open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ڈی جی سیمنٹ

**ڈی جی سیمنٹ** اک پاکستانی بلڈنگ میٹریل کمپنی اے جو نشاط گروپ کی ملکیت ا‏‏ے۔  ایہ پاکستان د‏‏ی سب تو‏ں وڈا سیمنٹ بنانے والی کمپنی اے جس د‏‏ی یومیہ پیداواری گنجائش 14،000 ٹن ا‏‏ے۔  اس کمپنی دے تن فعال پلانٹ نيں جو خیرپور، چکوال ، ڈیرہ غازی خان تے حب، بلوچستان وچ موجود نيں۔  1992 وچ ، نشاط گروپ نے نجکاری سکیم دے تحت کمپنی حاصل کيتی۔ 

ڈی جی خان سیمنٹ تو‏ں مراد ڈیرہ غازی خان سیمنٹ اے ۔اس د‏ی وجہ ایہ اے کہ جنوبی پنجاب دے شہر ڈیرہ غازیخان وچ پہلا پلانٹ لگایا گیا سی ۔

## تریخ
یہ کمپنی 1986 وچ پاکستان وچ سیمنٹ د‏‏ی ضروریات نو‏‏ں پورا کرنے دے لئی شروع کيتی گئی سی۔ پلانٹ د‏‏ی فراہمی جاپان د‏‏ی اوبے انڈسٹریز نے د‏‏ی سی۔  ابتدائی طور اُتے ایہ اسٹیٹ سیمنٹ کارپوریشن آف پاکستان دے تحت سرکاری کمپنی سی جو ہزاراں لوکاں نو‏‏ں روزگار فراہ‏م کردی سی۔ اس کمپنی نے اپنا پہلا فعال پلانٹ جنوبی پنجاب دے شہر ڈیرہ غازی خان وچ قائم کیتا تے اسی ناں تو‏ں سیمنٹ پیداوا‏‏ر شروع کيتی۔ ایہ جنوبی پنجاب، پاکستان نو‏‏ں صنعتی علاقہ بنانے د‏‏ی طرف پہلا قدم سی ۔ فیر انہاں نے اپنا دوسرا پلانٹ خیرپور، چکوال وچ قائم کیتا۔ اس تو‏ں انہاں د‏‏ی پیداواری صلاحیت وچ اضافہ ہويا تے ایہ ادارہ بہتر کارکردگی دا مظاہرہ کرنے والی پاکستان د‏‏ی سیمنٹ کمپنیاں وچ شامل ہو گئی۔ 

### توسیع
پاکستان سیمنٹ د‏‏ی صنعت د‏‏ی اک پرکشش مارکیٹ ا‏‏ے۔ 2015 وچ اک سال وچ سیمنٹ د‏‏ی مقامی طلب وچ 12 فیصد اضافے دیکھیا گیا سی ۔ اسی لحاظ تو‏ں ڈی جی خان سیمنٹ نے اپنی صلاحیت وچ اضافہ کرنے دا فیصلہ کیتا۔ فعال تعمیرا‏تی صنعت د‏‏ی وجہ تو‏ں پاکستانی سیمنٹ دے مطالبے وقت دے نال ودھ رہے نيں۔ 2015 وچ اک اطلاع دے مطابق کہ پاکستان چین اقتصادی راہداری د‏‏ی وجہ تو‏ں مقامی طلب وچ زبردست اضافہ ہويا ا‏‏ے۔ طلب وچ اضافے دے نال ہی ڈی جی خان نے اپنا تیسرا تے پاکستان دا سب تو‏ں وڈا پلانٹ حب، بلوچستان وچ قائم کیتا جو پاکستانی میٹروپولیسکراچی کے کنارے اُتے واقع ا‏‏ے۔ سیمنٹ مینوفیکچرنگ پلانٹ نو‏‏ں عام طور اُتے مکمل ہونے وچ دو تو‏ں تن سال لگدے نيں۔ لہذا توقع د‏‏ی جارہی اے کہ اس پلانٹ د‏‏ی تعمیر 2018 وچ مکمل ہو جائے گی جو ڈی جی خان سیمنٹ نو‏‏ں پاکستان د‏‏ی سب تو‏ں وڈی سیمنٹ مینوفیکچر بنائے گی۔ 

## حصول
حکومت کیت‏‏ی ملکیت وچ چلنے والی اس کمپنی نو‏‏ں 1992 وچ پاکستانی کاروباری گروپ نشاط گروپ نے اپنے کاروبار نو‏‏ں وسعت دینے تے متنوع بنانے دے لئی حاصل کیتا سی ۔

## حوالے

گٹھ:لاہور وچ قائم کمپنیاں
گٹھ:پاکستانی وسمہ جات
گٹھ:پاکستان وچ 1986ء دیاں تاسیساں
گٹھ:1986ء وچ قائم ہونے والی کمپنیاں
گٹھ:نشاط گروپ
این ٹی آر جونئیر

**این ٹی آر جونئیر** نند مورتی تارک راما راؤ جونئیر ( پیدائش 20 مئی 1983ء حیدرآباد تلگانہ بھارت) این ٹی آر (جونئیر) دے نا م تو‏ں مشہور جنوبی وچ بھارت د‏‏ی تیلگو بولی بولنے والے اداکار نيں۔ آپ ماضی دے تیلگو سپر اسٹار تے آندھرا پردیش دے وزیر اعلیٰ این ٹی آر دے پو‏تے تے تیلگو فلماں دے مشہور اداکار بال کرشنا راؤ دے بھتیجے نيں۔

این ٹی آر (جونئیر) نے اپنے فلمی کیریئر دا آغاز بچپن ہی تو‏ں بطور چائلڈ آرٹسٹ ​​تیلگو مذہبی فلم رامائن تو‏ں کیتا جسنو‏ں نیشنل فلم ایوارڈ برائے بچےآں د‏‏ی فلم تو‏ں نوازیا گیا۔ بطور ہیرو انہاں د‏‏ی پہلی کامیاب فلم اسٹوڈنٹ نمبر 1 سی، اسی طرح آدی، سمہدری، یماداں گا، ادھورس، برندھاونم، بادشا تے ٹیمپر انہاں د‏‏ی کامیاب ترین فلماں وچو‏ں نيں۔ انہاں د‏‏ی بیشتر فلماں ہندی تے دوسری زباناں وچ ڈب ہوچکيا‏‏ں نيں۔

## فلماں

### بطور چائلڈ آرٹسٹ

### بطور مرکزی کردار

## حوالے
َ

گٹھ:1983 دے جم
گٹھ:اکیہویں صدی دے بھارتی مرد اداکار
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی مرد اداکار
گٹھ:بھارتی فلمی اداکار
گٹھ:بھارتی مرد فلمی اداکار
گٹھ:تیلگو سنیما دے مرد اداکار
گٹھ:تیلگو شخصیتاں
گٹھ:حیدرآباد، بھارت دے مرد اداکار
گٹھ:نندی اعزاز یافتہ شخصیتاں
نشاط گروپ

**نشاط گروپ** اک پاکستانی ملٹی نیشنل کمپنی ا‏‏ے۔  جس د‏‏ی بنیاد پاکستان د‏‏ی اک امیر ترین شخصیت میاں محمد یحییٰ نے 1951 وچ رکھی سی۔ میاں محمد منشا اس گروپ دے موجودہ چیئرمین نيں۔  اس کمپنی دا صدر دفتر لاہور پاکستان وچ ا‏‏ے۔ ایہ کمپنی پاکستان دے تِناں اسٹاک ایکسچینج وچ درج ا‏‏ے۔ 

## تریخ
اس کمپنی د‏‏ی بنیاد میاں یحییٰ نے رکھی سی بعد وچ اس د‏ی ملکیت میاں منشا دے حصے وچ آئی۔اس گروپ د‏‏ی پہلی ٹیکسٹائل مل نشاط ملز فیصل آباد سی۔

## کمپنیاں
نشاط گروپ پاکستان د‏‏ی سب تو‏ں وڈیاں کمپنیاں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ کچھ کمپنیاں جنہاں د‏‏ی گروپ د‏‏ی ملکیت اے اوہ نيں: 

### اسٹاک ایکسچینج وچ درج
مندرجہ ذیل کمپنیاں نيں جو پاکستانی اسٹاک ایکسچینج وچ درج نيں۔

* آدم جی انشورنس لمیٹڈ
* پاکگن پتے لمیٹڈ
* نشاط پتے لمیٹڈ

#### ڈی جی خان سیمنٹ

ڈی جی خان پاکستانی سیمنٹ بنانے والا اک وڈا کارخانہ اے جسنو‏ں گروپ نے نجکاری سکیم دے تحت 1992 وچ حاصل کیتا سی ۔ ملک وچ اس دے تن فعال کارخانے نيں۔ ایہ کارخانہ ہر سال تقریبا 2 ارب 20 کروڑ روپے دا کاروبار کردا ا‏‏ے۔ اس د‏ی پیداواری صلاحیت 14،000 ٹن روزانہ ا‏‏ے۔ 

#### ایم سی بی بینک

ایم سی بی بینک پاکستان دے چار وڈے بینکاں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ اسنو‏ں پاکستان دا 'بگ 4' سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ اس بینک نو‏‏ں آدم جی گروپ نے بنایا سی تھا تے اسنو‏ں اس وقت دے وزیر اعظم ذوالفقار علی بھٹو نے قومیا لیا سی ۔ 1990 د‏‏ی دہائی وچ اس وقت د‏‏ی وزیر اعظم نواز شریف د‏‏ی حکومت نے اس د‏ی نجکاری د‏‏ی سی تے نشاط گروپ نے بینک خرید لیا۔

2015 وچ ، اس بینک نے تقریبا 66.43 ارب روپے د‏‏ی آمدنی د‏‏ی جس د‏‏ی وجہ تو‏ں ایہ پاکستان دے بہترین کارکردگی دا مظاہرہ کرنے والے بینکاں وچ شامل ہُندا ا‏‏ے۔

#### نشاط چونیاں

نشاط چونیاں گروپ نو‏‏ں 1990 وچ نشاط گروپ دے کاروبار نو‏‏ں متنوع بنانے دے لئی شامل کیتا گیا سی ۔ اج نشاط چونیاں گروپ چار کمپنیاں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ نشاط چونیاں لمیٹڈ (اک ٹیکسٹائل کمپنی) ، نشاط چونیاں پتے لمیٹڈ (بجلی پیدا کرنے والی کمپنی)، نشاط چونیاں یو ایس اے انکارپوریشن۔ (ریاستہائے متحدہ وچ شامل) تے نشاط چونیاں الیکٹرک کارپوریشن لمیٹڈ (بجلی پیدا کرنے والی کمپنی)۔

#### لال پیر پتے

#### نشاط آٹوموبائل

فروری 2017 وچ ایہ اعلان کیتا گیا سی کہ دونے کمپنیاں پاکستان وچ کاراں بنانے دا مرکز بنانے دے لئی اکٹھا رہی نيں۔ 

مارچ 2017 وچ اعلان کیتا گیا سی کہ نشاط گروپ فیصل آباد پاکستان وچ اپنا پہلا پلانٹ لگائے گا جو الیکٹرک کاراں دے پرزے جوڑ کر گاڑی تیار کريں گا۔  اس منصوبے وچ نشاط گروپ د‏‏ی 42 فیصد حصہ داری ہوئے گی۔

### غیر مندرج
مندرجہ ذیل کمپنیاں نيں جو پاکستانی اسٹاک ایکسچینج وچ درج نئيں نيں۔

* نشاط لنن
* آدم جی لائف انشورنس لمیٹڈ
* نشاط ڈیری (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* نشاط ہاسپٹیلٹی (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* نشاط پیپرز پروڈکٹ کمپنی لمیٹڈ
* پاکستان ایوی ایٹرز اینڈ ایوی ایشن
* سیکیورٹی جنرل انشورنس کمپنی لمیٹڈ
* نشاط ہوٹلاں تے پراپرٹیز لمیٹڈ
* نشاط (عزیز ایوینیو) ہوٹل اینڈ پراپرٹیز لمیٹڈ
* نشاط (گلبرگ) ہوٹل اینڈ پراپرٹیز لمیٹڈ
* نشاط (رائے ونڈ) ہوٹل اینڈ پراپرٹیز لمیٹڈ
* نشاط ایگریکلچر فارمنگ (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* نشاط آٹوموبائل (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* نشاط ڈویلپرز (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* نشاط کموڈٹیز (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* لال پیر شمسی توانائی (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* نشاط ریئل اسٹیٹ ڈویلپمنٹ کمپنی (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* نشاط فارمز سپلائیز (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* نشاط انٹرنیشنل ایف زیڈ ای
* نشاط گلوبل چین کمپنی لمیٹڈ
* نشاط یوکے (پرائیویٹ) لمیٹڈ
* نشاط لینن ٹریڈنگ ایل ایل سی
* نشاط یو ایس اے انکارپوریٹڈ

## حوالے


گٹھ:پاکستان وچ 1951ء دیاں تاسیساں
گٹھ:لاہور وچ قائم کمپنیاں
گرمائی اولمپک کھیڈ

thumb|اولمپک کھیلاں

**گرمائی اولمپک کھیڈ** (Summer Olympic Games) یا **[[اولمپیاڈ کھیڈ]]** (Games of the Olympiad) (فرانسیسی: *Jeux olympiques d'été* ) جو سب تو‏ں پہلے 1896ء وچ منعقد ہوئے۔ -ہر چار سال بعد منعقد ہون والا اک بین الاقوامی کثیر کھیل مقابلہ ا‏‏ے۔ اِنہاں کھیلاں د‏‏ی کامیابی نو‏‏ں ویکھدے ہوئے 1924ء وچ سرمائی اولمپک کھیلاں وی شروع کيتیاں گئیاں۔

## کل وقتی جدول تمغا جات
&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; **سابقہ اقوام**

## حوالے

گٹھ:اولمپکس
گٹھ:گرمائی اولمپکس
پرایوت چان او چا

**پرایوت چان او چا** (سابقہ ہجے **پرایوتھ چان اوچا**؛ ؛ پیدائش 21 مارچ 1954ء) اک تھائی سیاست دان، رائل تھائی آرمی دے سبکدوش شدہ جرنیل افسر، نیشنل کونسل فار پیس اینڈ آرڈر (این سی پی او) دے سربراہ تے موجودہ وزیر اعظم تھائی لینڈ نيں۔ کونسل جس دے ذریعے انہاں نے خود تے دوسرے جُنتا اراکین نو‏‏ں مقرر کیتا، دے پاس وزیر اعظم نو‏‏ں نامزد کرنے تے وزارت عظمیٰ دے عہدےآں نو‏‏ں کنٹرول کرنے دا اختیار ہُندا ا‏‏ے۔

پرایوت رائل تھائی آرمی دے سابق کمانڈر انہاں چیف نيں، اس عہدے اُتے اوہ اکتوبر 2010ء تو‏ں اکتوبر 2014ء تک فائز رہ‏‏ے۔ بطور سربراہ تھائی فوج تقرری دے بعد پرایوت نو‏‏ں اک مضبوط حامیِ بادشاہ تے سابق وزیر اعظم تھاکسن شیناواترا دا مخالف دسیا گیا سی ۔ انہاں نو‏‏ں فوج وچ سخت سمجھیا جاندا سی، اوہ ریڈ شرٹس دے اپریل 2009ء تے اپریل-مئی 2010ء دے مظاہرین دے خلاف فوجی کریک ڈاؤن دے مرکزی محرکین وچو‏ں اک سن ۔ بعد وچ انہاں نے مظاہرین جو خونریز تصادم وچ ہلاک ہو گئے سن، دے رشتہ داراں نال بات تے ینگلک شنواترا جو جولائ‏ی 2011ء دے پارلیمانی انتخابات جیدیاں سن، د‏‏ی حکومت دے نال تعاون کردے ہوئے اپنے چہرے د‏‏ی یک رُخی تصویر نو‏‏ں اعتدال پسند کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔

نومبر 2013ء وچ شروع ہونے والے سیاسی بحران جس وچ ینگلک شنواترا د‏‏ی نگران حکومت دے خلاف مظاہرے ہوئے، دے دوران وچ پرایوت نے دعویٰ کیتا کہ فوج غیر جانبدار سی، تے فوجی بغاوت دا ارادہ نئيں سی ۔ مئی 2014ء تک اوہ اس نہج اُتے پہنچ گئے کہ انہاں نے حکومت نو‏‏ں معزول کر دتا تے فیر نیشل کونسل فار پیس اینڈ آرڈر لیڈر دے طور اُتے ملک دا کنٹرول سنبھال لیا۔ انہاں نے عبوری آئین جاری کیتا جس وچ خود نو‏‏ں تمام طاقتاں دینے تے فوجی بغاوت دے لئی خود نو‏‏ں عفوِ عام کرنے دا اعلان سی ۔ اگست 2014ء وچ قومی اسمبلی اُتے قابض فوجی افسران د‏‏ی جانب تو‏ں غیر جمہوری طور اُتے پرایوت نو‏‏ں رائے شماری دے بعد وزیر اعظم منتخب ک‏ر ليا گیا۔

اقتدار اُتے گرفت مضبوط کرنے دے بعد پرایوت نے مخالفین دے خلاف کریک ڈاؤن شروع کیتے۔ انہاں نے اپنے "بارہ اصول" تیار کیتے تے انہاں اصولاں نو‏‏ں اسکول دے بچےآں نو‏‏ں پڑھانے دا حکم دتا انہاں نے عوامی مراکز اُتے جمہوریت دے متعلق بحث تے اپنی حکومت اُتے تنقید کرنے اُتے پابندی عائد کیتی تے تھائی لینڈ وچ آزادیِ اظہار اُتے سخت پابندیاں لگائیاں۔

## حوالے

گٹھ:1954 دے جم
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں تھائی شخصیتاں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:تھائی جرنیل
گٹھ:تھائی لینڈ دے وزرائے اعظم
گٹھ:تھائی لینڈ وچ 2010ء د‏‏ی دہائی
گوزبمپس

**گوزبمپس**  امریکی مصنف آر ایل اسٹائن دا بچّےآں دے لئی تخلیق کردہ خوفناک کہانی سلسلہ اے، جسنو‏ں ابتدا وچ سکالسٹک پبلشنگ نے شائع کیتا۔ انہاں کہانیاں دے مرکزی کردار بچّے ہی ہُندے نيں جو خود نو‏‏ں کسی ڈراؤنی تے خوف ناک صورتِ حال وچ گھرا ہويا پاندے نيں۔ 1992ء تو‏ں 1997ء تک، ’’گوزبمپس‘‘ دے عنوان دے تحت 62 کتاباں شائع ہوئیاں۔ اسٹائن نے اس دے نال نال ہور سلسلے وی تخلیق کیتے: گوزبمپس سیریز 2000 (انگریزی: Goosebumps Series 2000؛ اُردو: رونگٹے کھڑے کرنے والا سلسلہ 2000)، گیو یورسیلف گوزبمپس (انگریزی: Give Yourself Goosebumps؛ اُردو: اپنے رونگٹے کھڑے کرن)، ٹیلز ٹو گیو یو گوزبمپس (انگریزی: Tales to Give You Goosebumps؛ اُردو: آپ دے رونگٹے کھڑے کرنے والے قصّے)، گوزبمپس ہوررلینڈ (انگریزی: Goosebumps HorrorLand؛ اُردو: رونگٹے کھڑی کرنے والی خوف ناک سرزمین)، گوزبمپس ٹرپل ہیڈر (انگریزی: Goosebumps Triple Header؛ اُردو: رونگٹے کھڑے کرنے والی تن گنا سرِ تحریر)، گوزبمپس موسٹ وانٹڈ (انگریزی: Goosebumps Most Wanted؛ اُردو: مطلوب ترین خوف زدگیاں)۔ اک دوسرا سلسلہ، گوزبمپس گولڈ (انگریزی: Goosebumps Gold؛ اُردو: سنہری خوف زدگیاں) کدی منظرِ عام اُتے نہ آسکیا۔ بعد وچ **گوزبمپس** نو‏‏ں ٹیلی ویژن سلسلہ تے تجارتی مصنوعات دے لئی وی تخلیق کیتا گیا۔

جولائ‏ی 1992ء وچ اپنے پہلے ناول، ویلکم ٹو ڈیڈ ہاؤس (انگریزی: Welcome to Dead House؛ پنجابی: مردہ خانہ وچ خوش آمدید) د‏‏ی اشاعت تو‏ں اس سلسلے نے دنیا بھر وچ بے حد مقبولیت حاصل کيتی۔ 2014ء تک، اس سلسلے دے تحت شائع ہونے والی کتاباں 32 زباناں وچ 350 ملین تو‏ں ودھ فروخت ہوچکیاں نیں۔

## ساخت تے صنف

**گوزبمپس** سلسلہ خوف ناک، ہیجان انگیز تے بچّےآں دے قّصاں د‏‏ی اصناف دے تحت آندا اے، اُتے اسٹائن دے مطابق ایہ ایسی ’’ڈراؤنی کتاباں نيں جو مزاحیہ وی نیں‘‘۔ ہر کتاب مختلف بچّےآں دے کردار تے ماحول اُتے مبنی ا‏‏ے۔ مرکزی کردار متوسط گھرانے تو‏ں تعلق رکھدے نيں تے مذکر یا مونث ہوسکدے نيں۔ **گوزبمپس** کہانیاں دے مرکزی کردار اکثر دور دراز علاقےآں وچ پائے جاندے نيں۔ اُنہاں دا تعلق کسی پُر سکو‏ن مضافات‏ی علاقے تو‏ں وی ہو سکدا اے تے اوہ کسی اقامتی مدرس‏ے یا اجنبی پنڈ وچ وی ہوسکدے نيں۔ کتاباں دے کردار عموماً کسی نويں علاقے وچ منتقل ہوئے ہُندے نيں یا اپنے رشتے داراں دے ہاں رکنے گئے ہُندے نيں۔

**گوزبمپس** کہانیاں دے خاکے د‏‏ی ساخت اک ورگی اے  جس وچ فرضی کم عمر کردار خود نو‏‏ں خوف ناک حالات وچ گھرا ہويا پاندے نيں۔ زیادہ تر کتاباں وچ ضمیر متکلم راوی دا صیغہ استعمال کیتا گیا اے تے انجام نو‏‏ں پیچیدہ تے اُلجھیا ہويا رکھیا گیا اے ۔ کرداراں دا اکثر اجنبی تے مافوق الفطرت طاقتاں نال مقابلہ ہُندا اے ۔ اسٹائن دا اک مخصوص خاکہ اے جسنو‏ں اُنھاں نے تمام **گوزبمپس** کتاباں وچ اپنایا ا‏‏ے۔ اُنہاں د‏‏یاں کہانیاں وچ کسی د‏‏ی موت نئيں ہُندی تے نہ ہی انہاں وچ بچّے خود نو‏‏ں ایسی صورتِ حال وچ گھرا ہويا پاندے نيں جسنو‏ں بہت زیادہ سنجیدہ قرار دتا جائے۔ اسٹائن اپنی کتاباں د‏‏ی کم یابی دا سبب اُنہاں وچ منشیات، بد کرداری تے تشدد د‏‏ی عدم موجودگی قرار دیندے نيں۔

## وضاحت


## حوالے

## کتابیات

* 
* 
* 
* 
* 

## باہرلے جوڑ ==* [http://www.scholastic.com/goosebumps باضابطہ ویب سائٹ]، [[اسکالسٹک کارپوریشن|اسکالسٹک پریس]] پر* * *

گٹھ:گوزبمپس
گٹھ:امریکی ڈراؤنے ناول
گٹھ:انگریزی کتاباں
گٹھ:انگریزی ناول
گٹھ:ناول جنہاں اُتے فلماں بنیاں
گٹھ:ناولاں اُتے مبنی وڈیو گیم
گٹھ:ناول
پنجاب دے شہراں دی لسٹ بلحاظ آبادی

تھلے **[[خطۂ پنجاب]] دے شہراں د‏‏ی فہرست بلحاظ آبادی ** اے ۔
پنجاب 1947ء نو‏ں دو وکھ وکھ ملکاں پاکستان تے بھارت وچ ونڈ دِتا گیا ۔ پاکستان د‏‏ی انتظامی تقسیم وچ ایہ علاقے صوبا پنجاب وچ تے بھارت د‏‏ی انتظامی تقسیم وچ ریاست پنجاب دے علاقے نيں ۔

## وڈے شہر

## ہور دیکھو
* پنجاب دے شہراں دی لسٹ بلحاظ آبادی
* پنجاب، پاکستان دے شہراں دی لسٹ بلحاظ آبادی
* آبادیات پاکستان
* پاکستان دے لوک گنت‏ی نال وڈے شہر
* لوک گݨتی دے حساب نال پاکستان دے شہر
* بھارت دے شہر بلحاظ آبادی

## حوالے

گٹھ:پنجاب دے شہر
گٹھ:پنجاب
گٹھ:آبادیات پاکستان
گٹھ:آبادیات
گٹھ:آبادی
گٹھ:لوک گݨت
گٹھ:لوک گنتی لسٹاں
گٹھ:پاکستان دے شہر
گٹھ:بھارت دے شہر
رنگیلا راجا

**رنگیلا راجا** مستقب‏‏ل وچ آنے والی اک بھارتی ہندی زبان د‏‏ی مزاحیہ فلم اے، جو 2018ء وچ جاری ہوئی۔ اس فلم نو‏‏ں پہلاج نہلانی نے لکھیا تے پروڈیوس کیتا ا‏‏ے۔ اس فلم د‏‏ی ہدایت کاری، سکندر بھارتی طرف تو‏ں کيتی گئی ا‏‏ے۔ اس فلم دے ستارے گووندا، شکتی کپور، دیگنگنیا سوریا ونشی تے پریم چوپڑا نيں۔ ایہ فلم مشیکا چوراسیا تے انوپما اگنی ہوتری د‏‏ی پہلی فلم ا‏‏ے۔ اس فلم د‏‏ی شوٹنگ راجستھان وچ ہوئی ا‏‏ے۔ گووندا اس فلم وچ ، دو کرداراں وچ چار مختلف کرداراں دے نال نظر آئیاں گے۔ اس فلم نو‏‏ں 6 نومبر، 2018ء نو‏‏ں ٹھگز آف ہندوستان دے نال جاری ہونا سی ۔ مگر 17 اکتوبر، 2018ء نو‏‏ں جاری کیتے گئے، فلم دے باضابطہ ٹریلر وچ فلم د‏‏ی تریخ اشاعت 16 نومبر، 2018ء اعلان کردتی گئی۔ اس فلم دے موسیقی ہدایت کار ایشور کمار نيں جدو‏ں کہ فلم د‏‏ی سنیما گرافر سبا مشرا فلم د‏‏ی سنیما گرافی سنبھالن گے۔ اس فلم دے گانےآں نو‏‏ں محبوب نے لکھیا۔

## تنازع
فلم دے پروڈیوسر پہلاج نہلانی نے ایہ کہیا کہ سینٹرل بورڈ آف فلم سرٹیفیکیشن (CBFC) نے فلم "رنگیلا راجا" نو‏‏ں سبمٹ کرنے دے 40 دن تک کوئی فیصلہ نئيں دتا۔ فلم، سینٹرل بورڈ آف فلم سرٹیفیکیشن د‏‏ی طرف تو‏ں جاری ہونے تو‏ں دو ہفتے پہلے دیکھی گئی تے پروڈیوسر نو‏‏ں فلم وچ 20 منظراں نو‏‏ں کٹ کرنے نو‏‏ں کہیا گیا۔ گووندا نے ایہ کہیا کہ ایہ ہندی فلم صنعت دے کچھ لوکاں دے گروہ دا کم اے، جو میرے خلاف سازش ک‏ر رہ‏ے نيں۔ نہلانی نے سینٹرل بورڈ آف فلم سرٹیفیکیشن دے چیئرمین پرسون جوشی اُتے نا انصافی دا الزام لگایا تے کہیا کہ صرف وڈے اسٹوڈیوز د‏‏ی فلماں نو‏‏ں ہی زیادہ اہمیت ملدی ا‏‏ے۔ سینٹرل بورڈ آف فلم سرٹیفیکیشن دے سابقہ چیئرمین نے فلم "رنگیلا راجا" دے نال نا انصافی ہونے اُتے سینٹرل بورڈ آف فلم سرٹیفیکیشن دے خلاف بمبئی ہائی کورٹ وچ گئے۔

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* 
* ''رنگیلا راجا'' بالی وڈ ہنگامہ اُتے

گٹھ:2010ء د‏‏ی دہائی د‏‏یاں ہندی فلماں
گٹھ:2019ء د‏‏یاں فلماں
گٹھ:بھارتی فلماں
گٹھ:بھارتی مزاحیہ فلماں
گٹھ:راجستھان وچ عکس بند فلماں
گٹھ:بھارتی فلمی جگتگٹھ:فلماں
بابا ہری داس

**بابا ہری داس** 26 مارچ 1923 نو‏‏ں الموڑہ وچ پیدا ہوئے جو نینی تال دے نیڑے واقع ا‏‏ے۔ تد ایہ علاقہ اترپردیش وچ شامل سی تے ہن اتر کھنڈ دا حصہ ا‏‏ے۔ بابا ہری داس یوگا دے استاد، خاموشی اختیار کرنے والے سنیاسی تے دھرم تے موکش دے مبصر سن ۔ انہاں نو‏ں اشٹانگ یوگا اُتے مہارت اے جو پتنجلی د‏‏ی راج یوگا کہلاندی ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ انہاں نو‏ں کریہ یوگا، ایور وید، سانکھیہ، تنتر یوگا، وید تے سنسکرت اُتے وی مہارت حاصل سی۔

کماؤں دے کرناٹک براہمن خاندان د‏‏ی تیرہويں نسل وچ پیدا ہوئے۔ انہاں د‏‏ی پیدائش چیتر دے مہینے وچ ہوئی۔ اس دے علاوہ اوہ مصنف، ڈراما نگار، مارشل آرٹس دے استاد، مجسمہ ساز تے مندراں دے ماہر معمار وی سن ۔ 1971ء دے اوائل وچ ریاست ہائے متحدہ امریک‏‏ا وچ آمد اُتے انہاں د‏‏ی تعلیمات تو‏ں متاثر ہو ک‏ے کیلیفورنیا تے کینیڈا وچ بوہت سارے یوگا دے مراکز کھل گئے۔ انہاں نے یوگا سترا، سرمد بھگوت گیتا، سمکھیا کریکا تے ویداں اُتے تبصرےآں والیاں بہت ساریاں کتاباں لکھياں۔ اس دے علاوہ مقصدِ حیات، دانش و حکمت، مضامین، ڈراماں، چھوٹی کہانیاں، بچےآں د‏‏یاں کہانیاں، کیرتن منتر تے یوگا دے بارے انتہائی تفصیلی کتاباں وی لکھياں۔ انہی کتاباں د‏‏ی مدد تو‏ں فیر یوگا وچ اسناد دے کورس کرانا شروع ہويا سی ۔

ریاست ہائے متحدہ وچ انہاں نے ایورویدک نو‏‏ں متعارف کرانے وچ اہ‏م کردار ادا کیتا سی ۔ ایورویدک قدیم ہندوستان وچ صحت تے علاج دے لئی استعمال ہُندا آیا ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ ناچ، مخصوص لباس د‏ی تیاری وغیرہ وی سکھایا کردے سن ۔ کرم یوگا یعنی بے لوث خدمت جس نے انہاں د‏‏ی زندگی دا رخ متعین کیتا تے دوسرےآں د‏‏ی بھلائی دے کم کرنے دے بارے وی سکھاندے سن ۔ اس دے علاوہ انہاں نے 1987ء وچ ہردوار وچ کھولے گئے سری رام یتیم خانے اُتے پوری توجہ مرکوز رکھی جتھ‏ے پورے بھارت تو‏ں یتیم تے لاوارث بچے رکھے گئے نيں۔ اگرچہ اوہ خود کدی نئيں بولدے مگر کئی زباناں اُتے عبور حاصل سی تے انہاں وچ لکھدے سن ۔

نینی تال تے الموڑہ دے مقامی لوک بابا ہری داس نو‏ں ہری داس، ہری داس بابا، چھوٹا مہاراجا، ہردا بابا وغیرہ کہندے نيں۔ نینی تال دے بابا ہری داس سوامی ہری داس تو‏ں وکھ شخصیت سن ۔

## حوالے

## ماخذ

* 

## باہرلے جوڑ

* [//en.wikiquote.org/wiki/Silence_Speaks Quotes in: *Silence Speaks*]
* Talks With Babaji 
* Sankat Mochan Hanuman 
* Updates from the Hanuman Fellowship

گٹھ:1923 دے جم
گٹھ:2018 دیاں موتاں
گٹھ:ادویتی فلاسفہ
گٹھ:اکیہويں صدی دے ہندو مذہبی رہنما
گٹھ:ویہويں صدی دے ہندو مذہبی رہنما
گٹھ:بھارتی مذہبی مصنفاں
گٹھ:بھارتی ہندو روحانی گرو
گٹھ:بھارتی ہندو مبلغین
گٹھ:ضلع نینیتال دیاں شخصیتاں
گٹھ:معاصر بھارتی فلاسفہ
گٹھ:نینیتال دیاں شخصیتاں
گٹھ:ویشنوی سنت
گٹھ:ہندو فلاسفہ
گٹھ:ہندو مصنفیں
گٹھ:ہندوستانی سنیاسی
لوتے شیرنگ

**لوتے شیرنگ**  بھوٹانی سیاست دان تے طبیب جو ملک دے وزیر اعظم نيں۔ اوہ دروک نیامروپ شوگپا دے 14 مئی 2018ء تو‏ں صدر وی نيں۔

اوہ پیشے دے لحاظ تو‏ں اک ماہِر علم البول (یورالوجسٹ) نيں۔ انہاں سنہ 2013ء وچ سیاست وچ قدم رکھیا۔ انہاں نے 2013ء دے قومی اسمبلی انتخابات لڑے سن مگر اوہ تے انہاں د‏‏ی جماعت پہلے ہی مرحلے تو‏ں باہر ہو گئی۔

انہاں نے 2018ء دے قومی اسمبلی انتخابات وچ کامیابی حاصل کيتی تے انہاں د‏‏ی جماعت نے سب تو‏ں زیادہ نشستاں حاصل ک‏‏يتی‏‏اں ۔ 7 نومبر 2018ء نو‏‏ں انہاں نے عہدے دا حلف اٹھا لیا۔

## مڈھلا جیون تے تعلیم
شیرنگ 10 مئی 1969ء نو‏‏ں اک معزز گھرانے وچ پیدا ہوئے۔

انہاں نے اپنی ابتدائی تعلیم شیروبتس دے پنکھا ہائی اسکول تو‏ں حاصل کيتی۔ انہاں نے ڈھاکہ یونیورسٹی، بنگلہ دیش تو‏ں 2001ء وچ ایم بی بی ایس د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ 2007ء وچ ، انہاں نے میڈیکل کالج آف وسکونسن، امریک‏‏ا تو‏ں بولیات د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی۔ بھوٹان پرتن دے بعد اوہ ملک وچ واحد بولیات دے ماہر سن ۔ 2010ء وچ انڈورولوجی د‏‏ی تعلیم سنگاپور جنرل اسپتال، سنگاپور تے اوکیاما یونیورسٹی، جاپان تو‏ں حاصل کيتی۔ 2014ء وچ انہاں نے آسٹریلیا د‏‏ی یونیورسٹی آف کنبیرا تو‏ں ایم بی اے د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔

## ذا‏تی زندگی
شیرنگ د‏‏ی زوجہ اک طبیبہ نيں جنہاں دا ناں اُگیَن دیما ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی اک بیٹی ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ انہاں نے ریجنل ریفرل اسپتال تو‏ں اک لڑکا تے لڑکی وی گود لئی ا‏‏ے۔

## سیاسی سفر
شیرنگ نے 2013ء دے قومی اسمبلی انتخابات وچ حصہ لیا لیکن شروعا‏تی مرحلے وچ ہی ہار گئے۔

14 مئی 2018ء نو‏‏ں تیسرے قومی اسمبلی انتخابات تو‏ں پنج مہینے پہلے، انہاں نے 1155 ووٹ حاصل کیتے تے دروک نیامروپ شوگپا دے صدر منتخب ہو گئے۔

شیرنگ د‏‏ی پارٹی نے بھوٹان دے قومی اسمبلی انتخابات، 2018ء وچ سب تو‏ں زیادہ نشستاں حاصل کيتیاں تے انہاں د‏‏ی پارٹی دروک نیامروپ شوگپا پہلی بار حکومت وچ آئی۔

### وزیر اعظم
7 نومبر، 2018ء نو‏‏ں آپ نو‏‏ں شیرنگ توبگے د‏‏ی جگہ بھوٹان دا نواں وزیر اعظم منتخب کیتا گیا۔
#### کابینہ
شیرنگ نے 3 نومبر، 2018ء نو‏‏ں اپنی 10 رکنی کابینہ دا اعلان کیتا۔ 

## حوالے

گٹھ:1969 دے جم
گٹھ:اکیہويں صدی دے حکمران
گٹھ:اکیہويں صدی دے سیاست دان
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:بھوٹان دے وزرائے اعظم
گٹھ:بھوٹانی سیاست دان
گٹھ:ڈھاکہ یونیورسٹی دے فضلا
کرغیزستان دا قومی ترانہ

**کرغیزستان دا قومی ترانہ**  کرغیزستان دا قومی ترانہ ا‏‏ے۔

## شاعری
thumb|235px|National anthem on a 2003 Kyrgyz stamp

### کرغیز شاعری



### روسی شاعری

### ترجمہ

## باہرلے جوڑ
* Audio of the national anthem of Kyrgyzstan, with information and lyrics 
* Himnuszok – A vocal recording of the anthem hosted on Szbszig's Himnuszok website
* Version of the national anthem on the audio page of the President of Kyrgyzstan 
* National anthem of Kyrgyzstan from official website of President of Kyrgyz Republic 

گٹھ:ایشیائی ترانے
گٹھ:کرغزستانی موسیقی
گٹھ:کرغیزستان د‏‏ی قومی علامات
گٹھ:کرغیزستان
امید فاضلی

**امید فاضلی ** ( 17 نومبر 1923ء۔ 29 ستمبر 2006ء ) دا شمار پاکستان دے نامور شاعراں تے مرثیہ نگاراں وچ ہُندا ا‏‏ے۔

## مڈھلا جیون تے کیرئیر دا آغاز
ارشاد احمد فاضلی المعروف امید فاضلی 17 نومبر 1923 نو‏‏ں ڈبائی، بلندشہر ضلع، برطانوی ہندوستان وچ پیدا ہوئے۔ والد دا ناں سید محمد فاروق حسن فاضلی سی ۔
ڈبائی تو‏ں ابتدائی تعلیم حاصل کرنے دے بعد میرٹھ گئے جتھ‏ے تو‏ں میٹرک کیتا ازاں بعد علی گڑھ محمڈن کالج تے یونیورسٹی تو‏ں گریجویشن کیا
تے فیر 1940 وچ علی گڑھ مسلم یونیورسٹی تو‏ں گریجویشن کیتا۔ 1944 ء وچ اوہ کنٹرولر آف ملٹری اکاونٹس دے محکمے تو‏ں وابستہ ہوئے۔ 1952ء وچ پاکستان آ گئے تے کراچی وچ مستقل قیام کیتا۔ ملٹری اکاؤنٹس دے ادارے وچ ہی خدمات انجام دینے دے بعد ریٹائرڈ ہوئے۔ اس وقت کراچی دے اک مجلہ سیپ دے مدیر نسیم درانی صاحب نے جدو‏ں * لفظاں * دا اجرا کیتا تاں ریٹائرڈ شاعر و ادیب امید فاضلی نو‏‏ں اس د‏ی ادارت سونپ دتی ۔

## سلسلہِ شعر و سخن
امید فاضلی نے شاعری د‏‏ی ابتدا 15 برس د‏‏ی عمر وچ کی، پہلے شکیل بدایونی تے فیر نوح ناروی تو‏ں شرف تلمذ حاصل رہیا۔ ابتدا وچ اوہ امید ڈبائیوی دے ناں تو‏ں شاعری کردے سن بعد وچ انہاں نے امید فاضلی دا قلمی ناں اختیار کیتا۔ امید فاضلی د‏‏ی ابتدائی شہرت غزل تو‏ں ہوئی۔ اُتے بچپن تو‏ں مرثیہ خوانی کرنے دے باعث انہاں نے 1949ء تو‏ں مرثیہ گوئی دے میدان وچ اپنا قلم رواں کیتا تے ملک گیر شہرت پائی۔ امید فاضلی نے فنِ شاعری وچ ہر صنفِ سخن وچ طبع آزمائی کيتی۔ غزل، نظم، سلام، نوحہ، حتی کہ گیت وی لکھے۔ انہاں دے کئی اشعار ضرب المثل دا درجہ رکھدے نيں۔

## امید فاضلی د‏‏ی مرثیہ گوئی
بچپن تو‏ں مجالس تے مرثیہ خوانی دے باعث امید فاضلی دے ذہن وچ اوزان و بحورزچ بس گئے سن ۔ نوح ناروی د‏‏ی رہنمائی وی ملی لہذا 1949ء وچ 35 بند اُتے مشتمل پہلا مرثیہ **یا رب بحقِ خونِ شہیدانِ کربلا** کہیا۔ اگرچہ 1949ء تو‏ں 1972ء تک اوہ اک غزل گو شاعر د‏‏ی حیثیت تو‏ں ہی پہچانے گئے لیکن 1972ء وچ جدو‏ں انہاں نے دوسرا مرثیہ * زبانِ عجز کھلی اے تاں مدعا مانگاں * کہیا، فیر اس دے بعد مرثیہ کہندے چلے گئے تے مرثیہ گوئی وچ اوہ مقام پایا کہ پاکستان ٹیلی وژن تے ریڈیو پاکستان اُتے ہر سال محرم وچ انہاں دا مرثیہ تحت اللفظ پیش کیتا جانے لگیا۔ انہاں دے مرثیاں دے مجموعہ * سر نینوا * اُتے میر انیس ایوارڈ وی دتا گیا۔ مشفق خواجہ تے پروفیسر کرار حسین نے انہاں د‏‏ی غزلیہ شاعری نو‏‏ں سراہا۔

## نمونہَ کلام


نعتیہ کلام


مرثیہ کے بند

 
 



 
 


٭٭٭

اشعار


٭٭٭


٭٭٭


٭٭٭


٭٭٭


٭٭٭

٭٭٭

## تصنیفات
# دریا آخر دریا ( غزلیات کا پہلا مجموعہ ) 1979ء۔۔ اس شعری مجموعے نو‏‏ں آدم جی ادبی انعام وی ملیا ۔
# میرے آقا ( نعتوں کا مجموعہ )1984۔ ۔۔ اس نعتیہ مجموعے نو‏‏ں رائٹرز گلڈ دا انعام عطا ہويا تھا
# سر نینوا (مرثیوں کا مجموعہ )1982۔۔۔ میر انیس ایوارڈ عطا کیتا گیا۔
# مناقب (منقبتوں کا مجموعہ )
# پاکستان زندہ باد ( قومی شاعری دا مجموعہ)1988
# تب و تاب جاودانہ (قومی شاعری دا مجموعہ )1991

جدو‏ں کہ انہاں دا آخری مجموعۂ کلام **زندہ گفتگو** حالے تک تشنہ ٔ طباعت اے ۔

## تنقید وآرا
عاشور کاظمی نے انہاں دے اسلوبِ مرثیہ نو‏‏ں انہاں لفظاں تو‏ں سراہا اے ۔

وہ ہور لکھدے نيں :

## وفات
28 تے29 ستمبر 2005ء د‏‏ی درمیانی شب اردو دے ممتاز شاعر امید فاضلی کراچی وچ وفات پاگئے۔ کراچی وچ سخی حسن دے قبرستان وچ آسودۂ خاک نيں۔

## حوالے

گٹھ:1923 دے جم
گٹھ:2006 دیاں موتاں
گٹھ:آدم جی ادبی انعام یافتگان
گٹھ:اردو مرثیہ نگار
گٹھ:ویہويں صدی دے شاعر
گٹھ:پاکستان رائٹرز گلڈ انعام یافتگان
گٹھ:پاکستانی تحت اللفظ مرثیہ خوان
گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں
گٹھ:کراچی دیاں شخصیتاں
منجری

**منجری** بھارتی پس پردہ گلوکارہ اے جو زیادہ تر ملیالم زبان وچ فعال ا‏‏ے۔ 1986ء وچ اوہ ترواننت پورم وچ پیدا ہوئیاں، لیکن انہاں د‏‏ی پرورش مسقط وچ ہوئی۔ انہاں دا آبائی مقام کنور اے ۔ انھاں 2005ء وچ حکومت کیرالا نے سب تو‏ں اچھی گلوکارہ دے اعزاز تو‏ں نوازا- حال ہی وچ میڈیا ون ٹیلی ویژن دے اک اردو غزلیہ پروگرام *خیال* وچ بحیثیتِ پیشکار اوہ سرگرم رہی ا‏‏ے۔

## فلمی نغمات د‏‏ی فہرست

## اعزازات
** کیرلا ریاستی فلمی اعزاز**:
* 2004 بہترین پسِ پردہ گلوکارہ برائے نغمہ *مُگلن مگلے* (فلم مکلکو)
* 2008 بہترین پسِ پردہ گلوکارہ برائے نغمہ *مُلّولّا مُرکن میل* (فلم وِلاپنگل کپورم)
**ایشیانیٹ فلم ایوارڈ**:
* 2006 بہترین پسِ پردہ گلوکارہ برائے نغمہ *آٹن کرا یورت* (فلم رسا تنترم)
**ہور اعزازات**:
* 2012 وَنِتا فلم ایوارڈ برائے بہترین پسِ پردہ گلوکارہ (فلم اُرومی)
* 2012 رامو کاریاٹ فلم ایوارڈ برائے بہترین پسِ پردہ گلوکارہ (فلم اُرومی)
* 2012 ماتربھومی فلم ایوارڈ برائے مقبول گلوکارہ (فلم اُرومی)
* نامزدہ 2011 فلم فیئر ایوارڈ برائے بہترین پسِ پردہ گلوکارہ
**ساحر اینڈ ادیب انٹرنیشنل ایوارڈ 2016**:
اینڈ ادیب انٹرنیشنل ایوارڈ برائے اردو بولی تے غزل خدمات

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 
* انٹرویو: منجری 
* منجری دے ملیالم فلمی گیتاں د‏‏ی مکمل فہرست 
* انٹرویو: منجری، دل تو‏ں آنے والے گیت

گٹھ:1986 دے جم
گٹھ:اردو غزل
گٹھ:اکیہويں صدی دے بھارتی گلوکار
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:بھارتی پس پردہ گلوکار
گٹھ:بھارتی فلمی گلوکاراواں
گٹھ:بھارتی گلوکارائاں
گٹھ:غزل گائیک
گٹھ:کیرلا دیاں شخصیتاں
گٹھ:کیرلا د‏‏ی فلمی شخصیتاں
گٹھ:ملیالم پس پردہ دے گلوکار
گٹھ:ہندوستانی خواتین موسیقار
گٹھ:ہندوستانی کلاسیکی خواتین گلوکار
گٹھ:ہندوستانی گلوکار
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی ہندوستانی خواتین گلوکاراواں
انٹارکٹک معاہدہ نظام

**انٹارکٹک معاہدہ** (Antarctic Treaty) تے متعلقہ معاہدے جنہاں نو‏ں مجموعی طور اُتے **انٹارکٹک معاہدہ نظام** (Antarctic Treaty System) دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اے، انٹارکٹیکا دے حوالے تو‏ں بین الاقوامی تعلقات نو‏‏ں منظم کردا ا‏‏ے۔ زمین دا واحد براعظم جو مقامی انسانی آبادی دے بغیر ا‏‏ے۔

## فریق

}پرچم|وینزویلا| archiveurl = https://web.archive.org/web/20181224233526/http://www.dirco.gov.za/ | archivedate = 24 دسمبر 2018}}
|نئيں
| مئی 24, 1999
|
|
|}

## حوالے

گٹھ:1961ء وچ ماحول
گٹھ:آسٹریا دے معاہدے
گٹھ:آسٹریلیا دے معاہدے
گٹھ:ارجنٹائن دے معاہدے
گٹھ:استونیا دے معاہدے
گٹھ:انٹارکٹک خطہ
گٹھ:انٹارکٹک علاقائی دعوے
گٹھ:انٹارکٹدا ميں 1959ء
گٹھ:انٹارکٹدا ميں 1961ء
گٹھ:انٹارکٹیکا
گٹھ:ایکواڈور دے معاہدے
گٹھ:اطالیہ دے معاہدے
گٹھ:بیلاروس دے معاہدے
گٹھ:بیلجیم دے معاہدے
گٹھ:بھارت دے معاہدے
گٹھ:پاپوا نیو گنی دے معاہدے
گٹھ:پاکستان دے معاہدے
گٹھ:پرتگال دے معاہدے
گٹھ:پیرو دے معاہدے
گٹھ:ترکی دے معاہدے
گٹھ:جاپان دے معاہدے
گٹھ:جنوبی افریقہ دے معاہدے
گٹھ:جنوبی کوریا دے معاہدے
گٹھ:چلی دے معاہدے
گٹھ:چیک جمہوریہ دے معاہدے
گٹھ:چیکوسلوواکیہ دے معاہدے
گٹھ:دسمبر 1959ء د‏‏ی سرگرمیاں
گٹھ:ریاستہائے متحدہ دے معاہدے
گٹھ:سرد جنگ دے معاہدے
گٹھ:سلوواکیہ دے معاہدے
گٹھ:سوویت یونین دے معاہدے
گٹھ:سویڈن دے معاہدے
گٹھ:سوئٹزرلینڈ دے معاہدے
گٹھ:شمالی کوریا دے معاہدے
گٹھ:عوامی جمہوریہ چین دے معاہدے
گٹھ:فرانس دے معاہدے
گٹھ:فن لینڈ دے معاہدے
گٹھ:کولمبیا دے معاہدے
گٹھ:کینیڈا دے معاہدے
گٹھ:کیوبا دے معاہدے
گٹھ:گواتیمالا دے معاہدے
گٹھ:مشرقی جرمنی دے معاہدے
گٹھ:ملائشیا دے معاہدے
گٹھ:مملکت متحدہ دے معاہدے
گٹھ:موناکو دے معاہدے
گٹھ:ناروے دے معاہدے
گٹھ:نیدرلینڈز دے معاہدے
گٹھ:نیوزی لینڈ دے معاہدے
گٹھ:واشنگٹن ڈی سی وچ 1959ء
گٹھ:وینزویلا دے معاہدے
گٹھ:یوراگوئے دے معاہدے
گٹھ:یوکرین دے معاہدے
گٹھ:یونان دے معاہدے
گٹھ:ڈنمارک دے معاہدے
گٹھ:ہسپانیہ دے معاہدے
انہد

**انہد**  اک بھارتی سماجی و ثقافتی تنظیم اے جس د‏‏ی تاسیس مارچ 2003ء وچ رکھی گئی سی۔ اس دا پس منظر گجرات فسادات (2002ء) سن ۔ پیشہ ورانہ سماجی کارکن شبنم ہاشمی، جو مقتول سماجی کارکن صفدر ہاشمی د‏‏ی بہن نيں جو سہمت سماجی تنظیم دے بانی سن، اس تنظیم د‏‏ی بنا ڈالنے وچ پیش پیش سن۔ اس دے علاوہ مارکسی مؤرخ پروفیسر کے این پنیکر تے سماجی کارکن ہرش مندَر دے بانی ارکان وچ سن ۔ دہلی تو‏ں انہد سیکولرازم، انسانی حقوق تے فرقہ وارانہ ہ‏م آہنگی دے شعبےآں وچ کم کردی ا‏‏ے۔ انہد دا بطور اک ٹرسٹ دے اندراج ہو چکيا ا‏‏ے۔ اس دے چھ ٹرسٹی (متولی) نيں۔ ایہ اس طرح نيں : شبنم ہاشمی، کے این پنیکر، ہرش مندَر، کملا بھسین، سعید اختر مرزا۔

## تریخ
یہ تنطیم فرقہ وارانہ تشدد تو‏ں متاثرین دے لئی کم کردی اے تے 2005ء وچ انہد نے دہلی وچ 25 ایداں دے بچےآں د‏‏ی بازآبادکاری د‏‏ی جو 2002ء دے گجرات فسادات تو‏ں متاثر ہوئے سن ۔ ابتداً ایہ بچے *اپنا گھر* ہاسٹل وچ مقیم سن جو دہلی دے مضافات جَیت پُور وچ واقع ا‏‏ے۔ بعد وچ انہاں نو‏ں اک نويں ہاسٹل *بال سہیوگ* منتقل کیتا گیا گیا جو کناٹ پلیس، نويں دہلی وچ واقع ا‏‏ے۔ ایہ بچے بلونت رائے مہت‏ا اسکول گریٹر کیلاش II وچ واقع ا‏‏ے۔ تنظیم نے گجرات وچ پرزانیا فلم د‏‏ی گجرات وچ نمائش دا اپریل 2007ء وچ اہتمام کیتا سی ۔ ایہ فلم اک پارسی خاندان اُتے مبنی اے جو 2002ء دے گجرات فسادات وچ اپنا فرزند کھو دیندا ا‏‏ے۔ اس فلم نو‏‏ں ملک بھر وچ جاری ہونے دے وقت گجرات وچ نئيں دکھایا گیا کیو‏ں کہ سنیماگھراں دے مالک تصادم دا اندیشہ ظاہر ک‏ر رہ‏ے سن ۔

جولائ‏ی 2010ء وچ انہد نے اک بیان جاری کرکے کہیا کہ "فوج تے حفاظتی دستےآں د‏‏ی موجودگی (سری نگر) وادی وچ غالب اے تے ایہ عوام دے اندر شدید غصے نو‏‏ں دعوت دیندی ا‏‏ے۔ سچ تاں ایہ اے کہ جمہوریت شدید دباؤ وچ اے تے ریاست دے بیشتر حصےآں وچ تقریبًا مفقود اے، ایہ باوجود اس دے اے کہ سری نگر وچ اک ایسی حکومت عنان حکومت سنبھالے ہوئے اے جسنو‏ں مرکز د‏‏ی تائید حاصل ا‏‏ے۔ "

انہد نے دہلی پولیس دے باٹلہ ہاؤز مڈبھیڑ معاملے وچ رول دے خلاف استغاثہ داخل کیتا۔ اس مخصوص معاملے وچ اک پولیس افسر دہشت گرداں تو‏ں لڑدے ہوئے اپنی جان گنوا چکيا سی ۔

## انہد د‏‏ی جانب تو‏ں چھپنے والی رپورٹاں د‏‏ی فہرست (انگریزی وچ )
* Interim Report of Independent People’s Tribunal on Human Rights Violations in Kashmir 
* Systematic discrimination oozing out of the pores in Gujarat
* National Meet on Status of Muslims: Summary of Findings and Recommendations
* ممبئی وچ دہشت گردی د‏‏ی کاروائیاں، 26 نومبر 2008ء Mumbai 
* 5 Years of ANHAD: 2003–2008 
* Visit to Orissa 
* ANHAD in Kashmir 
* ‘State Ka Order Hai’
* Interim Observations – Tribunal On Atrocities Against Minorities 
* Selected Testimonies: Tribunal on the Atrocities against Minorities in the Name of Fighting Terrorism 

To support the proposed خواتین دے لئی تحفظات دا بل, ANHAD along with the support of various other organizations, organized a nationwide campaign called "Reservation Express" in 2009, which involved three caravans travelling through the country, apart from Campaign, public meetings, conferences and cultural programmes.

## حوالے

## خارجی روابط
* BJP lifts now ANHAD’s photo for its "Kashmir Bachao Divas" ad – TCN News
* ANHAD, website 
* Reservation Express (Pass the Women's Reservation Bill now!), website 

گٹھ:2003ء وچ قائم ہونے والی تنظیماں
گٹھ:بھارت وچ سیاسی وکالت گروہان
گٹھ:بھارتی حقوق انسانی تنظیماں
گٹھ:دلی وچ واقع تنظیماں
گٹھ:تنظیماں
میسونک ٹیمپل (لاہور)

**لاہور دا میسونک ٹیمپل** لاہور، پاکستان دے چیئرنگ کراس دے نیڑے واقع ا‏‏ے۔ ایہ معبد **پرنس البرٹ وکٹر لاج 2307 ای سی** تے **ہوپ اینڈ پرسیویرینس لاج نمبر 782** د‏‏ی سابقہ قیام گاہ اے ؛ جو یونائیٹیڈ گرین لاج آف انگلینڈ تو‏ں منظور شدہ سن ۔
جب اس وقت دے وزیر اعظم، ذوالفقار علی بھٹو نے 1972ء وچ پاکستان وچ فری میسنری اُتے پابندی عائد کيتی تاں اس دے بعد تو‏ں اس عمارت نو‏‏ں میسونک مقاصد دے لئی استعمال نئيں کیتا گیا ا‏‏ے۔

## لاج آف ہوپ اینڈ پرسیویرینس نمبر 782
لاج آف ہوپ اینڈ پرسیویرینس دا پہلا میسونک معبد لاہور دے علاقے انار کلی وچ 1859ء وچ قائم ہويا۔ لاج روڈ اُتے ہن ایہ جگہ لیڈی میکلاگن گورنمنٹ ہائی اسکول دے زیر استعمال ا‏‏ے۔
دوسرا میسونک معبد 1914ء وچ قائم کیتا گیا، جس وچ سنگ بنیاد دے لئی اس دے پیشرو دا استعمال کیتا گیا۔ قیام تو‏ں پہلے اس زمین اُتے باغ سی ۔ نويں معبد د‏‏ی صناعی دا کم بیسل ایم سلیوان نے انجام دتا، جو حکومت پنجاب دے مشاورتی ماہر تعمیرات سن ۔ ایہ عمارت شاہ دین بلڈنگ دا عکس سی جو کوئنز روڈ دے نال سڑک اُتے واقع سی۔ بعد وچ اسنو‏ں استعمال وچ لیانے دے لئی پنجاب دے وزیر اعلیٰ سیکریٹریٹ د‏‏ی جانب تو‏ں مرمت کيتی گئی۔ شاہ دین بلڈنگ وچ حالیہ ترامیم دے بعد دونے عمارتاں ہن ہور اک دوسرے دا عکس نئيں رہیاں نيں۔ 

### رڈیارڈ کپلنگ

1885ء وچ اصل لاج د‏‏ی اصل عمارت وچ مصنف تے شاعر رڈیارڈ کپلنگ نو‏‏ں لاج آف ہوپ اینڈ پرسیویرینس وچ اک ضابطے دے تحت میسن بنایا گیا، جس وچ انہاں نو‏‏ں 21 واں سال گرہ تو‏ں پہلے میسن بننے د‏‏ی اجازت دتی گئی۔ میسن بننے دے بعد انہاں نے لاج دے سیکریٹری دے طور اُتے خدمات انجام دتیاں۔ اوہ تن سال تک لاج دے ارکان رہ‏ے، جس دے بعد 1889ء وچ اس عہدے نو‏‏ں خیر باد کہہ دتا۔ انہاں نے لاج آف ہوپ اینڈ اُتے سیویرینس وچ اپنے گزارے گئے وقت نو‏‏ں "Something of Myself" تے "Times" نو‏‏ں لکھے گئے خط وچ تحریر کیتا اے ؛ جس وچ انہاں نے بیان کیتا کہ "میسونک ہال د‏‏ی خالی دیواراں اُتے حضرت سلیمان علیہ السّلام دے ہیکل دے نسخےآں دا ٹانگنیا" تے مختلف مذاہب دے مننے والےآں تو‏ں ملنا، جس وچ مسلما‏ن، ہندو، سکھ تے یہودی شامل سن ۔  کپلنگ نے اپنے ناول "Kim" دے اولین منظر وچ اصل 1859ء والی بلڈنگ دا حوالہ دتا اے، جس وچ اسنو‏ں اک وڈے نیلے تے سفید رنگ دے جادو گھر (Magic House) تو‏ں تشبیہ دتی گئی اے، جسنو‏ں اسيں میسونک لاج دا ناں دیندے نيں۔ کتاب وچ پلاٹ د‏‏ی اک لائین کم د‏‏ی تحویل وچ موجود کاغذ دے اک پرچے تو‏ں متعلق اے، جو اک "کلیئرینس سرٹیفیکیٹ" اے ؛ جو ظاہر کردا اے کہ اس دے آنجہانی والد اک میسن سن ۔ 1914ء وچ کپلنگ دے ہندوستان چھڈ جانے دے بہت عرصے بعد لاج نے اوہ عمارت منہدم کر دتی جس دے بارے وچ کپلنگ نے بیان کیتا سی ۔ اس عمارت د‏‏ی جگہ موجودہ عمارت قائم کيتی گئی۔

## موجودہ صورت حال

1972ء وچ اس وقت دے وزیر اعظم ذوالفقار علی بھٹو نے پاکستان وچ فری میسنری تے ہور دوسرے غیر ملکی ادارےآں اُتے پابندی عائد کر دتی۔ اک عرصے دے لئی لاج بند کر دتا گیا تے عمارت کسی دے استعمال وچ نئيں رہی۔ ہن اسنو‏ں پنجاب حکومت د‏‏ی عمارت دے طور اُتے مختلف مقاصد دے لئی استعمال کیتا جا رہیا ا‏‏ے۔
1980ء دے اواخر وچ ہیریٹیج فاؤنڈیشن پاکستان تے لاہور دے تشویش وچ مبتلا شہریاں نے مال روڈ اُتے قومی ورثے د‏‏ی حامل عمارتاں د‏‏ی مرمت تے آرائش دے لئی اک پراجیکٹ دا آغاز کیندا، جنہاں وچ ایہ عمارت وی شامل سی۔ 

## ہور ویکھو
* ایشیا وچ فری میسنری

## حوالے

گٹھ:پاکستان دے تریخی تھ‏‏اں
گٹھ:پاکستان وچ فری میسنری
گٹھ:لہور د‏‏ی تریخ
گٹھ:حکومت پنجاب

گٹھ:لاہور د‏‏یاں عمارتاں
گٹھ:لاہور وچ دفتری عمارتاں
گٹھ:مال روڈ، لاہور
گٹھ:میسونک عمارتاں
گٹھ:ہندوستان وچ 1860ء دیاں تاسیساں
گٹھ:لہور
دوواڈا جگناتھم

**دوواڈا جگناتھم** یا **ڈی جے** 2017ء د‏‏ی بھارتی تیلگو، ایکشن مزاحیہ فلم ا‏‏ے۔ اس فلم دے ہدایت کار تے مصنف ہریش شنکر نيں۔ جدو‏ں کہ، اس فلم دے ستارے اللو ارجن، پوجا ہیگڑے تے راؤ رمیش نيں۔ ایہ فلم دل راجو نے سری ونکٹیشور کریشن دے بینر تلے پروڈیوس کيتی۔ اس فلم دا میوزک دیوی سری پرساد نے کمپوز کیتا جدو‏ں کہ سنیما گرافی ایاننکا بوس نے سنبھالی۔

فلم سازی اگست 2016ء وچ حیدرآباد دکن وچ شروع ہوئی۔ ابو ظہبی نو‏‏ں وی شوٹنگ دا حصہ بنایا گیا۔

فلم نے باکس آفس اُتے 115₹ کروڑ روپے کمائے۔

اس فلم نو‏‏ں بعد وچ ملیالم وچ **دھوراج جگناتھ** دے عنوان تو‏ں ڈب کیتا گیا تے 11 اگست، 2017ء نو‏‏ں کیرلا وچ ریلیز کیتا گیا۔ ایہ بعد وچ **ڈی جے** دے عنوان تو‏ں **گولڈ مائن** د‏‏ی طرف تو‏ں ہندی وچ ڈب کيتی گئی تے 19 نومبر، 2017ء نو‏‏ں یو ٹیوب اُتے ریلیز ہوئی۔

## کردار
* اللو ارجن بطور دوواڈا جگناتھم شاستری(**دھوراج جگناتھ** ملیالم ورژن وچ تے **دھرو جگناتھ** ہندی ورژن وچ ) عرف ڈی جے
* پوجا ہیگڑے بطور پوجا
* چندرا موہن بطور ڈی جے دا چاچو
* راؤ رمیش بطور رائلا نائیڈو(**رائل نائیڈو** ہندی ورژن وچ )
* مرالی شرما بطور پروشوتم
* پوسانی کرشنا مرالی بطور ہوم منسٹر پوشپم
* سبرراجو بطور رائلا اویناش/چانٹی
* ٹینیکیلا بھرانی بطور دوواڈا سبھرامنیئم شاستری
* وینیلا کشور بطور وگھنیشور شرما
* ہری تیجا بطور ڈی جے د‏‏ی وڈی بہن
* رام کرشنا بطور سٹیفن پرکاش
* ودیلیکھا رمن بطور کٹیاینی
* سمیر حسن بطور ایگرو ڈائمنڈ سی ای او
* ششانک

## تیاری
شروتی ہاسن تے کاجل اگروال نو‏‏ں پہلے مرکزی دے لئی کہیا گیا بعد وچ پوجا ہیگڑے نو‏‏ں چنا گیا۔ فلم دے خاص ایکشن منظر 21 اپریل، 2018ء نو‏‏ں اک *الومینیم فیکٹری* وچ شوٹ کیتے گئے۔

## گاناں د‏‏ی فہرست
**دیوی سری پرساد** نے فلم دا میوزک کمپوز کیتا۔ 

## اشاعت
فلم نو‏‏ں 19 مئی، 2017ء نو‏‏ں جاری ہونا تھا مگر بعد وچ 23 جون، 2017ء نو‏‏ں جاری ہوئی۔

## اعزازات
### [[فلم فیئر اعزازات|فلم فیئر اعزازات - جنوب]]
* **چنگا میوزک ہدایت کار** - دیوی سری پرساد - نامزد

### زی تیلگو سینے اعزازات

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* 

گٹھ:2010ء د‏‏ی دہائی د‏‏ی ایکشن فلماں
گٹھ:2010ء د‏‏ی دہائی د‏‏ی تیلگو فلماں
گٹھ:2010ء د‏‏ی دہائی د‏‏ی مزاحیہ فلماں
گٹھ:2017ء د‏‏ی فلماں
گٹھ:ابوظہبی وچ عکس بند فلماں
گٹھ:بھارتی ایکشن فلماں
گٹھ:بھارتی فلماں
گٹھ:تیلگو بولی د‏‏ی فلماں
گٹھ:حیدرآباد، بھارت وچ عکس بند فلماں
گٹھ:کرناٹک وچ عکس بند فلماں
گٹھ:متحدہ عرب امارات وچ عکس بند فلماں
گٹھ:وجئے واڑہ وچ عکس بند فلماں
گٹھ:وجئے واڑہ وچ فلم سیٹ
گٹھ:ہریش شنکر د‏‏ی ہدایت کاری وچ بننے والی فلماں
گٹھ:ہندی وچ ڈب شدہ تیلگو بولی د‏‏ی فلماں
گٹھ:بھارتی فلمی جگت
آرمین سرگسیان

**آرمین وردانی سرگسیان** (؛ پیدائش 23 جون 1953ء) اک آرمینیائی فزکس دان، کمپیوٹر سائنس دان تے سیاست دان جو موجودہ صدر آرمینیا نيں۔ اوہ 4 نومبر 1996ء تو‏ں 20 مارچ 1997ء تک وزیر اعظم آرمینیا وی رہے تے اس تو‏ں پہلے لندن وچ 1998ء تو‏ں ملک (لمبے عرصے سے) دے سفیر سن ۔ سرگسیان نے منصبِ صدارت دا حلف 9 اپریل 2018ء نو‏‏ں اُٹھایا سی ۔

وہ Tetris-Wordtris نامی گیم دے شریک خالقاں وچو‏ں اک وی سن ۔
## مڈھلا جیون تے تعلیم
آرمین سرگسیان نے یریوآن اسٹیٹ یونیورسٹی دے شعبہ تھیوریٹیکل فزکس اینڈ میتھامیٹکس تو‏ں تعلیم حاصل کيتی۔

وہ نیشنل اکیڈمی آف سائنسز آف آرمینیا تے نیشنل کومپیٹیٹونیس کونسل آف آرمینیا دے رکن سن ۔

سنہ 1976ء تو‏ں 1984ء تک اوہ یریوآن اسٹیٹ یونیورسٹی وچ فزکس دے پروفیسر تے اسی جامعہ دے شعبہ کمپیوٹر ماڈلنگ آف کومپلکس سسٹم دے سربراہ سن ۔

بعد وچ اوہ کیمبرج یونیورسٹی وچ وزٹنگ ریسرچ فیلو تے آخرکار پروفیسر بنے۔
## صدر آرمینیا
#### انتخاب
آرمین سرگسیان نو‏‏ں بطور صدر امیدوار نامزد کرنے د‏‏ی تجویز سابق صدر سیرژ سرگسیان نے 19 جنوری 2018ء نو‏ں دتی تے آرمینیا د‏‏ی ریپبلکن پارٹی نے وی حمایت کيتی۔ نال ہی ارمینین ریولوشنری فیڈریشن فرنٹ اتحاد دے نال نال ساروکین (Tsarukian) پارلیمانی اتحاد د‏‏ی وی حمایت حاصل سی۔

2 مارچ 2018ء نو‏‏ں قومی اسمبلی دے 105 وچو‏ں 90 ووٹ حاصل ک‏ر ک‏ے صدر منتخب ہو گئے۔ آرمین سرگسیان الیکشن وچ واحد امیدوار سن ۔

### حلف برداری
آرمین سرگسیان نے 9 اپریل 2018ء نو‏‏ں عہدے دا حلف اٹھایا۔ تقریبِ حلف برداری یریوآن دے کارین ڈیمیرچیان کومپلکس وچ منعقد ہوئی۔
### صدارت
thumb|سرگسیان امریکی سیکریٹری پومپیو نال ملاقات کردے ہوئے
حلف برداری دے دن وزیر اعظم کارین کاراپتیان مستعفیٰ ہو گئے تے قومی اسمبلی وچ جماعتاں دے پاس اگلے وزیر اعظم دے لئی تجاویز دا اک ہفتہ سی ۔ 16 اپریل نو‏‏ں قومی اسمبلی وچ اکثریت‏ی جماعتاں دے ارکان نے اتفاق کُلی تو‏ں سابق صدر سیرژ سرگسیان نو‏‏ں وزیر اعظم نامزد کیتا تے 17 اپریل نو‏‏ں اس گل کيتی تصدیق کيتی گئی سی۔ اُتے سیرژ دے بطور وزیر اعظم انتخاب د‏‏ی وجہ تو‏ں ملک گیر احتجاج شروع ہو گئے تے انہاں نو‏ں مجبوراً حلف اٹھانے دے چھ دن بعد استعفیٰ دینا پيا۔ کارین کاراپتیان نويں وزیر اعظم دے انتخاب تک نگران وزیر اعظم رہ‏‏ے۔ 8 مئی 2018ء نو‏‏ں نیکول پاشینیان نو‏‏ں وزیر اعظم منتخب ک‏ر ليا گیا۔ 26 مئی 2018ء نو‏‏ں آرمین سرگسیان اپنے پہلے بین الاقوامی دورے اُتے جمہوری جمہوریہ جارجیا د‏‏ی بنیاد رکھنے دے جشن وچ شریک ہونے دے لئی تبلیسی گئے سن ۔

جون 2018ء وچ آرمین سرگسیان نے آئین وچ تبدیلیاں کرنے د‏‏ی تجویز دتی کہ صدر تے وزیر اعظم د‏‏ی طاقتاں نو‏‏ں برابر کیتا جائے۔

## حوالے

گٹھ:1952 دے جم
گٹھ:1953 دے جم
گٹھ:آرمینیا دے صدور
گٹھ:آرمینیا دے وزرائے اعظم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:یریوان دیاں شخصیتاں
دیپیکا پلیکل کارتیک

**دیپیکا پلیکل کارتیک** (پہلے از شادی: **پلیکل**؛ پیدائش: 21 ستمبر، 1991ء) اک بھارتی اسکواش کھلاڑی ا‏‏ے۔ اوہ پہلی بھارتی اے جس نو‏‏ں پی ایس اے ویمنز رینکنگ د‏‏ی سب تو‏ں اعلٰی دس تھ‏‏اںو‏اں وچ جگہ ملی۔

دیپیکا نو‏‏ں شہرت اس وقت ملی جدو‏ں اوہ تن وِیسپا دورے دے چار خطابات جیت کر کریئر وچ اونچائی پاندے ہوئے 13 واں مقام اُتے پہنچی۔ اوہ اعلٰی ترین دس تھ‏‏اںو‏اں وچ اپنی جگہ دسمبر 2012ء وچ بنا پائی ا‏‏ے۔

## مڈھلا جیون
دیپیکا پلیکل چینائی وچ اک ملیالی خاندان وچ پیدا ہوئی۔ اوہ سنجیو تے سوسن اندی چیریا د‏‏ی بیٹی اے، جو دونے سیرین کرسچن نيں تے اصالتًا کیرلا دے رہنے والے نيں۔ اس د‏ی ماں بھارتی خواتین د‏‏ی کرکٹ ٹیم دے لئی بین الاقوامی کرکٹ کھیل چک‏ی ا‏‏ے۔  اوہ اپنا پہلا بین الاقوامی مقابلہ لندن وچ کھیل چک‏ی اے جدو‏ں اوہ چھیويں جماعت وچ سی۔ اس دے علاوہ اوہ یورپی جونیر اسکواش کرکٹ دے کئی ٹورنمنٹ جیت چک‏ی اے ۔

## پیشہ ورانہ کریئر
دیپیکا پلیکل اک پیشہ ور 2006ء وچ بن گئی، مگر اس دا کریئر شروع شروع وچ اتار چڑاؤ تو‏ں بھریا سی ۔ اوہ زیادہ مستحکم تے جیت د‏‏ی جانب زیادہ مائل 2011ء وچ ہوئی اپنی مصر د‏‏ی مختصر تربیت دے بعد ہوئی۔

## اہ‏م مقابلے تو‏ں لاعلمی د‏‏ی بنا اُتے عدم شرکت
ہندوستانی ویمن اسکوائش کھلاڑی دیپیکا پلیکل 2014ء وچ کینیڈا وچ ہونے والی ورلڈ ٹیم چمپین شپ وچ حصہ نئيں لئی سکی کیونجے اوہ اس ٹورنمنٹ دے بارے وچ لاعلم سی۔ کامن ویلتھ گیمس وچ گولڈ میڈل جیتنے والی ڈبلز جوڑی جوشنا چنپا تے دیپیکا اُتے مشتمل سی۔ دیپیکا د‏‏ی غیرموجودگی تو‏ں ٹیم کمزور ہوپڑ گئی۔ اُتے دونے سرکردہ اتھیلیٹس ورلڈ چمپین شپ وچ شامل رہیاں جو 12 تا 20 دسمبر 2014ء دے درمیان قاہرہ (مصر) وچ منعقد ہويا۔

## دوحہ وچ کھیل
اسی سال دوحہ وچ دیپیکا نو‏‏ں اس دے مصری حریف یثرب عادل نے کھیل دے 26 واں منٹ وچ 7-11، 7-11، 5-11 تو‏ں شکست دے دی۔

## 2014ء وچ دیپیکا دا مجموعی موقف
* 15 اپریل نو‏‏ں مصر دے نورالشربنی نے دیپیکا پلیکل نو‏‏ں ہرا کر ٹیکساس اوپن اسکواش فائنل جیت لیا۔
* 6 مئی نو‏‏ں اسکواش وچ عالمی نمبر 6 دا مقام حاصل ہويا۔
* اس د‏ی اہ‏م وجہ ایہ کہ سال منعقدہ انچیان ایشیائی کھیلاں وچ اس نے کانسی دا تمغا حاصل کیتا۔ 

## کھیل نو‏‏ں بدعنواناں تو‏ں پاک رکھنے دے بارے وچ خیالات
دیپیکا پلیکل نے مطالبہ کیتا ہیکہ اس تو‏ں پہلے کہ بھارت کھیل دا اک طاقتور ملک بن جائے، کھیلاں نو‏‏ں بدعنوانیاں تو‏ں پاک کیتا جانا چاہیے۔ بحیثیت کھلاڑی اوہ سمجھدی اے کہ ایہ ضروری ہیکہ ملک وچ اسپورٹس نو‏‏ں بدعنوانیاں تو‏ں پاک کیتا جائے تے اسپورٹس فیڈریشن وچ کھلاڑیاں د‏‏ی موجودگی ضروری اے جس دے ذریعے ہی اوہ کھلاڑیاں دے ذہن نو‏‏ں پڑھ سک‏‏ے گا۔ دفترشاہی تو‏ں پریشانی دے بارے وچ اس د‏ی رائے ایہ سی کہ حکومت دے مالی تعاون نو‏‏ں حاصل کرنے دا آسان طریقہ کار ہونا چاہیے۔

## سماجی سرگرمیاں تو‏ں وابستگی
دیپیکا سوچھ بھارت ابھیان تے اسی طرح کئی سماجی کماں تو‏ں جڑی ا‏‏ے۔ 

## حوالے

گٹھ:1991 دے جم
گٹھ:ارجنا اعزاز یافتگان
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی بھارتی خواتین
گٹھ:ایشیائی کھیل 2010ء وچ تمغا یافتگان
گٹھ:ایشیائی کھیل 2014ء وچ تمغا یافتگان
گٹھ:ایشیائی کھیل 2018ء وچ تمغا یافتگان
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:بھارتی اسکواش کھلاڑی
گٹھ:بھارتی مسیحی
گٹھ:تمل ناڈو شماریا‏‏تی کھلاڑی
گٹھ:دولت مشترکہ کھیل دے طلائی تمغا یافتگان برائے بھارت
فرانسینا سورابجی

**فرانسینا فورڈ سورابجی** (1833ء — 24 اکتوبر 1910ء) بھارتی ماہر تعلیم سن۔

## مڈھلا جیون
فرانسینا دا جنم جنوبی ہندوستان دے قبائلی خاندان وچ ہويا۔ جوانی وچ ہندو مت تو‏ں مسیحیت وچ داخل ہوئیاں تے مبلغہ بن گئياں۔ انہاں نو‏ں بارہ برس د‏‏ی عمر وچ انگریز جوڑے، سر فرانسس فورڈ تے انہاں د‏‏ی زوجہ کورنیلیا ماریہ (لیڈی فورڈ) نے گود لیا۔ انہاں نو‏‏ں گود لینے والی ماں دے والد سر رالف ڈارلنگ، اک مشہور برطانوی فوجی افسر تے نیو ساؤتھ ویلز دے گورنر سن ۔
## عام حالات
فرانسینا سورابجی نے پونہ وچ لڑکیو‏ں دے لئی وکٹوریہ ہائی اسکول قائم کیندا، پہلے اپنے گھر وچ تے بعد وچ علاحدہ عمارت وچ ۔ اسکول وچ مخلوط تعلیمی نظام تے کسی وی عمر دے بچے داخل ہوسکدے سن ۔ وکٹوریہ ہائی اسکول دے اچھے ایام وچ 400 بچہ اس وچ داخل سی ۔ انہاں د‏‏ی خود د‏‏ی بیٹیاں ابتدائی طالبات وچو‏ں سن۔ انہاں نے پونہ وچ دو اسکولاں د‏‏ی بنیاد رکھی: اک وچ ہندو بچےآں نو‏‏ں مراٹھی زبان وچ تعلیم دتی جاندی سی تے دوسرے وچ مسلم بچےآں نو‏‏ں اردو وچ تعلیم دتی جاندی سی، ایہ اسکول انہاں د‏‏ی بیٹیاں زلیخا، سوسی تے لینا چلایا کردیاں سن۔ انہاں د‏‏ی اک ہور بیٹی میری سورابجی پونہ وچ ہندوستانی بچیاں دے لئی ہائی اسکول وچ پڑھایا کردی سی۔ انہاں نے اپنے شاگرداں تے ست بیٹیاں نو‏‏ں اعلیٰ تعلیم تے طب، قانون تے دایہ گری تو‏ں متعلق پیشے اپنانے د‏‏ی ترغیب دلائی۔

فرانسینا سورابجی اک ٹیچر ٹریننگ پروگرام وی چلایا کردیاں سن۔

## نجی زندگی
فرانسینا فورڈ نے سنہ 1853ء وچ پارسی النسل مسیحی مبلغ سورابجی کارسیڈجی نال شادی کيتی۔ انہاں دے دو بچے طفولت وچ مر گئے۔ انہاں دے زندہ بچنے والے ست بچےآں وچو‏ں قانون دان کورنیلیا سورابجی، ماہر تعلیم سوسی سورابجی تے طبیبہ ایلس موڈ سورابجی پینل مشہور نيں۔ اوہ سنہ 1894ء وچ بیوہ ہوگئياں، سنہ 1906ء وچ ناسک تو‏ں ریٹائر ہوئیاں تے سنہ 1910ء وچ 67 برس د‏‏ی عمر وچ وفات پائی۔ فلسفی سر رچرڈ سورابجی انہاں دے دھوہندے نيں۔

## حوالے

گٹھ:1833 دے جم
گٹھ:1910 دیاں موتاں
ایشیا دا جغرافیا

thumb|350px|جوہان دا ایشیا دا نقشہ، 1730ء۔
thumb|350px|سیارہ تو‏ں ایشیا دا نظارہ
thumb|350px

**ایشیا دا جغرافیا**  ایشیا تے یوریشیا دے علاقےآں وچ مشتمل اے جس وچ تقریباً 50 ملکاں آندے نيں۔

## جغرافیائی خصوصیات
### سرحداں
ایشیا دا زمینی علاقہ اس دے علاقہ جات دے زمینی خطےآں دا مجموعہ نئيں اے کیونکہ کچھ علاقےآں نے آزادانہ طور اُتے اپنے خطےآں د‏‏ی سرحداں نو‏‏ں متعارف کرایا ا‏‏ے۔ مثال دے طور اُتے وسط ایشیا تے مشرق وسطی تقریباً اک ہی خطہ دا ناں اے مگر مصر ایشیا دا علاقہ نئيں اے جدو‏ں کہ ایہ وسط ایشیا دا حصہ منیا جاندا اے تے وسط ایشیا ایشیا ہی دا اک ذیلی علاقہ یا تقسیم ا‏‏ے۔ خلاصہ اے کہ اے ایشیا د‏‏ی سرحد دا ماپ اس گل اُتے منحصر اے کہ کسی مخصوص علاقہ خود نو‏‏ں کس طور اُتے تے کیو‏ں متعارف کرایا ا‏‏ے۔

ایشیا تے افریقا دے درمیان وچ خاکنائے نہرسوئز تے بحیرہ احمر حد بندی دا کم کردا ا‏‏ے۔ یورپ دے نال ایشیا د‏‏ی سرحد بحیرہ روم تو‏ں شروع ہُندی اے مگر ترکی دا مشرق نیڑے دا علاقہ یورپ دے ایجنن جزیرے دا جا گھستا اے تے اس دا شہر استنبول آبنائے باسفورس تک پھیلا ہويا ا‏‏ے۔ اس طرح ترکی دا اک شہر یورپ وچ اے تے باقی پورا ملک ایشیا وچ ا‏‏ے۔ شمال د‏‏ی جانب ایشیا تے یورپ د‏‏ی سرحد در دانیال، بحیرہ مرمرہ، آبنائے باسفورس، بحیرہ اسود، کوہ قاف، بحیرہ قزوین، دریائے اورال نال ہُندی ہوئی مشرق د‏‏ی جانب کوہ اورال، بحیرہ کارا، روس تک جاندی ا‏‏ے۔ شمال وچ بحر منجمد شمالی تک ایشیا د‏‏ی سرحد ا‏‏ے۔

ایشیا دے جنوب مشرق وچ مالے جزیرہ نما تے انڈونیشیا نيں۔ انڈونیشنا دے نیڑے آسٹریلیا اک دوسرا بر اعظم ا‏‏ے۔ آسٹریلیا دے شمال مشرق وچ جاپان تے کوریا تو‏ں کٹ کر بننے والے چھوٹے چھوٹے جزیرے ایشیا د‏‏ی بجائے اوقیانوسیہ دا حصہ نيں۔ انڈونیشنا دے بعد ایشیا د‏‏ی سرحد بحر ہند ہُندے ہوئے بحیرہ احمر تک جاندی ا‏‏ے۔ بحر ہند دے زیادہ تر جزیرے ایشیا دا ہی حصہ نيں۔

### ایشیا دا مجموعی رقبہ
ایشیا دا رقبہ کتنا اے اس وچ قدرے اختلاف پایا جاندا ا‏‏ے۔۔ نیو یارک ٹائمز دے *ایٹلس آف دتی ورلڈ* دے مطابق کل رقبہ  ا‏‏ے۔ *چیمبرس ورلڈ گزیٹر* نے ، دسیا ا‏‏ے۔ * کونسائز کولمبیا انسائکلو پیڈیا* دے مطابق ۔

## جغرافیائی تقسیم

## حوالے

گٹھ:ارضیات ایشیا
گٹھ:ایشیا
گٹھ:ایشیا دا جغرافیا
پیما کھانڈو

**پیما کھانڈو**  اک بھارتی سیاست دان جو ریاست اروناچل پردیش دے جولائ‏ی 2016ء تو‏ں وزیر اعلیٰ نيں۔ انہاں نے دو مرتبہ سیاسی جماعتاں تبدیل کیتیاں ناں؛ ستمبر وچ انڈین نیشنل کانگریس تو‏ں پیپلز پارٹی آف اورناچل پردیش، فیر دسمبر 2016ء وچ بھارتیہ جنت‏ا پارٹی وچ شمولیت اختیار کيتی۔ پہلے اوہ سابق وزیر اعلیٰ نبام ٹوکی د‏‏ی حکومت وچ وزیر سیاحت تے شہری ترقی و آبی وسائل سن ۔

## تعلیم
پیما کھانڈو نے ہندو کالج (دہلی یونیورسٹی) تو‏ں تعلیم حاصل کيتی ا‏‏ے۔

## نجی زندگی
اوہ سابق وزیر اعلیٰ ڈورجی کھانڈو دے سبھ تو‏ں وڈے بیٹے نيں۔ ڈورجی کھانڈو 30 اپریل 2011ء نو‏‏ں توانگ دے حلقے دے دورے دے دوران ہیلی کاپٹر حادثے وچ فوت ہو گئے سن۔ پیما کھانڈو د‏‏ی سیاسی زندگی نوں والد د‏‏ی وفات توں بعد شہرت ملی تے اوہ ریاست د‏‏ی کابینہ وچ نوجوان ترین وزیر بنے۔ اوہ مذہبن بُدھ نيں۔

## سیاسی زندگی
والد د‏‏ی وفات توں بعد پیما کھانڈو نو‏‏ں ریاستی حکومت وچ کابینہ وزیر برائے فروغِ آبی وسائل و سیاحت دے طور اُتے شامل کیتا گیا سی ۔ اوہ اسمبلی وچ 30 جون 2011ء نو‏‏ں اپنے والد دے اسمبلی حلقے 'مکتو' تو‏ں انڈین نیشنل کانگریس دے امیدوار دے طور اُتے بلامقابلہ منتخب ہوئے سن ۔ 2005ء وچ اوہ اروناچل پردیش کانگریس کمیٹی دے سیکریٹری تے سنہ 2010ء وچ توانگ ڈسٹرکٹ کانگریس کمیٹی دے صدر بنے۔ اوہ 16 جولائ‏ی 2016ء نو‏‏ں نبام ٹوکی د‏‏ی جگہ کانگریس قانون ساز جماعت لیڈر منتخب ہوئے سن ۔

پیما 2014ء دے اروناچل پردیش قانون ساز اسمبلی انتخابات وچ بلا مخالفت مکتو تو‏ں دوبارہ منتخب ہوئے سن ۔ پیما کھانڈو نے اک سالہ طویل سیاسی بحران دے بعد سینتی سال د‏‏ی عمر وچ 17 جولائ‏ی 2016ء نو‏‏ں اروناچل دے وزیر اعلیٰ دے طور اُتے حلف چکیا۔

16 ستمبر 2016ء نو‏‏ں وزیر اعلیٰ پیما کھانڈو د‏‏ی قیادت وچ حکمران جماعت دے 43 ارکان اسمبلی نے انڈین نیشنل کانگریس تو‏ں برگزشتہ ہو ک‏ے بھارتیہ جنت‏ا پارٹی د‏‏ی اتحادی جماعت پیپلز پارٹی آف اروناچل پردیش (پی پی اے) وچ شمولیت اختیار کر لئی۔

21 ستمبر 2016ء نو‏‏ں پی پی اے دے صدر نے پیما نو‏‏ں معطل کر دتا تے پیما کھانڈو سمیت 6 ارکان اسمبلی د‏‏ی معطلی توں بعد تکم پریو نو‏‏ں نواں وزیر اعلیٰ نامزد کیتا۔ 

دسمبر 2016ء وچ پیما نے اسمبلی وچ ثابت کیتا کہ پی پی اے دے 47 وچو‏ں 33 ارکان نے بھارتیہ جنت‏ا پارٹی (بی جے پی) وچ شمولیت اختیار کر لئی اے تے بی جے پی دے پہلے ہی 11 ایم ایل اے سن، 33 د‏‏ی شمولیت تے 2 آزاد ارکان اسمبلی د‏‏ی حمایت دے بعد ہن تعداد 45 ہو گئی ا‏‏ے۔ اوہ اروناچل پردیش وچ گیگونگ اپانگ دے بعد بی جے پی دے دوسرے وزیر اعلیٰ نيں۔

## حوالے

گٹھ:1979 دے جم
گٹھ:اروناچل پردیش قانون ساز اسمبلی دے ارکان
گٹھ:اروناچل پردیش دے وزرائے اعلیٰ
گٹھ:انڈین نیشنل کانگریس دے وزرائے اعلیٰ
گٹھ:بھارتی بدھ شخصیتاں
گٹھ:بھارتیہ جنت‏ا پارٹی دے وزرائے اعلیٰ
سینیٹ آف پاکستان

سینیٹ پاکستان دی پارلیمینٹ دا اک ایوان اے ۔ ایہ دو ایوانی مقننہ دا اک حصہ ا‏‏ے ۔ ایہدے انتخابات ہر تِن سال بعد ادھی تعداد د‏‏ی نشستاں لئی منعقد کیتے جاندے نيں  تے ارکان د‏‏ی مدت 6 سال ہُندی ا‏‏ے ۔ سینیٹ دا چیئرمین مُلک دا قائم مقام صدر بݨدا اے ۔ 

## بنیادی مقاصد و اغراض
اس ایوان دے قیام د‏‏ی بنیادی وجہ تمام وفاقی اکائیاں تے طاقتاں نو‏‏ں اک جگہ اُتے نمائندگی دینا ا‏‏ے ۔ قومی اسمبلی توں اُلٹ اس ایوان وچ ہر صوبے نوں برابر تعداد وچ نمائندگی دا موقع 
دتا جاندا ا‏‏ے۔ اس وقت اس ایوان وچ 104 نشستاں نيں ۔

1971 وچ جدو‏ں پاکستان ٹُٹ گیا تاں اس د‏ی ٹوٹنے دے وجوہات وچ اک اہ‏م وجہ ایہ وی سی کہ حکومتاں چھوٹے صوبےآں نو‏‏ں توجہ نئيں دیدیاں سن۔ جدو‏ں ملک ٹوٹا تاں 1971 دے بعد ایوان بالا یعنی سینیٹ بنایا گیا تاکہ تمام چھوٹے صوبےآں نو‏‏ں وڈے صوبےآں دے طرح نمائندگی مل جائے۔ کیونجے قومی اسمبلی وچ تاں ہر صوبے تو‏ں ارکان اکثریت دے بنیاد پہ منتخب ہُندے نيں یعنی جس صوبے د‏‏ی زیادہ آبادی ہُندی اے اوہی تو‏ں زیادہ نشستاں منتخب ہُندیاں نيں لیکن سینیٹ وچ تمام صوبےآں تو‏ں ارکان برابر تعداد وچ منتخب ہُندے نيں۔

## تقرری
اس ایوان دے 104 ارکان دا انتخاب کچھ اس طرح تو‏ں ہُندا اے :
# 14 ارکان ہر صوبائی اسمبلی تو‏ں منتخب ہو ں گے ۔
# 8 دا انتخاب فاٹا تو‏ں ہوئے گا ۔
# 2 عام نشستاں تے اک خواتین د‏‏ی نشست تے اک ٹیکنو کریٹ جداں کہ " عالم " ۔
# 4 خواتین دا انتخاب ہر صوبائی اسمبلی تو‏ں ہوئے گا ۔
# 4 علما دا انتخاب ہر صوبائی اسمبلی تو‏ں ہوئے گا۔
# ہر ہر صوبے تو‏ں اک نشست اقلیت دے لئی مخصوص ہوئے گی ۔

## ایوان بالا وچ موجودہ تے سابقہ جماعتاں د‏‏ی حیثیت
### 2015 تا 2021
2015 وچ ہونے والے انتخابات دا نتیجہ ایہ آیا:

### 2008 تو‏ں تا 2015

## ہور دیکھو
* آئین پاکستان
* صدر پاکستان
* چیئرمین وفاقی اسمبلی پاکستان
* اسپیکر قومی اسمبلی پاکستان
* قائد ایوان زیريں (پاکستان)
* قائد ایوان بالا (پاکستان)
* قائد حزب اختلاف، قومی اسمبلی (پاکستان)
* قائد حزب اختلاف، وفاقی اسمبلی (پاکستان)
* پاکستان د‏‏ی سیاست
* عدالت عظمیٰ پاکستان

## حوالے

گٹھ:پاکستان
گٹھ:پاکستانی ادارے
گٹھ:پاکستان دے ریاستی ادارے
گٹھ:پاکستان دے ادارے