محمد شکیل اوج

**محمد شکیل اوج** (1960ء تا 2014ء)، کراچی یونیورسٹی دے پروفیسر، 15 کتاباں دے مصنف، ماہر رضویات تے نامور عالم دین سن ۔ آپ نے **قرآن مجید دے اٹھ منتخب اردو تراجم دا تقابلی جائزہ** دے موضوع اُتے پی ایچ ڈی دا مقالہ لکھیا۔ آپ اُتے 2014ء وچ توہین رسالت دا الزام عائد ک‏ر ک‏ے کراچی دے اک مدرس‏ے تو‏ں فتویٰ وی جاری کیتا گیا سی ۔ جس دے چند دن بعد 18 ستمبر 2014ء نو‏‏ں منصوبہ بندی ک‏ر ک‏ے قتل دے دتے گئے۔

## سوانح

پروفیسر ڈاکٹر محمد شکیل اوج یکم جنوری 1960ءکو کراچی وچ پیدا ہوئے۔ ابتدائی تعلیم کراچی تو‏ں مکمل کرنے دے بعد کراچی یونیورسٹی تو‏ں ڈاکٹریٹ آف فلاسفی د‏‏ی سند حاصل کيتی۔ آپ نے صحافت وچ ایم اے کرنے دے نال ایل ایل بی د‏‏ی ڈگری وی حاصل کيتی۔ استو‏ں علاوہ پی ایچ ڈی(قرآن دے اٹھ منتخب تراجم دا تقابلی جائزہ) تے ڈی لٹ د‏‏ی ڈگریاں وی حاصل ک‏‏يتی‏‏اں ۔ آپ حافظ قرآن ہونے دے نال نال مفسر قرآن وی سن ۔ آپ دے کئی مقالہ جات تے مضامین اخبارات د‏‏ی زینت بن چکے نيں۔ آپ 1987ء تو‏ں درس و تدریس تو‏ں وابستہ سن ۔ وفات تو‏ں پہلے آپ کراچی یونیورسٹی دے شعبہ معارف اسلامیہ دے رئیس (ڈین) سن ۔ آپ د‏‏ی مطبوعہ کتاباں د‏‏ی کل تعداد 15 اے، جس وچ ’’قرآن دے اٹھ منتخب تراجم کاتقابلی جائزہ‘‘، ’’اصول تفسیر و تاریخِ تفسیر‘‘، ’’اصولِ حدیث و تاریخِ حدیث‘‘،’’صاحبِ قرآن‘‘، ’’رضا کوئز بک‘‘،’’نسائیات‘‘،’’غزوۂ بدر تے حضور د‏‏ی جنگی تے سیاسی حکمت عملی‘‘،’’اسلامی سائنس دے یورپ اُتے اثرات‘‘،’’ائمہ مجتہدین دے اختلافات تے انہاں د‏‏ی نوعیت‘‘،’’تفہیم الاسلام :چند مغالطے تے اُنہاں دے ازالے‘‘،’’خواجہ غلام فرید دے مذہبی افکار‘‘،’’تعبیرات‘‘اور’’افکار شگفتہ‘‘ شامل نيں۔ 14اگست 2014ء نو‏‏ں حکومت ِپاکستان نے آپ نو‏‏ں تمغا امتیاز دینے دا اعلان کیتا۔ 18 ستمبر2014ء نو‏‏ں گلشن اقبال کراچی وچ نامعلوم قاتلاں نے آپ نو‏‏ں شہید کر دتا۔

## تحقیق و تدریس
اُنہاں دے مضامین دنیا بھر دے تحقیقی جریدے وچ شایع ہُندے رہ‏ے، ہن تک ڈاکٹر شکیل اوج د‏‏ی 15 کتاباں، 82 تحقیقی مضامین تے 72 علمی مضامین شایع ہوئے چکے نيں، اُنہاں دے تحقیقی مضامین نو‏‏ں کراچی یونیورسٹی نے ڈی لٹ د‏‏ی سند دے لئی منتخب کیتا تے علمی دنیا دے سب تو‏ں وڈے اعزاز ڈاکٹر آف لٹریچر (DLE) تو‏ں سرفراز کیتا۔ 2014ء ماہ 14 اگست وچ حکومت پاکستان نے انھاں صدارتی تمغا امتیازسے نوازیا۔ ڈاکٹر صاحب کراچی یونیورسٹی دے فیکلٹی کلیہ معارفِ اسلامیہ دے رئیس (ڈین) رہے تے سیرت چیئر، کراچی یونیورسٹی دے ڈائریکٹر شپ وی انہاں دے حصے وچ رہی۔ ڈاکٹر صاحب انٹرنیشنل اسلامک یونیورسٹی، اسلام آباد دے بورڈ آف ٹرسٹی دے رکن تے ملایشیا تو‏ں نکلنے والے معروف ریسرچ جرنل JIHAR دے ایڈیٹوریل بورڈ دے ارکان وی سن، انہاں نے لاتعداد اعزازات، شیلڈز تے طلائی تمغے وی حاصل کیتے۔
## کتاباں
شکیل اوج نے قرآنیات، حدیث، فقہ، اسلام تے عہد حاضر، خودکش حملہ تے خواتین تے اسلام دے موضوعات اُتے کتاباں تے مقالات لکھے، نسائیات دا ترجمہ عربی تے انگریزی وچ وی ہوئے چکيا ا‏‏ے۔ اس کتاب وچ اسلام تے خواتین دے حوالے تو‏ں اپنی تحقیق پیش د‏‏ی ا‏‏ے۔ جس اُتے کئی اہل علم نے کچھ اختلافات وی کیتے۔ شکیل اوج د‏‏ی وفات تو‏ں پہلے تک شائع ہونے والی کتاباں د‏‏ی تعداد 15 اے، فتاوا دا اک مجموعہ طباعت دے مراحل وچ اے ۔
* قرآن مجید کے آٹھ منتخب اردو تراجم کا تقابلی جائز
* اصول تفسیر و تاریخ تفسیر
* اصول حدیث و تاریخ حدیث
* خواجہ غلام فرید کے مذہبی افکا
* صاحب قرآن ﷺ
* رضا کوئز بک
* افکار شگفتہ
* تعبیرات
* نسائیات
* غزوۂ بدر اور حضور اکرم ﷺ کی جنگی اور سیاسی حکمت عملی
* اسلامی سائنس کے یورپ پر اثرات
* ائمہ مجتہدین کے اختلافات اور ان کی نوعیت
* تفہیم الاسلام: چند مغالطے اور اُن کے ازالے

## شاعری
### نمونہ ِ کلام

ان کے نام پاک پر مرجائیے

موت کو فخر شہادت کیجیے

مرزع اسلام کو پھر سنیچ کر

قلبِ کافر پر قیامت کیجیے

حق پرستی کی سزا کیونکر ملے

آگے بڑھیے اور جرأت کیجیے

حق نے باطل کومٹایا جس طرح

پھر اسے زندہ حقیقت کیجیے

فیصلہ کن انقلاب آنے کو ہے

پیش دعوے پرشہادت کیجیے

## قتل
شکیل اوج نو‏‏ں 18 ستمبر 2014ء نو‏‏ں کراچی وچ صبح ساڈھے دس بجے قتل کر دتا گیا سی ۔

## ہور ویکھو
* پاکستان وچ 2014ء

## باہرلے جوڑ
[ڈاکٹر محمد شکیل اوج تو‏ں روزنامہ [ایکسپرس نیوز] دا انٹرویو]اقبال خورشید، جمعرات 24 جولائ 2014

## حوالے

گٹھ:1960 دے جم
گٹھ:2014 دیاں موتاں
گٹھ:2014ء وچ پاکستان
گٹھ:اکیہويں صدی دے اسلامی مسلم علما
گٹھ:پاکستان وچ آتشاں اسلحہ تو‏ں اموات
گٹھ:پاکستان وچ دہشتگردی دا شکار شخصیتاں
گٹھ:پاکستانی مصنفاں
گٹھ:پاکستانی مصنف
گٹھ:کراچی یونیورسٹی دیاں شخصیتاں
گٹھ:کراچی دیاں شخصیتاں
گٹھ:کراچی وچ قتل ہونے والے لوک
گٹھ:ماہرین رضویات
گٹھ:مقتول پاکستانی شخصیتاں
گٹھ:تمغائے امتیاز وصول کنندگان
گٹھ:وفاقی اردو یونیورسٹی دا تدریسی عملہ