open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
سوہݨی مہینوال

**سوہنی مہینوال** پنجاب دی اک عشقیہ لوک داستان اے۔

**سوہنی مہینوال** پنجاب دیاں مکھ عشق کہانیاں وچوں اک اے۔ دوجیاں کہانیاں وچ ہیر رانجھا، مرزا صاحباں تے سسی پنوں دے نام شامل ہن۔
سوہنی (چناب) دے کنڈھے گجرات شہر دے تلا کمھار دی دھی سی اتے مہینوال بخارا دے اک امیر سوداگر علی بیگ دا پتر سی اتے اسدا اصلی ناں "مرزا عزت بیگ" سی۔

## کہاݨی
اجوکے پنجاب، پاکستان دے شہر گجرات وچ بھانڈیاں دا وپار کرن آیا عزت بیگ تلے دی دوکان اتے چتر پردرشنی نما سلیقے نال چنے بھانڈیاں وچوں جھلکدی تلے دی دھی، سوہنی دی قابلیت دا قایل ہو گیا۔ اس نے منہ منگی قیمت تار کے بہت سارے بھانڈے خرید لئے۔ وپار بھلّ اوہ سوہنی دے عشقَ وچ لین ہو گیا۔ وپار وچ گھاٹا کھا عزت بیگ اخیر تلے دیاں مہیاں دا پالی بن گیا۔ عزت بیگ توں اوہ ہن مہینوال بن چکا سی، اوہنوں اسے ناں نال سددے سن۔ جدوں سوہنی نوں اسدے دل دی وتھیا دا پتہ لگیا تاں اوہ وی مہینوال دی ہی ہوکے رہِ گئی۔ اوہناں دیاں پریم ملنیاں دے لوکاں وچ چرچے شروع ہو گئے اتے تلے نوں وی پتہ چل گیا۔ اسنے مہینوال نوں نوکری توں کڈھ دتا تے سوہنی نوں نیڑ دے ہی اک گھماراں دے منڈے نال ویاہ دتا۔ مہینوال ہن فقیر بن چناب دے پار جھگی بݨا کے رہݨ لگ گیا۔ سوہنی نے پکے گھڑے دی مدد نال جھناء پار کر مہینوال نوں ملن جانا شروع کر دتا۔ پر اوہدی نند نے بھیت پتا لگݨ تے پکے گھڑے دی تھاں کچا گھڑا رکھوا دتا۔ منجھدھار وچ گھڑا کُھر گیا تے اوہ ڈب کے مَر گئی ۔ ڈبدی سوہݨی دیاں آوازاں سݨ کے مہینوال وی چناب وچ کدّ پیا تے اوہ وی محبوبا دے نال ای ڈب کے مَر گیا۔

## حوالے

گٹھ:پنجابی لوکدھارا
گٹھ:پنجاب دیاں پریت کہاݨیاں
گٹھ:پنجاب دی تریخ
گٹھ:پنجابی رہتل
گٹھ:پنجابی لوک کہانیاں
گٹھ:پنجابی لوک
گٹھ:پنجاب
گٹھ:پنجابی سبھیاچار
گٹھ:پنجابی ثقافت
گٹھ:عشقیہ داستاناں
گٹھ:پنجابی ادب
ترکڑی

**ترکڑی** (انگریزی:Equation) (اردو:مساوات) میتھمیٹکس چ اک ایسی گل اے جیہڑی دو گلاں یاں نمبراں دے برابر ہون نوں دیس دی اے۔ دو گلاں یا نمبراں دے وشکار = دا نشان لکھیا جاندا اے۔

## ادہارن

x + 3 = 5
ہندوستانی زبان

ہندوستانی بھارت دے گنگا جمنا علاقے وچ بولی جان والی اک بولی اے ۔ ایہ عربی رسم الخط والی ہِندی اے ۔ اُردو، ہِندی تے ہِندوستانی بولیاں تھوڑے جئے فرق نال اک ای زبان اے ۔

گٹھ:بولیاں
گٹھ:بولی
گٹھ:دنیا دیاں بولیاں
گٹھ:لسانیات
گٹھ:بولیاں بلحاظ دیس
گٹھ:ایشیا دیاں بولیاں
ساہ لیݨا

پھپھریاں چوں ہوا دے اندر تے باہر آن نوں ساع لینا کیندے نیں۔
ٹمپریچر

**ٹمپریچر** (درجا حرارت) کسے شے دی خاصیئت اے جیہدے نال حساب کرکے اوہدے وچ گرمی یا ٹھنڈ دا پتا لگدا اے ۔

گٹھ:طبیعیات
خالی تھاں

**خالی تھاں** (انگریزی:vacuum) ایہوجیہا تھاں اے جتھے کِسے وی شکل وچ کوئی مادہ نہ ہووے۔ ایتھے گیسی دباء ماحول دے دباء توں بہت گَھٹ ہُن٘دا اے۔

گٹھ:طبیعیاتی تصورات
گٹھ:طبیعیاتی مظہر
پنچھی کھانی مکڑی

**پنچھی کھانی مکڑی** دنیا دی سب توں وڈی مکڑی اے۔ اے دکھنی امریکہ چ لبدی اے۔ ایدا اے ناں اینوں پدی چڑی کھان تے دتا گیا اے۔ اے جیہڑی 90 ملی میٹر لمی اے تے جیدے پیر ای 250 ملی میٹر لمے نیں۔

## بارلے جوڑ
امین فہیم

**مخدوم محمد امین فہیم** پاکستان دے اک سیاست دان، روحانی پیشوا تے شاعر سن ۔ پاکستان پیپلز پارٹی د‏‏ی تعمیر و ترقی وچ انہاں دا اہ‏م کردار ا‏‏ے۔

## پیدائش تے تعارف
4 اگست، 1939ء نو‏‏ں پاکستان دے صوبہ سندھ دے شہر حیدرآباد دے ضلع مٹیاری دے علاقے ہالہ وچ پیدا ہوئے۔ اوہ اگے چل ک‏ے پاکستان پیپلزپارٹی دے سینئر وائس چئیرمین دے عہدے اُتے فائز ہوئے۔ اوہ مخدوم طالب المولی دے وڈے فرزند اورجانشین سن ۔

مخدوم امین فہیم نے ابتدائی تعلیم’ہالا‘سے حاصل کيتی اور1957ء وچ میٹرک ہالاہائی اسکول تو‏ں کيتا۔ 

1958ء وچ مخدوم امین فہیم نے سندھ یونیورسٹی تو‏ں پولیٹیکل سائنس وچ بی ایس آنرز کيتا۔ مخدوم امین فہیم نے 1970ء دے عام انتخابات دے دوران پیپلز پارٹی د‏‏ی سیاست وچ قدم رکھیا تے ٹھٹھہ تو‏ں کامیاب ہو ک‏ے سندھ اسمبلی دے رکن بنے۔

مخدوم امین نے اٹھ انتخابی مرحلے کامیابی تو‏ں عبور کيتے تے نا قابل شکست رہ‏‏ے۔ اوہ 1977ء،1988ء،1990ء،1993ء،1997ء،2002ء،2008ء تے 2013ء تک مسلسل اٹھ مرتبہ قومی اسمبلی دے رکن رہ‏‏ے۔

مخدوم امین فہیم پانے نصرت بھٹو د‏‏ی قیادت وچ آمرجنرل ضیاء الحق دے کٹھن دور دا جوانمردی تو‏ں مقابلہ کيتا تے ہمیشہ فوجی جبر دے سامنے سینہ سپر رہے مخدوم امین فہیم نو‏‏ں فوجی آمر جنرل پرویز مشرف نے وزیر اعظم دے عہدے د‏‏ی پیشکش کیت‏‏ی جو انھاں نے ٹھکرا دتی۔ مشرف تو‏ں پہلے تن مرتبہ انیس سو اٹھاسی، نوے تے ترانوے وچ تن بار انھاں وزیر اعظم د‏‏ی پیشکش ہوئی جو انھاں نے قبول نہ کيتی۔ مخدوم امین فہیم بے نظیر بھٹو دے دونے ادوار وچ وفاقی وزیر دے عہدے اُتے کم کردے رہ‏‏ے۔ 1988ء تو‏ں اگست 1990ء تک آپ وزیر اطلاعات رہ‏‏ے۔ اس دے پہلے دسمبر1988سے مارچ 1989ء دے دورانیے وچ وزارت ریلوے دے ذمہ داربھی رہ‏‏ے۔ بعد وچ جنوری 1994ء تو‏ں نومبر1996تک آپ وزیر ہاؤسنگ اینڈ ورکس رہ‏‏ے۔ نومبر2008ء وچ مخدوم امین فہیم نو‏‏ں وزارت معیشت وتجارت دا قلمدان دتا گیا۔

مخدوم امین فہیم ’’سروری جماعت ‘کے روحانی پیشوا ہوݨ دے ناطے مخدوم امین فہیم دے دنیا بھر وچ لکھاں عقیدت مند نيں۔ مخدوم امین فہیم کوسیاست دے علاوہ شاعری تو‏ں خاص شغف سی۔

وہ کہندے سن کہ ’’ماں مولا‏نا رومی،شاہ عبد اللطیف بھٹائی تے سچل سرمست دا پرستار ہوݨ۔ میری زندگی اُتے انہاں د‏‏ی شاعری دا گہرا اثر ا‏‏ے۔ ميں نے انہاں د‏‏ی شاعری نال محبت تے وفا دا درس سکھیا ا‏‏ے۔ ‘‘

## سیاست
پاکستان پیپلز پارٹی نال تعلق سی تے سینیئر رہنما سن ۔ 1977ء تو‏ں 2013ء تک مسلسل انتخابات وچ ناقابل شکست رہ‏‏ے۔ امین فہیم اٹھ مرتبہ رکن قومی اسمبلی پاکستان منتخب ہوئے سن ۔ وفاقی وزیر وی رہ‏‏ے۔

## روحانی پیشوا
سروری جماعت دے روحانی پیشوا سن ۔

## وفات
21 نومبر 2015ء کراچی پاکستان دے اک نجی ہسپتال وچ خون دے کینسر د‏‏ی وجہ تو‏ں انتقال کر گئے۔
## حوالے

گٹھ:1939 دے جم
گٹھ:2015 دیاں موتاں
گٹھ:ایوان زیريں پاکستان دے ارکان
گٹھ:پاکستان پیپلز پارٹی دے سیاست دان
گٹھ:پاکستان وچ سرطان تو‏ں اموات
گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی 1977ء
گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی 1988ء تو‏ں 1990ء
گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی 1990ء تو‏ں 1993ء
گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی 1993ء تو‏ں 1996ء
گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی 1997ء تو‏ں 1999ء
گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی 2002ء تو‏ں 2007ء
گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی 2008ء تو‏ں 2013ء
گٹھ:پاکستانی ارکان قومی اسمبلی 2013ء تو‏ں 2018ء
گٹھ:پاکستانی سیاست دان
گٹھ:پاکستانی مارکسٹس
گٹھ:پاکستانی مذہبی رہنما
گٹھ:پاکستانی مسلم شخصیتاں
گٹھ:جمہوریت دے پاکستانی فعالیت پسند
گٹھ:سندھی شخصیتاں
گٹھ:ضلع مٹیاری دیاں شخصیتاں
گٹھ:فضلا سندھ یونیورسٹی
گٹھ:متحدہ عرب امارات وچ پاکستانی تارکین وطن
گٹھ:مخدوم خاندان
گٹھ:اموات بسبب سرطان خون
گٹھ:اسلامی اشتراکیت پسند
گٹھ:سندھی شاعر
ٹائیگر شارک

**ٹائیگر شارک** شارکاں دے اک ٹبر ریکویم شارک دی اک ونڈ اے۔ ایہ ٹراپیکی تے گرم گلے تھانواں تے ملدی اے۔ ایہدے پنڈے تے گوڑے رنگ دیاں پٹیاں ہوندیاں نیں جس باہجوں ایہ ناں پیا۔
## بارلے جوڑ
ضلع بھوپال

**ضلع مدہیہ پردیش** پعارت دے صوبے مدہیہ پردیش دا اک ضلع اے۔

گٹھ:مدہیہ پردیش دے ضلعے
ضلع ودیشا

**ضلع ودیشا** پعارت دے صوبے مدہیہ پردیش دا اک ضلع اے۔

گٹھ:مدہیہ پردیش دے ضلعے
شہرستان مانہ و سملقان

ایشیاء دے دیس ایران دے صوبے ہور اگے شہرستان ناں دی انتظامی اکائی چ ونڈے ہوے نیں ، شہرستان تقریبا اک پاکستان دے اک ضلع دے برابر دی انتظامی اکائی اے تے انگلستان دی اس دے برابر اکائی کاؤنٹی اے ۔ ایران دے صوبےآں دے کل شہرستان 336 نیں ۔ شہرستان مانہ و سملقانایران دے صوبہ اتلا خراسان دا شہرستان (ضلع) اے اسدا انتظامی مرکز مانہ و سملقان شہر اے۔

گٹھ:ایران
گٹھ:ایران دے شہرستان
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:صوبہ اتلا خراسان
شہرستان البرز

ایران دے صوبے ہور اگے شہرستان ناں دی انتظامی اکائی چ ونڈے ہوئے نیں، شہرستان تقریبن پاکستان دے ضلع تے انگلستان دی اکائی کاؤنٹی دے برابر اے ۔ ایران دے صوبےآں دے کل شہرستان 336 نیں ۔ شہرستان البرز ایران دے صوبہ قزوین دا شہرستان (ضلع) اے، ایہدا انتظامی مرکز البرز شہر اے۔

گٹھ:ایران
گٹھ:ایران دے شہرستان
گٹھ:صوبہ قزوین
مانہ و سملقان

ایہہ ایران دا اک شہر اے تے ایران دے صوبہ اتلا خراسان دے شہرستان مانہ و سملقان دا انتظامی مرکز اے ۔

گٹھ:ایران
گٹھ:ایران دے شہر
گٹھ:ایران دےآباد تھاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:صوبہ اتلا خراسان
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
گٹھ:ایشیا دے شہر
گٹھ:ایشیائی شہر
گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
جوزف بینکس

**جوزف بینکس** اک انگریز باٹا گرو سی اوہ جیمز کک دے پہلے سمندری اندھ وچ اوہدے نال سی۔ اوہدے ناں پھلاں دی اک جنس بینکسیا رکھی گئی سی۔

## بارلے جوڑ

گٹھ:برطانیہ
دالارنا

**دالارنا** یورپ دے اک دیس سویڈن دا اک صوبہ اے۔

گٹھ:سویڈن دے صوبے
گٹھ:سویڈن
راشلٹ

**راشلٹ** اتلے یورپ دے دیس سویڈن دے صوبے سمالینڈ دا اک پنڈ اے۔ 

ایس پنڈ چ 1707 چ کارل لنیاس جمیا سی۔

## بارلے جوڑ
لنیا

**لنیا** پھلاں دی اک جنس تے ونڈ دا ناں اے۔ ایہ کارل لنیاس نوں پسند سی۔ 

## بارلے جوڑ
ویکیو

**ویکیو** اتلے یورپ دے دیس سویڈن دے صوبے سمالینڈ دا اک نگر اے۔ 

## بارلے جوڑ
محمد بن علی سنوسی

سید محمد بن علی سنوسی (1787ء توں 1859ء) سنوسی تحریک دا بانی سی جہڑی 19ویں صدی عیسوی چ لبیا دے دکھنی صحرائی علاقے ج شروع ہوئی ۔

## شروع دا جیون

محمد سنوسی الجزائر دے شہر مستغانم دے نیڑے جمئیا ۔ قرآن حفظ کرن تے ابتداغی دینی تعلیم دے بعد اس نے فاس (مراکش) دی جامعہ قیروان چ اعلی تعلیم حاصل کیتی ۔ اس دے بعد اوہ قاہرہ آئے پرایتھے دا ماحول اسنوں موافق نا آئیا ۔ جامعہ الازہر دے علماء اسدے مخالف ہو گئے ۔ اس دے علاوہ اسنوں والی مصر محمد علی پاشا دی اصلاحات وی پسند نا آئیاں تے اس نے اس دیاں غیر اسلامی سرگرمیاں دی اعلانیہ مخلفت کیتی ۔

## مکہ معظمہ چ قیام

قاہرہ توں محمد سنوسی مکہ مکرمہ چلا گئیا تے اوتھے ای 1837ء چ اسنے پہلا زاویہ قائژ کیتا بعد چ ایہو ای زاویے یاں حلقے سنوسی تحریک چ مرکزی حیثیت اختیار کر گئے ۔ اس قسم دے زاویے اسنے اپنے قیام دے دوران مختلف تھانواں تے قائم کیتے تے اپنا پاغام دوجے لوکاں تک پہنچانا شروع کر دتا ۔ آخر چ اسنے برقہ یعنی سائرنیکا دے صحراء چ واقع نخلستان " جغبوب " چ 1853ء چ اپنی دعوت دا مرکز قائم کیتا ۔

## سنوسی تحریک

سنوسی تحریک دا مقصد کتاب وسنت دی بنیاد تے عالم اسلام دا احیاء سی ۔ اوہ امام احمد بن حنبل ، امام غزالی ، امام ابن تیمہ تے محمد بن عبدالوہاب توں متاثر سی ۔ سنوسی تحریک نے اسلامی تعلیمات تے عمل کرنے دے علاوہ صحرائے اعظم چ خانہ بدوشاں دیاں بستیاں آباد کرن تے کھیتی باڑی شروع کرن دی حوصلہ افزائی کیتی ۔ دراصل سنوسیاں دیاں ایہی بستیاں "زاویہ" کہلاندیاں سن۔ ہر زاویہ اقتصادی لحاظ نال خود کفیل ہوندا تے ایہی زاویے اسلام دی تبلیغ تے اشاعت دے مرکز بن گئے۔ سنوسی اک ہی وقت چ مبلغ، معلم تے کسان سن تے جدوں انہاں نوں جہاد دی دعوت پہنچدی تاناوہ میدان جنگ دا رخ اختیار کرلیندے۔

سنوسی تحریک دی قوت محمد سنوسی دے پترسید مہدی (پیدائش 1824، انتقال: 1902) دے زمانے چ عروج اتے پہنچ گئی تے کفرہ نے دارالعلوم دی حیثیت اختیار کرلئی جس دے کتب خانے چ مختلف علوم دیاں 8 ہزار کتاباں سن۔ صحرائے اعظم چ کتباباں دا انّا وڈا ذخیرہ جمع کرنا کجھ گھٹ حیرت دی بات نہیں۔  

لیبیا دی معروف مجاہد شخصیت عمر مختار وی سنوسی شیخ سن ، جنہاں نے اٹلی دی جارحیت دے خلاف تریخی جہاد کیتا تے اپنی جان دا نذرانہ دے کے ہمیشہ لئی امر ہوگئے لیبیا دے راجگھر طرابلس دی سبتوں وڈی شاہراہ وی ایسے مرد مجاہد دے ناں تے " شارع عمر مختار" کہلاندی اے ۔ انہاں دی شہادت دے نال ای سنوسی تحریک دی مسلح مزاحمت مک گئی ۔

## ہور دیکھو
* سنوسی تحریک
* عمر مختار

گٹھ:شخصیتاں
گٹھ:تریخی شخصیتاں
گٹھ:مشہور لوک
گٹھ:عرب شخصیتاں
سسٹما نیچرا

**سسٹما نیچرا** اک کتاب دا ناں اے جینون 1735 وچ ویڈن دے سائنسی لکھاری کارل لنیاس نے لاطینی بولی وچ لکھیا۔

گٹھ:سائینسی کتاباں
گٹھ:کارل لنیاس
سپیشیز پلانٹارم

سپیشیز پلانٹارم سویڈن دے بوٹا گرو کارل لنیاس دی 1753 وچ لکھی گئی کتاب اے۔ ایہ بوٹیاں نوں ونڈن بارے پہلی ودیا کتاب منی گئی اے۔

گٹھ:سائینسی کتاباں
گٹھ:کارل لنیاس
چیلسی فزک پھلواری

**چیلسی فزک پھلواری** لندن برطانیہ دی اک پرانی پھلواری اے۔ فلپ ملر ایتھے دا مالی سی۔ کارل لنیاس وی ایتھے آیا سی۔

## ہور پڑھو
* جپانی پھلواری
* شالامار باغ
* پھلواریاں دی لسٹ
جوزف پٹن ڈی ٹورنفورٹ

**جوزف پٹن ڈی ٹورنفورٹ** فرانس دا اک بوٹا گرو سی۔ اوہنوں جنس دی سوج دا موڈھی سمجھیا جاندا اے

گٹھ:کارل لنیاس
فالن

**فالن** سویڈن دے صوبے دالرما دا اک نگر اے۔ ایتھے کارل لنیاس آیا سی۔

## بارلے جوڑ
ضلع دھالائ

**ضلع دھالائ** پعارت دے صوبے تریپورا دا اک ضلع اے۔

گٹھ:تریپورا دے ضلعے
ضلع بشنوپور

**ضلع بشنوپور** پعارت دے صوبے منیپور دا اک ضلع اے۔

گٹھ:منیپور دے ضلعے
صوبہ راتاناکیری

کمبوڈیا براعظم ایشیاء دا اک دیس ا ے ، اسدا پرانا ناں کمپوچیا سی ۔ کمبوڈیا ایشیاء دے ہند چینی (انڈو چائنا) علاقے چ واقع اے ۔

کمبوڈیا انتظامی طور اتے 23 صوبےآں ، جنہاں نوں مقامی بولی چ **کھایٹ** آکھیا جاندا اے ، تے راجگہڑ نوم پنہہ میونسپلٹی چ ونڈیا ہویا اے ۔ صوبے ہور اگے ضلعےآں ، جنہاں نوں **سروک** آکھیا جاندا اے تے میونسپلٹیاں ، جنہان نوں **کرونگ** آکھیا جاندا اے ، چ ونڈے ہوئے نیں ۔ ضلعے کمیون ، جنہاں نوں **کھوم** تے کوارٹر ، جنہاں نوں **سنگکاٹ** آکھیا جاندا اے ، چ ونڈے ہوئے نیں تے ایہہ اگے پنڈاں (**پھوم**) چ ونڈے ہوئے نیں ۔ راجگھر نوم پنہہ سیکشناں (**کھان**) چ ونڈیا ہویا اے ، جہڑے اگے کوارٹراں تے ہور اگے پنڈاں چ ونڈے ہوئے نیں ۔

صوبہ راتاناکیری کمبوڈیا دے 23 صوبےآں چوں اک صوبہ اے ، اسدا راجگہڑ بنلونگ شہر اے ۔ 

## باہرلے جوڑ

* Statoid site
ضلع بومتھانگ

بومتھانگ دکھنی ایشیاء دے اک دیس بھوٹان دا اک ضلع اے۔

گٹھ:بھوٹان دے ضلعے
گٹھ:بھوٹان
گٹھ:جغرافیہ
ضلع امپارا

**امپارا** دکھنی ایشیاء دے اک دیس سری لنکا دا اک ضلع اے۔

گٹھ:سری لنکا دے ضلعے
ضلع کانڈے

**کانڈے** دکھنی ایشیاء دے اک دیس سری لنکا دا اک ضلع اے۔

گٹھ:سری لنکا دے ضلعے
سٹونگ ترینگ

کمبوڈیا براعظم ایشیاء دا اک دیس ا ے ، اسدا پرانا ناں کمپوچیا سی ۔ کمبوڈیا ایشیاء دے تھلویں چڑھدے علاقے جسنوں ہند چینی (انڈو چائنا)علاقہ وی آکھیا جاندا اے ، چ واقع اے ۔
سٹونگ ترینگ کمبوڈیا دا اک شہر اے تے دیس دے صوبہ سٹونگ ترینگ دا راجگھر اے ۔ 

گٹھ:کمبوڈیا
گٹھ:کمبوڈیا دے شہر
گٹھ:کمبوڈیا دے آباد تھاں
گٹھ:ایشیا دے شہر
گٹھ:شہر
گٹھ:ایشیائی شہر
گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:مشرق بعید
گٹھ:ہند چینی
ضلع ارگھاکھانچی

**ضلع ارگھاکھانچی** (انگریزی: Arghakhanchi District)، نیپال دا اک ضلع اے۔

گٹھ:نیپال دے ضلعے
نوم پن

کمبوڈیا براعظم ایشیا دا اک دیس ا ے ۔ ایہدا پراݨا ناں کمپوچیا سی ۔ کمبوڈیا ایشیا دے  لموچی چڑھدے علاقے وچ اے جیہنوں ہند چینی (انڈو چائنا)علاقا وی کہیا جاندا اے ۔
نوم پن کمبوڈیا دا سبھ توں وڈا شہر تے دیس دا راجگڑھ اے ۔ ایہ شہر نوم پنہہ میونسپیلٹی دا انتظامی مرکز وی  اے ۔ 

گٹھ:کمبوڈیا دے شہر
گٹھ:کمبوڈیا دے آباد تھاں
گٹھ:ایشیا دے شہر
گٹھ:شہر
گٹھ:ایشیائی شہر
گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
ضلع چٹوان

**چٹوان ضلع**  نیپال دا اک نیپال دے ضلعے د‏‏ی لسٹ جو نارائنی زون وچ واقع ا‏‏ے۔

## تفصیلات
چٹوان ضلع دا رقبہ 2,238.39 مربع کیلومیٹر اے تے اس د‏ی مجموعی آبادی 579,984 افراد اُتے مشتمل اے تے 415 میٹر سطح سمندر تو‏ں بلندی اُتے واقع ا‏‏ے۔

## ہور ویکھو
* نیپال
* لسٹ نیپال دے شہر

## حوالے

گٹھ:بغیر ڈیٹا رو دے خانہ معلومات سانچے استعمال کرنے والے مضامین
گٹھ:عالمی اتحاد برائے تحفظ فطرت زمرہ دوم
گٹھ:نیپال دے آباد تھاں
گٹھ:نیپال دے ضلعے
گٹھ:کامنز زمرہ جس دا ربط ویکی ڈیٹا اُتے اے
گٹھ:چتون ضلع
گٹھ:باگمتی صوبہ دے ضلعے
گٹھ:صفحات مع گراف

گٹھ:نیپال دے ضلعے
ضلع ایزاول

**ضلع ایزاول** پعارت دے صوبے میزورام دا اک ضلع اے۔

گٹھ:میزورام دے ضلعے
ضلع چڑدا گارو ہلز

**ضلع چڑدا گارو ہلز** پعارت دے صوبے میگہالیہ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:میگہالیہ دے ضلعے
ضلع لندے گارو پعاڑ

**ضلع لندے گارو پہاڑ** بھارت دے صوبے میگہالیہ دا اک ضلع اے۔اسدا راجگڑھ ولیمنگر ہیگا آ۔

گٹھ:میگہالیہ دے ضلعے
گٹھ:بھارت دے ضلعے
ضلع دیماپور

**ضلع دیماپور** پعارت دے صوبے ناگالینڈ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:ناگالینڈ دے ضلعے
ضلع امریلی

**ضلع امریلی** پعارت دے صوبے گجرات دا اک ضلع اے۔

گٹھ:گجرات دے ضلعے
ضلع نوساری

**ضلع نوساری** (انگریزی: Navsari district)، بھارت دی ریاست گجرات دا اک ضلع اے۔

گٹھ:گجرات دے ضلعے
گٹھ:گجرات
ضلع جام نگر

**ضلع جامنگر** پعارت دے صوبے گجرات دا اک ضلع اے۔

گٹھ:گجرات دے ضلعے
ضلع کاسکی

**ضلع کاسکی** نیپال دا اک ضلع اے۔


Ghorepani-Tadapani-74-bequemer Weg-Rhododendron-2013-gje.jpg
Ghandruk-376-Zaun-Annapurna Sued-Hiunchuli-2013-gje.jpg
Ghandruk-128-Hof-Frauen und Kinder-2013-gje.jpg
Ghandruk-Jhinudanda-22-Getreideterrassen-2013-gje.jpg
Jhinudanda-Landruk-26-Schafe und Schaefer-2013-gje.jpg
Landruk-44-Unwetter-2013-gje.jpg
Landruk-Dhampus-36-Gehoeft-2013-gje.jpg
Dhampus-Phedi-48-Talstation-2013-gje.jpg


گٹھ:نیپال دے ضلعے
ضلع کپلوستو

**ضلع کپلوستو** (انگریزی: Kapilvastu District)، نیپال دا اک ضلع اے۔

گٹھ:نیپال دے ضلعے
ضلع مستانگ

**ضلع مستانگ** نیپال دا اک ضلع اے۔


Mustang-Jomsom to Kagbeni-52-2015-gje.jpg
Mustang-Kagbeni to Tangbe-32-2015-gje.jpg
Mustang-Tangbe to Chhusang-02-2015-gje.jpg
Mustang-Tsele to Samar-17-Pferdejunge-2015-gje.jpg
Mustang-Samar to Syangboche-28-2015-gje.jpg
Mustang-Syangboche to Ghiling-19-2015-gje.jpg
Mustang-Ghami to Tsarang-22-Erosion-2015-gje.jpg
Mustang-Tsarang-Lo Manthang-06-Torchoerten-2015-gje.jpg


گٹھ:نیپال دے ضلعے
مینڈارن مچھی

**مینڈارن مچھی** نکے ناپ دی تے سوہنے تکھے رنگاں والی لونے پانی والی اک مچھی اے۔ سوہنے ناں ٹبر دی ایہ مچھی اے جیدی جنس Synchiropus اے۔ ایہنوں لوک اپنے مجھی کعراں چ رکھدے نیں۔ اے بحرالکاہل دے سمندر چ جپان دے ریوکیو جزیریاں توں لے کے تھلے اسٹریلیا تک ملدی اے۔ 

## ناں

ایس مچھی بارے پہلی واری 1927 وچ اک امریکی مچھی گرو البرٹ ولیم ہر نے فلپائن وج کیتا۔ ایدا ایہ ناں ایدے سوہنے رنگاں دا چینی سرکاری افسر مینڈارن دے سوہنے رنگاں دے کپڑے نال رلن تے رکھیا گیا اے۔ ایہدے ہور ناواں وچ مینڈارن گوبی تے ہری مینڈارن وی نیں۔ ایہدا جوڑ سوہنے نان ٹبر نال اے۔ 

## بارلے جوڑ

* مینڈارن مچھی 
* مینڈارن مچھی
* مینڈارن مچھی 
* ناں
ضلع آیچی

**آیچی** جپان دا اک ضلع (prefecture) اے۔

## بارلے جوڑ

گٹھ:جپان دے ضلعے
صوبہ چیانگ مائی

**چیانگ مائی** تھائی لینڈ دا اک صوبہ اے ایہ دیس دے اتر وچ اے۔ ایہ تھائی لینڈ دا دوجا وڈا صوبہ اے۔ اسدا راجگڑھ چیانگ مائی شہر اے ۔

## باہرلے جوڑ

* Pronunciation of provinces in Thailand at www.forvo.com 

گٹھ:تھائی لینڈ
گٹھ:تھائی لینڈ دے صوبے
گٹھ:صوبے ریاستاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:ہند چینی
صوبہ چیانگ رائی

تھائی لینڈ تھلویں چڑھدے ایشیاء دا اک دیس اے ، ایہہ ہند چینی علاقے چ شامل سمجھیا جاندا اے ۔

تھائی لینڈ 76 صوبےآں چ ونڈیا ہویا اے ، جنہاں نوں تھائی بولی چ **چنگواٹ** آکھیا جاندا اے ۔ ایہہ صوبے جغرافیائی طور اتے 6 علاقےآں (ریحن) چ تقسیم کیتے گئے نیں ۔ راجگڑھ بنکاک صوبہ نئیں پر اک خاص انتظامی علاقہ اے ، پر جدوں اس دا انتظام دوجے 76 صوبےآں دے برابر کیتا گیا ، اسنوں 77واں صوبہ سمجھیا جان لگا ۔

صوبہ چیانگ رائی تھائی لینڈ دے 76 صوبےآں چوں اک صوبہ اے ، اسدا راجگڑھ چیانگ رائی شہر اے ۔

## باہرلے جوڑ

* Pronunciation of provinces in Thailand at www.forvo.com

گٹھ:تھائی لینڈ
گٹھ:تھائی لینڈ دے صوبے
گٹھ:صوبے ریاستاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:ہند چینی
ہند چینی

**ہند چینی** یاں انڈو چائنا تھلویں چڑھدے ایشیاء دا اک علاقہ اے ۔ ایہہ ہندستان تے تھلویں چڑھدے چین وچکار واقع اے ۔ اس ناں دی مڈ فرانسیسی چ **اندوچینے** توں ہوئی جہڑا **انڈیا** تے **چائینا** دا ملاپ سی ، اسنوں نوں فرانسیسی سامراجیاں نے ویت نام توں اپنے علاقے نال دے دیساں چ ودھاندے ہوئے اپنایا ۔

## جغرافیہ

عام طور تے سابق فرانسیسی ہند چینی علاقےآں نوں ہند چینی آکھیا جاندا اے جہڑے ایہہ نیں:

٭کمبوڈیا

٭لاؤس

٭ویتنام

پر ہن سارے تھلویں چڑھدے ایشیاء نوں اس چ شامل کیتا جاندا اے تے ایہہ دیس وی اس چ شامل کیتے جاندے نیں:

٭میانمار (پہلا ناں برما جہڑا 1937ء تک برطانوی ہند دا حصہ سی)

٭سنگاپور

٭تھائی لینڈ

٭تے کدی کدی ملائشیا دا جزیرہ نما حصہ وی اس شامل سمجھیا جاندا اے ۔

## ہور ویکھو

*آسیان
*جزائر شرق الہند
*فرانسیسی ہند چینی
*جزیرہ نما ملایا
*ہند چینی جنگ
## باہرلے جوڑ
*تھلویں ہند چینی دے پہاڑی لوکاں دی 1945ء تک دی تریخ(بین القوامی ترقی دی امریکی ایجنسی) 

گٹھ:تھلواں چڑھدا ایشیا
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:ویتنام
چیانگ مائی

تھائی لینڈ تھلویں چڑھدے ایشیاء دا اک دیس اے ، ایہہ ہند چینی علاقے چ شامل سمجھیا جاندا اے ۔ 
تھائی لینڈ دے صوبےآں دا ناں اس صوبے دے صوبائی راجگڑھ دے ناں اتے ہندا اے ۔

چیانگ مائی تھائی لینڈ دا اک شہر اے تے تھائی لینڈ دے صوبہ چیانگ مائی دا راجگڑھ اے ۔ 

## باہرلے جوڑ
]

گٹھ:تھائی لینڈ دے شہر
گٹھ:تھائی لینڈ دے آباد تھاں

گٹھ:ایشیا دے شہر
گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
ضلع بستر

**ضلع بستر** پعارت دے صوبے چھتیسگڑھ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:چھتیسگڑھ دے ضلعے
ضلع مستچاہ

**مستچاہ** تاجکستان دے صوبہ سغد دا اک ضلع اے۔

گٹھ:تاجکستان دے ضلعے
گٹھ:صوبہ سغد دے ضلعے
ضلع آمودریا

**ضلع آمودریا** ازبکستان دے خودمختار لوکراج قراقل پاکستان دے 14 ضلعےآں چوں اک ضلع اے ، اسدا راجگڑھ مانغیت شہراے ۔
## لوک گنتی
اس ضلعے دی کل لوک گنتی 1،26،100 اے ۔
## رقبہ
اس ضلعے دا کل رقبہ 1،020 مربع کلومیٹر اے ۔
## حوالے

گٹھ:ازبکستان
گٹھ:ازبکستان دے ضلعے
گٹھ:قراقل پاکستان دے ضلعے
ضلع پانچٹھار

thumbnail
**ضلع پانچٹھار** نیپال دا اک ضلع اے۔

گٹھ:نیپال دے ضلعے
ضلع جھالوکاٹی

**جھالوکاٹی** بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔

گٹھ:بنگلہ دیش دے ضلعے
ضلع پتواکھلی

**پاتواکھالی** بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔

گٹھ:بنگلہ دیش دے ضلعے
صوبہ رایونگ

تھائی لینڈ تھلویں چڑھدے ایشیاء دا اک دیس اے ، ایہہ ہند چینی علاقے چ شامل سمجھیا جاندا اے ۔

تھائی لینڈ 76 صوبےآں چ ونڈیا ہویا اے ، جنہاں نوں تھائی بولی چ **چنگواٹ** آکھیا جاندا اے ۔ ایہہ صوبے جغرافیائی طور اتے 6 علاقےآں (ریحن) چ تقسیم کیتے گئے نیں ۔ راجگڑھ بنکاک صوبہ نئیں پر اک خاص انتظامی علاقہ اے ، پر جدوں اس دا انتظام دوجے 76 صوبےآں دے برابر کیتا گیا ، اسنوں 77واں صوبہ سمجھیا جان لگا ۔

صوبہ رایونگ تھائی لینڈ دے 76 صوبےآں چوں اک صوبہ اے ، اسدا راجگڑھ رایونگ شہر اے ۔

## باہرلے جوڑ

* Pronunciation of provinces in Thailand at www.forvo.com

گٹھ:تھائی لینڈ
گٹھ:تھائی لینڈ دے صوبے
گٹھ:صوبے ریاستاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:ہند چینی
ضلع کشتیا

**کشتیا** بنگلہ دیش دا اک ضلع اے۔ یہ ضلع بھارت دی ونڈ توں بعد بنیا سی۔

## حوالہ

گٹھ:بنگلہ دیش دے ضلعے
نکھون پھانوم

تھائی لینڈ تھلویں چڑھدے ایشیاء دا اک دیس اے ، ایہہ ہند چینی علاقے چ شامل سمجھیا   جاندا اے ۔ 
تھائی لینڈ دے صوبےآں دا ناں اس صوبے دے صوبائی راجگڑھ دے ناں اتے ہندا اے ۔

نکھون پھانوم تھائی لینڈ دا اک شہر اے  تے  تھائی لینڈ دے صوبہ نکھون پھانوم دا راجگڑھ اے ۔  

## باہرلے جوڑ

گٹھ:تھائی لینڈ دے شہر
گٹھ:تھائی لینڈ دے آباد تھاں

گٹھ:ایشیا دے شہر
گٹھ:ایشیائی شہر
گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
ضلع اکیٹا

**اکیٹا** جپان دا اک ضلع (prefecture) اے۔
## بارلے جوڑ

گٹھ:جپان دے ضلعے
ضلع آوموری

**آوموری** جپان دا اک ضلع (prefecture) اے۔
## بارلے جوڑ

گٹھ:جپان دے ضلعے
ضلع ایشبرٹن

**ایشبرٹن** نیوزی لینڈ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:نیوزی لینڈ دے ضلعے
ضلع کینکر

**ضلع کینکر** پعارت دے صوبے چھتیسگڑھ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:چھتیسگڑھ دے ضلعے
ضلع باگلکوٹ

**ضلع باگلکوٹ** پعارت دے صوبے کرناٹک دا اک ضلع اے۔

گٹھ:کرناٹک دے ضلعے
ضلع بیدر

**ضلع بدر** بھارت دی ریاست کرناٹک دا اک ضلع اے۔

گٹھ:کرناٹک دے ضلعے
شیکوکو

**شیکوکو** جپان دی اک تھاں اے۔

 
thumb|180px|"88 مندراں دی تیرتھ یاترا لئی شکوکو آئی اک وفادار لڑکی
thumb|180px|شکوکو دا نقشہ (جس وچّ 88 مندراں دے تھاں دکھائے گئے ہن)
**شکوکو** (جاپانی: 四国, چار صوبے) جاپان دے چار مکھ جزیرےآں وچوں سبھ توں چھوٹا اتے سبھ توں گھٹّ آبادی والا جزیرہ ہے۔  ایہہ 225 کلومیٹر لمبا ہے اتے اسدی چوڑائی 50 اتے 150 کمی دے وچّ (جگہ-جگہ اتے وکھ) ہے۔ کل ملا کے شکوکو دا رقبہ 18,800 مربع کلومیٹر  ہے اتے اسدی آبادی سنّ 2005 وچّ 41,41,955 سی۔ ایہہ  ہونشو جزیرے دے دکھن وچّ اتے کیوشو دے چڑھدے وچّ واقع ہے۔

## جغرافیہ
شکوکو علاقہ وچّ چار پریفکچر آؤندے ہن: ایہمے، کاگاوا، کوچی اتے توکشما۔ 18,800 مربع کلومیٹر  دے رقبہ دے نال شکوکو دنیا دا 50واں سبھ توں وڈا جزیرہ ہے۔ اس اتے اک پربت لڑی ہے جو چڑھدے اتے لہندے چلدی ہے اتے ٹاپو نوں دو حصیاں وچّ ونڈدی ہے - اک چھوٹا جیہا اتری بھاگ جو سیتو اندرلا سمندر دی نوک اتے ہے اتے اک وڈا دکھن بھاگ جو بحر الکاہل نال لگدا ہے۔ شکوکو دے زیادہتر نواسی اتری بھاگ وچّ رہندے ہن اتے (علاوہ اک دے) ٹاپو دے سارے مکھ شہر وی اس اتری بھاگ وچّ ہن۔ 

شکوکو دا سبھ توں اچا پہاڑ اشجوچی پہاڑ ہے جو 1,982 میٹر (6,503 فٹّ) اچا ہے۔ اس اشجچی پہاڑ دے کولوں شکوکو دی سبھ توں لمبی ندی،  یوشنو ندی، شروع ہندی ہے اتے پورب دے ولّ چلدی ہے۔ 196 کمی دا سفر طے کرن دے بعد ایہہ توکشما دے شہر دے کول سمندر وچّ جا ملدی ہے۔ 

اس اتری علاقے وچّ ادیوگ کافی وکست ہے اتے اک تامبے دی خان وی موجود ہے۔ اسدے پوربی بھاگ وچّ اپجاؤ میدان ہن جتھے چاول،   کنک اتے جوں اگائے جاندے ہن۔ پورے اتری علاقے وچّ پھل وی اگائے جاندے ہن، جویں کہ نیمبو، سنگترے، تیندو (پرسمن)، آڑو اتے انگور۔  شکوکو دا دکھن بھاگ پہاڑی علاقہ ہے اتے اتھے گھٹّ لوک رہندے ہن۔ دکھن حصے وچّ صرف اک چھوٹا میدانی علاقہ ہے جتھے کوچی شہر بسیا ہویا ہے۔ اس کھیتر وچّ سردیاں وچّ زیادہ ٹھنڈ نہیں پیندی اس لئی غیر موسمی سبزیاں اگائیاں جاندیاں ہن۔ اتھے  دے وناں نوں وی کاغذ بناؤن دے کم لیایا جاندا ہے۔ 

جاپان دے چار وڈے ٹاپوآں وچوں شکوکو اکلا ہے جس تے کوئی جوالامکھی ستھت نہیں ہے۔ 

## رہتل
شکوکو اپنے 88 مندراں دی تیرتھ یاترا لئی جاپان-بھرپان وچّ مشہور ہے، جو کوکائے (空海) نامک پراچین بودھ سنت دے نال سنبندھت ہے۔ پرانے زمانے وچّ شردھالو پیدل چلکے ایہناں مندراں دے درشن کیتا کردے سن، لیکن اج کل بساں وچّ مندر مندر جاندے ہن۔ شکوکو وچّ ایہہ تیرتھ یاتری اپنیاں سفید جیکٹاں توں پہچانے جا سکدے ہن، جنہاں پر جاپانی وچّ دوگیو ننن لکھیا ہندا ہے (جسدا مطلب ہے دو لوک جو اکٹھے سفر کر رہے ہون)۔ 

توکشما پرانت وچّ اگست دے مہینے وچّ اوبون (お盆) تیوہار منایا جاندا ہے، جسدا مقصد اپنے پوروجاں نوں سمرن کرنا اتے شردھانجلی دینا ہے۔ اسدا اک پربندھ آوا اودوری ناچ ہے جس وچّ سینکڑے شردھالو نچکے شہر دیاں سڑکاں اتے چلدے ہن۔ اس نوں دیکھن لئی جاپان دے ہور علاقیاں اتے ودیش توں  ہر سال 13 لکھ سیلانی آؤندے ہن۔

## حوالے

گٹھ:جپان دے تھاں
گٹھ:جپان
گٹھ:جاپان دے شہر
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
گٹھ:چاپان دے آباد تھاں
گٹھ:جپان دے جزیرے
کیوشو

**کیوشو** جپان دی اک تھاں اے۔

گٹھ:جپان
گٹھ:جاپان دے شہر
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
گٹھ:چاپان دے آباد تھاں
چاچوئنگساؤ

تھائی لینڈ تھلویں چڑھدے ایشیاء دا اک دیس اے ، ایہہ ہند چینی علاقے چ شامل سمجھیا   جاندا اے ۔ 
تھائی لینڈ دے صوبےآں دا ناں اس صوبے دے صوبائی راجگڑھ دے ناں اتے ہندا اے ۔

چاچوئنگساؤ تھائی لینڈ دا اک شہر اے  تے  تھائی لینڈ دے صوبہ چاچوئنگساؤ دا راجگڑھ اے ۔  

## باہرلے جوڑ

گٹھ:تھائی لینڈ دے شہر
گٹھ:تھائی لینڈ دے آباد تھاں

گٹھ:ایشیا دے شہر
گٹھ:ایشیا دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:ایشیا دے شہر تے قصبے
گٹھ:ایشیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
باچ کسکن کاؤنٹی

ھنگری یورپ دا اک دیس اے ، جہڑا گھبلے یورپ (وسطی یورپ) چ واقع اے ۔

ھنگری دے 20 انتظامی علاقے نیں ، جنہاں چ 19 کاؤنٹیاں تے اک راجگڑھ شہر بودا پسٹ اے ۔

باچ کسکن کاؤنٹی ھنگری دیاں 19 کاؤنٹیاں چوں اک اے تے اسدا انتظامی مرکز کچکیمت شہر اے ۔
## باہرلے جوڑ
* http://www.bacskiskun.hu/
* http://www.baranya.hu/
* http://www.bekesmegye.hu/
* http://www.baz.hu/
* http://www.csongrad-megye.hu/
* http://www.fejer.hu/
* http://www.gymsmo.hu/
* http://www.hbmo.hu/
* http://www.hevesmegye.hu/
* http://www.jnszm.hu/site/ 
* Komárom-Esztergom
* http://www.nograd.hu/
* http://www.pestmegye.hu/
* http://www.somogy.hu/
* http://www.szszbmo.hu/
* http://www.tolnamegye.hu/
* http://www.vasmegye.hu/
* http://www.vpmegye.hu/
* http://www.zala.hu/

گٹھ:ھنگری
گٹھ:ہنگری دیاں کاؤنٹیاں
گٹھ:صوبے ریاستاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:یورپ
صوبہ فریولی وینیزیا جولیا

فریولی وینیزیا جولیا اٹلی دا اک تھاں اے۔

گٹھ:اٹلی دے صوبے
گٹھ:اٹلی
سسلی

**صقلیہ** یا سسلی (Sicily) (اطالوی: Siclia، ہسپانوی: Sicilian ، عربی: صقلیہ) اٹلی دا اک خود مختار علاقہ تے بحیرہ روم دا سبتوں وڈا جزیرہ اے جس دا رقبہ 25 ہزار 700 مربع کلومیٹر تے آبادی 50 لکھ اے۔ 
سبتوں وڈا شہر پالیرمو کہلاندا اے جتھے پنج مختلف تہذیباں دے آثار ملدے نیں۔
## جغرافیہ
سسلی اٹلی دا اک تھاں اے۔

صقلیہ مشرق وچ آبنائے مسینا دے ذریعے اٹلی توں کٹیا ہویا اے۔ جزیرے اُپر واقع آتش فشاں پہاڑ ایٹنا 3 ہزار 320 میٹر (10 ہزار 900 فٹ) بلند اے جو یورپ دا سب توں بلند آتش فشاں اے۔ ایہ دنیا دے متحرک ترین آتش فشاناں وچوں اک اے۔

## تریخ

قبل مسیح وچ صقلیہ یونانی تے کارتھیج سلطنتاں دے درمیان کشمکش دا مرکز رہیا تے ایہ کئی صدیاں تک رومی سلطنت دا صوبہ رہیا۔ 552ء وچ اسنوں بازنطینیاں نے فتح کرلیا تے 827ء تک ایہ بازنطینی سلطنت دا حصہ رہیا۔ 827ء توں 902ء تک مسلم عرباں نے صقلیہ نوں فتح کرلیا تے آل کلبی نے امارت صقلیہ قائم کرکے پالرمو نوں اپنا دارالحکومت بنایا جو اج تک صقلیہ دا دارالحکومت اے۔ مسلم صقلیہ دا نام غیر مسلماں نال بہترین سلوک دے باعث تاریخوچ  اندلس دی طرح روشن اے۔ سسلی وچ مسلماناں دے ڈھائی سو سالہ اقتدار دا خاتمہ نارمن اقوام دے ہتھوں ہوئیا جنہاں نے 1060ء توں 1090ء دے دوران صقلیہ نوں اپنی حکومت وچ  شامل کیتا۔

صلیبی جنگاں دے دوران جزیرے تے مسلم تے عیسائی آبادی دے درمیان کشیدگی ودھن دے بعد 1224ء وچ عیسائی حکمراناں نے سارے  مسلماناں نوں جزیرے توں بے دخل کردتا۔

## انتظامی تقسیم

سسلی وچ اٹلی دے 9 صوبے واقع نیں جنہاں دی تفصیل ہیٹھاں اے:

## بانگ درا میں ذکر

حکیم الامت علامہ محمد اقبال نے اپنے مجموعہ کلام "بانگ درا" وچ "صقلیہ (جزیرۂ سسلی)" نامی درج ذیل نظم لکھی اے:




رولے اے دل کھول کر اے دیدۂ خوننابہ بار

وہ نظر آتا ہے تہذیب حجازی کا مزار

تھا یہاں ہنگامہ ان صحرا نشینوں کا کبھی 

بحر بازی گاہ تھا جن کے سفینوں کا کبھی 

زلزلے جن سے شہنشاہوں کے درباروں میں تھے

بجلیوں کے آشیانے جن کی تلواروں میں تھے

اک جہان تازہ کا پیغام تھا جن کا ظہور

کھاگئی عصر کہن کوجن کی تیغ ناصبور

مردہ عالم زندہ جن کی شورش قم سے ہوا

آدمی آزاد زنجیر توہم سے ہوا

غلغلوں سے جس کے لذت گیر اب تک گوش ہے

کیا وہ تکبیر اب ہمیشہ کے لئے خاموش ہے؟

آہ اے **سسلی**! سمندر کی ہے تجھ سے آبرو

رہنما کی طرح اس پانی کے صحرا میں ہے تو

زیب تیرے خال سے رخسار دریا کو رہے

تیری شمعوں سے تسلی بحر پیما کو رہے

ہو سبک چشم مسافر پر ترا منظر مدام

موج رقصاں تیرے ساحل کی چٹانوں پر مدام

تو کبھی اس قوم کی تہذیب کا گہوارہ تھا

حسن عالم سوز جس کا آتش نظارہ تھا

نالہ کش شیراز کا بلبل ہوا بغداد پر

داغ رویا خون کے آنسو جہان آباد پر

آسماں نے دولت غرناطہ جب برباد کی

ابن بدروں کے دل ناشاد نے فریاد کی

غم نصیب اقبال کو بخشا گیا ماتم ترا

چن لیا تقدیر نے وہ دل کہ تھا محرم ترا

ہے ترے آثار میں پوشیدہ کس کی داستاں

تیرے ساحل کی خموشی میں ہے انداز بیاں

درد اپنا مجھ سے کہہ، میں بھی سراپا درد ہوں

جس کی تو منزل تھا، میں اس کارواں کی گرد ہوں

رنگ تصویر کہن میں بھر کے دکھلادے مجھے

قصبہ ایام سلف کا کہہ کے تڑپادے مجھے

میں ترا تحفہ سوئے ہندوستاں لے جاؤں گا

خود یہاں روتا ہوں، اوروں کو وہاں رلواؤں گا





## ہور پڑھو

* اٹلی دی علاقائی تقسیم
المیدا کاؤنٹی

**المیدا** امریکی صوبے کیلیفورنیا دی اک کاؤنٹی اے۔

## بارلے جوڑ
کیتلونیا

**کیتلونیا** سپین دا اک تھاں اے۔

**کاتالونیا** (, ;   جاں ;  ;  ) سپین دا اک خدمختیار بھائی چارا ہے جس کول قومیت دا سرکاری درجہ ہے۔ اس وچّ چار صوبے آؤندے ہن: بارسلونا، جرونا، ییئیدا اتے تاراگونا۔ ایہدی راجگڑھ اتے سبھ توں وڈا شہر بارسلونا ہے جو میڈرڈ مگروں سپین دا دوجا سبھ توں وڈا شہر ہے اتے یورپ دے سبھ توں وڈے مہاننگری علاقے دا مرکز ہے۔ ایہدا رقبہ 32,114 مربع ک.م. اتے  آبادی 7,535,,251 ہے۔

## حوالے
ضلع کارٹرٹن

**کارٹرٹن** نیوزی لینڈ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:نیوزی لینڈ دے ضلعے
ضلع ہورووینیوا

**ہورووینیوا** نیوزی لینڈ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:نیوزی لینڈ دے ضلعے
ضلع گلبرگا

**ضلع گلبرگا** پعارت دے صوبے کرناٹک دا اک ضلع اے۔

گٹھ:کرناٹک دے ضلعے
ضلع الاپوزھا

**ضلع الاپوزھا** پعارت دے صوبے کیرالہ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:کیرالہ دے ضلعے
سومود کاؤنٹی

ھنگری یورپ دا اک دیس اے ، جہڑا گھبلے یورپ (وسطی یورپ) چ واقع اے ۔

ھنگری دے 20 انتظامی علاقے نیں ، جنہاں چ 19 کاؤنٹیاں تے اک راجگڑھ شہر بوڈا پسٹ اے ۔

سومود کاؤنٹی ھنگری دیاں 19 کاؤنٹیاں چوں اک اے تے اسدا انتظامی مرکز کاپوسوار شہر اے ۔
## باہرلے جوڑ
* http://www.bacskiskun.hu/
* http://www.baranya.hu/
* http://www.bekesmegye.hu/
* http://www.baz.hu/
* http://www.csongrad-megye.hu/
* http://www.fejer.hu/
* http://www.gymsmo.hu/
* http://www.hbmo.hu/
* http://www.hevesmegye.hu/
* http://www.jnszm.hu/site/ 
* http://www.Komárom-Esztergom.hu
* http://www.nograd.hu/
* http://www.pestmegye.hu/
* http://www.somogy.hu/
* http://www.szszbmo.hu/
* http://www.tolnamegye.hu/
* http://www.vasmegye.hu/
* http://www.vpmegye.hu/
* http://www.zala.hu/

گٹھ:ھنگری
گٹھ:ہنگری دیاں کاؤنٹیاں
گٹھ:صوبے ریاستاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:یورپ
ضلع بور

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔

سربیا دے ہن 25 ضلعے نیں ، جنہاں چوں 7 وئیوودینا چ تے باقی 18 گھبلے سربیا چ نیں ، جدوں کہ اسدے 5 ضلعے جہڑے کہ کوسوو چ واقع سن ہن اک نواں دیس کوسوو اے ۔

سرب بولی ج ضلع نوں اوکروگ آکھیا جاندا اے ، ایہہ انتظامی اصطلاع ہور وی کئی سلاو دیساں جداں روس وغیرہ چ وی ورتی جاندی اے ۔

سربیا دے ضلعےآں دا صدرمقام اس ضلع چ واقع سبتوں وڈا شہر ہندا اے ۔

ضلع بور سربیا دے 25 ضلعےآں چوں اک اے ، اسدا انتظامی مرکز بور شہر اے ۔

## ضلع دیاں میونسپلٹیاں تے شہر
*بور ،سربیا
*کلادووا
*مائیدانپیک
*نیگوتن

## باہرلے جوڑ

گٹھ:سربیا
گٹھ:سربیا دے ضلعے
گٹھ:صوبے ریاستاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:یورپ
پیچ (شہر)

ھنگری یورپ دا اک دیس اے ، جہڑا گھبلے یورپ (وسطی یورپ) چ واقع اے ۔

پیچ شہر ھنگری دا اک شہر تے دیس دی بارانیا کاؤنٹی دا انتظامی مرکز اے ۔
## باہرلے جوڑ
* http://www.bacskiskun.hu/
* http://www.baranya.hu/
* http://www.bekesmegye.hu/
* http://www.baz.hu/
* http://www.csongrad-megye.hu/
* http://www.fejer.hu/
* http://www.gymsmo.hu/
* http://www.hbmo.hu/
* http://www.hevesmegye.hu/
* http://www.jnszm.hu/site/ 
* http://www.Komárom-Esztergom.hu
* http://www.nograd.hu/
* http://www.pestmegye.hu/
* http://www.somogy.hu/
* http://www.szszbmo.hu/
* http://www.tolnamegye.hu/
* http://www.vasmegye.hu/
* http://www.vpmegye.hu/
* http://www.zala.hu/

گٹھ:ہنگری دے شہر
گٹھ:ہنگری دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں

گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
ضلع اشت

**اشت** تاجکستان دے صوبہ سغد دا اک ضلع اے۔

گٹھ:تاجکستان دے ضلعے
گٹھ:صوبہ سغد دے ضلعے
ضلع رشت

**رشت** تاجکستان دی اک ضلع اے۔ ایہ ضلع تاجکستان دی اک انتظامی اکائی لوکراج ماتحتی ضلعےآں دے 13 ضلعےآں چوں اک اے ۔

گٹھ:تاجکستان دے ضلعے
گٹھ:لوکراج ماتحتی ضلعے
مغربی کیپ

**مغربی کیپ** جنوبی افریقا دا اک صوبا اے۔

گٹھ:جنوبی افریقا
گٹھ:جنوبی افریقا دے صوبے
مپومالانگا

**مپومالانگا** دکھنی افریقہ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:دکھنی افریقہ
ٹابورا

**ٹابورا** تنزانیہ دا اک صوبہ اے۔ ایہ علاقہ تنزانیہ دے مغربی حصے دے وشکار واقع ہے۔ تبورا دی سرحد شمال اچ شنیانگا، چڑھدے پاسے سنگیڈا اتے جنوب وچ مبیا اتے سونگوے توں ملدی ہے۔ آخر وچ، کتاوی، کیگوما اتے گیتا مغرب وچ تبورا توں ملدے نیں۔ تبورا رقبے دے لحاظ توں تنزانیہ دا سبھ توں وڈا صوبہ اے۔ علاقے دی زیادہ تر آبادی اُتّر وچ، نزیگا ریاست اچ مرکوز اے۔ 2012 دی قومی لوک گنتی دے مطابق، تبورا صوبے دی آبادی 2,291,623 سی۔
تھلواں وشکارلا زنبجار

**تھلواں وشکارلا زنبجار** تنزانیہ دا اک صوبہ اے۔

گٹھ:تنزانیہ
وچلا صوبا، کینیا

**وِچلا صوبا** کینیا دا اک صوبا اے ۔

گٹھ:کینیا دے صوبے
گٹھ:کینیا
صوبہ افار

**افار** افریقی دیس ایتھیوپیا دا اک صوبہ اے۔

گٹھ:ایتھیوپیا
گٹھ:ایتھیوپیا دے صوبے
اکواسکالینٹس

**اکواسکالینٹس** میکسیکو دا اک صوبہ اے۔

## بارلے جوڑ

گٹھ:میکسیکو دے صوبے
گٹھ:میکسیکو
ضلع ماسٹرٹن

**ماسٹرٹن** نیوزی لینڈ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:نیوزی لینڈ دے ضلعے
ضلع تھلواں ٹاراناکی

**تھلواں ٹاراناکی** نیوزی لینڈ دا اک ضلع اے۔

گٹھ:نیوزی لینڈ دے ضلعے
سمیدیریوو

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔

سربیا دے ضلعےآں دا صدرمقام اس ضلع چ واقع سبتوں وڈا شہر ہندا اے ۔

سمیدیریوو شہر سربیا دا اک شہر اے تے سربیا دے ضلع پودوناوسکی دا صدرمقام اے ۔

## باہرلے جوڑ

گٹھ:سربیا
گٹھ:سربیا دے شہر
گٹھ:سربیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
گلیڈ کوسٹ

گلیڈ کوسٹ آسٹریلیا دا اک شہر اے۔

گٹھ:آسٹریلیا
گٹھ:اسٹریلیا دے شہر
چانن والا ڈائیوڈ

**چانن والا ڈائیوڈ** (Light-emitting diode) اک سیمی کنڈکٹر بلب اے جیہڑا بلبلاں تے ہور کئی پرزیاں چ چانن کرن لئی ورتیا جاندا اے۔ 1962 چ اے دنیا اگے دسیا گیا۔

## بارلے جوڑ

## ہور ویکھو
* ڈائیوڈ
ضلع پیروت

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔

سربیا دے ہن 25 ضلعے نیں ، جنہاں چوں 7 وئیوودینا چ تے باقی 18 گھبلے سربیا چ نیں ، جدوں کہ اسدے 5 ضلعے جہڑے کہ کوسوو چ واقع سن ہن اک نواں دیس کوسوو اے ۔ 

سرب بولی ج ضلع نوں اوکروگ آکھیا جاندا اے ، ایہہ انتظامی اصطلاع ہور وی کئی سلاو دیساں جداں روس وغیرہ چ وی ورتی جاندی اے ۔

سربیا دے ضلعےآں دا صدرمقام اس ضلع چ واقع سبتوں وڈا شہر ہندا اے ۔ 

ضلع پیروت سربیا دے 25 ضلعےآں چوں اک اے ، اسدا انتظامی مرکز پیروت شہر اے ۔

## ضلع دیاں میونسپلٹیاں تے شہر
* بیلا پلانکا
* پیروت
* دمیترووگراد
* بابوشنیچا

## باہرلے جوڑ
سوپرون

ھنگری یورپ دا اک دیس اے ، جہڑا گھبلے یورپ (وسطی یورپ) چ واقع اے ۔

سوپرون ھنگری دی دیؤر موسوم سوپرون کاؤنٹی دا اک شہر اے ۔
## باہرلے جوڑ
* http://www.bacskiskun.hu/
* http://www.baranya.hu/
* http://www.bekesmegye.hu/
* http://www.baz.hu/
* http://www.csongrad-megye.hu/
* http://www.fejer.hu/
* http://www.gymsmo.hu/
* http://www.hbmo.hu/
* http://www.hevesmegye.hu/
* http://www.jnszm.hu/site/ 
* http://www.nograd.hu/
* http://www.pestmegye.hu/
* http://www.somogy.hu/
* http://www.szszbmo.hu/
* http://www.tolnamegye.hu/
* http://www.vasmegye.hu/
* http://www.vpmegye.hu/
* http://www.zala.hu/

گٹھ:ہنگری دے شہر
گٹھ:ہنگری دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں

گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
قرنات السودہ

**قرنات السودہ** لبنان دا سب توں اچا پعاڑ اے۔ 
گٹھ:لبنان
گٹھ:لبنان دا جغرافیہ
باجا کیلیفورنیا سر

**باجا کیلیفورنیا سر** میکسیکو دا اک صوبہ اے۔
## بارلے جوڑ

گٹھ:میکسیکو دے صوبے
گٹھ:میکسیکو
اجاریہ

اجاریہ جارجیا (گرجستان) دا اک خودمحتار لوکراج اے ، اسدا راجگڑھ باتومی شہر اے ۔
ضلع گبھلا بانات

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔

ضلع گھبلا بانات سربیا دا اک ضلع اے جیہڑا ایہدی خودمختار جمہوریا ووئیودینا وچ واقع اے۔ ایہدا انتظامی مرکز زرینیانن شہر اے ۔

## ضلع دیاں میونسپلٹیاں تے شہر
* نووی بیچیی
* نووا چرنیا
* ژیتشتے
* سیچانی
* زرینیانن

## باہرلے جوڑ

گٹھ:سربیا
گٹھ:سربیا دے ضلعے
کلادووا

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔
کلادووا شہر سربیا دا اک شہر اے  جہڑا  سربیا دے ضلع بور چ واقع اے ۔

## باہرلے جوڑ

گٹھ:سربیا دے شہر
گٹھ:سربیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں

گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
سرب

سرب یورپ دے دیس سربیا دے لوکاں نوں آکھیا جاندا اے جہڑے سلاو نسل نال تعلق رکھدے نیں تے بلقان دے علاقے چ وسدے نیں ۔ ایہہ آریا لوکاں دی اک شاخ نیں ۔ روس ، یوکرین بیلارس ، پولینڈ ، سلوینیا ، کروشیا ، چیک لوک راج تے سلواکیا وغیرہ دے لوک وی سلاو نیں ۔ بوسنیا تے ہرزیگووینا مسلمان وی سلاو نسل نال تعلق رکھدے نیں ۔

سرباں دی بولی وی سرب بولی کہلاندی اے ۔


Image: Serbs in Croatia, Bosnia, Montenegro and Serbia, 1981.png
Image:SerbsInYugoslavia1992-1995.png
Image:Balkans05.png
Image:Balkans2010.png


گٹھ:لوک
گٹھ:یورپ دے نسلی گروہ
گٹھ:دنیا دے نسلی گروہ
گٹھ:ہند یورپی قبیلے
گٹھ:بولیاں
گٹھ:بولی
گٹھ:دنیا دیاں بولیاں
گٹھ:لسانیات
گٹھ:زباناں
گٹھ:بولیاں بلحاظ دیس
گٹھ:یورپ دیاں بولیاں
گٹھ:یورپی بولیاں
گٹھ:یورپی دیساں دیاں بولیاں
اوکروگ

**اوکروگ** سلاو بولی دا لفظ اے جہڑا کجھ سلاو دیساں چ صوبےآں یاں دیس دی انتظامی ونڈ لئی ورتیا جاندا اے ۔ اوکروگ پاکستان تے ہندستان دی انتظامی اکائی ضلع دے برابر ہندا اے ۔ اوکروگ دی انتظامی اکائی روس ، سربیا تے ہور کئی سلاو دیساں چ ورتی جاندی اے ۔

گٹھ:سربیا
گٹھ:روس
گٹھ:ناں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:جغرافیائی اصطلاحاں
میگیار

میگیار ھنگری دے لوکاں نوں آکھیا جاندا اے ۔ ایہہ فن اوگری لوکاں دے گروہ نال تعلق رکھدے نیں ۔ 
ھنگری دی بولی نوں وی میگیار بولی آکھیا جاندا اے ۔

گٹھ:لوک
گٹھ:یورپ دے نسلی گروہ
گٹھ:دنیا دے نسلی گروہ
گٹھ:بولیاں
گٹھ:بولی
گٹھ:دنیا دیاں بولیاں
گٹھ:زباناں
گٹھ:لسانیات
گٹھ:بولیاں بلحاظ دیس
گٹھ:یورپ دیاں بولیاں
گٹھ:یورپی بولیاں
گٹھ:یورپی دیساں دیاں بولیاں
ویلس یادگار

**ویلس یادگار** اک مینار اے جیہڑا سکاٹ لینڈ برطانیہ چ بنیا ہویا اے۔ اے 13ویں صدی دے اک سکاٹ ہیرو ولیم ویلس دی یاد چ بنایا گیا اے اے 67 میٹر اچا اے تے اے 1869 چ بنیا سی۔

## بارلے جوڑ
بن نیوس

**بن نیوس** برطانیہ دا سب توں اچا پعاڑ اے۔ ایدی اچائی 1،344 میٹر یا4,409 فٹ اے۔ اے برطانیہ دے صوبے سکاٹلینڈ وچ اے۔
## ہور ویکھو
* برطانیہ دے اچے پعاڑاں دی لسٹ
## بارلے جوڑ

گٹھ:برطانیہ
گٹھ:برطانیہ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
گٹھ:برطانیہ دے آباد تھاں
ضلع توپلیچا

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔

سربیا دے ہن 25 ضلعے نیں ، جنہاں چوں 7 وئیوودینا چ تے باقی 18 گھبلے سربیا چ نیں ، جدوں کہ اسدے 5 ضلعے جہڑے کہ کوسوو چ واقع سن ہن اک نواں دیس کوسوو اے ۔ 

سرب بولی ج ضلع نوں اوکروگ آکھیا جاندا اے ، ایہہ انتظامی اصطلاع ہور وی کئی سلاو دیساں جداں روس وغیرہ چ وی ورتی جاندی اے ۔

سربیا دے ضلعےآں دا صدرمقام اس ضلع چ واقع سبتوں وڈا شہر ہندا اے ۔ 

ضلع توپلیچا سربیا دے 25 ضلعےآں چوں اک اے ، اسدا انتظامی مرکز پروکرپلیئے شہر اے ۔

## ضلع دیاں میونسپلٹیاں تے شہر
* پروکرپلیئے
* بلاچے
* کرشملییا
* زیتارادا

## باہرلے جوڑ
سینار

**سینار** افریقی دیس سوڈان دا اک صوبہ اے۔

گٹھ:سوڈان
گٹھ:سوڈان دے صوبے
سلاو

[thumb|300x300px|اوہ دیس جتھے سلاوی آبادی اے یا جتھے [سلاوی بولیاں نوں سرکاری درجہ حاصل اے]]
**سلاو لوک ** (انگریزی :Slavic peoples ) مشرقی یورپ، جنوبی یورپ تے شمالی ایشیا وچ رہن والی اک انسانی نسل اے۔ ایہ لوک تے ایہناں دے آباؤ اجداد سلاوی بولیاں بولدے نیں۔ روسی لوک، پولش بلغاری، سربی، چیک، سلووینیا، بیلاروسی، یوکرینی تے سلوواکیا سلاوی لوک دے کچھ بھائی چارے نیں۔ یورپ دی آبادی دا اک تہائی حِصہ سلاوی ذاتیاں وچوں اک نیں۔

ایہناں وچ دو وڈے گروہ نیں؛ اک مشرقی سلاو تے دوسرے مغربی سلاو۔ 
مشرقی سلاو اِبتدائی 6 صدی توں وسطی تے مشرقی یورپ تے بلقان دے علاقیاں وچ زیادہ تعداد وچ مقیم نیں۔ مغربی سلاو روس، سائبیریا تے وسطی ایشیا وچ مقیم نیں۔

سلاو لوکاں وچ بلقان دے علاقے وچ ممالک :۔
* سربیا
* کروشیا
* سلوینیا
* مونٹی نیگرو
* مقدونیا تے
* بوسنیا تے ہرزیگووینا نیں ۔

مشرقی یورپ وچ ایہناں دے ممالک :۔
* روس
* بیلارس
* یوکرین
* پولینڈ
* چیک جمہوریہ تے
* سلواکیہ نیں ۔

سلاواں دی اکثریت دا تعلق آرتھوڈکس عیسائت نال اے تے پولینڈ، چیک جمہوریہ ، سلواکیہ وغیرہ دے سلاو رومن کیتھولک نیں، جدوں کہ بوسنیا تے ہرزیگووینا دے سلاو مسلمان نیں۔

## ہور دیکھو
* سلاوی بولیاں

## حوالے

گٹھ:لوک
گٹھ:یورپ دے نسلی گروہ
گٹھ:دنیا دے نسلی گروہ
گٹھ:ہند یورپی قبیلے
گٹھ:سربیا
گٹھ:روس
گٹھ:آریا
گٹھ:یورپ
میدویدا

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔
میدویدا شہر سربیا دا [اک] [شہر اے جہڑا سربیا دے ضلع یابلانیچا چ واقع اے ۔

## باہرلے جوڑ

گٹھ:سربیا دے شہر
گٹھ:سربیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں

گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
صوبہ گمبیلا

**گمبیلا** افریقی دیس ایتھیوپیا دا اک صوبہ اے۔

گٹھ:ایتھیوپیا
گٹھ:ایتھیوپیا دے صوبے
صوبہ ایس این این پی آر

**ایس این این پی آر** افریقی دیس ایتھیوپیا دا اک صوبہ اے۔

گٹھ:ایتھیوپیا
گٹھ:ایتھیوپیا دے صوبے
یونان دے تھاں

**یونان دے تھاں** یونان دے تریخی تھاں نیں۔ ایناں دی صدیاں توں پچھان اے۔ ہن اے نیں رۓ تے یونان نوں 13 صوبیاں چ ہن ونڈ دتا گیا اے۔
گورینیسکا

**گورینیسکا** سلوینیا دی اک تھاں اے۔
گٹھ:سلوینیا
گٹھ:سلووینیا دا جغرافیہ
گورشکا

**گورینیسکا** سلوینیا دی اک تھاں اے۔

گٹھ:سلوینیا
گٹھ:سلووینیا دا جغرافیہ
سوانسی

سوانسی ویلز دا راجگڑھ اے۔ ایہ کارڈف دے بعد ویلز دا دوجا وڈا شہر اے۔ Swansea Glamorganshire دی تریخی کاؤنٹی ای حدود اچ واقع ہیگی۔ اس دی مقامی کونسل دے مطابق، 2014 وچ سوانسی دے شہر تے کاؤنٹی دی آبادی 241,300 سی۔

گٹھ:ویلز
گٹھ:ویلز دیاں کاؤنٹیاں
گٹھ:برطانیہ
گٹھ:برطانیہ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
گٹھ:برطانیہ دے آباد تھاں
صوبا گبھلا یونان

** وشکارلہ یونان** یونان دا اک صوبہ اے۔ اس دا راجکعر ایتھنز اے-
ضلع نوکوس

**ضلع نوکوس** ازبکستان دے خودمختار لوکراج قراقل پاکستان دے 14 ضلعےآں چوں اک ضلع اے ، اسدا راجگڑھ آق مانعیت شہراے ۔
## لوک گنتی
اس ضلعے دی کل لوک گنتی 44،400 اے ۔
## رقبہ
اس ضلعے دا کل رقبہ 950 مربع کلومیٹر اے ۔
## حوالے

گٹھ:ازبکستان
گٹھ:ازبکستان دے ضلعے
گٹھ:قراقل پاکستان دے ضلعے
ضلع گرلان

|}

**ضلع گرلین** ازبکستان دے صوبہ خوارزم دے 10 ضلعےآں چوں اک ضلع اے ، اسدا راجگڑھ گرلین شہر اے ۔
## لوک گنتی
اس ضلعے دی کل لوک گنتی 1،22،600 اے ۔
## رقبہ
اس ضلعے دا کل رقبہ 450 مربع کلومیٹر اے ۔
## حوالے

گٹھ:ازبکستان
گٹھ:ازبکستان دے ضلعے
گٹھ:صوبہ خوارزم دے ضلعے
صوبا چڑھدا مقدونیا تے تھریس

** چڑھدا مقدونیہ تے تھریس** یونان دا اک صوبہ اے۔ اس دا راجکعر ایتھنز اے-
ضلع آلات

**ضلع آلات** ازبکستان دے صوبہ بخارا دے 11 ضلعےآں چوں اک ضلع اے ، اسدا راجگڑھ آلات شہر اے ۔اس ضلعے چ 1 شہر آلات (شہر) تے 10 قصبے بہارستان, گلستان, دیناؤ, جمعہ بازار, کرلیشان, پختاکور, ساینقراول, تالقان سایات, چاندیر, چارباغ نیں ۔
## لوک گنتی
اس ضلعے دی کل لوک گنتی 77،900 اے ۔
## رقبہ
اس ضلعے دا کل رقبہ 3،220 مربع کلومیٹر اے ۔
## حوالے

گٹھ:ازبکستان
گٹھ:ازبکستان دے ضلعے
گٹھ:صوبہ بخارا دے ضلعے
ضلع گلستان

گلستان ازبکستان دے صوبہ سردریا اک ضلع اے۔ اسدا راجگڑھ دہقان آباد اے ۔
## لوک گنتی
اس ضلعے دی کل لوک گنتی 51،100 اے ۔
## رقبہ
اس ضلعے دا کل رقبہ 350 مربع کلومیٹر اے ۔

## حوالے

## باہرلے جوڑ

گٹھ:ازبکستان
گٹھ:ازبکستان دے ضلعے
گٹھ:صوبہ سردریا دے ضلعے
ضلع یازیاوان

**ضلع یازیاوان** ازبکستان دے صوبہ فرغانہ دے 15 ضلعےآں چوں اک ضلع اے ، اسدا راجگڑھ یازیاوان قصبہ اے ۔ 
## لوک گنتی
اس ضلعے دی کل لوک گنتی 1،17،500 اے ۔
## رقبہ
اس ضلعے دا کل رقبہ 440 مربع کلومیٹر اے ۔نقشے چ ایہ ضلع 15 نمبر اتے اے ۔
## حوالے

## باہرلے جوڑ

* 

گٹھ:ازبکستان
گٹھ:ازبکستان دے ضلعے
گٹھ:صوبہ فرغانہ دے ضلعے
صوبہ السويداء

**صوبہ السویداء** شام دا اک صوبہ اے۔

گٹھ:شام
گٹھ:شام دے صوبے
ضلع جبیل

**ضلع جبیل** لبنان دا اک ضلع اے۔

گٹھ:لبنان
گٹھ:لبنان دے ضلعے
سمیدیریوسکا پلانکا

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔

سمیدیریوسکا پلانکا شہر سربیا دا اک شہر اے تے سربیا دے ضلع پودوناوسکی چ واقع اے ۔
## باہرلے جوڑ

گٹھ:سربیا
گٹھ:سربیا دے شہر
گٹھ:سربیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
صوبہ بابل

** بابل** عراق دا اک صوبہ اے۔ اس دا راجکعر الہلہ اے-

2,000,000 بابل

گٹھ:عراق دے صوبے
ضلع انبیکشیکازکھ

**انبیکشیکازکھ** قازقستان دا اک ضلع اے۔

گٹھ:قازقستان دے ضلعے
ضلع منیہ-ضنیہ

**منیہ-ضنیہ** لبنان دا اک ضلع اے۔

گٹھ:لبنان
گٹھ:لبنان دے ضلعے
براتسلاوا

براتسلاوا سلواکیا دا راجگڑھ اے تے سلواکیا دی براتیسلاوا کرائی دا انتظامی مرکز اے ۔

گٹھ:سلویکیا
گٹھ:سلواکیہ
گٹھ:سلواکیہ دے شہر
گٹھ:سلواکیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
پریشوف

پریشوف شہر  سلواکیا دا [اک [شہر اے تے سلواکیا دی پریشوو کرائی دا راجگھر اے ۔

گٹھ:سلواکیہ دے شہر
گٹھ:سلواکیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں

گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
گوبکلی ٹپے

**گوبکلی ٹپے** دکھنی ترکی چ اک پرانے ویلے دی تھاں اے۔ اے تھاں اک پعاڑ دے اتے اج توں 11000 ورے پہلے شکاری انساناں نیں بنائی سی تے اینوں مزہب دی نیو سمجیا جاندا اے۔ اےدی ہجے کھدائی ہورئی اے۔

## بارلے جوڑ
صوبہ اخال

|}
**صوبہ اخال** یاں **اخال ولایت** ترکمانستان دا اک صوبہ اے ۔ ایہ دیس دے وشکار دکھن چ واقع اے تے اسدیاں سرحداں افغانستان تے ایران نال لگدیاں نیں ۔ اسدا راجگڑھ اناؤ شہر اے ۔ صوبے دا رقبہ 97,160 مربع کلومیٹر اے تے لوک گنتی 9،39،700 اے ۔

## انتظامی ونڈ
صوبہ اخال انتظامی طور اتے 9 ضلعےآں (اتراپ) تے 2 شہراں (ال) چ ونڈیا ہویا اے ۔

گٹھ:ترکمانستان
گٹھ:ترکمانستان دا جغرافیہ
گٹھ:ترکمانستان دے صوبے
گٹھ:جغرافیہ
ماچو پچو

**ماچو پچو** 15ویں صدی دی پیرو دکھنی امریکہ چ اک تھاں اے۔ اے اک انکا تھاں اے جیہڑی 2430 میٹر دی اچائی تے اک پعاڑ اتے اے۔ اے تھاں کولمبس دے امریکہ اپڑن توں پہلے دی اے۔ اے تھاں انکا بادشاواں لئی بنائی گئی سی۔.
امیزوناس

**امیزوناس** دکھنی امریکہ دے دیس پیرو دی اک تھاں ہے۔

گٹھ:پیرو
گٹھ:پیرو دے تھاں
ضلع سانتاریم

پرتگال براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا جزیرہ نما ایبیریا چ واقع اے ۔ اسدا راجگھر لزبن شہر اے ۔
سیاسی تے انتظامی طور اتے پرتگال اک وحدت تے ڈی سینرالائیز ریاست اے تے اسدے باہرلے علاقے معادیرا تے ازوریس دا اپنا سیاسی تس انتظامی ڈھانچہ اے ۔

پر فیر وی اسنوں انتظامی طور اتے 18 ضلعےآں ج ونڈیا ہویا اے تے اسدے دو حودمختار علاقے معادیرا تے ازوریس نیں ۔

ضلع سانتاریم پرتگال دے 18 ضلعےآں چون اک ضلع اے اسدا صدرمقام سانتاریم شہر اے ۔
## باہرلے جوڑ
*لزبن میٹروپولیٹن علاقہ 
*پورتو 
*معادیرا دی علاقائی حکومت 
*ازوریس دی علاقائی حکومت
*شہراں دے میئر
*پرتگال دے سابق تے ہن دے علاقے تے کالونیاں
*نقشہ

گٹھ:پرتگال دے ضلعے
گٹھ:پرتگال
گٹھ:صوبے ریاستاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:یورپ
سربوبران

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔
سربوبران شہر سربیا دا اک شہراے تے سربیا دے خودمختار صوبے ووئیودینا دے ضلع تھلواں باچکا چ واقع اے ۔

## باہرلے جوڑ

گٹھ:ووئیودینا دے شہر
گٹھ:سربیا
گٹھ:سربیا دے شہر
گٹھ:سربیا دے آباد تھاں
گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
ضلع کاتونکاراگے

**کاتونکاراگے** قازقستان دا اک ضلع اے۔

گٹھ:قازقستان دے ضلعے
سربیا دے ضلعے

سربیا براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا بلقان دے علاقے چ واقع اے ۔ اس دا راجگڑھ بلغراد شہر اے ۔

سربیا دی انتظامی ونڈ ضلعےآں ج اے ، جنہاں نوں سرب بولی ج اوکروگ آکھیا جاندا اے اے ۔

سربیا دے ہن کل ضلعے 29 نیں ، جنہاں چوں 7 سربیا دے خودمختار صوبے ووئیودینا چ تے 17 گھبلے سربیا ج نیں ۔ پہلے کوسوو وی سربیا دا اک صوبہ سی تے کوسوو دے 5 ضلعے وی سربیا ج شامل ہن ۔ پر ہن کوسوو اک علیحدہ دیس اے ۔

سرب بولی چ ضلع نوں اوکروگ آکھیا جاندا اے ۔ اوکروگ سلاو بولی دا لفظ اے جسدا مطلب راجواڑا]] اے ۔

اوکروگ دی انتظامی اصطلاح دوجے کئی سلاو دیساں چ ورتی جاندی اے ، جداں روس وغیرہ ۔ 

## ضلعےآں دی فہرست
### گھبلے سربیا چ ضلعے

### ووئیودینا چ ضلعے

## ہور ویکھو
*سربیا
*ووئیودینا

گٹھ:سربیا دے ضلعے
گٹھ:سربیا
گٹھ:ووئیودینا
گٹھ:یورپ
گٹھ:صوبے ریاستاں
گٹھ:جغرافیہ
گٹھ:یورپ دے دیساں دی انتظامی ونڈ
ضلع زھاناکورگن

**زھاناکورگن** قازقستان دا اک ضلع اے۔

گٹھ:قازقستان دے ضلعے
ہوائینا پچو

**ہوائینا پچو** دکھنی امریکہ دے دیس پیرو چ انڈیز دے پعاڑی سلسلے چ اک پعاڑ اے۔
نیس

نیس فرانس دا اک شہر اے۔
## پھول پریڈ


File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-43-52.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-47-17.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-50-16.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-53-48.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-56-44.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-00-53.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-18-29.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-23-33.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-15-01.jpg


گٹھ:فرانس دے شہر
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
گٹھ:فرانس دے آباد تھاں
ضلع سانتےآرم

سانتےآرم پرتگال دا اک ضلع اے۔

گٹھ:پرتگال
گٹھ:پرتگال دے ضلعے
قلعہ ابرنتے

**قلعہ ابرنتے** پرتگال چ اک تریخی قلعہ اے

## بارلے جوڑ

گٹھ:پرتگال دے قلعے
مورز دا قلعہ

مورز دا قلعہ سنتارا پرتگال چ عرباں دا بنیا ہویا اک قلعہ اے جینوں 12 صدی چ پرتگیزاں نے مل مار لیا سی۔

## بارلے جوڑ
لیریا

پرتگال براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا جزیرہ نما ایبیریا چ واقع اے ۔ اسدا راجگھر لزبن شہر اے ۔
لیریا شہر پرتگال دا اک شہر اے تے پرتگال دے ضلع لیریا دا انتظامی مرکز اے ۔
## باہرلے جوڑ
* لزبن میٹروپولیٹن علاقہ 
* پورتو 
* معادیرا علاقائی حکومت 
* ازوریس علاقائی حکومت
* شہری میئر
* پرتگال دے سابق تے ہن دے علاقے تے کالونیاں
* نقشے

گٹھ:پرتگال دے شہر
گٹھ:پرتگال دے آباد تھاں

گٹھ:شہر
گٹھ:دنیا دے آباد تھاں

گٹھ:یورپ دے شہر
گٹھ:یورپ دے شہراں دی لسٹ
گٹھ:یورپ دے شہر تے قصبے
گٹھ:یورپی شہر
گٹھ:یورپ دے آباد تھاں
ضلع سیتوبال

پرتگال براعظم یورپ دا اک دیس اے جہڑا جزیرہ نما ایبیریا چ واقع اے ۔ اسدا راجگھر لزبن شہر اے ۔
سیاسی تے انتظامی طور اتے پرتگال اک وحدت تے ڈی سینرالائیز ریاست اے تے اسدے باہرلے علاقے معادیرا تے ازوریس دا اپنا سیاسی تس انتظامی ڈھانچہ اے ۔ 

پر فیر وی اسنوں انتظامی طور اتے 18 ضلعےآں ج ونڈیا ہویا اے تے اسدے دو حودمختار علاقے معادیرا تے ازوریس نیں ۔

ضلع سیتوبال پرتگال دے 18 ضلعےآں چون اک ضلع اے اسدا صدرمقام سیتوبال شہر اے ۔
## باہرلے جوڑ
* لزبن میٹروپولیٹن علاقہ 
* پورتو 
* معادیرا علاقائی حکومت 
* ازوریس علاقائی حکومت
* شہری میئر
* پرتگال دے سابق تے ہن دے علاقے تے کالونیاں
* نقشے
لسوڑا

**لسوڑا** اک وڈے پتیاں والا درخت اے۔ ایہدے اُتے جیہڑا پھݪ لگدا اے اوہ اندروں لیسدار ہُندا اے ایس لئی ایہدا ناں لسوڑا اے ۔ ایہ جنوبی ایشیا دا درخت اے۔

## دکھاݪا

## باہرلے جوڑ

گٹھ:والپتے
گٹھ:بوٹے
گٹھ:رکھ
گٹھ:درخت
ناروے دے ضلعے

ناروے نوں تھلویں ناپ تے راج کرن لئی صلعیاں چ ونڈیا گیا اے۔ ناروے چ ضلعے نوں (Fylke) کیندے نیں۔ ناروے نوں 20 ضلعیاں ونڈیا گیا تھلے اینان دی لسٹ دتی گئی اے۔
لیٹرم

**لیٹرم** آئرلینڈ دی اک کاؤنٹی اے۔

گٹھ:آئرلینڈ دیاں کاؤنٹیاں
گٹھ:آئرلینڈ