Igiturukiya

Ururimi rwa **Igiturukiya**  cyangwa **Igituruki** , **Ikinyaturukiya** (izina mu giturukiya : *Türkçe* cyangwa *Türk dili*, *Türkiye Türkçesi*) ni ururimi rw’abaturukiya na rwa Turukiya na Shipure y’Amajyaruguru. Itegekongenga ISO 639-3 **tur**.

## Alfabeti y’ikinyaturukiya
Ikinyaturukiya kigizwe n’inyuguti 29 : **a b c ç d e f g ğ h ı i j k l m n o ö p r s ş t u ü v y z**
:inyajwi 8 : **a e ı i o ö u ü**
:indagi 21 : **b c ç d f g ğ h j k l m n p r s ş t v y z** 





## umugereka – ubuke

* a / ı / o / u → -**lar** :
** **ayak** &ndash; **ayaklar** ikirenge – ibirenge
** **ağaç** &ndash; **ağaçlar** igiti – ibiti
** **taş** &ndash; **taşlar** ibuye – amabuye
** **balık** &ndash; **balıklar** ifi – amafi
** **tavşan** &ndash; **tavşanlar** urukwavu – inkwavu 
** **kadın** &ndash; **kadınlar** umugore – abagore 
** **kız** &ndash; **kızlar** umukobwa – abakobwa 
** **oğlan** &ndash; **oğlanlar** umuhungu – abahungu 
** **çocuk** &ndash; **çocuklar** umwana – abwana
** **kol** &ndash; **kollar** ukuboko – amaboko 

* e / i / ö / ü → -**ler** :
** **erkek** &ndash; **erkekler** umugabo – abagabo 
** **bebek** &ndash; **bebekler** uruhinja – impinja 
** **el** &ndash; **eller** ikiganza – ibiganza 
** **ev** &ndash; **evler** inzu – amazu
** **diş** &ndash; **dişler** iryinyo – amenyo

## Amagambo n’interuro mu gituruki

* **Merhaba** – Muraho
* **Hoş geldin** – Murakaza neza 
* **Nasılsın?** – Amakuru? 
* **İyiyim** – Ni meza 

* **Hangi dilleri konuşabiliyorsun?** – Uvuga izihe ndimi?
* **Biraz Ruandaca konuşabiliyorum** – Kinyarwanda cyanje n'igikye
* **Bilmiyorum** – Simbizi
* **Biliyorum** – Ndabizi
* **Türkçe kitap** – Igitabo mu gituruki

* **Evet** – Yego
* **Hayır** – Oya

* **Ne?** – Iki?
* **Neden? / Niye? / Niçin?** – Kuki?
* **Nasıl?** – Bite?
* **Kim?** – Nde?
* **Kimler?** – Bande?
* **Ne zaman?** – Ryali?

### 
* **çocuk** – umwana 
** **çocuğum** – umwana wanjye 
** **çocuğun** – umwana wawe 
** **çocuğu** – umwana we 
** **çocuğumuz** – umwana wacu 
** **çocuğunuz** – umwana wanyu 
** **çocuğu** – umwana wabo 
* **kitap** – igitabo
** **kitabım** – igitabo cyanjye 
** **kitabın** – igitabo cyawe 
** **kitabı** – igitabo cye 
** **kitabımız** – igitabo cyacu 
** **kitabınız** – igitabo cyanyu 
** **kitabı** – igitabo cyabo 
* **inek** – inka
** **ineğim** – inka yanjye 
** **ineğin** – inka yawe 
** **ineği** – inka ye 
** **ineğimiz** – inka yacu 
** **ineğiniz** – inka yanyu 
** **ineği** – inka yabo 

### 
* **Gidiyorum** – Ndagenda *cyangwa* Ngiye
* **Gidiyorsun** – Uragenda *cyangwa* Ugiye
* **Gidiyor** – Aragenda *cyangwa* Agiye
* **Gidiyoruz** – Turagenda *cyangwa* Tugiye
* **Gidiyorsunuz** – Muragenda *cyangwa* Mugiye
* **Gidiyorlar** – Baragenda *cyangwa* Bagiye

* **Yiyorum** – Ndarya
* **Yiyorsun** – Urarya
* **Yiyor** – Ararya
* **Yiyoruz** – Turarya
* **Yiyorsunuz** – Murarya
* **Yiyorlar** – Bararya

## Imibare

* **sayı** – umubare
* **sayılar** – imibare
* **bir** – rimwe
* **iki** – kabiri
* **üç** – gatatu
* **dört** – kane
* **beş** – gatanu
* **altı** – gatandatu
* **yedi** – karindwi
* **sekiz** – umunani
* **dokuz** – icyenda
* **on** – icumi
* **on bir** – cumi na rimwe
* **on iki** – cumi na kaviri
* **on üç** – cumi na gatatu
* **on dört** – cumi na kane
* **on beş** – cumi na gatanu
* **on altı** – cumi na gatandatu
* **on yedi** – cumi na karindwi
* **on sekiz** – cumi n’umunani
* **on dokuz** – cumi n’icyenda
* **yirmi** – makumyabiri
* **yirmi bir** – makumyabiri na rimwe
* **yirmi iki** – makumyabiri na kaviri
* **yirmi üç** – makumyabiri na gatatu
* **yirmi dört** – makumyabiri na kane
* **yirmi beş** – makumyabiri na gatanu
* **yirmi altı** – makumyabiri na gatandatu
* **yirmi yedi** – makumyabiri na karindwi
* **yirmi sekiz** – makumyabiri n’umunani
* **yirmi dokuz** – makumyabiri n’icyenda 
* **otuz** – mirongo itatu
* **kırk** – mirongo ine
* **elli** – mirongo itanu
* **altmış** – mirongo itandatu
* **yetmiş** – mirongo irindwi
* **seksen** – mirongo inani
* **doksan** – mirongo cyenda
* **yüz** – ijana
* **bin** – igihumbi

## Wikipediya mu gituruki
*http://tr.wikipedia.org/wiki/Ana_Sayfa

## Notes
  

## Imiyoboro
* Türk Dil Kurumu (mu gituruki)