Cola Debrot

**Nicolaas (Cola) Debrot** (☆ 4 di mei 1902 na Kralendijk – † 3 di desèmber 1981 na Amsterdam) tabata un eskritor, poëta, mediko, diplomatiko, hurista i polítiko antiano. E ta wòrdu konsidera komo e fundadó di e literatura di Antias Hulandes. E tabata skirbi na idioma hulandes. Na 1934/35 e ta debutá den e revista Forum ku *Mijn zuster de negerin*, obra pa kua e ta mas tantu konosí. E premio kultural di Kòrsou ta karga su nomber.

## Biografia
Debrot a nase na Kralendijk (Boneiru) den e kas na Kaya J.E. Craane 24, konosí komo “Kas di Kachi Craane”. E tabata yu di Jean Jacques Debrot i Marie Antoinette Nouel y a lanta na Kòrsou i Caracas. Su tata tabatin un plantashi na Boneiru. Tambe e tabata poseé e nashonalidat venezolano pa medio di su wela materno, kende tabata bini di Venezuela. Na kas e tabata papia spaño i papiamentu; el a siña hulandes na skol basiko. Debrot a bai skol di gramátika na Nijmegen i alrededor di 1917 a biba komo internado na Sint-Annastraat 85, serka e biuda di e yu di e teólogo Johannes Jacobus van Oosterzee. Debrot ta debe su konosementu di literatura aleman na su mama, “Groszmutter” Maria Christiane Vorländer-Walter. Despues el a studia derecho na Utrecht for di 1921, unda el a optené su master. 

Na 1928 Debrot a sali pa Paris, kaminda el a biba pa tres aña i a traha komo un *ghostwriter*. Einan el a topa ku e bailarina di ballet merikano Estelle Reed, kende el a kasa kuné. Na 1931 el a bolbe Hulanda i a studia medicina na Amsterdam. Durante Guera Mundial II e tabatin un práktika di dòkter na Amsterdam. Den primavera di 1945, Debrot a risibí bishita regular di W.F. Hermans. Debrot a hib’é serka pashèntnan i a introdusí’é komo “Dòkter Klondike”; Hermans despues a inkorporá esaki den su novela Dokter Klondyke.

Despues di guera, Debrot a kuminsá traha komo dòkter na Kòrsou, i a bira tambe aktivo den polítika. Na 1952 el a keda apuntá komo minister plenipotensiario di Antias Hulandes i a hunga un papel prominente den e reforma di e relashon entre Hulanda, Antias i Sürnam. For di 1962 te 1970 Debrot a sirbi komo gobernador di Antias Hulandes, e promé ku a nase riba un di e islanan. Na 1970 e ta retirá na Hulanda unda e ta dediká su mes na skirbimentu. El a pasa e ultimo añanan di su bida den Rosa Spierhuis na Laren. E tabata sufri di depreshon severo i a keda interná den un instituto sikiátriko pa un periodo. Despues di esaki el a keda riba remedi.

Na òktober 1981, Debrot a wòrdu operá pa kanser di prostat. E operashon a bai bon, pero na fin di novèmber tòg el a sufri un hemoragia. El a wòrdu kuidá den Wilhelmina Gasthuis na Amsterdam, unda el a fayesé dia 3 di desèmber. Dia 7 di desèmber a kremá Debrot na Driehuis den Krematorio Velsen. Su shinishi a wòrdu plamá den Laman di Nort for di un barku di Marina Real.

Na 1994 Jaap Oversteegen, konosedó di literatura antiano, a publiká e biografia di Cola Debrot den dos tomo: *In het schuim van grijze wolken: Het leven van Cola Debrot tot 1948* i *Gemunt op wederkeer: Het leven van Cola Debrot vanaf 1948*. Pa e obra monumental aki Versteegen a risibi e Premio Cola Debrot na 1995.

Desde 2008, "Werkgroep Caribische Letteren" ta organisa anualmente e charla literario "Cola Debrot" na Amsterdam. E promé a tuma lugá dia 20 di mei 2008, i a wòrdu duná pa e ganadó di Premio Nobel Derek Walcott.

## Distinshon i honor
*  - Kondekorashon real di Kabayero ("ridder") den Orden di Leon Hulandes (1955).
*  - Kondekorashon real di Komendador ("commandeur") den Orden di e Leon Hulandes (1971).
*  - Prins Bernardfonds ta otorgá na 1973 e "zilveren anjer" pa su kontribushon na kultura karibense i literatura antiano.
*  - Ta develá na 1985 un busto di brons, trahá pa P. van Monchy, na Plasa Cola Debrot dilanti Fort Amsterdam, Punda

## Bibliografia
Prosa
* *Mijn zuster de negerin* (1935)
**Senorita Campbell* (1938)
**Bid voor Camille Willocq* (1946)
**Bewolkt bestaan* (1948)
**De vervolgden* (1982)
**Verzameld werk 3. Verhalen* (1986)
**Verzameld werk 4. Bewolkt bestaan* (1986)
Poesia
**Heimwee* (in eigen beheer) (1918)
**Bekentenis in Toledo* (1945)
**Navrante zomer* (1945)
**De afwezigen* (1952)
**Tussen de grijze lijnen en andere gedichten* (1970)
**Verzameld werk 2. Gedichten* (1985)
Teatro
**De automaten* (in 'Criterium', 1940)
**Bokaal aan de lippen* (in 'Nieuw Vlaams Tijdschrift', 1950)
**Op zoek naar de Infanta* (onvoltooid)
**Verzameld werk 7. Toneel* (1989)
Diario
**Dagboekbladen uit Genève* (1963, herziene uitgave in 1977)
**Verzameld werk 6. Dagboekbladen uit Genève. Over dans en beeldende kunst* (1988)
Ensayo
**Ars en Vit*a (met G.P.M. Knuvelder) (1945)
**Het existentialisme, Drie voordrachten met discussie* (ku R.F. Beerling i Jacques de Kadt) (1947)
**[[Antilliaanse Cahiers]]* (1955)
**Dagboekbladen uit Genève* (1963)
**Verzameld werk 1. Over Antilliaanse cultuur* (1985)
**Verzameld werk 5. Over literatuur* (1987)
**Verzameld werk 6. Dagboekbladen uit Genève. Over dans en beeldende kunst* (1988)
**Wie was Céline? Van cuirassier tot clochard* (1989)