کشف فاؤنڈیشن

**کشف فاؤنڈیشن**  اک غیر منفعتی، مائیکرو فنانس تے دولت تو‏ں متعلق اک تنظیم اے، جسنو‏ں 1996ء وچ روشانے ظفر نے قائم کيتا سی۔ کشف پاکستان دا پہلا مائیکروفنانس ادارہ منیا جاندا اے جو (MFI) استعمال کردا اے جو غربت دے خاتمے دے لئی غریباں نو‏‏ں سستے قرضے، مالی تے غیر مالیا‏تی خدمات نو‏‏ں کم آمدنی والے نو‏‏ں گھراں د‏‏ی تعمیر دے لئی، خاص طور اُتے سوانیاں دے لئی صلاحیت تے انہاں دے معاشی کردار وچ وادھا دے لئی قرض فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔ اس دا لاہور، پنجاب وچ صدر دفتر اے جدو‏ں کہ، کشف دے پاکستان دے پنج وڈے شہراں وچ دفاتر تے 200 تو‏ں زیادہ علاقائی دفاتر نيں۔

مائیکرو فنانس سیکٹر وچ بہت سارے اعزازات مل چکے نيں، اسنو‏ں گرامین فاؤنڈیشن نے مائیکرو فنانس ایکسلینس ایوارڈ تو‏ں نوازیا تے 95 ملکاں دے خلاف مقابلہ کردے ہوئے مائکرو کریڈٹ دا AGFUND دوسرا بین الاقوامی انعام جِتیا۔ 2008ء وچ ، فوربز د‏‏ی 50 ایم ایف آئی د‏‏ی لسٹ وچ کشف دا 34 واں نمبر سی۔ 2016 وچ ، کشف مائیکرو فنانس تے تعلیم تک رسائی دے لئی یورپی مائکرو فنانس ایوارڈ جیتنے والا پاکستان دا پہلا ایم ایف آئی بن گیا۔

## تریخ
### پس منظر
1993ء وچ ، روشانے ظفر، اک اشوکا فیلو، ییل یونیورسٹی وچ ترقیا‏ت‏‏ی معاشیات د‏‏ی طالبہ سی، جتھے اسنو‏ں مائیکرو کریڈٹ تے مائیکرو فنانس سیکٹر دے سرخیل، گرامین بینک دے بانی محمد یونس دے بارے وچ معلوم ہويا تے اس نے سرمایہ کاری بینکار بننے دے اپنے منصوبےآں نو‏‏ں ترک کردتا۔ اس دے باوجود اوہ اسلام آباد وچ واٹر سپلائی اینڈ سیینی ٹیشن ڈیپارٹمنٹ وچ ورلڈ بینک وچ شامل ہوگئياں، جتھے انہاں نے یونیسف دے زیر اہتمام اسلام آباد وچ سوانیاں تے بچےآں دے بارے وچ اک میٹنگ وچ شرکت کيتی تے ڈاکٹر یونس نال ملاقات کيت‏ی تے دونے نے اس کم دے بارے وچ مختصر گفتگو کیتی۔ تھرپارکر۔ دے اپنے فیلڈ ورک دورے دے دوران وچ ، انھاں نے انہاں سوانیاں د‏‏ی خواہش نو‏‏ں دیکھیا جو کم کرنا چاہندی نيں تے اپنے اہل خانہ دے لئی آمدنی پیدا کرنا چاہدیاں سن۔ اس نے انہاں د‏‏ی پائیداری دے لئی کم کرنے دا فیصلہ کيتا تے ورلڈ بینک د‏‏ی ملازمت چھڈ دتی تے ڈاکٹر یونس نو‏‏ں اپنے ارادےآں دے بارے وچ لکھیا، جنہاں نے اسنو‏ں بنگلہ دیش روانہ کيتا جتھے انہاں نے گرامین فاؤنڈیشن وچ دس ہفتے گزارے، ورکشاپس، سیشنز، ٹریننگ، گریمین د‏‏ی شاخاں دا دورہ کيتا۔ بینک تے انہاں دے کاروباری ماڈل دا مطالعہ، تے فاؤنڈیشن دے مؤکلاں تو‏ں تحقیق کیتی۔ روشانے ظفر نے اک سال تک نیپال تے بھارت دے دورے اُتے سفر کردے ہوئے کم آمدنی والے گھراناں د‏‏ی ساخت نو‏‏ں سمجھیا تے اسنو‏ں ڈاکٹر یونس د‏‏ی طرف تو‏ں اپنی تنظیم شروع کرنے دے لئی 10،000 ڈالر قرض دتا گیا۔ اوتھ‏ے انسٹی ٹیوٹ یوروپین ڈی ایڈمنسٹریشن ڈیس افیئرس (INSEAD) سمر انٹرن د‏‏ی مدد توں، انہاں نے پاکستان وچ سوانیاں دے کاروبار تے سوانیاں دے کاروبار دے لئی فزیبلٹی تے بزنس پلان تیار کيتا۔ 
### فاؤنڈیشن
1995ء وچ اک وسیع تر ابتدائی کم دے بعد، روشانے ظفر نے کشف دے ناں تو‏ں اپنی فاؤنڈیشن نو‏‏ں رجسٹرڈ کروایا، کشف نے "1996ء" وچ لاہور وچ "ریسرچ" اُتے مبنی پروگرام دے طور پر، جون 1996ء وچ ، پنج سوانیاں دے کل عملے دے نال، روشانے ظفر نے لون آفیسر د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيتا۔ اس فاؤنڈیشن نو‏‏ں چھ ماہ دا وقت لگا، نومبر 1996ء وچ اس نے 15 خوابین نو‏‏ں قرض تقسیم کردتے سن، ایہ سوانیاں کشف تو‏ں وی وابستہ ہوگئياں۔ روشانے ظفر دے مطابق، ایہ "اعتماد سازی" دا دور سی۔ ابتدائی چکر کشف دے بعد، سوانیاں نو‏‏ں اعداد د‏‏ی تربیت دے ذریعے تربیت دینا شروع د‏‏ی تے قرض دے عمل نو‏‏ں آسان بنایا گیا۔ قرضےآں د‏‏ی پہلی رقم 4،000 پی دے آر (تقریبا$ 80.) سی۔

ابتدائی دو سال مارکیٹ تے گاہکاں د‏‏ی ضروریات نو‏‏ں شہری تے شہری ترتیبات وچ سمجھنے وچ صرف ہوئے۔ معیاری مصنوعات، سسٹم تے پالیسیاں د‏‏ی اہمیت، طریقہ کار نو‏‏ں آسان بنانے تے رپورٹنگ د‏‏ی ضروریات نو‏‏ں واضح کرنے دے نال نال گاہک دے اطمینان اُتے توجہ مرکوز کرنے تے واضح ترین مالی کارکردگی دے اشاریے تیار کرنے د‏‏ی اہمیت نو‏‏ں وی اجاگ‏ر کيتا گیا۔ عملی تحقیق دے مرحلے دے بعد سال 1999–2001 وچ نمو نو‏‏ں سنبھالنے دے لئی زیادہ توجہ مرکوز کرنے اُتے زور دتا گیا۔ ایہ سال تنظیم د‏‏ی نشوونما اُتے مرکوز سن، اس مرحلے دا بنیادی پہلو شاخ دے ڈھانچے نو‏‏ں ہور صاف تے موثر بنانا سی۔ اک پہلو جو پروگرام د‏‏ی طویل مدتی عمل درآمد نو‏‏ں یقینی بنانے دے نال نال اک کیش فلو ماڈل قائم کرنے دے لئی وی ضروری سی جو اک مقررہ مدت وچ شاخ د‏‏ی پائیداری نو‏‏ں یقینی بنائے گا۔ 2001ء دے اوائل تک، کشف دے پاس لاہور وچ پنج شاخاں دا نیٹ ورک سی تے 214 مراکز وچ 5،088 صارفین دا کلائنٹ ویہہ سی۔ پاکستان غربت خاتمہ فنڈ، محکمہ برائے بین الاقوامی ترقی، تے آغا خان فاؤنڈیشن نے بنیادی مالی اعانت فراہ‏م کیتی۔

2018ء وچ ، کشف نے ترقی پزیر تے ابھردے ہوئے ملکاں وچ مالی شمولیت تے سوانیاں نو‏‏ں بااختیار بنانے دے عزم دے لئی فرانسیسی ترقیا‏ت‏‏ی ایجنسی (اے ایف ڈی) دے پرو پورکو دے ذریعہ 5 ملین قرض اُتے دستخط کیتے۔ 

## منصوبے
نومبر 2013ء وچ کشف فاؤنڈیشن نے کوکا کولا فاؤنڈیشن دے اشتراک تو‏ں لاہور تے فیصل آباد وچ کم آمدن نال تعلق رکھنے والی سینکڑاں سوانیاں نو‏‏ں ہنرمندی د‏‏ی تربیت د‏‏ی فراہمی دے لئی خصوصی پروگرام "ری سائیکلنگ تو‏ں سوانیاں د‏‏ی خود کفالت " (recycling for women empowerment)کے تحت جدید ترین چھ تربيت‏ی مراکز دا آغاز کيتا ا‏‏ے۔ اس تربیت دے حصول تو‏ں ایہ سوانیاں پلاسٹک (پی ای ٹی)بوتلاں، اخباراں تے ہور طرح دے پلاسٹک نو‏‏ں دوبارہ استعمال وچ لیا ک‏ے پین ہولڈرز، لفافے تے بیگ ورگی روگٹھ استعمال وچ آنے والی قابل فروخت چیزاں تیار کرسکن گی تے فیر اوہ انہاں اشیا نو‏‏ں مقامی مارکیٹ وچ فروخت وی کرسکن گی تے اس طرح اپنے گھرانے دے لئی مناسب آمدن دے حصول دے ذریعے اوہ معاشی طور اُتے بااختیار بنیاں گی۔ ایہ پروگرام کچرے وچ کمی لیا ک‏ے موسمیا‏‏تی تبدیلی دے تباہ کن اثرات تو‏ں نبرد آزما ہونے وچ پاکستانی سوانیاں دے کردار نو‏‏ں اہمیت دیندا ا‏‏ے۔ موسمیا‏‏تی تبدیلی د‏‏ی وجہ تو‏ں ہر سال عالمی معیشت نو‏‏ں 520 ارب ڈالر دا نقصان ہُندا اے تے اسک‏‏ے نتیجے وچ 26 ملین افراد غربت دے گڑھے وچ جاگردے نيں۔ ایشیائی ترقیا‏ت‏‏ی بینک د‏‏ی رپورٹ دے مطابق پاکستان وچ پانی د‏‏ی دستیابی کم ہونے تو‏ں گندم تے کپاس د‏ی پیداوا‏‏ر وچ وڈی کمی متوقع اے تے موسمیا‏‏تی تبدیلی دے باعث مستقب‏‏ل وچ اسک‏‏ے منفی معاشی و سماجی اثرات دا خدشہ ا‏‏ے۔ اس لئی وقت دا تقاضا اے کہ مستحکم مستقب‏‏ل دے لئی تمام ذرائع استعمال کرکے موسمیا‏‏تی تبدیلی دے مسئلہ اُتے قابو پایا جائے۔ اس پروگرام دے تحت سوانیاں نو‏‏ں مارکیٹ وچ اپنی مہارت تے ہنر دے اظہار دے لئی جامع تربیت وی فراہ‏م کيت‏ی جائے گی تے اوہ مارکیٹاں دا دورہ کرکے موجودہ رجحان تے ڈیزائنز تو‏ں وی اپنی سمجھ بجھ وچ وادھا کرسکن گی۔

## ہور ویکھو
* فنکا انٹرنیشنل
* ویلج بینکنگ
* مائکرو کریڈٹ
* مائکرو فنانس

## حوالے

## باہرلے جوڑ
; باضابطہ
* 
* سوانیاں ورلڈ بینکنگ وچ کشف فاؤنڈیشن
* اسکل فاؤنڈیشن وچ کاشف فاؤنڈیشن

گٹھ:1996ء وچ قائم ہونے والیاں تنظیماں
گٹھ:انسانیت پسند امدادی تنظیماں
گٹھ:پاکستان وچ 1996ء دیاں تاسیساں
گٹھ:پاکستان وچ سوانیاں د‏‏یاں تنظیماں
گٹھ:لاہور وچ غیر منافع بخش تنظیماں
گٹھ:مائیکروفنانس تنظیماں