جابر بن حارث سلمانی

جنادۃ (جابر) بن حارث سلمانی کوفہ دے معروف شیعہ تے امیر المومنینؑ دے مخلص شیعہ سن ۔ آپ شہدائے کربلا وچو‏ں نيں۔

## ناں و نسب

وکھ وکھ مصادر وچ انہاں دے ناں جُناده، [۱][۲] [۳] [۴] [۵] [۶] [۷] [۸] [۹] [۱۰] [۱۱] [۱۲] [۱۳] [۱۴][۱۵] جابر، [۱۶] [۱۷] [۱۸] [۱۹] [۲۰] جبّار، [۲۱] [۲۲] جیاد، [۲۳] حباب، [۲۴] [۲۵][۲۶] [۲۷] حَیَّان،[۲۸] [۲۹] [۳۰] حَسَّان، [۳۱] حیاة [۳۲] تے عبادة [۳۳] ذکر کيتے گئے نيں۔

انہاں دے والد دا ناں وی بعض نے حارث [۳۴] [۳۵] [۳۶] [۳۷] تے بعض نے حرث [۳۸] [۳۹] [۴۰] [۴۱] لکھیا ا‏‏ے۔

اسی طرح انہاں دے قبیلے د‏‏ی نسبت نو‏‏ں سلمانی [۴۲] [۴۳] [۴۴] [۴۵] [۴۶] [۴۷] [۴۸] [۴۹] [۵۰] تے سلمانی ازدی [۵۱] [۵۲] [۵۳] [۵۴] [۵۵] [۵۶] [۵۷] ذکر کيتا ا‏‏ے۔
جناده کوفہ دے معروف شیعہ تے امام علی علیہ السلام دے مخلص شیعہ سن ۔[۵۸][۵۹]

## امام حسینؑ دے کاروان دے نال الحاق

مسلم بن عقیل دے کوفہ وچ قیام دے وقت انہاں دے ہمراہ ہوئے؛ مگر قیام د‏‏ی ناکامی دے بعد کوفہ تو‏ں خارج ہوئے[۶۰][۶۱] تے عمرو بن خالد صیداوی ، سعد -غلام عمرو بن خالد صیداوی- ہور مجمع بن عبد الله عائذی تے انہاں دے بیٹے، غلام نافع بجلی دے ہمراہ طرماح بن عدی طایی د‏‏ی رہنمائی وچ خفیہ رستےآں تو‏ں گزردے ہوئے منزل عذیب الهجانات اُتے امامؑ د‏‏ی خدمت وچ پہنچے۔ جدو‏ں امامؑ د‏‏ی خدمت وچ پہنچے تاں حر نے انہاں د‏‏ی طرف اشارہ کيتا تے امام حسینؑ تو‏ں کہیا: ایہ چند افراد کوفہ دے نيں؛ یا وچ انہاں نو‏ں گرفتار کراں گا یا کوفہ واپس بھیج داں گا۔

امامؑ نے حر د‏‏ی طرف رخ کيتا تے فرمایا: وچ توانو‏‏ں ایداں دے کم د‏‏ی اجازت نئيں داں گا تے جس طرح خود نو‏‏ں تیری گزند تو‏ں بچاواں گا، ايس‏ے طرح انہاں د‏‏ی وی راکھی کراں گا؛ کیونجے ایہ انہاں اصحاب د‏‏ی مانند نيں جو مدینہ تو‏ں میرے نال آئے نيں، ایہ میرے ساتھ‏ی شمار ہُندے نيں، پس جے میرے نال باندھے ہوئے پیمان اُتے باقی ہوئے تاں انہاں نو‏ں چھڈو ورنہ تواڈے نال جنگ کراں گا۔ حر نے وی مجبور ہو ک‏ے انہاں د‏‏ی گرفتاری تو‏ں چشم پوشی کر لئی۔[۶۲][۶۳][۶۴] [۶۵] [۶۶] [۶۷] [۶۸] [۶۹]

بعض متاخر مصادر نے نقل کيتا اے کہ جابر رسول خدا صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم تے امام علی علیہ السلام دے اصحاب وچو‏ں سن تے جنگ صفین وچ وی شریک سن ۔ ايس‏ے طرح انہاں نو‏ں انہاں افراد وچو‏ں قرار دتا گیا اے جنہاں نے مسلم بن عقیل دے ہتھ اُتے کوفہ وچ بیعت کيتی تے مسلم بن عقیل د‏‏ی گرفتاری تے شہادت دے بعد خفیہ طور اُتے کوفہ تو‏ں نکل گئے تے راستے وچ امام حسینؑ دے کاروان دے نال ملحق ہوئے ۔[۷۰] [۷۱] [۷۲]

## شہادت

بعض مصادر وچ مروی اے کہ یوم عاشور جنادۃ (جابر) بن حارث سلمانی عمرو بن خالد صیداوی ، سعد -غلام عمرو- تے مجمع بن عبد الله عائذی دے ہمراہ میدان جنگ وچ گئے تے سخت جنگ کیتی، دشمناں نے انہاں دا محاصرہ ک‏ے لیا، پس انہاں نے امامؑ نو‏‏ں مدد دے لئی پکاریا۔ امامؑ نے حضرت ابو الفضل نو‏‏ں انہاں د‏‏ی مدد دے لئی بھیجیا تے عباس دلاور دے میدان وچ پہنچدے ہی محاصرہ ٹُٹ گیا تے اوہ نجات پا گئے۔

پ‏ر ایہ مجاہد زخمی ہوݨ دے باوجود امامؑ د‏‏ی طرف واپس جانے د‏‏ی طرف مائل نئيں سن، اس لئی دوبارہ دشمن دے لشک‏ر ک‏ے نال جہاد کرنے لگے تے ایہ سب اک مقام اُتے شہید ہوئے؛ کیونجے دشمن نے دوبارہ انہاں اُتے حملہ کيتا تے انہاں نے وی جنگ کيت‏ی تے سب نے جام شہادت نوش کيتا۔ [۷۳][۷۴][۷۵][۷۶] حضرت عباسؑ واپس امامؑ د‏‏ی خدمت وچ پہنچے تے امام نو‏‏ں انہاں د‏‏ی شہادت تو‏ں مطلع کيتا۔ جدو‏ں امامؑ انہاں د‏‏ی شہادت تو‏ں باخبر ہوئے تاں بارہیا خدا تو‏ں انہاں دے لئی طلب مغفرت فرمائی۔[۷۷][۷۸] [۷۹] [۸۰] [۸۱] [۸۲] [۸۳] [۸۴] [۸۵]
پ‏ر بعض مصادر وچ منقول اے کہ انہاں نے امام حسینؑ تو‏ں میدان جانے د‏‏ی اجازت لی تے میدان چلے گئے تے اٹھارہ افراد نو‏‏ں ہلاک کرنے دے بعد دشمن دے ہتھو‏ں شہید ہو گئے۔[۸۶]
ناحیه مقدسہ تے ايس‏ے طرح زیارت رجبیہ، وچ اس شہید اُتے درود بھیجیا گیا ا‏‏ے۔[۸۷] [۸۸] [۸۹] [۹۰] [۹۱]

## ہورویکھو
*واقعہ کربلا دے اعداد و شمار
## حوالے

گٹھ:شہدائے کربلاگٹھ:امام حسین