مڌيا پرديش

**مڌيا پردیش**  جنھن جو پراڻو نالو "سينٽرل پراونس" يا "سي پي" ھيو؛ وچ انڊياجي ھڪ رياست جو نالو آهي جنھن جي گادي جو هنڌ ڀوپال شھر آھي ۽ وڏي ۾ وڏو شھر اندور آهي ۽ ٻيا وڏا شھر جبلپور، گواليار، اجئين ۽ ساگر آھن. ھن رياست کي ان جي مقام جي ڪري انڊيا جي دل پڻ چوندا آهن. پکيڙ ۾ ھي انڊيا جي ٻين ۽ آبادي ۾ پنجين وڏي رياست آھي جنھن ۾ ساڍا ست ڪروڙ ماڻهو رھن ٿا.

## جاگرافي

thumb
ھن رياستجي اتر اوڀر ۾ اتر پرديش، ڏکڻ اوڀر ۾ ڇتيس ڳڙھ،  ڏکڻ ۾ مھاراشٽر، اولھ ۾ گجرات، اتر اولھ ۾ راجھستان آھي. ھن رياست جي ڪل پکيڙ  308,252&nbsp;km2 آھي. سن 2000 عيسويءَ کان اڳ جڏهن ڇتيس ڳڙھ مڌيا پرديش جو حصو ھيو تہ ھي رياست ملڪ جي سڀ کان وڏي رياست ھئي. ھن رياست جي اوڀر کان اولھ طرف نرمدا درياء وھي ٿو. ھن رياست جو بلند ترين مقام ڌوپ ڳڙھ آھي جيڪو سامونڊي سطح کان 4429 فٽ بلند آھي.

thumb|left| مڌيا پرديش جو طبعي نقشو
 

JhansiGhat.jpg|نرمدا ندي 
Son River, Umaria district, MP, India.jpg|سون ندي، اميريا ضلعو، مڌيا پرديش  
Shri Ram Ghat 01.jpg|اجئين لڳ شپرا ندي تي شري رام گھاٽ  


مڌيا پرديش جي سڀ کان وڏي ندي نرمدا آهي ان جي شاخن ۾  بنجر، تاوا ندي، مچنا, شاڪار ندي، دينوا ۽ سون ڀادرا نديون شامل آهن. ھي ندي علائقي م مقدس سمجھي ويندي آهي۽ ان جي پوڄا پڻ ڪئي ويندي آهي

## تاريخ


Rock painting, Bhimbetka, Raisen district, MP.jpg|ڀيمڀيٽڪا ۾ پٿرن تي مصوري ، عالمي ورثو قرار ڏنل
Khajuraho - Kandariya Mahadeo Temple.jpg| ڪنداريا مھاديو، کجراھو
Bateswar (6).JPG|باٽيشور مندر جو ڪامپليڪس پداولي، مورينا
262 Gwalior.jpg| شاستريا باھو مندر، گواليار قلعو
Teli Ka Mandir, Gwalior.jpg| تيلي وارو مندر، گواليار قلعو
Shiva Temple, Bhojpur 01.jpg|ڀوڄپور ۾ شو جو مندر
Lakshmi Temple, Orchha.jpg| اورڇا ۾ لڪشمي وارو مندر
Amarkantak4.jpg| امرڪانٽڪ ۾ قديم مندر
Gorgeous Gwalior Fort.jpg|گواليار قلعو ، گواليار شھر لڳ


ڇھين صدي ق م ۾ اجئين ھن علائقي جي ھڪ وڏي مرڪز طور اڀريو ھيو ء اھو ايوانتي بادشاھت جو گاديءَ جو هنڌ ھيو. ٻين بادشاھتن جھڙوڪ:, دسارنا،  مالوا، ڪاروشا ۽ نشاد جو ذڪر پراڻن رزميہ قصن ۾ مليو آهي جيڪي پڻ ھن موجوده رياست جو حصو آهن. 320 ق م ۾ ھي علائقو چندر گپت موريا جي ايمپائر جو حصو ٿي ويو. ھي علائقو اشوڪ موريا جي ايمپائر جو پڻ حصو رھيو. موجوده رياست جي علائقي ۾ قديم مھاجنپدا وارو خطو پڻ شامل آهي. ارڙھين صدي جي شروعات ۾ ھي علائقو ڪيترين ئي ننڍہن بادشاھتن ۾ ورھايل ھيو جن تي پوء برٽش ايمپائر قبضو ڪيو. انگريزن انھن سڀني کي ملائي سينٽرل پراونسز اينڊ بيرار ۽ سينٽرل انڊين ايجنسي قائم ڪيا. انڊيا جي آزادي بعد مڌيا پرديش رياست قائم ڪري ناگپور ۾ ان جي گادي جو هنڌ رکيو ويو. ان نئين رياست ۾ موجوده رياست جو ڏاکڻو حصو ۽ موجودہ مھاراشٽر جو اتر اوڀر وارو حصو شامل ھيا. 1956 ۾ اسٽيٽس ري آرگنائيزيشن ايڪٽ تحت ھن رياست جي ان وقت جي حصن کي مڌيا ڀارت ، ونڌيا پرديش ۽ ڀوپال رياست سان ملائي نئين مڌيا پرديش رياست قائم ڪئي وئي. ان م مراٺي يا مرھٽي ٻولي ڳالهائيندڙ ماڻھن جو ودارڀا علائقو ھن رياست کان ڌار ڪري بمبئي رياست م شامل ڪيو ويو. 2000 ۾ ھن رياست جي ھڪ حصي کي ڌار ڪري ڇتيس ڳڙھ رياست قائم ڪئي وئي.

## معيشت
انڊيا جي معيشت ۾ ھن رياست جي معيشت جو ڏھون نمبر آھي، 8.9 لک پائونڊ ۽ ان جي گراس ڊوميسٽڪ پراڊڪٽ يا جي ڊي پي في ڪس  آھي. انساني ترقي جي اشاريي مطابق انديا جي رياستن م ھن رياست جو مقام ڇويھون آهي.ھن رياست ۾ انڊيا جا سڀ کان وڌيڪ ھيرا ۽ ٽامو نڪرن ٿا. ھن رياست جي 30 سيڪڙو کان وڌيڪ زمين ٻيلن تي مشتمل آهي. ھتان جي سياحتي صنعت ۾ بہ ڪافي واڌارو آيو آهي.

## انتظامي ورھاست
مڌيا پرديش جي ورھاست ڏھ ڊويزنن ۾ ٿيل آهي جن ۾ 52 ضلعا واقع آھن.

* ڀوپال ڊويزن
* چمبل ڊويزن
* گواليار ڊويزن
* اندور ڊويزن
* جبالپور ڊويزن
* نرمداپورم ڊويزن
* ريوا ڊويزن
* ساگر ڊويزن
* شاھدول ڊويزن
* اجئين ڊويزن

## تصوير خانو

فائل:Human Langur monkeys, Orchha, India.jpg|
فائل:Tigress with cubs in Kanha Tiger reserve.jpg|
فائل:Tickell's Blue Flycatcher (Cyornis tickelliae).jpg|
فائل:Vultures in the nest, Orchha, MP, India edit.jpg|
فائل:Nilgais fighting, Lakeshwari, Gwalior district, India.jpg|


## حوالا

زمرو:ڀارت
زمرو:ڀارت جي رياستون