open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Pebreru 2

Ing **[[Pebreru 2]]** ya ing 33ng aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 332 aldong (333 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 962 - *[[Translatio imperii]]*: Papa Juan XII dininan neng putung i Otto I, Holy Roman Emperor, ing mumunang Holy Roman Emperor king kilub ning 40 banua.
* 1032 - I Conrad II, Holy Roman Emperor meging yang Ari ning Burgundy.
* 1509 - Ing  Labanan ning Diu merapat malapit Diu, India, pilatan ning Portugal ampong Turkey.
* 1536 - Ing Kastilang Pedro de Mendoza ikit ne ing  Buenos Aires, Argentina. 
* 1542 - Deng Portuguese lalam nang Christovão da Gama arakap ne ing Moslem-a sasakupan a bunduk king pangulung Ethiopia king Labanan ning Baçente.
* 1653 - Ing New Amsterdam (kaibat mipalagyuan a Ing Lakanbalen ning New York) me incorporate ya.
* 1709 - Ing Alexander Selkirk mesagip ya keng mesirang daun keng ilang pulu, nung nu meyasag yang sumulat keng aklat a  *[[Robinson Crusoe]]* neng Daniel Defoe.
* 1787 - I Arthur St. Clair meyalal yang pang9 a Pamunutk ning President of the Continental Congress lalam ning  Articles of Confederation.
* 1790 - Ing U.S. Supreme Court mitabnu la keng mumunang panaun kaibat ning e matagumpeng pamanyubuk inyang Pebreru 1. 
* 1812 - IngRussia tetag ne ing fur trading colony nung nu iti negni ing Fort Ross, California.
* 1848 - Mexican-American War: Ing Kasunduan ning Guadalupe Hidalgo mepirma ya, tutuknang na ing guerra..
*  1848   - California Gold Rush: Ing mumunang daun nung nu atin Chinese emigrants manintun masanting a kapalaran king Californiang gintung bangsa dintang la king  San Francisco, California.
* 1876 - Ing National League of Professional Baseball Clubs ning Major League Baseball mitatag ya.
* 1878 - IngGreece pisiag na ing laban na keng Turkey.
* 1880 - Ing mumunang streetlight a dikuryenti mikabit ya king Wabash, Indiana.
* 1882 - Ing Knights of Columbus mitatag ya king New Haven, Connecticut.
* 1887 - King Punxsutawney, Pennsylvania ing mumunang Groundhog Day pegumasdan de.
* 1899 - IngAustralian Premiers' Conference megawa king Melbourne migdisisiun lang malis king tungku  Australiang (Canberra) pilatan ning  Sydney ampong Melbourne.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 2

----
Pebreru 1 - Pebreru 3 - Eneru 2 - Marsu 2-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 5

Ing **[[Pebreru 5]]** ya ing pang36 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 329 aldong (330 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 1576 - Henry ning Navarre menalili yang kasalpantyanan bilang Romanu Catholicu para a a bitasa na ing kayang karapatan a makalukluk ya keng tronu ning France.
* 1597 - Ing lupung da reng mumunang Japanese Christians a mepuksa  kareng bayung gubyernu ning Japan a mayayakit karela na mamie takut o panganib keng aguman Japon. 
* 1631 - I Roger Williams minta ya king Boston.
* 1778 - Ing South Carolina iya ing mumunang state a mitilmid keng Articles of Confederation.
* 1782 - Deng Spanish simbut de ing British a ukbu  ampong ikua re ing Minorca.
* 1818 - I Jean-Baptiste Bernadotte mitas ya luklukan kareng tronu ning Sweden ampong Norway. 
* 1859 - Ing Wallachia at ing Moldavia meging lang metung  lalalm nand Alexander John Cuza bilang  United Principalities.
* 1885 - Ing Aring  Léopold II of Belgium tetag ne ing Congo bilang pansariling pibandian.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: February 5

----
Pebreru 4 - Pebreru 6 - Eneru 5 - Marsu 5-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 6

Ing **[[Pebreru 6]]** ya ing 37ng a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 328 aldong (329 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 1685 – I James II ning Englaterra ampong VII ning Scotland meging yangAri kaibat ning pangamate ning kayang kapatad a lalalki i Charles II.
* 1778 – American Revolutionary War: King Paris ing Kasunduan ning Pamianib (Treaty of Alliance) ampo ing Treaty of Amity and Commerce megpirma la reng United States mpop ing France pegumpisan ning  pamangilala keng bayung republica.
* 1788 – Ing Massachusetts meging yang panganam a state  a mebisa keng United States Constitution.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan
*Pebreru 6 - Emilio Aguinaldo (Ipinanganak 1869)

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 6

----
Pebreru 5 - Pebreru 7 - Eneru 6 - Marsu 6-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 3

Ing **[[Pebreru 3]]** ya ing 34 aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 331 aldong (332 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 1112 - Ramon Berenguer III ning Barcelona ampong Douce I ning Provence miasawa la, pisanmetung da ing karelang pibandian ding aduang estado.
* 1377 - maigit 2,000 katau na ning Italian a lakanbalen ning Cesena mepuksa la kareng  Papal a Kumpul (Cesena Bloodbath).
* 1451 - Sultan Mehmed II amana ne ing Tronu ning Ottoman Empire.
* 1488 - Bartolomeu Dias ning Portugal dinugpa ya king Mossel Bay kaibat ning pamandurut na king Cape of Good Hope, a meging mumunanng  tagaEuropang meglakbe keng pekamauli.
* 1509 - Ing Labanan ning Diu, ing Portugal ampong Ottoman Empire milyari king Diu, India.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 3

----
Pebreru 2 - Pebreru 4 - Eneru 3 - Marsu 3-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 8

Ing **[[Pebreru 8]]** ya ing pang39 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 326 aldong (327 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 421 – I Constantius III meging yang ka-Emperador ning Western Roman Empira.
* 1575 – Ing Universiteit Leiden mitatag, at mirinan a motto "Praesidium Libertatis".
* 1587 – I Mary, Reina da reng Scots binitin de keng pamaginalang kayabe ya keng Babington Plot para paten de ing kayang pisan i, Reina Elizabeth I ning Inglaterra (England).
* 1601 – I Robert Devereux, pang2ng Earl ning Essex, megaklas la laban kang  Elizabeth I ning Inglaterra (England) – ing aklasan sinaguli melapiris ya.
* 1622 – Ing Aring James I ning Inglaterra (England) binaliwala ne o enane kilalalanan ing English Parliament.
* 1692 – Ing doctor king Salem Village, Massachusetts Bay Colony sasabian na detang aduang anak a babai na ning ministru ning puruk mapaliaring sasanib la reng marok a espiritu  a minuli keng pamaglitis ka reng Salem a mangkukulam (Salem witch trials).
## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: February 8

----
Pebreru 7 - Pebreru 9 - Eneru 8 - Marsu 8-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 4

Ing **[[Pebreru 4]]** ya ing 35ng aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 330 aldong (331 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 211 – Ing Romanung Emperador i Septimius Severus mete ya, likuan ne ing Romanung Empira keng gamat da ring kayang aduang anak a mipapate, Caracalla ampo iGeta.
* 960 – ing pangaputung nang corona i Zhao Kuangyin bilang Emperador Taizu ning Song, megumpisa keng Song Dynastia panaun king Tsina a meglambat maiggit atlung dilanua (siglu).
* 1454 – King Labing Atlung Guerra, ing Makalihim a Conseha ning Cofederasiun da reng Prussian peparala lang pormal a pamikasundu o pamikiutus keng Grand Master.
* 1703 – KIng Edo (ngeni Tokyo), 46 da reng Apatapulung-pitu Ronin megseppuku (ritual suicide) la bilang pamakirame ning pangamate ning karelang ginu.
* 1789 – Deng U.S. Electoral College inalal de i George Washington bilang mumunang Pamuntuk ning United States.

* 1794 – Ing French legislatura leko ne ing pangalipan king eganaganang territoriu ning French Republica.

## Ding Kebaitan

## Ding Kematyan

## Kapagmasusian
* World Cancer Day

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 4

----
Pebreru 3 - Pebreru 5 - Eneru 4 - Marsu 4-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 7

Ing **[[Pebreru 7]]** ya ing pang38 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 327 aldong (328 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 457 – I Leo I meging yang emperador ning  Byzantine Empira.
* 1074 – I Pandulf IV ning Benevento mete ya lalabanan no ring maniakup a  Normans king labanan ning Montesarchio.
* 1238 – Deng Mongols silaban de ing Russian  lakanbalen ning Vladimir.
* 1301 – I Edward ning Caernarvon (kaibat meging Ari Edward II ning England) iya ing mumunang meging English Principi ning Wales.
* 1795 – Ing pang11 a Susug (11th Amendment) keng United States Constitution aburi re.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: February 7

----
Pebreru 5 - Pebreru 8 - Eneru 7 - Marsu 7-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 9

Ing **[[Pebreru 9]]** ya ing pang40 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 325 aldong (326 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 474 – I Zeno miputungan yang corona bilang ka-emperador ning  Byzantine Empira.
* 1555 – I Obispu ning  Gloucester  i John Hooper  silaban de keng tulus.
* 1621 – I Gregorio XV meging yang Papa, ing tauling Papang mealal kapamilatan ning  acclamation.
* 1775 – American Revolutionary War: Ing Parliamentariung Britishpisiag na ing Massachusetts atiu keng aklasan.
* 1788 – Ing Habsburg Empira mikabe ya keng Russo-Turkish Guerra kakampi kareng Russian.
* 1822 – Ing Haiti lisuban ne ing bayung tatag a Dominican Republic.
* 1825 – kaibat ning alang candidaturang mekatanggap keng majoria da reng electoral a boto, ing United States House of Representatives inalal de i John Quincy Adams Pamuntuk ning United States.
* 1861 – American Civil War:  I Jefferson Davis meyalal ya bilang Pnasamantalang Pamuntuk ning Confederate States ning America kapamilatan da ning  Confederate convention king Montgomery, Alabama.
* 1870 – Ing  U.S. Weather Bureau mitatag ya.
* 1885 – Deng mumunang pepayagan dang immigranting Hapon dintang la king Hawaii.
* 1889 – Ing United States Departamentu ning Pangagricultura mitatag ya bilang Cabinet-antas a agencia.
* 1895 – I William G. Morgan lelalangan ne ing pialung a ausan dang  Mintonette, nung nu kararagli meging yang volleyball.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 9

----
Pebreru 8 - Pebreru 10 - Eneru 9 - Marsu 9-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 10

Ing **[[Pebreru 10]]** ya ing pang41 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 324 aldong (325 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 1258 – Ing Baghdad menakbag ya kareng Mongols, ampo ing  Abbasid Caliphate mesira ya.
* 1355 – Ing  St. Scholastica's Aldong gulu mitdas king  Oxford, England, at 63 scholars ampong mekad 30 locals la reng mete kilu ning aduang aldo.
* 1567 – Ing metung a sabug a akbung sinira ne ing bale ning Kirk o' Field king Edinburgh, Scotland. Ing pangaduang asawa nang Mary Queen ning Scots, Lord Darnley meyakit lang mesakal, nung nu keraklan panualan dang iti pete da la.
* 1763 – Ing French ampong Indian Guerra: Ing 1763 Kasunduan ning Paris tiknang na ing guerra at ing France binalik ne ing  Quebec keng Great Britain.
* 1798 – I Louis Alexandre Berthier siguran ne ing Roma, pisiag ne ing Romanu Republica inyang Pebreru 15 kaibat inyang  Pebreru 20 kinua re i  Papa Pio VI at ilung de.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 10

----
Pebreru 9 - Pebreru 11 - Eneru 10 - Marsu 10-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 11

Ing **[[Pebreru 11]]** ya ing pang42 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 323 aldong (324 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 660 BC – Ing matuang tutukian a petsa para keng pangatatag ning Bangsang Hapon neng  Emperador Jimmu.
*  55 – Tiberius Claudius Caesar Britannicus, ing talapagmana keng Romanung Emperador, mete ya keng makapagmulalang melyari king Roma. Ing pangamate na memie dalan keng pangaEmperador nang Nero.
* 1531 – Henry VIII ning Inglaterra ( England) mekilala ya bilang pekamatas a pamuntuk ning Pisamban ning Inglaterra (Church of England).
* 1659 – Ing pamanyugud king Copenhagen kareng kawal da reng Suisa mitapus lang pasibayu a mika dakal a mengawala.
* 1752 – Ing Pennsylvania Hospital, iya ing mumunang hospital keng United States, opens.
* 1790 – Deng Religious Society of Friends, kebaluan mu rin bilang Quakers, inyawad da keng  U.S. Congress para milako ing panga-alipan (slavery). 
* 1794 – Ing mumunang pamirungut da reng United States Senadu mibuklat kareng malda.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: February 11

----
Pebreru 10 - Pebreru 12 - Eneru 11 - Marsu 11-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 13

Ing **[[Pebreru 13]]** ya ing pang44 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 321 aldong (322 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 1503 – Ing Disfida di Barletta – bantug a amun da reng 13 Italianu ampong 13 French knightsmalapit Barletta.
* 1542 – I Catherine Howard, ing panglimang asawa nang Henry VIII ning inglaterra, binitin de pauli ning adultery.
* 1575 – I Henry III ning France meputungan yang corona king Rheims, at inaswa ne i Louise de Lorraine-Vaudémont keta mu rin aldo ita.
* 1633 – I Galileo Galilei dintang ya king Roma para king pamaglitis king arap na ning Inquisition.
* 1668 – Ing Espania kilalanan ne ing Portugal bilang timawang bangsa.
* 1689 – I William ampo i Mary pepasiag da ila adua deng manungkulan keng Inglaterra.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 13

----
Pebreru 13 - Pebreru 14 - Eneru 13 - Marsu 13-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 12

Ing **[[Pebreru 12]]** ya ing pang43 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 322 aldong (323 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 881 – Papa Juan VIII pintungan neng corona i Carlos Taba (Charles the Fat), bilang Ari ning Italy: Emperador
* 1429 – Deng kaaal da reng Inglaterra lalam nang Sir John Fastolf kimbilan no reng magdalang dasyun kareng kawal susugud keng Orleans kareng ataki da nang  Comte de Clermont ampong John Stuart king Labanan ning  Rouvray (kebaluan mu rin bilang Labanan da reng Herring (Battle of the Herrings)).
* 1502 – I Vasco da Gama miglayag ya manibat Lisbon, Portugal, king kayang kaduang layag king India.
* 1541 – Ing Santiago, Chile tinatag neng Pedro de Valdivia.
* 1554 – Kaibat neng tatangkan ing tronu ning Inglaterra king siam a aldo, i Lady Jane Grey pinutut de batal keng pamagtaksil keng balen. 
* 1689 – Ing Convention Parliament mipulung la at pepasiag da pamanakas papuntang France inyang 1688 nang James II, ing tauling Romanung Catholicung British monarch, mangabaldugan pamaglakuan keng tronu.
* 1700 – Ing  Lakang Guerra king Pangulu (Great Northern War) megumpisa king Pangulung Europa..
* 1719 – Ing Onderlinge van 1719 u.a., ing pekamatuang atsu pa a life insurance compania king  Netherlands mitatag ya
* 1733 – Ing tagaInglaterra James Oglethorpe tinatag ne ing Georgia, ing pang13 colonia da reng Labingatlung Colonia (Thirteen Colonies), ampo ing kayang mumunang lakanbalen ing Savannah (kebaluan bilang  Georgia Day). 
* 1771 – I Gustav III meging yang Ari nign Sweden.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 12

----
Pebreru 11 - Pebreru 13 - Eneru 12 - Marsu 12-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 14

Ing **[[Pebreru 14]]** ya ing pang44 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 321 aldong (322 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 842 – I Kalbung Carlos (Charles the Bald) aampo i Louis a Aleman (Louis the German) sinumpa la keng sumpa ning Strasbourg kareng amanung French ampong Aleman.
* 1009 – Ing mumunang pangasambitla ning Lithuania, keng libru kasulatan keng monasteriu ning Quedlinburg.
* 1014 – I Papa Benedict VIII kilalanan ne i Henry ning Bavaria bilang Ari ning Aleman.
* 1076 – Papa Gregorio VII leko ne kareng akakasabi i Henry IV, Banal a Emperador ning Roma.
* 1349 – Mga 2,000 Jews silaban dala anggang mete da reng malda o kaya leko dong sapilitan keng lakanbalen ning Strasbourg.
* 1556 – I Thomas Cranmer pepasiag da iya metung yang heretic.
* 1743 – I Henry Pelham meging yang  Primeru Ministru ning Britain.
* 1778 – Ing  United States Bandera mumunang pamangilala ra reng dayung daung, inyang i  French Admiral Toussaint-Guillaume Picquet de la Motte dininan neng siam a akbung  a saludu keng USS ''Ranger'', a panimunan nang John Paul Jones.
* 1779 – I James Cook pete re ring Katutubung Hawaiianu malapit Kealakekua keng Pulu ning Hawaii.
* 1797 – French Revolutionary Wars: Labanan ning Cape St. Vincent – John Jervis, Mumunang Earl ning St Vincent ampo i Horatio Nelson (later 1st Viscount Nelson) ila reng tutukian da reng British Royal Navy inyang maniambut la kareng  Kastilang daung a labanan malapit king Gibraltar.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 14

----
Pebreru 13 - Pebreru 15 - Eneru 14 - Marsu 14-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 15

Ing **[[Pebreru 15]]** ya ing pang46 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 319 aldong (320 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 590 – I Khosrau II miputungan ya bilang ari ning Persia
* 1637 – I Ferdinand III meging yang Banal a Romanung Emperador (Holy Roman Emperor).
* 1764 – Ing lakanbalen ning St. Louis, Missouri mitatag ya.
* 1805 – Ing Harmony Society opisial yang mitatag ya.
* 1835 – Ing mumunang constitutional a batas king makabayung Serbia meampun ya.
* 1852 – Ing Great Ormond St Hospital for Sick Children, London, tinggap de ing mumunang patienti.
* 1862 – American Civil War: I General Ulysses S. Grant lisuban ne ing  Fort Donelson, Tennessee.
* 1879 – Women's rights: Ing Americanung  Presidenti i Rutherford B. Hayes pinirma ne ing batas mabibisa lang deng babaing attorney malyari lang makipagtuligsa keng arap na ning Supreme Court ning United States.
* 1898 – Spanish-American Guerra: Ing  USS ''Maine'' memakbung ya ampong limbug ya king Havana harbor king Cuba, deng 260 mete la. Ing mengapaliaring iti meging mitsa para ing United States migpasiag yang guerra keng Espania.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 15

----
Pebreru 14 - Pebreru 16 - Eneru 15 - Marsu 15-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 16

Ing **[[Pebreru 16]]** ya ing pang47 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 318 aldong (319 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 1249 – I Andrew ning Longjumeau mepadala neng Louis IX ning France bilang  ambassador pari makikit kang Mongol Khagan na ning Mongol Empira.
* 1646 – Ing Labanan ning Great Torrington, Devon – ing tauling pun a labanan na ning mumunang Akalsan pangbalen king Inglaterra.
* 1742 – I Spencer Compton, Earl ning Wilmington, meging yang British Prime Minister.
* 1804 – I First Barbary War: Stephen Decatur menimuna ya para lisuban a tsilaban ing tatalanan da reng pirata a frigate .
* 1838 – Weenen Massacre: Dinadinalan a Voortrekkers keng dane ning Ilug Blaukraans, Natal apate do reng Zulu.
* 1852 – I Studebaker Brothers wagon company, menimuna keng pamangawa kareng kotsing saken, mitatag ya.
* 1859 – Ing  Gubiernung French pesar de ing batas para ikamada de ing A-nota babo ning kalibudtnan a C para keng frequency a 435 Hz, king kayang pamanyubuk a mika  standardize a pitch.
* 1862 – American Civil War: I General Ulysses S. Grant ikua ne ing Fort Donelson, Tennessee.
* 1866 – I Spencer Compton Cavendish, Marquess of Hartington meging yang British kalihim a Estadu keng Guerra (Secretary of State for War).
* 1868 – KengNew York Lakanbalen ing Jolly Corks a aniban milagiuan yang pasibayu bilang Benevolent and Protective Order of Elks.
* 1899 – Ing Presidenti i Félix Faure nign France mete ya keng opisina.
*  1899   – Ing Knattspyrnufélag Reykjavíkur Iceland ing mumunang football club mitatag ya.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 16

----
Pebreru 15 - Pebreru 17 - Eneru 16 - Marsu 16-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 19

Ing **[[Pebreru 19]]** ya ing pang50 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 315 aldong (316 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 197 – Romanu Emperador, I Septimius Severus simbut ne i usurper Clodius Albinus king Labanan ning Lugdunum, ing pekamarayang labananan da reng ukbung Romanu.
* 1594 – Amana na ne ing tronu na ning Polish-Lithuanian Commonwealth kapamilatan ning kayang ima i Catherine Jagellonica ning Poland, Sigismund III na ning Bale ning Vasa meputungan yang Ari ning Suiza, elilan ne ing kayang tatang i Juan III ning Sweden.
* 1600 – Ing Peruvian stratovolcano Huaynaputina memakbung ya at mebilang yang pekamasikan diling akbung keng tala ning amlat ning Mauling America.
* 1674 – Inglaterra ampo ing Netherlands megpirma lang Kapayapan ning Westminster, tutuknang na  ing Pangatlung Anglo-Dutch Guerra. Metung keng makasambitla keng kasunduan, lilipat ne  ing Dutch a colonia ning New Amsterdam keng Ingklaterra, ampo mipalagyuan yang New York.
## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 19

----
Pebreru 18 - Pebreru 20 - Eneru 19 - Marsu 19-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 20

Ing **[[Pebreru 20]]** ya ing pang 51 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 314 aldong (315 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 1472 – I Orkney ampo i Shetland melakuan la king Norway anggang Scotland, pauli ning pamamayad dowry.
* 1547 – I Edward VI ning Inglaterra meputungan yang Ari ning Inglaterra ampong  Westminster Abbey.
* 1792 – Ing Postal Service Act, tetag ne ing United States Post Office Department, pinirma ne ning Pamuntuk George Washington.
* 1798 – I Louis Alexandre Berthier leko ne i Pope Pius VI keng upaya.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 20

----
Pebreru 19 - Pebreru 21 - Eneru 20 - Marsu 20-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Ugnáyang Filipínu–Amerikánu

28 nang Aldo ning Oktubri, 2005, Pauli ning Kapagmasusian ning Pamanang Filipinu-Amerkanu ngening Bulan ning Oktubri, dakal lang palage at kapaliarian ring mangagawa keni king banda nang pangulu ning California ampo karing alwang lugal king Bansang Amerika.

Alamat - Metung yang dula dikil karing minunang diling Filipinung menuknangan king Bansang Amerika, king Lakanbalen New Orleans, mipalage ya karing mapilan a lugal anting panalala at pamipagaral king kuentu ring Filipinung - Amerikanu.

Banyan - dulang mapagtula dikil king metung a Filipina anyang 9/11, sinulat neng Jeanie Barroga, metung a kilalang talsulat dula keni Bansang Amerika. Mipalage ya magmula keng Biernis king San Francisco, California. Metung yang Kapampangan-Amerikanu ing mematnugul king dula, i Professor Francis Tanglao-Aguas. Metung a PanLabuad a Pamilayad Palage keng November 3-20, 2005
Wednesdays - Saturdays @ 8PM
Sundays @ 7PM

New Langton Arts
1246 Folsom Street
San Francisco, CA 94103

Lalam ning "Asian-American Theater Company".

PNDA - PHILIPPINE NATIONAL DAY ASSOCIATION, Pigmasusian ne ing Pamanang Filipinu-Amerkanu keng pamaglayag king metung karing karelang layun, ing pamangilala karing gawang pansining ding Filipinung-Amerkanu keng Pamagmulan ning Palage Panglabuad ning LAHI ARTS, ketang ka-23 nang Aldo ning Oktubri, 2005.  Kaibat dang menaus saup karing tinagun para karing mengaturan king bagyung Katrina king New Orleans pepalage re "Ing Pamaglakbe nang Sarimanuk,", metung a kwentung pan-dulaan dikil king pigmulan at delanan da ring Kapampangan at alua pang Filipinu.
Pebreru 21

Ing **[[Pebreru 21]]** ya ing pang 52 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 313 aldong (314 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 362 – I Athanasius migbalik ya Alexandria.
* 1245 – I Thomas, ing mumunang kebaluan a Obispu ning Finland, dininan deng ibili ne ing puestu kaibat ning kayang pamangumpisal keng sobrang pamamarusa ampong forgery.
* 1440 – Ing Prussian Confederation mitatag ya.
* 1543 – ing Labanan ning Wayna Daga – Ing piabeng ukbu ning Ethiopia ampop ning ukbu da reng Portuguese  simbut do reng ukbung Muslim penimunan nand Ahmed Gragn.
* 1613 – I Mikhail I meyalal yang bilang Tsar kareng alus eganagana ning national assembly, magumpisa kareng Romanov dynasty ning Imperial Russia.
* 1743 – Ing premiere ning George Frideric Handel's oratorio, "Samson" milyari king London.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: February 21

----
Pebreru 20 - Pebreru 22 - Eneru 21 - Marsu 21-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 22

Ing **[[Pebreru 22]]** ya ing pang 53 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 312 aldong (314 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 1495 – Ing Aring Carlos VIII ning France linub ya king Naples para kuanan ne ing tronu ning lakanbalen.
* 1632 – Ing sinulat nang Galileo *[[Dialogue Concerning the Two Chief World Systems]]* mibulaglag ya.
* 1744 – War of the Austrian Succession: Megumpisa ing Labanan ning Toulon.
* 1797 – Ing  Ing Tauling Pamaglusub ning Britain megumpisa malapit  Fishguard, Wales.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: February 22

----
Pebreru 20 - Pebreru 22 - Eneru 22 - Marsu 22-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 23

Ing **[[Pebreru 23]]** ya ing pang 54 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 311 aldong (312 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 1455 – Petsa ning pangalimbag ning Gutenberg Bible, ing mumunang Albugan aklat meimprenta ibat keng movable type.
* 1660 – I Carlos XI meging yang Ari ning Sweden.
* 1778 – American Revolution: I Baron von Steuben dinatang ya king Valley Forge, Pennsylvania para sopan nala deng Continental Ukbu.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 23

----
Pebreru 22 - Pebreru 24 - Eneru 23 - Marsu 23-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 17

Ing **[[Pebreru 17]]** ya ing pang48 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 317 aldong (318 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 1500 – Ing  Labanan ning Hemmingstedt.
* 1600 – Ing filosopung Giordano Bruno silaban deng mabie king  Campo de' Fiori king Roma uli ning laban kapanualan.
* 1621 – Myles Standish mitulduan yang mumunang kumander ning Plymouth colony.
* 1753 – KingSweden Pebreru 17 mitukian yang Marsu 1 pauli ning bangsa menalili yang calendariu manibat keng Julian calendariu keng  Gregorian calendariu.
## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: February 17

----
Pebreru 16 - Pebreru 18 - Eneru 17 - Marsu 17-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 24

Ing **[[Pebreru 24]]** ya ing pang 55 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 310 aldong (311 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 303 – I Galerius, Romanu Emperador, bilaglag ne ing kayang utus para magumpisa ing persecution da reng Christianu king kayang dake ning kayang Empira.
* 1387 – I Aring Carlos III ning Naples ampong Hungary mesintag ya king Buda.
* 1538 – Ing Kasunduan ning Nagyvarad pilatan nang Ferdinand I ampo i John Zápolya.
* 1582 – I Papa Gregorio XIII pisiag ne ing Gregorian calendario.
* 1607 – Ing L'Orfeo neng Claudio Monteverdi, metung a obra kilalalana da bilang opera, tinggap na ing kayang manimunung lage. 
* 1711 – Ing London première ning *[[Rinaldo (opera)|Rinaldo]]* neng George Frideric Handel, ing mumunang Italian opera mesulat para keng  London stage.
* 1739 – Ing Labanan ning Karnal: Ing ukbu ning Iraniana mamuntukan Nadir Shah simbut nala deng puersa ning Mughal emperador ning  of India, Muhammad Shah.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 24

----
Pebreru 23 - Pebreru 25 - Eneru 24 - Marsu 24-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 25

Ing **[[Pebreru 25]]** ya ing pang 56 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 309 aldong (310 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 138 – Ing Emperador Hadrian inampun ne i Antoninus Pius, at gewa neng talapagmana keng tronu.
* 1570 – I Papa Pio V inexcommunicate  ne i Queen Elizabeth I ning England.
* 1793 – I George Washington mika mumunang Cabineting pamirungut bilang Pamuntuk ning United States.
* 1797 – I Colonel William Tate ampo ring kayang puersa a 1000-1500 sundalus sinuku la kaibat ning Tauling Pamanlusub ning Britania.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 25

----
Pebreru 24 - Pebreru 26 - Eneru 25 - Marsu 25-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 26

Ing **[[Pebreru 26]]** ya ing pang 57 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 308 aldong (311 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 747 BC – Epoch (origin) of Ptolemy's Nabonassar Panaun.
* 364 – I Valentinian I mipasiag na iya ing Romanu Emperador.
* 1266 – Labanan ning Benevento: Ing ukbu a panimunan nang Carlos, Conti ning Anjou, simbut na la ding piabeng Aleman ampong Sicilian a puersa a panimunan nang Aring Manfred ning Sicily. I Manfred mete ya king labanan ampo i Pope Clement IV petungan ne Carlos bilang ari ning  Sicily ampong Naples.
* 1658 – Ing Kasunduan ning Roskilde: Kaibat ning pangasambut king Pangulung Guerra (1655-1661), i Ari ning Denmark-Norway meplitan yang isuku ing maiggit kapitna keng kayang territoriu keng Sweden para aligtas nala deng makatagan.
* 1794 – Ing Christiansborg Palace, Copenhagen mesilab ya.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: February 26

----
Pebreru 25 - Pebreru 27 - Eneru 26 - Marsu 26-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Parul

Ing **parul** (Espaniol: *farol de Navidad*, *farol navideño*) metung yang típu ning sulu popular tung Pasku.

## King kawatásan
"Ing Parul a Pusu" ing títulu ning isa karing poema king amánung Kapampángan ning talasúlat a Filipínung i Renato Alzadón.

Papasku nanaman......!
King tulid nang eran nitang bale gipu,
Ati ne na naman
Makasabit karin ing Parul a Pusu;
Kasuyung melakwan
Panyatang ning silim, sisindyan ne sulu
Tanda ning panayan
Na ing pamagbalik ning mutyang dinayu........
Sasakali man,
Kabud ne mu datang ketang ena balu,
King balitang eran,
Ding banyagang bitis, ela mitalabu!

Papasku kanita,
King kapagnasan dang kumit bie manawa
Meko yang irug na
Tinggap ne ing obra king aliwang kuta;
Pamisulatan da
kabang bayu-bayu madalas, madiwa
O'  kelambatan na
Ing datang ding sulat, malagad, bihira
Angga king alana.......
Bitasang alanang miras a balita,
Ene mekibat pa
karing kayang sulat ing dinayung mutya.

Papasku pa naman.....
Dinatang ing bagyu, kabud-abud na mu
Angin yang masikan
Ing mamius manugun ketang bale gipu;
Kalulung melakwan
Darala na mekad ning dusang milalu
Mibagyuan ya naman
Kabud nya mipase...masaspak ya salu.
Ala yang keliwan
king megising parul ing pirat nang pusu......
Ala yang keliwan
King mipdang inawa itang mipdang sulu.

Nung nukarin ya man
King disyertung asul ing dinayung mutya
Agyang saglit muman
Ing likuan nang pugad aganaka ne sa;
O' nung sakali man
Ing sadyang tuknangan datang ya king diwa
Aisip na mu man
Panaun ding Parul...panaun ning saya;
O'  tulid ning eran......
Ing Parul a Pusu eya pa mibaba
Yang palatandanan
King pirat nang pusu ning kaladuang mipda!
Tigtigang rock

Ing **tigtigang ''rock*** mentung yang heneru ning tigtigan.

==King kawatásan==
"Tsiki-tsik tsik Kapampangan Rock Musix" (2005) ing títulu ning isa karing [[poema]] king [[Kapampangan (amanu)|amánung Kapampángan]] ning talasúlat a [[Filipinas|Filipínung]] i [[Renato Alzadón]] tungkul king tigtigang *rock''.

Tsiki-tsik tsik tsik tsik tsik tsik
Tsiki -tsik tsik tsik tsik tsik tsik
Mekokeni young gals and chix
Terak tamu king  Rock- Musix.
Nung buri tayang masaguip
Ing amanung magkapandig
Tsiki-tsik tsik tsik tsik-tsik tsik
Terak tamu keng Rock- Musix
Yeah...! Yeah...! Yeah...!Yeah...!

Aduang takbang bandang kaili
Atsaka ka magpa-sexy
Aduang takbang bandang wanan
Ikembut me ing papalwan
Lundag-arap anting tugak
Magbaba kang anting pandak
Lundag-tugak bandang gulut
Saka ka magkembut-kembut.
Yeah...!Yeah...! Yeah....! Yeah....!

Tsiki-tsik tsik kapampangan
Rock-Musix ya ing kailangan
Ala nalu ding Bugtungan
Ala nalu ding Crisottan
Ala nalu ding Kundiman
Ala no ding Bulaklakan
Nanu yata ing kailangan
Rock- Musix, Rock- Musix naman...!
Yeah...! Yeah...! Yeah.....!Yeah.....!

Aduang takbang bandang wanan
Ikembut me ing papalwan
Aduang takbang bandang kaili
Atsaka ka magpa-sexy
Lundag-tugak  bandang gulut
Saka ka magkembut-kembut
Lundag-arap anting tugak
Magbaba kang anting pandak
Yeah....!Yeah...! Yeah...! Yeah....!

Tsiki-tsik tsik kapampangan
Rock- Musix ya ing kailangan
Makanian tayang sagipan
Ing amanu tamung sisuan
Ala nalu ding Crisotan
Sarsuela mitda la naman
O' nanu ta ing kailangan
Rock- Musix, Rock- Musix naman....!.
Oh Yeah...! Oh Yeah...! Oh Yeah...! Oh Yeah...!
Pebreru 18

Ing **[[Pebreru 18]]** ya ing pang49 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 316 aldong (317 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 3102 BC – Epoch (penibatan) ning Kali Yuga.
* 1229 – Ing Panganam Crusade: Frederick II, Holy Roman Emperor migpirma ya keng apulung-banua pamituknang laban kareng al-Kamil, at ikua neng pasibayu ing Jerusalem, Nazareth, ampong Bethlehem a egagamit pamikasa da reng ukbu a menyad man saup keng papacy.
* 1268 – Deng Livonian Brothers of the Sword mesambut la kareng  Dovmont ning Pskov king Labanan ning Rakovor.
* 1332 – I Amda Seyon I, Emperador ning Ethiopia megumpisa ing campania king mauling lalawigan da reng Muslim.
* 1478 – I George, Duke ning Clarence, meatulan yang pamagtaksil laban keng kayang koya i Edward IV of England,  mebite ya liim king Torri ning London.
* 1685 – Ing Fort St. Louis tetag ne ning Frenchman king Matagorda Bay iti ing batayan ning pangaalkus ning  France para angkinan ne ing Texas.
* 1745 –Ing lakanbalen ning Surakarta, Kalibudtan Java mitatag ya bebe ning Bengawan Solo ilug, at meging tungku (cabisera) ning Kaarian ning Surakarta
* 1797 – Ing  Trinidad sinuku re British ukbung daungan lalam ning utus nang Sir Ralph Abercromby.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: February 18

----
Pebreru 17 - Pebreru 19 - Eneru 18 - Marsu 18-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 28

Ing **[[Pebreru 28]]** ya ing pang 59 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 306 aldong (307 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 202 BC – kapagmasusian ning pangaputung nang Liu Bang bilang Emperador Gaozu ning Han milyari, pegumpisan ning apat a dilanua (siglu) na ning pamanungkulan ning Han Dynasty  keng Tsina
* 870 – Ing Pangapat a Council nang Constantinople meniara ya.
* 1638 – Ing Scottish National Covenant mepirma ya king Edinburgh.
* 1700 – Ngeni mitukian ya keng Marsu 1 king Sweden, inya melalang ya ing  Swedish calendariu.
* 1710 – King Labanan ning Helsingborg, 14,000 Danish a manyakup lalam nandg Jørgen Rantzau mesambut la kareng kasingdakal  apuersa da ring Swedish  lalam nang Magnus Stenbock.
* 1784 – I John Wesley pegumpisan ne ing  Methodist Pisamban.
* 1787 – Ing charter tatatag ne ing institusiun ngeni kebaluan bilang Universidad nign Pittsburgh mirinan yang upaya.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 28

----
Pebreru 27 - Marsu 1 - Eneru 28 - Marsu 28-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Pebreru 27

Ing **[[Pebreru 27]]** ya ing pang 58 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 307 aldong (308 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 1560 – Ing Kasunduan ning Berwick, nung nu palakuan da la deng French keng Scotland, pinirma ne ning England ampo ning Congregation ning Scotland.
* 1594 – I Henry IV miputungan yang Ari ning France.
* 1617 – Ing Sweden at ing Russia migpirma la Kasunduan ning Stolbovo, tutuknang ne ing Ingrian Guerra at e makapunta ing Russia keng Dayatmalat ning Baltic.
* 1626 – I Yuan Chonghuan mitulduan ya bilang Gobernador ning Liaodong, kaibat nang menimuna kareng Isik at minyambut la laban aeng Manchuria lalam nang Nurhaci.
* 1700 – Ing pulu ning New Britain atuklas de.
* 1797 – Ing Banku ning England pepalual yang mumunang metung-pound ampong aduang-pound pera papil.

## Ding Kebaitan

## Ding Kematyan

## Kapagmasusian
* Anosmia Awareness Day

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day 
* Today in History: February 27

----
Pebreru 26 - Pebreru 28 - Eneru 27 - Marsu 27-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Marsu 2

Ing **[[Marsu 2]]** ya ing pang 61 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 304 aldong (305 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 986 – I Louis V meging yang Ari da reng Franks.
* 1127 – Ing Pangasintang nang Carlos a Mayap, Conti ning Flanders.
* 1717 – Ing *[[The Loves of Mars and Venus]]* meging yang mumunang ballet a lage king England.
* 1791 – Ing Long-distance communication mebilis inyang palual de ing semaphore maquina king Paris.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: March 2 

----
Marsu 1 - Marsu 3 - Pebreru 2 - Abril 2-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Marsu 1

Ing **[[Marsu 1]]** ya ing pang 60 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 305 aldong (306 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 752 BC – I Romulus, mumunang ari ning Roma, pegmasusian ne ing mumunang Romanung panyambut kaibat ning panyambut na kareng Caeninenses, kaibat da reng Pengusut do reng Babaing Sabine.
* 86 BC – I Lucius Cornelius Sulla, keng pamuntuk na ning Roman Republic ukbu, linub la Athens, leko re ing tyrant Aristion nung nu supportadu la kareng tropa da reng Mithridates VI ning Pontus.
* 286 – Ing Romanung Emperador Diocletian tinas ne ranku i Maximian keng pamansag a ''Caesar''.
* 293 – Romanung Emperador Diocletian ampong Maximian tilduan de i Constantius Chlorus ampo i Galerius bilang ''Caesares'', inya iti ing umpisa ning Tetrarchy.
* 317 – I Crispus ampo i Constantine II, anak nong  Romanu Emperador Constantine I, ampo i Licinius Iunior, anak nang Emperador Licinius, mipamansagan lang ''Caesares''
* 1457 – Ing Unitas Fratrum mitatatag ya keng puruk ning Kunvald, keng Bohemian-Moravian danggut. Iti angga ngeni ing pangaduang pekamatuang Protestanting lupung a lagiu.
* 1562 – 23 Deng Huguenot pemate da la deng Catholicu king Wassy, France, meging tanda ning umpis ning French Guerra keng Kasalpantayanan.
* 1565 – Ing lakanbalen ning Rio de Janeiro mitatag ya.
* 1593 – Ing Uppsala Synod meyaus ya para itantu ing taganang aske ning  Lutheran Pisamban ning Sweden.
* 1628 – Deng Writs pepalual da la inyang Pebreru neng Carlos I ning England sapilitan lang  balang county king England (emu pantalan a balen) a mamayad lang ship tax keng ka-aldauan a ita.
* 1633 – I Samuel de Champlain kinua neng pasibayu ing lage na bilang commander ning New France para kang Cardinal Richelieu.
* 1642 – Ing Georgeana, Massachusetts (ngeni kebaluan bilang  York, Maine) meging yang mumunang incorporated  lakanbalen king the USA.
* 1692 – I Sarah Good, Sarah Osborne ampo i Tituba miarap la kareng pangkarin mung ukum king Salem Village, Massachusetts, iti ing pegumpisan ning kebaluan a Salem witch trials.
* 1700 – Ing Sweden pepasiag ne ing kayang sariling Swedish calendariu, para bagia-bagiang isamut ne keng [Gregorian calendariubabalik ne keng [Julian calendariu ngening aldong iti inyang 1712, at pepalual neng mumuna ing Gregorian Calendariu keng aldong iti inyang 1753.
* 1781 – Ing  Continental Congress inampun ne ing Articles of Confederation.
* 1790 – Ing mumunang United States census me-authorized ya.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: March 1 

----
Pebreru 28 - Marsu 2 - Pebreru 1 - Abril 1-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Marsu 3

Ing **[[Marsu 3]]** ya ing pang 62 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 303 aldong (304 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari
* 1284 – Ing Statua ning Rhuddlan inabe ne ing Principalidad ning Wales keng England.
* 1575 – Ing Indian Mughal Emperador Akbar simbut ne ing ukbu da reng Bengali king Labanan ning Tukaroi.
* 1585 – Ing Olympic Theatre, desenio neng Andrea Palladio, inumpisan de king Vicenza.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: March 3 

----
Marsu 2 - Marsu 4 - Pebreru 3 - Abril 3-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Marsu 5

Ing **[[Marsu 5]]** ya ing pang 664 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 305 aldong (306 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 363  – Ing Romanu Emperador a Julian linipat ya manibat  Antioch a atin ukbung 90,000 para lusuban de ing Sassanid Empira, king kayang campania nung nu iti ing migsilbing kayang kamatayan.
* 1046 – I Naser Khosrow inumpisan ne ing pitung-banuang Middle Eastern a lakbe nung iti seleseyan ne king kayang aklat a *[[Safarnama]]*.
* 1496 – Ing Aring Henry VII ning England pepalual yang sulat a patent kang  John Cabot ampo karing kayang anak, dirinan nong upayang nd his manuklas panyalugsugan deng epa mebalung gabun.
* 1689 – I Daniel Finch, 2nd Earl of Nottingham milagyuan yang Secretary of State for the Northern Department.
* 1766 – I Antonio de Ulloa, ing mumunang Spanish gobernador ning  Louisiana, dintang ya king New Orleans.
* 1770 – Boston Massacre: Limang Americanu, kayabe ne ing metung a matuling a tau a atin lagiung Crispus Attucks, ampo ing metung a anak a lalaki, pete rala deng tropang British king metung a palyari nung nu iti ing meging karagdagan a sangkan nung para siniklab ing Americanung Aklasan Guerra kaibat ning limang banua.
* 1784 – I Thomas Townshend, 1st Viscount Sydney milagyuan yang President of the Board of Trade.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: March 5 

----
Marsu 4 - Marsu 6 - Pebreru 5 - Abril 5-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Marsu 6

Ing **[[Marsu 6]]** ya ing pang 65 a aldo ning banua keng Gregorian Calendariu. Atin pang 300 aldong (301 king laktong banua) makatagan king banua, kaibat na ning aldong aini.

## Mengapalyari

* 1454 – Thirteen Years' War: Deng kinatawan da reng Prussian Confederation sinumpa lang tapat kang Aring Casimir IV ning Poland nung nu mebisa lang tatantu do reng karelang puersa para sopan de ing Confederation para maging lang timawa karng Teutonic Knights.
* 1521 – I Ferdinand Magellan dintang ya Guam.
* 1788 – Ing  First Fleet dintang ya Norfolk Island  para mitatag yang  convict settlement.

## Ding Kebaitan
## Ding Kematyan

## Kapagmasusian

## Suglung Palwal
* BBC: On This Day
* Today in History: March 6 

----
Marsu 5 - Marsu 7 - Pebreru 6 - Abril 6-- Tala da ngan deng aldo

Deng Aldo
Brutalidad ning kapulisan

Ing **brutalidad ning kapulisan** ya ing gámit ning milálung fuersa ning nánumang típu ning kapulisan.

## King kawatásan
"Pámagbálik" ing títulu ning isa karing poema king amánung Kapampángan ning talasúlat a Filipínung i Renato Alzadón.

Ugtung aldo tapat---tajimik king baryu
Ala kang damdaman inge agyang nanu;
Atilu ngan ata king bale deng tau,
Kilung do ngan ata king bale deng asu!

King katajimikan kabud na memaltuk
Tikian ning lagapak at matning lagutuk!
Mikit ing akbungan! Balas la ding sisyuk---!!!
Pakasakab tamung makasubsub buntuk.

Eta mu bubulad. Eta mu sasabi,
Agyang balu tana nung nanung milyari.
Makasane tana king anti kanini:
Milaban no naman ding Hukbu at PC.

Penapenandit mu ing tangking kukurug
Ya ing lito-lito king gabun durugdug;
Kabang lilibut yang mamamalipugpug
Anti lang bebewan ding salu tang kakdug.

Biglang menajimik; tinuknang ing akbung
Dinayu ne itang tangking daragundung;
Kanian ya maramdam ing matning galeung!!!
Ketang bale galut, manangis ya’y Bilyung.

Meki-iglo tamung alang pamikunut.
Kaibat ning akbungan, ala tanang takut.
Ing tengalan tamu makapangilabut---!!!
Mebaril ya rugu atyan ing mabuktut.

Libu syam a ralan pitung pulu’t lima
Iniang mapalyari ing trajedyang ita.
Kaibat nang milibing ning kayang asawa.
Y Bilyung, king baryu ene linto lupa.

Ngara ding aliwa minta ya king Cebu,
Ding aliwa naman, king Palawan kanu.
Menga-alilan no dening gugubyernu
Bitasang aliya siniput king baryu.

Kaibat ning panaun ning pamanajimik
Mibalik no naman ding tropang mabagsik;
Itang kaselanan  kabud na migbalik;
King pamagbalik na, mataram ya pitik.

Banda king Pangulu atmu na kagulu
Dakal no na naman pamaten dang tau.
Lalto makalunus itang Ortelanu
Eta makabiling pale ampon atbu.

Eta pa mibawi king pamagkasakit
Magbalik na naman ing pamamalipit.
Ala tang keliwan karing makasipit
Pilatan ding aduang batung mipamitpit.

Ngara ding makatua---detang mekatanda
Ketang panaun na ning salwakan daya:
Obat kaya rugo etana sinawa
King pane patayan at pamanganyaya.

Oyan, ing patayan mengari yang bagyu
Papunta ya keni king kekatang baryu;
Magdatun no naman king bale deng tau,
Magkulung no naman king bale deng asu.

At misan a aldo kabud na memaltuk!
Milaban no naman ding PC at ding Huk;
Batang mipanginlag king balas a sisyuk
Pakasakab tamung makasubsub buntuk.

Ati ne na naman ing Tangking kakarag
Anti yang manintun bale pamaliswag;
Anggang e dinayu aliya mepagpag
Ing sindak king lub da ding salung kakabag!

Penapenadit mu ala nang akbungan
Ala tamung takut linague king dalan;
Buri tang abalu nung ninu la’t pilan
Ding miragsang mete king pamibarilan.

Karetang miragsa keni king padulung,
Kabud tana atin akilalang metung;
Inia pala keni marakal ing akbung
Tidtaran deng balas Y KUMANDER BILYUNG---!!!
Rosa (lagiû)

Ing **Rosa** metung yang lagiûng pambabái.

## King kawatásan
"Rosa" ing títulu ning isa karing poema king amánung Kapampángan ning talasúlat a Filipínung i Renato Alzadón.

King karsel nang salu
ning paldas kung pusu, kakablas ing tabling
a makipatlalu
king kurug ning duldul king benging matuling:
Rosa! Rosa! Rosa!
Maki-lauk  siguk ing matning saingsing
a bala-balandra,
manintun alsutan king  sasagkang dingding!

Balaku ku mo  sana
ngening mebura ne itang Rosang Tatu,
meburang kagnan  na,
ing lugud ku kekang memale king salu:
Rosa! Rosa! Rosa!
O'bat angga ngeni, ing Rosang Malutu
eya pa mebura
king pangalimbag na king ubud ning pusu!