ڪرغزستان

**ڪِرغزستان** (ڪرغیز: Кыргызстан)،  سرڪاري طور تي ڪرغز ريپبلڪ، وچ ايشيا ۾ هڪ زميني بند ملڪ آهي، جيڪو تيان شان جبل ۽ پامير جبلن جي قطارن ۾ واقع آهي. بشڪيڪ ملڪ جو گاديءَ جو هنڌ ۽ سڀ کان وڏو شهر آهي. سرحد اتر ۾ قزاقستان، اولهه ۾ ازبڪستان، ڏکڻ ۾ تاجڪستان ۽ اوڀر ۽ ڏکڻ۔اوڀر ۾ چين سان لڳل آهي. نسلي ڪرغز  ملڪ جي ستر لک ماڻهن جي اڪثريت تي مشتمل آهي، جنهن جي پٺيان ازبڪ ۽ روسي اهم اقليتون آهي. 

ڪرغزستان جي تاريخ مختلف ثقافتن ۽ سلطنتن تي مشتمل آهي. جيتوڻيڪ جغرافيائي طور تي ان جي انتهائي جبلن واري علائقي کان الڳ آهي، ڪرغزستان ٻين تجارتي رستن سان گڏ سلڪ روڊ جي حصي جي طور تي ڪيترن ئي عظيم تمدن جي سنگم تي آهي.  ترڪ قبيلن ۽ قبيلن جي هڪ جانشين سان آباد، ڪرغزستان وقتي طور تي وڏي تسلط هيٺ اچي ويو آهي، مثال طور ترڪ خانہ بدوش، جيڪي ڪيترن ئي ترڪ رياستن ڏانهن پنهنجون نسلون ڄاڻن ٿا. اهو پهريون ڀيرو ینیسی ڪرغز خاقانیت طور قائم ڪيو. بعد ۾، 13ھین صدي عيسويء ۾، ڪرغزستان منگول طرفان فتح ڪيو ويو؛ ان کي ٻيهر آزادي ملي، پر بعد ۾ زونگر خانات طرفان حملو ڪيو ويو. زونگارن جي زوال کان پوءِ ڪرغز ۽ ڪپچاڪ ڪوڪند خانات جو لازمي حصو هئا. سال 1876ع ​​۾، ڪرغزستان روسي سلطنت جو حصو بڻجي ويو، ۽ 1936ع ۾، ڪرغز سوويت سوشلسٽ ريپبلڪ کي سوويت يونين جي هڪ آئيني جمهوريه بنائڻ لاء ٺهيل هئي. سوویت یونین ۾ ميخائل گورباچوف جي جمهوري سڌارن جي پٺيان، سال 1990ع ۾ آزاديءَ جو حامي اميدوار عسڪر اڪيف صدر چونڊيو ويو. 31 آگسٽ، 1991ع تي، ڪرغزستان سوویت یونین کان آزادي جو اعلان ڪيو ۽ هڪ جمهوري حڪومت قائم ڪئي وئي. سال 1991ع ۾ سوويت يونين جي ٽٽڻ کان پوءِ ڪرغزستان هڪ قومي رياست جي حيثيت سان خودمختياري حاصل ڪئي.
آزاديءَ کان پوءِ، ڪرغزستان سرڪاري طور تي هڪ واحد صدارتي جمهوريه هو؛ ٽوليپ جي انقلاب کان پوءِ اها هڪ واحد پارلياماني جمهوريه بڻجي وئي، جيتوڻيڪ اهو تدريجي طور تي هڪ ايگزيڪيوٽو صدر بڻجي ويو ۽ 2021 ۾ صدارتي نظام ڏانهن موٽڻ کان اڳ هڪ نيم صدارتي جمهوريه جي طور تي حڪومت ڪئي وئي. پنهنجي وجود جي دوران، ملڪ مسلسل نسلي تڪرارن، بغاوتن، معاشي مشڪلات، عبوري حڪومتون ۽ سياسي تڪرار کي برداشت ڪندو رهيو.

ڪرغزستان آزاد رياستن جي دولت مشترڪه جو ميمبر آهي، يوريشين اقتصادي يونين، گڏيل سلامتي معاهدي جي تنظيم، شنگھائي تعاون تنظيم، اسلامي تعاون جي تنظيم، يورپ ۾ سلامتي ۽ تعاون جي تنظيم، ترڪي رياستن جي تنظيم، ترڪي ڪميونٽي ۽ گڏيل قومن. اهو هڪ ترقي پذير ملڪ آهي جيڪو انساني ترقي جي انڊيڪس ۾ 118 هين نمبر تي آهي، ۽ پاڙيسري تاجڪستان کانپوءِ وچ ايشيا جو ٻيو غريب ترين ملڪ آهي. ملڪ جي عبوري معيشت جو دارومدار گهڻو ڪري سون، ڪوئلي ۽ يورينيم جي ذخيرن تي آهي.thumb|ڪرغزستان جو جھنڊو
## نالو
بشڪيڪ ۾ مناس جو مجسمو 

ڪرغز لفظ ترڪيءَ مان نڪتل آهي جنهن جي معنيٰ آهي "اسان چاليهه آهيون"، جنهن کي مڃيو وڃي ٿو مناس، هڪ افسانوي هيرو جنهن چاليهه علائقائي قبيلن کي متحد ڪيو، جي چاليهه قبيلن ڏانهن اشارو آھی. فارسي لافڪس استان جو مطلب آهي "جو هنڌ".
 
ڪرغزستان جي پرچم تي چاليهه شعاعن سان گڏ سج، انهن ئي چاليهه قبيلن ڏانهن اشارو آهي ۽ سج جي مرڪز ۾ گرافڪ عنصر ڪاٺ جي تاج کي ڏيکاري ٿو، جنهن کي "ٽنڊوڪ" سڏيو ويندو آهي، يرت (Yurt)، هڪ پورٽیبل رهائش (خیمو) آهي، جيڪو روايتي طور تي وچ ايشيا جي ڪوڏرن طرفان استعمال ڪيو ويندو آهي.
 
ملڪ جو سرڪاري نالو ڪرغز جمهوريا آهي، جيڪو بين الاقوامي ميدانن ۽ پرڏيهي لاڳاپن ۾ استعمال ٿيندو آهي. انگريزي ڳالهائيندڙ دنيا ۾، اسپيل ڪرغزستان عام طور تي استعمال ڪيو ويندو آهي، جڏهن ته ان جو اڳوڻو نالو ڪرغزيا گهٽ ۾ گهٽ استعمال ٿيندو آهي.
 
## تاريخ
## جاگرافي
## سياست
## معيشت
## آبادي
## ثقافت
## تعليم
## ٽرانسپورٽ
## پڻ ڏسو
## حوالا

## ٻاهريان ڳنڍڻا

زمرو:ڪرغيزستان
زمرو:ملڪ
زمرو:جمهوريتون
زمرو:ترڪستان
زمرو:ايشيا ۾ ملڪ
زمرو:زمين بند ملڪ
زمرو:ڀونءِ گھيريل ملڪ
زمرو:وچ ايشيا جا ملڪ
زمرو:گڏيل قومن جا ڀاتي ملڪ
زمرو:او آئي سي جا ڀاتي ملڪ
زمرو:روسي-ڳالهائيندڙ ملڪ ۽ علائقا
زمرو:1991 ۾ ٺاهيل رياستون ۽ علائقا
زمرو:آزاد رياستن جي ڪامن ويلٿ جون ڀاتي رياستون