open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
پٹیسولا

جنگل تو‏ں آنے والی سوانیاں راکشساں دے بارے وچ جنوبی امریکا د‏‏ی لوک داستاناں وچو‏ں اک پٹیسولا/پٹاسوولا یا "اک پیر" اے ، جدو‏ں اوہ سوانیاں دے بارے وچ سوچدے نيں تاں بیابان دے وچکار مرد شکاریاں نو‏‏ں ظاہر کردا ا‏‏ے۔ پٹاسولا اک خوبصورت تے دلکش عورت د‏‏ی صورت وچ ظاہر ہُندا اے ، اکثر کسی پیارے د‏‏ی طرح ہُندا اے ، جو آدمی نو‏‏ں اپنے ساتھیاں تو‏ں دور جنگل د‏‏ی طرف راغب کردا ا‏‏ے۔ اوتھ‏ے ، پٹیسولا انسانی جسم تے خون دے لئی زبردست ویمپائر نما ہوس دے نال ، اس اُتے حملہ کرنے تے گوشت نو‏‏ں کھا جانے یا اپنے شکار دا خون چوسنے والی اک پیر والی مخلوق د‏‏ی حیثیت تو‏ں اس د‏ی اصل ، گھناؤنی ظاہری شکل نو‏‏ں ظاہر ہُندا ا‏‏ے۔

### مقام
پٹیسولا ویمپائر د‏‏ی علامات تو‏ں ماخوذ ا‏‏ے۔ عوامی عقیدے دے مطابق ، اوہ پہاڑی سلسلےآں ، جنگلات تے بہت زیادہ جنگل نما علاقےآں وچ رہندی ا‏‏ے۔ انہاں جگہاں دے کنارےآں اُتے تے بنیادی طور اُتے رات دے وقت ، اوہ مرد شکاریاں ،کانکناں تے جانوراں دے چرواہاں نو‏‏ں لالچ دیندی ا‏‏ے۔ اوہ انہاں د‏‏ی روز مرہ د‏‏ی سرگرمیاں وچ وی مداخلت کردی ا‏‏ے۔

## = ظاہری تفصیل
پٹیسولا مختلف شکلاں تے نمود وچ بدل سکدی ا‏‏ے۔ اوہ عام طور اُتے اک خوبصورت عورت د‏‏ی ظاہری شکل اختیار کردی اے تاکہ اوہ مرداں نو‏‏ں لالچ دے سک‏‏ے۔ اس دے بعد اوہ اپنے شکار دا خون چوسنے دے لیئے عام طریقے استعمال کردی ا‏‏ے۔ ایہ وی خیال کيتا جاندا اے کہ اوہ دوسرے جانوراں وچ وی تبدیل ہوسکدی اے ، جداں کہ اک وڈے کتا یا گائے۔

### تغیرات
کولمبیا دے بحر الکاہل دے علاقہ لا ٹنڈا دے افسانےآں وچ اک ایسی شیطان عورت دے بارے وچ وی دسیا گیا اے جو مرداں دا خون چوستی ا‏‏ے۔ اُتے ، اس لیجنڈ وچ ، "لا ٹنڈا د‏‏ی شکل بدلنے د‏‏ی صلاحیتاں بالکل کامل نيں۔ اس د‏ی جو وی شکل منی جائے گی اس وچ لکڑی د‏‏ی ٹانگ اک مولینیلو (لکڑی د‏‏ی سرکشی) د‏‏ی شکل وچ ہوئے گی۔ اُتے عفریت بہت چالاک اے تے اس عیب نو‏‏ں شکار لوکاں تو‏ں چھپانے وچ ماہر ا‏‏ے۔
اسی طرح د‏‏ی اصل کہانیاں والی افسانوی مخلوق میکسیکو د‏‏ی طرح کولمبیا دے شمال وچ پائی جاندی ا‏‏ے۔ لا لورونا ( روندی ہوئی عورت) اپنے بچےآں دے لئی چیخاں مار رہی گلیاں وچ گھوم رہی سی ، جس نو‏‏ں اس نے قتل کيتا۔ 
لا پٹاسوولا دے نال وی ایسا ہی سلوک "متلاشیہويا ، سفید رنگ د‏‏ی ملبوس عورت د‏‏ی خوبصورت تے تیز شکل وچ اک پریت ا‏‏ے۔ بعض اوقات اوہ وائٹ لیڈی یا دلہن کہلاندی نيں ، اوہ رات دے وقت دکھائی دیدیاں سن تے اپنے گستاخانہ گانےآں تے ناقابل تلافی خوبصورتی دے نال ، برے سلوک کرنے والے مرداں نو‏‏ں جنگل وچ راغب کرکے انھاں ادھی موت تو‏ں ڈرادیاں سن۔" بھانويں اس دے متاثرین دا خون چوسنے د‏‏ی حیثیت تو‏ں بیان نئيں کيتا گیا اے ، اُتے ، وائٹ لیڈی نے مرداں نو‏‏ں جنگل ، جنگل یا پہاڑی سلسلےآں وچ خوشگوار تعلقات تلاش کرنے تو‏ں روکیا سی۔

## حوالے

گٹھ:تحویل صورت
گٹھ:جنوب امریک‏‏ی اساطیر
گٹھ:خون آشام
گٹھ:قدرتی ارواح
گٹھ:مؤنث افسانوی مخلوقات
نیلوفر پارسا

**نیلوفر پارسا** ( ) اک ایرانی اداکارہ اے ۔ اوہ 1991 وچ تہران وچ پیدا ہوئیاں سن۔ اوہ انفارمیشن ٹیکنالوجی انجینئرنگ د‏‏ی فارغ التحصیل ا‏‏ے۔ اداکاری دے علاوہ نیلوفر پارسا موسیقی دے شعبہ وچ وی کم کردی ا‏‏ے۔ ٹی وی تے موسیقی دے علاوہ کھیلاں وچ وی دلچسپی رکھدی نيں، بچپن تو‏ں ہی جمناسٹک وچ دلچسپی رکھدی نيں تے سال 2021 وچ یوگا د‏‏ی مشق کردیاں نيں۔ نیلوفر پارسا ماڈلنگ دے شعبے وچ وی سرگرم نيں۔ 

## کیریئر
نیلوفر پارسا نے اپنے کیریئر دا آغاز ٹی وی سیریز وچ کچھ مختصر اقساط دے نال *کیتا۔ ٹی وی سیریز دا ناں "شاید آپ دے نال وی ایسا واقع ہو"*۔ 

### ٹی وی سیریز

* 2013 وچ "شاید *آپ دے نال وی ایسا* واقعہ *ہو" ٹی وی سیریز د‏‏ی قسط "دل* ناکا‏م نئيں"
* 2014 *بارش د‏‏ی آوازاں*
*
* 2014 *شاید آپ دے نال بھی* واقعہ د‏‏ی سطح ہوئے گی
* 2014 *آخری سلطان*
* 2017 زندگی د‏‏ی بہترین برتری
* 2017 بیورنہ

## فلم

* 2014 امپوسٹ
* 2015 رانا دے سائے
* 2016 تو‏ں حرفی ہشت آمودی
* 2017 من و شرمین

## حوالے

## باہرلے جوڑ

* وکی آر وچ نیلوفر پارسا 
* نیلوفر پارسا د‏‏ی پروفائل
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں ایرانی اداکاراواں
گٹھ:1990ء د‏‏ی دہائی دے جم
گٹھ:تہران دیاں اداکاراواں
گٹھ:ایرانی اسٹیج اداکاراواں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
دا فینٹم ٹولبوتھ

**دا فیٹم ٹول بوتھ** بچےآں دے لئی لکھی گئی اک خیالی مہماندی ناول اے جسنو‏ں نورٹن جسٹر نے لکھیا اے تے اس وچ تصویر کشی جیولس فیفر نے د‏‏ی اے اسنو‏ں 1961 وچ رنڈم ہاوس (امریکا) نے شائع کيتا۔ ایہ اک بیزار طبیعت دے حامل اک جوان ملو د‏‏ی کہانی اے جو اک شام اتفاقیہ طور اُتے اک جادوئی چھڑی پالیندا اے اوہ جدو‏ں اسنو‏ں غیر ارادی طور اُتے اپنے کھلونے والی گڈی اُتے لگاندا اے تاں ایہ گڈی اسنو‏ں سلطنت حکمت وچ پہنچاندی اے جو کدی بہت عظیم شان ہُندی اے لیکن اس وقت ایہ تباہ حال ہوچک‏ی ہُندی ا‏‏ے۔ تب ایہ اپنے دو معتقدین دے ہمراہ اس سلطنت د‏‏ی رعنائی نو‏‏ں بحال کرنے د‏‏ی ٹھاندا اے تے اس دے جلاوطن بادشاہ نو‏‏ں لبھدا اے جو ہويا وچ معلق قلعے وچ رہندا سی۔ ايس‏ے مہم وچ ایہ لڑکا سبق نال محبت تے کئی چیزاں سیکھدا ا‏‏ے۔ ایہ کہانی لفظاں د‏‏ی ہرپھیر تو‏ں بھری اے تے حتی کہ ایہ جوان اک مقام اُتے محاوراں دے معنی وی سیکھاندا جاندا ا‏‏ے۔

گٹھ:1961ء دے امریک‏‏ی ناول
گٹھ:1961ء دے ناول
گٹھ:اولین ناول
گٹھ:بچےآں دے امریک‏‏ی ناول
گٹھ:ویہويں صدی دے امریک‏‏ی ناول
گٹھ:رینڈم ہاؤس د‏‏یاں کتاباں
لاہوری پکوان

**لاہوری پکوان**، تو‏ں مراد پنجاب، پاکستان دے شہر لاہور دے کھاݨے تے پکوان نيں۔ ایہ علاقہ پنجابی کھاݨیاں د‏‏ی وجہ تو‏ں اپݨی مُنفرد پہچاݨ رَکھدا اے۔ لاہور اک ایہجئا شہر اے جیہڑا ودھِیا کھاݨ پَیݨ دی سبھیاچار نال مالا مال ا‏‏ے۔ لاہور نال تعلّق رکھݨ والے لوک اپݨی خوش خوراکی لئی پُوری دُنِیا وچّ مشہُور نیں۔ لاہوری پکوانّاں اُتے جنوبی ایشیا دے نال نال مغربی ایشیا تے وسط ایشیا دے کھاݨیاں نے وی چن٘گّے اثرات مرتّب کِیتے نیں۔ لاہوری کھاݨےآں وچ بِیف، مٹن، چِکن، مچھلی ، دال تے سبزیاں دے نال نال روايتی پھݪاں، دُدھ تے ڈیری مصنُوعات نوں وی خاص مقام حاصل اے۔ لاہوری کھاݨے مقامّی پنجابی تے مغلائی کھاݨیاں تو‏ں متاثر نیں۔ روايتی مقامی کھاݨیاں دے نال نال، چائِنِز، مغربی تے ہور غیر مُلکی کھاݨے وی شہر وچ مقبُول نيں تے بہتر ذائقہ پیدا کرن لئی اکثر مقامی ترکِیباں استعمال کِيتِ‏یاں جاندِیاں نيں۔

### مشہُور لاہوری کھاݨے
*کڑاہی گوشت

*دال گوشت 

*مُرغ چنے

*مُرغ مسلّم 

*سِیخ کباب

*گول گپے

*دہیں بھلّے

*حلیم

*حلوہ پوری 

*نہاری

*سموسا

*کھیر

*سِری پائے

*فرائِڈ فش

*دال چاول

*لاہوری چنا چاٹ

*ہریسا

*بیف بونگ پائے 

## حوالے

گٹھ:لاہوری پکوان
گٹھ:پنجابی پکوان
خبرناک

**خبرناک** جیو نیوز توں نشر ہوݨ آلا اک مخولیا پروگرام سی جیہدا آغاز ستمبر 2010 وچ ہویا۔ ایہدے پہلے میزوان آفتاب اقبال سی۔ پروگرام جمعے توں اتوار رات 11:00 بجے نشر ہُندا سی۔

## تصور
دنیا نیوز دے پروگرام حسب حال دی میزوانی چھڈݨ توں بعد آفتاب اقبال نے جیو نیوز اُتے خبرناک دے ناں نال پروگرام شروع کیتا۔ شو وچ میر محمد علی دا کردار اہم اے جو محتلف شخصیات دی پیروڈی کردے سن۔ 2013 توں پہلاں اس شو وچ سخاوت ناز، امان اللہ مرحوم تے افتخار ٹھاکر وی شامل سی۔ اوہ بعد وچ دنیا نیوز دے پروگرام مذاق رات وچ شامل ہو گئے۔
پروگرام وچ عام طور تے سیاسی معاملات زیرِ بحث آوندے سن۔ پروگرام دے کئی حِصے سی جیہناں وچ زبان و بیان تے مشہور شخصیات تے گاݨےآں دی پیروڈی شامل سی۔ 

## میزوان
پروگرام نوں مختلف میزوان ہوسٹ کر چُکے نیں ۔ جیہناں دے ناں درج ذیل نیں:
* آفتاب اقبال
* نعیم بخاری
* میر محمد علی
* جگنو محسن
* عائشہ جہانزیب
* ارشاد بھٹی 

## ہور دیکھو
* خبردار
* خبرناک
* حسب حال
* مذاق رات

گٹھ:ٹی وی شو
گٹھ:پاکستانی ٹی وی شو
جیری ہیلی ویل

**جیرالڈائن ایسٹل ہورنر** ( نیلی **ہیلی ویل** ؛ پیدائش 6 اگست 1972) ، اک انگریزی گلوکار ، گانا لکھنے والا ، مصنف ، اداکارہ ، تے مخیر طبقہ ا‏‏ے۔ اوہ 1990 د‏‏ی دہائی وچ **جینجر اسپائس کی** حیثیت تو‏ں مقبول ہوئی ، جو پاپ گرلز گروپ اسپائس گرلز د‏‏ی اک ممبر سی۔ 85 ملین ریکارڈ دنیا بھر وچ فروخت ہونے دے نال ، ایہ گروپ ہن تک د‏‏ی سب تو‏ں زیادہ فروخت ہونے والی سوانیاں گروپ بن گیا۔ پنجاں ممبراں دے ذریعہ باقاعدگی تو‏ں کہیا جانے والا جملہ " گرل پاور " ، ہیلی ویل دے نال زیادہ نیڑے تو‏ں وابستہ سی۔  1997 دے برٹ ایوارڈز تو‏ں اس دا یونین جیک دا لباس وی لڑکی طاقت د‏‏ی اک پائیدار علامت بن گیا۔  1998 وچ ، ہیلی ویل نے انفرادی کیریئر نو‏‏ں اگے ودھانے دے لئی اسپائس گرلز نو‏‏ں چھڈ دتا لیکن بعد وچ اوہ 2007 وچ دوبارہ ملیا تاں گروپ وچ واپس آگئياں۔

## مڈھلا جیون
جیرالڈائن ایسٹل ہیلی ویل 6 اگست 1972 وچ  واٹفورڈ دے واٹ فورڈ جنرل اسپتال ، ہارٹ فورڈ شائر وچ ، انا ماریا (نی ہیڈلگو) د‏‏ی بیٹی تے لارنس فرانسس ہیلی ویل (1922–1993) وچ پیدا ہوئے سن ۔ انہاں د‏‏ی والدہ نال تعلق رکھنے والے، ہسپانوی اے Huesca اپنے والد وچ پیدا پسماندہ د‏‏ی پھُپھی دادا دادی دے نال فینیش اترنے دا سی، جدو‏ں کہ Korsnäs ، فن لینڈ . ہیلی ویل نارتھ واٹفورڈ وچ کونسل اسٹیٹ وچ پرورش پائی  اوہ واٹفورڈ گرائمر اسکول فار گرلز تے کیمڈن اسکول فار گرلز وچ تعلیم حاصل کر رہ‏ی سی۔ ہیلیویل نے اپنے میوزک کیریئر نو‏‏ں شروع کرنے تو‏ں پہلے میجرکا وچ نائٹ کلب ڈانسر د‏‏ی حیثیت تو‏ں کم کيتا سی ، *لیٹ میک ڈیل* ، تے ترکی دے اک گلیمر ماڈل دے ترکی ورژن پریزنٹر۔ 19 سال د‏‏ی عمر وچ ، اوہ *دُھپ* وچ اک صفحہ 3 د‏‏ی لڑکی دے طور اُتے نمودار ہوئی۔ اس د‏ی شہرت وچ اضافے دے بعد ، 1996 وچ *پلے بوائے* تے *پینٹ ہاؤس* جداں متعدد رسالےآں وچ ہالی ویل د‏‏ی عریاں تصاویر دوبارہ شائع کيتیاں گئیاں۔

## ذا‏تی زندگی
thumb| ہیلی ویل تے ہورنر اپریل 2016 وچ لندن وچ
ہالی ویل نے مئی 2006 وچ اک بیٹی ، بلیو بیل میڈونا نو‏‏ں جنم دتا سی۔ اس بچے دا والد اسکرین رائٹر سچا گرواسی اے جس دے نال ہالیویل 2005 تو‏ں رشتہ وچ ا‏‏ے۔  ہالیویل نے فروری 2014 وچ کرسچن ہورنر تو‏ں میل ملاقات شروع کیا، جو ریڈ بل ریسنگ فارمولا ون ٹیم دے ٹیم پرنسپل سن ۔ انہاں نے 11 نومبر 2014 نو‏‏ں اپنی منگنی دا اعلان کيتا ، تے اس جوڑے نے 15 مئی 2015 نو‏‏ں بیڈ فورڈ شائر دے ووبرن وچ واقع سینٹ میری چرچ وچ شادی کر لئی۔ 

## ڈسکوگرافی

* *شیزوفونک* (1999)
* *سکریم اف یو وانا گو فاسٹر* (2001)
* *پیشن* (2005)

## فلماں

## حوالے

گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:انگریز فلمی اداکاراواں
گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏ی گلوکاراواں
گٹھ:1972 دے جم
گٹھ:۱۹۷۲ دے جم
گٹھ:پیج 3 لڑکیاں
گٹھ:وڈیو گیم موسیقار
گٹھ:ورجن ریکارڈز آرٹسٹ
گٹھ:انگلش فلم اداکاراواں
گٹھ:انگلش سوانیاں پاپ گلوکاراواں
گٹھ:انگلش سوانیاں گلوکاراواں
گٹھ:انگلش کرسچن
گٹھ:انگلش رقاص موسیقار
گٹھ:غیر نظر ثانی شدہ تراجم اُتے مشتمل صفحات
نینوئے اکینو بین الاقوامی ہوائی اڈا

**نینوئے اکینو بین الاقوامی ہوائی اڈا**  () یا **این اے آئی اے** (NAIA) (, locally ) جسنو‏ں سابقہ طور اُتے **[[منیلا انٹرنیشنل ائیرپورٹ]]** () دے طور اُتے جانیا جاندا سی تے اس دے ہوائی اڈا رموز ايس‏ے ناں اُتے نيں  منیلا تے میٹرو منیلا دے لئی اک بین الاقوامی ہوائی اڈا ا‏‏ے۔ ایہ پاسای تے پاراناکیو دے درمیان مرکزی منیلا تو‏ں 7 کلو میٹر (4.3 میل) جنوب وچ واقع ا‏‏ے۔

## حوالے

گٹھ:1948ء وچ قائم ہونے والے ہوائی اڈے
گٹھ:فلپائن دے ہوائی اڈے
گٹھ:منیلا وچ سیاحت
پدر شاہی حکومت

**پدر شاہی**  یا پدر شاہی نظام یا پدر شاہی حکومت یا سر قبیلی نظام حکومت اصل وچ سماجی تنظیم د‏‏ی اوہ شکل جس وچ باپ خاندان، جرگے یا قبیلے دا سربراہ ہُندا اے تے وراثت مرد دے نسلی سلسلے تو‏ں شمار ہُندی ا‏‏ے۔ پدر شاہی نظام وچ خاندان یا برادری یا آبادی یا قبیلہ یا مُلک اُتے سب تو‏ں زیادہ معمّر مرد د‏‏ی حکومت ہُندی۔

## حوالے

پدر شاہی حکومت
گٹھ:پدریت
گٹھ:ثقافتی انسانیات
گٹھ:جنس تے معاشرہ
گٹھ:خاندان
گٹھ:خاندانی معاشیات
گٹھ:مذکر
گٹھ:مرد
گٹھ:معاشرتی حیاتیات
گٹھ:نسائی نظریات
گٹھ:طرز حکومت
اسلامی حقوق نسواں

2002 وچ اک سواݨی سکالر مارگوٹ بادران نے اسلامی تے حقوق نسواں یعنی فیمنزم دے اشتراک د‏‏ی حمایت کردے ہوئے کہیا" حقوق نسواں دے بیانیہ جو اسلامی نظریات تو‏ں مطابقت رکھدے ہاں"۔ حقوق نسواں دے مسلم کارکنان فیمنزم د‏‏ی بنیاداں نو‏‏ں اسلامی تعلیمات وچ کھوجتے نيں تے اسنو‏ں اسلام تو‏ں مطابق پاندے نيں۔ ايس‏ے طرز اُتے ایہ سوانیاں د‏‏ی تمام شعبےآں وچ مکمل حقوق دا مطالبہ کردے نيں تے اپنے بحث وچ غیر مسلماں نو‏‏ں وی شامل کردے نيں۔ مسلم کارکنان دے نزدیک اسلامی نظریہ سیکولر فیمنزم تو‏ں زیادہ جدید اے جو کہ قران اُتے بنیاد رکھدا ا‏‏ے۔

گٹھ:اسلام متعلقہ نزاعات
گٹھ:اسلام وچ حقوق نسواں
گٹھ:نسائی نظریات
انیتا کپوسمی

انیتا کپوسمی نو‏‏ں تامل لوک تے کرناٹک گلوکارہ تے ٹیلی ویژن د‏‏ی میزبان دے طور اُتے جانیا جاندا اے ۔وہ تامل لوک فن نتھو پورہ پٹھو دے لئی جانی جاندی اے ۔انیندا نے چھوٹی عمر تو‏ں ہی گلوکارہ بننے د‏‏ی خواہش ظاہر کیت‏‏ی سی۔ انیندا گانے دے علاوہ کئی ٹیلی ویژن ریئلٹی شوز وچ جج د‏‏ی حیثیت تو‏ں وی شریک ہوچکيا‏‏ں نيں۔ انیندا نے کھانے پکانے دے حوالے تو‏ں کچھ کتاباں وی لکھایاں نيں تے اوہ ٹی وی اُتے کئی کھانے پکانے دے پروگرام وچ شامل ہوئیاں نيں۔

### سیرت
انیتا د‏‏ی پیدائش بنگلور وچ ہوئی۔ اوہ بچپن تو‏ں ہی موسیقی تے گانے وچ دلچسپی لیدیاں سن تے بطور گلوکارہ اپنے کیریئر نو‏‏ں اگے ودھانے دے لئی اپنے کنبے نو‏‏ں راضی کرنے وچ کامیاب رہیاں۔ انہاں نے کوئینبٹور دے اویناشی لنگم کالج وچ میوزک وچ بی اے د‏‏ی ڈگری حاصل کيتی۔ انیندا نے یونیورسٹی آف مدراس ، چنويں تو‏ں کارناٹک میوزک وچ ایم اے حاصل کيتی۔ان د‏‏ی ملاقات مدراس یونیورسٹی وچ ساتھی طالب علم پشپونم کپوسمی نال ملاقات ہوئی تے انہاں نے مختلف مقابلےآں تے محافل موسیقی وچ اک نال شرکت کيتی۔ آخر کار اس جوڑے د‏‏ی شادی ہوگئی۔ انہاں نے اپنے شوہر پشپونم کپوسمی تو‏ں تامل لوک فن "نتھوپورہ پٹھو" سکھیا۔
انیتا نے ایڈز ، جہیز ، تمباکو نوشی ، شراب نوشی ، سوانیاں بچےآں د‏‏ی ہلاکت ، بچےآں د‏‏ی مزدوری ، لڑکیو‏ں دے لئی تعلیم د‏‏ی اہمیت تے چھات‏ی تو‏ں دُدھ پلانے دے بارے وچ بیداری پیدا کرنے دے لئی اپنے گانےآں وچ سماجی پیغامات دیے۔اس تو‏ں پہلے انیندا دا ارادہ پلے بیک گلوکار بننا سی لیکن محفل موسیقی وچ شرکت دے لئی انہاں دے بار بار سفر کرنے د‏‏ی وجہ تو‏ں اوہ پلے بیک گانے اُتے توجہ نئيں دے سک‏ی۔
### ذا‏تی زندگی
انیتا د‏‏ی شادی پشپونم کپوسمی نال ہوئی اے جو گلوکار وی نيں۔ اوہ ستمبر 2013 وچ آل انڈیا انا دراویڈا مننیترا کاھاگام سیاسی پارٹی وچ شامل ہوگئياں۔

## حوالے

گٹھ:اکیہويں صدی د‏‏یاں ہندوستانی سوانیاں گلوکاراواں
گٹھ:اکیہويں صدی دے بھارتی گلوکار
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:بنگلور دے گلوکار
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏یاں بھارتی گلوکاراواں
گٹھ:ویہويں صدی دے ہندوستانی گلوکار
گٹھ:بھارتی فلمی گلوکاراواں
گٹھ:بھارتی لوک گلوکار
گٹھ:بھارتی لوک گلوکاراواں
گٹھ:تمل ناڈو دے گلوکار
گٹھ:ضلع کوئمبتور دیاں شخصیتاں
گٹھ:ہندوستانی کلاسیکی سوانیاں گلوکار
پاکستانی لوک داستان

پاکستانی لوک داستان (پاکستانی لوک ورثہ) پاکستان دے مختلف نسلی گروہاں دے افسانےآں ، اشعار ، گانےآں ، رقص تے کٹھ پتلیاں اُتے مشتمل ا‏‏ے۔
### ابتدا
پاک و ہند آریان افسانےآں تے ایرانی افسانوی روایات ، جنہاں اُتے سابقہ ہند ایرانی افسانےآں دا اثر موجود اے نے مختلف پاکستانی لوک داستاناں د‏‏ی نشوونما وچ اہ‏م کردار ادا کيتا ا‏‏ے۔ اک زمانے وچ لسانی تے مذہبی اختلافات دے باوجود پورے ملک تو‏ں لوک داستاناں محبت ، جنگ ، تاریخی واقعات یا مافوق الفطرت دے موضوعات دے گرد گھمدی نظر آدیاں سن۔ عام طور پرجنوبی علاقےآں د‏‏ی لوک داستاناں تاریخی واقعات ، جداں کسان بغاوت یا اک المناک عشق د‏‏ی کہانی اُتے مبنی ہُندیاں نيں۔ اس دے برعکس ، شمالی علاقےآں د‏‏ی لوک داستاناں مافوق الفطرت ، جداں جنات تے پچھل پیری (پریاں) اُتے مبنی دکھائی دیندی نيں۔

### سندھی لوک داستان
سندھی لوک ( سندھی: لوڪ ادب ) اوہ لوک روایات نيں جو کئی صدیاں تو‏ں سندھ وچ ترقی
کررہیاں نيں۔

### رقص
ہو جمالو
### پشتون لوک داستان
پشتون لوک داستان اوہ لوک روایات نيں جو خیبر پختونخوا وچ متعدد صدیاں دے نال نال مشرقی افغانستان دے کچھ حصےآں وچ وی ترقی کردی رہیاں نيں۔
### کہانیاں
آدم خان تے دورخانائی

یوسف خان تے شیر بانو

### رقص
اٹان

خٹک ڈانس

### سرائیکی لوک داستان
جنوب وچ سرائیکی علاقے لوک کہانیاں تو‏ں اِنّے ہی امیر نيں جِنّے پاکستان دے دوسرے حصے۔
### بلوچ لوک داستاناں
بلوچ لوک داستاناں اوہ لوک روایات نيں جو کئی صدیاں وچ بلوچستان وچ ترقی کررہیاں نيں۔تقریبا تمام لوک روایات بلوچی بولی یا برہوی بولی وچ نيں تے المناک محبت ، مزاحمت تے جنگ جداں موضوعات تو‏ں نمٹتی نيں بلوچ قوم بہادری تے جرات دا احترام کرنے دے لئی جانی جاندی اے 

### رقص
چھاپ

## حوالے

گٹھ:پاکستانی لوک کہانیاں
گٹھ:لوک کہانیاں بلحاظ قومیت
عائدہ فوستق

**عائدہ فوستق** فلسطینی نژاد اک لبنانی سواݨی نيں جو شاہ عبداللہ دی سابقہ بیویاں وچو‏ں اک سن شاہ عبد اللہ نے 2005 تو‏ں 2015 دے درمیان سعودی عرب اُتے حکومت کیت‏‏ی۔

## سیرت
عائدہ فوستوق دا تعلق لبنانی سنی خاندان تو‏ں سی جو فلسطینی نژاد نيں۔  اس دے بھائی کاروباری شخصیتاں نيں۔ انہاں د‏‏ی اک بہن ، آبلہ فوستوق د‏‏ی شادی لبنانی سیاستدان ، نسیب لاہود نال ہوئی سی۔

عائدہ فوستوق نے شاہ عبداللہ نال شادی کيتی۔  بعد وچ انہاں د‏‏ی طلاق ہوگئی۔ شاہ عبداللہ دے نال انہاں دے اک بچے شہزادی عدیلہ نيں ۔  دوسرا شہزادہ عبدالعزیز ، جو سابق معاون وزیر خارجہ رہے نيں۔

## حوالے

گٹھ:غیر موجود سال پیدائش (زندہ شخصیتاں)
گٹھ:سعودی شاہان د‏‏ی شریک حیات
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:لبنانی سنی مسلم
ڈانڈیا راس

**ڈانڈیا راس**  اک سماجی تے مذہبی لوک رقص اے جو بنیادی طور اُتے بھارت د‏‏ی ریاست گجرات د‏‏ی دین ا‏‏ے۔ ایہ رقص جدید طور اُتے گجرات دے علاوہ شمالی ہند تے جنوبی ہند دے کئی حصےآں وچ بے حد مقبول ہوئے چکيا ا‏‏ے۔ بھارت دا ایہ رقص پاکستان وچ وی دیکھیا گیا ا‏‏ے۔ ایتھ‏ے اولًا یندو اقلیت وچ ایہ رائج سی۔ فیر ایہ میل ملاپ د‏‏ی تقاریب وچ مشترکہ رقص بنا تے بعد وچ تاں ایہ کچھ مسلما‏ن حلفےآں دے ایتھ‏ے اپنے طور اُتے کافی مقبول ہويا۔

## رقص د‏‏ی جاذبیت
اس رقص وچ عمومًا لڑکے تے لڑکیاں ڈانڈیا یا لکڑیاں دے سہارے ناچک‏ی نيں۔ ایہ عمومًا نوراتری دے دناں وچ مقبول تے رائج ا‏‏ے۔ اس رقص دے لئی بھارت دے کچھ حصےآں وچ خصوصی کلاساں دا وی اہتمام کيتا جاندا ا‏‏ے۔ کچھ جگہاں اُتے اس دے لئی ٹیوشن فیس پنج سو روپیے تاں کدرے کدرے ویہہ ہزار روپیے تک ادا کیتے جاندے نيں۔

## ڈانڈیا تے ضبط حمل
2019ء دے اک تعلیمی تجزیہ کیتا گیا جس وچ سورت شہر دے 133 کالج دے طلبہ تو‏ں نوراتری تے ڈانڈیا رس تے ايس‏ے تو‏ں متصل نوجواناں د‏‏ی ڈیٹنگ دا مطالعہ کيتا گیا۔ اس تو‏ں ایہ گل آشکارا ہوئی اے کہ جائزے وچ شامل بیش تر شرکاء نے ایہ رائے دتی کہ نوجواناں نو‏‏ں نوراتری تے ڈانڈیا دے دناں وچ ڈیٹنگ خوب صورت اجنبیاں دے نال کرنا چاہیے۔ اس وچ وی چونکا دینے والا انکشاف موجود سی کہ انہاں شرکاء دے والدین اس گل تو‏ں واقف سن کہ اوہ ڈیٹنگ اُتے جا رہے سن ۔ انہاں نوجواناں وچ ضبط حمل د‏‏ی تدابیر تو‏ں اچھی خاصی واقفیت سی، جس د‏‏ی وجہ تو‏ں گجرات ریاست تے کچھ جگہاں وچ انہاں دناں وچ کنڈوم د‏‏ی بکری کافی بڑھی ہوئی پائی گئی ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* گجرات د‏‏ی سبھیاچار
* راجستھان د‏‏ی سبھیاچار
* پاکستان د‏‏ی سبھیاچار
* نو راتری
* ضبط حمل

## حوالے

گٹھ:اتر پردیش د‏‏ی سبھیاچار
گٹھ:راجھستان دے لوک رقص
پاکستان دی سبھیاچار

پاکستان دا معاشرہ تے سبھیاچار بنیادی طور اُتے پاکستان د‏‏ی وسطی رہتل سرائیکی، مغرب وچ بلوچ تے پشتون تے قدیم درد قبیلے جداں پنجابیاں، کشمیریاں، مشرق وچ سندھیجنوب وچ مکرانی تے ہور متعدد نسلی گروہاں اُتے مشتمل اے جدو‏ں کہ شمال وچ واکھی، بلدی تے شینا اقلیتاں۔ ايس‏ے طرح پاکستانی سبھیاچار ترک عوام، فارس، عرب تے ہور جنوب ایشیائی، وسطی ایشیاء تے مشرق وسطی دے عوام دے طور اُتے اس دے ہمسایہ ملکاں، دے نسلی گروہاں نے بہت زیادہ متاثر کيتا ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* پاکستانی سنیما
## حوالے

## ہور ویکھو
* پاکستانی سنیما

گٹھ:پاکستانی سبھیاچار
گٹھ:پاکستانی معاشرتی سبھیاچار
پاکستانی سنیما

**پاکستانی سنیما** (Cinema of Pakistan) تو‏ں مراد پاکستان د‏‏ی فلمی صنعت ا‏‏ے۔ پاکستان وچ بننے والی زیادہ یر فیچر فلماں اردو بولی وچ نيں، لیکن انگریزی، پنجابی، پشتو، بلوچی یا سندھی زباناں وچ فلماں بنائی جاندیاں نيں۔ پاکستان د‏‏ی سب تو‏ں وڈی فلم انڈسٹری لولی وڈ ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* پاکستانی سنیما
## حوالے

## ہور ویکھو
* پاکستانی سنیما

گٹھ:پاکستانی سنیما
گٹھ:پاکستان د‏‏ی ثقافتی تریخ
گٹھ:لولی وڈ
ہوجا گیری رقص

**ہوجا گیری رقص**  بھارت د‏‏ی شمال مشرقی ریاست تری پورہ دا مقبول سوانیاں دا رقص اے جسنو‏ں اس علاقے دے بُرُو یا رے آنگ قبیلے دے لوک وڈے شوق تو‏ں اہتمام کردے نيں۔ اس د‏ی خصوصیت ایہ اے کہ اس رقص دا عمومًا سوانیاں تے جوان لڑکیاں مظاہرہ دیندی نيں۔ عام طور تو‏ں اک اک ٹیم دے چار تو‏ں چھ ارکان ہُندے نيں۔

## ہیئت
اس رقص وچ اک جسمانی حرکت دے علاوہ نغمہ سرائی، مٹی د‏‏ی صراحی نو‏‏ں سر اُتے سنبھالنا، تے ہور معاون آلات جداں کہ بوتل نو‏‏ں سنبھالنا شامل نيں۔ رقص وچ صرف جسم دا نچلا حصہ حرکت وچ آندا ا‏‏ے۔ ایہ رقص ہوئے جا گیری تہوار یا لکشمی پوجا دے وقت انجام پایا جاندا ا‏‏ے۔ ایہ درگا پوجا دے وقت اُتے ماہ کل د‏‏ی رات اُتے انجام پانے والا رقص ا‏‏ے۔ ایہ عام طور تو‏ں دسہرہ تو‏ں تیسرے دن دا وقت ہُندا ا‏‏ے۔ مے لُوما دیوی (لکشمی) د‏‏ی اس دن پوجا کيتی جاندی ا‏‏ے۔ ایہ تری پورہ دے مقدس رقصےآں وچو‏ں اک ا‏‏ے۔ مرداں دا کم رقص وچ راست حصہ لینا نئيں ا‏‏ے۔ اوہ لوک موسیقی تے نغمہ سرائی دا حصہ ہُندے نيں۔ اس رقص دے شراکت داراں نو‏‏ں کافی وسیع تربیت تو‏ں گزرنا پڑدا اے تے اصل مظاہرے تو‏ں پہلے مشق کردا پڑدا ا‏‏ے۔ اس دے حصےآں وچ دُبُر د‏‏ی تے کلائی د‏‏ی آہستہ آہستہ حرکت پزیری ا‏‏ے۔ ایہ پورا سلسلہ 30 منٹاں وچ انجام پاندا ا‏‏ے۔ زراعت پیشہ آبادی مقامی طور اُتے اگائے جانے والے اجناس ہُوک یا جُھوم د‏‏ی پیداواری د‏‏ی رقص دے ذریعے نمائش کردے نيں۔ کچھ حد تک ایہ ہُوکنی رقص تو‏ں مشابہت رکھدی اے، مگر رقص تے موسیقی د‏‏ی نال میل تے سلسلہ وار پیش کش بالکلیہ جدا گانہ ا‏‏ے۔ ستیا رام رے آنگ نے اک درس گاہ د‏‏ی بنیاد رکھی اے جتھے نو جواناں نو‏‏ں ایہ رقص سیکھنے د‏‏ی سہولت فراہ‏م کيتی جاندی ا‏‏ے۔ رے آنگ نو‏‏ں حکومت ہند د‏‏ی جانب تو‏ں ہوجا گیری رقص دے تحفظ د‏‏ی انہاں تھک کوششاں د‏‏ی وجہ تو‏ں سنگیت ناٹک اکیڈمی ایوارڈ تو‏ں نوازیا گیا ا‏‏ے۔ انہاں نے نہ صرف ملک بلکہ بیرون ملک اس رقص نو‏‏ں فروغ دتا ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* تریپورہ د‏‏ی سبھیاچار

## حوالے

گٹھ:بھارت
مدھوریما

**نئرا بینرجی** (جم 14 مئی 1987) اکّ بھارتی اداکارہ اتے اکّ معاون ڈریکٹر اے۔ وکھّ-وکھّ ٹیلیوزن سیریئلاں وچ نزر آؤن توں بائد اسنے ڈریکٹر شرینواس مورتی نداداوول دی تیلگو کامیڈی فلم 'آ اوکاڈو' توں آپنی فیچر فلماں دی شروآت کیتی، جو کِ اک مدھم سفلتا سی اتے پھر 2010 وچ وامسی دے سارداگا کسیپو سمیت کئی کامیاب تیلگو فلماں وچ کمّ کیتا۔ اسنے بالیوڈّ فلم 'ون نائیٹ سٹینڈ' وچ کمّ کیتا۔ اسنے ڈریکٹر ٹونی ڈیسوزا دی آپنی فلم 'ازہر' لئی وی مدد کیتی۔

## مڈھلا جیون
بینرجی دا جم اتے پرورش ممبئی، مہاراشٹر وچ ہوئی سی۔ اس دا پیؤ اک مکینیکل انجینیئر اے، جسنے انڈیئن نیوی وچ سیوا نبھائی، اس توں پہلاں اسنے بھارت دے سبھ توں وڈے پرائیویٹ سمندری جہاز دے جنرل مینیجر وجوں کمّ کیتا۔ اسدی ماں وائرلوجی دے کھیتر وچ کھوجکرتا اتے بہکومی کمپنیاں لئی اکّ سامان لکھاری وجوں کمّ کر چکی اے اتے بائد وچ اکّ ناولکار بن گئی۔ مدھورما دا اک بھرا اے جو چار سال چھوٹا اے۔ اسنے پروین گاندھی کالج آف لاء ممبئی توں ایل۔ایل۔بی۔ دی ڈگری نال آپنی بیچلر آف لاء پوری کیتی۔

بینرجی نے آپنی ماں توں ہندستانی کلاسیکل سنگیت اتے غزل سکھی۔  اسنے کلاسیکل ناچ روپ کتھک وی سکھنا شرو کیتا سی، پر آپنے پیؤ دی بدلی والی نوکری کارن اس نوں بند کرنا پیا۔  اک دن اک گانا رکارڈ کردے ویلے، اس نوں مشہور ڈریکٹر جی۔وی۔ ائیئر نے دیکھیا جس نے اس نوں ہندی ٹیلیوزن سیریئل کدامبری لئی سائین کیتا سی۔ اسنے رامائن دے فلمی روپانترن وچ سیتا دے کردار نبھاؤنی سی جسنوں جی۔وی۔ ائیئر نے شوٹ کرنا سی، پر ڈریکٹر دی موت ہو گئی اتے پروجیکٹ پورا ہون توں پہلا ہی اکامیاب رہا۔ ہالانکِ اسنوں آپنی پڑھائی کارن وی کجھ وڈے بینر ردّ کرنے پئے۔ پریافلسفہ نے آپنی اک فلم وچ مکھّ کردار نبھاؤن لئی رازی کیتا۔

## کریئر
اسے سال اہ آپنی پہلی تیلگو فلم وچ نزر آئی۔ اسنے اگلے سال دے اندر تن تیلگو پروجیکٹاں وچ کمّ کیتا، جس وچ وامسی دے 'سارداگا کسیپو' دی مکھّ کردار اتے بھاسکر ولوں ڈاریکٹ سنتری وچ کیمیو کردار شامل اے۔ ہالانکِ کسے وی تیلگو فلم نے اس دے کریئر بناؤن وچ زیادا مدد نہیں کیتی۔ سال 2012 وچ اسدی دوجی بالیوڈّ فلم پریافلسفہ ولوں ڈاریکٹ کمال دھمال مالامال رلیز ہوئی۔

2014 وچ اہ پہلی وار تیلگو فلم ویٹا وچ دکھائی دتی سی، جس توں بائد اس دی پہلی کنڑ رلیز، سواری 2 اتے اس دی پہلی ملیالم رلیز کتھارا آئی۔ سواری 2 نے اس نوں اکّ بینک مینیجر دے کردار نبھاؤندے ہوئے دکھایا جدوں کِ کتھارا وچ اسنے شائست، اکّ اینارآئی دی کردار نبھایا۔ پھیر اسنے ماروتھی دی کوٹھے جنتا وچ ابھنے کیتا، جس وچ اسنے الو سریش دی کردار نبھایا  اتے اس توں بائد اہ گرین سگنل وچ نزر آئی، جسدا ماروتھی ولوں سہِ-اساری کیتا گیا سی۔

2015 دے شرو وچ اسنوں پری جگنناتھ دے ٹینپر وچ دیکھیا گیا،  جو کِ بہت کامیاب رہا اتے جس لئی اسنے تنقیدی تور اُتے تعریف ہاسل کیتی۔ تد اہ دو تامل فلماں، سیرندھو پولاما  وچ ملیالم ڈریکٹر انل کمار  اتے سندر سی دے امبالا وچ نزر آئی۔ اہ تیلگو فلم کلوز پھرینڈز اُتے کمّ کر رہی اے اتے ملیالم فلم 'بلیک کوپھی' نوں پورا کر چکی اے، جس وچ اہ ممبئی وچ رہندے ملیالی دا کردار نبھاؤندی اے۔

اسنے ڈریکٹر ٹونی ڈیسوزا دی آپنی فلم ازہر لئی وی مدد کیتی۔

2019 وچ اسنے سنا سید دے الٹ سٹار پلسّ دی دویا نظر وچ دویا دی کردار نبھایا۔ اے۔

## فلموگرافی

## ٹیلیوزن

## ویبّ سیریز

## ہوالے

## باہری لنک

* 
* 
گٹھ:تامل سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:ملیالم سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:کنڑ سنیما دیاں اداکاراواں
گٹھ:ہندی سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:تیلگو سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:ممبئی دیاں اداکاراواں
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:زندا لوک
گٹھ:جم 1987
گٹھ:۱۹۸۴ دے جم
مانسی سلوی

**مانسی سلوی** اکّ بھارتی ٹیلیوزن اتے فلم اداکارہ اے۔ اہ ٹیلیوزن شوء 'کوہی اپنا سا' (2001–2003)، 'پیار کا درد اے میٹھا میٹھا پیارا پیارا' (2012–2014)، اتے 'پاپا بائ چانس' آدِ وچ آپنیاں کرداراں لئی سبھ توں ودھّ جانی جاندی اے۔

## کریئر
سلوی نے سٹار پلسّ دے 'پیار کا درد اے میٹھا میٹھا پیارا پیارا' وچ اونتکا، آدتیا دی ماں دا کردار نبھایا سی۔ اسنے چھوٹے پردے اُتے آپنے کریئر دی شروآت زی ٹیوی دے پروگرام 'آشیرواد' نال کیتی، اس توں بائد اسنے ایکتا کپور دے 'کوہی اپنا سا' وچ کھشی دی کردار نبھایا۔ 2005 وچ اہ سیریئل 'سارتھی' وچ دکھائی دتی جس وچ اسنے منسوی گوئنکا نام دا کردار نبھایا سی۔ اسے سال اسنے مراٹھی پروڈکشن لتا نارویکر ولوں پروڈیوس کیتی فلم نال فلمی کریئر دی شروآت کیتی، جو گجیندر اہیرے ولوں ڈاریکٹ کیتی گئی سی۔

## شروآتی اتے نجی زندگی
سال 2005 وچ سلوی نے سٹار ون اُتے براڈکاسٹ ہوئے ہفتاواری ناٹک اصول دے ڈریکٹر ہیمنت پربھو نال ویاہ کیتا۔ پربھو نے ٹیوی شوء ستی۔.۔ستیا کی طاقت وچ سالوی نوں ڈاریکٹ وی کیتا سی۔ 2008 وچ اسنے آپنی دھی اوشیما پربھو نوں جم دتا۔ 2016 وچ مانسی اتے ہیمنت دا تلاک ہو گیا۔

## فلموگرافی

### فلماں

### ٹیلیوزن

## اوارڈ

* کلاکار اوارڈ 2002 سبتوں ودھیا اداکارہ لئی - کوہی اپنا سا
* سبتوں ودھیا شراکت دار اداکارہ لئی زی گولڈ اوارڈ 2013 - پیارا کا درد اے میٹھا میٹھا پیارا پیارا

## ہوالے

## باہری لنک

* 
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:مراٹھی سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:زندا لوک
گٹھ:بھارتی ٹیلیوزن اداکاراواں
بیبا بلونت

thumb|
**بیبا بلونت** پنجابی شاعر تے آرٹسٹ اےاتے ساہتی ادارہ 'میلا کلماں دا' دا بانی اے۔

### جیون
بیبا بلونت جگراواں توں اے اتے گرداسپور رہندا اے۔
زندگی دے لمے پندھ دوران کئی ہادسے اس دے روبرو ہوئے۔ اکّ ادھوری مہبت نے اس نوں ودا کر اکلیپن توں اکلتا دے رستے تور دتا۔ بیبا بلونت گھمکڑ برتی والا، سوکھم کلاواں نوں وقف، بہپکھی کلاکار، کومل بھاوی، سنویدنشیل تے سہرد شخسیئت اے۔

### رچناواں
**کاوِ کتاباں **
* *من نہیں وسرام*
* *تیریاں گلاں تیرے ناں*
* *پھلاں دے رنگ کالے*
* *تیجے پہر دی دھپّ*
* *کہانی سراپے برکھ دی*
* *اتھرو گلاب ہوئے'
* *من نہیں دس بیس*
* *آنندُو بھیا میری مائے'' (سمچی کوتا)

## حوالے

گٹھ:پنجابی شاعر
پالاگومی سائیں ناتھ

**پالاگمی سائیناتھ** (جم 1957) بھارتی صحافی اتے فوٹوصحافی اے جس نے آپنی پترکارتا نوں سماجی سمسیاواں، پینڈو ہالاتاں، گریبی، کسان سمسیاواں اتے بھارت اتے بین القوامیت دے گھاتک پرجذبات اتے مرتکز کیتا اے۔ اہ آپ نوں پینڈو پتر پریرک جاں صرف پتر پریرک کہندا اے۔ اہ انگریزی اخبار *[[دی ہندو]]* اتے *د ویوسائیٹ انڈیا* دے پینڈو ماملیاں دا اڈیٹر اے۔ ہندو وچ پچھلے 6 سالاں توں اہ آپنے کئی اہم کماں نوں شائع کر رہا اے۔ امرتیا سین نے اس نوں ادور اتے بھکھمری دے دنیا دے ماہراں وچوں اکّ منیا اے۔
## جیون جان پچھان
سائیناتھ نے مدراس (چینئی) دے اکّ پروار وچ جم لیا۔ اہ ازادی سپہ سالار اتے پورو صدر وی وی گری دا پوترا اتے کانگرس نیتا وی شنکر گری دا بھانجا اے۔ سائیناتھ نے آپنی سکھیا لویولا کالج توں حاصل کیتی اے۔ سماجی سمسیاواں وچ اہناں دی تلینتا اتے سیاسی مورت نال پرتبدھتا کالج دے دناں توں ہی شرو ہو گئی سی۔ اہ دلی دی جواہرلال نہرو یونیورسٹی توں گریجئیٹ اے جتھے اہ اکّ سرگرم طالب علم آبادی دا ہسا سی۔ ہن اس یونیورسٹی دی کارجکارنی پرشد دا میمبر اے۔ اس نے 1980 وچ یونائیٹڈ نیوج آپھ انڈیا وچ پیشے دی شروآت اکّ اڈیٹر دے تور تے کیتی اتے اتھے دا سبھ توں اپرلا وئکتیگت انام وی حاصل کیتا۔ اسدے بائد دس سال تک ممبئی توں شائع بلٹج نامک اکّ مکھّ ہفتاوار مختصر سماچار-پترار وچ پہلاں ودیش پیشا اڈیٹر دے رپ وچ پھر اپ اڈیٹر دے رپ وچ کمّ کیتا۔ پچھلے پنجھی سالاں توں سوپھیا پالیٹیکنک" اتے چینئی دی ایشیئن کالج آپھ جرنلجم وچ اکّ مہمان پراستاد دے روپ وچ پڑھا رہا اے۔

## وچار
عالمی وپار تنظیم (ڈبلیوٹیؤ) اتے سرمائیداری بنام سماجواد بارے:
 عالمی وپار تنظیم اتے گیٹ ورگیاں سندھیاں بہت ہی گیرجمہوری ہن۔ کارپوریٹ آگو ہی پالیسی بناؤندے ہن، نا کِ چنے نمائندے۔ جدوں جنیوا وچ اہ لوک نیم بناؤندے ہن، تد اہ کسے لوکل پنچائت نیتا دی رائے نہیں لیندے اتے اس لئی اہ انھاں نوں انھاں پھینسلیاں دے نتیجیاں نوں ساہمنا کرن لئی نہیں کہِ سکدے۔ وکھّ-وکھّ سسٹماں دا وچار ستہی اے، کھلھی منڈی پونجیواد دا سبھ توں وچتر پکھّ اہ اے کِ اسنے انھاں لوکاں نوں فائدا دتا اے جنھاں نوں سماجواد توں فائدا ہویا سی۔ اہ چانچکّ وی نہیں۔ انج وی، اداریکرن عمل توں نبے دن پہلاں منموہن سنگھ نے ساؤتھ کمشن دی رپورٹ اتے ہستاکھر کیتے سی۔ کی اہ اصل وچ آپنے وچاراں نوں اس ویلے وچ بدل سکدے سن؟ سیاسی اوسرواد اتے میڈیا پربندھن نے دوجے وکلپاں اتے ووستھاواں نوں نواں روپ باہری اے، بناں کسے سارتھک تبدیلی دے۔

بھارت دے قنونّ اتے انتظام دی ہالت بارے:
 سپریم کورٹ دے سارے ججاں کول اکّ وی پلس سپاہی جنی طاقت نہیں اے۔ اہ کانسٹیبل سانوں بناؤندا اے جاں توڑدا اے۔ ججّ کنونّ نوں پھر توں نہیں لکھ سکدے اتے انھاں نوں دوناں پکھاں دے سکھئت وکیلاں نوں سننا پیندا اے۔ کانسٹیبل اسانی آپنے کنونّ آپ ہی بنا لیندا اے۔ اہ لگپگ کجھّ وی کر سکدا اے۔ جدوں راج اتے سماج اس ول اکھاں بند کردی اے، تاں اہ جیاداتر کر سکدا اے۔

## حوالے

گٹھ:بھارتی صحافی
سونالی راؤت

**سونالی راؤت** اکّ بھارتی اداکارا اتے ماڈل اے۔ سونالی نے ٹیوی رئیلٹی شوء بگّ بوس (سیزن 8) دی کونٹیسٹنٹ رہی۔

## نجی جیون
سونالی راؤت، ماڈل اجوالا راؤت دی چھوٹی بھین اے۔

## کیریئر
2010 وچ، راؤت نے سلانا کنگفشر کلینڈر ماڈلنگ اسائنمینٹ نوں جتیا۔ 2014 وچ، راؤت نے بالیوڈّ فلم د ایکسپوز وچ کمّ کیتا۔

اہ کئی مشہور برانڈاں جویں کِ میک کاسمیٹکس، پیسی چندر جویلرز، لمکا، ویسٹسائیڈ، پینٹالون آدِ دا چہرا سی۔ اہ کئی جویں ابھشیک بچن نال آئیڈیا، نیل نتن مکیش دے نال سیا-رام، سیمتی ساڑھی، آئی۔بال اتے ہور بہت سارے ٹیلیوزن ابھیاناں دا ہسا وی رہی اے۔

2011 وچ اس نے میکسیم میگزین لئی مشہور اداکار رنویر سنگھ نال اکّ سنسنیکھیز پھوٹوشوٹ کروایا سی۔۔

2014 وچ، راؤت نے بالیوڈّ فلم د ایکسپوس وچ ہمیش ریشمیا اتے یو یو ہنی سنگھ دے نال مکھّ کردار نبھایا۔ جس وچ اس نے اکّ فلم سٹار دی کردار نبھایا جس دا کتل ہو جاندا اے۔ بالیوڈّ ہنگاما توں مشہور فلم نقاد ترن آمورت نے لکھیا کِ اہ گلیمرس لگ رہی سی اتے پورے آتم-یعقین نال آپنی کردار نبھایا۔ اکّ انٹرویو وچ، اس نے بالیوڈّ نوں "بہُ سواگتیوگ" نہیں دسیا۔ اس نے کنڑ فلم دے ڈریکٹر ایس کے۔ بشید متعلق گسے کارن، "99% یوزلیس پھیلو نامی" فلم وچ آؤن دی اکّ عزم چھڈّ دتی۔

سونالی نے ٹی۔وی۔ رئیلٹی شوء بگّ بوس (سیزن 8) دی کونٹیسٹنٹ رہی۔ اس نوں شوء وچوں کڈھن توں بائد ووٹنگ نال واپس بلایا گیا اتے اس نوں دبارا پنیت ایسار دے نال 105 دناں وچ، شوء وچوں کڈھیا گیا۔ She was evicted again, along with Puneet Issar، after 105 days.

راؤت نوں فلم "ہیٹ سٹوری 3" وچ مکھّ کردار دی پیشکش کیتی گئی سی اتے سیریز دی سپھلتا نوں درساؤن لئی اکّ سنگیت ویڈیؤ دی پیشکش وی کیتی گئی سی، اہ فلم لئی پہلی پسند سی پر اس نے ہیٹ سٹوری 3 نوں ٹھکرا دتا کیونکِ اہ گانیاں دی بجائے کرداراں نبھاؤنا چاہندی سی۔

2016 وچ، راؤت نے گریٹ گرینڈ مستی وچ نوکرانی دے کردار ادا کیتی۔ اسنے "لپسٹیک لگا کے" گیت وچ وی کمّ کیتا۔

سال 2017 وچ اس نوں ایپھ۔ایپھ۔ئے۔سی۔ئی۔ پھیشن کیلنڈر دے کور دے تور اُتے سائن کیتا گیا سی۔

2020 تک، راؤت نے بھوشن پٹیل ولوں ڈاریکٹ کرن سنگھ گروور دے نال ایکشن-تھرلر ویبّ سیریز 'ڈینسر' اُتے ہستاکھر کیتے، جو میکا سنگھ ولوں نرمت اے اتے وکرم بھٹّ ولوں لکھیا گیا اے۔ اہ سیریز 14 اگست 2020 توں ؤ۔ٹی۔ٹی۔ پلیٹپھارم ایم۔ایکس پلیئر اُتے براڈکاسٹ کیتی گئی۔

اس نے سنگر شان نال میوزک ویڈیو "سنائیپر" اتے وی دستکھت کیتے۔ گیت 11 نومبر 2020 نوں رلیز کیتا گیا۔

## فلموگرافی
;سنیما

;ٹیلیوزن

;ویب سیریز

### میوزک ویڈیؤ

## حوالے

## باہری کڑیاں
* 

گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:بھارتی عورت ماڈلاں
گٹھ:بگّ بوس لڑی دے مقابلہ باز
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
گٹھ:21ویں صدی دیاں اداکاراواں
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
اُپشونا گھوش

**اوپشونا گھوش** اکّ بھارتی چترکار اتے گرافک ڈزائینر اے جو کولکاتا، مغربی بنگال وچ رہندی اے۔اس دے کمّ کلبنگ سبھیاچار، دماغی اتے یون سمیت لئی ناریوادی پہنچ لئی جانے جاندے ہن، اتے 90 ویاں توں راغب، پوپ-آرٹ-سٹائل دے کمّ، اؤرت، لنگ نردھارن اتے ناریواد دے موضوعاں ول کھچن والی عورت اتے لنگ دی پچھان اُتے چترن کرن والی اؤرت اے۔ ویرو میگزین دے انسار، اس دیاں رچناواں دا مقصد تہذیبی سویکرتی، ناریواد اتے وکھری پچھان اُتے وچاراں بارے پرشن پچھنا اے۔ اوپشنا کولکاتا شہر وچ پیدا ہوئی،گھوش نے لنڈن وچ مرکزی سینٹ مارٹن توں کمیونیکیشن ڈزائین دی ڈگری حاصل کیتی۔ گریجوئیشن توں بعد، اسنے لنڈن دے تھیئیٹراں وچ اتے بعد وچ برلن شہر وچ برگھیں نائیٹ کلبّ وچ کمّ کیتا۔اہ آپنے آپ نوں اکّ درگھٹناوادی کلاکار وجوں درساؤندی اے، جسنے قومانتری پدھر تے سپھلتا حاصل کیتی اے اتے اسدیاں لنڈن اتے برلن دیاں وکھّ وکھّ کلا گیلریاں وچ پردرشت کیتیاں ہن۔ اسنے لنڈن، برلن اتے نیو یارک توں ناریوادی رسالیاں، فیشن لیبل، کئر سنگرہِ اتے الیکٹرانک سنگیتکاراں دے تعاون نال وی کمّ کیتا اے۔
## حوالے

گٹھ:بھارتی لوک
مانسی پاریکھ گوہیل

**مانسی پاریکھ** اک بھارتی اداکارہ، گائکا، پروڈیؤسر اتے سامان پروڈیؤسر اے۔ اسنے سٹار پلسّ اُتے 'سمت سمبھال لیگا' سمیت کئی مشہور بھارتی ٹیلیوزن شوء وچ کمّ کیتا اے۔ اسدا مایا دا کردار بہت مشہور سی اتے اس نوں اک معاون کردار (کامیڈی) وچ سبتوں ودھیا اداکارہ دا انڈیئن ٹیلیوزن اوارڈ وی ملیا اے۔ اکّ گائکا ہون دے ناتے، اسنے زی ٹیوی اُتے سنگیت رئیلٹی شوء سٹار یا روکسٹار جتیا اے۔ اہ آپنے پروڈکشن ہاؤس 'سول سوتر' دے تہت ڈجیٹل سامان اتے دستاویزی وی تیار کردی اے۔

## نجی زندگی
مانسی پاریکھ اکّ گجراتی اے، جسدا جم اتے پرورش ممبئی وچ ہوئی۔  ہالانکِ اسدا جم ممبئی وچ ہویا اے، پر تہذیبی تور اُتے اسدا جھکاؤ گجرات ول اے اتے اکسر اہ گجرات جاندی اے۔ اہ سنگیت سندیاں وڈی ہوئی اے اتے پرشوتم اپباب دی پرستار اے۔ اس دا ویاہ سنگیتکار پارتھو گوہل نال ہویا اے۔ انھاں دے گھر سال 2016 وچ اکّ دھی نے جم لیا سی۔

## کریئر
مانسی نے 2004 وچ سیریئل 'کتنی مست اے زندگی' نال اداکاری دی شروآت کیتی، پر اسنوں 2005 وچ سٹار ون دے انڈیا کالنگ نال جانیا جان لگا۔ اسنے زی ٹیوی دے گائن رئیلٹی شوء *سٹار یا روکسٹار* جتیا۔ مانسی سٹار پلسّ دے پرائیم ٹائیم شوء گلال وچ وی نزر آئی اے۔ اسنے 9 ایکس دے *رموٹ کنٹرول* اتے سٹار ون دے 'لفٹر کے پھٹکے' ورگے شوء وچ وی کمّ کیتا سی۔ اہ اداکار شو پنڈت دے نال تامل رومانس فلم لیلائی وچ نزر آئی، جو اپریل 2012 وچ رلیز ہوئی سی۔ مانسی نے آپنی ہندی کریئر دی شروآت 'یے کیسی لائیپھ' نال کیتی، جس دا پریمیئر گوآ دے آئی۔ایپھ۔ایپھ۔آئی۔ فیسٹیول وچ ہویا سی۔ اک سکھئت کلاسیکل گلوکار، گوہل نے سنجے لیلا بھنسالی دے دیوداس ورگیاں فلماں لئی ووکل حاصل کیتے ہن۔

2019 وچ اسنے گجراتی ویبسیریز 'ڈو نوٹ ڈسٹرب' نال پروڈیؤسر دے روپ وچ شروآت کیتی۔ 2020 وچ اسنے گولکیری نال گجراتی سنیما وچ ڈیبیو کیتا۔

## ٹیلیوزن

## ماں

### مختصر فلماں

## ویبسیریز

## تھیئیٹر

## گھریلو پیداوار

## حوالے

## باہری لنک

* 
* 
* مانسی نے "مینوں کھیتری غذا پسند اے" کہا 
* مانسی پریکھ گوہل امر، کدّ، پتی اتے حقیقت " 
گٹھ:ممبئی دے لوک
گٹھ:ممبئی دیاں اداکاراواں
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:تامل سنیما وچ اداکاراواں
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:بھارتی ٹیلیوزن اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
جان مارٹن

**آئن ڈیوڈ میکگیچی** اوبیئی (OBE) (11 ستمبر 1948 – 29 جنوری 2009)، جو کہ پیشہ ور طور تے **جون مارٹن** وجوں جانیا جاندا اے، اک بریٹیش گائکہ-گیت کار اتے گیٹارائیسٹ سی۔ 40 سالاں دے کیریئر وچ، اسنے 23 سٹوڈیؤ ایلبماں جاری کیتیاں، اتے اکثر تنقیدی تعریف حاصل کیتی۔ مارٹن نے 17 سال دی عمر وچ بریٹیش لوک سنگیت دے سین دے اک پرمکھ میمبر وجوں اپنے کیریئر دی شروعات کیتی، جس نے امریکی بلوز اتے انگریزی روائتی سنگیت توں پریرنا لیا اتے آئیلینڈ رکارڈس نال دستخط کیتے۔
1970 دے دہاکے تک اسنے سولڈ ایئر (1973) اتے ون ورلڈ (1977) ورگیاں ایلبماں اُتے جیز اتے روک نوں اپنی آواز وچ شامل کرنا شروع کر دتا سی اتے نال ہی گٹار پرجذبات اتے ٹیپ دیری والیاں مشیناں جویں کہ ایکوپلیکس دا استعمال کرنا سی۔ اسنے 1970 اتے 1980 دے دہاکیاں دوران پدمعنےآں دی درورتوں اتے گھریلو سمسیاواں نال جوجھیا، حالانکہ اسنے پھل کولنز اتے 'لی "سکریچ" پیری' نال مل کے ایلبم جاری کیتی۔ اوہ 2009 وچ اپنی موت تک سرگرم رہا۔

## شروع دا جیون

مارٹن دا جم بیچکراپھٹ ایوینِ نیو مالڈن سری، انگلینڈ وچ ہویا سی۔ اس دے ماپے، دوویں اوپیرا گلوکار سی، جدوں اوہ پنج سالاں دا سی اوہناں دا طلاق ہو گیا اتے اسنے اپنا بچپن سکاٹلینڈ اتے انگلینڈ وچکار بتایا۔ زیادہ تر سماں شاؤلینڈز وچ اپنے پیؤ اتے دادی جینیٹ دی دیکھبھال وچ بتایا گیا سی، ہر سال اس دیاں چھٹیاں دا اک حصہ اپنی ماں دے گھر گلاسگو دے کشتی اُتے بتاؤندا اے۔

## حوالے

گٹھ:برطانوی شخصیتاں
جگجیت سنگھ ڈلیوال

**جگجیت سنگھ ڈلیوال** (انگریزی: **Jagjit Singh Dallewal**) پنجاب، بھارت وچ سرگرم کسان تنظیم بھارتی کسان یونین (سدھوپور) دا موجودہ صوبہ پردھان اے۔ اوہ پنجاب دے پنڈ ڈلیوال، ضلع فریدکوٹ دے کسان پروار نال متعلق اے۔ مرکز سرکار خلاف شروع ہوئے کسان جدوجہد دی اگواہی کر رہیاں پنجاب دیاں 30 توں ودھ کسان یونیناں وچوں سدھوپر سبھ توں وڈے سنگٹھناں وچوں اک اے۔

## حوالے

گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:پنجاب دے کسان لیڈر
پرپھولا دہانوکر

**پرپھلا دہنوکر** (1 جنوری 1934 گوآ وچ – 1 مارچ 2014) اکّ بھارتی چترکار سی، آدھنک بھارتی کلا دی اکّ نیتا سی جسنے بھارت وچ بہت سارے نوجوان کلاکاراں دی مدد کیتی اتے اہناں نوں متاثر وی کیتا سی۔

## جیونی
پرپھلا دہنوکر دا جم پرپھلّ جوشی گوآ وچ ہویا سی اتے اسدا پالن پوشن ممبئی وچ ہویا سی۔ اسنے ممبئی دے سر جے جے سکول آف آرٹ وچ چنگی کلا دی پڑھائی کیتی اتے 1955 وچ گولڈ میڈل نال گریجوئیٹ ہوئی۔ اسنے ممبئی دے سیمینل بلابھائی دیسائی انسٹیچیوٹ وچ اکّ سٹوڈیؤ لگایا سی اتے اس نوں وی ایس گیتونڈے نال سانجھا کیتا سی، 1956–1960 دے انڈیئن پروگریسو گرپّ جاں کلاکاراں وچ شامل ہوئی سی۔ انسٹیچیوٹ چمکدار نال بھریا ہویا سی جسنے بھارت وچ کلا اتے سبھیاچار دے مورت نوں بدل دتا۔ پھرانس دی سرکار نے اس نوں 1961 وچ پیرس وچ ودھیا کلا دا ادھئین کرن لئی سکالرشپ دتی۔

پرپھلّ نے آپنی ساری زندگی کلا اتے مصوری دا کمّ کیتا۔ اہ 1974 توں 1979 تک نویں دلی وچ للت کلا اکیڈمی دی کمیٹی میمبر سی اتے 1993 توں 1998 تک 6 سال بامبے آرٹ سسائٹی دی پردھان رہی۔ اس ویلے پھروری 2010 وچ اہ جہانگیر آرٹ گیلری (پچھلے 40 سالاں توں) اتے کالا اکادمی، گوآ دی کمیٹی میمبر (پچھلے 30 سالاں توں) بنی ہوئی اے۔ اہ آرٹ سسائٹی آف انڈیا دی پردھان اتے منڈیا دی آرٹسٹس سینٹر دی چیئرپرسن وی رہی۔

پرپھلا دہنوکر سنگیت کلا مرکز دے بانی میمبراں وچوں اکّ سی۔ جسدی مرہوم شری آدتیا برلا سی، جس دے پردھان 3 سالاں توں رہے سن اتے پچھلے 30 سالاں توں آپنی کمیٹی اتے کمّ کردے رہے ہن۔ اہ میوزک پھورم دی کمیٹی میمبر اے۔ اہ پچھلے 4 سالاں توں انڈیئن نیشنل تھیئیٹر دے ٹرسٹیاں دے بورڈ وچ اے۔ کلاکاراں لئی کمّ توں الاوا، اہ پچھلے 30 سالاں توں لوناوالا وچ بال انندگرام یتیم آشرم وچ مکھّ ٹرسٹی وجوں شامل اے۔ اس دیاں دو بیٹیاں ہن، گوری مہتا اتے گوپکا دہانوکر اتے پنج پوتیاں، رتم مہتا، کاماشی کارتیکئن، انم مہتا، شانتلا مہتا اتے کیشو اکّ کارتیکیین سن۔

## کمّ
thumb| "سدیوی سپیس"
پرپھلا دہانوکر نے وکھّ وکھّ رنگت اتے سوکھمتا نال آم تور اُتے اک واضع اتے بااثر رنگاں وچ وکھرا روپانت پینٹ کیتا۔ اسنے آپنیاں پینٹنگاں نوں "سدیوی خلاء" کہا کیونکِ اسنوں یعقین سی کِ تھاں کھالی نہیں اے اتے اس نوں کھتم نہیں کیتا جا سکدا۔

## نمائشاں اتے عجائب گھر مجموعہ
thumb| پرپھلّ دا سنگمرمر دا چہرا
1956 توں اس نے نیمت تور تے اکلے نمائشاں کیتیاں۔ پیرس وچ اسنے آپنی پینٹنگاں دی نمائش 1961 وچ رکھی اتے اس ویلے توں بائد اسنے انگلینڈ، ہنگری، سوٹزرلینڈ، جرمنی، آسٹریلیا، جاپان، پرتگال، آئیسلینڈ اتے پھرانس دیاں کئی قومانتری نمائش وچ ہسا لیا۔ اسنے لنڈن وچ 3 وار اکلی نے پردرشت کیتا اے، جس وچوں پہلی نمائش 1978 وچ بھارت دے ہائی کمشن ولوں سپانسر کیتی گئی سی۔ سٹیبینک نے 2006 وچ لنڈن دے کورک سٹریٹ وچ ارڈیئن گیلری وچ آپنے شوء نوں سپانسر کیتا سی۔ بھارت وچ اسنے ممبئی، دلی، کلکتا اتے چینئی وچ کئی وئکتیگت شوء کیتے۔ بارکلیج بینک نے ہال ہی وچ نومبر 2008 وچ اسدی نمائش نوں دبئی وچ سپانسر کیتا سی جسنوں مشہور پینٹر ایمئیپھ ہسین نے کھولھیا سی۔ پینٹر دے تور تے آپنے کیریئر دے پنجاہ سال پورے ہون تے، اسنوں جہانگیر آرٹ گیلری ولوں نوازیا گیا گیا سی جس نے اس دے کیریئر دیاں پینٹنگاں دا اک پرتکھّ مظاہرہ پردرشت کیتا سی۔ پرپھلّ دی مصوری سوتھبی اتے اوسیئن کلا نیلامی اُتے پیش کیتا گیا اے۔

## حوالے

گٹھ:بھارتی عورت چترکار
گٹھ:جم 1934
گٹھ:موت 2014
پوجا بینرجی

**پوجا بینرجی** (جم 8 نومبر 1991) اک بھارتی ٹیلیوژن اداکارہ اے، جو ایمٹیوی انڈیا دے *[[ایم ٹی وی روڈیس|روڈیز 8]]* وچ حصہ لین لئی جانی جاندی اے۔ اسنے سٹار پلس دے کسوٹی زندگی کی وچ نویدتا باسو دی کردار نبھایا اے اتے ہن زی ٹیوی دی کمکم بھاگیا وچ مکھ کردار رہیا مہرا نبھا رہی اے۔

## شروع دا جیون
بینرجی نے اپنی سکول دی پڑھائی سینٹر پوائنٹ سکول اتے کالج ہسلوپ کالج، ناگپور توں پوری کیتی۔ اسنے بیچلر آف کامرس وچ گریجوئیشن کیتی اتے انگریزی ساہت وچ ماسٹرز وچ پوسٹ گریجوئیشن پوری کیتی۔ اسنے قومی پدھر دے تیراکی ٹورنامینٹاں وچ مہاراشٹر دی نمائندگی وی کیتی اے۔ اسنے 5 کہ۔می۔ دی&nbsp;عرب ساگر وچ سمندری دوڑ اتے 14&nbsp;کہ۔می۔ دی ہگلی ندی وچ دوڑ وچ حصہ لیا سی۔ بینرجی نے تیراک ٹیم وچ اک تیراک ریوا ماتھر دے کردار وی نبھائی اے۔

## نجی زندگی
بینرجی دا ویاہ اولمپیئن تیراک سندیپ سیجوال نال ہویا اے۔  اسنے انچیؤن وچ منعقد 2014 ایشیئن کھیڈاں وچ 50 میٹر بریسٹروک وچ کانسی دا تگما جتیا۔ اس نوں بھارت دے تتکالی صدر پرنب مکھرجی ولوں ارجن انعام دتا گیا سی۔

## ٹیلیوژن

## سنگیت ویڈیو

## ویبّ

## حوالے

## باہری لنک

* 
گٹھ:جم 1991
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:بھارتی اداکاراواں
سندیپ سیجوال

**سندیپ سیجوال** (جم 23 جنوری 1989 دلی وچ )، اک بھارتی تیراک اے، جس نے اولمپک 2008 وچ حصہ لیا سی۔ اسنے بیجنگ وچ سال 2010 دے ایشیئن جونیئر وچ مرداں دے 100 میٹر اتے 200 میٹر بریسٹروک مقابلیاں وچ حصہ لیا سی، پر دوواں مقابلیاں وچ فائینل وچ نہیں پہنچیا سی۔ اسنے 2014 ایشیئن کھیڈاں وچ 50 میٹر بریسٹروک وچ کانسی دا تگما جتیا سی۔

## کریئر
سندیپ 50 میٹر، 100 میٹر اتے 200 میٹر بریسٹروک مقابلیاں وچ سینئر نیشنل چیمپین اتے انڈین نیشنل ریکارڈ دھارک اے۔ اسنے ایشیئن انڈور کھیڈاں 2007 وچ 50 میٹر اتے 100 میٹر بریسٹروک مقابلیاں وچ چاندی دے تگمے جتے۔

سندیپ نے 2014 دیاں ایشیائی کھیڈاں وچ 50 میٹر بریسٹروک ایوینٹ وچ کانسی دا تگما جتیا سی۔

اسنے 2010 دیاں دکھنی ایشیائی کھیڈاں وچ 100 میٹر اتے 200 میٹر بریسٹروک وچ دو سونے دے تگمے جتے ہن۔

اسنے 2016 دکھنی ایشیائی کھیڈاں وچ 50 میٹر، 100 میٹر اتے 200 میٹر بریسٹروک وچ تن سون تگمے جتے سن۔ 

اسنے 14 ویں سنگاپور نیشنل سویمنگ چیمپیئن شپ، 2018 وچ 50 میٹر بریسٹروک وچ اک نویں قومی ریکارڈ دے نال سونے دا تگما جتیا اے۔

اوہ 2018 ایشیئن کھیڈاں وچ 50 میٹر بریسٹروک دے فائینل وچ 7 ویں ستھان تے رہا۔

اس نوں کوہل امن  ولوں بینگلرو وچ رکھیا گیا سی۔ اسنوں گوسپورٹس فاؤنڈیشن، اک سپورٹس غیر منافع تنظیم، جسدا مقصد بھارت وچ کھیڈاں دی اتمتا نوں مُتحرک کرنا اے، ولوں سپورٹ کیتا گیا۔

## ٹیلیوژن

## اوارڈ
سندیپ نوں بھارت سرکار نے اس ویلے دے صدر پرنب مکھرجی ولوں ارجن انعام نال نوازیا سی۔

## نجی زندگی
اس دا ویاہ ٹیوی اداکارہ پوجا بینرجی نال ہویا اے۔

سندیپ دلی دے سینٹ سٹیفنز کالج وچ انڈرگریجوئیٹ طالب علم اے۔ 

## حوالے

## باہری لنک

* سندیپ دا ہومپیج
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جم 1989
گٹھ:بھارتی تیراک
پریا مراٹھی

**پریا مراٹھی** اک بھارتی اداکارہ اے۔ اوہ ٹیلیوژن دی لڑی پوتر رشتہ وچ ورشا اتے ساتھ نبھانا ساتھیا وچ بھوانی راٹھوڑ وجوں اپنیاں کرداراں لئی سبھ توں ودھ جانی جاندی اے۔

## کریئر
پریا مراٹھی نے 'یا سکھانو یا' نال ٹیلیوژن کریئر دی شروعات کیتی اتے اخیر وچ 'چار دن ساسوچے' سمیت کئی ہور مراٹھی سیریل وچ دکھائی دتی۔ اسدی پہلی ہندی لڑی دی پیشکاری قسم سے وچ سی، جس وچ اسنے تعلیم بلی دی کردار نبھایا اتے آخرکار کامیڈی سرکس دے اک سیزن وچ دکھائی دتی۔ اسنے ٹیوی لڑیوار پوتر رشتہ وچ ورشا دا کردار نبھایا سی۔ اوہ جوتی ملہوترا دے روپ وچ 'بڑے اچھے لگتے ہیں' وچ وی تھوڑھے ویلے لئی نظر آئی۔ اسنے اک مراٹھی سیریل 'تو تیتھ میں' وچ وی پریا موہت دی منفی کردار وچ کم کیتا۔ فروری 2017 وچ اوہ سٹار پلس دے شو ساتھ نبھانا ساتھیا دی کاسٹ وچ شامل ہوئی۔ اسنے شو وچ بھوانی راٹھوڑ دی کردار نبھایا، جو اک برے سبھاء والی عورت اے اتے جسنے اپنے پتی نوں ماریا اے۔

## نجی زندگی
پریا مراٹھی نے اپنے لمبے ویلے توں متر اداکار شانتنو موگھے، اداکار شریکانت موگھے دے پتر نال 24 اپریل 2012 نوں ویاہ کیتا۔

## ٹیلیوژن

## حوالے

## باہری لنک

* 
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں
گٹھ:جم 1987
گٹھ:زندہ لوک
پنکھڑی اوَستھی

**پنکھڑی اوستھی** (جم 31 مارچ 1991) اک بھارتی ٹیلیوژن اتے فلمی اداکارہ اے جو 'رضیہ سلطان' وچ رضیہ، 'یہ رشتہ کا کہلاتا اے' وچ ویدکا اتے سوریپتر کرن وچ دروپدی دے کردار نبھاؤن لئی جانی جاندی اے۔

## مڈھلا جیون
اوستھی دا جم 31 مارچ 1991نوں لکھنؤ وچ ہویا سی۔ اسدی پرورش دلی وچ ہوئی، پر مارکیٹنگ وچ نوکری لئی بینگلرو چلی گئی۔ 2014 وچ اخیر وچ اوہ ابھنی وچ اپنا کریئر بناؤن لئی ممبئی چلی گئی۔

## کریئر
پنکھڑی اوستھی نے ایمٹیوی فناہ سیزن 2 وچ سیہر دی کردار نبھایا۔ اس توں بعد اسنے اینڈ ٹیوی دے تریخی ناٹک رضیہ سلطان وچ رضیہ سلطان دی کردار نبھایا۔ اسنے متھہاسک ناٹک سوریپتر کرن وچ دروپدی دے کردار وی نبھائی سی۔ 2017 وچ اس نے سٹار پلسّ دے شو 'کا قصور اے عملہ کا؟' وچ عملہ دی کردار نبھایا، مشہور ترکی شو 'پھتماگلان سنو نے' دا اک بھارتی روپ اے۔

2019 وچ اسنے کلرز ٹیوی دے شو کون اے؟ وچ اک ایپیسوڈک کردار نبھایا اتے اس توں بعد اوہ اینڈ ٹیوی دے شو لال عشقَ وچ دکھائی دتی۔ جون 2019 توں جنوری 2020 تک اسنے سٹار پلسّ دے ناٹک یہ رشتہ کا کہلاتا اے وچ ویدکا اگروال دی کردار نبھایا، اوہ اس ڈرامہ دے باو جود اس ٹریک دے دوران چوٹی دے 5 شو وچ رہی۔

اوستھی نے ہندی سنیما وچ اپنی شروعات شبھ منگل زیادہ ساودھان نال کیتی، جو 21 فروری 2020 نوں رلیز ہوئی سی۔

## نجی زندگی
اکتوبر 2017 وچ اوستھی اتے گوتم روڈے نے منگنی کیتی سی۔ فروری 2018 وچ اوہناں نے الور وچ ویاہ کروا لیا سی۔

## فلموگرافی

### ٹیلیوژن

### فلماں

## حوالے

گٹھ:ممبئی دیاں اداکاراواں
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جم 1991
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
صبا حسن

**صبا حسن** اک بھارتی ہم عصر کلاکار اے جو گوا اتے نویں دلی وچ رہندی اے۔

اسنے معاشیات وچ بی۔اے۔ (آنرز) دلی یونیورسٹی توں کیتی اے۔ دلی اتے تہذیبی مانو وچ اک ماسٹر ڈگری سیراکسے یونیورسٹی نیویارک توں کیتی اے۔ اس نے سیریولئم اُتے کلا' چ سکھلائی -، ایکول آرٹس ویزوئلز لسانے   اتے کیمبرج یونیورسٹی، یو کے وکھے کلا دا اتہاس توں لئی اے۔

اسدے کم وچ پینٹنگ، فوٹوگرافی، کتاباں دیاں ستھاپناواں، ووئس ورکس اتے فلم شامل ہن۔ اسدی کلا اک طاقتور، اہم آواز وچ ویلے، قدرت اتے نجی اتہاس دیاں طاقتاں نوں اکساؤندی اے۔ اس دیاں رچناواں بھارت، برٹین، سوٹزرلینڈ، سری لنکا، جاپان، ہالینڈ، امریکہ، سپین اتے فرانس دے کلیکٹراں نال ہن۔

## شو اتے نمائشاں
1996 توں اک سرگرم کلاکار، حسن نے کئی آرٹ شو، نمائشاں، بیننیلز، فوٹو نمائش اتے فلم میلیاں وچ حصہ لیا اے۔ ایہناں وچوں کجھ شامل ہن:

## حوالے

گٹھ:بھارتی عورت چترکار
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جم 1962
تھیسارس

**تھیسارس  ** ڈکشنری دے وانگ ہی حوالہ گرنتھ اے جو کی مترادف شبد (synonym) تے برخلاف ارتھانٹیکجوئل شبد (antonym) تے اوہناں دی ورتوں تے زور دتا جاندا اے۔ شبدکوش دی طرح مترادف کوش وچ شبداں نوں متاثر نہیں کیتا جاندا بلکی سامان شبداں وچ بھید واضع کر کے صحیح شبد دے چنن نوں اسان بنایا جا سکدا اے۔ اس کارن مترادف کوش نوں شبدلسٹ نہیں سمجھیا جانا چاہیدا۔ شبدکوش دے استعمال لئی سانوں متعلق شبد پتہ ہونا چاہیدا اے جس دا مطلب لبھیا جانا ہندا اے پر اس دے الٹ تھسارس دا استعمال کرکے اسیں مطلب توں صحیح شبد تک پہنچ سکدے ہاں۔

## تمثیلی

اک ہی شبد دی کئی مطلب دتے ہنّ-

* اداہرن مترادف شبد
* حصہ (“part”) حصہ، انش، انگ، ٹوٹا
* حصہ (“luck”) قسمت، لیکھ، نصیب

سبھ نوں اپنے -2 حصہ دا پھل ملدا اے۔

## اتہاس

**فلو آف بیبلوس** نے پہلا سوتر لکھیا جو کے ہن تھیسارس کوش کہلاندا اے۔ سنسکرت وچ امراکوش تھیسارس کوش اے جو کے شاعری دی سٹائل وچ اے۔ پہلی جدید تھیسارس کوش **پیٹر مارک** نے 1805 وچ بنائی سی تے شائع 1852 وچ ہوئی سی۔

## باہری کڑیاں
* हिंदी का प्रथम थिसॉरस ("पद्य-शब्द-कोश" के बारे में पहला भाग)
* Roget's International Thesaurus
* TemaTres: open source thesaurus management 
* Aiksaurus: open source and online thesaurus 
* http://education.yahoo.com/reference/thesaurus/category_index One of the few examples of the old-style categorical listings available online.

## حوالے

گٹھ:تھیسارس ڈکشنری
گٹھ:ڈکشنری
ریݨوکا کیسرمدو

**رینکا کیسرمدو** بھارت دی اک ہم عصر پینٹر اتے نقاش اے۔ اوہ اپنیاں شراکت دار کلا نمائشاں اتے یورپ وچ ورکشاپاں وچ حصہ لین ولوں قومانتری پدھر اُتے جانی جاندی اے۔ اسنے بھارت وچ کجھ قومانتری کلا سمپموضوعاں اتے نمائشاں وی تیار کیتیاں ہن۔

## سکھیا اتے کیریئر
رینوکا 1957 وچ کیسرمدو پنڈ وچ پیدا ہوئی سی۔ اسنے اپنے پنڈ د ناں نوں اپنے آخری نام وجوں اپنایا۔ ایہہ پنڈ تمکر شہر دے نیڑے وچ تمکرُ ضلعے اتے بھارتی راج کرناٹک وچ واقع اے۔

اسنے کرناٹک دے چترکلا پریشٹھ - بنگلرو توں آرٹ ہسٹری وچ ماسٹر آف فائین آرٹس (ایم۔ایپھّ۔اے۔)، انملائی یونیورسٹی - چینئی توں اتہاس وچ ماسٹر آف آرٹس (ایم۔اے۔) اتے بنگلور یونیورسٹی توں اک بی۔اے۔ دی پڑھائی کیتی اے۔ اسنے مشہور کلاکار آر ایم ہداپیڈ دے نردیساں ہیٹھ 5 سالاں لئی پہلی رینک نال پینٹنگ وچ اک سرکاری ڈپلوما (جیڈی) اتے کین سکول آف آرٹ  - بنگلور توں گولڈ میڈل حاصل کیتا۔

اسنے بنگلور وچ کرناٹک للت کلا اکیڈمی (کیئیلئے)  میمبر اتے  اتے اک ودھیا کلا لکچرار وجوں سیوا نبھائی۔

## ایوارڈ اتے اعزاز
رینکا بھارت وچ قومی کلا پرتییوگتاواں وچ کئی پرسکاراں اتے اسدی کلا لئی کئی مقامی پرسکاراں دے نال-نال اسدی سیوا لئی کجھ انعام حاصل کرن والی اے۔

* 1993 وچ کرناٹک چترکلا پرشاتھ، بنگلرو ولوں آل انڈیا کلا مقابلہ
* 1987, 1988 اتے 1989 وچ بھارتی سکھیا منڈل، ممبئی ولوں آل انڈیا کلا مقابلہ
* 1992 وچ میسور دسارا وکھے آل انڈیا کلا مقابلہ
* بیجپر وکھے 2009 وچ آل انڈیا کلا مقابلہ ہویا
* 1994 وچ تمکرُ وکھے سبتوں ودھیا استاد انعام
* 1993 وچ تمکرو وکھے کنڑ راجیوتسو انعام
* روٹری اوارڈ 1999 وچ تماکرو وکھے روٹری کلبّ ولوں دتا گیا

## سولو نمائش
رینکا دیاں رچناواں پھنلینڈ، رومانیا اتے بھارت وچ کئی سولو آرٹ شو وچ پردرشت کیتیاں گئیاں ہن۔

بھارت وچ اس دیاں اکلیاں نمائشاں دی میزبانی کرن والیاں گیلریاں وچ گوا وچ للت کلا اکیڈمی، ممبئی وچ بجاج آرٹ گیلری، چینئیّ وچ للت کلا اکادمی، تمکر وچ کلپا کنچا آرٹ گیلری اتے کرناٹک دے چترکلا پرشاتھ، گٹھجوڑ دے نال میسور وچ چمراجندر اکیڈمی وزوئل آرٹس شامل ہن۔

## نجی زندگی
رینوکا کیسرمدو پنڈ وچ رہندی اے جو تمکرو، بھارت وچ اے، جدکہ اس دا کم وچ آرٹ گیلری بینگلور وچ اے۔ اسدا پتی بی ایس ملیکرجن بھارتی بولی کنڑ وچ اک سنگیتکار اتے تھئیٹر اداکار اے۔

## حوالے

گٹھ:بھارتی ہم عصر مورتیکار
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جم 1957
گٹھ:بھارتی عورت چترکار
اوجسوی اروڑا

**اوجسوی اروڑا** (جم 6 اگست 1985)  (پہلاں **اوجسوی اوبرائے** کیہا جاندا سی) اک بھارتی ٹیلیوژن اداکارہ اے، جو بہت ساریاں بھارتی ٹیلیوژن سیریز وچ نظر آئی اے۔ اسنے سٹار پلسّ اُتے بہنیں نال چھوٹے پردے اُتے اپنے کریئر دی شروات کیتی۔  اسنے آسمان سے اگے،  دیووں کے دیوَ۔.۔ مہادیو ، سپرکوپس بنام سپرولینس  اتے آہٹ وچ وی اداکاری کیتی اے۔

## ٹیلیوژن

* بہنیں وچ انوکھی دے طور اُتے
* ہر یگ میں آئیگا ایک - ارجن (کیمیو)
* آسمان سے آگے وچ میناکشی دے طور اُتے
* دیووں کے دیوَ۔ *۔* *۔* مہادیو وچ موہنی وجوں (کیمیو)
* سپرکوپس بنام سپرولینس وچ میگھنا (کیمیو) دے روپ وچ
* کرائیم پیٹرول وچ میگھنا ورما وجوں (کیمیو)
* سی۔آئی۔ڈی۔ (ایپیسوڈ 1225 - ستارا میں سی۔آئی۔ڈی۔) وچ دیپکا (کیمیو) وجوں
* آہٹ وچ نیہا (کیمیو) وجوں
* ارجن وچ بطور میرا (ایپیسوڈک)
* پیار تونے کا کیا وچ بطور سکھا (ایپیسوڈک کردار)
* عدالت وچ رینوکا جھکلا وجوں (ایپیسوڈک)
* برہمرکشش وچ نینا یگ شریاصل وجوں
* بدھو بہُ وچ قرینہ سنگوان دے کردار وچ
* کا ہال، مسٹر پنچال وچ بطور پری پنچال
* کامیڈی سرکس وچ اپنے آپ دے طور اُتے
* تیرا کا ہوگا عالیہ وچ سونیا دے روپ وچ
* کچھ سمائل ہو جائیں *۔* *۔* ود عالیہ وچسونیا دے طور اُتے

## کریئر
اروڑا نے اداکاری کلاساں لین اتے ٹیوی کلاکار وجوں سیٹل ہون توں پہلاں پنجاب یونیورسٹی (1999–2003) توں گریجوئیشن پوری کیتی۔

اوہ 15 سالاں توں کتھک ڈانس دا مشق کر رہی اے اتے کئی سٹیج شو (جس وچ 2011 وچ سٹار پروار پرسکاراں سمیت) وچ مظاہرہ کر چکی اے۔

## حوالے

گٹھ:جم 1975
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:۱۹۸۵ دے جم
نیتی فتنانی

**پالیسی فتنانی** (جم 11 جنوری 1991) اک بھارتی ٹیلیوژن اداکارہ اتے ڈانسر اے جو نظر وچ پیارا راٹھوڑ دے کردار لئی جانی جاندی اے۔

## مڈھلا جیون
فتنانی گجرات بھاونگر توں اک سندھی اے۔

## کریئر
فتنانی نے اپنی اداکاری دی شروعات 2016 وچ چینل وی دے 'ڈی4- گیٹ اپ اینڈ ڈانس' نال کیتی سی، جس وچ اسنے نہارکا سنہا (بیبی) دی کردار نبھایا سی۔

2017 وچ اسنے سونی ٹیوی دے 'یہ موہ موہ کے دھاگے' وچ ارندھتی کٹارا دی کردار نبھایا سی۔

سال 2018 توں 2020 تک فتنانی سٹار پلسّ دے نظر وچ ہرش راجپوت دے الٹ پیا شرما دی مکھ کردار وچ نظر آئی سی۔

## ٹیلیوژن

## حوالے

## باہری لنک

* 
* پالیسی فتنانی نے انسٹاگرام اُتے
گٹھ:بھارتی ٹیلیوژن اداکاراواں
گٹھ:زندہ لوک
گٹھ:جم 1994
گٹھ:21ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:۲۱ویں صدی دیاں بھارتی اداکاراواں
گٹھ:ہندی ٹیلیوژن دیاں اداکاراواں
گٹھ:۱۹۹۴ دے جم