If....

***if....*** () je britanski igrani film snimljen 1968. godine u režiji Lindsaya Andersona, poznato kao najuspješnije ostvarenje u njegovoj filmografiji i kao jedan od najeksplicitnijih odraza tadašnjih burnih društveno-političkih zbivanja na svjetsku kinematogarfiju.

Radnja je smještena u elitni engleski internat gdje vlada stroga hijerarhija ne samo između učenika i nastavnika, nego i među samim učenicima gdje stariji učenici zlostavljaju mlađe i koriste ih kao sluge. Protagonisti, koje tumače Malcolm McDowell, Richard Warvick i David Wood su trojica učenika čije povremeno neovlašteno napuštanje škole i sitni nestašluci dovedu do okrutnog kažnjavanja od strane starijih kolega, te ih na kraju potaknu da se protiv represivnog sistema pobune koristeći vatreno oružje.

*if....* se temeljio na scenariju Davida Sherwina koji je, pak, inspiraciju bio pronašao u vlastitim iskustvima učenika internata Tonbridge School u Kentu. Režija je originalno bila ponuđena američkom sineastu Nicholasu Rayu, koji je, pak, bio prisiljen odbiti zbog vlastitih problema s mentalnim zdravljem. Anderson, koji ga je zamijenio, uspio je nagovoriti svoju nekadašnju školu Cheltenham College da mu posluži kao lokacija. Pri režiji filma je veliku inspiraciju pronašao u *[[Nula iz vladanja]]*, klasičnom filmu francuskog režisera Jeana Vigoa sa kojim dijeli temu i stil. Posebnu je pažnju izazvalo naizmjenično korištenje crno-bijelog i filma u boji, koji je Anderson kasnije objasnio tehničkim i financijskim razlozima.

Nakon premijere je *if....* izazvao pažnju i time da je, poput mnogih tadašnjih filmova, koristio kolaps dotadašnjih cenzorskih standarda da prikaže donedavno "problematične" sadržaje. Osim scena golotinje, u filmu je u oči upao i eksplicitni prikaz homoseksualnosti među učenicima. Britanski cenzorski odbor je filmu dao najstroži rejting X, ali manje zbog toga, a više što su se likovi i zaplet smatrali "subverzivnim", odnosno što je internat shvaćen kao alegorija britanskog establišmenta i društvenog poretka, odnosno pobuna učenika kao komentar na slične događaje među studentima širom tadašnjeg svijeta. Kada je sljedeće godine prikazan na Kanskom festivalu, doživio je veliki uspjeh i osvojio Zlatnu palmu.

*if....* se pokazao uspješnim i za mladog McDowella koji je privukao pažnju Stanleya Kubricka te tako osigurao angažman za ulogu Alexa u znamenitom filmu *[[Paklena naranča (film)|Paklena naranča]]*. Ulogu učenika Micka Travisa je, pak, ponovio u još dva Andersonova filma - *[[O Lucky Man!]]* i *[[Britannia Hospital]]* koji čine posebnu trilogiju, iako se ne smatraju nastavcima u najpreciznijem smislu riječi.

## Uloge

* Malcolm McDowell ... Michael Arnold "Mick" Travis
* Richard Warwick ... Wallace
* Christine Noonan ... Djevojka
* David Wood ... Johnny
* Robert Swann ... Rowntree
* Peter Jeffrey ... Direktor škole
* Arthur Lowe ... Mr. Kemp, direktor kuće
* Mona Washbourne ... Direktorica
* Ben Aris ... John Thomas, pomoćnik direktora
* Robin Askwith ... Keating
* Robin Davies ... Machin
* Rupert Webster ... Bobby Phillips
* Hugh Thomas ... Denson
* Michael Cadman ... Fortinbras
* Martin Beaumont ... Hunter
* John Garrie ... Nastavnik muzike
* Philip Bagenal ... Peanuts
* Charles Sturridge ... Markland
* Graham Crowden ... Nastavnik historije
* Tommy Godfrey ... Školski portir
* David Griffin ... Willens
* Charles Lloyd-Pack ... Nastavnik klasičnih predmeta
* Richard Everett ... Pussy Graves
* Ellis Dale ... Prodavač motocikla
* Peter Sproule ... Barnes
* Sean Bury ... Jute
* Brian Pettifer ... Biles
* Mary MacLeod ... Mrs. Kemp, supruga direktora škole
* Geoffrey Chater ... Kapelan
* Anthony Nicholls ... General Denson
* Michael Newport ... Brunning

## Reference

## Vanjske veze
* 
* 
*