open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Paralelogram

**Paralelogram** ili **pačetvorina** je četverougao s dva para paralelnih i sukladnih suprotnih stranica.  Drugim riječima, to je presjek dviju pruga. Naspramni ugalovi su također sukladni. Dijagonale (obično označene s *e*, kraća, i *f*, duža) se prepolavljaju (sjecište dijagonala je polovište svake dijagonale). Trodimenzionalna analogija paralelogramu jest paralelepiped.

;Definicija 1:
Paralelogram je centralno simetričan četverougao kome je centar simetrije presječna tačka dijagonala.

;Teorema 1:
Paralelogram ima ove osobine
* on je centralno simetričan četverougao
* dijagonale mu se polove
* naspramne stranice su mu jednake
* naspramni uglovi su mu jednaki
* susjedni uglovi su mu suplementni

;Teorema 2:
Četverougao sa osobinama
* centralno simetrična je figura
* dijagonale mu se polove
* naspramne stranice su mu jednake
* naspramni uglovi su mu jednaki
* susjedni uglovi su mu suplementni
* naspramne stranice su mu jednake i paralelne
je paralelogram

## Posebni slučajevi
* Romb - sve su stranice jednake duljine.
* Pravokutnik - svi su kutovi pravi.
* Kvadrat - pravokutnik jednakih duljina stranica (sve su stranice jednake, svi su kutovi pravi).

## Osobine

Paralelogram ima
* dva para paralelnih stranica,
* suplementne susedne uglove,
* jednake naspramne uglove,
* jednake naspramne stranice,
* dijagonale koje se uzajamno polove.

Ovih pet osobina su važne u sledećem smislu. Četvorougao koji nema bar jednu od navedenih pet osobina nije paralelogram i nema ni jednu od tih pet osobina. Dakle, svaka od tih osobina pojedinačno definiše pojam paralelogram, polazeći od pojma četvorougao.

## Formule

## Reference

## Vanjske veze

*Parallelogram and Rhombus - Animated course (Construction, Circumference, Area)
*Interactive Parallelogram --sides, angles and slope
*Area of Parallelogram at cut-the-knot
*Equilateral Triangles On Sides of a Parallelogram at cut-the-knot
*Definition and properties of a parallelogram with animated applet
*Interactive applet showing parallelogram area calculation interactive applet
Kraljevina Arles

**Arleško Kraljevstvo**, također znano i pod imenom **Drugo Burgundsko Kraljevstvo**, je bila samostalna država koja postoji između 933 i 1032. godine nakon čega je ovo kraljevstvo do prestanka svog postojanja 1378. godine sastavni dio Svetog Rimskog Carstva.

## Kraljevstvo

Koristeći raspad Zapadnofranačkog Kraljevstva Boso od Provanse proglašava sebe 15.12.879. godine za kralja Provanse nakon čega dolazi do franačkog napada na njegovu državu pri čemu će Boso izgubiti područje od kojega će biti stvoreni: Burgundsko Vojvodstvo i Kraljevstvo Gornje Burgundije za čijeg kralja će biti izabran 888 godine Rudolf I od Burgundije. Na ostacima Bosove države njegov sin Luj III. Slijepi biva 890. godine okrunjen za kralja Donje Burgundije. Kraljevi obje Burgundije se početkom devetog veka okreću prema Italiji u pokušaju da tamo osvoje teritorij i tamo postanu kraljevi. U tim ratovima Luj biva poražen od cara Berengara 905. godine nakon čega svu vlast u svojoj državi postepeno predaje Hugu od Italije. Tokom borbi za Italiju između Rudolfa II kralja Gornje Burgundije i Huga od Italije regenta Donje Burgundije biva postignut dogovor 924. godine po kojemu Rudolf II postaje 928. godine kralj oba kraljevstva (bez vojvodstva), a Hugo kralj Italije.

Nakon Rudolfove smrti 937. godine počinje 56 godina duga mirna vladavina njegovog sina Konrada Miroljubivog čiji jedini rat je bila istovremena invazija Saracena i Mađara koje okreće jedne protiv drugih i potom oboje uništava. Njega nasleđuje sin Rudolf III tokom čije vladavine dolazi do unutrašnje feudalne anarhije. Smrću Rudolfa III 6.9.1032. izumire vladajuća dinastija Arleškog Kraljevstva nakon čega je ono anektirano od Sveto Rimsko Carstvo|Svetog Rimskog Carstva]] čiji car postaje kralj Burgundije. Tokom sledećih 346 godina Arleško Kraljevstvo samo nominalno postoji dok istrovremeno njeni carski vladari daruju ili samo potvrđuju nezavisnost raznih njegovih delova (Savoja, Provansa, zapadna Švajcarska itd.) dok istovremeno ostale delove daruju francuskim kraljevima. 1378. godine car Karlo IV Luksemburški će za vladara ostatka teritorija Arleškog kraljevstva postaviti Karla VI kralja Francuske (tada još uvek samo prestolonaslednik) čime se i formalno prestaje postojati ovo kraljevstvo bez obzira što titula arleškog kralja ostaje u rukama svetih rimskih careva sve do 1806. godine.

## Povezano
* Kraljevstvo Burgunda
* Burgundsko Vojvodstvo
Sorrento

**Sorrento** (latinski: *Surrentum*) je ladanjski grad u provinciji - Napoli u regiji - Kampanija od 16 565 
## Geografija
*Sorrento* leži na istoimenom poluotoku - Sorrento koji razdvaja Napuljski zaljev od Zaljeva Sorrento. Poluotok Sorento je nastavak planinskog masiva Monti Lattari sa najvišim vrhom *Sant’Angelo* visokim 1 443 m.
## Historija

*Sorrento* je vjerojatno grčko naselje koje je za rimskih vremena bilo znano pod imenom - **Surrentum**, kao ladanjsko mjesto.

Za ranog srednjeg vijeka u 7. vijeku postao je prijestolnica istoimene kneževine. Od 1137. grad je dio normanske Kraljevine Sicilije.

U *Sorrentu* je 1544. rođen veliki pjesnik Torquato Tasso.
## Znamenitosti
Najveće znmenitosti *Sorrenta* su njegova *[[katedrala]]*, iz 14. vijeka, odtad često restaurirana, dograđivana više puta, a posljednji put samostan sv. Franje Asiškog i *[[Muzej]] Correale di Terranova* sa puno artefakata dekorativne umjetnosti iz Kampanije, srednjovijekovnih skulptura i slika .
## Privreda
*Sorrento* je od rimskih vremena poznato ladanjsko mjesto zbog krasne klime i lijepe okolice, pa je i danas prvenstveno turistički grad.

On je i centar poljoprivrednog kraja, poznat po svom vinu maslinovom ulju i agrumima.
## Gradovi prijatelji

## Izvori

## Vanjske veze

 
* by the CIA Factbook  
* Italian Railways 
* Italian National and Regional Parks 
* History of Italy: Primary Documents 
* List and maps of archaeological sites in Italy 
* WWW-VL: History: Italy  at IUE 
* Službene stranice grada  
* ''Sorrento'' na portalu Encyclopædia Britannica
The Phantom of the Opera (film, 1925)

***The Phantom of the Opera*** (u prijevodu, ***Fantom opere***) je američki crno-bijeli nijemi horor film snimljen 1925. u režiji Ruperta Juliana. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana francuskog književnika Gastona Lerouxa. Radnja je smještena u parišku Operu čiju upravu terorizira tajanstveni "Fantom" (čiji lik tumači Lon Chaney, Sr.), nastojeći je natjerati da kao glavnu zvijezdu opernih predstava postavi mladu, lijepu i talentiranu pjevačicu (čiji lik tumači Mary Philbin). *The Phantom of the Opera* je poznat kao jedna od najvjernijih adaptacija Lerouxovog romana, ali još više po impresivnoj ulozi Lona Chaneya, koji je još jednom potvrdio svoju reputaciju "Čovjeka s tisuću lica"; za potrebe uloge je ponovno sam dizajnirao vlastitu šminku i deformirani lik Fantoma učinio najsličnijem opisu u književnom predlošku. Film je doživio izuzetan komercijalan uspjeh i kompaniju Universal Studios potakao da nastavi snimati horor ili "filmove o čudovištima" koji će postati njena specijalnost u klasičnom dobu Hollywooda.

Samo snimanje filma su obilježili veliki problemi, uglavnom vezani uz sukobe režisera Juliana sa glumcima i ostatkom ekipe. Oni su se, između ostalog, odrazili da je film prije službene premijere snimljen u tri različite verzije - prvu, koju su producenti nakon test-premijere u januaru 1925. odbacili kao previše "gotsku"; drugu, u kojoj su nastojali publici povlađivati ubacivanjem humorističkih scena, ali koja se ispostavila previše razvučenom; i konačnu, koja je uglavnom sadržavala skraćeni materijal iz prve. Film je sadržavao i scenu maskenbala (u kome se Fantom pojavljuje prerušen u Masku crvene smrti; a koja je napravljena u Technicoloru. Godine 1929. je Universal, nastojeći iskoristiti zvučnu tehnologiju kompanije Western Electric, napravio još jednu verziju, odnosno na postojeći nijemi materijal je nadosnimio muziku i naraciju; za potrebe filma su snimljene dodatne scene s dodatnim likovima, tako da je Carlotta iz originalne verzije (gdje je glumi Virginia Pearson) postala Carlottina majka, a Carlottu glumila Mary Fabian.

U filmu je u maloj ulozi primabalerine nastupila Carla Laemmle, nećaka Carla Laemmlea, osnivača studija Universal, a što ju je činilo jednom od posljednjih hollywoodskih glumica sa stažom u nijemoj eri. Universalov studio gdje se film snimao - pozornica 28B - je po filmu stekao nadimak "Fantomska pozornica", a danas predstavlja najstariji sačuvani studio u Hollywoodu.

## Uloge
* Lon Chaney ... Erik, Fantom
* Mary Philbin ... Christine Daaé
* Norman Kerry ... Vicomte Raoul de Chagny
* Arthur Edmund Carewe ... Ledoux
* Gibson Gowland ... Simon Buquet
* John St. Polis ... Comte Philippe de Chagny
* Snitz Edwards ... Florine Papillon
* Mary Fabian ... Carlotta (verzija iz 1930. godine)
* Virginia Pearson ... Carlotta/Carlottina majka (verzija iz 1930. godine)

## Napomene

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* 
*
The Big Parade

***The Big Parade*** (u prijevodu ***Velika parada***) je američki crno-bijeli nijemi ratni film snimljen 1925. u režiji Kinga Vidora. Predstavlja adaptaciju autobiografskog romana *The Plumes* američkog književnika i veterana Laurencea Stallingsa. Protagonist, koga glumi John Gilbert, je neodgovorni mladić iz bogataške porodice koji se 1917. godine nakon ulaska SAD u prvi svjetski rat priključuje američkoj vojsci i odlazi na front u Francuskoj. Radnja prikazuje kako stiče prijateljstvo dvojice drugova iz niže klase i započinje ljubavnu vezu sa lijepom Francuskinjom (čiji lik tumači Renée Adorée) prije nego što će zajedno sa svojom jedinicom biti poslan u krvavu bitku u šumi Belleau. *The Big Parade* se isticao svojim, za dotadašnje standarde brutalno realističnim prikazom rovovskog ratovanja, kao i njegovih posljedica u obliku masovne pogibije i sakaćenja; zbog toga se često naziva i prvim važnijim anti-ratnim filmom u historiji Hollywooda i navodi da je potakao stvaranje kasnijih eksplicitno pacifističkih filmova kao *[[Na zapadu ništa novo (film, 1930)|Na zapadu ništa novo]]*. Mladi režiser Vidor se, nastojeći prikazati ratnu stvarnost, morao boriti s producentima koji su se bojali kako bi neki od mračnih detalja mogli odbiti publiku, te je snimio alternativnu, odnosno "blažu" verziju, koja je kasnije odbačena. Usprkos toga, *The Big Parade* je doživio ogroman uspjeh, što se često tumači ne samo Vidorovom režijom, nego i vještim kombiniranjem različitih žanrova - komedije u prvom dijelu i brutalne drame na kraju, a koju spaja melodramatski ljubavni zaplet. Prema nekim procjenama je sa 18-22 miliona dolara prihoda *The Big Parade* postao komercijalno najuspješniji film; sam Vidor je nedugo prije premijere pristao na molbu MGM-ovih advokata da se odrekne ugovorne stavke o 20 % prihoda, čime je ostao bez prilike da postane najbogatija ličnost u Hollywoodu. Umjesto toga je stekao reputaciju najuglednijeg hollywoodskog sineasta. Gilbert, koji je prije toga bio zvijezda B-filmova, je nastupom u *The Big Parade* postao "ozbiljan" hollywoodski glumac. *The Big Parade* se često navodi kao jedan od najboljih i najvažnijih nijemih filmova ikada snimljenih.

## Uloge
* John Gilbert - James Apperson
* Renée Adorée - Melisande
* Hobart Bosworth - Mr. Apperson
* Claire McDowell - Mrs. Apperson
* Claire Adams - Justyn Reed
* Robert Ober — Harry
* Tom O'Brien — Bull
* Karl Dane - Slim
* Kathleen Key - Miss Apperson
* Rosita Marstini - Melisandeina majka
* Julanne Johnston - Justine Devereux
* George Beranger - (kao Andre Beranger)
* Frank Currier
* Harry Crocker&nbsp;— Vojnik (van špice)
* Dan Mason - (van špice)
* Carl 'Major' Roup&nbsp;— Statist (van špice)
* Carl Voss- Oficir (van špice)

## Reference

## Vanjske veze
* 
* The Big Parade program booklet on archive.org
* The Big Parade at Virtual History
Ben-Hur: A Tale of the Christ

***Ben-Hur: A Tale of the Christ*** () je historijski roman američkog književnika Lewa Wallacea, originalno objavljen 12. novembra 1880. godine. Radnja je smještena na početak 1. vijeka, a protagonist je Juda Ben-Hur, jevrejski princ i bogati jeruzalemski trgovac koga njegov prijatelj, ambiciozni rimski oficir Mesala, lažno optuži za pobunu i da baciti kao roba na galiju; Ben-Hur zahvaljujući sticaju sretnih okolnosti postaje bogat i uspješan te se vraća u domovinu, ali će njegovu želju za osvetom ugušiti susret sa vršnjakom Isusom čija će kršćanska načela prihvatiti. *Ben-Hur* je postala jedna od najvažnijih kršćanskih knjiga 19. vijeka, i najpopularnije, odnosno najprodavanije djelo američke književnosti sve do *[[Prohujalo s vihorom (roman)|Prohujalo s vihorom]]* Margaret Mitchell; taj je primat ponovno preuzelo nakon uspjeha istoimenog filma. Također je poznato i kao prvo djelo fikcije koje je službeno blagoslovio papa Lav XIII.

U 19. i 20. vijeku je *Ben Hur* postao predmetom brojnih kazališnih i filmskih adaptacija, od kojih je verzija iz 1959. godine, u kojoj naslovnog protagonista tumači Charlton Heston poznata i po rekordnom broju osvojenih Oscara.

## Izvori

## Vanjske veze
* "Ben-Hur: The Book That Shook the World"  by Amy Lifson, *Humanities*, 30:6 (November/December 2009). Accessed 2010-04-20
* Trailer from 1959 Film version of ''Ben Hur'' Accessed 2010-04-20
* 
* ''Ben-Hur: A Tale of the Christ'', 1887 printing, scanned book via Internet Archive
* ''The Passion of Lew Wallace'' by John Swansburg, Slate, March 26, 2013.
1218 Aster

**1218 Aster** je asteroid glavnog asteroidnog pojasa sa srednjom udaljenošću od Sunca koja iznosi 2,262 astronomskih jedinica (AJ). 
Apsolutna magnituda asteroida je 12,9 a geometrijski albedo 0,061.

## Povezano
* Asteroid
* Asteroidni pojas

## Vanjske veze
* JPL stranica za dinamiku solarnog sistema
* Orbitalni elementi asteroida sa orbitom bliskom Zemlji 
* Asteroidi i male planete, univerzitet Harvard
* JPL podaci o asteroidu
Hromozom 1 (čovek)

**Hromozom 1** je najveći autozomni hromozom u kariotipu čoveka koji je zajedno sa hromozomima 2 i 3 svrstan u grupu A. Prema položaju centromere pripada metacentričnim hromozomima (vidi sliku). Na dužem kraku (q krak), odmah ispod centromere hromozoma 1 nalazi se sekundarno suženje . Sastoji se od 263 miliona parova azotnih baza, što čini skoro 8% ukupne DNK genoma čoveka.

## Geni i bolesti

Poznat je sadržaj i raspored gena hromozoma 1 koji izazivaju sledeće bolesti:

## Literatura

* Tucić, N, Matić, Gordana: O genima i ljudima, Centar za primenjenu psihologiju, Beograd, 2002.
* Marinković, D, Tucić, N, Kekić, V: Genetika, Naučna knjiga, Beograd
* Tatić, S, Kostić, G, Tatić, B: Humani genom, ZUNS, Beograd, 2002.
* Matić, Gordana: Osnovi molekularne biologije, Zavet, Beograd, 1997.
* Ridli, M: Genom - autobiografija vrste u 23 poglavlja, Plato, Beograd, 2001.
* Prentis S: Biotehnologija, Školska knjiga, Zagreb, 1991.
* Dumanović, J, marinković, D, Denić, M: Genetički rečnik, Beograd, 1985.
* Kosanović, M, Diklić, V: Odabrana poglavlja iz humane genetike, Beograd, 1986.
* Lazarević, M: Ogledi iz medicinske genetike, beograd, 1986.
* Švob, T. i sradnici: Osnovi opće i humane genetike, Školska knjiga, Zagreb, 1990.

## Vanjske veze
* [BioNet škola](http://www.bionet-skola.com/w/Hromozom_1_(čovek))
Ben-Hur (film, 1925)

***Ben-Hur*** je američki crno-bijeli nijemi historijski film snimljen 1925. godine u režiji Freda Nibloa. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana američkog književnika Lewa Wallacea. Naslovni protagonist, čiji lik tumači Ramon Novarro, je jevrejski princ i bogati trgovac u Palestini u prvoj polovici 1. vijeka, koga njegov dotada najbolji prijatelj, rimski oficir Mesala, lažno optuži za pobunu i pošalje kao roba na galiju. Radnja prati kako Ben-Hur sticajem okolnosti spasi rimskog admirala, te se vraća u domovinu gdje će se sresti sa Isusom. Temeljen na tada (i danas) najpopularnijem djelu američke književnosti, *Ben-Hur* se počeo snimati nakon mukotrpnih pregovora o prodaji autorskih prava. Snimanje je potrajalo dvije godine, započelo u Rimu, a završilo u Los Angelesu, te bilo obilježeno nizom problema zahvaljujući kojima je budžet porastao na astronomskih 4 miliona dolara, što ga čini najskupljim nijemim filmom u historiji. Zbog toga je studio MGM usprkos velike gledanosti na njemu izgubio novac, te profit dobio tek nakon što je 1930. godine izdana zvučna verzija sa nadosnimljenom muzikom. *Ben-Hur* se smatrao jednim od najprestižnijih projekata Hollywooda 1920-ih, te se odlikuje raskošnim i spektakularnim scenama, te uživa status jednog od klasika nijemog filma.

## Uloge

* Ramon Novarro ... Judah Ben-Hur 
* Francis X. Bushman ... Messala
* May McAvoy ... Esther
* Betty Bronson ... Mary
* Kathleen Key ... Tirzah
* Carmel Myers ... Iras
* Nigel De Brulier ... Simonides
* Mitchell Lewis ... Sheik Ilderim
* Leo White ... Sanballat
* Frank Currier ... Quintus Arrius
* Charles Belcher ... Balthazar
* Dale Fuller ... Amrah
* Winter Hall ... Joseph

;Statisti u sceni utrke dvokolica
* Reginald Barker
* John Barrymore
* Lionel Barrymore
* Clarence Brown
* Joan Crawford
* Marion Davies
* Douglas Fairbanks
* George Fitzmaurice
* Sidney Franklin
* John Gilbert

&nbsp;
* Dorothy Gish
* Lillian Gish
* Samuel Goldwyn
* Sid Grauman
* Rupert Julian
* Henry King
* Harold Lloyd
* Colleen Moore
* Mary Pickford

## Izvori
;Napomene

## Vanjske veze
* 
* 
* Getting It Right the Second Time&nbsp;— an comparative analysis of the novel, the 1925 film, and the 1959 film, at BrightLightsFilm.com
* A detailed article about the background of the movie
Kariotip

**Kariotip** (od grčke riječi *karyon* = sjeme ili jezgra) je broj i vanjski izgled kromosoma u jezgri eukariotske stanice. Pojam također obuhvaća cijeli skup kromosoma u vrsti ili u organizmu jedinke, odnosno kompletnu garnituru kromosoma neke vrste.

Kariotipi opisuju broj kromosoma i kako izgledaju pod mikroskopom. Pozornost se daje njihovoj dužini, položaju u centromeri, kako se povezuju, razlike u spolnim kromosomima i svim ostalim fizičkim osobinama. Priprema i proučavanje kariotipa dio je citogenetike.

Pojam ljudskog kariotipa uveden je i sistematiziran 1960. godine, iste godine kad je na konferenciji u Denveru standardizirana nomenklatura u području citogenetike. Kariotip čovjeka je kromosomski komplement jedne osobe. Kariotip ne valja miješati s pojmom kariogram, koji je kromosomska slika jedne stanice odnosno stanične linije. Kariotip i kariogram ne moraju se uvijek podudarati, za razliku od mozaičnih kariotipova koji uvijek odgovaraju jedan drugomu. Dva ili više kariograma čine kariotip.

## Izvori

## Povezano
* humani kariotip

## Vanjske veze

* BioNet škola
Centromera

**Centromera** je primarno suženje na hromozomu koje spaja sestrinske hromatide. Na centromeri se nalazi proteinska struktura, kinetohor, koja se formira na početku mitoze i ima ulogu da veže hromozom za deobno vreteno. Ona usmerava kretanje hromozoma za vreme deobe pošto se za nju vezuju konci deobnog vretena.

U anafazi mitoze (mejoze II) se uzdužno deli, čime se sestrinske hromatide razdvajaju (sada su to novi hromozomi) i odlaze na suprotne polove ćelije. Zahvaljujući tome novonastale, kćerke ćelije dobijaju međusobno iste gene i istovremeno i iste gene kao majka ćelija od koje su deobom nastale. Nepravilna, poprečna podela centromera dovodi do duplikacija i delecija (to su vrste strukturnih aberacija hromozoma).

Centromera deli hromozom na dva kraka:
* kratki krak (obeležava se prema međunarodnom dogovoru sa r) je deo hromozoma iznad centromere;
* dugi krak (obeležen sa q) se nalazi ispod centromere.

## Tipovi hromozoma
Prema položaju centromere razlikuju se **tipovi** hromozoma:
* metacentričan, ako se centromera nalazi na sredini hromozoma pa su njegovi kraci jednake dužine r=q);
* submetacentričan, kod koga je centromera bliža jednom kraju hromozoma (r < q).
* akrocentričan, kod koga je centromera sasvim blizu jednog kraja hromozoma,
* telocentričan, kod koga je centromera na samom kraju hromozoma tako da on ima samo jedan krak; ne postoji u humanom kariotipu.

## Reference

## Literatura

* Tucić, N, Matić, Gordana: O genima i ljudima, Centar za primenjenu psihologiju, Beograd, 2002.
* Marinković, D, Tucić, N, Kekić, V: Genetika, Naučna knjiga, Beograd
* Tatić, S, Kostić, G, Tatić, B: Humani genom, ZUNS, Beograd, 2002.
* Matić, Gordana: osnovi molekularne biologije, Zavet, Beograd, 1997.
* Ridli, M: Genom - autobiografija vrste u 23 poglavlja, Plato, Beograd, 2001.
* Prentis S: Biotehnologija, Školska knjiga, Zagreb, 1991.
* Dumanović, J, marinković, D, Denić, M: Genetički rečnik, Beograd, 1985.
* Kosanović, M, Diklić, V: Odabrana poglavlja iz humane genetike, Beograd, 1986.
* Lazarević, M: ogledi iz medicinske genetike, beograd, 1986.
* Švob, T. i sradnici: Osnovi opće i humane genetike, Školska knjiga, Zagreb, 1990.
* 
* 
*
Štrajk (film, 1925)

***Štrajk*** () je sovjetski crno-bijeli nijemi film snimljen 1925. godine, snimljen u režiji Sergeja Ejzenštejna. Radnja se događa godine 1903. u predrevolucionarnoj Rusiji i opisuje štrajk radnika jedne tvornice, koji na kraju bude brutalno i krvavo ugušen od strane carističke vlasti. *Štrajk* se navodi kao jedan od primjera Ejzenštejnovog korištenja filmske montaže kao najsnažnijeg sredstva filmskog izraza, pri čemu se posebno ističe završna scena u kojoj se prizori masakra radnika izmjenjuju s prizorima klanja stoke. Ejzenštejn, koji je načela montaže obrazložio u eseju napisanom tokom snimanja, *Štrajk* je napravio uz pomoć glumaca i umjetnika iz avangardnog pokreta Proletkult. Film je imao snažnu propagandnu notu, i originalno je bio zamišljen kao dio velikog ciklusa *Prema diktaturi*, koji je trebao opisati dolazak boljševika na vlast i stvaranje sovjetske socijalističke države. *Štrajk* se čvrsto drži ideoloških osnova tadašnje sovjetske kinematografije, te inzistira na kolektivizmu izraženom kroz "kolektivnog" protagonista nasuprot individualizmu. *Štrajk* je postigao veliki uspjeh, a od Ejzenštejna stvorio međunarodnu zvijezdu i učinio jednim od najuticajnijih svjetskih sineasta, a što će se dodatno potvrditi daleko poznatijim ostvarenjem *[[Oklopnjača Potemkin]]* snimljenim kasnije iste godine.

## Izvori

## Vanjske veze

* 
* 
* 
* ''Strike'' watchable and downloadable with Esperanto subtitles
12657 Bonch-Bruevich

**12657 Bonch-Bruevich** (1971 QO1) je asteroid iz glavnog pojasa asteroida koji je 30. avgusta 1971. otkrila astronom Tamara Mihajlovna Smirnova na Krimskoj astrofizičkoj opservatoriji.

Asteroid je dobio ime po fizičaru Alekseju Mihajloviču Bonč-Brujeviču.

## Vanjske veze
* Asteroid 12657 Bonč-Bruejvič u bazi JPL Small-Body Database Browser
Fatma Sultan

**Fatma Sultan** bila je ćerka otomanskog sultana Selima II i njegove supruge Sesilije Venije Bafo, poznatije kao Nurbanu sultanije. Rođena je u Manisi 1548. Njen suprug se zvao Sijavus-paša, koji je bio hrvatskog porekla. Umrla je 1580, u samo 32 odini života.
David Strauss

**David Friedrich Strauss** (Ludwigsburg, Württemberg, 27. januara 1808. – Ludwigsburg, 8. februar 1874.), njemački protestantski filozof, teolog i biograf čija je filozofija, koja je naglašavala društveni razvoj kroz unutarnji sukob suprotnih strana, bacila novi pogled na interpretaciju Biblije tako što je objašnjavao navode o Isusu Kristu u Novom zavjetu kroz mitološki pogled.

Tijekom obrazovanja na sveučilištu u Tübingenu - gdje je studirao teologiju - i Berlinu (1825.–31.), u periodu kojem je na njega utjecala doktrina Hegela, Strauss je predložio teoriju prema kojoj se hrišćanstvo razvijalo kroz međudjelovanje suprotnih struja i interpretacija, te na kraju dovelo do više religiozne sinteze koju imamo danas. Takva je analiza nadahnula njegovo prvo važno djelo, *Das Leben Jesu: kritisch bearbeitet* [*Isusov život: kritički ispitan*], iz 1836. U njemu je odbacio historijsku vrijednost Evanđelja te odbacio nadnaravne navode kao "mitologiju" ili nenamjerno stvoreno oličenje nade pisaca iz 2. veka iz primitivnih hrišćanskih zajednica. 

Predvidljivo, njemački protestanti su žestoko napali Straussa koji je potom pokušao ublažiti svoju kritiku komentarom da njegov rad ne uništava hrišćanstvo jer "se ionako sve religije temelje na idejama, ne na činjenicama". Ipak, isključen je iz predavanja i u Tübingenu i na sveučilištu u Zürichu.

Umirovljen i udaljen od akademskih teoloških krugova više od 20 godina, prebivao je u Ludwigsburgu i Darmstadtu, gdje je napisao nekoliko biografija političkih i intelektualnih figura te je držao politički ured kao provincijski zakonodavac. Završio je sa relizioznim temama kada je 1872. objavio *Der alte und der neue Glaube* [*Stara i nova vjera*], u kojoj je htio zamijeniti hrišćanstvo znanstvenim materijalizmom. Iako su ga kritizirali zbog nerazumijevanja biblijskih i teoloških tekstova, Strauss je svejedno utjecao na znanstvenike i istraživače Biblije 20. veka, pogotovo na polju historijskog Isusa.

## Povezano
* Kritika Biblije

## Vanjske veze

* ''David Strauss'' na Encylopedia Britannica
* Kratka biografija
* ''Isusov život'' - Straussovo najpoznatije djelo
* ''David Strauss'' na NNDB
Albert Seitz

**Albert Seitz** (Besançon, 24. jun 1872 – 23. septembar 1937) bio je francuski kompozitor i violist. Svirao je u Orchestre de la Société des Concerts du Conservatoire od 1900. to 1932.

## Izabrana djela
* Sekstet No. 1 za flautu, obou, klarinet, fagot, rog i klavir, Op. 22 No. 1
* Sekstet No. 2 za flautu, obou, klarinet, fagot, rog i klavir, Op. 22 No. 2
* Gudački kvartet u C-duru, Op. 24
* *Chant dans la nuit* za flautu i klavir (1901)
* *Fantaisie de concert* u D-molu za violu ili violončelo i klavir, Op. 31 (1904)
* *2 Pièces* za violinu i klavir, Op. 33
* *Andante cantabile* za klarinet i orgulje

## Reference

## Vanjske veze
*
Lecce

**Lecce** (grčki: Ἀλήσιον, latinski: *Lupiae*) je grad u Italiji, glavni grad istoimene provincije Lecce u Apuliji. Grad je 2012. imao 89.598 stanovnika.

## Geografija
Lecce leži na samoj peti Italije, na poluotoku Salentu (istočnom kraku Apeninskog poluotoka), u brdima unutrašnjosti. Lecce je udaljen 158 km jugoistočno od regionalnog centra Barija, 10&nbsp;km od Jadranskog, a 28&nbsp;km od Jonskog mora.

## Historija

Lecce je najvjerojatnije izrastao na mjestu starorimskog grada *Lupiae*. Nakon propasti Zapadnog Rimskog Carstva, gradom su vladali Bizantinci, Langobardi i Saraceni. Grad je postao sjedište dijaceze u 6. vijeku. Polovicom 11. vijeka  Lecce su zauzeli Normani i tu osnovali kneževinu. Od 1463. gradom vladaju aragonski kraljevi Napuljskog Kraljevstva, koji su ga utvrdili.

## Znamenitosti
Rimski amfiteatar i kripta iz 4. vijeka su najvredniji antički spomenici grada. Lecce je tokom 16. i 17. vijeka bio prosperitetni grad, pa je u tom razdoblju podignuto puno objekata u apulijskom baroku, od domaćeg kamena *pietra leccese* lakog za obradu, svijetlo žućkaste boje. Od njega je izvedena fasada katedrale Santa Croce i crkve SS. Niccolo e Cataldo u baroknom stilu. U istom stilu podignute su i biskupska palača, sjemenište i Palazzo della Prefettura u kojej je danas smješten provincijski muzej.

## Privreda
Lecce je centar poljoprivrednog kraja, pa je i njegova industrija vezana uz to. Grad ima mlinove, vinarije, mlinice za maslinovo ulje i tvornicu konzervirane hrane. Proizvode se i keramika, staklo i figure od kaširanog papira.

## Gradovi prijatelji

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice grada  
* ''Lecce'' na portalu Encyclopædia Britannica
Charles Armstrong

**Charles Armstrong** može biti:

* Charles Armstrong (veslač) (1881 - ?), američki veslač i olimpijski pobjednik;
* Charles Douglas Armstrong (1897 - 1985), britanski oficir, šef vojne misije kod Draže Mihailovića
* Charles Armstrong-Jones (1999 - ), britanski plemić, praunuk kralja Georgea VI
The Freshman (film, 1925)

***The Freshman*** () je američka crno-bijela nijema filmska komedija snimljena 1925. u režiji Freda C. Newmeyera i Sama Taylora. Naslovni protagonist, čiji lik tumači Harold Lloyd, je mladić koji se upisuje na univerzitet i popularnost među svojim kolegama nastoji steći igranjem američkog fudbala, bez obzira za što za to nema fizičke kvalifikacije. Snimljen u vrijeme kada se Lloyd nalazio na vrhuncu popularnosti, *The Freshman* je doživio veliku gledanost i potakao snimanje niza sličnih filmova na temu američkog fudbala; predstavlja komercijalno najuspješniji od svih Lloyodvih nijemih filmova. Scena utakmice, čiji su dijelovi snimljeni na stvarnoj utakmici Rose Bowl, je godine 1947. iskorištena u Lloydovom posljednjem filmu *[[The Sin of Harold Diddlebock]]*.

## Uloga
* Harold Lloyd ... Brucoš
* Jobyna Ralston ... Peggy
* Brooks Benedict ... Nitkov na koledžu
* James Anderson ... Junak koledža
* Hazel Keener ... Ljepotica na koledžu
* Joseph Harrington ... Krojač na koledžu
* Pat Harmon ... Trener američkog fudbala

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* The Harold Lloyd Trust
Percy Marks

**Percy Marks** (9. septembar 1891 - 27. decembar 1956) bio je američki književnik i univerzitetski profesor, najpoznatiji kao autor bestseler-romana *[[The Plastic Age]]*. Diplomirao je na Berkeleyu 1912. godine, a magistrirao na Harvardu, otpočevši karijeru nastavnika engleskog jezika na nizu američkih univerziteta kao što su Dartmouth College i Brown University; nju je nakratko prekinula služba u Vojska SAD u prvom svjetskom ratu. *The Plastic Age* je objavio 1924. godine; roman, u kome je na realističan način opisan život tadašnjih američkih studenata, je izazvao senzaciju, te usprkos zabrane u nekim dijelovima SAD postao bestseler. Sljedeće godine je po njemu snimljen uspješni film koji je učinio zvijezdu od Clare Bow. Marks se 1925. povukao sa univerziteta kako bi se u potpunosti posvetio pisanju. Godine 1927. se oženio za Margret Ellen Gates s kojom će imati kćer Sally Jean Marks, koja je kasnije postala profesorica međunarodnih odnosa na Rhode Island Collegeu.

## Bibliografija
Markosva objavljena djela uključuju:
* *[[The Plastic Age]]* (1924)
* *Martha* (1925)
* *Which Way Parnassus?* (1926)
* *Lord of Himself* (1927) (nastavak *The Plastic Age*)
* *A Dead Man Dies* (1929)
* *The Unwilling God* (1929)
* *The Craft of Writing* (1932)
* *A Tree Grown Straight* (1936)
* *Better themes, a college textbook of writing and re-writing* (1936)
* *And Points Beyond* (1937)
* *What's A Heaven For?* (1938)
* *The Days Are Fled* (1939)
* *No Steeper Wall* (1940)
* *Between Two Autumns* (1941)
* *Full Flood* (1942)
* *Knave of Diamonds* (1943)
* *Shade of Sycamore* (1944)
* *The College Writer* (1946)
* *Blair Marriman* (1949)
* *Round Valley Days* (nedovršeni rukopis)

## Reference

## Vanjske veze
* 
* Guide to the Percy Marks Papers (Yale University Library)
* The Plastic Age full text at Project Gutenberg
The Plastic Age

***The Plastic Age*** () je prvi roman američkog književnika Percyja Marksa, objavljen 1924. godine. Napisan je u vrijeme kada je Marks predavao na nekoliko univerziteta, te predstavlja realističan prikaz tadašnjeg studentskog života. Radnja se odvija na fiktivnom univerzitetu koji zajedno pohađaju muški i ženski studenti, te je sadržaj uključivao opise, bilo detaljne bilo implicitne, rituala studentskih inicijacija, bjesomučnog tulumarenja i seksualne aktivnosti. Kao djelo koje je u mnogo čemu odražavalo "opušteni" duh Burnih dvadesetih, i usprkos zabrani u Bostonu, *The Plastic Age* je postala druga najprodavanija knjiga u SAD 1924. Sljedeće godine je po njoj snimljen istoimeni film sa Clarom Bow, koji je također postao veliki hit; godine 1928. je snimljena još jedna adaptacija pod naslovom *Red Lips*.

## Vanjske veze
* The Plastic Age full text at Project Gutenberg
The Plastic Age (film)

:*Za album benda [[The Buggles]], v. [[The Age of Plastic]].*

***The Plastic Age*** () je američki crno-bijeli nijemi film snimljen 1925. u režiji Wesleya Rugglesa. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana Percyja Marksa, a po žanru predstavlja kombinaciju drame i romantične komedije. Glavni lik, koga tumači Donald Keith je mladi brucoš na univerzitetu koji se prilikom studentske inicijacije upozna sa prelijepom studenticom (čiji lik tumači Clara Bow), i zbog koje svaku noć počinje provoditi na bjesomučnim zabavama, a što počne uticati na njegove ocjene. Kao i roman, i film je predstavljao odraz novih, "opuštenih" standarda američke omladine u Burnim dvadesetim, te je doživio veliki uspjeh među publikom. Poseban dojam je ostavila Clara Bow, koja je nakon filma postala velika zvijezda; studio Paramount Pictures je upravo radi nje pristao na ugovor o spajanju sa studijom producenta B. P. Schulberga.

## Uloge

* Clara Bow ... Cynthia Day
* Donald Keith ... Hugh Carver
* Mary Alden ... Mrs. Carver
* Henry B. Walthall ... Henry Carver
* Gilbert Roland ... Carl Peters
* David Butler ... Coach Henley
* Gwen Lee ... Carlova djevojka

U manjim ulogama, nenavedeni na špici, se pojavljuju buduće zvijezde Janet Gaynor, Clark Gable i Carole Lombard.

## Vanjske veze
*
Bajo el cielo antioqueño

***Bajo el cielo antioqueño*** () je kolumbijski crno-bijeli nijemi film snimljen 1925. u režiji Artura Aceveda Vallarina. Protagonistica, čiji lik tumači Alicia Arango de Mejía, je djevojka iz kolumbijske oblasti Antioquia, koja bježi iz roditeljske kuće kako bi se mogla vjenčati za svog momka. Film je financirao lokalni magnat Gonzalo Mejía manjim dijelom u namjeri da promovira oblast Antioquie, a najviše kako bi zabavio svoje prijatelje iz tadašnje kolumbijske elite. Kao režiser je angažiran Arturo Acevedo, kazališni režiser koji je prethodne godine snimio *[[La tragedia del silencio]]*. Film, jedan od rijetkih iz tog doba, je restauriran 1990-ih, a danas se smatra jednim od najvrednijih dokumenata o životu Kolumbije 1920-ih.

## Literatura
* Hernando Martínez Pardo, *Historia del Cine Colombiano*, Editorial América Latina, páginas 50 a 55 y 80. 
* *Gran Enciclopedia de Colombia*, Arte, tomo 6, Editorial Círculo de lectores, páginas 192 a 195.

## Vanjske veze
*
Barletta

**Barletta** (latinski: *Barduli*) je grad u Italiji i jedan od tri administrativna centra provincije Barletta-Andria-Trani u Apuliji. Grad je 2012. imao 94.681 stanovnika.

## Geografija
Barletta leži na jugoistoku Apeninskog poluotoka, na obali Jadranskog mora, udaljena 55 km sjeverozapadno od regionalnog centra Barija.

## Historija
Moderna Barletta je izrasla u grad tokom srednjeg vijeka na mjestu starorimske luke i ladanjskog mjesta Bardulija koji je služio gradu Canusiumu (današnja Canosa di Puglia). Nakon propasti Zapadnog Rimskog carstva, Barduli su u 5. vijeku zauzeli Ostrogoti, a zatim Bizantinci i Langobardi tokom 6. vijeka. Barletta je postala dio Napuljskog Kraljevstva u 11. vijeku. Za vrijeme francuske opsade Barlette 1503. ispred zidina grada odigrala se viteška borba u kojoj su se borili 13 oklopljenih vitezova branioca protiv trinaestorice napadača, a branioci su odnijeli pobjedu. Barletta je od ranog srednjeg vijeka sjedište dijeceze, a od 1291. do 1818. bila je i sjedište izbjeglih nadbiskupa iz palestinskog Nazareta.

Za vrijeme Drugog svjetskog rata kod Barlette se 1943. odigrala bitka između jedinica Wehrmachta i talijanske vojske, koja je branila luku. Nijemci su upućeni da unište luku, kako ne bi pala u ruke nadirućoj britanskoj armiji. Brojčano slabiji Talijani su pobijeni, a luka uništena. Britanci su zauzeli Barlettu 1943. i u njoj je od tada djelovao izbjeglički logor, u kom je ispočetka bilo puno izbjeglica i ranjenika iz tadašnje Jugoslavije, od kojih su mnogi tu i pomrli. Nakon rata logor u Barletti dugo je služio za brojne raseljene osobe.

## Znamenitosti

Najznačajniji spomenici Barlette su gotička katedrala iz 1150. koja je proširivana tokom 14. i 15. vijeka, normanski zamak koji je značajno proširen između 1532. i 1537. za vladavine Karla V, cara Svetog Rimskog Carstva. U gradu se nalazi i crkva San Sepolcro iz 13. vijeka, i kolos iz Barlette (skulptura nekog od bizantskih careva). U Barletti je 1970. po projektu jugoslavenskog kipara Dušana Džamonje podignuta spomen-kosturnica umrlim ranjenicima i prognanicima NOB.

## Privreda i transport
Barletta je centar poljoprivrednog kraja, poznat po vinu, maslinama, bademima i voću. Grad ima i ograničenu industriju koja proizvodi kemijske, električne proizvode. U gradu se nalaze pilane, pogoni za obradu kože i izradu automobilskih dijelova. Barletta je podjednako važna trgovačka i ribarska luka.

## Gradovi prijatelji
*  Herceg Novi

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice grada  
* ''Barletta'' na portalu Encyclopædia Britannica
Bokser

**Bokser** može označavati:
* bokser ili boksač, osoba koja se bavi boksom kao sportom;
* bokser (oružje)
* bokser (pas)
Paris qui dort

:*Za američki film iz 1923. sa [[Lon Chaney, Sr.|Lonom Chaneyem]] v. [[While Paris Sleeps]].*

***Paris qui dort*** (), ponekad preveđen kao ***Pariz spava***, u međunarodnoj distribuciji poznat i pod engleskim naslovom ***The Crazy Ray*** (Luda zraka) ili ***3:25***, je francuska kratka crno-bijela nijema science fiction filmska komedija snimljena 1925. u režiji Renéa Claira. Radnja prikazuje kako talentirani, ali ludi naučnik aktivira uređaj koji "zamrzne" odnosno uspava cjelokupno stanovništvo Pariza. Protagonisti su grupa likova koji su sticajem okolnosti, bilo zbog leta avionom ili boravka na vrhu Eiffelovog tornja uspjeli izbjeći efekt uređaja, te situaciju u kojoj je metropola "uspavana" koriste za svakojake nepodopštine koje im u normalnim okolnostima ne bi padale na pamet. *Paris qui dort*, na koga su značajno uticali nadrealistički umjetnici, se smatra jednim od remek-djela avangardne francuske kinematografije 1920-ih, kao i najuticajnijih SF-filmova svih vremena. Često se navodi da su njegovi prizori i zaplet uticali na brojne kasnije postapokaliptične filmove.

## Uloge
* Henri Rollan ... Albert
* Charles Martinelli ... Naučnik
* Louis Pré Fils
* Albert Préjean ... Pilot
* Madeleine Rodrigue ... Hesta, putnica u avionu
* Myla Seller ... Nećaka/kćer naučnika
* Antoine Stacquet ... Bogataš
* Marcel Vallée

## Vanjske veze
* 
*
Il fu Mattia Pascal

***Il fu Mattia Pascal*** (u prijevodu ***Pokojni Mattia Pascal***) je roman italijanskog književnika Luigija Pirandella objavljen 1904. godine. Naslovni protagonist je muškarac čiji se život svodi na besperspektivni posao i brak u kome ga stalno maltretiraju supruga i punica. Radnja prikazuje kako impulzivno odlazi na izlet u Monte Carlo i pukom srećom osvoji veliku svotu novca na kocki, a pri povratku dozna da ga je supruga zahvaljujući pronađenom anonimnom lešu dala proglasiti mrtvim kako bi se udala za svog ljubavnika. *Il fu Mattia Pascal* se smatra jednim od najuspješnijih Pirandellovih romana, a usprkos morbidnih detalja zapleta ga karakterizira humoristički stil. Motiv zamjene i gubitka identiteta će kasnije biti korišten u daleko poznatijim Pirandellovim dramama kao što je *[[Enrico IV]]*.

Roman je tri puta ekraniziran - u Francuskoj 1925. kao nijemi film *[[Feu Mathias Pascal (film, 1926)|Feu Mathias Pascal]]* i 1937. kao istoimena zvučna verzija, te u Italiji 1985. pod naslovom *[[Le due vite di Mattia Pascal]]*.

## Izvori


## Literatura
* Giovanni Macchia, *Pirandello o la stanza della tortura*, Mondadori, Milano 1981.
* Luigi Sedita, *La maschera del nome. Tre saggi di onomastica pirandelliana*, Istituto della Enciclopedia Italiana, Roma 1988

## Vanjske veze
* Libro completo in PDF
* Audiolettura integrale di pubblico dominio
* Testo completo in Italiano
Feu Mathias Pascal

***Feu Mathias Pascal*** () je francuski crno-bijeli nijemi film snimljen 1925. u režiji Marcela L'Herbiera. Predstavlja adaptaciju romana *[[Pokojni Mattia Pascal]]* italijanskog književnika Luigija Pirandella. Naslovni protagonist, čiji lik tumači ruski glumac Ivan Mosjoukine je skromni seoski bibliotekar koji, pogođen porodičnim tragedijama i bračnim maltretiranjem, jednog dana impulzivno odlazi u Monte Carlo. Radnja prikazuje kako na kocki dobije ogromnu svotu novca, ali pri povratku dozna kako ga je supruga dala proglasiti mrtvim kako bi se udala za svog ljubavnika. L'Herbier je film nastojao snimiti nakon što je bio duboko impresioniran Pirandellovim kazališnim komadom *[[Sei personaggi in cerca d'autore]]*; italijanski pisac, dotada skeptičan prema filmskim ekranizacijama svojih djela, mu je pristao prodati autorska prava. Usprkos dužine, zbog koje se ponekad prikazivao u dva dijela, *Feu Matthias Pascal* je doživio veliki uspjeh kod kritike, ali i kod publike, pa se prikazivao i izvan francuskih granica. Kritičari su posebno hvalili Mosjoukineovu glumu, a *Feu Matthias Pascal* je na kraju postao komercijalno najuspješnije ostvarenje L'Herbierove karijere.

## Uloge
* Ivan Mosjoukine ... Mathias Pascal
* Marcelle Pradot ... Romilde
* Lois Moran ... Adrienne Paléari
* Marthe Mellot ... Madame Pascal
* Michel Simon ... Jérôme Pomino
* Jean Hervé ... Terence Papiano
* Pierre Batcheff ... Scipion Papiano

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* Virtual exhibition on the Albatros film production company, with an excerpt of ''Feu Mathias Pascal''.
Sei personaggi in cerca d'autore

**Šest lica traži autora** (tal. Sei personaggi in cerca d'autore) - drama talijanskog pisca Luigija Pirandella. Djelo je napisao 1921. godine i praizvedeno je iste godine.

To je aspurdna metateatralna drama o odnosu između autora, njegovih književnih likova i kazališnih profesionalaca. Premijerno je izvedena u Teatru Valle u Rimu s podijeljenim mišljenjem publike, uz povike iz gledališta "Manicomio!" ("Ludnica!"). Kasnije je prijem publike bio bolji. Pirandello je ​​u predgovoru 3. izdanja knjige, objavljene 1925., dodatno razjasnio svoje ideje i strukturu djela.

Predstava je imala svoju američku premijeru na Broadwayu 1922. godine.

## Radnja
Tematski i fabularno drama podsjeća na naturalističku predstavu. Isprepliću se dvije radnje i dvije stvarnosti. Glumci i Redatelj pripremaju probu nove Pirandellove komedije, ali tada na scenu dolaze članovi jedne obitelji i traže da se izvede drama prema njihovom životu. Glumci i Redatelj pristaju i tada obitelj izvodi svoju predstavu za vrijeme probe u kazalištu. Radi se o sudbini jedne obitelji, čiji se članovi određuju samo svojim obiteljskim odnosima, tzv: Otac, Majka, Sin, Pastorka, Dječak i Djevojčica.

Drama govori o tragičnoj smrti u obitelji: Otac je "dao" Majku svome Tajniku, s kojim je rodila troje djece. Tajnik je umro, a Otac je prije toga napustio obitelj. Majka počinje raditi u krojačkom salonu, da bi mogli prehraniti djecu. Taj krojački salon je zapravo javna kuća u kojoj Pastorka zarađuje novac kao prostitutka, a Majci je paravan, da sakrije od djece, čime se bavi. Vrhunac se događa, kada otac dođe u javnu kuću i krene u krevet s Pastorkom.

Stvarnost u djelu postaje iluzija, a iluzija postaje stvarnost. Obični ljudi postaju glumci, a glumci postaju obični ljudi. Članovi obitelji tada postaju vlastiti glumci. Glume sebe na temelju onoga što se dogodilo u stvarnom životu. Većina njih završila je tragično.

Djelo se pretvara iz tragedije u komediju i obrnuto. Pirandello je uspio pomiješati iluziju i stvarnost, ali to se nije pretvorilo u kaotičan čin. Svi dijelovi predstave, sa svim svojim elementima i odnosima između likova čvrsto su povezani s unutarnjom logikom. Međutim, to je bila velika promjena za ukus tadašnje publike i trebalo je dugo vremena, da je gledatelji prihvate kao umjetničko djelo.
Matera

**Matera** je glavni grad istoimene talijanske provincije Matera u regiji Basilicata od 60 009 stanovnika.

*Matera* je zbog lokaliteta **Sassi**, uvrštena 1993. na UNESCO - vu Listu mjesta svjetske baštine u Evropi
## Geografija
*Matera* leži na jugu Apeninskog poluotoka, u brdovitoj unutrašnjosti pored Tarantskog zaljeva, udaljena 60 km jugozapadno od regionalnog centra Barija i oko 50&nbsp;km sjeverno od zaljeva. Grad leži s obje strane uskog kanjona potoka Gravina.
## Historija
*Matera* je grad vrlo nejasne historije, po nekim predpostavkama nju su osnovali Rimljani oko 3. vijek pne. i nazvali - *Matheola* po konzulu Luciju Ceciliju Metellu. Ono što je sigurno je da su *Materu* zauzeli Langobardi, kao i svu Južnu Italiju - 664. nakon tog je bila u sastavu Vojvodstva Benevento, a nakon tog Kneževine Salerno. Nakon tog Materu zauzimaju Normani, pa je postala dijelom Napuljskog kraljevstva kojim su vladali španjolski Aragonci. Oni su je dali kao feud porodici Tramontano, ali su se početkom 16. vijeka Materani pobunili protiv njih i ubili grofa Giovannia Carla Tramontana. Napuljski kraljevi dodjelili su *Materu* kao feud rimskoj porodici Orsini, koja je vladala gradom od 17. vijeka do ukidanja feudalizma, početkom 19. vijeka.

Za vrijeme Drugog svjetskog rata - 21. septembra 1943., građani *Matere* su poveli ustanak protiv njemačkih okupacionih vlasti, i tako postali prvi talijanski grad u borbi protiv Wehrmachta.

## Znamenitosti

*Matera* je stekla svjetsku slavu zbog lokaliteta *Sassi di Matera* (Stijene Matere), čiji najstariji dijelovi potječu još iz prahistorije, pa se smatra najstarijim ljudskim staništem u Italiji. U tom dijelu grada, koji se stere na stijenovitoj padini kanjona, postoji od prahistorije običaj da su njegovi stanovnici - dubili svoje stanove u mekim sadrenim stijenama, ostavljajući samo jedan otvor za vrata.

*Sassa* je skup više kvartova; *Sasso Barisano*, *Sasso Caveoso*, *Civita* i *Murgia Matera*, ona su neobično pitoreskna i kaotična, brojne kuće su zapravo samo spilje, a kalete po nekim dijelovima idu po ravnim krovovima susjednih kuća.

Pored lokaliteta *Sassi di Matera*, najznačajniji spomenici *Matere* su katedrala Madonna della Bruna e di Sant'Eustachio, izgrađena između 1268.- 1270. u stilu apulijske romanike, i crkve *San Francesco* (temeljno restaurirana 1670.), *San Giovanni Battista* (13. vijek) i *San Pietro Caveoso* izdubljena u sadrenoj stijeni.
## Privreda i transport
Pored poljoprivrede koja je osnovna privredna aktivnost *Matere*, stanovnici se bave i kopanjem sadre, izradom predmeta od terakote i keramike.

Novi dio *Matere* izgrađen je kao i svi ostali moderni gradovi na svijetu, sa potpuno ordinarnim građevinama. 
## Slike iz Matere

datoteka:Matera01.jpg|Kaleta iz Sasso Caveose
datoteka:Sassi di Matera aprile06 05.jpg|Čudesno stepenište iz Sassa
datoteka:Matera0006.jpg|Romanička crkva San Giovanni Battista (13. vijek)

## Gradovi prijatelji
* , Vigevano

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice grada 
* ''Matera'' na portalu Encyclopædia Britannica
1276 Ucclia

**1276 Ucclia** je asteroid glavnog asteroidnog pojasa. Približan prečnik asteroida je 30,63 km, 
a srednja udaljenost asteroida od Sunca iznosi 3,182 astronomskih jedinica (AJ).

Inklinacija (nagib) orbite u odnosu na ravan ekliptike je 23,292 stepeni, a orbitalni period iznosi 2073,284 dana (5,676 godina). Ekscentricitet orbite asteroida iznosi 0,096. 
Apsolutna magnituda asteroida iznosi 10,40 a geometrijski albedo 0,130.

Asteroid je otkriven 24. januara 1933. godine.

## Povezano
* Asteroid
* Asteroidni pojas

## Vanjske veze
* JPL stranica za dinamiku solarnog sistema
* Orbitalni elementi asteroida sa orbitom bliskom Zemlji 
* Asteroidi i male planete, univerzitet Harvard
* JPL podaci o asteroidu
128 Nemesis

**128 Nemesis** je asteroid glavnog asteroidnog pojasa sa prečnikom od približno 188,16 km.
Afel asteroida je na udaljenosti od 3,093 astronomskih jedinica (AJ) od Sunca, a perihel na 2,407 AJ.

Ekscentricitet orbite iznosi 0,124, inklinacija (nagib) orbite u odnosu na ravan ekliptike 6,248 stepeni, a orbitalni period iznosi 1665,764 dana (4,560 godine). 
Apsolutna magnituda asteroida je 7,49 a geometrijski albedo 0,050.

Asteroid je otkriven 25. novembra 1872. godine.

## Povezano
* Asteroid
* Asteroidni pojas

## Vanjske veze
* JPL stranica za dinamiku solarnog sistema
* Orbitalni elementi asteroida sa orbitom bliskom Zemlji 
* Asteroidi i male planete, univerzitet Harvard
* JPL podaci o asteroidu