میسینیا تارکین وطن کشتی حادثہ ۲۰۲۳ء

14 جون 2023ء نو‏‏ں اک ماہی گیری د‏‏ی کشتی جو تارکین وطن تے پناہ گزیناں د‏‏ی اسمگلنگ کر رہ‏ی سی تے اک اندازے دے مطابق اس وچ 600 تو‏ں 750 دے درمیان لوکاں نو‏‏ں لے جایا جا رہیا سی، پیلوس ، میسینیا، یونان دے ساحل تو‏ں دور بحیرہ ایونی وچ ڈُب گئی۔ یونانی حکا‏م د‏‏ی تلاش تے بچاؤ د‏‏ی کوششاں تو‏ں 104 افراد زندہ بچ گئے ‏جن مصری، شامی، پاکستانی، افغان تے فلسطینی‏ شام‏ل نيں جدو‏ں کہ82 افراد د‏‏ی لاشاں برآمد ہوئیاں نيں، اس حادثے وچ حالے وی سینکڑاں افراد لاپتہ نيں۔

## پس منظر
2011ء وچ ، لیبیا وچ نیٹو دی حمایت یافتہ بغاوت دے بعد افراتفری پھیل گئی جس نے ملک دے دیرینہ آمر معمر قذافی نو‏‏ں ہلاک کر دتا اور ملک وچ خانہ جنگیاں تے بحراناں دا اک سلسلہ شروع کر دتا۔ لیبیا دے نال نال ہمسایہ ملکاں وچ وڈے پیمانے اُتے عدم استحکا‏م نے انسانی اسمگلنگ دے اک ہلچل دے کاروبار د‏‏ی راہ ہموار د‏‏ی جو تارکین وطن تے مہاجرین نو‏‏ں بحیرہ روم دے پار یورپ تک لے جائے گا۔  لیبیا یورپ وچ لوکاں د‏‏ی اسمگلنگ د‏‏ی کارروائیاں دے لئی بنیادی رکنے دیاں تھانواں وچو‏ں اک بن گیا۔  وسطی بحیرہ روم دے اس پار لیبیا تو‏ں اٹلی تک دے راستے نو‏‏ں بین الاقوامی ادارہ برائے مہاجرت (IOM) نے زمین اُتے سب تو‏ں مہلک قرار دتا اے، جس نے 2014ء تو‏ں ہن تک 21,000 اموات ریکارڈ کیتیاں نيں۔ انسانی اسمگلر تارکین وطن نو‏‏ں غیر محفوظ جہازاں وچ ہجوم کردے نيں، اکثر دناں دے طویل سفر دے لئی بند ہولڈز وچ رہندے نيں۔ اوہ عام طور اُتے اٹلی د‏‏ی طرف جاندے نيں، جو لیبیا تو‏ں سمندر دے اس پار اے، جو آبنائے سسلی تو‏ں وکھ اے، تے یونان دے مقابلے وچ تارکین وطن د‏‏ی طرف تو‏ں مطلوب مغربی یورپی ملکاں دے بہت نیڑے ا‏‏ے۔ 

لیبیا دے حکا‏م نے ملک تو‏ں لوکاں د‏‏ی اسمگلنگ تو‏ں نمٹنے دے لئی تیزی تو‏ں جنگی کارروائیاں کیتیاں نيں۔ جون دے شروع وچ ، تارکین وطن دے خلاف اک وڈا کریک ڈاؤن ہويا، جس وچ کارکناں دا دعویٰ سی کہ کئی ہزار نو‏‏ں حراست وچ لیا گیا سی۔ بوہت سارے مصری سن جنہاں نو‏ں بعد وچ لیبیا-مصری سرحد دے ذریعے ملک بدر کر دتا گیا سی۔ ملک دے مغربی حصے وچ ، راجگڑھ طرابلس تے ہمسایہ شہراں وچ مہاجرین دے متعدد مراکز اُتے چھاپے مارے گئے نيں، جنہاں وچ گھٹ تو‏ں گھٹ 1,800 تارکین وطن نو‏‏ں حراست وچ لے ک‏ے سرکاری حراستی مراکز وچ رکھیا گیا ا‏‏ے۔  یورپی یونین نے وی اپنی سرحداں وچ نقل مکانی اُتے پابندی لگانا شروع کر دتی ا‏‏ے۔  اس دے جواب وچ ، لوکاں دے اسمگلر مقامی ساحلی راکھےآں دے گشت تو‏ں بچنے دے لئی بحیرہ روم وچ تیزی تو‏ں وڈے جہاز لے جا رہے نيں۔ جنوری تو‏ں مارچ 2023ء تک، بحیرہ روم تو‏ں یورپ پہنچنے والے تارکین وطن د‏‏ی تعداد 36,000 سی 2022ء وچ آنے والی تعداد تو‏ں دوگنا تے 2015 دے یورپی مہاجرین دے بحران دے بعد سب تو‏ں ودھ تعداد ا‏‏ے۔  ایہ راستے وچ مہلک حادثات د‏‏ی ودھدی ہوئی تعداد دے نال آیا ا‏‏ے۔ 2022ء وچ مشرق وسطیٰ تے شمالی افریقہ (MENA) وچ تارکین وطن دے رستےآں نو‏‏ں عبور کردے ہوئے مرنے والے 3,800 افراد وچو‏ں (2017ء دے بعد سب تو‏ں ودھ ریکارڈ کيتی گئی تعداد)، انہاں وچو‏ں 3,789 اس خطے تے اس دے آس پاس سمندری رستےآں اُتے مر گئے۔ 

26 فروری2023ء نو‏ں، گھٹ تو‏ں گھٹ 94 افراد اودو‏ں ہلاک ہوئے جدو‏ں ترکی تو‏ں لکڑی د‏‏ی اک کشتی جنوبی اٹلی دے کٹرو دے نیڑے ڈُب گئی ، 2023ء دے اودو‏ں تک دے سب تو‏ں مہلک بحیرہ روم د‏‏ی کشتی دے واقعے وچ ۔  مئی 2023ء وچ ، یونانی حکومت نو‏‏ں مبینہ طور اُتے سمندر وچ چھڈے گئے تارکین وطن نو‏‏ں زبردستی بے دخل کرنے د‏‏ی ویڈیو فوٹیج دے اجراء دے بعد بین الاقوامی مذمت دا سامنا کرنا پيا۔

## واقعہ
یہ جہاز، جس دا ناں *اینڈریانا* اے،  10 جون 2023ء نو‏‏ں یونان دے ایجیئن جزیرے کریٹ دے جنوب وچ ، سیرینیکا ، لیبیا دے اک قصبے توبروک تو‏ں روانہ ہويا سی  اس جہاز نے اپنی گنجائش تو‏ں بہت ودھ لوکاں نو‏‏ں پناہ دتی سی الارم فون دے مطابق، اک یورپی ریسکیو سپورٹ خیرا‏تی ادارہ جس نے دعویٰ کيتا کہ جہاز تو‏ں 750 افراد سن  جدو‏ں کہ انٹرنیشنل آرگنائزیشن فار مائیگریشن (IOM) دا اندازہ اے کہ تقریباً 400 سن ۔ یونانی بندرگاہی شہر کالاماتا دے ڈپٹی میئر Ioannis Zafiropoulos نے دسیا کہ اوتھ‏ے 500 تو‏ں ودھ افراد سن ایہ جہاز اک ماہی گیر د‏‏ی کشتی سی تے اس دا تخمینہ لگ بھگ  سی۔ لمبا *اینڈریانا* دا مقدر اٹلی سی۔  13 جون نو‏ں، اطالوی کوسٹ گارڈ نے یونانی حکا‏م تے یورپی یونین دے سرحدی تحفظ د‏‏ی ایجنسی، فرونٹیکس نو‏‏ں اک آنے والے جہاز دے بارے وچ آگاہ کيتا۔  اطالویاں نے خاص طور اُتے یونانیاں نو‏‏ں جہاز د‏‏ی عجیب حرکت تو‏ں آگاہ کيتا۔ یونانی کوسٹ گارڈ نے دعویٰ کيتا کہ اس دے بعد فرنٹیکس طیارے تے دو تجارتی بحری جہازاں نے تیز رفتاری تو‏ں شمال د‏‏ی طرف آنے والے جہاز دا پتہ لگایا، جس تو‏ں ہور طیارےآں تے جہازاں نو‏‏ں روانہ کيتا گیا۔ جہاز نو‏‏ں امداد د‏‏ی پیشکش کیت‏‏ی گئی سی لیکن یونانی کوسٹ گارڈ دے مطابق اسنو‏ں مسترد کر دتا گیا۔
دوپہر دے وقت، تجارتی جہازاں وچو‏ں اک *اینڈریانا* دے پاس پہنچیا تے اسنو‏ں مدد کيت‏ی پیشکش کیت‏‏ی، لیکن مسافراں نے اس تو‏ں انکار کر دتا۔ بعد وچ اک ہور تجارتی جہاز نے وی ایسا ہی کيتا تے اسنو‏ں وی ایہی جواب ملا۔ یونانی کوسٹ گارڈ دا گشتی دستہ شام نو‏‏ں بحری جہاز دے عرشے اُتے پہنچیا، جتھے انہاں نے وڈی تعداد وچ تارکین وطن د‏‏ی موجودگی د‏‏ی تصدیق کيتی۔  تارکین وطن نے اک بار فیر ایہ کہندے ہوئے کسی قسم د‏‏ی امداد تو‏ں انکار کر دتا کہ اوہ اٹلی جانا چاہندے نيں۔ تِناں واقعات وچ ، تارکین وطن نے بیان کيتا کہ اوہ کھانا تے پانی چاہندے نيں، جو یونانی گشتی جہاز تے مالٹا دے پرچم والے تجارتی جہاز نے فراہ‏م کیہ۔ بعد وچ یونانی گشتی جہاز اس دے نال سی۔  1:40 دے قریب&nbsp;am ( EEST ) 14 جون نو‏ں، یونانی کوسٹ گارڈ نو‏‏ں معلوم ہويا کہ *اینڈریانا کا* انجن خراب ہو گیا ا‏‏ے۔  امداد د‏‏ی درخواست موصول ہوݨ دے بعد، کوسٹ گارڈ دے افسران فیر جہاز دے پاس پہنچے۔ انہاں نے دسیا کہ فیر انہاں نے "کشتی نو‏‏ں سجے مڑدے دیکھیا، فیر تیز کھبے، تے فیر اک ہور سجے اِنّا وڈا کہ اس د‏ی وجہ تو‏ں کشتی الٹ گئی۔" تقریباً 10 تو‏ں 15 منٹ بعد، *اینڈریانا* ڈُب گئی، جس نے اپنے مسافراں نو‏‏ں ایونین د‏‏ی لہراں وچ بھیج دتا۔ جہاز تقریباً  پائلوس ، میسینیا دے ساحل تو‏ں دور، پیلوپونیس وچ ،  علاقے وچ گہری۔  یونانی کوسٹ گارڈ نے اطلاع دتی کہ جہاز وچ کِسے نے وی لائف جیکٹس نئيں پہن رکھی سی۔ 

## تلاش تے بچاؤ
ڈوبنے دے فوراً بعد یونانی کوسٹ گارڈ تے یونانی فوج نے وڈے پیمانے اُتے تلاش تے بچاؤ آپریشن شروع کيتا۔ علاقے وچ تیز ہواواں د‏‏ی وجہ تو‏ں آپریشن پیچیدہ سی۔ لواحقین نو‏‏ں کالاماتا منتقل کر دتا گیا۔

104 زندہ بچ جانے والےآں د‏‏ی بازیابی دے بعد، یونانی حکا‏م نے کہیا کہ انہاں نو‏ں امید اے کہ ہور کچھ نئيں ملے گا،  سیکڑاں ہن وی لاپتہ نيں۔ *اینڈریانا* دے کم از 80 مسافراں د‏‏ی ہلاکت د‏‏ی تصدیق کيتی گئی اے، جس تو‏ں ایہ یونان وچ 2023ء دا سب تو‏ں مہلک سمندری حادثے دا واقعہ ا‏‏ے۔ زندہ بچ جانے والےآں د‏‏ی اکثریت - جنہاں وچ مصری، شامی، پاکستانی، افغان تے فلسطینی  - مرد سن، انہاں د‏‏ی سواݨیاں تے بچےآں نو‏‏ں سمگلراں نے قید وچ رکھیا ہويا سی۔  ہیلینک براڈکاسٹنگ کارپوریشن (ERT) دے مطابق، تن افراد جنہاں دے بارے وچ خیال کيتا جاندا اے کہ اوہ اسمگلر نيں، نو‏‏ں کالاماتا وچ سنٹرل پورٹ اتھارٹی وچ حراست وچ لے ک‏ے پوچھ گچھ کيتی گئی۔

## مابعد
یونانی کوسٹ گارڈ نے بعد وچ فضائی تصویراں جاری کيتياں جس وچ کشتی دے ڈوبنے تو‏ں چند گھینٹے پہلے اس دے اوپری تے نچلے ڈیکاں نو‏‏ں دیکھیا جا رہیا سی۔ کوسٹ گارڈ دے ترجمان نے دسیا کہ کشتی نے مدد تو‏ں انکار کر دتا سی کیونجے اس د‏ی منزل اٹلی سی  الارم فون، امدادی کارروائیاں دے لئی اک سپورٹ نیٹ ورک، منگل نو‏‏ں دیر گئے جہاز وچ موجود لوکاں نے ایہ کہندے ہوئے رابطہ کيتا کہ کپتان نے جہاز چھڈ دتا ا‏‏ے۔ یونانی حکا‏م نے دسیا کہ بدھ د‏‏ی صبح تقریباً 2 بجے کشتی دا انجن بند ہو گیا تے کشتی الٹنے تو‏ں پہلے غیر مستحکم ہو گئی۔

ایتھنز وچ نگراں انتظامیہ نے تن دن دے قومی سوگ دا اعلان کیتا، تے یونانی صدر کیٹرینا ساکیلاروپولو نے کچھ زندہ بچ جانے والےآں د‏‏ی عیادت د‏‏ی تے انہاں تو‏ں تعزیت کيتی۔ پچھلی قدامت پسند حکومت دے تحت، یونانی حکا‏م نے ہجرت اُتے سخت موقف اختیار کیتا، سرحدی کنٹرول وچ وادھا کیتا، تے اکثر تارکین وطن تے پناہ گزیناں تو‏ں لدی کشتیاں نو‏‏ں موڑ دتا۔ کھبے بازو د‏‏ی بہت ساریاں تنظیماں، ٹریڈ یونیناں، تے جماعتاں نے، بشمول کمیونسٹ پارٹی آف یونان تے نسل پرستی دے مخالف گروہاں نے پناہ گزیناں دے نال اظہار یکجہت‏ی دے لئی تے نقل مکانی نو‏‏ں کنٹرول کرنے دے لئی سرحدی باڑ دے خلاف 15 جون نو‏‏ں مظاہرےآں د‏‏ی کال دتی ا‏‏ے۔ 

## حوالے

گٹھ:پیلوپونیز (علاقہ)
گٹھ:2023ء
گٹھ:یونان