يوڪرين

**يوڪرين** (Ukraine) اوڀر يورپ ۾ واقع ھڪ خودمختيار ملڪ جو نالو آهي، جيڪو پکيڙ جي لحاظ کان يورپ ۾ روس کانپوءِ سڀ کان وڏو ملڪ آهي. ان جون حدون اوڀر ۽ اتر-اوڀر ۾ روس، اتر ۾ بيلاروس، اولھه ۾ پولينڊ، سلوواڪيا ۽ ھنگري ۽ ڏکڻ ۾ رومانيا ۽ مالدووا سان ملن ٿيون. ڏکڻ ۽ ڏکڻ-اوڀر ۾ ملڪ جي سامونڊي حد ڪاري سمنڊ ۽ ازوف سمنڊ سان آهي. سال 2014ع ۾ روس ڪريميا جي اپٻيٽ کي پنھنجي وفاق ۾ شامل ڪري ڇڏيو، جنھن تي روس ۽ يوڪرين جي وچ ۾ سرحدي تڪرار جي شروعات ٿي. بين الاقوامي برادري جي اڪثريت ڪريميا کي يوڪرين جو حصو تسليم ڪري ٿي. ڪريميا سميت يوڪرين جي ڪل پکيڙ 6,03,628 چورس ڪلوميٽر (2,33,062 چورس ميل) آھي. ملڪ جي ڪل آبادي سال 2013ع ۾ 4،45،73،205 ھئي. ملڪ جو گاديءَ جو هنڌ ۽ سڀ کان وڏو شھر خيو آھي. 

يوڪرين پھرين نومبر، 1918ع تي سويت سوشلسٽ ريپبلڪ بڻيو ۽ 22 جنوري 1919ع ۾ سوويت يونين ۾ شامل ٿي ويو. 24 آگسٽ، 1991ع تي يوڪرين جي سوشلسٽ ريپبلڪ واري پارليامينٽ سوويت يونين کان آزادي جو اعلان ڪري ڇڏيو، جن کانپوء پھرين ڊسمبر تي ريفرنڊم ذريعي يوڪرين جي عوام آزادي جي حق ۾ فيصلو ڏنو. آزادي ماڻين کانپوء يوڪرين جو آئين 28 جون، 1996ع تي نافذ ڪيو ويو، جن جي تحت يوڪرين ھڪ وحداني رياست آھي، جن ۾ نيم صدارتي نظام قائم آهي.

## آبادي
ملڪ جي %77.8 آبادي يوڪريني نسل وارن ماڻھن جي آھي. ٻئي نمبر تي %17.3 آبادي روسي نسل وارن، %0.8 روماني ۽ مالدوون، %0.6 بيلاروسي جي آهي ۽ باقي ٻين ۾ بلغاريائي، ھنگيري، ڪرائميائي تاتار ۽ ٻيا شامل آهن. ملڪ جي سرڪاري ٻولي يوڪريني ٻولي آهي. آبادي جي غائب اڪثريت عيسائيت سان تعلق رکندڙ آهي. 2021ع ۾ %82 آبادي عيسائين جي ھئي جنھن م %72.7 آرٿوڊڪس، %8.8 يوناني ڪيٿولڪ چرچ، %2.3 پروٽيسٽنٽ سان تعلق رکندڙ ھيا. %0.2 سيڪڙو آبادي ۾ يھودي، مسلمان ۽ ھندو شامل ھيا. ملڪ جي %7 آبادي ملحدن جي آھي.

## انتظامي ورھاست

ملڪ 27 حصن تي مشتمل آهي جنھن ۾ 24 اوبلاسٽ (صوبا)، ھڪ آٽونامس ريپبلڪ (ڪرائميا واري) ۽ ٻہ مخصوص درجي وارا شھر: خيو ۽ سيواستوپول شامل آهن. ملڪ جا 24 صوبا يا اوبلاسٽ ۽ ڪرائميا واري ريپبلڪ 136 رائيون (ضلعن) ۽ ميونسپلٽين ۾ ورھايل آھن.

اوبلاسٽ يا صوبن جا نالا ھيٺ ڏجن ٿا:
#وَولِن اوبلاسٽ
#لِوِف اوبلاسٽ
#زاڪارپاتيا اوبلاسٽ
#فِرينڪِيوِسڪ اوبلاسٽ
#رَيوِن اوبلاسٽ
#تيرنوپل اوبلاسٽ
#چِيرنِوِتسِي اوبلاسٽ
#کَمَيلنِتسِڪِي اوبلاسٽ
#زيتومير اوبلاسٽ
#وينيتسيا اوبلاسٽ
#چَرنِيھِيو اوبلاسٽ
#خَيو اوبلاسٽ
#چيرڪاسي اوبلاسٽ
#سومي اوبلاسٽ
#پولتاوا اوبلاسٽ
#خارڪيف اوبلاسٽ
#لوھانسڪ اوبلاسٽ
#نائپراپيٽراوسڪ اوبلاسٽ
#دونيتسڪ اوبلاسٽ
#زائپورزيھا اوبلاسٽ
#ڪِرَووُوھَارڊ اوبلاسٽ
#مائڪولائف اوبلاسٽ
#اوڊيسا اوبلاسٽ
#خيرسون اوبلاسٽ

## ڪرائميا وارو تڪرار

فيبروري 2014 ۾ يانوڪوويچ جي ٻاھر ٿيڻ سان روسي صدر ولاديمير پيوٽن ڪرائميا کي روس سان ڳنڍڻ جي تياري ڪئي. 23 فيبروري تي سيواستوپول ۾ روسي بحري فوج جي اڏي وارن روسي فوجين کي حڪم ڏنو ويو تہ يوڪريني فوج کي غير مسلح ڪري خطي جو ڪنٽرول پنھنجي ھٿ ۾ وٺن. جنھن بعد 16 مارچ 2014 تي ڪرائميا ۾ تڪراري ريفرنڊم ڪرايو ويو جنھن ۾ 97 سيڪڙو ووٽرن روس ۾ شامل ٿيڻ جي حمايت ڪئي. 18 مارچ 2014 تي خود ساخته ريپبلڪ آف ڪرائميا ۽ سيواستوپول روس ۾ شامل ٿيڻ لاء معاھدو ڪيو. گڏيل قومن جي جنرل اسيمبلي ان ريفرنڊم کي ناجائز قرار ڏيڻ جي قرارداد منظور ڪئي جنھن تحت يوڪرين جي علائقائي سالميت جي حمايت ڪئي وئي.

## تصويرون

فائل:Slavic peoples 6th century historical map.jpg|thumb|ڇھين صدي عيسويءَ ۾ سلاوڪن جو علائقو
فائل:001 Kievan Rus' Kyivan Rus' Ukraine map 1220 1240.jpg|thumb|خيويائي روس جو تاريخي نقشي ۾ يوڪرائن وارو خطو (1220 کان 1240 دوران)
فائل:Kingdom of Galicia Volhynia Rus' Ukraine 1245 1349.jpg|thumb|گاليشيا والھنيا واري بادشاھت (1245–1349)
فائل:Grand Duchy of Lithuania Rus and Samogitia 1434.jpg|thumb|لٿوانيا واري گرينڊ ڊچي، روس (جنھن ۾ يوڪرين شامل) ۽ سموگيشيا 1434ع تائين
فائل:Polish Lithuanian Ruthenian Commonwealth 1658 historical map.jpg|thumb|پولش، لٿوانيائي ۽ روٿينيائي دولت مشترڪه 1658ع ۾
فائل:007 Ukrainian Cossack Hetmanate and Russian Empire 1751.jpg|thumb| يوڪريني ڪازڪ ھيٽمنيٽ ۽ زيپوروزيائي ڪازڪ روس جي بادشاھت ۾ 1751ع


## حوالا

زمرو:يوڪرين
زمرو:ملڪ
زمرو:يورپي ملڪ
زمرو:اوڀر يورپي ملڪ
زمرو:گڏيل قومن جا ڀاتي ملڪ
زمرو:يورپ جي ڪائونسل جون ڀاتي رياستون
زمرو:1991 ۾ ٺاهيل رياستون ۽ علائقا