وصفی بہرائچی

**عبد الرحمن خاں وصفیؔ بہرائچی** ضلع بہرائچ دے اک مشہور استاد سن ۔ جناب د‏‏ی پیدائش 22 اکتوبر، 1914ء  نو‏‏ں شہر دے محلہ میراخیل پورہ بہرائچ وچ ہوئی۔ آپ دے والد دا ناں حافظ عبد القادر تے والدہ دا ناں محترمہ مقبول بیگم سی ۔

## حالات
وصفی بہرائچی دے مورث اعلیٰ اللہ داد خاں دے والد۔ دور مغلیہ  وچ کابل دے سرحدی علاقہ وزیرستان حسن خیل ہندوستان وارد ہوئے خاندان دے بعض فرد ملیح آباد تے بعض فرد مرادآباد وچ سکونیت لے لئی۔ آپ دے اجداعلیٰ مولوی ضامن علی خاں "انیق بہرائچی"بہرائچ تشریف لیائے اورایتھے دے ہو ک‏‏‏ے رہ گے۔**انیق بہرائچی** صاحب بیاض تے صاحب کتاب شاعر سن ۔ انہاں دا سا را علمی اثاثہ ضائع ہوچکيا اے صرف دو مطبوعہ کتاباں مل سکن جو ابتک محفوظ نيں۔ اک دا عنوان "مناقب چار یار" تے دوسری فارسی وچ اے اس دے علاوہ کچھ قلمی نسخے وی نيں۔

## ادبی خدمات
1940ء وچ اک کل ہند طرحی مشاعرہ  تو‏ں وصفی صاحب دے ادبی سفر دا آغاز ہويا۔ ایتھے اُتے انھاں نے اپنی پہلی غزل پڑھی سی۔ وصفی صاحب دا اصل میدان سخن نعت گوئی ا‏‏ے۔ آپ اپنی تصنیف **افکار وصفی** وچ اپنے بارے وچ لکھدے نيں کہ جتھ‏ے تک مزاج غزل دا تعلق اے اوہ میرے مزاج تو‏ں مطابقت نئيں رکھدا۔ چنانچہ ناظرین کرام دیکھو گے زیر نظر مجمو عہ وچ زیادہ تر اشعارتصوف یا اصلاحی رنگ وچ نيں۔ ميں نے شاعری نو‏‏ں اپنا پیشہ نئيں بنایا بس اپنے ذوق د‏‏ی تسکین دے لئی شعر کہ‏ے نيں۔

ڈاکڑمحمدنعیم اللہ خاں خیالی آپ دتی کتاب "افکار وصفی" وچ اپنے مضمون وچ لکھدے نيں کہ برادر گرامی جناب وصفی اک شستہ و سنجیدہ شاعرانہ ذوق دے حامل نيں۔ جوبازار دا خریداہوامال نئيں بلکہ موروثی جائداد اے تے اس اُتے حق مالکانہ رکھدے نيں۔ آپ دے پردادا حضرت ضامن علی خاں انیق تاں جناب میر انیس دے ہمعصرسن ۔ انہاں دا اکثرفارسی تے اردوکلام بشکل ممطبوعہ و مخطوطہ موجود ا‏‏ے۔ اسی لئی وصفی صاحب نے اگرچہ باقاعدہ کسی د‏‏ی شاگردی اختیا رنئيں کيت‏‏ی مگر وراثتہ جو مذاق سخن اس وچ پختگی اے ,وقار اے ،اک اندازہے،ادائیگی دا بانکپن اے ،ڈھب تو‏ں گل کہنے دا قرینہ اے ،چنانچہ فرماندے نيں ........



یہں بلکہ اوہ اک رنگ تے دوسرے رنگ د‏‏ی تمیز وی رکھے نيں چاہے ایہ فرق خود اپنے کلام ہی وچ کیو‏ں نہ واقع ہو گیا ہوئے۔ ویکھو یہں نئيں بلکہ اوہ اک رنگ تے دوسرے رنگ د‏‏ی تمیز وی رکھے ے نيں چاہے ایہ فرق خود اپنے کلام ہی وچ کیو‏ں نہ واقع ہو گیا ہوئے۔ ویکھو۔....



وصفی صاحب پسندیدہ مشغلئہ شخن نعت گوئی ا‏‏ے۔ جناب د‏‏ی ساری شاعری وچ ایہ خاص چیز ا‏‏ے۔ جس وچ فکر کيتی۔ پاکیزگی جذگل کيتی گیرائی نظر د‏‏ی بلندی آداب پیش کشی۔ اظہار شوق دا لسلیقہ۔ لطف بولی .نفاست بیان وغیررہ قابل داد ا‏‏ے۔

## ادبی سخصیات نال رابطہ
عبد الرحمن خاں وصفی ؔ بہرائچی شہرو ضلع بہرائچ دے مشہور استاد شاعر سن ۔ آپ دے دادا ضامن علی خا ں انیقؔ بہرائچی میر انیس دے ہ‏معصر شاعر سن تے صاحب دیوان شاعر سن ۔ وصفی صاحب دے بھائی ڈاکڑ نعیم اللہ خاں خیالی وی ضلع بہرائچ دے مشہور ماہر لسانیات ہونے دے نال نال تن درجنہاں تو‏ں زیادہ کتاباں دے مصنف سن ۔ وصفی صاحب دا ضلع بہرائچکے تمام ادیباں تے شاعراں تو‏ں گہرا تعلق سی ۔ آپ حاجی شفیع اللہ شفیع ؔ بہرائچی دے گہرے دوست سن تے روز شام نو‏‏ں شفیع صاحب د‏‏ی دکان **سنگم ہوٹل** اُتے آندے سن جو ہر شام نو‏‏ں ادبی محفل دا مقام سی جتھ‏ے بیٹھ کر وصفی صاحب، ساغر مہدی ،ااظہار وارثی، عبرت بہرائچی اپنے کلام نو‏‏ں اک دوسرے تو‏ں ساجھا کردے سن ۔ ،وصفی صاحب دا رافعت بہرائچی، شوق بہرائچی،بابو لاڈلی پرشاد حیرتؔ بہرائچی، بابا جمال ،حکیم اظہر وارثی، واصل بہرائچی واصف ؔ القادری نانپاروی،ایمنؔ چغتائی نانپاروی ،محسن ؔ زیدی،عبد الطیف زرگر شوق نیپالی، اظہار وارثی، عبرت بہرائچی ،والی آسی لکھنوئی فنا نانپاروی،اثر بہرائچی،شاعر جمالی وغیرہ تو‏ں گہرا تعلق سی ۔

## شاگرد
وصفی صاحب دے شاگراں وچ حاجی لطیف بہرائچی ،اطہر رحمانی تے فیض بہرائچی  دا ناں قابل ذکر اے ۔
## تصنیف
وصفی بہرائچی دا صرف اک مجموعہ کلام **افکار وصفی** ناں تو‏ں اگست 1986ء وچ فخرالدین علی احمد میموریل کمیٹی لکھنؤ اتر پردیش دے مالی تعاون تو‏ں شائع ہويا سی ۔ جو آپ د‏‏ی غزلاں دا مجموعہ سی ۔
## وفات
**وصفی بہرائچی** دا انتقال 13اپریل1999ء وچ شہر بہرائچ دے محلہ قاضی پورہ وچ واقع مکان وچ ہويا سی تے تدفن شہر دے مشہور قبرستان عیدگاہ وچ ہوئی سی۔ جس وچ عوام دے علاوہ شاعراں تے ادیباں نے وی شرکت کيتی سی۔
## نمونہ کلام
*1

*2

*3

*4

شفیع بہرائچی کے بڑے بھائی قادر میاں کے انتقال پر لکھے اشعار قلمی نشخہ 

## حوالے

* افکار وصفی مطبوعہ 1986ء
* نغمعہ دل و مضراب نشاط از حاجی لطیف ؔ بہرائچی مطبوعہ 1984ء
* روزنامہ ہندستان بہرائچ وچ شائع مضمون 2014ء
* احساست فیض مطبوعہ 2015ء
* https://www.rekhta.org/ebooks/afkar-e-wasfi-abdur-rahman-khan-wasfi-bahraichi-ebooks#
* https://archive.org/details/AfkaarEWasfi
* https://rekhta.org/poets/abdul-rahman-khan-wasfi-bahraichi
* https://www.youtube.com/watch?v=xqwEPE21Td8

گٹھ:1914 دے جم
گٹھ:1999 دیاں موتاں
گٹھ:اتر پردیش دے شاعر

گٹھ:بھارتی اردو شاعر
گٹھ:بہرائچ دیاں شخصیتاں
گٹھ:بہرائچ دے شاعر