open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
بیریلیؤسس

بیریلیؤسس، جاں پرانی بیریلیئم بیماری (سیبیڈی)، ایلرجی قسم دی پھیپھڑے دی پرتیکریا اتے بیریلیئم اتے اسدے مرکباں دے رابطہ دے کارن ہون والے پھیپھڑے دی بیماری اے، جو کہ بیریلیئم زہر دی اک قسم اے۔ ایہہ تیبر بیریلیئم زہر توں وکھرا اے، جو کہ 1950 دے آس پاس قائم کیتی گئی کتامکھی ایکسپوجر سیماں دے بعد بہت گھٹ ہو گیا۔ بیریلیؤسس اک پیشاور پھیپھڑے دی بیماری اے۔
thumb|بیریلیؤسس
جدوں کہ کوئی علاج نہیں اے، لچھناں دا علاج کیتا جا سکدا اے۔

## چنہ اتے لچھن
ساہ راہیں اکلے جاں لمبے ویلے تک رابطہ وچ آؤن نال پھیپھڑے بیریلیئم متعلق سنویدنشیل ہو سکدے ہن۔ بیریلیؤسس وچ اک دھوکھادھڑی دی شروعات ہندی اے اتے اوہ اک انوکھا کورس چلاؤندی اے۔ کجھ لوک جو بیریلیئم متعلق سنویدنشیل ہندے ہن، دے لچھن نہیں ہو سکدے۔ جاری ایکسپوجر چھوٹے بھڑکا نوڈلج دے ترقی دا کارن بندا اے، جس نوں گرینولوماس کیہا جاندا اے۔ دھیان دیو، 2006 دے مطالعہ دے لکھاریاں نے سجھاء دتا سی کہ بیریلیئم انہلیشن ایکسپوجر دا اکو اک روپ نہیں سی اتے شاید چمڑی دا ایکسپوجر وی اک کارن سی، کیونکہ اوہناں نے پایا کہ بیریلیئم انہلیشن وچ کمی دے نتیجے وجوں سیبیڈی جاں بیریلیئم سنویدنشیلتا وچ کمی نہیں آئی۔

گرینولوما ہور گمبھیر روگاں، جویں کہ ٹی۔ اتے سارکوئڈوسس وچ ویکھیا جاندا اے، اتے کئی وار بیریلیؤسس نوں ایہناں وکاراں توں وکھ کرنا مشکل ہو سکدا اے۔ حالانکہ، سیبیڈی دے گرینولوما عامَ طور اُتے غیر-کیسنگ ہندے ہونگے، یعنی نیکروسس ولوں درسایا نہیں جاندا اتے اس لئی پنیر ورگی دکھّ نوں پوری طرحاں پردرشت نہیں کیتا جاندا۔

آخرکار، اس عمل نال پھیپھڑیاں دی پابندی دی بیماری (پھیلن دی گنجائش وچ کمی) آؤندی اے۔

شروعاتی لچھن عامَ طور تے کھانسی اتے ساہ دی کمی ہن۔ ہور لچھناں وچ چھاتی وچ درد، جوڑاں دے درد، بھار گھٹاؤنا اتے بخار شامل ہن۔

شاید ہی کوئی انسان جگر سمیت ہور انگاں وچ گرینولوما حاصل کر سکدا اے۔

لچھناں دی شروعات ہفتیاں توں لے کے شروعاتی ایکسپوجر توں لے کے دساں سالاں تک ہو سکدی اے۔ کجھ ویکتیاں وچ، بیریلیئم دا اکہرا ساہمنا بیریلیؤسس دا کارن بن سکدا اے۔

## جراثیم
حساس لوکاں وچ، بیریلیئم ایکسپوجر سیلّ-وچکارلی پرتیرودھی پرتیکریا دا کارن بن سکدا اے۔ ٹی سیل بیریلیئم متعلق سنویدنشیل ہو جاندے ہن۔ ہریک اگامی ایکسپوجر دا کارن امِ ۔ن پرتیکریا ہندی اے جس وچ سی ڈی 4 + مددگار ٹی-لمپھوسائیٹس اتے میکروپھیج پھیپھڑیاں وچ اکٹھے ہندے ہن۔ جویں کہ ایہہ ردعمل میکروپھیجاں نوں جاری رکھدا اے، سی ڈی + 4 ٹی-لمپھوسائیٹس اتے پلازما سیل اکٹھے ہو کے نانکیسنگ کیلولوما بناؤندے ہن۔ جدوں بیریلیئم میکروپھیج ولوں پھیگوسیٹائیجڈ ہندا اے، تاں بیریلیئم میکروپھیج اپوپٹوسس نوں چالو کردا اے، جس نال پھیپھڑیاں توں بیریلیئم کلیئرینس گھٹ جاندی اے اتے فلسروپ سیکنڈری نیکروسس اتے لیسس ہندا اے۔ آخرکار، آخری نتیجہ پھیپھڑیاں دا ریشیباز ہندا اے۔

کئی ادھئیناں نے دکھایا اے کہ بیریلیئم سنویدنشیلتا لئی اک جینیٹک حصہ اے۔ خاصکر، اوہ بیریلیئم ایچئیلئے-ڈیپیبی 1 گلو 69 حالت وچ تبدیلی والے کامے بیریلیئم سنویدنشیلتا اتے سیبیڈی دے پرسار وچ وادھا کردے ہن۔ ایچئیلئے-ڈیپیبی 1 زین اینٹیجین پیش کرن والے سیلاں اُتے ایمئیچسی کلاس II دے انو کم لئی اہم اے۔

انٹرنیشنل ایجنسی فار رسرچ آن کینسر (آئییارسی) دے مطابق، بیریلیئم اتے بیریلیئم مپناہ گٹھ 1 کارسنوجن ہن؛ اوہ جانوراں اتے انسان دوہاں لئی کارسنوجنک ہن۔

## حوالے

گٹھ:روگ
ارون وجے

**ارون وجے** (جم 19 نومبر 1977)، پہلاں **ارون کمار** وجوں جانیا جاندا سی، اک بھارتی فلم اداکار اے جو مکھ طور تے تامل سنیما وچ کم کردا اے۔ اسنے تیلگو، کنڑ اتے ہندی دیاں کجھ فلماں وچ وی ابھنی کیتا۔ اوہ 1995 توں فلم انڈسٹری وچ رہا اے، پر لگبھگ 20 سالاں بعد وی اس نوں صرف اس دی یوگ پچھان ملی۔  اس نوں فلماں وچ اس دےولن رول لئی جانیا اے۔ *اس نے [[تمل بولی|تمل]]، [[تیلگو بولی|تیلگو]] اتے [[کنڑ بولی|کنڑ]] وچ ترتیب وار اننائی ارندھال*، *دِ گھلاٹیئے: بروس لی* اتے *چکرویو*، فلماں وچ کردار نبھایا اے۔

## مڈھلا جیون
ارون وجے دا جم اداکار وجیکمار اتے اسدی پہلی بیوی متھکاننوں دے اکلوتے پتر وجوں ہویا سی۔ اسنے اپنی پڑھائی ڈون بوسکو میٹکولیشن ہائر سیکنڈری سکول، ایگمور وکھے کیتی۔ اپنی سکول دی پڑھائی پوری کرن توں بعد، اسنے اپنی اچّ پڑھائی لئی لویولا کالج وچ داخلہ لیا۔

اس دیاں دو وڈیاں بھیناں انیتا تے شاعری ہن، جنہاں نے اکلی فلم، *کلی*  وچ کم کیتا اے۔ اوہناں دی متریئی ماں اداکارہ منجلا وجیکمار سی، جسنے 1970 دے دہاکے وچ 100 توں ودھ فلماں وچ مکھ کرداراں نبھائیاں سن، جدونکھ اوہناں دیاں سوتیلیاں بھیناں پرتھا اتے شریدیوی وی کئی فلماں وچ نظر آئیاں ہن۔

## نجی زندگی
2006 وچ، وجے نے فلم دے پروڈیؤسر ڈاکٹر این۔ایس۔ موہن دی دھی اتے نفسیات وچ اک پوسٹ-گریجوئیٹ، آراتھی نال ویاہ کیتا  ویاہ توں بعد اسدے گھر اک بیٹی مشرقی اتے اک پتر ارنو وجے نے جم لیا۔ سال 2010 وچ، شاعری دی دھی ہسینی نیئین۔ایس۔ موہن دے پتر ہیمنت نال ویاہ کروا لیا، جو پھیڈر ٹچّ اینٹرٹینمینٹس دا سہِ-پروڈیؤسر اے اتے *ملائی ملائی* وچ اسنے ارن وجے نال ابھنی وی کیتا سی۔ 

## کیریئر

### 1995–2001
ارون وجے دی بچپن توں ہی ابھنی کرن دی اچھا سی۔ فلم شوٹنگاں دوران اسدے من وچ اپنے پیؤ نوں فلماں وچ کم کردیاں ویکھ کے اک مضبوط روچی پیدا ہوئی۔ اداکار بنن دے اپنے ٹیچے نوں حاصل کرن لئی، اسدے پیؤ نے اس نوں مُتحرک کردے ہوئے نرت، تیراکی، سکیٹنگ اتے گھوڑ سواری ورگیاں غیر رسمی سرگرمیاں لئی کلاساں وچ شامل لین لئی کیہا۔ ارن وجے جدوں دسویں جماعت وچ سی تاں اس نوں فلم دی پیش کش آؤنی شروع ہو گئی سی پر اس دے پیؤ چاہندے سن کہ اوہ فلماں وچ کم کرن توں پہلاں اپنی سکول دی پڑھائی پوری کرے۔ 

## حوالے

گٹھ:تیلگو سنیما وچ مرد اداکار
گٹھ:جم 1974
گٹھ:زندہ لوک
ہاف گرل فرینڈ

**ہاف گرلفرینڈ** چیتن بھگت ولوں لکھیا اک ناول اے جو 1 اکتوبر 2014 نوں رلیز ہویا۔

## کہانی
اس وچ مادھوَ جھا ناں دا اک منڈا اے۔ اوہ دلی دے اک مشہور کالج وچ اوہ سپورٹس کوٹا دے سر داخلہ لین لئی بہار توں آؤندا اے۔ جد اسدی انٹرویو دی واری آؤندی اے، تاں انگریزی نہ آؤن کرن اسدی بڑی بے عزتی ہندی اے۔ مگر باسکٹبال چنگی کھیڈن کارن اسدا داخلہ کالج وچ پکا ہو جاندا اے۔ اتھے اسدی نظر اک کڑی نال ملدی اے، جسدا ناں ریا ہندا اے۔ ریا وی سپورٹس کوٹے دے سر تے کالج وچ داخل ہندی اے۔ اوہ دوویں 'کٹھے باسکٹبال کھیڈدیاں بہت چنگے دوست بن جاندے ہن۔ لیکن مادھوَ ریا نوں دوست دی نظر نال نہیں بلکہ اپنی گرلپھرینڈ دی نظر نال ویکھدا سی۔ اک دن مادھوَ نے ریا نوں اپنے دل دی گل کہہ دتی۔ ریا جنا ہو سکیا اس دی اس گل نوں ٹالدی رہی۔ مگر اک دنّ جد مادھوَ اسدے گھر اسنوں ملن پہنچ گیا تاں ریا نوں اسدے سوال دا جواب دینا ہی پیا۔ ریا نے اس نوں کیہا اوہ دوستی دے علاوہ کوئی ہور رشتہ نہیں چاہندی۔ ایہہ سن کے مادھوَ دکھی ہو گیا۔ مادھوَ نوں دکھی دیکھ کے ریا نے بہت سوچکے کیہا کہ اوہ مادھوَ دی ہاف گرلپھرینڈ بن جاوے گی۔ مادھوَ تھوڑا خوش ہو گیا۔ لیکن اسدے دوستاں نے اسنوں بھڑکا دتا۔ مادھوَ تے ریا جد مادھوَ دے کمرے وچ ملے تاں مادھوَ نے ریا نوں زبردستی چمن لئی مجبور کریا اتے کجھ اپ-شبداں دا استعمال وی کیتا۔ اس گل تے ریا ناراض ہو گئی اتے اس دن توں بعد مادھوَ نال کدے گل نہ کیتی۔ سگوں اک دن مادھوَ نوں کلے وچ لے گئی، تے اسنوں اپنی شادی دا کارڈ پھڑا دتا۔ مادھوَ دکھی ہوکے اتھوں چلا گیا۔ کالج ختم ہون توں بعد مادھوَ دکھی ہوکے ہی بہار، اپنے گھر واپس چلا گیا۔ اتھے اک دن اسنوں اچانک ریا دکھ گئی۔ اوہ ریا نوں دیکھ کے بہت خوش ہندا اے۔ اوہ اپنی میٹنگ وچالے چھڈ کے ریا دے پچھے گیا، لیکن اوہ جد تک باہر پہنچیا ادوں تک ریا اپنی گڈی تے لنگھ چکی سی۔ مادھوَ اوہ ہوٹل وچ ہی ریا نوں اڈیکدا رہا۔ بہت انتظار دے بعد ریا اسنوں مل گئی۔ اوہ دوویں پھیر توں چنگے دوست بن گئے۔ مادھوَ دا دمراؤں وچ ہی اک سکول ہی۔ اوہ سکول غریبی ریکھا توں تھلے سی۔ اپنے سکول نوں عام لائی مادھوَ نے بل گیٹس دی ادارہ توں مدد لین دا نسچے کتا۔ ریا نے مادھوَ نوں انگریزی وچ اک ودھئا سپیچ تیار کرواؤن وچ مدد کتی۔ اس ویلے وچ اوہناں دوواں دے وچ سمبھند ہور چنگے ہو گئے۔ آخرکار اوہ دن آ گیا زدّ بل گیٹس نے مادھوَ نے سکول وچ آؤنا سی۔ مادھوَ دی سپیچ سن کے بل گیٹس اتے اسدی ادارہ دے لوک بڑے متاثر ہوئے اتے سکول دی حالت نوں دیکھ کے اوہناں نے سکول دے چنگے لائی کجھ پیسے دان کرتے۔ لیکن پورے تقریب توں بعد مادھوَ نے ریا نوں لبھن دی بہت کوشش کتی، لیکن ناکام رہا۔ پھر اک کڑی توں پچھن تے اسنوں پتہ لگا کی ریا تاں کجھ سماں پہلاں ہی اپنی گڈی وچ نکل چکی سی۔ ریا نے مادھوَ لائی اک چٹھی چھڈی ہوئی سی، جس وچ اسنے دسیا سی کی اس نوں اک خطرناک روگ سی، تے اوہ مادھوَ نوں تکلیف نہیں دینا چاہندی سی، اس کارن مادھوَ اسدا پچھا نہ کرے۔ مادھوَ بہت دکھی ہویا۔

## مکھ پاتر
* مادھوَ جھا، بہار توں اک لڑکا
* ریا سونامی، دلی دی اک کڑی
* رانی صاحبہ، مادھوَ دی ماں
* روحن چندوک، ریا دا پوروَ-پتیو
* چیتن بھگت، آپ ہی
* ایم ایل اے اوجھا
* رتیش
* سامنتھا، بل گیٹس دی ادارہ توں

## حوالے

گٹھ:بھارتی انگریزی ناول
گٹھ:ناول
گٹھ:انگریزی ساہت
ریا چکرورتی

**رہیا چکربورتی** (جم 1 جولائی 1992) اک بھارتی فلم اداکارہ اے۔ اس نے ایم۔ٹی۔وی۔ انڈیا اُتے وی۔جے۔ وجوں کیریئر دی شروعات کیتی۔ اس نے اپنی سکولی پڑھائی آرمی پبلک سکول، انبالہ کینٹ توں کیتی۔

## کیریئر
رہیا دا جم اک بنگالی پروار وچ ہویا۔ اس نے اپنے کیریئر دی شروعات ایم۔ٹی۔وی۔ انڈیا دے ٹی۔وی۔ایس۔ سکوٹی تین دیوا نال کیتی، جتھے اوہ رنر-اپر رہی سی۔ اس توں بعد اسنے ایم۔ٹی۔وی۔ دلی دے وی۔جے دا ایڈیشن دتا اتے جس وچ اوہ چنی گئی۔ اسنے ایم۔ٹی۔وی۔ دے شوآ سمیت پیپسی ایم۔ٹی۔وی۔واسسپ، ٹک ٹیک کالج بیٹ اتے ایم۔ٹی۔وی۔ گون ان 60 سینکڈ وی ہوسٹ کیتے۔

فلمی کیریئر دی شروعات اسنے 2012 وچ تیلگو فلم *تنیگا تنیگا* نال کیتی، جس وچ اسنے ندھی دی کردار نبھایا۔ 2013 وچ اس نے بالیوڈّ فلم میرے ڈیڈ کی ماروتی وچ جسلین دی کردار نبھایا۔ 2014 وچ اسنے سونالی کیبل فلم وچ سونالی دے کریکٹر وجوں کم کیتا۔

2017 وچ اس نوں بینک چور فلم وچ ویکھیا گیا۔ اس توں علاوہ اسنے ہاف گرلپھرینڈ اتے دوبارا: سی یوئر اول وچ وی کم کیتا۔ 2018 وچ اس نے جلیبی فلم وچ عائشہ دی کردار نبھایا۔

## فلموگرافی

### فلماں

### ٹیلیوژن

## حوالے

گٹھ:جم 1992
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:تیلگو سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
بلال سعید

**بلال سعید**   اک پاکستانی گیت کار، ریکارڈ پروڈیؤسر اتے سنگیت ڈائریکٹر اے۔

## حوالے

گٹھ:پاکستانی پوپ گلوکار
گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:پنجابی گلوکار
گٹھ:جم 1988
مولی رش

**مولی رشّ** اک کیتھولک جنگ-مخالف، سول اتے عورتاں دے حقاں دی کارکنّ اے، جسدا جم 1932 وچ ہویا سی۔ اسنے 1972 وچ لیری کیسلر دے نال پٹسبرگ، پینسلوینیا وچ تھامس مرٹن سینٹر دی سہِ-قیام کیتی، اوہ پلاشیئرز دے اٹھ پرتیوادیاں وچوں اک سی، جنہاں نوں پینسلوینیا دے کنگ آف پروشیا وچ ایٹمی مزائیل پلانٹ وکھے پرمانو-ورودھیو ہتھیاراں دی پرتیک کریا توں بعد اوہناں دی ازمائش دا ساہمنا کرنا پیا۔

## زندگی اتے سرگرمتا
رشّ دی پرورش پٹسبرگ وچ ہوئی۔ اوہ کیتھولک انترجاتی کونسل اتے نیشنل آرگینائیزیشن فار وومن سمیت شہری حق سنگٹھناں دی میمبر رہی اے۔ اسنے 1976 وچ عورتاں خلاف تشدد دے خلاف وچ پہلے مقامی 'ٹیک بیک د نائیٹ' مارچ وچ حصہ لیا سی۔ رشّ 1977 دے ہیوسٹن وچ قومی خواتین کانفرنس لئی ڈیلیگیٹ سی۔

### ''پلاشیئرز کاروائی''
1980 وچ رشّ ستّ ہور ڈینیئل بیریگن، پھلپ برگن، کارل کباٹ، ایلمر ماس، این مونٹگومری، جون شوکرٹ اتے ڈین ہیمر نال اک پلانٹ وچ داخل ہوئی، جو کنگ آف پروشیا، پی۔اے۔ وچ ہائیڈروجن بمباں دی سپردگی نظام تیار کردا سی۔ پھر پردرشنکاریاں نے ایٹمی ہتھیاراں دی دوڑ دا خلاف کرن لئی اک انٹرکاٹینینٹل بیلسٹک مزائیل (آئی۔سی۔بی۔ایمّ۔) دے کون اُتے حملہ کیتا۔ رشّ اتے اسدے باقی ستاں ساتھیاں نوں گرفتار کر لیا گیا۔ رشّ 11 ہفتیاں لئی جیل وچ رہی، جدوں تک کہ دو پٹسبرگ مذہبی حکم، سسٹر آف مرسی اتے سسٹر آف سینٹ جوسف نے اسدی ضمانت لئی سرکھیا حاصل نہ کروائی۔

## اوارڈ اتے مانتا
گورنر ٹوم کاربیٹ ولوں اسنوں 2011 وچ پینسلوینیا دی اک ولکھن دھی دا درجہ دتا گیا سی۔ اس توں علاوہ اسنوں مارٹن لوتھر کنگ، 1990 وچ جونیئر یادگاری کولیشن اوارڈ،  1994 وچ ومن فار ریسیئل اتے معاشی برابری توں پھینی لو ہمر اوارڈ، 2003 وچ پی۔اے۔ لیبر ہسٹری سوسائٹی ولوں مدر جونس اوارڈ، وائی۔ڈبلیو۔سی۔اے۔ ٹربٹ ولوں 2003 وچ ومن اوارڈ اتے 2004 وچ جسٹ ہارویسٹ اوارڈ آدی نال نوازیا گیا گیا۔

### ناٹک
اس دی زندگی بارے اک ناٹک، *مولی 'ج ہیمر* ٹیمی ریان ولوں لکھیا گیا سی اتے ایہہ *ہیمر آف جسٹس: مولی رشّ اینڈ پلوشیئرز ایٹ* لیان ایلیسن نورمن دی کتاب اتے مشتمل اے۔ ناٹک وچ درسائیاں گئیاں اوہ کاروائیاں ہن جو 1980 وچ پنسلوینیا دیاں جیلھاں وچ رشّ اپر 78 دناں تک چلیاں سن، جو کہ پنسلوینیا دے کنگ آف پروشیا وچ جنرل الیکٹرک کمپنی دے پلانٹ وچ پلاشیئر دے اٹھ پرتیوادیاں دے مزائیلی حملے وچ شامل ہون دے نتیجے وجوں کیتیاں گئیاں سن۔

### فلم
ایملے ڈی اینٹونیؤ دی 1982 وچ بنی فلم *ان کنگ آف پروشیا ،* وچ مارٹن شین اتے مولی رشّ خود دے کردار نبھاؤندے ہوئے دکھائی دتے۔ 

## حوالے

گٹھ:امن لہر
گٹھ:امریکی خواتین کارکن
گٹھ:امن کارکن
سہاسنی منی رتنم

**سُہاسِنی مَنی رَتنم**  ایک بھارتی فلمی اداکارہ اے۔

**سہاسنی منیرتنم** (جم 15 اگست 1961 نوں، سہاسنی چاروہسن) دکھنی بھارتی سنیما وچ کم کرن والی اک بھارتی فلم اداکارہ اے۔ اس نے اپنی فلمی شروعات 1980 وچ تمل فلم "نینجاتھے کلاتھے" نال کیتی، جس لئی اس نے سبتوں ودھیا اداکارہ دا تاملناڈو راج فلم انعام جتیا۔ سہاسنی نے 1986 وچ تامل فلم سندھو بھیروی لئی سبتوں ودھیا اداکارہ دا قومی فلم انعام جتیا۔

اس نوں دو کیرلا سٹیٹ فلم اوارڈ، تن اداکارہ لئی فلمفیئر اوارڈ- کنڑ، سبتوں ودھیا اداکارہ دا اک فلمفیئر اوارڈ- تیلگو، تاملناڈو راج فلم اوارڈ اتے نندی انعام حاصل ہوئے ہن۔

## مڈھلا جیون

سہاسنی دا جم ابھنیتا- وکیل چاروہسن اتے کوملم کول پرمکڑی وچ ہویا سی، تن بھیناں دا وچکارلا بچہ سی۔ اس دی بھین نندنی اک ڈاکٹر اے، جدونکھ سبھاشینی انگریزی ساہت پڑھاؤندی اے۔ اس دے پیؤ دے چھوٹے بھرا، پروڈیؤسر چندرہسن اتے اداکار - راجنیتا کمل حسن سمیت کئی خاندانی میمبر تامل سنیما انڈسٹری دا سرگرمی نال حصہ سن۔ اس دے چچیرے بھین-بھرا انو حسن، شروتی حسن اتے اکشرا حسن وی ادوں توں اداکاراواں بنیاں ہن۔

سہاسنی نے اپنی دادی اتے چاچے کمل حسن نال رہن لئی 12 سال دی عمر وچ مدراس جان توں پہلاں، پرمکدی دے میونسپل ایلیمینٹری سکول وچ پڑھیا۔ سہاسنی دے دادا سرینواسن، اک مجرمانہ وکیل، نے اس نوں اپنے باقی پروار دا پالن کرن اتے فلماں وچ شامل ہون لئی مُتحرک کیتا۔ پھر اوہ ایمجیار توں سنیماگھر دی طالب علم بن گئی۔ سرکاری فلم اتے ٹیلیوژن ٹریننگ انسٹیچیوٹ، اتے اشوک کمار دے کیمرہ معاون وجوں اپنے کیریئر دی شروعات کیتی اتے اداکارہ بن گئی۔

## ہور کم
سہاسنی اتے اس دے پتی منی رتنم 1997 توں اپنی پروڈکشن کمپنی مدراس ٹاکیز چلاؤن وچ شامل اے۔ 1998 وچ، سہاسنی نے منورنجن پورٹل TamilTalkies.com دا قیام کیتا، جو تامل سنیما توں خبراں نوں چھاپن لئی وقف پہلا انٹرنیٹ پورٹل سی۔

اس نوں لکسمبرگ دیس لئی آنریری کونسل دا نام دتا گیا۔

## نجی جیون
سہاسنی نے 1988 وچ فلم ڈریکٹر منی رتنم نال ویاہ کروایا اتے اس جوڑی دا اک بیٹا نندن 1992 وچ پیدا ہویا سی۔

## حوالے

## باہری کڑیاں

* 
* Suhasini  on MFC

## متعلقہ روابط
* بھارتی فلمی اداکارا واں دی فہرست
* بھارتی سنیما

## حوالے

گٹھ:بھارتی فلم ڈریکٹر
گٹھ:1961دے جم
گٹھ:اکیسویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:اکیسویں صدی دیاں بھارتی مصنفات
گٹھ:اکیسویں صدی دے بھارتی فلمی ہدایت کار
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:ویہویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:ویہویں صدی دیاں بھارتی مصنفات
گٹھ:ویہویں صدی دے بھارتی فلم ہدایت کار
گٹھ:ویہویں صدی دے بھارتی مصنفین
گٹھ:بھارتی خواتین فلم ہدایت کار
گٹھ:بھارتی خواتین منظر نویس
گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں
گٹھ:بھارتی ملحدین
گٹھ:تمل زبان دے فلم ہدایت کار
گٹھ:تمل سنیما دیاں اداکاراواں
گٹھ:تمل شخصیتاں
گٹھ:تمل ناڈو دیاں مصنفات
گٹھ:تیلگو سنیما دیاں اداکاراواں
گٹھ:چنائی دیاں اداکاراواں

گٹھ:ملیالم فلمی اداکاراواں
گٹھ:نندی اعزاز یافتہ شخصیتاں
گٹھ:ہندوستانی تمل شخصیتاں
گٹھ:ہندی منظر نویس
گٹھ:تمل منظر نویس
گٹھ:تمل اداکاراواں
گٹھ:تمل ٹیلی ویژن کی اداکاراواں
گٹھ:کنڑا سنیما دیاں اداکاراواں
گٹھ:ویہویں صدی دے بھارتی ڈراما نگار تے ڈراما نویس
گٹھ:اکیسویں صدی دے بھارتی ڈراما نگار تے ڈراما نویس
گٹھ:۱۹۶۱ دے جم
نریندر چنچل

**نرندر چنچل (16 اکتوبر 1940 – 22 جنوری 2021)** اک بھارتی گلوکار ہن جو اپنیاں پنجابی بھیٹاں لئی جانے جاندے ہن۔ امرتسر دی نمک منڈی وچ اک پنجابی پروار وچ جنمے نرندر چنچل مذہبی ماحول وچ وڈے ہوئے جس کر کے اوہناں نے چھوٹی عمر وچ ہی بھجن تے آرتی گاؤنی شروع کر دتی۔ ایہناں نے کافی ہندی فلماں وچ وی گایا۔ بالیوڈّ وچ ایہناں سبھ توں پہلاں فلم بوبی وچ "بے شکّ مندر مسجد توڑو" گایا جو اس ویلے بہت مشہور ہویا۔ اوہ ‘چلو بلاوہ آیا اے’ اتے ‘تونے مجھے بلایا شیرانوالیئے’ آدی اپنے مشہور بھجناں کر کے جانے جاندے سن۔

## مڈھلا جیون

ایہناں دا جم امرتسر دی نمک منڈی وچ ہویا۔ ایہناں دی ماں دیوی درگا دی بھگت سی جس کرکے ایہناں دا بچپن مذہبی ماحول وچ بیتیا جس کرکے ایہناں دا جھکاء بھجن، آرتیاں اتے بھیٹاں گاؤن ول ہو گیا۔

## کیریئر
ایہناں نے سنگیت دی سکھیا امرتسر دے پریم تکھا کولو حاصل کیتی۔ 1973 وچ فلم بوبی وچ ایہناں دا پہلا گیت "مندر توڑو مسجد توڑو" اس ویلے بہت مشہور ہویا اتے ایہناں نوں 1973 دا فلمفیئر دا سبھ توں ودھیا پٹھورتی گلوکار انعام ملیا۔ بعد وچ ایہناں نوں راج کپور میموریال انعام ملیا۔

چنچل نے اک کتاب "مڈنائیٹ سنگر" (Midnight Singer) جاری کیتی۔ اس وچ ایہناں اپنے ہن تک دے سنگیتک سفر، زندگی اتے اس دیاں اوکڑاں بارے دسیا اے۔ نال ہی اپنے سپنیاں اتے ٹیچیاں دا وی ذکر کیتا اے۔

 

گٹھ:پنجابی گلوکار
اُدائن مکھرجی

**ادائن مکھرجی** بھارتی ٹیلیوژن صحافی اتے معیشت دان اے، جو پہلاں سی۔این۔بی۔سی۔ انڈیا دا مینیجنگ اڈیٹر سی۔ اوہ 48 سالاں دا اے اتے 2013 وچ کماؤں چلا گیا اے۔ اوہ اتراکھنڈ دے سیتلا وچ رہندا اے۔

ادائن اک معاشی ماہر اے جس نے کولکاتہ دے پریزیڈینسی کالج توں معیشت وچ بی۔ایسّ۔سی۔ کیتی اتے جواہر لال نہرو یونیورسٹی، نویں دلی توں معاشیات وچ ایم۔اے۔ کیتی۔ اسنے اپنے کریئر دی شروعات یو۔ٹی۔وی۔ نال کیتی۔ سی۔این۔بی۔سی۔ انڈیا وچ اوہ مینیجنگ ایڈیٹر سی اتے پیشہ ور تھکاوٹ دا حوالہ دندے ہوئے 2013 وچ اسنے عہدہ چھڈّ دتا۔ 2018 وچ اسنے *ڈارک سرکلج* دے نام نال اک ناول لکھیا۔ اس کتاب وچ دماغی صحتَ اک مکھ مدعا اے۔ اسنے نیوز روم توں لکھن ڈیسک تک دی اپنی سفر وی سانجھی کیتی اے اتے ایہہ وی سانجھا کیتا اے کہ کیوں اوہ کدے وی ٹیلیوژن سٹوڈیؤ اُتے واپس جان بارے نہیں سوچدا۔

## اوارڈ

* 2012, رامناتھ گوئنکا انعام، نشریاتی گٹھ وچ سال دا اتم صحافی۔ 

## حوالے

## باہری لنک

* منیکنٹرول اونلائین وچ ادائن پروفائیل
گٹھ:بھارتی مرد ناول کار
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:بھارتی صحافی
روزی کاسترو

**ماریہ ڈیل روساریؤ “روزی” کاسترو** (جم 1947) اک سین اینتونیؤ، ٹیکسس دی اک امریکی شہری حق کارکن اتے معلم اے، جو کئی پرمکھ گروہاں وچ شامل رہی اے، جویں کہ ینگ ڈیموکریٹ آف امریکہ، میکسیکن امریکی یتھ آرگنائیجیشن، کمیٹی بیریؤ بیٹرمینٹ اتے رضا یونیڈا پارٹی آدی۔ اوہ جولیئن کاسترو اتے جوآکئن کاسترو دی ماں اے۔

## مڈھلی زندگی اتے سکھیا
وکٹوریا کاسترو اتے ایڈورڈ پریز دے گھر جمی، روزی دی پالن اسدی ماں اتے اک سرپرست مارسیا گارسیا نے سان اینتونیؤ وچ کیتی۔ سین اینتونیؤ بیریؤ وچ وڈی ہوئی کاسترو نے نسلی اتے معاشی سیماواں دی حامی بھردیاں سماجی نیاں وچ اپنی دلچسپی دا ذکر کیتا جس نے اسدے پروار، خاصکر اسدی ماں نوں متاثر کیتا۔

اپنی ولیڈکٹوریئن دا سرلیکھ اتے ہور مالی زریعاں توں حاصل سکالرشپ نال، اسنے 1971 وچ سپینش وچ ڈگری حاصل کیتی، اس توں پہلاں اسنے استاد بنن دے ارادے نال 'اور لیڈی آف د لیک یونیورسٹی' وچ سفلتاپوروک داخلہ لیا۔ او۔ایل۔ایل۔یو۔ وچ، اوہ کیتھولک یوتھ ایسوسی ایشن وچ شامل ہو گئی، پر تنظیم ولوں گھٹگنتی میمبر شپ دی گھاٹ دا مدعا اٹھایا گیا۔

او۔ایل۔ایل۔یو۔.وچ ہی کاسترو پہلاں ینگ ڈیموکریٹس ولوں طالب علم سرگرمیاں وچ شامل ہوئی اتے اسدے جواب وچ کیمپس-لوڑیندے ینگ رپبلیکن چیپٹر دا انعقاد کیتا۔

## کریئر اتے سرگرمتا
روزی نے پہلاں لنڈن بی۔ جانسن دے 1964 دے صدر تجربہ لئی اک ولنٹیئر وجوں کم کیتا۔ بعد وچ اوہ میکسیکن امیریکن ایکتا کونسل وچ شامل ہو گئی۔ ایم۔اے۔یو۔سی۔ نال اسنے حصہ لیا اتے سین اینتونیؤ سیونگز ایسوسی ایشن دے تنظیم دا بائیکاٹ کرن وچ مدد کیتی۔

روزی 1971 دی " فری اینجلا ڈیوس " مہم دوران سرگرم سی، اتے اس معیاد دوران اوہ یونائیٹڈ سٹیٹ فیڈرل بیورو آف انویسٹیگیشن ولوں نگرانی ہیٹھ سی۔

کاسترو نے ٹیکسس وچ میکسیکن-امریکین امیدواراں نوں میدان وچ اتارن لئی رضا یونیدا پارٹی دی 1970 دی پہل قدمی نال کم کیتا، جس وچ اسنے بیکسار کاؤنٹی پارٹی چیئر دی ذمہ واری نبھائی۔  اس ویلے آر۔یو۔پی۔ نے شہر وچ عہدیاں دی پیروی کرن لئی سین اینتونیؤ کمیٹی نال بیریؤ بیٹرمینٹ لئی کم کیتا۔ سی۔بی۔بی۔ نال کاسترو خود 1971 وچ سین اینٹونیؤ سٹی کونسل لئی امیدوار بنی، اسنے چار امیدواراں وچوں دوجا ستھان حاصل کیتا۔ 

کاسترو نے سین اینتونیو وکھے ٹیکسس یونیورسٹی توں پبلک ایڈمنسٹریشن وچ ماسٹر دی ڈگری حاصل کیتی اتے پلو آلٹو کالج وچ کم کیتا، جتھے اسنے سال 2008 توں سٹوڈینٹ اپھیئرز دے انترم ڈین وجوں سیوا نبھائی جد تک اوہ 2013 وچ رٹائر نہیں ہوئی۔ 

## نجی زندگی اتے وراثت
کاسترو نے کمیونٹی اتے قومی ادارےآں جویں کہ لیٹنس پرتندھ، ٹیکسس انعقاد پراجیکٹ اتے ایئیارپی وچ شامل ہونا جاری رکھیا اے۔

2015 وچ اوہ 'سین اینتونیؤ ومن'ج ہال آف فیم' لئی چنی گئی  اتے 2017 وچ اسنوں 'اور لیڈی آف د لیک یونیورسٹی' ولوں آنریری پی۔ ایچ۔ڈی۔ نال نوازیا گیا گیا۔

کاسترو اک شائع شاعر وی اے، اسنے ایتھولوجی وچ 'اینٹر گواڈلپ ا ملینچھے: تیکھانس ان لٹریچر اینڈ آرٹ' نال یوگدان پایا، جسنوں ٹیکساس پریس یونیورسٹی ولوں سال 2016 وچ شائع کیتا گیا سی۔

جوآکئن کاسترو اتے جولیئن کاسترو دوواں نے روزی دی سرگرمی نوں اپنے سیاسی کریئر دی بنیاد دسیا اے۔ جولیئن نے اپنے بھاشن وچ دسیا کہ "میری ماں نے شہری حقاں لئی سخت لڑائی لڑی تاں کہ اک موپ دی بجائے میں اس مائیکروفون نوں پھڑ سکاں۔" 

بعد دی ٹیکسس منتھلی نال اک انٹرویو وچ جولیئن نے ایہہ وی نوٹ کیتا: “ماریہ ڈیل روساریؤ کاسترو نے کدے وی سیاسی عہدہ نہیں سمبھالیا۔ ۔ ۔ حالانکہ، اج، سالاں بعد، میں اخباراں نوں پڑھدا ہاں اتے میں ویکھدا ہاں کہ ہور والڈیز سکول بورڈاں اُتے بیٹھے ہن، وڈی گنتی وچ گارسیا ہن ڈاکٹر، وکیل، انجینیئر، اتے بے شک، استاد ہن۔" 

## حوالے

گٹھ:جم 1947
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:امریکی خواتین کارکن
بہار دی لائی

ہندوستان کے شمالی جانب ایک صوبہ بہار واقع ہے۔  یہ ایک گھنی آباد ی والاصوبہ ہے جہاں کئی قسموں کے پکوان ہیں۔  برادری کے اعتبارسے اپنی پسندکے کھانے کی اشیاء بنانے والے لوگ یہاں رہتے ہیں۔  یہ پکوان کے طریقے انہیں کافی امیر بنادیتے ہیں۔  ہوسکتاہے یہ ان کا اہم طریقہ کارہو، بھوک آور یا انتہائی مزیدار میٹھا کھانا ہے۔

 
ایہ خوبی کی لائی بہار کی مشہور مٹھائی ہے۔  یہ لڈو چپڑی بڑی شکلوں میں بنتی ہے۔ اور یہ غذائیت سے پرہوتے  ہیں۔  اس میں لذت پیدا کرنے کیلئے مختلف قسموں کے میوے ڈالے جاتے ہیں۔  یہ لڈو عموما تہوار یا شادی کے دنوں میں  بنائے جاتے ہیں۔
گٹھ:کھان پین
کھٹڑا چہارم

**کھٹڑا چہارم** بھارتی پنجاب دے لدھیانہ ضلعے دے بلاک ڈیہلوں دا اک پنڈ اے۔ 2011 دی مردمشماری دی جانکاری دے مطابق کھٹڑا چاہرمی پنڈ دا مقامی کوڈ جاں پنڈ دا کوڈ 033522 اے۔ کھٹڑا چاہرم پنڈ، پنجاب، بھارت دے ضلع لدھیانہ دی پوربی تحصیل وچ واقع اے۔ ایہہ اپ-زلھا ہیڈکواٹر لدھیانہ (مشرق) توں 22 کلومیٹر اتے ضلع ہیڈکواٹر لدھیانہ توں 22 کلومیٹر دی دوری اُتے واقع اے۔ 2009 دے انکڑیاں مطابق کھٹڑا چوہارم کھٹڑا پنڈ دی وچ گرام پنچائت اے۔ پنڈ دا کل جغرافیائی رقبہ 635 ہیکٹیئر اے۔ کھٹڑا چاہرم دی کل آبادی 2,554 اے۔ اس پنڈ وچ تقریباً 516 گھر ہن۔ سال 2019 دے انکڑیاں مطابق ایہہ پنڈ گل صوبائی اسمبلی اتے لدھیانہ پارلیمانی کھیتر ماتحت آؤندے ہن۔ ملود اس پنڈ دا نزدیکی شہر اے۔

## حوالے

گٹھ:لدھیانہ ضلعے دے پنڈ
گٹھ:بلاک ڈیہلوں دے پنڈ
گٹھ:پنجاب دے پنڈ اتے شہر
گٹھ:پنجاب دے پنڈ
جیمز ایبٹ

جنرل** سر جیمز ایبٹ** (12 مارچ 1807ء – 6 اکتوبر 1896ء) اک برطانوی فوجی افسر سی جو سامراجی دور وچ ہندوستان وچ تعینات رہے۔ جیمز ایبٹ انگلینڈ وچ پیدا ہوئے تے اوہناں دے والد دا نام ہینری الیکسیس ایبٹ سی ، جو کلکتا وچ تعینات مرچنٹ نیوی دے بیڑے توں ریٹائر افسر سی۔ جیمز ایبٹ نے بنگال آرٹلری وچ سولاں سال دی عمر وچ اپݨی خدمات شروع کیتیاں۔
گو کہ جیمز ایبٹ نے ہندوستان وچ کئی مقامات اُتے اپݨی خدمات پیش کتیاں لیکن اوہناں دی یادگار خدمات ہندوستان دے شمال مغربی علاقے وچ نیں جو اوہناں نے انیہویں صدی دے وسط وچ سر انجام دِتیاں۔ اوہ ہینری لارنس دے مشیر سی ۔ اوہناں نے انگریز فوجاں دی سکھ فوج دے خلاف جنگ وچ انتہائی اہم منطقی مشورےآں نال برطانوی فوج نوں کامیابیاں دوائیاں۔
جیمز ایبٹ ضلع ہزارا دے پہلے ڈپٹی کمشنر وی تعینات رہے جیہدا دورانیا 1849ء توں 1853ء تک اے۔ بعد وچ 1894ء وچ اوہناں نوں برطانوی حکومت وچ کلیدی عہدے دے سی بی اُپر تعینات کر دِتا گیا۔

لہور وچ ہوئے معایدے (جو سکھاں دے خلاف انگریزاں دی پہلی جنگ توں بعد طے پایا سی) ہزارا تے کشمیر دا علاقا گلاب سنگھ دے حوالے کیتا جانا سی ، ہزارا بہر حال تخت لہور دے زیر اثر رہیا تے جیمز ایبٹ نے ایہدی حکومت دی باگ ڈور سمبھال لئی تے صِرف اک سال دے عرصے وچ حکومت اُتے مکمل قبضا کر لیا۔
پاکستان دا شہر ایبٹ آباد جو ضلع ایبٹ آباد دا راجگڑھ اے ۔ ایہدا ناں وی سر جیمز ایبٹ دے ناں اُتے رکھیا گیا اے۔
سر جیمز ایبٹ آگسٹس ایبٹ تے فریڈریک ایبٹ دے بھائی سی، ایہ دوویں بھراء وی برطانوی فوج وچ خدمات سر انجام دیندے رہے۔
سر جیمز ایبٹ دیاں موجود تصویراں وچوں بہترین تے کلی دستیاب تصویر اک مصور بی۔ بلدیوان نے بݨائی سی۔ ایہ تصویر ہُن وی برطانیا وچ قومی پورٹریٹ گیلری وچ آویزاں اے جیہڑا لندن وچ واقع اے۔

## ہور دیکھو
* ایبٹ آباد

## حوالا جات

## باہرلے جوڑ
* برطانیا دا قومی آرکائیو

گٹھ:برطانوی ہند دیاں شخصیتاں
گٹھ:برطانوی شخصیتاں
گٹھ:ضلع ایبٹ آباد
فیلس شیفلی

**فیلس سٹیورٹ شیفلی**  فیمنزم ،خواتین کے مساوی حقوق،ہم جنسی پرستی اور اسقاط حمل کے خلاف جدوجہد کرنے والی امریکی وکیل،پولیٹیکل ایکٹوسٹ اور روائیتی معاشرتی و سیاسی خیالات کی حامل خاتون تھیں۔انہوں نے فیمنزم، ہم جنس پرستوں کے حقوق اور اسقاط حمل کے خلاف جدوجہد کی اورامریکی آئین میں مساوی حقوق کی ترمیم کی توثیق کے خلاف کامیابی کے ساتھ مہم چلائی۔

## ہور ویکھو

## حوالے

## باہرلےجوڑ

گٹھ:1924دے جم
گٹھ:2016دیاں موتاں
گٹھ:اکیسویں صدی کی امریکی مصنفات
گٹھ:الینوائے کے ریپبلکن
گٹھ:الینوائے کے کیتھولک
گٹھ:الینوائے کے مصنفین
گٹھ:الٹن، الینوائے کی شخصیتاں
گٹھ:امریکی فعالیت پسند خواتین
گٹھ:امریکی کالم نگار
گٹھ:بیسویں صدی کی امریکی مصنفات
گٹھ:سیاست میں امریکی خواتین
گٹھ:سینٹ لوئس، مسوری کے مصنفین
گٹھ:مسوری کے ریپبلکن
گٹھ:مسوری میں سرطان اموات
بھاونا بالاکرشنن

**بھاونا بالاکرشنن** (جم 22 مئی 1985) عامَ طور اُتے **وی۔جے۔بھاونا** وجوں وی جانی جاندی اے۔ اوہ اک بھارتی ٹیلیوژن اینکر، کرکٹ ٹپنیکار، ویڈیو جوکی، پلیئبیک گلوکار اتے ڈانسر اے۔  اوہ میترقی لینگر توں بعد بھارت وچ سبھ توں مشہور کھیڈ پترکاراں وچوں اک اے۔ اوہ اس ویلے سٹار سپورٹس دے پرسارک وجوں کم کردی اے اتے چینل لئی کئی پروگراماں دی میزبانی کر چکی اے۔ بالاکرشنن 2019 کرکٹ ورلڈ کپ دوران کمیٹری کرن والیاں عورتاں وچوں اک سی۔

## کریئر
بالاکرشنن نے اپنے کریئر دی شروعات تھوڑے ویلے لئی اک ریڈیو جوکی وجوں کیتی اتے پھر ٹیلیوژن وچ کم کیتا۔ اوہ راج ٹیوی وچ میزبان وجوں شامل ہوئی اتے اسدا پہلا ٹیلیوژن شو، جس دی اسنے میزبانی کیتی، بیچ گرلز شو سی۔ بعد وچ اسنے سٹار وجے چینل وچ کم کیتا اتے 2011 وچ چینل دی پورے ویلے دی اینکر بن گئی۔ وجے ٹیوی نال اسدا پہلا پروگرام سپر سنگر جونیئر سی اتے اسنے 2018 تک ایئرٹیل سپر سنگر دی میزبانی وی کیتی۔ اسنے چینل نال جوڈی نمبر اک دے "فن انلمٹڈ" سیزن سمیت ہور کئی شو ہوسٹ کیتے ہن۔

2017 وچ اسنے سٹار سپورٹس وچ اک کھیڈ صحافی وجوں شرکت کیتی اتے انڈین پریمیئر لیگ (آئی۔پی۔ایل۔) اتے پرو کبڈی لیگ دے نشریاتی دی میزبانی کیتی۔ اسنے 2018 آئی۔پی۔ایل۔ سیزن دوران سٹار سپورٹس تامل لئی اک ٹپنیکار وجوں سیوا نبھائی سی اتے 2018 انڈین پریمیئر لیگ دوران صرف دو عورت پیشکاریاں وچوں اک سی۔

بالاکرشنن نے گلوکارہ دے روپ وچ اپنی شروعات سال 2018 وچ کیتی سی اتے بیبی ولوں اپنی پہلی سنگل د میشئپ سیریز جاری کیتی سی۔ 2020 وچ اسنے سنگیت ڈریکٹر دھارن لئی اپنا پہلا پلیبیک گانا گایا۔ ویرتھی ویرا گانے دے یو-ٹیوب اُتے 50 لکھ توں وی زیادہ ویوز ہوئے۔

## نجی زندگی
اس نے ممبئی واقع کاروباری نکھل رمیش نال ویاہ کروا لیا اتے اس ویلے ممبئی وچ رہندی اے۔

## حوالے

گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی عورتاں
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن صحافی
گٹھ:بھارتی عورت گائکاواں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جم 1986
مسلم بن کثیر

**مسلم بن کثیر اعرج** دا تعلق قبیلہ ازد تو‏ں سی تے اوہ اصحاب حسین وچو‏ں سن ۔

## صحابیت
عسقلانی لکھدے نيں کہ مسلم بن کثیر بن قلیب الصدفی الازدی الاعرج صحابی رسول سن تے فتح مصر وچ شریک سن ۔ طبری لکھدے نيں کہ مسلم بن کثیر ازد قبیلہ دے فرد سن ۔ جدو‏ں امام حسین نے مدینہ تو‏ں ہجرت د‏‏ی تاں انہاں دناں ایہ کوفہ وچ قیام پزیر سن تے امام حسین نو‏‏ں کوفہ وچ آنے د‏‏ی دعوت دینے والےآں وچ شام‏ل نيں۔ فیر حضرت مسلم بن عقیل جدو‏ں کوفہ وچ سفیر حسین بن دے پہنچے تاں انہاں نے حضرت مسلم بن عقیل د‏‏ی حمایت د‏‏ی لیکن حضرت مسلم د‏‏ی شہادت دے بعد کوفہ نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے کربلا دے نزدیک حضرت امام حسین علیہ السلام تو‏ں جا ملے تے پہلے حملہ وچ جام شہادت نوش کيتا۔ 

اصحاب وچو‏ں اک صحابی امام حسین علیہ السلام مسلم بن کثیر الاعرج الازدی الکوفی نيں جو کوفہ تو‏ں سن تے حضرت امیر المومنین علی ابن ابیطالب علیہ السلام د‏‏ی ہمراہی وچ جنگ کيت‏ی تے زخمی وی ہوئے ۔

نصرت امام حسین علیہ السلام دے لئی کوفہ تو‏ں خارج ہوئے تے کربلاء مقدسہ وچ حضرت امام حسین علیہ السلام دے پاس پہنچے تے روز عاشور پہلے حملے وچ شہید ہوئے ۔
## ناں
مسلم بن کثیر دا تعلق قبیلہ ازد تو‏ں سی۔ زیارت منسوب بہ زیارت ناحیہ مقدسہ (غیر معروفہ) وچ انہاں دا ناں اسلم (  ذکر ہويا ا‏‏ے۔ بعض نے احتمال دتا اے کہ اوہ اوہی سلیمان بن کثیر نيں کہ جنہاں دا تذکرہ زیارت رجبیہ امام حسین علیہ السلام وچ ہويا اے (۔ بعض معاصرین کے نزدیک کتاب الاصابہ تو‏ں قول دے مطابق، اوہ کثیر بن قلیب صدفی ازدی کوفی دے فرزند نيں تے انہاں نے پیغمبر اکرم صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نو‏‏ں درک کيتا اے تے اوہ فتح مصر وچ حاضر سن ۔

## والد
کچھ معاصرین الاصابہ دا حوالہ دیندے ہوئے کہندے نيں کہ انہاں دے والد کثیر بن قلیب صدفی ازدی اعرج کوفی دے سن ۔ اوہ پیغمبر اکرم تو‏ں واقف سن تے فتح مصر دے وقت شریک سن ۔
## وفات
آپ امام حسین علیہ السلام دے کربلا پہنچنے تو‏ں پہلے کسی مقام اُتے امام علیہ السلام دے ہمراہ شام‏ل ہو گئے سن  تے صبح عاشور شہید ہوئے۔ کچھ مورخین نے لکھیا اے کہ آپ دے ہمراہ آپ دے اک آزاد غلام رافع بن عبد اللہ وی شام‏ل سن جو کربلا وچ نماز ظہر دے بعد شہید ہوئے۔

## ہور ویکھو

* علی بن ابی طالب
* حسن ابن علی
* حسین ابن علی
* محرم د‏‏ی عزاداری
* کربلائے معلی
* واقعہ کربلا
* لسٹ شہدائے کربلا
* قیام حسینی دا خط الوقت
* واقعہ کربلا دے اعداد و شمار

## حوالے

* "تاریخ کربلا در یک نگاہ" تحریر، آیت اللہ حاج سید ہادی غضنفری خوانساری۔
* حسین انصاریان، با کاروان نور

گٹھ:61ھ دیاں موتاں
گٹھ:680ء
گٹھ:680 دیاں موتاں
گٹھ:حسین ابن علی
گٹھ:مسلما‏ن شہدا
گٹھ:مقتولین کربلا
مہر حسن

**مہرُ النسا حسن** (زیادہتر **مہر حسن** ناں نال جانیا جاندا اے) پاکستانی مول دی اک امریکن اداکارہ، ماڈل اتے کلاسیکل رقاصہ اے

اوہ مشہور مذہبی شخصیت رفعت حسن دی بیٹی اے اسدی ماں اک پاکستانی عورت جدکہ پیؤ اک بھارتی اے۔ اوہ امریکہ دے شہر کینٹنکی وچ رہندی اے۔ اتھوں ہی اوہ بھارتی اتے پاکستانی فلماں وچ کم کردی اے۔اسنے اپنی ماسٹرس دی پڑھائی یونیورسٹی آف لویسل توں پوری کیتی۔

## نجی جیون اتے سکھیا
حسن مذہبی شخصیت رفعت حسن دی دھی اے۔ اس دا جم اک پاکستانی ماں اتے بھارتی پیؤ کول ہویا سی۔ میہر لوئسول، کینٹکی وچ سیٹل اے، حالانکہ اس نے بھارت اتے پاکستان وچ فلماں وچ وی مظاہرہ کیتا اے۔ اس نے اپنی ماسٹر ڈگری لوئسول یونیورسٹی توں حاصل کیتی۔

## کیریئر
حسن نے اپنے ڈانس کیریئر دی شروعات امریکہ وچ سٹیج پرفارمر وجوں کیتی۔ اپنے کالج دے سالاں دوران، اس نے گرمیاں دیاں چھٹیاں دے ویلے بھارت دا دورہ کیتا اتے اپنے فلمی کیریئر دی شروعات امبے ڈائنا نام دی تامل فلم وچ کیتی، جس وچ اس نے سرلیکھ دا کردار نبھایا۔ بھارت رہن دے دوران اس نے کشور نمت کپور انسٹیچیوٹ وچ اداکاری دی پڑھائی وی کیتی۔ اس نے کالج وچ رہندیاں فلماں وچ کم کرنا جاری رکھیا سی، جس وچ انعام جیتو فلماں، دیوالی اتے سپنے شامل سن۔ ایہہ دیوالی دے سیٹ اُتے ہی سی کہ ثمینہ  پیرزادا اپنی فلم 'شرارت' لئی اس کول گئی، جہڑی پاکستان وچ فلمائی گئی سی اتے 2003 وچ رلیز ہوئی سی۔

حسن اک اتم ڈانسر اے اتے اک ڈانسر اتے ڈریکٹر دے طور اُتے اوارڈ جیتو سنگیت وڈیؤز وچ کم کیتا اے۔

## فلموگرافی

## میوزک وڈیؤز
* Directed and performed (vocals and dance) in *Kuch Nahi Terey Bin*
* Co-directed and performed (vocals and dance) in *Man Mohna* (My Spirit)
* Performed (vocals and dance) in *Piya Nain Milla*

## باہری کڑیاں
* 
* 

گٹھ:21ویں صدی دیاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:لاہور دیاں اداکاراواں
گٹھ:امریکی فلمی اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:پاکستانی عورت ماڈلاں
گٹھ:پاکستانی فلم اداکاراواں
حویلیاں

**حویلیاں** (Havelian)، پاکستان، ہزارا دے ضلع ایبٹ آباد دی تحصیل حویلیاں وچ اک شہر اے تے تحصیل حویلیاں دا صدر مقام اے۔

گٹھ:ضلع ایبٹ آباد
گٹھ:ہزارا
گٹھ:ہزارا دے آباد تھاں
کُل سدھو

thumb|کُل سدھو
**کل سدھو** (کلوندر کور) اک بھارتی تھئیٹر، ٹیلیوژن اتے فلم کلاکار اے، اتے مکھ طور اتے پنجابی سنیما۔ نال کم کردی اے۔ اسدی فلم *[[انھے گھوڑے دا دان]]* (2011) نوں قومی فلم انعام ملیا جس وچ اسنے اک رکشا چلاؤن والے دی بیوی دے کردار کیتی۔ اسنے اک چھوٹ فلم *نوراں* اتے *ستا ناگ* وی کیتیاں۔

## جیونی
کل دا جم بٹھنڈہ، پنجاب، وکھے ہویا۔ اسنے سکول دی پڑھائی کیندریئے ودیالا اتے گریجوئیشن مالوا دے کالج توں کیتی۔

## ٹیلیوژن
سٹوڈیؤ بالیوڈّ، پیٹیسی چکّ De - لنگر

## فلموگرافی

## حوالے

## باہری کڑیاں
* 

گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
بب کوڈ

**بِب کوڈ** عددی حوالے نال بہت سارے علم فلکیات دے حوالےآں نوں شناخت کرن دا اک رمز اے۔

## فارمیٹ
کوڈ وچ 19 کریکٹراں دی اک فکس لمبائی ہندی اے جو اس طرحاں ہندی اے۔
YYYYJJJJJVVVVMPPPPA
جتھے YYYY حوالے دے سال دے چار انک ہندے ہن اتے JJJJJ اجیہا کوڈ ہندا اے جو حوالے دے پرکشان دے ستھان ول اشارہ کردا اے۔ جرنل حوالے دے کسے معاملے وچ، VVVV وولیؤم آبادی ہندی اے، M پرکاشن دے ستھان دے جرنل دے حصے ول اشارہ کردا اے۔ (اداہرن دے طور اُتے، کسے لیٹر سیکشن واسطے L)، PPPP شروعاتی صفحہ آبادی دندا اے، اتے A پہلے ودوان دے نام دے اخیرلے شبد دا پہلا اکھر پرستت کردا اے۔ پیریئڈاں (۔) دی ورتوں انورتے کھیتراں نوں بھرن لئی کیتی جاندی اے اتے جیکر بہت چھوٹے ہون تاں اوہناں دی ستھر لمبائی تک کھیتر بھرن لئی کیتی جاندی اے؛

## مثالاں
کوڈ دیاں کچھ مثالاں ایہ نیں:

## حوالے

 

گٹھ:اشاریہ سازی
گٹھ:برقی دستاویزات
گٹھ:شناختگر
گٹھ:ٹیکنالوجی
فتح (ریپر)

**فتح سنگھ** (انگریزی وچ: **Fateh Singh**)، اپنے سٹیج نام **فتح ڈوئے** جاں **فتح** وجوں جانیا جاندا ٹورنٹو-قائم کینیڈیئن، بھارتی مول دا ریپر اتے گیت کار اے۔ اسدا سنگیت کریئر 2012 وچ شروع ہویا سی جدوں اسنوں ڈاکٹر۔ زیوس ولوں لبھیا گیا سی۔

## شروعاتی زندگی اتے کیریئر
فتح سنگھ دا جم تھائیلینڈ دے بینکاک وچ جالندھر توں گئے سکھ ماپیاں دے گھر ہویا سی۔ چھ سال دی عمر وچ اس دا پروار ہیورڈ، کیلیفورنیا، امریکہ چلا گیا، جتھے اسنے ہپّ ہوپ سنگیت سننا شروع کیتا ۔ اسنے جون مائر ایلیمینٹری سکول اک بچے وجوں اتے بعد وچ ہیورڈ ہائی سکول وچ پڑائی کیتی۔ بعد وچ اس دا پروار ٹورانٹو، اونٹاریؤ، کینیڈا وچ رہن لگ پیا۔ فتح نے کینیڈا وچ ریپنگ شروع کیتی اتے اپنا نام بدل کے ینگ فتح اتے پھر فتح رکھ لیا۔ اسدے بعد، اسنے پھر اپنا نام بدل کے فتح ڈو کر دتا۔ اس نے کیلیفورنیا سٹیٹ آف مائینڈ (2009)، ون ورس کرس (2010) اتے مسٹر وال سٹریٹ (2011) نوں تن مکسٹیپ جاری کیتے۔ اسنے اک وار کیلیفورنیا وچ اک نائیٹ کلبّ وچ اپنے تقریب وچ ڈاکٹر، زیوس نال ملاقات کرن دی کوشش وی کیتی تاں جو اوہ اسنوں اپنیاں مکسٹیپ سیڈیاں دے سکے۔ فتح نے مشہوری حاصل کیتی جدوں اسنوں ڈاکٹر۔ زیوس نے جیپھن ورگیز ولوں 2012 وچ لبھیا سی۔ اوہ ڈاکٹر زیؤس دے نال بہت سارے ٹریکاں وچ نظر آیا سی۔ اوہ بینڈ "زو بیبیس" وچ وی شامل ہویا اتے بینڈ دی پہلی ایلبم وچ پردرشت ہویا۔ فتح نوں امرت گل، جاز دھامی، دِ پروپیسی اتے گپی گریوال سمیت ہور بہت سارے کلاکاراں نے اپروچ کیتا۔ اسنے سال 2014 دی بالیوڈّ فلم ہیپی نیو ییئر دا گیت “لولی” وی گایا۔ اگست 2015 وچ، اسنے اپنی پہلی اکلے سنگل ‘نئیؤ جان دے’ رلیز کیتی۔  اسنے برٹ ایشیا میوزک اوارڈز وچ چار نامزدگیاں ‘بریکتھرو ایکٹ’، ‘بیسٹ نارتھ امیریکن ایکٹ’، اتے ‘بیسٹ اربن ایشیئن ایکٹ’ وی حاصل کیتیاں سن۔ سال 2016 وچ اسنے اپنی پہلی ایلبم "برنگ اٹ ہوم" وی جاری کیتی۔

## ڈسکوگرافی

### مکسٹیپاں

* **کیلیفورنیا سٹیٹ آف دِ مائینڈ (2009)**
* **ون ورس کرس (2010)**
* **مسٹر وال سٹریٹ (2011)**

### ایلبماں

* **برنگ اٹ ہوم**
* ٹو وہوم اٹّ میء کنسرن

### سنگل گیت

* *راضی* - جیو ساون ایؤ (2019)
* *ساہاں* - امن سارنگ (کارنامہ۔ ڈاکٹر زیئس شورٹی اتے فتح ڈو)
* *رہن دے* - سینی سریندر (کارنامہ۔ ڈاکٹر زیئس شورٹی اتے فتح ڈو)
* *ایج 22* - نوجیت کھالوں (کارنامہ۔ ڈاکٹر ۔ زِusس شورٹی، فتح ڈو)
* *مینوں سنگل رہنا* - راجویر (کارنامہ۔ ڈاکٹر زیئس اتے فتح ڈو)
* *ووئی جسٹ وانا پارٹی* - نیوان، ڈاکٹر زیئس، فتح ڈو اتے ڈی ایس
* *پکا سرابی* - راجویر (کارنامہ۔ ڈاکٹر زیئس، شورٹی، فتح ڈو)
* *پینکلر* – مس پوجا (کارنامہ۔ زیئس اتے فتح ڈو)
* *بلیک سوٹ* – پریت ہرپال (کارنامہ۔ ڈاکٹر۔ زیئس اتے فتح ڈو)
* *لولی ہو گائی آ* – کنکا کپور (کارنامہ۔ فتح ڈو)
* *انچ* - زورا رنداوا (کارنامہ۔ ڈاکٹر زیئس اتے فتح ڈو)
* *پینڈو -* امریندر گل (کارنامہ۔ فتح ڈو)
* *بے پرواہیاں رپھکس* - زیز دھامی (کارنامہ۔ ڈاکٹر ۔ *زیوس* اتے فتح ڈو)
* *کالا تل -* گرک امن، ڈاکٹر زیئس، فتح ڈو)
* *ایتوار* – جیزی بی (کارنامہ: ڈاکٹر زیئس اتے فتح ڈو)
* *شیڈس اوپھ بلیک* - گگن کوکری (مظاہرہ: دل دی دھڑکن اتے فتح ڈو)
* *نیٹورک* - گاو مستی (فیچر۔ ڈاکٹر۔ زِاوس اتے فتح ڈو)
* *نئیؤ جان دے* – (فتح ڈو)
* *پاگل* (Feat. جسّ رین)
* *پنگا* *ریمکس* (میرا راہ) (Feat. جسّ رین)
* *22 ڈیئے* - زورا رندھاوا (کارنامہ: جےَ-کے اتے فتح ڈو)
* *ڈر لگدا* - راجو دنیہوالا (کارنامہ: ڈاکٹر زیؤس اتے فتح ڈو)
* *"بوڈی" - مکی سنگھ (کارنامہ: فتح ڈو)*
* *چیتے کردا 2 "'- ریشم سنگھ انمول (کارنامہ: فتح ڈو)*
* نین - پو دھاریا 
* بمب گانا - جیزی بی

## حوالے

## باہری لنک

گٹھ:جم 1986
گٹھ:زندہ لوک
بینکنوٹ مچ

**مشیل سملٹن** (جم 20 فروری، 1949)، اک امریکی ریپر اے، جسنوں اسدے سٹیج نام "بینکنوٹ مچ" نال ودھیرے جانیا جاندا اے۔

## کیریئر
مچ دا جم 20 فروری 1949 نوں کنکورڈ، اتری کیرولنا وچ ہویا سی اتے اسدا پالن اتری کیرولائنا دے شارلوٹ وچ ہویا سی۔

مشیل نے اپنے پہلے بچے دے جم توں بعد اک رکارڈنگ کلاکار وجوں اپنے کیریئر دی شروعات کیتی۔ اسنے سلپّ-این-سلائیڈ ریکارڈ، روکو-اے-پھیلا ریکارڈ اتے جی-یونٹ رکارڈاں نال کم کیتا، جسدا نتیجہ 2015 وچ اسنوں جی-یونٹ ریکارڈ دے سہِ-بانی بنگم سمرپھ ولوں کم لئی سائن کر لیا گیا۔

اس دی پہلی وپاری ایپی "اسیشن ٹو د تھرون" دی رلیز نے اس نوں مکھ دھارا وچ پہنچن وچ مدد کیتی۔ بعد وچ، اسنے اپنا خود دا ریکارڈ لیبل بلیک ایرے انٹرٹینمینٹ قائم کیتا۔ ایمنیم دے شاڈول ڈیجے دی مدد نال، مچ نے اپنا میمکٹیپ سرلیکھ "فیلڈ آف ڈریمز" رلیز کیتا۔

### ایپی/مکسٹیپ

## حوالے

## باہری لنک
* 

گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جم 1986
گٹھ:21 ویں صدی دے امریکی ریپر
انوبھا بھونسلے

**انبھا بھونسلے** بھارتی ٹیلیوژن اتے پرنٹ صحافی دے نال نال اک لکھاری اے۔ اوہ اس ویلے سی۔این۔این-نیوز 18 دی ایگزیکٹیو اڈیٹر وجوں کم کر رہی اے۔

## کریئر
بھونسلے نے اپنے کریئر دی شروعات د انڈین ایکسپریس نال 1999 وچ کیتی سی اتے پھیر اوہ زی گروپ دے مڈٹیک دا حصہ بن گئی۔ اتھوں اوہ نویں دلی ٹیلیوژن وچ شامل ہو گئی، جتھے اوہ سیاسی بیورو دا حصہ اتے اک اینکر بنی۔ بھونسلے نے شروعاتی ویلے دوران سی۔این۔این-نیوز 18 وچ پرائم-ٹائیمم اینکر اتے سینئر اڈیٹر وجوں کم کیتا۔

بھونسلے نے اپنی بھائیوالی دوران امریکہ دے سیاسی اتہاس اتے لنگ اتے نسل دے کردار بارے کھوج کیتی۔ اسنے سماجی مدعے چکے اتے اپنی ٹیم نال اہم پروجیکٹاں دی اگوائی کیتی۔ اسنے اتر مشرق، کشمیر، اتر پردیش اتے بھارت دے ہور حصیاں توں من نال رپورٹنگ کیتی اے۔ سماج وچ حاشیے اُتے دھکے لوکاں بارے اس دیاں رپورٹاں نے اس نوں خاص مانتا دتی اے۔  اوہ سیاسی مہم وتّ دے مدعیاں دی پڑتال کردیاں، اپنے شو ' پیسہ پاور سیاست' لئی وی جانی جاندی اے۔

اوہ سٹیزن جرنلسٹ شو دا اڈیٹنگ کردی اے اتے کشمیر اتے اتر مشرق توں نیمت طور اُتے رپورٹ کردی اے۔ پیپلز آرکائیو آف رورل انڈیا (پری) لئی اپنی بھائیوالی دے حصے وجوں، انبھا اتے صحافی تے فلم پروڈیؤسر سنزو بچسپتیمیم نے منیپر دے میئیتی سمودائے دے جیون اتے پرمپراواں بارے تن چھوٹیاں فلماں اتے رپورٹاں تیار کیتیاں ہن۔ اسنے منیپور ودروہ اتے آئرم شرمیلا دے آرمڈ پھورسز (سپیشل پاورز) ایکٹ خلاف جدوجہد بارے اپنی رپورٹ کتاب *مدر، ویئر'ج مائی کنٹری* 2016 وچ شائع کیتی۔

## اوارڈ
انبھا بھونسلے نے رامناتھ گوئنکا ایکسیلینس ان جرنلزم اوارڈز 2009 اتے چاملی دیوی اوارڈ فار آؤٹسٹینڈنگ ومن میڈیا پرسن حاصل کیتا اے۔

## چنیندا اشاعتاں

* 
* 
* 

## حوالے

## باہری لنک

* 
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن صحافی
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جم 1978
جان جیکب

**برگیڈیئر جنرل جان جیکب** (11 جنوری 1812 - 6 دسمبر 1858) برطانوی ایسٹ انڈیا کمپنی دا اک افسر سی جیہنے اپݨے کیریئر دا بڑا حصا  نوآبادیاتی ہندوستان وچ خدمات انجام دے کے گزاریا ۔ اوہ پاکستان وچ 36 ویں جیکب ہارس کیولری رجمنٹ لئی جاݨیا جاندا اے ۔ جان جیکب پاکستان دے شہر جیکب آباد دا بانی اے جِتھے اوہنے 20 ورھےآں دے دوران ہزاراں ایکڑ صحرا نوں قابل کاشت زمین وچ تبدیل کرن دا منصوبا بݨایا تے اوہدی نگرانی یتی ۔ 

## ہور دیکھو
* جیکب آباد

گٹھ:برطانوی ہند دیاں شخصیتاں
گٹھ:برطانوی شخصیتاں
تیجا سنگھ ستنتر

*تیجا سنگھ ستنتر *' (16 جولائی 1901 — 12 اپریل، 1973) ستنتر ی سنگرامیئے، کسان آگوُ اتے کمیونسٹ پارلیمینٹیریئن سن۔ اوہ اکالی لہر دے راہیں غدر لہر وچ شامل ہوئے اتے پھر ہندوستان دے ستنتر ی سنگرام وچ لگاتار جٹ گئے اتے بعد کمیونسٹ پارٹی دے آگوُ وجوں مشہور ہوئے۔ ستنتر ی توں بعد پیپسو دی مظارا لہر وچ اوہناں نے موہری یوگدان پایا۔

## جیون
thumb|1930 وچ تیجا سنگھ ستنتر
اوہناں دا جم 16 جولائی 1901 عیسوی نوں بھائی کرپال سنگھ دے گھر پنڈ الونا ضلع گرداس پور وچ ہویا۔ اوہناں دا مڈھلا ناں سمند سنگھ سی۔ سکول دی پڑھائی ختم کرن مگروں اوہناں خالصہ کالج امرتسر وچ داخلہ لیا۔ جلھیانوالے باغ دے خونی کانڈ دے 13 اپریل 1919 نوں واپرن تے خلاف ظاہر کرن کارن اوہناں نوں کالج چھڈنا پیا۔ پھر اوہ گرودوارہ سدھار تحریک وچ کدّ پئے۔
## غدر لہر توں پریرنا
غدری آگوآں بھائی رتن سنگھ چبا اودھم سنگھ کسیل، سنتوکھ سنگھ تے گرمکھّ سنگھ دے اثر ہیٹھ اوہ کھبے-پکھی وچاراں ول جھک گئے۔ اوہ ستنتر  بیگ ناں ہیٹھ 1924 وچ ترکی گئے تے اتھوں دے شہری بن گئے اتے ملٹری اکیڈمی وچ داخل ہو گئے۔ اوہ اتھوں دی فوج وچ افسر وی رہے۔ اوہ برلن وی گئے اتے یورپ دا سفر کیتا۔ امریکہ وچ اوہناں نے بھارتیاں نوں انقلاب لئی سرگرم کیتا۔ پھر اوہ 1932 وچ اتری امریکہ چھڈّ کے میکسیکو، کیوبا، پاناما، ارجنٹائینا، اروگوے تے برازیل وی گئے جتھے اوہ کسان آگوُ اجیت سنگھ (بھگت سنگھ دا چاچا) نوں ملے۔ پھر امریکہ وچ کرتی کسان سبھا دے ہیڈکوارٹرج توں پنجاب وچ سبھا دے کم نوں منظم کرن لئی ستنتر  نوں بھارت بھیجیا گیا۔

اوہ لوکاں نوں جاگرت کرن لئی پڑھائی نوں مکھ ہتھیار سمجھدا سی۔ اسلئی اس نے پٹیالہ ضلعے دے پاتڑاں علاقے وچ لوکاں دے تعاون نال 1968 وچ کرتی کالج دی نیہہ رکھی۔ اس دی موت دے بعد ایہہ کالج سرکار نے اپنے حق وچ لے لیا۔ 1971 دیاں لوک سبھا چوناں دوران بھارتی کمیونسٹ پارٹی ولوں سنگرور ہلکے توں جت حاصل کیتی تے لوک سبھا دا جنرل سیکٹری چنیا گیا۔ 72 ورھے دی عمر وچ 12 اپریل 1973 نوں پارلیمنٹ وچ کسانی مدعیاں اُتے بحث دوران بولدیاں دل دا دورہ پیا، جس نال اس دی موت ہو گئی۔

## حوالے

گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:پنجاب دے کمیونسٹ آگو
گٹھ:بھارت دے آزادی  کارکن
گٹھ:غدر پارٹی
گٹھ:جم 1901
گٹھ:موت 1973
گٹھ:۱۹۰۱ دے جم
درشن کھٹکڑ

**درشن کھٹکڑ** (جم 12 مئی 1946) اک پنجابی شاعر اتے کمیونسٹ سیاستدان اے۔ سی۔پی۔آئی (ایم۔ایل)، نیو ڈیموکریسی دے سینئر آگوُ اے۔ اسدے پہلے شعری مجموعہ *سنگی ساتھی* دیاں تن جلداں (ایڈیشن) چھپ چکیاں ہن۔ سرجیت ججّ مطابق 'پنجابی من دے تعمیری پڑ اندر درشن کھٹکڑ علم اتے عمل اتے سہج تے جدوجہد دے سلکھنے سنجوگ توں ادے ہندی کاوکاری دی ولکھن سر اے۔'

## شعری مجموعہ
* *سنگی ساتھی*
* *الٹے رخ پرواز*

## حوالے

گٹھ:پنجابی شاعر
گٹھ:پنجاب دے کمیونسٹ آگو
گٹھ:جم 1946
ہیلی سہار

thumb| ہیلی سہار واشنگٹن، ڈی۔سی۔ وچ 2019 کیپیٹل پرائیڈ دوران۔
**ہیلی سہار** (جم 12 جولائی 1988)  اک امریکی اداکارہ اے۔ اوہ اپنے ابھنی لئی لولو ابانڈینس وجوں جانی جاندی اے، اس توں بعد 'پوز' ٹیوی سیریز وچ ہاؤس آف پھروسٹی دی سہِ-بانی وجوں جانی گئی۔ 

## مڈھلا جیون
سہار دا پیؤ اک بیپٹسٹ چرچ دے پرچارک سن۔ سہار دی پرورش لاس اینجلس دے مذہبی گھر وچ ہوئی۔ سہار دے پنج بھرا ہن۔ بچپن وچ اوہ ایل۔اے۔ دی ڈبلیو۔این۔بی۔اے۔ ٹیم، سپارکس دی اک ڈانسر سی۔ سہار نے لاس اینجلس بال سین وچ حصہ لیا، اتے 18 سالاں دی عمر وچ، اس ہاؤس وچ شامل ہون توں تقریباً اک سال بعد ہاؤس آف روڈیؤ دی "مدر" وجوں بال کمیونٹی وچ سبھ توں چھوٹی لیڈر بن گئی۔ بعد وچ سہار، ہاؤس آف الر ول چلی گئی۔ اوہ اپنے آپ نوں ٹرانس تجربہ دی عورت وجوں درساؤندی اے۔

## کریئر
سہار نے اپنی پہلی آن-سکرین کردار 2011 دی *لیو اٹ اون پھلور *' تے نبھائی سی۔ اس نے یو۔ایس۔اے۔ دے مسٹر روبوٹ اتے ایمازان دے ٹرانسپیرینٹ وچ معمولی کردار وی نبھائے ہن۔ سہار نے 'چارم' دے اوپھ بروڈویء پروڈکشن وچ وی کم کیتا اے۔ اسنے *پوز* دی مکھ کردار دے حصے وجوں للو دی کردار نبھایا اے، جو ایپھئیکس ٹیوی سیریز اے اتے ایہہ 2018 وچ شروع ہوئی سی۔ 2019 وچ سہار نے پھریپھارم ٹیوی شو *گڈّ ٹربل* وچ مڑ جاجن دے کردار نبھاؤنی شروع کیتی۔

## فلموگرافی

### فلم

### ٹیلیوژن

## اوارڈ

* 2015 کئین یو۔ایس۔اے۔ پیجینٹ دی جیتو 

## حوالے

## باہری لنک

* 
گٹھ:21ویں صدی دیاں امریکی اداکاراواں
گٹھ:جم 1988
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:ایلجیبیٹی
فیمینزم اینڈ فوک لور 2021

**فیمینزم اینڈ فوکلور 2021** اک قومانتری لیکھ لکھن مقابلہ اے جو ہر سال فروری اتے مارچ دے مہینے دوران عالمی دے وکھ وکھ کھیتراں وچ لوک-سبھیاچاراں اتے لوکدھاراں وچ عورتاں بارے جانکاری نوں وکیپیڈیا اُتے سانجھی کرن لئی منعقد کیتا جاندا اے۔ ایہہ پروجیکٹ فوٹوگراپھی مہم وکی لوز پھوکلوری (ڈبلیو۔ایل۔ایف۔) دا وکیپیڈیا اڈیشن اے جو وکیمیڈیا کامنز اُتے عالمی بھر دیاں لوکدھارا دیاں پرمپراواں نوں دستاویز کرن لئی منعقد کیتا گیا سی۔

مقابلے دا مڈھلا مقصد وکیپیڈیا اتے ہور وکیمیڈیا پراجیکٹاں وچ انسانی تہذیبی وبھنتا بارے لیکھ جاں سامان اکتر کرنا اے۔ اس سال دنیا بھر دے لوک-سبھیاچار اُتے دھیان مرتکز کیتا گیا اے، لنگ پاڑے نوں ختم کرن ول خاص دھیان دتا گیا اے، کیونکہ اس لئی وشو-بھرشو دے ہور شراکت دار سنگٹھناں اتے گروہاں نال بھائیوال کیتی گئی اے۔

2019 توں، ہر سال اک بہو-بھاشائی وکیپیڈیا مقابلہ منعقد کیتا جا رہا اے اتے اس پراجیکٹ نوں میٹا اتے لگاؤن دی چون کیتی، جس نال انٹر-وکی، انتر-بھاشائی اتے انٹر-پروجیکٹ تعاون زمین وصرف موومینٹ دے اصل پہلو نوں مُتحرک کر سکدا اے۔ مہیا کروائے گئے لیکھ تھیم نال میل کھانے چاہیدے ہن، جس دا مطلب اے کہ زیادہ تر اپبھوگتا تھیم دے نیڑے بہت سارے متعلق موضوعاں نوں لبھن دے یوگ ہونگے، چاہے اوہ لیکھ تہوار، نرت/ناچ، پکوان، پہراوا جاں روزانہ زندگی دے کم نال ہی متعلق ہون جو لوک-سبھیاچار اُتے زور دین۔ اڈیٹر ایگزیکٹیو لسٹ وچوں کوئی وی لیکھ دی چون کر سکدے ہن، جاں تسیں اپنا خود دا موضوع چن سکدے ہو بشرطے ایہہ مکھ تھیم نال ہی متعلق ہونا چاہیدا اے اتے اس دے نال ہی سامان لنگ پاڑے نوں ختم کرن اُتے وی مرتکز ہونی چاہیدی اے۔

## تھیم
* عالمی لوکدھارا، سمیت، پر لوک-تیوہاراں، لوک-ناچاں، لوک-سنگیت، لوک-سرگرمیاں، لوک-کھیڈاں، لوک-پکواناں، لوک-پہراوے، پری-کہانیاں، لوک-ناٹک، لوک-کلاواں، لوک-دھرم، متھہاسک وغیرہ تک ہی محدود نہیں اے۔
* وومین ان فوکلور، 2020 دے تھیم دی ہی نرنترتا اے۔

## سماں
1 فروری 2021 00:01 UTC – 31 مارچ 2021 11:59 UTC

## اصول
* The expanded or new article should have a minimum 3000 bytes.
* The article should not be machine translated.
* The article should be expanded or created between 1 فروری and 31 مارچ.
* The article should be within theme feminism and folklore.
* There should be no copyright violations and notability issues and the article should have proper references as per Wikipedia policies.
* It is preferred for the local coordinator to set up the Wikipedia campaign on Fountain tool. You may set the project on the dashboard as well.
* The results with the list of articles need to be listed on the results page of the mediawiki project if the local coordinator is not setting up the fountain tool.
* In case of any assistance for setting up the fountain tool, please contact (your email)۔

## انعام
پہلے سمپادکاں لئی انعام (زیادہ تر لیکھ لکھن والے):
* **پہلا انعام:** 300 USD
* **دوجا انعام:** 200 USD
* **تیسرا انعام:** 100 USD
* **ہور 15 سمپادکاں لئی:** ہریک نوں 10 USD
گٹھ:ساہت
ایوان ایڈمز

**ایوان ٹلیسلا ایڈمز** (جم 15 نومبر، 1966) اک **ایبرورجنل** کینیڈیئن اداکار، ناٹک کار اتے ڈاکٹر اے۔ اوہ بریٹیش کولمبیا دے پاویل دریا نیڑے سلمون پھرسٹ نیشن دے اک ساحل سلش توں اے۔ اوہ شیرمن ایلیکسی دیاں فلماں وچ اپنیاں کرداراں لئی انتر قومی پدھر اُتے جانیا جاندا اے، جویں کہ 1998 وچ آئی فلم' *سموک سگنلز* اتے سیمور پولاٹکن 'وچ تھامس بلڈز-دڈز فائر اتے *سوچ دا کاروبار* وچ اسنے کردار نبھایا اے۔

## کیریئر

### منورنجن
اسنے 1999 وچ *دھوآں سگنلاں* وچ اپنی کردار لئی سبتوں ودھیا *ڈیبیو* مظاہرہ لئی اک آزاد روح انعام اتے *فینسیڈینسنگ* وچ اپنی کردار لئی 2002 وچ اک لاس اینجلس آ *fٹپھیسٹ* انعام جتیا۔

کینیڈا وچ، ایڈمز نے مکھ طور تے ٹیلیویین وچ کم کیتا، جس وچ * [[بیچکیمبرز]] *، * لوسٹ ان دِ بیرنز * * [[دا ونچی دی پچھگچھّ]] *، * [[نیون رائیڈر]] دیاں کرداراں شامل ہن۔ اسنے *، * [[ایہہ آرمز آف مائین (ٹی وی سیریز)| ایہہ آرمز آف مائین]] *، * [[دا ونچی دا سٹی ہال]] *، * [[ایل ورڈ]] *، اتے * ولپھ کینین *، اتے * [[لرِ (کھیڈ)| لرِ]]] * اتے * [[سکے بلھاں اگٹا موو ٹو کپوسکیسنگ]]] * وچ سٹیج کرداراں۔ اوہ 1990 وچ تیار کیتی گئی ٹیوی فلم لئی فلم "لوسٹ ان بیرینز" وچ دکھائی دتا۔ اوہ اک دستاویزی فلم * [[جسٹ واچ می: ٹروڈو اتے '70 ویاں دے پیڑھی]]' وچ وی اک نوجوان گے وجوں اپنے خود دے تجربے بارے بولدیاں دکھائی دتا،
[[پئرے ٹروڈو| پئرے ٹروڈو دے]] دور وچ کینیڈا وچ وڈا ہو رہا راشٹر دا پہلا آدمی سی۔

اس دے ناٹک، جس وچ *ڈریمز آف شیپ*، *سنیپشاٹ*، *ڈرٹی ڈوگ رور* اتے *جینس دا کرسمس شامل ہن*، پورے کینیڈا اتے قومانتری پدھر اُتے تیار کیتے گئے ہن۔

اوہ 2017 دیاں فلماں *انڈین ہارس* اتے *کیاک توں کلیمٹو*، اتے 2020 وچ آئی فلم *انڈین روڈ ٹرپ وچ دکھائی دتا۔''

### میڈیکل
ایڈمز نے کینیڈا وچ فسٹ نیشنز ہیلتھ پروگراماں دے وچ پھلار نال کم کیتا اے، جس وچ ایچائیوی / ایڈز دی سکھیا اتے شراب اتے نشے دی ورتوں دے علاج شامل ہن۔ 2002 وچ، ایڈمز نے کیلگری یونیورسٹی وچ ڈاکٹری دی ڈگری پوری کیتی۔ اسنے سینٹ پولز ہسپتال / یو بی سی (مکھ نواسی وجوں)، جونز ہوپکنز یونیورسٹی توں پبلک ہیلتھ دے ماسٹر، اتے بریٹیش کولمبیا دے صحتَ وزارت دے ڈپٹی پروونشیئل ہیلتھ افسر وجوں سیوا نبھائی۔ اپریل 2007 وچ، ایڈمز نوں بریٹیش کولمبیا صوبہ لئی سبھ توں پہلاں آدواسی صحتَ ڈاکٹر دا صلاح کار تعینات کیتا گیا سی۔ اپریل 2012 وچ، ڈاکٹر۔ پیری کینڈال ولوں ایڈمز نوں بریٹیش کولمبیا لئی ڈپٹی پروونشیئل صحتَ اہلکار بنایا گیا سی۔  1 دسمبر، 2014 نوں، ایڈمز بریٹیش کولمبیا وچ فسٹ نیشنز ہیلتھ اتھارٹی دے چیف میڈیکل افسر بنے۔ 

## حوالے

## باہری لنک

* 
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جم 1966
گٹھ:گے اداکار
عمران حسن خان

**عمران حسن خان** (جم 26 جنوری 1983) اک بھارتی نشانیباز اے۔ رائیبریلی، اتر پردیش، توں دلی وچ 2010 دولت مشترکہ کھیڈ دوران اسنے سون میڈل حاصل کیتا، گگن نارنگ نال مل کے 50 میٹر رائیپھل مقابلے وچ جت حاصل کیتی۔ بھارتی فوج دے میمبر وجوں، اسنے دکھنی ایشیائی کھیڈاں وچ تگمے جتے، دوہا وچ 2006 وچ ایشیئن کھیڈاں وچ مرداں دی 50 میٹر رائیپھل تن پزیشناں والی ٹیم مقابلے وچ کانسی دا تگما وی جتیا اے۔

## حوالے

* ISSF پروپھائیل 
گٹھ:جم 1983
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:بھارتی کھڈاری
گٹھ:بھارتی نشانے باز
الکا تومر

**القا تومر** اک بھارتی پہلوان اے۔  جبر سنگھ ولوں کوچنگ دے نال  اوہ بھارت دی قومی خواتین کشتی چیمپین بنی اتے 2006 وچ دوہا ایشیئن کھیڈاں دی کشتی (59 کلو پھریسٹائیل) وچ کانسی دا تگما حاصل کیتا۔  القا تومر نوں چین دے گوانگزو وکھے 2006 وچ ہوئی سینئر کشتی چیمپیئن شپ وچ وی کانسی دا تگما ملیا سی۔

اسنے دلی دیاں دولت مشترکہ کھیڈاں 2010 وچ وی گولڈ میڈل جتیا، جتھے اسنے کینیڈا دی ٹونیا وربیک نال مقابلہ کیتا سی۔ 

## مڈھلا جیون
القا دا جم نین سنگھ تومر اتے منی دیوی دے گھر ہویا سی۔

## حوالے

## باہری لنک

* خبراں وچ القا تومر
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی عورتاں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:بھارتی کھڈاری
ہنسیکا موٹوانی

**ہنسیکا موتوانی**  اک بھارتی فلمی اداکارہ اے۔

**ہنسکا موٹوانی** اک بھارتی اداکارہ اے جسنے اپنی پرمکھ پچھان تامل اتے تیلگو فلماں وچ بنائی۔ اسنے اپنے فلمی کیریئر دی شروعات تیلگو فلم دیسمدرو توں کیتی جس لئی اسنوں فلم فیئر اوارڈ فار بیسٹ فیمیل ڈیبیو-ساؤتھ ملیا۔
thumb
## مڈھلا جیون
ہنسکا دا جم ممبئی، [بھارت وچ ہویا۔ ہنسکا دے پیؤ پردیپ موٹوانی اک بجنیسمین اتے ماں مونا موٹوانی، چمڑی دے علاج دی ماہر سی۔ اسدا اک بھرا اے جسدا ناں پرکاش موٹوانی اے۔ ہنسکا دی مات-بولی [سندھی اے۔ ہنسکا نے پودار انٹرنیشنل سکول، ممبئی ٹو سکھیا حاصل کیتی۔

## نجی جیون
ہنسکا لوک بھلائی نال متعلق سرگرمیاں وچ حصہ لیندی اے۔ اوہ 30 غریب بچیاں دی سکھیا لئی وتی مدد مہیا کرواؤندی اے اتے چھاتی دے کینسر نال پیڑت 10 عورتاں دی ڈاکٹری ضرورتاں دا وی خیال رکھدی اے۔  اوہ چینئی ٹرنس پنک دی برانڈ امبیسڈر اے، جو عورتاں وچ بریسٹ کینسر دی جاگروکتا نوں مُتحرک کرن لئی جاگروکتا پروگراماں نوں منعقد کردے ہن۔ 

2014 وچ، اسنوں پھوربس دی 250 مشہور ہستیاں دی لسٹ وچ شامل کیتا گیا سی۔ 

## کیریئر
ہنسکا نے اپنا ایکٹنگ کیریئر شاقہ لاکا بوم بوم سیریل توں شروع کیتا۔ اس توں بعد اسنے بھارتی ناٹک دیس میں نکلا ہوگا چاند وچ کردار ادا کیتی اتے پسندیدہ بچے ایکٹر دا اوارڈ جتیا۔ اس توں بعد اسنے کوئی مل گیا فلم وچ پریتی زنٹا اتے رتک روشن نال کم کیتا۔

## فلموگرافی

## ٹیلیوژن

## Awards and nominations

## متعلقہ روابط
* بھارتی فلمی اداکارا واں دی لسٹ
* بھارتی سنیما
## حوالے

 

## باہرلےجوڑ

* 
* 
* 

گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:تیلگو سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:بھارتی بال اداکاراواں
گٹھ:جم 1991
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:1991دے جم
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:بھارتی اداکارہ بچیاں
گٹھ:بھارتی بدھ شخصیتاں
گٹھ:بھارتی فلمی اداکاراواں
گٹھ:بھارتی ٹیلی ویژن اداکاراواں
گٹھ:تمل سنیما دیاں اداکاراواں
گٹھ:تیلگو سنیما دیاں اداکاراواں
گٹھ:سندھی شخصیتاں

گٹھ:کنڑا سنیما دیاں اداکاراواں
گٹھ:ممبئی دیاں اداکاراواں
گٹھ:ممبئی دیاں شخصیتاں
گٹھ:ہندی ٹیلی ویژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:ملیالم فلمی اداکاراواں