open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
شکتی کپور

**شکتی کپور** (جم سوچ**سنیل سکندرلال کپور** ، 3 ستمبر 1952) بالیوڈّ دا اک بھارتی اداکار اے۔ اوہ ہندی فلماں وچ اپنے ولن دے اتے کامک رولاں لئی جانیا جاندا اے۔ اس نے اپنے کیریئر دے دوران 700 توں ودھ فیچر فلماں وچ کم کیتا اے۔ 1980ویاں اتے 1990ویاں وچ کپور نے ایکٹر قادر خان نال ملکے 100 توں ودھ فلماں وچ اکٹھے جاں برائی جوڑی دے روپ وچ کم کیتا۔ اوہ بھارتی رلیز شو 'بگ باس' وچ اک مقابلے باز سن۔ اس نے اک امیدوار نوں بھارتی اصلیت مظاہرہ *Bigg Boss*۔

## شروع دا جیون
شکتی کپور دلی، بھارت  دے اک پنجابی پروار  وچ پیدا ہویا سی۔ اس دا پیؤ کناٹ پلیس، نویں دلی وچ اک ٹیلر دی دوکان کردا سی۔  اک لمے جدوجہد دے بعد شکتی کپور، سپرسٹار سنیل دتّ دی نگاہ پے گیا جد اوہ اپنے پتر سنجے نوں اگے لیاؤن لئی"راکی" بنا رہا سی۔ اس نوں پھر فلم وچ ولن دے روپ وچ رول گیا سی۔ پر سنیل دتّ نے محسوس کیتا کہ اسدا ناں "سنیل سکندرلال کپور" اسدے ولن دے رول نال انصاف نہیں کریگا اتے اس لئی "شکتی کپور" دا جم ہویا سی۔

شکتی کپور دی آرڈی دی پیشکاری لئی اس دی خوب تعریف کیتی گئی اتے اس دا نام بن گیا اتے اس دی منگ کیتی جان لگی۔

## کیریئر
بالیوڈّ دے اک سنگھرشکرتا دے روپ وچ، شروع وچ شکتی کپور نے فلماں وچ اک پرمکھ انسان دے روپ وچ اک بہتر کردار لبھن دے دوران بہت ساریاں معمولی کرداراں نبھائیاں۔ 1980–81 دے سالاں وچ شکتی کپور نے بالیوڈّ وچ اپنیاں دو فلماں *قربانی* اتے *راکی*  نال اک ایکٹر دے روپ وچ دی قائم کر لیا۔ 1983 وچ، کپور نے *ہمتوالا*  وچ اتے سبھاش گھئی ڈاریکٹ فلم*ہیرو*کردار نبھایا سی۔ کپور دی ایہناں دوناں فلماں وچ کھلہیرو دے کردار سی۔ نبے دے دہاکے وچ، اوہ اکثر مثبت کامک کرداراں وچ اؤن لگ پیا سی اتے ایہناں وچ وی اوہ برابر دی نپنتا نال مظاہرہ کردا سی۔ اس نوں بیسٹ کامڈیئن کیٹیگری وچ فلمفیئر اوارڈ لئی نامزد کیتا گیا اے اتے اس نے ڈیوڈ دھون دی فلم *راجا بابو*  وچ نندو دے طور نندو دے طور اپنی کردار لئی اک وار انعام جتیا وی اے۔  *انصاف *وچ انسپیکٹر بھنڈے دے روپ وچ، *باپ نمبری بیٹا دس نمبری* وچ پرساد، *انداز آپنا اپنا*وچ کرائیم ماسٹر گوگو، چالباز وچ بتکناتھ دے روپ وچ اتے *بول رادھا بول* وچ گونگا دے رول وچ کامک رول کیتے ہن۔

## نجی زندگی
شکتی کپور دا ویاہ شونگی (پدمنی کولہاپری دی وڈی بھین) نال ہویا اے اتے اس دے دو بچے ہن، پتر سدھانت کپور اتے اک بیٹی شردھا کپور۔ اوہ جہو، ممبئی وچ رہندے ہن۔
## پرمکھ فلماں

## حوالے

گٹھ:جم 1952
گٹھ:بھارتی فلمی جگت
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:پنجابی ہندو
آئی ایم لیجنڈ

**آئی ایم لیجینڈ** 2007 وچ بنی امریکہ دی سائنس فکشن ڈراؤنی فلم اے۔ اس اسے ہی نام دے ناول تے مشتمل اے۔ ایہہ فلم فراشس لائرینس دی ڈریکشن ہیٹھ بنی۔ اس فلم دے مکھ رول وچ ول سمتھ اے جس نے امریکی فوج دے وائرس سائنسدان دا کردار نبھایا۔ اس کہانی دی شروعات نیویارک شہر توں اک وشانو توں ہندی اے جس نوں پہلا کینسر دا علاج واسطے بنایا گیا سی پر بعد وچ گروہ انسانی نسل وچ پھیل گیا۔ اس وائرس  دی مار توں صرف اس فلم دا مکھ پاتر نیولے ہی بچ سکیا کیونکے اس وچ وائرس نال لڑن دی طاقت اے۔ اس دا امیون سسٹم انسان نسل نوں بناؤن واسطے کھوج کردا اے۔ اس فلم نوں بناؤند دا بیڑا 1994 وچ چکیا گیا اس نال اہرتھ ت سارے کلاکار، ڈریکٹر جڑے ہوئے سن پر کجھ پیسے دی گھاٹ کارن ایہہ فلم پچھڑ کے بنی۔ جس ناول دی بنیاد تے تیجی فلم اے اس توں پہلا وی دو فلماں اس تے بن چکیاں ہن۔ 1964 وچ آئی دا لاسٹ مین آن ارتھ 1971 وچ بنی امیگا مین ہن۔ اس فلم نوں امریکہ اتے کینیڈا وچ سانجھے طور تے پردرشت کیتا گیا۔ اس نے 256 ملیان ڈالر دیش اتے کل 329 ملیان ڈالر انٹرنیشنل طور تے کمائے۔
## حوالے

گٹھ:انگریزی فلماں
گٹھ:فلماں
رِچ ڈیڈ پوئر ڈیڈ

**رچ ڈیڈ پوئر ڈیڈ** رابرٹ کیوساکی اتے شیرن لیچر ولوں 1997 وچ لکھی گئی اک کتاب اے۔
## ہورویکھو
## حوالے

## باہرلےجوڑ
گٹھ:کتاباںگٹھ:انگریزی ساہت
پلوی شاردا

**پلوی شاردا** (جم 5 مارچ 1988) اک آسٹریلیئن اداکار اتے ماہر بھرتناٹئم رقاصہ اے۔

## مڈھلا جیون
پلوی دا جم پیرتھ، آسٹریلیا وچ ڈاکٹر۔ ہیما شاردا (مغربی آسٹریلیا دی یونیورسٹی وکھے دکھنی ایشیائی رلیشنس دی ڈریکٹر)، اتے ڈاکٹر۔ نلن کنت شاردا (وکٹوریا یونیورسٹی وکھے کمپیوٹر سائنس دے پروفیسر) کول ہویا۔ اسدے ماں پیؤ دلی توں ہن اتے اسدے پیؤ اک پنجابی ہن۔ دوویں اسدے ماں-پیؤ آئیائیٹی الومنی ہن اتے اوہناں دے سائنس اتے انجینیئرنگ وچ پی ایچ ڈی ہن۔ اسدے ماں پیؤ اسدے جم لین توں پہلاں 1980 وچ آسٹریلیا چلے گئے سن۔ شاردا میلبورن وچ اک بچے دے طور تے آئی سی جتھے اوہ شمال-مغربی اپنگراں وچ وڈی ہوئی سی۔ 

## کیریئر
شاردا میلبورن توں ممبئی شفٹ ہو گئی جسدا کارن صرف اسدا کلا دے کھیتر وچ اپنا کیریئر بناؤنا سی۔ شاردا نے اپنا بالیوڈّ کیریئر کرن جوہر دی فلم "مائی نیم از خان" (2010) توں شروع کیتا۔ مارچ2010 وچ، شاردا نوں سڈنی وچ "مس انڈیا آسٹریلیا" دے خطاب نال نوازیا گیا گیا۔

2011 اتے 2012 وچ، شاردا تعمیری سنگیت دی مکھ اداکارہ سی، تاج ایکسپریس دی ڈریکٹر شروتی مرچینٹ ولوں اتے ویبھوی مرچینٹ ولوں کوریؤگراف کیتا گیا سی۔

شاردا نے کامیڈی فلم 'سیوَ یوئر لیگز' نال اپنی آسٹریلیائی فلم دی شروعات کیتی، جو 28 فروری 2013 نوں رلیز ہوئی۔ اوہ پھر ابھنو کشیپ دی بالیوڈّ فلم "بے شرم" وچ دکھی جس وچ اس نے اک عورت نوں درسایا جسدی کار چھوٹے چور ولوں چوری کیتی جاندی اے۔ پلوی دی اگلی بالیوڈّ فلم "ہوائیزادا" نوں 30 جنوری 2015 نوں دنیا بھر وچ رلیز کیتا گیا سی۔ وبھو پوری ولوں ڈاریکٹ فلم، آیوشمان کھرانا اتے متھن چکرورتی ولوں اداکاری کیتی گئی اتے اج فلم شوکر باپوجی تلپیدے دیاں سچیاں واقعے توں راغب سی، منیا جاندا اے کہ 1895 بمبئی وچ انسانی ہوائی جہاز اڈا دتا سی۔ شاردا نوں ممبئی وچ برطانوی راج ویلے دوران دربار رقاصہ دے کردار لئی بہت تعریف ملی۔

پلوی آئی پی ایل 2016 انڈین پریمیئر لیگ (آئیپیئیل) لئی سونی ایئیسپیئین دی ٹیم دے نویں چہرے وجوں جڑ گئی۔

پلوی دی 2017 وچ نویں فلم "بیگم جان" رلیز ہوئی اے۔ پلوی نوں پاکستان توں بھارت دے وکھریویں  دے ویلے، پینڈو پنجاب وچ اک سیکس ورکر گلابو دے کردار لئی بہت تعریف ملی۔

## فلموگرافی

## ایہہ وی دیکھو
* زمبا ڈانس فٹنیس پارٹی

## حوالے

## باہری کڑیاں

گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:آسٹریلیائی فلم اداکاراواں
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:پنجابی ہندو
ویب ماسٹر

اک ویبماسٹر (ویب اتے ماسٹر توں)، اک انسان اے جو اک جاں کئی ویبسائیٹاں نوں قایم رکھن لئی ذمہ وار اے۔

اک ڈومین دے ایمیل پربندھک لئی اکو پوائنٹ رابطہ لئی اک "پوسٹماسٹر" ایمیل پتہ قائم کرن لئی  دی لوڑ دے کارن، "ویبماسٹر" دے پتے اتے سرلیکھ نوں ویبسائیٹ پرحکمران لئی برابری ولوں انئدھکارت ڈھنگ نال اپنایا گیا سی۔  نے اس عامَ مشق نوں اک معیاری بنا دتا۔

سرلیکھ ویب آرکیٹیکٹاں، ویب ڈویلپرس، سائیٹ لکھاریاں، ویبسائیٹ پرحکمران، ویبسائیٹ تالمیل کرتا جاں ویبسائیٹ پرکاشکاں نوں سندربھت کر سکدا اے۔ ویبماسٹر دے کرتوّ شامل ہو سکدے ہن: ایہہ یقینی بناؤنا کہ ویب سرور، ہارڈویئر اتے سافٹویئر صحیح طریقے نال کم کر راے ہن، ویبسائیٹ نوں تیار کرن، ویبّ پنیاں نوں تیار کرن اتے ریویو کرنا، اے / بی ٹیسٹنگ، صارفاں دیاں ٹپنیاں دا جواب دین اتے سائیٹ راہیں ٹریفک دی جانچ کرنا۔ وپاری ویبماسٹراں دے ویبماسٹراں نوں ای-کامرس سوفٹویئر توں جانو ہونا چاہیدا اے۔

ویبماسٹر HTML تجزیہ والے جنرلسٹاں والے ہو سکدے ہن جو ویب کارجاں دے زیادہ تر جاں سارے پہلوآں دا پربندھ کردے ہن۔ اوہناں دی ویبسائیٹ دے پرجذبات تے انحصار کردے ہوئے، ویبماسٹراں نوں کالڈپھیوزن، جاواسکرپٹ، جیئیسپی، ۔NET, پرل، PHP, پائتھن، گو اتے روبی ورگیاں سکرپٹنگ بولیاں جان دی ضرورت پے سکدی اے۔ اوہناں نوں ایہہ وی جانن دی ضرورت ہو سکدی اے کہ کویں ویبّ سروراں دی سنرچنا کرنی اتے اک سرور پربندھک ہونا۔ حالانکہ زیادہ تر سرور کرداراں دی نگرانی آئیٹی پرحکمران ولوں کیتی جاوے گی۔

ویبماسٹر دیاں مکھ ذمہ واریاں وچ ویبسائیٹ جاں سامان پربندھن نظام دے وکھ وکھ اپبھوگتاواں دے پہنچ حقاں دے اصول اتے پربندھن، ویبسائیٹ نیویگیشن دی دکھّ اتے قیام شامل ہو سکدا اے۔ سامان پلیسمینٹ اک ویبماسٹر دے کئی کرتواں دا حصہ ہو سکدا اے، بھاویں کہ سامان دی رچنا شاید نہ وی ہووے۔
## ہورویکھو
## حوالے

## باہرلےجوڑ
گٹھ:انٹرنیٹ
گٹھ:کم کتہ
کرن سنگھ گروڡر

**کرن سنگھ گروور** (جم 23 فروری 1982) اک بھارتی اداکار اے جو بھارتی ٹیلیوژن لڑی وچ کم لئی جانیا جاندا اے جویں کہ "دل مل گئے" اتے "قبول ہے"۔ اسنے "الون" اتے "ہیٹ سٹوری" فلماں وچ وی اداکاری کیتی اے۔

## مڈھلا دا جیون
گروور دا جم 23 فروری 1982 نوں بھارت وچ نویں دلی وچ اک پنجابی سکھ پروار وچ ہویا۔ اس دا اک چھوٹا بھرا اے۔ جدوں گروور چھوٹا سی تاں اس دا پروار سعودی عرب دے الخوبر وچ رہن لگا۔ اس نے دمام، سعودی عرب وچ اپنی پڑھائی کیتی اتے پھر آئی ایچ ایم ممبئی توں ہوٹل مینیجمینٹ وچ اک ڈگری کیتی۔ اس نے اومان وچلے شارٹن ہوٹل وچ اک مارکیٹنگ ایگزیکٹو وجوں کم کیتا۔

## کریئر
گروور نے 2004 وچ ٹیلیوژن وچ اپنا کریئر شروع کیتا اتے اکلے اتے ہٹ سٹوری 3 نال بالیوڈّ وچ اک تبدیلی کیتی۔ 2013 وچ گروور نوں سبھ توں ودھ تنخواہ والے بھارتی ٹیلیوژن ایکٹراں وچ شامل کیتا گیا۔ گروور نوں ایشیا دی سبھ توں سیکسیئیسٹ مین لسٹ وچ کئی وار درج کیتا گیا اے۔ ، اتے اس طرحاں ٹائیمز سبھ توں پیارے لسٹ وجوں۔

2004 وچ، گروور نے ماڈلنگ وچ کریئر دا پچھا کیتا اتے گلیڈرگس مینہنٹ مقابلہ وچ حصہ لیا اتے "سبھ توں مشہور ماڈل" دا انعام جتیا۔ گروور نے ایمٹیوی انڈیا اُتے بالاجی ٹیلیفلماں دی یوتھ شو کتینی مست اے جی زندگی نال اپنے ٹیلیوژن کیریئر شروع کیتے سن، جس لئی اس نوں پروڈکشن ہاؤس ولوں منعقد قومانتری پدھر دی حصول توں بعد چنیا گیا سی۔

2007 وچ گروور نے اک میڈیکل جوانی ڈرامہ دکھاؤن والے دی دل مل گئے شو کیتا۔ ٹائیمز آف انڈیا نے رپورٹ دتی کہ گروور شو دے کارن "ترنت ہٹ" اتے اک "کشور آئیکن" بن گیا۔

## نجی زندگی
thumb|بیوی بپاشا بسو نال گروور<br />
گروور نے 2 دسمبر 2008 نوں اداکارہ عقیدت ندھان نال ویاہ کیتا۔ ویاہ 10 مہینیاں بعد طلاق ہو گیا۔ گروور نے 9 اپریل 2012 نوں، دل مل گیاں توں اپنے کوسٹار جنیپھر ونگیٹ نال ویاہ کیتا۔ نومبر 2014 وچ ونگیٹ نے کیہا کہ اوہ اتے گروور نے وکھ ہو گئے گروور نے ٹوٹر راہیں ونگیٹ توں اپنے آؤن والے طلاق بارے وی دسیا۔ گروور نے کیہا اے کہ اوہ مذہبی نہیں ہن پر روحانی اے۔ گروور اک تندرستی والا اتشاہ والا اے 2015 وچ، گروور نے اکلے دے سہِ-ستارے بپاشا باسو دا ویاہ کیتا اتے 30 اپریل 2016 نوں اوہناں نال ویاہ کروا لیا۔

## فلموگرافی

### فلماں

### ٹی وی سیریز

### ریالٹی شو

## حوالے

گٹھ:جم 1982
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:پنجابی سکھ
گٹھ:سکھ شخصیتاں
اپلوڈ

کمپیوٹر نیٹورکاس وچ، اپلوڈ کرن لئی اک ریموٹ سسٹم جویں کہ اک سرور جاں کسے ہور کلائنٹ نوں ڈاٹا بھیجنا اے تاں جو ریموٹ سسٹم اک کاپی نوں سٹور کر سکے۔۔

## ریموٹ اپلوڈ
لوکل نظام دے کنٹرول ہیٹھ اک رموٹ سسٹم توں دوجی تھاں تے ڈیٹا نوں ٹرانسفر کرنا ریموٹ اپلوڈنگ اے۔

ریموٹ اپلوڈنگ کجھ آنلائین فائل ہوسٹنگ خدمات ولوں ورتی جاندی اے ایہہ ادوں وی ورتیا جاندا اے۔ جدوں مقامی کمپیوٹر ریموٹ سسٹم نال ہولی کنیکشن کردے ہن، پر اوہناں دے وچکار اوہناں دا اک فاسٹ کنیکشن ہندا اے ریموٹ اپلوڈنگ فنکشنیلٹی دے بناں، ڈاٹا پہلاں مقامی ہوسٹ تے ڈاؤنلوڈ کیتا جانا چاہیدا اے اتے پھر رموٹ فائل ہوسٹنگ سرور تے اپلوڈ کیتا گیا اے، ہولی کنیکشناں دے دونو وار۔
## ہورویکھو
## حوالے

## باہرلےجوڑ
گٹھ:انٹرنیٹ
آرام بانو بیگم

**آرام بانو بیگم** (22 دسمبر 1584 –  17 جون 1624) اک مغل شہزادی سی اتے بادشاہ اکبر اتے اسدی بیوی بیبی دولت شاد دی سبھ توں چھوٹی پتری سی، بیبی دولت شاد اکبر دی دوجی دھی، شاکر-ان-بیگم دی دھی سی۔ آرام بادشاہ جہانگیر دی چھوٹی سوتیلی بھین سی۔

## جیون
آرام بانو بیگم دا جم دسمبر 1584 نوں فتح پور سیکری، آگرہ وکھے اکبر اتے اسدی بارہویں بیوی، بیبی دولت شاد دے کول ہویا۔ اسدا ناں "آرام بانو" اسدے پیؤ اکبر ولوں رکھیا گیا۔ اسدا جم "شہنشاہ دے حرم دی وڈیائی کردا اے … اتے دنیا دے سوآمی نے اس مہان نام توں نوازیا گیا۔" آرام بانو بیگم اک گرم سبھاء والی، بدتر اتے چبھی کڑی سی۔

پھر وی، اکبر نوں اپنی بیٹی دا بے حدّ شونق سی، انی زیادہ کہ اوہ اس نوں "سیانپ دے طور تے اپوترتا دا ذکر کردے سن۔"

## موت
آرام بانو بیگم دی موت ڈینسینٹری دی 17 جون 1624 نوں 39 سال دی عمر وچ ہوئی سی۔ او نوں آگرہ دے سکندرا وکھے اپنے پیؤ دے مقبرے وچ دفنایا گیا، جویں کہ اس دی وڈی بھین شاکر-ان-نسا بیگم نوں دفنایا گیا سی۔

## سبھیاچار وچ مشہوری
* آرام بانو بیگم، برترکے سمال دے ناول وائلڈ جیسمین (2011) دی اک پاتر اے۔

## حوالے

گٹھ:16ویں صدی دیاں بھارتی عورتاں
گٹھ:بھارتی شاہی عورتان
گٹھ:مغلیہ سلطنت دیاں زنانیاں
گٹھ:مغل راج دیاں عورتاں
جینا ڈیوس

**ورجینیا ایلزابیتھّ** "**گینا**" **ڈیوس** (جم 21 جنوری، 1956) اک امریکی اداکارہ، فلم پروڈیؤسر، لکھاری، سابقہ فیشن ماڈل، اتے سابقہ تیرئنداز اے۔ اس نوں ہیٹھیلیاں فلماں وچ اس دے رول لئی جانیا جاندا اے؛ *پھلائی* (1986)، *بیٹلجوس* (1988)، *تھیلما & Louise* (1991)، *اک لیگ دے اپنے ہی* (1992)، *لمبے چمن گڈ* (1996)، *سٹوئرٹ Little* (1999)، اتے *درگھٹنا یاتری*، جس دے لئی اس نوں 1988 داودھیا مدد ابھنیتریلئی اکیڈمی اوارڈ ملیا۔

2005 وچ، ڈیوس نے "کمانڈر ان چیف" وچ اسدے کردار لئی سبتوں ودھیا اداکارہ- ٹیلی وژن سیریج ڈرامہ لئی گولڈن گلوب اوارڈ جتیا سی۔ 2014 وچ، اوہ گرے دی ایناٹومی وچ ڈاکٹر نکول ہرمن دی تصویر پیش کرن والی ٹیلیوژن متعلق۔ تھیلما اتے لئیز لئی اسدی سہِ-سٹار سزن سرنڈن دے نال اسنوں سبتوں ودھیا اداکارہ وجوں اکیڈمی اوارڈ لئی نامزد کیتا گیا سی۔ ڈیوس نے ہورر ٹی۔وی۔ لڑی، جو ولیئم پیٹر بلیٹی دے سبھ توں ودھ وکن والے ناول "ایکسورسٹ، پھوکس" ولوں "راغب"، دی پہلی سیزن وچ ریگن میکنیل/اینجلا رانے دے روپ وچ وی کردار نبھایا۔

## مڈھلا جیون
ڈیوس دا جم 21 جنوری، 1956 وچ واریہم، میساچوسٹس وچ ہویا۔ اسدی ماں، لوسیل (19 جون، 1919 – 15 نومبر 2001)، اک استاد دی معاون سی اتے اسدے پیؤ، ولیئم ایف۔ ڈیوس (7 نومبر، 1913 – 2 اپریل 2009)، اک سول انجینیئر اتے چرچ ڈیکن سی؛ اسدے ماتا-پیؤ ورمونٹ دے چھوٹے قصبیاں توں سن۔ اسدا اک وڈا بھرا، ڈینپھورتھ (ڈین)، اے۔

چھوٹی عمر وچ، اسدی سنگیت وچ دلچسپی بن گئی۔ اسنے پیانو اتے بنسری وجاؤن دی سکھلائی لئی اتے بطور اک نوجوان، ویئرہیم وچ اپنی کانگرینیئنسٹ چرچ وچ آرگینسٹ وجوں کم کرن لگی۔

ڈیوس نے "ویئرہیم ہائی سکول" وچ داخلہ لیا اتے سینڈوکن، سویڈن وچ اک بدل طالب علم سی۔ "نیو انگلینڈ کالج" وچ داخلہ لیا، اسنے 1979 وچ "بوسٹن یونیورسٹی" توں ناٹک وچ بیچلر دی ڈگری حاصل کیتی سی۔

اپنی سکھیا توں بعد، ڈیوس نے نیویارک دے "زولی ماڈلنگ ایجنسی" دے نال سائین کرن تک "این ٹیلر" لئی اک ونڈو مانککن وجوں کم کیتا۔

## نجی جیون

1 ستمبر، 2001 نوں، ڈیوس نے رضا جراہھی (بی۔ 1971) نال ویاہ کروایا۔ اوہناں دے تن بچے ہن: دھی الجے کیشور جراہھی (10 اپریل 2002 نوں جم ہویا) اتے جڑویں پتّ کیان ولیئم جراہھی اتے کائیس سٹیون جراہھی (جم 6 مئی 2004) ہن۔ ایہہ ویاہ ڈیوس دا چوتھا ویاہ اے۔ اوہ پہلاں رچرڈ ایممولو (1982–83) نال ویاہی ہوئی سی؛ پھر اداکار جیف گولڈبلم (1987–90)، جس نال اسنے تن فلماں، "ٹرانسلوینیا 6-5000"، "دی فلائی"، اتے "ارتھ گرلز آر ازی" نال کم کیتا؛ اتے بعد وچ رینی ہارلن (1993–98)، جسنے دو فلماں، "کٹہروٹ آئیلینڈ" اتے "د لونگ کس گڈنائٹ"، ڈاریکٹ کیتیاں جس وچ اسنے کم کیتا۔
## حوالے

گٹھ:جم 1956
گٹھ:20ویں صدی دیاں امریکی اداکاراواں
گٹھ:21ویں صدی دیاں امریکی اداکاراواں
گٹھ:امریکی فلمی اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:امریکی شخصیتاں
گٹھ:۱۹۵۶ دے جم
بھوونیشوری (اداکارہ)

**بھونیشوری** اک بھارتی ماڈل اتے اداکارہ اے۔ اوہ دکھنی بھارتی سنیما وچ اتے ٹیلیوژن وچ اسدے کم لئی مشہور اے۔ کئی ساؤپ اوپیرا وچ اس نے اپنے منفی کرداراں لئی نازک مہانسبھا حاصل کیتی اے۔ اوہ 2003 تامل فلم، لڑکیاں نال سٹارڈم تک پہنچ گئی، جس وچ اسنے رانی، طوائف دا کردار نبھایا۔اوہ اک پرمکھ کردار وچ پہلی فلم اے۔

## فلموگرافی

## ٹیلیوژن

## حوالے

گٹھ:20وی صدی دیاں فلمی اداکاراں
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:کنڑ سنیما دیاں اداکاراواں
گٹھ:ملیالم سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:تامل سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:تیلگو سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:بھارتی فلمی جگت
صادق سنجرانی

صادق سنجرانی ﴿پیدائش ؛ 14 اپریل 1978﴾ پاکستانی سیاستدان اے جو ایوان بالا دا رکن اے۔صادق 2018ء سینٹ انتخابات دے بعد چیئرمین سینٹ منتخب ہوئے۔
گٹھ:پاکستانی لوک
ارزیا بولی

ارزیا اک بولی دا ناں اے جیہڑی روس دے کئی تھانواں تے بولی جاندی اے۔ ایدے بولن والیاں دی گنتی ۳۷۰۰۰ دے نیڑے اے۔

گٹھ:بولیاں
گٹھ:بولی
گٹھ:دنیا دیاں بولیاں
گٹھ:لسانیات
گٹھ:زباناں
گٹھ:بولیاں بلحاظ دیس
گٹھ:یورپ دیاں بولیاں
گٹھ:یورپی بولیاں
گٹھ:یورپی دیساں دیاں بولیاں
گٹھ:ایشیا دیاں بولیاں
گٹھ:ایشیائی دیساں دیاں بولیاں
سامی بولیاں (اورالی)

**سامی زبانیں** ایک لسانی خاندان اے۔ یہ لسانی خاندان اورالی کی ایک شاخ اے، اسے سامی باشندے بولتے ہیں۔ یہ شمالی یورپ (ناروے، سویڈن، فن لینڈ اور شمالی مغربی روس) میں بولی جاتی اے۔

## حوالے
بانیوماسان بولی

**بانیوماسان** انڈونیشیا دے جزیرے جاوا وچ بولی جان والی زبان اے جس نوں 12 توں 15 ملین بانیوماسان لوک بولدے نیں۔

گٹھ:انڈونیشیا دیاں بولیاں
جہاں آرا بیگم

**جہاں آرا بیگم [[صاحب]]** (23 مارچ 1614–16 ستمبر 1681) اک مغل شہزادی سی اتے بادشاہ شاہ جہاں اتے اسدی بیوی ممتاز محل دی وڈی دھی سی۔ اوہ ولی عہد شہزادہ دارا شکوہ اتے بادشاہ اورنگزیب دی وڈی بھین سی۔

1631 وچ ممتاز محل دی موت اسدے چودھویں بچے، گوہر آرا بیگم، نوں جم دین ویلے بہت ساریاں مصیبتاں توں بعد ہوئی سی، جہانرا مغل راج دی پہلی عورت (پادشاہ بیگم) سی، اس حقیقت دے باو جود کہ اسدے پیؤ دیاں تن ہور بیویاں سی۔

## مڈھلا جیون اتے سکھیا
جہاں آرا دی مڈھلی سکھیا دی ذمہ واری ستی النسا خانم، جہانگیر دے وجیتا شاعر، طالب املی، دی بھین، نوں سونپی گئی سی۔ ستی النسا خانم نوں قرآن اتےفارسی ساہت دے علم دے نال-نال ششٹتا، ہاؤسکیپنگ اتے دوائی دے علم لئی وی جانیا جاندا سی۔ 

## صوفی مت
اپنے بھرا دارا شکوہ نال ملکے، اوہ 1641 وچ مدرا شاہ بداخشی دا چیلا سی، جنہاں نے اسنوں قادریہ  سلسلے وچ شامل کیتا سی۔جہاں آرا بیگم نے صوفی رستے اُتے اجیہی ترقی کیتی کہ ملا شاہ نے قادریہ وچ اپنے جانشین دا ناں رکھیا سی، پر سلسلے دے اصولاں نے اس دی اجازت نہیں دتی۔

## ساہت
* 
* 
* 

## حوالے

گٹھ:بھارتی شاہی عورتاں
گٹھ:صوفی شاعر
گٹھ:مغلیہ سلطنت دیاں زنانیاں
گٹھ:مغل راج دیاں عورتاں
نوک کنڈی

نوک کنڈی ( انگریزی: Nok Kundi) پاکستان دا اک آباد مقام اے۔جیڈا بلوچستان وچ واقع اے۔ 

## تفصیلات
نوک کنڈی دی مجموعی آبادی 679 میٹر سطح سمندر توں بلندی تے واقع اے۔
ایڈنبرا چڑیاگھر

**ایڈنبرا چڑیاگھر** 82 ایکڑ وچ پھیلیا ہویا سکاٹلینڈ دی راجگڑھ ایڈنبرا وچ اے اس نوں قومی پارک وی کیہا جاندا اے۔ ایہہ علاقہ کورسٹورفائن پہاڑی دے دکھنی پاسے اے جس توں شہر دا دل کھچوا نظارہ پیش ہندا اے۔ اس چڑیاگھر نوں 1913 وچ ساہی جنتوسائنس ادارہ نے بنایا سی۔ اس دا انند مانن لئی لگبھگ ہر سال 600,000 سیاح آؤندے ہن۔ ایہہ سکاٹلینڈا دا ایڈنبرا قلعہ توں بعد دوجی وڈی سیرگاہ اے۔ ایہہ سیر کرن دے نال نال سائنس کھوجاں جویں جانوراں دی نشل سدھار مرکز، جانوراں دا سبھاء وغیرہ دی کردا اے۔ ایہہ دنیا دے جانوراں نوں سنبھالن دے دیس ودیس دے پروگرام وی کرواؤندا اے۔ ایہہ دنیا دا پہلا چڑیاگھر اے جس نے پینگوئن، کوآلا اتے پانڈا دا گھر اتے نسل سدھار دا کم کیتا۔ اس باغ نے درختاں دیاں لپت ہو رہیا قسماں نوں سنبھالن دا کم وی وڈے پدھر تے کیتا اے۔

## جانور اتے رکھاں

### بڈونگو ٹریل
اس وچ 18 چمپینزی جہناں وچ 9 مرد اتے 9 عورت چمپینزی ہن۔ اس وچ گیلری، لکچر ہال، کھیڈاں اتے ڈسپلے جس نال یاتروآں نوں ایہناں دے جیوں وارے دسیا جاندا اے۔

### لوئنگ لنکز
مقامی سٹیشن اتے کھوجی ٹیم وچ بنایا گیا لنک اے جو سبھاء بارے کھوج کیتی جا سکے۔ اس وچ باندراں دا گھر وی بنایا گیا اے۔

### پینگوئن پتھر

اس چڑیاگھر نوں خاص کرکے پینگوئن دے رین بسیر کرکے جانیا جاندا اے۔ اس وچ پہلے تن پینگوئن جنوری 1913 وچ لیاندے گئے۔ ہن باغ وچ پینگئن تلاو، پینگئن پتھر جو 65 میٹر لمبا اتے 3.5 ڈنگھا جس وچ 1.2 ملین لیٹر پانی سدا بنیا رہندا اے اتے پینگوئن دی کلونی اے۔

### پانڈا
سن 2011 وچ باغ وچ اک جوڑا پانڈے چین توں $1 ملیان ڈالر دی قیمت تے لیاندے گئے۔ باغ ہر سال لگبھگ 285,000 دی رقم ہر سال ایہناں دے رین بسیرے تے خرچ کردا اے۔ ایہہ پانڈے اس باغ وچ دس سال رہن توں بعد اپنے جدی مقام واپس ہو جاندے ہن۔

### پچھی
پچھیاں دی اس ولکھن رکھ نوں سال 2011 وچ کھولھیا گیا اس وچ بہت قسماں دے پچھی ہن جویں کبوتر، مچھیاں، نیلی زہر والا ڈڈو، اندھی مچھی، پتیاں نوں کٹن والیاں کیڑیاں وغیرہ ۔

### کوالا کلونی
کوالا کلونی نوں اس باغ وچ 2005 وچ کھولھیا گیا جدوں اس وچ دو مرد کوالا اتے اک عورت کوالا سن ۔

### بالاوے رکھ
ایہہ اک کنگرو دی قسم دا آسٹریلیئن جیو اے اس دی رین بسیرے نوں 2015 وچ بنایا گیا۔اس رین بسیرے وچ یاتری بہت نیڑے توں ایہناں جانوراں نوں دیکھ سکدے ہن۔

### جانوراں دیاں کھیڈاں
اس باغ وچ ہر دن جانوراں دے ہنر، اوہناں دے کھیڈن، آواز مارن، ہور کریاواں دا مظاہرہ ہندا اے جس دا یاتری بہت انند ماندے سکدے ہن۔ اس وچ جانوراں دیاں کھیڈاں وچ اوہناں نوں دھکے نال نہیں سگوں اپنی مرضی دی کھیڈاں کردے ہوئے دکھایا جاندا اے۔ Because of this, the animals used in Animal Antics vary between shows.

### ہور ددھارو جانور
اس چڑیاگھر وچ بہت قسماں دے اپنے بچیا نوں ددھ پلؤن والے جانور اے جویں ایشیا شیر، رچھ ، افریکن کتے، زیبرا، اک سنگ والا دریائی گھوڑا، سکاٹلینڈ دیاں بلیاں، چٹے منھ والے باندر، چینی گوریلے، لال پانڈے، سائیبیریئن ہرن، سلیٹی کیگرو ہن۔

### فوجی جانور

کجھ کو چڑیاگھر دے جانوراں نوں فوجی رینک ملے ہوئے ہن۔
جانور نے کجھ لڑائیاں وچ بہت ودھیاں جمیواری نبھائی جس واسطے اس دی سرکار نے اس نوں خاص فوجی اعزاز نال النکار کیتا۔ 

## حوالے

گٹھ:چڑیاگھر
گٹھ:سکاٹ لینڈ
گٹھ:سکاٹلینڈ
سیلامینڈر

**سیلامینڈر** (Salamander) جلتھلی جانوراں دیاں لگپگّ 500 نسلان  دا اک عامَ نام اے۔ ایہناں نوں عامَ طور تے ایہناں دے پتلے سریر، چھوٹی نکّ اتے لمی پوچھ، ایہناں دیاں چھپکلی-ورگیاں خاصیتاں نال پچھانیا جاندا اے۔ اج اسدیاں نسلاں سائنسی نام اروڈیلو دے تحت آؤندیاں ہن۔ سیلامینڈر دی موجودگی شمالی نصف کرہ وچ سبھ توں ودھ اے اتے زیادہتر قسماں ہولرکٹک ایکوزن وچ ملدیاں ہن، اتے نوَ-تپتکھنڈی کھیتر وچ وی کجھ پرجاتیاں موجود ہن۔

زیادہتر سیلامینڈراں دے اگلے پیراں وچ چار اتے پچھلے پیراں وچ پنج انگلیاں ہندیاں ہن۔ اوہناں دی نم جلد عامَ طور اتے اوہناں نوں پانی وچ جاں اسدے قریب جاں کجھ سرکھیا دے تحت (جویں کہ نم ستا)، اکثر اک گلے ستھان وچ موجود آواساں وچ رہن لایق بناؤندی اے۔ سیلامینڈراں دیاں کجھ پرجاتیاں اپنے پورے جیون دور وچ پوری طرحاں نال جلی ہندیاں ہن، کجھ وچ وچ پانی وچ رہندیاں ہن اتے کجھ بالغ دے طور تے بالکل ستھلی ہندیاں ہن۔ حالانکہ ایہہ اک انوٹھی گل اے کہ ایہہ اپنے کھوئے ہوئے انگاں اتے سریر دے ہور حصیاں نوں پھیر پیدا کرن دے اہل ہندے ہن۔ کھوجکرتاواں نے سمبھاوت انسانی میڈیکل ایپلیکیشناں، جویں کہ دماغ اتے ریڑھ دی ہڈی دی سٹّ دے علاج جاں دل دی سرجری دی رکوری دے دوران نقصان دہ داغاں توں روکتھام کرن لئی انوکھے مڑقیام کارجاں نوں ریورس انجینیئر کرن دی امید کیتی اے۔

کئی سیلامینڈر مقابلتاً کافی چھوٹے ہندے ہن، لیکن کجھ اپواد وی ہندے ہن۔ ایہناں دے اکار دے پھلار دی پوچھ سمیت دی کل لمبائی 2.7 سینٹیمیٹر (1.1 انچ) والے بوہت زیادہ چھوٹے سیلامینڈراں توں لے کے وڈا چینی سیلامینڈراں تک ہندا اے، جنہاں دی لمائی 1.8 میٹر (5.9 فٹ) اتے بھار 65 کلوگرام (2,300 اونس) تک ہو سکدا اے۔ حالانکہ زیادہتر 10 سینٹیمیٹر (3.9 انچ) اتے 20 سینٹیمیٹر (7.9 انچ) دے وچکار دی لمائی دے ہندے ہن۔ سیلامینڈر وڈے ہون دے نال اپنی توچا دی باہری تہہ (ایپڈرمس) نوں اتار دندے ہن اتے استوں نکلن والی کنج نوں کھا جاندے ہن۔
left|thumb|250px|یونان دے ماؤنٹ اولمپس نیشنل پارک وچ اک سیلامینڈر

سیلامینڈر دیاں وکھ وکھ پرجاتیاں وچ ساہ دا عمل وکھ وکھ پرکار نال ہندی اے۔ جنہاں پرجاتیاں وچ پھیپھڑے نہیں ہندے ہن اوہ گلپھڑیاں دے زریعہ نال ساہ لیندے ہن۔ بہتے معاملیاں وچ ایہہ باہری گلپھڑے ہندے ہن جو ایہناں دے سر دے دونوں طرف کلغیاں دی طرحاں وکھائی دندے ہن، حالانکہ ایمپھیوماس وچ آتنرک گلپھڑے اتے گلپھڑیاں دے چھید ہندے ہاں۔ کجھ تھلی سیلامینڈراں وچ اجیاے پھیپھڑے ہندے ہن جنہاں دی ورتو ساہ لین وچ ہندی اے، حالانکہ ایہہ تھندھاریاں وچ پائے جان والے زیادہ جٹل انگاں دے الٹ آسان اتے تھیلینما ہندے ہن۔ کئی پرجاتیاں جویں کہ اولم وچ بالغاں ہون تے پھیپھڑے اتے گلپھڑے دونوں ہندے ہن۔

## ونڈ کرن
کورڈاٹا آرڈر (نسل) نال متعلق دس پرجاتیاں موجود ہن جنہاں نوں تن سب-آرڈراں وچ ونڈیا گیا اے۔ نیوکاڈاٹا طبقہ دا استعمال اکثر کرپٹوبرینکوائڈیا اتے سیلامینڈرائڈیا نوں سرینوئڈیا نالوں وکھ کرن لئی کیتا جاندا اے۔
 
## ہورویکھو
## حوالے

## باہرلےجوڑ

گٹھ:جانور
ایوانِ بالا

**ایوانِ بالا**  اک ایسا ادارہ اے جو قانون ساز حیثیت دا حامل ہُندا اے تے اج وی کئی ملکاں وچ ایہنو‏ں ایوانِ زیريں اُتے سبقت حاصل ہُندی ا‏‏ے۔ دنیا دے بیشتر ملکاں دے ایوانِ بالا موجود نيں۔ تریخی طور تے روم دا ایوانِ بالا شہرت دا حامل ا‏‏ے۔ 
ایوانِ بالا دے ارکان اکثر ملکاں وچ عوام دے مُنتخب نمائندے نئيں ہُندے بلکہ ایہناں نو‏ں ایوانِ زیريں دے ارکان منتخب کردے نيں۔ اک لحاظ تو‏ں ایوانِ بالا وچ اوہ لوک شام‏ل ہُندے نيں جیہناں نو‏ں طبقہ اشرافیہ سمجھیا جاندا ا‏‏ے۔ مثلن برطانیا دا ایوانِ بالا دارالامرا (House of Lords) اک ایہجی مثال ا‏‏ے۔

گٹھ:قانون ساز ادارے
گٹھ:اسمبلی
گٹھ:سیاسیات
گٹھ:ریاست
امبرسریا

**امبرسریا** اک بھارتی پنجابی فلم اے، جسنوں کہ مندیپ کمار نے ڈاریکٹ کیتا اے اتے دھیرج رتن نے لکھیا اے۔اس فلم وچ دلجیت دسانجھ، مونکا گل، نونیت کور ڈھلوں، لورین گوتلیب مکھ کردار نبھا راے ہن۔ ایہہ فلم دنیا بھر وچ 25 مارچ 2016 نوں ریلیز کیتی گئی سی۔

## کاسٹ
* دلجیت دسانجھ، جٹّ امبرسریا، اک بیمہ ایجنٹ/راء ایجنٹ وجوں
* نونیت کور ڈھلوں، جسلین کور وجوں، بیمہ دفتر دی مالک
* مونکا گل، کیرت وجوں، اک دھناڈھ دی دھی
* لورین گوتلیب، منپریت وجوں، اک فوٹوگرافر
* گل پناگ، گیت سندھو وجوں، راء جاسوسی ڈیپارٹمنٹ دے اک افسر وجوں
* گرپریت گھگی، منپریت وجوں، اک ڈاکٹر (حکیم)
* رانا رنبیر، منپریت وجوں، بھنگڈا سکھاؤن والا
* کرمجیت انمول، اک ڈھابے دے مالک وجوں
* بینوں ڈھلوں، پنجاب پولیس ملازم وجوں
* روندر منڈ، ڈھابے تے کم کرن والے وجوں
* رگھبیر بولی، پنجاب پولیس ملازم وجوں
* شوندر ماہل، پنجاب دے اک وزیر وجوں
* رانا جنگ بہادر، جٹّ امبرسریا دا دھناڈھ
* سیما کوشل، دھناڈھ دی بیوی وجوں
## کہانی
جٹّ امبرسریا عرف دلجیت سنگھ (دلجیت دسانجھ) دوہری زندگی جیوندا اے مطلب کہ اک راء ایجنٹ (جاسوس) وجوں اتے اک بیمہ ایجنٹ وجوں۔ اسنوں اک مشن اُتے بھیجیا جاندا اے کہ اسنے پنجاب دے اک ایماندار اتے چنگے وزیر نوں ڈرگّ مافیہ ولوں انھا نوں مارن دی سازش توں بچاؤنا اے۔

اس مشن دوران جٹّ امبرسریا دی ملاقات جسلین کور (نونیت کور ڈھلوں) نال ہندی اے، جو کہ بیمہ کمپنی وچ ہی کم کردی اے اتے کیرت (مونکا گل) نال وی اسدی ملاقات ہندی اے۔ اس مشن دوران اوہ ایہناں دوواں نوں پیار کر بیٹھدا اے اتے ایہہ دوویں وی اسنوں پیار کرن لگدیاں ہن۔ پر انت وچ دکھایا گیا اے کہ امبرسریا اپنی نوکری متعلق وفادار اے اتے اوہ پیار نوں ناکار دندا اے۔

## سکیم اتے فلمانکن
*جیہنے میرا دل لٹیا* توں بعد ڈریکٹر مندیپ کمار نال ایہہ دلجیت دی دوسری فلم سی اتے پروڈیؤسر کمار ترانی نال وی۔ دلجیت دسانجھ نے سیٹ تے لورین گوتلیب نوں پنجابی بولی سکھائی۔ پھیمنا مس انڈیا 2013 دی وجیتا نونیت کور ڈھلوں نے کیہا سی کہ دلجیت نال کم کرن دا اسدا ایہہ اک سپنا سی، جو سچ ہو گیا اے۔ فلم نوں امرتسر دے وکھ-وکھ حصےآں وچ فلمایا گیا سی۔ دلجیت نے ایہہ وی کیہا کہ فلمانکن لئی ایہہ شہر اسدا سبھ توں پسندیدہ شہر اے۔
## ریلیز
*امبرسریا* بھارت، پاکستان، کینیڈا، برطانیہ، امریکہ، آسٹریلیا اتے نیوزیلینڈ توں علاوہ فرانس، آسٹریا سمیت نویں دیساں وچ وی ریلیز ہوئی سی۔ پاکستانی پنجاب توں علاوہ ہور وکھ-وکھ سنیما گھراں وچ چلن والی ایہہ دلجیت دی دوسری فلم سی۔ اسدی پہلی فلم جو پاکستانی پنجاب توں باہر رلیز ہوئی سی، اوہ *جٹّ اینڈ جولیئٹ 2* سی۔ پر ایہہ فلم پاکستان دے فلم سرٹیفکیشن بورڈ ولوں پنجاب اتے سندھ دے فلم سرٹفکیشن بورڈ دے کہن تے بین کر دتی گئی سی۔

## ہورویکھو

## حوالے

## باہری لنک
* ویبسائٹ 
* یوٹیوب چینل

گٹھ:پنجابی فلماں
گٹھ:2016 دیاں فلماں

گٹھ: فلماں
گٹھ:بھارتی فلماں
نو اِندر

**نَو اِندر** بھارتی گلوکار اے جیہدا جم ضلع لدھیاݨا دے نگر گروسر سدھار وچ 27 اگست، 1990 نوں ہویا۔ اوہنے گلوکار بادشاہ (ریپر) نال رل کے **وکھرا سورگ** گایا جیہنے سال 2016 دا پنجابی سنگیت اعزاز جتیا۔ اس گیت نوں اس سال دا ودھیا تے زیادہ سنیا گیا گیت اعلانیا گیا۔
 **وکھرا سورگ** نے اکتوبر 2017 وچ یوٹیوب تے 93 ملیان لایق ہوئے۔ نۋ اِندر نے  پنجاب یونیورسٹی، چنڈی گڑھ توں ایم بی اے دی ڈگری حاصل کیتی۔

## ساؤنڈ ٹریک

## حوالے

گٹھ:پنجابی گلوکار
گٹھ:پنجابی شخصیتاں
گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:پنجابی ہندو
گٹھ:جٹ
ورُون شرما

**ورُون شرما** اک بھارتی اداکار ہن جنہاں نے پھرہان اختر دے 2013 دے فلم پھکرے وچ اپنی شروعات کیتی، جو کہ بالیوڈّ وچ اک حیرانی جنک اثر اے۔ پھکرے وچ اوہناں دی شو ہون دے بعد، اوہ دوجیاں کامیڈی فلماں وچ چھاپیاں ہن جویں کی کیسکو پیر کرن اتے دِ دلوالے آدی۔

## شروعاتی زندگی اتے پچھوکڑ
اسنے سنور دے لورینس سکول وکھے اپنی پڑھائی شروع کیتی، بعد وچ 11 اتے 12 دی کلاس پوری کرن لئی جالندھر دے ایپیجے سکول وچ داخلہ لیا۔ آئی۔ٹی۔ایف۔ٹی۔ چنڈیگڑھ توں اسنے میڈیا، منورنجن اتے فلم تکنالوجی وچ بیچلر ڈگری حاصل کیتی۔ اسنے اپنی پہلی فلم پھکرے توں پہلاں کئیاں کمپنیاں لئی اشتہار وچ کم کیتا، جس وچ ورجن موبائل، اییرٹیل، ایبے اتے نسان مکرا شامل ہن۔

## فلموگرافی

## اوارڈ اتے نامزدگیاں

## حوالے

گٹھ:جم 1990
گٹھ:ہندی فلماں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جالندھر دے لوک
گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:پنجابی ہندو
پیج (پہلوان)

**Saraya-Jade Bevis** (جم 17 اگست 1992) اک انگریزی پیشہ ور پہلوان اتے اداکارہ اے جسنے ہن ڈبلیوڈبلیوئی نالرنگ نام**پیز**تحت کم کرن لئی دستخط کیتے ہن۔ اوہ دو-وار دواس چیمپین بنی اے اتے ڈبلیوڈبلیوئی دی ترقی شاخاں NXT وچ ادگھاٹنی NXT خواتین چیمپین سی، اس نے اکو ویلے دوناں چیمپینشپاں حاصل کیتیاں سی۔  ڈبلیوڈبلیوئی وچ چیمپیئن شپ جتن والی اوہ 20 ویں صدی دے 90 ویاں دے وچ پیدا ہوئی پہلی پہلوان اے۔

2005 وچ، 13 سال دی عمر وچ، بیوس نے کشتی دی ورلڈ ایسوسی ایشن وچ اسنے رنگ نام برٹانی نائیٹ دے تحت اپنے کیریئر دی شروعات کیتی، جو اسدے پروار ولوں چلایا گیا اک کشتی دی ترقی دی ادارہ اے۔ اسنے یورپ وچ آزاد سرکٹ وچ کئی چیمپینشپاں حاصل کیتیاں۔  2011 وچ، اس نے ڈبلیوڈبلیوئی ای دے نال اقرارنامے اُتے ہستاکھر کیتے اتے اسدی ترقی نظام دے اندر کشتی شروع کیتی، اتے انت اپریل 2014 وچ ڈبلیو ڈبلیو ای دے مکھ روسٹر تے جان وچ کامیاب ہوئی ۔ مکھ روسٹر اُتے اپنے پہلے میچ' چ اوہ دواس چیمپیئن شپ جت گئی، جو ٹائیٹل دے اتہاس وچ سبھ توں چھوٹی 21 سال دی عمر وچ جیتو بنی۔

## شروع دا جیون
بیوس دا جم اتے پالن پوسن نوروک، نورپھوک وچ ہویا۔ اوہ پیشہ ور پہلواناں پیٹرک بیویس اتے جولیا ہمر-بیویس دی دھی اے۔ اس دی ماں نے اک وار انجانے ہی ادوں کشتی لڑ لئی سی جدوں بیویس اسدے پیٹ وچ سی اتے اوہ ستّ مہینے دی حاملہ سی۔  اک بچی دے روپ وچ، بیویس کشتی توں ڈر گئی سی کیونکہ اس دے پروار نوں بڑیاں سٹاں لگیاں سی اتے اس دے ماپیاں نے اک نرباہ لئی ہور لوکاں نال لڑائی کیتی سی۔ اوہ اک زوآلوجسٹ وی بننا چاہندی سی۔ 13 سال دی عمر تے، اسنے ادھکارک طور تے اک پہلوان دے روپ وچ اپنا کیریئر شروع کیتا۔  15 سال دی عمر وچ بیویس نے اپنے ممی-ڈیڈی دے بار تے باؤنسر اتے بارٹینڈر دے طور تے کم کیتا سی جدوں اوہ کتے لامبھے گئے ہوئے سن۔  اسنے نوروچ وچ ہیوٹ سکول وچ داخلہ لیا اتے 2008 وچ گریجوئیشن کیتی۔

## نجی زندگی
بیویس اک پیشہ ور کشتی پروار دا حصہ اے۔ اس دے ماں-پیؤ، جولیا ہیمر-بیویس اتے اان بیویس، اتے اس دے وڈے بھرا، رائے بیوس اتے زک فریری، پروفیشنل پہلوان ہن۔ اسداپروار نوروک وچ ورلڈ ایسوسی ایشن آف ریسلنگ (ڈبلیوئیڈبلیو) دا سنچالک اے۔ اسدی ماں بیلیٹرکس فیمیل واریئرس دی مالک اے اتے اس دا چلاون کردی اے۔ ایہہ وی نوروک وچ مشتمل اک خواتین کشتی پروموشن ادارہ اے۔کجھ ویلے لئی، ڈبلیوڈبلیوئی ہال آف فیمر جیک "دِ سنیک" روبرٹس پروار نال رہندا رہا سی۔

## حوالے

گٹھ:جم 1992
گٹھ:زندہ لوک
ڈبلیو ڈبلیو ای

**عالمی کشتی منورنجن، Inc.** (ڈی/بی/اک **ڈبلیوڈبلیوئی**) اک امریکی عوامی ،وپاری ،منورنجک کھیڈ اے ،جس دا کنٹرول نجی کمپنی کول اے، اس کھیڈ وچ پیشہ ور کستی کھڈاریاں نوں ہر کھیڈ لئی تیہ کیتی ہوئِ رقم دتی جاندی اے اس کھیڈ وچ ورتے جان والی رقم دا سروت فلم جگت، سنگیت، ویڈیو گیمس اتے ہور پیداواراں توں آؤندا اے

ڈبلیوڈبلیوئی وی دا حوالہ دندا اے، پیشہ ور کشتی ترقی اپنے آپ نوں ولوں قائم، ییس McMahon اتے Toots Mondt 1952 وچ دے روپ وچ کیپیٹل کشتی کارپوریشن لمٹڈ۔ دے ہون دے ناطے، 2016, اس نوں وڈا کشتی ترقی دنیا وچ رکھن، ودھ 500 سماگم نوں اک سال (دے نال روسٹر وچ ونڈیا گیا اے وکھ-وکھ گلوبل سفر مارکا)، اتے نشریاتی کرن لئی دے بارے 36 ملیان درشک وچ ہور ودھ 150 دیش۔ کمپنی دے گلوبل ہیڈکوارٹر وچ واقع اے، سٹیمپھورڈ، کنیٹیکٹوچ دفتر دے نال، پرمکھ شہر نوں دنیا بھر وچ اے۔

وچ دے روپ وچ ہور پیشہ ور کشتی ترقی، ڈبلیوڈبلیوئی پتہ لگدا اے، نہ راے ہن نوں جائز مقابلے، پر صرف منورنجن-ادھارتدی خاصیت، storyline-چلا ئے، سکرپٹاے، اتے کوریؤگراپھی نال ملدا اے، پر اوہ اکثر، وچ شامل ہن، جو کہ چال نوں پا سکدا اے، کم نوں خطرہ ' تے سٹّ دے، جے کیتی، نہ ٹھیک۔ ایہہ سی پہلی عوامی طور ' تے قبول کیتا اے، نے WWE دے مالک Vince McMahon 1989 وچ بچن لئی ٹیکس تک athletic کمیشن۔ 1980 لے کے، ڈبلیوڈبلیوئی عوامی مارکا اے، اپنے اتپاد دے طور تے کھیڈ منورنجن، قبول اتپاد دی جڑھ وچ مقابلے کھیڈ اتے ناٹکی تھئیٹر۔

کمپنی دے اکثریت دے مالک اے، اس دے چیئرمین اتے سی ای او، Vince McMahon. دے نال-نال اس دی بیوی لنڈا، بچے شین اتے سٹیپھنی، اتے پتر-وچّ-قانون پولس نوں "ٹرپل ایچ" Levesque, McMahon پروار نوں رکھدا اے دے لگبھگ 70% ڈبلیوڈبلیوئی دے شعر اتے 96% دے ووٹ طاقت اے۔ اگست دے ناطے 2014, مشہور راجگڑھ، اک نوں نیو یارک-مشتمل باڈ فنڈ، حاصل نوں اک 9.6% حصیداری وچ ڈبلیوڈبلیوئی جدکہ McMahon پروار بنائی 90.4% ویاج۔

موجودہ ہستی شامل، ' تے 21 فروری، 1980, پچھلی سی دے طور تے جانیا **ٹائٹن کھیڈ، Inc.**، جس وچ قائم کیتا گیا سی 1979 وچ دکھنی Yarmouth, میسیچیوسیٹس۔ اس نوں حاصل کیپیٹل کشتی کارپوریشن، رکھن دی کمپنی لئی عالمی کشتی فیڈریشن، 1982 وچ۔ ٹائٹن رکھیا گیا سی **دنیا کشتی فیڈریشن، Inc.** 1998 وچ، پھر **عالمی کشتی فیڈریشن منورنجن، Inc.** 1999 وچ، اتے انت وچ موجودہ **عالمی کشتی منورنجن، Inc.** 2002 وچ۔ 2011, اس لئی، کمپنی نے آدھکارک داغ اپنے آپ نوں دے طور تے صرف **ڈبلیوڈبلیوئی** ، پر کمپنی دے قانونی نام نہ کیتا گیا سی تبدیل ہو گیا اے۔
## ہورویکھو
## حوالے

## باہرلےجوڑ
گٹھ:کھیڈاں
گٹھ:کھیڈ
نور النساء بیگم

**نور النساء بیگم** (; جنم 1570) دا مطلب 'عورتاں وچکار روشنی' اے، اک تیموری شہزادی سی، جو ابراہیم حسین مرزا دی دھی سی۔ اوہ چوتھے مغل بادشاہ جہانگیر دی چوتھی بیوی دے طور تے مغل  راج دی مہارانی سی۔

## پروار اتے جیون
اسدا جم بطور تیموری شہزادی  ہویا، نور-النسا شہزارہ حسین مرزا دی دھی سی، جو شہزادہ عمر شیخ مرزا دے نسل وچوں سی، امیر تیمور دا دوجا پتر سی۔ اسدی ماں شہزادی گلرخ بیگم سی، جو پہلے مغل بادشاہ بابر دے پت اتے اگلے بادشاہ ہمایوں دے بھرا کامران مرزا دی دھی سی۔ اسدا اک بھرا  مظفر حسین مرزا سی، اکبر دی سبھ توں وڈی دھی خانم سلطان بیگم اس نال ویاہی ہوئی۔

## مڈھلا جیون
1572 وچ، گلرخ بیگم نے اپنے شوہر ابراہم حسین مرزا نال تعلق  ختم کر لیا کیونکہ اسنوں اکبر ولوں گجرات نوں خالی کرن لئی مجبور کیتا گیا سی۔ اوہ اپنے بچیاں نال دکھن وچ بھجّ گئی۔ ابراہم حسین مرزا، جو آخر ملتان ول بھجّ گیا سی، نوں شاہی افسراں نے پھڑ لیا سی۔ 1573 وچ، جدوں اوہ اجے جیل وچ ہی سی، تاں اوہ مر گیا۔

## دیوان کامران
نور-النسا بیگم "دیوانِ کامران" دی مالک سی، جس وچ اس دے دادا کامرن مرزا ولوں لکھے شعر شامل سن۔ نورالنسا نے اس نوں تن مہراں نال خریدیا۔

## حوالے

## سروت

گٹھ:16ویں صدی دیاں بھارتی عورتاں
گٹھ:بھارتی شاہی عورتاں
گٹھ:مغل  راج دیاں عورتاں
گٹھ:مغلیہ سلطنت دیاں زنانیاں
مہر النساء بیگم

**مہرالنسا بیگم **(جنم 1605) نوں بطور**لاڈلی بیگم** وی جانیا جاندا اے، مہارانی نور جہاں اتے مغل راج دے شیر افگن، اسدے پہلے شوہر، دی دھی سی۔ اوہ بادشاہ جہانگیر دے پتر شہزادہ شاہریار مرزا دی بیوی سی۔

## مڈھلا جیون
مہرالنسا بیگم، علی قلی بیگ، جسنوں شیر افگن خان دا خطاب حاصل سی، دی دھی سی۔ اسدی ماں مہرالنسا خانم، مرزا غیاث بیگ، اعتماد الدولہ ناں نال جانیا جاندا اے، دی دھی، سی۔ اوہ مہارانی ممتاز محل، آصف خان دی دھی، چچیری بھین سی۔ 1611 وچ، مہر بیگم دی ماں نے جہانگیر نال ویاہ کروا لیا، اتے مہارانی نور جہاں بن گئی۔

## حوالے

## کتاب لسٹ
* 
* 
گٹھ:بھارتی شاہی عورتاں
گٹھ:مغل راج دیاں عورتاں
کیوین کلیش

**کیون جیفری کلیش** امریکہ دا کٹھپتلی کلاکار، ڈریکٹر اتے پروڈیؤسر اے۔ اس نے بہت سارے کٹھپتلی پاتر کھوجے جویں ایلمو، کلفورڈ، بینی خرگوش، ہوٹز الو وغیرہ۔ کلیش دا جم 17 ستمبر، 1960 نوں ہویا۔ اس دا بچپن توں ہی کٹھپتلی وچ دلچسپی سی۔ اس نے شروع وچ اپنے شہر بالٹیمور دے ٹیوی چینل تے کٹھپتلی دا کھیل پیش کیتا۔ 1980 دے دہالے ویلے اس نے کیپٹن کنگارُو نال کم شروع کیتا اتے 1984 توں سیسیم دیاں گلیاں وچ اپنا کھیل دکھاؤنن لگ پیا۔ مشہور پاتر ایلمو نوں پیش کرن والے کیون کلیش پنجواں کٹھپتلی کلاکار سی جو بعد وچ اس دا ڈریکٹر اتے پروڈیؤسر بنیا۔
## مڈھلا جیون
کیون کلاش دا جم 17 ستمبر، 1960 نوں بالٹیمور میریلینڈ امریکہ وکھے ہویا۔ بچپن وچ ہی کلیش دی دلچسپی کٹھپتلی وچ ہو گئی۔ اس نے باراں سال دی عمر وچ اپنا پہلا کٹھپتلی دی بنتر مکی ماؤس ورگی بنائی۔

جیوں سماں لنگھدا گیا اس نے بالپن وچ لگبھگ 90 کٹھپتلی دا اساری کیتا۔ سکول ویلے ہی کلیش نوں سکول، چرچ تے ہور سماجی تھانواں تے اپنا مظاہرہ کرن دا موقع ملیا۔ اس ویلے دوران ہی کلیش دا مظاہرہ دیکھ کے مقامی ٹیوی چینل نے چنّ لیا۔ جوانی دی عمر وچ پیر دھردیا ہی کلیش نوں کیپٹن کنگرو وچ بطور مہمان طور تے بلایا گیا جو بعد وچ اس دے بنائے ہوئے کجھ کٹھپتلیاں نوں اس پروگرام نوں پیش کیتا گیا۔
## اعزاز

* کلاش نوں 1990, 2005–2007 اتے 2009–2013 وچ ڈیٹائیم اعزاز اوہناں دے بچیا دے پروگرام وچ ایلمو دے مظاہرہ وچ ملے۔ ہن تک اس نے 27 ڈیٹائیم سنما اتے اک پرائیم سنما جتیا اے۔
* 9 جون، 2007 نوں میریلینڈ پبلک ٹیلیوژن دا اعزاز مس جیئن حاصل کرن والا کیون کلاش پہلا آدمی سی۔۔

* 19 مئی، 2012 نوں کلاش نوں وشنگٹن اتے جیفرسن کالج ولو ڈگری دتی گئی۔

## حوالے

گٹھ:کٹھپتلی کلاکار
گٹھ:امریکی کلاکار
گٹھ:امریکی شخصیتاں
پائریٹس آف دی کریبیئن:دی کرس آف دی بلیک پرل

***پائیریٹس آف دی کیریبیئن: دی کرس آف دی بلیک پرل*** (پنجابی بولی:***سمندر دے لٹیرے: دی کرس آف دی بلیک پرل***) 2003 وچ رلیز ہوئی امریکی خیالی، جامبازی، شیخیمار والی فلم اے جسدی ڈریکشن گور وربنسکی نے کیتی اے اتے ایہہ ''پائیریٹس آف دی کیریبیئن'' فلم لڑی دی پہلی فلم اے۔ اس فلم دی اساری والٹ ڈزنی پکچرز اتے جیری برکہیمر نے کیتی اے اتے ایہہ فلم والٹ ڈزنی دی روچک جگہ پائیریٹس آف دی کیریبیئن اپر مشتمل اے۔ اس کہانی وچ اک سمندری لٹیرے جیک سپیرو (جونی ڈیپ) اتے لوہار ول ٹرنر (اورلینڈو بلوم) نوں وکھایا گیا اے جہڑے کہ اغواہ کیتی ہوئی ایلیزابیتھ سوان (کیرا نھائیٹلی) دے *[[بلیک پرل]]* جہاز دے لٹیریاں توں رکھیا کردے ہن جسدا کپتان ہیکٹر باربوسا ہندا اے، اتے جہڑے کہ رات نوں جؤندے ہوئے پنجراں وچ تبدیل ہو جاندے ہن۔

## ہورویکھو
## حوالے

## باہرلےجوڑ
گٹھ:فلماںگٹھ:انگریزی فلماںگٹھ:امریکی فلماں
اُرمیلا بھٹ

**ا اُرمیلا بھٹ** (جم 1934, دیہرادون وچ) ہندی سنیما دی مشہور ہستی سی۔ اسنے ڈرامہ تھئیٹر وچ کم کر کے اپنے اداکاری دے کیریئر نوں شروع کیتا۔ اوہ راجکوٹ وچ سنگیت کالے اکیڈمی وچ اک لوک نرت اتے گلوکار وجوں شامل ہوئی۔
اس ویلے دوران اس دا مشہور گجراتی ناٹک یسل ٹورانل اک ہزار توں ودھ پردرشناں وچ رجھیا ہوئی سی۔ اس نے 75 توں ودھ گجراتی فلماں اتے 15 توں 20 راجستھانی فلماں وچ وی کم کیتا۔ اس نے ہندی فلماں وچ وی کردار کردار نبھایا اتے دو فلماں وچ کردار نبھایا۔ ادھی دہاک (1 دہاکے توں لے کے 1990 دے دہاکے) اسنے کئی ٹیوی سیریئلز وچ وی کم کیتا سی اس نوں گجرات دی سرکار ولوں کئی انعام نال نوازیا گیا گیا سی۔

## ہندی فلماں
تھئیٹر وچ اپنی سفلتا توں بعد اوہ ہندی فلماں کرنا شروع کر دتی۔ 1960 دے اخیر وچ اسنے گوری (1968)، جدوجہد (1968)، ہم راز (1967) کیتی۔ اس نے کجھ مشہور فلماں کیتیاں ہن، جو کہ اکھیؤں کے جھروکھے سے (1978)، گیت گاٹا چل (1975)، بشر رام (1978)، رام تیر گنگا میلی (1985)، بالکا بددھو (1 9 76)، دھونڈ (1 9 73)، علی بابا مرجینا، (1977) ایہناں فلماں توں علاوہ اسنے کئی ہور فلماں کیتیاں۔ اپنیاں زیادہ تر فلماں وچ اسنے شراکت دار کردار نبھائے۔ اوہناں نے 125 ہندی فلماں وچ کم کیتا اتے دو مشہور ٹیلیوژن سیریئلاں: اکاش (1989)، پیئنگ گیسٹ (1985) وی کیتائنھاں فلماں توں علاوہ اسنے کئی ہور فلماں کیتیاں۔ اپنیاں زیادہ تر فلماں وچ اسنے شراکت دار کردار نبھائے۔ اوہناں نے 125 ہندی فلماں وچ کم کیتا اتے دو مشہور ٹیلیوژن سیریئلاں: اکاش (1989)، پیئنگ گیسٹ (1985) وی کیتا۔

## موت
22 فروری 1997 نوں ارملا بھٹّ نوں جہو، ممبئی وکھے اوہناں دے نواس اُتے قتل کر دتا گیا سی۔ جدوں اوہناں دا خاندانی دوست وکرم پارکھ اس نوں ملن آیا سی تاں اس دی موت ہو گئی سی۔ بھٹّ دے گوانڈھی نے وکرم نوں دسیا کہ سویرے نوں لمبے ویلے لئی دروازے دی گھنٹی وڈھّ کے نوکرانی داس واپس پرط آیا سی۔ پارکھ نے ترنت مسز بھٹّ دی دھی رچنا نوں بلایا، جس نے ایہہ پایا کہ گھر لٹیا اتے اس دی ماں دی موت ہو گئی۔ اسدا شوہر بڑودا وچ دور سی۔ پولیس نے ڈکیتی اُتے شکّ کیتا اے۔

## ہور ویکھو
* بھارتی فلمی اداکاراواں دی لسٹ

## حوالے

## باہری کڑیاں
* 
گٹھ:جم 1934
گٹھ:موت 1997
گٹھ:20وی صدی دیاں فلمی اداکاراں
گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:بھارتی فلمی جگت
گٹھ:20ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
امیتا

**امیتا**، جنم ناں قمر سلطانہ، اک بھارتی اداکارہ اے۔
امیتا ( جم ؛ 11 اپریل 1940 ) اک بھارتی فلم ایکٹریس اے ۔ ایہناں دا جم کولکاتہ وچ برطانوی ہند  دے ویلے ہویا سی ۔ ایہناں نے اپنے کیریئر 1953 سے 1968 تک کئی وڈی - وڈی بھارتی ہندی فلماں وچ  کم کیتا سی ۔ ایہناں نے اپنے کیریئر دی شروعات 1953–1954 وچ بنی شری گیان مہاپربھُو فلم توں کیتی سی ۔ 
## شروع دا جیون
امیتا 11 اپریل 1940 نوں کلکتہ (ہن کولکاتہ) وچ اداکارہ شکنتلا دیوی اتے سلتیشر کولاکے احمد دے گھر  قمر سلطانہ دے طور تے جمی سی۔   اس دے پیؤ دی موت ہو گئی اتے اسدی ماں بمبئی (ہن ممبئی) چلی گئی اتے جتھے اس نے اپنی پڑھائی کیتی۔

## کریئر
 

رانی (1962) اتے بلاک باسٹر میرے محبوب (1963) ورگیاں   فلماں وچ اداکاری لئی اس نوں سبتوں ودھیا معاون اداکارہ، فلمفیئر انعام لئی نامزد کیتا گیا سی  ۔

## فلموگرافی
* *شری چیتن مہاپربھُو* (1954)
* *منیمجی* (1955)
* *عبد حیات* (1956)
* *ہم سب چور ہیں* (1956)
* *زمانہ* (1957)
* *دیکھ کبیرا روآ* (1957)
* *تم سا نہیں دیکھا* (1957)
* *گونج اٹھی سہنائی* (1959)
* *ساون* (1959)
* *چھوٹے نواب* (1961)
* *پیا ملن کی آس* (1961)
* *تین استاد* (1961)
* *ماں بیٹا* (1962)
* *راکھی* (1962)
* *میرے محبوب* (1963)
* *سیمسن* (1964)
* *ہم سب استاد ہیں* (1965)
* *اراؤنڈ دی ورلڈ* (1968)
* *حسینہ مان جائیگی* (1968)
* *کبھی دھوپ کبی چھاؤں* (1971)
* *شرین فرہاد*(1956)

## حوالے

## باہری کڑیاں
* 
گٹھ:جم 1940
گٹھ:20وی صدی دیاں فلمی اداکاراں
گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
عوامی ورکرز پارٹی

"عوامی ورکرز پارٹی" پاکستان چ کبھی باں دی اک سیاسی جماعت اے۔ ایس جماعت دے پروگرام دا مقصد کارکناں، مزدوراں، سوانیاں، طلباء ، علاقائی تے مذہبی اقلیتاں دی تحریکاں نوں لوک راج تے سوشلزم دے چعنڈے تھلے اکٹھا کرنا اے۔
سٹیو بیکو

**سٹیو بیکو** جاں بنتو سٹیفن بیکو (18 دسمبر، 1946 – 12 ستمبر، 1977) دکھنی افریقہ دا نسل پرستی مخالف اے۔ 1960 اتے 1970 دے دہاکے وچ چلی کالا جاگرتی تحریک وچ بیکو نے افریکن قوم پرستی اتے سماجی کارکن دے طور مکھ کردار نبھائیا۔ 
## جیون
غریب پروار وچ جمیا بیکو گنسبرگ شہر وچ وڈا ہویا۔ 1966 وچ اس نے میڈیسن دی پڑھائی شروع کیتے جتھے اس نے دکھنی افریکن قومی طالب علم تنظیم دا میمبر بن گیا۔ دکھنی افریقہ وچ نسل پرستی دا وڈے پدھر دا پھیلاء سی اس نے اس دی زوردار مخالفت کیتی اتے بیکو اس ادارہ دا اگانھ ودھو لیڈر بن گیا۔ بیکو دا مننا سی کہ کالے لوکاں دا وی اوہناں ہی حق اے جہنا ہور لوکاں دا۔ اس نے ** کالا سندر اے** دا نعرہ لگایا۔ 1977 وچ بہت ساریاں روکاں دے باوجود ہی کم کردا رہا اتے انت اس نوں گرفتار کرکے اس تے انیواہ تشدد کیتا گیا جس نوں نہ سہاردے ہوئے بیکو دی موت ہو گئی اس دی آخری رسم وچ لگبھگ 20,000 لوک شامل ہوئے۔ بیکو دی موت توں بعد اوہ لوکاں دا ہیرو بن گیا۔ اوہ تے بہت سارے گیت، کہانیاں، کلاکار نے اس دے سکیچ بنائے۔ اس دے متر ڈونلڈ وڈز نے 1978 وچ اس دی جیونی لکھی جس تے فلم وی بنی۔

## حوالے

گٹھ:افریقی لوک
گٹھ:جم 1946
گٹھ:موت 1977
گٹھ:افریقی شخصیتاں
گٹھ:دکھنی افریقہ
نواب بائی

**رحمت النساء** () ( 1623–1691)، نوں ودھیرے کرکے اسدے خطاب**نواب بائی**دے ناں نال جانیا جاندا اے، مغل بادشاہ اورنگزیب دی دوجی بیوی سی۔ نواب بائی دا بطور اک راجپوت شہزادی جم ہویا اتے راجوڑی دے راجا تاج الدین جرال دی دھی سی۔ اوہ جرال جموں اتے کشمیر دے جرال راجپوت قبیلے نال تعلق رکھدی سی۔ اسنے 1638 وچ اورنگزیب نال ویاہ کروایا، اتے اوہناں دے تن بچے اورنگزیب دا سبھ توں وڈا پتر محمد سلطان، دوجا پتر شہزادہ محمد معظم ، سن۔

## موت
اس دے پتر محمد معظم دی قید دوران، 1691 دے دہاکے دے ادھ وچ دلی وچ اس دی موت ہو گئی سی۔ 

## حوالے

## کتاب لسٹ
* 
* 
* 
* 
گٹھ:جم 1623
گٹھ:بھارتی مسلمان
گٹھ:بھارتی شاہی عورتاں
گٹھ:مغل راج دیاں عورتاں
سٹیفن بریئر

**سٹیون بریئر** (جم 15 اگست، 1938) امریکہ دا پروفیسر، وکیل اتے جیوری میمبر اے۔ ایہناں نوں 1994 وچ امریکہ دے صدر بل کلنٹن نے امریکہ دی سپریم کورٹ دا ایسوسیئیٹ ججّ تعینات کیتا سی۔

## حوالے

گٹھ:امریکی لوک
گٹھ:امریکی وکیل
گٹھ:امریکی شخصیتاں
اسیس کور

**اسیس کور**  (جم 26 ستمبر 1988) اک بھارتی پلیبیک گلوکار اے، جس نے وکھ-وکھ گلوکاری رلیز شو جویں انڈین آئیڈل اتے آواز پنجاب دی وچ حصہ لیا اے۔ اسیس بہت چھوٹی عمر وچ اک پلےبیک گلوکار بنن دی خواہش رکھدی سی۔ اسنے 5 سال دی عمر وچ گربانی گاؤنا شروع کر دتا سی۔ اسنے  تمنچے وچ بالیوڈّ گیت "دلدارا ریپرائز" بنایا۔ ادوں توں، اسنے کئی بالیوڈّ گائکاں دے نال کئی سنگیت کمپوجراں دے نال کم کیتا اے جنہاں وچ کپور اینڈ سنز (1921 توں) وی " بولنا " شامل اے۔

## مڈھلا جیون اتے پچھوکڑ
اسیس پانیپت، ہریانہ توں اے۔ 26 ستمبر 1988 نوں اسدا جم ہویا، اسیس نے 5 سال دی چھوٹی عمر وچ ہی گاؤنا شروع کر دتا سی۔ ایہہ اسیس دا پیؤ سی جس نے اس نوں گربانی گاؤن لئی راغب کیتا۔ اسنے گربانی نوں اپنے آپ سکھیا اتے اپنی پہلی کوشش اُتے تعریف حاصل کیتی۔

جیوں ہی اوہ وڈی ہوئی تاں اسنے پیشہ ور طریقے نال گاؤن دا فیصلہ کیتا۔ اسنے جالندھر توں استاد پورن شاہکوٹی ماتحت سکھلائی لئی۔ اسداگربانی دا ورجن بھارت وچ رلیز ہویا اتے اسنے اس لئی بہت تعریف حاصل کیتی۔ اسنے وکھ-وکھ پروگراماں تے گربانی گاؤنا شروع کر دتا۔ اس دے بھین-بھرا گربانی پاٹھاں وچ سرگرمی نال شامل سن۔ اسیس نے اک پنجابی رئیلٹی شو، "آواز پنجاب دی" وچ حصہ لیا، جس توں بعد اوہ بمبئی آئی اتے کئی سنگیت کمپوزراں نال ملاقات کیتی۔

## سنگیت کیریئر
**اسیس** نے انڈین آئڈل 6 وچ وی حصہ لیا۔ اسنے "بولنا" گایا اتے اپنے پرشنسکاں نوں گیما 2016 فینپارک وچ اپنے بھاوناتمک گانیاں نال جت لیا۔ تمنچے اس دی بالیوڈّ وچ پہلی فلم اے، جس وچ اسنے "دلدار" گیت گایا ۔ کپور اینڈ سنج وچوں (1 9 21 توں) اس دا گیت "بولنا" اک دم ہٹ ہویا اتے چارٹ لسٹ وچ سبھ توں اپر رہا۔

## ایلبم
سکھیؤ سہیلڈیؤ

کر کرپا میلوہ رام

وڈی تیری وڈیائی

داتا او نہ منگیئے

یارا وے - کرسنا سولو نال سنگل

توں جو پاس میرے - کرسنا سولو نال دوگانا

اسیس کور ورجن:

"چنر" (ABCD 2)

"اشک نہ ہو" (ہولیڈے)

"جدا" (اشکیداریاں)

## ایوارڈ

## حوالے

## سروت
* http://www.deccanchronicle.com/entertainment/bollywood/240216/watch-sidharth-fawad-and-alia-in-soothing-track-bolna-from-kapoor-sons.html
* http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/music/music-reviews/Music-Review-Kapoor-Sons/articleshow/51344544.cms
* http://www.boxofficeindia.co.in/short-sweet-2/
گٹھ:جم 1988
گٹھ:بھارتی عورت گلوکارہ
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:گلوکارہ
فاطمہ زکریا

**فاطمہ زکریا** (ہندی/Konkani: फ़ातिमा ज़कारिया) ممبئی ٹائیمز دی اڈیٹر اتے دی ٹائیمز آف انڈیا دی ایتوار اڈیٹر(سنڈے ایڈیٹر) سی اتے ہن اوہ تاج ہوٹل دے تاج میگزین دی اڈیٹر اے۔ اس دا دفتر ممبئی وچ تاج محل ہوٹل وچ اے۔

## پروار
اوہ **رفیق زکاریا** دی دوجی بیواہ اے، جو اک بھارتی سیاستدان اتے اسلامک مذہبی کلیرک سن۔

فاطمہ زکریا متریئی-ماں  جاں چار متریئے-بچیاں جاں بچیاں دی ماں اے: سبھ توں وڈا- تسنیم زکاریا مہتہ، کلا اتہاسکار اتے لکھاری، ممبئی وچ رہندے ہن، دوجا- منصور زکاریا، تیجا- ارشد زکاریا اک ہیجّ فنڈ چلاؤندا اے، اتے سبھ توں چھوٹا فرید زکاریا نیوزویک، سی اینّ اینّ دے اک اینکر اتے ییل کالج دے ایلومنی فلو دا اڈیٹر اے۔

## کیریئر
رفیق زکاریا نے اورنگ آباد، مہاراشٹر دے تریخی شہر مولانا آزاد سکھیا ٹرسٹ دا قیام کیتا۔ ایہہ اوہناں دی صوبائی اسمبلی چون کھیتر سی جس توں اوہ کئی وار چنے گئے اتے راج وزیر منڈل وچ اک وزیر دے طور اُتے سیوا کیتی ۔ فاطمہ نے اورنگ آباد وچ اجیاے تعلیمی اداریا نوں اس حد تک بدل کے رکھ دتا اے کہ اس دی ایشیا وچ سکھن دے ودھیا مرکزاں نال تلنا کیتی جا سکدی اے۔

زکاریا اورنگ آباد وچ مولانا آزاد ایجوکیشن ٹرسٹ دے کیمپس وچ پہلے درجے دے پنج تارہ ہوٹل، تاژ ریزیڈینسی دی قیام لئی تاج گروپ آف ہوٹل وچ شامل ہوئی۔ اوہ 'کافی ٹیبل میگزین تاج' دی اڈیٹر بن گئی۔ اس توں بعد اسنے بریٹیش یونیورسٹی دے نال گٹھجوڑ وچ ہوٹل مینیجمینٹ کورس شروع کیتا۔ کورس نوں بھارت وچ سبھ توں ودھیا اتے سبھ توں وڈا اعزاز منیا جاندا اے۔ اوہ انڈین انسٹیچیوٹ آف ہوٹل مینیجمینٹ اورنگ آباد دے بورڈ وچ اے۔ 

اوہ سینٹر فار اڈوانسڈ سٹڈیز، شملہ دی طرز اُتے ہائر لرننگ لئی سینٹر قائم کرن دی عمل' چ اے ۔ ایہہ جون 2010 توں لاگوُ ہو جاویگا اتے رسرچ سرگرمیاں نوں لاگوُ کرن لئی سچے ودواناں اتے ودواناں دی مدد کریگا۔ آگامی سینٹر دو کھوج جرنلس لانچ کریگا، اک سماجی سائنس لئی اتے دوجی نیٹل اتے ایکسٹ سائنسز لئی۔ زکاریا، نوں اک سیکولرسٹ وجوں جانیا جاندا اے، حالانکہ اوہ مسلماناں دیاں تعلیمی لوڑاں نوں پورا کرن لئی خاص دیکھبھال کردی اے۔

2006 وچ اسنوں بھارت سرکار ولوں پدم شری  ایوارڈ نال سنمانیا گیا سی۔ 

## حوالے

گٹھ:20ویں صدی دے بھارتی لکھاری
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:بھارتی مسلمانگٹھ:بھارتی عورتاں
کمل دیسائی

**کمل دیسائی** (1928–2011 ) اک بھارتی مراٹھی ناول کار اے،جو مراٹھی وچ لکھدی اے۔

اسدا جم بیلگاؤں ضلعے دے یمنا مارڈی وچ ہویا۔ اسنےبیلگاؤں وچ پڑھائی کیتی، بمبئی یونیورسٹی وچ مراٹھی وچ ماسٹر دی ڈگری پوری کیتی۔ اسنے مہاراشٹر دیاں کئی یونیورسٹیاں وچ مراٹھی' تے بھاشن دتا۔ دیسائی نے 1955 وچ لکھنا شروع کیتا سی۔ بعد وچ اوہ رٹائر ہو گئی اتےپونے دے اک چھوٹے جاے فلیٹ وچ چلی گئی۔

اوہ شاید اپنے 1975 دے ناول 'ہٹّ گھلاستری بائی' (ٹوپی پہنی عورت) لئی مشہور اے۔

## چنیندا کم
* *رنگ* (colours)، کہانیاں (1962)
* *راتراندن امھا یدھاچا پرسنگ*(We confront the war day and night)، ناول (1963)
* *کالا سریا* (Dark sun)، ناول (1972)
* *رنگ-2*، کہانیاں (1998)

## حوالے

گٹھ:جم 1928
گٹھ:1928 دے جم
گٹھ:20ویں صدی دے بھارتی لکھاری
گٹھ:بھارتی خواتین ناول کار
گٹھ:مراٹھی لکھاری
گٹھ:بھارتی عورتاں
مبارکہ یوسفزئی

**مبارکا یوسفزئی**، (ہور ناں* مبارکا، بیکایوسفزئی ، افغانی اغچہ*؛ بطور بیگا بیگم وی جانیا جاندا اے) بادشاہ بابر، مغل راج دا بانی اتے پہلے مغل بادشاہ، دی چوتھی بیوی سی۔
بی بی مبارکہ یوسف زئی ( پشتو: بيبي مبارکه یوسفزۍ&lrm; ؛ انگریزی: "Blessed Damozel") مغل سلطنت دا اک مہارانی/ملکہ سن۔ اوہ مغل سلطنت دے بانی تے پہلے مغل بادشاہ شہنشاہ بابر د‏‏ی اہلیہ سن۔ اوہ سولہويں صدی وچ پختونخوا (موجودہ خیبر پختونخوا) وچ پیدا ہوئیاں۔ انہاں دا عہد 30 جنوری 1519 تو‏ں 27 اپریل 1526 دے درمیان ا‏‏ے۔

ظہیر الدین محمد بابر د‏‏ی بیٹی گلبدن بیگم د‏‏ی تصنیف ہمایوں نامہ اے جو اس نے اپنے بھانجے جلال الدین اکبر تے بھائی ہمایوں دے حالات اُتے لکھی۔ اس کتاب وچ اس دا کثرت تو‏ں تذکرہ کیتا اے، گلبدن بیگم اپنی سوتیلی ماں کوافغانی خاتون (افغانی آغاچا) کہندی نيں۔

## ٹبر
بی بی مبارکہ یوسف زئی قبیلے نال تعلق رکھدی سی تے پشتوناں دے یوسف زئی قبیلے دے سردار ملک شاہ منصور یوسف زئی د‏‏ی بیٹی سن۔ اوہ ملک سلیمان شاہ د‏‏ی پو‏تی تے طوس خان د‏‏ی بھتیجی سن۔ میر جمال نامی تے اس دے اک بھائی 1525 وچ ظہیر الدین بابر دے ہمراہ ہندوستان آئے تے ہمایوں تے اکبر دے عہد دے دوران اعلیٰ عہدےآں اُتے اپنی خدمات سر انجام دیندے رہ‏‏ے۔
## جیون
مبارکا یوسفزئی، منصور یوسفزئی، پشتو یوسفزئی قبیلے دا مکھی، دی دھی سی۔اسنے 30 جنوری، 1519 نوں کہراج وکھے بابر نال ویاہ کروایا۔ اسدے (بابر) اتے اسدے (مبارکا) قبیلے وچکار گٹھجوڑ دی نشانیاں اتےسدبھاونا دی مہر سی۔ اک بدھی مان عورت، مبارکا نے مغلاں اتے یوسفزئی دے پٹھاناں دے مکھیاں وچکار دوستانہ تعلقاں دے قیام وچ اہم کردار نبھایا۔ بابر نے مبارکا نوں بہت پیار کیتا کیونکہ اوہ اس حقیقت توں جانو سی کہ اوہ 1529 وچ بھارت آؤن والیاں سبھ توں پہلیاں عورتاں وچوں اک سی۔

## ویاہ
بابر نے 30 جنوری 1519 نو‏‏ں کیہراج وچ بی بی مبارکہ نال شادی کيتی۔ اتحاد اس دے تے اس دے قبیلے دے وچکار میلان د‏‏ی علامت تے مہر سی ۔ مغل حکمراناں تے یوسف زئی پشتون سرداراں دے وچکار دوستانہ تعلقات دے قیام وچ اس ذہین عورت مبارکہ نے اک اہ‏م کردار ادا کیتا۔ مبارکہ نو‏‏ں بابر نے بہت پسند کيتا، اس پسندیدگی دا کا ثبوت اس گل تو‏ں وی ملدا اے کہ اوہ 1529 وچ ہندوستانی خواتین د‏‏ی اک چھوٹی تے منتخب جماعت وچ منتخب ہوئی سی جوپہلی بار شامل ہوئی سی۔

مبارکا نے بابر دیاں ہور بیویان دی ایرکھا کرکے بابر نال کوئی بچہ پیدا نہیں کیتا سی، اسنے ماں بنن توں بچن لئی اتے اپنے شوہر دے پیار نوں کمزور کرن لئی نشیاں دا پربندھ کیتا۔ اکبر دے راج ویلے وچ اسدی چھیتی ہی موت ہو گئی سی۔

## موت
بی بی مبارکہ ہمایوں دے دور حکومت وچ زندہ رہی تے اکبر دے ابتدائی دور وچ اس دا انتقال ہوئے گیا۔

## مقبول سبھیاچار وچ
بی بی مبارکہ فرزانہ مون دے تاریخی ناول بابر: ہندوستان میں پہلا مغل (1977) دا اک کردار ا‏‏ے۔
## ایہہ وی دیکھو
* بابر
* مغل سلطنت

## حوالے

گٹھ:بھارتی شاہی عورتاں
گٹھ:پشتون لوک
گٹھ:پٹھان شخصیتاں
گٹھ:مغل راج دیاں عورتاں
انیا سنگھ

thumb
**انیا سنگھ** (جم 2 دسمبر، 1992) اک بھارتی اداکارہ اے جس نے بالیوڈّ فلم لیکس ٹلونیز (2016) وچ اپنا کیریئر شروع کیتا۔ اک نابالغ کلاکار دے طور اُتے اپنی ایکسٹینچر دی شروعات کرن توں بعد، اس   نے 2017 وچ حبیب فیصل دی سنگیت ناٹک فلم کیادی بانڈ وچ اپنا پہلا پرمکھ کردار نبھایا، جس وچ آدر جین۔

## فلموگرافی

## نوٹس

### فٹنوٹس

### حوالے

## باہری کڑیاں
* 
* 
* 
گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:بھارتی فلمی جگت
نیروپما دیوی

**نرپما دیوی** () (7 مئی 1883 – 7 جنوری 1951) مرشدآباد ضلعے دے  برہامپور  توں اک فکشن لکھاری سی۔ اس دا ساہتی اپنام سن **شریمتی دیوی** سی۔ نروپما دیوی دا پیؤ نفر چندر بھٹا سی جو عدلیہ ملازم سی۔ اس نے گھر وچ ہی سکھیا حاصل کیتی سی۔

## کم
اس دا پہلا ناول اچچھرکھل اے۔ اس دیاں ہور رچناواں ہن:
* اناپورنر مندر (1913)
* دیدی (1915) (اس دا ودھیا ناول منیا جاندا اے)
* الییا (1917)
* بدھلپی (1919)
* شایاملی (1919)
* بندھو (1921)
* امر ڈائری (1927)
* یگنتاریر کہانی (1940)
* انکارسا (1941)

## اعزاز
نرپما دیوی نوں 1938 وچ 'بھوبانیموہنی گولڈ میڈل' اتے 1943 وچ ساہت وچ یوگدان لئی کلکتہ یونیورسٹی توں 'جگتارینی گولڈ میڈل' حاصل ہویا سی۔

## حوالے

گٹھ:جم 1883
گٹھ:موت 1951
گٹھ:20ویں صدی دے بھارتی لکھاری
گٹھ:بھارتی خواتین ناول کار
گٹھ:بنگالی لوکگٹھ:بھارتی عورتاں