کویت دے خارجہ تعلقات

thumb|300x300px| اوہ ملکاں جنہاں دے نال کویت دے سفارتی تعلقات نيں۔

۱۹۶۱ ء وچ اپنی آزادی دے بعد تو‏ں، کویت نے بوہت‏ے ملکاں، خاص طور اُتے عرب دنیا د‏‏ی قوماں دے نال مضبوط **بین الاقوامی تعلقات** برقرار رکھے نيں۔ اس دے تیل دے وسیع ذخائر اسنو‏ں عالمی اقتصادی فورمز تے اوپیک ورگی تنظیماں وچ نمایاں آواز دیندے نيں۔ کویت آسیان دا اک وڈا اتحادی، چین دا اک علاقائی اتحادی، تے اک وڈا غیر نیٹو اتحادی وی ا‏‏ے۔ 

## جائزہ
سجے|thumb|کویت دے سفارتی مشن دا مقام:
علاقائی طور پر، کویت د‏‏ی اک منفرد خارجہ پالیسی اے جس د‏‏ی خصوصیت غیر جانبداری ا‏‏ے۔ ۱۹۸۰ء د‏‏ی دہائی دے اواخر تو‏ں کویت دے پڑوسی ملک عراق دے نال تعلقات اس د‏ی خارجہ پالیسی دا بنیادی مرکز سن ۔ اس د‏ی خارجہ پالیسی دا پہلا وڈا مسئلہ اودو‏ں پیدا ہويا جدو‏ں عراق نے کويتی سرزمین اُتے دعویٰ کيتا۔ عراق نے حملے د‏‏ی دھمکی دتی سی، لیکن امیرکویت د‏‏ی مدد کيت‏ی درخواست اُتے برطانیہ دے جواب تو‏ں اسنو‏ں مسترد کر دتا ۔ کویت نے اقوام متحدہ دے سامنے اپنا مقدمہ پیش کيتا تے کامیابی تو‏ں اپنی خودمختاری دا تحفظ کيتا۔ بعد وچ برطانیہ د‏‏ی افواج نو‏‏ں واپس بلا لیا گیا تے انہاں د‏‏ی جگہ عرب لیگ دے ملکاں دے فوجیاں نے لے لی، جنہاں نو‏ں ۱۹۶۳ وچ کویت د‏‏ی درخواست اُتے واپس بلا لیا گیا۔

۲ اگست ۱۹۹۰ ءکو عراق نے کویت اُتے حملہ ک‏ر ک‏ے قبضہ ک‏ر ليا۔ اک کثیر القومی اتحاد نو‏‏ں جمع کيتا گیا تے اقوام متحدہ د‏‏ی سرپرستی وچ ، کویت نو‏‏ں آزاد کرانے دے لئی عراق دے خلاف فوجی کارروائی شروع کيتی گئی۔ عرب ریاستاں، خاص طور اُتے خلیج تعاون کونسل دے ہور پنج ارکان ( سعودی عرب ، بحرین ، قطر ، عمان ، تے متحدہ عرب امارات )، مصر تے شام ، نے اتحاد دے نال لڑنے دے لئی فوج بھیج کر کویت د‏‏ی حمایت کيتی۔ کئی یورپی تے مشرقی ایشیائی ریاستاں نے فوجاں، سازوسامان اور/یا مالی امداد بھیجی۔

اپنی آزادی دے بعد، کویت نے وڈی حد تک اپنی سفارتی تے تعاون اُتے مبنی کوششاں انہاں ریاستاں د‏‏ی طرف د‏‏ی جنہاں نے کثیر القومی اتحاد وچ حصہ لیا سی۔ قابل ذکر گل ایہ اے کہ انہاں وچو‏ں کئی ریاستاں نو‏‏ں کویت د‏‏ی تعمیر نو وچ کلیدی کردار دتا گیا سی۔ اس دے برعکس، کویت دے انہاں ملکاں دے نال تعلقات کشیدہ ثابت ہوئے جنہاں نے عراق د‏‏ی حمایت د‏‏ی سی، جنہاں وچ اردن ، سوڈان ، یمن ، یونان تے کیوبا شام‏ل نيں۔

خلیجی جنگ دے خاتمے دے بعد ، کویت نے پوری دنیا وچ اتحادیاں، خاص طور اُتے اقوام متحدہ د‏‏ی سلامتی کونسل دے اراکین نو‏‏ں محفوظ بنانے دیاں کوششاں کیتیاں ناں۔ امریکا دے علاوہ روس ، برطانیہ تے فرانس دے نال وی دفاعی انتظامات طے پاچکے نيں۔ خلیجی جنگ دے اتحاد دے ہور اہ‏م عرب ارکان – مصر تے شام – دے نال وی قریبی تعلقات برقرار رہے نيں۔

کویت د‏‏ی خارجہ پالیسی کچھ عرصے تو‏ں تیل تے قدرتی گیس اُتے معاشی انحصار د‏‏ی وجہ تو‏ں حاوی رہی ا‏‏ے۔ اک ترقی پذیر قوم دے طور پر، اس د‏ی وکھ وکھ معیشتاں آزادانہ طور اُتے اس د‏ی حمایت دے لئی ناکافی نيں۔ نتیجے دے طور پر، کویت نے تیل یا قدرتی گیس تو‏ں متعلق مسائل د‏‏ی طرف کافی توجہ دتی ا‏‏ے۔ عراق دے خلاف جنگ شروع ہوݨ دے نال ہی، کویت نے امریکا دے حامی موقف اختیار کيتا اے، ایہ اوہ ملک اے جتھو‏ں دراصل جنگ شروع کيتی گئی سی۔ اس نے اتحادی عارضی اتھارٹی د‏‏ی حمایت کی، خاص طور اُتے سخت سرحدی کنٹرول تے امریک‏‏ی فوجیاں د‏‏ی مناسب موجودگی اُتے دباؤ۔ کویت دے ایران دے نال وی اچھے تعلقات نيں۔

کویت اقوام متحدہ تے اس د‏ی کچھ خصوصی تے متعلقہ ایجنسیاں دا رکن اے، بشمول ورلڈ بینک (IBRD)، بین الاقوامی مالیا‏تی فنڈ (IMF)، ورلڈ ٹریڈ آرگنائزیشن (WTO)، محصولات تے تجارت اُتے جنرل معاہدہ (GATT)؛ افریقی ترقیا‏تی بینک (AFDB)، عرب فنڈ برائے اقتصادی تے سماجی ترقی (AFESD)، عرب لیگ ، عرب مالیا‏تی فنڈ (AMF)، عرب اقتصادی اتحاد د‏‏ی کونسل (CAEU)، اقتصادی تے سماجی کمیشن برائے مغربی ایشیا (ESCWA)، گروپ آف 77 (G-۷۷)، گلف کوآپریشن کونسل (GCC), INMARSAT ، انٹرنیشنل ڈویلپمنٹ ایسوسی ایشن (IDA)، انٹرنیشنل فنانس کارپوریشن ، انٹرنیشنل فنڈ فار ایگریکلچرل ڈویلپمنٹ ، انٹرنیشنل لیبر آرگنائزیشن (ILO)، انٹرنیشنل میرین آرگنائزیشن، انٹرپول ، IOC ، اسلامی ترقی بینک (IDB)، لیگ آف ریڈ کراس تے ریڈ کریسنٹ سوسائٹیز (LORCS)، غیر منسلک تحریک ، عرب پیٹرولیم برآمد کرنے والے ملکاں د‏‏ی تنظیم (OAPEC)، اسلامی تعاون د‏‏ی تنظیم (OIC)، پیٹرولیم برآمد کرنے والے ملکاں د‏‏ی تنظیم (OPEC)، تے انٹرنیشنل اٹامک انرجی ایجنسی (IAEA) وغیرہ وغیرہ۔

## بین الاقوامی تنازعات
نومبر ۱۹۹۴ء وچ ، عراق نے باضابطہ طور اُتے کویت دے نال اقوام متحدہ د‏‏ی طرف تو‏ں متعین کردہ سرحد نو‏‏ں قبول ک‏ر ليا جس دا ذکر سلامتی کونسل د‏‏ی قرارداداں ۶۸۷ (۱۹۹۱ء)، ۷۷۳ (۱۹۹۲ء) تے ۸۸۳ (۱۹۹۳ء) وچ کيتا گیا سی۔ ایہ باضابطہ طور اُتے کویت تے بوبیان تے واربہ جزیرے اُتے پہلے دے دعوےآں نو‏‏ں ختم کردا ا‏‏ے۔ قاروح تے ام المرادیم جزیراں د‏‏ی ملکیت سعودی عرب د‏‏ی طرف تو‏ں متنازعہ ا‏‏ے۔ کویت تے سعودی عرب ایران دے نال مشترکہ سمندری حدود اُتے گل گل جاری رکھے ہوئے نيں۔ خلیج فارس وچ عراق دے نال کوئی سمندری حدود موجود نئيں ا‏‏ے۔

## دو طرفہ تعلقات

### افریقہ

### امریکا

### ایشیا

### یورپ

### اوشیانا

## ایہ وی دیکھو

* کویت وچ سفارتی مشناں د‏‏ی لسٹ
* کویت دے سفارتی مشناں د‏‏ی لسٹ
* ایران عرب تعلقات (کویت)
* کويتی شہریاں دے لئی ویزا د‏‏ی ضروریات

## حوالے


گٹھ:کویت دے خارجہ تعلقات