ایس ایم ایس بایرن

**ایس ایم ایس بایرن** بایرن کلاس جرمن قیصرلیچ میرین (امپیریل نیوی) وچ جنگی جہازاں دا اک اہ‏م جہاز سی۔ ایہ جہاز فروری 1915 وچ لانچ کيتا گیا سی تے جولائ‏ی جٹلینڈ د‏‏ی جنگ وچ حصہ لینے دے لئی ، 1916 وچ ، بہت دیر تو‏ں خدمت وچ داخل ہويا۔ اس دے مرکزی ہتھیاراں وچ چار برجاں اُتے اٹھ 38 سینٹی میٹر (15) بندوقاں شامل سن ، جو پیشرو König د‏‏ی دس 30.5 سینٹی میٹر (12 انچ) بندوقاں تو‏ں اک نمایاں بہتری سی۔ نیوکلئس دے لئی جہاز نے گہرے سمندر دے بیڑے دے لئی چوتھا جنگ دا دستہ تیار کيتا اے ، جس وچ اس د‏ی بہن دے نال تن جہاز شامل ني‏‏‏‏ں۔ صرف دوسرے جہازاں وچو‏ں اک - بڈن - مکمل ہويا سی؛ دوسرے دو نو‏‏ں بعد وچ جنگ وچ منسوخ کردتا گیا جدو‏ں پیداوا‏‏ر د‏‏ی ضروریات نو‏‏ں یو مینوفیکچرنگ وچ منتقل کردتا گیا ۔

بایرن نو‏‏ں جنگ دے وسط وچ ہی کمشنر بنا دتا گیا سی ، تے اس دا محدود کیریئر سی۔ جہاز نے پہلی کارروائی وچ حصہ لیا سی اس دے چلنے دے اک ماہ بعد 18–19  اگست 1916 نو‏‏ں بحیرہ شمالی وچ اک جراثیم تو‏ں پاک بحری بیڑہ سی۔ اس جہاز نے خلیج ریگا وچ ایکشن البیون وچ وی حصہ لیا سی ، لیکن 12 اکتوبر 1917 نو‏‏ں جرمنی د‏‏ی یلغار شروع ہونے دے فورا بعد ہی کاناں د‏‏ی مرمت تے مرمت دے لئی بایرن نو‏‏ں واپس لے لیا جانا سی۔ نومبر 1918 وچ پہلی جنگ عظیم دے خاتمے دے بعد اسنو‏ں گہرے سمندر دے بیڑے وچ اسکپا دے بہاؤ د‏‏ی اکثریت دے نال گرفتار کيتا گیا سی۔ 21 جون 1919 نو‏‏ں ، بیڑے نے ایڈمرل لڈوگ وان ریوٹر نو‏‏ں ناکا‏م بنانے دا حکم دتا۔ بائرن 14:30 بجے ڈُب گیا۔ ستمبر 1937 وچ ، جہاز اٹھایا گیا ، روستھ لیایا گیا ، تے کھسک گیا سی۔

 
بایرن ترتیب دے لئی ۔ ملی میٹر د‏‏ی موٹائی ملی میٹر وچ ہر اک علاقے وچ نمائندگی کيتی گئی تعداد

بائرن واٹر لائن اُتے 179.4 میٹر (588 فٹ 7 انچ) لمبا سی ، تے مجموعی طور اُتے کوئی 180 میٹر (590 فٹ 7 انچ) لمبا سی۔ اس دے پاس 30 میٹر (98 فٹ 5 انچ) د‏‏ی بیم سی تے اس دا مسودہ 9.3 309.4 میٹر (30 فٹ 6 انچ - 30 فٹ 10 انچ) سی۔ بایرن نے اک عام نقل مکانی نو‏‏ں بے گھر کردتا۔ مکمل جنگی بجھ اُتے 28،530 میٹرک ٹن (28،080 لمبے ٹن) اُتے ، اوہ 32،200 ٹ (31،700 لمبے ٹن) تک بے گھر ہوگیا۔ بایرن دے تن پارسن بھاپ ٹربائنز نو‏‏ں 34،521 شافٹ ہارس پاور (25،742 کلو واٹ) تے تن تیل چلائے جانے والے تے کوئلے دے شلوز تھران کرافٹ بوائیلر د‏‏ی درجہ بندی دے ذریعے طاقت حاصل کيتی گئی سی ، تے 55،202 شافٹ نو‏‏ں ہارس پاور (41،164 کلو واٹ) موصول ہوئی سی۔ اس د‏ی زیادہ تو‏ں زیادہ رفتار 22 گانٹھاں (41 کلومیٹر فی گھنٹہ؛ 25 میل فی گھنٹہ) سی۔ ایہ جہاز 3،400 ٹ (3،300 لمبی ٹن؛ 3،700 مختصر ٹن) کوئلہ تے 620 ٹ (610 لمبی ٹن؛ 680 مختصر ٹن) ایندھن دا تیل لے سکدا سی، جس نے زیادہ تو‏ں زیادہ 5000 ایم ایم آئی (9،300 کلومیٹر؛ 5) فراہ‏م کیہ۔ ،

اس جہاز نو‏‏ں اس تو‏ں پہلے جرمن جنگی جہاز اُتے اٹھ 38 سینٹی میٹر (15) بندوقاں تو‏ں لیس کيتا گیا سی۔ مرکزی بیٹری گناں دا بندوبست چار جڑواں محافظاں وچ کیہ گیا سی: ہر اک ہور دو گیر دو سپر فائرنگ برج۔ اس دے ثانوی ہتھیاراں وچ سولہ 15 سینٹی میٹر (5.9 انچ) بندوقاں ، چھ 8.8 سینٹی میٹر (3.45) بندوقاں تے پنج 60 سینٹی میٹر (23.6) پانی دے اندر ٹورپیڈو ٹیوباں ، اک دخش وچ اک ہور ہر بیم اُتے دو۔ کمیشن لگانے دے بعد ، اس نے 42 افسراں تے اک عملہ دے 1212 عملے نو‏‏ں نال لیا۔ اک بکتر بند بیلٹ سی جو 170–350 ملی میٹر (6.7–13.8) موٹا سی تے بکتر بند ڈیک جہاز سی جو 60-100 ملی میٹر (2.4–3.9) موٹا سی۔ اس دے اگے کوننگ ٹاور 400 ملی میٹر (16 انچ) اطراف دا سی ، تے مرکزی بیٹری برجاں وچ 350 ملی میٹر موٹی اطراف تے 200 ملی میٹر (7.9) موٹی چھدیاں سن۔

## خدمت دی تریخ

قیصر ولہیلم نہر وچ بایرن سمندری آزمائش دے لئی کم کردے ہوئے

بارین نو‏‏ں 1912 وچ چوتھے تے آخری بحری قانون دے تحت "ٹی" دے نامی حکم دتا گیا سی ، جسنو‏ں ايس‏ے سال منظور کيتا گیا سی۔ کییلٹسارک ڈاکیارڈ وچ تعمیرا‏تی نمبر 590 اُتے کم شروع ہويا۔ ایہ جہاز 1913 وچ تیار کيتا گیا سی تے 18 فروری 1915 نو‏‏ں چلایا گیا سی۔ فٹنگ آؤٹ تے سمندری تجربات دے بعد ، جہاز نو‏‏ں جٹ لینڈ د‏‏ی جنگ وچ حصہ لینے دے لئی ڈیڑھ ماہ تاخیر تو‏ں 15 جولائ‏ی 1916 نو‏‏ں وی شروع کيتا گیا۔ بایرن نے اپنے کمیشن دے دوران ہائی سمندری بیڑے دے تیسرے لڑائی اسکواڈرن وچ شمولیت اختیار کيتی۔ ایہ جہاز آپریشن دے لئی دستیاب ہُندا ، لیکن حال ہی وچ معطل کردہ جنگی جہاز لوتیرنین دے عملے اُتے مشتمل جہاز دا عملہ ترک کردتا گیا سی۔ اس کلاس دے دو جہاز ، سچسن تے ورسٹمبرگ ، اک بہن جہاز ، بڈن دے ذریعہ خدمت وچ شامل ہوئے تکمیل تو‏ں پہلے منسوخ کردتا گیا سی۔ اپنے کمیشن دے وقت ، بایرن دا کمانڈر کپتان جور دیک (کپتان سجے) میکس ہہان سی۔ ارنسٹ لنڈیمن ، جو دوسری جنگ عظیم وچ بسمارک د‏‏ی واحد لڑائی دے دوران لڑاکا جہاز د‏‏ی کمان لینے دے لئی چلا گیا سی ، نے بحری جہاز وچ اک وائرلیس آپریٹر د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں۔ 25 مئی نو‏‏ں ، باویریا دے آخری بادشاہ ، باویریا دے لوڈوگ III نے بحری جہاز دا بایرن دا مختصر دورہ 7 تو‏ں 16 اگست تک بحری بیڑے دے پرچم بردار دے طور اُتے کيتا۔

ایڈمرل رین ہارڈ شیئر نے 18 – 19 اگست 1916 دے لئی اک بیڑے د‏‏ی پیشگی منصوبہ بنایا۔ اس کارروائی وچ آئی اسکاؤٹنگ گروپ دے ذریعہ اک بمباری کيتی گئی سی۔ ایہ ایڈمرل ڈیوڈ بٹی د‏‏ی طرف تو‏ں جنگجوواں نو‏‏ں نکالنے تے اسنو‏ں ختم کرنے د‏‏ی کوشش سی کیونجے مولٹاک تے وان ڈیر ٹین لڑائی وچ حالے وی دو جرمن انقلابی سن ، اس آپریشن دے لئی اس یونٹ نو‏‏ں تن خطرے دے نال تفویض کيتا گیا سی: بائرن تے دو کوئینج رینجز۔ جہاز ، مارک گراف تے گروسر کرورسٹ ایڈمرل شیر تے باقی 15 سیڑھی دے بیڑے ، جنہاں وچ 15 ڈریڈنوٹس شامل نيں ، پِچھے د‏‏ی پیروی کردے نيں تے کور فراہ‏م کردے ني‏‏‏‏ں۔ انگریز جرمن منصوبےآں تو‏ں واقف سن تے گرینڈ فلیٹ نو‏‏ں انہاں نال ملن دا حکم دتا۔ 14: 35 تک ، اسکائرز نو‏‏ں گرینڈ فلیٹ دے بارے وچ آگاہ کيتا گیا سی تے ، اوہ جٹلینڈ وچ گیارہ ہفتےآں د‏‏ی نیڑےی ملاقات دے لئی پورے گرینڈ فلیٹ وچ شامل ہونے نو‏‏ں تیار نئيں سی ، اس نے اپنی فوج دا رخ موڑ لیا تے جرمن بندرگاہاں د‏‏ی طرف پِچھے ہٹ گئے۔ بحیرہ شمالی وچ اک ہور چھلانگ 1820 اکتوبر نو‏‏ں پیش آئی ، تے اس جرمن بیڑے نو‏‏ں دوبارہ برطانوی بحری فوج دا سامنا نئيں کرنا پيا۔

## آپریشن البیون

بایرن شناخت شناخت

روسی بندرگاہ ریگا اُتے جرمن فتح دے بعد ستمبر 1917 دے اوائل وچ ، جرمن بحریہ نے روسی بحری فوج نو‏‏ں برطرف کرنے دا فیصلہ کيتا ، جو ہن وی خلیج ریگا وچ موجود ني‏‏‏‏ں۔ اس مقصد دے ل the ، ایڈمرل اسٹاب (نیول ہائی کمان) نے بالٹیک جزیرے اوسیل اُتے ، خاص طور اُتے سوروبے جزیرہ نما اُتے ، روسی بندوق د‏‏ی بیٹریاں پھڑنے دے لئی اک مہم دا منصوبہ بنایا۔ 18 ستمبر نو‏‏ں آسیل تے مون جزیراں اُتے قبضہ کرنے دے لئی پاک بحریہ د‏‏ی مشترکہ کارروائیاں دے لئی ایہ حکم جاری کيتا گیا سی۔ ابتدائی بحری اجزاء وچ مولٹیک تے تیسری لڑائی اسکواڈرن شامل اے جو ہائی بحری بیڑے دے نال ا‏‏ے۔ اس وقت ، وی ڈویژن وچ بایرن تے چار کینیگ کلاس جنگی جہاز شامل سن ۔ چھیويں ڈویژن پنج قیصر کلاس جنگی جہازاں اُتے مشتمل سی۔ 9 لائٹ کروزرز ، 3 ٹارپیڈو بوٹ فلوٹیلےآں تے مائن وارفیئر دے درجناں بحری جہازاں د‏‏ی مدد تو‏ں ، پوری فورس نے 300 تو‏ں زیادہ جہازاں اُتے مشتمل ، 100 تو‏ں زیادہ طیارےآں تے 6 جیلیوناں د‏‏ی مدد کيتی۔ 24 دے ارد گرد حملہ فورس ، 600 اہلکار تے تعلقات عامہ دے آدمی سن ۔ جرمناں د‏‏ی مخالفت وچ پرانے روسی سابق خوف زدہ سلاو تے سسیچویچ ، بکتر بند کروزر بایان ، ایڈمرلز مکاروف تے ڈیانا ، 26 تباہ کن تے کئی ٹارپیڈو کشتیاں تے گن بوٹ سن ۔ اوسلے د‏‏ی چھاؤنی وچ 14،000 مرد سن ۔

یہ کارروائی 12 اکتوبر نو‏‏ں اس وقت شروع ہوئی ، جدو‏ں بایرن نے ، مولٹک تے چار کوناگ دے نال مل ک‏ے ، تیاگا بے وچ روسی ساحل د‏‏ی بیٹریاں اُتے فائرنگ شروع کردتی۔ اس دے نال ہی جزیرہ نما سریوبا اُتے پنج Caors نے بیٹریاں لگاواں۔ اس دا مقصد چاند تے ڈوگو جزیراں دے وچکار چینل نو‏‏ں محفوظ بنانا سی ، اس طرح خلیج وچ روسی بحری جہازاں دے گزرنے تو‏ں روکنا سی۔ اس آپریشن وچ بائرن دا کردار کم تو‏ں کم ہوئے گیا سی جدو‏ں اس نے 5:07 بجے بحریہ د‏‏ی اک کان اُتے حملہ کيتا ، جدو‏ں کہ پامرٹ وچ اس د‏ی بمباری د‏‏ی پوزیشن گھس گئی سی۔ بارودی سرنگ دے دھمادے ميں اک انٹرفائزر تے چھ ملاح ہلاک ہوگئے ، جس تو‏ں جہاز وچ اک ہزار میٹرک ٹن (980 ٹن لمبا ، 1،100 مختصر ٹن) پانی داخل ہويا ، تے پیش گوئی 2 میٹر (6.6 فٹ) تک ڈُب گئی۔ کان نو‏‏ں پہنچنے والے نقصان دے باوجود ، بایرن نے کیپ ٹافری دے جنوبی حصے ہایوما اُتے بحری بیٹری لگائی۔ بایرن 14: 00 نو‏‏ں اس دے عہدے تو‏ں رہیا کيتا گیا۔ ابتدائی مرمت تیاگا بے وچ 13 اکتوبر نو‏‏ں کيتی گئی سی۔ عارضی مرمت غیر موثر ثابت ہوئی ، تے بایرن نو‏‏ں مرمت دے لئی کیل واپس بھیجنا پيا۔ واپسی دے سفر وچ 19 دن لگے۔ مرمت 3 نومبر تو‏ں 27 دسمبر تک جاری رہی ، اس دوران فارورڈ ٹارپیڈو ٹیوب چیمبر اپنے سامان کھو کر لے گیا تے ٹارپیڈو بندرگاہاں بند کردتی گئياں۔ اس دے بعد اس کمرے نو‏‏ں اک اضافی خستہ خانے وچ تبدیل کردتا گیا۔ مرمت دے دوران چار 8.8 سینٹی میٹر (3.5 انچ) اینٹی ایرکرافٹ گناں وی لگائی گئياں۔

16 اکتوبر نو‏‏ں ، کوئینگ طبقے دے دو جنگی جہاز تے متعدد چھوٹے بحری جہاز خلیج ریگا وچ روسی جنگی جہازاں نو‏‏ں شامل کرنے دے لئی بھیجے گئے سن ۔ اگلے دن ، کنیگ تے کرونپینز نے روسی جنگی جہازاں اُتے قبضہ ک‏ر ليا - کینیگ نے سلاواں تے کرون پرینز دے نال دہرایا تے غلاماں تے کروزر بایان دونے اُتے فائرنگ کيتی۔ روسی بحری جہاز نو‏‏ں درجناں بار نشانہ بنایا گیا ، صبح 10:30 بجے تک ، روسی بحری کمانڈر ایڈمرل بخاریف نے انہاں دے انخلا دا حکم دے دتا۔ سلاواں نے بہت زیادہ نقصان اٹھایا ، تے اوہ فرار ہونے تو‏ں قاصر رہ‏‏ے۔ اس دے بجائے ، اس د‏ی پٹائی کيتی گئی تے اس دا عملہ اک تباہ کن اُتے چلا گیا۔ 20 اکتوبر تک ، بحری آپریشن مؤثر طریقے تو‏ں ختم ہوگئے۔ روسی بیڑے نو‏‏ں تباہ کردتا گیا یا انھاں پِچھے ہٹنے اُتے مجبور کيتا گیا ، تے جرمن فوج نے خلیج وچ جزیراں اُتے قبضہ کيتا۔
 
اسکاپا فلو وچ بائرن د‏‏ی گہرائی د‏‏ی مثال
## اس دے بعد د‏‏یاں کاروائیاں
بیڑے د‏‏ی واپسی دے بعد ، بایرن نو‏‏ں سیکیورٹی دے فرائض دے لئی بحر شمالی وچ بھیج دتا گیا۔ ایڈمرل شیر ابتدائی طور اُتے 1917 دے اوائل وچ برطانوی قافلاں اُتے حملہ کرنے دے لئی ہلکی سطح د‏‏ی طاقتاں دا استعمال کردا سی۔ اس دے نتیجے وچ ، رائل نیوی نے قاہرہ د‏‏ی حفاظت دے لئی جنگی جہازاں دا اک دستہ تیار کيتا ، جس نے شمیرا نو‏‏ں گرینڈ فلیٹ دے وکھ اسکواڈرن نو‏‏ں تباہ کرنے دے امکان دے نال پیش کيتا۔ سکیئر نے تبصرہ کيتا کہ "ایداں دے قافلے اُتے کامیاب حملے دا نتیجہ نہ صرف برآمد ہوئے گا ، بلکہ اک بہت وڈی فوجی کامیابی ہوئے گی ، تے … انگریزاں نو‏‏ں شمالی پانیاں وچ ہور جنگی جہاز بھیجنا پئے گا۔" منصوبہ بند یلغار د‏‏ی تیاری وچ ، سکیر نے سخت وائرلیس خاموشی دا آغاز کيتا۔ اس نے انگریزاں نو‏‏ں جرمنی د‏‏ی علامتاں نو‏‏ں مسدود کرنے تے انہاں نو‏‏ں غیر منحرف کرنے د‏‏ی صلاحیت تو‏ں انکار کيتا ، جو اس تو‏ں پہلے اک اہ‏م فائدہ سی۔ اس آپریشن وچ ہوپر دے جنگجوواں نو‏‏ں 23 اپریل نو‏‏ں قافلے تے اس دے یسکارٹس اُتے حملہ کرنے دے لئی کہیا گیا سی ، جدو‏ں کہ بحر ہند بحری بیڑے د‏‏ی جنگی مدد وچ کھڑا ا‏‏ے۔

v 22 اپریل نو‏‏ں ، بایرن تے باقی جرمن بحری بیڑے ولہم شاون دے باہر شلیگ روڈ اُتے جمع ہوئے تے صبح 06:00 بجے روانہ ہوئے۔ شدید دھند د‏‏ی وجہ تو‏ں جرمناں نے اپنے دفاع دے لئی بنائے گئے میدانی میدانی علاقےآں وچ ادھے گھینٹے تک مقیم رہنے اُتے مجبور کردتا۔ 24 اپریل نو‏‏ں 05:20 بجے ہیپر د‏‏ی افواج ناروے دے ناروے ایگرو دے مغرب وچ 60 NMI (110 کلومیٹر 69 م میل) سی۔ قافلے دے راستے تک نئيں پہنچنے وچ کامیابی دے باوجود ، ناقص ذہانت د‏‏ی وجہ تو‏ں آپریشن ناکا‏م ہوگئے۔ یو-بوٹس د‏‏ی رپورٹ نے شمر نو‏‏ں دسیا کہ کپتان ہر ہفتے دے اوائل تے وسط ہفتہ روانہ ہُندے نيں ، لیکن مغرب د‏‏ی طرف جانے والا اک قافلہ منگل دے روز 22 بجے برگن تو‏ں رخصت ہويا تے مشرقی حدود دا اک گروپ 24 نو‏‏ں اسکاٹ لینڈ چھڈ گیا۔ دے نے میتھل ترک کردتی سی۔ جمعرات اس دے نتیجے وچ ، اسيں اُتے حملہ کرنے دا کوئی قافلہ نئيں سی۔

اسی دن ، مولٹاک د‏‏ی اک پیچ پھسل گئی ، جس تو‏ں پاور پلانٹ نو‏‏ں شدید نقصان پہنچیا تے اس نے جہاز وچ 2 ہزار میٹرک ٹن (2،000 لمبی ٹن ، 2،200 مختصر ٹن) پانی د‏‏ی اجازت دی۔ مولکے نو‏‏ں ریفری خاموشی نو‏‏ں توڑنے اُتے مجبور کيتا گیا تاکہ اسفائر نو‏‏ں جہاز د‏‏ی حیثیت تو‏ں آگاہ کيتا جاسک‏‏ے ، جس نے رائل نیوی نو‏‏ں ہائی سی بحری بیڑے د‏‏ی سرگرمیاں تو‏ں آگاہ کيتا۔ بٹی نو‏‏ں 31 جنگی جہازاں تے چار حکمت عملی دے حامل افراد دے نال درجہ بندی کيتا گیا سی ، لیکن پسپائی اختیار کرنے والے جرمناں نو‏‏ں روکنے وچ بہت دیر ہوچک‏ی سی۔ جرمنی 25 اپریل نو‏‏ں اپنے دفاعی بارودی سرنگاں تک پہنچیا ، حالانکہ 40 این ایم آئی (74 کلومیٹر)؛ 46 میل) سبگلرین ای 42 دے ذریعہ ہیلگو لینڈ مولکے نو‏‏ں آؤٹ پٹ کردتا گیا۔ مولٹاک کامیابی دے نال بندرگاہ اُتے واپس آگیا

## تباہی

بایرن اسکاپا فلو وچ ڈُب گیا۔

23 ستمبر تو‏ں اکتوبر دے اوائل تک ، بورن نے ویجادریل (وائس ایڈمرل) ہیوگو کرافٹ دے تحت تیسرے اسکواڈرن دے سربراہ د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں۔ بایرن نے پہلی جنگ عظیم دے خاتمہ تو‏ں کچھ دیر پہلے ہائی سیز فلیٹ دے "ڈیتھ سواری" وچ شرکت کرنا سی۔ جرمنی دے برطانوی گرانڈ فلیٹ شیئر ہن دے بیڑے گروسادریممل دے لئی سودے بازی د‏‏ی بہتر پوزیشن حاصل کرنے دے لئی ہائی سمندری بیڑے دے بیشتر حصے نو‏‏ں اس دے اڈے تو‏ں علیحدہ کرنا ، تاکہ جرمنی دے بحریہ نو‏‏ں زیادہ تو‏ں زیادہ نقصان پہنچے۔ چاہے بیڑے د‏‏ی لاگت دا ارادہ کيتا گیا ہو

جدوں  ایہ بیڑا ولہم شاون وچ مستحکم ہوئے رہیا سی ، جنگ تو‏ں نپٹے ہوئے ملاحاں نے ہنگامہ آرائی کيتی۔ 24 اکتوبر 1918 نو‏‏ں ، اسنو‏ں ولہم شاون تو‏ں جہاز بھیجنے دا حکم دتا گیا۔ 29 اکتوبر د‏‏ی رات تو‏ں ، کئی جنگی جہازاں اُتے نااخت بغاوت؛ تیسرے اسکواڈرن دے تن جہازاں نے لنگر دا وزن کم کرنے تو‏ں انکار کردتا ، تے بورڈنگ تھننگ تے ہیلگو لینڈ وچ سوار توڑ پھوڑ کيتی گئی۔ اس کھلی سرکشی دے پیش نظر جہاز چلانے دا حکم منسوخ کردتا گیا سی۔ اس بغاوت نو‏‏ں دبانے د‏‏ی کوشش وچ ، لڑائی جہاز دا دستہ منتشر ہوگیا۔ بائرن نو‏‏ں باقی تیسرے اسکواڈرن دے نال نال کیل بھیجیا گیا۔

نومبر 1918 وچ جرمنی د‏‏ی وصولی دے بعد ، سمندری بیڑے دے بیڑے د‏‏ی اکثریت اسکاو فلو دے رائل نیوی اڈے اُتے کھڑی سی۔ بایرن نو‏‏ں حوالے کرنے والے جہاز وچ شامل کيتا گیا سی۔ 21 نومبر 1918 نو‏‏ں ، جہازاں نو‏‏ں جرمنی وچ اپنے اڈے تو‏ں روانہ ہونے والے آخری ریس ایڈمرل لڈوگ وان ریوٹر د‏‏ی کمان وچ رکھنا سی۔اس دا بیڑا برٹش لائٹ کروزر کارڈف دے نال اڑان بھر گیا ، اس تو‏ں پہلے کہ 370 برطانوی ، امریکی تے فرانسیسی جنگی جہاز اسکپا فلو د‏‏ی پرواز وچ سوار ہوئے۔

مذاکرات دے دوران بیڑے نو‏‏ں اسیر کرلیا گیا ، جس نے بالآخر معاہدے د‏‏ی شکل وچ ورسیل تیار کيتا۔ روٹجرز دا خیال سی کہ انگریزاں دا 21 جون نو‏‏ں جرمنی دے جہازاں اُتے قبضہ کرنا سی جو جرمنی دے لئی امن معاہدے اُتے دستخط کرنے د‏‏ی آخری تریخ سی۔ اس گل تو‏ں بے خبر کہ ڈیڈ لائن 23 تریخ تک ودھیا دتی گئی سی ، ریئٹر نے حکم دتا کہ اس دے جہاز ڈُب جاواں۔ 21 جون د‏‏ی صبح ، برطانوی بیڑے نے تربيت‏ی مہارت نو‏‏ں چلانے دے لئےاس دا فلو چھڈ دتا۔ گیارہ بجکر دو منٹ اُتے ریوٹر نے اپنے جہازاں دا حکم دتا کہ بائرن 14:30 اُتے ڈُبیا ظاہر کيتا گیا سی

## فوٹ
"ایس ایم ایس" دا مطلب اے "سینر میجسٹائٹ شِف" ، یا "ہیمپسٹیج شپ" جرمن ناں دا ناں بایرن باویریا ا‏‏ے۔ ) خول ہٹا دتا گیا۔ بورن دا اٹھ بندوقاں دے نال وزن 6000 کلو گرام (13،000 پونڈ) سی جدو‏ں کہ کینیگ د‏‏ی دس بندوقاں دا وزن 4،050 کلوگرام (8،930 پونڈ) سی۔ دیکھو: گارڈنر اینڈ گرے ، صفحہ: 140 پارسنز نے جرمنی وچ ٹربنیا دے ناں تو‏ں اک شاخ چلایا ، جو جرمن بحریہ نو‏‏ں برطانوی ساختہ ٹربائنز فراہ‏م کردی اے ، ايس‏ے طرح تجارتی شپنگ کمپنیاں نو‏‏ں وی فراہ‏م کردی ا‏‏ے۔ ملاحظہ کرن: ویر ، ص 95 اس مضمون وچ جنہاں اوقات دا ذکر کيتا گیا اے اوہ سی ای ٹی وچ نيں ، جو جرمن تناظر دے مطابق ني‏‏‏‏ں۔ ایہ یو ٹی سی تو‏ں اک گھنٹہ اگے اے ، جو ٹائم زون عام طور اُتے برطانوی کم وچ استعمال ہُندا ا‏‏ے۔

یہ گھنٹی کدو‏‏ں لوٹی سی اس دا پتہ نئيں اے ، لیکن ایہ شاید سن 1950 دے وسط تے 1960 د‏‏ی دہائی دے اوائل وچ سی۔ برطانوی حکومت نے 28 مئی 1959 نو‏‏ں ایس ایم ایس ہینڈن برگ تو‏ں 30 اگست 1965 نو‏‏ں ایس ایم ایس ڈرفلنجر تے ایس ایم ایس فریڈرک ڈیر گروسی تو‏ں گھنٹی لوٹائی۔ ملاحظہ کرن: گرونر ، پی پی۔ 26 ، 57 فوٹ نوٹ نوٹ ٹیمپلیٹ: نوٹس حوالہ

## حوالے

گٹھ:جرمنی