د شريف صنعتي پوهنتون

**د شريف صنعتي پوهنتون** (په پاړسي: دانشگاه صنعتی شریف) چې په ايران کې د ۱۳۵۷ انقلاب او شاهي نظام چپه کېدو څخه مخکې د آريا مهر صنعتي پوهنتون په نوم پېژندل کېده، په ایران کې د صنعت یو دولتي پوهنتون دی. د شریف صنعتي پوهنتون د تهران ښار په طرشت سيمه کې د آزادۍ چوک ته نږدې موقعیت لري او همداراز د فارس خلیج په کیش ټاپو کې هم څانګې لري.

دا پوهنتون د ايران هېواد د ترټولو غوره محصلينو د زده کړې ځای دی، د رياضي، فېزيک، کيميا او کمپيوټر په برخو کې د مډال لرونکو زده کوونکو سربېره هرکال د کنکور په ازموينو کې د هېواد ۱۰۰۰ لومړني غوره بريالي شوي محصلين د شريف پوهنتون ته داخلېږي. دا پوهنتون په ايران کې د ټکنالوژيکي څېړنو يو مخکښ مرکز ګڼل کېږي.

د دې پوهنتون فارغان د ایران په اقتصادي، سیاسي او کلتوري برخو کې لویه ونډه جوړوي.  دا علمي او څیړنیز مرکز د "کیواس انسټیټیوټ" لخوا د نړۍ د پوهنتونونو په درجه بندۍ کې ۳۸۰ام او په تېرو پنځوسو کلونو کې د تازه رامېنځته شويو پوهنتونونو په نوملړ کې ۴۷م ځای لري.  په ايران کې د شاهي نظام له مېنځه تګ وروسته چې په پايله کې د دې هېواد يوه مذهبي ډله واکمنه شوه د دې پوهنتون نوم هم ورسره بدل شو، ويل کېږي چې دا نوم د مذهبي ډلې يوه مخکښ او زيارايستونکي غړي مجيد شريف وقفي ته په درناوي سره بدل شوی او د هغه پرې ايښودل شوی.

## تاريخ
کيڼ|بټنوک|200x200px| محمدعلي مجتهدي او د پوهنتون ځينې محصلين د پوهنتون د جوړېدو په لومړيو کلونو کې.
د آريامهر صنعتي پوهنتون د ۱۳۴۴ لمريز کال د ليندۍ پر لسمه د ايران شاهي دولت مشر محمدرضا پهلوي لخوا د لوړو علمي څېړنو، لاسته راوړنو او د ځيرکو متخصيصو زده‌کړيالانو روزلو په موخه رامېنځته شو، د دې پوهنتون د جوړېدو چارې د محمدعلي مجتهدي پر غاړه وې. د پوهنتون جوړولو ماموریت دوې ځانګړي موخې درلودلې، لومړی دا چې د هېواد لپاره د اړتيا وړ کاري او علمي متخصصين وروزي او په لوړې پوهې يې سمبال کړي. دويمه موخه دا وه چې ايران هم د ټکنالوژۍ او صنعتي څېړنو په برخه کې د نړۍ په کچه يو مخکښ پوهنتون ولري.

د دې پوهنتون جوړېدو وروسته لومړنی ځل وو چې په دې هېواد کې علمي څېړنې کېدلې او د کار برخې ځواکونو ته وړاندې کېدلې. د دې پوهنتون د فعاليت پيلېدو لپاره يوازې يو کال وخت ټاکل شوی وو يعنې د ۱۴۴۵ کال پورې بايد دې پوهنتون رسماً خپل فعاليت پيل کړی وای خو بياهم څه ناڅه ځنډ پکې راغی. د ايران د وخت پادشاه پهلوي غوښتل چې په ايران کې لوړې زده کړې پراخې شي او ايران هم په دې برخه کې يوه لاسته ټولنه وروزي نو يې د خپل هېواد سلګونه او زرګونه محصلين د حکومت په مالي لګښت امريکا او غربي هېوادونو ته د زده کړو لپاره ولېږل.

د هاروارډ، جرج ټاون او کولمبيا پوهنتونونو ته د ايراني محصلانو له لېږلو وروسته هلته د علمي څېړنو او غوره اسانتياوو په ليدلو سره محصلينو له شاه سره خبرې وکړې ځکه چې محصلان په همدې موخه استول شوي وو چې د پرمختللو پوهنتونونو د فعاليتونه ډولونه راکاپي کړي او په ايران کې يو داسې څېړنيز مرکز جوړ کړي.

چې دا وو شاه پهلوي د مجتهدي په نوم چارواکی راحاضر کړ او دوه وړانديزونه يې ورته ورکړل؛
۱- په اروپايي هېوادونو او امريکا کې د ايراني محصلانو لګښت پوره کول او هلته يې روزل.
۲- د غربي هېوادونو د پوهنتونونو په مرسته په ايران کې د هغه ځای د پوهنتونونو په څېر يو پوهنتون جوړول چې د ايران لپاره په ټکنالوژيکي او صنعتي برخه کې متخصص او د کار وړ کاري ځواک وروزي.

مجتهدي وويل چې دويم وړانديز به د ايران په ګټه وي ځکه که اوس ونشي کولای د هغوی په څېر پرمختللی پوهنتون ولري يو وخت به په راتلونکي کې پرمختګ وکړي. خو دا چې په دې برخه کې د نړيوالو پوهنتونونو پراخې همکارۍ ته اړتيا وه او همداراز په ايران کې د يوه داسې مرکز جوړېدو لومړنی پيل وو نو بياهم اړتيا ليدل کېده چې ايراني محصلين بهر ته د زده کړو لپاره ولېږل شي. نو دواړې برخې فعالې پاتې شوې.
يعنې پوهنتون جوړ شو خو لاهم محصلان بهر ته استول کېدل خو وروسته په ايران کې د ۱۳۵۷ کال انقلاب وروسته چې په ترڅ کې يې يوه مذهبي ډله واکمنه شوه او په پراخه کچه نړيوال بنديزونه پرې جاري شول نو ايراني محصلان بهر ته د زده کړو لپاره بند شول او په خپل هېواد کې پاتې شول.
## څانګې
### اصلي څانګه
د پوهنتون اصلي څانګه په پلازمېنه تهران کې موقعيت لري. دا څانګه د آزادي سړک په سويلي څنډه کې د ترشت په سيمه کې پرته ده.
کيڼ|بټنوک|180px| د ابن سينا ودانۍ سويلي لوری، د  حسین امانت لخوا جوړه شوې (''پخوانی نوم: د مجتهدي ودانۍ'')
**ودانۍ**
* د ابن سینا ودانۍ
* د محصلینو اتحادیې ودانۍ (شهيد رضايي)
* د ابو ریحان بيروني ودانۍ
* مرکزي کتابتون
* د شریف ټیکنالوژيکي خدماتو کمپلیکس
* جومات
* کوپراتيف
* ځاني سرويسونه
* فزیکي زده کړه (استاد جباري تالار)
* د اسلامي زده کړو مرکز + د رهبرۍ ادارې دفتر
* د کارموندنې مرکز
* تالارونه

### نړيواله څانګه
د ايران په کیش ټاپو کې د شریف صنعتي پوهنتون نړيوال محصلين مني. دا اکاډمیکه څانګه اوسمهال په تخنیکي او انجینري برخو کې د لیسانس، ماسټرۍ او دوکتورا په دریو کچو او همدارنګه د مدیریت ماسټري په برخو کې محصلين مني.
دغې څانګې په ۲۰۰۴ کال کې د کیش د امیر کبیر چوک په شمال لوېدیځ کې خپل فعالیت پیل کړ.

د شریف پوهنتون د کیش نړيواله صنعتي څانګه د حضوري دورې DBA کورسونه او د DBA مجازي کورسونه او همدارنګه د يو کلنې دورې MBA کورسونه او نور مجازي MBA کورسونه تنظیموي.

**ودانۍ**
* اصلي ودانۍ
* د ساینس او انجینرۍ پوهنځي ودانۍ
* د لابراتوارونو او ورکشاپونو ودانۍ
* د وړیا زده کړو مرکز

## پوهنځي
په لاندې برخه کې، د پوهنتون پوهنځي د تاسیس نیټې په ترتیب ليکل شوي دي:

* ۱۳۴۵ د برېښنایي انجینرۍ پوهنځی
* ۱۳۴۵ د کیمیا او پټرولیم انجینرۍ پوهنځی 
* ۱۳۴۵ د انجنیرۍ او د موادو علم پوهنځی
* ۱۳۴۵ د میخانیک انجینرۍ پوهنځی
* ۱۳۴۶ (ساینس انجینري)
* ۱۳۴۶ د فزیک پوهنځی
* ۱۳۴۶ د ریاضیاتو پوهنځی 
* ۱۳۴۷ د کیمیا پوهنځی
* ۱۳۴۷ صنعتي انجینري
* ۱۳۵۰ د ملکي انجینرۍ پوهنځی
* ۱۳۶۴ د کمپیوټر انجینري
* ۱۳۷۴ د فلسفې پوهنځی
* ۱۳۷۸ د فضایي انجینرۍ پوهنځی
* ۱۳۷۸ د مدیریت او اقتصاد پوهنځی
* ۱۳۷۹ د انرژۍ انجنيري
## تعليمي مرکزونه
* د فلسفې ساینس څانګه
* د ژبو او ژبپوهنې مرکز
* د نانو ساینس او ټیکنالوژۍ څیړنیز انسټیټیوټ
* د فيزيکي زده کړو کارځايونه
* ښوونیز ورکشاپونه
* د ګرافیک مرکز
* د اسلامي زده کړو او علومو مرکز

### د ازمايښتي خدمتونو مرکز يا (مرکزي لابراتوار)

دا مرکز د پوهنتونونو محصلینو، استادانو او د هیواد نورو څیړونکو ته د پرمختللو او متمرکز لابراتوار خدماتو وړاندې کولو په موخه جوړ شوی دی. دا مرکز په مایکروسکوپي ځانګړتیاوو او تحلیلي سیټونو سمبال دی.

### کتابتونونه
* د کیمیاوي علومو او پټرولیم انجینرۍ کتابتون
* د انجنیرۍ او ساينسي څېړنو کتابتون
* د فلسفې او ساینس پوهنځي کتابتون
* د فضا انجینرۍ کتابتون
* د ریاضیاتو او صنعت کتابتون
* د بایو کیمیا کتابتون
* د مدیریت کتابتون
* د فيزیک کتابتون
* د انجنیرۍ او جوړښت کتابتون
* د برېښنایي علومو کتابتون

## سرچينې