open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
سنڌ ۾ جبلن تي قديم نقش نگاري

**سنڌ ۾ جبلن تي قديم نقش نگاري** انگريزي (Ancient Rock Carvings of Sindh) پاڪستان جي صوبي سنڌ ۾ جبلن تي ٿيل نقش نگاري کيرٿر جابلو سلسلي ۾ ڳولي لڌي وئي آهي. کيرٿر جابلو سلسلو 190 ميل (300 ڪلوميٽر) جي ڊيگھ ۾ اتر کان ڏکڻ طرف جيڪب آباد ضلعو، قمبر شهدادڪوٽ ضلعو، دادو ضلعو، ڄامشورو ضلعو کان ڪراچي تائين وپکڙيل آهي.

## نقش نگاري جا ماڳ
جبلن تي ٿيل نقش نگاري وارا ڪيترائي ماڳ ڳولي لڌا ويا آهن. انهن ۾ جوهي تعلقي ۾ نئي نلي جي وهڪري ۾ حُر ڍورو، پيپر چورو، زيني ڍورو ۽ سزومزو ڍورو جڏهن ته جوهي شهر کان 35 ڪلوميٽرن جي مفاصلي تي جوهي تعلقو دادو ضلعي جي حدن ۾ گاج ندي جي ماٿري ۾ ڪيتريون ئي ڍوريون۽ ڍورا آهن جن ۾ شڪلوئي ڍوري، بزگر چوري، ميٽ ڍوري، فيضو گهروٽي ڍوري، سڪي ڍبڍ، قربان ڍورو قابل ذڪر آهن. نئي نلي ڀرسان ڪلري ڍورو،پاڇل ڍورو، نئي تڪي وٽ خاشاني ڍورو به جوهي تعلقي ضلعي دادو ۾ آهن. ساڳي وقت قمبر ويجهو نئي مزناڻي، ساهار ۽ خريجيلاڙڪاڻو ضلعو (هاڻ ضلعو قمبر شهداد ڪوٽ) ۽ نئي دلان خيرپور ناٿن شاه تعلقو ضلعو دادو ۾ ڄاڻايل نئين جي ڪناري جبلن تي قديم نقش نگاري موجود آهي. جبلن تي نقش نگاري جو هنر کيرٿر جبل ۾ سالاري، کربي، راڌا، سنگهرو، بري، کينجي،ڇاهر، سيتا، انگئي کنڌاني، ڪڪڙاني،هليلي، ٻنڌڻي، نئيگ، اوشو ۽ بزگر نئين جي ڪناري پڻ ملي آهي. جبلن تي چٽسالي جو هنر گڏاپ ڪراچي جي علائقي ۾ به مليو آهي. بنان شڪ جي جوهي تعلقو، دادو ضلعو هن هنر ۾ شاهوڪار آهي.

## نقش نگاري
نقش نگاري ۾ مختلف قسم جون شيون جبلن تي کرڙي اڪريون ويون آهن. انهن ۾ ڍڳي گاڏي، سن ٽاور، هڪ سڱا جانور، سرھ، گڊ، ٻارهن سڱا، ٿوهي وارا ڍڳا، ڍڳيون، ٻڌمت جا ڪيترائي ٺلھ،شينهن، بگهڙ،اُٺ، ناچڻيون سواستيڪا تير ڪماڻ، شڪاري،اُٺ سوار، گھوڙي سوار،بندوقون،تلوارون عورتون مرد، ناچڻيون، ڦيٿا ڊاٽس زردشتين جا دخمه، باھ وارا مندر (Fire Temple) وغيره اڪريل آهن. جبلن تي نقش نگاري ۾ ٻُڌمت حاوي آهي. قديم برهمي ، سنڌو تهذيب ۽ خروشٿي لکتون به نقش ٿيل آهن

## قدامت
ڪجهه ماهرن جوخيال آهي ته هي نقش نگاري جديد پٿر جي دور يا نيوليٿڪ (Neolithic) ۽ ڪئلڪوليٿڪ (Chalcolithic)جي دور ۾ نقش نگاريٿيل آهي ۽ ڪي ماهران راءِ جا آهن ته هيءُ نقش نگاري ڪنجهي يا ٽامي(Bronze Age) جي دور کان مڊويل عرصي ۾ جبلن تي ڪئي وئي.

## حوالا

زمرو:بصري فنون
زمرو:پٿر آرٽ
زمرو:سنڌ جي تاريخ
زمرو:سنڌ ۾ جبلن تي نقش نگاري
زمرو:سنڌ ۾ قديم آثار
زمرو:فن
بينظير انڪم سپورٽ پروگرام

thumb|پروگرام بينظيرڀٽو جي نالي سان منصوب ڪيو ويو
**بينظير انڪم سپورٽ پروگرام**:**Benazir Income Support Programme**: (BISP) وفاقي حڪومت جو غربت کي گھٽائڻ لاء جولائي 2008 ۾ شروع ڪيل پروگرام جنھن ۾ غريب ماڻھن کي مدد ۾ مفت رقم فراهم ڪئي ويندي آھي پاڪستان ۾ سوشل سيفٽي نيٽ پروگرامن ۾ ملڪ جو سڀ کان وڏو پروگرام آھي 2016 ۾ ھن پروگرام تحت  900 ملين ڊالر يا 90 ارب روپيا 54 لک ماڻھن۾ تقسيم ڪيا ويا. يونائيٽيڊ ڪنگڊم جيڊپارٽمينٽ آف انٽرنيشنل ڊولپمينٽھن پاڪستاني پروگرام جو سڀ کان وڏو مددگار آهي.2016 ۾ ان ڊپارٽمينٽ 244 ملين ڊالر يعني پروگرام جو 27 سيڪڙو رقم فراهم ڪئي باقي رقم پاڪستان جي حڪومت ڏني. ھن پروگرام جي شروعات پيپلزپارٽي جي حڪومت ۾ وزيراعظم يوسف رضا گيلاني ڪئي  بعد ۾ مسلم ليگ (نواز) جي حڪومت ۾ وزيراعظم نوازشريف  ان کي ساڳي نالي سان جاري رکيو.

## حوالا
گهريلو ڪانءُ

**ڪانء** جنھن کي اردو ۾ کوا  چوندا آهن ۽ ان جو حياتياتي نالو ڪاروس اسپلينڊس  corvus splendes آھي. اھو سنڌ جو ھڪ عام پکي آهي. ان کي انگريزي م  ڪولمبو جو ڪانء پڻ چون ٿا. اھو ايشيا خصوصن ڏکڻ ايشيا ۾ عام ٿئي ٿو.ان کان علاوه ٿائيلينڊ، مالديپ، ايران ، ڏکڻ آفريقا خصوصن تنزانيا ۾ به ملي ٿو. ان جو مٿو ،پير ،چھنب، ٽنگون پڇ ۽ پر ڪارا ھوندا آھن پر ان جي ڳيچي ۽ سينو ھلڪي سرمائي رنگ جا ھوندا آھن. ان جو قد جيڪ ڊا (JACKDAW) ۽ ڪئريون ڪرو (CARRION CROW) جي وچ وارو ھوندو آھي جيڪو لڳ ڀڳ 40 سينٽي ميٽر آھي پر اھو انھن ٻنهي پکين جي ڀيٽ ۾ سنھڙو ٿئي ٿو. بحري جهازن وسيلي ان جي جنس آسٽريليا پڻ پھتي پر جلد ختم ٿي وئي. نيدرلينڊز  جي بندرگاهه ھوڪ آف ھالينڊ ۾   به ڪانء جي ھي جنس 1998 کان نظر اچي پئي.ڪانء جو ھي قسم ھميشه انساني آباديءَ ڀرسان رھندو آھي ۽ پنھنجا آکيرا ڊگھن وڻن تي ٺاھيندو آهي. ھن نسل جا ڪانء جي مادي 3 کان 6 آنا لاھيندي آھي.ھي پکي جاندارن جي ڪورڊيٽا فائلم يا ڪورڊيٽا بڻ سان تعلق رکن ٿا.

thumb|250pxthumb|250px

## ڪانءُ جا آنا
هيءَ ڪاري رنگ جو ٿيندو آهي. ننڍڙن ٻارن جي هٿن مان کاڌي جي شيءَ کسي ويندو آهي ۽ چالاڪ پکي آهي. وڻن جي ٽارين ۾ اهڙن مٿانهن هنڌن تي آکيرو ٺاهيندو آهي ۽ آنا لاهيندو آهي جتي ڪوبه چڙهي پهچي نه سگهي. ڪوبه اُنهيءَ وڻ تي چڙهندو ته مادي اُن کي ٺونگا هڻي، ڪان ڪان ڪري ڏاڍو گوڙ مچائيندي آهي. هن پکيءَ کي ڪانگ به چوندا آهن.

## ڪانوءَ جا ٻچا
آکيري ۾ ڪانء جا ٻچا

## حوالا

زمرو:پکي
راني پور،بنگلاديش

راني پور: بنگلاديش جي ڏکڻ وچ واري ڊويزن باريسل جي ضلعي بارگونا جي ھڪ ڳوٺ جو نالو آھي.
## حوالا
ليور برادرز

[thumb|[ليور ھائوس، نيويارڪ سٽي]]

ليور برادرس: برطانيا جي مئنيوفيڪچرنگ ڪمپني  1885 ۾ قائم ٿي .ان ڪمپني جو بنياد ٻن ڀائرن وليم ھيسڪيٿ ليور (William Hesketh Lever)(1851۾ جنم ۽1925۾ وفات) ۽ جيمز ڊارسي ليور(James Darcy Lever)(1854 ۾ جنم ۽ 1916 ۾ وفات) گڏجي وڌو ۽ صابڻ جي پراڊڪٽ شروع ڪيائون. 1930 ۾ ليور برادرز ڪمپني مارجرين يوني(Margarine Unie)سان  انضمام ڪري يوني ليور ڪمپني ۾ تبديل ٿي وئي.

### تاريخ
وليم ۽ جيمز جو پيء ڪرياني جو دڪان ھلائيندو ھو پر ھنن ڀائرن وارنگٽن(Warrington) ۾ صابڻ جو ڪاروبار شروع ڪيو. ھنن بولٽن (Bolton) شھر جي ھڪ ڪيمسٽ وليم ھوگ واٽسن (William Hough Watson) کي ڪاروبار ۾ حصيدار ڪيو جنھن ھڪ نئون صابڻ ايجاد ڪيو ھو جنھن م ھن گليسرين ۽ سبزين جو تيل استعمال ڪيو ھو. ان صابڻ جو نالو شروع ۾ ھني سوپ ۽ بعد ۾ سن لائيٽ سوپ رکيو ويو.1988 ۾ ان جي پيداوار ھفتيوار 450 ٽن ٿي وئي.ڪاروبار ۾ اضافي سان ھنن پيداواري يونٽ برومبورو  (/Bromborough) ورل پيننسولا (Wirral Peninsula)جي لڳ قائم ڪيا .ورل پيننسولا ڀرسان انھن جو سن لائيٽ صابڻ جو ڪارخانو جتي قائم ٿيو اھو ڳوٺ ھاڻي پورٽ سن لائيٽ سڏبو آھي 
جيمز ڪمپني ۾ ڪڏهن بہ ڪو خاص حصو نہ ورتو رڳو ڪمپني جو ڏائريڪٽر رھيو. وليم اصل ڪمپني کي ھلائيندڙ ھيو. 1887 ۾ جيمز ذيابيطس جي بيماري جي ڪري ڊائريڪٽرشپ تان استعيفا ڏئي. 
### ڏکڻ ايشيا ۾ ڪاروبار
ليور برادرز برٽش انڊيا ۾ ڪاروبار جي شروعات 1888 ۾ سن لائيٽ صابڻ جي وڪري سان ڪئي.1895 ۾ ھن ڪمپني اتي لائيف بواء صابڻ جي ڪاروبار جي ابتدا ڪئي ۽ ڪجهه عرصي بعد اتي ڪمپني لڪس صابڻ ۽ وم (vim) جي بہ شروعات ڪئي.1918 ۾ ڪمپني وناسپتي گيھ جي شروعات ڪئي ۽ 1937 ۾ ڪمپني اتي ڊالڊا جي شروعات ڪئي. 1933 ۾ ليور برادرز انڊيا جي نالي سان ڪمپني قائم ڪئي وئي.1940 واري ڏھاڪي ۾ ڪمپني ڊالڊا جي ڪارخاني لڳائڻ لاءِ رحيم يار خان جي چونڊ ڪئي.رحيم يار خان واري فيڪٽري جي تعمير 1949 ۾ شروع ٿي. صادق آئل اينڊ الائيڊ ملز جو افتتاح وزيراعظم خواجه ناظم الدين ھٿان 1952 ۾ ٿيو ۽ ان سال پاڪستان ۾ ڊالڊا بناسپتي گھ جي شروعات ڪئي وئي.فيڪٽري جي تعمير دوران چيف انجنيئر ايڇ. اي. سنوڊن(H.A.Snowdon) خيمي ۾ رھيو ھو ۽ ان جي زال کيس ڇڏي واپس انگلينڊ ھلي وئي ھئي.1952 ۾ ڪمپني پنھنجو ھيڊ ڪوارٽر بہ رحيم يار خان منتقل ڪرڻ جو فيصلو ڪيو.

## حوالا
ايلفائينسٽون اسٽريٽ (ڪراچي)

**ايلفائينسٽون اسٽريٽ** (انگريزي: Elphinstone Street) ڪراچي جي صدر واري تجارجي علائقي جي هڪ روڊ جو نالو آهي.

هن روڊ جو نالو بمبئي جي گورنر مائونٽ اسٽورٽ ايلفائينسٽون جي نالي تان رکيو ويو.ان کي ماڻھو مختصر لفظ ۾ ايلفي اسٽريٽ سڏيندا ھيا ۽ برٽش انڊيا جي ڪراچي جي ھيء بازار ايڏي تہ مشھور ھئي جو کيس ڪائنات جو مرڪز چوندا ھيا. برطانوي دور ۾ اتي جي مشھور دڪانن ۾ غلام محمد اينڊ سنز نالي درزي جو دڪان, بلس اينڊ ڪمپني نالي زيبائشي دوڪان، ايمسن ڊيري اسٽور شامل ھئا.

ھتي جي دڪانن تي امپورٽيڊ شيون ڪثرت سان ملنديون هيون جن ۾ سوئيٽزرلينڊ جو شراب، چاڪليٽ، ڊينش ۽ ڊچ ورائيٽي ميسر ھئي. پاڪستان ٺھڻ کان پوءِ ھن روڊ  جو نالو تبديل ڪري زيب النساء اسٽريٽ رکيو ويو.

## هڪ دلڪش روڊ
ايلفائينسٽون اسٽريٽ جي چوڌاري تمام خوبصورت عمارتون موجود هيون، هتي کاڌي پيتي توڙي نشي پتي جا ريسٽورنٽ عام جام هوندا هئا، جنهن لاءِ هتي ڪامورن جي آمد هوندي هئي ۽ ان لاءِ هن روڊ کي صاف سٿرو رکيو ويندو هو. آزادي کان اڳ هن روڊ جي ڪراچي ۾ تمام گھڻي اهميت هوندي هئي. 

## حوالا

زمرو:سنڌ جا روڊ
پاڪستان ٽيليويزن ڪارپوريشن

**پاڪستان ٽيليويزن ڪارپوريشن**:
**Pakistan Television Corporation** :, مختصر نالي پي.ٽي.وي.: PTV: ھڪ پبلڪ ۽ ڪمرشل براڊڪاسٽنگ ٽيليويزن نيٽورڪ آھي جنھن جو مرڪزي ھيڊ ڪوارٽر اسلام آباد ۾ آھي.

### پي ٽي وي جو قيام
پاڪستان ۾ سڀ کان اول فلپس ٽي وي ڪراچي ۾ آڪٽوبر 1962 ۾ نشريات شروع ڪئي.ان جي پروگرامن ۾ قرآن جي تلاوت، خبرون، عام معلومات، شو ۽ موسيقي شامل ھيا. اھو چينل 6:00 بجہ شام کان رات جو 9:30 تائين نشر ٿيندو ھو.ان جي دائري وڌائڻ لاءِ فلپس ڪمپني 200 ٽيليويزن درآمد ڪيا ۽ ڪراچي جي پبلڪ وارين جاين، ڪلبن، تعليمي مرڪزن، اسپتالن، ھوٽلن ۽  باغن ۾ ٽيليويزن سيٽ رکي چينل جي مشھوري ڪئي. ڪمپني ڪجهه سيٽ مخصوص شھرين کي بہ گفٽ ڪيا.ان سڄي مھم مان توقع ھئي تہ فلپس ڪمپني سان حڪومت پائليٽ ٽي وي شروع ڪرڻ جو معاهدو ڪندي پر حڪومت معاهدو جپان جي نپن اليڪٽرڪ ڪمپني سان معاهدو ڪري ڇڏيو. جنھن ڪمپني جي حصيداري وزير علي اينڊ انڊسٽريز سان ھئي.پائليٽ ٽي وي جي پھرين اسٽيشن ريڊيو پاڪستان لاھور جي آفيس واري ميدان تي قائم ڪئي وئي ۽ سن جي نشريات 26 نومبر 1964 ۾ شروع ڪئي وئي.صدر ايوب خان اسلم اظھر کي ان جو چيئرمين ۽ مينيجنگ ڊائريڪٽر مقرر ڪيو. ان پائليٽ ٽي وي جي نشريات روزانو 3 ڪلاڪ ۽ ھفتي ۾ ڇھ ڏينھن ھلائي وئي جو سومر جي ڏينھن ان جي موڪل رکي وئي.ٽي وي سيٽ عوامي ھنڌن تي رکيا ويا.نتيجي ۾ ٽريفڪ جام ٿيڻ لڳا جنھنڪري ڪجهه سيٽ ھٽايا ويا. اھا نمائش 90 ڏينھن تائين جاري رکي وئي. ھڪ پرائيويٽ ڪمپني نپن اليڪٽرڪ ڪمپني(NEC) ،گوشو ڪمپني جاپان، برطانيا جيٿامسن ٽيليويزن ۽ حڪومت پاڪستان جي اشتراڪ سان قائم ڪئي وئي جنھن جو نالو ٽيليويزن پروموٽرز ڪمپني رکيو ويو جنھن جو لوگو (logo) آرٽسٽ عبدالرحمان چغتائي کان ڊزائين ڪرايو ويو جنھن ريڊيو پاڪستان جو لوگو پڻ ٺاھيو ھو.ڪمپني 8000 ٽيليويزن سيٽ درآمد ڪيا جيڪي 800 کان 1000 ماڻھن کي وڪيا ويا.بعد م حڪومت فرم کي پاڪستان جي اندر ٽيليويزن سيٽ ٺاھڻ جي اجازت ڏني ڇڏي ۽ ٽن سالن ۾ پاڪستان ۾ ٽيليويزن سيٽن جو تعداد اندازي مطابق 45000 ٿي ويو .ان وقت ٽيليويزن پروموٽرز ڪمپني جو نالو تبديل ڪري پي ٽي وي PTV رکيو ويو جيڪا ھڪ پبلڪ لميٽيڊ ڪمپني ھئي..
## حوالا

زمرو:پاڪستان ٽيليويزن ڪارپوريشن
زمرو:نشريات
زمرو:ابلاغ عامه
زمرو:اردو ماس ميڊيا
زمرو:سنڌي ماس ميڊيا
زمرو:پنجابي ماس ميڊيا
زمرو:پشتو ماس ميڊيا
زمرو:بلوچي ماس ميڊيا
زمرو:براهوي ماس ميڊيا
زمرو:ڪشميري ماس ميڊيا
زمرو:سرائيڪي ماس ميڊيا
زمرو:هندڪو ماس ميڊيا
زمرو:پاڪستان ۾ ٽيليويزن 
زمرو:براڊڪاسٽنگ ڪمپنيون
زمرو:پاڪستان ۾ ماس ميڊيا   
زمرو:پاڪستان ۾ ابلاغ عامه جا ادارا
زمرو:20 صدي ۾ قائم وڏي پيماني تي ميڊيا
زمرو:پاڪستان حڪومت جي ملڪيت ڪمپنيون
زمرو:پاڪستان جا وفاقي ادارا ۽ گماشتگيري
جيلينا آسٽاپينڪو

thumb|175px|آسٽاپينڪو 2016 ۾ ومبلڊن چئمپينشپ دوران
جيلينا آسٽاپينڪو: **Jeļena Ostapenko**: جيڪا الونا آسٽاپينڪو جي نالي سان مشهور آهي 8 جون1997 ۾ ريگا شھر جي ھڪ مشھور فٽ بالر جي گھر ۾  پيدا ٿي  ليٽويا جي ھڪ پروفيشنل ٽينس جي رانديگر آھي. 19 مارچ 2018 تي وومينس ٽينس ايسوسيئيشن (WTO) جي ورلڊ رينڪنگ ۾ پنجين نمبر تي آئي.2017 م ھن فرينچ اوپن سنگلز ٽائيٽل کٽيو.

thumb|175px|left|سن 2017 ۾ فرينچ اوپن کثيندي

## حوالا
گڊ فرائيڊي

**گڊ فرائيڊي** يا **مقدس جمعو** عيسائي مذهب وارن جو عقيدو آهي تہ عيسي مسيح کي جمعي ڏينهن صليب تي چاڙھيو ويو هو، تنھنڪري اھي ان ڏينھن کي ايسٽر وارو جمعو سڏي عيسي مسيح جي موت کي ياد ڪندا آھن.گرجا گھرن ۾ وڃي عبادت ڪندا آهن ء ان ڏينھن جو غم ڪندا آهن. اھو ڏينهن انجيل طرفان مخصوص ناھي ڪيل.انھن جي عقيدي مطابق جيڪو عيسائي  چاھي تہ گرجا ۾ وڃي شڪر گذاري جي دعا ڪري پنھنجي ان مذھبي خدا(عيسي مسيح) جي موت ۽ صليب تي جان ڏيڻ واري منظر کي ياد ڪري، ۽ اتي ڳائيندي خدا جي ثنا ڪري پنھنجي خدا جي صليبي موت جو پيغام ڏئي ان مقدس جمعي کي ان طرح ملھائي سگھي ٿو. پوري دنيا ۾ عيسائي اپريل جي مهيني ۾ ايسٽر کان اڳ جمعي کي گڊ فرائيڊي چئي ملھائيندا آھن ان ڏينھن عيسي مسيح کي بيت المقدس ۾ صليب تي چاڙھيو ويو هو. ان ڏينھن ھڪ روايتي جلوس بيت المقدس۾ ڪڍيو ويندو آهي جنھن ۾ ھزارين عيسائي شرڪت ڪندا آهن. ان جلوس ۾ ماڻھو ڪاٺي جا صليب کڻي انھن گھٽين مان گذرندا آھن جتان عيسي مسيح کي گذاريو ويو هو. ان رستي کي **ويا ڊولو روسا **  يا **ڏکن جو رستو** چوندا آهن. جلوس  **چرچ آف د ھولي سيپلڪر** تي گڏ ٿيندو آهي جنھن جاء تي عيسي مسيح کي صليب تي چاڙھيو ويو هو.

thumb|عيسي مسيح جي صليب تي چڙھڻ جو منظر ڏيکاريندڙ تصوير جيڪا سورھين صدي عيسويءَ ۾ ٿيوفينز ڪريٽن ٺاھي
عيسائين جو عقيدو آهي تہ صليب تي چڙھڻ کان پوءِ عيسي مسيح ٻيھر آچر ڏينهن زندہ ٿيو ھو تنھنڪري اھي ان ڏينھن ايسٽر سنڊي يا گڊ سنڊي ملھائيندا آھن.

## حوالا

زمرو:مذهبي ڏينهن
زمرو:موڪلون
زمرو:ارجنٽائن ۾ عام موڪلون
زمرو:اسپين ۾ عام موڪلون
زمرو:بارباڊوس ۾ عام موڪلون
زمرو:برازيل ۾ عام موڪلون
زمرو:بنگلاديش ۾ عام موڪلون
زمرو:ڀارت ۾ عام موڪلون
زمرو:پولينڊ ۾ عام موڪلون
زمرو:جرمني ۾ عام موڪلون
زمرو:جميڪا ۾ عام موڪلون
زمرو:چيڪ ريپبلڪ ۾ عام موڪلون
زمرو:ڏکڻ آفريڪا ۾ عام موڪلون
زمرو:ڊينمارڪ ۾ عام موڪلون
زمرو:زامبيا ۾ عام موڪلون
زمرو:سري لنڪا ۾ عام موڪلون
زمرو:سويڊن ۾ عام موڪلون
زمرو:سوئٽزرلينڊ ۾ عام موڪلون
زمرو:فرانس ۾ عام موڪلون
زمرو:فلپائن ۾ عام موڪلون
زمرو:فنلينڊ ۾ عام موڪلون
زمرو:ڪئنيڊا ۾ عام موڪلون
زمرو:گڏيل بادشاهت ۾ عام موڪلون
زمرو:گڏيل آمريڪي رياستن ۾ عام موڪلون
زمرو:لٿونيا ۾ عام موڪلون
زمرو:لکسمبرگ ۾ عام موڪلون
زمرو:مصر ۾ عام موڪلون
زمرو:ناروي ۾ عام موڪلون
زمرو:نائجيريا ۾ عام موڪلون
زمرو:نڪاراگوا ۾ عام موڪلون
زمرو:نيڌرلينڊز ۾ عام موڪلون
زمرو:هنگري ۾ عام موڪلون
زمرو:يوڪرين ۾ عام موڪلون
زمرو:يونان ۾ عام موڪلون
زمرو:آسٽريليا ۾ عام موڪلون
ميروخان

**ميروخان**: **Mirokhan**:قمبر شھدادڪوٽ ضلعي جي تعلقي ميروخان جو ھيڊ ڪوارٽر ۽ ھڪ ننڍو شھر آھي.ھن شھر کي تعلقي جو درجو 1915 ۾ مليو ان وقت لاڙڪاڻي ضلعي جو حصو ھيو . 2005 ۾ ھن شھر کي نئين ٺاھيل  ضلعي قمبر شھدادڪوٽ ۾ شامل ڪيو ويو . مشھور صوفي بزرگ ميان حامد حضوري جو مقبرو ھن شھر ۾ واقع آهي. ھن شھر ۾ تنيا، ڀٽي، گوپانگ، چانڊيا، مگسي، ابڙا، لغاري، وڌا، کيڙا، سيد ۽ ٻين مختلف ذاتين جا ماڻهو رھن ٿا.
راني پور، اتر پرديش

**راني پور**: Ranipur: انڊيا جي رياست اتر پرديش جي ضلعي جھانسي جي نگر پئنچايت جو ھڪ ننڍڙو شھر آھي.

زمرو: ھندستان جا شھر، وسنديون ۽ واھڻ
مارڪيٽ

**مارڪيٽ** مان ھيٺيون شيون مراد ٿي سگھن ٿيون:
*مارڪيٽ (جڳھ)

## طبعي مارڪيٽن جا قسم
* بازار
پڪا چانگ

**پڪا چانگ**:**Paka Chang**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي خيرپور جي تعلقي فيض گنج جو شھر ۽ تعلقي جو ھيڊ ڪوارٽر آهي. ھي شھر مھراڻ ھاء وي لڳ واقع آهي.
اسٽينسل

**اسٽينسل** (Stencil) مخصوص ڊزائين يا لکت جي خاڪي جو سانچو. ڌاتو يا پلاسٽڪ جي چادر يا پليٽ جنھن ۾ آرپار سوراخن جي صورت م ڪا لکت يا ڊزائين ٺھيل ھوندي آھي.اھا ڪنھن بہ شئي جي مٿان رکي ان جي مٿان سوراخن ۾ رنگ ڀربو آهي تہ اھا لکت يا ڊزائين ان شئي تي ڇپجي ويندي آهي.
ٿوڪ فروش

thumb|پاليش جو ٻڌو واپار ڪندڙ يورو ڪيش گروپ جو صدر دفتر.

**ٻڌي جو واپاري** يا **ٿوڪ فروش** (انگريزي: Wholesaling) اھڙو واپاري جيڪو پيداواري ذريعن يعني فيڪٽرين ۽ ڪارخانن تان وڏي پيماني تي شيون خريد ڪري پاڻ وٽ گڏ ڪندو آھي ۽ ٿوري مقدار ۾ ريزڪي وڪرو ڪندڙ واپارين کي وڪڻندو آھي. عام طور ٻڌي جي واپار ۾ هڪ عام گرهاڪ کي شيون وڪرو نه ڪيو وينديون آهن.

ھي ريزڪي وڪري وارن واپارين ۽ پيداوار ڪندڙن جي وچ ۾ ھڪ واسطو بڻجي خدمت پيش ڪندو آھي. ھي واپاري خريدارن جي خواھشن تي بہ نظر رکندو آهي. پيداوار ڪندڙن جي ضرورت ھوندي آھي تہ انھن جي مال جو جلدي وڪرو ٿئي تہ جيئن پيداواري يونٽ فعال رھي، ان ڪري اھو ان پوزيشن ۾ نہ ھوندو آھي تہ پيداوار کي ٿوري مقدار ۾ وڪڻي. ريزڪي واپاري جي ضرورت ھوندي آھي تہ ھو پيداوار ٿورو مقدار ۾ خريد ڪري جيتري ان وٽ صارف جي طلب ھجي. ان ڪري پيداوار ڪندڙ ۽ ريزڪي واپاري جي لاء ٿوڪ فروش يا ٻڌي جي واپاري جو وجود ھڪ انتھائي ضرورت آهي. ٿوڪ فروش يا ھول سيلر وڏي پيماني تي شين جو ذخيرو ڪندو آهي ۽ اھڙي طرح شين جي رسد کي ڪنٽرول ڪري شين جي قيمتن کي مستحڪم ڪندو آهي. جيڪڏهن اھو ذخيرو نہ ھجي ء شين جي ڪمي ٿي وڃي تہ بازار ۾ شين جون قيمتون وڌي وينديون آهن.ان ڪري ٿوڪ فروش جي ھجڻ سان ريزڪي واپاري  جو ڌنڌو خطري کان محفوظ ھوندو آھي . ڇوتہ ان وٽ شين جي رسد متاثر نہ ٿيندي آھي.ٿوڪ فروش يا ھول سيلر ريزڪي واپاري يا رٽيلر کي شيون اوڌر تي ڏيڻ جي سھولت بہ ڏيندو آهي جيڪا سھولت کين پيداوار ڪندڙن کان نہ ملي سگھندي آھي.ٿوڪ فروش يا ٻڌي جو واپاري ريزڪي واپارين کان صارفن يا شين جو استعمال ڪندڙ خريدارن جي پسند معلوم ڪري صنعتڪارن تائين پھچائيندو آهي اھڙي طرح صارفين جي پسند جي شين جي پيداوار ۾ اضافو ٿيندو آهي.ريزڪي واپاري نئين شين جي باري ۾ 
آگاھي بہ ٿوڪ فروش جي ذريعي حاصل ڪندو آهي. ريزڪي واپاري مال پيداوار ڪندڙن کان وٺڻ جي ڀيٽ ۾ ٿوڪ فروشن کان آساني سان حاصل ڪندو آھي. پيداوار ڪندڙ وٽ ايترو زياده پئسو نہ ھوندو آھي جو وڏي پيماني تي مارڪيٽن ۾ پيداوار جو ذخيرو ڪري ان جي ريزڪي واپارين تائين مارڪيٽنگ ڪري، انھن کي اوڌر تي سامان فروخت ڪري وري ان اوڌر جي اوڳاڙي جا بندوبست ڪري ۽ مارڪيٽ مان سڌو سنئون صارفن consumers جي پسند ء نا پسند بابت ڄاڻ حاصل ڪري سگھي. ان ڪري پيداواري يونٽن کان شين جي صارفن تائين سھولت سان پھچائڻ  واري مرحلي جي پائداري ٿوڪ فروش کان سواءِ ممڪن ناهي.

## حوالا
لارنس پور

**لارنس پور**:**Lawrencepur** : پاڪستان جي صوبي پنجاب جي ضلعي اٽڪ ۾ گرينڊ ٽرنڪ روڊ تي واقع ھڪ ننڍڙو شھر جتي ھڪ ريلوي اسٽيشن پڻ آھي جيڪا ھن وقت غير فعال آھي
لائين آف ڪنٽرول

thumb|240px|سائي رنگ سان پاڪستاني ڪنٽرول وارا ڪشميري علائقا ۽ گلگت بلتستان.نارنگي رنگ ۾ انڊيا جي ڪنٽرول وارو جمو ۽ ڪشمير، ۽ باقي چين ي قبضي ۾ ڪشمير جو حصو  پٽاپٽي نموني ڏيکاريل 
thumb|گڏيل قومن طرفان لائين آف ڪنٽرول جو نقشو.اھا لائين سياچن گليشيئر وٽ واضح نه ٿيل آهي

لائين آف ڪنٽرول:**Line of Control**:ايل او سي:LOC: فوجي ڪنٽرول واري لائين يا سرحد آھي جيڪا ڪشمیر کی ٻن حصن ۾ انڊيا ۽ پاڪستان جي وچ ۾ ورھائي ٿي ۽ جيڪا بين الاقوامي سرحد طور تسليم ڪيل ناھي پر في الوقت اھا ھڪ سرحد طور قائم آھي.  ان جو پراڻو نالو سيز فائر لائين ھيو پر 3 جولائي 1972 ۾ شملا پيڪٽ تي ٻنھي ملڪن جي صحيحن سان ان جو نالو لائين آف ڪنٽرول رکيو ويو اڳوڻي آمريڪي صدر بل ڪلنٽن ھن ڪنٽرول لائين کي دنيا جي سڀ کان خطرناڪ جاء قرار ڏنو ھو

## حوالا

زمرو:پاڪستان جي جديد تاريخ
زمرو:گلگت بلتستان جي تاريخ
زمرو:آزاد ڪشمير جي تاريخ
طارق بنوري

ڊاڪٽر طارق بنوري: Dr Tariq Banuri: 

پاڪستان جي ھائر ايجوڪيشن ڪميشن  جو 29 مارچ 2018 تي مقرر ڪيل  چيئرمين  جيڪو يونيورسٽي آف يوٽا (Utah)  جو اڳوڻو پروفيسر آھي. ھنيونيورسٽي آف پشاور مان سول انجنيئرنگ ۾ گريجوئيشن پاس ڪئي،وليمز ڪاليج مان ترقي جي معاشيات ۾ ماسٽرز ڪئي ۽ ھارورڊ يونيورسٽي مان معاشيات ۾ پي ايڇ ڊي ڪئي. ھي 20 ڪتابن 30 ريسرچ پيپرن  جو ليکڪ آهي .

## حوالا

زمرو:جيئرا ماڻهو
زمرو:جيوت ماڻهو
بڪس، زيورچ

**بڪس** (Buchs) سوئيٽزرلينڊ جي ڪينٽن زيورچ جي ضلعي ڊيلسڊورف (Dielsdorf) جي ھڪ ميونسپلٽي جو نالو آهي. ان جو تاريخ ۾ ذڪر سڀ کان اول 870 ۾ پوساھا جي نالي سان ٿيل آهي. 1219 ۾ ان جو نالو بوھسا ھيو.
thumb|left|Kryptoportikus

Image:Buchs SG.JPG|بڪس شھر
فائل:Buchs Ref. Pfarrkirche-01.jpg|بڪس جو چرچ
فائل:Bezirksgebäude-01.jpg
بريات اسٽيٽ يونيورسٽي

**بريات اسٽيٽ يونيورسٽي**:**Buryat State University**:
روس جي سائبيريا جي ھڪ سرڪاري يونيورسٽي جو نالو جيڪي روس جي ڏورانهين اوڀر ۾ شھر اولان اودي Ulan-Ude ۾ واقع آهي. ھي ادارو 1932 ۾ بريات اسٽيٽ ٽيچرس ٽريننگ ڪاليج جي نالي سان قائم ٿيو. 1995 ۾ ان کي يونيورسٽي جو درجو ڏنو ويو. ھن اداري ۾ روسي ۽ بريات ٻولين ۾ تعليم ڏني وڃي ٿي.اھا سائبيريا جي سڀ کان پراڻي يونيورسٽي ۽ تعليمي ادارو آھي.
پير اعجاز علي شاهه

**سيد محي الدين شاهه** عرف **اعجاز علي شاهه راشدي** جنهن کي **اعجاز سائين** جي نالي سان پڻ سڃاتو وڃي ٿو، سنڌ جو صوفي شاعر هو. ھي ضلعي مٽياري جي پير جھنڊي ۾ 1929ع ۾ پيدا ٿيو ۽ سندس تعلق سنڌ جي راشدي خاندان مان ھو. 
## ابتدائي زندگي
اعجاز ضلعي مٽياري جي ڳوٺ پير جھنڊو ۾ 1929ع تي پيدا ٿيو. ھن جي والد جو نالو سيد احسان اللہ شاھ (سنت ڌڻي) ھو. اعجاز جڏھن ڇھن سالن جو ٿيو تہ ھن کي ڳوٺ جي مسجد ۾ ناظران پڙھڻ لاءِ ويھاريو ويو، ھن 8 سالن جي ڄمار ۾ 29 سيپارا پڙھي پورا ڪيا. ھي ننڍي ھوندي کان ئي مستانہ خيال جا ھئا، ان لاءِ ھن کي والد بھلول جي نالي سان سڏيندو ھو.

اڃان اعجاز ننڍو ھو تہ سندس خاندان ۾ پڳ تي تڪرار ھلندڙ ھو، ان لاءِ ھن جي خاندان پير جھنڊو کان اتر طرف اڌ ميل جي مفاصلي تي نئون ڳوٺ درگاھہ شريف ٻڌاريو ۽ ھي اتي لڏي ويا. ھن اتي ئي قرآن جو ٽيھون سيپارو پڙھيو ھو. جڏھن اعجاز 11 سالن جي عمر کي پھتو تہ سندس والد وفات ڪري ويو ان ڪري ھو ڪا بہ تعليم نہ پرائي سگهيو.

ھن کي پنھنجي والد جي حصي مان 194 ايڪڙ زمين آھي، جيڪا نوابشاھ لڳ ھئي، ھن اھا زمين وڪڻي پراڻي سعيدآباد لڳ زمين ورتي. ھي 1962 ۾ سانگهڙ ضلعي جي نواز ڏاھري لڏي ويو ۽ 1973ع ۾ واپس سعيدآباد اچي آباد ٿيو. 

## ذاتي زندگي
اعجاز 1952ع ۾ پھرين ۽ 1982ع تي ٻي شادي ڪئي، جن مان 10 پٽ پيدا ٿيا، پھرين شادي مان بہ وڏا پٽ وفات ڪري ويا ۽ سندس ٽيون پٽ سجاد الرسول شاھہ ھن وقت گادي نشين آھي. 
## حوالا

زمرو:سنڌي شخصيتون
زمرو:سنڌي شاعر
زمرو:سنڌي ماڻھو
پولنگ ايجنٽ

**پولنگ ايجنٽ** (Polling Agent) پاڪستان، گڏيل بادشاھت ۽ دنيا جي ڪجهہ ٻين ملڪن ۾ جنرل يا باء اليڪشن ۾ پولنگ واري ڏينھن پولنگ اسٽيشن تي بورڊ ۾ حصو وٺندڙ ھر اميدوار کي اھو حق آھي تہ ھر پولنگ اسٽيشن تي پنھنجو پولنگ ايجنٽ مقرر ڪري جيڪو سندس پاران اتي موجود رھي ذميداريون ادا ڪري. پولنگ ايجنٽ جون قائدن مطابق اھي ذميداريون آھن تہ پولنگ اسٽيشن تي پرزائيڊنگ آفيسر کي پنھنجو شناختي ڪارڊ ۽ اميدوار جي طرفان جاري ڪيل اختيارنامو ڏيکاري، ووٽنگ جو عمل شروع ٿيڻ کان اڳ تسلي ڪري تہ بيلٽ باڪس خالي آھي، بيلٽ باڪس جي ڍڪڻ کي دٻي  سان سيل ٿيڻ وقت سيل نمبر نوٽ ڪري  ۽ فارم 42 تي صحيح ڪري، ھر ووٽ لاءِ ايندڙ جو نالو پنھنجي ووٽر لسٽ ۾ چيڪ ڪري ۽  لسٽ مان ان جو نالو ڪٽي، پولنگ دوران ڪنھن ٻئي جي عيوض ووٽ ڏيندڙ شخص يا نا اھل شخص جي ووٽ کي چيلينج ڪري، پولنگ ختم ٿيڻ کانپوءِ ڳڻپ جي عمل ۽ سامان جي ريٽرننگ آفيسر ڏي شفٽنگ لاء پيڪنگ جو مشاھدو ڪري، ڳڻپ جي گوشواري (رزلٽ آف دي  ڪائونٽ يا فارم 45) ۽ بيليٽ پيپر اڪائونٽ (فارم 46) تي پنھنجيون صحيون ڪري، ٽيمپر ايويڊنٽ بيگ سيل ٿيڻ کان پوءِ ان جو مخصوص ڪوڊ  پرزائيڊنگ آفيسر کان وٺي نوٽ ڪري، پرزائيڊنگ آفيسر کان مٿين ڀريل فارمن نمبر 45 ۽ 46 جا نقل حاصل ڪري،  ڳڻپ دوران ڪنھن بہ بي قائدگي بابت پرزائيڊنگ آفيسر کي آگاھ ڪري.

## حوالا

زمرو:سياسي پيشا
اليڪشن ايجنٽ

**اليڪشن ايجنٽ** (Election Agent) پاڪستان ۾ چونڊن ۾ ھر اميدوار کي حق آهي تہ پنھنجي پاران اليڪشن ايجنٽ مقرر ڪري ان ذريعي اليڪشن جي مرحلي جو مشاھدو ڪري. اليڪشن ايجنٽ کي تڪ اندر پولنگ دوران سمورين پولنگ اسٽيشنن ۾ داخل ٿيڻ ۽ ووٽنگ جي عمل جو جائزو وٺڻ جو اختيار ھوندو آھي پر ھو پولنگ عمل ۾ ڪابہ مداخلت نہ ٿو ڪري سگھي.ھن کي پاڻ وٽ ريٽرننگ آفيسر طرفان جاري ڪيل اجازت نامو پاڻ سان گڏ رکڻو ھوندو آھي. ھي ڳڻپ جي گوشواري (فارم 45) ۽  بيلٽ پيپر اڪائونٽ (فارم 46) تي صحيح ڪري انھن جا نقل پرزائيڊنگ آفيسر کان حاصل ڪرڻ جو مجاز ھوندو آھي.ھن کي ڪنھن بہ ووٽر سان پولنگ اسٽيشن اندر ڳالھائڻ جو اختيار ناهي نہ وري اليڪشن جو سامان پنھنجي قبضي ۾ وٺي سگھي ٿو جيڪڏهن ھي سامان قبضي ۾ وٺي يا ان کي ڪو نقصان پھچائي تہ اھو جرم تصور ٿيندو جنھن ۾ کيس گرفتار ڪري سگھجي ٿو.ھن کي پولنگ اسٽيشن جي اندر پنھنجو محافظ وٺي اچڻ جو اختيار ناهي.

## حوالا
پولنگ آفیسر

**پولنگ آفيسر**: Polling Officer:

پاڪستان ۾ اليڪشن ۾ پولنگ اسٽيشن تي پولنگ آفيسر بہ مقرر ٿيندا آھن جيڪي پولنگ اسٽاف جو حصو ھوندا آھن ۽ پرزائيڊنگ آفيسر جي نگراني ۾ ڪم ڪندا آهن. پولنگ آفيسر جي ذميداري ۾ ووٽر جو شناختي ڪارڊ چيڪ ڪرڻ،  ووٽر لسٽ ۾  ووٽر جي تصوير ۽ شناخت جي تفصيل کي شناختي ڪارڊ جي تفصيل سان ڀيٽڻ،  ووٽر جو ساڄي آڳوٺي تي مس جو نشان چيڪ ڪري پڪ  ڪرڻ تہ ڪٿي اھو ووٽ ڏئي چڪو تہ ناھي، ووٽر جي ساڄي آڳوٺي  جي کل ۽ ننھن واري جوڙ تي اڻ مٽجندڙ مس سان نشان لڳائي چند سيڪنڊ ان جي سڪڻ جو انتظار ڪرڻ ، جيڪڏهن ووٽر کي ساڄو آڳوٺو ناھي تہ اھڙي طرح نشان ان جي ڀر واري آڱر تي لڳائڻ، ووٽر جو آڳوٺي جو نشان تصوير واري ووٽر لسٽ تي ان جي تصوير جي پاسي ۾ لڳرائي ان جو نالو ووٽر لسٽ ۾ سڌي ليڪ سان ڪينسل ڪري تہ جيئن لسٽ ۾ ان جي ووٽ ڏئي ڇڏڻ جي ثابتي رھي،  اسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيسر جي مدد ڪرڻ ۽ پرزائيڊنگ آفيسر جي مدد ڪرڻ بہ سندس ذميداري جو حصو آهي.

## حوالا
ايوبي سلطنت

ايوبي سلطنت (Ayyubid Dynasty), سني مسلم ڪرد نسل جي سلطنت هئي. جيڪا 12 صدي کان 13 صدي ڌاري مشرقي ايشيا (Middle East), جي علائقن تي حڪومت ڪئي ۽ مصر کي پنهنجي سلطنت جو مرڪز بڻايو. سلطنت جو باني سلطان صلاح الدين ايوبي هو پاڻ خلافت فاطميہ جو وزير هو. جڏھن خلافت فاطميہ 1171ع ۾ زوال ٿيو تہ  بعد سلطان صلاح الدين پاڻ کي سلطان جي  لقب سان نوازيو. 1183ع ۾ ايوبي سلطنت مشرق وسط جي ملڪن کي فتح ڪرڻ شروع ڪيو. 

## تاريخ
## تهذيب
## خليفا
## پڻ ڏسندا
## حوالا
ٽيمپر ايويڊنٽ بيگ

**ٽيمپر ايويڊنٽ بيگ**:Tamper Evident Bag:

پاڪستان ۾اليڪشن ۾ ھر پولنگ اسٽيشن جي پرزائيڊنگ آفيسر کي پولنگ لاءِ ڏني ويندڙ اليڪشن جي سامان ۾ ھڪ پلاسٽڪ جي مخصوص لفافي وانگر ڇھ  بيگ ڏنا ويندا آھن جن  مان ٽي 
قومي  اسيمبلي جا ۽ ٽي صوبائي اسيمبلي جي رزلٽ لاءِ ھوندا اھن .پولنگ ختم ٿيڻ کان پوء ووٽن جي ڳڻپ بعد جيڪا رزلٽ اميدوارن جي پولنگ ايجنٽن جي موجودگي ۾ تيار ٿيندي آهي  تيار ٿيندي آهي ان جون ڪاپيون اميدوارن جي ايجنٽن جي موجودگي ۾ ان لفافي نما بيگن ۾ وجھي ان کي مخصوص طريقي سان بند ڪبو آھي. جنھن بعد اھي بيگ سيل ٿي ويندا آهن. ان لفافي يا بيگ تي ھڪ پٽي لڳل ھوندي آھي جنھن کي سڀني جي سامهون ھٽائبو آھي جنھن جي ھيٺان لفافي تي لڳل ڪوڊ نمبر ظاھر ٿيندو آهي ۽ پولنگ ايجنٽ اھو مخصوص ڪوڊ نمبر نوٽ ڪندا آھن ۽ ان بيگ جي خاصيت اھا آھي تہ جيڪڏهن ڪيڏي بہ مھارت سان ان کي ڪوئي کولڻ جي ڪوشش ڪندو تہ ان ۾ نشان ھر حال ۾  ظاھر رھندا ۽ آساني سان پڪ ويندي تہ بيگ بند ٿيڻ کانپوءِ کولي وئي آھي. ان بيگ جو ھجڻ دراصل اليڪشن جي نتيجن کي حفاظت سان پولنگ اسٽيشن کان رٽرننگ آفيسر تائين پھچائڻ آھي. ٽي بيگ ڏيڻ جو مقصد اھو آهي تہ ھڪ بيگ ۾ پرزائيڊنگ آفيسر نتيجي وارو گوشوارو (رزلٽ آف ڪائونٽ يا فارم 45) ۽ بيلٽ پيپر اڪائونٽ (فارم 46)  جون اصل ڪاپيون وجھي بند ڪندو ۽ انھن جا ڪاربن وارا نقل پولنگ ايجنٽن ۾ ورھائڻ لاءِ پاڻ وٽ رکندو. ٻئي نمبر بيگ ۾ پرزائيڊنگ آفيسر سڀني جي سامهون پيڪٽ نمبر 16 ۽ پيڪٽ نمبر 17 وجھي ان ٽيمپر ايويڊنٽ بيگ کي بہ بند ڪري سيل ڪندو آھي جيڪا قومي اسيمبلي واري ٻوري ۾ وجھي آخر ۾ ان کي بہ سيل ڪيو ويندو آهي. ٽئين نمبر بيگ ۾ فارم 45 فارم 46 جا نقل وجھي بند ڪري سيل ڪيا ويندا آهن ۽ اھو ٽيون پئڪيٽ ڊسٽرڪٽ اليڪشن ڪمشنر جي حوالي ڪيو ويندو آھي. ڇھن مان باقي ٽي ساڳي طرح صوبائي اسيمبلي جي رزلٽ ساڳي نموني محفوظ ڪري پھچائڻ لاءِ ھوندا آھن جن مان ھڪ پيڪٽ صوبائي اسيمبلي واري ٻوري ۾ وجھي ان کي بہ سيل ڪيو ويندو آھي.ٻورن۾ سيل ڪري وڌل ٽيمپر ايويڊنٽ بيگ بند ئي رھندا آھن ۽ ري ڪائونٽنگ يا ووٽن جي ٻيھر ڳڻپ دوران کوليا ويندا آهن.

## حوالا
پرزائيڊنگ آفيسر(پولنگ اسٽيشن)

thumb|کاٻو|عورتون ووٽ جو حق استعمال ڪرڻ لاءِ بيٺل
**پرزائيڊنگ آفيسر**(پولنگ اسٽيشن):
پاڪستان جي اليڪشن جي قانون ء قائدن مطابق پرزائيڊنگ آفيسر رٽرننگ آفيسر جي طرفان ڪنھن بہ پولنگ اسٽيشن جو اھم ڪارندو ھوندو آھي جيڪو پولنگ واري ڏينهن پولنگ اسٽيشن جو سمورو انتظام سنڀاليندو آهي.ھي پولنگ اسٽيشن جي سموري پولنگ اسٽاف يا عملي جو سربراھ ھوندو آھي. پولنگ واري ڏينهن کان اول ان جي تربيت لازمي ھوندي آھي ۽ ھن کان رٽرننگ آفيسر زميوارين جو حلف پڻ وٺندو آهي. پولنگ واري ڏينهن کان اڳ ھي ريٽرننگ آفيسر کان اليڪشن جو سامان وصول ڪري ، پولنگ اسٽيشن جو جائزو وٺي سيڪيورٽي جو بندوبست ڪرڻ، مردن ء عورتن جي بوٿ لاءِ علحده بندوبست ڪرڻ، پولنگ شروع ٿيڻ کان ٻہ ڪلاڪ اڳ عملي جي حاضري يقيني بڻائڻ، مقرر وقت تي پولنگ جي شروعات ڪرڻ، مقرر وقت تي پولنگ ختم ڪرائڻ، پولنگ اسٽيشن تي امن امان برقرار رکڻ، اسسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيسرن ۽ پولنگ آفيسرن کان حلف وٺڻ، ۽ انھن کي سندن ذميدارين کان آگاھ ڪرڻ، ۽ انھن جي ڪم جي نگراني ڪرڻ، صرف چونڊن جي فھرست ۾ شامل ماڻھن جي ووٽ کي يقيني بڻائڻ،  بيلٽ باڪس اليڪشن ڪميشن جي ڏنل سيل سان بند ڪرڻ ۽ پولنگ دوران انھن جي حفاظت ڪرڻ،  ووٽنگ اسڪرين کي صحيح جاء تي رکي ووٽ جي رازداري کي يقيني بڻائڻ ان جي ذميداري ۾ شامل آهن. ھن جي وڌيڪ ذميداري آهي تہ مبصر، پولنگ ايجنٽن ۽ اليڪشن ايجنٽن ۽ اميدوارن کي پولنگ اسٽيشن تي اليڪشن ڪميشن جي ضابطا اخلاق جو پابند بڻائڻ. مجاز يا اجازت مليل ماڻهو کي پولنگ اسٽيشن ۾ داخل ٿيڻ جي اجازت ڏيڻ،  گڏيل پولنگ اسٽيشن تي  مرد ۽ عورت ووٽرن جي ڳڻپ الڳ الڳ ڪري فارم 45 ۾ درج ڪرڻ،  فارم پر ڪرڻ کان پوءِ انھن کي لاڳاپيل لفافن ۾ بند ڪرڻ، پولنگ ختم ٿيڻ کان پوءِ بيلٽ باڪس سڀني جي سامهون کولڻ ۽ ووٽن جي ڳڻپ ڪرڻ , ڳڻپ جو گوشوارو يا رزلٽ آف ڪائونٽ، فارم 45 جو ڦوٽو ڪڍي RTS  ذريعي رٽرننگ آفيسر ڏي موڪلڻ،  جلد از جلد ريٽرننگ آفيسر تائين ڳڻپ جو گوشوارو (رزلٽ آف ڪائونٽ_ فارم 45) ۽ بيلٽ پيپر اڪائونٽ (فارم 46) پھچائڻ.ڳڻپ مڪمل ٿيڻ کان پوءِ پولنگ اسٽيشن جي ٻاهران پڌري جاء تي انھن ٻنھي فارمن جا نقل چنبڙائڻ ۽  سڀني پولنگ ايجنٽن،اليڪشن ايجنٽن ۽ اميدوارن کي انھن جا نقل فراهم ڪرڻ،
ٽيمپر ايويڊنٽ بيگ سيل ڪري ان تي لکيل مخصوص ڪوڊ پولنگ ايجنٽن کي نوٽ ڪرائڻ، سمورو استعمال ٿيل ۽ بچيل اليڪشن جو سامان سميٽي لاڳاپيل ريٽرننگ آفيسر جي حوالي ڪرڻ، پولنگ دوران انتظامي، ھنگامي يا سڪيورٽي جي ضرورتن لاءِ فرسٽ ڪلاس ماجسٽريٽ جا اختيار استعمال ڪرڻ، پولنگ اسٽيشن تي امن يقيني بڻائڻ، ڪنھن بہ ھنگامي صورتحال  ريٽرننگ آفيسر سان رابطو ڪرڻ، رڳو ريٽرننگ آفيسر طرفان فراهم ڪيل تصويرن واري ووٽرن جي لسٽ جي استعمال کي يقيني بڻائڻ، اھو يقيني بڻائڻ تہ معاوضي وارا پيسا سموري پولنگ اسٽاف وصول ڪيا ء ان جي رسيد اڪئنٽنس رول تي وٺي ريٽرننگ آفيسر کي فراھم ڪئي وئي. پرزائيڊنگ آفيسر سرڪاري نمبر واريون مھرون اسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيسر کي ڏيڻ وقت انھن جو ڪوڊ نمبر نوٽ ڪرڻ کپي تہ ڪھڙي اسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيسر کي ڪھڙي ڪوڊ واري مھر ڏني وئي آھي . ايئن ڪرڻ سان ڪنھن بہ غلطي جي صورت م خبر پوندي تہ ڪھڙو اسسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيسر آن جو ذميوار آهي. پولنگ دوران جيڪڏهن پرزائيڊنگ آفيسر کي خبر پئي تہ عورتن کي ڪنھن معاھدي تحت ووٽ ڏيڻ کان روڪيو ويو آهي تہ بنادير اھڙو اطلاع ريٽرننگ آفيسر کي ڏئي.

## حوالا
اسسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيسر

**اسسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيسر** انگريزي (Assistant Presiding Officer) پاڪستان ۾ اليڪشن ڪميشن آف پاڪستان طرفان قومي ۽ صوبائي اسيمبلي جي چونڊن توڙي بلدياتي چونڊن ۾ هر پولنگ اسٽيشن تي ھر بوٿ لاءِ اسسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيسر مقرر ٿيندا آھن. قومي ۽ صوبائي اليڪشن ۾ ٻه اسسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيس مقرر ڪيا ويندا آهن. ھڪ صوبائي اسيمبلي جا بيلٽ پيپر ووٽر کي جاري ڪندو آھي ۽ ڀيو قومي اسيمبلي جا. انھن جي ذميداري م پولنگ شروع ٿيڻ کان ٻہ ڪلاڪ اڳ پولنگ اسٽيشن تي پھچڻ، بيلٽ پيپر جاري ڪرڻ وقت ان جي ڪائونٽر فوائل۾ سموريون داخلائون ڪرڻ ۽ ان تي ووٽر جي آڱوٺي جو نشان وٺڻ، ۽ ان تي مخصوص نمبر واري مھر لڳائڻ، بيلٽ پيپر جي پٺيان مخصوص نمبر واري سرڪاري مھر لڳائي پنھنجي صحيح ڪرڻ، ووٽر کي ووٽ تي مھر لڳائڻ جي طريقي بابت آگاهي ڏيڻ، پرزائيڊنگ آفيسر جي مدد ڪرڻ، پرزائيڊنگ آفيسر جي غير موجودگيءَ ۾ ان جو ڪم سنڀالڻ، ڳڻپ ۾ شامل ٿيڻ ، پرزائيڊنگ آفيسر جي اليڪشن جي سامان جي ريٽرننگ آفيسر ڏانھن منتقلي ۾ مدد ڪرڻ آھي . سينيئر اسٽنٽ پرزائيڊنگ آفيسر جي لاءِ ضروري آهي تہ ڳڻپ جي گوشواري تي صحيح ڪري، آڳوٺي جو نشان ۽ مھر بہ لڳائي.
## حوالا

زمرو:پاڪستاني چونڊون
ديھ ٺوڙھا

http://map.sindhzameen.gos.pk/ __ديھ ٺوڙھا جو  ديھ ميپ
http://satellites.pro/#25.708339,68.546131,15___ديھ ٺوڙھا جي ڳوٺ شير محمد ٺوڙھا جي سيٽلائيٽ واري تصوير گوگل ارٿ جي سائيٽ تي.

**ديھ ٺوڙھا**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي مٽياري جي  ھڪ ديھ جو نالو جنھن ۾ ڳوٺ شير محمد ٺوڙھا ۽ ڳوٺ غالب خيبر واقع آھن. ھن ديھ جو وڏو حصو آباد زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھن ديھ جون حدون ديھ ننڌيرو، ديھ اڏيرولال، ديھ کيبراڻي، ديھ وساڻ ۽ تعلقي ٽنڊي آدم جي ديھ ٻيلاڙو سان ملن ٿيون. ھن ديھ مان روھڙي ڪئنال وھندڙ آھي ۽ ان جي کوٽائي وقت ھن ديھ جا سروي نمبر 30 ,40, 298, 303, 304, 306 روھڙي مين ڪينال ھيٺ اچي ويا.ھي ديھ مٽياري پي ايس 59 جي صوبائي تڪ ۽ مٽياري آهن اي 223 جي قومي اسيمبلي جي تڪ ۾ واقع آهي.ھن ديھ ۾ 1988 تائين 455 روينيو سروي نمبر ھيا. اھا اڏيرولال تپي ۾ واقع آهي ۽ انتظامي طور تي اڏيرولال وليج ٿاڻي جي حدن ۾ شامل آھي.ھن ديھ مان ٽنڊو آدم ۽ کيبراڻي لنڪ روڊ گذري ٿو جيڪو اڏيرولال ديھ جي بائونڊري کان داخل ٿي کيبراڻي ديھ طرف نڪري ٿو.ھڪ ٻيو رستو اڏيرولال ۽ ھالا لنڪ روڊ بہ ھن ديھ مان گذري ٿو.ھن ديھ جو سڀ کان وڏو ڳوٺ شير محمد ٺوڙھا آھيhttp://satellites.pro/#25.708339,68.546131,15 جيڪو روھڙي ڪينال جي ڀرسان واقع آهي. ديھ جو نالو بہ ان ڳوٺ جي نالي جي ڪري رکيل آھي . ٺوڙھا سنڌ ۾ بلوچ ذات ٽالپرن جو ھڪ پاڙو سڏبو آھي. شير محمد ٺوڙھا جي ڀرسان  پير ڇتو جو مقام پڻ واقع آهي. ھن ديھ ۾ وساڻ ديھ جي دنگ تي جتن جو ڳوٺ واقع آهي.ھن ديھ جا پراڻا دنگ ڪڙيو ناگڻ، ڪڙيو شير محمد، ڦٽل ڪڙيو الھ اڀايو شامل آهن.

## حوالا

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ اڏيرولال

**ديھ اڏيرو لال**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي مٽياري جي ھڪ ديھ جو نالو جنھن ۾ اڏيرولال وليج نالي ٽائون ڪاميٽي واقع آهي.ان کان علاوه ھن ديھ ۾  ڳوٺ ابوبڪر موريجا، ڳوٺ ڀوريون ۽ ڳوٺ خضريون پڻ واقع آھن. ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي جتي بصر، ڪيلو ،وونئڻ، ، ڪمند ۽ ڪڻڪ جا فصل ٿين ٿا. ھن ديھ جون حدون ديھ کورکاڻي، ديھ ٺوڙھا ، ديھ ننديرو، ديھ ڍانڍو ۽ ديھ سدري سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ھڪڙا

**ديھ ھڪڙا**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي مٽياري جي تپي اڏيرولال جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ ارضي ھڪڙا واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھن ديھ جون حدون ديھ ڍنڍو، ديھ چارج 20 ۽ديھ ڇرائو ديھ کڏي، ديھ ٻھري، ديھ مري سان ملن ٿيون.ھن ديھ جو قيام 1883 کان اڳ ٿيو ۽ 1983 جي بورڊ آف روينيو جي رڪارڊ مطابق ھن ديھ جا روينيو سروي نمبر 1 کان 139 تائين ھيا .ھي ديھ انتظامي طور تي اڏيرولال وليج ٿاڻي جي حدن ۾ شامل آھي. ھي ديھ قومي اسيمبلي جي تڪ  NA-223 ۽ صوبائي اسيمبلي جي تڪ 59 جو حصو آهي. نصر پور کان اڏيرولال روڊ ھن ديھ جي ڏکڻ واري حصي مان گذري ٿو.

زمرو:سنڌ جون ديھون

## حوالا
ديھ ٿاڻو

**ديھ ٿاڻو**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي مٽياري جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ طاھر ھڱورو، ڳوٺ نوھبت مري، ڳوٺ الابخش ميرجت، ڳوٺ گامون مير جت، ڳوٺ حاجي شير محمد بلوچ ۽ حاجي اسماعيل بلوچ واقع آھن. ھن ديھ جو وڏو علائقو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھنديھ جون حدون ديھ ڇارائو، ديھ سرڪل 2 ، ديھ ويسرو سان لڳن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ڪوھيڪي

**ديھ ڪوھيڪي **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي مٽياري جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ وھاب شاھ، ڳوٺ ڍالو خاصخيلي ۽ ڳوٺ پنھون ھنڱورو واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون ديھ ھڪڙا، ديھ ڇارائو ۽ ديھ ٿاڻو سان لڳن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ مري

**ديھ مري**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي مٽياري جي تپي اڏيرولال جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ غلام شاھ مري، ڳوٺ درس، سروي نمبر 24 ۽ سروي نمبر 224 ۾ پڻ ٻہ ڳوٺ  واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھن ديھ جون حدون ديھ کورکاڻي، ديھ ڍنڍو ، ديھ ھڪڙا، ننڌيرو،ديھ ڪھڪي، سانگھڙ ضلعي جي تعلقي شھدادپور جون ٽي ديھون ديھ گلر، ديھ درماہ ۽ ديھ ڌموئي  سان ملن ٿيون. ھي ديھ انتظامي طور تي اڏيرولال وليج ٿاڻي جي حدن۾واقع آهي. ھن جو قيام 1883 کان اول عمل ۾ آيو ۽ 1983 جي بورڊ آف روينيو جي رڪارڊ مطابق ھن ديھ جا روينيو سروي نمبر 1 کان 331 تائين ھيا.ھن ديھ مان اڏيرولال ۽ ٽنڊوآدم لنڪ روڊ گذري ٿو.ھي ديھ قومي اسيمبلي جي تڪ NA-223 ۽ صوبائي اسيمبلي جي تڪ نمبر 59 ۾ شامل آھي.

## حوالا

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ وساڻ

**ديھ **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ فقير نوح ھوٿياڻي، ڳوٺ جبار کوسو، ڳوٺ اگھم وساڻ، ڳوٺ دوست محمد ڏاھري ۽ ڳوٺ طالب نوح پوٽا واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون ديھ ٻاريري، ديھ لتيريون، ديھ ڪوتڪئي ۽ ديھ خيبراڻي سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ گھوٽاڻا

**ديھ گھوٽاڻا **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾  ٻيلو ۽ ڪچي جي زمين  واقع آھن.ھي ديھ سنڌو درياءَ جي ڪپ سان لڳي ٿي. ھن ديھ جون حدون ديھ خاڻوٺ ۽ ديھ سالارو سان پڻ لڳن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ سالارو

**ديھ سالارو **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي تپي گھوٽاڻا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ وڏو سالارو، ڳوٺ  پليو پرھياڙ،  ڳو پرھياڙ، ڳوٺ ساري جو، گروڏنو جي وسي، ڳوٺ سھتا واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آھي . ھن جون حدون ديھ گھوٽاڻا ۽ ديھ کنڊو، ديھ راڄاڻي ۽ ديھ ڇر  سان ملن ٿيون.ھن ديھ جو قيام 1962 کان اول ٿيو بورڊ آف روينيو جي 1979 واري رڪارڊ مطابق ھن ديھ جي روينيو سروي نمبرن جو تعداد 1 کان 272 تائين ھيو. ھي ديھ انتظامي طور تي سالارو ٿاڻي جي حدن ۾ اچي ٿي.ھي ديھ قومي اسيمبلي جي تڪ NA-223 ۽ صوبائي اسيمبلي جي تڪ 59 ۾ اچي ٿي.ھن ديھ ۾ ھڪ وڏو بچاءُ بند آھي جيڪو ديھ کنڊو کان ديھ راڄاڻي تائين آهي پوري ديھ ۾ گذري ٿو جنھن جو نالو نظر کنڊو بند آھي. بند جي ٻئي پار ھن ديھ جو حصو ڪچي جي زمين ۽ ٻيلي تي مشتمل آهي جيڪي درياءَ سنڌ سان لڳن ٿا.درياھ جي لڳ ھجڻ ڪري ھن ديھ جي زمين جا ڪجهه حصا دريا خوردي آهن يعني درياءَ جي ھيٺان اچي ويا آهن.ھن ديھ مان ڪنھن دور ۾ سانگرہ واھ ۽ گھارو واھ وھندڙ ھئا جيڪي بعد ۾ ڦٽي ويا پر انھن جا ڪڙيا موجود آهن.سانگرہ واھ ديھ ڇر۽ راڄاڻي واري دنگن تي وھندو ھو.

## حوالا

## حوالا

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ نرلي

**ديھ نرلي **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ الهڏنو چنڊ واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھن ديھ جون حدون 
ديھ غيب پير ، ديھ ڀٽ شاھ ۽ ديھ لکي سر سان ملن ٿيون

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ڀٽ شاھ

**ديھ ڀٽ شاھ **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڀٽ شاھ ٽائون ڪاميٽي  واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھن ديھ ۾ شاھ عبداللطيف ڀٽائي جو مقبرو، شيخ اياز جي قبر، علامہ عمر بن دائودپوٽو جي قبر، ڀٽ شاھ ميوزيم، ڪلچرل ريسٽ ھائوس وغيره واقع آھن.ھن ديھ جون حدون ديھ گھوگھاٽ، ديھ نرلي، ديھ لکي سر، ديھ غيب پير، ديھ شيخاڻي ۽ ديھ ڇاڙ سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ خاڻوٺ

**ديھ خاڻوٽ**:کاڻوٺ:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ خاڻوٽ شھر  واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھي ديھ ھالا نئون ۽ ھالا پراڻا جي وچ ۾ واقع آهي.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ جھرڪي

**ديھ جِھرڪي **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي، جنھن ۾ ٻيلو  واقع آھي. ھن ديھ ۾ ڪچي وارو علائقو شامل آهي.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ڪيريا

**ديھ ڪيريا**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ لقمان ڪوريجو ڳوٺ محمد حسن ڪيريو پراڻو ڳوٺ رمضان ڪيريو ڳوٺ ٻڍل ميمڻ ڳوٺ قادو ڪوريجا ڳوٺ جمال حاجاڻو ڳوٺ الھ بچايو ماڇي ،ڳوٺ گل محمد ماڇي ڳوٺ خدا آباد مير فتح علي خان جو مقبرو ۽ ميرن جي تاريخي قبرستان سميت موجن شاھ جو صديون پراڻو قبرستان بہ واقع آھن ٽالپرن جي دور جو ڦٽل شھر خدا آباد بہ ھن ديھ ۾ واقع آھي.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي ۽ زرخيز زمينن تي مشتمل آهي.ڪيريہ ديھ ۾ ٽوٽل ايراضي 2282 ايڪڙ آھي ديھ ۾ 1 کان 439 سروي نمبر آھن انھن جو جوڙ 1993 ايڪڙ ۽ باقي ايراضي ڳوٺن واھن ڪڙين رستن ۽ مقامن جي آھي ھن ديھ جون حدون ديھ ڊڀري، ديھ ھالا نوان، ديھ جھرڪي، ديھ ٻنڌ ، ديھ ڀاڻوٺ ۽ ديھ پير بلاولي سان ملن ٿيون

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ راڻو

**ديھ راڻو** ()، پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي سعيدآباد جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جيڪا زير پير تپي ۾ واقع آهي. ڪجهه ھن جنھن ۾  ڳوٺمنصورہ جتي جماعت اسلامي جو مشھور مدرسو به آھي ۽ ڳوٺ طيب ڏاھري. ديھ جي 1976 واري نقشي مطابق  ان ۾  ڳوٺ ڪوڙو ڏاھري، ڳوٺ ڏيپر پڻ واقع آھن. ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھن ديھ جون حدون ديھ فتح پور، ديھ سھراب پور، ديھ تارا، ديھ ڀنڀري ۽ ديھ بنگلو سان لڳن ٿيون.ھن ديھ جو قيام 1949 ۾ عمل ۾ آيو. ھن ۾ 1 کان 230 روينيو سروي نمبر آھن. ھن ديھ جي سھراب پور ديھ واري دنگ تي آوت واھ هوندو هو جيڪو ڦٽي ويو.ديھ بنگلو واري دنگ تي ڏني جو ڦٽل ڪڙيو ھوندو ھو.

## حوالا

زمرو:ضلعي مٽياري جون ديهون
صنعان خان قريشي

**صنعان خان قريشي** جيئي سنڌ قومي محاذ جو ھاڻوڪو سربراھ آھي. صنعان قريشي پنھنجي والد ۽ جسقم چيئرمين بشير احمد قريشي جي 2012ع تي پراسرا موت کان پوءِ جسقم جي سربراھ طور مقرر ٿيو.

## شروعاتي زندگي
صنعان قريشي ڏھين ڪلاس جا امتحان خانگي ڪاليج مان ڏنا ۽ ھن ٻارھيون رتوديرو گورمنٽ ڊگري ڪاليج مان پاس ڪئي.

## Political career
صنعان قريشي پنھنجي پي ۽ جسقم چيئرمين بشير احمد قريشي جي پراسرار موت کان پوءِ 2012ع تي جسقم جي سربراھي ڪئي. ھي 9 سيپٽمبر 2012ع تي پارٽي چونڊن ۾ سربراھ طور چونڊجي آيو. جڏھن صنعان کي پارٽي چيئرمين چونڊيو ويو سندس عمر صرف 19 سال ھئي، ان وقت صنعان چيو تہ سندس والد جي خواھش ھئي تہ ھو پنھنجي تعليم مڪمل ڪري. صنعان جي پارٽي چيئرمين طور مقرري کان پوءِ پارٽي جي اڳواڻن تنقيد ڪئي تہ صنعان جي مقرري آپيشاھي وارو فيصلو آھي..

### قيد
بحريا ٽائون ڪراچي جي پرتشدد ڌرڻي کان پوءِ 9 جون 2021ع تي صنعان کي پوليس دھشتگردي واري ڪيس ۾ گرفتار ڪري ورتو.  

## حوالا

زمرو:جيوت ماڻهو
ديھ نور ڪيٽي

**ديھ نورڪيٽي **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي ھن ديھ ۾ ٻيلو ۽ ڪچي جو علائقو شامل آھي . ٻيلي کاتي طرفان زمينن جون چوڪڙيون ماڻھن کي مقاطعي تي ڏنل آھن جنھن تحت زمين جي ڪجهه حصي تي ھڙيون پوکيون وينديون آهن.ھن ديھ جون حدون ديھ ڪنڙ، ديھ ريشل، ديھ نورل آباد، ديھ ٻيلو دٻاڻو۽ ديھ دالو ڪيٽي سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ سعيد آباد

**ديھ سعيد آباد **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي نيو سعيد آباد جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ نيو سعيد آباد شھر  واقع آھي.ھن ديھ جون حدون ديھ مناھي ۽ ديھ آھانجو ، ديھ فتح پور سان ملن ٿيون.

## حوالا

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ نورل آباد

**ديھ نورل آباد**  پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ آھي. ھن ديھ ۾ ٻيلو ۽ ڪچي جو علائقو شامل آھي. ٻيلي کاتي طرفان زمينن جون چوڪڙيون ماڻھن کي مقاطعي تي ڏنل آھن جنھن تحت زمين جي ڪجهه حصي تي ھڙيون پوکيون وينديون آهن. ھن ديھ جون حدون ديھ ٻيلو دٻاڻو، ديھ نورڪيٽي، ديھ ريشل، ديھ ڪچو ڪيٽي، ديھ جمال آباد سان لڳن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ڀاڻوٺ

**ديھ ڀاڻوٺ**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڀاڻوٺ جو ڳوٺ واقع آهي جيڪو يونين ڪائونسل پڻ آهي. ھي ديھ درياءَ ڀرسان ڪچي واري علائقي ۾ آھي. ھن ديھ جون حدون ديھ جمال آباد ، ديھ ڪچو کاڻوٺ ۽ سنڌو درياءَ سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ پير بلاولي

**ديھ پير بلاولي**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ جمال حاجاڻو، ڳوٺ پير بلاولي ۽ ڳوٺ سعيد خان لغاري واقع آھن.ھن ديھ جي زياده تر زمين زرعي آھي.ھن ديھ جون حدون ديھ تارا، ديھ ڳاھوٺ، ديھ جمال آباد، ديھ ڀاڻوٺ، ديھ ڪيريا ۽ ديھ دابري سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ سانڌاڻ

**ديھ سانڌاڻ**، پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ شاھ محمد ڏاھري ۽ راھوند واقع آھن. ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون ديھ ھالا نئون، ديھ گيس، ديھ شيخاڻي ۽ ديھ ويراتو سان ملن ٿيون.
ھن ديھ ۾ مخدوم رفيق الزمان جو فروٽ فارم ،جنھن ۾ ڪيلي،انب،صوفي ٻير ۽ ڦاروٓن جا فصل اچي وڃن ٿا.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ شيخاڻي

**ديھ شيخاڻي**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ سليم راھو ۽ گاھي چدرو واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي.ھتي لاھور مٽياري نيشنل گرڊ تعمير ٿي رھي آھي. ھن ديھ جون حدون ديھ گھوگھاٽ، ديھ ڀٽ شاھ ، ديھ سانداڻ سان ملن ٿيون.

## حوالا

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ گھوگھاٽ

**ديھ گھوگھاٽ**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ آھن شاھ ۽ ڳوٺ وسي مراد شاه واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون ديھ سانداڻ، ديھ غيب پير، ديھ ڀٽ شاھ ، ديھ ڪلري ۽ ديھ شيخاڻي سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ڀنڍ

**ديھ ٻنڌ**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ غلام حيدر لانڍي واقع آھي.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي ھتي ورھاڱي کان اڳ ھڪ تاريخي شھر ٻنڌ جي نالي سان آباد ھو جتي گھڻي تعداد ۾ ھنڌو واڻيا ۽ مسلمان گڏ رھندا ھئا ھن شھر ۾ ڪاروبار لاءِ بازارون بہ ھيون دريا جي وھڪرن ھن شھر کي برباد ڪري ڇڏيو .ھن ديھ جون حدون ديھ جھرڪي، ديھ ھالا، ديھ ڪيريا ۽ ديھ خاڻوٺ سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ٻيلو شورڪي

**ديھ ٻيلو شورڪي** : پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي  مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي ھن ديھ ۾ ٻيلو ۽ ڪچي جو علائقو شامل آھي . ٻيلي کاتي طرفان زمينن جون چوڪڙيون ماڻھن کي مقاطعي تي ڏنل آھن جنھن تحت زمين جي ڪجهه حصي تي ھڙيون پوکيون وينديون آهن.ھي ديھ درياءَ سنڌ جي ڪناري تي واقع آهي

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ڇارائو

**ديھ ڇارائو **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي مٽياري جي ھڪ ديھ جو نالو آهي جيڪا غير آباد زمين تي مشتمل آهي. ھن جون حدون ديھ سرڪل 2 ، ديھ ڪوھيڪي، ديھ ھڪڙا ۽ ديھ ٿاڻو سان لڳن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ختيرو

**ديھ ختيرو ** پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي نيو سعيد آباد جي ھڪ ديھ جو نالو آھي. جنھن ۾ ڳوٺ جان محمد جمالي، ڳوٺ بگو جمالي، ڳوٺ بلوچ خان جمالي واقع آھن. ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون سڪرنڊ تعلقي،  ديھ گدا علي ۽ ديھ راھو سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ڏيٿڪي

**ديھ ڏيٿڪي **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي نيو سعيدآباد جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ مشتاق آباد، ڳوٺ مير محمد ڏيٿو  واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون تعلقي سڪرنڊ، ديھ پنج مورو، ديھ گدا علي ۽ديھ شھمير راھو ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ گدا علي

**ديھ **:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي نيو سعيد آباد جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ شھمير راھو، ڳوٺ حاجاڻو ۽ڪوٽ ڀاڻوجو واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون ديھ خطيرو، تعلقي سڪرنڊ، ديھ راھو ۽ ديھ پنج مورو  سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ پنج مورو

**ديھ پنج مورو** ()، پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي نيو سعيد آباد جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ سعيد آباد (پراڻو) ۽ پنج مورو واقع آھن. ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون ديھ گدا علي، ڏيٿڪي، ديھ راھو، ديھ جمالي ۽ ديھ شھمير راھو  سان ملن ٿيون.
زمرو:سنڌ جون ديھون

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ جمالي

**ديھ جمالي**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي نيو سعيدآباد جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ بکر جمالي واقع آھي.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون ديھ راھو، ديھ ڪاڪا،ديھ پنگھورو جاگير، ديھ پنگھورو ريتي ۽ ديھ پنج مورو سان  ملن ٿيون

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ڪنڙ

**ديھ ڪنڙ**:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي نيو سعيدآباد جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڪوبہ پڪو ڳوٺ واقع آهي.ھي ديھ ڪچي ۾ واقع آهي ۽ ان جي زمين ٻيلي کاتي جي سرڪاري ملڪيت آھي جنھن ۾ ٻيلو پڻ واقع آهي. ھن ديھ جون حدون   ملن ٿيون درياءَ سنڌ،  ديھ ريشل، ديھ نور ڪيٽي ديھ دالو ڪيٽي، ديھ امين لاکو ۽ ديھ ٻيلو راڻو سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ بنگلو

**ديھ بنگلو **:Banglow Deh:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ سلطان سھتو ۽ ڳوٺ الله بخش نظاماڻي واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون ضلعي سانگهڙ، ديھ نظاماڻي، ديھ ڪلري، ديھ ويراتو،  ديھ راڻو ۽ ديھ سھراب پور سان  ملن ٿيون

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ گيس

**ديھ گيس**:Giss:
پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي نيو سعيدآباد جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ يوسف حاجاڻو، ڳوٺ عبدالواحد ٻرڙو ۽ ڳوٺ صديق سھتو واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون  ديھ زئر پير، ديھ سھراب پور، ديھ چاچڙي ۽ ديھ سعيدآباد سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
ديھ ڳاھوٽ

**ديھ ڳاھوٽ** پاڪستان جي صوبي سنڌ جي ضلعي مٽياري جي تعلقي ھالا جي ھڪ ديھ جو نالو آھي جنھن ۾ ڳوٺ ماڙي محمد خان، ميرپور، ڳوٺ الله بخش بلال واقع آھن.ھن ديھ جو وڏو حصو زرعي زمينن تي مشتمل آهي. ھن ديھ جون حدون ڳوٺ تارا، ديھ فتح پور، ديھ ٻيلو دٻاڻو، ديھ جمال آباد ۽  ديھ پير بلاولي سان ملن ٿيون.

زمرو:سنڌ جون ديھون
نڪولس گومز ڊيويلا

**نڪولس گومز ڊيويلا**: **Nicolás Gómez Dávila**:(جنم:18مئي 1913۽ وفات:18 مئي 1994) ڪولمبيا جو مشھور ليکڪ رد عمل واري معاشرتي سياسي نظريي جو پرچارڪ ھو. ھن کي مشھوري عمر جي پوئين حصي۾ملي جڏھن ھن جي ڪتابن جو جرمن ٻولي۾ترجمو ٿيو. ھن ماڊرنٽي کي تنقيد جو نشانو بڻايو
## تفصيلي تعارف
پيرس يونيورسٽي مان تعليم حاصل ڪندڙ گومز ڊيويلا بگوٽا ۾ پنھنجي گھر ۾ ھڪ وڏي لائبرري ٺاھي جنھن ۾ ٽيھ ھزار ڪتابن جا جلد گڏ ڪيا ھئائين ۽بن پنھجو گھڻو وقت اتي مطالعي ۾ گذاريندو هو.ھن جي ڪوششن سان 1948 ۾ بگوٽا ۾ لاس اينڊز يونيورسٽي قائم ٿي.جم پنھنجي لکڻين ۾ آزادخيالي، جمھوريت ۽ سوشلزم کي نشانو بڻايو.ھن کي اھم عھدن جون آڇون ٿينديون رھيون پر ھن ڪڏھن بہ قبول نہ ڪيون .انھن آڇن ۾ ملڪ جي صدر جي صلاحڪاري ۽ سفارتڪاري جو عھدو پن شامل ھيا.
زمرو:1913ع جون پيدائشون
زمرو:1994ع جون فوتگيون
اپالو 13

thumb|left|اپالو 13 جي خلاباز عملي جي تصوير<br />کاٻي کان ساڄي پاسي: لوويل، ميٽنگلي ۽ ھيسي

**اپالو 13** (**Apollo 13**) خلا ۾ انساني سفر جي ستين مھم ۽ چنڊ تي قدم رکڻ لاءِ ٽين مھم لاء اپالو 13 خلائي جھاز تيار ڪري موڪليو ويو هو.اھو خلائي جھاز ڌرتيءَ تان 11 اپريل 1970 ۾ منجھند جو 2:13 بجي آمريڪا جي شھر فلوريڊا جي ڪينيڊي اسپيس سينٽر تان جيمز اي. لوويل (James A. Lovell) جي ڪمان ۾  روانو ٿيو.جھاز جا ڪمانڊنگ ماڊيول پائليٽ جان ايل.جيڪ سوگرٽ (John L. "Jack" Swigert) ۽ فريڊ ڊبليو. ھيسي (Fred W. Haise) ھيا جن مان جيڪ سوگرٽ کي بيماري ظاھر ٿيڻ تي مٽائي ڪين ميٽنگلي  (Ken Mattingly) کي موڪليو ويو.  جھاز زمين کان چند طرف ٻن ڏينھن ۾  400171 ڪلوميٽر سفر طئي ڪري جڏهن چنڊ کان 254 ڪلوميٽرن جي فاصلي تي پھتو تہ  ان جو آڪسيجن جو ٽئنڪ ڦاٽي پيو جنھن ڪري چنڊ تي جھاز کي لاھڻ جو پروگرام منسوخ ڪيو ويو ۽ 17 اپريل 1970 ۾ روانگيءَ کان ڇھ ڏينھن بعد عملو محفوظ طريقي سان جھاز سميت ڌرتي تي واپس اچي لٿو.
پولي ميٿ

[thumb|[ليونارڊو ڊي ونچي|ليونارڊو ڊا وينچي (Leonardo da Vinci) يورپي جاڳرتا واري دؤر جو پولي ميٿ ھيو|282x282px]]
**همه دان** يا **پوليميٿ** (يوناني: πολυμαθής، پوليمئٿيس، تمام گهڻو سکيا وارو)،  "جاڳرتا واري دؤر جي ماڻهو" (لاطيني: homo universalis، عالمي انسان) جي طور به سڃاتو ويندو آهي، هڪ اهڙو فرد جنهن جي ڄاڻ ڪيترن ئي مختلف مضمونن تي پکڙيل آهي ۽ هو مخصوص مسئلن کي حل ڪرڻ لاءِ ڄاڻ جي ڪيترن ئي پيچيده شعبن کي استعمال ڪرڻ لاءِ سڃاتو وڃي ٿو. ھمه دان اڪثر ڪري، انهن جي ڄاڻ کي بيان ڪن لاء، هڪ مخصوص تناظر کي ترجيح ڏيندا آهي، پر ڪجهه تجريدي ۽ تخليقي طور تي وضاحت ڪرڻ ۾ مهارت رکن ٿا. 

نشاة ثانيه جي بشريات جي هڪ بنيادي اصول کي مجسم ڪندي، ته انسان جي ترقي جون صلاحيتون لامحدود آهن، هن تصور ڏانهن وٺي ويو ته ماڻهن کي سڀني شعبن ۾ ڄاڻ ڪرڻ گهرجي ۽ پنهنجي صلاحيتن کي ممڪن طور تي مڪمل طور تي ترقي ڏيڻ گهرجي. اها اصطلاح "نشاة ثانيه جي انسان" واري تصور ۾ اظهار ڪيو ويو آهي، جيڪو اڪثر ڪري ان دور جي باصلاحيت ماڻهن تي لاڳو ٿئي ٿو، جيڪا ڄاڻ جي هر شعبي، دانش، فن، سماجيات، طبعي شيئن ۽ روحانيات ۾ پنهنجي صلاحيتن جي ترقي جا خواهشمند هئا.

## اصطلاح
ھمه دان لاء استعمال ٿيندڙ انگريزي اصطلاح، "***<small>پوليميٿ</small>***" يوناني اصطلاح، ***<small>پوليمئٿيس</small>*** (**'، )</small> کان ورتل آهي، جن جا معني، تمام گهڻي سکيا وارو، [[علامہ|علامه]]، اھڙو شخص جنھن کي ڄاڻ جي مختلف شعبن تي مھارت ھجي، جو آهي.   اولھه يورپ ۾ پھريون ڀيرو ان لفظ جو استعمال جرمن فلاسافر، ''جوھان'' ''وان وووئر'' (<small>Johann</small> <small>von</small> <small>Wower</small>) سال 1603ع ۾ پنھنجي لکيل ڪتاب، ''<small>**"ڊي پوليميٿيا تريختاسيو: انٽيگري آپيرس ڊي اسٽڊيز ويٽيرم"*'</small>* (*De Polymathia tractatio: integri operis de studiis veterum)* ۾ ڪيو. 

## تفصيل

## حوالا

زمرو:شخصيتون
زمرو:سجاڳيءَ جي تحريڪ
جيڪب اسٽلنگ

thumb|جيڪب اسٽلنگ

**جيڪب اسٽلنگ**:**Jakob Stilling**:(جنم:22 سیپٽمبر 1842؛ وفات: 30 اپريل 1915) جرمني جي شھر ڪيسل (Kassel)جو افٿالمولاجسٽ ( اکين جي بيمارين جو ماھر ڊاڪٽر)جو نالو آهي.پاڻ ھڪ سرجن جو پٽ ھو جنھن جو نالو بينيڊڪٽ اسٽلنگ (ڄم 1810؛ موت 1879) ھو ھن طب جي تعليم پيرس ۽ ورزبرگ (Würzburg) مان حاصل ڪئي ۽ 1865 ۾ کيس ڊائريڪٽوريٽ جي ڊگري ملي. 1867 ۾ ڪيسل ۾ اکين جو ڊاڪٽر ٿي ڪم ڪرڻ لڳو. ھن افٿالڪ ميڊيسن ۾ وڌيڪ تعليم پيرس، برلن ، ويانا ۽ ٽيورن(Turin) ۾ حاصل ڪئي.1884 ۾ ھي يونيورسٽي آف اسٽراس برگ ۾ پروفيسر ٿيو جتي ھن پنھنجي ڪيريئر مڪمل ڪيو. 

## ڪارناما

ھن 1887 ۾ ھن اکين جي حرڪت ۾ ٿيندڙ خرابي جي بيماري بابت ٻڌايو ان بيماري جو نالو سندس نالي تي اسٽلنگ وارو سينڊروم (Stilling's syndrome) پئجي ويو.
1877 ۾ ھن اسٽلنگ واري رنگن جي ٽيبل (Stilling's colour table) متعارف ڪرائي جنھن ۾ ڪلر بلائينڊيڊنيس جي بيماري چڪاسڻ لاءِ  سيوڊو آئسوڪروميٽڪ چارٽن(pseudo-isochromatic charts) جو استعمال ٿيل آهي. ان کان علاوه ھن گلوڪوما (glaucoma) جي اڀياس تي ھڪ ڪتاب پڻ لکيو.
ليف ايرڪسن

**ليف ايرڪسن** ، ( 970 – ت. 1020) گرين لينڊ سان تعلق رکندڙ نورسي مهم جوءُ (سياح) هو. هي پهريون يورپي ماڻهو سمجهيو ويندو آهي جنهن ڪرسٽوفر ڪولمبس کان پهرين اتر آمريڪا تي قدم رکيو. آئيس ليندرس جي شجري مطابق، هن وينلينڊ ۾ نورسي آبادي قائم ڪئي. شجري مطابق موجوده ڪينيڊا جي نيو فائونڊ لينڊ جي اتر طرف جيلي فش اپٻيٽ ۾ نورس موجود هئا، بعد ۾ آثار قديمه جي معلومات مان شاهديون مليون ته اها جاءِ سينٽ لوريس نار وٽ هئي ۽ جيلي فش اپٻيٽ ۾ موجود جاءِ اصل ۾ ٻيڙي ٺاهڻ جي جڳهه هئي.

ليف، ايرڪ دي ريڊ جو پٽ هو، جيڪو گرين لينڊ ۾ نورسي آبادي جي بانيڪارن مان هڪ هو، ليف نورويجين نسل جو هو. هن جي پيدائش بابت ڪا ڄاڻ ناهي، پر اندازو آهي ته آئيس لينڊ ۾ پيدا ٿيو هو. هن کي ٻه پٽ هئا، جنهن ملي اڳتي هڪ گرين لينڊ ۾ آباد نورسي ماڻهن جو سردار بڻيو.

## لاڳاپيل
* ليف ايرڪسن جو ڏينهن

## حوالا