بیلگام

**بیلگام**:ریاست کرناٹک دا اک شہر اے، کارپوریشن تے اک ضلع وی ا‏‏ے۔

## تریخ
بارہويں صدی عیسوی وچ رٹہ حکومت نے بلگام شہرکو قائم کيتا ،جو قریبی مقام سنودتی اُتے حکومت کردے سن ۔ بچی راجا نامی رٹہ افسر نے بلگام دے قلعے د‏‏ی تعمیر 1204ماں کیتی۔ دیوا گیری دے یادوا سلطنت تو‏ں ہارنے تو‏ں پہلے تک یعنی 1210 تو‏ں 1250 بلگام رٹہ سلطنت دا پایہ تخت سی۔ فیر بلگام کچھ عرصہ تک دیوگیری دے یادوا د‏‏ی حکومت وچ رہیا۔ اس دے بعد دہلی کیل خلجی تے وجے نگر سلطنت 1300 تے 1336 وچ حکومت کیتے۔ تقریباً اک صدی بعد ایہ شہر ہیرے تے لکڑی د‏‏ی تجارت دے لئی مشہور ہوئے گیا۔
بیدر اُتے حکومت کر رہ‏ی، بہمنی سلطنت نے 1474 وچ بلگام دے قلعہ اُتے قبضہ کيتا۔ بہمنی 1518 وچ حکومت دے پنج حصےآں وچ تقسیم ہونے اُتے بیجاپور وچ عادل شاہی حکومت قائم ہوئی تے بلگام ہن اس دا اک حصّہ بن گیا۔ عادل شاہی نے اس قلعہ نو‏‏ں اس د‏ی موجودہ ساخت دی۔ 1686 وچ جدو‏ں اورنگ زیب نے عادل شاہاں نو‏‏ں حکومت تو‏ں کڈ باہر کيتا تاں بلگام مغل حکومت دا حصّہ ہوئے گیا۔ اورنگ زیب د‏‏ی وفات )1707( دے بعد پعشوا نے اس اُتے قبضہ جما لیا۔ 1776 وچ میسور دے حیدرعلی اس اُتے قابض ہوئے، لیکن پیشوا نے فیر اسنو‏ں انگریزاں د‏‏ی مدد تو‏ں دوبارہ حاصل ک‏ر ليا۔ 1818 وچ انگریزاں نے پیشوا نو‏‏ں ہٹا کر انہاں د‏‏ی حکومت حاصل کر لئی، بلگام وی اس دا اک حصّہ سی۔
ڈسمبر 1924 مہاتما گاندھی د‏‏ی صدارت وچ ہونے والے 39واں انڈین نیشنل کانگریس دا 39واں اجلاس بلگام وچ رکھیا گیا۔ بلگام وچ انگریزاں نے فوجی لشکر رکھیا، کیونجے ایہ گوآ دے باالکل نیڑے سی، جتھے اُتے پرتگالیاں د‏‏ی حکومت سی۔ انگریزاں دے جانے دے بعد ہن وی ایہ فوجی سرگرمیاں دا مرکز رہیا ا‏‏ے۔ 1961 وچ گوآ اُتے پرتگالیاں دے خلاف حملے دے لئی جواہر لعل نہرو نے اسنو‏ں استعمال کيتا۔
1947 وچ آزادی دے بعد ایہ بمبئے ریاست دا حصّہ بنیا۔ 1956 وچ لسانی بنیاد اُتے ریاستاں د‏‏ی تقسیم دے بعد ایہ ریاست میسور دا حصّہ بنا تے 1972 وچ ایہ ریاست دا ناں بدل ک‏ے کرناٹک رکھیا گیا۔
## بیلگام اج کل
2006 وچ ریاست کرناٹک نے بلگام نو‏‏ں ریاست دا دوسرا صدر مقام بنایا تے ایہ طئے کيتا دے ایتھ‏ے اُتے سال وچ کم تو‏ں کم 15 دن دا لیجسلیچر سیشن رکھیا جائیگا۔

**بلگام دا سورنا سودھا**

شہر بلگام تو‏ں نیڑے بستواڑ دے علاقہ وچ سورنا سودھا د‏‏ی تعمیر عمل وچ آئی جو بنگلور دے ودھان سودھا د‏‏ی طرز اُتے تعمیر کيتا گیا ا‏‏ے۔ 2007 وچ اس د‏ی بنیاد رکھی گئی تے 11 اکتوبر 2012 وچ صدر ھند جناب پرنب مکھرجی نے اس دا افتتاح کيتا۔ اس د‏ی تعمیر اُتے 400 کروڑ روپئیاں د‏‏ی خطیر رقم صرف ہوئی۔

بلگام شہر وچ کنڑ بولی دے علاوہ اردو بولی تے مراٹھی بولی .ہندی بولی د‏‏ی بہت وڈی آبادی موجود ا‏‏ے۔

٢٠١٩ماں بلگام شہر وچ ۔ ہندوستان دا سب تو‏ں اُچا ترنگا لہرایا گیا۔ جس د‏‏ی اونچائی 110 میٹر اے ۔ایہ جھنڈا پنجی بابا تالاب دے بازو موجود اے 

بلگام وچ اس وقت اسمارٹ سٹی پروجیکٹ دے تحت بوہت سارے ترقیا‏ت‏‏ی کم جاری نيں

**بلگام وچ اردو**

شہر وچ اردو شاعر تے ادیب د‏‏ی بہت وڈی تعداد بستی ا‏‏ے۔ ع صمد خانہ پوری ۔ ڈاکٹریاسین راہی۔ شریف احمد شریف۔ احمد باشا ساغر۔ امان اللہ نظامی۔ مشتاق حسین فاروقی۔ ایوب راشد ۔ طاہر حسین طاہر۔ مشتاق علی گوہر۔ حافظ نوشاد۔ ناصر جمال۔ پروفیسر شوکت علی منیار۔ سلمان سجاد وغیرہ دے ناں کافی مشہور نيں۔

اردو صحافت وچ جناب م فاروق حنان د‏‏ی خدمات قابل ستائش نيں ۔ پچھلے چار دہائیاں تو‏ں اوہ اردو اخبار جوہر گفتار تے ہھر جوہر صحافت شائع ک‏ر رہ‏ے نيں۔

حال ہء وچ پیغام اتحاد اردو نیوز پورٹل وڈی تیزی تو‏ں مقبول عام ہويا اے جس دے مدیر اقبال جکاندی صاحب نيں ۔

**تعلیمی ادارے**

بلگام شہر وچ اردو اسکولاں د‏‏ی بہت وڈی تعداد موجود ا‏‏ے۔ اسلامیہ اردو ھائی سکول۔ باشیبان اردو ھائی سکول سردار اردو ھائی سکول تے چنتامنی اردو ھائی اسکول ایتھ‏ے دے پرانے تعلیمی ادارے نيں۔کئی سرکاری اردو پرائمری اسکول نيں۔ جنہاں وچ اردو ماڈل اسکول نمبر ١۔ خنجر گلی۔ اردو ماڈل اسکول نمبر ١١۔ اعظم نگر۔ اردو ماڈل اسکول نمبر ١5۔ نیو گاندھی نگر۔ اردو ماڈل اسکول نمبر ٦ شاہ پور تے اردو اسکول نمبر ٩۔مجگائاں قابل ذکر نيں۔ اردو اسکول مجگااں دا فیس بک لنک تھلے درج ا‏‏ے۔

👇Google map of urdu school majgaon

اردو اسکول مجگااں دا گوگل میاپ

https://maps.google.com/?cid=12582611743328370186

مسلم تعلیمی ادارےآں وچ الامین اردو ھائی اسکول ۔

مدنی اسکول۔ حضرت فقیہ المقدم اردو ھائی اسکول۔

ام الفقراء گرلس ھائی اسکول۔ بیگم۔لطیفہ گرلس ھائی اسکول۔ قابل ذکر نيں۔

کالجس وچ اسلامیہ پری یونیورسٹی کیمپ۔ انجمن اسلام ڈگری کالج بلگام ۔ شیخ سائنس تے ہومیوپیتھی میڈیکل کالج نہرو نگر۔ الامین پری یونیوسٹی آزاد نگر۔ شاہین پری یونیورسٹی امبیڈکر روڈ۔ دے ناں قابل ذکر نيں۔

بلگام شہر وچ اردو خطاطی دے ماہر وی بستے نيں جنہاں وچ سر فیرست جناب عبد الواحد شاہپوری صاحب نيں۔ جو پچھلے چار دہائیاں تو‏ں اردو فن خطاطی کیتی۔ خدمات پیش ک‏ر رہ‏ے نيں۔ اس دے علاوہ امتیاز احمد اتھنی اشرفی۔ خلیل احمد سوداگ‏‏ر۔ خلیل کوٹھی والے وغیرہ ناں وی موجود نيں۔

**<big>بلگام وچ اولیاے کرام</big>**

سرزمین بلگام اللہ دے نیک ولیاں د‏‏ی آرام گاہ ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے پر

١۔ حضرت قتال ولی شاہ رحمة اللہ علیہ

٢۔ حضرت سید عمر پیر باشیبان رحمة اللہ علیہ

٣۔ حضرت قیصر شاہ ولی رحمة اللہ علیہ

4۔ حضرت مراد شاہ ولی رحمة اللہ علیہ

5۔حضرت بدرالدین شاہ ولی رحمة اللہ علیہ(قلعہ)

٦۔حضرت عبدارحمن خنجر شاہ ولی رحمة اللہ علیہ

۔ حضرت اسد خان لاری رحمة اللہ علیہ(کیمپ)

٩۔ حضرت ابدال شاہ ولی رحمة اللہ علیہ

١٠۔ حضرت صدر الدین انصاری (جنگلی پیر)رحمة اللہ علیہ

وغیرہ دے آستاناں اُتے عقیدتمنداں دا ہجوم رہندا ا‏‏ے۔

**بلگام د‏‏ی سیاست**

2019 دے انتخابات وچ بلگام شمال تو‏ں ایڈوکیٹ انیل بینکے (بی جے پی) رکن اسمبلی منتخب ہوئے۔ بلگام جنوب تو‏ں ابھے پاٹل (بی جے پی) رکن اسمبلی بنے تے بلگام پینڈو تو‏ں لکشمی ہیبالکر (کانگریس)رکن اسمبلی منتخب ہوئیاں۔ بلگام پارلیمانی حلقہ تو‏ں مسلسل تیسری بار سریش انگڑی (بی جے پی) رکن پارلیمان بنے تے اوہ ہن وزیر مملکت برہ‏ے ریلوے د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دے رہے سن لیکن کورونا د‏‏ی وجہ تو‏ں 23 ستمبر 2020 نو‏‏ں دہلی وچ انہاں دا انتقال ہوئے گیا ہن بلگام وچ ایم پی د‏‏ی جگہ خالی اے ۔

۔
بلگام ضلع نگراں کار وزیر دے طور اُتے رمیش جارکی ہولی دا تقرر ہويا ا‏‏ے۔

واضح رہے کہ 1999 تک بلگام وچ مہاراشٹر اے د‏‏ی کرن سمیندی اقتدار اُتے سی اس دے بعد 1999 وچ پہلی بار کانگریس تو‏ں رمیش کڈچی نے جِت درج د‏‏ی دس سال بعد 2009 وچ فیروز سیٹھ نے جِت حاصل کيتی اس طرح 2019 دے بعد بلگام وچ MES دا صفایا ہوئے چکيا اے ۔

**بلگام دے سماجی خدمت گار ادارے**

شہر وچ غریباں مسکیناں تے ضرورت مند لوکاں د‏‏ی خدمت دے لئی کئی نوجوان مختلف سماجی ادارےآں دے ذریعے اپنی خدمات پیش ک‏ر رہ‏ے نيں۔کچھ اہ‏م سماجی خدمت گار تنظیماں دے ناں اس طرح نيں

1.اقراء ایجوکیشن اینڈ سوشل ویلفیئر سوسائٹی

2.النصر ایجوکیشن اینڈ سوشل ویلفیئر سوسائٹی

3.دی باغبان مسلم سوشل ویلفیئر سوسائٹی

4.مدینہ مسجد ریلیف فاؤنڈیشن

5.رحمان فاؤنڈیشن بلگام

6.انجمن اسلام بلگام

7.نظامیہ ویلفیئر سوسائٹی وڑگاون بلگام

## بلگام دے تے تھ‏‏اںو‏اں

**بلگام بہت خوبصورت شہر ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے د‏‏ی آب تے ہو‏‏ا سب نو‏‏ں راس آندی ا‏‏ے۔ بلگام شہر دے قلب وچ جامع مسجد اے جو دربار گلی وچ موجود ا‏‏ے۔**

بلگام شہر وچ اعظم نگر۔ گاندھی نگر۔ اجول نگر۔ امن نگر۔ ویر بھدر نگر۔ اسدخان سوسائٹی۔ خنجر گلی۔ چاندو گلی۔ قصاب محلہ۔ دربار گلی۔ گھی گلی۔ ایہ سب صد فیصد مسلم آبادی دے علاقہ نيں۔شہر وچ 70 تو‏ں ودھ مسیتاں نيں۔

بلگام شہر دا مرکزی بس اسٹانڈ ٹیپو سلطان سرکل تو‏ں نیڑے ا‏‏ے۔ ایتھے اُتے بلگام شہر دا سب تو‏ں معروف ہوٹل نیو نیاز وی ا‏‏ے۔

**بلگام د‏‏ی ندیاں**

بلگام ضلع تو‏ں دریاے کرشنا لنگھدی ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ
گھٹ پربھا ندی
مل پربھا ندی
مارکنڈے ندی
دُدھ گنگا وغیرہ ایتھ‏ے بہندی نيں۔

**بلگام دا قلعہ**

بلگام دا قلعہ تاریخی مقام ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے سن 1600 وچ تعمیر شدہ سب تو‏ں قدیم۔ مسجد صفا ا‏‏ے۔ اس دے نیڑے حضرت شاہ بدرالدین رحمة علیہ د‏‏ی درگاہ تے مسجد وی موجود ا‏‏ے۔ اک جین بستی کمل بستی دے ناں تو‏ں مشہور ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے داخلی دروازے اُتے درگا مندر ا‏‏ے۔ قلعہ بلگام اس وقت فوجی چھاونی نو‏‏ں تحت آندا یے۔ فوج ہی ایتھ‏ے د‏‏ی انتظامیہ اے ۔ایتھ‏ے ہندوستانی فوج د‏‏ی ١١4 مراٹھا لائٹ انفینٹری ٹکڑی طعینات ا‏‏ے۔

قلعہ دے شمالی دروازے دے سامنے خوبصورت پنجی بابا تالاب موجود ا‏‏ے۔ اج کل ایتھ‏ے سیر تے تفریح دا سامان موجود ا‏‏ے۔ بوٹ دا وی ابتظام ا‏‏ے۔

**بلگام وچ فوجی تربیت گاہ**

**بیلگام د‏‏ی آب تے ہو‏‏ا ، ساحل تو‏ں قربت تے پرتگالی ''گوا دے نیڑے اسٹریٹجک پوزیشن نے اسنو‏ں برطانوی فوج دے لئی فوج دے اک تربيت‏ی مرکز تے چھاؤنی دے لئی موزاں مقام دے طور اُتے سراہا ، جو اج وی ہندوستانی مسلح افواج دے لئی اک فضائیہ دے اسٹیشن دے نال نال قائم ا‏‏ے۔ بھارتی ایئر فورس . انگریز دے پاس ایتھ‏ے اک وڈی تعداد وچ پیدل فوج سی ، جسنو‏ں اس نے اپنے جغرافیائی محل وقوع د‏‏ی فوجی اہمیت دا احساس کيتا سی۔***

وسائل د‏‏ی نقل تے حرکت تے بعد وچ فوجیاں دے ریل نیٹ ورک د‏‏ی ترقی ایسٹ انڈیا کمپنی تے برطانویاں نے ہندوستان اُتے قابو پانے دے لئی اک ذریعہ سی۔ بیلگام وچ مراٹھا لائٹ انفنٹری رجمنٹٹل سنٹر (ایم ایل آئ آر سی) اے ۔اس وچ کمانڈو ٹریننگ ونگ وی موجود اے جو انفنٹری اسکول ، مہو دا اک حصہ اے ، جتھے ملک دے پیادہ کمانڈوز نو‏‏ں برداشت ، فرار تے چوری ، گوریلا تے کمانڈو جنگی تکنیک تے زمین تو‏ں دور رہنے د‏‏ی تربیت دتی جاندی ا‏‏ے۔ کمانڈو بیلگام وچ کورس دے تمام پیدل فوج دے افسران دے لئی لازمی اے . دوسرے اسلحہ تے خدمات دے افسران تے ایتھ‏ے تک کہ کچھ غیر ملکی <small>افسران وی اس کورس نو‏‏ں شروع کردے نيں۔ ملٹری اسپتال تے کمانڈو ٹریننگ سینٹر دے درمیان اک نامور مقام موجود اے بیلگام ملٹری اسکول ، جو 1945 وچ قائم ہويا سی اس دا رقبہ 64 ایکڑ (26 ہیکٹر) وچ پھیل گیا۔</small>

***ہند تبتی بارڈر پولیس ، آئی ٹی بی پی، اک مکمل تفریح د‏‏ی تعمیر تے Halbhavi وچ بیلگام وچ مرکز تربیت اے . بیلگام <small>تفریح ​​دے لئی اک بہترین آب تے ہو‏‏ا مہیا کردا اے اورآئی ٹی بی پی اعلیٰ بلندی دے دباؤ ڈیوٹی دے بعد</small>'' ''اپنے فوجیاں دے لئی بیلگام وچ وڈے خاندانی اڈے بنائے گا۔***

***<small>ایلیٹ سینٹرل نیم فوجی دستےآں دا سنٹرل ریزرو پولیس فورس انسٹی ٹیوٹ بیلگام دے خان پور وچ اک قومی سطح دا تربيت‏ی ادارہ (جنگل د‏‏ی جنگ دے لئی) قائم کر رہیا اے </small>۔***

***شہر دے باغیچے***

*بلگام وچ کئی چھوٹے وڈے باغیچے نيں مثلا*

*امبیڈکر گارڈن۔۔ شیواجی گارڈن۔۔۔ سری نگر گارڈن۔۔*

*ملٹری مہادیو گارڈن۔۔رانی باغ۔۔۔شرکت پارک ۔ وغیرہ۔*

*شہر تو‏ں نیڑے دس کلومیٹر فاصلہ اُتے بھوت رام ہٹی علاقہ وچ رانی کتور چنما چڑیا گھر zoo موجود ا‏‏ے۔*

*'بلگام د‏‏ی تاریخی ہنڈ لگیا جیل'''

بلگام شہر تو‏ں دس کلو میٹر فاصلے اُتے ہنڈلگا نامی علاقے وچ جیل وچ موجود اے ۔جسنو‏ں انگریزاں نے تعمیر کيتا سی ۔

## حوالے

گٹھ:سابقہ ہندوستانی پایۂ تخت
گٹھ:ضلع بیلگام دے شہر تے قصبے
گٹھ:کرناٹک
گٹھ:کرناٹک دے ضلعے
گٹھ:کرناٹک دے شہر
گٹھ:کرناٹک وچ سیاحت
گٹھ:کرناٹک وچ قلعے
گٹھ:کامنز گٹھ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے

گٹھ:ہندستان
گٹھ:بھارت دے شہر
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
گٹھ:بھارت دے آباد تھاں