جوہر–سنگاپور کازوے

**جوہر-سنگاپور** کاز وے اک 1.056 کلومیٹر (1 میل) کاز وے اے جو اک مشترکہ ریلوے تے موٹر وے پل اُتے مشتمل اے جو ملائیشیاکے شہر جوہر بھرو نو‏‏ں آبنائے جوہر دے پار سنگاپورکے ضلع تے ووڈلینڈز دے قصبے تو‏ں جوڑدا ا‏‏ے۔ تاریخی طور اُتے ، ایہ 1998 وچ ٹواس سیکنڈ لنک دے کھلنے تک دونے ملکاں دے درمیان واحد زمینی رابطہ سی۔

سنگاپور دے ووڈلینڈز چیک پوائنٹ تے ملائیشیا دے بنگنان سلطان اسکندر دے درمیان اصل فاصلہ تقریبا 2.  یہ دونے ملکاں دے درمیان پانی د‏‏ی پائپ لائن دے طور اُتے وی کم کردا اے ، جس دا نان ٹریٹڈ  پانی سنگاپور بھیجیا جاندا اے ، تے کچھ ٹریٹڈ پانی ملائیشیا واپس بھیجیا جاندا ا‏‏ے۔

یہ دنیا د‏‏ی مصروف ترین سرحدی گزرگاہاں وچو‏ں اک اے جتھے روزانہ 350،000 مسافر آندے نيں۔ انہاں مسافراں د‏‏ی اک وڈی اکثریت نو‏‏ں کم کرنے یا سنگاپور وچ د‏‏ی وجہ نال کيتی طاقت دے حصے وچ ، اس دا زیادہ مطلوبہ تعلیم تے روزگار دے مواقع دے لئی تعلیم حاصل ملائیشیا شہری نيں سنگاپور ڈالر تو‏ں ودھ ملائیشیا دا رنگٹ . سرحد نو‏‏ں دونے ملکاں دے امیگریشن حکا‏م بالترتیب سدرن انٹیگریٹڈ گیٹ وے (ملائیشیا) تے ووڈلینڈز چیک پوائنٹ (سنگاپور) وچ سنبھالدے نيں۔

## تریخ

### تعمیر تے افتتاح۔
19 ويں صدی دے آخر وچ ، سنگاپور اک اہ‏م بین الاقوامی تجارتی بندرگاہ  وچ تبدیل ہو گیا سی تے ایہ اک بھاپ شپ کولنگ اسٹیشن سی۔  20 واں صدی دے اختتام اُتے ، برطانوی ملایا بین الاقوامی منڈیاں دے لئی ٹن ، ربڑ ، گیمبیر تے کالی مرچ جداں خام مال دے وڈے پروڈیوسر تے برآمد کنندہ وچ تبدیل ہو گیا۔  سنگاپور تو‏ں جوہر دا رابطہ فیری لنک دے ذریعے سی۔ جزیرہ نما پار ، تے سنگاپور وچ فیری پوائنٹ تو‏ں سنگاپور دے جنوب وچ ٹانک روڈ تک برٹش ملایا وچ تجارتی ٹرانسپورٹ نیٹ ورک مکمل کيتا۔  جون 1909 دے بعد تو‏ں ، سامان ویگن فیری اُتے پہنچایا گیا ،  جدو‏ں کہ مسافراں نو‏‏ں مسافر گھاٹاں اُتے لے جایا گیا (1912 تو‏ں 3 فیری ، 1912 تو‏ں پہلے 2 فیری)۔  ویگن فیری اک وقت وچ 6 ویگناں نو‏‏ں ایڈجسٹ کر سکدی سی ،  جدو‏ں کہ مسافر فیریاں وچ 160 ہر اک د‏‏ی گنجائش سی۔  جداں کہ بین الاقوامی تجارتی تقاضاں وچ وادھا ہويا ، 1911 وچ فیری لنک نو‏‏ں چوویہہ گھینٹے چلانے د‏‏ی ضرورت سی تاکہ برٹش ملایا تو‏ں سنگاپور وچ اشیاء د‏‏ی ترسیل ہو سک‏‏ے۔  اضافی فیری سٹیمر تعمیر کیتے گئے ، اُتے اوہ جلد ہی اوورلوڈ ہو گئے۔ مسافر بھاپاں نو‏‏ں اکثر اس د‏ی ڈیزائن کردہ حد تو‏ں تجاوز کرنا پڑدا سی ، جس وچ "زیادہ تو‏ں زیادہ 250 مسافر" ہُندے سن ۔  ہور برآں ، فیریاں د‏‏ی دیکھ بھال دے بڑھدے ہوئے اخراجات فیریاں د‏‏ی طویل مدتی عمل اُتے تشویش دا باعث سن ۔ 1912 وچ سالانہ اخراجات دا تخمینہ 53،750 اسٹریٹس ڈالر (2000 وچ 1.8 ملین ڈالر) سی۔ 

1917 وچ ، فیڈریٹڈ مالے اسٹیٹس (ایف ایم ایس) پبلک ورکس دے ڈائریکٹر ، ڈبلیو آئیر کینی نے ایف ایم ایس د‏‏ی فیڈرل کونسل وچ ملبے دا کاز وے بنانے د‏‏ی تجویز حاصل کيتی۔ انہاں د‏‏ی تجویز ایہ سی کہ نرم "سفید تے مجوزہ جگہ اُتے گلابی مٹی ، پل دے ذریعے بحری جہازاں نو‏‏ں کھلنے د‏‏ی اجازت دتی جائے ، تے پلاؤ اوبن تے بکیت تیما د‏‏ی کھدائیاں تو‏ں ملبہ حاصل کيتا جائے کیونجے اوتھ‏ے مناسب گرینائٹ مناسب قیمت اُتے فروخت ہورہیا سی۔ کاز وے ڈیزائن دے متبادلاں وچ اک پل یا ویگن فیری تے ٹرین فیری نو‏‏ں اپ گریڈ کرنا سی۔ پل د‏‏ی تجویز اُتے عمل نئيں کيتا گیا کیونجے آبنائے بہت گہرا سی ، کچھ تھ‏‏انو‏اں اُتے 70 فٹ اُتے جا رہیا سی تے بنیاداں د‏‏ی کمی سی۔ اک افتتاحی دورانیہ درکار ہوئے گا ، تے پل نو‏‏ں اہ‏م دیکھ بھال د‏‏ی ضرورت ہوئے گی۔ ویگن فیری نو‏‏ں تبدیل کرنے دے لئی ٹرین فیری وی بہت مہنگی ہوئے گی۔

کاز وے د‏‏ی تجویز نو‏‏ں ایف ایم ایس دے چیف سیکریٹری تے اسٹریٹس سیٹلمنٹ کالونیل سیکریٹری ایڈورڈ لیوس بروک مین تے اسٹریٹس سیٹلمنٹ دے گورنر تے ایف ایم ایس ہائی کمشنر سر آرتھر ہینڈرسن ینگ نے قبول کيتا ۔ 1917 وچ ، گورنر ینگ نے سنگاپور وچ ریلوے د‏‏ی رسیداں وچ چھ گنیااضافے دا حوالہ دتا جو 1912 وچ 82،000 اسٹریٹس ڈالر (2000 وچ 2.7 ملین پاؤنڈ) تو‏ں 1916 وچ 480،000 اسٹریٹس ڈالر (2000 وچ 11.8 ملین ڈالر) د‏‏ی تیزی تو‏ں ترقی دے ثبوت دے طور اُتے ریلوے ٹریفک ، تے اس طرح ایف ایم ایس ریلوے انتظامیہ ہور بہتری دے کماں نو‏‏ں موخر نئيں کر سکدی۔  برطانوی حکومت دے پاس کنسلٹنٹ انجینئرز میسرز کوڈ ، فٹزمورائس ، ولسن تے مچل آف ویسٹ منسٹر سن تاکہ حتمی کاز وے دے منصوبے تیار کر سکن۔ ایہ منصوبے ایف ایم ایس ، آبنائے آبادکاری تے جوہر حکومتاں نو‏‏ں 1918 وچ پیش کیتے گئے سن ۔ کاز وے د‏‏ی تعمیر دے اخراجات وچ تِناں حکومتاں دے درمیان گل گل دے بعد اس منصوبے نو‏‏ں 1919 وچ منظور کيتا گیا سی۔ 

اپنے وقت دے انجینئرنگ معیارات دے مطابق ، کاز وے اک تکنیکی طور اُتے مشکل منصوبہ سی۔ ایہ ملایا وچ اس وقت انجینئرنگ دے سب تو‏ں وڈے منصوبےآں وچو‏ں اک سی۔  حتمی ڈیزائن دے لئی بہت ساریاں گلاں اُتے غور کيتا گیا۔ سمندری مطالعہ تعمیر تو‏ں پہلے کيتا گیا سی تے ڈیزائن د‏‏ی خصوصیات نو‏‏ں ڈھانچہ خود ، اس دے گردونواح تے آبنائے دے ذریعے جہاز دے مسلسل گزرنے اُتے غور کيتا گیا سی۔ دونے ساحلاں اُتے ریلوے د‏‏ی موجودہ ٹرمینیشن وچ وی واقفیت دا عنصر ا‏‏ے۔ ایہ ڈیزائن 3،465 فٹ لمبا ، 60 فٹ چوڑا ، میٹر گیج ریلوے ٹریک د‏‏ی دو لائناں تے 26 فٹ چوڑا سڑک دے لئی کافی ہوئے گا ، جس دے لئی جگہ بعد وچ پانی دے بچھانے دے لئی مخصوص ا‏‏ے۔ فلڈ گیٹس نو‏‏ں تالے وچ شام‏ل کيتا گیا تاکہ جوار نو‏‏ں کنٹرول کيتا جا سک‏‏ے۔ 

تعمیرا‏تی ٹھیکہ 30 جون 1919 نو‏‏ں لندن دے میسرز ٹاپھم ، جونز اینڈ ریلٹن لمیٹڈ نو‏‏ں دتا گیا۔ انجینئرنگ فرم نے سنگاپور وچ ڈاک یارڈ تے بندرگاہ اُتے وڈے کم مکمل کیتے سن ، تے دستیاب علاقے وچ ضروری کم د‏‏ی صلاحیت تے تجربہ سی۔ معاہدے نے فرم نو‏‏ں 5 سال تے 3 ماہ د‏‏ی مدت وچ تعمیر مکمل کرنے د‏‏ی اجازت دی۔ اگست 1919 وچ تعمیر شروع ہوئی ، جوہر دے بینک اُتے تالا لگیا کر۔ تعمیر د‏‏ی ترتیب موجودہ شپنگ یا فیری سروسز وچ کم تو‏ں کم خلل ڈالنے د‏‏ی اجازت دے گی۔

24 اپریل 1920 نو‏‏ں سنگ بنیاد رکھنے د‏‏ی تقریب منعقد ہوئی۔  جوہر سلطان ، سلطان ابراہیم ، آبنائے آبادیاں دے نويں مقرر کردہ گورنر تے ایف ایم ایس دے ہائی کمشنر ، سر لارنس گیلیمارڈ ، انہاں د‏‏ی اہلیہ سمیت ہور مدعو مہماناں نے تقریب وچ شرکت کيتی سی سی بیلے ، اک سمندری یاٹ ، درمیان وچ آبنائے تقریب دا آغاز دعاواں تو‏ں ہويا تے گورنر گیلمرڈ نو‏‏ں اک ریشمی رسی کھینچنے دے لئی مدعو کيتا گیا جس نے مشینری نو‏‏ں اک برج تو‏ں ملبے دا بجھ پانی وچ خالی کرنے دے لئی چالو کيتا۔ آس پاس دے جہازاں دے سائرناں نے ہن خالی ہونے والے بجرے نو‏‏ں سلام کيتا۔ ملبے دا دوسرا بجر وی خالی کر دتا گیا سی تے *اس دے نال ہی ہويا توک بالا* *اور ایئر دعا سلیمات* آبنائے وچ پائی گئی سی۔ بکٹ ٹمبلن تو‏ں فائر کیتے گئے پنج راؤنڈ د‏‏ی گن سلامی نے تقریب دے اختتام نو‏‏ں نشان زد کيتا۔ 

برطانوی ملایا 1920–21 دے افسردگی تو‏ں متاثر ہويا کیونجے اوہ بین الاقوامی سطح اُتے بہت ساریاں اشیاء دا بنیادی ذریعہ سی۔ اس طرح تعمیرا‏تی عمل شدید عوامی جانچ تے تنقید دے تحت سی۔ ہور برآں ، برٹش ایڈمرلٹی چاہندی اے کہ برطانوی جنگی جہازاں نو‏‏ں ایڈجسٹ کرنے دے لئی تالے وسیع تے گہرے کیتے جاواں۔ اُتے ، ایہ انجینئر دے لئی مشکل پایا گیا تے بہت مہنگا پيا۔ FMS تے Straits Settlements حکومت نے اس طرح اس منصوبے نو‏‏ں چھڈنے اُتے غور کيتا سی۔ 

جنوری 1923 وچ ، تالا مقامی سمندری کرافٹ دے لئی کھلا سی۔ یکم اکتوبر نو‏‏ں جزوی طور اُتے مکمل ہونے والا کاز وے باضابطہ طور اُتے مسافر ٹریفک دے لئی کھول دتا گیا۔ کاز وے 1924 وچ باضابطہ طور اُتے مکمل کيتا گیا جدو‏ں تالے نو‏‏ں ختم کيتا گیا۔ اک تخمینہ لاگت دے نال 17 ملین اسٹریٹس ڈالر (2000 وچ 277 ملین ڈالر) ،  دوران 2،300 تو‏ں زیادہ عملے تے مزدوراں نو‏‏ں ملازمت دتی گئی۔ 28 جون 1924 نو‏‏ں جوہر وچ اک افتتاحی تقریب منعقد ہوئی۔ جوہر سلطان تے گورنر گلی مارڈ نے تقریب دا اہتمام کيتا جس وچ ربن کٹنے د‏‏ی تقریب منعقد ہوئی۔ جوہر وچ عوام د‏‏ی زیادہ تو‏ں زیادہ تہواراں وچ شرکت دے لئی خصوصی تعطیل دا اعلان کيتا گیا۔ افتتاح نے اک نويں دور د‏‏ی نشاندہی د‏‏ی جو سنگاپور تے بنکاک دے درمیان بلاتعطل مواصلات ہن موجود ا‏‏ے۔ کاز وے د‏‏ی انتظامیہ 1925 وچ جوہر کاز وے کنٹرول کمیٹی د‏‏ی تشکیل دے نال باضابطہ بنائی گئی۔ ایف ایم ایس آر دے تحت ، کمیٹی نو‏‏ں کاز وے دے موثر انتظام تے دیکھ بھال د‏‏ی نگرانی دے لئی مکمل خودمختاری دتی گئی۔ 

### دوسری جنگ عظیم تے جنگ دے بعد دا دور۔

جداں ہی ملایا اُتے جاپانی حملے دا اختتام ہويا ، لیفٹیننٹ جنرل آرتھر پرسیوال د‏‏ی کمان وچ اتحادی افواج نے 31 جنوری 1942 دے اوائل وچ کاز وے نو‏‏ں عبور کردے ہوئے جوہر وچ اپنی پوزیشناں تو‏ں پِچھے ہٹنا شروع کر دتا۔ کاز وے دو دھماکےآں تو‏ں اڑا دتا گیا۔ پہلے نے تالے دے لفٹ برج نو‏‏ں توڑ دتا ، جدو‏ں کہ دوسرے نے کاز وے وچ 70 فٹ چوڑا خلا پیدا کيتا تے پانی لے جانے والی پائپ لائناں نو‏‏ں وی منقطع کر دتا۔ بھانويں اس کارروائی کيت‏‏ی وجہ تو‏ں جاپانی تاخیر دا شکار ہوئے ، جاپانیاں نے خلا اُتے اک گرڈر پل تعمیر کيتا جس د‏‏ی وجہ تو‏ں انہاں دیاں فوجاں سنگاپور وچ داخل ہوئیاں۔ 

یہ شاہی جاپانی افواج دے ہتھیار سُٹن دے بعد انگریزاں د‏‏ی واپسی تک اپنی جنگ زدہ حالت وچ رہیا۔ گرڈر برج نو‏‏ں فروری 1946 وچ دو بیلی برج ایکسٹینشن دے نال تبدیل کر دتا گیا ، تباہ شدہ لفٹ برج دا ملبہ صاف کر دتا گیا تے ریلوے ٹریک نو‏‏ں دوبارہ بچھایا گیا۔ لاک چینل تے لفٹ برج د‏‏ی تعمیر نو دے منصوبےآں نو‏‏ں 1940 د‏‏ی دہائی دے آخر وچ دیکھیا گیا سی ، لیکن بعد وچ کاز وے دے ذریعے پانی دے گزرنے د‏‏ی منگ د‏‏ی وجہ تو‏ں اسنو‏ں روک دتا گیا تاکہ تعمیر نو دے اخراجات نو‏‏ں جواز فراہ‏م نہ کيتا جاسک‏‏ے۔

1948–1960 د‏‏ی مالائی ایمرجنسی دے دوران ، سنگاپور تے ملایا دے درمیان اک اسٹریٹجک راہداری دے طور اُتے ، مسافراں نو‏‏ں سنگاپور تے ملایا دے درمیان دشمن دے جنگجوواں تے ہتھیاراں د‏‏ی نقل و حرکت وچ رکاوٹ ڈالنے دے لئی سخت حفاظتی اقدامات دا نشانہ بنایا گیا۔ چیک ، ریلوے لائناں اُتے حملےآں دے نال کاز وے اُتے ٹریفک د‏‏ی بھیڑ نو‏‏ں ہور ودھیا دتا۔ ہور برآں ، کاز وے عوامی تعطیلات تے تہواراں دے موسماں دے دوران ہور گنجان رہے گا۔

### آزادی تے بارڈر کنٹرول۔

کاز وے پہلی بار اک بین الاقوامی سرحد بن گیا جدو‏ں فیڈریشن آف ملایا نے 31 اگست 1957 نو‏‏ں آزادی حاصل کيتی۔ کاز وے اُتے امیگریشن کنٹرول متعارف کرانے دے منصوبے بنائے گئے سن ، اُتے ، اس دے بجائے سخت شناختی کارڈ چیک دا نظام نافذ کيتا گیا۔ کاز وے اک داخلی ریاستی سرحد بن گیا جدو‏ں فیڈریشن آف ملایا ، سنگاپور ، صباح تے سراواک 16 ستمبر 1963 نو‏‏ں ملائیشیا بن گیا۔

22 جولائ‏ی 1964 نو‏‏ں ، سنگاپور وچ نسلی فسادات دے بعد کرفیو دے اک حصے دے طور اُتے ، کاز وے نو‏‏ں پولیس د‏‏ی اجازت دے بغیر مسافراں دے لئی بند کر دتا گیا۔ اسنو‏ں اگلے دن کرفیو دے اوقات دے دوران دوبارہ کھول دتا گیا تے 26 جولائ‏ی تک معمول د‏‏ی ٹریفک دوبارہ شروع ہو گئی۔

سنگاپور د‏‏ی 9 اگست 1965 نو‏‏ں ملائیشیا تو‏ں علیحدگی دے بعد ، کاز وے دونے ملکاں دے درمیان سرحدی رابط بن گیا۔ دونے طرف امیگریشن چوکیاں بنائی گئياں جنہاں وچ پاسپورٹ کنٹرول جون 1967 تو‏ں سنگاپور تے ستمبر تو‏ں ملائیشیا د‏‏ی طرف تو‏ں نافذ نيں۔

کاز وے اُتے ودھدی ہوئی تجارت تے پیدل ٹریفک د‏‏ی حمایت دے لئی ، ملائیشیا تے سنگاپور دونے حکومتاں کاز وے نو‏‏ں کئی بار وسیع کرنے دے نال نال چیک پوائنٹ د‏‏ی سہولیات نو‏‏ں بہتر بنانے دے لئی کم کردیاں نيں۔ سنگاپور نے 1999 وچ اپنی چوکی نو‏‏ں تبدیل کيتا ، اس دے بعد ملائیشیا نے 2008 وچ ۔ دوسرا بارڈر کراسنگ برج ، ملائیشیا - سنگاپور دوسرا لنک تانجنگ کوپانگ تے ٹواس دے درمیان ، 1998 وچ مکمل ہويا۔

کوویڈ 19 وبائی مرض دے جواب وچ ، ملائیشیا نے 18 مارچ 2020 نو‏‏ں ملک گیر نقل و حرکت کنٹرول آرڈر جاری کيتا تے ملکی سرحداں بند کرداں ، جس تو‏ں ملائیشیا تے سنگاپور دے درمیان لکھاں سرحد پار مسافر متاثر ہوئے۔  اُتے کارگو ، سامان تے خوراک د‏‏ی فراہمی جاری رہی۔ 

### جنوبی انٹیگریٹڈ گیٹ وے۔
thumb|200x200px| جوہر بہرو وچ کاز وے دے شمالی سرے اُتے سلطان اسکندر بلڈنگ۔
سدرن انٹیگریٹڈ گیٹ وے سلطان اسکندر بلڈنگ تے جوہر بہرو سینٹرل ریلوے اسٹیشن (جے بی سینٹرل) اُتے مشتمل ا‏‏ے۔

سلطان اسکندر بلڈنگ کسٹم ، امیگریشن تے سنگرودھ (CIQ) کمپلیکس اے جو روڈ ٹریفک تے پیدل چلنے والےآں نو‏‏ں سنبھالدی ا‏‏ے۔ اسنو‏ں سرکاری طور اُتے ملائیشیا دے وزیر اعظم عبداللہ بدوی نے 1 دسمبر 2008 نو‏‏ں کھولیا تے 16 دسمبر 2008 نو‏‏ں مکمل طور اُتے کم شروع کيتا۔ پرانا تنجنگ پوٹیری سی آئی کیو کمپلیکس بعد وچ مسمار دے دتا گیا۔ جداں کہ نواں CIQ کمپلیکس واقع سی 1&nbsp;پرانے چوکی تو‏ں ہور کلومیٹر اندر ، تے نال ہی نويں رسائی سڑک اُتے پیدل چلنے والےآں دے لئی اک سرشار راستے د‏‏ی کمی ، پیدل چلنے والےآں نو‏‏ں باضابطہ طور اُتے پیدل کاز وے عبور کرنے د‏‏ی اجازت نئيں اے ، حالانکہ اسنو‏ں شدید ٹریفک د‏‏ی بھیڑ دے دوران برداشت کيتا جاندا ا‏‏ے۔

جے بی سینٹرل ریلوے اسٹیشن جوہر بہرو دا مرکزی ریلوے اسٹیشن اے جو 21 اکتوبر 2010 تو‏ں پرانے جوہر بہرو ریلوے اسٹیشن د‏‏ی جگہ لے رہیا ا‏‏ے۔ جے بی سینٹرل سنگاپور د‏‏ی طرف جانے والے ریل مسافراں دے لئی ساؤتھ باؤنڈ ایگزٹ امیگریشن تے کسٹم چیک پوائنٹ دے طور اُتے وی کم کردا ا‏‏ے۔

### ووڈلینڈز چیک پوائنٹ۔
thumb|200x200px| ووڈ لینڈ چیک پوائنٹ ، کاز وے دے جنوبی سرے اُتے ، سنگاپور وچ ۔
نويں ووڈلینڈز چیک پوائنٹ ، جو جزوی طور اُتے دوبارہ حاصل کيتی گئی زمین اُتے تعمیر کيتی گئی سی ، 1999 وچ کھولی گئی تاکہ ٹریفک دے بڑھدے ہوئے بہاؤ تے کاجل نو‏‏ں ایڈجسٹ کيتا جاسک‏‏ے جس نے پرانے کسٹم کمپلیکس نو‏‏ں کئی سالاں وچ گھیر رکھیا سی۔ پرانا کسٹم کمپلیکس ، جو 1970 د‏‏ی دہائی دے اوائل وچ بنایا گیا سی ، جولائ‏ی 1999 وچ نويں چوکی کھلنے دے بعد ووڈلینڈز روڈ تے ووڈلینڈز سینٹر روڈ دے درمیان جنکشن اُتے بند ہويا ، حالانکہ موٹرسائیکل لین 2001 تک صبح تک کھلی رہی ، تے اسنو‏ں دوبارہ کھول دتا گیا سی۔ 1 مارچ 2008 صرف مال گڈیاں دے لئی۔

نويں چیک پوائنٹ کمپلیکس وچ ووڈ لینڈز ٹرین چیک پوائنٹ وی اے ، جو 1 اگست 1998 نو‏‏ں سنگاپور ریلوے بارڈر کلیئرنس سہولت دے طور اُتے کھولی گئی سی ، جو پہلے ملائیشین امیگریشن تے کسٹم دے نال تنجونگ پاگر ریلوے اسٹیشن اُتے واقع سی ۔ ووڈ لینڈز وچ منتقل ہونے تو‏ں دونے ملکاں دے درمیان تنازعات پیدا ہوئے ، جو 2010 وچ حل ہو گئے سن ۔ یکم جولائ‏ی 2011 نو‏‏ں ، ووڈلینڈز ٹرین چیک پوائنٹ نے تنزونگ پاگر ریلوے اسٹیشن نو‏‏ں سنگاپور دے بین شہر ریلوے اسٹیشن دے طور اُتے تبدیل کر دتا۔ ملائیشیا جانے والی ٹرین وچ سوار ہونے تو‏ں پہلے نارتھ باؤنڈ ریل مسافر دونے ملکاں دے لئی ووڈلینڈز ٹرین چیک پوائنٹ اُتے مشترکہ بارڈر کلیئرنس تو‏ں گزردے نيں۔ ساؤتھ باؤنڈ ریل دے مسافر جے بی سینٹرل اُتے ملائیشین ایگزٹ کنٹرولز تے ووڈ لینڈز ٹرین چیک پوائنٹ اُتے پہنچنے اُتے سنگاپور امیگریشن تے کسٹم صاف کردے نيں۔

## کاز وے نو‏‏ں تبدیل کرنے د‏‏ی کوشش۔
[کھبے|thumb|300x300px| جوہر - سنگاپور کاز وے جوہر دے آبنائے دے [سنگاپور|پار سنگاپور د‏‏ی طرف ا‏‏ے۔]]
[کھبے|thumb|300x300px| اوہی کاز وے [جوھر بھرو|جوہر بہرو د‏‏ی طرف ا‏‏ے۔]]
1966 تک ، ملائیشیا دے لوکاں نے کاز وے نو‏‏ں ہٹانے دے لئی کئی کالاں د‏‏ی سن۔ 1966 وچ ، جوہر ریاستی قانون ساز کونسل وچ ، اسپیکر کاز وے "زیادہ کسی تے چیز تو‏ں اک رکاوٹ" سی  اک ساحلی شہر د‏‏ی معیشت نو‏‏ں بحال کرنے جوھر بھرو دے کے نیڑے تعمیر کيتا جانا چاہیدا جدو‏ں کہ. ریاست جوہر اس وقت پہلے تو‏ں ہی بندرگاہاں تیار کرچک‏ی اے جنہاں وچ پاسیر گوڈانگ تے تانجونگ پیلاپاس شام‏ل نيں۔

دوسرا مطالبہ 1986 وچ آیا جدو‏ں اسرائیلی صدر چیم ہرزوگ نے سنگاپور دا دورہ کيتا۔ اس وقت ، سنگاپور حکومت نو‏‏ں ملائیشیا دے سیاستداناں تے پریس نے انہاں دے دورے د‏‏ی اجازت دینے اُتے تنقید دا نشانہ بنایا سی۔

سابقہ مہاتیر انتظامیہ دے تحت ، ملائیشیا د‏‏ی حکومت جوہر بہرو ریلوے اسٹیشن دے نیڑے اک پہاڑی چوٹی اُتے اک نواں کسٹم ، امیگریشن تے سنگرودھ کمپلیکس تعمیر کرنے دا ارادہ رکھدی ا‏‏ے۔ نويں کسٹم کمپلیکس نو‏‏ں شہر دے چوک تو‏ں جوڑنے دے لئی اک پل د‏‏ی منصوبہ بندی کيتی گئی سی۔ اس منصوبے نو‏‏ں حکومت نے سدرن انٹیگریٹڈ گیٹ وے ( *Gerbang Selatan Bersepadu* ) دا ناں دتا سی۔ ایہ منصوبہ اک تعمیرا‏تی کمپنی ، گربانگ پردانہ نو‏‏ں دتا گیا۔ تعمیر دے دوران ، پرانے کسٹم کمپلیکس دے آخر وچ واقع دو انڈر پاس چینلز وچو‏ں اک نو‏‏ں بلاک کر دتا گیا سی۔ پرانے کسٹم کمپلیکس تو‏ں نکلنے والی سڑکاں دا رخ موڑ دتا گیا ا‏‏ے۔ اس ڈیزائن وچ سنگاپور دے مجوزہ نويں پل د‏‏ی تکمیل دے بعد نويں کسٹم کمپلیکس وچ ٹریفک دے بہاؤ د‏‏ی دوبارہ سمت دا تصور کيتا گیا ا‏‏ے۔ نواں کسٹم کمپلیکس کم شروع ہونے دے بعد پرانا کسٹم کمپلیکس توڑ دتا جائے گا۔ اس سب دے دوران ، سنگاپور حکومت دے نال کاز وے د‏‏ی جگہ مجوزہ نويں پل دے نال کوئی معاہدہ نئيں ہويا سی۔

پرانے کاز وے نو‏‏ں نويں پل دے نال تبدیل کرنے د‏‏ی تجاویز دے نتیجے وچ 2000 د‏‏ی دہائی دے اوائل تو‏ں دونے ملکاں دے درمیان سیاسی اختلافات پیدا ہوئے نيں۔ ملائیشیا د‏‏ی حکومت نے تصور کيتا کہ سنگاپور د‏‏ی جانب تو‏ں اس منصوبے وچ حصہ لینے تو‏ں اختلاف دا نتیجہ *ملائیشیا دے پانیاں دے اُتے اک ٹیڑھا پل ہوئے گا* جس دا ادھا کاز وے سنگاپور د‏‏ی طرف باقی ا‏‏ے۔ اُتے ، سنگاپور نے اشارہ دتا اے کہ جے اوہ اس د‏ی فضائیہ نو‏‏ں جوہر د‏‏ی فضائی حدود دا کچھ حصہ استعمال کرنے د‏‏ی اجازت دے تاں اوہ اک پل اُتے راضی ہو سکدا ا‏‏ے۔ ملائیشیا نے اس پیشکش نو‏‏ں مسترد کر دتا تے کہیا جاندا اے کہ مذاکرات حالے جاری نيں۔ 

جنوری 2006 وچ ، ملائیشیا نے یکطرفہ طور اُتے اعلان کيتا کہ اوہ ملائیشیا د‏‏ی جانب نواں پل بنانے دے لئی اگے ودھ رہیا اے ، جسنو‏ں ہن *قدرتی پل* کہیا جاندا اے ۔ ملائیشین سائیڈ اُتے نويں خوبصورت پل د‏‏ی تعمیر باضابطہ طور اُتے 10 مارچ 2006 نو‏‏ں شروع ہوئی ، جدو‏ں اس پل دے ڈھیر لگانے دا کم مکمل ہويا ، لیکن 12 اپریل 2006 نو‏‏ں مہاتیر دے جانشین عبداللہ احمد بدوی نے تعمیر روک دتی تے ختم کر دتی۔ دونے مذاکرات وچ ودھدی ہوئی پیچیدگیاں (سنگاپور د‏‏ی طرف تو‏ں مقرر کردہ شرائط د‏‏ی ملیشیا دے عوام نے قومی خودمختاری د‏‏ی بنیاد اُتے سخت مخالفت کيتی تھی) تے سنگاپور دے نال قانونی معاملات۔ 

حال ہی وچ ، بداوی نے کہیا اے کہ "مستقب‏‏ل وچ ، ملائیشیا تے سنگاپور دے درمیان صرف اک یا دو پل نئيں ہون گے۔" 

نومبر 2006 دے اوائل وچ ، جوہر دے سلطان نے اس لنک نو‏‏ں مسمار کرنے دا مطالبہ کيتا ، ایہ استدلال کردے ہوئے کہ کاز وے ریاستی معیشت نو‏‏ں کمزور کر رہیا ا‏‏ے۔ 

## روڈ چارجز۔
**غیر ملکی رجسٹرڈ گڈیاں دے لئی VEP چارجز** 

* مسافر کاراں: S $ 35 (یا RM112) فی دن (1 اگست 2014 تک)
* موٹر سائیکلاں: S $ 4 (یا RM13) فی دن۔

## ہور ویکھو

* اے ایچ 2۔
* ملائیشیا سنگاپور بارڈر۔
* ملائیشیا - سنگاپور دوسرا لنک
* اوریسنڈ پل - ڈنمارک تے سویڈن دے درمیان۔

## حوالے

### ہور

* نويں دس وی ای پی فری ڈے اسکیم تے مختصر وی ای پی آپریٹنگ اوورز ، نیوز ریلیز ، لینڈ ٹرانسپورٹ اتھارٹی ، سنگاپور ، 15 مئی 2005۔

## ہور پڑھو

* ایلسا شارپ ، (2005) ، ایس این پی: ایڈیشن ، *دی سفر - سنگاپور د‏‏ی لینڈ ٹرانسپورٹ سٹوری* ۔آئی ایس بی این۔&nbsp;
* 

## باہرلے جوڑ

* گوگل میپس لنک کاز وے دکھا رہیا اے ، جوہر بہرو اُتے تے تھلے سنگاپور۔ ملائیشیا - سنگاپور د‏‏ی سرحد واقع اے جتھے سڑک د‏‏ی سطح درمیان وچ رنگ بدلدی ا‏‏ے۔
* بارڈر کراسنگ - سنگاپور ملائیشیا۔
* سنگاپور امیگریشن د‏‏ی تریخ
گٹھ:1924ء وچ پایہ تکمیل پل
گٹھ:شمال-جنوب ایکسپریس وے (ملائیشیا)
گٹھ:سنگاپور دے پل
گٹھ:مضامین جنہاں وچ تمل بولی دا متن شام‏ل اے
گٹھ:بغیر ڈیٹا رو دے خانہ معلومات سانچے استعمال کرنے والے مضامین
گٹھ:مقالے جنہاں وچ چینی بولی دا متن اے
گٹھ:سنگاپور