انگلستان وچ ہندومت

**انگلینڈ وچ ہندومت** تیسرا سب تو‏ں وڈا مذہب ا‏‏ے۔ 2011ء د‏‏ی مردم شماری دے مطابق ہندومت دے پیروکار د‏‏ی تعداد 806،000 ا‏‏ے۔ پچھلی مردم شماری دے مطابق انگلستان وچ 1.1% ہندو آباد سن جو ہن ودھ ک‏ے 1.5% ہوئے گئے ني‏‏‏‏ں۔ ہندوواں د‏‏ی غالب اکثریت لندن تے لیسٹر شہراں وچ رہندی اے، اس دے علاوہ انہاں شہراں وچ ہندوواں دے چھوٹے خود مختار علاقہ وی ني‏‏‏‏ں۔ انگلستان وچ کچھ ہندو منادر وی ني‏‏‏‏ں۔ انگلستان وچ واقع نیسڈن مندر یورپ دا سب تو‏ں وڈا ہندو مندر ا‏‏ے۔ حال ہی وچ انگلستان دے شمال وچ بریڈفورڈ، مغربی یارکشائر وچ سب تو‏ں وڈا ہندو مندر، بریڈفورڈ ناراین مندر کھلا ا‏‏ے۔

## تریخ
انیہويں صدی دے آغاز تو‏ں ہندو انگلینڈ وچ ني‏‏‏‏ں۔ خاص موقعاں اُتے ہندوستان د‏‏ی نوابی ریاستاں تو‏ں ہندو اسکالر، فلاسفہ، مصلح تے مسافر ایتھ‏ے آئے۔ راجا رام موہن رائے (1772ء نو‏‏ں ہندوستان وچ پیدائش) اک ہندو اصلاحی تحریک دے بانی سن ۔ اوہ 1829ء نو‏‏ں اپنے مسیحی دوستاں نال ملن انگلستان آئے سن ۔ انہاں د‏‏ی بادشاہ ولیم چہارم تو‏ں وی ملاقات ہوئی سن ۔ راجا رام موہن رائے نے چار سال بعد اسٹیپلیٹن، برسٹل وچ وفات پائی۔

سنہ 1874ء وچ مایہ ناز مستشرق تے مصلح سر آر۔ جی۔ بھنڈارکر نے لندن دا دورہ کیتا۔ سنہ 1879ء وچ اروند گھوش جوانی وچ اپنے دو بھائیاں دے ہمراہ انگلینڈ گئے تے اوہ مانچسٹر، لندن (سینٹ پالز اسکول) تے کیمبرج (کنگز کالج) وچ رہندے سن، جتھ‏ے اوہ سنہ 1893ء تک ٹھہرے۔ سنہ 1895ء تے سنہ 1895ء نو‏‏ں سوامی ویکانند نے انگلستان دا دورہ کیتا تے سنہ 1893ء نو‏‏ں شکاگو وچ پارلیمان مذاہب عالم تو‏ں خطاب کیتا۔  انگلستان وچ ویکانند نے ہندو فلسفہ تے خاص کر ویدانت اُتے گل کيتی، جس تو‏ں مس مارگریٹ الزبتھ نوبل بہت متاثر ہوئیاں تے ہندومت اختیار ک‏ر ک‏ے ویکانند د‏‏ی شاگردنی بن گئياں تے اپنا ناں سسٹر نویدیندا رکھ لیا۔ اس دے علاوہ بوہت سارے ہور مایہ ناز ہندوواں انگلستان آئے سن ۔

اس دے بعد ہندوواں دا انگلستان آنے دا سلسلہ شروع ہويا۔ پہلی آمد دا سلسلہ سنہ 1947ء د‏‏ی آزادی ہند تو‏ں پہلے سی۔ دوسری جنگ عظیم تو‏ں پہلے ہندوواں د‏‏ی انگلستان د‏‏ی طرف ہجرت بہت ہی چھوٹے پیمانے اُتے تے وقتی طور اُتے سی۔ مابعد جنگ دے زمانے دے دوران وچ کئی ہندوستانیاں بشمول ہندوواں د‏‏ی معاشی حالت بہت خراب سی تاں بہتر نوکریاں د‏‏ی تلاش وچ انہاں نے اپنا وطن چھڈ دتا۔ در حقیقت ہندوستانیاں نو‏‏ں دولت مشترکہ دے شہری ہونے دے باوجود مملکت متحدہ وچ داخل ہونے یا رہنے دے لئی ویزا نئيں دتا گیا۔ 1960ء د‏‏ی دہائی وچ این ایچ ایس نو‏‏ں بچانے دے لئی تحفظِ صحت دے وزیر اینوک پاول نے وڈی تعداد وچ برصغیر پاک و ہند دے اطباء نو‏‏ں بھرتی کیتا۔ 

ہندوواں د‏‏ی انگلستان آمد دا دوسرا سلسلہ 1970ء د‏‏ی دہائی وچ شروع ہويا، جدو‏ں عیدی امین نے گجراتیاں تے ہور ایشیائی شہریاں نو‏‏ں یوگانڈا تو‏ں بے دخل کر دتا۔

ہندوواں د‏‏ی انگلستان آمد دا تیسرا سلسلہ 1990ء د‏‏ی دہائی وچ شروع ہويا۔ سری لنکا دے کئی تمل پناہ گزین تے بھارت دے کئی تمل پیشہ ور طبیب و سافٹ ویئر انجینیراں نے انگلستان د‏‏ی طرف ہجرت کيتی۔

## ہور ویکھو

* مملکت متحدہ وچ ہندومت
* شمالی آئرلینڈ وچ ہندومت
* اسکٹ لینڈ وچ ہندومت
* ویلز وچ ہندومت
* مغرب وچ سنسکرت
* ویدانگ
* مغرب وچ ہندومت
* ہندومت بلحاظ ملک
* نیسڈن مندر
* انگلستان وچ مذہب

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* ہندو کونسل یو کے
* ہندو فورم آف بریٹین 
* ہندو کونسل برمنگھم
* Chinmaya Mission UK – Prominent Hindu Organisation based in Hendon, London
* British Asians: Hindus, ‘Desis’ or What  Atul Cowshish
* کیمبرج یونیورسٹی ہنشو کلچرل سوسائٹی 
* رتھ یاترا (رتھ تہوار) سائٹ
* Reassessing what we collect website – Hindu London History of Hindu London with objects and images
* براہمن سوسائٹی شمالی لندن
* ساؤتھ انڈین ایسوسی ایشن 
* مہاراشٹرا منڈل لند
* شری کچھ لیوا پٹیل کمیونٹی


گٹھ:ہندو مت