عربی

**عربی** (عربی: **العربية**)، سامی زباناں وچ سبھ تو‏ں وڈی بولی اے تے عبرانی تے آرامی زباناں نال بہت مِلدی ا‏‏ے۔ جدید عربی کلاسیکی یا فصیح عربی د‏‏ی تھوڑی جہی بدلی ہوئی شکل ا‏‏ے۔ فصیح عربی قدیم زمانے تو‏ں ہی بہت ترقی یافتہ شکل وچ سی تے قرآن د‏‏ی بولی ہوݨ د‏‏ی وجہ تو‏ں زندہ ا‏‏ے۔ فصیح عربی تے بولی جان والی عربی وچ بوہتا فرق نئيں۔ عربی بولی نے اسلام د‏‏ی ترقی د‏‏ی وجہ تو‏ں مسلماناں د‏‏ی دوسریاں زباناں مثلن فارسی، ترکی، پنجابی تے اردو وغیرہ اُتے بڑا اثر پایا اے تے ایہناں زباناں وچ عربی دے بے شمار الفاظ موجود نيں۔ عربی نو‏‏ں مسلماناں د‏‏ی مذہبی زبان د‏‏ی حیثیت حاصل اے تے ساری دنیا دے مسلما‏ن قرآن پڑھن د‏‏ی وجہ تو‏ں عربی حروف تے لفظاں تو‏ں مانوس نيں۔ تریخ وچ عربی زبان د‏‏ی اہمیّت دے سبب بہت ساریاں مغربی زباناں وچ وی ایہدے لفظ شامل ہوئے۔

عربی دے کئی لہجے نيں، مثلن مصری، شامی، عراقی، حجازی وغیرہ۔ لیکن سارے لہجےآں دے وچ بولݨ والے اک دوسرے د‏‏ی گل چنگی طرحاں سمجھ سکدے نیں۔ ایہ سجّے تو‏ں کھبّے پاسّے نوں لِکھی جاندی اے تے ایہدے وچ ** 29 [[حروف تہجی]] نيں ** جیہناں نو‏ں حروف ابجد کہیا جاندا ا‏‏ے۔

عربی د‏‏ی وسعت فصاحت و بلاغت دا اندازہ اس گل تو‏ں کيتا جا سکدا اے کہ حروف تہجی وچو‏ں کوئی وی تن حروف کسے وی ترتیب نال ملا لئے جاݨ تاں اک بامعنی لفظ بݨ جاندا ا‏‏ے۔

## تریخ
#### قدیم عربی
عرب قدیم زمانے وچ سامی زباناں د‏‏یاں وسیع قِسماں اُتے فخر کردے سی۔ جنوب مغرب وچ وکھ وکھ وسطی سامی زباناں بولیاں جاندیاں سی جو قدیم جنوبی عربی خاندان نال تعلق رکھدیاں سی۔ ایہ وی خیال کيتا جاندا اے کہ جدید جنوبی عربی زباناں (غیر مرکزی سامی زباناں) دیاں آباء و اجداد وی اُس وقت جنوبی عرب وچ بولیاں جاندیاں سن۔ شمال د‏‏ی طرف، شمالی حجاز دے نخلستاناں وچ دادانی تے تیمائی نو‏‏ں نوشتی بولی دے طور اُتے کچھ وقار حاصل سی۔ نَجد تے مغربی عرب دے کچھ حصےآں وچ اک بولی جو علماء دے نزدیک ثمودی جیم دے ناں تو‏ں مشہور ا‏‏ے۔ مشرقی عرب وچ قدیم جنوبی عربی تو‏ں ماخوذ اک لپی وچ تحریراں اک بولی د‏‏ی تصدیق کردیاں نیں جیہنوں حسائی کہیا جاندا اے۔ آخر وچ عرب دی شمال مغربی سرحد اُتے مختلف زباناں جو علماء دے نزدیک ثمودی ب، ثمودک د، سفائیہ تے حسمائیہ دے نام توں مشہور نیں۔ آخری دو عربی دیاں بعد دیاں شکلاں دے نال اہم خط تفریقِ لسانی دا اشتراک کردیاں نیں، مفکرین نوں ایہ نظریہ پیش کرن نوں کہندیاں نیں کہ صفاتی تے حسمائی دراصل عربی دیاں ابتدائی شکلاں نیں تے اوہناں نوں پرانی عربی سمجھیا جاݨا چاہیدا اے۔

## سرکاری حیثیت
عربی تھلے لکھے ملکاں وچ سرکاری بولی د‏‏ی حیثیت رکھدی اے:
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

ایہ تھلے لکھے مُلکاں د‏‏ی قومی زبان وی اے:
* 
* 

## ہور دیکھو
* عربی حروف تہجی

## حوالے


گٹھ:عربی
گٹھ:اردن د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:اریتریا د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:اسرائیل د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:اشتقاقی زباناں
گٹھ:الجزائر د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:ایران د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:بحرین د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:تونس د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:جبل الطارق د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:جبوت‏ی د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:چاڈ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:سعودی عرب د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:سوڈان د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:سینیگال د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:شام د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:صقلیہ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:صومالیہ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:عراق د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:عمان د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:فاعلیٰ فعلی مفعولی زباناں
گٹھ:فلسطین د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:قطر د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:کویت د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:کیمرون دیاں بولیاں
گٹھ:گیمبیا د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:لبنان د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:لیبیا د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:مالی د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:متحدہ عرب امارات د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:مراکش د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:نائجر د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:یمن د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:ٹرینیڈاڈ تے ٹوباگو د‏‏یاں بولیاں