علم نباتات جون شاخون

علم نباتات يا نباتاتيات (Botany) هڪ قدرتي سائنس آهي جنهن جو تعلق ٻوٽن جي مطالعي سان آهي. **نباتاتيات جي مکيه شاخون** (جنهن کي "ٻوٽي جي سائنس" پڻ سڏيو ويندو آهي) عام طور تي ٽن گروهن ۾ ورهايل آهن: پهريون، بنيادي موضوع، بنيادي قدرتي رجحان ۽ ٻوٽن جي زندگي جي عملن جي مطالعي سان لاڳاپيل، ٻيون، ٻوٽن جي نوع جي درجه بندي ۽ وضاحت؛ لاڳو ٿيل موضوع جيڪي مطالعي جي طريقن جو مطالعو ڪن ٿا جن ۾ ٻوٽن کي باغباني، زراعت ۽ ٻيلن ۾ اقتصادي فائدي لاء استعمال ڪري سگهجي ٿو ۽ ٽيون، نامياتي موضوع جيڪي ٻوٽن جي گروهن تي ڌيان ڏين ٿا، جيئن الجي (Algae)، سينور (Mosses) يا گلن وارا ٻوٽا (Angiosperm)، آهن.

## بنيادي موضوع
* سائٽولوجي (Cytology): ٻوٽن جي جيو گھرڙن جي جوڙجڪ جو مطالعو 
* ايپي جينيٽڪس (Epigenetics): جينياتي اظهار جي ڪنٽرول جو مطالعو 
* پيليوبوٽني (Paleobotany): فوسل ٻوٽن ۽ ٻوٽن جي ارتقا جو مطالعو 
* پيلنولوجي: پولن ۽ اسپورس جو علم
* پلانٽ بايوڪيمسٽري: پرائمري ۽ سيڪنڊري ميٽابولزم جي ڪيميائي عملن جو مطالعو 
* ڦينولوجي (Phenology): گلن ۽ ميون جي ڄمڻ جي وقت جي متعلق علم
* ڦائٽوڪيمسٽري: ٻوٽي جي ثانوي ڪيمسٽري ۽ ڪيميائي عملن جو علم
* ڦائٽوجاگرافي: ٻوٽن جي جاگرافي، ٻوٽن جي تقسيم جو مطالعو 
* ڦائٽوسوشيالوجي: ٻوٽن جي برادرين ۽ رابطي جو مطالعو
* ٻوٽي جي اناتومي: ٻوٽن جي جيو گھرڙن ۽ بافتن جي جوڙجڪ جو مطالعو 
* ٻوٽن جي ماحوليات: ماحول ۾ ٻوٽن جو ڪردار ۽ ڪم جو مطالعو 
* ٻوٽن جي ارتقائي ترقياتي حياتيات: ٻوٽن جي ترقي جو، هڪ ارتقائي نقطه نظر کان مطالعو 
* ٻوٽن جي جينيات: ٻوٽن ۾ جينياتي وراثت جو مطالعو 
* پلانٽ مارفالوجي: ٻوٽن جي ساخت ۽ جوڙجڪ جو مطالعو 
* ٻوٽن جي فزيالوجي: ٻوٽن جي حياتياتي افعال جو مطالعو 
* ٻوٽن جي پيدائش: ٻوٽن جي پيدائش جي عمل جو مطالعو 
* ٻوٽن جي درجي بندي: ٻوٽن جي درجه بندي ۽ نالا  ڏيڻ جو علم

## لاڳو ٿيل موضوع
* علم زراعت (Agronomy): فصل جي پيداوار لاءِ ٻوٽن جي سائنس جي اطلاق جو علم 
* آربوريڪلچر (Arboriculture): ثقافت ۽ وڻن جي پروپيگنڊا جو علم 
* آسٽروبوٽاني (Astrobotany): خلا ۾ نباتات جو مطالعو 
* بائيوٽيڪنالاجي: مصنوعات کي گڏ ڪرڻ لاء ٻوٽن جو استعمال 
* ڊينڊولوجي: ڪاٺ جي ٻوٽن، شاخن، وڻن ۽ لينن جو مطالعو 
* اقتصادي نباتاتيات: اقتصادي استعمال يا قدر جي نباتاتيات جو مطالعو 
* ايٿنوبوٽاني (Ethnobotany): نباتات ۽ ماڻهن جي تعلق، انسانن طرفان ٻوٽن جو استعمال ۽ چونڊ جي متعلق علم 
* فاريسٽري: ٻيلن جو انتظام ۽ لاڳاپيل مطالعو 
* فن باغباني (Horticulture): باغن ۾ ٻوٽن جي پوک جو علم
* سامونڊي نباتاتيات: آبي ٻوٽن ۽ الجي، جيڪا سمنڊ جي پاڻيءَ ۾ رهن ٿا، جو مطالعو 
* مائڪرو پروپيگيشن: جيو گھرڙن ۽ ٽشو ڪلچر استعمال ڪندي ٻوٽن جي تيزيءَ سان پروپيگيشن جو علم 
* ڦارمنگ (جينياتي): دواسازي لاءِ ٻوٽن جي جينياتي انجنيئرنگ جو علم 
* ٻوٽن جي نسل: ٻوٽن جي نسل جي مطلوب جينياتي ڪردارن سان 
* ڦائٽوپيٿالوجي: ٻوٽن جي بيمارين جو علم 
* ٻوٽن جي پروپيگيشن: ٻج، بلب، ٽيوبر، ڪٽڻ ۽ قلمن مان ٻوٽن جي پرورش 
* پومولوجي: ميون ۽ نٽن (خشڪ ميون) جو علم 
* ٻج ٽيڪنالاجي: ٻج جي ٽيڪنالاجي سائنس آهي جيڪا ٻج جي طبيعي ۽ جينياتي خاصيتن کي بهتر ڪرڻ جي طريقن سان ڪم ڪري ٿي.

## تنظيمي موضوع
* جاندارن جا گروپ: ڪلئڊز، گريڊ ۽ گلڊز جو علم 
* گرامينالوجي: گاهه جي متعلق علم
* برائيولوجي يا مشڪولوجي: ڪائي ۽ هارن وورت جو مطالعو 
* سٽرولوجي (Citrology): کٽي ميون جي متعلق علم
* وڻ هيپاٽيڪولوجي يا هيپاٽولوجي: مارچانٽيوفيٽا جو علم
* مائڪولوجي: فنگس جي متعلق علم
* آرڪيڊولوجي: آرڪيڊيسائي الجي جو علم 
* فيليڪولوجي: برسيان (Fern) جي متعلق علم 
* روڊولوجي: روزا 
* اسفگنولوجي: اسفگنم

## ٻوٽن جي استعمال سان تاريخ جو مطالعو
* اڪانٿوڪرونولوجي: ڪيڪٽس جي ذريعي 
* ڊنڊروڪرونالوجي: ڪاٺ جي ذريعي

## حوالا

زمرو:نباتاتيات