open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Tri (film)

***Tri*** je jugoslovenski crno-beli ratni film snimljen 1965. u režiji  Aleksandra Petrovića, poznat kao jedan od najznačajnijih ostvarenja Crnog talasa odnosno jugoslovenske kinematografije uopšte.

Scenario, koji je napisao Petrović, se temelji po motivima zbirke pripovedaka „Paprat i vatra“ Antonija Isakovića. Film je po strukturi omnibus i sastoji se od tri priče koje se događaju na početku, za vreme i pred kraj Drugog svetskog rata, a koje povezuje protagonist čiji lik tumači Bata Živojinović. Film se isticao izuzetno mračnim prikazom i depresivnim tonom koji je u značajnoj meri odstupao od dotadašnjih nepisanih pravila partizanskog filma. Pesma *Đelem, đelem*, koja se čuje na početku filma, postala je muzički lajtmotiv Petrovićevog sledećeg filma *[[Sakupljači perja]]*.

## Kratak sadržaj

Prva priča se događa na železničkoj stanici gde se nakon izbijanja Aprilskog rata okupljaju mobilisani pripadnici kraljevske vojske i gde fotograf sa govornom manom od strane mase bude proglašen za nemačkog špijuna i streljan. Druga priča prikazuje kako protagonist, koji se priključio partizanima, pred nemačkom poterom beži kroz močvaru i gde mu život spasi slučajni namernik koji se žrtvuje umesto njega. U trećoj priči protagonist kao oficir OZNA-e nakon oslobođenja mora odlučiti hoće li grupa saradnika okupatora, uključujući devojku koja mu se sviđa, biti streljana.

## Uloge

## Nagrade
* „Tri“ je 1966. bio nominovan za Oskara za najbolji strani film.
* Bata Živojinović je dobio nagradu za najbolju mušku ulogu (Zlatna arena) na Festivalu jugoslovenskog filma u Puli.
* Udruženje za jugoslovensku filmsku kulturu i nauku je ovaj film svrstao na četrvto mesto najboljih jugoslovenskih filmova za period od 1947. do 1995. godine.

## Kulturno dobro
Jugoslovenska kinoteka je, u skladu sa svojim ovlašćenjima na osnovu Zakona o kulturnim dobrima, 28. decembra 2016. godine proglasila sto srpskih igranih filmova (1911-1999) za kulturno dobro od velikog značaja. Na toj listi se nalazi i film *Tri*.

## Izvori


## Vanjske veze
* 
* Tri — filmska banka
Host (otok)

**Host** je otočić sa svjetionikom koji se nalazi na ulazu u viški zaljev na istoimenom otoku. Ime je dobio po engleskom časniku Sir Williamu Hosteu koji je u njegovoj blizini 13. ožujka 1811. godine u pomorskoj bitci (Viška bitka 1811.) porazio mnogo jaču francusku flotu pod zapovjedništvom viceadmirala Dubourdieua.

Host se nalazi pred ulazom uvale *Viške luke* nasuprot rta *Dno kampa*. Od grada Visa je udaljen oko 2&nbsp;km. Host, na kojem stoji svjetionik, ima površinu od 0,041&nbsp;km². Duljina obalne zone je 0,91&nbsp;km.

Iz pomorske karte je vidljivo da svjetionik, koji se nalazi na sjevero-istočnoj strani otočića, emitira svjetlosni signal: B Bl 4s. Nominalni domet svjetionika je 8&nbsp;milja.

## Izvori
Jugoslovenski olimpijski komitet

**Jugoslovenski olimpijski komitet** (**JOK**) je bio neprofitabilna organizacija koja je predstavljala Jugoslaviju i njene sportiste kod Međunarodnog olimpijskog komiteta (MOK).

Jugoslovenski olimpijski komitet je osnovan u Zagrebu, 1919. godine pod imenom **Jugoslovenski olimpijski odbor** (**JOO**). Od strane MOK-a je priznat 1920. godine. Sedište je iz Zagreba u Beograd prebačeno 1927. godine, kada je i naziv promenjen u Jugoslovenski olimpijski komitet. Sedište komiteta je ostalo u Beogradu do raspada Jugoslavije.

Sa raspadom Jugoslavije osnovano je pet novih komiteta i obnovljen jedan, Olimpijski komitet Srbije, koji je osnovan 1910. godine.

## Nastali iz JOK-a
* Olimpijski komitet Slovenije (1991)
* Hrvatski olimpijski odbor (1991)
* Olimpijski komitet Bosne i Hercegovine (1992)
* Olimpijski komitet Severne Makedonije (1992)
* Crnogorski olimpijski komitet (2006)
* Olimpijski komitet Srbije (osnovan 1910, obnovljen 2006)
Sovjetska civilna uprava

**Sovjetska civilna uprava** (ruski: Советское гражданское управление) je naziv za okupacijsku "paralelnu vladu" koja je upravljala Sjevernom Korejom od 3. listopada 1945. godine do formiranja Privremenog narodnog komiteta 1946. godine. Naime, ubrzo nakon uspostave Narodne Republike Koreje, Sjedinjene Države su, optužujući Narodni komitet za komunističke afilijacije, dekretom ukinule NRK i proglasile vlastitu vojnu upravu. NRK je *[[de facto]]* nastavila postojati, međutim Sovjetski Savez je reagirao i na sjevernom dijelu Korejskog poluotoka proglasio civilnu upravu, koja je *de facto* imala odlike vojne okupacije. 

Glavni proponent ideje o uspostavi centralne uprave koja bi koordinirala Narodne komitete bio je Terentij Štikov. Civilnu upravu predložio je general Ivan Čistjakov, a njezini vođe su bili generali Andrej Romanenko i Nikolaj Lebedov.
Leon Štukelj

**Leon Štukelj** (Novo Mesto, 12. novembar 1898 — Maribor, 8. novembar 1999) je bio jugoslovenski gimnastičar slovenačkog porekla, osvajač prve zlatne olimpijske medalje za Jugoslaviju.

Štukelj se rodio u Novom Mestu, tada Austrougarska, danas Slovenija. Gimnastikom je počeo da se bavi veoma rano zahvaljujući jačanju sokolskog pokreta u Sloveniji, a već na Svetskom prvenstvu u Ljubljani 1922. godine pokazao je svoj gimnastički talenat osvojivši sedmo mesto, iako se u to vreme kao i ostali članovi Sokola bavio i drugim sportovima. Leon Štukelj je bio i odličan atletičar i plivač.

Nastupio je na sedam velikih takmičenja i ukupno osvojio 20 medalja: 8 zlatnih, 6 srebrnih i 6 bronzanih. Samo na olimpijskim igrama osvojio je 6 medalja: dve zlatne na Olimpijskim igrama u Parizu 1924, zlato i dve bronze na Olimpijskim igrama u Amsterdamu 1928 i srebro na Olimpijskim igrama u Berlinu 1936. i tako postao najuspešniji je reprezentativac Jugoslavije na Olimpijskim igrama. Njegova zbirka medalja bi sigurno bila još brojnija da je Kraljevina Jugoslavija učestvovala na Olimpijskim igrama u Los Anđelesu 1932.

Godine 1927. završio je studije prava. Po završetku sportske karijere postao je sudija najpre u Novom mestu, a zatim u Lenartu i Mariboru, gde je živeo do kraja života.

Devedesetih godina 20. veka bio je najstariji živi olimpijski pobednik (dobitnika zlatne medalje). Zbog toga bio je specijalni gost na Svečanom otvaranju Olimpijskim igrama u Atlanti 1996. Na njegov 100. rođendan organizovana je velika proslava u njegovom rodnom Novom mestu.

Sve do smrti četiri dana pred 101. rođendan svakodnevno je vežbao kod kuće. Umro je u Mariboru od srčanog udara.

U znak zahvalnosti i sećanja, sportske dvorane u Novom Mestu i Mariboru nose njegovo ime.

## Svi rezultati Leona Štukelja na [[Olimpijske igre|OI]]

## Sastavi reprezentacija sa kojima je Leon Štukelj osvajao medalje u ekipnom višeboju
**Olimpijske igre 1928. bronza**

Leon Štukelj, Josip Primožič, Anton Malej, Edvard Antosijevič, Dragutin Ciotti, Stane Derganc, Boris Gregorka, Janez Porenta,

**Svetsko prvenstvo 1922. srebro**

Leon Štukelj, Slavko Hlastan, Stane Derganc, Stane Vidmar, Petar Sumi, Vladimir Simončič

**Svetsko prvenstvo 1926. srebro**

Leon Štukelj, Josip Primožič, Stane Derganc, Stane Vidmar, Mihael Osvald, Petar Sumi, Srečko Sršen, Oton Župan

**Svetsko prvenstvo 1930. bronza**

Leon Štukelj, Josip Primožič, Anton Malej, Boris Gregorka, Rafael Ban, Petar Sumi, Neli Župančič, Stane Žilić

## Vanjske veze
http://www.oks.org.rs/
Slobodni univerzitet u Bruxellesu (nizozemski)

**Slobodni univerzitet u Briselu** (; ) je univerzitet na nizozemskom jeziku koji se nalazi u glavnom gradu Belgije Brusselsu. Univerzitet je podijeljen na tri kampusa u tri od 19 opština belgijskoga glavnog grada (Etterbeek, Jette i Anderlecht). Neformalno, za univerzitet se koristi skraćenica VUB ili prevedeni engleski naziv. Nasuprot tome, službena politika univerziteta je da nikada ne prevodi naziv institucije kako prevedeni naziv ne bi dovodio do zabune sa istoimenom frankofonom institucijom. Uiverzitet je nastao 1970. podjelom dotadašnjeg *Université Libre de Bruxelles* kojega je osnovao flamanski pravnik Pierre-Théodore Verhaegen još 1834. godine.

## Reference

## Vanjske veze
* www.vub.ac.be/en
Josip Papić

**Josip Papić** (rođen: ***Josip Papo***) (Beograd, 24. 4. 1881 – Beč, 31. 12. 1927), jugoslavenski glumac.

## Biografija
Josip Papić je rođen 24. 4. 1881 u Beogradu za vrijeme Kneževine Srbije. Nakon iskustava u putujućim družinama i kazalištima u Zaječaru, Beogradu, Šapcu, Sarajevu i Osijeku, 1909 je postao članom Hrvatskog narodnog kazališta (HNK) u Zagrebu. Odlikovao se realističnim pristupom oblikovanju uloge. Podjednako uvjerljiv je bio u ulogama negativaca (*Franjo Moor u Razbojnicima; Klaudije u Hamletu, Jago u Othellu i Rikard III.; Nepoznati u Michelangelu Bounarrotiju; Brat u Objavljenju*) i komičnih junaka (*Osip u Revizoru; David Štrbac u Jazavcu pred sudom; Čovek s nogom u Putu oko sveta*). Glumio je u djelima hrvatskih klasika starije i novije književnosti (*Divjak u Dubravki; Svevlad u Teuti; Vučina; Kristijan u Golgoti*), ruskih klasika (*Kočkarev u Ženidbi; Lopahin u Višnjiku*) te nordijskih autora (*Jean u Gospođici Juliji; Ulfheim u Kad mi mrtvi ustajemo i Engstrand u Sablastima*), a jedna od Josipovih najvećih uloga bio je Kir Janja. Umro je u Beču 31. 12. 1927 godine. Tijelo Josipa Papića je prebačeno u Zagreb, te je pokopan na židovskom dijelu groblja Mirogoj. Josipu u čast je u proljeće 1938 otkriveno, u zagrebačkom HNK-a, poprsje. O njemu je tada s mnogo simpatija govorio tadašnji direktor Drame HNK-a, Dubravko Dujšin.

## Reference

## Literatura
*
Privremeni narodni komitet za Sjevernu Koreju

**Privremeni narodni komitet za Sjevernu Koreju** (korejski: 북조선인민위원회) je bio službeni naziv privremene vlade koja je upravljala sjevernim djelom Korejskog poluotoka nakon savezničke podjele Koreje, koja je uslijedila nakon japanske kapitulacije i završetka Drugog svjetskog rata. Prije Privremenog narodnog komiteta, područjem cijelog poluotoka upravljala je privremena vlada Narodne Republike Koreje, ali su Sjedinjene Države na južnom dijelu poluotoka ubrzo proglasile vojnu upravu, optužujući vlasti NR Koreje za komunističke afilijacije. Nedugo zatim, Sovjetski Savez je proglacio civilnu upravu na sjeveru poluotoka i na taj način *[[de facto]]* dokinuo NR Koreju, iako je ova *[[de iure]]* još uvijek postojala. 

Sovjetska civilna uprava je potrajala do 8. veljače 1946. godine, kada je proglašen Privremeni narodni komitet za Sjevernu Koreju. Privremenu vladu oformio je Kim Il-sung, koji je posljednje godine rata proveo trenirajući sa Sovjetima u Mandžuriji. No, ubrzo je došlo do cijele serije internih konflikata. S jedne strane, lokalni narodni komiteti su otvoreno napadali kolaboratore i zemljoposjednike, mnogi od kojih su nestali ili bili ubijeni, dok se, s druge strane, u Pjongjangu vodio sukob među čelnicima privremene vlade koji su se borili za prevlast. Stekavši podršku lokalnih narodnik komiteta, Kim Il-sung je uspio konsolidirati svoju moć i poraziti oponente, radeći na formiranju nezavisne države uz podršku Sovjetskog Saveza. 

Na čelu privremene vlade, Kim Il-sung je proveo masovnu zemljišnu reformu, oduzimajući zemlju Japancima i kolaboracionistima kako bi ju podijelio siromašnim seljacima. Uz to, došlo je i do nacionalizacije ključnih industrijskih grana. 

Privremeni narodni komitet službeno je trajao do 9. rujna 1948., kada je Kim Il-sung proglasio osnivanje Demokratske Narodne Republike Koreje na području sjevera Korejskog poluotoka. Proglašenje Sjeverne Koreje uslijedilo je kao reakcija na proglašenje Republike Koreje mjesec dana ranije. Iste godine, sovjetske trupe su napustile teritorij Sjeverne Koreje.
Roberta Vinci

**Roberta Vinči** () italijanska je teniserka. Rođena je 18. februara 1983. u Tarantu. Vinčijeva je osvojila 50 VTA titula, 18 u pojedinačnoj konkurenciji i 32 u igri parova, među kojima su pet grend slem turnira u igri parova. Takođe, bila je članica Fed kup reprezentacije Italije koja je osvojila Fed kup 2006, 2009. i 2010.

## Finala grend slem turnira
### Parovi (1–1)

## VTA finala
### Pojedinačno (6–1)




#### Pobjede

#### Porazi

### Parovi

#### Pobjede

#### Porazi

## Vanjske veze

* Profil na sajtu VTA
* Profil  na sajtu Fed kupa
Flavia Pennetta

**Flavia Pennetta** (Brindisi, 25. veljače 1982.) talijanska je tenisačica. Prva je Talijanka koja je dospjela u WTA Top 10 (17. kolovoza 2009.) i prva italijanska tenisačica koja je osvojila US open u historiji italijanskog tenisa i to u samom finišu svoje karijere.

Profesionalno se bavi tenisom od 2000. Sudjelovala je u talijanskom osvajanju Fed Cupa 2006. i 2009. U paru s Jelenom Dementijevom ušla je 2005. u finale US Opena, gdje su poražene od kombinacije Stosur-Raymond.

## Reference

## Vanjske veze
* Neslužbena stranica  
* WTA profil  
* Fed Cup profil  
### Ostali projekti
Jovanka Nikolić

**Jovanka Nikolić** (Novi Sad, 16. decembra 1952 &mdash; Novi Sad, 8. januara 2017) je srpska autorka proze, poezije i poezije za decu.

Diplomirala je na Višoj pedagoškoj školi (fizičko vaspitanje) na Univerzitetu u Novom Sadu i Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu (organizacija scenskih i kulturno-umetničkih delatnosti). Bila je zaposlena u ustanovama koje su se bavile organizacijom sporta. Duže vreme bavila se sportskom koreografijom za svečanosti posvećene velikim sportskim i društvenim događajima.

Piše poeziju, prozu i knjige za decu. U njenoj prozi kojoj je najviše posvećena, kako kaže V. Gvozden, „Predmeti date realnosti se razaraju da bi se stvorila samostalna slika obeležena problemom identiteta, zaljubljenosti i samozaljubljenosti, nemoći, usamljenosti, privrženosti – kategorija koje su podložne, na ovaj način posmatrane, brojnim iskrivljavanjima i ironijskim obrtima.“
 
Jovanka Nikolić živi i radi u Novom Sadu.

## Dela
Jovanka Nikolić do sada je objavila sledeće knjige:
*„Lepet“ (pesme), Matica srpska, Novi Sad 1980; 
*„O raznim stvarima“ (pesme za decu), Draganić, Beograd 1999;
*“Menu“ (kratke priče), KOV, Vršac 1985; 
*„Od predvečerja do praskozorja“ (kratke priče), KOV, Vršac 1994; 
*„Izvesni periodi u sto fragmenata“ (roman), RAD, Beograd 1997; 
*„Tako sam te voleo“ (knjiga proze) Draganić, Beograd 1999; 
*„Priče iz starine“ (roman), Svetovi, Novi Sad 2006. godine

## Izvori
Korejska demilitarizirana zona

**Korejska demilitarizirana zona (DMZ)** (korejski: 한반도 비무장지대 *Hanbando Bimujangjidae*) je naziv za dio teritorija koji prolazi sredinom Korejskog poluotoka, a koji je uspostavaljen nakon Korejskog rata kako bi služio kao tampon zona između Sjeverne i Južne Koreje. Demilitarizirana zona *[[de facto]]* služi kao granica između Sjeverne i Južne Koreje, a dijeli poluotok otprilike na pola, prolazeći 38. paralelom; zapadni dio zone nalazi se južno od paralele, dok je istočni sa sjeverne strane. Demilitarizirana zona službeno je nastala nakon Korejskog sporazuma o primirju između Kine, Sjeverne Koreje i Ujedinjenih naroda 1953. godine. 

Demilitarizirana zona je 250 km duga, otprilike 4 km široka te je, unatoč nazivu, najmilitariziranija granica na svijetu. Kontrolu nad njom zajednički vrše Sjeverna Koreja, Južna Koreja, Sjedinjene Države i Ujedinjeni narodi, a pristup javnosti bez dozvole je strogo zabranjen. Što se morske granice tiče, njezinu funkciju trenutno obavlja sjeverna granična linija (NLL), zapravo osporena demarkacijska linija u Žutom moru. Obalno područje i otoci s obje strane demarkacijske linije su također visoko naoružani.

I Sjeverna Koreja i Južna Koreja održavaju mirna sela na vidiku s druge strane DMZ-a. Na jugu, Daeseong-dong se upravlja prema uvjetima DMZ-a. Seljani se klasificiraju kao građani Republike Koreje, ali su oslobođeni plaćanja poreza i drugih građanskih zahtjeva, kao što je vojna služba. Na sjeveru, Kijŏng-dong ima niz jarko obojenih, višekatnih zgrada i stanova s električnim osvjetljenjem. Ove značajke predstavljale su neviđenu razinu luksuza za ruralne Sjevernokorejce u 1950. Grad je bio orijentiran tako da su svijetloplavi krovovi i bijele strane zgrada bile najizrazitije značajke kada se gleda odozgo. Međutim, na temelju pregleda s modernim teleskopskim lećama, tvrdilo se da su zgrade samo betonske konstrukcije bez staklenih prozora ili čak unutarnjih prostorija, s uključenim i isključenim svjetlima u zgradi.

## Flora i fauna

DMZ je gotovo nenaseljeno područje i stoga ima zanimljivo prirodno stanište i veliku ekološku bioraznolikost. Razni istraživački timovi uspjeli su pronaći više od 50 životinjskih i 12 biljnih vrsta na tom području, a procjenjuju da se može pronaći više od 80 vrsta morskih vrsta i 50 vrsta životinja sisavaca. Južnokorejska vlada predložila je Ujedinjenim narodima da UNESCO dio DMZ-a proglasi prirodnim rezervatom.

Među vrstama koje se mogu naći u ovom staništu su korejska divlja mačka, crvenokapi ždral, amurski leopard i sibirski tigar.

## Galerija

070401 Panmunjeom3.jpg|Američki i južnokorejski vojnici u tom području, južno od granice.
DMZ seen from the north, 2005.jpg|Sjevernokorejski vojnici u tom području, sjeverno od granice.
Daeseong-dong_Scene.jpg|Daeseong-dong iz Južne Koreje i njegov jarbol sa zastavom Južne Koreje
Gijeong-ri Flag.jpg|Četvrti najviši jarbol zastave na svijetu (160 m) koji vijori zastavu Sjeverne Koreje iznad Kijŏng-donga, blizu Panmunjoma
Propagandavillage.JPG|Kijŏng-dong u Sjevernoj Koreji, gledano iz Južne Koreje
Malcolm Turnbull

**Malcolm Bligh Turnbull** (24. oktobar 1954) je australijski političar koji je od 2008. do 2009. bio vođa Liberalne stranke, te koji se od 2015. do 2018. nalazio na mjestu premijera. Poznat je kao jedan od najistaknutijih australijskih republikanaca odnosno zagovornika raskida državnopravnih veza sa Ujedinjenim Kraljevstvom, te je 1999. bio voditelj kampanje na neuspjelom referendumu za uvođenje republike, gdje mu je glavni protivnik bio stranački drug Tony Abbott. 

Turnbull se prije bavljenja politikom bavio novinarstvom, a potom postao uspješan investicijski bankar. U Parlament je izabran 2004. godine. Poznat je i kao vatreni zagovornik istospolnog braka.

## Izvori

## Vanjske veze

* Official website
* Parliamentary profile
Anti-intelektualizam

**Anti-intelektualizam** je agresivnost, neprijateljstvo i/ili nepovjerenje prema intelektu, intelektualcima i/ili intelektualnom zanimanju i kritičkom razmišljanju—obično izraženog u obliku obrazovanja, filozofije, književnosti, umjetnosti i znanosti—kojeg smatra nepraktičnim i vrijednim prijezira. Alternativno, samoproglašeni intelektualci koji ne zadovoljavaju rigidne akademske standarde se katkad proglašavaju anti-intelektualcima, iako je pseudo-intelektualac prikladniji i češči termin koji opisuje ovaj fenomen.

Anti-intelektualci su često pripadnici šire javnosti koji se predstavljaju kao šampioni običnog puka—populisti protiv poltičkog elitizma i akademskog elitizma—koji smatraju da su obrazovani društvena klasa odvojena od svakodnevnih briga većine, te da dominiraju političkim raspravam i visokim obrazovanjem.

Zbog toga što termin "anti-intelektualac" može biti pogrdan, utvrditi specifične slučajeve anti-intelektualizma je povremeno teško: pojedinci su mogu samo protiviti pojedinim obilježjima intelektualizma ili primjene istog, bez da odbacuju intelekt ili znanje općenito. Isto tako, optužbe za anti-intelektualizam mogu tvoriti argument iz autoriteta ili priziv ruganju koji namjeravaju diskreditirati suparnika umjesto da se obrate argumentima. Senator William Proxmire je tako u 1970-ima javno optužio Ellen S. Berscheid da je njeno istraživanje o zaljubljivanju "bacanje javnih sredstava", a ta kontroverza se katkad uzima kao studija anti-intelektualizma. Richard Hofstadter je objavio knjigu *Anti-intellectualism in American Life* u kojoj utvrđuje tri vida anti-intelektualizma: religijski anti-racionalizam, populistički anti-elitizam i neobazriv instrumentalizam.

U Kambodži 1970-ih, tijekom vladavine Khmer Rougea, ljudi su zatvarani ili ubijani jer su bili akademici ili samo nosili naočale, jer su ih smatrali oblikom "parazita društva". Slično, tijekom engleskog građanskog rata odigrao se napad na obrazovane ljude puritanske Engleske 1640-ih i 1650-ih: na kler, profesore sveučilišta i odvjednike.

Colleen J. Shogan je u znanstvenom radu napisala da "kako bi se borili protiv optužbi o elitizmu, nedavni predsjednici Republikanske stranke usvojili anti-intelektualizam kao konzervativni oblik populizma."

U moderno vrijeme, pojedine jezične Wikipedije su također optužene da slijede anti-intelektualizam zbog ideolških razloga ili loših informacija.

## Izvori

## Vanjske veze
*
*
Tornio

**Tornio** službeno **Tornion kaupunki** (sjevernolaponski: *Duortnus*, švedski: *Torneå*) je pogranični 
lučki grad od 17,107 stanovnika, na sjeverozapadu Finske, on je i administrativni centar istoimene općine od 22,371 stanovnika..
## Geografija
Tornio leži u delti rijeke Torne u Botnijski zaljev. Centar grada leži na 
riječnom otoku, točno preko puta na zapadnoj strani leži švedska Haparanda. sa kojom zapravo čini jedinstenu urbanu cjelinu od 32 500 stanovnika, kao primjer dobre 
prekogranične suradnje.

## Historija

Tornio je zbog svog položaja na rijeci Torne - vijekovima bio vrata Laponije, njegova tržnica 
i prozor u svijet.

Njegova novovjeka historija počela je 1621. kad je dobio status grada, od švedskog kralja Gustava II Adolfa.

Za Finskog rata (1808. - 1809.) švedski garnizon u Torniju, posljednji se predao
ruskoj vojsci 24. marta 1809. Odtad je Tornio pogranični gradić koji živi uspavanim životom sve do 
sredine 20. vijeka, kad se počeo ubrzanije razvijati i rasti.

## Znamenitosti i transport
Najveće znamenitosti grada su neoklasicistička parohijalna crkva - Alatornio podignuta između 1794. - 1797. i 
drvena crkva Hedviga Eleonoran (Tornio) iz 1684. - 1686.

Tornio je zapravo krajnja točka autoputa E4, i važna željeznička stanica, na kojoj prestaje jedan standard 
širine željezničke pruge (1435&nbsp;mm) i započinje ruski (1665&nbsp;mm), pa se teret i putnici moraju prekrcavati.

Tornio ima i aerodrom udaljen 18 km jugoistočno od centra grada.
## Pobratimski gradovi

*, Haparanda
*, Devizes
*, Hammerfest
*, Ikast
*, Kirovsk
*, Szekszárd
*, Vetlanda

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada''
1966. na televiziji

## Globalni televizijski događaji
* 23. februar - U Grčkoj sa emitiranjem započinje televizijski program Grčke radiodifuzijske korporacije (ERT).
* 18. april - 38. dodjela Oscara je prva ceremonija tog tipa koja je direktno prenošena u boji.
* 30. jul - U Ujedinjenom Kraljevstvu preko 32 miliona gledatelja prati finalni meč između engleske i zapadnonjemačke reprezentacije na Svjetskom fudbalskom prvenstvu, postavivši rekord gledanosti koji nikada poslije neće biti oboren.
* 8. septembar - Na programu američke TV-mreže emitiran *[[The Man Trap]]*, prva epizoda SF-serije *[[Star Trek: TOS|Zvjezdane staze]]*, koja će sa vremenom dobiti kult status i stvoriti jednu od najpopularnijih medijskih franšiza i fenomena popularne kulture u svijetu.
* 16. novembar - BBC 1 u okviru antologije *[[The Wednesday Play]]* prikazuje *[[Cathy Come Home]]*, TV dramu koja će postati poznata kao jedno od najboljih ostvarenja žanra.
* *[[Amos & Andy]]*, nekada izuzetno popularni sitkom o dvojici crnaca, povučen iz programa američkih TV-stanica nakon što su protiv njega protestirali vodeći predstavnici pokreta za građanska prava crnaca, smatrajući ga odgovornim za rasističke stereotipe.

## Premijere TV-serija i redovnih emisija
*11. januar - *[[Daktari]]* (1964-1969, CBS)
*12. januar - *[[Batman (TV serija)|Batman]]* (1966-1968, CBS)
*6. jun - *[[Till Death Do Us Part]]* (BBC 1)
*8. septembar - Star Trek* (1966-1969, NBC)
*9. septembar – 
***The Green Hornet* (1966–1967, ABC)
***The Time Tunnell* (1966–1967, ABC)
*12. septembar – *The Monkees* (1966–1968, NBC)
*16. septembar - *The Girl from U.N.C.L.E.* (1966-1967, NBC)
*17. septembar – *'' (1966-1973, CBS)

## TV-serije i redovne emisije prestale s emitiranjem

## Reference
Vile (alat)

**Vile** su višenamjenska poljoprivredna i hortikulturna alatka. Koriste se u vrtu, na njivi, u polju. Njima se kopa zemlja, podižu sitni ostaci pri čišćenju vrta ili se koriste u polju pri radu sa sijenom. U srednjem vijeku su korištenje kao oružje u seljačkim ustancima. Sastoje se od držala koje je dužine oko 150&nbsp;cm na koje je nasađen nastavak sa nekoliko zubaca. Držalo je obično od bukve ili hrasta, dok broj zubaca zavisi od vrste vila.

## Baštenske vile

Vile za kopanje ili baštenske vile imaju kraću dršku i na njoj je nastavak sa obično četiri ravna i čvrsta zubca širina nekoliko centimetara i dužine oko 30&nbsp;cm koji omogućavaju lakši ulazak u tlo. Na vrhu drške se često nalazi T dodatak. Koriste se u sličnim prilikama kao i ašov, s tim što imaju prednsot da zbog razmaka između zubaca lakše savladavaju prepreke (kamenje i veće grumenje).

## Poljske vile

Vile koje se koriste za rad u polju ili pri čišćenju vrta imaju dužu dršku i manji razmak između zakrivljenih zubaca kojih je obično 3 (vile za sijeno), 4 ili 5 (vile za čišćenje vrta ili razbacivanje gnojiva) ili čak i 10-12 (vile za utovaranje krompira ili uglja). Manji razmak omogućava podizanje sitnijih ostataka.

Vile za sijeno imaju najčešće tri zupca i njihova struktura treba da omogući podizanje što veće količine sijena što u polju ili pri hranjenju stoke u štali. Pri radu sa sijenom često se koriste i vile sa drvenim nastavkom pri čemu srednji nastavak (rog), koji se naziva parežak, pridržava sijeno jer nije u istoj ravni sa ostala dva.

U novija vremena upotreba vila u polju i na njivi je smanjena zbog sve većeg korištenja traktorskih dodatka kojim se mnogo brže obavljaju poslovi.

## Vile u mitologiji i simbolici
Grčki bog mora Posejdon je predstavljan sa ribarskim trozupcem u rukama. Zbog sličnosti trozupca i vila u hrišćanskoj mitologiji đavo je često predstavljen s vilama kojima muči grešnike u paklu. Stoga je i viljuška bila proglašena đavoljom alatkom od strane Rimokatoličke crkve.

Vile su čest simbol seljačkih udruženja i političkih partija, kao i čest motiv umjetničkih djela.

Staro narodno vjerovanje kaže da onoga ko sanja vile za sijeno čeka važan posao.

## Povezano
* Viljuška
* Trozubac
* Grabulje

## Reference

## Vanjske veze
Vile

**Vile** se može odnositi na:
* vile (građevina), raskošne kuće
** rimske vile
*vile (mitologija), mitološka bića
** , mitološka bića u slavenskoj mitologiji
*vile (alat), alatka
*vile (predmet), deo rama bicikla
* Vile (opera), opera nemačkog kompozitora Riharda Vagnera
* Vile Hermani Valo, finski pevač, tekstopisac i lider finskog benda HIM (HIM)

## Povezano
* Vila
Auf den Trümmern des Paradieses

***Auf den Trümmern des Paradieses*** () je njemački crno-bijeli nijemi pustolovni film snimljen 1920. godine u režiji Josefa Steina. Predstavlja adaptaciju romana *Von Bagdad nach Stambul* Karla Maya. Protagonist, čiji lik tumači  Carl de Vogt je Kara ben Nemsi, pustolov koji nastoji pomoći opljačkanom kurdskom karavanu. Predstavljao je prvi film napravljen prema djelima Karla Maya, odnosno prvi dio trilogije. Nije doživio komercijalni uspjeh i danas se smatra izgubljenim.

## Uloge
* Carl de Vogt - Kara Ben Nemsi / Abdul Malik
* Meinhart Maur - Hadschi Halef Omar / Saduk
* Gustav Kirchberg - Hassan Ardschir Mirza / Hussein Mohammed
* Dora Gerson - Dschana Ardschir Mirza
* Cläre Lotto - Benda Ardschir Mirza
* Tronier Funder - Selim Aga
* Erwin Baron - Omram / Jesid Abu Sufian
* Beate Herwigh - Hafsa
* Fred Berger - Obeidullah
* Anna von Palen - Marah Durimeh
* Curt Bry - Piano
* Helga Hall
* Béla Lugosi

## Reference

## Vanjske veze
*
Gabriel Axel

**Axel Gabriel Erik Mørch**, poznatiji kao **Gabriel Axel** (18. april 1918 - 9. februar 2014) bio je danski teatarski, filmski i televizijski režiser, najpoznatiji po filmu *[[Babeette's Feast|Babetteina gozba]]* iz 1987. godine, koji je osvojio Oscar za najbolji strani film. Axel, koji je veliki dio karijere radio u Francuskoj, kao i u Danskoj, isticao se žanrovski raznovrsnom filmografijom koja je uključivala socijalno angažirane drame, popularne historijske spektakle kao *[[Hagbard i Signe]]* i vrckave komedije. Njegov satirički poludokumentarni film *[[Det kære legetøj]]* iz 1968. godine se ponekad navodi kao jedan od faktora koji je doveo do toga da Danska kao prva zemlja u modernoj historiji legalizira pornografiju.

## Izabrana filmografija

## Izvori

## Vanjske veze
*
*
Die Todeskarawane

***Die Todeskarawane*** () je njemački crno-bijeli nijemi pustolovni film snimljen 1920. godine u režiji Josefa Steina. Predstavlja adaptaciju romana Karla Maya, a protagonist, koga tumači  Carl de Vogt, je bliskoistočni pustolov Kara Ben Nemsi. Film, u kome se u maloj ulozi pojavljuje mađarski glumac Béla Lugosi, je predstavljao drugi dio trilogije. Iako je Klara May, piščeva udovica bila zadovoljna načinom na koji je de Vogt tumačio njegov fiktivni alter ego. *Die Todeskarawane* je doživio komercijalni neuspjeh. Danas se smatra izgubljenim.

## Uloge
* Carl de Vogt – Kara Ben Nemsi
* Meinhart Maur – Hadschi Halef Omar / Saduk
* Erwin Baron – Omram
* Gustav Kirchberg – Hassan Ardschir Mirza
* Dora Gerson – Dschana Ardschir Mirza
* Cläre Lotto – Benda Ardschir Mirza
* Maximilian Werrak – Tschaschefsky
* Karl Kuszar – Kepek
* Erna Felsneck – Amina
* Anna von Palen – Marah Durimeh
* Beate Herwigh – Hafsa
* Béla Lugosi – Scheik
* Arthur Kraußneck – Tschaschefsky

## Vanjske veze
*
Durch die Wüste (film)

***Durch die Wüste*** () je njemački crno-bijeli pustolovni film snimljen 1936. godine u  Johanna Alexandera Hubler-Kahle. Predstavlja adaptaciju istoimenog romana Karla Maya, odnosno prvu zvučnu adaptaciju Mayovog opusa i jedinu napravljenu u nacističkoj eri. Protagonisti, koje tumače Fred Raupach i Heinz Evelt, su bliskoistočni pustolovi Kara Ben Nemsi i Hadschi Halef Omar, koji se suprotstavljaju ubici koji pljačka karavane. Film je dijelom snimljen na pustinjskim lokacijama u Egiptu.

## Uloge
* Fred Raupach ... Kara Ben Nemsi  
* Heinz Evelt ... Hadschi Halef Omar  
* Erich Haußmann ... Abu Seif  
* Gretl Wawra ... Hanneh  
* Aruth Wartan ... Scheik Malek  
* Katharina Berger ... Senitza 
* Herbert Gernot ... Abu Seifov sluga
* Franz Klebusch ... Plaza men  
* Bertold Reissig ... Abu Seifov prijatelj

## Izvori


## Literatura
* Bergfelder, Tim. *International Adventures: German Popular Cinema and European Co-Productions in the 1960s*. Berhahn Books, 2005.

## Vanjske veze
*
Gérard Oury

**Max-Gérard Houry Tannenbaum**, poznatiji pod pseudonimom **Gérard Oury** (29. april 1919 - 20. jul 2006) bio je francuski glumac i režiser, najpoznatiji kao autor popularnih komedija 1960-ih sa Bourvilleom i Louisom de Funesom u glavnim ulogama.

## Izabrana filmografija

## Reference

## Vanjske veze

* ''Gérard Oury'' at ''UniFrance Films''
*
Shirley Clarke

**Shirley Clarke** (2. oktobar 1919 - 23. septembar 1997) bila je američka filmska režiserka, najpoznatija po eksperimentalnim i umjetničkim filmovima 1950-ih i 1960-ih, kao i onima koji su se bavili životom siromašnih njujorških crnaca. Neka od tih ostvarenja su, zbog naturalističkog pristupa, često imala problema sa filmskom cenzurom.

Sestra joj je bila spisateljica Elaine Dundy.  

## Filmografija
**[[A Dance in the Sun]]* (1953)
**[[In Paris Parks]]* (1954)
**[[Bullfight (film)|Bullfight]]* (1955)
**[[A Moment in Love]]* (1957)
**[[Brussels "Loops"]]* (1958)
**[[Bridges-Go-Round]]* (1958)
**[[Skyscraper (1959 film)]]* (1959) ko-režiseri: Willard Van Dyke i Irving Jacoby
**[[A Scary Time]]* (1960)
**[[The Connection (1961 film)|The Connection]]* (1961)
**[[Robert Frost: A Lover's Quarrel with the World]]* (1963)
**[[The Cool World (film)|The Cool World]]* (1963)
**[[Portrait of Jason]]* (1967) 
**[[Man in Polar Regions]]* (1967)
**Trans (film)|Trans* (1978)
**One Two Three* (1978)
**[[Mysterium; Initiation]]* (1978)
**[[Savage/Love]]* (1981)
**[[Tongues (film)|Tongues]]* (1982)
*** (1985)

## Vanjske veze
* 
* 
*[Shirley Clarke Papers at the [Wisconsin Center for Film and Theater Research].] 
* Shirley Clarke datebook, 1955-1956, held by the Billy Rose Theatre Division, New York Public Library for the Performing Arts
*Article by Andy Gurian
*Interview with Shirley Clarke by DeeDee Halleck 
*''Village Voice'' article 
*Remembering Shirley Clarke by DeeDee Halleck
*Shirley Clarke: A Retrospective - Edinburgh Film Festival TV
*"A Conversation", Shirley Clarke and Storm de Hirsch, *Film Culture* Issue 46 (Autumn 1967)
Gim Gi-yeong

**Kim ki-young** (10. oktobar 1919 - 5. februar 1998) bio je južnokorejski fllmski režiser, najpoznatiji po horor-melodrami *[[Hanyo (film, 1960)|Hanyo]]*, koje se danas često navodi kao jedno od najboljih ostvarenja korejske kinematografije. 1970-ih su njegovi filmovi, snimani u nezavisnoj produkciji sa niskim budžetom, uživali izueztan komercijalni uspjeh, ali zbog svoje izrazite žanrovske određenosti nisu uživali naklonost kritike. 1990-ih je među mlađim generacijama sineasta došlo do povećanja zanimanja za njegov opus, pa je Kim ki-young priznat kao ozbiljan i kvalitetan filmski autor. Zajedno sa suprugom je stradao u požaru kuće izazvanom kratkim spojem.  

## Literatura
* 
*  – an extensive page of critical writings
* 
* 
* 
* 
* 
*
Bitka za Incheon

**Bitka za Incheon** (korejski: 인천 상륙 작전), znana još i kao **Operacija Chromite**, bila je pomorska invazija i bitka u sklopu Korejskog rata koja je dovela do odlučujuće pobjede i strateškog preokreta u korist snaga Ujedinjenih naroda. U operaciji je sudjelovalo oko 75,000 vojnika i 261 plovilo, a bila je zaslužna za oslobađanje južnokorejskog glavnog grada Seoula, koje je uslijedilo dva tjedna kasnije. 

Uvod u operaciju bila su bombardiranja Wolmida i Incheona, a sama bitka započela je 15. rujna 1950. godine iskrcavanjem u Incheonu, a trajala je do 19. rujna. Ujedinjeni narodi i Južna Koreja su započele iznenadni pomorski napad daleko od busanskog perimetra, kojeg su žestoko branili, a uglavnom nebranjeni grad Incheon je osvojen nakon američkog bombardiranja. Ova je bitka zaključila seriju pobjeda koju je imala Korejska narodna armija, a naknadno osvajanje Seoula je uveliko dokinulo opskrbene puteve Korejske narodne armije u Južnoj Koreji. 

Američki general Douglas MacArthur je bio zapovjednik većine kopnenih snaga Ujedinjenih naroda. Iako su mnogi generali upozoravali na rizike i neadekvatan teren, MacArthur je inzistirao na operaciji te ga se danas smatra glavnom pokretačkom silom u ovoj bitci.
Tunel Salang

**Tunel Salang** ( *Tūnel-e Sālang*) je 2,6&nbsp;km dug tunel koji se nalazi kraj prolaza Salang na planinama Hindukuš, između Parvana i Baglana u Afganistanu. Dovršio ga je SSSR u 1960-ima kako bi povezao sjeverne afganistanske regije sa glavnim gradom na jugu, Kabulom. Između 7.000 i 10.000 vozila prođe kroz tunel svakoga dana.

## Vanjske veze
*Tunel Salang The Economist, 2013.
Operacija Pokpoong

**Operacija Pokpoong** (korejski: 폭풍 작전; srpskohrvatski: Operacija Oluja) je naziv za ofenzivu Sjeverne Koreje protiv Južne Koreje koja je označila početak Korejskog rata. Operacija je započela 25. lipnja 1950. u 04:00KST uz 38. paralelu. Službene objave rata nije bilo. 

Operaciju su zajednički planirale Sjeverna Koreja i Sovjetski Savez, a potonji je svojim korejskim saveznicima dostavio oružje, poput tenkova i zrakoplova. Uz sovjetsku pomoć, Korejska narodna armija je u samo par dana uspjela osvojiti južnokorejski glavni grad Seoul. 

Izvorni cilj operacije bio je okupirati cijeli Korejski poluotok do 15. kolovoza ― 50 dana, uz prosječno napredovanje od 10km dnevno ― kako bi se obilježila peta godišnjica praznika Gwangbokjeola (Dan oslobođenja). No, II. korpus Korejske narodne armije je na istočnom frontu pretrpio teške gubitke od strane južnokorejske 6. pješadijske divizije i to je usporilo njihovo napredovanje. Već 27. lipnja, borbama su se pridružile Sjedinjene Države, a Vijeće sigurnosti Ujedinjenih naroda je 7. srpnja donijelo rezoluciju 84. Operacija je završila 31. srpnja pobjedom Sjeverne Koreje, no cjelokupni poluotok nije okupiran.
Dablinski univerzitetski koledž

**Dablinski univerzitetski koledž** (; ; ), ili skraćeno **UCD**, je javni istraživački univerzitet u Dablinu, glavnom gradu Republike Irska. Deo je mreže Nacionalnog univerziteta Irske. Sa 38.417 studenata, najveći je univerzitet u Irskoj. UCD potiče od institucije osnovane 1854. godine, koja je otvorena kao *Katolički univerzitet Irske* na praznik svetog Malahije, sa Džonom Henrijem Njumenom kao prvim rektorom. Reformisan je 1880. godine i dobio je novu povelju 1908. godine. Zakon o univerzitetima iz 1997. godine preimenovao je instituciju u „*Nacionalni univerzitet Irske, Dablin*“, dok ga je ministarska uredba iz 1998. preimenovala u „*Univerzitet Koledž Dablin – Nacionalni univerzitet Irske, Dablin*“.

Prvobitno smešten na lokacijama St Stephen's Green i Earlsfort terrace u centru Dablina, svi fakulteti su kasnije preseljeni na kampus u Belfildu, šest kilometara južno od centra grada. 1991. godine univerzitet je kupio novu lokaciju u Blekroku, gde se danas nalazi Poslovna škola Majkl Smurfet. Izveštaj objavljen u maju 2015. godine navodi da ekonomski doprinos UCD-a i njegovih studenata Irskoj iznosi 1,3 milijarde evra godišnje. Među bivšim i sadašnjim zaposlenima i alumnistima UCD-a nalazi se pet dobitnika Nobelove nagrade. Osim toga, četiri premijera i tri predsednika Irske diplomirala su na UCD-u, kao i jedan predsednik Indije.

## Reference

## Vanjske veze

* Službena stranica
Tilsitski mir

**Tilsitski mir** (čita se je *Tilzitski mir*) je mirovni sporazum koji je Prvo Francusko Carstvo sklopilo sa 
dojučerašnjim neprijateljima Ruskim Carstvom i Prusijom.

Sporazum je sklopljen 7. jula 1807. (25. juna po Julijanskom kalendaru) u **Tilsitu** (današnji 
Sovetsk sa Ruskim Carstvom, a 9. jula sa Kraljevinom Prusijom, nakon što je Napoleon porazio Ruse kod Friedlanda i Pruse kod Jene.

## Karakteristike sporazuma

Prema uvjetima tog sporazuma, Prvo Francusko Carstvo i Carska Rusija postali su saveznici, i dogovorili podjelu 
Evrope između sebe. Rezultat je bio drastično smanjenje Austrije i Prusije gotovo do
bespomoćnosti. Ruski car Aleksandar I prihvatio je redukciju Prusije od dotadašnjih 230.820 na 119.223 km². Na njenom dotadašnjem teritoriju (poljske provincije) je Napoleon formirao novo Varšavsko vojvodstvo, a na sjeveru Njemačke - Kraljevinu Vestfaliju, za svog saveznika saksonskog kralja.

Carska Rusija se obavezala povući iz Vlaške i Moldavije, koje je Rusija zauzela za Rusko-turskog rata (1806–1812), također je pristala predati Francuskoj
Jonske otoke i Kotor koje su zauzeli ruski generali Fjodor Ušakov i Dmitrij Senjavin. Kao kompenzaciju za to Napoleon je garantirao suverenitet Kneževine Oldenburg i nekoliko manjih kneževina kojima su vladali njemački 
rođaci ruskog cara.

Tilsitski mir bio je Napoleonov zenit, uspostava francuske hegemonije u zapadnoj i centralnoj Evropi.
 
Francuska vojska okupirala je Prusiju, koja se obavezala isplatiti odštetu od 120,000,000 franaka.

U tajnim odredbama sporazuma Napoleon je pristao pomoći Rusiji da - *oslobodi* većinu evropskih zemalja pod
Osmanlijama, ako Porta odbaci francusko posredovanje u sukobu s Rusijom. 
Po uzoru na to i Aleksandar I obećao da će se pridružiti 
kontinentalnoj blokadi protiv 
Velike Britanije, ako Britanija odbaci rusko posredovanje u sukobu sa Francuskom. 
Pored toga Naapoleon je Aleksandru dao odrješene ruke da otme Finsku Švedskoj ne bi li je tako prisilio da se 
pridruži njegovoj kontinentalnoj blokadi, na koju je Prusija bila natjerana - silom oružja, pa je zatvorila svoje luke za britanske 
brodove.

Tilsitski mir - odnosno kontinentalna blokada kao njen rezultat, doveo je Britaniju gotovo 
do bankrota, naročito kad je Napoleon narednih godina zatražio da se ona postroži, istovremeno je to rezultiralo i
raspadom mira na kontinentu. Period francusko-ruske
suradnje trajao je do 31. decembra 1810., kad je Aleksandar ustanovio da kontinentalna blokada 
nanosi velike gubitke ruskoj trgovani, pa je otvorio ruske luke za navodno - neutralne brodove.

Nakon tog su usljedile pogranične čarke iz napoleonovog satelita Varšavskog vojvodstva pa je i to doprinjelo raspadu
francusko-ruskog saveza, na kraju je u junu 1812. Napoleon napao Rusiju.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Treaties of Tilsit'' na portalu Encyclopædia Britannica 
* ''Tilsiter Frieden'' na portalu Westfaelische geschichte
Sovjetsk (Kalinjingradska oblast)

**Sovetsk** (ruski: *Сове́тск*) sve do 1946. poznat pod svojim njemačkim imenom **Tilsit** je pogranični grad i riječna luka od 41,212 stanovnika, na sjeveroistoku ruske Kalinjingradske oblasti.

Grad  je postao slavan u svijetskim razmjerima kad je njemu u julu 1807. sklopljen Tilsitski mir između Napoleona i ruskog cara Aleksandra I.
## Geografija
Sovetsk leži na južnoj obali rijeke Njemen u Kalinjingradskoj oblasti, točno preko puta na sjevernoj strani preko mosta kraljice Louise leži litvansko selo Panemunė.

## Historija

Historija Tilsita počela je 1288. kad su teutonski vitezi u svom Križarskom pohodu na istok na tom mjestu podigli drvenu utvrdu sa opkopom.

Sredinom 13. vijeka zamak - Tilsit (Schalauner Haus) podignut je od kamena, a njegove zgrade prekrivene crvenim crijepovima.

Zamak je ozbiljno oštećen na početku sukoba između Teutonskog reda i Litavske kneževine.

Veliki majstor reda Konrad Jungingen, odlučio je 1397. potpuno obnoviti zamak, obnova je zbog teškoća 
u dovoženju materijala iz udaljenih krajeva dovršena tek 1409. Odtad je Tilsit bio njihov glavni centar na rijeci Njemen.

Početkom 15. vijeka počelo je urušavanje Teutonskog reda, jer njihove povlastice nije prihvaćalo većinsko prusko stanovništvo.

Teutonski red vladao je Tilsitom od 1288. do 1463.

Od 1525. Tilsitom vlada Prusko vojvodstvo jer je Albrecht - Veliki majstor reda pristao biti pruski vojvoda, u mjesto se doseljavaju brojni njemački trgovci i zanatlije.

Tilsit je status grada i vlastiti grb dobio - 1552., već slijedeće 1553. osniva prvu crkvenu školu.

Šveđani 1659. napadaju Tilsit, u pomoć priskače Markgrofovija Brandenburg  i otklanja prijetnju.

Šveđani 1678. ponovno napadaju Tilsit iz Litve ali ga ovaj put i okupiraju, ali su već 1679. razbijeni i protjerani.

Za velike epidemije kuge 1709. pomire trećina tadašnjih stanovnika Tilsita, koji je u to vrijeme imao gotovo
6.000 stanovnika.

Za Napoleonskih ratova je 1807. u Tilsitu sklopljen već navedeni Tilsitski mir.

Sve do 1945. Tilsit je pripadao Prusiji (odnosno Njemačkoj) od tad je pod imenom Sovjetsk dio SSSR-a, pa nakon toga Ruske Federacije.
## Privreda i obrazovanje
Današnji Tilsit je industrijski grad poznat po drvnoj i prehrambenoj industriji - (sir - Tilsit).

Grad ima pedagošku i zanatsku srednju školu.
## Pobratimski gradovi

*, Bełchatów
*, Lidzbark
*, Pagėgiai
*, Šilalė
*, Tauragė
*, Kiel

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada''
Univerzitet u Lausannu

**Univerzitet u Lausannu** (; ; ; ) u Lausanneu, kanton Vaud u Švicarskoj, je javna visokoobrazovna institucija osnovana kao teološka škola još 1537. godine. Danas na ovome univerzitetu među oko 13,500 studenata 1,500 njih dolazi van Švicarske. Od 2005. institucija je prilagodila program bolonjskom procesu. *Times Higher Education World University Rankings* rangirao je 2011. godine Univerzitet u Lausannu na visoko 116. mjesto u svijetu. *CWTS Leiden Ranking* lista koja se temelji isključivo na biometrijskim podatcima smjestila je instituciju na 11. mjesto u Evropi i 41. mjesto globalno među najboljih 750 svjetskih univerziteta koji su bili uvršteni na listu. Kampus univerziteta smješten je uz Ženevsko jezero.

## Reference

## Vanjske veze
* www.unil.ch
Njemen

**Njemen** (litvanski: *Nemunas*, njemački: *Memel*, poljski: *Niemen*) je rijeka na sjeveru Belorusije i Litve duga 937 km.

## Geografija
Njemen izvire 45&nbsp;km južno od Minska na Beloruskoj visoravni, od tamo teče prema zapadu, preko močvarnih ravnica, zatim skreće prema sjeveru i ulazi u Litvu gdje se probija do ušća preko morena. U Baltik odnosno u Kuršku lagunu uvire deltom južno od grada Klaipėde.

U donjem dijelu svog toka Njemen formira granicu između Litve i ruske Kalinjingradske oblasti.

Sliv rijeke proteže se od Belorusije do Litve i velik je 98,000 km². Na rijeci je kod Kaunasa 1959. podignuto veliko akumulaciono jezero za potrebe hidroelektrana.

Njemen ima oko 180 pritoka, od njih 15 većih, koje imaju više od 100 km, a najveće su Neris, Ščara i Šešupe. 
Njemen je plovan oko 670 km, od ušća do uvire Belice u Belorusiji.

Njemen je nakon izgradnje kanala Augustów u 19. vijeku, povezan sa rijekom Vislom. 
Nekoć je rijeka bila poznata po transportu drvenih trupaca i splavarima.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Neman River'' na portalu Encyclopædia Britannica
Veliko Vojvodstvo Finska

**Veliko Vojvodstvo Finska** (finski: *Suomen suuriruhtinaskunta*, ruski: *Великое княжество Финляндское*) bilo je autonomni dio Carske Rusije od 1809. do 1917. i Ruske revolucije kad su Finci objavili Deklaraciju o nezavisnosti 6. decembra 1917.

## Karakteristike
Veliko Vojvodstvo Finska bilo je prethodnica današnje moderne Finske.

## Reference

## Vanjske veze
* ''Grand Duchy of Finland'' na portalu Encyclopædia Britannica
Novi univerzitet Sorbona

**Novi univerzitet Sorbona** () je javni univerzitet u Parizu u Francuskoj. Maj 1968. imao je za posljedicu podjelu Univerziteta u Parizu, drugog najstarijeg univerziteta na svijetu, u trinaest autonomnih institucija. Novi univerzitet Sorbona je jedna od nasljednica originalne institucije te je naslijedila nekadašnje programe u umjetnosti, jezicima i humanističkim naukama koje je nudio Univerzitet u Parizu ("Stara" Sorbona).

## Reference

## Vanjske veze

*  www.univ-paris3.fr
Univerzitet Marie i Pierre Curie

**Univerzitet Marie i Pierre Curie** (), znan i pod kolokvijalnim nazivom **Pariz VI**, je javni istraživački univerzitet koji je nastao nakon podjele nekadašnjeg Univerziteta u Parizu do koje je došlo nakon Мајa 1968. Institucija je od originalnog univerziteta naslijedila i razvila primarno programe prirodnih i inženjerskih nauka.

## Reference

## Vanjske veze

*  www.upmc.fr
Fredrikshamnski mir

**Fredrikshamnski mir** (švedski: *Freden i Fredrikshamn*, finski: *Haminan rauha*) je 
mirovni sporazum koji su sklopile Kraljevina Švedska i Carska Rusija 
17. septembra 1809. u finskoj Hamini (švedski *Fredrikshamn*)

## Karakteristike sporazuma
Tim sporazumom je završen Finski rat (februar 1808. - septembar 1809.), koji je Švedska izgubila, pa je 
Rusiji morala prepustiti istočne dijelove svoje kraljevine; Finsku i arhipelag Åland.

Na tom teritoriju Rus su formirali vazalno Veliko Vojvodstvo Finske.

Rusiju su zastupali Nikolaj Rumjancev i David Alopaeus (ambasador u Stockholmu), a Švedsku general Kurt von Stedingk (nekadašnji ambasador u Sankt Peterburgu) i pukovnik Anders Fredrik Skjöldebrand

Taj gorki sporazum potaknuo je val nezadovoljstva u Švedskoj, koje su rezultirale promjenom ustava.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Treaty of Hamina'' na portalu Encyclopædia Britannica
Univerzitet Dauphine u Parizu

**Sveučilište Dauphine u Parizu** () je javno istraživačko sveučilište u Parizu u Francuskoj. Osnivanje sveučilišta je uslijedilo po podjeli nekadašnjeg Sveučilišta u Parizu na 13 autonomnih institucija. Sveučilište je prvenstveno usmjereno na studije ekonomije i menadžmenta i kampus mu je smješten u zapadnom dijelu grada, u nekadašnjem sjedištu NATO-a.

## Izvori

## Vanjske veze

*  www.dauphine.fr
Revidirana romanizacija korejskog jezika

**Revidirana romanizacija korejskog jezika** (국어의 로마자 표기법; dosl. Označavanje nacionalnog jezika rimskim slovima) je službeni sistem latinizacije korejskog jezika koji se primjenjuje u  Južnoj Koreji. Proglasilo ga je Ministarstvo kulture, sporta i turizma Južne Koreje, te je njime zamijenjen stariji sistem McCune–Reischauer. Novi sistem eliminira dodatdašnje dijakritike u korist digrafa te je bliži korejskog fonologiji nego sugestivnom tumačenju korejske fonetike za one kojima korejski nije maternji.

Revidirana romanizacija se ograničila na ISO-vu osnovnu latinica (sa izuzetkom ograničenog korištenja crtica za razmaka). Razvijala ju je Nacionalna akademija korejskog jezika od 1995. te je objavljena 7. jula 2000. godine proglasom Ministarstva br. 2000-8.  Proglas citira sljedeće razloge za novi sistem:
* Promovira konzistentnu latinizaciju za govornike kojima je korejski maternji jezik boljom transkripcijom važnih karakteristika jezika.
* Smanjuje zbrku izazvanu čestim izostancima apostrofa i dijakritika.
* Racionalizira korejski jezik olakšavi korištenje ASCII teksta u internetskim domenama.

## Reference

## Vanjske veze
* Romanization of Korean from the National Institute of Korean Language
* Online Revised Romanization Input Method Editor
* software online: lexilogos words' converter Hangeul > Latin alphabet 
* Culture Ministry sets guideline for Romanizing Korean names