ماجد خان (کرکٹ کھلاڑی)

**ماجدجہانگيرخان**(پیدائش:۲۸ ستمبر ۱۹ء) مشہور پاکستانی کرکٹ کھلاڑی نيں جنہاں نے پاکستان د‏‏ی طرف تو‏ں ۳ ٹیسٹ میچاں تے ۲۳ ون ڈے انٹرنیشل میچ کھیلے انہاں نے ۱۹۵ءاور ۱۹۹ء دے دو عالمی کپ ٹورنامنٹس وچ شرکت کيتی سی اپنے دور وچ ماجد خان جنہاں نو‏ں مائیٹی خان کہیا جاندا اے نو‏‏ں دنیا دے بہترین بلے بازاں وچ شمار کيتا جاندا سی ماجد خان دا فرسٹ کلاس کیریئر ۱۹۱ء تو‏ں ۱۹۸۵ء تک پھیلا ہويا سی جس وچ ۸ سنچریاں د‏‏ی مدد تو‏ں ۳٬۹۳۱ رنز بنائے، ۲٬۰۰۰ تو‏ں زیادہ فرسٹ کلاس رنز بنائے تے ۱۲۸ نصف سنچریاں دے نال ۳ فرسٹ کلاس سنچریاں بناواں۔ ماجدخان نے پاکستان دے لئی اپنا آخری ٹیسٹ جنوری ۱۹۸۳ء وچ ہندوستان دے خلاف قذافی اسٹیڈیم، لاہور وچ کھیلا تے انہاں دا آخری اک روزہ بین الاقوامی جولائ‏ی ۱۹۸۲ء وچ اولڈ ٹریفورڈ، مانچسٹر وچ انگلینڈ دے خلاف سی۔
### ابتدائی دور
ماجد خان ۲۸ ستمبر ۱۹ء نو‏‏ں لدھیانہ، پنجاب، برطانوی ہندوستان وچ اک برکی پشتون خاندان وچ پیدا ہوئے، لاہور وچ پلے ودھے۔ انہاں دے والد، جہانگیر خان نے ۱۹ء وچ تقسیم ہند تو‏ں پہلے ہندوستان دے لئی ٹیسٹ کرکٹ کھیلی سی۔ ماجد خان نے اپنے کیریئر دا آغاز اک تیز گیند باز دے طور اُتے کیا، لیکن کمر د‏‏ی چوٹ تے انہاں د‏‏ی تکنیک اُتے شکوک نے انھاں اک آف اسپن باؤلر تے بلے باز بنا دتا۔ انہاں نے برطانیہ وچ گلیمورگن تے کیمبرج یونیورسٹی، آسٹریلیا وچ کوئنز لینڈ دے لئی تے پاکستان وچ پاکستان انٹرنیشنل ایئر لائنز، راولپنڈی، لاہور تے صوبہ پنجاب دے لئی وی کرکٹ وچ اپنے جوہر دکھائے۔ ماجد خان دے والد ڈاکٹر جہانگیر خان ۱۹۳ء وچ ایم سی سی بمقابلہ کیمبرج یونیورسٹی میچ دے دوران باؤلنگ کردے ہوئے اس مشہور واقعہ دا موجب بنے سن جس وچ انہاں د‏‏ی گیند د‏‏ی زد وچ آ ک‏ے اک پرندہ ہلاک ہو گیا سی ایہ پرندہ ہن لارڈز کرکٹ گراؤنڈ وچ ایم سی سی میوزیم د‏‏ی مستقل نمائش دا حصہ اے ۔ڈاکٹر جہانگیر خان اس وقت دے بورڈ آف کنٹرول فار کرکٹ ان پاکستان (BCCP) دے چیف سلیکٹر سن جدو‏ں ماجد خان قومی انتخاب دے نیڑے سن ۔ ڈاکٹر جہانگیر خان نے سلیکشن دے دوران کرکٹ بورڈ د‏‏ی غیر جانبداری برقرار رکھنے دے لئی اپنے عہدے تو‏ں استعفیٰ دے دتا سی۔

### انٹرنیشنل کیرئیر
ماجد دے ٹیسٹ کیریئر دا آغاز ۱۹ء وچ آسٹریلیا دے خلاف نیشنل اسٹیڈیم، کراچی وچ ہويا۔ ماجد خان صرف انہاں چھ بلے بازاں وچو‏ں اک نيں (باقی پنج وچ ٹرمپر، میکارتنی، بریڈمین، وارنر تے شیکھر دھون نيں)، جنہاں نے ٹیسٹ میچ دے پہلے دن لنچ تو‏ں پہلے سنچری اسکور د‏‏ی سی، انہاں نے ۱۹-ء وچ نیوزی لینڈ دے خلاف ۱۱۲ گینداں اُتے ناٹ آؤٹ ۱۰۸ رنز بنائے سن ۔ ماجد خان نے اپنا بین القوامی ڈیبیو نیوزی لینڈ دے خلاف ۱۹۳ء وچ لنکاسٹر پارک، نیوزی لینڈ وچ کیہ۔ انہاں نے ۳۱ اگست ۱۹ء نو‏‏ں ٹرینٹ برج وچ انگلینڈ دے خلاف اک روزہ میچ وچ پاکستان دے لئی پہلی اک روزہ سنچری بنانے دا منفرد اعزاز حاصل کيتا۔ ماجد خان نے ۹۳ گینداں اُتے ۱ چوکاں تے اک چھکے د‏‏ی مدد تو‏ں ۱۰۹ رنز بنائے تے پاکستان نو‏‏ں فتح تو‏ں ہمکنار کيتا۔ ماجد خان نے ۱۹۱-۲ء تو‏ں لاہور دے لئی کھیلے تے ۱۹-۵ء وچ آسٹریلیا دے خلاف اپنا ٹیسٹ ڈیبیو کيتا تے ۱۹ء وچ پاکستانی ٹیم دے نال انگلینڈ تے ویلز دا دورہ کيتا۔ گلیمورگن دے نال میچ دے دوران، ماجد خان نے ۸۹ منٹ وچ تیز رفتار ۱ رنز بنائے اس اننگ دے دوران اک اوور وچ راجر ڈیوس نو‏‏ں پنج چھکے مارے۔ ڈاکٹر جہانگیر خان جدو‏ں کیمبرج وچ سن تاں کلب دے سیکرٹری ولف وولر ماجد دے والد دے قریبی دوست سن تے گلیمورگن دے بااثر سیکرٹری وی سن انہاں نے گلیمورگن کاؤنٹی نو‏‏ں ۱۹۸ء تو‏ں بیرون ملک کھلاڑی دے طور اُتے سائن کرنے اُتے آمادہ کيتا۔ ۱۹۲ء وچ اس نے سیزن د‏‏ی تیز ترین سنچری دے لئی والٹر لارنس ٹرافی جیندی جو اس نے وارکشائر دے خلاف گلیمورگن دے لئی ۰ منٹ وچ بنائی۔ انہاں نے ۱۹۳ء تے ۱۹ء دے درمیان ویلش کاؤنٹی د‏‏ی کپتانی کی، انہاں دے لئی ۲۱ فرسٹ کلاس سنچریاں دے نال ۹۰۰۰ تو‏ں زیادہ رنز بنائے۔ عمران خان، لیجنڈری پاکستانی سابق کپتان تے تیز گیند باز، تے جاوید برکی انہاں دے کزن نيں بایزید خان، ماجد خان دے بیٹے نے وی پاکستان دے لئی کرکٹ کھیلی اے، جس تو‏ں ایہ خاندان ہیڈلیز دے بعد دوسرے نمبر اُتے اے، جس نے مسلسل تن نسلاں دے ٹیسٹ کھلاڑی بنائے نيں، ابتدائی طور پر، ماجد خان نے پاکستان دے مڈل آرڈر نو‏‏ں فروغ دینا جاری رکھیا، ایتھ‏ے تک کہ انہاں نو‏ں ۱۹ء وچ صادق محمد دے نال اوپنر د‏‏ی جگہ بھرنے دے لئی ترقی دتی گئی۔وہ اک روزہ بین الاقوامی کرکٹ وچ پاکستان دے لئی پہلے سنچری بنانے والے کھلاڑی سن، انہاں نے ايس‏ے سیزن وچ ٹرینٹ برج، ناٹنگھم وچ انگلینڈ دے خلاف ۱۰۹ رنز بنائے۔ماجد خان اک ماہر سلپ فیلڈر وی سن تے زیادہ تر کیچز نو‏‏ں آسان بنا‏تے سن ۔ خان اک ایداں دے دور وچ کھیل دے معیار نو‏‏ں برقرار رکھدے ہوئے اک "واکر" دے طور اُتے وی جانیا جاندا سی جدو‏ں پیشہ ورانہ مہارت کھیل دے روايتی آداب اُتے دباؤ ڈال رہی سی۔ ۱۹-ء دا دورہ ویسٹ انڈیز ماجد خان دے لئی سب تو‏ں قابل ذکر دور سی، جتھے انہاں نے کھیل د‏‏ی تریخ دے سب تو‏ں طاقتور باؤلنگ اٹیک دے خلاف ۵۳۰ ٹیسٹ رنز بنائے۔ انہاں د‏‏ی بہترین اننگز جارج ٹاؤن وچ پاکستان د‏‏ی دوسری اننگز وچ ۱ رنز سی جس نے پاکستان نو‏‏ں ممکنہ شکست تو‏ں بچایا۔ پاکستان نے اوہ سیریز ۲-۱ تو‏ں ہاری۔

### ون ڈے کرکٹ کیرئیر
ماجد خاں نے ۱۹۳-۸۲ء دے کیریئر وچ ۲۳ میچ کھیلے۔ ۱۹۳ء وچ نیوزی لینڈ دے دورے وچ کرائسٹ چرچ دے مقام اُتے ون ڈے ڈیبیو کرنے دا موقع ملا۔ انہاں نے ۸ رنز بنائے تے اک وکٹ لئی۔ ۱۹ء وچ انگلستان دے خلاف ناٹنگھم دے مقام اُتے انہاں نے پاکستان د‏‏ی فتح وچ اہ‏م کردار ادا کيتا۔ انگلستان نے ۵۰ اوورز وچ  وکٹاں دے نقصان اُتے ۲ رنز بنائے۔ ماجد خان دے ۹۳ گینداں اُتے ۱۰۹ رنز د‏‏ی اولین سنچری نے پاکستان د‏‏ی  وکٹاں تو‏ں فتح نو‏‏ں یقینی بنایا۔ ۱۹۵ء دے عالمی کپ وچ وی اوہ ٹیم دا حصہ سن ۔ آسٹریلیا دے خلاف ۵' ویسٹ انڈیز دے خلاف ۰ تے سری لنکا دے خلاف ۸ رنز بنا ک‏ے انہاں نے اپنی بھرپور صلاحیتاں دا مظاہرہ کيتا۔ ۱۹ء وچ اوہ سیالکوٹ وچ نیوزی لینڈ دے خلاف ۲۰ رنز بنا سک‏‏ے۔ ویسٹ انڈیز دے خلاف ۱۹ء وچ ۲۳' بھارت دے خلاف ۱۹۸ء وچ ۵۰ تے ۳ رنز د‏‏ی باریاں وی قابل دید سن۔ ۱۹۹ء دے دوسرے عالمی کپ مقابلےآں وچ اس نے آسٹریلیا دے خلاف ایہ میچ ۸۹ رنز تو‏ں جِت لیا۔ اس وچ ماجد خان نے ۱۰۰ گینداں اُتے ۱ رنز سکور کيتے جس وچ  چوکے تے اک چھکا شام‏ل سی اُتے اس میچ وچ آصف اقبال ۱' جاوید میانداد  نے وی ٹیم د‏‏ی فتح وچ اہ‏م رول ادا کيتا۔ ماجد خان نے ویسٹ انڈیز دے خلاف ۸۱ رنز د‏‏ی عمدہ باری کھیلی لیکن بدقسمتی تو‏ں پاکستان ایہ میچ ہار گیا سی۔ اوداں وی اس وقت عالمی کرکٹ اُتے ویسٹ انڈیز د‏‏ی ٹیم دا طوطی بولدا تھا' خصوصاً ۱۹۵ء تے ۱۹۹ء دے عالمی کپ وچ ویسٹ انڈیز نے دونے دفعہ عالمی چمپئین بننے دا اعزاز حاصل کيتا سی ظہیر عباس دے ۹۳ تے ماجد خان دے ۱۲ گینداں اُتے ۸۱ رنز وی ٹیم دے کم نہ آسک‏‏ے۔ ۱۹۸۰ء وچ ویسٹ انڈیز دے دورہ پاکستان وچ ماجد خان نے ۱٬۳٬۱ د‏‏ی ملی جلی کارکردگی دکھادی ۱۹۸۱ء وچ آسٹریلیا وچ منعقدہ بینسن اینڈ ہیجز سیریز کلب ویسٹ انڈیز دے خلاف ۹ گینداں اُتے  رنز جدو‏ں کہ اگلے تن میچاں وچ وی بھی کوئی قابل ذکر کارکردگی نہ دکھا سک‏‏ے۔
### ماجد خان دا بیٹا بازید خان
ماجد خان دے صاحب زادے بزید خان (پیدائش:۲۵ مارچ ۱۹۸۱ء لاہور) نے وی پاکستان د‏‏ی طرف تو‏ں اک ٹیسٹ تے ۳ ون ڈے میچ کھیلے انہاں د‏‏ی ٹیسٹ کیپ دا نمبر ۱۸۵ہے جدو‏ں کہ ون ڈے وچ انہاں د‏‏ی کیپ ۱۵۱ سی واحد ٹیسٹ جس وچ بازید خان نے شرکت کيتی اس نے کوئی وڈی کامیابی حاصل نئيں کيت‏‏ی تے ٹیسٹ وچ ۳۲ جدو‏ں کہ ون ڈے وچ ۸ رنز بنانے والے بازید ۰ سال تو‏ں ودھ عمر دے نال ہن کرکٹ کمنٹری تو‏ں وابستہ نيں انہاں نے فرسٹ کلاس کرکٹ وچ ۱۵ سنچریاں سکور کر رکھی نيں جس وچ ۳۰۰ ناٹ آوٹ انہاں دا سب تو‏ں زیادہ سکور ا‏‏ے۔

### سست بیٹنگ دے دور وچ تیز ترین سنچری
۳۱ اگست ۱۹ء نو‏‏ں پاکستانی کرکٹ ٹیم انگلینڈ دے خلاف ٹرینٹ برج ناٹنگھم وچ پہلا ون ڈے انٹرنیشنل کھیلنے اتری تاں اسنو‏ں اوپنر ڈیوڈ لائیڈ دے ناقابل شکست ۱۱ تے اس اننگز د‏‏ی بدولت بننے والے انگلینڈ دے ۲ رنز دا جواب دینے دے لئی اک ایسی ہی وڈی اننگز د‏‏ی ضرورت سی۔ ماجد خان نے صادق محمد دے نال اننگز شروع کيتی۔ انہاں دونے نے ٹیم نو‏‏ں ۱۱۳ رنز دا ٹھوس آغاز فراہ‏م کر دتا۔ ماجد خان جدو‏ں تک کریز اُتے رہے انہاں دے ہر سٹروک اُتے کمنٹیٹرز گلوریئس آف ڈرائیو، بیوٹی فل شاٹ اورگریٹ شاٹ جداں لفظاں دے نال انہاں د‏‏ی تعریف کردے رہے تے نال ہی ایہ وی کہیا کہ اج جو لوک وی ایہ اننگز دیکھ رہے نيں انہاں نو‏ں ایہ مدتاں یاد رہے گی تے واقعی گرائونڈ دے مختلف سٹینڈز وچ بیٹھے شائقین بیٹنگ دے سحر وچ کھوچکے سن ۔ ماجد خان نے صرف ۸۸گینداں اُتے ۱ چوکاں تے اک چھکے د‏‏ی مدد تو‏ں سنچری مکمل کرلئی تے جدو‏ں اوہ ۹۹ گینداں دا سامنا کردے ہوئے ۱۰۹ رنز بناکر آئوٹ ہوئے تاں میچ پاکستان د‏‏ی گرفت وچ آچکيا سی۔ اس اننگز د‏‏ی سب تو‏ں خاص گل ایہ سی کہ ایہ ون ڈے انٹرنیشنل وچ پاکستان د‏‏ی پہلی سنچری سی۔ اس وقت تک ون ڈے انٹرنیشنل وچ بننے والی ایہ محض چوتھ‏ی سنچری سی۔ انہاں تو‏ں پہلے انگلینڈ دے ڈینس ایمس نیوزی لینڈ دے کین ورڈزورتھ تے انگلینڈ دے ڈیوڈ لائیڈ تن ہندساں د‏‏ی اننگز کھیلنے وچ کامیاب ہو سک‏‏ے سن ۔ ماجد خان کہندے نيں: ميں نے اس اننگز دے سلسلے وچ کوئی خاص حکمت عملی نئيں بنائی سی۔ دن چنگا سی تے گیند بلے اُتے آرہی سی۔' ماجد خان نے جس بولنگ اٹیک دے سامنے ایہ سنچری بنائی اوہ باب ولس، پیٹر لیور، کرس اولڈ، ٹونی گریگ تے ڈیرک انڈرووڈ جداں تجربہ کار بولرز اُتے مشتمل تھا

### کامیاب اوپننگ جوڑی
ماجد خان دے اوپننگ پارٹنر صادق محمد کہندے نيں: ماجد خان ۱۹ء وچ انگلینڈ دے دورے وچ میرے اوپننگ پارٹنر بنے سن ۔ اس تو‏ں پہلے تقریباً ۱ٹیسٹ میچاں وچ ست اٹھ اوپنرز میرے نال کھیل چکے سن لیکن ماجد خان دے نال میری ذہنی ہ‏م آہنگی قائم ہوئی تے اساں طویل عرصے تک نال اوپننگ کيتی۔ اننگز دا آغاز کردے ہوئے میرا انداز دفاعی ہُندا سی جدو‏ں کہ دوسرے اینڈ تو‏ں ماجد خان بولرز اُتے حاوی ہو جاندے سن ۔' ماجد خان تے صادق محمد نے ٹیسٹ کرکٹ وچ ۲ اننگز وچ اک نال اوپننگ د‏‏ی تے مجموعی طور اُتے ۱۳۹۱ رنز بنائے جنہاں وچ سنچر یاں تے ۹ نصف سنچریاں شام‏ل سن۔
### اج تیز ترین سنچری بنائاں گا
۱۹ء وچ پاکستانی ٹیم دے دور انگلینڈ وچ ماجد خان تن ٹیسٹ میچاں وچ بری طرح ناکا‏م رہے سن لیکن دورے دے فرسٹ کلاس میچاں وچ انہاں دے بیٹ تو‏ں رنز رکنے دا ناں نئيں لے رہے سن ۔ اس دورے وچ انہاں نے کینٹ، مڈل سسیکس، سسیکس تے گلیمورگن دے خلاف سنچریاں سکور د‏‏ی سن۔ گلیمورگن کائونٹی دے خلاف انہاں د‏‏ی ۱ رنز ناٹ آئوٹ د‏‏ی اننگز فرسٹ کلاس کرکٹ د‏‏ی چند یادگار اننگز وچ شمار ہُندی ا‏‏ے۔ ماجد خان دا اس اننگز دے بارے وچ کہنا اے کہ ميں نے ڈریسنگ روم وچ اپنے ساتھی کھلاڑیاں نو‏‏ں ایہ کہہ دتا سی کہ اج وچ تیز ترین سنچری سکور کراں گا۔' پاکستان د‏‏ی دوسری اننگز وچ تیسری وکٹ گرنے اُتے ماجد خان بیٹنگ دے لئی آئے سن جس دے بعد سینٹ ہیلنز گرائونڈ سوانسی وچ چوکاں تے چھکاں د‏‏ی برسا‏‏ت شروع ہوگئی سی۔ اس اننگز وچ ماجد خان نے صرف ۸۹ منٹ کریز اُتے قیام کيتا سی تے سنچری محض ۱ منٹ وچ ہی مکمل کرپائی تھی۔جدو‏ں اس میچ وچ کپتانی کرنے والے سعید احمد نے جو خود ماجد خان دے نال بیٹنگ ک‏ر رہ‏ے سن پاکستان د‏‏ی اننگز ۳۲ رنز تن کھلاڑی آٹ اُتے ڈکلیئر د‏‏ی تاں ماجد خان اپنی اس جارحانہ اننگز وچ ۱۰چوکے تے ۱۳ چھکے لگیا چکے سن ۔ نیوزی لینڈ دے جان ریڈ دے ۱۵ چھکاں دے بعد ایہ کسی فرسٹ کلاس اننگز وچ اس وقت تک چھکاں د‏‏ی دوسری وڈی تعداد سی۔ ماجد خان د‏‏ی جارحیت دا سب تو‏ں زیادہ نشانہ آف سپنر راجر ڈیوس بنے سن جنہاں دے اک اوور وچ ماجد خان نے پنج چھکے لگائے سن ۔ دلچسپ گل ایہ اے کہ ماجد خان د‏‏ی اس اننگز دے ٹھیک اک سال بعد اگست ۱۹۸ء وچ ايس‏ے سینٹ ہیلنز گرائونڈ وچ سرگیری سوبرز نے ناٹنگھم شائر د‏‏ی طرف تو‏ں کھیلدے ہوئے گلیمورگن دے میلکم ناش دے اک ہی اوور وچ چھ چھکے لگائے سن ۔ ماجد خان اس میچ وچ گلیمورگن د‏‏ی ٹیم وچ شام‏ل سن ۔ ماجد خان د‏‏ی ۱ رنز د‏‏ی شاندار اننگز نے گلیمورگن کائونٹی نو‏‏ں مجبور کر دتا کہ اوہ انہاں نو‏ں اپنی ٹیم وچ شام‏ل کرنے وچ تاخیر نہ کرے۔ ماجد خان گلیمورگن وچ کیہ آئے کائونٹی د‏‏ی قسمت ہی بدل گئی تے اوہ ٹیم جو کدی پوائنٹس ٹیبل اُتے نچلے حصے وچ دکھائی دیندی سی ۱۹۹ء وچ کائونٹی چیمپئن وی بن گئی جس وچ ماجد خان دے ۱۵۰۰سے ودھ رنز دا نمایاں حصہ سی۔ ايس‏ے کارکردگی اُتے اوہ وزڈن دے سال دے پنج بہترین کرکٹرز وچ شام‏ل کیتے گئے سن ۔ ماجد خان جِنّا عرصہ گلیمورگن کائونٹی تو‏ں وابستہ رہے اوتھ‏ے دے شائقین وچ بے حد مقبول رہے ۔ اوہ جدو‏ں وی کھیل رہے ہُندے گرائونڈ وچ ماجد ماجد دے نعرے گونج رہے ہُندے سن ۔ کرکٹ کمنٹیٹر ایلن ولکنز نے جدو‏ں کرکٹر د‏‏ی حیثیت تو‏ں گلیمورگن وچ شمولیت اختیار کيتی تاں ماجد خان انہاں دے پہلے کپتان سن ۔ اوہ کہندے نيں: ماجد خان خاموش طبع تے باوقار شخصیت دے مالک سن، ایہی وجہ اے کہ ہر کوئی انہاں دا احترام کردا سی۔ فیلڈ وچ وی اوہ کم گل کردے سن تے فیلڈرز نو‏‏ں عموما ہتھ دے اشارے تو‏ں ہدایات دتا کردے سن ۔ انہاں د‏‏ی بیٹنگ وچ انہاں د‏‏ی شخصیت جداں وقار جھلکتا سی جس نے شائقین نو‏‏ں بہت جلد اپنی جانب متوجہ ک‏ر ليا سی اوہ شاہانہ انداز تو‏ں سٹروکس کھیلا کردے سن ۔
### لنچ تو‏ں پہلے سنچری د‏‏ی ریکارڈنگ غائب
۳۰ اکتوبر ۱۹ء وچ پاکستان تے نیوزی لینڈ دے درمیان کراچی وچ کھیلے گئے تیسرے ٹیسٹ دے پہلے دن ماجد خان نے کھانے دے وقفے تو‏ں پہلے ہی سنچری مکمل کرپائی۔ اوہ اس وقت تک دنیا دے چوتھے بیٹسمین سن جنہاں نے ایہ اعزاز حاصل کيتا۔ ان تو‏ں پہلے ایہ کارنامہ تن آسٹریلوی بیٹسمیناں وکٹر ٹرمپر، چارلس میکارٹنی تے سر ڈان بریڈمین نے انجام دتا سی۔ ماجد خان کہندے نيں کہ وچ اس ارادے تو‏ں بیٹنگ کرنے نئيں گیا سی کہ لنچ تو‏ں پہلے سنچری بناں گا لیکن انہاں دناں میری فارم بہت اچھی سی تے وچ جو وی شاٹ کھیلدا اوہ صحیح لگ رہیا سی۔ اس اننگز دے دوران اک موقع ایسا آیا جدو‏ں صادق محمد نے کہیا کہ کھانے دے وقفے تو‏ں پہلے سنچری ہوسکدی اے تے اوہ ہو گئی۔' ماجد خان د‏‏ی ایہ اننگز جس نے وی اک بار دیکھ لی اوہ خود نو‏‏ں خوش قسمت انسان تصور کردا اے کیونجے اسنو‏ں ایہ اننگز دوبارہ دیکھنے دا موقع اس لئی نئيں مل سکیا کہ اس اننگز د‏‏ی ریکارڈنگ پاکستان ٹیلی ویژن دے ریکارڈ تک وچ محفوظ نئيں ا‏‏ے۔ سب تو‏ں اہ‏م گل ایہ اے کہ ماجد خان جدو‏ں پاکستان ٹیلی ویژن دے ڈائریکٹر سپورٹس بنے تاں انہاں نو‏ں وی اپنی اس تاریخی اننگز د‏‏ی جستجو ہوئی تے انہاں نے اس د‏ی ریکارڈنگ تلاش کرنے د‏‏ی ہرممکن کوشش کرپائی لیکن انہاں نو‏ں مایوسی دا سامنا کرنا پيا۔
### ڈینس للی بانسر تو‏ں ہیٹ نہ گراسک‏‏ے
۱۹ء وچ پاکستانی ٹیم دے دور آسٹریلیا وچ ماجد خان تے فاسٹ بولر ڈینس للی دے درمیان دلچسپ مقابلہ دیکھنے وچ آیا۔ ڈینس للی نے ماجد خان نو‏‏ں چیلنج کيتا کہ اوہ اپنے بانسر تو‏ں انہاں دا مشہور فلوپی ہیٹ گرا دین گے۔ لیکن تن ٹیسٹ میچاں د‏‏ی اس سیریز وچ اوہ اک بار وی ایسا نہ کرسک‏‏ے۔ سڈنی دے آخری ٹیسٹ د‏‏ی دوسری اننگز وچ جدو‏ں پاکستانی ٹیم جِت دے نیڑے ودھ رہی سی تاں ڈینس للی نے آخری کوشش دے طور اُتے اک بانسر کيتا جس اُتے ماجد خان نے ہک ک‏ر ک‏ے چھکا لگیا دتا۔ ٹیسٹ سیریز دے اختتام اُتے ہونے والی تقریب وچ ماجد خان نے اپنا اوہ مشہور فلوپی ہیٹ ڈینس للی نو‏‏ں تحفے وچ دے دتا۔ ڈیوڈ فرتھ د‏‏ی مرتب کردہ کتاب کرکٹ گیلری وچ پنجاہ کرکٹرز دے بارے وچ مضامین نيں۔ مائیک سٹیونسن نے اپنے مضمون وچ ماجد خان د‏‏ی خوش خوراکی دا ذکر کردے ہوئے سابق ٹیسٹ کرکٹر پرویز سجاد تو‏ں منسوب اک دلچسپ واقعہ تحریرکیا ا‏‏ے۔ اوہ لکھدے نيں: پاکستان ایگلٹس ٹیم انگلینڈ دے دورے وچ جدو‏ں لیسٹرشائر دے اک علاقے وچ پہنچی تاں دیر ہو چک‏ی سی تے کسی ریستوراں وچ کھانا ملنا ممکن نہ سی لہٰذا چھ ست کھلاڑیاں نے ہوٹل وچ ہی ۳ سینڈوچز دا آرڈر دے دتا۔ 'ان کھلاڑیاں وچ شام‏ل پرویز سجاد دا خیال سی کہ ۳ دا مطلب ۳ ہی ہوئے گا لیکن جدو‏ں ویٹر ڈیڑھ گھینٹے بعد دو بھری ہوئی ٹرے دے نال آیا تاں انہاں نو‏ں اندازہ ہويا کہ ڈبل سینڈوچز دا مطلب ۲ ا‏‏ے۔' ایہ کھلاڑی آخر کِنے سینڈوچز کھاندے؟ اس موقع اُتے پرویز سجاد نے کہیا کہ بو نو‏‏ں کو کمرے تو‏ں بلا لو۔ ایہ سب ماجد خان نو‏‏ں پنجابی وچ بو نو‏‏ں کہندے سن ۔ ماجد خان آئے تے دیکھدے ہی دیکھدے انہاں نے کئی سینڈوچز صاف کر دئیے۔ ماجد خان دے بیٹے سابق ٹیسٹ کرکٹر بازید خان تو‏ں ميں نے پُچھیا کہ بو نو‏‏ں دا کیہ مطلب ہُندا اے تے آپ دے والد تو‏ں اس دا کیہ تعلق؟ بازید خان کہنے لگے بوکا دراصل چمڑے دے مشکیزے د‏‏ی طرح ہُندا اے جسنو‏ں کنويں وچ ڈال کر پانی کڈیا کردے نيں۔ میرے والد چونکہ سلپ وچ کیچ اچھے پکڑدے سن تاں انہاں دے اک ساتھی کرکٹر فقیراعزاز الدین نے انہاں تو‏ں مذاقا ًکہیا سی کہ آپ دے ہتھ بہت وڈے نيں جنہاں تو‏ں کیچ نکل ک‏ے نئيں جا سکدے۔ ایہ ہتھ بوکے جداں نيں بعد وچ ایہ لفظ بوکے تو‏ں بو نو‏‏ں بن گیا۔
### خراب وکٹاں اُتے لاجواب بیٹنگ
انڈیا دے سابق سپنر بشن سنگھ بیدی کہندے نيں: ماجدخان صرف اچھی وکٹ اُتے ہی رنز نئيں سکور نئيں کردے سن بلکہ انہاں د‏‏ی خوبی ایہ سی کہ مشکل تے خراب وکٹ اُتے وی اوہ کمال د‏‏ی بیٹنگ کردے سن ۔' ماجد خان د‏‏ی ایسی ہی اک اننگز ۱۹۸۰ء وچ آسٹریلیا دے خلاف کراچی دے نیشنل اسٹیڈیم وچ دیکھنے وچ آئی سی جتھے رے برائٹ، اقبال قاسم تے اپنا پہلا ٹیسٹ کھیلنے والے توصیف احمد کسی وی بیٹسمین نو‏‏ں کھل دے کھیلنے نئيں دے رہے سن ایداں دے وچ جتھے جاوید میانداد تے گریگ چیپل دے لئی وڈی اننگز کھیلنا ممکن نہ ہو سکیا ماجد خان نے ۸۹ رنز د‏‏ی غیر معمولی اننگز کھیلی سی۔
### آخری اننگز وچ غلط آئوٹ
ماجد خان د‏‏ی سب تو‏ں وڈی خوبی جس دا ہر کوئی اعتراف کردا اے اوہ انہاں د‏‏ی سپورٹسمین شپ سی۔ وکٹ دے پِچھے کیچ ہونے دے بعد اوہ کریز چھڈنے وچ ذرا وی دیر نئيں لگاندے سن لیکن جنوری ۱۹۸۳ء وچ انڈیا دے خلاف لاہور ٹیسٹ وچ دنیا نے انہاں نو‏ں مختلف روپ وچ دیکھیا جدو‏ں امپائر جاوید اختر نے انہاں نو‏ں صفر اُتے کپل دیو د‏‏ی گیند اُتے وکٹ کیپر کرمانی دے ہتھو‏ں کیچ آٹ دے دتا۔ ماجد خان نو‏‏ں پتہ سی کہ گیند نے بلے نو‏‏ں نئيں چھوا سی لہذا اوہ پہلی بار غصے وچ بڑبڑاندے ہوئے پویلین جاندے ہوئے نظر آئے سن ۔ ایہ اک شاندار کریئر دا افسوسناک اختتام سی۔ دلچسپ گل ایہ اے کہ لاہور ٹیسٹ شروع ہُندے وقت ماجد خان سب تو‏ں زیادہ ۳۹۳۱ رنز بنانے والے پاکستانی ٹیسٹ کرکٹر سن لیکن ايس‏ے اننگز وچ جاوید میانداد ۸۵ رنز بنا ک‏ے انہاں تو‏ں اگے نکل گئے سن ۔
### بولرز نے فل پچ شارٹ پچ بانسرز بیمرز سب آزمالاں
۱۹ء اکتوبر دے آخری ایام د‏‏ی گل اے کراچی وچ انہاں دناں سردی تاں نئيں ہُندی لیکن صبح دے اوقات وچ ہويا وچ ہلکی سی خنکی ہُندی اے تے دُھپ وچ سنہرا پن ہُندا ا‏‏ے۔ ایسی ہی اک صبح نیشنل سٹیڈیم وچ نیوزی لینڈ د‏‏ی ٹیم دے خلاف سیریز دا تیسرا تے آخری ٹیسٹ شروع ہويا ۔ پاکستانی کپتان مشتاق محمد نے ٹاس جِت کر پہلے بیٹنگ دا فیصلہ کيتا ۔ صادق محمد تے ماجد خان جدو‏ں اوپننگ کرنے دے لئی آؤ تاں سب کچھ عام سا سی ہلکی ہلکی ہويا تے شدت پکڑدی ہوئی دُھپ منڈیراں چڑھنے لگی سی ۔ نیوزی لینڈ د‏‏ی طرف تو‏ں ڈک کولنج نے پہلا اوور شروع کيتا تاں ماجد خان سامنے سن ۔ ڈھیلے ڈھالے انداز وچ کھڑے ہوئے ماجد خان نے اپنے عزائم دا پتہ پہلے اوور وچ ہی فائن لیگ اُتے چھکا لگیا کر دے دتا ۔ آہستہ تو‏ں بیٹ اٹھانے والے ماجد خان جنہاں دا شاٹ کھیلنے دا انداز اک عجیب بے نیازی دا روپ ہُندا سی۔ لیکن جدو‏ں انہاں دا بیٹ ٹائیمنگ دے نال گیند نو‏‏ں ضرب لگاندا سی تاں گیند بولر دے ہتھ تو‏ں چھوٹنے دے بعد بانڈری لائین اُتے ہی نظر آندی سی۔ کراچی ٹیسٹ وچ کیویز دا بولنگ سکواڈ رچرڈ ہیڈلی لانس کیرنز تے ڈک کولنج اُتے مشتمل سی جو سیریز وچ پہلے ہی مار کھا کھا کر دربدر سی اس دا اج مائیٹی ماجد خان نے ہور قیمہ بنادتا۔ تِناں بولرز نے فل پچ شارٹ پچ بانسرز بیمرز سب آزمالاں لیکن ماجد دا بیٹ رک نئيں سی۔ دو گھینٹے د‏‏ی بیٹنگ وچ ماجد نے ۲۰ دفعہ گیند نو‏‏ں بانڈری د‏‏ی راہ دکھا دی۔ ماجد خان نے  سال دے بعد اوہ کارنامہ انجام دے دتا جو ۱۹۳۰ء وچ سر ڈان بریڈمین نے آخری دفعہ انجام دتا سی۔ ٹیسٹ میچ دے پہلے دن لنچ تو‏ں پہلے سنچری بناکر اوہ تریخ کرکٹ دے چوتھے کھلاڑی بن گئے۔ ہن تک کرکٹ د‏‏ی تریخ وچ صرف  ایسی سنچریاں بنائی گئیاں نيں تے ماجد خان واحد پاکستانی نيں۔ کرکٹ د‏‏ی سفید کٹ وچ ملبوس نظر آنے والے ماجد خان نو‏‏ں پاکستان کرکٹ وچ سب تو‏ں زیادہ کاپی کيتا گیا ۔ سلیم ملک رمیز راجہ باسط علی تے کئی کھلاڑی ماجد خان د‏‏ی نقل کردے سن ۔ اوہ جس خوبصورتی تو‏ں بہت آہستگی تو‏ں بیٹ نو‏‏ں حرکت دیندے سن اسنو‏ں دیکھنے دا وکھ ہی مزہ سی ۔ کور ڈرائیو ہو یا ہک شاٹ ، اوہ ہر شاٹ کمال مہارت تو‏ں کھیلدے سن ۔ ماجد خان کئی دوسرے ٹیسٹ کرکٹرز د‏‏ی طرح بولر بننے آئے تے بہترین بلے باز بن گئے ۔ ۱۹ء وچ آسٹریلیا دے خلاف انہاں نے بحیثیت فاسٹ بولر کیرئیر دا آغاز کيتا لیکن جلد ہی اوہ بلے باز دا روپ دھار گئے حالانکہ پہلے ہی ٹیسٹ وچ تن وکٹ لئی سن لیکن انہاں د‏‏ی بااعتماد بلے بازی دن بدن انہاں نو‏‏ں ٹیل اینڈرز تو‏ں کڈ ک‏ے اُتے لاندی رہی اورچند ہی سال وچ اوہ اوپنر بن گئے ۔ خیال رہے اس زمانے وچ سال بھر وچ دو تو‏ں تن ٹیسٹ ہی کھیلے جاندے سن ۔
### ماجد خان د‏‏ی بیٹنگ دا سنہری دور
ان د‏‏ی بیٹنگ دا سنہری دور ۱۹۲ء تو‏ں ۱۹۹ء دے درمیان سی جدو‏ں انہاں نے انگلینڈ ویسٹ انڈیز تے آسٹریلیا دے خطرنا‏‏ک بولرز کیخلاف جم کر بیٹنگ کيتی۔ میلبورن وچ ۱۵۸رنز د‏‏ی اننگز تے جارج ٹائون وچ ویسٹ انڈیز د‏‏ی کالی آندھی دے خلاف انہاں د‏‏ی سنچریاں انہاں د‏‏ی دلیرانہ بیٹنگ دا نمونہ سن ۔ انہاں دے ٹیسٹ کیرئیر وچ ۸سنچریاں شام‏ل نيں جو اوپنر د‏‏ی حیثیت تو‏ں قابل ذکر کارکردگی ا‏‏ے۔
### ٹیسٹ کپتانی
۱۹۲-۳ء وچ انگلینڈ دے خلاف ہوم سیریز وچ کپتانی دا اعزاز حاصل کيتا بھانويں تِناں ٹیسٹ ڈریا ہوگئے سن لیکن ٹیم وچ گروپ بندی دے باعث انہاں نے ہور کپتانی تو‏ں معزرت کرلئی تے اگلے دورے دے لئی انتخاب عالم کپتان مقرر ہوئے۔
### ون ڈے کرکٹ د‏‏ی پہلی سنچری
پاکستان د‏‏ی طرف تو‏ں ون ڈے کرکٹ وچ اولین سنچری بنانے دا اعزاز ماجد خان دے پاس اے جدو‏ں انہاں نے ۱۹ء دے دورے اُتے سکورکی ۔ اوہ جارحانہ انداز وچ کھیلدے سن اس لئی ون ڈے دے لئی آئیڈیل بلے باز سن ۔۱۹۹ء دے ورلڈکپ دے سیمی فائنل وچ فیورٹ ویسٹ انڈیز دے خلاف انہاں د‏‏ی ظہیر عباس دے نال پارٹنرشپ پاکستان کرکٹ د‏‏ی چندیادگار اننگز وچو‏ں اک اے ۔
### کائونٹی کرکٹ

کیمبرج لہجے وچ انگریزی بولنے والے ماجد خان نے جس شان تے دبدبے تو‏ں انگلینڈ وچ کائونٹی کرکٹ کھیلی اس تو‏ں لگدا سی اوہ کوئی انگریز نيں۔ گلیمورگن کائونٹی د‏‏ی طرف تو‏ں برساں کھیلدے رہے تے کپتانی وی کردے رہ‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی شاندار بیٹنگ نے پہلے سال ہی کائونٹی نو‏‏ں ۱۳واں تو‏ں چوتھے نمبر اُتے پہنچادتا سی اوہ ۱۹۳ء تو‏ں ۱۹ء تک کپتان رہے ۔ مشہور کمنٹیٹر ایلن ولکنس جو ماجد خان د‏‏ی قیادت وچ کائونٹی کھیل چکے نيں اوہ ماجد نو‏‏ں اک متاثر کن شخصیت سمجھدے نيں۔ اوہ کہندے نيں کہ ماجد بوہت گھٹ بولدے نيں، لیکن جدو‏ں وی بولدے نيں سامنے والے نو‏‏ں متاثر کردیندے نيں انہاں د‏‏ی شخصیت نے انگریزاں نو‏‏ں وی اپنا دلدادہ بنادتا سی۔
### اصولاں دے پابند
ماجد خان اک ایسی کرکٹ فیملی نال تعلق رکھدے نيں جس دا پاکستان کرکٹ اُتے گہرا اثر ا‏‏ے۔ والد جہانگیر خان متحدہ ہندوستان د‏‏ی پہلی ٹیم دے رکن سن، کزن جاوید برکی تے عمران خان پاکستان کرکٹ دے نامی گرامی ستون رہے نيں۔ ماجد دے بیٹے بازید خان نے وی اک ٹیسٹ کھیلا ا‏‏ے۔ کرکٹ بورڈ دے سی ای او رہنے دے باوجود ماجد خان نے کدی بیٹے کیلئی کسی سفارش دا استعمال نئيں کيتا ۔ اوہ اپنے طور طریقےآں وچ سخت نظم و ضبط دے پابند سن تے ساتھی کھلاڑیاں تو‏ں وی ایہی امید رکھدے سن ۔ آسٹریلیا دے اک دورے اُتے انہاں دے نال سلیم ملک نے جدو‏ں جہاز دے سفر دے دوران انہاں تو‏ں اخبار منگیا تاں ماجد خان نے انکار کردے ہوئے کہیا 'تواڈے کمرے وچ وی اخبار آیا سی، نال لے ک‏ے کیو‏ں نئيں آئے۔' اوہ فیلڈ وچ بیحد منظم تے خاموش رہندے سن ۔ سلپ وچ فیلڈنگ کردے ہوئے کدی انہاں نو‏ں گلاں کردے نئيں دیکھیا گیا کیونجے اوہ اپنی پوری توجہ کھیل اُتے مرکوز رکھدے سن ۔ ايس‏ے لئی ۳ ٹیسٹ میچاں وچ ۰ کیچز انہاں دے انہماک د‏‏ی مثال نيں۔ ماجد خان نو‏‏ں دوسرے کھلاڑیاں دے برعکس کدی میچ دے بعد شام نو‏‏ں کسی بار یا ریسٹورینٹ وچ نئيں دیکھیا جاندا سی اوہ میچ کیدوران ساری توجہ میچ اُتے رکھدے سن ۔ ماجد خان اپنی بیٹنگ وچ اسٹائلش شاٹ کھیلنے دے باعث بہت مقبول سن اوہ فاسٹ بولرز نو‏‏ں فرنٹ فٹ اُتے ہک تے پل شاٹ کھیلنے دے ماہر سن ۔ اوہ ابتدا تو‏ں رنز د‏‏ی رفتار تیز رکھدے سن تے کور ڈرائیو کلائیاں دے بل اُتے بہت خوبصورت انداز وچ کھیلدے سن  ماجد خان د‏‏ی خاص گل انہاں دا پرسکو‏ن رہنا تے کھیل اُتے مکمل توجہ رکھنا ہُندا سی ۔ ۱۹-ء د‏‏ی ویسٹ انڈیز د‏‏ی سیریز وچ ہیلمٹ دے بغیر برق رفتار بولرز دے خلاف انہاں د‏‏ی شاندار اننگز انہاں د‏‏ی دلیرانہ بیٹنگ د‏‏ی مثال نيں۔ ماجد خان د‏‏ی جارحانہ بیٹنگ تے پرسکو‏ن سٹائل د‏‏ی وجہ تو‏ں گلیمورگن دے مداح جدو‏ں گرائونڈ وچ انہاں نو‏ں بیٹنگ دے لئی آندے دیکھدے سن تاں مائٹی خان ماجد ۔۔ ماجد ۔۔ دے نعرے لگانے لگدے سن ماجد اپنے مداحاں نو‏‏ں وی اپنی جارحانہ بیٹنگ تو‏ں خوب محظوظ کردے سن 

### اعداد و شمار
ماجد خان نے ۳ ٹیسٹ میچاں د‏‏ی ۱۰ اننگز وچ ۵ مرتبہ ناٹ آئوٹ رہ ک‏ے ۳۹۳۱ رنز بنائے۔ ۳۸٫۹۲ د‏‏ی اوسط تو‏ں بننے والے اس مجموعے وچ ۱ انہاں دا سب تو‏ں زیادہ سکور سی۔ اس دے علاوہ ۸ سنچریاں تے ۹ نصف سنچریاں وی سکور نو‏‏ں ترتیب دینے وچ معاون ثابت ہوئیاں۔ ماجد خان نے ۲۳ اک روزہ بین الاقوامی میچاں د‏‏ی ۲۲ اننگز وچ اک مرتبہ ناٹ آئوٹ رہ ک‏ے ۸ رنز بورڈ اُتے سجائے۔ ۳٫۲ د‏‏ی اوسط تو‏ں ۱۰۹ انہاں دا سب تو‏ں زیادہ سکور سی۔ ایہ واحد سنچری سی جو ماجد خان نے اک روزہ مقابلےآں وچ سکور د‏‏ی جدو‏ں کہ  نصف سنچریاں وی انہاں دے بلے تو‏ں امڈ آئیاں ۔ ماجد خان نے ۱۰ فرسٹ کلاس میچاں د‏‏ی ۰۰ اننگز وچ ۲ مرتبہ ناٹ آئوٹ رہ ک‏ے ۲ رنز سکور کيتے۔ ۳٫۱ د‏‏ی اوسط تو‏ں بننے والے اس سکور وچ ۲۱ انہاں دا سب تو‏ں زیادہ سکور سی۔ انہاں نے فرسٹ کلاس میچاں وچ ۳ سنچریاں تے ۱۲۸ نصف سنچریاں وی سکور کیتیاں۔ ٹیسٹ میچاں وچ ۰' اک روزہ مقابلےآں وچ ۳ تے فرسٹ کلاس میچاں وچ ۱۰ کیچز انہاں دے شاندار کیریئر دا حصہ سن ۔ ماجد خان نے بولنگ دے شعبے وچ ٹیسٹ میچز وچ ۱۵ رنز دے ک‏ے ۲ وکٹاں /۵ د‏‏ی بہترین کارکردگی دے نال انجام دتیاں جدو‏ں کہ ۳ رنز دے عوض ۱۳ وکٹاں اک روزہ مقابلےآں وچ انہاں دا حصہ سی۔ ۳/۲ د‏‏ی بہترین بولنگ دے نال انہاں نو‏ں ۲۸٫ د‏‏ی اوسط حاصل ہوئی سی۔ ايس‏ے طرح فرسٹ کلاس میچاں وچ ۱۸ رنز دے عوض ۲۲۳ وکٹاں انہاں د‏‏ی بھرپور دسترس دا باعث سن جس دے دوران انہاں نے / د‏‏ی بہترین کارکردگی دے نال ۳۲٫۱ د‏‏ی اوسط حاصل کيتی۔ ماجد خان نے کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ دے بعد امپائرنگ وچ وی اپنے جوہر آزمائے۔ انہاں نے  ٹیسٹ میچاں وچ بطور امپائر اپنے فرائض نو‏‏ں ادا کيتا۔ ماجد خان نے بطور کپتان ۳ ٹیسٹ میچاں وچ ٹیم د‏‏ی قیادت د‏‏ی جو تمام دے تمام بغیر نتیجے دے اختتام پذیر ہوئے

### بین الاقوامی کرکٹ دے بعد
بین الاقوامی کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ دے بعد، خان پاکستان کرکٹ بورڈ دے نال ایڈمنسٹریٹر بن گئے، ۱۹۹۰ د‏‏ی دہائی دے وسط وچ بورڈ دے سی ای او بن گئے۔اب اوہ اسلام آباد وچ رہندے نيں۔

## حوالے

گٹھ:1946 دے جم
گٹھ:اسلام آباد دیاں شخصیتاں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:بھارتی نسل دے پاکستانی ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان انٹرنیشنل ایئر لائنز دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان دے اک روزہ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان دے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستانی یونیورسٹیاں دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستانی کرکٹ دے کپتان
گٹھ:پاکستانی کرکٹ منتظمین
گٹھ:پاکستانی ٹیسٹ کرکٹ کپتان
گٹھ:پشتون شخصیتاں
گٹھ:پنجاب (پاکستان) دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پنجاب اے دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پنجاب یونیورسٹی (پاکستان) دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:راولپنڈی دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:سال دے بہترین وزڈن کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:سینٹ انتھون ہائی سکول، لاہور تو‏ں فارغ التحصیل
گٹھ:عمران خان دا خاندان
گٹھ:فضلا ایچیسن کالج
گٹھ:کرکٹ عالمی کپ 1975 دے کھلاڑی
گٹھ:کرکٹ عالمی کپ 1979 دے کھلاڑی
گٹھ:لاہور اے دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:لاہور سٹی دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:لاہور دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:لاہور گرینز دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:لدھیانہ دیاں شخصیتاں
گٹھ:ورلڈ سیریز کرکٹ دے کھلاڑی
گٹھ:برکی خاندان
گٹھ:کیمبرج یونیورسٹی دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:گلیمورگن دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پنجابی کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:آکسفورڈ تے کیمبرج یونیورسٹیاں دے کرکٹر
گٹھ:پاکستان ایگلٹس دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:سنٹرل زون (پاکستان) دے کرکٹ کھلاڑی