open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਅਗਾਦੂ

***Aagadu***  ਉਹ ਨਹੀਂ ਰੁਕੇਗਾ ) ਸਾਲ 2014 ਦੀ ਇੱਕ ਤੇਲਗੂ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਐਕਸ਼ਨ ਕਾਮੇਡੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਸ਼੍ਰੀਨੁ ਵੈਤਲਾ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਨਿਲ ਰਵੀਪੁਦੀ, ਉਪੇਂਦਰ ਮਾਧਵ ਅਤੇ ਪ੍ਰਵੀਨ ਵਰਮਾ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਰਾਮ ਅਚੰਤਾ, ਗੋਪੀ ਅਚੰਤਾ ਅਤੇ ਅਨਿਲ ਸਨਕਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੈਨਰ ਹੇਠ 14 ਰੈਲਸ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਤਹਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਹੇਸ਼ ਬਾਬੂ ਅਤੇ ਤਮੰਨਾਹ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਰਾਜਿੰਦਰ ਪ੍ਰਸਾਦ, ਸੋਨੂੰ ਸੂਦ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੰਦਮ, ਅਤੇ ਐਮਐਸ ਨਾਰਾਇਣ ਸਹਿਯੋਗੀ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਸ਼ਰੂਤੀ ਹਾਸਨ ਨੇ ਇੱਕ ਆਈਟਮ ਨੰਬਰ ਪੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ।

*ਅਗਾਦੂ* ਨੇ ਐਸ. ਥਮਨ ' 50 ਵੀਂ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਵਜੋਂ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤਾ। ਕੇਵੀ ਗੁਹਾਨ ਨੇ ਸਿਨੇਮੇਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਐਮਆਰ ਵਰਮਾ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਕੀਤਾ। ਮਹੇਸ਼ ਨੇ ਇੱਕ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਮਾਹਰ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੁੱਕਪੱਟਨਮ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਸਰਕਲ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅਪਰਾਧ, ਦਮੋਦਰ (ਸੋਨੂੰ ਸੂਦ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਇਆ ਗਿਆ) ਵੱਲੋਂ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਨਿਰਮਾਣ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਕੰਮ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਬੌਸ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਥਾਨ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਪਤਾ ਚਲਿਆ ਕਿ ਦਾਮੋਦਰ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਭਾਰਥ ਦੀ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਅਤੇ ਬਦਲਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।

*ਅਗਾਦੂ*  650 ਕਰੋੜ ਦੇ ਬਜਟ ਦੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ 28 ਨਵੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਅਰੰਭ ਹੋਈ ਅਤੇ 5 ਸਤੰਬਰ 2014 ਤੱਕ ਚੱਲੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਅਤੇ ਆਸ ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਮੁੰਬਈ, ਗੁਜਰਾਤ, ਬੇਲਾਰੀ ਅਤੇ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਗਾਣੇ ਦੇ ਕੁਝ ਕ੍ਰਮ ਲਦਾਖ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਊਟੀ ਵਿੱਚ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਅਤੇ ਬੇਲਰੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਫ਼ਿਲਮਾਂਕਣ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ. ਉਤਪਾਦਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਪੜਾਅ, ਜੋ 50 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਚਲਿਆ, 16 ਸਤੰਬਰ 2014 ਨੂੰ ਲਪੇਟਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਤੌਰ 'ਤੇ 2000 ਸਕ੍ਰੀਨਾਂ' ਤੇ 19 ਸਤੰਬਰ 2014 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ, *ਅਗਾਦੂ* ਚੰਗੀ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਅਤੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਨਵ ਰੀਲੀਜ਼ ਤੱਕ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੇ ਨਾਪਸੰਦ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਕਾਰਨ, *Aagadu* ਲੱਖ  342,5 ਗਲੋਬਲ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਤਰਕ ਸ਼ੇਅਰ ਇਕੱਠਾ ਬੰਦ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ *ਅਗਾਦੂ* ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਦਰਸ਼ਨਾਂ ਸਮੇਤ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ ਤੇ ਇੱਕ ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਅੰਕੜਾ ਪਾਰ ਕਰ ਲਿਆ, ਜੋ ਇੱਕ ਕਮਾਲ ਦਾ ਕਾਰਨਾਮਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ *ਐਨਕਾਉਂਟਰ ਸ਼ੰਕਰ* ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਵਿੱਚ *ਈਦੁਧੰਦਾ ਪੁਲਿਸ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ*।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2014 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਰਾਮੇਸ਼੍ਵਰਮ

**ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਮ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਮਾਨਾਥਪੁਰਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਕਸਬਾ ਅਤੇ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੈਂਬਨ ਚੈਨਲ ਦੁਆਰਾ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਏ ਪਾਮਬਨ ਆਈਲੈਂਡ ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਮੰਨਾਰ ਆਈਲੈਂਡ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਦੀ ਨੋਕ ਤੇ, ਮਾਨਾਰ ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਪਾਮਬਨ ਆਈਲੈਂਡ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਮ ਆਈਲੈਂਡ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਪਾਂਬਨ ਬ੍ਰਿਜ ਦੁਆਰਾ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਮ ਚੇਨਈ ਅਤੇ ਮਦੁਰੈ ਤੋਂ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਵਾਰਾਣਸੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਇਹ ਹਿੰਦੂਆਂ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ, ਅਤੇ ਚਾਰ ਧਾਮ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਇਕ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

ਰਮਾਇਣ ਵਿਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਰਾਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਾਵਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਹਨੂੰਮਾਨ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੰਕਾ ਤੱਕ ਇਕ ਪੁਲ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਰਾਮਨਾਥਸਵਾਮੀ ਮੰਦਰ, ਵੈਦਿਕ ਦੇਵਤਾ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ, ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿਚ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਮ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ ਨੂੰ ਸ਼ੈਵ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਨਵ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਮ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲਾ ਬਿੰਦੂ ਹੈ ਅਤੇ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਬੂਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਰਾਮਸੇਤੂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਦਰਮਿਆਨ ਭੂਮੀ ਸੰਬੰਧ ਸੀ।ਕਸਬੇ ਸੇਠੁਸਮੁਦਰਮ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਨਹਿਰ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ, ਕੱਚਾਤੀਵੂ, ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਤਾਮਿਲ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੀਆਂ ਫੋਰਸਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਦੀਆਂ ਕਥਿਤ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਮਛੇਰਿਆਂ ਨੂੰ ਫੜਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਮ 1994 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਇੱਕ ਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਸਬੇ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ  ਅਤੇ 2011 ਅਨੁਸਾਰ 44.856 ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਸੀ। ਸੈਰ ਸਪਾਟਾ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਮ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਾਰਜਸ਼ੈਲੀ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹਨ। 

## ਦੰਤਕਥਾ 
ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਮ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਭਗਵਾਨ ਰਾਮ" ਭਾਵ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਕ ਅਤੇ *ਰਾਮਾਨਾਥਸਵਾਮੀ* ਮੰਦਰ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇਵਤਾ।  ਹਿੰਦੂ ਮਹਾਂਕਾਵਿ *ਰਮਾਇਣ*ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਮ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਅਵਤਾਰ, ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ ਇਥੇ ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੇ ਪਾਪ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਜੋ ਉਸਨੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਰਾਖਸ਼ ਰਾਜਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਆਪਣੀ ਲੜਾਈ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੇ ਸਨ। *ਪੁਰਾਣਾਂ* (ਹਿੰਦੂ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸੀਤਾ ਅਤੇ ਭਰਾ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨਾਲ ਇਥੇ ਪਾਪ ਦਾ ਸਫਾਇਆ ਕਰਨ ਲਈ ਲਿੰਗਮ (ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਚਿੰਨ੍ਹ) ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ। *ਬ੍ਰਾਹਮਣਵੱਤ* ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਰਾਵਣ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਵੇਲੇ ਹੋਇਆ। ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਰਾਮ ਨੂੰ ਲਿੰਗਮ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਭਰੋਸੇਮੰਦ  ਹਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਹਿਮਾਲਿਆ ਤੋਂ ਲਿੰਗਮ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ। ਲਿੰਗਮ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਲੱਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਸੀਤਾ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਕੰਢੇ ਦੀ ਰੇਤ ਨਾਲ ਇੱਕ ਲਿੰਗਮ ਬਣਾਇਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੰਦਰ ਦੇ ਅਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਤਾ ਵਾਲਮੀਕੀ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਤ ਮੂਲ *ਰਮਾਇਣ* ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜੋ  ਯੁਧ ਕਾਂਡ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੇਸੇਠੂ ਕਰੈ ਰਾਮੇਸ਼ਵਰਮ ਟਾਪੂ ਤੋਂ 22 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹੈ ਜਿੱਥੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਮ ਨੇ ਰਾਮੇਸ਼ੁ ਪੁਲ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਮੇਸ਼ੁਮ ਵਿਚ ਧਨੁਸ਼ਕੋਦੀ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਵਿਚ ਤਲੈਮਾਨਾਰ ਤਕ ਚਲਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਕ ਹੋਰ ਸੰਸਕਰਣ,*ਅਧਿਆਤਮ ਰਮਾਇਣ*  ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਮ ਨੇ ਲੰਕਾ ਤੱਕ ਪੁੱਲ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਿੰਗਮ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਹਿੰਦੂ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ
ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ

**ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Dibrugarh University**) ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਸਾਮ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1965 ਵਿਚ ਅਸਾਮ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ ਲਾਗੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਐਕਟ, 1965, ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਤਹਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਇਕ ਅਧਿਆਪਨ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। 

## ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਕੈਂਪਸ 
ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੈਂਪਸ ਰਾਜਭੇਟਾ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਡਿਬਰੂਗੜ ਟਾਉਨ ਤੋਂ 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (27 ° 29 'ਉੱਤਰੀ ਵਿਥਕਾਰ ਅਤੇ 94 ° 55' ਪੂਰਬੀ ਲੰਬਾਈ) ਅਤੇ 500 ਏਕੜ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਐਨ.ਐਚ. 37 ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। 

ਡਿਬਰੂਗੜ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਖਣਿਜ ਸਰੋਤਾਂ (ਤੇਲ, ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਅਤੇ ਕੋਲਾ ਸਮੇਤ), ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਜੀਵ ਜੰਤੂਆਂ ਅਤੇ ਚਾਹ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਆਪਣੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ, ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ, ਰਿਵਾਜਾਂ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨਾਲ ਭਿੰਨ ਭਿੰਨ ਗੋਤ ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਮਾਨਵ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਆਕਰਸ਼ਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। 

## ਮਾਨਤਾ 
ਇਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਹੈ, 2017 ਵਿੱਚ ਇੱਕ 'ਏ' ਗ੍ਰੇਡ ਦੇ ਨਾਲ। ਇਹ ਮਾਨਤਾ ਦਰਜਾ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ। ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਫ ਇੰਡੀਅਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਜ਼ (ਏ.ਆਈ.ਯੂ.) ਅਤੇ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਜ਼ ਦੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਏ.ਸੀ.ਯੂ.) ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। 

## ਵਿਦਿਅਕ 
### ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਲਈ ਕੇਂਦਰ 
ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਟੱਡੀਜ਼ (ਸੀ.ਸੀ.ਐੱਸ.) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1976 ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਇਕ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸੈਂਟਰ ਵਿਚ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਨੇ "ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਿੰਗ 'ਤੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦਾ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਕੋਰਸ ਸਿਖਾਇਆ। 2004 ਵਿਚ ਇਸ ਨੂੰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਅਧਿਐਨ ਕੇਂਦਰ ਲਈ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ “ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਪਲੋਮਾ ਇਨ ਕੰਪਿਊਟਰ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ (ਪੀ.ਜੀ.ਡੀ.ਸੀ.ਏ.)” ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਬੀਸੀਏ ਜੁਲਾਈ 2004 ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਐਮ.ਸੀ.ਏ. ਅਤੇ ਬੀ.ਐਸ.ਸੀ. ਆਈ ਟੀ ਜਨਵਰੀ ਅਤੇ ਜੁਲਾਈ 2007 ਵਿੱਚ। ਸੈਂਟਰ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਕੰਪਿਊਟਰ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਹੈ। 

### ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ 
ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ (ਡੀ.ਯੂ.ਆਈ.ਈ.ਟੀ.) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 2009 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਸੰਸਥਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਟੁੱਟ ਅੰਗ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਕੌਂਸਲ ਫਾਰ ਟੈਕਨੀਕਲ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ (ਏ.ਆਈ.ਸੀ.ਟੀ.ਈ.), ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਅਤੇ ਅਸਾਮ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਲੋੜੀਂਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 

ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੈਸ਼ਨ ਅਗਸਤ 2009 ਵਿਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਬੀ.ਟੈਕ ਡਿਗਰੀ ਦੇ ਹਰ ਇਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸ਼ਨ ਵਿਚ 60 ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਸੀ: 

* ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ 
* ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ 
* ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ 
* ਜੰਤਰਿਕ ਇੰਜੀਨਿਅਰੀ 

### ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਕੇਂਦਰ 
ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਸਟੱਡੀਜ਼ (ਸੀਐਮਐਸਡੀਯੂ) ਇਕ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਸਕੂਲ ਹੈ ਜੋ ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।  

### ਜੂਰੀਡਿਕਲ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਲਈ ਕੇਂਦਰ 
ਨਿਆਂਇਕ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਕੇਂਦਰ ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਇਕ ਕੇਂਦਰ ਹੈ ਜੋ ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਅਤੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸਾਲ 2006 ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਕੇਂਦਰ ਬੈੱਲ ਬੀ (ਐਚ) ਅਤੇ ਐੱਲ. ਐਮ (ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਲਾਅ, ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਲਾਅ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਮੀਨਲ ਲਾਅ ਗਰੁੱਪ) ਕੋਰਸ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। 

## ਦਰਜਾਬੰਦੀ 
2019 ਵਿਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਸ਼ਨਲ ਰੈਂਕਿੰਗ ਫਰੇਮਵਰਕ (ਐਨ.ਆਈ.ਆਰ.ਐੱਫ.) ਦੁਆਰਾ ਦਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਸਮੁੱਚੇ 101–150 ਬੈਂਡ ਵਿਚ,  ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿਚੋਂ 86  ਅਤੇ ਫਾਰਮੇਸੀ ਰੈਂਕਿੰਗ ਵਿਚ 28 ਵੇਂ ਨੰਬਰ ਤੇ ਸਨ। 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਡਿਬਰੂਗੜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਮੁੱਖ ਪੰਨਾ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ
ਲੈਕ ਵੌਸਾ

**ਲੈਕ ਵੌਸਾ** (     link=| ਇਸ ਆਵਾਜ਼ ਬਾਰੇ  ;  ਜਨਮ 29 ਸਤੰਬਰ 1943) ਇੱਕ ਪੋਲਿਸ਼ , ਅਸਹਿਮਤ, ਯੂਨੀਅਨ ਪ੍ਰਬੰਧਕ, ਅਤੇ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ (1983) ਹੈ। ਵਪਾਰ ਦੁਆਰਾ ਇਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਦਾ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਸ਼ੀਅਨ, ਉਹ ਇਕਜੁਟਤਾ (ਐਨਐਸਜ਼ੈਡਜ਼ "ਸੋਲਿਡਾਰਨੋ") ਦਾ ਆਗੂ ਬਣ ਗਿਆ, ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰਤਾ-ਅਧਾਰਤ ਸਮਾਜਿਕ ਲਹਿਰ ਅਤੇ ਟਰੇਡ ਯੂਨੀਅਨ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਪੋਲੈਂਡ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਲੋਕਤੰਤਰੀ-ਚੁਣੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ (1990-1995) ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਸਦੇ ਅਹਿੰਸਾਵਾਦੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੇ ਆਖਰਕਾਰ ਪੋਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਇਰਨ ਪਰਦੇ ਦੇ ਪਤਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ।    

ਲੈਨਿਨ ਸ਼ਿਪਯਾਰਡ (ਹੁਣ ਗਦਾਸਕ ਸਿਪਯਾਰਡ) ਵਿਖੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ, ਇਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਸ਼ੀਅਨ ਵਾਸਾ ਇਕ ਟ੍ਰੇਡ-ਯੂਨੀਅਨ ਕਾਰਕੁਨ ਬਣ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਤਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਧੀਨ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਨੂੰ 1976 ਵਿਚ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅਗਸਤ 1980 ਵਿਚ ਉਹ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਹੜਤਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਵਿਚਾਲੇ ਗਰੇਡਸਕ ਸਮਝੌਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਇਕਜੁੱਟਤਾ ਟਰੇਡ ਯੂਨੀਅਨ ਲਹਿਰ ਦੀ ਸਹਿ-ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 

ਪੋਲੈਂਡ ਵਿਚ ਮਾਰਸ਼ਲ ਲਾਅ ਲਗਾਏ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਠਹਿਰਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵੌਸਾ ਨੂੰ ਫਿਰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਹਿਰਾਸਤ ਤੋਂ ਰਿਹਾ ਹੋਣ ਤੇ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਰਗਰਮੀ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਅਤੇ 1989 ਦੇ ਗੋਲ ਟੇਬਲ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜੂਨ 1989 ਵਿਚ ਅਰਧ-ਮੁਕਤ ਪਾਰਲੀਮਾਨੀ ਚੋਣਾਂ ਹੋਈਆਂ ਅਤੇ ਇਕਜੁਟਤਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਸਰਕਾਰ ਬਣ ਗਈ। 

1990 ਦੀ ਪੋਲੈਂਡ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵੌਸਾ ਪੋਲੈਂਡ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਵੋਟ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਤੱਕ ਸਵੀਡਨ ਦਾ ਸਫਲ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕਮਿਊਨਿਜ਼ਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਮੰਡੀ ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਹੈ।    

ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲਾਲਸਾ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਉਸਦੀ ਬੇਗੁਨਾਹਤਾ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦਿਆਂ 2000 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਵਾਸਾ ਆਪਣੇ ਵੀਹਵਿਆਂ ਦੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੇਵਾਵਾਂ, ਸਾਉਬਾਬਾ ਬੇਜ਼ਪੀਸੈਸਟਵਾ ਦਾ ਜਾਣਕਾਰ ਸੀ।  ਨਿਯਮਤ ਐਸਬੀ ਮੁਖਬਰ ਹੋਣ ਦੀ ਸਖਤ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਵੌਸਾ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ "1970 ਦੇ ਦਰਮਿਆਨ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਅਧੀਨ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨੇ"।  2017 ਵਿਚ, ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯਾਦਗਾਰ ਸੰਸਥਾ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਤ ਇਕ ਲਿਖਤ ਅਧਿਐਨ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਕਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਵਾਸਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਨ।  ਐਸਬੀ ਨਾਲ ਅੱਜ ਤਕ ਵਾਅਸਾ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦਾ ਸਹੀ ਸੁਭਾਅ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਵਿਚ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਸਵਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।   

1980 ਤੋਂ, ਵੌਸਾ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਸੈਂਕੜੇ ਇਨਾਮ, ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਸਨੂੰ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ (1999) ਦੇ ਟਾਈਮ ਦੇ 100 ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ, ਟਾਈਮ ਪਰਸਨ ਆਫ਼ ਦਿ ਈਅਰ (1981) ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਚਾਲੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਆਨਰੇਰੀ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਦਰਜਨਾਂ ਉੱਚਤਮ ਰਾਜ ਆਦੇਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ: ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੈਡਲ ਆਫ ਫਰੀਡਮ, ਨਾਈਟ ਗ੍ਰੈਂਡ ਕ੍ਰਾਸ ਦਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਆਰਡਰ ਆਫ਼ ਬਾਥ ਜਾਂ ਫ੍ਰੈਂਚ ਦਾ ਗ੍ਰੈਂਡ ਕ੍ਰਾਸ ਆਫ ਲੀਜੀਅਨ ਉਫ ਆਨਰ .   1989 ਵਿਚ, ਵੌਸਾ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਬੈਠਕ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਗੈਰ-ਮੁਖੀ ਸੀ।  1995 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਲੈਕ ਵਾłęਸਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ  ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ. ਗਡਾਂਸਕ ਲੈਕ ਵੌਸਾ ਏਅਰਪੋਰਟ 2004 ਤੋਂ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਹੈ। 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1943
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hAudio microformats
ਵੀਰ ਕੁੰਵਰ ਸਿੰਘ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ

ਬਿਹਾਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਐਕਟ 1976 [1992 ਦੇ ਸੋਧ ਐਕਟ 9 ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ] ਦੇ ਅਧੀਨ, **ਵੀਰ ਕੁੰਵਰ ਸਿੰਘ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ**, ਨਾਮਵਰ ਕੌਮੀ ਨਾਇਕ ਅਤੇ 1857 ਦੇ ਉੱਘੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ, ਕੁੰਵਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ, 22 ਅਕਤੂਬਰ 1992 ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਇਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਯੂ.ਜੀ.ਸੀ. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 2 (ਐਫ) ਦੇ ਤਹਿਤ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਸਾਰੇ 17 ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਬੰਧਤ ਕਾਲਜ ਮਗਧ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬੋਧ-ਗਿਆ, ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ / ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਾਲਜ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ UGC ਤੋਂ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

## ਵਿਦਿਅਕ 
ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ, ਬੋਟਨੀ, ਜੂਲੋਜੀ, ਗਣਿਤ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ, ਵਣਜ, ਇਤਿਹਾਸ, ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਕਾਨੂੰਨ, ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਭੂਗੋਲ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੋਰਸਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਰਾਜ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਐਕਸਚੇਂਜ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੋਜ ਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਿਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਬੀ.ਸੀ.ਏ., ਬੀ.ਐੱਸ.ਸੀ. (ਆਈ.ਟੀ.), ਬੀ.ਬੀ.ਏ., ਬੀ.ਐੱਸ.ਸੀ. ਵਰਗੇ ਨਵੇਂ ਕੋਰਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਹਨ। (ਬਾਇਓ-ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ) ਅਤੇ ਬੀ.ਐੱਸ.ਸੀ. (ਉਦਯੋਗਿਕ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ), ਬੀ.ਐਡ., ਐਮ.ਬੀ.ਏ., ਐਮ.ਸੀ.ਏ., ਐਮ.ਐੱਸ.ਸੀ. (ਬਾਇਓ-ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ), ਐਮ.ਐੱਸ.ਸੀ. (ਐਨ.ਐਨ.ਵੀ.) ਸਾਇੰਸ), ਐਮ.ਏ (ਪੀ.ਐਮ.ਆਈ.ਆਰ.) ਅਤੇ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਇਨਫਾਰਮੇਸ਼ਨ ਸਾਇੰਸ ਦੇ ਬੈਚਲਰ, ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੈਸ਼ਨ 2006-07 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਹਨ।

ਇਸਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਾਲਜਾਂ ਨੇ ਯੂਜੀਸੀ-ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਕੀਤਾ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ / ਡਿਪਲੋਮਾ / ਐਡਵਾਂਸਡ ਡਿਪਲੋਮਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡੀ.ਸੀ.ਏ., ਦਿਹਾਤੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਟਿਸ਼ੂ ਸਭਿਆਚਾਰ, ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ, ਹਸਪਤਾਲ ਦਾ ਕੂੜਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਿੰਗ, ਈ-ਕਾਮਰਸ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਹਾਰਡਵੇਅਰ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

## ਵਾਧੂ ਸਹਿ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ 
ਵੀਰ ਕੁੰਵਰ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੰਗਰਾਮ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਵੀਰ ਬਨੂਚੇਰ ਦਾ ਅੱਸੀ-ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਬਿਲਕੁੱਲ ਫਿੱਟ ਨਰਕ ਅਤੇ ਦਿਲੋਂ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੱਚਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸੀ। ਸਾਡੀ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸੰਬੰਧਿਤ ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਐਨਸੀਸੀ, ਐਨਐਸਐਸ, ਸਕਾਉਟਸ ਅਤੇ ਗਾਈਡਾਂ ਅਤੇ ਨਹਿਰੂ ਯੁਵਾ ਕੇਂਦਰ ਦੁਆਰਾ ਸਰੀਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ, ਖੇਡਾਂ, ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। 5 ਬਿਹਾਰ ਬੀ ਐਨ ਐਨ ਸੀ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਕਰਨਲ ਤਰਸੇਮ ਸਿੰਘ ਵੜੈਚ ਨੇ ਇੱਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਘੋੜਸਵਾਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ 29 ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦਾ ਅਮੀਰ ਤਜਰਬਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ 8 ਕਾਲਜਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ 7 ਸੀਨੀਅਰ ਡਵੀਜ਼ਨ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਲੋਗੋ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਕਾਲਜ ਜਿੱਥੇ ਸੀਨੀਅਰ ਲੜਕੇ ਅਤੇ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਐਨ.ਸੀ.ਸੀ. ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ: - ਐਚ.ਡੀ. ਜੈਨ ਕਾਲਜਬ ਆਰਾ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਅਨੁਜ ਰਾਜਕ ਮਹਾਰਾਜਾ ਕਾਲਜ ਆਰਾ ਸੀ.ਟੀ.ਓ. ਜੀ.ਕੇ. ਸਿੰਘ ਐਸ.ਬੀ. ਕਾਲਜ ਆਰਾ ਸੀ.ਟੀ.ਓ. ਰਾਮਨਾਰਾਇਣ ਮਿਸ਼ਰਾ ਜੇ.ਜੇ.ਕਾਲਜ, ਆਰਾ ਲੈਫਟੈਂਟ ਸਹਿਬੂਦੀਨ ਬੀ.ਡੀ. ਕਾਲਜ, ਬਿਹੀਆ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਬਬੀਤਾ ਪਾਂਡੇ ਸੰਜੇ ਗਾਂਧੀ, ਕਾਲਜ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਐਮ ਪਾਠਕ ਐਮ ਐਮ ਐਮ ਕਾਲਜ ਆਰਾ. ਸੀਟੀਓ ਸਮਿਤਾ ਕੁਮਾਰੀ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
*  
*
ਐਨ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਪਿੱਲੇ

thumb|ਐਨ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਪਿੱਲੇ
**ਐਨ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਪਿੱਲੇ** (22 ਸਤੰਬਰ 1916 - 10 ਜੁਲਾਈ 1988) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਨਾਟਕਕਾਰ, ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ, ਅਨੁਵਾਦਕ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ-ਸਮਾਜਕ ਤਣਾਅ ਦੇ ਨਾਟਕੀ ਚਿਤਰਣ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ, ਪਿੱਲੇ ਦੇ ਨਾਟਕਾਂ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ *ਕੇਰਲਾ ਦਾ ਇਬਸਨ* ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਕੇਰਲ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਓਡਾਕੁੜਲ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਵਯਲਾਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਕੇਰਲ ਸੰਗੀਤਾ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਸਨਮਾਨ ਵੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ। ਕੇਰਲ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਨੇ 1979 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਨਿਰਾਲੇ ਫੈਲੋ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਐਨ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਪਿੱਲੇ 22 ਸਤੰਬਰ 1916 ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਰਲਾ ਰਾਜ ਦੇ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ, ਚਿਰਾਇੰਕੀੜੂ ਤਾਲੁਕਾ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਮੁਥਾਨਾ ਵਿਖੇ ਕੇਸਾਵਰ ਕੇਸਾਵਨ ਅਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਦੇ ਘਰ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਿਵਾਗਿਰੀ ਅਤੇ ਅਟਿੰਗਲ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਮਹਾਰਾਜਾ ਦੇ ਕਾਲਜ, ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ, ਜੋ ਹੁਣ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਿੱਥੋਂ ਉਸਨੇ 1938 ਵਿੱਚ ਮਲਿਆਲਮ ਆਨਰਜ਼ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਿਵਾਗਿਰੀ ਮਲਿਆਲਮ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਮਲਿਆਲਮ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਕੇਰਲਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸਨੇ 1940 ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ 1943 ਵਿਚ, ਉਹ ਮਦੁਰੈ ਦਿਰਾਵੀਅਮ ਥਯੁਮਨਵਰ ਹਿੰਦੂ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤੀ ਹੋ ਗਈ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਹੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਪੋਸਟਿੰਗ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਨਵਾਂ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਣ ਲਈ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਆਇਆ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਕਈ ਹੋਰ ਅਦਾਰਿਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਸਰਕਾਰੀ ਬਰੇਨਨ ਕਾਲਜ, ਤਲਸੇਰੀ ਵਿੱਚ ਬਤੌਰ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਇਨਰਮੀਡੀਏਟ ਕਾਲਜ, ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਬਤੌਰ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਮਲਿਆਲਮ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਐਨ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਪਿੱਲੇ ਦਾ ਵਿਆਹ ਅਲੇਕੱਤੂ ਸਰਸਵਤੀ ਕੁੰਜਮਾ ਨਾਲ 1943 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਬੇਟੀਆਂ, ਸਾਹਿਤੀ, ਕਲਾ, ਮਾਧੁਰੀ ਅਤੇ ਨੰਦਿਨੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹਰੀ ਸਨ। ਪਿੱਲੇ ਦੀ 10 ਜੁਲਾਈ 1988 ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੀ ਚਿਤਰ ਤਿਰੂਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਫਾਰ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਐਂਡ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਿਖੇ, 71 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਵਿਰਾਸਤ 
left|thumb| ਪ੍ਰੋ. ਕੇਰਲਾ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਐੱਨ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਪਿੱਲੇ

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1988
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1916
ਟੂ ਕਿੱਲ ਏ ਮੌਕਿੰਗਬਰਡ

***ਟੂ ਕਿੱਲ ਏ ਮੌਕਿੰਗਬਰਡ*** 1960 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹਾਰਪਰ ਲੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ ਛਪਣ ਸਾਰ ਹੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਧੁਨਿਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਇੱਕ ਕਲਾਸਿਕ ਨਾਵਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਪੁਲਟਜ਼ਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਕਥਾਨਿਕ ਅਤੇ ਪਾਤਰ ਲੀ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ, ਉਸਦੇ ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਜੋ ਕਿ ਉਸਦੇ ਜੱਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਅਲਾਬਮਾ ਦੇ ਨੇੜੇ 1936 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ, ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਉਹ 10 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ। &nbsp;

ਬਲਾਤਕਾਰ ਅਤੇ ਜਾਤੀਗਤ ਅਸਮਾਨਤਾ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਨਾਵਲ ਆਪਣੀ ਨਿੱਘ ਅਤੇ ਹਾਸੇ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਬਿਰਤਾਂਤਕਾਰ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਟਿਕਸ ਫਿੰਚ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਨੈਤਿਕ ਨਾਇਕ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਵਕੀਲਾਂ ਲਈ ਇਕਸਾਰਤਾ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ, ਜੇ. ਕਰੈਸਪੀਨੋ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ, *ਟੂ ਕਿੱਲ ਏ ਮੋਕਿੰਗਬਰਡ* ਸ਼ਾਇਦ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਨਸਲ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਿਆਪਕ ਪੜ੍ਹੀ ਗਈ ਕਿਤਾਬ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਐਟਿਕਸ ਫਿੰਚ, ਨਸਲੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਸਦੀਵੀ ਕਾਲਪਨਿਕ ਤਸਵੀਰ ਹੈ।"

ਦੱਖਣੀ ਗੋਥਿਕ ਅਤੇ *ਬਿਲਡੰਗਸਰੋਮਨ* ਨਾਵਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, *ਟੂ ਕਿਲ ਏ ਏ ਮੋਕਿੰਗਬਰਡ ਦੇ ਮੁੱਖ* ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਸਲੀ ਬੇਇਨਸਾਫੀ ਅਤੇ ਮਾਸੂਮੀਅਤ ਦਾ ਵਿਨਾਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਲੀ ਅਮੈਰੀਕਨ ਗਹਿਰੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ, ਹਿੰਮਤ, ਹਮਦਰਦੀ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਬਕ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਪੱਖਪਾਤ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਵਿਸ਼ਾ ਵਸਤੂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, *ਟੂ ਕਿਲ ਏ ਮੋਕਿੰਗਬਰਡ* ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਕਲਾਸਰੂਮਾਂ ਤੋਂ ਹਟਾਉਣ ਦੀਆਂ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਚਲਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਇਸ ਨੂੰ ਨਸਲੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਣਾਂ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

*ਟੂ ਕਿੱਲ ਏ ਮੋਕਿੰਗਬਰਡ* ਹਾਰਪਰ ਦੀ ਛਪਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਸੀ। ਮਗਰੋਂ ਉਸਦੀ ਅਗਲੀ ਕਿਤਾਬ *ਗੋ ਸੇਟ ਏ ਵਾਚਮੈਨ*, *14 ਜੁਲਾਈ 2015 ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਲੀ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਾਰੇ ਫਰਵਰੀ 2016 ਤੱਕ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਾ ਰਿਹਾ।।* ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ 1964 ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਲਈ ਜਾਂ ਨਾਵਲ ਲਈ ਕਿਸੇ ਨਿੱਜੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ.

"ਵਾਚਮੈਨ" ਸਿਰਲੇਖ ਦੇ ਰੱਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ, ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਦੁਬਾਰਾ ਐਟਿਕਸ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਪਰ ਲੀ ਨੇ ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ *ਟੂ ਕਿੱਲ ਏ ਮੌਕਿੰਗਬਰਡ* ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਕਿ ਕਹਾਣੀ ਇੱਕ ਪਾਤਰ ਦੀ ਹੀ ਕਹਾਣੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਿਤਾਬ 11 ਜੁਲਾਈ, 1960 ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਲਿਪਿਨਕੋਟ ਵਿਖੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਟੀਮ ਨੇ ਲੀ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਉਹ ਸ਼ਾਇਦ ਸਿਰਫ ਕਈ ਹਜ਼ਾਰ ਕਾਪੀਆਂ ਵੇਚੇਗੀ। 1964 ਵਿੱਚ, ਲੀ ਨੇ ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਸੀ,  ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ 'ਮਾਕਿੰਗਬਰਡ' ਤੋਂ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਦੀ ਉਮੀਦ ਨਹੀਂ ਸੀ. &nbsp; . . . &nbsp; ਮੈਂ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਜਲਦੀ ਅਤੇ ਦਿਆਲੂ ਮੌਤ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਪਰ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮੀਦ ਵੀ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦੇਵੇਗਾ। ਜਨਤਕ ਉਤਸ਼ਾਹ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਮੈਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਇਹ ਓਨਾ ਡਰਾਉਣਾ ਹੀ ਸੀ ਜਿੰਨੀ ਜਲਦੀ, ਦਿਆਲੂ ਮੌਤ ਦੀ ਮੈਂ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਸੀ। 
## ਛੁੱਟੀ ਅਤੇ ਤਨਖਾਹ
1956 ਵਿੱਚ, ਹਾਰਪਰ ਲੀ ਦੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਦੇ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵੱਜੋਂ ਪੂਰੇ ਇਕ ਸਾਲ ਦੀ ਤਨਖਾਹ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਕੰਮ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਲਵੇ ਅਤੇ ਲਿਖੇ। ਲੀ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਨਾਵਲ 'ਟੂ ਕਿਲ ਏ ਮੋਕਿੰਗਬਰਡ' ਲਿਖਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ। ਇਹ ਨਾਵਲ 1960 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੀਆਂ 30 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਲੀ ਨਹੀਂ ਰਹੀ, ਪਰ ਨਾਵਲ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਮਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1960 ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲ
ਜੈਨਿਸ ਜੋਪਲਿਨ

**ਜੈਨਿਸ ਲਿਨ ਜੋਪਲਿਨ** (19 ਜਨਵਰੀ, 1943 - 4 ਅਕਤੂਬਰ, 1970) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਰੌਕ, ਆਤਮਾ ਅਤੇ ਬਲੂਜ਼ ਗਾਇਕਾ-ਗੀਤਕਾਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਦੌਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਰਾਕ ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਤਿੰਨ ਐਲਬਮਾਂ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੀ 27 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੈਰੋਇਨ ਦੇ ਓਵਰਡੋਜ਼ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਚੌਥੀ ਐਲਬਮ, *ਪਰਲ*, ਜਨਵਰੀ 1971 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਬਿਲਬੋਰਡ ਚਾਰਟਸ ਤੇ ਪਹਿਲੇ ਨੰਬਰ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ।

1967 ਵਿਚ, ਜੋਪਲਿਨ ਨੂੰ ਮੋਨਟੇਰੀ ਪੌਪ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਫ੍ਰੈਨਸਿਸਕੋ ਸਾਇਕੈਡੇਲੀਕ ਰਾਕ ਬੈਂਡ ਬਿਗ ਬ੍ਰਦਰ ਅਤੇ ਹੋਲਡਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਗਾਇਕਾ ਸੀ। ਬੈਂਡ ਨਾਲ ਦੋ ਐਲਬਮਾਂ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਵੱਡੇ ਭਾਈ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਆਪਣੇ ਇਕੱਲੇ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਸਮੂਹਾਂ, ਪਹਿਲਾਂ ਕੋਜ਼ਮਿਕ ਬਲੂਜ਼ ਬੈਂਡ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪੂਰੇ ਟਿਲਟ ਬੂਗੀ ਬੈਂਡ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਵੁੱਡਸਟਾਕ ਤਿਉਹਾਰ ਅਤੇ *ਫੈਸਟੀਵਲ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ* ਰੇਲ ਦੇ ਦੌਰੇ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ। ਜੋਪਲਿਨ ਦੁਆਰਾ ਪੰਜ ਸਿੰਗਲ ਬਿਲਬੋਰਡ ਹਾਟ 100 ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ, ਕ੍ਰਿਸ ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰਸਨ ਦੇ ਗਾਣੇ " ਮੈਂ ਅਤੇ ਬੌਬੀ ਮੈਕਗੀ " ਦੇ ਇੱਕ ਕਵਰ ਸਮੇਤ, ਜੋ ਮਾਰਚ 1971 ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ 1 ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ " ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ", " ਕ੍ਰਿਏ ਬੇਬੀ ", " ਡਾਉਨ ਆਨ ਮੀ ", " ਬਾਲ ਐਂਡ ਚੇਨ ", ਅਤੇ " ਸਮਰ ਸਮਾਈ " ਦੇ ਕਵਰ ਸੰਸਕਰਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ; ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਅਸਲ ਗਾਣਾ " ਮਰਸੀਡੀਜ਼ ਬੈਂਜ਼ ", ਉਸਦੀ ਅੰਤਮ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਸੀ।

ਜੋਪਲਿਨ, ਇੱਕ ਮੇਜੋ-ਸੋਪ੍ਰਾਨੋ ਆਪਣੀ ਮਨਮੋਹਣੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰਤ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ 1995 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੌਕ ਐਂਡ ਰੋਲ ਹਾਲ ਆਫ ਫੇਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਸਰੋਤਿਆਂ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਸਟੇਜ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ "ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ" ਕਿਹਾ। *ਰੋਲਿੰਗ ਸਟੋਨ* ਨੇ 2004 ਦੀ ਆਲ ਟਾਈਮ ਦੇ 100 ਮਹਾਨ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਜੋਪਲਿਨ ਨੂੰ 46 ਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ 2008 ਦੇ 100 ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਗਾਇਕਾਂ ਦੀ 2008 ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 28 ਵੇਂ ਨੰਬਰ' ਤੇ ਰੱਖਿਆ। ਉਹ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਕਣ ਵਾਲੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਇੰਡਸਟਰੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਅਮੈਰਿਕਾ ਦੇ 15.5 ਮਿਲੀਅਨ ਐਲਬਮਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੱਤਰ ਵਿਚੋਂ ਹੈ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
### 1943–1961: ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ 
thumb|ਜੋਪਲਿਨ ਨੇ 1960 ਵਿੱਚ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ
ਜੈਨਿਸ ਲੀਨ ਜੋਪਲਿਨ ਦਾ ਜਨਮ ਪੋਰਟ ਆਰਥਰ, ਟੈਕਸਾਸ ਵਿੱਚ (1943-01-19), ਡੋਰਥੀ ਬੋਨੀਟਾ ਈਸਟ (1913–1998), ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਾਰ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਸੇਠ ਵਾਰਡ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜੋਪਲਿਨ (1910–1987), ਟੈਕਸਾਕੋ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਛੋਟੇ ਭੈਣ ਭਰਾ ਮਾਈਕਲ ਅਤੇ ਲੌਰਾ ਸਨ। ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਕ੍ਰਿਸਚਿਅਨ ਡੋਮਿਨਿਜ਼ਮ ਦੇ ਚਰਚਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ।

ਉਸ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜੈਨਿਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੂਜੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਧਿਆਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਇੱਕ ਕਿਸ਼ੋਰ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ, ਜੋਪਲਿਨ ਨੇ ਆਉਟਕਾਸਟ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨੇ ਬਲੂਜ਼ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਬੈਸੀ ਸਮਿੱਥ, ਮਾ ਰੈਨੀ ਅਤੇ ਲੀਡ ਬੇਲੀ ਦੁਆਰਾ ਐਲਬਮਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜੋਪਲਿਨ ਨੇ ਗਾਇਕਾ ਬਣਨ ਦੇ ਉਸਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਥਾਮਸ ਜੇਫਰਸਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿਖੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਬਲੂਜ਼ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਗਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਸਾਬਕਾ ਓਕਲਾਹੋਮਾ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਡੱਲਾਸ ਕਾਉ ਬੁਆਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕੋਚ ਜਿੰਮੀ ਜਾਨਸਨ ਜੋਪਲਿਨ ਦੇ ਇੱਕ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੇ ਜਮਾਤੀ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੁਲਿੰਗੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1943
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards
ਸੀ. ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਣਨ

**ਸੀ. ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਣਨ** (ਜਨਮ 15 ਫਰਵਰੀ 1939) ਕੇਰਲ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਮਲਿਆਲਮ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਚੱਕਕੁਪੁਰੇਇਲ ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਫਰਵਰੀ 1939 ਨੂੰ ਮਲਾਬਾਰ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਚਮਰਵਤੋਮ (ਇੱਕ ਤਿਰੂਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਦਰਾਸ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਸੀ), ਪਰਪੁਰ ਮਦਾਥਿਲ ਮਾਧਵਨ ਨਾਇਰ ਅਤੇ ਚੱਕਕੁਪੁਰੇਈ ਜਾਨਕੀ ਅੰਮਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਦਾਦਾ-ਦਾਦੀ ਤੋਂ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਏੜੂਦਚਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੂਰਵਜ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਅਤੇ ਮਿਲੀ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਹੋਰ ਵੇਰਵੇ ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਰਚਨਾ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਦਾ ਅਧਾਰ ਬਣੇ: ਤਨਜਥੂ ਰਾਮਾਨੁਜਨ ਏੜੂਦਚਨ ਦੀ ਜੀਵਨੀ *ਤੀਕਕਦਲ ਕਦਨਹੁ ਤੀਰੂਮਧੁਰਮ*।

ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰਦਿਆਂ 1959 ਵਿੱਚ 21 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ ਨਿੜਲੱਪਦੁਕਲ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਸਾਲੇ ਵਿੱਚ ਲੜੀਵਾਰ ਛਾਪੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1962 ਵਿੱਚ ਕਰੰਟ ਬੁੱਕਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਹਿੱਟ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ 1962 ਵਿੱਚ ਕੇਰਲਾ ਸਾਹਿਤਕ ਅਕਾਦਮੀ ਦੀ ਜੇਤੂ ਰਹੀ।

ਜੁਲਾਈ 2014 ਵਿੱਚ, ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਵਲ *ਤੀਕਕਦਲ ਕਦਨਹੁ ਤੀਰੂਮਧੁਰਮ* ਲਈ ਸਾਲ 2013 ਲਈ *ਮੂਰਤੀਦੇਵੀ* ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਸਾਲ 2016 ਲਈ ਏੜੂਦਚਨ ਪੁਰਸਕਾਰਮ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੋਰ ਸਾਹਿਤਕ ਸਨਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ 2015 ਵਿੱਚ ਮਾਤਰੂਭੂਮੀ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਕੇ ਪੀ ਕੇਸਾਵ ਮੈਨਨ ਯਾਦਗਾਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ 2016 ਵਿੱਚ, ਮਾਧਵ ਮੁਦ੍ਰਾ, ਨਲੱਪਦਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਕਾਵੂ ਦੇਵੀ ਪੁਰਸਕਾਰਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਲੇਖ ਵੀ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ *ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੇ ਰਹੱਸ*, ਜੁਲਾਈ 2016 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਦੀਆਂ ਖੋਜਾਂ ਜਨਵਰੀ 2017 ਵਿੱਚ *ਪ੍ਰੀਸਪੇਸਟਾਈਮ ਜਰਨਲ* ਵਿੱਚ *ਅਵਯਕਤ* *: ਦ ਫੈਬਰਿਕ ਆਫ਼ ਸਪੇਸ* ਸਿਰਲੇਖ ਦੇ ਇੱਕ ਲੇਖ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸੀ।

ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਣਨ, ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਮਲਿਆਲਮ ਰਸਾਲੇ *ਪੀਰਾਵੀ* ਦਾ ਸੰਪਾਦਕ ਵੀ ਰਿਹਾ। ਉਹ 16 ਅਗਸਤ 1999 ਤੋਂ 1 ਸਤੰਬਰ 2001 ਤੱਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ  ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਵੀ ਰਿਹਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈਬਸਾਈਟ 
* ਸੀ. ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦੇ ਕੰਮ 
* ਸੀ. ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦਾ ਲੇਖ *ਅਵਯਕਤ: ਦ ਫੈਬਰਿਕ ਆਫ* *ਸਪੇਸ* *ਪ੍ਰੀਪੇਸਟਾਈਮ ਜਰਨਲ* ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ 
* www.thehindu.com  
* www.cinemaofmalayalam.net 
* C. Radhakrishnan

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੁਰਸ਼ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1939
ਐਂਟ-ਮੈਨ ਐਂਡ ਦ ਵਾਸਪ

**ਐਂਟ-ਮੈਨ ਐਂਡ ਦ ਵਾਸਪ** 2018 ਦੀ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸੂਪਰਹੀਰੋ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਮਾਰਵਲ ਕੌਮਿਕਸ ਦੇ ਸਕੌਟ ਲੈਂਗ / ਐਂਟ ਮੈਨ ਅਤੇ ਹੋਪ ਪਿਮ / ਵਾਸਪ ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਮਾਰਵਲ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਵਲੋਂ ਸਿਰਜੀ ਗਈ ਅਤੇ ਵਾਲਟ ਡਿਜ਼ਨੀ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਮੋਸ਼ਨ ਪਿਕਚਰਜ਼ ਵਲੋਂ ਵੰਡੀ ਗਈ, ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਐਂਟ-ਮੈਨ (2015) ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਦੂਜਾ ਭਾਗ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਰਵਲ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਯੁਨੀਵਰਸ (ਐੱਮ.ਸੀ.ਯੂ) ਦੀ 20ਵੀਂ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਪੇਟਨ ਰੀਡ ਵਲੋਂ ਇਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਲਿਖਣਹਾਰ ਕ੍ਰਿਸ ਮੈੱਕੇਨਾ, ਐਰਿਕ ਸਮਰਜ਼, ਪੌਲ ਰੱਡ, ਐਂਡਰਿਊ ਬੈਰਰ, ਅਤੇ ਗੈਬਰਿਐੱਲ ਫਰਾਰੀ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰੱਡ ਨੇ ਲੈਂਗ ਦਾ ਅਤੇ ਇਵੈਂਜਲੀਨ ਲਿਲੀ ਨੇ ਹੋਪ ਵੈਨ ਡਾਇਨ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਨਾਲ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਾਈਕਲ ਪੈੱਨਿਆ, ਵੌਲਟਨ ਗੌਗਿਨਜ਼, ਬੌਬੀ ਕੈਨਾਵੈਲ, ਜੂਡੀ ਗਰੀਰ, ਟਿਪ "ਟੀ.ਆਈ." ਹੈਰਿਸ, ਡੇਵਿਡ ਡਾਸਟਮਾਲਚਿਆਨ, ਹੈਨਾਹ ਜ੍ਹੌਨ-ਕੈਮੈੱਨ, ਐੱਬੀ ਰਾਈਡਰ ਫੋਰਟਸੰਨ, ਰੈਂਡੌਲ ਪਾਰਕ, ਮਿਛੈੱਲ ਪਫੇਇਫਰ, ਲੌਰੈਂਸ ਫਿਸ਼ਬਰਨ, ਅਤੇ ਮਾਈਕਲ ਡਗਲਸ। ਐਂਟ-ਮੈਨ ਐਂਡ ਦ ਵਾਸਪ, ਸਕੌਟ ਲੈਂਗ, ਹੋਪ ਪਿਮ, ਅਤੇ ਹੈਂਕ ਪਿਮ, ਜੈਨੇੱਟ ਵੈਨ ਡਾਇਨ ਨੂੰ ਕੁਆਂਟਮ ਰੈਲਮ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਐਂਟ-ਮੈਨ ਐਂਡ ਦ ਵਾਸਪ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ 25 ਜੂਨ, 2018 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਮਾਰਵਲ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਯੁਨੀਵਰਸ (ਐੱਮ.ਸੀ.ਯੂ) ਦੇ ਫੇਜ਼ 3 ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵੱਜੋਂ 6 ਜੁਲਾਈ, 2018 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਕੁੱਲ 622 ਮਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਅਗਲਾ ਭਾਗ ਐਂਟ-ਮੈਨ ਐਂਡ ਦ ਵਾਸਪ: ਕੁਆਂਟਮੇਨੀਆ ਜੁਲਾਈ 2023 ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

## ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਕਿਰਦਾਰ 
• ਪੌਲ ਰੱਡ - ਸਕੌਟ ਲੈਂਗ / ਐਂਟ-ਮੈਨ

• ਇਵੈਂਜਲੀਨ ਲਿਲੀ - ਹੋਪ ਵੈਨ ਡਾਇਨ /ਵਾਸਪ

• ਮਾਈਕਲ ਪੈੱਨਿਆ - ਲੁਈ

• ਵਾਲਟਨ ਗੌਗਿੰਨਜ਼ - ਸੋਨੀ ਬੱਰਚ

• ਬੌਬੀ ਕੈਨਾਵੈਲ - ਜਿਮ ਪੈਕਸਟਨ

• ਜੂਡੀ ਗਰੀਰ - ਮੈਗੀ

• ਟਿਪ "ਟੀ.ਆਈ." ਹੈਰਿਸ - ਡੇਵ

• ਡੇਵਿਡ ਡਾਸਟਮਾਲਚਿਆਨ - ਕਰਟ

• ਹੈਨਾਹ ਜ੍ਹੌਨ-ਕੈਮੈੱਨ - ਐਵਾ ਸਟਾਰ / ਗ੍ਹੋਸਟ

• ਐੱਬੀ ਰਾਈਡਰ ਫੋਰਟਸੰਨ - ਕੇਸੀ

• ਰੈਂਡੌਲ ਪਾਰਕ - ਜਿੱਮੀ ਵੂ

• ਮਿਛੈੱਲ ਪਫੇਇਫਰ - ਜੈਨੇੱਟ ਵੈਨ ਡਾਇਨ

• ਲੌਰੈਂਸ ਫਿਸ਼ਬਰਨ - ਬਿੱਲ ਫੋਸਟਰ

• ਮਾਈਕਲ ਡਗਲਸ - ਹੈਂਕ ਪਿਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਡੀਪ ਪਰਪਲ

**ਡੀਪ ਪਰਪਲ** 1968 ਵਿਚ ਹਰਟਫੋਰਡ ਵਿਚ ਬਣਿਆ ਇਕ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਰਾਕ ਬੈਂਡ ਹੈ।  ਬੈਂਡ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਧਾਤੂ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਖ਼ਤ ਪੱਥਰ ਦੇ ਮੋਤੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,   ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੰਗੀਤਕ ਪਹੁੰਚ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਬਦਲਦੀ ਗਈ।  ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਈਕੈਲੇਡਿਕ ਚੱਟਾਨ ਅਤੇ ਅਗਾਂਹਵਧੂ ਰੌਕ ਬੈਂਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ, ਬੈਂਡ 1970 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰੀ ਧੁਨੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਡੀਪ ਪਰਪਲ, ਲੇਡ ਜ਼ੇਪਲਿਨ ਅਤੇ ਬਲੈਕ ਸਬਥ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, "ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਹਾਰਡ ਚੱਟਾਨ ਅਤੇ ਸੱਤਵੇਂ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਧਾਤ ਦੀ ਅਪਵਿੱਤਰ ਤ੍ਰਿਏਕ" ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੰਡਨ ਦੇ ਰੇਨਬੋ ਥੀਏਟਰ ਵਿਖੇ 1972 ਦੇ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਲਈ "ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਬੈਂਡ" ਵਜੋਂ 1975 ਦੀ *ਗਿੰਨੀਜ਼ ਬੁੱਕ ਆਫ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡ* ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ,   ਅਤੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਕ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਐਲਬਮਾਂ ਦੀਆਂ ਮਿਲੀਅਨ ਕਾਪੀਆਂ ਹਨ।     

ਡੀਪ ਪਰਪਲ ਦੀਆਂ ਕਈ ਲਾਈਨਾਂ-ਬਦਲੀਆਂ ਅਤੇ ਅੱਠ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਅੰਤਰਾਲ (1976–1984) ਹੋਇਆ ਹੈ। 1968–1976 ਲਾਈਨ  ਉੱਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਮਾਰਕ I, II, III ਅਤੇ IV ਦੇ ਲੇਬਲ ਲਗਦੇ ਹਨ।   ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੂਜੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਫਲ ਲਾਈਨ-ਅਪ ਵਿਚ ਇਯਾਨ ਗਿਲਨ (ਵੋਕਲ), ਜੋਨ ਲਾਰਡ (ਕੀਬੋਰਡ, ਬੈਕਿੰਗ ਵੋਕल्स), ਰੋਜਰ ਗਲੋਵਰ (ਬਾਸ), ਇਆਨ ਪੇਸ (ਡਰੱਮ), ਅਤੇ ਰਿਚੀ ਬਲੈਕਮੋਰ (ਗਿਟਾਰ) ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਇਹ ਲਾਈਨ-ਅਪ 1969 ਤੋਂ 1973 ਤੱਕ ਸਰਗਰਮ ਸੀ, ਅਤੇ 1984 ਤੋਂ 1989 ਤੱਕ ਅਤੇ ਫਿਰ 1992 ਤੋਂ 1993 ਤੱਕ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਹੋਈ। ਬੈਂਡ ਨੇ 1968 ਅਤੇ 1969 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦਰਮਿਆਨੇ ਦੌਰ ਵਿਚ ਵਧੇਰੇ ਮਾਮੂਲੀ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿਚ ਰਾਡ ਇਵਾਨਜ਼ (ਲੀਡ ਵੋਕਲਜ਼) ਅਤੇ ਨਿਕ ਸਿਮਪਰ (ਬਾਸ, ਬੈਕਿੰਗ ਵੋਕਲ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਡੇਵਿਡ ਕਵਰਡੇਲ (ਲੀਡ ਸਮੇਤ) ਦੀ ਲਾਈਨ-ਅਪ ਨਾਲ 1974 ਅਤੇ 1976 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੀ। ਵੋਕਲ ਅਤੇ ਗਲੇਨ ਹਿਗਜ (ਬਾਸ, ਵੋਕਲ) (ਅਤੇ ਟੌਮੀ ਬੋਲਿਨ ਦੀ ਥਾਂ ਬਲੈਕਮੋਰ ਦੀ ਥਾਂ 1975 ਵਿਚ) ਅਤੇ 1989 ਅਤੇ 1992 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਲਾਈਨ-ਅਪ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋਨ ਲਿੰ ਟਰਨਰ (ਵੋਕਲ) ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਬੈਂਡ ਦੀ ਲਾਈਨ-ਅਪ (ਇਸ ਸਮੇਂ ਇਯਾਨ ਗਿਲਨ ਅਤੇ 1994 ਤੋਂ ਗਿਟਾਰਿਸਟ ਸਟੀਵ ਮੋਰਸ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ) ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਥਿਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੀ-ਬੋਰਡਿਸਟ ਜੋਨ ਲਾਰਡਜ਼ ਨੇ 2002 ਵਿੱਚ ਬੈਂਡ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ ( ਡੌਨ ਐਰੀ ਦੁਆਰਾ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ) ਇਆਨ ਪੇਸ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਸਲ ਡੀਪ ਪਰਪਲ ਸਦੱਸ ਅਜੇ ਵੀ ਬੈਂਡ ਵਿਚ ਹੈ। 

## ਇਤਿਹਾਸ 
### ਸ਼ੁਰੂਆਤ (1967–1968) 
1967 ਵਿਚ, ਸਾਬਕਾ ਖੋਜਕਰਤਾ ਡ੍ਰਮਰ ਕ੍ਰਿਸ ਕਰਟੀਸ ਨੇ ਲੰਡਨ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਟੋਨੀ ਐਡਵਰਡਸ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਉਮੀਦ ਵਿਚ ਕਿ ਉਹ ਇਕ ਨਵਾਂ ਸਮੂਹ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰੇਗਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਇਕੱਠੇ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਾਉਂਡਆਬਾਉਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਰਟਿਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਇਕ "ਸੁਪਰਗਰੁੱਪ" ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਬੈਂਡ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਾਂਗ, ਆਉਣ ਅਤੇ ਬੰਦ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਯੋਜਨਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋ ਕੇ, ਐਡਵਰਡਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਭਾਈਵਾਲਾਂ ਜੌਨ ਕੋਲੇਟਾ ਅਤੇ ਰੋਨ ਹਾਇਰ, ਜੋ ਕਿ ਹੀਰੇ-ਐਡਵਰਡਜ਼-ਕੋਲੈਟਾ ਐਂਟਰਪ੍ਰਾਈਜ਼ਜ਼ (ਐਚਈਸੀ) ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ, ਨਾਲ ਉੱਦਮ ਲਈ ਵਿੱਤ ਦੇਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਏ।  

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਪ੍ਰਮੋਟਰਾਂ, ਪ੍ਰੈਸਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਲਈ ਅਧਿਕਾਰਤ ਦੀਪ ਜਾਮਨੀ ਵੈਬਸਾਈਟ 
* ਡੀਪ ਪਰਪਲ - ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸਮੂਹ ਦੇ ਨਾਲ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈਬਸਾਈਟ 
* ਹਾਈਵੇ ਸਟਾਰ - ਅਸਲੀ ਡੀਪ ਪਰਪਲ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸਾਈਟ 
*   
__notoc__
ਜੈਨੀ ਲਿੰਡ

thumb|ਸੋਪ੍ਰਾਨੋ ਜੈਨੀ ਲਿੰਡ   ਐਡਵਰਡ ਮੈਗਨਸ, 1862 ਦੁਆਰਾ
thumb|1850 ਦੇ ਲਿੰਡ ਦਾ ਡੱਗੂਰੀਓਟਾਈਪ
**ਜੋਹਾਨਾ ਮਾਰੀਆ** " **ਜੈਨੀ** " **ਲਿੰਡ** (6 ਅਕਤੂਬਰ 18202 ਨਵੰਬਰ 1887) ਇੱਕ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਓਪੇਰਾ ਗਾਇਕ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਕਸਰ " **ਸਵੀਡਿਸ਼ ਨਾਈਟਿੰਗਲ** " ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਮੰਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗਾਇਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ, ਉਸਨੇ ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਓਪੇਰਾ ਵਿੱਚ ਸੋਪ੍ਰਾਨੋ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1850 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕੰਸਰਟ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ 1840 ਤੋਂ ਰਾਇਲ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ ਮਿਉਜ਼ਕ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।

ਲਿੰਡ 1838 ਵਿੱਚ ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ *ਡੇਰ ਫ੍ਰੀਸ਼ਚੇਟਜ਼* ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਈ। ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ-ਅੰਦਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਗਾਇਕੀ ਦੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਮੈਨੂਅਲ ਗਾਰਸੀਆ ਨੇ ਉਸਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ। 1840 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸਦੀ ਸਵੀਡਨ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਓਪੇਰਾ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਮੰਗ ਸੀ ਅਤੇ ਫੇਲਿਕਸ ਮੈਂਡੇਲਸੋਹਨ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੇ ਮੌਸਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 29 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਓਪੇਰਾ ਤੋਂ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਣ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ।

1850 ਵਿਚ, ਲਿੰਡ ਸ਼ੋਅਮੈਨ ਪੀ ਟੀ ਬਰਨਮ ਦੇ ਸੱਦੇ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ।ਉਸਨੇ ਉਸਦੇ ਲਈ 93 ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਸਮਾਰੋਹ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਹੇਠ ਟੂਰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। ਉਸਨੇ ਇਹਨਾਂ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਤੋਂ 350,000 ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ, ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦਿਆਂ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ ਮੁਫਤ ਸਕੂਲਾਂ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੇ ਨਵੇਂ ਪਤੀ ਟੋ ਗੋਲਡਸ਼ਮਿਟ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ 1852 ਵਿੱਚ ਯੂਰਪ ਵਾਪਸ ਪਰਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ ਸਨ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਦੀ-ਕਦਾਈਂ ਸੰਗੀਤ ਦਿੰਦੇ ਸਨ, 1855 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਵਸ ਗਏ। 1882 ਤੋਂ, ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਉਹ ਲੰਡਨ ਦੇ ਰਾਇਲ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਮਿਉਜ਼ਕ ਵਿੱਚ ਗਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰਹੀ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ 
### ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
left|thumb| *ਲਾ ਸੋਨਮਬੁਲਾ* ਵਿੱਚ ਅਮੀਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿੰਡ
ਮੱਧ ਸ੍ਟਾਕਹੋਲ੍ਮ, ਸਵੀਡਨ ਦੇ ਕਲਾਰਾ ਵਿੱਚ ਜੰਮੀ, ਲਿੰਡ ਨਿਕਲਸ ਜੋਨਸ ਲਿੰਡ (179851858) ਦੀ ਇੱਕ ਨਾਜਾਇਜ਼ ਧੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਬੁੱਕਕੀਪਰ, ਅਤੇ ਐਨ-ਮੈਰੀ ਫੇਲਬਰਗ (1793-1856), ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਦੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਸੀ। ਲਿੰਡ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਵਿਭਚਾਰ ਲਈ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਪਰ 1834 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਲਿੰਡ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਉਹ 14 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ।

ਲਿੰਡ ਦੀ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੁੜੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦਾ ਸਕੂਲ ਚਲਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਲਿੰਡ ਲਗਭਗ 9 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਗਾਇਕੀ ਨੂੰ ਰਾਇਲ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਓਪੇਰਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਡਾਂਸਰ, ਮੈਡੇਮੋਸੇਲ ਲੰਡਬਰਗ ਦੀ ਨੌਕਰਾਣੀ ਨੇ ਸੁਣਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
ਆਤੂਰ ਰਵੀ ਵਰਮਾ

**ਆਤੂਰ ਰਵੀ ਵਰਮਾ** (27 ਦਸੰਬਰ 1930 - 26 ਜੁਲਾਈ 2019) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦਕ ਸੀ। ਆਧੁਨਿਕ ਮਲਿਆਲਮ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਮੋਹਰੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ, ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਨੇ ਕਵਿਤਾ ਲਈ ਕੇਰਲ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦ ਲਈ ਕੇਰਲ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਸਨਮਾਨ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਕੇਰਲਾ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਰਵਉੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਇਜ਼ੁਥਾਚਨ ਪੁਰਸਕਾਰਮ, 2012 ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕੇਰਲਾ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਿਰਾਲੇ ਫੈਲੋ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਦਾ ਜਨਮ 27 ਦਸੰਬਰ 1930 ਨੂੰ ਕੋਚੀਨ (ਜੋ ਹੁਣ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਰਲਾ ਰਾਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ) ਦੇ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਪਿੰਡ, ਤ੍ਰਿਚੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਅਤੂਰ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਨ ਨੰਬੂਤੀਰੀ ਅਤੇ ਅੰਮੀਨੀ ਅੰਮਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਜ਼ੈਮੋਰੀਨ ਦੇ ਗੁਰੂਵਾਯੁਰੱਪਨ ਕਾਲਜ, ਕਾਲੀਕਟ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੀ-ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੋਰਸ ਲਈ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਪਰ ਖੱਬੇਪੱਖੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਮਲਾਬਾਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ, ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਤੋਂ ਮਲਿਆਲਮ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸੀ ਕਾਲਜ, ਮਦਰਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੈਕਲਟੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲੇਖਕ ਐਮ. ਗੋਵਿੰਦਨ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ ਜਿਸਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਮਿਲ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮਦਰਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਪਰ ਸ਼੍ਰੀ ਨੀਲਕੰਤਾ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਕਾਲਜ ਪੱਤੰਬੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਕੇਰਲਾ ਵਾਪਸ ਪਰਤਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਰਨੇਨ ਕਾਲਜ, ਤੇਲੀਚੇਰੀ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ ਜਿਥੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਜਨੇਤਾ ਪਿਨਾਰਾਏ ਵਿਜਯਨ ਅਤੇ ਏ ਕੇ ਬਾਲਨ ਉਸ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਹੇ ਸਨ। ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸ਼੍ਰੀ ਦੇਵੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਹ ਜੋੜਾ ਤ੍ਰਿਚੁਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਰਿਹਾ। 26 ਜੁਲਾਈ 2019 ਨੂੰ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ 88 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਚੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਨਮੂਨੀਆ ਦਾ ਇਲਾਜ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਖੁੱਲੀ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਦਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੁਰਸ਼ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2019
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1930
ਪਾਓਲੋ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ

**ਪਾਓਲੋ ਕੈਲੀਆਰੀ** (1528 - 19 ਅਪ੍ਰੈਲ 1588), ਜਿਸਨੂੰ **ਪਾਓਲੋ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ** ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੈਨਿਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਇਤਾਲਵੀ ਪੁਨਰ-ਜਾਗਰਣ ਕਾਲ ਦਾ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਧਰਮ ਅਤੇ ਮਿਥਿਹਾਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਚਿੱਤਰਾਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ *ਵੈਡਿੰਗ ਐਟ ਕਾਨਾ* (1563) ਅਤੇ *ਦ ਫੀਸਟ ਇਨ* *ਆਫ਼ ਲੈਵਾਈ* (1573) ਆਦਿ। ਟਾਈਟੀਅਨ ਸਮੇਤ ਜੋ ਕਿ ਉਸਤੋਂ ਇੱਕ ਪੀੜੀ ਵੱਡਾ ਸੀ ਅਤੇ ਟਿੰਟੋਰੈਟੋ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋ ਕਿ ਉਸਤੋਂ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਵੱਡਾ ਸੀ,ਅਤੇ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਤਿਕੜੀ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਚਿੰਨਕੁਈਸੈਂਟੋ ਦੀ ਵੇਨੇਟੀਆਈ ਪੇਟਿੰਗ ਅਤੇ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਪਿੱਛੋਂ ਦੇ ਪੁਨਰ-ਜਾਗਰਣ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਦਬਦਬਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਸੁਪਰੀਮ ਕਲਰਿਸਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਪੁਨਰ-ਜਾਗਰਣ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪਾਓਲੋ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੀ ਕੁਦਰਤਵਾਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਟਾਈਟੀਅਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੀ। 

ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿਆਪਕ ਬਿਰਤਾਂਤਕਾਰੀ ਚੱਕਰ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਨਾਟਕੀ ਅਤੇ ਰੰਗੀਨ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰਲ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਜਲੌਅ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਾਈਬਲੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਜ਼, ਅੰਕੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ, ਵੈਨਿਸ ਅਤੇ ਵੈਰੋਨਾ ਵਿੱਚ ਮੱਠਾਂ ਦੇ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਕਮਰਿਆਂ ਲਈ ਪੇਂਟ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹ ਛੱਤਾਂ ਦਾ ਮੋਹਰੀ ਵੈਨੇਸ਼ੀਅਨ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਵੀ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਕੰਮ *ਸੀਟੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹਨ*, ਜਾਂ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਵੈਨਿਸ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਬਹੁਤੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਛੋਟੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੋਰਟਰੇਟ ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਉਸ ਦੇ ਉੱਤਮ ਜਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਖਾਸ ਨਹੀਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ।  

ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਪੈਲੈਟ ਦੀ ਰੰਗੀਨ ਚਮਕ, ਉਸਦੇ ਬੁਰਸ਼ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਅਤੇ ਸੰਵੇਦਨਾ, ਆਪਣੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਕੁਲੀਨ ਖੂਬਸੂਰਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਤਮਾਸ਼ੇ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਲਈ ਉਸ਼ਦੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ "ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਇਜ਼ਾਜ਼ਤ ਨਾ ਦੇਣ ਲਈ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ" ਡੂੰਘੀ, ਮਨੁੱਖ, ਜਾਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ", ਅਤੇ" ਮਹਾਨ ਤਿਕੋਣੀ" ਦੀ ਉਹ ਆਧੁਨਿਕ ਆਲੋਚਨਾ ਲਈ ਉਸਦੀ ਘੱਟ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।  ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, "ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਹਾਨ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੁਬੇਨਜ਼, ਵਾਟੀਊ, ਟਾਈਪੋਲੋ, ਡੈਲਾਕਰੌਏ ਅਤੇ ਰੇਨਵਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।" 

### ਜਨਮ ਅਤੇ ਨਾਮ 
ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ ਨੇ ਆਪਣਾ ਜਨਮ ਨਾਮ ਆਪਣੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਵੈਰੋਨਾ ਤੋਂ ਲਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਵੈਨਿਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ। ਵੈਰੋਨਾ ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੈਰੋਨੀਜ਼ੇ ਦਾ ਜਨਮ 1528 ਈ. ਵਿੱਚ ਪੱਥਰ-ਤਰਾਸ਼ ਜਾਂ *ਵੇਨੇਸ਼ੀਆਈ* ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ *ਸਪੇਜ਼ਾਪ੍ਰੇਦਾ* (*spezapreda*) ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਗੇਬਰੀਅਲ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾਮ ਕੈਟੇਰੀਨਾ ਸੀ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਬੱਚਾ ਸੀ।  
left|thumb|300x300px|*ਸੇਂਟ ਮਾਰਕ*, ਸੈਨ ਸੇਬੈਸਤੀਆਨੋ (1556-57)
thumb|ਵੈਨਿਸ ਵਿੱਚ ਵੇਰੋਨੀਜ਼ੇ ਦਾ ਘਰ
ਐਡਵਰਡ ਮਾਂਚ

**ਐਡਵਰਡ** ਮਾਂਚ(12 ਦਸੰਬਰ 1863 - 23 ਜਨਵਰੀ 1944) ਇੱਕ ਨਾਰਵੇਈ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕੰਮ, *ਦਿ ਚੀਕ*, ਵਿਸ਼ਵ ਕਲਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਚਿੱਤਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉਸਦਾ ਬਚਪਨ ਬਿਮਾਰੀ, ਸੋਗ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਵਿਰਸੇ ਤੋਂ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਟੀਆਨੀਆ (ਅੱਜ ਦਾ ਓਸਲੋ) ਵਿੱਚ ਰਾਇਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਐਂਡ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ, ਮਾਂਚ ਨੇ ਨਿਹਾਲਿਸਟ ਹੰਸ ਜੂਗਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੇਠ ਇੱਕ ਬੋਹੇਮੀਅਨ ਜੀਵਨ ਬਤੀਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਅਵਸਥਾ (‘ਆਤਮ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ’) ਨੂੰ ਪੇਂਟ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦੀ ਵਿਲੱਖਣ ਸ਼ੈਲੀ ਉਭਰੀ।

ਯਾਤਰਾ ਨੇ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਆਉਟਲੈੱਟ ਲਿਆਂਦੇ। ਪੈਰਿਸ ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਪਾਲ ਗੌਗੁਇਨ, ਵਿਨਸੈਂਟ ਵੈਨ ਗੌਹ ਅਤੇ ਹੈਨਰੀ ਡੀ ਟੂਲੂਜ਼-ਲੌਟਰੇਕ ਤੋਂ ਖ਼ਾਸਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੰਗ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਸਿੱਖਿਆ। ਬਰਲਿਨ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਨਾਟਕਕਾਰ ਅਗਸਤ ਸਟ੍ਰਾਈਡਬਰਗ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਨੇ ਪੇਂਟ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੈਨਨ *ਦ ਫਰੀਜ ਲਾਈਫ* ਉੱਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ, ਚਿੰਤਾ, ਈਰਖਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸਘਾਤ ਵਰਗੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਗਹਿਰਾਈ ਨਾਲ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਥੀਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ।

ਪਰ ਇਹ ਕ੍ਰਿਸਟੀਆਨੀਆ ਵਾਪਸ ਆਇਆ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਹਾਨ ਰਚਨਾ ' *ਦਿ ਚੀਕ*' ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮਾਂਚ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਵੇਲੇ ਘੁੰਮ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ 'ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ, ਬੇਅੰਤ ਚੀਕ ਸੁਣੀ'।ਉਹ ਦੁਖੀ ਚਿਹਰਾ ਆਧੁਨਿਕ ਆਦਮੀ ਦੇ *ਗੁੱਸੇ* ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਪਛਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1893 ਅਤੇ 1910 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਉਸਨੇ ਦੋ ਪੇਂਟਿੰਗ ਸੰਸਕਰਣ ਬਣਾਏ ਅਤੇ ਦੋ ਪੈਸਟਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਨਾਲ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਿੰਟ ਕੀਤੇ। ਇੱਕ ਪੇਸਟਲ ਆਖਰਕਾਰ ਨੀਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੇਂਟਿੰਗ ਲਈ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਚੌਥੀ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਾਮਾਤਰ ਕੀਮਤ ਦੀ ਸੀ।

ਜਿਉਂ ਜਿਉਂ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਦੌਲਤ ਵਧਦੀ ਗਈ, ਉਸਦੀ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਸਥਿਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਾਂਗ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੀ। ਵਿਆਹ ਬਾਰੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਉਹ ਖੁਦ ਨੂੰ ਗੁਨਾਹ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। 1908 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਖਰਾਬੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਪੀਣਾ ਛੱਡਣ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸਟੀਆਨੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀ ਵਧਦੀ ਸਵੀਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਕਾਰਨ ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਗੁਪਤਤਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਿਆਂ ਬਿਤਾਏ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਉੱਤੇ ਨਾਜ਼ੀ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਚ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਵਿਰਾਸਤ ਮਿਲੀ।

## ਜਿੰਦਗੀ 
### ਬਚਪਨ 
ਐਡਵਰਡ ਮਾਂਚ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫਾਰਮ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਐਡਾਲਸਬਰਕ ਵਿੱਚ ਲੌਟੇਨ, ਨਾਰਵੇ, ਲੌਰਾ ਕੈਥਰੀਨ ਅਤੇ ਮਸੀਹੀ ਮਾਂਚ, ਇੱਕ ਪੁਜਾਰੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਚੀਅਨ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ ਜਿਸਨੇ 1861 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅੱਧੀ ਉਮਰ ਲੌਰਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਐਡਵਰਡ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੈਣ, ਜੋਹਾਨ ਸੋਫੀ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਛੋਟੇ ਭੈਣ-ਭਰਾ: ਪੀਟਰ ਐਂਡਰੇਅਸ, ਲੌਰਾ ਕੈਥਰੀਨ ਅਤੇ ਇੰਜਰ ਮੈਰੀ ਸਨ। ਲੌਰਾ ਕਲਾਤਮਕ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਐਡਵਰਡ ਅਤੇ ਸੋਫੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ। ਐਡਵਰਡ ਪੇਂਟਰ ਜੈਕਬ ਮਿੰਚ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਪੀਟਰ ਐਂਡਰੀਅਸ ਮੌਚ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1863
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hAudio microformats
ਵਿਕਟਰ ਹੋਰਟਾ

**ਵਿਕਟਰ ਪਿਅਰੇ ਹੋਰਟਾ** (**ਵਿਕਟਰ,** 1932 ਤੋਂ ਬਾਅਦ **ਬੈਰਨ ਹੋਰਟਾ** ; 6 ਜਨਵਰੀ 1861 - 8 ਸਤੰਬਰ 1947) ਇੱਕ ਬੈਲਜੀਅਨ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਆਰਟ ਨੂਵਾ ਲਹਿਰ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਹੋਟਲ ਟਾਸਲ 1892-93 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਕਸਰ ਪਹਿਲਾਂ ਆਰਟ ਨੂਵੋ ਘਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਘਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਯੂਨੈਸਕੋ ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਾਈਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਰਵਿੰਗ ਸਟਾਈਲਾਈਜ਼ਡ ਵੈਜੀਟੇਬਲ ਫਾਰਮ ਜੋ ਹੌਰਟਾ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੇ ਗਏ ਸਨ ਨੇ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਹੈਕਟਰ ਗੁਇਮਰਡ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤੇ ਪਹਿਲੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਅੰਦਰਲੇ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਮੰਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਲੋਹੇ, ਸਟੀਲ ਅਤੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਦੀ ਆਪਣੀ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਆਧੁਨਿਕ ਢਾਂਚੇ ਦਾ ਪੂਰਵਗਾਮੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਉਸ ਦਾ ਬਾਅਦ ਦਾ ਕੰਮ ਕਲਾ ਨੂਵਾ ਤੋਂ ਦੂਰ ਚਲੇ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਕਲਾਮਿਕ ਛੋਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਾਲਮ ਦੇ ਨਾਲ, ਵਧੇਰੇ ਜਿਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਅਤੇ ਰਸਮੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਢਾਂਚਿਆਂ, ਖੁੱਲੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬਾਰੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਸਜਾਵਟੀ ਵੇਰਵਿਆਂ ਲਈ ਚਾਨਣ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਸਟੀਲ ਫਰੇਮ ਅਤੇ ਸਕਾਇਲਾਈਟ ਦੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਸਲ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੀਆਂ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੈਸਨ ਡੂ ਪਿਉਪਲ, (1895-1900) ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ; ਸੈਂਟਰ ਫੌਰ ਆਰਟ ਆਰਟਸ, ਬਰੱਸਲਜ਼ (1923-1929); ਅਤੇ ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼ ਸੈਂਟਰਲ ਸਟੇਸ਼ਨ (1913-1952) ਹਨ।

1932 ਵਿੱਚ ਬੈਲਜੀਅਮ ਦੇ ਰਾਜਾ ਐਲਬਰਟ ਪਹਿਲੇ ਨੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਬਦਲੇ ਹੋਰਟਾ ਨੂੰ ਬੈਰਨ ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਦਿੱਤੀ। ਉਸਦੀਆਂ ਚਾਰ ਇਮਾਰਤਾਂ ਨੂੰ ਯੂਨੈਸਕੋ ਵਰਲਡ ਹੈਰੀਟੇਜ ਸਾਈਟ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੰਮ 
ਵਿਕਟਰ ਹੋਰਟਾ ਦਾ ਜਨਮ 6 ਜਨਵਰੀ, 1861 ਨੂੰ ਬੈਲਜੀਅਮ ਦੇ ਗੈਂਟ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਮਾਸਟਰ ਜੁੱਤੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਹੋਰਟਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ,ਉਹ ਕਾਰੀਗਰ ਨੂੰ ਕਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਉੱਚ ਰੂਪ ਮੰਨਦਾ ਹੈ। ਜਵਾਨ ਹੋੋਰਟਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਘੈਂਟ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਵਿਖੇ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਰੈਂਟਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਆਫ ਗੈਂਟ ਵਿਖੇ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਤਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹ ਪੈਰਿਸ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਜੂਲੇਸ ਡੇਬੂਸਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਮਿਲਿਆ।

ਹੋਰਟਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ 1880 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਅਤੇ ਹੋਰਟਾ ਬੈਲਜੀਅਮ ਪਰਤਿਆ। ਉਹ ਬਰੱਸਲਜ਼ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਦੋ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਅਕਾਦਮੀ ਰਾਏਲ ਡੇਸ ਬੌਕਸ-ਆਰਟਸ ਵਿਖੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨਾ ਅਰੰਭ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪੌਲ ਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਆਰਟ ਨੂਵੋ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੁਪਿਊਲੇ ਪਾਇਨੀਅਰ ਸਨ। ਹੋਰਟਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਲਫੋਂਸ ਬਾਲਟ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ ਬੈਲਜੀਅਮ ਦੇ ਲਿਓਪੋਲਡ ਦੇ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਸਨ। ਹੋਰਟਾ ਨੇ ਬੈਲੇਟ ਨਾਲ ਲਾਕੇਨ ਦੇ ਗ੍ਰੀਨਹਾਉਸਾਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਗਲਾਸ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਰਟਾ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕੰਮ ਸੀ। 1884 ਵਿਚ, ਹੋਰਟਾ ਨੇ ਬੈਲਜੀਅਨ ਸੰਸਦ ਲਈ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਨਵੀਂ ਇਮਾਰਤ ਲਈ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਿੰਸ ਗੋਡੇਚਰਲ ਜਿੱਤਿਆ। ਰਾਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਯੂਨੈਸਕੋ ਵਰਡ ਹੈਰੀਟੇਜ ਲਿਸਟ ਐਂਟਰੀ 
* ਵਿਕਟਰ ਹੋੋਰਟਾ 
* ਹੋਰਟਾ ਮਿਉਜ਼ੀਅਮ 
* ਕਪੋਲਾ ਦੀ ਆਰਟ ਨੂਵੋ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਗੈਲਰੀ ਵਨ www.cupola.com ਤੇ 
* art-nouveau-around-the-world.org ਵਿਕਟਰ ਹੋੋਰਟਾ 
* ਬਾਲਟ ਤੇ ਵਿਕਟਰ ਹੋੋਰਟਾ - ਬੈਲਜੀਅਨ ਆਰਟ ਲਿੰਕਸ ਐਂਡ ਟੂਲਜ਼ (ਕੇਆਈਕੇ-ਆਈਆਰਪੀਏ, ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1947
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1861
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:All articles with unsourced statements
ਵਿਲੀਅਮ ਐਮ ਬ੍ਰਨਹੈਮ

**ਵਿਲੀਅਮ ਮੈਰੀਅਨ ਬਰਨਹੈਮ** (6 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1909 - 24 ਦਸੰਬਰ, 1965) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਈਸਾਈ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਚਿਕਿਤਸਿਕ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਦੂਸਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੀ ਪੁਨਰ-ਸੁਰਜੀਤੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨਵਾਦ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਕ੍ਰਿਸ਼ਮਈ ਲਹਿਰ 'ਤੇ ਸਥਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਛੱਡਿਆ ਅਤੇ ਕੁਝ ਈਸਾਈ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਰਿੱਤਰ-ਵਿਗਿਆਨ ਲਈ "ਬਹਾਲੀਵਾਦੀ ਸੋਚ ਦਾ ਮੁੱਖ ਆਰਕੀਟੈਕਟ" ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਸਦੀਆਂ ਅੰਤਰ-ਸੰਪੰਨ ਸਭਾਵਾਂ ਅਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੁਝ ਅਮਰੀਕੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਧਾਰਮਿਕ ਸਭਾਵਾਂ ਸਨ। ਵਿਲਿਅਮ ਬ੍ਰਨਹੈਮ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਅਮਰੀਕੀ ਮੁਕਤ ਮੰਤਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਮੰਤਰਾਲਾ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ, ਯੂਰਪ, ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਵੱਡੇ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ।

ਵਿਲੀਅਮ ਬ੍ਰਨਹੈਮ ਨੇ 7 ਮਈ, 1946 ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦਿਆਂ ਅਤੇ 1946 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਦੂਤ ਮਿਲਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੈਲ ਗਈ ਜਦੋਂ ਭੀੜ ਉਸਦੀਆਂ ਦੂਤਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਚਮਤਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਵੱਲ ਖਿੱਚੀ ਗਈ। ਉਸ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੇਰਕ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਇਲਾਜ ਦੀ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤੀ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਕ੍ਰਿਸ਼ਮਈ ਲਹਿਰ ਬਣ ਗਈ। 1955 ਤੋਂ, ਵਿਲੀਅਮ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਉਣ ਲੱਗੀ ਕਿਉਂਕਿ ਪੈਨਟਕੋਸਟਲ ਚਰਚਾਂ ਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿੱਤੀ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਇਲਾਜ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਸਮਰਥਨ ਵਾਪਸ ਲੈਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 1960 ਤਕ, ਵਿਲੀਅਮ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਨ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਿਆ।

ਉਸ ਦੇ ਸਮਕਾਲੀ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਉਲਟ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਦੀ ਪੂਰਨ ਖੁਸ਼ਖਬਰੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ, ਵਿਲੀਅਮ ਨੇ ਇੱਕ ਵਿਕਲਪਿਕ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਕੈਲਵਿਨਵਾਦੀ ਅਤੇ ਅਰਮੀਨੀਅਨ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਸੀ, ਅਤੇ ਡਿਸਪੈਂਸੈਸ਼ਨਲਿਜ਼ਮ ਅਤੇ ਵਿਲੀਅਮ ਦੇ ਆਪਣੇ ਅਨੌਖੇ ਵਿਸ਼ਾਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਬਹਾਲੀ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਿਆਂ, ਜੋ ਉਸਨੇ ਚੰਗਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਉੱਤਰ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਚਰਿੱਤਰਵਾਦੀ ਅਤੇ ਪੈਂਟੀਕੋਸਟਲ ਸਮਕਾਲੀ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨੂੰ "ਪ੍ਰਗਟਸ਼ੀਲ ਪਾਗਲਪਣ" ਕਰਾਰ ਦੇ ਕੇ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਨੇ ਉਸਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮੌਖਿਕ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ। ਸੰਨ 1963 ਵਿਚ, ਵਿਲੀਅਮ ਨੇ ਇੱਕ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੰਕੇਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਏਲੀਯਾਹ ਦੀ ਮਸਹ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਬੀ ਸੀ, ਜਿਹੜਾ ਮਸੀਹ ਦੂਜੇ ਦੇ ਆਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਨ ਆਇਆ ਸੀ। ਵਿਲੀਅਮ ਦੇ ਇਤਰਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੁਝ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਅੰਤਮ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੇ ਪੰਥ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ। ਵਿਲੀਅਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ 10 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਧਰਮ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਦਾ ਵਿਲੀਅਮ ਬ੍ਰਨਹੈਮ ਈਵੈਂਜਲਿਸਟਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ ਜਾਣਾ ਜਾਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਲਗਭਗ 20 ਲੱਖ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। 1965 ਵਿੱਚ ਕਾਰ ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਲੀਅਮ ਬ੍ਰਨਹਮ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1965
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1909
ਰਿਚਰਡ ਨਿਊਟਰ

**ਰਿਚਰਡ ਜੋਸਫ ਨਿਊਟਰ** (8 ਅਪ੍ਰੈਲ 1892 - 16 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1970) ਇੱਕ ਯਹੂਦੀ ਆਸਟ੍ਰੀਆ-ਅਮਰੀਕੀ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਸੀ। ਦੱਖਣੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿਚ ਉਹ  ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿਚ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ  ਉਸਾਰਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਆਧੁਨਿਕਵਾਦੀ ਆਰਕੀਟੈਕਟਸ ਵਿਚੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

## ਜੀਵਨੀ 
ਨਿਊਟਰ ਦਾ ਜਨਮ 8 ਅਪ੍ਰੈਲ 1892 ਨੂੰ ਆਸਟਰੀਆ ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਵਿਯੇਨਿਆ ਦੇ ਦੂਜੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਲਿਓਪੋਲਡਸਟੇਟ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਯਹੂਦੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।ਉਸ ਦੇ ਯਹੂਦੀ-ਹੰਗਰੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸੈਮੂਅਲ ਨਿਊਟਰਾ (1844–1920)   ਇੱਕ ਧਾਤ ਦੀ ਫਾਉਂਡਰੀ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਤਾ, ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ "ਬੇਟੀ" ਗਲੇਸਰ  ਨਿਊਟਰਾ (1851-1905) ਆਈਕੇਜੀ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਭਰਾ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵੀ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਇਕ ਭੈਣ, ਪੇਪੀ ਵੇਕਸਲਗਰਟਨਰ, ਇਕ ਕਲਾਕਾਰ ਜੋ ਸਵੀਡਨ ਚਲੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਦਾ ਕੰਮ ਦਿ ਮਿਉਜ਼ੀਅਮ ਆਫ ਮਾਡਰਨ ਆਰਟ ਵਿਖੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। 

ਨਿਊਟਰ ਨੇ 1910 ਤੱਕ ਵੀਏਨਾ ਵਿੱਚ ਸੋਫੀਅਨਗੀਮਨੇਜ਼ੀਅਮ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਵਿਯੇਨਿਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (1910 &#x2013; 18) ਵਿਖੇ ਮੈਕਸ ਫੈਬਿਨੀ ਅਤੇ ਕਾਰਲ ਮੇਅਰਡੇਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਅਡੌਲਫ ਲੂਸ ਦੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੜ੍ਹਿਆ। 1912 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਅਰਨਸਟ ਲੂਡਵਿਗ ਫ੍ਰਾਉਡ ( ਸਿਗਮੰਡ ਫ੍ਰੌਇਡ ਦਾ ਪੁੱਤਰ) ਨਾਲ ਇਟਲੀ ਅਤੇ ਬਾਲਕਨ ਦੀ ਸਟੱਡੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ।   
&#x5B; '''' &#x5D;
ਜੂਨ 1914 ਵਿਚ, ਨਿਊਟਰ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿਚ ਰੁਕਾਵਟ ਆਈ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਟਰੈਬਿੰਜੇ ਭੇਜਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ; ਉਸਨੇ ਯੁੱਧ ਦੇ ਅੰਤ ਤਕ ਬਾਲਕਨਜ਼ ਵਿਚ ਤੋਪਖਾਨੇ ਵਿਚ ਬਤੌਰ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਆਖਰੀ ਇਮਤਿਹਾਨ ਲੈਣ ਲਈ ਟੈਕਨੀਸ਼ੇ ਹੋਸ਼ਚੂਲ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਲਈ 1917 ਵਿੱਚ ਛੁੱਟੀ ਲੈ ਲਈ। 

ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਿਊਟਰ ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਲੈਂਡਸਕੇਪ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਗੁਸਟਾਵ ਅਮਮਾਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1921 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਜਰਮਨ ਕਸਬੇ ਲੱਕੇਨਵਾਲਡੇ ਵਿਚ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਵਜੋਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਹ ਬਰਲਿਨ ਵਿਚ ਏਰਿਕ ਮੈਂਡੇਲਸੋਹਨ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਨਿਊਟਰ ਨੇ ਹਾਇਫ਼ਾ, ਫਿਲਸਤੀਨ (1922) ਦੇ ਨਵੇਂ ਵਪਾਰਕ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਬਰਲਿਨ (1923) ਦੇ ਜ਼ੇਹਲੇਨਡੋਰਫ ਹਾਉਸਿੰਗ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਲਈ ਫਰਮ ਦੀ ਮੁਕਾਬਲਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ।  ਉਸਨੇ 1922 ਵਿਚ ਇਕ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਦੀ ਧੀ, ਡਾਇਓਨ ਨੀਡਰਮੈਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਸਨ, ਫਰੈਂਕ ਐਲ (1924-2008), ਡੀਓਨ (1926–) ਇੱਕ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਸਾਥੀ, ਅਤੇ ਰੇਮੰਡ ਰਿਚਰਡ (1939–) ਇੱਕ ਵੈਦ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੇ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਬਣੇ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1892
ਏਦਾਸਰੀ ਗੋਵਿੰਦਨ ਨਾਇਰ

**ਏਡਾਸਰੀ ਗੋਵਿੰਦਨ ਨਾਇਰ** ( ; 23 ਦਸੰਬਰ 1906 - 16 ਅਕਤੂਬਰ 1974) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਨਾਟਕਕਾਰ ਸੀ। ਮਲਿਆਲਮ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਵੀਆਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਏਡਾਸਰੀ ਕਵਿਤਾ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਕੇਰਲ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਚੁਕਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਏਸਨ ਸਮਾਰਕ ਕਵਿਤਾ ਪੁਰਸਕਾਰਮ ਵੀ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਉਸਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ 
ਏਦਾਸਰੀ ਗੋਵਿੰਦਨ ਨਾਇਰ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਦਸੰਬਰ, 1906 ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਮਾਲਪੁਰਮ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਕੁਟੀਪੁਰਮ ਵਿਖੇ ਪੀ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੁਰਪ ਅਤੇ ਏਦਾਸਰੀ ਕੁੰਜੁਕੁੱਤੀ ਅੰਮਾ ਦੇ  ਇੱਕ ਗ਼ਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।  1921 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਿਰਫ 15 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਕਾਰਨ ਉਹ ਬਹੁਤੀ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵੀ ਹਾਸਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰ ਸਕਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇੱਕ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਸੀ, ਜੋ ਅਲਾਪੁੜਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਨੇ ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਘਾਟ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਤੋਂ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਿੱਖਣ, ਸਾਹਿਤ, ਆਲੋਚਨਾ, ਵਿਗਿਆਨ, ਖਗੋਲ-ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਜੋਤਿਸ਼-ਵਿਗਿਆਨ ਉੱਤੇ ਬਹਿਸਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਿਆਂ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕੋਜ਼ੀਕੋਡ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 7 ਸਾਲ ਐਲੇਪੀ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਏ। 1930 ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿਚ, ਉਹ ਪੋਨਾਨੀ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਉਸਨੇ ਜਾਨਕੀ ਅੰਮਾ ਨਾਲ 1938 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਪੋਨਾਨੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣੀ ਸਿਖਲਾਈ, ਬਹਿਸਾਂ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੇ।

ਏਡਾਸਰੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਾਹਿਤਕ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਫੋਰਮਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਵੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਲਿਆਲਮ ਕਾਵਿ ਦੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਵੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਲਿਆਲਮ ਕਾਵਿ ਦੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। *ਪੂਥਾਪੱਟੂ*, *ਪਨੀਮੁੱਦਕਮ, ਕਲਿਆਣ ਪੁਡਵਾ, ਕਰੂਤਾ ਚੇਤੀਚਿਕਲ  ਅਤੇ ਕਵੀਲ ਪੱਟੂ* ਵਰਗੀਆਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ  ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਉਸਦੀ ਬਿਰਤਾਂਤ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਤਕੜਾ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1974
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1906
ਵੀਰ ਰਸ

ਜਿੱਥੇ ਯੁੱਧ, ਦਾਨ, ਧਰਮ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ੳਤਸ਼ਾਹ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਵੇ ਉੱਥੇ ਵੀਰ ਰਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਤਸ਼ਾਹ ਉੱਤਮ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਰਥਾਤ ਉੱਤਮ ਕਿਸਮ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ "ਭਾਵ ਪ੍ਰਕਾਸ਼" ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਸੰਪੂਰਨ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਾਡੇ ਮਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਹੌਂਸਲਾ ਭਰਪੂਰ ਕ੍ਰਿਆ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਉਹੋ ਹੀ ਉਤਸ਼ਾਹ ਹੈ। ਇਹ ਉਤਸ਼ਾਹ ਵੀਰ ਰਸ ਦਾ ਸਥਾਈ ਭਾਵ ਹੈ।

ਦੁਸ਼ਮਣ;ਦੀਨ-ਗਰੀਬ, ਭਿਖਾਰੀ, ਤੀਰਥ, ਆਦਿ ਇਸ ਦੇ ਆਲੰਬਨ ਵਿਭਾਵ ਹਨ, ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ, ਭਿਖਾਰੀ ਦੀ ਦੀਨ ਹੀਨ-ਅਵਸਥਾ ਇਸ ਦੇ ਉੱਦੀਪਨ ਵਿਭਾਵ ਹਨ, ਰੋਮਾਂਚ, ਅਭਿਮਾਨ-ਭਰੀ ਗਲਬਾਤ, ਭਿਖਾਰੀ ਲਈ ਦਯਾ ਦੇ ਵਚਨ ਇਸ ਦੇ ਅਨੁਭਾਵ ਹਨ, ਗਰਵ, ਸਮ੍ਰਿਤੀ, ਉੱਲਾਸ, ਆਵੇਗ ਆਦਿ ਇਸ ਦੇ ਸੰਚਾਰੀ ਭਾਵ ਹਨ

ਆਚਾਰੀਆ ਨੇ ਵੀਰ ਰਸ ਦੇ ਚਾਰ ਭੇਦ ਮੰਨੇ ਹਨ:

ੳ • ਯੁੱਧ ਵੀਰ

ਅ • ਧਰਮ ਵੀਰ

ੲ • ਦਾਨ ਵੀਰ

ਸ • ਦਯਾ ਵੀਰ

ਇਹਨਾਂ ਚਾਰੇ ਵੀਰ ਰਸਾਂ ਦਾ ਸਥਾਈ ਭਾਵ ਉਤਸ਼ਾਹ ਹੀ ਹੈ ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਮਨੋਰਥ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਯੁੱਧ ਵੀਰ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਰਣਭੂਮੀ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਧਰਮ ਵੀਰ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਧਰਮ-ਰਕਸ਼ਾ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਦਾਨ ਵੀਰ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦਾਨ ਦੇਣ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਦਯਾ ਵੀਰ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹ ਭਿਖਾਰੀਆਂ; ਨਿਰਾਸਰਿਆਂ ਲਈ ਦਯਾ, ਕਿ੍ਪਾ-ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਾਈ ਭਾਵ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਹੀ ਇਹ ਸਾਰੇ ਭੇਦ ਵੀਰ ਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਏਥਨਜ਼ ਦੀ ਗੜ੍ਹੀ

**ਏਥਨਜ਼** ਦੀ ਗੜ੍ਹੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਿਲ੍ਹਾ ਹੈ ਜੋ ਏਥਨਜ਼ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਉਪਰ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਨਮੂਨਿਆ ਨਾਲ ਭਰਪੁਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਤਾ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜਾਂ ਹਨ।ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਾਰਥੀਨਨ ਹੈ। ਆਕ੍ਰੋਪੋਲਿਸ ਸ਼ਬਦ, ਯੂਨਾਨੀ ਸ਼ਬਦ ἄκρον ( *ਅਕਰੋਨ*, "ਉੱਚ ਪੁਆਇੰਟ, πόλις ") ਅਤੇ πόλις ( *ਪੋਲਿਸ*, "ਸ਼ਹਿਰ") ਹਾਲਾਂਕਿ ਐਕਰੋਪੋਲਿਸ ਸ਼ਬਦ ਆਮ ਹੈ ਅਤੇ ਗ੍ਰੀਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਐਕਰੋਪੋਲੀਅਸ ਹਨ। ਏਥਨਜ਼ ਦੇ ਐਕਰੋਪੋਲਿਸ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਅਜਿਹੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਯੋਗਤਾ ਦੇ "ਦ ਐਕਰੋਪੋਲਿਸ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਨੂੰ **ਸੈਕਰੋਪੀਆ ਦੇ** ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਰਪੈਂਟਮੈਨ, ਸੈਕਰੋਪਸ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਹਿਲਾ ਐਥੇਨੀਅਨ ਰਾਜਾ ਸੀ।। 
right|thumb|337x337px| ਏਥਨਜ਼ ਦੀ ਗੜ੍ਹੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲਾਇਬੈਬੇਟਸ ਮਾਉਂਟ ਤੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
left|thumb| 14-13 ਵੀਂ ਸਦੀ ਬੀ.ਸੀ., ਐਥਿਨਜ਼ ਦੀ ਗੜ੍ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਈਸੀਨੀਅਨ ਕਬੀਲੇ ਦਾ ਯੋਧਾਂ ਹੈਲਮੈਟ ਪਾਈ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ
thumb|ਪੈਲੇਰਜੀਕੋਨ ਅਤੇ ਐਥੀਨਾ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਮੰਦਰ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਗੜ੍ਹੀਆਂ
thumb|ਐਥੀਨਾ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਮੰਦਰ ਲਗਭਗ 525 ਬੀ.ਸੀ. ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਇਹ ਪਾਰਥੀਨਨ ਅਤੇ ਏਰੇਚੇਥਿਅਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਤਿਕੌਣੀ ਡਾਟ ਵਿੱਚ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੇ ਕੁਝ ਭਾਗ ਹਨ।
[left|thumb| [ਪਾਰਥੇਨੋਨ|ਪਾਰਥਨਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ। ]] 
thumb|ਏਰਿਕਥੀਅਮ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੁਰਾਤਨ ਯੂਨਾਨੀ ਸਭਿਆਚਾਰ