وسوندھرا راجے

**وسوندھرا راجے سندھیا** (ولادت: 8 مارچ 1953ء) اک بھارتی سیاست دان نيں جو سنہ 2013ء وچ صوبہ راجستھان د‏‏ی تیررہواں وزیر اعلیٰ بنیاں۔ اس تو‏ں پہلے اوہ 2003ء تو‏ں 2008ء تک وزیر اعلیٰ رہ چکیاں سن۔ اس عہدہ پرفائز اوہ پہلی خاتون بن گئياں۔

## ابتدائی احوال
وسوندھرا راجے د‏‏ی پیدائش 8 مارچ 1953ء نو‏‏ں ممبئی وچ ہوئی۔ وہگوالیار دے مہاراجا جیواراو سندھیا - شندے تے انہاں د‏‏ی اہلیہ وجیا راجے سندھیا-شندے د‏‏ی بیٹی نيں۔ اس طرح اوہ شندے خانوادہ شاہی د‏‏ی رکن ہوئیاں۔  انہاں نے اپنی اسکول د‏‏ی تعلیم پریزینٹیشن کونوینٹ، کوڈیکنال، تمل ناڈو تو‏ں مکمل د‏‏ی تے بعد وچ ممبئی یونیورسٹی تو‏ں ملحق سوفیہ کالج تو‏ں معاشیات وچ گریجویشن کیتا۔ 
راجے نے دھول پور اپنے مخالف شاہی خاندان دے فرد ہیمنت سنگھ تو‏ں 17 نومبر 1972ء نو‏‏ں شادی کيتی لیکن اک سال بعد نيں دونے وچ علیحدگی ہوگئی۔  انہاں دونے دا اک بیٹا دشینت دشینت سنگھ اے جو راجے د‏‏ی سابق نششت جھالاواڑ تو‏ں لوک سبھا دے لئی منتخب ہويا۔  انہاں دے بھائی بہناں وچ صوبہ مدھیہ پردیش د‏‏ی وزیر برائے صنعت یشودھرا راجے سندھیا، مرحوممادھراو سندھیا، مرحوم پدماوندی راجے (انہاں نے تریپورہ دے حکمران مہاراجا دیب برمن نال شادی کيتی) تے اوشا راجے رانا ( ولادت: 1943)،( انہاں نے نیپال دے رانا خاندان وچ شادی کيتی ) شامل نيں۔

## سیاسی سفر
راجے نے 1984 وچ سیاست وچ قدم رکھیا۔ شروع وچ انہاں نو‏‏ں نومولود سیاسی جماعت بھارتیہ جنت‏ا پارٹی وچ بحیثیت نیشنل ایگزیکیوٹیو ممبر تقرر ہويا۔ اوہ دھول پور تو‏ں اٹھويں راجستھان اسبملی انتخابات وچ منتخب ہوئیاں۔ اسی سال اوہ یووا مورچہ راجستھان د‏‏ی نائب صدر چنی گئياں۔ 

### قانون ساز اسمبلی د‏‏ی رکنیت
* 1985–90 دھول پور تو‏ں 8واں مجلس قانون ساز ، راجستھان د‏‏ی رکنیت
* 2003-08 جھالار پٹن تو‏ں 12واں مجلس قانون ساز ، راجستھان د‏‏ی رکنیت
* 2008–13, جھالار پٹن تو‏ں 13واں مجلس قانون ساز ، راجستھان د‏‏ی رکنیت
* 2013 تو‏ں ہن تک- 14 واں مجلس قانون ساز اسمبلی، راجستھان د‏‏ی رکنیت۔
### پارلیمان د‏‏ی رکنیت

1989–91 : رکن ، نويں لوک سبھا

1991–96 : رکن، دسويں لوک سبھ

1996–98 : رکن، گیارہواں لوک سبھ

1998–99 : رکن، بارہويں لوک سبھ

1999-03 : رکن، تیرہويں لوک سبھ
[thumb|سجے|200px |  [ادے پور، راجستھان] وچ بھاما شاہ ہوجنا دے رسم افتتاح دے موقع پر]]۔

### عہدے

1985–87 : نائب صدر، یووا مورچہ-بی جے پی، راجستھان۔

1987 : نائب صدر،-بی جے پی، راجستھان

1990–91 : رکن لائبریری کمیٹی، رکن کنسلٹیٹیو کمیٹی، وزارت کامرس تے ٹورزم۔

1991–96 :رکن کنسلٹیٹیو کمیٹی، وزارت طاقت، سائنس تے ٹکنالوجی، ماحولیات تے ٹورزم، کمیٹی آف سائنس تے ٹکنالوجی، ماحولیات تے جنگل، کنسلٹیٹیو کمیٹی، وزارت طاقت، سائنس تے ٹکنالوجی تے ٹورزم۔

1997–1998 :جوئنٹ سکریٹری، بی جے پی پارلیمانی پارٹی۔

1998–99 :یونین منسٹر آف اسٹیٹ، خارجی امور۔

13 اکتوبر 1999 – 31 اگست۔۔ 2001: یونین منسٹر آف اسٹیٹ (آزاد چارج)۔ اسمال اسکیل انڈسٹریز اینڈ ایگرو اینڈ رورل انڈسٹریز؛ ڈیپارٹمینٹ آف پرسنل اینڈ ٹریننگ: منسٹری آف پرسنل وچ پینشن ویلفیر ڈپارٹمینٹ، عوامی شکایات تے پینشن: ڈپارٹمینٹ آف ایٹمک اینرجی اینڈ ڈپارٹمینٹ آف اسپیس۔

1 ستمبر 2001 – 1 نومبر 2001: یونین منسٹر آف اسٹیٹ، اسمال اسکیل انڈسٹریز؛ پرسنل، ٹریننگ، پینشن، ایڈمنسٹریٹو ریفارم اینڈ عوامی شکایات؛ ڈپارٹمینٹ آف ایٹمیک اینرجی: ڈپارٹمینٹ آف اسپیس۔
29 جنوری 2003-8 دسمبر 2003: یونین منسٹر آف اسٹیٹ اسمال اسکیل انڈسٹریز۔ ایڈمنسٹریٹو ریفارم اینڈ عوامی شکایات؛ ڈپارٹمینٹ آف ایٹمیک اینرجی: ڈپارٹمینٹ آف اسپیس۔

14 دسمبر 2003 –تا حال: صدر، بی جے پی، راجستھان۔

8 دسمبر 2003 – 8 دسمبر 2008:وزیر اعلیٰ، راجستھان۔

2 جنوری 2009 – 8 دسمبر 2013: راجستھان مجلس قانون ساز اسمبلی وچ حزب مخالف دے لیدر۔

8 دسمبر 2013 –تا حال: وزیر اعلیٰ راجستھان۔

## کم
* راجستھان گورو یاترا
* بھاما شاہ یوجنا 
* iStart راجستھان۔ 
* जल स्वावलम्बन 
* ہور اسکیم تے کم 

## حوالے

گٹھ:1953 دے جم
گٹھ:اکیہویں صدی د‏‏یاں بھارتی خواتین سیاست دان
گٹھ:اکیہویں صدی دے بھارتی سیاست دان
گٹھ:بارہويں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:زندہ شخصیتاں
گٹھ:ویہويں صدی د‏‏ی بھارتی سیاست دان خواتین
گٹھ:ویہويں صدی دے بھارتی سیاست دان
گٹھ:بھارتیہ جنت‏ا پارٹی دے وزرائے اعلیٰ
گٹھ:تیرہويں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:دسويں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:راجستھان تو‏ں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:راجستھان دے وزرائے اعلیٰ
گٹھ:راجستھانی شخصیتاں
گٹھ:راجسھتان شماریا‏‏تی سیاست دان
گٹھ:گیارہواں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:نويں لوک سبھا دے ارکان
گٹھ:ہندوستانی خاتون شاہی اقتدار