راجر ور

راجر کیت ور (په ۱۹۷۹ کال کې زېږېدلی) یو متشبث دی چې د بیټ کوین او د بیټ کوین د ایکوسیستم لومړی پانګوال په توګه ډېر پېژندل کېږي. هغه د بیټ کوین او اړوندو نویو شرکتونو لومړنی هڅوونکی و او کله ناکله د کریپټوکرنسۍ د لومړیو ورځو د تبلیغاتو له امله د "بیټ کوین عیسی" په نوم یادېږي.

که څه هم ښاغلی ور ډېری وخت د بیټ کوین کېش سره تړل شوی، هغه تل ټینګار کړی چې د هر ډول کریپټوکرنسي ملاتړ کوي چې د "ورته نغدو پیسو" په توګه کار وکړي، لکه څنګه چې د بیټ کوین په سپینه ‌پاڼه کې د ساتوشي ناکاموتو له خوا یې یادونه شوې وه. هغه مخکې د Bitcoin.com اجرایوي رئیس و، وروسته یې د دې شرکت اجرایي مشر (Executive Chairman)  شو.

په ۲۰۱۴ کال کې، هغه وروسته له دې چې د سینټ کیټس او نیویس تابعیت یې ترلاسه کړ د امریکا تابعیت یې پرېښود. هغه په ۲۰۲۰ کال کې د انټيګوا او باربودا تابعیت هم ترلاسه کړ. د ۲۰۲۴ کال د اپریل په میاشت کې، هغه په امریکا کې د مالیې اړوند تورونو لاندې ونیول شو، چې هغه یې ردوي.

## لومړنی ژوند او زده‌ کړه
ور په ۱۹۷۹ کال کې په سان ‌خوزه، کالیفورنیا کې زېږېدلی. هغه د ویلي کریسټین های سکول ته تللی او بیا یې د یو کال لپاره د De Anza کالج کې زده‌ کړې کړي دي. هغه همدارنګه مخکې له دې چې زده‌ کړې پرېږدي او د سوداګرۍ هڅو ته مخه کړي د سټنفورډ پوهنتون په یوه سمسټر کې یې د مېلمه زده‌ کوونکي په توګه ګډون کړی.

## مسلک

### MemoryDealers.com
له ۱۹۹۹ کال څخه تر ۲۰۱۲ کال پورې، ور د MemoryDealers.com اجرایوي رئیس (CEO) و، چې یوه انلاین سوداګري وه او د شبکې وسایل یې پلورل.

په ۲۰۰۰ کال کې، هغه د کالیفورنیا د ایالت اسمبلۍ ته د ازادپال ګوند (Libertarian Party) نوماند په توګه ځان کاندید کړ. د خپل کمپاین پر مهال، هغه د فدرالي قانون د پلي کولو ادارې باندې په کلکه نیوکه وکړه، او د ATF او FBI ادارې یې د واکونو د محاصرې په تړاو "د سختو بوټونو لرونکي غاصبین او وژونکي" وبلل.

### کریپټوکرنسي

#### ''بیټ کوین او لومړنۍ پانګونې''
ور د ۲۰۱۱ کال په لومړیو کې په بیټ کوین کې پانګونه پیل کړه، کله چې یو بیټ کوین شاوخوا ۱ ډالر قیمت درلود. د هغه لومړنۍ پانګونه د چارلي شریم په Bitinstant کې وه، چې دې شرکت ته یې اجازه ورکړه چې خپل لومړنی ډیزاینر او پروګرامر وګوماري.

هغه وروسته په لومړنیو بیټ کوین نویو شرکتونو کې له ۱ میلیونه ډالرو څخه ډېره پانګونه وکړه، چې پکې شامل دي:

* **Ripple (XRP)** - چېرته چې هغه هم-بنسټګر و او د جد مک‌کالب وروسته دویم کس و چې ګډون یې وکړ.

* **Blockchain.com** - همدارنګه د هم-بنسټګر، لومړني پانګوال او د بن ریوز وروسته دویم کس په توګه ګډون وکړ.
* **BitPay-** د دې شرکت لپاره یې لومړنی سیډ پانګونه ورکړه.
* **Kraken-**  د سیډ پانګوال په توګه یې ګډون وکړ.

#### د بیټ کوین منل
۲۰۱۱ کال د ور لپاره د بیټ کوین د لومړني تبلیغ او مسلک په برخه کې د پام وړ فعالیت کال و. په همدې کال کې، د ور شرکت MemoryDealers د نړۍ لومړنی تثبیت شوی کاروبار شو چې بیټ کوین یې د تادیې په توګه ومانه. همدارنګه، په همدې کال کې هغه د سیلیکون وېلي بیټ کوین میټ‌اپ هم-بنسټګر شو، چې د نړۍ له لومړنیو بیټ کوین میټ‌اپ ډلو څخه وه، او د غونډو په تنظیم او د پوهاوي په پراخولو کې یې مرسته وکړه. ور د بیټ کوین ملي راډیويي اعلانونو لپاره پیسې ورکړې، چې د ازادپال راډیو خپرونې Free Talk Live کې خپرېدې، او له ۱۰۰ څخه ډېرو راډیو سټېشنونو خپراوه. ور همدارنګه د نړۍ لومړنی بیټ کوین بیلبورډ اعلان لپاره پیسې ورکړې. دا اعلان د سیلیکون وېلي په یوه له تر ټولو بوختو لویو لارو کې ځای پر ځای شو. په پای کې، په ۲۰۱۱ کال کې، ور خپله مشهوره عامه "د بیټ کوین شرط" وکړ چې بیټ کوین به د سرو زرو، سپینو زرو، پلاتینیم او د امریکا د سټاک بازار څخه په راتلونکو دوو کلونو کې له سلو ځلو ډېر ښه فعالیت وکړي.

هغه همدارنګه د بیټ کوین بنسټ له پنځو بنسټګرو غړو څخه و.

#### ''د بیټ کوین فلسفه او وکالت''
ور له ډېر وخت راهیسې بیټ کوین د اقتصادي ازادۍ د وسیلې په توګه تبلیغ کاوه. په ۲۰۱۷ کال کې، هغه د لویو بیټ کوین بلاکونو د ملاتړ هڅې مشري وکړه او د Bitcoin XT پروژه یې ملاتړ کړه.

که څه هم ډېر وخت د بیټ کوین کېش سره تړل شوی، ور بیا بیا روښانه کړې چې هغه د دې جوړونکی نه دی. پر ځای یې، د هغه رول د هغو کریپټوکرنسۍ ملاتړ دی چې په مؤثره توګه د برېښنایي نغدو په توګه کار کوي. برعکس، هغه په نورو کریپټوکرنسۍ کې د پیل په وخت کې فعال رولونه لوبولي، لکه Ripple (XRP) او هغه څه چې وروسته FIRO شو، د مهمو لومړنیو پانګونو او ملاتړ په ورکولو سره.

#### ''Mt. Gox''
په ۲۰۱۱ کال نیمايي کې، د بیټ کوین د لومړۍ سترې بیې د سقوط پر مهال، ور او جېسي پاول د Mt. Gox له عملیاتي ستونزو سره مرسته وکړه، او شرکت یې د تخنیکي او سوداګریزو ننګونو په حل کې رهنمایي کړ.

#### ''د CoinFLEX لانجه''
د ۲۰۲۲ کال په جون کې، د کریپټوکرنسۍ تبادله CoinFLEX د پیسو ایستلو مخه ونیوله او په عامه توګه یې ور د ۴۷ میلیونه ډالرو د ادعا شوي پور لپاره ملامت کړ. ور دغه ادعاوې رد کړې، ویې ویل چې CoinFLEX خپله هغه غولولی دی. هغه وروسته پر شرکت دعوه وکړه، او په یوې هوکړې کې تایید شوه چې له ۱۰۰ میلیونه ډالرو څخه ډېر ور ته ورکول کېږي.

## چاپ شوي آثار
په ۲۰۱۵ کال کې، *Digital Gold*  خپور شو، چې د بیټ کوین تر هغه وخته پورې د ور ستر رول روښانه کوي.

په ۲۰۲۴ کال کې، ور خپله لیکنه *Hijacking Bitcoin*  خپره کړه، هغه کتاب چې د بیټ کوین تاریخ او تکامل تشریح کوي.

## شخصي ژوند
ور ځان د ازادپال، انارکو-کاپيټالیست (anarcho-capitalist) او رضاکارپال (voluntaryist) په توګه معرفي کوي. هغه په څو هېوادونو کې ژوند کړی، چې پکې جاپان (له ۲۰۰۶ راهیسې)، سینټ کیټس او نیویس، انټيګوا، او نور شامل دي.

ور په برازیلي جیو-جیتسو کې سیالي کړې، تور کمربند یې ترلاسه کړی او په نړیواله کچه یې سیالۍ کړې دي.

### خیریه کارونه
راجر ور د ازادپال، د مدني ازادۍ د لاملونو، د محرمیت د حقونو او د شخصي او اقتصادي ازادۍ د لاملونو لپاره، څو سترې مرستې کړې دي چې په لاندې ډول دي:

* له ۳ میلیونه ډالرو څخه ډېر د اقتصادي زده‌ کړې بنسټ (Foundation for Economic Education) ته.
* له ۱ میلیونه ډالرو څخه ډېر هغو سازمانونو ته چې د نشه ‌يي توکو د جګړې د پای ته رسولو ملاتړ کوي.
* له ۱ میلیونه ډالرو څخه ډېر د پیلیزي پانګونې په توګه د Brownstone Institute د پیل لپاره.
* له ۰.۵ میلیونه ډالرو څخه ډېر AntiWar.com ته.

سربېره پر دې، هغه د WikiLeaks او نورو د بیان ازادۍ، د ازاد بازار، رضاکارپال او ورته تړلو سازمانونو سره سترې مرستې کړې دي.

### قانوني ستونزې
په ۲۰۰۲ کال کې، ور د دې لپاره مجرم وپېژندل شو چې د اورلګیدونکو محصولاتو ("Pest Control Report 2000") یې په eBay کې پرته له مناسب جواز پلورلي وو. هغه د ۱۰ میاشتو لپاره په فدرالي زندان کې محکوم شو.

د ۲۰۲۴ کال په اپریل کې، ور په هسپانیا کې د امریکا د مالیې د تېښتې د تورونو پر اساس ونیول شو. د هغه وکیلان استدلال کوي چې قضیه د اساسي قانون د خوندیتوبونو خلاف ده، او د ور سپارلو پروسه روانه ده.

په ۲۰۲۵ کال د اکتوبر په ۱۴مه، ور د امریکا د عدلیې وزارت سره یوې هوکړې ته ورسېد، تر څو د ځنډول شوې قضایي تعقیب (Deferred Prosecution Agreement) له لارې د فدرالي مالیې تورونه حل کړي. د هوکړې د یوې برخې په توګه، ور شاوخوا ۴۹.۹ میلیونه ډالر د پخوانیو مالیاتو، جریمې او سود په توګه ورکړ. حکومت وروسته د هغه په وړاندې لګیدلي تورونه له منځه یوړل.

## سرچينې