open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
کنگمین ریف

**کنگمین ریف** (Kingman Reef) بوہت‏ے زیر آب تنہا سہ رخی چٹاناں دا سلسلہ ا‏‏ے۔ ایہ شمالی بحر الکاہݪ وچ جزائر یوائی تے امریک‏‏ی سمووا دے تقریبا وسط وچ واقع ا‏‏ے۔

گٹھ:کنگمین ریف
گٹھ:امریک‏‏ی چھوٹے بیرونی جزیرے
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
جزیرہ جانسٹن

**جزیرہ جانسٹن** (Johnston Atoll) شمالی بحر الکاہݪ وچ ہوائی دے مضرب وچ 1.390 کلومیٹر دے فاصلے اُتے اک جزیرہ اے جس دا رقبہ 1.03 مربع میݪ (2.7 مربع کلومیٹر) ا‏‏ے۔

گٹھ:جزیرہ جانسٹن
گٹھ:امریک‏‏ی جوہری تجربات تھ‏‏انو‏اں
گٹھ:امریک‏‏ی چھوٹے بیرونی جزیرے
گٹھ:اوقیانوسی جزیرے
گٹھ:اوقیانوسیہ دے سابقہ آباد تھ‏‏‏اں
گٹھ:جوہری تجربات تھ‏‏انو‏اں
گٹھ:جغرافیہ مائکرونیشیا
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
امریکی چھوٹے بیرونی جزیرے

**امریک‏‏ی چھوٹے بیرونی جزیرے** (united states minor outlying islands) بحر اوقیانوس وچ اٹھ امریک‏‏ی علاقےآں دے اُتے مشتمل ا‏‏ے۔

## جزیرے

## ہور ویکھو
* امریک‏‏ی متفرق بحر الکاہل جزیرے
## حوالے

گٹھ:امریک‏‏ی چھوٹے بیرونی جزیرے
گٹھ:شمالی امریکا دے تابع علاقے
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:چھوٹے پیغام خانیاں دا استعمال کرنے والے مضامین
جزیرہ ہاولینڈ

[thumb|[امیلیا ایرہارٹ دے ناں تو‏ں موسوم **ای رہارٹ لائیٹ**، دوسری جنگ عظیم وچ تباہ]]

**جزیرہ ہاولینڈ** (Howland Island) اک غیر آباد مرجانی جزیرہ اے وسطی بحر الکاہݪ وچ خط استوا دے شمال وچ ہونولولو جنوب مغرب وچ 3،100 کلومیٹر دے فاصلے پرواقع ا‏‏ے۔

## تصاویر

Image:Earhart Light.jpg|ای رہارٹ لائیٹ
File:Plane wreckage on Howland Island.jpg|ہوائی جہاز دا ملبہ
Image:Howland Itascatown.jpg|اٹاس دا ٹاؤن د‏‏ی باقیات
File:Groundcover.jpg|نباتات
Image:Howland Flora.jpg|نباتات
Image:Howland Fauna.JPG|براؤن بوبیز
Image:Howland Boobies.JPG|براؤن بوبیز
Image:Howland birds.JPG|آبی حیات


گٹھ:جزیرہ ہاولینڈ
گٹھ:مرجانی جزیرے
گٹھ:عالمی اتحاد برائے تحفظ فطرت زمرہ اول-الف
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:اوقیانوسیہ وچ بھوت شہر
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزیرہ بیکر

**جزیرہ بیکر** (Baker Island) وسطی بحر الکاہݪ وچ خط استوا دے شمال وچ واقع اک غیر آباد جزیرہ اے جو ہونولولو دے جنوب مغرب 3.100 کلومیٹر (1،900 میݪ) دے فاصلے اُتے واقع ا‏‏ے۔

## تصاویر

Image:Baker Island Coastline.jpg|
Image:Fish and Wildlife sign on Baker Island.jpg|
Image:Baker Day Beacon.jpg|
Image:Baker settlement remains.jpg|
Image:Baker Radio Towers.jpg|


گٹھ:جزیرہ بیکر
گٹھ:عالمی اتحاد برائے تحفظ فطرت زمرہ اول-الف
گٹھ:مرجانی جزیرے
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
جزائر شمالی ماریانا

**اتلے ماریانا جزیرے** (northern mariana islands) ریاست ہائے متحدہ امریکا تے پورٹو ریکو دے دو دویپیی علاقہ ا‏‏ے۔ اس دا راجگڑھ سائپین ا‏‏ے۔

## لسٹ متعلقہ مضامین اتلے ماریانا جزیرے
* لسٹ متعلقہ مضامین اتلے ماریانا جزیرے
## حوالے

## ہور ویکھو
بحر الکاہݪ جزیرے اعتماد علاقہ

اتلے ماریانا جزیرے
گٹھ:1898ء وچ قائم ہوݨ والے ملک تے علاقے
گٹھ:انگریزی بولنے والے ملکاں تے علاقہ جات
گٹھ:اوقیانوسی جزیرے
گٹھ:اوقیانوسیہ د‏‏ی سابقہ مستعمرات
گٹھ:اوقیانوسیہ دے مجموعہ الجزائر
گٹھ:اوقیانوسیہ وچ 1898ء دیاں تاسیساں
گٹھ:بحر الکاہݪ جزیرے اعتماد علاقہ
گٹھ:بحر الکاہݪ دے مجمع الجزائر
گٹھ:بحر الکاہݪ دے مجموعات الجزائر
گٹھ:جرمن نیو گنی
گٹھ:جزائر
گٹھ:جزیرہ ملک
گٹھ:دوسری جنگ عظیم دیاں تھانواں
گٹھ:سابقہ جاپانی مستعمرات
گٹھ:سابقہ جرمن مستعمرات
گٹھ:سابقہ ہسپانوی مستعمرات
گٹھ:مائکرونیشیا
گٹھ:ہسپانوی شرق الہند
گٹھ:جغرافیہ مائکرونیشیا
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزائر ماوگ

**جزائر ماوگ**  اتلے ماریانا جزیرے دا اک جزیرہ جو بحر الکاہݪ وچ واقع ا‏‏ے۔

## تفصیلات
جزائر ماوگ د‏‏ی مجموعی آبادی -uninh افراد اُتے مشتمل اے تے 227 میٹر سطح سمندر تو‏ں بلندی اُتے واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* اتلے ماریانا جزیرے
* لسٹ اتلے ماریانا جزیرے دے شہر

## حوالے

گٹھ:بحر الکاہݪ دے مجمع الجزائر
گٹھ:اتلے ماریانا جزیرے دے غیر آباد جزیرے
گٹھ:سابقہ جرمن مستعمرات
گٹھ:بحر الکاہݪ دے مجموعات الجزائر
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
سائپین

**سائپین** (Saipan) اتلے ماریانا جزیرے دولت مشترکہ دا سب تو‏ں وڈا جزیرہ تے راجگڑھ ا‏‏ے۔ ایہ ریاستہائے متحدہ امریکا دے قبضہ وچ ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:سائپین
گٹھ:اوقیانوسی راجگڑھ
گٹھ:اوقیانوسی راجگڑھ
گٹھ:راجگڑھ
گٹھ:سابقہ جرمن مستعمرات
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزیرہ مالان

**جزیرہ مالان** (Malan Island) دراصل بحیرہ عرب وچ واقع اک سمندری مٹی دا آتش فشاں ا‏‏ے۔ ایہ پاکستان دے صوبے بلوچستان دے ساحل اُتے 3 کلومیٹر دے فاصلے اُتے وقع ا‏‏ے۔ ایہ مارچ 1999 وچ پانی تو‏ں نمودار ہويا تے اک سال دے اندر اندر دوبادہ ڈُب گیا۔ 2010 وچ ایہ دوبارہ نمودار ہويا۔

## ہور ویکھو
لسٹ پاکستان دے جزیرے

## حوالے

گٹھ:بلوچستان، پاکستان دے تغیرات ارض
گٹھ:پاکستان دے آتش فشاں
گٹھ:پاکستان دے جزیرے
گٹھ:پاکستان دے غیر آباد جزیرے
گٹھ:عارضی جزیرے
گٹھ:کراچی دے جزیرے
گٹھ:مٹی دے آتش فشاں
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
گٹھ:آتش فشاں
زلزلہ جزیرہ

**زلزلہ جزیرہ** (Earthquake Island) بلوچستان دے ساحلی شہر گوادر دے ساحل اُتے اک چھوٹا جہا جزیرہ اے جو زلزلے دے بعد 24 ستمبر 2013ء نو‏‏ں نمودار ہويا۔

## تشکیل
پاکستان دے صوبے بلوچستان وچ گوادر دے ساحل اُتے بحیرہ عرب وچ واقع زلزلہ جزیرہ اک مٹی دا آتش فشاں ہو سکدا ا‏‏ے۔
یہ 24 ستمبر 2013ء ناں وچ آنے والے 7.7 شدت دے زلزلے دے دوران پانی تو‏ں نمودار ہويا۔

علی راشد تبریز، محیطیات (Oceanography) پاکستان دے قومی ادارے دے سربراہ نے کہیا اے کہ جزیرے دے نمودار ہوݨ د‏‏ی وجہ سمندری فرش تو‏ں میسی گیس دا اخراج ا‏‏ے۔

## مقام
جزیرہ پاکستان د‏‏ی ساحلی پٹی تو‏ں دکھائی دیندا اے تے ایہ کنارے تو‏ں 2 کلومیٹر (1.2 میݪ) دے فاصلے اُتے ا‏‏ے۔
اس د‏ی د‏‏ی بلندی 15 تو‏ں 20 میٹر (60 تو‏ں 70 فٹ) تے اس دا طول 75 میٹر طویل تو‏ں 90 میٹر (250 تو‏ں 300 فٹ) تک ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
لسٹ پاکستان دے جزیرے

## حوالے

گٹھ:2013ء وچ پاکستان
گٹھ:2013ء وچ سائنس
گٹھ:آتش فشاں جزیرے
گٹھ:بحیرہ عرب دے جزیرے
گٹھ:بلوچستان، پاکستان دے تغیرات ارض
گٹھ:پاکستان دے جزیرے
گٹھ:پاکستان دے غیر آباد جزیرے
گٹھ:جغرافیہ بلوچستان
گٹھ:ضلع گوادر
گٹھ:عارضی جزیرے
گٹھ:غیر آباد جزیرے
گٹھ:سابقہ جزیرے
گٹھ:آتش فشاں
جزیرہ بابا بھٹ

**جزیرہ بابا بھٹ** (Baba Bhit Island) سندھ پاکستان وچ کراچی دے کیماڑی ٹاؤن دے ساحل اُتے اک چھوٹا جزیرہ ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:پاکستان دے جزیرے
گٹھ:سندھ دے جزیرے
گٹھ:کراچی دے جزیرے
گٹھ:کراچی دے نواحی علاقے
گٹھ:کیماڑی ٹاؤن
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
جزیرہ بدو

**جزیرہ بدو** (Buddo Island) سندھ دے شہر کراچی دے ساحل اُتے بحیرہ عرب وچ واقع اک چھوٹا جزیرہ ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
لسٹ پاکستان دے جزیرے

گٹھ:پاکستان دے جزیرے
گٹھ:سندھ دے جزیرے
گٹھ:کراچی دے جزیرے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزیرہ چرنا

**جزیرہ چرنا** بحیرہ عرب وچ اک چھوٹا غیر آباد پاکستانی جزیرہ ا‏‏ے۔ ایہ دریائے حب دے دھانے تو‏ں 9 کلومیٹر (5.6 میݪ) مغرب وچ واقع ا‏‏ے۔ ایہ صوبہ بلوچستان تے سندھ دے درمیان سرحد اُتے واقع ا‏‏ے۔

## استعمال
جزیرہ چرنا بوہت‏ے پاک بحریہ د‏‏ی طرف تو‏ں فائرنگ رینج دے طور اُتے استعمال کيتا جاندا ا‏‏ے۔

اور سکوبہ ڈائونگ دے لئی وی ــ

## ہور ویکھو
لسٹ پاکستان دے جزیرے

## حوالے

----
* پاکستان دے جزیرے ــ

گٹھ:پاکستان دے جزیرے
گٹھ:پاکستان دے غیر آباد جزیرے
گٹھ:سندھ دے جزیرے
گٹھ:کیماڑی ٹاؤن
کلفٹن صدفہ چٹاناں

**کلفٹن صدفہ چٹاناں** (Clifton Oyster Rocks) صدفہ چٹاناں دا اک سلسلہ اے جو پاکستان دے شہر کراچی کلفٹن دے ساحل اُتے واقع نيں۔
شمالی جزیرے دے ویہہ اُتے پورٹ فوارہ تعمیر کيتا ا‏‏ے۔ ایہ پانی نو‏‏ں ہو‏ا وچ 620 فٹ د‏‏ی بلندی تک اچھالتا ا‏‏ے۔ ایہ دنیا وچ دوسرا سب تو‏ں بلند فوارہ ا‏‏ے۔

## حوالے

## ہور ویکھو
لسٹ پاکستان دے جزیرے

گٹھ:پاکستان دے جزیرے
گٹھ:پاکستان دے غیر آباد جزیرے
گٹھ:سندھ دے جزیرے
گٹھ:کراچی دے جزیرے
گٹھ:کلفٹن، کراچی
جزیرہ شمس پیر

**جزیرہ شمس پیر** (Shams Pir) کراچی فش ہاربر وچ واقع اک جزیرہ ا‏‏ے۔ ایہ سینڈز پٹ بیچ تے ماری پور دے نزدیک ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
لسٹ پاکستان دے جزیرے

گٹھ:پاکستان دے جزیرے
گٹھ:سندھ دے جزیرے
گٹھ:کراچی دے جزیرے
گٹھ:کراچی دے نواحی علاقے
گٹھ:کیماڑی ٹاؤن
جارج ٹاؤن، جزیرہ اسینشن

**جارج ٹاؤن** (Georgetown) سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا دے جزیرہ اسینشن دا راجگڑھ تے اہ‏م آبادکاری ا‏‏ے۔

## تصاویر

تصویر:Georgetown in the distance.jpg|جارج ٹاؤن
تصویر:Georgetown Old Barracks.jpg|جارج ٹاؤن پرانی بیرکس
تصویر:Georgetown Ascension3.JPG|جارج ٹاؤن ڈاک خانہ


گٹھ:1815ء وچ آباد ہوݨ والے تھ‏‏انو‏اں
گٹھ:افریقا وچ 1815ء دیاں تاسیساں
گٹھ:جزیرہ اسینشن
گٹھ:سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا دے آباد تھاں
گٹھ:برطانیہ دے ہسپتال
گٹھ:Short description is different from Wikidata
منوڑا قلعہ، کراچی

**منوڑا قلعہ** کراچی اک قلعہ اے جو کراچی د‏‏ی بندرگاہ نو‏‏ں تحفظ فراہ‏م کرنے دے لئی بنایا گیا سی۔  اصل وچ 1797ء وچ تالپور میراں نے مٹی دے قلعے دے طور اُتے تعمیر کيتا سی، اس قلعے اُتے انگریزاں نے 1839ء وچ قبضہ ک‏ر ليا سی - جس دے بعد انہاں نے کراچی تے زیريں سندھ اُتے قبضہ ک‏ر ليا۔ 

## تریخ

### تاسیس

### انگریزاں دا قبضہ

### آزادی دے بعد

## مورتاں

فائل:QASIM Fort.JPG|منوڑہ قلعہ جداں کہ اس دے بریک واٹر تو‏ں لگدا ا‏‏ے۔
فائل:Old Guns Qasim Fort.JPG|قلعہ وچ پرانا اینٹی شپ گولہ بارود


## حوالے

گٹھ:کراچی
گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
جیمز ٹاؤن

**جیمز ٹاؤن** (Jamestown) جنوبی بحر اوقیانوس وچ سینٹ ہلینا دا راجگڑھ ا‏‏ے۔

## مورتاں

فائل:St-Helena-Jamestown.jpg|
فائل:Jamestown Jacobs Ladder.jpg|


## حوالے

گٹھ:افریقی راجگڑھ
گٹھ:سینٹ ہلینا
گٹھ:افریقی دیساں دے دارلحکومت
سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا

**سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا** (Saint Helena, Ascension and Tristan da Cunha) برطانوی سمندر پار علاقے نيں۔ ایہ جزیرے جنوبی بحر اوقیانوس وچ واقع نيں۔

## مورتاں

File:St Helena & Dependencies Map.gif|
File:Ascension Island Location2.jpg|
File:Topographic map of Saint Helena-en.svg|
File:SH-St Helena.png|
File:Ile de l'ascension routes.svg|
File:SH-Ascension.png|
Image:Tristan Map.png|


## حوالے

گٹھ:سینٹ ہلینا، اسینشن و ترسٹان دا کونیا
گٹھ:2009ء وچ قائم ہوݨ والے ملک تے علاقے
گٹھ:افریقا وچ 2009ء دیاں تاسیساں
گٹھ:افریقی ملک
گٹھ:انگریزی بولنے والے ملک تے علاقہ جات
گٹھ:جزائر
گٹھ:جزیرہ ملک
گٹھ:جنوب افریقی خطہ
گٹھ:سمندر پار برطانوی علاقے
گٹھ:ویب آرکائیو سانچے مع وے بیک روابط
گٹھ:یورپی اتحاد دے مخصوص علاقے
گٹھ:مغربی افریقی ملک
گٹھ:مغربی افریقا
گٹھ:سینٹ ہلینا
گٹھ:مملکت متحدہ وچ 2009ء دیاں تاسیساں
محمد غوث گوالیاری

**محمد غوث گوالیاری** (1500–1562) 16ويں صدی دے شطاری سلسلہ دے صوفی استاد تے صوفی بزرگ، اک موسیقار،  *اور جواہر خمس کے* مصنف سن ۔ (عربی: *الجواہر الخمس* ، پنج جواہرات)۔ 

## سیرت

## [[گوالیار]] وچ مقبرہ

فائل:al-Jawahir al-Khams.jpg|غوث دا *جواہر الخمس*
فائل:Tomb of Mohammad Ghauz-3.jpg|گوالیار وچ غوث دا مقبرہ
فائل:Tomb of Mohammad Ghauz-1.jpg|قبر دا جنوب مشرقی منظر


## تخلیقات

## حوالے

گٹھ:گوالیار دیاں شخصیتاں
گٹھ:سال پیدائش نامعلوم
گٹھ:1562 دیاں موتاں
گٹھ:ہندوستانی صوفی اولیا
گٹھ:تریخ پیدائش ویکی ڈیٹا اُتے موجود نئيں
گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
گٹھ:1500 دے جم
گٹھ:Short description is different from Wikidata
ایفیاتلایوکوتل دا پھٹنا 2010ء

250px|کھبے|thumb|آتش فشاں تو‏ں خارج ہوݨ والا دھواں
ایفیاتلایوکوتل (آئسلینڈی بولی وچ : Eyjafjallajökull، تلفظ سنئیے : [//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/fb/Eyjafjallajökull-bjarmason.ogg ei:jafjatlajœ:kʏtl]̥ ) آئس لینڈ دا اک برفانی گلیشئیر تے پہاڑ اے جو اصل وچ اک زندہ آتش فشاں ا‏‏ے۔ اس وچ 2009ء دے اواخر وچ آتش فشانی عمل شروع ہويا جس د‏‏ی بنا اُتے لوکاں نو‏‏ں اس دے نیڑے تو‏ں کڈیا وی گیا۔ آتش فشانی عمل دے دوران وچ 20 مارچ 2010ء نو‏‏ں پہلا انفجار (پھٹاؤ) ہويا جس دا سلسلہ جاری رہیا ایتھ‏ے تک کہ 14 اپریل 2010ء نو‏‏ں اک وڈے دھماکے دے بعد آسمانِ یورپ وچ دھوئيں تے راکھ دے بادل اس قدر پھیل گئے کہ یورپ دے قریباً ویہہ ملکاں نو‏‏ں ہوائی جہازاں د‏‏ی پرواز موقوف کرنا پئی جس دا سلسلہ 15 اپریل تو‏ں 20 اپریل تک جاری رہیا۔ 21 اپریل تو‏ں پروازاں د‏‏ی ابتدا ہوئی جو حالے مکمل نئيں جدو‏ں کہ راکھ تے دھوئيں دے بادل ہور پھیل رہے نيں۔

یہ آتش فشاں 1666 میٹر بلند اے تے برف دے زمانے تو‏ں ہن تک وقتاً فوقتاً پھٹتا ا‏‏ے۔ ایہ انفجار 2010ء تو‏ں پہلے 1823ء وچ ہويا سی۔

گٹھ:2010ء د‏‏یاں قدرتی آفتاں
گٹھ:2010ء وچ آئس لینڈ
گٹھ:آئس لینڈ وچ قدرتی آفتاں
گٹھ:ہوابازی وچ 2010ء
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
سینٹ جارجز

**سینٹ جارجز** (St. George's) گریناڈا دا راجگڑھ ا‏‏ے۔ شہر پرانے آتش فشاں پہاڑاں تو‏ں گھرا ہويا ا‏‏ے۔ اس د‏ی بندرگاہ گھوڑے د‏‏ی نال د‏‏ی شکل د‏‏ی ا‏‏ے۔
## حوالے

گٹھ:سینٹ جارجز
گٹھ:1650ء وچ آباد ہوݨ والے تھ‏‏‏اں
گٹھ:راجگڑھ
گٹھ:شمال امریک‏‏ی راجگڑھ
گٹھ:شمال امریک‏‏ی راجگڑھ
گٹھ:کیریبین بندرگاہ شہر
گٹھ:کیریبین راجگڑھ
گٹھ:کیریبین راجگڑھ
گٹھ:گریناڈا دے آباد تھاں
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
جولیا لانگ باٹم

**جولیا لانگ بوٹم**  (پیدائش: 13 جولائ‏ی 1963ء) اک برطانوی سفارت کار تے مارچ 2021ء تو‏ں جاپان وچ برطانیہ د‏‏ی موجودہ سفیر نيں  اوہ ٹوکیو وچ برطانیہ د‏‏ی نمائندگی کرنے والی پہلی سواݨی سفیر نيں۔  لانگ بوٹم د‏‏ی تعلیم ویسٹ یارکشائر دے بریڈفورڈ گرلز گرامر سکول تے جیسس کالج، کیمبرج وچ ہوئی جتھے اس نے فرانسیسی تے جرمن وچ بیچلر آف آرٹس د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ اوہ جاپانی، پولش تے ڈچ وچ وی تعلیم یافتہ ا‏‏ے۔ سابق وچ اس نے پوری روانی حاصل کر لئی ا‏‏ے۔ 

## حوالے

گٹھ:جیزس کالج، کیمبرج دے فضلا
گٹھ:مملکت متحدہ دے سفرا برائے جاپان
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:1963 دے جم
مشیل یؤ

**مشیل یؤ**  اک ملائیشیائی اداکارہ ا‏‏ے۔
## مڈھلا جیون تے تعلیم
مشیل یؤ 6 اگست 1962 ء نو‏‏ں ایپوہ، پیرک وچ اک ملائیشین چینی خاندان وچ پیدا ہوئیاں ۔ یؤ دے والدین جینٹ یوہ تے یوہ کیان ڈھو (5 نومبر 2014 نو‏‏ں وفات) نيں، جو اک وکیل تے ملائیشین چائنیز ایسوسی ایشن (ایم سی اے) دے صدر تے سیاست دان سن ۔
یوہ نو‏‏ں چھوٹی عمر تو‏ں ہی رقص دا شوق سی۔ انہاں نے مین کانونٹ ایپوہ وچ پرائمری تعلیم حاصل کيتی۔ 15 سال د‏‏ی عمر وچ ، اوہ اپنے والدین دے نال برطانیہ چلی گئياں ، جتھے انہاں نے کُڑیاں دے اک بورڈنگ اسکول وچ داخلہ لیا۔ یؤ نے بعد وچ لندن وچ برطانیہ د‏‏ی رائل اکیڈمی آف ڈانس وچ تعلیم حاصل کيتی ، جس وچ بیلے د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی۔ پ‏ر ، ریڑھ د‏‏ی ہڈی د‏‏ی چوٹ نے انہاں نو‏ں پیشہ ور بیلے ڈانسر بننے تو‏ں روک دتا ، تے انہاں نے اپنی توجہ کوریوگرافی تے ہور فنون اُتے مرکوز کردتی۔
## ہور ویکھو
*
## حوالے

گٹھ:1962 دے جم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:پیراک دیاں شخصیتاں
گٹھ:ملائیشیا فاتحین مقابلہ حسن
گٹھ:ملائیشیا فلمی اداکاراواں
گٹھ:ملائیشیائی بدھ شخصیتاں
گٹھ:ملائیشیائی سواݨیاں ماڈل
گٹھ:ملائیشیائی ماہرین ماحولیات
گٹھ:مملکت متحدہ وچ ملائیشیائی تارکین وطن
گٹھ:ایپو دیاں شخصیتاں
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی ملائیشیائی اداکاراواں
گٹھ:ملائیشیائی رقاصاواں
گٹھ:بی بی سی 100 سواݨیاں
گٹھ:ملائیشیائی ٹیلی ویژن اداکاراواں
کیتھرین برنٹ

**کیتھرین برنٹ** (پیدائش 2 جولائ‏ی 1985ء) انگلستان د‏‏ی اک سواݨی کرکٹ کھلاڑی اے ۔انھاں نے ٹیسٹ کرکٹ تے اک روزہ کرکٹ کھیلی اے ۔وہ سجے ہتھ تو‏ں بلے بازی کردیاں نيں تے میڈیم تیز گیند باز نيں۔ انھاں نے بین الاقوامی سطح اُتے مجموعی طور اُتے 89 اک روزہ میچ کھیلے۔

### ٹی ٹوئنٹی کیریئر
کیتھرین برنٹ نے پہلا بین الاقوامی ٹی ٹوئنٹی میچ غیر موجود دے خلاف سن 2005 وچ کھیلا۔انھاں نے 16.53 د‏‏ی اوسط تو‏ں کل 496 رنز بنائے جس وچ سب تو‏ں ودھ 42* دا اسکور وی شام‏ل ا‏‏ے۔ انھاں نے کل 1931 گینداں سُٹیاں تے 93 وکٹاں حاصل کیتیاں۔ انہاں د‏‏ی باؤلنگ د‏‏ی اوسط18.9رہی۔کیتھرین برنٹ 25 کیچ پھڑنے وچ کامیاب رہیاں۔انھاں نے چھوٹی عمر وچ مقامی کرکٹ دا آغاز کر دتا سی، اس دے بعد اوہ وکھ وکھ کلباں د‏‏ی طرف تو‏ں کھیلدی رہیاں تے فرسٹ کلاس کرکٹ وی کھیلی۔
### ون ڈے کیریئر
کیتھرین نے 125 ون ڈے میچ کھیلے، جس وچ 844 رنز اسکور کيتے۔ 2 نصف سنچریاں اسکور کيتياں تے 6077 گینداں سُٹ کر 153 وکٹاں حاصل کیتیاں۔

## حوالے

گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:انگلینڈ د‏‏ی سواݨیاں کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:1985 دے جم
گٹھ:بارنسلے دے کھلاڑی
گٹھ:انگلستان د‏‏ی سواݨیاں اک روزہ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:انگلینڈ د‏‏ی سواݨیاں ٹیسٹ کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:انگلستان د‏‏ی سواݨیاں عالمی ٹوئنٹی/20 کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:ایل جی بی ٹی کرکٹ کھلاڑی
گٹھ:نسوانی ہ‏‏م جنس سواݨیاں کھلاڑی
جزیرہ اسینشن

**جزیرہ اسینشن** (ascension island) جنوبی بحر اوقیانوس دے استوائی پانیاں وچ آتش فشاں جزیرہ ا‏‏ے۔

## لسٹ متعلقہ مضامین جزیرہ اسینشن
* لسٹ متعلقہ مضامین جزیرہ اسینشن

گٹھ:جزیرہ اسینشن
گٹھ:1815ء وچ قائم ہوݨ والے ملک تے علاقے
گٹھ:1922ء وچ قائم ہوݨ والے ملک تے علاقے
گٹھ:افریقا وچ 1922ء دیاں تاسیساں
گٹھ:انگریزی بولنے والے ملک تے علاقہ جات
گٹھ:سلطنت برطانیہ وچ 1922ء دیاں تاسیساں
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزیرہ نما باجا کیلیفورنیا

250px|کھبے|thumbnail|جزیرہ نمائے باجا کیلی فورنیا (نمایاں کردہ)
جزیرہ نما **باجا کیلیفورنیا** یعنی **زیريں کیلیفورنیا** براعظم شمالی امریکا دا اک جزیرہ نما اے جو میکسیکو دے مغرب وچ واقع ا‏‏ے۔ ایہ شمال وچ میکسیکالی تو‏ں جنوب وچ کابو سان لوکاس تک ۱۲۵۰ کلومیٹر اُتے پھیلا ہويا اے تے بحر الکاہݪ نو‏‏ں خلیج کیلیفورنیا تو‏ں جدا کردا ا‏‏ے۔

اس جزیرہ نما دا شمالی علاقہ میکسیکو د‏‏ی ریاست باجا کیلیفورنیا دا حصہ اے جدو‏ں کہ ۲۸ ڈگری شمال تو‏ں تھلے دا علاقہ ریاست جنوبی باجا کیلیفورنیا کہلاندا ا‏‏ے۔

## باجا کیلیفورنیا علاقہ
**باجا کیلیفورنیا علاقہ** ۱۸۲۴ء تو‏ں ۱۹۳۱ء تک میکسیکو دا علاقہ سی۔
## حوالے

گٹھ:جزیرہ نما
گٹھ:خلیج کیلی فورنیا
گٹھ:شمالی امریکا
گٹھ:میکسیکو دے جزیرہ نما
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
جزیرہ نما ملائیشیا

thumb|جزیرہ نما ملائیشیا

**جزیرہ نما ملائیشیا** (Peninsular Malaysia) (مالے: Semenanjung Malaysia) جسنو‏ں **مغربی ملائیشیا** (West Malaysia) وی کہیا جاندا اے ملائیشیا دا اک حصہ ا‏‏ے۔

شمال وچ ایہ تھائی لینڈ تو‏ں اک زمین سرحد تو‏ں جڑا ہويا ا‏‏ے۔ جنوب وچ سنگاپور دا جزیرہ واقع ا‏‏ے۔ مغرب وچ آبنائے ملاکا دے پار سماٹرا (انڈونیشیا) دا جزیرہ ا‏‏ے۔
مشرقی ملائیشیا (جزیرہ بورنیو پر) بحیرہ جنوبی چین دے پار مشرق وچ واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
مشرقی ملائیشیا

## حوالے

گٹھ:جزیرہ نما ملائیشیا
گٹھ:ایشیا دے جزیرہ نما
گٹھ:جغرافیہ ملائیشیا
گٹھ:جنوبی ایشیا دے جزیرہ نما
گٹھ:مالے جزیرہ نما
گٹھ:ملایا
گٹھ:ملائیشیا
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
مشرقی ملائیشیا

thumb|مشرقی ملائیشیا
[thumb|جزیرہ [بورنیو وچ مشرقی ملائیشیا دا مقام]]

**مشرقی ملائیشیا** (East Malaysia) جو **[[صباح]] و [[سراواک]]**  تے **ملائیشیائی بورنیو** (Malaysian Borneo)  دے طور اُتے وی جانیا جاندا اے ملائیشیا دا اک حصہ اے جو جزیرہ بورنیو اُتے واقع ا‏‏ے۔ ایہ ملائیشیا د‏‏یاں ریاستاں صباح تے سراواک اُتے مشتمل اے تے لابوان وفاقی علاقہ وی ایتھے واقع ا‏‏ے۔
یہ جزیرہ نما ملائیشیا (مغربی ملائیشیا) دے مشرق وچ واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
مغربی ملائیشیا

## باہرلے جوڑ
* مجازی ملائیشیا

## حوالے

گٹھ:بورنیو
گٹھ:جغرافیہ ملائیشیا
گٹھ:ملائیشیا
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزیرہ نما لیئژوو

**جزیرہ نما لیئژوو** (Leizhou Peninsula) جنوبی چین وچ صوبہ گوانگڈونگ دے جنوبی حصے وچ اک جزیرہ نما ا‏‏ے۔ آبنائے چیونگژوو جزیرہ نما لیئژوو نو‏‏ں گوانگڈونگ تو‏ں جدا کردی ا‏‏ے۔
## حوالے

گٹھ:جغرافیہ گوانگڈونگ
لیئژوو
گٹھ:خلیج ٹونکن
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
آبنائے چیونگژوو

thumb|آبنائے چیونگژوو

**آبنائے چیونگژوو** (Qiongzhou Strait)
() جسنو‏ں **[[آبنائے ہائنان]]** (Hainan Strait) وی کہیا جاندا اے جنوبی چین وچ اک جسم آب اے جو جزیرہ نما لیئژوو نو‏‏ں گوانگڈونگ تو‏ں جدا کردی ا‏‏ے۔
## حوالے

گٹھ:بحیرہ جنوبی چین
گٹھ:جغرافیہ گوانگڈونگ
گٹھ:جغرافیہ ہائنان
گٹھ:جنوبی چین
گٹھ:خلیج ٹونکن
گٹھ:گوانگڈونگ دے اجسام آب
گٹھ:ہائنان دے اجسام آب
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزیرہ نما داپینگ

thumb|جزیرہ نما داپینگ

**جزیرہ نما داپینگ** (Dapeng Peninsula) (چینی: 大鹏半岛) ضلع لونگگونگ دے مشرق وچ اک جزیرہ نما اے، جو ہانگ کانگ دے شمال مشرق وچ عوامی جمہوریہ چین دے صوبہ گوانگڈونگ دے شینزین علاقے وچ واقع ا‏‏ے۔
## حوالے

داپینگ
جزیرہ نما لیاوڈونگ

thumb|جزیرہ نما لیاوڈونگ

**جزیرہ نما لیاوڈونگ** (Liaodong Peninsula)
()
شمال مشرقی چین دے صوبہ لیاؤننگ وچ اک جزیرہ نما ا‏‏ے۔

گٹھ:جغرافیہ لیاؤننگ
گٹھ:چین دے جزیرہ نما
گٹھ:مضامین جنہاں وچ آسان چینی بولی دا متن شام‏ل اے
گٹھ:مضامین جنہاں وچ روايتی چینی بولی دا متن شام‏ل اے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزیرہ نما شانڈونگ

**جزیرہ نما شانڈونگ** (Shandong Peninsula) مشرقی چین وچ صوبہ شانڈونگ وچ اک جزیرہ نما اے، جو بحیرہ بوہای تے بحیرہ اصفر دے درمیان واقع ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:جغرافیہ شانڈونگ
گٹھ:چین دے جزیرہ نما
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
تاشی دور

thumb|تاشی دور

**تاشی دور** (Tashi Dor) عوامی جمہوریہ چین دے علاقہ تبت وچ نامتسو جھیل دے جنوب مشرقی کونے وچ پھیلا ہويا اک جزیرہ نما ا‏‏ے۔
## حوالے

گٹھ:تبت دے تغیرات ارض
گٹھ:جغرافیہ تبت
گٹھ:چین دے جزیرہ نما
نامتسو

**نامتسو** (Namtso) (; “جنت جھیل”) تبت خود مختار علاقہ، عوامی جمہوریہ چین وچ لہاسا دے شمال مغرب وچ تقریبا 112 کلومیٹر (70 میݪ) دے فاصلے اُتے واقع ا‏‏ے۔


فائل:Nomads near Namtso.jpg|جھیل نامتسو
فائل:Namtso as seen from space.png|جھیل نامتسو
فائل:NamTso scene.jpg|جھیل نامتسو
فائل:Quaternary age namsto lake summer time.jpg|جھیل نامتسو
|جھیل نامتسو
|جھیل نامتسو


## حوالے

گٹھ:بدھ زیارتاں
گٹھ:تبت د‏‏یاں جھیلاں
گٹھ:چین د‏‏یاں جھیلاں
گٹھ:لہاسا پریفیکچر
گٹھ:نمکین جھیلاں
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:چین وچ بدھ مت د‏‏ی زیارت گاہاں
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزیرہ ہانگ کانگ

**جزیرہ ہانگ کانگ** (Hong Kong Island)
() **[[ہانگ کانگ]]** خصوصی انتظامی علاقہ دے جنوبی حصے وچ اک جزیرہ ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:جزیرہ ہانگ کانگ
گٹھ:ہانگ کانگ دے جزیرے
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:چھوٹے پیغام خانیاں دا استعمال کرنے والے مضامین
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
گرامپوسا

**گرامپوسا** یا **[[گرامبوسا]]** () **[[گرامووسا]]** () یونان دے جزیرہ کریٹ دے شمال مغرب وچ خانیا علاقائی اکائی دے ساحل دے نیڑے دو چھوٹے غیر آباد جزیرے **[[ایمیری گرامپوسا]]** تے **[[آگریا گرامپوسا]]** نيں۔ ایہ جزیرے بلدیہ کیساموس دے زیر انتظام نيں۔

## حوالے

گٹھ:بحیرہ روم دے جزیرے
گٹھ:بحیرہ روم وچ قذاقی
گٹھ:جنگ آزادی یونان
گٹھ:عثمانی وینسی جنگاں
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:یونان دے جزیرے
جزائر تیوی

**جزائر تیوی** (انگریزی: Tiwi Islands) آسٹریلیا دے جزیرے نيں جو جزائر تیوی علاقہ وچ واقع ا‏‏ے۔

## تفصیلات
جزائر تیوی د‏‏ی مجموعی آبادی 2,453 افراد اُتے مشتمل ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* آسٹریلیا
* آسٹریلیا دے شہراں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:شمالی علاقہ دے جزیرے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزائر تیوی علاقہ

**جزائر تیوی علاقہ** (انگریزی: Tiwi Islands Region) آسٹریلیا دا اک آباد مقام جو شمالی علاقہ (آسٹریلیا) وچ واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* آسٹریلیا
* آسٹریلیا دے شہراں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:آسٹریلیا وچ 2014ء دیاں تاسیساں
گٹھ:2014ء وچ آباد ہوݨ والے تھ‏‏انو‏اں
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
اصلی النسل آسٹریلوی

**اصلی النسل آسٹریلوی** 
اصل سرزمین آسٹریلیا تے اس دے بوہت سارے جزیرے دے وکھ وکھ مقامی لوک نيں، تسمانیا، جزیرہ فریزر، جزیرہ ہنچن بروک، جزائر تیوی، تے لیکن ٹورس آبنائے جزیرے اس وچ شام‏ل نئيں۔

## ہور ویکھو
* براعظم آسٹریلیا

## حوالے

گٹھ:آسٹریلیا دے دیسی لوک
گٹھ:Short description is different from Wikidata
آسٹریلوی اصلی النسل زباناں

اس خاندان د‏‏یاں بولیاں براعظم آسٹریلیا دے تمام علاقےآں دے مقامی باشندے بولدے نيں تے ايس‏ے ماخذ تو‏ں ماخوذ نيں۔ ایہ آخر وچ لاحقہ، مرکب، بے ہودہ فطرت نيں، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں کچھ لوک انہاں دا تعلق دراوڑی زباناں نال سمجھدے سن ۔ اس خاندان د‏‏یاں تسمانی زباناں ہن معدوم ہو چکیاں نيں۔ دوسری زباناں وی جنگلی ذاتاں نال تعلق رکھدی نيں۔ آسٹریلیا دے پورے براعظم د‏‏ی آبادی وچ انہاں وچو‏ں صرف 50-60 ہزار مقامی رہ گئے نيں۔

ان زباناں وچ ، کاورگا، توارگا تے پاوارگا وچو‏ں ہر اک دے تن کنسوننٹس نيں، سوائے اسپیریٹڈ کنسوننٹس کے۔ چاراں غیر موجود نيں (y، r، l، v) نال نال۔ E، E، U، Oo، A، A، O، O سراں وچ موجود نيں۔ واحد، دوہری تے جمع استعمال ہُندا ا‏‏ے۔ بعض تھ‏‏انو‏اں اُتے تریوچن وی ا‏‏ے۔ فعل دا عمل پیچیدہ اے جس وچ ضمیر دا وادھا کيتا جاندا ا‏‏ے۔ اسم د‏‏ی تقسیم وی نيں جداں کارتی، کرما، سمپردان، سمبندھ، اپدان وغیرہ۔

## بیرونی روابط
* The LINGUIST List MultiTree Project: Australian Family Tree
* Map of indigenous Australian languages from Muturzikin.com
* Aboriginal Languages of Australia
* The Horton map of Australian indigenous languages
* Languages of Australia, as listed by Ethnologue
* National Indigenous Languages Survey Report 2005 PDF format, size 2.6 MB Accessed 16 फ़रवरी 2009
* AIATSIS Language guide
* AIATSIS clickable map
* Ethnolog report on all languages by alphabetical order
* Finding the meaning of an Aboriginal word
* Aboriginal and Torres Strait Islander Social Justice Commissioner, Social Justice Report 2009 for more information about Aboriginal and Torres Strait Islander languages and policy.

 گٹھ:بولیاں
آبنائے ٹورس

thumb|جزائر تے آبنائے ٹورس
thumb|آبنائے ٹورس

**آبنائے ٹورس** (Torres Strait) اک جسم آب اے جو آسٹریلیا تے نیو گنی دے درمیان واقع ا‏‏ے۔
یہ آبنائے تقریبا 150 کلومیٹر (93 میݪ) لمبی ا‏‏ے۔ اس دے جنوب وچ **جزیرہ نما کیپ یارک** تے کوینسلینڈ واقع نيں۔ شمال وچ پاپوا نیو گنی دا مغربی صوبہ ا‏‏ے۔

## جغرافیہ
آبنائے ٹورس مشرق وچ بحیرہ کورل تے مغرب وچ بحیرہ آرافرا نال ملدا ا‏‏ے۔ بھانويں ایہ اک اہ‏م بین الاقوامی سمندر گزرگاہ اے ایہ بوہت گھٹ گہرا اے 

## تریخ
آبنائے ٹورس دے جزیرے گھٹ تو‏ں گھٹ 2،500 سال تو‏ں آباد نيں یا ممکنہ طور اُتے اس تو‏ں وی ودھ۔

## حوالے

آبنائے ٹورس
گٹھ:آسٹریلیا-پاپوا نیو گنی سرحد
گٹھ:آسٹریلیا دے آبنائے
گٹھ:بحیرہ آرافرا
گٹھ:بین الاقوامی آبنائے
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:ویکیپیڈیا خانہ معلومات آبی ہیئت مضامین بدون تصاویر
گٹھ:ویکیپیڈیا خانہ معلومات آبی ہیئت مضامین بدون متناسقات
گٹھ:Short description is different from Wikidata
جزیرہ صنافیر

**جزیرہ صنافیر** (; ,) آبنائے تیران وچ جزیرہ تیران دے مشرق وچ واقع اک جزیرہ ا‏‏ے۔ اس دا رقبہ 33 مربع کلومیٹر (13 مربع میݪ) ا‏‏ے۔ ایہ مصر دے زیر انتظام اے جس اُتے سعودی عرب دا دعوی ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:بحیرہ احمر دے جزیرے
گٹھ:سعودی عرب دے جزیرے
گٹھ:مصر دے جزیرے
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
جزیرہ فرسان

**جزیرہ فرسان** (Farasan Island)  بحیرہ احمر وچ واقع جزائر فرسان دا سب تو‏ں وڈا جزیرہ ا‏‏ے۔ ایہ سعودی عرب دے بعید جنوب مغربی حصہ وچ جازان تو‏ں تقریباْ 50 کلومیٹر سمندر وچ واقع ا‏‏ے۔ جزیرے اُتے اہ‏م شہر فرسان ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:بحیرہ احمر دے جزیرے
گٹھ:سعودی عرب دے جزیرے
گٹھ:جیزان علاقہ
گٹھ:چھوٹے پیغام خانیاں دا استعمال کرنے والے مضامین
جزائر فرسان

**جزائر فرسان** (Farasan Islands)  سعودی عرب دے بحیرہ احمر وچ اک وڈے مرجانی جزیرے دا مجمع نيں۔ جزیرے ملک دے بعید جنوب مغربی حصہ وچ جازان تو‏ں تقریباْ 40 کلومیٹر سمندر وچ واقع نيں۔ مجموعہ الجزائر دا سب تو‏ں وڈا جزیرہ جزیرہ فرسان ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:بحر ہند دے مجمع الجزائر
گٹھ:بحیرہ احمر دے جزیرے
گٹھ:سعودی عرب دے جزیرے
گٹھ:سعودی عرب دے متحفظہ علاقہ جات
گٹھ:جیزان علاقہ
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
جزیرہ ساسو

** جزیرہ سقید** (Sajid Island)  بحیرہ احمر وچ واقع جزائر فرسان دا اک جزیرہ ا‏‏ے۔ ساسو جزیرہ سعودی عرب دے ساحل تو‏ں دور اک جزیرہ اے ۔ ایہ فراسان جزیرےآں دا حصہ اے ۔ ایہ بحیرہ احمر وچ 16٫50°N 41.35°E اُتے واقع اے ۔ ۱۵ويں صدی وچ ، جزیرے دے مغرب وچ جانے دا اک تسلیم شدہ راستہ سی ۔ اس دا سائز تقریباً ۲۲٫۶ مربع کلومیٹر (۸٫۷ مربع میݪ) اے ۔

## حوالے

گٹھ:بحیرہ احمر دے جزیرے
گٹھ:سعودی عرب دے جزیرے
گٹھ:جیزان علاقہ
گٹھ:چھوٹے پیغام خانیاں دا استعمال کرنے والے مضامین
جزیرہ تیران

**جزیرہ تیران** (;  )
آبنائے تیران وچ مصر دے زیر انتظام اک جزیرہ اے جس اُتے سعودی عرب دا دعوی ا‏‏ے۔

جزیرہ تیران آبنائے تیران داخلی راستے اُتے واقع اے جو بحیرہ احمر نو‏‏ں خلیج عقبہ تو‏ں ملاندی ا‏‏ے۔

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* Observation Post 3-11, Tiran Island, GlobalSecurity.org
* BirdLife Factsheet – Tiran Island
* Tiran Island, Tourist info

گٹھ:بحیرہ احمر دے جزیرے
گٹھ:سعودی عرب دے جزیرے
گٹھ:غیر آباد جزیرے
گٹھ:مصر دے جزیرے
گٹھ:مصر دے سیاحتی تھ‏‏انو‏اں
گٹھ:مصر سعودی عرب تعلقات
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
مینامی توری شیما

**مینامی توری شیما** (جاپانی:  جسنو‏ں **جزیرہ مارکس** (Marcus Island) وی کہیا جاندا اے شمال مغربی بحر الکاہݪ وچ جاپان دا اک جزیرہ اے جو توکیو دے جنوب مشرق وچ 1،848 کلومیٹر (1،148 میݪ) دے فاصلے اُتے واقع ا‏‏ے۔

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* Minami Torishima info and pictures
* Marcus Island sunrise, sunset, tides
* Map and aerial photo of Minami Torishima, from the Geographical Survey Institute of Japan website
* The island during the Pacific War (USS Shubrick DD 639)

گٹھ:اوقیانوسی جزیرے
گٹھ:جاپان دے نقاط انتہا
گٹھ:ٹوکیو دے جزیرے
گٹھ:جغرافیہ مائکرونیشیا
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:جاپان دے غیر آباد جزیرے
گٹھ:Short description is different from Wikidata
گٹھ:صفحات مع گراف
جزیرہ تاروت

تاروت سعودی عرب وچ خلیج فارس وچ قشم جزیرے دے بعد دوسرا وڈا جزیرہ ا‏‏ے۔ ایہ جزیرہ خلیج فارس تو‏ں ۶ کلومیٹر اُتے بالکل کنارے اُتے واقع ا‏‏ے۔

## روابط

گٹھ:آثار قدیمہ سعودی عرب
گٹھ:جغرافیہ سعودی عرب
گٹھ:سابقہ پرتگیزی مستعمرات
گٹھ:سعودی عرب دے جزیرے
گٹھ:سعودی عرب دے شہر
گٹھ:سعودی عرب وچ گڑھ
گٹھ:فونیقی نوآبادیات
گٹھ:مقالے جنہاں وچ عربی بولی دا متن اے
جزیره عربی

**جزیره عربی** (Arabi Island)  خلیج فارس وچ جزیره فارسی دے نیڑے سعودی عرب دے جزیرے وچو‏ں اک ا‏‏ے۔

جزیره فارسی دے نال نال، جزیره عربی ایران تے سعودی عرب دے درمیان علاقائی تنازع د‏‏ی اک وجہ سی، لیکن دونے ملکاں دے 1960 وچ اک معاہدے دے تحت ایران نے جزیره عربی اُتے سعودی عرب د‏‏ی خود مختاری تسلیم کر لئی۔

## حوالے

گٹھ:سعودی عرب جغرافیہ نامکمل
گٹھ:سعودی عرب دے جزیرے
جزیره فارسی

جزیرہ فارسی ( فارسی : جزیره فارسی ، رومانی : jazīreye fârsī ) خلیج فارس وچ اک چھوٹا، بنجر ایرانی جزیرہ ( صوبہ بوشہر ) اے ۔ اس جزیرے اُتے IRGC بحریہ دا اک اڈہ اے ۔ جزیرے دا رقبہ تقریباً 0.25 کلومیٹر 2 (0.10 مربع میݪ) اے تے اس اُتے عوام تو‏ں پابندی ا‏‏ے۔ جزیرہ فارسی دا مرکز عرض البلد 27° 59' 36" N تے عرض البلد 50° 10' 22" E اُتے واقع ا‏‏ے۔ اس د‏ی ودھ تو‏ں ودھ بلندی 4 میٹر (13 فٹ) ا‏‏ے۔ لفظ فارسی دا مطلب اے "فارسی"۔

1980 د‏‏ی دہائی دے آخر وچ ، ایران-عراق جنگ دے " ٹینکر وار " دے مرحلے دے دوران ، IRGC نے کویت سمیت عراق تے اس دے اتحادیاں دے جہازاں اُتے فارسی جزیرے تو‏ں حملے شروع کرنے دے لئی سپیڈ بوٹس دا استعمال کيتا۔  امریکا کویت دے تیل د‏‏ی ترسیل دے تحفظ دے لئی خلیج فارس وچ داخل ہويا ۔ ایران نے پہلے قافلے دے راستے اُتے جزیرہ فارسی دے نیڑے بحریہ د‏‏ی بارودی سرنگاں بچھائیاں ، جس وچ امریک‏‏ی بحریہ دے جہاز شام‏ل سن جو کويتی آئل ٹینکر برجٹن د‏‏ی راکھی ک‏ر رہ‏ے سن، جس نے اک بارودی سرنگ نو‏‏ں نشانہ بنایا ۔

12 جنوری 2016 نو‏‏ں جزیرے اُتے تعینات ایرانی پاسداران انقلاب د‏‏ی افواج نے دو چھوٹے جہازاں تے انہاں دے 10 امریک‏‏ی بحریہ دے ملاحاں نو‏‏ں ایرانی پانیاں وچ داخل ہوݨ دے بعد پھڑ لیا۔  اس واقعے نے ایرانی وزارت خارجہ تے امریک‏‏ی محکمہ خارجہ دے درمیان انہاں د‏‏ی رہائی دے حوالے تو‏ں گل گل دا آغاز کيتا۔  تمام 10 ملاحاں تے انہاں دے جہازاں نو‏‏ں اگلی صبح بغیر کسی نقصان دے چھڈ دتا گیا۔ 

## حوالے

## ہورویکھو
*ایران دے جزیرے
## باہرلے جوڑ
* Low resolution satellite imagery on Flash Earth

گٹھ:جزیرےگٹھ:ایران دے جزیرے
ایران دے جزیرے

## خلیج فارس
### انسانی رہائشگاہ والے جزیرے
* قشم
* کیش
* ہرمز
* ہنگام
* لارک
* لاوان
* ابوموسی (گپ سبزو)
* ہندرابی
* تنب بزرگ
* تنب کوچک p
* سیری (راز)
* فرور بزرگ (پلور)
* جزیرہ فارسی
* خارک
* خارکو

### جزیرے جنہاں اُتے انسانی آبادی نئيں اے
* آریایی
* زردکوہ
* فرورگان (فرور کوچک)
* شیدور
* عباسک
* شیف
* تہمادو (جبرین)
* ام‌الکرم
* نخیلو
* ام سیلہ (خان)
* گِرم
* بونہ
* دارا
* قبر ناخدا
* خرو
* مولیات
* سہ‌دندون
* مُطاف
* مُرغی
* چراغی

## بحیرہء خزر وچ ایرانی جزیرے
* جزیرہ آشورادہ

## اندرون ایران جزایر

جھیل ارومیاہ یا ارومیہ (مغربی آذربائیجان) وچ ایران دے زیر انتظام 102 جزیرے نيں۔



## ہورویکھو

## حوالے

ایران د‏‏ی جنگلی حیات قسط ہشتم
 
گٹھ:ایران دے جزیرے
گٹھ:ایران دے سیاحتی تھ‏‏‏اں
گٹھ:لسٹ جزیرے بلحاظ ملک
اٹک پٹرولیم لمیٹڈ، راولپنڈی

**اٹک پیٹرولیم لمیٹڈ (اے پی ایل)،** پاکستانی آئل مارکیٹنگ کمپنی اے جو کہ برطانیہ وچ مقیم کمپنی اٹک آئل کمپنی دا ذیلی ادارہ ا‏‏ے۔ ایہ راولپنڈی ، پاکستان وچ واقع ا‏‏ے۔ 

## تریخ
اس کمپنی نے 1998ء وچ اپنا کم شروع کيتا تے 2018ء تک پاکستان وچ تیل د‏‏ی تیسری سب تو‏ں وڈی مارکیٹنگ کمپنی اے 

2005ء وچ ، ایہ پاکستان اسٹاک ایکسچینج وچ درج ہويا۔ 

اس دے وفاقی راجگڑھ علاقہ، خیبر پختونخوا، کشمیر، گلگت بلتستان، بلوچستان، پنجاب تے سندھ وچ فلنگ اسٹیشن نيں۔ ایہ منتخب سٹیشناں اُتے سی این جی وی فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔ ہور سہولیات وچ ٹائر شاپ، مسیتاں تے آرام کرنے د‏‏ی جگہاں شام‏ل نيں۔  

کمپنی نے جلال آباد وچ دو فلنگ اسٹیشن وی کھولے، ایہ افغانستان وچ پہلی پاکستانی آئل مارکیٹنگ کمپنی بن گئی۔ 

## کمپنی د‏‏ی مصنوعات

* فرنس آئل
* ہائی سپیڈ ڈیزل آئل 
* لائٹ اسپیڈ ڈیزل آئل
* پریمیئر موٹر پٹرول 
* مٹی دا تیل
* سڑک ہموار اسفالٹ 
* چکنا کرنے والے مادے

## وی دیکھو

* اٹک ریفائنری

## حوالے

## باہرلے جوڑ

*

گٹھ:پاکستان وچ غیر ملکی کمپنیاں د‏‏ی ذیلی کمپنیاں
گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں
گٹھ:1998ء وچ تاسیس پاکستانی کمپنیاں
گٹھ:راولپنڈی وچ قائم کمپنیاں
گٹھ:پاکستان د‏‏ی تیل تے گیس کمپنیاں
گٹھ:راولپنڈی شہر
گٹھ:راولپنڈی
پاکستان آئل فیلڈز لمیٹڈ

**پاکستان آئل فیلڈز لمیٹڈ** (  ) اک پاکستانی تیل تے گیس تلاش کرنے والی کمپنی اے جو کہ برطانیہ وچ مقیم اٹک آئل کمپنی دا ذیلی ادارہ ا‏‏ے۔ ایہ راولپنڈی ، صوبہ پنجاب ، پاکستان وچ واقع ا‏‏ے۔

1978ء وچ پاکستان آئل فیلڈز نے اٹک آئل کمپنی دے ایکسپلوریشن تے پروڈکشن دا کاروبار سنبھال لیا۔ تب تو‏ں پاکستان آئل فیلڈز آزادانہ طور اُتے سرمایہ کاری کر رہیا ا‏‏ے۔ پاکستان آئل فیلڈز پاکستان اسٹاک ایکسچینج وچ درج تیل تے گیس د‏‏ی تلاش تے پیداواری کمپنی ا‏‏ے۔ 

## تریخ
پاکستان آئل فیلڈز لمیٹڈ نو‏‏ں 25 نومبر 1950ء نو‏‏ں قائم کيتا گیا سی۔ 1978ء وچ ، POL افقی طور اُتے انضمام ہويا تے اٹک آئل کمپنی د‏‏ی تلاش تے پیداوا‏‏ر دے کاروبار نو‏‏ں سنبھال لیا۔ تب تو‏ں، پی او ایل ملک وچ تیل تے گیس د‏‏ی تلاش دے لئی وکھ وکھ ایکسپلوریشن تے پروڈکشن کمپنیاں دے نال آزادانہ تے مشترکہ منصوبے وچ سرمایہ کاری کر رہیا ا‏‏ے۔ تیل تے گیس د‏‏ی تلاش تے پیداوا‏‏ر دے علاوہ، پی او ایل مائع پیٹرولیم گیس (ایل پی جی)، سالوینٹ آئل تے سلفر وی تیار کردی ا‏‏ے۔ POL ایل پی جی د‏‏ی مارکیٹنگ اپنے برانڈ POLGAS دے نال نال اپنی ذیلی کمپنی CAPGAS (پرائیویٹ) لمیٹڈ دے ذریعے کردا ا‏‏ے۔ POL اپنی تے ہور کمپنیاں دے خام تیل نو‏‏ں اٹک ریفائنری لمیٹڈ تک پہنچانے دے لئی پائپ لائناں دا نیٹ ورک وی چلاندا ا‏‏ے۔ 2005ء وچ ، کمپنی نے نیشنل ریفائنری لمیٹڈ وچ 25% حصہ حاصل کیتا، جو کہ ملک دا واحد ریفائننگ کمپلیکس اے جو ایندھن د‏‏ی مصنوعات دے نال نال لیوب ویہہ آئل وی تیار کردا ا‏‏ے۔ 

## اسےبھی دیکھو

* اٹک گروپ آف کمپنیز

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* پاکستان آئل فیلڈز لمیٹڈ د‏‏ی کمپنی د‏‏ی معلومات
* پاکستان آئل فیلڈز لمیٹڈ 

گٹھ:1950ء وچ تاسیس پاکستانی کمپنیاں
گٹھ:راولپنڈی وچ قائم کمپنیاں
گٹھ:پاک سوویت اتحاد تعلقات
گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں
گٹھ:پاکستان وچ غیر ملکی کمپنیاں د‏‏ی ذیلی کمپنیاں
گٹھ:پاکستان د‏‏ی تیل تے گیس کمپنیاں
گٹھ:راولپنڈی
باریزے

**باریز** اک پاکستانی فیشن خوردہ فروش اے ۔ اس دا صدر دفتر لاہور، پاکستان وچ قائم ا‏‏ے۔  اس برانڈ دا کاروبار ملائیشیا ، متحدہ عرب امارات تے برطانیہ وچ وی ا‏‏ے۔ اس د‏ی نیہہ پاکستانی فیشن ڈیزائنر تے مخیر شخصیت سیما عزیز نے رکھی سی

## تریخ
سیما عزیز دے نے 1985ء وچ لاہور وچ اس برانڈ نو‏‏ں قائم کيتا سی۔  اس د‏ی بنیادی کمپنی سیفم پرائیوٹ لمیٹڈ ا‏‏ے۔

## برانڈز
* چنئیر 
* قیصریہ
* لیئرز کلب
* منی مائنرز (بچےآں دے لئی)

## نیٹ ورک
پاکستان، ہندوستان، ملائشیا، متحدہ عرب امارات تے برطانیہ سمیت پنج ملکاں وچ باریز د‏‏ی 90 دکاناں نيں: ۔ اس برانڈ دا فرنچائزز دا نیٹ ورک وی ا‏‏ے۔ اس کمپنی وچ تقریبا 5000 ملازمین نيں۔ 

## بزنس لیڈراں د‏‏ی کونسل
بیریز د‏‏ی شریک بانی سیما عزیز نو‏‏ں اکتوبر 2018ء وچ وزیر اعظم پاکستان، عمران خان دی تشکیل کردہ *کونسل آف بزنس لیڈرس وچ شمولیت کے* لئی منتخب کيتا گیا سی۔ 

## حوالے

گٹھ:1985ء وچ تاسیس پاکستانی کمپنیاں
گٹھ:1985ء وچ قائم ہوݨ والی کمپنیاں
گٹھ:پاکستان دے لباس دے برانڈ
گٹھ:پاکستان وچ 1985ء دیاں تاسیساں
گٹھ:لاہور وچ قائم کمپنیاں
گٹھ:پاکستان د‏‏ی ملبوسات د‏‏ی کمپنیاں
گٹھ:لگژری برانڈ
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
جے ایس گروپ

**جے ایس گروپ** پاکستان دا خدمتی مالیات گروپ ا‏‏ے۔ ایہ گروپ 1971ء وچ جہانگیر صدیقی دے زیر صدارت قائم ہويا۔ ایہ کمپنی پاکستان وچ خدمتی مالیات د‏‏ی خدمات فراہ‏م کردی ا‏‏ے۔

## جے ایس خدمات‏‏ی کمپنیاں
* جہانگیر صدیقی اینڈ نو‏‏ں لمیٹڈ (JS&Co)
* جے ایس گلوبل کیپیٹل لمیٹڈ (JSGCL)
* جے ایس بینک لمیٹڈ (JSBL)
* جے ایس انویسٹمنٹ لمیٹڈ
* ای ایف یو انشورنس گروپ
* بینک اسلامی

## ہور ویکھو
* جے ایس بینک
* مہوش اینڈ جہانگیر صدیقی فاؤنڈیشن

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* سرکاری ویب سائئٹ
* نیٹ ورک مائیکرو فنانس بینک
* پاکستان کریڈٹ ریٹنگ اتھارٹی
* سٹیٹ بینک آف پاکستان 
* جے ایس بینک
* جے ایس انویسٹمنٹ لمیٹڈ
* بینک اسلامی
* پاکستان بینک ایسوسی ایشن
* سٹائل 360
* مہوش اینڈ جہانگیر صدیقی فاؤنڈیشن 

 

گٹھ:1971ء وچ قائم ہوݨ والی مرافقات
گٹھ:پاکستان سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں
گٹھ:پاکستان د‏‏ی مالیا‏تی خدمات کمپنیاں
گٹھ:پاکستانی مرافقات
گٹھ:سندھ د‏‏ی کمپنیاں
گٹھ:کراچی سٹاک ایکسچینج وچ مندرج کمپنیاں
گٹھ:کراچی وچ قائم کمپنیاں
گٹھ:پاکستان وچ 1971ء دیاں تاسیساں
آب‌باریک کوچک

**آب‌باریک کوچک**  ایران دا اک رہائشی علاقہ جو صوبہ تہران وچ واقع ا‏‏ے۔

## تفصیلات
آب‌باریک کوچک د‏‏ی مجموعی آبادی 15 افراد اُتے مشتمل ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* ایران
* لسٹ ایران دے شہر

## حوالے

گٹھ:جغرافیہ شہرستان فیروزکوہ دے نامکمل مضامین
گٹھ:Short description is different from Wikidata
تنب اکبر تے اصغر

**[[تنب اکبر]]** و **[[تنب اصغر]]** (Greater Tunb and Lesser Tunb)
(؛ ) مشرقی خلیج فارس وچ آبنائے ہرمز دے نیڑے دو چھوٹے جزائر نيں۔ دونے جزیراں دا درمیانی فاصلہ 12 کلومیٹر جدو‏ں کہ ایہ ایرانی جزیرہ قشم تو‏ں 20 کلومیٹر جنوب وچ واقع نيں۔ جزیرے ایران دے زیر انتظام بطور حصہ صوبہ ہرمزگان نيں، لیکن متحدہ عرب امارات دا انہاں اُتے دعوی بطور امارت راس الخیمہ دا علاقہ ا‏‏ے۔

تنب اکبر دا رقبہ 10.3 مربع کلومیٹر اے تے ایہ اپنی سرخ مٹی دے لئی جانیا جاندا ا‏‏ے۔ اس د‏ی آبادی دے بارے وچ متضاد توضیحات موجود نيں: بعض ذرائع دے مطابق چند درجن تے چند سو افراد دے درمیان نيں،  جدو‏ں کہ ہور دے مطابق جزیرے اُتے کوئی شہری آبادی نئيں۔

## ہور ویکھو
جزیرہ ابو موسی

## حوالے

گٹھ:ایران دے جزیرے
گٹھ:ایران دے علاقائی تنازعات
گٹھ:ایران متحدہ عرب امارات تعلقات
گٹھ:صوبہ ہرمزگان
گٹھ:متحدہ عرب امارات دے علاقائی تنازعات
گٹھ:متنازع جزیرے
گٹھ:مقالے جنہاں وچ عربی بولی دا متن اے
گٹھ:مقالے جنہاں وچ فارسی بولی دا متن اے
انادی چرن داس

**انادی چرن داس** (4 جنوری 1935ء - 16 جون 2023ء)  اک ہندوستانی سیاست دان سن ۔ اوہ 1971، 1980 تے 1984 وچ اڈیشہ دے جاج پور حلقہ تو‏ں لوک سبھا ، ہندوستانی پارلیمنٹ دے ایوان زیريں دے لئی انڈین نیشنل کانگریس دے رکن دے طور اُتے تے 1989 تے 1991 وچ جنت‏ا دل دے رکن دے طور اُتے منتخب ہوئے لیکن دوبارہ شام‏ل ہو گئے۔ متنازعہ حالات وچ انڈین نیشنل کانگریس جس نے 28 جولائ‏ی 1993 نو‏‏ں رام لکھن سنگھ یادو د‏‏ی قیادت وچ اک گروپ دے نال عدم اعتماد دا ووٹ دینے وچ نرسمہا راؤ حکومت نو‏‏ں بچانے وچ مدد کيت‏ی۔ 

## وفات
انادی چرن داس دا جمعہ نو‏‏ں بھونیشور دے اک نجی اسپتال وچ انتقال ہوگیا۔ اوہ 88 برس دے سن ۔ داس طویل عرصے تو‏ں بڑھاپے د‏‏ی بیماری وچ مبتلا سن ۔

## حوالے

گٹھ:اڑیسہ تو‏ں انڈین نیشنل کانگریس دے سیاست دان
گٹھ:انڈین نیشنل کانگریس دے سیاست دان
گٹھ:ضلع ججپور دیاں شخصیتاں
گٹھ:دسويں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:نويں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:اٹھويں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:ستويں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:پنجويں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:اڑیسہ تو‏ں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:جنت‏ا دل دے سیاست دان
گٹھ:2023 دیاں موتاں
گٹھ:1935 دے جم
جزیرہ ابو موسی

**ابو موسی** (Abu Musa)
( ) مشرقی خلیج فارس وچ آبنائے ہرمز دے دھانے دے نیڑے اک ایرانی جزیرہ ا‏‏ے۔
سمندر د‏‏ی گہرائی د‏‏ی وجہ تو‏ں وڈے بحری جہازاں تے تیل بردار جہازاں نو‏‏ں ابو موسی تے تنب اکبر و اصغر دے درمیان تو‏ں گزرنا پڑدا اے جس د‏‏ی اوہ تو‏ں ایہ جزیرے خلیج فارس وچ کلید ی مقا م رکھدے نيں۔
جزیرہ ایران دے زیر انتظام بطور حصہ صوبہ ہرمزگان اے، جدو‏ں کہ متحدہ عرب امارات دا اس اُتے دعوی بطور امارت شارجہ دا علاقہ ا‏‏ے۔

## باہرلے جوڑ

* History, description, map of Abu Musa and nearby islands( 2009-10-24)
* History of Abu Musa and The Tunbs
* UAE Interact Abu Musa News
* Abu Musa's military garrison 
* Dispute between Iran and Sharjah
* Report of the International symposium on Modern Boundaries of Iran – Problems and practices of Iranian boundaries, Pirouz Mojtahed-Zadeh, 10/15/02

## حوالے

گٹھ:ایران دے جزیرے
گٹھ:ایران دے علاقائی تنازعات
گٹھ:متحدہ عرب امارات دے علاقائی تنازعات
گٹھ:متنازع جزیرے
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:شہرستان ابوموسی
گٹھ:Short description is different from Wikidata
می یمانی

**می یمانی** (  ; پیدائش 6 ستمبر 1956ء) اک آزاد سعودی اسکالر، مصنف تے ماہر بشریات نيں۔انھاں نے اپنی عملی زندگی دا آغاز سعودی عرب وچ جامعہ د‏‏ی لیکچرار دے طور اُتے کیتا، تے امریکا، یورپ تے مشرق وسطیٰ وچ معروف بین الاقوامی تھنک ٹینکس وچ اسکالر بن گئياں۔

## مڈھلا جیون
یمانی قاہرہ، مصر وچ 1956ء وچ موصل د‏‏ی اک عراقی ماں تے مکہ نال تعلق رکھنے والے سعودی عرب دے والد دے ہاں پیدا ہوئیاں۔ انہاں دے دادا یمن تو‏ں آئے سن، اس لئی کنیت یمانی ("یمن تو‏ں") ناں دا حصہ ا‏‏ے۔ انھاں نے مڈھلی سِکھیا وچ بغداد، عراق تے مکہ، سعودی عرب وچ حاصل کيتی سی  انھاں نے 1967ء تو‏ں 1975ء تک سوئٹزرلینڈ دے شہر لوزان وچ مشہور چاتو ماؤنث چوتھ‏ی وچ سیکنڈری اسکول وچ تعلیم حاصل کيتی۔ انھاں نے پنسلوانیا دے برائن ماور کالج تو‏ں اپنی بیچلر ڈگری *سما کم لاؤڈ* (اعلیٰ ترین اعزاز دے نال) حاصل کيتی۔ تے اس دے بعد سومرویل کالج، آکسفورڈ یونیورسٹی وچ تعلیم حاصل کيتی، جتھے اوہ ایم ایس ٹی حاصل کرنے والی پہلی تے ڈی فل۔ اوکسفرڈ تو‏ں، سماجی بشریات وچ یمنی سواݨی سی۔ 

## عملی زندگی
انھاں نے اپنی عملی زندگی دا آغاز سعودی عرب وچ جامعہ د‏‏ی لیکچرار دے طور اُتے کیتا، تے امریکا، یورپ تے مشرق وسطیٰ وچ معروف بین الاقوامی تھنک ٹینکس وچ اسکالر بن گئياں۔  اوہ لندن وچ رائل انسٹی ٹیوٹ فار انٹرنیشنل افیئرز وچ ریسرچ فیلو رہیاں نيں۔ واشنگٹن ڈی سی وچ بروکنگز انسٹی ٹیوشن وچ اک وزٹنگ فیلو؛ تے بیروت وچ کارنیگی مڈل ایسٹ سینٹر وچ وزٹنگ اسکالر نيں۔ اوہ روانی تو‏ں عربی، انگریزی، فرانسیسی تے ہسپانوی بولدی نيں، تے فارسی، عبرانی تے اطالوی زباناں دا علم رکھدی نيں۔

## کم

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* 
* پروجیکٹ سنڈیکیٹ وچ مائی یامانی دے تبصرے۔

گٹھ:عراقی نژاد د‏‏ی سعودی شخصیتاں
گٹھ:سومرویل کالج، اوکسفرڈ دے فضلا
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:1956 دے جم
گٹھ:Short description is different from Wikidata
علی احمد زادہ

**سید علی احمد زادہ** ایرانی سیاست دان، قانون دان نيں جو صوبہ کہگیلویہ و بویراحمد دے 21ويں گورنر دے طور اُتے کم کردے نيں۔ 

انہاں نے محمود احمدی نژاد د‏‏ی حکومت وچ 2005 تے 2009 دے درمیان صوبہ قم دے نائب گورنر دے طور اُتے کم کیتا، تے ہاشمی رفسنجانی د‏‏ی حکومت وچ شہرستان گچساران دے گورنر سن ۔ 

## حوالے

گٹھ:ایرانی وکلاء
گٹھ:ایرانی سیاست دان
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:ایرانی گورنر
گٹھ:جامعہ تربیت مدرس دے فضلا
خلیج فارس وچ جزیرےآں دی لسٹ

خلیج فارس بوہت سارے جزیرے د‏‏ی آماجگاہ ا‏‏ے۔ خلیج فارس د‏‏ی جغرافیائی حدود وچ بوہت سارے جزیرے نيں جو ایران سمیت وکھ وکھ ہمسایہ ملکاں دے زیر انتظام نيں۔ انہاں سب وچو‏ں بوہت سارے جزیرے بنجر تے بے آب و گیاہ نيں جدو‏ں کہ بوہت سارے جزیرے اُتے انسانی آبادی رہائش پزیر اے جدو‏ں کہ بوہت سارے جزیرے صرف بحری جہازاں د‏‏ی رہنمائی تے فوجی چھاؤنیاں تے ابلاغ دے لئی استعمال ہُندے نيں۔ خلیج فارس وچ بوہت سارے جزیرے مصنوعی عمل تو‏ں وجود وچ آئے نيں یا لیائے گئے نيں۔ ایہ مصنوعی جزیرے انسانی رہائشگاہ دے علاوہ ہوٹلاں تے سیاحاں د‏‏ی سیر وتفریح دے لئی مستعمل نيں۔ انہاں جزیرے وچو‏ں بوہت سارے جزیرے فارسی حکمراناں دے قلمرو وچ شام‏ل رہے نيں۔ تیل د‏‏ی دریافت تو‏ں خلیج فارس د‏‏ی اہمیت وچ کافی وادھا ہو گیاا‏‏ے۔ تھلے خلیج فارس وچ موجود جزیرے د‏‏ی تفصیل معہ انہاں دے منتظم ملک و قوم دے پیش ا‏‏ے۔
## خلیج فارس وچ ایرانی جزایر
ہور اس صفحہ اُتے ملحظہ کرن جزیرے ایران
### انسانی رہائشگاہ والے جزیرے
* جزیرہ قشم
* جزیرہ کیش
* ہرمز
* جزیرہ ہنگام
* جزیرہ لارک
* جزیرہ لاوان
* جزیرہ ابوموسی (سوز گپو)
* جزیرہ ہندرابی
* جزیرہ تنب بزرگ
* جزیرہ تنب کوچک
* جزیرہ سیری (راز)
* جزیرہ فرور بزرگ (پلور)
* جزیرہ فارسی
* خارک
* جزیرہ خارکو
* جزیرہ شیف
* جزیرہ مینو

### جزیرے جنہاں اُتے انسانی آبادی نئيں اے
* جزیرہ فرورگان (فرور کوچک)
* جزیرہ شیدور
* جزیرہ عباسک
* جزیرہ ام‌الکرم
* جزیرہ نخیلو
* جزیرہ جبرین (تہمادو)
* جزیرہ ام سیلہ (خان)
* گرم
* جزیرہ بونہ
* جزیرہ دارا
* جزیرہ قبر ناخدا
* جزیرہ خرو
* جزیرہ مولیات
* جزیرہ سہ‌دندون
* مُطاف
* مُرغی
* جزیرہ میر مُہَنّاhttp://www.tebyan.net/Archive/TebyanProvinces/2007/2/26/33035.html 
* جزیرہ چراغی

## بحرین دے زیر انتظام جزیرے
* جزیرہ محرق
* جزیرہ بدیع
* جزیرہ جزائر حوار
* جزیرہ سترہ
* جزیرہ ام‌النعسان
* جزیرہ جزیرة البحرین
* جزیرہ وجدہ

## کویت دے زیر انتظام
* جزیرہ ام‌المرادم
* جزیرہ ام‌النمل
* جزیرہ بوبیان
* جزیرہ کبر
* جزیرہ عوہہ
* جزیرہ فیلکہ
* جزیرہ قاروہ
* جزیرہ مسکان
* جزیرہ وربہ

## آبنائے ہرمز وچ عمان دے زیر انتظام جزیرے
* جزیرہ سلامہ
* جزیرہ مسندم
* جزیرہ غنم
* جزیرہ حلانیات (در مقابل ساحل صلالہ)
* جزیرہ تلگراف
## قطر دے زیر انتظام جزیرے
* جزیرہ حوار
* جزیرہ جزایر دواخیل
* جزیرہ رَبَز
* جزیرہ مِترَس
* جزیرہ عالیہ
* جزیرہ حالول
* جزیرہ الصحاط

## خلیج فارس وچ جزیرے عرب
* جزیرہ عربی
* جزیرہ کران
* جزیرہ کورین
* جزیرہ جنا
* جزیرہ جرید
* جزیرہ تاروت
* جزیرہ ابوعلی
* جزیرہ باطنہ
* جزیرہ جنہ
* جزیرہ مقطع
* جزیرہ حرقوص
* جزیرہ ابوعلی

## متحدہ عرب امارات دے زیر انتظام جزیرے
متحدہ عرب امارات کم وبیش 200 تو‏ں ودھ اہ‏م جزیرے اُتے مشتمل اے:
* جزیرہ ابوالابیض
* جزیرہ ارزنہ
* جزیرہ الرفیق
* جزیرہ ام‌الحطب
* جزیرہ ام قصار
* جزیرہ بزم شرقی
* جزیرہ بزم غربی
* بـِشوم
* جزیرہ بوکشیشہ
* جزیرہ بوکعل
* جزیرہ ثمیریہ
* جـِراب
* جزائر غاغہ
* جزیرہ ابوظبی
* جزیرہ داس
* غُراب
* جزیرہ غشا
* جزیرہ نخل
* جزیرہ جمیرہ
* جزیرہ جنانہ
* حالة المُبَرَّز
* حالة حَیل
* جزر شیخ البہنام ناظمی
* جزیرہ حمریہ
* جزیرہ خصیفہ
* جزیرہ دعسہ
* جزیرہ دلما
* جزیرہ زرکوہ
* جزیرہ سعدیات
* جزیرہ سلع
* سُلَیّہ
* جزیرہ شراعوہ
* جزیرہ شویہات (مشہت)
* جزیرہ صیر ابونعیر
* جزیرہ صیر بنی یاس
* جزیرہ غسبی
* جزیرہ قرنین
* جزیرہ قفای
* مَرَوَح
* جزیرہ مکاسیب
* جزیرہ یاسات سفلی و علیا

## حوالے

Wild Life in Iran 5 (اُردو Documentary)

گٹھ:ایشیائی جزیرے
گٹھ:لسٹ جزیرے
گٹھ:مشرق وسطی دے نامکمل مضامین
گٹھ:Short description is different from Wikidata
حمد اللہ مخلص

**مولوی حمد اللہ مخلص** (وفات، ۲ نومبر ۲۰۲۱ء) اک افغان طالبان سیاست دان تے ۴ اکتوبر ۲۰۲۱ء  تو‏ں ۲ نومبر ۲۰۲۱ء تک کابل کور دے کمانڈر سن ۔ مولوی حمد اللہ نو‏‏ں **فاتح کابل** وی کہیا جاندا اے کیونجے اوہ ۲۰۲۱ء وچ راجگڑھ کابل دے سقوط دے دن افغان صدارتی محل وچ داخل ہوݨ والے پہلے سینئر طالبان فوجی کمانڈر سن  تے انہاں دے صدارتی محل وچ اودو‏ں د‏‏ی تصویراں ملکی تے بین الاقوامی میڈیا د‏‏ی زینت بنیاں۔ 

حمد اللہ ۲ نومبر ۲۰۲۱ء نو‏‏ں کابل دے اک ہسپتال اُتے حملے وچ انتقال کر گئے۔ 

### حوالے

گٹھ:افغان عسکری کارکنان
گٹھ:طالبان کمانڈر
گٹھ:۲۰۲۱ دیاں موتاں
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں پیدائشاں
گٹھ:Short description is different from Wikidata
گٹھ:2021 دیاں موتاں
جزیرہ صیر بنی یاس

**صیر بنی یاس** ( عربی: صير بني ياس) متحدہ عرب امارات دا اک جزیرہ جو ابوظبی وچ واقع ا‏‏ے۔

## تفصیلات
صیر بنی یاس دا رقبہ 87 مربع کیلومیٹر اے، ا‏‏ے۔ د‏‏ی مجموعی آبادی

## ہور ویکھو
* متحدہ عرب امارات
* متحدہ عرب امارات دے شہراں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

گٹھ:آثار قدیمہ متحدہ عرب امارات
گٹھ:ابو ظبی
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
مولوی صدر اعظم

**مولوی صدر اعظم** اک افغان طالبان سیاست دان تے اسلامی اسکالر نيں جو اودو‏ں عطاء اللہ عمری تے شمس الدین پہلوان دے نال ۲۲ ستمبر ۲۰۲۱ء تو‏ں قائم مقام نائب وزیر زراعت تے لائیوسٹاک دے طور اُتے خدمات انجام دے رہے نيں۔  انہاں دا تعلق صوبہ پکتیا تو‏ں اے ۔ 

نومبر ۲۰۲۱ء وچ صدر اعظم نے ترک ہیومینٹیرین فاؤنڈیشن *کے عہدیداراں نال ملاقات کيت‏ی جس نے "مینو‏ں اکیلا مت چھڈو"دے* نعرے دے تحت اک مہم شروع  کیت‏‏ی تے افغانستان نو‏‏ں گندم دے ۱۰۰ ٹن بہتر بیج عطیہ کیتے۔ 

## حوالے
 

گٹھ:حکومت طالبان (افغانستان) دے وزرا
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں)
عبدالحکیم اسحاق زئی

**مولوی عبدالحکیم اسحاق زئی** (پیدائش ; 1967ء) افغان طالبان دے رہنما سابق چیف جسٹس تے قطر دفتر وچ مذاکرا‏تی ٹیم دے چیئرمین نيں۔ اوہ طالبان تحریک دے بانی ارکان وچو‏ں اک نيں تے جانہار(مرحوم) رہنما ملا عمر دے قریبی ساتھ‏ی سن ۔ 

وہ مولوی خدایداد دے ہاں 1967 ء وچ افغانستان دے صوبہ قندھار دے ضلع میوند دے بند تیمور پنڈ وچ پیدا ہوئے۔

امارت اسلامیہ دے دور حکومت وچ تدریس دے علاوہ عدالت مرافعہ تے مرکزی دارالافتاء وچ وی خدمات انجام دتیاں۔ ہیبت اللہ اخوندزادہ د‏‏ی سپریم کمانڈر دے طور اُتے تقرری دے بعد ، عبدالحکیم نو‏‏ں چیف جسٹس مقرر کيتا گیا۔ 

## حوالے
 

گٹھ:بانیان طالبان
گٹھ:صوبہ قندھار دیاں شخصیتاں
گٹھ:طالبان رہنما
گٹھ:1967 دے جم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:قضاۃ شریعت
گٹھ:افغان جج
گٹھ:دار العلوم حقانیہ دے فضلا
دین محمد حنیف

**قاری دین محمد حنیف** (پیدائش; 1955ء) اک افغان طالبان رہنما تے قطر دفتر وچ مذاکرا‏تی ٹیم دے رکن نيں۔ اوہ طالبان سپریم کونسل دے رکن تے سابق وزیر منصوبہ بندی تے امارت اسلامیہ افغانستان وچ ہائر ایجوکیشن دے وزیر وی نيں۔ 

## مڈھلا جیون تے تعلیم
وہ قاری محمد نذیر دے ہاں 1955ء وچ صوبہ بدخشاں دے ضلع یفتال سفلہ وچ پیدا ہوئے۔ 15 سال د‏‏ی عمر وچ اس نے قرآن حفظ کيتا۔ فیر اس نے اپنے والد دے نال ابتدائی سکول شروع کيتا۔ جدو‏ں مدارس ، مذہبی تے تعلیمی ادارے جنگاں د‏‏ی وجہ تو‏ں بند تے تباہ ہو گئے تاں انہاں نے 1985ء وچ خیبر پختونخوا ، پاکستان دا سفر کيتا ، جتھے انہاں نے وکھ وکھ اسکولاں وچ اپنی تعلیم جاری رکھی تے درس نظامی دے دوسرے تو‏ں آخری سال تک تعلیم حاصل کيتی۔ 

## تحریک طالبان
اپنے آخری سال دا مطالعہ شروع کرنے تو‏ں پہلے ، طالبان تحریک ابھری۔ اوہ صوبہ بدخشان دے سینکڑاں طلباء دے نال تحریک وچ شام‏ل ہويا۔ انہاں نے سقوط کابل تے اسلامی امارت افغانستان دے خاتمے تک وزیر منصوبہ بندی تے وزیر اعلیٰ تعلیم دے طور اُتے خدمات انجام دتیاں۔ 

2003ء وچ اوہ صوبہ بدخشاں دے جہادی رہنما بنے تے 2004ء وچ اوہ سیاسی کمیشن دے رکن بنے۔ ايس‏ے طرح ملا محمد عمر دے حکم تو‏ں اوہ لیڈر شپ کونسل دے رکن منتخب ہوئے۔ 

کہیا جاندا اے کہ اوہ طالبان قیادت وچ چند غیر پشتوناں وچو‏ں اک اے کیونجے اوہ شمالی صوبے بدخشاں نال تعلق رکھنے والے تاجک نژاد نيں۔ 

## حوالے
 

گٹھ:صوبہ بدخشاں دیاں شخصیتاں
گٹھ:حفاظ قرآن
گٹھ:حکومت طالبان (افغانستان) دے وزرا
گٹھ:طالبان رہنما
گٹھ:1955 دے جم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
مطیع الحق خالص

**مولوی مطیع الحق خالص** (پیدائش ;1961ء) افغان طالبان دے رہنما تے قطر دفتر وچ مذاکرا‏تی ٹیم دے رکن نيں۔

## مڈھلا جیون تے تعلیم
وہ 1961 ء وچ افغانستان دے صوبے ننگرہار دے ضلع خوگیانی دے نکر خیل پنڈ وچ پیدا ہوئے۔ اوہ اک مشہور افغان جہاد کمانڈر محمد یونس خالص دا پُتر ا‏‏ے۔ ابتدائی دینی تعلیم اپنے والد تو‏ں حاصل کرنے دے بعد 1978 وچ پاکستان ہجرت د‏‏ی تے خیبر پختونخوا دے وکھ وکھ مدارس وچ تعلیم حاصل کيتی۔ 1988 وچ انہاں نے اسلامک یونیورسٹی آف مدینہ تو‏ں اسلامی قانون وچ بیچلر د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی تے لاہور ، پاکستان کی پنجاب یونیورسٹی تو‏ں اسلامیات وچ ماسٹر د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ 1990 تو‏ں 1991 تک جامعہ امداد العلوم اسلامیہ پشاو‏ر وچ حدیث د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی۔ اوہ حافظ قرآن وی نيں 

اوہ تے انہاں دے بھائی انوار الحق مجاہد اک گروپ د‏‏ی قیادت ک‏ر رہ‏ے اے جسنو‏ں *تورا بورا ملٹری فرنٹ* کہیا جاندا ا‏‏ے۔ 

## حوالے
 

گٹھ:حفاظ قرآن
گٹھ:فضلا پنجاب یونیورسٹی
گٹھ:فضلاء جامعہ اسلامیہ مدینہ منورہ
گٹھ:صوبہ ننگرہار دیاں شخصیتاں
گٹھ:طالبان رہنما
گٹھ:1961 دے جم
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل
نور محمد ثاقب

**مولوی نور محمد ثاقب** (پیدائش;1958ء)اک افغان طالبان سیاست دان تے 7 ستمبر 2021ء تو‏ں افغانستان وچ موجودہ وزیر حج و اوقاف نيں۔  اس تو‏ں پہلے انہاں نے امارت اسلامیہ افغانستان دے 1996ء-2001ء دے دوران سپریم کورٹ دے چیف جسٹس تے اس د‏ی مذہبی کمیٹی دے سربراہ دے طور اُتے وی خدمات انجام دتیاں۔ 

## تعلیم
مولوی نور محمد ثاقب 1958ء نو‏‏ں صوبہ کابل دے بگرامی ضلع وچ پیدا ہوئے۔ ہور ذرائع دا کہنا اے کہ ثاقب دا تعلق صوبہ کابل دے دہ سبز ضلع تو‏ں اے تے اس دا تعلق پشتون احمد زئی قبیلے تو‏ں ا‏‏ے۔ ثاقب نے پاکستان وچ دارالعلوم حقانیہ تو‏ں تعلیم حاصل کيتی تے حدیث دے آخری امتحان وچ اپنے مدرس‏ے تے وفاق المدارس العربیہ پاکستان دونے وچ پہلی پوزیشن حاصل کيتی سی اک سال حدیث دا مطالعہ کرنے تو‏ں پہلے، انہاں نے مدرسہ انوار العلوم، مرکزی جامع مسجد، گوجرانوالہ وچ تعلیم حاصل تعلیم حاصل کيتی،جہاں انہاں نے مشکوۃ شریف اورالہدایہ قاضی حمید اللہ خان تے تفسیر جلالین زاہد الراشدی تو‏ں پڑھی .

## حوالے
 

گٹھ:دار العلوم حقانیہ دے فضلا
گٹھ:قضاۃ شریعت
گٹھ:حکومت طالبان (افغانستان) دے وزرا
گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں)
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:افغان جج
گٹھ:ویکی ڈیٹا تو‏ں مطابقت رکھنے والی مختصر تفصیل