محمد جان حسینوف

** محمد جان حسینوف**( محمدجان بن الحسين بن عبد الرحمان بن أنس؛7 جولائ‏ی ، 1824 ، اوفا ، جو پنڈ اڈزیتاروو ، جو ہن کرشمسلسنکی ضلع ، باشکیرستان وچ دفن اے -پنڈ سلطانہ ، اوفا صوبہ 1756 ) مسلم مذہبی رہنما، اورنبرگ مسلم روحانی مجلس دے پہلے مفتی سن ۔.

سلطانائے گائاں (اب کشنرنینکوفسکی ضلع وچ ) وچ پیدا ہويا۔ انہاں دے والد حسین بن عبد الرحمن بن انس البرواندوقی 1720 وچ سن ۔ صوبہ اوفا دے پنڈ سترلیباش  وچ اک امام تے مدرس سن (دیکھو سٹرلیباشیفسکوئے مدرسہ) انہاں نے اپنی اعلیٰ روحانی تعلیم سیٹووسکی پوساد ، اورینبرگ ، بخارا تے کابل دے مدرسہ وچ حاصل کيتی۔ سن 1785 تو‏ں اوہ اورینبرگ مہم وچ اخون سن ، ايس‏ے سال ، کیتھرین دوم دے نسخے دے مطابق ، انہاں نو‏ں "خطے دا پہلا اخون" دا خطاب ملا۔

22 ستمبر 1788 دے کیتھرین دوم دے فرمان دے ذریعہ ، اوہ اورنبرگ محمدڈین اسمبلی وچ قائم روحانی اسمبلی دا چیئرمین مفتی مقرر ہويا تے اپنی زندگی دے آخری وقت تک اس عہدے اُتے فائز رہیا۔ او ایم ڈی ایس نو‏‏ں سنٹرل مسلم کالجیم وچ تبدیل کرنے دے منصوبےآں دے مصنف ، سیکولر سائنسی مضامین د‏‏ی تعلیم دے نال دینی تعلیمی ادارےآں دا نیٹ ورک تشکیل دینا۔ اوہ بشکریہ وچ کیتھرین II د‏‏ی پالیسی دے موصل سن ۔ انہاں نے مشرق تے قفقاز وچ روسی سلطنت د‏‏ی خارجہ پالیسی دے نفاذ وچ ودھ چڑھ کر حصہ لیا۔ قازقستان دے خاناں تے سلطاناں ("خوسینوف دے سفارت خاناں") دے نال مذاکرات دے لئی چھوٹے تے درمیانی زویز وچ بار بار جانے والے وفود د‏‏ی سربراہی کیتی۔ 1797 وچ ، اوہ خان د‏‏ی کونسل وچ شامل ہوگئے ، جو چھوٹے زوز اُتے حکومت کرنے دے لئی تشکیل دتیاں گئیاں۔ انہاں نو‏ں حکا‏م نے قفقاز بھیج دتا سی ، جتھے انہاں نے پہاڑی عوام دے درمیان قبائلی عدالتاں دا اہتمام کيتا تے روس تو‏ں بیعت کرنے دا حلف لیا۔ 1805 وچ انہاں نے ترکمان امور دے خفیہ کمیشن وچ حصہ لیا۔ اوہ فری اکنامک سوسائٹی دا ممبر سی تے کازان یونیورسٹی کونسل دا اعزازی ممبر سی ، اسنو‏ں آزادانہ طور اُتے بشکیر اراضی نو‏‏ں خرید و فروخت دے حق تو‏ں نوازیا گیا سی ، تے اک وڈا زمیندار بن گیا سی۔ ہیرے دے تمغے تو‏ں نوازیا گیا۔
 
## بیویاں تے بچے
* عائشہ علیوا۔ ایہ شادی 1798 دے موسم گرما وچ اختتام پذیر ہوئی سی تے دو ماہ تک جاری رہی۔
اک ترک سواݨی ، ترک قلعے ایزمیل د‏‏ی کمانڈنٹ د‏‏ی اہلیہ ، جو روسی فوج دے حملے دے دوران ہلاک ہوگئی۔ قبضہ ک‏ر ليا گیا سی۔ 1788 وچ اسنو‏ں کازان لے جایا گیا ، جتھے اس نے تاتاری دے مشہور تاجر اسماعیل آپناف نال شادی کيتی۔ 1795 وچ ، اپنے شوہر د‏‏ی وفات دے بعد ، اوہ اک وڈی وراثت وچ رہ گئی۔

1798 دے موسم گرما وچ ، اس نے مکرمازن خوسینوف نال شادی کيتی ، جو اس دے نال دو ماہ رہنے دے بعد اعلان کيتا کہ شادی نئيں اے تے اورنبرگ چلی گئی۔ ايس‏ے وقت ، مفتی عائشہ د‏‏ی املاک نو‏‏ں استعمال کرنے وچ کامیاب ہوگئياں۔ اگست 1798 وچ ، عائشہ الیفا نے مفتی دے خلاف اک مقدمہ دائر کيتا ، تے مفتی دے ذریعہ خرچ کيتی گئی جائیداد نو‏‏ں واپس کرنے دا مطالبہ کيتا۔ فروری 1803 وچ ، کازان د‏‏ی ضلعی عدالت نے مفتیاں نو‏‏ں تاجر د‏‏ی بیوی نو‏‏ں دھوکہ دہی دا مرتکب پایا تے اس تو‏ں 3،402 روبل برآمد کرنے دا حکم دتا۔ 50 کوپیکس ، اُتے ، صرف 1805 وچ ہی اشارہ کيتی گئی رقم د‏‏ی وصولی ممکن سی۔

* کریمہ ، اصل وچ انپا تو‏ں ا‏‏ے۔ اوہ 1835 وچ انتقال کر گئياں۔ انہاں نو‏ں خان زوری قبرستان (اب جمہوریہ قزاقستان دے مغربی قازقستان دے علاقے بوکیورڈنسکی ضلع د‏‏ی خان اورڈسی بستی) خان اورسیسی بستی د‏‏ی بوکییوسکایا ہارڈ وچ سپرد خاک کردتا گیا۔ فاطمہ د‏‏ی بیٹی جہانگیر (زانگیر خان ، بوکی ہورڈے دا خان ، بوکی خان دا بیٹا ، نورعلی خان دا پوت‏ا ، ابوالخیر خان دا پوت‏ا) خان د‏‏ی بیوی ا‏‏ے۔
* صوفیا (1759۔ 2 مارچ 1869) ، سرکسیئن۔ بیٹے میرزاخمد تے امیرجان۔
## لٹریچر
Фахруддин Р. Асар. Т. 1. — Казань: Рухият, 2006. — С. 286—289.
## ہورویکھو

## حوالے

## باہرلےجوڑ
* Мухаметжан Хусаинов. Журнал Оренбургского Муфтия. Часть 1
* Мухаметжан Хусаинов. Журнал Оренбургского Муфтия. Часть 2

گٹھ:1756 دیاں موتاں
گٹھ:1824 دے جم
گٹھ:روسی ائمہ کرام
گٹھ:روسی مسلم شخصیتاں
گٹھ:روسی مسلما‏ن
گٹھ:مفتیان
گٹھ:مفتیان اعظم
گٹھ:کریمیا وچ اسلام
گٹھ:کریمیائی تاتار قوم
گٹھ:تاتاری شخصیتاں
گٹھ:باشقیر قوم
گٹھ:اوفا دیاں شخصیتاں