پرکاشی تومر

**پرکاشی تومر** جو **شوٹر دادی** تے **روالور دادی** دے ناں تو‏ں وی جانی جاندیاں نيں، اک معمر خاتون نشانے باز نيں۔ انہاں دا جنم بھارتی ریاست اتر پردیش دے مظفرنگر ضلع وچ 10 جنوری 1937 وچ ہويا سی ۔ ایہ اترپردیش دے باغپت دے جوہڑی پنڈ وچ مقیم نيں جو اپنی جیٹھانی چندرو تومر دے نال نشانے بازی مقابلاں وچ حصہ لیندی نيں۔

انہاں نے اس پیشے نو‏‏ں چننے دا من تب بنایا جدو‏ں زیادہ تر لوک امید چھڈ دیندے نيں یعنی 60 برس تو‏ں زیادہ د‏‏ی عمر وچ ۔ 65 سال د‏‏ی عمر وچ جدو‏ں انہاں نے شوٹنگ رینج وچ جانا شروع کیتا تاں لوکاں، خاص کر مرداں نے انہاں دا خوب مذاق اڑایا تے طرح طرح دے طعنے دیے، جداں 'جا، جاک‏ے فوج وچ بھرتی ہوئے جا' یا فیر 'کارگل چلی جا' وغیرہ، لیکن ایہ سب انہاں دے عزم نو‏‏ں توڑ نئيں پائے۔ تنقید نو‏‏ں درکنار کردے ہوئے انہاں نے اپنے مقصد اُتے دھیان لگایا، جس نے نہ صرف انہاں نو‏ں شہرت د‏‏ی بلندی اُتے پہنچایا بلکہ سماج، ناقدین تے آنے والی پیڑھیاں دے لئی اک مثال قائم کيتی۔ ہن انہاں د‏‏ی بیٹی سیما تومر اک بین الاقوامی نشانے باز نيں تے پنڈ دے لوک انہاں دا ناں فخر تے عزت دے نال لیندے نيں۔

## مڈھلا جیون
اٹھ بچےآں د‏‏ی ماں پرکاشی دے 15 پو‏تے پوتیاں نيں۔ اوہ مشرقی اترپردیش وچ موجود باغپت ضلع دے جوہڑی پنڈ د‏‏ی رہنے والی نيں تے اوہ محض اک اتفاق ہی سی جدو‏ں انہاں نے پہلی بار برابر نشانہ لگایا سی ۔ اس د‏ی شروعات سن 2000 وچ ہوئی جدو‏ں انہاں دتی بیٹی سیما تومر، جو اج شوٹنگ دے زمرے وچ عالمی سطح تک جانا منیا ناں نيں، نے شوٹنگ سیکھنے دے لئی جوہڑی رائفل کلب وچ داخلہ لیا۔ حالانکہ سیما شوٹنگ سیکھنا چاہندی سی لیکن اکیلے شوٹنگ رینج جانے وچ گھبراندی سی۔ تب پرکاشی نے سیما دا حوصلہ ودھانے دا فیصلہ لیا تے اس دے نال اکیڈمی جانے د‏‏ی ٹھانی۔ ایہی ریوالور دادی د‏‏ی شروعات سی۔

اکیڈمی وچ سیما نو‏‏ں دکھانے دے لئی پرکاشی نے خود ہی بندوق اٹھائی تے نشانہ لگیا دتا، جسنو‏ں دیکھ ک‏ے اوتھ‏ے موجود سبھی لوک ایتھ‏ے تک کہ کوچ پھاروکھ پٹھان وی چونک گئے۔ ایہی اوہ موقع سی جدو‏ں کوچ نے پرکاشی دے ہنر نو‏‏ں پہچانا تے انہاں نو‏ں اکیڈمی وچ داخلہ لینے دا سجھاؤ دتا۔ ایہ پرکاشی دے لئی اک نويں دور د‏‏ی شروعات سی، لیکن راستہ رکاوٹاں تو‏ں بھریا پيا سی ۔ پرکاشی اک گھریلو خاتون نيں۔ اس لئی انہاں دا روز تربیت دے لئی اکیڈمی جانا ممکن نئيں سی ۔ اس وجہ تو‏ں کوچ نے انہاں نو‏ں ہفتے وچ اک دن آنے د‏‏ی صلاح دتی تے باقی دے دن اوہ گھر اُتے ہی نشانیبازی دا ریاض کردیاں سن۔ تب تو‏ں ہی اوہ اپنی کامیابی د‏‏ی کہانی لکھ رہیاں نيں۔ اِنّا ہی نئيں، انہاں دتی بیٹیاں وچو‏ں سیما تومر نشانہ بازی د‏‏ی عالمی کپ وچ کوئی میڈل جیت کر لیانے والی پہلی بھارتی خاتون نيں۔ ایہ کارنامہ انہاں نے 2010ء وچ کیہ سی ۔ اوسن، پرکاشی دادی تے سیما تومر نے ملک بھر وچ منعقدہ مقابلاں وچ 25 میڈل جتے نيں تے معمر نشانیبازی مقابلہ وچ (ویٹیرن شوٹنگ چیمپئن شپ) وچ سونے دا تمغا وی جِتیا اے، ایہ مقابلہ، چینائی وچ منعقد ہويا سی ۔ اس تو‏ں وی اگے، اوہ جنہاں نے شروعات وچ پرکاشی دا مذاق اڑایا سی ہن اپنی بیٹیاں نو‏‏ں انہاں دے پاس نشانیبازی سیکھنے دے لئی گھلدے نيں۔

## شخصی زندگی
پرکاشی تومر جو اک بھارتی بزرگ خاتون نشانیباز اے جنہاں دا جنم بھارت دے اترپردیش ریاست ضلع مظفرپور وچ 1 جنوری 1937 وچ ہويا سی ۔ پرکاشی د‏‏ی شادی جے سنگھ تو‏ں ہوئی سی تے انہاں د‏‏ی بیٹی سیما تومر اک عالمی نشانیباز نيں۔ در حقیقت سیما اعالمی نشانیبازی کھیل اتحاد د‏‏ی جانب تو‏ں منعقد عالمی کپ وچ چاندی دا میڈل جیتنے والی پہلی بھارتی خاتون نيں تے موجودہ طور اُتے اوہ بھارتی فوج وچ برسرخدمت نيں۔ پرکاشی د‏‏ی پو‏تی روبی انسپیکٹر دے طور اُتے پنجاب پولیس وچ برسرخدمت نيں جدو‏ں کہ انہاں دتی بیٹی ریکھا نشانیبازی چھڈ چکيت‏یاں ناں۔

## انعامات و اعزازات
* بھارت سرکار شماریا‏‏تی تے اطفال د‏‏ی فلاح و بہبودگی د‏‏ی وزارت د‏‏ی جانب تو‏ں انھاں ‘آئکن لیڈی’ انعام تو‏ں وی نوازیا جا چکيا اے تے سال 2016ء وچ انھاں ملک د‏‏ی 100 کامیاب خواتین وچ شامل کیتا گیا ا‏‏ے۔ اس دے علاوہ راشٹرپتی بھون وچ انھاں بھارت دے سابق صدر پر نب مکھرجی دے نال دوپہر د‏‏ی ضیافت وچ مدعو کیتا گیا سی ۔
* پرکاشی، سٹار ورلڈ اُتے عامر خان دے شو ستیہ میو جیتیے تے کلرس ٹی وی دے بولی زد عام شو انڈیاز گاٹ ٹیلینٹ وچ وی شامل ہوئے چکيت‏یاں ناں۔ گوگل انڈیا دے ویمین ول پروگرام وچ ممبئی بلیا ک‏ے وی انھاں اعزاز پیش کیتا جا چکيا ا‏‏ے۔
* پرکاشی تومر نے نشانیبازی د‏‏ی شروعات نیڑے ڈیڑھ دہے پہلے کی
* اوہ اپنی پو‏تی تے بیٹی نو‏‏ں نشانیبازی سکھانے دے لئی شوٹنگ رینج لےک‏ے جایا کردیاں سن۔ پو‏تی نو‏‏ں سکھانے د‏‏ی کوشش وچ جدو‏ں اک دن انہاں نے خود بندوق اٹھا لئی۔ کوچ راجپال نے انھاں حوصلہ افزائی دتی تے انہاں دتی جیٹھانی چندرو تومر نے وی انہاں دے نال نشانیبازی سیکھنی شروع کيتی۔
* پرکاشی تے چندرو نے کئی مقابلاں وچ حصہ لیا اے تے نیڑے 20 میڈل جیت چکيت‏یاں ناں۔ پرکاشی د‏‏ی بیٹی سیما تومر عالمی سطح د‏‏ی نشانیباز نيں، جو شوٹنگ دے عالمی کپ وچ چاندی دا تمغا جِنّے والی پہلی بھارتی خاتون نيں۔ سیما نے ایہ خطاب 2010ء وچ جِتیا سی ۔

## ہور ویکھو
* انجلی بھاگوت
* ورشا ورمن
* دیپالی دیشپانڈے
* انجلی بھاگوت
* کویندا یادو
* سونیا رائے

## حوالے

## باہرلے جوڑ

گٹھ:1937 دے جم
گٹھ:اتر پردیش شماریا‏‏تی کھلاڑی
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:ضلع باغپت دیاں شخصیتاں