Одоакер

**Одоа́кер** (, записаный ай як , ,  вадь , прибл.&nbsp;433&nbsp;– 15.&nbsp;марця 493&nbsp;н.&nbsp;е.) быв варварськый катуна тай державный діяч из середньої части Дунайського базена, котрый змістив западноримського імператора-дітвака Ромула Авґуста тай став правительом Італії (476–493). Одоакрово зміщеня Ромула Авґуста традично означує конець Западної Римської імперії.

Хоть ун держав власть над Італійов, Одоакер репрезентовав себе ги ''клієнт'' імператора Восточної Римської імперії у Константінопольови, Зенона. Ид ньому ся звертали не лиш як ид королю (), айбо и як ид командовачу (), вадь через римськый тітул патріція, котрый му дав Зенон. Одоакер сам ухосновав тітул короля у єдиному дожывшому до днешнього дне офіціалному документови из його канцеларії, хосновав го ай конзул Басілій. Ун мав пудпору римського сената тай муг роздавати землю свойим людьом практично без опора. Бунт межи його вояками перерус у насилство у 477–478, айбо у май пузньый період його правліня такых епізодув уже не было. Хоть Одоакер быв аріянцьом, ун рідко ся вмішовав у діла трінітарної державної церькви Римської імперії.

Сперед коронаційов Одоакер быв воєводом у Італії, котрый керовав повстаньом герулськых, руґійськых и скірськых катун, котрі зверли Ромула Авґуста 4.&nbsp;септембра 476. Менше ги перед роком єденадцятьручный Авґуст быв уголошеный за западноримського імператора свойим отцьом Орестом, ґенералом армії у Італії, айбо не дустав прибучництва вадь признаня поза централнов Італійов. Из пуддержков римського сената Одоакер удтовды правив Італійов автономно, на словах признавучи власть Юлія Непоса, пруйшлого западного імператора, тай Зенона. По убивству Непоса у 480.&nbsp;рокови Одоакер зайшов у Далмацію, обы покарати убивцюв; ун изгубив заговорникув, захватив реґіон и прикапчав ид свойим володіньом за два рокы.

Кой Ілл, командовач солдатув Восточної Римської імперії, у 484.&nbsp;році попросив уд Одоакра помуч у змітованю Зенона, Одоакер зайшов у майзападні провінції Зенона. Імператор раз удповів на тото так, ож натравив на Італію руґіюв из території днешньої Австрії. У зимі 487–488 Одоакер перейшов Дунай и побідив руґіюв на їхнюй такой території. Зенон из часом призначив остроґота Теодоріха Великого, котрый ся грозив Восточнуй імперії на Балканах. Теодоріх зайшов у Італію у 489.&nbsp;рокови тай до авґуста 490 узяв почти всьый пувострув, чим посиловав Одоакра удыйти у Равенну. Варош ся здав 5.&nbsp;марця рока&nbsp;493. Теодоріх закликав Одоакра на банкет про примиреня, айбо вмісто закладеня аліянса забив го тай забрав си тітул короля.

## Походжіня

### Отець тай брат
У фраґменті Пріска Панійського, котрый у 7.&nbsp;сторочови репродуковав Йоан Антіохійськый, Одоакер ся описує ги скір, сын Едека (*Idiko*) тай брат Гунулфа, котрый забив Армата у Восточнуй Римськуй імперії. Анонім Валезіанськый соглашат ся, ож отця Одоакра звали Едеко (*Aediko*) тай споминат, ож ун керовав скірами тай герулами.

Щи єден запис за Едека є у Йордана, котрый го ідентифікує ги лідера скірув уєдно из Гунуулфом (майскорі його сыном) по падіню Аттілы. Они были побіждені остроґотами у битві на Болії у Паннонії дас у&nbsp;рокови&nbsp;469.

Другый Едеко (*Edekon*) быв описаный Пріском ги довіреный чоловік Аттілы тай посол у Константінопольови. Ун провожав Пріска тай другых высокопоставленых імперськых особ назад у Аттілин лаґер. Верзія, ож Едеко отець Одоакра, не є абсолутно признанов. Пріск єден раз кличе го скітом, а пак гуном. Поважовало ся, ож класифікація його ги „скіта“ вадь „гуна“ у сесь період годна была значити соціалный тип авадь спосуб жывота, а не точный етнічный повуд, айбо Макбейн контерарґументує, ож Пріск быв дуже осторожный из такыма термінами, тай видит у сюм доказ, ож Едеко не годен быти скірськым отцьом Одоакра.

### Етнічна приналежность
Точноє етнічноє походжіня Одоакра не знати, кромі того, ож ун ся не держав за римлянина. Віроятно, ож його коріня иде з многоетнічної імперії Аттілы, котра обсяговала дакулко ґруп, у його період называні „ґотами“, як и многоетнічный комплекс, котрый доміновав у арміях, за керованя котрыма ся Одоакер прославив у пузнішый період свого жывота. На основі сиї верзії ун маймало часточно ґерманського поводу. Ранні середньовічні жерела, наприклад Теофан, называли го ґотом. Так само и літописець Марцеллін Комес у 6.&nbsp;сторочу назвав го „корольом ґотув“ ().

Єдным из майважных жерел на йсю тему быв історик 6.&nbsp;стороча Йордан, котрый капчав Одоакра из дакулкома ґотськыма народами, котрі прийшли у середню часть Дунайського базена у епоху Аттілиної імперії, у тому числі из скірами, герулами тай руґіями. Йордан ищи го капчав из *туркілінґами*&nbsp;— незнамым народом авадь дінастійов, котрі ся булше ни у якых независимых (т.&nbsp;є.&nbsp;не деривативных уд Йордановых робут) жерелах не споминавут. Они годні были быти ґотами, гунами вадь предками турінґув. У єдному абзаці „De origine actibusque Getarum“ Йордан описує Одоакра ги короля туркілінґув (), у другому пише, ож Італія была „потрясена тіранійов торкілінґув тай руґув“ при Одоакровому правліню. У своюй „Романі“ Йордан означує Одоакра предком руґіюв авадь челядника пуд имньом Роґ ().

Скіры тай герулы у час Одоакра ся знали як „ґотські народы“, у тому числови так їх называв історик Прокопій, котрый жыв у тот період. Обадва йсі народы гадано походили з дунайського реґіона, из напряма теперішньої території Украйины, як и ґоты, гуны тай аланы. Руґії, котрі пушли з южного балтського берега, знавут ся з другых жерел за своє пост-Аттіловоє корольство на Дунайови. Сі ґрупы ся били на єднум боці из скірами у битці на Болії у рокови&nbsp;468, де побідили остроґотув, котрі были єднов из майдомінантных пост-Аттіловых ґруп. Рейнолдс и Лопез зазначувут, ож Аттіла мав уйка Роґа тай ож Йордан годен быв говорити за походжіня Одоакра уд того Роґа. По битві на Болії скіры, руґії тай герулы чинили булшину армії, котру Одоакер контроловав у Італії, а остроґоты пушли у восточноримські землі на Балканах. „Auctorium Havniense“ называт Одоакра корольом герулув. Многі історикы, наприклад Майкл Фрассетто, держат, ож Одоакер быв скірського походжіня позад фамілных зязкув из Едеком тай Гунулфом.

### Меморіална табла у Петерсфрідгофі
Меморіална табла 1521.&nbsp;рока, найдена у катакомбах капелы сятого Максімуса у Петерсфрідгофі&nbsp;— поховалному місті Абатства сятого Петра у Залцбурґови (Австрія)&nbsp;— споминат Одоакра ги „короля рутенув“ (), котрый зайшов у Норік у&nbsp;рокови&nbsp;477. Позад дуже пузнього датованя (1521.&nbsp;рук) тай дакулкох анахроністичных елементув, обсяг таблы ся держит сугубо леґендов. Попри вто, табла стала популарным „жерелом“ про разні провбы закапчати Одоакра на давньоє келтськоє племня рутенув авадь на славянськых русинув. Русинішта Павел Роберт Маґочій правит, ож на такі теорії варта никати ги на „казкы креативных“ писателюв и нич булше.

## Ник. щи

* Аларик I.
* Варварські інвазії
* Ґерманські народы

## Жерела
* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
* 
* 
*  
* 
* 
* 
* 
* 
*  
*  
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 	
* 
* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
* 
*
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## Референції