open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Betriebsblindheit

De Ausdrugg *B'driewbsblindhaid* kummd vum froanzesische un heesd doad *Déformation professionnelle* (uff daidsch aischendlisch eja *b'ruflischi Endschdellung*) unn meend die Voaliewb vunde Laid ia b'rufs- unn fachlische Medode odda Oasischde a uff fachfremde G'bied oazuwende. Dea Deng'gfehle fiad zuna oig'engde Sischd uff Dinge unn koann a zu äm uoag'messe Vahalde fiere. De froanzesische Ausdrugg kummd meschlischawais vunnem Uffsadz ausm Joa 1937 vum belgische Sozioloch Daniel Warnotte. Ä äfaches Baischbiel fa den Deng'fehla ischn Bolizischd wu nedd abschalde koenn unn a nooch Faijaowend noch iwwarall Vabrecha seje dud.

## Vawais
Gaiberg

**Gaiberg** is e Gemeinde im Rhåi-Negger-Kreis, uffem Sidoschdhang vum Kenischschduhlmassiv im Kläne Odewald, 6 km sidesdlisch vun Heidelberg.

## Geographie
Di Gemaagung is 415 ha groß. 46 % davu (190 ha) sin låndwertschafdlische Fläsche, 37 % (155 ha) Wald un 17 % (70 ha) Siedlungs- un Verkehrsfläsche. Da diefschde Pungd ligt uf 204 m, da hegschde uf 449 m. Da geologische Unnergrund beschdeht aus em Owwere Bundsandschdåå, wu iwwer weide Fläsche mid Leeßlehm bedeggd is.

Gaiberg ghert zum Gemeindeverwaldungsverband Neggergminn. Frieher wa Gaiberg iwwerwiegend landwerdschafdlisch gebrägt, heit is es vor allem in Wuhnort. Seid 1967 is es en schdaadlisch åerkannder Erholungs- un Luftkurort.

## Gschicht

Gaiberg is 1312 s erschdemol schrifdlisch erwähnd worre, als Gauberg. Des is gleischzeidisch der domolische Nåme vum ganze Kenischschduhlmassiv zwische da Rhåiewene un em Elsenzdal. Der Ort hot zum Bischdum Worms geghert un is 1419 an di Kurpalz kumme.

Vun da Mitt vum 19. Johrhunnerd bis zum Erschde Weldkrieg sin bsunners Kersche un Himbeer ågebaud worre.

### Euwuhnerendwigglung

## Lidaradua

Karl Wagner, Wolfgang Seidler un Günter Hoppe: *Spurensuche in Gaiberg, Ein Buch zum 700-jährigen Jubiläum 2012*, Gemeinde Gaiberg 2012, ISBN 978-3-9810449-1-1

## Im Netz

* www.gaiberg.de (Offizieller Netzuffdritt vun da Gemeinde)
* Gaiberg im Landeskundlische Informazionssischdem Bade-Werddeberg (LEO)
Supernatural

**Supernatural** is ä omerikanischi Fernsehserie wo sichs hauptsächlich ums iwwernadierliche drehe dud. Ab Oktowa 2017 isch im US-Fernseh die dreizehnt Staffl gloffe.
Regierungsbezirk Darmstadt

De **Regierungsbezirk Damstadt** isch e Vawaltungsäänhäät im Land Hesse. De Regierungsbezirk licht im Siede vum Land un bildt d Planungsregion **Siedhesse**. Mit fascht 4 Millione Aiwohner wohnen do iwaa d Helft vun de Hesse. En Großdääl vum hessische Bruttoinlandsprodukt werde do erwertschafft.

## Verwaltungsgliederung

; Landkrääs
# Bergstroß
# Dammstadt-Dibborg
# Groß-Gerau
# Hochtaunuskreis
# Main-Kinzig-Kreis
# Main-Taunus-Kreis
# Odewaldkrääs
# Offebach
# Rheingau-Taunus-Kreis
# Wetteraukreis

; Krääsfraie Städt
# Dammstadt
# Frankfort
# Offebach
# Wissbade

; Sunnastatusstädt
# Bad Homburg vor der Höhe
# Hanau
# Rüsselsheim am Main

## Weblinks

* Websait vum Regierungspräsidium Dammstadt
* Landesplanungsportal Hessen: Regionalblan Siedhesse / Regionala Flächenutzungsblan
* Websait vun de Regionalversammlung Siedhessen
*
Kfz-Kennzeichen (Deutschland)

E **Audonummer** (åmdsschbrochlisch aa **Kfz-Kennzeiche**) is in Deitschland di åmdlische Kennzeischnung vun Krafdfaazeig un ihre Åhänger, nooch da Faazeig-Zulossungsverordnung (FZV), wu vun da Krafdfaazeig-Zulossungsschdell ausgewwe werd. E Audomnummer setzt sisch aus eme Unnerscheidungszeische (ään bis drei Buschdawe, zum Beischbiel RA fä Raschdatt) un da Erkennungsnummer (ään odder zwee Buschdawe un bis zu vier Ziffare, zum Beischbiel KL 8136) zamme.

Des Unnerscheidungszeische schdeht fä de Land- odder Schdadtkreis, odder awwer fä Organe vum Bund odder Land (unner annerem Landesregierunge, Landesbeherde wie in mansche Länner di Boilzei, Bunnesbolizei „BP“, Bunnes-Wasser- Schiffaadsschdroßeverwaldung „BW“, Teschnisches Hilfswerg „THW“, Bunneswehr „Y“, Diblomadisches Corps „CD“ un bevorreschdischde indernazionale Organisazione wie zum Beischbiel di NATO).

## Gugg aa doo
* Nummaschild
Vernachlässigung der Wahrscheinlichkeit

Unnade **Vanochlessischung vunde Wahschoinlischkaid** (uff Englisch *probability neglect*) meendma, woann die Laid die Oidriddswahschoinlischkaid vun glääne Riesike falsch oischedze dun. Endwedda werrense ignoriad odda awwa growb iwwaschezd.

Des koan voakumme, woann Laid irschendwie mit Gfiehl on ä Sach roagejen. Woanse Oangschd hawwen voa dem was kumme kend woanse sisch was voaschdelle dun, doann kummds ofd zu änna Iwwaschedzung dodvu, dasses passiere kend. Zusedslisch meenese doan, dassen Schudz a uubedingd needisch isch. Des fiad doann haifisch dodezu, dassma schedlische Mossnoame eagraife dud und domid a schedlische Folsche zu draache hodd.

Ä b’kondes Baischbiel isch die Ongschd voa Terroaoaschlesch. Des koann dodezu fiare, dass Laid nemme midm Fliescha raise dun, sondan midm Audo. Awwa fliesche hodd imma noch wenischa Riesiko als Audofahre.

## Gugschd a uff
Prävalenzfehla

## Bischa
* Cass R. Sunstein: *Probability Neglect: Emotions, Worst Cases, and Law.* In: *The Yale Law Journal.* 112, S. 61–107.

## Vawais
Status-quo-Verzerrung

Unnade **Schdadus-Qwo-Vazerrung** meendma, woann die Laid iwwadriwwa hawwe wolln, dasses alles so blaiwe dud, wies schun isch. Des Vahalde wead inde Bolidigg- unde Weadschafdswisseschafde unnasuchd. In Vasuch hawwen Daniel Kahneman, Richard Thaler unn Jack Knetsch den Effegd nochwaise kenne. Die fieren des dodruff zurigg, dass die Laid Oangschd voa Valuschde hawwen unn oan dem hängen wasse schun hawwen, de sog'noande Bsidzdumseffeggd.

Inde Palz hoddma dodezu a gsachd „Wasde Bauwa nedd kennd, frissda nedd“.

## Bischa
* 
* 
* 

## Vawais
Normalhöhennull

**Normalhehenull** (**NHN**) is di Bezugsfläsch fä Hehe iwwerm Meeresschbiggl in Deitschlånd. Di Hehe werre in *Meder iwwer Normalhehenull, m. i. NHN*, ågewwe. 1992 hawwe di Vermessungsverwaldunge vun de Bunneslänner beschlosse, 1993 des Deitsche Haubthehenetz oizufierhe, wu sisch uf NHN bezieht. Des hot des Normalnull (NN) abgeleeßt, wu ma seit 1879 verwendt hot. Beim Normalnull ware di Fehler, wu durschs Schwerefeld vun da Erd endschdehe, net beriggsischdischt. Selle Fehler schbiele iwwerm Ozean bragdisch kää Roll. Iwwerm Feschdlånd sinn-s e paa Zendimeder bis Dezimeder Unnerschied. In de åirobeeische Hochgebirge meschts bis zu ugfähr zwee Meder aus.

Wie des Normalnull (NN), wu ma in da Bunnesrebubligg vorher verwendt hot, bezieht sisch aa des Normalhehenull (NHN) uff de middlare Meeresschbiggl vun da Nordsee un is iwwer de Amschderdamer Pegel definiert. Da Bezugspunkt fä Deitschland is an da Neie Sånggd-Alexander-Käisch in Wallenhorst, Landkreis Osnabrück, Niedersachse, feschdgelegt. In da DDR hot ma s Hehenull (HN) verwendt, wu sisch uff de middlare Meeresschbiggl vun da Osdsee bezoore hot un iwwer de Kronstädter Pegel bei Sånggd Pedersburg (Rußland) definerdt waa. Hehenull (HN) liggt ugfähr verzäh Zendimeder hehscher wie Normalnull (NN).
Framing-Effekt

Vum **Framing-Effeggd** odda a äfach *Framing* schbrischdma wonn des was die Laid heeren odda leesn ä unnaschiedlischi Bedaidung krischd, eefach bloos wails oanaschda Ausgedriggd wead. De Roahme machd do de Inhald. Den Effeggd komma nedd midm gsunde Menschvaschdond eakläre.

## Hinnagrund
Die Taadsach, dass allä die Ännarung vunde Aad wie was gsachd wead än Oifluss didruff hodd wies vaschdonne wead, widdaschbrichd nochm Daniel Kahneman unnem Amos Tversky mohl dem Razionalidedsgriderium vunde „Inwarions“. Dodenoch isch die Vaännerung vunde Zugänglischkaid vunem Raiz än wischdiga Meschonismus baide Framing-Effeggde.

## Baischbiel
Bai Maßnoahme inde Gsundhaidsvoasoach wead ofd uff die schedliche Folsche vum Raache, uugschizde Sex, Iwwag’wischd odda iwwameesische Alkoholg’nuß hieg’wiese unn benuzd do s’*Valuschd-* odda *Fuaschd-Framing*. Im allg’moine nizd des awwa wenisch unn ma hodd mea Eafolsch wommas innen G’winnroahme oibedde dud. Do koama doann die guude Folsche uffzaische, wuma hawwe koan, woanma sisch wie g’winschd Vahalde dud. Mea Uffmeagsoamkaid krischdma awwa drozdem middm Oangsch-Framing womma uff die Risigge vum Raache etc. uffmeagsoam mache dud. Den Effeggd gibds a bai Umfrooche, wuma uffbaße muss wiema frooche dud.

Ä Unnanehme, wu ä ofd vakafdes awwa mongelhafdes Brodugd midd Sicherhaidsbroblem herschdelld, konn in soine Middelunge zu dem Thema z. B. die Brodugd vunnde Konkurrenz gridisiere odda s'Risiko vunde gsomde Brodugdkadegorie themadisiere. Do'd'zu werre ofd oigengische Slogans odda Soundbites b'nudzd, alla korze oibrächsome Zitad, wu die Effendlischkaid vum Schdondpungd vun Unnanehme iwwazaische unn die Uffmergsomkaid vunde ugindschdische Aspegde weg'g'lengd werre solln.

## Gugschd a uff
* Framing
* Spin

## Bischa
* D. Kahneman und A. Tversky (Hrsg.), (2000): Choices, values and frames. Cambridge University Press, Cambridge

## Vawais
Mere-Exposure-Effekt

Vum **Mere-Exposure-Effeggd** (uff daitsch a **Effekt des bloßen Kontakts**) - gfunne 1968 vum Robert Zajonc - schbrischdma wonn die Laid efach midde Widdaholung vun ebbes des imma mea als guud sejen, obowhlses oam Oafong need guud odda schelschd gseje hawwen.
Womma midd jemond vadraud isch, kumme em die Peason imma mea simpadischa riwwa umma findse imma addragdiva. Den Effegd gibds nedd, woama baim easchde Kondaggd glaischn schleschde Oidrugg kabd hobd. Doann vatiefn Widdaholunge die Abnaischung, wuma schun hodd. Bai dem Effegd schbields a kä Roll, ob des jedz unnab'wussd isch odda nedd, des hessd, obma sisch den Easchkondaggd midd änna Peason b'wussd isch odda nedd.

## Baischbiel
Je efda Laid middenond (a zufelisch) Kondaggd hawwen, umso eja werrense Freunde. Des hodd sisch a inna Unnasuchung vun 1950 oam MIT vun Leon Festinger, Stanley Schachter und Kurt Back gzaischd, wu rausgfunne hawwen, dass die Freundschafde dodevu abhengisch gwesd sinn, wu die Laid ia Zimma kabd hawwen.

Womma Hiehnaaija reschelmessisch midem bschdimmde Ton bschalle dud, doann koann dea Ton die gschlibfde Hinkl berujische.

## Bischa
* Robert Zajonc: *Attitudinal Effects of Mere Exposure*. Journal of Personality and Social Psychology, 1968, 9, 2, 1–27.
* R. F. Bornstein: *Exposure and affect: Overview and meta-analysis of research, 1968–1987*. Psychological Bulletin, 1989, 106, 265–289.
* X. Fang, S. Singh, R. AhluWalia: *An Examination of Different Explanations for the Mere Exposure Effect*. Journal of Consumer Research, 2007, 34, 97–103.

## Vawais
Bestätigungsfehler

De **Bschedischungsfehla** (uff Englisch *confirmation bias*, *confirmatory bias*, *myside bias* odda  *congeniality bias*) meend, dass die Laid imma bloss dodruff guggen wassn a unn e basse dud. Die Laid suchn sisch die Infoamadzione unn wehlen des bevoazuchd ausde Infoamadzione, wassen oam beschde inde Groam basse dud. Koaz gsachd guggen die Laid imma, dass ia Meenung bschdedischd wead unn ia Eawadunge eafilld werren. De easch, wu des gseje hodd isch de Peter Wason gwesd.

Bis in die 1960zischa Joa hodds die Froch nochde Auswahl unn Beweadung vun Daade vadie Iwwabriefung vun Hipothese gewwe, ä Problem vunde Wisseschafdtheorie. De Wason ischn Oahänger vum Karl Popper gwesd unn vun soina Ufffassung dassma ä Theorie gaanedd bschedische, sondan nua widdalesche koann. De Wason isch zude Ufffassung kumme, dass Laid dodezu naischen, bschdejende „Hipothese“, alla gschaide Meenunge, bschedische zu wolle.Des hodda doan „*confirmation bias*“ (ewwe „Bschedischungsfehla“) g’nond. Dem hooda doan die rischdisch Voagejenswais gescheniwwa gschdeld, die „*disconfirming evidence*“ („widdaleschend Hiewais“). Psichologisch isches im Mensch, dassa sisch un soi G'dong'ge unn Ideje bschdedischd seje will unn erschmold nedd noch Agumend gesche soi Osischde suchd. Deswesche gibds inde Wisseschafd de Peer-Review Brozess, wu Vaeffendlischunge erschdmol vun wisseschafdlische Kollesche gridisch b'gudachded werre missen, um meglische Grind gesche die Agumend unn Aussache inna Vaeffendlischung zu finne ums vabessere unn absichere zu kenne.

Goans allgmoin hodds do'n Bschedischungsfehla woama äsaidisch Infoamadzione ausweehle dud, um Meenungen (alla „Hipothese“) zu bschdedische. Den Fehla machn nedd bloss Laije, sondan a Expeade. Dodevu sinn alle kognitive Funkzione bdroffe, wie z. B. Wahneme, Eainnare, odda Intaprediare. Unn s hodd was dodmid zu due, ob die Laid ä guudes Gfiel bai iara Meenung hawwen.

## Gugschd a uff
* Rosinepigge

## Bischa
* Peter Wason: *On the failure to eliminate hypotheses in a conceptual task* in *Quarterly Journal of Experimental Psychology*, Jg. 12 (1960), S. 129–140, .
* Peter Wason: *Reasoning about a rule* in *Quarterly Journal of Experimental Psychology*, Jg. 20 (1968), S. 273–281, 
* Rüdiger F. Pohl: *Cognitive Illusions. A handbook on fallacies and biases in thinking, judgement and memory*. Psychology Press, Taylor and Francis Group, Hove, New York, 2004, ISBN 1841693510
* F.H. Poletiek: *Hypothesis-testing behaviour*, Psychology Press, Philadelphia, 2001

## Vawais
Ernolsheim bei Zabern

**Arelse** (frz. *Ernolsheim-lès-Saverne*, bis zum 5. Mai 1956 *Ernolsheim-Saverne*, dt. *Ernolsheim*) isch e franzesische Gemää im Unterelsàss in de Rechion Grand Est (bis 2015 Region Elsàss).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Gschicht
Arelse isch zum easchte Mol gnennt worre im Johr 1128.

## Verwaltung
 vun Arelse isch . Arelse gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Arelse gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Literatur
* Michel Paul Urban: *Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace.* Édition du Rhin, Strasbourg 2003

## Weblinks

* https://web.archive.org/web/20120209042803/http://ernolsheim.lysergid.com/mairie.html

## Fußnote
Perseveranzeffekt

De **Perseveranz-Effeggd** (a *Inertia-Effeggd*) (vum englische *perseverance* uff daidsch *Beharrlischkaid, Ausdauwa, Duaschhaldevamesche*) meend, woan Laid vunde easchde Oidrigg iwwa ä Eaaischnis so nochhaldisch b'oiflussd werren, dasse schbeda rischdisch Mieh hawwen duasch naije Oidrigg ia Meenung widda zu ännare. Inde Psischologie fiadma des uff Schema zurigg, wu sisch im sog'noande imblizide G'deschniss nemme so efach ännare lossen, woanse sisch mol gebild hawwen. Dodriwwa gibds die Imblizid Peasenlischkaidstheorie.

### Baischbiel
Woama Teschdpasone iwwa ebbes falsch infoamiere dud, midde Uffgawb, dasse sisch dodriwwa ä Meenung bilde solln, unn ma denne Laid oam End saache dud, das des alles Bledsinn gwesd isch, hawwen die Laid Mieh ia uff dem Bledsinn uffbauwende Meenung zu ännare odda goanz uffzugewwe.

Dea Effeggd isch bsondas haikl bai „Infoamzione“, wu die Press vaeffendlische dud. Des koann än Effeggd uff Jurischde unn ia Uadeel hawwe.

## Bischa
*Urteils- und Gedächtnisverzerrungen bei der Bewertung von Umweltschadensfällen (PDF; 452&nbsp;kB)
*Soziale Wahrnehmung

## Vawais
Kreis Bergstraße

Da **Kreis Bergschdrooß** is en Landkreis im Regiarungsbeziag Dammschdadt in Hesse. Er ghert zu de Medropolregiune Rhåi-Main un Rhåi-Negger. Da Verwaldungssitz is in Hepprum.

## Geographie
### Lag
Der Kreis liggt deils im Ourewald, deils im Hessische Ried, also em hessische Deil vun da Owwerrhåiewene. Dazwische da Abhang vum Odewald zur Rhåiewene is di Låndschaft Bergschdrooß, wu em Kreis de Nåme gewwe hot. Di beide Klääschdädt Herschhorn un Neggerschddånisch un des gemeindefreie Gebied Mischelbuuch bilde zamme e Exklave, wu kää diregde Verbindung zum iwwarische Gebied vum Kreis hot.

## Gschischt
### Kreisgebied
Da Kreis in soiner jetzische Ausdehnung beschdeht faschd uverännerd seid 1945. Lediglisch da Ord Laudenau isch im Zug vun da Hessische Gebiedsreform 1971 vum Kreis Bergschdrooß an de Landkreis Erbach iwwergånge.

### Åiwuhnerendwigglung

## Bolidigg

Ergebnis vun de Kommunalwahle:

### Låndrät

Di Åmdszeid vun de Låndrät is durschs hessische Kommunalwahlrescht uff sechs Johr feschdgelegt. Da Christian Engelhardt is im Mätz 2021 fä e zwedde Åmdszeid gewählt worre. Di nägschde Låndrotswahl is im Johr 2027.

### Wabbe, Flagg und Banner

 DEU Kreis Bergstrasse COA.svg|Wabbe
 Flagge Kreis Bergstrasse.svg|Hissflagg
 Banner Kreis Bergstrasse.svg|Banner


## Dade

## Schdädt un Gemeinde im Kreis Bergschdrooß

## Guggd aa do
* Ordsname im Kreis Bergstrooß

## Im Netz

### Änzlnochweis
* Åiwuhnerzahle: https://web.archive.org/web/20090221150045/http://www.verwaltungsgeschichte.de/hes_bergstrasse.html
Hektar

En (*masculinum*) odder e (*neutrum*) **Hegdaa** odder Hegdar is e Fläschemaß. Abgekerzt werd da Hegdaa mid **ha**.
* 1 Hegdaa sin 100m * 100m = 10.000m² odder 100 Aa
* 100 Hegdaa sin 1 Quadratkilomeder (km²)
Des Wort Hegdaa kummt vum grieschische Wort fä hunnerd, hecto, un Aa.

Hegdaa ghert net zu de offizielle SI-Maßoiheide, derf awwer offiziell benitzt werre.

### Einzelnochweis
Ar (Einheit)

En (*masculinum*) odder e (*neutrum*) **Aa** odder Ar is e Fläschemaß. Di Abkerzung defir is **a**.
* 1 Aa sin 10m * 10m = 100 m²
* 100 Aa sin 1 Hegdaa (ha)
In Frångreisch hot ma 1793 de Aa als Fläscheoiheit vun 10 * 10 Meder feschdgelegd un ihm de Nåme *are* gewwe, noch em ladeinische Wort *ārea* fä Fläsch, freier Blatz.

### Einzelnochweis
Dambach (Kreis Schlettstadt)

**Dàmbàch** (franzesisch *Dambach-la-Ville*, daitsch *Dambach*) isch e franzesische Gemää im Département Bas-Rhin (Unnaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Verwaltung
 vun Dàmbàch isch . Dàmbàch gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Dàmbàch gheat zum Owerrhaialemannisch.


Datei:Dambach_la_Ville_Mairie.JPG|Mairie
Datei:Chapelle_Saint_Sebastien_Dambach_la_Ville.jpg|Kàpall Saint-Sébastien


## Literatur
* Michel Paul Urban: *Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace.* Édition du Rhin, Strasbourg 2003

## Weblinks

* http://www.dambach-la-ville.fr

## Fußnote
Backfire-Effekt

Vum **Backfire-Effeggd** schrischdma inde Bolidiggwisseschafde woann naije Faggde, wude aischene bolidische Oasischde widdaschbrechen, die Oasischde doann blos noch mea feschdische dun.

De B'griff kummd vum Bolidiggwisseschafdla Brendan Nyhan unnem Jason Reifler. Inna Vaeffendlischung vun 2010 hawwense des unnasuchd unn sinn zum Eagewnis kumme, dass ä Konfrondazion midd Faggde unn Aagumend baide Laid, wu schun ä Meenung hawwen, nix nidzd. Eja im Geschedeel, die Laid blaiwen und vaschdaifen sisch uff dem wasse schun määnen.

De Backfire-Effeggd isch änna vun dene, wu sisch Vakäufa iwwaleschen, wiese den fas Vakaafe nudze kennen.

## Weblinks
* Artikel über Populismus und den Backfire-Effekt in Die Zeit
* Warum ignorieren wir Fakten? Der Backfire-Effekt Harald Lesch in Terra X, ZDF

## Vawais
Wickersheim-Wilshausen

**Wickersche-Wiltzhüse** (franzesisch *Wickersheim-Wilshausen*, daitsch *Wickersheim-Wilshausen*) isch e franzesische Gemää im Département Bas-Rhin (Unnaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Gschecht
Wickersche-Wiltzhüse isch am 1. Januar 1973 entstanne durch d Fusion vun de Gemääe Wickersche un Wiltzhüse.

Wickersche isch 788 als *Wigfridasheim* zum erschte Mol gnännt worre, Wiltzhüse 1077 als *Willingishusen*.

## Verwaltung
 vun Wickersche-Wiltzhüse isch . Wickersche-Wiltzhüse gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Wickersche-Wiltzhüse gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Algolsheim

**Àlgelse** (franzesisch *Algolsheim*, daitsch *Algolsheim*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  un zum Arrondissement .

## Geografie
Àlgelse licht 33 km vun Mìlhüüse uf 193 m NN.

## Gschicht
Àlgelse isch im 12. Jh. zum easchte Mol gnennt worre.

## Verwaltung
 vun Àlgelse isch . Àlgelse gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Àlgelse gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Bellemagny

**Bellemagny** (elsässisch *Baretswiller*, daitsch *Baronsweiler*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  un zum Arrondissement .

## Geografie
Bellemagny licht 21 km vun Mìlhüüse uf 333 m NN.

## Gschicht
Bellemagny isch im Johr 796 zum easchte Mol gnennt worre.

## Verwaltung
 vun Bellemagny isch . Bellemagny gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De romanisch Dialekt vun Bellemagny gheat zum Franc-comtois.

## Weblinks

## Fußnote
Brunstatt-Didenheim

**Brunscht-Didena** (franzesisch *Brunstatt-Didenheim*, daitsch *Brunstatt-Didenheim*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  un zum Arrondissement .

## Geografie
Brunscht-Didena licht 3 km vun Mìlhüüse uf 251 m NN.

## Gschicht
Brunstatt-Didenheim isch am 1. Januar 2016 aus de Fusion vun de Gemääe Brunscht un Didena entstanne.

## Verwaltung
 vun Brunscht-Didena isch . Brunscht-Didena gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De Dialekt vun Brunscht-Didena gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Dürmenach

**Dìrmene** (franzesisch *Durmenach*, daitsch *Durmenach*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  un zum Arrondissement .

## Geografie
Dìrmene licht 24 km vun Mìlhüüse uf 367 m NN.

## Gschicht
Dìrmene isch im Johr 1188 zum easchte Mol gnennt worre.

## Verwaltung
 vun Dìrmene isch . Dìrmene gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Dìrmene gheat zum Hochalemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Post-purchase rationalisation

Vunde **Post-purchase rationalisation** (frai iwwasedzd „s'Nochdräschlische B'schänische“) schrischdma wonn Laid zum Baischbiel nochm daijare odda sinnlose Oikaaf mit Agumend vasuchn zu b’grinde warumse des jedz hawwen kaafe misse.

## B’schraiwung
Laid kaafen a schunmol unnedisches, mongelhafdes, iwwadaijades odda iwwaflisisches Zaisch. Donn hawen viele des G’fiehl, dasses jo doch gonz guud g’wesd soi muss. S’muss doann doch guddi Qwalided hawwe odda s’wead sisch schun lohne des g’kafd zu hawwe. Des reddense sisch donn so lang oi, bisses selwa glaawe dun. Doduasch schwäschd sisch des G’fiehl odda soga die G’wisshaid ab, was bleedes kafd zu hawwe. S’koann a dodezu kumme, dassisch die Laid soga selwa iwwazaischn, dasses gons ridisch so isch.

Was ähnlisches gibds a bai Gaisle, wu midde Zaid Zunaischung fadie Endfiara krische kennen. Do heesds donn s’ **Buyer’s Stockholm Syndrome** („s'Kaifa-Stockholm-Syndrom“). Psischologe mehnen, dasses dodvu kummu dud, dass ma s’B’diafniss hodd, zuem emol g’machde B’kenndnis zu steje domids nedd zu äm ub’queme G'fiehls-, Wahnehmungs- odda Iwwazaischungskonfligd kumme dud.

## Bischa
* Hans Raffée, Bernhard Sauter, Günter Silberer: *Theorie der kognitiven Dissonanz und Konsumgüter-Marketing: Der Beitrag der Theorie der kognitiven Dissonanz zur Erklärung und Gestaltung von Kaufentscheidungen bei Konsumgütern*, Springer-Verlag, 2013, ISBN 9783322843791
* Joel B. Cohen and Marvin E. Goldberg: *The Dissonance Model in Post-Decision Product Evaluation*, Journal of Marketing Research, Vol. 7, No. 3, August 1970, Seiten 315 bis 321
* Sadaomi Oshikawa: *Consumer pre-decision conflict and post-decision dissonance*, Behavioral Science, Vol. 15, Issue 2, 1970, Seiten 132 bis 140

## Weblings
* George Dvorsky: Cognitive biases that prevent you from being rational
Geisweiler-Zöbersdorf

**Gäiswiller-Zäwerschdorf** (frz. *Geiswiller-Zœbersdorf*, dt. *Geisweiler-Zöbersdorf*) isch e franzesische Gemää im Unnaelsass in de Rechion Grand Est (bis 2015 Region Elsass). D Gemää gheat zum  un zum Arrondissement .

## Gschicht
Gäiswiller-Zäwerschdorf isch am 1. Januar 2018 grindt worre aus em Zammeschlkuss vun de Gemääe Zäwerschdorf un Gäiswiller.

## Verwaltung
 vun Gäiswiller-Zäwerschdorf isch . Gäiswiller-Zäwerschdorf gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Gäiswiller-Zäwerschdorf gheat zum Owerrhaialemannisch.


Geiswiller_EgliseProt_01.JPG|Proteschtantisch Keach vun Gäiswiller
Zoebersdorf_EgliseProt_01.JPG|Proteschtantisch Keach vun Zäwerschdorf
Zoebersdorf_rMont%C3%A9e_20_(1).JPG|Gutshof Wendling


## Literatur
* Michel Paul Urban: *Lieux dits. Dictionnaire étymologique et historique des noms de lieux en Alsace.* Édition du Rhin, Strasbourg 2003

## Weblinks

## Fußnote
Wingersheim-les-Quatre-Bans

**Wingersheim-les-Quatre-Bans** isch e franzesische Gemää im Département Bas-Rhin (Unnaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Gschicht
Gäiswiller-Zäwerschdorf isch am 1. Januar 2016 grindt worre aus em Zammeschlkuss vun de Gemääe Àtzne, Gìngse, Mìttelhüse un Wìngersche.

## Verwaltung
 vun Bosselshüse isch . Bosselshüse gheat zum Kommunalvaband .

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Wingersheim-les-Quatre-Bans gheat zum Owerrhaialemannisch.


Datei:Wingersheim_StNicolas_02.JPG|Mairie
Datei:Hohatzenheim_StsPierre-Paul03.JPG|Kìrch St. Petrus un Paulus
Datei:Wingersheim StNicolas 04.JPG|Kìrch St. Nikolaus
Datei:Wingersheim Synagogue (1).jpg|Synagoge
Datei:Wingersheim rVictoire 1.jpg|Büürehoff (XVIII. Johrhundert)


## Weblink

## Fußnote
Unterlassungseffekt

D’**Unnalassungseffeggd** meend, dassma ä Hondlung als ebbes riskondares oaseje dud als ä Unnalassung. S’werren a ofd Hondlunge schdeaga b’schdrofd als Unnalassunge, a donn wonns glaische rauskumme dud.

## Bschraiwung
Womma die Wahl hodd ebbes zu mache, wu *meschlischawais* schleschde Auswiagunge hawwe wead odda awwa des ewe nedd zu mache, was donn nedd *meschlischawais* sondan *sischa* schleschde Auswiagunge hodd, wähln viele Laid nix zu due. Des kummd dodvu, dassma die Vaoandwoadung fa was schleschdes, desma selwa vauasachd hodd, schwerer uffde Seel lische dud, als womma nix gmachd hodd unn de schleschde Ausgong nedd vahinnad hodd. Unnalassunge und agdives Mache werren daidlisch im Grad vunde Schuld unde Vaoandwoadung unnaschiede. Woann jemond was mach dud, werdm ä gresseri Vaoandwoadung gewwe als wonna nix gmachd hodd.

Zum Baischbiel, woannen Arzd än Patijend betreud, wu uuhailba grong’g isch und des Medikamend schdagi Newewiagunge hodd unnän gude Deel vunde Patijende dro sterwe wead. Doann tendiaren Ärzd ofd dodzu, dasse des Medikamend dem Patijend nedd gewwe dun, wailse sisch donn vade Tod vum Patijend vaoandwoardlich fiele dedn. Unn des obwohla jo e todkrong’g isch.

## Schdrofreschd
Des gonze komma a zum Baischbiel im daidsche Schdrofreschd seje. Do sinn Hondlunge schdrofba unn Unnalassunge blos donn, wons a ausdrigglisch gnonnd wead. Ä Baischbiel isch die unnalossene Hilfelaischdung, wu schdrofba isch. Unnalossene Hondlunge sinn a schrofba, womma zu jemond in ännare bsondare Soagfaldspflichd schdeje dud, wie zum Baischbiel Eldere zu iare Kinna odda wonns vadrachlisch gerescheld isch.

## Vawais
Val de Moder

**Val de Moder** isch e franzesische Gemää im Département Bas-Rhin (Unnaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Gschicht
Val de Moder isch zum 1. Januar 2016 entstanne aus de Fusion vun de Gemääe Pfaffoffe, Ìwerach un dr Wàlik.

## Verwaltung
 vun Angwiller isch . Angwiller gheat zum Kommunalvaband .

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Val de Moder gheat zum Owerrhaialemannisch.


Datei:Nídermodere 3.JPG|Nìdermodere
Datei:Pfaffenhoffen.intérieur1.JPG|D Synagog (inne)


## Weblinks

* Communauté de Communes du Val de Moder (fr)

## Fußnote
Illhäusern

**Ìllhìsre** (franzesisch *Illhaeusern*, daitsch *Illhäusern*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  un zum Arrondissement .

## Geografie
Ìllhìsre licht 49 km vun Mìlhüüse uf 263 m NN.

## Gschicht
Ìllhìsre isch im 16. Jh. zum easchte Mol gnennt worre.

## Verwaltung
 vun Ìllhìsre isch . Ìllhìsre gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Ìllhìsre gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Illtal

**Ìlldàl** (franzesisch *Illtal*, daitsch *Illtal*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  un zum Arrondissement .

## Geografie
Ìlldàl licht 21 km vun Mìlhüüse uf 231 m NN.

## Gschicht
Ìlldàl isch zum 1. Januar 2016 entstanne aus de Fusion vun de Gemääe Granzìnge, Haiflìnge un Oberdorf.

## Verwaltung
 vun Ìlldàl isch . Ìlldàl gheat zum Kommunalvaband .

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Ìlltàl gheat zum Hochalemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Kaysersberg

**Kaiserschbarig** (franzesisch *Kaysersberg*, daitsch *Kaysersberg*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass) gwest. Sait 2016 gheat se zu de naie Gemää Kaysersberg Vignoble.

## Geografie
Kaiserschbarig licht 44 km vun Mìlhüüse uf 276 m NN.

## Gschicht
Kaiserschbarig isch im Johr 1226 zum easchte Mol gnennt worre.

## Verwaltung
De letscht Maire vun Kaiserschbarig isch de Henri Stoll gwest. Kaiserschbarig hot zum Kommunalvaband Communauté de communes de la Vallée de Kaysersberg gheat.

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Kaiserschbarig gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Kaysersberg Vignoble

**Kaysersberg Vignoble** isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  un zum Arrondissement .

## Geografie
Kaysersberg Vignoble licht 44 km vun Mìlhüüse uf 276 m NN.

## Gschicht
Kaysersberg Vignoble isch zum 1. Janar 2016 entstanne aus de Fusion vun de Gemääe Kaiserschbarig, Kienze un Seielse.

## Verwaltung
 vun Kaysersberg Vignoble isch . Kaysersberg Vignoble gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Kaysersberg Vignoble gheat zum Owerrhaialemannisch.


Maison natale du Dr. Schweitzer-Kaysersberg (2).jpg|Geburtshaus vum Albert Schweitzer
Kaysersberg 2008.jpg|Haiser am Wissbàch
Kientzheim Château Schwendi.JPG|Schwendi-Schloss
Sigolsheim_011.JPG|Keach St. Peter un Paul


## Weblinks

* d Website vun de Gemää

## Fußnote
Kembs

**Chems** (franzesisch *Kembs*, daitsch *Kembs*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Chems licht 14 km vun Mìlhüüse uf 250 m NN.

## Gschicht
Chems isch im Johr 757 zum easchte Mol gnennt worre.

## Verwaltung
 vun Chems isch . Chems gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Chems gheat zum Hochalemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Labaroche

**Labaroche** (elsässisch *Barosch*, daitsch *Zell*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Labaroche licht 41 km vun Mìlhüüse uf 186 m NN.

## Gschicht
Labaroche isch im Johr 1313 zum easchte Mol gnennt worre als *Celle*.

## Verwaltung
 vun Labaroche isch . Labaroche gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De romanisch Dialekt vun Labaroche gheat zum Welche un domit zum Lorrain.

## Weblinks

## Fußnote
Au (Oberelsass)

**D Ài** (franzesisch *Lauw*, daitsch *Au*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
d Ài licht 24 km vun Mìlhüüse uf 423 m NN.

## Gschicht
d Ài isch im Johr 1445 zum easchte Mol gnennt worre.

## Verwaltung
 vun d Ài isch . d Ài gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun d Ài gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Le Haut Soultzbach

**Le Haut Soultzbach** isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Le Haut Soultzbach licht 20 km vun Mìlhüüse uf 310 m NN.

## Gschicht
Le Haut Soultzbach isch zum 1. Januar 2016 entstanne aus de Fusion vun de Gemääe Ewersulzbàch un Morzwiller.

## Verwaltung
 vum Haut Soultzbach isch . Le Haut Soultzbach gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
Dr elsässisch Dialekt vum Haut-Soultzbach ghert zum Owerrhinàlemànnisch.

## Weblinks

## Fußnote
Masmünster

**Màsmìnschter** (franzesisch *Masevaux*, daitsch *Masmünster*) isch bis 2015 e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass) gwest.

## Geografie
Màsmìnschter licht 25 km vun Mìlhüüse uf 399 m NN.

## Gschicht
Màsmìnschter isch im Johr 828 zum easchte Mol gnennt worre. Zum 1. Janaur 2016 isch Màsmìnschter mit Nìderbrucke zu de naie Gemää Masevaux-Niederbruck fusioniert worre.

## Verwaltung
De letscht Maire vun Màsmìnschter isch de Laurent Lerch gwest.

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Màsmìnschter gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Masmünster-Niederbruck

**Màsmìnschter-Niderbrucke** (franzesisch *Masevaux-Niederbruck*, daitsch *Masmünster-Niederbruck*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Màsmìnschter-Niderbrucke licht 25 km vun Mìlhüüse uf 410 m NN.

## Gschicht
D Gemää isch zum 1. Janaur 2016 entstanne aus de Fusion vun Màsmìnschter un Nìderbrucke.

## Verwaltung
 vun Màsmìnschter-Niderbrucke isch . Màsmìnschter-Niderbrucke gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Màsmìnschter-Niderbrucke gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks
* 

## Fußnote
Mooslarg

**Moos-Nìderlàrg** (franzesisch *Mooslargue*, daitsch *Moos-Nìderlàrg*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Moos-Nìderlàrg licht 5 km vun Mìlhüüse uf 355 m NN.

## Gschicht
Moos-Nìderlàrg isch 1975 entstanne aus de Fusion vun de Gemääe Moos un Nìderlàrg. Moos isch im Johr 1139 als *Mosa* zum easchte Mol gnennt worre, Nìderlàrg im Johr 1145 als *Larga*.

## Verwaltung
 vun Moos-Nìderlàrg isch . Moos-Nìderlàrg gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Moos-Nìderlàrg gheat zum Hochalemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Dünkirchen

**Dünkärsch** (franzesisch *Dunkerque*, daitsch *Dünkirchen*) is e Induschtrie- un Hafeschdadt im Nordfrongraisch ån da Siedlichkischd vun da Nordsee, ebbes ån die zwonzisch Kilomeda weschtlich vun da belgische Grenz zur Schdadt De Panne. Vawaltungsteschnig is Dünkärsch ääns vun da finf Unnapräfekdure vum Département Nord un glaischzaidisch e Gmaind in de Region Hauts-de-France. Sie is auch da Haubdord vum glaischnamische Arrondissement, welsche uugfähr dem Fronzeesisch-Westhoek entschbrichd.

In da Schdadt selbschd lewe edwa nainzisch duddzend Dünkärscha. Zsamme mid seschzäh Nåchbagmainde stelld sie da Schdadtsgmainschafd vun Dünkärsch dar, wo faschd zwäähunnad duddzend Laid wuhne. Awwer die Agglomeration hot sogar mehr als zwäähunnadfüfzig duddzend Aiwuhna. Vun greeßa nadzionala Bedaidung is Dünkärsch wege soin Seehafe noh bei da Ämmlkanaal, die de driddgreeschd Seehafegebied vun Frongraisch is nå die vun Marsäji un Le Havre.

Bekånnd is die Schdadt in Fronzeesisch-Flanda dorsch da Karneval vun Dünkärsch, die jedes Jåhr schdaddfind.

## Websaide

## Einzelnochweise
Mühlbach im Elsass

**Mìlbe** (franzesisch *Muhlbach-sur-Munster*, daitsch *Mühlbach im Elsaß*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Mìlbe licht 0 km vun Mìlhüüse uf 399 m NN.

## Gschicht
Mìlbe isch im Johr 896 zum easchte Mol gnennt worre als *Melin* (1057 Mulebac'').

## Verwaltung
 vun Mìlbe isch . Mìlbe gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Mìlbe gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Neuweiler (Oberelsass)

**Näiwil** (franzesisch *Neuwiller*, daitsch *Neuweiler*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Näiwil licht 28 km vun Mìlhüüse uf 203 m NN.

## Gschicht
Näiwil isch im 12. Jh. zum easchte Mol gnennt worre.

## Verwaltung
 vun Näiwil isch . Näiwil gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Näiwil gheat zum Hochalemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Orbey

**Orbey** (elsässisch *Urwes*, daitsch *Urbeis*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Orbey licht 44 km vun Mìlhüüse uf 460 m NN.

## Gschicht
Orbey isch im Johr 1049 zum easchte Mol gnennt worre.

## Verwaltung
 vun Orbey isch . Orbey gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De romanisch Dialekt vun Orbey gheat zum Welche un domit zum Lorrain.

## Weblinks

## Fußnote
Spechbach (Oberelsass)

**Spachbi** (franzesisch *Spechbach*, daitsch *Spechbach*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Spachbi licht 12 km vun Mìlhüüse uf 260 m NN.

## Gschicht
Spachbi isch zum 1. Januar 2016 entstanne aus de Fusion vun de Gemääe Owerspachbi un Nìderspachbi.

## Verwaltung
 vun Spachbi isch . Spachbi gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Spachbi gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Strüth

**Strüeth** (franzesisch *Strueth*, daitsch *Strüth*) isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  im Arrondissement .

## Geografie
Strüeth licht 24 km vun Mìlhüüse uf 458 m NN.

## Gschicht
Strüeth isch im Johr 1144 zum easchte Mol gnennt worre als *Struet*  (1394 *Strut*, 1568 *Strütt*).

## Verwaltung
 vun Strüeth isch . Strüeth gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Strüeth gheat zum Owerrhaialemannisch.

## Weblinks

## Fußnote
Kompensatorische Gesundheitsüberzeugung

Baide **Ausglaischende Gsundhaidsiwwazaischung** meenen die Laid iadimmlisch, dasse ä uugsundes Lewe middm gsunde Vahalde ausglaische kennen. Die Meenung isch, dass womma zum Baischbiel viel Sieses unn a schunschd uugsund esse dud, des mid ausraischend Schboad widda ins Lod bringe koann. Awwa dodvoa hodds kä wisseschafdlische Unnasuchunge, wu des a bschdedische dun. Dea Deng'gfehla bassiad doann, wonn die Laid in G'dong'ge Bilonz ziehen unn doann insgsomd im Eagewnis vun iarem Vahalde uff Null kummen. Die Laid sejen awwa den Deng'gfehla need unn laischnenen a. Unnasuchunge hawwen awwa a g'zaischd, dass des än Iaglauwe isch.

## Bischa
* Maria Austermann: ''Explanations for Substance Use –The role of implicit and explicit Compensatory Health Beliefs and Personality for Alcohol/Nicotine-related Risk Behavior'', Bachelorthesis, Enschede 2016
* Alexandra Kummer: *Snacking is OK as long as I eat enough fruits: kompensatorische Gesundheitsüberzeugungen in der Ernährung*, Lizenziat, Zürich 2016
* Franziska Bühler: *Kompensatorische Gesundheitsüberzeugungen und sportliche Aktivität bei Studierenden*, Masterarbeit, Zürich 2009
* Theda Radtke, Urte Scholz, et al.: ''Compensatory Health Belief Scale: Assessing Its Psychometric Properties''. KOPS - Das Institutionelle Repositorium der Universität Konstanz, 2013

## Vawais
Lambdazismus

**Lambdazismus** heeßt ma de Laudwandel vumne Konsonand zumne */l/*. En Wandel vumne */d/* zwische zwee Vokal zumne */l/* is en D-Lambdazismus. Der Nåme kummt vum grieschische Buschdawe Lambda, des is *L*. Im Rhåifränggische Schbroochraum findt ma de D-Lambazismus im begrenzde Regione. Frieher war-er weider verbreidt. Leit, wu e *d* als *l* schwetze, sescht ma, dede lolle.

In da Kurpalz waa da Lambdazismus frieher zwische Månnem un Ewwerbach weit verbreidt. Iwwarisch is des Lolle noch in Schriese, Dossene, Feilne, Hellese un em umiddelbaa bei Månnem gelejene vorderpälzische Aldrib. Di drei Orde Aldebach, Lambehåå un Vorderheibach, esdlisch vun Schriese, ware e Zendrum mid bsunners viele Werder mid Lambdazismus

Beischbiel:


Aa im iwwarische pälzische Schbroochraum hot-s Gejende gewwe, wu ma vor Jazehnde noch de Lambdazismus gekennt hot wie nordesdlisch vun Kusel, in Dääle vum Bliesgau, z.&nbsp;B. Bekwella, in Birgefeld un Ensem (Sabrigge).

En Beischbielsatz aus Birgefeld is folgender, wu der Kischder Fuchse Karl zum Kerscherot un Pfarrer Haag gsaat hot: „Jo, jo, Herr Kirjerot, pririje kann e jela, awa noch lang net loule!“ (pririje heeßt breddische, loule heeßt laide).

Im Rhåifränggische Schboochraum is da d-Lambdazismus außerdemm noch im hessische Dillkreis bekånnt. Dort sescht ma zum Beischbiel in Wißmar Wäeller fä Wedder.

De Lambdazismus im Rhåifränggische kamma wisseschafdlisch als Sonderfall vum Rhodazismus bedrachde. Beim Rhodazismus werd e */d/* dursch e */r/* ersetzt. Zum Beischbiel gibt-s bei folgende Werder drei Wariande: Odewald – Ourewald – Oulewald; Bruder – Brurer – Bruler.

Außerhalb vum Rhåifränggische kennt ma de d-Lambdazismus aa 
* im Moselfränggische uffem Schdrimmischer Berg (hdt: Strimmiger Berg): Beij Gewilla sall ma net bolle olla met de Räla fahre, nur belle (= Bei Gewidder soll ma net bade odder mit de Rädder fahre, nur bede).

* un in bladdeitsche Dialegde in Holschdein: weller fä wedder (widder), Leller fä Ledder (Leeder).

* in da Tschuwaschische Schbrooch, ere Turkschbrooch in de Russische Rebubligge Tschuwaschie, Tataschdan un Baschkordoschdan un weidare kläne Gebiede

## Lidaradur
* Alfred Lameli: *Strukturen im Sprachraum: Analysen zur arealtypologischen Komplexität der Dialekte in Deutschland*, Linguistik – Impulse & Tendenzen Band 54, Walter de Gruyter 2013, ISBN 9783110331394
* Johannes Venema: *Zum Stand der zweiten Lautverschiebung im Rheinland: diatopische, diachrone und diastratische Untersuchungen am Beispiel der dentalen Tenuis (voralthochdeutsch /T/)*, Mainzer Studien zur Sprach- und Volksforschung Band 22, Franz Steiner Verlag 1997, ISBN 9783515070690
* Paul Glass: *Ensemma Pladd fa allegäär, [https://www.ensheim-saar.de/mundart/kurs1.htm Folge 1: Der Lambdazismus]*

## Änzlnochweis
Sommerau (Unterelsass)

**Sommerau** isch e franzesische Gemää im Département Haut-Rhin (Owwaelsass) in de Rechion Grand Est (bis 2015 Elsass).

D Gemää gheat zum  un zum Arrondissement .

## Gschicht
Sommerau isch zum 1. Janar 2016 entstanne aus de Fusion vun de Gemääe Àllewiller, Bìrikewàld, Sàledàl un Sìnggrìscht.

## Verwaltung
 vun Sommerau isch . Sommerau gheat zum Kommunalvaband .

## Bevelkerungsentwicklung
{| class="wikitable" width=350
|- align=center class="hintergrundfarbe5"

## Dialekt
De elsässisch Dialekt vun Sommerau gheat zum Owerrhaialemannisch.


Datei:Église_catholique_Allenwiller.JPG|Katholische Kerch vun Àllewiller
Datei:Eglise Saint Louis Birkenwald.JPG|Kerch Saint Louis vu Bìrikewàld
Datei:Chateau Birkenwald detail13.jpg|S Schloss
Datei:Eglise Salenthal.JPG|Kerch Saint-Maurice vu Sàledàl
Datei:Croix Salenthal.JPG|Kraiz vun 1757
Datei:Singrist, Église Saint-Remi.jpg|Kerch Saint-Rémi vun Sìnggrìscht


## Weblinks

## Fußnote
Flatrate-Bias

De **Flatrate-Bias** kummd aus de Händiebronsche. Domid meendma, dass Laid Flatrate-Vadräsch abschliesse dun, wu's fase om End daijara kummd, als wennse so abreschne deden, wieses a bnudzen. Des hodds voa allem bai Händievadräsch unn Indaned-Zugäng.

Anja Lambrecht unn Bernd Skiera vawaisn uff Schdudje vun de USA, wu uffzaischn, dass baim Mobilfunk 76&nbsp;% vunde Laid mid änna Flatrate Geld schbare deden, wonse än Tarif gnumme hedden, wu nochde Bnudzung abreschend. Umgekead hodds 3&nbsp;% Laid middem Tarif, wu nochde Bnudzung gehd, wu midna Flatrate Geld schbare deden.

## Bischa
* Sven Heidenreich, Frank Huber, Johannes Vogel: *Flatrates und die Faszination grenzenlosen Konsums. Eine empirische Studie in der Mobilfunkbranche*. Wiesbaden 2008, ISBN 978-3-8349-1093-6.

## Vawais
Mentale Buchführung

**Mendali Buchfierung** (uff Englisch *Mental accounting*) meend, dass Laid ia Ausgawe in mendale Konde oideeln unn die Ausgawe unnaschiedlisch je noch Kondo, wuse im Kopp hodd, behondeln. Doraus ergewwen sisch vaschiedene Broblem unn a falsche Enschaidunge. Des gehd uff die Erwede vum Professor Richard Thaler zurigg.

## Mendale Konde
Easchmol wesma, dass Laid uubwusst Konde in Kopp bildn, wuse Ausgawe „vabuche“ dun. Zum Baischbiel konns a Kondo „Gschengg“, "Ualaubskass", „Bongg“ odda oannare gewwe. Des hilf donn de Laid de Iwwabligg iwwa die Ausgawwe zu palde.

## Broblem
Broblem dauchen uff, womma sognondi „Endschaidungsirrelewonde Koschde“ wie vasungene Kosche derfen nedd in vaninfdische Enschaidunge oifliese. Awwa midde Mendale Buchfierung wead des vahinnad.

De Thaler bschraibd ä Experimend, wuade Teschdpeasone, wuins Theada geje wolln, sache dud, dass än Oidridd 10 Dollar koschde dud, unse die Kaad schun gkafd hawwen. Jedz wead de Teschdpeasone gsachd, dasse onde Theadakass mergen, dasse die Oidriddskaad valoren hawwen, unn werren gfochd, obse ä naiji Kaad onde Kass kafe dun. 56% vunde Laid deden kä naiji Kaad kafe. Des kummd dohea, dasse uffm Kondo „Theadakaad“ nomol 10 Dollar druffschlache missen unn deswesche die Kaad donn 20 Dollar koschde ded. Des issen des awwa donn nedd werd.
Ä onnari Teschgrubb krischd gsachd, dsse die Kaad earsch onde Theadakass kafe dun. Donn mergense, dasse die 10 Dollar valore hawwen, wuse die Theadakaad midd hawwen kafe wolle. Jedz endschaiden sisch 88% die Kaad doch zu kafe. Des kummd dohea, dasse de Valuschd nedd dem Kondo „Theadakaad“ zuschlachn, sondan „Valuschd Baageld“. Domidd blaibd de Prais fa die Kaad 10 Dollar.

### Valuschdongschd
Laid b'weade noch de Prospect-Theorie än meschlische Valuschd daidlisch schdäaga als die Meschlischkaid uffn G'winn. Die Valuschdongschd fiad zu änna Schdadus-Qwo-Vazerrung. Ders lischd dodroa, dass G'winn unn Valuschd uff vaschiedene mendale Konde vabuchd werren. Des ischde Grund fa den Deng'gfehla‎.

## Bischa
* 
* 
* 

## Vawais
Halo-Effekt

De **Halo-Effeggd** ischn b'konde Deng'gfehla, wuma vunde Aigeschafde vun ännam Mensch, wuma zu kenne glabd, uff oannare Aigeschafde schliesse dud, a womma nix driwwa wes. Wonnem zum Baischbiel Laid simpatisch find, wu großzischisch sinn unnma jemond kenne dud, wuuma laide koann, doann nemmen Laid ofd oa, dass die Peason a großzischisch isch. Dodvoa hodds awwa easchmol kän Grund. Woans *posidiv* Vazead wead, reddma a vum *Hailischeschoin-Effeggd* unn bai änna *negadive* Vazerrung vum *[[Horn_Effekt|Daifelsheana-Effeggd]]*.

Ma nimmd also oa, dass die Aigeschafde midenonnda z'sommehängen, was awwa falsch isch. Des heesd, dass wenische, b'konde Aigeschafte vun jemondem (z.&nbsp;B.  Addragdiwided odda soziala Schaddus) än allg'moine Oidrugg vunna Peason eazaische unnde Gsomdoidrugg iwwamessisch b'oiflusse dud.

De Halo-Effeggd isch änna vun dene, wu sisch Vakäufa iwwaleschen, wiese den fas Vakaafe nudze kennen.

## Baischbiel
Ä tipsches Baischbiel fade Halo-Effeggd ischn Lehra, wu die Laischdunge vunnem guud eazochene Schiela bessa b'noded, alses aischendlisch objegdiv im faglaisch zude oannare Schiela g'reschferdischd wea.

## Bischa
* Joseph P. Forgas, Dieter Frey: *Soziale Interaktion und Kommunikation – Eine Einführung in die Sozialpsychologie, Halo-Effekte*, S. 61 ff., BeltzPVU, 1999, ISBN 9783621271455
* E. L. Thorndike: *A constant error in psychological rating*. Journal of Applied Psychology (1920), 4, 25–29.
* Al Lieberman: *The Entertainment Marketing Revolution*. Verlag: Financial Times Prentice Hall, New Jersey (2002). ISBN 0-13-029350-4
* Phil Rosenzweig: *Der Halo-Effekt: Wie Manager sich täuschen lassen*. Gabal, Offenbach 2008. ISBN 3-89749-789-1 (Behandelt den Einfluss des Halo-Effekts auf die Beurteilung von Management-Entscheidungen)

## Vawais