ویلیکی نووگورد

ویلیکی نووگورد  روس دے   تریخی شہراں چوں اک تے   روس دی وفاقی اکائینووگورد اوبلاست   انتظامی مرکز  (راجگڑھ) اے . ایہہ  *ایم10 وفاقی شاہراہ*' اتے واقع  اے جہڑی ماسکو تے سینٹ پیٹرزبرگ نوں ملاندی اے ۔  شہر دریائے وولخوف دے نال  نال ، اسدے  جھیل ایلمین توں نکلن دی تھاں توں کجھ اگے واقع اے ۔ شہر دی آبادی سن 2010ء دی مردم شماری موجب  2،18،724  اے تے جدوں کہ 1989ء چ ایہہ 2،29،126 سی ۔ 
## تریخ
نووگورد روس دے پرانے شہراں چوں اک اے ، اسدی نیونہہ 9ویں یاں 10ویں صدی عیسوی چ رکھی گئی سی ۔ **صوفیہ پہلی دستاویز** چ اسدا ذکر 859ء چ اے تے  *نووگورد پہلی دستاویز*' چ اسدا ذکر سن 862ء چ اے ، جدوں ایہہ بالٹک سمندر دے علاقے توں بازنتیئم دے تجارتی رستے دا اہم پڑاؤ سی ۔
**[[کیویائی روس]] چ راجواڑے دی حثیت نال**

سن 882ء چ رورک دے جانشین  نووگورد دے اولگ نے  کیف اتے مل مارلیا  تے ریاست کیویائی روس دی نیونہہ رکھی ۔  نووگورد دے رقبے تے نال نال اسدے سیاسی ، معاشی تے ثقافتی اثر نے  لسنوں کیویائی روس چ دوجا وڈا شہر بنا دتا ۔ اک رواج موجب  کیویائی روس دے حکمران دے وڈے پتر نوں  نووگورد اتے حکومت کرن لئی بھیجیا جاندا سی ۔ 

**[[نووگورد جمہوریہ]]**

1136ء چ نووگورد دے باشندےآں نے  اپنے شہزادے  **وسیوولود مستیسلاوچ** نوں معتل کر دتا ۔ اس تریخ نوں  نووگورد جمہوریہ دے روایتی آعاز دے طور اتے ویکھیا جاندا اے ۔ اگلیاں دو صدیاں تک شہر شہزادےآں نوں حکومت کرن دی دعوت دین تے اینہاں نوں معتل کرن دے قابل رہیا  ، پر شہزادے دا حکومتی منصب کدے دی ختم نئیں کیتا گئیا  تے طاقتور شہزادےآں نے ، جداں الیگزاندر نیوسکی ، نووگورد دے لوکاں دی مرضی دے خلاف  شہر  اتے اپنی حکومت قائم رکھی ۔ اس شہری ریاست دی اج دے اسٹونیا توں کوہ یورال تک دے  یورپ دے اتلے چڑھدے علاقےآں اتے  حکمرانی سی ، اینچ ایہہ قرون وسطی دے یورپ دیاں وڈیاں ریاستاں چوں [اک]] سی ۔

**متحدہ روسی ریاست تھلے**

نووگورد دی شہری ریاست دا زوال  ، اسدا اپنی اینی وڈی آبادی نوں خوراک مہیا کرن چ ناکامی سی ، اس لئی اسنوں اناج لئی ولادیمیر سوزدال راجواڑے اتے انحصار کرنا پیندا سی ۔ اس  علاقے دے وڈے شہراں ماسکو تے تویر نے اناج دی اس محتاجی نوں نووگورد اتے مل مارن لئی ورتیا ۔ اس دے نتیجے چ ایوان سوم نے  شہر نوں 1478ء چ ماسکوی روس چ ضم کر لیا ۔ اگرچہ 1560ء دے دہاکے دے  قحط تک نووگورد تیجا وڈا روسی شہر رہیا (1550ء چ 25 توں 30 ہزار دے آبادی نال) تے ایوان گروزنی نے 1570ء چ شہر نوں تاراج کیتا تے لٹیا تے اسدے ہزاراں شہریاں نوں ذبح کردتا ۔ شہر دے تاجراں تے اشرافیہ نوں  ماسکو ، یاروسلاول تے دوجیاں تھانواں  ول بے دخل کر دتا ۔     
## اہم تھانواں
  
## آن جان دے ذری‏عے
**سڑک**
نووگورد ماسکو(531 کلومیٹر) تے سینٹ پیٹرزبرگ (189 کلومیٹر) نال **وفاقی شاہراہ ایم 10** راہیں چڑیا ہویا اے ۔ سینٹ پیٹرزبرگ تے دوجے شہراں لئی بساں وی چلدیاں نیں  ۔
**ریل**
نووگورد ، ماسکو ، سینٹ پیٹرزبرگ ، منسک (بیلارس) نال سدھا  ریلوے رابطہ اے تے اتلے لہندے روس دے اہم شہراں  پسکوو تے مورمنسک نال وی اسدا ریل رابطہ اے ۔
**ہوائی آواجائی**
شہر دے ہوائی اڈےآں **یوریئوو** تے **کریچیوتسی** توں 1990ء دے دہاکے دے ادھ توں باضابطہ  فلائٹاں نئیں آوندیاں  جاندیاں ۔ سبتوں نیڑے  سینٹ پیٹرزبرگ دا **پلکووو'' ہوائی اڈا اے ، جہڑا شہر توں 180 [[کلومیٹر]] دور اے ۔ 

**مقامی ٹرانسپورٹ**
مقامی ٹرانسپورٹ بساں تے ٹرالی بساں دے اک نیٹ ورک اتے مشتمل اے ۔  
==ثقافت تے رہتل ==
==بین القوامی تعلقات==
***یوسیکاؤپنکی**, [[فن لینڈ]]
* **موس ، ناروے**, [[ناروے]]
* **نانتیرے** ([[پیرس]] دا نواحی علاقہ), [[فرانس]]

* **واٹفورڈ**, [[ہرٹفورڈ شائر]], [[انگلینڈ]]
* **بیلیفیلڈ**, [[اتلا رین ویسٹفالنیا]], [[جرمنی]]
* **روچیسٹر**, [[نیویارک]], [[امریکہ]]

* **زیبو**, [[شانڈونگ]], [[چین]]
***سٹراسبرگ**, [[الساک]], [[فرانس]]
* **کوہتلا یاروے**, [[اسٹونیا]] 

==اعزازات==
[[اک]] نکا [[سیارہ]] **3799 نووگورد** سویت فلکیات دان [[نیکولائی ستیپانووچ چیرنخ]] نے 1979ء چ دریافت ایتا سی ، کسدا [[ناں]] نووگورد دے ناں اتے رکھیا گیا اے ۔ 
==ہور ویکھو ==
*[[نووگورد جمہوریہ]]
===کتاباں===
* کرافٹ برومفیلڈ. ***روسی فن تعمیر دی تریخ*''' (واشنگٹن یونیورسٹی پریس, 2004) ISBN 978-0-295-98394-3

## باہرلے جوڑ

*ویلیکی نووگورد
*ویلیکی نووگورد سیاحاں لئی
*نووگورد کریملن  
*نووگورد - پرانے فن تعمیر دیاں یادگاراں 
*Novویلیکی نووگورد تاجراں لئی 
*ویلیکی نووگورد دیاں مورتاں  
*ویلیکی نووگورد دیاں طاعرانہ مورتاں 
### باہرلے جوڑ (روسی بولی چ)
*ویلیکی نووگورد دے آرکیٹیکچر تے فن تعمیر دی تریخ
*ہزار سالہ میموریل 
*ویلیکی نووکورد دی شہری انتظامیہ دی سائیٹ
*ویلیکی نووگورد خبراں
*ویلیکی نووگورد نیوز ایجنسی 
*نووگورد سٹیٹ یونیورسٹی 

گٹھ:روس دے شہر
گٹھ:روس دے شہر تے قصبے
گٹھ:روس دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں