Музични звук

**[[Хор|Музични]] [[звук]]** то основни елемент музичней уметносци.

## Прикмети музичного звука
Субєктивни характеристики людскей перцепциї звука оможлївюю нам розликовац шлїдуюци прикмети музичного звука: 

♦ Висина тона (*pitch*) - завиши од фреквенциї осцилацийох.

♦ Тембр (фарба) - завиши од форми „густосци”* звучней габи.*

♦ Гласносц /Моцносц - завиши од амплитуди звучних габох.

♦ Тирванє звука, завиши од часово орґанизованих тонох хтори ше зменюю. 

## Висина тона
У музики ше розликую звуки зоз одредзену висину тона (звуки векшини вельких  музичних инструментох, як и шпиванє) и звуки зоз нєодредзену висину тона (звуки велїх удерних инструметох, напр. бубнї, чинели, тиж и дзепоєдни електронски звуки итд.).

• Звуки зоз одредзену висину тона, зоз становиска акустики, характеризую периодични акустични осцилациї, присуство ясно дефинованих максимумох у спектроґраме - основного тона и гармонийских висших тонох. 

• Звуки зоз нєдефинисану звучну фреквенцию характеризую ше зоз нєпериодичнима осцилациями и одсуством ясно дефинованих максимумох у спектроґраме. Окремне место забераю такв. мултифони звуки, хтори характерую присуство основного тона и моцних нє гармонийских висших тонох, и таким звуком дава специфични квалитет.

Без огляду на факти же ше фреквентни обсяг хтори чловек може чуц зоз слухом од 20 Hz до 18 kHz (спрам даєдних податкох од 16 Hz до 20.000 Hz), у музичней пракси ше хасную лєм тони зоз фреквенцию од 27 Hz (ридше од 22 Hz) по 4 kHz, то толкує факт же ше интервална компонента музичного звука перципує лєм у тих гранїцох.

Цали обсяг фреквенцийох подзелєни на октави. Музични звуки орґанизовани до музичней системи з нука октави (опатриц Музична скала). За европску музичну праксу характеристичне подзелєнє октави на 12 єднаки полутони.

## Тембр (фарба) звука
Тембр звука (анґл. *timbre*, франц. *timbre*, нєм. *Klangfarbe*) - фарба, характер звука.

Зоз становиска акустики, тембр звука одредзени зоз акустичносцу сиґнала и, спрам того, його спектром. Спектер звука дефиновани як множество єдноставних гармонийских осцилацийох на хтори ше було яки акустични сиґнал може розложиц з помоцу Фурийових трансформацийох. Розлика у тембру гласох одредзена зоз спектровим розподзелєньом звучней енергиї. Тембр звука може ше штучно меняц з помоцу филтерох, як и рижних звучних ефектох.

У музичней пракси, тембр значне средство музичней виражайносци. Зоз помоцу тембра може ше розликовац єдна лєбо друга компонента музичней текстури, даваюци єй характеристични звук. У даєдних случайох, тембр може буц єден з факторох формованя форми (такв. драматурґиї тембра). У другей половки 20. вику, тембр у велькей мири постал єден зоз фактох музичного стила, окреме у нєакадемскей музики.

Рижнородносц темброх у музики нєвичерпна, прето же ше нє розликую лєм звуки виведзени на рижних музичних инструментох або розличних гласох, алє и, звуки виведзени на истим инструменту хаснуюци розлични виводзацки .opusтехнїки. Значни мотив ширеня палети темброх було пренаходзенє електричних музичних инструменатох и синтисайзерох у 20. вику. Окреме швидке предзеранє розличносцох темброх обачлївше пред конєц 1990-их зоз розвойом софтвера за синтезу и ушорйованє звука на рахункару (опатриц музика и информацийни технолоґиї). Так же нєшка стретаме барз синтетизовани музични звуки як пошлїдок рижним сучасних технїкох.Приклад синтетизованого хору  

## Моцносц / гласносц звука
Моцносц  субєктивна перцепция интензитета и моцносци звука хтори настава у чловековим розуме теди кед го перципую слухово орґани. Гласносц завиши од амплитуди, а тиж, и з часци од фреквенциї осцилацийох (звуки истого интензитета, алє розличних фреквенцийох ше доживюю  розлично по гласносци. Зоз истим интензитетом, звуки штреднього реґистра (приблїжно 500-1000 Hz) ше чую як найгласнєйши. Ґенерално, перцепция звучней сили подлєгує общим психофизиолоґийним законом Вебер-Фехнера (сензациї ше меняю пропорционално лоґаритму стимулансох).

У музичней пракси, феномени повязани зоз гласносцу звука наволує ше ***динамика***. Динамична скала хтора ше хаснує у музики релативна. Апсолутна вредносц динамичних ниянсох завиши од велїх факторох - можлївосцох музичного инструмента лєбо инструментох у ансамблу, акустики просториї, интерпретациї виводзача итд.

Динамика служи як важни фактор формованя музики. Схопне хаснованє динамичних ниянсох (***p, mf, f, ff***  ***'  итд,) и других рижних ознакох [[Музична нотация|музичней нотациї]]) оможлївює ниянсованє розличних пасмох музичней текстури, а то найважнєйше за полифону и гомофоно-гармонску композицию, же би ше ясно интоновало мелодийску линию. У рядошлїду музичних стилох, углавним академскей музики, зявює ше динамика як єден зоз найважнєйших факторох уметнїцкей драми. Ефекти динамичних контрастох, поступне погласшньованє або сцихшованє звучносци хаснує ше як моцне средство за творенє емоцийних и психолоґийних ефектох. У даєдних случайох, тото побудзело и мотивовало [[Композитор|композиторох]] же би преширели конвенцийну динамичну скалу на динамични ниянси ''pppp'' и ''ffff'' (на штири ***р (**piana)'' и штири ***f*** (''fortea'') на место трох та ище и вецей и на тот способ змоцнєли гласносц звука.

Источасно, хаснованє динамики як фактора драматурґиї звука нє типична за музични фолклор, релиґиозну музику и векшину стилох нєакадемскей музики, окреме поп музики и рок музики.

Напроцив, хаснованє компресора (опатриц компресию звука) унапрямених на виєдначованє динамики звичайне за векшину жанрох забавней музики.

== Тирванє звука ==
Понеже музика темпорална уметносц (музичне дїло ше одвива и перципує у чаше), музични звуки часово ясно орґанизовани. Часова орґанизация пошорованих и ґрупованих тирваньох музичних звукох и паузох наволує ше ***музични ритем***. У музичней пракси хаснує ше се скала релативних тирваньох нотох, заснованих на секвенцийним подзелєню тирваня основней ноти — цалей ноти — на два. Спрам того подзелєня, тирванє нотох маю мена:

* Цала нота, половка ноти, штварцина ноти, осмина ноти (             итд.) По потреби, тирванє основних нотох можу ше модификовац зоз додаваньом окремного знака  — ***точка***, хтора предлужує тирванє за половку єй вредносци, або зоз хаснованьом окремних способох ритмичних подзелєньох ([[Лук (музика)|лук тирваня]], [[Корона (музика)|корона]]).

Праве значенє гоч хторого тирваня завиши од [[Темпо (музика)|темпа]] у хторим ше грає. Кед нотация темпа означує, напр. число штварцина ноти у минути T, вец будзе апсолутне тирванє t штварцини ноти   **t''' = 60/T секунди. Так, напр. шеснастина у темпу Allegro (ɹ = 120) би була 0,125 секунди.

## Литература

* Шип С. В. Музична форма від звуку до стилю [Текст] : навч. посіб. / С.В. Шип. - К. : Заповіт, 1998. - 368 с. - ISBN 966-7272-21-4 : Б. ц.
* Алдошина И., Приттс Р. Музыкальная акустика. Учебник. — СПб.: Композитор, 2006. — 720 с., ил. ISBN 5-7379-0298-6
* Pierce R. Klang. Musik mit den Ohren der Physik. Heidelberg: Spektrum, 1999.

## Вонкашня вяза

*   МУЗЫКА́ЛЬНЫЙ ЗВУК,   Большая российская энциклопедия. Том 10. — М., 2008. — бок 342.

## Референци



Катеґория:Музика
Катеґория:Музични термини
Катеґория:Музични звуки