open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Lukul

**Lucije Linije Lukul** (118. pne. - 56. pne.) bio je rimski vojskovođa i političar koji se proslavio pobjedama u Trećem mitridatskom ratu, u kojima je stekao ogromno bogatstvo koje je trošio na način koji će njegovo ime učiniti oličenjem raskoši antičkog Rima.

## Vanjske veze
* Bust of Lucullus
117. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **117. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Dijademata i Augura** (ili, rjeđe, **godina 637. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 117. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
*

## Rođenja
* Ptolemej XII Aulet, egipatski kralj (u. 51. pne.)

## Smrti
* Huo Qubing, kineski general u službi dinastije Han (r. 140. pne.)
* Sima Xiangru, kineski državnik, pjesnik i muzičar (r. 179. pne.)
Ptolemej XII Aulet

**Ptolemej Neos Dioniz Teos Filopator Teos Filadelf** (, *Ptolemaios Néos Diónusos Theós Philopátōr Theós Philádelphos*, što doslovno znači *Ptolemej Novi [[Dioniz]], Bog voljen od oca, Bog voljen od brata*; 117 - 51. pne.) bio je egipatski kralj iz dinastije Ptolemejida. Također je poznat po nadimcima "Aulet" (Flautist) (, *Aulētḗs*) i "Nots" (Kopile) (, *Nóthos*), dok historičari za njega koriste naziv **Ptolemej XII**. Vladao je u dva navrata - od 80. do 58. pne. kada je svrgnut u sveopćoj pobuni, te od 55. pne. do smrti 51. pne. Antički izvori ga opisuju kao slabog vladara, koji se više zanimao za muziku nego za državne poslove. Jedna od njegovih kćeri je bila znamenita Kleopatra.

## Vanjske veze
* Biography by www.livius.org 
* Biography by Christopher Bennett 
* Strabo Geographika Books&nbsp;1‑9, 15‑17 in English translation, ed. H.&nbsp;L.&nbsp;Jones (1924), at LacusCurtius
* Cassius Dio ''Roman History'' in English translation by Cary (1914-1927), at LacusCurtius
* The House of Ptolemy, Chapter&nbsp;XII by E.&nbsp;R.&nbsp;Bevan
* Ptolemy XII Auletes entry in historical sourcebook by Mahlon H. Smith
116. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **116. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Gete i Eburna** (ili, rjeđe, **godina 638. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 116. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
* Nakon što je umro Ptolemej VIII Fiskon, kraljica Kleopatra III bira svog mlađeg sina Ptolemeja X Aleksandra za ko-regenta, ali pobuna građana Aleksandrije je tjera da umjesto toga sa Cipra pozove Ptolemej IX koji je tamo služio kao guverner.
* Ptolemej IX Filometor Soter II Latir postaje kralj Egipta.

## Rođenja
* Marko Terencije Varon, rimski učenjak (d. 27. pne.)

## Smrti
* Kleopatra II od Egipta (r. cca. 185. pne.)
* 26.6. – Ptolemej VIII od Egipta (r. cca. 182. pne.)
Micipsa

**Micipsa** (? - 118. pne.) je bio numidijski kralj, poznat kao najstariji sin dugovječnog kralja Masinise. Godine 151. pne. ga je otac zajedno s bratom Gulusom poslao u Kartaginu kako bi isposlovao povratak prognanih pro-numidijskih političara. Na povratku je ta delegacija bila napadnuta od Hamilkara Samnita, a na što je Masinisa za odmazdu napao kartaginski grad Oroskopa, započevši sukob koji će eskalirati u treći punski rat. Nakon očeve smrti 148. pne. Micipsa je uz posredovanje Scipiona Emilijana podijelio zemlju i upravne poslove s Gulusom i Mastarnableom. Nakon što su Gulusa i Mastarnable umrli, Micipsa je preuzeo upravljanje nad cijelom Numidijom, usvojivši Mastarnableovog nezakonitog sina Jugurtu. Micipsa, koji se borio na rimskoj strani u trećem punskom ratu, nastavio je pro-rimsku politiku i poslao najamnike za pomoć Rimljanima u luzitanskom ratu. Kada je umro, njegovo kraljevstvo je ponovno podijeljeno na tri dijela - jedan je dobio Jugurta, a dva Micipsini biološki sinovi Adherbal i Hijempsal.
Hijempsal

**Hijempsal** može biti:
* Hijempsal I, sin Micipsin, kralj Numidije;
* Hijempsal II, san Gaudin, polubrat Jugurte;
Haris Burina

**Haris Burina** (Zenica, 2. februar 1963. – Zenica, 5. juni 2024.) bio je bosanskohercegovački filmski i pozorišni glumac.

## Biografija
Rođen je 2. februara 1963. u Zenici. Akademiju scenskih umjetnosti u Sarajevu, Odsjek za glumu je upisao 1982, kao dio druge generacije. Već u toku studija ostvaruje neke od zapaženih uloga u teatru i na filmu: *[[Audicija (predstava)|Audicija]]*, *[[Tetovirano pozorište]]*, *[[Otac na službenom putu]]*, *[[Kuduz]]*. Nekoliko godina živio je u Francuskoj, te osnovao pozorište "La Fenêtre" ("Prozor"), u kojem je nastala i njegova predstava *Ptice Sarajeva*. Nakon povratka u Bosnu i Hercegovinu nastavlja rad u pozorištu, filmu i na televiziji. Zapažene su njegove uloge u filmovima *[[Go West (2005)|Go West]]* u režiji Ahmeda Imamovića i *[[Nafaka (film)|Nafaka]]* režisera Jasmina Durakovića. Godine 2010. oženio je glumicu  Uranelu Agić s kojom se rastavio 2020.

Umro je 5. juna 2024. u 61. godini u Zenici, nakon teže bolesti.

## Nagrade
* 2016. i 2017. najbolje glumačko ostvarenje na Festivalu komedije “Mostarska liska”

## Filmografija

**[[Lud, zbunjen, normalan]]* (2007–2021)
**[[Ostavljeni]]* (2010)
**[[Tata i zetovi]]* (2006) 
**[[Nebo iznad krajolika]]* (2006) 
**[[Nafaka (film)|Nafaka]]* (2006) 
**[[Viza za budućnost]]* (2005)
**[[Dobro uštimani mrtvaci]]* (2005) 
**[[Prva plata]]* (2005) 
**[[Go West (2005)|Go West]]* (2005) 
**[[Crna hronika]]* (2004) 
**[[Bulevar revolucije]]* (1992)
**[[Belle Epoque ili Posljednji valcer u Sarajevu]]* (1991) 
**[[Operacija Cartier]]* (1991) 
**[[Sa 204-272]]* (1991)
**[[Kuduz]]* (1989) 
**[[Poltron (film)|Poltron]]* (1989) 
**[[Klopka (1988)|Klopka]]* (1988) 
**[[Otac na službenom putu]]* (1985) 
**[[Veliki talenat]]*

## Reference

## Vanjske veze
* Bosansko narodno pozorište Zenica
Nermin Tulić

**Nermin Tulić** (Sarajevo, 5. januar 1952) je bosanskohercegovački filmski i pozorišni glumac.

Nermin Tulić diplomirao je glumu na Filozofskom fakultetu 1978. godine. Igrao je u svim sarajevskim pozorištima, na televiziji, filmu i radiju. Dobitnik je mnogih nagrada, a izdvaja "Zlatni lovorov vijenac" za doprinos umjetnosti teatra MESS 1998. godine.

Od 1993. je direktor Pozorišta mladih Sarajevo.

## Predstave
* "Kralj Ibi" (1983.)
* "Ljepotica i zvijer" (1989.)
* "Kralj umire"(1985.)
* "Bašeskija, san o Sarajevu" (1991.)
* "Kraj igre" (1997.)
* "Komedija zabune" (1989.)
* "Kad bi ovo bila predstava" (1999.)
* "Magbet" (1999.)
* "Kapetan Džon Piplfoks" (1974.)
* "Okovani Ibi" (1995.)
* "Djeca sa CNN-a" (2007.)
* "Nakaze" (2007.)

## Filmovi
* "Duhovi Sarajeva" (2006.)
* "Go West" (2005.)
* "Ram za sliku moje domovine" (2005.)
* "Ljeto u zlatnoj dolini" (2003.)
* "Preko granice" (2001.)
* "Gotički delikt" (2003.)
* "Sve džaba" (2006.)

## Vanjske veze
*
Milan Pavlović

**Milan Pavlović** (22. decembra 1969), bosanskohercegovački glumac i TV ličnost.

Prvu glavnu filmsku ulogu ostvario je u filmu Namika Kabila, *Čuvari noći*.

## Filmografija
* Čuvari noći, (2008) kao Brizla
* Sretan put Nedime, (2006)
* Nebo iznad krajolika, (2006) kao Ćata
* Go West, (2005) kao Milo
* Srijedom, (2004) kao Panja

## Serije
* Lud, zbunjen, normalan, kao Dino
* Sex i selo, kao Brzi
* Mujo i Haso (skečevi), kao Mujo

## Izvori

## Vanjske veze
*
Vlajko Stojiljković

**Vlajko Stojiljković** (Mala Krsna, 1937. godine - Beograd, 13. 4. 2002) je bio srpski ministar unutrašnjih poslova, optužen za ratne zločine počinjene nad civilnim stanovništvom Kosova. Izvršio je samoubistvo nakon uspostavljanja saradnje sa Međunarodim sudom u Hagu.

## Biografija
Vlajko Stojiljković je rođen u Maloj Krsni u Srbiji. Diplomirao je pravo na Beogradskom univerzitetu, a zatim se zaposlio u opštinskom sudu. Nakon toga je postao načelnik Međuopštinskog sekretarijata unutrašnjih poslova u Požarevcu. Stojiljković je bio direktor PIK Požarevac, potpredsednik i predsednik Ekonomskog saveta Jugoslavije i predsednik Ekonomskog saveta Srbije. Bio je blizak Miloševićev saradnik.

### Uloga u kosovskom ratu

Stojiljković je imenovan je za Ministra unutrašnjih poslova Srbije 24. 3. 1998. godine. Dana 8. 4. 1999. godine, njegova ovlašćenja, kao ministra unutrašnjih poslova Srbije, proširena su zbog ratnog stanja. Tokom kosovskog rata, neke policijske jedinice, pogotovo jedinice specijalne policije, su činile teške zločine na Kosovu i Metohiji. Prema raznim izveštajima, snage MUP Srbije su odgovorne za masakr u Ljubeniću, masakr u Gornjem Obrinju, masakr u Velikoj Kruši, masakr u Suvoj Reci, masakr u Izbici, masakr u zatvoru Dubrava i mnoge druge zločine. Svim policijskim snagama koje su bile angažovane i jedinicama koje su delovale po ovlašćenju Ministarstva unutrašnjih poslova Srbije komandovao je Vlajko Stojiljković, ministar unutrašnjih poslova Srbije.

Međunarodni krivični sud za bivšu Jugoslaviju protiv njega je podigao optužnicu 27. 5. 1999. godine za zločine na počinjene tokom rata na Kosovu. Optužnica ga je teretila za "planiranje, pripremu i izvođenje" kampanje sistematskog etničkog čišćenja koju su srpske snage provodile na Kosovu (vidi Operacija Potkovica), koja je rezultirala masovnim iseljavanjem i ubistvima civila. Pored njega, kao učesnici udruženog zločinačkog poduhvata, su bili navodeni i Slobodan Milošević, Milan Milutinović, Nikola Šainović i Dragoljub Ojdanić.

Stojiljković je pucao sebi u glavu 11. 4. 2002. ispred zgrade Narodne Skupštine, dana kada je usvojen zakon o saradnji sa Međunarodnim sudom. Umro je u beogradskom Urgentnom centru 13. 4..

## Povezano
* Kosovski rat
* Operacija Potkovica
* Ratni zločini u Kosovskom ratu
* Masakri Albanaca u Kosovskom ratu
* Udruženi zločinački poduhvat

## Izvori

## Vanjske veze
* Optužnica za ratne zločine
Kralj Egipta

**Kralj Egipta** () je bila titula koju je koristio vladar Egipta između 1922. i 1951. godine. Ustanovljena je nakon što je Ujedinjeno Kraljevstvo prekinulo svoj protektorat nad Egiptom 28. februara 1922. godine. Dana 15. marta 1922. je egipatski sultan Fuad I izdao ukaz kojim preuzima titulu *kralj Egipta*. Smatralo se kako se tim činom nije nastojalo smao simbolički potvrditi nezavisnost Egipta, nego je Fuad I također htio imati istu titulu kao vladari novostvorenih kraljevstava Hedžas, Sirije i Irak. Jedini monarh koji je nakon njega koristio titulu *kralj Egipta* bio je Fuadov sin Faruk I, čija je titula u oktobru 1951. promijenjena u *[[kralj Egipta i Sudana]]* nakon što je vafdistička vlada jednostrano poništila Anglo-egipatski sporazum 1936. Iako su se vladari drevnog Egipta nazivali kraljevima Egipta, historičari za njih više vole koristiti izraz faraoni.
* Kralj Egipta i Sudana
* Kraljevina Egipat
* Popis vladara Egipta

## Izvori
Ptolemej X Aleksandar I

**Ptolemej X Aleksandar I** (grč. Πτολεμαῖος Ἀλέξανδρος) bio je kralj helenističkog Egipta iz dinastije Ptolemejida. Vladao je u dva navrata, prvi put od 110. do 109. god. pre n. e, drugi put od 107. do 88. god. pre n.e.

Bio je sin Ptolemeja VIII Fiskona i Kleopatre III. Njegova prva vladavina počela je 110. pre n.e. kada je Kleopatra III svrgnula svog starijeg sina Ptolemeja IX Latira. Kleopatra je tada dovela na presto Ptolemeja Aleksandra kako bi mogla da vlada kao dominantni savladar u odnosu na svog sina. Ipak, već 109. Ptolemej IX se vratio na presto.

Ptolemej X Aleksandar I je po drugi put zauzeo presto 107. godine pre n. e. ponovo na račun brata Ptolemeja Latira. Kleopatra III je opet bila savladarka svog sina sve dok Ptolemej Aleksandar nije naredio njeno pogubljenje 101. god. pre n. e. Tada je Ptolemej X Aleksandar I uzeo za suprugu svoju bratičinu Bereniku III, ćerku Ptolemeja Latira.

Ptolemej X Aleksandar I poginuo je u građanskom ratu 88. god. pre n. e. kada prestola se ponovo dokopao njegov brat Ptolemej IX Latir.

## Vanjske veze
* Ptolemej X Aleksandar, poglavlje u knjizi Malona H. Smita
Guverner

**Guverner** () u najširem smislu označava državnog funkcionara, najčešće izvršnog, koji predstavlja najviši organ ili predstavnika vlasti na nekoj teritoriji ili u nekoj instituciji.

Najčešće je riječ o funkcionarima koji na određenim teritorijalnim jedinicama predstavljaju monarha, šefa države ili centralnu vlast. Ukoliko je riječ o teritoriji koja je iz različitih razloga odvojena od guvernerove matične države - bilo kao dominion, bilo kao strana država pod okupacijom ili protektoratom, ponekad se koristi izraz generalni guverner.

Guvernere u pravilu imenuje centralna vlast. Postoje rijetki slučajevi kada guvernera biraju građani teritorija kojim guverner upravlja, ali su oni karakteristični za federacije ili države s visokim stepenom devolucije. U tom smislu najpoznatiji primjer predstavljaju države SAD.

Osim na teritorijama, guverneri mogu predstavljati vrhovnu vlast i u pojedinim državnim institucijama. Najpoznatiji su guverneri centralnih banaka.

## Povezano
* Vicekralj
* Gubernator
* Guvernadur
* Satrap
* Paša
* Rimski guverner

## Reference
115. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **115. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Skaura i Metela** (ili, rjeđe, **godina 639. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 115. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
* Partija sklapa trgovinski sporazum s Kinom.
* Gaj Marije izabran za rimskog pretora te se ističe vojnim uspjesima nad domorocima u današnjoj Španiji.
* Propada Kraljevstvo Sabe.

## Rođenja
* Marko Licinije Kras, rimski političar (u. 53. pne.)

## Smrti
* Publius Mucius Scaevola, rimski političar
* Kvint Cecilije Metel Makedonac, rimski vojskovođa (r. cca. 210. pne.)
114. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **114. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Balba i Katona** (ili, rjeđe, **godina 640. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 114. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
* Mitridat VI Eupator postaje kralj Bospora.
* U Rimu sagrađen prvi hram posvećen Veneri.

## Rođenja
*

## Smrti
* Zhang Qian, kineski istraživač i diplomat (r. 195. pne.)
Marko Milovanović

**Marko Milovanović** (Valjevo, 12. august 1982 -) je srpskin fudbaler koji trenutno igra za FK Javor.

Nakon što je igrao za FK Kolubara, FK Javor Ivanjica i FK Smederevo, preseliose u Ukrajinu gdje je igrao za FK Tavrija Simferopolj te Rusiju gdje je igrao FC Amkar Perm. Poslije se vratio u Srbiju gdje ponovno igra za FK Javor. Na pocetku 2012. je presao u Tursku ekipu Gencerberligi. Inace, decko je veliki saljivcija. Deo je Ekipe iz Tasa.

## Vanjske veze
* Profile and stats at Srbijafudbal.
*  Profile at Amkar 
* Profile at Transfermarkt.
Rimski hram

Razvoj **rimskog hrama** počeo je miješanjem grčkih stilova (jonski i korintski) s elementima etrurskog hrama (visoki podij, duboko predvorje i široko svetište koje uključuje stupove peristila – *pseudodipteros*), npr. *Hram Fortune Virilis* iz kasnog 2. st. pne.

Nedugo nakon nastanka ovakvih hramova, nastali su i kružni hramovi na tradiciji starorimskih građevina i grčkih *[[tolos]]a* (*Sibilin hram*, rano 1. st. pne.). No rimski hramovi su se razlikovali od grčkih prije svega u dimenzijama i uporabi betona, zatim u visokom podiju koji su preuzeli od Etruščana i unutarnjoj koncepciji – dok su Grci hram pravili za doživljaj izvana, a unutrašnjost zanemarivali, Rimljani unutra grade niše i svetišta, a vanjštinu često pojednostavljuju običnim zidom ili polu-stupovima i polu-stubovima. Ovakvi hramovi nisu bili slučajni, niti kratka vijeka, označili su gradnju hramova u cijeloj Italiji i drugim carskim gradovima sve do 3. st.

Masivnost građevina, kao karakteristika rimske umjetnosti, nije zaobišla ni hramove; tako imamo kompleks betonskog svetišta od mnogih rampi, stepeništa, dvorišta i polukružnog svetišta s brojnim arkadama, nišama i svodovima (*Svetište Fortune Primigenie* u Palestrini, podnožju Apenina, sjeverno od Rima, rano 1. st. pne.).

Grobna arhitektura, također specifična za Rim, rađena je u vidu oltara i manjih hramova (kao Ara Pacis, ali čak i jedna piramida u Rimu), a najznačajniji je *[[Hadrijanov mauzolej]]* (današnji *[[Castel Sant'Angelo]]*) za koji je nacrte uradio sam Hadrijan.

Najoriginalniji rimski hram je svakako *[[Panteon]]* u Rimu iz 2. stoljeća posvećen Panteonu rimskih bogova, a nastao je (po legendi) također po nacrtima cara Hadrijana. Ova građevina ima portik u obliku klasičnog rimskog hrama s osmerostrukom kolonadom korintskih stupova, a centralni dio je jedinstven kvadratni prostor prekriven najvećom kupolom antike. Izvana ravna i bez ukrasa, iznutra je iznimno ukrašena, prepuna arhitektonskih i kiparskih dekoracija. To je ujedno najbolje očuvani spomenik rimske arhitekture na svijetu.

## Poveznice
* Grčki hram
* Rimske građevine
* Umjetnost starog Rima
* Hram

## Vanjske veze

* Hadrianov hram u Rimu.  Quicktime VR
* Panteon u Rimu.  Quicktime VR
Istraživanje

**Istraživanje** se opisuje kao aktivan, ustrajan i sustavan proces proučavanja s ciljem otkrivanja, tumačenja i pojašnjavanja činjenica. Ovo intelektualno proučavanje provodi se s ciljem stvaranja višeg znanja o događajima, ponašanju, te primjenjivim teorijama i zakonima. Termin istraživanje se također koristi pri opisivanju cijelog skupa informacija o određenoj temi, a obično se vezuje uz znanost i znanstvenu metodu istraživanja. Istraživanja se financiraju od strane javnih ustanova, dobrotvornih organizacija, te privatnih skupina i poduzeća.

## Oblikovanje istraživanja
* Točno određivanje onoga što se želi znati
* Određivanje od koga se želi prikupiti podatke
* Izbor načina prikupljanja podataka
* Odabir načina obrade rezultata

## Naučno istaživanje

Naučno istraživanjeje sistematsko, plansko i objektivno ispitivanje nekog problema, prema određenim metodološkim pravilima, Wikipedia čija je svrha da se pruži pouzdan i precizan odgovor na unapred postavljeno pitanje. Svako naučno istraživanje ima više međusobno logično povezanih faza. Istraživanje započinje formulacijom problema i cilja istraživanja, definisanjem osnovnih varijabli, hipoteza, izbora uzorka, kao i metoda i tehnika istraživanja. Krajnji rezultat naučnog istraživanja je pisani naučni rad, članak ili monografija, u kojem se na pregledan, obuhvatan, koncizan i precizan način saopštavaju rezultati istraživanja i daju objašnjenja istraživane pojave.

## Fundamentalna istraživanja

## Istraživačke metode

## Istraživački proces

## Financiranje istraživanja

## Vanjske veze

## Reference
Istraživanja

Neka od najvažnijih **istraživanja** zapadne civilizacije (kronološkim redom):

### Povezano
* Velika geografska otkrića
* Istraživanje Australije
* Istraživanje visokih Alpi
* Portugal u razdoblju geografskih otkrića

## Vanjske veze
* ''National Geographic'' Explorer Program
* NOAA Ocean Explorer - provides public access to current information on a series of NOAA scientific and educational explorations and activities in the marine environment
* NOAA Office of Ocean Exploration and Research  - formed by the merger of NOAA’s Undersea Research Program (NURP) and the Office of Ocean Exploration (OE)
113. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **113. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Kaprarija i Karbona** (ili, rjeđe, **godina 641. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 113. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
* Germanska plemena provaljuju u Galiju i sjevernu Španiju. Germansko pleme Cimbri nanosi poraz rimskoj vojsci pod Gajem Papirijem Karbonom u dolini Drave.
* Antioh IX Kiziken postaje kraljem seleukidske Sirije.
* Ponovno izbijaju neprijateljstva između Rimljana i Keltibera.
* Izrađena kadionica naknadno pronađena u grobnici Liu Shenga u Manchengu u kineskoj provinciji Hebei. Danas se čuva u Muzeju provincije Hebei u Shijiazhuangu.

## Rođenja
*

## Smrti
* Kineski princ Liu Sheng
Okrug Mancheng

**Okrug Mancheng** ili **Okrug Man-ch'eng** () je county u kineskoj provinciji Hebei. Administrativno pripada Baodingu koji ima status grada na razini prefekture, te predstavlja predgrađe, smješteno sjeverozapadno od samog grada.

Mancheng je najpoznatiji po tome što su u njemu smješteni grobovi Liu Shenga i Dou Wana.
Shijiazhuang

**Shijiazhuang** () je grad na razini prefekture odnosno glavni grad kineske provincije Hebei. Nalazi se oko 320&nbsp;km južno od Pekinga.

Shijiazhuang je grad koji se razvio relativno nedavno, odnosno tek nakon osnivanja NR Kina|NR Kine. U tom periodu se njegovo stanovništvo učetverostručilo. Poznat je kao važno transportno središte.

## Međunarodni odnosi

### Gradovi-pobratimi
Shijiazhuang je zbratimljen sa:

*  Saskatoon, Saskatchewan, Kanada
*  Bielsko-Biala, Poljska
*  Cheonan, Južna Koreja
*  Soria, Castilla y León, Španija
*  Falkenberg, Švedska
*   Des Moines, Iowa, SAD
*   Edison, New Jersey, SAD
*  Nagykanizsa, Mađarska

Shijiazhuang također ima sporazum o bratimljenju s:
*  Bankstown, Australija

## Reference

## Vanjske veze

* Shijiazhuang Gov website
* Shijiazhuang Urban Network - Shijiazhuang, Hebei's portal  
* Shijiazhuang Daily News
Publije Mucije Scevola

**Publije Mucije Scevola** (*Publius Mucius Scaevola*, ? - 115. pne.) bio je rimski političar i pravnik. Bio je brat vojskovođe i političara Krasa Mucijana. Godine 141. pne. je izabran za tribuna, godine 136. pne. za pretora i godine 133. pne. za konzula zajedno sa Scipionom Serapionom. Njihov mandat je koincidirao s eskalacijom sukoba reformatorske braće Grakho i konzervativaca u Senatu. Kada se Tiberije Grakho, kršeći ranije presedane, kandidirao za tribuna drugi put, Scevola se, za razliku od svog konzervativnog kolege, tome nije usprotivio, držeći da se treba poštovati volja naroda. Međutim, kada je Serapion na čelu rulje ubio Tiberija, Scevola to nije osudio.

Nakon bratove smrti 131. pne. Scevola je preuzeo dužnost pontifex maximusa i držao je do smrti. Bio je posljednji pontifex maximus koji Annales maximi, službeni popis važnih događaja.
Venera (mitologija)

**Venera** je rimska božica ljubavi, ljepote i braka. Njezin je grčki pandan Afrodita. Venerini pandani u drugim religijama su: Turan (Etruščani), Freja (Germani), Ushas] (hinduizam), Hathor (Egipat).
## Karakteristike
Venera je udata za Vulkana, ali ga je stalno varala s Marsom, njegovim bratom. Po Veneri je ime dobio planet Sunčevog sustava. Venera je majka Eneje, praoca Rimljana, te ga je štitila tijekom svih njegovih bitaka, zajedno s Neptunom. Norris Patriticus je sin Venere i Marsa, a također i Amor. Kao božica majčinstva, Venera je bila poznata kao *Venus Genetrix* (*Majka Venera*).
## Kult
Venerin kult je počeo 293. pr. n. e. kad je ustanovljena svečanost *Vinalia Rustica*. 215. r. n. e. Venerin hram je bio premješten. Venera je imala i mnoge epitete, a štovana je kao donositeljica braka, ljubavi i ljepote. Mnoge mitove o Afroditi preuzeli su Rimljani kao mitove o Veneri. Postojao je njezin hram u Rimu, u Cezarovom forumu.
Hebei

**Hebei**, čita se **Hebej** (kineski: 河北省), je jedna od 23 kineske pokrajine, na sjeveroistoku zemlje duž obala Južnog kineskog mora sve do Pekinga i Tianjina, koje potpuno okružuje.

Hebei na kineskom znači *Sjeverno od [[Huang Ho|Žute rijeke]]*.

## Geografija
Hebei graniči sa sjeverozapada sa kineskom Autonomnom regijom Unutrašnja Mongolija, a sa sjeveroistoka s pokrajinom Liaoning. S jugoistoka graniči sa pokrajinom Shandong, sa juga s pokrajinom Henan i sa zapada s pokrajinom Shanxi.

Pokrajina Hebei ima površinu od 202.700 km² i 71,854.202 stanovnika (po podatcima iz 2011).

Glavni grad pokrajine Hebei od 1968. je Shijiazhuang, udaljen 280&nbsp;km jugozapadno od Pekinga. Sve do 1958. to je bio Baoding, pa je onda jedno kratko vrijeme Tianjin, te zatim opet Baoding od 1966. do 1968.

Pokrajina Hebei se sastoji od gotova dva jednaka dijela: nizinskog sjevernog dijela Sjeveroistočne kineske visoravni i planinskih masiva duž sjeverne i zapadne granice pokrajine. Njen nizinski dio formiran je u velikoj mjeri aluvijalnim naslagama pet glavnih pritoka rijeke Hai.

## Klima
Po Köppenovoj klasifikaciji klime Hebei ima kontinentalno-monsunsku klimu sa vrućim vlažnim ljetima i suhim hladnim zimama. Prosječna temperatura u julu je 20 - 27&nbsp;°C, a prosječna januarska temperatura je između −16 do −3&nbsp;°C. Prosječna količina oborina je 400 do 800&nbsp;mm i to najviše ljeti.

## Privreda
Pokrajina Hebei je jedna od privredno najrazvijenijih dijelova Kine. Bruto domaći proizvod Hebeija iznosio je 2011. godine 379 milijardi dolara, odnosno 5198 dolara po glavi stanovnika.

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice pokrajine Hebei  
* ''Hebei'' na portalu Encyclopædia Britannica
Liu Sheng

**Liu Sheng** (), **Princ Jing od Zhongshana** ( , ? - 113. pne.) bio je kineski princ iz Zapadne dinastije Han. Bio je sin cara Jinga i stariji brat cara Wua. Najpoznatiji je po raskošnoj grobnici u kojoj je sahranjen zajedno sa suprugom Dou Wan, a koja se smatra jednim od najvrijednijih izvora arheoloških artefakata vezanih uz dinastiju Han.

## Reference
Zinedin Zidan (bend)

**Zinedin Zidan** je splitski reggae sastav.

## Povijest sastava

Sastav je nastao 2007. kada su Vjeran Mišurac i Dean Dergić iz šale snimili pjesmu "Pantaghana", koja je ubrzo postala radijski hit.. Nakon toga su oformili sastav, te su ga nazvali prema slavnom francuskom nogometašu Zindeinu Zidanu. Iduće godine pod izdavačkom kućom Dancing Bear objavljuju svoj debitantski album *Heroj, a ne huligan*, uz koji su objavili i singl "Kako san sa dizalice pa". Pjesme su uglavnom humorističnog sadržaja, u reggae/ska/funk stilu. Iste godine su nastupili i na Splitskom festivalu sa pjesmom "Sidin i čekan", te su dobili nagradu CMC festivala za najboljeg novog izvođača.

## Članovi sastava
* Vjeran Mišurac - vokal, dodatni instrumenti
* Dean Dergić - gitara, prateći vokal
* Davor Ergo - bas gitara
* Ivica Bilić - bubnjevi

## Diskografija
* *Heroj, a ne huligan* (2008.)

## Izvori

## Vanjske veze
* MySpace stranica
Majčin dan

**Majčin dan** ili **Dan majki** je naziv za praznik posvećen majkama koji se u raznim zemljama svijeta slavi na različite datume. U zapadnom svijetu se najčešće slavi u maju.

U komunističkim državama, uključujući SFRJ, se kao Majčin dan podrazumijevao Međunarodni dan žena - 8. mart. U nekim od njih se taj običaj zadržao i danas.

Na taj datum se još uvijek obilježava i u Bosni i Hercegovini, Severnoj Makedoniji, Srbiji i Crnoj Gori. U Sloveniji se obilježava 25. marta te u Hrvatskoj svakog drugog maja u godini.

Dan očeva je sličan praznik u kome se odaje počast očevima.

## Literatura
* 
* 
* 
* 

## Vanjske veze

* Kada je Majčin Dan - When is Mother's Day.
* Historija Majčinog Dana - Mother's Day History.
* International Mother's Day Shrine 
* Mother's Day History 
* US Presidential Proclamations on Mother's day 
* Famous Mother's Day quotes in english.
Antioh IX Kiziken

**Antioh IX Euzeb** (? - 96. pne.) bio je seleukidski kralj. Bio je sin kralja Antioha VII Sideta i kraljice Kleopatre Tee. Nakon smrti oca u ratu protiv Parta i povratka prethodnog kralja Demetrija II Nikatora iz partskog zarobljeništva 129. pne. majka ga je sklonila u Kizik, gdje je stekao i nadimak *Kiziken*. Godine 114. pne. je odatle pokušao svrgnuti kralja Antioha Gripa, što je dovelo do građanskog rata. On je završen sporazumom o podjeli vlasti dvaju vladara. Godine 96. pne. je nakon Gripove smrti zaratio s njegovim sinom Seleukom VI Epifanom, i poginuo u bitci.

## Vanjske veze
* Antiochus IX Cyzicenus entry in historical sourcebook by Mahlon H. Smith
Kimbri

**Kimbri** () su germansko pleme naseljeno u antičko doba u severnom delu Jitlanda, Iselivši se odatle krajem II veka pne., krenuli su prema jugu i prodrli na teritoriju Rimskog Carstva. Pobedivši Rimljane kod Noreje 113. pne. prešli su preko Rajne u Galiju.

Kada je Rim odbio da im dodeli zemlju u kojoj su se želeli naseliti, prihvatili su borbu s Rimljanima i pobedili ih najpre na teritoriji galskih Alobrožana (109. pne.), zatim na Garoni (107. pne.) i konačno kod Aurenja (danas OranžVokliz) (105. pne.).

Njihov prodor u Hispaniju nije uspeo jer su ih Keltiberi prisilili na povlačenje.

Kimbri su se tada udružili sa Teutonima i nekim drugim plemenima i upali u Italiju i zauzeli područje severono od reke Poa. Tu su naišli na organizovani otpor Rimljana. Porazivši Tetutone (102. pne.) kod Akva Sestije (danas Eks an Provans, Gaj Marije naneo je Kimbrima katastrofalan poraz kod Verčeliija (101. pne.).
112. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **112. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Druza i Cezonina** (ili, rjeđe, **godina 642. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 112. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
* Numidijski kralj Jugurta objavljuje rat Rimskoj Republici.
* U Aziji se počinje trgovati preko Puta svile.

## Rođenja
*

## Smrti
* Carica Wang Zhi (r. 173. pne.)
Carica Wang Zhi

**Carica Wang Zhi** (王娡) (? - 126. pne.), formalno **Carica Xiaojing** (孝景皇后), bila je carica Kine za vrijeme dinastije Han. Bila je druga supruga cara Jinga i majka znamenitog cara Wua.
Jiuquan

**Jiuquan** () je "grad na razini prefekture" smješten u najzapadnijem dijelu NR kineske provincije Gansu.

## Povezano
* Muzej Puta svile

## Vanjske veze

* Službena stranica 
* Rocket launch site -- Astronautix
Sjeverni Vijetnam

**Sjeverni Vijetnam**, službeno **Demokratska Republika Vijetnam** (**DRV**) (), bila je komunistička država koja je vladala sjevernim dijelom Vijetnama od 1954. do 1976.

Nastala je nakon Drugog svjetskog rata, tokom koga je Vijetnam bio francuska kolonija pod japanskom okupacijom. Nedugo nakon što se Japan predao 1945. godine, DRV je proglašena u Hanoju. Šef vlade je postao vođa Vietminha Hồ Chí Minh dok je bivši vijetnamski car Bảo Đại postao "vrhovni savjetnik." Francuska je u martu 1946. priznala Hồovu vladu, ali je istovremeno u južnom dijelu zemlje formirala marionetsku vladu u Saigonu. 30. oktobra 1946. su ne-komunistički političari izbačeni iz DRV te našli utočište na jugu. U novembru su francuske snage okupirale Hanoi te je tada započeo Francusko-indokineski rat. Bảo Đại je godine 1949. godine postao poglavar južne države, koja je preimenovana u Država Vijetnam. Na temelju Ženevskih sporazuma 1954. godine Vijetnam je podijeljen duž 17. paralele. DRV je postala vlast u Sjevernom Vijetnamu, dok je Država Vijetnam postala vlast u Južnom Vijetnamu.

Ženevski sporazumi su predvidjeli nacionalne izbore za 1956. Iako su se s tim složili Francuska i Sjeverni Vijetnam, to je odbacio Južni Vijetnam. Zbog toga je izbio vijetnamski rat (1959–1975), tokom koga se Sjeverni Vijetnam borio protiv Južnog Vijetnama i njegovih antikomunističkih saveznika na čelu sa SAD. Na kraju rata je sjeverovijetnamska vojska, odnosno Narodna armija Vijetnama (PAVN) uspjela zauzeti Južni Vijetnam. Dvije države su se nakon toga 1976. formalno spojile u Socijalističku Republiku Vijetnam.

## Vanjske veze
* Declaration of Independence of the Democratic Republic of Vietnam 
* recorded sound of that declaration
* video of this ceremony
110. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **110. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Rufusa i Albina** (ili, rjeđe, **godina 644. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 110. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
* Jugurtin rat: Numidijski kralj Jugurta nanosi poraz rimskoj vojsci pod Aulom Postumijem Albinom Magnusom.
* Kineska dinastija Han anektira Minyue.

## Rođenja
* Gaj Marije Mlađi, rimski političar (u. 82. pne.)
* Marko Petrej, rimski političar (u. 46. pne.)

## Smrti
* Edersceal, 95. monarh Irske (mitski)
Gram

**Gram** (simbol: **g**) je jedinica za masu. Gram predstavlja hiljaditi dio kilograma. Gram je prvobitno bio definisan kao "*apsolutna masa čiste vode zapremine kocke hiljaditog dijela metra, na temperaturi topljenja leda*".  Gram dolazi od latinske riječi *gramma* što znači mala težina.

## Izvori
Aulus Postumius Albinus Magnus

:*Za ostale osobe s cognomenom "Albus" ili "Albinus", v. [[Albinus (cognomen)]].*

**Aulo Postumije Albin Magnus** (*Aulus Postumius Albinus Magnus*, 2. vijek pne.) bio je rimski vojskovođa patricijskog porijekla. Bio je brat Spurija Postumija Albina i vjerojatno sin Spurija Postumija Albina Magnusa.

Brat ga je imenovao propraetorom, odnosno komandantom rimskih snaga u Africi za vrijeme Jugurtinog rata godine 110. pne. One su krenule opsjesti Suthal, gdje su se nalazile Jugurtine riznice. Jugurta je umjesto toga s njim počeo pregovarati i ponudio mu novac da se povuče. Albin je pristao, ali je pri tome dozvolio da mu vojska bude opkoljena i napadnuta. Aulo je potpuno uništenje izbjegao ponudivši predaju te se zajedno s vojskom simbolički provukao ispod jarma, obećavši povlačenje iz Numidije za deset dana.

## Povezano
* Postumia (gens)

## Reference
Gaj Marije Mlađi

**Gaj Marije Mlađi** (*Gaius Marius Minor*, također poznat kao **Marije Mlađi** (110. pne. ili 108. pne. - 82. pne.) bio je rimski političar, poznat prije svega kao sin proslavljenog vojskovođe, političara i reformatora Gaja Marija. Njegova strina Julija bila je strina diktatoru Juliju Cezaru.

U mladosti se Marije obrazovao zajedno s Titom Pomponijem Atikom i Ciceronom od strane grčkih tutora. Kao i njegov otac, Marije je svoju političku karijeru gradio kao pripadnik popularske stranke. Kada mu je otac umro godine 86. pne. preuzeo je njeno vodstvo. Antički izvori tvrde da mu je nedostajala očeva karizma, te da je popularnost temeljio prije svega na porodičnom imenu.

Godine 82. pne. je izabran za konzula. To je bio prije svega politički manevar njegovog kolege Karbona, kako bi stvorio narodnu podršku za rat protiv Sule; Marije je inače bio premlad da bi se mogao izabrati za konzula. Stranka populara je imala dvojicu kvalificiranijih kandidata - njegovog rođaka Marija Gratidijana i Kvinta Sertorija, ali se odlučila za simbolički izbor. Marije je oženio Muciju, kći Kvinta Mucija Scevole Augura.

U građanskom ratu godine 82. pne. je Sula sa svojom vojskjom uspio poraziti Marijevu vojsku u bitci kod Sakraportuma. Marije se sa 7000 preživjelih vojnika sklonio u tvrđavu Praeneste. Tamo ga je opsjeo Sulin legat Kvint Lukrecije Ofela koristeći brzo sagrađene barikade. Pred kraj opsade je Marije počinio samoubistvo.

## Povezano
* Maria (gens)

## Izvori
Bestija

**Bestija** (*Bestia*) je nadimak dvojice istoimenih političara u drevnom Rimu. To su:

# **Lucije Kalpurnije Bestija**, koji je 112. pne. izabran za tribuna, a godine 111. pne. za konzula. Poznat je po tome što je za vrijeme Jugurtin rat|Jugurtinog rata bio podmićen od numidijskog kralja Jugurta|Jugurte te sklopio za po Rim nepovoljan mir. Zbog toga je doveden u Rim gdje mu je suđeno.

# **Lucije Kalpurnije Bestija**, najvjerojatnije njegov unuk, koji je godine 63. pne. bio jedan od Katilininih zavjerenika.

## Izvori
111. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **111. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Serapiona i Bestije** (ili, rjeđe, **godina 643. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 111. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
* Kinesko Carstvo pod Wuom iz dinastije Han anektira državu Nam Viet proširivši tako svoju vlast na područje Sjevernog Vijetnama.
* Grad Rim pogođen katastrofalnim požarom.
* Jugurtin rat: Numidijski kralj Jugurta podmićuje rimskog komandanta Lucija Kalpurnija Bestiju da s njim sklopi mirovni ugovor po za Numidiju povoljnim uvjetima. Također uspijeva osigurati siguran prolaz do Rima gdje bi svoje postupke opravdao pred Senatom, a gdje također besramno podmićuje senatore nastojeći osigurati političku podršku.
* Naselje Guilin u području bivše države Nanyue postaje sjedište novostvorene kineske carske prefekture Shi An.
* Kinezi na novootvorenom Putu svile u Centralnoj Aziji grade vojno uporište koje će postati grad Jiuquan.

## Rođenja
*

## Smrti
*
Marko Petrej

**Marko Petrej** (Marcus Petreius, 110. pne. - april 46. pne.) bio je rimski vojskovođa, najpoznatiji po tome što je 63. pne. u bitci kod Pistorije porazio i ubio zloglasnog zavjerenika Katilinu. Prije i poslije toga je imao zapaženu vojnu karijeru. Nakon što je godine 59. pne. Julije Cezar izabran za konzula, Petrej se priključio njegovom suparniku Katonu Mlađem, a za vrijeme građanskog rata je služio u Pompejevoj vojsci. Cezar ga je porazio i zarobio u bitci u Ilerde, ali je kasnije pušten te se Pompejancima priključio u kod Farsala. Petrej se nakon toga sklonio u Afriku gdje je zajedno s numidijskim kraljem Jubom poražen u kod Tapsa. Nakon toga su Juba i Petrej odlučili zajedno izvršiti samoubistvo; Petrej je ubio Jubu u dvoboju, a potom sam sebi oduzeo život.

## Reference
100-e pr. n. e.

## Događaji i trendovi
* Gaj Marije poduzima opsežne reforme rimske vojske.
* Arawak Indijanci naseljavaju Martinik.

## Rođenja
* 100. pne.—Julije Cezar (vjerojatno, alternativno 104. pne.).

## Smrti
*
109. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **109. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Numidika i Silana** (ili, rjeđe, **godina 645. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 109. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
* Rimska vojska pod Markom Junijem Silanom je poražena od Cimbra i Teutona kraj rijeke Rhone.

## Rođenja
* Spartak, rimski rob i vođa ustanika (u. 71. pne.)

## Smrti
*
Teutonci

:*Ovaj članak je o narodu, za članak o viteškom redu pogledajte [[Tevtonski red]]*.

**Tevtonci** (Proto-germanski: *Þeudanōs*) su pominjani kao germansko pleme u ranijim istorijskim spisima od strane grčkih i rimskih autora kao Strabo i Veletije. Prema Ptolomejevoj mapi živeli su na Jitlandu, dok drugi izvori (npr. Pomponije Mela) smeštaju ih u Skandinaviju. Nemački istoričari povezuju ime *Tevtonci* sa svojim proto-germanskim precima tek u 13. veku. 
Teutonci su bili jedan od redova Krstasa (Jovanovci, Templari i Teutonci). To sto se pojavljuje u Travianu su Varvari (Barbari).

Tevtonci se pojavljuju u brauzer igri Travian kao jedan od tri plemena koji igrači mogu izabrati za igru.
Marko Junije Silan

**Marko Junije Silan** (*Marcus Junius Silanus*, 2. vijek pne.) bio je rimski vojskovođa i političar. Godine 109. pne. je izabran za konzula te se na čelu vojske suprostavio plemenu Cimbra koje su ugrožavala rimske posjede u Transalpinskoj Galiji. Tada je poražen. Godine 105. pne. mu se sudilo zbog poraza, ali je oslobođen optužbe.

## Izvori
* Friedrich Münzer: *Iunius 169)*. In: *[[Realencyclopädie der Classischen Altertumswissenschaft]]*. Vol. X, 1 (1918), col. 1093-1095.
* Karl-Ludwig Elvers: *Iunius [I 32]*. In: *Der Neue Pauly*. Vol. 6 (1999), col. 65.
Adem Jashari

**Adem Jašari** (; Prekaz, 28. studenog 1955. - Prekaz, 6. ožujka 1998.) je bio osnivač i vođa organizacije Oslobodilačke vojske Kosova.

Adem Jashari je rođen u obitelji albanskog učitelja Shabana Jasharija, na datum koji se poklapa s Danom neovisnosti u Albaniji.
2. srpnja 1990., Kosovski parlament proglasio je neovisnost i usvojio Ustav za novu Republiku Kosovo. U to vrijeme, Jashari se preselio u Albaniju obučavati prve postrojbe za Oslobodilačku vojsku Kosova (OVK) .

Srpske snage sigurnosti, uz pomoć vojske, likvidirale su ga u njegovoj kući u Prekazu, u Drenici, zajedno s 56 članova njegove obitelji (među njima 18 žena i 10 djece). Od uže obitelji ubijeni su:

Shaban Murat Jashari (74), Zahide Shaban Jashari (72), Zarife Rifat Jashari (49), Hamëz Shaban Jashari (47), Ferida Hamëz Jashari (43), Adem Shaban Jashari (43), Adile Adem Jashari (40), Selvete Hamëz Jashari (20), Hidajete Rifat Jashari (18), Fitim Adem Jashari (17), Afete Hamëz Jashari (17), Besim Hamëz Jashari (16), Valdete Rifat Jashari (14), Lirije Hamëz Jashari (14), Igballe Rifat Jashari (14), Kushtrim Adem Jashari (13), Blerim Hamëz Jashari (12), Igball Rifat Jashari (11), Fatime Hamëz Jashari (8), Blerim Hamëz Jashari (7).

Tom prilikom su stradala 2 pripadnika srpske policije. Jugoslavenski ministar unutrašnjih poslova je izjavio jednoj njemačkoj televizijskoj postaji: "U Prekazu je vođena bitka kao u Drugom svjetskom ratu”, iako su strane agencije javile da "u Prekazu nije bilo bitke".

U centralnom području Tirane, glavnog grada Albanije, je postavljena bista Adema Jašarija. 2004. ga je postumno odlikovao kosovski predsjednik Ibrahim Rugova najvišim kosovskim ordenom, odličjem Heroja Kosova. Tom su prigodom još odlikovani Isa Boletini, Hasan Prishtina i Bajram Curri.

## Povezano
* Napad na Prekaz
* Masakri u Drenici
* Oslobodilačka vojska Kosova

## Vanjske veze
* Biografija na sajtu Kosovskog zaštitnog korpusa
* Human Rights Watch o ubistvu Adema Jašarija 
* Zvanična srpska verzija događaja pri likvidiranju Jašarija
108. pr. n. e.

__NOTOC__

Godina **108. pne.** bila je godina predjulijanskog rimskog kalendara. U rimskoj državi bila je poznata kao **Godina konzulstva Galbe i Hortenzija/Skaura** (ili, rjeđe, **godina 646. ''[[Ab urbe condita]]**''). Oznaka 108. pne. za ovu godinu se koristila od ranog srednjeg vijeka, kada je kalendarska era Anno Domini postala glavna metoda u zapadnoj Evropi sa označavanje godina.

## Događaji
* Jugurtin rat - Bitka na Mutulu u kojoj rimske snage pod Kvintom Cecilijem Metelom Numidikom nanose poraz numidijskom kralju Jugurti, pri čemu se posebno ističe Numidikov potčinjeni Gaj Marije.
* Propada korejsko kraljevstvo Gojoseon, a u sjevernoj Koreji kineski car Wu od Hana ustanovljava Kapetaniju Lelang.
* decembar— Bitka kod Loulana u Tarimskoj zavali u kojoj kineska vojska dinastije Han pod komandom Zhao Ponua odnosi pobjedu te pokorava države i narode Dayuan i Wusun u Centralnoj Aziji.

## Rođenja
* Lucije Sergije Katilina, rimski državnik (u. 62. pne.)

## Smrti
* Marko Livije Druz Stariji, rimski državnik
Kvint Cecilije Metel Numidik

**Kvint Cecilije Metel Numidski** ili **Numidik** je bio konzul za 109. godinu pne.
Bio je zapovjednik u Africi u ratu protiv Jugurte 109. i 108. godine pne.

Dobio nadimak Prase nakon što su ga njegovi viši legati, Gaj Marije i Publije Rutilije Ruf, bacili u blato. Mnogo godina prije bio je patron Gaju Mariju.

Bio je protjeran iz republike 100. godine pne. zbog protivljenja zakletvi koju je podržavao jedan od Marijevih zakona. Nekoliko godina kasnije se vraća u Rim i biva otrovan od Lucija Kornelija Sule Feliksa.
Imao je samo jednog sina Kvinta Cecilija Metela Pija.

## Literatura
* Manuel Dejante Pinto de Magalhães Arnao Metello and João Carlos Metello de Nápoles, "Metellos de Portugal, Brasil e Roma", Torres Novas, 1998
Geografski jezik

**Geografski jezik** je bolest jezika nepoznate etiologije. Češće se javlja u dečijem uzrastu i to dva puta češće kod osoba ženskog pola nego kod muškaraca. Kao mogući uzroci oboljenja navode se: alergije, genetika, anemije, neodgovarajući stomatološki radovi i neki psihosomatski faktori (jak stres).

Klinička slika se odlikuje kružnim promenama koje se javljaju na gornjoj površini jezika. U centru su intezivno crvene dok su na ivicama žute. Ove promene se šire ka periferiji i kada se pojave nove može doći do njihovog spajanja. Tako se stvaraju vijugave linije koje podsećaju na geografsku kartu, po čemu je oboljenje i dobilo ime.

Lečenje se sastoji u otklanjanju uzroka koje je dovelo do stvaranja oboljenja.

## Izvori
Recorded Music NZ

**Recorded Music NZ**, **Recording Industry Association of New Zealand** (**RIANZ**), neprofitna je trgovačaka udruga iz Novog Zelanda. RIANZ se bavi produkcijom i distribucijom singlova i albuma, te certificiranjem istih. RIANZ ima i svoje top liste singlova i albuma koje se izdaju tjedno.

## Top liste
### Albumi

### Singlovi

## Nagrade

Novozelandske glazbene nagrade su službene nagrade u Novom Zelandu koje dojeljuje RIANZ. Te su nagrade ujedno i najveća nagrada koju neki izvođač može dobiti u Novom Zelandu. Nagrade postoje od 1965. godine.

## Certifikacije

## Podjela licenciranja

## Vanjske veze
* Službena web stranica
FHP (razvrstavanje)

FHP je skraćenica koja može označavati:
* Fond za humanitarno pravo, sprska nevladina organizacija;
* Floridska auto-patrola (Florida Highway Patrol, FHP), policijska služba američke države Floride zadužena za održavanje bezbjednosti na auto-putevima.
Kiri

**Kiri** (simbol: Ci) je mjerna jedinica za radioaktivnost, a nije SI mjerna jedinica. Određuje se kao:

:1 Ci = 3,7 × 1010 raspada atomske jezgre u sekundi

To je otprilike radioaktivnost 1 grama izotopa radija-226, kemijskog elementa koji su otkrili izumitelji radiologije Maria Skłodowska-Curie i Pierre Curie, pa je njima u čast dodijeljen taj naziv. Kiri se dosta često koristi u praksi, budući da SI izvedena mjerna jedinica 1 bekerel, ima prilično malu vrijednost, a prestavlja jedan raspad atomske jezgre u sekundi. Vrijedi:

:1 Ci = 3,7 × 1010 Bq = 37 GBq

ili

:1 Bq ≅ 2,70 × 10−11 Ci

U radioterapiji aparati imaju otprilike vrijednost radioaktivnosti od oko 1000 Ci, s izotopima cezijem-137 ili kobaltom-60. Ta količina radioaktivnosti može izazvati znatna oštećenja ljudskom zdravlju, u samo nekoliko minuta, ako se ne koristi zaštitna oprema.

Ponekad se koristi višekratnik **mikrokiri**:

:1 μCi = 3,7 × 104 raspada atomske jezgre u sekundi

Tako na primjer, ljudsko tijelo sadrži oko 0,1 μCi radioaktivnosti prirodnog izotopa kalija-40.

## Reference
Poljska ruža

**Poljska ruža** (*Rosa arvensis*) je listopadni žbun iz porodice ruža (Rosaceae). Grane su dugačke, vitke pokrivene tankom zelenom korom i nose krive trnove. Listovi su neparno perasto složeni od 5-7 jajastih listića koji su po obodu testerasti i na naličju pokriveni sitnim dlakama. Cvetovi su pojedinačni ili po nekoliko sakupljeni u cvasti bez mirisa ili blago mirišljavi. Zbirni plod je šipak tamnocrvene boje i na dugačkoj dršci. Plod je ispunjen mnogobrojnim sitnim orašicama.

## Literatura

* Gostuški, R: Lečenje lekovitim biljem, Narodna knjiga, Beograd, 1979.
* Grlić, Lj: Enciklopedija samoniklog jestivog bilja, August Cesarec, Zagreb, 1986.
* Jančić, R: Lekovite biljke sa ključem za određivanje, Naučna knjiga, Beograd, 1990.
* Jančić, R: Botanika farmaceutika, Službeni list SCG, Beograd, 2004.
* Jančić, R: Sto naših najpoznatijih lekovitih biljaka, Naučna knjiga, Beograd, 1988.
* Kojić, M, Stamenković, V, Jovanović, D: Lekovite biljke jugoistične Srbije, ZUNS, Beograd 1998.
* Marin, P, Tatić, B: Etimološki rečnik, NNK Internacional, Beograd, 2004.
* Mindel, E: Vitaminska biblija, FaMilet, 1997.
* Stamenković, V: Naše neškodljive lekovite biljke, Trend, Leskovac
* Tucakov, J: Lečenje biljem, Rad, Beograd, 1984.
* Šilić, Č:Atlas drveća i grmlja, ZUNS Sarajevo i ZUNS Beograd, 1990.
## Vanjske veze
BioNet škola
Takla Makan

**Takla Makan** ("Uđeš, a ne izađeš") je azijska pustinja smještena u regiji Središnje Azije, točnije u Tarimskoj zavali između mladih nabranih gorja; Kven Luna na jugu, Tian Šana na sjeveru i Pamira na zapadu. Ukupna površina pustinje iznosi otprilike 270 000&nbsp;km². Politički pripada NR Kini.
Na istoku se Tarimska zavala otvara, te je u rubnom dijelu pustinje smješteno slano jezero Lop Nur u koje utječe rijeka Tarim. Na ovom području, naravno, prevladava B-pustinjska klima, a na nju utječe više čimbenika: izrazita kontinentalnost (tj. velika udaljenost od mora), reljefna zatvorenost (visoke planine uzrokuju skretanje zračnih masa, stoga na ovom području padne vrlo malo padalina) i dr.

Malobrojno nomadsko stanovništvo uglavnom živi uz rubne dijelove pustinje, te na visoravnima i bavi se stočarstvom. Poljoprivreda je zbog sušnog tla nerazvijena, a gustoća naseljenosti rijetka.

## Povezano
* Pustinja