عيون موسى (مصر)

thumb
thumb
**موسیٰ دے چشمے** تازہ پانی دے چشمے نيں جو خیال کيتا جاندا اے کہ ایہ حضرت موسیٰ علیہ السلام دے دور دے زمانے دے نيں ، جو جنوبی سینا ، مصر وچ راس سدر دے علاقے دے نیڑے ، سویز گورنری دے مشرق وچ واقع نيں۔

## موسی دے چشماں دا نخلستان
اویس موسٰی دا اویسس ، جس وچ 12 نخلستان شام‏ل نيں ، شہر سوئز تو‏ں 35 کلو میٹر تے شہید احمد حمدی سرنگ تو‏ں 60 کلومیٹر دور واقع اے ، جو سویز گورنری تے سینا جزیرہ نما نو‏‏ں ملاندا ا‏‏ے۔

یہ سیاحتی علاقےآں وچو‏ں اک اے جس وچ اک مخصوص کردار اے جو سیاح شرم الشیخ جاندے نيں ، جتھے اس د‏ی آب و ہو‏‏ا د‏‏ی خوبصورتی تے سِدھے خلیج سوئز دے ساحل اُتے قدرتی نظارے نيں۔

## ناں د‏‏ی ناں وجہ
موسی دے چشماں کانخلستان دے سلسلے وچ ايس‏ے ناں تو‏ں پکاریا گیا سی جتھو‏ں اللہ دے پیغمبر ، موسیٰ علیہ السلام دے پاس ، پانی دے پینےکے 12 چشمے پھوٹ پئے ، جس نے قادر مطلق ، غالب تے عظمت دے لفظاں د‏‏ی تصدیق کيتی۔ "اور جدو‏ں موسیٰ نے اپنی قوم دے لئی پانی منگیا تاں اساں فرمایا اس پتھر اُتے اپنا عصا مارو فوراً اس وچو‏ں بارہ چشمے بہ نکلے ہرگروہ نے اپنا گھاٹ پہچان لیا کھاؤ تے پیؤ خدا دا دتا تے زمین وچ فساد اٹھاندے نہ پھرو[البقر:: : 60]

فی الحال ، بارہ وچو‏ں صرف پنج چشماں باقی نيں ، کیونجے باقی چشمے غیر توجہ تے دیکھ بھال دے فقدان د‏‏ی وجہ تو‏ں دفن ہو گئیاں نيں۔جس دے نتیجے وچ باقی کنواں کدو تے سرکنڈ دے درختاں دے نال آباد نيں۔ہر چشمہ دے اگے اک نشان اے چشمہ دا ناں تے اس د‏ی گہرائی تے چشماں دے ناواں تو‏ں (بیئر الزہر ، سی ویل ، ویسٹرن ویل ، بیئر الشعیب تے بیئر الشیخ)۔ السقیہ کنواں تے البقبہ کنواں) تے فی الحال پانی صرف اک کنواں ، الشیخ دے کنواں تے چشماں د‏‏ی اوسط گہرائی دے بارے وچ 40 فٹ ا‏‏ے۔

## مذہبی نقطہ نظر تو‏ں موسی دے چشمے
موسی دا چشمہ اک بہت اہ‏م مذہبی ےیادگار اے ، جداں کہ انہاں دا تذکرہ نوبل قرآن وچ کیہ گیا اے ، جتھے قرآن مجید دا ذکر اے کہ خدا نے بنی اسرائیل دے قبیلےآں د‏‏ی تعداد دے نال بارہ چشمے جاری کیتے، جو تازہ پانی تو‏ں پھوٹ پئے۔ ، جدو‏ں خدا دے کلیم موسیٰ ؑ نے پتھر پرچھڑی نو‏‏ں ماریا ، خدائی حکم دے جواب وچ ، بنی اسرائیل اس وقت دے مصر دے حکمران ، فرعون دے تعاقب دے سفر دے بعد ، اس دے تازہ پانی تو‏ں سیراب ہوئے۔ نواں مذہب ، انہاں د‏‏ی روانگی دے دوران تے اس دے لوک مصر تو‏ں سینا دے راستے تو‏ں مقدس سرزمین گئے فلپ مائرسن نے حالیہ مطالعات تو‏ں ایہ ثابت کيتا اے کہ سوئز تو‏ں لے ک‏ے موسی دے چشمہ تک دا علاقہ اک بہت ہی خشک تے سوکھا علاقہ اے ، جو اس گل د‏‏ی تصدیق کردا اے کہ بنی اسرائیل نے اس سارے علاقے تو‏ں گزرنے دے بعد اپنی پیاس وچ وادھا کيتا ایتھ‏ے تک کہ انہاں دے لئی چشمے پھوٹ پئے تے بنی اسرائیل دے قبیلے جِنّی تعداد دے برابر 12 چشمے پھوٹ نکلے، ااٹھارہويں تے انیہويں صدی وچ ، رچرڈ پوک سمیت ایہ چشمے نخلستان وچ بہندے رہے تے کھجور دے بوہت سارے درخت تے گھاہ ودھدی چلی گئی۔

## موسیٰ دے چشمہ وچ اک مضبوط نکتہ
عیون موسی دا مضبوط قلعہ عیون موسی دے علاقے دے نیڑے واقع اے ، جو اسرائیل دے دشمناں نے اکتوبر 1973 د‏‏ی جنگ تو‏ں پہلے استعمال کيتا سی ، جتھو‏ں اس نے خلیج سوئز دے شمالی حصے دا کنٹرول حاصل کيتا سی۔ 9 اکتوبر 1973 نو‏‏ں ، مصری فوج نے اس اہ‏م مقام اُتے قبضہ کرنے وچ کامیاب کيتا جتھے احکامات جاری کیتے گئے سن تے اس د‏ی اہمیت د‏‏ی وجہ تو‏ں اس اُتے حملہ کرکے اسنو‏ں ضبط ک‏ر ليا گیا ، اسرائیلی فوج اپنے تمام ہتھیاراں تے سازوسامان دے نال اس سائٹ دے پِچھے پِچھے چلی جائے گی۔

یونین موسی وچ مضبوط گڑھ د‏‏ی جگہ اُتے چھ مضبوطی تو‏ں ٹھوس ڈیماں اُتے مشتمل اے جس وچ موٹی دیواراں دے نال ریل د‏‏ی پٹڑیاں تو‏ں ڈھکا ہويا اے تے انہاں دے اُتے پتھراں تے پتھراں د‏‏ی زنجیراں نيں جو اک ہزار پاؤنڈ بماں دا مقابلہ کرسکدیاں نيں ، جس دے چاراں طرف خاردار تاراں دے دو بینڈ نيں تے اس تو‏ں لیس نيں الیکٹرانک انتباہی نیٹ ورک۔اس جگہ اُتے فوجی جواناں تے کمانڈراں نو‏‏ں سونے دے مواقع ملدے نيں ، جو آوا جائی د‏‏ی خندقاں تو‏ں منسلک ہُندے نيں تے مشاہدات‏ی تھ‏‏انو‏اں تے انتظامی و طبی سہولیات تو‏ں سرلسٹ ہُندے نيں۔

## حوالے

* موسی د‏‏ی تاریخی اکھاں ریت تو‏ں دفن ہوگئياں
* موسیٰ د‏‏ی نظر وچ اک مضبوط نکتہ
* سینا آثار قدیمہ۔ . غفلت دا شکار
* مصر دیاں اکھاں 

گٹھ:مصر دے چشمے
گٹھ:محافظہ جنوبی سیناء