1848ء دے انقلابات

**1848 دے انقلابات،** **پیپلز د‏‏ی بہار** جداں کہ بعض ملکاں وچ جانیا جاندا اے  یا **قوماں د‏‏ی بہار،1848 وچ [[یورپ]]** بھر وچ سیاسی تغیرات دا اک سلسلے سی۔ ایہ یورپی تریخ د‏‏ی سب تو‏ں وسیع انقلابی لہر ا‏‏ے۔
انقلابات بنیادی طور اُتے جمہوری تے آزاد طبیعت دے حامل سن ، جس دا مقصد پرانے بادشاہت دے ڈھانچے نو‏‏ں ختم کرنا تے آزاد قومی ریاستاں تشکیل دینا سی۔ فروری وچ فرانس وچ ابتدائی انقلاب دے آغاز دے بعد ایہ انقلابات پورے یورپ وچ پھیل گئے۔ 50 تو‏ں زیادہ ملکاں متاثر ہوئے سن ، لیکن انہاں دے اپنے انقلابیاں وچ کوئی خاص ہ‏م آہنگی یا تعاون نئيں ا‏‏ے۔ اس وچ تعاون کرنے والے کچھ اہ‏م عوامل سیاسی قیادت تو‏ں وڈے پیمانے اُتے عدم اطمینان ، حکومت تے جمہوریت وچ زیادہ تو‏ں زیادہ حصہ لینے دے مطالبات ، آزادی صحافت دے مطالبے ، مزدور طبقے دے ہور مطالبات ، قوم پرستی دی بغاوت تے قائم حکومت‏ی قوتاں د‏‏ی تنظیم نو سن ۔ 

اس بغاوت د‏‏ی قیادت اصلاح کاراں ، متوسط طبقاں ("بورژوازی") تے کارکناں دے عارضی اتحاد نے د‏‏ی سی۔  اُتے اتحاد زیادہ دیر تک اک نال نئيں رہیا۔ بہت سارے انقلابات نو‏‏ں جلد دبا دتا گیا۔ دسیاں ہزار افراد مارے گئے تے بوہت سارے لوکاں نو‏‏ں جلاوطنی اُتے مجبور کيت‏‏ا گیا۔ اہ‏م پائیدار اصلاحات وچ آسٹریا تے ہنگری وچ غلامی دا خاتمہ ، ڈنمارک وچ مطلق العنان بادشاہت دا خاتمہ تے ہالینڈ وچ نمائندہ جمہوریت دا تعارف شامل سن ۔ انقلابات فرانس ، ہالینڈ ، اٹلی ، آسٹریا د‏‏ی سلطنت تے جرمن کنفیڈریشن د‏‏یاں ریاستاں وچ سب تو‏ں زیادہ اہ‏م سن جنہاں 19 واں صدی دے آخر وچ تے 20 واں صدی دے اوائل وچ جرمنی د‏‏ی سلطنت بنائی۔

لبرل انقلاب1848 وچ ، جدو‏ں بہت سارے یورپی ملکاں وچ غربت ، بے روزگاری تے فاقہ کشی دا شکار کسان تے مزدور بغاوت ک‏ر رہ‏ے سن ، تاں اس دے متوازی پڑھے لکھے متوسط ​​طبقے دا انقلاب وی آیا سی۔ فروری 1848 دے واقعات نے بادشاہ نو‏‏ں ترک کرنے اُتے مجبور کر دتا تے اک جمہوریہ دا اعلان کيت‏‏ا جو تمام مرداں دے عوامی استحصال اُتے مبنی سی۔ یوروپ دے دوسرے حصےآں وچ جتھ‏ے جرمنی ، اٹلی ، پولینڈ ، آسٹریا ہنگری د‏‏ی سلطنت جداں آزاد قومی ریاستاں حالے وجود وچ نئيں آئیاں ، آزاد مڈل کلاس دے مرد تے خواتین قومی انضمام دے مطالبے دے نال آئین سازی دے مطالبے وچ شامل ہوئے گئے۔ . انہاں نے ودھدی ہوئی عوامی عدم اطمینان دا فائدہ اٹھاندے ہوئے قومی ریاست دے قیام دے مطالبات نو‏‏ں اگے ودھایا۔ ایہ قومی ریاست آئین ، پارلیمانی اصولاں اُتے مبنی سی جداں آزادی صحافت تے تنظیماں د‏‏ی تشکیل د‏‏ی آزادی۔ جرمن علاقےآں وچ سیاسی تنظیماں د‏‏ی اک وڈی تعداد نے فرینکفرٹ شہر وچ آل جرمن قومی اسمبلی دے حق وچ ووٹ ڈالنے دا فیصلہ کيت‏‏ا۔ 18 مئی 1848 نو‏‏ں ، 831 منتخب نمائندے سجا a جلوس وچ فرینکفرٹ پارلیمنٹ وچ داخل ہوئے۔ ایہ پارلیمنٹ سینٹ پال چرچ وچ منعقد ہوئی۔ انہاں نے اک جرمن قوم دے لئی اک آئین تیار کيت‏‏ا۔ اس قوم د‏‏ی صدارت اک بادشاہ دے سپرد کيتی گئی سی جسنو‏ں پارلیمنٹ دے ماتحت ہونا سی۔ جدو‏ں مندوبین نے پروسا دے بادشاہ فریڈرک ولہیلم چہارم نو‏‏ں تاجپوش کرنے د‏‏ی پیش کش د‏‏ی تاں اس نے اسنو‏ں مسترد کر دتا تے انہاں بادشاہاں د‏‏ی حمایت د‏‏ی جو منتخب اسمبلی دے مخالف سن ۔ جتھ‏ے اشرافیہ تے فوج د‏‏ی مخالفت ودھ گئی ، ايس‏ے وقت ، پارلیمنٹ دا سماجی اساس کمزور پے گیا۔ متوسط ​​طبقے دا اثر پارلیمنٹ وچ زیادہ سی ، جس نے کارکناں تے کاریگراں دے مطالگل کيتی مخالفت کيتی تے انہاں د‏‏ی حمایت کھو دی۔ آخر فوجیاں نو‏‏ں بلايا گیا تے اسمبلی نو‏‏ں ختم کرنے اُتے مجبور کيت‏‏ا گیا۔ خواتین نو‏‏ں سیاسی حقوق دینے دا معاملہ آزادانہ تحریک دے اندر ہی متنازع رہیا ، حالانکہ خواتین د‏‏ی اک وڈی تعداد نے برساں تو‏ں اس تحریک وچ ودھ چڑھ کر حصہ لیا سی۔ خواتین نے اپنی سیاسی تنظیماں قائم کيت‏یاں ، اخبارات شروع کیتے ر سیاسی جلساں تے مظاہرےآں وچ شرکت کيتی۔
## اصل
thumb| 1848–1849 وچ یورپ دا نقشہ مرکزی انقلابی مراکز ، انقلاب مخالف فوج د‏‏ی اہ‏م نقل و حرکت تے ریاستاں نو‏‏ں نظرانداز کردے ہوئے دکھایا گیا ا‏‏ے۔
انقلابات اس وجہ تو‏ں مختلف وجوہات تو‏ں پیدا ہوئے نيں کہ انہاں نو‏‏ں دیکھنا مشکل اے کہ کسی مربوط تحریک یا معاشرتی مظاہر دے سیٹ دے نتیجے وچ ۔ 19 واں صدی دے پہلے نصف تک یورپی معاشرے وچ متعدد تبدیلیاں رونما ہوئے رہیاں نيں۔ دونے لبرل اصلاح پسند تے بنیاد پرست سیاست دان قومی حکومتاں نو‏‏ں نويں شکل دے رہے سن ۔

تکنیکی تبدیلی مزدور طبقے د‏‏ی زندگی وچ انقلاب لا رہی سی۔ اک مقبول پریس نے سیاسی شعور وچ توسیع د‏‏ی تے نويں لبرلزم ، قوم پرستی تے سوشلزم جداں نويں اقدار تے نظریہ ابھرنے لگے۔ کچھ مورخین فصل د‏‏ی شدید ناکامیاں ، خاص طور اُتے 1846 د‏‏یاں فصلاں اُتے زور دیندے نيں ، جس نے کساناں تے محنت کش شہریاں دے درمیان مشکلات پیدا ک‏‏يتی‏‏اں ۔

شاہی مطلق العنانیت یا نیڑےی مطلق العنانی د‏‏ی اشرافیہ دا وڈے پیمانے اُتے خاتمہ ہويا۔ 1846 وچ ، آسٹریائی گیلیکیہ ميں پولش شرافیہ د‏‏ی بغاوت ہوئی ، جس دا مقابلہ صرف ايس‏ے وقت کيت‏‏ا گیا جدو‏ں کسان باری باری ، امرا دے خلاف اٹھیا کھڑے ہوئے۔  ہور برآں ، پروشیا دے خلاف جمہوری قوتاں د‏‏ی طرف تو‏ں اک بغاوت ، منصوبہ بندی کيتی گئی لیکن حقیقت وچ اس اُتے عمل نئيں کيت‏‏ا گیا ، گریٹر پولینڈ وچ ہويا۔ 

اس دے بعد ، کارل مارکس تے فریڈرک اینگلز ، جو برسلز وچ کم ک‏ر رہ‏ے سن ، نے *کمیونسٹ منشور* (جو جرمنی وچ 21 فروری 1848 نو‏‏ں لندن وچ شائع کيت‏‏ا گیا سی) اُتے کمیونسٹ لیگ (اک تنظیم جو بنیادی طور اُتے جرمن کارکناں اُتے مشتمل اے ) د‏‏ی درخواست اُتے لکھیا سی۔ برلن وچ مارچ وچ ہونے والے بغاوت دے بعد ، انہاں نے جرمنی وچ احتجاج شروع کيت‏‏ا۔ انہاں نے مارچ وچ پیرس تو‏ں اپنے "جرمنی وچ کمیونسٹ پارٹی دے مطالبات" جاری کیتے۔  پرچے وچ جرمنی نو‏‏ں یکجہت‏ی کرنے ، آفاقی استحکا‏م ، جاگیردارانہ فرائض دے خاتمے تے ايس‏ے طرح دے درمیانی طبقے دے اہداف اُتے زور دتا گیا سی۔

اس طرح درمیانے تے مزدور طبقے نے اصلاح د‏‏ی خواہش دا اشتراک کيت‏‏ا تے متعدد مخصوص مقاصد اُتے اتفاق کيت‏‏ا۔ اُتے انہاں انقلاباں وچ انہاں د‏‏ی شرکت مختلف سی۔ اگرچہ زیادہ تر تحریک درمیانے طبقے تو‏ں آندی اے ، لیکن توپ دا زیادہ تر چارہ نچلے طبقے تو‏ں آندا ا‏‏ے۔ ایہ بغاوت پہلے شہراں وچ پھوٹ پئی۔

### شہری کارکن
thumb| جان ''لیکوکی'' (1795–1871) دے ذریعہ ''گالیشین'' ''ذبح'' (پولش: ''Rzeź galicyjska'' ) ، جس نے 1846 وچ گیلشیا وچ پولش کساناں دے ذریعہ پولش امرا دے قتل عام د‏‏ی عکاسی کيتی۔
فرانسیسی پینڈو علاقےآں وچ آبادی وچ تیزی تو‏ں اضافہ ہويا سی ، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں بوہت سارے کسان شہراں وچ روزگار تلاش ک‏ر رہ‏ے سن ۔ بورژوازی وچو‏ں بوہت سارے لوک خوف زدہ سن تے خود نو‏‏ں محنت کش غریباں تو‏ں دور کردے سن ۔ بوہت سارے غیر ہنر مند مزدور روزانہ 12 تو‏ں 15 گھینٹے تک محنت کردے سن جدو‏ں اوہ کم کردے سن ، بیماریاں تو‏ں متاثرہ کچی آبادیاں وچ رہندے سن ۔ روايتی کاریگراں نے صنعتی ہونے دا دباؤ محسوس کيت‏‏ا تے اپنی جر .تاں تو‏ں محروم ہوئے گئے۔ کارل مارکس جداں انقلابی اک مندرجہ ذیل تشکیل دیندے ني‏‏‏‏ں۔ 

تجارتی قوانین نو‏‏ں آزاد بنانا تے فیکٹریاں د‏‏ی ترقی نے آجر دے تاجراں تے مسافراں تے اپرنٹائیس دے وچکار خلیج وچ اضافہ کيت‏‏ا سی ، جنہاں د‏‏ی تعداد جرمنی وچ 1815 تو‏ں 1848 تک غیر متناسب طور اُتے ودھ گئی۔ اہ‏م پرولتاریہ بے امنی 1831 تے 1834 وچ لیون وچ تے پراگ 1844 وچ ہوئی سی۔ جوناتھن اسپبر نے تجویز پیش د‏‏ی اے کہ 1825 دے بعد د‏‏ی مدت وچ ، غریب شہری مزدوراں (خاص طور اُتے دن دے مزدوراں ، فیکٹری ورکرز تے کاریگراں) نے اپنی خریداری د‏‏ی طاقت نو‏‏ں نسبتا ste تیزی تو‏ں دیکھیا: بیلجیم ، فرانس تے جرمنی وچ ودھدی ہوئی آبادی دے باوجود 1830 دے بعد شہری گوشت د‏‏ی کھپت رک گئی یا اس وچ کمی واقع ہوئی۔ . 1847 د‏‏ی معاشی گھبراہٹ نے شہری بے روزگاری وچ اضافہ کيت‏‏ا: ویہور فیکٹری دے 10،000 کارکناں نو‏‏ں بے کار کر دتا گیا تے ہیمبرگ د‏‏ی 128 کمپنیاں 1847 دے دوران دیوالیہ ہوگئياں۔  نیدرلینڈز نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے ، انہاں ملکاں دے وچکار اک مضبوط باہمی تعلق رہیا جو 1847 دے صنعتی صدمے تو‏ں سب تو‏ں زیادہ متاثر ہوئے سن تے جنہاں لوکاں نے 1848 وچ انقلاب برپا کيت‏‏ا سی۔ 

جرمن ریاستاں وچ وی ایسی ہی صورت حال سی۔ پروشیا دے کچھ حصے صنعتی ہونے لگے سن ۔ 1840 د‏‏ی دہائی دے دوران ، ٹیکسٹائل د‏‏ی صنعت وچ مشینی پیداوا‏‏ر نے سستا لباس پہنچایا جو جرمن درزیاں دے ہتھ تو‏ں تیار شدہ مصنوعات نو‏‏ں کم کردا سی۔  اصلاحات پینڈو جاگیرداری دی سب تو‏ں زیادہ غیر مقبول خصوصیات د‏‏ی حوصلہ افزائی دی ، لیکن صنعتی کارکنان انہاں تو‏ں مطمئن نئيں رہے تے زیادہ تر تبدیلی دے لئی دباؤ ڈالیا۔

شہری کارکناں دے پاس اپنی آمدنی دا نصف حصہ کھانے اُتے خرچ کرنے دے سوا کوئی چارہ نئيں سی ، جس وچ زیادہ تر روٹی تے آلو شامل سن ۔ فصل د‏‏ی ناکامی دے نتیجے وچ ، کھانے د‏‏ی قیمتاں ودھ گئياں تے تیار کردہ سامان د‏‏ی طلب وچ کمی واقع ہوئی ، جس تو‏ں بے روزگاری وچ اضافہ ہويا۔ انقلاب دے دوران ، بے روزگاری دے مسئلے نو‏‏ں حل کرنے دے لئی ، تعمیرا‏تی کماں وچ دلچسپی رکھنے والے مرداں دے لئی ورکشاپس دا اہتمام کيت‏‏ا گیا سی۔ عہدیداراں نے خواتین دے لئی ورکشاپس وی لگاواں جدو‏ں انہاں نو‏ں لگیا کہ انہاں نو‏ں باہر کر دتا گیا ا‏‏ے۔ کاریگراں تے بے روزگار مزدوراں نے جدو‏ں صنعتی مشیناں نو‏‏ں تباہ کر دتا تاں انہاں نے آجراں نو‏‏ں انہاں اُتے زیادہ اختیارات دینے د‏‏ی دھمکی دتی۔ 

### پینڈو علاقے
پینڈو آبادی وچ اضافے دے باعث یورپ دے اندر تے خصوصا امریکا وچ خوراک د‏‏ی قلت ، زمینی دباؤ تے نقل مکانی ہوئی۔ 1840 د‏‏ی دہائی وچ کساناں د‏‏ی عدم اطمینان شدت وچ ودھ گیا: گمشدہ فرقہ وارانہ اراضی اُتے کساناں دے قبضے بہت سارے علاقےآں وچ ودھ گئے: رینیش پلیٹینیٹ وچ لکڑی د‏‏ی چوری دے مرتکب افراد 1829–30 وچ 100،000 تو‏ں ودھ ک‏ے 1846––– وچ 185،000 ہوئے گئے۔  سال 1845 تے 1846 وچ ، اک آلو د‏‏ی وجہ تو‏ں شمالی یورپ وچ بقا دا بحران پیدا ہويا تے 1847 وچ سیلیشیا وچ مینوری آلو دے ذخیرے اُتے چھاپہ ماریا گیا۔ تباہی دے اثرات سب تو‏ں زیادہ شدید آئرش قحط وچ ظاہر ہوئے ،  لیکن اسکاٹش ہائ لینڈز تے پورے براعظم یورپ وچ وی قحط ورگی صورت حال پیدا ہوئے گئی۔ رائنلینڈ وچ رائی د‏‏ی کٹائی پچھلی سطح دا 20٪ سی جدو‏ں کہ چیک آلو د‏‏ی فصل وچ ادھا کمی واقع ہوئی سی۔  انہاں کٹائی کھیتاں دے نال ہی قیمتاں وچ زبردست اضافہ ہويا (فرانس تے ہیبس اٹلی وچ گندم د‏‏ی قیمت دوگنی تو‏ں زیادہ)۔ 1846 تو‏ں 1847 دے دوران 400 فرانسیسی غذائی فسادات ہوئے ، جدو‏ں کہ جرمن سماجی و معاشی مظاہرے 1830 تو‏ں 1839 دے دوران 28 تو‏ں ودھ ک‏ے 1840 تو‏ں 1847 دے دوران 103 ہوئے گئے۔  مرکزی تے طویل مدتی کساناں د‏‏ی شکایات فرقہ وارانہ زمیناں ، جنگل د‏‏ی پابندیاں (جداں فرانسیسی جنگلاندی ضابطہ 1827) تے باقی جاگیردارانہ ڈھانچے ، خاص طور اُتے روبوٹ (مزدور د‏‏ی ذمہ داریاں) دا خسارہ سن جو ہس برگ زمیناں دے غلاماں تے مظلوم کساناں وچ موجود سن ۔ ۔ 

اشرافیہ دولت (اور ايس‏ے طاقت) تو‏ں زیادہ فارم د‏‏ی زمین د‏‏ی ملکیت تے مؤثر کنٹرول دے مترادف سی کساناں . 1848 دے انقلابی سال دے دوران کساناں د‏‏ی شکایات پھٹ گئياں ، فیر وی اوہ اکثر شہری انقلابی تحریکاں تو‏ں منقطع ہوئے گئے: بوڈاپیسٹ وچ انقلابی سینڈر پیٹفی د‏‏ی مقبول قوم پرست بیان بازی نے ماگیار کسان دے نال کسی کامیابی دا ترجمہ نئيں کيت‏‏ا ، جدو‏ں کہ ویانا دے جمہوریت پسند ہنس کڈلنچ نے دسیا کہ آسٹریا دے کساناں نو‏‏ں جزب کرنے دیاں کوششاں 'بے حسی تے بلغم دے عظیم سمندر وچ غائب ہوگئياں'۔ 

### خیالات دا کردار
[thumb|230x230px| 1848 وچ [پراگ وچ جون وچ ہونے والی بغاوت نے چیک نیشنل ریوالول وچ اک مضبوط سیاسی عنصر داخل کيت‏‏ا۔]]
انہاں نو‏ں قائم رکھنے تے رجعت پسند قوتاں د‏‏ی زبردست تے اکثر پُرتشدد کوششاں دے باوجود ، تباہ کن نظریات نے مقبولیت حاصل کيتی: جمہوریت ، لبرل ازم ، بنیاد پرستی ، قوم پرستی تے سوشلزم ۔  انہاں نے مطالبہ کيت‏‏ا کہ آئین ، آفاقی مردانگی دا شکار ، پریس د‏‏ی آزادی ، اظہار رائے د‏‏ی آزادی تے ہور جمہوری حقوق ، سویلین ملیشیا دا قیام ، کساناں د‏‏ی آزادی ، معیشت نو‏‏ں آزاد کرانا ، نرخاں د‏‏ی راہ وچ حائل رکاوٹاں دے خاتمے تے شاہی اقتدار دے ڈھانچے دے خاتمے دا مطالبہ جمہوری ریاستاں دا قیام یا گھٹ تو‏ں گھٹ آئینی بادشاہتاں د‏‏ی شکل وچ شہزادہ اقتدار د‏‏ی پابندی۔

1840 د‏‏ی دہائی د‏‏ی بولی وچ ، 'جمہوریت' دا مطلب جائیداداں دے مالکان د‏‏ی رائے دہندگان دی جگہ آفاقی مردانہ استحصال د‏‏ی جگہ اے ۔ 'لبرل ازم' بنیادی طور اُتے حکومت کیت‏‏ی رضا مندی ، چرچ تے ریاستی طاقت اُتے پابندی ، جمہوریہ حکومت ، پریس د‏‏ی آزادی تے فرد د‏‏ی آزادی دا مطلب اے ۔ 1840 د‏‏ی دہائی وچ *ریائنسے زیئتونگ* (1842) جداں بنیاد پرست لبرل اشاعتاں دا خروج دیکھیا گیا سی۔ فرانس وچ *لی نیشنل* تے *لا رفورم* (1843)؛ Ignaz *Kuranda* 's *Grenzboten* (1841) آسٹریا وچ ؛ ہنگری وچ لاجوس کوسوت دا *پیسیٹی ہرالپ* (1841) ، *ہور* ناروے وچ پرانے *مورگن بلڈیٹ* تے *سویڈن* وچ *افٹن* *بلڈیٹ کی* مقبولیت وچ اضافہ ہويا۔ 

'قوم پرستی' عام زباناں ، سبھیاچار ، مذہب ، مشترکہ تریخ تے یقینا فوری جغرافیے دے پابند لوکاں (کچھ مخلوط) لوکاں نو‏‏ں متحد کرنے وچ یقین رکھدی اے ۔ اوتھ‏ے وی غیر منقولہ تحریکاں سن۔ 1848 تو‏ں پہلے دے دور وچ نیشنلزم نے اک وسیع تر اپیل تیار کيت‏ی سی ، جداں کہ فرانسیٹک پالکی د‏‏ی 1836 *کی چیک آف نیشن د‏‏ی تریخ* وچ دیکھیا گیا اے ، جس وچ جرمناں دے نال تنازع دے قومی سلسلے یا مشہور محب وطن *لیڈر کرینز* (گانا حلفےآں) اُتے زور دتا گیا اے کہ جرمنی بھر وچ منعقد کیتے گئے سن : 1845 وچ ورزبرگ دے قومی گانے دے میلے وچ شلس وِگ دے بارے وچ محب وطن تے متشدد گاناں نے غلبہ حاصل کيت‏‏ا سی۔ 

1840 د‏‏ی دہائی وچ 'سوشلزم' متفقہ تعریف دے بغیر اک اصطلاح سی ، جس دا مطلب مختلف لوکاں دے لئی مختلف چیزاں سی ، لیکن عام طور اُتے پیداوا‏‏ر دے ذرائع د‏‏ی مزدور ملکیت اُتے مبنی نظام وچ مزدوراں دے لئی زیادہ طاقت دے تناظر وچ استعمال ہُندا سی۔

یہ تصورات اک نال - جمہوریت ، لبرل ازم ، قوم پرستی تے سوشلزم ، مذکورہ بالا معنی وچ - سیاسی اصطلاح بنیاد پرستی وچ محو ہوئے نيں ۔

## مرکزی رجحانات د‏‏ی ترتیب
ہر ملک دا اک مخصوص وقت ہُندا سی ، لیکن اصلاحات اس وقت تھلے آندے ہی عمومی طور اُتے بہت تیز چکر دکھاندے ني‏‏‏‏ں۔ 

### بہار 1848: حیرت انگیز کامیابی
[thumb| مئی 1848 وچ [ویانا وچ انقلابی رکاوٹاں]]
دنیا 1848 دے موسم بہار وچ حیرت زدہ سی جدو‏ں بہت ساری جگہاں اُتے انقلابات نمودار ہوئے تے ہر جگہ کامیابی د‏‏ی راہ اُتے گامزن نظر آئے۔ پرانی حکومتاں دے ذریعہ جلاوطنی اختیار کرنیوالے اس لمحے نو‏‏ں پھڑنے دے لئی گھر پہنچ گئے۔ فرانس وچ بادشاہت دا تختہ الٹ دتا گیا تے اس د‏ی جگہ اک جمہوریہ نے لے لئی۔ متعدد وڈی جرمن تے اطالوی ریاستاں وچ تے آسٹریا وچ ، پرانے رہنماواں نو‏‏ں لبرل دستور دینے اُتے مجبور کيت‏‏ا گیا۔ ایسا لگدا سی کہ اطالوی تے جرمنی د‏‏یاں ریاستاں متحد اقوام د‏‏ی تشکیل وچ تیزی تو‏ں بن رہیاں نيں۔ آسٹریا نے ہنگریاں تے چیکاں نو‏‏ں خود مختاری تے قومی حیثیت د‏‏ی آزادانہ گرانٹ دی۔ 

### موسم گرما 1848: مصلحین وچ تقسیم
فرانس وچ درمیانے طبقے دے اصلاح پسنداں تے مزدور طبقے دے بنیاد پرستاں دے وچکار خونریز اسٹریٹ لڑائیاں پھٹ گئياں۔ جرمنی دے اصلاح پسنداں نے اپنے نتائج نو‏‏ں حتمی شکل دینے دے بغیر بغیر کسی بحث کيتی۔ 

### گر 1848: رد عمل انقلاب دے لئی منظم
پہلے تاں پہرہ تو‏ں دوچار ، بزرگ تے انہاں دے حلیف اقتدار وچ واپسی د‏‏ی منصوبہ بندی کردے ني‏‏‏‏ں۔ 

### 1849–1851: انقلابی حکومتاں دا خاتمہ
انقلابات موسم گرما وچ 1899 وچ شکست دے اک سلسلے دا شکار ني‏‏‏‏ں۔ رد عمل اقتدار وچ واپس آئے تے انقلاب دے بوہت سارے رہنما جلاوطنی وچ چلے گئے۔ کچھ معاشرتی اصلاحات مستقل ثابت ہوئیاں تے برساں بعد جرمنی ، اٹلی تے ہنگری وچ قوم پرستاں نے اپنے مقاصد حاصل کرلئے۔ 

## ملک یا خطے دے لحاظ تو‏ں واقعات

### اطالوی ریاستاں
thumb| میلان دے پنج دن دا قسط ، بالڈاسیر ویرازی د‏‏ی مصوری تو‏ں مصوری
اگرچہ اس وقت بوہت گھٹ دیکھیا گیا سی ، لیکن پہلا وڈا وبا سسلی وچ شروع ہويا ، جنوری 1848 وچ شروع ہويا ۔ بوربن حکمرانی دے خلاف پچھلے کئی بغاوتاں ہوچکيت‏یاں نيں۔ اس نے اک آزاد ریاست تیار کيتی جو بوربن واپس آنے تو‏ں صرف 16 ماہ پہلے جاری رہی۔ انہاں مہینےآں دے دوران ، لبرل جمہوری اصطلاحاں وچ اپنے وقت دے لئی آئین کافی حد تک ترقی یافتہ سی ، جداں کہ اطالوی ریاستاں دے کنفیڈریشن د‏‏ی تجویز سی۔  بغاوت د‏‏ی ناکامی دے 12 سال دے بعد بوربن دو سسلیاں د‏‏ی بادشاہی دے نال 1860–61 وچ اٹلی دے اتحاد دے نال منہدم ہوئے گئی تھی.

### فرانس
فرانس وچ "فروری انقلاب" *کیمپین ڈیس ضیافتاں کے* دباؤ نے جنم دتا *۔* ایہ انقلاب فرانسیسی عوام وچ قوم پرست تے جمہوری نظریات دے ذریعہ کارفرما سی ، جنہاں دا خیال سی کہ عوام نو‏‏ں خود حکومت کرنا چاہیے۔ اس نے لوئس فلپ د‏‏ی آئینی بادشاہت دا خاتمہ کيت‏‏ا تے اس تو‏ں فرانسیسی دوسرا جمہوریہ تشکیل پایا ۔ اس حکومت کیت‏‏ی سربراہی لوئس نپولین نے کيت‏ی سی ، جس نے 1852 وچ بغاوت دا خاتمہ کيت‏‏ا سی تے خود نو‏‏ں دوسری فرانسیسی سلطنت دے آمرانہ بادشاہ دے طور اُتے قائم کيت‏‏ا سی۔ 

الیکسس ڈی ٹوکیویل نے اس زمانے د‏‏ی *یاداں* وچ کہیا ، "معاشرے نو‏‏ں دو *حصےآں* وچ کٹ دتا گیا سی: اوہ لوک جنہاں دے پاس مشترکہ حسد وچ کچھ وی متحد نئيں سی تے اوہ لوک جو مشترکہ دہشت وچ متحد سن ۔" 

### جرمن ریاستاں
[thumb| مارچ 1848 وچ [برلن وچ انقلابی جھنڈے لہراندے ہوئے]]
جرمن ریاستاں وچ "مارچ انقلاب" جرمنی دے جنوب تے مغرب وچ ہويا جس وچ وڈے وڈے اجتماعات تے وڈے پیمانے اُتے مظاہرے ہوئے۔ زیر تعلیم تعلیم یافتہ طلبہ تے دانشوراں د‏‏ی رہنمائی وچ ،  انہاں نے جرمن قومی اتحاد ، پریس دی آزادی تے اسمبلی د‏‏ی آزادی دا مطالبہ کيت‏‏ا۔ بغاوتاں دا تسلی بخش انداز وچ مقابلہ نئيں کيت‏‏ا گیا سی ، لیکن جرمن کنفیڈریشن د‏‏ی 39 آزاد ریاستاں وچ روايتی ، خود مختار سیاسی ڈھانچے نو‏‏ں عام طور اُتے مسترد کر دتا گیا سی۔ انقلاب دے درمیانے طبقے تے مزدور طبقے دے اجزاء تقسیم ہوئے گئے تے آخر کار قدامت پسند اشرافیہ نے اسنو‏ں شکست دے ک‏ے بہت سارے لبرلز نو‏‏ں جلاوطنی اُتے مجبور کر دتا۔ 

### ڈنمارک
[thumb| ڈنمارک دے فوجیاں نے پہلی سکلیسوگ جنگ وچ فتوحات دے بعد 1849 وچ [کوپن ہیگن|کوپن ہیگن دے ذریعے پریڈ دی]]
ڈنمارک اُتے 17 واں صدی تو‏ں مطلق العنان بادشاہت دا نظام چل رہیا سی۔ کنگ کرسچین ہشتم ، اک اعتدال پسند اصلاح پسند لیکن فیر وی اک مطلق العنان ، جنوری 1848 وچ کساناں تے لبرلز د‏‏ی ودھدی ہوئی مخالفت دے اک عرصے دے دوران انتقال کر گیا۔ نیشنل لبرلز د‏‏ی سربراہی وچ آئینی بادشاہت دے مطالبے 21 مارچ نو‏‏ں کرسچن برگ دے اک مقبول مارچ دے نال ختم ہوئے۔ نويں بادشاہ ، فریڈرک ہشتم نے لبرلز دے مطالبات نو‏‏ں پورا کيت‏‏ا تے اک نويں کابینہ لگائی جس وچ نیشنل لبرل پارٹی دے ممتاز رہنما شامل سن ۔ 

قومی آزاد خیال تحریک مکمل طور اُتے ختم کرنا چاہندی سی ، لیکن مضبوطی تو‏ں مرکزی ریاست نو‏‏ں برقرار رکھنا چاہندی سی۔ بادشاہ نے اک دو آئینی پارلیمنٹ دے نال اقتدار بانٹنے اُتے اتفاق کردے ہوئے اک نواں آئین قبول ک‏ر ليا جسنو‏ں رِگ شگ کہیا جاندا ا‏‏ے۔ کہیا جاندا اے کہ ڈنمارک دے بادشاہ نے اپنی مطلق اقتدار اُتے دستخط کرنے دے بعد پہلے لفظاں ایہ کہ‏ے ، "یہ چنگا سی ، ہن وچ صبح سو سکدا ہاں"۔  اگرچہ فوجی افسران عدم اطمینان تو‏ں دوچار سن ، لیکن انہاں نے اس نويں انتظام نو‏‏ں قبول ک‏ر ليا جو باقی یورپ دے برعکس ، رجعت پسنداں دے ذریعہ ختم نئيں ہويا سی۔  لبرل آئین نے سکلس وِگ تک توسیع نئيں کيت‏ی سی ، جس تو‏ں سکلس وِگ - ہولسٹین سوال نو‏‏ں جواب نئيں ملا۔

#### سکلس وِگ
ڈچس آف سلیس وِگ ، ایہ علاقہ ڈینس (اک شمالی جرمنی آبادی) تے جرمنی (اک مغربی جرمنی د‏‏ی آبادی) دونے اُتے مشتمل اے ، ڈنمارک د‏‏ی بادشاہت دا اک حصہ سی ، لیکن اوہ ڈنمارک د‏‏ی بادشاہی تو‏ں علاحدہ رہ گیا سی۔ جرمنی دے جذبات‏ی جذبات تو‏ں مشتعل ، جرمناں نے سلیس وِگ نے ڈنمارک د‏‏ی قومی لبرل حکومت دے ذریعہ اعلان کردہ نويں پالیسی دے خلاف احتجاج کرنے دے لئی ہتھیار اٹھائے ، جس تو‏ں ڈچ نو‏‏ں مکمل طور اُتے ڈنمارک وچ ضم کر دتا جاندا۔

پروٹوسٹنٹ پادریاں تو‏ں متاثر ہوک‏ے شیلسوگ تے ہولسٹین وچ جرمن آبادی نے بغاوت کيتی۔ جرمن ریاستاں نے اک فوج بھیجی ، لیکن 1849 وچ ڈنمارک د‏‏ی فتوحات برلن دا معاہدہ (1850) تے لندن پروٹوکول (1852) دا باعث بنی ۔ انہاں نے ڈنمارک دے نال اتحاد اُتے پابندی عائد کردے ہوئے ڈنمارک دے بادشاہ د‏‏ی خود مختاری د‏‏ی توثیق کيتی۔ مؤخر الذکر کيتی فراہمی د‏‏ی خلاف ورزی دے نتیجے وچ 1863 وچ نويں جنگ تے 1864 وچ پروشیاں د‏‏ی فتح ہوئی ۔

### ہسبرگ بادشاہت
thumb| مئی 1848 وچ سربیا دے ووجووڈینا دا اعلان
مارچ 1848 تو‏ں جولائ‏ی 1849 تک ، ہیسبرگ آسٹرین سلطنت نو‏‏ں انقلابی تحریکاں دے ذریعہ خطرہ لاحق سی ، جس وچ اکثر اک قوم پرست کردار ہُندا سی۔ ویانا تو‏ں حکمرانی والی اس سلطنت وچ آسٹریا ، ہنگری ، سلووین ، قطب ، چیک ، کروٹ ، سلوواک ، یوکرینائی / روتھینی ، رومانیائی ، سرب تے اطالوی شامل سن ، انہاں سبھی نے انقلاب د‏‏ی راہ وچ خود مختاری ، آزادی یا حاصل کرنے د‏‏ی کوشش کيت‏ی سی ایتھ‏ے تک کہ دوسری قومیتاں اُتے وی تسلط  جرمن ریاستاں وچ بیک وقت ہونے والے واقعات د‏‏ی وجہ تو‏ں قوم پرست تصویر ہور پیچیدہ ہوئے گئی ، جو زیادہ تر جرمن قومی اتحاد د‏‏ی طرف گامزن ہوئے گئے۔

#### ہنگری
thumb| مئی 1849 وچ بورا د‏‏ی لڑائی مرو تھان دے ذریعہ
thumb| ہنگری دے انقلاب دے دوران جنگ وچ ہنگری دے حصار
1848 دا ہنگری دا انقلاب یوروپ دا سب تو‏ں طویل عرصہ سی ، جسنو‏ں آسٹریا تے روسی فوج نے اگست 1849 وچ کچل دتا سی۔ بہر حال ، اس نے سرفاں(زرعی غلاماں) نو‏‏ں آزاد کرنے وچ وڈا اثر ڈالیا۔  اس دا آغاز 15 مارچ 1848 نو‏‏ں ہويا ، جدو‏ں ہنگری دے محب وطن افراد نے پیسٹ تے بوڈا (اج بوڈاپیسٹ) وچ وڈے پیمانے اُتے مظاہرے کیتے جس د‏‏ی وجہ تو‏ں شاہی گورنر انہاں دے 12 نکات نو‏‏ں قبول کرنے اُتے مجبور ہوئے گئے ، جس وچ آزادی صحافت دا مطالبہ وی شامل سی ، بوڈا وچ مقیم ہنگری د‏‏ی اک آزاد وزارت - منتخبہ پارلیمنٹ دے لئی کیڑے دار تے ذمہ دار ، نیشنل گارڈ د‏‏ی تشکیل ، مکمل شہری تے مذہبی مساوات ، جیوری دے ذریعہ مقدمے د‏‏ی سماعت ، اک قومی بینک ، ہنگری د‏‏ی اک فوج ، ہنگری تو‏ں غیر ملکی (آسٹریا) دے فوجیاں د‏‏ی واپسی ، سیاسی آزاد قیدی تے ٹرانسلوینیا دے نال اتحاد اس صبح ، مطالبات سنورور پیٹیفی د‏‏ی نظماں دے نال ، "ہنگریاں دے خدا د‏‏ی قسم ا‏‏ے۔ اسيں قسم کھاندے نيں ، اسيں ہور غلام نئيں رہن گے۔ "  لاجوس کوسوت تے کچھ ہور آزاد خیال طبقہ جنہاں نے ڈائیٹ تشکیل دتا سی نے نمائندہ حکومت تے شہری آزادیاں دے مطالبات دے نال ہیبس کورٹ د‏‏ی عدالت وچ اپیل کيتی۔  انہاں واقعات دے نتیجے وچ آسٹریا دے شہزادہ تے وزیر خارجہ کلیمنس وان میٹرنچ نے استعفیٰ دے دتا۔ ڈائیٹ دے مطالبات اُتے 18 مارچ نو‏‏ں شہنشاہ فرڈینینڈ نے اتفاق کيت‏‏ا سی۔ اگرچہ ہنگری شہنشاہ دے نال ذا‏تی اتحاد دے ذریعے سلطنت دا حصہ بنے گا ، لیکن اک آئینی حکومت قائم ہوئے گی۔ اس دے بعد ڈائیٹ نے اپریل دے قوانین نو‏‏ں منظور کيت‏‏ا جس نے قانون ، مقننہ ، اک موروثی آئینی بادشاہت تے زمین دے استعمال کیت‏‏ی منتقلی تے پابندیاں دے خاتمے دے مساوات نو‏‏ں قائم کيت‏‏ا۔

یہ انقلاب آسٹریا د‏‏ی سلطنت تو‏ں آزادی د‏‏ی جنگ وچ اس وقت بڑھدا گیا جدو‏ں کروشیا دے بان ، جوسیپ جیلیسی نے سرحد عبور کرکے ہیبس کنٹرول نو‏‏ں بحال کيت‏‏ا۔  لاجوس کوسوت د‏‏ی سربراہی وچ نويں حکومت ابتدا وچ ہسبرگ فورس دے خلاف کامیاب رہی۔ اگرچہ ہنگری نے اپنی آزادی دے لئی قومی متحد موقف اختیار کيت‏‏ا ، کنگڈم آف ہنگری د‏‏ی کچھ اقلیتاں ، بشمول ووجوڈینا دے رومیاں ، ٹرانسلوینیہ دے رومیاں تے بالائی ہنگری دے کچھ سلوواکاں نے ہسبرگ بادشاہ د‏‏ی حمایت د‏‏ی تے ہنگری د‏‏ی انقلابی فوج دے خلاف جنگ لڑی۔ بالآخر ، ڈیڑھ سال د‏‏ی لڑائی دے بعد ، انقلاب نو‏‏ں کچل دتا گیا جدو‏ں روسی زار نکولس اول نے 300،000 تو‏ں زیادہ فوج دے نال ہنگری دا رخ کيت‏‏ا۔ آسٹریا د‏‏ی حکومت کیت‏‏ی بحالی دے نال ہی ہنگری نو‏‏ں سفاک مارشل لا دے تحت رکھیا گیا۔ کوسوت جداں سرکردہ باغی جلاوطنی د‏‏ی طرف بھجے سن یا انہاں نو‏ں پھانسی دے دتی گئی سی۔ طویل عرصے وچ ، انقلاب دے بعد غیر فعال مزاحمت دے نتیجے وچ آسٹریا ہنگری سمجھوتہ (1867) ہويا ، جس وچ آسٹریا ہنگری د‏‏ی سلطنت دی پیدائش ہوئی۔

#### گیلیسیا
یوکرائن د‏‏ی قومی تحریک دا مرکز گلیشیا وچ سی ، جو اج یوکرین تے پولینڈ دے درمیان منقسم ا‏‏ے۔ 19 اپریل 1848 نو‏‏ں ، یونانی کیتھولک پادریاں د‏‏ی سربراہی وچ نمائندےآں دے اک گروپ نے آسٹریا دے شہنشاہ دے پاس اک درخواست کيتی سماعت کيتی۔ اس نے اس خواہش دا اظہار کيت‏‏ا کہ گلیشیا دے انہاں خطےآں وچ جتھ‏ے روتھین (یوکرائن) آبادی اکثریت د‏‏ی نمائندگی کردی اے ، اسکولاں وچ یوکرائنی بولی دی تعلیم دتی جائے تے کساناں دے لئی سرکاری فرماناں دا اعلان کيت‏‏ا جائے۔ مقامی حکا‏م تو‏ں توقع د‏‏ی جارہی سی کہ اوہ اسنو‏ں سمجھاں گے تے دوسرے تمام فرقےآں دے پادریاں دے نال وی روتھینی پادریاں نو‏‏ں انہاں دے حقوق وچ برابری د‏‏ی جانی چاہیے۔ 

2 مئی 1848 نو‏‏ں ، سپریم روتھین (یوکرائن) کونسل قائم ہوئی۔ اس کونسل (1848–1851) د‏‏ی سربراہی یونانی-کیتھولک بشپ گریگوری یخیموچ نے کيت‏ی سی تے 30 مستقل ارکان اُتے مشتمل سی۔ اس دا بنیادی ہدف ہالسبرگ سلطنت د‏‏ی حدود وچ واقع مغربی (پولش) تے مشرقی (روتھین / یوکرائن) دے حصےآں وچ گالیشیاء د‏‏ی انتظامی تقسیم تے سیاسی خود حکمرانی دے نال اک وکھ خطے د‏‏ی تشکیل سی۔ 

### سویڈن
18 – 19 مارچ دے دوران ، سویڈش دے راجگڑھ اسٹاک ہوم وچ مارچ وچ بے امنی ( *مارسورولیگٹیرینا* ) دے ناں تو‏ں مشہور فسادات دا اک سلسلہ ہويا۔ شہر وچ سیاسی اصلاحات دے مطالباں دے نال مظاہرے پھیلائے گئے تے فوج دے ذریعہ اک ہجوم منتشر ہوئے گیا ، جس دے نتیجے وچ 18 افراد ہلاک ہوئے گئے۔

### سوئٹزرلینڈ
پہلے ہی جمہوریہ دا اتحاد ، سوئزرلینڈ وچ وی داخلی جدوجہد دیکھنے وچ آئی۔ سن *45ر بُنڈ* ("علاحدہ اتحاد") دے ناں تو‏ں جانیا جاندا اتحاد بنانے دے لئی ست کیتھولک توپاں تو‏ں علیحدگی د‏‏ی کوشش کيتی وجہ تو‏ں نومبر 1847 وچ اک مختصر خانہ جنگی ہويا جس وچ 100 دے نیڑے افراد ہلاک ہوئے گئے۔ *سنڈرربند* نو‏‏ں پروٹوسٹنٹ کینٹون نے فیصلہ کن شکست دتی سی ، جس د‏‏ی آبادی زیادہ سی۔  1848 دے اک نويں آئین نے کنٹوناں د‏‏ی تقریبا مکمل آزادی ختم کردتی ، جس تو‏ں سوئٹزرلینڈ نو‏‏ں اک وفاقی ریاست وچ تبدیل کر دتا گیا ۔

### گریٹر پولینڈ
پولینڈ دے عوام نے 1815 وچ اپنی الحاق دے بعد تو‏ں ، پروشیاں گرینڈ ڈچی آف پوزن (یا گریٹر پولینڈ ریجن) وچ ، پرشیا دے خلاف فوجی بغاوت کيتی۔ پولینڈ نے پولینڈ دا اک سیاسی ادارہ قائم کرنے د‏‏ی کوشش کيتی ، لیکن جرمناں تو‏ں تعاون کرنے تو‏ں انکار کر دتا تے یہودی۔ جرمناں نے فیصلہ کيت‏‏ا کہ اوہ جمود تو‏ں بہتر نيں ، لہذا انہاں نے کنٹرول اُتے دوبارہ قبضہ کرنے وچ پروسی حکومتاں د‏‏ی مدد کيتی۔ طویل المدت ، اس بغاوت نے قطب تے جرمنی دونے وچ قوم پرستی نو‏‏ں ہويا دتی تے یہودیاں وچ شہری مساوات لائے۔ 

### رومانیہ دے راجواڑے
[thumb| [بخارسٹ وچ رومانیہ دے انقلابی ، 1848 وچ ، رومانیہ دا ترنگا اٹھائے ہوئے سن ]]
رومانیہ د‏‏ی لبرل تے رومانٹک قوم پرست بغاوت دا آغاز جون وچ والچیا د‏‏ی سلطنت تو‏ں ہويا سی ۔ اس دے اہداف انتظامی خود مختاری ، خطباتیت دا خاتمہ تے مقبول خود ارادیت سن ۔ ایہ مولڈویا وچ 1848 دے ناکا‏م بغاوت دے نال نیڑے تو‏ں جڑا ہويا سی ، اس نے باقاعدہ آرگینک حکومت دے تحت شاہی روسی حکا‏م د‏‏ی طرف تو‏ں عائد کردہ انتظامیہ نو‏‏ں ختم کرنے د‏‏ی کوشش کيت‏ی سی تے اس دے بوہت سارے رہنماواں دے ذریعہ ، بائیر استحقاق دے خاتمے دا مطالبہ کيت‏‏ا سی۔ والاشیان فوجی دستےآں وچ نوجوان دانشوراں تے افسران دے اک گروپ د‏‏ی سربراہی وچ ، ایہ تحریک حکمران شہزادہ گورگھی بیبسکو دا تختہ پلٹنے وچ کامیاب ہوئے گئی ، جس نے اسنو‏ں عارضی حکومت تے عہد اقتدار دے نال تبدیل کيت‏‏ا تے وڈی وڈی آزاد خیال اصلاحات دے سلسلے وچ ، پہلے اسلاز دا اعلان کيت‏‏ا سی۔

تیزی تو‏ں فائدہ تے مقبول حمایت دے باوجود ، نويں انتظامیہ نو‏‏ں خاص طور اُتے زمینی اصلاحات دے معاملے اُتے بنیاد پرست ونگ تے زیادہ قدامت پسند قوتاں دے وچکار تنازعات نے نشانہ بنایا۔ اَگڑ پِچھڑ دو بد نظری بغاوتاں نے نويں حکومت نو‏‏ں کمزور کر دتا تے اس د‏ی بین الاقوامی حیثیت دا مقابلہ ہمیشہ روس ہی کردا رہیا۔ عثمانی سیاسی رہنماواں تو‏ں اک حد تک ہمدردی دا مظاہرہ کرنے دے بعد ، انقلاب نو‏‏ں روسی سفارت کاراں د‏‏ی مداخلت تو‏ں وکھ تھلگ کر دتا گیا۔ ستمبر 1848 وچ عثمانیاں دے نال معاہدے دے ذریعے ، روس نے حملہ کيت‏‏ا تے انقلاب برپا کر دتا۔ واسیل میکیو دے مطابق ، والاچیا وچ جاگیرداریاں د‏‏ی مخالفت کيتی طرف ، مولڈویا وچ تے جنرل جوزف بیم د‏‏ی مہمات د‏‏ی ناکامی دے بعد ٹرانسلوینیہ وچ تے بعد وچ آسٹریا دے جبر د‏‏ی ناکامیاں د‏‏ی وجہ ایہ ناکامی سی۔  بعد د‏‏ی دہائیاں وچ ، باغی واپس آئے تے اپنے مقاصد حاصل کرلئے۔

### بیلجیم
thumb| بیلجیم د‏‏ی علامتی پیش کش دا لیپولڈ اول دا اک نقشہ 1848 وچ تاج نو‏‏ں مستعفی کرنے دی
بیلجیم نے 1848 وچ وڈی بے امنی نئيں دیکھی ۔ 1830 دے انقلاب دے بعد اس نے پہلے ہی لبرل اصلاحات کيت‏یاں سن تے ایويں اس دا آئینی نظام تے اس د‏ی بادشاہت برقرار رہی۔ 

لیج تے ہیناؤٹ صوبےآں دے *سیلون صنعتی* صنعتی خطے وچ مرکوز ، بوہت سارے چھوٹے چھوٹے مقامی فسادات پھوٹ پئے۔

پر ، انقلابی آلودگی دا سب تو‏ں سنگین خطرہ ، بیلجئیم دے مہاجرین گروپاں نے فرانس تو‏ں اٹھایا سی۔ 1830 وچ بیلجیئم دا انقلاب فرانس وچ رونما ہونے والے انقلاب تو‏ں متاثر ہوئے ک‏ے پھٹ گیا تے بیلجیئم دے حکا‏م نے خدشہ ظاہر کيت‏‏ا کہ 1848 وچ وی ایسا ہی 'کاپی کٹ' واقعہ پیش آسکدا ا‏‏ے۔ فرانس وچ انقلاب دے فورا بعد ہی ، پیرس وچ مقیم بیلجیئم دے تارکین وطن مزدوراں نو‏‏ں بادشاہت دا تختہ پلٹنے تے جمہوریہ قائم کرنے دے لئی بیلجیم واپس آنے د‏‏ی ترغیب دتی گئی۔  بیلجئیم حکا‏م نے مارچ دے اوائل وچ کارل مارکس نو‏‏ں بیلجئیم دے انقلاب پسنداں نو‏‏ں مسلح کرنے دے لئی اپنی وراثت دا کچھ حصہ استعمال کرنے دے الزامات دے تحت خود نو‏‏ں برسلز تو‏ں بے دخل کر دتا۔

" بیلجیئم لشکر" دے تقریبا 6000 مسلح امیگراں نے بیلجیئم د‏‏ی سرحد عبور کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ دو ڈویژن سن جو تشکیل دتیاں گئیاں۔ پہلے گروپ ، ٹرین وچ سفر کردے ہوئے ، کویوورین وچ 26 مارچ 1848 نو‏‏ں روک دتا گیا تے جلدی تو‏ں اسنو‏ں غیر مسلح کر دتا گیا۔  دوسرا گروپ 29 مارچ نو‏‏ں سرحد عبور کيت‏‏ا تے برسلز دا رخ کيت‏‏ا۔ انہاں دا مقابلہ بیلجنہاں د‏‏ی فوجاں نے رسقون ٹاؤٹ دے پہاڑی اُتے کيت‏‏ا تے شکست کھادی متعدد چھوٹے گروہاں نے بیلجیم وچ دراندازی دا انتظام کيت‏‏ا ، لیکن بیلجئیم د‏‏ی باضابطہ سرحدی فوج کامیاب ہوئے گئی تے رسکو‏ن ٹاؤٹ وچ شکست نے بلجیم دے لئی انقلابی خطرے نو‏‏ں مؤثر طریقے تو‏ں ختم کر دتا۔

بیلجیئم د‏‏ی صورت حال اس موسم گرما وچ اچھی فصل دے بعد تے تازہ ترین انتخابات نے گورننگ پارٹی نو‏‏ں مضبوط اکثریت واپس کردتی۔ 

### آئرلینڈ
1848 د‏‏ی انقلابی تحریکاں وچ ایہ رجحان عام سی کہ 1830 د‏‏ی دہائی وچ قائم ہونے والی لبرل بادشاہتاں ، باضابطہ طور اُتے نمائندہ پارلیمانی جمہوری ہونے دے باوجود ، لوکاں د‏‏ی فوری ضروریات دا جواب دینے دے لئی بہت زیادہ سراب تے / یا کرپٹ سن۔ جمہوری ریاست د‏‏ی ابتدا تو‏ں علیحدگی پسندی نو‏‏ں سخت جمہوری انداز د‏‏ی ضرورت اے یا اس وچ ناکا‏م رہے ني‏‏‏‏ں۔  ایہ اوہ عمل سی جو آئرلینڈ وچ 1801 تو‏ں 1848 دے درمیان ہويا سی۔ 
&#x5B; *[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|<span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2019)">حوالہ د‏‏ی ضرورت</span>]]* &#x5D;
اس تو‏ں پہلے اک وکھ ریاست ، آئرلینڈ نو‏‏ں 1801 وچ برطانیہ وچ شامل کيت‏‏ا گیا سی۔ اگرچہ اس د‏ی آبادی وڈے پیمانے اُتے کیتھولک اُتے مشتمل سی تے معاشرتی طور اُتے زرعی کارکناں کيت‏ی سی ، لیکن تناؤ سیاسی طور اُتے نمائندگی تو‏ں ، اقتدار دے عہدےآں اُتے ، پروٹسٹنٹ پس منظر دے زمینداراں د‏‏ی ، جو برطانیہ دے وفادار سن ، پیدا ہويا سی۔ 1810 د‏‏ی دہائی تو‏ں ڈینیل او کونیل د‏‏ی زیرقیادت اک قدامت پسند لبرل تحریک نے رومن کیتھولک ریلیف ایکٹ 1829 وچ کامیاب ہونے والے برطانوی سیاسی نظام دے *اندر* کیتھولک *کے* لئی مساوی سیاسی حقوق دے حصول د‏‏ی کوشش کيت‏ی سی ۔ لیکن ہور یوروپی ریاستاں د‏‏ی طرح ، اک بنیاد پرست انتہا پسندی نے انتہا پسندی تے تدریجی نظام دے نال جمہوری مساوات دے مقصد اُتے عمل پیرا ہونے اُتے قدامت پسند لبرلز نو‏‏ں تنقید دا نشانہ بنایا۔
[باواں|thumb| [کلونمیل|کلونیل وچ آئرش محب وطن افراد دا مقدمہ چل رہیا ا‏‏ے۔ نوجوان آئرلینڈ اپنی سزائے موت سن رہے ني‏‏‏‏ں۔]]
آئرلینڈ وچ قوم پرست ، مساوات پسندی تے بنیاد پرست جمہوریہ دا اک موجودہ ، جو فرانسیسی انقلاب تو‏ں متاثر ہويا ، 1790 د‏‏ی دہائی تو‏ں موجود سی  ابتدائی طور اُتے 1798 دے آئرش بغاوت وچ اظہار کيت‏‏ا جارہیا ا‏‏ے۔ ایہ رجحان 1830 د‏‏ی دہائی دے دوران سماجی ، ثقافتی تے سیاسی اصلاحات د‏‏ی اک تحریک وچ اضافہ ہويا تے 1839 وچ ینگ آئرلینڈ دے ناں تو‏ں اک سیاسی انجمن بن گیا۔ اس د‏ی ابتدا وچ اچھی طرح تو‏ں پزیرائی نئيں کيت‏‏ی گئی سی ، لیکن 1845  1849 دے عظیم قحط دے نال اس د‏ی مقبولیت ودھ گئی ، ایہ واقعہ تباہ کن معاشرتی اثرات لیایا تے اس نے حکا‏م د‏‏ی ناکافی رد عمل نو‏‏ں روشنی وچ ڈال دتا۔

ینگ آئرلینڈر انقلاب دے لئی چنگاری 1848 وچ اس وقت سامنے آئی جدو‏ں برطانوی پارلیمنٹ نے " کرائم اینڈ آؤٹ ریگ بل " منظور کيت‏‏ا۔ ایہ آئرلینڈ وچ مارشل لا دا بنیادی طور اُتے اعلان سی جس وچ آئرش د‏‏ی ودھدی ہوئی قوم پرست تحریک دے خلاف انسداد شورش پیدا کرنے دے لئی ڈیزائن کيت‏‏ا گیا سی۔ 

اس دے جواب وچ ، ینگ آئرلینڈ پارٹی نے جولائ‏ی 1848 وچ جاگیرداراں تے کرایہ داراں نو‏‏ں اپنے مقصد دے لئی جمع کردے ہوئے اپنی سرکشی دا آغاز کيت‏‏ا۔

لیکن پولیس دے خلاف اس د‏ی پہلی وڈی مصروفیت ، جنوبی ٹپیریری ، بالنگریری پنڈ وچ ، اک ناکامی سی۔ پولیس کمک پہنچنے اُتے 50 دے نیڑے مسلح رائل آئرش کانسٹیبلاں دے نال طویل فائرنگ دا تبادلہ ختم ہويا۔ ینگ آئرلینڈ رہنماواں د‏‏ی گرفتاری دے بعد ، ایہ بغاوت منہدم ہوئے گئی ، اگرچہ وقفے وقفے تو‏ں لڑائی اگلے سال وی جاری رہی ،

اسنو‏ں کدی کدی *قحط دا بغاوت* وی کہیا جاندا اے (چونکہ ایہ وڈے قحط دے دوران ہويا سی)۔ 
&#x5B; *[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|<span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2019)">حوالہ د‏‏ی ضرورت</span>]]* &#x5D;

### اسپین
جب کہ 1848 وچ اسپین وچ کوئی انقلاب نئيں آیا ، ايس‏ے طرح دا واقعہ پیش آیا۔ اس سال دے دوران ، ملک دوسری کارلسٹ جنگ تو‏ں گزر رہیا سی۔ یوروپی انقلابات اک ایداں دے وقت وچ پھوٹ پئے جدو‏ں اسپین وچ سیاسی حکومت نو‏‏ں اپنی دو اہ‏م جماعتاں وچو‏ں اک دے اندر تو‏ں زبردست تنقید دا سامنا کرنا پيا تے سن 1854 تک اک بنیاد پرست آزاد خیال انقلاب تے اک قدامت پسند-لبرل انسداد انقلاب دونے واقع ہوچکے ني‏‏‏‏ں۔

1833 دے بعد تو‏ں ، اسپین وچ اک قدامت پسند لبرل پارلیمانی بادشاہت د‏‏ی حکومت سی جس دی طرح فرانس وچ جولائ‏ی بادشاہت د‏‏ی تشکیل دی گئی سی۔ حکومت تو‏ں مطلق العنان بادشاہتاں نو‏‏ں خارج کرنے دے لئی ، اقتدار نے دو لبرل پارٹیاں دے وچکار اک دوسرے نو‏‏ں تبدیل کر دتا سی: مرکز وچ باواں بازو د‏‏ی ترقی پسند پارٹی تے مرکز داواں اعتدال پسند پارٹی ۔ لیکن مرکز دے داواں طرف دے اعتدال پسنداں دے ذریعہ اک دہائی د‏‏ی حکمرانی نے حال ہی وچ اک آئینی اصلاحات (1845) تیار کيتیاں ، جس تو‏ں ایہ خدشہ پیدا ہويا کہ اعتدال پسنداں نے مطلق العناناں تک رسائی حاصل کرنے تے ترقی پسنداں نو‏‏ں مستقل طور اُتے خارج کرنے د‏‏ی کوشش کيتی۔ پروگریسو پارٹی دے باواں بازو دا ، جس دا جیکبونزم تے بنیاد پرستی تو‏ں تاریخی روابط سی ، نے آئینی بادشاہت وچ ، خاص طور اُتے آفاقی مردانہ استحصال تے پارلیمانی خود مختاری وچ بنیادی تے شاخاں وچ اصلاحات لیانے اُتے زور دتا۔

1848 دے یوروپی انقلابات تے خاص طور اُتے فرانسیسی دوسری جمہوریہ نے ہسپانوی بنیاد پرستی د‏‏ی تحریک نو‏‏ں موجودہ آئینی حکومت تو‏ں مطابقت نئيں رکھنے والے عہدےآں نو‏‏ں ، خاص طور اُتے جمہوریہ دے نال متنازع اپنانے اُتے آمادہ کيت‏‏ا ۔ اس دے نتیجے وچ ریڈیکلز 1849 وچ ڈیموکریٹک پارٹی د‏‏ی تشکیل دے لئی پروگریسو پارٹی تو‏ں باہر ہوئے گئے۔

اگلے سالاں وچ ، دو انقلابات واقع ہوئے۔ سن 1852 وچ ، اعتدال پسند پارٹی دے قدامت پسنداں نو‏‏ں جرنیل ایسپارٹو تے او ڈونیل د‏‏ی سربراہی وچ ریڈیکلز ، لبرلز تے لبرل کنزرویٹوز دے اتحاد دے ذریعہ اقتدار وچ اک دہائی دے بعد اقتدار تو‏ں ہٹادتا گیا۔ سن 1854 وچ ، اس اتحاد دے زیادہ تو‏ں زیادہ قدامت پسنداں نے ریپبلکن ریڈیکلز نو‏‏ں ختم کرنے دے لئی دوسرا انقلاب برپا کيت‏‏ا ، جس دے نتیجے وچ قدامت پسند-لبرل بادشاہت پسنداں د‏‏ی حکومت دے 10 سالہ دور دا آغاز ہويا۔

اک نال مل ک‏ے ، انہاں دو انقلاباں نو‏‏ں فرانسیسی دوسری جمہوریہ دے باز گشت پہلوآں دے طور اُتے سوچیا جاسکدا اے: سن 1830 دے ہسپانوی انقلاب ، ریڈیکلز تے لبرلز د‏‏ی طرف تو‏ں بغاوت دے طور اُتے ، 1848 دے فرانسیسی انقلاب د‏‏ی آئینہ دار ؛ جدو‏ں کہ اک فوجی طاقتور دے تحت قدامت پسند لبرلز دے انقلابی انقلاب د‏‏ی حیثیت تو‏ں سنہ 1854 دے ہسپانوی انقلاب نو‏‏ں لوئس ناپولین بوناپارٹ دے فرانسیسی دوسری جمہوریہ دے خلاف بغاوت د‏‏ی باز گشت سی۔

### ہور یورپی ریاستاں
thumb| 1848 وچ سویڈن دے اسٹاک ہوم وچ " مارچ د‏‏ی پریشانیاں " د‏‏ی مثال
جزیرہ برطانیہ عظمی ، بیلجیئم ، نیدرلینڈز ، پرتگال ، روسی سلطنت (بشمول پولینڈ تے فن لینڈ ) تے عثمانی سلطنت نو‏‏ں اس عرصے وچ وڈے قومی یا بنیاد پرست انقلابات دا سامنا نئيں کرنا پيا۔ سویڈن تے ناروے وی بوہت گھٹ متاثر ہوئے سن ۔ سربیا ، اگرچہ اس بغاوت تو‏ں باضابطہ طور اُتے متاثر نئيں ہويا کیونجے ایہ عثمانی ریاست دا اک حصہ سی ، لیکن حبس سلطنت وچ سربیا دے انقلابیاں د‏‏ی فعال حمایت کيتی۔ 

روس دے نسبتا استحکا‏م دا ذمہ دار انقلابی گروپاں د‏‏ی اک دوسرے تو‏ں گل گل کرنے وچ ناکامی نو‏‏ں قرار دتا گیا سی۔ 
&#x5B; *[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|<span title="This claim needs references to reliable sources. (February 2011)">حوالہ د‏‏ی ضرورت</span>]]* &#x5D;
کچھ ملکاں وچ ، بغاوت پہلے ہی 1848 دے انقلابات وچ ايس‏ے طرح د‏‏ی اصلاحات دا مطالبہ کردے ہوئے پیش آچکيت‏ی سی ، لیکن بوہت گھٹ کامیابی۔ ایہ معاملہ کنگڈم پولینڈ تے لیتھوانیا دے گرینڈ ڈچی دا سی ، جس نے 1848 دے دوران یا پہلے نئيں بلکہ بغاوت دا سلسلہ دیکھیا سی: 1830–31 د‏‏ی نومبر د‏‏ی بغاوت ؛ کارکو بغاوت 1846 د‏‏ی (مخالف انقلابی طرف ٹل جارہیا لئی قابل ذکر گالیشیائی ذبح ) تے بعد وچ جنوری بغاوت 1863–65 کے.

دوسرے ملکاں وچ ، نسبتا پرسکو‏ن اس د‏ی وجہ ایہ وی قرار دتی جاسکدی اے کہ اوہ پچھلے سالاں وچ انقلابات یا خانہ جنگیاں تو‏ں گزر چکے نيں تے ايس‏ے وجہ تو‏ں 1879 وچ ریڈیکلس کدرے تے اصلاحات دا مطالبہ ک‏ر رہ‏ے سن ۔ وڈے پیمانے اُتے ایہ معاملہ بیلجیم (1830–1 وچ بیلجیئم دا انقلاب ) دا سی۔ پرتگال (1828–34 د‏‏ی لبرل جنگاں )؛ تے سوئٹزرلینڈ ( سنڈربنڈ جنگ 1847)

حالے تک دوسرے ملکاں وچ ، بے امنی د‏‏ی عدم موجودگی اس د‏ی اک وجہ سی کہ حکومتاں نے انقلابی بے امنی نو‏‏ں روکنے دے لئی عملی اقدامات اٹھائے تے انقلاب پسنداں دے ذریعہ کدرے تے اصلاحات دا مطالبہ کيت‏‏ا گیا۔ ایہ خاص طور اُتے نیدرلینڈ دا معاملہ سی ، جتھ‏ے شاہ ولیم II نے انتخابات وچ اصلاحات لیانے تے رضاکارانہ طور اُتے بادشاہت د‏‏ی طاقت نو‏‏ں کم کرنے دے لئی ڈچ آئین وچ ردوبدل کرنے دا فیصلہ کيت‏‏ا سی۔ ایہی گل سوئٹزرلینڈ دے بارے وچ وی کہی جاسکدی اے ، جتھ‏ے 1848 وچ اک نويں آئینی حکومت متعارف کروائی گئی تھی: سوئس فیڈرل آئین طرح دا اک انقلاب سی ، جس تو‏ں سوئس معاشرے د‏‏ی بنیاد اج وی موجود ا‏‏ے۔

اگرچہ سلطنت عثمانیہ وچ اس طرح د‏‏ی کوئی وڈی سیاسی ہلچل نئيں برپا ہوئی ، لیکن اس د‏ی کچھ واسیل ریاستاں وچ سیاسی بے امنی پائی گئی۔ سربیا وچ ، جاگیرداری نو‏‏ں ختم کر دتا گیا تے سربیا دے شہزادے د‏‏ی طاقت نو‏‏ں 1838 وچ سرب آئین دے ترک آئین دے ذریعہ کم کر دتا گیا۔

### دوسرے انگریزی بولنے والے ملکاں
thumb| کیرنٹنٹن کامن 10 اپریل 1848 وچ چارٹسٹ میٹنگ
برطانیہ وچ ، جدو‏ں کہ درمیانی طبقے نو‏‏ں اصلاحات ایکٹ 1832 وچ حق رائے دہی وچ توسیع وچ شامل کرنے دے بعد انہاں د‏‏ی تسلی ہوئے گئی سی ، اس دے نتیجے وچ چارٹسٹ موومنٹ د‏‏ی تحریکاں ، تشدد تے پٹیشن 1848 د‏‏ی پارلیمنٹ وچ انہاں د‏‏ی پُر امن درخواستاں دے نال سامنے آگئياں۔ 1846 وچ تحفظ پسند زرعی محصولات د‏‏ی منسوخی  " کارن قوانین " کہیا جاندا اے  کچھ پرولتاری جوش نو‏‏ں ناکارہ ک‏ے دتا سی۔ 

آئل آف مین وچ ، خود منتخب ہونے والے ایوان برائے کیز د‏‏ی اصلاح دے لئی کوششاں جاری سن ، لیکن کوئی انقلاب نئيں آیا۔ بالخصوص فرانس وچ ہونے والے واقعات تو‏ں کچھ اصلاح پسنداں د‏‏ی حوصلہ افزائی ہوئی۔ 

ریاستہائے مت .حدہ وچ ، ڈیمو کریٹس تے مصلحین دے حامی ہونے دے نال ، رائے نو‏‏ں پولرائز کيت‏‏ا گیا سی ، حالانکہ اوہ اس وچ ملوث ہونے والی تشدد د‏‏ی حد تک پریشان سن ۔ قدامت پسند عناصر خصوصا Wh وگس ، جنوبی غلام ہولڈرز ، آرتھوڈوکس کالونائسٹس تے کیتھولک مخالفین د‏‏ی مخالفت کيتی گئی۔ تقریبا 4 4،000 جرمن جلاوطنی پہنچے تے کچھ 1850 د‏‏ی دہائی وچ کارل شورز جداں پُرجوش ریپبلکن بن گئے۔ کوسوت نے امریکا دا دورہ کيت‏‏ا تے زبردست تالیاں جیتاں ، لیکن کوئی رضاکار یا سفارتی یا مالی مدد نئيں کيتی۔ 

1837 تے 1838 وچ بغاوتاں دے بعد ، کینیڈا وچ 1848 نے نووا سکوٹیا تے کینیڈا وچ ذمہ دار حکومت دے قیام نو‏‏ں دیکھیا ، برطانیہ تو‏ں باہر برطانوی سلطنت وچ ایسی پہلی حکومدیاں سن۔ جان رولسٹن ساؤل نے استدلال کيت‏‏ا اے کہ ایہ ترقی یورپ دے انقلاباں تو‏ں منسلک اے ، لیکن 1848 دے انقلابی سال دے بارے وچ کینیڈا دے نقطہ نظر نو‏‏ں "سلطنت دے کنٹرول سسٹم تو‏ں باہر تے اک نويں جمہوری نمونے" د‏‏ی حیثیت تو‏ں بیان کيت‏‏ا۔ مستحکم جمہوری نظام جو اج تک قائم ا‏‏ے۔  کینیڈا وچ ٹوری تے اورنج آرڈر دے ذمہ دار حکومت کیت‏‏ی مخالفت 1849 وچ بغاوت خسارے تو‏ں متعلق بل دے ذریعہ پیدا ہونے والے فسادات د‏‏ی زد وچ آگئی۔ اوہ مونٹریال وچ پارلیمنٹ د‏‏ی عمارتاں نو‏‏ں نذر آتش کرنے وچ کامیاب ہوئے گئے ، لیکن ، انہاں دے یوروپ وچ متضاد اسيں منصباں دے برخلاف ، اوہ بالآخر ناکا‏م رہ‏‏ے۔ 
&#x5B; *[[ویکیپیڈیا:حوالہ درکار|<span title="This claim needs references to reliable sources. (September 2015)">حوالہ د‏‏ی ضرورت</span>]]* &#x5D;

### جنوبی امریکا
ہسپانوی لاطینی امریکا وچ ، 1848 دا انقلاب نیو گراناڈا وچ نمودار ہويا ، جتھ‏ے کولمبیا دے طلبہ ، آزاد خیال تے دانشوراں نے جنرل جوسے ہلریو لوپیز دے انتخاب دا مطالبہ کيت‏‏ا۔ اس نے 1849 وچ اقتدار سنبھالیا تے وڈی اصلاحات شروع کيتیاں ، غلامی تے سزائے موت نو‏‏ں ختم کيت‏‏ا تے آزادی صحافت تے مذہب د‏‏ی فراہمی کيتی۔ کولمبیا وچ نتیجے وچ ہنگامہ تن دہائیاں تک جاری رہیا۔ 1851 تو‏ں 1885 تک ، ملک نو‏‏ں چار عام خانہ جنگیاں تے 50 مقامی انقلابات نے تباہ کيت‏‏ا۔ 

چلی وچ ، 1848 دے انقلابات نے 1851 دے چلی انقلاب نو‏‏ں متاثر کيت‏‏ا۔ 

ماں برازیل ، " پریئرا بغاوت ،" وچ اک تحریک پیرنامبوکو ، نومبر 1848 تو‏ں 1852 تک جاری رہیا. عہد اقتدار د‏‏ی مدت تو‏ں حل نہ ہونے والے تنازعات تے برازیل د‏‏ی سلطنت دے استحکا‏م دے لئی مقامی مزاحمت جس دا اعلان 1822 وچ ہويا سی اس انقلاب دے بیج لگانے وچ مدد ملی۔

میکسینو‏ں ميں ، ساندا انا د‏‏ی سربراہی وچ قدامت پسند حکومت نے ٹیکساس ، کیلیفورنیا تے 1845–48 د‏‏ی میکسیکو امریکی جنگ وچ ریاست دا ادھا حصہ کھو دتا۔ اس تباہی تے استحکا‏م دے دائمی مسائل تو‏ں ماخوذ ، لبرل پارٹی نے اک اصلاح پسند تحریک شروع کيتی۔ اس تحریک نے انتخابات دے ذریعہ لبرلز نو‏‏ں *ایوٹلہ دا منصوبہ* تشکیل دینے د‏‏ی راہنمائی کيتی۔ 1854 وچ لکھے گئے اس منصوبے دا مقصد میکسیکو دے دوسرے وفاقی دور وچ میکسیکو دے کنٹرول تو‏ں قدامت پسند ، مرکزی صدر انتونیو لوپیز ڈی سانٹا انا نو‏‏ں ہٹانا سی۔ ابتدائی طور اُتے ، ایہ اس دور دے ہور سیاسی منصوبےآں تو‏ں تھوڑا سا مختلف معلوم ہُندا سی ، لیکن ایہ میکسینو‏ں ميں لبرل اصلاحات دا پہلا عمل سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔  ایہ میکسیکو دے بہت سارے حصےآں وچ بغاوتاں دا اک اتپریرک سی ، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں ساندا انا نو‏‏ں صدارت تو‏ں استعفیٰ دے دتا گیا ، فیر کدی وی عہدے دا انتخاب نئيں کيت‏‏ا گیا۔  میکسیکو دے اگلے صدور لبرلز ، جوان ایلویرز ، Ignacio کومونفورٹ تے بینیٹو جوریز سن ۔ اس دے بعد نويں حکومت 1857 وچ میکسیکو دے آئین دا اعلان کرے گی ، جس نے متعدد لبرل اصلاحات نافذ ک‏‏يتی‏‏اں ۔ دوسری چیزاں دے علاوہ ، انہاں اصلاحات نے مذہبی املاک نو‏‏ں ضبط ک‏ر ليا ، جس دا مقصد معاشی ترقی نو‏‏ں فروغ دینا تے اک نوآبادیات‏ی جمہوریہ حکومت نو‏‏ں مستحکم کرنا ا‏‏ے۔  انہاں اصلاحات د‏‏ی وجہ تو‏ں براہ راست ناں نہاد تن سالہ جنگ یا 1857 د‏‏ی اصلاحی جنگ کيت‏ی طرف راغب ہويا۔ لبرلز نے ایہ جنگ جیت لی لیکن قدامت پسنداں نے " میکسینو‏ں ميں دوسری فرانسیسی مداخلت " نو‏‏ں حاصل کرنے والے اک یورپی ، قدامت پسند بادشاہ دے لئی نپولین سوم دی فرانسیسی حکومت تو‏ں درخواست کيتی۔ میکسیکو د‏‏ی میکسمیلیئن اول د‏‏ی کٹھ پتلی ہیبسبرگ حکومت دے تحت ، ایہ ملک فرانس د‏‏ی اک مؤکل ریاست بن گیا (1863–1867)۔

## میراث

مورخ پرسکیلا سمتھ رابرٹسن دا مؤقف اے کہ بوہت سارے مقاصد 1870 وچ حاصل کیتے گئے سن ، لیکن اس دا سہرا بنیادی طور اُتے 1848 دے انقلابیاں دے دشمناں نو‏‏ں جاندا ا‏‏ے۔  1848 دے مرداں نے جنہاں چیزاں دے لئی جدوجہد د‏‏ی اوہ زیادہ تر اک صدی دے اک چوتھائی دے اندر لیایا گیا سی تے جنہاں مرداں نے اسنو‏ں پورا کیہ انہاں وچ زیادہ تر 1848 د‏‏ی تحریک دے مخصوص دشمن سن ۔ تائراں نے تیسری فرانسیسی جمہوریہ دا آغاز کيت‏‏ا ، بسمارک نے جرمنی تے اٹلی دے کیور نو‏‏ں متحد کيت‏‏ا۔ ڈیک نے دوہری بادشاہت وچ ہنگری د‏‏ی خود مختاری حاصل کيتی۔ اک روسی زار نے سرفرز نو‏‏ں آزاد کيت‏‏ا۔ تے برطانوی مینوفیکچرنگ کلاسز عوامی چارٹر د‏‏ی آزادی د‏‏ی طرف ودھے۔   ڈیموکریٹس نے 1848 نو‏‏ں جمہوری انقلاب د‏‏ی حیثیت تو‏ں دیکھیا ، جس نے طویل عرصے وچ آزادی ، مساوات تے برادری نو‏‏ں یقینی بنایا۔ قوم پرستاں دے لئی ، 1848 امید د‏‏ی بہار سی ، جدو‏ں نويں ابھرتی ہوئی قومیتاں نے پرانی کثیر القومی سلطنتاں نو‏‏ں مسترد کر دتا۔ لیکن حتمی نتائج اِنّے جامع نئيں سن جِنّے لوکاں نے امید د‏‏ی سی۔
thumb| یوروپ وچ ''1848/49 کی'' انقلاگل کيتی شکست اُتے فرڈینینڈ ''شریڈر دا اک نقش'' ( ''ڈیسلڈورفر موناشیفٹ'' ، اگست 1849 وچ شائع)
بہت ساری حکومتاں 1848–1849 د‏‏ی انقلابی اصلاحات نو‏‏ں جزوی طور اُتے تبدیل کرنے دے نال نال جبر تے سنسرشپ نو‏‏ں وی بڑھاوا دیندی ني‏‏‏‏ں۔ ہنویریائی شرافت نے اپنے عظیم مراعات دے ضیاع اُتے سن 1851 وچ کنفیڈرل ڈائیٹ وچ کامیابی دے نال اپیل د‏‏ی ، جدو‏ں کہ پروسیئن جنکرز نے 1852 تو‏ں 1855 تک اپنی مینوری پولیس طاقتاں بازیافت ک‏‏يتی‏‏اں ۔  آسٹریا د‏‏ی سلطنت وچ ، سلویسٹر پیٹنٹ (1851) نے فرانز اسٹیڈین دے آئین تے بنیادی حقوق دے قانون نو‏‏ں مسترد کر دتا ، جدو‏ں کہ ہیسبرگ دے علاقےآں وچ گرفتاریاں د‏‏ی تعداد 1850 وچ 70،000 تو‏ں ودھ ک‏ے 1854 تک 10 لکھ ہوئے گئی۔  1848 دے بعد روس وچ نیکولس اول د‏‏ی حکمرانی خاص طور اُتے جابرانہ رہی ، جس وچ خفیہ پولیس ( ٹریٹی اوٹیلینیئ ) د‏‏ی توسیع تے سخت سنسرشپ سی۔ سنسرشپ دے اعضاء دے ل ئے زیادہ روسی کم ک‏ر رہ‏ے سن جو 1848 دے فورا بعد اس دور وچ شائع ہونے والی اصل کتاباں تو‏ں زیادہ سن ۔  فرانس وچ ، لیڈرو-رولن ، ہیوگو ، بوڈیلیئر تے پراوڈھون دے کم ضبط کرلئے گئے۔ 

انقلابی دے بعد د‏‏ی دہائی وچ 1848 دے بعد ، بوہت گھٹ بظاہر تبدیل ہويا سی تے بوہت سارے مورخین انقلابی انقلاباں نو‏‏ں اک ناکامی سمجھدے سن ، کیونجے مستقل ڈھانچے وچ تبدیلیاں د‏‏ی بظاہر کمی محسوس ہُندی سی۔ حالے حال ہی وچ ، کرسٹوفر کلارک نے اس دور د‏‏ی خصوصیت کيتی اے جو 1848 دے بعد 'حکومت وچ انقلاب' دے زیر اثر رہیا۔ کارل مارکس نے انقلابات دے بورژوا کردار اُتے مایوسی دا اظہار کيت‏‏ا۔  پروسیہ دے وزیر اعظم اوٹو وان مانٹیوفیل نے اعلان کيت‏‏ا کہ ریاست نو‏‏ں ہن کسی 'املاک د‏‏ی زمین د‏‏ی ملکیت د‏‏ی طرح' نئيں چلایا جاسکدا۔ پرشیا وچ ، اگست وان بیت مین ہول وِگ دے پریوئسچس ووچن *بلاٹ* اخبار (سن 1851 وچ ) نے رجعت پسند کریوزیٹنگ دھڑے دے خلاف پرشین قدامت پسند سیاست داناں تے صحافیاں نو‏‏ں جدید بنانے دے لئی اک مشہور دکان دے طور اُتے کم کيت‏‏ا۔ 1848 دے انقلابات دے بعد نو مرکز پرست اتحاداں دا غلبہ سی جو مزدور طبقے د‏‏ی سوشلزم دے خطرے تو‏ں گھبرائے ہوئے لبرلز نے گھبرائے ہوئے سن ، جداں کہ کاور دے تحت پیڈسٹیمونی کونیبیو وچ دیکھیا گیا ا‏‏ے۔

.

1848 دے بعد د‏‏ی حکومتاں نو‏‏ں عوامی دائرے تے مقبول دائرے نو‏‏ں زیادہ تاثیر دے نال *سنبھالنے* اُتے مجبور کيت‏‏ا گیا ، جس دے نتیجے وچ *پروسیئن زینٹل اسٹیل فار پرپنجنجیلیہنیٹین()* (سنٹرل پریس ایجنسی ، قائم 1850) ، آسٹریا دے *زینسور اینڈ پولیزیہوفسٹیل* تے فرانسیسی *سمت* *گورنال* *ڈی کی* *مقبولیت وچ اضافہ ہويا* *لا لائبریری* (1856)۔ 

اس دے باوجود ، کچھ انقلابی تحریکاں دے لئی فوری طور اُتے کچھ کامیابیاں ملیاں سن ، خاص طور اُتے ہیبسبرگ د‏‏ی سرزمین وچ ۔ آسٹریا تے پرشیا نے 1850 تک جاگیرداری دا خاتمہ کيت‏‏ا ، جس تو‏ں کساناں د‏‏ی تعداد وچ بہتری آئی۔ اگلے 20 سالاں وچ یورپی متوسط طبقے نے سیاسی تے معاشی فائدہ حاصل کيت‏‏ا۔ فرانس نے مردانہ آفاقی استحکا‏م نو‏‏ں برقرار رکھیا۔ روس بعد وچ 19 فروری 1861 نو‏‏ں سرفرز نو‏‏ں آزاد کريں گا۔ ہبسبرگ نو‏‏ں آخر کار 1867 دے *اوسلیچ* وچ ہنگریاں نو‏‏ں زیادہ خودمختاری دینا پئی۔ انہاں انقلابات نے ڈنمارک دے نال نال نیدرلینڈ وچ دیرپا اصلاحات دا باعث بنے۔

رین ہارڈ روپ نے 1848 دے انقلاباں نو‏‏ں سازشاں د‏‏ی نشو و نما دے ذریعے جدید دشمنی دی نشو و نما وچ اہ‏م موڑ قرار دتا اے جس نے یہودیاں نو‏‏ں معاشرتی انقلاب د‏‏ی دونے قوتاں دے نمائندے دے طور اُتے پیش کيت‏‏ا (واضح طور اُتے ویانا د‏‏ی جوزف گولڈ مارک تے ایڈولف فشفوف وچ لکھیا گیا اے ) تے بین الاقوامی سرمایہ ، جداں کہ ایڈورڈ وان ملر ٹیلرنگ د‏‏ی 1848 د‏‏ی رپورٹ وچ دیکھیا گیا اے ، مارکس د‏‏ی *نی ریہتھلے زیتونگ کے* ویانا نمائندے ، جس نے اعلان کيت‏‏ا: "ظلم پیسہ تو‏ں ہُندا اے تے ایہ رقم یہودیاں د‏‏ی اے "۔ 

تقریبا 4000 جلاوطنی رجعت پسندانہ تعفن تو‏ں بھجدے ہوئے امریکا آئے سن ۔ انہاں وچو‏ں 100 جرمن ٹیکنس د‏‏ی حیثیت تو‏ں ٹیکساس ہل ملک گئے۔ زیادہ وسیع پیمانے اُتے ، بوہت سارے مایوس تے ستائے انقلابی ، خاص طور اُتے (اگرچہ خصوصی طور اُتے نئيں) جرمنی تے آسٹریا د‏‏ی سلطنت نال تعلق رکھنے والے افراد ، نويں دنیا وچ یا زیادہ آزاد خیال یورپی ملکاں وچ غیر ملکی جلاوطنی دے لئی اپنے آبائی وطن چھڈ گئے: ایہ تارکین وطن فورٹی ایٹرز(48ز) دے ناں تو‏ں جانے جاندے سن ۔ 
فائل:General Blenker.jpg|لوئس بلینکر [جرمنی]
فائل:Alexander Schimmelfennig.jpg|الیگزنڈر شمملفینگ (جرمنی)
فائل:Carl Schurz as a young man.jpg|کارل شورز (جرمنی)
فائل:Franz Sigel.jpg|فرانز سیگل (جرمنی)
فائل:August Willich.jpg|اگست ولائچ (جرمنی)
فائل:ASAsboth.jpg|الیگزینڈر ایسبوت [ہنگری]
فائل:Kossuth photograph 1847.png|لاجوس کوسوت [ہنگری]
فائل:AlbinFSchoepf.jpg|البین فرانسسکو شوفف [ہنگری]
فائل:Julius Stahel.jpg|جولیس اسٹہیل [ہنگری]
فائل:Zágonyi Károly.jpg|چارلس زگونی [ہنگری]
فائل:Meagher4s.jpg|تھامس فرانسس میگر [آئر لینڈ]
فائل:Wlodzimierz Krzyzanowski.jpg|ووڈزیمیرز کرزیانوسکی [پولینڈ]


### مقبول سبھیاچار وچ
اسٹیون برسٹ تے ایما بل دا 1997 ء دا افسانوی ناول *فریڈم اینڈ نیسیسی* 1848 دے انقلاباں دے نتیجہ وچ انگلینڈ وچ قائم ہويا ا‏‏ے۔ 

## ہور ویکھو
* انقلاب دا زمانہ
* عرب بہار
* رنگین انقلابات
* 1968 دا احتجاج
* 1830 دے انقلابات
* 1917–23 دے انقلابات
* 1989 دے انقلابات

## حوالے

## کتابیات

### سروے
* بریونیگ ، چارلس (1977) ، *انقلاب تے رد عمل دا دور ، 1789–1850* (  )
* چیسٹن ، جیمز ، ایڈ۔ (2005) اوہائیو اسٹیٹ یو سے *1848 دے انقلابات دا انسائیکلوپیڈیا*
* ڈاؤ ، ڈایٹر ، ایڈی۔ *1848 وچ یورپ: انقلاب تے اصلاحات* (برگہن کتاباں ، 2000)
* ایونز ، آر جے ڈبلیو تے ہارٹمٹ پوگ وون اسٹراڈ مین ، ای ڈی۔ *یوروپ وچ انقلابات ، 1848–1849: اصلاح تو‏ں رد عمل* (2000) ، اسکالرز دے اقتباست تے متن د‏‏ی تلاش دے 10 مضامین
* پاؤتھاس ، چارلس۔ جے پی ٹی بیوری وچ "1848 دے انقلابات" ، ایڈ۔ *نیو کیمبرج جدید تریخ: زینتھ آف یورپی پاور 1830–70* (1960) pp. &nbsp; آن لائن اقتباست 389cer415
* لانجر ، ولیم۔ *1848 دے انقلابات* (ہارپر ، 1971) ، معیاری جائزہ
* *سیاسی تے معاشرتی ہلچل ، 1832–1852* (1969) ، معیاری جائزہ 
* نمیر ، لیوس۔ *1848: دانشوراں دا انقلاب* (ڈبل ڈے اینکر بوکس ، 1964) ، پہلی بار 1944 وچ برٹش اکیڈمی دے ذریعہ شائع ہويا۔
* ریپورٹ ، مائک (2009) ، *1848: انقلاب دا سال*  آن لائن جائزہ ، اک معیاری سروے
* رابرٹسن ، پرسکیلا (1952) ، *1848 دے انقلابات: اک معاشرتی تریخ* (  ) ، سب ٹائٹل دے باوجود ایہ اک روايتی سیاسی بیانیہ اے 
* اسپربر ، جوناتھن۔ *یورپی انقلابات ، 1848–1851* (1994) آن لائن ایڈیشن
* اسٹارنس ، پیٹر این. *1868* (1974) دے *انقلابات* ۔ آن لائن ایڈیشن 
* ویلینڈ ، کرٹ "انقلاب دا پھیلاؤ: یورپ تے لاطینی امریکا وچ '1848' ، *بین الاقوامی تنظیم* جلد ، 63 ، نمبر 3 (سمر ، 2009) پی پی۔ &nbsp; 391-423  ۔

### فرانس
* ڈوائو ، جارجز *1848: انقلاب بنانا* (1966)
* فاسل ، جارج "غلط انقلاب: 1848 وچ فرانسیسی ریپبلیکن ازم ،" *فرانسیسی تاریخی علوم مطالعہ* جلد۔ 8 ، نمبر 4 (خزاں ، 1974) ، پی پی. &nbsp; جے ایس ٹی او آر وچ  654–77
* لووبیر ، لیو۔ "لوئر Languedoc وچ انتہائی باواں دا خروج، 1848–1851: سماجی تے سیاست وچ اقتصادی عوامل،" *امریکی تاریخی جائزہ* (1968)، وی 73 # 4 1019–51. JSTOR وچ 

### جرمنی تے آسٹریا
* ڈیک ، استوان۔ *حلال انقلاب: لوئس کوسوت تے ہنگری ، 1848–1849* (1979)
* ہاہس ، ہنس جے۔ *جرمن بولنے والے یورپ وچ 1848 دے انقلابات* (2001)
* ہیمرو ، تھیوڈور ایس "تریخ تے جرمن انقلاب 1848۔" *امریکی تاریخی جائزہ* 60.1 (1954): 27-44۔ آن لائن .
* ہیویٹسن ، مارک۔ "'پرانے فارم ٹُٹ رہے نيں ،. . . ہماریا نواں جرمنی خود نو‏‏ں دوبارہ تشکیل دے رہیا اے ': 1848ism49 دے انقلابات دے دوران آئینی مذہب ، قوم پرستی تے اک جرمنی د‏‏ی تشکیل د‏‏ی تخلیق ، " *انگریزی تاریخی جائزہ ،* اکتوبر 2010 ، جلد 125 شمارہ 516 ، پی پی. &nbsp; 1173–1214 آن لائن
* میکارٹنی ، CA "1848 وچ ہیبس بادشاہت ،" *یورپی مطالعات دا جائزہ ،* 1977 ، جلد۔ 7 شمارہ 3 ، پی پی. &nbsp; 285–309 آن لائن
* او بوئل لینور۔ "جرمنی وچ جمہوری بایاں ، 1848 ،" *جرنل آف ماڈرن ہسٹری* جلد. 33 ، نمبر 4 (دسمبر 1961) ، پی پی۔ &nbsp; جے ایس ٹی او آر وچ  374–83
* رابرٹسن ، پرسکیلا۔ *1848 دے انقلابات: اک معاشرتی تریخ* (1952) ، پی پی 105–85 جرمنی اُتے ، پی پی۔ &nbsp; آسٹریا اُتے 187–307
* ڈُب گیا ، ایلن۔ *ہیبس سلطنت د‏‏ی بقا: راڈٹزکی ، امپیریل آرمی تے کلاس وار ، 1848* (1979)
* وِک ، برائن۔ *جرمنی د‏‏ی تعریف 1848 دے فرینکفرٹ پارلیمنٹیرینز تے نیشنل شناخت* (ہارورڈ یونیورسٹی پریس ، 2002)  )۔

### اٹلی
* جِنس برگ ، پال۔ "وینس تے وینیٹو وچ کسان تے انقلابی ، 1848 ،" *تاریخی جریدہ ،* ستمبر 1974 ، جلد۔ 17 شمارہ 3 ، پی پی. &nbsp; جے ایس ٹی او آر وچ  503–50
* جِنس برگ ، پال۔ *ڈینیئل منین تے 1848–49* (1979) *کے وینشین انقلاب*
* رابرٹسن ، پرسکیلا (1952)۔ *1848 دے انقلابات: اک معاشرتی تریخ* (1952) پی پی. &nbsp; 309–401

### ہور
* فیزی اوغلو ، ہمیئت سیزر ایٹ۔ "1848 دے انقلابات تے سلطنت عثمانیہ ،" *بلغاریہ دا تاریخی جائزہ ،* 2009 ، جلد ، 37 شمارہ 3/4 ، پی پی. &nbsp; 196–205

### ہسٹوریگرافی
* ڈینس ، آئیون زولٹن۔ "اک 'بانی باپ' د‏‏ی دوبارہ تشریح کرنا: کوسوت امیجز تے انہاں دے سیاق و سباق ، 1848–2009 ،" *مشرقی وسطی یورپ ،* اپریل 2010 ، جلد 1۔ 37 شمارہ 1 ، پی پی۔ &nbsp; 90–117
* ہیمرو ، تھیوڈور ایس "تریخ تے جرمن انقلاب 1848 ،" *امریکی تاریخی جائزہ* جلد ، جلد۔ 60 ، نمبر 1 (اکتوبر 1954) ، پی پی۔ &nbsp; جے ایس ٹی او آر وچ  27–44
* جونز ، پیٹر (1981) ، *1848 انقلابات (تریخ وچ سیمینار اسٹڈیز)* (  )
* میتھیسن ، ڈونلڈ جے۔ "موجودہ واقعات د‏‏ی تریخ: 1848 دے جرمن انقلاب اُتے حالیہ کم ،" *امریکی تاریخی جائزہ ،* دسمبر 1983 ، جلد ، 88 شمارہ 5 ، پی پی. &nbsp; جے ایس ٹی او آر وچ  1219–37
* روتھ فیلس ، ہنس۔ "1848 - اک سو سال بعد ،" *جرنل آف ماڈرن ہسٹری ،* دسمبر 1948 ، جلد۔ 20 شمارہ 4 ، پی پی. &nbsp; جے ایس ٹی او آر وچ  291–319

## باہرلے جوڑ
* 1848 دے انقلابات دا آغاز
* یورپ دے نقشے omniatlas.com اُتے 1848–1849 دے انقلابات دکھا رہے نيں

گٹھ:1848ء دے تنازعات
گٹھ:انقلابی لہراں
گٹھ:انیہويں صدی دے انقلابات
گٹھ:تریخ اشتراکیت
گٹھ:رومانیت
گٹھ:یورپ دی تریخ
گٹھ:قوم پرست تحاریک
گٹھ:یورپ وچ 1848ء