طہ حسین

**طہ حسین** ( Egyptian Arabic: [ˈtˤɑːhɑ ħ(e)ˈseːn],  ; ۱۵ نومبر، ۱۸۸۹ – اکتوبر ۲۸, ۱۹۷۳) ۲۰ویں صدی دے سبھ توں بااثر مصری لکھاریاں اتے بدھیجیویاں وچوں اکّ سی، اتے مصر دے پنرجاگرن اتے مدھ-مشرق اتے اتری افریقہ وچ جدیدیت لہر لئی اکّ مورت سی۔ اس دا سوبریکیٹ "عربی ساہت دا ڈین" ( ) سی۔ اس نوں ۲۱ وار ساہت دے نوبل انعام لئی نامزد کیتا گیا سی۔

## شروعاتی جیون
طہ حسین دا جم مدھ اپر مصر وچ منیا گورنوریٹ دے اکّ پنڈ ازبیٹ ال کلو وچ ہویا سی۔ اوہ ہیٹھلے-مدھ-ورگی ماپیاں دے تیرھاں بچیاں وچوں ستواں سی۔ اس نوں دو سال دی عمر وچ نیتر دی بیماری ہو گئی، اتے، اکّ اکامیاب پریکٹیشنر ولوں نقص دار؉ علاج دے نتیجے وجوں، اوہ انھا ہو گیا۔ قطب وچ جان توں بعد، اس نے ال اظہر یونیورسٹی وچ دھرم اتے عربی ساہت دا ادھئین کیتا؛ پر چھوٹی عمر توں ہی اوہ روائتی سکھیا نظام توں امطمعن سی۔

جدوں ۱۹۰۸ وچ دھرم نرپکھّ قاہرہ یونیورسٹی دا قیام کیتا گئی سی، تاں اوہ داخلہ لین دا چاہوان سی، اتے غریب اتے نیترہین ہون دے باو جود، اکّ تھاں جت لیا۔ ۱۹۱۴ وچ، اس نے سندیہوادی شاعر اتے فلسفی ابو العلاء المعری تے اپنے تھیسس لئی پیئیچڈی حاصل کیتی۔

## فرانس وچ طہ حسین
طہ حسین مانٹپیلیئر لئی روانہ ہو گیا، یونیورسٹی وچ داخلہ لیا اتے ساہت، اتہاس، فرینچ اتے لاطینی دے کورساں وچ حصہ لیا۔ اس نے رسمی لکھت دا ادھئین کیتا پر اوہ اس دا پورا لابھ لین دے یوگ نہیں سی کیونکہ اوہ "انگلاں نال نہیں، اپنے کناں نال علم لین دے عادی ہو سکدے ہن۔"

قاہرہ یونیورسٹی دے ماڑے حالاتاں کارن اس نوں مصر واپس جان لئی بلایا گیا سی؛ پر تن مہینیاں بعد، اوہ حالات سدھر گئے، اتے طہ حسین فرانس واپس آ گیا۔

مونٹپیلیئر یونیورسٹی توں اپنی ایمئے حاصل کرن توں بعد، حسین نے سوربون وکھے اپنی پڑھائی جاری رکھی۔ اس نے سزین بریسیؤ (۱۸۹۵–۱۹۸۹) نوں اس نوں پڑھن لئی نامزد کیتا، اتے بعد وچ اس نے اس نال ویاہ کروا لیا۔ ۱۹۱۷ وچ سوربون نے حسین نوں دوجی پیئیچڈی نال اعزازی کیتا، اس وار ٹیونیشیئن اتہاسکار ابن کھالدون، جس نوں مکمل طور اُتے اتے اس دے کھوج مضمون لئی جدید [سماجیات] دے بانی وجوں جانیا جاندا اے۔
thumb| طہ حسین صدر حبیب بورگئیبا، محمد ال-طاہر ابن اشور اتے محمد ابدیلازیز جائت ( ال-زیتنا مسجد، ۱۹۵۷) نال

## اکادمک کریئر
۱۹۱۹ وچ حسین سزین نال مصر واپس پرتیا، اتے اس نوں قاہرہ یونیورسٹی وچ اتہاس دا پروفیسر نامزد کیتا گیا۔ اوہ عربی ساہت اتے سامی بولیاں دا پروفیسر بن گیا۔

قاہرہ وچ عربی بولی دی اکیڈمی وچ، طہ حسین نوں اکیڈمی دے سبھ توں اہم کماں وچوں اکّ ال-مجم ال-کبیر ( *د گریٹ ڈکشنری* ) نوں پورا کرن لئی ذمہ وار بنایا گیا سی۔ اس نے اکیڈمی دے پردھان وجوں وی سیوا کیتی۔

اوہ مصر اتے قومانتری پدھر اُتے کئی سائنسی اکادمیاں دا ممبر سی۔

*پوروَ-اسلامک شاعری اُتے* ساہتی تنقید دی اس دی کتاب (  ۱۹۲۶ دے ) نے اس نوں عرب جگت وچ کجھ مشہوری حاصل کیتی۔ اس کتاب وچ، اس نے بہت شروعاتی عربی شاعری دی پرمانکتا بارے شکّ ظاہر کیتا، اتے دعوہ کیتا کہ ایہہ قبیلے دے ہنکار اتے قبیلیاں وچکار دشمنی دے کارن پرانے زمانے وچ جھوٹھی سی۔ اس نے اسدھے طور اُتے ایہہ وی اشارہ کیتا کہ قرآن نوں اتہاس دے باہرمکھی سروت وجوں نہیں لیا جانا چاہیدا۔ سٹے وجوں، کتاب نے ال اظہر اتے ہور بہت سارے پرمپراوادیاں دے مذہبی مفکراں دے تیبر غصے اتے دشمنی نوں بھڑکایا، اتے اس اُتے اسلام دا اپمان کرن دا الزام لگایا گیا۔ حالانکہ، سرکاری وکیل نے کیہا کہ طہ حسین نے جو کیہا سی اوہ اکّ اکادمک کھوجکرتا دی رائے سی اتے اس دے خلاف کوئی قانونی کاروائی نہیں کیتی گئی سی، حالانکہ اس نے ۱۹۳۱ وچ کائرو یونیورسٹی وچ اپنا عہدہ گوا دتا سی۔ اس دی کتاب اُتے پابندی لگا دتی گئی سی پر اگلے سال *آن پری-اسلامک لٹریچر* (۱۹۲۷) دے سرلیکھ ہیٹھ معمولی سودھاں نال دوبارہ شائع کیتی گئی سی۔

اوہ الیگزینڈریا یونیورسٹی دا بانی ریکٹر سی۔

## سیاسی کریئر
[thumb| صدر [جمال عبدالناصر طہ حسین نوں ساہت وچ قومی اعزاز انعام حاصل کردے ہوئے (کائرو، ۱۹۵۹)]]
طہ حسین مصری پنرجاگرن دا اکّ دانشور سی اتے عرب دنیا وچ اکّ عرب راشٹر وجوں مصری قوم پرستی دی وچاردھارا دا اکّ حامی سی، جس نے پھیرونسٹ توفیق ال-حکیم دے خلاف عوامی پتراں دی اکّ لڑی وچ دلیل دتی کہ عرب پچھان مصری پچھان دا انکھڑواں انگ اے۔

۱۹۵۰ وچ، اس نوں وزیر تعلیم نامزد کیتا گیا سی، جس گنجائش وچ اسنے مفت سکھیا اتے ہر کسے دے سکھئت ہون دے حق لئی اکّ دور دی اگوائی کیتی۔ اس نے بہت سارے قرآن سکولاں نوں پرائمری سکولاں وچ بدل دتا اتے کئی ہائی سکولاں نوں کالجاں وچ بدل دتا جویں کہ میڈیسن اتے کھیتی باڑی دے گریجوئیٹ سکول۔ اس نوں کئی نویاں یونیورسٹیاں قائم کرن دا سہرا وی جاندا اے اتے اوہ سکھیا وزارت دے تہذیبی وراثت دے مکھی  سن۔ حسین نے تجویز دتا کہ الازہر یونیورسٹی نوں ۱۹۵۵ وچ وزیر تعلیم وجوں اپنا کارجکال ختم ہون توں بعد بند کر دتا جانا چاہیدا اے۔

طہ حسین کئی اخباراں دے مکھ اڈیٹر دے عہدے اُتے رہے۔

## کم
پچھم وچ اوہ اپنی سوانح عمری، *ال-ایام* (  ، *دِ ڈیز* ) جو انگریزی وچ *عین مصری چائیلڈہڈّ* (۱۹۳۲) اتے *دِ سٹریم آف ڈیز* (۱۹۴۳) دے روپ وچ شائع ہوئی سی۔

"سٹھّ توں ودھ کتاباں (چھ ناولاں سمیت) اتے ۱٬۳۰۰ لیکھاں" دے لکھاری، اس دیاں پرمکھ رچناواں وچ شامل ہن:

* The Memory of Abu al-Ala' al-Ma'arri 	۱۹۱۵
* Selected Poetical Texts of the Greek Drama  	۱۹۲۴
* Ibn Khaldun's Philosophy  	۱۹۲۵
* Dramas by a Group of the Most Famous French Writers  	۱۹۲۴
* Pioneers of Thoughts 	۱۹۲۵
* Wednesday Talk  	۱۹۲۵
* On Pre-Islamic Poetry  	۱۹۲۶
* In the Summer 	۱۹۳۳
* The Days, 3 Volumes, 1926–1967
* Hafez and Shawki  	۱۹۳۳
* The Prophet's Life "Ala Hamesh El Sira"  	۱۹۳۳
* Curlew's Prayers 	۱۹۳۴
* From a Distance 	۱۹۳۵
* Adeeb 	۱۹۳۵
* The Literary Life in the Arabian Peninsula 	۱۹۳۵
* Together with Abi El Alaa in his Prison 	۱۹۳۵
* Poetry and Prose 	۱۹۳۶
* Bewitched Palace 	۱۹۳۷
* Together with El Motanabi 	۱۹۳۷
* The Future of Culture in Egypt 	۱۹۳۸
* Moments 	۱۹۴۲
* The Voice of Paris 	۱۹۴۳
* Sheherzad's Dreams 	۱۹۴۳
* Tree of Misery 	۱۹۴۴
* Paradise of Thorn 	۱۹۴۵
* Chapters on Literature and Criticism 	۱۹۴۵
* The Voice of Abu El Alaa 	۱۹۴۵
* Osman "The first Part of the Greater Sedition
* *Al-Fitna al-Kubra* ("The Great Upheaval")	۱۹۴۷
* Spring Journey 	۱۹۴۸
* The Stream Of Days 1948
* The Tortured of Modern Conscience 	۱۹۴۹
* The Divine Promise "El Wa'd El Haq" 	۱۹۵۰
* The Paradise of Animals 	۱۹۵۰
* The Lost Love 	۱۹۵۱
* From There 	۱۹۵۲
* Varieties 	۱۹۵۲
* In The Midst 	۱۹۵۲
* Ali and His Sons (The 2nd Part of the Greater Sedition)	۱۹۵۳
* (Sharh Lozoum Mala Yalzm, Abu El Alaa) 	۱۹۵۵
* Anatagonism and Reform 	۱۹۵۵
* The Sufferers: Stories and Polemics (Published in Arabic in 1955)، Translated by Mona El-Zayyat (1993)، Published by The American University in Cairo, 
* Criticism and Reform 	۱۹۵۶
* Our Contemporary Literature 	۱۹۵۸
* Mirror of Islam 	۱۹۵۹
* Summer Nonsense 	۱۹۵۹
* On the Western Drama 	۱۹۵۹
* Talks 	۱۹۵۹
* Al-Shaikhan (Abu Bakr and Omar Ibn al-Khattab) 	۱۹۶۰
* From Summer Nonsense to Winter Seriousness 	۱۹۶۱
* Reflections 	۱۹۶۵
* Beyond the River 	۱۹۷۵
* Words 	۱۹۷۶
* Tradition and Renovation 	۱۹۷۸
* Books and Author 	۱۹۸۰
* From the Other Shore 	۱۹۸۰

### ترجمہ

* Jules Simon's The Duty 1920–1921
* Athenians System (Nezam al-Ethnien) 	۱۹۲۱
* The Spirit of Pedagogy 	۱۹۲۱
* Dramatic Tales 	۱۹۲۴
* Andromaque (Racine) 	۱۹۳۵
* From the Greek Dramatic Literature (Sophocle) 	۱۹۳۹
* Voltaire's Zadig or (The Fate) 	۱۹۴۷
* André Gide: From Greek
* Legends' Heroes
* Sophocle-Oedipe

## شردھانجلی
۱۴ نومبر ۲۰۱۰ نوں، گوگل نے حسین دا ۱۲۱واں جم دن گوگل ڈوڈل نال منایا۔

## اعزاز

## ایہہ وی دیکھو

* طہ حسین عجائب گھر - *کائرو وچ تریخی گھر اتے جیونی عجائب گھر*
* مصری لکھاریاں دی لسٹ

## حوالے

گٹھ:موت ۱۹۷۳
گٹھ:جم ۱۸۸۹
گٹھ:مصری فلسفی
گٹھ:مسلم لکھاری
گٹھ:موت 1973
گٹھ:جم 1889