انا منی

**اننا منی** (23 اگست 1918 - 16 اگست 2001) اک بھارتی طبعیات (فزکس) اتے میٹیؤرولوجسٹ (موسمیاتی سائنسدان) سی۔ ایہہ بھارتی محکمہ موسمیات دی ڈپٹی ڈائریکٹر جنرل رہی اے۔ اسنے موسم جانکاری نال تعلق رکھر آلے آلات دی ترقی چ بھرپور حصہ پایا ۔ اسنے شمسی توانائی ،اوزون اتے ہوائی توانائی دے بارے تحقیقی کم کیتے اتے کئی سائنسی تحقیقی مقالے لکھے۔ 

**انھا منی** (23 اگست 1918 – 16 اگست 2001) اکّ بھارتی طبیعات دان اتے موسم سائنسدان سی۔ ایہہ بھارتی موسم سائنس ڈیپارٹمنٹ دی ڈپٹی ڈائریکٹر جنرل رہی ہن۔ ایہناں نے موسم جانکاری نال متعلق ینتراں دے ترقی وچ اہم یوگدان پایا۔ ایہناں نے سورجی کرناں، اوجون اتے ہوا توانائی دے بارے کھوج کم کتے اتے کئی سائنسی کھوج پتر لکھے۔

 
 
## مڈھلا جیون
اننا منی پیرمیدھ، ٹراونکور وچّ پیدا ہوئی۔ اسدے پیؤ اک سول انجنئر سی۔ اوہ اپنے ماں پیؤ دی اٹھویں اولاد سی۔ بچپن دوران اسنوں پڑھن دا بہت زیادہ شوق سی۔ اوہ وائیکوم ستیاگرہ دوران مہاتما گاندھی دے کماں توں کافی متاثر ہوئی۔ قومی لہر تو متاثر ہو کہ اسنے صرف کھڈی کپڑیاں دا استعمال شروع کیتا۔ اسدا طب وچّ کم کرن دا من سی پر فزکس وچّ شوق دی وجہ کرکے اسنے اس دی پڑھائی کیتی۔ 1939 وچّ، ایہہ پریزیڈینسی کالج، مدراس توں فزکس اتے کیمسٹری چ بی. ایس. سی. دی ڈگری حاصل کرکے گریجوئیشن کیتی۔

## سکھیا
اوہ ناچ نوں اگے ودھاؤنا چاہندی سی، پر اس نے فزکس دے حق وچ فیصلہ لیا، کیونکہ اس نوں ایہہ موضوع پسند سی۔ 1939 وچ، اس نے مدراس دے پچییاپسّ کالج توں، فزکس اتے کیمیا سائنس وچ بی۔ایسّ۔سی۔ آنرز دی ڈگری حاصل کیتی۔ 1940 وچ، اس نے بینگلرو دے انڈین انسٹیچیوٹ آف سائنس وچ کھوج لئی سکالرشپ حاصل کیتی۔ 1945 وچ، اوہ فزکس وچ گریجوئیٹ دی پڑھائی کرن لئی لنڈن دے امپیریئل کالج چلی گئی۔ حالانکہ، اس نے موسم سائنس دے ینتراں وچ مہارت حاصل کیتی۔

## کیریئر
پچائی کالج توں گریجوئیٹ ہون توں بعد، اس نے پرو: سلیمان پپئیا دے ماتحت کم کیتا، روبی اتے ہیرے دیاں آپٹیکل خاصیتاں دی کھوج کیتی۔ اس نے پنج کھوج پتراں نوں لکھوایا اتے اپنا پی۔ ایچ۔ڈی۔ کھوج پربندھ پیش کیتا، پر اس نوں پی۔ ایچ۔ڈی۔ دی ڈگری نہیں دتی گئی کیونکہ اس کول فزکس وچ ماسٹر دی ڈگری نہیں سی۔ 1948 وچ بھارت پرتن توں بعد، اوہ پنے وچ موسم ڈیپارٹمنٹ وچ شامل ہوئی۔ اس نے موسم سائنس دے اپکرناں اتے کئی کھوج پتر شائع کیتے۔ اوہ زیادہ تر برٹین توں آیات کیتے موسم سائنس دے ینتراں دا پربندھ کرن لئی ذمہ وار سی۔ 1953 تک، اوہ اس لئی کم کرن والے 121 آدمیاں نال ڈویزن دی مکھی بن گئی سی۔

انھا منی نے بھارت نوں موسم دے زریعاں اُتے انحصار بناؤن دی کامنا کیتی۔ اس نے 100 وکھ-وکھ موسم ینتراں دے چتراں دا مانکیکرن کیتا۔ 1957–58 تک، اس نے سور ریڈیئیشن ماپن لئی سٹیشناں دا اکّ نیٹورک قائم کیتا۔ بنگلور وچ، اس نے اکّ چھوٹی ورکشاپ قائم کیتی جو ہوا دی رفتار اتے سورجی توانائی نوں ماپن دے مقصد نال آلہ تیار کردی سی۔ اس نے اوزون نوں ماپن لئی اکّ آلہ دے ترقی اتے کم کیتا۔ اس نوں قومانتری اوزون ایسوسی ایشن دی ممبر بنایا گیا سی۔ اس نے تھمبا راکیٹ لانچنگ سہولت وکھے اکّ موسم سائنس نگران اتے اکّ آلہ ٹاور قائم کیتا۔

اپنے کم نوں ڈونگھائی نال وقف، انھا منی نے ویاہ نہیں کروایا۔ اوہ کئی سائنسی ادارےآں جویں کہ انڈین نیشنل سائنس اکیڈمی، امریکی موسم سائنس سوسائٹی، قومانتری سولر توانائی سوسائٹی، عالمی موسم سائنس ادارہ (ڈبلیو۔ایم۔او۔)، انٹرنیشنل ایسوسی ایشن فار موسم سائنس اتے وایومنڈل پھجکس، آدی نال جڑی ہوئی سی، 1987 وچ، اوہ انسا کیار رمناتھن میڈل وصول کنندہ سی۔

اس نوں 1969 وچ ڈپٹی ڈائریکٹر جنرل دے طور اُتے دلی تبدیل کر دتا گیا سی۔ 1975 وچ، اس نے مصر وچ ڈبلیو۔ایم۔او۔ صلاح کار وجوں سیوا کیتی۔ اوہ 1976 وچ بھارتی موسم ڈیپارٹمنٹ دے ڈپٹی ڈائریکٹر جنرل دے عہدے توں سیوامکت ہوئی۔

1994 وچ اوہ سٹروک توں پیڑت سی اتے 16 اگست 2001 نوں ترووننتپرم وچ اس دی موت ہو گئی۔

عالمی موسم سائنس تنظیم نے اس نوں 100 جم دن اُتے یاد کیتا اتے انھا دی انٹرویو دے نال-نال اس دی جیون پروفائیل شائع کیتی۔

## اشاعتاں

* 1992. ''Wind Energy Resource Survey in India''، vv. 2. xi + 22 pp. Ed. Allied Publ. ، 
* 1981. ''Solar Radiation over India'' x + 548 pp.
* 1980. *The Handbook for Solar Radiation data for India*

## حوالے

 

 == باہرلے جوڑ ==

گٹھ:بھارت
گٹھ:بھارتی سائنسدان
گٹھ:سائنسدان
گٹھ:1918 دے جم
گٹھ:۱۹۱۸ دے جم