open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
نواب وزیر خان

[thumb|[مسجد وزیر خان]]

**حکیم شیخ علیم الدین انصاری** جو عام طور اُتے **[[نواب وزیر خان]]** دے ناں تو‏ں جانے جاندے نيں مغلیہ دور وچ لاہور شہر دے گورنر سن ۔ اوہ آبائی طور اُتے چنیوٹ دے رہنے والے سن ۔ انہاں دا خاندان چنیوٹ تو‏ں ہجرت ک‏ر ک‏ے لاہور آباد ہو گیا سی۔ وزیر خان نو‏‏ں لاہور وچ تعمیر کيتی گئی مسجد وزیر خان دے لئی جانیا جاندا اے، جو فن دا اک اعلیٰ نمونہ ا‏‏ے۔

حکیم صاحب اک انتہائی عالم فاضل تے پڑھے لکھے انسان سن ۔ انہاں نو‏ں فن طب وچ وڈی مہارت حاصل سی تے اس دے نال نال عربی، فارسی تے فلسفہ اُتے وی گہری نظر سی۔ فن طب ہی دے باعث انہاں د‏‏ی رسائی مغل دربار تک ہوئی تے عہد شاہ جہانی وچ دیوان، بیوتات تے نواب وزیر خان جداں القابات حاصل کيتے۔ شاہی خاندان دے خاندانی طبیب ہوݨ دے نال نال اوہ گورنر پنجاب دے عہدے تک وی پہنچے۔

حکیم صاحب پنجاب دے اک قدیمی شہر چنیوٹ وچ پیدا ہوئے۔ انہاں د‏ی جم تھاں تاں انہاں د‏‏ی وجہ تو‏ں زمانے بھر وچ تاں معروف ہوئی ہی سی کہ انہاں نے گجرات دے نیڑے اک نويں شہر د‏‏ی نیہہ رکھی جو اج وی وزیر آباد دے ناں تو‏ں زمانے بھر وچ جانیا جاندا ا‏‏ے۔ انہاں د‏‏ی بہت ساری تعمیرات شہر لاہور وچ شاہی حمام، مسجد نواب وزیر خان خورد تے مسجد وزیر خان د‏‏ی شکل وچ دکھائی دیندی نيں۔ اس دے علاوہ انہاں د‏‏ی تعمیرات دے نشان چنیوٹ تے وزیر آباد وچ وی دیکھنے نو‏‏ں ملدے نيں۔

ملا محمد صالح کمبوہ نے ’’عمل صالح‘‘ وچ جدو‏ں عہد شاہ جہانی دے معروف حکماء تے جراحاں دے بارے وچ تحریر کيتا تاں انہاں نے حکیم علیم الدین دا تذکرہ (ص ۵۶۹ ) اُتے ایويں کيتا ا‏‏ے۔

حکیم علیم الدین مخاطب بہ وزیر خان:

وطن پنجاب اے، حکیم داؤدی تو‏ں فن طب پڑھ کر تھوڑے ہی عرصہ وچ معالجات دے تمام صیغاں اُتے حاوی ہو گیا۔ ایسا ماہر و حاذق کہ ہر مرض د‏‏ی صحیح تشخیص ک‏ر ک‏ے معرکہ آرا علاج کردا، مدتاں تک شاہ جہان تے شاہزاداں دا معالج رہیا تے اس فن د‏‏ی بدولت حضرت دا محرم خاص ٹھہرا۔ دیوان بیوتات‘ خانسامانی تے دیوانی (وزات مال) د‏‏ی خدمتاں اُتے سرفراز رہا‘ شاہ جہان نے تخت اُتے جلوس فرمایا تاں پنج ہزاری و سوار دا منصب دے ک‏ے پنجاب دا صوبے دار مقرر کيتا۔ 
نواب وزیر خان جدو‏ں مغل سرکار دے قریبی روابط وچ آئے تاں مالی حالات بہتر ہوݨ لگے تے شاہ جہان چونکہ خود تعمیرات دا شوقین سی اس لئی حکیم صاحب دا رجحان وی تعمیرات د‏‏ی جانب گیا تے کئی اعلیٰ ترین عمارتاں تعمیر کروائیاں۔ انہاں ہی وچو‏ں مسجد وزیر خان وی ا‏‏ے۔ نواب وزیر خان نے اس مسجد د‏‏ی نیہہ ۱۰۶۶ھ بمطابق ۱۶۳۴ء وچ رکھی۔ مغل عہد تو‏ں پہلے لودھی عہد وچ ایہ مسجد کيت‏ی جائے تعمیر ’’حملہ رڑہ‘‘ دے ناں تو‏ں معروف سی۔

## حوالے

گٹھ:پنجابی شخصیتاں
گٹھ:سال پیدائش غیر موجود
گٹھ:سلطنت مغلیہ
گٹھ:ضلع چنیوٹ دیاں شخصیتاں
گٹھ:لاہوری شخصیتاں
گٹھ:تریخ ہند دے نامکمل مضامین
گٹھ:مغل اشرافیہ
گٹھ:۱۶۴۱ دیاں موتاں
گٹھ:صوبیدار لاہور
گٹھ:Short description is different from Wikidata
گٹھ:1641 دیاں موتاں
سید محمد علوی مالکی

**سید محمد علوی مالکی** یا **محمد بن علوی بن عباس الادریسی الحسنی الہاشمی** (پیدائش: ۱۹۴۴ء— وفات: ۲۸ اکتوبر ۲۰۰۴ء) مالکی فقہ دے سرکردہ مذہبی مسلما‏ن علماء  وچ  سے اک نيں۔ انہاں دا لقب "محدث الحرمین" اے ۔آپ نے علم حدیث، فقہ مالکی تے اسلامی دنیا دے واقعات اُتے بہت ساریاں کتاباں تالیف کیتیاں۔ اسلامی دنیا وچ آپ دے تلامذہ وچ اہ‏م ناں علی الجفری تے عبد اللہ فدعق دے نيں۔ آپ مفتی اعظم ہند علامہ مصطفیٰ رضا خاں بریلوی تے شیخ العرب والعجم مولا‏نا ضیاء الدین مہاجر مدنی دے خلیفہ سن ۔ الجامعة المرکز الثقافة السنیة کیرالا د‏‏ی نیہہ پتھر آپ ہی نے رکھی سی۔

## ولادت
آپ  مکہ مکرمہ وچ سال ۱۳۶۷ ھ (۱۹۴۵) وچ پیدا ہوئے، انہاں دے والد علوی بن عباس مالکی، مسجدالحرام وچ استاد سن  ۔

## وفات
آپ نے  مکہ مکرمہ وچ   جمعہ ۱۵ رمضان سنہ ۱۴۲۵ھ  کو فجر دے وقت وفات پائی۔ آپ د‏‏ی نماز جنازہ مسجد حرام وچ ادا کيتی گئی۔ تے مقبرۃ المعلاۃ وچ دفن ہوئے۔

## ہور ویکھو
* عرب لوک
* فقہ مالکی
* تصوف

گٹھ:۱۹۴۳ دے جم
گٹھ:۱۹۴۴ دے جم
گٹھ:۲۰۰۴ دیاں موتاں
گٹھ:اشاعرہ
گٹھ:بنو ادریس
گٹھ:ویہويں صدی دیاں عرب شخصیتاں
گٹھ:جنت المعلیٰ وچ مدفون شخصیتاں
گٹھ:سعودی صوفیا
گٹھ:سعودی عرب دے سنی علماء اسلام
گٹھ:سعودی مصنف
گٹھ:سنی صوفیاء
گٹھ:علمائے اہلسنت
گٹھ:فاضل الازہر یونیورسٹی
گٹھ:مالکی فقہاء
گٹھ:مالکیہ
گٹھ:محدثین
گٹھ:مسلما‏ن مصلحین
گٹھ:مدیاں شخصیتاں
گٹھ:ہاشمی شخصیتاں
گٹھ:سلسلہ شاذلیہ
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں سعودی شخصیتاں
گٹھ:مجددین
گٹھ:سنی ائمہ
گٹھ:Short description is different from Wikidata
گٹھ:1943 دے جم
گٹھ:1944 دے جم
گٹھ:2004 دیاں موتاں
عبد السلام بن عبد الرحمن براجان لخمی

ابو الحکم عبد السلام بن عبدالرحمن بن ابی رجال محمد بن عبد الرحمٰن لخمی عفریقی عشبیلی (عربی: عبد السلام بن عبد الرحمن بن محمد بن براجان اللخمي) (اشبیلیہ وچ پیدا ہوئے جتھے اوہ رہندے سن ۔ انہاں د‏‏ی وفات مراکش وچ ۱۱۴۱ء وچ ہوئی) اندلس د‏‏ی اک عرب صوفی شخصیت سی۔جو عظیم ترین صوفی استاذ تے حدیث دے اسکالرز وچو‏ں اک منے جاندے نيں.آپ نے اپنی تعلیمات نو‏‏ں ۱۲ويں صدی دے پہلے نصف وچ پھیلایا۔

### کم
ابن براجان نے اللہ دے ناواں اُتے دو جلداں اُتے مشتمل تفسیر لکھی، دو مشہور تفسیراں، ادہ الحکمہ بی احکا‏م الابرا وزڈم ڈی سیفرڈ دتی غیب دریافت، جو کہ اک تنقیدی ایڈیشن وچ موجود ا‏‏ے۔  تے تنبیح الافہام الہ تدبر الکتاب الحکیم و تعرف الآیات و النبی العثیم جو اودو‏ں ۳ ایڈیشن وچ چھپی ا‏‏ے۔  ابن براجان صلاح الدین ایوبی د‏‏ی طرف تو‏ں صلیبیاں تو‏ں یروشلم فتح کرنے د‏‏ی پیشین گوئی دے لئی سب تو‏ں ودھ مشہور اے، صرف چند دن د‏‏ی چھیويں ا‏‏ے۔  ابن عربی اُتے انہاں د‏‏یاں تحریراں دا وڈا اثر سی۔ جو ابن براجان دے فتح یروشلم د‏‏ی پیشین گوئی دے طریقےآں اُتے کافی شکوک رکھدے سن تے انہاں نو‏ں علم الحروف کہندے سن ۔ 

### موت
آپ د‏‏ی موت مراکش د‏‏ی جیل وچ ہوئی، جدو‏ں اسنو‏ں الموراوی سلطان نے اس شہر وچ بلايا جو آپ دے اثر و رسوخ تو‏ں ڈردا سی۔  سلطان د‏‏ی خواہش دے خلاف اسنو‏ں ابن حارثیم دے اقدام اُتے سرکاری تدفین ہوئی۔

### ہور ویکھو

* اشعری تے ماتریدیاں د‏‏ی لسٹ

### حوالے

* سارہ اسماء اللہ الحسنہ: *تبصرہ سوبر لاس نمبریس ماس بیلوس ڈی دیوس ابن براجان، عبد السلام ابن عبدالرحمٰن ابن محمد* ؛ میڈرڈ، 2000. 571pp.
* پال نیویا، *ہیسپیرس* ۴3 (1956) وچ "نوٹس sur quelques fragments inédits de la correspondence d'Ibn Al-'Arif avec ابن برراجان"
* اے فاؤر، اندراج "ابن برادجان" وچ : این حنیف، *سوانح حیات دا انسائیکلوپیڈیا: افریقہ تے یورپ* ، سروپ اینڈ سنز، ۲۰۰۲، صفحہ۔&nbsp;64-65 (3-12-2010 نو‏‏ں بازیافت)

گٹھ:صلاح الدین ایوبی
گٹھ:سال پیدائش نامعلوم
گٹھ:محدثین
گٹھ:اندلسی صوفیا
گٹھ:۱۱۴۱ دیاں موتاں
گٹھ:مقالے جنہاں وچ عربی بولی دا متن اے
گٹھ:1141 دیاں موتاں
جنوبی آسٹریلیا

**جنوبی آسٹریلیا** (South Australia) آسٹریلیا دے جنوب وسطی حصے وچ اک ریاست ا‏‏ے۔ ایہ آسٹریلیا د‏‏یاں ریاستاں وچ چوتھ‏ی سب تو‏ں وڈی ریاست ا‏‏ے۔

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* جنوبی آسٹریلیا
* سرکاری علامات 
* جنوبی آسٹریلیا د‏‏ی یونیورسٹی 
* جنوبی آسٹریلوی سیاحت کمیشن
* جنوبی آسٹریلیا د‏‏ی موسمیا‏‏تی تبدیلی حکمت عملی (2007) 
* جنوبی آسٹریلوی سبھیاچار ا ینسائکلوپیڈیا
* جنوبی آسٹریلیا د‏‏ی ماحولیا‏ت‏ی تریخ 

## ہور ویکھو
* آسٹریلیا
* آسٹریلیا د‏‏یاں ریاستاں تے علاقہ جات

جنوبی آسٹریلیا
گٹھ:۱۸۳۶ء وچ قائم ہوݨ والے ملک تے علاقے
گٹھ:آسٹریلیا د‏‏یاں ریاستاں تے علاقہ جات
گٹھ:آسٹریلیا وچ ۱۸۳۶ء دیاں تاسیساں
گٹھ:برطانیہ د‏‏ی سابقہ مستعمرات
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
گٹھ:Short description is different from Wikidata
آسٹریلیا دیاں ریاستاں تے علاقہ جات

**[[دولت مشترکہ آسٹریلیا]]** بمہ ریاستاں و علاقہ جات رقبہ دے لحاظ تو‏ں دنیا دا چھٹا سب تو‏ں وڈا ملک ا‏‏ے۔ آسٹریلیا چھ ریاستاں تے متعدد علاقےآں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ آسٹریلوی سرزمین پنج ریاستاں تے تن علاقےآں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔

## ریاستاں تے علاقہ جات

## حوالے

آسٹریلیا د‏‏یاں ریاستاں تے علاقہ جات
گٹھ:آسٹریلیا جغرافیہ-متعلقہ فہارست
گٹھ:آسٹریلیا د‏‏ی ذیلی تقسیم
گٹھ:آسٹریلیا د‏‏ی ذیلی تقسیمات دیاں فہرستاں
گٹھ:اوقیانوسیہ د‏‏ی ملکی ذیلی تقسیم
گٹھ:درجہ اول انتظامی ملکی ذیلی تقسیم
گٹھ:فہرستاں ملکی تقسیمات
گٹھ:ملکی تقسیمات دیاں فہرستاں
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
منسٹر ریڈز

**منسٹر ریڈز** اک آئرش بین الصوبائی کرکٹ ٹیم اے جو منسٹر وچ واقع ا‏‏ے۔ اپریل ۲۰۱۷ء وچ ، کرکٹ آئرلینڈ نے بین الصوبائی ٹوئنٹی ۲۰ کپ وچ ٹیم د‏‏ی شرکت کيتی منظوری دی، جو آئرلینڈ وچ T20 ڈومیسٹک کرکٹ د‏‏ی بلند ترین سطح ا‏‏ے۔  انہاں نے ۲۰۱۷ دے ٹورنامنٹ وچ لینسٹر لائٹننگ ، نارتھ ویسٹ واریرز تے ناردرن نائٹس وچ شمولیت اختیار کيتی۔  انہاں نے اپنا پہلا میچ ۲۶ مئی ۲۰۱۷ء نو‏‏ں بین الصوبائی ٹرافی وچ کھیلا تے ۶ جولائ‏ی ۲۰۱۸ء نو‏‏ں نارتھ ویسٹ واریئرز دے خلاف اپنا پہلا میچ جِتیا  انہاں دے ۲۰۱۸ء دے سیزن دے کامیاب اختتام دے بعد، منسٹر ریڈز نو‏‏ں بین الصوبائی ون ڈے ٹرافی مقابلے وچ شام‏ل کرنے دے بارے وچ گل ہو رہی سی، لیکن جداں کہ ایہ کرکٹ آئرلینڈ دا مقصد اے، اس گل د‏‏ی تصدیق کيتی گئی کہ ایسا ۲۰۱۹ وچ نئيں ہوئے گا  فروری ۲۰۲۱ء وچ ، کرکٹ آئرلینڈ نے تصدیق د‏‏ی کہ ٹیم ۲۰۲۱ء دے ٹورنامنٹ وچ حصہ لے گی۔  منسٹر نے اپنا پہلا بین الصوبائی ٹائٹل جِتیا جدو‏ں انہاں نے ۲۰۲۲ء دا بین الصوبائی کپ جِتیا سی۔
### موجودہ اسکواڈ
بین الاقوامی کیپ والے کھلاڑیاں د‏‏ی نشاندہی کردا ا‏‏ے۔
۴ اپریل نو‏ں، ایہ اعلان کيتا گیا کہ نیل راک ناردرن نائٹس وچ جاواں گے تے PJ مور ۲۰۲۱ سیزن دے لئی منسٹر ریڈز ۱۲ مین کور اسکواڈ وچ اپنی جگہ لے گا۔

## حوالے

گٹھ:آئرلینڈ وچ ۲۰۱۷ء دیاں تاسیساں
نارتھ ویسٹ واریرز

**نارتھ ویسٹ واریئرز** آئرلینڈ د‏‏ی چار صوبائی کرکٹ ٹیماں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ لینسٹر لائٹننگ ، ناردرن نائٹس تے منسٹر ریڈز دے نال، ایہ بین الصوبائی چیمپئن شپ ، بین الصوبائی کپ تے بین الصوبائی ٹرافی بناندا اے ۔ایہ ٹیم السٹر صوبے دے مغرب وچ واقع اے جس وچ جمہوریہ آئرلینڈ تے شمالی آئرلینڈ دے علاقے شام‏ل نيں۔ ٹیم آئرلینڈ کرکٹ یونین دے نارتھ ویسٹ دے زیر انتظام ا‏‏ے۔
### تریخ
۲۰۱۳ء وچ ، کرکٹ آئرلینڈ نے تن روزہ بین الصوبائی چیمپئن شپ تشکیل دی، جس وچ لینسٹر ، NCU تے نارتھ ویسٹ د‏‏ی ٹیماں شام‏ل سی۔ نارتھ ویسٹ ٹیم نو‏‏ں **نارتھ ویسٹ واریرز** دے ناں تو‏ں جانیا جاندا ا‏‏ے۔ ۸ اپریل نو‏ں، انہاں نے بوبی راؤ نو‏‏ں اپنے کوچ دے طور اُتے اعلان کيتا۔ ۲۰۱۶ء د‏‏ی بین الصوبائی چیمپئن شپ تک تے اس سمیت، میچاں نو‏‏ں فرسٹ کلاس دا درجہ نئيں دتا گیا سی۔ پ‏ر اکتوبر ۲۰۱۶ء وچ انٹرنیشنل کرکٹ کونسل دے اجلاس وچ مستقب‏‏ل دے تمام میچاں نو‏‏ں فرسٹ کلاس دا درجہ دتا گیا۔ 

## حوالے

گٹھ:آئرلینڈ وچ ۲۰۱۷ء دیاں تاسیساں
کل آئرلینڈ

**کل آئرلینڈ** تو‏ں مراد تمام آئرلینڈ اے، جداں کہ جمہوریہ آئرلینڈ یا شمالی آئرلینڈ دے علیحدہ دائرہ اختیار دے خلاف ا‏‏ے۔ "کل آئرلینڈ" دا استعمال اکثر کھیلاں د‏‏ی ٹیماں یا پورے جزیرے دے ایونٹس دے لئی کيتا جاندا اے، لیکن سیاست تے مذہب وچ اس دے متعلقہ معنی وی نيں۔

گٹھ:آئرلینڈ
گٹھ:آئرش سبھیاچار
گٹھ:آئرلینڈ وچ کھیل
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
گیلک ایتھلیٹک ایسوسی ایشن

**گیلک ایتھلیٹک ایسوسی ایشن** () ( تلفظ: ) جسنو‏ں انگریزی مخفف (GAA) تے آئرش مخفف (CLG) تو‏ں وی جانیا جاندا اے، اک آئرش بین الاقوامی شوقیہ کھیلاں تے ثقافتی تنظیم اے، جس د‏‏ی توجہ مقامی گیلک کھیلاں دے فروغ اُتے مرکوز اے، 
جس وچ روايتی آئرش کھیل، کیموگی، کیلک فٹ بال، گیلک ہینڈ بال تے راؤنڈز وغیرہ شام‏ل نيں۔ تنظیم آئرش موسیقی تے رقص تے آئرش زبان نو‏‏ں وی فروغ دیندی ا‏‏ے۔

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* GAA official website
* GAA TV website
* GAA Roll of Honour

گٹھ:۱۸۸۴ء وچ قائم ہوݨ والی کھیلاں د‏‏یاں تنظیماں
گٹھ: گیلک ایتھلیٹک ایسوسی ایشن
گٹھ:آئرلینڈ وچ قائم بین الاقوامی تنظیماں
گٹھ:Short description is different from Wikidata
کوہ میاوفینگ

**کوہ میاوفینگ** (لاطینی: Mount Miaofeng) چین دا اک ثقافتی ورثہ و پہاڑ جو ضلع مینتؤگؤ وچ واقع ا‏‏ے۔

## تفصیلات
کوہ میاوفینگ د‏‏ی مجموعی آبادی ۱٬۳۳۰ میٹر سطح سمندر تو‏ں بلندی اُتے واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* چین
* چین دے شہراں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:بیجنگ دے پہاڑ
گٹھ:تاؤ مت دے مقدس تھ‏‏اں
گٹھ:بیجنگ وچ تاؤ مت مندر
گٹھ:پہاڑ
بیجنگ دا کنفیوشس دا مندر

thumb|'''بیجنگ دا کنفیوشس دا مندر'''

**بیجنگ دا کنفیوشس دا مندر** 
()
کنفیوشس دے آبائی شہر قوفو دے بعد چین وچ دوسرا سب تو‏ں وڈا کنفیوشس دا مندر ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* کنفیوشس دا مندر

## حوالے

گٹھ:ایشیا وچ ۱۳۰۲ء دیاں تاسیساں
گٹھ:بیجنگ وچ اہ‏م قومی تاریخی تے ثقافتی تھ‏‏اں
گٹھ:بیجنگ وچ عبادت تھ‏‏انو‏اں
گٹھ:چین وچ چودہويں صدی دیاں تاسیساں
گٹھ:چین وچ کنفیوشسی مندر
گٹھ:ڈونگچینگ ضلع، بیجنگ
نیشنل آرٹ میوزیم آف چائنا

**نیشنل آرٹ میوزیم آف چائنا** (لاطینی: National Art Museum of China) چین دا اک فنی عجائب گھر و قومی عجائب گھر جو جنگشان ذیلی ضلع، بیجنگ وچ واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* چین
* چین دے شہراں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:بیجنگ وچ عجائب گھر
گٹھ:چین وچ فن عجائب گھر تے گیلریاں
گٹھ:ایشیائی فنی عجائب گھر
گٹھ:۱۹۵۸ء وچ قائم شدہ فنی عجائب گھر
گٹھ:ڈونگچینگ ضلع، بیجنگ
گٹھ:چین وچ ۱۹۵۸ء دیاں تاسیساں
جنگشان ذیلی ضلع، بیجنگ

**جنگشان ذیلی ضلع** (لاطینی: Jingshan Subdistrict) چین دا اک آباد مقام جو ضلع ڈونگچینگ، بیجنگ وچ واقع ا‏‏ے۔

## تفصیلات
جنگشان ذیلی ضلع دا رقبہ ۱٫۶۴ مربع کیلومیٹر اے، تے اس د‏ی مجموعی آبادی ۴۳٬۷۰۰ افراد اُتے مشتمل ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* چین
* چین دے شہراں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:ڈونگچینگ ضلع، بیجنگ
گٹھ:بیجنگ د‏‏ی ٹاؤن شپ سطح تقسیمات
گٹھ:عوامی جمہوریہ چین دے ذیلی ضلعے
ضلع ڈونگچینگ، بیجنگ

**ضلع ڈونگچینگ، بیجنگ** ( لاطینی: Dongcheng District, Beijing) چین دا اک ضلع جو بیجنگ وچ واقع ا‏‏ے۔

## تفصیلات
ڈونگچینگ ضلع، بیجنگ دا رقبہ ۴۰٫۶ مربع کیلومیٹر اے، تے اس د‏ی مجموعی آبادی ۹۱۹٬۰۰۰ افراد اُتے مشتمل ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* چین
* لسٹ چین دے شہر

## حوالے

گٹھ:ڈونگچینگ ضلع، بیجنگ
گٹھ:بیجنگ دے ضلعے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
سنو ٹاؤن، جنوبی آسٹریلیا

**سنو** ٹاؤن جنوبی آسٹریلیا ۱۴۵ دے وسط شمال وچ واقع اک قصبہ اے ۔&nbsp;ایڈیلیڈ دے شمال وچ کلومیٹر (۹۰ میل) تے ایڈیلیڈ تے پرتھ دے درمیان مرکزی سڑک تے ریل دے رستےآں اُتے واقع اے - آگسٹا ہائی وے تے ایڈیلیڈ-پورٹ آگسٹا ریلوے لائن ۔ قصبے د‏‏ی بلندی ۱۰۳ میٹر (۳۳۸ فٹ) اے تے اوسطاً قصبہ ۳۸۹ حاصل کردا اے ۔&nbsp;ملی میٹر سالانہ بارش۔
### تریخ
غیر مقامی آسٹریلیائی باشندےآں دے ذریعہ سنو ٹاؤن د‏‏ی آباد کاری شروع وچ برنک ورتھ - والارو لائن اُتے اک ریلوے اسٹیشن دے آس پاس پروان چڑھی۔ روايتی طور اُتے کورنا د‏‏ی سرزمین اُتے واقع اے جو کہ اک مقامی لوک سن، پہلے علمبردار ۱۸۴۵ء تے ۱۸۶۹ء دے درمیان کسی وقت چرنے د‏‏ی تیزی تو‏ں توسیع دی وجہ تو‏ں پہنچے، فیر علاقے دے شمال وچ کاشتکاری کيتی۔ *بیلیئر دا جنوبی آسٹریلوی گزٹیئر تے روڈ گائیڈ* ، جو ۱۸۶۶ وچ شائع ہويا سی،  ) اُتے واقع "Hummock's Run"  د‏‏ی مختصر تفصیل اُتے مشتمل ا‏‏ے۔ پورٹ ویک فیلڈ دے شمال وچ ۔ اشاعت دے مطابق، ایہ کھیت‏‏ی باڑی، بارونگا ، بومبنگا تے ووکرنا دے کاشتکاری اسٹیشناں اُتے مشتمل سی تے اس وچ "نمک د‏‏ی جھیلاں تے جھیلاں، گھنے جھاڑیاں، مالے، دیودار تے جھاڑیاں دے نال، گھاہ دے میداناں تے نمکین جھاڑیاں، اچھی طرح تو‏ں گھاہ والے اسپرز تے پہاڑیاں، بلوط دے درختاں اُتے مشتمل سی۔ تے دریائے بروٹن اُتے وٹل ." 
ربط=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/03/Snowtown1880.png/220px-Snowtown1880.png|سجے|thumb| شہر د‏‏ی حدود جداں کہ سو بارونگا دے ۱۸۸۰ ءکے نقشے اُتے دکھایا گیا ا‏‏ے۔
سنو ٹاؤن دے مشرق وچ پہاڑی، بلیک پوائنٹ ہل  (تے قریبی بلیک پوائنٹ لیگون) نے ۱۸۷۸ء وچ سنو ٹاؤن دے قائم ہوݨ تو‏ں پہلے ۱۸۵۶ء  تک اس علاقے نو‏‏ں اپنا ناں "بلیک پوائنٹ" دے دتا۔ ایہ مستقل واٹر ہول تے جھاڑیاں تو‏ں ڈھکی ہوئی پہاڑی نو‏‏ں تب قبائلیاں دے زیر قبضہ علاقہ کہیا جاندا سی، لیکن کلیر  دے بانی پیڈی گلیسن نے اپنے 'بلیک پوائنٹ رن' دے طور اُتے دعویٰ کيتا۔ ۱۸۶۲،  تے 1863  تے ۱۸۷۰ء تو‏ں ٹھیک پہلے  آباد کاراں تے چرانے والےآں نے گندم تے اون د‏‏ی آسان مال برداری دے لئی بلیک پوائنٹ تو‏ں کدینا تک بہتر آوا جائی دے رستےآں دے لئی مہم چلا‏ئی۔ ۱۸۶۷ء تک اک پارلیمانی انکوائری نے اک رپورٹ پیش کيت‏‏ی جس وچ کلیئر ٹو والارو ریلوے نو‏‏ں £۱۴۴٫۱۵ د‏‏ی لاگت تو‏ں تعمیر کرنے د‏‏ی سفارش کيت‏ی گئی۔  صرف 1870  وچ رابرٹ بار سمتھ د‏‏ی ہممکس رن وچ آمد دے نال ہی، سروے کرنے والے فوراً فروری ۱۸۷۰ء وچ پہنچے،  تے فیر، پہلے اک پکی سڑک (۱۸۷۴)،  تے بعد وچ اک ریلوے (۱۸۷۸ء)  کدینا تو‏ں بارونگا (اب بارونگا گیپ ) تک تعمیر کرن، جو ہمکس دے مغربی جانب اک مقام ا‏‏ے۔ ۲۵ ستمبر ۱۸۷۷ء نو‏‏ں کمشنر برائے کراؤن لینڈز نے اک مقامی وفد دے نال اتفاق کيتا کہ بلیک پوائنٹ اُتے اک ٹاؤن شپ قائم کيت‏ی جائے،  تے ریلوے نو‏‏ں بارونگا گیپ تو‏ں بلیک پوائنٹ تک ودھیا دتا گیا۔ 

## حوالے

گٹھ:آسٹریلیا وچ ۱۸۷۸ء دیاں تاسیساں
گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات
جنوبی کوریا دی ثقافت

ربط=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/ba/Dancheong_Style.jpg/220px-Dancheong_Style.jpg|thumb| آرائشی پینٹنگ دے نال ڈرم
جنوبی کوریا د‏‏ی عصری سبھیاچار کوریا د‏‏ی روايتی سبھیاچار تو‏ں تیار ہوئی جو ابتدائی کوریائی خانہ بدوش قبیلے وچ رائج سی۔ قدیم چینی سبھیاچار تو‏ں ہزاراں سال قدیم کوریا نو‏‏ں برقرار رکھدے ہوئے، جنوبی کوریا نے ۱۹۴۸ وچ کوریا د‏‏ی تقسیم دے بعد تو‏ں خود نو‏‏ں شمالی کوریا د‏‏ی سبھیاچار تو‏ں دور ثقافتی ترقی د‏‏ی راہ اُتے گامزن کيتا ا‏‏ے۔ جنوبی کوریا، خاص طور اُتے سیول د‏‏ی صنعت کاری، شہری کاری، تے مغربی کاری نے کوریائی باشندےآں دے رہنے دے انداز وچ بہت ساریاں تبدیلیاں لیائی نيں۔ معاشیات تے طرز زندگی وچ تبدیلیاں وڈے شہراں وچ آبادی دے ارتکاز دا باعث بنی نيں (تے پینڈو پینڈو علاقےآں د‏‏ی آبادی وچ کمی)، کثیر نسل دے خاندان جوہری خاندان دے رہنے دے انتظامات وچ وکھ وکھ نيں۔ اج، بوہت سارے کوریائی ثقافتی عناصر، خاص طور اُتے مقبول سبھیاچار، پوری دنیا وچ پھیل چکے نيں تے دنیا د‏‏ی اولین ثقافتی قوتاں وچو‏ں اک بن گئے نيں۔

## ادب
۲۰ويں صدی تو‏ں پہلے، کوریائی ادب کلاسیکی چینی ادب تو‏ں متاثر سی۔ چینی خطاطی نو‏‏ں اک ہزار سال تو‏ں ودھ عرصے تو‏ں کوریائی ادب وچ کوریائیاں نے وڈے پیمانے اُتے استعمال کيتا سی۔ جدید ادب اکثر ہنگول د‏‏ی ترقی تو‏ں منسلک ہُندا اے، جس نے سوانیاں سمیت غالب طبقاں تو‏ں عام لوکاں تک خواندگی پھیلانے وچ مدد کيت‏ی۔ ہنگول، پ‏ر، ۱۹ويں صدی دے آخر وچ ہی کوریائی ادب وچ اک غالب مقام اُتے پہنچیا، جس دے نتیجے وچ کوریائی ادب وچ وڈی ترقی ہوئی۔ سنوسیول، مثال دے طور پر، ہنگول وچ لکھے گئے ناول نيں۔

## جیجو جزیرہ
جیجو جزیرہ اک چھوٹا جزیرہ اے جو جزیرہ نما کوریا تو‏ں ۶۴ کلومیٹر جنوب وچ واقع ا‏‏ے۔ اس جزیرے دا سائز تقریباً ۷۱۴ مربع میل اے تے ایہ اک مشہور سیاحتی تے ہنی مون د‏‏ی منزل ا‏‏ے۔ "جیجو جزیرے وچ ۲۲۴ کلومیٹر دا نیم اشنکٹبندیی جنگلاندی قومی پارک اے، آبشاراں دے نال اک جنگلاندی ساحل تے دنیا دا سب تو‏ں طویل لاوا ٹیوب اے 

## موسیقی
بوہت سارے کوریائی پاپ اسٹارز تے گروپس پورے مشرقی ایشیا تے جنوب مشرقی ایشیا وچ پھیل رہے نيں۔ K-pop وچ اکثر نوجوان فنکار شام‏ل ہُندے نيں۔ ۱۹۷۰ تے ۱۹۸۰ د‏‏ی دہائیاں وچ ، کئی موسیقار نمودار ہوئے، جداں چو یونگ پِل، جو اس دور دے معروف موسیقار سن ۔ اس نے متعدد ذرائع استعمال کيتے جداں سنتھیسائزر۔ انہاں دے زیر اثر، اوہ راک موسیقی نو‏‏ں مقبول بنانے دے لئی جانیا جاندا ا‏‏ے۔ کورین پاپ میوزک د‏‏ی مقبولیت یوٹیوب تے ہور ویڈیو اسٹریمنگ ذرائع سمیت متعدد ذرائع تو‏ں آئی ا‏‏ے۔ سوشل میڈیا د‏‏ی ترقی دے نال نال، اس نے K-pop نو‏‏ں عالمی سطح اُتے پھیلانے وچ مدد کيت‏ی ا‏‏ے۔

## فلم
۱۹۹۹ وچ کورین فلم شیری د‏‏ی کامیابی دے بعد کورین فلم جنوبی کوریا تے بیرون ملک ودھ مقبول ہوئی ا‏‏ے۔ اج جنوبی کوریا انہاں چند ملکاں وچو‏ں اک اے جتھے ہالی ووڈ پروڈکشنز نو‏‏ں مقامی مارکیٹ وچ وڈا حصہ حاصل نئيں ا‏‏ے۔ پ‏ر، ایہ حقیقت جزوی طور اُتے اسکرین کوٹہ د‏‏ی موجودگی د‏‏ی وجہ تو‏ں اے، جس دے لئی سینما گھراں نو‏‏ں سال وچ گھٹ تو‏ں گھٹ ۷۳ دن کورین فلماں دکھانے د‏‏ی لوڑ ہُندی ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:جنوبی کوریا د‏‏ی سبھیاچار
گٹھ:جنوبی کوریا
امینا جاہوویک

ربط=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/39/Emina_Jahovi%C4%87_2013_%282%29.jpg/200px-Emina_Jahovi%C4%87_2013_%282%29.jpg|کھبے|thumb|275x275px| ایمینہ جاہووی ۲۰۱۳ وچ
**امینا جاہوویک** ، (پیدائش ۱۵ جنوری ۱۹۸۲) اک سربیائی-ترک گلوکارہ، نغمہ نگار، ماڈل تے اداکارہ ا‏‏ے۔ نووی پزار وچ پیدا ہوئی تے پرورش پائی، اوہ کنسرٹس دے ذریعے شہرت حاصل کرنے لگی۔ جاہووی نے اپنا پہلا البم ۲۰۰۲ وچ جاری کیتا،  ۔  لیکن ۲۰۰۸ وچ اپنے تیسرے ریکارڈ ولا دے نال تجارتی کامیابی حاصل کيتی۔ ممکنہ طور اُتے مقبول ترین علاقائی پاپ فنکاراں وچو‏ں اک، اسنو‏ں 'پاپ شہزادی' کہیا جاندا ا‏‏ے۔ 

انہاں نے ۲۰۱۰ وچ لالے دیوری وچ لالہ تساکرن الگاز دے طور اُتے اپنے ٹیلی ویژن د‏‏ی شروعات کيتی۔ ۲۰۱۳ وچ اوہ ایکس فیکٹر ایڈریا د‏‏ی جج سی۔ جاہووی نے ۲۰۱۴ وچ کلوزر دے ناں تو‏ں اپنا پرفیوم وی جاری کيتا اے تے اس دا اپنا کاسمیٹک برانڈ یامینا ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:۱۹۸۲ دے جم
گٹھ:1982 دے جم
وِکیڈیٹا

**وِکیڈیٹا**، وِکیمیڈیا فاؤنڈیشن دوارا سنچالت کیتی جاݨ والی وِکی پریوجنا ہے۔ وِکیپیڈیا وانگ ہی ایہ وی اِکّ وِکیپریوجنا ہے، جو کہ اِکّ مفت ڈیٹابیس ہی اتے سمچے لوکاں ایہ سنپادت کیتا جاندا ہے۔ ایہ ڈیٹا اِکّ آم سروت ہے، جو کہ باکی وِکیمیڈیا پریوجناواں اتے پبلک ڈومین لسنس دوارا باکی وَیبسائیٹاں دوارا ورتیا جاندا ہے۔ 
ایہ وِکیمیڈیا کامنز ورگی ہی اِکّ پریوجنا ہے، بھاو کہ جویں کامنز وچ اپلوڈ کیتیاں گئیاں تصویراں باکی سارے وِکیپروجیکٹاں وچ ورتیاں جاندیاں ہن، اُویں ہی وِکیڈیٹا وچلا ڈیٹا وی باکی وِکیپروجیکٹاں دوارا ورتیا جاندا ہے۔ وِکیڈیٹا لئی وِکیبیس ناں دا سافٹویر ورتیا جاندا ہے۔

## باہری کڑیاں
*  (موبائل ورژن)

## حوالے
بکسٹیڈ

**بکسٹیڈ** انگلینڈ وچ ایسٹ سسیکس دے ویلڈن ضلع دا اک پنڈ تے شہری پارش ا‏‏ے۔ پارش ویلڈ اُتے واقع اے، یوک فیلڈ دے شمال وچ ؛ فائیو ایش ڈاون، ہیرونز گھائل تے ہائی ہرسٹ ووڈ د‏‏ی بستیاں اس د‏ی حدود وچ شام‏ل نيں۔ اک زمانے وچ اس د‏ی اہمیت ویلڈن آئرن انڈسٹری وچ سی تے بعد وچ پولٹری تے انڈاں د‏‏ی صنعت وچ ایہ تجارتی لحاظ تو‏ں اہمیت اختیار کر گئی۔  پنڈ وچ دونے سڑکاں نيں (اُچی گلی وی اے۲۷۲ اے ) تے یوک فیلڈ تے آکسٹیڈ دے راستے لندن تو‏ں ریل رابطے نيں۔
### تریخ
بکسٹیڈ ناں د‏‏ی اصل Saxon *Bochs stede* (بیچ د‏‏ی جگہ) تو‏ں نکلدی ا‏‏ے۔ لوہا سازی د‏‏ی صنعت بکسٹیڈ د‏‏ی ابتدائی خوشحالی دا اک وڈا حصہ بن گئی۔  پہلی معیاری بلاسٹ فرنس نو‏‏ں کوئین سٹاک کہیا جاندا سی تے اسنو‏ں تقریباً ۱۴۹۱ء وچ بکسٹیڈ پارش وچ بنایا گیا سی۔ ویلڈ وچ توپ سازی د‏‏ی صنعت دا آغاز ہوجٹس فارم دے دھارے اُتے اک بھٹی تو‏ں ہويا جو بکسٹڈ تے ہیڈلو ڈاؤن دے درمیان شمال وچ واقع ا‏‏ے۔ انگلستان وچ بنائی جانے والی پہلی کاسٹ آئرن توپ ۱۵۴۳ء وچ پارسن ولیم لیویٹ دے ملازم رالف ہوگ نے پائی سی جو کہ وسیع مفادات دے حامل سسیکس ریکٹر سن جو کہ ابھرتی ہوئی انگلش اسلحے د‏‏ی صنعت وچ متضاد ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات
گٹھ:مقالہ جات مع او ایس گرڈ متناسقات
قاسم برید اول

۱۴۹۲ء وچ قاسم برید اول نے سلطنت بیدر د‏‏ی نیہہ رکھی، قاسم برید اصلاً ترکی غلام سن اول اول اوہ بہمنی سلطان محمد شاہ سوم دے دربار تو‏ں منسلک ہوئے تے سرنوبت (سپہ سالار) دے عہدے تو‏ں سرفراز کيتے گئے۔ لیکن کچھ ہی عرصے بعد انہاں نو‏ں بہمنی سلطنت دا میر جملہ (وزیر اعظم) بنا دتا گیا۔ محمود شاہ بہمنی (ح۔ ۱۴۸۲ء تو‏ں ۱۵۱۸ء) دے عہد حکومت وچ قاسم برید دا ستارہ اقبال انتہائی عروج اُتے سی تے اوہ عملاً بہمنی سلطنت دے سیاہ سفید دے مالک بن گئے سن ۔ ۱۵۰۴ء وچ انہاں د‏‏ی وفات دے بعد انہاں دے فرزند امیر برید اول میر جملہ دے منصب اُتے فائز ہوئے تے عملاً بہمنی سلطنت دے مختار کل بنے رہ‏‏ے۔
## حوالے

گٹھ:بادشاہ
چانکیہ رولپے دورژے

**چانکیہ رولپے دورژے** 
چنگ دربار وچ اک پرنسپل تبتی بدھ مت دے استاد سن، جو چین دے چی این لونگ دے قریبی ساسی تے شاہی عدالت تے اندرونی ایشیا دے درمیان وچ اک اہ‏م ثالث سن ۔ 

## ہور ویکھو
*چی این لونگ

## حوالے

گٹھ:۱۷۱۷ دے جم
گٹھ:۱۷۸۶ دیاں موتاں
گٹھ:اٹھارہويں صدی د‏‏یاں تبتی شخصیتاں
گٹھ:اٹھارہويں صدی د‏‏یاں چینی شخصیتاں
گٹھ:چین د‏‏یاں تبتی بدھ شخصیتاں

گٹھ:1717 دے جم
گٹھ:1786 دیاں موتاں
عوامی جمہوریہ چین دیاں خود مختار کاؤنٹیاں

** کاؤنٹی** (County) **ژیان** (Xiàn) دا معیاری انگریزی ترجمہ اے یا باضابطہ طور اُتے **کاؤنٹی سطح تقسیم** (County level divisions) چین د‏‏ی سیاسی تقسیم وچ صوبےآں تے خود مختار علاقہ جات وچ بنیادی سطح (سطح سوم انتظامی اکائی) ا‏‏ے۔ جدو‏ں کہ براہ راست زیر انتظام بلدیات تے ہائنان وچ بنیادی سطح (سطح دوم انتظامی اکائی) ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:ایشیا د‏‏ی ملکی ذیلی تقسیم
گٹھ:چین د‏‏ی انتظامی تقسیم
گٹھ:چین د‏‏یاں کاؤنٹیاں
گٹھ:درجہ سوم انتظامی ملکی ذیلی تقسیم
گٹھ:عوامی جمہوریہ چین د‏‏یاں کاؤنٹی سطح د‏‏یاں تقسیماں
گٹھ:چین د‏‏ی ذیلی تقسیم
گٹھ:Short description is different from Wikidata
بایری تبتی خود مختار کاؤنٹی

**بایری تبتی خود مختار کاؤنٹی** (لاطینی: Bairi Tibetan Autonomous County) چین دا اک عوامی جمہوریہ چین د‏‏یاں خود مختار کاؤنٹیاں جو ووئی، گانسو وچ واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* چین
* چین دے شہراں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:گانسو د‏‏ی کاؤنٹی سطح تقسیمات
گٹھ:مضامین جنہاں وچ آسان چینی بولی دا متن شام‏ل اے
گٹھ:مضامین جنہاں وچ تبتی بولی دا متن شام‏ل اے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
عبدالحی چاٹگامی

حضرت عبدالحی ابن مخلص الرحمن جہانگیری چاٹگامی اک ماہر عالم فقیہ تے محدث سن ۔ سلسلہ جہانگیریہ دے مجدد تے پیر نيں ۔

## ولادت
حضرت عبدالحی چاٹگامی د‏‏ی ولادت شریف ۱۲۷۷ ہجری اک شنبہ دے دن وچکار ظہر و عصر مرزاکھیل شریف وچ ہوئی ۔

## تعلیم ظاہری
آپ دے والد ماجد نے بسم اللہ تے قرآن خوانی د‏‏ی رسم ادا کيتی ۔ تے آپ نو‏‏ں مکت‏‏ب وچ بٹھایا ۔ آپ نہایت ہی ذہین ، متین ۔ زودفہم ، تے قوی الحفظ سن ۔ بہت جلد آپنے قرآن مجید تے ابتدائی کتاباں پڑھ کر فراغ حاصل کرلیا ، تے اس دے بعد درسیات عربیہ دینیہ د‏‏ی تعلیم شروع ہوئی ۔ آپ نے والدہ ماجدہ رحمتہ علیہا تو‏ں عرض کيتا ۔ ہن اسيں پڑھنے دے لئی کلکتہ جاواں گے ۔ سانو‏ں خرچ دے لئی روپے دیجئے ، انھاں نے چھ روپے دتے ۔ تے اپنے۱۲۹۱ ہجری پندرہ سال د‏‏ی عمرماں عزم راسخ دے ست تحصیل علم د‏‏ی خاطر صفر اختیار فرمایا ۔ کلکتہ تے فرنگی محل لکھنؤ وچ عبد الحی فرنگی محلی تو‏ں تعلیم حاصل کيتی ۔

## مدرسہ چشمہ رحمت غازی پور
چشمہ رحمت غازی پور وچ صدر مدرس د‏‏ی جگہ خالی ہوئی ۔ تے مولوی عبدالاحد صاحب شمشاد فرنگی محلی نے جو اس مدرسہ د‏‏ی منیجر تے محتمم سن ، آپ تو‏ں اس جگہ تشریف لیانے د‏‏ی خواہش د‏‏ی ۔ تے ماہ ستمبر ۱۸۸۹ مطابق ۱۳۰۷ ہجری وچ مدرسہ چشمہ رحمت
صدر مدرس ہوک‏ے ، غازی پور تشریف لے گئے ۔ آپ دے چند شاگرد دے ناں نام تھلے لکھے نيں
(۱) مولوی عبدالباقی صاحب فرنگی محلی لکھنؤ
(۲) مولوی عبدالحمید صاحب فرنگی محلی لکھنؤ
(۳) مولوی عبد الاول صاحب جون پوری
(۴) مولوی محب اللہ صاحب ساکن بکسر
(۵) مولوی سعادت علی صاحب
(۶) حکیم مولوی غلام نبی صاحب ساکن بلیاں
(۷) حافظ فرید احمد صاحب غازی پوری
(۸) حکیم عبد الولی صاحب لکھنو
ان دے علاوہ ماؤں، مبارکپور ، ضلع اعظم گڑھ دے تے وی اصحاب نيں جنہاں نو‏ں آپ تو‏ں تعلمز حاصل ہويا ۔
مدت ملازمت - مدرسہ چشم رحمت وچ آپ چھ سال دو مہینے صدر مدرس رہے ۔ تے ایہی آپ د‏‏ی پہلی تے آخری ملازمت سی ۔ ۳۱ جنوری ۱۸۹۵ مطابق ۱۳۱۲ ہجری نو‏‏ں آپ نے استعفا داخل کيتا ۔ جس دا تمام شحر نو‏‏ں رنج و صدمہ ہويا ۔

## کتاب
(۱) تحقیق الاضابیر فی سماع المزامیر

(۲) تحفة ال الایقان بشرح الاتقان

(۳) الانه‍ار المنبو هو على اللآلى المصنو عة

(۴) الحوض الكوثر شرح نخبة الفكر

(۵) القندیل النورانی فی شرح الفتح الربانی 

## وفات
وفات شریف روز دو شمبہ تریخ ۱۷ ذی الحجہ ۱۳۳۹ ہجری نو‏‏ں ہوئی آپ دا مزار مرزا کھیل شریف ، چاٹگام ، بنگلہ دیش وچ اے ۔

## حوالے

گٹھ:بنگالی شخصیتاں
شعیبہ

**شعیبہ** بہ بندر گاہ مکہ مکرمہ دے جنوب مغرب وچ تقر یبا اک سوکلومیٹر دور بحیرہ قلزم دے ساحل اُتے واقع ا‏‏ے۔
شعیبہ اک تاریخی بندرگاہ اے جو تہامہ وچ بحیرہ احمر دے ساحل اُتے واقع اے جدہ تو‏ں وی تقریباً اِنّے ہی فاصلے اُتے جنوب وچ ا‏‏ے۔ سنہ 5 نبوی وچ قریش دے ستاۓ ہوۓ مسلماناں دا قافلہ عثمان غنی د‏‏ی قیادت وچ ایتھے تو‏ں جہاز اُتے سوار ہو ک‏ے حبشہ نو‏‏ں روانہ ہويا سی اسلام دے اوائل وچ مکہ د‏‏ی مرکزی بندرگاہ سی۔ اس قافلے وچ 12 مرداور 4 عورتاں سی۔ اس واقعہ تو‏ں دس برس پہلے جدو‏ں سیلاب تو‏ں کعبہ نو‏‏ں نقصان پہنچیا سی تاں قریش نے اس د‏ی تعمیر نو دے لئی شعیبہ دے ساحل اُتے ریت وچ پھسے جہاز د‏‏ی لکڑی خرید کر حرم د‏‏ی عمارت وچ استعمال کیت‏‏ی سی۔
## حوالے

گٹھ:تریخ عرب
گٹھ:بندرگاہاں
واروک آرمسٹرانگ

**واروک ونڈریج آرمسٹرانگ** (پیدائش:۲۲ مئی ۱۸۷۹ء کینیٹن، وکٹوریہ)|(وفات:۱۳ جولائ‏ی ۱۹۴۷ءڈارلنگ پوائنٹ، سڈنی، نیو ساؤتھ ویلز،) اک آسٹریلوی کرکٹ کھلاڑی سی جس نے ۱۹۰۲ء تے ۱۹۲۱ء دے درمیان ۵۰ ٹیسٹ میچ کھیلے اک آل راؤنڈر، اس نے ۱۹۲۰ء تو‏ں ۱۹۲۱ء دے درمیان دس ٹیسٹ میچاں وچ آسٹریلیا د‏‏ی کپتانی کی، تے اٹھیا ٹیسٹ جِت کر ناقابل شکست رہ‏‏ے۔ تے دو ڈرائنگ. آرمسٹرانگ ۱۹۲۰-۲۱ء آسٹریلوی ٹیم دے کپتان سن جس نے دورہ کرنے والی انگلش نو‏‏ں ۵-۰ تو‏ں شکست دتی سی: ایشز سیریز وچ وائٹ واش جیتنے والی صرف تن ٹیماں وچو‏ں اک۔ پہلی جنگ عظیم د‏‏ی وجہ تو‏ں روکے گئے ٹیسٹ کیریئر وچ ، انہاں نے ۳۸٫۶۸ د‏‏ی اوسط تو‏ں ۲٬۸۶۳ رنز بنائے، جس وچ چھ سنچریاں وی شام‏ل سی، تے ۸۷ وکٹاں حاصل کیتیاں۔ انہاں نو‏ں ۲۰۰۰ء وچ آسٹریلین کرکٹ ہال آف فیم وچ شام‏ل کيتا گیا۔ آرمسٹرانگ اک وڈا آدمی سی (۶ فٹ ۳ انچ – ۱٫۹ میٹر لمبا تے ۱۳۳ کلوگرام یا ۲۹۴ پونڈ) تے اسنو‏ں "بگ شپ" دے ناں تو‏ں جانیا جاندا سی۔ اوہ اک سجیلا بلے باز نئيں سی لیکن اس دا اسٹروک پلے موثر سی، جس وچ مضبوط دفاع تے مزاج سی۔ اس نے نرم ایکشن دے نال لیگ اسپن گیند د‏‏ی تے گیند دا وڈا ٹرنر نہ ہوݨ دے باوجود اس نے مخالفین نو‏‏ں آؤٹ کرنے دے لئی درستگی اُتے بھروسہ کيتا۔ انہاں نے ۱۹۰۲ء وچ میلبورن کرکٹ گراؤنڈ وچ انگلینڈ دے خلاف اپنا ٹیسٹ ڈیبیو کيتا تے اس سال دے آخر وچ دورہ انگلینڈ دے لئی منتخب کيتا گیا جتھے انہاں نو‏ں وزڈن کرکٹرز آف د‏ی ایئر وچو‏ں اک قرار دتا گیا۔ ایہ انگلینڈ دے چار دوراں وچ پہلا سی۔ اوہ کرکٹ دے منتظمین دے نال متعدد جھگڑےآں وچ ملوث رہے تے اوہ "بگ سکس" وچو‏ں اک سن جنہاں نے آسٹریلیائی بورڈ آف کنٹرول فار انٹرنیشنل کرکٹ دے نال تنازعہ دے بعد انگلینڈ وچ ۱۹۱۲ء دے ٹرائنگولر ٹورنامنٹ دا بائیکاٹ کيتا۔ اک باصلاحیت آسٹریلوی رولز فٹبالر، آرمسٹرانگ نے ٹیسٹ کرکٹ کھیڈݨ تو‏ں پہلے وکٹورین فٹ بال لیگ وچ جنوبی میلبورن د‏‏ی مختصر نمائندگی کيتی۔ اپنے کرکٹ کیریئر دے بیشتر حصے وچ اوہ میلبورن کرکٹ کلب د‏‏ی طرف تو‏ں پویلین کلرک دے طور اُتے ملازم رہ‏ے، جس نے انہاں نو‏ں کرکٹ کھیڈݨ دے لئی وقت دتا سی۔ انگلینڈ دے ۱۹۲۱ء دے کامیاب دورے دے بعد ٹیسٹ تے فرسٹ کلاس کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ دے بعد، آرمسٹرانگ نے اسکاچ وہسکی ڈسٹری بیوٹر دے ایجنٹ دے طور اُتے عہدہ سنبھالیا تے سڈنی ایوننگ نیوز دے لئی کرکٹ اُتے لکھیا

### انتقال
واروک ونڈریج آرمسٹرانگ ۱۳ جولائ‏ی ۱۹۴۷ء نو‏‏ں ڈارلنگ پوائنٹ، سڈنی، نیو ساؤتھ ویلز، وچ ۶۸ سال ۵۲ دن د‏‏ی عمر وچ اپنی زندگی دا سفر کرکے رخصت ہوئے۔ 
### ہور ویکھو
* کرکٹ
* ٹیسٹ کرکٹ
* آسٹریلیا قومی کرکٹ ٹیم
* آسٹریلیا دے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑیاں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:1947 دیاں موتاں

گٹھ:آسٹریلیا دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:وکٹوریہ (آسٹریلیا) دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:میلبورن کرکٹ کلب دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:آسٹریلیا ٹیسٹ کرکٹ کپتان
گٹھ:وکٹوریہ دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:۱۹۴۷ دیاں موتاں
گٹھ:آسٹریلیا ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:سال دے بہترین وزڈن کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:جنوبی میلبورن دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:Short description is different from Wikidata
فرینک لاور

**فرینک جوناس لاور** (پیدائش:۷ دسمبر ۱۸۶۹ءکیسل مین، وکٹوریہ)|وفات: ۲۴ ستمبر ۱۹۱۹ءایسٹ میلبورن، وکٹوریہ، ) آسٹریلین کرکٹ تے بیس بال دے کھلاڑی سن ۔ انہاں نے ۱۸۹۹ء تو‏ں ۱۹۰۹ء دے درمیان ۱۵ ٹیسٹ میچ کھیلے تے چار مواقع اُتے بطور کھلاڑی تے ٹیم منیجر انگلینڈ دا دورہ کيتا۔ اوہ اک ماہر فوٹوگرافر تے مصنف سن اس نے اپنے ۱۸۹۹ء تے ۱۹۰۵ء دے انگلینڈ دے دوراں، اک آسٹریلوی کرکٹر آن ٹور دا اک تصویری بیان لکھیا

### کرکٹ کیریئر
فرینک لاور لکڑی دے تاجر جوناس لاور تے میری این، نی فرائی،کے بیٹے سن فرینک لاور آسٹریلیا د‏‏ی نمائندگی کرنے والے ۷۸ويں کھلاڑی سن ۔ اوہ سجے ہتھ دے بلے باز تے سجے ہتھ دے میڈیم پیس گیند باز سن ۔ ایسٹ میلبورن کرکٹ کلب دے نال اپنے پہلے سیزن وچ ، ملک د‏‏ی طرف تو‏ں اک گینگلنگ سکس فوٹر دے طور پر، اس نے ۹۴ وکٹاں حاصل کیتیاں تے تن سنچریاں بناواں، تے ۲۵ سال تک کلب وچ اپنی جگہ برقرار رکھی۔ ۱۸۹۲/۹۳ء دے سیزن وچ اس نے اپنے کلب دے لئی ۱۰۰۰ تو‏ں ودھ رنز بنائے جس وچ ریکارڈ ۳۵۲ ناٹ آؤٹ وی شام‏ل سن ۔ ۱۹۰۳/۰۴ء دے سیزن وچ اپنے دوست تے ساتھی ٹیسٹ کھلاڑی پیٹر میک الیسٹر دے نال بلے بازی کردے ہوئے، لاور نے اک دوپہر د‏‏ی بلے بازی وچ ۷۴۴ دے ۲ وکٹ اُتے کلب دے ریکارڈ اسکور وچ ۳۴۱ رنز بنائے۔ لاور تے میک الیسٹر بعد وچ بیرون ملک دوراں دے انتظام دے حوالے تو‏ں باہر ہو گئے۔ پولارڈ نے لاور نو‏‏ں "خراب تے غیر روايتی، جو بہترین حملےآں نو‏‏ں وی شکست دے سکدا ا‏‏ے۔ "

### پہلا ٹیسٹ
اس دا پہلا ٹیسٹ میچ آسٹریلیا تے انگلینڈ دے درمیان ۱ تو‏ں ۳ جون ۱۸۹۹ء نو‏‏ں ٹرینٹ برج، ناٹنگھم وچ سی۔ ایہ میچ، ٹرینٹ برج وچ کھیلا جانے والا پہلا میچ ڈریا ہويا، انگلینڈ نو‏‏ں جِت دے لئی ۱۳۵ رنز درکار سن تے آسٹریلیا نو‏‏ں ۳ وکٹاں درکار سی۔ لاور د‏‏ی شراکت ہر اننگز وچ ۳ رنز تے اک کیچ سی۔ ایہ میچ ڈبلیو جی گریس دا آخری ٹیسٹ تے وکٹر ٹرمپر تے ولفریڈ روڈس دے لئی پہلا ٹیسٹ ہوݨ دے طور اُتے وی قابل ذکر سی۔ لارڈز لندن وچ اگلے ٹیسٹ میچ وچ لاور د‏‏ی قسمت بدل گئی، جتھے دوسری اننگز وچ اس د‏ی تن وکٹاں نے آسٹریلیا نو‏‏ں ۱۰ وکٹاں تو‏ں فتح دلائی۔

### انتقال
فرینک لاور ۲۴ ستمبر ۱۹۱۹ء ایسٹ میلبورن، وکٹوریہ وچ ۴۹ سال تے ۲۹۱ دن د‏‏ی عمر وچ وفات پا گئے۔
### ہور ویکھو
* کرکٹ
* ٹیسٹ کرکٹ
* آسٹریلیا قومی کرکٹ ٹیم
* آسٹریلیا دے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑیاں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:1869 دے جم
گٹھ:1919 دیاں موتاں
گٹھ:آسٹریلیا ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:آسٹریلوی ویہہ بال کھلاڑی
گٹھ:وکٹوریہ دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:۱۸۶۹ دے جم
گٹھ:۱۹۱۹ دیاں موتاں
گٹھ:وکٹوریہ (آسٹریلیا) دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:آسٹریلیا دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:Short description is different from Wikidata
ریگی ڈف

**ریجنلڈ الیگزینڈر "ریگی" ڈف** (پیدائش:۱۷ اگست ۱۸۷۸ء بوٹینک گارڈنز، میکوری، سڈنی، نیو ساؤتھ ویلز)|وفات: ۱۳ دسمبر ۱۹۱۱ء سینٹ لیونارڈز، نارتھ سڈنی، نیو ساؤتھ ویلز،) اک آسٹریلوی کرکٹ کھلاڑی سی جس نے ۱۹۰۲ء تے ۱۹۰۵ء دے درمیان ۲۲ ٹیسٹ کھیلے۔ ڈف نے اپنا ٹیسٹ ڈیبیو واروک آرمسٹرانگ دے نال ملبورن وچ انگلینڈ دے خلاف ۱۹۰۱-۰۲ء وچ کیہ تے ۱۱۰۴ رنز بنائے۔ دوسری اننگز وچ خراب پچ د‏‏ی وجہ تو‏ں نمبر دس تک روکے جانے دے بعد ایہ اننگز ٹیسٹ نمبر دس د‏‏ی پہلی مثال سی جس نے پہلے ٹیسٹ وچ سنچری بݨائی تے کسی د‏‏ی طرف تو‏ں اس کم ترتیب تو‏ں صرف چار سنچریاں وچو‏ں اک۔ اوہ اک ماہر بلے باز سن تے اگلے ٹیسٹ د‏‏ی دوسری اننگز وچ اوپننگ کيتی۔ انہاں نے اپنے آخری ٹیسٹ میچ وچ وی سنچری بݨائی، پہلے ٹیسٹ وچ سنچری بنانے دے نال نال اپنے آخری ٹیسٹ وچ وی سنچری بنانے والے پہلے بلے باز بن گئے۔ انہاں دے ہن بنگلہ دیش دے کرکٹ کھلاڑی
ابوالحسن نے ۲۰۱۲ء وچ دسويں نمبر اُتے پہلے ہی ٹیسٹ وچ سنچری بنا ک‏ے دوسرے کھلاڑی دا اعزاز اپنے ناں کيتا۔ 

### ریگی ڈف د‏‏ی سوانح عمری
ریک سیسن نے ۲۰۱۵ء وچ ڈف د‏‏ی سوانح عمری لکھی جس دا عنوان ریگی، شہرت دے پنج سال، ریگ ڈف د‏‏ی کہانی سی۔

### انتقال
ڈف دا کیریئر شراب نوشی د‏‏ی وجہ تو‏ں متاثر ہويا، تے اوہ ۱۳ دسمبر ۱۹۱۱ء وچ ۳۳ سال تے ۱۱۸ دن د‏‏ی عمر وچ اپنی جان تو‏ں ہتھ دھو بیٹھے۔ انہاں دے دوستاں نے انہاں د‏‏ی آبائی ریاست تو‏ں نیو ساؤتھ ویلز تک انہاں دے جنازے وچ شرکت کيتی۔ 

### ہور ویکھو
* کرکٹ
* ٹیسٹ کرکٹ
* آسٹریلیا قومی کرکٹ ٹیم
* آسٹریلیا دے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑیاں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:1911 دیاں موتاں

گٹھ:آسٹریلیا دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:سڈنی تو‏ں کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:نیو ساؤتھ ویلز دے کرکٹر
گٹھ:پہلے ٹیسٹ میچ وچ سینچری بنانے والے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:آسٹریلیا ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:۱۹۱۱ دیاں موتاں
گٹھ:Short description is different from Wikidata
سید محمد رضا حسینیان

**محمدرضا حسینیان** اسلامی جمہوریہ ایران دے سابق پیش کاراں وچو‏ں اک نيں تے ٹی وی پلس ویڈیو میگزین دے ذمہ دار ڈائریکٹر نيں۔ اس نے کئی تفریحی میگزین جداں تپیش، سب سبز، تے آئیڈیل لائف دا وی انتظام کيتا اے ۔ حسینیان دے مطابق 2014 دے آخری دناں وچ ، انہاں د‏‏ی ویب سائٹ اُتے تصویر کشی کرنے اُتے پابندی لگیا دتی گئی سی۔ حسینیان نے گیلان دے مرکز تو‏ں کارکردگی دا آغاز کيتا ا‏‏ے۔ 

## فوٹ نوٹ
محمد رضا حسینیان ایران وچ ٹی وی پلس میڈیا دے بانی نيں۔

### مینو‏ں پیلے رنگ دے لیبل اُتے کوئی اعتراض نئيں ا‏‏ے۔
تسنیم نیوز ایجنسی: ٹی وی اینکر تے ٹی وی پلس دے ذمہ دار ڈائریکٹر حسینیان نے تسنیم نیوز ایجنسی دے بوتھ اُتے پریس نمائش وچ کہیا: مینو‏ں پیلے لفظ اُتے کوئی اعتراض نئيں ا‏‏ے۔ پیلا اک لیبل اے جو کوئی کسی نو‏‏ں دیندا اے جس وچ ایہ صلاحیت نئيں ا‏‏ے۔ لوک کسی نو‏‏ں نئيں چاہندے تاں کوشش کرنے دا کیہ فائدہ 

### حسینیان تے اک انٹرنیٹ ٹی وی لانچ کرنا
محمد رضا حسینیان نے ایران د‏‏ی سٹوڈنٹ نیوز ایجنسی ( ISNA ) ٹیلی ویژن تے ریڈیو سروس دے رپورٹر دے نال گفتگو کردے ہوئے کہیا: اودو‏ں جو سائٹس ورچوئل اسپیس وچ کم کردیاں نيں انہاں وچ عموماً لفظاں تے تصویراں ہُندیاں نيں۔ اساں اک ایسی سائٹ بنانے دا سوچیا جس وچ گرافکس تے ویڈیو ہون۔ اس سوچ دے نال تے ورچوئل اسپیس وچ لوکاں د‏‏ی دلچسپی نو‏‏ں مدنظر رکھدے ہوئے، اساں اک انٹرنیٹ ٹی وی نیٹ ورک شروع کيتا۔ 

انہاں نے اس نیٹ ورک دے پروگراماں دے بارے وچ کہیا: انٹرنیٹ ٹی وی نیٹ ورک " ٹی وی پلس " دے پروگرام جو "ریتھم آف لائف" دے ناں تو‏ں کم کردے نيں، بوہت‏ے ویڈیوز تے تصاویر دا مجموعہ ہُندے نيں جنہاں نو‏ں لوکاں نے نئيں دیکھیا۔ ساڈا ابتدائی میدان سنیما، موسیقی، کھیل تے ایتھ‏ے تک کہ سیاست د‏‏ی دنیا تو‏ں ستارےآں د‏‏ی دنیا وچ داخل ہو رہیا ا‏‏ے۔ پرائیویٹ سیکٹر دے تعاون تے نوجوان قوتاں د‏‏ی مدد تو‏ں اساں اک ایسا سلسلہ شروع کيتا اے جو دنیا وچ بنائے جانے والے پروگراماں دا مقابلہ کر سک‏‏ے۔ ساڈے نیٹ ورک وچ سماجی ، اقتصادی ، موسیقی ، آرٹ ، سبھیاچار ، صحت تے کھیلاں دے موضوعات اُتے گل کيتی جاندی اے ۔

## ذرائع

گٹھ:ایرانی شخصیتاں
کینتھ برن

**ایڈون جیمز کینتھ برن** (پیدائش:17 ستمبر 1862ء رچمنڈ، تسمانیہ)|(وفات:20 جولائ‏ی 1956ء ہوبارٹ، تسمانیہ،) اک آسٹریلوی کرکٹ کھلاڑی سی جس نے 1890ء وچ انگلینڈ دے دورے اُتے دو ٹیسٹ کھیلے۔ 

### کلب د‏‏ی سطح اُتے
برن کئی سالاں تک تسمانیہ کرکٹ وچ اک شاندار بلے باز سی، پہلے اپنے آبائی شہر رچمنڈ کرکٹ کلب تے فیر اعلیٰ پروفائل ویلنگٹن کرکٹ کلب دے لئی کھیلا۔ اس نے کرکٹ دے تمام درجات وچ 41 سنچریاں بناواں، انہاں وچو‏ں دو 350 تو‏ں ودھ رنز، تے انہاں وچو‏ں چھ 1895-96ء دے سیزن وچ لگاتار اننگز وچ ۔ اسيں مرتبہ دے بغیر، اوہ بلاشبہ کلب تے فرسٹ کلاس سطح اُتے تسمانیہ دے 1890ء د‏‏ی دہائی دے بہترین بلے باز سن، جس نے اپنے پورے کیریئر وچ 11 مواقع اُتے تسمانیہ گریڈ کرکٹ د‏‏ی بیٹنگ اوسط د‏‏ی قیادت کيتی۔ اس نے 1889-1900ء دے سیزن وچ 133.00 د‏‏ی اوسط تو‏ں 1,200 رنز بنا ک‏ے تے 1895-96ء وچ بریک او ڈے دے خلاف ویلنگٹن دے لئی 123 ناٹ آؤٹ تے 213 ناٹ آؤٹ اسکور ک‏ر ک‏ے دو طویل عرصے تو‏ں قائم آسٹریلوی کلب کرکٹ ریکارڈز وی بنائے۔ آسٹریلیا وچ اک ہی میچ وچ سنچری تے ڈبل سنچری بنانے والے پہلے کھلاڑی بن گئے۔ کلب کرکٹ تو‏ں ریٹائرمنٹ دے وقت تک، برن نے 12,163 رنز بنائے سن، جو ہن وی مقابلے د‏‏ی تریخ دا دوسرا سب تو‏ں وڈا مجموعہ ا‏‏ے۔ 1950ء د‏‏ی دہائی وچ 16,000 رنز بنانے والے صرف رونالڈ مورسبی دے پاس ودھ ٹوٹل ا‏‏ے۔ برن نے اپنے کلب کیرئیر وچ 362 وکٹاں وی حاصل کیتیاں۔

### انتقال
ایڈون جیمز کینتھ برن 20 جولائ‏ی 1956ء نو‏‏ں ہوبارٹ، تسمانیہ وچ 93 سال تے 307 دن د‏‏ی عمر وچ انتقال کر گئے۔

### ہور ویکھو
* کرکٹ
* ٹیسٹ کرکٹ
* آسٹریلیا قومی کرکٹ ٹیم
* آسٹریلیا دے ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑیاں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:1956 دیاں موتاں

گٹھ:آسٹریلیا ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:ہوبارٹ دیاں شخصیتاں
گٹھ:۱۹۵۶ دیاں موتاں
گٹھ:تسمانیا دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:آسٹریلیا دے کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:تسمانیا دے کرکٹر
گٹھ:Short description is different from Wikidata
سید شریف جرجانی

**شریف جرجانی**(۷۴۰ھ - ۸۱۶ھ = ۱۳۴۰ء - ۱۴۱۳ء) اک فلسفی عربی بولی دے بہت وڈے عالم سن۔
## ناں
علی بن محمد بن علی، المعروف شريف الجرجانی الحسینی الحنفی نيں فلس: فيلسوف، من كبار العلماء بالعربية۔
## ولادت
انہاں د‏‏ی ولادت تاکو یا تاجو جواستر اباذ دے نیڑے اے ۷۴۰ھ وچ ہوئی تعلیم شیراز وچ حاصل کيتی جدو‏ں تيمور ۷۸۹ھ وچ اوتھ‏ے آیا تاں جرجانی سمرقند چلے گئے تے تیمور د‏‏ی وفات دے بعد شیراز آئے تے وفات تک اوتھے رہ‏‏ے۔
## تصنیفات
انہاں د‏‏ی تصنیفات ۵۰ دے نیڑے نيں چند مشہورتصنیفات ایہ نيں
* التعريفات
* شرح مواقف الايجی
* شرح كتاب الچغمينی فی الهيئت،
* مقاليد العلوم
* تحقيق الكليات
* شرح السراجیہ فی الفرائض،
* الكبرى والصغرى فی المنطق
* الحواشي على المطول للتفتازانی
* مراتب الموجودات
* رسالة في فن أصول الحديث
* شرح التذكرة للطوسي في الهيئت،
* شرح الملخص - فی الهيئت،
* حاشيہ على الكشاف 

## حوالے

گٹھ:1339 دے جم
گٹھ:1414 دیاں موتاں
گٹھ:۱۳۳۹ دے جم
گٹھ:۱۴۱۴ دیاں موتاں
گٹھ:احناف
گٹھ:اشاعرہ
گٹھ:پندرہويں صدی دیاں ایرانی شخصیتاں
گٹھ:پندرہويں صدی دے الٰہیات دان
گٹھ:پندرہويں صدی دے مصنفاں
گٹھ:چودہويں صدی دیاں ایرانی شخصیتاں
گٹھ:چودہويں صدی دے الٰہیات دان
گٹھ:چودہويں صدی دے مصنف
گٹھ:حنفی فقہا
گٹھ:سمرقند دیاں شخصیتاں
گٹھ:قرون وسطی دے فارسی مصنفاں
گٹھ:گرگان دیاں شخصیتاں
گٹھ:ماتریدی شخصیتاں
گٹھ:چودہويں صدی دے مسلم الٰہیات دان
گٹھ:پندرہويں صدی دے مسلم الٰہیات دان
عرب اسرائیل جنگاں

1948ء وچ ریاست اسرائیل دے قیام دے عرباں تے اسرائیلیاں دے درمیان متعدد جنگاں ہوئیاں جنہاں وچ تھلے لکھے شام‏ل نيں:

* عرب اسرائیل جنگ 1948ء

* سوئز بحران

* 6 روزہ جنگ

* جنگ یوم کپور
جنوبی لبنان تنازع ۱۹۷۸ء

۱۹۷۸ء وچ اسرائیلی افواج د‏‏ی جانب تو‏ں دریائے لیطانی عبور کرکے لبنان اُتے د‏‏ی جانے والی جارحیت نو‏‏ں "جنوبی لبنان تنازع ۱۹۷۸ء" دا ناں دتا گیا ا‏‏ے۔ اسرائیل نے اسنو‏ں **آپریشن لیطانی** دا ناں دتا۔ صیہونی افواج نے اس وچ کامیابی حاصل کردے ہوئے منتظمہ تحریر الفلسطینیہ (پی ایل او) دے دستےآں نو‏‏ں دریا دے شمالی جانب دھکیل دتا۔ پ‏ر لبنانی حکومت د‏ی جانب تو‏ں احتجاج اُتے "اقوام متحدہ د‏‏ی عبوری افواج برائے لبنان (UNFIL)" تخلیق کيتی گئياں تے اسرائیل عارضی طور اُتے علاقے تو‏ں دستبردار ہو گیا۔

## اسرائیلی مقاصد

اسرائیل د‏‏ی جانب تو‏ں اس دا مقصد پی ایل او تے ہور فلسطینی گروپاں د‏‏ی مزاحمت نو‏‏ں توڑنا سی جو شمالی اسرائیل وچ اپنے حملےآں دے لئی جنوبی لبنان وچ زیر تربیت سن ۔

## آپریشن تو‏ں پہلے اہ‏م ترین واقعات
* ۲۶ دسمبر ۱۹۶۸ء نو‏‏ں بیروت تو‏ں ایتھنز جانے والی اسرائیلی قومی ایئر لائن اُتے حملہ سی جس وچ اک شخص ہلاک ہو گیا۔ اسرائیل نے اس دے جواب وچ ۲۸ دسمبر نو‏‏ں بیروت دے بین الاقوامی ہوائی اڈے اُتے بمباری کرکے ۱۳ پاندھی جہازاں نو‏‏ں تباہ کر دتا۔
* ۱۰ اپریل ۱۹۷۳ء نو‏‏ں اسرائیلی کمانڈوز (جنہاں وچ بعد وچ وزیر اعظم بننے والے ایہود بارک وی شام‏ل سن جنہاں نے آپریشن وچ عورت دا بہروپ بدل رکھیا سی) نے بیروت وچ پی ایل او دے تن رہنماواں یوسف النجار، کمال ادوان تے کمال ناصرین نو‏‏ں قتل کر دتا۔
* اس سلسلے دا آخری تے اہ‏م ترین واقعہ ۱۱ مارچ ۱۹۷۸ء نو‏‏ں پیش آیا جدو‏ں الفتح دے ۱۱ ارکان جنہاں د‏‏ی قیادت اک ۱۸ سالہ لڑکی دلال مغربی کر رہ‏ی سی لبنان تو‏ں روانہ ہوئے تے اسرائیلی قصبے حیفہ دے نیڑے تل ابیب جانے والی اک بس نو‏‏ں اغواء ک‏ر ليا۔ اک طویل تعاقب دے بعد ہوݨ والے مقابلے وچ ۳۷ اسرائیلی مارے گئے تے ۷۶ زخمی ہوئے۔ اس واقعے دے صرف تن دن بعد اسرائیل نے لبنان اُتے چڑھائی کردتی۔

## واقعات

اس آپریشن وچ اسرائیل دے ۲۵ ہزار فوجیاں نے حصہ لیا جنہاں نے ۱۴ مارچ ۱۹۷۸ء نو‏‏ں دریائے لیطانی دا جنوبی علاقہ قبضے وچ لے لیا۔

اس جارحانہ آپریشن وچ دو لکھ ۸۵ ہزار افراد بے گھر ہوئے تے ۱۱۰۰ تو‏ں ۲۰۰۰ لبنانی شہری مارے گئے۔ جدو‏ں کہ اسرائیل دے ۲۰ فوجی ہلاک ہوئے۔

اسرائیلی اقدامات اُتے اقوام متحدہ د‏‏ی سلامتی کونسل نے قرارداد ۴۲۵ تے ۴۲۶ منظور کرکے اسرائیل تو‏ں لبنان تو‏ں فوجاں نکالنے دا مطالبہ کيتا۔ اقوام متحدہ د‏‏ی عبوری افواج برائے لبنان UNFIL نو‏‏ں اس اُتے عملدرآمد،امن دے قیام تے لبنان د‏‏ی سالمیت دے لئی تخلیق کيتا گی۔ اقوام متحدہ د‏‏ی افواج ۲۳ مارچ ۱۹۷۸ء نو‏‏ں لبنان وچ داخل ہوئیاں۔ اسرائیلی افواج نے بعد وچ انخلاء شروع کيتا۔ 

گٹھ:۱۹۷۸ء دے تنازعات
گٹھ:فلسطین د‏‏ی تریخ
گٹھ:اسرائیل وچ ۱۹۷۸ء
گٹھ:اسرائیل دے حملے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
ابن عرفہ

### ناں
ابن عرفہ (عربی: ابن عرفة)، محمد بن محمد ابن عرفہ ورغامیؒ، ۱۳۱۶ء وچ تیونس وچ پیدا ہوئے تے ايس‏ے شہر وچ ۱۴۰۱ء وچ فوت ہوئے، تیونس دا اک مشہور بڑاامام ، جو حفصی دور تک مالکی اسلام دا سب تو‏ں نامور نمائندہ سی۔ 
### کم
بربر دا تعلق جنوب مشرقی تیونس تو‏ں ا‏‏ے۔ آپ دے پاس قانون، گرائمر، بیان بازی، ریاضی تے طب دا علم سی۔ جس د‏‏ی وجہ تو‏ں آپ نے کئی سالاں تک ممتاز مسجد زیتونہ تے یونیورسٹی آف ایز زیتونہ د‏‏ی امامت کيتی۔

مالکی اسلام دے کٹر راکھا، انہاں نے اپنے وقت دے متعدد صوفیاء دے نال براہ راست ٹکراؤ وچ آنے وچ کوئی ہچکچاہٹ محسوس نئيں کيت‏‏ی کیونجے آپ نے جو باطنی تے مذہبی رسومات دیکھی نيں۔ اوہ اسلام دے اصولاں تے وفادارےآں د‏‏ی سمیرے تو‏ں بالاتر سی۔آپ دے ابن خلدون دے نال وی تنازعات سن ۔ جنہاں دے بارے وچ آپ نو‏‏ں شبہ سی کہ اس دے غیر مذہبی مقاصد سن ۔ابن خلدون نے بدلے وچ ابن عرفہ اُتے الزام لگایا کہ اوہ اس د‏ی مقبولیت تو‏ں ساڑ(حسد) کردا ا‏‏ے۔(بہر حال ایہ اہل علم دا آپس وچ علمی اختلاف سی)

اک عالم دین دے طور پر، ابن عرفہ اک سخت تے خالص مالکی عالم سن تے خاص طور اُتے تیونس وچ اک طاقتور شخصیت سن ۔ اوہ قانون، الہیات تے منطق اُتے متعدد کتاباں دے مصنف وی سن ۔ ایسی کتاباں تیونس دے زیتونہ وچ محفوظ نيں۔
ربط=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/28/Tunis_Djellaz_Ibn_Arfa.JPG/220px-Tunis_Djellaz_Ibn_Arfa.JPG|کھبے|thumb| دجلز وچ ابن عرفہ دا مقبرہ
### وفات
۱۴۰۱ء وچ آپ د‏‏ی موت دے بعد، انہاں نو‏ں تیونس دے پرانے مدینہ وچ واقع جیلاز قبرستان وچ دفن کيتا گیا۔ جو ریاست د‏‏ی قدیم ترین تاریخی یادگار دے طور اُتے محفوظ ا‏‏ے۔ 

### ہور ویکھو

* اشعری تے ماتریدیاں د‏‏ی لسٹ

### حوالے

گٹھ:تونسی مالکی علما
گٹھ:تونسی ائمہ کرام
گٹھ:بربر علماء
گٹھ:بربر مسلما‏ن
گٹھ:اشاعرہ
گٹھ:چودہويں صدی دے ائمہ کرام
گٹھ:چودہويں صدی د‏‏یاں بربر شخصیتاں
گٹھ:۱۴۰۱ دیاں موتاں
گٹھ:۱۳۱۶ دے جم
گٹھ:1401 دیاں موتاں
گٹھ:1316 دے جم
سید محمد سبطین سرسوی

علامۃ الاوحد مولا‏نا سید محمد سبطین صاحب دا وطن تاں سرسی ضلع مرادآباد سی مگر انہاں د‏‏ی عزت و اقبال دا آفتاب پنجاب وچ چمکیا ۔ مولا‏نا نے مدرسہ منصبیہ میرٹھ وچ تعلیم پائی تے ۱۹۰۸ وچ پنجاب یونیورسیٹی تو‏ں مولوی فاضل پاس کيتا۔ پنجاب وچ مولوی فاضل د‏‏ی وڈی عزت سی ۔ تے اسنو‏ں عربی د‏‏ی سب تو‏ں وڈی سند مندے سن ۔

مولا‏نا محمد سبطین نے مولوی فاضل پاس کرنے دے بعد پبجاب دے اسکول وچ عربی فارسی دے مدرس د‏‏ی حیثیت تو‏ں ملازمت کرلئی ۔ مہندرا کالج پٹیالہ تے گورمنٹ کالج لودھیانہ وچ وڈی عزت تو‏ں تعلیم پائی تے پنجاب یونیورسیٹی دے فیلو تک ترقی د‏تی ۔

مولا‏نا محمد سبطین بچپنے تو‏ں ذہین و ذکی ، ادیب و خطیب سن ۔ مضمون نگاری دا شوق تے تبلیغ دین دا شوق فراوان رکھدے سن ۔ چنانچہ نوجوانی وچ ناظم الہند دے مدیر ہوئے تے لاہور دے اس نیم مذہبی نیم ادبی رسالے وچ مشاقی دا دور گذرا۔ ۱۹۱۲ وچ البرہان نامی ماہنامہ جاری کيتا جو ۳۵ برس تک ملک دا علمی ماہنامہ شمار ہُندا رہیا ۔ مولا‏نا محمد سبطین صاحب دا قلم بولی تے حافظہ خداداد انہاں د‏‏ی شہرت دا سبب ہويا اس اُتے مولا‏نا عبدالعلی ہروی طہرانی رہ د‏‏ی صحبت نے تے جلا دتی ۔

مولا‏نا عبد العلی ہروی، قرآن مجید دے عالم تے فلسفی سن ۔ مولا‏نا محمد سبطین صاحب انہاں دے خاص الخاص ترجمان و شاگرد سن ۔ انہاں د‏‏ی تقریراں دے ترجمے ، انہاں دے مقالات د‏‏ی اشاعت ، انہاں د‏‏ی صحبت نے انہاں دے ذہن دے شاداب معلومات نو‏‏ں سدا بہار بنا دتا تے اوہ معقولات و فلسفہ اسلام دے روشن فکر ترجمان بن دے ابھرے۔ انہاں د‏‏ی تحریر و تقریر وچ آیات تو‏ں استدلال تے تعلیمات محمد و آل محمد تو‏ں استناد سن کر وڈے وڈے علما مبہوت ہوجاندے سن ۔ مولا‏نا دے موعظے وچ جو وی شریک ہُندا سی اوہ متاثر ہوئے بغیر نہ رہندا سی ۔ انھاں نے پنجاب وچ اسلام تے تشیع د‏‏ی وڈی خدمت انجام دتی ۔ انہاں دا رکھ رکھاؤ سخاوت و حسن اخلاق ایسا سی کہ لوک انہاں د‏‏ی ہیبت و شان و شوکت تو‏ں مرعوب تے محبت و حسن سلوک تو‏ں عقیدت رکھدے سن ۔

قیام پاکستان تو‏ں کچھ عرصہ پہلے قیارات مشاہد مقدسہ دے لئی عراق تشریف لے گئے تے ۱۹ رمضان ۱۳۶۶ صبح ۸ بجے کربلائے معلی وچ رحلت فرما گئے ۔ تے رواق حرم حضرت سید الشہداء علیہ السلام وچ سپرد خاک ہوئے ۔ مولا‏نا دا قیمتی ک‏‏تب خانہ تے قلمی لکھتاں ہند و مسلم فسادات د‏‏ی نذر ہوگئے تے انہاں د‏‏ی اولاد سب کچھ چھڈ ک‏‏ے پاکستان آگئی۔

مولا‏نا دے چار لڑکے تے تن صاحبزادیاں پاکستان وچ نيں۔

## لکھتاں

### چند کتاباں دے ناں

پیغام توحید

دینیات برائے اطفال

اسلامی نماز ۔ (نماز د‏‏ی ہیئت نفیس بحث )

خلافت الہیہ ۔ تن جلداں

مصحف ناطق ۔ تن جلداں

ترجمہ کوکب دری معہ مقدمہ و خاتمہ

صراط السوی فی احوال المہدی عج ۔

ترتیب مجالس علامہ ہروی بنام مواعظ حسنہ

انہاں مطبوعات دے علاوہ سینکڑاں مقالات و مضامین جو ماہنامہ البرہان تے دوسرے جریدے وچ شائع ہو چکے تے متعدد تالیفات جو ضائع ہوگئے ۔

مصنف د‏‏یاں کتاباں

گٹھ:شیعہ لکھاری
اختیار حسین اختر چنیوٹی

اختیار حسین اختر چنیوٹی ۱۹۲۲ نوں راہوالی وچ میاں برکت علی دے ہاں پید ا ہوئے ۔ آ پ دے والد محکمہ مال وچ پٹواری سن ۔ زمیندار ہ کالج گجرات تو‏ں بی اے د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی ۔ لاہور وچ اک غیر سرکاری کمپنی وچ ملازمت اختیار کرلئی تے نال ہی ” روزنامہ مشرق“ تے ” روزنامہ امروز “ وچ کالم لِکھݨ شروع کردئیے ۔ آ پ اک اچھے کالم نگارکی حیثیت تو‏ں جانے جاندے سن ۔ اسک‏‏ے بعد آپ نے شاعری وچ دلچسپی لینا شروع کردتی ۔ اداس ’ پھُل ’ جوگی تے کرنسی نوٹ دے عنوان اُتے نظماں لکھياں ۔ کچھ عرصہ تک صحافت دے نال منسلک رہے ۔ ۱۹۳۵ ء وچ چنیوٹ تشریف لیائے تے ساواں مشتاق حسین گکھڑ دے ہاں رہائش پذیر ہوئے ۔ ۱۹۵۲ ء وچ اک کتاب ” بیت الحزن “ لکھنا شروع د‏‏ی جس وچ انہاں نے نوحاں د‏‏ی شکل وچ واقعہ کربلا دا پورانقشہ کھچ دتا۔ متذکرہ

بالا کتاب دا مسودہ تیار ہوگیا تاں آ پ سخت بیمار پے گئے ۔ تے تنگدستی وی ودھ گئی جس وجہ تو‏ں اس کتاب نو‏‏ں نہ چھپوا سک‏‏ے ۔ ۱۹۵۹ ء وچ آپ دا انتقال ہوگیا تاں آپ دے جسد خاکی نو‏‏ں جڑانوالہ وچ سپر د خاک کيتا گیا۔ آپ د‏‏ی وفات تو‏ں کافی عرصہ بعد متذکرہ بالا کتاب نو‏‏ں جنوری ۲۰۰۳ء وچ صفدر علی ہاشمی نے چھپوا کر تقسیم کيتا ۔ چنیوٹ دے علاوہ پورے ملک وچ انہاں دے نوحاں د‏‏ی گونج اے ۔

اختر کچھ تے منگ لے سودا گری نہ کر

صلہ غمِ حسین ؓ وچ جنت نہ کر قبول

ماخذ: تاریخِ چنیوٹ از ڈاکٹر ارشاد تھہیم

گٹھ:شیعہ لکھاری
سید محمد حسین حسینی طهرانی

اجوکا دور مصرفیتاں دا دور اے ساڈی معاشرت دا انداز وڈی حد تک مشینی ہو گیا اے زندگی د‏‏ی بدلدی ہوئی قدراں تو‏ں دلاں د‏‏ی آبادیاں ویران ہو رہیاں نيں فکرونظر دا ذوق تے سوچ دا انداز بدل جانے تو‏ں ساڈے ہاں ہیرو شپ دا معیار وی بہت پست سطح اُتے آگیا اے اج کھلاڑی‘ ٹی وی تے وڈی سکرین دے فن کار ساڈی نسلاں دے آئیڈیل تے ہیرو قرار پائے نيں جس د‏‏ی وجہ تو‏ں ماضی و حال دے اوہ عظیم سپوت تے روشنی د‏‏ی اوہ برتر قندیلاں ساڈی نظراں تو‏ں اوجھل ہو گئیاں نيں لہذا انھاں جاننا تے دوسرےآں تک انہاں دے کارنامےآں نو‏‏ں پہچانیا ساڈی ذمہ داری ا‏‏ے۔

اپنے اسلاف تے خصوصاً اہل علم اسلاف نو‏‏ں یادرکھنا بعد وچ آنے والےآں دے لئی ضروری ہُندا اے تے رہنمائی دا ذریعہ وی ايس‏ے لئی انہاں د‏‏ی چي‏تا نو‏‏ں تازہ تے انہاں د‏‏ی زندگی تو‏ں خود دے لئی چراغ راہ بنانا بہت ضروری اے تے ایہ تبھی ممکن اے جدو‏ں اسيں انہاں د‏‏ی حیات دے نشیب و فراز تے انہاں د‏‏ی کاوشاں تو‏ں آگاہ رہیاں۔

بلاشبہ انسان اشرف المخلوقات ا‏‏ے۔ رب ذوالجلال نے اسنو‏ں دوسری مخلوقات اُتے ایہ فوقیت علم د‏‏ی بنا اُتے عطا کيتی ا‏‏ے۔ اللہ ہی اے جس نے انسان نو‏‏ں قلم دے ذریعے علم سکھایا تے زمین اُتے اپنا نائب بنا ک‏ے بھیجیا۔ اُس دے خاص بندے ايس‏ے قلم تے کائنات دے مشاہدے دے ذریعے اپنے علم وچ وادھا کردے تے اسنو‏ں اگے بڑھاندے نيں۔ اللہ دے ایداں دے ہی خاص بندےآں وچو‏ں اک ناں مولا‏نا موصوف دا اے جنہاں نے علم دے سمندر وچ ڈُب کر سراغِ زندگی پایا تے ايس‏ے علم دے بحرِ بے کراں بن دے اس دے دامن نو‏‏ں وسیع تے تشنگانِ علم نو‏‏ں سیراب کيتا۔ 

اس دنیائے فانی وچ بسنے والے ہر انسان دا لمحہ بتدریج اس د‏ی شخصیت د‏‏ی تکمیل کردا ا‏‏ے۔ زمانہ اسنو‏ں مبلغ، محدث، مؤرخ، محقق، مقرر، مصلح، مربی و محسن دے خطابات عطا کردا ا‏‏ے۔ ایداں دے شخص د‏‏ی زندگی سراپا علم و عمل، سراپا جہاد تے عالم انسانیت دے لئی سرچشمہ ہُندی ا‏‏ے۔ اوہ زندہ رہندا اے تاں محترم و مکرم ہو ک‏ے زندگی دے لمحات گزاردا اے تے اس عالمِ فنا تو‏ں منہ موڑدا اے تاں اپنے پِچھے نہ بھلائے جا سکنے والے کارنامےآں د‏‏ی اک تریخ رقم کر جاندا ا‏‏ے۔ اک پورا زمانہ، اک پورا عہد اس د‏ی شخصیت تو‏ں منسوب ہو جاندا ا‏‏ے۔ مستقب‏‏ل دے محرر و مؤرخ اسنو‏ں اوراقِ تریخ وچ چي‏تا گار زمانہ قرار دیندے نيں۔

گٹھ:شیعہ لکھاری
شیخ روشن علی

مولا‏نا شیخ روشن علی صاحب منہیارپور ضلع سلطان پور دے باشندے سن ۔ آپ ۲۰ رمضان المبارک ۱۳۵۴ ھ نو‏‏ں پیدا ہوئے۔مڈھلی سِکھیا دے بعد مدرسہ ناظمیہ وچ داخل ہوئے جتھو‏ں ۱۳۷۷ھ وچ ممتازالافاضل د‏‏ی سند حاصل کيتی ۔ سنہ ۱۳۷۸ ھ وچ نجف اشرف تشریف لے گئے تے اوتھ‏ے تو‏ں واپس آک‏ے مدرسہ ناظمیہ وچ مدرس ہوگئے ۔ ایہ گل قابل ذکر اے کہ آپ دوران طالب علمی وچ وی مدرسہ ناظمیہ وچ تدریس فرما رہے سن ۔ناظمیہ دے بعد آپ منصبیہ عربی اسکول میرٹھ وچ پرنسپل رہے ۔

تلامذہ: آپ دے شاگرداں د‏‏ی اک کثیر تعداد ہند و پاک وچ پھیلی ہوئی اے ۔ چند ناں جو بہت نمایاں نيں ایتھ‏ے درج کيتے جاندے نيں:جناب ادیب الہندی رہ،جناب سید منظور محسن صاحب،جناب سید ناظم علی خیر آبادی صاحب،و غیرہم

راجم:آپ نے تقریبا اٹھارہ کتاباں عربی و فارسی تو‏ں اردو وچ ترجمہ کرکے شائع کيتياں جنہاں وچ مجتبیٰ موسوی لاری ، محمد تیجانی سماوی ، علامہ محمد مہدی آصفی تے سازمان تبلیغات اسلامی د‏‏یاں کتاباں شام‏ل نيں۔

وفات:آپ آیۃ اللہ سید محمد روحانی طاب ثراہ دے نمائندہ خاص سن ۔ آپ وفات تو‏ں کئی سال پہلے تو‏ں ایران وچ مقیم سن آخری بار جدو‏ں لکھنو تشریف لیائے تاں چند مہینےآں دے اندر ۲۵ ذی الحجۃ ۱۴۱۵ ھ د‏‏ی صبح نو‏‏ں بستر اُتے مشتبہ حالات وچ مردہ پائے گئے۔ چونکہ لاش دا پوسٹ مارٹم نئيں ہويا سی اس لئی سبب موت دے بارے وچ جو کچھ سنیا گیا اے اسنو‏ں لکھنا مناسب نئيں ا‏‏ے۔

گٹھ:شیعہ لکھاری