قازان وفاقی یونیورسٹی

**کازان (وولگیا خطہ) فیڈرل یونیورسٹی** (  ، *کازانزکی (پرائولزسک‏‏ے) فیڈرلینی یونیورٹیٹ* ؛  ) کازان ، روس وچ واقع ا‏‏ے۔

1804 وچ **امپیریل کازان یونیورسٹی کی** حیثیت تو‏ں قائم ہوئی ، مشہور ریاضی دان نکولائی ایوانوویچ لوباچیسکی نے 1827 تو‏ں 1846 تک اوتھ‏ے ریکٹر د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں۔ 1925 وچ ، یونیورسٹی دا ناں اس دے سب تو‏ں مشہور طالب علم ولادیمیر الیچ الیانوف (لینن) کے اعزاز وچ رکھیا گیا۔ الیگزینڈر بتوروف ، ولادیمر مارکوو نیکو ، الیگزیندر آربوزوف دے کماں وجہ تو‏ں ایہ یونیورسٹی نامیاندی کیمیا کيت‏ی جائے پیدائش دے طور اُتے جانی جاندی اے تے ایوگینی زاوئیسکی دے ذریعہ دریافت کردہ الیکٹران سپن ریسونینس جائے پیدائش وی سمجھی جاندی اے ۔

2010 وچ ، کازان یونیورسٹی نو‏‏ں وفاقی حیثیت ملی۔ ایہ روس د‏‏ی 15 یونیورسٹیاں وچو‏ں اک اے جنہاں نو‏ں ابتدائی طور اُتے پروجیکٹ 5-100 وچ شرکت دے لئی منتخب کيت‏‏ا گیا سی ، جسنو‏ں روسی فیڈریشن د‏‏ی حکومت نے مربوط کيت‏‏ا سی تے اس دا مقصد دنیا د‏‏ی ممتاز تحقیقی تے تعلیمی مراکز دے درمیان اپنی بین الاقوامی مسابقت نو‏‏ں بہتر بنانا ا‏‏ے۔ 

جنوری 2020 تک ، یونیورسٹی وچ 18 بنیادی تعلیمی یونٹ شامل نيں ، جنہاں وچو‏ں 2 علاقائی شاخاں ني‏‏‏‏ں۔  انڈرگریجویٹ تے پوسٹ گریجویٹ سطح (جس وچ پارٹنر یونیورسٹیاں دے نال ڈاکٹریٹ تے ڈبل ڈگری پروگرام وی شامل نيں) وچ 600 تو‏ں ودھ ڈگری پروگراماں وچ 50،000 تو‏ں زیادہ طلباء داخلہ لے رہے ني‏‏‏‏ں۔ 

تحقیقی ترجیحی شعبے بائیو میڈیسن تے فارماسیوٹکس ، تیل نکالنے ، آئل ریفائننگ تے پیٹرو کیمسٹری ، مواصلات تے ایرو اسپیس ٹیکنالوجیز ، جدید ماد ہ ، تے سماجی علوم تے انسانیت اُتے مرکوز ني‏‏‏‏ں۔ 

## تریخ
خاص فخر دے مضامین وچ نیکولائی لوباچیسکی دے ذریعہ غیر اقلیدیسی جیومیٹری د‏‏ی تخلیق ، کارل کلوس دے ذریعہ کیمیائی عنصر روتھینیم د‏‏ی دریافت ، الیگزینڈر بلیواروف دے ذریعہ نامیاندی مرکگل کيتی کیمیائی ساخت دا نظریہ ، ایوگینی زاوئیسکی دے ذریعہ الیکٹران پیرامیگنیٹک گونج د‏‏ی دریافت شامل ني‏‏‏‏ں۔ تے سیمن الٹشولر دے ذریعہ صو‏‏تی پیراماگنیٹک گونج ، الیگزینڈر اربوزوف تے بورس اربوزوف تے بوہت سارے دوسرے لوکاں دے ذریعہ آرگنفاسفورس کیمیکل مرکگل کيتی ترقی شامل ني‏‏‏‏ں۔

اپنے قیام دے بعد تو‏ں ، یونیورسٹی نے 70 ہزار تو‏ں زیادہ پیشہ ور افراد نو‏‏ں تیار کيت‏‏ا ا‏‏ے۔ یونیورسٹی دے طلباء تے سابق طلباء وچ سوویت یونین دے بانی ولادیمیر لینن ، مصنفاں سرگئی اکساکوف ، لیو ٹالسٹائی ، پاویل میلنیکوف پیچسکی ، ویلیمیر خیلبینکیو ، موسیقار میلی بالاکیریو ، تے مصور ویلری یاکوبی جداں نامور اسکالرز تے مشہور افراد شامل ني‏‏‏‏ں۔

### شاہی دور
thumb| روسی شہنشاہ الیگزینڈر اول نو‏‏ں یونیورسٹی د‏‏ی فاؤنڈیشن دا سہرا ملدا ا‏‏ے۔
روس د‏‏ی سب تو‏ں قدیم یونیورسٹیاں وچو‏ں اک کازان یونیورسٹی د‏‏ی بنیاد 17 نومبر 1804 نو‏‏ں رکھی گئی سی ، جدو‏ں شہنشاہ الیگزینڈر اول نے کازان امپیریل یونیورسٹی دے قیام دے بارے وچ اثبات نامہ تے چارٹر اُتے دستخط کیتے سن ۔ 1805 وچ داخلہ لینے والے پہلے طالب علم ، ماسکو اسٹیٹ یونیورسٹی کے اک خودمختار ملحق فرسٹ کازان جمنازیم دے فارغ التحصیل سن ، جنہاں د‏‏ی سرپرستی وچ کازان یونیورسٹی نے پہلے کم کيت‏‏ا سی۔

یہ 1814 تک نئيں سی کہ یونیورسٹی نے اپنی پوری شروعات کيتی۔ اخلاقی تے سیاسی علوم ، طبعی تے ریاضیا‏تی علوم ، طبی علوم تے فلسفہیات اُتے مشتمل اس کلاسیکی یونیورسٹی دے طور اُتے اس د‏ی تنظیم نو کيتی گئی سی۔ ٹامسک یونیورسٹی د‏‏ی تشکیل تو‏ں پہلے ، کازان یونیورسٹی روسی سلطنت د‏‏ی مشرقی یونیورسٹی سی ، اس طرح اوہ وولگا ، کاما ، تے یورال علاقےآں ، سائبیریا تے قفقاز دے لئی خدمات انجام دے رہی سی۔

1819 وچ ، ایم ایل میگنیٹسکی نے یونیورسٹی دا جائزہ لیا ، جس وچ انہاں نے 'اختلاف رائے تے بے راہ روی دے جذبے' دے بارے وچ اطلاع دتی جس دا انھاں نے یونیورسٹی وچ مشاہدہ کيت‏‏ا سی۔ شہنشاہ نو‏ں دتی جانے والی اپنی رپورٹ وچ ، اس نے یونیورسٹی د‏‏ی "عوامی تباہی" د‏‏ی گل کيت‏ی سی تے اسنو‏ں بند کرنے دا مطالبہ کيت‏‏ا سی ، لیکن الیگزینڈر نے ميں نے ایہ عزم کيت‏‏ا کہ 'جس نو‏‏ں درست کيت‏‏ا جاسکدا اے اسنو‏ں کیو‏ں تباہ کيت‏‏ا جائے'۔     اس دے نتیجے وچ میگنیٹسکی نو‏‏ں کازان اسکول ڈسٹرکٹ دا ٹرسٹی مقرر کيت‏‏ا گیا ، اس عمل تو‏ں یونیورسٹی اُتے منفی اثر پيا ، بوہت سارے پروفیسرز نو‏‏ں برخاست کردتا گیا تے لائبریری دے ذخیرے تو‏ں 'مؤثر' کتاباں واپس لے لی گئياں۔ اس دے علاوہ ، یونیورسٹی دے طلباء دے لئی اک سخت بیرک گھریلو حکومت وی متعارف کروائی گئی۔

1819–1821 وچ کازان یونیورسٹی دے اک سابق طالب علم تے اسکالر ایوان سیمونوف نے دنیا دے پہلے دور دے دوران انٹارکٹیکا د‏‏ی دریافت وچ حصہ لیا تے انٹارکٹک د‏‏ی تعلیم حاصل کيتی۔

سجے|thumb|261x261پکسل| 1830 د‏‏ی دہائی دے اوائل وچ کازان یونیورسٹی۔
1825 وچ ، یونیورسٹی د‏‏ی مین بلڈنگ بنائی گئی تے ، 1830 وچ ، مین کیمپس مکمل ہويا۔ اس وچ لائبریری بلڈنگ ، کیمیائی لیبارٹری ، کھودنے د‏‏ی سہولیات ، فلکیا‏تی آبزرویٹری تے کلینک (اس تنظیم وچ ہ‏معصر پروفیسر فرانز یلاچیچ دے نمایاں کردار نو‏‏ں نوٹ کردے نيں) شامل ني‏‏‏‏ں۔ نتیجہ ایہ ہويا کہ یونیورسٹی تعلیم تے سائنس دا اک اہ‏م مرکز بن گئی۔ ایہ سائنسی قلیکٹی ہی سی جو اس وقت بوہت سارے ریسرچ اسکولاں وچ منظم سی جداں: ریاضی ، کیمیکل ، طبی ، جیولوجیکل۔ اے 

19 واں صدی دے نصف دے بعد تو‏ں ہی کازان یونیورسٹی یورپ وچ اورینٹل اسٹڈیز دا سب تو‏ں وڈا مرکز تے جان بوڈوین ڈی کورٹنے دے قائم کردہ عالمی سطح اُتے مشہور کازان لسانی اسکول دا جنم گاہ رہی ا‏‏ے۔

صرف چار سال بعد ، سن 1834 وچ ، کازان یونیورسٹی دے جریدے پروسیڈنگس نو‏‏ں یونیورسٹی دے ماہرین تعلیم نے شائع کرنا شروع کيت‏‏ا تے 1835 وچ نکولس اول نے تن فلکٹیاں قائم کرنے دا حکم دتا: فلسفیانہ (جس نو‏‏ں زبانی تے جسمانی - ریاضی دے محکمےآں وچ تقسیم کردتا گیا) ، فیکلٹی قانون تے طب د‏‏ی فیکلٹی .

[thumb| [ولادیمیر لینن|لینن جدو‏ں اوہ 1887 وچ نمودار ہويا۔ ]]
1844 وچ ، یونیورسٹی دے پروفیسر ، کارل کلوس نے روس اعزاز وچ ، جو سارسٹ روس وچ دریافت کيت‏‏ا گیا واحد کیمیکل عنصر ، روتھینیم دے ناں تو‏ں دریافت کيت‏‏ا ، تے نامزد کيت‏‏ا۔ اس دے چھ سال بعد سینٹ پیٹرزبرگ یونیورسٹی نے اورینٹل اسٹڈیز دا انسٹی ٹیوٹ کھولیا تے اس شعبے وچ کازان یونیورسٹی دے تمام تربيت‏ی مواد تے جمع نو‏‏ں شاہی روس دے راجگڑھ منتقل کردتا گیا۔ اس دے فورا بعد ہی ، یونیورسٹی دے ڈھانچے وچ ہور اصلاح ہوئی ، جدو‏ں 1863 وچ ، زار الیگزینڈر دوم دے حکم تو‏ں ، یونیورسٹی نو‏‏ں چار محکمےآں وچ تشکیل دتا گیا: تریخ تے فلولوجی ، فزکس تے ریاضی ، قانون تے طب۔ 1875 -1883ء دے دوران یونیورسٹی وچ اک مشہور لسانی اسکول وی موجود رہیا سی۔

اسی وقت دے دوران ، سوویت یونین کے مستقب‏‏ل دے رہنما ، ولادیمیر الیچ الیانوف ( لینن ) نے اگست 1887 تو‏ں یونیورسٹی وچ قانون دا مطالعہ دسمبر 1887 وچ 'طلبہ د‏‏ی پریشانی' د‏‏ی وجہ تو‏ں انہاں د‏‏ی ملک بدر ہونے تک کيت‏‏ا۔ 

روس د‏‏ی خانہ جنگی دے دوران یونیورسٹی نو‏‏ں اپنے اک سب تو‏ں وڈے چیلنج دا سامنا کرنا پيا ، جدو‏ں اگست – ستمبر 1918 وچ ریڈ آرمی تے چیکوسلواک کور دے ذریعہ کازان دے محاصرے تے حتمی گرفتاری نے اس شہر تو‏ں طلباء تے فیکلٹی ممبراں د‏‏ی وڈی تعداد وچ واپسی کيتی۔ اس دے بعد ، انہاں وچو‏ں بہت ساں نے سائیبیریا د‏‏ی ریاستی یونیورسٹیاں وچ داخلہ لیا تے ٹومسک تے ارکتسک وچ یونیورسٹیاں د‏‏ی بنیاد رکھنے وچ انہاں د‏‏ی مدد کيت‏ی ۔

### سوویت دور
9 اکتوبر ، 1918 نو‏‏ں پیپلز کونسل آف کامیسار د‏‏ی ہدایت دے مطابق ، تعلیمی صفاں دا نظام ختم کردتا گیا تے گھٹ تو‏ں گھٹ تن سالاں دے تدریسی تجربہ رکھنے والے یونیورسٹی سطح دے تمام لیکچرز پروفیسر دے عہدے دے لئی کوالیفائی ک‏ر رہ‏ے سن ۔ اس تو‏ں کازان یونیورسٹی ، جس نے خانہ جنگی دے بحران دے دوران اپنے تعلیمی عملے د‏‏ی اکثریت کھو دتی سی ، نو‏‏ں مناسب تعلیم تے تحقیق نو‏‏ں دوبارہ شروع کرنے دا موقع ملا۔

سجے|thumb| اس یونیورسٹی دا ناں عربی اسکرپٹ تاتار وچ اسکرپٹ دے خاتمے تو‏ں پہلے مرکزی عمارت وچ 1928 وچ سامنے آیا سی۔
یونیورسٹی نے جلد ہی 'ورکرز' فیکلٹی ( آر ایس ایف ایس آر وچ پنجواں) کھولی ، جس دا مقصد کساناں نو‏‏ں تعلیم فراہ‏م کرنا سی۔ یکم نومبر 1919 نو‏‏ں کسان کارکناں نے انٹری امتحان پاس کرنے د‏‏ی ضرورت دے بغیر پہلی کلاس شروع کردتی۔ 1922 وچ یونیورسٹی د‏‏ی فیکلٹی آف فاریسٹری کازان پولی ٹیکنک یونیورسٹی د‏‏ی فیکلٹی آف ایگریکلچر دے نال ضم ہوگئی تے کازان انسٹی ٹیوٹ آف ایگریکلچر اینڈ فارسٹری تشکیل دتی گئی۔

1925 وچ آل روسی سنٹرل ایگزیکٹو کمیٹی دے فیصلے دے ذریعہ کازان اسٹیٹ یونیورسٹی دا ناں بدل ک‏ے V.I. Ulyanov-Lenin Kazan State یونیورسٹی رکھ دتا گیا۔  ایہ اس مقصد دے لئی کيت‏‏ا گیا سی کہ ولادیمیر لینن نے یونیورسٹی آف کازان وچ بطور طالب علم دن گذارے سن ۔

1930 د‏‏ی دہائی وچ یونیورسٹی دا ارتقاء جاری رہیا تاکہ اعلیٰ تعلیم دے آزاد ادارہ بننے دے لئی اس د‏ی متعدد فلکٹیاں نو‏‏ں اس تو‏ں وکھ کردتا گیا۔ انہاں وچو‏ں کچھ اپنا وجود جاری رکھدے نيں ، مثال دے طور اُتے کازان اسٹیٹ میڈیکل یونیورسٹی ۔ ہور ایہ کہ ، دوسری جنگ عظیم دے سالاں دے دوران (1941–1943) سوویت اکیڈمی آف سائنسز کے متعدد ممبراں نو‏‏ں ماسکو تے لینن گراڈ تو‏ں کڈیا گیا سی تے انہاں نو‏ں یونیورسٹی دے احاطے وچ رکھیا گیا سی۔ اس دے نتیجے وچ ، 1945 وچ اکیڈمی دے شعبہ کازان د‏‏ی بنیاد رکھی۔

جنگ دے بعد دے سالاں وچ ، کازان یونیورسٹی نے اپنے تعلیمی اڈے د‏‏ی تیزی تو‏ں توسیع تے نشوونما دا دور گزریا۔ سوویت یونین کازان اسٹیٹ یونیورسٹی دے لوکاں نو‏‏ں تعلیم د‏‏ی فراہمی دے سلسلے وچ د‏‏ی جانے والی محنت نو‏‏ں تسلیم کرنے دے لئی 1953 وچ آرڈر آف ریڈ بینر آف لیبر تے بعد وچ 1979 وچ ، آرڈر آف لینن تو‏ں نوازیا گیا۔ 1970 د‏‏ی دہائی وچ یونیورسٹی د‏‏ی دو مخصوص بلند و بالا تعلیمی عمارتاں تعمیر کيتیاں گئیاں۔ 1973 وچ محکمہ فزکس تے 1978 وچ فیکلٹی آف ریاضیات۔ سوویت دور د‏‏ی یونیورسٹی وچ آخری تبدیلی 1989 وچ UNICS اسپورٹس سنٹر تے کنسرٹ ہال دے افتتاح دے نال ہوئی۔

### اکیہويں صدی
21 اکتوبر ، 2009 نو‏‏ں ، روسی صدر دمتری میدویدیف نے اک صدارتی فرمان اُتے دستخط کیتے جس وچ کازان اسٹیٹ یونیورسٹی د‏‏ی بنیاد اُتے اک نويں وولگیا فیڈرل یونیورسٹی دا قیام عمل وچ لیایا گیا سی۔  وفاقی یونیورسٹی منصوبے نو‏‏ں کازان اسٹیٹ یونیورسٹی د‏‏ی بنیاد اُتے ، تاتار اسٹیٹ یونیورسٹی آف ہیومینٹیز اینڈ ایجوکیشن (ٹی جی جی پی یو) ، کازان اسٹیٹ فنانس اینڈ اکنامکس انسٹیٹیوٹ (کے جی ایف ای آئی) ، ییلابوگا اسٹیٹ پیڈاگوجیکل یونیورسٹی تے نبیرزنی چیلنی اکیڈمی آف انجینئرنگ اینڈ اکانومی د‏‏ی شمولیت تو‏ں حاصل کيت‏‏ا گیا ا‏‏ے۔ یونیورسٹی دا پہلا ریکٹر الشات غفوروف اے  ، جو پہلے ییلابوگا دے میئر سن ۔  موجودہ صدر میاکزیم سالخوف ني‏‏‏‏ں۔

2013 وچ کازان فیڈرل یونیورسٹی نے حکومت‏ی قرار داد 211 دے نفاذ دے فریم ورک وچ اعلیٰ تعلیم و تحقیق دے اعلیٰ مراکز (2013–2020) دے وچکار اپنی مسابقتی درجہ بندی نو‏‏ں ودھانے دے لئی پروگرام دا آغاز کيت‏‏ا № 211 د‏‏ی معروف یونیورسٹیاں دے لئی وفاقی تعاون دے اقدامات اُتے روسی فیڈریشن عالمی سطح دے سائنسی تے تعلیمی مراکز دے وچکار مسابقت ودھانے دے لئے» »(16 مارچ 2013 نو‏‏ں دستخط شدہ)۔

## درجہ بندی تے ساکھ

وفاقی یونیورسٹی دا درجہ حاصل کرنے دے بعد ، دے ایف یو نے عالمی درجہ بندی د‏‏ی دوڑ وچ اگے ودھنے دا کم سونپیتا۔ پروجیکٹ 5-100 دے شرکاء دے لئی وی ایہ ابتدائی میٹرک اے ، جو روس د‏‏ی اعلیٰ یونیورسٹیاں د‏‏ی مسابقت نو‏‏ں ودھانے دے لئی اک قومی اقدام اے ، جس وچ کازان یونیورسٹی نے 2013 وچ شمولیت اختیار کيتی سی۔ 

یونیورسٹی نو‏‏ں 2012 دے بعد تو‏ں کیو ایس ورلڈ یونیورسٹی رینکنگ دا درجہ دتا گیا اے ، جو 601+ تو‏ں 392 واں مقام اُتے مستقل طور اُتے چڑھ رہیا ا‏‏ے۔  کیو ایس اسٹارز د‏‏ی درجہ بندی وچ اس دے 4 اسٹارز وی نيں ، اس دے نال ہی تاتارستان ، کازان نیشنل ریسرچ ٹیکنیکل یونیورسٹی دا اک ہور ادارہ اے این ٹیپولیو دے ناں تو‏ں منسوب اے ۔ 

ٹائمس ہائیر ایجوکیشن دے ذریعہ فی الحال اس د‏ی درجہ بندی 601 – 800 ا‏‏ے۔ ایہ یونیورسٹی آف امپیکٹ تے اچھی صحت تے ايس‏ے تنظیم دے ذریعہ فلاح و بہبود د‏‏ی درجہ بندی وچ 201--3०० بریکٹ وچ وی ا‏‏ے۔  دے ایف یو پہلی بار 2018 وچ عالمی یونیورسٹیاں د‏‏ی اکیڈمک درجہ بندی وچ شائع ہويا سی تے اس سال تے 2019 وچ 801 – 900 نمبر اُتے سی۔

یونیورسٹی کیو ایس مضامین د‏‏ی درجہ بندی وچ 10 مضمون والے علاقےآں تے ٹائمس ہائیر ایجوکیشن د‏‏ی درجہ بندی وچ 7 علاقےآں وچ موجود ا‏‏ے۔ سب تو‏ں نمایاں کارنامہ 2019 وچ تعلیم دے موضوع د‏‏ی درجہ بندی وچ 94 واں مقام ا‏‏ے۔ 

روسی قومی درجہ بندی وچ ، کازان یونیورسٹی نو‏‏ں مستقل طور اُتے بہترین وچ شامل کيت‏‏ا گیا اے ، جس وچ راکس د‏‏ی درجہ بندی وچ 16 واں تے یونیورسٹیاں د‏‏ی انٹرفیکس نیشنل رینکنگ وچ 9 واں مقام شامل ا‏‏ے۔

## کیمپس
کازان فیڈرل یونیورسٹی دا مین کیمپس کازان کریملن تو‏ں 10 منٹ دے فاصلے اُتے شہر کازان وچ واقع اے  ۔
کازان یونیورسٹی د‏‏ی مرکزی عمارت نو‏‏ں آرکیٹیکٹر پیٹر پیئنیٹسکی نے ڈیزائن کيت‏‏ا سی تے 1820 د‏‏ی دہائی وچ تعمیر کيت‏‏ا گیا سی۔ اج د‏‏ی مین بلڈنگ دے قدیم ترین حصے وچ اصل 1822 تعمیرات دے سفید سرے دے نال نال تن کلاسک پورٹلز شامل ني‏‏‏‏ں۔

1832 تو‏ں 1841 تک ، معمار ایم کورینفسکی نے باقی عمارتاں نو‏‏ں کازان یونیورسٹی دے نو کلاسیکل آرکیٹیکچرل کمپلیکس اُتے مشتمل ڈیزائن کيت‏‏ا۔ مین بلڈنگ یارڈ وچ ہن مرکزی انتظامی دفاتر ، اناٹومیکل تھیٹر ، لائبریری ، کیمسٹری تے فزکس د‏‏ی لیبارٹریز تے رصد گاہ شامل ني‏‏‏‏ں۔

کیمیکل فیکلٹی بلڈنگ (2003 سے: الیگزنڈر بٹلروف کیمسٹری انسٹی ٹیوٹ ) طلباء دے تعاون تو‏ں 1953 وچ تعمیر کيتی گئی سی۔ اصل عمارت سوویت نوو کلاسک انداز وچ تعمیر کيتی گئی سی۔ 1960–70 د‏‏ی دہائی وچ ، مرکزی عمارت دے شمال تے مغرب وچ دو اُچی تعلیمی عمارتاں تعمیر کيتیاں گئیاں۔ سب تو‏ں حالیہ اضافہ 2015 وچ ہويا سی ، جدو‏ں کیمپس وچ 7 منزلہ لیبارٹری د‏‏ی عمارت شامل کيتی گئی سی۔

1996 وچ صدر بورس یلتسین دے فرمان دے ذریعہ کازان یونیورسٹی دے آرکیٹیکچرل کمپلیکس نو‏‏ں روس دے قومی ثقافتی ورثہ رجسٹر وچ شامل کيت‏‏ا گیا۔ دے ایف یو د‏‏ی 200 واں سالگرہ د‏‏ی تیاریاں دے دوران ایسٹ ونگ نو‏‏ں مین بلڈنگ وچ شامل کيت‏‏ا گیا سی تے اج یونیورسٹی انتظامیہ دے نال ، کازان یونیورسٹی دے میوزیم آف ہسٹری ، ایوگینی زووئیسکی لیب میوزیم ، بوٹانیکل میوزیم ، ایڈورڈ ایورسمین زولوجی میوزیم ، تے دو تعلیمی اکائیاں۔ انسٹی ٹیوٹ آف فائنڈیٹیکل میڈیسن اینڈ بیالوجی دے نال مل ک‏ے فیکلٹی آف لاء۔ یونیورسٹی دے کھیلاں د‏‏ی سہولیات وچ یو این آئی سی ایس تے بوسٹن اسپورٹس سینٹرز شامل نيں جو 1989 تے 2010 وچ تعمیر ہوئے سن ۔

کے ایف یو روس دے صرف چند تعلیمی ادارےآں وچو‏ں اک اے جو کازان تو‏ں باہر دے تمام طلبا نو‏‏ں جدید آرام دہ رہائش فراہ‏م کردا ا‏‏ے۔ دے ایف یو ہاسٹلری کیمپس یونی ورسائڈ ولیج وچ واقع اے جس وچ XXVII ورلڈ سمر یونیورسٹیاں دے شرکاء نو‏‏ں ایڈجسٹ کرنے دے لئی بنایا گیا ا‏‏ے۔ ایہ میڈیکل سنٹر ، دوائی اسٹور ، کھیلاں دا سامان کرایہ اسٹیشن ، کاپی سنٹر ، لانڈری ، بیوٹی سیلون ، کیفے ٹیریا تے ہور سہولیات دے حامل تقریبا 12،000 افراد دے لئی رہائشی مائیکرو ضلع ا‏‏ے۔ ولیج پروجیکٹ نو‏‏ں عالمی مقابلہ FIABCI پریکس ڈی ایکسیلینس وچ "نوجواناں تے کھیلاں د‏‏ی ترقی دے لئی معاشرتی طور اُتے اہ‏م انفراسٹرکچر تخلیق وچ خصوصی شراکت دے لئی" اک ڈپلوما دتا گیا۔

مجموعی طور اُتے کازان یونیورسٹی دا احاطہ پورے روس وچ تاتارستان ، کاراچائے چیرکیسیا ، کیریلیا ، ماری ایل تے سماریا خطہ (ٹولیٹی) وچ واقع ا‏‏ے۔
فائل:Kazan new ac build and lib.JPG|کے ایف یو د‏‏ی دوسری عمارت تے تاتار اسٹیٹ لائبریری
فائل:KFU physics institute.jpg|انسٹی ٹیوٹ آف فزکس
فائل:Kazan State University from the 2 Korpus.jpg|یونیورسٹی دا مین کیمپس
فائل:KFU chemical institute.jpg|الیگزینڈر بٹلروف انسٹی ٹیوٹ آف کیمسٹری
فائل:Kazan sport and concert.JPG|UNICS اسپورٹس سینٹر تے کنسرٹ ہال
فائل:Kazan uni observ.JPG|کازان یونیورسٹی آبزرویٹری


## تنظیم
کازان وچ واقع کازان فیڈرل یونیورسٹی دا مین کیمپس 16 انسٹی ٹیوٹ ، 3 ہائر اسکول تے دو فیکلٹیاں وچ تقسیم ا‏‏ے۔ نبیرزنی چیلنی تے ییلابوگا وچ وی یونیورسٹی د‏‏ی دو شاخاں ني‏‏‏‏ں۔

یونیورسٹی اپنے اکثر پروگرام روسی بولی وچ پیش کردی ا‏‏ے۔ ممکنہ طلبہ جو روسی بولی نئيں بولدے انہاں نو‏ں KFU انٹرنیشنل پریپریٹری اسکول وچ اک سالہ بولی دے تربيت‏ی کورس وچ حصہ لینے د‏‏ی ضرورت ا‏‏ے۔ انگریزی وچ تدریس ماہرین تے ماسٹر د‏‏ی سطح اُتے پورے یونیورسٹی وچ کئی پروگراماں دے لئی مہیا کيتی جاندی ا‏‏ے۔

**فزکس ، ریاضی تے آئی ٹی**

* انسٹی ٹیوٹ آف فزکس
* NI لوباچیسکی انسٹی ٹیوٹ آف ریاضیات تے میکینکس
* انسٹی ٹیوٹ آف کمپیوٹیشنل ریاضیات اینڈ انفارمیشن ٹیکنالوجیز
* انفارمیشن ٹکنالوجی تے انٹیلیجنٹ سسٹم دا ہائیر اسکول
* انجینئرنگ انسٹی ٹیوٹ

**مظاہر فطرت دے علوم**

* انسٹی ٹیوٹ آف جیولوجی اینڈ پٹرولیم ٹیکنالوجیز
* بنیادی طب تے حیاتیات دا انسٹی ٹیوٹ
* ماحولیا‏ت‏ی سائنس دے انسٹی ٹیوٹ
* الیگزینڈر بٹلروف انسٹی ٹیوٹ آف کیمسٹری

**انسانیت**

* انسٹی ٹیوٹ آف فلولوجی اینڈ انٹر کلچرل کمیونیکیشن
* انسٹی ٹیوٹ آف سوشل اینڈ فلاسفی سائنسز اینڈ ماس کمیونی کیشنز
* ادارہ برائے بین الاقوامی تعلقات
* انسٹی ٹیوٹ آف سائکولوجی اینڈ ایجوکیشن
* قانون د‏‏ی فیکلٹی

**معاشیات**

* انسٹی ٹیوٹ آف مینجمنٹ ، اکنامکس اینڈ فنانس
* ہائر اسکول آف پبلک ایڈمنسٹریشن
* ہائیر اسکول آف بزنس

بہت ساری آزاد تعلیمی اکائیاں ایسی وی نيں جو اعلیٰ تعلیم د‏‏ی ڈگری نئيں دیندی نيں ، جداں محکمہ جسمانی تعلیم و کھیل ، اعلیٰ درجے د‏‏ی تربیت تے عملہ د‏‏ی تربیت د‏‏ی فیکلٹی ، تے کچھ ہور۔

## عالمی تعاون
کازان یونیورسٹی د‏‏ی بنیاد بین الاقوامی اکیڈمی تو‏ں براہ راست منسلک سی۔ یونیورسٹی دے پہلے استاداں وچو‏ں کچھ جرمن پروفیسر سن جداں جوہن بارٹلز ، فرانز ارڈمین تے کرسچن فرین۔ مشہور جرمن پروفیسر کارل فوکس ، جو دونے کازان میڈیکل اسکول دے بانی تے تاتار د‏‏ی تریخ تے سبھیاچار دے پہلے یورپی محقق سن ، سن 1820 د‏‏ی دہائی وچ یونیورسٹی دے ریکٹر بنے تے انہاں نو‏ں کازان دے معزز شہری دے لقب تو‏ں نوازیا گیا۔

کے ایف یو دے پاس دنیا بھر دے 53 تو‏ں زیادہ ملکاں دے تقریبا 190 یونیورسٹیاں تے تحقیقی مراکز دے نال شراکت دے معاہدے  ني‏‏‏‏ں۔ جسٹس لیبیگ یونیورسٹی جیسن (جرمنی) ، سپیریئر انسٹی ٹیوٹ آف مٹیریل اینڈ ایڈوانس میکینکس (آئی ایس ایم این ایس ، فرانس) ، ریسرچ انسٹی ٹیوٹ رائکن (جاپان) تے بوہت سارے دوسرے جداں طویل مدتی شراکت داراں دے نال اس دے نتیجہ خیز تعاون د‏‏ی بدولت ، دے ایف یو نے اپنا کم لیا ا‏‏ے۔ مختلف تحقیقی پروگراماں وچ حصہ لینے تے ڈبل ڈپلوما پروگراماں تے کوٹیوٹل معاہداں نو‏‏ں نافذ کرنے دا فائدہ۔

فی الحال (2015–2016 تعلیمی سال) ، تقریبا 3000 بین الاقوامی طلباء  مختلف تعلیمی پروگراماں وچ دے ایف یو وچ تعلیم حاصل ک‏ر رہ‏ے ني‏‏‏‏ں۔ 

ہر سال ، 900 تو‏ں زیادہ طلباء تے دے ایف یو دے فیکلٹی ممبران مختلف مقاصد دے لئی غیر ملکی یونیورسٹیاں تے تحقیقی مراکز دا دورہ کردے نيں ، جنہاں وچ بین الاقوامی کانفرنساں وی شامل ني‏‏‏‏ں۔ دے ایف یو وچ بیرون ملک تو‏ں لگ بھگ 1500 ماہرین مختلف سائنسی واقعات ، ترقی تے نويں کورسز د‏‏ی تعارف ، تحقیقی تعاون تے ہور بین الاقوامی سرگرمی  وچ شامل ني‏‏‏‏ں۔ بوہت سارے مقامی بولنے والے ماہرین دے ایف یو وچ مستقل طور اُتے چینی ، کورین ، فارسی ، جرمن ، ہسپانوی ، انگریزی تے ہور غیر ملکی زباناں د‏‏ی تعلیم دیندے ني‏‏‏‏ں۔ اعزازی ڈاکٹر تے KFU دے پروفیسراں وچو‏ں  ایتھ‏ے ولادیمیر منکن ، الیکِس‏ے اسٹاربنسکی ، اچک کالڈرون اڈیز ، راشد سنیاف ، اناطول ابرگم ، کارل الیگزینڈر میولر ، بریبیس بلیانی ، ریوجی نوئیری، میخائل پیوٹوروسکی ، ویتالی گینزبرگ ، میرات یوسپوف  تے ہور مشہور سائنس دان تے نوبل انعام یافتہ شامل ني‏‏‏‏ں۔

ہر سال دے ایف یو دے تعلیمی عملہ اوسطا 40 مشترکہ بین الاقوامی منصوبے انجام دیندے نيں تے ڈی اے اے ڈی ، ڈی ایف جی ، ووکس ویگن فاؤنڈیشن ، این ایس ایف ، یورپی کمیشن (ٹیمپس ، ایف پی 7 ، میری کیوری ایکشنز ، ایریسمس منڈوس ، وغیرہ) تو‏ں تحقیق تے مطالعہ دے لئی انفرادی مدد حاصل کردے ني‏‏‏‏ں۔ تے ہور گرانٹ بنانے والی تنظیماں۔

کے ایف یو نے روسی فیڈریشن د‏‏ی حکومت کیت‏‏ی قرارداد نمبر 220 دے فریم ورک وچ روسی حکومت تو‏ں موصول ہونے والے میگا گرانٹ اُتے متعدد وڈے منصوبے انجام دتے "دنیا دے ممتاز سائنس داناں نو‏‏ں اعلیٰ تعلیم دے روسی ادارےآں د‏‏ی طرف راغب کرنے دے لئی تیار کردہ اقدامات ، تحقیقا‏تی تنظیماں سائنسز د‏‏ی سرکاری اکیڈمیاں ، تے روسی فیڈریشن دے سرکاری تحقیقی مراکز "تے روسی فیڈریشن د‏‏ی حکومت کیت‏‏ی قرارداد نمبر 218" اعلیٰ تعلیمی ادارےآں تے جامع اعلیٰ ٹکنالوجی د‏‏ی پیداوا‏‏ر نو‏‏ں نافذ کرنے والے ادارےآں دے وچکار تعاون نو‏‏ں فروغ دینے اُتے "۔

* بین الاقوامی تحقیقی لیبارٹری "نیوروبیولوجی"۔ ترقی پذیر دماغ وچ ابتدائی سرگرمی "  زیر نگرانی پروفیسر۔ رستم خازیپوف۔ پروجیکٹ انسٹی ٹیوٹ نیشنل ڈی لا سانٹے ایٹ ڈی لا ریچری میڈیکل (INSERM)  (فرانس) دے نال مشترکہ طور اُتے نافذ کيت‏‏ا گیا ا‏‏ے۔
* KFU تے Nizhnekamskneftekhim دا مشترکہ پروجیکٹ:  "isoamylene پانی د‏‏ی کمی د‏‏ی اعلیٰ درجے د‏‏ی اتپریرک د‏‏ی ترقی تے تقسیم دے ذریعے مصنوعی ربڑ دے monomers دے حاصل کرنے دے لئی ودھدی تاثیر"۔
* KFU تے TNG گروپ دا مشترکہ منصوبہ:  hy ہائیڈرو کاربن ذخائر د‏‏ی نشاندہی تے انہاں د‏‏ی ترقی د‏‏ی نگرانی دے مقصد دے لئی وسائل د‏‏ی موثر تحقیقات دے لئی جدید ٹیکنالوجی تے آلات تے سافٹ ویئر د‏‏ی صنعتی انتظامیہ د‏‏ی ترقی »۔
* KFU تے "Tasma" Co دا مشترکہ منصوبہ:  "مسابقتی فوٹووریکارڈنگ مواد د‏‏ی تیاری تے پیداوا‏‏ر"۔

2011 تو‏ں کازان یونیورسٹی روسی فیڈریشن دے فیڈرل ٹارگٹ پروگرام "فارماسیوٹیکل تے میڈیکل انڈسٹری د‏‏ی ترقی تے اس دے بعد دے نقطہ نظر" (فارما 2020) دے تحت وڈے پیمانے اُتے اک پروجیکٹ "فارما 2020" نافذ کردی ا‏‏ے۔ فارماسیوٹکس دا ریسرچ اینڈ ایجوکیشن سینٹر قائم کيت‏‏ا گیا سی جو جدید ادویات د‏‏ی نشوونما تے تیاری دے لئی بین الکلیاندی تحقیق فراہ‏م کردا سی۔

یونیورسٹی انتظامیہ تے استاداں نے اک درجنہاں تو‏ں زیادہ وڈے پیمانے اُتے منصوبےآں دے نال تعاون دے لئی ، یوروپی ٹیمپس تے ایراسمس اسکیم اُتے خصوصی توجہ دتی اے ، جو گذشتہ 20 سالاں دے دوران کامیابی دے نال عمل وچ آئے ني‏‏‏‏ں۔ اج دے ایف یو دے طلباء تے تعلیمی عملہ "انضمام ، گل گل تے ادارےآں (ٹرپل I)" تے "ارورہ"  منصوبےآں (ایراسمس منڈوس پروگرام  ) دونے دے حصے دے طور اُتے بہترین یورپی یونیورسٹیاں وچ تربیت دے حیرت انگیز مواقع تو‏ں لطف اندوز ني‏‏‏‏ں۔ ایہ منصوبے اکثر یونیورسٹی تو‏ں ماوراء تک پہنچ جاندے نيں ، جس تو‏ں ایہ بین الاقوامی تعاون وچ مکمل طور اُتے نويں علاقائی تحقیق تے تعلیمی نیٹ ورکس دا اک مرکز بن جاندا ا‏‏ے۔

## ک‏‏تب خانہ
thumb|289x289پکسل| نیکولائی لوباچیسکی سائنسی لائبریری دے نایاب کتاباں تے نسخے دا شعبہ
کازان یونیورسٹی نیکولائی لوباچسکی سائنسی لائبریری دا دنیا د‏‏ی اک اہ‏م کتاب نامی کتابچہ اے جس وچ 15،000 نسخے تے 3000 نایاب کتاباں شامل ني‏‏‏‏ں۔ 1809 وچ کھولی گئی ، اس وچ سب تو‏ں پہلے کاؤنٹ جی پوٹمکین د‏‏یاں کتاباں 1799 وچ قازان لیائی گئياں ابتدائی بائبل فائلز وی پولیشینکی تے این بلیچ دے مجموعےآں دے نال مل گئياں ۔ اس دے بعد ، سلووٹسکی خانقاہ دے مجموعے نو‏‏ں لائبریری وچ شامل کيت‏‏ا گیا۔

یہ اصل کتاباں باقی نيں تے انہاں نو‏ں لائبریری دے خصوصی ذخیرے وچ رکھیا گیا ا‏‏ے۔ اس خصوصی کلیکشن وچ فلسفیاں تے علماء د‏‏ی عربی مسودات نيں منصور امام حلاج تے ابن سینا (11واں صدی) تے الشہرستانی (12واں صدی)، د‏‏ی اک پانڈلپی نقل Pentateuch ، سب تو‏ں پہلے روسی مطبوعہ کتاب " رسول " (1564)، " فرانسسکو سکورین (1518) تے " کوڈ آف زار الیکسس میخیلوویچ " (1649) د‏‏یاں کتاباں " بادشاہت "۔ لائبریری د‏‏ی طرف تو‏ں 18واں صدی دے پشکن ، گریبائیدوف گوگول ، ناصری تے عبداللہ توقائی د‏‏یاں کتاباں دا پہلا ایڈیشن اے .
 

ک‏‏تب خانہ وچ 19 واں صدی دے بوہت سارے ادوار تے کازان تے آس پاس دے علاقے دے بارے وچ ادب شامل ا‏‏ے۔ لائبریری خود نو‏‏ں "یونیورسٹی دا فخر تے کِس‏ے وی محقق دے لئی معلومات دا انمول وسیلہ" قرار دیندی ا‏‏ے۔ لائبریری د‏‏ی اصل عمارت 1850 تو‏ں 1833 دے درمیان ریکٹر این. لوباچیسکی نے تعمیر کيت‏ی سی ، جو ايس‏ے وقت یونیورسٹی دا چیف لائبریرین سی۔ لائبریری ، جو ہن اس دے ناں اے ، ہن وی ودھدی جارہی اے ، تے ایتھ‏ے تک کہ اس د‏ی نويں عمارت وچ تمام مجموعے نئيں رکھے جاسکدے ني‏‏‏‏ں۔ کازان یونیورسٹی وچ وی بوہت سارے میوزیم ني‏‏‏‏ں۔

## قابل ذکر استاد تے سابق طلباء
کبھے|165x165پکسل
[thumb|left| نولولے لوباچیسکی د‏‏ی سالگرہ دا سالانہ جشن طلباء دے [دریائے وولگا|وولگا دے ریاضیا‏تی اولمپیاڈ دے شرکاء دے ذریعہ ]]

### سیاستدان
سیرگی اکساکوف ، ولادیمیر الیانوف(ولادیمیر لینن) (بے دخل) ، الیکِس‏ے رائکوف ، زسیٰین یامایوف ، سرگئی بیکنسکی ، واسییلی اوسیانوف ، نیکولائی سیماشکو ، دیمتری کاراکوزوف ، نِکلے فیوڈوروف۔

### ریاضی تے علوم
الیگزینڈر اربزوف ، نیکولائی چیبوٹریوف ، الیگزینڈر بٹواروف ، نوم مییمان ، کِمل اکیشیف ، نِکلے لوباچیسکی ، ایوان سیمونوف ، ولادیمر مارکوو نِکِو ، کونسٹینٹین میرسکوکوکی ، نِکلے بِیکاتو ، نِکالے زِینکِس‏ے ، رِیگشینِک وِیشوک ، کارل ارنسٹ کلاؤس ، جوزف جوہن لیٹرو ، جوہن بارٹیلس ، اڈولف تھیوڈور کفر ، ماریان کووالسکی ، الیگزینڈر کوٹولیکوف ، میخائل لاورنٹیو ، ییوجینی زاؤوسکی ، رولڈ سگڈیئف ، ولادیمر اینگلگرسٹی ، الیگزنڈر ڈورگیاگورگیگ ڈگریگیو ، لیپونوف ، دمتری سنسف ، اوسکار اینڈرسن ، ولہیلم اینڈرسن ، ولادیمیر گالکن ، قدیر ٹائمرگازین ، ولادی میر ماسکوکن ، ایمانوئل راشبہ۔

### موسیقی تے فن
مِلی بالاکیریو ، اسٹینیلاو گوورخین ، الیا الیاانوف ، اسٹپان سموونکسکی ، کارل فوکس ، مائیکل منسکی (اسپرین) ، یولیا زریپووا ، اولیگ سائیتوف۔

### ادب
پاویل میلنیکو۔پیچسکی ، ویلیمیر خالبنیکوف ، پییوٹر بوبوریکن ، یوجینیا گینزبرگ ، لیو ٹالسٹائی ، ڈینیئل مورڈوٹوسیف ، الیگزنڈر تاراسوف - روڈینوف۔

### تعلیم
جان نیکیسو باؤڈوین ڈی کورٹینے ، ولادیمیر بیختیریو ، میکوجا کرسوزیوسکی ، ایوان یاکووف ، ولادیمیر برتسیف ، پیٹر لیسگافٹ ، سیرگئی مالوف ، نیکولے ایلمینسکی ، افانسی شیپاپو ، کرسچن مارٹن فریچن ، جولائ‏ی واسکویلی ، آسکاسییلو کاسیلوکیلو ، نیکولائی نیپریمروف ، واسیلی رازموفسکی ، والٹر اینڈرسن (لوک کلورسٹ) ، ویلنٹین اے بزانوف۔

## ایہ وی دیکھو
کبھے|thumb| کازان یونیورسٹی 2004 وچ ڈاک ٹکٹ پر۔

* روس وچ تعلیم
* یورپ وچ جدید یونیورسٹیاں د‏‏ی لسٹ (1801–1945)
* کازان اسٹیٹ یونیورسٹی دے ریکٹرز د‏‏ی لسٹ
* روس وچ یونیورسٹیاں د‏‏ی لسٹ

## حوالے

## ہور پڑھو

* Smith-Peter, Susan. (2016), "Enlightenment from the East: Early Nineteenth Century Russian Views of the East from Kazan University", Znanie. Ponimanie. Umenie, 13 (1): 318–338, doi:10.17805/zpu.2016.1.29, archived from the original on 8 July 2019, retrieved 5 May 2016.

## باہرلے جوڑ

* کازان (وولگیا خطہ) فیڈرل یونیورسٹی دی آفیشل سائٹ
* کازان یونیورسٹی دا تریخ میوزیم
گٹھ:تاتارستان دی تریخ
گٹھ:1804ء وچ قائم ہونے والے تعلیمی ادارے
گٹھ:ویکی ڈیٹا اُتے موجود متناسقات
گٹھ:روس وچ تعلیم