open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ايوانوف

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**ايوانوف** د روسیې یو ښار او فرعي څانګه ده چې د ایوانوو ولايت په ایوانوفسکي ولسوالۍ کې موقعیت لري . 

## دوه ګوني ښارونه
د ایوانوو ښار د ووچ دوه اړخیز ښار دی.

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
د روسيې هېوادنی وېش

روسیه د فرعي وېشنو ډېرې کچې او ډولونه لري.

## فدرالي واحدونه
بشپړه ليکه  د روسيې فدرالي واحدونه کې ولولئ!

[بټنوک|300x300px| [د روسیې فدرالي واحدونه]]
روسیه یو فدراسیون دی چې د مارچ له لومړۍ، 2008 راهیسې په 83 فدرالي واحدونو وېشل شوې. 

دا فدرالي واحدونه شپږ ډولونه لري چې تفصيل يې په لاندې ډول دی:

* ۲۱ جمهوریتونه
* ۹ سيمې ( کرائي ګانې)
* ۴۶ ولايتونه ( اوبلاست )
* ۲ فدرالي ښارونه
* ۱ خپلواک ولايت
* ۴. په ځان بسیا ښارونه ( خپلواک اګرک)

د دې سربیره د روسیې نورې برخې په لاندې ډول دي.

* اداري څانګه
* د ښاروالۍ څانګه
* فدرالي ولسوالۍ
* اقتصادي زونونه

## حوالې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
روسي سيمې

د روسیې فدراسیون په 83 فدرالي واحدونو وېشل شوی دی. چې نهه یې کرايي ګانې( سيمې) دي.link=فائل:Krais_of_Russia.png

# التای سيمه
# کامچاټکا سيمه
# خاباروسک سيمه
# کراسنودار سيمه
# کراسنویارسک سيمه
# پیرم سيمه
# پريمورسکي سيمه
# سټاوروپول سيمه
# زابايکالسکي سيمه

## حوالې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
د روسیې خپلواکه ښارونه

[بټنوک|300x300px| د 2008 کال د مارچ تر 1 نیټې پورې، '''د روسیې خپلواکه اګرګ''' :<br /> [چکوتکا خپلواک اګرک|چکوتکا خپلواک ښارخنتي-منسي خپلواک ښار يامالو نينيتس خپلواک اوکروګ]]
خودمختاره اوکروګ يا خپلواکه اوګروک (ولسوالۍ، سیمه، ښار) د روسیې د فدرالي واحدونو یو ډول دی چې په ورته وخت کې د ځینو فدرالي واحدونو د اداري وېش یو ډول دی. د روسیې فدراسیون په 83 فدرالي واحدونو وېشل شوی دی. له دې جملې څخه څلور خپلواکه دي.

## حوالې

وېشنيزه:راونډا
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
بريانسک

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**بريانسک(Bryansk)** ) د روسیې د بريانسک اوبلاست ښار او اداري مرکز دی چې د مسکو سویل لویدېځ په 379 کیلومترۍ (235 میل) کې موقعیت لري. نفوس يې د 2010 کال د سرشمېرنې له مخې : 415,721 تنه و.

## اقلیم




## سرچيني

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
د روسيې خپلواکه ولايتونه

د روسیې فدراسیون په 83 فدرالي واحدونو وېشل شوی دی. یو له هغو څخه ( يهودي خپلواکه ولايت ) خودمختاره اوبلاست يا خپلواک ولايت دی  . 

link=دوتنه:Map of the autonomous oblast of Russia.png|middle

## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
يهودي خپلواک ولايت

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
د يهودانو **خودمختاره** اوبلاست يا يهودي خپلواک ولايت (په روسي: Евре́йская автоно́мная о́бласть; يدش: יידיש אוטוןנומע נגער) د روسيې يوه فدرالي واحد يو (خپلواک ولايت ) ده چې د روسيې د خباروسک سيمې او امور ولايت سره متصل په لرې ختيځ فدرالي ولسوالۍ کې موقعيت لري. د دې ولايت اداري مرکز د بیروبیجان ښار دی. د 2010 سرشمیرنې پورې،دې ولايت 176,558 تنه نفوس درلود. 

## سرشمېرنه
دا ولايت د (2010 سرشمیرنې)  176,558 تنه نفوس لري.

د 2010 د سرشمیرنې له مخې، ترټولو لوی توکمیز ګروپ 160,185 روسیان (92.7٪) دي، ورپسې 4,871 توکمیز اوکراینیان (2.8٪) او 1,628 توکمیز یهودیان (1٪) دي. 

## سرچينې


وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
د روسیې فدرالي ښارونه

د فدرالي اهمیت **ښار** (په روسي: Город федерального значать) یا **فدرالي ښار** د روسیې د فدرالي واحد حیثیت لرونکی ښار دی.   د روسیې فدراسیون په 85 واحدونو وېشل شوی دی. له دې څخه 3 فدرالي ښارونه دي.link=فائل:Federal_cities_of_Russia1.png

## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
ليپتسک

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**ليپتسک** په روسیه کې یو ښار دی  چې د مرکزي فدرالي ولسوالۍ په ليپټسک ولايت کې موقعيت لري او د روسیې یوه فرعي څانګه ده. 

## دوه ګوني ښارونه
د لیپتسک دوه ښارونه وینیتسیا او کوټبس دي.

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست
کوسټروما

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**کوسټروما**  د روسیې یو ښار او فرعي څانګه ده چې په کوسټروما اوبلاست کې موقعیت لري . 

## دوه ګوني ښارونه
د کوسټروما ښار دوه ګوني ښارونه د آچین ، درهم، انګلستان ، درهم، شمالي کارولینا ، هوینکا ، بیران، سیتینج، سموکوف، اوچامچیرا او دوول دي .

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
کالوګا

**کالوګا** په روسیه کې یو ښار دی او د روسیې یوه فرعي څانګه ده. 

## دوه ګوني ښارونه
د کالوګا دوه ښارونه د سهل ، لاهتي ، بنینګین او تیراسپول دي.

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
اوريول

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**اوریول** د روسیې د مرکزي فدرالي ولسوالۍ د اوريول ولايت یو ښار او د روسيې يوه فرعي څانګه ده . 

## دوه ګوني ښارونه
د اوریول دوه ګوني ښارونه عبارت دي له  بريانسک ، نوکیا، فنلنډ ، بریست، بیلاروس ، کیرچ، لیوردان ، رازګراد ، ازهورود او بولګورود څخه .

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
ريازان

**ريازان** د روسيې د مرکزي فدرالي ولسوالۍ د ريازان ولايت یو ښار دی چې په روسیه کې موقعیت لري. دی.
## اړونده لینکونه
* د روسیې د ښارونو لست
## سرچينې
وېشنيزه:کوشنۍ ليکنې
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي رادارونه
سمولينسک

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**سمولینسک(Smolensk)**  د روسیې د سمولینسک اوبلاست ښار او اداري مرکز دی چې د نیپر سیند په څنډه کې د مسکو لویدیځ - سویل لویدیز په 360 کیلومترۍ (220 میل) کې موقعیت لري. نفوس يې د 2010 کال د سرشمېرنې له مخې: 326,861 تنه و.

## اقلیم




## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
توېر

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 

**توېر** په روسیه کې یو ښار او د دې هیواد د توېر ولایت مرکز دی . دا ښار د شوروي اتحاد په وخت کې د 1931 او 1990 ترمنځ د **کالینین** په نامه یاد شو. توېر په 2007 کې 405 زره نفوس درلود. توېر د مسکو په شمال کې او د وولګا او تورسا سیندونو په منځ کې موقعیت لري، او په منځني پېړیو کې دا د توېر د سلطنت پلازمېنه ګڼل کېده.

## حوالې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
اليستا

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
اليستا د روسیې په سوېلي فدرالي ولسوالۍ کې د کلميکيا جمهوريت پلازمېنه ښار ده  . 

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

## انځورونه

دوتنه:Geden Sheddup Choikorling.jpg|
دوتنه:Golden Temple Elista.jpg|
دوتنه:City Chess Elista Kalmykia.jpg|

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي سياستوال
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وېشنيزه:روسي سندرغاړې
وېشنيزه:روسي ښارونه
کراسنودار

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**کراسنودار** یو ښار دی چې د روسیې د سوېلي فدرالي ولسوالۍ په کراسنودار سيمه کې موقعیت لري. دی.  د ۲۰۲۵ کال د معلوماتو له مخې، د دې ښار نفوس ۱،۱۵۴،۸۸۵ تنه دی او دا د روسیې لسم لوی ښار دی.

## اړونده لینکونه

* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

ښي|بټنوک|250x250px

وېشنيزه:کوشنۍ ليکنې
وېشنيزه:کراسو
وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
روستوف نادونو

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 

د **روستوف نادونو** ** ښار د**روسیه کې او په روستوف ولايت کې د دان سیند په څنډه کې موقعیت لري.

## اړوندې پوښتنې
شمال لوېديځه فدرالي ولسوالۍ

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | **شمال لوېديځه فدرالي ولسوالۍ** (په روسي ژبه: Се́веро-За́падный федера́льный о́круг) د روسیې د اتو فدرالي ولسوالیو څخه یوه ده. دا په اروپا کې د روسیې شمالي برخه جوړوي.

## فدرالي واحدونه

## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وولوګودا ولايت

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**وولوګودا ولايت**   , Vologodskaya oblast, لاتیني ژبه : Vologodskaya oblast) د روسیې یو اوبلاست دی چې په روسیه کې موقعیت لري. 

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
کالينينګراډ ولايت

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
کالینینګراد **اوبلاست(Kaliningrad Oblast)**   , *Kaliningradskaya oblast* ) د روسیې یو فدرالي واحد  (اوبلاست) ده چې په شمال لوېدیځه فدرالي ولسوالۍ کې موقعیت لري. د دې ولايت اداري مرکز کالینینګراد دی.

## سرچينې

وېشنيزه:روسه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
کارېليا جمهوريت

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
کارېليا جمهوريت(Republic of Karelia) (په روسي ژبه: Республика Карелия؛ کارليان: Karjalan Tazavalda؛ فنلنډي: Karjalan tasavalta؛ Vesp: Karjalan Tazovaldkund) د روسيې فدرالي واحد دی (جمهوريت) په شمالي اروپا او د روسيې په شمال لويديځ کې موقعيت لري. پلازمینه یې پیټروزاوودسک ښار دی. نفوس يې د 2010 کال سرشمېرنې له مخې : 643,548 تنه و. 

## سرچينې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وېشنيزه:روسي ښارونه
کومي جمهوريت

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | {| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 

کومي **جمهوريت** (په روسي: Республика Коми; Коми: Коми Республика) د روسيې يوه فدرالي موضوع ( جمهوريت ) ده. پلازمېنه یې د سکتیوکار ښار دی. نفوس يې د 2010 کال د سرشمېرنې له مخې: 901,189 تنه و.  

## احصايه

### حیاتي احصایې
سرچینه: د روسیې فدرالي دولتي احصایوي خدمت

### توکمیزه ډله

## حوالې

وېشنيزه:روسي سندرغاړې
وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
ليننګراد ولايت

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**لیننګراد اوبلاست(Leningrad Oblast)**  د روسيې يو فدرالي واحد دی چې د شمال لوېديځ فدرالي ولسوالۍ کې موقعيت لري.

## سرچينې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وېشنيزه:روسي ولسوالۍ
نينيتس په ځان بسيا ښار

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
نينيتس **خودمختاره** اوکروګ يا نينيتس په ځان بسيا ښار (په روسي: Ненецкий автомнонный округ; Nenets: Ненёцие автономной ӈокрук) د روسیې فدرالي واحد دی (د ارخانګلسک اوبلاست یوه خپلواکه اوکروګ). دا د 176,700 مربع کیلومتره (68,200 مربع میل) مساحت او د 2010 سرشمېرنې سره سم 42,090 تنه نفوس لري. 

## سرچينې

### حیاتي احصایې
سرچینه: د روسیې فدرالي دولتي احصایوي خدمت

### توکمیزه ډله

## حوالې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وولوګودا

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**وولوګودا**  د روسیې  یو ښار دی چې په وولوګودا اوبلاست کې موقعیت لري . 

## دوه ګوني ښارونه
د وولوګودا ښار غبرګوني ښارونه عبارت دي له زوول، میسکولک ، لندنډیری ، نیو هیمپشایر ، کولا ، سټراسبورګ ، ایلانکورټ ، ګرودنو ، بورګاس ، کووسانکوسکي ، موګیلیف ، ییوپاتوریا او ورکوتا دي.

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## حوالې

وېشنيزه:ښارونه
وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسه
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
پيټروز اوډسک

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**پیټروزاوډسک** (په روسي ژبه: Петрозаводск) د روسیې د کارېلیا جمهوریت پلازمېنه ده. دا د 261,987 (2010 سرشمېرنې) نفوس لري.

## اقلیم




## حوالې

وېشنيزه:سرچينې
وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
مورمانسک

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**مورمانسک**   يو ښار دی چې په روسیه کې موقعیت لري. دا په مورمانسک اوبلاست کې موقعیت لري. 

## اړونده لینکونه

* د روسیې د ښارونو لېست

## سرچينې

وېشنيزه:کوشنۍ ليکنې
پسکوف ولايت

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
پسکوف **اوبلاست**  د روسیې یو اوبلاست دی چې په روسیه کې موقعیت لري. 

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي سياستوال
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وېشنيزه:روسي سندرغاړې
ناراين مار

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**ناریان مار**  د روسیې په شمال لوېديځه فدرالي ولسوالۍ د نينيتس په ځان بسيا ښار کې يو  ښارګی دی. 

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

وېشنيزه:راونډا
وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
پسکوف

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**پسکوف**  د روسیې یو ښار او فرعي څانګه ده چې په پسکوف ولايت کې موقعیت لري . 

## خورلڼې ښارونه
د پیسکوف خورلڼ ښارونه د نیوس ، والمیرا ، پرت، سکاټلینډ ، رونوک، ویرجینیا ، بیالسټوک ، ګیرا ، نجمګین ، ارلس او نورتالج ښاروالۍ دي.

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لېست

## سرچينې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
لرې ختيځ فدرالي ولسوالۍ

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | **د لرې** ختیځ فدرالي ولسوالۍ (په روسي ژبه: Дальневосто́чный федера́льный о́круг) د روسیې د اتو فدرالي ولسوالیو تر ټولو لویه ولسوالي ده.  ټوله فدرالي ولسوالۍ د آسیا د وچې په شمالي او ختیځو برخو کې پرته ده.

## فدرالي واحدونه

## سرچينې
سايبريا فدرالي ولسوالۍ

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | **د سایبېریا** فدرالي ولسوالۍ Siberian Federal District) (په روسي ژبه: Сиби́рский федера́льный о́круг) د روسیې د اتو فدرالي ولسوالیو څخه یوه ده.

## فدرالي واحدونه

## سرچينې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي رادارونه
ويليکي نووګورود

ويکي نووګورود د روسیې یو ښار او د روسیې فرعي څانګه ده چې په نووګورود اوبلاست کې موقعیت لري. 

## دوه ګوني ښارونه
د ویلکي نووګورډ دوه ښارونه روچیسټر، نیویارک ، بیلفیلډ ، ماس او زیبو دي.

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## حوالې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
اورال فدرالي ولسوالۍ

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:115%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | **د اورال فدرالي ولسوالۍ(Ural Federal District)** (په روسي ژبه: Ура́льский федера́льный о́круг) د روسیې د اتو فدرالي ولسوالیو څخه یوه ده. 

## فدرالي واحدونه

## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسه
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان

## نوميالي
سرګئي سوتلاکوف-نمايشګر ، تلوېزيوني څېره ، فلمي ممثل ، فلم جوړوونکی ،او فلم ليکوونکی

الکساندر ماسلياکوف-تلوېزيوني وياند او خپرونه جوړوونکی

سميون آلتوف-طنزليکوونکی

الکسی بالابانوف-فلمي لوبغاړی، فلم ليکوونکی او فلم جوړوونکی

يوري لوزا-سندساز او سندرغاړی

الکساندر مالينين-سندرغاړی

ايګور التوشکين سوداګر ، هغه د روسیې د مسو شرکت بنسټ اېښودونکی او ریس دی. بشرپالوونکی او عامه شخصيت دی
سمفروپول

**سمفروپول (Simferopol)** د کریمیا په ټاپو وزمه کې یو ښار دی چې د اوکراین او روسیې ترمنځ لانجه لري. دا (په اوکراین کې) **د کرېمیا د خپلواک جمهوریت** اداري مرکز دی ، یا (په روسیه کې) **د کرېمیا جمهوریت** اداري مرکز دی . د کریمیا د پلازمینې په توګه، سمفروپول په ټاپو وزمه کې یو مهم سیاسي، اقتصادي او ترانسپورتي مرکز دی. دې ښار د 2013 کال سرشمېرنې له مخې 337,285 اټکلي نفوس درلود.

## اقلیم


## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي سياستوال
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وېشنيزه:روسي سندرغاړې
وېشنيزه:اوکراين
وېشنيزه:اوکريني
کرېمیا فدرالي ولسوالۍ

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | د کرېمیا **فدرالي ولسوالۍ (Crimean Federal District)**    ) د روسیې له نهو فدرالي ولسوالیو څخه یوه ده. دا د مارچ په 21, 2014 کې تاسیس شوی.  د روسيې دې فدرالي ولسوالۍ کې د کرېمیا متنازع جمهوریت او د روسیې فدرالي ښار سیواستوپول شامل دي، چې دواړه په نړیواله کچه د اوکراین د ډېری برخې په توګه پېژندل شوي.  د دې فدرالي ولسوالۍ اداري مرکز سمفروپول دی.

## فدرالي واحدونه

## سرچينې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي سياستوال
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وېشنيزه:روسي سندرغاړې
پياتيګورسک

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**پیاتیګورسک (Pyatigorsk)**   ) د روسیې په سټاورپول سيمه کې یو ښار دی. دا د شمالي قفقاز فدرالي ولسوالۍ اداري مرکز هم دی. دې ښار په 2010 کال کې 142,511 تنه نفوس درلود.

## اقلیم

## سرچينې

وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي سياستوال
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
وېشنيزه:روسي سندرغاړې
د کرېميا جمهوريت

**د کرېمیا جمهوریت** (تلفظ: /k r aɪ ˈ m iː ə / or /k r [ غلط داخل: 'ɨ'] ˈ m iː ə / ;        ; کریمیايي تاتار: Кърым жумхуриети, *Qirim Cumhuriyeti* ; اوکرایني   *Respublika Krym* ) د روسیې یوه فدرالي موضوع ده چې په کرېمیا ټاپو وزمه کې موقعیت لري. دا سیمه د اوکرایین او روسیې ترمنځ د شخړې یوه نقطه ده.

د 2014 کال د مارچ په 16 ، د کرېمیا خپلواک جمهوریت د روسي پلوه حکومت چې د اوکراین حکومت لخوا په رسمیت نه پیژندل شوی، د روسیې په ملاتړ ټولپوښتنه ترسره کړه. د ټولپوښتنې د کمیسیون له خوا د اعلان شویو پایلو له مخې په سلو کې ۹۶.۷۷ رایې ورکوونکو له روسیې سره د یوځای کیدو په حق کې رایې ورکړې. کریمیا خپلواکي اعلان کړه او بله ورځ له روسیې سره یوځای شوه. اوکراین او د ملګرو ملتونو اکثریت غړو هیوادونو په ښکاره ویلي چې دوی پر کریمیا د روسیې واکمني په رسمیت نه پیژني. روسیې د کوسوو او سویلي سوډان په حواله وروسته له هغه چې ملګرو ملتونو د دوی د جلا کیدو ملاتړ وکړ ځواب ورکړ.

د کریمیا جمهوریت د کریمیا فدرالي ولسوالۍ کې د روسیې له دوو فدرالي تابعیتونو څخه یوه ده، بل یې د روسیې فدرالي ښار سیواستوپول دی.

## انځورونه

دوتنه:فائل:Celebrating Victory Day and the 70th anniversary of Sevastopol’s liberation (2493-26).jpg|سیواستوپول ، کرېمیا (د مۍ 9مه، 2014)
دوتنه:فائل:Встреча министра иностранных дел Донецкой Народной Республики Екатерины Губаревой и Главы Республики Крым Сергея Аксенова.JPG|د کریمیا جمهوریت د ولسمشر ځانګړي استازي سرګي اکسینوف د دونیتسک د خلکو جمهوریت د بهرنیو چارو له وزیرې اکاترینا ګوباریوا سره


## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
سواستوپول

**سواستوپول** (   ) یو لانجمن ښار دی چې په روسیه يا اوکراین کې موقعیت لري. دا ټول 379,200 نفوس لري. 

## انځورونه

دوتنه:Fiolent Sevastopol 2009 G1.jpg|
دوتنه:Sevastopl view 2.jpg|
دوتنه:Soviet and Russian Black Sea Fleet.jpg|
دوتنه:Sevastopol. Nakhimov square.JPG|
دوتنه:Sevastopol Nahimova 4-1.jpg|


## اړونده لینکونه

* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

وېشنيزه:کوشنۍ ليکنې
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روس
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
کامچاټکا سيمه

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**کامچاتکا سيمه (Kamchatka Krai)** (په روسي ژبه: Камчатский край) د روسیې یو فدرالي واحد ( کرای ) ده چې په جغرافیه کې د کامچاتکا ټاپو وزمه کې موقعیت لري. دا د جولای په 1، 2007 کې تاسیس شو، کله چې کامچتکا اوبلاست او کوریاک خودمختاره اوکروګ یوځای شول. د کرای اداري مرکز د پیټروپولوفسک-کامچاتسکي ښار دی. نفوس يې د 2010 کال د سرشمېرنې له مخې: 322,079تنه دی. 

## دین


## سرچينې

وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
ماګادان ولايت

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**ماګادان** اوبلاستMagadan Oblast(        ) د روسیې یو فدرالي واحد ( اوبلاست ) ده چې په لرې ختیځ فدرالي ولسوالۍ کې موقعیت لري. د دې اداري مرکز  د ماګادان ښار دی.

## سرچينې

وېشنيزه:روسي سندرغاړې
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي ساينسپوهان
وېشنيزه:روسي سياستوال
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
د اېټاليا ښاري واحدونه

کميوني(اېټالوي:  comune) (واحد: کميوني۔ **comune**، جمع: **کميوني**۔ **comuni**) اېټاليا کې بسنټيز اداري واحد دی چې په انګلسي ژبه کې ورته ښارګی (town)  يا ښاري سيمه (township) يا ښاروالي(municipality)وايي۔ د اېټاليا شل سيمې او په هغې کې موجوده ولايتونه يې په نورو کوچنيو واحدونو وېشلي دي چې هر يو ته يې کميوني وايي۔ د دې عهدې پرمخوړونکي ته سنداکو (اېټالوي sindaco) وايي چې په پښتو ژبه کې د دې معادل مانا او عهده ښاروال ده۔

د 2001 سرشمېرنې له مخې، په اېټالیا کې ټول 8101 کمیونونه شتون لري، چې د نفوس او مساحت له مخې لوی او کوچني دي. ترټولو لويه ښاروالۍ د روم ده چې د 1285.30 مربع کیلومتره مساحت لري او د 2.5 ملیون څخه لږ نفوس لري.

کمیون اساسي دندې ترسره کوي لکه د زېږون او مړینې ریکارډ ساتل، د ځایی سړکونو او کوڅو جوړول او نظارت او داسې نور. د کمیون دفتر ته میونسیپیو (ایټالوی: Municipio) یا Palazzo Comunale ویل کیږي.
وېشنيزه:اېټالوي
وېشنيزه:ښاروالۍ
وېشنيزه:ښارونه
اداري مرکز

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**اداري مرکز(Administrative centre)** د سیمه يیزې ادارې یا محلي حکومت څوکۍ یا د اداري ښارګوټی یا هغه ځای دی چیرې چې د ښاري واحد مرکزي اداره موقعیت لري.
وېشنيزه:کوشنۍ ليکنې
وېشنيزه:حکومت
وېشنيزه:ښاریتوب
وېشنيزه:سيمه
وېشنيزه:ښاروالۍ
وېشنيزه:ښاروالي
ښارګی

**ښارګی**  اصطلاح په کوچنیو ښارګوټو ته اشاره کوي، چې د ګاونډيو ښارونو د پراخېدو له امله چې د نورو ګاونډیو څخه توپیر لري ( د ښاري پلان جوړونې په شرایطو کې، نفوس په دوی کې ژوند کوي، او نور)، ځینې وختونه د "ښار" مخفف د نوم لپاره کارول کیږي.

د نفوس ګړندۍ وده او ښارونو ته د کلیوالو مهاجرت په تېرو کلونو کې د ډېر پرمختګ اصلي لامل ګرځېدلی ، وروسته په لویو ښارونو کې د کثافت ډېروالی. په دې مانا چې په دې ډول ښارونو کې پانګونه (د څېړنو په جریان کې) له اقتصادي اړخه اقتصادي نه ده، له بلې خوا له ګڼو ستونزو سره مخ کېږي او همدارنګه د نننۍ عصري ټکنالوژۍ په مرسته د زېربناوو جوړول ناشوني ښکاري. او سیسټمونه، د لویو ښارونو سره نږدې د نویو ښارونو د جوړولو لپاره اړین دي.

## اړوندې پوښتنې

* ښار

## سرچينې

وېشنيزه:ښارونه
وېشنيزه:ښارجوړونه
وېشنيزه:ښاروالي
وېشنيزه:ښاروالۍ
وېشنيزه:ښاري انجينري
وېشنيزه:ښارګ
وېشنيزه:ښارګي
وېشنيزه:ښارګی
وېشنيزه:ښارگي
ښاروالي

**ښاروالي  (Municipality)** معمولاً یوه ښاري اداري څانګه ده او معمولا پخپله حکومت یا واک لري.

په افغانستان کې ښاروالي يا ښاروالۍ د سيمه ييزه خپلواکه ارګانونو يوه برخه يا واحد دی چې په خپله سيمه کې د کارونو په ترسره کولو کې خپلواکه دي، خپله بوديجه خپله برابروي، او خپل ټول لګښتونه او مصارف د کاري خدماتو په مقابل کې د ترلاسه کېدونکو عوايدو څخه پوره کوي.
بټنوک| د ښاروالۍ دفتر
## سرچينې

وېشنيزه:ښاروالۍ
وېشنيزه:ښارگي
کلمیکیا جمهوریت

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:100%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
د کلمیکیا **جمهوریت** (په روسیه کې: Республика Калмыкия; Oirat: Хальмг Танһч) د روسيې فدرالي موضوع ( جمهوريت ) ده. نفوس: 289,481 (2010 سرشمېرنه) 

## سرشمېرنه

### حیاتي احصایې
سرچینه: د روسیې فدرالي دولتي احصایوي خدمت

### توکمیزه ډله
د مسکو وخت

**د مسکو وخت** (Moscow Time) د UTC+3 وخت زون دی.

## نور وګوره

* د هېواد له مخې د وخت زونونه لېست کړئ
وېشنيزه:مسکو
وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان
د کالینینګراد وخت

**د کالینینګراد وخت** (Kaliningrad Time) د همغږي نړیوال وخت څخه درې ساعته مخکې او د مسکو وخت څخه یو ساعت وروسته دی.

**لوی ښارونه:**

* کالینینګراد
* سویتسک
* چرنیاکوسیک

## نور وګوره


وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
د یکاترینبورګ وخت

د یکاترینبورګ **وخت(Yekaterinburg Time)** د همغږي نړیوال وخت څخه شپږ او  د مسکو وخت څخه دوه ساعته مخکې دی.

## نور وګوره

* د هېواد له مخې د وخت زونونو لیست
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
د اومسک وخت

**د اومسک وخت**  (Omsk Time)  د همغږي شوي نړیوال وخت څخه اوه ساعته او د مسکو وخت څخه درې ساعته مخکې دی.

**د دې وخت زون لوی ښارونه:**

* اومسک
* الماتي
* البته
* دوشنبه
* تاشکند

## نور وګوره

* د هیواد په واسطه د وخت زونونه لیست کړئ
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
کراسنویارسک وخت

**د [[کراسنويارسک ولايت|کراسنویارسک]] وخت** (Krasnoyarsk Time) د همغږي نړیوال وخت څخه اته ساعته او د مسکو وخت څخه څلور ساعته مخکې دی.

## نور وګوره

* د هېواد له مخې د وخت زونونه لېست کړئ
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
وېشنيزه:د روسيې وختونه
یاکوتسک وخت

**د یاکوتسک وخت** (Yakutsk Time) د همغږي نړیوال وخت څخه لس ساعته او د مسکو وخت څخه شپږ ساعته مخکې دی.

## نور وګوره

* د هیواد لخوا د وخت زونونه لیست کړئ
وېشنيزه:وخت واحد
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت
د ميګاډان وخت

**د مګدان وخت** (Magadan Time) د همغږي  نړیوال وخت څخه دولس ساعته او د مسکو وخت څخه اته ساعته مخکې دی.

## نور وګوره

* د هېواد له مخې زونونه لیست کړئ
* کامچاتکا وخت
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
نړيوال همغږی وخت +04:00

بټنوک| همغږي نړیوال وخت + 04: نیلي (ډېسمبر)، مالټا (جون)، ژېړ (د کال په اوږدو کې)، روښانه نیلي (اوبه)
**همغږي نړیوال وخت+04:00**  هغه وخت دی چې د همغږي نړیوال وخت څخه یو ساعت مخکې دی.

## نور وګوره

* همغږي نړیوال وخت

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
* همغږي شوي نړیوال وخت + 4 هیوادونه
وېشنيزه:وخت واحد
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت
نړيوال همغږی وخت+07:00

بټنوک|400x400px| همغږی نړیوال وخت + 07:00: نیلي (ډېسمبر)، نارنجي رنګ (جون)، ژېړ (ټول کال)، سپک نیلي (اوبه)
**نړيوال همغږی وخت+07:00** د همغږي نړیوال وخت څخه اوه ساعته مخکې دی.

## د معیاري وخت په توګه وکاروئ (ټول کال)

* آسټرالیا
* کمبوډیا
* انډونیزیا
* لاوس
* مغلستان
* تایلینډ
* ویتنام
* روسیه

## نور وګوره

* همغږي نړیوال وخت
* د روسیې معیاري وخت

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
نړيوال همغږی وخت +08:00

بټنوک|400x400px| نړيوال همغږی وخت + 08:00: نیلي (ډېسمبر)، نارنجي رنګ (جون)، ژېړ (ټول کال)، کم رنګ نیلي (اوبه)
**نړيوال همغږی وخت+08:00 د**  همغږي نړیوال وخت څخه اته ساعته مخکې دی.

## د معیاري وخت په توګه وکاروئ (ټول کال)

* هانګ کانګ
* مکاو
* تایوان
* سینګاپور
* ملایزیا
* برویني
* د فیلیپین
* مغلستان

## نور وګوره

* همغږي نړیوال وخت
* په استرالیا کې وخت

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
نړيوال همغږی وخت + 12:00

بټنوک|400x400px| نړيوال همغږی وخت + 12:00: نیلي (ډېسمبر)، نارنجي(جون)، ژېړ (ټول کال)، روښانه نیلي (اوبه)
**نړيوال همغږی وخت +12:00**د همغږي نړیوال وخت څخه دولس ساعته مخکې دی.

## لاندې هېوادونه يې د معياري وخت په توګه کاروي (ټول کال)

* کیري باتي
* مارشال ټاپوګان
* ناورو
* روسیه
* تووالو
* واليس او فوتونا

## نور وګوره

وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
نړيوال همغږی وخت + 11:00

بټنوک|400x400px| نړيوال همغږی وخت + 11:00: نیلي (ډېسمبر)، نارنجي (جون)، ژېړ (ټول کال)، روښانه نیلي (اوبه)
**نړيوال همغږی وخت+11:00** د همغږي نړیوال وخت څخه یوولس ساعته مخکې دی.

## لاندې هېوادونه يې د معياري وخت په توګه کاروي (ټول کال)

* میکرونیزیا
* نیو کالیډونیا
* سلیمان ټاپو
* واناتو
* روسیه

## نور وګوره

* همغږي نړیوال وخت
* د روسیې معیاري وخت

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
وېشنيزه:پښتو سندرغاړې
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
په اسلامي نظام کي اقتصادي وده:

اسلامي نظام لکه په نورو برخو کي چي د خپل رعیت د ژوند پوره تأمین ته پاملرنه کوي او هیواد د ترقۍ لوري ته کشوي د تجارت او اقتصاد په برخه کي هم کوښښ کوي چي  ټولو وګړو ته پوره آسانتیاوي برابري کړي ځکه د اقتصاد اصلي وده په اسلامي نظام کي وي په نورو نظامونو کي خو اقتصادي وده نسته د اشخاصو وده وي پدې معنی سره چي ځيني اشخاص ډېره وده کوي خو ځيني نور بيا د مسکنت او غربت له کبله د مځکي سره برابرېږي لکه مخکي چي د آزاد بازار له امله همداسي منفي چاپیریال زموږ پر هیواد حاکم سوی وو.

پدې خاطر چي د اسلامي نظام منبع او سرچينه اسلامي شريعت دی او په شريعت کي د دنيوي او اخروي ژوند تأمينول ډېر مهم بلل سويدي نو ځکه اسلامي نظام هم اقتصادي ودي ته ډېره پاملرنه کوي.

د دنيوي ژوند د سمون په اړه الله پاک فرمايي: وَابْتَغِ فِيمَا آتَاكَ اللَّهُ الدَّارَ الْآخِرَةَ وَلَا تَنْسَ نَصِيبَكَ مِنَ الدُّنْيَا.[ القصص: 77]

ژباړه: د آخرت غوښتنه وکړه په هغه مال کي  چي الله پاک تاته درکړی دی (د الله په لاره کي يې مصرف کړه) او ددنيا لپاره خپله برخه هم مه هېروه.

نو لکه مسلمانو افرادو ته چي دا دستور دی اسلامي نظام ته هم دا دستور دی چي تر خپل حاکميت لاندي رعيت لپاره د ژوند مالي سهولتونه برابر کړي او د خپل هر وګړي د اقتصادي پياوړتيا لپاره کوښښ وکړي.

همدا راز عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ رضي الله عنهما څخه موقوف روايت دی چي فرمايي: 

فَاعْمَلْ عَمَلَ امْرِي يَظُنُّ أَنْ لَنْ يَمُوتَ أَبَدًا ، وَاحْذَرْ حَذَرًا تَخْشَى أَنْ تَمُوتَ غَدًا.[ السنن الکبري4932]

ژباړه: داسي کار کوه لکه هغه څوک چي ددې ګمان کوي چي ګرسره نه مړکيږي او پوره احتياط او ځان ساتنه وکړه ددې وېري څخه چي ګويا ته سبا مړکيږې.

ددې روايت په غوښتنه اسلامي نظام هم مکلف دی چي د دنيوي کارونو په کولو کي ډېر جديت وکړي او اساسي اوږدمهالي اقتصادي پلانونه د خپل هيواد او خلګو لپاره جوړ کړي. 

د اقتصاد د ودي لپاره څو شيان ضروري دي:

1 – د مال ساتنه؛ چي تجارت بېله دغه ساتني هیڅ امکان نلري ځکه په هر ځای کي چي مال د خطر سره مخامخ وي هلته خلګ تجارت ته زړه نه ښه کوي.

2 – امنيت؛ لکه د نورو کارونو لپاره چي د امنیت شتون ضروري دی د تجارت او اقتصادي پرمختګ لپاره هم ضروري دی ځکه بېله امنيت تجارتي چاري په هیڅ صورت کي پر مخ نسي تللای.

3 – د تجارت سهولت؛ د تجارت لپاره چي کومي آسانتیاوي مهم دي که هغه برابري نسي تجارت پر مختګ نسي کولای او صادرات او واردات په ټپه دریږي.

4 – خلګو ته د کار زمينه برابرول؛ دا معلومه خبره ده چي ډېر خلګ د کار په مقابل کي د مالي حصول په واسطه پیسې لاس ته راوړي نو چي کله خلګو ته د کار زمينه او کاري فرصتونه برابر وي د خلګو به اقتصادي وضعيت هم سم وي کنه نو ډېر خلګ به د اقتصادي بحرانونو سره مخامخ وی.

5 – د سودي معاملاتو او خودسريو مخنيوی؛ کله چي په کوم هیواد کي د سودي معاملاتو مخه نیول کیږی طبعا هلته مثبت تعادل راځي چي په نتيجه کي هر څوک په آزاده فضاء کي خپل کار کولای سي.

6 – د هيواد داخلي منابع فعاله کول؛ د هر هيواد لپاره داخلي منابع ځکه مهم دي چي د هغو څخه نسبت خارجي منابعو ته په آسانۍ سره د عوائدو حصول کولای سي او کله چي په هیواد کي د داخلي عوائدو کچه ډېره وي دولت مړیږي چي عادتا پر ملت هم مثبته اغیزه کوي.

اسلامي نظام د پورته ځانګړتياوو درلودلو سره د ښه اقتصاد لپاره ښه جوګه جوړېدلای سي او هیواد په اقتصادي برخه کي پر پښو درولای سي.

ليکنه: مولوي نورالحق مظهري
د ټولني په وړاندي د عصري پوهانو مسئوليتونه:

دا معلومه خبره ده چي د خپلي ټولني په وړاندي هر وګړی خاص مسئوليت لري نو لکه ديني علماء چي د خپلي ټولني په وړاندي مسئوليتونه لري همداسي نور پوهان يې هم لري چي هر يو يې په آداء کولو باندي مکلف دی، د طبيعي او عصري علومو پوهان د خپلي ټولني په وړاندي لاندي مهم مسئوليتونه لري چي آداء کولو ته يې بايد ځانونه ژمن وبولي:

1 – خپل زده کړي معلومات د تدريس او بيان په بڼه د اړتيا سره سم خلګو ته ورسوي او د پوهنتون، مکتب او مدرسې له لاري خپلي ټولي زده کړي د خپل ولس سره شريکي کړي او د ماشومانو او نوي نسل په روزلو کي خپل فعال رول په پوره ايماندارۍ او ډېري ليوالتيا سره ولوبوي.

2 – د خپلي ټولني په عصري کولو او جوړولو کي خپل علمي مهارتونه او عملي تجربې د خلګو سره شريکي کړي او د شريعت په چوکاټ کي د ننه په مادي قوت کي د خپلو خلګو د بسيا کولو لپاره کار وکړي، په اسلام کي د معنوي قوت تر څنګ مادي قوت، ساينسي تحقيقات او اختراعاتو ته ډېر ارزښت ورکول سوی دی نو د مسلماني ټولني هر وګړی بايد د خپل توان سره سم د مسلمانانو په پياوړي کولو کي خپله دنده سرته ورسوي.

3 – د خپل مسلک څخه تجارتي منبع جوړ نکړي او د ظاهري خدمت په مقابل کي د خلګو وينه و نه زبېښي البته د کار په مقابل کي مناسب اجرت اخيستل شرعا کوم مشکل نلري خو دا چي څوک د خپلي پوهي اصلي هدف مال وګرځوي او بېله ماله خپل ولس او خلګو ته خدمت نکوي هلته نو بیا دا کس د خپل وطن او ولس سره جفا کړېده او د خپل هيواد او ټولني په وړاندي خپل مسئوليت ندی آداء کړی.

4 – پدې خاطر چي رسنيزه فضا په هيواد کي تر ډېره بريده ډکه ښکاري نو د همدې برخي پوهانو يعني ژورنالستانو ته دا لازمه ده چي د خپل مسلک اصولو ته پوره پاملرنه وکړي او ددې تر څنګ ديني اصولو ته هم پوره ژمن وي ځکه اسلام زموږ لپاره داسي دين دی چي  د ژوند هري برخي لپاره يې اصول او احکام ذکر کړيدي نو درواغ ویل، ناحقه اخبار او تبصرې کول، موسیقی غوږ ایستل او داسي نور منفي کارونه ټول هغه ناوړه کارونه دي چي له بده مرغه ډېری ځوانان په اخته دي.

5 – د عصري علومو او تجربو په برخو کي داسي نوښتونه تر سره کړي چي زموږ هيواد په نړۍ کي ددې تر څنګ چي د سيالانو سيال سي بلکي په تمامه معنی خودکفاء او صادراتي هيواد وګرځي ترڅو موږ په تخنيک، ساينس او طب کي د نورو هيوادونو د اړتيا څخه خلاص سو.

6 – لکه ديني علماء چي دنده لري تر څو د دیني او عصري علومو او ښوونځایونو تر مینځ واټن کم کړي د عصري علومو پوهان هم دېته ورته دنده لري چي تر سره کول يې سل په سلو کي ددې وطن او ټولني په خير باندي تماميږي. 

ليکوال: مولوي نورالحق مظهري
نړيوال همغږی وخت + 10:00

بټنوک|400x400px| همغږي نړیوال وخت + 10:00: نیلي (ډېسمبر)، نارنجي (جون)، ژېړ (ټول کال)، روښانه نیلي (اوبه)
**همغږي نړیوال وخت+10:00** د همغږي شوي نړیوال وخت څخه لس ساعته مخکې دی.

## لاندې هېوادونه او سيمې يې د معياري وخت په توګه کاروي (ټول کال)

* آسټرالیا
* میکرونیزیا
* پاپوا نوی ګینه
* امريكا متحده ايالات
** ګوام

## نور وګوره

* همغږي نړیوال وخت

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
نړيوال همغږی وخت + 09:00

بټنوک|400x400px| همغږي نړیوال وخت + 09:00: نیلي (ډېسمبر)، نارنجي رنګ (جون)، ژېړ (ټول کال)، کم رنګ نیلي (اوبه)
**نړيوال همغږی وخت+09:00** د همغږي شوي نړیوال وخت نه نهه ساعته مخکې دی.

## د معیاري وخت په توګه وکاروئ (ټول کال)

* ختیځ تیمور
* جاپان
* شمالي کوریا
* سویلي کوریا
* پلو

* همغږي نړیوال وخت
* وخت په روسیه کې

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
وېشنيزه:وخت واحد
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت
اډیلینا طاهري

**اډیلینا طاهري** ( الباني : Adelina Tahiri) البانیايي سندرغاړې. هغه په 1991 کال کې په اسکوپیه کې زیږیدلی و. طاهري چې دا مهال په البانیا کې ژوند کوي، خپل مسلک په ۲۰۰۷ کال کې هغه مهال پیل کړ چې یوازې ۱۶ کلن و چې د **«Më Trego** » په نامه سندرې یې په البانیا کې خپرې کړې او واحد یې په البانیا او کوسوو کې خپور شو. هغه د ۲۰۱۰ کال په اکتوبر میاشت کې خپل دویم البوم " Nuk Jam Penduar**"** هم په البانیايي ژبه خپور کړ. طاهري په رسمي ډول په ۲۰۱۱ کال کې د البانیا تبعه شو.
## البومونه
* 2007-Me Trego
* 2008-Elixir
* 2010-Nuk Jam Penduar
* 2011 - Manipullator
* 2012-Mjaft
وېشنيزه:1991 زېږېدنې
همغږی نړيوال وخت ۳:۰۰+

بټنوک|500x500px| همغږی نړیوال وخت + 03: نیلي (دسمبر)، مالټا (جون)، ژېړ (د کال په اوږدو کې)، روښانه نیلي (اوبه)
**همغږي نړیوال وخت+03:00**   د همغږي نړیوال وخت څخه درې ساعته مخکې دی.

## نور وګوره

* همغږي نړیوال وخت

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
* همغږي شوي نړیوال وخت + 3 هیوادونه
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
نړيوال همغږی وخت ٠١:٠٠+

بټنوک|500x500px| نړیوال همغږی وخت + 01: نیلي (دسمبر)،نارنجي (جون)، ژېړ (د کال په اوږدو کې)، روښانه نیلي (اوبيزه سيمې)
**همغږي نړیوال وخت+01:00** د همغږي نړیوال وخت څخه یو ساعت مخکې دی.

## نور وګوره

* همغږي نړیوال وخت

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
* همغږي شوي نړیوال وخت + 1 هیوادونه
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
نړيوال همغږی وخت ۲:۰۰+

بټنوک|500x500px| نړیوال همغږی وخت + 02 2010: نیلي (ډېسمبر)، نارنجي (جون)، ژېړ (د کال په اوږدو کې)، روښانه نیلي - سمندري سیمې
**نړیوال همغږی وخت+02:00** د همغږي شوي نړیوال وخت څخه دوه ساعته مخکې دی.

## نور وګوره

* همغږي نړیوال وخت

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
* همغږي شوي نړیوال وخت + 2 هیوادونه
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وخت واحد
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
د لوېدیځې اروپا وخت زون

**د لوېدیځې اروپا وخت زون (Western European Time)** یو وخت زون دی UTC+0 .

## نور وګوره

* د هیواد په واسطه د وخت زونونه لیست کړئ
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
مرکزي اروپا وخت زون

**د مرکزي اروپا وخت**  (Central European Time) د وخت زون نوم دی چې د همغږي نړیوال وخت څخه یو ساعت مخکې دی. دا وخت زون په ډېری اروپایي هېوادونو او د شمالي افریقا په ځینو هېوادونو کې کارول کیږي.د مرکزي اروپا د وخت اوسنی توازن +2 دی. یانې دا د کايناتي وخت څخه دوه ساعته مخکې دی.

### کارول
لاندې هېوادونه تل د مرکزي اروپا وخت کاروي:

* الجزایر
* انګولا
* بینن
* کامرون
* د مرکزي افریقا جمهوریت
* چاډ
* د کانګو د خلکو جمهوریت
* د کانګو جمهوریت
* ګابن
* نیجر
* نایجیریا
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
د نثر وړمبې دورې کتابونه

د نثر ړومبې دورې کتابونه

1)هاشم سرواني 
د سالو وږمه( ريګستان نسيم)(ناياب)

2)سلېمان ماکو 
تذکرت الاوليا (اووۀ پاڼې موندلې دي)

3)محمد بن علي البستي
تاريخ سوري(ناياب) 

4)احمد بن سعيد لودي
اعلام الوزعي فی اتاريخ الودي(ناياب)

5)شېخ کټامتے زي
لرغوني پښتانه(ناياب)

6)شېخ ملي 
د شېخ ملي دفتر (ناياب)

7)کجو خان 
تاريخ خان کجو(ناياب)
لرې ختيځ اروپا وخت زون

**د لرې ختیځ اروپا وخت** (Further-eastern European Time) د وخت زون UTC+0 دی.

## نور وګورئ

* د هېوادونو له مخې وخت زونونه
* وخت
* وختېری
* وخت کينډۍ
* وخت زون
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
د ختیځې اروپا وخت زون

**د ختیځې اروپا وخت زون (Eastern European Time)**  د وخت زون UTC+2 دی.

## نور وګوره

* د هېوادونو له مخې وخت زونونه
* وختتېری
* وخت
* وخت زون کينډۍ
* نړيوال همغږی وخت
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
وېشنيزه:نړيوال همغږی وخت +00:01
وېشنيزه:نړيوال همغږی وخت +00:02
وېشنيزه:نړيوال همغږی وخت +00:12
وېشنيزه:نړيوال همغږی وخت +00:00
پښتو نثر ابتدأ

پښتو نثر ابتدا

1)ابو محمد هاشم سرواني
223 نه تر 297ھ

2)سلېمان ماکو
612ھ

3)محمد بن علي البستي
650ھ ځواوشا 

4)احمد بن سعيد لودي
686ھ خواوشا

5)شېخ کټامتے زي
750ھ خواوشا

6)شېخ ملي 
830ھ خواوشا

7)کجو خان 
900ھ
ختیځې اروپا اوړي وخت زون

**د ختیځې اروپا د دوبي وخت** (Eastern European Summer Time)  وخت زون UTC+3 دی.

## نور وګوره

* د هېوادونو له مخې وخت زونونه
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
د اوړي وخت

بټنوک|250x250px| <span style="color:#1E90FF;">'''هغه هېوادونه چې د لمر محافظت وخت کاروي'''</span><br /><span style="color:#FF4F00;">'''هغه هېوادونه چې یو ځل د لمر محافظت وخت کاروي'''</span><br /><span style="color:#c00000;">'''هغه هېوادونه چې د لمر محافظت وخت نه کاروي'''</span>
د ورځې د رڼا **خوندي کولو وخت** **(** daylight saving time /DST) **د دوبي وخت** هم ویل کیږي چې د نړۍ په ډېری هېوادونو کې پلی کیږي. عموماً، ځایي وخت د پسرلي او دوبي لپاره یو ساعت مخکې کيږي.

په هغو هېوادونو کې چې دا سیسټم شتون لري حکومتونه دا د "انرژۍ خوندیتوب" اقدام ګڼي.

د امفکوره په 1784 کې د امریکا د متحده ایالاتو د بنسټ اېښودونکو څخه یو بنیامین فرانکلین ته وړاندې شوه.

دا لومړی ځل د لومړۍ نړیوالې جګړې په جریان کې د آلمان لخوا پلی شوی و، او د اپریل 30، 1916 څخه د اکتوبر 1، 1916 ترمنځ، ساعتونه د لومړي ځل لپاره یو ساعت مخکې لیږدول شوي. ډیر ژر وروسته، لوی بریتانیا دا د می له 21 څخه د اکتوبر 1، 1916 پورې تصویب کړه. د مارچ په 19، 1918 کې، د متحده ایاالتو کانګرس په متحده ایالاتو کې د ورځې د سپما وخت تصویب کړ.

پاکستان په ۲۰۰۲ کال کې د ورځې د رڼا د خوندي کولو هڅه وکړه خو د څه مودې لپاره وځنډول شوه. دا د 2009 کال د اپرېل په 15 یو ځل بیا په دې هېواد کې و ازمویل شوه. دا په پیل کې ټاکل شوې وه چې د سپټمبر تر 30 مې پورې دوام وکړي مګر وروسته د یوې میاشتې لپاره د اکتوبر تر 31 پورې وغځول شوه.

## نور وګورئ

* رڼا ورځ
* ورځ
* رڼا
* د نړیوال لیک تاریخ

## سرچينې

وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
وېشنيزه:پسرلی
وېشنيزه:دوبی
وېشنيزه:منی
وېشنيزه:ژمی
وېشنيزه:اوړی
وېشنيزه:ساړه
وېشنيزه:ګرمي
وېشنيزه:تودوخه
تورکيې وخت

**د [[تورکيه|تورکیې]] وخت**  نړيوال همغږی وخت + 03:00 د ټول کال په اوږدو کې دی، دې ته د تورکیې وخت (Turkey Time / TRT.  ) هم ویل کیږي. دا يو وخت زون دی چې د عرب معیاري وخت ، د لرې ختیځ اروپا وخت او د مسکو وخت سره برابر دی. د تورکیې وخت د ۲۰۱۶ کال د سپتمبر په ۸ نېټه د تورکیې د حکومت له خوا تصویب شو.  دا د شمالي قبرس ترکي جمهوریت کې هم کارول کېده، مګر د اکتوبر 2017 راهیسې د ختیځ اروپا وخت هلته کارول کیږي. 

## سرچينې

وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
وېشنيزه:تورکيه
وېشنيزه:شمالي قبرس ترکي جمهوريت
ايران معياري وخت

بټنوک|250x250px| د ایران معیاري وخت
**د ایران معیاري وخت (Iran Standard Time)** یا**ایران وخت** (Iran Time) يو وخت زون دی چې په ایران کې کارول کیږي. ایران نړيوال همغږی وخت+03:30 کاروي، کوم چې د 52.5 درجې نصف النهار دی.
وېشنيزه:ايراني پاچايان
وېشنيزه:ايران
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
نړيوال همغږی وخت + 03:30

بټنوک|500x500px| UTC+04:30: نیلي (ټول کال)
**نړيوال همغږی وخت+03:30** د همغږي  نړیوال وخت څخه درې ساعته او دېرش دقیقې مخکې دی. دا وخت د ایران معیاري وخت دی.

## نور وګوره

* همغږي نړیوال وخت
* د ایران معیاري وخت

## بهرنۍ اړیکې

* همغږي شوي نړیوال وخت هیوادونه 
وېشنيزه:وخت واحد
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت
معياري وخت

کيڼ|بټنوک|  وخت زونونه
معیاري وخت وخت زون کې په بېلابېلو جغرافیایي موقعیتونو کې د ساعتونو د همغږي کولو (Synchronizing) پایله ده.
وېشنيزه:وخت
وېشنيزه:وختتېری
وېشنيزه:وخت زون
وېشنيزه:وخت زون کينډۍ
وېشنيزه:وخت واحد
ماګادان

{| class="js-no-interprojets" style="border-collapse:collapse;width:100%;margin:1em; padding-right:6px;font-size:105%;;font-weight:bold;font-family:Bahij Zar; background:none;"
|-
| style="text-align:right;" | 
**مګادان**  د روسیې د لرې ختيځ فدرالي ولسوالۍ، مګادان ولايت کې یو ښار دی. 

## نور وګوره

* روسیه
* د روسیې د ښارونو لست

## سرچينې

وېشنيزه:روسي ښارونه
وېشنيزه:روسيه
وېشنيزه:روسي وګړي
وېشنيزه:روسان
وېشنيزه:روسي اوبتلونه
وېشنيزه:روسي رادارونه
وېشنيزه:روسي اغوستن
وېشنيزه:روسي الوتکې
وېشنيزه:روسي جنرالان
وېشنيزه:روسي ختيځپوهان