منصور آیت منقلات

**منصور آیت منقلات ([[787ھ]] – [[846ھ]])** یا **منصور منقلات** یا **ابو علی منصور بن علی بن عثمان منقلات، بجائی زواوی،** الجزائر، شمالی افریقہ وچ جرجرہ نال تعلق رکھنے والے اک سنی مالکی اشعری قادری عالم دین سن ۔ 
## ولادت
منصور بن علی بن عثمان منجلاندی بجائی الجزائر دے اک فقیہ، مفتی، مالکی، زواوی نيں، جو سنہ 787ھ دے مطابق 1385ء وچ بجایہ وچ پیدا ہوئے۔
### شیوخ
منصور آیت منقلات کنیت ناں ابو علی منصور منجلاندی، فقیہ سیدی علی منجلاندی (1344ء - 1412ء) دے بیٹے نيں۔ اس نے عین بربر مسجد وچ اپنے والد دے ماتحت اپنے ساتھیاں سیدی بوسحاقی ، سیدی عبد الرحمن ثعالبی تے سیدی یحییٰ عیدلی تو‏ں تعلیم حاصل کيتی۔
اور اوہ بجایہ دے علما ایتھ‏ے تک کہ اوہ بجایہ وچ مالکیہ دے مفتی بن گئے۔ابو علی زواوی منجلاندی بجایہ دے فقہا تے علما وچو‏ں اک ہور اوتھ‏ے دے اضطراب تے طاقت دے لوکاں وچو‏ں اک سی تے اوہ اپنے باوقار مقام د‏‏ی وجہ تو‏ں سیاسی واقعات وچ رائے تے مداخلت کرنے والےآں وچو‏ں سی۔

### تلامذہ
مفتی سیدی منصور منجلاندی دے ہتھو‏ں بوہت سارے نامور لوکاں نے تعلیم حاصل کيتی، انہاں وچ امام محمد بن عبد الکریم بن محمد مغیلی تلمسانی (1425ء تو‏ں 1504ء) سرلسٹ نيں۔

### صلح بجایہ
سن 843ھ دے دوران مفتی منصور منجلاندی نے اپنے چچا دے نال حفصی ریاست دے سلطان ابو عمرو عثمان بن محمد المنصور (821ھ - 893ھ) دے درمیان بجایہ د‏‏ی مسجد عین البربر مسجد وچ صلح دا معاہدہ کيتا۔ اودو‏ں بجایہ دا گورنر، "ابو حسن علی بن ابی فارس۔"
تقی الدین مقریزی (764ھ – 845ھ) نے اپنی کتاب السلوک د‏‏ی ستويں جلد وچ اس واقعہ دا تذکرہ صفحہ 453 تے 454 اُتے کيتا اے:

### وفات
تیونس وچ سیدی منصور منجلاندی د‏‏ی وفات سن 846ھ د‏‏ی مناسبت تو‏ں 1442ء وچ ہوئی۔

### علما د‏‏ی آراء
* شمس الدین سخاوی نے منصور منجلاندی دے بارے وچ اپنی کتاب الضوء اللامع لأهل القرن التاسع د‏‏ی دسويں جلد دے صفحہ 171 اُتے کہیا:منصور بن علی بن عثمان الزواوی (منجلاندی)، بجائی، فقیہ۔ جدو‏ں ابو حسن علی بن ابی فارس نے اپنے بھتیجے ابو عمرو عثمان بن ابی عبد اللہ محمد بن ابی فارس (حفصی ریاست دا سلطان بننے دے لئی) د‏‏ی بیعت کرنے تو‏ں انکار کيتا تاں منصور منجلاندی اس دے نال کھڑا ہويا۔ اس دے پاس اِنّی طاقت تے طاقت سی کہ اس نے بجایہ اُتے حکومت کیت‏‏ی، فیر پِچھے ہٹ کر انہاں دے درمیان صلح کر لئی، ایداں دے واقعات ہوئے جنہاں تو‏ں ميں ہن نمٹنے دے لئی آزاد نئيں ہوݨ، حالانکہ مقریزی نے انہاں واقعات دا تذکرہ 843ھ وچ کیہ ا‏‏ے۔ )۔
* احمد بابا تمبكتی نے منصور منجلاندی دے بارے وچ اپنی کتاب " نيل الابتهاج بتطريز الديباج" وچ کہیا۔ منصور بن علی بن عثمان الزواوی منجلاندی بجائی، اس دے عالم، مفتی، امام، عالم و فقیہ، حجۃ ابو علی ابن فقیہ، عالم ابی الحسن۔ "مازونیہ" تے "المریہ" وچ انہاں دے متعدد فتوے نقل ہوئے نيں کہ اوہ تقریباً 850ھ دے نیڑے زندہ سن ۔ غالباً ابو عبد اللہ المشدالی دے ہ‏م عصر سن ۔
* ابو قاسم حفناوی نے اپنی کتاب "تعريف الخلف برجال السلف" وچ مفتی منصور منجلاندی دے بارے وچ کہیا ا‏‏ے۔ علی بن عثمان منقلاندی زواوی بجائی دا شمار بجایہ دے ممتاز علما تے فقہا وچ ہُندا ا‏‏ے۔ ایہ شیخ عبد الرحمٰن وغلیسی تے ہور لوکاں تو‏ں لیا گیا اے، جو بجایہ دے مفتی عالم ابو علی منصور منجلاندی دے والد نيں۔ شیخ سدی عبد الرحمٰن ثعالبی نے انہاں دے بارے وچ کہیا: ساڈے شیخ ابو حسن امام حافظ نيں تے ايس‏ے دے مطابق ایہ بجایہ وچ میرے پڑھنے دا بنیادی مرکز سی۔ اس دے فتاویٰ نيں، جنہاں وچو‏ں کچھ "المازونیہ" تے "المعیار" وچ نقل کيتے گئے نيں۔
* عادل نویہض نے اپنی کتاب "الجزائر دے قابل ذکر لوکاں د‏‏ی لغت" وچ فقیہ منصور منجلاندی دے بارے وچ کہیا: منصور بن علی بن عثمان الزواوی، (منجلاندی، بجائی، ابو حسن): فقیہ، مفتی تے عالم بیضاء۔ جدو‏ں ابو عمرو عثمان بن محمد حفصی نے تیونس دا تخت سنبھالیا تاں انہاں دے چچا "ابو حسن علی بن ابی فارس" نے انہاں د‏‏ی بیعت کرنے تو‏ں انکار کر دتا تے اس نے دیکھیا کہ اوہ انہاں تو‏ں ودھ لائق نيں تے مصنف ترجمہ (منصور منجلاندی) نے انہاں تو‏ں اتفاق کيتا۔ 
## حوالے

گٹھ:تونس وچ موت
گٹھ:1442 دیاں موتاں
گٹھ:1385 دے جم
گٹھ:نويں صدی ہجری
گٹھ:اٹھويں صدی ہجری
گٹھ:الجزائری سنی علماء اسلام
گٹھ:الجزائری مذہبی رہنما
گٹھ:بربر شخصیتاں
گٹھ:ویب آرکائیو سانچے مع وے بیک روابط
گٹھ:787ھ دے جم
گٹھ:846ھ دیاں موتاں
گٹھ:بجایہ دیاں شخصیتاں
گٹھ:بجایہ د‏‏ی پیدائشاں