open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Angel Maturino Resendiz

**Angel Maturino Reséndiz**, poznatiji pod nadimcima **The Railway Killer/The Railroad Killer** (*Željeznički ubica*) (1.8. 1959 – 27.6. 2006.) bio je serijski ubica pogubljen u američkoj državi Texas. Bio je ilegalni imigrant iz Meksika, koji je uskačući na vlakove putovao po SAD kako bi nesmetano mogao vršiti zločine. Kada je osumnjičen za serijska ubistva, 21.6. 1999. je nakratko postao 457. po redu bjegunac na listi 10 najtraženijih bjegunaca FBI. 

Resendiz je ubio najmanje 15 ljudi, pri čemu se najčešće služio kamenjem i tupim predmetima, a žrtve je napadao u njihovim kućama, obično u blizini željezničke pruge. Motiv je najčešće bila pljačka, odnosno nabavka novca za alkohol i drogu. U nekoliko slučajeva je ženske žrtve i silovao, uključujući i uglednu pedijatricu dr. Claudiu Benton. 

Resendizovo hvatanje je otežalo to što nije imao fiksnu adresu, odnosno što je koristio vlakove kako bi nesmetano i neprimjećeno putovao između Meksika, SAD i Kanade. Njegova sestra Manuela se, međutim, saznavši da ga traži FBI, uplašila da bi mogao biti ubijen od lovaca na ucjene te ga je u julu 1999. godine, u društvu duhovnog savjetnika nagovorila da prijeđe granicu između El Pasoa u Texasu i Ciudad Juareza u Meksiku te se preda teksaškom rendžeru Drewu Carteru.

Kada je uhapšen u julu 1999. godine, imao je 39 godine. Ubrzo je priznao 9 ubistava za koga su ga teretili, te još 2 ubistva za koje nije bio osumnjičen. Teksaški sud ga je proglasio krivim te osudio na smrt. 

U aprilu 2006. godine je, nekoliko mjeseci prije planiranog pogubljenja, priznao i ubistvo u San Antoniju počinjeno 1991. godine.

Resendiz je pogubljen smrtonosnom injekcijom 27.6. 2006. 

## Vanjske veze
* Article on Ángel Maturino Reséndiz 
* Biography of Ángel Maturino Reséndiz and timeline of his life 
* Article about Reséndiz's admission to two murders 
* PolkOnline article about Reséndiz's admissions 
* Railroad Killer returns to Houston 
* Texas Department of Criminal Justice on Angel Resendiz 
* Serial Killers A-Z, Resendiz
* Angel Resendiz 
* Angel Maturino Resendiz's last words.
Arhiepiskopija

**Arhiepiskopija** (grč. arhi- + episkopija), **1.** stupanj u organizaciji pravoslavne crkve viši od episkopije; **arhiepiskopstvo**; **2.** područje kojim upravlja arhiepiskop, oblast koja stoji pod duhovnom upravom arhiepiskopa; arhidijeceza; **3.** sjedište arhiepiskopa, zgrada u kojoj je smještena uprava crkvene oblasti kojom upravlja arhiepiskop.

## Arhiepiskopije...
* Ohridska arhiepiskopija (poslije 1018-1767)
* Žičko-pećka arhiepiskopija (1219-1346)

----
**Izvori**: 
* *[[Izvori#ELZ|ELZ]]*, *[[Izvori#HER|HER]]*, *[[Izvori#HOL|HOL]]*, *[[Izvori#Jurančič|Jurančič]]*, *[[Izvori#MEP|MEP]]*, *[[Izvori#RMS|RMS]]*, *[[Izvori#RSANU|RSANU]]*, *[[Izvori#Vujaklija|Vujaklija]]*
Duhovnik

**Duhovnik**, "svešteno lice" mirskog (svjetovnog) ili monaškog (kaluđerskog) reda, koje može obavljati određene vjerske službe i obrede. Sveštenik, svećenik je onaj što je uveden u red crkvenih službenika po crkvenim propisima i koji služi i vrši vjerske obrede. Misnik je onaj što može misu čitati, katolički svećenik. Pop je svjetovni sveštenik. Paroh, župnik, plovan je glavni sveštenik jedne crkvene opštine; prvi je pravoslavni, drugi i treći katolički. Pastor je protestantski paroh. Hodža je sveštenik muslimanski, rabin jevrejski. Kaluđer, monah, redovnik je sveštenik koji živi u manastiru odn. samostanu i ne ženi se; prvi i drugi pravoslavni, treći katolički (ne žene se ni župnici, za razliku od paroha); Otac je opšti naziv koji se upotrebljava za "svešteno lice" oba reda, svjetovnog i monaškog, u narodnom govoru i obraćanju.

----
**Izvor**:
* Miodrag S. Lalević: *"Sinonimi i srodne reči srpskohrvatskoga jezika"*, Beograd, 1974.
Žičko-pećka arhiepiskopija

**Žičko-pećka arhiepiskopija**, trajala je od 1219. do 1346, a osnovao ju je Sava Namanjić u srednjovekovnoj kraljevini Raškoj; sjedište je najprije bilo u Žiči, zatim u Peći.

## Historija
U Savino vreme, raška crkva je bila podređena ohridskoj arhiepiskopiji, i imala je samo tri eparhije (Ras, Lipljan i Prizren) u kojima su vladike bili Grci. Nakon što mu je brat Stefan Nemanjić 1217. od pape dobio kraljevsku krunu, Sava Nemanjić odlazi u maloazijski grad Nikeju, gde se nalazila prestonica vizantskog cara i carigradskoga patrijarha u egzilu (od kako su Latini osvojili Carigrad), te od njih isposlova da raška crkva postane arhiepiskopija 1219. godine. Po povrtaku u Rašku osniva osam novih episkopija: zetsku, hvostansku, humsku, topličku, budimljansku, dabarsku, moravičku i žičku eparhiju, koja postaje sedište nove arhiepiskopije. Sedište arhiepiskopa je smešteno u novoizgrađeni Manastir Žiča. Novoizgrađeni manastiri su bogato obdareni imanjima, šumama, vinogradima, pašnjacima, voćnjacima...

1221. godine je održan veliki državno-crkveni sabor u novom manastiru Žiča. Na saboru je arhiepiskop Sava predstavio svoj prevod vizantijskog Nomokanona, koji postaje najviši pravni akt. Tom prilikom, Sabor proklinje bogumile, kao i poglavare bosanske crkve koja je pružala utočište prognanih hrišćanima. Posle sabora su dovedene bogumilske starešine, koje su ispitivane i pokrštavane, a neke je i Sava lično isledovao: "*A one koji su propovedali jeres zadrža sa sobom kod crkve i nasamo ih tačno ispita.*" Nakon sabora je došlo do novih progona bogumila u Raškoj, a one koji nisu pristali da se odreknu svoje vere i pređu na pravoslavlje, "*s velikim beščašćem iz cele svoje zemlje izgonjahu*."

Crkva je naročito ojačala i obogatila za kralja Milutina, koji je mnogo izdvajao za podizanje novih crkvi i manastira, zbog čega je, uprkos nemoralnom životu, proglašen za sveca.

Nakon što je kralj Stefan Dušan preuzeo titulu cara, žičko-pećka arhiepiskopija je proglašena patrijaršijom (Pećka patrijaršija) 1346. godine.

## Izvori

## Povezano
* Pećka patrijaršija
* Istorija Srpske pravoslavne crkve
Arhiepiskop pećki

**[[Arhiepiskop]] pećki**, jedna od triju titula koje nosi poglavar Srpske pravoslavne crkve: arhiepiskop pećki, mitropolit beogradsko-karlovački i patrijarh srpski. Naziv titule nastao je od naziva Žičko-pećke arhiepiskopije.
Morejska Despotovina

**Morejska despotovina** je pokrajina koja je postojala u okviru Vizantije i kojom je upravljao jedan od prinčeva sa despotskom titulom. Obuhvatala je današnji Peloponez sa centrom u Mistri, a Turci su je osvojili 1460. godine.

## Naziv
**Morejska despotovina** je dobila naziv po srednjevekovnom nazivu za Peloponez koji je glasio ***Moreja***.

Prema narodnoj etimologiji, naziv su mu dali krstaši jer je bilo gusto obraslo dudovim drvećem ( ili ) koje se koristilo u proizvodnji svile koja je tada cvetala.

## Istorija Morejske despotovine
Morejska despotovina nastaje 1259. godine kada Mihajlo VII pobeđuje i zarobljava ahajskog kneza Vilijama II de Vilerdena u Pelagonijskoj bici. Vilijam je pušten iz zarobljeništva uz veliki otkup i predaju dela teritorija na istoku Peloponeza. Od tih novopripojenih poseda stvorena je preteča Morejske despotovine na čijem čelu se nalazio vojni zapovednik (strateg) koji je postavljan na period od godinu dana. Takvo stanje se zadržalo do 1308. godine od kada upravljanje nad oblastima postaje doživotno, a umesto stratega na položaj stupaju bliski članovi carske porodice.

Jovan VI Kantakuzin postaje vizantijski car 1347. godine i za svog naslednika i savldara određuje svog prvog sina Matiju Kantakuzina. Svom drugom sinu Manojlu dodeljuje titulu despota i postavlja ga na čelo poseda na Peloponezu koji se od tada nazivaju ***Despotovina Moreja***. Građanski rat između Paleologa i Kantakuzina definitivno se okončao 1383. godine kada Paleolozi preuzimaju kontrolu nad Morejskom despotovinom. Krajem 14. i u prvoj polovini 15. veka morejski despoti uništavaju ostatke krstaških država na jugu današnje Grčke. Međutim samo tri godine nakon što je Konstantin Dragaš uništio ostatke Ahajske kneževine 1443. godine, turski sultan Murat II uništava bedeme na Korintskom zemljouzu čime otvara put turskom osvajanju Peloponeza. Njegov naslednik Mehmet II 1460. godine osvaja Mistru i uništava Morejsku despotovinu, a sa njom i poslednje ostatke vizantijske vlasti na Balkanu.

## Morejski vladari
* Mihajlo Paleolog (1308-1316)
* Andronik Paleolog (1316-1322) 
* Manojlo Kantakuzin (1348-?) 
* Mihajlo Kantakuzin Asen ?
** Andrija Kantakuzin Asen (?-1354) 
* Manojlo Kantakuzin (1354-1380) (druga vlada)
* Matija Kantakuzin (1380-1383) 
* Dimitrije I Kantakuzin (1383) 
* Todor I Paleolog (1383-1407) 
* Todor II Paleolog (1407-1443) 
* Konstantin Paleolog Dragaš (1428-1449)
** Toma Paleolog (1428-1460) 
** Dimitrije II Paleolog (1449-1460)
Fife Symington III

**John Fife Symington III** (rođen 12. 8. 1945. u New Yorku) je američki poslovni čovjek i republikanski guverner države Arizona poznat po tome što je 1997 prisiljen na ostavku zbog osude za krivično djelo.

Fife Symington potječe iz jedne od najuglednijih američkih porodica, porijeklom iz Marylanda. Njegov pradjed je bio čelični magnat Henry Clay Frick, a otac mu je od 1969. do 1971. godine bio američki ambasador u Trinidadu i Tobagu. Njegova supruga Ann Ollin Pritzlaff, nasljednica Korporacije Ollin, je đakonica Američke episkopalne crkve.

Nakon što je na Harvardu diplomirao historiju nizozemske umjetnosti, za vrijeme vijetnamskog rata je služio u američkom ratnom zrakoplovstvu. Godine 1976. je osnovao vlastitu tvrtku - Symington Company - te se počeo baviti prodajom nekretnina.

Symington se 1990. godine kao član Republikanske stranke kandidirao za guvernera, te s 44 % glasova pobijedio na preliminarnim izborima. Njegov demokratski protukandidat je bio Terry Goddard, kojeg je na izborima tijesno pretekao, ali nije dobio nužnih 50 % glasova, pa je 26. 2. 1991. morao ići u drugi krug izbora koje je pobijedio s 52 % glasova.

Symingtonov prvi mandat je bio u sjeni optužbi za financijske nepravilnosti vezane uz propast kreditno-štednog udruženja Southwest Savings and Loans, ali je bez obzira na to stekao veliku popularnost među glasačima i glatko pobijedio na izborima 1994. godine.

Drugi mandat su označile daleko ozbiljnije optužbe vezane uz iznudu, davanje lažnih financijskih podataka i bankovnu prevaru. Symington je formalno optužen, a godine 1997. proglašen krivim. U skladu s ustavom Arizone, koji zabranjuje vršenje guvernerske dužnosti osuđenim osobama, Symington je bio prisiljen napustiti položaj.

Godine 1999. je ta presuda oborena na federalnom sudu zbog procesnih nepravilnosti, a godine 2001. je Symington formalno aboliran ukazom predsjednika Billa Clintona donesenim na posljednji dan njegovog predsjednikovanja (afera Pardongate).

Nakon napuštanja guvernerskog mjesta, Symington se posvetio kulinarstvu i osnovao Arizona Culinary Institute. Godine 2005. je dao naznake da bi se mogao vratiti u politiku, odnosno pokušati ponovno dobiti guvernerski položaj. Međutim, od toga je brzo odustao, a 2006. je doživio prvi izborni poraz u pokušaju da postane predsjednik Republikanske stranke u svom izbornom okrugu.

Početkom 2007. je izazvao dosta pažnje tvrdnjom da je 1997. godine za vrijeme Svjetala u Phoenixu ugledao NLO.

## Vanjske veze
* ''Arizona Republic'' special report on Fife Symington
* ''Arizona Republic'' biography of Fife Symington
* Pro-Symington website; tracks positive news coverage 
* Summary of the government's investigation
* Scottsdale Culinary institute
* Arizona Culinary institute
Nekretnine

**Nekretnine** ili **nepokretna imovina** (za koje se ponekad koristi i izraz **imobilije**), nazivi su kojim se u pravu označavaju sve one stvari koje ne mogu mijenjati svoj položaj u prostoru, a da im se pri tome ne uništi bit ili promijeni struktura.

Među nekretnine spada zemljište, kao i sve ono što je sa zemljištem povezano - zgrade, drveće, tuneli, mostovi i sl. Za takve nekretnine se koristi kriterij prirodnog svojstva. U nekretnine također primjenom građanskopravnog kriterija pertinencije ulaze i stvari koje pripadaju nekretnini - npr. inventar poljoprivrednog dobra.

Određene pokretne stvari također se zbog specifičnih razloga mogu propisima proglasiti i tretirati kao nekretnine, pri čemu su najpoznatiji primjer brodovi.

## Prevodi
* arapski: الممتلكات غير المنقولة
* bugarski: Недвижими имоти / НСНИ /
* češki: nemovitý majetek
* danski: fast ejendom
* finski: kiinteä omaisuus
* francuski: immobilier; biens immobiliers
* grčki: Ακίνητη Ιδιοκτησία
* italijanski: immobili; beni immobili
* japanski: 不動産
* kineski: 不動產
* korejski: 부동산
* latvijski: nekustamie īpašumi
* litvanski: nekilnojamas turtas; nekilnojamasis turtas; nejudamas turtas
* nizozemski: onroerend goed
* norveški: fast eiendom
* njemački: immobilien
* poljski: nieruchomość
* portugalski: imóveis; imóvel
* rumunjski: imobiliare; bunuri imobiliare
* ruski: Недвижимое имущество
* slovački: nehnuteľný majetok
* španjolski: immueble; bienes immuebles
* švedski: fast egendom
* turski: taşınmaz (mal); gayrimenkul

## Povezano
* Stvarno pravo

## Vanjske veze
Arhiepiskop

**Arhiepiskop** (arhibiskup, *arhipiskup*; grč. arhi- + episkop, slovenski *nadškof*), visoki čin u pravoslavnim i nekim drugim crkvama (odgovara nadbiskupu u Katoličkoj crkvi); poglavar arhiepiskopije; prvi među episkopima, pravoslavni episkop (vladika) sa sjedištem u centru crkvene pokrajine, nosi titulu mitropolita; prvi vladika; glavni episkop; starješina autokefalne crkve; počasna titula za episkopa.

Mada su svi episkopi jednaki po vlasti, radi očuvanja jedinstva crkava i radi uzajamne pomoći u otežanim okolnostima, još Apostolska pravila nekim episkopima daju pravo vrhovnog nadzora nad drugima. U 34. pravilu odlučeno je: episkopi svakog grada treba da znaju koji je prvi među njima, i da ga priznaju kao rukovodioca, pa ništa što je preko njihove vlasti ne treba da čine bez njegovog mišljenja.

Episkop aleksandrijski prvi je dobio titulu arhiepiskopa, vjerovatno zbog veličine njegove eparhije, jer je on upravljao crkvenim poslovima u čitavom Egiptu, Libiji (*Liviji*) i Pentapolju. Poslije uspostave patrijarhata, zvanje arhiepiskopa dobijali su oni mitropoliti koji su zadržali autokefalnost, tj. nisu bili zavisni od ovog ili onog patrijarha (na primjer, ciparski /*kiparski*/ arhiepiskop). I patrijarsi, i arhiepiskopi, i mitropoliti uvijek su se potpisivali jednostavno kao episkop ovog ili onog grada. U Rusiji je prvi episkop koji je dobio zvanje arhiepiskopa bio novgorodski, 1165. godine. Sada je to zvanje počasna titula i kao nagrada daje se episkopima.

Poglavar Srpske pravoslavne crkve nosi titulu **[[arhiepiskop pećki]], [[mitropolit beogradsko-karlovački]] i [[patrijarh srpski]]**.

## Arhiepiskopi...
* Arkadije (arhiepiskop), arhiepiskop olonecki (1784-1870)
* Arsenije, arhiepiskop novgorodski i staroruski (IX/X. st.)
* Arsenije I, arhiepiskop, prvi nasljednik sv. Save (?-1266)
* Arsenije, Brjancev, arhiepiskop harkovski (1839-?)
* Atanasije Veliki, arhiepiskop aleksandrijski, sveti otac Crkve (293-373)
* Danilo II, arhiepiskop srpski i biograf (oko 1270-1337)
* Genadije, sveti, arhiepiskop novgorodski (?-1506)
* Georgije, arhiepiskop astrahanski (1840-?)
* Georgije Konisk, arhiepiskop bjeloruski (1717-1795)
* German, sveti, arhiepiskop kazanjski (?-1567)
* Irinej, arhiepiskop pskovski i riški (1753-1818)
* Irinej, arhiepiskop irkutski, nerčinski i jakutski (IX. st.)
* Lav (arhiepiskop), arhiepiskop ohridski (1037-56) - *[[Izvori#EJ|EJ]]* (s.v. Ail)
* Makarije, pećki arhiepiskop i srpski patrijarh (?-1574)
* Makarios III, ciparski arhiepiskop i političar (1913-1977)
* Sava Nemanjić (Sveti Sava), arhiepiskop srpski (1175-1235)
* Teofilakt, arhiepiskop ohridski (oko 1084-1108) - *[[Izvori#EJ|EJ]]* (s.v. Ail) 
* Varlam, Denisov, arhiepiskop (1804-1873)
* Varlam, Petrov, arhiepiskop toboljski (?-1802)

## Izvori
* *[[Izvori#ELZ|ELZ]]*, *[[Izvori#HER|HER]]*, *[[Izvori#HOL|HOL]]*, *[[Izvori#Jurančič|Jurančič]]*, *[[Izvori#MEP|MEP]]*, *[[Izvori#RMS|RMS]]*, *[[Izvori#RSANU|RSANU]]*, *[[Izvori#Vujaklija|Vujaklija]]* (za prvi odlomak)
* *"Veliki pravoslavni bogoslovski enciklopedijski rečnik*" (tom I), Novi Sad, 2000. (za ostalo)
Srbulje

**Srbulje**, stare rukopisne ili štampane (15/16. vijek) crkvenoslavenskim ili staroslavenskim jezikom srpske recenzije. Imamo rukopise ili knjige srpskoslovenske redakcije, ili pisane starosrpskom azbukom; i knjige iz starih srpskih štamparija. Termin *Srbulje* je prvi put upotrebio Vuk Karadžić 1818. godine u *[[Srpski rječnik|Srpskom rječniku]]*. Najstariji spomen pojma nalazi se u jednom Vukovom pismu Jerneju Kopitaru od 1. augusta 1816. godine.

Sadržaj knjiga je uglavnom teološki i to isključivo pravoslavni.

Srbulje predstavljaju najveći dio srpskog književnog stvaralaštva od početaka pismenosti do posljednjih knjiga pisanih srpskoslovenskim tokom 18. vijeka. Do 14. vijeka pisane su na pergamentu, a od početka 14. vijeka i na papiru. Najčešće su u pitanju knjige za liturgijsku praksu, teološka literatura, monaško-asketski spisi, dogmatsko-polemičke rasprave, filozofsko-teološka dela, ali i hagiografije.

Umnožavanje knjiga štamanjem počelo je u srpskoj sredini u državi Đurđa Crnojevića gdje su u razdoblju od 1494. do 1496. štampane četiri knjige, između ostalih i prva štampana srpska knjiga *[[Osmoglasnik|Oktoih]]*, osmoglasnik iz 1494. godine. Tijekom 16. vijeka srbulje su štampane u Veneciji, u srpskim manastirima u Goraždu (v. Goraždanska štamparija), Gračanici, Mileševi, Mrkšinoj crkvi i Beogradu. U pitanju su knjige teološke sadržine namijenjene za crkvenu upotrebu. 

## Povezano
* Jerolim Zagurović

## Literatura
* *Mala enciklopedija Prosveta* (3 R-Š), Beograd, 1978.
* *Rečnik srpskohrvatskoga književnog jezika*, Novi Sad, 1967-1976.
* *Enigmatski rječnik - 6*, Bjelovar, 1984-1991.
Bogoslovija

**Bogoslovija** je visoka škola, fakultet ili crkveni zavod specijaliziran za učenje teoloških predmeta. Neretko služi pripremanju budućih svećenika.

## U Katoličkoj crkvi
U Katoličkoj crkvi bogoslovija je ustanova u kojoj žive bogoslovi, to jest svećenički kandidati dok pohađaju teološki fakultet te dok se pripremaju za đakonsko i svećeničko ređenje. Bogoslovija ima točno definirani ustroj. Prvi odgovoran za rad i život bogoslovije jest biskup, a u tome mu pomaže svećenik kojeg je imenovao rektorom bogoslovije. Uz njega bogoslovija ima i svojega duhovnika, ekonoma i prefekta.

## Reference
Stihar

**Stihar** (grč. *stikhárion*), dio odežde pravoslavnih sveštenika; dugačka i široka haljina, slična dugačkoj košulji, od bijele i šarene materije. Nosi se ispod felona. Odgovara albi u katoličkoj crkvi. *([[Izvori#Vujaklija|Vujaklija]], [[Izvori#HER|HER]], [[Izvori#SKOK|SKOK]])*

Stihare nose i dječaci kad učestvuju u nekim pravoslavnim obredima (npr. sahranama, litijama) ili običajima (vertep).
Vizitacija

**Vizitacija** (lat. *visitatio*) može značiti:

**1)** liječnički pregled i obilazak bolesnika u bolnicama, vizita;

**2)** provjeravanje dokumenata i tovara morskih brodova u svrhu borbe protiv kontrabande ili narušenja neutralnosti sa strane nezaraćenih zemalja;

**3)** regrutiranje, novačenje, vizita;

**4)** zvanična posjeta radi državne ili crkvene kontrole; obilazak i inspekcija crkvenih (katoličkih) župa ili (pravoslavnih) parohija (**kanonska vizitacija**); biskupov obilazak biskupije ili episkopov eparhije; izvještaj o takvoj posjeti;

**5)** pregled, pregledanje, pretresanje, smotra; naročito: pregled stanja u kojem se nalazi neka ustanova ili neko nadleštvo;

**6)** mali odred vojnika koji je pod nadzorom jednog podoficira.

U crkvenom značenju **vizitacija** označava, prije svega, posjetu hramu apostola Petra i Pavla po zavjetu ili po zakonu. U srednjem vijeku činili su je poklonici i bila je veoma rasprostranjena među vjernicima. Od godine 743. **vizitacija** je bila ustanovljena za episkope i mitropolite, a zatim i za svećenike i monahe koji su bili obavezni da se pojave pred papom.

Osoba koja vrši vizitaciju naziva se vizitator.

## Izvori
* Bratoljub Klaić: *"Rječnik stranih riječi"*, Zagreb, 1978.
* Vladimir Anić, Ivo Goldstein: *"Rječnik stranih riječi"*, Zagreb, 2002.
* Milan Vujaklija: *"Leksikon stranih reči i izraza"*, Beograd, 1991.
* *"Rečnik srpskohrvatskog književnog i narodnog jezika"", Beograd
* *"Rečnik srpskohrvatskoga književnog jezika"*, Novi Sad-Zagreb, 1967-1976.
* *"Veliki pravoslavni bogoslovski enciklopedijski rečnik''" (tom I), Novi Sad, 2000.
Sveštenica

**Sveštenica / svećenica** (kod Maretića i **svećenka**), ženska osoba koja se posvetila svešteničkom pozivu, npr. vestalka, svećenica božice Veste u starom Rimu.

Figurativno, **sveštenica / svećenica** je ona koja se potpuno predala službi nečemu.

## Povezano
* Sveštenik ili svećenik
* Sveštenstvo ili svećenstvo

## Izvor
* *"Rečnik srpskohrvatskoga književnog jezika"*, Matica srpska, Novi Sad, 1967-1976.
Vizitator

**Vizitator** (lat. *visitator*), zvanični pregledač, onaj koji vrši vizitaciju, osobito inspekciju crkvenih župa, pohoditelj crkvenih župa; crkvena ličnost (npr. kaluđer) koja obilazi manastire svog reda ili svoje oblasti; nadzornik imanja; posjetilac, pohodilac (zastarjelo: **vizitač**).

----
**Izvori**:
* Bratoljub Klaić: *"Rječnik stranih riječi"*, Zagreb, 1978.
* Vladimir Anić, Ivo Goldstein: *"Rječnik stranih riječi"*, Zagreb, 2002.
* Milan Vujaklija: *"Leksikon stranih reči i izraza"*, Beograd, 1991.
* *"Rečnik srpskohrvatskog književnog i narodnog jezika"", Beograd
* *"Rečnik srpskohrvatskoga književnog jezika"'', Novi Sad-Zagreb, 1967-1976.
Kler

**Kler** ili **klir** je jedan od naziva za **[[svećenstvo|sveštenstvo]]**. Član klera naziva se **klerik**. Od ove reči izveden je i pojam klerikalizam, nastojanje klera da utiče na politički i društveni život.

Nasuprot klericima, ostali vjernici označavaju se imenom laik; laik postaje klerikom kad primi prvu tonzuru. Klerici su u katoličkoj crkvi podijeljeni u niže i više redove, a najviši red je episkopat. Kanonsko pravo određuje klericima razne dužnosti i prava.

Klerici kao poseban stalež postoje u katoličkim, pravoslavnim i monofizitskim crkvama. Protestanti odbacuju pojam klera, držeći se Lutherove nauke o općem svećenstvu svih vjernika.

## Naziv

U grčkom riječ **hleros** znači žrijeb, odnosno žrijebom određenu stvar ili osobu (javni dužnosnici u grčkim demokracijama birani su žrijebom). Otuda nastaje kasnolatinska riječ **clerus**, a u staroslavenskom riječ **kliros** označava zajednicu svećenika. U srpskohrvatskom jeziku *kler* se uglavnom se koristi u Rimokatoličkoj crkvi, dok je u Pravoslavnoj odgovarajući termin *klir*.

Izraz **sveštenstvo / svećenstvo** može značiti:
# sveštenički čin, svešteničko dostojanstvo, zvanje sveštenika (svećenika);
# sveštenički stalež; ukupnost sveštenika, svi sveštenici, kler / klir.

## Historija

U ranokršćansko doba izraz "kler" označava čitavu zajednicu (općinu) vjernika. Svaka takva zajednica naziva se crkva. Postepeno, stvaranjem čvrste crkvene hijerarhije (pokornost biskupu koji vodi zajednicu kao što monarh vodi državu) i stvaranjem ideje jedne Crkve, pojam "kler" suzuje se na "duhovni stalež", svećenike (i one koje se pripremaju za svećenike) i redovnike i redovnice.

## Izvori
Orar

**Orar** je deo đakonske odežde. To je duga, široka traka koju đakon nosi na levom ramenu, a desnom rukom pridržava drugi kraj. Nosi se preko stihara.

Kada đakon podigne orar time daje znak vernima da je vreme da se moli određena molitva ili da se izvrši neka bogoslužbena radnja. Orar predstavlja anđeoska krila i simboliše gotovost đakona da brzo vrši volju Božju. Na orarima su često izvezeni šestokrili serafimi, čiji položaj krila prikazuje krst.

Sam naziv orar tumači se na više načina: prema latinskom *os*, *oris* - *usta, orarijum* jer đakon briše usta vernih posle pričešća. Grci izvode tu reč od *horio - gledam, posmatram* jer đakon prati službu i daje znak kada šta treba da se uradi ili kaže. Takođe postoji mišljenje da potiče od *horos - čas* jer đakon, držeći kraj orara s tri prsta, poziva narod na molitvu u određenim momentima.

## Vanjske veze
* Одежде
Gospodin Burns

}}
! Godina
| 81 ili 104
|- 
! Pol
| Muški
|- class}
! Kosa
| Seda
|- class}
!Posao
| Vlasnik Nuklearne elektrane u Springfildu
|- class}
|- class}
! Glumac
| Hari Širer
|}

**Čarls Montgomeri Berns**, poznat kao **Mister Berns**, ali poznat i kao **Monti Berns**, je izmišljeni lik u animiranoj TV-seriji *[[The Simpsons|Simpsonovi]]*. Glas mu je posudio Hari Širer. On je zli vlasnik Nuklearne elektrane u Springfilda i šef Homeru Simpsonu. Zagađuje okolinu i maltretita radnike, posebno Homera kojem ne može da zapamti ime.
S njim je skoro uvek Vejlon Smiters, njegov verni pomoćnik, savetnik i tajni obožavalac.

Mister Berns najbogatiji i najmoćniji građanin Springfilda i njegovo bogatstvo se procenjuje na 16,8 milijardi dolara. Svoju moć i bogatstvo Berns koristi da radi šta hoće, bez ikakvih posledica po njega.
Jednom se čak kandidavao za guvernera.
## Reference
Lista likova serije The Simpsons

Uz obitelj Simpson, *[[Simpsoni]]* uključuju i veliki broj sporednih likova: suradnika, učitelja, obiteljskih prijatelja, šire obitelji, poznatih osoba, izmišljenih likova i ostalih građana Springfielda.

## South Park rođendani
# Kyle Broflovski - 
# Stan Marsh - 
# Jimmy Valmer - 
# Butters Stotch - 
# Clyde Donovan - 
# Annie Knitts - 
# Millie Larsen - 
# Bebe Stevens - 
# Scott Malkinson - 
# Heidi Turner - 
# Lola - 
# Red McArthur - 
# Adam Borque - 
# Nate - 
# DogPoo Petuski - 
# Allie Nelson - 
# Betsy - 
# Ashley - 
# Jason White - 
# Kelly-Ann Barlow - 

## Porodica Simpson
# Homer Džej Simpson (rođen ), otac
# Mardžori "Mardž" Simpson (rođena , devojačko prezime Bouvije), majka
# Bartolomej Džodžo "Bart" Simpson (rođen ), sin
# Lisa Mari Simpson (rođena ), kćerka
# Margaret "Megi" Simpson (rođena ), kćerka

### Članovi familije porodice Simpson
# Abraham Džej "Deka" Simpson (rođen ), Homerov otac
# Mona DŽ. Simpson (rođena ), Homerova majka
# Žaklin Emili "Džeki" Bouvije (rođena ), Mardžorina majka
# Klensi Bouvije (rođen ), Mardžorin otac, 
# Patriša "Peti" Bouvije (rođena ), Mardžorina sestra, takođe Selmina sestra bliznakinja
# Selma Bouvije Tervilidžer Hac Meklur Stu (rođena ), Mardžorina sestra, Patrišina sestra bliznakinja
## Džab-džab (rođen ), Selmina iguana
# Ling Bouvije (rođena ), "Gu Gu Gaj Pan" Selmina usvojena kćerka
# Herbert Antoni "Herb" Pauel (), Homerov polu-brat
# Gladis Bouvije (rođena ), Mardžorina tetka
# Abi Simpson (rođena ), Homerova polu-sestra iz Britanije
# Amber, "Viva Ned Flanders" (rođena ), Homerova žena iz Las Vegasa
# Orvil Simpson (rođen ), Homerov deda
# Megi Junior (rođena ), Megina kćerka
# Ujak Artur (rođen ), Mardžorin brat
# Teča Hjubert, rođak Simpsonovih
# Teča Tajron, Homerov teča koji živi u Dejtonu, Ohajo
# Praujak Sajrus, stariji brat Abrahama Simpsona
# Pratetka Hortens (rođena ), jedna od pratetki Mardžori Simpson
# Oswald John "Old Tut" Simpson (rođen ) (nepoznat u kanonu glave) bio je najstariji sin Abrahama Simpsona I. i muž "Sretne" Dinsdale. Imali su petero djece, imena Orville, Bonita, Elrita, Twitta i Boris.

## Porodica Flanders
# Nedvard "Ned" Flanders (rođen ), otac dvoje dece, komšija Simpsonovih
# Mod Flanders, majka dvoje dece, Nedova supruga
# Rod Flanders, sin
# Tod Flanders, sin
# Baka Flanders

## Porodica Van Huten
# Kirk Van Huten, Milhausov otac, suprug Luen
# Luen Van Huten, Milhausova majka, supruga Kirka
# Milhaus Van Huten (rođen ), sin, Bartov najbolji drug
# Baka Van Huten, Kirkova majka i Milhausova baka
# Deka Van Huten, Kirkov otac, razveden od supruge, Milhausobe bake
# Sofi, Milhausova baka koja živi u Italiji
# Bastardo, Milhausov teča, Sofijin sin
# Pajro, američki gladijator, bivši dečko Luen, Milhausove majke

## Porodica Vigam

## Porodica Hibert

## Porodica Princ
Bart Simpson

}}
! Godina
| 10 
|- 
! Pol
| muški
|- class}
! Boja kose
| Žuta
|- class}
! Posao
| Učenik
|- class}
! Rođaci
| **Roditelji**: Homer, Mardž**Sestre**: Lisa i Megi**Tetke**: Pati i Selma
|- class}
! Glumac
| Nenski Kartrajt
|}
**Bartolomju Džodžo Simpson**, bolje poznat kao Bart, je izmišljeni lik iz crtane TV-serije Simpsonovi. On je najstarije dete i jedini sin Homera i Mardž Simpson i brat Lise i Megi. Zajedno sa svojim ocem Homerom, Bart je bez sumnje najpoznatiji i najprepoznatljiviji lik u seriji. Glas mu posuđuje Nensi Kartrajt.
Kako je navedeno u *Necenzurisanom porodičnom albumu Simpsonovih*, Bart je rođen prvog aprila, na Dan šale.
Lisa Simpson

}}
! Godina
| 8 (7 u video igri)
|- 
! Pol
| ženski
|- class}
! Boja kose
| Žuta
|- class}
! Posao
| Učenik
|- class}
! Rođaci
| **Roditelji**: Homer, Mardž**Brat i sestra**: Bart Simpson i Megi Simpson**Tetke**: Pati i Selma
|- class}
! Glumac
| Jardli Smit
|}

**Lisa Meri Simpson** je lik iz animirane TV serije Simpsonovi, glas joj pozajmljuje Jardli Smit. Met Grejning, kreator ove serije, dao joj je ime. Lisa je krajnje razumana devojka, s visokim IQ-om (159). Jedna od najboljih učenica u školi. Takođe svira i saksofon. Po veri je budista. Ćerka Homera i Mardž. Ima sestru i brata, Megi i Barta.
Maggie Simpson

}}
! Godina
| 1
|- 
! Pol
| ženski
|- class}
! Boja kose
| Žuta
|- class}
! Posao
| Nema
|- class}
! Rođaci
| **Roditelji**: Homer, Mardž**Brat i sestra**: Bart i Lisa**Tetke**: Pati i Selma
|- class}
! Glumac
| Nensi Kartrajt
|}
**Margaret "Maggie" Simpson** imaginarni je lik iz crtane TV serije Simpsoni. Najmlađi je član obitelji Simposon, sestra Barta Simpsona i Lise Simpson i kćer Homera J. Simpsona i Mardž Simpson.

## Lik
Nazvana je po sestri Matta Groeninga koja se zove Margaret, a zvali su je Maggie. Uvijek drži dudu u ustima i ispušta zvukove tipične za djecu od 2 godine. Zvukove je originalno izvodio sam Matt Groening, a kasnije glumica koja sinkronizira Lisu, Nancy Cartwright.

## Uloga
U uvodnoj špici, Marge je stavi u papirnatu vrećicu pa ona slučajno prođe kroz blagajnu. Uvijek se pojavljuje u seriji, ali važnije uloge nije često doživljavala. Jedna od njenih važnijih uloga je ona u epizodi **Smart and smarter** kada Maggie ide na IQ test i postigne rezultat 157 koji je veći od Lisinog. Lisa postane ljubomorna te bježi od kuće. Na kraju se ispostavi da 
Maggie ipak nije genijalka.
Orar (razvrstavanje)

Riječ **orar** ima tri značenja:
* orar (lat. *orarium*: ubrus), traka koju nosi pravoslavni đakon preko lijevog ramena;
* raspored sati; satnica, orarij (tal. orario);
* red vožnje, plovidbe ili letenja sredstava javnog prevoza; itinerar.

----
**Izvor**: *[[Izvori#HER|HER]]*
Sveštenik (u pravoslavlju)

**Sveštenik**, srpska riječ koja odgovara hrvatskoj riječi svećenik, u značenju opšti naziv za crkvene osobe koje su činom rukopoloženja, posvećenja osposobljene za vršenje crkvenih obreda i bogosluženja. Za vršioca vjerskih obreda postoji i naziv **sveštenoslužitelj**.

U Pravoslavnoj crkvi **sveštenik** je i čin u crkvenoj hijerarhiji između đakona i episkopa, pop. U tom drugom značenju nije opravdano riječ **sveštenik** zamjenjivati riječju **svećenik**. 

Figurativno, riječ **svećenik** (**sveštenik**) može se odnositi i na onoga koji se sav posvetio služenju nečemu.

----
**Izvor**:
* *"Rečnik srpskohrvatskoga književnog jezika"*, Matica srpska, Novi Sad, 1967-1976.
Kalemegdan

**Kalemegdan** je najveći beogradski park. Istovremeno je i najznačajniji kulturno-istorijski kompleks, u kojem dominira Beogradska Tvrđava iznad ušća Save u Dunav. Naziv Kalemegdan odnosi se samo na prostorni plato oko Tvrđave koji je osamdesetih godina 19. veka pretvoren u park. Plato je, dok je Tvrđava bila glavno vojno uporište Beograda, služio da se neprijatelj osmotri i sačeka za borbu; zbog toga i njegovo ime potiče od borba. Turci su Kalemegdan nazivali i Fićir-bajir što znači "breg za razmišljanje".

Preuređivanje u park otpočelo je, posle predaje Tvrđave Srbima (1867), po naređenju kneza Mihaila Obrenovića. Idejne skice za uređenje Kalemegdana napravio je prvi beogradski urbanista Emilijan Josimović. Zelenilo je zasađeno između 1873. i 1875. godine, kada Beogradskom tvrđavom komanduje pukovnik Dragutin Žabarac, ađutant kneza Miloša Obrenovića u doba njegove druge vladavine.

Plansko uređivanje Kalemegdana počinje 1890. Tada je vojska predala park Beogradskoj opštini. Ondašnji predsednik opštine Nikola Pašić odobrio je prvi kredit za uređivanje Kalemegdana od 10.000 tadašnjih dinara. Godine 1905. pristupilo se proširivanju parka, uređivanjem Malog Kalemegdana, koji se prostirao od paviljona "Cvijeta Zuzorić" do Zoološkog vrta.

Pre Prvog svetskog rata Kalemegdanski park završavao se na mestu gde su sada kamene stepenice (vode prema donjoj terasi). Zemljište iza ovih stepenica bilo je sve do 1929. potpuno neuređeno i obraslo u korov. Posle 1931. parkovske površine proširene su i na Gornji grad. U parku je postavljeno više spomenika poznatim kulturnim i javnim radnicima. Na Kalemegdanu su Vojni muzej, Umetnički paviljon "Cvijeta Zuzorić"

## Galerija

Datoteka:Kalemegdan 1.jpg|*[[Pobednik (spomenik)|Pobednik]]*, autor Ivan Meštrović
Datoteka:Kalemegdan 2.jpg
Datoteka:Kalemegdan 3.jpg
Datoteka:Kalemegdan 4.jpg


## Vanjske veze

* Kalemegdan Kompletan vodič kroz Srbiju
Marge Simpson

}}
! Godina
| 34 - 38 (zavisi od epizode)
|- 
! Pol
| ženski
|- class}
! Boja kose
| Velika plava kosa
|- class}
! Posao
| Nema posao
|- class}
! Rođaci
| **Muž**: Homer**Deca**: Bart, Lisa i Megi**Roditelji**: Klensi Buvije i Žaklin **Sestre**: Peti i Selma
|- class}
! Glumac
| Džuli Kavner
|}

**Mardž Simpson** () je izmišljeni lik iz animirane TV serije Simpsonovi. 
Mardž je Homerova supruga i Bartova, Lisina i Megina majka. Njeno devojačko ime je **Merdžori Buvije**. Ima dve starije sestre blizankinje - Peti i Selmu. Njena mama je Žaklin Buvije. Ima 34 godine i nosi cipele broj 46.
Za razliku od Homera, ona je jedna moralna i realna osoba koja svoje stavove voli da iznese u porodičnim diskusijama. Za razliku od Lise, ona argumentuje ne sa intelektualnog nego sa praktičnog stanovišta. Kod nevažnih stvari važi za povučenu i manje samopouzdanu osobu, dok pri važnim odlukama zna da bude energična i odlučna.
Matematička logika

**Matematička logika** zasniva se na na zakonima matematičkog aparata i koristi se matematičkim metodama. Predmet matematičke logike je dokaz.

Posmatrajmo rečenice
* 4 je paran broj (istinita)
* Triglav je viši od Monblana (neistinita)
Za ove rečenice možemo reći da li su istinite ili neistinite.
Za rečenice kao što su 
* xa<c

U logici je bitna forma, a ne sadržaj;
* Čovjek je smrtan i Šekspir je smrtan znači Šekspir je čovjek
* Ako je svaki kamen crven i ako je čovjek kamen znači čovjek je crven
Polarne koordinate

**Polarni koordinatni sistem** je sistem koordinata gde je pozicija tačke T određena njenom udaljenošću od jedne fiksne tačke R, ishodišta, zajedno sa uglom koji duž RT formira sa jednom fiksnom polupravom. Ishodište R se naziva *pol*, rastojanje RT naziva se *radijus vektor* (r), fiksna poluprava naziva se *polarna osa* (x-osa), na slici desno.

Ugao φ između polarne ose i radijus vektora naziva se *vektorski ugao*, ili *polarni ugao*, *azimut*, *amplituda*, pa i *anomalija*. Pozitivan smer ugla φ je obrnut smeru kazaljke na satu, negativna vrednost je u smeru kazaljke na satu. Koordinate tačke T su uređen par brojeva (r,φ). Polarne koordinate u ravni su korisne za sisteme sa centralnom simetrijom.

Polarni koordinatni sistemi se koriste i u tri dimenzije.

## Transformacije
**(P-D)** Polarni u Dekartov. Kada pol postavimo u ishodište Dekartovog pravouglog koordinatnog sistema, polarnu osu na h-osu, kao na slici, tada sledeći sistem jednačina transformiše polarne u Dekartove koordinate:

: x=r\cos\phi,\; y=r\sin\phi.

Na primer, tačka T(2,30°) je u polarnom koordinatnom sistemu; udaljena je 2 od pola R, njen radijus vektor položaja naget je pod uglom 30° prema polarnoj osi. Prema navedenim jednačinama, transformišemo njene koordinate u Dekartov sistem i dobijamo x=\sqrt{3},\; y=1, tj. njen položaj u Dekartovom pravouglom sistemu koordinata je T'(\sqrt{3},1).

**(D-P)** Dekartov u polarni. Ako su (x,y) Dekartove koordinate tačke T', tada su njene polarne koordinate T(r,\phi), gde je:

: r=\sqrt{x^2+y^2},\; \phi=\arctan(\frac{y}{x}),

pri čemu je ugao φ takav da je x:y:r=\cos\phi:\sin\phi:1.\,

Na primer, tačka sa Dekartovim koordinatama (-1,-1) ima polarne koordinate (\sqrt{2},225^o).

## Povezano
* Dekartov koordinatni sistem
* Sferni koordinatni sistem
* Cilindarski koordinatni sistem
Sekans

**Sekans ugla** je trigonometrijska funkcija oblika y = \operatorname{sc} a = \frac{1}{\cos a},.
 
Grafik ove funkcije predstavlja periodična kriva s periodom P=2\pi i asimptotama x=\left(k+\frac{1}{2}\right)\pi,\;|y|\ge 1..
Ima maximum u tačkama \left[(2k+1)\pi,-1\right], i minimume u (2k\pi,+1).
Kosekans

**Kosenkans ugla** je trigonometrijska funkcija oblika y = csc a = \frac{1}{\sin a},
ova funkcija je funkcija sekans suprotnog komplementnog ugla y=\operatorname{sc}\left(x-\frac{\pi}{2}\right). 

 
Grafik ove funkcije je ista kriva kao i za sekans sc a, samo pomjeren udesno za &pi;/2. asimptote su x = k&pi;. maksimumi su tačke \left(\frac{4k+3}{2}\pi,-1\right), , a minimumi \left(\frac{4k+1}{2} \pi , 1 \right) , \; k=0,\pm 1,\pm 2,... .
Georgije Pahimer

**Georgije Pahimer**, (grč. Γεώργιος Παχιμέρης, 1242–1310) bio je vizantijski pisac i istoričar. Rođen je Nikeji u Bitiniji, kamo je njegov otac bio pobegao nakon što su Latini osvojili Carigrad 1204. godine. Nakon što je Mihailo VIII Paleolog izbacio krstaše i povratio grad, Pahimer se s nikejskim dvorom preselio u Carigrad.

Kao knjižvnik Georgije Pahimer poznat je najviše po svom istoriografskom delu *Istorijski opisi* (Συγγραφικαὶ ἱστορίαι, 13 knjiga), u kome – nakon uvoda, gde obrađuje razdoblje od 1255. do 1261. godine – govori o periodu od 1261. do 1308. godine. Savremenik je događaja koje opisuje, i njegovo delo predstavlja jedino opširno istorijsko delo grčkog istoka toga doba. Pahimer daje i važne podatke o Južnim Slovenima, o kojima govori s oholim potcenjivanjem i prezirom, što je, uostalom, karakteristično i za druge vizantijske pisce ove epohe. U odnosu prema zapadnoj Evropi Pahimer ima naglašen grčko-pravoslavni stav, te oštro odbija uniju sa rimskom crkvom i često se upušta u dugačka dogmatska raspravljanja, što je opet tipično i za dalju istoriografiju epohe Paleologa.

Pored ovog istoriografskog dela, za sobom je ostavio mnoge retorske sastave i *[[progymnasmata]]*, jedan pregled Aristotelove filozofije, mnogobrojna pisma, prafraze govora i pisama Dionisija Areopagita i nekoliko pesama u heksametru na teme iz vlastitog života. Zaninmljiv je i njegov opis *Augusteuma*, stuba koji je Justinijan bio podigao u crkvi Aje Sofije u čast svojih pobeda nad sasanidskom Persijom.
Lorain, Ohio

**Lorain** je grad Okruga Lorain američke države Ohio. Prema popisu iz 2000. godine grad je imao ukupno 68.652 stanovnika što ga čini 10. po veličini gradom u državi. Lorain je smješten u Sjeveroistočnom Ohiju, na Jezeru Erie i ušću Black Rivera, zapadno od Clevelanda. Prvi put je naseljen godine 1807. a prvotno se zvao Charleston. Ford Motor Company je u gradu imala tvornicu, gdje se do 14.12. 2005. prouizvodio kombi Ford Econoline. Prostrane čeličane United States Steel Mills, čiji je dio nedavno nabavio Republic Steel, su duge gotovo 5&nbsp;km u južnom dijelu grada. One su otvorene od 1895. godine i u njima još uvijek radi lokalno stanovništvo. The Lorain Works su neke od rijetkih inetgriranih čeličana koje još uvijek rade u SAD.

## Demografija
Po popisu iz 2010. godine broj stanovnika je 64.097, što je 4.555 (-6,6 %) stanovnika manje nego 2000. godine.

## Reference

## Literatura

* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze

* City of Lorain
* Lizzie's Guide to Lorain  - Guide to Lorain's History for Kids
* Black River Historical Society - Museum of the City of Lorain
* Lorain County History  - Lorain History Project
* Scenes from recent International Festival
Ford Thunderbird

**Ford Thunderbird** je automobil koga u SAD proizvodi Ford Motor Company. U proizvodnju je ušao 1955. kao sportski dvosjed; za razliku od sličnog vozila Chevrolet Corvette, Thunderbird se nikada nije prodavao kao potpuni sportski automobil. Ford ga je opisivao kao osobni luksuzni automobil, opis stvoren za novi segment tržišta. Godine 1958. Thunderbird je dobio drugi red sjedala. Sljedeće generacije su postajale veće, sve dok se model nije 1977. godine smanjio, isto kao i 1980. godine. Prodaja je bila dobra do 1990-ih, kada su veliki kupei s dva vrata postali nepopularni; proizvodnja je prestala 1997. Godine 2002. je novi dvosjed ponovno lansiran, te je bio dostupan do kraja 2005. godine.

## Vanjske veze

* VTCI - Vintage Thunderbird Club International
* 1965 427 Thunderbird 
* Devoted to 1965 Thunderbirds 
* Chicagoland Thunderbirds ... Chicago's Own T-Bird Lovers
* Muscle Car Club T-Bird Gallery
* Thunderbird and Cougar Club of America
* Squarebirds.org - An website for vintage Thunderbirds with historical and technical information plus an active message board.
* AutoGuideWiki.com
* Thunderbird Registry forums for all generations 
* T-Bird Ranch
* Thunderbird Infoway
* Upper Midwest Thundercats  - An online community devoted to the MN12 and FN10 platform.
* Nebraska Thundercats - Nebraska Thunderbird Club.
* SuperCoupe Club Of America - An online community devoted to the Thunderbird SC.
* Fox T-Birds - An online community devoted to the FoxBody Ford Thunderbird
* Porthole Authority - Information resource for 1955 through 1957 and 2002 through 2005 Thunderbirds
* Obsolete Thunderbird  - An online community dedicated to 1967, 1968, 1969, 1970, and 1971 ford thunderbirds.
* http://www.foxtbirdcougarforums.com/
Mihailo Atalijat

**Mihailo Atalijat** (grč. Μιχαὴλ Ἀτταλιάτης, 11. vek) bio je vizantijski pisac, istoričar i državnik, koji se rodio u značajnom pamfilskom gradu Ataliji (Ἀτταλία) na južnoj obali Male Azije, odakle se preselio u Carigrad između 1030. i 1040. godine.

Vrlo obrazovan i vaspitan u klasičnom duhu, Atalijat je u Carigradu stekao i bogatstvo i društveni ugled, te je brzo napredao, pod različitim carevima, na najviše državne dužnosti, među kojima je bila i dužnost sudije vrhovnog sudskog tela u Vizantiji. Godine 1072. Mihailo Atalijat se bavio pisanjem raznih govora i pravnih spisa od kojih je sačuvan samo mali broj. Sastavio je za cara Mihaila VII Duku jedan zbornik vizantijskog prava. Pored toga, napisao je *Pravila siromašne kuće i manastira*, koji je osnovao u Carigradu 1077. godine. To je delo značajno za istoriju vizantijskog društva i njegovih običaja tokom 11. veka, a sadrži i popis knjiga koje su se nalazile u manastirskoj biblioteci.

Atalijatov književni rad poznat je naročito po njegovom istorijskom delu, koje nije stigao da dovrši jer ga je, izgleda, pisao pri kraju svog života. Svoju *Istoriju*, koja obuhvata vreme od 1034. do 1079. godine, pisac je posvetio caru Nikiforu III Votanijatu. To delo daje živopisni i pouzdani opis dvorskih revolucija i dominacije žena iz carskog okruženja, što su karakteristike ovog perioda prelaza sa zlatnog doba vizantijske istorija iz vremena makedonske dinastije na doba Komnina. Atalijat piše kao savremenik i očevidac događaja koje obrađuje. Premda opterećen uobičajenom pristrasnošću koja odlikuje vizantijske istoričare ovog perioda, njegov stil je tečniji i skladniji u odnosu na njegove neposredne prethodnike. Krumbacher hvali Atalijatove tačne ocene i osećaj za pravdu. U oba ova elementa on je bolji od svoga prethodnika, panegiričara i dvorjanina Mihaila Psela.

Atalijat zauzima istaknuto mesto u vizantijskoj književnosti. Svojim literarnim radom on se, slično Pselu, javlja kao vesnik preporoda koji doživljava vizantijska književnost u doba Komnina.
Georgije Akropolit

**Georgije Akropolit** (grč. Γεώργιος Ἀκροπολίτης, 1217–1282) bio je vizantijski pisac i državnik, rođen u Carigradu.

U ranoj mladosti Akropolita je otac poslao na dvor nikejskog cara Jovana III Duke Vataca, koji mu je poverio i važne državne poslove, a isto su potupili i Jovanovi naslednici Teodor II Laskaris i Mihailo VIII Paleolog. Godine 1244. postavljen je za velikog logoteta.

Kao vojni zapovednik 1257. godine u borbi protiv epirskog despota Mihaila II Duke Akropolit nije iskazao uglavnom nikakvu ratnu veštinu. Bio je zarobljen i dve godine držan u zatvoru, iz koga ga je oslobodio Mihailo Paleolog. Najvažniji Akropolitiv politički zadatak bio je pomirenje između grčke i rimske crkve, s čime se ranije sam nije slagao.

Godine 1261. vratio se u Carigrad kao rektor obnovljenog Carigradskog univerziteta. Godine 1273. Atalijat je poslat u diplomatsku misiju papi Grguru X, a sledeće godine, na Lionskom koncilu u ime vizantijskog cara priznao je duhovnu supremaciju Rima. Godine 1282. poslat je u diplomatsku misiju trapezuntskom caru Jovanu II, a umro je ubrzo nakon povratka s ovog putovanja.

Akropolitovo istoriografsko delo *Hronički zapis* (Χρονικὴ συγγραφή) nastavlja se na istoriju Nikite Honijata te obrađuje period od 1204. do 1261. godine, dakle od pada Carigrada tokom četvrtog krstaškog rata do oslobađanja grada. Zahvaljujući svom položaju, Akropolit se oslanja uglavnom na lična saznanja i iskustva. Ovo delo, čija je kraća parafraza sačinjena posle njegove smrti, predstavlja objektivan i pouzdan izvor koji je sastavio savremenik događaja koji se opisuju, kome su zvanični položaji velikog logoteta, vojnog zapovednika i poverljivog ambasadora omogućili da događaje posmatra iz velike blizine. Akropolit se smatra pouzdanim izvorom za činjenice, a pritom je njegov jezik lako razumljiv, premda ne pokazuje naročitu brigu za konstrukciju rečenice. Stil mu je arhaizirajući ali jasan.

Akropolit je napisao i nekoliko kraćih dela, među kojima je značajan nadgrobni govor Jovanu Vatacu, epitaf njegovoj ženi Ireni te panegirik Teodoru II Laskarisu. Dok se kao zarobljenik nalazio u Epiru napisao je i dva traktata o svetom duhu.

## Povezano
* Konstantin Akropolit, njegov sin
Sveti Ahil (episkop lariski)

**Sveti Ahil** je hrišćanski svetitelj. Rođen je u Kapadokiji. Učestvovao je na Prvom vaseljenskom saboru, gde je oštro napao jeretike i izazvao veliko divljenje.

U hrišćanskoj tradiciji pominje se da je Ahil, uzevši jedan kamen, viknuo arijevcima: "*Ako je Hristos stvorenje Božje, kako vi kažete, recite, neka iz ovog kamena poteče jelej*!" Jeretici su ćutali i čudili se takvom pozivu svetog Ahila. Tada je Ahil opet rekao: "*A ako je Sin Božji ravan Ocu, kao što mi verujemo, neka potekne jelej iz ovog kamena*". I jelej je zaista potekao.

Sveti Ahil je umro mirno u Larisi 330. godine. Samuilo, makedonski car, kada je osvojio Tesaliju, preneo Ahilove mošti u Prespu, na ostrvo u Prespanskom jezeru, koje se i danas zove Ahil, ili Ail.

Srpska pravoslavna crkva slavi ga 15. maja po crkvenom, a 28. maja po gregorijanskom kalendaru.
Engleska kuhinja

**Engleska kuhinja** oblikovana je umerenom klimom Engleske, njenom ostrvskom geografijom, kao i njenom istorijom, koja uključuju interakcije sa drugim evropskim zemljama te uvoz sastojaka i ideja iz tako različitih delova kao što su Severna Amerika, Kina i Indija, do čega je dolazilo kako tokom perioda Britanske imperije, tako i kao rezultat imigracije nakon završetka hladnog rata.

## Vanjske veze

* London Restaurants Guide 
* UK Vegetarian Society
* Wikibooks: Cookbook:Cuisine of the United Kingdom
* Food in 1850s London 
* Sandwich Guide (UK) 
* London Restaurants Booking and Guide
* A selection of British recipes and related information. 
* George Orwell: In Defence of English Cooking
* George Orwell: A Nice Cup of Tea
* London Restaurants Review Guide 
* Food Yorkshire 
* Eating the English way
* London Restaurants reviews by independent restaurant critics 
* English Recipe Collection
F-22 Raptor

**F-22 Raptor** je američki nevidljivi lovački avion pete generacije. Prvotno je zamišljen kao lovac za zračnu nadmoć, odnosno za borbu protiv sovjetskog ratnog zrakoplovstva, ali je opremljen za zračnu podršku kopnenim trupama, elektronsko ratovanje i signalne obavještajne zadatke. Prototip koji se dugo razvijao je imao oznaku **YF-22** a sam aparat bio poznat kao **F/A-22** u tri godine prije formalnog ulaska u službu američkog ratnog zrakoplostva u decembru 2005. pod nazivom **F-22A**. Lockheed Martin Aeronautics je glavni proizvođač i odgovorna za većinu trupa, sisteme naoružanja i konačno sklapanje F-22. Zajedno s Lockheed Martinom, partner Boeing Integrated Defense Systems gradi krila, krmeni trupi, avionsku integraciju, te 100% sistema za pilote, održavanje i trening.

## Vanjske veze

* Official project website
* F-22 Information on f22fighter.com
* F-22 News Archive
* F-22 Raptor Inside Out 
* F-22 Raptor at fighter-planes.com  Raptor information including comparison between the YF-22 and F-22.
* F-22 Raptor  Congressional Research Service report, 5. 1. 2005.
* Lockheed Martin/Boeing F-22A Raptor @ APA
* History of the F-22 program 
* Stealth fighter crashes , December 2004 article from the *Las Vegas Review-Journal*
* Interview - F-22 Chief Test Pilot, Paul Metz, 1998