open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Roosendaal

**Roosendaal** je grad i općina (gemeente) od 77.008 stanovnika u nizozemskoj provinciji Sjevernom Brabantu. Ime grada znači Dolina ruža. 

## Geografija
Roosendaal leži na jugoistoku Nizozemske, pored granice s Belgijom. 

## Historija
Roosendaal se počeo formirati u grad 1268. kada je zajedno sa susjednim selima i Nispenom dobio dozvolu da sagradi crkvu. Dobar dio historije je glavna aktivnost stanovnika bila kopanje treseta.

## Privreda
Roosendaal je značajno željezničko čvorište na pruzi za Rotterdam i Antwerpen, s radionicama za popravak lokomotiva i vagona, te industrijski centar u kom se proizvode brojni proizvodi.

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice grada 
* ''Roosendaal'' na portalu Encyclopædia Britannica
Fosfoinozitid fosfolipaza C

Termin **fosfoinozitid fosfolipaza C** ima više značenja.

* Fosfolipaza C, enzim
* Fosfoinozitidna fosfolipaza C, enzim
Darò un milione

***Darò un milione*** () je italijanska crno-bijela filmska komedija snimljena 1935. u režiji Marija Camerinija. Temelji se na pripovjetci *Buoni per un giorno* Giacija Mondainija i Cesarea Zavattinija, a Zavattini je također sudjelovao u pisanju scenarija. Protagonist, koga glumi Vittorio De Sica, je mladi bogataš koji, duboko razočaran rodbinom i prijateljima koji ga nastoje iskoristiti, namjerava izvršiti samoubistvo skokom u more sa svoje jahte, ali od toga u posljednji trenutak odustane nakon što je ugledao skitnicu (koga glumi Luigi Almirante) koji namjerava učiniti isto. Radnja prikazuje kako, nakon što je skitnicu spasio i zbrinuo, odlučuje preuzeti njegov identitet prethodno razglasivši da će onaj koji s njime kao skitnicom bude dobro postupao biti bogato nagrađen. *Darò un milione* je premijerno prikazan na venecijanskoj Mostri gdje je dobio priznanje Ministarstva kulture. Danas se smatra jednim od najuspješnijih filmova u Camerinijevom opusu, a Camerinijeva supruga Asia Norris, koja tumači lik cirkuske zabavljačice, je postala De Sicina filmska partnerica u nizu filmova sličnog sadržaja.

Godine 1938. je u Hollywoodu snimljen remake pod naslovom *[[I'll Give a Million (film, 1938)|I'll Give a Million]]* gdje je glavnu ulogu tumačio Peter Lorre.

## Uloge
* Vittorio De Sica - Gold
* Assia Noris - Anna
* Luigi Almirante - Blim
* Mario Gallina - Cavalier Primerose
* Franco Coop - Il banditore
* Gemma Bolognesi - Maria
* Cesare Zoppetti - Falso milionario

## Reference

## Vanjske veze
*
Sole (film, 1929)

***Sole*** () je italijanski nijemi film snimljen 1929. u režiji Alessandra Blasettija. Po žanru je drama, a radnja mu je smještena u Pontinske močvare nedaleko Rima, koje su u vrijeme snimanja filma bile predmetom monumentalnog projekta isušivanja od strane fašističkog režima Benita Mussolinija, te prikazuje sukob između zagovornika projekta i tamošnjih stanovnika. Za film je bilo karakteristično da se snimao na autentičnim lokacijama, a što mu je dalo za tadašnju italijansku kinematografiju neuobičajeni realizam. Prije distribucije je održana privatna projekcija za samog Mussolinija koji je bio oduševljen i *Sole* proglasio "zorom fašističkog filma". Često se navodi da je uspjeh *Sole*, kao i Camerinijev *[[Rotaie (film)|Rotaie]]* označio svojevrsni preporod italijanske kinematografije, koja je 1920-ih bila zapala u veliku krizu.

Kopije filma su uništene za vrijeme drugog svjetskog rata, te su danas očuvane jedino fotografije.

## Uloge
* Marcello Spada ... Ing. Rinaldi 
* Vasco Creti ... Marco 
* Dria Paola ... Giovanna 
* Vittorio Vaser ... Silvestro 
* Lia Bosco ... Barbara 
* Anna Vinci 
* Rolando Costantino 
* Rinaldo Rinaldi 
* Arcangelo Aversa 
* Arnaldo Baldaccini 
* Sante Bonaldo 
* Vittorio Gonzi 
* Igino Nunzio

## Izvori

## Literarzura
* Bondanella, Peter E. *Italian Cinema: From Neorealism to the Present*. Continuum International Publishing Group, 2001.
* Reich, Jacqueline & Garofalo, Piero. *Re-Viewing Fascism: Italian Cinema, 1922 to 1943*. Indiana University Press, 2002.

## Vanjske veze
*
Rotaie

***Rotaie*** () je italijanski nijemi film snimljen 1929. godine u režiji Marija Camerinija. Protagonisti - koje tumače Käthe von Nagy i Mauriziuo D'Ancora - su dvoje mladih koji su pobjegli od kuće i tajno se vjenčali protiv volje svojih porodica, ali nakon toga ostali bez novaca. Radnja prikazuje kako ih očajna situacija dovodi na rub zajedničkog samoubistva, a što nastoji zloupotrijebiti pohotni bogataš koga glumi Daniele Crespi. Film je napravljen u doba tranzicije sa nijemog na zvučni film; prvo je 1930. godine distribuiran u originalnoj nijemoj verziji, a nakon čega su dosnimljena muzika i zvučni efekti, pa se u toj "ozvučenoj" verziji pojavio 1931. godine. Doživio je uspjeh, te se često navodi, da je zajedno uz Blasettijev *[[Sole (film, 1929)|Sole]]* označio svojevrsni preporod italijanske kinematografije, koja je 1920-ih bila u velikoj krizi.

## Povezano
* *[[Indecent Proposal]]*

## Vanjske veze
* 
*
Fotoreceptor

**Fotoreceptori** su specijalizovani neuroni koji su osetljive na svetlost i sposobni da pretvaraju svetlosnu energiju u električne impulse. Postoje tri tipa fotoreceptora kod kičmenjaka: štapićaste ćelije („štapići”), kupaste ćelije (ranije nazivane „čepići”) i fotosenzitivne ganglijske ćelije. Štapićaste ćelije omogućavaju periferni i noćni vid ali ne reaguju na boje (neke vrste sisara imaju samo taj tip fotoreceptora). Kupaste ćelije omogućavaju razlikovanje boja i centralni oštar vid. Kod ljudi štapićaste ćelije su gušće raspoređene na periferiji, a kupaste u središnjem delu mrežnjače.

## Literatura

* 
*
Ma non è una cosa seria (drama)

***Ma non è una cosa seria*** () je kazališna komedija italijanskog pisca Luigija Pirandella premijerno izveden 1918. godine. Radnja se temeljila na motivima Pirandellovih novela *La Signora Speranza* (1902) i *Non è una cosa seria* (1910). Protagonist je libertinac i notorni ženskar Memmo Speranza koji, nakon što je zbog svojih zavodničkih pustolovina jedva preživio dvoboj, odlučuje sebe osigurati od sličnih komplikacija tako što uredi fiktivni brak sa skromnom vlasnicom prenoćišta Gasparinom Torrettom. Radnja prikazuje komplikacije koje Speranzinom planu izazovi nepredviđeni osjećaji.

Ma non è una cosa seria je bila ekranizirana tri puta - godine 1921. kao istoimeni nijemi film u režiji Augusta Camerinija i 1936. kao istoimeni zvučni film u režiji Marija Camerinija. Godine 1938. je Camerini u Njemačkoj snimio remake pod naslovom *[[Der Mann, der nicht nein sagen kann]]*.

## Literatura
* Luigi Pirandello, *Maschere nude*, a cura di Italo Zorzi e Maria Argenziano, Newton Compton Editori, 2007
Ma non è una cosa seria (razvrstavanje)

**[[Ma non è una cosa seria]]** (na italijanskom: "Ma nije ozbiljna stvar") je komedija italijanskog pisca Luigija Pirandella, premijerno izvedena 1918. godine. Također može označavati njene ekranizacije:
* ''Ma non è una cosa seria'' (film, 1921), nijemi film, rež. Augusto Camerini
* ''Ma non è una cosa seria'' (film, 1936), zvučni film, rež. Mario Camerini
Ma non è una cosa seria (film, 1921)

***Ma non è una cosa seria*** () je italijanska nijema filmska komedija snimljena 1921. u režiji Augusta Camerinija. Predstavlja prvu od tri ekranizacije istoimenog kazališnog komada Luigija Pirandella. Protagonist, koga glumi Romano Calò, je notorni ženskar i zavodnik koji, u nastojanju da izbjegne komplikacije sa muževima i rodbinom svojih "žrtava", sklapa fiktivni brak sa skromnom stanodavkom koju tumači Fernanda Negri Pouget. Godine 1936. je Mario Camerini režirao mnogo poznatiju zvučnu verziju.

## Vanjske veze
*
Brod (Crna Trava)

**Brod** je naselje u Srbiji u opštini Crna Trava u Jablaničkom okrugu. Prema popisu iz 2002. bilo je 122 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 178 stanovnika).

## Demografija
U naselju Brod živi 109 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 53,8 godina (52,7 kod muškaraca i 54,6 kod žena). U naselju ima 58 domaćinstava, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,10.

Ovo naselje je velikim delom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika.

## Reference

## Vanjske veze

* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
* Satelitska mapa (Wikimapia)
* Gugl satelitska mapa (Maplandia)
* Plan naselja na mapi (Mapquest)
Ma non è una cosa seria (film, 1936)

***Ma non è una cosa seria*** () je italijanska crno-bijela filmska komedija snimljena 1936. u režiji Marija Camerinija. Predstavlja prvu zvučnu adaptaciju istoimenog kazališnog komada Luigija Pirandella. Protagonist, koga glumi Vittorio De Sica, je mladi i bogati ženskar koji, nastojeći se riješiti komplikacija vezanih uz svoje brojne afere, sklapa fiktivni brak sa skromnom stanodavkom koju glumi Elisa Cegani. Uz De Sicu je Camerini u filmu ponovno angažirao svoju suprugu Asiu Norris, a u jednoj od manjih uloga se pojavljuje i glumica Vivi Goi, koja je tada bila zaljubljena u De Sicu, te kao umjetnički pseudonim koristila anagram njegovog imena "Vivien Desca". Film, napravljen u tadašnjem stilu bijelih telefona, je postigao ogroman uspjeh i potakao Camerinija da istom glumačkom ekipom sljedeće godine snimi jedno od svojih najuspješnijih ostvarenja *[[Il signor Max]]*. Camerini je također 1938. u Njemačkoj snimio remake pod naslovom *[[Der Mann, der nicht nein sagen kann]]*.

## Vanjske veze
* 
* 
* Scheda su archiviodelcinemaitaliano.it
* Scheda su anica.it
Der Mann, der nicht nein sagen kann

***Der Mann, der nicht nein sagen kann*** () je njemačka crno-bijela filmska komedija snimljena 1938. u režiji Marija Camerinija. Predstavlja adaptaciju kazališnog komada *[[Ma non è una cosa seria]]* Luigija Pirandella, odnosno verziju (remake) istoimenog italijanskog filma koga je Camerini bio režirao dvije godine ranije. Protagonist, koga glumi Karl Ludwig Diehl, je notorni ženskar koji, nastojeći izbjeći komplikacije zbog svog "neurednog" života, sklapa fiktivni brak sa skromnom stanodavkom koju glumi Karin Hardt.

## Vanjske veze
* 
* Scheda su anica.it
Il signor Max

***Il signor Max*** () je italijanska crno-bijela filmska komedija snimljena 1937. u režiji Marija Camerinija, koja se smatra jednim od najpopularnijih ostvarenja žanra bijelih telefona. Protagonist, koga tumači Vittorio De Sica je skromni prodavač novina kome je bogati prijatelj iz škole poklonio kartu za krstarenje brodom i gdje ga, sticajem okolnosti, zamijene za bogataša. Radnja prikazuje kako se za njega na brodu, privučene bogastvom, otimaju mlade dame iz otmjenog društva, ali kako ga na kraju ipak povuče skromna sobarica koju tumači Asia Norris. *Il signor Max* je premijerno prikazan na venecijanskoj Mostri gdje je dobio nagradu italijanskog Ministarstva kulture.

Godine 1957. je snimljen remake pod naslovom *[[Il conte Max (film 1957)|Il conte Max]]* sa Albertom Sordijem u glavnoj ulozi, a 1991. još jedan remake sa istim imenom koga je režirao De Sicin sin Christian De Sica.

## Uloge
* Vittorio De Sica ... Gianni/Max Varaldo 
* Assia Noris ... Lauretta 
* Rubi D'Alma ... Donna Paola (na špici kao Rubi Dalma) 
* Umberto Melnati ... Riccardo 
* Lilia Dale ... Pucci (na špici Adonella) 
* Virgilio Riento ... Pepe 
* Mario Casaleggio ... Tetak Pietro 
* Caterina Collo ... Tetka Lucia 
* Ernesto Ghigi ... Pierino 
* Romolo Costa ... Commandante Baldi 
* Lilia Silvi ... prodavačica u voćnjaku
* Giuseppe Pierozzi ... taksist
* Albino Principe ... Bubi Bonci 
* Clara Padoa ... Jeanne,sportašica u vlaku
* Luciano Dorcoratto ... vodič
* Desiderio Nobile ... major 
* Armando Petroni ... ljekar
* Edda Soligo ... djevojka na balu
* Gianfranco Zanchi ... pravi Max Varaldo

## Vanjske veze
* 
*
Ben Sharpsteen

**Ben Sharpsteen** (4. novembar 1895 - 20. decembar 1980) bio je američki filmski režiser i producent, poznat kao jedan od bliskih suradnika Walta Disneya odnosno po klasičnim animiranim filmovima kao što su *[[Pinocchio (1940 film)|Pinocchio]]* i *[[Dumbo]]*.

## Izabrana filmografija
* *[[Pinocchio (1940 film)|Pinocchio]]* (1940 – režiser)
* *[[Dumbo]]* (1941 – režiser)
* *[[Seal Island (film)|Seal Island]]* (1948 – producent)
* *[[Water Birds]]* (1952 – režiser)
* *[[Bear Country (film)|Bear Country]]* (1953 – producent)
* *[[The Living Desert]]* (1953 – producent)
* *[[The Vanishing Prairie]]* (1954 – producent)
* *[[Men Against the Arctic]]* (1955 – producent)
* *[[White Wilderness (film)|White Wilderness]]* (1958 – producent)
* *[[Ama Girls]]* (1958 – producent)

## Reference

## Vanjske veze
*
Hengelo

**Hengelo** je grad od 80.992 stanovnika i općina (gemeente) u nizozemskoj provinciji Overijssel.

## Geografija
Hengelo leži na istoku Nizozemske, duž kanala Twentea, udaljen 7 km sjeverozapadno od Enschedea.

## Historija
Sve do 1800. Hengelo je bio malo selo, koje je nakon otvaranja industrijskih pogona u drugoj polovici 19. vijeka izraslo u grad. Hengelo je teško stradao za Drugog svjetskog rata kad su ga bombardirali saveznički avioni u napadima 6. i 7. oktobra 1944. godine.

## Znamenitosti i obrazovanje
Najveća znamenitost Hengeloa je zamak Twickel koji je temeljno rekonstruiran 1347. godine, a leži 5 km zapadno od centra grada. U gradu djeluje državna agronomska škola koja je poznata u čitavoj Holandiji.

## Privreda
Roosendaal je značajno željezničko čvorište i centar trgovine stokom. Hengelo je i industrijski grad u kom se proizvodi tekstil, sol, metalni i električni proizvodi.

## Gradovi prijatelji
*  Emsdetten

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice grada 
* ''Hengelo'' na portalu Encyclopædia Britannica
Oss

**Oss** je grad i i sjedište istoimene općine (gemeente) u nizozemskoj provinciji Sjevernom Brabantu. Grad ima 84.959 stanovnika.

## Geografija
Oss leži na jugu centralne Nizozemske, pored grada 's-Hertogenboscha, udaljen 5 km južno od rijeke Meuse.

## Historija
Oss je prvi put u dokumetima spomenut 1069. u pismu pape Aleksandra II, a status grada dobio je 1399. godine.

## Znamenitosti
Najveća znamenitost Ossa je neogotička katedrala Grote Kerk, podignuta 1859. godine.

## Privreda
Oss je industrijski grad u kom se proizvode prehrambeni, farmaceutski (Merck & Co.) i elektronički proizvodi.

## Sport
Oss je poznat po svoja dva nogometna kluba FC Oss i FC Den Bosch u kom je počeo igrati Ruud van Nistelrooij.

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice grada 
* ''Oss'' na portalu Encyclopædia Britannica
I grandi magazzini

***I grandi magazzini*** je italijanska crno-bijela filmska komedija snimljena 1939. godine u režiji Marija Camerinija. Protagonist, čiji lik tumači Vittorio De Sica je vozač auto-utrka čija djevojka (koju glumi Asia Norris), skromna prodavačica u luksuznoj robnoj kući, postane optužena za krađu. Film je premijerno prikazan na venecijanskoj Mostri i doživio je izvrsne kritike; Mussolinijev kup je, međutim, iz političkih razloga pripao propagando-historijskom filmu *[[Abuna Messias]]*. Današnji kritičari smatraju da je Camerini svojim ostvarenjem nastojao izaći izvan žanrovskih okvira bijelih telefona koristeći likove iz niže klase. Posebne je pohvale dobilo vješto korištenje moderne robne kuće sa eskalatorima i liftovima kao važnim elementom radnje.

## Reference

## Vanjske veze
*
Versifikacija

**Versifikacija** ili **verzifikacija** (lat. *versus* = stih) znanost je o građenju stihova, odnosno skup pravila koja opisuju način oblikovanja stihova i ostvarivanja pjesničkog ritma. U tom smislu istoznačna je terminima **[[metrika]]** i **[[prozodija]]**. Dijelom je književne teorije i stilistike.

U širem smislu versifikacija označava stihotvorstvo, kovanje stihova, pretvaranje proznog teksta u stihovni.

## Versifikacija se dijeli na:
* silabička ili kvalitativna versifikacija - ritam se postiže brojem slogova (šesterac, osmerac, deseterac, jedanaesterac...), rimom i cezurom (stankom). Svojstvena je nacionalnim književnostima počevši od srednjeg vijeka.
* naglasna ili akcenatska (tonska) versifikacija - pravilno se izmjenjuju, odnosno ponavljaju, naglašeni i nenaglašeni slogovi. Osnovna jedinica je akcentska stopa.
* metrička ili kvantitativna (klasična, antička) versifikacija - pravilno se izmjenjuju dugi i kratki slogovi. Osnovna je jedinica metrička stopa; svojstvena je grčkoj i rimskoj književnosti.
Potočna pastrva

**Potočna pastrva**, poznata i kao **potočna pastrmka** (*Salmo trutta* m. *fario* Linnaeus, 1758.) je najbliži srodnik morske pastrve, koja živi u morima sjeverne i sjeverozapadne Europe i koja tijekom mrijesta migrira duboko u kontinentalne vode, gdje se mrijesti.
 
Tijelo potočne pastrve je vretenasto prilagođeno brzim vodenim maticama u kojima živi. U ovisnosti od sredine u kojoj živi tijelo je više ili manje bočno spljošteno i visoko s dobro razvijenom repnom drškom. 

Boja tijela je promjenjiva, varira od zelenkaste do smeđe, što prvenstveno ovisi o sredini u kojoj živi. Na bočnim stranama te na leđima se nalaze pjege. S gornje strane i u gornjoj polovici bočne strane crne, a ispod bočne linije su crvene sa bijelim obrubom. Mlade ribe imaju na bokovima 6 do 9 poprečnih traka. Postižu dužinu 20-40 cm i tjelesnu masu do 1 kg. Maksimalna dužina je nešto preko 50 cm i masa 5-7 kg.

## Stanište i ponašanje
Potočna pastrva obitava u hladnim, kisikom bogatim planinskim rijekama i potocima, od Pirinejskog poluotoka pa sve do Skandinavije na sjeveru i Urala na istoku. Široko je rasprostranjena u Hrvatskoj i BiH.

## Način hranjenja
Potočna pastrva je grabežljivica i hrani se svim manjim organizmima koji žive u vodi, od larvi vodenih kukaca pa do manjih riba.

## Razmožavanje
Mrijesti se od rujna do veljače. Ženka polaže oko 1000 do 1200 jaja po kilogramu tjelesne mase. Ikra je crvenkaste boje, promjera 4-5 mm. U zavisnosti od temperature inkubacija jaja traje 2 do 4 mjeseca.

## Strani nazivi
*Brown trout* (engleski); *Bachforelle* (njemački); *Salmo trutta* (talijanski); *Pstrąg potokowy* (poljski); *Salmo trutta* (francuski); *Кумжа* (ruski).

## Vanjske veze
Kalifornijska pastrva

**Kalifornijska pastrva** ( *Oncorhynchus mykiss*) je slatkovodna riba iz porodice salmonida ( *Salmonidae*).

## Opis
Kalifornijska pastrva vretenastog je tijela, nešto šireg nego kod potočne pastrve. Leđa su tamnozelene boje, a po bokovima se, cijelom dužinom tijela, pruža linija duginih boja zbog čega je u Sjedinjenim Američkim Državama nazivaju "rainbow trout". Cijelo tijelo joj je prekriveno tamnim pjegama. Raste od 35 do 70 cm dužine te 0,5 do 6 kg težine.

## Rasprostranjenost
Ova riba svoje podrijetlo vuče iz Sjeverne Amerike, a najrasprostranjenija je u američkoj saveznoj državi Kalifornija kojoj zahvaljuje svoj naziv. U Europu je stigla 1880. godine no nikad se nije prilagodila europskim vodama. Živi u čistim i bistrim rijekama sličnim životom naše potočne pastrve. Razmnožava se na točno određenim mjestima, prvenstveno u Pirenejima. Jednostavno ih je uzgajati ih u ribogojilištima. Francuska je postala najveći europski proizvođač uzgajane Kalifornijske pastrve.

## Način života, stanište i ishrana
Kalifornijska se pastrva najčešće pušta u zatvorene vodene površine poput manjih jezera. Najviše vremena provodi u sredini vodene površine, djelomično na dnu, djelomično na površini, a djelomično po sredini te dvije vodene razine. U rijekama boravi u dubljim dijelovima. S vremenom započinje spuštanje nizvodno. 

Kao mala Kalifornijska pastrva se hrani planktonom i sitnim vodenim životinjama, a kasnije prelazi na krupniju hranu, prvenstveno ribe, ali ne izbjegava ni rakove ili kukce. 

## Razmnožavanje
U svojoj prirodnom staništu u svojoj postojbini Kalifornijska pastrva se razmnožava u trećoj godini života za ženke, a u drugoj za mužjake. Mrijest se odvija u gornjim dijelovima rijeka, od studenog do svibnja, pri temperaturi vode od 10 do 15° C. Ženka prilikom mrijesta vrši pripremu pješčanog ili šljunčanog ležišta gdje će položiti 500 do 5.000 jajašaca. Nakon mužjakove oplodnje, inkubacija jajašaca traje dva do tri mjeseca, katkada i više ovisno o temperaturi vode. Mlade pastrmke rastu brzo pritom se hraneći kukcima i njihovim ličinkama.

## Reference

## Vanjske veze
Kalhant

**Kalhant** (stgrč. Κάλχας – *Kálhas*) je lik proroka iz Homerove Ilijade. Otac Testor naučio je Kalhanta veštini proricanja budućnosti. Proroci su bili također njegov otac, deda i pradeda. 
On je mračni vrač čije vizije najčešće predskazuju nečiju propast i sigurnu smrt. Znao je sve prošle, sadašnje i buduće događaje i umeo je da objasni i najzagonetnije pojave. Kao takav postao je Apolonov sveštenik. Po svom umeću bio je veoma cenjen kod Ahejaca i Trojanaca. 

Kada je Trojanski kralj Prijam odbio Agamemnonov zahtev da vrati Helenu, on je poslao Kalhanta u Delfijsko proročište da od Pitije dobije savet, šta mu treba činiti. Predskazavši pad Troje i potpuno uništenje Prijamovog doma, Pitija je naredila Kalhantu da se pridruži Ahejcima i da ih spreči da napuste Troju pre no što pobede. Kalhant se tada zakleo Ahileju na večno prijateljstvo, i on ga smesti u sopstvenu kuću i uskoro potom izvede pred vrhovnog zapovednika ahejske vojske, Agamemnona. Tako je Kalhant postao glavni prorok u ahejskoj vojsci.

Ahejci, kao narod prvržen religiji i svojoj tradiciji, prineli su bogovima žrtvu kako bi im oni dali neki znak o budućnosti i ishodu rata. Za vreme održavanja obreda žrtvovanja, ispod žrtvenika izašla je plava zmija sa crvenim pegama i otpuzala na vrh obližnjeg platana, gde se nalazilo gnezdo u kome je bila majka sa svojih osam mladunaca. Zmija je tamo proždrla, jedno po jedno svih osam ptića i ženku, a zatim ju je Zevs, još obavijenu oko grane, skamenio. Kalhant je ovaj neobičan događaj protumačio kao: devet progutanih ptića znače da će ahejska vojska provesti devet godina pod Trojom, a u desetoj godini će je osvojiti tako da od nje neće ostati ni kamen na kamenu.

Ahejska flota koncentrisana u luci Aulidi bila je spremna za pohod na Troju. Međutim, zbog toga što vetra nije bilo danima, lađe nikako nisu mogle da se pokrenu. Zatražili su tada od proroka Kalhanta da objasni koji je razlog nepostojanja povoljnog vetra. Prorok je rekao da je boginja Artemida ljuta na Agamemnona ili njegovog oca Atreja, jer je on nekad ubio u njenoj gori jelena koji je bio posvećen, a koji je za nju bio sveta životinja, pa je potpunom tišinom na moru sprečavala odlazak Ahejaca iz Aulide u Troju. Neki kažu da se Agamemnon, kako bi umilostivio boginju Artemidu zakleo da će joj žrtvovati najlepše stvorenje koje se te godine bude rodilo u njegovoj kući. Igrom slučaja to stvorenje bila je Agamemnova ćerka Ifigenija. Po Kalhantovom tumačenju boginja će se umilostiviti samo ako u njenu čast bude žrtvovana Agamemnonova ćerka, prelepa Ifigenija. 

Kalhant je u toku opsade Troje kazao Agamemnonu da je naljutio boga Apolona jer nije prihvatio bogat otkup koji mu je doneo Apolonov sveštenik Hris da bi otkupio ćerku Hriseidu. Da bi se ublažio Apolonov gnev Kalhant je rekao da se Hriseida mora vratiti ocu bez ikakvog otkupa i uz bogat poklon i izvinjenje, što je i učinjeno.
Westland (nizozemska općina)

**Westland** je općina (gemeente) od 103.306 stanovnika u nizozemskoj provinciji Južnoj Holandiji.

## Geografija
Naselja Westlanda leže na jugu Nizozemske, između gradova Hoek van Holland i Haga, duž obala Sjevernog mora. Udaljena su od 5 do 11 km jugozapadno od Haga, s kojim tvore konurbaciju Haaglanden.

## Historija
Westland je osnovan 1. januara 2004. spajanjem dotadašnjih općina De Lier, 's-Gravenzande (najveća), Monster, Naaldwijk i Wateringen, s manjim naseljima Heenweg, Honselersdijk, Kwintsheul, Maasdijk, Poeldijk i Ter Heijde. Gradska vijećnica nalazi se u Naaldwijku, drugom najvećem naselju u toj maloj konurbaciji.

## Privreda
Westland je poznat po proizvodnji povrća, naročito paprika i paradajza, ali i po proivodnji cvijeća. U gradu Honselersdijk održava se najveća aukcija cvijeća FloraHolland.

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice općine
Endo-alfa-N-acetil-D-galaktozaminidaza

Termin **Mucinaminilserin mucinaminidaza** ima više značenja.
* Glikopeptidna alfa-N-acetilgalaktozaminidaza, enzim
* Mucinaminilserinska mucinaminidaza, enzim
Aleksandar Volkov (režiser)

**Aleksandar Aleksandrovič Volkov** (; 27. decembar 1885 - 22. mart 1942), poznat na Zapadu i kao **Alexandre Wolkoff** ili **Alexander Wolkoff**, bio je ruski filmski glumac, scenarist i režiser, najpoznatiji kao autor nijemih filmova koje je snimao 1920-ih u Francusko.

Rodio se u plemićkoj porodici čiji su članovi bili poznati po sklonosti kulturi i umjetnosti. U mladosti se bavio slikanjem i muzikom, a filmom se počeo baviti 1912. godine, kao glumac, a potom scenarist, producent i režiser. Surađivao je s nekim od najpoznatijih imena predrevolucionarne ruske kinematografije kao što je Jakov Protazanov. Na početku prvog svjetskog rata je ranjen, ali je nakon oporavka radio na nekim od popularnih filmova kao što je *[[Otac Sergije (film, 1918)|Otac Sergije]]*. Nakon oktobarske revolucije se godine 1918. zajedno sa nizom svojih kolega sklonio Krim, odakle se, nakon poraza bijelih u građanskom ratu preko Istanbula prebacio u Pariz. Tamo se brzo nametnuo kao uspješni režiser, ostvarivši izuzetno plodnu suradnju sa sunarodnjakom Ivanom Mozžuhinom. Dolazak zvučnog filma, kome se nije znao najbolje prilagoditi, uticali su na opadanje popularnosti. Neko je vrijeme snimao u Njemačkoj, a potom u Italiji gdje ga je za vrijeme drugog svjetskog rata zatkela smrt.

## Izabrana filmografija
### režija
* *[[The Green Spider]]* (1916)
* *[[Otac Sergije (film, 1918)|Father Sergius]]* (1917)
* *[[Kean (film)|Kean]]* (1924)
* *[[The Loves of Casanova]]* (1927)
* *[[Secrets of the Orient]]* (1928)
* *[[The White Devil (film)|The White Devil]]* (1930)
* *[[Wolga-Wolga]]* (1936)
* *[[Amore imperiale]]* (1941)

## Literatura
* Phillips, Alastair. * City of Darkness, City of Light: Émigré Filmmakers in Paris, 1929-1939*. Amsterdam University Press, 2004.

## Vanjske veze
*
Carl Schenstrøm

**Carl Schenstrøm** (Kopenhagen, 13. novembar 1881 - 10. april 1942) bio je danski teatarski i filmski glumac, poznat u nastupima u nijemim filmovima Zlatnog doba danske kinematografije.

## Filmografija

## Vanjske veze
* 
*
Hondroitin ABC lijaza

Termin **** ima više značenja.

* Hondroitinska ABC lijaza, enzim
* Hondroitin-sulfat-ABC endolijaza, enzim
* Hondroitin-sulfat-ABC eksolijaza, enzim
Rolf Wenkhaus

**Rolf Wenkhaus** (9. septembar 1917 – 31. januar 1942) bio je njemački filmski glumac, najpoznatiji po ulozi naslovnog protagonista u dječjem filmu *[[Emil and the Detectives (1931 film)|Emil i detektivi]]* 1917. godine. Sljedeća zapažena uloga mu je bio mladi i požrtvovni hitlerjugendovac u *[[S.A.-Mann Brand]]*, jednom od prvih propagandnih filmova Trećeg rajha iz 1933. godine. Nakon izbijanja drugog svjetskog rata se priključio Luftwaffe. 31. januara 1942. je, za vrijeme bitke za Atlantik, bio član posade dalekometnog bombardera Focke Wulf 200 koji je iz baza u Evropi napadao savezničke pomorske konvoje. Prilikom jednog takvog napada je u blizini irske obale avion oboren od strane britanske korvete *HMS Genista*; tom prilikom je poginulo svih šest članova posade, uključujući Wenkhausa.

## Reference

## Vanjske veze
*
Halid

:*Za članak o imenu, pogledajte [[Halid (ime)|Halid]].*
**Halid** je binarno jedinjenje. Jedan njegov deo je atom halogena, a drugi deo je element ili radikal sa manjom (ili većom) elektronegativnošću od halogena. Halid može da bude fluorid, hlorid, bromid, jodid, ili astatid. Mnoge soli su halidi. Svi alkalni metali formiraju halide. Oni su bele čvrste materije na sobnoj temperaturi.

**Halidni jon** je atom halogena sa negativnim nabojom. Halidni anjoni su fluorid (F−), hlorid (Cl−), bromid (Br−), jodid (I−) i astatid (At−). Ovi joni su prisutni u svim jonskim halidnim solima.

## Testovi
Halidna jedinjenja kao što je KCl, KBr i KI se mogu testirati sa rastvorom srebro nitrata, AgNO3. Halogen reaguje sa Ag+ i formira precipitat različite boje u zavisnosti od halogena:
* AgF: ne taloži se
* AgCl: beo
* AgBr: krem (bledo žut)
* AgI: zelen (žut)

Za organska jedinjenja koja sadrže halide se koristi Bajlštajnov test.

## Povezano
* Hlorid 
* Bromid 
* Fluorid 
* Jodid

## Reference

## Vanjske veze
Twentekanaal

**Twentekanaal** je kanal na sjeveroistoku Nizozemske, koji prolazi preko provincija Gelderland i Overijssel i povezuje najveće gradove regije Twente (Almelo, Hengelo i Enschede) sa nacionalnom mrežom kanala i rijeka.

## Karakteristike i historija gradnje
Ideja o njegovoj izgradnji pojavile su se još tokom 19. vijeka, ali je rad na izgradnji započeo tek 1930. i kanal je otvoren 1936. godine. Njegovom izgradnjom omogućen je pristup moru industrijskim gradovima istoka zemlje.

Kanal počinje od Rajninog rukavaca IJssela kod grada Zutphena i ide sve do Almela. Ukupna dužina kanala je 65 km, dionica od IJssel do Deldena duga je 33&nbsp;km, a ona od Deldena do Almela 15&nbsp;km. Kod Deldena postoji odvojak prema gradovima Hengelo i Enschede koji je dug 14&nbsp;km. Između 2004. i 2007. kanal je proširen, pa njime mogu ploviti i veliki riječni brodovi maksimalne širine 11,5 metara, dužine do 110 m i gaza do 2,70 m.

## Reference

## Vanjske veze

* Informacije o kanalu na portalu Rijkswaterstaat 
* ''Twente-Canal'' na portalu Encyclopædia Britannica
Manastir Janja

**Manastir Janja**, s geografskim položajem u oblasti Starog Vlaha, nalazi se u selu Rutoši u Opštini Nova Varoš, i graniči se sa selima Seništa i Radoinja. Manastir pripada Eparhiji Mileševskoj i posvećen je Pravednim roditeljima, Presvete Bogorodice, Joakimu i Ani.

O samoj crkvi na levoj obali Uvca, njenom ktitoru i vremenu nastanka malo se zna. Na temelju arhitekture i crkvenog mobilijara, pretpostavlja se da je nastala verovatno sredinom ili krajem XV-og veka, a da je stradala krajem XVII-og veka. U Jevanđelju manastira Žitomislić u Hercegovini, kaže se da je ova knjiga iz manastira na Uvcu i navodi se 1671. година. U epskim pesmama, još iz doba Nemanjića i narodnom predanju, pominjana je kao "crkva Janja u Vlahu Starome".

U okviru projekta "Na svetim vodama Lima", ekipa stručnjaka iz Narodnog muzeja u Užicu, započela je 5. jula 1993. godine arheološka istraživanja na lokalitetu crkve Manastirine, u imanju Gospodina Sretena i Petronija Gordića - Pinjevića. Tom prilikom je, u jednobrodnoj građevini, osnove 9,30 metara sa 6 metara, ispod Janjine stene, pronađena časna trpeza od mermera sastavljena iz tri elementa, delovi svećnjaka i polijeleja, fragmenti keramičkih posuda, dok su na zidovima u donjim zonama otkriveni ostaci fresaka.
 

Obnova manastira Janja počinje 02. oktobra 2008. godine, Svetom arhijerejskom liturgijom, koju je služio Episkop mileševski Gospodin Filaret sa sveštenstvom i monaštvom Eparhije Mileševske. Na Bogojavljenje 2011. godine, podignuti su i osveštani krstovi manastirskog hrama, nakon čega se započelo s izvođenjem završnih radova na fasadi hrama i uređenju interijera. Ikonostas i polijelej je oslikao ikonopisac i freskopisac Gospodin Ivan Kovalčik Mileševac iz Novog Sada. Zalaganjem igumanije Justine (Petković), uz materijalnu pomoć Gospodina Nebojše Grujovića preduzetnika iz sela Rutoši, i novčanim prilozima verujućeg naroda Seništa, Rutoši i Radoinje, urađen je najveći deo radova na manastirskoj crkvi.

Manastiru Janja je, nakon 400 godina, vraćen prvobitni izgled dana 22. jula 2012. godine, kada je osvećen.

## Reference
Almelo

**Almelo** je grad i općina (gemeente) od 72.462 stanovnika u nizozemskoj provinciji Overijssel.

## Geografija
Almelo leži na istoku Nizozemske, na mjestu gdje se spajaju kanali Overijssel i Twente. Almelo je sjedište općine u kojoj su još i gradovi Aadorp, Mariaparochie i Bornerbroekl. 

## Historija
Za srednjeg vijeka Almelo je bio feud lokalnih barona Rechterena. Nakon ženidbe 1350. grad je postao feud porodice Heeckeren, koja je od 1711. vladala i Limburgom. Nasljednici te porodice još i danas imaju dvorac Huis Almelo izgrađen između 1662. i 1664. godine. Tokom 19. vijeka Almelo je postao jedan od centara tekstilne industrije u regiji Twente.

## Znamenitosti
Najveće znamenitosti Almela su protestanska katedrala Grote Kerk, izgrađena od 15. do 18. vijeka, gradska vijećnica iz 16. vijeka (danas turistički ured), te zgrada bivše tržnice (Waag) sa mjernim spravama, u kojoj je danas galerija.

## Privreda
Nakon propasti tekstilne industrije, ekonomija grada se danas oslanja na uslužnom sektoru, uz nešto kompanija koje se bave proizvodnjom (Urenco za nuklearno gorivo) i transportom.

## Gradovi prijatelji
*  Preston
*  Iserlohn
*  Denizli

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice općine 
* ''Almelo'' na portalu Encyclopædia Britannica
Twente

**Twente** je regija u nizozemskoj provinciji Overijssel, koja nije administrativnog već kulturnog tipa.

## Karakteristike
Twente leži na istoku Nizozemske, pored njemačke granice. Regiju formira četrnaest općine (gemeente): Almelo, Borne, Dinkelland, Enschede, Haaksbergen, Hellendoorn, Hengelo, Hof van Twente, Losser, Oldenzaal, Rijssen-Holten, Tubbergen, Twenterand i Wierden, s ukupno 626.000 stanovnika. Regija je dobila ime po germanskom plemenu Tuihanti (ili Tvihanti) o kojem je pisao još rimski historičar Tacit da su živjeli u tom kraju. Po regiji se zove i FC Twente, poznati nogometni klub iz Enschedea.

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice regije
Tadžički jezik

**Tadžički jezik** (ISO 639-3: tgk; galcha, tajiki, tadzhik), indoeuropski jezik iranske skupine, i jedan od deset jezika perzijske podskupine jezika, kojim govori blizu 4.5 milijuna ljudi od čega 3.340.000 u Tadžikistanu (1991) i 934.000 u Uzbekistanu, te nešto u Iranu, Kazahstanu, Kirgistanu, Rusiji (Azija), Turkmenistanu i Ukrajini.

U Tadžikistanu je službeni, a u upotrebi je i sjevernouzbečki [uzn] ili ruski [rus]

## Reference

## Vanjske veze

* Ethnologue (14th)
* Ethnologue (15th)
Rafaela Ottiano

**Rafaela Ottiano** (4. mart 1888 - 18. august 1942) bila je američka teatarska i filmska glumica rodom iz Italije. Rođena je u Veneciji, a s roditeljima se doselila u SAD 1910. godine. Kada je 1924. snimila svoj prvi hollywoodski film bila je već etablirana zahvaljujući kazališnim nastupima u Evropi, a potom je imala i zapažene nastupe na Broadwayu. Specijalnost su joj bile uloge negativki, ali joj je najpoznatija uloga požrtvovna sobarica Suzette u filmu *[[Grand Hotel (film)|Grand Hotel]]*. Ottiano se nikada nije udavala, a umrla je u kući svojih roditelja od raka želuca. Kada je 1989. na Broadwayu postavljena predstava Grand Hotel, lik Suzette je, njoj u čast, preimenovan u "Rafaela Ottiano".

## Reference

## Vanjske veze

* 
* Rafaela Ottiano at Internet Broadway Database
* Rafaela Ottiano: The Venetian who Played the Villainess
Phillips Holmes

**Phillips Holmes** (22. jul 1907 – 12. august 1942) bio je američki filmski glumac koji je nastupao u međuratnom periodu.

Rodio se kao sin proslavljenog brodvejskog glumca Taylora Holmesu, koji je svom sinu mogao priuštiti najbolje moguće obrazovanje. Prije nego što se počeo baviti glumom, studirao je na kembridžkom Trinity Collegeu, Grenobleu i Princetonu, gdje ga je zapazio Frank Tuttle prilikom snimanja masovnih scena za film *Varsity* i ponudio mu filmski test.

Holmes je glumačku karijeru okončao pred drugi svjetski rat. Nakon njegovog izbijanja se priključio kanadskom ratnom zrakoplovstvu. Kao njen pripadnik je poginuo kada su se dva aviona sudarila nad Ontariom.

## Djelomična filmografija
* *[[Her Market Value]]* (1925) (van špice)
* *[[The Wild Party (1929 film)|The Wild Party]]* (1929)
* *[[Stairs of Sand]]* (1929)
* *[[The Return of Sherlock Holmes (1929 film)|The Return of Sherlock Holmes]]* (1929)
* *[[The Devil's Holiday]]* (1930)
* *[[Grumpy (film)|Grumpy]]* (1930)
* *[[The Criminal Code]]* (1931)
* *[[An American Tragedy (film)|An American Tragedy]]* (1931)
* *[[Broken Lullaby]]* (1932)
* *[[Night Court (1932 film)|Night Court]]* (1932), ul. Walter Huston, Lewis Stone i W S Van Dyke
* *[[Men Must Fight]]* (1933)
* *[[Looking Forward (film)|Looking Forward]]* (1933)
* *[[Dinner at Eight (film)|Dinner at Eight]]* (1933)
* *[[Beauty for Sale]]* (1933)
* *[[Penthouse (film)|Penthouse]]* (1933)
* *[[Stage Mother (film)|Stage Mother]]* (1933)
* *[[Nana (1934 film)|Nana]]* (1934)
* *[[Caravan (1934 film)|Caravan]]* (1934)
* *[[Great Expectations (1934 film)|Great Expectations]]* (1934)
* *[[The Divine Spark]]* (1935)
* *[[Chatterbox (1936 film)|Chatterbox]]* (1936)
* *[[General Spanky]]* (1936)
* *[[The Dominant Sex]]* (1937)
* *[[Housemaster (film)|Housemaster]]* (1938)

## Reference

## Vanjske veze
* 
* Photographs of Phillips Holmes
*
Lemberg

**Lemberg** može biti:
* Lemberg, njemački naziv za Lavov koji je nosio u periodu austrougarske vladavine (1772—1918)
* Lemberg (Pfalz), opština u saveznoj državi Rajna-Palatinat, Savezna Republika NJemačka
* Lemberg pri Novi Cerkvi, naseljeno mjesto u opštini Vojnik, Republika Slovenija
* Lemberg pri Šmarju, naseljeno mjesto u opštini Šmarje pri Jelšah, Republika Slovenija
John Gottowt

**John Gottowt** (15. jun 1881 - 29. august 1942) bio je njemački teatarski i filmski glumac, najpoznatiji po ulogama u klasičnim nijemim ostvarenjima njemačke kinematografije. 

Rodio se kao Isidor Gesang u jevrejskoj porodici Lembergu (današnji Lavov) u tadašnjoj Austro-Ugarskoj. Kao mladić je otišao studirati glumu u Berlin kod Maxa Reinhardta, te je u Njemačkoj otpočeo kazališnu karijeru. Prvi filmski nastup je imao 1913. u znamenitom horor-filmu Der Student von Prag. Često je potom nastupao u ostvarenjima horor i SF-žanra, a posebno se ističe uloga profesora Bulwera u znamenitom Murnauovom filmu *[[Nosferatu (film, 1922)|Nosferatu]]*. Često je surađivao sa svojim šurjakom Henrikom Galeenom. Nakon dolaska nacista na vlast je zbog jevrejskog porijekla bio prisiljen prekinuti karijeru u Njemačkoj. Neko vrijeme je radio u Danskoj, a potom u Poljskoj. Tamo ga je zatekao drugi svjetski rat i njemačka okupacija. Tokom Holokausta su ga likvidirale jedinice SS.

## Popis filmova
# *[[Der Student von Prag]]*, 1913, Scapinelli, Stellan Rye
# *Das Schwarze Los, Pierrots letzte Abendteuer*, 1913, Brighella, John Gottowt
# *Büßende Magdalena*, 1915, Emil Albes
# *Satan Opium, 1915, Siegfried Dessauer
# *The Princess of Neutralia*. 1917, Milliardär Joe Vandergolt, Rudolf Biebrach
# *Peer Gynt. 1. Peer Gynts Jugend*, 1918, der Dovre-Alte, [[Victor Barnowsky]]
# *Peer Gynt 2. Wanderjahre und Tod*, 1918, Victor Barnowsky
# *Morphium*, 1919, Bruno Ziener
# *Der rote Henker*, 1919, Narr, Rudolf Biebrach
# *Der Verbotene Weg*, 1920, Lupu Pick, Henrik Galeen
# *Genuine*, 1920, Friseur Guyard, [[Robert Wiene]]
# *The Night of Queen Isabeau*, 1920, Buckliger Narr, Robert Wiene
# *Der Bucklige und die Tänzerin*, 1920, James Wilton, [[F.W. Murnau]]
# *Niemand weiß es*, 1920, Lupu Pick
# *Algol*, 1920, Algolmännchen, Hans Werckmeister
# *Die tote Stunde*, 1920, [[Friedrich Feher]]
# *Die Lou vom Montmartre*, 1921, [[Leo Lasko]]
# *Pariserinnen*, 1921, Leo Lasko
# *Burning Country*, 1921, Heinz Herald
# *Nosferatu, eine Symphonie des Grauens*, 1922, Professor Bulwer (van Helsing), F. W. Murnau
# *Der schwarze Stern*, 1922, James Bauer
# *Elixiere des Teufels*, 1922, [[Adolf Abter]]
# *Der falsche Dimitry*, 1922, Iwans Narr, [[Hans Steinhoff]]
# *Der Geldteufel*, 1923, Heinz Goldberg
# *Wachsfigurenkabinett*, 1923, Schaubudenbesitzer, [[Leo Birinski]], [[Paul Leni]]
# *Menschenopfer*, 1923, [[Carl Wilhelm]]
# *Should We Be Silent?* (1926), Faktotum, [[Richard Oswald]]
# *The Flight in the Night* (1926), Amleto Palermi
# *Prinz Louis Ferdinand*, 1927, [[Hans Behrendt]]
# *Unheimliche Geschichten'', 1932, Beamter des Mechanischen Museums, Richard Oswald

## Literatura
* Pioniere in Celluloid, Juden in den frühen Filmwelt, Stratenwerth, Simon (Hg), Henschel Verlag, Berlin, 2004, www.henschel-verlag.de
* KARTA 42 – 2004, Fundacja Ośrodka KARTA, 02-536 Warszawa, www.karta.org.pl
* Dotknięcie anioła (The Kiss of an Angel), Henryk Schönker, 2005, Ośrodek KARTA, 02-536 Warszawa, www.karta.org.pl
* Ich war acht und wollte leben, Heinrich Schönker, 2008, Patmos Verlag 
* Archives of British Film Institute, London
* filmportal.de
Hans Behrendt

**Hans Behrendt** (28. septembar 1889 - 14. august 1942) bio je njemački filmski režiser, scenarist i glumac. Rođen je u Berlinu u jevrejskoj porodici, a kao mladić je studirao dramu kod Maxa Reinhardta. Svoj kazališni debi je imao 1911. godine, a za vrijeme prvog svjetskog rata je služio u njemačkoj vojsci. Filmom se počeo baviti od 1919. godine, da bi od 1920-ih počeo surađivati sa Bobbyjem E. Lüthgeom. Sudjelovao je na radu u 60 filmova prije nego što je nakon dolaska nacista na vlast bio prisiljen emigrirati iz Njemačke. Neko vrijeme je radio u Španiji, nakon izbijanja građanskog rata a potom u Austriji. Pred Anschluss je konačno emigrirao u Belgiju. Tamo ga je 1940. zateklanjemačka invazija tokom koje je uhapšen i prebačen u Francusku, gdje su ga u logoru držale vichyjske vlasti. Na kraju je predan vlastima nacističke Njemačke koja ga je odlučila deportirati u koncentracioni logor Auschwitz. Precizne okolnosti njegove smrti nisu poznate; prema nekim navodima je umro tokom transporta.

## Filmografija

**kao glumac**
* 1921: Fridericus Rex 1. Teil Sturm und Drang
* 1921: Fridericus Rex 2. Teil Vater und Sohn

**kao režiser**
* 1923: Alt Heidelberg
* 1927: Die Hose
* 1927: Prinz Louis Ferdinand
* 1928/29: Die Regimentstochter
* 1929: Der Bund der Drei
* 1929: Die Schmugglerbraut von Mallorca
* 1929: Die Flucht vor der Liebe
* 1930: Kohlhiesels Töchter
* 1930/31: Ich geh aus und du bleibst da
* 1931: Der Herr Bürovorsteher
* 1931: Gloria
* 1931: Danton
* 1932: Mein Freund der Millionär
* 1932: Grün ist die Heide

## Vanjske veze
* filmportal.de (detaillierte Filmdaten)
*
Alfred Rosenthal

**Alfred Rosenthal** (24. april 1888 - 23. august 1942) bio je njemački novinar i filmski kritičar. Rođen je u jevrejskoj porodici u Düsseldorfu. Kao mladić je postao članom redakcije *Cinematographa*, jednog od prvih njemačkih časopisa posvećenih filmu, a već 1910. je putovao po Balkanu (uključujući Srbiju) kako bi pisao članke o razvoju tamošnje filmske djelatnosti. U prvom svjetskom ratu se priključio njemačkoj vojsci, a 1916. je ranjen u bitci za Verdun. Nakon završetka rata se nametnuo kao jedan od najuticajnijih filmskih kritičara. S vremenom je njegovo jevrejsko porijeklo postalo predmetom antisemitskih napada, a poslije dolaska nacista na vlast je bio prisiljen napustiti Njemačku. Dok su mu žena i sin otišli u SAD, sam Rosenthal je završio u Austriji, gdje je bio uhapšen zbog prevare i protjeran u Čehoslovačku. Tamo ga je zatekla njemačka okupacija 1939. godine, tokom koje je poslan u koncentracioni logor Theresienstadt. Iz njega je zajedno sa još 598 muškaraca i 398 žene prevezen u blizinu Rige gdje je likvidiran i sahranjen u masovnoj grobnici.

## Članci i knjige
* *Kulturgeschichtliche Betrachtungen für Weltleute* . Vahlen, Berlin 1932
* *Renate Müller: Ihr Werden u. Wirken*. Scherl, Berlin 1932, unter dem Pyeudonym Aros
* *Käthe von Nagy : Die Geschichte e. Karriere mit Hindernissen.* Scherl, Berlin 1932, unter dem Pyeudonym Aros
* *Lucie Englisch : Die Geschichte e. erfolgreichen Karriere.* Scherl, Berlin 1932, unter dem Pyeudonym Aros
* *Fritz Kampers : Ein Schauspielerleben*. Scherl Berlin 1932. unter dem Pyeudonym Aros
* *Greta Garbo : Ihr Weg von Stockholm bis Hollywood*. Scherl, Berlin 1932, unter dem Pyeudonym Aros
* *Gustav Fröhlich : Der Mensch u. d. Künstler*. Scherl, Berlin 1932, unter dem Pyeudonym Aros
* *Marlene Dietrich : Ein interessantes Künstlerschicksal*. Scherl, Berlin 1932, unter dem Pyeudonym Aros
* *Lil Dagover : Der Werdegang e. schönen Frau*. Scherl, Berlin 1932, unter dem Pyeudonym Aros
* *Harry Liedtke : Ein Leben f. d. Film.* Scherl, Berlin 1931, unter dem Pyeudonym Aros
* *Lilian Harvey : Ein Querschnitt durch ihr Werden u. Wirken*. Scherl, Berlin 1931, unter dem Pyeudonym Aros
* *Willy Fritsch : Die Geschichte e. glückhaften Karriere*. Scherl, Berlin 1931, unter dem Pyeudonym Aros
* *Hans Albers : Wie er ist u. wie er wurde.* Scherl, Berlin 1931, unter dem Pyeudonym Aros
* *Das deutsche Lichtbild-Buch : Filmprobleme von gestern u. heute* . Redaktionelle Leitg: Alfred Rosenthal, Hrsg. Heinrich Pfeiffer, Scherl, Berlin 1924
* *Handbuch der internationalen Filmpresse : Ein Nachschlagebuch über Publikationsmöglichkeiten in d. Fachpresse unter Mitw. führender Persönlichkeiten d. Filmindustrie* . Ala, Berlin um 1921
Sidney Fox

**Sidney Fox** (10. decembar 1911 &ndash; 15. novembar 1942) bila je američka filmska glumica, poznata po kratkoj karijeri u Hollywoodu početkom 1930-ih.

Rodila se kao **Sidney Leiffer** u bogatoj jevrejskoj porodici. Kada je bila tinejdžerka, porodica joj je sve svoje bogatstvo izgubila u slomu njujorške burze. Nastojeći je uzdržati, zaposlila se kao krojačica u modnom salonu nastojeći otplatiti studij prava. Na njujorškoj Petoj aveniji je u oči upao njen fizički izgled, te je, usprkos niskog rasta, odnosno samo 150&nbsp;cm visine, angažirana kao manekenka. Nakon niza neuspješnih pokušaja da je zapaze hollywoodski moguli, godine 1931. se uspjela probiti u prestižni izbor perspektivnih ženskih zvijezda WAMPAS Baby Stars. Za to je najzaslužniji bio Universalov producent Carl Laemmle, Jr., koji ju je angažirao za *[[The Bad Sister]]*, film u kome je nastupila zajedno sa Bette Davis. Nakon samo nekoliko godina se udala za Universalovog montažera Charlesa Beahana, a potom napustila Hollywood, dijelom nezadovoljna izborom uloga, a dijelom toga što se štampa više bavila njenim privatnim životom nego karijerom. Nakon toga je živjela u New Yorku, povremeno nastupajući na radiju i pozornici. Umrla je od predoziranja pilulama za spavanje, a što je službeno proglašeno nesretnim slučajem.

## Filmografija

## Izvori

## Vanjske veze
* 
*
Helen Westley

**Helen Westley** (28. mart 1875 – 12. decembar 1942) bila je američka teatarska i filmska glumica. Rođena kao **Henrietta Remsen Meserole Manney**, karijeru je započela u teatru i postala poznatom zahvaljujući praizvedbama nekih od najpopularnijih dramskih djela u SAD prve polovice 20. vijeka, među kojima se ističe O'Neillov *[[Strange Interlude]]*. Kasnije je nastupala i u Hollywoodu, tumačeći karakterne uloge.

## Reference

## Izabrana filmografija
* *[[Moulin Rouge (1934 film)|Moulin Rouge]]* (1934)
* *[[The House of Rothschild]]* (1934)
* *[[Looking for Trouble]]* (1934)
* *[[Death Takes a Holiday]]* (1934)
* *[[The Age of Innocence (1934 film)|The Age of Innocence]]* (1934)
* *[[Anne of Green Gables (1934 film)|Anne of Green Gables]]* (1934)
* *[[Roberta (1935 film)|Roberta]]* (1935)
* *[[Captain Hurricane]]* (1935)
* *[[Show Boat (1936 film)|Show Boat]]* (1936)
* *[[Dimples (film)|Dimples]]* (1936)
* *[[Stowaway (1936 film)|Stowaway]]* (1936)
* *[[Heidi (1937 film)|Heidi]]* (1937)
* *[[Bedtime Story (1941 film)|Bedtime Story]]* (1941)

## Vanjske veze
* 
* 
* Helen Westley  portrait NYP Library
* portrait of Helen Westley (corbis)
* dress portrait(University of Washington, Sayre collection)
Wolfgang Petersen

***Wolfgang Petersen*** (14.3. 1941., Emden, Njemačka - 12.8. 2022., Los Angeles, SAD) bio je njemački filmski redatelj, producent i scenarist. Njegovi najpoznatiji filmovi su *[[Nedovršena priča (film)|Nedovršena priča]]* (1984), *[[Enemy Mine (film)|Neprijateljski rudnik]]* (1985), *[[In the Line of Fire|Na vatrenoj liniji]]* (1993), *[[Outbreak (film)|Outbreak]]* (1995), *[[Air Force One (film)|Air Force One]]* (1997), *[[The Perfect Storm (film)|Savršena oluja]]* (2000), *[[Troy (film)|Troja]]* (2004), i *[[Poseidon (film)|Posejdon]]*. Za ratnu dramu *[[Das Boot|Podmornica]]* iz 1981. nominiran je za Oscara za najbolju režiju i izvorni scenarij, te za nagradu BAFTA za najbolji strani film.

## Vanjske veze
* Službeni website 
* 
* Intervju za BBC