Torn Curtain

***Torn Curtain*** () je američki špijunski film snimljen 1966. godine u režiji Alfreda Hitchcocka. Protagonist, čiji lik tumači Paul Newman, je ugledni američki fizičar i zrakoplovni inženjer koji prebjegne u Istočnu Njemačku. Radnja prikazuje kako njegova supruga, čiji lik tumači Julie Andrews,  koja ga prati iako je  šokirana njegovim izdajničkim postupkom, otkriva kako je njegov bijeg na Istok u stvari samo varka, odnosno da je njegov pravi zadatak Zapadu dobaviti vrijedne obavještajne podatke.

Hitchcocku, koji je u to vrijeme bio na vrhuncu karijere, je poticaj za snimanje dao kako tada aktualni Hladni rat, tako i tadašnja popularnost špijunskih filmova inspiriranih Jamesom Bodnom; kao neposredna inspiracija je, pak, poslužio slučaj britanskih obavještajaca Guya Burgessa i Donalda MacLeana koji su 1951. godine prebjegli u SSSR, pri čemu je Hitchcock bio posebno fasciniran odlukom MacLeanove supruge Melinde Marling da se pridruži mužu preko Željezne zavjese nekoliko godina kasnije.

Produkciju filma su, međutim, od samog početka obilježili problemi. Hitchcock se posvađao sa Brianom Mooreom, irskim piscem angažiranim za scenario, a njihova je svađa eksalirala u formalni spor oko autorstva, na kraju riješen u Mooreovu korist; sam Moore je nekoliko godina kasnije dio svojih iskustava sa snimanja iskoristio kao inspiraciju za radnju romana *[[Fergus (roman)|Fergus]]*. Hitchock je originalno namjeravao da za glavne uloge angažira Caryja Granta i Eve Marie Saint, par iz svog ranijeg, žanrovski srodnog filma *[[North By Northwest|Sjever-sjeverozapad]]*; Grant je, međutim, na njegovo veliko razočarenje, objavio kako nakon filma *[[Walk, Not Run|Koračaj, ne trči]]* napušta glumu. Umjesto toga mu je matični studio Universal Pictures za glavne glumce nametnuo Newmana i Christie, koji su u to vrijeme bili na vrhuncu popularnosti. Zbog Christie, kojoj je studio originalno mislio dati "laganu" pjevačku točku nalik na *[[Mary Poppins (film)|Mary Poppins]]* i *[[Moje pjesme, moji snovi (film)|Moje pjesme, moji snovi]]*, se morao lišiti svog dugogodišnjeg suradnika, kompozitora Bernarda Herrmann, čija se muzika smatrala "previše mračnom". Hitchcock je, međutim, najveće probleme imao sa Newmanom, koji je inzistirao na metodskoj glumi i režisera nije smatrao za krajnji autoritet.

*Torn Curtain* nakon premijere nije imao uspjeha kod kritike, koja je Hitchcocku zamjerala "staromodnost" i izvještačenost. Iako je imao relativno solidne komercijalne rezultate, *Torn Curtain* je označio završetak najuspješnije faze u Hitchcockovoj karijeri. Usprkos toga, Hitchcock se hladnoratovskoj temi nekoliko godina kasnije vratio sa filmom *[[Topaz (1969 film)|Topaz]]*.

## Uloge

*Paul Newman ... Profesor Michael Armstrong
*Julie Andrews ... Sarah Sherman
*Lila Kedrova ... Grofica Kuchinska
*Hansjörg Felmy ... Heinrich Gerhard
*Tamara Toumanova ... Balerina
*Wolfgang Kieling ... Hermann Gromek
*Ludwig Donath ... Profesor Gustav Lindt
*Günter Strack ... Profesor Karl Manfred
*David Opatoshu ... G. Jacobi
*Gisela Fischer ... Dr. Koska
*Mort Mills ... Seljak
*Carolyn Conwell ... Seljakova supruga
*Arthur Gould-Porter ... Freddy, prodavač knjiga
*Gloria Gorvin ... Fräulein Mann
*Robert Boon  ... Profesor Winkelmann
*Peter Bourne  ... Profesor Olaf Hengström
*Linda Carol  ... Plesačica
*Rico Cattani  ... Heinrich, vozač autobusa za bijeg
*Andrea Darvi ... Gretl Koska
*Maurice Doner ... Hugo, menadžer prtljage

*Harold Dyrenforth ... Otto Haupt
*Horst Ebersberg  ... Istočnonjemački prevodilac
*Ben Frommer ... Skeptični putnik aviona
*Sasha Harden ... Graničar
*Joe Harris ... Član baleta
*Mischa Hausserman ... Idealistički mladić
*Alfred Hitchcock ... Čovjek u hodniku hotela sa bebom
*Erik Holland ... Hotelski službenik za putovanja
*Nancy Kilgas ... Članica baleta
*Peter Lorre Jr. ... Taksist (van špice)
*Jan Malmsjö ... Švedski fotograf
*Hedley Mattingly ... Službenik zrakoplovne kompanije
*Norbert Meisel ... Direktor tvornice
*Frank Oberschall ... Aerodromski službenik za sigurnost
*Gerd Rein ... Istočnonjemački službenik prilikom hapšenja u autobusu
*Gene Roth ... Stražar u pošti
*Norbert Schiller ... Profesor Gutman
*Lyle Sudrow ... Švedski kapetan
*Wilhelm von Homburg ... Plavokosi blizanac u autobusu

## Literatura
*Busby, Brian. *Character Parts: Who's Really Who in CanLit*. Knopf, Toronto,2003. .
*Maxford,Howard. *The A - Z of Hitchcock: The Ultimate Reference Guide*, B.T Batsford, London, 2002. 
*McGilligan, Patrick. *Alfred Hitchcock: A life in darkness and Light*. Regan Books, New York, 2003. 
*Perry, George. *The Complete Phantom of the Opera*. New York: Henry Holt and Company, 1987. .

## Vanjske veze
* 
* ''Torn Curtain'' Eyegate Gallery