open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Gaj Kasije Longin (konzul 171. pr. n. e.)

**Gaj Kasije Longin** (*Gaius Cassius Longinus*, 2. vijek pne.) je bio rimski političar i vojskovođa iz doba Trećeg makedonskog rata. Na samom početku sukoba je izabran za konzula. Dok je njegov kolega Publije Licinije Kras s vojskom preko Jadrana otišao u Grčku, Kasije je s vojskom otišao na sjeveroistok Italije, odnosno tadašnju granicu Republike kako bi je branio od eventualnog kopnenog napada Makedonaca. Tamo je osjetio duboko nezadovoljstvo time što ne sudjeluje u neposrednim borbama, te je odlučio na svoju ruku napasti Makedonce marširajući na jug preko Balkanskog poluotoka. Kada mu se vojska nalazila na maršu, iz Rima je stiglo izričito naređenje Senata da obustavi pohod i vrati se na početne pozicije. Kasije je poslušao naredbu, ali je vojsku pri povratku proveo kroz zemlju Skordiska koje je pri tome napao, zapalio im sela i hiljade ljudi uzeo kao roblje. Skordisci, koji prije toga nisu imali neprijateljstva s Rimljanima, žalili su se Senatu, koji im je pristao dati odštetu.

Longin je godine 154. pne. postao cenzor. Mandat mu je obilježen izgradnjom teatra - prvog građevine takvog tipa koja je u Rimu izgrađena od kamena. Ona, međutim, nije potrajala jer ju je Publije Kornelije Scipion Nasika proglasio povredom rimskih običaja i dao srušiti.
Bitka kod Emausa

**Bitka kod [[Emaus Nikopolis|Emausa]]** se odigrala za vrijeme makabejskog ustanka godine 166. pne. između jevrejskih ustanika pod Judom Makabejcem na jednoj te seleukidske vojske pod generalima Gorgijom, Nikanorom i Ptolemejem, sinom Dorimenovim, na drugoj strani. U njoj je Juda, koristeći dobro poznavanje terena i gerilsku taktiku, uspio natjerati Seleukide na povlačenje.

## Literatura
*
Anding

**Anding** se može odnositi na:
* Anding (Tainan), seosko naselje u Okrugu Tainan na Tajvanu
* Anding (distrikt) u provinciji Gansu u NR Kini
* Tajfun Anding, snažni tajfun
* Carola Anding (1960 -), nekadašnja istočnonjemačka skijaška trkačica
* Princeza Anding, također poznata kao Princeza Taihe, jedna od princeza kineske dinastije Tang
Gorgija (general)

**Gorgija** (2. vijek pne.) bio je seleukidski vojskovođa u službi kralja Antioha IV, poznat po tome što je nastojao ugušiti makabejski ustanak. Godine 166. pne. je nakon poraza seleukidske vojske kod Beth Horona vodio veliku vojsku protiv ustanika, ali ga je Juda Makabejac kod Emausa uspio natjerati na povlačenje iz Judeje. Sljedeće je godine Gorgija imao nešto malo više uspjeha kada je uspio spriječiti ustanike da zauzmu grad Jamnu. Nakon toga Gorgija nestaje iz historijskih spisa.

## Eksterni linkobi
* ''The Machabees'' at the Catholic Encyclopedia
Juda Makabejac

**Juda Makabejac** hebrejski: **יהודה המכבי**, *Yehudah HaMakabi*, Juda Čekić, ? - 160. pne.) bio je jevrejski svećenik, treći sin Matatije koji je godine 166. pne, od svog oca preuzeo vođenje borbe protiv seleukidske vlasti nad tadašnjom Judejom. U ustanku, koji je po njemu dobio ime makabejski, Juda je pokazao veliku ratnu vještinu. pobijedivši višestruko nadmoćnije seleukidske vojske te tako stekao reputaciju jednog od najvećih vojskovođa u jevrejskoj historiji. Godine 164. pne. su njegove snage oslobodile Jeruzalem i tamošnji Hram od seleukidske vlasti, a što Jevreji danas slave kroz praznik Hanuka. Iako je Juda godine 160. pne. poginuo u bitci, njegova dostignuća su Jevrejima omogućila da ponovno steknu vjersku slobodu i političku autonomiju, a kasnije i nezavisnost pod Hasmonejskom dinastijom. Juda se zbog toga smatra velikim jevrejskim herojem, po kome je, između ostalog, nazvane Makabejske igre, kao i niz sportskih klubova (Maccabi).

## Napomene

## Literatura
* Schalit, Abraham (1997). "Judah Maccabee". *[[Encyclopaedia Judaica]]* (CD-ROM Edition Version 1.0). Ed. Cecil Roth. Keter Publishing House. 
* Schäfer, Peter (2003). *The History of the Jews in the Greco-Roman World*. Routledge. 

## Vanjske veze

* The Hasmoneans on the Web (Resource Index)
* Judas Maccabeus on the Web (pictures and directory) 
* Jewish Encyclopedia
* Catholic Encyclopedia
* Playing Dreidel with Judah Maccabee  (script excerpt from play)
* Judah Maccabee
* "Under the Influence: Hellenism in Ancient Jewish Life"  Biblical Archaeology Society
165. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **165. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Torkvata i Oktavija** (ili, rjeđe, **godina 589. ''[[Ab urbe condita]]***). Oznaka 165. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je [[kalendarska era]] [[Anno Domini]] postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.



== Događaji ==

* [[Seleukidi|Seleukidski]] kralj [[Antioh IV Epifan]], nastojeći ojačati uzdrmanu vlast na istoku svog carstva, napada Armeniju i zaraboljava kralja [[Artaksija I|Artaksiju I]], koji je prisiljen priznati Seleukide kao svoje sizerene.
* Prvi put izvedena *Hecyra* (*Punica''), komad rimskog komediografa Terencija.

## Rođenja
*

## Smrti
* Perzej, posljednji kralj antičke Makedonije (r. cca. 212. pne.)
Mérida, Venezuela

**Mérida** (službeno *Santiago de los Caballeros de Mérida*) je glavni grad savezne države Mérida na zapadu Venecuele od 280,200 stanovnika.

## Geografija
Grad leži u širokoj aluvijalnoj kotlini rijeke Chame u planinskom masivu Cordillera de Mérida, na nadmorskoj visini od 1.641 metara. Zbog tog je najviši grad u Venecueli, poznat po jednoj od najugodnijih klima.

U neposrednoj blizini grada leži pet snježnih vrhova visiokih preko 4.600 metara. Do jednog od njih - Pico Espejo visokog oko 4.750 metara, vodi najviša i najduža žičara na svijetu, duga 12 km.

## Historija

Iako je Mérida za venecuelanske prilike relativno star grad jer je osnovan 1558. , česti potresi i relativna prometna izoliranost dugo su ometale njegov razvoj. Vremenom je postao vjerski i obrazovni centar, s katedralom, samostanima i Univerzitetom Anda (osnovan 1785.)

Nakon izgradnje autoputa postao je povezan sa svim većim gradovima sjeveroistoka, sjeverozapadu i juga (Llanos). To mu je pomoglo da se razvije kao regionalni Industrijsko - trgovački centar i popularna turistička destinacija za ribolov, skijanje i planinarenje.

Među turistima je poznat po kandiranom voću i vunenim ogrtačima - *ruanas*, koji liče na pončo sa Anda.

Mérida ima i aerodrom Alberto Carnevalli (IATA: MRD, ICAO: SVMD) sa vezama prema svim većim gradovima u zemlji.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Mérida'' na portalu Encyclopedia Britannica  
* ''Mérida Ciudad de Altura'' na portalu Alcaldia Municipio Libertador Merida
Salvatore Nunnari

**Salvatore Nunnari** (Reggio Calabria, 11. 6. 1939) je bivši rimokatolički nadbiskup Cosenze-Bisignano. Na mjesto nadbiskupa ga je postavio papa Ivan Pavao II 18. 12. 2004. godine, a 2015. zamijenio ga je Francescantonio Nolè.
Baltazar Enrique Porras Cardozo

**Baltazar Enrique Porras Cardozo** (10. oktobar 1944 -) je trenutni rimokatolički nadbiskup Meride u Venezueli. Na to je mjesto imenovan 31. oktobra 1991.

## Izvori
* Profile of Mons.Porras Cardozo *www.catholic-hierarchy.org*
Lizija (sirijski kancelar)

**Lisija**, **Lizija** ili (po nekim izvorima) Lusija (? - 162. pne.) bio je seleukidski vojskovođa u službi kralja Antioha IV Epifana. Antički ga izvori spominju kao "plemenitog čovjeka, u rodu s kraljevskom porodicom". Godine 166. pne. je Antioh krenuo u rat protiv Parta na istoku, a Liziji ostavio upravljanje zapadnim provincijama i brigu o malodobnom princu Antiohu. Jedan od zadataka je bilo i gušenje makabejskog ustanka u Judeji. U tome Lizija nije imao uspjeha, te je pretrpio poraze u kod Emausa 166. pne. i kod Beth-zura 165. pne. što je dovelo do gubitka Jeruzalema. Usprkos toga Lizija je postao regent nakon Antiohove smrti 164. pne. Iste godine je opsjeo Jeruzalem, ali se morao vratiti da porazi Filipa, jednog od pretendenata na prijestolje. Bez uspjeha je pokušao pridobiti Rimljane da podrže njegovu vlast. Ti su napori propali kada je Demetrije izbjegao iz rimskog zarobljeništva i došao u Antiohiju. Tamo je dao pogubiti mladog princa i Liziju.

## Izvori
* Hutchinson, J. (1915). "Lysias". *International Standard Bible Encyclopedia*. Eds. Orr, James, M.A., D.D. pristup 9.12. 2005.
Yong

**Yong** () je kineska riječ za "hrabrost" ili "hrabri"; nekada služi i kao izraz za "vojnika".

**Yong** () također može značiti "trajnost". Zanimljivo je da njegov simbol/slovo oznaava osam poteza perom karakterističnih za kineska slova. Objašnjenje za način pisanja se može pronaći u Osam principa Yonga.

**Yong** () znači "upotreba" ili "funkcija." U neokonfucijanstvu se ovaj koncept povezuje s Tišto znači "supstanca" ili "tijelo."
LGBTQ prava u Irskoj

Premda su poslednjih godina zakoni i odnos društva promenili u pravcu većeg prihvatanja LGBT osoba, LGBT osobe i dalje ne uživaju jednaka prava kao heteroseksualne osobe. 

## Dekriminalizacija homoseksualnosti
Homoseksualnost je formalno dekriminalizovana 1993. godine, što je bio rezultat kampanje senatora Davida Norrisa i organizacije Campaign for Homosexual Law Reform. Kampanja je dovela do sudske presude 1988. godine da je zabrana homoseksualnih odnosa protivno Evropskoj konvenciji o ljudskim pravima. U kampanji su učestvovale i bivša predsednica Irske, Mary Robinson, kao i sadašnja predsednica, Mary McAleese. Pre dekriminalizacije homoseksualnosti 1993. homoseksualnost je bila krivično delo po zakonima koje je uveo Parlament Ujedinjenog Kraljevstva pre osamostaljenja Irske, a koji su u UK-u bili ukinuti još 1967. 

Prema presudi Evropskog suda za ljudska prava iz 1988. Irska je kršila član 8 Konvencije, koji garantuje pravo na privatnost u privatnoj sferi. Irska je homoseksualnost dekriminalizovala pet godina kasnije. Nijedna od stranaka u irskom parlamentu se nije protivila dekriminalizaciji. Ukidanje zabrane homoseksualnosti desilo se u vreme predsedničkog mandata Mary Robinson, koja je i ranije bila aktivna braniteljica LGBT ljudskih prava i koja je zastupala Norrisa u slučaju *[[Norris protiv Irske]]* pred Evropskim sudom za ljudska prava. 

## Rodni identitet i izražavanje
Irska je jedna od malobrojnih zemalja u EU koje odbijaju da prihvate zakonsku promenu pola. Slučaj dr. Lydije Foy je došao do Vrhovnog suda koji je odobrio promenu pola u matičnim knjigama 19 oktobra, 2007.. Vlada je najavila žalbu na ovu odluku suda aprila, 2008, ali je kasnije povukla žalbu.

## Istopolne zajednice

Brak u Irskoj je definisan Zakonom o građanskoj registraciji iz 2004.. Prema članu 2 ovog zakona Irska ne priznaje istopolni brak.

Zakon o građanskom partnerstvu predstavljen je kabinetu 24. juna, 2009. Očekuje se da se ceo proces usvajanja zakona završi do polovine 2010.

Prema istraživanjima iz 2008 godine, 84% stanovništva podržava građanske istopolne brakove ili građanska partnerstva istopolnih parova sa čak 58% stanovništva koje podržava puna bračna prava.

Trenutno Laburistička partija, Partija zelenih, Socijalistička partija i Sinn Féin podržavaju zakon o istopolnim brakovima.

## Usvajanje dece

Prema zakonu koji reguliše usvajanje dece u Irskoj samo venčani parovi i pojedinci mogu zajedno da usvajaju decu. Prema tome, istopolni parovi ne mogu zajedno da usvoje decu, ali jedna osoba iz para može. Istopolni parovi mogu da se prijave za hraniteljske porodice.

## Vidi dalje
* Ljudska prava u Irskoj
## Reference
164. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **164. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Torkvata i Longina** (ili, rjeđe, **godina 590. ''[[Ab urbe condita]]***). Oznaka 164. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je [[kalendarska era]] [[Anno Domini]] postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.





== Događaji ==
* [[Seleukidi|Seleukidski]] kralj [[Antioh IV Epifan]] za vrijeme pohoda u istočnim provincijama Carstva umire u [[Iran|perzijskom]] gradu Taba (ili Gaba, današnji [[Isfahan]]). Nasljeđuje ga devetogodišnji sin [[Antioh V Eupator]], a regentom postaje bivši kraljev kancelar [[Lizija (sirijski kancelar)|Lizija]], kome su bili ostavljeni upravni poslovi za vrijeme kraljevog pohoda. Lizija je, međutim, prisiljen boriti se za vlast sa suparničkim generalima, a istovremeno [[rimski Senat]] na temelju [[Mir u Apameji|mira u Apameji]] kao taoca drži princa [[Demetrije I Soter|Demetrija]], zakonitog nasljednika [[Antioh III Veliki|Antioha Velikog]], ucjenjujući tako sve druge seleukidske vladare i pretendente na prijestolje.
* [[Makabejski ustanak]]: [[Bitka kod Beth Zura]] u kojoj jevrejski ustanici pod [[Juda Makabejac|Judom Makabejcem]] tuku seleukidsku vojsku pod regentom Lizijom. Ubrzo nakon toga Juda zauzima [[Jeruzalem]], te pročišćava oskrvnjeni [[Hram u Jeruzalemu|Hramn]], uništava [[Idol (religija)|idole]] koje je podigao Antioh IV i obnavlja službu u Hramu. Ponovno posvećivanje Hrama postaje važan datum u jevrejskom kalendaru, odnosno praznik zvan [[Hanuka]].
* [[Ptolemejsko Kraljevstvo|Egipatski]] kralj [[Ptolemej VI Filometor]] je protjeran iz [[Aleksandrija|Aleksandrije]] od strane svog brata [[Ptolemej VIII Euerget|Ptolemeja VIII Euergeta]] te bježi u [[Rimska Republika|Rim]] gdje traži podršku za svoj povratak na prijestolje.
* [[Rodos]] sklapa sporazum s Rimom kojim postaje njegov formalni saveznik.
* [[Lucius Aemilius Paullus Macedonicus|Lucije Emilije Paul Makedonac]] je izabran za rimskog [[Cenzor (drevni Rim)|cenzora]].
* Započinje izgradnja frize na istočnom dijelu oltara u [[Pergam]]u, odnosno reljefa zvanog *Atena napada divove'', koji će biti dovršen osam godina kasnije. Danas se čuva u Staatliche Museen zu Berlin, Antikensammlung, Pergamonmuseum u Berlinu.

## Rođenja
* Kleopatra Tea Euergetis ("Dobrotvorka"), vladarica seleukidskog kraljevstva od 125. pne., kći egipatskog kralja Ptolemja VI i njegove sestre/supruge Kleopatre II (u. 121. pne.) (približan datum)

## Smrti
* Antioh IV Epifan, seleukidski kralj od godine 175. pne., poznat po nastojanjima da iskorijeni judaizam i Jevrejima nametne grčku vjeru (r. cca. 215. pne.)
Idol (religija)

U religiji se idolom smatra svaki umjetni predmet koji postaje predmetom štovanja, odnosno kulta, u pravilu vezanog za božanstvo ili duh koga predstavlja. Pod time se obično podrazumijevaju statue i slike tih božanstava.

Vrste idola i kultovi vezanih uz njih variraju ovisno o različitoj kulturi ili religiji. Za abrahamske religije je, pak, karakteristično protivljenje idolima, što se smatra "poganskom" idolatrijom. U tome su judaizam i islam bili eksplicitniji u odnosu na kršćanstvo, gdje se pojavljuju ikone, ali i unutarkršćanske rasprave o njihovoj opravdanosti vezane uz ikonoklazam.
Bitka kod Beth Zura

**Bitka kod [[Beth Zur]]a** se odigrala za vrijeme makabejskog ustanka godine 164. pne. između jevrejskih ustanika na čelu s Judom Makabejcem s jedne i seleukidske vojske na čelu s regentom Lizijom s druge strane. U njoj su ustanici, koristeći dobro poznavanje terena i gerilsku taktiku, Seleukidima nanijeli poraz i natjerali ih na povlačenje iz Judeje. Pobjeda u toj bitci je Judi omogućila da nešto kasnije zauzme Jeruzalem.
Pergamski muzej

**Pergamski muzej** () je muzej smješten na Muzejskom otoku u centru Berlina. Projektirali su ga Alfred Messel i Ludwig Hoffmann, a gradio se dvadeset godina - između 1910. i 1930. po nalogu njemačkog cara Wilhelma II. U Pergamskom muzeju su glavne atrakcije vjerno i u nekadašnjoj veličini rekonstruirane monumentalne građevine kao Pergamski oltar i Vrata tržnice u Miletu, a koje se sastoje od originalnih dijelova uvezenih iz Turske (što je kasnije postalo predmet međunarodne kontroverze). Kao dio kompleksa Muzejskog otoka, Pergamski muzej je 1999. godine upisan na UNESCO-ov popis svjetske baštine zbog svoje arhitekture i uloge u evoluciji muzeja kao arhitektonskog i društvenog fenomena.

Muzej je podijeljen na antičku zbirku, Srednjoistočni muzej i Muzej islamske umjetnosti. Svake godine ga posjećuje oko 850.000 ljudi, što ga je godine 2006. učinilo najposjećenijim umjetničkim muzejem u Njemačkoj. Dijelovi zgrade zatvoreni su zbog obnove čiji je planirani rok dovršetka 2025. godina.

## Početci muzeja
Već u vrijeme otvaranja *Muzeja Kaiser-Friedricha* 1904. godine (današnji *Bodemuseum*) bilo je očigledno kako zgrada toga muzeja neće biti dovoljno velika da primi sve umjetnine i arheološke artefakte koje se iskopavalo pod njemačkim nadzorom. Iskapanja su bila u tijeku na području starog Babilona, Uruka, Asura, Mileta, Priene i starog Egipta, a predmeti s tih lokacija nisu mogli biti prikladno izloženi unutar postojeće njemačke muzejske mreže. Wilhelm von Bode, ravnatelj Muzeja Kaiser-Friedricha, pokrenuo je planove za izgradnju novog muzeja u blizini tadašnje zgrade u kojemu bi se smještili izlošci vezani za antičku arhitekturu, njemačku post-antičku umjetnost te predmeti bliskoistočne i islamske umjetnosti.

Alfred Messel je započeo rad na dizajnu velike trokrilne zgrade 1906. godine. Nakon njegove smrti 1909. njegov prijatelj Ludwig Hoffman preuzeo je projekt te je izgradnja započela 1910. godine, nastavljajući se tijekom Prvog svjetskog rata (1918.) i velike inflacije 1920-ih godina. Dovršena zgrada otvorena je 1930. godine.

Pergamski muzej teško je oštećen tijekom zračnih napada na Berlin krajem Drugog svjetskog rata. Mnogi izloženi predmeti bili su pohranjeni na sigurnim lokacijama, a neki od velikih izložaka bili su zazidani radi zaštite. Godine 1945. Crvena armija je pokupila sve rasute muzejske predmete, bilo kao ratni plijen ili kako bi ih spasila od pljačke i požara koji su tada bjesnili Berlinom. Tek 1958. većina predmeta vraćena je u Istočnu Njemačku. Značajni dijelovi zbirke ostali su u Rusiji. Neki od njih danas su pohranjeni u Puškinovom muzeju u Moskvi i Ermitažu u Sankt Peterburgu. Povrat ovih predmeta dogovoren je ugovorom između Njemačke i Rusije, ali je od lipnja 2003. blokiran ruskim zakonima o restituciji.

## Galerija

Berlin - Pergamonmuseum - Altar 02.jpg|Pergamski oltar
Berlin-mitte-pergamon-milet-tor.jpg|Vrata tržnice u Miletu
Market building and mosaic of Miletus - Pergamonmuseum - Berlin - Germany 2017.jpg|Dvorana Traianeum
Ishtar gate in Pergamon museum in Berlin..jpg|Ištarina kapija


## Vanjske veze
* Pergamon Museum - official site

## Reference
Državni muzeji Berlina

**Berlinski državni muzeji**, na njemačkom **Staatliche Museen zu Berlin**, su grupa muzeja smještenih u Berlinu, glavnom gradu Njemačke a kojima upravlja Fondacija za prusko kulturno nasljeđe i koje financira njemačka savezna vlada u suradnji s vladama saveznih pokrajina. Berlinski državni muzeji se sastoji od sedamnaest muzeja smještenih u pet grupa, isto kao i nekoliko istraživačkih institucija.

## Muzeji
### [[Mitte (lokalitet)|Mitte]]
* Muzejski otok
** Pergamski muzej (Antikensammlung Berlin, Muzej islamske umjetnosti, Muzej drevnog Bliskog Istoka i centralna arhiva)
** Muzej Bode (Numizmatička zbirka, zbirka skulptura i Muzej bizanstke umjetnosti)
** Alte Nationalgalerie (Stara naciopnalna galerija)
** Altes Museum - Antikensammlung Berlin
** Neues Museum - Egipatski muzej u Berlinu (ponovno otvoren 2009.)
* Crkva Friedrichswerder (skulpture iz 19. vijeka)

### [[Tiergarten]]/[[Moabit]]
* Kulturforum
** Gemäldegalerie (umjetnička galerija)
** Kunstgewerbemuseum (Muzej dekorativne umjetnosti)
** Kupferstichkabinett (tiskara)
** Kunstbibliothek (Umjetnička biblioteka)
** Neue Nationalgalerie (Nova nacionalna galerija)
* Hamburger Bahnhof - Museum für Gegenwart (Muzej suvremene umjetnosti)

### [[Charlottenburg]]
* Museum für Vor- und Frühgeschichte (Muzej prahistorije i rane historije)
* Muzej Berggruen - klasična moderna umjetnost
* Muzej fotografije / Fondacija Helmut Newton
* Museum Scharf-Gerstenberg - nadrealistička umjetnost
* Gipsformerei (tiskara za replike)

### [[Dahlem (Berlin)|Dahlem]]
* Etnološki muzej u Berlinu (Američka arheologija, Muzička etnologija, Sjevernoamerički Indijanci, Južna mora, Istočna Azija, Afrika, niži muzej)
* Muzej azijske umjetnosti (Zbirka umjetnosti iz Južne, Jugoistočne i Centralne Azije; Zbirka istočnoazijske umjetnosti)
* Museum Europäischer Kulturen (evropske kulture)

### [[Köpenick]]
* Palača Köpenick - Kunstgewerbemuseum (Muzej dekorativne umjetnosti)

## Istraživački instituti
* Institut za muzejsko istraživanje
* Rathgen-Forschungslabor

## Povezano
* Popis muzeja u Berlinu

## Vanjske veze

* Berlin State Museums website
* Museumsportal Berlin: All museums, memorials, castles and collections with detailled information
Kleopatra Tea

**Kleopatra Tea** (grčkiu : Κλεοπάτρα Θεά, što znači "Kleopatra Boginja") (cca. 164&ndash;121. pne.) također poznata po nadimku **Euergetis** ("Dobrotvorka") bila je seleukidska kraljica, koja je samostalno vladala od 125. pne. do 121. pne. Bila je kći egipatskog kralja Ptolemeja VI Filometora i njegove sestre Kleopatre II. Kraljicom je postala godine 150. pne. i nakon toga bila svjedok, odnosno sudionik brojnih previranja, dinastijskih sukoba, građanskih ratova i jačanja susjednog Partskog Carstva zbog koga se nekoć moćno Seleukidsko Carstvo svelo na područje današnje Sirije.

## U popularnoj kulturi
U BBC-jevoj TV-seriji *[[The Cleopatras]]* njen lik je tumačila Caroline Mortimer.
The Broken Hearts Club: A Romantic Comedy

***The Broken Hearts Club: A Romantic Comedy*** je romantična komedija iz 2000. godine u režiji Grega Berlantija o grupi gej prijatelja u West Hollywoodu.
## Radnja
Grupu prijatelja čine Dennis (Timothy Olyphant), fotograf koji drži grupu na okupu; Cole (Dean Cain), zgodan, harizmatični glumac, koji, često nenamerno, završi sa nečijim tuđim momkom; Benji (Zach Braff), najmlađi član grupe, koji je opsednut mišićavim muškarcima i koji trenutno ima poteškoća u životu, Howie (Matt McGrath), student psihologije koji duboko analizira svaku situaciju; Patrick (Ben Weber), cinik i Taylor (Billy Porter) koji se često razmetao svojom dugom vezom, koja je upravo okončana. Jack (John Mahoney) je stariji i iskusniji i često im daje savete. Problem nastaje kada se pojavi dvadestrogodišnji Kevin (Andrew Keegan) i pokuša da se uklopi u grupu. Njihovo prijateljstvo je tada stavljeno na probu.

U filmu se takođe pojavljuju i Nia Long, Mary McCormack i Justin Theroux, a cameo ima i Kerr Smith, koji je reditelja poznavao sa snimanja serije *[[Dawson's Creek]]* i koji je toliko uživao u scenariju da je pitao da se pojavi u filmu.

## Vanjske veze
*
Greg Berlanti

**Greg Berlanti** (rođen 24. maja, 1972.) je američki televizijski scenarista i producent.

## Biografija
Berlanti je rođen u gradu Rye u New Yorku u porodici italijanskog porekla. Studirao je na Northwestern University-ju. Radio je kao scenarista i producent za seriju *[[Dawson's Creek]]*, kao i za spin-off kratkog veka, *[[Young Americans (TV serija)|Young Americans]]*. Najpoznatiji je kao kreator i producent serije *[[Everwood]]*. Bio je, takođe, ko-autor serije *[[Jack & Bobby]]*.

Berlanti je napisao i režirao film *[[The Broken Hearts Club: A Romantic Comedy|Broken Hearts Club]]*, o grupi mladih gej prijatelja u West Hollywoodu, po ugledu na njegov krug prijatelja u tom periodu.

Godine 2006. Berlanti je radio kao konsultant na seriji *[[Brothers & Sisters (TV serija)|Brothers & Sisters]]*, a kasnije počinje da radi kao izvršni producent serije.

Godine 2008. Berlanti je bio koscenarista serije *[[Eli Stone]]*.
Greg Berlanti je otvoreno gej.

## Rad
; Pisac
* The Broken Hearts Club: A Romantic Comedy (2000)
* "Jack & Bobby" (2004) 
* "Everwood" (2002-2006) 
* "Eli Stone" (2007) 
* "Brothers & Sisters" (2006-2007)

;Producent
* "Everwood" (2002-2006)
* "Brothers & Sisters" (2006-2010)
* "Dirty Sexy Money" (2007)

;Reditelj
* The Broken Hearts Club: A Romantic Comedy (2000)
 
## Reference

## Vanjske veze

* 
* Greg Berlanti - biografija  na sajtu DawsonsCreek.com 
* Interview with Berlanti  na Television Without Pity
Bresnica

Bresnica je naziv nekoliko toponima:

## Hrvatska
* Bresnica, selo u općini Pleternica

## Slovenija
* Bresnica, selo u općini Ormož

## Srbija
* Bresnica, selo u opštini Koceljeva,
* Bresnica, selo u opštini Čačak,
* Bresnica, selo u opštini Bosilegrad u Pčinjskom okrugu,
* Bresnica, selo u opštini Vranje u Pčinjskom okrugu ili
* Bresnica, naselje u opštini Zvečan na Kosovu.
Jugosfera

**Jugosfera** (narodski **bivša Jugoslavija**) je izraz koji se koristi za teritorije nekadašnje Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije, odnosno današnjih država koje su do 1991. bile njen sastavni dio. To su:
* Slovenija
* Hrvatska
* Bosna i Hercegovina
* Srbija
** Kosovo (čiji je status predmet spora, s obzirom da ga dio država smatra teritorijom Srbije, a drugi dio nezavisnom državom)
* Crna Gora
* Makedonija

Izraz je prvi upotrijebio godine Tim Judah, novinar *[[The Economist]]a* godine 2009. Njegova upotreba se počela širiti u nauci kako bi zamijenila dotadašnji naziv **bivša Jugoslavija**, odnosno izbjegle zabune koje bi izazvalo njegovo eventualno korištenje za bivšu državu umjesto za današnje države-nasljednice. Izraz jugosfera se također koristi kako bi se izbjegle sve političke konotacije izraza Jugoslavija, odnosno ukazalo da je riječ prije o kulturnoj sferi, a ne političkoj zajednici.

## Povezano
* Raspad SFR Jugoslavije
* Jugonostalgija
* Jugoslavenstvo
* Jugoslaveni
* Zapadni Balkan

## Reference

## Vanjske veze
* Former Yugoslavia patches itself together: Entering the Yugosphere , eumonitor.net
* The "Yugo-sphere" 
* Jugosfera vijesti/vesti
Bivša Jugoslavija

**Bivša Jugoslavija** je izraz koji se koristi za:
* SFRJ, država koja je postojala od 1943. do 1992. godine;
* Jugosfera, ili područja država nastalih njenim raspadom.
Hanuka

**Hanuka** (, tiberijski: Ḥănukkāh), također poznat kao **Festival svjetla**, je osmodnevni židovskih praznik. Slavi se tokom osam noći koje započinju 25. kisleva po židovskom kalendaru - a što u gregorijanskom kalendaru može pasti od kraja novembra do kraja decembra.

Tim se praznikom spominje događaj iz 164. pne. kad je, nakon trogodišnjih progona i borbi, ponovno posvećen jeruzalemski Hram. Seleukidski kralj Antioh IV. Epifan, je bio zabranio židovske obrede u Hramu, te uspostavio štovanje Zeusa Olimpskog. To je potaklo židovsku pobunu, u kojoj su ih predvodili Makabejci. Nakon Epifanove smrti Hram je očišćen i ponovno posvećen.

S tim događajem povezana je legenda o svjetiljci koja je nastavila gorjeti u Hramu, premda za nju nije bilo dovoljno ulja. Hanuka je tako ostala bitno praznik svjetla. Židovi svake godine kroz sedmicu Hanuke pale posebne osmerokrake svijećnjake "hanukije" i to tako da svake večeri zapale po jednu svjetiljku toga svijećnjaka.

## Običaji vezani za praznik
U Talmudu (v. Talmud) je zabeležena legenda prema kojoj je u Hramu bilo oskrnavljeno sve ulje namenjeno obrednim svetiljkama. Ostala je samo jedna posuda koja nije bila oskrnavljena a u njoj je bilo ulja dovoljno za jedna dan. Međutim, svetiljka je gorela svih osam dana. Tako je paljenje svetiljki tokom ovog praznika postalo narodni običaj što je kasnije i ozakonjeno u Talmudu. Prvog dana se pali jedna svetiljka, a kasnije svakog dana po još jedna i tako do osam. Iz ovih razloga su nastali i osmokraki svećnjaci, koji se danas nazivaju hanukija, da bi se razlikovali od sedmokrakih (v. Menora). Ovaj praznik obično pada u decembru, tada se u kući ne radi ništa, a porodica obično sedi oko stola i igra se zvrčkom, koja se na jidišu naziva trendel.

## Vanjske veze
Milosrdni anđeo

**Milosrdni anđeo** ili **Anđeo milosti** može označavati:
* Milosrdni anđeo (serijski ubica), tip serijskog ubice;
* Milosrdni anđeo (film), snimljen u Egiptu 1946. godine;
* Operacija Milosrdni anđeo, izraz koji su američke i NATO vlasti koristile za bombardiranje Jugoslavije (SRJ) od strane NATO-a 1999. godine.

## Povezano
* Angel of Mercy
Radovan Jelašić

**Radovan Jelašić** (Baja,Mađarska, 19. februar 1968.) je srpski i mađarski ekonomista i bivši guverner Narodne banke Srbije. Prve godine života je proveo u selu Santovu odakle potiče i njegova porodica.

## Biografija
Školovanje je započeo u Santovu, a gimnaziju je na srpskom jeziku završio u Budimpešti. Diplomirao je 1992. na Ekonomskom fakultetu u Beogradu i magistrirao finansije 1995. na Univerzitetu u Ilinoisu, Čikago, SAD.

Bankarsku karijeru je otpočeo u Dojče bank (*Deutsche Bank*) u Frankfurtu, gde je četiri godine radio kao regionalni menadžer u Odeljenju za centralnu i istočnu Evropu. Od 1999. godine, kada prelazi u *McKinsey & Company Inc.* u Frankfurtu, radi na projektima u bankarskom sektoru u Nemačkoj, Poljskoj i Bugarskoj vezanim za kreditno finansiranje, privatizaciju, preuzimanje kompanija, organizaciono restrukturiranje, finansiranje korporacija i izradu strategije za hipotekarno poslovanje.

Na funkciji viceguvernera Narodne banke Jugoslavije - Srbije radi od decembra 2000. do jula 2003. godine. Za to vreme rukovodi razvojem i sprovođenjem restrukturiranja bankarskog sektora, reformom sektora kontrole, pregovorima o svim programima vezanim za finansijski sektor sa Međunarodnim monetarnim fondom, Svetskom bankom i Evropskom unijom, reorganizovanjem sektora za informacionu tehnologiju, osnivanjem odeljenja za finansiranje srednjih i malih preduzeća i organizacijom tehničke pomoći u Narodnoj banci.

## Pozicija guvernera NBS
Narodna skupština Republike Srbije, na predlog stranke G17+, imenovala ga je za guvernera Narodne banke Srbije 25. februara 2004. godine, a na tu funkciju stupa 1. marta iste godine. Posle donošenja novog Ustava i Ustavnog zakona, 26. septembra 2007. izabran je za guvernera Narodne banke Srbije sa novim mandatom od pet godina.

Podneo je neopozivu ostavku na mesto guvernera 23. marta 2010.

## Reference

## Povezano
* Spisak guvernera narodnih banaka Srbije i Jugoslavije
* Narodna banka Srbije

## Vanjske veze
* Narodna banka Srbije
## Vanjske veze
Operacija Milosrdni anđeo

**Milosrdni anđeo** je termin kojim je u SR Jugoslaviji nazivana operacija NATO bombardovanja SRJ. NATO nikada nije koristio ovaj naziv, a napad zapadnog saveza na SR Jugoslaviju iz 1999. godine se zvanično nazivala Operacija Saveznička sila (en. *Operation Allied Force*), dok se u oružanim snagama SAD koristio izraz *Operation Noble Anvil* (Operacija Plemeniti nakovanj).

Iako nije tačno utvrđeno odakle je potekao pojam «Milosrdni anđeo», neki smatraju da je skovan na početku NATO napada u Saveznom sekretarijatu za informisanje, kojim je tada rukovodio ministar bez portfelja Goran Matić. Neki smatraju kako je u pitanju bio pogrešan prevod izraza «Plemeniti nakovanj», a neki izvori kao izvor zabune navode generalnog sekretara KP Kine Đianga Cemina koji je navodno taj izraz greškom upotrebio prilikom komentarisanja bombardovanja. Sam Goran Matić tvrdi da su, prema njegovim podacima, Amerikanci zaista koristili taj izraz u fazi planiranja.

Ovaj pojam se pokazuje kao izvrstan anti-NATO i antizapadni mobilizator i dan-danas. Pojam «Milosrdni anđeo» je veoma prisutan u srpskim medijima i literaturi, govorima političara, crkvenim besedama, pa čak i školskim udžbenicima.

## Povezano
* Operacija Saveznička sila
* Operacija Potkovica

## Reference

## Vanjske veze
* O imenu NATO-napada protiv SR Jugoslavije i pojmu "Milosrdni anđeo"  (pescanik)
* Порекло имена "Милосрдни анђео" (RTS)
Milosrdni anđeo (serijski ubica)

**Milosrdni anđeo** je naziv koji se u medijima uvriježio za specifičnu kategoriju serijskih ubica čije su žrtve u pravilu osobe onemoćale starošću ili bolešču, a koje su počiniteljima ubistava bile povjerene na liječenje i brigu. Zbog toga su takve serijske ubice u pravilu ljekari, bolničarke ili medicinski tehničari koji dobrim poznavanjem medicine, farmakologije i bolničkih procedura znaju sakriti svoje tragove, odnosno navesti istražitelje kako su njihove žrtve umrle prirodnom, a ne nasilnom smrću. U pravilu je riječ o serijskim ubicama koje je najteže otkriti, odnosno dokazati njihove zločine.

Motivi *milosrdnih anđela* variraju - od onih vođenih vlastitim poimanjem altruizma, odnosno nastojanjem da svojim pacijentima nedobrovoljnom eutanazijom skrate nepotrebne patnje, do onih koje potiče neprijateljstvo prema "dosadnim" pacijentima, osjećaj moći izazvan oduzimanjem ljudskog života, a u nekim rijetkim slučajevima i seksualno uzbuđenje izazvano nečijom smrću.

## Reference
Pjesma Eurovizije 1967.

**[[Eurovizija]] [[1967|1967.]]** je bila 12. Eurovizija održana 8. travnja 1967. u Großer Festsaal der Wiener Hofburg u Beču (Austrija). Voditeljica je bila Erika Vaal. Pobijedilo je Ujedinjeno Kraljevstvo s pjesmom "*Puppet on a String*" koju je pjevala Sandie Shaw i osvojila skoro dvostruko od drugoplasirane Irske.

*[[L'amour est bleu|L'Amour est bleu]]*, pjesma Luksemburga u izvedbi Vicky Leandros, je završila 4. ali je postala najveći hit 1967.te američki broj 1. u instrumentalnoj verziji. Danska se povukla iz natjecanja i neće se vratiti do 1978.

Na natjecanju je kao predstavnik Portugala s pjesmom *[[O vento mudou]]* nastupio Eduardo Nascimento, pjevač rodom iz tada portugalske Angole, postavši prvi crni muškarac koji se natjecao na Eurosongu. Dio historičara vjeruje da je odabran za natjecanje prvenstveno zato da bi tadašnji portugalski diktator Antonio de Oliveira Salazar opovrgnuo optužbe da je rasist.

Jugoslaviju je predstavljao Lado Leskovar, koji je, slično kao i Berta Ambrož prethodne godine, svoju pjesmu *Vse rože sveta* izvela na slovenskom.

## Rezultati
ORF

Termin **ORF** ima više značenja.

* Otvoreni okvir čitanja
* Orf (bolest)
* Österreichischer Rundfunk
Österreichischer Rundfunk

**Österreichischer Rundfunk** (doslovno: *Austrijska radiodifuzija*), poznatija pod skraćenicama **ÖRF** odnosno **ORF** je austrijska državna kompanija za javni radiotelevizijski program. Sjedište joj je u Beču.

S radom je započela godine 1923. kao *Radiokomunikacijska kompanija* (RAVAG) i redovni program počela emitirati u februaru 1924. Do 1934. je s mrežom radio-odašiljača uspjela svojim programom pokriti cijelu teritoriju Austrije. Godine 1938. je nakon Anschlussa prestala s radom te ju je preuzeo Reichs-Rundfunk-Gesellschaft (RRG), radio-mreža Trećeg Reicha. Obnovili su je godine 1945. Saveznici nakon okupacije Austrije kao Radio-Beč, ali je tek 1958. objedinjavanjem dotadašnjih radio-stanica dobila današnji oblik.

## Grane
### Televizija
#### Programi
ORF televizija je pokrenula sljedeće programe:
* ORF 1
* ORF 1 HD
* ORF 2
* ORF SPORT PLUS
* TW1

## Vanjske veze
* Službena stranica
* Ö1 Međunarodne  informacije o programu Ö1.
* Austrijski sajtovi za emitiranje
* Austrijski DVB-T multipleksi
Eduardo Nascimento

**Eduardo Nascimento** (rođen **1944.** u Luandi, Angola) je angolski pevač, najpoznatiji po svom učešću u ime Portugalije na Evroviziji 1967. godine.

Nascimento je bio lider petoclanog benda Os Rocks, osnovanog u Luandi 1962. godine. Bend je otputovao u Portugal polovinom 1960-ih, učestvujući na festivalima pesama i puštajući dobro primljen EP, "Vish I Mai" 1966. Godine 1967. Nascimento je ušao na portugalski  izbor za pjesmu za Eurosong, Festival da Canção, kao solo umetnik sa pesmom "O vento mudou".Pobedio je na ovom događaju i otišao da predstavlja Portugal na 12. takmičenju za pesmu Evrovizije, koji je održan 8. aprila u Beču, gde je "O vento mudou" završio na 12. mjestu od 17 zapisa.

Nascimento je poznat po tome što je prvi crni muški izvođač na Evroviziji, godinu dana nakon što je Milly Scott iz Holandije postala prva crna žena koja peva. Sa Os Rocksom, Nascimento je 1968. godine objavio još jedan EP, "Do not Blame Me", prije nego što se odrekao svoje muzičke karijere i vratio u Angolu 1969.
Sandie Shaw

**Sandie Shaw** (rođena kao **Sandra Ann Goodrich** 26. februara 1947.) je engleska pop pjevačica, koja je stekla ogromnu popularnost 1960-ih. Najpoznatija je po tome što je kao predstavnik Velike Britanije nastupila i pobijedila na Eurosongu 1967. godine s pjesmom *Puppet on a String*.

Sandra Ann Goodrich je rođena i odgajana u Dagenhamu, Essek, Engleska. Kada je napustila školu, radila je u obližnjoj fabrici Ford Dagenham.Kad se počela baviti muzikom scensko ime " Sandie Shaw" dala joj je menadžerica Eve Taylor. Godine 1967. bila je pozvana od strane BBC-a da predstavlja Britaniju na takmičenju za pesmu Evrovizije u Beču. Imala je rezervu jer je osećala da će odlazak na Eurosng uništiti njen kredibilitet, ali je izvodila pet pesama na The Rolf Harris Showu, a javnim glasanjem je utvrđeno da treba da predstavlja Ujedinjeno Kraljevstvo sa pjesmom  Bill Madana i Phil Coultera "Puppet on a String". Iako nije volela pesmu, pesma je pobedila na takmičenju sa skorom rekordnom marginom glasanja."Puppet on a String" postao je i međunarodni hit (mada ne u SAD) i najveći prodajni singl godine u Nemačkoj, koji se kvalifikovao za zlatni disk za milion plus prodaju u Velikoj Britaniji i Evropi. Na globalnom nivou, singl je ostvario prodaju preko 4 miliona  koji ga čini najprodavanijom pobjedničkom pjesmom Eurosonga do danas.

Moda je takođe postala još jedna od njenih zaštitnih znakova, a 1968. godine je napravila modni brend Sandie Shaw. Iste godine održala je svoju TV emisiju, The Sandie Shav Supplement, i izdala LP istog naziva. Njen poslednji UK Top 10 hit (osmi mjesto) bio je "Monsieur Dupont" iz 1969. godine, koju je izvorno pevala njemačka pjevačica Manuela na njemačkom.

2013. godine povukla se iz svijeta muzike., nakon dugotrajne i uspješne karijere.

## Reference

## Vanjske veze

* Official website
* Biography at Allmusic.com
Todd Haynes

**Todd Haynes** (rođen 2. januara, 1961.) je američki filmski režiser, poznat po filmovima kao što su *[[Poison (film)|Poison]]*, *[[Velvet Goldmine]]*, *[[Far from Heaven]]*, za koji je dobio nominaciju za Oscara i *[[I'm Not There]]*.

## Biografija
Haynes je rođen u Los Angelesu. Studirao je semiologiju i umetnost na Brown Unversity-ju. Jedan je od osnivača AIDS aktivističkog kolektiva Gran Fury. Ovoreno je gej i živi u Portlandu u Oregonu.
## Karijera
Godine 1987. Haynes je snimio kratki film **' o životu [[Karen Carpenter]] koristeći [[Barbika|Barbike]] kao glumice. Međutim, zbog kršenja autorskih prava koristeći pesme grupe [[The Carpenters]] film je povučen iz distribucije nakon sudske presude.

Njegov prvi dugometražni film, ''[[Poison (film)|Poison]]'' je zasnovan na tekstu [[Jean Genet|Jeana Geneta]]. Sveštenik [[Donald Wildmon]], vođa organizacije [[American Family Association]] je napao [[National Endowment for the Arts]], koja je delimično finansirala film, zbog "eksplicitnih porno scena homoseksualaca tokom analnog seksa", iako sam nije pogledao film.

Njegov sledeći film, ''[[Safe (film)|Safe]]'' ga je potvrdio kao režisera šireg opsega nego što je epitet [[New Queer Cinema]] sugerisao.

Njegov naredni film, ''[[Velvet Goldmine]]'' inspirisan je [[glam rock]]om i životom [[David Bowie]]a iz faze [[Zoggy Stardust]]a. Snimio je i film inspirisan režiserom [[Douglas Sirk|Douglasom Sirkom]], ''[[Far From Heaven]]'', koji je dobio nominaciju za [[Oscar za najbolji originalni scenario]], kao i još preko 100 nominacija na različitim festivalima.

Njegov poslednji film premijerno je prikazan 2007, ''[[I'm Not There]]''. Film je eksperimentalna biografija [[Bob Dylan|Boba Dylana]].

Njegova muza i najčešća saradnica je glumica [[Julianne Moore]].

== Filmografija ==

=== Dugometražni filmovi ===
* ''[[Poison (film)|Poison]]'' (1991)
* ''[[Safe (film)|Safe]]'' (1995)
* ''[[Velvet Goldmine]]'' (1998)
* ''[[Far From Heaven]]'' (2002)
* ''[[I'm Not There]]'' (2007)

=== Kratki filmovi ===
* ''Assassins: A Film Concerning Rimbaud'' (1985)
* **' (1987)

### Television
* *Dottie Gets Spanked* (1993) *kratki film*

### Muzički spotovi
* *[[Disappearer]]* grupe Sonic Youth (1990)

## Reference

## Vanjske veze

* 
* 
* Senses of Cinema: Great Directors Critical Database
Lado Leskovar

**Vladimir "Lado" Leskovar** (rođen 23. 3. 1942. godine u Ljubljani) je slovenački pevač zabavne muzike.

Lado Leskovar je snimio više od 300 pesama u stilu šansone. Igrao je i u nekim slovenskim i stranim filmovima i gledališkim predstavama. Nakon završene niže gimnazije upisao se na Pomorsko srednjoškolsko odjeljenje u Piranu, gdje je diplomirao 1961. godine. Njegovo prvo priznanje u muzičkoj grupi osvojilo je 1963. godine na slovenskim popevkama na Bledu. Sa pesmom „Sve ruže sveta“ () je predstavljao Jugoslaviju na Pesmi Evrovizije 1967. godine i zauzeo osmo mesto. Kao novinar u uredniku radio je na RTV Slovenija. Od 1998. godine je slovenski ambasador UNICEF-a.

U 2008. godini je pod okriljem stranke Zares kandidovao se za poslanika u državnom zboru. U 2018. godini pod okriljem stranke Desus kandidovao se za poslanika u državnom zboru.


Lado Leskovar - Bil sem mlajši kakor ti.jpg|*Bil sem mlajši kakor ti* (1963)
Lado Leskovar - Memfis Tenesi.jpg|*Memfis Tenesi* (1966)
Lado Leskovar - Vse rože sveta.jpg|*Vse rože sveta* (1967)
Lado Leskovar - Čestitke.jpg|*Čestitke* (1968)
Lado Leskovar - Hej brigade.jpg|*Hej brigade* (1969)


## Vanjske veze
* Barikada World of Music
Marshall McLuhan

**Herbert Marshall McLuhan**, CC (21. jul 1911 – 31. decembar 1980) bio je kanadski prosvjetitelj, filozof, učenjak, profesor engleske književnosti, književni kritičar, retoričar i teoretičar komunikacija. McLuhanovo djelo se smatra jednim od temelja suvremenih medijskih teorija.

McLuhan je najpoznatiji kao tvorac izraza "medij je poruka" i "globalno selo". McLuhan je bio jedan od najpoznatijih svjetskih intelektualaca od kraja 1960-ih do svoje smrti, te još uvijek uživa reputaciju uticajne i kontroverzne ličnosti. Deset godina nakon smrti je proglašen "svecem zaštitnikom" časopisa *[[Wired (magazin)|Wired]]*.

## Vanjske veze

* Understand Media - A website dedicated to media literacy and media education with inspiration drawn from Marshall McLuhan's work.
* McLuhan Program in Culture and Technology at the University of Toronto
* Useful introduction to some of McLuhan's ideas by Jim Andrews
* UbuWeb Marshall McLuhan featuring the LP *The Medium is the Massage*
* Official Site
* CBC Digital Archives - Marshall McLuhan, the Man and his Message
* McLuhan global research network Liss Jeffrey's McLuhan bibliography free online 
* McLuhan Revisited  by Cecil Adams
* Marshall McLuhan/Finnegans Wake Reading Club  Venice, Calif. Very active West Coast USA club & link to Yahoo McLuhan group
* Mcluhan Tetrad Concept explained 
* McLuhan facts, sources, and class 
* McLuhan's Laws of Media 
* Marshall McLuhan: "The Medium is the Message" by Todd Kappelman
* A Biographical Introduction to Marshall McLuhan 
* Marshall McLuhan's Enduring Visions & Values 
* Philosophy and Application 
* MediaTropes eJournal Vol. 1, Marshall McLuhan's "Medium is the Message": Information Literacy in a Multimedia Age
* Extensions of McLuhan: An Audio Album Visualization 1968/2009 - by Cultural Farming
L'amour est bleu

**"L'amour est bleu"** (doslovno: **"Ljubav je plava"**) je pjesma iz 1967. godine čiju je muziku napisao André Popp, a tekst Pierre Cour. Prvi puzt ju je na francuskom izvela grčko-njemačka pjevačica Vicky Leandros (pod umjetničkim imenom *Vicky*) kao predstavnica Luksemburga na natjecanju za Pjesmu Eurovizije 1967. godiine. Tamo je osvojila 4. mjesto, ali je iste godine postala veliki hit zahvaljujući brojnim obradama među kojima se ističe instrumentalna verzija koju je izveo Paul Mauriat i postao jedini francuski muzičar koji je došao na 1. mjesto američke top-liste Billboard Hot 100.

Pjesma opisuje užitak i bol ljubavi u obliku boja (plava i siva) te elemenata (voda i vjetar).

Smatra se jednom od najpopularnijih i najčešće obrađivanim pjesama u historiji Eurosonga.

## Izvori i eksterni linkovi
* Official Eurovision Song Contest site, history by year, 1967.
* Detailed info and lyrics, The Diggiloo Thrush, "L'amour est bleu".

## Izvori
Puppet on a String

**"Puppet on a string"** je pjesma koju je godine 1967. Sandie Shaw kao predstavnica Velike Britanije izvodila i s njom pobijedila na natjecanju za pjesmu Eurovizije. Nakon toga je pjesma postala veliki hit, a Sandie Shaw snimila niz verzija na francuskom, italijanskom, španskom i njemačkom.

Usprkos toga, Shaw, koja je već bila etablirana pop-pjevačica, nije voljela ovu pjesmu, smatrajući je "seksističkom" i "kabaretskom".

## Vanjske veze
* Sandie Shaw Official Website
163. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **163. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Grakha i Talne** (ili, rjeđe, **godina 591. ''[[Ab urbe condita]]***). Oznaka 163. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je [[kalendarska era]] [[Anno Domini]] postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.



== Događaji ==

* Pobuna građana [[Aleksandrija|Aleksandrije]] vraća svrgnutog [[Ptolemejsko Kraljevstvo|egipatskog]] kralja [[Ptolemej VI Filometor|Ptolemeja VI]]. Rimljani interveniraju nastojeći podijeliti [[Ptolemejidi|ptolemejsku]] državu među suparničkim članovima porodice, tako da [[Ptolemej VIII Euerget]] dobiva [[Kirenajka|Kirenajku]] a Ptolemej VI [[Cipar]]. Dva brata prihvaćaju rimski prijedlog.
* U metežu nastalom smrću [[Seleukidsko Carstvo|seleukidskog]] kralja Antioha IV, [[Timarh]], seleukidski satrap [[Medija|Medije]] diže pobunu protiv malodobnog kralja [[Antioh V Eupator|Antioha V]] i regenta [[Lizija (sirijski kancelar)|Lizije]], pretvorivši Mediju u nezavisnu državu.
* [[Makabejski ustanak]]: Lizija nastoji pregovarati s pobunjenim [[Jevreji]]ma u [[Judeja|Judeji]], ponudivši im vjersku slobodu u zamjenu za polaganje oružja i formalno priznanje seleukidskog sizerenstva. Takvo rješenje prihvaćaju [[Hasidejci]], ali ne i vođa ustanika [[Juda Makabejac]] koji zahtjeva potpunu nezavisnost Judeje.
* Praizveden *Heauton Timorumenos'' (Samo-mučitelj), komad rimskog komediografa Terencija.

## Rođenja
* Tiberije Sempronije Grakho, rimski političar i plebejski tribun, poznat po pokušaju agrarne reforme koja je izazvala nasilnu reakciju konzervativne frakcije (Optimates) u Senatu i izazvao metež u Republici (u. 132. pne.)
* Marko Emilije Skaur, rimski političar i diplomat (u. 89. pne.)

## Smrti
* Zhang Yan, poznata pod formalnom titulom Xiaohui, carica kineske dinastije Han
Marko Emilije Skaur

**Marko Emilije Skaur** (*Marcus Aemilius Scaurus*) se može odnositi na:
* Marcus Aemilius Scaurus (pretor 56. pne.)
* Marcus Aemilius Scaurus (sin pretora)
* Marcus Aemilius Scaurus (konzul 115. pne.)
Carica Zhang Yan

**Zhang Yan** (tradicionalni kineski: 張嫣; pinyin: Zhāng Yān) (? - 163. pne.), poznata pod formalnom titulom **Carica Xiaohui** (孝惠皇后) bila je carica Kine za vrijeme dinastije Han. Bila je kći princeze Luyuan (kćeri cara Gaoa i carice Lü) te Zhang Aoa, princa od Zhaoa. Godine 192. pne. ju je nakon smrti djeda, cara Gaoa, baka Lü natjerala da se uda za njenog sina (i vlastitog tetka) Huija koji je postao novi car. U tom braku nije bilo djece, ali je, po nalogu carice majke Lü, Zhang Yan dala likvidirati nekoliko žena - carskih konkubina - i njihovu djecu usvojiti kao svoje, odnosno Huijeve sinove. Dvojica od tih sinova su kasnije postala carevi - Liu Gong i Liu Hong - ali ih je Zhang Yan obojicu nadživjela, preživjevši metež klana Lü godine 180. pne. Umrla je sedamnaest godina kasnije.
Jogurt-revolucija

**Jogurt-revolucija** je naziv za masovne proteste u SAP Vojvodini koji su započeli u leto 1988. godine, a svoju kulminaciju dobili u Novom Sadu 5.10. 1988. kada se pod opsadom demonstranata našla zgrada u kojoj su se nalazili najviši funkcionari SK Vojvodine. Protest je potekao iz Bačke Palanke. Radnike iz Bačke Palanke poveo je Mihalj Kertes. Sledećeg dana, kada je postalo izvesno da savezne vlasti odnosno JNA neće intervenisati kako bi rasterale demonstrante i prekinule opsadu, vodeći funkcionari su pristali na zahteve demonstranata i podneli ostavke te ubrzo nakon bili zamenjeni pristalicama Slobodana Miloševića.

Taj je događaj postao poznat kao antibirokratska revolucija, ali se kasnije - s obzirom da se sličan događaj nekoliko meseci kasnije dogodio u Crnoj Gori - počeo koristiti izraz "jogurt-revolucija". Naziv potiče iz izveštaja sa protesta u Novom Sadu koji je upotrebio Miodrag Popov, reporter RTV Beograd i koji je odmah izazvao kontraverze i različita tumačenja. M. Popov je u redakciji optužen da se previše cinično odnosio prema istorijskom događaju, dok su ga kolege branile da je to termin kojim je pokazana sva slabost vlasti koja je oterana jogurtom koji su demonstranti dobijali i njime gađali zgradu pokrajinske vlade u Novom Sadu, tražeći smenu političara.

Taj opis revolucjie je posle korišćen upravo protiv vlasti S.Miloševića kada se kritikovao njegov način smene vojvođanske vlasti "jogurtom". 

Termin "Jogurt revolucija" Miodraga Popova je ušao u političku istoriju, jer se do tada nikada nijedna revolucija nije nazivala takvim opisnim, ironičnim imenom. U godinama koje su sledile ovaj termin je bio inspiracija za davanje imena i drugim revolucijama koje su nastajale: "Balvan revolucija", "Plišana revolucija", "Nežna revolucija", "Baršunasta revolucija", "Svilena revolucija" i sl.