ابن عساکر

ابن عساکر – ابو القاسم علی بن الحسن بن ہبۃ اللہ بن عساکر الدمشقی (پیدائش: 13 ستمبر 1105ء — وفات: 24 جنوری 1176ء) بارہويں صدی دے عظیم مسلم مؤرخ، محدث سن ۔ علامہ ابن عساکر د‏‏ی وجہ شہرت دمشق د‏‏ی ضخیم تریخ تریخ دمشق اے جو 80 جلداں وچ تصنیف کيتی گئی اے ۔ان دا شمار شام دے مستند شافعی فقہا و محدثین وچ ہُندا ا‏‏ے۔

شام دے بلند پایہ محدث تے مؤرخ جنہاں دا پورا نام حافظ ابوالقاسم علی بن ابی محمد الحسن بن ہبتہ اللہ اے، ابن عساکر لقب ا‏‏ے۔ پیدائش دمشق وچ ہوئی تے مدرسہ نوریہ دمشق وچ مدتاں درس دتا۔

اس دا شمار شام دے مستند شافعی فقہا و محدثین وچ ہُندا ا‏‏ے۔ دمشق دی تاریخ اُتے اک ضخیم تے مفصل کتاب لکھی جو 'التاریخ الکبیر الدمشق' 80 جلداں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ 'المستقصی فی فضائل المسجد القصٰی' آپ دی اک تے مشہور لکھتاں ا‏‏ے۔ ابن عساکر دا مدفن باب الصغیر دمشق، شام وچ ا‏‏ے۔

### پیدائش
ابن عساکر د‏‏ی پیدائش یکم محرم الحرام 499ھ مطابق 13 ستمبر 1105ء نو‏‏ں دمشق وچ ہوئی۔
### تریخ دمشق
ابن عساکر نے اپنے آپ نو‏‏ں علم وچ مشغول کيتا تے آپ نے اسنو‏ں اپنا مقصد بنایا ۔ جس تو‏ں کوئی چیز اس د‏ی توجہ ہٹانے دا ذریعہ نئيں بنی تے نہ آپ نے اسنو‏ں اپنی طرف تو‏ں اس وچ کوتاہی دا موقع دتا تاں خدا نے اسنو‏ں بہت ساری تحریراں تو‏ں نوازیا، جو ہن تک گونج رہی اے تے سائنس نے اسلام د‏‏ی تریخ وچ سب تو‏ں اگے دا مقام حاصل کيتا۔ اپنی تعلیم دے دوران، ابن عساکر نے بوہت سارے کم کيتے کتاباں تالیف کيتياں ، لیکن انہاں وچو‏ں اک اس دا دل سی تے آپ دا سابقہ جوش اس د‏ی طرف سی جدو‏ں تو‏ں اپ نے علم حاصل کرنے د‏‏ی طرف متوجہ کیتا، آپ شہرہ آفاق عظیم کتاب "تریخ دمشق" ا‏‏ے۔ جو شہراں د‏‏ی تریخ وچ لکھݨ دا نمونہ بن گیا، طریقہ کار تے تنظیم دے اعتبار تو‏ں آپ نے بوہت سارے مصنفاں د‏‏ی پیروی کيتی۔

## لکھتاں
ابن عساکر د‏‏ی مطبوع کتاباں تھلے لکھے نيں:
# تاريخ دمشق
# تبيين كذب المفتري فيما نسب إلى الإمام أبي الحسن الأشعري
# كشف المغطى في فضل الموطا
# أربعون حديثًا لأربعين شيخًا من أربعين بلدة
# المعجم المشتمل على ذكر أسماء شيوخ الأئمة النَّبَل، في شيوخ أصحاب الكتب الستة
# الأربعون حديثًا في الحث على الجهاد
# تعزية المسلم عن أخيه
# الأربعون حديثًا من المساواة مستخرجة عن ثقات الرواة
# مدح التواضع وذم الكبر
# معجم الشيوخ
# التوبة وسعة رحمة الله
# ذم ذي الوجهين واللسانين
# ذم من لا يعمل بعلمه
# ذم الملاهي
# فضل أم المؤمنين عائشة
# الأربعون الأبدال العوالي
# الأربعون الطوال
# ترتيب أسماء الصحابة الذين أخرج أحاديثهم أحمد بن حنبل في المسند
# مجلس في نفي التشبيه
# حديث أهل حردان
# فضل شہر رمضان
# فضل يوم عرفة
# ذم قرناء السوء
# فضيلة ذكر الله
# تبيين الامتنان في الأمر بالاختتان
# أخبار لحفظ القرآن
# فضل رجب
# الحادي والخمسون من أمالي ابن عساكر
# الإشراف على معرفة الأطراف - خ، في الحديث، ثلاث مجلدات
# تاريخ المزة
# معجم الصحابة
# معجم النسوان
# تهذيب الملتمس من عوالي مالك بن أنس
# معجم أسماء القرى والأمصار

## وفات
ابن عساکر اپنے آخری ایام وچ ایہ اشعار پڑھیا کردے سن : ’’ بڑھاپا آگیا، موت د‏‏ی مصیبت نازل ہوݨ والی ا‏‏ے۔ اے نفس! تُو ہلاک ہوجائے، تُو نے مینو‏ں ہمیشہ دھودے ميں رکھا۔ کاش ! مینو‏ں معلوم ہُندا کہ وچ کن لوکاں وچ ہواں گا تے اللہ تعالیٰ نے میرے لئی کيتا پسند کيتا اے ؟‘‘۔ ابن عساکر د‏‏ی وفات بروز ہفتہ 11 رجب 571ھ مطابق 24 جنوری 1176ء نو‏‏ں دمشق وچ ہوئی۔ شیخ قطب الدین نیشاپوری نے نمازِ جنازہ پڑھائی تے سلطان صلاح الدین ایوبی نے بطورِ خاص نمازِ جنازہ وچ شرکت کيتی۔آپ د‏‏ی تدفین دمشق دے تاریخی قبرستان باب صغیر وچ کيتی گئی۔

## کتابیات

* خواجہ طاہر محمود کوریجہ: **عظیم شخصیتاں دے آخری لمحات**، مطبوعہ الفیصل ناشران ، لاہور، جون 2001ء

## حوالے

## باہرلے جوڑ
http://www.salaam.co.uk/knowledge/biography/viewentry.php?id=790 

گٹھ:1105 دے جم
گٹھ:1106 دے جم
گٹھ:1175 دیاں موتاں
گٹھ:1176 دیاں موتاں
گٹھ:اشاعرہ
گٹھ:پنجويں صدی ہجری د‏‏ی پیدائشاں
گٹھ:چھیويں صدی ہجری د‏‏ی وفیات
گٹھ:رجال شناس
گٹھ:شافعی فقہا
گٹھ:محدثین
گٹھ:اسلام دے مسلما‏ن مورخین
گٹھ:شام دے محدثین
گٹھ:بارہويں صدی دیاں عرب شخصیتاں
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
گٹھ:سنی علماء اسلام
گٹھ:سوری سائنسدان
گٹھ:قانون اسلامی دے محققاں
گٹھ:عربی بولی دے مصنفاں
گٹھ:بارہويں صدی دے فلسفی
گٹھ:بارہويں صدی دے مسلم الٰہیات دان
گٹھ:بارہويں صدی دے عرب مصنفاں

گٹھ:1105 دے جم
گٹھ:1106 دے جم
گٹھ:1175 دیاں موتاں
گٹھ:1176 دیاں موتاں
گٹھ:اشاعرہ
گٹھ:پنجويں صدی ہجری دی پیدائشاں
گٹھ:چھیويں صدی ہجری دی وفیات
گٹھ:شافعی فقہا
گٹھ:محدثین
گٹھ:مسلم مؤرخین