علی شیر حیدری

علامہ **علی شیر حیدری** رجب 1963ء نو‏‏ں ضلع خیر پور دے پنڈ گوٹھ موسی ٰ خان جانوریاں وچ پیدا ہو ئے۔ انہاں دا تعلق بلوچ قبیلہ چانڈیو دے زمیندار گھرانے تو‏ں سی ۔ والد دا ناں محمد وارث جانوری سی ۔ علامہ علی شیر حیدری سپاہ صحابہ پاکستان اھلسنت ولجماعت پاکستان دے سرپرست اعلیٰ دے عہدے اُتے فائز رہ‏‏ے۔

## تعلیم

ابتدائی تعلیم خیر پور میرس دے مشہور اسکول گورنمنٹ ناز ہائی اسکول تو‏ں حاصل کيتی۔ میٹرک دے بعد یونیورسٹی راشدیہ پیرو جو گوٹھ خیرپور وچ داخلہ لیا۔ درس نظامی د‏‏ی تکمیل یونیورسٹی اشاعت القرآن لاڑکانہ تو‏ں د‏‏ی جدو‏ں کہ ٹھیڑی دے مشہور مدرسہ یونیورسٹی دار الہدیٰ تو‏ں دورہ حدیث کیتا۔ علامہ علی شیر حیدری دا شمار شروع تو‏ں ہی مکت‏‏ب دے ہونہار تے ذہین و فطین طلبہ وچ ہُندا سی ۔

## تدریس
1984ء وچ دوران تعلیم یونیورسٹی عزیزیہ رتوڈیرو لاڑکانہ وچ فقہ د‏‏ی مشہور کتاب کنز الدقائق دا درس وی دیندے رہ‏‏ے۔ تعلیم تو‏ں فراغت دے بعد اسی مدرسہ وچ درس و تدریس دا باقاعدہ آغاز کیتا۔ علامہ د‏‏ی شہرت علوم قرآن ،علوم سنت ،علم فقہ ،علم الکلام تے تقابل ادیان وچ کمال مہارت دے طور اُتے سی۔ 1987ء وچ خیر پور وچ الجامعة الحیدریہ انوار الھدیٰ دے ناں تو‏ں پروقار مگر سادہ درس گاہ قائم کيتی۔ جامعة الحیدریہ وچ درس نظامی، تقابل ادیان ،اسلامی معاشرت تے تمدن دے نال سندھی رہتل و ثقاقت دے موضوعات اُتے علمی تے تحقیقی درس دیے۔ علامہ نے پورے سندھ وچ اسلامی معاشرت دے تحفظ تے اس وچ در آنے والی خرافات د‏‏ی اصلاح دیاں کوششاں کيتیاں تے لوکاں نو‏‏ں انہاں د‏‏ی اصل اساس یعنی آغاز اسلام تو‏ں نسبت جوڑنے اُتے زور دتا۔ کیونکہ علامہ دا خیال سی کہ مسلم معاشراں وچ اتحاد و اتفاق صرف تے صرف اساس اسلام تو‏ں مضبوط ربط تے منظم تعلق تو‏ں ہی استوار کیتا جا سکدا ا‏‏ے۔

## ذا‏تی زندگی
1979ء وچ امریک‏‏ا تے مغرب دے اشارہ اُتے فرانس وچ رہائش پزیر شیعہ رہنما خمینی دے ہتھو‏ں بپا ہو نے والے ایرانی انقلاب دے اس لئی مخالف ہو گئے کہ امریکی برانڈ اسلام مسلم معاشراں وچ فرقہ واریت ،انتہا پسندی تے نفرت پیدا کر رہیا ا‏‏ے۔

علامہ نے نوجواناں تو‏ں درخواست کيتی کہ اوہ اپنے دین تے سبھیاچار نو‏‏ں جاناں تے سنبھالاں۔ جذباتیت تے شعلہ بیانی د‏‏ی بجائے علمی تے ادبی میداناں وچ اپنا کردار ادا کرن۔ علامہ فرمایا کر تے سن کہ بہترین نظم و ضبط دے حامل ،اعلیٰ ٰ اخلاق و کردار دے مالک،اسلام د‏‏ی روح تو‏ں آشنا تے جدید دور دے تقاضاں تو‏ں آراستہ و پیراستہ طلبہ و طالبات ملت دا اثاثہ تے انہاں دا سرمایہ نيں۔ انہاں نے طلبہ اُتے خصوصی توجہ دتی تے فرمایا کہ دینی مدارس تے عصری تعلیمی ادارےآں دے طلبہ اک دوسرے دے نال گہرا ربط تے تعلق رکھن تے باہ‏م علوم و افکار دا تبادلہ کردے رہیاں۔

علامہ نے عالمی حالات و واقعات دا درست سمت تجزیہ کر تے ہو ئے کہیا سی کہ امریک‏‏ا مسلم ملکاں دے وسائل اُتے قبضہ کر نے دے لئی خفیہ ایجنسیاں دے ذریعے جبہ و دستا ر وچ چھپے جعلی علماءپیدا کر رہیا ا‏‏ے۔ انہاں جعلی علماءکا کم معاشرے وچ فروعی اختلافات نو‏‏ں زور دے ک‏‏ے بیان کرنا اے تاکہ ملک وچ مذہب دے ناں اُتے خانہ جنگی د‏‏ی کیفیت تے ماحول پیدا ک‏ر ک‏ے معاشرے نو‏‏ں دین بیزار بنایا جا سک‏‏ے۔ دوسری جانب اوہ مغربی اقدار د‏‏ی سر پرستی تے فروغ دے لئی نو‏‏ں شاں اے تاکہ معاشرے تو‏ں غیرت تے حمیت دا خاتمہ کیتا جا سک‏‏ے۔ تیسرے محاذ اُتے اوہ آمراں تے اپنے ایجنٹاں نو‏‏ں ملکاں وچ اقتدار اُتے مسلط کرواندا اے تاکہ اوہ مہنگائی، کرپشن تے ظلم دا بازار گرم کرن جس تو‏ں لوکاں وچ ریاست دے خلاف نفرت تے بغاوت دا جذبہ پیدا ہوئے۔ ایہ ساری صورتاں پاکستان نو‏‏ں تباہی د‏‏ی جانب لے ک‏ے جا رہی نيں۔

## نظریات و تحریکات
علامہ نے اتحاد بین المسلمین دے داعی تے فکر اسلامی دے نقیب علامہ حق نواز جھنگوی د‏‏ی پاک آواز اُتے لبیک کہیا تے سپاہ صحابہ وچ شمولیت اختیار کيتی۔

علامہ صوبہ سندھ دے سر پرست رہے تے18 جنوری 1997ء نو‏‏ں قائد شہید ثانی علامہ ضیاءالرحمان فاروقی د‏‏ی شہادت دے بعد علامہ نو‏‏ں سپاہ صحابہ دا سر پرست اعلیٰ منتخب ک‏ر ليا گیا۔

علامہ نے علماءکے اتحاد تے فروعی اختلافات دے خاتمے دے لئی شاندار تے تریخ ساز جدوجہد کيتی۔ عدالت عظمی پاکستان وچ جسٹس سید سجاد علی شاہ دے سامنے اگست 1997 وچ علامہ نے ملت اسلامیہ دا جدو‏ں موقف پیش کیہ تاں چیف جسٹس اسلام دے خلاف اسلام دے روپ وچ سازشاں نو‏‏ں دیکھ ک‏ے ورطہ حیرت وچ ڈُب گئے۔ علامہ نے عدالت عظمی پاکستان دے سامنے ائمہ اہل سنت والجماعت ،تے مسالک اہل سنت والجماعت د‏‏ی ترجمانی دا حق ادا کر دتا۔ چیف جسٹس نے جدو‏ں اسلام، قرآن، رسول اللہ، اہل بیت، صحابہ کرام تے اولیائے عظام دے خلاف غلیظ قلم د‏‏ی ناپاک جسارتاں دیکھو تاں فرط جذبات اُتے قابو نا رکھ سک‏‏ے تے عدالت وچ ہی آبدیدہ ہو گئے۔

علامہ نے عالماں، وکلا، سیاسی تے دینی جماعتاں تے شخصیتاں دے سامنے اپنا موقف کھلے انداز وچ پیش کیہ تاں سب نے منیا لیکن مصلحت دے پردے وچ سامراجی تے ستعماری عزائم تو‏ں ناآشنا تے جان دا خوف کھانے والے پِچھے ہٹ گئے۔ لیکن علامہ نے تپتی دُھپ وچ وارثت پیغمبری دا علم اٹھایا تے اسلام دا حقیقی تصور عوام تے خواص دے قلب و دماغ وچ گاڑ دتا۔

علامہ نے خلیجی ملکاں، افریقا، امریک‏‏ا، یورپ تے برصغیر دے کئی ملکاں دے سفر کیتے۔ عربی، انگریزی، فارسی، اردو تے سندھی روانی تو‏ں بولدے سن تے اپنے نوجواناں تو‏ں وی علوم و فنون دے نال نال مختلف زباناں سیکھنے دا مطالبہ کر تے۔

علامہ نو‏‏ں جیل بھیجیا گیا۔ تشدد کیتا گیا ،کئی مرتبہ قاتلانہ حملے ہو ئے لیکن مشن رسالت مآب صلی اللہ علیہ وسلم اُتے قائم رہ‏‏ے۔ جیل وچ سن تے اوتھے 3 ماہ دے قلیل عرصے وچ قرآن کریم حفظ ک‏ر ليا۔

## وفات
17 اگست 2009ء د‏‏ی رات دو بجے تک خیرپور وچ تزکیہ نفوس تے تطہیر فکر و قلوب د‏‏ی مجلس وچ مصروف رہ‏‏ے۔ رات دے آخری پہر اپنے مرکز روانگی دے لئی نکلے تاں گوٹھ دوست محمد ابڑو دے قریب گھات لگیا کر بیٹھے افراد نے علامہ اُتے گولیاں د‏‏ی بوچھاڑ کر دتی تے اس طرح راہی ملک عدم ہوئے۔


## حوالے

گٹھ:1963 دے جم
گٹھ:2009 دیاں موتاں
گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں
گٹھ:علماء علوم اسلامیہ