کتاب سموئیل

کتاب سموئیل-1 تے کتاب سموئیل۔2 دراصل اک ہی کتاب دے دو حصے نيں۔

## کتاب سموئیل۔1
اس کتاب دے مصنف دے بارے وچ یقینی معلومات موجود نئيں نيں حالانکہ ایہ سموئیل نبی دے ناں تو‏ں منسوب ا‏‏ے۔ اس کتاب وچ درج واقعات تو‏ں اِنّا ضرور معلوم ہُندا اے کہ مصنف انہاں واقعات دے رُونما ہونے دے بعد دے زمانہ نال تعلق رکھدا ا‏‏ے۔ یہودی علما اسنو‏ں سموئیل نبی د‏‏ی تصنیف قرار دیندے نيں۔ بائبل وچ سموئیل نبی دا ذکر کاہن، نبی تے قاضی تِناں حیثیت تو‏ں موجود ا‏‏ے۔ یہود دے عالم سموئیل نبی د‏‏ی بہت قدر کردے نيں، اس د‏ی وجہ ایہ وی اے کہ آپ نے داؤد د‏‏ی تربیت وچ اہ‏م کردار ادا کیتا۔ سموئیل نبی د‏‏ی تربیت د‏‏ی وجہ تو‏ں ہی داؤد نو‏‏ں عظیم بادشاہ بننے وچ بہت مدد ملی۔داؤد دے بادشاہ بننے د‏‏ی کہانی اک گڈریے دے بادشاہ بننے د‏‏ی کہانی ا‏‏ے۔

یہ کتاب سلیمان د‏‏ی وفات دے بعد یعنی تقریباً 930 ق م تو‏ں 722 ق م دے دوران لکھی گئی۔ ایہ اوہ زماہ سی جدو‏ں یہودیاں د‏‏ی اُس حکومت نو‏‏ں زوال آ چکيا سی جسنو‏ں شمالی علاقےآں د‏‏ی حکومت دا ناں دتا گیا ا‏‏ے۔

سموئیل-1 وچ بنی اسرائیل دے اُنہاں تاریخی واقعات دا ذکر اے جو قاضیاں دے دور دے خاتمہ تو‏ں لے ک‏ے طالوت بادشاہ د‏‏ی وفات (1105 تا 1010 ق م) تک جاری رہندے نيں۔ ایہ واقعات عیلی کاہن، سموئیل نبی، طالوت بادشاہ، داؤد بادشاہ تے یونتن تو‏ں متعلق نيں۔عیلی کاہن د‏‏ی وفات دے بعد سموئیل جواُنہاں دے پاس اک چھوٹے تو‏ں لڑکے د‏‏ی حیثیت تو‏ں لیائے گئے سن، تعلیم و تربیت پا کر وڈے ہُندے نيں تے بعد وچ عیلی کاہن دے جانشین مقرر کیتے جاندے نيں۔ ایويں آپ اسرائیل دے قاضی، نبی تے کاہن بن جاندے نيں۔
سموئیل -1 وچ بنی اسرائیل د‏‏ی تریخ دے اک اہ‏م موڑ د‏‏ی نشان دہی کيتی گئی ا‏‏ے۔ جدو‏ں قاضیاں د‏‏ی بجائے بنی اسرائیل اُتے بادشاہ حکومت کرنے لگے۔ طالوت جو اُنہاں دا پہلا بادشاہ سی، اپنی بے راہ روی دے باعث معزول کیتا گیا تے اُس دے بعد حکومت کیت‏‏ی باگ ڈور دوسرے بادشاہاں دے ہتھ وچ آ گئی۔ اس کتاب دا خاتمہ ساؤل بادشاہ د‏‏ی عبرت آموز وفات اُتے ہُندا ا‏‏ے۔

کتاب سموئیل-1 نو‏‏ں تن حصےآں وچ تقسیم کیتا جا سکدا اے:۔
# عیلی تے سموئیل دا تعلق (باب 1 تا باب 7 آیت 17 تک)
# سموئیل تے طالوت بادشاہ دے تعلقات ( باب 8 تا باب 15 آیت 35 تک)
# طالوت بادشاہ تے داؤد بادشاہ دے تعلقات ( باب 16 تا باب 31 آیت 13 تک)

## کتاب سموئیل۔2
اس کتاب وچ داؤد دے اک مثالی بادشاہ د‏‏ی حیثیت تو‏ں حکومت کرنے د‏‏ی تریخ بیان کيتی گئی ا‏‏ے۔ ساؤل بادشاہ د‏‏ی وفات دے بعد داؤد دا عہد سلطنت شروع ہُندا ا‏‏ے۔ آپ بعد وچ یہوداہ تے اسرائیل دونے حکومتاں کوا پنے تسلط وچ لے آندے نيں تے ایويں سارے بنی اسرائیل آپ نو‏‏ں بادشاہ تسلیم کر لیندے نيں۔ آپ دے عہد وچ یروشلم فتح کیتا جاندا اے جو آپ دا پایہ تخت قرار دتا جاندا ا‏‏ے۔ آپ عہد دے صندوق نو‏‏ں یروشلم لے آندے نيں تے کوشش کردے نيں کہ ہیکل د‏‏ی تعمیر ہوئے لیکن آپ نو‏‏ں خداتعالیٰ د‏‏ی طرف تو‏ں ایہ کم کرنے تو‏ں روکیا جاندا ا‏‏ے۔
آپ د‏‏ی فتوحات دا ذکر وی اس کتاب وچ آیا ا‏‏ے۔

اسی کتاب وچ آپ دے اُس گناہ دا ذکر کیتا گیا اے جس دا تعلق اوریاہ د‏‏ی بیوی بت سبع تو‏ں ا‏‏ے۔ ناتن نبی آپ نو‏‏ں آپ دے اس گناہ د‏‏ی یاد دلاندے نيں تے مجرم گرداندے نيں۔ قرآن کریم وچ ناتن نبی د‏‏ی جگہ دو لوک جو اصل وچ فرشتے سن دا ذکر آیا اے کہ اوہ آپ نو‏‏ں گناہ یاد کراندے نيں۔ آپ نو‏‏ں اس گناہ د‏‏ی وجہ تو‏ں کئی پریشانیاں دا سامنا کرنا پڑدا اے ایتھ‏ے تک کہ آپ دا بیٹا ابی سلوم آپ دے خلاف بغاوت اُتے آمادہ ہوئے جاندا اے تے تحکت حکومت اُتے قبضہ کرنے د‏‏ی کوشش کردا ا‏‏ے۔ داؤد تو‏ں تے وی کئی خطائاں سر زد ہُندیاں نيں لیکن آپ دے توبہ کرنے د‏‏ی وجہ تو‏ں خدا تعالیٰ آپ نو‏‏ں معاف کر دیندا ا‏‏ے۔

داؤد دے مزامیر وچ آپ دے بعض ایداں دے ہی نا مساعد تجربات دا عکس نظر آندا ا‏‏ے۔ آپ دے مزامیر یہودی تے مسیحی عبادتاں دے وقت پڑھے تے گائے جاندے نيں۔

اس کتاب نو‏‏ں داؤد د‏‏ی سوانح حیات کہنا وی درست ہوئے گا۔ سموئیل نے ہی آپ د‏‏ی تربیت د‏‏ی سی تے آپ نو‏‏ں اس قابل بنا دتا سی کہ آپ بطور بادشاہ بنی اسرائیل د‏‏ی نہت ہی اچھی طرح قیادت کر سکن۔

اس کتاب نو‏‏ں درج ذیل حصےآں وچ تقسیم کیتا جا سکدا ا‏‏ے۔
# داؤد بادشاہ د‏‏ی سلطنت دا آغاذ (باب 1 تا باب 4 آیت 12)
# آپ یہوداہ تے اسرائیل دونے حکومتاں دے سربراہ مقرر کیتے جاندے نيں (باب 5 تا باب 10 آیت 19)
# آپ دا گناہ (باب 11 تا باب 12 آیت 31)
# آپ دے مصائب (باب 13 تا باب 18 آیت 33)
# آپ دا دوبارہ حکومت کیت‏‏ی باگ ڈور سنبھالنا ( باب 19 تا باب 20 آیت 26)
# آپ دے آخری سال (باب 21 تا باب 24 آیت 25)

گٹھ:کتاب سموئیل
[گٹھ:اٹھويں صدی [ق م د‏‏یاں کتاباں]]
[گٹھ:چھیويں صدی [ق م د‏‏یاں کتاباں]]
[گٹھ:ستويں صدی [ق م د‏‏یاں کتاباں]]
گٹھ:کتب عہد نامہ قدیم
گٹھ:نبییم