open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Maghull

**Maghull**  je grad od 26,324 stanovnika, na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Administrativno podpada pod Metropolitanski borough Sefton.

## Geografija

Maghull leži u zaleđu Liverpoola sjeveroistočno od Crosbya i sjeverozapadno od Kirkbya.

## Historija

Maghull je prvi put dokumentiran pod imenom **Magele** u Domesday Booku iz 1086. Prije Normanskog osvajanja Engleske bio je feud saksonskog vlastelina Uctresda.

Sve do početka 19. vijeka bio je selo, tad je izrastao kao stambeno predgrađe Liverpoola, pa je 1894. dobio pravo na vlastitu upravu, a od 1974 i status grada.

## Reference

## Vanjske veze

* Maghull Town Council
Ivan Mišković

**Ivan Mišković** ima više značenja:

* Ivan Mišković (1920), jugoslavenski general
* Ivan Mišković (1961), hrvatski ilustrator, karikaturist i dizajner
* Ivan Mišković (1984), makedonski i srpski košarkaš.
Kad puške miruju

***Kad puške miruju*** je jugoslavenska TV drama u produkciji RTV Zagreb emitirana 1975. godine. Režirao ju je Vladimir Fulgosi, a scenario je pisao Branislav Đorđević.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Kičma (film)

***Kičma*** je jugoslovenski igrani film snimljen 1975. godine u režiji Vlatka Gilića. Predstavljao je producentski debi srpsko-američkog emigrantskog producenta Dana Tane, kao i za tadašnju jugoslovensku kinematografiju neobičnu žanrovsku kombinaciju drame i horora.

## Radnja

Grupu solitera sličnih tvrđavi, jedne noći obavija smog izazivajući paniku među stanarima. Zajednička opasnost otkriva istrošene međuljudske odnose, sebičnost, nedostatak ljubavi i vraća čoveku smisao za univerzalnost značaja ljudske egzistencije, razvija smisao za humanizam, ali i saosećanje sa drugim čovekom.

## Uloge

### Specijalni gosti
* Pavle Stefanović - Spaljivač u krematorijumu
* Nikola Gvozdenović - Slikar

## Povezano
**[[Izbavitelj (film)|Izbavitelj]]*
**[[Variola vera (film)|Variola vera]]*

## Vanjske veze
* 
* Kičma - filmska banka
Dan Tana

**Dobrivoje Tanasijević**, poznatiji po pseudonimu **Dan Tana** (Čibutkovica, 25. maj 1935 — 16. avgust 2025) je američki ugostitelj, filmski glumac i producent rodom iz današnje Srbije.

Rođen je i odrastao u Beogradu gdje mu je otac, takođe ugostitelj, bio uhapšen, a imovina nacionalizovana od strane poratnih komunističkih vlasti. U dobi od 12 godina je počeo igrati fudbal, a sa vremenom nastupao u FK Crvena Zvezda; godine 1952. je za vreme gostovanja u Belgiji uzeo politički azil, a na kraju emigrirao u Kanadu, a potom u Holivud. Tamo su ga zapazili filmski producenti i dali mu nekoliko sporednih uloga u filmovima. Posle je svoja iskustva iskoristio kako bi producirao nekoliko jugoslovenskih filmova.

## Vanjske veze
* 
*Dan Tana's official site
Kraj nedelje

***Kraj nedelje*** je jugoslovenski crno-beli televizijski film snimljen 1975. godine u režiji Slavoljuba Stefanovića Ravasija, a po scenariju Ferenca Deaka. Radnja prikazuje radnike jedne štamparije kako pred kraj radne sedmice razgovaraju o međusobnim odnosima i porodičnim problemima.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Ramiz Sekić

**Ramiz Sekić** (Ljubuški, 15. januar 1934 – Beograd, 24. oktobar 1995) je bio jugoslovenski televizijski i filmski glumac.

## Filmografija

|- bgcolor="Lavender" align=center
| colspan="4" | 1960.-te
|-
| 1963. || Sunčano sa kišom || 
|-
| 1963. || Jazavac pred sudom || 
|-
| 1963. || Čovjek sa fotografije || Ilegalac
|- bgcolor="Lavender" align=center
| colspan="4" | 1970.-te
|-
| 1972. || Zasluge || 
|-
| 1972. || Prvi splitski odred || seljak
|-
| 1972. || Valter brani Sarajevo || Major Folrad
|-
| 1972. || Majstori (TV serija) || lekar hitne pomoći
|-
| 1973. || San Dr Mišića || porodiljin muž
|-
| 1973. || Kamiondžije || 
|-
| 1973. || Ženidba nosača Samuela || 
|-
| 1973. || Nedelje sa Anjom || Lekar
|-
| 1974. || Valter brani Sarajevo (TV serija) || Major Folrad
|-
| 1974. || Dimitrije Tucović (TV serija) || 
|-
| 1975. || Andersonvil - Logor smrti || 
|-
| 1975. || Dole sa oružjem || Zatočenik
|-
| 1975. || Kraj nedelje || radnik
|-
| 1975. || Ljubičice || Mitar
|-
| 1975. || Žive veze || 
|-
| 1975. || Otpisani || agronom
|-
| 1975. || Odbornici || 
|-
| 1976. || Đavolje merdevine || 
|-
| 1976. || Sve što je bilo lepo || šahista
|-
| 1976. || Morava 76 || 
|-
| 1976. || Čovek koji je bombardovao Beograd || General August Šmithuber
|-
| 1976. || Grešno dete || oficir
|-
| 1976. || Od pet do sedam || 
|-
| 1977. || Ančika Dumas || Jovanović
|-
| 1977. || Više od igre || Miler
|-
| 1978. || Stići pre svitanja || Jozo
|-
| 1978. || Pucanj u šljiviku preko reke || Stanko
|-
| 1978. || Povratak otpisanih (TV serija) || 
|-
| 1978. || Slučajni krajputaši || 
|-
| 1979. || Usijanje || policajac
|-
| 1979. || Partizanska eskadrila || Nemac iz aviocentra
|- bgcolor="Lavender" align=center
| colspan="4" | 1980.-te
|-
| 1980. || Vruć vetar || novi direktor
|-
| 1980. || Slom || predsednik opštine
|-
| 1981. || Čeličenje Pavla Pletikose || 
|-
| 1981. || Duvanski put || policajac
|-
| 1981. || Šesta brzina || poreznik
|-
| 1982. || Španac (TV serija) || Folksdojčer
|-
| 1982. || Piknik || 
|-
| 1982. || Priče iz radionice || poreznik
|-
| 1982. || Kože || Rohman
|-
| 1983. || Karađorđeva smrt || Aga
|-
| 1983. || Hasanaginica || 
|-
| 1983. || Poslednje sovuljage i prvi petli || nemački poručkik
|-
| 1983. || Kako sam sistematski uništen od idiota || milicioner
|-
| 1984. || Prokleta avlija || 
|-
| 1984. || Kamiondžije opet voze || Šilja
|-
| 1984. || Učiteljica || 
|-
| 1985. || Jazol || 
|-
| 1985. || I to će proći || 
|-
| 1985. || Brisani prostor (TV serija) || Bariša
|-
| 1985. || Šest dana juna || 
|-
| 1986. || Odlazak ratnika, povratak maršala || 
|-
| 1986. || Ovo malo duše || 
|-
| 1986. || Sivi dom || milicioner
|-
| 1987. || Vuk Karadžić (TV serija) || Aganlija
|-
| 1988. || Tesna koža 3 || čovek s tašnom
|-
| 1989. || Iza vrata || 
|- bgcolor="Lavender" align=center
| colspan="4" | 1990.-te
|-
| 1991. || Konak || 
|-
| 1991. || Ovo malo duše (TV serija) || 
|-
| 1991. || U ime zakona || Boža Testera
|-
| 1992. || Aleksa Šantić (TV serija) || 
|-
| 1994. || Policajac sa Petlovog brda (TV serija) || 
|-
| 1996. || Gore-Dole (TV serija) || Predsedavajući na zboru
|}

## Vanjske veze
*
Kuća (film, 1975)

***Kuća*** je jugoslavenski igrani film snimljen 1975. godine u režiji Bogdana Žižića kome je to bio cjelovečernji režijski debi. Po žanru je drama, a protagonist, koga tumači Fabijan Šovagović je sredovječni direktor trgovačkog poduzeća koji se zaljubi u mladu ženu (čiji lik tumači Jagoda Kaloper) te joj zbog toga pomaže da vrati veliku kuću koju su njenim roditeljima oduzele komunističke vlasti nakon Drugog svjetskog rata. Radnja prikazuje kako joj zahvaljujući svojim vezama uspijeva vratiti kuću, te se potom vjenča i u njoj počne živjeti, ali ubrzo shvaća da su troškovi njenog održavanja preveliki čak i za direktorsku plaću, te je prisiljen na pronevjeru sredstava iz tvrtke. *Kuća* je premijerno prikazana na Pulskom festivalu gdje je postigla veliki uspjeh i dobila Veliku zlatnu arenu.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Prirodno-matematički fakultet u Sarajevu

**Prirodno-matematički fakultet u [[Sarajevo|Sarajevu]]** je najviša naučno-nastavna ustanova u oblasti temeljnih prirodnih i matematičkih nauka.

Od 1960. godine, odlukom nadležnog organa Narodne Republike Bosne i Hercegovine (Službeni list broj 50/60) Prirodno-matematički fakultet je izdvojen iz okvira Filozofskog fakulteta i postao samostalna naučno-nastavna ustanova, koja objedinjava prirodne i matematičke nauke. Svaki nastavno-naučni odsjek predstavlja zaokruženu nastavnu i naučnu cjelinu, koja se sastoji iz nastavno-naučnih katedara i naučno-istraživačkih centara.

## Odsjeci
* Biologija
* Fizika
* Geografija
* Hemija
* Matematika

## Značajne osobe
* Smilja Mučibabić, Odsjek za biologiju, suosnivač PMF-a, osnivač Odsjeka
* Tonko Šoljan, Odsjek za biologiju, jedan od prvih profesora PMF-a
* Živko Slavnić, Odsjek za biologiju, jedan od prvih profesora PMF-a
* Avdo Sofradžija, Odsjek za biologiju
* Rifat Hadžiselimović, Odsjek za biologiju
### Značajni studenti
* Avdo Sofradžija, Odsjek za biologiju
* Rifat Hadžiselimović, Odsjek za biologiju

## Povezano
* Univerzitet u Sarajevu

## Reference

## Vanjske veze
* Službena stranica
Milan Panić (glumac)

**Milan Panić** (Beograd, 4. april 1934 – Beograd, 21. april 1995) je bio srpski filmski i pozorišni glumac.

## Filmografija
Glumac  |  Hronika  |  

Dugometražni film  |  TV film  |  TV serija  |  TV mini serija
:


:

:




















































































    









      

TV mini dokumentarna serija
:

      










## Vanjske veze
*
Jež u magli

**Jež u magli** () je sovjetski kratki animirani film iz 1975. godine. Režiser filma je Juri Norštejn.

Producent filma je studio Sojuzmultfilm iz Moskve. 
Autor scenarija je Sergej Kozlov, koji je objavio i knjigu pod istim naslovom. Godine 2006, Norštejn je izdao knjigu u kojoj je naveo sebe i Kozlova kao ko-autore. Trajanje filma je 10 minuta i 29 sekundi.

Ovaj film je veoma cenjen među svetskim animatorima i smatra se za klasik žanra animacije. Kvalitet filma se ne oslanja prvenstveno na priču, već na inovativnu i detaljnu animaciju, kao i emotivno dočaravanje atmosfere.

## Priča
Središnji likovi su jež i njegov prijatelj mali medved. Oni se svako veče sastaju da piju čaj, razgovaraju i broje zvezde. Jednog dana jež je na putu ka svom prijatelju u šumi ugledao belog konja u magli. Vučen radoznalošću, jež odlučuje da istraži maglu. Tamo se izgubio i naišao na mnoga zastrašujuća bića, kao što su sova ili slepi miš, ali i na prijateljski nastrojene psa i ribu.

## Reference

## Vanjske veze
* 
* in the Fog''  na sajtu Keyframe 
* Klub ljubitelja filma „Jež u magli“
* Priča sa ilustracijama
Adaptacijski tip

**Adaptacijski tip** je populacija ili takson koji svojim distinktivnim – morfološko-anatomskim, fiziološkim i drugim osobenostima, tj. organizacionim i funkcionalnim prilagodbama (osobinama) imaju potencijal za zaposjedanje određenog slobodnog ili nedobvojno iskorištenog ili nebranjene staništa ili pozicije u općoj ekonomiji prirode. U evolucijskom smislu, pojava novog adaptivnog tipa je najčešće posljedica adaptacijske radijacije određene skupine organizama u kojoj nastaju kategorije koje mogu djelotvornije iskorišćavati date ili nove uvjete životne sredine. Pojednostavljeno, adaptivni tip je ona skupina organizama čija općebiološka svojstva predstavljaju ključ za otvaranje ulaza u posmatranu adaptivnu zonu u prirodi.

Adaptivni tipovi su i prostorno i vremenski određeni. Budući da su okviri svih općebioloških svojstava tih tipova u suštini genetički omeđeni, u suštini pojave novih adaptivnih tipova su odgovarajuće promjene u genetičkoj strukturi populacije i vječna protivrječnost između potrebe za optimalnom prilagođenošću datim uvjetima životnog okruženje, uz istovremeno održavanje genetičke varijacije za preživljavanje u mogućim novonastalim okolnostima.

Specifično mjesto u ekonomiji prirode je postojalo milionima godina i prije pojave ljudske vrste. Međutim, tek kada je proces evolucije primata (red *Primates*) dosegao stupanj koji je u stanju da zaposjedne tu poziciju, ona je otvorena, a zatim (u živom svijetu) nezabilježenom akceleracijom sve više širila. Kultura, u najširem smislu, je ključna adaptacije adaptivnog tipa vrste *[[Homo sapiens]]* za zaposjedanje postojeće adaptivne zone putem rada, također u najširem smislu ovog pojma.

## Povezano
* Adaptacijska zona
* Adaptacija
* Progresivna evolucija
* Regresivna evolucija
* Specijacija

## Reference
Naivko

***Naivko*** je jugoslovenska filmska komedija snimljena 1975. godine u režiji Jovana Živanovića.

## Sadržaj filma

Izgradnja brane izaziva razna strujanja kod stanovnika malog sela pod planinom Miroč. Svako od njih želi da na neki način zagrabi što više para za zemlju koju prodaje državi, dok mladi čobanin, Buzga otkriva polako svoj talenat, slikajući na platnu majstora Žileta, kojem su platili da napravi izložbu slika o izgradnji brane. Buzga, kojeg gazda zlostavlja, devojčin otac ne želi ni da čuje za njega, koji ima status seoske budale, iz dana u dan postaje pravi umetnik, naivac. Kada počne da zarađuje od toga, svi seljani počinju da se bave slikanjem. Kad može on, zašto ne bi mogli i oni? Ali njihova dela su bez ikakvog značaja, i na kraju, u svoju slikarsku zadrugu pokušavaju da privuku Buzgu kog su prethodno oterali.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Dobrila Ćirković

**Dobrila Ćirković** (1. oktobar 1948, Aleksandrovac) je srpska pozorišna i filmska glumica, stalna članica dramskog ansambla Narodnog pozorišta u Beogradu.

## Filmografija

|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1970.-te
|-
| 1972. || Građani sela Luga || 
|-
| 1974. || Petao nije zapevao || 
|-
| 1975. || Naivko || 
|-
| 1976. || Jovča || 
|-
| 1979. || Srećna porodica || komšinica
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1980.-te
|-
| 1980. || Majstori, majstori || Dobrila
|-
| 1981. || Svetozar Marković (TV serija) || 
|-
| 1982. || Smrt gospodina Goluže || 
|-
| 1987. || U ime naroda || Todorova sekretarica
|-
| 1986. || Lepota poroka || Kosana
|-
| 1988. || Đekna još nije umrla, a ka' će ne znamo || prodavačica 
|-
| 1988. || Tajna manastirske rakije || gospođa Perigor
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1990.-te
|-
| 1995. || Oriđinali || Ljukna
|-
| 1997. || Gore dole || 
|-
| 1998. || Tri palme za dve bitange i ribicu || Samanta
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 2000.-te
|-
| 2009. || Gorki plodovi || 
|-
| 2009. || Kad na vrbi rodi grožđe || 
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 2010.-te
|-
| 2010. || Selo gori, a baba se češlja || Direktorka
|}

## Reference

## Vanjske veze
*
Okovani šoferi

***Okovani šoferi***, u SSSR prikazan pod naslovom ***Jedini put*** ()  je sovjetsko-jugoslavenski ratni film snimljen u režiji Vladimira Pavlovića i premijerno prikazan početkom 1975. godine. Radnja se događa u Jugoslaviji za vrijeme Drugog svjetskog rata tokom tri dana u proljeće 1944. godine i prikazuje kako partizani nastoje spriječiti dostavu goriva za njemačke oklopne snage, a istovremeno spasiti zarobljene crvenoarmejce koje Nijemci pri tome koriste kao živi štit. Film je djelomično sniman u karpatskim oblastima Zapadne Ukrajine.

## Radnja

Partizani napadaju dugačku kolonu nemačkih kamiona koja vozi benzin na front. Operacija je teška jer su Nemci vezali zarobljene sovjetske vojnike za točkove. Cilj je da se zaustave nemački kamioni i spase svi zarobljenici što nije nimalo lako.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Pavle Pavlović (film)

***Pavle Pavlović*** je jugoslovenski igrani film snimljen 1975 u režiji Puriše Đorđevića.

## Kratak sadržaj

Mladi radnik Pavle Pavlović, u sredini natopljenoj sitnom korupcijom, zloupotrebom samoupravnih slogana i slomom morala, postaje buntovnik koji će na kraju stradati.

Pavle Pavlović metalac, govori otvoreno o problemima svoje fabrike u jednoj televizijskoj seriji. Od uprave dobija stan, a za uzvrat povlači datu izjavu, ali gubi prijateljstvo i poverenje svojih kolega. Život započinje iz početka u drugom preduzeću, kroz rad i požrtvovanost i ponovo stiče drugove. Upadajući iznova u novi niz zapleta u kojima se suočava čak i sa kriminalom oko ilegalnog prebacivnja radnika u inostranstvo, na kraju gubi život.

## Uloge

## Reference

## Vanjske veze
*
Milivoj Popović Mavid

**Milivoj Popović Mavid** (Šabac, 12. septembar 1909 — Beograd, 5. jul 1994), pozorišni i filmski glumac.

## Biografija
Rođen je 12. septembra 1909. godine u Šapcu.

Najpre je studirao na Pravnom fakultetu u Beogradu, a onda je počeo da se bavi glumom. Za vreme okupacije bio je popularan glumac na glasu kao „amorozo” — veliki ljubavnik.

Nakon Drugog svetskog rata bio je glumac i profesor dikcije. Igrao je u nekoliko zapaženih filmskih ostvarenja — *[[Opštinsko dete (film)|Opštinsko dete]]*, *[[Ešalon doktora M.]]*, *[[Leto je krivo za sve]]* i *[[Doručak sa đavolom]]*.

Pored domaćih filmova, dosta je radio i u koprodukcijama, gde je koristio pseudonim „Orlando de Kordoba”.

Napisao je knjige — *Lepota kazane reči* i *Umetnost vođenja ljubavi*.

Umro je 5. jula 1994. godine u Beogradu.

Bio je prvi suprug Mire Stupice, sa kojom je imao ćerku Minu. Posle toga je bio oženjen Draganom Vlahović, sa kojom je imao još jednu ćerku.

## Filmografija

|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1950.-te
|-
| 1953. || Opštinsko dete || 
|-
| 1955. || Ešalon doktora M. || Ćerim
|-
| 1955. || Pesma sa Kumbare || Ambaše
|-
| 1955. || Šolaja || Četnički oficir Timotije
|-
| 1955. || Hanka || Kapetan 
|-
| 1956. || Poslednji kolosek || Vladimirov prijatelj 
|-
| 1957. || Mali čovek || 
|-
| 1957. || Krvava košulja || 
|-
| 1959. || Pukotina raja || 
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1960.-te
|-
| 1960. || Kapetan Leši || Poručnik Imer
|-
| 1960. || Ljubav i moda || Pilot Mirko
|-
| 1961. || Leto je krivo za sve || Snagator 
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1970.-te
|-
| 1971. || Doručak sa đavolom || 
|-
| 1972. || Građani sela Luga (tv serija) ||
|-
| 1972. || Prvi splitski odred || Tužitelj
|-
| 1973. || Žuta || Predsednik komisije za artiste
|-
| 1975. || Otpisani (tv serija) || 
|-
| 1975. || Pavle Pavlović || Direktor Delić
|-
| 1978. || Povratak otpisanih || Ministar Rakić
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1980.-te
|-
| 1980. || Vruć vetar || Sudija
|-
| 1982. || Kože || 
|-
| 1982. || Sabinjannknke (tv film) || 
|}

## Reference

## Vanjske veze
* Milivoj Popović Mavid 

## Literatura

*
Mladen Crnobrnja

**Mladen Crnobrnja** (1. svibnja 1939. - 27. siječnja 2000.) je bio hrvatski kazališni, televizijski i filmski glumac, čija su specijalnost bile komične i karakterne uloge.

## Filmografija
### Televizijske uloge
* "Ptice nebeske" (1989.)
* "Putovanje u Vučjak" kao Marica (1986.)
* "Ne daj se, Floki" kao tata (1985.)
* "Anno domini 1573" (1979.)
* "Nikola Tesla" (1977.)
* "U registraturi" (1976.)
* "Prosjaci i sinovi" kao Antiša (1972.)
* "Kuda idu divlje svinje" kao Plik (1971.)
* "Sumorna jesen" (1969.)

### Filmske uloge
* "Tri muškarca Melite Žganjer" kao tehničar (1998.)
* "Novogodišnja pljačka" kao putnik u tramvaju (1997.)
* "Čudnovate zgode šegrta Hlapića" kao ptica Štef *(glas)* (1997.)
* "Treća žena" (1997.)
* "Kositreno srce" (1994.)
* "Orao" kao Mladić (1990.)
* "Diploma za smrt" kao Franc (1989.)
* "Za sreću je potrebno troje" (1985.)
* "Neobični sako" (1984.)
* "Treći ključ" (1983.)
* "Gospodsko dijete" (1983.)
* "Vlakom prema jugu" kao Majstor Gumbek (1981.)
* "Dva sanduka dinamita" (1980.)
* "Ne naginji se van" (1977.)
* "Kuća" (1975.)
* "Divlji anđeli" kao Mali (1969.)
* "Tri sata za ljubav" kao hippie (1968.)

## Vanjske veze
*
Poznajete li Pavla Pleša?

***Poznajete li Pavla Pleša?*** je jugoslovenski film iz 1975. godine. Režirali su ga Miljenko Dereta i Jovan Aćin, koji su napisali i scenario zajedno sa Dejanom Đurkovićem i Milanom Šećerovićem.

## Radnja

Mladom seljaku pomaže Pavle Pleša da se snađe u velikom gradu i započne posao. Nagomilanim problemima u ljudskim i proizvodnim odnosima, on će doći u sukob sa Pavlom iako mu sve duguje ali prijateljstvo će ponovo biti uspostavljeno.

## Uloge

## Reference

## Vanjske veze
*
Priča o dobrim ljudima

***Priča o dobrim ljudima*** () je jugoslovenski igrani film snimljen 1975. na slovenskom jeziku u režiji Franceta Štiglica. Radnja se događa u jednom selu na obalama rijeke Mure gdje dotadašnji spokoj stanovnika uznemiri mladić koji bježi pred žandarima.

## Uloge

## Nagrade
Na 22. Filmskom festivalu u Puli 1975. godine:
* Film - Velika Bronzana arena
* Olga Kacijan - Srebrna arena za najbolju žensku ulogu
* Rudi Vavpotič - Srebrna arena za kameru
* Uroš Krek - Zlatna arena za muziku
* Marijan Meglič - diploma za tonsku obradu

## Reference

## Vanjske veze
* 
*
Atentat u Sarajevu (film, 1975)

***Atentat u Sarajevu*** ili ***Sarajevski atentat***, u međunarodnoj distribuciji poznat po engleskom naslovu ***The Day That Shook the World*** (), je jugoslavensko-čehoslovačko-zapadnonjemački historijski film snimljen 1975. godine u režiji Veljka Bulajića. U njemu se prikazuje sarajevski atentat, a radnja se odvija krajem juna 1914. godine i događaje koji mu prethode paralelno prati iz dvije perspektive - austro-ugarskog prijestonasljednika Franje Ferdinanda (čiji lik tumači Christopher Plummer koji se priprema na svečani posjet Sarajevu; i grupe militanata Mlade Bosne među kojima se nalazi i mladi Gavrilo Princip (čiji lik tumači Irfan Mensur).

*Sarajevski atentat* je predstavljao izuzetno skup i ambiciozan projekt, ali je kritičare na kraju ostavio prilično hladnima koji u njemu nisu vidjeli ništa više osim rutinskog tretmana historije. Na prostoru bivše Jugoslavije se Bulajićev *Atentat u Sarajevu* često navodi kao inferiorniji filmu *[[Sarajevski atentat (film, 1968)|Sarajevski atentat]]* u kome je Fadil Hadžić istu temu obradio s daleko manjim budžetom  nekoliko godina ranije.

## Uloge

## Vanjske veze
* 
* Sarajevský atentát
Testament (film, 1975)

***Testament*** je jugoslovenski igrani film snimljen 1975. godine u režiji Miloša Radivojevića, koji je takođe napisao i scenario. Po žanru je mešavina drame i fantastike, a protagonista koga tumači Danilo Bata Stojković je čovek koji se vratio iz mrtvih u život. Film je specifičan po tome što se u njemu ne izgovara nijedna jedina reč.

## Sadržaj film

Vrativši se, posle fizičke smrti, u sopstveni život, junak filma pokušava da identifikuje svoje progonitelje, koji su stvarnost ili posledica manije gonjenja. U pokušaju da savlada osećanje teskobe i usamljenosti i osmisli život, odlučuje se na borbu sa tim neprijateljima u kojoj, kao prvo, likvidira samog sebe.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Cirkus buva (TV drama)

***Cirkus buva*** je jugoslovenska TV drama emitovana 1975. godine. Režirao ju je Jovan Konjović, a scenario je pisao Nikola Petrović.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Zoran Cvijanović

**Zoran „Zoki“ Cvijanović** (Beograd, 25. januar 1958) je srpski i jugoslovenski glumac.

## Biografija
Diplomirao je na Fakultetu dramskih umetnosti u Beogradu 1982. Prva uloga nakon studija bila mu je u TV seriji „Sivi dom“ (1984—1985). Do danas je glumio u preko 50 filmova i TV serija, od kojih su najznačajniji: „Oktoberfest“ (1987), „Poltron“ (1989), „Mi nismo anđeli“ (1992), „Policajac sa Petlovog brda“ (TV serija) (1993—1994), „Otvorena vrata“ (TV serija) (1995), „Složna braća“ (TV serija) (1995), „Lepa sela lepo gore“ (1996), „Mile protiv tranzicije“ (TV serija) (2003).

Od 1982. do 1987. bio je član Jugoslovenskog dramskog pozorišta, a od 1987. do 2002. pozorišta Atelje 212. Od 2002. ima status slobodnog umetnika. Režirao je nekoliko filmova. U poslednjih nekoliko godina intenzivno se bavi upravljanjem otpadom i reciklažom.
Septembra 2016. postao je direktor Visoke škole dramskih umjetnosti Andrićgrad.

Tečno govori engleski jezik. Oženjen je i otac je dvoje dece.

## Filmografija
Filmske uloge:

Producent:

## Reference

## Vanjske veze

* 
*
UNIDO

**Ujedinjenih nacije – Organizacija za industrijski razvoj** (**U**nited **N**ations **I**ndustrial **D**evelopment **O**rganization: **UNIDO**) – francuski / španjolski / portugalski akronim – **ONUDI**,  je specijalizirana agencija u sustavu Ujedinjenih naroda, sa sjedištem u Beču, Austrija. Primarni cilj joj  je promocija i ubrzanje razvoja industrije u zemalja u razvoju i zemalja sa ekonomijama u tranziciji, te unapređenje međunarodne industrijske suradnje. Također je član Razvojne grupe Ujedinjenih nacija.
## Pregled
UNIDO smatra da konkurentna i ekološki održiva industrija ima ključnu ulogu u ubrzavanju ekonomskog rasta, smanjenju siromaštva i postizanja Milenijskih razvojnih ciljeva. Organizacija stoga radi na poboljšanju kvalitete života u svijetu siromašnih, oslanjajući se na svoje u kombinaciji sa globalnim resursima i kompetencijama u naredna tri međusobno povezane tematska područja; to su:
* Smanjenjem siromaštva putem proizvodnih aktivnosti;
* Trgovački kapaciteti; i
* Energija i okoliš.

Aktivnosti u ovim oblastima su strogo u skladu sa prioritetima trenutnog razvoja Ujedinjenih nacija u narednoj deceniji i srodnim multilateralnim izjavama, a ogleda se u dugoročnoj viziji izjava, poslovnih planova i okvira srednjoročnog programa  UNIDO.

Kako bi se ispunili ovi ciljevi, UNIDO
* Pomaže zemljama u razvoju u formuliranju razvoja, institucionalne, naučne i tehnološke politike i programa u oblasti industrijskog razvoja;
* Analizira trendove, širi informacije i koordinira aktivnosti u industrijskom razvoju;
* Djeluje kao forum za konsultacije i pregovore usmjerene na industrijalizaciju zemalja u razvoju; i
* Pruža tehničku saradnju u zemljama u razvoju za provođenje njihovih razvojnih planova za održivu industrijalizaciju u javnom, združenom i privatnom sektoru.

UNIDO tako radi uglavnom u zemljama u razvoju, sa vladama, poslovnim udruženjima i pojedinim kompanijama. Organizacije tipa "usluga modula" su upravljanje industrijom i statistikom, ulaganjem i promocija tehnologije, industrijske konkurentnosti i trgovine, razvoja privatnog sektora, agro-industrije, održive energije i klimatskih promjena, realizacijom Montrealskog protokola, i upravljanja okolišem.

UNIDO je osnovana kao UN-ov program 1966. godine, sa sjedištem u Beču, Austrija, a specijalizirana agencija Ujedinjenih nacija postala je u 1985.

U 2004. godini, UNIDO dobija funkciju programa UNIDO ambasador dobre volje.

U 2010. godini, UNIDO je kreirao dvije nove prestižne publikacije (*Making magazine* i *Industries for Development*.

## Izvršni i generalni direktori

## Povezano
*Ujedinjene nacije
*UNESCO
*UNICEF
## Reference
Farma (TV drama)

***Farma*** je jugoslovenska TV drama u produkciji RTV Beograd emitovana 1975. godine. Režirao ju je Aleksandar Mandić, a predstavlja adaptaciju drame *The Farm* engleskog pisca Dejvida Storija.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Car se zabavlja

***Car se zabavlja*** je jugoslavenska crno-bijela televizijska drama u produkciji RTV Zagreb emitirana 1975. godine. Režirao ju je Berislav Makarović, a scenario je pisao Gojko Šobota. Protagonist je tiranski rimski car Neron, a radnja prikazuje kako odlučuje režirati teatarski komad i tjera dvorjane da u njemu glume kako bi prikazali svoje pravo lice.

## Uloge

## Vanjske veze
* 
* Profil na portalu mojtv.hr
Kirkby, Merseyside

**Kirkby**  je grad od 42,847 stanovnika, na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Administrativno podpada pod Metropolitanski borough Knowsley.

## Geografija

Kirkby leži u zaleđu Liverpoola udaljen desetak km od sjeveroistočno Liverpoola i 8 km sjeverno od administrativnog centra borougha Huytona.

## Historija

Kirkby je prvi put dokumentiran pod imenom **Cherchebi** u Domesday Booku iz 1086., ali se pretpostavlja da je osnovan negdje oko 870. kad podignuta kapela.

Između 11. - 16. vijeka bio je malo selo, koje je često mijenjalo feudalne gospodare.
Od 1596. gotovo sva zemlja Kirkbya postala je feud vlastelinske porodice Molyneux.

Sve do 20. vijeka bio je selo, počeo je rasti nakon 1952. kad je Liverpool počeo upravo tu graditi novu inustrijsku zonu.

## Reference

## Vanjske veze

* Kirkby Local History
Regresivna evolucija

**Regresivna evolucija** je takav pavac evolucije u kojem se filogenetska transformacija odvija morfološko-anatomskim i fiziološkim pojednostavljivanjem opšteg plana građe pripadajuće skupine organizama.  Tako se progres u prilagođenosti datim uvjetima životne sredine ostvaruje uprošćavanjem građe i funkcije evoluirajuće biosistematske skupine. Ovakvu evoluciju odlikuje i paralelno pojednostavljivanje odnosa u sopstvenoj  biocenozi. Ona najčešće vodi u sve užu specijalizaciju na veoma specifične uvjete životne okoline i načine preživljavanja.  
Regresivna evolucija se odvija favoriziranjem različitih katamorfoza, telomorfoza, hipermorfoza i hipomorfoza,  uključujući i neoteniju.
## Reference

## Povezano
*Pravci evolucije
*Progresivna evolucija
*Anageneza
*Specijacija
Progresivna evolucija

**Progresivna evolucija** ili **ortogeneza** je filogenetska transformacija koju ne prati morfološko-anatomsko i fiziološko pojednostavljivanje općeg plana građe organizama. U toku ovakve evolucije hronološki mlađe skupine organizama (najmanje) isti ili viši stupanj složenosti općeg plana građe u odnosu na predačke. Progresivna evolucija se realizira putem anageneze (aromorfoze) i alogeneze i razvijenjem mogućih alomorfoza, tj. idioadaptacijom.

**Autogeneza** je posebna verzija ortogeneze, koja u osnovi ima abiogenezu (hipoteza da je nastanak svake vrste uzrokovana vlastitomm spontanom generacijom).

## Povezano
* Pravci evolucije
* Regresivna evolucija
* Anageneza
* Specijacija

## Reference
Halewood

**Halewood** je grad od 21,472 stanovnika, na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Administrativno podpada pod Metropolitanski borough Knowsley.

## Geografija

Halewood leži jugoistočno od Liverpoola, udaljen nekih 13 km od njegova centra, pa je praktički spojen sa Liverpoolom u konurbaciju.

## Historija

Halewood je još do 19. vijeka bio selo podjeljen na dva feudalna imanja. Tek od sredine 19. vijeka dolaskom željeznice i izgradnjom prvih industrijskih pogona počeo se transformirati u grad. Tako da je 1894. dobio pravo da formira parohijsko vijeće, koje je od 1976. postalo gradsko.

Velik porast stanovništva i nezaposlenost nakon Drugog svjetskog rata navele su britansku vladu da 1960. odabere Halewood kao mjesto na kom je Kompanija Ford izgradila do 1963. jednu od najmodernijih tvornica automobila.

Danas je ta tvornica u vlasništvu indijske kompanije Tata Motors u kojoj se proizvode Jaguari.

## Reference

## Vanjske veze

* Halewood Town Council
Crni petak

**Crni [[petak]]** može označavati:

*Crni petak (šoping), petak nakon Dana zahvalnosti u SAD poznat po rasprodajama i popustima robe
*Crni petak (1869), panika na njujorškoj berzi 1869. godine i kratka ekonomska kriza koja je usledila;
*Crni petak (1873), kolaps vrednosti deonica na bečkoj berzi 9. maja 1873. godine koji je izazvao globalnu ekonomsku stagnaciju 1870-ih i 1880-ih;
*Crni petak (1978), masovno krvoproliće prilikom demonstracija protiv šahovog režima u Teheranu 8. septembra 1978. godine, kulminacija nasilja pre iransku islamsku revoluciju;
*Crni petak (1993), serija bombaških napada u Bombaju 12. marta 1993. godine

## Filmovi
*''Crni petak'' (TV drama), prod. RTV Beograd, 1975.
Crni petak (TV drama)

***Crni petak*** je jugoslovenska TV drama u produkciji RTV Beograd emitovana 1977. godine. Režirao ju je Zdravko Šotra, a scenario je pisao Aleksandar Popović. Glavni lik, koga tumači Olga Spiridonović je žena koja je provela dvadeset godina u zatvoru zbog ubistva muža, a radnja prikazuje kako se vraća porodici, odnosno svojoj sada već odrasloj deci.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Nadežda Vukićević

**Nadežda Vukićević** (Rataje, 23. oktobra 1945) je srpska filmska i televizijska glumica.

## Biografija
Vukicevic je rodjena u selu Rataje kod Vranja 23. oktobra 1945. Dala je svoj doprinos u ostvarenjima domaće kinematografije   i nekim američkim filmovima. Publici će ostati poznata po ulozi u seriji Bolji život, kao i ulozi Evice u filmu Špijun na štiklama. Iza sebe ima tridesetak uloga u filmovima različitih tematika.

## Filmografija

|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1960-te
|-
| 1967. || Oči pune zvezda ||
|-
| 1968. || Delije ||
|- 
| 1968. || Pre istine || Prostitutka
|-
| 1969. || Leći na rudu ||
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1970-te
|-
| 1971. || Diplomci || Mileva , Budina devojka
|-
| 1973. || Štićenik ||
|-
| 1973. || Paja i Jare || Nađ Ilonka
|-
| 1973. || Bačarski divani ||
|-
| 1973. || Pozorište u kući 2 || Gošća na maturi
|-
| 1974. || Provod || Devojka iz bara
|-
| 1974. || Protiv Kinga ||
|-
| 1975. || Crni petak || Stranka sa šaltera
|-
| 1975. || Mamika , hvata me panika ||
|-
| 1975. || Đavolje merdevine || Mala Vuka
|-
| 1977. || Marija || Jelka
|-
| 1979. || Poslednja trka 
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1980-te
|-
| 1980. || Došlo doba da se ljubav proba || Višnja
|-
| 1980. || Pozorišna veza || Sestra u staračkom domu
|-
| 1981. || Banović Strahinja || Gospođa na dvoru Jug Bogdana
|-
| 1982. || Sijamci || Cecina majka
|-
| 1982. || Progon || Folksdojčerka 
|-
| 1983. || Mahovina na asfaltu || Javorka
|-
| 1984. || Opasni trag ||
|-
| 1988. || Špijun na štiklama || Evica
|- 
| 1988. || Suncokreti ||
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1990-te
|- 
| 1987—1991. || Bolji život || Profesorka hemije
|-
| 1997. || Brat ||
|}

## Vanjske veze
*
Čudoviti prah

***Čudoviti prah*** je jugoslavenski ratni film snimljen 1975. godine u režiji Milana Ljubića. Predstavlja adaptaciju romana *Divota prašine* hrvatskog pisca Vjekoslava Kaleba. Protagonisti su dva partizana - stariji muškarac i dječak - koji se za vrijeme neprijateljske ofanzive u Drugom svjetskom ratu nađu odvojeni od svoje jedinice. Radnja prati njihovo nastojanje da se ponovno spoje sa svojim drugovima i opisuje putovanje kroz opustošene planinske krajeve gdje će sresti niz živopisnih likova.

## Uloge

## Vanjske veze
* 
*
Džoli džokej

***Džoli džokej*** je jugoslavenska TV drama u produkciji RTV Zagreb emitirana 1975. godine. Režirao ju je Mario Faneli, a scenario je pisao Momo Kapor.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Prescot

**Prescot** je grad od 38,317 stanovnika, na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Administrativno podpada pod Metropolitanski borough Knowsley.

## Geografija

Prescot leži u zaleđu Liverpoola, udaljen nekih 13 km istočno od njegova centra.

## Historija

Za Prescot se predpostavlja da je anglosaksonskog porijekla, zbog imena **Prescota-cot**, što je značilo *[[svećenik|Svećenička]] koliba*. 
Za ranog srednjeg vijeka bio je sjedište parohije u kojoj je bilo četrnaest drugih naselja uključujući i Saint Helens.

Tadašnji feudalni gospodar Prescota William D'Acre, dobio je 1333. pravo da može održavati sajam, pa je naselje izraslo u trgovište. Kralj Henry VI je 1447. poklonio je Prescot kao feud Univerzitetu u Cambridgu da može osnovati i uzdržavati King's College. Istovremeno mu je dodjelio i status grada sa izvjesnim pravom na lokalnu upravu, jer je Prescot bio suviše udaljen od Cambridga.

Tokom 14. vijeka grad je bio poznat po grnčariji zahvaljujući lokalnim nalazištima crvene i bijele gline.

Drugi poticaj za njegov razvoj bila su nalazišta ugljena blizu površine, koji se počeo iskapati početkom 16. vijeka, i transportirati za Liverpool. Rudnik je 1746. instalirao Newcomenov atmosferski motor za ispupavanje vode iz rudnika. Nakon izgradnje kanala Sankey prema Saint Helensu poboljšano je snabdjevanje vodom.

Tokom 18. vijeka izgrađene i poboljšane ceste, a 1871. do grada je stigla i željeznica.

U tom vijeku dogodile su se i brojne druge promjene koje su znatno izmjenile grad, razvilo se zanatsvo, naročito izrada satova i kojekakvih alata. Sve to rezultiralo je povećanjem blagostanja i brzom rastu stanovništva, od procijenjenih 700 koliko ih je bilo krajem 17. vijeka do 3.645 1801. Grad je praktički obnovljen nakon 1750-ih, izgradnjom brojnih finih kuća i nove vijećnice 1755.

Znanje izrade satova u grad su donijele hugenotske izbjeglice iz Francuske. Njihova izrada odvijala se po kućama, u stotinama malih radionica, koje su proizvodile pojedine dijelove, tako da se njihova proizvodnja odvijala kao na pokretnoj traci.

Od početka 19. vijeka počeo se pretvarati u stambeno predgrađe Liverpoola.

## Reference

## Vanjske veze

* Prescot Local History
Earlestown

**Earlestown** je danas samo kvart od 10,830 stanovnika u gradu Newton-le-Willows, na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Administrativno podpada pod Metropolitanski borough St Helens.

## Geografija

Earlestown leži na sredini između Liverpoola i Manchestera, udaljen oko 24 km od oba grada, i svega 6 km istočno od  administrativnog centra borougha Saint Helensa.

## Historija

Earlestown je do 19. vijeka bio selo, u grad se razvio dolaskom željeznice koja je u njemu podigla tvornicu za izradu vagona, koja je zapošljavala 1,600 ljudi. U to vrijeme proradila je i velika šećerana Sankey,  tako da je 1879. dobio pravo da formira parohijsko vijeće.

## Reference

## Vanjske veze

* Earlestown, Merseyside, Photos, Maps, Books and Memories
Newton-le-Willows

**Newton-le-Willows** nekad znan kao *Newton in Makerfield* je grad od 23,267 stanovnika, na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Administrativno podpada pod Metropolitanski borough St Helens.

## Geografija

Newton-le-Willows leži na sredini između Liverpoola i Manchestera, udaljen oko 24 km od oba grada, i svega 6 km istočno od svog administrativnog centra Saint Helensa.

## Historija

Ime Newton (Novi grad) je dokumentirano u Domesday Booku dok mu je prefiks - Makeresfeld (Makefeld, Makerfield) dodan u 13. vijeku, da se razlikuje od ostalih Novih gradova.

Newton-le-Willows je sve do dolaska željeznice 1830. bio selo, u kom se većina stanovnika bavila poljoprivredom, tad se razvio u industrijski grad specijaliziran za željeznicu.

## Reference

## Vanjske veze

* Newton le Willows  Lancashire
Predsjednički izbori u Francuskoj 2012.

**Izbori za predsednika Francuske 2012.** su održani 22. aprila (prvi krug) i 6. maja (drugi krug).

## Kandidati



File:François Hollande (Journées de Nantes 2012).jpg|François Hollande, kandidat Socijalističke partije i pobednik u prvom krugu. Posle pobede i u drugom krugu postao je novi predsednik države.

File:Nicolas Sarkozy in 2010.jpg|Predsednik Francuske Nicolas Sarkozy, kandidovao se po drugi put ispred svoje partije *[[Union pour un mouvement populaire]]* i plasirao se na drugo mesto u prvom i drugom krugu.

File:Front National 2010-05-01 n04.jpg|Marine Le Pen, liderka i kandidatkinja desničarskog Nacionalnog fronta.

File:Jean-Luc Mélenchon (Place au Peuple) 001 (redécoupé).jpg|Jean-Luc Mélenchon, kandidat koalicije *Front levice*, koju čine Komunistička partija Francuske i *[[Parti de Gauche]]*.

File:Francois bayrou close.jpg|François Bayrou, kandidat *[[Mouvement démocrate]]*.

File:Eva Joly - Grenoble 2012 (3).jpg|Eva Joly, kandidatkinja stranke *[[Europe Écologie Les Verts]]*.

File:Nicolas_Dupont-Aignan_11-09-2011.jpg|Nicolas Dupont-Aignan, kandidat pokreta *[[Debout la France]]*.

File:Philippe Poutou 2011.jpg|Philippe Poutou, kandidat *[[Nouveau Parti anticapitaliste]]*.

File:Nathalie Arthaud.png|Nathalie Arthaud, kandidatkinja *[[Lutte Ouvrière]]*.



## Istraživanja javnog mnjenja

## Rezultati

## Reference

## Vanjske veze
Stoljetna eskadra

***Stoljetna eskadra*** je jugoslavenska igrana TV-serija za djecu i omladinu u produkciji RTV Zagreb, originalno emitirana 1961. i 1962. godine na mreži JRT, poznata kao prva igrana serija u povijesti današnje Hrvatske televizije. Radnja se događa na Jadranu i svjetskim morima od 12. do 19. stoljeća, a protagonisti su Kapetan Radan i njegov sluga Mediko koji doživljavaju brojne pustolovine. Serija je djelomično bila snimana na jadranskim lokacijama, ali je najvećim dijelom uživo prikazivana iz TV studija. Uživala je izuzetnu popularnost i gledanost, ali nije snimana na magnetoskopksu vrpcu, te se danas smatra izgubljenom.

## Vanjske veze
*
*Stoljetna eskadra na Leksikonu HRT
Kad je mač krojio pravdu

***Kad je mač krojio pravdu*** je jugoslavenska crno-bijela igrana TV-serija originalno emitirana 1967. godine, poznata kao jedna od prvih sačuvanih igranih TV-serija u povijesti današnje Hrvatske televizije. Pripada povijesno-pustolovnom žanru, te se sastoji od 7 epizoda radnjom smještenih u doba hrvatsko-turskih sukoba. Serija, koju je režirao specijalist za muzičke TV-emisije Anton Marti, je od strane kritičara proglašena neuspjehom.

## Vanjske veze
*
*Profil na portalu mojtv.hr
Newcomenova mašina

**Newcomenova mašina** znana i *Newcomenova atmosferska mašina* bila je jedna od najranijih parnih mašina, zapravo parna pumpa koja se koristila za ispupavanje vode iz rudnika po Engleskoj.

## Historija

Njen izumitelj engleski inženjer Thomas Newcomen, nastavio je rad na izradi mašine koju je već prije njega 1698. patentirao Thomas Savery, koji se pak koristio idejama Denisa Papina da bi vodena para mogla pokretati mašine.

Newcomenova mašina sastojala se od kotla i cilindra sa klipom. Kad bi cilindar ispunila vodena para, on se pomakao prema gore i klipnom sisaljkom usisao vodu koja je stvorila vakuum. Atmosferski tlak u rudniku djelovao je da se klip u cilindru pomakne prema dolje, pa bi se postupak ponovio.

Kako je Savery već dobio patent širokog raspona, Newcomen nije mogao patentirati svoj mašinu, pa se udružio s njim i 1712. proizveo prvu parnu pumpu.

Iako je Newcomenova mašina bila puno bolja od Saveryjeve i ona je zapravo bila vrlo neefikasna, jer je iskorištavala samo oko 1 % toplinske u mehaničku energiju. Usprkos tome njegove mašine su pouzdano radile po rudnicima više od 50 godina.
  
## Reference

## Vanjske veze

* ''Newcomen Atmospheric Engine''
Sutton, St Helens

**Sutton, St Helens** je danas samo kvart od 12,003 stanovnika, grada Saint Helensa na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Administrativno podpada pod Metropolitanski borough St Helens.

## Geografija

Sutton, St Helens leži istočno od Liverpoola, udaljen oko  8 km južno od administrativnog centa Saint Helensa.

## Historija

Sutton je 1086. zajedno sa Rainhillom i Ecclestonom bio feud.

Iskapanje ugljena počelo je 1540. kad su članovi porodice *Eltonhead* slučajno nabasali na njega kopajući glinu. Rudnici su privukli druge proizvođače od kojih je najpoznatija bila tvornica stakla osnovana 1773.
Sredinom 19. vijeka iskapalo se milion tona u više od trideset rudnika. Oko 1900. rudnici Suttona bili su najveći poslodavac u njima je radilo 6000 ljudi.

## Reference

## Vanjske veze
* Welcome to Sutton Beauty & Heritage!
Mesta (razvrstavanje)

**Mesta** može značiti:

*Mesta, rijeka u Bugarskoj i Grčkoj
*Mesta (selo, Grčka)
*Mesta (selo, Bugarska
*Mesta (udruženje)
Guadiana

**Gvadijana** ili **Odijana** je reka koja se nalazi na portugalsko-španskoj granici, razdvajajući Ekstremaduru i Andaluziju u Španiji od Alenteja i Algarva u Portugaliji. Reka i njene pritoke teku od istoka ka zapadu. Dužina toka iznosi 829 km, što čini ovu reku četvrtom po dužini na Pirinejskom poluostrvu. Basen Gvadijane ima površinu od 68.000 km² .

Na rijeci je između 1998.-2002. kod grada Reguengos de Monsaraz podignuta brana sa hidroelektranom i formirano akumulaciono jezero u Evropi-Alqueva.
## Sliv reke
Od ukupne dužine reke 578 km je na teritoriji Španije, 140 na teritoriji Portugalije, a 100 km je podeljeno između ove dve zemlje; 81,9% basena se nalazi u Španiji (55.513 km²), a 17,1% u Portugaliji (11.620 km²). Na njenom rečnom slivu postoji preko trideset brana.

Siguela je desna pritoka Gvadijane, duga je 225 km, a Jabalón lijeva (161 km)

## Reference
Transhumanca

**Transhumanca** ili **transhumantno stočarstvo** (prema fra. *transhumant*, od *trans-* + lat. *humus* - zemlja) predstavlja sezonsko kretanje ljudi i stoke između stalnih ljetnih i zimskih pašnjaka koje je tipično za Sredozemlje, Alpe, srednju Aziju, dijelove Australije i planine Amerike.  Primjenjuje se najčešće u ovčarstvu, a obuhvaća dva smjera kretanja, tijekom toplijeg dijela godine odlazi se u viša planinska područja, a u hladnijem djelu godine spušta se u nizinske, dolinske krajeve. Stočari uglavnom imaju stalno boravište u nižim područjima. Tijekom ispaše u planinama žive u sezonskim naseljima gdje se bave i poljodjelstvom.

U Hrvatskoj, ovaj se oblik stočarstva prakticirao u Lici, Primorju i unutrašnjosti Dalmacije. Lički pastiri su od lipnja do srpnja boravili na velebitskim pašnjacima, a zbog oštre klime zimi bi se spuštali u Primorje. Primorski stočari su u proljeće odlazili u podgorje Velebita gdje su obrađivali zemlju, a ljeti bi stoku vodili na ispašu u nadgorje, iznad 1000 metara nadmorske visine da bi se u jesen vraćali u stalna naselja. U Zagori i Ravnim kotarima pastiri bi u skupinama odlazili sa stadima do sezonskih naselja u južnom Velebitu, Biokovu ili Dinari. U sezonskim se naseljima prikupljalo mlijeko od kojeg se poslije pravio sir. 
## Nematerijalna svjetska baština
Transhumanca se nalazi na UNESCO-voj Reprezentativnoj listi nematerijalnog svjetskog nasleđa čovječanstva kao zajednički element u Austriji, Grčkoj i Italiji. Odluku o upisu donio je Međuvladin komitet za očuvanje nematerijalnog kulturnog nasleđa na zasjedanju koje je održano 2019. god. u Bogoti, Kolumbija. Na zasjedanju Cresta Mowani u Bocvani od 5 - 8 decembra 2023. pridodato je još sedam zemalja: Albanija, Andora, Francuska, Hrvatska, Luksemburg, Rumunija i Španija.

## Izvori
Eccleston (St Helens)

**Eccleston** je danas samo kvart i parohija od 10,433 stanovnikagrada Saint Helensa, na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Administrativno podpada pod Metropolitanski borough St Helens.

## Geografija

Eccleston leži udaljen oko 20 km sjeveroistočno od centra Liverpoola, nedaleko Prescota, kao južno predgrađe Saint Helensa. Kroz Eccleston je svojevremeno prolazio tramvaj iz Prescota za Saint Helens.

## Historija

Eccleston je u grad izrastao tokom 19. vijeka, zna se da je 1901. imao je 3,429 stanovnika.

Od kraja 18. vijeka (oko 1770.) u mjestu radi talionica bakra, koji se dovozio iz Angleseya, ona je radila do 1815. U to vrijeme Eccleston je imao i  predionicu pamuka, ali je i ona zatvorena  1840.

Eccleston je danas pretežno samo stambeno predgrađe.
## Reference

## Vanjske veze

* Eccleston Parish Council
Rainhill

**Rainhill** je danas samo selo od 10.853 stanovnika, na sjeverozapadu Engleske u Grofoviji Merseyside.

Administrativno podpada pod Metropolitanski borough St Helens.

## Geografija
Rainhill leži istočno od Liverpoola, udaljen oko  8 km južno od administrativnog centa Saint Helensa.

## Historija
Rainhill je drevno anglosaksonsko naselje, njegovo ime vjerovatno potječe od osobnog imena Regna ili Regan, čovjeka koji je osnovao naselje na brežuljku sa kojeg puca pogled na Mersey.

Prvi put je dokumentiran 1190. kad ga je Richard de Eccleston poklonio kao feud svom bratu Alanu. Gotovo ništa se zna o životu u Rainhillu za srednjeg vijeka, pored činjenice da je bio malo poljoprivredno naselje.

Dva najvažnija događaja u historiji Rainhilla, bili su izgradnja makadamskog puta Liverpool–Warrington sredinom 18. vijeka, koji je prolazio kroz mjesto, i utrke parnih lokomotiva 1829. po kojima je bio čuven.

Tokom 19. vijeka toliko je narastao da je 1894. dobio pravo da formira parohijsko vijeće, a 1901. kad je imao 2,208 stanovnika postao je grad.

## Reference

## Vanjske veze

* Rainhill Parish Council
Prosvetlenje

**Prosvetljenje** (lat. *iluminacija*, od: *illuminare* tj. *osvetliti*) je filozofski i religijski koncept prema kojem je ljudska spoznaja moguća zahvaljujući Božjem prosvetljenju ljudskog uma. 

Teorija prosvetljenja u antičkoj filozofiji potiče od Platona (Fedar 74b, 75; Menon 81). U hrišćanskoj filozofiji posebnu važnost ima kod Avgustina, koji je kaže: „Naše prosvetljenje je učešće u Logosu, tj. u onom životu koji je svetlost ljudima“ (*De Trin*., 4,2,4).

Srodni pojmovi su:
* Gnosis u judeo-hrišćanstvu i helenskoj filozofiji
* Mokša u hinduizmu i đainizmu
* Nirvana u budizmu
* Satori u zen budizmu