ٽامي جي مصرعن جي فهرست

**ٽامي جا مصرع** (Copper Alloys) ڌاتو جا مصرع آهن جن ۾ ٽامي جو مکيه جزو هوندو آهي. انهن ۾ سنکنرن جي خلاف اعلي مزاحمت هوندي آهي. وڏي تعداد ۾ مختلف قسمن مان، سڀ کان وڌيڪ مشهور روايتي قسمون ڪانسي يا ڪٽ آهن، جتي ٽين ۽ پيتل، جست جي بدران هڪ اهم ملاوٽ آهي. پيتل ۽ ڪانسي يا ڪٽ، اها ٻئي غير واضح اصطلاحون آهن. لٽن هڪ ٻيو اصطلاح آهي، جيڪو گهڻو ڪري سڪا ٺاهڻ لاءِ استعمال ٿيندو آهي، جن ۾ ٽامي جو مقدار تمام گهڻو هوندو آهي. اڄڪلهه اصطلاح، *"ٽامي جو مصرع"* انهن سڀني جي جاءِ تي، خاص طور تي عجائب گهرن ۾ ستعمال ڪيو ويندو آهي. 

دنيا جي گھڻن حصن ۾ ٽامي جا ذخيرا تمام گهڻا آهن (عالمي سطح تي ڏهه لک ۾ 70 حصا) ۽ تنهن ڪري اهو هميشه هڪ نسبتاً سستو ڌاتو رهيو آهي. ان جي ابتڙ، ٽين نسبتاً ناياب آهي (ڏهه لک ۾ ٻه حصا) ۽ يورپ ۽ ميڊيٽرينين علائقي ۾، جيتوڻيڪ پراگيتاريڪ دور ۾، ان کي ڪافي فاصلي تي واپار ڪرڻو پوندو هو ۽ اهو مهانگو هوندو هو، ڪڏهن ڪڏهن عملي طور تي حاصل ڪرڻ ناممڪن هوندو هو. جست (Zinc) اڃا به وڌيڪ عام آهي ۽ ڏهه لک ۾ 75 حصن تي پر ان جي ڪچ ڌاتن مان ڪڍيو ويندو آهي. تنهن ڪري ٽين جي مثالي فيصد سان ڪانسي مهانگو هو ۽ قيمت بچائڻ لاءِ ٽين جو تناسب اڪثر گهٽايو ويندو هو. 19هين صدي ۾ بوليوين ٽين بيلٽ جي دريافت ۽ استحصال ٽين کي تمام گهڻو سستو ڪري ڇڏيو، جيتوڻيڪ مستقبل جي فراهمي لاءِ اڳڪٿيون گهٽ مثبت آهن.

ٽامي ۽ ٽامي جي مصرعن جي 400 کان وڌيڪ مختلف جوڙجڪ آهن جيڪي آساني سان درجابندي ۾ ورهايل آهن: ٽامو، اعليٰ ٽامي جا مصرع، پيتل، ڪانسي، ڪپرونڪل، ٽامو-نڪل-جست (نڪل چاندي) شيهي واروٽامو ۽ خاص طور ٺاهيل مصر شامل آهن.

## ترڪيبون
هر مصرع جي ٺاهڻ وقت استعمال ٿيندڙ عنصرن جي مختلف ميلاپ سان، مختلف مصرعن جي ٻاهرين ڏيک ۾ هڪجهڙائي،     مختلف مرڪبن جي درجه بندي ڪرڻ وقت، مونجهارو پيدا ڪري سگهي ٿي.

هيٺ ڏنل جدول، جديد صنعت ۾ استعمال ٿيندڙ چار وڌيڪ عام قسمن لاءِ، هر قسم جي نالي سان گڏ، مکيه مصرع عنصر جي فهرست ڏئي ٿو.  تاريخي قسم، جهڙوڪ اها ڪانسي جي دور جي خاصيت رکن ٿا، مبهم آهن، ڇاڪاڻ ته مرڪب عام طور تي متغير هئا.

The following table outlines the chemical composition of various grades of copper alloys.

## پيتل

پيتل زنڪ سان ٽامي جو هڪ مصرع آهي. پيتل عام طور تي پيلو رنگ جا هوندا آهن. زنڪ جو مواد ڪجهه % کان تقريباً 40% جي وچ ۾ مختلف ٿي سگهي ٿو. جيستائين ان کي 15% کان گهٽ رکيو وڃي. اهو ٽامي جي سنکنرن جي مزاحمت کي واضح طور تي گهٽ نٿو ڪري. 
 
پيتل ڪجهه حالتن هيٺ چونڊيل ليچنگ سنکنرن لاءِ حساس ٿي سگهن ٿا. جڏهن زنڪ مصر ڊيزينفيڪيشن مان ليچ ڪيو ويندو آهي، ته پوءِ هڪ اسپنج ٽامي جي جوڙجڪ ڇڏي ويندي آهي. 
* نورڊڪ گولڊ
## ڪانسي
مکيه مضمون: ڪانسي

ڪانسي يا ڪٽ ٽامي ۽ ٻين ڌاتو، اڪثر ڪري ٽين پر ايلومينيم ۽ سليڪون سان پڻ، جو هڪ مصرع آهي.

ايلومينيم-ڪانسي ٽامي ۽ ايلومينيم جا مصرع آهن. ايلومينيم جو مواد گهڻو ڪري 5 ۽ 11 سيڪڙي جي وچ ۾ هوندو آهي، ۽ ڪڏهن ڪڏهن لوهه، نڪل، مينگنيز ۽ سليڪون پن شامل ڪيا ويندا آهن. انهن ۾ ٻين ڪانسي جي ڀيٽ ۾ وڌيڪ طاقت ۽ سنکنرن جي مزاحمت هوندي آهي، خاص طور تي سامونڊي ماحول ۾ ۽ گندرف جي مرڪبن جي رد عمل ۾ گهٽ هوندا آهن. ايلومينيم ڌاتو جي مٿاڇري تي هڪ پتلي پاسيويشن پرت ٺاهيندو آهي. 
* گھنٽي جو ڌاتو 
* برسٽل 
* گندرف واري ڪانسي 
* نڪل واري ڪانسي، مثال طور نڪل-چاندي ۽ ڪپرونڪل 
* اسپيڪيولم ڌاتو 
* UNS C69100
## قيمتي ڌاتي مصرع
## وڏي گرميء پد وارا ٽامي جا مصرع
## پڻ ڏسو
## حوالا

## ٻاهريان ڳنڍڻا
*Corrosion tests and standards: application and interpretation
*Copper Development Association
*http://www.tarasreetechnocast.com/
*Copper Binary Phase Diagrams generation code (batch file - http://www.gotrawama.eu/copperNIMS/ramefabio.txt ) using open thermodynamic databases available at NIMS https://cpddb.nims.go.jp/cpddb/periodic.htm and a commercial software, Computherm Pandat, available for free at https://computherm.com/  help for use at  https://computherm.com/docs/pandat_manual.pdf Images of the 34 binary phase diagrams are available at http://www.gotrawama.eu/copperNIMS/PNG/

زمرو:ٽامي جا مصرع
زمرو:ڌاتو سازي
زمرو:مجسما سازي جو مواد
زمرو:ڪيميا سان لاڳاپيل فهرستون