open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
پروٽان

**پروٽان** (Proton) یا ايٽمي ذرو آهي، جيڪو واڌو هڪ برقي بار رکي ٿو. هي ايٽم جي نيوڪليس ۾ هوندو آهي. نيوڪليس ۾ اولیو سان گڏ تعدیلو به هوندو آهي. اولیو بنيادي ذرو نه آهي، بلڪه ٻين بنيادي ذرن جو ٺهيل آهي جن کي *[[ڪئارڪ]]* (Quark) چئبو آهي. هونئن ته ڪئارڪ جا 5 قسم آهن پر اولیو ۾ صرف ٻه قسم جا ڪئارڪ *اپ ڪئارڪ* ۽ *ڊائون ڪئارڪ* هوندا آهن. هڪ اولیو ۾ ڪل ٻه اپ ڪئارڪ ۽ هڪ ڊائون ڪئارڪ هوندو آهي.

## پڻ ڏسندا
* تعدیلو
* برقیو
* جوھر
* سالمو

## حوالا

زمرو:طبيعيات
زمرو:ڪيميا
ايٽمي نيوڪليس

thumb|Nucleus drawing
**نيوڪليس** (Nucleus) ايٽم جو مرڪز آهي جنهن جي اندر پروٽان ۽ نيوٽران هوندا آهن. درحقيقت ڪنهن به عنصر جي ايٽم ۾ موجود پروٽان ۽ نيوٽران کي گڏيل طور تي نيوڪليس چيو ويندو آهي. جيئن ته نيوٽران تي ڪا به چارج نه هوندي آهي ۽ پروٽان تي واڌو چارج هوندي آهي، ان ڪري نيوڪليس تي به واڌو چارج هوندي آهي. نيوڪليس تي ڪل چارج پروٽان جي ڪل تعداد جي برابر هوندي آهي. اليڪٽران نيوڪليس جي چوڌاري مقرر مدار ۾ گردش ڪندا آهن.
thumb|right|Helium atom QM

## حوالا

زمرو:طبيعيات
زمرو:ڪيميائي اصطلاحون
زمرو:طبيعيات جي اصطلاحون
1881ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1881ء
زمرو:سال
1884ع

__NOTOC__

## پيدائش
* **[[13 آڪٽوبر]]** – ايلسا قاضي، علامه قاضي جي گهر واري

## فوتگيون

1884ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1888ع

__NOTOC__

## پيدائش
* **[[2 جنوري]]** – جان محمد جوڻيجو، هجرت تحريڪ جو اڳواڻ
* **[[11 نومبر]]** – ابو الڪلام آزاد، عالم دين

## فوتگيون

1888ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1890ع

__NOTOC__

## واقعا

## پيدائش
***[[14 آڪٽوبر]]** – آئزن هاور، آمريڪا جو چوٽيهون صدر

## فوتگيون

زمرو:1890ع
1883ع

## واقعا

## پيدائش
* **[[3 جُولاءِ]]** ــ فرانز ڪافڪا، ناول نگار
## فوتگيون

زمرو:1883ع
زمرو:سال
1886ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[28 آڪٽوبر]]** – آزادي جي مجسمي کي آمريڪي صدر گرور ڪليولينڊ پاران باضاطه سرڪاري طور مخصوص ڪيو ويو، هي مجسمو فرانس جي ماڻهن طرفان تحفي ۾ ڏنو ويو هو.

## پيدائش

## فوتگيون
* **[[29 جُونِ]]** – امين محمد ثالث عرف پکن ڌڻي، سروري درگاهہ جو تيرهون سجاده نشين

زمرو:1886ع
1887ع

## واقعا
***[[4 جُولاءِ]]** — پاڪستان جي باني محمد علي جناح سنڌ مدرستہ الاسلام ۾ داخلا ورتي.

## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1887ع
زمرو:سال
1892ع

## ڊسمبر

زمرو:1892ء
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1893ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[19 سيپٽمبر]]** – نيوزيلينڊ ۾ عورتن کي ووٽ ڏيڻ جو حق ڏنو ويو ۽ اهو دنيا جو پهريون ملڪ هو جتي عورتن کي اهڙي اجازت ڏني وئي.

## پيدائش
* **[[فيبروري 1]]** — محمد هاشم گزدر، سنڌ جو سياستدان

## فوتگيون
* **[[28 نومبر]]** – اليگزينڊر ڪننگھام، ماهر آثار قديمه

زمرو:سال
زمرو:1893ع
1894ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1894ء
زمرو:سال
جزیرو ريمنڊ

** ريمنڊ ٻيٽ** (Raymond Island) مشرقي وڪٽوريا، آسٽريليا ۾ گپسلينڊ وارين ڍنڍن ۾ ھڪ ننڍو ٻيٽ آھي۔

## حوالا

زمرو:وڪٽوريا (آسٽريليا)
1889ع

## واقعا

## پيدائش
***[[20 اپريل]]** – هٽلر، جرمن سياستدانن
***[[7 جُولاءِ]]** – شيخ عبدالمجيد سنڌي، سياستدان

## فوتگيون

زمرو:1889ع
زمرو:سال
1898ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[18 آڪٽوبر]]** – آمريڪا اسپين کان پورٽو ريڪو جو ڪنٽرول حاصل ڪيو.
## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1898ع
زمرو:سال
1899ع

## واقعا
***[[1 جنوري]]** – ڪيوبا تان اسپيني تسلط جو خاتمو ٿيو.

## پيدائش
***[[7 جُولاءِ]]** – لال سنگھ اجواڻي، عالم

## فوتگيون

زمرو:1899ع
زمرو:سال
1900ع

__NOTOC__

## واقعا
* **[[31 آگسٽ]]** – ڪوڪا ڪولا کي پهرين دفعا برطانيا ۾ وڪڻيو ويو.

## پيدائش

## وفات

## حوالا

زمرو:1900ع
ريمنڊ، شر

**ريمنڊ، شر** ( فرانسيسي: Raymond, Cher) فرانس  جو ھڪ رھائشي علائقو جو Centre ۾ واقع آھي۔

## تفصيل
ريمنڊ، شر جو رقبو 9.24 مربع ڪلوميٽر آھي،۽ ان جي مجموعي آبادي 205 فردن تي مشتمل آھي ۽ 184 ميٽر سطح سمنڊ کان بلندي تي واقع آھي۔

## پڻ ڏسو
* فرانس
* فھرست فرانس جا شھر
خيما خاتون

**خيما خاتون** (Hayme Hatun)
() سليمان شاھ جي زال ۽ ارطغرل جي ماءُ ھئي۔ هن کي عثماني سلطنت جي *ڊيولٽ انا* (اسٽٽ مادر) جي لقب سان نوازيو ويو ۽ سڃاتو ويو.

## تصويرون

Haymaana.jpg|خيما خاتون جو مقبرو
Hayme ana turbesi.jpg|خيما خاتون جي قبر


## حوالو

زمرو:عثمانيہ خاندان زمرو:عثماني سلطانن جون گهر واريون
ارطغرل

**ارطغرل** (Ertuğrul؛ ) یا **ارطغرل غازي**  عثماني سلطنت جي باني عثمان اول جو پيءُ ھو.  انھن کي عام طور تي **غازي** جي لقب سان ڄاڻيو ويندو ھيو.

ارطغرل سليمان شاهه جو پٽ هو، جيڪو اوغز ترڪ جي ڪائي قبيلي جو سردار هو.  اهي ترڪ منگول فتحن کان بچڻ لاءِ اولهندي وچ ايشيا کان اناتوليا ڏانهن اچي ويا.   ارطغرل ۽ سندس پيروڪار پنهنجي پيء جي وفات کان پوء، روم جي سلطنت جي خدمت ۾ داخل ٿيا، جنهن لاء هن کي بازنطيني سلطنت جي سرحد تي سوغت جي شهر تي تسلط سان نوازيو ويو. اهو واقعن جو سلسلو شروع ڪري ٿو جيڪو آخرڪار عثماني سلطنت جي بنياد ڏانهن وٺي ويندو.

## سوانح حيات
غازي ارطغرل جو تعلق خانه بدوش قبيلي قايي سان هو. جيڪي اوغوز ترڪن جي شاخ مان هئا. هو خراسان کان منگولن کان بچندا رومي سلجوڪ سلطنت ته ڪڏهن وري ايوبي سلطنت جي سرحدن ۾ ايندا هئا ۽ انهن حڪومتن کي فوجي خدمتون ڏيندا هئا. غازي ارطغرل جي والد جو نالو سليمان شاھ ٻڌايو وڃي ٿو. جيڪو قايي قبيلي جو سردار هو. سليمان شاھ جا ٻيا پٽ گندوگلو، سنگر تڪين ۽ دوندار هئا. جن مان دولدان ارطغرل کان ننڍو هو.

## ڀائرن کان جدا ٿيڻ
عثماني روايتن مطابق غازي ارطغرل جو مقصد هو، ته اسلامي دنيا کي ٻيهر متحد ڪيو وڃي ۽ هنن کي منگولن ۽ صليبين جي قهرن کان نجات ڏياري وڃي. انهي دور ۾ اسلامي دنيا نازڪ حالتن مان گذري رهي هئي. اولہ طرف کان منگولن جون پشقدميون جاري هيون. جن ايران، عراق ۽ خراسان کي تاراج ڪري ڇڏيو هو. ٻئي پاسي اولھ طرف صليبي عيسائي ۽ بازنطيني سلطنت هئي، جيڪي مسلمانن مان بيت المقدس ۽ شام جا علائقا کسڻ گهرن پيا. مسلمان حڪمران انهن معاملن کان لاپرواھ هڪ ٻئي جي خلاف وڙهڻ ۾ پورا هئا. غازي ارطغرل جي خواهش هئي ته هو اهڙي رياست قائم ڪري، جيڪا اسلامي جهنڊي کي ٻيهر دنيا ۾ لهرائي ۽ مسلمانن جي شان و شوڪت کي ٻيهر بحال ڪري. انهي مقصد لاءِ هن پنهنجي قبيلي کي اناطوليه وٺي وڃڻ جو فيصلو ڪيو، جيڪو بازنطيني سلطنت جي ماتحت هو. غازي ارطغرل اتي فتوحات حاصل ڪري انهي عظيم رياست جو بنياد رکڻ پيو گهري. پر سندس ڀائرن گندوگلو ۽ سنگرتڪين سندس انهي تجويز جي مخالفت ڪئي. ڇاڪاڻ ته هو قبيلي کي ايڏي وڏي آزمائش ۾ مبتلا ڪرڻ نه پيا گهرن. انهي ڪري غازي ارطغرل پنهنجن ڀائرن کان جدا ٿيندي پنهنجن ڪجهه وفادار ساٿين سان گڏ اناطوليه ڏانهن روانو ٿي ويو. ساڻس سندس ننڍو ڀاءُ دوندار به ساڻ ويو.

## عثمانيه سلطنت جو پايو وجهندڙ
غازي ارطغرل بازنطيني سلطنتن جي حدن تي پهچڻ کان پوءِ اتي رومي سلجوڪ سلطنت جي ماتحت ٿي بازنطينين سان ويڙه ڪئي ۽ هنن کان مختلف علائقا ۽ شهر فتح ڪري اتي اسلامي نظام قائم ڪيو ۽ عدل و انصاف جي حاڪميت قائم ڪئي. سلجوڪ سلطان علاء الدين ڪيڪوباد کيس سوغوت ۽ ڪي ٻيا شهر به جاگير طور عطا ڪيا. جن کي ارطغرل پنهنجي جاگير سان ملائي ان جو نالو سلطانوني رکيو ۽ ٻين ترڪ قبيلن کي اتي گڏ ڪري انهن علائقن کي پنهنجو دائمي وطن بڻائي ورتو.غازي ارطغرل جي وفات کان پوءِ سندس ننڍو پٽ غازي عثمان سردار مقرر ٿيو. جنهن رومي سلجوڪ سلطنت جي زوال کان پوءِ اناطوليه ۾ هڪ نئين اسلامي رياست قائم ڪئي، جنهن کي تاريخ ۾ عثمانيه سلطنت سڏيو وڃي ٿو. اڳتي هلي انهي سلطنت سموري مسلم امت جي تقريبًا پنج سو سالن تائين اڳواڻي ڪئي هئي.

## اهل و عيال
غازي ارطغرل سلجوڪ سلطان علاء الدين ڪيڪوباد جي ڀائٽي حليمه خاتون سان شادي ڪئي هئي. جنهن مان هن کي ٽي پٽ گندوز،ساوچي ۽عثمان ڄاوا. جن ۾ سڀني کان وڌيڪ شهرت سندس ننڍي پٽ غازي عثمان کي ملي.

## [[فائل:Noia 64 apps xeyes.png|30px]] پڻ ڏسندا
* الپ ارسلان

## حوالا

زمرو:ترڪي
زمرو:ترڪ ماڻهو
زمرو:تاريخ سلطنت عثمانيه
زمرو:1198ء جون پيدائشون
زمرو:1280ع جون وفاتون
اسلحو نبوي

thumb|2
100px|رسولِ اقدسﷺ جون تلوارون
نبي ڪريم  جي اسلحي ۾ ڪيتريون ئي تلوارون بہ ھيون جيڪي تاريخ ۾ پنهنجي نالن سان ڄاڻيون وينديون ھيون۔ نبي ڪريم  جي تلوارن جا نالا هي آھي:
*عضب

زمرو:محمد
انسٽا گرام

**انسٽا گرام** ( **آءِ جي** يا **انسٽا** جي نالي سان پڻ ڄاتو وڃي ٿو) ھڪ اھڙي آمريڪن سوفٽوير جو نالو آھي جنھن جي ذريعي توھان مختلف ويب سائيٽ جيئن فيس بڪ ٽويٽر وغيره تي پنھنجون تصويرون ويڊيوز موڪلي سگھو ٿا. هن سوفٽوير جي مالڪي فيس بڪ طرفان ڪئي وڃي ٿي. ڪيون سيسٽروم ۽ مائيڪ ڪرانگر طرفان هي سوفٽوير ٺاهيو ويو. جنهن پهرين ڀيري کي 2010ع ۾ آءِ او ايس ۾ متعرف ڪرايو ويو.اپريل 2012ع ۾ هِن سافٽوير جي روجن کي  اينڊروئيڊ ۾ پڻ متعرف ڪرايو ويو. بعد ۾ 2012 جي مهيني نومبر ۾ انسٽاگرام کي ويب انٽرفيس ۾ پڻ متعرف ڪرايو ويو. هِن سوفٽوير جا اپريل 2016 ۾ ونڊوز 10 موبائيل ۽ ونڊيوز 10 لاءِ ايپليڪشن ٺاهيا ويا. 

انسٽاگرام جي اهم خاصيت اها آهي ته هِن ۾ وڊيوز ۽ تصويرون موڪلي سگهجن ٿيون جيڪي مختلف فلٽر سان ايڊٽ ڪري چاڙهي سگهبا آهن. پوسٽ ڪرڻ مهل پنهنجو ڊجيٽل پتو ۽ حوالا پڻ ڏيئي سگهجن ٿا. هِن ۾ کاتو هلائيندڙ پوسٽون عام عوام سان يا پنهنجي فالوئرز سان ڳنڍي سگهي ٿو. هِن کي استعمال ڪندڙ ٻين جا پوسٽ ٽيگ ذريعي ڳولهي سگهي ٿو. استعمال ڪندڙ ٻين جا پوسٽ پسند، انهن تي رايا ۽ انهن کي ٻين سان پڻ شيئر ڪري سگهي ٿو.

شروعات ۾ هِن سوفٽوير تي صرف 1:1 اسيپيڪٽ ريشو فريم ۽ 650 پگزل سان تصويرون شيئر ڪيون وينديون هيون. 2015ع کان پوءِ انهن تصويرن جي پگزل جو مقدار وڌائي 1080 پگزل ۾ تبديل ڪيو ويو. بعد ۾ پيغام حاصل ڪرڻ ۽ موڪلڻ جو سهولت پڻ مهيا ڪئي وئي. پيغام فيچر متعارف ڪرائڻ کانپوءِ انسٽاگرم جي هڪ پوسٽ ۾ وڌيڪ تصويرون ۽ گڏوگڏ وڊيوز ۾ چاڙهي سگهبو آهي. 

## حوالا

زمرو:اينڊروئيڊ (آپريٽنگ سسٽم) سافٽ ويئر
زمرو:آئي او ايس سافٽ ويئر
زمرو:ونڊوز فون سافٽ ويئر
ڏاڏو

ڪنھن ٻار جي پيء جي پيء کي ڏاڏو چيو ويندو آھي۔

## حوالا

زمرو:رشتا
زمرو:خاندان
چاچو

اولاد جا حياتياتي ۽ معاشرتي پيء جي ننڍي ڀاء کي چيو ويندو آھي۔

## حوالا

زمرو:علم الانساب
زمرو:قرابت و نسب
زمرو:رشتا
زمرو:خاندان
ترڪ قوم

**تُرڪ قوم** () ،() ترڪ نسل سان تعلق رکندا آھن جيڪي اُتر، اوڀر، مرڪزي يا وچ ۽ اولهه ايشيا ۾ ان کانسواءِ اُتر اولهه چين، ۽ اوڀر يورپ جا ڪجھہ حصا آباد آھن۔ هو ترڪ ٻولين سان تعلق رکڻ واريون ٻوليون ڳالھائيندا آھن. 

## حوالا

زمرو:ترڪ ماڻهو
زمرو:ماڻھو
زمرو:نسلي گروہ
زمرو:چين جا نسلي گروهه
زمرو:يورپ جا نسلي گروهه 
زمرو:ايشيا جا نسلي گروهه 
زمرو:يوريشيا جا نسلي گروهه
زمرو:وچ ايشيا جا نسلي گروهه

زمرو:وچ ايشيا
زمرو:يوريشيا

زمرو:نسلي گروہ
زمرو:ماڻھو بلحاظ نسل
زمرو:ماڻھو بلحاظ ٻولي
چاچي

اولاد جي حياتياتي ۽ معاشرتي پيء جر ننڍي ڀاء جي زال کي چاچي چيو ويندو آھي۔

## حوالا

زمرو:رشتا
زمرو:خاندان
پڦي

پڦي يا ڦڦي (اُچار: ڦُڦِي) حياتياتي ۽ معاشرتي پيء جي ڀيڻ کي چيو ويندو آھي۔ ان رشتي ۾ عمر جي تخصيص نہ ھوندي آھي۔ يعني پڦي پيء کان عمر ۾ وڏي بہ ٿي سگھي ٿي ۽ ننڍي بہ ٿي سگھي ٿي۔

## حوالا

زمرو:رشتا
زمرو:خاندان
پڦڙ

پڦي جي مڙس کي پڦڙ چيو ويندو آھي۔

## حوالا

زمرو:علم الانساب
زمرو:قرابت و نسب
زمرو:رشتا
زمرو:خاندان
1902ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[22 آگسٽ]]** –  ٿيوڊور روزويلٽ آمريڪا جو 26 هون صدر منتخب ٿيو.

## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:ويهين صدي
زمرو:سال
زمرو:1902ع
1904ع

## واقعا

## پيدائش
***[[4 جُولاءِ]]** – لطف اللہ بدوي، سنڌي شاعر، تاريخدان، محقق

## فوتگيون
***[[15 جُولاءِ]]** – انٽون چيخوف، روسي اسٽيج ڊراما نويس ۽ ڪھاڻيڪار

زمرو:1904ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1903ع

## واقعا

## پيدائش
* **[[3 جُولاءِ]]** ــ آغا عبدالنبي عليگ سنڌي ليکڪ ۽ ڪامورو

## فوتگيون

زمرو:1903ع
زمرو:سال
1905ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[26 سيپٽمبر]]** – البرٽ آئنسٽائن انس ميرابلس پيپر شايع ڪيو، جنهن ۾ هن ٿيوري آف رليٽوٽي پيش ڪيو.

## پيدائش
***[[21 جُونِ]]** – **[[سارتر]]**، رانسيسي فلسفي، ڊراما نگار، ناول نگار، اسڪرپٽ رائٽر، سياسي ڪارڪن

## فوتگيون

## حوالا

زمرو:1905ع
زمرو:سال
1907ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[25 جُولاءِ]]** – ڪوريا جاپان جي قبضي هيٺ آيو.

## پيدائش
***[[4 جُولاءِ]]** – عبدالستار پيرزادو، سنڌ جو اڳوڻو وڏو وزير
***[[15 نومبر]]** – اين جي ايل هيمنڊ، برطانوي مورخ

## فوتگيون

زمرو:1907ع
زمرو:سال
1908ع

__NOTOC__

## واقعا

## پيدائش
* **[[25 جُونِ]]** - سوچيتا ڪرپلاڻي، ھندوستان جي  آزادي پسند ڪارڪن

## فوتگيون

1908ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
سوٽِ

چاچَي جي ڌيء کي ﺳﻮٽِ چيو ويندو آھي

## پڻ ڏسندا

*چاچو
* چاچي
*سوٽُ

زمرو:رشتا
زمرو:خاندان
1901ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[16 جُولاءِ]]** –  هڪ نوٽيفڪشن ذريعي ٻڌايو ويو ته 1 آگسٽ کان لاڙڪاڻي کي ضلعي حيثيت ڏني ويندي.
***[[1 آگسٽ]]** – لاڙڪاڻي کي ضلعي جو درجو ڏنو ويو.

## پيدائش
* **[[1 جنوري]]** – عبدالڪريم گدائي، سنڌي شاعر

## فوتگيون

زمرو:1901ع
زمرو:سال
1909ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1909ء
زمرو:سال
1906ع

## واقعا
***[[1 جنوري]]** – برطانوي هندستان ۾ معياري وقت جو نفاذ عمل ۾ آيو.
***[[4 آگسٽ]]** – سنڊني مرڪزي ريلوي اسٽيشن جو افتتاح ٿيو.

## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1906ع
زمرو:سال
1912ع

## ڊسمبر

زمرو:1912ء
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1914ع

## واقعا
***[[28 جُولاءِ]]** – آسٽريا ۽ هنگري طرفان سربيا تي حملو ڪيو ويو ۽ پهرين مهاڀاري جنگ جي شروعات ٿي.
***[[2 آگسٽ]]** – لڪسمبرگ جي راڻي ميري ايڊلي ۽ وزيراعظم جرمن فوج سامهون آڻ مڃي ۽ قوم پهرين مهاڀاري جنگ  جي خاتمي تائين غلام رهي.
***[[3 آگسٽ]]** – پهرين مهاڀاري جنگ ۾ جرمني فرانس جي خلاف جنگ جو اعلان ڪيو.
***[[14 سيپٽمبر]]** – آسٽريلوي روئل نيوي جو پهريون آبدوز سمنڊ ۾ تباهه ٿي ويو، تباهه ٿيل آبدوز جا باقيات 2017ع تي لڌا ويا.

## پيدائش
***[[15 جُولاءِ]]** – اختر حميد خان، پاڪستاني معشيت دان، ۽ سماجي ڪارڪن

## فوتگيون

زمرو:1914ع
زمرو:سال
1915ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[21 آگسٽ]]** – اٽلي ترڪي خلاف جنگ جو اعلان ڪيو.

## پيدائش
* **[[1 جنوري]]** – تاج بانو براھوئي، سنڌي، براهوئي ،بلوچي، فارسي ۽ اردو ٻولي جي اديبه
* **[[11 آڪٽوبر]]** – اظھر گيلاني، سنڌي شاعر

## فوتگيون

زمرو:1915ع
زمرو:سال
1911ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[25 سيپٽمبر]]** – اٽلي ترڪي خلاف جنگ جو اعلان ڪيو.

## پيدائش
***[[13 فيبروري]]** – فيض احمد فيض، اردو شاعر
***[[20 سيپٽمبر]]** – حسام الدين راشدي، سنڌ جو نامور سياستدان ۽ صحافي

زمرو:1911ع
زمرو:سال
1916ع

__NOTOC__

## پيدائش
* **[[16 جنوري]]** – امان الله مفلح، شاعر
* **[[26 آڪٽوبر]]** – ابو البشير ميمڻ، ليکڪ
* **[[20 نومبر]]** – احمد نديم قاسمي، شاعر

## فوتگيون

1916ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1917ع

## واقعا
 
## پيدائش

## فوتگيون
***[[30 جُونِ]]** – دادا ڀائي نائوروجي،  برصغير جو ڏاهو، مفڪر، تعليم دان ۽ واپاري
***[[7 نومبر]]** – [ھيلن سوزمن]]، ڏکڻ آفريقا  جي سياست دان
***[[19 نومبر]]** – اندرا گانڌي، هندوستان جي وزير اعظم

زمرو:1917ع
زمرو:سال
پاروس

**پاروس** (Paros) (تلفظ؛ ;  بحيرہ ايجيئن ۾ ھڪ يوناني جزيرو آھي۔ ھي مجموعہ الجزائر سيڪلاديز ۾ جزيرو ناڪسوس جي سامھون واقع آھي۔

پاروس
زمرو:قديم يوناني شھر
زمرو:گريسي جا ٻيٽ
زمرو:يونان ۾ سياحت
1920ع

__NOTOC__

## واقعا
* **[[17 جُولاءِ]]** – افغانستان جي بادشاه ماڻهن کي اپيل ڪئي ته سنڌ مان حجرت ڪري ايندڙن جي آجيان ڪئي وڃي. انگريزن جي غير اسلامي پاليسين سبب سنڌي حجرت تي مجبور ٿيا آهن.
* **[[19 جُولاءِ]]** – سنڌي مهاجرن جو قافلو افغانستان جي شهر جلال آباد پهتو. 47ع جي لڏپلاڻ کان پوءِ سنڌين جي لڏپلاڻ کي هندوستان جي تاريخ ۾ بدترين لڏپلاڻ تصور ڪيو وڃي ٿو.
* **[[5 آگسٽ]]** – قمبر پوليس اسٽيشن تي مقرر ڪيترن ئي اهلڪارن سنڌ خلافت ڪاميٽي جي سڏ تي استعيفائون ڏئي ڇڏيون.
* **[[20 آگسٽ]]** – پهرين نجي ريڊيو اسٽيشن، 8 ايم ڪي (هاڻي ڊبليو ڊبليو جي) ڊيٽرائٽ ۾ نشريات جو آغاز ڪيو.
* **[[16 سيپٽمبر]]** – وال اسٽريٽ جي هارس ويگن ۾ بم ڌماڪو ٿيو، جنهن سبب 38 ماڻهو اجل جو شڪار ٿيا.

## پيدائش
* **[[20 جُونِ]]** — احمد حسن داني، پاڪستاني آرڪيالاجسٽ، تاريخدان ۽ ٻولي جو ماهر
* **[[4 جُولاءِ]]** — غلام ھالائي ابڙو، مصور، اديب، شاعر ۽ موسيقار

## فوتگيون

## حوالا

1920ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1918ع

__NOTOC__

## واقعا

## پيدائش
* **[[18 جُولاءِ]]** – نيلسن منڊيلا، ڏکڻ آفريڪا جو وڪيل ۽ سياستدان، امن جو نوبل انعام کٽيندڙ 

## فوتگيون

زمرو:1918ع
زمرو:سال
1923ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[13 جُولاءِ]]** – هالي ووڊ جي جبلن تي 50 فوٽن جو هالي ووڊ نشان لڳايو ويو.
***[[13 آڪٽوبر]]** – انقره ترڪي جو گادي واري هنڌ بڻايو ويو.

## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1923ع
زمرو:سال
1925ع

## واقعا
***[[18 جُولاءِ]]** – ايڊولف هٽلر آتم ڪٿائي منشور جو ڪتاب مائن ڪيمف (*منھنجي جدوجهد*)، شايع ڪيو.

## پيدائش
***[[1 جنوري]]** – وحيدالدين خان، ھندوستاني اسلامي عالم
***[[29 اپريل]]** – ايوو تاڪاموٽو، آمريڪي ڪارٽونسٽ
***[[22 آگسٽ]]** – اشفاق احمد، پاڪستاني اردو افسانو نگار
***[[7 ڊسمبر]]** –انتظار حسين، اردو شاعر

## فوتگيون

زمرو:1925ع
زمرو:سال
1926ع

## واقعا
## پيدائش
***[[9 آڪٽوبر]]** – روٿ ايلس، گڏيل بادشاھت جي آخري عورت جنھن کي موت جي سزا ملي
## فوتگيون

زمرو:سال
زمرو:1926ع
1927ع

__NOTOC__

## واقعا
* **[[23 جُولاءِ]]** – انڊين برادڪاسٽنگ جو پهريون اسٽيشن ممبئي ۾ قائم ٿيو.
* **[[1 آگسٽ]]** – چين ۾ پيپلز لبريشن آرمي جو قيام عمل ۾ آيو، هن ڏينهن تي چين ۾ عام موڪل آهي.

## پيدائش
* **[[15 جون]]** — ابن انشاء، اردو شاعر
* **[[25 ڊسمبر]]** —رام نارائن

## فوتگيون
* **[[16 جنوري]]** – علي مردان خان لغاري، سنڌ جو جاگيردار
* **[[3 جُولاءِ]]** – مرزا قليچ بيگ، اديب، عالم ۽ شاعر

زمرو:1927ع
زمرو:سال
1928ع

__NOTOC__

## واقعا
* **[[6 آگسٽ]]** – سنڌ خلافت ڪاميٽي سڀني خلافتي اڳواڻن کي هدايت جاري ڪئي ته اهي لوڪل چونڊن ۾ حصو نه وٺن.

## فوتگيون

1928ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1930ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[13 جُولاءِ]]** — يوراگوائي ۾ پهرين فٽبال ورلڊ ڪپ جو آغاز ٿيو.
***[[23 جُولاءِ]]** — اٽلي ۾ خوفناڪ زلزلي جي نتيجي ۾ ڏيڍ هزار ماڻهو اجل جو شڪار ٿي ويا.
* **[[30 جُولاءِ]]** — پھريون فيفا عالمي ڪپ جو فائنل مقابلو، جنھن ۾ ميزبان يوراگوائي ارجنٽائن کي ٻن جي مقابلي ۾ چئن گولن سان شڪست ڏيئي پھرين فيفا عالمي ڪپ جو فاتح بڻجڻ جو اعزاز حاصل ڪيو۔

## پيدائش
* **[[16 جنوري]]** – استاد بخاري، سنڌي شاعر
* **16 جنوري** – تاج جويو، ليکڪ

## فوتگيون

## حوالا

زمرو:1930ع
زمرو:سال
1921ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[27 جُولاءِ]]** — ٽورانٽو يونيورسٽي (ڪينيڊا) جي ماهرن انسولين ايجاد ڪئي.

## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1921ء
زمرو:سال
1922ع

__NOTOC__

## واقعا

## پيدائش
***[[3 جنوري]]** – ڪيرت ٻاٻاڻي، ليکڪ
***[[8 جُولاءِ]]** – احمد خان آصف مصراڻي، ليکڪ ۽ شاعر

## فوتگيون

زمرو:1922ع
زمرو:سال
1931ع

__NOTOC__

## واقعا

## پيدائش
***[[24 آڪٽوبر]]** – نور محمد لاشاري، سنڌي ڪلاڪار
***[[1 نومبر]]** – 1931ع** – [[الھه بخش شاھ بخاري]]، سنڌي لئنگئيج اٿارٽيءَ جو سيڪريٽري

== فوتگيون ==
***4 جنوري''' – مولانا محمد علي جوهر، تحريڪ آزادي جو اڳواڻ

زمرو:1931ع
زمرو:سال
1932ع

__NOTOC__

## واقعا
* **[[18 جُونِ]]** – سرڪار پاران پھريون ڀيرو باضابطا طور شاھ عبداللطيف ڀٽائي جو عرس ملھايو ويو، جيڪو ٽن ڏينھن تائين جاري رھيو.
* **[[22 آگسٽ]]** – بي بي سي پاران جان لوگي بيئر جي نظام تحت ٽيلي ويزن نشريات جي شروعات ڪئي.
* **[[3 آڪٽوبر]]** – عراق برطانيا کان آزادي حاصل ڪئي.

## پيدائش
* **[[26 اپريل]]** ــ ڊاڪٽر اسرار احمد، اسلامي عالم
***[[22 جُونِ]]** ــ امريش پوري، ڀارتي اداڪار

## فوتگيون

1932ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
زمرو:ويهين صدي
1933ع

## واقعا
***[[28 جنوري]]** — پاڪستان جو لفظ وجود ۾ آيو.
***[[4 جُولاءِ]]** — گانڌي کي جيل اماڻيو ويو.

## پيدائش
***[[14 فيبروري]]** — مڌوبالا، هندوستاني اداڪاره
***[[10 جُولاءِ]]** — محمد نواز محزون، شاعر
***[[15 آگسٽ]]** — مسعود احمد برڪاتي، ايڊيٽر باراڻو رسالو نونھال 
***[[23 ڊسمبر]]** — مظفر وارثي، پاڪستاني شاعر ۽ نعت خوان

## فوتگيون

زمرو:1933ء
زمرو:سال
1934ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[16 جُولاءِ]]** – سنڌ ۾ واپارين جو ڏينهن ملهايو ويو، ان ڏينهن جو ملهائڻ مقصد سنڌ ۾ واپار کي هٿي ڏيڻ هو.
***[[3 آگسٽ]]** – ايڊولف هٽلر جرمني جو حڪمران ٿيو.
***[[2 آڪٽوبر]]** – پارلياماني ڪاميٽي سفارش ڪئي ته سنڌ کي بمبئي پريزيڊينسي کان ڌار ڪيو وڃي.

## پيدائش
***[[16 جنوري]]** – ڪريما مختيار، مصري اداڪارہ
***[[18 آگسٽ]]** – گلزار، ڀارتي شاعر

## فوتگيون
***[[4 جُولاءِ]]** – ميري ڪيوري، فرانسيسي ڪيميادان ۽ نوبل انعام حاصل ڪندڙ

زمرو:1934ع
زمرو:سال
1935ع

## واقعا
***[[15 سيپٽمبر]]** – نازي جرمني پاران نرمبرگ قانون ختم ڪيو ويو، جنهن تحت يهودين کي جرمني جو شهري قرار ڏنو ويو هو.

## پيدائش

## فوتگيون
***[[21 جُونِ]]** – آخوند هدايت الله مشتاق هالائي، سنڌي شاعر، تصنيف ۽ تاليف جو ڪم ڪندڙ

زمرو:1935ع
زمرو:سال
1938ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[8 آڪٽوبر]]** – ڪراچي ۾ سنڌ مسلم ليگ جي پهرين گڏجاڻي ٿي جنهن جي صدارت قائداعظم ڪئي.

## پيدائش

## فوتگيون
***[[11 جُولاءِ]]** – آغا صوفي، تصوف جو ڄاڻو ۽ سچل سرمست جو سوانح نگار

زمرو:سال
زمرو:1938ع
1939ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[23 جُولاءِ]]** – اسڪندرون ۽ انطاڪيه علائقن ترڪي سان الحاق جو فيصلو ڪيو.
***[[6 سيپٽمبر]]** – ٻين مھاڀاري جنگ، جرمني پهرين دفعا برطانيا مٿان هوائي حملو ڪيو.
***[[30 سيپٽمبر]]** – ٻين مھاڀاري جنگ: جنرل واديسو شيڪورسڪي پولينڊ جي جلاوطن حڪومت جو وزير اعظم مقرر ٿيو.

## پيدائش
* **[[29 جُونِ]]** – نسيم کرل، سنڌي ڪھاڻيڪار ۽ نثر نويس
* **[[16 جُولاءِ]]** – آيت الله خامنائي، ايران جو سپريم ليڊر
* **[[12 آڪٽوبر]]** – حميد سنڌي، سنڌي اديب

## فوتگيون
***[[12 آڪٽوبر]]** – ٻڍل فقير، صوفي فقير
***[[1 نومبر]]** – ڀڳت ڪنور رام، فنڪار

زمرو:1939ع
زمرو:سال
1940ع

## واقعا
* **[[23 مارچ]]** – قرارداد لاھور منظور ٿي.
***[[2 جُولاءِ]]** – سڀاش چندر بوس کي گرفتار ڪري ڪولڪتا ۾ قيد ڪيو ويو. 
* **[[20 جُولاءِ]]** – دنيا جي پهرين عورت وزيراعظم سريماوو بندرانائڪي سريلنڪا ۾ عهدو جو قسم کنيو.
* **[[10 سيپٽمبر]]** – جرمني بڪنگهم پيلس تي بمباري ڪئي.
* **[[23 نومبر]]** – جي ايم سيد صوبائي وزارت تان استعفي ڏئي ڇڏي.

## پيدائش
* **[[5 آگسٽ]]** – زان فرانسوا جاريج، فرينچ آثار قديمه ۽ سنڌيات جو ماهر
* **[[19 آڪٽوبر]]** – روبينا قريشي، سنڌي ڪلاسيڪل ڳائڻي

## فوتگيون
* **[[17 جُولاءِ]]** – هاسارام پمناڻي، سياسي ڪارڪن، اديب

1940ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1501ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1501ء
زمرو:سال
1936ع

__NOTOC__

## واقعا
* **[[23 جُولاءِ]]** — عبدالله هارون جي رهائشگاهه ۾ سر شاهنواز ڀٽو، جي ايم سيد، غلام حسين ھدايت الله، ميران محمد شاهه ۽ محمد ايوب کهڙي جي اڳواڻي ۾ سنڌ يونائٽيڊ پارٽي جو قيام عمل ۾ آيو.

## پيدائش
* **[[29 آگسٽ]]** – جان مڪين، آمريڪي سياستدان

## فوتگيون

1936ع
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1937ع

## واقعا

## پيدائش
***[[2 جنوري]]** – آثم ناٿن شاهي، سنڌي شاعر
***[[3 جنوري]]** – آصف نواز جنجوعا، پاڪستاني فوج جو جنرل
***[[4 جُولاءِ]]** – محسن ڪڪڙائي، سنڌي شاعر
***[[11 جُولاءِ]]** – ايشور چندر، سنڌي ۽ هندي ٻوليءَ جو ڪهاڻيڪار

## فوتگيون

زمرو:1937ع
1535ع

## واقعا

## پيدائشون

## فوتگيون
* **[[6 جُولاءِ]]** – ٿامس مور، انگريز وڪيل ۽ سياستدان

زمرو:1535ع
زمرو:سال
1542ع

__NOTOC__

## واقعا

## پيدائش
***[[15 آڪٽوبر]]** – جلال الدين اڪبر، مغل بادشاهه

## فوتگيون

زمرو:1542ع
زمرو:سال
1564ع

__NOTOC__

## واقعا

## پيدائش

## فوتگيون

***[[24 جُونِ]]** ــ راڻي دُرڳاوتي، گوندوانا جي هڪ حڪمران راڻي

## حوالا

زمرو:1564ء
زمرو:سال
حرم قدسي شريف

**حرم قدسي شريف** (، ، Har HaBáyit، يا  Har HaMōriyā، ).
قديم يروشلم جي انتھائي اھم مذھبي مقامن مان ھڪ آھي۔ هي ھزارن سالن کان ھڪ مذھبي مقام جي طور تي استعمال ٿي رھيو آھي۔ گھٽ ۾ گھٽ چار مذھبي رويتن ۾ هن مقام جو استعمال مڃيو ويندو آھي: يھوديت، مسيحيت، رومي مذھب ۽ اسلام۔ موجودہ دور ۾ ھن مقام تي امور دور جي ٽن یادگار عمارتون آھن: **[[مسجد اقصٰي]]**، **[[قبۃ الصخرۃ]]** ۽ **[[قبو سلسلو]]**۔

## پڻ ڏسندا

## حوالو

## حوالا

زمرو:حرم قدسي شريف
زمرو:اسلامي معماري
زمرو:يروشلم جا جبل
زمرو:تاريخ بيت المقدس
سيڪر

**سيڪر** (Seker) قديم مصري مذھب ۾ باز ديوتا ھيو۔

زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
آمونت

**آمونت** (Amunet) قديم مصري مذھب جي اولين ديوي ھئي۔

## حوالا

زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
آپوفيس

**آپوفيس** (Apep يا Apophis) (قديم يوناني: Άποφις) مصري علم الاساطير ۾ ھڪ برائي جو ديوتا ھيو۔

زمرو:مصري علم الاساطير
زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
آنوڪت

**آنوڪت** (Anuket) درياء نيل جي عمل تجسيم جي دیوی ھئر۔

زمرو:سمنڊ ۽ دریاء جون ديويون
زمرو:سمنڊ ۽ درياهه جون ديويون
زمرو:سمنڊ ۽ درياء جون ديويون
زمرو:قديم مصر
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:مصري معبود
1572ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1572ء
زمرو:سال
1574ع

__NOTOC__

## واقعا
* **[[30 آگسٽ]]** – گرو رام داس چوٿون سک گرو مقرر ٿيو.

## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1574ع
آنوبيس

**آنوبيس** (Anubis) (قديم يوناني: Ἄνουβις) قديم مصري مذھب ۾ ھڪ گدڙ مٿي جو محنوط ڪاري (mummification) ۽ حيات ما بعد (afterlife) کان منسلڪ ديوتا ھيو۔

## نگار خانو

فائل:Tutankhamun jackal.jpg|
فائل:Anubis attending the mummy of Sennedjem.jpg|
فائل:Statue of the god Anubis.jpg|
فائل:RPM Ägypten 186.jpg|
فائل:Egyptian - A Worshipper Kneeling Before the God Anubis - Walters 54400 - Three Quarter View.jpg|


## حوالا

زمرو:ديومالائي گاڏڙ انسان
زمرو:قديم مصر
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:مصري معبود
1590ع

__NOTOC__

## واقعا

## پيدائش

## فوتگيون
***[[17 سيپٽمبر]]** – مخدوم نوح ھالائي

زمرو:سال
زمرو:1590ع
1592ع

## اپريل

## مئي ==и это же просто супер для меня это было очень приятно видеть как я вижу его в своей комнате с одной из них я хочу быть рядом а с другой девушкой я не смогу жить без любви потому что она мне не интересна и я не могу сказать ей что я не хочу быть рядом со своими друзьями потому как она не может меня удивить тем что она сама не любит но я не хочу чтобы она была в такой форме как я хочу чтобы мы были вместе

## ڊسمبر

زمرو:1592ء
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1588ع

## واقعا
* **[[12 جُولاءِ]]** — آرميڊا ٻيڙين جو جٿو (تصوير) انگلستان سان جنگ لاءِ اسپين مان روانو ٿيو.

## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1588ء
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
1596ع

## ڊسمبر

زمرو:1596ء
زمرو:سال
زمرو:گريگورين ڪئلينڊر ۾ ليپ سال
آپيس

**آپيس** (Apis) مصري علم الاساطير  ڳئون ديوتا ھيو جنھن جي پوڄا منف جي علائقي ۾ ٿيندي ھئي۔ 

زمرو:يوناني معبود
زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
آتون

thumbnail|آتون
**آتون** (Aten) قديم مصري علم الاساطير ۾ قرص شمسي ھيو ۽ اصل ۾ ھي ديوتا رع جو ھڪ پھلو آھي۔

## حوالا

زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
آتوم

**آتوم** (Atum) مصري علم الاساطير ۾ ھڪ اھم ديوتا آھي. **تسعي** (Ennead) مصري علم الاساطير ۾ نوَن ديوتائن جو مجموعو ھيو۔ عظيم تسعي جي پوڄا عين شمس ۾ ڪئي ويندي ھئي جن ۾ ديوتا آتوم ۽ انجي اولاد شو، تفنوت، گب، نوت، اوزيريس، ايزيس، ست ۽ نفتيس شامل آھن۔

## حوالو

## حوالا

زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
باستت

**باستت** (Bastet) قديم مصري مذھب جي ھڪ دیوي ھئي۔

زمرو:جنگ جون ديويون
زمرو:زرخيز ھلال
زمرو:قديم مصر
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:مصري معبود
بات (ديوي)

**بات** (Bat) مصري علم الاساطير ۾ ھڪ ڳئون ديوي ھئي۔

زمرو:زرخيز ھلال
زمرو:قديم مصر
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:مصري معبود
بيسو

**بيسو** (Bes يا Bisu) ھڪ قديم مصري گھراڻن جو محافظ ديوتا ھيو۔

## نگار خانو

Image: Egyptian - Bes Mask - Walters 481661.jpg|


زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
زمرو:عربي علم الاساطير
زمرو:زرخيز ھلال
1599ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1599ء
زمرو:سال
حورس جا چار پٽ

**حورس جا چار پٽ** (Four sons of Horus) قديم مصري مذھب ۾ چار دیوتائن جو ھڪ گروھ ھيو۔ 


عڪس:Dieu-Hapi.jpg|حابي
عڪس:Amset.jpg|امست
عڪس:Douamoutef.jpg|دواموتيف
عڪس:Canopic jar Depicting Qebehsenuef.jpg|کیبھیسنوف


زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
ديوتا گب

**گب** (Geb) زمين جو ديوتا ۽ عين شمس جي عظيم تسعي ديوتائن مان ھڪ۔

زمرو:قديم مصر
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:مصري معبود
زمرو:دنيا
ھاپي

**ھاپي** (Hapi) درياءِ نيل جو ديوتا ھيو۔ (وضاحت: ھي حورس جي چار پٽن مان ھڪ حابي ناھي)

## علم الاساطير
درياء نيل جي سالانہ سيلاب کي ھاپي جي آمد چيو ويندو ھيو ڇو تہ ھي سيلاب علائقي ۾ زرخيز مٽي فراھم ڪرندو ھيو جو عام حالتن ۾ صحرا ھيو۔

زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
حتحور

**حتحور** (Hathor) ھڪ قديم مصري ديوي جيڪا خوشي، نسائي محبت، ۽ مامتا جر اصون جي تجسيم ڪرندي ھئي۔ 

## نگار خانو

Image:S F-E-CAMERON EGYPT 2006 FEB 01389.JPG|
Image:SFEC EGYPT DENDERA 2006-001.JPG|
Image:SFEC EGYPT DENDERA 2006-002.JPG|
Image:SFEC EGYPT DENDERA 2006-003.JPG|
Image:SFEC EGYPT DENDERA 2006-004.JPG|
Image:SFEC EGYPT DENDERA 2006-005.JPG|
Image:SFEC EGYPT DENDERA 2006-006.JPG|
Image:S F-E-CAMERON EGYPT 2006 FEB 01385.JPG|


## حوالا

زمرو:زرخيز ھلال
زمرو:قديم مصر
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:مصري معبود
زمرو:ھُنر جون ديويون
زمرو:ماتا ديويون
ھيڪا

**ھيڪا** (Heka) قديم مصر جي علم الاساطير ۾ جادو ۽ طب جو ديوتا ھو، مصري ٻولي ۾ ھيڪا جو مطلب جادوگر آھي.

## حوالا

زمرو:جادو
زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
حورس

**حورس** (Horus) قديم مصري مذھب ۾ سڀ کان پراڻو ۽ سڀ کان اھم ديوتائن مان ھڪ ھيو۔

## نگار خانو

فائل:Golden head of Horus 01.jpg|
Image:Temple of Edfu 05.jpg|


زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
حڪت

**حڪت** (Heqet) مصري علم الاساطير ۾ ھڪ ديوتا آھي. قديم مصر ۾ ڏيڏر کي بار آوري جي علامت سمجھو ويندو ھيو ان لاء حڪت توصيفي ڏيڏر جي طور تي لکيو ويندو آھي۔

زمرو:زرخيز ھلال
زمرو:قديم مصر
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:مصري معبود
ايزيس

framepx|thumb|کاٻوفطرت جي ديوي۔ ان جي پرستش مصرِ قديم ۾ شروع ٿي ھئي ۽ آھستي آھستي بحيرہ روم جي سامھون وارن تمام ملڪن ۾ رائج ٿي ھئي۔ آئسز جي سامھون ان جي مڙس اوزيريس ( جو ان جو ڀاء بہ ھيو) ۽ ان جي پٽن ھورسن جي پوڄا بہ واجب ھئي۔ ايزيس جي نالي سان گڏ ڪئي ۽ ديوين جون صفتون بہ منسوب ٿي ويو جنھن جي تحت انکي زرخيزي ۽ خوشحالي جي بہ ديوي تسليم ڪريو ويو۔ ان جي ماء آسمان جي ديوي نوت ۽ پيء زمين جو ديوتا گب ھيو۔ ان جو نشان گئون آھي۔ ايزيس کي جادو منتر جي ديوي بہ خيال ڪيو ويندو آھي۔

## نگار خانہ

فائل:Temple of Isis at Philae. The Court. 1893.jpg|
فائل:S10.08 Philae, image 9654.jpg|
فائل:S10.08 Philae, image 9650.jpg|
فائل:S10.08 Philae, image 9661.jpg|


زمرو:زرخيز ھلال
زمرو:قديم مصر
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:مصري ديومالا
زمرو:مصري معبود
زمرو:ماتا ديويون
زمرو:ڏاهپ ديويون
خپري

**خپري** (Khepri) قديم مصري مذھب ۾ھڪ ديوتا ھيو.

زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
1407ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1407ء
زمرو:سال
1487ع

__NOTOC__

## واقعا
## پيدائش
* **[[17 جُولاءِ]]** – شاهه اسماعيل، ايراني بادشاھ
## فوتگيون

زمرو:1487ع
زمرو:سال
1497ع

__NOTOC__

## واقعا
* **[[8 آگسٽ]]** – پرتگالي مهم جو **[[واسڪو ڊيگاما]]** يورپ کان سڌو هندوستان جي پهرين سفر تي نڪتو.

## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1497ع
زمرو:سال
1498ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[1 آگسٽ]]** – ڪرسٽوفر ڪولمبس پهريون يورپي هو جنهن وينزويلا جو دورو ڪيو.
## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1498ع
زمرو:سال
ماحس

**ماحس** (Maahes) ھڪ قديم مصري شينھن مٿي جنگ جو ديوتا ھيو.

## حوالو

## حوالا

زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
خنوم

**خنوم** (Khnum) قديم ترين مصري دیوتائن مان ھڪ ھيو.

زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصري مذھب
زمرو:قديم مصر
خونسو

thumbnail|خونسو جو مندر
**خونسو** (Khonsu)  ھڪ قديم مصري ديوتا آھي جنھن جو اھم ڪردار چنڊ سان گڏ منسلڪ ھيو۔

زمرو:قمري ديوتا
زمرو:مصري معبود
زمرو:قديم مصری مذھب
زمرو:قديم مصر
ڊيمانڊ ڊرافٽ

thumbnail|ڊيمانڊ ڊرافٽ جو ھڪ نمونو
**ڊيمانڊ ڊرافٽ** بينڪن جي طرفان جاري ڪيل قابل ادا دستاويز آھي۔ ھڪ بينڪ ڊيمانڊ ڊرافٽ جاري ڪرندي آھي جنھن سان ٻيون بينڪون يا خود ان جون ئي شاخون حامل دستاويز کي رقم ادا ڪريو۔ 
 
## حوالو

## حوالا

زمرو:نظام ادائيگي
بلي بائوڊن

## بين الاقومي امپائرنگ شمار

***اعزاز***

آئي سي سي Bronze Bails Award 100 ھڪ ڏينھن مقابلن ۾ امپائرنگ جي لاء۔

## حوالو

## خارجي ڳنڍڻو
* Billy Bowden at Cricinfo.
* http://beigebrigade.co.nz/loop/byc/  - Podcast site of the Beige Brigade

زمرو:1963ع جون پيدائشون
زمرو:1963ء جون پيدائشون
زمرو:جيئرا ماڻهو
زمرو:جيوت ماڻهو
چيڪ (بينڪاري)

**چيڪ بڪ** (chequebook) ان فھرست کي چيو ويندي آھي، جنھن جي ھر صفحي کي بينڪ مان پيسا ڪڍرائڻ لاءِ استعمال ڪيو ويندو آھي. چيڪ بڪ جي ھر صفحي تي کاتي رکندڙ جو نالو، اڪائونٽ نمبر انگن ۽ اکرن ۾ پيسا لکڻ جي جاءِ، تاريخ، چيڪ جو سلسلو نمبر، دستخط جي جڳھ، بينڪ جا تفصيل وغيرہ لکيل ھوندا آھن. ھڪ چيڪ بڪ ختم ٿيڻ جي صورت ۾ ٻيو چيڪ بڪ وٺڻ لاءِ بہ خاص صفحو ڏنل جو ھوندو آھي.

**چيڪ** ھڪ اھڙو ڪاغذ ھوندو آھي جو ڪنھن بينڪ کي اذن ڏيندو آھي تہ ڪنھن فرد جي کاتي مان مخصوص رقم ان شخص کي ڏني وڃي جنھن جي نالي اھو جاري ڪيو ويندو آھي.

زمرو:بينڪاري اصطلاحون
زمرو:نظام ادائيگي
زمرو:بينڪاري
رتناپور

**رتناپور** (Ratnapur) جي لاء توھان ھنن مان ڏسي سگھو ٿا:

## مقام
* رتناپور، گنداڪي
* رتناپور، لومبيني
* رتناپور، سيتي

زمرو:جڳھ جو نالو سلجھائپ صفحا
زمرو:نالو مقام سلجھائپ صفحا
صبح

200px|thumb|صبح

**صبح** (Morning) صبح صادق کان ٻيپھري جي درميان جي مدت آھي۔ 
ھڪ ڏينهن ۾ صبح کان پوء  ٻيپھري، شام ۽ رات  ترتيب وار وقوع پذير ھونديون آھن۔

## حوالو

## حوالا

زمرو:فلڪيات ۾ وقت
زمرو:ڏينھن جا حصا
نماشام

200px|thumb|شفق
200px|thumb|شفق

**نماشام** (Twilight) زمين جي ماحول ۾ ھلڪي روشني آھي جيڪا سج جي افق کان ھيٺ اچڻ کان پوء جڏنھن  سج پان سِڌوسنئون نظر نہ ايندو آھي۔

## تصويرون

فائل:Western Moon setting over the San Bernardino Mountains, High Desert, California.jpg|
فائل:Samocice at dawn, 2009.jpg|
فائل:Twilight at acapulco edit.jpg|
فائل: Split Sky at Sunset, High Desert, California.jpg|
فائل:Feathered Dusk in Joshua Tree, California USA.jpg|
فائل:Burning Yellow Sunset in Landers, California USA.jpg|
فائل:蘿蔔坑夜色.jpg|
فائل:Prague Castle at Night.jpg|
فائل:Flying Blue Sunrise, Joshua Tree, California USA.jpg|
فائل: Dawn in Joshua Tree, California USA.jpg|
فائل:Night Longyearbyen.jpg|
فائل:Orsetti Maritime Station, Sète, Hérault 01.jpg|


## حوالو

زمرو:زميني مظاھرا
زمرو:رات
زمرو:ڏينھن جا حصا
زمرو:رويت
موتي

thumb|موتي
مينھن جو قطرو جيڪو سمنڊ ۾ ترندڙ سيپي جي منھن ۾ ھليو ويندو آھي۔

زمرو:سنگ جواھر
زمرو:20 کان گھٽ لفظن وارا مضمون
ڌوٻي

ڪپڙا وغيره ڌوئڻ واري ۽ استري ڪرڻ واري شخص کي ڌوٻي چئبو آھي۔

زمرو:پيشا
لوھار

**لوهار** (Blacksmith) ھڪڙو ڌاتو ٺاھيندڙ آھي جيڪو بنيادي طور تي لوهه يا فولاد مان، پر ڪڏھن ڪڏھن ٻين ڌاتن مان، ڌاتو کي ٺھيل ڪري، ھٿيار، موڙ ۽ ڪٽڻ لاء اوزار استعمال ڪندي (tinsmith)، شيون ٺاھي ٿو. لوهار شيون جهڙوڪ دروازا، گرلز، ريلنگ، روشني جو سامان، فرنيچر، مجسمو، اوزار، زرعي اوزار، آرائشي ۽ مذهبي شيون، کائڻ جا برتن ۽ هٿيار پيدا ڪن ٿا. لوهار جي ڳري ڪم ۽ سنار (Whitesmith) جي وڌيڪ نازڪ ڪمن جي وچ ۾ هڪ تاريخي فرق هو، جيڪو عام طور تي سون، چاندي، پيوٽر يا نفيس فولاد جي مڪمل مرحلن ۾ ڪم ڪندو هو. اها جاءِ جتي لوهار ڪم ڪري ٿو، ان کي مختلف صورتن ۾ لوهار جي دڪان يا ڀٽي (forage) چئبو آهي.

جڏهن ته اهڙا ڪيترائي پيشا آهن جيڪي ڌاتوءَ سان ڪم ڪن ٿا، جهڙوڪ ڀڄندڙ، ڦيٿي ۽ هٿيار، پر اڳئين زماني ۾ لوهار کي عام ڄاڻ هوندي هئي ته ڪيترين ئي شين کي ڪيئن ٺاهجي ۽ مرمت ڪجي، جن ۾ تمام پيچيده هٿيارن ۽ اوزارن کان وٺي ناخن جهڙين سادي شين تائين. لوھ مان اوزار، يا ٿانو ٺاھيندڙ ڪاريگر كي **لوهار** (Blacksmith) چيو ويندو آھي.

## اصطلاح
## ٺاهڻ جو عمل
## لوهار جو اسسٽنٽ

## لوهار جو مواد
## ٻيون ڌاتو
## اصطلاحون
## تاريخ، قبل از تاريخ، مذهب ۽ ڏنڊ ڪٿائون
## 20هين ۽ 21هين صدي ۾
250px|thumb|جديد زماني جو لوھار پنھنجي ڪم ۾ رڌل

## مشهور لوهار
## پڻ ڏسو

* Blacksmiths festival, an annual festival that takes place in Ivano-Frankivsk 
* Blacksmith Scene (also, known as Blacksmith Scene #1 and Blacksmithing Scene)
* Bladesmith
* Coppersmith
* Goldsmith
* Hephaestus
* Hefaiston, one of the most important annual meetings of artist blacksmiths in the world (Czech Republic)
* Ironmongery
* Makera Assada
* Metallurgy
* National School of Blacksmithing (United Kingdom)
* Silversmith
* St Clement's Day
* Tinsmith
* Whitesmith
* Worshipful Company of Blacksmiths

## ٻاهريان ڳنڍڻا

* Royal Naval Museum – Sea Your History – Blacksmiths
* Find Blacksmiths In the UK with The National Directory Of Blacksmiths 
* '' "Be Your Own Blacksmith" '', Popular Science, January 1949 basics of being a blacksmith
* (ABANA) The Artist Blacksmith's Association of North America, Inc. 
* Family of English blacksmiths dating back to c1550.
* Blacksmith Scene (1893) (video)
* Forging of Chain by Two Blacksmiths (video)

## حوالا

زمرو:پيشا
زمرو:انساني سرگرميون
ارال

**ارال** (Aral) جي لاء ذيل سان رجوع ڪري سگهو ٿا:

## مقام
* بحيره ارال
* ارال، جلال آباد
* ارال، قازقستان
* ارال قره قوم - صحرا
* ارال، سنڪيانگ
* ارال ھاٿي خيل

* اورال

زمرو:جڳھ جو نالو سلجھائپ صفحا
چين (سلجھائپ)

**[[چين]]** سرڪاري طور تي  عوامي جمھوريہ چين مشرقي ايشياء ۾ ھڪ ملڪ آھي۔

**چين** جي لاء ذيل سان بہ رجوع ڪري سگھجي ٿو۔

## مقام

### چين علائقا
* اصل چين- يا ارڙھن صوبا، چنگ خاندان جي دور جي چين
* چين عظمي - سر زمين چين، ھانگ کانگ، مڪاؤ، تائيوان
* سر زمين چين - عوامي جمھوريہ چين بغير ھانگ کانگ ۽ مڪاؤ
* جمھوريۂ چين - تائيوان
* جمھوريہ چين (1912–1949)

### گڏيل رياست
*چائنا، انڊيانا
*چائنا، ميني
*چائنا، ٽيڪساس
*چائنا گرو، ٽيڪساس
*چائنا سپرنگ، ٽيڪساس
*چائنا ٽاؤن شپ، مشي گن

زمرو:نالو مقام سلجھائپ صفحا
زمرو:سلجھائپ صفحا
جاپاني ين

*ين* (円 علامت:¥؛ ڪوڊ:*JPY*) جاپان جي سرڪاري ڪرنسي آهي. اهو آمريڪي ڊالر ۽ يورو  کان پوء، پرڏيهي ايڪسچينج مارڪيٽ ۾ ٽيون سڀ کان وڌيڪ واپاري ڪرنسي آهي. اهو پڻ آمريڪي ڊالر ۽ يورو کان پوء  وڏي پيماني تي استعمال ڪيو ويندو  ٽين ريزرو ڪرنسي آهي.
سال 1871ع جو نئون ڪرنسي ايڪٽ جاپان جو جديد ڪرنسي سسٽم متعارف ڪرايو، جنهن ۾ ين کي 1.5 گرام سون، يا 24.26 گرام چاندي، ۽ 100 "سين" يا 1,000 "رين" ۾ ورهايو ويو. ين اڳوڻي ٽوڪوگاوا سڪن سان گڏو گڏ جاگيردار "هان" پاران جاري ڪيل مختلف 'هانساتسو پيپر ڪرنسي' کي تبديل ڪيو.
 
 

2021 جي آخر کان 2023 جي آخر تائين، ين ڊالر جي مقابلي ۾ اٽڪل 40 سيڪڙو گهٽجي ويو،
From late 2021 to late 2023, the yen  
جاپان ۾ ڪرنسي لاءِ ڊگهي مدي جي امڪانن بابت سنگين خدشن کي جنم ڏنو.
 

## حوالو

زمرو:ڪرنسي
زمرو:زر مبادلو
موچي

left|thumb|250px|ھڪ موچي پنھنجي دڪان تي جوتا مرمت ڪري رھيو آھي
جوتن جي مرمت ڪرڻ، ٽاڪو ھڻڻ يا جوتا پالش ڪرڻ واري کي موچي چئبو آھي۔ جوتن سان گڏوگڏ موچي ٻين شين جھڙوڪ ٿيلھن، پالن، گھوڙن جي سامان پڻ مرمت ڪندا آھن.اڄ ڪالھہ موچي جوتا تيار بہ ڪن ٿا.

زمرو:پیشا
مؤرخ

**تاريخ دان** يا تاريخ مرتب ڪرڻ واري يا تاريخ جو مطالعو ڪرڻ واري کي مؤرخ چيو ويندو آھي.

**مؤرخ** (Historian)، تاريخ جي ليکڪ کي ’مورخ‘ چيو ويندو آهي.سنڌ ۾ مير علي ’شير قانع‘، پير حسام الدين راشدي، مولائي شيدائي، ڊاڪٽر نبي بخش خان بلوچ، ايم ايڇ پنهور وڏا مؤرخ ٿي گذريا آهن. جڏهن ته قريشي حامد علي خانائي، عبدالله خان مگسي ۽ ڊاڪٽر غلام محمد لاکو بہ مشهور مؤرخ آهن.

## حوالا

زمرو:مؤرخ
زمرو:مؤرخين
زمرو:بشري پيشا
زمرو:اصطلاح
زمرو:پيشا
آزاد سياستدان

**آزاد سياستدان** ھڪ سياسي اصطلاح آھي۔ آزاد سياستدان ان سیاستدان کي چيو ويندو آھي جيڪو ڪنھن بہ سياسي جماعت جي طرف سان انتخابن ۾ حصي وٺڻ جي بجائي آزاد اميدوار جي حيثيت سان حصو وٺي۔



زمرو:سياسي اصطلاح
زمرو:پاڪستاني سياست
ٽائٽن

ٽائٽن :
* ٽائٽن (يوناني خدا)
* ٽائٽن (زحل جو چنڊ)

زمرو:جڳھ جو نالو سلجھائپ صفحا
ٽائٽن (يوناني خدا)

يوناني ڪلاسيڪل مائٿولوجي يا علم الاساطير جي مطابق، ٽائٽن يوناني خدا آھي۔ ٽائٽنس يا ٽائٽانيسي خدائن جي سلسلي يا معبودن جي گروھ کي چيو ويندو آھي۔ ان جي عقيدي جي مطابق، قديم اولمپس جي دور ۾ زمين جي ديوي ھئي جنھن جو نالو جيئاس ھئو ۽ جنت جو ديوتا يورينس ھئو۔ ماؤنٽ اوٿريس جي مطابق جئيس ۽ اورينس جي 12 اولاد ھئي، ۽ ھي 12 اولاد قوي ديوتا هئو جيڪو ان جي سنھري دور ۾ سلطنت ڪيو۔ ۽ اھو وھريون پانٿيون (ماڻھو جي شڪل ۾ ديوتا) ھئو۔

## حوالو
* Burket, Walter, ''The Orientalizing Revolution: Near Eastern Influence on Greek Culture in the Early Archaic Age'', Harvard University Press, 1995. ISBN 978-0-674-64364-2.
* Harrison, Jane Ellen, ''Themis: A Study of the Social Origins of Greek Religion'', 1913.
* Smith, William, *[[Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology]]*, 1870, Ancientlibrary.com, article on "Titan"
* West, Martin Litchfield, *The Orphic Poems*, Clarendon Press, 1983. ISBN 978-0-19-814854-8.

## خارجي ڳنڍڻا

* Theoi Project, Titans references to Titans in classical literature, in translation
* Greek Mythology Link, Titans summary of the Titans myth

زمرو:يوناني
زمرو:يوناني علم الاساطير
زمرو:ٽائيٽنس
ويسٽ

ويسٽ مان مراد ٿي سگھي ٿو:

*ويسٽ ڪارپوريشن

زمرو:جڳھ جو نالو سلجھائپ صفحا
1301ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1301ع
زمرو:چوڏھين صدي
زمرو:سال
لي ڪوان يئو

**لي ڪوان يئو**  پيدائشي نالو **ھيري لي ڪوان يئو** (16 سيپٽمبر 1923 – 23 مارچ 2015) سياست دان ۽ پھريون وزير اعظم سنگا پور
جنھن ٽن ڏھائين تائين راڄ ڪيو. ان کي جديد سنگاپور جو باني مڃيو ويندو آھي ۽ ھي ٽئين دنيا جو واحد مثال آھي تہ هن سنگاپور کي جديد دنيا جي مقابلي ۾ آڻي بيھاريو۔

## شروعاتي دور
هن سنگاپور جي هڪ انگريزي اسڪول ۾ تعليم حاصل ڪئي، پر 1942ع  ۾ جڏنهن جاپان  پاران سنگاپور تي قبضو ڪيو ويو ته سندس تعليم  ۾ رڪاوٽ اچي وئي.
اڳيان ٽي سال هو بليڪ مارڪيٽ سان جڙيو رهيو ۽ ڇاڪاڻ ته هن کي انگريزي ڳالهائڻ ۾ مهارت حاصل ٿي چُڪي هُئي ، هن جاپان جي پرچار واري محڪمي ۾ پڻ ڪم ڪيو. جنگ کان پوءِ هو ڪُجه عرصي جي لاءِ لنڊن اسڪول آف اڪنامڪس پڻ ويو. اُتان کان ڪيمرج يونيورسٽي هليو ويو ۽ قانون جي  تعليم حاصل ڪيائين. کيس قانون ۾  ٻٽِي پهرئين ’ڊبل فرسٽ‘ حاصل ڪرڻ جو اعزاز پڻ مليو۔
انگلينڊ ۾ پنهنجي رهڻ جي دوران مسٽر لي، بي بي سي هوم سروس ۽ ريڊيو فور سان ڪنهن نہ ڪنهن طرح  لاڳاپيل رهيو ۽ هن يورنيورسٽيءَ جي هڪ دوست جي چونڊ مهم ۾ پڻ حصو ورتو جيڪو ڊيون جي ڳوٺاڻي علائقي مان پارليامنٽ جي سيٽ جي لاءِ  چونڊ وڙهندو رهيو هيو۔
لي جو شاگرديءَ جي زماني  کان  ئي پڪو سوشلسٽ هيو سنگار پور واپس اچڻ کان پوءِ ٽريڊ يونين جو ناليوارو وڪيل بڻجي ويو۔

## سياسي زندگي
1954ع ۾ پيپلز ايڪشن پارٽي جو باني سرواڻ ۽ پهريون سيڪريٽري جنرل بڻيو ۽ 40 ورهين تائين اهو عهدو گهڻو ڪري وٽس ئي رهيو.
1959ع جي چونڊن ۾ پيپلز ايڪشن پارٽي سڀني کان وڌيڪ سِٽيون کٽيون ۽ سنگاپور، برطانيا کان آجپو ماڻي آزاد ملڪ بڻجي ويو.
ڏهن سالن کان پوءِ، مسٽر لي، سنگاپور کي ملائيشيا سان سلهاڙي ڇڏيو، پر ان ڳانڍاپي جي عمر ٿوري هئي. نظرياتي ڇڪتاڻ ۽ نسلي ٽولن جي وچم سخت ٽڪرائن جي ڪارڻ سنگاپور کي فيڊريشن کي ڇڏي، پوري نموني آزاد ملڪ بنجي ويو.
اهو فيصلو مسٽر لي جي لاءِ ڏکيو هئو. هو ملائيشيا سان سلهاڙجڻ کي علائقي جي اڳوڻي نو آبادياتي ماضي کان آجپي جو هڪ ذريعو سمجهندو هيو. ان واقعي کي هن ”ڏکايل لمحو“ سڏيو. هن جي ڪجهه  مخالفن اهو به چيو ته کيس پارلياماني چونڊن ۾ ايڏي ته گهڻائي ملي وئي هئي جو کيس اهڙو سخت اُپاءُ کڻڻ جي گهرج نه هئي.
هن اهو به چيو ته ڪميونزم مخالف نظريئي جو ٽوڙ ڪميونزم ۾ ئي آهي ۽ اولهه جي آزاد جمهوريت، جيئن جو تئين سنگاپور ۾ نٿي لاڳو ٿي سگهي.
توڻي جو هو ڪميونزم جي ابتڙ خيالن جو هيو، پر هن تي ان ڳالهه جو ڏوهه لڳو ته هن ڪميونسٽ نموني جي حڪمراني لاڳو ڪئي ته جيئن پنهنجي پاليسين کي اڳيان وڌائي سگهي. توڻي جو ڪميونسٽ حڪومتن جي ابتڙ سندس دور ۾ سنگاپور جي ماڻهن کي گهڻا ئي فائدا حاصل ٿيا. 1990ع ۾، ست ڀيرا چونڊون کٽي اچڻ کان پوءِ جڏهن مسٽر لي اقتدار ڇڏيو ته اهو دنيا ۾ وزير اعظم جي عهدي تي سڀ کان ڊگهو وقت رهڻ وارو وزير اعظم شخص هيو.

## پڻ ڏسندا
* سنگاپور

## حوالا

زمرو:شخصيتون
زمرو:سياست
زمرو:سنگاپور
زمرو:1923ع جون پيدائشون
پسيمولوفو

**پسيمولوفو** ( لاطيني: Psimolofou) قبرص  جو هڪ human settlement  جيڪو ضلعو نيڪوسيا ۾ واقع آهي۔

## تفصيل

## حوالا
پايرگوس، قبرص

**پايرگوس، قبرص** ( لاطيني: Pyrgos, Cyprus) قبرص جي ھڪ انساني آبادڪاري جيڪا نيڪوسيا ضلعي ۾ آھي.

## حوالا

**Kato Pyrgos** () is a village in Cyprus. Kato Pyrgos is the only Greek Cypriot village located on Morphou Bay and controlled by the Republic of Cyprus. Due to its location, being surrounded by the Troodos Mountains, the Turkish controlled exclave of Kokkina, and the Green Line, it is rather isolated and difficult to reach, and gets significant numbers of visitors only in August during summer vacation.

A Green Line crossing point was opened near Kato Pyrgos on 18 October 2010 to facilitate travel from there to Nicosia.

## حوالا

زمرو:قبرص
تخت سليمان

تخت سلیمان جو لفظ ڪيتري معني ۾ استعمال ٿيندو آھي، ملاحظہ ڪريو:

# تخت سليمان (ايران): ايران جي قديم هخامنشي سلطنت جو پھريون دارالسلطنت جاٿي ڪورش اعظم جو مقبرو واقع آھي۔ نيز اتي ان جو ھڪ پردار مجسمو ھاڻي بہ موجود آھي۔
# تخت سليمان (پاڪستان): پاڪستان جي سلسلي ڪوھ سليمان ۾ واقع ھڪ چوٽي جو نالو
# حضرت داؤد عليہ السلام جي پٽ حضرت سليمان عليہ السلام جو تخت، جنھن جي باري ۾ روايت آھي تہ اھو ھوا ۾ اڏندو هيو۔
تخت سليمان (پاڪستان)

**تخت سليمان** پاڪستان جي سلسلي ڪوھ سليمان ۾ واقع ھڪ چوٽي جو نالو تخت سليمان آھي.

* تخت سليمان جا ٻيا مضمون

زمرو:سلسلو ڪوھ سليمان
فھرست موت بلحاظ سال

هيءَ قابل ذڪر فوتگين جي هڪ فهرست آهي، جيڪا هر سال ترتيب ڏني ويندي آهي. ھن سال ۾ ٿيل فوتگين لاءِ ڏسو: **[[ع ۾ ٿيل فوتگيون]]**

## 2020ع جو ڏھاڪو
ماورائي عدالت قتل

ماورائي عدالت قتل ان قتل کي چيو ويندو آھي جيڪو ڪوئي حڪومتي ادارو غير قانوني طور تي ڪري۔ 
اھي ملڪ جن ۾ ماورائي عدالت قتل بڪثرت ٿيندا آھن انھن ۾ شام،عراق،افغانستان،پاڪستان سان گڏ ڏکڻ آمريڪا ۽ آفريڪا جا بيشمار علائقا شامل آھن۔

زمرو:دھشتگردي
زمرو:رياستي دھشتگردي
زمرو:سياست
نيو شوانسٽائن

thumb|300px|left|'''نروشوانسٽائن'''

**[[نيو شوانسٽائن]]** (Neuschwanstein) جرمني بلڪہ دنیا جو خوبصورت ترين قلعو آھي۔ ھي جنوبي جرمن صوبي باويريا ۾ آسٽريا جي سرحد تي الپس جي جابلو سلسلي ۾ آھي۔ ھي اھا جرمن عمارت آھي جنھن جون سڀ کان وڌيڪ تصويريون ڪڍيون ويون آھن۔ جرمني ۾ سیاحن جي ڌيان جو ھي سڀ کان وڏو مرڪز آھي.
 

## نالو

جرمن ٻولي ۾ ھن جو پورو نالو شلاس نيوشوانسٽائن (Schloss Neuschwanstein) آھي۔ شلاس (قلعو)، نيو (نئون)، شوان (ھنس) ۽ سٽائن (پٿر)۔ هن جو نالو مشھور جرمن موسيقار ويگنر جي هڪ اوپيرا سان ڳنڍيل آھي۔

## تعمير

ھن قلعي کي 19  صدي ۾ باويريا جي بادشاھ لڊوگ دوئم اڏرايو. لڊوگ کي چريو بہ قرار ڏنو ويندو ھيو. قلعي جي تعمير مڪمل ٿيڻ کان پھريان ئي ھن کي اقتدار کان الڳ ڪريو ويو. 

## ايوان تصوير


Image:Neuschwanstein Castle LOC print.jpg
Image:Throne room, Neuschwanstein Castle, Upper Bavaria, Germany-LCCN2002696256.jpg
Image:Musical Theater Neuschwanstein Blick von der Terrasse 2003.jpg
Image:Castle Neuschwanstein 2.jpg
Image:Castle Neuschwanstein 6.jpg
Image:Castle Neuschwanstein 3.jpg
Image:Neuschwanstein001.jpg
Image:Neuschwanstein004.jpg


## خارجي ڳنڍڻا

* قلعي جي باري ۾ معلومات 
## حوالا

زمرو:جرمني
1203ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1203ء
زمرو:تيرھين صدي
زمرو:سال
1206ع

__NOTOC__

## واقعا
***[[24 جُولاءِ]]** — قطب الدين ايبڪ جي لاهور ۾ تاج پوشي ٿي.

## پيدائش

## فوتگيون

زمرو:1206ع
زمرو:تيرھين صدي
زمرو:سال
پاڪستان ۾ آدمشماري

**پاڪستان ۾ آدمشماري** ھر 10 سال کان پوءِ ٿيندي آھي. سڀ کان پھرين آدم ڳڻپ ورهاڱي کانپوءِ 1951ع ۾ ٿي ھئي. پوء 1961ع، 1972ع، 1981ع ۽ 1998ع ۾ ٿي هئي. 1972ع واري آدم ڳڻپ اصل ۾ 1971ع ۾ ٿيڻ واري هئي، پر پاڪستان-ڀارت جنگ جي سبب ایک ورهيه دير سان ٿي ۽ پوءِ 1991ع جي آدم ڳڻپ سياسي ڳهٽ جي ڪارڻ پٺتي ٿي وئي. پاڪستان ۾ آخری ڀيرو آدم ڳڻپ 1998ع ۾ ڪرائي وئي هئي.

غير سرڪاري انگن اکرن موجب 2010ع ۾ پاڪستان جي آباديءَ لڳ ڀڳ 18,08,08,000 هئي. پاڪستان دنيا جو ڇهون نمبر ڳتيل آبادي وارو ملڪ (برازيل کان گهٽ ۽ روس کان مٿي) آهي. پاڪستان جي آباديءَ ۾ 1950ع کان 2008ع تائين ڳوٺاڻي سطح تي ستوڻ ۽ شهري آبادي چئوڻ تي وڌي آهي.

ماضيءَ ۾ پاڪستان جي آبادي تمام تيزي سان وڌي، پر هن وقت جوڳا اپاءَ وٺي ڄم جي عمل کي گهٽ ڪيو ويو آهي ۽ هن وقت آبادي 1.6 سيڪڙو جي حساب سان وڌي پئي ته جيئن وسيلا محدود نه ٿي وڃن، پاڪستان جي 1990ع کان 2003ع تائين ڏکڻ ايشيا ۾ سڀ کان وڌيڪ ڳوٺاڻي آبادي 36 سيڪڙو هئي ۽ هن وقت پاڪستان جي 50 سيڪڙو آبادي ننڍن توڙي وڏن شهرن ۾ رهي ٿي. پاڪستان ۾ ڪيترين ئي ريتن، رسمن، رواجن ۽ مذهبي عقيدي وارا ماڻهو رهن ٿا.

## قومون ۽ نسلون
پاڪستان ۾ هند آريائي توڙي غير آريائي ٻوليون ڳالهايون وڃن ٿيون. پاڪستان ۾ ڌار ڌار قومن ۽ نسلن جا ماڻهو رهن ٿا. جن جي ڌار ڌار تاريخ آهي ۽ اهي ثقافتون پڻ نراليون ۽ منفرد رکن ٿا. پاڪستان ۾ ڪيترن ئي مقامي ديسي نسلن کان سواءِ آريائي، دراوڙي، ايراني، دردي وغيره نسلن جا ماڻهو موجود آهن. 
## پناهگير
ٻيا ڪي نسل ويجهي ماضيءَ ۾ لڏي پلاڻي اچي ويٺا آهن، جن ۾ هندستان، بنگلاديش ۽ برما وغيره جا ماڻهو شامل آهن. مجموعي طرح هاڻي اهي سمورا نسل پاڪستاني سڃاڻپ رکن ٿا. ڪن لڏي ايندڙ پناهگيرن کي مقامي آباديون ۽ ملڪ جو قانون پاڪستاني نٿو مڃي، جن ۾ 1971ع جي پاڪستان-ڀارت جنگ کان پوءِ آيل بهاري ۽ گذريل ڪجهه سالن کان پناهه وٺندڙ افغاني شامل آهن. انهن مان ڪي غير قانوني طور شناختي ڪارڊ حاصل ڪري شهريت حاصل ڪري چڪا آهن، پر گهڻائي اڃا تائين ڌارئين ليکي وڃي ٿي، جن کي هتان جي شهريت ڏيڻ تي قومپرست ڌريون ناپسندگيءَ جو اظهار ڪن ٿيون.

## ٻاهريان ڳنڍڻا

## حوالا

زمرو:پاڪستان
زمرو:حڪومت پاڪستان
زمرو:پاڪستان جي آباديات
زمرو:پاڪستان جي مردم شماري
زمرو:پاڪستان جي سماجي تاريخ
زمرو:ملڪن جي لحاظ کان مردم شماري
لڪي ڊائمنڊ رچ

**لڪي ڊائمنڊ رچ** (پيدائش: 1971) ھڪ نيوزيلينڊ جو کيل تماشي جو ماھر آھي.

## حوالو

زمرو:جيئرا ماڻهو
زمرو:جيوت ماڻهو
ايلبرٽ برج

**[[ايلبرٽ برج]]** لنڊن شھر جي مغرب ۾ واقع درياء ٽيمز تي واقع ھڪ پل آھي۔

 زمرو:پل
آغوش ٽرسٽ

**آغوش ٽرسٽ** ڪراچي ۾ قائم معذور ٻارن جي بحالي جو فلاحي ادارو، جيڪو 2003ع ۾ قائم ٿيو.

## حوالو

## حوالا

زمرو:پاڪستان جا فلاحي ادارا
آغوش نوراني

**آغوش نوراني** ويلفيئر فاؤنڊيشن جي تحت راولپنڊي ۾ قائم فلاحي ادارو، جيڪو 1986ع ۾ قائم ٿيو.

## مقصد
* غربت جو خاتمو
* عورتن جي لاء روزگار
* قدرتي آفتن کان متاثرن جي بحالي
* غريب ٻارڙِن جون شاديون
* غريب طالبن ۽ طالبياڻن جي لاء وظيفا

زمرو:پاڪستان جا فلاحي ادارا
ڄاٽو (عثماني لقب)

**ڄاٽو** (؛ ماخذ فارسي: ) سرڪاري عثماني لقب ھيو جيڪو انھن مردن کي ڏنو ويندو ھيو جيڪي عثماني خاندان جي ڪنھن شھزادي سان شادی ڪرندا ھئا۔

ھيء عثماني خاندان جي ڄاٽن جي ھڪ فھرست آھي۔

* Çorlulu Damat Ali Pasha، وزير اعظم (1706–10)
* Silahdar Damat Ali Pasha، وزير اعظم (1713–16)
* Bayram Pasha، وزير اعظم (1637–38)
* Koca Davud Pasha، وزير اعظم (1482–97)
* Ebubekir Pasha, ڪاپودان پاشا (1732–33, 1750–51)
* Enver Pasha, وزير جنگ (1913–1918)
* Damat Ferid Pasha، وزير اعظم (1919, 1920)
* Damat Halil Pasha، وزير اعظم (1616–19, 1626–28)
* Damat Hasan Pasha، وزير اعظم (1703–04)
* Yemişçi Hasan Pasha، وزير اعظم (1601–03)
* Küçük Hüseyin Pasha, ڪاپودان پاشا (1792–1803)
* Damat Ibrahim Pasha، وزير اعظم (1596, 1596–97, 1599–1601)
* Nevşehirli Damat Ibrahim Pasha، وزير اعظم (1718–30)
* پارگلي ابراھيم پاشا، وزير اعظم (1523–36)
* Lütfi Pasha، وزير اعظم (1539–41)
* Ibşir Mustafa Pasha، وزير اعظم (1654–55)
* Damat Mehmed Ali Pasha، وزير اعظم (1852–53)
* Öküz Mehmed Pasha، وزير اعظم (1614–16, 1619)
* Gümülcineli Damat Nasuh Pasha، وزير اعظم (1611–14)
* Köprülü Numan Pasha، وزير اعظم (1710)
* Rüstem Pasha، وزير اعظم (1544–53, 1555–61)

زمرو:عثماني لقب
سائٽوسڪلٽن

[250px|thumb|ھڪ [حقيقي المرڪز (يوڪيريئوٽ) خليي جو سائٽوسڪلٽن]]

**سائٽوسڪلٽن** (انگريزي:Cytoskelton) فائبر (ريشي) جو ھڪ رابطي جال آھي جيڪو ھر خليي جي سائٽوپلازم ۾ ھوندو آھي۔

زمرو:خليو
زمرو:خليائي حياتيات
ڪريسٽا

280px|thumb

**ڪريسٽا**  (انگريزي:Crista) علم حياتيات ۾ ڪریسٽا سان مراد مائٽوڪونڊريا جي اندر ٺھيل گني (folds) مڙيل جڳھون ۔

زمرو:جيوگهرڙيائي حياتيات
زمرو:جيو گهررڙو
نور

200px|thumb|نور
200px|thumb|نور
**نور** (اردو: نیولا، انگریزی:Mongoose؛ سائنسي نالو: Helogale parvula) ھڪ ننڍڙو جانور آھي. هي ٻلين سان ملندو جلندو آھي ۽ دنيا جي گرم علائقن ۾ ملندو آھي. نور ھي ڳالھ عام طور تي ياد ڪئي ويندي آھي تہ ان جي ۽ نانگ جي دشمني ڏاڍي مشھور آھي ۽ اڪثر جوڳين ان جي ۽ نانگ جي ويڙھ ڪرائي ماني ڪمائيندا آھن. ھي نانگ کي تيزي سان ماري سگهي ٿو ۽ حيرت انگيز طور تي ھن تي نانگ جي زھر جو اثر ناھي ٿيندو.

## نگار خانو

فائل:Cusimanse.jpg|
فائل:Smit.m.rhinogale.melleri.jpg|
فائل:Suricata.suricatta.6860.jpg|
فائل:Galerella flavescens.jpg|
فائل:Baby Mongooses.jpg|


## حوالا

زمرو:مماليا
زمرو:نيولا (خاندان)
1251ع

## جنوري

## فيبروري

## مارچ

## اپريل

## مئي

## جون

## جولاءِ

## آگسٽ

## سيپٽمبر

## آڪٽوبر

## نومبر

## ڊسمبر

زمرو:1251ء
زمرو:تيرھين صدي
زمرو:سال