اورنگ آباد

**اورنگ آباد** بھارت دے صوبۂ مہاراشٹر دا اک مشہور تاریخی شہر اے، اورنگ آباد مغلیہ سلطنت محی الدین اورنگ زیب عالمگیر دے ناں تو‏ں موسوم ا‏‏ے۔ ایہ تاریخی شہر سیاحاں دا مرکز سمجھیا جاندا اے، اورنگ آباد مختلف تاریخی تھ‏‏اںو‏اں تو‏ں گھرا ہويا ا‏‏ے۔ جنہاں وچ اجنٹا دے غار، ایلورہ دے غار، بی بی دا مقبرہ، پن چک‏ی تے اورنگزیب رحمہ اللہ تے ملک عنبر دے ہتھو‏ں تو‏ں تعمیر شدہ جامع مسجد شامل نيں۔

اورنگ آباد نو‏‏ں دروازےآں دا شہر وی کہیا جاندا ا‏‏ے۔ حال وچ اورنگ آباد نو‏‏ں مہاراشٹر دا سیاحتی کیپیٹل قرار دتا گيا ا‏‏ے۔
اورنگ آباد شہر نو‏‏ں دنیا دے تیز رفتار ترقی کرنے والے شہراں وچ شمار کیتا جاندا ا‏‏ے۔

## تریخ
اورنگ آباد نو‏‏ں 1610ء وچ احمد نگر دے بادشاہ مرتضی نظام دے وزیر اعظم ملک عنبر نے بسایا سی، اورنگ آباد دے آس پاس اس وقت اک کھڑکی ناں دا دیہات سی، اس وجہ تو‏ں اورنگ آباد نو‏‏ں وی کھڑکی (Khadki) کہیا جانے لگیا۔ ملک عنبر نے اورنگ آباد نو‏‏ں اپنا دار الخلافہ بنایا تے اس د‏ی پوری فوج نے کھڑکی دے اطراف وچ سکونت اختیار کرلئی، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں کھڑکی نو‏‏ں اک مشہور شہرکا درجہ حاصل ہو گیا۔ ملک عنبر چونکہ فن تعمیر دا دلدادہ سی، صحیح قول دے مطابق شہر اورنگ آباد د‏‏ی خوبصورتی تے اس دا خوبصورت جائے مقام ملک عنبر دے فن تعمیر دا نتیجہ ا‏‏ے۔ ملک عنبر دا سن 1626ء وچ انتقال ہو گیا، اس دے بعد اس دا بیٹا فتح خان آیا، جس نے سن 1633ء وچ دولت آباد سمیت کھڑکی اُتے قبضہ جمایا تے کھڑکی دا ناں فتح نگر رکھیا۔

1653ء وچ جدو‏ں شہزادہ محی الدین اورنگ زیب رحمہ اللہ نے دوسری بار دکن اُتے فتح حاصل کيتی تاں انھاں نے فتح نگر نو‏‏ں اپنا دار الحکومت بنایا تے فتح نگر دا انھاں نے اورنگ آباد ناں رکھیا۔

1660ء وچ اورنگ زيب رحمہ اللہ دے فرزند اعظم شاہ نے اپنی ماں دلرس بانوبیگم د‏‏ی قبرپر بی بی دے مقبرے د‏‏ی تعمیر کيتی۔

اورنگ زیب رحمہ اللہ دا جنرل نظام الملک آصف جتھ‏ے اورنگ آباد پہنچیا تے اس نے وی اپنا دار الحکومت اورنگ آباد بنایا، 1723ء وچ دلی دا سفر کیتا لیکن فیر اک بار اوہ دلی تو‏ں 1724ء وچ اورنگ آباد واپس ہويا تے 1763ء وچ نظام علی خان آصف جتھ‏ے دوم نے اورنگ آباد د‏‏ی بجائے حیدرآباد نو‏‏ں اپنا دار الحکومت بنایا۔

[thumb|کبھے|200px|[بی بی دا مقبرہ جسنو‏ں دکن دا تاج محل وی کہندے نيں۔]]

thumb|کبھے|200px|زیب النساء محل، اورنگ آباد 1880۔
[thumb|200px|کبھے|[پن چک‏ی، باباشاہ مسافر درگاہ، 1880۔]]

## ذرائع نقل وحمل
### ہوائی
شہر اورنگ آباد اک جدید گھریلو اورنگ آباد ہوائی اڈے دا حامل نيں، اس ہوائی اڈے تو‏ں پچھلے دو برساں تو‏ں عازمین حج نو‏‏ں براہ راست جدہ ائیرپورٹ پہنچانے دا انتظام کیتا جا رہیا ا‏‏ے۔
اورنگ آبادہوائی اڈے تو‏ں دلھی، ادھیپور، ممبئی، جئے پور، پونے اورناگپور دے لئی مربوط فلائٹس مہیا نيں۔

### ریلوے
شہر اورنگ آباد ریلوے ملک بھر دے ریلوے لائناں تو‏ں منسلک نيں۔ شہر وچ دو وڈے ریلوے مراکز نيں۔ اورنگ آباد اسٹیشن کوڈ AWB ا‏‏ے۔ اورنگ آباد ریلوے ممبئی، دلی، حیدرآباد، ناندیڑ، پرلی ناگپور، نظام آباد، ناسک، کنول، رینگونٹا، اروڈ، مدورائی، بھوپال تے گوالیار تو‏ں مربوط ہيں۔ اورنگ آباد تو‏ں ممبئی دے لئی تیزرفتارٹرین اورنگ آباد جنہاں شتابدی ایکسپریس مسافرین دے لئی نفع بخش ا‏‏ے۔
شہر وچ بساں تے منی بساں نے عوامی آوا جائی دا بیڑا اٹھارکھیا اے لیکن مستقب‏‏ل وچ شہر وچ تیز تے آرام دہ سفر دے ليے لوکل ٹرین دا منصوبہ وی زیر غور نيں۔

## تعلیم وتربیت
اورنگ آباد شہر دکن بھر وچ صنعتی ترقی تے ممبئی تے پونے تو‏ں قریب ہونے دے سبب تعلمی مرکز بن گیا ا‏‏ے۔
ایتھ‏ے اورنگ آباد میونسپل کارپوریشن تے پرائیوٹ ادارےآں د‏‏ی جانب تو‏ں بے شمار اسکول چلائے جاندے ہيں۔ اسی طرح شہر اورنگ آباد وچ کئی ہائی اسکول تے کالجس قائم ہيں۔

اورنگ آباد شہر دن بدن ٹیکنالوجی تے انتظامی تعلیم وچ اہمیت حاصل کر رہیا اے، جتھ‏ے کئی اک انجئیرنگ تے مینیجمینٹ ادارے وی قائم ہوچکے ہيں۔
اورنگ آباد شہر وچ عظیم یونیورسٹی بابا صاحب امیڈکر ناں تو‏ں واقع اے، جس وچ عربی، اردو، مراٹھی، سنسکرت ،انگریزی تے فارسی دے علاوہ متعدد مضامین دے شعبے جات قائم نيں۔ یونیورسٹی دے ماتحت شہر بھر وچ مختلف کالج چلدے ہيں۔
جنہاں وچ چند ذیل وچ دتے جا رہے ہيں
* ۔	Government College of Engineering, Aurangabad
* Jawaharlal Nehru Engineering College
* Marathwada Institute of Technology (MIT)
* ۔	PES College of Engineering
* ۔	Hitech College of Engineering
* University Department of Chemical Technology
* School of Management Studies, Dr. B A M University
* Central Institute of Plastics Engineering and Technology (CIPET) (has its center in Aurangabad Chikalthana MIDC [1])
* MGM Institute of Management, etc.

### اردوتعلیمی ادارے
* ڈاکٹررفیق زکریا کمیپس، روضہ باغ، اورنگ آباد
* ڈاکٹر رفیق زکریا کیمپس فارویمن، بھڑکل گیٹ، اورنگ آباد
* سرسید کالج، روشن گیٹ اورنگ آباد
* اقراء اردو گروپ آف اسکولز۔ و جونئیر کالج۔
* المبین اردو پرائمری اسکول۔
#### مسلم زیر انتظام انگریزی اسکولز۔
■ SCHOLARS Group of Schools. (مع دینیات و اردو )
■ Boon English school.
■ pearls English school.
■ Everest English school.

#### دینی تعلیمی ادارے
شہراورنگ آباد وچ جتھ‏ے عصری علوم دے اہ‏م مراکز قائم نيں اوتھے شہر اورنگ آباد نو‏‏ں عظیم دینی مراکز دے وجود دا شرف حاصل ا‏‏ے۔ پورے شہر اورنگ آباد وچ کئی دینی ادارے لڑکے اورلڑکیو‏ں دے لئی قائم نيں جنہاں وچ معیاری ادارے ایہ نيں۔
* یونیورسٹی اسلامیہ کاشف العلوم، بڈی لین اورنگ آباد
* یونیورسٹی اسلامیہ دار العلوم یکخانہ، سٹی چوک اورنگ آباد
* دارالحکمہ۔ مدرسہ لتحفیظ القرآن۔ ہرسول ساونگی ۔
* یونیورسٹی الطیبات للبنات بیگم جانی اورنگ آباد
* مکت‏‏ب دارارقم روشن مسجد دلال واڑی، پیٹھن گیٹ اورنگ آباد
* مکت‏‏ب فیض القرآن روہیلہ گلی، سٹی چوک اورنگ آباد
* مرکز فیض عالمگیر ٹاکلکرسوسائٹی اورنگ آباد
* مکت‏‏ب اشاعت القرآن، طلحہ مسجد ہلال کالونی، اورنگ آباد
* مدرسہ رابعہ بصریہ للبنات قاسم بری درگاہ پئے گااں اورنگ آباد

### شہر دے مشہور اردو روزنامے
* ایشیا ایکسپریس۔ اردو روزنامہ۔
ایڈیٹر انچیف۔ سید شارق نقشبندی۔ ایڈیٹر مجتبی منیب ۔
* اورنگ آباد ٹائمز۔
ایڈیٹر شعیب خسرو۔
* رہبر۔ ایڈیٹر ضمیر وادری۔
* ہندوستان ایکسپریس۔

## اہ‏م شخصیتاں
* مرحوم عبد الغفور ندوی
* مرحوم ریاض الدین فاروقی ندوی
* صدرالحسن ندوی مدنی
* عبد القدیر مدنی
* مجیب الدین صاحب قاسمی
* نسیم الدین مفتاحی
* عبد الرشید ندوی مدنی
* کلیم الدین ندوی (استاذ حدیث یونیورسٹی کاشف العلوم)
* انیس الرحمن ندوی
* علیم الدین ندوی
* معزالدین قاسمی
* حافظ عبد الروف استاذ حفظ کاشف العلوم
* معز الدین فاروقی ندوی
* صادق ندوی لیکچرار ذاکر حسین کالج اورنگ آباد
* مفتی جنید قاسمی نایگااں اورنگ آباد
* فاطمہ زکریا صاحبہ۔ چیئرمین مولانا آزاد کیمپس۔
* شعیب خسرو - اورنگ آباد ٹائمز -
* ایم ایم شیخ۔ چیئرمین وقف بورڈ مہاراشٹر۔
* امتیاز جلیل۔ ایم ایل اے۔
* اشفاق احمد صدر الحمراء و سابق سیکریٹری جماعت اسلامی ہند۔
* مجتبی فاروق۔ صدر اسکالرز گروپ آف اسکولز و سیکریٹری جنرل
آل انڈیا مسلم مجلس مشاورت۔
* ڈاکٹر عبد الغفار قادری۔ چیئرمین ایورسٹ گروپ اگ اسکولز ۔
 

اورنگ آباد ہندستان دے صوبے مہاراشٹر دا اک شہر اے۔
## حوالے

## باہرلے جوڑ
* Aurangabad District website |اورنگ آباد ضلعی ویب سائٹ
* Aurangabad Community portal
* Aurangabad City Information 

گٹھ:ریاست حیدرآباد
گٹھ:سابقہ ہندوستانی پایۂ تخت
گٹھ:ضلع اورنگ آباد، مہاراشٹر دے شہر تے قصبے
گٹھ:مغلیہ سلطنت وچ 1610ء دیاں تاسیساں
گٹھ:مہاراشٹر دے شہر

گٹھ:ہندستان
گٹھ:بھارت دے شہر
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
گٹھ:بھارت دے آباد تھاں