ويب صفحو

thumb|کاٻو|سنڌي وڪيپيڊيا جي ويب صفحي جو ڏيک
**ويب صفحو** يا **ويب پيج** ()، عالمگير ويب ۽ ویب برائوزر لاءِ موزن برقي ڪاغذ آهي. ویب برائوزر، ڪمپيوٽر يا موبائل ۾ اهي ويب صفحا ڏيکاريندا آهن. ويب صفحي جي معني آهي، جيڪو نظر ايندڙ هجي، پر ان کي عام طور ڪمپيوٽر جي هڪ فائيل طور ورتو ويندو آهي، جيڪو هائپرٽيڪسٽ يا ٻي ڪنهن مارڪ اپ ٻولي ۾ لکيل هجي. عام ويب صفحن ۾ هائپرلنڪ ذريعي، هڪ ٻي سان فائيل ڳنڍيل هجن ٿا.

ڪنهن به نيٽورڪ ۾، ویب برائوزر هائپرٽيڪسٽ ٽرانسفر پروٽوڪول (، مخفف: HTTP يا ايڇ ٽي ٽي پي)، ذريعي ڏوراهين ويب سرور مان ويب صفحا ڳولي ڏيکاريندو آهي.

هڪ **ويب پيج** (web page)، يا **ويب صفحو**، ورلڊ وائيڊ ويب جو هڪ دستاويز هوندو آهي جيڪو ويب برائوزر ۾ کوليو ويندو آهي. هڪ ويب سائيٽ عام طور ڪيترن ئي ويب صفحن تي مشتمل هوندي آهي جيڪي هڪ گڏيل ڊومين نالو هيٺ هائپر لنڪ ذريعي پاڻ ۾ ڳنڍيل هوندا آهن. تنهن ڪري "ويب پيج" جو اصطلاح ڪتاب جي صفحن جي مثال (metaphor) وانگر استعمال ٿيندو آهي.

## نيويگيشن

هر ويب پيج هڪ الڳ يونيفارم ريسورس لوڪيٽر (URL) سان سڃاتو ويندو آهي. جڏهن صارف پنهنجي ويب برائوزر ۾ يو آر ايل لکي ٿو، ته برائوزر ويب سرور مان گهربل مواد حاصل ڪري ٿو ۽ پوءِ برائوزر انجڻ ان کي صارف جي اسڪرين تي بصري ۽ انٽرايڪٽو صورت ۾ ڏيکاري ٿو.
جيڪڏهن صارف ڪنهن هائپر لنڪ تي ڪلڪ ڪري يا ٽچ اسڪرين تي ٽچ ڪري، ته برائوزر ساڳيو عمل ٻيهر ڪري نئون URL لوڊ ڪندو آهي، جيڪو موجوده ويب سائيٽ جو حصو به ٿي سگهي ٿو يا ڪنهن ٻي ويب سائيٽ جو. برائوزر ۾ ڪجهه خاصيتون هونديون آهن جهڙوڪ ايڊريس بار، جيڪي ڏيکارين ٿيون ته ڪهڙو صفحو کوليل آهي.

## برائوزر

ویب برائوزر يا صرف برائوزر، هڪ سافٽويئر آهي، جنهن جي مدد سان عالمگير ويب مان ڄاڻ يا گھربل مواد کي حاصل ڪيو ويندو آهي. هر ويب صفحو، تصويرون، وڊيو مخلتف يونيفارم ريسورس لوڪيٽرس جي مدد سان ڳنڍيل آهن، جڏهن برائوزر ۾ گھربل يو. آر. ايل. لڳائبو ته اها مطلوبه ڄاڻ واپرائيندڙ جي ڪمپيوٽر يا موبائيل تي ڏيکاريندو آهي.

## عنصر
ويب پيج هڪ جڙيل دستاويز هوندو آهي. ان جو بنيادي عنصر هڪ ٽيڪسٽ فائيل هوندو آهي جيڪو ھائپر ٽيڪسٽ مارڪ اپ لينگويج (HTML) ۾ لکيل هوندو آهي. اهو صفحي جي مواد کي بيان ڪري ٿو، جنهن ۾ تصويرون ۽ وڊيو پڻ شامل هونديون آهن.

سي ايس ايس (CSS) صفحي جي ظھور کي ترتيب ڏينديون آهن. CSS جا ضابطا الڳ فائلن ۾ به ٿي سگهن ٿا يا HTML فائل اندر شامل ٿي سگهن ٿا.

ويب صفحن جي وڏي اڪثريت ۾ جاوا اسڪرپٽ پروگرام شامل هوندا آهن، جيڪي مختلف قسم جا انٽرايڪٽو ڪم ممڪن بڻائيندا آهن. نئين WebAssembly ٻولي پڻ اضافي طور استعمال ٿي سگهي ٿي.
سڀ کان وڌيڪ پيچيده ويب صفحن کي ويب ايپليڪيشن چيو ويندو آهي، جيڪي انهن عنصرن کي پيچيده طريقي سان گڏ ڪن ٿا.

## ڊيپلائومينٽ
سرور-سائيڊ ويب سائيٽ ڊيپلائومينٽ جي لحاظ کان ويب صفحن جا ٻه قسم هوندا آهن: جامد (static) ۽ متحرڪ (dynamic). جامد صفحا ويب سرور جي فائل سسٽم مان بغير تبديلي حاصل ڪيا ويندا آهن، جڏهن ته متحرڪ صفحا سرور طرفان فوري طور تي تيار ڪيا ويندا آهن، عام طور تي ڊيٽابيس مان ڊيٽا پڙهي وويب ٽيمپليٽ سسٽم ۾ ڀري، پوءِ صارف جي برائوزر ڏانهن موڪليا ويندا آهن. متحرڪ صفحي جو هڪ مثال سرچ انجڻ جي نتيجي وارو صفحو آهي.

## سيڪيورٽي
ھائپر ٽيڪسٽ ٽرانسفر پروٽوڪول (HTTP) اهو طريقو آهي جنهن سان ويب برائوزر ويب سائيٽ مان ويب پيج جو مواد حاصل ڪري ٿو. ايڇ ٽي ٽي پي جون ٻه اختياري سيڪيورٽي خاصيتون آهن: انڪرپٽيڊ موڊ (HTTPS) جيڪو ٽئين ڌر طرفان |جاسوسي جو خطرو گهٽائي ٿو، جڏهن ته مواد جي سيڪيورٽي پاليسي ڪراس سائيٽ اسڪرپٽنگ حملن کان بچاءُ فراهم ڪري ٿي. اهي ٻئي خاصيتون جديد ويب برائوزرن ۾ موجود آهن ۽ ڪيترائي ويب سائيٽون انهن کي استعمال ڪن ٿيون.

## پڻ ڏسو
* ھڪ صفحي ايپليڪيشن
* پروگريسو ويب ايپليڪيشن
* ويب جا حصا

## حوالا

زمرو:Web design
زمرو:Website management