سلسلہ قادریہ

*قادری* لفظ، شيخ عبدالقادر جيلانیؒ دے اسم گرامی عبد القادر توں لیا گیا اے۔ تمام سلاسل وچ قادری سلسلہ سب توں افضل منیا جاندا اے کیونجے ایہ شیخ جیلانی ؒنال منسوب اے ۔

## سلسلہ قادریہ
ایہ درویشاں دا اک سلسلہ اے جو شیخ عبد القادر جیلانی (المتوفی561ھ / 1166ء) دے ناں توں منسوب اے۔ عبد القادر جیلانی حنبلی مذہب نال تعلق رکھدے سن۔ بغداد وچ اک رباط (خانقاہ) تے مدرسہ دے ناظم سن تے انہاں دوناں تھاں اُتے وعظ فرمایا کر دے سن۔ بعد وچ تساں   دے وعظاں دا مجموعہ ”الفتح الربانی“ دے ناں توں شائع ہویا۔ 1258ء وچ بغداد دی تباہی دے بعد رباط تے مدرسہ وی ختم ہو گئے۔ شیخ دے بعد انہاں دے بیٹے عبد الوہاب (المتوفی593ھ / 1196ء) تے عبد الرزاق (المتوفی 603ھ / 1206ء) انہاں دے جانشین ہوئے۔ کچھ عرصہ دے بعد اس گروہ نے بوہت ترقی کیتی تے پیری مریدی دا سلسلہ مستقل طور اُتے پھیل گیا۔ پیر اپنے جس مرید نوں   کامل سمجھدا سی اس نوں   خرقہ دے کے دوسرے تھاں جاں ملکاں وچ مذہب دی اشاعت دے لئی روانہ کردیندا سی۔ شیخ دی زندگی ای وچ مختلف مریداں نے مختلف ملکاں وچ شیخ دی تعلیمات دی تلقین شروع کردتی۔ پاک وہند وچ وی طریقت دے دوسرے سلسلےآں توں سلسلہ قادریہ نوں   وڈی اہمیت حاصل اے۔

برصغیر پاک وہند وچ سلسلہ قادریہ دے بانی حضرت مخدوم عبدالرشید حقانی  بنے تے تساں   دے ذریئے سلسلہ قادریہ نوں   بوہت وسعت ملی۔ تساں   نے  برصغیر وچ قادریہ سلسلے دی بنیاداں مضبوط فرمائیاں ۔

برصغیر پاک وہند وچ کئی معروف علماء تے صوفی بزرگ اس سلسلہ توں متعلق رہے نیں  ۔

سلاسل تصوف وچ سلسلۂ قادریہ سب توں قدیم تے سب توں زیادہ مشہور و مستند سلسلۂ روحانیت منیا جاندا اے تے اس سلسلے وچ پیروکار پاکستان، بھارت، بنگلہ دیش، ترکی، بلقان دے علاوہ مشرقی تے مغربی افریقا وچ وی وڈی تعداد وچ موجود نیں  ۔

شيخ عبدالقادر جيلانی ؒائمہ اسلام وچوں نیں   جو اپنے دور دے مسلم علما و فضلاء دے سردار سن تے اسی طرح انہاں دی بوہت ساریاں دینی خدمات نیں  ۔
 
شيخ عبدالقادر جيلانی ؒاپنے دور وچ سب توں زیادہ شریعت اسلامیہ دا التزام کرنے والیاں تے امر بالمعروف تے نہی عن المنکر کرنے والیاں وچ شامل ہُندے نیں  ۔ اوہ شریعت اسلامیہ نوں ہر چيز اُتے مقدم رکھدے تے زہد و علم وچ ید طولی رکھدے سن تے عظیم واعظ تے خطیب سن۔ انہاں دی مجلس وچ بوہت سارے لوک اپنے گناہاں توں توبہ کر دے سن۔ اللہ تعالٰی نے انہاں ذکر کرنے وچ اک جمال عطا کیتا سی تے لوگاں دے درمیان انہاں دا فضل پھیلایا۔ اللہ تعالٰی انہاں اُتے اپنی رحمت برسائے۔

شيخ عبدالقادر جيلانیؒ متبع دین سن نہ کہ مبتدع۔ اوہ دین وچ بدعات دی ایجاد دے مخالف سن تے اوہ سلف صالحین دے منہج تے طریقے اُتے چلدے تے اپنیاں لکھتاں وچ سلف دی اتباع کرنے اُتے ابھاردے تے انہاں دی اتباع دا حکم دیندے سن۔ اس دے نال نال دین وچ بدعات دی ایجاد توں منع کر دے سن۔

شيخ عبدالقادر جيلانیؒ اہلحق دی موافقت کر دے، انہاں دا عقیدہ تے مسائل توحید تے ایمان تے نبوت تے یوم آخرت دے بارے وچ مکمل منہج، اہل حق دا منہج سی۔

## لکھتاں
شيخ عبدالقادر جيلانیؒ دی مشہور لکھتاں وچ 
* غنیۃ الطالبین
* فتوح الغیوب
* الفتح الربانی
* بشائر الخیراتالیواقیت والحکم
* الفیوضات الربانیہ
* المواہب الربانیہ
نیں  ۔

## سلسلہ قادریہ
* **[[محمد|حضرت محمد صلی اللہ علیہ وآلہ و سلم]]**
* **[[علی|امام  علی ابن ابی طالبؑ]]**
* **[[حسن|امام حسنؑ]]**
* **[[حسین|امام حسینؑ]]**
* **[[زین العابدین|امام زین العابدینؑ]]**
* **[[محمد باقر|امام محمد باقرؑ]]**
* **[[جعفر صادق|امام جعفر صادقؑ]]**
* **[[موسی کاظم|امام موسٰی كاظمؑ]]**
* **[[علی رضا|امام علی موسٰی رضاؑ]]**
* معروف كرخیؒ
* سری سقطیؒ
* جنید بغدادی رحمه الله
* شیخ ابو بكر شبلیؒ
* شیخ عبد العزیز بنو تمیمؒ
* ابو الفضل ابو الواحد بنو تمیمؒ
* ابو الفرح طرطوسیؒ
* ابو الحسن علی ہاشمی   ؒ
* ابو سعید المبارك مكرمیؒ
* شيخ عبدالقادر جيلانیؒؒؒ
*سید شاہ جمال اولیاء رحمۃ اللہ علیہ
*حضرت عبدالخالق غجدوانیؒ
*حضرت محمد عارف ریوگری
*حضرت محمود الخیر فغنوی 
*حضرت عزیزان علی رامیتنی
*حضرت محمد بابا سماسی 
*حضرت سید شمس الدین 
*حضرت سید بہاء الدین بخاری 
*حضرت علاء الد ین عطار 
*حضرت یعقوب چرخی 
*حضرت عبید اللہ احرار
*حضرت محمد زاہد
*حضرت محمد درویش 
*حضرت محمد امکنی
*حضرت محمد باقی باللہ دہلوی
*حضرت شیخ احمد سر ہندی(مجدد الف ثانی)
*حضرت محمد معصوم 
*حضرت سیف الدین 
*حضرت محمد محسن 
*حضرت سید نور محمد بدایونی
*حضرت مرزامظہر جان جاناں
*حضرت شاہ غلام علی دہلوی 
*حضرت خالد کردتی شامی
*حضرت یعقوب بغدادی
*حضرت خواجہ محمد عراقی
*حضرت خواجہ ادریس
*حضرت اویس قرنی ثانی 
*حضرت سید محمد عبداللہ مجذوب 
*حضرت محمد حکیم طارق محمودچغتائی دامت برکاتہم

## حضرت حکیم محمد طارق محمود عبقری مجذوبی چغتائی
حضرت حکیم محمد طارق محمود عبقری مجذوبی چغتائی دامت برکاتہم العالیہ (المعروف بہ حضرت شیخ الوظائف دامت برکاتہم ) سلسلۂ قادری ہجویری دی تعلیمات 1984ء توں مخلوق ِ خدا وچ پھیلیا رہے نیں  ۔ اس وقت دے اولیاء صالحین وچ تساں   دامت برکاتہم دا مرتبہ "غوث" توں ترقی کرکے مقربان ِ الٰای تک پہنچ چکیا اے۔حضرت صاحب دامت برکاتہم ہر جمعرات نوں   "تسبیح خانہ " (مزنگ چونگی قرطبہ چوک لاہور) وچ بعد نماز ِ مغرب درس ِ ہدایت ارشاد فرماندے نیں ، جس وچ ہزاراں سالکان ِ طریقت دے نال نال مجذوبان ِ حقیقت وی شامل ہونے دی سعادت حاصل کر دے نیں  ۔حضرت صاحب دامت برکاتہم دی صرف اک توجہ توں سیاہ توں سیاہ دل نورانی ہوکر واصل باللہ ہوجاندا اے تے مرید ِ صادق حضوری دے مقام تک رسائی حاصل کرلیندا اے۔ہر نوچندی جمعرات نوں   درس دے بعد سلطان الاذکار(ذکر نفی اثبات )قادری سلسلہ دے مطابق بالجہر یعنی اُچی آواز توں کرواندے نیں ، تاکہ غافل دلاں دے اندر تک اللہ جل شانہ ٗ دا ناں سرایت کرجائے ۔ اس دے بعد چند لمحات دا مراقبہ کرواندے نیں ۔ جس وچ حضرت واجب الوجود جل شانہ ٗ ول توں براہ راست توجہات حضورسرور کونینﷺ دے سینۂ اطہر سےنورانی ہُندی ہوئاں تے بزرگان ِ قادریہ دے مبارک دلاں دا اخلاص اپنے نال لیتی ہوئاں طالبانِ صادق دے قلب وچ جذب ہوجاندی نیں  ۔ حضرت صاحب دامت برکاتہم دا کشف انتہائی قوی تے کرامات لاتعداد نیں  ، جنہاں احاطۂ تحریر وچ لانے دے لئی بلامبالغہ سینکڑاں صفحات درکار نیں  ۔حضرت صاحب دامت برکاتہم دے درس وچ پوری دنیا توں لاکھاں جنات وی شامل ہوکرباطنی طہارت تے قلبی نور حاصل کر دے نیں  ۔ایسے سالکین ، جنہاں دے دل دی آنکھاں کھل چکی نیں   ، انہاں کئی مرتبہ جنات دا احساس ہویا تے باقاعدہ انہاں توں بات چیت تے ملاقات ہوئی۔جنات دی دنیا وچ حضرت صاحب دامت برکاتہم نوں   ایسی عزت و عظمت تے ایسا شرف وادب حاصل اے ،جو قدیم اولیاء صالحین دے واقعات وچ موجود سی۔لیکن اس دے باوجود حضرت صاحب دامت برکاتہم نے اج تک انسان مریدین اُتے ظاہر نئيں ہونے دتا کہ انہاں دا جنات توں کوئی تعلق اے۔ جاں انہاں نوں   خواب وچ روزانہ حضورﷺ دی زیارت توں نوازا جاندا اے، جدونکہ ایہ سو فیصد حقیقت اے۔مگر صرف کسر ِ نفسی دی وجہ توں حضرت صاحب دامت برکاتہم نے اپنے تہاناں   کئی پرداں وچ چھپایا ہویا اے۔ کیونجے انہاں دے کول روزانہ ہر قسم تے ہر طبقے دے لوگاں دا آنا جانا لگیا رہتا اے، جن وچ جج ، وکیل ، بیرسٹر ، بیوروکریٹ ، برگیڈیئر، کمشنر ، انہاں دی بیگمات ، دے علاوہ چھوٹے وڈے شعباں توں جڑے تمام شامل نیں  ۔ لیکن کیتا مجال ، جو اج تک کسے دے سامنے حضرت صاحب دامت برکاتہم دے مبارک ہونٹاں توں بڑائی دا بول نکلا ہو۔ اصل وچ جو اللہ جل شانہ ٗ دے خاص الخواص غلام ہُندے نیں  ، اللہ جل شانہ ٗ انہاں دے بولاں دی حفاظت وی اپنی شان ِ کریمی دے ذریعے خود ای فرماندا اے۔الغرض ایہ کہ اج دے دور وچ حضرت صاحب دامت برکاتہم دا وجود اللہ جل شانہ ٗ دی بے پایاں نعمتاں وچوں اک نعمت ،اس دے عظیم فضل وچوں اک حصہ تے حضورسرور کونین ﷺ دے سچے غلاماں وچوں اک لائق ِ تقلیداور قابل ِ رشک شخصیت اے۔پس جو سلسلہ قادریہ دا اوہی فیض پانے دا خواہش مند ہو، جو خود حضرت شیخ عبدالقادر جیلانی رحمۃ اللہ تعالیٰ علیہ رحمۃً واسعہ دی زندگی وچ موجود سی۔ اسنوں چاہئے کہ حضور غوث پاک رحمۃ اللہ علیہ دے دست ِراست یعنی حضرت صاحب دامت برکاتہم کےمرکز روحانیت وامن "تسبیح خانہ " دی جاروب کشی نوں   اپنی زندگی دا مقصد ٹھہرا لے۔ انہاں شاء اللہ اس در توں اللہ جل شانہ ٗ دی معرفت وی ملتی اے ، اس دے حبیب سرور کونینﷺ دا عشق وی ملدا ہےاور انہاں دے غلاماں دی سچی غلامی وی نصیب وچ آجاندی اے۔ جو دونے جہاناں دی کامیابی دی کنجی تے نسلاں دے لئی خوش بختی تے خوش نصیبی دی مُہر اے۔ وکفیٰ باللہ ولیاً وکفیٰ باللہ نصیراً
*ایہ سطراں 20جولائی 2018 بروز جمعۃ المبارک دی ڈوبتی ساعت وچ لکھی گئاں۔اللہ جل شانہ ٗ دے اس درویش(حضرت مرشدی حکیم  صاحب دامت برکاتہم ) دی جو شان حقیقت دی آنکھاں توں دیکھی تے دل دی گہرائیاں توں محسوس دی،افسوس اے کہ اوہ احاطۂ تحریر وچ نئيں آسکی۔لیکن بجز اس دے کیتا کہیا جاسکتا اے کہ شاید ایہی سطور بندہ دی بخشش دا ذریعہ ثابت ہوجائاں تے اللہ جل شانہ ٗ دے غلاماں دی غلامی کرنے والاں وچ شاید بندے دا ناں وی پکاریا جائے تے انہی دے نال قیامت نوں   کھڑا کرکے انہی دی صدقے جنت الفردوس دی اعلیٰ منازل وچ بلالیا جائے۔وما ذٰلک علی اللہ بعزیز۔ربنا تقبل منا انک انت السمیع العلیم ۔ وتب علینا انک انت التواب الرحیم۔ وصلی اللہ علی النبی الکریم ۔وعلیٰ آلہ ٖ واصحابہٖ واھل بیتہ ٖ وعترتہٖ اجمعین ۔ افضل الصلوٰتک وازکیٰ برکاتک۔ کلما ذکرہ الذاکرون ۔وغفل عن ذکرہ الغافلون۔ صلوٰۃً دائمۃ بدوامک ٖ۔صلوٰۃ ً کما تحب وترضیٰ۔  آمین ۔ فقط:بندہ کہتر و کمتر احقر ادنیٰ ۔۔۔ڈاکٹر محمد عثمان مبشر سلفیؔ ۔عفی اللہ عنہ

## ملاحظہ کرو

* شيخ عبدالقادر جيلانیؒ
* آداب ِ معرفت (ناشر:مرکز روحانیت وامن ، عبقری اسٹریٹ، قرطبہ چوک ،مزنگ چونگی ،لاہور)
* www.ubqari.org
* ، youtube.com/ubqaritasbeehkhana facebook.com/ubqari

## حوالے

گٹھ:سلسلہ قادریہ
گٹھ:  تصوف دے سلسلے
گٹھ:تصوف
گٹھ:اسلام