open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਮੈਪਿੰਗਜ਼ (ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)

**ਮੈਪਿੰਗਜ਼** 1980 ਜਾਂ 1981 ("ਹਾਰਡਬੈਕ ਜਾਂ ਫਲੈਕਸੀਬੈਕ" ਵਿੱਚ) ਹੈਂਡ-ਸੈੱਟ, ਹੱਥ-ਪ੍ਰਿੰਟ ਅਤੇ ਹੱਥ-ਬੰਨੇ ਵਾਲੀਅਮ ("ਹਾਰਡਬੈਕ ਜਾਂ ਫਲੈਕਸੀਬੈਕ" ਵਿੱਚ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਰਾਈਟਰਜ਼ ਵਰਕਸ਼ਾਪ, ਕਲਕੱਤਾ (ਹੁਣ ਕੋਲਕਾਤਾ) ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਵਿਕਰਮ ਸੇਠ ਦੁਆਰਾ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਹੈ। ਫਲੈਕਸੀਬੈਕ ਐਡੀਸ਼ਨ ਕਾਪੀਰਾਈਟ ਮਿਤੀ 1981 ਹੈ)। ਸੇਠ ਦੀ ਸਾਖ ਦੇ ਵਾਧੇ ਦੇ ਨਾਲ, ਵਾਲੀਅਮ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਾਂ () ਦੁਆਰਾ ਦੁਬਾਰਾ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੂਲ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਤੁਕਬੰਦੀ ਵਾਲੇ ਦੋਹੇ ("ਦਿ ਟੇਲ ਆਫ਼ ਮੇਲੋਨ ਸਿਟੀ") ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਾਲੀ ਕਹਾਣੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸੇਠ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੰਗੀਤ ਦੁਆਰਾ - ਕੁਝ ਗੰਭੀਰ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹਲਕੇ-ਦਿਲ - ਜੀਵਨ, ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਲੈਂਡਸਕੇਪ 'ਤੇ, ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਸਵੈ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੀ ਕਵਿਤਾ ਤੱਕ ਹੈ। ਉਸਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮੈਪ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਡੂ ਫੂ ਦੇ ਚੀਨੀ, ਫੈਜ਼ ਅਹਿਮਦ ਫੈਜ਼ ਦੀ ਉਰਦੂ, ਹੇਨਰਿਕ ਹੇਨ ਦੀ ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਸੂਰਿਆਕਾਂਤ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਨਿਰਾਲਾ ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਤੋਂ ਅਨੁਵਾਦ (ਇਕ-ਇਕ) ਹਨ। ਹੋਰ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 'ਦ ਫਰੌਗ ਐਂਡ ਦਾ ਨਾਈਟਿੰਗੇਲ' ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕਰਮ ਸੇਠ ਦੁਆਰਾ ਕਵਿਤਾ
ਦਵਾਰਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਦਾਲਤ

**ਦਵਾਰਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਦਾਲਤ (ਦੱਖਣੀ ਪੱਛਮੀ ਦਿੱਲੀ)** ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਦਿੱਲੀ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਦਵਾਰਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਦਾਲਤੀ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦਵਾਰਕਾ ਸੈਕਟਰ 10 ਮੈਟਰੋ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੈਕਟਰ-10, ਦਵਾਰਕਾ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।

## ਜਾਣਕਾਰੀ 
ਦਵਾਰਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਦਾਲਤੀ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਾਣਯੋਗ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਸ੍ਰੀ. ਕੇਜੀ ਬਾਲਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ 2008 ਵਿੱਚ 6 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਕੰਮਕਾਜ 08.09.2008 ਤੋਂ ਇਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜੱਜ ਸ਼ ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ ਮਹਿਤਾ (IS ਮਹਿਤਾ) ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਿਵਲ, ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ, ਮੋਟਰ ਐਕਸੀਡੈਂਟ ਅਤੇ ਫੈਮਿਲੀ ਕੋਰਟਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 8 ਸ਼ਾਮ ਦੀਆਂ ਅਦਾਲਤਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਦਵਾਰਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਦਾਲਤੀ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸੱਤ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਕੋਰਟ ਰੂਮ ਬਲਾਕ ਬਿਲਡਿੰਗ ਅਤੇ ਇੱਕ ਐਡਮਿਨ ਬਲਾਕ ਬਿਲਡਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜੋ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 8 ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਵਕੀਲ ਚੈਂਬਰ ਬਲਾਕ ਬਿਲਡਿੰਗ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਦਿੱਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਦਾਲਤਾਂ: ਦਵਾਰਕਾ ਕੋਰਟ ਕੰਪਲੈਕਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਇਮਾਰਤਾਂ
ਲਖਬੀਰ ਸਿੰਘ ਰਾਏ

**ਲਖਬੀਰ ਸਿੰਘ ਰਾਏ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਧਾਇਕ ਹੈ। ਉਹ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ 2022 ਦੀਆਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਧਾਇਕ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ।

## ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ 
ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਿਧਾਇਕ ਵਜੋਂ ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਨੇ 2022 ਦੀਆਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ 117 ਵਿੱਚੋਂ 92 ਸੀਟਾਂ ਜਿੱਤ ਕੇ ਸੋਲ੍ਹਵੀਂ ਪੰਜਾਬ

ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਬੂਤ 79% ਬਹੁਮਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। ਸਾਂਸਦ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ 16 ਮਾਰਚ 2022 ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ।

; ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ

* ਮੈਂਬਰ (2022-23) ਸਰਕਾਰੀ ਭਰੋਸੇ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ
* ਮੈਂਬਰ  (2022-23) ਅਧੀਨ ਕਾਨੂੰਨ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ 2022-2027
ਪਟਿਆਲਾ ਹਾਊਸ

**ਪਟਿਆਲਾ ਹਾਊਸ** ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ। ਇਹ ਮੱਧ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਆ ਗੇਟ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਇਸ ਨੂੰ ਸਰ ਐਡਵਿਨ ਲੁਟੀਅਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ "ਬਟਰਫਲਾਈ" ਲੇਆਉਟ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਗੁੰਬਦ ਹੈ, ਜੋ ਹੋਰ ਲੁਟੀਅਨਜ਼ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਾਂਗ ਹੈ।

ਦਿੱਲੀ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਪਟਿਆਲਾ ਹਾਊਸ ਰੇਤਲੇ ਪੱਥਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਪਰ ਚਿੱਟਾ ਰੰਗਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਪਰਸ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ। 

ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਦਾਲਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪੰਜ ਅਦਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਪਟਿਆਲਾ ਹਾਊਸ ਕੋਰਟਸ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਅਤੇ ਬਦਲਾਅ ਹੋਏ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹਿਲ ਦੀ ਅਸਲ ਦਿੱਖ ਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। 

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਹਾਊਸ
* ਬੀਕਾਨੇਰ ਹਾਊਸ
* ਬੜੌਦਾ ਹਾਊਸ
* ਜੈਪੁਰ ਹਾਊਸ
* ਜੋਧਪੁਰ ਹਾਊਸ

## ਹਵਾਲੇ 

## ਹੋਰ ਪੜ੍ਹਨਾ 
* 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* Image of the Patiala House
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ
ਫ਼ਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ

**ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ** (ਅੰਕ: 55) ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ, ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਹੈ।

## ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ 
## ਚੋਣ ਨਤੀਜੇ 
### 2022 

### 2017 
### 2012 
## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
ਫਤਹਿਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* Elections Results 2017

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ
ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ

**ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ** ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਹੈ । ਸਰ ਰੌਬਰਟ ਮੋਂਟਗੋਮਰੀ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ, ਇਹ ਬਾਰੀ ਦੁਆਬ, ਜਾਂ ਸਤਲੁਜ ਅਤੇ ਰਾਵੀ ਦਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਟ੍ਰੈਕਟ ਵਿੱਚ ਪਿਆ ਹੈ, ਰਾਵੀ ਦੇ ਪਾਰ ਰੇਚਨਾ ਦੁਆਬ ਤੱਕ ਵੀ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਰਾਵੀ ਅਤੇ ਚਨਾਬ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ, ਅਜੋਕੇ ਸਾਹੀਵਾਲ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ। 1978 ਵਿੱਚ ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ ਸਾਹੀਵਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਭਾਰਤ ਦੀ 1901 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਬਾਦੀ 463,586 ਸੀ, ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਚਨਾਬ ਕਲੋਨੀ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਸ ਕਾਰਨ 0.4% ਦੀ ਕਮੀ। 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਫ਼ਸਲਾਂ ਕਣਕ, ਦਾਲਾਂ, ਕਪਾਹ ਅਤੇ ਚਾਰਾ ਸਨ; ਊਠ ਨਿਰਯਾਤ ਲਈ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਉਦਯੋਗ ਕਪਾਹ, ਰੇਸ਼ਮ ਅਤੇ ਲੱਖੀ ਲੱਕੜ ਦੇ ਕੰਮ ਸਨ, ਅਤੇ ਕਪਾਹ ਨੂੰ ਗਿੰਨਿੰਗ ਅਤੇ ਦਬਾਉਣ ਲਈ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਸਨ।

ਇਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਦੇ ਲਾਹੌਰ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਆਬਾਦੀ ਨੇ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। 1947 ਵਿਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਭਾਰਤ ਚਲੇ ਗਏ ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਮੁਸਲਿਮ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਵਸ ਗਏ।

1978 ਵਿੱਚ ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ ਸਾਹੀਵਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ 
ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ 4 ਤਹਿਸੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇਹ ਸਨ:

* ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ
* ਗੋਗੇਰਾ
* ਦੇਪਾਲਪੁਰ
* ਪਾਕਪਟਨ

## ਸੀਮਾਵਾਂ 
ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ  ਸੀ   ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਾਹੀਵਾਲ, ਪਾਕਪਟਨ, ਓਕਾੜਾ, ਅਤੇ ਸ਼ੇਖੂਪੁਰਾ, ਫੈਸਲਾਬਾਦ, ਟੋਬਾ ਟੇਕ ਸਿੰਘ, ਅਤੇ ਵੇਹੜੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਇਹ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ, ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਝੰਗ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਮੁਲਤਾਨ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਇਹ ਮੂਲ ਰਾਜ ਬਹਾਵਲਪੁਰ ਅਤੇ ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੀ ਸੀ।

ਪੁਰਾਣੇ ਟ੍ਰੈਕਟ ਵਿੱਚ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਨੀਵੀਂ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਇੱਕ ਕਿਨਾਰਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਨੂੰ ਘੇਰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਪੂਰੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਉੱਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਰੂਥਲ ਪਠਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ ਜੋ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੁਰਸ਼ਵੁੱਡ ਅਤੇ ਮੋਟੇ ਘਾਹ ਨਾਲ ਉੱਗਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭੇਦ ਜੰਗਲ ਸੀ। ਰਾਵੀ ਦੇ ਪਰਲੇ ਪਾਸੇ, ਮੁੜ, ਦੇਸ਼ ਨੇ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਉਹੀ ਮਾਰੂਥਲ ਪਹਿਲੂ ਮੰਨ ਲਿਆ।

## ਜਨਸੰਖਿਆ 
## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹੀਵਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਸ਼ਾਹਨਾਮਾਹ-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ

***ਸ਼ਾਹਨਾਮਾਹ-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ*** 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਚਿਤਰਾਲੀ ਕਵੀ ਬਾਬਾ ਸਿਯਾਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਇੱਕ ਲੰਮਾ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਹੈ। ਲੰਮਾ ਫ਼ਾਰਸੀ ਬਿਰਤਾਂਤ ਕੁਝ ਗੰਭੀਰ ਵਿਸ਼ੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹਾਦਰੀ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹੱਤਵ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਤਾਰੀਖ਼-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ
* ਨਈ ਤਾਰੀਖ਼-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹੱਥ ਲਿਖਤਾਂ
ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਮੇਟੀ

**ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਮੇਟੀ ਜਾਂ** **ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਮੇਟੀ ਫਾਰ ਸਪੇਸ ਰਿਸਰਚ** ( **INCOSPAR** )      ਡਾ. ਵਿਕਰਮ ਸਾਰਾਭਾਈ ਦੁਆਰਾ 1962  ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।  ਉਸ ਸਮੇਂ, ਕਮੇਟੀ ਟਾਟਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਫੰਡਾਮੈਂਟਲ ਰਿਸਰਚ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਪੁਲਾੜ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਪਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਵਿਭਾਗ (ਡੀ.ਏ.ਈ.) ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਸੰਭਾਲ ਲਈਆਂ ਸਨ। ਡੀ.ਏ.ਈ. ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਡਾ. ਹੋਮੀ ਭਾਭਾ, ਨੇ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।

ਇਸ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਥੰਬਾ ਵਿਖੇ ਥੰਬਾ ਇਕੂਟੇਰੀਅਲ ਰਾਕੇਟ ਲਾਂਚਿੰਗ ਸਟੇਸ਼ਨ (TERLS) ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਹੈ। HGS ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ ਥੰਬਾ ਇਕੂਟੋਰੀਅਲ ਰਾਕੇਟ ਲਾਂਚਿੰਗ ਸਟੇਸ਼ਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਡਾ. ਅਬਦੁਲ ਕਲਾਮ (ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣੇ) INCOSPAR ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਾਕਟ ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚੋਂ ਸਨ।

INCOSPAR ਨੂੰ 1969 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ ( ISRO ) ਦੁਆਰਾ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਧੌਲਪੁਰ ਹਾਊਸ

link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9b/Dholpur_House.jpg/220px-Dholpur_House.jpg|thumb| ਧੌਲਪੁਰ ਹਾਊਸ
 **ਧੌਲਪੁਰ ਹਾਊਸ** ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਧੌਲਪੁਰ ਦੇ ਰਾਣਾ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਰੋਡ 'ਤੇ ਇੰਡੀਆ ਗੇਟ ਦੇ ਕੋਲ ਸਥਿਤ ਹੈ।

ਇਹ ਆਰਟ ਡੇਕੋ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ 1920 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਾਹਰਲੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਨੂੰ ਚਿੱਟੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਪੇਂਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਅੱਜ ਇੱਥੇ ਯੂਨੀਅਨ ਪਬਲਿਕ ਸਰਵਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਅਤੇ ਗਰੁੱਪ ਏ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੀ ਭਰਤੀ ਲਈ ਇੰਟਰਵਿਊ ਇੱਥੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਇਮਾਰਤਾਂ
ਤਾਰੀਖ਼-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ

***ਤਾਰੀਖ਼-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ*** ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਹੈ, ਜੋ 1921 ਵਿੱਚ ਮਿਰਜ਼ਾ ਮੁਹੰਮਦ ਗੁਫ਼ਰਾਨ ਦੁਆਰਾ ਮੇਹਤਰ ਸ਼ੁਜਾ ਉਲ-ਮੁਲਕ (ਆਰ. 1895-1936) ਦੇ ਆਦੇਸ਼ 'ਤੇ ਸੰਕਲਿਤ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 1911 ਅਤੇ 1919 ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 1921 ਵਿੱਚ ਬੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਹਿਤਾਰ ਸ਼ੁਜਾ ਉਲ-ਮੁਲਕ ਨੇ ਕਿਤਾਬ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ।

ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਚਿਤਰਾਲ ਵਿੱਚ ਗੁਪਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਹੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਲੇਖਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਗੁਲਾਮ ਮੁਰਤਜ਼ਾ ਨੇ ਇੱਕ ਕਾਪੀ ਬਰਾਮਦ ਨਹੀਂ ਕਰ ਲਈ ਅਤੇ ਵਜ਼ੀਰ ਅਲੀ ਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ *ਨਈ ਤਾਰੀਖ-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ (1962)* ਵਜੋਂ ਸੰਕਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਹਵਾਲੇ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ।

## ਨਈ ਤਾਰੀਖ-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ 
**ਨਈ ਤਾਰੀਖ-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ** ਮੂਲ *ਤਾਰੀਖ-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ* ਦਾ ਉਰਦੂ ਅਨੁਵਾਦ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੇਹਤਾਰ ਨਾਸਿਰ ਉਲ-ਮੁਲਕ (ਆਰ. 1936-1943) ਦੇ ਨੋਟਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਿਤਾਬ ਸਰ ਨਾਸਿਰ ਉਲ-ਮੁਲਕ ਦੀ ਵਾਧੂ ਖੋਜ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਮੂਲ *ਤਾਰੀਖੀ-ਚਿਤਰਾਲ* ਦੇ ਬਿਰਤਾਂਤ 'ਚ ਸੰਸ਼ੋਧਿਤ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਧਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਸ਼ਾਹਨਾਮਾਹ-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਮਿਰਜ਼ਾ ਮੁਹੰਮਦ ਗੁਫਰਾਨ ਦੁਆਰਾ ਤਾਰੀਖ-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ 
* ***ਨਈ ਤਾਰੀਖ-ਏ-ਚਿਤਰਾਲ***
ਜਗਦੀਸ਼ ਗੁਪਤ

**ਜਗਦੀਸ਼ ਗੁਪਤਾ** (ਹਿੰਦੀ: डा. जगदीश गुप्त) (1924–2001) ਨਵੀਂ ਕਵਿਤਾ (नई कविता) ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਵੀ ਸੀ, ਜੋ ਆਧੁਨਿਕ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਦਾ ਦੌਰ ਸੀ। ਉਹ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸਨ।

ਜਗਦੀਸ਼ ਗੁਪਤਾ ਦਾ ਜਨਮ ਹਰਦੋਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਾਹਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਐਮ.ਏ ਅਤੇ ਡੀ.ਫਿਲ.ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫ੍ਰੀਲਾਂਸ ਰਾਈਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਗੁਪਤਾ ਇੱਕ ਉੱਤਮ ਕਵੀ, ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ ਸਨ। ਉਹ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਕਵਿਤਾ ਸਾਹਿਤਕ ਲਹਿਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਜਭਾਸ਼ਾ ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਥੀਸਿਸ ਕੀਤਾ। ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿਚ ਉਸ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੁਚੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬ੍ਰਜ ਸਾਹਿਤ ਮੰਡਲ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਕੇ. ਸਿਵਾਨ

**ਕੈਲਾਸਾਵਾਦੀਵੂ ਸਿਵਨ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਪੁਲਾੜ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।   ਉਹ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਕਰਮ ਸਾਰਾਭਾਈ ਪੁਲਾੜ ਕੇਂਦਰ  ਅਤੇ ਲਿਕਵਿਡ ਪ੍ਰੋਪਲਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। 

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸਿਵਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਰਾਜ ਦੇ ਕੰਨਿਆਕੁਮਾਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਨਾਗਰਕੋਇਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮੇਲਾ ਸਰੱਕਲਵਿਲਈ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਕੈਲਾਸਾਵਾਦੀਵੂ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਚੇਲਮ ਹਨ। 

## ਕਰੀਅਰ 
ਸਿਵਨ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ (ਇਸਰੋ) ਲਈ ਲਾਂਚ ਵਾਹਨਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਸਿਵਾਨ ਪੋਲਰ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਲਾਂਚ ਵਹੀਕਲ (ਪੀਐਸਐਲਵੀ) ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ 1982 ਵਿੱਚ ਇਸਰੋ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੂੰ 2 ਜੁਲਾਈ 2014 ਨੂੰ ਇਸਰੋ ਦੇ ਲਿਕਵਿਡ ਪ੍ਰੋਪਲਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 ਵਿੱਚ ਚੇਨਈ ਦੀ ਸਤਿਆਬਾਮਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ (ਆਨੋਰਿਸ ਕਾਸਾ) ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।1 ਜੂਨ 2015 ਨੂੰ, ਉਹ ਵਿਕਰਮ ਸਾਰਾਭਾਈ ਸਪੇਸ ਸੈਂਟਰ ਦਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣਿਆ।

ਸਿਵਾਨ ਨੂੰ ਜਨਵਰੀ 2018 ਵਿੱਚ ਇਸਰੋ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 15 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ, ISRO ਨੇ 22 ਜੁਲਾਈ 2019 ਨੂੰ ਚੰਦਰਯਾਨ 2, ਚੰਦਰਮਾ ਲਈ ਦੂਜਾ ਮਿਸ਼ਨ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਵਿਕਰਮ ਲੈਂਡਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਿਆਨ (ਰੋਵਰ) ਕਰੈਸ਼ ਹੋ ਗਏ; ਆਰਬਿਟਰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਅਜੇ ਵੀ ਜਨਵਰੀ 2022 ਤੱਕ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

30 ਦਸੰਬਰ 2020 ਨੂੰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਧਾ ਕੇ ਜਨਵਰੀ 2022 ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਜਨਵਰੀ 2021 ਤੱਕ ਸੀ।

25 ਜਨਵਰੀ 2021 ਨੂੰ, ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਜੀਲੈਂਸ ਕਮਿਸ਼ਨ (ਸੀਵੀਸੀ) ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ (ਇਸਰੋ) ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਸਕੱਤਰ, ਪੁਲਾੜ ਵਿਭਾਗ (ਡੀਓਐਸ), ਡਾ ਕੇ ਸਿਵਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ,ਵੈਲਿਆਮਾਲਾ, ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਸਿਸਟਮ ਸੈਂਟਰ (LPSC), ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਬਾਈਪਾਸ ਕਰਕੇ ਇਸਰੋ ਦੇ ਲਿਕਵਿਡ ਪ੍ਰੋਪਲਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਭਰਤੀ ਵਿੱਚ ਬੇਨਿਯਮੀਆਂ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1958
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਗੋਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇਪਾਲੀ

**ਗੋਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨੇਪਾਲੀ** (11 ਅਗਸਤ 1911 – 17 ਅਪ੍ਰੈਲ 1963) ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦਾ ਇੱਕ ਗੀਤਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਰੇਲ ਬਹਾਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਭਗਵਾਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜਨਮ ਅਸ਼ਟਮੀ) ਦੇ ਦਿਨ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਸਬੰਧ ਲਗਭਗ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ, 1944 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ 1963 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਨਾਲ ਖਤਮ ਹੋਇਆ।
ਉਹ ਛਾਇਆਵਾਦ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਕਵੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ "ਉਮੰਗ" (1933 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ) ਸਮੇਤ ਹਿੰਦੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਕਈ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਲਿਖੇ। ਉਮੰਗ, ਰਾਗਿਨੀ, ਪੰਛੀ, ਨੀਲਿਮਾ, ਹਿਮਾਲਿਆ ਨੇ ਪੁਕਾਰਾ ਆਦਿ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਨਾਂ ਆਪਣੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਨੇਪਾਲੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 'ਕਲਪਨਾ' ਵੀ ਲਿਖਿਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਚਾਰ ਹਿੰਦੀ ਰਸਾਲਿਆਂ, ਅਰਥਾਤ, ਰਤਲਾਮ ਟਾਈਮਜ਼, ਚਿਤਰਪਤ, ਸੁਧਾ ਅਤੇ ਯੋਗੀ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਕਰਦਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੀਧਰ ਪਣਿੱਕਰ੍ ਸੋਮਨਾਥ੍

**ਸ਼੍ਰੀਧਰ ਪਣਿੱਕਰ੍ ਸੋਮਨਾਥ੍** () ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਏਰੋਸਪੇਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ (ਇਸਰੋ) ਦੀ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। 

ਸੋਮਨਾਥ ਨੇ ਵਿਕਰਮ ਸਾਰਾਭਾਈ ਪੁਲਾੜ ਕੇਂਦਰ (ਵੀ.ਐੱਸ.ਐੱਸ.ਸੀ.), ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਲਿਕ੍ਵਿਡ ਪ੍ਰੋਪਲਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਸੈਂਟਰ (ਐੱਲ.ਪੀ.ਐੱਸ.ਸੀ.), ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।   ਸੋਮਨਾਥ੍ ਨੂੰ ਵਾਹਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਲਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਾਂਚ ਵਾਹਨ ਸਿਸਟਮ ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ, ਢਾਂਚਾਗਤ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਢਾਂਚਾਗਤ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ, ਅਤੇ ਪਾਇਰੋਟੈਕਨਿਕ ਦੇ ਖੇੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚ।  

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1963
ਕੋਬਾਲਟ ਬਲੂ (ਫ਼ਿਲਮ)

***ਕੋਬਾਲਟ ਬਲੂ*** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ -ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ, ਜੋ ਸਚਿਨ ਕੁੰਡਲਕਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬੱਬਰ, ਡਾ. ਨੀਲੇ ਮੇਹੰਦਲੇ ਅਤੇ ਅੰਜਲੀ ਸਿਵਰਮਨ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਸੇ ਨਾਮ ਦੇ ਨਾਵਲ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿਚ ਭਰਾ ਅਤੇ ਭੈਣਨੂੰ ਇੱਕੋ ਆਦਮੀ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅਗਲੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਮਰਾਠੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ 3 ਦਸੰਬਰ 2021 ਨੂੰ ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ 'ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣੀ ਸੀ ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 2022 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਕਥਾਨਕ 
ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਅਭਿਲਾਸ਼ੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸੁਤੰਤਰ ਭੈਣ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਮਹਿਮਾਨ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਅਗਲੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਵਾਇਤੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ, ਜੋ ਸਮਲਿੰਗੀ ਪਿਆਰ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਇਕੱਲਤਾ ਅਤੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।

## ਪਾਤਰ 
* ਪ੍ਰਤੀਕ ਬੱਬਰ ਬੇਨਾਮ ਪੇਇੰਗ ਗੈਸਟ ਵਜੋਂ
* ਤਨਯ ਵਿੱਦਿਆਧਰ ਦੀਕਸ਼ਿਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਨੀਲੇ ਮੇਹੰਦਲੇ
* ਅਸੀਮ ਦੀਕਸ਼ਿਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਨੰਤ ਵੀ ਜੋਸ਼ੀ
* ਅੰਜਲੀ ਸ਼ਿਵਰਾਮਨ, ਅਨੁਜਾ ਦੀਕਸ਼ਿਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ
* ਭੈਣ ਮੈਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੂਰਨਿਮਾ ਇੰਦਰਜੀਤ
* ਨੀਲ ਭੂਪਾਲਮ ਸਾਹਿਤ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ
* ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਕੁਲਕਰਨੀ ਸ਼ਾਰਦਾ ਦੀਕਸ਼ਿਤ ਵਜੋਂ
* ਸ਼ਿਸ਼ੀਰ ਸ਼ਰਮਾ ਮਿਸਟਰ ਦੀਕਸ਼ਿਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ

## ਜਾਰੀ 
ਨਵੰਬਰ 2018 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਕੋਬਾਲਟ ਬਲੂ ਨਾਵਲ ਨੂੰ ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ ਲਈ ਇੱਕ ਫ਼ੀਚਰ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਕੁੰਡਲਕਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ 3 ਦਸੰਬਰ, 2021 ਤੋਂ ਪਲੇਟਫਾਰਮ 'ਤੇ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਲਈ ਤਹਿ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਫਿਰ ਇਸਨੂੰ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਅੰਤ ਵਿੱਚ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 2022 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ 
### ਆਲੋਚਕ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ 
*ਸਕਰੋਲ ਡਾਟ ਇਨ (Scroll.in)* ਤੋਂ ਨੰਦਿਨੀ ਰਾਮਨਾਥ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਲਿਖਤ ਦੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆ ਦਿੱਤੀ, "ਨੀਲੇ ਮੇਹੰਦਲੇ ਦੀ ਤਨਯ ਦੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਚਰਿੱਤਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬੱਬਰ ਦੀ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹਕੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਯਾਦਗਾਰੀ ਪਲਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਜਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਰੰਗਾਂ ਦੀ ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਕਾਮੁਕਤਾ ਹੈ।" *ਡੇਕਨ ਹੇਰਾਲਡ* ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ 3/5 ਸਟਾਰ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਲਿਖਿਆ, "ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਨੂੰ ਛੂਹਣ ਵਾਲੀ ਹਿੰਦੀ ਕਵਿਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੰਗਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਮੁੱਚੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸਾਹਿਤ, ਕਵਿਤਾ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਕਲਾ ਨਾਲ ਸੁਮੇਲ ਇੱਕ ਹੌਲੀ, ਗੀਤਕਾਰੀ ਅਤੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਵਾਲੀ ਯਾਤਰਾ ਹੈ। ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਰੰਗਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2022 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ

link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/72/UNITED_NATIONS_-_PREAMBLE_TO_THE_CHARTER_OF_THE_UNITED_NATIONS_-_NARA_-_515901.jpg/220px-UNITED_NATIONS_-_PREAMBLE_TO_THE_CHARTER_OF_THE_UNITED_NATIONS_-_NARA_-_515901.jpg|right|thumb| ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਚਾਰਟਰ ਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ
[link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4d/Constitution_of_India.jpg/220px-Constitution_of_India.jpg|alt=|thumb| [ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ]]**ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ** ਕਿਸੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਵਾਲਾ ਬਿਆਨ ਹੈ ਜੋ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਅੰਤਰੀਵ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਕਨੂੰਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੈਰਿਆਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੱਥਾਂ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਿਰਲੇਖ ਜਾਂ ਐਕਟਿੰਗ ਫਾਰਮੂਲੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ।

## ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਭਾਵ 
ਹਾਲਾਂਕਿ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮਾਮਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਡਰਾਫਟਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।

### ਫਰਾਂਸ 
ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ, 1958 ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਗਣਰਾਜ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਨੂੰ ਸਹਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ 16 ਜੁਲਾਈ 1971 ਦੇ ਇੱਕ ਫੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਕੌਂਸਲ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਨਿਆਂ-ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਬਦਲਾਅ ਤੱਕ ਗੈਰ-ਬਾਈਡਿੰਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਫੈਸਲਾ, ਜੋ "ਸੰਵਿਧਾਨ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ" ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਨੇ ਫ੍ਰੈਂਚ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤੇ ਟੈਕਸਟ, ਮਨੁੱਖ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ। 1789 ਅਤੇ ਚੌਥੇ ਗਣਰਾਜ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ, ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਢੁਕਵੀਂ ਥਾਂ ਲੈ ਲਈ ਕਿਉਂਕਿ ਟੈਕਸਟ ਨੂੰ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਮੁੱਲ ਦੇ ਨਾਲ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸਮਝਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 2004 ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਚਾਰਟਰ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਵਿੱਚ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਕੌਂਸਲ ਨੇ ਤਿੰਨ ਗੈਰ ਰਸਮੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗਣਰਾਜ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸਿਧਾਂਤ, ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਮੁੱਲ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ, ਅਤੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਮੁੱਲ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

### ਕੈਨੇਡਾ 
ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ, ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਐਕਟ, 1867 ਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਨੂੰ ਕਨੇਡਾ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੋਵਿੰਸ਼ੀਅਲ ਜੱਜਾਂ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਨਿਆਂਇਕ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬੋਸਨੀਆ ਦੀ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਕੇਸ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਇਹ ਵੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਬੋਸਨੀਆ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਦਰਸ਼ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਅਦਾਲਤ ਲਈ ਨਿਆਂਇਕ ਸਮੀਖਿਆ ਦੇ ਇੱਕ ਠੋਸ ਮਿਆਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ 
ਇਸਦੇ ਸੰਭਾਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ, 2002 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਯੂਰਪੀਅਨ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਖਰੜੇ ਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ, ਯੂਰਪ ਦੀ ਈਸਾਈ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਦੇ ਸੰਭਾਵਿਤ ਸੰਮਿਲਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੀ।

### ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ 
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, 1999 ਵਿੱਚ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਰਾਏਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ, ਜੇਕਰ ਅਪਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਦਾਲਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੁਝ ਲੋਕ ਚਿੰਤਤ ਸਨ ਕਿ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਅਤੇ ਲਾਗੂ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

### ਭਾਰਤ 
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਅਕਸਰ ਗੈਰ-ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਸੋਧਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯਮਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰਸਤਾਵਨਾ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼
ਗੋਵਰਧਨਰਾਮ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ

**ਗੋਵਰਧਨਰਾਮ ਮਾਧਵਰਾਮ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ** (20 ਅਕਤੂਬਰ 1855 – 4 ਜਨਵਰੀ 1907) 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗੁਜਰਾਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਨਾਵਲ, ਸਰਸਵਤੀਚੰਦਰ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਰਚਨਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਵਲ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਹਿੱਸੇ ਦੌਰਾਨ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਮਿਸਤਰੀ

**ਮਿਸਤਰੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਰਨੇਮ ਹੈ।
## ਉਪਨਾਮ ਵਾਲੇ ਲੋਕ 
* ਸ਼ਾਹੀਨ ਮਿਸਤਰੀ
* ਰੋਹਿਂਟਨ ਮਿਸਤਰੀ
* ਸੁਖਚੈਨ ਮਿਸਤਰੀ
* ਜੈਨੀਫਰ ਮਿਸਤਰੀ ਬੰਸੀਵਾਲ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਉਪਨਾਮ
ਬੋਮਗੇਅ

**ਬੋਮਗੇਅ** ਰਿਆਦ ਵਿੰਚੀ ਵਾਡੀਆ ਅਤੇ ਜੰਗੂ ਸੇਠਨਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦਾ 1996 ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਲ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਰਾਹੁਲ ਬੋਸ ਨੇ ਆਸ਼ੂਤੋਸ਼ ਫਟਕ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਅਕਸਰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਗੇਅ 'ਫ਼ਿਲਮ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਸਮਲਿੰਗੀ ਸੈਕਸ ਸੀਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਭਾਗ 
* "ਓਪੀਨੀਅਨ"
* "ਅੰਡਰਗਰਾਉਂਡ"
* "ਲੇਫ਼ਟੀ"
* "ਈ ਯੂਨੇਮਾ ਨੋ"
* "ਬੋਮਗੇਅ"
* "ਫ੍ਰੈਂਡਸ"

## ਕਾਸਟ 
* ਰਾਹੁਲ ਬੋਸ, ਲੇਫ਼ਟੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ 'ਚ
* ਕੁਸ਼ਲ ਪੰਜਾਬੀ ਸਡੋਮਾਈਜ਼ਰ ਵਜੋਂ
* ਤਰੁਣ ਸ਼ਾਹਾਨੀ ਏਨੀਮਾ ਬੁਆਏ ਵਜੋਂ
* ਆਰ. ਰਾਜ ਰਾਓ ਨੇ ਓਪੀਨੀਏਟਿਡ ਵਜੋਂ
* ਫਰੂਦ ਕੰਬਾਟਾ ਬਤੌਰ ਬੰਬੇ ਦੋਸਤ
* ਫਰੈਡੀ ਫਿਰੋਜ਼ ਮੁਥਰੀ ਰਾਣੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ
* ਸੈਕਸ ਟੂਰਿਸਟ ਵਜੋਂ ਐਰਿਕ ਰੋਸੇਨਬੌਮ

## ਉਤਪਾਦਨ 
1995 ਵਿੱਚ ਰਿਆਦ ਵਿੰਚੀ ਵਾਡੀਆ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਫ਼ੀਅਰਲੇਸ' ਰਿਲੀਜ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਗੇਅ ਕਲਚਰ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਆਰ. ਰਾਜ ਰਾਓ ਦਾ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 'ਵਨ ਡੇ ਆਈ ਲਾਕਡ ਮਾਈ ਫਲੈਟ ਇਨ ਸੋਲ ਸਿਟੀ' ਪੜ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਸਕ੍ਰਿਪਟ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਫੰਡ ਲੱਭਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੀ, ਇਸਲਈ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਵਾਡੀਆ ਨੇ ਰਾਓ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਵਾਂ ਕੰਮ, "ਬੋਮਗੇਅ" ਨਾਮਕ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨਹੀਂ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਘੱਟ ਬਜਟ ਦੀ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ "ਬੋਮਗੇਅ" ਦਾ ਸੀਮਤ ਬਜਟ 500,000 ਸੀ, ਵਾਡੀਆ ਨੇ ਖ਼ਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਲਈ ਸਮਲਿੰਗੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਦੋਸਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ। ਉਸਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਇਹ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਲੋਕ ਡਰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਹ ਫ਼ਿਲਮ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬੰਬਈ ਵਿਗਿਆਪਨ ਉਦਯੋਗ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ। ਵਾਡੀਆ ਨੇ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਰਾਹੁਲ ਬੋਸ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤਾ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੇਲਮਾਰਗ ਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਰੀਲਾ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਸਨ। ਇੱਕ ਗੇਅ ਸੈਕਸ ਸੀਨ ਦੀ ਫੁਟੇਜ ਸ਼ੂਟ ਕਰਨ ਲਈ, ਚਾਲਕ ਦਲ ਨੇ ਇਹ ਦਿਖਾਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਰੈਗਿੰਗ 'ਤੇ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਸੇਵਾ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਡੀਆ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਕੋਲ ਜਮ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਇਹ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨਗੇ।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਅਸ਼ੋਕ ਮਹਿਤਾ

**ਅਸ਼ੋਕ ਮਹਿਤਾ** (1947 – 15 ਅਗਸਤ 2012) ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਸੀ, ਜੋ ਬੈਂਡਿਟ ਕੁਈਨ (1994), 36 ਚੌਰੰਗੀ ਲੇਨ (1981) ਅਤੇ ਉਤਸਵ (1984) ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

## ਮੌਤ
2012 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਵਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰੇਨ ਟਿਊਮਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਾ। ਸਰਜਰੀ ਅਤੇ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਬੰਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮਾਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਉਸਦਾ ਜਨੂੰਨ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾ ਪਿਆਰ ਸੀ। 15 ਅਗਸਤ 2012 ਨੂੰ 64 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਅਸ਼ੋਕ ਮਹਿਤਾ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਅਮੀਰ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਉਹ 14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਘਰੋਂ ਭੱਜ ਕੇ ਮੁੰਬਈ ਆ ਗਏ ਸਨ। ਬਿਨਾਂ ਪੈਸੇ, ਕੋਈ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਕੋਈ ਆਸਰਾ ਨਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸ ਕੋਲ ਜਾਣ ਲਈ ਕਿਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਬਚਣ ਲਈ ਉਸਨੇ ਉਬਲੇ ਹੋਏ ਅੰਡੇ, ਫਲ ਆਦਿ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੇਚਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਸਫ਼ਰ ਇੱਕ ਕੰਟੀਨ ਬੁਆਏ, ਆਫਿਸ ਬੁਆਏ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਕੈਮਰਾ ਅਟੈਂਡੈਂਟ ਵਜੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਆਖਰਕਾਰ ਡੀ.ਓ.ਪੀ. ਉਸਨੂੰ 25 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਬ੍ਰੇਕ ਰਾਜ ਮਾਰਬਰੋਸ ਦੀ 'ਦਿ ਵਿਟਨੈਸ' ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਸਲ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇਣ ਦਾ ਸਿਹਰਾ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਰਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਟਾਰ ਸ਼ਸ਼ੀ ਕਪੂਰ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕਪੂਰ, ਜੋ ਮਹਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਫਿਲਮ ਆਖਰਕਾਰ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕੀ, ਇਸਨੇ ਮਹਿਤਾ ਨੂੰ ਕਪੂਰ ਦਾ ਪੱਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਗਲੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ, 36 ਚੌਰੰਘੀ ਲੇਨ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ। ਮਹਿਤਾ ਲਈ ਅਗਲਾ ਕਦਮ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਦੇ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਮੌਕਾ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਰਾਖੀ ਦੁਆਰਾ ਆਇਆ। ਪਰੋਮਾ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਰਾਖੀ ਮਹਿਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਸੀ ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫਿਲਮ ਸੀਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੁਭਾਸ਼ ਘਈ ਆਪਣੇ ਮੈਗਾ-ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਰਾਮ ਲਖਨ ਲਈ ਕੈਮਰਾਮੈਨ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਮਹਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਸੁਝਾਇਆ। ਅਸ਼ੋਕ ਮਹਿਤਾ ਨੇ ਫਿਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫਿਲਮ ਸੀਨ 'ਤੇ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਘਈ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਰੋਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਸ਼ੂਟ ਲੈਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਖਰੀ ਸ਼ੈਲੀ ਲਿਆਈ। ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਨਾਲ "ਗਾਈਡਿੰਗ ਲਾਈਟ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ
;Director
* Moksha (2000)

;Cinematographer

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਅਸ਼ੋਕ ਮਹਿਤਾ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੀਰਜਾ ਮਹਿਤਾ   ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵੇਦ ਮਹਿਤਾ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।

## ਸਨਮਾਨ
* National Film Award for Best Cinematography:
** 1981:  *36 Chowringhee Lane* 
** 2000: *Moksha* 
* Filmfare Award for Best Cinematographer
** 1997: *Bandit Queen* 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
* 
* Ashok Mehta, Biography  *Cinematographers Encyclopedia*
ਮੰਗੇਸ਼ ਤੇਂਦੁਲਕਰ

**ਮੰਗੇਸ਼ ਤੇਂਦੁਲਕਰ** (1934 &#x2013; 10 ਜੁਲਾਈ 2017) ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਅਤੇ ਹਾਸਰਸਕਾਰ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਕਈ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਰਟੂਨ ਵੀ ਲਿਖ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕੋਲਹਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। 100 ਕਾਰਟੂਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਟ੍ਰੇਡਮਾਰਕ ਚੰਗੇ-ਮਜ਼ਾਕ ਵਾਲੇ, ਕੋਮਲ ਸੰਦੇਹ ਨਾਲ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਪੁਣੇ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪੱਤੇਦਾਰ ਵਾਤਾਵਰਣਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ।

ਤੇਂਦੁਲਕਰ ਦੀ ਮੌਤ 10 ਜੁਲਾਈ 2017 ਨੂੰ ਪੁਣੇ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ 82 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਬਲੈਡਰ ਕੈਂਸਰ ਕਾਰਨ ਪਲਮਨਰੀ ਐਂਬੋਲਿਜ਼ਮ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਹੋਰ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2017
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934
ਅਕਤੂਬਰ (ਨਾਵਲ)

***ਅਕਤੂਬਰ*** 2014 'ਚ ਲਿਖਿਆ ਜ਼ੋਏ ਵਿਕੋਂਬ ਦਾ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਵਿਕੋਂਬ, ਜਿਸਨੇ 2013 ਦਾ ਵਿੰਡਹੈਮ-ਕੈਂਪਬੈਲ ਸਾਹਿਤ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਨਾਮਾਕੁਆਲੈਂਡ, ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰੈਥਕਲਾਈਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਮਰੀਟਸ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ।

*ਅਕਤੂਬਰ*, ਗਲਾਸਗੋ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਮਰਸੀਆ ਮਰੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕਲੀਪ੍ਰੈਂਡ, ਨਾਮਾਕੁਆਲੈਂਡ ਵਾਪਸ ਪਰਤਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਸਦਾ ਭਰਾ, ਜੇਕ, ਉਸਨੂੰ ਘਰ ਆਉਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਨਿੱਕੀ ਨੂੰ ਦੇਣ ਲਈ ਲਿਖਦਾ ਹੈ। ਥੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਮਮੇਕਿੰਗ, ਜਲਾਵਤਨ, ਵਾਪਸੀ ਅਤੇ ਦੌੜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। *ਕੁਆਡਰਾਫ਼ੀਮ: 21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਾਹਿਤ* ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ *ਅਕਤੂਬਰ*  ਘਰ ਵਾਪਸੀ ਬਾਰੇ, ਘਰ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਸਬੰਧਤ, ਨਾ ਹੋਣ, ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ, ਵਰਗ ਅਤੇ ਨਸਲ, ਸਿੱਖਿਆ, ਮਾਂ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਬਣਨ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।

ਅੰਨਾ ਜੇਮਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋੜਨ ਲਈ ਪੁੱਛੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਜ਼ੋ ਵਿਕੋਂਬ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ: "ਘਰ, ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ, ਪਰਿਵਾਰਕ ਭੇਦ।"

## ਪਾਤਰ 
* **ਮਰਸੀਆ ਮਰੇ** - ਮਰਸੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਔਰਤ ਗਲਾਸਗੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕਲੀਪ੍ਰੈਂਡ, ਨਾਮਾਕੁਆਲੈਂਡ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਕਲੀਪ੍ਰੈਂਡ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ 25 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀ ਦੁਆਰਾ "ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ"।
* **ਜੈਕ "ਜੇਕ" ਥੀਓਫਿਲਸ ਮਰੇ** - ਮਰਸੀਆ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ। ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬੇਟੇ ਨਾਲ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕਲੀਪ੍ਰੈਂਡ, ਨਾਮਾਕੁਆਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
* **ਸਿਲਵੀ ਮਰੇ, ਨੀ ਵਿਲੇਮਸੇ** - ਜੇਕ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਨਿੱਕੀ ਦੀ ਮਾਂ।
* **ਵਿਲੇਮ ਨਿਕੋਲਸ "ਨਿਕੀ" ਮਰੇ** - ਜੇਕ ਅਤੇ ਸਿਲਵੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ।
* **ਨਿਕੋਲਸ ਮਰੇ** - ਮੀਸਟਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਰਸੀਆ ਅਤੇ ਜੇਕ ਦਾ ਪਿਤਾ। ਐਨਟੋਇਨੇਟ ਦਾ ਪਤੀ।
* **ਐਨਟੋਇਨੇਟ ਮਰੇ ਨੀ ਮਲੇਰਬੇ**, ਜਿਸਨੂੰ ਨੇਟੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਮੋਰਾਵੀਅਨ ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਸਟੇਸ਼ਨ, ਏਲਿਮ ਵਿਖੇ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਿਕੋਲਸ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਮਰਸੀਆ ਅਤੇ ਜੇਕ ਦੀ ਮਾਂ।
* **ਆਂਟੀ ਮਾ ਵਿਲੇਮਸੇ** – ਸਿਲਵੀ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ।
* **ਉਈਸ ਵਿਲੇਮਸ**– ਸਿਲਵੀ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ।
* **ਨਾਨਾ ਵਿਲੇਮਸੇ** – ਸਿਲਵੀ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ।
* **ਫੈਨਸ ਲੇਟਗਨ** - ਸਕੂਲ ਦੌਰਾਨ ਮਰਸੀਆ ਦਾ ਦੋਸਤ; ਕਲੀਪ੍ਰੈਂਡ ਵਿੱਚ 1970 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਏ.ਐਨ.ਸੀ. ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗੀ।
* **ਕ੍ਰੇਗ ਮੈਕਮਿਲਨ** - ਕਵੀ ਅਤੇ ਮਰਸੀਆ ਮਰੇ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਸਾਥੀ।
* **ਸਮਿਥੀ** – ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਰਸੀਆ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਸਹਿਕਰਮੀ।

## ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ 
ਐਲਨ ਮੈਸੀ, ਰਾਇਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਲਿਟਰੇਚਰ ਦੇ ਫੈਲੋ, ਨੇ *ਸਕਾਟਸਮੈਨ* ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ: "ਜ਼ੋਏ ਵਿਕੋਂਬ ਦਾ ਨਵੀਨਤਮ ਨਾਵਲ ਗਹਿਰਾ ਅਤੇ ਮੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਪਰ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਇਹ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਉਂਦਾ-ਜਾਂਦਾ ਹੈ।"  *ਕਿਰਕਸ ਰਿਵਿਊਜ਼* ਨੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕੀਤੀ: "ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੈੱਟਅੱਪ ਨਾਟਕੀ ਹੈ, ਵਿਕੋਂਬ ਦੀ ਲਿਖਤ ਧੀਰਜਵਾਨ ਅਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹੈ [...] ਇਸਦੇ ਸਮਾਪਤੀ ਪੰਨੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਦਿਲ ਟੁੱਟਣ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਕਦੇ-ਕਦੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਪੱਸਿਆ, ਘਰ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।"

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਤਾਬਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲ
ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ (ਡਾਇਰੀ)

***ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ*** ( ) ਨਾਸਿਰ ਖੁਸਰੋ (1003-1077) ਦੁਆਰਾ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੌਰਾਨ ਲਿਖੀ ਗਈ ਯਾਤਰਾ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ***ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਟਰੈਵਲਜ਼***  ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਲਾਮੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਖੁਸਰੋ ਦੀ ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਬਿਰਤਾਂਤ ਹੈ। ਉਹ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਮੱਕਾ ਲਈ ਇੱਕ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਹੱਜ ਲਈ ਨਿਕਲਿਆ ਸੀ। 5 ਮਾਰਚ, 1046 ਨੂੰ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਕੇ, ਖੁਸਰੋ ਨੇ ਕੈਸਪੀਅਨ ਸਾਗਰ ਵੱਲ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਵਧਦੇ ਹੋਏ, ਸਿੱਧੇ ਤੋਂ ਘੱਟ ਰਸਤਾ ਲਿਆ। ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਸੰਖੇਪ 'ਚ  ਨੋਟ ਕਰਦੇ ਰਹੇ, ਜੋ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਇਸਲਾਮੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਦੇ ਕਈ ਪਹਿਲੂਆਂ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਨਾਸਿਰ ਖੁਸਰੋ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ *ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ* ਦਾ ਸੰਕਲਨ ਕੀਤਾ, ਉਹਨਾਂ ਨੋਟਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜੋ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਵਿੱਚ ਲਏ ਸਨ। ਉਹ ਵਾਰਤਕ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਵਧੇਰੇ ਕਾਵਿਕ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ *ਦੀਵਾਨ* ਦੇ ਉਲਟ ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ ਵਰਗੀ ਹੈ। ਖੁਸਰੋ ਆਪਣਾ *ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ* ਆਪਣੇ ਆਪ, ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਮੱਕਾ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਯਾਦਗਾਰੀ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਵਰਣਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਅਸਾਧਾਰਣ ਸੁਪਨਾ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਲੱਭਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਬੁੱਧੀ ਲਈ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ। ਸੁਪਨਾ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਆਦਮੀ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ *ਕਿਬਲਾ* ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦਾ।

ਸਫ਼ਰਨਾਮੇ ਦੇ ਬਾਕੀ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਖੁਸਰੋ ਨੇ ਮੱਕਾ, ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਅਤੇ ਕਾਹਿਰਾ (ਉਸ ਸਮੇਂ ਫਾਤਿਮ ਖ਼ਲੀਫ਼ਤ *ਦੀ* ਰਾਜਧਾਨੀ) 'ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਮਾਰਗ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਅਤੇ ਕਸਬਿਆਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਵਰਣਨ ਲਈ ਖੁਸਰੋ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਦੇ ਸਟੀਕ ਬਿਰਤਾਂਤ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਨਾਸਿਰ ਖੁਸਰਾ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ
* ਨਾਸਿਰ ਖੁਸਰੋ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਇਸਮਾਈਲੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਅਤੇ ਡੇਟਾਬੇਸ  ਪੰਨੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡਾਇਰੀ
ਟਾਈਮ ਆਉਟ (2015 ਫ਼ਿਲਮ)

***ਟਾਈਮ ਆਉਟ*** ਇੱਕ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚਿਰਾਗ ਮਲਹੋਤਰਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਯ ਪਚੌਰੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਰਿਖਿਲ ਬਹਾਦੁਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਸੰਖੇਪ ਸਾਰ 
ਟਾਈਮ ਆਉਟ 2015 ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਡਰਾਮਾ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ, ਜੋ ਰਿਖਿਲ ਬਹਾਦੁਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਇਕਾਮ 18 ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਤਿੰਨ ਨਵੇਂ ਚਿਹਰੇ- ਚਿਰਾਗ ਮਲਹੋਤਰਾ, ਪ੍ਰਣਯ ਪਚੌਰੀ ਅਤੇ ਕਾਮਿਆ ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਟ੍ਰੇਲਰ 14 ਅਗਸਤ 2015 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ 25 ਸਤੰਬਰ 2015 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ।

ਦੋ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਸਤੀ, ਹਾਸੇ ਅਤੇ ਸਾਂਝੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਪਰਖ ਉਦੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇੱਕ 14 ਸਾਲ ਦਾ ਲੜਕਾ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀਆਂ ਗੁੰਝਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## ਕਥਾਨਕ 
ਗੌਰਵ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਮਿਹਿਰ ਗੇਅ ਹੈ। ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਹਾਈ-ਸਕੂਲ ਜੌਕ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਰ ਕੁੜੀ ਪਸੰਦ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਵੱਲ ਦੇਖਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜਿਸ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਉਹ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉਸਨੂੰ 'ਫ੍ਰੈਂਡ-ਜ਼ੋਨ' ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।

"ਤੁਹਾਡੇ ਗੇਅ ਕਿਡ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਠੀਕ ਕਰਨਾ ਹੈ" ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਗੂਗਲ ਵਿੱਚ ਟਾਈਪ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮਿਹਿਰ ਆਪਣੇ ਜਿਨਸੀ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਜਾਹਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਉਲਝਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।

## ਕਾਸਟ 
* ਗੌਰਵ ਵਜੋਂ ਚਿਰਾਗ ਮਲਹੋਤਰਾ
* ਮਿਹਿਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਣਯ ਪਚੌਰੀ
* ਵੇਦਬ੍ਰਤ ਰਾਓ ਵਰੁਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ
* ਕਨਿਕਾ ਵਜੋਂ ਸਾਨਿਆ ਅਰੋੜਾ
* ਤਨਵੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰੀਆ ਕੋਠਾਰੀ
* ਜ਼ੋਰਾਵਰ ਵਜੋਂ ਰੌਨਕ ਚੋਪੜਾ
* ਸ਼ਿਵ ਡਾਵਰ ਕੀਥ ਵਜੋਂ
* ਤਰਨਾ ਮਰਵਾਹ ਰੀਆ ਵਜੋਂ
* ਪੰਕਜ ਅਗਰਵਾਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਭ ਸ਼ਰਮਾ
* ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਸ਼ਰਮਾ ਸ਼ੋਭਾ ਅਗਰਵਾਲ ਵਜੋਂ
* ਅਨਨਿਆ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਾਮਿਆ ਸ਼ਰਮਾ
* ਰੋਹਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਦਿਤਿਆ ਜੈਨ
* ਰਾਹੁਲ ਸ਼ਰਮਾ ਕੋਚ ਪੀ.ਕੇ ਵਜੋਂ
* ਰਾਹੁਲ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਵਜੋਂ ਰਾਹੁਲ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ

## ਸਾਊਂਡਟ੍ਰੈਕ 
*ਟਾਈਮ ਆਊਟ* ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਸੰਦੇਸ਼ ਸ਼ਾਂਡਿਲਿਆ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
* ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼
* http://www.indiaglitz.com/viacom18-time-out-celebrates-individuality-hindi-news-140073.html 
* http://www.thehindu.com/features/cinema/voice-of-the-youth-by-the-youth/article7619434.ece
* http://www.bollywoodlife.com/news-gossip/12-minute-short-film-time-out-turned-into-feature-movie/

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Time Out at IMDb

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2015 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਆਮੀਨ (2010 ਫ਼ਿਲਮ)

***ਆਮੀਨ*** ਇੱਕ 2010 ਦੀ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਜੁਧਾਜੀਤ ਬਾਗਚੀ ਅਤੇ ਰਣਦੀਪ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ, ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਨਿਰਮਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪੈਸ਼ਨ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਸਾਰ 
ਵਰਲਡ ਵਾਈਡ ਵੈੱਬ ਦੋ ਮੁੱਖ ਕਲਾਕਾਰਾਂ, ਐਂਡੀ ਅਤੇ ਹੈਰੀ ਨੂੰ ਦੁਪਹਿਰ ਸਮੇਂ ਇਕੱਠੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਹ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਸੈਕਸ ਮਿਤੀ ਇੱਕ ਅਚਾਨਕ ਮੋੜ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਐਂਡੀ ਅਤੇ ਹੈਰੀ ਵਿਚਕਾਰ ਆਪਸੀ ਤਾਲਮੇਲ ਸਰੀਰਕ ਅਨੰਦ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਅਜਿਹੇ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਜਿਹੀਆਂ ਸੱਚਾਈਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਜੀਵਨ ਜੋ ਗਿਣਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

"ਆਮੀਨ" ਦੋ ਪਾਤਰਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਲਝਣ ਸਮੇਂ ਉਮੀਦ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਲਿੰਗਕਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਬਾਰੇ ਸੱਚਾਈ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦੇ ਨਿਰੰਤਰਤਾ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਦੇ ਡੂੰਘੇ ਅਰਥਾਂ ਨੂੰ ਖੋਜਦੀ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੀ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਸਮਾਜਿਕ ਪੱਖਪਾਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲਿੰਗਕਤਾ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਤੱਕ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮਾਜ ਲਗਾਤਾਰ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

## ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ 
ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਹਰੀਸ਼ ਅਈਅਰ ਦੇ ਜੀਵਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ। ਆਮੀਨ ਸਮਲਿੰਗੀ ਸਬੰਧਾਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਜੀਵਨ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਲਿੰਗਕਤਾ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮੀਨ ਸਮਲਿੰਗੀ ਸਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਮਲਿੰਗੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਰਪੇਸ਼ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਅਤੇ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦੇ ਚਿੱਤਰਣ ਵਿੱਚ ਅਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਹੀ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਮਕਾਲੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਜਿਨਸੀ ਝੁਕਾਅ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੀਉਂਦੇ ਹਾਂ, ਇਸ ਦੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣ ਲਈ ਉਕਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ, ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਅਨੁਭਵਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਾਂ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਵੀ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਅਜੇ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਕਿਉਂ ਡਰਦੇ ਹਾਂ, ਸਿੱਖਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਆਪਣੇ ਅਤੀਤ ਦੇ ਸਦਮੇ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਪਰੇ ਜਾਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਹਾਅ ਦੇ ਨਾਲ ਚੱਲਣਾ ਸਿੱਖਣਾ ਹੈ। ਆਮੀਨ ਵੀ ਕਿਨਸੇ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਇੰਡੀਆਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਲੇਖਬੱਧ ਕੀਤੀ ਡੀ.ਵੀ.ਡੀ. ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।

2011 ਵਿੱਚ ਆਮੀਨ ਨੂੰ ਆਈਰਿਸ ਇਨਾਮ ਲਈ ਇੱਕਮਾਤਰ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ 'ਗੇਅ ਆਸਕਰ' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ 30 ਚੋਟੀ ਦੀਆਂ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।

## ਪਾਤਰ 
* ਕਰਨ ਵੀਰ ਮਹਿਰਾ    - ਹੈਰੀ
* ਜਿਤਿਨ ਗੁਲਾਟੀ – ਐਂਡੀ
* ਮਧੁਸਮਿਤਾ ਸਾਹੂ - ਟੀਨਾ (ਆਵਾਜ਼)

## ਵਿਵਾਦ 
ਆਮੀਨ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਸੈਂਟਰਲ ਬੋਰਡ ਆਫ ਫ਼ਿਲਮ ਸਰਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਵਿਵਾਦ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਹ ਸੰਘਰਸ਼ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਚਲਦਾ ਰਿਹਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਸਮਾਲਟ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆ ਕਮੇਟੀ ਦੁਆਰਾ ਬਾਲਗ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਨਾਲ ਰਿਲੀਜ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।     

## ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ 
* 23ਵਾਂ ਨਿਊਯਾਰਕ ਲੈਸਬੀਅਨ, ਗੇਅ, ਬਾਇਸੈਕਸੁਅਲ, ਅਤੇ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਨਿਊਫੈਸਟ 2011।
* 16ਵੀਂ ਚੈਰੀਜ਼-ਚੈਰੀਸ, ਤਿਉਹਾਰ ਡੂ ਫ਼ਿਲਮ ਲੈਸਬੀਅਨ, ਗੇਅ, ਬਾਈ, ਟਰਾਂਸ, ਕੁਈਰ ਏਟ ++++ ਡੀ ਪੈਰਿਸ, ਪੈਰਿਸ 2010 
* ਮੁੰਬਈ ਕੁਈਰ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਮੁੰਬਈ, 2011।
* ਆਇਰਿਸ ਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਕਾਰਡਿਫ, ਯੂ.ਕੇ. 2011 
* ਇਨਜੇਂਡਰਡ ਵਿਊਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਨਿਊਯਾਰਕ, 2010 
* ਚੌਥਾ ਨਿਗਾਹ ਕੁਈਰ ਫੈਸਟ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 2010 
* ਕੁਈਰ ਕੈਰੇਬੀਅਨ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਨਿਊਯਾਰਕ, 2011 
* 16ਵਾਂ ਸੀਏਟਲ ਲੈਸਬੀਅਨ ਅਤੇ ਗੇਅ ਫ਼ਿਲਮਫੈਸਟੀਵਲ, 2011 
* 7ਵਾਂ ਸਿਆਟਲ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ 2011, ਅਮਰੀਕਾ 
* ਰੀਓ ਗੇਅ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ, ਰੀਓ ਡੀ ਜਨੇਰੀਓ - ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ, 2012 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* Yaanus Films
* Passion Films
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਇਸਮਾਈਲ ਗਜ਼ਨੀ

**ਗਜ਼ਨੀ ਦਾ ਇਸਮਾਈਲ** ਗਜ਼ਨਾ ਦਾ ਅਮੀਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ 7 ਮਹੀਨੇ (5 ਅਗਸਤ 997 ਤੋਂ 998 ਤੱਕ) ਰਾਜ ਕੀਤਾ।  ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਸਬੁਕਤਗੀਨ ਦਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਬਣਿਆ। ਇਸਮਾਈਲ ਨੂੰ ਸਬੁਕਤਗੀਨ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਬਿਸਤਰੇ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਹਿਮੂਦ, ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਜੋ ਸਮਾਨੀਦ ਘਰੇਲੂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਨਿਸ਼ਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਸੀ।

ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਮਹਿਮੂਦ ਗਜ਼ਨਵੀ ਨੇ ਇਸਮਾਈਲ ਦੇ ਗੱਦੀ 'ਤੇ ਹੱਕ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਪੁਰ ਦਾ ਚਾਰਜ ਆਪਣੇ ਚਾਚੇ ਬੋਰਗੁਜ਼ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਨੂਰ-ਉਦ-ਦੀਨ ਯੂਸਫ਼ ਨੂੰ ਸੌਂਪ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਗਜ਼ਨਾ 'ਤੇ ਕੂਚ ਕੀਤਾ ਜੋ ਹੁਣ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਹੈ।

ਮਹਿਮੂਦ ਨੇ ਗਜ਼ਨੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਜਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇਸਮਾਇਲ ਤੋਂ ਤਾਜ ਲੈ ਲਿਆ। ਇਸਮਾਈਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬਾਕੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਗੁਜ਼ਗਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਬਿਤਾਈ। ਇਸਮਾਈਲ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਮਹਿਮੂਦ ਦੇ ਵਾਰਸ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਬੁਕਤੀਗਿਨ ਦੀ ਚੋਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਮਾਈਲ ਦੀ ਮਾਂ ਸਬੂਕਤਿਗਿਨ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਮਾਸਟਰ, ਅਲਪਤਿਗਿਨ ਦੀ ਧੀ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਸਰੋਤ 
* 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਇਰਾਨਿਕਾ ਵਿੱਚ ਇਸਮਾਈਲ ਸੇਬੁਕ ਟਿਗਿਨ ਐਂਟਰੀ
ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ (ਕਵਿਤਾ)

**ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ** ਹਿੰਦੀ/ਉਰਦੂ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ ਜੋ ਕਵੀ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸ਼ੇਰ ਦੇ ਉਲਟ, ਇੱਕ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ "ਹੇਮਿਸਟਿਕਸ" ( *ਮਿਸਰ* ) ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਸੰਪੂਰਨ ਹਨ ਪਰ ਤੀਸਰੇ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦਾ ਜੋੜ ਇਕ ਨਵਾਂ ਆਯਾਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਰੂਪਾ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਕਾਵਿ ਪੁਸਤਕ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸੋਨੀ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਨੇ ਹੁਣੇ ਹੁਣੇ ਇੱਕ ਐਲਬਮ *ਕੋਈ ਬਾਤ ਚਲੇ* ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਗਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਗਾਈ ਗਈ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਹਨ।

## ਉਦਾਹਰਨ 
ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਦੀ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਉਦਾਹਰਣ:

: ਜ਼ੁਲਫ਼ ਵਿਚ ਯੂੰ ਚਮਕ ਰਹੀ ਹੈ ਬੂੰਦ
: ਜੈਸੇ ਬੇੜੀ ਵਿਚ ਤਨਹਾ ਏਕ ਜੁਗਨੁ ॥
: ਕੀ ਬੁਰਾ ਹੈ ਜੋ ਛਟਪਟਕੀ ਹੈ

; ਲਿਪੀਅੰਤਰਨ

: ਜ਼ੁਲਫ਼ ਮੇਂ ਯੂੰ ਚਮਕ ਰਹੀ ਹੈ ਬੂੰਦ,
: ਜੈਸੇ ਬੇਰੀ ਮੈਂ ਤਨਹਾ ਇਕ ਜੁਗਨੂੰ
: ਕਿਆ ਬੁਰਾ ਹੈ ਜੋ ਛਤ ਤਪਕਤੇ ਹੈ ! !

; ਅਨੁਵਾਦ

: (ਤੇਰੇ) ਵਾਲਾਂ ਵਿਚ (ਪਾਣੀ) ਚਮਕਦਾ ਹੈ
: ਝਾੜੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਕੱਲੀ ਫਾਇਰਫਲਾਈ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ
: ਜੇ ਛੱਤ ਡਿੱਗ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕੀ ਮਾੜਾ ਹੈ

ਤੀਜੀ ਪੰਗਤੀ ਦੇ ਜੋੜ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਵਾਲਾਂ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਬੂੰਦ ਟਪਕਦੀ ਛੱਤ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਅਜਿਹੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦਾ ਰੂਪ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਕਵੀ ਇਸ ਤੋਂ ਬੇਪਰਵਾਹ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
* http://hindiuniverse.blogspot.in/2008/05/gulzar-ki-triveni.html
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਛੰਦ
ਹੁਸਤਿੰਦਰ

**ਹੁਸਤਿੰਦਰ **(ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Hustinder**; ਜਨਮ 26 ਜੂਨ 1991) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰ ਹੈ। "*ਪਿੰਡ ਪੁੱਛਦੀ"* ਅਤੇ "*ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਸਾਡੇ ਦਾ ਮੁੰਡਾ"* ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਓਹ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ।
## ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਹੁਸਤਿੰਦਰ ਦਾ ਜਨਮ 26 ਜੂਨ 1991 ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਿੰਡ ਭਦੌੜ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਰੀਆਭੱਟ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰ, ਬਰਨਾਲਾ ਤੋਂ ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।ਹੁਸਿੰਦਰ ਨੂੰ ਵਾਇਸ ਆਫ਼ ਪੰਜਾਬ ਸੀਜ਼ਨ 3 ਵਿੱਚ ਵੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਟਾਪ 10 ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕਿਆ ਸੀ। ਅਗਸਤ 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਿੱਧੂ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਸੋਲੋ ਗੀਤ 'ਫੇਕ ਫੀਲਿੰਗਸ' ਅਤੇ 'ਚੁੰਨੀ ਦੇ ਓਹਲੇ' ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਗਾਇਕੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ 2019 ਵਿੱਚ 'ਪਿੰਡ ਪੁੱਛਦੀ' ਗੀਤ ਦੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਜਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਗੀਤ ਨਾਲ ਕਾਫੀ ਪਛਾਣ ਹਾਸਿਲ ਕਰ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸਦੇ ਗੀਤ ਆ ਰਹੇ ਹਨ।

## ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫੀ 
|-
|10
|ਯੰਗਸਟਰਸ
|Album
|2025
|
|}

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1991
ਸਿਕੰਦਰ ਅਲੀ ਵਾਜਦ

**ਸਿਕੰਦਰ ਅਲੀ ਵਾਜਦ** (1914–1983) ਔਰੰਗਾਬਾਦ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸ਼ਾਲੀ ਉਰਦੂ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਜ਼ਲਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਨ ਵਿਚ ਬਰਾਬਰ ਦੀ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਸੀ।

## ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਜੀਵਨ 
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਜਨਵਰੀ 1914 ਨੂੰ ਔਰੰਗਾਬਾਦ 'ਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। 1935 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸਿਵਲ ਸਰਵਿਸ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਆਂਇਕ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਮੁਨਸਿਫ਼ ਮੈਜਿਸਟਰੇਟ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਸਮੇਂ ਉਹ ਸੈਸ਼ਨ ਜੱਜ ਸਨ। ਸਾਲ 1972 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਤੋਂ ਰਾਜ ਸਭਾ (ਸੰਸਦ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਸਦਨ) ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ।

## ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ 
ਉਹ ਅੰਜੁਮਨ ਤਰਕੀ-ਏ-ਉਰਦੂ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਹਿਤਕ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ 1970 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੰਡਿਤ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਨੇ ਵਾਜਦ ਦਾ ਤੀਜਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ "ਅਵਾਰਕ-ਏ-ਮੁਸਾਵਰ" ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾਵਾਂ 'ਲਾਹੋ-ਤਰੁੰਗ', 'ਆਫ਼ਤਾਬ-ਏ-ਤਾਜ਼ਾ' ਅਤੇ 'ਬਯਾਜ਼-ਏ-ਮਰਯਾਨ' ਕ੍ਰਮਵਾਰ 1944,1952 ਅਤੇ 1974 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਉਰਦੂ ਫਾਰਸੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੂ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਰੀਲੀ ਅਵਾਜ਼ ਦਾ ਤੋਹਫ਼ਾ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਗਜ਼ਲਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਸੁਣਾਈਆਂ ਉੱਥੇ ਸਰੋਤਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬੜੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਿਆ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ 'ਅਜੰਤਾ', 'ਇਲੋਰਾ', 'ਤਾਜ ਮਹਿਲ', ਅਤੇ 'ਕਾਰਵਾਂ ਏ ਜ਼ਿੰਦਗੀ' ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ 16 ਜੂਨ 1983 ਨੂੰ ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਹੋਈ। ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਸਿਕੰਦਰ ਅਲੀ ਵਾਜਦ ਯਾਦਗਾਰੀ ਟਰੱਸਟ ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਕਵੀ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਟਾਊਨ ਹਾਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ ਵੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਜੁਬਲੀ ਪਾਰਕ, ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
 

* ਵਲੀ ਔਰੰਗਾਬਾਦੀ
* ਸਿਰਾਜ ਔਰੰਗਾਬਾਦੀ
* ਆਜ਼ਾਦ ਬਿਲਗਰਾਮੀ
* ਉਰਦੂ
* ਉਰਦੂ ਸ਼ਾਇਰੀ
* ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਕਵੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਅਵਾਰਡ (1970-1979)

## ਹਵਾਲੇ 
ਆਬਿਦਾ ਸਮੀਉਦੀਨ ਦੁਆਰਾ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡਿਕ ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ ਭਾਗ 2

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* urdupoetry
* ਉਰਦੂ ਕਵਿਤਾ ਫੋਰਮ
* ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਤਿੰਨ ਰੋਜ਼ਾ ਉਰਦੂ ਕਾਨਫਰੰਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਰਦੂ-ਭਾਸ਼ਾ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1983
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1914
ਏਨ ਐਕਟ ਆਫ਼ ਟੈਰਰ

***ਐਨ ਐਕਟ ਆਫ਼ ਟੈਰਰ*** ਆਂਦਰੇ ਬ੍ਰਿੰਕ ਦਾ ਨਾਵਲ ਹੈ, ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1991 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਅਫ਼ਰੀਕਨਰ ਬਾਰੇ ਹੈ ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਅਸਫ਼ਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਬੇਕਸੂਰ ਰਾਹਗੀਰਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਫ਼ਰੀਕਨਰ ਉਦਾਸ ਹੋ ਕੇ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਸਹੀਤਾ ਦਾ ਯਕੀਨ ਹੈ।

## ਸੰਖੇਪ ਸਾਰ 
ਇਹ ਨਾਵਲ ਥਾਮਸ ਲੈਂਡਮੈਨ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਅਫ਼ਰੀਕਨਰ ਹੈ ਜੋ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਅਣਜਾਣ ਨਸਲਵਾਦ ਖਿਲਾਫ਼ ਵਿਰੋਧ ਅੰਦੋਲਨ ਦੁਆਰਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੈਂਡਮੈਨ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਜ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਹਿ-ਸਾਜ਼ਿਸ਼ਕਾਰ ਇਸ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨੂੰ ਅਸਫ਼ਲ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨਦੋਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਭਗੌੜੇ ਵਜੋਂ ਲੈਂਡਮੈਨ ਦੇ ਵਧਦੇ ਦੁਖਦਾਈ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

## ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ 
ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਿਲਬਰ ਸਮਿਥ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਹਨ। ਇਹ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੰਬੇ ਸਫ਼ਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਤੇ ਰੰਗੀਨ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਸਮਿਥੀਅਨ ਫੈਸ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਮੁੱਖ ਪੁਰਸ਼ ਨਾਇਕ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਮਾਦਾ ਸਾਥੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਬੁਣਨਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਮਾਰੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਘੇਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਲੇਖਕ ਲਈ ਸੰਭਾਲਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਸਮਿਆਂ 'ਤੇ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸੀਕਲ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸੰਦਰਭਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਸ਼ਬਦਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੱਲ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਬਣਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸਾਹਿਤਕ ਝੁਕਾਅ ਹੈ।

ਨਾਵਲ ਦੀ ਬਣਤਰ ਦੀਆਂ ਦੋ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹਨ। ਬਿਰਤਾਂਤ ਲਗਾਤਾਰ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵਿਚਕਾਰ ਬਦਲਦਾ ਹੈ। ਤੀਸਰੇ-ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਬਿਰਤਾਂਤ ਸਾਰੀ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ-ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਬਿਰਤਾਂਤ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਅਮਲੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਰੇਕ ਪਾਤਰ ਦੁਆਰਾ ਯੋਗਦਾਨ ਕੀਤੇ ਛੋਟੇ ਭਾਗਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਕਈ ਆਵਾਜ਼ਾਂ, ਅਤੇ ਕਈ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਸਾਧਾਰਨ ਪਹਿਲੂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਫਰਜ਼ੀ ਲੈਂਡਮੈਨ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਤੇਰ੍ਹਵੀਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਜਾਣ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹਰ ਅਗਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਭਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਰੂਪ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਕਹਾਣੀ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸੰਗ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅੰਤਿਕਾ ਲਗਭਗ 150 ਪੰਨਿਆਂ ਤੱਕ ਫੈਲੀ ਹੋਈ, ਲਗਭਗ ਕਿਤਾਬੀ ਆਕਾਰ ਦਾ ਹੈ। ਅਫ਼ਰੀਕੀ, ਖੋਸਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੰਬੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲ
ਕਾਲਮ (ਨਾਵਲ)

***ਕਾਲਮ*** ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਐਮ ਟੀ ਵਾਸੂਦੇਵਨ ਨਾਇਰ ਦਾ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਫ਼ਰ (ਕਾਲਮ) ਰਾਹੀਂ ਪਾਤਰ ਸੇਤੂ ਮਾਧਵਨ ਦੇ ਨਾਲ ਤੋਰਦੀ ਹੈ।

## ਸਾਰ 
ਕਹਾਣੀ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨੀ ਸੁਧਾਰਾਂ ਅਤੇ ਗਰੀਬੀ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸੈੱਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸੇਤੂ ਮਾਧਵਨ ਵਲਲੂਵਾਨਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦੀ ਵਿਅਰਥਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਝਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੀਵਨ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਹਿਮ 'ਤੇ ਕਾਇਮ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਮਾੜੀ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਅਣਦੇਖੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਕਾਲਜ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਖ਼ਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸ ਕੋਲ ਚੰਗੇ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਦੀ ਘਾਟ ਸੀ।

ਉਹ ਤਿੰਨ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲੀ ਸੁਮਿੱਤਰਾ, ਉਸਦੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ ਹੈ। ਇਸ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਿਸ਼ੋਰ ਉਮਰ ਦੇ ਫੈਂਸੀ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੱਗੇ ਥੈਂਕਮਾਨੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਵਿਆਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਚੰਗੀ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਘਾਟ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਲੇਜ ਐਕਸਟੇਨਸਨ ਅਫ਼ਸਰ ਵਜੋਂ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਉੱਚ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਕਾਰਨ ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਗੁਆ ਬੈਠਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਆਪਣਾ ਮਨ ਬਦਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਦੂਰ ਤੱਟੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਮੁਥਾਲੀ ਦੀ ਫਰਮ ਵਿੱਚ ਕਲਰਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਬੌਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਲਲਿਤਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਅਣਗਹਿਲੀ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਇਕਸਾਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਿਉਂ ਰਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕੈਮਿਸਟਰੀ ਲਲਿਤਾ ਨੂੰ ਸੇਤੂ ਵੱਲ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਦੋਵੇਂ ਦਰਦਨਾਕ ਇਕੱਲਤਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਕਰਮਚਾਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਸੇਤੂ ਵੱਡੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਰਮ ਨੂੰ ਧੋਖਾ ਦੇ ਕੇ ਪੈਸਾ ਕਮਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੂੰ ਦੌਰਾ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਸਬੰਧਾਂ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਾ। ਸੇਤੂ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਲਲਿਤਾ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉੱਚ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਸਮਾਜ ਜੀਵਨ ਉਸ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਵਪਾਰੀ ਇੰਦਰਜੀਤ ਦੇ ਨਾਲ ਲੈਥਾ ਦੇ ਇੱਕ "ਸਮਝੌਤੇ ਵਾਲੇ" ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸੇਤੂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਟਕਰਾਅ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅਸਫ਼ਲਤਾਵਾਂ ਹਨ। ਉਸਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਥੈਂਕਮਾਨੀ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਪਰਿਵਾਰਕ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂ ਰਹੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਸੁਮਿੱਤਰਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਤਿਆਗਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਲੱਭਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਬੂਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਇਕੱਲੀ ਰਹਿ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸੇਤੂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਿਸੇ ਲਈ ਕੋਈ ਤਰਸ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਨਾਵਲ ਦਾ ਅੰਤ ਉਦੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਸੇਤੂ ਇਕੱਲੇਪਣ ਦੀ ਪੀੜ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

## ਮਾਨਤਾ 
* ਲੇਖਕ ਨੂੰ 1970 ਵਿੱਚ ਇਸ ਰਚਨਾ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਅਨੁਵਾਦ 
ਨਾਵਲ ਦਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ:

* 
* 
* 

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਤਾਬਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਵਲ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਕੰਮ
ਵਾਟਰ (ਨਾਵਲ)

***ਵਾਟਰ*** ਲੇਖਕ ਬਾਪਸੀ ਸਿੱਧਵਾ ਦਾ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ, ਜੋ 2006 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਸੰਖੇਪ ਸਾਰ 
*ਵਾਟਰ* ਦੀ ਕਹਾਣੀ 1938 ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਅਜੇ ਵੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦੇ ਆਦਮੀਆਂ ਨਾਲ ਬੱਚੀਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਕਰਨਾ ਆਮ ਗੱਲ ਸੀ। ਹਿੰਦੂ ਪਰੰਪਰਾ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਵਿਧਵਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਬਾਕੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਇੱਕ ਵਿਧਵਾ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਣ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਵਿਧਵਾ ਆਸ਼ਰਮ, ਵਿਧਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸੰਸਥਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਔਰਤ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਦੇ ਪਾਪਾਂ ਲਈ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਅਜਿਹੇ ਪਾਪ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੇ ਸਨ।

ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਚੂਈਆ (ਸਰਾਲਾ) ਇੱਕ ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੀ ਬੱਚੀ ਹੈ, ਜੋ ਹੁਣੇ-ਹੁਣੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਗੁਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਵਿਧਵਾਵਾਂ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬਾਕੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤਿਆਗ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਲਿਆਣੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਸ਼ਰਮ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵੇਸਵਾਪੁਣੇ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ, ਵਿਧਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਅਤੇ ਨਰਾਇਣ, ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਗਾਂਧੀਵਾਦ ਦੇ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਅਤੇ ਮਨਮੋਹਕ ਉੱਚ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦਾ ਪੈਰੋਕਾਰ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਫ਼ਿਲਮ 
* ਦੀਪਾ ਮਹਿਤਾ ਦੀ 2005 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ, *ਵਾਟਰ* । ਲੇਖਕ ਬਾਪਸੀ ਸਿੱਧਵਾ ਨੇ ਮਿਲਕਵੀਡ ਪ੍ਰੈਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਫ਼ਿਲਮ, ਵਾਟਰ: ਏ ਨਾਵਲ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ 2006 ਦਾ ਨਾਵਲ ਲਿਖਿਆ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਮਿਲਕਵੀਡ ਦੀ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਸਮੀਖਿਆ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਾਵਲ
ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਉਪ ਸਪੀਕਰ

**ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ** ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਵਿਧਾਨਕਾਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਮੌਤ ਜਾਂ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਛੁੱਟੀ ਜਾਂ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪਰੰਪਰਾ ਦੁਆਰਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਦੀ ਚੋਣ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਈ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਜਾਂ ਤਾਂ ਉਹ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਨਹੀਂ ਬਣਦੇ ਜਾਂ ਅਸਤੀਫਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿਚ ਇਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਹੁਮਤ ਦੁਆਰਾ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਤੇ ਦੁਆਰਾ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਹਟਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਬਹੁਮਤ ਵਿੱਚ, ਖਾਲੀ ਅਸਾਮੀਆਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਹੁਮਤ 50% ਜਾਂ ਸਦਨ ਦੀ ਕੁੱਲ ਤਾਕਤ ਦਾ 50% ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਜਵਾਬਦੇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਹੁਮਤ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਖਾਤਮਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਸਲ ਪਾਰਟੀ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ ਹਾਲਾਂਕਿ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਵਜੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਪੱਖ ਰਹਿਣਾ ਪਵੇਗਾ।

ਭਾਰਤੀ ਗਣਰਾਜ ਲਈ ਸੰਸਦੀ ਸੰਮੇਲਨ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਨੂੰ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਬੈਂਚਾਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਲਈ ਹੈ। ਮਾਰਚ 2021 ਤੱਕ, ਗਣਤੰਤਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਵਿਲੱਖਣ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਇੱਕ ਖਾਲੀ ਡਿਪਟੀ ਸਪੀਕਰ ਸੀਟ ਦੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
## ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਉਪ ਸਪੀਕਰ 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਉਪ ਸਪੀਕਰ
ਤਮੰਨਾ (1997 ਫ਼ਿਲਮ)

***ਤਮੰਨਾ***  ਇੱਕ 1997 ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ -ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਮਹੇਸ਼ ਭੱਟ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਰੇਸ਼ ਰਾਵਲ, ਪੂਜਾ ਭੱਟ, ਸ਼ਰਦ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਮਨੋਜ ਬਾਜਪਾਈ ਵਰਗੇ ਕਲਾਕਾਰ ਹਨ। ਪਟਕਥਾ ਤਨੁਜਾ ਚੰਦਰਾ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਕਹਾਣੀ ਤਨੁਜਾ ਚੰਦਰਾ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ ਭੱਟ ਨੇ ਲਿਖੀ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਜਾ ਭੱਟ ਨੇ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸ ਕੀਤਾ ਸੀ।

## ਕਥਾਨਕ 
ਸਾਲ 1975 ਹੈ, ਸਥਾਨ ਮਹਿਮ, ਬੰਬਈ ਹੈ। ਇਹ ਟਿੱਕੂ (ਪਰੇਸ਼ ਰਾਵਲ) ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰਾ ਨਾਜ਼ਨੀਨ ਬੇਗਮ ਦੀ ਇਕਲੌਤਾ ਬੱਚਾ ਸੀ। ਬੇਗਮ ਦਾ ਔਖਾ ਸਮਾਂ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਬੇਸਹਾਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਟਿੱਕੂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ, ਜੋ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਦਾ ਮੇਕ-ਅੱਪ/ਹੇਅਰ-ਡਰੈਸਿੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਟਿੱਕੂ ਸੋਗ 'ਚ ਇਕੱਲਾ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਕੂੜੇ ਦੇ ਢੇਰ ਵਿੱਚ ਛੱਡਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਦਾ ਹੈ। ਟਿੱਕੂ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖੀ ਸੰਗਤ ਲਈ ਤਰਸਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਰੱਖਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਤਮੰਨਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਰੀਬੀ ਦੋਸਤ, ਸਲੀਮ ( ਮਨੋਜ ਬਾਜਪਾਈ ) ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇ ਵਾਂਗ ਪਾਲਦਾ ਹੈ।

ਜਦੋਂ ਉਹ ਵੱਡੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਟਿੱਕੂ ਹਿਜੜਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹੌਂਸਲਾ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਟਿੱਕੂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤਮੰਨਾ (ਪੂਜਾ ਭੱਟ) ਰਣਵੀਰ ਚੋਪੜਾ ਦੀ ਧੀ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਉੱਭਰ ਰਿਹਾ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮਹਿਲ ਵਾਲੇ ਘਰ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਚੋਪੜਾ ਪਰਿਵਾਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

## ਪਾਤਰ 
* ਟਿੱਕੂ ਵਜੋਂ ਪਰੇਸ਼ ਰਾਵਲ
* ਤਮੰਨਾ ਚੋਪੜਾ ਵਜੋਂ ਪੂਜਾ ਭੱਟ
* ਸਾਜਿਦ ਖਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਦ ਕਪੂਰ
* ਸਲੀਮ ਖਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨੋਜ ਬਾਜਪਾਈ
* ਤਮੰਨਾ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਪਿਤਾ ਰਣਵੀਰ ਚੋਪੜਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਮਲ ਚੋਪੜਾ
* ਗੀਤਾ ਚੋਪੜਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਭਾ ਰੰਜਨ, ਤਮੰਨਾ ਦੀ ਜੈਵਿਕ ਮਾਂ
* ਆਸ਼ੂਤੋਸ਼ ਰਾਣਾ ਕੰਟਰੈਕਟ ਕਿਲਰ ਵਜੋਂ
* ਤਮੰਨਾ ਦੇ ਭਰਾ ਜੁਗਲ ਚੋਪੜਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਕਸ਼ੈ ਆਨੰਦ
* ਨਾਦਿਰਾ ਨਾਜ਼ਨੀਨ ਬੇਗਮ, ਟਿੱਕੂ ਦੀ ਮਾਂ ਵਜੋਂ
* ਰਣਵੀਰ ਚੋਪੜਾ ਦੀ ਮਾਂ ਵਜੋਂ ਜ਼ੋਹਰਾ ਸਹਿਗਲ
* ਸੁਲਭਾ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਕੌਸ਼ੱਲਿਆ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਚੋਪੜਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸੇਵਾਦਾਰ
* ਟਿੱਕੂ ਦੇ ਮਤਰੇਏ ਭਰਾ, ਅੰਜੁਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਨੁਪਮ ਸ਼ਿਆਮ
* ਰੀਟਾ ਭਾਦੁੜੀ ਮਦਰ ਸੁਪੀਰੀਅਰ (ਕੈਮਿਓ) ਵਜੋਂ
* ਕੁਨਿਕਾ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵਜੋਂ, ਟਿੱਕੂ ਦੇ ਗਾਹਕ (ਕੈਮਿਓ)
* ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਤਮੰਨਾ ਚੋਪੜਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੇਬੀ ਗ਼ਜ਼ਲ
* ਬੇਬੀ ਤਮੰਨਾ ਚੋਪੜਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਲੀਆ ਭੱਟ
* ਕੁਨਾਲ ਖੇਮੂ ਨੌਜਵਾਨ ਸਾਜਿਦ ਵਜੋਂ
* ਸ਼ਾਹੀਨ ਭੱਟ ਆਸ਼ੂਤੋਸ਼ ਰਾਣਾ ਦੀ ਬੇਟੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ

## ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ 
ਪਰੇਸ਼ ਰਾਵਲ ਦੀ ਇੱਕ ਹਿਜੜੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਅਵਾਰਡ 
ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ 1998 ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ।

## ਸਾਊਂਡਟ੍ਰੈਕ 
ਰਾਹਤ ਇੰਦੌਰੀ, ਮਖਦੂਮ ਮੋਹੀਉਦੀਨ  ਨਿਦਾ ਫਾਜ਼ਲੀ, ਇੰਦੀਵਰ ਅਤੇ ਕੈਫੀ ਆਜ਼ਮੀ ਦੁਆਰਾ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਗੀਤ ਅਨੁ ਮਲਿਕ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੁਮਾਰ ਸਾਨੂ, ਸੋਨੂੰ ਨਿਗਮ ਅਤੇ ਅਲਕਾ ਯਾਗਨਿਕ ਨੂੰ ਗੀਤ ਗਾਉਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। *ਯੇ ਕਯਾ ਹੂਆ* 1997 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੀਤ ਬਣਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਅਤੁਲ ਚੰਦਰ ਹਜ਼ਾਰਿਕਾ

**ਅਤੁਲ ਚੰਦਰ ਹਜ਼ਾਰਿਕਾ** (1903–1986) ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਸਾਮੀ ਕਵੀ, ਨਾਟਕਕਾਰ, ਬਾਲ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦਕ ਸੀ। ਅਸਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਾਹਿਤਕ ਸੰਸਥਾ, ਆਸਾਮ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ ਉਸਨੂੰ "ਸਾਹਿਤਚਾਰਜਯ" ਉਪਾਧੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸਾਗਰ ਥੇਕੇ ਫੇਰਾ

***ਸਾਗਰ ਥੇਕੇ ਫੇਰਾ*** ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰੇਮੇਂਦਰ ਮਿੱਤਰਾ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1956 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਮਿੱਤਰਾ ਨੂੰ ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ 1957 ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ 1958 ਵਿੱਚ ਰਬਿੰਦਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਕੰਮ
ਹੱਲਾ ਬੰਟੂ ਹੱਲਾ

**ਹੱਲਾ ਬੰਟੂ ਹੱਲਾ** ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਬੀ. ਵੈਦਿਆ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਵੈਦਿਆ ਨੂੰ ਇਸ ਨਾਵਲ ਲਈ 2008 ਦਾ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਉੱਤਰੀ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, 1853 ਤੋਂ 1947 ਤੱਕ ਇੱਕ ਸਦੀ ਦੇ ਅਰਸੇ ਤੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਿੰਡ ਦੇ ਇੱਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਵਿਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਕੰਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2008 ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਨਾਵਲ