Accra

**Accra** (fonetski: **Akra**) je najveći i glavni grad Gane u Givinejskom zaljevu od 1 658 937 stanovnika. *Accra* je i administrativni centar Regije Velika Accra i dio *Metropolitanskog distrikta Accra*, aglomeracije u kojoj živi 2 345 908 stanovnika. 

## Geografija
Grad leži dijelom na litici visokoj od 8 do 12 metara uz Givinejski zaljev, te se širi prema sjeveru preko valovite ravnice Akra. To je seizmički nestabilan teren, pa su česti potresi.

Historijski centar *Akre* je kompaktan, zbijen oko nekadašnje britanske, danske i holandske utvrde. Vremenom se grad, zbog migracije stanovnika iz ruralnih područja, naglo proširio bez ikakvog urbanističkog plana i reda, na površini od preko 200 km², sa brojnim satelitskim gradovima. Tako da se danas *Metropolitanska velika Akra*, sastoji od 8 distrikta, a to su Akra (centar grada zvan još i Jamestown/Usshertown), Tema, Južni Ga, Isočni Ga, zapadni Ga, Adenta, Ashaiman, Ledzokuku-Krowor i jednog grada - Kasoa, koji se nalazi u *Distriktu Awutu Senya* u Centralnoj regiji.
## Historija
Kad su Portugalci izgradili svoje prvo utvrđeno naselje 1482, na prostoru današnjeg grada nalazilo se nekoliko sela plemena Ga, koja su bila podložna 24&nbsp;km sjevernijem naselju, *Ajaso* (Ajavaso). Između 1650. i 1680. tri evropske pomorske sile izgradile su svaka za sebe svoje utvrde na obali, namjenjene za trgovinu sa lokalnim stanovništvom (prije svega robovima, koji su u to doba bili najbolja roba); Englezi - **Fort James**, Holanđani **Crevecoeur** i Danci **Christiansborg**. U međuvremenu je Ajaso uništen u međusobnim plemenskim borbama, pa su se njegovi stanovnici, uz druga veća naselja na platou Akra, preselila na obalu privučeni mogućnošću trgovanja s Evropljanima. Tako su izrasla tri obalna naselja; **Osu** (Christiansborg), holandska Akra (kasnije nazvana **Ussher Town**) i **James Town**, ta naselja su postala jezgra današnje Akre.
Ime *Accra* sama po sebi je iskrivljen izgovor od akanske riječi **nkran** koja znači *crni [[mrav]]*, kojima inače taj kraj obiluje, pa su tako zvali i njegove stanovnike.

*Akra* je vremenom izrasla u prosperitetno trgovište, koje su pod britanskim pritiskom, prvi napustili Danci 1850. (oni su svoju utvrdu prodali) a zatim 1872. i Holanđani. Britanci su zatim zauzeli cijeli grad 1874., a već 1877. preselili svoju administraciju iz Cape Coasta u *Akru* koja je tako postala glavni grad britanske kolonije Zlatna obala (Gold Coast), 1898. osnovano je gradsko vijeće za bolje upravljanje gradom.

Kad je Kwame Nkrumah (1909. -1972.) postao prvi premijer Gane 1957, krenuo je u izgradnju grada, u skladu sa ​​vlastititim idejama. On je bio veliki panafrikanac, sklon ideji izgradnje afričkog socijalizma i jedan od petorice osnivača Pokreta nesvrstanih.
Umjesto gradnje za elitu, Nkrumah je gradio stanove za obične ljude, ali je gradio i takve objekte koji su trebali potaći kod stanovništva ponos i ljubav prema domovini i Africi. Za njegove vladavine (1957. - 1966.) pored brojnih običnih stambenih i industrijskih zgrada, izgrađeni su Trg nezavisnosti, Državna palača, Zgrada Organizacije afričkog jedinstva, a obnovljena je i danska utvda Christianborg.
U toj izgradnji sudjelovala su i brojna tadašnja jugoslavenska poduzeća, nakon uspješne misije predsjednika Tita, koji je školskim brodom Galeb posjetio Ganu 1961. u sklopu višemjesečnog putovanja po državama Gvinejskog zaljeva.
## Znamenitosti

Najveća atrakcija *Akre* je prije svega njen historijski centar Jamestown, u kom se nalaze utvrde Ussher, James i Osu (Christiansborg), dvije (Ussher i Osu) su 1979. upisane na UNESCOvu Listu mjesta svjetske baštine u Africi kao - lokalitet Utvrde i dvorci Gane.

Ostale atrakcije grada su; *Nacionalni muzej*, u kojem se nalaze eksponati od prahistorije do modernih vremena, modernistički *Nacionalni teatar* (kog su gradili Kinezi), *Trg nezavisnosti* (Zvan i Trg crne zvijezde) sa *Slavolukom nezavisnosti*, *[[mauzolej]] [[Kwame Nkrumah]]a* i pitoreskna tržnica *Makola*. Ostale manje značajne atrakcije *Akre* su *Kuća zlatnog jubileja* (nova rezidencija i ured predsjednika Gane), *Palača centra nacionalne kulture*, zgrada Parlamenta i *Gana-Indija [[Kofi Annan]] centar*.

*Akra* je među turistima poznata po svojim plažama na Atlantiku, najpopularnije gradske plaže su Labadi i Kokrobite, udaljena 25&nbsp;km zapadno od centra grada. 
## Privreda i transport
*Akra* je administrativno, privredno i obrazovno središte Gane, u njoj su sjedišta svih većih banaka, trgovačkih poduzeća, osiguravajućih kuća i velikih državnih poduzeća.

Po procjeni Svjetske banke iz 2008., *Akra* je doprinosila sa 10% u ukupnom BDP Gane sa oko 3 milijarde $.

U gradu djeluje 350 velikih industrijskih poduzeća i oko 4 054 malih i srednjih. Najviše se proizvodi i obrađuje tekstil, drvena građa i prehrambeni proizvodi.

*Akra* ima dobro organiziran javni transport autobusima, grad je povezan željeznicom sa Takoradijem na zapadu zemlje, a preko Kumasija sa unutrašnjošću zemlje, i sa lučkim gradom Tema, udaljenim 27&nbsp;km prema istoku, koji je preuzeo ulogu *Akre* kao luke. Grad ima međunarodni aerodrom Kotoka udaljen 10&nbsp;km od grada.
## Obrazovanje
*Akra* ima univerzitet osnovan 1948. koji se nalazi na sjeveru grada u kvartu Legon, u gradu djeluje Nacionalna akademija nauke i umjetnosti i Nacionalni savjet za istraživanje u nauci i industriji
## Sport
Accra Hearts of Oak SC je i najpoznatiji nogometni klub iz Gane i jedan od najpoznatijih u afričkih klubova, pobjednik Afričke lige prvaka (CAF) 2000. godine, koji svoje utakmice igra na najvećem gradskom stadionu Ohene Djan.
## Klima
*Akra* ima Tropsku savansku klimu koja graniči sa Polupustinjskom klimom po Köppenovoj klasifikaciji klime. Prosječna godišnja količina oborina je oko 730&nbsp;mm, koje padaju u dvije kišne sezone. Glavna kišna sezone počinje u aprilu, a završava sredinom jula, slabija kišna sezona traje u oktombru. Kiše uglavnom padaju u kratkim intenzivnim olujama, koje često uzrokuju poplave.

Kako *Akra* leži blizu ekvatora, ima malo varijacija u temperaturi tokom cijele godine. Srednja mjesečna temperatura kreće se od 24,7&nbsp;°C u augustu (kad je najhladnije) do 28&nbsp;°C u februaru (kad je najvruće). Ali za *hladnih* mjeseci ima puno više vlage u zraku, nego za toplijih kad pušu suhi vrući vjetrovi harmatan iz Sahare, tako da je osjećaj vrućine puno veći za hladnih mjeseci.
Relativna vlažnost zraka je visoka, kreće se od 65% u poslijepodnim satima do 95% noću.

Maksimalna brzina vjetra izmjerena u *Akri* bila je 107,4&nbsp;km / h, jaki vjetrovi povezani s grmljavinom često uzrokuju štete po gradu.

## Gradovi prijatelji
* , Chicago
* , Washington, D.C.

## Reference

## Vanjske veze

* ''City of Accra'' 
* ''Accra Metropolitan Assembly''  
* ''Accra'' na portalu Encyclopædia Britannica