راج محل

**راج محل** هڪ سب ڊويزنل ٽائون آهي ۽ هندستان جي رياست جھارکھنڈ جي صاحب گنج ضلعي جي راج محل سب ڊويزن ۾ هڪ نوٽيفائيڊ علائقو آهي. اهو گنگا جي ڪناري تي واقع آهي ۽ مغل گورنر مان سنگهه اول جي ماتحت بنگال صوبي جي اڳوڻي گاديءَ جو هنڌ هو.

## جاگرافي

### ايريا
راج محل جي ايراضي 7.5 چورس ڪلوميٽر (2.9 چورس ميل) آهي. 

### جائزو
نقشي ۾ هڪ جابلو علائقو ڏيکاريو ويو آهي جنهن ۾ راج محل ٽڪرين سان گنگا جي ڪناري کان انتهائي اتر ۾ ڏکڻ طرف وڃي رهيا آهن، نقشي ۾ ڍڪيل ايراضي کان ٻاهر دمڪا ضلعي ۾. 'فرڪا' نقشي تي نشان لڳل آهي ۽ اهو ئي هنڌ آهي جتي فرڪا بيراج آهي ، صرف اولهه بنگال جي اندر. راج محل ڪول فيلڊ نقشي ۾ ڏيکاريل آهي. سڄو علائقو وڏي پئماني تي ڳوٺاڻو آهي ، جنهن ۾ صرف شهريائيزيشن جا ننڍڙا کيسا آهن. 

نوٽ: مڪمل اسڪرين نقشو دلچسپ آهي. نقشي تي نشان لڳل سڀئي جڳهيون ڳنڍيل آهن ۽ توهان آساني سان پنهنجي پسند جي ٻئي صفحي تي وڃي سگهو ٿا. نقشي کي وڏو ڪريو ته ڏسو ته اتي ٻيو ڇا آهي - هڪ کي ريلوي لنڪ، ڪيترائي وڌيڪ روڊ لنڪ ۽ انهي طرح جا ٻيا ڪيترائي ملن ٿا.

## تاريخ
کاٻو|thumb|1907ع ۾ بنگال ۽ سڪم جو نقشو
راج محل پرڳڻي تي اڳ مال پهاريا قبيلن جي راجا مل ذيلي گروهه جي حڪومت هئي. اڳ هيءَ جاءِ 'اگمحل ' جي نالي سان سڃاتو ويندو هو ۽ ان جي چوڌاري هڪ طرف راج محل ٽڪرين ۽ ٻئي طرف گنگا نديءَ سان گهيريل آهي. ھيءُ علائقو مغلن جي صاحبيءَ ۾ 'دمن ڪوهه' جي نالي سان به سڏبو ھو.

1576ع ۾ راج محل جي جنگ مغل شهنشاهه اڪبر ۽ بنگال جي سلطان دائود خان ڪراني خاندان جي وچ ۾ لڳي. جنگ کان پوءِ دائود خان کي گرفتار ڪري پوءِ مغلن هٿان قتل ڪيو ويو.

ان کان پوءِ 1592ع ۾ اوڊيوشا جي فتح کان پوءِ راجا مان سنگهه اول، بنگال جو مغل گورنر صوبا راج محل آيو. هن 96-1595ع ۾ پنهنجي گاديءَ لاءِ اهو هنڌ چونڊيو، ڇاڪاڻ ته ان جي ٽليا ڳڙهي دره ۽ گنگا نديءَ جي اسٽريٽجڪ ڪمانڊ هئي. راجا مان سنگهه اول پڻ 1595ع ۾ اڪبر بادشاهه جي ڀيٽا ۾ ان شهر جو نالو بدلائي 'اڪبر نگر' رکيو ۽ مغل حڪمرانن طرفان محلات، باغ ۽ مسجد به تعمير ڪرايائين. [3] 1610ع ۾ بنگال جي گاديءَ جو هنڌ اسلام خان طرفان ڍاڪا (هاڻوڪو ڍاڪا، بنگلاديش) منتقل ڪيو ويو. 

1639ع ۾ راج محل وري اوقار حاصل ڪيو ۽ هڪ ڀيرو ٻيهر بنگال جي گورنر شاهه شجاع ۽ شهنشاهه شاهجهان جو ٻيو پٽ بنگال جو گاديءَ جو هنڌ بڻايو. اهو 1660 تائين مغل وائسراءِ جي گاديءَ ۽ 1661 تائين هڪ منٽ ٽائون طور جاري رهيو.

1757ع ۾ رابرٽ ڪلائيو ۽ بنگال جي نواب سراج الدوله جي وچ ۾ پلاسيءَ جي جنگ لڳي، جنهن ۾ مير جعفر جي غداري سبب نواب جنگ هارائي ويو ۽ هو مرشد آباد کان ڀڄي پٽنا هليو ويو. راج محل ۾ ترسيل وقت سراج الدولهه کي مير جعفر جي پٽ ميران هٿان پڪڙيو ويو ۽ اتان ئي قتل ڪيو ويو. 

راج محل وٽ اڌو نالا جي جنگ مير قاسم ۽ انگريزن جي وچ ۾ 1763ع ۾ وڙهي وئي. نواب مير قاسم انگريزن هٿان شڪست کائي پنهنجي ڪٽنب سميت ڀڄي روهتا (بهار) ڏانهن ڀڄي ويو، پر روهتس ڳڙهه جي قلعي ۾ لڪي نه سگهيو.

انگريزن جي راڄ دوران 1793ع ۾ مستقل آبادڪاري منظور ڪئي وئي ۽ ان زميندارن کي مجبور ڪيو ته هو زمين جي پيداوار کي بهتر بنائين. سنتال زمين جي بحالي ۽ بهتري لاءِ وڌيڪ استعمال ٿيندا رهيا ۽ وڌيڪ سنتال علائقي ۾ مستقل طور آباد ٿي ويا. انگريزن نيل (انڊيگو) جي پروسيس ۽ ذخيري لاءِ نيل ڪوٺي به تعمير ڪرايو جيڪو ڪپهه جي ڪپڙي کي مرڻ لاءِ استعمال ڪيو ويندو هو. 

بعد ۾ دمن ڪوهه سنٿال بغاوت ۽ سڌو ۽ ڪانهو مرمو، چاند ۽ ڀيراب وغيره جهڙا اڳواڻ بڻجي ويا ۽ هنن انگريزن جي بيٺڪي اختياريءَ ۽ ڪرپٽ زمينداري نظام سان وڙهندي 10 هزار کان وڌيڪ سنٿال متحرڪ ڪيا.

## ارضيات
ويجهي راج محل فارميشن جي ٻوٽي فوسل بيئرنگ انٽر ٽريپين بيڊز کي جيولوجيڪل سروي آف انڊيا (GSI) پاران جيو ٽورازم جي حفاظت، سار سنڀال، واڌاري ۽ واڌاري لاءِ نيشنل جيولوجيڪل مونومينٽس آف انڊيا قرار ڏنو ويو آهي. 

## ڊيموگرافڪس
هندستان جي 2011 جي آدمشماري مطابق راج محل جي ڪل آبادي 22514 هئي، جنهن مان 11755 (52 سيڪڙو) مرد ۽ 10730 (48 سيڪڙو) عورتون هيون. 0–6 سالن جي عمر جي آبادي 3,985 هئي. راج محل ۾ پڙهيل لکيل ماڻهن جو ڪل تعداد 11,618 هو (6 سالن کان وڌيڪ آبادي جو 62.70 سيڪڙو).

### ٻوليون

## انفراسٽرڪچر
ضلعي آدمشماري هينڊ بڪ 2011ع موجب صاحب گنج، راج محل 7.5 ڪلوميٽر جي ايراضي تي پکڙيل آهي. شهري سهولتن ۾ ، ان ۾ 10 ڪلوميٽر روڊ هئا جن ۾ کليل ۽ بند ناليون هيون ، محفوظ پاڻي جي فراهمي ۾ هٿ پمپ شامل هو ، کوهه بي نقاب هو. ان ۾ 4,025 گهريلو برقي ڪنيڪشن ، 456 روڊ لائٽنگ پوائنٽ هئا. طبي سهولتن ۾ ان ۾ 3 اسپتالون، 2 ڊسپينسريون، 2 هيلٿ سينٽر، 1 فيملي ويلفيئر سينٽر، 6 زچگي ۽ ٻارن جي ڀلائي جا مرڪز، 1 زچگي گهر، 1 ٽي بي اسپتال/ ڪلينڪ، 1 نرسنگ هوم، 1 خيراتي اسپتال/ نرسنگ هوم، 1 ويٽرنري اسپتال، 20 دوائن جا دڪان هئا. تعليمي سهولتن ۾ ان ۾ 15 پرائمري اسڪول، 6 مڊل اسڪول، 2 سيڪنڊري اسڪول، 2 سينئر سيڪنڊري اسڪول، 1 جنرل ڊگري ڪاليج، 1 غير رسمي تعليم جو مرڪز (سرو سکشا اڀيان) هئا. سماجي ، ثقافتي ۽ تفريحي سهولتن ۾ ، ان ۾ 2 سينما ٿيٽر ، 2 آڊيٽوريم / ڪميونٽي هال ، 2 پبلڪ لائبريريون ، 2 ريڊنگ روم هئا. ٽي اهم شيون جيڪي هن پيدا ڪيون هيون چين جي مٽي جون شيون ، برقي سامان ، ڪاٺ جو سامان. ان ۾ 3 نيشنلائيزڊ بئنڪ، 1 پرائيويٽ ڪمرشل بئنڪ، 1 ڪوآپريٽو بئنڪ، 2 زرعي ڪريڊٽ سوسائٽي جون شاخون آفيسون هيون. 

## سياحتي ڪشش

* تيليڳڙي قلعو ، اهو علائقي ۾ اسلامي حڪمراني کان اڳ تيلي زميندار جي خاندان پاران تعمير ڪيو ويو هو. تيليڳڙي کي 'بنگال جو قديم دروازو' پڻ سڏيو ويندو آهي. 
* منگلاٿ ۾ شهنشاهه اڪبر جي دور ۾ ٺهيل جامع مسجد
* باره داري، بنگال جي هڪ امير زميندار فتح جنگ خان پاران تعمير ڪيل. مغل گورنر، مان سنگهه پاران اڌ عمارت کي بمباري ڪئي وئي.
* اڪبري مسجد جيڪا 1556ع ۾ مغل گورنر، مان سنگهه پهرين پاران تعمير ڪئي وئي هئي.
* شاهه شجاع جو محل، سنگهي دلان تي مشتمل آهي، هڪ سنگ مرمر جو محل جيڪو گنگا نديءَ جي سامهون آهي 
* بنگال جي نواب مير قاسم جو محل.
* مينا بي بي جو مقبرو، جيڪو 1779 ۾ ٺهيل هو. مؤرخ ايڇ ايم قريشي هن مقبري کي مُني بيگم سان سڃاڻي ٿو، جيڪا بنگال جي نواب مير جعفر جي حرم جي بيگم هئي.
* بنگال جي نواب مير جعفر جي پٽ ميرن جو مقبرو
* نيل ڪوٺي، انگريزن پاران ٺاهيل
* بنگال جو مشهور بينڪر، جگت سيٺ جو ٽڪسال
* ڪنهياستان، اهو مڃيو وڃي ٿو ته هن جاءِ تي چيتنيا مهاپرڀو آيو هو.
* شِوگَدي، هندو ديوتا شِو جو هڪ غار مندر
* ڀوگنادي ، اها جاءِ جتي سنٿال بغاوت شروع ڪئي هئي، اتي هڪ يادگار پڻ تعمير ڪيو ويو آهي ۽ هر سال شهيد ميلو منعقد ڪيو ويندو آهي.
* موتي جھرنا آبشار
* اُڌوا پکين جي پناهگاهه

## راج محل پينٽنگ گيلري

فائل:AkbariMosqueOverlookingGanges-Sita-Ram1804.jpg|alt=Akbari mosque overlooking the Ganges at Rajmahal| راج محل ۾ گنگا جي ڪناري تي اڪبري مسجد
فائل:William_Hodges_-_Tomb_and_Distant_View_of_the_Rajmahal_Hills_-_B1978.43.1765_-_Yale_Center_for_British_Art.jpg|alt=Tomb and Distant View of the Rajmahal Hills, William Hodges, Yale Center for British Art| *راج محل ٽڪرين جو مقبرو ۽ پري جو نظارو* ، وليم هاجز ، ييل سينٽر فار برٽش آرٽ
فائل:'Tomb_and_Distant_View_of_Rajmahal_Hills'_(1782)_by_William_Hodges.jpg|alt=Tomb with a distant view of the Rajmahal hills by William Hodges| وليم هاجز پاران لکيل راج محل ٽڪرين جو پري کان نظارو رکندڙ مقبرو
فائل:William_Hodges_-_A_View_of_the_Gate_of_the_Caravan_Serai_at_Raje_Mahel_(Rajmahal)_-_B1978.43.1726_-_Yale_Center_for_British_Art.jpg|alt=A View of the Gate of the Caravan Serai at Rajmahal, William Hodges, Yale Center for British Art| *راج محل ۾ ڪاروان سرائي جي دروازي جو هڪ نظارو* ، وليم هاجز ، ييل سينٽر فار برٽش آرٽ
فائل:Gateway_to_the_caravanserai_at_Rajmahal,_Bihar._Coloured_etc_Wellcome_V0050431.jpg|alt=Gateway to a caravan serai at Rajmhal by William Hodges| وليم هاجز پاران راج محل ۾ ڪاروان سرائي جو دروازو
فائل:Sontalvillage.jpg|alt=Santal village at Rajmahal (wood etching)| راج محل ۾ سنتل ڳوٺ (ڪاٺ جي ڇت)
فائل:William_Hodges_-_View_of_a_Mausoleum_at_Rajmahal_-_B1978.43.1781_-_Yale_Center_for_British_Art.jpg|alt=View of a Mausoleum at Rajmahal, 1781, William Hodges, Yale Center for British Art| *راج محل ۾ هڪ مقبري جو نظارو* ، 1781، وليم هاجز ، ييل سينٽر فار برٽش آرٽ
فائل:William_Hodges_-_View_of_the_Rajmahal_Hills_-_B1978.43.1768_-_Yale_Center_for_British_Art.jpg|alt=View of the Rajmahal Hills, 1782, William Hodges, Yale Center for British Art| *راج محل ٽڪرين جو نظارو* ، 1782، وليم هاجز ، ييل سينٽر فار برٽش آرٽ
فائل:William_Hodges_-_View_of_the_Rajmahal_Hills_With_a_Sentenial_in_the_Foreground_-_B1978.43.1740_-_Yale_Center_for_British_Art.jpg|alt=View of the Rajmahal Hills With a Sentenial in the Foreground, William Hodges, Yale Center for British Art| *راج محل ٽڪرين جو نظارو هڪ سينٽينيئل سان* ، وليم هاجز ، ييل سينٽر فار برٽش آرٽ
فائل:William_Hodges_-_Ruins_of_Prince_Shuja's_Palace_at_Rajmahal_-_B1978.43.1773_-_Yale_Center_for_British_Art.jpg|alt=Ruins of Prince Shuja's Palace at Rajmahal, William Hodges, Yale Center for British Art| *راج محل ۾ شهزادي شجاع جي محل جا کنڊر* ، وليم هاجز ، ييل سينٽر فار برٽش آرٽ
فائل:Samuel_Davis_-_Old_Mosque_at_Rajemahl_(Rajmahal)_-_B1977.14.271_-_Yale_Center_for_British_Art.jpg|alt=Old Mosque at Rajemahl, Samuel Davis, Yale Center for British Art| *راجمحل ۾ پراڻي مسجد* ، سيموئل ڊيوس ، ييل سينٽر فار برٽش آرٽ
فائل:Samuel_Davis_-_River_View_near_Rajmahal_-_B1977.14.181_-_Yale_Center_for_British_Art.jpg|alt=River View near Rajmahal, Samuel Davis, Yale Center for British Art| *راج محل جي ويجهو درياءَ جو نظارو* ، سيموئل ڊيوس ، ييل سينٽر فار برٽش آرٽ


## انتظاميه

### اسيمبلي جا حصا
هن وقت راج محل لوڪ سڀا تڪ هيٺين ڇهن ودھان سڀا (قانون ساز اسيمبلي) حصن تي مشتمل آهي:

### پارليامينٽ جا ميمبر
راج محل (لوڪ سڀا تڪ) جو مرڪز شهر جي چوڌاري آهي ۽ وجي ڪمار هنسڊڪ جھارکھنڈ مکتي مورچ مان علائقي جو ايم پي آهي.

## پڻ ڏسندا

* راج محل ٽڪريون
* راج محل جي جنگ
* صاحب گنج ضلعو

زمرو:ڀارت ۾ اڳوڻا ڳاديءَ جا ھنڌ