Оломовц

**О́ломовц** авадь **О́ломоуц** ( , ) тото варош у Чеськуй республіці, адміністративный центер Оломовцького краю, што лежит на ріці Морава. Ун має дас 103,000&nbsp;бывателюв и є шестым варошом крайины за населеньом. Оломовц быв єднов из історичных столиць Моравы, докідь не трафив у окупацію шведської армії бігом Тридцятьручної войны. Історичный центер вароша ся добрі всокотив и є защищеный ги вароська памняткова резервація. У 2000.&nbsp;році Колона Пресятої Тройці трафила до Исписа світової дідузнины ЮНЕСКО за свуй бароковый стиль и символічну цінность.

## Адміністративноє діленя
Оломовц обсягує 26&nbsp;муніципалных частий (у дужках указаноє населеня подля списованя людности в 2021):
*Оломовц – Olomouc (13,446)
*Бєлідла – Bělidla (834)
*Черновір – Černovír (1,010)
*Хомовтов – Chomoutov (1,070)
*Хвалковіце – Chválkovice (2,398)
*Дрождін – Droždín (1,340)
*Гейчін – Hejčín (2,856)
*Годоланы – Hodolany (8,444)
*Голіце – Holice (4,248)
*Клаштерні Градіско – Klášterní Hradisko (1,787)
*Лазце – Lazce (5,871)
*Лошов – Lošov (732)
*Недвєжі – Nedvězí (538)
*Неміланы – Nemilany (1,312)
*Нержедін – Neředín (8,928)
*Нова Уліце – Nová Ulice (19,214)
*Нові Сады – Nové Sady (13,524)
*Новый Свєт – Nový Svět (947)
*Павловічкы – Pavlovičky (484)
*Повел – Povel (9,553)
*Радіков – Radíkov (382)
*Ржепчін – Řepčín (2,661)
*Славонін – Slavonín (2,847)
*Сятый Копечек – Svatý Kopeček (801)
*Тополаны – Topolany (361)
*Тінечек – Týneček (475)

## Етимолоґія
Походжіня назывкы вароша ся набізувно не знає. Подля майчасто розникованої теорії она пушла уд имени *Олмут* (). Подля иншакої теорії назывка пушла уд прасловянськых слув *ol* „пиво“ и *mútit* „шуміти“.

Є леґенда, ож на території днешнього Оломовца быв римськый форт, закладеный леґіонарями пуд проводом Ґая Юлія Цезаря, котрый ся кликав  авадь , удкідь пушла сучасна назывка Оломовц. Хоть археолоґы найшли сліды табора римськых леґіонарюв, леґенда за присутность Юлія Цезаря ся появила у ренесансный період и не має доказув, котрі бы ї пудтвердили.

## Ґеоґрафія

Оломовц ся розміщує на плыскуй родючуй земли Верьхньоморавської долины, дас за 61&nbsp;кілометер на сіверовосток уд Бырна тай на 200&nbsp;км на юговосток уд Прагы. Восточный крайчик муніципалної території (присілкы Лошов, Радіков и Сятый Копечек) заходит у верьховину Низькый Єсенік и обсягує берег, котрый є майвысоков точков Оломовца, 444&nbsp;м над морьом. На сівері Оломовц має *хранену крайинну область Літовелске Помораві*.

Через варош идут ріка Морава тай єї голузка Млінськый потук, а у центрі вароша у Мораву заходит Быстржіце. На сівері муніципалный гатар формує Оскава.

На сівері муніципалної території є 85-гектаровоє Хомовтовськоє озеро (), вытвореноє затопліньом шутрової копалні и важноє про міґрувучых потят; оно є домом про єдну из майвеликых у крайині колоній мев рехотусых и мев чорноголовых.

## Історія

## Братські вароші
Братські вароші Оломовца вто:

* Антоні, Франція
* Кракув, Польща
* Кхун-мінґ, КНР
* Луцерн, Швайц
* Макарска, Горватія
* Нырдлінґен, Німещина
* Старе место (Братіслава), Словакія
* Овенсборо (Кентакі), США
* Пийч, Мадярщина
* Суботіца, Сербія
* Тампере, Фінландія
* Трептов-Кыпенік (Берлін), Німещина
* Веенендаал, Нідерланды

## Другі факты
На честь вароша є названый астероїд 30564&nbsp;Оломовц у поясі астероїдув межи Марсом и Юпітером. Назывку му дав доктор Петр Правец, котрый го удкрыв, увидівши з Ондржейовської обзерваторії.

## Референції