شائستہ سهروردي اڪرام الله

بيگم **شائستہ سهروردي اڪرام الله** (22 جولاءِ 1915 - 11 ڊسمبر 2000) هڪ پاڪستاني سياستدان ، سفارتڪار ۽ ليکڪ هئي.  هوءَ 1948 ۾ پاڪستاني پرڏيهي سروس ۾ شامل ٿي، ۽ ملڪ جي پهرين عورت سرڪاري ملازم هئي، انهي سان گڏ لنڊن يونيورسٽي مان پي ايڇ ڊي حاصل ڪندڙ پهرين مسلمان عورت هئي.  هوءَ 1964 کان 1967 تائين مراکش ۾ پاڪستان جي سفير ۽ گڏيل قومن ۾ هڪ نمائندي هئي،  انساني حقن جي عالمگير اعلان ۾ وڌيڪ صنفي شموليت واري ٻولي جو مطالبو ڪندي. 

## خاندان ۽ تعليم
اڪرام الله شائستہ اختر بانو سهروردي جي نالي سان سهروردي خاندان ۾ حسن سهروردي ۽ سندس زال صاحبزادي شاهه بانو بيگم جي گهر پيدا ٿيو. سهستا جي ماءُ نواب عبداللطيف جي پوٽي هئي. 

هن ڪولڪتا جي لوريٽو ڪاليج ۾ تعليم حاصل ڪئي.  هوءَ لنڊن يونيورسٽي مان پي ايڇ ڊي حاصل ڪندڙ پهرين مسلمان عورت پڻ هئي.  سندس ڊاڪٽريٽ جو مقالو، "اردو ناول ۽ مختصر ڪهاڻي جي ترقي"، اردو ادب جو هڪ تنقيدي سروي هو. 

## شادی ۽ ٻار
هن 1933ع ۾ محمد اڪرام الله سان شادي ڪئي کين چار ٻار هئا: 

* انعام اڪرام الله
* ناز اشرف
* سلميٰ سبحان
* اردن جي شهزادي سروات

## سياسي ڪيريئر
هن جي شادي کان پوء، هوء پنهنجي نسل جي پهرين هندستاني مسلمان عورتن مان هڪ هئي جنهن پردي کي ڇڏي ڏنو. محمد علي جناح کيس سياست ۾ شامل ٿيڻ لاءِ متاثر ڪيو. هوءَ مسلم وومين اسٽوڊنٽس فيڊريشن ۽ آل انڊيا مسلم ليگ جي وومينز سب ڪميٽيءَ جي اڳواڻ هئي.

1945ع ۾ ھن کي ھندوستان حڪومت پيسفڪ رليشنز ڪانفرنس ۾ شرڪت لاءِ چيو. جناح صاحب کيس اها آڇ قبول نه ڪرڻ تي قائل ڪيو، ڇاڪاڻ ته هو چاهي ٿو ته هوءَ مسلم ليگ جي نمائندي جي حيثيت ۾ وڃي ۽ ان جي طرفان ڳالهائي.

هوءَ 1946ع ۾ هندستان جي آئين ساز اسيمبليءَ لاءِ چونڊجي وئي، پر ڪڏهن به اها سيٽ نه کٽي، جيئن مسلم ليگي سياستدانن نه ڪئي.

هوءَ 1947ع ۾ پاڪستان جي پهرين آئين ساز اسيمبليءَ جي ٻن عورتن جي نمائندن مان هڪ هئي.

هوءَ گڏيل قومن جي نمائندي پڻ هئي، ۽ انساني حقن جي عالمگير پڌرنامي (1948) ۽ نسل ڪشي خلاف ڪنوينشن (1951) تي ڪم ڪيو.    

هوءَ 1964 کان 1967 تائين مراکش ۾ پاڪستان جي سفير هئي 

## اشاعتون
هن *"تهذيب نسوان"* ۽ *"عصمت"* ، ٻئي اردو عورتن جي رسالن لاءِ لکيو، ۽ بعد ۾ انگريزي ٻولي جي اخبارن لاءِ لکيو.  1950 ۾ سندس مختصر ڪهاڻين جو مجموعو، جنهن کي *"ڪوشش ناطم"* سڏيو ويندو آهي، شايع ٿيو.  1951 ۾ سندس ڪتاب *"ليٽرس ٽو نينا"* شايع ٿيو؛ اهو ڏهه کليل خطن جو مجموعو آهي جيڪي هندستانين کي لکيل هئا، جن کي "نينا" سڏيو ويندو آهي.  حقيقي نينا سندس سسرال وارن مان هڪ هئي.  هندستان جي ورهاڱي کان پوءِ، هن حڪومت لاءِ اسلام بابت لکيو، ۽ اهي مضمون آخرڪار *"بيونڊ دي وييل"* (1953) جي نالي سان شايع ٿيا.  سندس سوانح عمري، *"فرام پرده ٽو پارليامينٽ* " (1963)، سندس سڀ کان وڌيڪ مشهور لکڻي آهي؛ هن ان کي وڌيڪ رسائي لائق بڻائڻ لاءِ ان جو اردو ۾ ترجمو ڪيو.   1991 ۾ سندس ڪتاب *حسين شهيد سهروردي : هڪ سوانح عمري* ، سندس چاچي بابت، شايع ٿي.  هوءَ هندستان ۽ پاڪستان بابت ڪتاب *"ڪمن هيريٽيج* " (1997) جي اٺن ليکڪن مان هڪ هئي.  پنهنجي آخري ڏينهن ۾، هن *"مراة العروس"* جو انگريزي ترجمو ۽ *"ڪهوت اور مهاوير"* تي هڪ اردو جلد مڪمل ڪيو. 2005 ۾ سندس اردو ۾ عورتن جي چوڻين ۽ محاورن جو مجموعو، جنهن کي *"دلي ڪي خواتين ڪي چوڻتين اور محاوري"* سڏيو ويندو آهي، مرڻ کان پوءِ شايع ٿيو.  هن اردو ۾ *سفرناما* پڻ لکيو. 

## موت
هوءَ 85 ورهين جي ڄمار ۾ 11 ڊسمبر 2000ع تي ڪراچيءَ ۾ وفات ڪري وئي.

## ايوارڊ ۽ سڃاڻپ
2002ع ۾ صدر پاڪستان کيس مرڻ بعد اعليٰ ترين سول ايوارڊ نشان امتياز (آرڊر آف ايڪسيلنس) عطا ڪيو.

## حوالا

## خارجي لنڪس

* مضمون ڳوليو: لنڊن - بيگم شائستہ اڪرام الله (29 مارچ 2001)
* دي ڊيلي اسٽار - سلميٰ سبحان

زمرو:ڪراچي جا سياستدان
زمرو:2000ع جون فوتگيون
زمرو:1915ع جون پيدائشون
زمرو:مضمون جن ۾ اردو ٻولي جو متن شامل آھي
زمرو:بنگالي ٻولي جي متن تي مشتمل مضمون