open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Beverwijk

**Beverwijk** je grad i općina (gemeente) od 40.127 stanovnika u nizozemskoj provinciji Sjevernoj Holandiji.

## Geografija
Beverwijk leži 20 km sjeverozapadno od Amsterdama, u konurbaciji Randstad, na sjevernoj obali Noordzeekanaala neposredno prije njegovog uvira u Sjeverno more. S druge južne strane kanala leži Haarlem s kojim je povezan s dva automobilska i jednim željezničkim tunelom. Općina Beverwijk sastoji se od dva naselja, samog Beverwijka i naselja Wijk aan Zee koje leži 20 km zapadnije, duž obale Sjevernog mora.

## Historija
Ime naselja Beverwijk dolazi od sintagme Bedevaartswijk (dosl. hodočasnički kraj), a nastalo je jer se prvotno naselje formiralo oko crkve sv. Agate koja je postala mjesto hodočašća u ranom srednjem vijeku. Kult sv. Agate proširio se po Holandiji u 9. vijeku, nakon što je jedna djevica iz Velsena pobjegla grofu od Kennemerlanda da ne bi bila silovana. Lokalni grof Floris V dodjelio je 1276. naselju pravo na sajmovanje, a nakon tog 1298. grof Jan I i status grada.

Tokom 17. vijeka, zlatnog perioda Holandije, bogati trgovci iz Amsterdama izgradili su puno ljetnikovaca po slikovitim dinama Beverwijka. Najljepši takvi primjeri su Akerendam, Westerhout i Scheijbeeck. Prije stvaranja zaljeva IJa, najuža točka na poluotoku Sjeverna Holandija bio je Beverwijk i zbog tog je tu 1980. izgrađena obrambena linija, nakon bitke kod Castricuma 1799. godine.

## Privreda
Beverwijk je industrijski grad u kojem je najveći pogon čeličana Tata Steel Europe, koja se nalazi na periferiji prema Velsenu.

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice općine
We the Living

***We the Living*** () je debitantski roman rusko-američke spisateljice Ayn Rand originalno objavljen 1936. godine. Radnja, velikim dijelom inspirirana 
životnim iskustvima same autorice, smještena je u SSSR 1920-ih. Protagonistica je Kira Argunova, svojeglava i slobodoumna djevojka iz buržujske porodice koja započinje destruktivnu ljubavnu vezu sa crnoburzijancem Leom Kovaljenskim, ali također na fakultetu upoznaje idealističkog komunista i pripadnika GPU Andreja Taganova. *We the Living*, u kome je Rand na najeksplicitniji način iznijela svoje antikomunističke i antisovjetske stavove, je napisan 1934. godine, ali su je izdavači odbijali pune dvije godine. Kada je izdan, nije doživio veliki uspjeh. Tek je 1959. godine uspjeh Randinog bestselera *[[Atlas Shrugged]]* potakao novo izdanje, u kome je Rand napravila niz izmjena, uglavnom nastojeći ih uskladiti sa promjenama u svom pogledu na svijet.

*We the Living* je u svom originalnom obliku godine 1937. bio objavljen u fašističkoj Italiji. Tamo je, u jeku ratnog pohoda na Sovjetski Savez bez Randinog znanja i dozvole ekraniziran u dvodijelni film *[[Noi vivi]]* u kome je naslovnu junakinju tumačila Alida Valli, i koji je zbog svog antisovjetskog sadržaja trebao poslužiti u propagandne svrhe. Međutim, nakon što se ispostavilo da publika u filmu vidi alegorijsku kritiku fašističkog režima, njegovo je prikazivanje bilo zabranjeno, tek se prikazivao tek decenijama nakon rata.

U aprilu 2007. je prema romanu dobio ime američki alternativni rock bend *[[We the Living (bend)|We the Living]]*.

## Vanjske veze
* IMDB page for ''Noi vivi'' (1942)
* Love, Politics And Ayn Rand by Cathy Young, *[[Forbes magazine]]*, May 25, 2010
Carmela (film)

***Carmela*** je italijanski crno-bijeli film snimljen 1942. u režiji Flavija Calzavare. Radnja, temeljena na romanu *La vita militare* Edmonda De Amicisa se događa krajem 19. vijeka na sicilijanskom otoku gdje je smješten garnizon italijanske vojske. Naslovna protagonistica, čiji lik tumači Doris Duranti, je lokalna ljepotica koja se upušta u ljubavnu vezu s mladim oficirom. Carmela je doživjela ogroman uspjeh, a što se često tumači scenom u kojoj se Duranti, koja je tada uživala status jedne od najvećih filmskih diva, nakratko pojavljuje golih grudi. Vjeruje se kako je na to potakao sličan nastup njene glavne suparnice Clare Calamai u filmu *[[La cena delle beffe (film)|La cena delle beffe]]* ranije iste godine.

## Vanjske veze
*
Edmondo De Amicis

**Edmondo De Amičis** (; Onelja, 21. oktobar 1846 – Bordigera, 11. mart 1908) je bio italijanski književnik i novinar. Pisao je pesme, putopise, a proslavio se knjigom za decu Srce, objavljenom 1886. godine.

Rođen je u severozapadnom delu Italije, u Onelji () koja je deo grada Imperija u oblasti Ligurija 1846. godine. Završio je vojnu školu u Modeni i postao oficir Kraljevine Italije. Njegovo prvo delo Vojni život objavljeno je 1868. godine u novinama Ministarstva odbrane.

1870. postao je saradnik rimskih novina La Nacione i počeo da piše putopise: Španija (1873), Maroko (1876), Konsantinopolj (1878). Svetsku slavu stekao je knjigom Srce u kojoj opisuje jednu školsku godinu viđenu očima učenika trećeg razreda.

## Vanjske veze

* Biografija
* Intervju 
* www.intratext.com/Catalogo
* De Amičis, Srce
Eksona

**Eksona** (starogrčki: Αἰξωνή / *Aixōné*) bila je jedna od atičkih dema. Nalazila se južno od same Atine i otprilike je obuhvatala područje današnje Glifade. Prema antičkoj tradiciji, stanovnici ove deme važili su za svađalice. Eksona se spominje kao jedna od atičkih dema gde su održavane seoske Dionisije i, u okviru njih, komičke pozorišne predstave.

## Zemljište u Eksoni

Činjenica da uzgajanje vinove loze zahteva mnogo nege bez sumnje objašnjava visoko usmereni karakter zakupa parcela zasađenih vinovom lozom: na primer, pronađen je jedan ugovor o zakupu parcele u Eksoni na četrdeset godina, koji predviđa da vinar tokom poslednjih pet godina zakupa stekne kontrolu nad parcelom, ako je zakupac ispravno brinuo o parceli, a u suprotnom ponovo će se uspostaviti pređašnje stanje kako bi se parcela mogla iznajmiti nekom novom zakupcu. Na početku zakupa u Eksoni postavljaju se ovi uslovi: postojeća stabla se moraju potkresati, a njihove izrasline se moraju održavati na takav načlin da na kraju zakupa, četrdeset godina kasnije, vlasnik ima na raspolaganju stabla u punoj u zrelosti, nakon što ih je jednu ili dve decenije eksploatisao zakupac. Kad je stablo previše staro ili se smrznulo, seče se da bi se od njega dobile mlade sadnice, čime se obezbeđuje maksimalna proizvodnja za dva puta manje vremena nego prostom setvom: upravo je to omogućilo proizvođačima maslinovog ulja u Atici da u roku od dvadedet godina obnove uzgoj nakon pustošenja koje je zemljište pretrpelo tokom peloponeskog rata.

## Reference
Razgrom njemeckih vojsk pod Moskvoj

***Poraz njemačkih vojski pod Moskvom*** () je sovjetski crno-bijeli dokumentarni film snimljen 1942. u režiji Leonida Varlamova i Ilje Kopalina, poznat kao prvi sovjetski film koji je dobio Oscara.

Snimanje je otpočelo u novembru 1941. po naređenju sovjetskog vođe Staljina, koji je zahtijevao da se što detaljnije zabilježi tadašnja bitka za Moskvu. Posao je povjeren dvojici režisera - Leonida Varlamova i Ilje Kopalina - koji su organizirali svakodnevno rotiranje filmskih ekipa na fronti. Film sadrži scene koje prikazuju pripreme sovjetskih vlasti za obranu Moskve, kao i borbe pred gradom koje će kulminirati njemačkim porazom i povlačenjem. U filmu su također prikazani i scene sa leševima sovjetskih civila koje su ubili Nijemci, uključujući malu djecu. *Poraz* je svoju sovjetsku premijeru imao 23. februara 1942. godine, te su autori za svoj trud dobili Staljinovu nagradu.

Staljin je film nastojao iskoristiti u propagandne svrhe i izvan sovjetskih granica, prije svega nastojeći prizorima uništene njemačke tehnike, kao i velikog broja ubijenih i zarobljenih njemačkih vojnika opovrgnuti skeptike u savezničkoj, a prije svega američkoj javnosti, koji su držali da se Sovjeti ne mogu oduprijeti Nijemcima te im ne treba slati vojnu pomoć. Za američko tržište je napravljena verzija na engleskom jeziku pod naslovom ***Moscow Strikes Back*** () gdje je kao narator služio glumac Edward G. Robinson (koji će poslije zbog toga u makartističkoj eri imati problema zbog optužbi pro-sovjetske sklonosti). Na 15. dodjeli Oscara je ta verzija nagrađena Oscarom za dokumentarni film, koji je podijelila s američkim *[[The Battle of Midway (dokumentarni film)|The Battle of Midway]]* i *[[Prelude to War]]* i australijskim *[[Kokoda Front Line!]]*.

## Vanjske veze
* 
* Фильм «Разгром немецких войск под Москвой»  (314 Мб, RAR-архив) на сайте Группы Военной Археологии «ИскателЬ»
* Фильм на YouTube.com: Часть 1, Часть 2, Часть 3, Часть 4, Часть 5
Grupa 77

**GRUPA 77** je organizacija zemalja u razvoju u okviru Ujedinjenih nacija. Osnovana je 15. juna 1964. godine. Danas je čini 130 zemalja. Cilj im je prvenstveno da manje razvijene zemlje ne ostanu u senci razvijenih, a naročito po pitanju ekonomije i uticaja u organima Ujedinjenih nacija.

Spisak članica:

# Avganistan
# Alžir 
# Angola 
# Antigva i Barbuda 
# Argentina 
# Bahami 
# Bahrein 
# Bangladeš 
# Barbados 
# Belize 
# Benin 
# Butan 
# Bolivija 
# Bosna i Hercegovina 
# Bocvana 
# Brazil 
# Brunej 
# Burkina Faso 
# Burundi 
# Kambodža 
# Kamerun 
# Zelenortska ostrva 
# Centralnoafrička Republika 
# Čad 
# Čile 
# Kina 
# Kolumbija 
# Komori 
# Demokratska Republika Kongo (Kinšasa)
# Republika Kongo (Brazavil)
# Kostarika 
# Obala Slonovače 
# Kuba 
# Džibuti 
# Dominika 
# Dominikanska Republika 
# Istočni Timor 
# Ekvador 
# Egipat 
# Екваторијална Гвинеја 
# Eritreja 
# Etiopija 
# Fidži 
# Gabon 
# Gambija 
# Gana 
# Grenada 
# Gvatemala 
# Gvineja
# Gvineja Bisao 
# Gijana 
# Haiti 
# Honduras 
# Indija 
# Indonezija 
# Iran 
# Irak 
# Јамајка 
# Jordan 
# Kenija 
# Kuvajt 
# Laos 
# Liban 
# Lesoto 
# Liberija 
# Libija 
# Madagaskar 
# Malavi 
# Malezija 
# Maldivi 
# Mali 
# Maršalska Ostrva 
# Mauritanija 
# Mauricijus 
# Federalne Države Mikronezije 
# Mongolija 
# Maroko 
# Mozambik 
# Mianmar 
# Namibija 
# Nepal 
# Nikaragva
# Niger 
# Nigerija 
# Severna Koreja 
# Oman 
# Pakistan 
# Palestina 
# Panama 
# Papua Nova Gvineja 
# Paragvaj 
# Peru 
# Filipini 
# Katar 
# Ruanda 
# Sent Kits i Nevis 
# Sveta Lucija 
# Sveti Vinsent i Grenadini
# Salvador 
# Samoa 
# Sao Tome i Principe 
# Saudijska Arabija 
# Senegal 
# Sejšeli 
# Sijera Leone 
# Singapur 
# Solomonova Ostrva 
# Somalija 
# Južnoafrička Republika 
# Šri Lanka 
# Sudan 
# Surinam 
# Svazilend 
# Sirija 
# Tanzanija 
# Tajland 
# Togo 
# Tonga 
# Trinidad i Tobago 
# Tunis 
# Turkmenistan 
# Uganda 
# Ujedinjeni Arapski Emirati 
# Urugvaj 
# Vanuatu 
# Venezuela 
# Vijetnam 
# Jemen 
# Zambija 
# Zimbabve
Wijdewormer

**Wijdewormer** je polder u općini Wormerland u nizozemskoj provinciji Sjevernoj Holandiji. U svim naseljima tog poldera živi 1610 stanovnika. Nekad je na tom prostoru ležalo jezero koje je u 17. vijeku isušeno u polder.

## Geografija
Wijdewormer leži 8 km jugozapadno od centra Purmerenda, sjevernog predgađa Amsterdama.

## Historija
Za razliku od drugih malih jezera u Sjevernoj Holandiji, Wijdewormer nije bio direktno povezan sa otvorenim morem, pa na njega nije uticala plima i nije prodirala slana voda. Jedna grupa privatnih investitora iz Purmerenda dobila je 1624. dozvolu da isuši jezero Wijdewormer. Oni su do 1666. godine, uz pomoć vjetrenjača-pumpi i izgradnjom nasipa, uspjeli isušiti Wijdewormer. Vode iz poldera se i danas kanalima ispuštaju u rijeku Zaan. Velik dio tog poldera čine pašnjaci.

## Reference

## Vanjske veze

* Historijat stvaranja poldera
Dikcija

**Dikcija** ( = govorenje, izražavanje)) odnosi se, u svom izvornom značenju, na izbor vokabulara svojstven nekom određenom piscu ili govorniku, kao i na stil izražavanja u nekoj pesmi ili priči. Iz toga se razvilo drugo značenje ove reči, koje je danas preovladalo, a odnosi se na osobenost govora, tj. na umeće takvog govora gde se svaka reč jasno čuje i razume u svojoj punoj složenosti, i tiče se pre izgovora i tona nego izbora reči i stila. Za dikciju se, u ovom sekundarnom značenju, ponekad koriste i termini elokucija ili artikulacija.

Dikcija izučava različite predmete, od kojih je među najvažijim registar upotrebe reči u formalnom ili neformalnom kontekstu. Analiza književne dikcije otkriva opšti ton i karakter jednog teksta, npr. prevaga glagola koji se odnose na kretanje u prostoru sugeriše aktivan karakter, dok prevaga glagola koji se odnose na stanje uma odražava introspektivni karakter.

U književnosti, dikcija se smatra osobenim tonom ili stilom koji neki pisac primenjuje i koji omogućuje da se neko delo lako identifikuje s tim piscem. U tom značenju dikcija uključuje izbor određenih reči ili izraza koji postaju svojstveni tom piscu. Dikcija može biti arhaična (koja koristi staromodni stil i izraze), visoka (koja koristi uzvišeni jezik i stil) i niska (koja koisti svakodnevni jezik).

## Povezano

* Delanje (filozofija)
* Deskripcija
* Elokucija
* Enuncijacija
* Pozdrav
* Naracija
* Ortoepija
* Pesnička dikcija
* Produkcija govora
* Registar (sociolingvistika)
* Tehnika daha

## Reference

### Literatura
* Kenneth C. Crannell (1999).  (izdanje iz 1997)
* http://literary-devices.com/content/diction

## Vanjske veze
* Examples of diction in poetry
* Style and Diction – free software by the GNU Project
AK-74

**AK-74** je jurišna puška koju je konstruisao Mihail Timotievič Kalašnjikov 1974. godine. Puška je korišćena u mnogim svetskim sukobima, kao što su sovjetsko-afganistanski rat i jugoslovenski ratovi. Puška je ima isti mehanizam, ali drugačiji kalibar u odnosu na AK-47. Dimenzije puščanog zrna su 5,45 mm x 39 mm. Ispod rukohvata moze da se stavi GP-25 bacač trombolskih mina. Postoji nekoliko varijanti ove puške, npr. AK-74M, AKS-74U, a postoje i verzije sa drvenim kundakom, kao i s preklapajućim kundakom. Okvir sadrži 35-50 metaka kalibra 5,45 mm.
Torik

**Torik** (starogrčki: Θορικός / *Thorikos*) bio je drevni grčki grad i jedna od atičkih dema, na jugoistočnoj obali Atike, blizu rta Suniona. Nalazio se na jednom uzvišenju koje se danas zove *Vélatouri*, u blizini Laurijskog zaliva, oko 2 kilometra severno od male luke istog imena (danas *Lavrio*). U 24. godini peloponeskog rata Atinjani su oko Torika izgradili utvrđenja, koja su okruživala jednu malu ravnicu, koja se završavala u luci, koja se danas zove *Mandri*.

U Toriku su sačuvani ostaci jednog pozorišta i jedna dorska kolonada. Prema grčkoj mitologiji, Torik je bio Kefalov dom.

## Historija
Prema antičkoj tradiciji, Torik je bio jedan od dvanaest nezavisnih gradova u ovoj oblasti, koje je sve ujedinio s Atinom njen legendarni vladar Tezej. U 24. godini peloponeskog rata Torik je utvrđen da bi se zaštitio pomorski put do Atine i da bi se učvrstila odbrana rudnika srebra u Laurionu. U rimsko doba Torik je opao, ali najstariji tragovi života postoje i danas, počev od neolitskog perioda, a brojne grobnice ukazuju na dugu i kontinuiranu istoriju ovog lokaliteta.

## Arheološki nalazi
### Mikensko doba
Na vrhu brda *Vélatouri* nalazi se mikenski akropolj i dve grobnice u obliku tumula iz istog perioda. Jedna od njih nalazi se ovde: .

### Teatar

Na južnoj padini brda sačuvani su ostaci grčkog teatra, tačnije odaja za publiku. Ti ostaci potiču iz perioda od 6. do 4. veka pne. i iskopani su u brdu: .

Ovaj teatar primao je oko 2.700 gledalaca i posebno je zanimljiv po svom polueliptičnom obliku, što predstavlja jedinstvenu pojavu. Neki ispitivači smatrali su ranije da taj nepravilni oblik ukazuje na to da je teatar u Toriku među najstarijima u Grčkoj. Međutim, kasnija istraživanja pokazala su da je veći deo teatra završen u 5. veku pne., a da nepravilni oblik njegove orhestre odražava postepeno povećavanje broja mesta za publiku.

### Rudnici srebra

Oblast Lauriona poznata je po svojim drevnim rudnicima srebra. Arheološka iskopvanja, koja su započela 1820, otkrila su tragove eksploatacije rudnika i metalurške aktivnosti na zapadnom obronku brda. S ovim rudarskim aktivnostima povezan je i značajan razvoj urbanog centra Torika u 5. i 4. veku pne., što predstavlja razdoblje najintenzivnije eksploatacije laurijskih rudnika. Upravo se u to vreme datira i izgradnja teatra, a u blizini centra grada nalazile su se brojne zanatske radionice, koje su se bavile obradom minerala iz rudnika,, što je pretvorilo Torik u pravi mali "industrijski centar..

### Drugi nalazi
U Toriku se nalazi i jedna odbrambena kula iz 4. veka pne., kao i ostaci svetilišta Demetre i Persefone.

## Reference

## Vanjske veze

* Teatar u Toriku 
* Odysseus, sitio oficial del ministerio de cultura griego
IJmond

**IJmond** je regija i industrijska zona u nizozemskoj provinciji Sjevernoj Holandiji.

## Geografija
IJmond leži pored starog ušća rijeke IJ, po kojoj je dobio ime i koje je danas pretvoreno u dionicu Noordzeekanaala kod Sjevernog mora. U IJmondu živi 160.000 stanovnika, u gradovima Beverwijku, Heemskerku, Uitgeestu, Velsenu i Castricumu.

## Historija
Za razvoj IJmonda osobito je bilo značajno prokapanje Noordzeekanaala, nakon toga je tu niklo puno velikih tvornica, koncentriranih oko Velsena i Beverwijka, u kojima se proizvode čelik, papir, gnojivo i kemikalije.

## Reference

## Vanjske veze

* IJmond na portalu Encyclo MMXI
Purmer

**Purmer** je današnji polder i nekadašnje jezero u nizozemskoj provinciji Sjevernoj Holandiji.

## Historija
Nekadašnje jezero Purmer bilo jedno od malobrojnih malih jezera u Sjevernoj Holandiji, a ostala takva jezera bila su Beemster i Schermer. Oba jezera bila su direktno povezana sa otvorenim morem, pa je sa plimom prodirala slana voda i do jezera Purmer, jer je ono bilo spojeno sa Beemsterom, ali i sa puno većim Zuiderzeeom. Proces isušivanja jezera počeo je 1618. i to tadašnjom tehnologijom, vjetrenjačama-pumpama. Izvođačima je savjetima puno pomogao inženjer hidraulike Jan Adriaanszoon Leeghwater koji nije direktno sudjelovao u radovima. Radovi su potrajali do 1622. kada je sav polder isušen (ukupno 26.8 km²), pa je iste godine isparceliran i ponuđen zainteresiranim korisnicima na prodaju. Purmer je danas jako gusto naseljen jer na njemu leže gradovi Purmerend, Edam-Volendam i Waterland.

## Reference

## Vanjske veze

* "Het Land van Leeghwater" – De Purmer (Historija Purmera
Schermer

**Schermer** (zapadnofrizijski: *Skirmare*) je bivša općina (gemeente) od 5537 stanovnika u nizozemskoj provinciji Sjevernoj Holandiji. Nekad je to bilo jezero Skir mere (Bistro jezero) koje je u 17. vijeku isušeno u polder.

## Geografija
Općina Schermer sastoji se od naselja Driehuizen, Grootschermer, Oterleek, Schermerhorn, Stompetoren i Zuidschermer. Naselja leže na isušenim polderima Schermer, Oterleek, Mijzen i Eiland, koji se nalaze od 5 do 10 km istočno od centra Alkmaara.

## Historija
U ranom srednjem vijeku kraj na kojem danas leži Schermer bio je pokriven tresetom kroz koji je tekla istoimena riječica Schermer. Intenzivno iskapanje treseta i česte olujne poplave pretvorile su 1250. riječicu u jezero, koje je otjecalo u Zuiderzee. Jedna grupa privatnih investitora iz Alkmaara 1631. dobila je dozvolu da isuši jezero Schermer i 1635. su uz pomoć vjetrenjača-pumpi i izgradnjom nasipa uspjeli isušiti 47.7 km² zemlje, ostavivši samo njegov južni dio Alkmaardermeer netaknutim.

## Reference

## Vanjske veze

* Službene stranice općine
Vrhovna komanda Wehrmachta

**Vrhovna komanda [[Vermaht]]a** () je bila organ centralne vojne uprave u Trećem rajhu. Postojala je u periodu 1938–1945. godine, a zamijenila je Ministarstvo rata ().

## Osnivanje
Vrhovna komanda Vermahta je formirana 4. februara 1938. godine nakon ukidanja Ministarstva rata (). Ova reforma je izvršena jer je firer i kancelar Adolf Hitler želio da lično komanduje cjelokupnom oružanom silom i tako je zapravo formirao svoj sopstveni štab.

Umjesto Opšteg odjeljenja () pri Ministarstvu rata uspostavljena je Vrhovna komanda Vermahta, a njen načelnik je dobio položaj ravan ministrima Trećeg rajha. Istovremeno, Vrhovna komanda Vermahta preuzela je i nadležnosti cjelokupnog Ministarstva rata. Načelnik je sve dužnosti vršio u ime kancelara Adolfa Hitlera i po njegovim uputstvima.

Načelnik Vrhovne komande je bio general-feldmaršal Vilhelm Kajtel, koji je uprkos brojnim neslaganjima s Hitlerom, na tom položaju ostao sve do kraja postojanja Vrhovne komande (do maja 1945).

## Sastav
Vrhovna komanda je formalno rukovodila i ostvarivala koordinaciju između vrhovnih komandi vidova Vermahta:
:Vrhovna komanda Kopnene vojske ()
:Vrhovna komanda Luftvafe ()
:Vrhovna komanda Mornarice ()

Vrhovna komanda je faktički imala ograničeni uticaj na vrhovne komande vidova Vermahta, što je očigledno postalo decembra 1941. godine kada je nakon neuspjelog napada na Moskvu general Valter fon Brauhič smijenjen s dužnosti načelnika Vrhovne komande kopnene vojske, a tu dužnost je lično preuzeo Adolf Hitler, firer i vrhovni glavnokomandujući oružanih snaga Trećeg rajha.

U sastavu Vrhovne komande Vermahta su se nalazile četiri uprave:
* Operativni štab () – Alfred Jodl
* Obavještajna i kontraobavještajna služba () – Vilhelm Kanaris
* Služba odbrambene ekonomije i naoružanja ()
* Služba opštih poslova ()

## Osude
Nakon završetka Drugog svjetskog rata Vrhovna komanda Vermahta i njeni rukovodioci su postali predmet postupanja u Nirnberškom procesu. Nakon završetka procesa, načelnik Vrhovne komande Vilhelm Kajtel i načelnik Operativnog štaba Vrhovne komande Alfred Jodl bili su proglašeni za ratne zločince i osuđeni na smrt vješanjem.

## Povezano
* Vermaht
Odbor za ratnu proizvodnju

**Odbor za ratnu proizvodnju** (, skraćeno WPB) je bila agencija američke federalne vlade koja je djelovala za vrijeme drugog svjetskog rata i bila zadužena za nadzor i koordinaciju američke ratne industrije. Osnovao je predsjednik Franklin D. Roosevelt 20. januara 1942. uredbom donesenom mjesec dana nakon napada na Pearl Harbor i ulaska SAD u drugi svjetski rat. Odbor je vodio konverziju američke mirnodopske u ratnu industriju, alocirao prioritetne sirovine i druge resurse, te imao ovlasti zabraniti svaku proizvodnu djelatnost koja se smatrala suvišnom ili nepotrebnom za ratni napor. Također je uvodio racioniranje goriva, ulja za loženje, metala, gume, papira i plastike. Iako su njegove mjere izazivale brojne neugodnosti za stanovništvo, uživale su visoku podršku, a na kraju su i poslužile svrsi. Suvremenici, ali i kasniji historičari, drže da je WPB postigao veliki uspjeh, s obzirom da je vrlo brzo ratna proizvodnja uvelike nadmašila predratnu, te omogućila da ne samo američke, nego i oružane snage savezničkih država steknu logističku nadmoć nad neprijateljem, a što je odigralo ključnu odluku u njihovoj pobjedi. Nakon kapitulacije Japana je WPB službeno ukinut 4. oktobra 1945. 

## Izvori

* *Studies in industrial price control* by United States Office of Temporary Controls. U.S. Govt. Print. Off., 1947 
* *Problems in price control: legal phases* by United States Office of Temporary Controls. U.S. Govt. Print. Off., 1947 
* *Problems in price control* by United States Office of Temporary Controls. U.S. Govt. Print. Off., 1948 
* *The beginnings of OPA* by United States Office of Temporary Controls. Office of Temporary Controls, Office of Price Administration, 1947 
* *Guaranteed wages* by United States Office of Temporary Controls. U.S. Govt. Print. Off., 1947
Howard Hawks

**Howard Hawks** (Goshern, 30. svibnja 1896. - Palm Springs, 26. prosinca 1977.), američki filmski redatelj i scenarist.

Majstor realističnog narativnog filma. 
Bio je među onom grupom autora koji su prihvatili cinemascope i slične tehnike širokog platna, vidjevši u njima mogućnost režiranja masovnih scena.
Jedini film koji je snimio u tehnici cinemascope je povijesni spektakl "Zemlja faraona" (1955).
 
Režirao je: 

**- nijeme komedije:**
* "Smokvin list" (1926)
* "Plaćena za ljubav" (1927)
* "Kradljivci kolijevke" (1927)
* "Djevojka u svakoj luci" (1928)

**- screwball komedije:**
* "Dvadeseto stoljeće" (1934)
* "Silom dadilje" (1938)
* "Njegova djevojka Petko" (1940)
* "Vatrena kugla" (1942)

**- dvije komedije sa M. Monroe:**
* "Majmunska posla" (1952)
* "Muškarci više vole plavuše" (1953)

**- filmove o avijatičarima:**
* "Samo anđeli imaju krila" (1939)
* "Junaci avijacije" (1943)

**- vesterne:**
* "Crvena rijeka" (1948)
* "Rio Bravo" (1959)
* "El Dorado" (1966)
* "Rio Lobo" (1970)

**- kriminalističke filmove:**
* "Trentov posljednji slučaj" (1929)
* "Lice s ožiljkom" (1932)
* "Duboki san"(1946)
... 

Njegov propagandni film "Narednik York" (1941) nominiran je za Oscara.
1942. na televiziji

## Globalni televizijski događaji
* 1. april - Američki Odbor za ratnu proizvodnju donosi odluku kojom se, kako bi se sve sirovine i tehnički resursi preusmjerili u proizvodnju razne opreme, nalaže obustava proizvodnje televizijskih aparata u SAD; mjera će na snazi ostati sljedeće tri godine i praktički zaustaviti razvoj televizijske djelatnosti. 
* 13. maj - Američka Federalna komisija za komunikacije donosi odluku kojom se mijenjaju uvjeti licence za tada postojeće TV-stanice; one su sada dužne emitirati samo 4 sata programa tjedno umjesto dotadašnjih 15. 
* 20. maj - Vrhovna komanda Wehrmachta donosi zapovijed kojom se francuskim poštanskim stručnjacima u okupiranom Parizu naređuje da počnu obnovu sabotiranog televizijskog odašiljača na vrhu Eiffelovog tornja, kako bi se odatle mogao emitirati program za njemačke vojnike; radovi će trajati sljedećih godinu dana.

## Premijere TV-serija i redovnih emisija
## TV-serije i redovne emisije prestale s emitiranjem
* *[[CBS Television Quiz]]* (prvi redovni televizijski kviz, 1941–1942)

## Izvori
Srebrna krila

**Srebrna Krila** je bila jugoslovenska pop-rok grupa iz Zagreba koja je bila popularna širom bivše Jugoslavije.

## Historija grupe
Sastav je osnovao Vlado Kalember 1978. godine.
Kalember je bio vokalni solista i basista, grupa prvu LP ploču izdaje 1978, koja zatim postaje srebrna ploča, na kojoj se nalaze hitovi "O, Ana", "Lili" i "Prva noć sa njom". Sa Krilima, Kalember je izdao 10 albuma, ali od 1986. godine sastav preuzima klavijaturista Mustafa Ismailoski-Muc, jer se Kalember posvećuje solo karijeri. 1984. još kao član sastava ide na Eurosong s Izoldom Barudžijom in pjesmom Ćao, amore. Lidija Asanović je preuzela Kalemberovu ulogu, a onda još niz drugih pjevačica, između njih i Vlatka Pokos. Grupa nestaje sa scene smrću Ismailovskog 1999. godine.

Godine 1988, predstavljali su Jugoslaviju na Pesmi Evrovizije sa pesmom "Mangup".

1990-ih bend prolazi kroz razno-razne reinkarnacije.
I Vlatka Pokos je svoju pevačku karijeru započela u Srebrnim krilima.

2012. bend ponovo sa Kalemberom kao vokalom (i basistom), Jelavićem kao gitaristom i Pintarićem kao bubnjarem izdaje povratnički album "2012".

## Članovi sastava
* Vlado Kalember - vokal, bas (1978-1986, 2012-danas)
* Dado Jelavić - gitara (1978-1981, 2012-danas)
* Slavko Pintarić-Pišta - bubnjevi (1981-2000, 2012-danas)
* Adi Karaselimović - bubnjevi (1978—1981)
* Duško Mandić - gitara (1978—1984)
* Mustafa "Muc" Ismailovski - klavijature (1979—2000)
* Lidija Asanović - vokal (1988—1989)
* Vlatka Pokos - vokal (1989—1994)
* Vlatka Grakalić - vokal (1994—2000)
* Barbara Vujević - vokal (1994—2000)

## Diskografija
Sve albume je objavio Jugoton.

* Srebrna krila (1979)
* Ja sam samo jedan od mnogih sa gitarom (1980)
* Sreo sam ljubav iz prve pjesme (1980)
* Ša-la-la (1981)
* Julija i Romeo (kompilacija) (1982)
* Zadnja ploča (1982)
* Silverwings (engleska verzija albuma "Zadnja ploča", Kanada, 1983)
* Djevuška (1983)
* Uspomene (1984)
* 30 u hladu (1986)
* Mangup (1988)
* Poleti golubice (1988)
* Zašto nisam miljenica sudbine (1991)
* Tamo gdje ljubav stanuje (1995)
* Ljubav je za ljude sve (1995)
* Nebo vidi , nebo zna (1998)
* Za dobra stara vremena (Srebrna krila & Novi fosili , 2001)
* 2012 (2012)

## Literatura
*
Arhont basileus

**Arhont basileus** (starogrčki: ἄρχων βασιλεύς) naziv je jedne političke funkcije u Antičkoj Grčkoj. Taj termin doslovno znači "arhont kralj", a sastavljen je od reči *[[arhont]]* (= "vladalac" ili "čelnik") i *[[basileus]]* (= "kralj" ili "suveren").

U drevnoj Atini funkcija arhonta basileusa (koji se zvao i samo *basileus*) bio je ostatak nakadašnje atinske monarhije. Tokom 7. i 6. veka pne. većinu političke moći držali su ostali arhonti Atine (polemarh, arhont eponim i tesmosteti), te isprva Areopag, a kasnije veće i narodna skupština. Arhont basileus, s druge strane, preuzeo je pre svega religijske dužnosti nekadašnjih kraljeva, pa je tako bio odgovoran za misterije, Lenejski festival i Antesterije, a predsedavao je i Areopagom.

Prema jednoj tradiciji, arhonti su se isprva birali na svakih deset godina, a od 683. pne. na svakih godinu dana. Nakon Solonovih reformi za arhonte su birani samo Atinjani koji su pripadali jednoj od dve najbogatije grupe građana ― pentakosiomedimnima (πεντακοσιομέδιμνοι) ili hipejima (ἱππεῖς). Od 487. pne. arhonti su postavljani slučajnim žrebom sa popisa do koga se prvo došlo izborima. Od 457/6. pne. za arhonte su mogli biti postavljeni i oni koji su pripadali trećem imovinskom razredu ― zeugitima (ζευγῖται).

Svake godine tokom festivala Antesterija supruga arhonta basileusa, koja je nosila tituli *[[Basilina|basiline]]* (βασιλίννα), udavala se za boga Dionisa u svečanom verskom obredu "svetog venčanja" *([[hieros gamos]])*, najverovatnije da bi se od boga dobila naklonost i sigurnost za ceo polis. Nije poznato šta je tačno taj obred podrazumevao, no svakako se radilo o važnoj ulozi za jednu ženu, koja bi inače ― prema Plutarhu i Solonu ― svoj život provodila uglavom u kući i u anonimnosti.

## Reference
Zaandam

**Zaandam** je grad od 72.597 stanovnika u općini Zaanstadu u nizozemskoj provinciji Sjevernoj Holandiji.

## Geografija
Grad leži na istočnoj obali rijeke Zaan (s druge strane leži Zaanstad), blizu njenog ušća u Noordzeekanaal. Udaljen je 14 km sjeverozapadno od centra Amsterdama, stoga je u neku ruku njegovo predgrađe, odnosno dio velike konurbacije Randstad.

## Historija
Zaandam se nekad zvao Saenredam. Za njegov razvoj, kao i za razvoj čitavog kraja uz rijeku Zaan zvanog Zaanstreek, bio je važan razvoj industrije. Grad je procvjetao tokom 17. vijeka odnosno zlatnog perioda Holandije, kada je uz rijeku Zaan podignuto hiljade vjetrenjača koje su služile za pokretanje mlinova i pilana za obradu skandinavskih drva za brodogradnju i manufakture papira. Kao uspomenu na taj period gradske vlasti naručile su kip stolara ("De Houtwerker") od jugoslavenskog skulptora Slavomira Miletića, koji je postavljen 20. juna 2004. godine.

Zaandam je bio i značajni centar kitolova i njihove prerade. U gradu je 1697. boravio i Petar Veliki, ruski car koji je tu proučavao brodogradnju. Kuća u kojoj je odsjeo danas je pretvorena u njegov muzej. Iako je bio pionir u Industrijskoj revoluciji, Zaandam je tek 1811. dobio status grada. Sve do 1974. bio je zasebna općina, nakon čega postaje dio općine Zaanstada.

## Privreda
Zaandam je i danas snažan industrijski centar i luka poznata po uvozu velikih količina drva.

## Reference

## Vanjske veze

* ''History of Zaandam'' na portalu netherlands-tourism
Gooi

**Gooi** (službeno **Gooiland** ili **Het Gooi**) je kraj oko grada Hilversumu u nizozemskoj provinciji Sjevernoj Holandiji. Ime Gooi je derivat od holandske riječi *gouw* što znači oblast (grofovija).

## Geografija
Gooi leži između Amsterdama, Amersfoort i Utrechta. Danas je to kraj malih rezidencijalnih gradića, a njegove vrištine, šume, livade i mala jezera podsjećaju da na vremena kad je bio rijetko naseljen kraj u kom su se malobrojni stanovnici uglavnom bavili ovčarstvom. Sve se u tom kraju promijenilo 1874. izgradnjom željeznice Amsterdam–Amersfoort koja je omogućila brojnim stanovnicima srednje klase iz Amsterdama da tu izgrade svoje kuće.

Najveća urbana naselja regije su Hilversum, Huizen, Bussum, Naarden, Laren i Blaricum. Hilversum, najveći među navedenima, poznat je kao medijski centar Holandije, zbog brojnih radio i TV stanica koje djeluju u gradu, te po modernističkoj zgradi gradske vijećnice (1928–1931) koju je projektirao arhitekt Willem Marinus Dudok.

Velike znamenitosti tog kraja su i utvrđeni grad u obliku zvijezde Naarden i srednjovjekovni dvorac kod Muidena.

## Reference

## Vanjske veze

* Gooi na portalu Rough Guides Limited
Kœnigsmark (film, 1935)

***Kœnigsmark*** je francusko-britanski crno.bijeli film snimljen 1935. u režiji Mauricea Tournera. Predstavlja drugu po redu ekranizaciju istoimenog romana Pierrea Benoita. Radnja je smještena u fiktivnu evropsku monarhiju neposredno pred prvi svjetski rat gdje se francuski učitelj zaljubi u udovicu vladara stradalog u sumnjivim okolnostima. Originalno ga je trebao režirao Leonce Perret, tvorac prve nijeme verzije iz 1923. godine, ali ga je u tome spriječila smrt, te ga je dovršio Maurice Tourneur.

## Reference

## Vanjske veze
* 
* 
*
William Cameron Menzies

**William Cameron Menzies** (29. jul 1896 - 5. mart 1957) bio je američki scenograf i filmski režiser, poznat po radu na nekim od najznačajnijih ostvarenja klasičnog Hollywooda. Među njima se najviše ističe *[[Gone with the Wind (film)|Gone with the Wind]]* na kome je nadzirao ne samo scenografiju, nego i fotografiju, odnosno režirao znamenitu sekvencu spaljivanja Atlante. Među filmovima koje je režirao je najpoznatiji britanski predratni SF-klasik Things to Come. Umro je od raka, nedugo nakon snimanja filma *[[Around the World in 80 Days (film)|Around the World in 80 Days]]*.

## Filmografija
;scenografija
* *[[The Iron Mask]]* (1929)
* *[[Alibi (1929 film)|Alibi]]* (1929)
* *[[Condemned (film)|Condemned]]* (1929)
* *[[Coquette (film)|Coquette]]* (1929) 
* *[[Puttin' on the Ritz (film)|Puttin' on the Ritz]]* (1930)
* *[[Alice in Wonderland (1933 film)|Alice in Wonderland]]* (1933; također napisao scenario)
* *[[Made for Each Other (1939 film)|Made for Each Other]]* (1939)
* *[[Our Town (1940 film)|Our Town]]* (1940)
* *[[The Devil and Miss Jones]]* (1941)
* *[[The Pride of the Yankees]]* (1942)
* *[[Kings Row]] (1942)
* *For Whom the Bell Tolls* (1943)
* *Arch of Triumph* (1948)
* *Invaders from Mars* (1953)

;režija
* *Things to Come* (1936)
* *The Green Cockatoo* (1937)
* *The Thief of Bagdad* (1940, van špice)
* *Address Unknown* (1944)
* *Duel in the Sun* (1946, van špice)
* *Drums in the Deep South* (1951)
* *The Maze* (1953)
* *Invaders from Mars'' (1953)

## Reference

## Vanjske veze
* 
*
Julien Duvivier

**Julien Duvivier** (8. oktobar 1896 - 29. oktobar 1967) bio je francuski filmski režiser, poznat kao autor nekih od najznačajnijih ostvarenja francuske kinematografije sredine 20. vijeka, odnosno poetskog realizma u međuratnom periodu.

Karijeru je započeo kao kazališni glumac 1916. godine, odakle se 1918. prebacio u filmski studio Gaumont gdje je postao scenarist i s vremenom napredovao do mjesta režisera nijemih filmova. Izvrsno se prilagodio zvuku i postao tvorac niza popularnih filmova koji su učinili veliku zvijezdu od Jeana Gabina, ali i samom Duvivieru donijeli niz priznanja. Drugi svjetski rat ga je natjerao da karijeru nastavi u Hollywoodu. Po povratku u domovinu je nastavio snimati značajna ostvarenja, ali predratne uspjehe nije ponovio. Za vrijeme snimanja filma *[[Diaboliquement vôtre]]* je doživio prometnu nesreću od čijih je posljedica nedugo potom umro.

## Vanjske veze
* 
*  Fiche biographique et filmographique « Julien Duvivier » sur Bibliothèque du film
* Site documentaire sur Julien Duvivier / Cinémathèque française / Bifi
Manuel Ferrara

**Manuel Ferrara** (1. novembar 1975 - ) je francuski pornografski glumac i režiser, poznat po tome što je osvojio nagradu AVN za najboljeg muškog izvođača osvojio rekordnih pet puta.

Prema vlastitim riječima, pornografske filmove je počeo snimati amaterski za vrijeme studija, a prvi profesionalni angažman je dobio 1999. godine. Postao je jedan od štićenika Rocca Siffredija, a zajedno sa njim je nastupio u Staglianovom filmu *[[Fashionistas]]* 2002. godine, što mu je omogućilo proboj na američko porno-tržište. Sljedeće godine je nastupio u Snoop Doggovom porno-filmu *[[Snoop Dogg's Hustlaz: Diary of a Pimp]]*, a 2004. je dobio posao u američko-porno kući Red Light District Video koja mu je povjerila snimanje niza gonzo serija među kojima se ističu *[[Evil Anal]]* i *[[Slutty and Sluttier]]*.

2005. se oženio za američku porno glumicu Danu Vespoli, sa kojom je dobio troje djece, i od koje se razveo 2012. godine.

## Nagrade

## Reference

## Vanjske veze

* 
* 
* 
* 
* Manuel Ferrara's interview for Le Tag Parfait.
Riley Steele

**Riley Steele** (26. august 1987 - ) je američka pornografska glumica. Karijeru je otpočela 2008. godine, prema vlastitim riječima, na poticaj Jesse Jane koju je kao fan upoznala nekoliko godina ranije na predstavljanju filma *[[Pirates (2005 film)|Pirates]]*. Jedan od njenih prvih filmova je bio njegov nastavak *[[Pirates 2: Stagnetti's Revenge]]* iz 2009. godine. Izvan porno-svijeta je najpoznatija po ulozi u horor-filmu *[[Piranha 3D]]* gdje je tumačila lik porno-glumice Chrystal.

## Reference

## Vanjske veze

* 
* 
* 
* 
* 
* Riley Steele interview for Piranha 3-D @ *[[TheGATE.ca]]*
* Riley Steele interview about Piranha 3-D  @ Mediasearch
Smeđe

**Smeđa** boja:
* nastaje mješamjem narančaste, žute, narančaste ili crvene boje s crnim ili sivim.
* ima u RGB-u vrijednost (153, 51, 0) decimalno ili #993300 heksadecimalno

Smeđa je tipična boja primjerice jeseni i zemlje.
## Vanjske veze
Michael Stefano

**Michael Stefano** (29. august 1969 -) je američki pornografski glumac i režiser. Prije početka pornografske karijere je radio niz poslova u ugostiteljskoj industriji. Godine 1997. je kao barmen slučajno upoznao bar povezan s porno-industrijom, i zahvaljujući njima otpočeo karijeru. Tokom nje je doživio nezgodu zbog koje je kraće vrijeme bio spriječen nastupati, i u međuvremenu naučio montirati, a potom režirati. Od 2001. je radio za Red Light District Video, a 2002. upoznao porno-glumicu Jewel De'Nyle sa kojom će se vjenčati i osnovati kompaniju Platinum Pictures. Nakon više najava o povlačenju iz porno-industrije se konačno povukao 2012. godine.

## Nagrade
* 2004 AVN Award – Male Performer of the Year
* 2005 Adam Film World Guide Award - Male Performer of the Year
* 2009 AVN Award – Best Threeway Sex Scene – *The Jenny Hendrix Anal Experience*
* 2010 AVN Hall of Fame inductee
* 2011 AVN Award – Best Group Sex Scene – *Buttwoman vs. Slutwoman*

## Izabrana filmografija
### kao glumac
* *Alexis Texas is Buttwoman* (2008)
* *[[Big Wet Asses]]* 11, 12, 14, 15 et 17
### kao režiser
* *Luciano's Lucky Ladies* (1 - 6)
* *Office Confessionals* (1 - 11)
* *Fresh New Faces* (1 - 6)
* *Buttfaced* (1 - 8)

## Reference

## Vanjske veze
* 
*
Dana Vespoli

**Dana Vespoli** (San Francisco, 22. septembar 1972 - ) je američka pornografska glumica i režiser irsko-tajlandskog porijekla. Vespoli, koja je na Mills Collegeu diplomirala komparativnu književnost, je karijeru započela kao striptizeta u rodnom gradu, nastupajući u znamenitom klubu Mitchell Brothers O'Farrell Theatre, a u porno-filmovima je prvi put nastupila 2003. godine. Od 2005. do 2012. je bila u braku s francuskim porno-glumcem Manuelom Ferrarom, kome je rodila troje djece.

## Vanjske veze

* 
* 
* 
*
Batula

**Batula** (arap. i perz. بتوله, *baṭṭūla*) je vrsta maske koju nose arapske žene uz obale Perzijskog zaljeva. Razlikuju se po materijalu, obliku i boji, no generalno pokrivaju gornji dio lica, vežu se iza glave i imaju dva otvora za oči. Često se nose u kombinaciji s raznim vrstama pokrivala za kosu (al-amira, šajla, kimar), a ponekad i nikabom koji prekriva donji dio lica. Najjednostavnije batule izrađuju se od mekih tkanina koje od čela padaju do usana, brade ili naniže do visine vrata. Tvrde batule šivaju se od krutih tkanina i najčešće su širokog pravokutnog oblika, pokrivajući lice od čela do usana. Ostale batule mogu biti od kože ili se izrađuju gumiranjem crnog indiga plosnatim kamenom sve dok ne postane sjajnog odnosno metalnog izgleda. U centralni dio maske često je ušiven vertikalni drveni klin koji se naslanja na nos, nadolje maksimalno do visine brade odnosno nagore do čela ili čak iznad glave. Uz obale arapskih država prevladavaju crne i smeđe batule, dok su na iranskoj obali najčešće crvenih tonova. Historijski, svaka žena je izrađivala vlastitu batulu sukladno osobnom ukusu i ovisno o plemenskoj tradiciji. Varijante batula se nazivaju prema mjestima ili etničkim grupama koje su ih nosile: npr. ''mokami'', ''homejrani'', ''arabi'', ''katari'', itd. Batule su karakteristične za arapsko stanovništvo zaljevskih država poput Omana, Ujedinjenih Arapskih Emirata, Saudijske Arabije, Katara, Bahreina, te Kuvajta. Maska je fenomen samo u obalnim mjestima, tako npr. postoji na kuvajtskom otoku Failaka, ali ne i na kopnenom dijelu zemlje. Također, batule se javljaju i među Arapkinjama na iranskoj (istočnoj) obali, konkretno u Bušeherskoj pokrajini i Hormuzganu. Iako etnolozi nisu sigurni o porijeklu i historijskom periodu u kojem se pojavila u potonjoj pokrajini, neki pretpostavljaju da batula potječe iz indijskog Gudžarata i da je oko 1800. preko obalnog iranskog Balučistana došla u Oman, odakle se kao nova moda proširila kod lokalnih arapskih plemena i u njihovim gradovima. Od kraja 20. vijeka batulu nosi mali broj Arapkinja i njena popularnost konstantno opada. Ponegdje se tradicija izrade djelomično održala zbog ponude turističkih suvenira, primjerice u Bandar-e Lengi i Bandar-e Abasu gdje su žene poznate po izradi batula.

## Veze
* Zaljevski Arapi
* Iranski Arapi

## Izvori

## Vanjske veze
* Lockerbie, John (.): ''Women’s dress: Batula'', Catnaps: Society 3
;Ostali projekti
Enrico Letta

**Enriko Leta** (; Piza, ) italijanski je političar levog centra, najpoznatiji kao 55. predsednik Saveta ministara Republike Italije, koji je na dužnosti bio od 28. aprila 2013. do 14. februara 2014. godine. Pre toga je bio ministar evropskih poslova (1998—1999), ministar industrije (1999-2001) i sekretar Saveta ministara Italije (2006—2008).

## Biografija
Rođen je u Pizi, kao sin Đorđija Lete, profesora matematike na Univerzitetu u Pizi, i Ane Bjanki. Školovanje je završio u Liceju u Pizi, nakon čega je diplomirao političke nauke i stekao doktorat na Univerzitetu u Pizi.

### Politička karijera
Političku karijeru je započeo kao mladić u Hrišćanskoj demokratiji, koja je oduvek nastojala da okupi politički spektar od desnice do levog centra. 

Nakon propasti Hrišćanske demokratije 1994. godine, Leta se odmah pridružio njenoj naslednici, Italijanskoj narodnoj partiji. Do 1998. je unutar partije prešao u politički spektar levog centra, a iste je godine kao 32-godišnjak postao i ministar evropskih poslova što ga je učinilo dosad najmlađim članom ministarskog kabineta u posleratnoj Italiji.

Od 2004. do 2006. je bio italijanski poslanik u Evropskom parlamentu, nakon čega se vratio u Italiju i postao sekretar Saveta ministara Italije u Drugom kabinetu Romana Prodija. Bio je jedan od osnivača nove Demokratske partije; kandidovao se na izborima za predsednika partije ali je izgubio, osvojivši 11 % glasova.

Predsednik Đorđo Napolitano pozvao je Letu 24. aprila 2013. da formira novu vladu nakon ostavke Pjera Luiđija Bersanija koji nije uspeo da formira vladu nakon parlamentarnih izbora 24-25. februara iste godine. Leta je 27. aprila prihvatio zadaću i formirao veliku koaliciju Demokratske partije (levi centar), Naroda slobode (desnica) i Građanskog izbora (centar). Funkciju premijera Italije službeno je preuzeo 28. aprila 2013. godine.

Mandat su mu obeležila nastojanja da svoju veliku koaliciju održi na okupu i nastavi provoditi mere politike rezova i reforme u skladu sa smernicama Evropske komisije. U jesen 2013. je uspeo preživeti pokušaj obaranja od strane Berluskonija, ali je početkom 2014. eskalirao sukob sa njegovim stranačkim rivalom, gradonačelnikom Firence Mateom Rencijem. Kada je većina u njegovoj matičnoj Demokratskoj partiji stala na Lencijevu stranu, Leta je 14. februara 2014. podneo ostavku.

## Privatni život
Oženjen je Đanom Fregonarom i s njom ima troje dece (Đakomo, Lorenco i Frančesko).

## Reference

## Vanjske veze
Els Borst

**Else "Els" Borst-Eilers** (22. mart 1932 – o. 10. februara 2014) bila je nizozemska liberalna političarka iz stranke Demokrati 66, najpoznatija kao glavni pobornik i autor zakona kojim je 2002. u Nizozemskoj legalizirana eutanazija. 

## Vanjske veze
*  Dr. E. (Els) Borst-Eilers (Parlement & Politiek)
Salamon Berger

**Salamon Berger** (Mnešice, Nové Mesto nad Váhom, Slovačka, 25. 2. 1858. - Zagreb, 11. 1. 1934.) jugoslavenski industrijalac, trgovac tekstilom, osnivač i prvi ravnatelj Etnografskog muzeja Zagreb.

## Biografija
Berger je rođen u Mnešicama, Nové Mesto nad Váhom u Slovačkoj 1858 godine. Odrastao je u židovskoj obitelji. Nakon smrti roditelja, sa 16 godina, preselio je u Zagreb. Kao trgovac tekstilom i proizvođač predstavljao je hrvatsku industriju na 96 izložbi diljem Europe, Amerike i Australije, gdje je i postigao znatan uspjeh. Također, uredio je skladišta i zastupništva u Hamburgu, Berlinu, Monaku, Parizu, Chicagu, St. Louisu i drugdje. Tijekom života prikupljao je etnografsku građu, iz koje su neki dijelovi izdvajani te prodavani ili, u manjoj mjeri, poklanjani muzejima. Najveći broj tekstilnih predmeta, tkanja, pletiva, veziva i čipki, prikupio je na području Posavine. Pod nazivom Zemaljska zbirka Salamona Bergera ta je građa znatnim dijelom, kao i većina Bergerovih zbirki, kasnije pripala Etnografskom odjelu Narodnog muzeja u Zagrebu, odnosno Etnografskom muzeju, po njegovom osnutku 1919. godine. Berger bio je osnivač i ravnatelj Etnografskog muzeja od osnutka 1919. do 1925. godine. Berger je sve do smrti imao titulu počasnog direktora te je i dalje bio aktivno uključen u rad Muzeja. U razdoblju između dva svjetska rata Etnografski muzej je, na poziv Ministarstva trgovine i industrije ili Ministarstva socijalne politike i narodnog zdravlja tadašnje Države SHS, odnosno kasnije Kraljevine Jugoslavije, sudjelovao u organizaciji nekoliko međunarodnih izložbi: 1925. u Parizu (narodno rukotvorstvo, dekorativna umjetnost) i 1927. također u Parizu (ćilimarstvo). Muzejski predmeti izlagani su na svjetskim izložbama u Barceloni (1929.), Kopenhagenu (1930.) i Saarbrückenu (1931./1932.) te na velikoj međunarodnoj izložbi u New Yorku (1939.). Berger je umro u Zagrebu 11. 1. 1934. godine i pokopan je na groblju Mirogoj.

## Reference

## Literatura
*
Luna Alkalaj

**Luna Alkalaj** (Zagreb, 21. 10. 1928 - Beč, 9. 10. 2012) jugoslavensko - austrijska pijanistica i skladateljica.

Alkalaj je rođena u Zagrebu 1928 godine u židovskoj obitelji. Studirala je klavir pod Brunom Seidlhoferom i kompoziciju pod Alfred Uhlom na Bečkoj muzičkoj akademiji. 1858 godine dodijeljena joj je stipendija za studij u Rimu. Nakon studija, vratila se u Beč gdje je radila kao profesorica klavira na Muzičkoj akademiji.

## Nagrade
* Darmstadt 1963. i 1964.
* Gaudeamus 1967.
* Berlin 1972.
* International ISCM natjecanje u Italiji 1973.
* ORF Steiermark 1973.
* "Preis der Stadt Wien" 1992.

## Djela
* *Apostroph* (violina solo izvedba)
* *Apostrophen* (violončelo solo izvedba)
* *Gyroskop* (viola solo izvedba (1998))
* *un sogno à tre* (for flauta, viola and harfa (1990))
* *relatif à la sonorité* 
* *Touches* (dva klavira)
* *conversations à trois* 
* *L'intérieur des pensées* 
* *Applications* 
* *Pas de deux* (dva klarineta)
* *Trio* (saksofon, bubnjevi, kontrabas)
* *Syntax* 
* *En circuit · Der alte Friedhof in Prag* (mezzosopran)
* *Bagatellen* (klavir solo izvedba)
* *Transparenzen*(klavir solo izvedba)
* *Sentenzen* (violina)
* *Quasi una Fantasia* (violina i klavir)
* *Touches* (klavir)
* *Der übergangene Mensch* 
* *A Game for Two* (
* *Due sentenze* (mezzosopran, klavir)
* *3 poems* 
* *En passant* (flauta solo izvedba)

Djela Lune Alkalaj su izdana na dva CD-a:
* *Der Tod Des Trompeters/Heiligenlegende* (Audio CD - 1. prosinca 1995.)
* *Vienna Modern Masters* VMM3020

## Reference

## Literatura
*
Hot Springs

**Hot Springs** može značiti:
* Okrug Hot Springs (Vajoming)
* Hot Springs (Virginia)
* Hot Springs (Južna Dakota)
* Hot Springs (Arkanzas)
* Hot Springs (Montana)
* Hot Springs (Severna Karolina)