open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
La Collectionneuse

***La Collectionneuse*** () je francuski igrani film snimljen 1967. godine u režiji Erica Rohmera. Predstavlja treći film u Rohmerovom ciklusu *Moralnih priča*, odnosno prvo cjelovečernje ostvarenje u njegovoj filmografiji. Protagonist, čiji lik tumači Patrick Bauchau je mladi ženskar koji zajedno sa prijateljem čiji lik tumači Daniel Pommereulle odlazi provesti godišnji odmor u vili u St. Tropezu gdje upoznaje mladu djevojku (čiji lik Haydée Politoff) koja tamo svake večeri dovodi novog ljubavnika. Radnja prikazuje kako je on pokušava zavesti, ali i sam postaje predmetom manipulacije. *La Collectionneuse* je originalno trebao biti četvrti film iz ciklusa, ali ga je Rohmer odlučio snimiti ranije, jer glumac Jean-Louis Trintignant, previđen za ulogu u filmu *[[Ma nuit chez Maud]]*  privremeno nije bio dostupan. *La Collectionneuse* je sniman s izuzetno niskim budžetom, pri čemu je direktor fotografije Nestor Almendros inzistirao na prirodnom osvjetljenju. *La Collectionneuse* je dobio nekoliko nagrada na Berlinskom festivalu i Rohmera učinio jednim od režiserskih zvijezda Novog vala i najuglednijih autora francuske kinematografije.

## Uloge

* Patrick Bauchau - Adrien
* Haydée Politoff - Haydee
* Daniel Pommereulle - Daniel
* Alain Jouffroy - Pisac
* Mijanou Bardot - Carole (kao Mijanou)
* Annik Morice - Carolina prijateljica
* Dennis Berry - Charlie
* Seymour Hertzberg
* Néstor Almendros
* Patrice De Bailliencourt - čovjek u automobilu
* László Benkö
* Anne Dubot

## Reference

## Vanjske veze

* 
* 
* Criterion Collection essay by Phillip Lopate
Buđenje pacova

***Buđenje pacova*** je jugoslovenski crno-beli igrani film snimljen 1967. godine u režiji Živojina Pavlovića, poznat kao jedno od najistaknutijih ostvarenja crnog talasa. Prikazan je na Berlinskom filmskom festivalu gde je Pavlović osvojio Srebrni medved za režiju te tako postao jedan od najuspešnijih i najcenjenijih autora tadašnje jugoslovenske kinematografije.

## Radnja

Film govori o neuspelom pokušaju jednog usamljenika da izmeni svoj besmisleni život. Tragajući za poslom i novcem, zaljubljuje se u nepoznatu devojku za koju veruje da predstavlja prekretnicu u njegovom životu. I kada njegova iluzija o sreći dostigne vrhunac, devojka krišom odlazi sa njegovim, od poznanika dobijenim novcem, ostavljajući ga razočaranog i prevarenog gde je bio pre ovog susreta.

## Uloge

Nebojša Belivuk -Plavokosi dečak na rodjendanu

## Reference

## Vanjske veze
* 
* Buđenje pacova - Centar film
Deutsch-Wagram

**Deutsch-Wagram** je grad na sjeveroistoku Austrije od 8,187 stanovnika.

Deutsch-Wagram administrativno pripada pod Okrug Gänserndorf.

## Geografija

Deutsch-Wagram leži u Donjoj Austriji u Ravnici Marchfeld, duž rijeke Russbach. 
Udaljen je nekih dvadesetak km sjeveroistočno od centra Beča, pa je praktički već i spojen sa njim u jedinstvenu konurbaciju (pored grada prolazi bečka obilaznica).

## Historija

Naselje je prvi put dokumentirano oko 1250. pod imenom **Wachrain**. Za napoleonskih ratova se kod Deutsch-Wagrama od 5. do 6. jula 1809. odigrala Nadvojvoda Karlo poražen od Napoleona.

Između 21 bečkog bezirka Floridsdorf i Deutsch-Wagrama je 1838. izgrađena prva austrijska željeznička pruga, tako da je u njemu 1838. podignuta prva [željeznička stanica, a [1852. i prva vodna stanica za parne lokomotive.

Deutsch-Wagram je tek 1984. dobio status grada.

## Znamenitosti

Jedina veća znamenitost Deutsch-Wagrama je parohijska crkva podignuta između 1956. - 1958. sa kasnogotičkim korom iz 15. vijeka.

## Privreda

Deutsch-Wagram je industrijski grad u kom se najviše proizvodi građevinski materijal (beton, kamen), ali i metalni namještaj, valovita ljepenka, oprema za dizalice, uz to ima i servisni centar za održavanje Željezničkih vozila.

## Pobratimski gradovi

* , Santiago
* , Gbely

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice Deutsch-Wagrama''
Zwettl (okrug)

**Okrug Zwettl** je jedan od 190 austrijskih okruga (bezirka) od 42,942 stanovnika.

## Geografija

Okrug Zwettl  leži u Donjoj Austriji na zapadu regije Waldviertel, administrativni centar okruga je grad Zwettl.

Zwettl sa sjevera graniči sa Okrugom Waidhofen an der Thaya sa  sjeverozapada Okrugom Gmünd sa zapada sa Gornjom Austrijom, sa istoka sa okruzima Horn i Krems i sa juga graniči sa Okrugom Melk.

## Administrativna podjela okruga

Okrug Zwettl  je administrativno podjeljen na 24 općina od kojih 3 ima status grada, 20 ima status trgovišta, a jedna je obična općine;

### Gradovi

* Allentsteig
* Groß Gerungs
* Zwettl

### Trgovišta

* Altmelon
* Arbesbach
* Bad Traunstein
* Echsenbach
* Göpfritz an der Wild
* Grafenschlag
* Großgöttfritz
* Gutenbrunn
* Kirchschlag
* Kottes-Purk
* Langschlag
* Martinsberg
* Ottenschlag
* Pölla
* Rappottenstein
* Sallingberg
* Schönbach
* Schwarzenau
* Schweiggers
* Waldhausen

### Općine

* Bärnkopf

## Reference

## Vanjske veze
* ''Službene stranice Okruga Zwettl''
Jelaška reka

**Jelaška reka** ili **Sakuleva**, zvana i *Sekuleva*, *Sakulina* (makedonski: *Јелашка Река*, grčki: *Σακουλέβας / Sakulevas*) je rijeka u Grčkoj i Republici Makedoniji duga 41 km, desna pritoka Crne reke.

## Karakteristike

Jelaška reka izvire u Grčkoj u Lerinskom kraju na Baba-Planini na nadmorskoj visini od 1.300 metara.

Od tamo teče prema istoku kroz usku kotlinu i dotječe u Pelagoniju i grad Florinu. Tu u ravnici rijeka 
mijenja smjer i teče prema sjeveru, prolazi pored sela *Marina* (nekadašnja Sekuleva). Zatim prolazi grčko-makedonsku granicu i između sela Kremenica i Germijan ulazi u Makedoniju. Tu pravi veliki zavoj te se kod sela Brod ulijeva u Crnu Reku, kao desna pritoka.

Jelaška reka ima sliv velik 877 km², od kojih 117 km² leži u Makedoniji.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Слив на Црна река''
Skočivirska klisura

**Skočivirska klisura** (makedonski: *Скочивирска Клисура*) je kanjon ''Crne reke'' na jugu 
Republike Makedonije.

## Geografija

Crna reka ulazi u Skočivirsku klisuru kod sela  Skočivir na jugoistoku Pelagonije i protiče kroz nju u dužini 
od 80 km u pravcu sjever - sjeveroistok sve do sela Vozarci u Tikveškoj kotlini.
 
U klisuri rijeka ima prosječan pad od 4,3 ‰, a na pojedinim mjestima kao što je dio od *Brničkog* vodopada do *Rapeškog* mosta i do 11,7 ‰, uz *prosječan protok* od **19,3** m<sup>3</sup>/sec kod Skočivira, koji se kod sela 
Vozarci penje do 32,2 m<sup>3</sup>/sec.

Zbog tog se odavno planiralo da se taj hidropotencijal iskoristi, ali je dosad podignuta samo jedna brana 1968 kod Vozarca i formirano 
Tikveško akumulaciono jezero od 14 km² za potrebe hidroelektrane koja godišnje proizvede 185 miliona kWh.

## Izvori

## Vanjske veze

* ''Слив на Црна река''
Thelonious Monk

**Telonijus Mank** (; 10. oktobar 1917 — 17. februar 1982) je bio američki džez pijanista.  Deo je male i odabrane grupe muzičara koji su odgovorni za stvaranje nove vrste džeza, bi-bapa, u ranim četrdesetim godinama dvadesetog veka. Zahvaljujući posebnom načinu sviranja i kompozitorskom talentu postao je jedan od vođa u razvoju modernog džeza.  

## Izvori

## Vanjske veze

* 
* Thelonious Monk Institute of Jazz
* The Official Thelonious Sphere Monk Website and Home of Thelonius Records
* ''Thelonious Monk: The Life and Times of an American Original'' &nbsp;– website for the biography by Robin D. G. Kelley
* Roundabout Monk: The European Monk Website 
* Thelonious Monk at All About Jazz
* Thelonious Monk Multimedia Directory&nbsp;– Kerouac Alley 
* Photo of Monk's grave at Findagrave
28. venecijanski filmski festival

**28. izdanje [[Venecijanski filmski festival|Međunarodne smotre filmske umjetnosti u Veneciji]]** () je bio filmski festival održan u Veneciji od 26. augusta do 8. septembra 1967. godine. 

Na njemu je glavnu nagradu Zlatni lav osvojila francuska drama *[[Belle de jour (film)|Belle de jour]]*. Kup Volpi je osvojilo jugoslavenski glumac Ljubiša Samardžić za  ulogu u filmu *[[Jutro (film)|Jurto]]* te američka glumica Shirley Knight za nastup u britanskom filmu *[[Dutchman (film)|Dutchman]]*.

## Nagrade
* Zlatni lav:
***[[Belle de Jour (film)|Belle de Jour]]* (Luis Buñuel)
* Specijalna nagrada žirija:
***[[La Chinoise]]* (Jean-Luc Godard)
***[[China is Near]]* (Marco Bellocchio)
* Kup Volpi:
** Najbolji glumac - Ljubiša Samardžić - (*[[Jutro (film)|Jutro]]*)
** Najbolja glumica - Shirley Knight  - (*[[Dutchman (film)|Dutchman]]*)
*Najbolji debitantski rad
***[[Lust for Love (1967 film)|Lust for Love]]* (Edgar Reitz)
*Najbolji kratki film
***From One to Eight* (Hristo Kovachev)
*Nagrada FIPRESCI 
***[[China is Near]]* (Marco Bellocchio)
***[[Samurai Rebellion]]* (Masaki Kobayashi)
*Nagrada OCIC 
***O Salto* (Christian de Chalonge)
*Nagrada Pasinetti
***[[Belle de Jour (film)|Belle de Jour]]* (Luis Buñuel)
**Paralelne sekcije - *[[Mouchette]]* (Robert Bresson)
*Zlatno kormilo
***[[Il padre di famiglia]]* (Nanni Loy)

## Vanjske veze
* 1968 Venice Film Festival at IMDB
* Venice Film Festival 1968
* Venice Film Festival 1968
Il padre di famiglia

***Il padre di famiglia*** () je italijansko-francuski igrani film snimljen 1967. godine u režiji Nanija Loya. Protagonisti, čiji likove tumače Nino Manfredi i Leslie Caron su bračni par arhitekata, a radnja prati njihov život otkako su se upoznali kso idealistički studenti na kraju Drugog svjetskog rata pa sve do iskušenja koje donose brak, mnogobrojna djeca i muževa nevjera. Za ulogu anarhista je u filmu bio angažiran popularni komičar Totò, ali je umro nakon nakon samo dva dana snimanja; zbog toga je njegov lik zamijenio Ugo Tognazzi. Film, kod koga su kritičari prepoznali feministički i ljevičarski angažman je dobio nekoliko prestižnih nagrada.

## Uloge
*Nino Manfredi: Marco
*Leslie Caron: Paola
*Ugo Tognazzi: Remo
*Claudine Auger: Adriana
*Mario Carotenuto: Paolin otac
*Sergio Tofano
*Gino Pernice
*Raoul Grassilli
*Paolo Bonacelli

## Izvori

## Vanjske veze
*
Pobuna (film, 1967)

***Jōi-uchi: Hairyō tsuma shimatsu*** (上意討ち 拝領妻始末, na japanskom doslovno: "Pobuna: Slučaj predane žene"), u širem svijetu poznatiji pod skraćenim naslovom ***Pobuna*** je japanski jidaigeki film snimljen 1967. godine u režiji Masakija Kobayashija. Radnja se događa u 18. vijeku za vrijeme Edo perioda i prikazuje kako Yoko Tsukasa, mladi sin uglednog samuraja (čiji lik tumači Toshiro Mifune bude ubijen od strane svog feudalnog gospodara nakon što se odbio razvesti od voljene supruge (čiji lik tumači Go Kato) te je predati gospodarovom klanu, te kako se njegov otac odlučuje osvetiti. *Pobuna* je, slično kao Kobayashijev raniji film *[[Harakiri (1962 film)|Harakiri]]* često tumačen kao nastojanje da se kod tada popularni žanr jidaigekija prikaže ne samo naličje nekadašnjeg japanskog feudalnog sistema, nego i promoviraju autorovi vlastiti ljevičaski i antiestablishmentski stavovi. *Pobuna* je dobila niz nagrada u Japanu i inozemstvu i često se navodi kao jedan od najuspješnijih Kobayashijevih ostvarenja.

## Uloge
*Toshiro Mifune ... Isaburo Sasahara 
*Yoko Tsukasa ... Ichi Sasahara 
*Go Kato ... Yogoro Sasahara 
*Tatsuya Nakadai ... Tatewaki Asano 
*Shigeru Koyama ... Geki Takahashi 
*Masao Mishima ... Sanzaemon Yanase 
*Isao Yamagata ... Shobei Tsuchiya 
*Tatsuyoshi Ehara ... Bunzo Sasahara
*Etsuko Ichihara ... Kiku
*Tatsuo Matsumura ... Masakata Matsudaira 
*Takamaru Sasaki ... Kenmotsu Sasahara
*Jun Hamamura ... Hyoemon Shiomi

## Reference

## Vanjske veze
* 
* 
*Criterion Collection essay by Donald Richie
*Criterion Collection essay by Chris D.
*
Zwettl

**Zwettl** je grad na sjeveru Austrije od 11,042 stanovnika.

Zwettl je administrativni centar istoimenog Okruga Zwettl.

## Geografija

Zwettl leži u centru regije Waldviertel, na ušću rijeke Zwettl u Rijeku Kamp, 
udaljen 78 km sjeverozapadno od Sankt Pöltena.

## Historija

Historija Zwettla je usko povezana sa plemićem Hadmarom Kuenringom koji je negdje između 1100. - 1120. podigao u tom kraju zamak s kapelom, tako da je Zwettl postao prva parohija u Waldviertelu.
Sam grad je pvi put dokumentiran 1139., a već 1200. je dobio status grada.

Za srednjeg vijeka bio je jak trgovački centar, tad je i utvrđen iz tog perioda ostalo je sačuvano 6 tornjeva i dijelovi bedema.

## Znamenitosti

Znamenitosti grada su kasnoromanička parohijska bazilika, sa kasnogotičkom apsidom (oko 1483. - 1490.), kasnogotička bolnička crkva (1438. -1448.)  i gradska vijećnica, prvi put dokumentirana između 1301. -1307., u kojoj je do 1975. stolovao okružni sud, a danas je u njoj smješten muzej i biblioteka.

Sjeveroistočno od centra grada leži cistercitska *[[Opatija (vjerska institucija)|Opatija]] Zwettl*.

## Privreda

Zwettl je 1991. imao 4,469 zaposlenih, od kojih je 69 % radilo u uslužnim djelatnostima i administraciji.

Od industrije Zwettl ima drvnu, građevinsku i prehrambenu (mljekara, pivovara, destilerija).

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice Zwettla''
La Cina è vicina

***La Cina è vicina*** () je italijanski crno-bijeli igrani film snimljen 1967. godine u režiji Marca Bellocchija. Nominalni protagonisti su troje pripadnika aristokratske porodice u Romagni - najstarija promiskuitetna sestra (Elda Tattoli) koja spava sa svim muškarcima u gradu, ali odbija sa njima imati ikakav kontakt da bi očuvala svoj klasni status; njen brat profesor (Glauco Mauri) koji se kandidira za socijalističkog kandidata na lokalnim izborima i najmlađi brat (Pierluigi Aprà)koji je nakon napuštanja katoličkog sjemeništa postao militantni maoist. Bellochiov film, koji je velikim dijelom bio inspiriran tadašnjim političkim trendovima, je dobio niz priznanja, a danas se često navodi i kao jedan od primjera političke satire u tadašnjoj italijanskoj kinematografiji.

## Uloge
* Glauco Mauri ... Vittorio
* Elda Tattoli ... Elena
* Paolo Graziosi ... Carlo
* Daniela Surina ... Giovanna
* Pierluigi Aprà... Camillo
* Alessandro Haber ... Rospo
* Claudio Trionfi ... Giacomo
* Laura De Marchi ... Clotilde
* Claudio Cassinelli ... Furio
* Rossano Jalenti
* Mimma Biscardi

## Vanjske veze
*
Mahlzeitein

***Mahlzeiten*** () je zapadnonjemački crno-bijeli igrani film snimljen 1967. godine u režiji Edgara Reitza. Protagonisti, čiji likove tumače Heidi Stroh i Georg Hauke, su dvoje mladih studenata, a radnja prati njihovo upoznavanje, ispočetka idiličnu ljubavnu vezu, a potom brak, rađanje djece i druge probleme koji će dovesti do tragičnih posljedica. *Mahlzeiten*, koji je svojim stilom odavao snažan uticaj francuskog Novog vala je Reitzu, poznatom kao jednom od potpisnika Oberhausenskog manifesta, predstavljao debitantski rad. Prikazan je na venecijanskoj Mostri gdje je osvojio nagradu za najbolji debitantski film.

## Vanjske veze
*
Dutchman (film)

***Dutchman*** je britanski crno-bijeli igrani film snimljen 1967. godine u režiji Anthonyja Harveya. Predstavlja adaptaciju pripovjetke afroameričkog pisca Amirija Barake koji je također napisao scenario. Radnja se odvija u njujorškoj podzemnoj željeznici gdje mlada bijela žena (čiji lik tumači Shirley Knight) pokušava zavesti i provocirati mladog crnca (čiji lik tumači Al Freeman Jr.), a što na kraju dovodi do nasilnih posljedica. *Dutchman*, koji se bavio tada aktualnom temom međurasnih odnosa, je prikazan na venecijanskoj Mostri gdje je Knight dobila Kup Volpi za najbolju glumicu.

## Vanjske veze
*
Shirley Knight

**Shirley Knight Hopkins** (5. jul 1936 - 22. april 2020) je bila američka glumica koja je tokom svoje karijere u teatru, na filmu i televiziji dobila niz prestižnih nagrada, uključujući Tony, Zlatni globus i Emmy. Godine 1967. je na venecijanskoj Mostri za nastup u britanskom filmu *[[Dutchman (film)|Dutchman]]* dobila Kup Volpi za najbolju glumicu.

## Reference

## Vanjske veze
* 
* 
* Shirley Knight at the Wisconsin Historical Society's Actors Studio audio collection, 1956-1969 
* 
* 
*TheaterMania.com
*TalkMoviesWorld.com
La Chinoise

***La Chinoise*** () je francuski igrani film snimljen 1967. godine u režiji Jean-Luc Godarda, poznat kao jedno od najistaknutijih politički angažiranih filmova svog vremena, kao i u Godadrovoj filmografiji.

Godard je napisao scenario, dijelom inspiriran klasičnim romanom *[[Bjesovi]]* ruskog pisca Fjodora Dostojevskog, a dijelom i *La Conspiration*, romanom francuskog komunističkog pisca Paula Nizana.  Protagonisti su petoro studenata - tri mladića i dvije djevojke - koji se sastaju u jednom pariškom stanu kako bi raspravljali o politici, odnosno strategiji marksističko-lenjinističke revolucije. Radnja prikazuje kako se među njima javljaju razlike između "pravovjernih" pristaša Francuske komunističke partije i sljedbenika Mao Ze Donga inspiriranih tada aktualnom Kulturnom revolucijom, a koja na kraju neke od njih potakne da svoje stavove nastoje ostvariti revolucionarnim nasiljem.

Film je velikim dijelom bio inspiriran aktualnim zbivanjima u Francuskoj, odnosno naglom popularnošću radikalno lijevih ideja među francuskom omladinom, a što se odrazilo i kroz to da je Maova Mala crvena knjižica, koja se pojavljuje kao važan detalj u filmu, postala bestseler. Godard je film, pak, napravio u eksperimentalnom stilu. Prikazan je na venecijanskoj Mostri gdje je dobio Specijalnu nagradu žirija. Historičarima je, pak, bio zanimljiv i zbog toga što je prikazao trendove Nove ljevice među mladom francuskom inteligencijom koji će se samo  samo nekoliko mjeseci kasnije odraziti kroz burna zbivanja u Parizu.

## Uloge

* Anne Wiazemsky ... Véronique
* Jean-Pierre Léaud ... Guillaume
* Michel Semeniako ... Henri
* Juliet Berto ... Yvonne
* Lex De Bruijn ... Kirilov
* Omar Blondin Diop ... Omar
* Francis Jeanson ... sam sebe

## Vanjske veze
* 
* Jean-Luc Godard et La Chinoise- an Essay 
* MIM (maoist) review.
* Filmaster, ''La Chinoise''
*  La Chinoise '98 Video 48']. Anne Wiazemsky has a dialog with A. Bergala, A. de Baecque, spectators of  MK2 Beaubourg (Paris) after the  projection of La Chinoise (1998.5.10)
* 
* ''La Chinoise 98'' Anne Wiazemsky dialogue avec Alain Bergala et Antoine de Baecque 
* ''La Chinoise'', analyse de Frédéric Hervé au Forum des images, novembre 2013.
Jutro (film)

***Jutro*** je jugoslovenski crno-beli igrani film iz snimljen 1967. godine u režiji Puriše Đorđevića. Navodi se kao treći iz ciklusa Đorđevićevih filmova posvećenih Drugom svetskom ratu – ostala tri su *[[Devojka (film)|Devojka]]* (1965), *[[San (film)|San]]* (1966) i *[[Podne (film)|Podne]]* (1968). Pripada ostvarenjima Crnog talasa.

Prikazan je na 28. filmskom festivalu u Veneciji gde je Ljubiša Samardžić osvojio Volpi Kup za najboljeg glumca, a što je bila jedno od najvećih međunarodnih dostignuća jugoslovenske kinematografije.

## Radnja
Drugi svetski rat je ostavio duboke tragove u ljudima. Prolazeći kroz različite sukobe prvih dana mira i obračunavanja sa bivšim saradnicima okupatora i streljanja izdajnika, a nekadašnji ratnik otkriva da i mir nije bez ubijanja.

## Uloge

* Ljubiša Samardžić: Mali
* Neda Arnerić: devojka
* Milena Dravić: Slobodanka
* Mija Aleksić: Kapetan Straja
* Ljuba Tadić: General Milan Prekić
* Neda Spasojević: Marklena
* Olga Jančevecka: Stana
* Dragomir Čumić: ubica
* Vojislav Govedarica: zarobljeni Nemac
* Aleksandar Gruden: Lazović
* Mihailo Janketić: Major Sava
* Staniša Kovačev: zarobljeni Italijan
* Viktor Starčić: stari zatvorenik
* Danilo Bata Stojković: vojnik
* Eugen Verber: trgovac
* Milorad Jovanovic
* Herman Miholić
* Ratko Miletić
* Predrag Milinković
* Svetolik Nikacevic
* Vlasta Velisavljević
* Ružica Veljović

## Nagrade
* Venecijanski filmski festival (1967) – Volpi kup za najboljeg glumca (Ljubiša Samardžić), nominacija za najbolji film (Puriša Đorđević)
* Pulski filmski festival (1967) – Zlatna arena za režiju, scenario i najbolji film (Puriša Đorđević)

## Nasleđe
Jugoslovenska kinoteka je, u skladu sa svojim ovlašćenjima na osnovu Zakona o kulturnim dobrima, 28. decembra 2016. godine proglasila sto srpskih igranih filmova (1911-1999) za kulturno dobro od velikog značaja. Na toj listi se nalazi i *Jutro*.

## Reference

## Vanjske veze
* 
*Ljubiša Samardžić: Sećanje na Venecijanski festival iz 1967. („Politika“, 8. septembar 2015)
Nedeterministička Turingova mašina

U teoriji računarstva, Tjuringova mašina je teoretska mašina koja se koristi u misaonim eksperimentima da bi se ispitale mogućnosti i ograničenja računara. 

U suštini, Turingova mašina je jednostavan računar koji čita i upisuje pojedinačne simbole na beskonačnoj traci, striktno poštujući predefinisan skup pravila. Ona određuje koju akciju će preduzeti na osnovu svog trenutnog stanja i simbola koji učita. Primer jednog od pravila Turingove mašine je: „ Ako si u stanju 2 i učitaš simbol A, promeni ga u B i pomeri traku levo“.

Kod **determinističke Turingove mašine**, skup pravila jednoznačno određuje njenu akciju u svakoj situaciji. **Nedeterministička Turingova mašina** (**NTM**) sa druge strane, *može da ima skup pravila koja omogućavaju više različitih akcija u datoj situaciji*. Na primer, nedeterministička Turingova mašina može u svom skupu pravila istovremeno da ima pravilo: „ Ako si u stanju 2 i učitaš simbol A, promeni ga u B i pomeri traku levo“ i pravilo: „ Ako si u stanju 2 i učitaš simbol A, promeni ga u C i pomeri traku desno“.

Deterministička Turingova mašina (DTM) ima *funkciju prenosa* koja na osnovu zadatog stanja mašine i učitanog simbola određuje sledeće tri stvari:
* simbol koji treba da bude upisan na traku,
* smer pomeranja trake (levo, desno, ili ostanak u mestu),
* sledeće stanje mašine.
Na primer, za učitano X sa trake u stanju 3, DTM može da upiše Y, pomeri traku desno i promeni stanje u 5.

Nedeterministička Turingova mašina (NTM) se od determinističke razlikuje u tome što njene akcije nisu *jednoznačno određene* njenim stanjem i učitanim simbolom. *Mnoge različite akcije mogu da budu izvedene sa istom kombinacijom stanja i učitanih simbola*. Na primer: učitano X sa trake u stanju 3 može da dozvoli da NTM upiše Y, pomeri traku desno i pređe u stanje 5, ili da upiše X, pomeri traku levo i ostane u stanju 3.

## Definicija

Nedeterministička Turingova mašina može formalno da se definiše šestorkom M=(Q, \Sigma, \iota, \sqcup, A, \delta), gde su:

* Q konačni skup stanja,
* \Sigma konačni skup simbola (azbuka trake),
* \iota \in Q početno stanje,
* \sqcup \in \Sigma simbol „prazan“ (blanko),
* A \subseteq Q skup prihvatljivih stanja,
* \delta \subseteq \left(Q \backslash A \times \Sigma\right) \times \left( Q \times \Sigma \times \{L,R\} \right) relacija nad stanjima i simbolima – *prenosna relacija*. L pomeraj ulevo i R pomeraj udesno.
Waidhofen an der Thaya (okrug)

**Okrug Waidhofen an der Thaya** je jedan od 190 austrijskih okruga (bezirka) od 26,322 stanovnika.

## Geografija

Okrug Waidhofen an der Thaya leži u Donjoj Austriji na sjeveru regije Waldviertel, administrativni centar 
okruga je grad Waidhofen an der Thaya.

Waidhofen an der Thayasa sjevera graniči sa Šesškom sa zapada sa Okrugom Gmünd, sa istoka sa Okrugom Horn i sa juga graniči sa Okrugom Zwettl.

## Administrativna podjela okruga

Okrug Waidhofen an der Thaya je administrativno podjeljen na 15 općina od kojih 3 ima status grada, 10 ima status trgovišta, a dvije su obične općine;

### Gradovi

* Groß-Siegharts
* Raabs an der Thaya
* Waidhofen an der Thaya

### Trgovišta

* Dietmanns
* Dobersberg
* Gastern
* Karlstein an der Thaya
* Kautzen
* Ludweis-Aigen
* Thaya
* Vitis
* Waldkirchen an der Thaya
* Windigsteig

### Općine

* Pfaffenschlag bei Waidhofen
* Waidhofen an der Thaya-Land
## Reference

## Vanjske veze
* ''Službene stranice Okruga Waidhofen an der Thaya''
Waidhofen an der Thaya

**Waidhofen an der Thaya** je grad na sjeveru Austrije od 5,580 stanovnika.

Waidhofen an der Thaya je administrativni centar istoimenog Okruga Waidhofen an der Thaya i ekonomski centar sjevernog Waldviertela .

## Geografija

Waidhofen an der Thaya leži na platou u gornjem toku rijeke Deutsche Thaya, udaljen tridesetak km sjeverno od Zwettla i nekih dvadesetak od češke granice.

## Historija

Waidhofen je osnovan u 12. vijeku kao zamak, pvi put dokumentian 1171. pod imenom **Waidehouen**.

Status grada prvi put je dobio - 1337. a nakon tog još jednom 1375. Waidhofen još uvijek ima dobro očuvane bedeme i dva tornja.

## Znamenitosti

Znamenitost Waidhofena je barokna parohijska crkva (1716. -1723), i barokna bolnička crkva iz 17. vijeka sa 
gotičkim korom.

## Privreda

Waidhofen an der Thaya je 1991. imao 3,727 zaposlenih, od kojih je polovica radila u uslužnim djelatnostima, a druga polovina u građevinarstvu i industriji, koja proizvodi električne aparate, vrata, plastiku i beton.

## Pobratimski gradovi

* , Heubach
* , Telč

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada Waidhofen an der Thayaa''
Kor (arhitektura)

**Kor** ponekad i *prezbiterij* (od latinskog: *chorus*, od starogrčkog: *khorós* = ples, grupa plesača, 
pjevačkih hor) je prostor u crkvenoj arhitekturi, namjenjen izvođačima liturgije, svećenicima i pjevačima, 
koji se nalazi u apsidi.

Najčešće je povišen i odvojen od broda i vjernika, dekorativnom pregradom, a u sredini mu se nalazi oltar.

## Karakteristike i historija

U najstarijim crkvama nije bilo nikakvog posebnog prostora za svećenike, ali kako se crkvena liturgija sve više razrađivala od 10. vijeka, sa sve više sudionika, počeo se oblikovati specijalni prostor za njih sa pripadajućim inventarom.

U početku je kor imao jednostavne, nepričvršćene stolice, koje su se od gotike razvile u korske klupe, razmještene iza oltara, jer su i mise sve duže trajale, pa je bilo naporno dugo stajati.

Korske klupe obično su bile raspoređene u dva reda (stražnje su bile na povišenom postolju), duž ruba kora, okrenute pod pravim kutom prema oltaru.
Gotički majstori rezbari ukrašavali su drvene korska sjedala prizorima iz biblije, ali i motivima
životinja i geometrijskim ornamentalnim motivima.
Često su im ugrađivali i drvene nadstrešnice sa visokim rukokvatima između svakog sjedala, stvarajući od svakog sjedećeg mjesta zaseban 
objekt (malu zgradu).

Od baroka, kad su se počele ugrađivati velike orgulje a u liturgiju uvoditi laički pjevački horovi, prostor za njih koji se također zove - kor, počeo se graditi iznad ulaza u crkvu, na balkonu nasuprot oltara.

## Reference

## Vanjske veze

*''Choir, Church architecture''
Dyje

**Dyje** (njemački: *Thaya*) je rijeka u Češkoj (Moravska) i Austriji (Donja Austrija) 
duga 285 km, zapadna pritoka rijeke Morave.

## Karakteristike

Dyje se formira spojem rijeka austrijskog Thaya i moravske Dyje kod Raabsa u 
Okrugu Waidhofen an der Thaya na nadmorskoj visini od 450 m.

*[[Austrija|Austrijska]] Thaya*, službeno zvana *Deutsche Thaya* izvire kod Schweiggersa na visini od 633 i teče preko sjevera Weinviertela preko mjesta Vitis (530 m), Waidhofen an der Thaya (510 m), Dobersberg (465 m), Karlstein an der Thaya (442 m) do spoja sa Dyjom (zvanom i *[[Morava|Moravska]] Dyje* ili Thaya) kod grada Raabs an der Thaya.

Moravská Dyje duga 69,0&nbsp;km izvire kod sela Jihlavy na Češkomoravskoj visočini u Moravskoj. Njen kanjon je 1991. proglašen Nacionalnim parkom Podyjí.

Dyje napušta austrijski teritorij nedaleko od mjesta Drosendorf-Zissersdorf (Okrug Horn) i teče kroz Češku.

Između sela Vysočany i Vranov podignuto je 5 brana pa je rijeka pretvorena u veliko krividavo akumulaciono jezero nakon akomulacije, rijeka zavija prema jugoistoku, jako meandrira i na dobrom dijelu svog toka formira granicu između Češke i Austrije. Zatim zavija prema sjeveru protiče kroz Znojmo, ponovo skreće prema jugu i Austriji prema gradu Laa an der Thaya gdje prima zapadnu pritoku Pulkau. Ponovno se udaljava od granice i protiče kroz veliko akumulaciono jezero *Nove Mlyny*, zatim ponovno skreće na jug, protiče kroz Břeclav i ponovno formira granicu između Češke i Austrije, nakon tog kod austrijskog grada Hohenau an der March ima ušće u Moravu.

U toku su planovi da se kod ušća osnuje prekogranični Nacionalni park.

Sliv rijeke velik je 13 419 km², od toga 11 164,7 km² u Češkoj.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Dyje''
Tulln (okrug)

**Okrug Tulln** je jedan od 190 austrijskih okruga (bezirka) od 72,924 stanovnika.

## Geografija

Okrug Tulln leži u centru Donje Austrije na sjeveru regije Waldviertel, administrativni centar je grad Tulln an der Donau.

Tulln sa sjevera graniči sa okruzima Hollabrunn i Korneuburg, sa zapada sa Okrugom Krems i statutarnim gradom Kremsom sa juga graniči sa Okrugom Sankt Pölten-Land i sa istoka graniči sa Okrugom Wien-Umgebung.

## Administrativna podjela okruga

Okrug Tulln je administrativno podjeljen na 21 općina od kojih jedna ima status grada, 16 ima status trgovišta, a 5 su obične općine;

### Gradovi

* Tulln an der Donau

### Trgovišta

* Absdorf
* Atzenbrugg
* Fels am Wagram
* Grafenwörth
* Großweikersdorf
* Judenau-Baumgarten
* Kirchberg am Wagram
* Königsbrunn am Wagram
* Königstetten
* Langenrohr
* Michelhausen
* Sieghartskirchen
* Sankt Andrä-Wördern
* Tulbing
* Würmla
* Zwentendorf an der Donau

### Općine

* Großriedenthal
* Muckendorf-Wipfing
* Sitzenberg-Reidling
* Zeiselmauer-Wolfpassing

## Reference

## Vanjske veze
* ''Službene stranice Okruga Tulln''
Tulln an der Donau

**Tulln an der Donau** je grad na sjeveru Austrije od 15,792 stanovnika.

Tulln an der Donau je administrativni centar istoimenog Okruga Tulln i ekonomski centar doline Tullnerfeld .

Tulln zovu austrijskim *gradom cviječa* zbog njegovog godišnjeg sajma cvijeća.

## Geografija

Tulln an der Donau leži na južnoj obali Dunava, preko koga vode 3 mosta (jedan željeznički i dva automobilska), udaljen je četrdesetak km sjeverozapadno od Beča.

## Historija

Tulln je za rimskih vremena bio njihova mornarička baza na Dunavu zvana **Comagena**, pod imenom Tulln je pvi put dokumentian 791. a kao civitas 1014.  Za srednjeg vijeka bio je značajno trgovište i sudište.

Status grada dobio je 1270. i kao takav je spomenut u Nibelungenliedu.

Za osmanske Opsade Beča 1683 Tulln je bio vojna baza rezervnih snaga branioca.

## Znamenitosti

Znamenitosti Tullna su romanička parohijska crkva sa dva barokna tornja, i brodom iz 12. vijek koji je dograđen i restauriran za  gotike, kor je podignut početkom 14. vijeka.

Romanička mrtvačnica podignuta oko 1240. sa prekrasnim vratima i freskama dodanim 1873, i nekadašnja 
franjevačka crkva (1732. -1739).

## Privreda

Tulln ima šećeranu, štamparije, kafileriju i puno manjih poduzeća koja se bave građevinarstvom, proizvode betonske elemente, prozore i metalne okove.

Tulln je 1991. imao 6,711 zaposlenih, od kojih je 64% radilo u uslužnim djelatnostima.

## Reference

## Vanjske veze

* ''Službene stranice grada Tulln an der Donaua''
104 strane o ljubavi

***104 strane o ljubavi*** je jugoslovenska TV drama originalno emitovana 1967. godine i napravljena u produkciji Radiotelevizije Beograd. Temelji se na istoimenom komadu sovjetskog pisca Edvarda Radzinskog.

Isti je predložak sljedeće godine u SSSR-u ekraniziran kao igrani film *[[Ješčjo raz pro ljubov]]*, a 2002. godine u Rusiji kao *[[Nebo. Samoljot. Djevuška]]*.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Edvard Radzinski

**Edvard Stanislavovič Radzinski** , 23. septembar 1936 - ) je ruski i bivši sovjetski književnik i publicist, najpoznatiji po seriji knjiga kojima se bavio historijom Rusije i SSSR-a, i koje su u postosvjetsko doba postale bestseleri.

## Vanjske veze
* Эдвард Радзинский. Интервью порталу «Золотые страницы» 
* peoples.ru
* Эдвард Радзинский в передаче «Дифирамб» на радио «Эхо Москвы» 03.10.2010
* Архив передач с участием Эдварда Радзинского на радио «Эхо Москвы»
Gojko Šantić

**Gojko Šantić** (Mostar, 23. jun 1946 — Beograd, 14. februar 2024) bio je jugoslovenski i srpski glumac.

## Biografija
Rođen u Mostaru 1946. Diplomirao je glumu na Akademiji za pozorište, film, radio i televiziju 1967. u klasi profesora Mate Miloševića. Dobitnik je Akademijine nagrade „Strahinja Petrović“ za diplomski ispit. Od iste godine je član Jugoslovenskog dramskog pozorišta, čiji je i trenutni istaknuti član.

Na scenama Jugoslovenskog dramskog pozorišta, Ateljea 212, Narodnog pozorišta, Beogradskog dramskog pozorišta, Dubrovačkih ljetnih igara, Crnogorskog narodnog pozorišta i Niškog narodnog pozorišta odigrao je sedamdeset uloga. Gostovao je i nastupao na najznačajnijim scenama širom bivše Jugoslavije i Evrope.

## Filmografija

|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1960.-te
|-
| 1967. || Bila si dužna da te nađem || 
|-
| 1967. || 104 strane o ljubavi || 
|-
| 1968. || Gorski car (serija) || Đurica
|-
| 1968. || Tim koji gubi (TV) || 
|-
| 1968. || U raskoraku || Bane Đorđević, novinar
|-
| 1968. || Sve će to narod pozlatiti (TV) ||
|-
| 1968-1969. || TV bukvar (serija) || Buda Đokić
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1970.-te
|-
| 1970. || Tristan i Izolda (TV) || 
|-
| 1970. || Burna noć (TV) ||
|-
| 1971. || Ulazi slobodan čovek (TV) || 
|-
| 1971. || Od svakog koga sam volela (serija) ||
|-
| 1971. || Kapetan iz Kepenika (TV) || 
|-
| 1972. || Devojka sa Kosmaja || Golub
|-
| 1972. || Sami bez anđela (TV) || 
|-
| 1977. || Ana voli Milovana (TV) ||
|-
| 1979. || Večera za Milicu (TV) || 
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1980.-te
|-
| 1980. || Svetozar Marković || Nikolaj Utin
|-
| 1981. || Svetozar Marković (serija) || Nikolaj Utin
|-
| 1981. || Dorotej || Dorotej
|-
| 1982. || Tri sestre (TV) || 
|-
| 1985. || Lica i sudbine (TV) ||
|-
| 1989. || Atoski vrtovi - preobraženje || 
|- style="background:Lavender; text-align:center;"
| colspan="4" | 1990.-te
|-
| 1990. || TV drama (TV)|| Pukovnik Dragutin Dimitrijević - Apis
|-
| 1990. || Kolubarska bitka (TV) ||
|-
| 1991. || Moj brat Aleksa || Ata Sola
|-
| 1992. || Aleksa Šantić (serija)|| Ata Sola
|-
| 1992. || Karađorđe i pozorište (serija)||
|}

## Reference

## Vanjske veze

*
Arno i Jane

***Arno i Jane*** je jugoslovenska TV-drama napravljena u produkciji Radiotelevizije Beograd i emitovana na programu JRT 1967. godine. Režirala ju je Mira Trailović. Temelji se na TV-drami *Drei Rosen aus Papier* nemačkog pisca Manfreda Bilera, koja je originalno prikazana na istočnonemačkoj televiziji 1962. godine i prikazivala neobičnu ljubavnu priču dvoje ljudi.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Arsenik i stare čipke (TV drama)

***Arsenik i stare čipke*** je jugoslovenska TV drama napravljena u produkciji Radiotelevizije Beograd i originalno emitovana 1967. godine. Režirao ju je Aleksandar Đorđević. Predstavlja adaptaciju istoimene komedije američkog pisca Džozefa Keselringa. Protagonist, koga glumi Bora Todorović, je mladić iz Bruklina koji se pred ženidbu mora nositi sa svojim duševno poremećenim rođacima koji imaju sklonost prema ubistvima.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Bila si dužna da te nađem

***Bila si dužna da te nađem*** je jugoslovenski TV-drama napravljena u produkciji Radiotelevizije Beograd i originalno emitovana 1967. godine. Režirao ga je Mario Faneli, a scenario je pisao Vladimir Šegota.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Bokseri idu u raj

***Bokseri idu u raj*** je jugoslovenski igrani film snimljen 1967. godine. Režirao ga je Branko Čelović, a scenario su pisali Branko Čelović i Slobodan Marković.

## Radnja
Tragikomična priča o bivšem bokserskom šampionu, nepobeđenom u ringu, ali pobeđenog alkoholom.

Mike provodi dane u kafani, pijući do iznemoglosti. Kada mu konačno sav taj alkohol dođe glave, Mike umire i odlazi u raj, ali uskoro biva vraćen na zemlju sa još jednim poslednjim zadatkom...

## Uloge

### Bokseri
* Aleksandar Stanković 
* Duško Bogdanović

## Vanjske veze
*
Slobodan Marković (pjesnik)

**Slobodan Marković** (Skoplje, 26. oktobar 1928 — Beograd, 30. januar 1990) je bio srpski pesnik. Poznat je i pod nadimkom „Libero“ ili „Libero Markoni“.

## Biografija
Rođen je 1928. u Skoplju gde mu je otac Dimitrije bio na službi kao oficir vojske. Detinjstvo je proveo u Peći i u Beogradu, gde je maturirao u Drugoj beogradskoj gimnaziji. 1943. je bio zatočen u logoru u Smederevskoj Palanci.

Neke od njegovih knjiga pesama su „Sedam ponoćnih kazivanja kroz ključaonicu“, „Jednom u gradu ko zna kom“ (1980). Objavio je 62 knjige a još dve su štampane posle njegove smrti: „Južni bulevar“ i „Zapiši to, Libero“ koje je priredila njegova supruga Ksenija Šukuljević-Marković. Bavio se i prevođenjem, bio je novinar u „Borbi“, slikar i boem.

Za knjigu „Luka“ dobio je 1975. Zmajevu nagradu. Napisao je scenario za film Bokseri idu u raj.

Umro je 30. januara 1990. i sahranjen u Aleji zaslužnih građana na Novom groblju u Beogradu.

## Književni rad i zbirke pesama
Od velikog broja objavljenih knjiga Libera Markonija, trideset i dve su zbirke pesama. Pisao je i prepeve, putopise, reportaže, kraću prozu, drame, scenarija, priređivao antologije... Slobodan je posebno uživao u poeziji Jesenjina, a o tome svedoče njegovi prepevi pesama velikog ruskog pesnika u knjigama *Ko je ljubio taj ne ljubi više* i *Rastaćemo se uz smešak nas dvoje*. Evo nekih naslova Liberovih knjiga poezije:
* *Posle snegova* 
* *Svirač u lišću*
* *Mornar na konju*
* ''Pijanci idu dijagonalno''
* *Sedam ponoćnih kazivanja u ključaonicu*
* *Vedri utopljenik*
* *Tri čokota stihova*
* *Crni cvet*
* *Ikra*
* *Umiljati apostol*
* *Posetilac tamnog čela*
* *Tamni banket*
* *Ukleta pesnikova noćna knjiga*
* *Eleonora žena Kilimandžaro*
* *Jednom u gradu ko zna kom* (štampana povodom 50 godina od pesnikovog rođenja i 35 godina književnog rada) 
* *Čubura među golubovima* (Liberova poezija i crteži)
* *Južni bulevar* (objavljena posle pesnikove smrti, priredila ju je Liberova supruga i verni pratilac Ksenija).

## Libero o sebi
Slobodan Marković je sâm napisao uvod u knjigu izabrane poezije "Jednom u gradu ko zna kom", u kojem se ovako izjasnio: *"Umetnost je moj život. Nisam se trudio da u svemiru nađem sličnost sa sobom. Znam da sam unikat i da nemam dvojnika. Po svoj prilici, neću ni imati potrebe da ga angažujem."*

Isticao je da je prošao putem od internacionaliste i kosmopolite ka bezgraničnom univerzalizmu: *"Regionalne klovnove naduvane nacionalizmom, žalim. Moja sestra zaista spava na Polarnom Krugu u spavaćici od fokine kože. Noge perem u Njujorškoj luci. U Azerbejdžanu imam unuka... U Istanbulu dedu koji nosi crkvicu na dlanu. Izvor kisele vode u Carskoj Lavri Visokim Dečanima, moja je klinika, i moje oporavilište."*

## Vanjske veze
* 
* „Živeti s Liberom“, intervju sa Ksenijom Šukuljević-Marković 
* „Bard malih stvari“, Politika, 2008.
* „Život Libera Markonija u knjizi“, Večernje novosti, 2011.

## Reference
Slobodan Marković

**Slobodan Marković** je ime i prezime koje su nosili:
* Slobodan Marković (pesnik) (1928-1990), srpski pesnik.
* Slobodan Marković Sale (1962), bas-gitarista grupe Smak.
* Slobodan Marković (fudbaler) (1978), srpski fudbaler.
* Slobodan Marković (geograf) (1970), dopisni član SANU
* Slobodan Marković (vaterpolista), vaterpolista PVK Goč iz Vrnjačke Banje
Bomba u 10 i 10

***Bomba u 10 i 10*** je jugoslovenski igrani film snimljen 1967. godine u režiji Časlava Damjanovića. a scenario su pisali Časlav Damjanović i američki pisac Vinsent Fotre. Projekt je velikim delom bio namenjen inostranom tržištu, pa je glavnu ulogu dobio američki glumac Džordž Montgomeri.

## Radnja

Brižljivo pripremani atentat na esesovskog pukovnika, nekadašnjeg komandanta koncentracionog logora, od strane čuvenog diverzanta, španskog borca, i nekoličine ilegalaca čiji uspeh zavisi od odluke i pomoći jedne devojke, zavrbovane od Nemaca, ali zaljubljene u diverzanta.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Manfred Bieler

**Manfred Bieler** (Zerbst, 3. jul 1934 - München, 23. april 2002) bio je njemački književnik, najpoznatiji kao autor popularnih TV drama. Karijeru je započeo u komunističkoj Istočnoj Njemačkoj gdje je stekao popularnost, ali i nesklonost tadašnjih vlasti zbog kritičkog stava prema režimu. Godine 1965. je napisao scenario za film *[[Das Kaninchen bin ich]]* koji će zbog prikaza tamne strane pravosuđa u tadašnjoj državi kasnije završiti u bunkeru. Suočen sa time, godine 1967. se preselio u Čehoslovačku čiji je komunistički režim bio nešto liberalniji. Godine 1968. se nakon invazije Varšavskog pakta emigrirao na Zapad te od 1971. živio u Zapadnoj Njemačkoj.

## Vanjske veze
* 
* 
*
Slobodan Đurić

**Slobodan Đurić** (Bajina Bašta, 7. jul 1944 – Beograd, 22. decembar 1976) je bio srpski glumac.
 
## Biografija
Rođen je 7. jula 1944. godine u Han Pijesaku, ali se zbog okolnosti vodilo da je rođen u Bajinoj Bašti. Otac Blagoje bio je sveštenik, a kasnije profesor. Slobodan je kratko radio u Jugoslovenskom dramskom pozorištu i živio u Beogradu. Spadao je u red izuzetno talentovanih glumaca. Ostaće upamćen po glavnoj ulozi u komediji „Izvinjavamo se, mnogo se izvinjavamo“. Poginuo je mlad u saobraćajnoj nesreći 22. decembra 1976. godine u Beogradu.

Imao je 32 godine i bio je na vrhuncu svoje karijere. Ostao je zapamćen kao rođeni komediograf, glumac čiji je smisao za humor i prilaz takvoj tematici do danas neprevaziđen.

## Uloge

|-
| 1966. || Vreme ljubavi || 
|-
| 1967. || Deca vojvode Šmita || 
|-
| 1967. || Bokseri idu u raj || Harim
|-
| 1971. || Sokratova odbrana i smrt || Kebet
|-
| 1971. || Ovčar || 
|-
| 1972. || Zločin i kazna || Koh
|-
| 1972. || Buba u uhu || Ragbi
|-
| 1972. || Kako || mladi Saša
|-
| 1973. || Jedanaesta najteža godina || 
|-
| 1973. || Junak mog detinjstva || 
|-
| 1973. || Bećarski divani || 
|-
| 1974. || Mister Dolar || Žan/Jovan Todorović
|-
| 1974. || Laža i Paralaža ||
|-
| 1974. || Naši očevi || 
|-
| 1974. || Draga tetka ||
|-
| 1974. || Jastuk ||
|-
| 1973-1974. || Pozorište u kući 2 || Sava
|-
| 1975. || Sinovi ||
|-
| 1975. || Treći za preferans || 
|-
| 1975. || Pozorište u kući 3 || Sava
|-
| 1975. || Život je lep || Emil Jovanović
|-
| 1976. || Nevidljivi čovek || Inspektor Mrgud
|-
| 1976. || Koga čekaš kume || 
|-
| 1976. || Severno od sunca || Mladen
|-
| 1976. || Izvinjavamo se, mnogo se izvinjavamo || Milić Barjaktarević
|-
| 1977. || Vasa Železova || Milan
|-
| 1977. || Više od igre || Kostolomac
|-
|}

## Vanjske veze
* 
## Literatura
*
Marija Baksa

**Marija Baksa** (Osijek, 13. april 1946 - Beograd, 14. novembar 2019) je bila italijanska glumica rodom iz bivše Jugoslavije koja je 1970-ih stekla popularnost nastupajući u eksploatacijskim B-filmovima i erotskim komedijama. 1980-ih je nastupila i u nekim zapaženim jugoslavenskim filmovima kao što su *[[Kiklop (film)|Kiklop]] i [[Davitelj protiv davitelja]]. *

## Vanjske veze
*
Movimiento 26 de Julio

***Movimiento 26 de Julio*** (srpskohrvatski: *Pokret 26. srpnja*; skraćeno **M-26-7**) je bila kubanska revolucionarna organizacija koju je predvodio Fidel Castro, a koja je 1959. godine bila ključna u svrgavanju Fulgencija Batiste i uspostavi komunističke vlade na Kubi.

## Historija
Naziv pokreta potječe od neuspjelog napada na kasarne Moncada u Santiagu, a koji se odvio 26. srpnja 1953. godine. Nakon neuspjelog napada, pokret se reorganizirao u Meksiku tokom 1955. godine, a predvodila su ga 82 revolucionara u egzilu, a među kojima Fidel Castro, Raúl Castro, Camilo Cienfuegos, Huber Matos i Juan Almeida Bosque. Njihov zadatak bio je organizirati discipliniranu gerilsku vojsku koja bi se borila protiv Batistinog režima. Dana 2. prosinca 1956., 82 osobe su isplovile iz Tuxpana u Meksiku na brodu *[[Granma (jahta)|Granma]]* za Kubu s ciljem organiziranja revolucije.

Revolucionarni pothvat je doživio težak udarac na samom početku - uplovili su tokom dana i bili napadnuti od strane ratnog zrakoplovstva, pretrpjevši teške gubitke. Revolucionari su razdvojeni te su lutali otokom danima s jako malo opreme. Ubrzo ih je njihov seoski vodič izdao vlastima te je došlo do zasjede u kojoj je ubijeno još revolucionara. U tom je trenutku Fulgencio Batista pogrešno objavio kako je Fidel Castro ubijen. Na kraju je od 82 osobe koje su doplovile na Kubu, samo njih 12 uspjelo doći do lanca Sierra Maestra, gdje su se regrupirali. Liječničku pomoć pružio im je Che Guevara, koji je studirao medicinu. Ovaj događaj bio je prva faza Kubanske revolucije, koja je zaključena 1. siječnja 1959. godine pobjedom Castrovih revolucionara.

Nakon svrgavanja Batiste, pokretu su se pridružili i liberali i protivnici Batiste koji nisu bili komunisti. Došlo je do ujedinjenja svih pokreta u Ujedinjenu partiju kubanske socijalističke revolucije, koja je 1965. godine postala Komunistička partija Kube. Kada je postalo jasno da će Castro uvesti marksističko-lenjinistički sustav na Kubu, došlo je do pobune partijskih disidenata i Sjedinjenih Država. U travnju 1961., CIA je organizirala neuspjelu invaziju u Zaljevu svinja s ciljem svrgavanja Castra. Iako je pokret formalno dokinut, njegova zastava se i danas nalazi na kubanskim vojnim uniformama i nastavlja biti simbolom kubanske revolucije.

## Povezano
* Kubanska revolucija

## Vanjske veze

* Guide to the Cuban Revolution Collection, Manuscripts and Archives, Yale University Library
* Fidel Castro and the founding of the 26th&nbsp;of July Movement
* ''El Cubano Libre'' Articles by Che Guevara from the Sierra Maestra
Bjesovi

***Bjesovi*** (), na prostoru bivše Jugoslavije također poznat i pod naslovom ***Zli dusi***, je roman ruskog književnika Fjodora Dostojevskog originalno objavljen u nastavcima u časopisu *[[Ruski vjesnik]]* 1871. i 1872. godine. Inspiraciju za roman su pružili stvarni događaji vezani uz ubistvo petrogradskog studenta Ivanova koje je nekoliko godina počinila grupa radikala na čelu sa Sergejem Nečajevim. Radnja je smještena u provincijski grad u Rusiji (za koji većina kritičara i historičara vjeruje da je temeljen na Tveru) i prikazuje kako grupa lokalnih liberalnih intelektualaca pokušava izvesti revolucionarni prevrat, a što sve dovede do eksplozije nasilja i tragičnih posljedica.

Dostojevski je roman objavio nakon povratka iz sibirskog progonstva gdje je doživio ideološku konverziju od liberalnog i radikalnog revolucionara u kršćanskog konzervativca. *Bjesovi* su velikim dijelom predstavljali njegov obračun sa bivšim istomišljenicima, odnosno kritiku zapadnih ideja o revoluciji i socijalizmu koje su sticale veliki dio pristaša među tadašnjom ruskom inteligencijom, a neke od njenih pripadnika potakle da autokratski caristički režim pokušaju svrgnuti terorističkim nasiljem. Usprkos toga, roman je bio podvgrnut cenzuri, odnosno izbačeno je poglavlje u kome je Dostojevski opisao kako jedan od likova seksualno zlostavlja 11-godišnju djevojčicu, i koje je tek naknadno objavljeno kao prilog djela. Roman je kasnije često od antikomunističkih i antisovjetskih krugova prikazan kao svojevrsno alegorijsko predskazivanje represije i apokaliptičkog nasilja koje će zadesiti Rusiju pod boljševičkim režimom.

Film je nekoliko puta bio ekraniziran, uključujući *[[La Chinoise]]*, znameniti politički film Jean-Luc Godarda.

## Vanjske veze
* «Бесы» в проекте «Федор Михайлович Достоевский. Антология жизни и творчества»
* ''У Тихона'' , ненапечатанная глава была набрана для журнала *Русский Вестник*, но исключена цензурой из-за сцены растления Ставрогиным малолетней девочки.
Đorđe Pura

**Đorđe Pura** (Sarajevo, Kraljevina SHS, 20. novembar 1923 – Beograd, Jugoslavija, 10. septembar 1987) je bio srpski glumac.

## Uloge

|-
| 1979. || Osma ofanziva || Jovandeka Babić
|-
| 1972. || Građani sela luga || trgovac Steva
|-
| 1972. || Sarajevski atentat || Mitar Perović
|-
| 1968. || Višnja na Tašmajdanu || 
|-
| 1968. || Sunce tuđeg neba || Ibrin otac
|-
| 1967. || Kad budem mrtav i beo || 
|-
| 1967. || Dim || 
|-
| 1967. || Bokseri idu u raj || obućar Jova
|-
| 1967. || Skupljači perja || islednik
|}

## Vanjske veze
*
Braća i sestre

***Braća i sestre*** je jugoslovenska crno-bela TV-drama nastala u produkciji Radiotelevizije Beograd i originalno emitovana 1967. godine. Režirao ga je Ivan Hetrih, a scenario je pisao Čedomir Cvetković prema romanu danskog pisca Hansa Kristijana Branera.

## Uloge

## Vanjske veze
*
Braća i sestre (razvrstavanje)

***Braća i sestre*** može označavati:

**[[Braća i sestre]]*, jugoslavenska TV-drama iz 1967. godine, rež. Ivan Hetrich
*''Brothers and Sisters'' (film), britanski igrani film iz 1980. godine
**[[Fratelli e sorelle]]*, italijanski igrani film iz 1992. godine
*''Brothers & Sisters'' (TV serija), američka dramska TV-serija (2006-2011)
Hans Christian Branner

**Hans Christian Branner** (Ordrup, 23. jun 1903  – Kopenhagen, 23. april 1966) bio je danski književnik. Opus mu je karakteriziralo prikazivanje pojedinaca u stanju krize, odnosno nastojanje da se njihovi problemi objasne kroz Freudove psihološke ideje. Godine 1960. je postao članom Danske akademije.

## Izvori

## Vanjske veze
* H.C. Branner på Dansk Forfatterleksikon
* 
* 
*
Budućnost sveta

***Budućnost sveta*** je jugoslovenska TV drama napravljena u produkciji Radiotelevizije Beograd i premijerno prikazana 1967. godine. Režirala ga je Mirjana Samardžić prema scenariju Milovana Danojlića.

## Uloge

## Vanjske veze
*