Laza Kostić

**Lazar - Laza Kostić** (31. januar 1841 – 26. novembar 1910) je bio srpski pesnik.

## Biografija
Rođen je 1841 god. u Kovilju, u Bačkoj, u vojničkoj porodici. Osnovnu školu je učio u mestu rođenja, gimnaziju u Novom Sadu, Pančevu i Budimu, a prava i doktorat prava na peštanskom univerzitetu. Službovanje je počeo kao gimnazijski nastavnik u Novom Sadu; zatim postaje advokat, veliki beležnik i predsednik suda. Sve je to trajalo oko osam godina, a potom se, sve do smrti, isključivo bavi književnošću, novinarstvom, politikom i javnim nacionalnim poslovima. Dvaput je dopao zatvora u Pešti: prvi put zbog lažne dostave da je učestvovao u ubistvu kneza Mihaila i drugi put zbog borbenog i antiaustrijskog govora u Beogradu na svečanosti prilikom proglašenja punoletstva kneza Milana. Kad je oslobođen, u znak priznanja, bude izabran za poslanika Ugarskog sabora, gde je, kao jedan od najboljih saradnika Svetozara Miletića, živo i smelo radio za srpsku stvar. Potom živi u Beogradu i uređuje „Srpsku nezavisnost", ali pod pritiskom reakcionarne vlade morade napustiti Srbiju. Na poziv kneza Nikole odlazi u Crnu Goru i tu ostaje oko pet godina, kao urednik zvaničnih crnogorskih novina i politički saradnik knežev. No i tu dođe do sukoba, pa se vrati u Bačku. U Somboru je proveo ostatak života relativno mirno. Umro je 1910 god. u Beču a sahranjen je na Velikom Pravoslavnom groblju u Somboru.

Izabran je za člana Srpskog učenog društva 27. februara 1883, a za redovnog člana Srpske kraljevske akademije 26. januara 1909.

## Književni rad
Kao politički čovek i javni radnik Kostić je vršio snažan uticaj na srpsko društvo svoga vremena. On je jedan od osnivača i vođa „Ujedinjene omladine", pokretač i urednik mnogih književnih i političkih listova, intiman saradnik Svetozara Miletića. On se u Austriji borio protiv klerikalizma i reakcije, a u Srbiji protiv birokratske stege i dinastičara. Kad je zašao u godine, napustio je svoju raniju borbenost i slobodoumlje, pa je to bio razlog što se i njegov književni rad stao potcenjivati.
Kostić je svoje književno stvaranje počeo u jeku romantizma, pored Zmaja, Jakšića i drugih vrlo istaknutih pisaca. Pa ipak, za nepunih deset godina stvaranja on je odmah istaknut u red najvećih pesnika i postao najpoznatiji predstavnik srpskog romantizma. On je napisao oko 150 lirskih i dvaestak epskih pesama, balada i romansi;

tri drame:
* **Maksim Crnojević**, (napisana 1863, objavljena 1868) 
* **Pera Segedinac**(1882) i 
* **Uskokova ljuba** ili **Gordana** (1890);

estetičku raspravu:
* **Osnova lepote u svetu s osobenim obzirom na srpske narodne pesme** (1880),

filosofski traktat: 
* **Osnovno načelo, Kritički uvod u opštu filosofiju** (1884),

i veliku monografiju:
* **O Jovanu Jovanoviću Zmaju (Zmajovi), njegovom pevanju, mišljenju i pisanju, i njegovom dobu** (1902).

pored većeg broja članaka polemičnog karaktera, predavanja, skica i feljtona. Od prevodilačkog rada najznačajniji su njegovi prevodi Šekspira: „Hamlet", „Romeo i Julija" i „Ričard III". U prozi je napisao i nekoliko originalnih fantastičnih pripovedaka („**Čedo vilino**", „**Maharadža**", „**Mučenica**")

## Nagrada Laza Kostić

## Pseudonim
Enigmatični pseudonim Laze Kostića bio je **Lako Kola**. Neposredno nakon Berlinskog kongresa književnik, za koga je Jovan Skerlić jednom zgodom zabilježio da kalamburima rukuje "kao vašarski mađioničar oštrim noževima", napisao je na njemačkom jeziku i pod pseudonimom *Lako Kola* *"Okupaciju"*, komediju u četiri čina. Nudio ju je bečkim pozorištima, ali bez uspjeha, jer je u njoj bila suviše vidljiva alegorija da će Austro-Ugarska doživjeti slom zbog okupacije Bosne i Hercegovine. Prvi dio Kostićevog pseudonima premetaljka je drugog dijela, a cijeli pseudonim je dvostruka ponavljaljka. Pseudonim je nastao spajanjem prvih slogova piščevog imena i prezimena odnosno prezimena i imena.

## Izvori
* Jovan Nedić: *"Pseudonim Laze Kostića"*, *[[Miničvor]]*, XVIII, 519, 7 - Bjelovar, 13. II. 1986.

## Vanjske veze

* Laza Kostic Fond (Srpski)