open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Barquisimeto

**Barquisimeto** je glavni grad savezne države Lara na sjeverozapadu Venecuele.
Sa svojih 936,065 stanovnika  je četvrti po veličini venecuelanski grad iza Caracasa, Maracaiba i Valencie.

## Geografske i klimatske karakteristike

Barquisimeto leži na nadmorskoj visini od 566 metara, u širokoj kotlini rijeke Turbio. 
Grad  ima toplu klimu (srednja prosječna temperatura iznosi 24 °C) ali ga osvježavaju suhi vjetrovi.

## Historija

Barquisimeto je jedan od najstarijih venecuelskih gradova, kog je 1552. osnovao tadašnji španjolski privremeni guverner Juan de Villegas, i nazvao **Nueva Segovia**, po svom rodnom gradu u Španjolskoj. Ubrzo nakon osnivanja grada, otkriveno je zlato pored lokaliteta San Felipe i Los Teques. U tim rudnicima isprva su radili crni robovi, koji su pobunili, njihovu bunu ugušio je kapetan Diego de Losada, negdje prije 1569. kad su zaprijetili Nueva Segoviji. U isto to vrijeme pobunili su se i lokalni Jirajara indijanci, koji su uspjeli odoljevati sve do 1628.

Grad je 1561. napao i zauzeo konkvistador Lope Agirre, ali ga nije uspio zadržati jer su agirrovi ljudi prihvatili kraljevsko pomilovanje i napustili ga, pa su on i njegova kći tragično završili. Grad je bio gotovo uništen u potresu koji ga je pogodio 1812., razaran je i za rata za nezavisnost, a i kasnije u građanskim ratovima tokom 19. vijeka.

## Znamenitosti

U samom centru grada nalazi se neboder visok 70 metara, sagrađen 1952., u znak sjećanja na 400. godišnjicu grada. Grad ima Univerzitet *Lisandro Alvarado* koji je univerzitetski status stekao 1968. Za Barquisimeto često kažu da je muzička prijestolnica Venezuele, jer je rodni grad muzičara kao što su tenor Aquiles Machado i dirigent Gustavo Dudamel.

## Privreda i transport

Barquisimeto je zbog svog strateškog položaja između centralnih i zapadnih dijelova Venecuele ubrzo izrastao u jedan od najvećih venecuelanskih gradova, kao transportno-trgovački centar. On je dugo vremena bio i centar poljoprivredno - stočarskog kraja, u kom se na velikim površinama uzgaja sisal, kakao, šećerna trska, kava i goveda. U 1960-ima je izrastao industrijski centar, u kom se proizvodi užad, 
prehrambeni proizvodi, cement i drugi artikli.

Grad ima i aerodrom *Jacinto Lara* (IATA: BRM, ICAO: SVBM) sa vezama prema svim većim gradovima u zemlji.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Barquisimeto'' na portalu Encyclopedia Britannica  
* ''Barquisimeto''
Alexx Woods

** Dr.l Alexx Woods ** je izmišljeni lik ljekarke koji je bila jedna od protagonistica američke TV-serije **, i koju je tumačila Khandi Alexander.

## Fiktivna biografija

Alexx Woods se rodila 13. augusta 1963. godine u New Yorku, ali je živjela, odrasla i školovala se u Los Angelesu. U Miamiju je počela raditi kao mrtvozornica i patolog, te blisko surađivati sa timom forenzičara Policije Miami-Dadea. Bila je udana za muža koji je kasnije bio ubijen; u tom braku je rodila dvoje djece - sina Bryana i kćer Jamie.

Woods se isticala izuzetnom emotivnošću, kao i sklonošću da sa svojim mrtvim "pacijentima" razgovara kao da su živi, pri čemu ju je posebno pogađalo ako su žrtve bile mlade. Tokom suradnje sa forenzičkim timom se zbližila sa njegovim članovima, postavši svojevrsna majčinska figura Ericu Delku i Ryanu Wolfeu.

Na kraju upetljanost njenog sina u maloljetnički kriminal dovede do situacije u kojoj zaključi da bi njeno dalje prisustvo kompromitiralo forenzički tim, te odlučuje dati otkaz, a što Horatio Caine prokomentira time "da mora provesti više vremena sa živima" i da su joj, ako se želi vratiti "vrata uvijek otvorena". U nekoliko kasnijih epizoda se povremeno pojavljuje kao ljekarka koja radi u hitnoj službi, spašavajući živote.

## Izvori


## Vanjske veze
*
*CSI Miami Tv.com
Gaheris

**Gaheris** (ili *Gaheriet*, *Gaheriez*) je jedan vitezova Okruglog stola iz legende o Kralju Arthuru.

Gaheris je jedan od Gawainove braće, sin orknejskog Kralja Lota i Morgause.

Prema francuskom Ciklusu Postvulgata  i Maloryjevom epu Le Morte Darthur, - Gaheris je ubio majku kad ju je pronašao u krevetu sa Lamorakom. Za razliku od tog u suvremenom romanu The Once and Future King, T. H. Whita, taj čin izvrši njegov brat Agravain, a ne Gaheris.

Gaherisova drama počinje kad mu Kralj Arthur naredi da zajedno s bratom Garethom, sprovede Guineveru na gubilište. Braća nisu bila u stanju odbiti Arthurovu zapovijed, ali su inzistirali na tom da to urade bez viteške opreme i oklopa. Upravo to im je došlo glave, jer ih je zasljepljeni i izbezumljeni Lancelot u silnoj žurbi da što prije oslobodi ljubljenu Guineveru obojicu ubio.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Gaheris'' na portalu Camelot Project
Agravain

**Agravain** je jedan vitezova Okruglog stola iz legende o Kralju Arthuru.

Rođen kao sin orknejskog Kralja Lota i Morgause, uz braću Gawaina, Gaherisa, Garetha i polubrataa Mordreda.

U *Lancelot*u iz francuskog ciklusa *Vulgata* - Agravain je prikazan kao hrabar vitez, ali i kao vrlo loš čovjek, previše arogantan, ljubomoran, zlog jezika, bez osjećaja samilosti ili ljubavi. U epu *Mort Artu* (iz istog ciklusa), upravo je on taj koji Kralju Arthuru kaže da Lancelot ljubuje sa Guineverom, a zatim ih i ulovi inflagranti u kraljičinoj ložnici i zaključa. Zbog tog ga Lancelot ubije kako bi spasio kraljicu iz nevolje.

U Maloryjevom epu Le Morte Darthur Agravayn zajedno sa Mordredom priprema komplot protiv Lancelota i Guinevere, a ubijen je u borbi pred vratima kraljice. Njegova smrt ne pogađa baš previše brata mu Gawaina, koji i ne traži osvetu jer ga je upravo on upozorio na opasnost komplota protiv Lancelota, pa tako Gawain smatra Agravayna odgovornim za svoju smrt.

U suvremenom romanu The Once and Future King, T. H. Whita iz 1958., Agravain je dobio istaknutu ulogu. Tu je prikazan kao ličnost najviše pogođena hladnoćom svoje majke Morgause prema sinovima. Za njenu ljubav ubije jednoroga, ali ona nije bila u stanju prepoznati tu gestu. Kasnije kad je nađe u krevetu sa Lamorakom (kod Malorya to uradi Gaheris) on je i ubije.

Agravain je bio prvi vitez kog je Lancelot ubio, kad je zarobljen u kraljičinoj ložnici.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Agravaine'' na portalu Camelot Project
Ryan Wolfe

**Detektiv Ryan Wolfe ** je izmišljeni lik policijskog detektiva i forenzičara u američkoj TV-seriji **, koga je tumačio Jonathan Togo.

## Fiktivna biografija

Ryan Wolfe se rodio 3. jula 1981. godine. Kao mladić je studirao kemiju na Boston Collegeu, a potom nastojao magistrirati genetiku, pri čemu je prihvatio posao u Policiji Miami-Dadea kako bi platio troškove studija. Tamo se istakao svojom sposobnošću, te je na policijskoj akademiji diplomirao prvi u klasi.

Wolfe je služio u uniformiranoj policijskoj patroli te kao takav prilikom jedne istrage pomagao forenzičkom timu. Horatio Caine, kome je nedugo prije toga bio ubijen član tima Tim Speedle, bio je duboko impresioniran Wolfeovim sposobnostima i preciznošću, koju je sam Wolfe kasnije objasnio time da boluje od opsesivno-kompulzivnog poremećaja. Wolfe je nakon završetka istrage angažiran kao član tima.

Wolfe ispočetka radi najteže i najnezahvalnije poslove u timu, a zbog sklonosti da sve obavlja "po pravilu službe" se sukobljava sa Calleigh Duquesne, a i sa Ericom Delkom, koji ga smatra "uljezom". Wolfe će se, međutim, sa njima sa vremenom zbližiti, a sa kolegicom Natalijom Booom Vistom čak i nakratko izlaziti prije nego što odluče svoj odnos održati profesionalnim.

Wolfe će tokom svog posla biti otet i mučen od strane pripadnika ruske mafije, te teško ozlijeđen pištoljem za čavle, zbog čega će mu neko vrijeme biti oštećen vid. Tokom jedne istrage će se Wolfe suočiti sa dugo potiskivanom ovisnosti o kocki, kojoj podliježe i zbog toga bude kompromitiran i izbačen sa posla. Wolfe nakon toga pronalazi novi posao kao stručni komentator u crnoj kronici lokalne TV-stanice i brzo postaje svojevrsni celebrity, prije nego što mu se televizijski svijet ogadi te prihvaća ponudu Horatia Cainea da se vrati u policiju. Tamo provodi neko vrijeme u drugim jedinicama prije nego što će se vratiti forenzičkom timu. Kada se timu priključi Walter Simmons, Wolfe mu postaje najbolji prijatelj.

## Izvori

## Vanjske veze
*
*Actor Profile on CBS website
Jonathan Togo

Jonathan Togo (Boston, 25. august 1977 - ) je američki glumac, najpoznatiji po ulozi forenzičara Ryana Wolfea u TV-seriji **'.

==Filmografija==
* ''[[Lucifer (TV serija)|Lucifer]]'' (2017, 1 epizoda) ... Anthony Annan
* ''[[Infinity Baby]]'' (2017) ... Intern
* ''[[Angel from Hell]]'' (2016, 2 episodes) ... Gavin
* ''[[A Rising Tide]]'' ... Roger (2015)
* '' (A Hundred Eighty Degrees) (kratki) ... Nick (post-produkcija)(2014)
* '' (ex-best)as Frank (tv show 2015)
* ''[[7 Chinese Brothers]]'' ... Don (2015)
* ''[[Covert Affairs]]
* ''[[Somebody Up There Likes Me (2013 film)|Somebody Up There Likes Me]]'' (film) (2013)
* ''And Lily'' (short) (2013) ... Nick
* ''Identical'' (film) (2011) ... Richard and Mark
* **' (2004–2012) ... Ryan Wolfe
* *Raccoon* (2006) ... Bailey
* *[[The Jury (TV serija)|The Jury]]* (2004, 1 epizoda) ... Dennis Dudley
* *[[Ed (TV serija)|Ed]]* (2003, 1 epizoda) ... Keith Kessler
* *[[Law & Order]]* (2003, 1 epizoda) ... Eddie
* *[[Mystic River (film)|Mystic River]]* (2003) ... Pete
* *[[Judging Amy]]* (2003, 1 epizoda) ... Charles 'DJ Dizz' Simbour
* *[[Special Unit 2]]* (2001–2002, 12 epizoda) ... Jonathan
* *[[Harry's Law]]* (2012, epizoda br. 18, Breaking Points) ... Randy Hessly

## Vanjske veze
* 
* Jonathan Togo Bio at CBS
Khandi Alexander

**Khandi Alexander** (4. septembar 1957 -) je američka glumica, plesačicva i koreografkinja, najpoznatija po ulozi dr. dr. Alexx Woods u TV-seriji **. Prije toga se istakla plesnim koreografijama na turnejama poznate pjevačice Whitney Houston.

## Filmografija

### Film

### Televizija

## Izvori

## Vanjske veze
*
Alex Woods

**Alex Woods** može označavati:

*Alex Woods (fudbaler), američki fudbaler (r. 1983)
*Alexx Woods, izmišljeni lik patologinje iz TV-serije **

## Povezano
*Al Woods (razvrstavanje)
*Alexander Wood (razvrstavanje)
Demokratska akcija (Venezuela)

**Demokratska akcija** (španjolski: *Acción Democrática*; skraćeno **AD**) je centristička politička stranka u Venezueli, osnovana 1941. godine. Osnivač stranke i njezina najistaknutija figura kroz historiju bio je Rómulo Betancourt, koji je u dva navrata bio predsjednik Venezuele.

Demokratska akcija imala je presudnu ulogu u razvoju venezuelanske demokracije te je bila na čelu države tokom prvog, pravog demokratskog perioda (1945. – 1948.) u njezinoj historiji. Nakon što je desetogodišnja diktatura potpuno isključila AD iz sustava vlasti, državnim udarom iz 1958. godine, stranka se ponovo vratila u aktivnu politiku te je od početka 60-ih do 90-ih godina dala čak četiri predsjednika; među njima je bio i Rómulo Betancourt. Međutim, početkom 90-ih godina, renome stranke je gotovo pa potpuno nestao, što je bila posljedica izrazite korumpiranosti tokom mandata Jaimea Lusinchija i Carlosa Andrésa Péreza; potonji je smijenjen zbog korupcije 1993. godine te je nekoliko godina proveo u zatvoru.

Nakon što je 1998. godine Hugo Chávez izabran za predsjednika, Demokratska akcija je postepeno gubila na važnosti među opozicijom, mahom zbog pojave novih stranaka (poput Nove ere ili Prvo pravda) koje su bile oštro protiv Chávezovog režima. Na izborima 2015. godine, AD je podržao opozicijsku koaliciju koja je uspjela ostvariti većinu u parlamentu te danas aktivnije sudjeluje u političkim događanjima.

## Izborni rezultati

### Parlament

### Predsjednik

:a Kandidat koalicije MUD, koja je konglomerat velikog broja opozicijskih stranaka, među kojima je i AD.

## Vanjske veze
*
João Lourenço

**João Manuel Gonçalves Lourenço** (Lobito, 5. ožujka 1954.) je angolski političar, bivši ministar obrane u kabinetu predsjednika dos Santosa te aktualni predsjednik te zemlje, od 26. rujna 2017. godine. Od 2016. godine obnaša i dužnost potpredsjednika vladajuće stranke MPLA. 

Karijeru je započeo u vojsci, boreći se i u ratu za nezavisnost i u građanskom ratu. Godine 1978. otišao je na obuku i studij u Sovjetski Savez, odakle se vratio 1982. godine; u Angoli je stekao čin artiljeriskog generala. Aktivnom politikom počeo se baviti 1984. godine, kada je imenovan guvernerom provincije Moxico. Na parlamentarnim izborima 2017. godine bio je predložen kao predsjednički kandidat od strane MPLA-a te je, nakon uvjerljive pobjede svoje stranke, postao izabrani predsjednik. Prisegnuo je 25. rujna, naslijedivši tako dos Santosa, koji je zemljom vladao od 1979. godine. 

Oženjen je Anom Afonso Dias Lourenço, parlamentarnom zastupnicom i bivšom ministricom iz redova MPLA-a. Imaju šestero djece.
Calleigh Duquesne

**Calleigh Duquesne** je izmišljeni lik policijske detektivke i forenzičarke koja je predstavljala jednog od protagonista američke TV-serije **, odnosno jednu od troje koja je status protagonista zadržala od njenog početka do kraja.

## Fiktivna biografija

Calleigh Duquesne je rodom iz Louisiane. Njen otac Kenwall "Duke" Duquesne (čiji je lik tumačio John Heard) je advokat, a neimenovanu majku je kasnije opisivala kao "prijateljicu umjesto autoriteta", te da je u njihovoj kući "glas razuma bila dadilja". Roditelji su joj se razveli 1992. godine nakon "izuzetno gorkog procesa", a tome je velikim dijelom kumovao "Dukeov" alkoholizam. Usprkos svemu tome, Calleigh je ostala privržena ocu te imala običaj voziti ga kući kada bi zaglavio zbog opijanja.

Calleigh je tokom odrastanja naučila tečno govoriti španski, ali i razvila veliku ljubav prema streljaštvu i vatrenom oružju. Diplomirala je fiziku na Tulane University, prije nego što se priključila Policiji Miami-Dadea, odnosno forenzičkom timu koga vodi Horatio Caine.

Calleigh se među članovima tima ističe izuzetnom vedrinom i optimizmom, usprkos mračne prirode svog posla, kao i brojnih opasnih situacija i incidenata u kojima se i sama našla kao žrtva. Zbog svoje atraktivnosti privlači pažnju  muškaraca, a sa nekoliko njih tokom serije  ima ljubavne veze, pri čemu su oni u pravilu ili njeni kolege ili osobe vezane uz policiju i vojsku. Tako se u jednoj epizodi kao lik pojavljuje njen bivši momak, marinski snajperist koji njenom timu pomaže uhvatiti snajperista koji ubija ljude po ulicama Miamija. Njena kratka veza sa policijskim detektivom Johnom Hagenom (koga glumi Holt McCallany) završava kada on u trenutku duševnog rastrojstva počini samoubistvo. Potom ima vezu s agentom Tajne službe Peterom Elliottom, za koga se kasnije ispostavi da je bio dio istrage koju je državna tužiteljica Monica West vodila protiv Forenzičke laboratorije; zbog toga njihova veza propada, ali na kraju postanu prijatelji. Calleigh potom ima mnogo dužu i ozbiljniju vezu sa tajnim agentom ATF Jakeom Berkeleyeom, ali i ona na kraju propadne. Na kraju njen kolega Eric Delko prizna da je zaljubljen u nju, i ona priznaje da je zaljubljena u njega, pa započinju vezu. Iako se neće vjenčati, Calleigh usvaja dvoje djece - Austina i Patty North.

## Vanjske veze
*
Eric Delko

**Detektiv Eric Delektorsky**, poznatiji pod skraćenim imenom **Eric Delko** je izmišljeni lik policijskog detektiva i forenzičara koji je bio jedan od protagonista TV-serije **, i koga je glumio Adam Rodriguez.

## Fiktivna biografija

Rodio se 18. decembra 1976. godine u Havani kao dijete Kubanke po imenu Carmen i Rusa po imenu Aleksandar Šarov (), koji je tamo živio kao sovjetski stručnjak u vrijeme Hladnog rata. Njegov poočim, po kome je dobio prezime, je Pavel Delektorski () (a koga tumači Rade Šerbedžija), koji se Carmen oženio 1960-ih i sa kojom je prije Erica imao tri kćeri. Ericova majka je u trenutku trudnoće odlučila emigrirati u SAD te došla u Havanu, gdje je Eric kasnije prezime skratio u "Delko" kako bi se lakše "amerikanizirao". Po vjeri je rimokatolik.

Delko se forenzičkom timu Policije Miami-Dade priključio sticajem okolnosti, kada je 1997. godine bio radio kao vozač kamiona za vuču. Tom prilikom je bio svjedokom istrage ubistva koje je vodio Horatio Caine, koji mu je, duboko impresioniran njegovim opažanjem detalja, ponudio posao.

U timu je Delko radio   kao stručnjak za otiske prstiju. Uz to se tokom istraga često iskazuju i njegove druge vještine kao što je ronilaštvo.

Delko se u timu sprijateljio sa svojim kolegom Timom Speedleom, i bio je duboko potresen njegovom pogibijom. Zahvaljujući markantnom izgledu, ima uspjeha kod žena, a što ga ponekad, kao i zbog sklonosti anonimnom seksu dovodi u neugodne i opasne situacije. Imao je ljubavnu vezu sa kolegicom Natalijom Boa Vistom prije nego što je započeo mnogo čvršću i stabilniju vezu sa kolegivom Calleigh Duquesne.

Sa svojim šefom Horatiom Caineom se dodatno zbližio zahvaljujući sestri Marisol, koja je bila teško bolesna od leukemije i kojoj je pribavljao medicinsku marihuanu; Delko je bio pod sumnjom da krade drogu za novac i/li lične potrebe, ali je na kraju oslobođen; tokom istrage se Horatio zaljubio u Marisol, a potom njome i oženio. Nakon što je Marisol ubijen od strane pripadnika bande Mala Noche, Eric je pratio Horatija u Rio de Janeira u obračunu sa njenim šefom.

Eric je iz "ličnih razloga" napustio policiju i Miami i neko vrijeme živio u Portoriku. Potom se vratio u Miami, gdje je neko vrijeme radio kao specijalni detektiv državnog tužilaštva, prije nego što je stekao status detektiva i posao među forenzičarima.

## Izvori

## Vanjske veze
*
Adam Rodriguez

**Adam Michael Rodriguez** (2. oktobar 1975 .) je američki glumac najpoznatiji po ulozi Erica Delka u TV-seriji **.

## Filmografija

### Film

### Televizija

### Video-spotovi

## Reference

## Vanjske veze
*  Adam Rodriguez profile, cbs.com; accessed March 17, 2016.
*
Lamorak

**Lamorak** (ili *Lamerake*, *Lamorat* i slično) je jedan vitezova Okruglog stola iz legende o Kralju Arthuru.

Lamorak je bio sin kralja Pellinora, a po nekim legendama i Percivalov brat. Poznat kao je jedan od najjačih vitezova Okruglog stola  i kao ljubavnik Morgause, supruge orknejskog Kralja Lota, kog je pak ubio Lamorakov otac - Pellinore.

Lamorak je bio jedan od trojice vitezova Okruglog stola čuven po svojoj snazi, tako da je još kao dječarac postao vitez, jer je bio odličan borac. U nekoliko različitih prigoda borio se sam protiv više od tridesetak vitezova.

Po nekim izvorima Lamoraka je ubio Mordred, koji se uvukao iza njega i ubo ga mačem u leđa, ali u večini priča Lamoraka ubije Gawain iz osvete za njegov preljubnički odnos sa njegovom majkom - Morgause.

U suvremenim adaptacijama legende o Kralju Arthuru bazirane na Maloryju, njegovu ljubavnicu Morgause ubija vlastiti sin Gaheris, kad je uhvati inflagranti u krevetu sa Lamorakom. Nakon tog uz pomoć druge braće, lovi Lamoraka i ubija ga u nepravičnoj borbi.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Sir Lamorak'' na portalu King Arthur's Knights
Barcelona, Venezuela

**Barcelona** je glavni grad savezne države Anzoátegui na sjeveru Venecuele od 441,800 stanovnika.

Barcelona zajedno sa susjednim gradovima Puerto La Cruz, Lechería i Guanta, formira najveću venecuelansku konurbaciju u kojoj živi preko milion stanovnika.

## Geografija

Barcelona leži na zapadnoj obali rijeke Neverí, na nadmorskoj visini od 20 metara Centar grada je udaljen samo 5 km od Karipskog mora i oko 320 km istočno od Caracasa.

## Historija

Barcelona je osnovana 1671. spajanjem dotadašnjih naselja Cristobal de Cumanagoto i Cerro Nuevo, ime je dobila po istoimenoj katalonskoj prijestolnici iz koje su došli njeni osnivači.

Barcelona je izrasla kao važna luka za transport stoke i kave, robe koja se uzgajala po dolinama Llanosa u unutrašnjosti.
Nakon otkrića velikih rezervi nafte po Llanosu, postala je i važan punkt za transport i preradu nafte.

## Znamenitosti

Barcelona je mjesto u kom se nalazi utvrda La Casa Fuerte, važan spomenik nacionalne historije, simbol borbe za nezavisnost.

## Privreda i transport

Današnja Barcelona je industrijski grad, njene tvornice i skladišta protežu se duž obala Karipskog mora preko susjednog Puerto La Cruza, sve do Guanta.

Pored grada leže najveća nalazišta ugljena (i rudnici) lignita u zemlji.

Grad je dobro povezan autoputevima sa gradovima u unutrašnjosti, a ima i internacionalni aerodrom *General José Antonio Anzoátegui* (IATA: BLA, ICAO: SVBC).

## Reference

## Vanjske veze

* ''Barcelona'' na portalu Encyclopedia Britannica  
* ''Alcaldía de Barcelona''
Pellinore

**Pellinore** je jedan vitezova Okruglog stola iz legende o Kralju Arthuru.

U francuskom epu iz ciklusa Postvulgata *Queste del Saint Graal*, Pellinore je opisan kao najuporniji tragač za čudovištem Glatisantom i kao otac Anglovala, Lamoraka, Percivala, Percivalove sestre i druge djece.
 
U francuskom epu iz 13. vijeka *Livre d'Artus*, iz ciklusa Vulgata opisan je kao Riblji kralj (Maimed King) i kao brat kraljeva Pellesa i Alaina. Prema Thomasu Maloryju on je također bio otac jednog nezakonitog sina zvanog Tor, kog je začeo sa pastiricom, ženom nekog Aryja. Tog Tora proglasili su vitezom kad se otkrilo da je mu je Pellinore otac. U Maloryjem romanu Le Morte Darthur (Arthurova smrt), mač koji je Arthur izvukao iz kamena slomio se dok se borio sa Pellinorom.

U tom trenutku Merlin, kako bi spasio kralja, baca čini na Pellinora i sklanja Arthura kako bi dobio novi mač Excalibur od Gospe od jezera. Nakon tog Pellinore postaje Arthurov saveznik i ubija buntovnog Kralja Lota, ali to dovodi do svađe između njihovih porodica. Zbog tog nekoliko godina kasnije Lotov sin - Gawain sa braćom ubija Pellinora i Lamoraka.

U epizodi trostruke potrage za čudovištem i Svetim gralom u kojoj sudjeluju Gawain, Tor i Pellinore, Pellinore ignorira molbe dame za pomoć, čiji je ljubavnik ranjen i nastavlja svoju bjesomučnu potragu.
Vitez umire, a dama se ubije njegovim mačem, nakon tog njihova tijela proždiru lavovi i druge zvijeri, tek kasnije Pellinore spozna da je ta dama njegova kći  Alyne, a da je vitez Myles, kog je sa leđa ranio divlji Lorayne, lažni vitez i kukavica.

U prvoj (od dvije) knjizi  *[[The Once and Future King]]* iz 1958. T. H. Whitea Pellinore je ocrtan kao komični lik.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Pellinore'' na portalu Camelot Project
Kay

**Kay** (velški: *Cai*) je jedan vitezova Okruglog stola iz legende o Kralju Arthuru.

Kay je bio sin Sir Ectora (Ectorious) i polubrat Kralja Arthura. Historija ga pamti kao vrlo visokog, zato je imao nadimak tall (engleski = visok). U ranosrednjovjekovnom velškom manuskriptu *Culhwch i Olwen*, opisan je kao najistaknutiji ratnik na dvoru Kralja Arthura, sa magičnom snagom, zbog koje je prozvan kao jedan od *Tri najmoćnija [[Britanija (otok)|britanska]] [[vitez]]a*.

Za njega se govorilo da može izdržati devet noći i devet dana bez spavanja, kao i to da ranu od njegova mača nijedan ljekar nemože izliječiti.

Kay je ponekad imao nestabilan i okrutni karakter, ali je istovremeno bio postojani Arthurov drug i jedan od njegovih najvjernijih pratioca. Oženio se Andrivetom, kćerkom kralja Cadora iz Northumberlanda, a pripisuje mu se da je sa njom imao sinove Garanwyna i Gronosisa i kćer Kelemon. Po nekim izvorima bio je Saksonac, ali za razliku od većine svojih sunarodnjaka pagana, bio je kršćanin.

U velškoj literaturi postoji više verzija prikaza njegove smrti, po jednoj ga je ubio Gwyddawg, kog je zauzvrat ubio Arthur. Postoji i verzija da je poginuo u borbi sa Rimljanima, ali i verzija da je ubijen u borbi protiv Mordreda.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Sir Kay'' na portalu King Arthur's Knights
Doug McClure

**Douglas Osborne McClure** (11. maj 1935 – 5. februar 1995) bio je američki glumac, najpoznatiji po ulozi kauboja Trampsas u vestern TV-seriji *[[The Virginian (TV serija)|The Virginian]]*.

## Izabrana filmografija

* *[[The Enemy Below]]* (1957)
* *[[Gidget (film)|Gidget]]* (1959)
* *[[The Unforgiven (1960 film)|The Unforgiven]]*  (1960)
* *[[Because They're Young]]* (1960)
* *[[The Lively Set]]* (1964)
* *[[Shenandoah (film)|Shenandoah]]* (1965)
* *[[Beau Geste (1966 film)|Beau Geste]]* (1966)
* *[[The King's Pirate]]* (1967)
* *The Longest Hundred Miles* (1967)
* *[[Nobody's Perfect (1968 film)|Nobody's Perfect]]* (1968)
* *Backtrack* (1969)
* *[[The Birdmen]]* (1971)
* *[[Terror in the Sky]]* (1971)
* *[[The Death of Me Yet]]* (1971)
* *Playmates* (1972)
* *[[The Judge and Jake Wyler]]* (1972)
* *Death Race* (1973)
* *Satan's Triangle * (1974)
* *[[Die blutigen Geier von Alaska]]* (1973)
* *[[What Changed Charley Farthing]]* (1974)
* *[[The Land That Time Forgot (1975 film)|The Land That Time Forgot]]* (1975)
* *[[At the Earth's Core (film)|At the Earth's Core]]* (1976)
* ** (1977)
* *[[The People That Time Forgot (film)|The People That Time Forgot]]* (1977)
* *[[Warlords of Atlantis]]* (1978)
* *[[Wild and Wooly]]* (1978)
* *[[Humanoids from the Deep]]* (1980)
* *[[Firebird 2015 A.D.]]* (1981)
* *[[The House Where Evil Dwells]]* (1982)
* *[[Cannonball Run II]]* (1984)
* *[[52 Pick-Up]]* (1986)
* *Omega Syndrome* (1986)
* *[[Tapeheads]]* (1988)
* *Dark Before Dawn* (1988)
* *[[Prime Suspect (1989 film)|Prime Suspect]]* (1989)
* *Battling for Baby* (1992)
* *Dead Man's Revenge* (1993)
* *[[Maverick (film)|Maverick]]* (1994)
* *Riders in the Storm* (1995)

## Televizijski nastupi

* *[[Riverboat(TV serija)|Riverboat]]*&nbsp;– Corporal Jenkins u *The Face of Courage" (1959)
* *U.S. Marshal*&nbsp;– Bruce Williams u *The Threat (1959)
* *[[The Twilight Zone (1959 TV series)|The Twilight Zone]]*&nbsp;– Pete Grant (epizoda: "Mr. Denton on Doomsday," 1959)
* *[[COronado 9]]*&nbsp;– Jimmy Hoke u *The Widow of Kill Cove" (1960)
* *Hennesey*&nbsp;– Seaman Davies u *Angel Face" (1960)
* *[[Johnny Midnight(TV serija)|Johnny Midnight]]*&nbsp;– Rice u *Mother's Boy" (1960)
* *Overland Trail*&nbsp;– Frank Flippin (1960)
* *Checkmate*&nbsp;– Jed Sills (1960–62)
* *The Virginian*&nbsp;– Trampas (1962–71)
* *The Longest Hundred Miles* (1967)
* *Barbary Coast*&nbsp;– Cash Conover (1975)
* *Satan's Triangle*&nbsp;– Lt. J. Haig (1975)
* *Search*&nbsp;– C. R. Grover (1972–73)
* *Roots*&nbsp;– Jemmy Brent (1977)
* *The Rebels* – Eph Tait (1979)
* *The Fall Guy* (TV serija) pet epizoda (sam sebe)
* *Murder, She Wrote*: "Steal Me a Story" (epizoda prikazana 15. novembra 1987)
* *Out of This World* &nbsp; – Mayor Kyle Applegate (1987–1991)
* *Matlock*: "The Outcast" &nbsp;– Elliot Jones (7 Feb. 1992) 
* *In the Heat of the Night*: "Time's Long Shadow" (1994)
* *The Gambler Returns: The Luck of the Draw'' (1994)

## Izvori

## Vanjske veze
* 
* 
* 
* 
* http://www.movies.com/actors/doug-mcclure/doug-mcclure-biography/p281785
* http://www.briansdriveintheater.com/dougmcclure.html
* http://www.buckskins.com/McClures_Trampas.htm
Robert Bolt

**Robert Oxton Bolt**, CBE (15. august 1924 – 21. februar 1995) bio je engleski dramski pisac i scenarist, poznat prije svega po plodnoj suradnji sa uglednim sineastom Davidom Leanom kome je napisao scenarije za dva filma - *[[Lawrence of Arabia (film)|Lawrence of Arabia]]* i  *[[Doctor Zhivago (film)|Doctor Zhivago]]* - za koje je nagrađen Oscarom. Za teatar je napisao historijsku dramu *[[A Man for All Seasons (drama)|A Man for All Seasons]]*, koja je godine 1966.  adaptirana u istoimeni film, također nagrađen Oscarom.

## Drame
* *The Last of the Wine* (1955)
* *Mr Sampson's Sunday* (1955)
* *The Critic and the Heart* (1957)
* *The Drunken Sailor*  (1958)
* *[[Flowering Cherry]]* (1958)
* *[[The Tiger and the Horse]]* (1960)
* *[[A Man for All Seasons (drama)|A Man for All Seasons]]* (1960)
* *Gentle Jack* (1963)
* *The Thwarting of Baron Bolligrew* (1964)
* *[[Vivat! Vivat Regina!]]* (1971)
* *[[State of Revolution]]* (1977)

## Scenariji
* *[[Lawrence of Arabia (film)|Lawrence of Arabia]]* (ko-autor: Michael Wilson) (1962)
* *[[Doctor Zhivago (film)|Doctor Zhivago]]* (1965)
* *[[A Man for All Seasons (1966 film)|A Man for All Seasons]]* (1966)
* *[[Crveni šator]]* (1969) (dodatni dijalozi, nenaveden na špci)
* *[[Ryan's Daughter]]* (1970)
* *[[Lady Caroline Lamb (film)|Lady Caroline Lamb]]* (1972) (također režija)
* *[[The Bounty (1984 film)|The Bounty]]* (1984)
* *[[The Mission (1986 film)|The Mission]]* (1986) (originalno izdan kao roman)
* *[[A Man for All Seasons (1988 film)|A Man for All Seasons]]* (1988)
* *[[A Dry White Season]]* (1989) (revizija scenarija, nenaveden na špici)
* *[[Without Warning: The James Brady Story]]* (1991) (TV)

## Literatura
* Prüfer, Sabine. *The Individual at the Crossroads: The Works of Robert Bolt, Novelist, Dramatist, Screenwriter*. Frankfurt am Main; New York: Peter Lang, 1998
* Turner, Adrian. *Robert Bolt: Scenes from Two Lives*. London: Hutchinson, 1998. .

## Izvori

## Vanjske veze
* Obituary in ''The Independent''
* Correction to obituary in ''The Independent''
* 
* 
* The Making of ''Lawrence of Arabia'' , Digitised BAFTA Journal, Winter 1962–63, including article by Robert Bolt
Maturín

**Maturín** je glavni grad savezne države Monagas na sjeveroistoku Venecuele od 496,900 stanovnika, po tom je peti po veličini venecuelanski grad iza Caracasa, Maracaiba, Valencie i Barquisimeta.

## Geografske i klimatske karakteristike

Maturín leži na rijeci Guarapiche, na nadmorskoj visini od 67 metara, između najistočnijih obronaka Anda i Delte Orinica, udaljen nekih 416 km jugoistočno od Caracasa.

Grad  ima toplu tropsku klimu (srednja prosječna temperatura iznosi 24 ° C).

## Historija

Maturín su osnovali kapucinski misionari 1760. Razvio se kao trgovačko - zanatski centar poljoprivredno - stočarskog kraja u kom se pored goveda, uzagaja; kukuruz, sirak, kikiriki i kava. Naselje je dobilo ime po poglavici lokalnih indijanaca - Maturínu koji je ubijen u bitci 1718. protiv španjolskih konkvistadora.

Nakon otkrića velikih rezervi nafte (polje Furrial) u osamdesetim, Maturín je doživio ekonomski boom i postao se naftna prijestolnica istočne Venezuele. 

## Privreda i transport

Nafta se iz obližnjih polja sjeverno i zapadno od grada transportira naftovodom do Maturína, a odatle autoputom prema luci u Carúpanu u saveznoj državi Sucre, ili prema nešto zapadnijim lukama u Barceloni-Puerto La Cruzu u Državi Anzoátegui.

Cestama koje vode prema jugu ( A10, A15) povezan je sa Barrancasom, na rijeci Orinoco.

Grad ima internacionalni aerodrom *Jose Tadeo Monagas* (IATA: MUN, ICAO: SVMT).

## Reference

## Vanjske veze

* ''Maturín'' na portalu Encyclopedia Britannica  
* ''Alcaldía de Maturín''
Priscilla Lane

**Priscilla Lane** (rođena kao **Priscilla Mullican**, 12. jun 1915 – 4. aprila 1995) bila je američka glumica, koja je tokom svoje relativno kratke karijere imala glavne ženske uloge u nekoliko zapaženih klasičnih hollyoodskih filmova kao što su *[[The Roaring Twenties]]*, *[[Saboteur (film)|Saboteur]]* (1942) i *[[Arsenic and Old Lace (film)|Arsenic and Old Lace]]* (1944). Bila je jedna od četiri sestara Lane koje su se istovremeno pokušavale probiti u Hollywoodu. Karijeru je prekinula kako bi se posvetila mužu i porodici i kasnije tvrdila da "nikada nije zažalila tu odluku".

## Filmografija
* *[[Varsity Show (film)|Varsity Show]]* (1937) — Betty Bradley
* *[[Love, Honor and Behave]]* (1938) — Barbara Blake
* *[[Men Are Such Fools]]* (1938) — Linda Lawrence Hall
* *[[Cowboy from Brooklyn]]* (1938) — Jane Hardy
* *[[Four Daughters]]* (1938) — Ann Lemp
* *[[Brother Rat]]* (1938) — Joyce Winfree
* *[[Yes, My Darling Daughter (1939 film)|Yes, My Darling Daughter]]* (1939) — Ellen Murray
* *[[Daughters Courageous]]* (1939) — Buff Masters
* *[[Dust Be My Destiny]]* (1939) — Mabel Alden
* *[[The Roaring Twenties]]* (1939) — Jean Sherman, kasnije Jean Hart
* *[[Four Wives]]* (1939) — Ann Lemp Borden
* *[[Brother Rat and a Baby]]* (1940) — Joyce Winfree
* *[[Three Cheers for the Irish]]* (1940) — Maureen Casey
* *[[Four Mothers]]* (1941) — Ann Lemp Deitz
* *[[Million Dollar Baby (1941 film)|Million Dollar Baby]]* (1941) — Pamela "Pam" McAllister
* *[[Blues in the Night (1941 film)|Blues in the Night]]* (1941) — Ginger "Character" Powell
* *[[Saboteur (film)|Saboteur]]* (1942) — Patricia "Pat" Martin
* *[[Silver Queen]]* (1942) — Coralie Adams
* *[[The Meanest Man in the World]]* (1943) — Janie Brown
* *[[Arsenic and Old Lace (film)|Arsenic and Old Lace]]* (1944) — Elaine Harper
* *[[Fun on a Weekend|Fun on a Week-End]]* (1947) — Nancy Crane
* *[[Bodyguard (1948 film)|Bodyguard]]* (1948) — Doris Brewster (final film role)

## Izvori

## Vanjske veze

* 
*
Lude godine (Francuska)

**Lude godine** () je izraz koji se u kontekstu historije Francuske koristi za period koji je okvirno počeo po završetku ili nekoliko godina nakon Prvog svjetskog rata 1918. godine, a završio slomom njujorške burze i početkom Velike ekonomske krize 1929. godine, a koga je, prije svega u Parizu, karakterizirao procvat moderne i nonkonformističke kulture kome je podlogu dao relativni ekonomski opravak, ali i dolazak novih tehnologija nakon rata. Lude godine u Francuskoj se često navode kao dio šireg, međunarodnog trenda, odnosno perioda poznatog kao Burne dvadesete.

## Povezano
*Burne dvadesete
*Doba jazza
*Zlatne dvadesete
Josephine Baker

**Žozefina Beker** (; Sent Luis, Misuri, 3. jun 1906 — Pariz, 12. jul 1975), rođena kao **Freda Žozefina Mekdonald** (), bila je afričko-američka zabavljačica, pevačica i plesačica. Rođena je u Sent Luisu, Misuri, SAD, a francuski državljanin postala je 1937. Kao dvanaestogodišnjakinja, pobegla je iz škole i živela na ulicama, gde je i plesala. Kasnije je počela da pleše sa jednom plesnom trupom, a ostala je umapćena po „banana“ plesu, kada je bila obmotana samo bananama. Takođe, uspešno se bavila i pevanjem, a više puta je nastupala u pariskoj Olimpiji. Bila je biseksualka, a jedna od njenih mnogobrojnih veza bila je i ona sa meksičkom slikarkom Fridom Kalo. Takođe, davala je otpor okupaciji tokom Drugog svetskog rata, a bila je i humanitarac i usvojila mnogo dece. Ostavila je važan uticaj na sledeće generacije pevača, poput Širli Besi, koja je navodi kao uzor.

## Reference

## Vanjske veze

* 
* Les Milandes- Josephine Baker's castle in France
* 
* 
*  (self)
* 
* A Josephine Baker photo gallery
* 
* Photographs of Josephine Baker
* The electric body: Nancy Cunard sees Josephine Baker (2003) —review essay of dance style and contemporary critics
* Guide to Josephine Baker papers at Houghton Library , Harvard University
Zlatne dvadesete

**Zlatne dvadesete** () je izraz koji se koristi za period historije Njemačke koji okvirno pokriva period od 1924. do 1929. godine. Započeo je nekoliko godina nakon Prvog svjetskog rata, odnosno zahvaljujući ekonomskoj stabilizaciji kojom je okončana hiperinflacija i siromašenje stanovništva, a samim time stvorena podloga za političku stabilnost mlade Weimarske Republike. Ti su se trendovi odrazili kroz primjetan i relativno brz porast blagostanja, a što je, pogotovo u Berlinu, dovelo do procvata kulture, ali i hedonizma, raskida sa tradicionalnim vrijednostima i masovnog prihvaćanja modernih kulturnih trendova oličenih u jazz muzici, ženskim bubikopf frizurama i "flapper" modi. Period je okončan slomom njujorške burze i početkom Velike ekonomske krize 1929. godine. Zlazne dvadesete se često navode kao dio šireg globalnog trenda poznatog kao Burne dvadesete.

## Povezano
*Lude godine (Francuska)
*Doba jazza
*Burne dvadesete
*Svingajuće šezedesete

## Vanjske veze

* Die zentralen Vergnügungsstätten im Berlin der zwanziger Jahre
* Webkatalog zu den zwanziger Jahren
Vargaška tragedija

**Vargaška tragedija**je tragedija koja je 15. prosinca 1999. godine pogodila venezuelansku saveznu državu Vargas, a koja je bila posljedica intenzivnih pljuskova i odrona koji su se dogodili u periodu od 14. do 16. prosinca 1999. godine. Deseci tisuća ljudi su poginuli u ovoj tragediji, na tisuće domova je uništeno, a došlo je i do potpunog kolapsa infrastrukture u Vargasu. Tragedija je bila direktna posljedica pljuskova koji su pogodili Vargas tokom prosinca; tokom mjeseca je padalo i po 1,500 mm kiše, a tokom dva dana kada se tragedija odvila pao je čak 791&nbsp;mm kiše. Tolika količina vode izazvala je odron koji je kupio sve pred sobom.

Posljedice tragedije bile su katastrofalne. Odron je sa sobom nosio velike količine blata i kamene blokove, a došlo je i do izlijevanja rijeka iz korita. Procjenjuje se da je poginulo izmešu deset i trideset tisuća ljudi, gotovo 10% populacije Vargasa, a došlo je i do potpunog uništenja cjelokupnih naselja. Radnici koji su radili na sanaciji štete kasnije su otkrili kako je kvart Los Corales bio zakopan tri metra ispod zemlje, dok su naselja Cerro Grande i Carmen de Uria potpuno nestala. Silina zemlje koja se odranjala bila je tolika da je velik dio kuća naprosto odguran do obližnjeg Atlantika. Više od 100,000 ljudi je evakuirano iz uništenog područja. Vlasti su procijenile ukupnu štetu između $1.79 i $3.5 milijardi, a čak 70% stanovništva Vargasa bilo je pogođeno tragedijom, direktno ili indirektno.

Obnova je bila izrazito dugotrajna, a u jednom je trenutku postala ispolitizirana, kada ju je Hugo Chávez iskoristio kako bi demonstrirao silu prema vani i konsolidirao vlast u zemlji. Posljedice tragedije donekle su sanirane tek 2006. godine, kada je populacija Vargasa vraćena na razinu prije tragedije, međutim dugoročne posljedice prisutne su još i danas.

## Galerija

Datoteka:Camuri Chico dicembre 2000 020.jpg|Plaža Camuri Chico
Datoteka:Caribe y Caraballeda diciembre 2000 004.jpg|Imanje Caraballeda
Datoteka:Caribe y Caraballeda diciembre 2000 041.jpg|Plaža Los Cocos
Datoteka:Carmen de Uria diciembre 2000 006.jpg|Carmen de Urea
Datoteka:La Guaira diciembre 2000 070.jpg|La Guaira
Datoteka:La Guaira diciembre 2000 021.jpg|La Guaira
Datoteka:Las Salinas diciembre 2007 001.jpg|La Salina 
Datoteka:Macuto diciembre 2000 034.jpg|Macuto


## Reference

## Vanjske veze

* Photos of the aftermath
* ''Wikimedia commons'': Vargas in January 2000
* ''Wikimedia commons'': Vargas in December 2000
Anzoátegui

**Država Anzoátegui** (španjolski: *Estado Anzoátegui*) je jedna od 23 savezne države Venecuele, koja se nalazi na sjeveroistoku zemlje.Administrativni centar države je Barcelona, centar za transport stoke i kave na rijeci Neverí.

## Karakteristike
*Anzoátegui* ima 1,469,747 stanovnika koji žive na površini od 43,300 km²-
Prostire se od obala Karipskog mora na sjeveru, do rijeke Orinoco na jugu, najveći dio države leži po Llanosu.
Graniči sa slijedećim saveznim državama; Miranda (sjeverozapad), Guárico (zapad), Bolívar (jug), Monagas (istok) i Sucre (sjeveroistok).

Otkrića velikih rezervi nafte 1930-ih. dovelo je do ekonomskog booma, krajem 20. vijeka  Anzoátegui je proizveo oko jedne desetine venecuelenske nafte. I danas je takozvani - Pojas teške nafte Orinoco, teren na kom se vrše opsežna istraživanja nafte, a zemni plin se naftovodom transportira do Caracasa, Maracaya, Valencije i Puerto La Cruz, a ugljena se iskapa u rudnicima kod Naricualua.

Svojevremeno su stočarstvo i poljoprivreda bili baza lokalne privrede, ali su nakon booma naftne industrije pali u drugi plan. Danas su ponovno jedna od najdinamičnijih komponenti privrede ove regije. Najviše se uzgaja uključuju kukuruz, kava, kakao, pamuk, kikiriki, slatki krumpir, sirak i šećerna trska. 
Industrijska proizvodnja razvila se u konurbaciji Barcelona-Guanta-Puerto La Cruz.

Anzoátegui ima dobro razvijenu mrežu državnih autoputeva.

## Reference
 
## Vanjske veze

* Estado Anzoátegui na portalu Venezuelatuya  
* ''Anzoátegui'' na portalu Encyclopedia Britannica
Neverí

**Neverí** (španjolski: *Río Neverí*) je rijeka na istoku Venecuele, duga 80 km, koja protiče kroz savezne države Sucre i Anzoátegui.

## Karakteristike

Rijeka izvire je na sjevernim obroncima planine Cerro Tristeza, u saveznoj državi Sucre, na nadmorskoj visini od 2,200 metara. Od izvora rijeka generalno teče prema zapadu, kroz duboki strmi kanjon probijajući se kroz planinski teren. Kad primi pritoku Araguite, ulazi u obalnu ravnicu gdje uz velike meandre skreće prema sjeveru prema ušću u Karipskom moru. Nakon što uđe u grad Barcelonu formira deltu. 

U svom gornjem toku kroz Državu Sucre, Neverí je tipična planinska rijeka, dok je u donjem nakon Araguite (Anzoátegui), prava nizinska koja formira aluvijalnu ravnicu.

Područje njenog sliva obuhvaća površinu od 2.990 km².

Jedine stalne pritoke su rijeke Naricual i Aragua. 
Rijeka Neverí i njene pritoke poznate su po endemskoj vrsti piranja (*Serrasalmus neveriensis*), vrsti koja je bezopasna za ljude.

## Izvori

## Vanjske veze

* ''Río Neverí'' na portalu Aquatic Experts
Ferata

**ferata** (tal. *[via] ferrata*: željezni put), u planinarstvu, osigurani penjački put obično u Alpama i drugim planinama. Sastoji se najčešće od metalnih nožišta i klinova pričvršćenih za stijenu (*klinčani put*), čelične sajle za osiguranje koja se pruža uzduž puta, ljestava i mostova. Tipično je položena strmim terenom zbog čega ima vertikale, provjese, a veći dio puta čine željezna pomagala što služe za hvatanje i savladavanje planinarskog puta. Zavisno od zahtjevnosti najtežeg dijela puta, gradira se skalama od 5 do 6 stupnjeva.

Prve ferate nastale su u italijanskim Dolomitima, gdje su nekada alpinistički usponi opremani čeličnim sajlama i rukohvatima te tako prilagođavani i za planinare koji nisu alpinisti. Posljednjih desetak godina dogodila se prava ekspanzija ferata. U svijetu ih je više od 1.000, od čega samo u Dolomitima 180. Njihova popularnost u planinarskim krugovima sve više raste, a prva u Bosni i Hercegovini izgrađena je u sjevernim stijenama Veleža, ispod vrha Botin.

Obavezan dio lične opreme su: kaciga, rukavice, penjački pojas, na koji se spaja najvažniji dio opreme specifičan za ferate, a to je amortizer enegije. Bez njega pad može uzrokovati ozbiljne povrede. Ni amortizer ne garantira sigurno zaustavljanje ako se padne s visine iznad pet metara ili ako je penjač pretežak, ali se bez njega penjač dovodi u smrtnu opasnost penjući se feratom.

## Povezano

* lista ferata
* alpinizam
* penjanje

## Izvori

## Vanjske veze

* Via-ferrata.de – više od 300 ferata u Alpama s detaljnim opisom i slikama
* Viaferrata-fr.net – oko 160 ferata u Francuskoj s detaljnim opisom i slikama
* LaViaFerrata.net – sve ferate u Francuskoj
* VieFerrate.it – ferate u Italiji, s izvještajima korisnika, slikama i ocjenama
* 重庆岳华君宁  – ferate u Kini, s izvještajima korisnika, slikama i ocjenama
Doba jazza

**Doba jazza** () ili **era jazza** je izraz kojim se, najčešće kolokvijalno, opisuje period historije SAD od 1918. do 1929. godine, odnosno od završetka Prvog svjetskog rata do sloma njujorške burze i početka Velike ekonomske krize. Ponekad se navodi kao sinonim za pojam Burne dvadesete kojim se isti period označava na širem globalnom planu.

Glavna značajka perioda bio je uspon američke ekonomije, uvjetovan time da su SAD relativno kratko sudjelovale u ratu i, za razliku od većine drugih industrijskih država, nisu bile neposredno pogođene ratnim razaranjima. Ti pozitivni trendovi su se prelili na široke slojeve, uz istovremeni razvoj modernih tehnologija kao što su automobili, koji su prvi put postali dostupni srednjoj klasi, i radio. Iako je američkom politikom tada dominirala Republikanska stranka te izolacionizam u vanjskoj politici i konzervativni trendovi u unutrašnjoj politici, novostvoreni prosperitet se često tumačio time da se upravo u SAD najdosljednije i najuspješnije primjenjuje laissez faire kapitalizam. Na američku je politiku značajno uticalo i nedavno uvedeno žensko pravo glasa, ali još više uz široki konsenzus izglasani amadmnani na Ustav SAD kojima je van snage stavljeno točenje alkoholnih pića. Ta je mjera, poznata kao Prohibicija, bila izuzetno nepopularna, prije svega u velikim gradovima, te je izazvala masovno i često otvoreno kršenje zakona, odnosno omogućila razvoj organiziranog kriminala. Tom zakonu, ali i autoritetu i tradicionalnim vrijednostima uopće, su se najviše suprotstavljale mlađe generacije, koji su kao svojevrsni simbol pobune preuzeli tada mladu jazz muziku, po kojoj je era dobila ime. Među mladim buntovnicima su se našle i žene, koje su prvi put počele javno prakticirati neke dotada izrazito muške aktivnosti kao što su pušenje cigareta, noćni izlasci ili ples, pri čemu je posebno popularan postao charleston, a također se kod žena razvila i "moderna" supkultura koja je dobila ime flapper.

## Povezano
* Zlatne dvadesete
* Lude godine (Francuska)

## Vanjske veze
* The Jazz Age In America
* Roaring Twenties from U S History.com
Burne dvadesete

**Burne dvadesete** (, doslovno "Urličuće dvadesete") je izraz kojim se opisuje period u historiji zapadne civilizacije koji okvirno odgovara 1920-im, a koji je karakterizirao opći porast blagostanja uz dramatične promjene u kulturi, te, u manjoj mjeri, društvu, izazvan razvojem i primjenom novih tehnologija kao što su automobili i radio. Sam izraz se počeo koristiti u SAD gdje su ti trendovi prvi počeli, najviše došli do izražaja i uticali na ostatak svijeta, pri čemu je najprepoznatljivija bila jazz muzika, po kojoj je u samim SAD period dobio ime Doba jazza. U drugim državama, koje su za razliku od SAD, u većoj mjeri bile pogođene Prvim svjetskim ratom, odnosno se duže vremena oporavljale od njegovih političkih i ekonomskih posljedica, ti su trendovi do izražaja došli tek sredinom decenije; kao jedan od primjera se navodi Weimarska Njemačka gdje su Zlatne dvadesete počele tek 1924. godine. U SAD, ali i ostatku svijeta, taj je period prekinut slomom njujorške burze i početkom velike ekonomske krize čije će posljedice biti prevladane tek iza Drugog svjetskog rata.

## Povezano
*Flapper

## Vanjske veze
*The 1920s 
*Quiz: Life in the Roaring Twenties
*Teaching the American Twenties Exhibit from the Harry Ransom Center at the University of Texas at Austin 
*1920s timeline, Harlem 
*Roaring Twenties  study guide and teacher resources – timeline, quotes, analysis, multimedia
*http://www.history.com/topics/roaring-twenties
*
Aglovale

**Anglovale** (ili *Agloval de Galis*) je bio jedan vitezova Okruglog stola iz legende o Kralju Arthuru.

Prema Thomasu Maloryju i njegovom romanu Le Morte Darthur (Arthurova smrt) - Aglovale je bio  *prvi sin koji je rođen u braku* kralja Pellinora. I pored toga što je bio prvorođeni (dakle predodređen za visoke položaje), postao je samo jedan od beznačajnih vitezova Okruglog stola. Aglovale je doveo svog brata Percivala na dvor Kralju Arthuru, a zatim se pridružio kralju u Saksonskim ratovima.

Aglovale se kasnije morao vratiti u svoju domovinu, da je brani od agresije kralja Agripa (vjerojatno iz Sjevernog Walesa) čije su vojske provalile i ubijale
njegovu braću. U svom privatnom životu  Aglovale je imao strastvenu vezu sa maurskom princezom, sa kojom je dobio sina Moriena prije nego što se oženio. Nakon ženidbe napustio je Britaniju i živio po Bliskom istoku, kao lokalni monarh.

Aglovale se vratio na Arthurov dvor krajem  njegove vladavine, tu ga je ubio Lancelot u akciji spašavanja Guinevere. Njegova smrt potaknula je Percivala da ode u pustinjake.

## Reference

## Vanjske veze

* Clemence Housman: ''The Life of Sir Aglovale de Galis'' na portalu Camelot Project (stihovi)
Puerto La Cruz

**Puerto La Cruz** je lučki grad u saveznoj državi Anzoátegui na sjeveru Venecuele od 288,500 stanovnika.

Puerto La Cruz zajedno sa susjednim gradovima Barcelona, Lechería i Guanta, formira najveću venecuelansku konurbaciju u kojoj živi 1.016.000 stanovnika.

## Geografija

Puerto La Cruz leži duž obale Karipskog mora Centar grada je udaljen samo nekih desetak km istočnije od Barcelone.

## Historija

Korijeni današnjeg grada leže se u ribarskom naselju lokalnih indijanaca iz 14. vijeka. Isprva se zvalo Puerto de la Orotava, jer je to bila najbolja luka, u 16. vijeku promjenjeno je ime u Puerto La Cruz (Luka kod križa) jer je jedan od novih kolonista postavio križ.

Otkrića velikih rezervi nafte u istočnom Llanosu 1930-ih i snažan razvoj naftne industrije, pretvorili su to ribarsko seoce u užurbani lučki grad.

Naftovodi koji vode iz polja po Anzoátegui i iz polja u susjednim državama Guárico i Monagas dovode naftu do skladišta i rafinerije nafte u Puerto La Cruzu. Iz Puerto La Cruza se nafta dalje distribuira za Industrijsku i kućnu upotrebu u gusto naseljenom pojasu centralnog venecuelanskog masiva.

Puerto je također i Industrijski grad, zajedno sa susjednom Barcelonom i Guantamom.

Šetalište i obližnje plaže privlače brojne turiste, kao i trajektni terminal za odlazak na Margaritin otok.

Grad je dobro povezan autoputevima sa gradovima u unutrašnjosti, a nedaleko kod Barcelone je internacionalni aerodrom *General José Antonio Anzoátegui* (IATA: BLA, ICAO: SVBC).

## Reference

## Vanjske veze

* ''Puerto La Cruz'' na portalu Encyclopedia Britannica  
* ''Alcaldía de Puerto La Cruz''