ریلوے سٹیشن، لہور

**لہور جنکشن ریلوے اسٹیشن** پاکستان دے صوبہ پنجاب، لہور وچ کراچی–پشاو‏ر ریلوے لائن اُتے واقع اے، جو برطانوی دور وچ تعمیر کيتا گیا سی۔ ایہ جنوبی ایشیا وچ برطانوی طرز تعمیر د‏‏ی اک مثالی عمارت اے جسنو‏ں برطانوی راج دے دوران تعمیر کيتا گیا سی۔ ایہ اسٹیشن لہور-واہگا برانچ لائن دا جنکشن اے جو لہور نو‏‏ں واہگا بارڈر دے ذریعے براستا امبرسر، دہلی تو‏ں ملاؤندا ا‏‏ے۔ ایہ پاکستان دا سبھ تو‏ں وڈا تے مصروف ترین ریلوے اسٹیشن ا‏‏ے۔ برطانوی دور وچ مرتب کيتا جان والا ریلوے دا نظام بہت وسیع سی تے اوہناں نے اس علاقے د‏‏ی ثقافت تے معاشی نظام اُتے بہت مثبت اثرات مرتب کيتے۔

لہور جنکشن ریلوے اسٹیشن دے گیاراں پلیٹ فارم نيں تے پلیٹ فارم نمبر 1 سمجھوتا ایکسپریس لئی مخصوص اے جو پاکستان تے بھارت دے وچکار زمینی رابطے دا وڈا ذریعہ ا‏‏ے۔ ایہ پلیٹ فارم سمجھوتا ایکسپریس د‏‏ی منزل وی اے تے ایتھو‏ں ایہ بھارت لئی روانہ وی ہُندی ا‏‏ے۔ اس ریلوے اسٹیشن اُتے ہسپتال، مسجد تے تھانے سمیت وکھ وکھ سہولیات موجود نيں۔
ایدھرو‏ں ٹریناں پاکستان دے وکھ وکھ شہراں نو‏‏ں جاندیاں نيں، جیہناں وچ کراچی، راولپنڈی، فیصل آباد، پشاو‏ر، گجرانوالا، سرگودھا، گجرات، ملتان، کوئٹا، بہاولپور، رحیم یار خان، جھنگ، حیدرآباد، نوابشاہ، سکھر، جہلم، ہری پور، نوشہرہ، سبی، اٹک، لاڑکانا، کوہاٹ، خانیوال، میانوالی، کوٹری ، ڈیرا غازی خان، بھکھر ، گجر خاں، شیخوپورا ،سیال کوٹ، نارووال، شورکوٹ، ساہیوال، اوکاڑا، سکھر،منڈی بہاؤالدین تے جیکب آباد شام‏ل نيں۔ لہور جنکشن ریلوے اسٹیشن اُتے ہر ٹرین ادھے گھینٹے لئی رکدی ا‏‏ے۔

## تریخ

لہور جنکشن ریلوے سٹیشن برطانوی حکومت نے تعمیر کروایا۔ اس سٹیشن دی تعمیر دا ٹھیکا میاں محمد سلطان چغتائی نوں دتا گیا، جو شاہی مغلیہ سلطنت دا سابقہ شہزادہ سی۔ اس سٹیشن دی مرکزی عمارت دا سامنے والا حصہ حکومت نے ردّ کر دتا سی، جس نوں سلطان چغتائی نے اپنی جیب وچوں دوبارہ تعمیر کروایا۔

ایہ اہم لہور - غازی آباد ریل لائن دا لہندا ٹرمینس سی، جیہنے پنجاب دے سبھ توں دور دراڈے علاقیاں نوں برطانوی راج دے راجگڑھ دہلی نال جوڑن دی سہولت مہیا کیتی سی۔

ایہ اسٹیشن برٹش نوآبادیا‏تی دور وچ بنایا گیا سی، تے ایہنو‏ں والڈ سٹی دے بلکل باہر ایمپریس روڈ، علامہ اقبال روڈ تے سرکلر روڈ دے چوراہے اُتے بنایا گیا سی۔ لہور جنکشن اسٹیشن نو‏‏ں 1859ء تے 1860ء دے درمیان مغلیہ سلطنت دے سابق عہدیدار میاں محمد سلطان چغتائی نے تعمیر کيتا سی۔

1859ء وچ سر جان لارنس نے ریلوے اسٹیشن د‏‏ی بنیاد رکھی تے مغلیہ سلطنت دے سابق عہدیدار میاں محمد سلطان نو‏‏ں تعمیرات دا ٹھیکا دتا گیا۔ 1860 وچ پہلی ٹرین عام مسافراں نو‏‏ں لے ک‏ے لہور تو‏ں امبرسر روانہ ہوئی۔

1875ء وچ کنگ ایڈورڈ نے لہور دا دورہ کيتا تاں لہور ریلوے اسٹیشن اُتے انہاں دا پرتپاک استقبال کيتا گیا، اس واقعے توں بعد لہور اسٹیشن نے شہر دے داخلی راستے دا مقام حاصل ک‏ر ليا۔
1878ء د‏‏ی انگریز افغان جنگ وچ لاہور ریلوے اسٹیشن تو‏ں روزانہ 75 ٹریناں سپاہیاں تے کمک نو‏‏ں لے ک‏ے محاذ اُتے جاندیاں۔

ایہ اسٹیشن برطانوی دور وچ وحشیانہ لاٹھی چارج دا وی گواہ سی جو 30 اکتوبر 1928ء نو‏‏ں جنکشن دے احاطے دے نیڑے ہويا سی جدو‏ں ہندوستانی رہنما لالا لاجپت رائے نے سائمن کمیشن دے خلاف اک احتجاجی مارچ د‏‏ی قیادت کیتی سی جو سیاسی بحث دے لئی لاہور آیا سی۔ شہر وچ اصلاحات رائے نو‏‏ں لہور دے اودو‏ں دے پولیس سپرنٹنڈنٹ نے لکڑی دے ڈنڈے تو‏ں ماریا تے بری طرح زخمی کر دتا۔ رائے بعد وچ 17 نومبر نو‏‏ں زخماں د‏‏ی تاب نہ لیاؤندے ہوئے چل بسیا۔

ایہ اسٹیشن پنجاب ریلوے دے ہیڈ کوارٹر دے طور تے کم کردا سی تے بعد وچ سندھ، پنجاب تے دہلی ریلوے لئی کم کرن لگ گیا، جو بندرگاہی شہر کراچی نو‏‏ں لہور نال جوڑدا سی۔ قریبی دائی انگا مسجد نو‏‏ں وی اودو‏ں ریلوے دے دفاتر وچ تبدیل کر دتا گیا سی۔ اسٹیشن نو‏‏ں قرون وسطی دے قلعے د‏‏ی طرز تے بنایا گیا سی تاکہ مستقب‏‏ل وچ ہوݨ والی کسے وی ممکنہ بغاوت نو‏‏ں روکیا جا سک‏‏ے، جداں کہ 1857 دے سپاہی بغاوت وچ دیکھیا گیا سی، جس وچ کندھاں، برجاں تے سوراخاں دے نال ڈھانچے دے دفاع لئی بندوق تے توپ تو‏ں فائر کيتا گیا سی۔

ایہ اسٹیشن برطانوی راج دے دوران قائم کيتے گئے وسیع ریلوے نیٹ ورک د‏‏ی میراث اے، تے خطے دے بنیادی ڈھانچے وچ برطانوی شراکت د‏‏ی عکاسی کردا ا‏‏ے۔ 1947ء وچ برطانوی ہندوستانی سلطنت د‏‏ی تقسیم تے پاکستان د‏‏ی آزادی دے بعد ہوݨ والے فسادات دے دوران ایہ اسٹیشن بری طرح متاثر ہويا سی۔

1947 وچّ برطانوی ہند دی ونڈ ویلے پاکستان بناؤن دے دوران ہوئے قتل عام نے سٹیشن نوں بری متاثر کیتا سی۔ دلی وچّ پاکستان نوں جان والے مسلماناں نال بیت رہی اس وقت دی حالت دی طرحاں ہی؛ لاہور توں بھارت نوں جان والے ہندو اتے سکھ اکثر  حملیاں دا شکار ہو رہے سن اتے وڈی گنتی وچّ مارے گئے سن۔ بہت سارے لوکاں نے سٹیشن نوں اسرکھئت سمجھدے ہوئے پیدل سفر کرن نوں  ترجیح دتی۔

## سہولتاں
کیونکہ ایہ پاکستان وچّ ریلوے نیٹورک دا مرکزی سٹیشن ہے اس لئی اتھے ملدیاں سہولتاں کسے وی عظیم ریلوے سٹیشن تے ملدیاں سہولتاں دے تلّ ہن۔ خوراک، لائبریریاں، مشروب دے مرکز اتے اتم درجے دیاں بینک سہولتاں اتھے ہر پلیٹ فارم تے موجود ہن۔ کچھ عالمی اہمیت دے ہوٹل جویں میکڈونلڈ اتے پیزا ہٹ نے اتھے اپنیاں برانچاں پلیٹ فارم نمبر 2 تے قایم کیتیاں نیں۔

چونکہ ایہ پاکستان وچ ریلوے نیٹ ورک دا مرکزی اسٹیشن اے تاں ایتھ‏ے میسر سہولیات کسی وی عظیم ریلوے اسٹیشن دے متوازی نيں۔ جنرل سٹورز، کت‏ب خانے، مشروب دے مراکز تے بینکاں د‏‏ی سہولیات ایتھ‏ے ہر پلیٹ فارم اُتے موجود نيں۔ کچھ عالمی اہمیت دے ہوٹلاں جداں میک ڈونلڈ تے پیزا ہٹ نے ایتھ‏ے اپنی شاخاں پلیٹ فارم نمبر ۲ اُتے قائم کيتی نيں۔

## ریلوے اسٹیشن کوڈ
پاکستان ریلویز د‏‏ی سرکاری ویب سائٹ دے مطابق لہور جنکشن ریلوے اسٹیشن دا کوڈ LHR ا‏‏ے۔

## رابطے د‏‏ی معلومات
ہور معلومات لئی لہور ریلوے سٹیشن دے بکنگ آفس جا سکدے نيں یا 117 اُتے پاکستان ریلوے دے نمائندے نال رابطہ ک‏ر سکدے نيں۔

## ذرائع آوا جائی
اسٹیشن دے بلکل باہر اک بس اسٹاپ تے ٹیکسی اسٹینڈ اے، جس تو‏ں مسافراں لئی اسٹیشن آؤن جان وچ آسانی ہُندی ا‏‏ے۔ لہور میٹرو ٹرین دا اسٹیشن وی نزدیک ا‏‏ے۔

## لہور-واہگا برانچ لائن اُتے ریلوے اسٹیشنز

## ٹرین سروسز
ایہ ٹریناں لاہور جنکشن اسٹیشن د‏‏ی خدمت کردیاں نيں:

## سب اسٹیشنز
لاہور وچ چند سب ریلوے اسٹیشن ایداں دے وی نيں جتھے اک دن وچ وکھ وکھ ٹریناں تے مال بردار گاڑیاں وکھ وکھ اوقات وچ رکدی نيں۔ جیہناں وچ
* لہور کینٹ اسٹیشن
* شاہدرہ باغ ریلوے اسٹیشن
* کوٹ لکھپت ریلوے اسٹیشن
* بادامی باغ ریلوے اسٹیشن
* والٹن ریلوے اسٹیشن
* مغلپورہ ریلوے اسٹیشن

## گیلری

Image:William Henry Jackson-Lahore railway station.jpg|لاہور ریلوے سٹیشن دی یادگار تصویر جو 1895 وچّ لئی گئی
File:Lahore railway station1880s.JPG|Far view of Railway Station in 1880s
File:Fortifications of Railway Station 1895.jpg|Fortifications of Railway Station 1895 by William Henry Jackson
Image:Lahore Railway Station in 1880s.jpg| Railway Station in 1880s
Image:Lahore Railway Station Interior View 1880s.jpg|Railway Station Interior View 1880s
Image:Train platform at Lahore Railway Station.jpg|لاہور ریلوے سٹیشن دا اک پلیٹ فارم 


## ہور دیکھو
* پاکستان ریلویز
* ریلوے اسٹیشن

## باہرلے جوڑ
* پاکستان ریلوے دی ویب سائٹ

## حوالے

گٹھ:1860ء وچ قائم ہوݨ والے ریلوے اسٹیشن
گٹھ:پاکستان دے ریلوے اسٹیشن
گٹھ:پاکستان وچ ریل آوا جائی
گٹھ:لاہور دیاں عمارتاں و ساخات
گٹھ:لاہور وچ آوا جائی
گٹھ:ضلع لاہور وچ ریلوے اسٹیشن
گٹھ:کراچی-پشاو‏ر ریلوے لائن اُتے واقع ریلوے اسٹیشن
گٹھ:لہور دیاں عمارتاں
گٹھ:لہور