open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Benedicta Boccoli

**Benedicta Boccoli** sutiyuq warmiqa (*  paqarisqa Milano Italya llaqtapi -), Italyapi) huk italyanu aranway pukllaqmi.

## Aranwa
* *Spirito Allegro* de Noël Coward, director Franco Però - 1992/1993
* *Cantando Cantando* de Maurizio Micheli, amb Maurizio Micheli, Aldo Ralli i Gianluca Guidi - 1994/1995
* *Buonanotte Bettina*, de *Garinei e Giovannini*, diretor Fenzi, amb Maurizio Micheli, Aldo Ralli i Miranda Martino - 1995/1996/1997
* *Can Can* - Musical de Abe Burrows, diretor Gino Landi, amb Mino Bellei i Corrado Tedeschi - 1998/1999
* *Orfeo all'inferno* - Opera de Jacques Offenbach - 1999 - Tersicore
* *Polvere di stelle*, director Marco Mattolini - 2000/2001/2002 - Inspirat en Polvere di stelle de Alberto Sordi
* *Le Pillole d'Ercole* de Maurice Hennequin i Paul Bilhaud, diretor Maurizio Nichetti - 2002/2003/2004
* *Anfitrione* (de Plaute), diretor Michele Mirabella - 2004
* *Stalker* de Rebecca Gilmann, diretor Marcello Cotugno - 2004
* *Pluto* (de Aristòfanes), diretor Michele Mirabella - 2004
* *Fiore di cactus* de Pierre Barillet i Jean-Pierre Grédy, diretor Tonino Pulci - 2004/2005/2006
* *Prova a farmi ridere* de Alan Aykbourn, diretor Maurizio Micheli, amb Pino Quartullo - 2006
* *Sunshine* de William Mastrosimone, diretor Giorgio Albertazzi, amb Sebastiano Somma - 2007/2009 - Prima atùra
* L'Appartamento, de Billy Wilder, diretor Patrik Rossi Gastaldi, amb Massimo Dapporto - 2010
* *Vite private*, de Noël Coward, amb Corrado Tedeschi - 2012-2013

## Hawa t'inkikuna

* 
* Bendicta Boccoli Web
Husiy

**Husiy**, **Husi**, **Jusiy** icha **Jusi** nisqaqa huk qhari sutim. Iwriyu simimantam hamun: **יוסף** (**Yôsef**), "yapan", להוסיף (lehosif) "yapay". Grigu simipi **Ιωσήφ** (**Iosíf**), kastillanu simipi **José**, Sauñep qillqayninpi: **Josey**.

Chay sutiyuqri kay runakunam:
* San Husiy Nasaritmanta: Qullana Mariyap qusan;
* Husiy Hakubup churin: Huk Israyil ayllup yayan;

Kaypipas qhaway: San Husiy

## Pukyukuna
Huwan

**Huwan**, **Juwan**, **Hwan** icha **Jwan** nisqaqa huk qhari sutim. Iwriyu simimantam hamun: **יוחנן** (**Yôḥānnān**), "Dyusman sullull". Grigu simipi **Ιωάννης** (**Ioannis**), kastillanu simipi **Juan**.

Chay sutiyuqri kay runakunam:
*Apustulu Huwan: Jesuspa disipulun, iwanhilistapas (*[[Huwanpa qillqasqan]]* nisqa iwanhilyup qillqaqnin);
*Bawtisaq Huwan: Jesuspa bawtisaqnin;

Kaypipas qhaway: San Huwan

## Pukyukuna
Mariya

**Mariya** icha **Marya** nisqaqa huk warmi sutim. Iwriyu simimantam hamun: **מִרְיָם** (**Miryam**, **Maryam**), mana riqsisqa qallariy sut'iyuq. Grigu simipi **Μαρία** (**María**), kastillanu simipi **María**.

Chay sutiyuqri kay warmikunam:
*Qullana Mariya: Jesuspa maman;

Kaypipas qhaway: Santa Mariya

## Pukyukuna
Instituto Federal da Bahia

**Bahia Yachay Suntur** (purtuyis simipi: *Instituto Federal da Bahia*) nisqaqa Brasil mama llaqtapi huk yachay sunturmi.

## Kaypipas qhaway
* Brasil
* Yachay suntur

## Hawa tinkikuna
* Instituto Federal da Bahia (purtuyis simipi)
Thabo Mbeki

**Thabo Mbeki** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Idutywa llaqtapi -  ) huk Urin Aphrika mama llaqtapi musikumi wan pulitiku karqan.

Tayta: Govan Mbeki; Mama: Epitnette.

Warmi: Zanele Diamini.

## Qillqasqankuna
* 
## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Urin Aphrika)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Anna Rita Del Piano

**Anna Rita Del Piano** sutiyuq warmiqa (*  paqarisqa Cassano delle Murge Italya llaqtapi -), huk  mama llaqtayuq aranway pukllaqmi.

## Kaypipas qhaway
* Kuyu walltay

## Hawa t'inkikuna

*
Mohammad Najibullah

**Mohammad Najibullah** (Pashtu simipi: محمد نجيب الله) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Gardīz llaqtapi -  ) huk Afgansuyu mama llaqtapi hampi yachaq wan pulitiku karqan.

Tayta: Muhammad Akhtar; Mama: .

Warmi: Faytana GailaniChurinkuna: 3.

## Qillqasqankuna
* 
## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Afgansuyu)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Levon Ter-Petrosyan

**Levon Ter-Petrosyan** (Arminya simipi: Լևոն Տեր-Պետրոսյան) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Aleppo llaqtapi -  ) huk Arminya mama llaqtapi yachaq wan pulitiku karqan.

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: Lyudmila PleskovskayaChurinkuna: David Ter-Petrosyan.

## Qillqasqankuna
* 
## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Arminya)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Sheikh Mujibur Rahman

**Sheikh Mujibur Rahman** (Banla simipi: শেখ মুজিবুর রহমান; romanización Banla simi: Shekh Mujibur Rôhman) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Tungipara llaqtapi -  wañusqa Dhaka llaqtapi  ) huk Banladish mama llaqtapi yachaq wan pulitiku karqan.

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: Begum FazilatnnesaChurinkuna: ?.

## Willay pukuykuna
* Anthony Mascarenhas, Bangladesh: A Legacy of Blood ISBN 0-340-39420-X
* Katherine Frank, Indira: The Life of Indira Nehru Gandhi (2002) ISBN 0-395-73097-X
* Cyriac Maprayil, Bangabandhu Sheikh Mujibur Rahman (2001) ISBN 81-7510-121-0
* M. Ahmed, Era of Sheikh Mujibur Rahman (1983), University Press
* Craig Baxter, Bangladesh: From a Nation to a State (1997), Westview Press
* Craig Baxter et al, Governance and Politics in South Asia (1998), Westview Press

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Banladish)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Hubert Maga

**Coutoucou Hubert Maga**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Parakou llaqtapi -  wañusqa Cotonou llaqtapi) huk Binin mama llaqtapi pulitiku karqan.

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: Churinkuna: ?.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Banladish)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Juan Cuestas

**Juan Lindolfo de los Reyes Cuestas York** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Paysandú llaqtapi -   paqarisqa París llaqtapi) huk Uruwayi mama llaqtapi Ruruchiq wan pulitikupas runam karqan.

1884 watamanta 1886 watakama Uruwayipas Yachachiy ministruninmi kanqa.

Tayta: Cuestas; Mama: York.

Warmi: Ángela Fernández González Churinkuna: . 

Yachaywasi: 

## Qillqasqankuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Uruwayi)

## Hawa t'inkikuna

* Presidencia del Uruguay
Aleksandr Lukașenko

**Aleksandr Lukașenko** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Vitebsk llaqtapi -  ) huk Bilarus mama llaqtapi musikumi wan pulitiku karqan.

Tayta: ; Mama:  .

Warmi:  Zhalina ZhelnerovichChurinkuna (3): Viktor, Dmitry wan Nikolay.

## Qillqasqankuna
* 
## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Bilarus)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Étienne de Gerlache

**Étienne Constantin de Gerlache** ( *  paqarisqa Bertrix llaqtapi -  wañusqa Ixelles llaqtapi). Bilhika mama llaqtap taripay amachaq, qillqaq, pulitiku wan Uma kamayuq. 

25 ñiqin hatun puquy killapi 1831 watamanta 28 ñiqin pawqar waray killapi watakama ñawpaq kuti Bilhikapa Uma kamayuqnin karqan.

Tayta: ; Mama:  Ñawpaq warmi:  Wawakuna: 

Yachaywasi:  

## Qillqasqankuna
* Essai sur le mouvement des partis en Belgique (Bruselas, 1852).
* Histoire des Pays-Bas depuis 1814 jusquen 1830 (Bruselas, 2 vols, 1839)
* Histoire de Liège (Bruselas, 1843)
* Etudes sur Salluste et sur quelques-uns desprincipaux historiens de l'antiquite (Bruselas, 1847).
## Willay pukyukuna
* Destourets, ou de l’Essai sur Grétry du Liégeois Étienne Constantin Gerlache. Le propre neveu du compositeur, André-Joseph Grétry, et un autre editions.cmbv.fr.
## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Bilhika)

## Hawa t'inkikuna
Charles Rogier

**Charles Rogier** ( *  paqarisqa Saint-Quentin llaqtapi -  wañusqa Saint-Josse-ten-Noode llaqtapi). Bilhika mama llaqtap taripay amachaq, pulitiku wan Uma kamayuq. 

Yachachiy ministru (1840-1841) wan Hawa ministru (1861-1868).

Tayta: ; Mama:  Ñawpaq warmi:  Wawakuna: 

Yachaywasi:  

## Qillqasqankuna
* Discailles, Charles Rogier, d'après des documents inédits, 1800-85 (Brussels, 1896)

## Willay pukyukuna
* 

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Bilhika)

## Hawa t'inkikuna
Sao Shwe Thaik

**Sao Shwe Thaik**  (birmanu simipi: စဝ်ရွှေသိုက်), sutiyuq runaqa (* 1894 watapi paqarisqa Yawnhwe llaqtapi -  wañusqa Yangon llaqtapi) huk Myanmar mama llaqtapi pulitiku karqan. 
Kambawsarahta Thiri Pawaramahawuntha Thudamaraza.

Yaya: ; Mama:  .

Warmi: Churinkuna: ?.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Myanmar)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Alija Izetbegović

**Alija Izetbegović**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Bosanski Šamac llaqtapi -  wañusqa Sarajevo llaqtapi) huk Busna-Hirsiquwina mama llaqtapi taripay amachaq, pulitikupas karqan. 

## Hawa t'inkikuna
Ayaz Mutallibov

**Ayaz Niyazi oglu Mutallibov** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Baku llaqtapi -  ) huk Asarsuyu mama llaqtapi pulitiku karqan.

Tayta: Niyazi Aṣraf oğlu Mütallibov; Mama: Kubra Mütallibova.

Warmi:  Adilia MutallibovaChurinkuna (2): Azad wan Zaur.

## Qillqasqankuna
* 
## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Asarsuyu)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Girma Wolde-Giorgis

**Girma Wolde-Giorgis** (Amhara simipi:  ግርማ ወልደ ጊዮርጊስ) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Adis Ababa llaqtapi - ) huk Ithiyupya mama llaqtapi ruruchinap kamaqninmi, awqaq pusaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: Churinkuna (5): .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Ithiyupya)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Muhammad Naguib

**Muhammad Naguib** sutiyuq runaqa arabya simipi: محمد نجيب‎, (*  paqarisqa Khartumpi -  wañusqa Qahira llaqtapi). Ihiptu mama llaqta awqaq pusaq wan pulitiku karqan.

1953 watamanta 1954 watakama ñawpaq kuti Ihiptupa Umalliqnin karqan. Ihiptu Uma kamayuq (1952-1954)

Tayta: Youssef Naguib, Mama: Zohra Ahmed Osman.  
Ñawpaq warmikuna: Aziza M. Labib Churinkuna: (?) 

Yachaywasi: 

## Qillqaqkuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Ihiptu)
## Hawa t'inkikuna
Seretse Khama

**Seretse Khama**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Serowe llaqtapi -  wañusqa Gaborone llaqtapi) huk Butswana mama llaqtapi taripay amachaq wan pulitiku karqan.

Tayta: Sekgoma Khama II; Mama:  .

Warmi: Ruth Williams KhamaChurinkuna (4): Ian Khama.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Butswana)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Jean-Baptiste Bagaza

**Jean-Baptiste Bagaza**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Urundi llaqtapi -  wañusqa Brussel llaqtapi ) huk  mama llaqtapi awqaq pusaq wan pulitiku karqan.

1976 watamanta 1987 watakama Burundi Umalliqmi.

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: Churinkuna (?): .

## Willay pukuykuna
*  Jean-Baptiste Bagaza]

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Burundi)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
CA Mineiro

**CA Mineiro** (Clube Atlético Mineiro) nisqaqa huk Brasilniyuq piluta hayt'ay klubmi.

## Wiñay kawsay
Kamasqa  Belo Horizonte llaqtapi, Minas Gerais suyu.
## Suñaykuna

***[[:en:Copa Libertadores|Copa Libertadores]] 1**
:(2013)

***[[:en:Copa CONMEBOL|CONMEBOL Cup]] 2**
:(1992, 1997)

*  **[[:en:Campeonato Brasileiro Série A|Brasilianske Championship]] 1**
:(1971)

*  **[[:en:Campeonato Mineiro|Mineiro Championship]] 42** 
:(1915, 1926, 1927, 1931, 1932, 1936, 1938, 1939, 1941, 1942, 1946, 1947, 1949, 1950, 1952, 1953, 1954, 1955, 1956, 1958, 1962, 1963, 1970, 1976, 1978, 1979, 1980, 1981, 1982, 1983, 1985, 1986, 1988, 1989, 1991, 1995, 1999, 2000, 2007, 2010, 2012 en 2013)

## Hawa t'inkikuna

* Uficial web site (kastilla simi)
* SOCCERWAY
* FLASHSCORE
* Transfermarkt
* Globalsportsarchive
* A rooster with plenty to crow about
Toninho Cerezo

**Toninho Cerezo** (**Antônio Carlos Cerezo**) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Belo Horizonte llaqtapi -  ) huk Brasil mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.

## Klubkuna

## Kaypipas qhaway
* Piluta hayt'ay (Brasil)
* Piluta Hayt'ay Pachantin Kupa 1978
* Piluta Hayt'ay Pachantin Kupa 1982
## Hawa t'inkikuna
Paramore

**Paramore** nisqaqa huk Hukllachasqa Amirika Suyukuna mama llaqtayuq *[[rock]]*.

## Diskunkuna
### Albumkuna
* *All We Know Is Falling* (2005)
* *Riot!* (2007)
* *Brand New Eyes* (2009)
* *Paramore* (2013)
## Hawa t'inkikuna
* Paramore (Inlish simipi)
Rosalind Franklin

**Rosalind Franklin** sutiyuq warmiqa ( paqarisqa Notting Hill llaqtapi -  wañusqa Chelsea llaqtapi, kunan London llaqtapi) huk  mama llaqtayuq pachaykamaymanta, yupanamanta yachaqsi, yachay wayllukuqsi.

Alma mater: Cambridge Yachay Sunturnin.

## Kaypipas qhaway
* Maurice Wilkins
* James Watson

## Hawa t'inkikuna
Mick Jagger

Michael Philip Jagger **Mick Jagger** sutiyuq runaqa (*26 ñiqin anta situwa killapi 1943 paqarisqa Dartford llaqtapi, Inlatirrapi - ) huk Hukllachasqa Qhapaq Suyuyuq *[[rock]]* takiqmi, takina qillqaqmi, takichaqmipas karqan.

Tayta: Basil Joseph Jagger (†2006), Mama: Eva Scutt. 

Warmi: Bianca Pérez Morena de Macías "Bianca Jagger" (1971-1979) wan Jerry Hall (1990-1999)Churinkuna: Karis Hunt Jagger, Jade Sheena Jezebel Jagger (1971), Elizabeth Scarlett (1984), James Leroy Augustin (1985), Georgia May Ayeesha (1992), Gabriel Luke Beauregard (1997) wan Lucas Maurice Morad Jagger (1999). 

Yachaywasi: Maypole Primary wan Country Primary School (Primary), Dartford Grammar School (Secundary).

## Diskukuna
### Álbumkuna
* *[[She's The Boss]]* (1985)
* *[[Primitive Cool]]* (1987)
* *[[Wandering Spirit]]* (1993)
* *Goddess In The Doorway* (2001)
* *[[The Very Best of Mick Jagger]]* (2007)

### Bandas sonoras
* *Alfie* (Octubre de 2004)

### Sencillukuna
* *Don't Look Back* (con Peter Tosh, 1978)
* *State of Shock* (1984))
* *Just Another Night* (1985)
* *Lucky in Love* (1985)
* *Lonely at the Top* (1985)
* *In the Street* (con David Bowie, 1985)
* *Ruthless People* (1986)
* *Let's Work* (1987)
* *Throwaway* (1987)
* *Say You Will* (1987)
* *Sweet Thing* (1993)
* *Wired All Night* (1993)
* *Don't Tear Me Up* (1993)
* *Out of Focus* (1993)
* *God Gave Me Everything* (2001)
* *Visions of Paradise* (2002)
* *Old Habits Die Hard* (con Dave Stewart, 2004)
* *Charmed Life* (2008)
* *[[T.H.E. (The Hardest Ever)]]* Will.I.Am ft. Mick Jagger wan Jennifer Lopez (2011)

## Pilikulakuna
* *[[Sympathy for the Devil (pilikula)|Sympathy for the Devil]]* (1968) 
* *[[Performance (pilikula)|Performance]]* (1968)
* *[[Invocation of My Demon Brother]]* (1969)
* *[[Gimme Shelter (documental)|Gimme Shelter]] * (1970)
* *[[Ned Kelly (pilikula)|Ned Kelly]]* (1970)
* *Umano non umano* (1972)
* *Wings of Ash* (1978)
* *[[Fitzcarraldo]]* (1981)
* *Running Out of Luck* (1987)
* *[[Freejack]]* (1992)
* *[[Bent]]* (1997)
* ''Mein liebster Feind'' (aka ''My Best Fiend'') (1999)
* *[[Enigma (pilikula)|Enigma]]* (2001)
* *[[The Man From Elysian Fields]]* (2001)
* *[[Being Mick]]* (2001)
* *[[Mayor of the Sunset Strip]]* (2003)
* *[[Wild hogs]]* (2005)
* *[[Shine a Light (pilikula)|Shine a Light]]* (2008)

## Suñaykuna
### [[Quri Globo]]

## Willay pukyukuna

## Kaypipas qhaway
* The Rolling Stones

## Hawa t'inkikuna

* (inlish simipi)
Lao Tzu

**Lau Tzu** (chinu simipi 老子, pinyin: lǎozǐ, kastilla simipi: Lao Tsé, *Machu Yachaq*)  sutiyuq runaqa, huk Chunwa mama llaqtayuq yachay wayllukuqsi karqan, ru llup'ina nisqa iñiypa kamaqninsi.

Paqarisqa Ku (苦縣 Kǔ Xiàn) llaqtapi,  Chǔ suyupi (楚).

## Willay pukyukuna
* Lao Zi (2006 (3ª edición 2012)). Tao Te Ching: Los libros del Tao. Traducción directa del chino por Iñaki Preciado Idoeta. Madrid: Editorial Trotta. ISBN 978-84-8164-835-5.
*— (2009). Tao Te King. Edición de Richard Wilhelm. Barcelona: Editorial Sirio. ISBN 978-84-7808-625-2.
*– (1998). Libro del curso y de la virtud. Traducción del chino y edición Anne-Hélène Suárez Girard. Colección: El Árbol del Paraíso 15. Madrid: Ediciones Siruela. ISBN 978-84-7844-427-4.
*– (1978, 1996 [1ª edición, 9ª impresión]). El libro del Tao. Traducción directa del chino por Iñaki Preciado Idoeta, Premio Nacional a la mejor traducción 1979. Agotado. Madrid: Alfaguara. ISBN 978-84-204-5302-6.
*Izutsu, Toshihiko (1997). Sufismo y Taoísmo Vol. II, Laozi y Zhuangzi. Siruela. Colección El Árbol del Paraíso. Trad. Anne-Hélène Suárez. ISBN 87-7844-359-2.

## Kaypipas qhaway
* Khunfuqi
* Sirarta Hawtama

## Hawa t'inkikuna
Joseph Jenkins Roberts

**Joseph Jenkins Roberts**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Norfolk llaqtapi -  wañusqa Monrovia llaqtapi) huk Libirya mama llaqtapi pulitiku karqan.

Warmi: Sarah Roberts / Jane Rose WaringChurinkuna (?): .

## Willay pukuykuna
*

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Libirya)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Franjo Tuđman

**Franjo Tuđman**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Veliko Trgovišće llaqtapi -  wañusqa Zagreb llaqtapi) huk Hurwatsuyu mama llaqtapi awqaq pusaq, wiñay kawsay yachaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: Ankica Tuđman. Churinkuna: Miroslav Tuđman, Stjepan Tuđman wan Nevenka Tuđman.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Hurwatsuyu)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Lennart Meri

**Lennart Georg Meri**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Tallinn llaqtapi - ) huk  Istunya mama llaqtapi qillqaq, kuyu walltay pusaq wan pulitiku karqan. 

Taytan: Georg Meri; Maman:  .Warmi: Regina Meri / Helle Meri. Churinkuna: 

## Qillqasqankuna
* 1964 – "Tulemägede maale" (A la tierra de las montañas feroces).
* 1974 – "Virmaliste väraval" (En la puerta de la luz del Norte).
* 1976 – "Hõbevalge" (Blanco ibérico).
* 1977 – "Lähenevad rannad" (Playas cercanas).
* 1984 – "Hõbevalgem".

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Istunyapa wiñay kawsaynin

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Nursultan Nazarbajev

**Nursultan Äbişulı Nazarbayev**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Chemolgan llaqtapi - ) huk Qasaqsuyu mama llaqtapi  pulitiku karqan. 

Tayta:  Nazarbayev ; Mama:  .

Warmi: Sara Nazarbayev. Churinkuna (3): Dariga, Dinara wan Aliya.

## Qillqasqankuna

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Qasaqsuyu)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Makarios III

**Michaíl Christodulu Muskos ([[grisya simi]]pi: Μιχαήλ Χριστοδούλου Μούσκος**  sutiyuq runaqa "Makarios III" (*  paqarisqa Pafos llaqtapi -  wañusqa Nikusya llaqtapi ) huk Kipru mama llaqtapi Orthodoksa Inlisya Hatun yaya wan pulitiku karqan.

Tayta: ; Mama:  .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Kipru)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Michal Kováč

**Michal Kováč**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Ľubiša llaqtapi -  wañusqa Bratislava llaqtapi ) huk  mama llaqtayuq musiku yachaq wan pulitiku qarqan. 

Taytan: ; Maman:  .Warmi: Emília Kováčová (w.2016). Churinkuna: 

## Suñaykuna
*: Grand Master and Grand Cross (or 1st Class) of the Order of the White Double Cross.
* 1993, Atipaq Golden Biatec Award, the highest award bestowed by Slovakia’s Informal Economic Forum - Economic Club.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Isluwakyapa wiñay kawsaynin

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Jānis Čakste

**Jānis Čakste**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Lielsesava llaqtapi -  wañusqa Riga llaqtapi) huk Litunya mama llaqtapi taripay amachaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: Justine Vesere. Churinkuna: Janīna, Maiga, Daila, Aldona, Gedimīns, Mintauts, Ringolds, Konstantīns.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Litunya)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Benjamin Franklin

**Benjamin Franklin** (*  paqarisqa Boston llaqtapi -  wañusqa Philadelphia llaqtapi)  Hukllachasqa Amirika Suyukuna mama llaqtappulitiku, hamut'ay yachaq wan Wallpariq qarqan.

Tayta: Josiah Franklin (1656-1744), Mama: Abiah Folger.

Warmi: Deborah ReadChurinkuna: William (1731), Francis (1733) wan Sarah (1743). 
## Kaypipas qhaway
* Illap'u pusapuna
* Wiñay kawsay (Hukllachasqa Amirika Suyukuna)
* Isaac Newton
* Joseph Addison 
* Pinchikilla

## Hawa t'inkikuna

* Libro sobre ajedrez escrito por Franklin y publicado en 1812.
Sabino Springett

Sabino Canales Springett **Sabino Springett** sutiyuq runaqa, (*  paqarisqa Parinaqucha llaqtapi - † 2006 watapi wañusqa Lima llaqtapi), Piruwpi llimphiqpas karqan.

Tayta: Canales; Mama: Springett

Yachaywasi: Colegio Nacional Nuestra Señora de Guadalupe.

Escuela Nacional Superior Autónoma de Bellas Artes del Perú.

## Willay pukykuna

* Tauro del Pino, Alberto: Enciclopedia Ilustrada del Perú. Tercera Edición. Tomo 15. SAL/SZY. Lima, PEISA, 2001. ISBN 9972-40-164-1
* Tord, Luis Enrique: Historia de las artes plásticas del Perú. Incluida en “Historia del Perú, Tomo IX. Procesos e instituciones”. Lima, Editorial Mejía Baca, 1980.
* Villacorta Paredes, Juan: Pintores peruanos de la República. Lima, Librería STUDIUM, 1972.

## Kaypipas qhaway
* Ricardo Grau
* Domingo Pantigoso
* Carlos Quí­spez Asín
## Hawa t'inkikuna

* Sabino Springett DATOS BIOGRAFICO-ARTISTICOS
* Pintores Latinoamericanos
Vytautas Landsbergis

**Vytautas Landsbergis**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Kaunas llaqtapi -  llaqtapi) huk  mama llaqtayuq yachaq, qillqaq wan pulitiku qarqan. 

Taytan: Vytautas Landsbergis-Žemkalnis; Maman: Ona Jablonskytė-Landsbergienė.Warmi: Gražina Ručytė-Landsbergienė. Churinkuna: Jūratė wan Birutė.

## Qillqasqankuna
* Visas Čiurlionis, 2008.
* Karaliaučius ir Lietuva : nuostatos ir idėjos, 2003.
* Pusbrolis Motiejus : knyga apie Stasį Lozoraitį iš jo laiškų ir pasisakymų, 2002.
* Sunki laisvė : 1991 m. ruduo-1992 m. ruduo, 2000.
* Landsbergis aria, 1997.
* Lūžis prie Baltijos : politinė autobiografija, 1997.
* Čiurlionio muzika, 1996.
* Tėvynės valanda, 1993.
* Atgavę viltį : pertvarkos tekstų knygelė, 1990.
* Sonatos ir fugos / M.K. Čiurlionis [editor], 1980.
* Čiurlionio dailė, 1976.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Lituwapa wiñay kawsaynin

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Raúl Porras Barrenechea

**Raúl Porras Barrenechea** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Pisqu llaqtapi - †  wañusqa Lima llaqtapi) huk Piruw Mama llaqtapi Taripay amachaq, diplumatiku, pulitiku runam karqan.

1958 watamantapacha 1960 watakama Piruwpa Hawa ministruninmi karqan.

Sinadu Pirupas Kunrisu Umalliq (1956-1957).

## Qillqasqankuna
**Historia de los Límites del Perú: Texto dictado a los alumnos del Colegio Anglo-Peruano de Lima.* (Lima: F. y E. Rosay. 1930) 
**Las relaciones primitivas de la conquista del Perú.* (Paris: Impr. Les Presses modernes. 1937)
**El Inca Garcilaso de la Vega (1539-1616)* (Lima: Lumen. 1946)
**Relación de la descendencia de Garci Pérez de Vargas (1596)*. Inca Garcilaso de la Vega. Reproducción facsimilar del manuscrito original con un prólogo a cargo de Raúl Porras Barrenechea. (Lima: Instituto de Historia. 1951)
**El Inca Garcilaso, en Montilla, 1561-1614 : nuevos documentos hallados y publicados*. (Lima: Instituto de Historia-Editorial San Marcos 1955)
**El Paisaje Peruano de Garcilaso a Riva Agüero.* (Lima: Imprenta Santa María. 1955)
**Cartas del Perú, 1524-1543.* (Lima: Sociedad de Bibliófilos Peruanos. 1959)
**Antología del Cuzco*. (Lima: Librería Internacional del Perú. 1961)
**Fuentes Históricas Peruanas: Apuntes de un curso universitario.* (Lima: Instituto Raúl Porras Barrenechea. 1963)
**Los cronistas del Perú.* (Lima: Sanmartí Impresores. 1962)
*''Pizarro'' (Lima: Editorial Pizarro. 1978)
**San Marcos, La cultura peruana* (Lima: Fondo Editorial UNMSM, 2010)
* *Pequeña antología de Lima/ El nombre del Perú* (2005) Orbis Ventures S.A.C. Lima ISBN 9972-205-92-4

## Willay pukyukuna
* Jorge Puccinelli Converso.* Antología de Raúl Porras.* (Lima, Fundación Bustamante La Fuente, 1999. 222 p.)
* Camilo Fernández Cozman. *Raúl Porras Barrenechea y la literatura peruana.* (Lima, Fondo Editorial de la Universidad de San Marcos, 2000. 150 p.)

## Suñaykuna

## Kaypipas qhaway
* Huñusqa Nasyunkuna
* Piruwpa Kunrisun
* 
 
## Hawa t'intikuna

* Archivo de escritos de y acerca del maestro sanmarquino, así como una galería fotográfica
Benidorm

**Benidorm**  llaqtaqa Valencia suyu, Ispañapi huk hatun llaqtam.

## Allpa saywachi
* Benidorm mayu

## Waki
### Runakuna
2012 wata, Benidorm 72 991 runak.
### Iñiy
#### Llaqtap amachana santun

* Sufragio Pallan
* San Jaume Apustul

## Raymikuna

## Llaqtapi paqarisqa
## Ñaña llaqtakuna
 
## Pukyumanta willaykuna
 
## Kaypipas qhaway
## Hawa t'inkikuna
Vicente Morales Duárez

**Vicente José Morales Duárez** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Lima llaqtapi -  wañusqa Cádiz llaqtapi), huk piruwanu taripay amachaq wan pulitiku runapas.

1811 watamanta 1812 watakama Cadiz Kunrisunman akllasqa karqan. 

Tayta: Vicente Antonio Morales y Santisteban;  Mama: María Mercedes Duárez y Anzúrez.

Yachay wasi: .

## Qillqasqankuna

## Kaypipas qhaway
* Piruwpa Kunrisun

## Hawa t'inkikuna
José de Aguirre

**José Mariano de Aguirre y Mayora** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Lima llaqtapi -  wañusqa Lima llaqtapi), huk piruwanu taytakura, taripay amachaq wan qillqaq runapas. ( Maypis sutin: *Husi Maryanu Ayiirri Mayura*)

1823 watamanta 1824 watakama wan 1833 watamanta 1835 watakama Mama Llaqtap San Markus Hatun Yachay Sunturnin Rector karqan. 

Yaya:Juan Millán de Aguirre y Elola;  Mama: Joaquina Mayora y Ardiles.

Runayay wasi: Real Convictorio de San Carlos. *Hutsannaq Karlus Qhapaq malta yachakaanan*

## Qillqasqankuna
* Carta sobre los maricones. *Wayllayukunapaq rapra qillqasqa*
* Discurso sobre la falsa religión de los indios del Perú. *Piruwpa pachan runapa lluta iñiypaq rimay.*
* Descripción de la famosa fuente que adorna la Plaza Mayor de esta capital. *Kay llaqtapa Kuraq Patapa riqisqa pukyunta qillqapay.*
* Conversación sobre el señorío de las mujeres. *Warmikunapa atiyninpaq rimapay*
* Carta sobre la pintura. Llimpiypaq rapra qillqasqa*
* Descripciones de las provincias de Tinta y Chachapoyas, y de la intendencia de Tarma. *Tinta, Chachapuya wamanikunapaq, Tarma suyupaqwan qillqapaykuna*

==Willay pukyukuna ==
* Alberto Tauro del Pino. Enciclopedia Ilustrada del Perú. Lima: PEISA, 2001.
== Kaypipas qhaway ==
* [[Sociedad Amantes del País]] *Piruw kuyaqkuna Huñusqa*
* [[Mercurio Peruano]] *Piruwki Yaku qullqi''

## Hawa t'inkikuna
* MCN Biografías
Tomás de Orrantia

**Tomás José de Orrantia y Alberro** sutiyuq runaqa (* 1726 watapi paqarisqa Lima llaqtapi -  wañusqa Lima llaqtapi), huk Piruwpas taytakura, wan Amawta runapas.

1790 watamanta 1793 watakama Mama Llaqtap San Markus Hatun Yachay Sunturnin Rector karqan. 

Tayta: Juan Domingo de Orrantia y Garay;  Mama: María Josefa Leandra Alberro y Ortega.

Yachay wasi: Real Convictorio de San Martín.

## Qillqasqankuna

## Willay pukyukuna
* Alberto Tauro del Pino. Enciclopedia Ilustrada del Perú. Lima: PEISA, 2001.
## Kaypipas qhaway
* Sociedad Amantes del País

## Hawa t'inkikuna
*
José Cabero

**José Ignacio Lucas Cabero y Salazar** sutiyuq runaqa (* 1781 watapi paqarisqa Lima llaqtapi - 1837 watapi wañusqa Lima llaqtapi), huk piruwanu taripay amachaq, pulitiku wan Amawta runapas.

1812 watamanta 1813 watakama Lima kurakan

1816 watamanta 1819 watakama Mama Llaqtap San Markus Hatun Yachay Sunturnin Rector karqan. 

1828 watamanta 1831 watakama Piruw Hatun yachaq tantari Umalliq.

Tayta: Lucas Cabero y Cabero-Isásaga;  Mama: Josefa Salazar y Robles.

Yachay wasi: Real Convictorio de San Carlos.

## Qillqasqankuna

## Willay pukyukuna
* Alberto Tauro del Pino. Enciclopedia Ilustrada del Perú. Lima: PEISA, 2001.
## Kaypipas qhaway
* Sociedad Amantes del País
* Mercurio Peruano

## Hawa t'inkikuna
Cenaida Uribe

**Cenaida Cebastiana Uribe Medina** sutiyuq warmiqa  (2 ñiqin qhapaq raymi killapi 1965 paqarisqa Lima llaqtapi) huk piruwanu makiyasiqmi, pulitikupas, Piruwanu Nasyunalista Partidu *(Partido Nacionalista Peruano)* nisqapi wankurisqam.

1988 watapiqa Ulimpiku Pukllaykunapi Siul llaqtapi piruwanu makiyasiq warmikunawan qullqi midallatam chaskirqan. 

## Kaypipas qhaway
* Piruwpa Kunrisun
Antoni Ramallets

**Ramallets** (**Antoni Ramallets i Simón**) sutiyuq runaqa; (* 1 ñiqin anta situwa killapi 1924 paqarisqa Barcelona llaqtapi - 30 ñiqin anta situwa killapi 2013 wañusqa Barcelona llaqtapi ) huk Ispaña mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
## Klubkuna

## Suñaykuna

## Kaypipas qhaway
* Piluta hayt'ay (Ispaña)

## Hawa t'inkikuna
Guillermo Amor

**Guillermo Amor Martínez** sutiyuq runaqa; (* 4 ñiqin qhapaq raymi killapi 1967 paqarisqa Benidorm llaqtapi - ) huk Ispaña mama llaqtayuq piluta hayt'aqmi.
## Klubkuna

## Suñaykuna

## Kaypipas qhaway
* Piluta hayt'ay (Ispaña)

## Hawa t'inkikuna
Natalia Málaga

**Natalia María Málaga Dibós** sutiyuq warmiqa  ( paqarisqa Limaq llaqtapi -  ) huk  mama llaqtayuq makiyasiyqmi.

Siyul llaqtapi Apuwasinyuq pukllaykuna 1988 watapiqa  piruwanu makiyasiq warmikunawan *qullqi walqana*tam chaskirqan. 

Taytan: Manuel Málaga Bresani; Maman: Ida Dibós Chappuis.

Yachaywasi:  Colegio Mater Purissima (Lima).
## Wiñay kawsay
Pay shamun riqisha ayllukunamanta. Ipan karqan Clorinda Málaga de Prado, kaypas llaqtahuñupa ñawpa warmin karqan. Kunan kallpachan  Piruwki  sipaswarmi akllayta; chay warmikuna  ruyrusta laqyayan (to punch).

### T'inkaykuna
*Qullqi wallqanata, Apuwasinar Pukllaykuna; Siyul 88, pukllaq.
*K'illimsa wallqanata, Apuwasinar Pukllakuna; Sinqapur 2012, kallpachaq.
*Qullqi wallqanata:  Sipas Tiqsi Atipana  (Youthfull wordwide champion) 1981; Kuraq  Tiqsi Atipana  (Mayor wordwide champion), 1982.
* K'illima walqanata ( Bronze medal): Tiqsi atipana, Praga, 1986.  
*Atiparan Sipas Tiqsipi : ñawpañiqin Sipas Qonti patma r'unpuspi (Firt youthfu panamerican) (, *Miguel Grau* pukllapata ( Coliseum), Callawpi.
*2012 watapi chaskiran *Qori walqana*ta (Gold Medal); Uran Awya yala atipanapi South america champio).

## Willay pukyukuna

## Kaypipas qhaway
* Piruwpas Makiyasiynin
* Man Bok Park
Ana Obregón

** Ana Victoria García Obregón ** sutiyuq warmiqa (*  paqarisqa Madrid llaqtapi  -  ) huk  Mama llaqtayuq kuyu walltaypi aranway pukllaqmi karqan.

Tayta:  Antonio García Fernández; Mama:  Ana María Obregón Navarro.

Runa:

Churinkuna: Alejandro Lecquio García.

### Aranway

### Ñawikaruy
* *[[General Hospital]]* (1984)
* *[[Las pícaras]]*: Episodio *[[La Pícara Justina]]* (1983).
* *[[Anillos de oro]]*: Episodio *Una pareja* (1983).
* Especial Nochevieja 1983: *Viva el 84* (1984).
* *[[El Equipo A]]*: primer capítulo de la cuarta temporada (1986).
* *[[Vendetta]]*: (1986)
* *La última cena...del 88* (1988)
* *[[Caliente (programa de TV)|Caliente]]* (1991)
* *[[¿Qué apostamos?]]* (1993-1998)
* Especial Nochevieja 1994: *Doce a las doce* (1995)
* Especial Nochevieja 1995: *La primera del año* (1996)
* *[[Hostal Royal Manzanares]]* (1996-1997), en el papel de *Sonsy*.
* Especial Nochevieja 1996: *Empieza con la primera* (1997)
* *Gracias por todo* (1997)
* Yo fui a Eurovisión (1998)
* Especial Nochevieja 1997: *Seguimos siendo la primera* (1998)
* *[[A las once en casa]]* (1998-1999), en el papel de *Paula*.
* *El patito feo* (2000)
* *[[¡Ala... Dina!]] (3 episodios 2000-2001)
* *Ana y los 7 (2002-2005) 
* *[[Ellas y el sexo débil]]* (2006), en el papel de *Carla*.
* *[[Hospital Central (serie de televisión)|Hospital Central]]* (2008), en el papel de *Celia Tabernero*. (2 episodios)
* *[[Mira quien baila]]* (2008)
* Gala Especial *Noche de Reyes y Estrellas* (2012)

### Kuyu walltay
* 2011: *[[Torrente 4]]*
* 1998: *[[La mirada del otro]]* 
* 1996: *[[Calor... y celos]]* de vivente aranda
* 1991: *[[Ho sap el ministre?]]*
* 1988: *[[Sinatra (película)|Sinatra]]*
* 1987: 
** *[[El gran Serafín]]*
** *[[La vida alegre]]*
** *[[Policía (película)|Policía]]*
* 1984:
** *[[Bolero (película)|Bolero]]*
** *[[Goma 2 (película)|Goma 2]]*
* 1983: 
** *[[El Tesoro de las 4 Coronas]]*
* 1982: 
** *[[Corazón de papel]]*
** *[[Freddy, el croupier]]*
** *[[Regreso del más allá]]*
* 1981: 
** *[[Belles, blondes et bronzées]]*
** *[[Misterio en la isla de los monstruos]]*
* 1980: 
** *[[Carrera salvaje]]*
** *[[Me olvidé de vivir]]*
** *[[Tres mujeres de hoy]]*
** *[[Hijos de papá]]*
** *[[Otra vez adiós]]*
* 1977:
** *[[Olalá]]*

## Suñaykuna
**[[Premios Goya]]**

## Kaypipas qhaway
* Kuyu walltay
* Aranway
## Hawa t'inkikuna
### Kastilla simipi
* Uficial Web
Irma Cordero

**Irma Cordero Bonilla** sutiyuq warmiqa  (8 ñiqin pawqar waray killapi 1942 paqarisqa Piwra llaqtapi -  wañusqa Limaq llaqtapi) huk  mama llaqtayuq makiyasiyqmi

1968 watapiqa Apuwasinyuq Pukllaykunapi Mishiku llaqtapi piruwanu makiyasiq warmikunawan tawa ñiqintam chaskirqan. 

Taytan: Cordero; Maman: Bonilla

Yachaywasi:  

## Kaypipas qhaway
* Piruwpa Makiyasiynin
* Apuwasinyuq pukllaykuna
## Hawa t'inkikuna
* Sports reference
Alexandre Pétion

Anne Alexandre Sabès Pétion **Alexandre Pétion**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Port au Prince llaqtapi -  paqarisqa Port au Prince llaqtapi) huk Ayti mama llaqtap awqaq pusaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: Marie-Madeleine Lachenais. Churinkuna: .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Ayti)
* Charles-Victor-Emmanuel Leclerc
## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Muhammad Najib ar-Ruba'i

**Muhammad Najib ar-Ruba'i** (arabya simipi: محمد نجيب الربيعي) sutiyuq runaqa (* 1904 watapi paqarisqa Bagdad llaqtapi - 1983 waatpi wañusqa Bagdad llaqtapi) huk Iraq mama llaqtap awqaq pusaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: . Churinkuna: .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Iraq)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Mircea Snegur

**Mircea Ilon Snegur** (rusiya simipi: Мирча Иванович Снегур) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Trifăneşti llaqtapi - ) huk Mulduwa mama llaqtap pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi: Natalia Gherman. Churinkuna: .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Mulduwa)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Douglas Hyde

**Douglas Hyde** (gaelic simipi: Dubhghlas de hYde) sutiyuq runaqa, icha An Cribín Aoibhinn' (*  paqarisqa Castlerea llaqtapi -  wañusqa Dublin llaqtapi) huk Iraq mama llaqtap qillqaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama:  .

Warmi: Lucy Cometina Kurtz. Churinkuna (2): Nuala wan Una.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Ilanda)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Anthony Mamo

Sir **Anthony Joseph Mamo** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Birkirkara llaqtapi -  wañusqa Mosta llaqtapi) huk Malta mama llaqtap taripay amachaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: Joseph Mamo; Mama: Carla Brincat.

Warmi: Margaret Agius. Churinkuna: .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Malta)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Filip Vujanović

**Filip Vujanović** (sirbya simipi:Филип Вујановић) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Beograd llaqtapi - ) huk Yanaurqu mama llaqtap taripay amachaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi: Svetlana Vujanović . Churinkuna: Tatjana, Nina wan Danilo.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Yanaurqu)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Samora Machel

**Samora Moisés Machel** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Xilembena llaqtapi -  wañusqa Mbuzini llaqtapi) huk Musambik mama llaqtap awqaq pusaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi: Sorita Tchaicomo, Josina Mutemba, Graça Simbine. Churinkuna:  Joscelina (1958), Idelson (1959) wan Olívia (1961) / Josina (1976) wan Malengane (1978).

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Musambik)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Hamani Diori

**Hamani Diori** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Soudouré llaqtapi -  wañusqa Rabat llaqtapi) huk Niqir mama llaqtap yachachiq, awqaq pusaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi:  Aïchatou DioriChurinkuna:  .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Niqir)

## Hawa t'inkikuna

### [[Inlish simi]]pi
### [[Kastilla simi]]pi
Dominique Mbonyumutwa

**Dominique Mbonyumutwa** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Gitarama pruwinsyapi -  wañusqa Brussel llaqtapi) huk Rwanda mama pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi: . Churinkuna: .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Rwanda)

## Hawa t'inkikuna

### [[Ransys simi]]pi
* Dominique Mbonyumutwa
### [[Kastilla simi]]pi
Boris Tadić

**Boris Tadić** (sirbya simipi: Борис Тадић) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Sarajevo llaqtapi - ) huk Sirbya mama nuna yachachiq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi: Tatjana Tadić. Churinkuna: .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Sirbya)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi
Ahmad Tejan Kabbah

**Alhaji Ahmad Tejan Kabbah** (sirbya simipi: Ahmad Tejan Kabbah) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Pendembu llaqtapi -  wañusqa Freetown llaqtapi ) huk  mama llaqtap musiku yachachiq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi: Patricia Kabbah / Isata Jabbie Kabbah. Churinkuna (5): Mariama, Abu, Michael, Isata wan Tejan Jr.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Liyun Urqu)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi
Yusof bin Ishak

**Yusof bin Ishak**, (*jawi simi pi: يوسف بن اسحاق ) sutiyuq runaqa, 12 ñiqin chakra yapuy killapi 1910 watapi paqarisqa Perak llaqtapi - 23 ñiqin ayamarq'a killapi 1970 watapi wañusqa Singapur llaqtapi) huk Singapur mama llaqtap willay kamayuq wsn pulitiku qarqan. 

1965 watamanta 1970 ñawpaq kuti Singapurpa Umalliqnin karqan.

Tayta:  Mama: 

Ñawpaq warmi: Noor Aishah Churinkuna: 

## Qillqaqkuna
Kastilla simipi:

Inlish simipi:

## Kaypipas qhaway
* Singapur

## Hawa t'inkikuna
Edwin Vásquez

**Edwin Vásquez Cam** sutiyuq runaqa (* 28 ñiqin anta situwa killapi 1922 watapi paqarisqa Lima llaqtapi - † 9 ñiqin pawqar waray killapi 1993 watapi wañusqa Lima llaqtapi ) huk piruwanu mama llaqtayuq Maki illapaq runa. 

Quri medalla Ulimpiku pukllaykuna 1948 London.

Tayta: Gonzalo Vásquez Tejeda, Mama: Herminia Cam Ayulo

Warmi: Frida RuestaChurinkuna (7): Edwin, Frida, María del Rosario, Pedro, Luis, Patricia wan Álvaro. 

## Kaypipas qhaway
* Ulimpiku pukllaykuna

## Hawa t'inkikuna
Friedrich Engels

**Friedrich Engels** sutiyuq runaqa (28 ñiqin ayamarq'a killapi 1820 watapi paqarisqa Barmen llaqtapi - 5 ñiqin chakra yapuy killapi watapi 1895 wañusqa London llaqtapi) huk  mama llaqtayuq kumunista pulitiku runam, yachay wayllukuqpas qarqan. 1848 hatariypi Karl Marx sutiyuq masinwan Kumunista manifistu nisqata qillqarqan. Hatariy chinkaptin, London llaqtaman ayqirqan. Chaymantataq Marxwan Marksismu nisqa yachay wayllukuytam kamarqan.

## Kaypipas qhaway
* Yachay wayllukuy (Alimanya)
* Martin Heidegger

## Hawa t'inkikuna

* Marx, Engels: Partido comunistamanta willachin I. Europa mama llaktapi shuk llantu kutin kallpakun: Chayka comunismo llantumi. ... Tukuy mama pachapak llaktakunamanta proletariokuna, tantarishunchik! Kumunista maniphistu, kichwa rimayman t'ikrasqa.
Canberra

**Canberra** (inlish simipi) sutiyuq llaqtaqa Awstralyap uma llaqtanmi. 35°18′27″S 149°07′27.9″E 

## Wiñay kawsay

## Runakuna
367 752 runa tiyanku chaypi.

## Hawa t'inkikuna
Sydney

**Sydney** (kastilla simipi: Sídney) sutiyuq llaqtaqa Awstralyap hatun llaqtanmi. 33°52′10″S 151°12′30″E 

Ulimpiku pukllaykuna 2000
## Wiñay kawsay

## Runakuna
4 627 345 runa tiyanku chaypi.

## Kaypipas qhaway
* Ulimpiku pukllaykuna

## Hawa t'inkikuna
Melbourne

**Melbourne** (kastilla simipi: Melbourne) sutiyuq llaqtaqa Awstralyap hatun llaqtanmi, Victoria suyup uma llaqtanmi. 

37°49′14″S 144°57′41″E 

## Wiñay kawsay
Kamasqa 1835 watapi.

## Runakuna
4 246 345 runa tiyanku chaypi.

## Hawa t'inkikuna
Hobart

**Hobart** (kastilla simipi) sutiyuq llaqtaqa Awstralyap hatun llaqtanmi, Tasmania suyup uma llaqtanmi. 

42°52′0″S 147°19′0″E

## Wiñay kawsay
Kamasqa 1803 watapi.

## Runakuna
211 656 runa tiyanku chaypi.

## Hawa t'inkikuna
Brisbane

**Brisbane** (kastilla simipi: Melbourne) sutiyuq llaqtaqa Awstralyap hatun llaqtanmi, Queensland suyup uma llaqtanmi. 

27°28′4″S 153°1′40″E

## Wiñay kawsay
Kamasqa 1824 watapi.

## Runakuna
2 146 577 runa tiyanku chaypi (2007 watapi).

## Hawa t'inkikuna
Adelaide

**Adelaide** (kastilla simipi: Adelaida) sutiyuq llaqtaqa Awstralyap hatun llaqtanmi, Urin Awstralya suyup uma llaqtanmi. 

27°28′4″S 153°1′40″E

## Wiñay kawsay
Kamasqa 1824 watapi.

Kuraka: Martin Haese.

## Runakuna
1 262 940  runa tiyanku chaypi (2011 watapi).

## Hawa t'inkikuna
Darwin (Awstralya)

**Darwin** (inlish simi) sutiyuq llaqtaqa Awstralyap hatun llaqtanmi, Chinchay Awstralya suyup uma llaqtanmi. 

12°28′0″S 130°49′0″E

## Wiñay kawsay
Kamasqa 1869 watapi.

Kuraka: .

## Runakuna
120 652  runa tiyanku chaypi (2006 watapi).

## Hawa t'inkikuna
Perth

**Perth** (inlish simi) sutiyuq llaqtaqa Awstralyap hatun llaqtanmi, Kunti Awstralya suyup uma llaqtanmi. 

31°57′11″S 115°51′32″E

## Wiñay kawsay
Kamasqa 1829 watapi.

Kuraka: Peter Nattrass.

## Runakuna
1 507 900  runa tiyanku chaypi (2009 watapi).

## Hawa t'inkikuna
Jorge Amado

**Jorge Leal Amado de Faria** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Itabuna llaqtapi -  wañusqa Salvador (Bahia) llaqtapi) huk  mama llaqtayuq qillqaqpas runam, purtuyis simipi qillqaqmi.

Taytan: João Amado de Faria; Mamanː Eulália Leal. Warmikuna:  Matilde García Rosa / Zélia Gattai Churinkuna: Lila / João Jorge, Paloma.

Alma mater: .
## Qillqasqankuna

### Kawsay rikch'a
* El país del Carnaval, 1931
* Cacao, 1933
* Sudor, 1934
* Jubiabá, 1935
* Mar Muerto, 1936
* Capitanes de la arena 1937
* Tierras del sin fin, 1943
* San Jorge de los Ilheus, 1944
* Seara roja, 1946
* Los subterráneos de la libertad (3 volúmenes, 1954)
* Gabriela, clavo y canela, 1958
* Los viejos marineros o El capitán de Ultramar, 1961
* Los pastores de la noche, 1964
* Doña Flor y sus dos maridos, 1966
* Tienda de los milagros, 1969
* Teresa Batista cansada de guerra, 1972
* Tieta de Agreste, 1977
* Uniforme, frac y camisón de dormir, 1979
* Tocaia grande, 1984
* La desaparición de la santa, 1988
* De cómo los turcos descubrieron América, 1994

### Relatu
* La muerte y la muerte de Quincas Berro Dágua, 1961
* Del reciente milagro de los pájaros, 1979

### Wawakuna qillqapi
* El Gato Mallado y la golondrina Siñá, 1976
* La pelota y el arquero, 1984

## Suñaykuna

## Kaypipas qhaway
* Brasilpa simi kapchiynin

## Hawa t'inkikuna
Léopold Senghor

**Léopold Sédar Senghor** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Joal llaqtapi -  wañusqa Verson llaqtapi) huk Sinigal mama amawta, qillqaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: Basile Diogoye Senghor; Mama: Gnilane Ndiémé Bakhou .

Warmi: Ginette Eboue / Colette Hubert Senghor Churinkuna (3): .

## Qillqasqankuna

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Sinigal)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi
Jomo Kenyatta

**Jomo Kenyatta** ( icha *Humu Kinyata*)(Kamau wa Ngengi) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Gatundu llaqtapi -  wañusqa Mombasa llaqtapi) huk Kinya mama llaqta qillqaq wan pulitiku karqan. 

Tayta:  Ngengi wa Muigai ; Mama: Wambui.

Warmi:  Grace Wahu (f. 1919 / Edna Clarke (1942–1946) / Grace Wanjiku  (d.1950) / Mama Ngina (1951–1978)Churinkuna (8): Peter Muigai, Margaret, Peter Magana, Jane,  Christine, Uhuru, Anna wan Muhoho.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Kinya)
* Harambee

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi
Kenneth Kaunda

**Kenneth David Kaunda** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Chinsali llaqtapi - 2021) huk Sambya mama llaqta yachachiq wan pulitiku karqan. 

Tayta:  David Kaunda; Mama: .

Warmi:  Betty KaundaChurinkuna (?): .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Sambya)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi
Dawda Jawara

**Dawda Kairaba Jawara** sutiyuq runaqa ( paqarisqa Barajally llaqtapi) huk Gambya mama llaqtayuq pulitikum karqan. 

## Hawa t'inkikuna
Aden Abdullah Osman

**Aden Abdullah Osman Daar** , Aadan Cadde, (sumalya simipi: Aadan Cabdulle Cismaan Daar, arabya simipi: آدم عبد الله عثمان دار‎ ) sutiyuq runaqa (* 1908 watapi paqarisqa Beledweyne llaqtapi -  wañusqa Nairobi llaqtapi ) huk Sumalya mama llaqta pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi:  Churinkuna (?): .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Sumalya)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi
Habib Bourguiba

**Habib Bourguiba** (arabya simipi: حبيب بورقيبة‎ Ḥabīb Būrqībah) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Monastir llaqtapi -  wañusqa Monastir llaqtapi) huk Tunisya mama llaqta taripay amachaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi: Mathilde Lorrain / Wassila Ben Ammar Churinkuna (2): Habib Bourguiba, Jr. wan Hajer Bourguiba.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Tunisya)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi
Kaarlo Juho Ståhlberg

**Kaarlo Juho Ståhlberg**  sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Suomusslmi llaqtapi -  wañusqa Helsinki llaqtapi) huk Phinsuyu mama llaqta taripay amachaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: Johan (Janne) Gabriel Ståhlberg; Mama: Amanda Gustafa Castrén.

Warmi: Hedvig Irene Wåhlberg (1869-1917) / Ester HällströmChurinkuna (6): Kaarlo (1894–1977), Aino (1895–1974), Elli (1899–1986), Aune (1901–1967), Juho (1907–1973) wan Kyllikki (1908–1994)..

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Phinsuyu)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi
Louis Gerhard De Geer

**Louis Gerard De Geer of Finspång** sutiyuq runaqa ( *  paqarisqa Finspång llaqtapi -  wañusqa Hanaskog llaqtapi). Suwidsuyu mama llaqta musiku, pulitiku wan Uma kamayuq. 

-manta kama ñawpaq kuti Suwidsuyupa Uma kamayuqnin karqan.

Tayta: ; Mama:  Ñawpaq warmi: Churinkuna: 

Yachaywasi:  

## Qillqasqankuna
* Minnesteckning öfver A. J. v. Höpken (Estocolmo, 1881)
* Minnesteckning öfver Hans Järta (Estocolmo, 1874)
* Minnesteckning öfver B. B. von Platen (Estocolmo, 1886) 
* Minnen (Estocolmo, 1892) 

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Suwidsuyu)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]
*
Vazgen Manukyan

**Vazgen Manukyan** (arminya simipi: Վազգեն Մանուկյան) (*  paqarisqa Gyumri llaqtapi  -   ), huk Arminya mama llaqtap Hamut'ay yachachiq wan pulitiku qarqan.

-manta -kama Arminya Uma kamayuq.

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Arminya)
* Levon Ter-Petrosyan

## Hawa t'inkikuna
Barbu Catargiu

**Barbu Catargiu** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa  -  wañusqa Bukuresti llaqtapi) huk Rumanya mama llaqtayuq willay kamayuquqmi wan pulitiku kawpaqpas karqan.

Tayta: Stephen Catargiu, Mama: Țiței (Stanca) Văcărescu

Warmi: .Churinkuna: .

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Rumanya)

## Hawa t'inkikuna
### Kastilla simi
Nur Mohammad Taraki

**Nur Mohammad Taraki** (pastu simi: نور محمد ترکی) sutiyuq runaqa    ( paqarisqa Ghazni llaqtapi  -  wañusqa Kawul llaqtapi), huk  mama llaqtayuq willay kamayuq, qillqaq wan pulitiku qarqan.

-manta -kama Aqanisuyu Uma kamayuq.

## Qillqasqankuna
* Éste es mi mérito (1951)
* Carne seca (1951)
* Tres comidas (1956)
* Los padres de Samat (1956)
* Mi parte (1956)
* Logros en casa, logros en Lahore (1956)
* La hija del granjero (1958)
* El viaje de Bang (1958)
* Blanco (1958)
* Soledad (1962)

## Kaypipas qhaway
* Aqanisuyupa wiñay kawsaynin

## Hawa t'inkikuna
Fatos Nano

**Fatos Nano** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Tirana llaqtapi -  ) huk Albanya mama llaqta musiku yachaq wan pulitiku karqan. 

Tayta: Thanas Nano; Mama: Maria Shuteriqi.

Warmi:  Xhoana Nano Churinkuna (2): Sokol wan Edlira.

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Albanya)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi
Edmund Barton

**Edmund Barton**  sutiyuq runaqa (* 18 ñiqin qhulla puquy killapi 1849 paqarisqa Glebe llaqtapi - 7 ñiqin qhulla puquy killapi watapi wañusqa Medlow Bath llaqtapi). Awstralya mama llaqtap taripay amachaq wan pulitiku qarqan. 

1901 watamanta 1903 ñawpaq kuti Awstralyapa Uma kamayuqnin  wan Awstralya Hawa ministru karqan.

Tayta: William Barton; Mama: Mary Louise Barton.  Ñawpaq warmi: Jane Mason RossChurinkuna (6): Edmund Alfred (1879 – 1949), 
Wilfrid Alexander (1880–1953), Jean Alice (1882–1957), Arnold Hubert (1884 – 1948), Oswald (1888 – 1956) wan Leila Stephanie (1892–1976).

Yachaywasi: 
## Qillqaqkuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Awstralya)

## Hawa t'inkikuna
Wilhelm Naeff

**Wilhelm Matthias Naeff** sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Altstätten llaqtapi –  wañusqa ), Suwisa mama llaqtap taripay amachaq wan pulitiku qarqan.

Alma mater: Heidelberg Yachay Sunturnin

Partidu: Freisinnig-Demokratische Partei (alimanya simi).

* Suwisa Federal Council (1848–1875).

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Suwisa)

## Hawa t'inkikuna
Kurbanguly Berdymukhamedov

**Kurbanguly Mälikgulyýewiç Berdymukhamedov** (rusiya simipi: Гурбангулы Бердымухаммедов Gurbanguly Berdymukhammedov o Курбанкули Бердымухамедов Kurbankuli Berdymukhamedov) sutiyuq runaqa (*  paqarisqa Babarab llaqtapi - ) huk Turkminsuyu mama llaqta Kiru hampikamayuq wan pulitiku karqan. 

Tayta: ; Mama: .

Warmi:  Churinkuna (?): .

## Willay pukuykuna

## Kaypipas qhaway
* Wiñay kawsay (Turkminsuyu)

## Hawa t'inkikuna

### [[Kastilla simi]]pi