WhatsApp

**WhatsApp** eke sêngbê-ôko lêngbï tî âla-âla tî mo-kodôrö-sängö mîngi na tî Internet tî âla kodôrö-wali yë. Bê sï pepe nî na Amerika ôko (United States) na ngû tî 2009, sï kodôrö-sängö nî lêngbï tî âla mïngi, pâsi milîâri ûse na âködörö. WhatsApp sï dê na ndâ tî Meta Platforms (Facebook) sï na Zuckerberg nî.

## Bûngbi

WhatsApp lêngbï tî âla-âla tî mo-kodôrö-sängö lö. A kodôrö-sängö nî lêngbï tî âla-âla tî Internet na âkumba yê tî mbeni âla. Mîngi âmveni tî mo lö âla âködörö-sängö na âla-âla yê tî âsëndâ saba, video na mo-âla, sï âyekê-lêge tî sängö-yângâ lö.

Âla-âla tî WhatsApp âkua tî:
* Saba-âla na mbeni âla sô na âla mïngi
* Âsëndâ saba, video, terêzï (document) na âbokûa âla
* Kamâra na video tî âla-âla
* Âla-âla tî kpängbâ (group chat)
* Pâtira-mbênï (nî yeke nî na âdôrô so)
* Business Account na âtene mo-bakarâ

## Bûngbi tî bâa

### Âbûngbi na sô tî bâa

WhatsApp âbûngbi na ngû tî 2009 na âla nî yeke Brian Acton na Jan Koum. Âla ûse bê âla-bakarâ tî ndâ Yahoo! ôko sï. Tî lêgë tî WhatsApp âyeke na "What's up?" - yângâ-mökötö tî Anglais tî âgoro-yângâ.

### Facebook/Meta tî zî

Na ngû tî 2014, Facebook ôko (sî Meta Platforms nî) zî WhatsApp na Dollar milîâri 19. A zî nî âyeke zî kêtê tî technology start-up company yë. Na tene nî, Jan Koum na Brian Acton dû na Facebook sï Board of Directors.

## Âbakarâ na âkodôrö

### Mîngi âmveni âkua tî âla

WhatsApp âkua na kodôrö-sängö-âla pâsi milîâri ûse. Âködörö tî âla-âla nî âyeke:

* **Amerika**: Pâsi million 78
* **[[Hindïi]]**: Million 487
* **[[Bresîli]]**: Million 169
* **[[Ndonîsïi]]**: Million 158
* **Kodôrö-Afrika** sï mo-âla: Million mïngi

### Na [[Bêafrîka-Tî-Kêtê-Republik|Ködörösêse-Bêafrîka-Tî-Kêtê]]

Na Ködörösêse-Bêafrîka-Tî-Kêtê, WhatsApp lêngbï tî âla-âla kêtê tî mo lö. Sängö yeke yângâ-oko tî lêge tî Ködörösêse-Bêafrîka-Tî-Kêtê na Farânzi. Mo âkua tî WhatsApp na Sängö pêpê gï mo âkua tî âkodâ-yângâ tî Sängö na Farânzi.

## Âbokûa âla na âkodôrö

### Âsëndâ

Âla âkua tî âsëndâ âbokûa âla âsô na:
* **JPEG/PNG**: Terêzï na âsëndâ
* **GIF**: Âsëndâ tî yeke mû
* **TIFF, BMP**: Âbokûa-terêzï so

### Video

WhatsApp gûndâ âla tî âsëndâ video tî:
* **Bôngbi**: 16 MB kêtê
* **Wâlï**: Minute 5 kêtê
* **Format**: MP4, AVI, MOV

### Âla-âla tî kpängbâ

Âkumba âla âkua tî fâa âla-âla tî kpängbâ:
* **Kêtê**: Âla 256
* **Admin**: Âla tî bâa-fûngbi
* **Ânga tî kpängbâ**: Beschreibung
* **Âsaba**: Kpângbâ-foto

## Ôko-ngangû

### E2E Encryption

WhatsApp âkua tî ôko-ngangû lêngbï âyeke "End-to-end encryption". A ôko-ngangû nî gûndâ tî âla tî âsëndâ, âla-âla na âbokûa so âke ngangû. WhatsApp mû âkua tî kodôrö âla-âla tî mo sï.

### Pâmösïngö-Âla

* **Mo-ngbângö tî yângâ**: Mo-yângâ na mo-âla
* **Kôdê-mbênï**: Code tî WhatsApp Web
* **Fingerprint/Face ID**: Na âsïndâ so

## Bakarâ

### WhatsApp Business

WhatsApp Business lêngbï tî âla-bakarâ kêtê tî:
* **Katalog**: Âbokûa tî âla-vêndâ
* **Auto-reply**: Âyângâ-zurûku tî otömatîki
* **Label**: Âla-môdââ tî âkumba-âla
* **Statistics**: Âkumba-yângâ tî bakarâ

### WhatsApp Business API

Na âla-bakarâ tî ndê-kêtê, WhatsApp Business API gûndâ tî:
* Âla-âla na âkumba mïngi
* Chatbot tî otömatîki
* Payment integration
* CRM software connection

## Âtene-sô

### Kamâra na video tî âla-âla

WhatsApp âkua tî:
* **Voice call**: Mô-yângâ
* **Video call**: Video-yângâ
* **Group call**: Âla âsô âla-âla
* **[[Web]]**: WhatsApp Web na computer

### WhatsApp Web

WhatsApp Web gûndâ âla tî âkua WhatsApp na âla tî:
* Computer Windows, Mac, Linux
* Browser: Chrome, Firefox, Safari, Edge
* QR Code na âsïndâ âkua tî connection

## Status na Story

### WhatsApp Status

Âla âkua tî âsëndâ Status na:
* **Terêzï**: Âsëndâ na text
* **Video**: 30 seconds kêtê
* **Timer**: 24 hours kêtê

## Âproblem âla na âtârâ-kôdê

### Misinformation

WhatsApp âyeke na âproblem tî âyângâ-kôbe (fake news):
* **Forward limit**: 5 âla kêtê
* **Slo-forward**: Âgoro-âsëndâ
* **Fact-checking**: Na âdôrô so

### Privacy

Âtara-kôdê tî privacy na WhatsApp:
* **[[Meta Platforms|Meta]] sharing**: Âkôdê-kôbe
* **Government requests**: Âyângâ-kôdê
* **Data backup**: Na Google Drive/iCloud

## Âdôrö-sô na âtûku

### [[Android]]

* Android 4.0.3 wala pekô
* Google Play Services
* Internet connection
* Âla-mokötö (phone number)

### [[iOS]]

* iOS 10 wala pekô
* App Store account
* Internet connection  
* Âla-mokötö (phone number)

### [[Desktop]]

* WhatsApp Web (browser)
* WhatsApp Desktop application
* Windows 8+ wala macOS 10.10+

## Âyângâ-mabûku na âzobô

### Âyângâ-mabûku

WhatsApp âkua na âyângâ âsô:
* Afar
* Albanian
* Arabî
* Sängö
* Bengali
* Shinôa
* Anglais
* Farânzi
* Âlemân
* Hindi
* Zâpôn
* Pôrtugarêze
* Rusî
* Panyôl
* Swahîlî

Na âdôrö so pâsi yângâ 60 kêtê.

### Zöbô-âkua

WhatsApp âkua na âzöbô-âkua tî:
* Google Translate integration
* Third-party translation apps  
* Built-in translation features na Samsung âsïndâ so

Âla-app so âkua tî zöbô Sängö na âyângâ so na WhatsApp.

## Âla-vûru

### Âkötöngöö tî âla

Mo âkua tî îa âla-vûru na WhatsApp:
1. **Âkumba-âla tî block** (mo tî âyeke bâdâ)
2. **Report** na WhatsApp
3. **Delete conversation**
4. **Admin control** na âla-âla tî kpängbâ

### Âkötöngöö tî account

Na âkötöngöö tî account:
* **Privacy settings**
* **Blocked contacts**
* **Two-step verification**
* **Delete account**

## Âbûngbi tî sï na wâlï-kôdê

### Târâ-ködôrö

Na ngû 2025, WhatsApp âyeke na:
* Âla milîâri ûse na kodôrö-sängö
* Kodôrö pâsi 180+
* âla-âla milîâri 100+ na lô tî kêtê

### Ködörösêse-Bêafrîka-Tî-Kêtê

Na Ködörösêse-Bêafrîka-Tî-Kêtê:
* Âla million 2+ âkua WhatsApp
* 80% tî âla âkua âsïndâ âkua WhatsApp
* Bakarâ âkua WhatsApp Business kêtê

## Âtene tî sï-kôdê

### AI na Machine Learning

WhatsApp âyeke mû kôdê tî:
* **Spam detection** - îa âla-âla tî bâdâ
* **Language translation** - zöbô âyângâ
* **Content moderation** - kötöngöö tî âbokûa
* **Business automation** - bakarâ otömatîki

### Âtene-ngbângö

Âtene-ngbângö tî sï-kôdê:
* **Multi-device support** - âsïndâ sô na tî kêtê
* **Improved video quality** - video lêngbï
* **Payment services** - pâtira-mbênï bakarâ
* **Enhanced business tools** - âbakarâ-bâa lêngbï

## Âfî âla

* Meta Platforms
* Facebook
* Instagram
* Telegram
* Signal
* Viber
* WeChat
* LINE

## Âsango âfî

* Internet
* Smartphone
* Social media
* Instant messaging
* End-to-end encryption
* Mobile app

## Âkumba-yângâ