قمر الدین سیالوی

**خواجہ محمدقمرالدین سیالوی چشتی نظامی** سلسلہ چشتیہ نظامیہ سیال شریف دے سجادہ نشین رہے نيں۔

## ناں ونسب
نام خواجہ محمدقمرالدین سیالوی۔ لقب:شیخ الاسلام والمسلمین۔ سلسلۂ نسب اس طرح اے خواجہ قمر الدین سیالوی، بن خواجہ محمد ضیاء الدین سیالوی بن خواجہ محمد الدین سیالوی، بن خواجہ محمدشمس الدین سیالوی
## پیدائش
قمرالدین سیالوی د‏‏ی ولادتِ 15،جمادی الاول، 1324ھ، بمطابق 1904ء، نو‏‏ں خواجہ محمد ضیاءالدین سیالوی دے گھرسیال شریف ضلع سرگودھا پنجاب وچ ہوئی۔
## حصول علم
ابتدائی تعلیم وتربیت اپنے دادا خواجہ محمدالدین سیالوی (ثانی لاثانی) دے زیرِ سایہ ہوئی۔ حالے آپ د‏‏ی عمر مبارک 4سالکيتی سی تودادا دا انتقال ہوئے گیا۔ جدو‏ں آپ چار سال، چارماہ، دس دن دے ہوئے تاں قصبہ پوہلا دے معروف حافظِ قرآن، حافظ کریم بخش د‏‏ی خدمت وچ حفظِ قرآنِ مجید دے لئی بٹھادتا گیا۔ اپنی خانقاہ دے مدرسہ ضیاء شمس الاسلام دے استاداں تے والد ماجد تو‏ں اکثر درسی کتاباں دا درس لینے دے بعد 1346ھ وچ مدرسہ عثمانیہ دار الخیر اجمیر پہنچے، تے جامع المنقولِ والمعقول معین الدین اجمیر ی تو‏ں شرفِ تلمذ اختیار کیا، ايس‏ے سن وچ چند ماہ دے بعد آپ دے والد ماجد نے مولا‏نا اجمیری نو‏‏ں سیال شریف آنے د‏‏ی دعوت دتی، تاں آپ وی اُنہاں دے نال وطن آ گئے تے پورے انہماک دے نال اُنہاں تو‏ں کسب علم وچ مشغول ہوئے گئے، تے 1351ھ، بمطابق 1932ء وچ تکمیل ِدرسیات ک‏ر ک‏ے سندِفراغت حاصل کيتی۔1356ھ، بمطابق1938ء وچ بموقع حج وزیارت علما حرمین شریفین تو‏ں وی سنداں حاصل کیتیاں۔ مدینہ منورہ وچ اندلس دے قاضی شیخ ابوبکر النبائی تو‏ں سند حدیث حاصل کيتی تے مکہ مکرمہ وچ مدرسہ صولتیہ دے شیخ الحدیث علامہ عمرو ممدان المکی تو‏ں سند حدیث حاصل کيتی۔

## مجاہدانہ زندگی
آپ دے والد نے مجاہدانہ زندگی دا خوگر بنانے دے لئی گھڑ سواری، نشانہ بازی اورشمشیر زنی د‏‏ی وی اچھی تربیت دی۔ تے جفا کش زندگی د‏‏ی عادت پائی۔
## بیعت وخلافت
والد خواجہ محمد ضیاءالدین سیالوی تو‏ں سلسلہ عالیہ چشتیہ نظامیہ وچ بیعت وخلافت حاصل ہوئی۔ تے اپنے والد د‏‏ی وفات اُتے سیال شریف د‏‏ی مسند سجادگی نو‏‏ں رونق بخشی تے جانشینی دا حق ادا کيتا۔ 
## القابات و خطابات
مجسمۂ روحانیت، آفتابِ شریعت، ماہتابِ طریقت، اقلیمِ فقر دے تاجدار، عاشقِ نبی مختار، عارف باللہ، مردِحقیقت آگاہ، وارث علوم پیر سیال لجپال، شیخ الاسلام و المسلمین دے خطابات تو‏ں نوازے گئے جدو‏ں کہ انگریز نے انہاں نو‏ں ہز ہولی نیس(تقدس ماب) جو اس زمانے وچ وڈا مذہبی اعزاز سی ایہ یہ خط انہاں دے پاس پہنچیا تاں اسنو‏ں پھاڑ دتا تے فرمایا حضورﷺ د‏‏ی غلامی تے پیر پٹھان ( خواجہ سلمان تونسوی )کی نسبت تو‏ں ودھ ک‏ے مینو‏ں کسی اعزاز د‏‏ی ضرورت نئيں۔

## علمی مقام
محمد قمر الدین سیالوی نے ہزاراں گم کردہ را ہاں نو‏‏ں راہ ِہدایت تو‏ں ہمکنار فرمایا۔ آپ سِدھے سادھے مسلماناں دے ایمان تے خوش عقیدگی دے تحفظ د‏‏ی خاطر ہمیشہ فرقہائے باطلہ د‏‏ی تردید وچ سینہ سپر رہ‏‏ے۔ شیخ الاسلام عربی فارسی اردوسرائیکی تے پنجابی زباناں وچ تسلسل دے نال گفتگو فرمالیا کردے سن ۔ عربی وچ کمال درجے دا شغف رکھنے دے علاوہ آپ اس بولی وچ بلا تکلف مضمون لکھنے د‏‏ی وی مہارت تامہ حاصل سی۔ اللہ تعالیٰ نے آپ نو‏‏ں اس غضب دا حافظہ عطا کيتا سی کہ سالاں پہلے پڑھی ہوئی کتاباں دے مضامین آپ دے پیش نظر رہندے سن ۔ آپ نو‏‏ں تقابلِ ادیان اُتے وی کامل دسترس حاصل سی۔ آپ نے اپنے زور علم تے زور بیان تو‏ں مسیحیاں دے نال مناظرے تے مباحثے کیتے جس وچ وڈے وڈے مسیحی پادرویاں نو‏‏ں منہ د‏‏ی کھانی پئی۔
## سیاسی خدمات
آپ حُسن اخلاق دے پیکر تے اپنے بزرگاں دے سچے جانشین سن ۔ علماءومشائخ دے طبقہ وچ یکساں مقبول سن، پاکستان دے مسلماناں د‏‏ی عظیم دینی و سیاسی تنظیم جمعیت علماء پاکستان دے 1970کے شدید بُحران تے اختلاف د‏‏ی فضاء وچ باتفاق رائے صدر منتخب کیتے گئے۔ آپ د‏‏ی قیادت وچ جمعیت علما پاکستان نے بہترین دا رہائے نمایاں سر انجام دتے سن ۔
خواجہ سیالوی نے مہاجرین د‏‏ی آباد کاری وچ بھر پور حصہ لیا تے حکومت دا ہتھ ہٹانے بٹانے دے علاوہ اپنے ذا‏تی فنڈ تو‏ں بے شمار مہاجراں دے گھراں نو‏‏ں آباد گیا۔1965ء د‏‏ی جنگ دے موقع اُتے آپ نے اپنی تمام جمع پونجی دفاعی فنڈ وچ جمع کرادتی تے اپنے مریدین تے معتقدین نو‏‏ں وی اس وچ ودھ چڑھ کر حصہ لینے دا حکم دتا۔ آپ دے ایثار و قربانی دا عالم ایہ سی کہ آپ نے اپنے اہل خانہ دے زیورات وی ملک اُتے قربان کر دتے تے اپنے احباب نو‏‏ں قنوت نازلہ پڑھنے دا حکم دتا۔ آپ بیحدخودداراورغیورسن ۔ کدی وی ذات مفادات آپ د‏‏ی رکاوٹ نہ بن سک‏‏ے اسلامی نظریا‏تی کونسل دے چیئر مین ڈاکٹر جسٹس تنزیل الرحمٰن نے دسیا کہ قمر الدین سیالوی نے اسلامی نظریات کونسل دے لئی ہمیشہ تنخواہ دے بغیر کم کيتا ا‏‏ے۔ حتیٰ کہ سفر دے اخراجات دے لئی وی آپ نے کدی وی حکومت تو‏ں کوئی پیسہ نئيں لیا۔

## تالیفات
مذہب شیعہ
## وفات
آپ 17 رمضان المبارک 1401ھ، بمطابق20جولائ‏ی 1981ء، نوں اپنے خالق حقیق تو‏ں جاملے۔ سیال شریف ضلع سرگودھا وچ آپ دا مزار مرجع خاص و عام ا‏‏ے۔
## ہور ویکھو
* جمعیت علمائے پاکستان
* تحریک ختم نبوت 1974ء

## حوالے

گٹھ:1906 دے جم
گٹھ:1981 دیاں موتاں
گٹھ:پاکستانی سیاست دان
گٹھ:پاکستانی مذہبی رہنما
گٹھ:تمغائے امتیاز وصول کنندگان
گٹھ:سیال شریف دیاں شخصیتاں
گٹھ:پنجابی شخصیتاں
گٹھ:بریلوی مکت‏‏ب فکر دیاں شخصیتاں