Samarinovac (Negotin)

**Samarinovac** je naselje u Srbiji u opštini Negotin u Borskom okrugu. Prema popisu iz 2002. bilo je 464 stanovnika (prema popisu iz 1991. bilo je 1021 stanovnika).

## Naziv
*Sumarin*, docnije takođe *Sumarinovac/Sumarinovce*, dan. *Samarinovac* kod Negotina, toponim se čini svodljiv na *Sanctus Marinus* ili *Sancta Marina*.

## Historija
Najstariji pomeni Samarinovca potiču iz 1530. godine, kada je zabeležen kao naselje od 56 kuća, podeljeno na Gornji i Donji Sumarin(ovac). Selo se pominje i 1560. godine, dok je 1586. godine imalo ukupno 40 kuća — 15 u Gornjem i 25 u Donjem Samarinovcu. Bilo je to jedno od 399 sela u Vidinskom sandžaku naseljenih Vlasima (filurdžijama) koji su uživali povlašćeni vojnički status.

Na austrijskoj karti "Temišvarski Banat" pod nazivom *Marinovaz*. Najpregov popis iz 1718. godine pominje Sumarinovac (*Sumarinovatz*) kao naseljeno mesto sa 4 podanika. Iz crkvenog popisa 1723. godine vidimo da samarinovačka nurija (u krajini, pripada sebiškoj eparhiji) ima 35 kuća (hlѣbova) a 1736 godine takođe u vremenu austrijske okupacije 50 kuća. U popisu harača 1740/41. (77 žitelja), katastarskom popisu 1741. (25 žitelja).

Na osnovu hatihumajuna od 24. avgusta 1741. godine, popisana mesta Vidinskog sandžaka [Krajine i Ključa] priključena su vakufima biblioteke sultana Mahmuda І (1730-1754) kod Velike Aja Sofije u Carigradu.Od 1741. do 1814. ovi delovi sandžaka bili su izuzeti iz nadležnosti vidinskog sandžakbega i u njima je vladao razvijeni oblik knežinske samouprave.
U izveštaju Franca Pokornog iz 1784. godine stoji:„Selo Samarinovac (*Somarinovacz*) sastoji se od 40 hrišćanskih kuća. Most preko potoka koji teče sredinom sela dug je 17 koraka i širok 6 koraka, prilično snažno izgrađen od drveta. Sam potok ima peskovito dno, dubok je jednu stopu i ima obale visoke mestimično jedan hvat; u selu se na mnogim mestima može prejahati konjem.“Major Stefan Milenković opisuje put od Tekije u Srbiji do Vidina u Bugarskoj 4. januara 1837. godine:„Samarinovac. (*Samarinovaz*) Ovo mesto poseduje 50 kuća od pletera i oko 160 hrišćanskih duša, koje žive od poljoprivrede i vinogradarstva i stoje pod jednim knezom; kroz ovo selo teče bujični potok Bolboroš, koji ima čvrsto dno i nema visoke obale, a isti se prelazi preko drvenog mosta dužine 6 hvati i širine 3 hvata; zatim, nedaleko odatle, u samom selu, mora se preći preko jednog mlinskog kanala preko malog drvenog mosta; nakon toga put vodi pravo ka jedan sat udaljenom trgovištu (varošici).“U jesen 1836. godine izvršen je popis svih crkava i manastira u Knjaževini Srbiji. Iz popisa vidimo da je crkvena služba u Samarinovcu kao i svim ostalim vlaškim selima bila na vlaškom jeziku, kao što je uostalom bilo i ranije u 18 veku. Popis Vlaha u Kneževini Srbiji sproveden je 1850. godine, kada je u Samarinovacu bilo 68 kuća ili 329 žitelja, koji vlaški govore.

## Demografija
U naselju Samarinovac živi 414 punoletnih stanovnika, a prosečna starost stanovništva iznosi 49,9 godina (47,9 kod muškaraca i 51,8 kod žena). U naselju ima 163 domaćinstva, a prosečan broj članova po domaćinstvu je 2,85.

Ovo naselje je u uglavnom naseljeno Srbima (prema popisu iz 2002. godine), a u poslednja tri popisa, primećen je pad u broju stanovnika, koji je posebno izražen po početku raspada SFRJ.
Mora da se doda i podatak da su u ovom naselju stanovnici, i pored zvaničnog popisnog podatka da su Srbi, ipak Vlasi na srpskom ili Rumanj (na maternjem, rumunskom jeziku). Politički lomovi u Državi su doveli i do nacionalne renesanse kod krajinskih Vlaha. Za očekivati je da će na sledećem popisu nacionalna strktura stanovništva izgledati drugačije

## Podaci iz Istorijskog arhiva
Samarinovac je ratarsko seosko naselje zbijenog tipa udaljeno 5&nbsp;km severno od Negotina. Smešteno je na prosečno 50 metara nadmorske visine, na obalama Dupljanske reke, leve pritoke Kanala Jaseničke reke, sa obe strane puta Negotin-Prahovo. Severna geografska širina naselja je od 44o 16’ 06”, istočna geografska dužina 22o 33’ 18”, a površina atara 1.324 hektara. Od Negotina se do ovog naselja može stići direktnim asfaltnim putem.
Ubraja se u stara naselja. Tokom istorije tri puta je menjalo svoj mesni položaj (Konopljište, Selište, pa današnje mesto). Prvi put se pominje u turskim popisima (1530. godine) kao naselje sa 56 kuća. Godine 1586. je imalo 42 kuće, 1723-1725. (pod nazivom Marinovatz) - 35 kuća, 1736 - 50 kuća, (1784. je zabeleženo kao Sumarinovacz, a 1811. godine kao Samarinovac), 1846. je imalo 75 kuća, a 1866. godine 89 kuća. Današnje naselje nije podeljeno na „krajeve“ i „male“. U njemu su između dva svetska rata živele sledeće familije: Ilići (Zečevići - Japurani) (slava Đurđevdan), Stefanovići, Đorđevići i Miškovići (slava sv. Nikola), Žugravešti (slave sv. Stevan i Petkovica), Florići (slave sv. Nikola i Petkovica), Rajcići (slava sv. Arhanđeo), Markulići (slava Mitrovdan), Stojkovići i Stojimirovići (slava sv. Alimpije), Gimišešti i Savići (slava Petkovica), Barčuešti (slava Đurđic), Molcarešti i Čoklanešti (slava Petkovica), Stanojevići i Stanojlovići (slava Petkovica), Čumperikići ili Jonovići (slave sv. Nikola, sv. Jovan i sv. Arhanđeo), Bugarčići (slava sv. Nikola), Iliškići ili Jankovići (slava sv. Nikola), Carani (slave Mitrovdan i Petkovica), Ungurjani ili Perići (slava sv. Đorđe), Vuješti (slava Petkovica), Prvulovići (slava Petkovica), Ulješti ili Petrovići (slava Petkovica), Vladići ili Nikolići (slava sv. Arhanđeo), Adamovići (slava Mala Gospojina), Brnaševi ili Lungalešti (slava Petkovica), Kebin (slava Đurđevdan), Conići (slava sv. Vasilije), Ragušinov (slava Petkovica), Dobrići (slava Petkovica), Dančike (slava Velika Gospojina), Japulešti (slava sv. Đorđe i Petkovica), Kurtu (slava sv. Nikola), Božika (slava sv. Đorđe), Dimovići (slava sv. Arhanđeo), Jankovići (slava sv. Arhanđeo), Šiško (slava Petkovica), Barbulovići (slava Petkovica), Jankovići (slava Petkovica), Avramovići (slava sv. Nikola), Tomići (slava Petkovica) i Ibrain (slava sv. Arhanđeo). 
Zavetine u naselju su Uskrs i Spasovdan.
Pravoslavni hram posvećen Svetoj Trojici u Samarinovcu osvećen je 1936. godine. 
Stanovništvo Samarinovca je pravoslavno i nacionalno se izjašnjava kao srpsko i vlaško. Antropogeografskim i etnološkim ispitivanjima svrstano je u vlaška naselja.
Godine 1921. naselje je imalo 141 kuću i 742 stanovnika, 1948. godine 197 kuća i 906 stanovnika, a 2002. godine 226 kuća i 474 stanovnika. Godine 2007. u inostranstvu je iz ovog naselja radio 301 stanovnik (uglavnom u Austriji i Nemačkoj). 
Osnovna škola je (počela sa radom 1892. godine) školske 2006/2007. godine imala 11 učenika.
Zemljoradnička zadruga u Samarinovcu je osnovana 1920. godine (obnovljena 1947. godine kao Zemljoradničko nabavno-prodajna zadruga). Jula 1960. godine pripojena je Zemljoradničkoj zadruzi u Negotinu, zajedno sa zadrugama iz Dušanovca i Prahova. Seljačka radna zadruga „Krajina“ u Samarinovcu je radila od 1949. do 1953. godine (prestala je sa radom odlukom skupštine zadrugara). Električnu rasvetu naselje dobija 1953. godine, zadružni Dom 1957. godine, asfaltni put i seoski vodovod 1970, a telefonske veze sa svetom 1980. godine.

----
Podatke o naseljima sakupio MIODRAG VELOJIĆ, dipl. geograf
radnik Istorijskog arhiva Negotin

----

## Reference

## Vanjske veze

* Mape, aerodromi i vremenska situacija lokacija (Fallingrain)
* Satelitska mapa (Wikimapia)
* Gugl satelitska mapa (Maplandia)
* Plan naselja na mapi (Mapquest)