2014 кыһыҥҥы Паралимпия Оонньуулара

300px|справа|2014 кыһыҥҥы Паралимпия Оонньууларын логотииба
The **2014 кыһыҥҥы Паралимпия Оонньуулара**, уон биирис Кыһыҥҥы Паралимпия Оонньуулара, киэҥник Сочига 2014 сыллаах Паралимпия Оонньуулара - улахан аан дойдутааҕы элбэх көрүҥнэргэ инбэлииттэргэ спорт күрэҕэ, Аан дойдутааҕы Паралимпия Комитета ыытар. 2014 сыл кулун тутар 7-16 күннэригэр Россия Сочи куоратыгар ааспыта. 45 дойдулартан кыттааччылар кыттыбыттара. 5 спорт керүҥүгэр 72 медаль комплектара сүүйүллүбүттэрэ. Сноуборд кыһыҥҥы Паралимпиадаҕа бастакытын тахсыбыта. 

## Куораты быһаарыыта
2001 сыллаахтан Аан дойдутааҕы Олимпия комитета уонна Аан дойдутааҕы Паралимпия комитета сөбүлэһиитинэн Олимпиада ыытыллар куоратыгар Паралимпиада буолуохтаах. 2007 сыл от ыйын 4 күнүгэр Гватемала куоракка Аан дойдутааҕы Олимпия комитета 119-с сессиятыгар куоластааһын түмүгүнэн Сочи куората 2014 Олимпиаданы уонна Паралимпиаданы ыытар быраабы сүүйбүтэ.

## Ыытыллар миэстэлэрэ
Урукку Паралимпиада курдук 2014 сыл Кыһыҥҥы Паралимпиадата Олимпиадаҕа тутуллуубут ареналары уонна стадионнары туттар, Сочи Олимпия пааркатыгар, уонна Красная Полянаҕа баар сирдэри. Арассыыйаҕа сылдьарга тоҕоостооҕо сир аҕыйаҕын да буоллар, уонна 1980 сылга Паралимпиаданы ыытарга аккаас биэриллибитэ, тоҕо диэн "ССРСка инбэлиит суох" диэн этиллибитин да иһин, стадионнар, ареналар 2014 сыл тохсунньутугар бэрибиэркэ кэнниттэн Паралимпия комитета стадионнар, ареналар уонна атын сирдэр Паралимпия оонньууларыгар бэлэм диэн мэктиэлиирин иһитиннэрбитэ. 

### Сочи Олимпийскай паарката (Биэрэктээҕи кластер)
Сочи Олимпийскай паарката Хара муора Имеритин намтаһыыныытыгар тутуллубута, Абхазия кыраныыссатыттан 4 километр ыраах сытар. Оонньуулары ыытыллар ареналара чугас-чугас тураллар. Паралимпиадаҕа туттуллар ареналар уонна стадионнар:

* Фишт Олимпия стадиона – Арыллыытын уонна сабыллыытын церемониялар ааһаллар, 40,000 көрөөччү миэстэлээх
* Шайба арена – следж-хоккейга туттуллар, 7,000 көрөөччү миэстэлээх
* Муус Куб көрлиҥ центра – кэлээскэлээх көрлиҥ, 3,000 көрөөччү миэстэлээх

### Красная Поляна (Хайа Кластера)
* Лаура Биатлон уонна хайа хайаһырын комплекса – Биатлон уонна хайыһар эккиритиитэ
* Роза Хутор Хайа Курорта – Хайа хайыһара
* Роза Хутор Экстрем Паарката – Сноуборд

## Кыттар дойдулар
600px|центр|Кыттар дойдулар хаартаҕа
Түөрдүөн биэс дойду Паралимпия хамытыаттарыттан спортсменнарын 2014 сыллаах Паралимпиадаҕа ыыталларын биллэрбиттэрэ.  Ол аата 2010 сыллаах кыһыҥҥы Паралимпия оонньууларыттан бииринэн элбэх. 


{|class="wikitable collapsible" style="width:100%;"
|-
! Кыттар дойдулар (скобкаҕа спортсменнар ахсааннара)
|- align=left
|

*  (1)
*  (9)
*  (13)
*  (3)
*  (1)
*  (10)
*  (2)
*  (2)
*  (2)
*  (2)
*  (54)
*  (11)
*  (18)
*  (2)

*  (2)
*  (2)
*  (13)
* (14)
*  (13) 
*  (12)
*  (1)
*  (1)
*  (1)
*  (34)
*  (20)
*  (5)
*  (1)
*  (1)
*  (7)

*  (3)
*  (32)
*  (8)
*  (1)
*  (68)
*  (1)
*  (16)
*  (1)
*  (27)
*  (7)
*  (22)
*  (8)
*  (23)
*  (80)
*  (2)


Бразилия, Турция уонна Узбекистан Кыһыҥҥы Паралимпия Оонньууларыгар бастакытын кыттыбыттара.

Соҕуруу Африка, Ванкуверга ааспыт кыһыҥҥы Паралимпия Оонньууларыгар кыттытыбыта да, Сочи Паралимпия оонньууларыгар спортсменнары ыыппатаҕа, ол аата Африка хантыныана кыһыҥҥы Паралимпия оонньууларыгар кыттыбата.

## Халандаара

### Оонньуу талисманнара

2011 сыл олунньу 7 күнүгэр Олимпия уонна Паралимпия оонньууларын талисманнарын уруһуйдарын кылгас тиһигин көрдөрбүттэрэ.  Ол аата Олимпия уонна Паралимпия оонньууларын бииргэ көрдөрбүттэрин үһүс төгүлүн этэ. Лучик уонна Снежинка диэн быһаарыллыбыта Лучик уонна Снежинка атын-атын планеталартан кэлбиттэр. Лучик наар сылаас планетаттан кэлбит, онтон Снежинка наар тымныы планетаттан кэлбит.

## Паралимпия уотун эстафетата
Паралимпия уотун эстафетата Олимпия оонньууларын эстафетатыттан олус кылгас. 2014 сыл олунньу 26 күнүгэр саҕаламмыта уонна кулун тутар 7 күнүгэр Сочи киин стадионугар бүппүтэ. Эстафета Россия бары федеральнай уокуруктарыгар сылдьыбыта, уопсайа 48 куораты кытыннарбыта. Олимпия оонньууларын факелын эстафетатыттан уратыта диэн уот Грецияҕа буолбакка ханна баҕар организатор быһаарбытынан уоттаныан сөп, .

2014 сылтан саҕалаан эстафета буолуохтаах куоратынан Британия Сток-Мандевиль куората кыттар буолбута..

Паралимпия оонньууларын эстафетатын маршрута::

::: **Олунньу 26**
# Мыс Дежнёва
# Владивосток
# Хабаровск
# Магадан
# Анадырь
# Якутск
#: **Олунньу 27**
# Омск
# Улан-Удэ
# Бийск
# Красноярск
# Северск
# Саяногорск
# Горно-Алтайск
# Новосибирск
# Новокузнецк
#: **Олунньу 28**
# Екатеринбург
# Ханты-Мансийск
# Тюмень
# Ноябрьск
#: **Кулун тутар 1**
# Санкт-Петербург
# Калининград
# Мурманск
# Архангельск
# Череповец
# Петрозаводск
#: **Кулун тутар 2**
# Псков
# Москва
# Тверь
# Тула
# Орёл
# Липецк
# Ярославль
# Тамбов
# Курск
# Брянск
# Чехов
# Сасово
# 
# Кубинка
#: **Кулун тутар 3**
# Саратов
# Нижний Новгород
# Самара
# Уфа
#: **Кулун тутар 4**
# МагасНазрань
#: **Кулун тутар 5 **
# Краснодар
# Таганрог
# Волгоград
#: **Кулун тутар 6 күнүттэн**
# Сочи


## Арыллыытын церемонията
**Мууһу алдьатыы** диэн ааттааммыт арыллыытын церемониятан Фишт стадиоҥҥа кулун тутар 7 күнүгэр ааспыта. Тыыһынчаттан тахса артыыс кыттыбыта, уонна 2500 волонтер кыттыбыта. Россия былааҕын Валерий Редкозубов тутан ааспыта. .

## Оонньуулар партнердара
Паралимпия Оонньууларын партнердарынан Олимпия оонньууларын партнердара буолбуттара.

## Өссө маны көр
2014 Кыhыҥҥы Олимпия оонньуулара

## Быһаарыылар