سندھو درشن میلہ

**سندھو درشن فیسٹیول** لیہ، لداخ، بھارت وچ منعقد اکّ تہوار اے۔ ایہہ تہوار ہر سال جون وچ گرو پورنما دی پورنماشی دے دن منایا جاندا اے۔ اس دن، عقیدت مند سندھو ندی دے کنڈھے اکٹھے ہندے ہن، جس نوں بھارت وچ سندھو ندی وجوں جانیا جاندا اے۔ ۱۹۹۷ توں، ایہہ تہوار تن دناں تک چلیا، وڈی گنتی وچ غیرملکی اتے گھریلو سیلانیاں نوں متوجہ کیتا۔

سندھو درشن تہوار سندھو ندی دے جشن وجوں منایا جاندا اے، کیونکہ ایہہ ندی بھارت وچ اکّ اہم تریخی پرتیک اے اتے پرانے بھارت دے ویلے توں اسدی پوجا کیتی جاندی رہی اے۔ بالیوڈّ فلم دل سے دی شوٹنگ اکتوبر ۱۹۹۷ وچ پہلے سندھو درشن فیسٹیول دوران کیتی گئی سی

## تہوار دا مول
لال کرشن اڈوانی اتے ترن وجے، تجربہ کار پترکاراں، نے جنوری ۱۹۹۶ وچ لیہ دا دورہ کرن ویلے لداخ وچوں وگدی سندھو ندی دی مڑ کھوج کیتی۔ وجے نے اس دے کنارے اکّ تہوار دی سوچ کیتی کیونکہ ندی بھارت لئی پچھان دا سروت اے کیونکہ بھارت، بھارتی، ہندو اتے ہندوستان نام سندھو اتے سندھو توں لئے گئے ہن۔ ادوں توں، ایہہ تہوار جیون دے سارے کھیتراں، جاتاں، دھرماں اتے ستھاناں دے لوکاں نوں متوجہ کر رہا اے، خاص طور 'تے سندھی ہندواں لئی اکّ تیرتھ تھاں بن گیا اے، جو ونڈ توں پہلاں دے دناں وچ، اپنے وطن سندھ، ہن پاکستان وچ ندی دی پوجا کردے سن۔ . لال کرشن اڈوانی، ۱۹۹۶ وچ، جو خود سندھی سی، چوگلامسر (8&nbsp;لیہ توں کلومیٹر) اتے مٹھی بھر ہور سندھیاں نال سندھو درشن تجربہ شروع کیتا۔

پہلی وار ایہہ تقریب *سندھو درشن فیسٹیول* دے روپ وچ اکتوبر، ۱۹۹۷ وچ منعقد کیتا گیا سی۔

## سال ۲۰۰۰ سندھو درشن فیسٹیول
بعد وچ سال ۲۰۰۰ وچ، ۷ جون نوں، سندھو درشن فیسٹیول بہت دھومدھام اتے مظاہرہ نال منعقد کیتا گیا سی اتے شے (۱۵) وکھے بھارت دے اوس ویلے دے وزیراعظم اٹل بہاری واجپائی ولوں افتتاح کیتا گیا سی۔&nbsp;لیہ توں کلومیٹر دور) وزیراعظم نے سندھو تہذیبی مرکز دا نینھ پتھر رکھیا اتے لداخ آٹونومس پہاڑی ترقی کونسل دے نویں دفتر کمپلیکس دا افتتاح وی کیتا۔

وزیراعظم، اٹل بہاری واجپائی نے کیہا، *"کجھ لوکاں نے بھارت وچّ سندھو دی ہوند بارے سوال کیتا سی جویں کہ ساڈے [[جن گن من|راشٹری گیت]] وچّ ورنن کیتا گیا ہے پر اوہناں نوں گھٹّ ہی پتہ سی کہ ایہہ لداخ وچّ ساڈی مٹی توں وہندی ہے۔"* اسنے اگے کیہا : *"سندھو بھارتی سبھیتا دے ۵٬۰۰۰ سالاں دے لوکاچار دا پرتیک ہے اتے اس دی مڑ کھوج دیش دے بھاوناتمک ایکیکرن نوں مضبوط کریگی۔"* اتے رگوید دے بھجن دا حوالہ دتا: "سندھو ایہہ وہن والیاں ساریاں دھاراواں نوں پار کر سکدا ہے - اسدی گرج دھرتی دے اپر سورگ تکّ اچی ہو جاندی ہے، اوہ پرکاش دی چمک نال بے انت جوش پھیلاؤندا ہے، جویں کہ ددھ والی گاں اپنے وچھیاں ولّ دوڑدی ہے، اس لئی ہور دریا سندھو وچّ گرجدے ہن۔ جویں کہ یودھا راجا دوجے یودھیاں دی اگوائی کردا ہے، اسے طرحاں سندھو ہور ندیاں دی اگوائی کردی ہے۔ چنگی چال دی امیر سندھو ہے، سونے نال امیر ہے، بہت زیادہ دولت نال امیر ہے۔"

اس موقعے اروناچل پردیش دے وزیر اعلیٰ مکٹ مٹھی ولوں لیاندے گئے برہمپتر دے پانی وچ ڈبن نال وی چنھت کیتا گیا۔ برہمپتر اتے سندھو، دوویں ندیاں مانسروور وچ اکو سروت توں نکلدیاں ہن۔

## تہوار
ہر سال، دیس دے وکھ-وکھ حصیاں توں وڈی گنتی وچ مقابلہ باز سندھو درشن میلہ وچ حصہ لیندے ہن۔ اوہ اپنے راج دی ندی توں مٹی دے بھانڈے وچ پانی لیاؤندے ہن اتے ایہناں گھڑیاں نوں سندھو ندی وچ ڈبو دیندے ہن۔

سندھو درشن فیسٹیول دے پہلے دن شے وکھے سندھو دے کنارے 'تے منعقد بھاگیداراں لئی اکّ استقبال تقریب دا گواہ اے۔ ایہہ رسیپشن تقریب وکھ-وکھ مذہبی گروہاں (بودھی، شیعہ، سنی، عیسائی، ہندو اتے سکھ) دیاں کمیٹیاں جویں کہ لداخ بودھی ایسوسی ایشن، شیعہ مجلس، سنی انجمن، کرسچیئن موراویئن چرچ، ہندو ٹرسٹ اتے سکھ گردوارہ پربندھکاں دی سانجھی ایسوسی ایشن ولوں منعقد کیتا جاندا اے۔ قومی اکھنڈتا نوں مُتحرک کرن لئی کمیٹی۔ ریتی رواج دے حصے وجوں، پنجاہ سینئر لاما ندی دے کنڈھے 'تے دعا کردے ہن۔ دیس دے وکھ-وکھ راجاں دے کلاکاراں ولوں تہذیبی پروگراماں دی لڑی وی پیش کیتی گئی۔ بھاگیداراں لئی اکّ سیر-سپاٹہ ٹور دا انعقاد کیتا جاندا اے اتے رات نوں اکّ بونپھائر نال دن دا انت ہندا اے۔ تہذیبی پروگراماں اتے سیر-سپاٹہ سفر توں بعد، سندھو درشن میلہ دے دوجے دن پوجا دا انعقاد کیتا گیا۔ تیجے دن، بھاگی دار؉   روانگی لئی تیار ہو جاندے ہن۔ لیہ سیلانیاں وچ مشہور اے، جو اس شاندار جشن دا حصہ بنن لئی پہاڑی شہر دا دورہ کردے ہن۔

## ڈاک ٹکٹ
thumb بھارت سرکار دے ڈاک ڈیپارٹمنٹ نے ۲۸ جولائی ۱۹۹۹ نوں سندھو درشن میلہ نوں درساؤندی اکّ ڈاک ٹکٹ جاری کیتی۔ پروجیکٹ 'سندھو فلسفہ'، پرانے بھارتی رہتل اتے سبھیاچار دی وراثت 'تے دھیان مرتکز کرن لئی شروع کیتا گیا سی، جسدا 'سندھو' پرتیک اے۔ اس دا مقصد اس دیس دی نسلی وبھنتا دے پرتیک وجوں سندھو نوں مناؤنا اتے فرقو سدبھاونا نوں مُتحرک کرنا اے۔ اس توں علاوہ، لداخ دے لینڈسکیپ دی تہذیبی اتے جغرافیائی خوبصورتی 'تے دھیان مرتکز کرن دی منگ کیتی گئی اے۔ ایہناں پہلوآں نوں پہلے دن دے کور دے ڈزائن وچ ملاؤن دی کوشش کیتی گئی اے جس وچ بھجن ' منتر ' دا شلالیکھ وی اے، جو کہ علاقہ وچ بودھیاں ولوں اچاریا گیا اے، پرماتما دی تعریف وچ اکّ دعا۔ ایہہ سٹینپ سندھو دے اپرلے حصے وچ سندھو گھاٹی دی رہتل دی 'ورشبھ' (بلد) موہر اتے سندھو ندی دا ذکر کرن والی ' رگوید ' توں اکّ لائن دے نال اکّ لینڈسکیپ نوں درساؤندا اے۔

## ایہہ وی ویکھو

* گلدان نامچوٹ
* قومانتری فلم فیسٹیول
* لوسر
* لداخ دا سنگیت
* لداخ وچ سیر سپاٹا

## حوالے

گٹھ:بھارت دے سلانہ میلے
گٹھ:بھارت وچ مذہبی تہوار