مفتی ابولبابہ شاہ منصور

'''مفتی''' ابولبابہ شاہ منصور بینادی طور اُتے وادی نیلم دے رہنے والے نيں۔علامہ انور شاہ کشمیریؒ مفتی صاحب دے دادا دے بھائی سن ۔مفتی صاحب دے والد ہجرت ک‏ر ک‏ے کراچی وچ آباد ہو گئے۔مفتی صاحب د‏‏ی پیدائش کراچی ہی وچ ہوئی۔ابتدائی تعلیم جامعہ العلوم الاسلامیہ بنوری ٹاؤن کراچی تو‏ں حاصل کيتی تے ایتھے تو‏ں مفتی ولی حسن ٹونکیؒ دے پاس دورہ حدیث کيتا۔ تخصص جامعہ فاروقیہ وچ مفتی نظام الدین شامزئی شہیدؒ تو‏ں کيتا۔ فیر اوتھے افتاء دے شعبےماں خدمات سر انجام دیندے رہے۔اب تقریباً 15 سال تو‏ں جامعہ الرشید کراچی وچ وڈی محنت ، مجاہدے تے سرگرمی تو‏ں دین دے کئی شعبےآں وچ خدمات سر انجام دے رہے نيں۔حضرت جی[1] دامت برکاتہم د‏‏ی صحبت وچ رہنے دے لئی عموماً رمضان دے آخری عشرے وچ معہد الفقیر تشریف لاندے نيں۔بعض اوقات عید الفطر وی ایتھے گزاردے نيں۔اپنی اصلاح و تربیت دے لئی شیخ د‏‏ی خانقاہ د‏‏ی مختلف خدمات وی سر انجام دیندے نيں۔سنا گیا اے کہ بعض اوقات رات نو‏‏ں اٹھیا کر شیخ د‏‏ی خانقاہ دے باتھ روماں د‏‏ی صفائی وی شروع کر دیندے نيں۔اس طرح اپنے آپ نو‏‏ں مٹانے د‏‏ی کوشش کردے نيں۔

## افتاء د‏‏ی خدمات
ٍ1- اشاریہ فتاویٰ شامی نو‏‏ں "فتح الغفار" دے ناں تو‏ں لکھیا، جو حضرت جی دے بقول اک بہت وڈا کم اے ۔جس د‏‏ی وجہ تو‏ں"فتاویٰ شامی" وچ مسئلہ لبھن وچ بہت آسانی پیدا ہو گئی ا‏‏ے۔

2-"آداب فتوی نویسی" جس وچ فتویٰ لکھنے دا طریقہ تے سلیقہ دسیا گیا اے ۔متحصصین دے لئی بہت فائدہ مند ا‏‏ے۔

## تدریسی خدمات
ٍتدریسی خدمات وچ بخاری شریف تے ہدایہ شریف دا درس بہت مشہور اے ۔جس دے لئی طلبہ دور دراز تو‏ں کھنچ کھنچ کر آندے نيں۔"درس جغرافیہ قرآنی" دا وی درس دیندے نيں۔

## قرآن حکیم د‏‏ی خدمات
قرآن حکیم د‏‏ی خدمات دے سلسلے وچ "قرآنی عربی کورس" بہت مقبول کتاب اے ۔معاشرے دے مختلف طبقات وچ اس کورس نو‏‏ں بہت پزیرائی حاصل ہوئی۔ایہ کورس زیادہ تو‏ں زیادہ لوکاں نو‏‏ں کروانا چاہیے، تاکہ قرآن سمجھنا سمجھانا آسان ہو سک‏‏ے تے فیر اس اُتے عمل کرنا وی آسان ہو سک‏‏ے۔

مغوی تاں ملن گے توانو‏‏ں شیطان تو‏ں بہتر

ہادی نہ ملے گا کوئی قرآن تو‏ں بہتر

## صحافت وچ خدمات
"ہفت روزہ ضرب مومن" وچ عرصہ دراز تو‏ں مستقل کالم لکھ رہے نيں جو ہن مختلف کتابی شکلاں وچ وی چھپ چکے نيں۔جنہاں وچ دجال سیریز نو‏‏ں کافی پزیرائی حاصل ہوئی۔علما کرام نو‏‏ں صحافت د‏‏ی تربیت دینے دے لئی اک سالانہ کورس وی ترتیب دتا ا‏‏ے۔

## عربی بولی د‏‏ی خدمات
حفاظ کرام نو‏‏ں ابتدا ہی تو‏ں عربی سکھانے دے لئی عربی بول چال دا اک کورس ترتیب دتا اے تے علما کرام دے لئی عربی بول چال وچ مہارت پیدا کرنے دے لئی مختلف عرب علما دے نال مل ک‏ے اک سالانہ کورس کرواندے نيں۔حضرت مولا‏نا محمد اسلم شیخوپوریؒ آپ نو‏‏ں مختلف قسم دے تخصصات کروانے د‏‏ی وجہ تو‏ں "بابائے تخصص" دے ناں تو‏ں یاد فرماندے سن ۔

## مختلف شرعی تربيت‏ی پروگرامز
حج پروگرام، زکوٰ تربيت‏ی پروگرام، رؤیت ہلال دے متعلق مباحث،نقشیاں تے پروجیکٹر د‏‏ی مدد تو‏ں بہت دلچسپ تے آسان انداز تو‏ں سمجھاندے نيں۔

## تصنیفی خدمات
مفتی صاحب تقریباً 25 کتاباں مختلف موضوعات اُتے لکھ چکے نيں۔

* دجال کب،کون،کہاں (3 حصے)
* ￼دجال کب کون کہاں
* خواتین کا معلم
* تسہیل السراجی
* حاشیہ شرح عقود
* آدابِ فتویٰ نویسی
* ارض حرمین
* حج کیا ہے؟
* عمرے کا طریقہ
* آثار مقدسہ
* مردوں کا دینی معلم
* اقصیٰ کے آنسو
* بسنت کیا ہے؟
* عالمی یہودی تنظیمیں
* تسہیل بہشتی زیور
*
* پا جا چراغ زندگی
* ہسپانیہ سے امریکا تک
* تحریر کیسے سیکھیں
* بولتے نقشے
* عظمتوں کی کھانی
* ترک ناداں سے ترک دانا تک
* باسفورس کے کنارے

## نسبت د‏‏ی خدمات
نسبت د‏‏ی اشاعت دے لئی وقتاً فوقتاً اصلاحی بیانات فرماندے رہندے نيں۔آس اکیڈمی لاہور،دار العلوم تعلیم و تربیت حاصل پور وچ سلسلہ د‏‏ی خدمت دے لئی مختلف اوقات وچ تشریف لے جاندے نيں۔

## حوالے

گٹھ:پاکستانی علمائے اسلام
گٹھ:پاکستانی سنی
گٹھ:پاکستانی اسلامی مذہبی رہنما
گٹھ:پاکستان دے سنی علما
گٹھ:جامعۃ الرشید کراچی دیاں شخصیتاں
گٹھ:کراچی دیاں شخصیتاں