open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Savo Burić

**Savo Burić** (Zagreda, kod Danilovgrada, 11. januar 1915 — Beograd, 16. jun 1963), učesnik Narodnooslobodilačke borbe, general-potpukovnik JNA i narodni heroj Jugoslavije.

## Biografija
Rođen je 11. januara 1915. godine u Zagredi, kod Danilovgrada. Potiče iz siromašne seljačke porodice. Osnovnu školu završio je u Danilovgradu, a gimnaziju na Cetinju. Potom je studirao na Pravnom fakultetu u Beogradu i pripadao revolucionarnom studentskom pokretu na Beogradskom univerzitetu. U članstvo Komunističke partije Jugoslavije (KPJ) primljen je 1939. godine. Vojni rok odslužio je u Školi rezervnih oficira.

### Narodnooslobodilačka borba
Posle Aprilskog rata i okupacije Jugoslavije, 1941. godine, vratio se iz okupiranog Beograda u rodni kraj i tamo aktivno učestvovao u pripremi Trinaestojulskog ustanka. Posle prvih borbi, istakao se kao hrabar borac, zbog čega je ubrzo postavljen za komandira čete, u Lovćenskom partizanskom bataljonu. Posle formiranja Crnogorsko-sandžačkog odreda ušao je u njegov sastav, a 21. decembra 1941. godine je postao komandir Druge čete u Prvom lovćenskom bataljonu Prve proleterske udarne brigade.

Avgusta 1942. godine postao je komandant Prvog lovćenskog bataljona, jula 1943. godine komandant Pete proleterske crnogorske udarne brigade, a septembra 1943. godine komandant Druge dalmatinske udarne brigade. Posle izvesnog vremena postavljen je za komandanta Četvrte proleterske crnogorske udarne brigade, a u julu 1944. godine za komandanta Treće udarne divizije.

### Posleratni period
Posle oslobođenja Jugoslavije, nastavio je profesionalnu karijeru u Jugoslovenskoj narodnoj armiji (JNA). Završio je Višu vojnu akademiju JNA i obavljao niz odgovornih dužnosti.

Prvi oficirski čin — čin potpukovnika, dobio je kada su 1. maja 1943. godine uvedeni oficirski činovi u NOVJ. Oktobra 1944. je unapređen u čin pukovnika, 22. decembra 1944. u čin general-majora, a čin general-potpukovnika dobio je 1947. godine.

Umro je 16. juna 1963. godine u Beogradu. Sahranjen je u Aleji narodnih heroja na Novom groblju u Beogradu.

Nosilac je Partizanske spomenice 1941. i drugih jugoslovenskih odlikovanja, među kojima su — Orden ratne zastave, Orden partizanske zvezde sa zlatnim vencem, Orden zasluga za narod sa zlatnom zvezdom, Orden bratstva i jedinstva sa zlatnim vencem, Orden zasluga za narod sa srebrnim zracima i Orden za hrabrost. Ordenom narodnog heroja je odlikovan 20. decembra 1951. godine.

## Foto-galerija

Datoteka:Savo Burić and Blažo Janković.jpg|Savo Burić i Blažo Janković u Beranama, 1944. godine
Datoteka:Savo Burić i Pejo Raičević.jpg|Savo Burić sa Pejom Raičevićem, političkim komesarom Devete crnogorske brigade, u Bjelovaru, 1945. godine
Datoteka:Savo Burić izdaje zapovest napad na Celje.jpg|Savo Burić (na mestu suvozača) izdaje zapovest za napad na Celje komandantu Devete crnogorske udarne brigade, Dušanu Dragoviću (prvi sleva), 1945. godine


## Reference

## Literatura

* *Jugoslovenski savremenici: Ko je ko u Jugoslaviji*. „Sedma sila“, Beograd 1957. godina, 93. str.
* *[[Vojna enciklopedija]]* (knjiga druga). Beograd 1971. godina.
*
Zavičajna zbirka Boška Karanovića

**Zavičajna zbirka Boška Karanovića** nalazi se u Bosanskoj Krupi, Bosna i Hercegovina. Zbirka sadrži 110 grafika i smještena je u objektu Javne ustanove – "Centar za kulturu, obrazovanje i informisanje" Bosanska Krupa u ulici Trg Avde Ćuka bb u Bosanskoj Krupi.

Boško Karanović pojavio se u ujmetničkom životu 1947. godine, kao pripadnik prve poslijeratne generacije školovanih likovnih stvaralaca. Diplomirao je 1948. slikarstvo na Akademiji za likovne umetnosti u Beogradu, a specijalizirao grafiku. Četiri decenije bio profesor na grafičkom odsjeku Akademije za likovne umjetnosti u Beogradu. Njegove grafike odlikuje toplina atmosfere, odsustvo slučajnosti, pažljivo koncipiran odnos hromatskih polja i linija, i povremen upliv literature. 

Zbirka je proglašena za  Nacionalni spomenik Bosne i Hercegovine. Ovu odluku Komisija je donijela u sljedećem sastavu: Zeynep Ahunbay, Amra Hadžimuhamedović, Dubravko Lovrenović (predsjedavajući), Ljiljana Ševo i Tina Wik na sjednici održanoj 11. marta  2011. godine u Sarajevu.
## Literatura
* Isaković Alaga - Zavičajna zbirka grafika Boška Karanovića. JU Centar  za kulturu, obrazovanje i informisanje Bosanska Krupa, U.L.U. „Krušnica“ Bosanska Krupa, za izdavača: Salih Suljanović, Zenica 2005. (Katalog izložbe)
* Predratna Krupa 
* Seljak sa konjima 
* Seljak i vo
* Vodenice na Krupi
* Branje šljiva
* Mozaik
* Portreti učesnika Kolonije
## Izvori
Vladan Đuranović

**Vladan Vlajko Đuranović** (Martinići, kod Danilovgrada, 11. mart 1924 – Bari, 29. avgust 1944), učesnik Narodnooslobodilačke borbe i narodni heroj Jugoslavije.

## Biografija
Rođen je 1924. godine u selu Martinićima, kod Danilovgrada. Osnovnu školu završio je u rodnom selu, a nižu gimnaziju u Danilovgradu. Višu gimnaziju upisao je u Podgorici. Član Saveza komunističke omladine Jugoslavije postao je krajem 1939. godine.

Učesnik Narodnooslobodilačke borbe je od 1941. godine. Tokom Trinaestojulskog ustanka učestvovao je u oslobođenju Spuža i Danilovgrada i u borbama na Veljem Brdu.

Član Komunističke partije Jugoslavije postao je novembra 1941. godine. Od tada je bio sekretar prvog narodnooslobodilačkog odbora u svom selu, a od marta 1942. postao borac udarnog bataljona „Bajo Sekulić“. Prilikom formiranja Četvrte proleterske crnogorske brigade, postao je rukovodilac SKOJ-a u četi Trećeg bataljona. Kao delegat omladine Druge proleterske divizije NOVJ, učestvovao je na Prvom kongresu USAOJ-a u Bihaću od 27. do 29. novembra 1942. godine.

U vreme Četvrte neprijateljske ofanzive učestvovao je u bitkama brigade kod Imotskog, Duvna, na Jablanici, kod Konjica i u bici za ranjenike na Vilića Guvnu. Učestvovao je u bici na Sutjesci kao rukovodilac SKOJ-a u brigadi. Tokom bitke na Sutjesci upućen je sa svojom četom na Ljubin grob. On je autor čuvenog pisma sa Ljubinog groba, poslatog Vrhovnom štabu koje glasi: *Dok god budete čuli pucnje sa Ljubinog groba, Njemci neće proći. Kad toga više ne bude, onda znajte da na Ljubinom grobu više nema živih proletera*.

Polovinom jula 1943. Centralni komitet SKOJ-a postavio ga je za sekretara Pokrajinskog komiteta SKOJ-a za Vojvodinu. Tokom nemačko-ustaške letnje ofanzive u Sremu, u poslednjim borbama na Fruškoj gori, ostao je odsečen od svoje jedinice. Iako ranjen uspio je da se izvuče i to tako što je u neposrednom sukobu ubio njemačkog SS kapetana i ustaškog bojnika koji su mu se približili goneći ga.

Zbog iscrpljenosti se razboleo, pa je bio upućen savezničkim avionom na lečenje u Italiju. Umro je sledećeg dana po dolasku u Italiju, 29. avgusta 1944. godine. Sahranjen je na partizanskom groblju u Barleti, u blizini Barija, u Italiji. Njegovi posmrtni ostaci nalaze se u kosturnici sa još oko 1000 partizana. Jedan je od 16 narodnih heroja koji nijesu sahranjeni na teritoriji bivše SFRJ.

Ukazom predsednika Federativne Narodne Republike Jugoslavije Josipa Broza Tita, 27. novembra 1953. godine, proglašen je za narodnog heroja.

## Literatura

* 
* Milan Inđić *Djeca heroji*. „Dom štampe” Zenica, 1985. godine.
4. kordunaška udarna brigada

*Alternativni nazivi*:**<br />Prva kordunaška brigada<br /> Četvrta narodnooslobodilačka udarna brigada Hrvatske<br />Prva brigada Osme divizije NOVJ**
----
**Četvrta kordunaška udarna brigada** formirana je 20. avgusta 1942. u Gornjem Budačkom na Kordunu od udarnih bataljona Prvog i Drugog kordunaškog NOP odreda i omladinskog bataljona „Joža Vlahović“. Prilikom osnivanja brojala je oko 900 boraca. 2. decembra 1942. formiran je i Četvrti bataljon brigade, tako da je brigada u decembru brojala oko 1.300 boraca.

Od formiranja Osme divizije, pa do kraja rata, Četvrta kordunaška formacijski je bila u sastavu te divizije, i učestvovala je u operacijama divizije i Četvrtog korpusa.

Odlikovana je Ordenom narodnog oslobođenja, Ordenom partizanske zvezde i Orden bratstva i jedinstva.

## Reference

## Literatura
* *[[Vojna enciklopedija]]*, Beograd 1975. godina, tom IV, pp. 542-3
* Joco Tarabić, Ignjatije Perić „Četvrta kordunaška NOU brigada“, Vojnoizdavački zavod, Beograd 1977.
3. srpska udarna brigada

**Treća srpska narodno-oslobodilačka udarna brigada** formirana je 10. februara 1944. godine u selu Ponikvama, kod Čajniča. Brigada je nastala odlukom Glavnom štaba NOV i PO Srbije, spajanjem boraca Prve šumadijske i Prve južnomoravske brigade. Od Prve južnomoravske brigade formirana su dva, a od Prve šumadijske brigade jedan bataljon. Na dan formiranja brigada je imala 500 boraca. Brojno stanje brigade se stalno povećavalo, tako da je 15. septembra 1944. formiran i Četvrti bataljon, a u oktobru 1944. godine brigada je imala 1.500 boraca

Prvi štab brigade sačinjavali su - Radivoje Jovanović, komandant; Sava Radojčić feđa, politički komesar; Nikola Ljubičić, zamenik komandanta; Mirko Milojković, zamenik političkog komesara i Miloš Manojlović, načelnik Štaba. Od svog formiranja, februara 1944. do kraja rata, maja 1945. godine Treća srpska brigada se nalazila u sastavu Druge proleterske divizije i dejstvovala je na teritoriji Bosne, Crne Gore i Srbije.

Brigada je poznata i pod svojim alternativnim nazivima – Treća srpska udarna brigada i Devetnaesta proleterska brigada.

Za svoje zasluge tokom Narodnooslobodilačkog rata, brigada je, na predlog Vrhovnog komandanta NOV i POJ maršala Josipa Broza Tita, odlikovana Ordenom zasluga za narod sa zlatnim vencem, a 21. jula 1977. godine i Ordenom narodnog heroja. Bila je najpre udarna, a potom je 7. oktobra 1953. dobila je počasni naziv proleterska i preimenovana u **Devetnaestu proletersku brigadu**.

## Borbeni put Treće srpske brigade

## Narodni heroji Treće srpske brigade
Neki od boraca Treće srpske brigade, proglašeni za narodne heroje Jugoslavije su:
* Petar Jovanović Komirićanac, zamenik komandanta brigade
* Radivoje Jovanović, komandant brigade
* Vojislav Manojlović, zamenik komandira Treće čete Trećeg bataljona
* Nikola Ljubičić, zamenik komandanta brigade
* Momčilo Popović, komandir čete

## Literatura
* *[[Vojna enciklopedija]]* (knjiga sedma). Beograd 1974. godina
*
3. lička proleterska udarna brigada

**Treća lička proleterska narodno-oslobodilačka brigada** formirana je sredinom rujna 1942. godine u Mogoriću, kao **Deveta brigada Hrvatske**, od bataljuna „Velebit”, „Bićo Kesić”, „Mirko Štulić” i „Krbava”, sa oko 900 boraca.

Od formiranja Šeste ličke divizije pa do kraja rata Treća lička brigada borila se u sastavu ove formacije.

Treća lička brigada naročito se proslavila tijekom Desanta na Drvar, kada je 25. svibnja 1944. iz Trubara intervenirala u napadnutom Drvaru i omogućila Vrhovnom štabu NOVJ, stranim vojnim misijama i ostalim institucijama da se sigurno izvuku iz Drvara. Tom prilikom brigada je u 15-satnoj borbi gotovo uništila njemačku elitnu 500. SS lovačku padobransku satniju.

Povodom tridesete obljetnice desanta na Drvar, 30. svibnja 1974. godine, odlikovana je Ordenom narodnog heroja.

## Borbeni put Treće ličke brigade

## Narodni heroji Treće ličke brigade
* Milan Kuprešanin, prvi zapovjednik brigade
* Nikola Sovilj, zamjenik zapovjednika bataljuna

## Reference

## Literatura
* *[[Vojna enciklopedija]]* (knjiga šesta). Beograd 1973. godina.
* 
* TREĆA LIČKA BRIGADA — SJEĆANjA BORACA, Sekcija boraca 3. ličke brigade u Beogradu, Beograd 1991.
* , Vojnoizdavački i novinski centar Beograd, 1990.
Shigeru Miyamoto

**Shigeru Miyamoto** (japanski: 宮本茂, rođen 16. novembra 1952) jeste japanski dizajner videoigara. Radi za Nintendo na poziciji „kreativnog saradnika”. Njegovi najznačajniji projekti su franšize igara: *[[Super Mario]]*, *[[The Legend of Zelda]]* i druge.

## Biografija
Shigeru Miyamoto je rođen 16. novembra 1952. u mjestu Sonobe u japanskoj prefekturi Kyōto. Zaposlio se u Nintendu 1977.

## Reference
8. srpska brigada NOVJ

**Osma srpska brigada [[Narodnooslobodilačka vojska Jugoslavije|NOVJ]]** formirana je 6. marta 1944. godine u selu Trgovištu kod Vranja pod nazivom **Šesta južnomoravska brigada**. U njen sastav su ušle Drugog južnomoravskog NOP odreda i novopridošlih boraca. Imala je tri bataljona sa oko 600 boraca.

## Borbeni put brigade
Prvu akciju uspešno je izvela 13. marta kod Šajinca, gde je razbila četničku Krivopalanačku brigadu, koja se više organizaciono nije pojavila. Noću 13/14. aprila razbila je bugarsku posadu u Krivoj Feji. Tom prilikom poginulo je i zarobljeno oko 300 bugarskih policajaca. Aprila-juna 1944. u Prolećnoj ofanzivi bugarske Pete armije protiv jedinica NOVJ u Makedoniji i južnoj Srbiji, sadejstvovala je sa makedonskim, kosovsko-metohijskim i bugarskim partizanskim snagama. Posebno se istakla u borbama na Liscu 27. aprila protiv bugarskog Prvog armijskog puka, na Retkim bukama i Čupinom brdu 30. aprila i 1. maja, a na Štanikinom krstu 12. maja. Preimenovana je 7. maja u Osmu srpsku brigadu. Na Kozjaku je 18. maja jedan njen bataljon ušao je u sastav Udarne grupe Operativnog štaba za koordinaciju dejstava makedonskih, južnomoravskih i kosovskih jedinica, a od ostalih boraca formiran je Vranjski partizanski odred. Posle povratka bataljona iz Udarne grupe, brigada se ponovno prikupila i u sastavu 22. srpske divizije NOVJ učestvovala u Topličko-jablaničkoj operaciji. U avgustu je dejstvovala na vlasinskom sektoru. Sa Vranjskim NOP odredom oslobodila je Vranje i Bujanovac 8. septembra, u oktobru je učestvovala Niškoj operaciji, krajem oktobra i u novembru u Kosovskoj operaciji, tokom decembra u Sandžaku, a aprila 1945. u proboju Sremskog fronta na Bosutu i Spačvi. Godine 1953. odlikovana je Ordenom bratstva i jedinstva sa zlatnim vencem.

## Reference

## Literatura
**[[Vojna enciklopedija]]* (knjiga četvrta). Beograd, 1972. godina.

## Vanjske veze
* 8. srpska brigada (6. južnomoravska)
7. crnogorska omladinska brigada

**Sedma crnogorska omladinska brigada "[[Budo Tomović]]"** formirana je 30. decembra 1943. u Kolašinu, naredbom štaba Drugog udarnog korpusa NOVJ. Od osnivanja do kraja rata borila se u sastavu Treće udarne divizije NOVJ.

Prema informaciji štaba 2. korpusa od 28. novembra 1943. godine, brigada je trebalo da broji oko 800 boraca, a u sastav, pored postojećeg Omladinskog bataljona trebalo je da uđe i 170 boraca Durmitorskog, 130 boraca Zetskog, 100 boraca Lovćenskog, 50 boraca Nikšićkog i 180 boraca Komskog NOP odreda. Formiranje je predviđeno za 20. decembar u Pljevljima. Međutim, pošto su Pljevlja u međuvremenu napali i zauzeli Nemci, brigada je formirana u Kolašinu, a na dan formiranja bilo je prisutno samo oko 600 boraca. Sastav brigada kompletiran je tokom narednih nedelja.

Brigada je u sastavu svoje divizije učestvovala u borbama protiv nemačkih, četničkih, kao i snaga muslimanske milicije pod komandom štaba 21. armijskog korpusa Druge oklopne armije. Tokom operacije Frilingservahen brigada se istakla u protivnapadu snaga NOVJ i 5. maja 1944. ponovo je oslobodila Berane nakon tronedeljne okupacije.

Tokom operacije Ribecal brigada je učestvovala u upornoj odbrani od nemačko-četničkih napada na uzletište Brezna kod Nikšića sa kojeg su saveznici u bolnice u Italiji 22. avgusta 1944. evakuisali 1.059 ranjenika NOVJ. Nakon okončanja evakuacije, 7. omladinska brigada u protivnapadu je uništila četnički Gvozdeni puk, nanevši mu, prema izveštaju brigade, gubitke od oko 350 mrtvih i oko 180 zarobljenih.

Tokom Proboja Armijske grupe E oktobra i novembra 1944, 7. omladinska brigada učestvovala je u zadržavajućoj odbrani i bočnim napadima u oblasti Sjenice. Nakon toga, krajem novembra i u decembru 1944, bila je angažovana u vrlo oštrim borbama protiv proboja nemačkog 21. korpusa i četnika Pavla Đurišića iz Podgorice, a tokom januara 1945. u njihovom gonjenju prema Sarajevu.

Nakon učešća u Sarajevskoj i Karlovačkoj operaciji, brigada je ratni put okončala 11. maja 1945. kod Zidanog Mosta, gde je u sastavu divizije prinudila na predaju i razoružala glavninu 7. SS divizije i delove 22. i 11. vazduhoplovne poljske divizije, kao i veću grupu snaga NDH i četnika. Brigada je zarobila komandanta 7. SS divizije, ratnog zločinca Augusta Šmithubera.

Prema prikupljenim podacima objavljenim u monografiji brigade, tokom rata poginulo je 439 boraca brigade čiji su biografski podaci navedeni u monografiji.

## Literatura
* Mitar Đurišić: SEDMA OMLADINSKA, Vojnoizdavački zavod, Beograd 1973.
Florence Pugh

**Florens Pju** (; 3. januar 1996 u Oxford) je britanska glumica.

## Filmografija
### Film
* 2014: *[[The Falling (2014 film)|The Falling]]* ... Abbie Mortimer
* 2016: *[[Lady Macbeth]]* ... Katherine Lester
* 2018: *[[King Lear]]* ... Cordelia
* 2018: *[[The Commuter]]* ... Gwen
* 2018: *[[Outlaw King]]* ... Elizabeth de Burgh
* 2018: *[[Malevolent]]* ... Angela Sayers
* 2019: *[[Fighting with My Family]]* ... Saraya "Paige" Knight
* 2019: *[[Midsommar]]* ... Dani Ardor
* 2019: *[[Little Women]]* ... Amy March
* 2021: *[[Black Widow]]* ... Yelena Belova
* 2022: *[[Don't Worry Darling]]* ... Alice Chambers
* 2022: *[[The Wonder (film)|The Wonder]]* ... Lib Wright
* 2022: *[[Puss in Boots: The Last Wish]]* ... Goldilocks
* 2023: *[[A Good Person]]* ... Allison
* 2023: *[[Oppenheimer (film)|Oppenheimer]]* ... AJean Tatlock
* 2023: *[[The Boy and the Heron]]* ... Kiriko
* 2024: ** ... Princess Irulan
* 2024: *[[We Live in Time]]* ... Alma

### Televizija
* 2015: *[[Studio City]]* ... Cat
* 2016: *[[Marcella]]* ... Cara Thomas
* 2018: *[[The Little Drummer Girl]]* ... Charmian "Charlie" Ross
* 2020: *[[Acting for a Cause]]* ... Jessica Goldman
* 2021: *[[Hawkeye (TV-serie)|Hawkeye]]* ... Yelena Belova
* 2023: *[[Human Resources]]* ... 	Sarah Crumbhorn

## Vanjske veze

*
Vojin Popović (general)

**Vojin Popović** (Stijena, kod Podgorice, 30. oktobar 1913 — Brđani, kod Gornjeg Milanovca, 2. oktobar 1962) bio je učesnik Narodnooslobodilačke borbe i general-major JNA. U toku rata koristio je partizansko ime **Petar Božović**.

## Biografija
Kao student prava na Univerzitetu u Beogradu priključio se revolucionarnom studentskom pokretu i 1937. postao član Komunističke partije Jugoslavije (KPJ). Zbog revolucionarne aktivnosti više puta je hapšen i proganjan od policije.

Učesnik je Narodnooslobodilačkog rata od 1941. godine, a u toku rata se nalazio na dužnostima političkog komesara Hercegovačkog partizanskog odreda, političkog komesara Trećeg udarnog hercegovačkog bataljona, zamenika komandanta Desete hercegovačke brigade, komandanta Treće dalmatinske brigade, političkog komesara 26. dalmatinske divizije, političkog komesara 23. srpske divizije i dr.

Posle rata nastavio je vojnu karijeru u Jugoslovenskoj armiji (JA), gde je obavljao dužnosti političkog komesara Garde JNA, pomoćnika komandanta armije, komandanta divizije i komandanta vojnog područja. Završio je Višu vojnu akademiju JNA. 

Poginuo je 2. oktobra 1962. u saobraćajnoj nezgodi u blizini Brđana, kod Gornjeg Milanovca, kada se putničko vozilo u kome se nalazio sudarilo sa teretnim vozilom preduzeća „Sloboda” iz Čačka. Zajdno sa njim u vozili su se nalazili Boža Pavlović, predsednik Udruženja ratnih vojnih invalida NR Srbije i vozač. Stradao je prilikom odlaska na svečanost otvarnja Kosturnice crvenoarmejaca u spomen-parku Brdo mira, u Gornjem Milanovcu, kojoj su prisustvovali Josip Broz Tito i sovjetski lider Leonid Brežnjev. Sahranjen je u Grobnici narodnih heroja u Titogradu.

Nosilac je Partizanske spomenice 1941. i drugih jugoslovenskih odlikovanja, među kojima su Orden zasluga za narod sa zlatnom zvezdom i Orden bratstva i jedinstva sa zlatnim vencem.

## Reference

## Literatura
*  
*
Stećci u Trijebnju

**Stećci u Trijebnju**, naselju u opštini Stocu, Bosna i Hercegovina, nalaze se u dvorištu crkve svetog Nikole, zadužbini hercegovačke feudalne porodice Hrabrena-Miloradovića. U dvorištu crkve je do danas preostalo 7 stećaka u obliku ploča i sanduka.. 

Oko 100 m istočno od crkve, pored puta, smješteno je groblje uglavnom sa grobovima koji su na površini zemlje samo neobrađenim kamenjem ovalno oivičeni. U južnom dijelu toga groblja nalazi se jedan veliki krst na čijim širim stranama su prikazani motivi arkada sa rozetama i polujabukama na krakovima. Uz krst je ploča dimenzija 182 X 133 X 35 cm.  Vodoravna strana ploče ukrašena je pravougaonom plitko plastičnom tordiranom bordurom. I sredinom ploče 
pruža se takva vrpca. U jednoj polovini ploče prikazana je šestorolisna rozeta u kružnom vijencu, a u drugoj polovini je četverolisna rozeta i urezan natpis u tri reda:
:ASEI LEŽI LJUBO VUKSALOVIĆ

Upotreba imena LJUBO, umjesto LJUBOMIR, reljefni motivi na krstu, a naročito retardacija motiva arkada, govori o podizanja spomenika krajem 15. ili početkom 16.stoljeća (prema tumačenju Ćire Truhelke).

## Izvori
Stećci u Trnovici

**Stećci u Trnovici** nalaze se u području gornjeg toka Neretve koje se zove Borač, opština Kalinovik, Bosna i Hercegovina. Do sela se dođe za četiri sata pješačenja od Uloga, sa ceste Kalinovik-Nevesinje. 

U samome selu, oko 300 m sjeverno od puta i sadašnje zgrade osnovne škole, nalazi se nekropola sa 8 stećaka, od čega 7 sanduka i 1 sljemenjak sa postoljem. Sljemenjak je vrlo lijepo obrađen. On je vrlo visok, prema postolju je sužen, i do danas je dobro očuvan. Orijentiran je po pravcu 
zapad-istok, kao i svi ostali spomenici ove nekropole. Dimenzije su mu: dužina 180, gornja širina 64, visina do vrha zabata 140 cm. Na uspravnim stranama proteže se plastičan friz od povijene linije sa trolistovima obrubljen sa dvije uske vrpce. U istočnom zabatu su dva koncentrična kružna vijenca, a ispod friza je motiv biljne stilizacije — 
krsta sa spiralama i grozdovima. Na zapadnoj čeonoj strani je duboka »kamenica« a ispod friza mali krst čiji se kraci kružno završavaju. Na južnoj bočnoj strani ispod friza nalazi se urezan natpis:
:VAIME BOŽIJE ASE GOSPOJE STANE.

Marko Vego drugačije čita ovaj natpis. Prema oblicima slova natpis je nastao početkom XV vijeka. 

Mjesto gdje su ovi stećci, zajedno sa neposrednom okolicom, kod mještana je poznato pod imenom Musingrad. Nedaleko od ove nekropole, na udaljenosti od svega 150 do 300 m, na još tri mjesta nalaze se nekropole sa 
ukupno preko 100 stećaka. 

## Izvori
Autoput A1 (Srbija)

**Državni put prvog A reda A1** je državni put prvog A reda u Srbiji. Dug je 584 km i predstavlja najvažniji saobraćajni pravac kroz Srbiju. Počinje kod graničnog prelaza Horgoš sa Mađarskom, prolazi pored Subotice, Bačke Topole, Vrbasa, Novog Sada, Inđije, Beograda, Smedereva, Kragujevca, Jagodine, Ćuprije, Paraćina, Ražnja, Niša, Leskovca, Vranja i Bujanovca, a završava se kod graničnog prelaza Preševo sa Severnom Makedonijom. Povezuje pet od šest najvećih gradova u Srbiji. Predstavlja deo evropskog puta E75 i panevropskog koridora X (do Beograda krak Xb, a od Beograda glavni pravac koridora X).

Autoput prolazi kroz različite terene: od vojvođanskih ravnica, preko Pomoravlja, brojnih kotlina i brdskih terena južno od Beograda do Grdeličke klisure i izrazito planinskog kraja. Izgrađenim delom autoputa upravlja JP Putevi Srbije, dok JP Koridori Srbije obavlja funkciju investitora i organizuje stručni nadzor tokom izgradnje.
Stećci u Crnićima (Stolac)

**Stećci u Crnićima**, naselju u opštini Stocu, Bosna i Hercegovina, nalaze se ispred ograde groblja sa kapelicom u Crnićima. Groblje je udaljeno 1 km. od puta Stolac - Domanovići. Nekropolu stećaka čine dva groba sa kamenim krstačama. Jedan od njih ima i ploču preko rake. Krst toga groba je dosta rustičan, ali nije mnogo oštećen.

Na široj strani krsta sa pločom koja je okrenuta istoku urezan je natpis u pet redova, zbog oštećenosti kamena pri svom kraju nečitljiv. Natpis izgleda ovako: 
:ASE LEŽI STJEPKO RADIVOJEVIĆ' POGREBE SE V LJETO

Natpis ne odaje vještog pisara. Iznad nekih slova kod imena dobro se uočavaju tačke koje su neuobičajene kod natpisa na stećcima. Neuobičajena je i ligatura pojedinih slova. Ona znači da se u vrijeme postavljanja ovoga krsta pravo značenje riječi ASE već bilo zaboravilo. I korištenje pojma POGREBE upućuje na relativno kasnije vrijeme. Isto tako, bilježenje godine po staroslovenskom običaju upućuje na vrijeme iza glavnog perioda stećaka. Na krstovima, nije bio običaj stavljanja godine. Primjer u Crnićima je jedinstven u tome pogledu radi čega on ima i poseban značaj. U pokušaju da se godina rekonstruira, napravljen je gipsani odljev toga dijela natpisa, pa se sa ne baš dosta sigurnosti može pretpostaviti da ta godina počinje sa 3, iz čega bi se moglo zaključiti da spomenik potiče iz posljednje decenije XV vijeka..

## Izvori
Bogdan Stupar

**Bogdan Stupar** (Podsrnetica, selo Bravsko, kod Petrovca, 15. oktobar 1912 — Beograd, 1999) bio je učesnik Narodnooslobodilačke borbe, general-major JNA i nosilac Partizanske spomenice.

## Biografija
Bogdan Stupar je rođen 15. oktobra 1912. godine u Podsrnetici, na Bravsku, kod Petrovca, od oca Sime. Potiče iz zemljoradničke porodice. Prije rata bio je stolar.

Po okupaciji Jugoslavije, uključio se u pripreme oružanog ustanka. 27. jula 1941. Od prvih dana učestvovao je u ustaničkim i gerilskim akcijama. Najveći dio rata proveo je kao pripadnik Prve dalmatinske brigade. U KPJ je primljen u februaru 1942. Učesnik je Bitke na Neretvi, Bitke na Sutjesci i Desanta 26. dalmatinske divizije na Korčulu. O svojim ratnim iskustvima pisao je u zborniku sjećanja *Sutjeska*.

U ratu je obavljao komandne dužnosti u više jedinica. Bio je komandant 1. bataljona u Prvoj dalmatinskoj brigadi, komandant Prve dalmatinske brigade, te načelnik štaba 26. dalmatinske divizije.

Nakon rata služio je kao oficir u JNA. Završio je Višu vojnu akademiju JNA. Bio je komandant oklopne divizije i načelnik štaba korpusa. Unapređen je u čin general-majora. Aktivna služba u JNA prestala mu je 1965. godine.

Više puta je odlikovan. Nosilac je Partizanske spomenice 1941, Ordena partizanske zvezde, Ordena bratstva i jedinstva i sovjetskog Ordena Otadžbinskog rata drugog reda.

Umro je u Beogradu 1999. godine.

## Bibliografija

* *Prva dalmatinska proleterska brigada*, Vojnoizdavački zavod, Beograd, 1986.

## Reference
Stećci u Pridvorici

**Stećci u Pridvorici** nalaze se 12 km. sjeverozapadno od opštinskog centra Gacka, u Boračkoj uvali, u gornjem toku rijeke Neretve, Bosna i Hercegovina. Selo Pridvorica udaljeno je oko 12 km. od Čemernog, prijevoja na putu Foča – Gacko na 1.000 metara nadmorske visine. Pridvorica je naselje sa više zaselaka na istoimenoj riječici, desnoj pritoci Neretvu..

Stećci su raspoređeni na više lokacija sa nevelikim razmacima. Pored stećaka ima grobova iz 19. i sa početka 20. vijeka, što govori o kontinuitetu sahranjivanja na ovom mjestu. Najlepši prikaz na jednom od tih grobova jeste nadgrobni krst pridvoričkog guslara. U dubokom reljefu na krstu se vidi čovjek u narodnoj nošnji, a ispod njega gusle sa kozjom glavom i gudalom.
## Zaseok Šusteri
Kod crkve Svetog Lazara nalazi se nekropola sa 111 stećaka, od toga 92 sanduka, 16 ploča i 3 slemenjaka, orijentacije po pravcu sjever-jug. Crkva je izgrađena 1925. godine. Porušena je u Drugom svjetskom ratu. Obnovljena je 2006. godine. Dio stećaka je  ugrađen u zidove crkve, a dio iskorišten za nova grobna mjesta. Na vodoravnoj strani jednog sanduka (njegove mjere su: 160 X 70 X 70)  urezan je natpis u četiri reda koji u transkripciji glasi: 
:SAI KAMI (O)STOJIN' NAPRAVI RADOJE DA JE PROST I (?) BLAG.

Majstor je bio dosta nevješt u svome poslu. Kako je vidljivo, ovdje je riječ KAMI, kao što se još ponegdje kaže i KAM, korištena u značenju spomenik, kamen. Prema oblicima slova natpis je najvjerovatnije nastao početkom XV vijeka.
## Zaseok Stoičić
Nekropola sadrži 24 stećaka, od toga 23 sanduka i 1 slemenjak, na mjestu nekadašnjeg manastira, gde se danas nalazi džamija. Dio stećaka je ugrađen u zidove i ogradu džamije..

Prilikom obnove džamije iz temelja i zidova izmješteno je 47 spomenika oblika sanduka. Među njima su dva sa natpisima. Na jednom je natpis bosančicom:
:Ovdje leži Rapalo kaluđer... 
Drugi natpis uklesan je na stećku oblika krsta kojem nedostaje horizontalni dio sa dijelom teksta: 
:Ase leži … …vić. Usječe ovaj Krst Radoje kovač.

## Izvori

## Literatura
Vladislav Skarić - Podaci za istoriju Hercegovine od 1566. do sredine 17 vijeka", Glasnik Zemaljskog muzeja, Sarajevo, 1931., str. 59.
Cerano

**Cerano** ima više značenja:
* Cerano, Novara
* Cerano, Guanajuato
* Cerano, Zirándaro
* Cerano d'Intelvi, Como
Ilunga Mwepu

**Joseph Ilunga Mwepu** (Belgijski Kongo, 22. augusta 1949. – Kinshasa, 8. maja 2015.), kongoanski fudbaler, igrao je na poziciji braniča. U historiju je ušao zbog tragikomičnog slobodnog udarca na utakmici Brazil – Zair za Svjetsko prvenstvo 1974. godine.

## Biografija

Rođen je 1949. godine na području koje je tada pripadalo Belgijskom Kongu. Počeo je igrati u Don Bosco Lubumbashi, zatim je igrao klupski fudbal kao desni bek za Englebert TP Mazembe, s kojim je osvojio Afrički kup prvaka 1967. i Afrički kup prvaka 1968. 

Igrao je za reprezentaciju Zaira na Svjetskom prvenstvu 1974. Zair je tada bio prva subsaharska afrička ekipa koja se kvalificirala za Svjetsko prvenstvo. Tijekom utakmice protiv Jugoslavije – koju su izgubili rezultatom 9:0 – četvrti pogodak postigao je Josip Katalinski u očitom ofsajdu, ali to nisu primijetili suci: Mwepu Ilunga je onda ogorčeno potrčao prema kolumbijskom sucu Omaru Delgadu i udario ga nogom u stražnjicu. Ne vidjevši svog napadača, sudac je u gužvi greškom isključio Mulambu Ndayea. U sljedećoj utakmici protiv Brazila, posljednje u skupini B, u 85. minuti, pri rezultatu 3:0 za Brazilce, dosuđen je slobodan udarac za Južnoamerikance koji je trebao izvesti Rivelino. U trenutku zvižduka, Ilunga Mwepu je istrčao iz obrambenog zida svoje momčadi i izveo slobodan udarac prije nego što je lopta bila u igri. Zbog toga je dobio žuti karton, dok su neki komentatori smatrali da je izgledao nesvjestan što je pogriješio. Međutim, Mwepu je tvrdio da je prilično svjestan pravila i nadao se da će ga sudac isključiti. Namjeravani crveni karton bio bi protest protiv vlasti njegove zemlje, koje su navodno lišavale igrače njihove zarade koja im pripada. Prema drugoj verziji, Mwepuov postupak, naizgled neobjašnjiv i smatran komičnim, razjasnio je sam branič tek 2002. godine: afrički igrači su u tom trenutku proživljavali dramatičnu situaciju, jer je nakon prethodnih poraza na Svjetskom prvenstvu diktator Mobutu  im prijetio smrću ukoliko bi izgubili protiv Brazila s rezultatom većim od 3:0. Utakmica protiv Brazila se završila 3:0, a Afrikanci su se vratili kući bez bodova zbog poraza od Brazila, Škotske (2:0) i Jugoslavije (9:0). Ipak Svjetsko prvenstvo 1974. nije označilo kraj Mwepuove međunarodne karijere, budući da je bio uključen u Zaireovu momčad na Međunarodnom turniru u Iranu 1975.

Umro je u maju 2015. nakon duge bolesti u bolnici Saint-Joseph de Limete u Kinshasi.

## Nagrade i naslovi
* Osvajač Afričkog kupa prvaka sa Englebert TP Mazembeom (2): 1967., 1968.
* Osvajač Afričkog kupa nacija sa Zairom: 1974.

## Reference
Joseph Schooling

**Joseph Isaac Schooling** (Singapur, 16. lipnja 1995.), bivši singapurski plivač, čije su primarne discipline bile sprinterske utrke delfin, ali i one u slobodnom i mješovitom stilu. Kada je 2016. godine osvojio olimpijsko zlato na 100 metara prsno, postao je prvi Singapurac s olimpijskom medaljom u plivanju te prvi Singapurac koji je osvojio zlatnu medalju u bilo kojoj disciplini.

## Karijera

Schooling je na međunarodnoj sceni debitirao na Svjetskom juniorskom prvenstvu u Limi 2011. godine, gdje je nastupio u čak pet disciplina, a najbolji rezultat ostvario je u utrci na 100 metara delfin, u kojoj je osvojio peto mjesto. Nešto kasnije, iste godine plivao je i na Igrama jugoistočne Azije, gdje je osvojio čak četiri medalje od čega dvije zlatne, a uspio je isplivati i A kvalifikacijsku normu za nadolazeće Ljetne olimpijske igre.

Na Ljetnim olimpijskim igrama 2012. u Londonu, Schooling je nastupio u obje utrke delfin stilom, a iako se ni u jednoj od njih nije uspio plasirati niti u polufinale, isplivao je nove osobne rekorde u toj disciplini. Već na Svjetskom prvenstvu u Barceloni 2013. uspio je doći do polufinala na 200 prsno i 200 mješovito, a dvije godine kasnije u Kazanju osvaja i svoju prvu medalju na svjetskim prvenstvima. Schooling je osvojio brončanu medalju na 100 prsno, što je ujedno bila i prva plivačka medalja na svjetskom prvenstvu povijesti Singapura.

Na Ljetnim olimpijskim igrama 2016. u Riju de Janeiru, Schooling je osvojio zlatnu olimpijsku medalju na 100 metara prsno s vremenom 50.39 sekundi, postavši tako prvi olimpijski pobjednik u povijesti singapurskog sporta. Schooling je u finalu također postavio i novi olimpijski rekord. Olimpijski odbor Singapura mu je za ovaj uspjeh dao izdašnu nagradu od 1,000,000S$ (oko 675,000€).

Schooling je nastavio s izvrsnim nastupima na Svjetskom prvenstvu u Budimpešti 2017. godine, gdje je u utrci na 100 metara delfin osvojio brončanu medalju, dok je u utrci na 50 metara delfin zauzeo peto mjesto u finalu te je čak dvaput "popravljao" azijski rekord koji je sam bio postavio.

Veliki uspjeh postigao je na Azijskim igrama 2018. godine, kojima je domaćin bio grad Jakarta, a na kojima je Schooling osvojio ukupno pet medalja, od kojih dvije zlatne. Sudjelovao je i na Svjetskom prvenstvu 2019. u južnokorejskom Gwangjuu te na nekoliko naknadnih natjecanja, među kojima su i Ljetne olimpijske igre 2020. godine. Umirovio se 2024. godine želeći se posvetiti školi plivanja i ostalim poslovnim pothvatima.

## Reference

## Vanjske veze
Dan Srpske akademije nauka i umetnosti

**Dan Srpske akademije nauka i umetnosti** obeležava se 19. novembra u znak sećanja na osnivanje Društva srpske slovesnosti, preteče Srpske akademije nauka i umetnosti (SANU), na isti datum (po julijanskom kalendaru: 7. novembra) 1841. godine.

Dan Srpske akademije nauka i umetnosti utvrđen je trećim stavom prvog člana Statuta SANU. Datum 19. novembar prepoznat je *Zakonom o Srpskoj akademiji nauka i umetnosti* kao dan osnivanja SANU.

## Reference
Jovan Pejković

**Jovan Pejković Keza** (Gledić, 23. oktobar 1919 — 23. april 1984) je bio učesnik Narodnooslobodilačke borbe i general-major Jugoslovenske narodne armije.

## Biografija

Rođen je 23. oktobra 1919. godine u Glediću kod Kraljeva. Do Drugog svetskog rata je bio radnik, a partizanskom pokretu se pridružio u julu 1941. godine. Kada je formirana Prva proleterska udarna brigada u decembru 1941. godine, Pejković je određen u sastav Trećeg bataljona. Docnije je prebačen u bataljon Garibaldi.

Nakon rata je ostao u Jugoslovenskoj narodnoj armiji (JNA) i napredovao do čina general-majora, u kojem je penzionisan 1977. godine.

Umro je 1984. godine i sahranjen je u Aleji zaslužnih građana na Novom groblju u Beogradu, u zajedničku grobnicu sa narodnim herojem Vojinom Đurašinovićem, narodnim herojem general-pukovnikom Mirkom Jovanovićem i general-potpukovnikom Vladimirom Smirnovom.

Nosilac Partizanske spomenice 1941. i drugih jugoslovenskih odlikovanja, među kojima su Orden partizanske zvezde sa srebrnim vencem, Orden za hrabrost i dr.

## Reference
Prvi prodor NOVJ u Srbiju

**Prvi prodor NOVJ u Srbiju** izvršen je tokom januara 1944. godine. Tok prilikom, delovi 2. proleterske i 5. krajiške divizije NOVJ nakratko su uspeli da oslobode Ivanjicu, ali je grad ponovo okupiran od strane jačih osovinskih snaga. 

## Tok operacija

4. januara 1944. Kod sela Bele Reke, s. G. Trudova i s. Močilaca (blizu Kokinog Broda) jedinice 2. proleterske udarne divizije NOVJ vodile su dužu borbu protiv četničkog Zlatiborskog, Požeškog i 2. mileševskog korpusa i oko 200 nemačkih vojnika. Sutradan, 5. januara, u selu Štitkovu i D. Trudovu delovi 2. dalmatinske udarne brigade napali su snage četničkog 2. mileševskog korpusa i odbacili ih na levu obalu reke Uvca. 7. januara kod sela G. Tisovice (blizu Sjenice) jedan bataljon 2. dalmatinske udarne brigade razbio je delove nemačke legije "Krempler" i 2. mileševskog korpusa JVuO.

8. januara u Katićima (kod Ivanjice) 3. bataljon 2. proleterske udarne brigade, posle kraće borbe, razbio oko 200 četnika i 50 žandarma SDS. Istog dana, u rudniku Lisi kod Ivanjice 1. šumadijska brigada napala posadu Ruskog zaštitnog korpusa, ali je napad odbijen.

9. januara u selu Klisuri 3. bataljon 2. proleterske brigade odbio je napad jedne čete bugarskih vojnika iz Arilja.

9. i 10. januara 1944. godine vođena je velika bitka za Ivanjicu, između partizana sa jedne, i udruženih osovinskih snaga (Nemaca, Bugara, ljotićevaca, nedićevaca i četnika) sa druge strane. Partizani (delovi 2. proleterske i 5. krajiške divizije NOVJ) su nakratko uspeli da oslobode Ivanjicu, ali su intervencijom mnogostruko jačih osovinskih snaga odbijeni. Ivanjica je nakon toga ponovo okupirana, i ostala je pod kontrolom Nemaca do jeseni te godine, kada je konačno oslobođena.

## Izvori

## Povezano
* Bitka za Ivanjicu januara 1944.
* Bitka za Srbiju 1944.
* Prodori NOVJ u Srbiju
Moldavska ćirilica

**Moldavska ćirilica** je ćirilično pismo dizajnirano za rumunski jezik koji se govorio u Sovjetskom Savezu (moldavski jezik). Pismo je bilo u službenoj upotrebi od 1924. do 1932. i od 1938. do 1989. Danas se upotrebljava u Pridnjestrovlju, otcepljenom moldavskom regionu.
Miodrag Milovanović Lune

**Miodrag Milovanović Lune** (Dobri Do, kod Užica, 12. februar 1921 – Dobri Do, kod Užica, april 1944), učesnik Narodnooslobodilačke borbe i narodni heroj Jugoslavije.

## Biografija
Rođen je 12. februara 1921. godine u selu Dobri Do (Dobrodo), kod Užica. Potiče iz siromašne seoske porodice. Kao učenik čuvene Užičke realke (gimnazije), veoma mlad je prišao revolucionarnom omladinskom pokretu. Ubrzo je postao član Saveza komunističke omladine Jugoslavije (SKOJ), a pred rat i član Komunističke partije Jugoslavije (KPJ).

U Narodnooslobodilačku borbu je stupio, u leto, 1941. godine. U partizane je otišao iz gimnazijske klupe, kao učenik osmog razreda. Iako vrlo mlad, Lune, je brzo napredovao: od borca do zamenika komandanta Druge proleterske brigade. Ratovao je u Srbiji, Sandžaku, Dalmaciji, Bosni i Hercegovini. Isticao se junaštvom i podvizima, posebno na Manjači, Livnu, Mostaru i Sutjesci.

Posebno se istakao 11. juna 1942. godine, na Gatu, u Hercegovini, kada je njegov bataljon (čiji je on komandant bio od osnivanja Druge proleterske) vodio teške borbe protiv brojnijeg i bolje naoružanog neprijatelja. U toj borbi mu je poginuo i rođeni brat Ljubodrag. Kao jedan od najistaknutijih boraca Druge proleterske brigade, Lune Milovanović je na Prvom kongresu antifašističke omladine Jugoslavije izabran u Centralni odbor tada osnovanog Ujedinjenog saveza antifašističke omladine Jugoslavije (USAOJ).

U aprilu 1944. godine, posle povratka s Ibra, Druga i Peta divizija su iz Sandžaka pokušale prodor u Srbiju, u pravcu Valjeva. Lune je dugo čeznuo za svojim rodnim krajem i Srbijom. U svom maršu, Lunetova brigada je prelazila železničku prugu Užice–Požega, u neposrednoj blizini Dobrog Dola. Pri prelazu je naišao neprijateljski voz. Partizani su pre toga razmakli prugu i zaustavili kompoziciju. Razvila se borba s Nemcima. Čelo i glavnina brigade išla je dalje, i već ulazila u selo. Lune je ostao dok se ne završi borba na pruzi i baš kada je bilo sve gotovo – Lune je pao pogođen u glavu. Od posledica ranjavanja umro je posle par dana. Sahranjen je na Borisavljevića groblju, nedaleko od svoje kuće. Sahranjen je u istoj grobnici sa bratom Ljubodragom.

Ukazom Predsedništva Antifašističkog veća narodnog oslobođenja Jugoslavije (AVNOJ), 20. maja 1944. godine, među prvim borcima Narodnooslobodilačke vojske, proglašen je za narodnog heroja Jugoslavije.

Od njegovog rodnog sela Dobri Dol (Dobrodo kako se danas naziva), i još tri susedna sela: Kamenica, Bjelotići i Ponikovica je posle Drugog svetskog rata formirano novo selo, nazvano u njegovu čast **Lunovo Selo**, kako je i danas poznato, iako postoji samo kao mesna zajednica od 1991. godine. Osnovna škola u Lužničkoj dolini (Ribaševina, Gostinica, Gubin Do, Trnava, Karan, Lelići, Lunovo Selo), takođe nosi njegovo ime, a to je bilo i ime Užičke gimnazije do 2001. godine.

## Literatura
*
Nikolaj Pirnat

**Nikolaj Pirnat** (Idrija, 10. decembar 1903 &ndash; Ljubljana, 9. januar 1948) bio je slovenački i jugoslovenski slikar i skulptor. Bio je najraniji predstavnik socrealizma u slovenačkoj likovnoj umetnosti.

## Biografija

Nikolaj Pirnat rođen je 10. decembra 1903. godine u Idriji (tada Austro-Ugarska) kao sin književnika Maksa Pirnata. Gimnaziju je pohađao u Kranju i Idriji. Četiri i po godine proveo je na Umetničkoj akademiji u Zagrebu, gde je diplomirao i vajarstvo zajedno sa Ivanom Meštrovićem 1925 godine. Proveo je godinu dana u Parizu na usavršavanju tokom 1927. godine.

Godine 1928. preselio se iz Maribora u Ljubljanu, gde je održao samostalnu izložbu i počeo da radi kao ilustrator za Jutro sve do izbijanja Drugog svjetskog rata.

Godine 1942. uhapšen je i odveden u italijanski koncentracioni logor Gonars. Sačuvani su brojni Pirnatovi crteži iz ovog perioda. Nakon kapitulacije Italije 1943. godine, odlazi u partizane i vodi odeljak za likovnu propagandu u Glavnom štabu NOV. U tom periodu koristio je pseudonime Kapetan Kopjejkin i Miklavž Breugnon. Stekao je čin kapetana i odlikovan je Ordenom bratstva i jedinstva i Ordenom zasluga za narod. Posle oslobođenja Beograda postao je ilustrator lista Borba.

Nakon završetka rata i stvaranja SFRJ 1945. godine, imenovan je za profesora crtanja na novoosnovanoj Slovenskoj akademiji znanosti in umetnosti. Umro je u Ljubljani 9. januara 1948. godine.

## Stvaralaštvo
Pirnatova umetnost poznata je po društvenoj kritici, koja se često graniči sa satirom. On je među prvim zastupnicima socrealizma u slovenačkoj umetnosti, a bio je i među predstavnicima ranog jugoslovenskog socijalističkog realizma. Jedan od njegovih glavnih ranih uzora je bio Pablo Picasso.

Njegov opus čine skulpture (*General Rudolf Maister*, 1926; *Igralec Danilo*, 1933.), portreti i slike urađene uljanim bojama. Ilustrovao je i knjige, među kojima su *Ciciban* Otona Župančiča (ilustrovan 1932.), Cervantesov *[[Don Quijote de la Mancha|Don Kihot]]* (1935–1937.) i druge.

Pirnatov kip Jovana Krstitelja nalazi se na sredini Trnovskog mosta u Ljubljani. Neki od njegovih radova nalaze se u zbirkama Muzeja moderne umetnosti i Muzeja novejše in sodobne zgodovine Slovenije u Ljubljani i Umetničke galerije u Mariboru.

## Galerija

Datoteka:Nikolaj_Pirnat_-_IZ_CIKLUSA_(linorez).jpg|*Iz ciklusa*, linorez,1943.
Datoteka:Nikolaj_Pirnat_-_JURIŠ.jpg|*Juriš*,1943.
Datoteka:Nikolaj_Pirnat_-_NA_BUNKER_(linorez).jpg|*Na bunker,* 1941-1945.
Datoteka:Nikolaj_Pirnat_-_POSLEDNJI_JURIS_(linorez).jpg|*Poslednji juriš*, linorez, 1943.
Datoteka:Partizanka_(grafika).jpg|*Partizanka*, 1943.

Datoteka:Nikolaj Pirnat - Deutsche soldaten.jpg|*Deutsche soldaten*, 1941.
Datoteka:Nikolaj Pirnat - Pospravi, Skrij.jpg|alt=Pospravi, Skrij, 1941|*Pospravi, skrij*, 1941.
Datoteka:Nikolaj Pirnat - Smrt okupatorjem in izdajalcem!.jpg|alt=Smrt okupatorjem in izdajalcem!, 1941|*Smrt okupatorjem u izdajalcem!*, 1941.
Datoteka:Nikolaj Pirnat - Zgrabimo za orožje vsi!!.jpg|*Zgrabimo za orožje vsi!!*, 1942.
Datoteka:Nikolaj Pirnat - Proletarca na jurišu.jpg|*Proletarca na jurišu*, 1944.


## Izvori

## Vanjske veze

* Biografija  na idrija.com
Sven-Göran Eriksson

**Sven-Göran Eriksson** (; Sunne, 5. veljače 1948. – Sunne, 26. kolovoza 2024.), švedski nogometaš i trener. 

Igračka karijera, koju je proveo kao desni bek, trajala mu je samo devet godina, a proveo ju je isključivo u Švedskoj, gdje je igrao za tri različita kluba, od kojih su dva bila amaterska, dok je Kalrskoga tada igrao u četvrtoj ligi. U dobi od 27 godina prestao je igrati nogomet, odustavši od svog sna da postane profesionalni nogometaš. Kasnije, svoju je igračku karijeru opisao na sljedeći način: "Na mene se gledalo kao na izrazito prosječnog braniča, ali braniča koji je rijetko pravio pogreške." 

Ipak, četiri godine kasnije započeo je trenersku karijeru u Degerforsu, a od 1977. do 2001. godine imao je iznimno uspješnu trenersku karijeru u klubovima, osvajavši prvenstva i kupove u Švedskoj, Portugalu i Italiji. Također je osvojio i Kup UEFA te Kup pobjednika kupova (posljednje izdanje turnira prije ukidanja), a igrao je i finale Kupa prvaka. 

Godine 2001. preuzeo je reprezentaciju Engleske, koju je vodio do 2006. godine; smijenjen je nakon kontroverzne izjave da bi rado preuzeo klupu Aston Ville za slučaj da Engleska postane svjetski prvak, vjerujući da će bogati arapski investitor kupiti klub, ne znajući zapravo da je "bogati Arapin" zapravo novinar Mazher Mahmood. Danas se vjeruje kako je upravo ta izjava koštala Erikssona posla.  Kasnije je još vodio i reprezentacije Meksika, Obalu Bjelokosti i Filipine. Na klupskoj razini vodio je Manchester City i Leicester City te tri kineska kluba od 2013. do 2017. godine. 

U siječnju 2024. javno je objavio kako boluje od terminalnog raka gušterače te kako ima "godinu dana života u najboljem slučaju". U ožujku iste godine, Liverpool mu je ispunio dugogodišnju želju da vodi klub tako što ga je pozvao za trenera momčadi klupskih legendi u dobrotvornoj utakmici s Ajaxom. Preminuo je 26. kolovoza 2024. godine.

## Trenerska karijera (po sezonama)

## Reference

## Literatura
*

## Vanjske veze
Oblasti Bugarske

Bugarska je podijeljena na 28 oblasti.

## Lista

* Blagoevgradska oblast
* Burgaska oblast
* Dobrička oblast
* Gabrovska oblast
* Haskovska oblast
* Kjustendilska oblast
* Krdžalijska oblast
* Jambolska oblast
* Lovečka oblast
* Montanska oblast
* Pazardžička oblast
* Pernička oblast
* Plevenska oblast
* Plovdivska oblast
* Razgradska oblast
* Silistranska oblast
* Slivenska oblast
* Smoljanska oblast
* Sofijska oblast
* Oblast Sofija
* Starozagorska oblast
* Šumenska oblast
* Trgoviška oblast
* Varnenska oblast
* Velikotrnovska oblast
* Vidinska oblast
* Vračanska oblast

## Reference
Tvrđava Greben

**Tvrđava Greben** je srednjovjekovno utvrđenje koje se nalazilo u današnjoj Krupi na Vrbasu, 25&nbsp;km južno od Banje Luke, Bosna i Hercegovina. Nije poznato kada je tvrđava sagrađena, ali se zna da su to učinili Ugri (Mađari). Podignuta je na lijevoj obali Vrbasa, na mjestu gdje rijeka izlazi iz klisure. U neposrednoj blizini su tvrđave Bočac i Zvečaj i sve su imale zadatak da kontrolišu prelaz (brod) preko rijeke.

U izvorima se javlja kada su gospodari župe Zemljanik Grgur i Vladislav, sinovi kneza Pavla Hrvatinića i Grgur Stipanić 1357. godine predali ugarskom kralju Ludoviku I, svoje gradove Greben i Glamoč u zamjenu za posjed Dobra Kuća u Slavoniji kod Gornjeg Miholjca. Grebenu je pripadala i "*districtus Werhouina*", koja je obuhvatala jedan dio oblasti Vrhovine u bližoj okolini grada.

Greben nije dugo ostao u kraljevom posjedu, jer ga je Ludovik I već krajem 1374. dao u baštinu Budislavu i Grguru, sinovima kneza Grgura Kurjakovića. Analizom izvora smatra se da je tadašnja bosansko-ugarska granica bila u blizini Grebena. U posjed Hrvatinića vratio ga je Vuk Vukčić 1385. god.

Grad se 1386/90 navodi kao sjedište biskupske grebenske kustodije, što znači i da se u njegovom podgrađu - varoši nalazila franjevačka crkva. Ta varoš se prostirala na današnjem lokalitetu Zidine, a franjevačka crkva je u osmanlijsko doba pretvorena u pravoslavnu crkvu svetog Ilije.  

Prilikom pada Jajačke banovine pod Osmanlije 1527-1528. razrušeni su tvrđava i grad Greben.

U osmanskim popisima nahije Zmijanje iz 1541. godine, navedena je varoš tvrđave Krupa, nazvana Vrh-Krupa, sa 14 kuća. U osmanskim izvorima se pominje i 1562. godine, na području nahije Jajce pod imenima Greben i Vrh-Krupa. Nskon toga grad napušten. Danas je u ruševnom stanju. Nešto bolje je sačuvana samo kula nad Vrbasom i deo bedema koji se spuštaju prema koritu rijeke Vrbas. 

## Izvori
Popoci (Gjakova)

**Popoci** (srpskohrvatski: *Popovac*; ćirilica: Поповац), selo na Kosovu u općini Gjakova.
 	
## Stanovništvo

## Reference
Ljubo Babić

**Ljubo Babić** može da se odnosi na:

* Ljubo Babić (1890—1974), hrvatski i jugoslovenski slikar.
* Ljubo Babić (1916—2014), partizanski komandant, te bosanskohercegovački i jugoslovenski političar.