ریاست بیجاپور

**ریاست بیجاپور** دکن سلطنتاں دی اک ریاست جاں سلطنپ سی ۔
## تریخ

بیجاپور ریاست دے اتہاس دے پنے پلٹدیاں سانوں پتہ چلدا اے کہ بیجاپور ریاست وچ 1489 وچ بہمنی راج دا انت ہو گیا۔ اس توں بعد ترکی دے سلطان آغا مراد دے پتر یوسف نے قبضہ کر لیا، جو کہ گورنر سی۔ اس ویلے گورنر نوں عادل کیہا جاندا سی۔ قریب 200 سال تکّ بیجاپور وچ عادل شاہیاں دا ہی راج رہا۔ عادل شاہیاں نے تاں وجینگر ریاست نوں وی تباہ کر دتا۔ بیجاپور وچ ہی یوسف نے وڈا قلعہ بنوایا، جس دے آلے-دوآلے اس نے 10 کلومیٹر لمبی دیوار بنوائی۔ اس دیوار دے وچ ہی اس نے سارا شہر وسایا سی۔
## ملکہ میدان توپ
بیجاپور ریاست دی اک ہور خوبی ایہہ اے کہ بیجاپور وچ اک بہت ہی وڈی توپ اے، جو کہ 55 ٹن بھاری اے اتے پتل سمیت کئی دھاتاں دی بنی ہوئی اے۔ اس توپ دا ناں ملکہ-اے-میدان اے۔ اس وڈی توپ نوں مہاراشٹر توں 400 بلداں اتے 10 ہاتھیاں نے کھچّ کے لیاندا سی۔ ایہہ توپ اس ویلے سبھ توں بھاری اتے وڈی سی۔ اس توپ اپر بہت ہی سندر میناکاری کیتی ہوئی اے۔ اس ویلے ایہہ توپ قلعے دے اک برج اپر رکھی ہوئی اے، جو کہ سیلانیاں تے دیکھن والیاں دا دل موہ لیندی اے۔ ایہہ توپ کافی خوبصورت اے تے علاقے دی شان اے۔
## ودے گنبد
ریاست بیجاپور دی پہچان اس دے وڈے گنبد کرکے وی اے۔ ایہہ گمبد 40 میٹر گھیرے والا اے اتے ایہہ دنیا دا چوتھا وڈا گمبد اے۔ بیجاپور ریاست دے سلطان عادل شاہ ستویں نے اس گمبد نوں اپنی قبر دے لئی بنایا سی۔ اس گمبد وچ 6 قبراں ہن، جنہاں وچوں اک سلطان دی اے، دو قبراں اس دیاں پتنیاں دیاں ہن، اک قبر سلطان دی دھی دی اے اتے اک سلطان دے پتر دی اے اتے اک قبر نچن والی نرتکی رمباوتی دی اے

کیہا جاندا اے کہ اس گمبد وچ کسے وی نقرے کوئی ہولی جہی آواز وی مونہوں کڈھے جاں کوئی گلّ کرے تاں اوہ پھٹّ دوسری نکر وچ سنی جا سکدی اے، ایہہ ہی اس گمبد دی کاریگری دا نمونہ اے۔ کیہا جاندا اے کہ اس نوں ایران دے مالک صندل نے تیار کیتا سی پر اس نوں تیار کرن توں بعد اس دے ہتھ وڈھّ دتے گئے سن تاں کہ اوہ دوبارہ اجیہا گمبد نہ بنا سکے۔

ایہہ گمبد ستّ منزلا اے، جس دی سبھ توں اپرلی چھت کافی خوبصورت اے۔ اس گمبد وچ 161 پوڑیاں ہن اتے اس گمبد دیاں دیواراں 10-10 فٹّ چوڑیاں ہن۔ سبھ توں ولکھن گلّ ایہہ اے کہ اس گمبد دی کوئی نیہہ نہیں اے اتے نہ ہی اس دے سہارے لئی کوئی مینار اے۔ ایہہ پوری دی پوری عمارت ہی اک پدھرے پتھر اپر کھڑی اے۔ اس گمبد دی ستویں منزل توں سارا شہر دکھائی دندا اے۔ اس دے چارے کونیاں وچ بنے چار مینار اس دی سندرتا وچ وادھا کردے ہن۔ اس دا ماڈل 3 کلومیٹر دور اج وی واقع اے۔ اس گمبد دے اگے پرانے اتے ہتھیاراں دا اجائب گھر بنیا ہویا اے۔
## آنند محل
ریاست بیجاپور دا آنند محلّ وی کافی سندر اے اتے ایہہ بھون نرمان کلا دا اتم نمونہ اے۔ کیہا جاندا اے کہ اس محلّ دی شوبھا دور-دور تکّ سی اتے دور-دور توں لوک اس محلّ نوں دیکھن لئی آؤندے سن اتے اج وی آؤندے ہن۔ بیجاپور ریاست وچ وڈی گنتی عمارتاں مسلم سبھیاچار مطابق بنیاں ہوئیاں ہن۔ اتھوں دے لوکاں دے رہن-سہن اپر مسلم سبھیاچار دا پرچھاواں صاف دکھائی دندا اے۔

ریاست بیجاپور اک اجیہی ریاست اے، جتھوں دے لوک اپنے-اپنے نوں ریاست دی ریا ہون اپر اج وی مان کردے ہن۔ اس توں علاوہ بیجاپور وچ اج وی وڈی گنتی وچ سیلانی آؤندے ہن تے بیجاپور ریاست دیاں یاداں اپنے نال لے جاندے ہن۔
## مسلم تہذیب
بیجاپور اوہ ریاست اے، جتھے کہ مسلم راجے راج کردے سن۔ اس کرکے ہی اس ریاست نوں مسلم ریاست کہندے سن۔ ایہہ ریاست بہت ہی وڈی سی۔ اس ریاست وچ مسلم سبھیاچار دا بول بالا سی۔ بیجاپور شہر اس ریاست دا راجگڑھ سی۔ پرانے ویلے توں ہی بیجاپور دے اندر 10 کلومیٹر لمبی دیوار اے، جو کہ اس شہر دی خوبصورتی نوں اج وی ودھاؤندی اے۔ اس دیوار نوں دیکھن لئی اج وی سیلانی آؤندے ہن۔ ریاست بیجاپور وچ بیجاپور شہر توں علاوہ ٹکوٹا، جمکھنڈی، المٹی وی دیکھنیوگ تھاواں ہن، جتھے کہ سیلانی اج وی وڈی گنتی وچ جاندے ہن۔

گٹھ:ریاستاں