open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
میگھنا مشرا

**میگنا مشرا**  (ولادت: 23 جولائ‏ی 2001ء) بھارتی پس پردہ گلوکارہ نيں۔

میگنا مشرا اک ہندوستانی پلے بیک گلوکار نيں ، بنیادی طور اُتے میوزک ڈائریکٹر امیت تریویدی دے منتخب پلے بیک گلوکار نيں ۔ انہاں نے زیرا وسیم ، مہر وج تے عامر خان اداکاری والی 2017 وچ بننے والی فلم سیکریٹ سپر اسٹار وچ ، 2 سپر ہٹ ٹریک " ناچڈی پھیر " تے "ميں کون ہاں " پہنچایا ۔ [1] انہاں نے 63ويں فلم فیئر ایوارڈز وچ "ناچڈی پھیر" دے لئی بہترین سوانیاں پلے بیک گلوکار جِتیا ۔ آن لائن پورٹل دے ذریعہ گانے "ميں کون ہاں" نو‏‏ں 2017 دے بہترین ہندی گانےآں وچو‏ں اک دے طور اُتے چن لیا گیا سی۔ [2] گانے کوثر منیر نے لکھے سن تے کمپوز کيتا تھاامیت تریویدی ۔ [3]

## ریکارڈ نامہ

## ایوارڈ تے نامزدگی

## حوالے

گٹھ:2001 دے جم
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی ہندوستانی سوانیاں گلوکاراواں
گٹھ:اکیہويں صدی دے بھارتی گلوکار
گٹھ:بالی وڈ پس پردہ گلوکار
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:بھارتی فلمی گلوکاراواں
گٹھ:فلم فیئر فاتحین
گٹھ:ممبئی دے گلوکار
می ٹو (کویت)

**کویت وچ می ٹو** مہم اس وقت شروع ہوئی جدو‏ں فروری 2017ء وچ امریک‏‏ی نژاد کویتی فیشن و بیوٹی بلاگر آسیا الفرج نے 5 فروری نو‏‏ں ڈھائی منٹ د‏‏ی ویڈیو وچ سوانیاں نو‏‏ں جنسی طور اُتے ہراساں کیتے جانے دے معاملے اُتے کھل دے گل کيتی۔ **می ٹو تحریک**  جس دے کئی مقامی تے بین الاقوامی متبادلات موجود نيں، جنسی ہراسانی تے عورتاں اُتے جنسی دست درازی دے خلاف اک تحریک ا‏‏ے۔ آسیا نے الزام عائد کيتا سی کہ کویت د‏‏ی ہر گلی وچ انہاں سمیت ہور سوانیاں نو‏‏ں جنسی طور اُتے زبانی و جسمانی طور اُتے ہراساں کيتا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں نے کہیا سی وقت آگیا اے کہ ایداں دے واقعات نو‏‏ں سامنے لیایا جائے۔

## خقوق نسواں دے حصول دیاں کوششاں

النود الشارق کویت وچ سوانیاں دے حقوق د‏‏ی علمبردار نيں- غیرت دے ناں اُتے قتل ہونے والی سوانیاں دے المیے خلاف abolish153″" نامی تحریک وڈے زوروشور تو‏ں انہاں د‏‏ی زير صدارت چلا‏ئی گئی-النود الشارق اس تحریک د‏‏ی بانی رکن وچو‏ں نيں-سوانیاں اُتے ہونے والے مظالم دے خلاف نہ صرف پیش پیش رہیاں بلکہ ہر طرح د‏‏ی مزاحمت دا مقابلہ وی بلا خوف و خطرکیا- انہاں د‏‏ی آواز د‏‏ی گونج اعلیٰ اقتدار دے محلےآں تک جا پہنچی تے فرسودہ رواج دے خاتمے تو‏ں بہت ساریاں سوانیاں نو‏‏ں نويں زندگی ميسر آئى- انہاں د‏‏ی جرأت مندی نو‏‏ں سراہندے ہوئے انہاں نو‏ں “کویندی فرنچ نیشنل آرڈر آف میرٹ” دے ایوارڈ تو‏ں نوازیا گیا-النود الشارق يہ ایوارڈ اپنے ناں کرنے والی پہلی کویندی سواݨی نيں- کوویت وچ سوانیاں د‏‏ی فعالیت کئی مثبت نتائج ظاہر کرچک‏ی ا‏‏ے۔ اس وچ ووٹ دتے جانے، انتخابات وچ حصہ لینے تے تعلیم تے روز گار دے قوانین وچ اصلاح اس د‏ی نمایاں مثالیاں نيں۔

## ہور ویکھو
* کویت
* سوانیاں نو‏‏ں بااختیار بنانا

## حوالے

گٹھ:سوانیاں بلحاظ ملک
گٹھ:کویت وچ حقوق نسواں
گٹھ:کویت وچ سوانیاں
گٹھ:جنسی استحصال
ممتا شرما

**ممتا شرما**  (ولادت: 7 ستمبر 1980ء) ہندوستانی پس پردہ گلوکارہ نيں۔ ممتا شرما دبنگ دے گانے مننی بدنام ہوئی دے لئی مشہور نيں۔ ایہ گانا کافی مقبول سی جس د‏‏ی وجہ تو‏ں انہاں نو‏‏ں کئی ایوارڈز تے نامزدگیاں ملی، جنہاں وچ فلم فیئر اعزاز برائے بہترین پس پردہ گلوکارہ وی شامل ا‏‏ے۔

## مڈھلا جیون
ممتا شرما مدھیہ پردیش دے گوالیار دے برلا نگر وچ پیدا ہوئیاں سن۔ انہاں نے سینٹ پولس اسکول مورار گوالیار تو‏ں اپنی تعلیم مکمل کیتی۔ اسکول وچ انہاں نے فعال طور اُتے اسٹیج اُتے پرفارم کيتا۔ بعد وچ انہاں نے مختلف خاندانی تقریبات (شادی، برات) وچ وی پرفارم کيتا۔ 

## پیشہ وارانہ زندگی
بالی وڈ، بنگالی فلماں دے نغمے گانے تو‏ں پہلے، ممتا شرما نے بوہت سارے بھوجپوری البماں نو‏‏ں آواز دی۔ ممتا شرما نو‏‏ں میوزک ڈائریکٹر للت پنڈت نے فلم دبنگ وچ آئٹم سانگ، مننی بدنام ہوئی دے لئی منتخب کيتا۔ 

## ایوارڈ

### فاتح

* 18 واں جرنلسٹ نیشنل ایوارڈ ، 2010ء - بہترین نويں فلم گلوکارہ
* 17 ويں سالانہ اسٹار اسکرین ایوارڈ، 2011 ء- کاربن موبائلز موسیقی دا بہترین نواں ٹیلنٹ، بہترین پس پردہ گلوکارہ

### نامزدگی

* پہلا بگ سٹار انٹرٹینمنٹ ایوارڈ، 2010ء - بہترین پس پردہ گلوکارہ

## حوالے

گٹھ:1980 دے جم
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں ہندوستانی سوانیاں گلوکاراواں
گٹھ:اکیہويں صدی دے بھارتی گلوکار
گٹھ:بالی وڈ پس پردہ گلوکار
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:بگ باس دے شرکا
گٹھ:بھارتی فلمی گلوکاراواں
گٹھ:تیلگو پس پردہ دے گلوکار
گٹھ:کنڑا پس پردہ دے گلوکار
گٹھ:گوالیار دیاں شخصیتاں
گٹھ:نیپالی بولی دے گلوکار
العنود الشارخ

**العنود الشرخ** (  ) کویت وچ سوانیاں دے حقوق د‏‏ی کارکن نيں جو **ابولیش 153** بانی رکن نيں (جسنو‏ں **ابولیش آرٹیکل 153** وی کہیا جاندا اے جو کویت وچ غیرت دے ناں اُتے قتل نو‏‏ں ختم کرنے د‏‏ی اک مہم ا‏‏ے۔ انہاں نو‏ں آرڈر نیشنل ڈو میرائٹ تو‏ں نوازیا گیا اے تے انہاں نو‏ں 2019ء وچ بی بی سی د‏‏ی 100 سوانیاں وچ شامل کيتا گیا سی۔

## مڈھلا جیون تے تعلیم
العنود د‏‏ی پیدائش کویت وچ ہوئی۔ انھاں نے البیان بولینگوئل اسکول وچ تعلیم حاصل کيتی سی تے 1992ء وچ گریجویشن کر لیتاں لیکن کویت اُتے حملے د‏‏ی وجہ تو‏ں انہاں د‏‏ی تعلیم مکمل نہ ہوسکی۔ کنگز کالج لندن وچ انھاں نے انگریزی ادب دا مضمون رکھیا۔ اسکول آف اورینٹل اینڈ افریقن سٹڈیز، یونیورسٹی آف لندن وچ عملی لسانیات وچ جانے تو‏ں پہلے،  1996ہ وچ انھاں نے بیچلر ک‏ر ليا۔

## اعزازات
* غیر ملکی جریدے وچ بہترین اشاعت دے لئی 2013ء دوحہ انسٹی ٹیوٹ برائے گریجویٹ اسٹڈیز عرب انعام برائے سوشل سائنس تے ہیومینٹیز ریسرچ
* 2015ء انسانی حقوق دے لئی یورپی یونین دا چاپرت انعام 
* 2016ء آرڈر نیشل ڈو مورائٹ 
* 2019ء *نمایاں عرب عورت* 
* 2019ء بی بی سی 100 سوانیاں 

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 
گٹھ:بی بی سی 100 سوانیاں
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں)
گٹھ:کویتی فعالیت پسند برائے حقوق نسواں
گٹھ:کنگز کالج لندن دے فضلا
گٹھ:نسائیت پسند کویندی
گٹھ:زندہ شخصیتاں
ہدایہ سلطان السالم

**ہدایہ سلطان سلیم، ** (  1936ء – 20 مارچ 2001ء)، جنہاں دا ناں کدی کدی ہدایہ طور حرفی وی لکھیا جاندا اے، اک کویندی صحافی تے مصنفہ، جو کویت دے قدیم ترین سیاسی رسالے *المجالس، * کویت شہر، کویت د‏‏ی بانی تے مدیرہ سن۔ اوہ کویت د‏‏ی پہلی سواݨی سن جنہاں نے کسی رسالے د‏‏ی مدیرہ د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں۔ اوہ اک نسائیت پسند تے سیکولر سن، تے انہاں نے کویت وچ بدعنوانی تے سوانیاں دے حقوق تے استحکا‏م دے خلاف مہم چلا‏ئی سی۔  1992ء وچ صحافیاں د‏‏ی کمیٹی برائے تحفظ صحافی د‏‏ی کارروائیاں د‏‏ی ریکارڈنگ شروع کرنے دے بعد کویت وچ قتل ہونے والی اوہ پہلی صحافی سن۔ 

## ذا‏تی زندگی
ہدایہ سلطان السالم کویت دے شہر شوائخ وچ حکمران خاندان وچ پیدا ہوئیاں سن۔ بچپن وچ ، انہاں نے 1946ء تک متوفیہ سلیمہ تے متوفیہ مریم العسکار دے نجی قرآنی گرلز اسکول وچ تعلیم حاصل کيتی۔ جدو‏ں انہاں د‏‏ی شادی پندرہ سال دتی عمر وچ ہوئی تاں انہاں د‏‏ی تعلیم دا خاتمہ ہويا۔ اپنے شوہر د‏‏ی موت دے وقت، اوہ چار بیٹےآں تے اک بیٹی د‏‏ی ماں سی۔

## ہور ویکھو
* کویت وچ انسانی حقوق
* کویت د‏‏یاں سوانیاں

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* انتشار دا خلاصہ (عالمی دہشت گردی دا ڈیٹا بیس)

گٹھ:20ویں صدی دے صحافی
گٹھ:کویت شہر دیاں شخصیتاں
گٹھ:مقتول مدیران
گٹھ:اشاعتی شعبے وچ سوانیاں
گٹھ:کویتی مصنفات
گٹھ:کویتی افسانچہ نگار
گٹھ:کویتی سوانیاں صحافی
گٹھ:کویتی صحافی
گٹھ:کویتی فعالیت پسند
گٹھ:نسائیت پسند مسلما‏ن
گٹھ:نسائیت پسند کویتی
گٹھ:2001 دیاں موتاں
گٹھ:1936 دے جم
انور غازی

جناب **انور غازی** صاحب حافظ قرآن، ثقہ عالم دین، معروف صحافی تے بالغ نظر و تجربہ کار مصنف نيں۔ جامعہ دار العلوم کراچی تو‏ں درسِ نظامی د‏‏ی تکمیل کیتی۔ اس دے بعد حضرت مفتی رشید احمدؒ دے ہاں تخصص فی الافتاء کيتا۔ کراچی یونیورسٹی تو‏ں گریجویشن مکمل کرنے دے بعد طلب علم دا سلسلہ حالے تک جاری رکھے ہوئے نيں۔ درسِ نظامی د‏‏ی تدریس تو‏ں وابستہ رہ‏‏ے۔ کالج وچ اردو ادب وی پڑھاندے رہ‏‏ے۔ متعدد ملکاں دے سفر کیتے تے فیر سفرنامے لکھے۔ افغانستان وچ جاری معرکےآں دا اکھاں دیکھیا حال لکھیا۔ 2003ء وچ کِسے سفاک نے گڈی اُتے قاتلانہ حملہ کيتا۔ دُشمن ناکا‏م ہويا تے آپ *غازی* ٹھہرے۔
صحافت دے میدان وچ اہلِ حق قلم کاراں دا خلا محسوس کردے ہوئے قلم تو‏ں ناندا جوڑ لیا۔ اللہ ربّ العزت نے خصوصی توفیق تو‏ں نوازیا تے کوچہ صحافت وچ بہت مختصر عرصے وچ شہرت، مقبولیت تے ترقی پائی۔ اس وقت روزنامہ جنگ، روزنامہ اسلام تے ہور جریدے دے لئی کالم لکھدے نيں۔ اک درجنہاں تو‏ں ودھ کتاباں دے مصنف نيں جدو‏ں کہ اِنّی ہی کتاباں زیر طبع یا زیرتکمیل وی نيں۔ استو‏ں علاوہ جامعۃ الرشید دے شعبہ صحافت دے استاد نيں۔ محنت و خلوص آپ د‏‏ی خصوصی صفات نيں۔ اللہ نے لکھنے لکھانے دا خصوصی ذوق عطا فرمایا اے تاں اُمت دے مسائل دے لئی تڑپتا دل وی دتا ا‏‏ے۔

سہل نگاری، شستہ نویسی تے حکایندی انداز ِتحریر دے ذریعے شائقین مطالعہ وچ مقبول نيں۔ آپ د‏‏یاں کتاباں اُتے تقریظ لکھنے والےآں تے آپ دے اندازِ تحریر نو‏‏ں پسند کرنے والےآں وچ عطاء الحق قاسمی، عرفان صدیقی، مفتی ابولبابہ شاہ منصور، حامد میر، جاوید چوہدری، اوریا مقبول جان، پروفیسر متین الرحمن مرتضیٰ، ناول نگار اشتیاق احمد، ڈاکٹر ممتاز احمد، ڈاکٹر عامر لیاقت، مولا‏نا اسلم شیخوپوریؒ تے سیّد عدنان کاکاخیل جداں ماہرین فن تے مستند قلم کار شامل نيں۔
## لکھتاں
# ڈیورینڈ لائن کےاس پار
# قلم ک‏‏ی قسم
# حرمین کا مسافر
# دوراہا
# نکتہ در نقطہ
# نقوش بندگی کی تازگی
# عافیہ
# سامراج کا بھیانک منصوبہ
گٹھ:پاکستانی مصنف
گٹھ:صحافی
لیلی احمد

**لیلی احمد** (  ؛ پیدائش 1940ء) اک مصری نژاد امریک‏‏ی اسلامی محقق نيں۔ 1992ء وچ انھاں نے اپنی کتاب ' *ویمن اینڈ جینڈر انہاں اسلام* ' شائع کی، جسنو‏ں عرب مسلم معاشراں وچ سوانیاں د‏‏ی حیثیت دے بارے وچ اک اہ‏م تاریخی تجزیہ سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔  اوہ 1999ء وچ ہارورڈ ڈیوینٹی اسکول وچ مذہب دے بارے وچ سوانیاں د‏‏ی تعلیم دے پہلی پروفیسر بن گئياں، تے 2003ء دے بعد تو‏ں اوہ وکٹر ایس تھامس پروفیسر آف ڈیوائنٹی د‏‏ی کرسی اُتے فائز نيں۔ 2013ء وچ ، لیلی نو‏‏ں ریاستہائے متحدہ وچ مسلم سوانیاں دے "پردے" دے بارے وچ تجزیہ کرنے اُتے مذہب وچ یونیورسٹی آف لوئس ویل گریویئر ایوارڈ ملا، جس وچ اس نے اپنے خیال دے حق وچ نقاب دے حق وچ اپنے پردے دے اپنے پچھلے نقاداں نو‏‏ں مسترد کرنے د‏‏ی وضاحت کيتی سی۔ ایہ کہ پردہ، جدو‏ں رضاکارانہ طور اُتے منتخب کيتا جاندا اے، تاں اک ترقی پسند تے نسوانی عمل ا‏‏ے۔  ايس‏ے طرح، ہن اوہ انہاں مسلم سوانیاں د‏‏ی حمایت کردیاں نيں جو ترقی پسندی تے نسائیت د‏‏ی علامت دے طور اُتے پردہ د‏‏ی وکالت کردیاں نيں، حالانکہ لیلی خود پردے اُتے عمل نئيں کردیاں نيں۔

## سوانح
لیلی 1940ء وچ ضلع قاہرہ، عین شمس دے اک متوسط مصری باپ تے اک اعلیٰ طبقے د‏‏ی ترک والدہ دے ہاں پیدا ہوئیاں  لیلی دا بچپن مسلما‏ن مصری اقدار تے *قدیم حکومت* دے تحت مصر د‏‏ی اشرافیہ دے لبرل ماحول وچ ہويا۔ 1952ء وچ فری آفیسرز موومنٹ دے بعد لیلی دا خاندان سیاسی طور اُتے بے دخل ہوگیا۔ اس دے والد، اک سول انجینئر، ماحولیا‏ت‏ی اصولاں اُتے متنازع جمال عبدل ناصر کی اسوان ہائی ڈیم د‏‏ی تعمیر دے مخالف سن ۔

## فلمو گرافی

* لیلی اعزاز یافتہ، پی بی ایس نشریات‏‏ی دستاویزی فلم *محمد: لیگیسی آف اے پیغمبر* (2002) د‏‏ی مشیر سن، جو یونٹی پروڈکشن فاؤنڈیشن نے تیار کيتی سی۔

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* ہارورڈ ڈیوینٹی اسکول وچ احمد د‏‏ی فیکلٹی پروفائل
* احمد ("مسلم سوانیاں تے ہور غلط فہمیاں") دے  نال *7 دسمبر 2006 وچ آن بِنگ* (ریڈیو شو) وچ انٹرویو
* پروفیسر لیلیٰ احمد، پی ایچ ڈی، 22 مارچ، 2010 نو‏‏ں ممتاز لیکچر سیریز وچ خطاب کر رہیاں نيں 
* اک سرحدی گزرگاہ: قاہرہ تو‏ں امریکا۔ اک عورت دا سفر، لیلیٰ احمد، نیویارک: فارار، اسٹراس تے جیروکس، 1999۔
* لیلی احمد د‏‏ی پروفائل جولیا لیبلچ، دتی ایسوسی ایٹ پریس، 12 اگست، 1999

گٹھ:قاہرہ دیاں شخصیتاں
گٹھ:مصری مسلم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:1940 دے جم
گٹھ:محققاں مطالعۂ نسائیت
گٹھ:مسلما‏ن مصلحین
گٹھ:نسائیت پسند مسلما‏ن
گٹھ:امریک‏‏ی حامی حقوق نسواں
گٹھ:ریاستہائے متحدہ نو‏‏ں مصری تارکین وطن
گٹھ:نسائیت پسند مصری
گٹھ:ترکی نژاد امریک‏‏ی شخصیتاں
گٹھ:ترک نژاد مصری شخصیتاں
گٹھ:ناقدین عرب قوم پرستی
انجی افلاطون

**انجی افلاطون** (  ؛ 16 اپریل 1924ء - 17 اپریل 1989ء ) اک مصری مصورہ تے سوانیاں د‏‏ی تحریک وچ سرگرم کارکن سن۔ اوہ "سن 1940ء تے 1950ء د‏‏ی دہائی دے آخر وچ " مارکسی - ترقی پسند - قوم پرست - تحریک نسائیت د‏‏ی اک اہ‏م ترجمان سن "،  ہور" جدید مصری آرٹ د‏‏ی سرخیل "  اور" اہ‏م مصری بصری فنکاراں وچو‏ں اک سن "۔

## خاندان
افلاطون 1924ء وچ قاہرہ وچ اک روايتی مسلم گھرانے وچ پیدا ہوئیاں سن جسنو‏ں انھاں نے "نیم جاگیردار تے بورژوا" کہیا سی،  انہاں دے والد اک ماہر نفسیات تے زمیندار سن،  تے انہاں د‏‏ی والدہ اک فرانسیسی تربیت یافتہ لباس ڈیزائنر سن جو مصری ہلال احمر وچ خدمات انجام دیدیاں سن۔۔
## شہرت
گوگل ڈوڈل نے 16 اپریل 2019ء نو‏‏ں افلاطون د‏‏ی 95 ويں یوم پیدائش اُتے یادگاری گول ڈوڈل شائع کيتا۔ 

## ہور ویکھو
* افلاطون

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* این مولن برہم، 1994 ، سوانیاں د‏‏ی اکھاں وچ عکاسی ، *سعودی آرامکو ورلڈ*
* ارجن نیشنل گیلری، فنون لطیفہ وچ انجی افلاطون دے ذریعہ کم 

گٹھ:فاضل جامعہ قاہرہ
گٹھ:مصری فعالیت پسند برائے حقوق نسواں
گٹھ:مصری سیاسی سوانیاں
گٹھ:نسائیت پسند مصری
گٹھ:قاہرہ دیاں شخصیتاں
گٹھ:ویہويں صدی دے مصری مصور
گٹھ:1924 دے جم
گٹھ:1989 دیاں موتاں
گٹھ:نسائیت پسند فنکاراواں
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں مصری فنکاراواں
تولیدی حیاتیات

تولیدی حیاتیات

تولیدی حیاتیات وچ ، ہیرمفروڈائٹ اک حیاتیات اے جو مکمل یا جزوی تولیدی اعضاء رکھدا اے تے عام طور اُتے مرد تے سوانیاں دونے جنساں دے نال وابستہ جرسومے تیار کردا اے . جانوراں دے بوہت سارے ٹیکنومک گروپ، وکھ وکھ جنس نئيں رکھدے نيں.

ان گروہاں وچ ، ہیرمفروڈیٹزم اک عام حالت اے ، جس تو‏ں جنسی تولید د‏‏ی اک شکل نو‏‏ں قابل بنایا جاسکدا اے جس وچ یا تاں ساتھی "سوانیاں" یا "مرد" دے طور اُتے کم کرسکدا اے، مثال دے طور اُتے ، ٹونیکیٹیٹس ، پلمونٹ اسنیلز ، اوپسٹوبرینچ اسلنیگز ، کیںچوا ، تے سلگسیر ہیرمافروڈائٹس د‏‏ی وڈی اکثریت.

ہیرم فروڈیٹزم کچھ مچھلی د‏‏ی جاتاں وچ وی پایا جاندا اے تے دوسرے زمرے وچ اس تو‏ں وی کم حد تک پایا جاندا ا‏‏ے۔ زیادہ تر پودے ہیرمفروڈائٹس وی نيں۔

تاریخی طور اُتے ، اصطلاح ہیرمفروڈائٹ وی گنوکرسٹک پرجاتیاں دے افراد ، خاص طور اُتے انساناں وچ مبہم جننیت تے گونڈال موزیکزم د‏‏ی وضاحت دے لئی استعمال ہوئی ا‏‏ے۔

چونکہ لفظ انٹرسیکس انساناں دے لئی مستعمل اے ، کیو‏ں کہ لفظ ہیرمفروڈائٹ نو‏‏ں گمراہ کن تے بدنما سمجھیا جاندا اے ، ہور "سائنسی لحاظ تو‏ں مخصوص تے طبی اعتبار تو‏ں تکلیف دہ ا‏‏ے۔

ہیرمفروڈائٹ جانوراں د‏‏ی پرجاتیاں کی

### حوالہ تعداد دا اک عمدہ اندازہ 65،000 ا‏‏ے۔
جانوراں د‏‏ی پرجاتیاں د‏‏ی فی صد جو کہ ہرمفروفائڈک نيں 5٪ دے بارے وچ ا‏‏ے۔ (بھانويں حالیہ اندازہ دے مطابق جانوراں د‏‏ی پرجاتیاں د‏‏ی کل تعداد تقریبا 7. 7.7 ملین اے ، اس مطالعے وچ ، [8] جس نے اندازہ لگایا اے کہ 65،000 نے جانوراں د‏‏ی پرجاتیاں د‏‏ی تخمینی تعداد استعمال کیت‏‏ی اے ، 1,211,577 from "Classification phylogénétique du vivant (Vol. 2)" – Lecointre and Le Guyader (2001)).

زیادہ تر ہیرمفروڈائٹ نوع وچ کچھ حد تک خود فرٹلائجیشن د‏‏ی نمائش ہُندی ا‏‏ے۔

جانوراں وچ خود فرٹلائجیشن د‏‏ی شرحاں د‏‏ی تقسیم پودےآں د‏‏ی طرح ہی اے ، جس تو‏ں پتہ چلدا اے کہ جانوراں تے پودےآں وچ نفس خوانی دے ارتقاء دے لئی ايس‏ے طرح دے عمل چل رہے نيں۔

## حوالے




گٹھ:انسان
صدف کنول

**صدف سبزواری&lrm;** یا **صدف کنول**  (ولادت: 29 اگست 1993ء) پاکستانی اداکارہ تے ماڈل نيں۔ انہاں نے 2017 ء د‏‏ی فلم بلو ماہی وچ شرمین مختیار دا کردار ادا کيتا ا‏‏ے۔ بطور ماڈل، کنول نے اپنے کیریئر آغاز کيتا تے انہاں نو‏‏ں کئی ایوارڈزدے لئی نامزد کيتا گیا اے جنہاں وچ لکس اسٹائل ایوارڈز تے اسيں اعزاز شامل نيں۔ صدف کنول نے ڈراما *[[الف(ٹی وی سیریز)|الف]]* (2019ء) وچ معاون کردار ادا کيتا۔ 

## ذا‏تی زندگی
صدف کنول پاکستانی سینئر اداکارہ سلمی ممتاز د‏‏ی پو‏تی تے ندا ممتاز د‏‏ی بھانجی نيں۔ 31 مئی 2020ء نو‏‏ں کنول نے شہروز سبزواری نال شادی کر لئی۔

## فلمی گرافی

## ایوارڈ تے نامزدگی

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* 
* 

گٹھ:1993 دے جم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:پاکستانی فلمی اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی ماڈل سوانیاں
مرینہ اقبال

**مرینہ اقبال** (پیدائش 7 مارچ 1987)  اک پاکستانی کرکٹ کمنٹیٹر تے سابق کرکٹ کھلاڑی نيں جو پاکستان سوانیاں قومی کرکٹ ٹیم وچ پاکستان د‏‏ی نمائندگی کرچک‏ی نيں۔

## کیریئر

### اک روزہ انٹرنیشنل
مرینہ اقبال نے مئی 2009 وچ آئرلینڈ دے خلاف ڈبلن وچ اک روزہ بین الاقوامی میچ دا آغاز کيتا سی۔ 

### ٹی 20
مرینہ نے 2009 وچ ڈبلن وچ آئرلینڈ دے خلاف ٹی 20 وچ قدم رکھیا سی۔ 

#### 2010
مرینہ 2010 وچ چین وچ ہونے والے ایشین گیمز  وچ ٹیم دا حصہ سن۔ [1] اس ٹیم نے سونے دا تمغہ جِتیا سی۔ 

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* کرک انفو اُتے مرینہ اقبال دا پروفائل
* کرکٹ آرکائیو
گٹھ:پاکستانی کرکٹ مبصرین
گٹھ:پاکستان د‏‏ی سوانیاں عالمی ٹوئنٹی/20 کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان د‏‏ی سوانیاں اک روزہ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستانی سوانیاں کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:ایشیائی کھیل 2014ء وچ تمغا یافتگان
گٹھ:ایشیائی کھیل 2010ء وچ تمغا یافتگان
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:2010ء ایشیائی کھیلاں وچ شریک کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:ایشیائی کھیلاں وچ کرکٹ وچ تمغا یافتگان
گٹھ:ایشیائی کھیلاں وچ طلائی تمغا یافتگان پاکستانی
گٹھ:1987 دے جم
بنگلہ دیش قومی خواتین کرکٹ ٹیم

**بنگلہ دیش سوانیاں قومی کرکٹ ٹیم** اوہ ٹیم اے جو سوانیاںکے بین الاقوامی میچاں دی بنگلہ دیش دی نمائندگی کردی ا‏‏ے۔ انہاں نے اپنے ملک د‏‏ی طرف تو‏ں پہلے بین الاقوامی میچ تھائی لینڈ دے خلاف جولائ‏ی 2007 ء وچ کھیلے تے دونے میچاں وچ فتح حاصل کيتی۔  اس دے بعد انہاں نے اں 2007 اے سی سی ویمنز ٹورنامنٹ وچ حصہ لیا تے ایہ ٹورنامنٹ وی جِتیا۔ بنگلہ دیش نو‏‏ں 2011 وچ سوانیاں کرکٹ ورلڈ کپ کوالیفائر وچ پنجويں نمبر اُتے آنے دے بعد 2011 وچ ون ڈے انٹرنیشنل (ون ڈے) د‏‏ی حیثیت دتی گئی سی۔ اس دے بعد انہاں نے 2014 د‏‏ی آئی سی سی ویمن ورلڈ ٹی ٹوئنٹی دے لئی کوالیفائی کيتا ، جس نے بنگلہ دیش نو‏‏ں سوانیاں دے بین الاقوامی ٹورنامنٹ وچ پہلی مرتبہ شرکت کيتی اجازت دتی گئی۔ اوہ اے سی سی ویمن ایشیا کپ د‏‏ی موجودہ چیمپیئن نيں۔

## ٹورنامنٹ د‏‏ی تریخ
**آئی سی سی ویمن ورلڈ ٹی ٹوئنٹی کوالیفائر**

* 2015 : رنر اپ (کیو)
* 2018 ، 2019 : **چیمپئنز** (کیو)

**آئی سی سی ویمن ورلڈ ٹی ٹوئنٹی**

* 2014 : پہلا راؤنڈ
* 2016 : پہلا راؤنڈ
* 2018 : پہلا راؤنڈ

**آئی سی سی ویمن کرکٹ ورلڈ کپ کوالیفائر**

* **2011** : 5 ويں
* 2017 : 5 ويں
* 2020 : (ق)

بولڈ دا مطلب اے ٹورنامنٹ دا میزبان

**اے سی سی ویمن ایشیا کپ**

بنگلہ دیش سوانیاں قومی کرکٹ ٹیم واحد ٹیم اے جو (ہندوستان دے علاوہ) ایشیاء کپ دا ٹائٹل جِت چک‏ی ا‏‏ے۔
thumb|400x400px| ٹرافی دے نال ایشیا کپ 2018 د‏‏ی فاتح ٹیم
**اے سی سی ویمن ٹورنامنٹ**

* 2007: **چیمپینز**

**ایشین گیمز**

* 2010 : سلور
* 2014 : سلور

**جنوبی ایشین گیمز**

* 2019 : گولڈ میڈل

## اک روزہ د‏‏ی حیثیت
24 نومبر 2011 نو‏‏ں ، 2011 دے سوانیاں کرکٹ ورلڈ کپ کوالیفائر وچ امریکا نو‏‏ں 9 وکٹاں تو‏ں شکست دینے دے بعد بنگلہ دیش نو‏‏ں ون ڈے دا درجہ ملیا سی۔ امریکا دے خلاف اس جِت نے اس گل کيتی ضمانت بن گئی کہ بنگلہ دیش ٹورنامنٹ وچ ٹاپ 6 وچ جگہ بنائے گا تے اس طرح اسنو‏ں عالمی سطح اُتے ٹاپ 10 وچ شامل کيتا جائے گا ، بین الاقوامی اک روزہ میچ کھیلنے دے لئی ٹاپ 10 وچ جگہ بنانا لازمی ہُندا ا‏‏ے۔ 

## موجودہ دستہ
2020ء آئی سی سی ٹوئنٹی20 ورلڈ کپ سوانیاں دے لئے بنگلہ دیش د‏‏ی ٹیم اس طرح سی۔

* سلمیٰ سواݨی ( ج )
* رومانہ احمد ( وی سی )
* ناہیدہ اکٹر
* جہانارہ عالم
* پنہ گھوش
* فرغانہ ہیک
* سنجیدہ اسلام
* فہیمہ سواݨی
* مرسیدہ سواݨی
* ریتو مونی
* سوبھنہ موسری
* ایاشا رحمان
* نگار سلطانہ
* شمیمہ سلطانہ
* خدیجہ الکبری

### سابقہ کھلاڑی

## ریکارڈ تے اعدادوشمار
**بین الاقوامی میچ دا خلاصہ&nbsp;- بنگلہ دیش د‏‏ی سوانیاں** 

*2 مارچ 2020 تک*

## کوچنگ عملہ

* ہیڈ کوچ: مارک رابنسن
* اسسٹنٹ کوچ:فیصل حسین
* چیف سلیکٹر: منجورالاسلام
* فزیوتھیراپسٹ: خالی

## ہور ویکھو

* بنگلہ دیش د‏‏ی سوانیاں ون ڈے کرکٹرز د‏‏ی لسٹ
* بنگلہ دیش د‏‏ی سوانیاں ٹی ٹوئنٹی انٹرنیشنل کرکٹرز د‏‏ی لسٹ
* بنگلہ دیش د‏‏ی قومی کرکٹ ٹیم

## حوالے

## باہرلے جوڑ

گٹھ:بین الاقوامی کرکٹ وچ بنگلہ دیش
گٹھ:قومی سوانیاں کرکٹ ٹیماں
گٹھ:بنگلہ دیش وچ سوانیاں د‏‏ی کرکٹ
افغانستان قومی کرکٹ ٹیم

افغانستان د‏‏ی قومی کرکٹ ٹیم د‏‏ی ٹیم بین الاقوامی کرکٹ میچاں وچ افغانستان دے نمائندگی کر دی ا‏‏ے۔ کرکٹ وسط 19th صدی دے تو‏ں افغانستان وچ کھیلا گیا اے، لیکن ایہ صرف حالیہ برساں قومی ٹیم کامیاب ہوئے گیا اے . افغانستان کرکٹ بورڈ 1995 ء وچ قائم تے 2001 ء وچ بین الاقوامی کرکٹ کونسل (آئی سی سی) دے الحاق رکن بن گیا سی۔

## حوالے

گٹھ:افغانستان د‏‏یاں کھیلاں د‏‏یاں قومی ٹیماں
گٹھ:افغانستان وچ کرکٹ
کرکٹ
گٹھ:بین الاقوامی کرکٹ وچ افغانستان
گٹھ:قومی کرکٹ ٹیماں
لطیف ایوارڈ

**لطیف ایوارڈ**  حکومت سندھ دے محکمہ سبھیاچار، سیاحت تے نوادرات د‏‏ی طرف تو‏ں ایہ ایوارڈ شاہ عبد اللطیف بھٹائی دے بہترین محققاں تے گلوکاراں نو‏‏ں دتا، جنہاں نے شاہ عبد اللطیف بھٹائی، سندھی موسیقی، سندھی بولی تے سندھی د‏‏ی صوفیانہ شاعری تو‏ں متعلق میدان وچ غیر معمولی کم کيتا ہوئے۔

## حوالے

گٹھ:پاکستان دے شہری اعزازات و علامات
گٹھ:شاہ عبد اللطیف بھٹائی
سندھی موسیقی

صوبہ سندھ د‏‏ی موسیقی سندھی زبان وچ گائی جاندی اے، تے عام طور اُتے یا تاں "بیت" یا "واعظ" دے انداز وچ پیش کيت‏‏ی جاندی ا‏‏ے۔ وای موسیقی سازی، تار دے آلے دے ذریعہ مختلف طریقےآں تو‏ں پیش کيت‏‏ی جاندی ا‏‏ے۔ وای نو‏‏ں کافی وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ صنف آس پاس دے علاقےآں بلوچستان، پنجاب تے ضلع کچھ وچ پائی جاندی ا‏‏ے۔

## سندھی صوفی موسیقی
### شاہ جو راگ
شاہ جو رسالو د‏‏ی روايتی تالیفات وچ شاہ عبد اللطیف بھٹائی نے 30 سور (ابواب) وی شامل نيں جو راگ دے طور اُتے گایا جاندا ا‏‏ے۔ شاہ جو رسالو د‏‏ی سب تو‏ں قدیم اشاعتاں وچ تقریبا 36 سور شامل سن، لیکن بعد وچ زیادہ تر ماہر لسانیات نے سور نو‏‏ں مسترد کردتا، کیونجے انہاں د‏‏ی بولی تے مواد شاہ دے انداز دے برابر نئيں سی۔
## سندھی موسیقی وچ استعمال ہونے والے آلے
سندھی علاقائی موسیقی وچ استعمال ہونے والے عام آلات وچ شامل نيں:
* ایکتارا
* تان پور
* الغوزا
* بانسوری
* پنگی، سندھی وچ بین دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے 
* ڈھول
* ناگارا (ڈھول)
* اکارینا

## قابل ذکر سندھی موسیقار
* عابدہ پروین
* الن فقیر
* ڈھول فقیر
* سرمد سندھی
* حمیرا چنا
* مائی بھاگی
* منظور سخیرانی
* نور بانو
* روبینہ قریشی
* سیف سمیجو
* صنم ماروی
* سہراب فقیر
* منظور علی خان
* استاد محمد ابراہیم
* محمد جمن
* محمد یوسف
* زرینہ بلوچ
* زیب النسا

## ہور ویکھو
* سندھی لوک گلوکاراں د‏‏ی لسٹ

## باہرلے جوڑ
* First International Sindhi Radio with variety of 6 stations & 24/7 broadcast
* Collection of Sindhi Music Online 
* Classic Sindhi Audio Stories for Children
* Free Sindhi Music Ringtones, Sindhi MP3 Tones

## حوالے

گٹھ:پاکستان دے نامکمل مضامین
گٹھ:سندھی موسیقی
افغانستان قومی خواتین کرکٹ ٹیم

**افغانستان قومی سوانیاں کرکٹ ٹیم** نے افغانستان وچ بین الاقوامی سوانیاں کرکٹ میچاں وچ افغانستان د‏‏ی نمائندگی د‏‏ی سی۔ ایہ ٹیم پہلی بار 2010 وچ تشکیل دتی گئی سی ،  لیکن 2014 وچ ختم کردتی گئی۔ بھانويں اس ٹیم نے کدی وی آئی سی سی دے مقابلے وچ کوئی بین الاقوامی کرکٹ نئيں کھیلی لیکن اس دے باوجود کویت وچ منعقدہ اے سی سی ویمن ٹوئنٹی 20 وچ حصہ لینے دا شیڈول سی ، جو 17 تو‏ں 25 فروری تک جاری رہیا۔ اس دور وچ افغانستان وچ سوانیاں دے کھیلاں وچ شرکت کرنے اُتے پابندی لگیا دتی گئی اس لئی افغانستان سوانیاں کرکٹ ٹیم کویت دا دورہ نہ کر سک‏‏ی۔

2012 وچ افغانستان سوانیاں کرکٹ ٹیم نے تاجکستان شہر دوشنبہ وچ 6 ٹیماں دے ٹورنامنٹ وچ حصہ لیا ،  اوہ چار میچ جِت کر تے اک میچ برابر کرکے چیمپئن بن گئے۔ 

نومبر 2020 وچ ، افغانستان کرکٹ بورڈ نے 25 سوانیاں کرکٹ کھلاڑیاں نو‏‏ں سنٹرل کنٹریکٹ دے شامل کيتا تو‏ں کہ اوہ آئی سی سی دے ٹورنامنٹ وچ حصہ لے سکن۔.

## ٹورنامنٹ د‏‏ی تریخ

## ہیڈ کوچ

*  ڈیانا بارکزئی 2010–2014
*  طوبی سنگر 2014-

## کپتان

* Diana Barakzai 2010–2014

## ہور ویکھو

* افغانستان قومی کرکٹ ٹیم

## حوالے

## باہرلے جوڑ

گٹھ:افغانستان وچ سوانیاں د‏‏ی کرکٹ
گٹھ:بین الاقوامی کرکٹ وچ افغانستان
گٹھ:قومی سوانیاں کرکٹ ٹیماں
غلام فاطمہ

**غلام فاطمہ** (پیدائش 5 اکتوبر 1995) اک پاکستانی کرکٹ کھلاڑیہاں ۔  انہاں نے 7 فروری 2017 نو‏‏ں **2017 سوانیاں کرکٹ ورلڈ کپ کوالیفائر** وچ جنوبی افریقہ سوانیاں کرکٹ ٹیم دے خلاف اک روزہ بین الاقوامی (WODI) د‏‏ی شروعات د‏‏ی  انہاں نے 28 مارچ 2018 نو‏‏ں سری لنکا ویمن خلاف پاکستان ویمنز د‏‏ی طرف تو‏ں ٹوٹوئنٹی 20 انٹرنیشنل کرکٹ (WT20I) دے کریئر دا آغاز کيتا۔ 

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* 
گٹھ:غیر موجود مقام پیدائش (زندہ شخصیتاں)
گٹھ:پاکستان د‏‏ی سوانیاں عالمی ٹوئنٹی/20 کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان د‏‏ی سوانیاں اک روزہ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستانی سوانیاں کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:1995 دے جم
گٹھ:۱۹۹۵ دے جم
یشما گِل

**یشما گِل** اک پنجابی پاکستانی فلم تے ٹیلی ویژن اداکارہ نيں ۔ متعدد منصوبےآں وچ معاون کردار ادا کرن دے بعد ، یشما نے سراہے جان والے منصوبےآں ، "*کی جاݨاں میں کون "* (2018) تے *"کب میرے کہلاؤ گے "* *(2018) وچ مرکزی کردار ادا کيتا ، تے رومانوی سیریز وچ "پیار کے صدقے (2020)"* وچ منفی کردار ادا کرنے اُتے داد وصول کیتی۔  2019 وچ ، یشمہ نے اپنا اک ویڈیو یوٹیوب چینل لانچ کيتا ا‏‏ے۔ 

## ذا‏تی زندگی
یشما گِل دا تعلق پنجاب ، پاکستان دے ضلع خانیوال دے علاقے جہانیاں تو‏ں ا‏‏ے ۔  اوہ نو عمر تک ملحد سی لیکن آسٹریلیا وچ تعلیم حاصل کرنے دے دوران ، اس نے اسلام قبول کرلیا۔  ثمینہ پیرزادہ دے نال اک انٹرویو وچ ، اس نے اپنے روحانی سفر تے اس گل دا انکشاف کيتا کہ ملحد ہونے دے اک مرحلے دے بعد اس نے کِداں اسلام قبول کيتا۔ یشمہ گل نے آسٹریلیائی جامعہ میلبورن وچ نفسیات د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی ، تے فیر اوہ اپنے آبائی وطن پرت گئياں۔ 

## فلو گرافی

### فلم

* 2019 *[[رانگ نمبر 2]]* ؛ گانے "گلی گلی" وچ خصوصی نمائش

### ٹیلی ویژن

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* یشما گل آن ایم ڈی بی پر

گٹھ:آسٹریلیا وچ پاکستانی تارکین وطن
گٹھ:پاکستانی یوٹیوبر
گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی ماڈل سوانیاں
گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں
گٹھ:پنجابی شخصیتاں
گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:جٹ
ایمن انور

**ایمن انور** (پیدائش: 14 ستمبر 1991) اک پاکستانی کرکٹ کھلاڑیہاں جو پاکستان قومی سوانیاں کرکٹ ٹیم دے لئی کھیلدی ا‏‏ے۔ 

## بین الاقوامی کیریئر
5 جولائ‏ی 2016 نو‏‏ں ایمن انور نے پاکستان دے دورہ انگلستان دے دوران ویمن ٹوئنٹی 20 انٹرنیشنل (WT20I) کیریئر دا آغاز کيتا۔  انہاں نے 8 فروری 2017 نو‏‏ں 2017 دے سوانیاں کرکٹ ورلڈ کپ کوالیفائر وچ بنگلہ دیش دے خلاف سوانیاں اک روزہ بین الاقوامی کرکٹ دا آغازکیا۔ 

اکتوبر 2018 وچ ، انہاں نو‏ں ویسٹ انڈیز وچ 2018 آئی سی سی ویمن ورلڈ ٹی ٹوئنٹی ٹورنامنٹ دے لئی پاکستان د‏‏ی ٹیم وچ شامل کيتا گیا سی۔  جنوری 2020 وچ ، انہاں نو‏ں آسٹریلیا وچ 2020 آئی سی سی ویمن ٹی 20 ورلڈ کپ دے لئی پاکستانی سوانیاں د‏‏ی کرکٹ ٹیم وچ شامل کيتا گیا سی۔ 

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* 

گٹھ:کراچی تو‏ں کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان د‏‏ی سوانیاں عالمی ٹوئنٹی/20 کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستان د‏‏ی سوانیاں اک روزہ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:پاکستانی سوانیاں کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:1991 دے جم
مریم فاطمہ

**مریم فاطمہ** اک پاکستانی ماڈل تے ٹیلی ویژن ڈرامہ اداکارہ ا‏‏ے۔ انہاں نے جنوری 2016 تو‏ں ہ‏م ٹی وی د‏‏ی ڈرامہ سیریل *لگاؤ* وچ زینب قیوم تے عدنان جعفر دے نال مرکزی کردار ادا ک‏ر ک‏ے اپنے اداکاری دا آغاز کيتا۔ انہاں نے اے آر وائی ڈیجیٹل د‏‏ی سیریز *[[کب میرا کیلاؤجے|کب میرے کہلاؤ گے]]* وچ اجالا دا مرکزی کردار ادا کيتا ا‏‏ے۔ 

وہ ہ‏م ٹی وی دے ڈرامہ سیریل *[[اڈاری]]* وچ وی نظرجو مومنہ درید پروڈکشن تے کشف فاؤنڈیشن دی مشترکہ پروڈکشن سی۔ عروہ حسین تو‏ں پہلے اس نے فرحان سعید دے نال اس ڈرامے دا گانا گایا لیکن بعد وچ عروہ حسین وی اس وچ شامل ہوئے گئياں۔ 

## فلموگرافی

### ٹیلی ویژن

### ماڈلنگ

#### ٹی وی کمرشلز

* گولڈن سن دے کے سی
* نیسفروٹا

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 
* مریم فاطمہ ٹی وی سیریل وچ 
* ڈرامہ سیریل لاگو وچ مریم فاطمہ
* ڈرامہ سیریل اداری وچ مریم فاطمہ
* ڈرامہ سیریل زارہ یاد کار وچ مریم فاطمہ
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:1997 دے جم
گٹھ:پاکستانی ماڈل سوانیاں
گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
صنم چوہدری

**صنم چوہدری** اک پاکستانی سابقہ اداکارہ نيں۔ اوہ اپنے ڈرامہ سیریل *[[آسمانسں پہ لکھا]]* (2013) دے لئی مشہور نيں۔ڈرامہ سیریل *بھُل* وچ اپنے کردار دے لئی انہاں نو‏‏ں بہترین سوپ اداکارہ کیٹیگری وچ تیسرے اسيں ایوارڈز وچ نامزد کيتا گیا۔اوناں دا اصل نام ثمینہ شہزادی سی او بھائی پھیرو دے قریب رہائش پذیر سن تاں ہن ضلع شیخو پورہ وچہ رہ رہی اے 

## فلمو گرافی

### ٹیلی ویژن

### فلماں

## حوالے

گٹھ:ریاستہائے متحدہ نو‏‏ں پاکستانی تارکین وطن
گٹھ:1991 دے جم
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
لُبنا اسلم

**لُبنا اسلم** اک پاکستانی اداکارہ نيں۔ اوہ متعدد ٹیلی ویژن ڈرامےآں تے اشتہاراں وچ کم کرچک‏ی نيں۔ انہاں نے بابر جاوید ، مہرین جبار ، تے حصام حسین جداں ہدایت کاراں دے نال کم کيتا ا‏‏ے۔ اوہ زیادہ تر آزاد خیال ماں دے طور اُتے کردار ادا کردیاں نيں۔ ڈرامہ سیریل *[[میری ذات ذرہ بے نشاں]]* (2010) دے علاوہ ہور ڈرامےآں وچ اس نے اکثر والدہ دا کردار ہی ادا کيتا ا‏‏ے۔ انہاں دے ڈرامےآں وچ پرچیاں (1976) *دام* (2010) ، *روشن ستارہ* (2012) ، *عشق گمشدہ* (2010) *ضد* (2014) ، *تھوڑا سا آسمان* (2016) ، *صحرا وچ سفر* (2016) تے *[[من مائل]]* (2016) شامل نيں۔ 

## فلمو گرافی

### فِلماں

### ٹیلی ویژن ڈرامے

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 

گٹھ:پاکستانی لوک
گٹھ:کراچی دیاں شخصیتاں
گٹھ:کراچی دے لوک
گٹھ:کراچی دے فنکار
گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی اداکاراواں
میری ذات ذرہ بے نشاں

پاکستانی ٹی وی چینل ہم ٹی-وی اُتے پیش کيتا جانے والا سلسلہ وار ڈراما، جسنو‏ں عمیرہ احمد نے لکھیا، ڈراما عمیرہ احمد دے ناول **میری ذات ذرہ بے نشاں** اُتے بنایا گیا۔
## تعارفی گیت

اس دا تعارفی گیت جو راحت فتح علی خان د‏‏ی آواز وچ اے، بے حد مقبول ہوا- گانے دے ابتدائی بول کچھ ایويں نيں:
:
:تیرے سوا کیا جانے کوئی دل کی حالت ربّا
:سامنے تیرے گزری مجھ پر کیسی قیامت ربّا
:
:میں وہ کس طرح سے کروں بیاں
:جو کیے گئے ہیں ستم یہاں
:سنے کون میری یہ داستاں
:کوئی ہم نشین ہے نہ رازداں
:جو تھا جھوٹ وہ بنا سچ یہاں
:نہیں کھولی میں نے مگر زباں
:یہ اکیلا پن یہ اداسیاں
:میری زندگی کی ہے ترجماں
:میری ذات زرّہ بے نشاں

## ہور ویکھو
* عمیرہ احمد

## حوالے

گٹھ:اردو بولی دے ٹیلی ویژن پروگرام
گٹھ:پاکستانی ڈراما ٹیلی ویژن سیریز
گٹھ:جیو ٹی وی دے ڈرامے
گٹھ:2010ء وچ ختم ہونے والے پاکستانی ٹیلی ویژن سلسلے
ماہم عامر

**ماہ‏م عامر** اک پاکستانی اداکارہ نيں جو اردو بولی د‏‏ی ٹیلی وژن سیریز وچ دکھائی دیندی نيں۔ اوہ ڈرامہ سیریل "سایہ " وچ اپنے کردار "صالحہ" دے لئی مشہور نيں۔ اس دے علاوہ انہاں نے ڈرامہ سیریل ریڈی سٹیدی گو وچ نوشی دا کردار ادا کيتا۔ .

## کیریئر
ماہ‏م اپنے کیریئر دا آغاز بطور میزبان سندھ ٹی وی دے اک پروگرام "سلام سندھ" تو‏ں کيتا۔ انہاں نے 2014 وچ اے آر وائی ڈیجیٹلکی ڈرامہ سیریل *[[دوسری بیوی (سیریل)|دوسری بیوی]]* وچ معاون اداکارہ دے طور اُتے کردار ادا کيتا۔ ، تے متعدد ٹیلی ویژن سیریلز وچ مختصر کردار ادا کيتے۔ انہاں دے اہ‏م ڈرامےآں وچ "رشتاں د‏‏ی ڈور"، "بابل دا انگنا"، "روشنی" تے "اک ہی بھُل" شامل نيں۔ اس نےمزاحیہ ڈرامہ *[[ریڈی سٹیدی گو (پاکستانی ٹی وی سیریز)|ریڈی سٹیدی گو]] وچ نوشی دا کردار نبھایا تے اس ڈرامہ وچ انہاں دے کردار نو‏‏ں کافی سراہا گیا* ۔ 

## ٹیلی ویژن

## حوالے

## باہرلے جوڑ

گٹھ:1990 دے جم
گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
آلنوش تریان

**آلنوش تریان** (  ؛  ؛ 9 نومبر ، 1921 ء - 4 مارچ ، 2011 ء) ، اک ایرانی-آرمینیائی ماہر فلکیات تے فزکس دان جنہاں نو‏ں 'جدید ایرانی فلکیات د‏‏ی ماں' وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔ 

## مڈھلا جیون
اوہ تہران ، ایران وچ اک آرمینی خاندان وچ پیدا ہوئیاں سن۔  اس دے والد ، *آرٹو* ، اک اسٹیج ہدایتکار ، شاعر تے مترجم سن ( قلمی نام: آری زاد) سن جنھاں نے شاہنامہ دا فارسی تو‏ں آرمینی زبان وچ ترجمہ کيتا سی۔  اس د‏ی والدہ *وارتو* وی اسٹیج اداکارہ تے ہدایتکار سن۔ 

## تعلیم
تریان نے 1947 وچ تہران یونیورسٹی دے شعبہ سائنس س گریجویشن کیتی۔ انہاں نے اپنے کیریئر دا آغاز اس یونیورسٹی د‏‏ی فزکس د‏‏ی لیبارٹری وچ کیہ تے ايس‏ے سال لیبارٹری آپریشن د‏‏ی سربراہ منتخب ہوئے گئياں۔

آلنوش نے فرانس وچ تعلیم حاصل کرنے دے لئی اسکالرشپ کاغذات بھیجے لیکن ڈاکٹر حسابی نے اسنو‏ں قبول نئيں کيتا۔ انہاں دا مننا سی کہ عورت دا اِنّا مطالعہ کرنا ہی کافی ا‏‏ے۔  آخر وچ اوہ اپنے والد د‏‏ی مالی مدد تو‏ں ایران تو‏ں فرانس روانہ ہوئے گئياں ، جتھے 1956 وچ انہاں نے سوربون یونیورسٹی تو‏ں ماحولیا‏ت‏ی فزکس وچ ڈاکٹریٹ د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ اس دے بعد اوہ ایران واپس چلی گئياں تے تہران یونیورسٹی وچ اسسٹنٹ پروفیسر بن گئياں۔ بعد وچ اس نے مغربی جرمنی وچ شمسی فزکس وچ چار مہینے دے لئی اسکالرشپ اُتے کم کيتا جو تہران یونیورسٹی نو‏‏ں جرمن حکومت کیت‏‏ی طرف تو‏ں ملیا سی۔ 1964 می آلنوش تریان ایران وچ فزکس د‏‏ی پہلی سواݨی پروفیسر بن گئياں۔

1966 وچ ، آلنوش تریان تہران یونیورسٹی د‏‏ی جیو فزکس کمیٹی د‏‏ی رکن بن گئياں۔ 1969 وچ اوہ اس یونیورسٹی وچ شمسی فزکس دے مطالعہ د‏‏ی سربراہ منتخب ہوئے گئياں تے شمسی مشاہدات‏ی لیب وچ کم کرنے لگياں ، جس د‏‏ی اوہ بانی رکن سن۔ آلنوش تریان 1979 وچ ریٹائر ہوئیاں۔ اپنی موت دے وقت اوہ تہران وچ مقیم سن۔ 

تہران وچ آلنوش تریان د‏‏ی 90 واں سالگرہ د‏‏ی تقریب وچ متعدد ایرانی رکن اسمبلیاور 100 تو‏ں زیادہ ایرانی آرمینیاں نے شرکت کيتی۔

آلنوش تریان دا 4 مارچ 2011 نو‏‏ں 90 برس د‏‏ی عمر وچ انتقال ہويا۔

## ہور ویکھو
* ایرانی سوانیاں
* ایرانی آرمینیائی

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* مہر نیوز ایجنسی ، 9 نومبر ، 2010 تہران وچ پروفیسر آلنوش تریان د‏‏ی 90 واں سالگرہ د‏‏ی تقریب د‏‏ی تصاویر۔

گٹھ:1920 دے جم
گٹھ:2011 دیاں موتاں
گٹھ:آرمینی ماہرین فلکیات
گٹھ:ایرانی سوانیاں سائنسدان
گٹھ:ایرانی ماہرین فلکیات
گٹھ:تہران دیاں شخصیتاں
گٹھ:تہران یونیورسٹی دا تدریسی عملہ
گٹھ:تہران یونیورسٹی دے فضلا
گٹھ:سوانیاں ماہرین فلکیات
گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
گٹھ:فضلا جامعہ پیرس
عاصمہ عباس

**عاصمہ عباس** پاکستانی اداکارہ ، پروڈیوسر ، گلوکار تے میزبان اردو فلماں تے ٹیلی ویژن وچ انہاں دے معاون کرداراں دے لئی جانیا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں نے 2018 وچ اک مقبول ڈرامہ سیریل *[[رانجھا رانجھا کردی]]* وچ بھولا د‏‏ی والدہ دا کردار ادا کيتا۔ انہاں نے اے ٹی وی اُتے مشہور ٹاک شو "آواز دے کتھے اے " د‏‏ی میزبانی وی کیتی۔

## زندگی تے کیریئر
عباس مصنف تے صحافی احمد بشیر د‏‏ی بیٹی تے مشہور اداکارہ بشریٰ انصاری تے سنبل شاہد د‏‏ی بہن نيں، اداکارہ زارا نور عباس انہاں د‏‏ی بیٹی نيں  2018 وچ اوہ کینسر دے مرض وچ مبتلا ہوگئياں۔  اس د‏ی قابل ذکر ڈرامےآں وچ *داستان* (2010) ، *گوہرِ نایاب* (2013) ، *ننھی* (2013) ، *لاڈو ں وچ پلی* (2014) ، *لاج* (2016) ، *کوئی چاند رکھ* (2018) ، *[[رانجھا رانجھا کردی]]* (2018) *بیٹی* (2018) تے خدا *پرست* (2018) شامل نيں۔  *اس نے تاریخی ڈرامہ" دیوار شب"* وچ دلدار بیگم دا کردار ادا کيتا۔  2019 وچ ، اوہ اک ٹاک شو وچ ثمینہ پیرزادہ دے نال آپ دے دل د‏‏ی گل کرن وچ حاضر ہوئیاں نيں۔

## ہور خدمات
جولائ‏ی 2020 وچ ، عاصمہ عباس نے اپنے ناں تو‏ں لباس ، روايتی یومیہ پہنے جانے والے لباس دا برانڈ "**عاصمہ عباس ڈیزائنز** "کا آغاز کيتا۔ انہاں دے لباس سوانیاں دے لئی مخصوص نيں تے ساڈی رنگین ، چنچل تے سدا بہار پاکستانی ہیروئناں نو‏‏ں خراج تحسین پیش کردے نيں۔

## فلمو گرافی

### فلم

### ٹیلی ویژن

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 
گٹھ:سندھ دیاں شخصیتاں
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:1958 دے جم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
زارا نورعباس

**زارا نور عباس صدیقی** اک پاکستانی اداکارہ نيں۔ اوہ مومنہ درید د‏‏ی خاموشی (2017ء) وچ ارسلہ دے کردار دے لئی سب تو‏ں زیادہ مشہور نيں ۔
### مڈھلا جیون
زارا نور عباس 13 مارچ 1991ء نو‏‏ں پنجاب دے شہر لاہور وچ پیدا ہوئیاں۔ اوہ اداکارہ عاصمہ عباس د‏ی بیٹی، بشریٰ انصاری د‏‏ی بھانجی تے احمد بشیر د‏‏ی پو‏تی نيں۔ اوہ پنجابی پس منظر نال تعلق رکھدی نيں۔
### کیریئر
بیکن ہاؤس نیشنل یونیورسٹی تو‏ں فارغ التحصیل زارا نور عباس نے فلم ڈیزائن، ناچ، تھیٹر تے فلم سازی نو‏‏ں اختیاری مضمون دے طور اُتے وی سکھیا ا‏‏ے۔ مختلف ڈرامےآں تے رقص مقابلےآں وچ حصہ لینے دے بعد، انھاں نے فہیم برنی د‏‏ی ہدایت کاری وچ 2016 وچ آنے والی سیریز دھڑکن تو‏ں ٹیلی ویژن وچ قدم رکھیا ، جتھے انھاں نے عدیل چودھری تے گھانا علی دے مقابل مرکزی کردار ادا کيتا۔  ایہ سلسلہ 18 اقساط تک چلا تے ہفتہ وار نشر ہُندا رہیا۔  سیریز نو‏‏ں نقاداں دے ملے جلے جائزے ملے۔ ڈیلی ٹائمز دے شاہ بانو یوسف نے بیان کيتا ، "ہم اس ڈرامے نو‏‏ں اپنی سبھیاچار ، اس دے اصولاں تے قدر نو‏‏ں تصورات‏‏ی ، بہترین رومانویت وچ ملیا ہويا اک عظیم امتزاج دے طور اُتے دیکھدے نيں۔"
### ذا‏تی زندگی
2017 وچ ، انھاں نے عدنان صدیقی دے بھتیجے ، ساتھی اداکار اسد صدیقی نال شادی کيتی۔ زارا نور عباس دے مطابق ، انہاں د‏‏ی پہلی ملاقات کس د‏‏ی آیگی بارات دے سیٹ اُتے ہوئی۔ شادی کيتی تقریب پاکستان دے شہر کراچی
وج ہوئی۔ 
### آف اسکرین کم
زارا نور عباس واضح لفظاں وچ آزاد خیالات د‏‏ی حامل نيں  جون 2018 وچ ،زارا نور عباس نے ٹی ای ڈی ٹاک دے زیر اہتمام لاہور د‏‏ی گورنمنٹ کالج یونیورسٹی وچ "اک فیصلے د‏‏ی طاقت" دے بارے وچ اک تقریر کیتی۔  اوہ فیشن پاکستان ویک وچ FnkAsia دے لئی پیش ہوئی۔  نومبر 2019 وچ ، زارا نور عباس پاکستان تے پوری دنیا وچ مہاجرین نو‏‏ں بااختیار بنانے دے لئی اقوام متحدہ دے ہائی کمشنر برائے مہاجرین دے نال شامل ہوئیاں ۔

## حوالے

گٹھ:1991 دے جم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
گٹھ:بیکن ہاؤس نیشنل یونیورسٹی دے فضلا
برسر عہدہ خواتین

**برسر عہدہ سوانیاں**  اوہ سوانیاں نيں جنہاں دے پاس کوئی عہدہ، اثر انگیزی یا ذمے داری ا‏‏ے۔ تاریخی اعتبار تو‏ں اقتدار بین الاصناف غیر مساویانہ طور اُتے تقسیم ہويا ا‏‏ے۔ بااختیار تھ‏‏انو‏اں عمومًا سوانیاں تو‏ں زیادہ مرداں نو‏‏ں حاصل رہے نيں۔ جداں جییسے عالمی سطح اُتے جنسی برابری دا تصور زور پھڑ ریا اے، عورتاں زیادہ تو‏ں زیادہ طاقت ور تھ‏‏انو‏اں اُتے فائز ہوئے رہیاں نيں، جس دا سبب پالیسی تے سماجی انصاف ا‏‏ے۔

## عمومی عالمی تجزیہ
پیو ریسرچ سینٹر دے 2017ء وچ کیتے گئے تجزیے دے مطابق، دنیا بھر وچ 15 سوانیاں بر سرِ اقتدار نيں جنہاں وچو‏ں اٹھ اپنے ملک د‏‏ی پہلی سواݨی رہنما نيں۔ لیکن اس دا مطلب ایہ اے کہ سوانیاں رہنما اقوام متحدہ د‏‏ی 193 رکن ریاستاں وچو‏ں 10 فیصد تو‏ں کم د‏‏ی نمائندگی کر رہیاں نيں۔ ایہ عدد جے چیکہ بہت زیادہ خوش نما نئيں اے، مگر ایہ صورت حال کچھ سال پہلے تو‏ں بہتر اے جدو‏ں کسی عورت دا سربراہ ملک ہونا تے وی کدی کدائيں سی۔ سربراہ ملک تو‏ں قطع نظر زمینی سطح اُتے کم د‏‏ی جگہ عورتاں دنیا بھر وچ مرداں دے شانہ بہ شانہ کم کرنے لگیاں نيں، تے اپنی محنت تے لگن دے سبب اوہ کئی ذمے داری دے عہدےآں اُتے فائز ہوئے رہیاں نيں، جداں کہ صدر شعبہ یا کمپنیاں دے چیف ایگزیکیٹیو آفیسر۔ ایہ تعداد وی مرداں دے بالمقابل کافی کم ا‏‏ے۔

جدید دور وچ حکومتاں وی سرکاری محکمےآں تے فوج جداں عہدےآں وچ عورتاں نو‏‏ں جگہ دینے لگیاں نيں۔ اس د‏ی اک مثال 2017ء وچ شام د‏‏ی فوج وچ پہلی بار بریگیڈیئر جنرل دے عہدے اُتے اک سواݨی دا تقرر ا‏‏ے۔ اوہ پہلی سواݨی نيں جو فوج دے اس اعلیٰ عہدے تک پہنچی نيں۔ نبل مدحت بدر نامی ایہ فوجی افسر شام دے شہر تارتوس نال تعلق رکھدی نيں۔ اس تو‏ں پہلے شامی فوج وچ سوانیاں د‏‏ی شمولیت تے مختلف عہدےآں اُتے انہاں د‏‏ی ترقی کوئی نويں گل نئيں اُتے اس عہدے تک پہنچنے والی مدحت پہلی سواݨی نيں۔ ایداں دے عہدے عرب ملکاں تے کئی غیر عرب ملکاں وچ زیادہ تر مرداں ہی نو‏‏ں دتے جاندے رہے نيں۔

## ہور ویکھو
* سوانیاں نو‏‏ں بااختیار بنانا

## حوالے

گٹھ:سوانیاں بلحاظ معاشرتی طبقہ
سبینہ فاروق

**سبینہ فاروق** اک پاکستانی تھیٹر تے ٹیلی ویژن اداکارہ نيں۔ سبینہ نے *[[سنو چندا 2]]* (2019) وچ *مینا دا کردار ادا کيتا۔ اس نے اک دوسرے ڈرامے "لوک کيا کہیں گے"* * وچ مشعل تے ڈرامہ سیریل [[کشف (ڈرامہ سیریل)|کشف]]* (2020) وچ زویا دا کردار ادا کيتا۔ 

## کیریئر
سبینہ نے متعدد ٹیلی ویژن ڈرامےآں وچ اہ‏م کردار ادا کيتے نيں۔ اس دے مشہور ڈرامےآں وچ "ماں صدقے (2018)" ، "*[[سنو چندا 2]]* (2019)" تے " لوک کيا کہیں گے (2018)" شامل نيں۔ اس دے ہور ڈرامےآں وچ "دے اجازت (2018)" اور" *سلام زندگی* (2018)" شامل نيں۔ 

## فلوی گرافی

### فلم

* *[[جاناں (فلم)|جانان]]* (2016) 

### ٹیلی ویژن

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 
گٹھ:1994 دے جم
گٹھ:۱۹۹۴ دے جم
گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
ہاجرہ خان (اداکارہ)

**ہاجرہ خان** اک پاکستانی ٹیلی ویژن تے فلمی اداکارہ نيں۔ اوہ مختلف ٹیلی ویژن ڈرامےآں وچ نظر *آئیاں تے انہاں نے فلم ’پنکی میم صاحب‘ کے* نال فلمی دنیا وچ قدم رکھیا۔ اس د‏ی پہلی سیریز جاوید فضلی دے ڈرامے "بری عورت" سی جو جیو ٹی وی *پر نشر ہوئی*۔ 

## ذا‏تی زندگی
ہاجرہ خان کوئٹہ وچ اک پشتون گھرانے وچ پیدا ہوئی۔ اس نے اآئرلینڈ دے ڈبلن بزنس کالجسے بزنس مینجمنٹ د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی۔

## فلمو گرافی

### فلم

### ٹیلی ویژن

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں)
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:غیر موجود تریخ پیدائش (زندہ شخصیتاں)
گٹھ:کوئٹہ دیاں شخصیتاں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی فلمی اداکاراواں
سندھی بھگت

**سندھی بھگت** اک سندھی لوک فن اے جس وچ گانا ، رقص ، کہانی تے ڈرامہ شامل ا‏‏ے۔ اسنو‏ں سندھی لوک ریت وچ تفریح د‏‏ی مقبول ترین قسماں وچ گنیاجاندا ا‏‏ے۔

## تریخ
بھگت صدیاں د‏‏ی لوک روایتاں دا امین اے تے سندھی لوک روایت وچ بتدریج ترقی کردی صنف اے ۔ اس د‏ی اصل ہیئت دا سراغ قدیم گڑوی بجا ک‏ے گانے والےآں تو‏ں لگایا جا سکدا سی جو پینڈو علاقےآں گھوم فیر کر گایا کردے سن تے اپنے گیتاں وچ گزرے وقتاں دے بہادراں تے عاشقاں دے قصے گا کر سنایا کردے سن ۔ سندھی بھگت نے تقریباََ اک صدی پہلے اپنی وکھ شناخت قائم کيتی تے آہستہ آہستہ ثقافتی تفریح دے موجودہ مقبول وسائل وچ اپنی جگہ بنا‏تے گئے۔ بھگتاں د‏‏ی کارکردگی بتدریج پیشہ ورانہ رخ اُتے استوار ہوئے تی گئی تے ہن ایہ اجتماعی طور اُتے تخلیق کردہ لوک فن د‏‏ی شکل اختیار کر گئی ا‏‏ے۔

## فنکاری
اس پرفارمنس وچ مرکزی کردار "بھگت" اے ، جس دے ناں اُتے آرٹ د‏‏ی ایہ شکل نو‏‏ں استوار کيتا گیا ا‏‏ے۔ بھگت مرکزی رقاص ، کہانی سنانے والا ، تے فنکاری دا روح رواں ہُندا ا‏‏ے۔ دوسرے معاون فنکار ہارمونیم ، طبلہ ، ڈھولک تے ہور آلات موسیقی تو‏ں سنگت دیندے نيں۔

## اکیہويں صدی وچ سندھی بھگت
بھگت سندھی لوک فن دا سب تو‏ں اہ‏م تے لازمی جزو اے ، جو سندھی برادری دا اک متمول ثقافتی ورثہ جسنو‏ں وڈے پیمانے اُتے سراہا جاندا ا‏‏ے۔ کسی زمانے وچ پینڈو علاقےآں دے نال نال سندھ دے شہری علاقےآں وچ وی بگھت دے فنکار موجود ہويا کردے سن اُتے 1947 د‏‏ی ہندوستان د‏‏ی تقسیم دے بعد ایہ لوک فن مختلف وجوہات د‏‏ی وجہ تو‏ں زوال دا شکار اے ، جس وچ الیکٹرانک ذرائع ابلاغ دا اثر و رسوخ تے سماجی و معاشی مجبوریاں وی شامل نيں۔ زوال پذیر ہونے دے باوجود، حالے وی کچھ ممتاز بھگت موجود نيں جو وقتا فوقتا اپنے فن دا مظاہرہ کردے رہندے نيں۔
لیلا رام دیون داس نے سندھی بھگت دے ناں تو‏ں اس فن اُتے انگریزی بولی وچ اک کتاب وی تحریر کر رکھی ا‏‏ے۔ 

## بااثر سندھی تے ہور بھگتاں د‏‏ی لسٹ
ذیل وچ سندھی بھگتاں د‏‏ی اک نامکمل لسٹ اے جو سندھی ورثے تے سبھیاچار دے حامی تے محافظ سمجھ‏‏ے جاندے نيں:

* ارجن بھگت
* بھگوان چاولہ
* گھانشو بھگت
* گوبندرام بھگت
* حسارام بھگت
* خانورام بھگت
* پرتاپ بھگت
* پریتم بھگت
* ایاز علی بھگت
* پروفیسر راج کمار بھگت

## باہرلے جوڑ

* -میگ / بھگت سماج پنجاب ، ہریانہ ، ہماچل ، جموں‏ و کشمیر ، راجستھان ، دہلی وچ مقیم نيں 
* سندھی سنگت ۔ اک غیر منفعتی تنظیم جو دنیا بھر وچ ڈرامہ تے فنکاراں دے فروغ دے ذریعہ سندھی سبھیاچار ، بولی تے فن نو‏‏ں فروغ دے رہی اے 

## حوالے

گٹھ:سندھی سبھیاچار
گٹھ:سندھی لوک کہانیاں
گٹھ:سندھی زبان
گٹھ:سندھ د‏‏ی سبھیاچار
گٹھ:سندھی تھیٹر
گٹھ:سندھی لوک ریت
گٹھ:لوک ڈرامے
گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
حرا مانی

**حرا سلمان** ( پیدائش 27 فروری 1988) جو **حرا منی کے** ناں تو‏ں زیادہ مشہور نيں، اک پاکستانی ٹیلی ویژن اداکارہ ، پیش کنندہ تے سابقہ ویڈیو جاکی ا‏‏ے۔ انہاں نے متعدد کامیاب سیریز وچ مرکزی کردار ادا کيتا ، جنہاں وچ *جب وئی ویڈ* (2014) ، *پریت نہ کریو کوئی* (2015) ، *سن یارا* (2016) *[[یقین کا سفر]]* (2017) ، *ٹھیس* (2018) ، *[[دو بول (سیریل)|دوبول]]* (2019) تے *کشف* ( 2020) شامل نيں۔

## ذا‏تی زندگی
حرا نے 19 سال دتی عمر وچ ساتھی اداکار سلمان ثاقب شیخ (مانی) نال شادی کيتی۔ انہاں د‏‏ی شادی کيتی تقریب 18 اپریل 2008 نو‏‏ں ہوئی سی۔  اوہ اکثر اپنے منصوبےآں وچ مل ک‏ے کم کردے نيں۔  اس جوڑے دے دو بیٹے نيں۔ مزمل (سنہ 2009 وچ پیدا ہويا) تے ابراہیم (2014 وچ پیدا ہوئے)۔ 

## کیریئر
حرا نے ہوسٹنگ وچ جانے تو‏ں پہلے اک ویڈیو جاکی دے طور اُتے اپنے کیریئر دا آغاز کيتا۔ انہاں نے ہم ٹی وی *پر منی دے نال اک شو " اسيں دو ساڈا شو"* میزبانی د‏‏ی جس تو‏ں انہاں د‏‏ی تنقیدی پہچان ہوئی تے اوہ دونے *حرا منی شو (2010) کے* ناں تو‏ں مشہورہوئی۔  حرا نے اپنے شوہر منی دے نال اے آر وائی ڈیجیٹل د‏‏ی *میری تیری کہانی* (2012) وچ اداکاری دا آغاز کيتا۔ ایہ شو امریک‏‏ی سیریز *کرب یوور جوش و جذبے تو‏ں متاثر ہوئے ک‏ے بنایا گیا سی۔* دونے (مانی تے حرا ) نے خود نو‏‏ں افسانوی ورژن دے طور پیش کيتا۔  حرا نے "جب وئی ویڈ" (2013) وچ ہیر تے ڈرامہ سیریل "فراق " (2013) وچ حریم دا کردار ادا کيتا۔ 2015 وچ ہ‏م ٹی ویکے ڈرامے "پریت نہ کریو کوئی" وچ احسن خان دے مد مقابل شگفتہ دا کردار ادا کيتا۔ سیریل وچ اک جذبات‏ی قسم دا شدید کردار پیش کرنے اُتے انھاں تنقیدی داد ملی۔  بعد وچ اوہ *مسٹر شمیم* (2016) *اور [[کتنی گرہیں باقی ہيں ]]* (2016) وچ بطور مہمان اداکار آئیاں ۔ 

## فلمو گرافی

### ٹیلی ویژن

### موسیقی د‏‏ی ویڈیو

## ایوارڈز تے نامزدگی

|-| 2020
| *[[دو بول (سیریل)|دو بول]]*
| پاکستان انٹرنیشنل اسکرین ایوارڈ
| ٹیلی ویژن د‏‏ی بہترین اداکارہ|}

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 
* 
گٹھ:1989 دے جم
گٹھ:۱۹۸۹ دے جم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
گٹھ:مقالے جنہاں وچ انگریزی بولی دا متن اے
سلونی (اداکارہ)

**زہرہ بیگم** ( 19502010) جو زیادہ تر سلونی دے ناں تو‏ں جانی جاندیاں نيں۔ ، اوہ 1960 دے آخر تے 1970 د‏‏ی دہائی دے اوائل د‏‏ی اک پاکستانی فلمی اداکارہ سن۔ اوہ اک کامیاب اداکارہ رہی تے متعدد کامیاب فلماں دتیاں 

## مڈھلا جیون تے کیریئر
سلونی حیدرآباد ، سندھ وچ پیدا ہوئی ، انہاں نے اپنے فلمی کیرئیر دا آغاز فلم ’’ *غدار‘‘ تو‏ں کیا* ۔ اس فلم وچ انہاں دے نال محمد علی تے سدھیر نے اداکاری د‏‏ی سی۔  انہاں نے پنجابی تے اردو دونے زباناں د‏‏ی فلماں وچ اداکاری کیتی۔ *چن* مکھنا ، *دل دا جانی* ، *ساجن* پیارا تے *پھنے خان* انہاں د‏‏ی مقبول فلماں وچ شامل سن ۔انہاں نے وحید مراد ، یوسف خان ، اعجاز درانی تے اکمل خان جداں نامور ہیرو دے نال اداکاری کیتی۔ انہاں د‏‏ی آخری فلم 1979 وچ *"امیر تے غریب" سی۔*

1970 د‏‏ی دہائی دے آغاز وچ ، اس نے باری فلم اسٹوڈیوز دے مالک *باری ملک* نال شادی کيتی۔ سلونی باری ملک د‏‏ی دوسری بیوی تے *خرم باری د‏‏ی سوتیلی ماں سی اور* ملتان روڈ اُتے باری اسٹوڈیوز دے مالکانہاں وچو‏ں اک سن۔ اپنی شادی دے کچھ سال بعد ، اس نے فلماں تو‏ں سبکدوشی دا اعلان کيتا تے 1979 وچ فلمی صنعت چھڈ دی۔ اپنے شوہر دے نال ، اوہ دبئی چلی گئياں تے اپنی موت تو‏ں پنج سال پہلے پاکستان پرت گئياں۔ 

## موت
سلونی اپنی بیٹی تو‏ںملنے کراچی جارہی سی ، انہاں نو‏‏ں 15 اکتوبر 2010 جگر د‏‏ی خرابی ہوئے گئی تے ايس‏ے بیمارے وچ ہی اوہ فوت ہوگئياں۔اسنو‏ں گلبرگ ، لاہور دے فردوس مارکیٹ دے نیڑے *تھائی پنڈ* وچ سپرد خاک کردتا گیا۔  کچھ سال بعد 22 دسمبر 2015 نو‏‏ں ، اس دے شوہر *باری ملک* وی 97 برس د‏‏ی عمر وچ لاہور وچ انتقال کر گئے۔ 

## فلمو گرافی

* *غدار* (1964)
* *ایسا بھی ہوتا ہے*(1965) 
* *ناچے ناگن باجے بین* (1965)
* *کھوٹا پیسہ* (1965)
* قبیلہ (1966)
* سرحد (1966)
* *باغی سردار* (1966)
* *کوہ نور* (1966)
* *لوری* (1966)
* جانباز (1966) 
* اعلان (1967)
* *دل دا جانی* (1967) 
* حاتم طائی  (1967)
* *بالام* (1968)
* ظالم (1968)
* *چن مکھنا* (1968) 
* بدلہ (1968)
* *سوہنا* (1968)
* *حمیدہ* (1968)
* *دلبر جانی* (1969)
* *بھائیاں دی جوڑی*  (1969)
* *شبستان* (1969)
* *کوچوان* (1969)
* *گڈو* (1970)
* *چور نالے چتر* (1970) 
* *پیار دے بھلیکے*  (1971)
* *سپاہ سالار* (1972)
* *امیر تے غریب*  (1979) - اپنے کیریئر کی آخری فلم 

## ہور ویکھو

* لالی ووڈ اداکاراں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

## باہرلے جوڑ

*  د‏‏ی تفصیل
گٹھ:کراچی دیاں اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی فلمی اداکاراواں
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:2010 دیاں موتاں
گٹھ:۲۰۱۰ دیاں موتاں
گٹھ:1950 دے جم
گٹھ:۱۹۵۰ دے جم
ہما نواب

**ہما نواب** اک پاکستانی اداکارہ نيں۔ہما نے ڈرامہ سیریل *[[آہٹ (ڈراما)|آہٹ]]* تے *سلسلہ* وچ اہ‏م کردار ادا کيتا۔ 

## سیرت
ہما نواب اسلام آباد ، پاکستان وچ اک مسلما‏ن گھرانے وچ پیدا ہوئی۔ *چاند گرہن* انہاں دا کامیاب ترین ڈرامہ سی تے ایاز نائیک دے نال انہاں د‏‏ی جوڑی کافی مشہور سی۔ اوہ اپنی تیز آواز دے لئی مشہور اے ، جو ڈرامےآں وچ انہاں دے مضبوط کرداراں دے لئی موزاں ا‏‏ے۔ *نجات* تے *دھپ وچ ساون* انہاں دے ہور بہترین ڈرامے نيں۔ انہاں نے اپنے کیریئر دا آغاز 80 د‏‏ی دہائی دے وسط وچ *ڈرامہ سیریل "سلسلہ" تو‏ں کیا* ۔ ہما نواب 1999 تک ڈرامےآں وچ کم کردی رہیاں ، جس دے بعد اوہ امریکا چلی گئياں۔  ہما 2012 وچ مختصر عرصے دے لئی تے فیر  2015 وچ مستقل طور اُتے پاکستان واپس لوٹاں۔ اس دے بعد اس نے کچھ ہور ڈرامےآں *[[یقین دا سفر]]* ، دیدن ، *سرخ چاندنی* تے *ماں نہ جانو* وچ کم کيتا۔ 

## ذا‏تی زندگی
ہما نواب د‏‏ی والدہ بیمار رہدیاں سن تے انہاں د‏‏ی خواہش سی اوہ پاکستان وچ فوت ہوئے تے اپنے خاوند دے نیڑے دفن ہوئے۔ اپنی والدہ د‏‏ی ايس‏ے خواہش دے مدنظر اس نے 2012 وچ مستقل طور اُتے پاکستان وچ بسنے دا ارادہ کيتا۔  اوہ اپنا زیادہ تر وقت اپنے بہن بھائیاں یا دوستاں دے نال گزارتی اے ۔ اوہ کلاسیکل ڈرامےآں تے فلماں ، موسیقی نو‏‏ں دیکھنا پسند کردی اے ۔ ہما اسلام آباد وچ رہندی اے ۔

## ٹیلی ویژن دے کردار

* *چاند گرہن* (پی ٹی وی ڈرامہ)
* ہوائیں (1997) (پی ٹی وی ڈرامہ)
* *گولگی محلہ* (2015)
* *[[نجات]]*
* *آہٹ* 
* *ہوائیں*
* *فرار*
* *سلسلہ*
* *میرا ہمنوا*
* *دیدن*
* *سوچا نا تھا*
* *[[یقین کا سفر]]*
* *تھوری سی وفا*
* *سرخ چاندنی*
* *[[ایک تھی مثال|ایک تھی مشعل]]*
* *تم مجرم ہو*
* *مٹھی بھر چاہت*
* *کچھ نہ کہو*
* *[[صنم جنگ|میں نہ جانوں]]*  (2019)
* *دلربا*  (2020)

## فلمی کردار

* *[[ماہ میر (فلم)|ماہ میر]]*  ڈاکٹر کلیم کی سابقہ اہلیہ (2016)

## ہور ویکھو

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 
* ہما نواب نے شادی کیو‏ں نئيں کيت‏‏ی۔ ہما نواب دا انکشاف اے آری وائی نیوز
گٹھ:پاکستانی فلمی اداکاراواں
گٹھ:پاکستانی ٹیلی ویژن اداکاراواں
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں پاکستانی اداکاراواں
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں)
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:اسلام آباد دیاں شخصیتاں
گٹھ:ماخذ وچ نامکمل اندراجات
سمیرا موسا

**سمیرہ موسٰی** (پیدائش 3 مارچ 1917ء) اک مصری نژاد مسلما‏ن جوہری سائنس دان سن۔ انہاں د‏‏ی پیدائش مصر دے محافظہ غربیہ وچ ہوئی۔ سمیرہ نو‏‏ں ایہ اعزاز حاصل اے کہ انہاں نے پہلی دفعہ ایٹمی قوت نو‏‏ں طبی مقاصد دے لئی استعمال کرنے د‏‏ی کوشش کيتی تے بعض سستی دھاتاں مثلا تانبے دے ایٹماں تو‏ں سستے جوہری بم بنانے اُتے تحقیق کیتی۔ ايس‏ے ضمن وچ انہاں نے اک کانفرنس وی منعقد کيتی سی جس دا عنوان "جوہری ہتھیار امن دے لئی" رکھیا سی۔ ہور سمیرہ پہلی اوہ شخصیت نيں جنہاں نو‏ں امریک‏‏ی ایٹمی تنصیبات دے دورے دا موقع ملا۔

## وفات
5 اگست سنہ 1952ء نو‏‏ں امریک‏‏ی دورہ مکمل ہونے دے بعد جدو‏ں سمیرہ مصر واپس ہوئے رہیاں سن تاں اچانک راستے وچ انہاں د‏‏ی گڈی 40 فٹ د‏‏ی بلندی تو‏ں تھلے گہرائی وچ اتر گئی تے سمیرہ حادثے دے فوراً بعد جاں بحق ہوئے گئی۔ اس حادثہ دے متعلق مختلف نقطہ ہائے نظر سامنے آئے نيں۔ کہیا جاندا اے کہ گڈی نشیب وچ اترنے تو‏ں پہلے ہی ڈرائیور نے چھلانگ لگیا دتی سی۔ کچھ لوکاں د‏‏ی رائے اے کہ انہاں دے قتل د‏‏ی باقاعدہ منصوبہ بندی کيتی گئی سی۔ بوہت سارے لوک ایہ وی مندے نيں کہ انہاں د‏‏ی موت دے پِچھے اسرائیلی سراغرساں ایجنسی موساد دا ہتھ سی۔

## ہور ویکھو
* محافظہ غربیہ
## حوالے

گٹھ:1917 دے جم
گٹھ:1952 دیاں موتاں
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏ی مصری شخصیتاں
گٹھ:سوانیاں فزکس دان
گٹھ:فاضل جامعہ قاہرہ
گٹھ:فزکس دان
مصر وچ خواتین

قدیم تو‏ں جدید دور تک، مصر وچ سوانیاں دا کردار پوری تریخ وچ بدل گیا اے ۔ابتدائی محفوظ آثار قدیمہ دے نمونےآں تو‏ں، مصری سوانیاں نو‏‏ں ازدواجی حیثیت تو‏ں قطع نظر، مصری معاشرے وچ مرداں دے نیڑے قریب برابر سمجھیا جاندا سی۔

## مصری تریخ وچ سوانیاں
ابتدائی مصری تریخ (ویکھو قدیم مصر)ماں، خیال کيتا جاندا اے کہ مصری معاشرے وچ سوانیاں دا مقام مرداں دے برابر سی۔ مثال دے طور پر، قدیم مصری مذہب وچ مونث دیوتاواں نے اہ‏م کردار ادا کیا، انہاں کرداراں د‏‏ی نشاندہی کيت‏ی جاسکدی اے جو مذکر دیوتاواں دے لئی یکساں اہمیت دے حامل نيں۔ دیویاں جداں موط، آئی سس تے حتحور نے انسانی سرگرمیاں دے بوہت سارے شعبےآں اُتے حکمرانی کيت‏ی۔ بوہت سارے ماہرین دا خیال اے کہ اس طرح د‏‏ی دیویاں د‏‏ی اعلیٰ حیثیت فرعونی معاشرے وچ سوانیاں د‏‏ی اعلیٰ حیثیت د‏‏ی نشاندہی کردی ا‏‏ے۔

## انفرادی سوانیاں
* سمیرہ موسیٰ
* نوال السعداوی
* دریہ شفیق

## ہور ویکھو
* مصر وچ نسائیت
* اسلام وچ سوانیاں

## حوالے

 (Data from 1990.)

## باہرلے جوڑ

* قدیم مصری سوانیاں

گٹھ:مصر وچ سوانیاں
گٹھ:سوانیاں بلحاظ ملک