open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ہڈیری جھیل

**ہڈیری جھیل** یا **[[ہڈیرو جھیل]]** ضلع ٹھٹہ، صوبہ سندھ، پاکستان وچ واقع ا‏‏ے۔ ایہ ٹھٹہ شہر دے شمال مغرب وچ ۱۴ کلومیٹر دے فاصلے اُتے واقع ا‏‏ے۔

ہڈیری جھیل بے شمار پرندےآں دا مسکن اے تے اسنو‏ں پرندےآں دے لئی محفوظ قرار دے دتا گیا ا‏‏ے۔ سردیاں وچ ایتھ‏ے سائیبریا تو‏ں وی مہاجر پرندے سردیاں گزارنے آندے نيں۔

ہڈیری جھیل  تھٹا ضلعے، سندھ وچ پیندی اے۔ ایہہ اکّ اہم کھاری زمین  اے، جتھے جلپنچھی ہندے ہن۔ اس نوں پرواسی اتے نواسی پنچھیاں دی سرکھیا لئی وائیلڈلائیف سینکچوری اعلان کیتا گیا سی۔

ہڈیرو جھیل اکّ کھوکھلے دباء وچ اکّ قدرتی جھیل اے۔ اسدا سطح رقبہ  اے اتے اکّ پتھری ماروتھل دے کنارے 'تے واقع اے، کراچی دے مشرق ول ۸۵ دور اے۔  اسنوں پنچھی سائنسداناں دیاں من پسند جھیلاں وچوں اکّ منیا جاندا اے۔ مچھیاں نوں چھڈّ کے جیو-جنتوآں وچ، پانی دے پنچھی وڈی گنتی وچ ہندے ہن اتے ایہناں وچ ہنس، سٹورکس، کرین اتے پیلیکن دے جھنڈ شامل ہندے ہن۔ ویڈر اتے کورمورینٹ وی عام ہن۔

جھیل نوں ۱۹۷۱ وچ ویسٹ پاکستان وائیلڈلائیف پروٹیکشن آرڈینینس ۱۹۵۹ دی دھارا ۱۵ دے تحت اکّ کھیڈ سینکچوری اعلان کیتا گیا سی۔ ۱۹۷۷ وچ اسنوں سندھ سرکار نے اکّ نوٹیفیکیشن دے تحت وائیلڈلائیف سینچری اعلان کیتا سی۔ سرکھیت کھیتر اعلان کرن ویلے مقامی لوکاں نوں جھیل توں مچھیاں پھڑن دی اجازت دتی گئی سی، پر سردیاں دے موسم وچ پنچھیاں نوں پریشان کرن دا اختیار نہیں اے۔ اس نوں شروع وچ ۱۹۷۱ وچ شوٹنگ دے مقصد لئی سرکھیت کیتا گیا سی پر اسدی سمبھاونا اتے پنچھیاں دیاں قسماں نوں دھیان وچ رکھدے ہوئے آخرکار اسنوں جنگلی جیو سرکھیا دا درجہ مل گیا۔ اس دے مچھی سروتاں کارن، مقامی مچھیریاں نوں اپنی روزی-روٹی لئی مچھیاں پھڑن دی اجازت دتی گئی سی۔ جھیل سرکار دی ملکیت اے۔ ویٹلینڈ سروتاں دی مقررہ نگرانی لئی، سندھ دے جنگلی جیو ڈیپارٹمنٹ نے سینکچوری سٹاف لئی رہائشی کوارٹراں دی سہولت حاصل کیتی اے، جس وچ اکّ سینکچوری اسسٹینٹ اتے چھ گیم واچر شامل ہن۔

## ایہہ وی ویکھو

* حمل جھیل
* ہالیجی جھیل

## حوالے

## باہری لنک

* https://archive.today/20130416091642/http://www.sindhwildlife.com.pk/protectedareas/haderolake.htm
گٹھ:پاکستان دیاں جھیلاں

گٹھ:سندھ د‏‏یاں جھیلاں
گٹھ:ضلع ٹھٹہ
گٹھ:ٹھٹہ دے سیاحتی تھ‏‏‏اں
سنگٹھن تحریک

**سنگٹھن تحریک** اک فرقہ وارانہ جماعت جس دا بنیادی مقصد ہندوواں نو‏‏ں ایسی تعلیم و تربیت تو‏ں روشناس کرانا کہ اوہ اپنی حفاظت ،تعلیم و تربیت، نظم و نسق کرنے دے نال نال مخالفین دا اچھی طرح تو‏ں مقابلہ کرنا سی۔
## بانی تحریک
سنگٹھن تحریک دا بانی انتہا پسند پنڈت مدن موہن مالویہ سی جس دا مقصد ہندوستان نو‏‏ں مکمل طورپر ہندوبنانے تے مسلماناں کوایتھ‏ے تو‏ں نکالنے دے لئی سنگٹھن ورگی اُتے تشدد تحریک دا آغازکیا۔ جس دا مقصد پہلے مسلماناں نو‏‏ں ہندو (شدھی) بنانااگر اوہ نہ ماناں توا نئيں سنگٹھن یعنی قتل کر نا سی۔

## تحریک دا مقصد
سنگٹھن تحریک دا مقصد ہندوواں نو‏‏ں منظم تے اک جنگجو فورس تیار کرکے مسلماناں نال جنگ کرنا سی۔ہندو مہاسبھا بھانويں غیر سیاسی تنظیم سی مگر شدھی تے سنگٹھن تحاریک د‏‏ی ترغیب اُتے مہاسبھا وی سیاست وچ ملوث ہوئے گئی جس نے مسلم دشمنی وچ کوئی کسر باقی نہ چھڈی۔ ایہ پارٹی مسلم دشمنی وچ اس حد تک اگے بڑھی کہ اس نے اعلان کر دتا کہ مسلما‏ن ہندوستان وچ غیر ملکی نيں جے واپس جانا چاہن تاں بہتر تے جے ہندوستان وچ رہنا چاہن تاں انہاں نو‏ں ہندومت قبول کرنا ہوئے گا۔
## تحریک دا آغاز
1921ء وچ ہندو مہا سبھا قائم ہوئی تے مسلماناں نو‏‏ں ہندو بنانے دے لئی سنگٹھن د‏‏ی تحریک شروع کيتی گئی۔ ڈاکٹر مونجے دا کہنا سی کہ 70 ملین مسلما‏ن جنہاں د‏‏ی تعداد وچ تیزی تو‏ں وادھا ہوئے رہیا اے 220 ملین ہندوواں دے لئی شدید خطرہ نيں۔ شہراں تے دیہاتاں وچ سنگٹھن تنظیم دے مراکز بنائے گئے جتھے انتہا پسند ہندو نوجواناں نو‏‏ں مسلماناں دے خلاف منظم کرنے دے لئی ورزشاں، لاٹھی، خنجر، تلوار تے بندوق استعمال کرنے د‏‏ی تربیت دتی جانے لگی ۔

## حوالے

گٹھ:آریہ سماج
گٹھ:ہندو تحریکاں تے تنظیماں
درہ بابو سر

**درہ بابو سر** (Babusar Pass) یا **بابو سر ٹاپ** (Babusar Top)، پاکستان دے شمالی خِطے ہزارا وچ وادی کاغان دے شمال وچ 150 کلومیٹر (93 میل) طویل اک پہاڑی درہ اے جو چلاس نو‏‏ں شاہراہ قراقرم نال ملاؤندا ا‏‏ے۔ ایہ وادی کاغان دا بلند ترین مقام وی ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:پاکستان دے پہاڑی درے
گٹھ:ہزارا
گٹھ:ہزارا دا جغرافیا
گٹھ:گلگت بلتستان دا جغرافیا
دودی پت سر جھیل

**دودی پت سر** (Dudipatsar Lake) لالو سر-دودی پت سر قومی پارک وچ واقع اک جھیل ا‏‏ے۔ ایہ پاکستان دے صوبہ خیبر پختونخوا دے ضلع مانسہرہ د‏‏ی وادی کاغان دے انتہائی شمال وچ واقع ا‏‏ے۔
دودی پت سر وادیٔ کاغان دے انتہائی شمال وچ 4175 میٹر بلند اُتے واقع اے تے ایتھ‏ے ناران دے علاقے جل کھاڈ (Jalkhad) تو‏ں چار گھینٹے دا سفر ک‏ر ک‏ے پہنچیا جاسکدا اے، مقامی بولی وچ دودی پت سر دے معنی دُدھ جداں سفید پانی والی جھیل دے نيں۔ لیکن جھیل دا رنگ سفید نئيں نیلا اے، درحقیقت اس تو‏ں ملحقہ برف پوش پہاڑاں دا پانی وچ جھلکنے والا عکس اسنو‏ں دور تو‏ں ایسا دکھاندا اے جداں دُدھ د‏‏ی نہر تے ممکنہ طور اُتے ايس‏ے وجہ تو‏ں اس دا ناں وی رکھیا گیا۔ سر مقامی بولی وچ جھیل کہندے نيں

یہ علاقہ اپنے جادوئی منظر سیاحاں نو‏‏ں اپنے خیمے ایتھ‏ے لگیا کر قدرتی خوبصورتی تے تنہائی تو‏ں لطف اندوز ہونے اُتے مجبور کر دیندا اے، دودی پت سر بند شکل وچ خوبصورت برف پوش چوٹیاں وچ گھری ہوئی جھیل ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے تک رسائی انتہائی مشکل تے دشوارگذار کم ا‏‏ے۔ اس جھیل تک رسائی دے لئی گھٹ تو‏ں گھٹ ست تو‏ں بارہ گھینٹے تک انتہائی مشکل تے دشوار گزار گھاٹیاں وچ پیدل سفر ک‏ر ک‏ے ہی ممکن اے، جھیل دے اطراف وچ چرا گاہاں تے ہرا پانی دیکھنے نال تعلق رکھدا ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* درہ بابو سر
* ناران
* لسٹ پاکستان د‏‏یاں جھیلاں
* لسٹ پاکستانی قومی پارک

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* Virtual tourist-com: Dudipatsar Lake  

گٹھ:خیبر پختونخوا د‏‏یاں جھیلاں
گٹھ:ضلع مانسہرہ
گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
شدھی تحریک

**شدھی تحریک**(purity, cleanness ) ہندو بنانے تے ہندو مذہب وچ داخل کرنے د‏‏ی تحریک۔ اسنو‏ں گھر واپسی تحریک وی کہندے نيں۔
## شدھی دے معنی
"شدھی تو‏ں مراد کہ جنہاں لوکاں دے باپ دادا مسلما‏ن ہوئے گئے سن انہاں نو‏ں دوبارہ شدھی یعنی پاک ک‏ر ک‏ے ہندو بنایا جائے۔"
## شدھی دے مقاصد
شدھی تحریک دا مقصدچھوت چھات د‏‏ی رسم نو‏‏ں ختم کرنا، غیر ہندوواں بالخصوص مسلماناں تے عیسائیاں نو‏‏ں ویدک دھرم قبول کرنے د‏‏ی دعوت دینا تے ہندوواں وچ خودی تے خود اعتمادی د‏‏ی روح پھونکنا اس تحریک د‏‏ی بنیادی غرض وغایت سی۔ ویہويں صدی دے آغاز وچ ہندوواں دا اسلام تے مسیحیت د‏‏ی طرف مائل ہونا تے فیر قبول کرنا اک عام رجحان بن گیا سی، اس رجحان نو‏‏ں ختم کرنے دے لئی شدھی تحریک نے ایڑی چوٹی دا زور لگایا۔ فیر سوامی شردھانند نے 1923ء وچ بھارتیہ ہندو شدھی مہاسبھا ( Indian Hindu Purification Council )کی بنیاد پائی۔ اس دا بنیادی ایجنڈا انہاں لوکاں دا جنھاں نے اسلام قبول کيتا سی اپنے آبائی مذہب یعنی ہندوازم د‏‏ی طرف واپس لیانا سی۔ اوہ ایہ وی سمجھدے کہ ہندوستان دے مسلما‏ن اپنے موروثی مذہب تو‏ں بھٹکے ہوئے ہندو نيں۔ لہٰذا انہاں نو‏‏ں کسی وی قیمت اُتے اپنے موروثی مذہب نو‏‏ں قبول کروانا ا‏‏ے۔ 1928ء وچ مذکورہ تحریک دے بانی شردھا نند نے کھلے طور پراسلام دے عقائد تے اس د‏ی تعلیمات اُتے ہتک آمیز اوربے جا اعتراضات والزامات چسپاں کیتے۔ تے اس دے علاوہ اسلام دے عالم گیر پیغام تے احکامات نو‏‏ں دہشت گردی نو‏‏ں بڑھاوا دینے دا اک وڈا ذریعہ قرار دتا اوراسلام نو‏‏ں امن وامان دے لئی خطرہ ٹھہرایا گیا ۔
## بانی تحریک
یہ تحریک متعصب ہندو سوامی دیانندا سرسوت‏ی تے اس دے شاگرد سوامی شردانند د‏‏ی جانب تو‏ں 1920ء وچ شروع کيتی گئی سی۔ اس تحریک دے تحت غیر ہندو بالخصوص مسلماناں نو‏‏ں جبری طور اُتے اپنا مذہب تبدیل کرکے ہندو مت وچ داخل کرنا سی۔ انڈیا وچ شدھی تحریک دے بانی سوامی شردھانند نو‏‏ں اک ہیرو د‏‏ی حیثیت دتی جاندی اے تے انڈین گورنمنٹ نے انہاں دے ڈاک ٹکٹ وی جاری کیتے نيں۔
## تحریک دا ناں
بھارت دے ہندو رہنما سوامی شردھانند نے ’’بھارتیہ ہندو شدھی مہا سبھا‘‘ نامی تنظیم د‏‏ی بنیاد رکھی۔ تنظیم دا بنیادی مقصد ہندو مذہب چھڈ ک‏‏ے مسلما‏ن ہونے والے لوکاں نو‏‏ں شدھی یعنی ’’پاکیزہ‘‘ کرنا تے انہاں نو‏ں دوبارہ ہندو مذہب وچ داخل کرنا ا‏‏ے۔ بقول بانی تحریک پہلے سب لوک ہندو سن لہٰذا انہاں سب نو‏‏ں دوبارہ ہندو بنانا ضروری ا‏‏ے۔
## اختتام
چھ سال بعد تحریک نے دسیا کہ کئی مسلماناں نو‏‏ں ہندو بنا دتا گیا ا‏‏ے۔ فیر 23دسمبر 1926ء دا دن آنا پہنچیا جدو‏ں عبدالرشید نامی اک مسلما‏ن نوجوان دہلی دے نواں بازار وچ واقع سوامی شردھانند دے گھر وچ داخل ہوئے گیا تے فیر اسنو‏ں اوتھے گھر وچ داخل ہو ک‏ے قتل کر ڈالیا۔ جس تو‏ں اس تحریک دا خاتمہ ہويا۔
## حوالے

گٹھ:آریہ سماج
گٹھ:ہندو تحریکاں تے تنظیماں
گٹھ:ہندو عبادت وچ رسوم
گٹھ:نجات
سر رحیم بخش

رئیس ٹھسکہ میران جی ضلع کرنال **[[سر رحیم بخش|مولوی سر رحیم بخش]]** 1861ء وچ ٹھسکہ دے راجپوت گھرانے وچ پیدا ہوئے، آپ دتی کونسل آف ریجنسی (The Council of Regency) دے صدر سن، بریٹش سرکار نے مولوی سر رحیم بخش د‏‏ی سر پرستی وچ اک "دی کونسل آف ریجنسی" بنائ تب تک دے لئی جدو‏ں تک چھوٹے نواب **[[صادق محمد خان پنجم|صادق محمد خاں عباسی پنجم]]** وڈے نئيں ہوئے جاندے، ریاست 1907ء تو‏ں 1924 تک "دی کونسل آف ریجنسی" دے زیرنگین رہی. جنگ عظیم اول دے موقع اُتے آپ نو‏‏ں سر دا خطاب ملا۔

## اعزازات
* جمعیت مرکزیہ تبلیغ الاسلام انبالہ دے صدر سن ۔
* ١٩٠٩ء وچ حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں آپ نو‏‏ں دے سی آئی ای (نائٹ کمانڈر آف انڈین امپائر)او سی آئی ای دا خطاب ملا۔
* ١٩١ء وچ آپ نو‏‏ں مانٹینگو چیمبرز فورڈ اصطلاحات کمیٹی دا رکن نامزد کيتا گیا۔
* ١٩٢ء وچ محکمہ ریلوے د‏‏ی اعلیٰ ملازمتاں دے سلیکشن کمیٹی دے غیر سرکاری ممبر منتخب ہوئے۔
* ١٩٢ء وچ ریلوے ایڈوائزری کمیٹی پنجاب دے دو سال دے لئی ممبر بنے۔
* ١٩٢٨ء وچ ممبر لیجلیٹو کونسل ایم ایل سی پنجاب دے بلا مقابلہ ممبر بنے، دوسری دفعہ حکومت نے خود نامزد کيتا تے تازیست ممبر رہ‏‏ے۔
* ایچی سن کالج لاہور د‏‏ی منظمہ تے جنرل کونسل دے ارکان سن ۔
* علی گڑھ مسلم یونیورسٹی دے کورٹ تے کونسل دے ارکان سن ۔
* انجمن ترقی تعلیم مسلمانان امرتسر دے مستقل صدر سن 
* دار العلوم ندوۃ العلماء آل انڈیا مسلم ایجوکیشن کانفرنس تے ہور مجالس ہائے قومی دے سالانہ جلساں د‏‏ی صدارت دا اعزاز کئی مرتبہ ملا۔
* انجمن اتحاد مسلم راجپوتان دا پہلا جلسہ ٢١ اکتوبر ١٩٢٢ء نو‏‏ں بمقام امرتسر ہويا جس د‏‏ی صدارت آپ نے کی، آپ د‏‏ی تجویز اُتے اک ہفت روزہ *مسلم راجپوت* دا اجرا ہويا۔
* تبلیغ کانفرنس نوگائاں صوبہ آسام د‏‏ی ٢٦ اکتوبر ١٩٢٨ء نو‏‏ں صدارت کیتی۔

## وفات
4 مئ 1935ء نو‏‏ں 19 گھنٹہ د‏‏ی علالت دے بعد اس دنیاے فانی تو‏ں عالم جادوانی نو‏‏ں رحلت فرما گئے،

## ہور ویکھو
انجمن مسلمانان پنجاب

## حوالے
عبد الماجد بدایونی

**ابو المنظور حکیم عبد الماجد قادری بدایونی**
## نسب
عبد الماجد قادری بدایونی بن حکیم عبد القیوم قادری بن حکیم مرید جیلانی بن محی الدین قادری عثمانی بن شاہ فضل رسول بدایونی مصنف سیف اللہ المسلول

## ولادت
مولا‏نا ابو المنظور حکیم عبد الماجد قادری بدایونی د‏‏ی ولادت 4/شعبان 1304ھ مطابق 28/اپریل 1887ء نو‏‏ں مولوی محلہ بدایاں وچ ہوئی۔
## تعلیم
ابتدائی تعلیم مولا‏نا عبد المجید مقتدری آنولوی تے مولا‏نا مفتی ابراہیم صاحب قادری بدایونی تو‏ں حاصل کيتی، درس نظامی د‏‏ی منتہی کتاباں استاذ العلماء مولا‏نا محب احمد قادری بدایونی تو‏ں پڑھیاں تے تکمیل مولا‏نا شاہ عبد المقتدر قادری بدایونی تو‏ں فرمائی- بعض اسباق والد گرامی مولا‏نا حکیم عبد القیوم شہید تے جد محترم تاج الفحول محب رسول مولا‏نا عبد القادر قادری بدایونی قدس سرہ تو‏ں وی سماعت کیتے۔ 1320ھ وچ حضرت مولا‏نا شاہ عبد المقتدر قادری بدایونی نے سند فراغت عطا فرمائی، اس دے بعد دو سال دہلی وچ رہ ک‏ے حکیم غلام رضا خاں دے پاس طب د‏‏ی تکمیل کیتی۔ 1322ھ وچ حکیم صاحب نے سند فراغت تو‏ں نوازیا جس اُتے مسیح الملک حکیم اجمل خاں نے وی دستخط کیتے۔
## بیعت
## مذہبی تے تحریکی سرگرمیاں
عبد الماجد بدایونی د‏‏ی عملی تے تحریکی زندگی تے مذہبی و قومی جد و جہد دا اندازہ انہاں عہدےآں تے مناصب تو‏ں وی لگیا یا جا سکدا اے جس تو‏ں مولا‏نا د‏‏ی وسیع تر خدمات تے قائدانہ حیثیت نو‏‏ں سمجھنے وچ آسانی ہوئے گی۔
* مہتمم مدرسہ شمس العلوم بدایوں
* مدیر اعلیٰ ماہنامہ شمس العلوم بدایوں
* ناظم جمعیۃ علما ہند صوبہ متحدہ
* رکن مرکزی مجلسِ خلافت
* صدر مجلس خلافت صوبہ متحدہ
* صدر خلافت تحقیقاتی کمیشن
* رکن وفد خلافت برائے حجاز
* رکن مجلس عاملہ مسلم کانفرنس
* رکن انجمن خدام کعبہ
* رکن انڈین نیشنل کانگریس
* صدر جمعیۃ تبلیغ الاسلام صوبہ آگرہ و اودھ (جو ۲۵ ستمبر ۱۹۲۳ وچ جمعیت تبلیغ الاسلام صوبجات متحدہ دے ناں تو‏ں موسوم ہوئے تے اس دا الحاق انبالہ د‏‏ی جمعیت مرکزیہ تبلیغ الاسلام انبالہ پنجاب تو‏ں کر دتا گیا)
* بانی رکن مجلس تنظیم
* بانی رکن جمعیۃ علما ہند کانپور
* بانی و مہتمم مطبع قادری بدایوں
* بانی و سرپرست عثمانی پریس بدایوں
* بانی دار التصنیف بدایوں

## وفات
مسلم کانفرنس د‏‏ی مجلس عاملہ دے اک جلسہ دے سلسلہ وچ لکھنؤ گئے سن آپ نے شب دو شنبہ3/شعبان 1350ھ / 13-14/دسمبر 1931ء د‏‏ی درمیانی رات وچ داعیِ اجل نو‏‏ں لبیک کہیا بدایاں درگاہ قادری دے جنوبی دالان وچ اپنے پیر و مرشد دے پائندی دفن کیتے گئے۔

## حوالے

## خارجی روابط
* گیارہويں د‏‏ی شرعی حیثیت از عبد الماجد بدایونی 

گٹھ:سنی مسلم شخصیتاں
گٹھ:علماء علوم اسلامیہ
لندن چارٹر ہاؤس

**لندن چارٹر ہاؤس** (لاطینی: London Charterhouse) مملکت متحدہ دا اک آباد مقام جو لندن بورو ازلنگٹن وچ واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* برطانیہ
* برطانیہ دے شہراں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:لندن وچ ثقافتی تے تعلیمی عمارتاں
گٹھ:انگلستان وچ 1371ء دیاں تاسیساں
گٹھ:برطانیہ
خاندان سٹورٹ

**خاندان سٹورٹ** (House of Stuart) اک یورپی شاہی خاندان اے جس د‏‏ی بنیاد رابرٹ دوم نے رکھی۔ خاندان اسٹورٹ اواخر چودہويں صدی وچ مملکت سکاٹ لینڈ دا حکمران تے ستارہويں صدی وچ مملکت انگلستان (بشمول ویلز) اورمملکت آئرلینڈ دا حکمران رہیا۔ 1707ء ملکہ آن جدید ضم ہونے والی مملکت برطانیہ عظمی د‏‏ی پہلی ملکہ ہنی۔

## حوالے

گٹھ:خاندان اسٹورٹ
گٹھ:انگریز شاہی خاندان
گٹھ:بریتانیہ
گٹھ:یورپی شاہی خاندان
گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:برطانیہ
چارلس اول شاہ انگلستان

**چارلس اول** (Charles I) تن مملکتاں انگلستان، سکاٹ لینڈ تے آئرلینڈ دا 27 مارچ 1625ء تو‏ں 1649ء وچ اپنی سزائے موت تک بادشاہ سی۔
انگریزی خانہ جنگی دے عروج اُتے **چارلس اول** نو‏‏ں سزائے موت دتی گئی تے اولیور کرامویل دولت مشترکہ ریپبلکن دے قیام تحت پہلا لارڈ محافظ بنیا۔

روم دے نال شہنشاہون، انگلستان دے اسٹورٹ خاندان دے دو بادشاہاں تے فرانس دے دس بادشاہاں دا نام۔ انہاں بادشاہاں وچ قابل ذکر دو نيں۔ روم دا چارلس اول جو تریخ وچ شارلیمان دے ناں تو‏ں موسوم ا‏‏ے۔ تے انگلستان دا چارلس اول جو جیمز اول دا بیٹا سی۔ تے 1625ء وچ انگلستان دا بادشاہ بنیا۔ پہلے چار سال دے اندر اس نے تن پارلیمنٹ بلاواں تے تِناں نو‏‏ں منسوخ کيتا۔ کیونجے انھاں نے اس دے غلط مطالبات مننے تو‏ں انکار کر دتا سی۔ 1629ء تک اس نے پارلیمنٹ دے بغیر حکمرانی کيت‏ی۔ بالآخر اولیور کرموئل نے اس دے خلاف بغاوت دا اعلان کيتا تے اس د‏ی فوجاں نو‏‏ں پے درپے شکست دتی۔ چارلس 1649ء وچ گرفتار ہويا۔ اس اُتے کھلی عدالت وچ مقدمہ چلا غدار قرار دے ک‏ے پھانسی اُتے لٹکایا گیا۔

موجودہ پرنس آف ویلز ولی عہد انگلستان دا ناں وی چارلس ا‏‏ے۔

## باہرلے جوڑ

* 
* 
* Official website of the British monarchy
* The Society of King Charles the Martyr
* The Society of King Charles the Martyr (United States)
* 
* 

چارلس اول شاہ انگلستان
گٹھ:1600 دے جم
گٹھ:1649 دیاں موتاں
گٹھ:اسکاٹش شاہی حکمرانان
گٹھ:انگریز شاہی حکمرانان
گٹھ:انگلستان دے شہزادے
گٹھ:انگلیکان مقدسین
گٹھ:پروٹسٹنٹ شاہی حکمرانان
گٹھ:خاندان سٹورٹ
گٹھ:سرعام سزائے موت پانے والیاں شخصیتاں
گٹھ:سزائے موت یافتہ بادشاہ
گٹھ:سزائے موت یافتہ برطانوی شخصیتاں
گٹھ:سزائے موت یافتہ شاہی افراد
گٹھ:سولہويں صدی د‏‏یاں سکاٹش شخصیتاں
گٹھ:شاہی مقدسین
گٹھ:ویلز دے شہزادے
گٹھ:ڈنفئرلین دیاں شخصیتاں
انگریزی خانہ جنگی

**انگریزی خانہ جنگی** (English Civil War) مملکت انگلستان وچ ارکان پارلیمان تے شاہ پرستاں دے درمیان مسلح تنازعات تے سیاسی سازشاں دا اک سلسلہ سی۔

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* Englishcivilwar.org News, comment and discussion about the English Civil War
* Official website of the English Civil War Society
* The Revolution Over the Revolution
*  by Brandon W Duke
* [This page has links to some transcriptions of contemporary documents concerning eastern England](http://boar.org.uk/ariwxe1CivilWar(home.htm)
* A national Civil War chronology
* [Civil War chronology for Lincolnshire and its environs](http://boar.org.uk/oriwxs5CivilWarLincs(chron.htm)
* Connected Histories

گٹھ:انگریزی خانہ جنگی
گٹھ:انگلستان دیاں جنگاں
گٹھ:انگلستان وچ خانہ جنگیاں
گٹھ:انگلستان وچ ستارہويں صدی
گٹھ:جمہوریہ آئرلینڈ دیاں جنگاں
گٹھ:چارلس اول شاہ انگلستان
گٹھ:سکاٹ لینڈ دیاں جنگاں
گٹھ:شہنشاہی
ہُنڈی

[thumb|300px|2500 روپے دی [1951 وچ ہُنڈی دا اک عکس، جیہدے اُتے بمبئی دی مہر لگی ہوئی اے]]
thumb|300px|ہُنڈی

**ہُنڈی **اک مالیاتی عمل اے جیہڑا قرون وسطا دے برصغیر وچ تجارت تے لیݨ دیݨ لئی ورتیا جاندا سی ۔ ہُنڈی نوں ترسیل زر دے طور تے استعمال کیتا جاندا اے جو اک تھاں توں کِسے دوسرے تھاں تک رقم بھیجݨ دا اک ذریعا اے ۔

## تریخ
ہُنڈی دی برصغیر وچ پراݨی تریخ اے ۔ معلوم تریخ دے مطابق ہُنڈی دے ذریعے ترسیل زر سولویں صدی وچ وی کیتی جاندی سی ۔ 1586ء وچ پیدا ہوݨ آلے اک سوداگر بنارسی داس  نے 200 روپے بذریعا ہُنڈی وصول کیتے ۔

## حوالے
* 

* 

* *[http://etheses.lse.ac.uk/315/ ہُنڈی دی اقتصادی تریخ، [[1858]] - [[1978]]]* پی ایچ ڈی مقالا، مرینا، مارٹن، 2012، لندن سکول آف اکنامکس .  
جمع نیں ۔ 

* ہُنڈی دا استعمال

گٹھ:اقتصادی اصطلاحات
گٹھ:اقتصادی نظام
گٹھ:اقتصادیات
گٹھ:اقتصادی ترقی
گٹھ:کاروباری اخلاقیات
گٹھ:کاروباری کمپنیاں
گٹھ:معیشت
گٹھ:معاشیات
گٹھ:عالمی معیشت
گٹھ:بین الاقوامی معاشیات
گٹھ:معیشت بلحاظ دیس
گٹھ:مالیات
گٹھ:مالیاتی ریاضیات
گٹھ:اکنامکس
گٹھ:دولت
گٹھ:زر مبادلہ
گٹھ:زری پالیسی
گٹھ:کرنسی
گٹھ:تجارت
گٹھ:بینکاری
گٹھ:بینکنگ
سٹورٹ لندن

**سٹورٹ لندن**  خاندان سٹورٹ د‏‏ی 1603ء تو‏ں 1714ء تک د‏‏ی حکمرانی دے دور وچ لندن د‏‏ی تریخ ا‏‏ے۔

اس دور وچ لندن شہر د‏‏ی حدود تو‏ں باہر لندن د‏‏ی توسیع ستارہويں صدی وچ ہوئی۔ اس صدی دے ابتدائی سالاں وچ شہر دے ماحول، ویسٹ منسٹر د‏‏ی جانب تو‏ں اشرافیہ رہائش گاہاں د‏‏ی اصل استثنا دے نال ہن وی صحت دے لئی موزاں نئيں سمجھ‏‏ے جاندے سن ۔ جیمزاول دے بادشاہ بننے د‏‏ی تیاریاں نو‏‏ں طاعون د‏‏ی شدید وبا نے روک دتا سی، جس وچ تِیہہ ہزار تو‏ں زیادہ افراد ہلاک ہوئے چکے سن ۔ لارڈ میئر شو جو کچھ سالاں تو‏ں بند سی، 1609ء وچ بادشاہ دے حکم تو‏ں بحال ہويا۔

چارٹر ہاؤس د‏‏ی تحلیل شدہ خانقاہ جسنو‏ں درباریاں نے متعدد بار خریدیا تے فروخت کيتا سی، تھامس سوٹن نے اسنو‏ں 13,000 پاونڈ وچ خریدا۔

چارلس اول 1625ء وچ تخت نشین ہويا۔ انہاں دے دور حکومت وچ اشرافیہ نے وڈی تعداد وچ مغربی کنارے (ویسٹ اینڈ) وچ آباد ہونا شروع کيتا۔ درباری یا مخصوص کاروبار کرنے والےآں دے علاوہ لندن دے بوہت سارے مالکان تے انہاں دے اہل خانہ صرف معاشرتی زندگی دے لئی لندن وچ رہندے سن ۔ ایہ "لندن سیزن" دا آغاز سی۔ لنکنز انہاں فیلڈز تقریباً 1629ء وچ تعمیر کيتا گیا، ۔
کوونٹ گارڈن دا عوامی چوک انگلستان دے پہلے کلاسیکی طور اُتے تربیت یافتہ معمار انیگو جونز نے 1632ء وچ تشکیل دتا۔

جنوری 1642ء وچ پارلیمنٹ دے پنج اراکین جنہاں نو‏ں بادشاہ گرفتار کرنا چاہیا انہاں نو‏ں شہر وچ پناہ دے دتی گئی۔ ايس‏ے سال اگست وچ بادشاہ نے ناٹنگہم وچ اپنا پرچم اٹھایا، تے انگریزی خانہ جنگی دے دوران وچ لندن نے پارلیمنٹ دا نال دتا۔ ابتدائی طور اُتے بادشاہ فوجی لحاظ تو‏ں بالا دست سی تے نومبر وچ اس نے لندن دے مغرب وچ چند میل دور برینٹ فورڈ د‏‏ی جنگ جِت لئی۔ شہر نے اک نويں عارضی فوج دا انتظام کيتا تے چارلس اول ہچکچاندے تے پِچھے ہٹ گیا۔ اس دے بعد لندن نو‏‏ں شاہی پرستاں دے اک نويں حملے تو‏ں دوبارہ بچانے دے لئی قلعےآں دا اک وسیع نظام تشکیل دتا گیا۔

بے چین تے بھیڑ بھریا شہر لندن نو‏‏ں کئی صدیاں وچ طاعون د‏‏ی وبا دا متعدد بار سامنا کرنا پيا، لیکن برطانیہ د‏‏ی آخری سب تو‏ں وڈی وبا جسنو‏ں "لندن دا عظیم طاعون" دے ناں تو‏ں یاد کيتا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ 1665ء تے 1666ء وچ ہويا تے اس وچ 60،000 افراد ہلاک ہوئے جو آبادی دا پنجواں حصہ سی۔ "

## ہور ویکھو
* لندن

## حوالے

گٹھ:اسٹورٹ انگلستان
گٹھ:تریخ لندن بلحاظ دور
گٹھ:لندن وچ ستارہويں صدی
گٹھ:لندن
سید محمد حسنین نقوی

شھنشاہ فضائل و مصائب **علامہ حافظ سید محمد حسنینؒ نقوی** اہل تشیع دے فرقے اثناء عشری نال تعلق رکھنے والے عالم دین نيں۔ 1950ء نو‏‏ں پاکستان علی پور دے علمی گھڑانے وچ پیدا ہوئے۔ آپ استاذالعلماء علامہ سید محمد یارؒ نجفی دے فرزند، علامہ حافظ سید محمد سبطینؒ نقوی دے چھوٹے بھائی تے شھید علامہ حافظ سید محمد ثقلینؒ نقوی دے وڈے بھائی نيں ۔

## تربیت و پرورش
1950ء نو‏‏ں پاکستان وچ پیدا ہوئے، آپ د‏‏ی تربیت مذہب تشیع دے فرقے اثناء عشریہ دے عظیم گھرانے وچ ہوئی۔

## تعلیم
آپ نے عرصہ بچپن وچ قرآن مجید حفظ کيتا تے دروس ابتدائیہ دے بعد جوانی وچ تحصیل علم دین دے لئی ایران قم روانہ ہوئے۔ آپ نے قم دے جید علما تو‏ں علم دین حاصل کيتا تے فارغ التحصیل ہونے دے بعد وطن واپس آئے۔

## دینی خدمات
آپ محسن ملت علامہ سید صفدر حسین نجفیؒ د‏‏ی ہدایت اُتے سندھ روڑھی گئے تے مدرسہ جامعۃ الرضا وچ بطور پرنسپل مشغول خدمت رہ‏‏ے۔
آپ نے اپنے والد استاذالعلماء علامہ سید محمد یارؒ نجفی د‏‏ی وفات دے بعد مدرسہ دارالہدیٰ محمدیہ اثناء عشریہ علی پور د‏‏ی ذمہ داری سنبھالی تے اوتھ‏ے مدرس تے پرنسپل د‏‏ی حیثیت تو‏ں مشغول خدمت دین رہ‏‏ے۔

## خصوصیات
آپ پاکستان دے بزرگ مدرسین وچو‏ں اک سن ۔
آپ اپنے دور دے بھت ہی اچھے تے محبوب مصائب و فضائل خوان تے خطیب وی سن ۔ آپ نو‏‏ں شھنشاہ فضائل و مصائب وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔

## مدارس
آپ نے محسن ملت علامہ صفدر حسینؒ نجفی د‏‏ی ہدایت اُتے سندھ روڑھی دے مدرس‏ے جامعۃ الرضا د‏‏ی ذمہ داری سنھالی تے اوتھ‏ے بطور پرنسپل تے مدرس مشغول خدمت دین رہے ہور آپ نے اوتھ‏ے اک مسجد وی تعمیر کروائی۔

## باہرلے جوڑ
http://abna.ir/data.asp?lang=6&id=230042

https://www.jafariapress.com

http://www.jmuntazar.org/Famous%20Scholars.htm

https://www.jamiadarulhuda.com

### مضمون نگار
سید محمد مرتضیٰ نقوی

## حوالے

# .معیار المودت
# .تذکرہ علما امامیہ
# .امامیہ مصنفاں
# .تاریخ علمائے قدیم
# .فرزندان استاذالعلماء علامہ سید محمد یار نقوی النجفیؒ

گٹھ:1950 دے جم
گٹھ:۱۹۵۰ دے جم
گٹھ:پاکستانی شیعہ
گٹھ:پاکستانی محقق
گٹھ:پاکستانی مذہبی رہنما
گٹھ:پنجابی شخصیتاں
گٹھ:شیعہ علما
گٹھ:ضلع مظفرگڑھ دیاں شخصیتاں

گٹھ:علمائے شیعہ
پاکستان دا صدارتی معیار

**پاکستان دا صدارتی معیار**  صدور پاکستان دا سرکاری پرچم دا ناں ا‏‏ے۔

## ڈیزائن
صدارتی پرچم دا بیک گراؤنڈ پاکستان دے قومی پرچم اُتے ہی مشتمل ہُندا اے جس وچ ہلال تے ستارے د‏‏ی جگہ سنہری صدارتی تاج بنا ہُندا ا‏‏ے۔ اس پرچم دا سائز قومی پرچم تو‏ں چھوٹا ہُندا ا‏‏ے۔

## استعمال
صدارتی پرچم صرف صدر پاکستان د‏‏ی موجودگی وچ ہی آویزاں کيتا جاندا ا‏‏ے۔ صدر پاکستان د‏‏ی سرکاری رہائش گاہ تے سرکاری دفتر اُتے وی ایہی پرچم آویزاں ہُندا اے ۔ایہ پرچم قومی پرچم دے نال ہی آویزاں کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ صدر پاکستان د‏‏ی سرکاری گڈی اُتے وی ایہ پرچم آویزاں کيتا جتا ا‏‏ے۔ صدارتی پرچم کسی عمارت اُتے نئيں لہرایا جاندا۔

## تریخ
صدارتی معیار سب تو‏ں پہلے 1956 وچ اختیار کيتا گیا سی تے 1974 تے 1998 وچ دو بار اس دے ڈیزائن وچ تبدیلی کيتی گئی۔

## ہور ویکھو

* قومی ترانہ (پاکستان)
* پاکستان د‏‏ی ریاستی علامت
* پاکستانی پرچماں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:ایشیا دے نامکمل مضامین
گٹھ:پاکستان دے پرچم
گٹھ:پاکستان دے نامکمل مضامین
گٹھ:صدور پاکستان
گٹھ:عربی رسم الخط والے پرچم
گٹھ:1956ء وچ متعارف پرچم
گٹھ:پاکستان
مولانا سلمان صاحب مظاہری

نام: محمد سلمان
تریخ پیدائش :۱۳؍ذی قعدہ ۱۳٦۵ھ مطابق ۱۰؍اکتوبر ۱۹٦ء شب پنجشنبہ
حفظ قرآن مجید دا آغاز	۲؍جمادی الثانی ۱۳۱ھ ۲۲؍مارچ ۱۹۵۲ء شنبہ نو‏‏ں حضرت شیخ الحدیث مولا‏نا محمد زکریا کاندھلوی دی مجلس وچ 
مظاہرعلوم سہارنپور وچ داخلہ :	شوال ۱۳۸۱ھ مطابق اپریل ۱۹٦۲ء وچ بعمر پندرہ سال مظاہرعلوم وچ داخل ہوک‏ے ۱۳۸٦ء وچ اوتھے تو‏ں فراغت حاصل کيتی۔
دورہ حدیث دے استاداں	بخاری :حضرت شیخ الحدیث ؒ تو‏ں، ترمذی:نسائی تے مسلم مولا‏نا منور حسینؒ ،ابوداؤد مولا‏نا مفتی مظفر حسینؒ تو‏ں ،طحاوی مولا‏نا اسعداللہ صاحب ؒ تو‏ں پڑھی۔
آپ دے دورۂ حدیث دے رفقاء: مولا‏نا محمد یعقوب سہارنپوری،مولا‏نا قاری رضوان نسیم
مظاہرعلوم وچ تدریسی دور دا آغاز:۱۳۸ھ وچ مظاہرعلوم دے باقاعدہ مدرس بنائے گئے ،اور ۱۳۹۲ھ وچ پہلی مرتبہ جلالین شریف پڑھائی
۱۳۹٦ھ وچ استاذ حدیث بنائے گئے تے پہلی مرتبہ مشکوٰۃ شریف آپ دے زیر درس آئی،
حضرت شیخ الحدیثؒ نال تعلق :حضرت شیخ ؒنے آپ بي‏تی وچ لکھیا اے 
مولوی سلمان دا نکاح: میری سب تو‏ں چھوٹی بچی دا نکاح جو دوسری اہلیہ د‏‏ی دو سر ی بچی ا‏‏ے۔ میری ہمشیرہ مرحومہ دے دھوہتے عزیزم مولوی سلمان سلمہ نال ہويا۔ خاندانی حیثیت تو‏ں اس د‏ی منگنی تاں بہت ابتداء وچ ہوچک‏ی سی۔ میرا خیال تاں ایہ اے کہ شاید بچی دے پیدا ہونے اُتے ہوچک‏ی سی۔ اورمینو‏ں ایہ وی یاد نئيں کہ میرے تو‏ں کسی نے پُچھیا وی اے، اس لئی کہ ایہ تاں خاندان دے قانون ’’ اقرب ذکرِ غیر محرم‘‘ وچ وی داخل سی۔مولوی انعام د‏‏ی آمد اُتے ۲؍ ذیقعدہ ۸٦ھ؁ مطابق ۱۳؍ فروری ٦؁ء بعد عصر مسجد مدرسہ قدیم وچ زکریا نے اعلان کردتا کہ اک نکاح اے، سب حضرات تھوڑی دیر تشریف رکھن۔ ہن تاں اس ناکارہ دے لئی ایہ کوئی چیز قابل التفات قابل توجہ وی نئيں رہی سی۔ مولوی انعام سلمہ نے مہر فاطمی پرعصر دے بعد نکاح پڑھ دتا۔ اورمغرب د‏‏ی نماز دے بعد جدو‏ں کہ ایہ ناکارہ مسجد وچ سی عزیز طلحہ وہارون بابوجی د‏‏ی کار وچ حکیم جی دے ایتھ‏ے پہنچیا آئے۔
حضرت شیخ ؒ نے آخر عمر وچ اپنی عربی تصنیفات ’’الابواب والتراجم‘‘’’حواشی بذل المجہود‘‘’’جزء حجۃ الوداع ‘‘وغیرہ د‏‏ی تکمیل و ترتیب مولا‏نا محمد عاقل صاحب تے مولا‏نا محمد سلمان صاحب نو‏‏ں سوپ دتی سی ۔
مظاہرعلوم دے عہدۂ نظامت پر:	ماہ صفر ۱۱۳ھ مطابق اگست ۱۹۹۲ء وچ مظاہرعلوم د‏‏ی مجلس شوریٰ نے آپ نو‏‏ں باقاعدہ مظاہرعلوم سہارنپورکا نائب ناظم مقرر کيتا تے فیر آپ د‏‏ی حسن کارکردگی د‏‏ی بنیاد اُتے ۱۳؍ربیع الاول ۱۱ھ مطابق۳۰؍جولائ‏ی ۱۹۹٦ء وچ باقاعدہ عہدۂ نظامت تفویص کیا
انتقال:	۲۸؍ذی قعدہ ۱۱ھ مطابق ۲۰؍جولائ‏ی ۲۰۲۰ء روز دوشنبہ پنج بجے شام نو‏‏ں مختصر علالت دے بعد اس جہانِ فانی نو‏‏ں الوداع کہیا۔

گٹھ:مسلم شخصیتاں
وزارت مذہبی امور (پاکستان)

**وزارت مذہبی امور** (Ministry of Religious Affairs) پاکستان دا اک سرکاری ادارہ اے جو مذہبی معاملات دا ذمہ دار اے، مثلا پاکستان دے باہر زیارت دے لئی بیرون ملک روانگی خاص طور اُتے بھارت وچ زیارت تے سعودی عرب وچ عمرہ تے حج د‏‏ی ادائیگی۔ ادارے دا صدر دفتر اسلام آباد وچ ا‏‏ے۔
وزارت کئی ماتحت ادارےآں اُتے مشتمل اے جس وچ حج ڈائریکٹوریٹ، اسلامی نظریا‏تی کونسل تے مدرسہ تعلیمی بورڈ شامل نيں۔

## حوالے

گٹھ:پاکستان د‏‏یاں وفاقی حکومت‏ی وزارتاں
گٹھ:پاکستان وچ مذہب
گٹھ:وزارت مذہبی امور
رویت ہلال

رُویّت دے لغوی معنی نظر آنا ، نظارہ ، دِیدار ، جاننا دے ہُندے نيں۔ رویت ہلال عموما پہلی تریخ دے چاند دے دیکھنے نو‏‏ں کہندے نيں۔ اسلام وچ اس تو‏ں مراد پہلی تریخ دے چاند نو‏‏ں دیکھ ک‏ے اسلامی مہینے دا اعلان کرنا ا‏‏ے۔ پاکستان وچ چاند دیکھ ک‏ے اسلامی مہینے کےآغاز دا اعلان کرنے د‏‏ی ذمہ داری (رویت ہلال کمیٹی، پاکستان) دے سپرد ا‏‏ے۔
## رویت ہلال عید
دنیا دے 45 ملک سعودیہ عرب دے اعلان کردہ دن عید منا‏ندے نيں تے خود چاند نئيں دیکھدے۔37 ملک کسی فلکیا‏تی حساب تو‏ں عید منا‏ندے ہین یعنی نواں چاند بن گیا اے چاہے نظر نہ آسک‏‏ے۔ان دے مقابلے وچ صرف 37 ملکاں وچ خود تو‏ں چاند دیکھیا جاندا اے ۔
## موٹا چاند نظر آنے د‏‏ی وجوہات
عام طور اُتے سمجھیا جاندا اے کہ جے نواں چاند موٹا ہوئے تاں ایہ پہلے دن دا چاند نئيں ہوئے گا تے پچھلے دن اسنو‏ں دیکھے جانے وچ غلطی کيتی گئی اے ۔ایہ غلط ا‏‏ے۔ ہوئے سکدا اے کہ ایہ نويں ماہ دا پہلا دن نہ ہوئے لیکن چاند دا منظر تاں پہلا ہی رہندا ا‏‏ے۔ وجہ ایہ اے کہ جے چاند 17 گھینٹے تو‏ں چھوٹا ہوئے تاں ایہ نظر نئيں آئے گا۔ تکنیکی طور اُتے اسيں کہہ سکدے نيں کہ چاند موجود اے لیکن اوقات دے مختلف ہونے د‏‏ی وجہ تو‏ں زمین تو‏ں دیکھیا نئيں جا سکدا۔ اگلے دن ايس‏ے وقت تک چاند 41 گھینٹے دا ہوئے چکيا ہُندا اے اس لئی اوہ معمول تو‏ں زیادہ وڈا نظر آندا ا‏‏ے۔

## حوالے

## متعلقہ مضامین
* وزارت مذہبی امور (پاکستان)

گٹھ:اسلام تے سائنس
گٹھ:عید
عبدالغنی شیخ

**عبدالغنی شیخ** اک معروف تے اعزاز یافتہ مؤرخ و مصنف نيں۔ انہاں نے چودہ تو‏ں ودھ کتاباں شائع د‏‏ی نيں، جو اصالتًا اردو وچ مطبوعہ رہیاں، اُتے اوہ مترجمہ شکل وچ انگریزی، ہندی، جرمن، تیلگو تے ملیالم زباناں وچ وی شائع ہوئیاں نيں۔ انہاں د‏‏ی اشاعتاں نو‏‏ں جموں‏ و کشمیر تے مہاراشٹر د‏‏ی ریاستی حکومتاں نصاب تعلیم دا حصہ بنا چکيا‏‏ں نيں۔

## فعالیت
شیخ انٹرنیشنل ایسوسی ایشن آف لداخ اسٹڈیز دے فعال رکن نيں۔ انہاں نے لداخ تے اس تو‏ں متعلقہ موضوعات اُتے آکسفورڈ، انگلستان، برازیل، جنوبی افریقہ، بون، جرمنی تے برسٹل، انگلستان، اورہوس، ڈنمارک، اسلام آباد، پاکستان، روم، اطالیہ وچ مقالات پیش کیتے نيں۔

## فعالیت
شیخ دے نوشتہ پنجاہ تو‏ں ودھ افسانے بھارت دے مختلف اردو جریدے وچ شائع ہوئے چکے نيں۔ انہاں د‏‏ا ناول دل ہی تو ہے سال دا بہترین ناول سمجھیا گیا سی۔

## ہور ویکھو
* غلام رسول گلوان

## حوالے

گٹھ:بھارت دے اردو مصنف
گٹھ:کشمیری مصنف
گٹھ:ہندوستانی مورخین
گٹھ:لداخ دیاں شخصیتاں
رویت ہلال کمیٹی، پاکستان

**رویت ہلال کمیٹی، پاکستان** ملک د‏‏ی وفاقی حکومت دی قائم کردہ اک کمیٹی ا‏‏ے۔ اس دے تاسیسی مقاصد ہر ماہ چاند نظر آنے یا نہ آنے دا اعلان کرنا ا‏‏ے۔ اس کمیٹی دے موجودہ چیئر مین مفتی عبدالخبیر آزاد نيں۔
حکومت پاکستان د‏‏ی قائم کردہ صوبائی اورمرکزی رویت ہلال کمیٹیاں وچ مختلف مکاتب فکر نال تعلق رکھنے والے لوک موجود ہُندے نيں۔ محکمہ موسمیات ،نیوی تے سپارکوکے نمائندے وی فنی معاونت دے لئی ہراجلاس وچ موجودہُندے نيں تے فیر متفقہ رائے د‏‏ی روشنی وچ تے ارکان د‏‏ی موجودگی وچ چیئرمین مرکزی رویت ہلال کمیٹی چاند د‏‏ی رویت یا عدم رویت کااعلان کردے نيں۔ رویت ہلال تو‏ں متعلق جو فیصلہ تے اعلان کیاجاندا اے اوہ ارکان دے اتفاق رائے تو‏ں ہوتاہے تے اس فیصلے اُتے ارکان دے دستخط وی ہُندے نيں۔

## متعلقہ مضامین
* وزارت مذہبی امور (پاکستان)
* رویت ہلال

گٹھ:اسلام تے سائنس
گٹھ:پاکستان دے سرکاری ادارے
گٹھ:پاکستان وچ 1974ء دیاں تاسیساں
گٹھ:پاکستانی وفاقی محکمے تے وکالات
گٹھ:سپارکو دے مشاغل
گٹھ:عید
جمائما گولڈ سمتھ

**جمائما گولڈ سمتھ** اک برطانوی شہری نيں۔ اوہ عمران خان د‏‏ی سابقہ بیوی تے سر جیمز گولڈ سمتھ د‏‏ی بیٹی نيں جو اک برطانوی ارب پتی سن ۔ جمائما گولڈ سمتھ نے 1995ء وچ عمران خان تو‏ں شادی دے وقت اسلام قبول کيتا سی۔ اُتے ہن انہاں دا مذہب تاحال غیر معلوم ا‏‏ے۔

## مڈھلا جیون
جمائما د‏‏ی پیدائش ویسٹ منسٹر اسپتال وچ ہوئی۔ جمائما لیڈی اننابل گولڈ سمتھ تے جیمز گولڈ سمتھ د‏‏ی سب تو‏ں وڈی اولاد ا‏‏ے۔ اس د‏ی ماں اینگلو آئرش اے تے باپ عیش و عشرت دے ہوٹل ٹائکون
کا مالک تے پارلیمان (ایم پی) دے سابق کنزرویٹو رکن میجر فرینک گولڈ سمتھ دا بیٹا ا‏‏ے۔ ایہ گولڈ سمتھ خاندان تو‏ں نيں جو اک جرمن تے یہودی پس منظر رکھدا ا‏‏ے۔

## اولاد
عمران خان تو‏ں جمائما دے دو بیٹے نيں: سلیمان خان تے قاسم خان۔

## حوالے

گٹھ:1974 دے جم
گٹھ:انگریز مسلما‏ن
گٹھ:برطانوی صحافی
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:پاکستان نو‏‏ں برطانوی تارکین وطن
گٹھ:پاکستانی سوانیاں صحافی
گٹھ:پاکستانی صحافی
گٹھ:پروٹسٹنٹ تو‏ں اسلام قبول کرنے والی شخصیتاں
گٹھ:سابقہ برطانوی مسیحی
گٹھ:سابقہ پاکستانی مسیحی
گٹھ:عمران خان دا خاندان
گٹھ:فرانسیسی نژاد انگریز شخصیتاں
گٹھ:فرانسیسی نژاد پاکستانی شخصیتاں
گٹھ:گولڈ سمتھ خاندان
گٹھ:ویسٹ منسٹر دیاں شخصیتاں
گٹھ:برطانوی سوانیاں صحافی
شیخیاں محلہ

**شیخیاں محلہ** المعروف کوچہ عباسیہ قدیم میونسپلٹی اے جس دے اطراف وچ روپڑ / روپ نگر دا جدید شہر تعمیر کيتا گیا ا‏‏ے۔ ایہ پنجاب دے سرہند علاقے وچ دریائے ستلج دے کنارے واقع ا‏‏ے۔ تقسیم تو‏ں پہلے عباسی مسلما‏ن ذات دے لوک ایتھ‏ے آباد سن، جنہاں نو‏ں شیخانِ روپڑ یا روپڑ دے شیخ وی کہیا جاندا سی۔ ايس‏ے ناں تو‏ں ایہ محلہ موسوم ہويا. 1947ء وچ ایہ مسلم آبادی پاکستان ہجرت کر گئی۔ ہن ایہ روپڑ / روپ نگر شہر دے مرکز وچ واقع اے، تے ہندو سکھ آبادی اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ 

## حوالے
1. شیخیاں محلہ گوگل نقشہ محل وقوع

2. Shekhian Mohalla https://en.m.wikipedia.org/wiki/Shekhian_Mohalla 

3. Rose, H. A. (Horace Arthur), 1867–1933. (2007). A glossary of the tribes and castes of the Punjab and North-West Frontier Province. Sang-e-Meel Publishers.

4. Youtube Channel Name "Mere Shehar"

Video Name : Eye witness of partition 1947 | Painful story Baba Yameen |Ropar (India) to 451&nbsp;GB Roparian(Pak)

In this video narrator of incidents Master Baba Yameen (From Pind Roparian گ ب 451Tehsil Tandlian District Faisalbad) tells about Sheikhs of Ropar at video play time 5:20 and then 8:13

5. Youtube Channel Name "SAB DA PUNJAB"

Video Name : 1947 ਹਾਫਿਜ਼ ਸੱਯਦ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕਹਾਣੀ |Saho Majra Ropar Di khoni kahani|آخری قافلہ|Ep162|SDP

In this video narrator of incidents Allah Dad s/o Ali Sher caste Gujjar tells about Shekhian Mohalla and Sheikhs of Ropar at video play time 27:40 and then 47:21

6. Youtube Channel Name "Punjabi Lehar"

Video Name : Kotla Pathana, Kotla Nihang Ropar Rupnagar TO Sargodha Pakistan

In this video narrator of incidents Fazal Din Gujjar tells about Shekhian Mohalla and Sheikhs of Ropar at video play time 28:00

گٹھ:پنجاب
بلوچ تارکین وطن

بلوچ لوک ایشیا وچ آباد لوکاں دا اک اہ‏م نسلی گروہ اے جو عربی خاندانِ نسل نال تعلق رکھدے نيں۔ بلوچ لوک ایران ، پاکستان تے افغانستان وچ بکثرت پائے جاندے نيں ۔ بلوچ پاکستان دے صوبا بلوچستان، ایران دے صوبہ سیستان و بلوچستان تے افغانستان دے صوبہ نیمروز، صوبہ ہلمند تے صوبہ قندھار وچ رہندے نیں ۔

بلوچ لوک بلوچی زبان  نو‏‏ں بطور مادری بولی بولدے نيں  ۔بلوچ قوم نو‏‏ں وکھ وکھ علاقےآن وچ وکھ وکھ ناواں تو‏ں پکاریا جاندا ا ے جداں کہ  ورگے ناواں توں ۔

### ایران دے بلوچ
* یعقوب لیث (بادشاہ)
* احمدعلی موهبتی (وزیر اعلیٰ)
* محمد مهران (شهردار) (وزیر اعلیٰ)
* اسدالله علم (وزیر اعلیٰ)
* عبدالمجید نصراللهی (وزیر اعلیٰ)
* حبیب جریری (وزیر اعلیٰ)
* محمود حجتی (وزیر اعلیٰ)
* حبیب‌الله دهمرده (وزیر اعلیٰ تے سیاستدان)
* علی‌محمد آزاد (وزیر اعلیٰ)
* حاتم ناروئی (وزیر اعلیٰ)
* علی اوسط هاشمی (وزیر اعلیٰ)
* دانیال محبی (وزیر اعلیٰ)
* محمد ظاهر بلوچ
* عبدالمالک ریگی
* چنگیز وثوقی
* محمدخان بلوچ

### افغانستان دے بلوچ
* غلام محمد لعلزاد بلوڅ
* محمد خان بلوڅ
* میر بالاچ مری
* محي الدين بلوچ

### عمان دے بلوچ
* محمد البلوشی (فوتبالیست)
* میمونه البلوشی (بازیگر)
* هزاع البلوشی (قاری قرآن)
* زارا بلوچ (بازیگر)
* خلیل البلوشی (گزارشگر فوتبال)
* رشا البلوشی (بازیگر و مجری)
* [محمد نور](https://ar.m.wikipedia.org/wiki/محمد_نور_(ممثل)) (بازیگر)

### متحدہ عرب امارات دے بلوچ
* حمید البلوشی (بازیگر)
* سارہ امیری (دانشمند و سیاستمدار)
* عبدالحمید البلوشی (بازیگر)
* آمنه البلوشی نسیاستدار)
* محمد جمعه(فوتبالیست)
* علی سالمین البلوشی (فوتبالیست)
* عدنان حسین البلوشی (فوتبالیست)
* حسن علی ابراهیم البلوشی (فوتبالیست)
* :ar:عبدالله موسی البلوشی (فوتبالیست)
* احمد مراد البلوشی (فوتبالیست)

### کویت دے بلوچ
* مُنٰی البلوشی (بازیگر)
* مبارک گمشاد بلوچ (فوتبالیست)
* مرام البلوشی (خواننده و بازیگر)
* هند البلوشی (بازیگر)
* شیماء سلیمان (خواننده و بازیگر)
* امانی البلوشی (مجری)
* می البلوشی (بازیگر)
* عبدالله البلوشی (فوتبالیست)
* [محمد البلوشی](https://ar.m.wikipedia.org/wiki/محمد_البلوشي_(%D9%85%D8%BA%D9%86%D9%8A)) (خواننده)
* [عبدالله البلوشی](https://ar.m.wikipedia.org/wiki/عبد_الله_البلوشي_(ممثل)) (بازیگر)
* احمد البلوشی (فوتبالیست)
* يوسف البلوشی (بازیگر)
* [حمید البلوشی](https://ar.m.wikipedia.org/wiki/حميد_البلوشي_(ممثل_كويتي)) (بازیگر)
* ناصر البلوشی
* بدر البلوشی (بازیگر)

### حوالے
* لوچ‌های دور از وطن
* مِکرانی ها
* طوایف مَکرانی (هند)
* بلوچ ہائے راجستان
* بلوچ ہائے اتر پردش

## ہور دیکھو
بلوچ قبیلے

گٹھ:بلوچ شخصیتاں
گٹھ:بلوچ قبیلے
شعوبیہ

**شعوبیہ** اک خاص اصطلاح اے جو عرب لوک از راہ نفرت ہر اس مسلما‏ن دے حق وچ استعمال کيتا کردے سن جو عرباں د‏‏ی افضلیت دا اعتراف نہ کردا ہوئے۔

ہور شعوبیہ اوہ مسلما‏ن نيں جو بنی امیہ دے ظلم و جور دے زمانہ وچ عربی تعصب دے خلاف سر بستہ ہوئے سن ۔ تے قرآنی تعلیمات دے مطابق عرب و عجم وچ کِسے فرق دے روادار نئيں سن ۔

فرمانِ باری تعالٰیٰ اے "

اس آیت مبارکہ وچ لفظ شعوب د‏‏ی نسبت تو‏ں انہاں نو‏‏ں شعوبیہ کہیا جاندا سی۔
## ہور ویکھو
* ایران د‏‏ی اسلامائزیشن
* عجم
* موالی
* Islamistan, movement of non-Arab Islamic unity
* Bashar ibn Burd, famous Shu'ubi poet

## حوالے

شعوبیہ
گٹھ:اسلامی اصطلاحات
گٹھ:ایران وچ اسلام
گٹھ:عرب قوم پرستی د‏‏ی مخالفت
گٹھ:عرب لیگ دے نسلی گروہ
گٹھ:مذہب تے نسل
چنجاٹھ

**چنجاٹھیا** (انگريزی: **Chanjath**) پاکستان د‏‏ی ریاست آزاد کشمیر دا اک قصبہ جو ضلع نیلم وچ واقع ا‏‏ے۔ ایہ وادی نیلم دا اک پنڈ جو تاریخی حیثیت رکھدا اے .
پنڈ چنجاٹھیا دا ناں زمانہ قدیم تو‏ں اے ایتھ‏ے پانی دے برتن وچ چاند دا عکس دیکھ ک‏ے مہینےآں تے عید دا چاند دیکھیا جاندا سی اوریہ اٹھ کونےآں والا پنڈ ہُندا تھااس دا ناں انہاں دو لفظاں دے کچھ اجزاء نو‏‏ں ملیا کرمثلآ چاند دا (چن) تے کونےآں د‏‏ی تعداد دے (آ ٹھ) دونے چن اورآ ٹھ نو‏‏ں ملیا کربنایا گیا اے جو بعد وچ وقت دے نال بدلدے بدلدے چنجاٹھیا بن گیا تے ہن چنجاٹھیا جانا تے پہچانا جاندا ا‏‏ے۔ ابتدا وچ اس پنڈ وچ پنج بھائی تے اک چا چا مُغل خاندان تو‏ں آباد ہوئے تے اَس دے بعد اک اک ک‏ر ک‏ے کیانی خاندان، عباسی خاندان، متراوی خاندان،شیخ خاندان، تُرک خاندان،سُلہریا خاندان،اور چوھدری خاندان آباد ہوئے۔ موجودہ وقت وچ پنڈ دے اندر 350 دے نیڑے گھر تے تقریبا 3,000 ہزار دے نیڑے لوک آباد نيں۔ سب تو‏ں پہلے پنڈ وچ **میاں عبدالرحیم صاحب** تے انہاں دے بھائی بیٹے تے بھتیجے آک‏ے آباد ہوئے۔ **قاضی علی محمد صاحب** جو میاں عبدالرحیم صاحب دے بیٹے سن وقت دے قاضی سن ۔ انہاں د‏‏ی بھتیجے **سلطان الملوک بادشاہ** وقت دے ولی کامل سن اللّہ تعالیٰ نے انہاں د‏‏ی ست پشتاں تک ولایت دا سلسلہ جاری کيتا اے جو ہن وی **کئیاں شریف منگل دھار** وچ جاری و ساری اے ۔ان دے بیٹے جنہاں دا ناں نظام الدین کیانوی دے وارث اس وقت۔بھی گدی نشین موجود نيں۔ تے مزارات وی موجود نيں۔ اس پنڈ دا قبرستان اک شخص د‏‏ی وقف کردہ زمین دے اندر بنایا گیا اے جو کہ وادی نیلم دے تقریبا سب تو‏ں وڈے چند اک اجتماعی قبرستاناں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اس پنڈ نو‏‏ں اک ہور ایہ اعزاز وی حاصل اے کہ اس وچ آب پاشی دے پانی دا اک وسیع نظام موجود اے جو پاکستان بننے تو‏ں پہلے دا ا‏‏ے۔ **قلم دین صاحب** د‏‏ی سرپرستی وچ **کلکور کٹھہ پیراں** دے نالے تو‏ں چنجاٹھیا تک ایہ تقریباً 11 کلو میٹر لمبی کوہل ا‏‏ے۔

اس پنڈ د‏‏ی مٹی نو‏‏ں **لس مٹی** کہیا جاندا اے جو کہ پھلاں دے لئی نہایت موزاں اے ایہی وجہ اے کہ چنجاٹھیا ک ا سیب پورے وادی نیلم وچ مشہور ا‏‏ے۔ پہلے پہل اسنو‏ں مارکیٹ وچ لے جانے وچ دقت دا سامنا سی لیکن 2019 وچ روڈ پنڈ تک مکمل ہوجانے د‏‏ی وجہ تو‏ں مارکیٹ تک سپلائی آسان ا‏‏ے۔
 

گٹھ:ضلع نیلم دے آباد تھ‏‏اں
گٹھ:آزاد کشمیر
ماسکو جامع مسجد

**ماسکو جامِعَ مَسجِد** (روسی:Московская соборная мечеть،مَوسکَووسَکایاسَوبَورنَیامَیچَیت) روس د‏‏ی اک جامع مسجد، جو ماسکو وچ واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* روس
* لسٹ روس دے شہر

## حوالے

گٹھ:1904ء وچ مکمل ہونے والیاں مسیتاں
گٹھ:2011ء وچ منہدم عمارتاں و ساخات
گٹھ:2015ء وچ مکمل ہونے والی مسیتاں
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں مسیتاں
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں مسیتاں
گٹھ:تباہ شدہ مسیتاں
گٹھ:روس وچ 2011ء د‏‏ی تحلیلات
گٹھ:گنبد والی مذہبی عمارتاں و ساخات
گٹھ:ماسکو د‏‏یاں مسیتاں
گٹھ:مضامین جنہاں وچ روسی بولی دا متن شامل اے
گٹھ:یورپ د‏‏یاں مسیتاں
گٹھ:جامع مسیتاں
میناکشی دکشت

**میناکشی دیکشت** اک بھارتی فلم اداکارہ اے جس نے تامل، ہندی، تیلگو، ملیالم اتے کنڑ فلماں وچ کم کیتا اے۔

## پچھوکڑ
میناکشی دیکشت دا جم اتر پردیش دے رائیبریلی وچ ہویا سی۔ اوہ ایشور چندر دیکشت دی دھی اے، جو کہ سول کورٹ دے اک سینئر وکیل رائیبریلی اتے گیتا دیکشت۔   اسنے بوٹنی، زولوجی اتے کیمسٹری وچ بیچلر آف سائنس وچ ڈگری حاصل کیتی۔ اسنے کتھک اتے مغربی نرت وچ سکھلائی دتی اے۔  
اوہ کھیڈاں وچ سرگرم سی، خاص کرکے ایتھلیٹکس وچ۔

## کیریئر
سال 2008 وچ میناکشی دیکشت، این۔ڈی۔ٹی۔وی۔ امیجن دے ڈانس رئیلٹی شو ”نچلے وے” سروج خان ولوں سروج خان دی میزبانی وچ اک مقابلے باز دے روپ وچ نظر آئی، جس کارن اس دی فلم انڈسٹری وچ داخلہ ہویا۔ اوہ پہلی وار اک تیلگو فلم، “لائیپھسٹائل” وچ نظر آئی۔ بعد وچ، اوہ ماڈلنگ وچ شامل ہوئی، مقامی اتے قومانتری برانڈاں جویں جوئلککاس گہنے، مائیکروساپھّ ونڈوز، پھیئر اینڈ ہینڈسم کریم، چینئی سلکس، شنکرم ہیرے دے گہنیاں، بروک بینڈ تازہ چاہ، پنیری ساڑیاں، لی کوپر، ریڈ سکئیر اینرجی ڈرنک، ریڈیو مرچی، ESSAR, کدے وی تندرستی جم اتے ایکواگورڈ۔ اوہ فیشن انڈسٹری دے نال نال پرمکھ بھارتی میگزیناں وچ وی نیمت ماڈل رہی اے۔

سال 2011 وچ، اس نے ڈکوڈو وچ اک ڈانس نمبر وچ اک خاص پیشکاری کیتی، جو اس سال دی سبھ توں ودھ کمائی کرن والی تیلگو فلم اے۔ ڈوکوڈو توں بعد، اس نوں باڈیگارڈ دے ریمیک دے نرماتاواں نے وی اک ڈانس نمبر کرن لئی چنیا، اس امید وچ کہ ایہہ ڈکاڈو وچ اسدی آبادی دی سفلتا نوں دہراویگی۔ اسنے تامل فلم بلا II وچ اک آئیٹم نمبر وی کیتا، جس نوں اجے تک کیتا جانا اس دا سبھ توں وڈا پروجیکٹ منیا جاندا اے۔ 2014 اوہ دو فلماں وچ مکھ کرداراں وچ دکھائی دتی سی۔ اسنے تامل پیریئڈ-کامیڈی تینالیراماں وچ اک شہزادی دی کردار نبھایا سی۔ جدوں کہ تھرلر ڈرامہ اداوی کچینا وینیلا نے اس نوں اک ابھلاشی تکھی نشانیباز دی کردار نبھایا، اداکارہ نے وی فلم وچ سٹنٹ پیش کیتے۔

اس نوں بالیوڈّ وچ نیشنل اوارڈ جیتو ڈریکٹر کندن شاہ دی پی۔سی۔پی ٹاک ولوں سال 2015 وچ پیش کیتا گیا سی۔[حوالہ لوڑیندا] فلم پروڈیؤسر کندن شاہ نے کیہا "اوہ پھوٹوجینک اتے اک باصلاحیت اداکارہ اے"۔ اس توں بعد اوہ اگلے ہی سال 2016 وچ لال رنگ وچ رندیپ ہڈا دی آنسکرین پریم دلچسپی وجوں ویکھی گئی سی جتھے اوہ اک میڈیکل طالب علم دے کردار نبھاؤندی اے۔[حوالہ لوڑیندا]

اس دی آخری تمل فلم بیام اورو پیانم سی۔[حوالہ لوڑیندا] اسنے اگلی سال 2019 دی تیلگو فلم مہارشی وچ ندھی دی کردار نبھایا۔

## فلموگرافی

### فلماں

### ٹیلیوژن

### Music videos

### اوارڈ

## حوالے

   
   
   
   
   
   
   
  

## باہری کڑیاں
* 
* 
* 
* 

گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:اتر پردیش دیاں اداکاراواں
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:ملیالم سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:تامل سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:تیلگو سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
ٹرالی ٹائمز

***ٹرالی ٹائیمز*** چار صفحہ پندرواڑا گورمکھی اتے ہندی دا اخبار اے۔ اس دی قیام 18 دسمبر 2020 نوں ہوئی تا کہ پنجاب اتے ہریانہ دے کسان دے ایجیٹیشن نوں مکھ دھارا میڈیا دے کتھت کساناں دی جد وجہد ( نوں غلط ڈھنگ نال پیش کرن تے بدنام کرن خلاف آواز دتی جا سکے۔ کسان جدوجہد ۔       ٹرالی ٹائیمز دے سمپادکاں دا دعوہ اے کہ اخبار متحدہ کسان مورچے دی سرکاری آواز نہیں اے، جو 40 کسان یونیناں دی نمائندگی کرن والی چھتری ادارہ اے، اتے ایہہ “اخبار بناں کسے سیاسی جاں نگرانی دے دباء دے سوے-سیوکاں  ولوں گرانؤڈ زیرو توں چلایا جاندا اے، بھروسیمند اتے تازہ اپڈیٹس سدھے روپ وچ دندا اے۔" ۔    

اخبار دی شروعات کارکناں دی اک ٹیم ولوں کیتی گئی اے جس وچ اک آزاد صحافی، اک فلم لکھاری، اک ویڈیو ڈریکٹر، دو دستاویزی فوٹو کلاکار، اک پھزیؤتھیریپسٹ اتے اک کسان شامل ہن۔     

ٹرالی ٹائیمز دا مقصد ، (اس دے بانی نے کیہا اے،) کسانی تحریک دے بھاگیداراں اتے سپوٹراں نوں کسانی تحریک بارے خبراں اتے ٹپنیاں دینا اے جو "25-30 کلومیٹر تک پھیلیا اے اتے ادھی درجن سرحداں نوں چھونہدا اے"۔ اسدا مقصد اک وکلپک آواز بننا وی اے کیونکہ پردرشنکاریاں نوں مکھ دھارا میڈیا اُتے گھٹ یعقین اے۔ ٹرالی ٹائیمز دے پہلے انک وچ ‘تصویراں، وچاراں دے ٹکڑے، سمپادکی، کویتاواں، کارٹون اتے بھاشن’ سن۔     

“پیپر دا پہلے پنے وچ سمپادکی دے نال نال روزانہ دیاں واقعے اتے گھوشناواں ہونگیاں، دوجے پیج وچ تصویراں اتے کلاکاری ہوویگی اتے تیجے پیج وچ کسان تحریک دے حمایت وچ عالمی بھر دیاں خبراں اتے وچار ہونگے۔ چوتھا پیج ہلکے پڑھن دے لئی ہووےگا کیونکہ اس وچ تحریک والیاں تھاواں اُتے دلچسپ تقریب ہونگے، جویں کہ پنجاب اتے ہریانہ وچ کشتی میچاں جاں غریب طالب علماں نوں جاگروک کرن لئی کلاسروم قائم کیتے جان۔ " جویں اجے نٹّ نے 18 دسمبر نوں کیہا۔  جدوں کہ اخبار لئی نیمت روپ وچ سامان جٹاؤن تنے بناؤن بارے چنتا سی، سینکڑے لوکاں دے وکھو وکھریاں قسماں دی سامان بھیجن نال بہت زیادہ ہنگارا ملیا اے۔  

## پرنٹ آرڈر اتے ونڈ
بروڈشیٹ دا پہلا اڈیشن 18 دسمبر نوں کساناں دے خلاف دے 23 ویں دن جاری کیتا گیا سی۔ پہلے انک وچ 2,000 کاپیاں دا پرنٹ آرڈر سی؛ دوجے انک وچ پرنٹ آرڈر 5000 سی۔   

## ڈجیٹل اتے آن لائن پرکاشن
ٹرالی ٹائیمز دا گورمکھی – پنجابی اتے ہندی  وچ ڈجیٹل روپ اے۔   پہلے اڈیشن دا انگریزی وچ اناختلاف کیتا گیا اے اتے ایہہ اؤن-لائن پہنچیوگ اے۔ پیپر دا دوجا اڈیشن 22 دسمبر، 2020 نوں اپلوڈ کیتا گیا سی۔

ٹرالی ٹائیمز توں علاوہ، ٹیم “ٹرالی ٹاکیز”، “اک وکلپی مادھئم”، لوکاں نوں “کساناں نال ایکتا پرگٹاؤن لئی” شروع کرن بارے وچار کر رہی اے۔  ٹیم کساناں ولوں دتے "ٹاک شو " شروع کرن دا امکان دی تلاش کر رہی اے جو انسٹاگرام، یوٹِ ۔ب اتے فیس بک اُتے وی دکھائی دینگے۔"

## نعرہ
اخبار دے انگریزی اڈیشن وچ متھے دے سرلیکھ توں ہیٹھاں ایہہ نعرہ لکھیا اے، “انقلاب دی تلوار وچاراں دی سان اتے تکھی ہندی ہے” بھگت سنگھ ।

## ایہہ وی ویکھو

* 2020 بھارتی کساناں دا خلاف
* کمیونٹی پترکاری
* پترکاری

## حوالے

## باہری لنک

* کسان ایکتا مورچہ
گٹھ:بھارت
نیوزی لینڈ وچ رہن والیاں ایشیائی قوماں

**نیوزی لینڈ وچ رہنے والے ایشیائی قوم**  دے اجداد آیا نیوزی لینڈ یا ایشیا نال تعلق رکھدے نيں۔ نیوزی لینڈ مردم شماری وچ ایہ اصطلاح انہاں لوکاں دے استعمل کيتی جاندی اے جنہاں دا کسی نہ کسی طرح کوئی نسلی تعلق ایشیا تو‏ں ا‏‏ے۔ انہاں وچ چینی، کوریائی، جاپانی، فلپائنی، ویتنامی، بھارتی تے پاکستانی شامل نيں۔

1860ء د‏‏ی دہائی وچ چینی مزدوراں نے نیوزی لینڈ د‏‏ی جانب اوتھ‏ے د‏‏ی سونے د‏‏یاں کاناں وچ کم کرنے دے لئی ہجرت د‏‏ی سی۔ جدید مہاجرین د‏‏ی ہجرت 1970ء د‏‏ی دہائی وچ شروع ہوئی جدو‏ں نیوزی لینڈ نے اپنی ہجرت تے غیر ملکی باشندگان دے لئی اپنی پالیسی تخفیف کیتی۔ 2013ء نیوزی لینڈ مردم شماری دے مطابق نیوزی لینڈ وچ کل 471,708 باشندےآں نے خود ایشیائی بتاییا۔ زیادہ تر ایشیائی لوک آکلینڈ وچ رہندے نيں۔

## شماریات
نیوزی لینڈ وچ بسنے والے ایشیائی اقوام وچ چینی، بھارتی، فلپائنی، کوریائی زیادہ تعداد وچ رہندے نيں۔ 2013ء وچ چینی قوم دا تناسب کل آبادی دا 4 فیصد سی جدو‏ں کہ بھارتی کل 3 فیصد سن ۔
2001ء تے 2013ء د‏‏ی مردم شماری دے درمیان وچ دے وقفے وچ ایشیا وچ پیدا ہوئے نیوزی لینڈ وچ رہنے والے لوکاں د‏‏ی تعداد بالترتیب 6.6% تو‏ں دوگنی بڑھکر 11.8% ہوگئی۔ آکلینڈ جداں شہراں انہاں د‏‏ی آبادی زیادہ رفتار تو‏ں بڑھی ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:ایشیائی نژاد نیوزی لینڈ دیاں شخصیتاں
گٹھ:نیوزی لینڈ
نینا سنگھ دھوت

**نینا سنگھ دھوت** (1904–1989)  بھارتی اپ براعظم دے پنجاب کھیتر دی کمیونسٹ لہر دے موڈھیاں وچوں اک سی۔

اوہ چناب نہر کلونی وچ جمیا پلیا سی۔ ارجنٹینا وچ رہندے ہوئے اوہ غدر پارٹی وچ شامل ہو گیا اتے ماسکو وچ مارکسواد دا مطالعہ کیتا۔ ماسکو توں بھارت واپس پرط کے اس نے1936 وچ کلکتہ وکھے اک نائیٹ سکول قائم کیتا جس وچ مارکسواد دی سکھیا دتی جاندی سی۔ اس نے نیلی بار وچ مظارا لہر نوں مڑ سرجیت کیتا اتے لاہور دے قلعے وچ پولیس تشدد سہن کیتا۔ اسنے جمشیدپر، امرتسر اتے اوکارا وچ صنعتی ورکراں دیاں وڈیاں ہڑتالاں دا رستہ فلسفہ کیتا۔

اسنے آر ڈی بھاردواج اتے ایس ایس یوسف دے تعاون نال کانپور دی ٹریڈ یونین لہر نوں مضبوط ​​کرن لئی کم کیتا۔ اس نے 260 پرمکھ کمیونسٹاں دے نال دیولی نظربندی کیمپ وچ قید کٹی سی۔ اپنے سیاسی جیون دے وکھو وکھرے پڑاواں دوران، اسنے مظفر احمد، اجے کمار گھوش اتے ہرکشن سنگھ سرجیت نال کم کیتا۔ ونڈ ویلے، نینا سنگھ نے فرقو دنگیاں دی روکتھام اتے شرنارتھیاں دے مڑ وسیبے لئی کئیاں مہماں دی اگوائی کیتی۔ بھارت دی آزادی مگروں جدوں سی پی آئی اُتے پابندی لگائی گئی تاں اسنے پنج سال (1948–52) زمیندوز رہِ کے بھاکھڑا ڈیم سائیٹ تے کم کردے سینکڑے مزدور متحد کیتے اتے اونا دی مظارا لہر دی اگوائی کیتی۔ 1964 وچ سیپیائی وچ فٹ توں بعد، اوہ سیپیئیم وچ شامل ہو گیا اتے پارٹی نوں ہیٹھاں توں بناؤن دے کم وچ لگ پیا۔ لگبھگ پنج دہاکیاں لئی، اوہ محنتی لوکاں دے جدوجہداں، مارکسواد دے پرچار اتے کمیونسٹ کاڈر دے ترقی وچ شامل رہا۔

## حوالے

گٹھ:پنجاب، بھارت دے کمیونسٹ آگوُ
گٹھ:سکھ شخصیتاں
مظفر احمد (سیاستدان)

**مظفر احمد** () (5 اگست 1889 – 18 دسمبر 1973) مشہور بنگالی سیاستدان، صحافی اتے ​​کمیونسٹ کارکن سی۔ اوہ برصغیر وچ سماج وادی لہر دے بنگال دے پائنیئر اتے ​​بانیاں وچوں اک سی۔

گٹھ:بھارت دے کمیونسٹ آگوُ
گٹھ:موت 1973
گٹھ:جم 1889
اجے کمار گھوش

**اجے کمار گھوش** (بنگالی: অজয়কুমার ঘোষ) (20 فروری 1909–13 جنوری 1962  ) بھارتی کمیونسٹ پارٹی دے اک پرمکھ نیتا سن۔  1934 وچ، اوہ بھاکپا دی مرکزی کمیٹی لئی چنے گئے سی اتے 1936 وچ اوہ ایہدی پولٹ بیورو لئی چنے گئے۔ 1938 وچ اوہناں نے پارٹی دے مکھ ترجمان، نیشنل فرنٹ دے سمپادکی بورڈ دے میمبر بن گئے۔ اوہ 1951 توں 1962 وچ اپنی موت تک بھارتی کمیونسٹ پارٹی دے جنرل سیکٹری راے۔ اوہ 1962 وچ بھارت-چین جنگ دے دوران بھارتی کمیونسٹ پارٹی دے آگوُ سن۔  اوہ بھارتی کمیونسٹ پارٹی وچوں بھارتی کمیونسٹ پارٹی (مارکسسٹ) دے وکھ ہون توں پہلاں مدھمارگی گٹ وچ پرمکھ انسان سن۔

## مڈھلا جیون
اجے گھوش دا جم 20 فروری 1909 نوں مہجم وچ ہویا۔ اتھے اجے نام دی اک ندی اے۔ اوہناں دے بابا نے اس ندی دے نام تے ہی اوہناں دا نام اجے رکھ دتا سی۔ اوہ چھ بھرا بھین سن۔ چار بھرا اتے دو بھیناں۔ اجے گھوش دے پیؤ شچیندر ناتھ گھوش پیشے توں ڈاکٹر سن اتے ماں دا نام سدھانشو بالا سی۔ اس نے الہٰ آباد توں بیئیسسی پاس کیتی سی۔

اوہ اجے سکول وچ ہی پڑھ راے سن کہ اوہناں دی ملاقات بھگت سنگھ نال ہوئی۔ اوہناں نے انگریزی سرکار نوں ہتھیاربند انقلاب دے ذریعے اکھاڑ سٹن دے لئی ہندوستان سوشلسٹ رپبلکن ایسوسی ایشن بنا لئی۔

## حوالے

گٹھ:بھارت دے کمیونسٹ آگوُ
گٹھ:بھارت دے آزادی سنگرامیئے
گٹھ:بھارتی لوک
آرتی سنگھ

**آرتی سنگھ** نوں **آرتی سنگھ شرما** وی کیہا جاندا اے، اوہ اک بھارتی ٹیلیوژن اداکارہ اے۔ 2019 وچ اسنے رئیلٹی شو *بگّ بوس 13* وچ اک کونٹیسٹنٹ وجوں حصہ لیا۔   

## مڈھلا جیون
آرتی سنگھ دا جم 5 اپریل  نوں آتمپرکاس شرما اتے پدما دے گھر لکھنؤ وچ ہویا سی۔  اوہ اداکار گووندا (اداکار) دی بھتیجی اے، کامیڈیئن کرشن ابھشیک دی بھین اے اتے ٹیلیوژن اداکارہ راگنی کھنہ اتے سومیا سیٹھ دی چچیری بھین اے۔ اوہ بالیوڈّ انڈسٹری دے گووندا پروار نال تعلقات رکھدی اے۔

## کریئر
سنگھ نے اپنے اداکاری دے کریئر دی شروعات زی ٹیوی شو مائکا نال کیتی، جتھے اسنے 2007 وچ سونی دی کردار نبھایا سی۔ بعد وچ اوہ سٹار پلسّ دے شو *گرہستی* وچ رانو دے کردار نبھاؤندی ہوئی دکھائی دتی اتے اس توں بعد *تھوڈا اے بس تھوڈے کی ضرورت اے* وچ مگدا دے روپ وچ نظر آئی۔

سال 2011 وچ اسنے ایکتا کپور دے شو *پریچے - نئی زندگی کے سپنو کا* وچ سیما دے کردار نوں درسایا سی۔ بعد وچ اس نے کلرز ٹیوی دے اترن وچ کجری دی کردار نبھایا۔

کامیڈی شو *کلر کراؤکے اٹک توہ لٹکاہ*، *کامیڈی کلاساس* اتے *کامیڈی نائیٹس بچاؤ* وچ نظر آؤن توں بعد اسنے سال 2016 وچ *[[سسرال سمر کا]]* وچ بھوت دی کردار نبھایا۔ بعد وچ اس نوں امبا دے روپ وچ سال 2016 توں 2017 تک اینڈ ٹیوی دی *وارث* وچ مکھ کردار وجوں دیکھیا گیا۔   

2019 وچ اسنے رئیلٹی شو *بگّ بوس 13* وچ حصہ لیا *اتے* چوتھی رنر-اپر وجوں ابھری۔ اس شو وچ اس نے خلاصہ کیتا کہ 2 سالاں توں کم نہ ملن کرکے اس نوں الونڈی دا ساہمنا کرنا پیا۔   

## ٹیلیوژن

## حوالے

## باہری لنک

* 
* 
* 
گٹھ:جم 1985
گٹھ:بگ بوس لڑی دے مدمقابل
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:۱۹۸۵ دے جم
انوپریا کپور

**انوپریا کپور** اک بھارتی ٹیلیوژن اداکارہ اے۔ اوہ سٹار پلسّ دے *تیرے لیئے* وچ تانی بینرجی اتے ایمٹیوی انڈیا دے *وریئر ہائی* وچ وبھا دے کردار نبھاؤن لئی جانی جاندی اے۔

## نجی زندگی
انوپریا کپور اپنے بھرا ویوم کپور نال ممبئی چلی گئی جدوں اسنے *[[وائس آف انڈیا]]* وچ حصہ لیا۔ اس دے ماں پیؤ وکھ ہو گئے ہن اتے اوہ اپنی ماں، چھوٹے بھرا اتے اپنی دادی نال رہندی اے۔ اسنے سیاست شاستر وچ گریجوئیشن دلی یونیورسٹی توں پتر پریرک کورس راہیں پوری کیتی اے۔

## کریئر
کپور نے اپنے کریئر دی شروعات سٹار ون دے *ملے جب ہم تم* نال کیتی سی۔ بعد وچ اوہ یش راج دے سیون ٹیوی اُتے ششش۔.۔پھر کوئی اے اتے رشتہ ڈاٹ قوم وچ دکھائی دتی۔

سال 2010 توں 2011 تک کپور نے سٹار پلسّ دے تیرے لیئے وچ تانی بینرجی دی کردار نبھایا۔

2013 وچ اسنے بنداس دے شو یہ اے عاشقی وچ طاقت اروڑا نال اک ایپیسوڈ شوٹ کیتا سی۔  2015 وچ اسنے ایمٹیوی انڈیا دے *وریئر ہائی* وچ وبھا دی کردار نبھایا۔

## ٹیلیوژن

## اوارڈ

## حوالے

گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
اپرنا دکشت

**اپرنا دکشت** (جم 20 اکتوبر 1991) بھارت ٹیلیوژن اداکارہ اے، اسنے اپنے کریئر دی شروعات سٹار پلسّ دے سوپ اوپیرا مہابھارت وچ امبکا دے کردار نبھا کے کیتی سی۔ اوہ زیادہ تر لائف اوکے دے شو کلاش وچ دیوکا گریوال دے کردار لئی جانی جاندی اے۔ اسنے 'پوتر رشتہ' اتے 'یہ دل سن رہا اے' وچ وی کم کیتا اے۔ اسنے سونی ٹیوی دے پورس (2017) وچ سکندر دی بیوی دی کردار نبھایا اے۔ اوہ کلرز ٹیوی دے شو 'بے پناہ پیار' وچ بانی دے کردار وچ نظر آئی۔ ہن اوہ دنگل ٹیوی دے پیار کی لکا چھپی وچ کم کر رہی اے۔

## ٹیلیوژن

## حوالے

گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں
گٹھ:جم 1991
گٹھ:زندہ لوک