سیسل چودھری

**سیسل چوہدری** (Cecil Chaudhry)، اک پنجابی، پاکستانی ماہر تعلیم، انسانی حقوق دے کارکن تے تجربہ کار فائٹر پائلٹ سن۔ فلائٹ لیفٹیننٹ دے طور تے، اوہناں نے 1965ء دی پاک بھارت جنگ وچ تے 1971 دی پاک بھارت جنگ وچ سکواڈرن لیڈر دے طور تے لڑے۔ 1965ء دی جنگ دے دوران امبرسر ریڈار اسٹیشن اک مشکل آپریشن وچ سیسل چوہدری تے تن دیگر پائلٹاں نے ونگ کمانڈر انور شمیم ​​دی قیادت وچ حملہ کیتا۔ اس مشن دے دوران اوہناں دے اقدامات اُتے اوہناں نوں ستارہ جرات نال نوازیا گیا۔

اوہناں دے والد سینئر تے بزرگ ترین پریس فوٹو گرافر ایف ای چوہدری سن، اوہناں دا پورا ناں فاؤسٹن ایلمر چوہدری سی۔
سیسل نوکری توں بعد تعلیم دے شعبہ تو‏ں منسلک رہ‏‏ے۔ سیسل چوہدری نے 1965ء جنگ وچ کئی اہ‏م معرکےآں وچ حصہ لیا تے بھارت دے تن جہاز وی مار گرائے۔ اک مرتبہ بھارت د‏‏ی فضا وچ لڑے جانے والے اک معرکے وچ سیسل چوہدری دے جہاز دا ایندھن بہت گھٹ رہ گیا۔ سرگودھا ائیر بیس تک واپسی ناممکن سی جہاز نو‏‏ں محفوظ علاقے وچ لے جا ک‏ے اس تو‏ں پیراشوٹ دے ذریعے نکلیا جا سکدا سی مگر اک اک جہاز پاکستان دے لئی قیمتی سی۔ حاضر دماغ سیسل نے اک انتہائی جرات مندانہ فیصلہ کيتا۔ اوہ بچے کھچے ایندھن د‏‏ی مدد تو‏ں جہاز نو‏‏ں انتہائی بلندی تک لے گئے تے فیر اسنو‏ں گلائیڈ کردے ہوئے سرگودھا اتار دتا۔ اس تو‏ں پہلے کسی پاکستانی ہواباز نے جنگی جہاز نو‏‏ں گلائیڈ نئيں کيتا سی۔ اس جنگ وچ سیسل چوہدری دے دلیرانہ کارنامےآں دے اعتراف وچ انہاں نو‏ں ستارہ جرات دتا گیا۔

1971ء وچ سیسل چوہدری جنگ لئی سرگودھا ائیر بیس اُتے تعنیات سن، بھارتی حدود وچ اک مشن دے دوران سیسل چوہدری دے جہاز وچ اگ لگ گئی۔ سیسل نے پیراشوٹ د‏‏ی مدد تو‏ں چھال مار دتی تے عین پاک بھارت سرحد اُتے بارودی سرنگاں دے میدان وچ اترے۔ اوہناں نے پاکستانی مورچےآں تک پہنچن لئی تن سو گز دا فاصلہ طے کرنا سی۔ اس علاقے تو‏ں اوہناں دا زندہ نکل آؤنا اک معجزے تو‏ں گھٹ نئيں سی۔ پاکستانی فوجیاں نے اوہناں نو‏ں فورن ہسپتال پہنچا دتا کیونکہ اوہناں د‏‏یاں چار پسلیاں ٹُٹ گئیاں سی۔ ڈاکٹراں نے انہاں نو‏ں مکمل آرام کرن دا حکم دتا مگر اوہ اپنے بھائی د‏‏ی مدد تو‏ں رات د‏‏ی تاریدی ميں ہسپتال تو‏ں فرار ہو ک‏ے اپنے بیس پہنچ گئے۔ اس توں بعد اوہناں ٹُٹیاں ہوئیاں پسلیاں دا درد سہندے ہوئے سیسل چوہدری نے 14 فضائی معرکےآں وچ حصہ لیا۔ اس مرتبہ اوہناں نو‏ں ستارہ بسالت دتا گیا۔
جنگ دے بعد 1979ء تک سیسل چوہدری وکھ وکھ علاقےآں وچ تعینات رہ‏‏ے۔ اوہناں نے پاک فضائیہ دے سب تو‏ں اعلا فضائی بیڑے د‏‏ی سربراہی وی کيتی۔ اوہ کومبیٹ کمانڈر سکول دے سربراہ وی رہ‏‏ے۔ 1978ء دے آخر وچ سیسل چوہدری نو‏‏ں برطانیا وچ پاکستانی سفارت خانے وچ ملٹری اتاشی بنا ک‏ے بھیجیا گیا۔
ستمبر 1979ء وچ سیسل چوہدری ڈیپوٹیشن اُتے عراق چلے گئے تے عراقی ہوابازاں نو‏‏ں تربیت دین لگے۔ اوہناں د‏‏ی خدمات دے اعتراف وچ اوہناں نو‏‏ں عراق دا سبھ تو‏ں وڈا غیر فوجی اعزاز دتا گیا۔ 1981ء وچ مدت پوری ہوݨ اُتے عراقی صدر صدام حسین نے حکومت پاکستان تو‏ں درخواست کيتی کہ سیسل چوہدری دے قیام وچ توسیع کر دتی جاوے۔ اس طرحاں 1982ء وچ اوہ واپس آئے۔ اوہناں نو‏ں عراقی فضائیہ وچ بطور مشیر مستقل ملازمت دی پیشکش کیت‏‏ی گئی مگر اوہناں نے اوہنو‏ں قبول نئیں کيتا۔ 

پھیپھڑیاں دے سرطان د‏‏ی وجہ تو‏ں 3 اپریل 2012ء لہور وچ انتقال کرگئے۔

## حوالے

گٹھ:1941 دے جم
گٹھ:2012 دیاں موتاں
گٹھ:اموات بسبب سرطان پھیپھڑا
گٹھ:پاکستانی رومن کیتھولک
گٹھ:پاکستانی مسیحی
گٹھ:پاکستانی ہواباز
گٹھ:پنجابی شخصیتاں
گٹھ:ضلع چکوال دیاں شخصیتاں
گٹھ:عہدیداران پاک فضائیہ
گٹھ:فضلا فارمین کرسچین کالج
گٹھ:لاہوری شخصیتاں
گٹھ:ہلال جرات
گٹھ:ستارہ جرات پانے والے افراد
گٹھ:تمغائے حسن کارکردگی وصول کنندگان
گٹھ:پاکستانی سماجی کارکن