بیل نېلسون

دویم کلارنس ویلیام بیل نېلسون (**Clarence William Nelson II**) (زېږون ۱۹۴۲ ز کال، د سپتمبر ۲۹ مه) امریکايي سیاستوال او وکیل دی چې د هوانوردۍ او فضايي څېړنو د ملي ادارې (NASA) د مدیر په توګه خدمت کوي. له دې وړاندې نېلسون له ۲۰۰۱ ز کال نه تر ۲۰۱۹ ز کال پورې له فلوریدا ایالت نه د امریکا د سناتور په توګه خدمت کړی. د دیموکرات ګوند غړی دی چې له ۱۹۷۲ ز کال نه یې تر ۱۹۷۸ ز کال پورې د فلوریدا د استازو په جرګه ګۍ او له ۱۹۷۹ ز کال نه تر ۱۹۹۱ ز کال پورې د امریکا د متحده ایالاتو په کانګرس کې خدمت کړی. د ۱۹۸۶ ز کال په جنوري میاشت کې، له جک ګارن وروسته چې د کلمبیا په فضايي شاتل کې یې د بار د برخې د متخصص په توګه خدمت وکړ، د کانګرس دویم برحاله غړی و چې فضا ته یې سفر وکړ. نوموړی وړاندې له دې چې سیاست ته مخه کړي، د ویتنام د جګړې پر مهال یې د امریکا د متحده ایالاتو د پوځ په ریزرف ځواکونو کې خدمت وکړ.

نېلسون په ۱۹۹۰ ز کال کې له کانګرس نه تقاعد شو، څو د فلوریډا ایالت ولایت ته ځان نوماند کړي، خو بریالی نه شو. وروسته له دې هغه د فلوریډا ایالت د خزانه دار، د بیمې د کمیشنر او د اور وژنې ادارې د مشر په توګه وټاکل شو، چې له ۱۹۹۵ ز کال نه تر ۲۰۰۱ ز کال پورې یې په دغه چوکیو خدمت وکړ. په ۲۰۰۰ ز کال کې نېلسون، د امریکا د متحده ایالاتو د سنا چوکۍ ته چې د جمهوري غوښتونکي سناتور درېم کاني مک په تقاعد سره تشه شوې وه، په ۵۱ سلنه رایو وټاکل شو. هغه بیاځلي په ۲۰۰۶ ز کال کې په ۶۰ سلنه رایو او په ۲۰۱۲ ز کال کې په ۵۰ سلنه رایو دغه چوکۍ ترلاسه کړه. نېلسون په ۲۰۱۸ ز کال کې، د څلورم ځل لپاره هم ځان نوماند کړ، خو په عمومي ټاکنو کې  یې د وخت د والي ریک سټاک له خوا په ډېر لږ توپیر ماته وخوړه. د ۲۰۱۹ ز کال په مۍ میاشت کې نېلسون د ناسا په مشورتي شورا کې د خدمت په موخه وټاکل شو.

د امریکا په سنا جرګه کې، نوموړی په عام ډول د یوه منځلاري دیموکرات په توګه پېژندل کېده. نېلسون د همجنس ګرایانو له ودونو، د منځنۍ او ټیټې کچې په کورنیو د مالیاتو له راکمولو، د چاپېریال ساتنې د پروګرامونو او مقرارتو له پراختیا، د ناروغانو نه د پالنې او ساتنې له کم لګښت لرونکې لایحې ملاتړ وکړ. نېلسون له ۲۰۱۳ ز کال نه تر ۲۰۱۵ ز کال پورې د سنا لوړ عمر لرونکو وګړو ته د اړوندې کمېټې د مشر او له ۲۰۱۵ ز کال نه تر ۲۰۱۹ ز کال پورې د سنا د سوداګریزې کمېټې د لوړ پوړي غړي په توګه خدمت وکړ.

د ۲۰۲۱ ز کال په مارچ میاشت کې ولسمشر جوبایډن اعلان وکړ چې، هوډ لري نېلسون د ناسا د مدیر په توګه وټاکي. د ۲۰۲۱ ز کال د اپریل په ۲۹ مه د سنا له خوا تایید شو او د ۲۰۲۱ ز کال د مۍ په ۳ مه نېټه یې د ولسمشر د مرستیالې کاملا هریس په وړاندې لوړه وکړه.

## لومړنی ژوند او زده کړې
نېلسون د ۱۹۴۲ ز کال د سپتمبر په ۲۹ مه د فلوریډا ایالت په میامي کې وزېږېد. هغه د ناني مرلي (ني نېلسون) او کلارنس ویلیام نېلسون یوازنی ماشوم و. هغه له سکاټلنډي، آیرلنډي، انګلیسي او ډنمارکي نسل نه دی. هغه مهال چې نېلسون ۱۴ کلن و، پلار یې د زړه د حملې له امله مړ شو او مور یې د ده د ۲۴ کلنۍ پر مهال د لوګرېګ مغزي ناروغۍ (Lou Gehrig's disease) له امله مړه شوه. نېلسون د فلوریډا په ملبرون کې را لوی شو، چېرې چې نوموړی ملبرون عالی ښوونځي ته ولاړ..

نېلسون د فلوریډا په پوهنتون کې شامل شو، همالته هغه د محصلینو اتحادیې (Florida Blue Key) غړی و او بیتا تیتا پي (Beta Theta Pi) ټولنیزې ډلې ته ولاړ. نوموړی یئل پوهنتون ته ولاړ او هلته د کتاب او مار (Book and Snake) پټې ټولنې غړی شو. نېسلون په ۱۹۶۵ ز کال د سیاسي علومو لېسانس ترلاسه کړ او په ۱۹۶۸ ز کال کې د ویرجینا د حقوقو له ښوونځي نه د حقوقو دوکتورا لاسته راوړه.

په ۱۹۶۵ ز کال کې، د ویتنام د جګړې پر مهال هغه د امریکا د متحده ایالاتو د پوځ له ریزرف برخې سره یوځای شو. او له ۱۹۶۸ ز کال نه یې تر ۱۹۷۰ ز کال پورې فعاله دنده ترسره کړه چې د کېپټان تر رتبې پورې ورسېد او تر ۱۹۷۱ ز کال پورې په پوځ کې پاتې شو. نېلسون په ۱۹۶۸ ز کال کې فلوریډا بار(هغه بنسټ چې د وکیلانو په مقرراتو او دسپلین جوړولو کار کوي) ته شامل شو او په ۱۹۷۰ ز کال کې یې په ملبورن کې وکالت پیل کړ. په ۱۹۷۱ ز کال کې هغه د قانون جوړونې په برخه کې د والي روبین سکیو د یاور په توګه دنده ترسره کړه.

## د امریکا د متحده ایالتونو سنا

### ټاکنې

#### د ۲۰۰۰ ز کال ټاکنې
په ۲۰۰۰ ز کال کې نېلسون، ځان د یوه دیموکرات په توګه د تقاعد شوي جمهوري غوښتونکي سناتور درېم کاني مک تشې شوې چوکۍ ته نوماند کړ. هغه ټاکنې وګټلې او جمهوري غوښتونکي نوماند بېل مک کولم ته یې چې د امریکا د کانګرس غړی و، ماتې ورکړه.

#### د ۲۰۰۶ ز کال ټاکنې
د ۲۰۰۴ ز کال له ولسمشریزو ټاکنو وروسته، چې جمهوري غوښتونکي جورج ډبلیو بوش یو ځل بیا د امریکا د ولسمشرۍ ټاکنې وګټلې او جمهوري غوښتونکي ګوند په کانګرس او سنا دواړو کې اکثریت ترلاسه کړ. نېلسون د زیان منونکي په توګه وپېژندل شو، ځکه هغه له هغه ایالت نه دیموکرات و چېرې چې بوش ټاکنې وګټلې، هغه هم یوازې د ۵ سلنه رایو په اکثریت.

د فلوریډا ایالت د بهرنیو اړیکو پخوانۍ وزیرې او د امریکا په کانګرس د دوو دورو غړې کاترین هاریس د جمهوري غوښتونکي ګوند په لومړنیو ټاکنو کې درې نورو نوماندانو ته ماتې ورکړه. د ۲۰۰۰ ز کال په ولسمشریزو ټاکنو د هاریس ونډې هغې ته یو قطبي شخصیت وربښلی و. د فلوریډا ګڼ شمېر جمهوري غوښتونکي لېواله وو چې هغې ته د بوش- الګور په ټاکنو کې د هغې د وفادارۍ انعام ورکړي، په داسې حال کې چې د فلوریدا ګڼ شمېر دیموکراتان له همدې امله د هغې پر خلاف رایې ورکولو ته چمتو و. په مۍ میاشت کې هغه مهال چې ګوند ونه شو کولای نوماند وټاکي او په لومړنیو ټاکنو کې هاریس ته ماته ورکړي، ګڼ شمېر جمهوري غوښتونکو فعالانو اعتراف وکړ چې دغې سیالي له وړاندې ماتې خوړلې ده.

نېلسون په خوندي مسئلو تمرکز وکړ او ځان یې دوه ګوندیز ستونزه حل کوونکي په توګه څرګند کړ. هغه د فلوریډا د ټولو ۲۲ ورځپاڼو تائید خپل کړ. هریس ونشو کولای د جیب بوش ملاتړ خپل کړي او په عام ډول یې څرګنده کړه (جیب بوش څرګنده کړه) چې نوموړې بریالۍ کېدلای نشي؛ د امریکا د متحده ایالاتو د سوداګرۍ خونې هم چې له نوموړې یې د کانګرس په مبارزاتو کې ملاتړ کړی و، داځل یې له هغې ملاتړ ونکړ.

د ټاکنو په رانږدې کېدو، یوې نظرپوښتنې څرګنده کړه چې هاریس له نېلسون نه له ۲۶ تر ۳۵ امتیازه شاته ده. نېلسون د ټاکنیزو مبارزو نږدې ۱۶.۵ میلیون ډالر بودیجه نورو دیموکراتو نوماندانو ته ولېږدوله او د ۲ میلیون  ۹۰۰۰۰ نوي زره ۵۴۸۸ رایو په ترلاسه کولو چې هاریس ۱ میلیون ۸۲۶ زره ۱۲۷ رایې خپلې کړې وې، ټاکنې وګټلې. 

#### د ۲۰۱۲ ز کال ټاکنې
مرستیال ولسمشر جوبایډن په ۲۰۱۲ ز کال کې په فلوریډا ایالت کې نېلسون د ولسمشر اوباما د بریا د چانس لپاره مهم وباله. د ۲۰۱۱ ز کال په مارچ میاشت کې بایډن څرګنده کړه، که چېرې نېلسون په ۲۰۱۲ ز کال کې ټاکنې وبایللې، «په دې معنا دی چې ولسمشر بارک اوباما او دیموکرات ولسمشریز ټکټ به د ایالت د سیالۍ په کلیدي ډګر کې بریالی نه شي». د کانګرس غړی څلورم کاني مک چې د نېلسون د سنا چوکۍ د پخواني سناتور زوی و، د جمهوري غوښتونکي ګوند نوماندي وګټله. په پایله کې نېلسون مک ته د  ۵۵.۲ سلنه رایو په ګټلوسره  د مک ۴۲.۲ سلنه رایو په لرلو ماتې ورکړه.

#### د ۲۰۱۸ ز کال ټاکنې
نېلسون د بیاځلي ټاکل کېدو په موخه په ۲۰۱۸ ز کال کې نوماند شو. هغه د دیموکرات ګوند په لومړنیو ټاکنو کې چې د ۲۰۱۸ ز کال د اګست په ۲۸ مه ترسره شوې، له کومې سیالۍ پرته نوماند وټاکل شو. هغه د ۲۰۱۸ ز کال د نومبر د ۶ مې نېټې په عمومي ټاکنو د فلوریډا له برحاله والي ریک سکاټ (جمهوري غوښتونکی) سره مخامخ شو. سیالي ډېره سخته وه ، یوازې د ۰.۲۵ سلنه توپیر د دوی دواړو ترمنځ و، دغه چاره د دې لامل شوه چې، د ایالتي قانون له مخې رایې په لاسي ډول بېرته وشمېرل شي. بیا شمېرنې څرګنده کړه چې، سکاټ؛ نېلسون ته په۱۰۰۰۰ لس زره او ۳۳ رایو ماته ورکړې.

## د ناسا مدیریت ته نوماندي
د ۲۰۲۱ ز کال د فبروي په ۲۲ مه، داسې راپورونه خپاره شول چې ولسمشر بایډن په پام کې لري، نېلسون د ناسا د مدیر په توګه وګماري. وروسته له هغه د ۲۰۲۱ ز کال د مارچ په ۱۸ مه نېټه، راپور خپور شو چې بایدڼ نېلسون د دغې چوکۍ لپاره ټاکلی او په راتلونکې ورځ بایډن په رسمي ډول د هغه په اړه خپله پریکړه اعلان کړه.  د امریکا د متحده ایالاتو سنا د ۲۰۲۱ ز کال د اپریل په ۲۹ مه د ناسا د مدیر په توګه نېلسون د رایو په اکثریت تایید شو. نېلسون ته مرستیال ولسمشرې کاملا هریس ، د ۲۰۲۱ ز کال د مۍ په ۳ مه نېټه لوړه ورکړه.

## سرچینې