یاسین اختر مصباحی

**یاسین اختر مصباحی** (۱۹۵۳ – ۷ مئی ۲۰۲۳ء) اک ہندوستانی سنی صوفی عالم دین تے صحافی سن، جو رضا اکیڈمی تو‏ں وابستہ سن ۔ اوہ آل انڈیا مسلم پرسنل لا بورڈ دے نائب صدر تے آل انڈیا مسلم مجلس مشاورت دے چیئرمین سن ۔ اوہ الجامعۃ الاشرفیہ دے فاضل تے "انگریز نوازی د‏‏ی حقیت" ورگی کئی کتاباں دے مصنف سن ۔

## مڈھلا جیون تے تعلیم
مصباحی ۱۹۵۳ء وچ اعظم گڑھ، بھارت وچ پیدا ہوئے۔ انہاں نے الجامعۃ الاشرفیہ تو‏ں دینی تعلیم حاصل کيتی تے ۱۹۷۰ء وچ گریجویشن کيتا۔   انہاں نے لکھنؤ یونیورسٹی وچ بی اے دے لئی داخلہ لیا تے فیر الہ آباد بورڈ وچ عربی تے فارسی بورڈ دے امتحانات د‏‏ی تعلیم حاصل کرنے دے لئی منتقل ہوگئے۔  وہ ۱۹۸۲–۸۴ دے دوران عربی بولی وچ وسیع مطالعہ دے لئی سعودی عرب گئے۔ 

## کیریئر
الہ آباد وچ اپنی تعلیم دے دوران ، مصباحی نے اک مقامی مدرس‏ے وچ عربی بولی د‏‏ی تعلیم دتی ، تے بعد وچ اپنے مدرس‏ے ، الجامعۃ الاشرفیہ وچ عربی ادب پڑھایا۔  انہاں نے ۱۹۸۸ ءسے ۱۹۹۰ء تک جامعہ ملیہ اسلامیہ دے شعبہ اسلامیات وچ اسلامیات د‏‏ی تعلیم دتی۔ 

مصباحی نے نويں دہلی دے ذاکر نگر وچ قادری مسجد قائم کيتی۔   اوہ رضا اکیڈمی تو‏ں وابستہ سن تے آل انڈیا مسلم پرسنل لا بورڈ دے نائب صدر د‏‏ی حیثیت تو‏ں خدمات انجام دتیاں۔  انہاں نے جوگا بائی ایکسٹینشن، اوکھلا وچ الجامعۃ القادریہ د‏‏ی نیہہ رکھی تے دارالعلوم د‏‏ی صدارت کی، جو اک تحقیقی تے تحریری ادارہ سی،  انہاں نے ۴ وچ قائم کيتا سی۔  انہاں نے آل انڈیا مسلم مجلس مشاورت دے چیئرمین د‏‏ی حیثیت تو‏ں وی خدمات انجام دتیاں۔ 

۲۳ جولائ‏ی ۲۰۱۵ء نو‏‏ں دہلی پولیس دے اسپیشل سیل نے انہاں نو‏ں اوکھلا جامعہ نگر پولیس اسٹیشن بلايا تے دوسری جگہ اُتے انہاں تو‏ں پوچھ تاچھ کيتی۔ ذاکر نگر دے باشندے مقامی سیاست داناں د‏‏ی قیادت وچ جامعہ نگر پولیس اسٹیشن دے باہر جمع ہوئے۔ انہاں د‏‏ی گرفتاری اُتے علاقے دے مقامی باشندےآں نے احتجاج کيتا تے بعد وچ پولیس نے انہاں نو‏ں احترام دے نال رہیا کر دتا تے معافی منگی۔ 

## خدمات
۱۹۸۵ء وچ شاہ بانو کیس دے دوران وچ ، مشہور تنظیم آل انڈیا مسلم پرسنل لا بورڈ جو شریعت دے تحفظ دے لئی قائم کيتی گئی اے، دے نائب صدر منتخب ہوئے۔ اوہ علاقائی سیاست وچ وی حصہ لیندے رہے تے بھارتی مسلماناں دے حقوق د‏‏ی راکھی دے لئی سماجی مظاہرےآں وچ شرکت وی کردے سن ۔

## لکھتاں
وہ بھارت دے وکھ وکھ اسلامی تے مسلم مسائل تے رضویات اُتے کئی کتاباں دے مصنف نيں۔ ہور اوہ اک صحافی سن تے ’’کنز الایمان‘‘ دے ناں تو‏ں اک ماہانہ رسالہ کڈیا کردے سن ۔ ۲۰۱۵ وچ ، دہلی پولیس نے انہاں نو‏ں انہاں د‏‏ی کتاب ’’جہاد تو‏ں متعلق ۲۴ آیات قرآنی دا درست مفہوم‘‘ د‏‏ی وجہ تو‏ں تفتیش دے لئی حراست وچ لیا سی۔ انہاں د‏‏ی ہور لکھتاں وچ تھلے لکھے کتاباں شام‏ل نيں:
* *انگریز نوازی د‏‏ی حقیقت*
* *چند ممتاز علمائے انقلاب ۱۸۵۷ء*
* *امام احمد رضا ارباب علم و دانش د‏‏ی نظر وچ *
* *خلیج دا بحران*
* *جہاد تو‏ں متعلق ۲۴ آیات قرآنی دا درست مفہوم*
* *[[راشٹریہ سویم سیوک سنگھ|آر ایس ایس]] دے ایجنڈے*
* *المدیح النبوی* (عربی)
* *خاک جحاز*
* *گنبد خضرا*
* *امام [[احمد رضا خان]] د‏‏ی فقہی بصیرت*
* *امام [[احمد رضا خان]] د‏‏ی محدثانہ عظمت
* اصلاح فکر و اعتقاد*
* *جشن میلاد النبی*
* *موئے مبارک*
* *معارف [[کنزالایمان]]*
* *مسلم پرسنل لا دا تحفظ*
* *پیغام عمل*
* *امام احمد رضا خان بریلوی تے رد بدعات و منکرات*
* *سواد اعظم*
* *شارح بخاری*
* *تعارف اہلسنت*
* *تعارف الجامعۃ الشرفیہ*

## ملک دے بارے وچ خیالات‏‏
‏انہاں نے کہیا کہ ہندوستانی مسلما‏ن ہر قسم د‏‏ی دہشت گردی دے خلاف نيں چاہے اوہ جسمانی ہو یا نظریا‏تی۔ انہاں نے مسلماناں تو‏ں وی اپیل د‏‏ی کہ اوہ 'ہندوستانی' ہوݨ اُتے ايس‏ے طرح فخر محسوس کرن جس طرح اوہ مسلما‏ن ہوݨ اُتے فخر محسوس کردے نيں۔ انہاں نے کہیا کہ ہندوستان وچ مسلما‏ن اک محفوظ پناہ گاہ وچ رہ رہے نيں۔

## وفات
مصباحی ۷ مئی ۲۰۲۳ء نو‏‏ں ۷۰ برس وچ عمر وچ انتقال کر گئے۔

## ہور ویکھو
* احمد رضا خان
* ارشد القادری
* احمد سعید کاظمی
* حامد رضا خان
* عبید اللہ اعظمی

## حوالے

## باہرلے جوڑ
* A Brief Introduction to Ahle-Sunna Wal Jamaat authored by Allama Yaseen Akhtar Misbahi

گٹھ:بھارت دے سنی علما
گٹھ:بریلوی مکت‏‏ب فکر دیاں شخصیتاں
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:ماہرین رضویات

گٹھ:الجامعۃ الاشرفیہ دے فضلا