open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Ross dij còj mantoan

Ël vin **Ross dij còj mantoan** as prodov ant le comun-e ëd Castiglione delle Stiviere, Monzambano, Ponti sul Mincio, Solferino an provinsa ëd Màntoa.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Hericium clathroides

## Un pissacan: Hericium clathroides

### Descrission
Fin a 20 cm, ramificà, da bianch a giaunastr. Facia da sota a uje, fin a 1 cm, bianch, a linie, 

### Ambient
A chërs ëdzora a le latifeuje, dzortut ij fò.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Hericium clathroides** (Pall. : Fr.) Pers.

Categorìa:Hericium
Hericium coralloides

## Un pissacan: Hericium coralloides

### Descrission
Con uje disordinà. 

### Ambient
A chërs ëdzora a le conìfere, ma ëdcò dzora le latifeuje.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Hericium coralloides** (Scop.) Pers.

Categorìa:Hericium
Hericium erinaceus

## Un pissacan: Hericium erinaceus

### Descrission
A l'é pòch ramificà e a l'ha d'uje fin a 3 cm. 

### Ambient
A chërs ëdzora a le latifeuje.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
* **Hericium erinaceus** (Bull. : Fr.) Pers.

Categorìa:Hericium
Ross ëd Codevilla

Ël vin **Ross ëd Codevilla**, as prodov ant la comun-a ëd Codevilla an provinsa ëd Còm.

La prodossion a l'é consentrà ant le frassion ëd Piana e Rasei.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Trichaptum laricinum

## Un pissacan: Trichaptum laricinum

### Descrission
Imenòfor a lamele.

### Ambient
A chërs an dzora a conìfera.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
**Trichaptum laricinum** (Karst.) Ryvarden

Categorìa:Trichaptum
Craterellus konradii

## Un pissacan: ël Craterellus konradii

### Descrission
Motobin cit, a l'é giàun. 

### Ambient
A chërs dzortut sota le latifeuje.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Craterellus konradii** Bourdot & Maire

Categorìa:Craterellus
Categorìa:Figure da buté
Ross ëd Bellagio

Ël vin **Ross ëd Bellagio**, as prodov ant la comun-a ëd Bellagio an provinsa ëd Còm.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Artomyces pyxidatus

## Un pissacan: l'Artomyces pyxidatus

### Descrission
Fin a 10 cm d'autëssa, bianch òcra, con branch a doe ponte. 

### Ambient
A chërs dzora a bòsch mars, dzortut ëd latifeuja.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Artomyces pyxidatus** (Maire) Kühner

Categorìa:Artomyces
San Colombano al Lambro (omònim)

***San Colombano al Lambro*** a l'é 'l nòm:

* d'un **[[San Colombano al Lambro|comun]]** dla provincia ëd Milan

* d'un **[[San Colombano al Lambro (vin)|vin nèir]]**
Sangh ëd Giuda

Ël vin **Sangh ëd Giuda**, as prodov ant la comun-a ëd Broni an provinsa ëd (Pavìa).

Ël nòm a podrìa fé arferiment a cheich anvelenament fàit con ël vin.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Sassella

Ël vin **Sassella**, as prodov ant la comun-a ëd Sondri an provinsa ëd (Sondri).

A l'é un dij gran vin ëd la Valtellina.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Clavaria vermicularis

## Un pissacan: Clavaria vermicularis

### Descrission
Fin a 10 cm d'autëssa, bianch, pa ramificà. A bocc.

### Ambient
A chërs an tèra.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
****Clavaria vermicularis*** Schwartz : Fr.
*[= ***Clavaria fragilis*** Holmsk.: Fr.]

Categorìa:Clavaria
San Colombano al Lambro (vin)

Ël vin **San Colombano al Lambro**, as produv ant le comun-e ëd San Colombano al Lambro, Graffignana, Sant'Angelo Lodigiano an provinsa ëd Milan e ant le comun-e d'Inverno Montebona e Mirandolo Terme an provinsa ëd Pavìa.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Cantharellus ianthinoxanthus

## Na garìtola: ël Cantharellus ianthinoxanthus

### Descrission
Fin a 5 cm., capel carnos, giàun brun monet motobin scur. Imenòfor rosastr lila a pieghe pòch marcà. Carn bianca. Pa 

an-neirent. 

### Ambient
A chërs a tèra sota latifeuja.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
****Cantharellus ianthinoxanthus*** (Maire) Kühner

Categorìa:Pissacan
Categorìa:Cantharellus
Macrotyphula filiformis

## Un pissacan: Macrotyphula filiformis

### Descrission
A forma ëd fil, òcra.

### Ambient
A bocc ant le feuje mòrte.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
**Macrotyphula filiformis** (Bull. : Fr.) Paechnatz ex Rauschert

Categorìa:Macrotyphula
Typhula phacorrhiza

## Un pissacan: Typhula phacorrhiza
### Descrission
A smija motobin a Macrotyphula filiformis, ma a seurt da në scleròssi brun nèir.

### Ambient
A chërs a tèra.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
**Typhula phacorrhiza** (Reichard : Fr.) Fr.

Categorìa:Typhula
Macrotyphula fistulosa

## Un pissacan: Macrotyphula fistulosa
### Descrission
Fin a 25 cm, silìndrich strèit, òcra bunastr, veuid.

### Ambient
A chërs a tèra o dzora al bòsch ëd latifeuje.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
**Macrotyphula fistulosa** (Holmskj. : Fr.) R.H. Petersen

Categorìa:Macrotyphula
Ramaria cettoi

## Un pissacan: Ramaria cettoi

### Descrission
Ross pi sombr ëd la Ramaria botrytis, con la carn crema ch'a cambia pa.

### Ambient
A l'é meridional.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
**Ramaria cettoi** Schild

Categorìa:Ramaria
Categorìa:Figure da buté
Ramaria ignicolor

## Un pissacan: Ramaria ignicolor

### Descrission
Fin a 6 cm., ramet spess e curt, reusa salmon viv, giaun an ponta. Carn bianca. Odor gram.

### Ambient
A chërs sota latifeuja.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
**Ramaria ignicolor** Bres. ex Corner

Categorìa:Ramaria
Ramaria rubella

## Un pissacan: Ramaria rubella

### Descrission
Fin a 10 cm., ramet spess e slongà, òcra reusa violet, bianch an ponta. Carn crema. Tronch basal curt. 

### Ambient
A chërs a tèra o an dzora a bòsch mars ëd conìfera.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
**Ramaria rubella** (Sch.) R.H. Petesen

Categorìa:Ramaria
Ramaria eosanguinea

## Un pissacan: Ramaria eosanguinea

### Descrission
A ven rossa com la Ramaria sanguinea. A l'é pi cita, da giaun a òcra. 

### Ambient
A chërs ant i bòsch mës-cià con conìfere.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
**Ramaria eosanguinea** Petersen

Categorìa:Ramaria
Ramaria fennica

## Un pissacan: Ramaria fennica

### Descrission
Fin a 12 cm., ramet pòch nombros, spess, brun oliva con pé brun violet, con la sima pi giauna. Carn bianca. 

### Ambient
A chërs sota conìfera.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse

* **Ramaria fennica** (Karsten) Ricken.

Categorìa:Ramaria
Tocai ëd San Martin ëd la Bataja

Ël vin **Surie**, as prodov ant le comun-e ëd Sirmione, Desenzano, Peschiera, Lonato an provinsa ë Bressia.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Valcaleppio ross

Ël vin **Valcaleppio ross**, as prodov ant le comun-e ëd Cedraro, Sarnico, Vladanica, Grumello, Almé, Paladina an provinsa ëd Bérghem.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Lentinellus inolens

## Un pissacan: ël Lentinellus inolens

### Descrission
Com ël Lentinellus cochleatus, ma sensa odor. 

### Ambient
A chërs a bocc, dzora a bòsch e suche ëd latifeuje.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Lentinellus inolens Konr. & Maubl.

Categorìa:Lentinellus
Lentinellus ursinus

## Un pissacan: ël Lentinellus ursinus

### Descrission
Fin a 5 cm, bombà peui da piat a creus, baross, gamba rudimental. Lamele crema café-làit. Carn gorëgna, agra. 

### Ambient
A chërs ëdzora a bòsch mars.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Lentinellus ursinus (Fr : Fr.) Kühner

Categorìa:Lentinellus
Panus crinitus

## Un pissacan: ël Panus crinitus

### Descrission
Capel fin a 5 cm, nombrilà, brun, fibrilos radialment, pòch squamos. Lamele strèite, decorente, crema. Fil denticolà. Gamba ciàira. Com ël coram.

### Ambient
A chërs ant le sère, përché a riva da l'América tropical.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Panus crinitus** (L. ; Fr.) Fr.

Categorìa:Panus
Categorìa:Figure da buté
Neolentinus schaefferi

## Un pissacan: ël Neolentinus schaefferi

### Descrission
Capel fin a 20 cm, da bombà a creus, da crema a brunastr, da vlutà a squamolos. Lamele motobin strèite, decorente, crema. Gamba gorëgna, ciàira, pi sombra forforosa al pé.
Carn motobin spëssa. Com ël coram.

### Ambient
A chërs ëdzora a le latifeuje.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Neolentinus schaefferi** (Weimm.) Redhead & Ginns

Categorìa:Neolentinus
Categorìa:Figure da buté
Trebian ross

Ël vin **Trebian ross**, as prodov ant le comun-e ëd Capriano del Colle, Poncarale an provinsa ëd Bressia.

As peulo giontesse uvagi Merlòt e uvagi locaj, fin al 15%.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Trebian bianch

Ël vin **Trebian bianch**, as prodov ant le comun-e ëd Capriano del Colle e Poncarale an provinsa ëd Bressia.

L'uvagi Trebian a l'é motobin dovrà. Ël nòm a peul rivé da *Trebbia*, n'antica sità ëd l'Umbria (adess Trevi) o purament da *Trebula*, àutra antica sità umbra.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Panellus mitis

## Un pissacan: ël Panellus mitis

### Descrission
Capel fin a 3 cm, a forma ëd rognon, da bianch a crema, fibrilos-setos. Bòrd fin. Lamele motobin larghe, da bianche a òcra crema ciàir, adnà. Fil gelatinos separàbil. Gamba bianca. Gnun savor.

### Ambient
A chërs tut l'ann, dzora al bòsch mòrt ëd le conìfere, an montagna.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Panellus mitis** (Pers. : Fr.) Kuhner

Categorìa:Panellus
Panellus ringens

## Un pissacan: ël Panellus ringens

### Descrission
Capel fin a 25 cm, spatulà a forma ëd rognon, baross, povros ëd bianch vers l'apògg, strià al bòrd. Lamele motobin larghe, dël midem color.
Scasi gnente gamba.

### Ambient
A chërs dzortut d'invern, dzora a le latifeuje.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Panellus ringens** (Fr. : Fr.) Romagnesi

Categorìa:Panellus
Panellus violaceofulvus

## Un pissacan: ël Panellus violaceofulvus

### Descrission
Capel fin a 2 cm, a forma ëd rognon, brun viòla scur, povros vers l'apògg, pòch o gnente strià. Lamele motobin larghe, crema peui dël midem color.
Scasi gnente gamba.

### Ambient
A chërs d'invern, dzora a le conìfere, dzortut ij sapin.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Panellus violaceofulvus** (Batsch. : Fr.) Singer

Categorìa:Panellus
Pleurotus calyptratus

## Na lenga: ël Pleurotus calyptratus

### Descrission
Con ël pé. Vel glutinos. 

### Ambient
A chërs an dzora a j'albre.

### Comestibilità

Sensa antëresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Pleurotus calyptratus** (Lindbl.) Sacc.

Categorìa:Lenghe (micologìa)
Categorìa:Pleurotus
Neolentinus adhaerens

## Un pissacan: ël Neolentinus adhaerens

### Descrission
Capel fin a 6 cm, da bombà a nombrilà, da bes ciàir a baross, bianch glutinos. Lamele motobin larghe, crema giaunastr. 

Fil denticolà. Gamba da sentral a dës-centrà, feltrà colanta. Carn gorëgna, americanta.

### Ambient
A chërs ëdzora a suche e bòsch, dzortut ëd conìfera.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Neolentinus adhaerens** (Alb. & Schw. : Fr.) Redhead & Ginns

Categorìa:Neolentinus
Neolentinus lepideus

## Un pissacan: ël Neolentinus lepideus

### Descrission
Capel fin a 15 cm, ciàir, con scaje brun-e conséntriche. Lamele larghe, crema giaunastr. Fil dentà. Gamba gorëgna, pi o men dës-centrà, squamosa sota n'anel bianch, pi sombra al pé. Carn gorëgna, odor aromàtich.

### Ambient
A chërs ëdzora a suche e bòsch ëd conìfera.

### Comestibilità

As peul nen mangesse.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Neolentinus lepideus** ([Buxb.] : Fr.) Redhead & Ginns

Categorìa:Neolentinus
Ossicaulis lignatilis

## Un pissacan: Ossicaulis lignatilis

### Descrission
Capel fin a 10 cm., piat pa regolar, bianch peui crema grisastr, forforos setos. Bòrd fin. Lamele streite, adnà decorente, ciaire. Gamba dël midem color, dës-centrà o quase central. carn gorëgna con odor farinos. 

### Ambient
A chërs an dzora a latifeuja.

### Comestibilità

Sensa antëresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Ossicaulis lignatilis** (Pers. : Fr.) Redhead & Ginns

Categorìa:Lenghe (micologìa)
Categorìa:Ossicaulis
Clitocybe truncicola

## Un pissacan: Clitocybe truncicola

### Descrission
Con odor fòrt ëd tèra. 

### Ambient
A chërs ëdzora al bòsch.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
****Clitocybe truncicola*** (Peck) Sacc.

Categorìa:Clitocybe
Valtellina Sfursat

Ël vin **Valtellina Sfursat**, as prodov an vàire comun-e ëd la Valtellina.

Prima dla vinificassion, j'uve a ven-o fàite passì un pòch, an dzora a dij tle particolar, dit "mantaròle".

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Vespolin

Ël vin **Vespolin**, as prodov ant la comun-a ëd Montù Beccaria an provinsa ëd Pavìa.

L'uvagi *Vespolin-a* a ven ëdcò ciamà Ughëtta an Lombardìa.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Vergian

Ël vin **Vergian**, as prodov ant la comun-a ëd Chiuro an provinsa ëd (Sondri).

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Vitelio ross

Ël vin **Vespolin**, as prodov ant la comun-a ëd Viadana an provinsa ëd Màntoa.

Categorìa:Vin ëd la Lombardìa
Fonsion ëd Pólya

Le **fonsion ëd Pólya** a son le fonsion f: \mathbb R \to \mathbb R  ch'a son positive, cobie, nule a l'infinì e convesse an sla semireta  x \geq 0 .

Coste fonsion a smon-o tuta na classa motobin ùtil ëd fonsion caraterìstiche ant ël sens ëd la probabilità.

FonsionedPólya
Teorìa ëd Pólya

La **teorìa ëd Pólya**, ch'a l'ha avù motobin ëd sucess an  combinatòria, a l'é un métod ch'a deuvra dle fonsion generatris an pì variàbij për conté le configurassion otnùe an piassand d'ogèt ai vértes d'un poliedr.

L'orìgin e l'aplicassion prinsipal a l'é ant ël cont ëd j'isòmer.
La prima esposission dla teorìa a l'é dël 1935, però già n'artìcol pòch conossù dël 1927 ëd J. Howard Redfiel a në smonìa j'element prinsipaj.

As mostra, për esempi, che ël nùmer màssim dj'àlcol alifàtich C_nH_{2n+1}OH a l'é, rispetivaman, d'1,2,4,8,17,39, për n=2,3,4,5,6,7.

Categorìa:Combinatòria
The Police

**The Police** a son na formassion rock anglèisa, formasse a Londra dël 1976 e separasse dël 1984.

Ij component a j'ero: *Stewart Copeland* (baterista e autor dla pi granda part dle canson), *Gordon Matthew Thomas Sumner (Sting)* (vos, ghitarista), *Andi Summer* (tastadurista).
 
Sò stil a l’é stàit na fusion ëd géner diferent influensà an prevalensa dal reggae, dal rock e ëdcò dal jazz.

## Àlbom ant lë studi
*1978 - *Outlandos d'Amour* 
*1979 - *Reggatta de Blanc* 
*1980 - *Zenyatta Mondatta* 
*1981 - *Ghost in the Machine*
*1982 - *Brimstone & Treacle* 
*1983 - *Synchronicity*

## Àlbom dal viv
*1995 - *Live!*
*2008 - *Certifiable: Live in Buenos Aires*

## Racòlte
*1986 - *Every Breath You Take: the Singles* 
*1992 - *Greatest Hits* 
*1993 - *Message in a Box: The Complete Recordings* 
*1995 - *Every Breath You Take: the Classics* 
*1997 - *The Very Best of Sting & The Police* 
*2007 - *The Police*
 
## Sìngoj
*1977 - *Fall Out/Nothing Achieving* 
*1978 - *Roxanne/Peanuts* 
*1978 - *Can't Stand Losing You/Dead End Job* 
*1978 - *So Lonely/No Time This Time* 
*1979 - *Message in a Bottle/Landlord* 
*1979 - *Walking on the Moon/Visions Of The Night* 
*1980 - *The Bed's Too Big Without You/Truth Hits Everybody (Live)* 
*1980 - *Don't Stand So Close to Me/Friends* 
*1980 - *De Do Do Do, De Da Da Da/A Sermon* 
*1981 - *Invisible Sun/Shambelle* 
*1981 - *Every Little Thing She Does Is Magic/Flexible Strategies* 
*1981 - *Spirits In The Material World/Low Life* 
*1981 - *Secret Journey/Darkness* 
*1983 - *Every Breath You Take/Murder By Numbers* 
*1983 - *Wrapped Around Your Finger/Someone To Talk To* 
*1983 - *Synchronicity II/Once Upon A Daydream* 
*1984 - *King of Pain/Tea In The Sahara (Live)* 
*1986 - *Don't Stand So Close To Me '86/Don't Stand So Close To Me (Live)* 
*1995 - *Can't Stand Losing You (Live)/Roxanne (Live)*

Police
Police
Ajaccio

**Ajaccio** (*Aiacciu*, o *Aghjacciu*, an lenga còrsa) a l'é na comun-a dël dipartiment fransèis dla Còrsica Meridional. A l'é ël capleugh aministrativ dla Còrsica (Coletività teritorial ëd Còrsica) e a l'ha 64.306 abitant (2009).

## Aministrassion

Ël sìndich a l'é Laurent Marcangeli (UMP, dal 2014).

Categorìa:Comun-e ëd Còrsica Meridional
Dream Theater

Ij **Dream Theater** a son na formassion progressive metal formasse a Boston (Stat Unì) dël 1985.

La banda a l'é formà da John Petrucci, Mike Portnoy e John Myung.

## Euvre prinsipaj

* 1989 - When Dream and Day Unite 
* 1992 - Images and Words 
* 1994 - Awake 
* 1995 - A Change of Seasons (EP) 
* 1997 - Falling Into Infinity 
* 1999 - Metropolis Pt.2: Scenes from a Memory 
* 2002 - Six Degrees of Inner Turbulence 
* 2003 - Train of Thought 
* 2005 - Octavarium 
* 2007 - Systematic Chaos 
* 2009 - Black Clouds & Silver Linings
* 2011 – A Dramatic Turn of Events
* 2013 – Dream Theater 
* 2016 – The Astonishing
* 2019 – Distance over Time
* 2021 – A View from the Top of the World
* 2025 – Parasomnia

Categorìa:Formassion musicaj djë Stat Unì d'América
Nine Inch Nails

Ij **Nine Inch Nails** a son na formassion “industrial” rock formasse a Cleveland (Stat Unì) dël 1988.

La banda a l'é formà mach dal cantant Trent Reznor che a l’é ëdcò l’ùnich mèmber permanent. Durant le registrassion dij disch e ij consert as gionto d’àutri component.

La formassion dël di d’ancheuj a l’é formà da: Trent Reznor (vos, tastadura), Robin Finck (ghitara), Justin Meldal-Johnsen (bass), Ilan Rubin (baterìa).

## Euvre prinsipaj
* (1989) - *Pretty Hate Machine*  
* (1994) - *The Downward Spiral*  
* (1999) - *The Fragile*  
* (2005) - *With Teeth* 
* (2007) - *Year Zero*  
* (2008) - *Ghosts I-IV*  
* (2008) - *The Slip* 
* (2013) – *Hesitation Marks*
* (2018) – *Bad Witch*
* (2020) – *Ghosts V: Together*
* (2020) – *Ghosts VI: Locusts*
* (2025) – *Tron: Ares*

Categorìa:Formassion musicaj djë Stat Unì d'América
Categorìa:Formassion musicaj rock
Prinsipi dij tiroj ëd Dirichlet

Ël **prinsipi dij tiroj ëd Dirichlet**, o **prinsipi dla colombera**, a fortiss che si n oget a son piassà an k scàtole, andoa n e k a son d'antregh positiv e n>k, antlora almanch na scàtola a conten pì che n'oget.

Cost prinsipi a peul esse formolà an fortend che minca iniession f:A \to A ëd n'ansem finì andrinta a chiel-midem a l'é ëdcò na suriession.

## La dimostrassion
A basta prové che, për tuti ij nùmer naturaj *m *, minca iniession g: \{ 0, \ldots ,m-1 \}\to\{ 0, \ldots ,m-1 \}  a l'é na suriession.
La dimostrassion as fa për andussion ansima a *m*.

### Base
La base dl'andussion a ven dlongh: si m=0 o m=1 a-i é mach na fonsion *g* possìbil, e a l'é na bijession.

### Pass d'andussion
Admetoma l'arzultà për chèich m>0 e dimostroma che minca iniession g: \{ 0, \ldots ,m \}\to\{ 0, \ldots ,m \}  a l'é n'iniession.
A-i son tre cas da consideré.

#### Prim cas
Ël nùmer *m* a l'é nen ant la plancia ëd *g*.
Ch'as consìdera la restrission *h* ëd *g* a {0,...,m-1}.
Costa a l'é n'iniession e soa plancia a l'é contnùa an {0,...,m-1}.
Për l'ipòtesi d'andussion, as oten che la plancia d**h'' a l'é {0,...,m-1}.
Ma sòn a l'é impossìbil, dagià che ëdcò g(m)<m e ''g'' a l'é n'iniession.

==== Scond cas ====
:g(m)=m.
Antlora la restrission ''h'' ëd ''g'' a {0,...,m-1} a l'é torna n'iniession e donca na bijession.
Donca ëdcò ''g'' a l'é na bijession.

==== Ters cas ====
Ël ters cas, ël pì anteressant, a l'é cand a esisto dij nùmer u,v<m taj che
:g(u)=m, g(m)=v.
Antlora, ch'as definissa la fonsion <math>h: \{ 0, \ldots ,m \}\to\{ 0, \ldots ,m \} </math> për mojen dj'[[equassion]]
:<math> \begin{array}{lcl} h(i)=g(i) & \mbox{si} & u \neq i<m, \\ h(u)=v. & & \end{array} </math>
Antlora ''h'' a l'é n'iniession, përchè a va d'acòrd con ''g'' ansima a tuti j'argoment gavà ''u'', anté ch'a pija ël valor ''v''; d'àutra part <math>g(j) \neq v</math> për tut j<m.<br />
L'ipòtesi d'andussion a spòrz antlora che la plancia d**h* a l'é tut {0,...,m} e da sòn a-j ven che ëdcò *g'' a l'é surietiva.

## D'àutre formolassion
Na formolassion alternativa dël prinsipi a l'é che minca suriession f:A \to A da n'ansem finì an chiel-midem a l'é n'iniession.

Categorìa:Combinatòria
Charles Lindbergh

**Charles Augustus Lindbergh** (Detroit, 4 fërvé 1902 – Maui, 26 ost 1974) a l’é stàit n'aviator american.

Fieul d’imigrà svedèis, sò pare, avocà, a l'era stàit mèmber del Congress ëd jë Stat Unì.

 

Ël nòm ëd Lindbergh a l’é lijà dzortut al prim vòl an solitari e sensa sosta ansima l’Océan Atlàntich dël 20 magg 1927, durà trantetré ore e mesa, ma ëdcò a la trista facenda del rapiment e dël sassinament ëd sò giovo fiolin, Charles August, dël 1932 fàit da Bruno Hauptmann che combin ch’a sìa sèmper diciairasse nossent a l’é stàit giustissià dël 1936.

Lindbergh, Charles
Alban-a

Ël vin **Alban-a** as prodov an vàire comun-e dla Lunesan-a, an provinsa ëd La Spessia.

La tèra d'elession ëd l'Alban-a a resta la Romagna.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Albaròla

Ël vin **Albaròla** as prodov ant la comun-a ëd Moneglia an provinsa ëd Génoa e ant la comun-a ëd Beverino an provinsa ëd La Spessia.

A l'é l'uvagi pi coltivà ëd la zòna.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Alicant

Ël vin **Alicant** as prodov an provinsa d'Imperia.

L'uvagi a l'é ël Grenache, che a l'é ciamà *Alicant* ant ël meridion ëd la Fransa, dl'Italia e an Sardegna.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Phyllotopsis nidulans

## Un pissacan: Phyllotopsis nidulans

### Descrission
Capel fin a 8 cm., bombà a rognon, òcra giàun arancion, peilos con ël bòrd spess. Lamele motobin larghe, arancion. Gnente gamba. Odor ëd coj o d'aj.  

### Ambient
A chërs an dzora al bòsch, dzortut ëd conìfera.

### Comestibilità

Sensa antëresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Phyllotopsis nidulans** (Pers. : Fr.) Singer

Categorìa:Lenghe (micologìa)
Categorìa:Phyllotopsis
Pleurocybella porrigens

## Un pissacan: Pleurocybella porrigens

### Descrission
Capel fin a 6 cm., spatulà, petàloid, elegant, bianch. Lamele motobin larghe, da bianche a crema. Gnente gamba. 

### Ambient
A chërs a bocc an dzora a bòsch ëd conìfera.

### Comestibilità

Sensa antëresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Pleurocybella porrigens** (Pers. : Fr.) Singer

Categorìa:Lenghe (micologìa)
Categorìa:Pleurocybella
Tectella patellaris

## Un pissacan: Tectella patellaris

### Descrission
Capel fin a 2 cm., fin a bombà, resupinà, da òcra a brun monet, peilos. Lamele s-ciasse, crema rossastre, convergente an vers n'amburij sentral o dës-centrà, a l'inissi protegiù da un ven biancastr che a së s-cianca e a resta pendù al bòrd. Gnente gamba. 

### Ambient
A chërs an dzora a bòsch ëd latifeuja.

### Comestibilità

Sensa antëresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Tectella patellaris** (Fr.) Earle

Categorìa:Lenghe (micologìa)
Categorìa:Tectella
Asinèj ciàir

Ël vin **Asinèj ciàir** as prodov ant la comun-a ëd Chiavari an provinsa ëd Génoa.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Albachiara

Ël vin **Albachiara** as prodov ant la comun-a ëd Castelnuovo Magra an provinsa ëd La Spessia.

Le vigne a son an località *Montecchio*.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Hohenbuehelia tremula

## Un pissacan: la Hohenbuehelia tremula

### Descrission
Carn brun giàuna, men gelatinos ëd la Hohenbuehelia geogenia.

### Ambient
A chërs sota le conìfere.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Hohenbuehelia tremula** (Sch. : Fr.) Thorn & Barron

Categorìa:Hohenbuehelia
Categorìa:Figure da buté
Hohenbuehelia petaloides

## Un pissacan: la Hohenbuehelia petaloides

### Descrission
Capel fin a 10 cm, brun, s-ciairent. Lamele s-ciasse, biancastre, decorente. Gamba lateral, ciàira.

### Ambient
A chërs a bocc, për tèra, sota le latifeuje.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Hohenbuehelia petaloides** (Bull. : Fr.) Schulzer

Categorìa:Hohenbuehelia
Hohenbuehelia longipes

## Un pissacan: la Hohenbuehelia longipes

### Descrission
Capel fin a 5 cm, creus, da brun ciàir a baross. Lamele strèite, s-ciasse, biancastre, decurente. Gamba sentral, ciàira, da òcra giàun a òcra rossastr. Odor farinos.

### Ambient
A chërs ant ij mojiss, dzortut ant le mofe.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Hohenbuehelia longipes** (Boudier) Moser

Categorìa:Hohenbuehelia
Categorìa:Figure da buté
Hohenbuehelia atrocaerulea

## Un pissacan: la Hohenbuehelia atrocaerulea

### Descrission
Capel fin a 5 cm, pi o men bombà, a rognon, brun scur, tomentos vers l'atach, a arfless bluastr. Lamele motobin s-ciasse, da crema a giaunastre. Sensa gamba.

### Ambient
A chërs ëdzora a bòsch ëd latifeuja.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Hohenbuehelia atrocaerulea** (Fr. : Fr.) Singer

Categorìa:Hohenbuehelia
Categorìa:Figure da buté
Hohenbuehelia spatulina

## Un pissacan: la Hohenbuehelia spatulina

### Descrission
Capel fin a 2 cm, stirà spatulà, café làit.

### Ambient
A chërs ëdzora al bòsch, ant l'Euròpa meridional.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Hohenbuehelia spatulina** Huijsm.

Categorìa:Hohenbuehelia
Categorìa:Figure da buté
Hohenbuehelia mastrucata

## Un pissacan: la Hohenbuehelia mastrucata
### Descrission
Capel fin a 10 cm, bombà a rognon, da gris bes a biancastr, con fòrte scaje drite. Lamele motobin s-ciasse, crema giaunastr.
Scasi gnente gamba. 

### Ambient
A chërs ëdzora al bòsch mòrt ëd latifeuja, dzortut ëd fò.

### Comestibilità

Comestìbil.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
* **Hohenbuehelia mastrucata** (Fr. : Fr.) Singer

Categorìa:Hohenbuehelia
Resupinatus applicatus

## Un pissacan: la Resupinatus applicatus

### Descrission
Capel fin a 1 cm, da globos a bombà, grifà da dzora, da brun a neirastr, ambiancant. Lamele convergente vers un pont sentral o dës-centrà, grise con fil ciàir. Gnente gamba. 

### Ambient
A chërs ëdzora al bòsch mòrt ëd latifeuja.

### Comestibilità

Mangiativ.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Resupinatus applicatus** (Batsch : Fr.) S.F. Gray

Categorìa:Resupinatus
Resupinatus striatulus

## Un pissacan: la Resupinatus striatulus

### Descrission
A l'ha ël bòrd strià e scanalà. 

### Ambient
A chërs ëdzora al bòsch.

### Comestibilità

Mangiativ.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Resupinatus striatulus** (Pers.) Murr.

Categorìa:Resupinatus
Categorìa:Figure da buté
Resupinatus trichotis

## Un pissacan: la Resupinatus trichotis

### Descrission
A l'ha dij pèil nèir bondos davzin a l'atach. 

### Ambient
A chërs dzor branch e bion mars ëd latifeuje, a l'istà e a l'otonn.

### Comestibilità

Pa gnun anteress alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse

***Resupinatus trichotis** (Pers.) Singer, 1961

Categorìa:Resupinatus
Categorìa:Figure da buté
Arrhenia auriscalpium

## Un pissacan: l'Arrhenia auriscalpium

### Descrission
Capel fin a 1 cm, spatolà, dle vire lobà, gris brun. Lamele a pieghe forcà. Gamba lateral.

### Ambient
A chërs d'istà, a tèra, ant le mufe.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Arrhenia auriscalpium** (Fr. : Fr.) Fr.

Categorìa:Arrhenia
Categorìa:Figure da buté
Aramon (vin)

Ël vin **Aramon** as prodov an provinsa d'Imperia.

L'uvagi a l'é coltivà an bin pòche zòne ëd l'imperièis e a-i é ël perìcol ch'a sparissa.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Arcola bianch

Ël vin **Arcola bianch** as prodov ant la comun-a d'Arcola an provinsa d'Imperia.

A l'é un dij vin pi vej ëd la region, già esportà ant ël 1500.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Arcola ross

Ël vin **Arcola ross** as prodov ant la comun-a d'Arcola an provinsa d'Imperia.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Arcola Vin Sant

Ël vin **Arcola Vin Sant** as prodov ant la comun-a d'Arcola an provinsa d'Imperia.

Le uve a son travajà an manera da fé aumenté la gradassion.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Arrhenia acerosa

## Un pissacan: l'Arrhenia acerosa

### Descrission
Capel fin a 2 cm, spatolà o a rognon lobà, gris, feltrà. Lamele grise, s-ciasse. Gamba curta, lateral, ambiancanta.

### Ambient
A chërs a tèra tra ij detrì vegetaj.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
***Arrhenia acerosa** (Fr. : Fr.) Kuhner

Categorìa:Arrhenia
Cheimonophyllum candidissimum

## Un pissacan: Cheimonophyllum candidissimum

### Descrission
Capel fin a 2 cm, a rognon, dle vire lobà, bianch, setos. Lamele s-ciasse, bianche. Gnente gamba.

### Ambient
A chërs ëdzora al bòsch mòrt.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
****Cheimonophyllum candidissimum*** (Berk. & Curt. --> Sacc.) Singer

Categorìa:Cheimonophyllum
Arsaiga

Ël vin **Arsaiga** as prodov ant la comun-a d'Ognio an provinsa ëd Génoa.

La zòna ëd produssin a l'é la Val Fontanabuona.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Kandahar

**Kandahar** a l'é na sità ant ël sud ëd l'Afgànistan.

Con pì che 200.000 abitant, a l'é për popolassion la sconda sità d'Afgànistan.

Categorìa:Afgànistan
Categorìa:Sità asiàtiche
Neuv Sènter

Ël **Neuv Sènter** a l'é un partì polìtich an Fransa.
A l'é formasse dël 2007 da la defession ëd na part ëd l'UDF cand François Bayrou, a l'época a la testa dl'UDF, apress j'elession pressidensiaj a l'ha decidù ëd fondé ël MoDem.

Ël pressident dël Neuv Sènter a l'é Hervé Morin.

Categorìa:Fransa
Categorìa:Partì polìtich
Pleurotellus graminicola

### Descrission
Capel fin a 1,5 cm, a rognon, bianch setos. Lamele pòch s-ciasse, da bianche a crema.

### Ambient
A chërs ëdzora a detrì d'erba.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse

***Pleurotellus graminicola** Fayod

Categorìa:Pleurotellus
Nil

Ël **Nil** (an Lenga aràbica: بحر النيل, Bahr al-Nīl) a l'é un fium nòrd-african longh 6.650 km. A l’é probabilment lë scònd fium pi longh dël mond.

Ël Nil a l'ha doi grand afluent, ël Nil Bianch e ël Nil Asur.

Ël Nil Bianch a nass ant la region dij Grand Lagh dl’Àfrica sentral, con soe sorgiss che a nasso davzin al Ruanda, e a traversa la Tanzanìa, ël Lagh Vitòria, l’Uganda e ël Sudan meridional. Ël Nil Asur a l'ha soe sorgiss ant ël Lagh Tana an Etiòpia e a traversa ël Sudan sud-oriental. Ij doi fium a s’ancontro davzin la capital sudanèisa Khartoum.

La part setentrional dël fium a l'é squasi tuta an mes al desert, dal Sudan a l’Egit. La pì granda part dla popolassion egissian-a e squasi tute soe sità a resto ant la val dël Nil a nòrd d'Assuan, e squasi tuti ij leugh stòrich e colturaj dël Vej Egit as treuvo arlongh le rive dël fium.

A la fin ël Nil as duverta ant un gran delta e as campa ant ël Mar Mediterani.

Da soe sorgiss al delta ël Nil a traversa ses pais african: Burundi, Ruanda, Tanzanìa, Uganda, Sudan e Egit ma sò bassin idrogràfich a comprend part dla Repùblica Democràtica dël Còngo, Kenya, Etiòpia e Eritrea.

Categorìa:Fium d'Àfrica
Alessandro Volta

Ël cont **Alessandro Giuseppe Antonio Anastasio Volta** (Còm, 18 fërvé 1745 – Camnago Volta, 5 mars 1827) a l’é stàit un fìsich e inventor. 
A l’é conossù dzortut per l'invension dla pila elétrica.

A l’é stàit formà a Còm andoa a l’é vnù professor ëd fìsica a la Scòla Real dël 1774.
Soa passion a l’é sèmper stàita lë studi ëd l'eletricità e, ancora giovo student, a l’ha scrit un poema an latin ansima cost fassinant, neuv fenòmeno.

*De vi attractiva ignis electrici ac phaenomenis inde pendentibus* a l’é sò prim scrit sientìfich. Dël 1775 a l’ha creà l'eletròfor, n'angign ch’a fa na caria elétrica stàtica. Dël 1776-77 a l’ha studià la chìmica dij gas e a l’ha descoatà ël metan.
A l'ha enonsià la laj dle caden-e metàliche.

Dël 1779 a l’é vnù professor ëd fìsica a l'Università ëd Pavìa, na cadrega ch’a l’ha ocupà për 22 agn. A Pavìa, l'imperatris Marìa Teresa d'Àustria a l’ha fàit edifiché an sò onor l*'Aula Volta*.

## A pòrto sò nòm
*Efet Volta
*Eletròfor ëd Volta
*Eletronvòlt
*Pila ëd Volta
*Statvòlt
*Vòlt
*Vòltmeter

Volta, Alessandro
Volta, Alessandro
Barbarossa (vin)

Ël vin **Barbarossa** as prodov ant le comun-e ëd Bardino, Calvisio, Finale Ligure, Magliolo, Tovo San Giacomo, Toirano, Pietra Ligure an provinsa ëd Savon-a.

L'uvagi, ch'a riva da la Toscan-a, a l'era stàit amportà an Liguria dël 1600.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Marco Maccarini

**Marco Maccarini** a l'é un presentator, ator, VJ e DJ dla radio. A l'é nàit a Turin al 22 luj dël 1976. A l'ha ancaminà soa cariera ant ël 1998 ant la tele 'd mùsica Mtv. A l'ha presentà doe edisson dël Festivalbar.

Maccarini, Marco
Maccarini, Marco
Bianchëtta

Ël vin **Bianchëtta** as prodov ant la comun-a ëd Casarsa Ligure e an Val Polcevera an provinsa ëd Génoa.

La produssion a l'é motobin limità.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Bianch djë Sron

Ël vin **Bianch djë Sron** as prodov ant la comun-a ëd Sarzana an provinsa ëd Génoa.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Logogrif

Ël **logogrif** a l'é un gieugh andoa as ancamin-a con na paròla e ël but a l'é 'd trové pì 'd paròle possìbil formà con le litre dla paròla inissial.

Categorìa:Gieugh e dësmore
Biancospin (vin)

Ël vin **Biancospin** as prodov ant la comun-a ëd Quiliano an provinsa ëd Savon-a.

La produssion a l'é limità a la località *Treponti*.

Categorìa:Vin ëd la Liguria
Curzio Malaparte

Scritor an lenga italian-a.
**Curzio Malaparte** (stranòm ëd **Kurt Erick Suckert**) a l'era nà a Prato ai 9 ëd giugn dël 1898 e a l'é mòrt a Roma ai 18 ëd luj dël 1957.

## Euvre prinsipaj
**Kaputt* (1944);
**La pelle* (1949).

Malaparte, Curzio
Malaparte, Curzio
Lenga putonghua

La **lenga putonghua** a l'é la lenga ofissial dla Cin-a popolar.
A l'é basà an sël pechinèis.

Categorìa:Lenghe dla Cin-a

zh-classical:官話
Docimologìa

La **docimologìa** a l'é la dissiplin-a ch'as anteressa ëd valutassion ëscolàstica.

Categorìa:Educassion
Nitro-glicerin-a

La **Nitro-glicerin-a** a l'é un compost chìmich esplosiv, inventà dal piemontèis Ascanio Sobrero.

La storia dël dësvlup dla nitro-glicerin-a a l'ha comensà  dël 1845, quand ël chìmich alman Christian Friedrich Schönbein a l'ha sversà për asar an sël paviment ëd sò laboratòri doe bote d'àcid nìtrich e d'àcid solfòrich e apress a a l'ha suvaje con në strass ëd coton; dòp a l'ha butà col ëstrass a suvé davzin a na stuva. Quand lë strass a l'era squasi sùit, l'òm ëd siensa a l'ha sentì n'esplosion e a l'ha vist che lë strass a l'era an tòch.  An fasenda n'àutra vira l'esperiment a l'ha creà parèj la nitro-celulòsa o fulmicoton. L'esperiment a l'é stàit fàit dòp da Ascanio Sobrero, dël 1847, an butand al pòst del coton la glicerin-a an creand un compòst lìquid ciamà trinitrin-a e dòp nitro-glicerin-a.

Categorìa:Chìmica
Pietro Antonio Solari

**Pietro Antonio Solari** o **Solario**, fieul ëd Guiniforte Solari dl'avosà famija originaria ëd Carona al dì d'ancheuj ant ël canton svìsser dël Tesin, a l'é nàit a Milan dël 1445 anviron e a l'é mort a Mosca dël magg 1493; a l'é në scultor e architet dl'Arnassiment.

## Biografìa

A l'ha travajà al Dòm ëd Milan e dël 1484 a l'ha fàit 'na tomba ant la Catedral ëd Lissandria.

Dël 1487 a l'é stàit invità an Russia da Ivan III per fé ij mur e le tor dël Cremlin ëd Mosca.

Solari, Pietro Antonio
Solari, Pietro Antonio
Denver Rockets 1968-69

La stagion ëd ij **Denver Rockets** a l'é stàita la sgonda ant la ABA për la franchigia.

Ij Denver Rockets a son ruvà ters ant la Western Division con un recòrd ëd 44-43. Ant ij pay-off a l'han perdù la semifinal ëd la division con ij Oakland Oaks (4-3).

Categorìa:Spòrt
Aldo Cazzullo

**Aldo Cazzullo** (Alba, 17 stèmber 1966) a l'é 'n giornalista piemontèis.

Dòp quìndes ani a La Stampa 'd Turin, a l'é dventà ancarià special për ël giornal italian Corriere della Sera. 

## Euvre

* I ragazzi di via Po. Mondadori, 1997 
* I ragazzi che volevano fare la rivoluzione. Mondadori, 1998 
* Testamento di un anticomunista. Dalla Resistenza al golpe bianco (con Edgardo Sogno). Mondadori, 2000 
* I Torinesi. Laterza, 2002 
* Il caso Sofri. Mondadori, 2004 
* Il mistero di Torino (con Vittorio Messori). Mondadori, 2004. 
* I grandi vecchi. Mondadori, 2006 
* Outlet Italia. Mondadori, 2007 
* L'Italia de noantri. Come siamo diventati tutti meridionali. Mondadori, 2009 

Cazzullo, Aldo
Clitopilus hobsonii

## Un pissacan: ël Clitopilus hobsonii

### Descrission
Capel fin a 1.5 cm, da fibrilos-setos a seuli, bianch. Bòrd fin. Lamele bianche peui reusa ciàir.
Scasi sensa gamba. Sensa odor. 

### Ambient
A chërs ëdzora al bòsch mòrt (latifeuje e conìfere).

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
****Clitopilus hobsonii*** (Berk.) Orton

Categorìa:Clitopilus
Camarophyllus flavipes

## Un pissacan: Camarophyllus flavipes

### Descrission
Un pòch lubrificà, pé giàun, carn un pòch agra. 

### Ambient
A chërs ant ij prà.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
****Camarophyllus flavipes*** (Britz.) Bon

Categorìa:Camarophyllus
Categorìa:Figure da buté
Hygrophorus xanthochrous

## Un pissacan: Hygrophorus xanthochrous

### Descrission
Capel fin a 3 cm, ancreus nombrilà, gris viòla tacà ëd giàun o d'òcra. Lamele giaunastre lila. Gamba àuta fin a 5 cm e larga fin a 0,5 cm, lila violet an sima, giàuna al pé. Carn ciaira. 

### Ambient
A chërs ant ij prà con mofe.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
****Hygrophorus xanthochrous*** (Orton) Bon

Categorìa:Hygrophorus
Categorìa:Figure da buté
Camarophyllus lilacinus

## Un pissacan: Camarophyllus lilacinus

### Descrission
Capel fin a 2 cm, ancreus nombrilà, giàun groson, violet vers la bordura festonà. Lamele grise giaunastre. Gamba àuta fin a 4 cm e larga fin a 0,4 cm, da un pòch dël midem color a violet an bass. Carn pi o men giàuna. 

### Ambient
A chërs ant le zòne paludose, an montagna.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
****Camarophyllus lilacinus*** (Laest. --> Karsten) Bon

Categorìa:Camarophyllus
Categorìa:Figure da buté
Hygrocybe flavescens

## Un pissacan: la Hygrocybe flavescens

### Descrission
Capel fin a 6 cm, da campanulà a spianà, giàun viv, viscos. Lamele ciàire. Fil biancastr. Gamba àuta fin a 7 cm e larga fin-a a 1 cm, dël midem color, pi o men sëcca. Carn ciàira.

### Ambient
A chërs ant ij prà.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse

* *Hygrocybe flavescens* Kuhner

Categorìa:Hygrocybe
Hygrocybe glutinipes

## Un pissacan: la Hygrocybe glutinipes

### Descrission
Capel fin a 3 cm, piat, giàun limon, con ël bòrd strià. Lamele ciàire, biancastre. Gamba àuta fin a 3 cm e larga fin a 0,3 cm, dël midem color, viscosa. Carn sutila.

### Ambient
A chërs ant ij prà e ant le graminose.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe glutinipes (Lange) Haller

Categorìa:Hygrocybe
Hygrocybe olivaceonigra

## Un pissacan: la Hygrocybe olivaceonigra

### Descrission
Capel fin a 5 cm, cònich-bombà, gris oliva peui nèir. Lamele vërdastre ciàire, angrisente, montante. Gamba àuta fin a 10 cm e larga fin a 1 cm, ciàira, an-neirenta, motobin ansabià. Carn fràgil, pien-a d'eva.

### Ambient
A chërs ant ij prà sabios arlongh ël mar e ant le graminose.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe olivaceonigra (Orton) Moser

Categorìa:Hygrocybe
Hygrocybe tristis

## Un pissacan: la Hygrocybe tristis

### Descrission
Capel fin a 4 cm, cònich, da giàun monet a groson, an-neirent. Lamele ciàire, giaunastre, angrisente. Gamba àuta fin a 10 cm e larga fin a 1,5 cm, da gaiunastra a groson spòrch, an-neirenta. Carn angrisenta.

### Ambient
A chërs ant ij prà.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe tristis (Pers.) Moeller

Categorìa:Hygrocybe
Categorìa:Figure da buté
Hygrocybe veselskyi

## Un pissacan: la Hygrocybe veselskyi

### Descrission
Giaun al bòrd e baross al disch, fibrilosa.

### Ambient
A chërs ant la gèra.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe veselskyi Sing. & Kuth.

Categorìa:Hygrocybe
Categorìa:Figure da buté
Hygrocybe riparia

## Un pissacan: la Hygrocybe riparia

### Descrission
Capel fin a 2 cm, cònich a ponta, ross groson, fibrilos, pòch an-neirent. Lamele da giaunastre a rossastre, variàbij. Gamba àuta fin a 3 cm e larga fin a 0,5 cm, ciàira, angrisenta al pé. Carn ciàira.

### Ambient
A chërs al bòrd ëd le depression ùmide an sle dun-e e an riva al mar.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe riparia Kreisel

Categorìa:Hygrocybe
Categorìa:Figure da buté
Hygrocybe spadicea

## Un pissacan: la Hygrocybe spadicea

### Descrission
Capel fin a 7 cm, brun, fibrilos, sliss. Lamele giàune, lìbere. Gamba àuta fin a 8 cm e larga fin a 1,2 cm, sëcca, giàuna ciàira com la carn.

### Ambient
A chërs ant ij pra.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe spadicea (Scop.) Karsten

Categorìa:Hygrocybe
Hygrocybe phaeococcinea

## Un pissacan: la Hygrocybe phaeococcinea

### Descrission
Capel fin a 5 cm, bombà, da ross sombr a brunastr al disch, s-ciairent an sëccand. Lamele salmonà, adnà. Gamba àuta fin a 6 cm e larga fin a 0,5 cm, ross viv, groson an bass. Carn rossa.

### Ambient
A chërs ant ij pra.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe phaeococcinea (Arnolds) Bon

Categorìa:Hygrocybe
Categorìa:Figure da buté
Hygrocybe ceracea

## Un pissacan: la Hygrocybe ceracea
### Descrission
Capel fin a 3 cm, pòch bombà, giàun con sènter groson, da lubrificà a tachiss, con ël bòrd strià. Lamele adnà, motobin s-ciasse, giàun groson o ciàire. Gamba àuta fin a 4 cm e larga fin a 0,5 cm, dël midem color, sëcca. Carn ciaira, con odor dle vire ëd savon.

### Ambient
A chërs ant ij pra.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
* Hygrocybe ceracea (Wulf. : Fr.) Kummer

Categorìa:Hygrocybe
Hygrocybe paraceracea

## Un pissacan: la Hygrocybe paraceracea

### Descrission
Capel fin a 5 cm, a smija motobin a la Hygrocybe ceracea, un pòch pi gorëgna, con lamele pi dëstacà. Sensa odor.

### Ambient
A chërs ant ij pra con mufe.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe paraceracea Bon

Categorìa:Hygrocybe
Categorìa:Figure da buté
Hygrocybe vitellina

## Un pissacan: la Hygrocybe vitellina

### Descrission
Capel fin a 3 cm, da bombà a nombrilà, giàun, tachiss, con ël bòrd strià. Lamele arcà decorente, dël midem color. Gamba àuta fin a 5 cm e larga fin a 0,5 cm, dël midem color, slissa. Carn un pòch dël midem color. 

### Ambient
A chërs ant ij pra e ant la mofa.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
**Hygrocybe vitellina* (Fr.) Karsten
*syn. *Hygrocybe luteolaeta* Arnolds

Categorìa:Hygrocybe
Hygrocybe salicis-herbaceae

## Un pissacan: la Hygrocybe salicis-herbaceae

### Descrission
Capel fin a 2 cm, bombà, ross groson viv, sliss. Bòrd pa strià. Lamele adnà dël midem color. Fil pi giàun. Gamba àuta fin a 3 cm e larga fin a 0,3 cm, rossastra groson con ël pé giàun, sëcca. Carn un pòch dël midem color, amèra.

### Ambient
A chërs an montagna, davzin a Salix herbacea.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe salicis-herbaceae Kuhner

Categorìa:Hygrocybe
Categorìa:Figure da buté
Hygrocybe insipida

## Un pissacan: la Hygrocybe insipida

### Descrission
A smija motobin a Hygrocybe reae, con ël bòrd giaun viv, strià. Gamba sëcca, savor doss.

### Ambient
A chërs ant ij pra.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe insipida (Lge. ex Lundell) Mos.

Categorìa:Hygrocybe
Hygrocybe subminutula

## Un pissacan: la Hygrocybe subminutula

### Descrission
Capel fin a 3 cm, bombà, ross viv uniform, tachiss, con ël bòrd pa strià. Lamele arcà decorente, bianche (ël contrast con la sima dël capel a l'é caraterìstich). Gamba àuta fin a 4 cm e larga fin a 0,4 cm, ross viv, tachissa, con ël pé s-ciairent. Carn un pòch dël midem color, dossa.

### Ambient
A chërs ant ij pra e ant j'indrit graminos.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe subminutula (Murrill) Pegler

Categorìa:Hygrocybe
Hygrocybe mucronella

## Un pissacan: la Hygrocybe mucronella

### Descrission
Capel fin a 2 cm, bombà un pòch a pupa, da ross viv a ross groson s-ciairent, sliss, con ël bòrd strià. Lamele arcà decorente, dël midem color. Gamba àuta fin a 3 cm e larga fin a 0,3 cm, pi ciàira an bass. Carn ciàira, americanta.

### Ambient
A chërs ant ij pra.

### Comestibilità

Sensa anteresse alimentar.

## Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
*Hygrocybe mucronella (Fr.) Karsten

Categorìa:Hygrocybe
Cardiòida

La **cardiòida** l'é ël leu dij pont ëd na sirconferensa ëd raj *R* ch'a rola an sna sirconferensa ëd raj ugual.
A l'é un cas particolar ëd la lumassa ëd Pascal.

## J'equassion
### Equassion cartesian-a
:(x^2+y^2-2Rx)^2=4R^2(x^2+y^2)

### Equassion polar
: \rho =2R(1+ \cos \varphi )

## Stòria
La longheur ëd la cardiòida a l'é stàita determinà da La Hire ant ël 1708.
Ël nòm a l'é stàit dovrà për la prima vira da Castillon an n'artìcol ansima a le Philosophical Transactions of the Royal Society dël 1741.

Categorìa:Geometrìa
Geometrìa analìtica

La **geometrìa analìtica** a l'é cola branca dla matemàtica ch'a arzòlv ij problema geométrich con métod analìtich (visadì algébrich).
A soa adoss a-i é l'idèja ëd coordinà, creà da René Descartes.

La geometrìa analìtica a l'é a l'adoss d'àutre branche dla matemàtica, coma la geometrìa algébrica.

Categorìa:Geometrìa analìtica