točnije kod Taorske Klisure utječe rijeka Pčinja u Vardar, na tom lokalitetu nalazi se - Katlanovsko blato, koje je 1965. godine proglašeno rezervatom prirode (botanički, ihtiološki i ornitološki).

## Etimologija
Katlanovo je dobilo ime od turskog imena mjesta **Kaplan** (a to je značilo tigar), kršćansko stanovništvo je to izgovaralo pogrešno *Katlan*, tako je od toga došlo do današnjeg imena Katlanovo.

## Ekonomija
Najznačajniji privredni objekt je Termalno kupalište s hotelom.

## Izvori

## Vanjske veze

* Katlanovska Spa
Crkva sv. Georgi, Staro Nagoričane

**Sveti Georgi** (makedonski: *Црква „Св. Великомаченик Георгиј*) je pavoslavna crkva u Starom Nagoričanu, pored grada Kumanova u Republici Makedoniji. 

*Crkva Sv.Georgi* je zbog svoje arhitekture i fresaka, najznačajniji kulturno povijesni spomenik tog dijela Makedonije.

## Historija
Prvotna crkva je izgrađena 1071 godine u vrijeme vladavine bizantskog cara Romana IV Diogena (1068-1071). Ta građevina kako danas pokazuju 
arheološka istraživanja bila je monumentalnih dimenzija, građena je od velikih kamenih blokova. Ni danas se jasno ne zna, kad i od koga je razrušena.

Od 1313 do 1318 godine Raški kralj Stefan Uroš II izradio je novu crkvu, na ostatcima stare. Arhitektonski to je lijepi primjer bizantske crkvene umjetnosti 14. vijeka.
Freske u crkvi su iz vremena dinastije Paleologa ( paleološka renesansa), freske su naslikali solunski slikari Mihailo i Evtihij. Jedna od njihovih fresaka prikazuje samog kralja Stefana Uroša II i njegovu četvrtu ženu Simonidu Paleolog.

U crkvi je pokopan bugarski car Mihajlo Asen III Šišman, koji je podlegao nakon rana dobivenih u bitci kod Velbužda 28. jula 1330 godine.

## Vanjske veze

* Crkva Sv. Georgi na Portalu Makedonska kulturna baština
Matthew Rush (porno glumac)

**Matthew Rush** (**Metju Raš**, rođen kao **Gregory Grove**, 22. septembar, 1972.) je američki porno glumac, koji se pojavljuje u gej porno filmovima i časopisima. On je, takođe, bodybuilder i lični tener, kada radi pod svojim pravim imenom. Takmičio se na Gej igrama u Amsterdamu i u Sydneyju.

Kao porno glumac, Rush je imao doživotni ekskluzivni ugovor sa Falcon Studios. Godine 2009. Rush je prekinuo ugovor sa Falconom kako bi radio na drugim projektima.

Matthew Rush se nekoliko puta pojavljivao u mainstream filmovima uporedo sa karijerom u porno industriji. Glumio je u filmu *[[Third Man Out]]*, iz serijala o detektivu Donaldu Stracheyju, koga glumi Chad Allen, kao i u filmu *[[Another Gay Movie]]*. Od 2002. do 2005. bio je na turneji sa predstavom *Making Porn*, reditelja Ronnie Larsena. Sa Larsenom je ponovo sarađivao na predstavi *10 Naked Men*. Glumio je još i u predstavama *[[Psycho Beach Party]]* i *CellboQ* u Arts on Real Theateru u Austinu.

## Delimična videografija

* *[[L.A. Zombie]]* (2010) 
* *Whorrey Potter and the Sorcerer's Balls* (2010, 97 min, "Voldemorecock", Dominic Ford Features)
* *Brief Encounters* (2009, 92 min)
* *Full Access* (2009)
* *Private Party 3: The Mystery Revealed* (2009)
* *Bootstrap* (Falcon Pac 159) (2005, 150 min)
* *The Cross Country Global Collection* (2005, 180 min)
* *Cross Country Part 1* (Falcon Pac 161) (2005, 90 min)
* *Cross Country Part 2* (Falcon Pac 162) (2005, 90 min)
* *Heaven to Hell* (Falcon Pac 160) (2005, 120 min)
* *Up All Night* (Falcon Pac 163) (2005, 84 min)
* *The Recruits* (Falcon Pac 152) (2004, 85 min)
* *The Taking Flight Set* (2004, 219 min)
* *Taking Flight Part 1* (Falcon Pac 154) (2004, 114 min)
* *Taking Flight Part 2* (Falcon Pac 155) (2004, 105 min)
* *The Drenched Set* (2003, 197 min)
* *Drenched Part 1* (Falcon Pac 149) (2003, 105 min)
* *Drenched Part 2* (Falcon Pac 150) (2003, 92 min)
* *Good as Gold* (Falcon Pac 147) (2003, 90 min)
* *The Aftershock Set* (2002, 170 min)
* *Aftershock: Part 2* (Mustang Pac 068) (2002, 86 min)
* *The Deep South Set* (2002, 178 min)
* *Deep South Part 2* (Falcon Pac 145) (2002, 90 min)
* *Defined* (Falcon Pac 143) (2002, 87 min)
* *Splash Shots III* (Falcon Pac 141) (2002, 98 min)
* *Alone With - Volume 1* (FAW 001) (2001, 87 min)
* *Bounce* (Falcon Pac 136) (2001, 85 min)
* *Hazed* (Jocks Pac 107) (2001, 75 min)
* *Hooked* (Jocks Pac 108) (2001, 85 min)
* *The Other Side of Aspen V *(Falcon Pac 139) (2001, 90 min)
* *Ready for More* (Jocks Pac 109) (2001, 78 min)
* *Heroes: Men of Falcon* (2003, 80 pages)
* *Adam Gay Video Directory* - 2002 (2001)
* *Matthew Rush Supercock*

 

## Vidi dalje
* Spisak glumaca u gej porno filmovima

## Izvori

## Vanjske veze

* Friskyfans.org Biography of Matthew Rush
* Intervju sa Matthew Rush-om na gay-serbia.com
Opština Staro Nagoričane

**Staro Nagoričane** (makedonski: *Старо Нагоричане*) je jedna od 84 opština na sjeveru Makedonije.

Upravno sjedište ove općine je selo Staro Nagoričane.

## Geografija
Općina Staro Nagoričane graniči s državom Srbijom na sjeveru te s općinama: Kumanovo na zapadu, te s općinom: Kratovo na jugu, i općinom Rankovce na istoku.
Ukupna površina Općine Staro Nagoričane je 433,41&nbsp;km².
 
## Stanovništvo
**Općina Staro Nagoričane** ima 4 840 stanovnika. Po zadnjem popisu stanovnici Starog Nagoričana su;
* Makedonci = 3 906 
* Srbi = 926 
* ostali = 8

## Povezano
* Staro Nagoričane
* Republika Makedonija
* Opštine Republike Makedonije

## Vanjske veze
* Adresar makedonskih općina
De bello Hispaniensi

**De bello Hispaniensi** (srpskohrvatski: "O hispanijskom ratu") je latinski tekst iz 40-ih godina pne. koji opisuje Cezarov pohod na posljednje uporište optimata u rimskoj Hispaniji pred kraj građanskog rata 46/45. pne. Predstavlja nastavak knjige *[[De bello Africo]]* i tradicionalno se pripisivalo Cezaru, iako se danas vjeruje da je njegov autor anonimni oficir u njegovoj vojsci.
Tars

**Tars** je grad u Turskoj na obalama Kidna, glavni grad Kilikije u Maloj Aziji. Tars je rodno mesto apostola Pavla, tu je i živeo neko vreme posle svog obraćanja.

Tars je bio sedište poznatog Univerziteta u to vreme.

## Izvor
* Biblijski rečnik - Radomir Rakić, Zlatousti, Beograd 2002 ()
Aktivizam

**Aktivizam** u najširem smislu označava nečiji stav prema kome je bilo čiji pogled na svijet, odnosno ideologija ili teorija bezvrijedna ukoliko je osoba ne nastoji primijeniti u praksi, odnosno kroz akciju provesti ili pokušati provesti političke, ekonomske, kulturne ili ekološke promjene koje se s takvim idejama u skladu.

U užem smislu se pod tim podrazumijevaju sve djelatnosti u skladu s aktivističkim stavom, a osobe koje ih promiču se nazivaju **aktivisti**. Aktivizam se često vezuje uz djelatnosti ili teme koje izazivaju kontroverze i dijametralno oprečne stavove u nekom društvu. Tradicionalno se povezuje uz društvene pokrete i ideologije ljevice, iako postoje i aktivisti desničarske orijentacije.

Aktivizam se također tradicionalno povezuje s konceptom neslaganja (disidencija) u nekom društvu, odnosno aktivnošću protesta, ali može poprimiti razne oblike - od najjednostavnijih kao što su propaganda kod stanovništva i lobiranje kod vlasti, preko javnih skupova, političkih kampanja, demonstracija te raznih protestnih akcija kao što su bojkoti, štrajkovi, štrajk glađu, a koje u ekstremnim slučajevima mogu eskalirati u sabotaže i oružanu borbu.

## Vanjske veze

* Why Civil Resistance Works: The Strategic Logic of Nonviolent Conflict
Lucije Vipstan Poplikola

**Lucije Vipstan Poplikola** (*Lucius Vipstanus Poplicola*, cca. 10 - iza 48) bio je rimski velikodostojnik iz vremena Julijevsko-Klaudijevske dinastije.

Bio je sin Lucija Vipstana Gala i njegove supruge Valerije, te brat Gaja Vipstana Mesale Gala. Služio je kao konzul cara Klaudija godine 48. a iste godine ga je brat naslijedio kao suffect.

## Izvori
* Christian Settipani. *Continuité gentilice et continuité sénatoriale dans les familles sénatoriales romaines à l'époque impériale (Christian Settipani)|Continuité gentilice et continuité sénatoriale dans les familles sénatoriales romaines à l'époque impériale*
Trent

**Trent** () je treća najduža reka Ujedinjenog Kraljevstva. Duga je 297 kilometra i teče kroz centralnu Englesku ka severoistoku. Reka zajedno sa rekom Ouse formira estuarij - Humber koji se uliva u Severno more ispod Kingstona na Halu.

Reka Trent je u istoriji značajno menjala tok. Na njoj se ponekad javlja efekat povratnog plimskog talasa.
Severn

**Severn** (, vel. *Afon Hafren*, ) je najduža reka Ujedinjenog Kraljevstva. 

## Karakteristike

Severn izvire u centralnom Walesu i teče kroz zapadnu Englesku. Dug je 354 kilometra. Reka se završava estuarijem koji se prazni u Bristolski kanal, a ovaj je dalje povezan sa Atlantskim okeanom.

Reka je, po nekim navodima, ime dobila od imena nimfe Sabrine (ili Hafren), koja se po legendi udavila u reci.

Čelični most preko reke Severn iz 1779. je bio prvi lučni most od livenog gvožđa na svetu.

Reka Severn je poznata po istorijskim poplavama. Visina plime u njenom estuariju je do 15 metara, tako da se tu dešava fenomen da plimski talas potisne vodu unazad. Ova pojava je najčešća u proleće.
De bello Africo

**De bello Africo** (srpskohrvatski: "O afričkom ratu") ili **Bellum Africanum** ("Afrički rat") je latinski tekst koji potiče iz 40-ih pne. a koji opisuje Cezarov pohod na optimatska uporišta u Sjevernoj Africi tokom građanskog rata 46. pne. Predstavlja svojevrsni nastavak knjige *[[De bello Alexandrino]]* i tradicionalno se pripisivao samom Cezaru, ali je danas uvriježeno mišljenje kako je pravi autor jedan od njegovih oficira.
De bello Alexandrino

***De bello Alexandrino*** (srpskohrvatski: "O Aleksandrijskom ratu") ili ***Bellum Alexandrinum*** ("Aleksandrijski rat") je latinski tekst za koga se smatra da je napisan 40-ih pne. i koji opisuje istoimenu Cezarovu kampanju u ptolemejskom Egiptu 48/47. pne., odnosno kampanju koja je kulminirala bitkom kod Zele 47. pne. Predstavlja svojevrsni nastavak Cezarove knjige *[[Commentarii de bello civili|Građanski rat]]* te se Cezar tradicionalno navodi kao njen autor, iako su prema tim tvrdnjama, s obzirom na drukčiji stil pisanja historičari bili skeptični još u antici. Svetonije vjeruje da su autori knjige Opije ili Aulo Hircije.

## Izvori
Deceangli

**Deceangli** ili **Deceangi** su bili jedno od britskih (keltskih) plemena koje je živjelo u Britaniji pred i u vrijeme rimskog osvajanja u 1. vijeku. Njihovo područje je približno odgovaralo današnjem sjeveroistoku Walesa. Prvi put se spominju kada ih je rimski guverner Publije Ostorije Skapula pokorio godine 48. pri čemu, za razliku od susjednih Silura i Ordovica nisu pružili neki veći otpor. Na osvojenom području Rimljani tokom cijele svoje vlasti nisu imali nijedno stalno naselje s izuzetkom Canoviuma (današnji Caerhun), tvrđave u kojoj su bile smještene pomoćne trupe.

## Vanjske veze
* Deceangi  at Roman-Britain.org
* Deceangli  at Romans in Britain
Ulpija Marcijana

**Ulpija Marcijana** (*Ulpia Marciana*, 15/30. august 48 - 112/114) bila je rimska plemkinja, najpoznatija kao sestra cara Trajana. Rodila se kao dijete hispanija|hispanskog senatora Marka Ulpija Trajana i plemkinje Marcije, po kojoj je i dobila ime. Udala se za senatora Gaja Salonija Matidija Patruina, kome je godine 68. rodila kćer Saloninu Matidiju. Nakon muževe smrti 78. je išla s kćerkom živjeti kod brata. Nakon što joj je brat postao car, često ga je pratila na putovanjima i pohodima i savjetovala prilikom važnih političkih odluka. Godine 105. joj je brat ponudio titulu *[[August (titula)|Augusta]]*, što je ona, nakon kraćeg odbijanja, prihvatila. Trajan je po njoj nazvao dvije novoosnovane rimske kolonije - olonia Marciana Ulpia Traiana Thamugadi (današnji Timgad u Alžiru) i Marcijanopolis (danas dio Devnje u Bugarskoj). Nakon smrti je proglašena boginjom.

## Povezano
* Ulpia (gens)
Cai Lun

**Cai Lun** () (cca. 50 – 121), kurtoazno ime **Jingzhong** (敬仲) bio je kineski carski eunuh koji se tradicionalno smatra izumiteljem papira, odnosno procesa proizvodnje papira koji se koristi i u modernom dobu (nasuprot egipatskog papirusa). Iako je papir u Kini postojao i prije Cai Luna (te se može datirati još u 2. vijeku pne.), Cai Lun se smatra zaslužnim za prvo značajno poboljšanje i standardizaciju proizvodnje papira.

## Reference

## Izvori

*
Marta

**Marta iz Betanije** (judeo-aramejski **מַרְתָּא** **Martâ**) je biblijska ličnost opisana u Evanđeljima po Luki i Ivanu. Zajedno s bratom Lazarom i Marijom je opisana kao stanovnik sela Betanija kraj Jeruzalem. Bila je svjedokom Isusovog uskrsnuća njenog umrlog brata.

## Reference

## Povezano
* Isus u domu Marte i Marije
* Isusove učenice

## Vanjske veze

* "St. Martha, Virgin", *Butler's Lives of the Saints*
* St. Martha on catholic.org
* Mary & Martha, the sisters of Lazarus , Greek Orthodox Archdiocese of America
* Patron Saints: Martha
* "The Life of Saint Martha" , text from the *[[Golden Legend]]*
Melankoma

**Melankoma** (*Melankomas*, 1. vijek) je bio grčki bokser rodom iz Karije u Maloj Aziji. Poznat je po tome što je oko godine 49. pobijedio na boksačkom natjecanju na 207. Olimpijskim igrama. Jedini izvor o njegovom životu je filozof Dion Hrizostom koji tvrdi da u karijeri nije izgubio nijednu borbu, te da se borio specifičnim stilom, nikada ne dozvolivši suparniku da ga udari. Za Diona je Melankoma predstavljao idealnog sportistu.

## Vanjske veze
* Dio Chrysostom, Discourses 28-29
Colchester

**Colchester** ( [Kolčester]) je lučki grad od 129.073 stanovnika na jugoistoku Engleske, u ceremonijalnoj grofoviji Essex. Colchester je i administrativni centar vlastitog distrikta Colchester od 183.939 stanovnika.

## Geografija
Colchester leži na sjeveroistoku Essexa, duž obala rijeke Colne, udaljen 97 km sjeveroistočno od Londona.

## Historija
Još za predrimskih vremena na mjestu današnjeg grada ležao je *[[Kamulodunum]]*, prijestolnica belgskog kralja Kunobelina. Kamulodunum je spaljen 60. u vrijeme bune britske kraljice Budike. Rimljani su ga obnovili pa je ubrzo postao jedan od vodećih gradova Rimske Britanije, iz tog vremena još uvijek se mogu vidjeti ostatci gradskih bedema i ulaznih vrata. Saksonci su to naselje zvali *Colneceaste*, a u Domesday Booku 1086. je naveden pod imenom *Colcestra*. Colchester je prvu povelju o statusu grada dobio 1189.

Colchester još uvijek ima dobro očuvani normanski zamak, sagrađen oko 1080. On je najveći zamak tog tipa u Engleskoj, u njemu se danas nalazi muzej rimsko-britskih starina. Crkva Svetog Trojstva iz 1050. ima kasno saksonski zvonik, a od augustinskog samostana sv Botolpha ostao je očuvan jedino dio normanskog zapadnog broda sa arkadama.

Tokom 13. vijeka Colchester je bio jedna od vodećih engleskih luka. I kraljica Elizabeta I i James I poticali su doseljavanje flamanskih tkalaca koji su trebali unaprijediti proizvodnju vunenih tkanina, tako da od tih vremena Colchester poznat kao grad tekstila. Još od tih vremena bio je poznat po trgovini oštrigama iz rijeke Colne. Slikar John Constable naslikao je dosta svojih veduta u nedalekom selu Dedham gledajući rijeku Stour.

## Privreda i obrazovanje
Tekstilna industrija je propala, ali je Colchester i danas industrijski grad u kom se proizvodi električna i visoko tehnološka oprema, mašine i štampa puno publikacija. Ipak, privreda današnjeg grada bazira se sve više na sektoru usluga i turizmu.

U gradu djeluje Univerzitet Essex, osnovan 1961.

## Pobratimski gradovi
*  Wetzlar, Njemačka 
*  Avignon, Francuska
*  Imola, Italija

## Reference

## Vanjske veze

* Colchester Borough Council
Osogovske planine

**Оsogovske planine** (makedonski: *Осоговски Планини*) su visoki planinski masiv kојi dominira istočnom dijelom Severne Makedonije, a svojim se istočnim dijelom nalazi u Bugarskoj. Nalazi se između Slaviške kotline na sjeveru i Kumanovske kotline na sjeverozapadu, Probištipsko-Zletovskog bazena na zapadu, Kočanske kotline na jugu, Pijanecom na jugoistoku i Strumičkog bazena i Ćustendilske kotline na istoku. 
Nајviši vrh masiva je **Ruen** (2 252 m), a masiv ima još 5 vrhova viših od 2 000 m.

## Geografske i geološke karakteristike planine

To je prirodna cjelina koja se proteže u dvije države, ukupne površine od 1 535 km, оd čega na dio u Severnoj Makedoniji pripada 1 102 km ili 71.8%, a 443 km ili 28.2% se nalazi u Bugarskoj. 

Pо svojoj površini to je drugi planinski masiv u Severnoj Makedoniji iza masiva Jakupica (Mokre Planine). Оsogovski planinski masiv tektonski pripada srpsko - mаkedonskom masivu, kојi predstavlja staro kopno Balkanskog poluotoka.
Tektonski pomaci kojim je bio zahvaćen ovaj masiv napravili su ga izdignutim, rasjednutim i djelomično razdrobljenim. Geološki sastav su prekambrijski metamorfiti i paleozoiski škriljci. Za vrijeme tercijara tu se je odvijala intenzivna vulkanska aktivnost, a to je rezultiralo velikim rezervama olova i cinka.

Reljef masiva karakterističan je po visokim oblim i dugim planinskim kikovima, koji su između sebe podijeljeni dubokim riječnim dolinama, vulkanskim kupama i kraterima. Ruenski kik je i vododjelnica između Vardarskog i Strumičkog sliva, Kostadinečko-Lisečki kik je pak vododjelnica između rijeka Pčinje i Bregalnice. Masiv je i izvorište mnogih rijeka i potoka koji tvore doline i kanjone u masivu. Nајpoznatije su; Toranička reka (pritoka Кrive reke), Kаmenička, Оrizarska reka i Zletovska reka.

### Vegetacija

Flora na masivu razlikuje se po visinskoj razmještenosti : U pretplaninskom pojasu do 1 000 m rastu slijedeća vrsta drva; hrast, brijest, grab, јаsen, lijeska i slične vrste; 
u planinskom pojasu od 1 000 do 1 800 m, prevladava bukva; a sub-alpski pojas 1800 - 2200m prekriven je travom i niskim grmolikim smrekama. U središtu planine postoje brojni moteli (odmaralište Ponikva), planinarske kuće, i planinarski domovi Toranica i Tošino 
bojište. Veći gradovi u podnožju Osogovskih planina su Kočani i Kriva Palanka u Severnoj Makedoniji, i Ćustendil u Bugarskoj.

### Etimologija

Po predaji planina nosi ime saskog porijekla, **osogovo** je staro germanska složenica od riječi; **osso**: bog i **gov**: mjesto, dakle to znači: **Božje mjesto**. Naime područje Osogovskih planina bilo je još iz antičkih vremena bogato rudnicima raznih metala, pa između ostalog i zlata, srebra, bakra, olova, željeza i cinka.
To je u 13. vijeku privukle Sase, koji su došli obnoviti eksploataciju ruda u Osogovskim planinama, njihovo najpoznatije stanište bilo je mjesto Kratovo, ali bilo ih je i u Zletovu, Krivoj Palanci i drugim mjestima, o čemu svjedoče brojni toponimi saskog podrijetla.

## Vanjske veze

* Osogovska regija
Zletovo

**Zletovo** (makedonski: *Злетово*) je rudarski gradić na sjeveroistoku Republike Makedonije na južnim obroncima Оsogovske planine u Općini Probištip.

## Povijest, geografske karakteristike, ekonomija

Zletovo se prvi put kao naselje spominje 1019 godine. Pored Zletova kod sela *Lesnovo* na visini od 900 m. nalazi se manastir Sv. Gabrijela Lesnovskog iz 
14. vijeka, kojeg je kao svoju zadužbinu podigao srpski despot Oliver. Manastir je poznat po svojim freskama i drvenom ikonostasu koga su izveli isti majstori kao kod crkve *Sv.Spas* u 
Skopju.

Zletovo se nalazi na putu između gradova Štip i Kočani u podnožju Оsogovske planine. Kao naselje je izniknuo nakon otvaranja rudnika olova i cinka Zletovo nakon Drugog svjetskog rata. Rudnik Zletovo, nakon osamostaljenja Republike Makedonije susreo se sa toliko teškoća, da od 1992 godine ne radi. Ista sudbina zadesila je i *Tvornicu akomulatora*(radila je u sklopu rudnika).

Malo dalje od Zletova, kod izvora riječice *Zletovice* gradi se brana zbog izgradnje umjetnog jezera koje bi trebalo snabdjevati vodom stanovništvo tog dijela Makedonije.

## Povezano
* Оsogovske planine

## Izvori

## Vanjske veze

* O Zletovu na stranicama općine Perobištip
* Fotografije Zletova na stranicama makedonsko bratstvo
Porodica Toptani

**Porodica Toptani** (***porodica Topija*** pre islamizacije) je jedna od najstarijih albanskih feudalnih porodica i jedna od nekoliko koje su preuzele kontrolu nad delom teritorije Srpskog carstva cara Dušana posle smrti cara Dušana i raspada njegovog carstva 1355. godine. Karlo Topija (sin Andreje Topije koji je sin najstarijeg poznatog, mada ne i u istorijskim izvorima u potpunosti dokumentovanog, predstavnika ove porodice Tanuša Topije) i vanbračne ćerke napuljskog kralja Roberta I Anžujskog i vladao je delom današnje Albanije u periodu između 1359. i 1388. godine. Na vrhuncu njegove moći ova teritorija je obuhvatala oblast Mat, Elbasan, Drač, Kroju, Petrelu i područje oko Skadra. Ipak, krajem 14. veka porodica Kastrioti je preuzela kontrolu nad najvećim delom priobalnog dela današnje Albanije.

## Reference
49.

Godina **49.** (**[[rimske brojke|XLIX]]**) bila je redovna godina koja počinje u srijedu u julijanskom kalendaru. U svoje vrijeme je bila poznata kao **Godina konzulstva Longa i Veranija** ili, rjeđe, **godina 802. ''[[Ab urbe condita]]***. Oznaka "49." za ovu godinu se koristi od ranog srednjeg vijeka, kada je [[kalendarska era]] [[Anno Domini]] u Evropi postala glavna metoda za imenovanje godina.

__NOTOC__
== Događaji ==

* [[Lucius Annaeus Seneca|Seneka Mlađi]] postaje tutor mladog rimskog princa [[Neron]]a.
* [[Melankomas|Melankoma]] pobjeđuje na [[boks]]ačkom natjecanju na 207. [[Drevne olimpijske igre|Olimpijskim igrama]].
* U [[Rimska Britanija|Britaniji]] rimski guverner [[Publius Ostorius Scapula|Publije Ostorije Skapula]] u Camoludunumu (današnji [[Colchester]]) osniva [[rimska kolonija|koloniju]] za rimske veterane. [[Verulamium]] ([[St Albans]]) je iste godine osnovan kao *municipium*. Na granici današnjeg [[Južni Wales|Južnog Walesa]] je postavljena legija kako bi motrila na [[Silures|Silure]].
* [[Neron]] vjeren za [[Claudia Octavia|Klaudiju Oktaviju]], kćer rimskog cara Klaudija.
* [[Agripina Mlađa]] optužuje Oktavijinog prvog vjerenika [[Lucius Junius Silanus Torquatus|Lucija Junija Silana Torkvata]] za incest. On je doveden pred [[rimski Senat|Senat]] i osuđen na smrt.
* [[Kršćanstvo]] prodire u [[Evropa|Evropu]], posebno u [[Drevni Rim|Rim]] i [[Philippi|Filipe]] (datum temeljen na *Djelima apostolskim'').
* Napisana Pavlova poslanica iz Novog zavjeta, uključujući Galaćane (vjerojatni datum).
* Rimski car Klaudije se ženi za svoju nećaku Agripinu Mlađu (približni datum).
* Jevreji po Klaudijevom ukazu protjerani iz Rima (mogući datum).

## Rođenja
*

## Smrti
* Ma Yuan, kineski general u službi dinastije Han (r. 14. pne.)
Manastir Lesnovo

**Manastir Lesnovo** (makedonski: *Лесновски манастир*) se nalazi u blizini sela *Lesnovo*, na putu između Kratova i Zletova u Republici Makedoniji.

## Historija
Po legendama se nastanak ovog manastira vezuje uz život pustinjaka *Gavrila Lesnovskog* (11. vijek), čija se isposnička pećina nalazi nedaleko. Po nekim izvorima on je i osobno bio monah tog manastira.
Prvi pisani trag o postojanju *Manastira Lesnovo*, je iz 1330 godine iz samostanske kronike koju je pisao monah *Stanislav* (taj se rukopis danas čuva u Beogradu).

*Manastir Lesnovo* obnovio je i proširio srpski despot Jovan Oliver 1341 godine. Na crkvenom saboru održanom u Skopju 1347 godine, za vrijeme vladavine cara Dušana, odlučeno je da *Manastir Lesnovo* postane sjedište novosnovane Zletovske episkopije, tada je i proširen. Od 1381 godine, Lesnovo je ponovno pod jurisdikcijom Hilandara, manastira na Svetoj gori (Atos).

Manastir je prvu veliku obnovu doživio 1558. za igumana *Neofita*, negdje oko 1581 godine imućni kratovski građanin *Nikola Bojčić* pokrio je crkveni krov olovnim pločama.
*Manastir Lesnovo* je mjesto žive aktivnosti za vrijeme 16. i 17. vijeka, ali je na kraju 17. vijeka napušten, obnovljen je 1805 godine pod igumanom *Teodozijem*, dotadašnjim monahom iz Manastira Dečani.

## Izgled

*Manastirska crkva* ima križni tlocrt sa jednom kupolom na sjecištu, na ulaznom dijelu naknadno je podignut narteks sa kupolom iste veličine. U crkvi su očuvane izvorne freske, koje su oslikala četvorica autora, među freskama se ističu one sa likom Gavrila Lesnovskog, potom one s ktitorom Jovanom Oliverom sa modelom crkve u ruci, zatim ona sa likom Oliverove žene Oliverine, kao i one cara Dušana, i njegove žene Jelene.

Jedno od najvrednijih manastirskih umjetničkih blaga je drveni ikonostas kojeg je izradio domaći majstor iz Debra *Petre Filipovski - Garkata*, od 1811 do 1814 godine.

## Uticaj
*Manastir Lesnovo* je bio mjesto žive kulturne aktivnosti i pismenosti u Republici Makedoniji, manuskripti nastali u njemu danas se čuvaju u;Beogradu, Sofiji i Plovdivu.
Najznačajniji rukopisi za koje se pouzdano zna da su nastali u Manastiru Lesnovo su; *Prolog* iz 1330 godine, *Minej* iz 1342, *Paranej* 1353. U Lesnovu su djelovali prvi makedonski prosvjetitelji, to je u prvom redu *Stanislav*, osnivač kaligrafske škole i njegov učenik *Partenije*.

## Vanjske veze

* Manastir Lesnovo
Janko Drašković

Grof **Janko Drašković** (Zagreb, 20. listopada 1770. - Radgona, 14. siječnja 1856.), hrvatski političar i "najstariji hrvatski preporoditelj".

Hrvatska velikaška obitelj Drašković, čije rodoslovlje seže u 15. stoljeće, dala je niz istaknutih ratnika, političara i crkvenih dostojanstvenika. Mnogi članovi obitelji isticali su se visokom naobrazbom, a četvorici je bila povjerena i časna služba hrvatskog bana.

## Biografija

Najpoznatiji član obitelji - grof Janko Drašković rodio se 20. listopada 1770. godine u Zagrebu. Bio je jedan od najobrazovanijih ljudi svog doba u Hrvatskoj. U mladosti se posvetio vojnoj karijeri koju je morao prekinuti zbog bolesti. Kao čovjek snažnih domoljubnih osjećaja - ušao je u krug najistaknutijih sudionika hrvatskog narodnog preporoda, premda su mu bile već 62 godine kada se aktivno pridružio narodom pokretu.

Potkraj 1832. godine grof Janko Drašković je u Karlovcu izdao politički spis pisan štokavskim narječjem, naslovljen ***"Dizertacija iliti razgovor darovan gospodi poklisarom"***, koji zapravo predstavlja prvi cjeloviti i zreli nacionalni program u hrvatskoj kulturnoj i političkoj povijesti. Dizertacija je, što ukazuje i puni naslov spisa, zapravo bila politički naputak za buduće poslanike koje je Hrvatski sabor trebao izabrati za zajednički Ugarsko-hrvatski sabor u Požunu (današnja Bratislava). Grof Drašković savjetuje buduće poslanike da se založe za ujedinjenje svih hrvatskih zemalja u jednu političku cjelinu koju on naziva *Velika Ilirija*, a koja bi obuhvaćala (tadašnju) Hrvatsku, Slavoniju, Dalmaciju, Vojnu krajinu, Rijeku i Bosnu, i slovenske zemlje Kranjsku, Štajersku i Korušku.

Grof Drašković je potaknuo i rad *Ilirske čitaonice* koja je ponajviše njegovom zaslugom i osnovana 1838. godine i ubrzo postala žarištem hrvatskog preporoda. Do 1848. godine bio je prvak Narodne stranke. Umro je u Radgoni u Štajerskoj , na putu za neko njemačko lječilište, 14. siječnja 1856. godine, a od 1893. počiva u *Ilirskoj arkadi* na zagrebačkom Mirogoju.

## Vanjske veze

* Kolo  Riječ veledušnim kćerima Ilirije o starijoj povijesti i o najnovijem preporodu književnosti njihove domovine
Marica

**Marica** (bugarski: *Марица*, grčki: *Έβρος* (Evros), turski: *Meriç* (Merič), latinski: *Hebrus*) najduža je rijeka u unutrašnjosti Balkanskog poluotoka.

## Geografija

Rijeka Marica je duga 525&nbsp;km (od toga u Bugarskoj 322&nbsp;km). Izvire na planini Rila, iz Maričinog jezera u sjevernoj Bugarskoj. Kroz Bugarsku teče između dva velika planinska masiva Rodopa i Stare planine (Balkan) i tvori veliku Maričku dolinu. Kroz ovu dolinu ide važna želježnička i cestovna magistrala Sofija- Istanbul.
 

U svom donjem dijelu ona je granična rijeka između Bugarske i Grčke (16&nbsp;km), te između Grčke i Turske (185&nbsp;km). Mali dio toka rijeke u Turskoj kod grada Jedrene je potpuno unutar turskog ozemlja. To je napravljeno da se na taj način štiti grad Jedrene od Bugarske. U Grčkoj se rijeka kod grada Alexandroupolia ulijeva u Egejsko more.

* Porječje rijeke Marice obuhvaća teritorij od 53 000&nbsp;km².
* Na obala rijeke Marice leže veliki bugarski gradovi: Pazardžik, Plovdiv, Dimitrovgrad, Marica, Svilengrad, kao i turski grad Jedrene (kod uvira rijeke Tundže u Maricu) te grčki gradovi Kastanies, Didimotihon i Lavara.
* Glavne pritoke rijeke Marice su rijeke Struma, Tundža i Ergene. U bugarskom dijelu toka rijeke izgrađeno je nekoliko velikih hidrocentrala i brana za navodnjavanje.
* Rijeka Marica je plovna od uvira rijeke Tundže do Egejskog mora.
* Godine 1371, rijeka Marica bila je poprištem Bitke na Marici, koja je završila turskom pobjedom nad vojskom srpsko-bugarske koalicije. Srpski vođe Vukašin Mrnjavčević i Jovan Uglješa poginuli su u bitci.

## Bibliografija

* 

## Vanjske veze

* Grčka regija Evros