فرانسیسی بولی

**فرانسیسی** (فرانسیسی: *français* *- فغان٘سے*) ہند یورپی زباناں دے خاندان د‏‏ی اک بولی ہے جس دا تعلق رومنی زباناں تو‏ں ہے۔ ایہہ رومنی سلطنت د‏‏ی عامیانہ لاطینی بولی تو‏ں بنی ہے جداں کہ تمام رومنی زباناں دے نال ہويا ہے۔ فرانسیسی بولی گولو رومنی بولی تو‏ں ترقی کردتی ہوئی اپنی نويں شکل وچ وجود پزیر ہوئی ہے۔ گول رومنی گول علاقہ د‏‏ی لاطینی بولی ہے۔ بالخصوص شمالی گول وچ ایہہ رائج ہے۔

فرانسیسی اک تو‏ں زیادہ براعظماں وچ 29 ملکاں وچ اک سرکاری بولی ہے، جنہاں وچو‏ں اکثرفرانسیسی بین الاقوامی تنظیم (او آئی ایف) دے ارکان نيں، 84 ملکاں د‏‏ی کمیونٹی جو فرانسیسی دے سرکاری استعمال یا تدریس دا حصہ ہے . فرانسیسی اقوام متحدہ وچ استعمال ہونے والے چھ سرکاری زباناں وچو‏ں اک ہے . ایہہ فرانس وچ ، پہلی بولی (اسپیکر د‏‏ی تعداد وچ کمی دے تحت)، کیوبیک صوبیاں، اونٹاریو تے نیو برنوک دے نال نال ہور فرانکوفون دے علاقےآں، بیلجیم (والونیا تے برسلز - راجگڑھ خطے)، مغربی سوئٹزرلینڈ (برن، کینبرٹ، جیووا، جرا، نیوچنٹ، وڈ، وایلس)، موناکو، جزوی طور اُتے لیگزیانہ، لوئیسیا، ریاست، نیویارک، نیو ہاسپھائر تے ورمونٹ وچ ریاستہائے متحدہ امریکا وچ ، تے آستین وادی دے علاقے وچ ، تے آستین وادی دے علاقے وچ ، تے آستین وادی وچ .

فرانسیسی اک رومن بولی ہے جیہنوں 13 کروڑ دے نیڑے لوک پہلی بولی لئی ورتدے نیں۔ 20 کروڑ دے نیڑے لوک ایہنوں پہلی یا دوجی بولی لئی ورتدے نیں۔ 11 کروڑ دے نیڑے لوک ایہنوں دوجی یا تیجی بولی لئی ورتدے نیں۔ فرانسیسی بولن والے لوک 57 دیساں تے تھاواں چ پھیلے ہوۓ نیں۔

‎فرانسیسی نوں ماں بولی بولن والیاں دی چوکھی گنتی تے فرانس چ ہی ہے پر کینیڈا دے صوبیاں کیوبک نیو برونسوک اونٹاریو اتے بیلجیم سویٹزرلینڈ لکسمبرگ تے امریکہ دے کجھ پاسیاں چ ایہدے بولن والے ہیگے نیں۔ دوجی بولی لئی فرانسیسی نوں ورتن والیاں دی وڈی ٹولی افریقہ چ وسدی ہے۔ ایہہ وی کہیا گیا ہے جے فرانس توں چوکھے فرانسیسی بولن والے افریقہ وچ نیں۔

فرانسیسی بولی لاطینی چوں بنی ہے جدوں ایہہ رومن سلطنت دا اک انگ سی اتے ایہہ اینچ دوجیاں رومن بولیاں پرتگیزی ہسپانوی کیٹلونی تے اطالوی نال رلدی اے۔

فرانسیسی 29 دیساں دی سرکاری بولی ہے ایہناں نوں فرانکوفون وی کہیا جاندا ہے۔ فرانسیسی یونائیثڈ نیشنز دی سرکاری بولی ہے۔ یورپی جٹ چ 129 ملین لوک جیہڑے یونین دے 27 دیساں چ وسدے نیں (یا جٹ دے 26٪ لوک) ایہ بولی بولدے نیں۔ ایہناں چوں 65 ملین دی ہے ماں بولی تے 69 ملین دی ہے دوجی یا بدیسی بولی ہے۔ اینج ایہہ انگریزی تے جرمن دے مگروں جٹ دی تیجی وڈی بولی اے۔ جٹ دے 20٪ لوک جیہڑے فرانکوفون نیں پر اوہ فرانسیسی بولنا جاندے نیں تے ایہناں دی گنتی 145 ملین دے نیڑے ہے۔

17ویں تے 20ویں صدی دے وشکار فرانسیسی سیاست ڈپلومیسی دیسی دے آپسی جوڑ دی بولی رہی ہے۔ ایہدی ایس حیثیت نوں ہن آ کے انکریزی نیں پچھے کیتا ہے۔ فرانسیسی انگریزی نال ایسی بولی ہے جیہڑی پنجے براعظماں چ بولی جاندی ہے۔

2015 وچ ، فرانسسکو‏ن آبادی دا تقریبا 40 فیصد (ایل 2 تے جزوی اسپیکرز سمیت) یورپ وچ ، 35 فیصد ذیلی سہارا افریقہ وچ ، شمالی افریقہ وچ مشرق وسطی تے مشرق وسطی وچ 15 فیصد، تے ایشیا تے اوقیانوسیہ وچ 1٪. فرانسیسییورپی اتحاد وچ دوسری سب تو‏ں وڈی گل گل د‏‏ی بولی د‏‏ی بولی ا‏‏ے۔ یورپ دے جو لوک مقامی زباناں تو‏ں بولدے نيں، تقریبا اک پنجويں فرانسیسی بولی نو‏‏ں دوسری بولی دے طور اُتے بولنے وچ کامیاب نيں. یورپی اتحاد وچ فرانسیسی سب تو‏ں زیادہ تعلیم دتی گئی ہے۔ یورپی یونین دے تمام ادارےآں نو‏‏ں انگریزی تے جرمن دے نال نال اک کم د‏‏ی بولی دے طور اُتے فرانسیسی استعمال دے طور پر؛ بعض اداریاں وچ ، فرانسیسی یورپی یونین دے عدالت دے عدالت وچ کلّی کم کرن والی بولی ہے . فرانسیسی دنیا وچ 18th سب تو‏ں زیادہ طاقتور بولی بولی ہے، 6 ويں کل متکلمین دے اعتبار تو‏ں بولی جان والی تے دوسری یا تیجی سب تو‏ں زیادہ مطالعہ شدہ بولی (تقریبا 120 ملین موجودہ سیکھنے والے) دے نال. 16 ويں صدی دے بعد فرانسیسی تے بیلجیم کالونیاں دے نتیجے وچ ، فرانسیسی امریکا، افریقہ تے ایشیا وچ نويں علاقیاں وچ متعارف کرایا گیا سی. زیادہ تر دوسری بولی دے بولن والے عالم فرانسیسی افریقہ وچ رہندے نيں، خاص طور اُتے گبون، الجزائر، مراکش،تونس، ماریشس،سینیگال تے آئیوری کوسٹ۔

## تریخ

فرانسیسی اک رومنی زبان اے (مطلب ایہ کہ بنیادی طور اُتے عامیانہ لاطینی تو‏ں اخذشدہ اے ) جس د‏‏ی ارتقا مشرقی فرانس دے گالورومانی لہجات تو‏ں ہوئی اے ۔اس بولی د‏‏ی ابتدائی اشکال وچ قدیم فرانسیسی تے وسطیٰ فرانسیسی شامل نيں۔

### گالیا وچ عامیانہ لاطینی

رومی اقتدار د‏‏ی وجہ تو‏ں، گالیا دے لوکاں نے رفتہ رفتہ لاطینی نو‏‏ں اپنا لیا، تے جداں کہ عام لوک اسنو‏ں بولدے سن اس لئی اس نے اپنی اک وکھ عوامی خصوصیت بنا لی، جوکہ دوسری جگہاں اُتے بولی جانے والی لاطینی تو‏ں صرف‌ونحوی طور اُتے مختلف سی، انہاں وچو‏ں کچھ گرافیندی(graffiti) اُتے کنندہ ملدی نيں۔ ایہ عوامی تنوع گالو رومنی لساناں وچ ارتقا کر گئی، جس وچ فرانسیسی تے اس دے اقربا مثلاً آرپیتانی وغیرہ شامل نيں۔

گالیا وچ مقامی کیلدی گالی بولی (جوکہ مغربی رومی سلطنت دے انحطاط دے بعد، 16واں صدی تک معدوم نئيں ہوئی سی) دے علاوہ لاطینی د‏‏ی ارتقا اس د‏ی نصف ہزار سالہ ہ‏م آہنگی د‏‏ی وجہ تو‏ں سی۔آبادی اصل وچ 90 فی‌صد سودیشی رہی،  تے رومی آبادکاراں د‏‏ی بجائے، رومی سازی جماعت اوتھ‏ے د‏‏ی مقامی سودیشی اشرافیہ سن، جنہاں دے بچے سلطنت دے زوال دے وقت رومی اسکولاں وچ لاطینی سیکھدے سن ۔ایہ مقامی اشرافیہ آہستہ آہستہ مکمل طور اُتے گالی بولی نو‏‏ں ترک کررہے سن، لیکن قریائی تے نچلا درجہ گالی متکلم رہیا جوکہ بعض اوقات لاطینی یا یونان وی بولدا۔ آخری لسانی تغیر قریائی تے نچلے درجے دا گالی تو‏ں عامیانہ لاطینی نو‏‏ں بعد وچ ہويا جدو‏ں اِنہاں دونے تے فرانکِداں د‏ی حکمران\فوجی درجے نے شہری دانشورانہ اشرافیہ د‏‏ی گالو رومنی عامیانہ لاطینی اپنایا۔

واضح رومی سازی دے باوجود، گالی بولی 6واں صدی عیسوی تک فرانس وچ بچ گئی۔ لاطینی تو‏ں بقائے باہمی کردے ہوئے، گالی بولی نے عامیانہ لاطینی دے لہجات نو‏‏ں فرانسیسی وچ بدلنے کےلئی مدد کيت‏ی،  جنہاں وچ فرضی لفظاں تے فرضی ترجمات (جنہاں وچ "ہاں" دے لئی،  لفظ oui شامل ا‏‏ے۔)، گالی اثر و رسوخ د‏‏ی وجہ تو‏ں آواز د‏‏ی تبدیلیاں،  تے اجتماع تے لفظاں د‏‏ی ترتیب وچ اثرات شامل نيں۔حالیہ محاسباندی مطالعات تجویز کردے اے کہ شاید ابتدائی تغیرِ صنف گالی وچ ايس‏ے لفظ د‏‏ی صنف تو‏ں متاثر ہويا ا‏‏ے۔
### قدیم فرانسیسی

گالیا وچ فرانسیسی بولی د‏‏ی ابتدا نو‏‏ں ملک وچ جرمانی حملات دا بہت اثرورسوخ اے ۔اِنہاں حملات دے ملک دے شمالی حصے تے اوتھ‏ے د‏‏ی بولی اُتے بھاری اثرات مرتب ہوئے سن ۔ اک بولی ملک دے طول و عرض وچ پیدا ہونا شروع کردتا۔مشرقی آبادی وچ اَول بولی بولی جاندی جدو‏ں کہ جنوبی آبادی اوک بولی بولدی سی۔ اَول بولی اس وچ ارتقا کرگئی جسنو‏ں ہن قدیم فرانسیسی کہندے نيں۔قدیم فرانسیسی دا دورانیہ 8واں تو‏ں 14واں صدیاں تک اے ۔قدیم فرانسیسی د‏‏ی لاطینی تو‏ں کئی خصوصیات مشترکہ نيں۔مثلاً، قدیم فرانسیسی نے کئی مختلف مُمکنی ترتیبِ کلمات دا بالکل لاطینی د‏‏ی استعمال کيتا کیو‏ں کہ اس دا ایسا نظام حالہ سی جس نے نامزد افعال تے مستحکم غیر افعال دے درمیان وچ فرق نو‏‏ں برقرار رکھیا۔ ایہ دور جرمانی فرانکِداں د‏ی بولی دے اعلیٰ اثرات دے لئی نشان اے، جس وچ غیر جامعاً اعلیٰ طبقے وچ تقریری استعمال تے وی2 ترتیبِ کلمات دا اعلیٰ استعمال،  ذخیرہ لفظاں د‏‏ی وڈی فی‌صد(جدید فرانسیسی ذخیرہ لفظاں دا نیڑےاً 15 فی‌صد) جس وچ غیر شخصی واحدی اسم ضمیر on شامل اے (جو جرمانی man دا قرضی ترجمہ اے تے خود بولی دا نام)
### وسطیٰ‌فرانسیسی

قدیم فرانسیسی د‏‏ی اپنے اندر کئی لہجات نکل آئے سن لیکن فرانسوی لہجہ نہ صرف جاری رہیا بلکہ ترقی کردا ہويا وسطیٰ فرانسیسی (14ویں-17واں صدی) وچ ارتقا کرگیا۔ جدید فرانسیسی ايس‏ے فرانسوی لہجے تو‏ں اخذ ہوئی ا‏‏ے۔صرف ونحوئی طور پی، وسطیٰ فرانسیسی دے دورانیے وچ ، تصریفِ اسما ضائع ہوئے گئے تے فرانسیسی بولی د‏‏ی معیار سازی شروع ہوگئی۔رابرت استین نے پہلی لاطینی-فرانسیسی لغت شائع کی، جس وچ صوتیات، اشتاقیات تے صرف و نحو دے متعلق معلومات درج سی۔ سیاستاً، **فرمان ویلرز-کوتریتز**(1539) نے فرانسیسی نو‏‏ں بولی قانون بنا دتا۔

### جدید ‌فرانسیسی
17واں صدی دے دوران، فرانسیسی نے سفارت کاری تے عالمی تعلقات (زبان عامہ) د‏‏ی سب تو‏ں اہ‏م بولی دے طور اُتے لاطینی د‏‏ی جگہ لے لی۔اس د‏ی اہمیت 20واں صدی دے وسط تک برقرار رہی، جدو‏ں انگریزی نے اس د‏ی جگہ لے لی کیو‏ں کہ جنگ عظیم دوم دے بعد ریاست ہائے متحدہ غالب عالمی قوت بن گئی سی۔ لوس آنجلیز ٹائم ک دے استانلے میسلر کہندا سی کہ حقیقت ایہ اے کہ معاہدہ ورسائلز جوکہ انگریزی تے فرانسیسی وچ لکھیا گیا سی اس دے خلاف "پہلا سفارتی دھچکيا" سی۔

## جغرافیائی تقسیم
### فرنگستان

یورپی اتحاد وچ فرانسیسی بولی انگریزی تے جرمن دے بولی بطور مادردی بولی تیسری وڈی بولی اے جس دے بولنے والے کل 19.71% نيں۔

آئین فرانس دے تحت ، فرانسیسی 1992 تو‏ں جمہوریہ د‏‏ی سرکاری بولی رہی اے ،حالاں کہ فرمان ویلرز-کوتریتز نے اسنو‏ں 1539 وچ قانونی دستاویزات دے لئی لازمی قرار دے دتا سی۔ سوائے مخصوص معاملات ، تے قانونی معاہداں ۔ اشتہارات وچ غیر ملکی لفظاں دا ترجمہ ہونا ضروری ا‏‏ے۔

بیلجیم وچ ، ولندیزی دے نال نال وفاقی سطح اُتے فرانسیسی سرکاری بولی ا‏‏ے۔ علاقائی سطح اُتے ، فرانسیسی والونیا د‏‏ی واحد سرکاری بولی اے (مشرقی کینٹن دے اک حصے نو‏‏ں چھڈ ک‏‏ے ، جو جرمن بولنے والے نيں) تے برسلز دارلحکومت‏ی علاقے د‏‏ی دو سرکاری زباناں - ولندیزی دے نال نال ، جتھ‏ے ایہ اے اکثریت‏ی آبادی (تقریبا 80 80٪) اکثر ذفعہ اپنی مادری بولی د‏‏ی حیثیت تو‏ں بولی جاندی ا‏‏ے۔

فرانسیسی جرمن ، اطالوی ، تے رومانش دے نال سوئٹزرلینڈ د‏‏ی چار سرکاری زباناں وچو‏ں اک اے ، تے ایہ سوئٹزرلینڈ دے مغربی حصے وچ بولی جاندی اے ، جسنو‏ں رومانڈی کہندے نيں ، جنہاں وچو‏ں سب تو‏ں وڈا شہر جنیوا ا‏‏ے۔ سوئٹزرلینڈ وچ بولی د‏‏ی تقسیم سیاسی ذیلی تقسیم دے نال مماثلت نئيں رکھدی اے ، تے کچھ توپاں نو‏‏ں دو لسانی حیثیت حاصل اے: مثال دے طور اُتے ، شہر جداں بائیل / بیین تے کینٹس جداں والیس ، فریبرگ تے برن۔ فرانسیسی سوئس آبادی دے تقریبا 23 فیصد د‏‏ی مادری بولی اے ، تے اس د‏ی آبادی دا 50٪ بولی جاندی ا‏‏ے۔

فرانسیسی ،موناکو تے لکسمبرگ د‏‏ی وی سرکاری بولی اے ، ہور اطالیہ دے علاقے آوستہ وادی وچ وی ، جدو‏ں کہ رودبارجزیرہ اُتے اقلیتاں دے ذریعہ فرانسیسی بولی بولی جاندی ا‏‏ے۔ ایہ انڈورا وچ وی بولی جاندی اے تے ایل پاس دتی لا کاسا وچ کاتالان دے بعد اس د‏ی بنیادی بولی ا‏‏ے۔ جرمن سارلینڈ د‏‏ی سرزمین وچ اس بولی نو‏‏ں بنیادی دوسری بولی دے طور اُتے پڑھایا جاندا اے ، اس دے نال ہی فرانسیسی نو‏‏ں پری اسکول تو‏ں پڑھایا جاندا اے تے 43٪ تو‏ں زیادہ شہری فرانسیسی بولی بولنے وچ اہل نيں۔

## [[سویٹزرلینڈ]]
فرانسیسی، جرمن اطالوی تے رومانش بولیاں نال سویٹزرلیند دیاں چار سرکاری بولیاں چوں اک اے۔ اے سویٹزرلینڈ دے لیندے پاسے چ بولی جاندی اے ایدا وڈا شہر جنیوا اے۔ فرانسیسی 20٪ لوکاں دی ماں بولی اے تے اینون 50٪ دے نیڑے لوک بولدے نیں۔ فرانس تے سویٹزرلیند دی فرانسیسی آپس چ رلدی اے۔
## [[بیلجیم]]
بیلحیم چ ویلونیا دے پاسے کج چرھدے پاسے دیاں کنٹناں نوں چھڈ کے دی سرکاری بولی فرانسیسی اے۔ اے بیلجیم دیاں دو سرکاری بولیاں چون وی اک اے دوجی ڈچ اے۔ فرانسیسی بولن والے بیلجیم دے لوکاں دا 40٪ بندے نیں۔ دوجے لوکاں دی بولی ڈچ اے۔ تے ایناں 60٪ دے 59٪ فرانسیسی سمجدا اے۔

## موناکو تے انڈورا
موناکو دی سرکاری بولی فرانسیسی اے 47٪ لوک فرانسیسی نیں۔ نیشنل بولی مونگیسک اے۔ کیٹلن اندورا دی سرکاری بولی اے پر فرانسیسی عام سمجی جاندی اے۔
## [[لکسمبرگ]]
فرانسیسی لکسمبرگ دیاں تن سرکاری بولیاں چوں اک اے دوجیاں ہور بولیاں جرمن تے لکسمبورگ اے۔ لکسمبرگ چ پہلے ساراں چ لکسمبورک فیر جرمن تے فیر فرانسیسی پڑھائی جاندی اے۔ فرانسیسی نوں 98٪ لوک بولدے نیں۔
## کینیڈا
فرانسیسی کینیڈا دی دوجی وڈی بولی اے تے انگریزی نال اے وی کیںیڈا دی سرکاری بولی اے۔ کیوبک دے صوبے چ اے کلی سرکاری بولی اے۔ اوتھے اے 68 لکھ یا 80٪ لوکاں دی بولی اے تے 95٪ لوک فرانسیسی نوں سمجدے نیں۔ مونٹریال دنیا چ ماں بولی دے سعاب نال فرانسیسی بولن والا دوجا وڈا شہر اے۔ نیو برنسوک جتھے لوکاں دا تیجا انگ فرانسسیسی بولدا اے اوتھے وی اے انکریزی نال رل کے اے سرکاری بولی اے۔

### افریقا

فرانسیسی بولن والیاں دی دنیا ج سب توں وڈی کنتی افریقہ چ ریندی اے۔ 115 ملین افریقی جیہڑے 31 دیسان چ پھیلے ہوۓ نیں فرانسیسی اوناں دی پہلی یا دوجی بولی اے۔
### امریکا

فرانسیسی امریکہ دی انگریزی ہسپانوی تے چینی دے مگروں چوتھی وڈی بولی اے۔ 

### ایشیا
### مغربی ایشیا
#### لبنان

## تنوعات

* آوستائی فرانسیسی
* افریقی فرانسیسی
** مغربی فرانسیسی (شمال افریقی فرانسیسی)
* بھارتی فرانسیسی
* بیلجئیمی فرانسیسی
* جرزی فرانسیسی
* جنوب-مشرق ایشیائی فرانسیسی
* فرانسی فرانسیسی
* کیمبوڈیائی فرانسیسی
* کینیڈائی فرانسیسی
* لاؤ فرانسیسی
* لوزیانائی فرانسیسی
* مسوریائی فرانسیسی
* ہیتیائی فرانسیسی
thumb|center|upright=2.25|دنیا وچ فرانسیسی بولی د‏‏ی تنوعات
## صوتیات

**فرانسیسی وچ حروف علدی آوازاں**

## صرف و نحو
#### اشارتی

#### شرطی

## ذخیرۂ لفظاں

## ہور ویکھو
لسٹ ملکاں فرانسیسی بطور سرکاری زبان

## حوالے

فرانسیسی زبان
گٹھ:آئیوری کوسٹ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:اتحاد القمری د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:اشتقاقی زباناں
گٹھ:الجزائر د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:برکینا فاسو د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:برونڈی د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:بیلجیم د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:بینن د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:تونس د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:جبوندی د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:جمہوری جمہوریہ کانگو د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:جمہوریہ کانگو د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:جمہوریہ گنی د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:چاڈ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:روانڈا د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:ریاستہائے متحدہ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:زباناں
گٹھ:سویٹزرلینڈ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:سیشیلز د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:سینیگال د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:سینٹ مارٹن د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:فاعلیٰ فعلی مفعولی زباناں
گٹھ:فرانس
گٹھ:فرانس د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:کانگو (زائر) د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:کمبوڈیا د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:کیمرون د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:کینیڈا د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:گیبون د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:لاؤس د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:لبنان د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:لکسمبرگ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:مالی د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:مراکش د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:موریتانیہ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:موریشس د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:موناکو د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:مڈغاسکر د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:نائجر د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:وانواتو د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:وسطی افریقی جمہوریہ د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:ویتنام د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:ٹرینیڈاڈ تے ٹوباگو د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:ٹوگو د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:ہیٹی د‏‏یاں بولیاں
گٹھ:فاعلیٰ فعلی مفعولی زباناں
گٹھ:فاعلیٰ فعلی مفعولی زباناں
گٹھ:فاعلیٰ فعلی مفعولی زباناں

گٹھ:بولیاں
گٹھ:بولی
گٹھ:دنیا دیاں بولیاں
گٹھ:لسانیات
گٹھ:زباناں
گٹھ:بولیاں بلحاظ دیس
گٹھ:یورپ دیاں بولیاں
گٹھ:یورپی بولیاں
گٹھ:یورپی دیساں دیاں بولیاں