اشفاق احمد (سائنس دان)

**اشفاق احمد**، ڈی۔ایس سی۔، وزیر مملکت، *<small>[[ستارۂ امتیاز]]، [[ہلال امتیاز]]، [[نشان امتیاز]]، [[فیلو پاکستان سائنس اکیڈمی|ایف پی ایے ایس]]</small>* (3 نومبر 1930 – 18 جنوری 2018)، اک پاکستانی نیوکلیئر فزکس، ایمیریٹس پروفیسر ذرا‏‏تی فزکس بہ قومی مرکز برائے فزکس تے سابقہ سائنس مشیر برائے حکومت پاکستان۔

وسیع النظر نظری فزکس دان، اشفاق احمد نے سرن وچ 1960ء تے 1970ء د‏‏ی دہائیاں وچ بطور اعلٰی تحقیق کار دے ذرا‏‏تی فزکس د‏‏ی ایپلی کیشنز تے نظریات د‏‏ی نظریا‏تی ترقی تے کوانٹم الیکٹروڈمیشنز وچ اس دے متعلقہ توسیع وچ اہ‏م خدمات سر انجام دتیاں۔ پہلے ازاں 1950ء د‏‏ی دہائی وچ پاکستان جوہری توانائی کمیشن وچ شمولیت اختیار کيتی، اشفاق احمد نے پنسچ انسٹی ٹیوٹ وچ خفیہ طبعیات دے ادارے دے ناظم دے طور اُتے خدمات سر انجام دتیاں اسی ادارے نے 1971 د‏‏ی جنگ دے بعد پہلے جوہری ہتھیار دا نمونہ بنایا۔ ۔ اوتھ‏ے، انھاں نے ہتھیاراں د‏‏ی فاصل کمیت د‏‏ی فزکس تے ریاضی دے حساب کتاب تے انہاں وچ دھماکا خیو مواد دے طریقہ کار اُتے بنیادی کردار ادا کیتا۔ 

سنہ 1960ء د‏‏ی دہائی تے تے اس دے بعد، عالمی ادارہ برائے نیوکلیائی توانائی وچ حکومت پاکستان دے سرکاری مشن دے اک اعلٰی سطح عہدیدار رہ‏ے، صنعتی ترقی دے لئی جوہری طاقت دا پرامن استعمال کرنے دے لئی کم کیتا۔ پی اے ای سی دا نظام 1991 تا 2001ء تک سنبھالے رکھیا، اے دے بعد بطور وزیر مملکت حکومت پاکستان وزیراعظم دے بطور سائنسی مشیر برائے حکمت عملی تے سائنسی پروگرامرہے۔ جوہری توانائی دے پرامن استعمال دے لئی اک سخت حامی سن انہاں نو‏‏ں ملکی تے بین الاقوامی شہرت مئی 1998ء وچ ملی جدو‏ں پاکستان دے پہلے جوہری تجربات د‏‏ی نگرانی و ہدایات دتیاں (ویکھو چاغی-I تے چاغی-II) ایہ تجربات خفیہ ویپنس ٹیسٹنگ لیبارٹریز صوبہ بلوچستان پاکستان وچ کیتے کیتے سن ۔

## سوانح

### ابتدائی زندگی تے تعلیم
اشفاق احمد گرداسپور، پنجاب برطانوی ہند وچ اک پنجابی مسلما‏ن آرائاں خاندان وچ پیدا ہوئے۔ اشفاق احمد نے اپنی ابتدائی تعلیم جالندھر (پنجاب)، فیصل آباد اس وفت لائل پور) تے لاہور، پاکستان تو‏ں حاصل کيتی۔ 1949ء وچ اشفاق احمد نے یونیورسٹی پنجاب لاہور وچ فزکس وچ داخلہ لیا تے انڈرگریجویٹ بی ایس سی د‏‏ی سند، فزکس وچ لی۔

## اعزازات

1989ء وچ اشفاق احمد نو‏‏ں پہلا سرکاری اعزاز، *[[ستارۂ امتیاز]]* وزیر اعظم بینظیر بھٹو دے دور وچ ملا; تے ہلال امتیاز 1995ء وچ ۔ 1998ء وچ ، اشفاق احمد نو‏‏ں پاکستان دا اعلٰی ترین سرکاری اعزاز نشان امتیاز دتا گیا، ایہ پاکستان دے اس شہری نو‏‏ں دتا جاندا اے، جو پاکستان دے لئی اعلٰی خدمات سر انجام دیندا ا‏‏ے۔ اسی سال، انہاں نو‏‏ں یونیورسٹی آف مینجمنٹ اینڈ ٹیکنالوجی (پاکستان) لاہور وچ طلائی تمغا دتا گیا۔
* نشان امتیاز (1998ء)
* ہلال امتیاز (1995ء)
* ستارۂ امتیاز (1989ء)
* طلائی تمغا، پاکستان اکیڈمی آف سائنسز (1998ء)
* طلائی تمغا، یونیورسٹی آف مینجمنٹ اینڈ ٹیکنالوجی (پاکستان) (ILM) (ء1998)
* طلائی تمغا، انجینئری سوسائٹی، میٹیریلز اینڈ میٹالرجیکل انجینرنگ (SEMME)، کراچی، (1998ء)
* طلائی تمغا، جیولوجی سوسائٹی آف پنجاب، (1998ء)
* سائنس د‏‏ی ڈاکٹریٹ اعزاوی ڈگری، یونیورسٹی آف انجینئرنگ اینڈ ٹیکنالوجی، لاہور، 2000.ء
* ہو اس ہو انہاں ایٹم، امریکی انسٹی ٹیوٹ برائے فزکس (1969ء)

## فیلو
* منتخب صدر پاکستان سائنس اکیڈمی (2007)
* بورڈ آف ڈائریکٹرز ڈاکٹر عبد السلام سینٹر فور سولڈ اسٹیٹ فزکس، گورنمنٹ کالج یونیورسٹی لاہور، لاہور، 2006–2018.
* بورڈ آف گورنرز غلام اسحاق انسٹیٹیوٹ برائے انجینیرنگ سائنس اینڈ ٹیکنالوجی (غلام اسحاق انسٹیٹیوٹ برائے انجینیرنگ سائنس اینڈ ٹیکنالوجی) (2002)
* کرسی نشین تے بورڈ آف گورنرز، رضی الدین قومی مرکز برائے فزکس، قائد اعظم یونیورسٹی، اسلام آباد (2001)
* فیلو اسلامک ورلڈ اکیڈمی آف سائنسز (2000)
* فیلو جوہری سوسائٹی پاکستان (1997)
* منتخب فیلو پاکستان جوہری سوسائٹی (1993)
* اعزازی فیلو بین الاقوامی جوہری توانائی اکادمی (INEA)
* اعزازی رکن ورلڈ انوویشن فاؤنڈیشن (WIF)، یو دے (2006)
* بورڈ آف گورنرز گورنمنٹ کالج یونیورسٹی لاہور، لاہور (1989–1996)
* فیلو پاکستان سائنس اکیڈمی (1983)
* نظریا‏تی فزکس دے نیلس بوہر انسٹی ٹیوٹ وچ فیلو، کوپن ہیگن، ڈنمارک (1961–1962)
* رکن بورڈ برائے معاونین جوہری سائنس داناں دا بلٹین۔
* رکن بورڈ آف فزکس اولمپیاڈ آف پاکستان۔
* اک اعزازی کونسل رکن انٹرنیشنل انسٹی ٹیوٹ فور اپلائڈ سسٹمز انالیسس (IIASA)۔

## ہور ویکھو
* منیر احمد خان
* سرن (CERN)
* عالمی ادارہ برائے نیوکلیائی توانائی (IAEA)

## حوالے

## ہور پڑھو
* 

## باہرلے جوڑ
125px|کبھے
* Dr. Ishfaq Ahmed* Ishfaq Ahmad Minister of State
* 
* 
* 

|-

|-

گٹھ:1439ھ دیاں موتاں
گٹھ:1930 دے جم
گٹھ:2018 دیاں موتاں
گٹھ:پاکستانی ماہرین نیوکلیائی فزکس
گٹھ:پاکستانی مہندسین
گٹھ:پاکستانی فزکس دان
گٹھ:پنجابی شخصیتاں
گٹھ:ستارۂ امتیاز وصول کنندگان
گٹھ:فضلا یونیورسٹی پنجاب
گٹھ:قائد اعظم یونیورسٹی فیکلٹی
گٹھ:گرداسپور دیاں شخصیتاں
گٹھ:گورنمنٹ کالج یونیورسٹی، لاہور دا تدریسی عملہ
گٹھ:لاہوری شخصیتاں
گٹھ:پاکستانی شخصیتاں
گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:منصوبہ-706
گٹھ:مہاجر شخصیتاں
گٹھ:نشان امتیاز وصول کنندگان
گٹھ:ہلال امتیاز وصول کنندگان