Sankt Martin (Pfalz)

**Maade** (amtlisch *Sankt Martin*) isch ä klää Waidorf owwerhalb von Alschderwailer unn Määkämm unn in de Neh von Edekowwe. S'gibt ä paar raiche Winzer unn noch määner Faierowendwinzer, die daachsiwwer bai de Anilin in Ludwigshafe schaffen. Des Derfel licht am Hang, direkt am Wald unn mit emme Blick in die Raiewene, vor allem wenn mer uff'm zweddheeschde Berch vunn de Palz, de Kalmit schdeed. S'gibd ach noch ää paar Reschdaurants, alde Haiser unn enge Gasse, wu mer am Wocheend nit midm Audo fahre derf. Unn Fremdezimmer unn Waifeschde unn des alles. Die Kärch is ach sehenswert unn do is dann ach noch die Kropsburch. Vumm Feld aus kammers Hambacher Schloss sähne.

## Gschischd unn Sehenswirdischkaide
Maade is mindeschdens said'm Joor 700 vunn de Reemer besiedelt wore, awwer dann erschd 1147 s'erschde mol urkundlich erwähnt worre. Insgsamd gibd's ugfehr 1850 Eiwohner, dodevu sinn die määnschde kadolisch (faschd draiverdel) unn die määnschde vumm Reschd prodeschdandisch. Zu de Eiwohner werd ach "Maademer Krabbe" g'sachd.

Im Gemännerad hot schunn seid menschegedenge die CDU die Mehrheid, awwer drodzdem isch de Lameli Manfred vunn de SPD seid Johre Berchermäschder.

De Ordskern isch said 1980 denkmalgschidzd, weil do en Haufe middelalderliche Haiser rumschdehn. Wahrscheins isch des äldeschde dodevu die ald Kellerei. Aageblich isch die ugfehr so ald wie die Kropsburch, des hääßd, so dausend Johr. S'gibt ach ä Gericht, dass vunn dord aus en unnererdische Gang zu de Burch nuff gehd, awwer gfunne hodd'n bis jedzd noch känner. Vor ä paar Johr hännse in'd Kellerei ä Heimadmuseum neigebaud. Die schänschde Fachwergheiser sinn wahrscheinlich in de Äämsergass. Ansunschde sinn ach noch des Briefmargeeck unn des ehemaliche Schweschdrehaus visavie vunn de Kärch zu erwähne, um nur die allerwichdigschde zu nenne.

Wie mer sich des beim (hochdaidsche) Name vumm Dorf schunn denge kann iss de Dorfheiliche nadierlich de Heiliche Mardin vuun Tours. Der duud do ach als Schudzpadron vor de Kärch schdene, die - wenn wunnerd's, kadolisch isch. Iwwerhaubt isch des ä echt sähnenswerdi Kärch, umm nidd zu sache, ä Juwel vunn middelalderlichi Baukunschd. Do isch ä schbeedgodisches Netzgewelb im Chor drinn unn noch määner godische Skulbdure, sogar mit Unesco-Plagedd. Wemmer in die Kärch neikummd unn dann lings guckd sieht mer ä paar hisdorische Grabschdää, die bei de ledschde Renovierung in den neinzicher Johr uffm Bode gfunne worre sinn. Weider vorne isch dann enn Ridder unn ä Burchfraa. Vor dere Renovierung henn denne noch die Händ gfehld; die sinn nämlich domols vunn de Franzose abgschlache worre, als die die Palz kabuddmache gewolld hänn. Dann sied mer ach bei de Fraa, dass die ä Peschdduch um de Mund hodd - was druff hiedeid, dass die Peschd frier ach in Maade gewied hodd (als vor de Franzose...). Die drei Fenschder im Aldarraum sinn ach bemergenswert. Im middlere dodevu fallt emme uff, dass des rechte Bää vumm Jesus ä bissel annersfarwich wie de Rescht vumm Kerber isch. Do isch die Scheib nämlich im zwedde Weldgriech beschädicht worre unn mer war bis jedzd nid in de Laach, des mit de richdiche Farb widder hiezugrieche. Die Kärchedegg isch ach erschd bei de ledschde Renovierung freigelecht worre; vorher war do alles mit dunglem Holz zugenacheld. Drowwe uff de Bordbie sinn originale finfhunnerd Johr alde Kärchbäng.

## Weblinks

* Widuells Haimadmuseum
* Kadolischi Parrkeasch