ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်

ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့ရေ စစ်တွေမြောက်ဘက် ၂၁ မိုင်တွင်ဟိပြီး ကားလမ်းပေါက် ရေ။ ကုလားတန်မြစ်ဧ့ အနောက်ဘက်ကမ်းမာ ဟိရေ။ မြောက်ဘက်မာ ကျောက်တော် မြို့နယ်၊ အရှိဘက်တွင် မြောက်ဦးနန့် ပေါက်တောမြို့နယ်၊ အနောက်ဘက်တွင် ရသေ့ တောင်၊ ဘူးသီးတောင်မြို့နယ်ရို့ ဟိရေ။ မြို့နယ်တစ်ခုလုံးလိုလို တောတောင်ထူထပ် ရေ။ အမြင့်ဆုံးတောင်မှာ ၂ဝဝ၆ ပေ မြင့်ဧ့။ မြို့နယ်ရေ တောင်မြောက် မိုင် ၇၀၊ အရှေ့အနောက် မိုင် ၂၀ ခန့်ဟိပြီး ဧရိယာ ၄၃၉.၆၃ စတုရန်းမိုင် ဟိရေ။

မြောက်ဦးခေတ်ကာလက ကုလားတန် လက်ဝဲကမ်း ဦးရာဇ်တောင်အရပ်၌ ဦးရာဇ်တောင်မြို့ဟု ဟိခပြီး ရေတပ်ထားဟိခရေ။ ၁၈၂၅ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်သိမ်းပိုက်ပြီး နောက်ပိုင်း ၁၈၆၈ ခန့်ကစ၍ ပုဏ္ဏားကျွန်းအရပ်၌ မြို့တည်ရေ။ ဦးရာဇ်တောင်နန့် မဝေးလှသည့် တစ်ဖက်ကမ်းတွင်ဖြစ်ရေ။ ကင်းချောင်းဧ့ လက်ယာကမ်းတွင် တည်ဟိ ရေ။ ၁၉ဝ၅ ခုနှစ်တွင် မြို့အဖြစ် သတ်မှတ်ခပြီး ၁၉၀၆ ခုနှစ်တွင် စစ်တွေခရိုင်၌ ပါဝင်ခရေ။

မြို့နယ်အတွင်း ရပ်ကွက် ၄ ခု၊ ကျေးရွာအုပ်စု ၉၂ စု၊ ကျေးရွာ ၁၉၃ ရွာ ဟိရေ။ အိမ်ခြေ ၂၂၃၄၇ အိမ်၊ အိမ်ထောင်စု ၂၃၇၇၆၊ လူဦးရေ ၁၃၃၅၂၀ ဟိရေ။ မြို့ပေါ်လူဦးရေမှာ ၁ဝ၆၆၆ ဦးဟိရေ။ ရခိုင်အတိစု နီထိုင်ကတ်ပြီး ခမီနန့် ဒိုင်းနက် လူမျိုးတိလည်း ဟိရေ။ ဘင်္ဂါလီ အနည်းငယ် ဟိရေ။

မြို့နယ်အတွင်း တောတောင်ထူထပ်သဖြင့် နယ်မြေဧ့ ခြောက်ပုံတစ်ပုံခန့်သာ စိုက်ပျိုးနိုင်ရေ။ လယ်မြေ ၅၉၈၉၆ ဧက၊ ယာမြေ၄၆၆ ဧက၊ ဥယျာဉ်မြေ ၃၂၁၉ ဧက၊ ဓနိမြေ ၄၁၅ ဧကနန့် တောင်ယာ ၄၆၀ ဧကအသီးသီးဟိရေ။ တောဖျားချောင်း၌ နှစ်ရှည် သီးနှံအဖြစ် ငရုတ်ကောင်း အမြောက်အမြား စိုက်ပျိုးကတ်ရေ။ ဒီရေရောက် မြေနိမ့်အရပ် ရို့တွင် ပုစွန်မွေးမြူကတ်ရေ။ ပုစွန်ကန် ၄၅၂ ကန်၊ မွေးမြူဧက ၇၄၈၁ ဧကဟိရေ။ သစ်တောလုပ်ငန်း အနည်းငယ်ဟိရေ။

ကျန်းမာရီးအတွက် ၂၅ ခုတင်ဆံ့ ဆေးရုံတစ်ရုံ၊ ၁၆ ခုတင်ဆံ့ တိုက်နယ်ဆေးရုံ ၂ ရုံ၊ ကျေးလက်ကျန်းမာရီးဌာန ၅ ခု၊ မိခင်နန့်ကလေး စောင့်ရှောက်ရီးဌာန ၁ ခု ဟိရေ။ ပညာရီးအတွက် အထက်တန်းကျောင်း ၃ ကျောင်း၊ အထက်တန်းကျောင်းခွဲ ၅ ကျောင်း၊ အလယ်တန်းကျောင်း ၂ ကျောင်း၊ အလယ်တန်းကျောင်းခွဲ ၃ ကျောင်း၊ မူလတန်းလွန်ကျောင်း ၁၉ ကျောင်း၊ မူလတန်းကျောင်း ၁၄၃ ကျောင်းနန့် မူလတန်း ခွဲကျောင်း ၃ ကျောင်းဟိရေ။ ပုဏ္ဏားကျွန်းအထက်တန်းကျောင်းကို ၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခရေ။

ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်အတွင်း စစ်တွေ-အမ်းကားလမ်းပိုင်း ၃၁ မိုင်ဟိရေ။ 

၂၀၁၁ ခုနှစ်မှစ၍ ကွမ်းတောင်-ပုဏ္ဏားကျွန်း-ကျောက်တော်-ဂဏန်းတောင် မီးရထားလမ်းတို ပြီးဆွဲရေ။ သောက်သုံးရေအတွက် ဂူဝအနီး ဆည်ဟိရေ။ မြီသားရီကန် ၁ဝ ကန် ဟိရေ။ လုံခြုံရီးအတွက် ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့မရဲစခန်းနန့် သဲတက်နယ်မြေရဲစခန်းတိမာ ပထမသတင်းပီးတိုင်ချက် လက်ခံရေ။ ရခိုင်လူမျိုး အများစုနီထိုင်ပြီး ခမီ၊ ဒိုင်းနက်ရို့ လည်းဟိရေ။ ဘင်္ဂါလီအနည်းငယ် ဟိရေ။

ဘာသာရီးအဆောက်အအုံအဖြစ် အထင်ရှားဆုံးမှာ ဦးရာဇ်တောင်စေတီ ဖြစ် ရေ။ ဦးရာဇ်တောင်စေတီအနောက်ဟိ နိုင်ငံတောင်ဂူ၊ ပုဏ္ဏားကျွန်းကမ်းဘက်တွင် ဂူဝဂူ နန့် စမြုံတော်စေတီ၊ ယိုးတရုတ်ရွာအနီးဟိ ဘဲငါးရာတောင်၊ ပိုးဟိပြင်ဟိ ကျောက်ထွင်းဂူရို့ ထင်ရှားရေ။ ထိုဂူသုံးလုံးမှာ မြောက်ဦးခေတ် မင်းဘာကြီးဘုရင်ဧ့ အလှူတိဖြစ်ရေ။

### ပညာရေး
ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်အတွင်းဟိ စာသင်ကျောင်းများမာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ရေ။

•	အထက-ပုဏ္ဏားကျွန်း

•	အထက-ယိုးတရုတ်

•	အထက-အလယ်ချောင်း

•	အထက-ကျွဲထိုး

•	အထက-ပိုးရှီပြင်

•	အထက(ခွဲ)မြို့မ

•	အထက(ခွဲ)ကွမ်းတောင်

•	အထက(ခွဲ)ပြင်လျားရှည်

•	အထက(ခွဲ)သဲတက်

•	အထက(ခွဲ)မြတ်လှဲ

•	အလက(ခွဲ)လက်ဝဲစာတိုက်

•	အလက-အောင်ဖြူပြင်

•	အလက(ခွဲ)ပန်းနီလာ

•	အလက(ခွဲ)ပေါက်တောပြင်

•	အလက(ခွဲ)ဒီပါရုံ

•	အလက(ခွဲ)သဲဖြူချောင်း

•	အလက(ခွဲ)တန်းခိုး

•	အလက(ခွဲ)စပါးထား

•	အလက-သင်ပုန်းတန်း

•	အလက-ကုလားချောင်း

•	အလက(ခွဲ)ဖောင်ဆိပ်

•	အလက(ခွဲ)ကျွဲလမ်းချောင်း

•	အလက(ခွဲ)ဆင်ရေ

•	မူလွန်-စံပြ(၂)

•	မူလွန်-စံပြ(၁)

•	မူလွန်-စံပြ(၃)

•	မူလွန်-မြို့သစ်

•	မူလွန်-ရွာဟောင်း

•	မူလွန်-ရေဖြူကန်

•	မူလွန်-ယာချောင်း

•	မူလွန်-ကျောက်ဆိပ်

•	မူလွန်-သာစည်

•	မူလွန်-အထုပ်ရေ

•	မူလွန်-နတ်ဆိပ်

•	မူလွန်-ပဒေသာ

•	မူလွန်-ဖက်ကျ

•	မူလွန်-ယိုးငူ

•	မူလွန်-ကြံခင်း

•	မူလွန်-တန်ဘက်လှန်း

•	မူလွန်-ငှက်ကြီးကျွန်း

•	မူလွန်-တောင်နား

•	မူလွန်-မှိုဟင်းတော

•	မူလွန်-ယိုးတရုတ်(၁)

•	မူလွန်-ယိုးတရုတ်(၂)

•	မူလွန်-သဲတော်

•	မူလွန်-ဂဏန်းတောင်

•	မူလွန်-မင်းဇီးချောင်း

•	မူလွန်-နတ်တောင်

•	မူလွန်-ပိန္နဲတော

•	မူလွန်-ကန်ဦး

•	မူလွန်-ဆင်ထိမ်းကြီး

•	မူလွန်-ပဲစိနန်း

•	မူလွန်-နာရီကန်

•	မူလွန်-ဒါးပိုင်

•	မူလွန်-အိုင်ဒင်

•	မူလွန်-နားဋေါင်းကျ

•	မူလွန်-ကုန်တန်း

•	မူလွန်-ကြိမ်းချောင်း(၂)

•	မူလွန်-မြင်းကတ္တော)

•	မူလွန်-လက်ဝဲမြန်

•	မူလွန်-အောက်မြတ်လှဲ

•	မူလွန်-အောင်ဆိပ်

•	မူလွန်-ဂန့်ဂါရခိုင်

•	မူလွန်-ကျောက်ပြင်ဆိပ်

•	မူလွန်-သားပုန်

•	မူလွန်-သစ်ကျိုင်းတောင်

•	မူလွန်-ကန်ချောင်း

•	မူလွန်-မြို့ရွာ

•	မူလွန်-တောဖျားကန်ချောင်း

•	မူလွန်-ဒိပ္ပ

•	မူလွန်-ဖာပွေ

•	မူလွန်-အထက်သင်ပုန်းတန်း

•	အမက-ဂူဝ

•	အမက-စေတီရင်း

•	အမက-‌ရေပေါက်ချောင်း

•	အမက-ချောင်းဝ

•	အမက-ဆင်အင်းကြီး

•	အမက-ပဒေသာရွာသစ်

•	အမက-ကွမ်းတောင်(၁)

•	အမက-မင်းကန်

•	အမက-တန်းစွယ်

•	အမက-ကွမ်းတောင်(၂)

•	အမက-ဝက်နုတ်သီး

•	အမက-‌မြောင်ကြီး

•	အမက-‌တောင်ရင်း

•	အမက-သရက်ချို

•	အမက-အလယ်ကျွန်း

•	အမက-အုန်းချောင်း

•	အမက-ကျော်ဇံ

•	အမက-အင်ဇုံပြင်

•	အမက-ကျင်တလင်း

•	အမက-ကျေးတော

•	အမက-ပိုးရှီကုန်း

•	အမက-‌ညောင်ပင်ဝိုင်း

•	အမက-အလယ်ချောင်း

•	အမက-ပြိုင်းတော

•	အမက-ဖာလာကုန်း

•	အမက-အမဲခင်

•	အမက-ကမ်းထောင်းကြီး

•	အမက-သစ်ကတိုး

•	အမက-ကြာညိုကန်

•	အမက-ဦးရှည့်စွယ်

•	အမက-ခြင်္သေ့

•	အမက-ဘုရားကြီး

•	အမက-နီပုဆိုး

•	အမက-‌တောက်ဆုံ

•	အမက-ပိုးရှီပြင်

•	အမက-ကုလားချောင်း(၂)

•	အမက-မိုးတိမ်ပြင်

•	အမက-ဒိုးတန်း

•	အမက-ဒိုးတန်းသစ်

•	အမက-ရဟတ်တောင်

•	အမက-ရင်းဒါး

•	အမက-စေတီပြင်

•	အမက-ကြိမ်ကျွန်း

•	အမက-‌ရွှေနတ်ပြင်

•	အမက-မကျည်းချောင်း

•	အမက-ကုလားဘာ

•	အမက-မြစ်နားပြင်

•	အမက-‌ဘောင်ဒူလာ

•	အမက-ကျွဲချ

•	အမက-‌လောင်းချောင်း

•	အမက-ဂဏန်းမဲ

•	အမက-‌ထောင်လောင်ပွန်း

•	အမက-လက်မဆိပ်

•	အမက-‌မော်ရွာ

•	အမက-ဗုဒ္ဓေါ

•	အမက-ကောင်းမွန်

•	အမက-ပက်ခွက်ဆိပ်

•	အမက-ငပြောက်ဆည်

•	အမက-ဝမ်းဒီး

•	အမက-ဝက်ဖြူပြင်

•	အမက-ပြင်လှ

•	အမက-‌ပေါက်တူးပေါက်

•	အမက-ရှင်တော်

•	အမက-ကြက်စာတလင်း

•	အမက-မြက်သောက်

•	အမက-သာယာကုန်း

•	အမက-ကန်ပူး

•	အမက-ကန်ပြင်

•	အမက-‌အဘောင်တော်

•	အမက-ဂန့်ဂါခမီး(၁)

•	အမက-ဂန့်ဂါခမီး(၂)

•	အမက-ဆားငန်ကန်

•	အမက-သာစည်ယိုး

•	အမက-မက္ကလာကျ

•	အမက-ကာဒီ

•	အမက-ရင်းချောင်း

•	အမက-ကျွန်းချေ

•	အမက-ခနောင်းကြီး

•	အမက-စန်းကား

•	အမက-သလူချောင်း

•	အမက-ဘဲခိုး

•	အမက-ဆားတောင်ပို့

•	အမက-‌အောင်မြေကုန်း

•	အမက-‌အောင်ဇေယျ

•	အမက-ပလီမော်

•	အမက-မဲဒမ

•	အမက-ပြိုင်းချောင်း

•	အမက-သရက်ချောင်း

•	အမက-ဘဲငါးရာ

•	အမက-ထုံးဘူး

•	အမက-ညောင်ခြုံ

•	အမက-မန်အောင်သား

•	အမက-ကြိမ်ချောင်း(၁)

•	အမက-အုန်းထိုးတန်း

•	အမက-ဩရမ

•	အမက-ဒွချောင်း

•	အမက-ဒိပ္ပပိန္နဲတော

•	အမက-‌အောင်မကျော်

•	အမက-ဥယျဉ်သာ

•	အမက-ပြိုင်းတောင်

•	အမက-ကျောက်ခဲပြင်

•	အမက-ကျောက်သံခြေ

•	အမက-ဖားကြွယ်ဝ

•	အမက-ရဲရိုးပြင်

•	အမက-ခမောင်းတော

•	အမက-နတ်သရွေး

•	အမက-‌ကျောက်စရောင်

•	အမက(ခွဲ)ဗန်းဗွီး

•	အမက(ခွဲ)ကံသစ်

•	အမက(ခွဲ)သရော်ပင်ရင်း

•	အမက(ခွဲ)ဂြိတ်ချောင်း

•	အမက(ခွဲ)ရဲရိုးပြင်အနောက်

•	အမက(ခွဲ)နဂါးဖောက်

•	အမက(ခွဲ)ဆင်ရေဖျား

•	အမက(ခွဲ)တွင်းဆင်ရေ

•	အမက(ခွဲ)အဝန်းတောင်

•	အမက(ခွဲ)မြုံးပြင်

•	အမက(ခွဲ)လောင်းပုတ်

•	အမက(ခွဲ)ခမွေ

•	အမက(ခွဲ)ချောင်းပေါက်

### ကိုးကား
↑ သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ။ ၂၀၁၄ ခုနှစ် လူဦးရေနှင့် အိမ်ထောင်စု သန်းခေါင်စာရင်း အစီရင်ခံစာ။ အတွဲ-၂။ နီပြည်တော်: လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အား ဝန်ကြီးဌာန။ မေ ၂၀၁၅။ pp. ၅၉။

↑ ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ် မြေပုံ[လင့်ခ်သေ]

မောင်မောင်စိုး(မြောက်ဦးစစ်တမ်း)