open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਅਜੀਬ ਦਾਸਤਾਂ ਹੈ ਯੇ (ਗੀਤ)

"**ਅਜੀਬ ਦਾਸਤਾਂ ਹੈ ਯੇ**" (ਅਨੁਵਾਦਃ ਦਿਸ ਇਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਂਜ ਸਟੋਰੀ) 1960 ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਫਿਲਮ *ਦਿਲ ਅਪਨਾ ਔਰ ਪ੍ਰੀਤ ਪਰਾਈ* ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੀ ਗੀਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕਿਸ਼ੋਰ ਸਾਹੂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ, ਮੀਨਾ ਕੁਮਾਰੀ ਅਤੇ ਨਾਦਿਰਾ ਨੇ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਸੀ। ਸ਼ੰਕਰ-ਜੈਕਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ ਇਹ ਗੀਤ, ਬੀ. ਬੀ. ਸੀ. ਏਸ਼ੀਅਨ ਨੈਟਵਰਕ ਦੁਆਰਾ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ 100 ਮਹਾਨ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਚੌਥੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਹ ਗੀਤ ਦੋ ਪਾਤਰਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਅਣਕਹੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਹਨ।

## ਵੇਰਵਾ 
ਗੀਤ ਦਾ ਹਵਾਈਅਨ-ਥੀਮ "ਅਜੀਬ ਦਸਤਾਨ ਹੈ ਯੇ" ਜਿਮ ਰੀਵਜ਼ ਦੁਆਰਾ 1956 ਦੇ ਹਿੱਟ "ਮਾਈ ਲਿਪਸ ਆਰ ਸੀਲਡ" ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ।

ਸ਼ੰਕਰ-ਜੈਕਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ "ਅਜੀਬ ਦਸਤਾਂ ਹੈ ਯੇ" ਦੀ ਧੁਨ ਨੇ 1961 ਦੇ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਬੋਤਮ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਨੌਸ਼ਾਦ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮੁਗਲ-ਏ-ਆਜ਼ਮ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸਾਉਂਡਟ੍ਰੈਕ ਨੂੰ ਅਣਕਿਆਸੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਛਾਡ਼ ਦਿੱਤਾ।

## ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ 
ਇਹ ਗੀਤ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੱਟ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਯੁੱਗ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਟਰੈਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਵਜੋਂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ, ਰੇਡੀਓ ਅਤੇ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ' ਤੇ ਵਜਾਇਆ  ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਅਜੀਬ ਦਸਤਾਨ ਹੈ ਯੇ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਇਸੇ ਨਾਮ ਦੇ ਗੀਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ।

ਗੀਤ 'ਕਹਾਂ ਸੁਰੂ ਕਹਾਂ ਖਤਾਮ', ਇਸੇ ਨਾਮ ਦੀ 2024 ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਦਾ ਟਾਈਟਲ ਟਰੈਕ, ਗੀਤ 'ਅਜੀਬ ਦਸਤਾਂ ਹੈ ਯੇ' ਦੀ ਮੁਡ਼-ਸਿਰਜਣਾ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੇ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਨੋਟਸ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਗੀਤ
ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਦਾਊਦ

thumb|ਡਾ. ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਦਾਊਦ
 
**ਡਾ. ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਦਾਊਦ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Zulekha Daud**) ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਹਸਪਤਾਲ ਯੂਏਈ; ਅਲੈਕਸਿਸ ਮਲਟੀਸਪੈਸ਼ਲਿਟੀ ਹਸਪਤਾਲ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਕਾਲਜ, ਭਾਰਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸਨੇ 1992 ਵਿੱਚ ਯੂਏਈ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 2016 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਹਸਪਤਾਲ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਗਪੁਰ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਦੌਦ, ਯੂਏਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਉੱਦਮੀ ਬਣੇ, ਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਭਾਰਤੀਆਂ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਨਮਾਨ - ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਭਾਰਤੀ ਸਨਮਾਨ ਪੁਰਸਕਾਰ 2019 ਮਿਲਿਆ। ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਅਤੇ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਲਈ ਜਿਸਨੇ ਨਿਵਾਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਮਾਣ ਵਧਾਇਆ ਹੈ।

ਸ਼ੇਖ ਅਬਦੁੱਲਾ ਬਿਨ ਜ਼ਾਇਦ ਅਲ ਨਾਹਯਾਨ, ਵਿਦੇਸ਼ ਮਾਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਡਾ. ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਦਾਊਦ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯੂਏਈ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਕੀਮਤੀ ਯੋਗਦਾਨ ਅਤੇ ਯੂਏਈ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਅਤੇ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਭਲਾਈ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਣਥੱਕ ਯਤਨਾਂ ਲਈ ਧੰਨਵਾਦ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪੱਤਰ ਭੇਟ ਕੀਤਾ। *ਫੋਰਬਸ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਨੇ* ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਉਸਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਯੂਏਈ ਵਿੱਚ 100 ਭਾਰਤੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ। ਯੂਏਈ ਦੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਸ਼ੇਖ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਰਾਸ਼ਿਦ ਅਲ ਮਕਤੂਮ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਦੁਬਈ ਕੁਆਲਿਟੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ।

## ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਮਾਨਤਾ 
* 2012: ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ 11ਵੇਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ ਉੱਤਮਤਾ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ 'ਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ ਉੱਤਮਤਾ ਪੁਰਸਕਾਰ।
* 2012: ਯੂਏਈ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਅਤੇ ਗਲਫ ਮੈਡੀਕਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਜੀਐਮਯੂ) ਕੈਂਪਸ ਵਿਖੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਸਕ ਅਦਾਲਤ ( ਅਜਮਾਨ ) ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸ਼ੇਖ ਡਾ. ਮਾਜਿਦ ਬਿਨ ਸਈਦ ਅਲ ਨੁਈਮੀ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ।
* 2012: ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ - ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਅਵਾਰਡ।
* 2013: ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਦਾਊਦ ਨੂੰ *ਇਕਨਾਮਿਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ* 2013 ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 20ਵਾਂ ਸਥਾਨ ਮਿਲਿਆ।
* 2013: ਯੂਏਈ ਵਿੱਚ *ਫੋਰਬਸ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਦੇ* ਚੋਟੀ ਦੇ 100 ਭਾਰਤੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। 
* 2015: 20 ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ। 
* 2015: ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਇੰਡਸਟਰੀ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯੋਗਦਾਨ।
* *arabianbusiness.com ਦੀ* GCC ਵਿੱਚ 50 ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ 33ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ।
* 2015: 21ਵੇਂ ਬਿਜ਼ਨਸ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਅਵਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਦੁਬਈ ਕੁਆਲਿਟੀ ਅਵਾਰਡ। ਇਸਨੂੰ ਯੂਏਈ ਦੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਦੁਬਈ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਸ਼ੇਖ ਮੁਹੰਮਦ ਬਿਨ ਰਾਸ਼ਿਦ ਅਲ ਮਕਤੂਮ ਨੇ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ।
* ਸ਼ੇਖ ਅਬਦੁੱਲਾ ਬਿਨ ਜ਼ਾਇਦ ਅਲ ਨਾਹਯਾਨ, ਵਿਦੇਸ਼ ਮਾਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ੁਲੇਖਾ ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਦਾਊਦ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯੂਏਈ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਕੀਮਤੀ ਯੋਗਦਾਨ ਅਤੇ ਯੂਏਈ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਅਤੇ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਭਲਾਈ ਦੇ ਪੱਧਰਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਣਥੱਕ ਯਤਨਾਂ ਲਈ ਧੰਨਵਾਦ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪੱਤਰ ਭੇਟ ਕੀਤਾ।
* ਦਾਊਦ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਕੰਮ ਲਈ ਰਿਪਬਲਿਕ ਟੀਵੀ ਗਲਫ ਇੰਡੀਅਨ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਸਮਿਟ ਅਤੇ ਅਵਾਰਡ 2018 ਵਿੱਚ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਯੁਵਾ ਮਾਮਲੇ ਅਤੇ ਖੇਡ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਜਵਰਧਨ ਰਾਠੌਰ ਅਤੇ ਰਿਪਬਲਿਕ ਟੀਵੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਸ਼੍ਰੀ ਅਰਨਬ ਗੋਸਵਾਮੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਭਾਰਤੀ ਸਨਮਾਨ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡਾਕਟਰ
ਮਾਲਾ ਰਾਜ

**ਮਾਲਾ ਰਾਜ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ: **Mala Raj**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸੂਤੀ ਮਾਹਿਰ, ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟ, ਅਤੇ ਲੈਪਰੋਸਕੋਪਿਕ ਸਰਜਨ ਹੈ ਜੋ ਚੇਨਈ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। 20 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਲੈਪਰੋਸਕੋਪਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਿਸਟਰੇਕਟੋਮੀ, ਮਾਇਓਮੈਕਟੋਮੀ, ਅਤੇ ਬਾਂਝਪਨ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।  ਉਸਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਵਿੱਚ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਅਤੇ ਦੁਰਲੱਭ ਕੇਸ ਅਧਿਐਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਿਊਰੋਐਂਡੋਕ੍ਰਾਈਨ ਟਿਊਮਰ ਦਾ ਇੱਕ ਅਸਾਧਾਰਨ ਕੇਸ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਮਾਲਾ ਰਾਜ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੀ. ਕਸਤੂਰੀ ਰਾਜ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਧੀ, ਆਰਤੀ ਕਸਤੂਰੀ ਰਾਜ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਪੀਡ ਸਕੇਟਿੰਗ ਟਰੈਕ ਐਥਲੀਟ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਚੇਨਈ ਦੇ ਕਿਲਪੌਕ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਐਮਬੀਬੀਐਸ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1997 ਵਿੱਚ ਰਾਮਚੰਦਰ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੂਤੀ ਅਤੇ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2004 ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਕੀਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਡਵਾਂਸਡ ਲੈਪਰੋਸਕੋਪਿਕ ਸਰਜਰੀ ਵਿੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਜਨਨ ਦਵਾਈ ਵਿੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰਾਸਬਰਗ ਅਤੇ ਤਾਈਵਾਨ ਵਿੱਚ ਐਡਵਾਂਸਡ ਐਂਡੋਸਕੋਪੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਮਾਨਤਾ 
* ਆਉਟਲੁੱਕ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਅਗਸਤ 2024 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਫਾਈਨਲ ਹੈਲਥ ਬੁੱਕਲੈਟ ਵਿੱਚ ਨੇਬਕਰ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਰਿਸਰਚ ਦੁਆਰਾ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਡਾਕਟਰਾਂ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ। 
* ਐਂਡੋਸਕੋਪੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੇਪਰ ਲਈ ਡਾ. ਸਿਉਲੀ ਰੁਦਰ ਸਿਨਹਾ ਪੁਰਸਕਾਰ (2006, ਏਆਈਸੀਓਜੀ, ਕੋਚੀਨ) ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਡਾਕਟਰ ਦੱਖਣ
* ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਯੋਗਦਾਨ ਅਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰ ਰਤਨ ਪੁਰਸਕਾਰ (2014)
* ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਪ੍ਰਤੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਲਈ ਟੈਂਕੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ (2014)
* ਜਵੇਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਅਵਾਰਡ, ਇੰਡੀਅਨ ਸੋਲੀਡੈਰਿਟੀ ਕੌਂਸਲ (2015)
* ਮਦਰਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸਰਵੋਤਮ ਡਾਕਟਰ ਪੁਰਸਕਾਰ
* ਡਾ. ਸਟਾ ਪਾਲ ਅਵਾਰਡ, ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਹਮਲਾਵਰ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮਤਾ
* ਰਾਈਜ਼ਿੰਗ ਸਟਾਰ ਅਵਾਰਡ, ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਹਮਲਾਵਰ ਸਰਜਰੀ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਸਿੰਗਲ ਸਪੈਸ਼ਲਿਟੀ ਹਸਪਤਾਲ, ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ
* ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ, ਐਮਜੀਆਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਲੈਲਾ ਹੋਲਟਰਹੋਫ

thumb|ਲੈਲਾ ਹੋਲਟਰਹੋਫ, 1916 ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਤੋਂ
thumb|1917 ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਤੋਂ ਘੋਡ਼ੇ ਦੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਲੈਲਾ ਹੋਲਟਰਹੋਫ
**ਲੈਲਾ ਹੋਲਟਰਹੋਫ** (29 ਅਕਤੂਬਰ, 1885-21 ਫਰਵਰੀ, 1968) ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੀ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸੋਪ੍ਰਾਨੋ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਗਾਇਕਾ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ (**ਲੈਲਾ ਮੋਸ਼ਰ** ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ) ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ, ਅਨੁਵਾਦਕ ਅਤੇ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਬਣ ਗਈ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਲੀਲਾ ਐਸ. ਹੋਲਟਰਹੌਫ ਦਾ ਜਨਮ ਡੇਟਨ, ਓਹੀਓ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਦੇ ਵੈਸਟ ਐਡਮਜ਼ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਗੌਡਫ੍ਰੇ ਹੋਲਟਰਹੌਫ ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਲੁਈਸ ਸ਼ੈਫਰ ਲੇਵਿਸ ਹੋਲਟਰਹੌਫ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਰੇਲਰੋਡ, ਤੇਲ ਅਤੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਮਾਸੀ, ਇਡਾ ਹੋਲਟਰਹੌਫ ਹੋਲੋਵੇ, ਓਹੀਓ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ।

ਲੀਲਾ ਹੋਲਟਰਹੌਫ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਅੰਨ੍ਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਦੇ ਮਾਰਲਬਰੋ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਿਆਨੋ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਹੋਰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਪੈਰਿਸ, ਫਲੋਰੈਂਸ ਅਤੇ ਬਰਲਿਨ ਗਈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਐਡਗਰ ਸਟਿਲਮੈਨ ਕੈਲੀ ਨਾਲ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਲਾਤੀਨੀ ਵਿੱਚ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਅਧਿਆਪਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਹੋਲਟਰਹੌਫ ਨੇ 1910 ਵਿੱਚ ਬਰਲਿਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਲਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। 1911 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਗ੍ਰੈਂਡ ਡਕਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਫਾਰ ਦ ਬਲਾਇੰਡ ਨੂੰ ਲਾਭ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਕਈ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਦਿੱਤੇ। ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਾਪਸ ਆਉਣ 'ਤੇ, ਹੋਲਟਰਹੌਫ ਨੇ 1910 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ "ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਹੈਲਨ ਕੈਲਰ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। 1917 ਵਿੱਚ ਜ਼ੀਗਫੀਲਡ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟਰ ਨੇ ਪਾਇਆ ਕਿ "ਆਵਾਜ਼ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਬਹੁਤ ਮਿੱਠੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ - ਗਾਇਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਕੋਮਲਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨਮੋਹਕ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।" 

ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1917 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ "ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਅੰਨ੍ਹੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ" ਨੂੰ ਲਾਭ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਏਓਲੀਅਨ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਦਿੱਤਾ।  ਉਹ ਅਪਾਹਜ ਸਾਬਕਾ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਅਤੇ 1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੈਡੀਕਲ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਲੀਲਾ ਮੋਸ਼ਰ ਨੇ ਵਿਯੇਨ੍ਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਅੰਨ੍ਹੇਪਣ 'ਤੇ ਰੇਨੇ ਮੌਬਲੈਂਕ ਨਾਲ ਫ੍ਰੈਂਚ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਸਹਿ-ਲੇਖਕ ਕੀਤੀ। ਯੂਰਪੀਅਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰਵਾਨਗੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੇ 1931 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਅੰਨ੍ਹੇ ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਮਰੀਕਨ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਲਾਇੰਡ ਲਈ। 1931 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ, ਜੇਨੇਵਾ ਵਿੱਚ ਲੀਗ ਆਫ਼ ਨੇਸ਼ਨਜ਼ ਨਾਲ, ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਬਿਊਰੋ ਆਫ਼ ਲੇਬਰ ਲਈ, ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਉਸਦਾ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਹਿਲਾਂ 1923 ਵਿੱਚ ਬਰਨਾਰਡ ਜਾਰਜ ਹੇਨ ਨਾਲ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ 1925 ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਦੂਜਾ ਵਿਆਹ 1927 ਵਿੱਚ ਈਵਾਨ ਰਾਇਲ ਮੋਸ਼ਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅਤੇ ਮੋਸ਼ਰ ਨੇ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ, ਐਨ ਅਤੇ ਐਲਨ ਨੂੰ ਗੋਦ ਲਿਆ। ਲੀਲਾ ਹੋਲਟਰਹੌਫ ਮੋਸ਼ਰ ਦੀ ਮੌਤ 1968 ਵਿੱਚ, 82 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਕੋਰੋਨਾਡੋ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1968
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1885
ਅਮਿਤਾ ਢਾਂਡਾ

**ਅਮਿਤਾ ਢਾਂਡਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Amita Dhanda**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਹੁਣ ਉਸਨੂੰ NALSAR ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਲਾਅ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਮਰੀਟਾ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਈ ਐਕਟ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ 14 ਮੈਂਬਰੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਲਾਅ ਸਕੂਲ ਦੀ ਅਕਾਦਮਿਕ ਕੌਂਸਲ  ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਇੰਡੀਅਨ ਲਾਅ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖੋਜਕਰਤਾ ਵਜੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਹ NALSAR ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੂਰੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਅਪੰਗਤਾ ਅਧਿਐਨਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ NALSAR ਵਿੱਚ ਅਪੰਗਤਾ ਅਧਿਐਨ ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਮੁਖੀ ਹੈ। ਅਮਿਤਾ ਢਾਂਡਾ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਇੱਕ ਨਾਰੀਵਾਦੀ *ਕਨੂੰਨੀ ਵਿਵਸਥਾ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਵਿਕਾਰ* (2000 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ), ਮਾਨਸਿਕ ਬਿਮਾਰੀ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਢਾਂਡਾ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੋਹਰੀ ਯਤਨ ਹੈ। ਉਹ *"ਡੀਕੋਲੋਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਲੀਗਲ ਨੌਲੇਜ ਐਂਡ ਐਂਜੈਂਡਰਿੰਗ ਲਾਅ: ਐਸੇਜ਼ ਇਨ ਆਨਰ ਆਫ਼ ਲਤਿਕਾ ਸਰਕਾਰ" ਦੀ ਲੇਖਕ ਵੀ ਹੈ।* ਉਸਨੇ ਐਨਐਸ ਬਿੰਦਰਾ ਦੀ *ਵਿਆਖਿਆ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ।*

ਢਾਂਡਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਐਡਹਾਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਦਸੰਬਰ 2006 ਵਿੱਚ ਅਪਣਾਏ ਗਏ ਅਪਾਹਜ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਦਾ ਖਰੜਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। 2011 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਅਤੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਅਪਾਹਜ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਕਾਨੂੰਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਗਠਿਤ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਆਗੂ ਸੀ। ਢਾਂਡਾ ਗੁਜਰਾਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਖੋਜ ਮੁਹਾਰਤ ਨੂੰ WHO ਵਰਗੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਿਮਾਰਾਂ ਨੂੰ ਏਜੰਸੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ "ਮਾਨਸਿਕ ਬਿਮਾਰੀ" ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਤਲਾਕਸ਼ੁਦਾ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ। ਢਾਂਡਾ ਦੀ ਖੋਜ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ WHO, UNICEF, NHRC, NCW, NIMH, ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਹ *ਸਕ੍ਰੌਲ*, ਇੱਕ ਔਨਲਾਈਨ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਨਿਊਜ਼ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਲਈ ਇੱਕ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਵਾਲੀ ਲੇਖਕ ਵੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਖ਼ਬਾਰ, *ਦ ਹਿੰਦੂ* ਲਈ ਵੀ ਕਈ ਲੇਖ ਲਿਖੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਔਨਲਾਈਨ ਰਸਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਉਸਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ *ਫਰੰਟਲਾਈਨ*, *ਕਾਫਿਲਾ* ਅਤੇ *ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।*

## ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦਾ ਮਾਮਲਾ 
ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਢਾਂਡਾ ਨੇ 2011 ਵਿੱਚ NALSAR ਦੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਵੀਰ ਸਿੰਘ 'ਤੇ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ 22 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੇਲ ਭੇਜਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਿਨਸੀ ਇਸ਼ਾਰਾ ਸੀ, ਇੱਕ ਦੋਸ਼ ਜਿਸਨੂੰ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਨੇ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਢਾਂਡਾ ਵਿਰੁੱਧ ਮਾਣਹਾਨੀ ਦਾਇਰ ਕਰਨਗੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੋਈ ਮਾਣਹਾਨੀ ਦਾ ਮੁਕੱਦਮਾ ਦਾਇਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। NALSAR ਚਾਂਸਲਰ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਇੱਕ ਕਮੇਟੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਜੱਜ SSM ਕਾਦਰੀ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਜੱਜ ਰਮੇਸ਼ ਰੰਗਨਾਥਨ ਅਤੇ ਵੀਵੀਐਸ ਰਾਓ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਨੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦਮ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਿੰਘ ਵਿਰੁੱਧ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੁਨੀਤਾ ਅਗਰਵਾਲ

**ਸੁਨੀਤਾ ਅਗਰਵਾਲ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Sunita Agarwal;** ਜਨਮ 30 ਅਪ੍ਰੈਲ 1966) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਜੱਜ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਲੇ, ਉਹ ਗੁਜਰਾਤ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਮੁੱਖ ਜੱਜ ਹੈ। ਉਹ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਜੱਜ ਹੈ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ 1989 ਵਿੱਚ ਅਵਧ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਜੱਜਸ਼ਿਪ 
ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫੈਸਲੇ ਲਿਖੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫੈਸਲਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

2018 ਵਿੱਚ, ਅਗਰਵਾਲ ਅਤੇ ਜੱਜ ਨਾਹੀਦ ਆਰਾ ਮੂਨਿਸ ਨੂੰ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਸੰਬੰਧੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਲਈ ਇੱਕ ਪੈਨਲ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਪੈਨਲ ਕੰਮ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ (ਰੋਕਥਾਮ, ਮਨਾਹੀ ਅਤੇ ਨਿਵਾਰਣ) ਐਕਟ, 2013 ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇੱਕ ਜੱਜ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫੈਸਲਿਆਂ ਦਾ ਸਹਿ-ਲੇਖਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮਈ 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਅਤੇ ਦੋ ਹੋਰ ਜੱਜਾਂ ਨੇ ਇਹ ਸਿਧਾਂਤ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਜੇਕਰ ਮਾਮਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੋਈ ਕਾਰਵਾਈ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੋਵੇ।

ਜੂਨ 2020 ਵਿੱਚ, ਅਗਰਵਾਲ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਜੱਜ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ COVID-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਲੌਕਡਾਊਨ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਪੁਲਿਸ ਦੁਆਰਾ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਖਾਣੇ ਦੇ ਪੈਕੇਟ ਵੰਡਦੇ ਸਮੇਂ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ 'ਅਣਉਚਿਤ ਘਟਨਾਵਾਂ' ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਦੂਰੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਨਜ਼ਰਬੰਦੀ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਲੌਕਡਾਊਨ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ।

## ਜ਼ੇਨਹੂਆ ਡਾਟਾ ਲੀਕ 
ਸਤੰਬਰ 2020 ਵਿੱਚ, *ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਨੇ* ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਅਗਰਵਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ 30 ਜੱਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਨਾਲ ਹੀ ਕਈ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਨੇਤਾਵਾਂ, ਸੀਈਓ, ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ੇਨਜ਼ੇਨ-ਅਧਾਰਤ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੰਪਨੀ, ਜ਼ੇਨਹੁਆ ਡੇਟਾ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹਿਕ ਨਿਗਰਾਨੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। 2020 ਦੀਆਂ ਚੀਨ-ਭਾਰਤ ਝੜਪਾਂ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ, ਜ਼ੇਂਹੁਆ ਡੇਟਾ ਲੀਕ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ, ਕਈ ਭਾਰਤੀ ਅਖਬਾਰਾਂ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜ਼ੇਂਹੁਆ ਡੇਟਾ ਦੇ ਚੀਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨਾਲ ਨੇੜਲੇ ਸਬੰਧ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਜੱਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1966
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੱਜ
ਬੇਲਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ

thumb|ਜਸਟਿਸ ਬੇਲਾ ਮਧੁਰਯ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ
**ਬੇਲਾ ਮਧੁਰਯਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Bela Madhurya Trivedi;** ਜਨਮ 10 ਜੂਨ 1960) ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀ ਇੱਕ ਜੱਜ ਹੈ। ਜੱਜ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਮੋਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਅ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਨ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ 2016 ਤੋਂ 2021 ਤੱਕ ਗੁਜਰਾਤ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਜੱਜ ਰਹੀ। 

## ਵਿਵਾਦ 
### ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ 
ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਕਈ ਕੇਸ ਜਸਟਿਸ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਜਾਂ ਹੋਰਾਂ ਵਾਲੇ ਬੈਂਚਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੌਂਪੇ ਗਏ ਹਨ। 'ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਹੈਂਡਬੁੱਕ ਆਨ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਐਂਡ ਪ੍ਰੋਸੀਜਰ ਐਂਡ ਆਫਿਸ ਪ੍ਰੋਸੀਜਰ' ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੇਸ ਉਸ ਸੀਨੀਅਰ ਜੱਜ ਕੋਲ ਰਹਿਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ ਜਿਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਾਂ ਇੱਕ ਜੱਜ ਜੋ ਸਬੰਧਤ ਕੇਸ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।"

ਉਮਰ ਖਾਲਿਦ ਦੀ ਜ਼ਮਾਨਤ ਪਟੀਸ਼ਨ 2। ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਰੋਕਥਾਮ ਐਕਟ (UAPA) 1967 ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪਟੀਸ਼ਨਾਂ 3. ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਉਪ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਡੀਕੇ ਸ਼ਿਵਕੁਮਾਰ ਵਿਰੁੱਧ ਆਮਦਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਇਦਾਦ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਜਾਂਚ ਬਿਊਰੋ (ਸੀਬੀਆਈ) ਦੀ ਜਾਂਚ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਇੱਕ ਪਟੀਸ਼ਨ 4। ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ 'ਆਪ' ਆਗੂ ਸਤੇਂਦਰ ਜੈਨ ਨੂੰ ਜ਼ਮਾਨਤ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

### 'ਮਨਮਾਨੇ' ਵੰਡ 'ਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ 
ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੈਂਚਾਂ ਨੂੰ ਕੇਸਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੌਂਪਣ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਕਈ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲਾਂ ਨੇ ਸੀਜੇਆਈ ਸਾਹਮਣੇ ਉਠਾਇਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਭੂਸ਼ਣ ਨੇ ਜਸਟਿਸ ਬੇਲਾ ਐਮ. ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਨੂੰ ਕੇਸਾਂ ਦੀ 'ਮਨਮਾਨੇ' ਵੰਡ 'ਤੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਰਜਿਸਟਰਾਰ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ। "ਇਸ ਕੇਸ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਜਸਟਿਸ ਏਐਸ ਬੋਪੰਨਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਹੁਣ ਇਹ ਕੇਸ ਜਸਟਿਸ ਬੇਲਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸੂਚੀਬੱਧ ਹੈ", ਸਿੰਘਵੀ ਨੇ ਸੀਜੇਆਈ ਨੂੰ ਕੇਸ ਪੇਪਰਾਂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਦੇਖਣ ਲਈ ਕਿਹਾ।

7 ਦਸੰਬਰ 2023 ਨੂੰ, ਇੱਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'article-14.com' ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਸਵੈ-ਮੁਲਾਂਕਣ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਜਸਟਿਸ ਬੇਲਾ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਬੈਂਚ ਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅਲਾਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਬੇਨਿਯਮੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1960
ਸੰਜੂ ਪਾਂਡਾ

**ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਜਸਟਿਸ ਸੰਜੂ ਪਾਂਡਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Ms. Justice Sanju Panda;** ਜਨਮ 10 ਜੁਲਾਈ 1959) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਜੱਜ ਹੈ। ਉਹ ਉੜੀਸਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਜੱਜ ਹੈ। ਉਹ ਉੜੀਸਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਮੁੱਖ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਵੀ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਉਸਦਾ ਜਨਮ 10 ਜੁਲਾਈ 1959 ਨੂੰ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਪਰਲਖੇਮੁੰਡੀ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ 1985 ਵਿੱਚ ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 1 ਮਾਰਚ 2007 ਨੂੰ ਉੜੀਸਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਕਲਪੇਸ਼ ਸਤੇਂਦਰ ਝਾਵੇਰੀ ਦੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 24 ਅਪ੍ਰੈਲ 2020 ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 5 ਜਨਵਰੀ 2020 ਨੂੰ ਉੜੀਸਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਮੁੱਖ ਜੱਜ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ 9 ਜੁਲਾਈ 2021 ਨੂੰ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਐਮ. ਸਿੰਘ

**ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਮਨਿੰਦਰ ਸਿੰਘ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Prathiba Maninder Singh;** ਜਨਮ 20 ਜੁਲਾਈ 1968) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਇੱਕ ਮੌਜੂਦਾ ਜੱਜ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਬੌਧਿਕ ਸੰਪਤੀ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ, ਇੱਕ ਅਭਿਆਸੀ ਵਕੀਲ ਵਜੋਂ, ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਖਰੜਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਈ ਵਿਧਾਨਕ ਕਮੇਟੀਆਂ ਦੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਬੰਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਾਅ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਐਲ.ਐਲ.ਬੀ. ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਕੈਂਬਰਿਜ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਟਰੱਸਟ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ 'ਤੇ ਕੈਂਬਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਲ.ਐਲ.ਐਮ. ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
### ਮੁਕੱਦਮਾ 
ਸਿੰਘ 1991 ਵਿੱਚ ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੌਧਿਕ ਸੰਪਤੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ, ਇੱਕ ਲਾਅ ਫਰਮ ਵਿੱਚ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਪਾਰਟਨਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਕਾਪੀਰਾਈਟ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੇਟੈਂਟ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਸੰਸਦੀ ਪੈਨਲ ਨਾਲ ਵੀ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੌਧਿਕ ਸੰਪਤੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਸੋਧਾਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੇਟੈਂਟ ਐਕਟ ਅਤੇ ਕਾਪੀਰਾਈਟ ਸੋਧ ਐਕਟ, 2012 ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਬਾਰੇ ਸੰਸਦੀ ਕਮੇਟੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਹਰ ਸਲਾਹ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਹੈ।  ਸਿੰਘ 2014 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੌਧਿਕ ਅਧਿਕਾਰ ਨੀਤੀ ਦਾ ਖਰੜਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਗਠਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪੈਨਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸਨ।

ਸਿੰਘ ਨੂੰ 2013 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
### ਨਿਆਂਪਾਲਿਕਾ 
ਸਿੰਘ ਨੂੰ 15 ਮਈ 2017 ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਸਥਾਈ ਜੱਜ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2019 ਵਿੱਚ, ਸਿੰਘ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਬੌਧਿਕ ਸੰਪੱਤੀ ਅਪੀਲੀ ਬੋਰਡ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਆਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰਾਂ ਅਤੇ ਪੁਨਰਗਠਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਨਤਾਸ਼ਾ ਦੋਸ਼ੀ

**ਨਤਾਸ਼ਾ ਦੋਸ਼ੀ ਸ਼ਾਹ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜੋ ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 2012 ਵਿੱਚ ਅਨਿਲ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਮੰਤਰੀਕਨ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਜੰਮੇ ਦੋਸ਼ੀ ਨੇ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਅਤ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ ਵੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਸ ਕੇਰਲਾ 2010 ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਟੈਲੇਂਟ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਇੱਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਡਰਾਉਣੀ-ਕਾਮੇਡੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਮੰਤਰੀਕਨ' ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸੇ ਸਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਮਲਿਆਲਮ ਫ਼ਿਲਮ 'ਹਾਈਡ ਐਨ' ਸੀਕ 'ਵਿੱਚ ਗੌਰੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਕਿ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ 3-3-ਆਇਰੋਨ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀਆਂ, ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਫਰਾਂਸਿਸ ਥੰਨੀਕਲ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਮਲਿਆਲਮ ਫ਼ਿਲਮ ਕਾਲ ਮੀ @ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਨੌਸ਼ਾਦ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਕੈਪੁਕਿਨੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਲਾਇਆਲੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਜਾਨਕੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਦੋਸ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤੇਲਗੂ ਐਕਸ਼ਨ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ *ਜੈ ਸਿਮਹਾ* ਲਈ ਅਨੁਭਵੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਕੇ. ਐਸ. ਰਵੀਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੀ ਕਾਸਟਿੰਗ ਲਈ ਹੋਰ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਨਯਨਤਾਰਾ ਅਤੇ ਨੰਦਮੁਰੀ ਬਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* BookMyShow.com
* Cinetrooth.in 
* IMDb.com
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਗੁਰੂਮੂਰਤੀ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰੀ

**ਗੁਰੂਮੂਰਤੀ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰੀ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Gurumoorthy Bhuvaneswari;** ਜਨਮ 1965) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਪਾਵਰ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਪਾਵਰ ਪਰਿਵਰਤਨ, ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਹ ਮਹਿੰਦਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰੀ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੈ, ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਪੰਜ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ 1985 ਵਿੱਚ ਅੰਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ (ਗਿੰਡੀ ਕੈਂਪਸ) ਤੋਂ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਮਦਰਾਸ ਗਈ, 1988 ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1992 ਵਿੱਚ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

ਉਸਨੇ ਅੰਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ 1993 ਤੋਂ 1997 ਤੱਕ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਵਿੱਚ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਐਡੀਸਨ ਵਿੱਚ,  ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ 1997 ਤੋਂ 2021 ਤੱਕ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਮਹਿੰਦਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮੌਜੂਦਾ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਚਲੀ ਗਈ।

## ਮਾਨਤਾ 
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰੀ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2017 ਦੇ ਫੈਲੋਜ਼ ਦੀ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ, "ਵਧੇ ਹੋਏ ਪਾਵਰ ਕੁਆਲਿਟੀ ਕਨਵਰਟਰਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ" IEEE ਫੈਲੋ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ 2018 ਵਿੱਚ IEEE ਪਾਵਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸੋਸਾਇਟੀ ਵਾਂਡਾ ਰੀਡਰ ਪਾਇਨੀਅਰ ਇਨ ਪਾਵਰ ਅਵਾਰਡ ਦੇ ਦੋ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

ਉਸਨੂੰ 2022 ਵਿੱਚ ਯੂਐਸ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਲਈ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, "ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਪਾਵਰ ਕਨਵਰਟਰਾਂ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ, ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਉੱਨਤ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਅਗਵਾਈ ਲਈ"। ਅਗਲੇ ਸਾਲ, ਉਹ ਏਸ਼ੀਅਨ ਸਾਇੰਟਿਸਟ ਦੁਆਰਾ *ਏਸ਼ੀਅਨ ਸਾਇੰਟਿਸਟ* 100 ਦੀ ਜੇਤੂ ਬਣ ਗਈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1965
ਨਾਗਿਨ ਕੌਕਸ

**ਜ਼ੈਨਬ ਨਾਗਿਨ ਕੌਕਸ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Zainab Nagin Cox;** ਜਨਮ 1965) ਜੈੱਟ ਪ੍ਰੋਪਲਸ਼ਨ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਸੰਚਾਲਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਨਾਸਾ ਐਕਸੈਪਸ਼ਨਲ ਸਰਵਿਸ ਮੈਡਲ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। 2015 ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਐਸਟੇਰੋਇਡ 14061 ਦਾ ਨਾਮ "ਨੈਗਿਨਕੌਕਸ" ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਕੌਕਸ ਦਾ ਜਨਮ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਕੁਆਲਾਲੰਪੁਰ ਅਤੇ ਕੈਨਸਸ ਸਿਟੀ, ਕੈਨਸਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਸਟਾਰ ਟ੍ਰੈਕ ਅਤੇ ਕੌਸਮੌਸ: ਏ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਓਡੀਸੀ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਕਾਰਨੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, 1986 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 1990 ਵਿੱਚ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਤੋਂ ਸਪੇਸ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਸਿਸਟਮ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
thumb| 2018 ਵਿੱਚ, ਕੌਕਸ, ਜੇਪੀਐਲ ਵਿੱਚ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਆਪਣੇ ਮਿਸ਼ਨ ਲੈਨਯਾਰਡ ਪਹਿਨ ਕੇ।
ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੌਕਸ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਲਈ ਇੱਕ ਸਪੇਸ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਅਫਸਰ ਵਜੋਂ, F-16 ਏਅਰਕ੍ਰੂ ਸਿਖਲਾਈ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕੀ ਏਰੋਸਪੇਸ ਡਿਫੈਂਸ ਕਮਾਂਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਔਰਬਿਟਲ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1996 ਵਿੱਚ ਖੋਜੇ ਗਏ ਐਸਟੇਰੋਇਡ 14061 ਨਾਗੀਨਕੌਕਸ ਦਾ ਨਾਮ 2015 ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਨਾਸਾ ਐਕਸੈਪਸ਼ਨਲ ਸਰਵਿਸ ਮੈਡਲ, ਬਰੂਸ ਮਰੇ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਦੋ ਵਾਰ ਨਾਸਾ ਐਕਸੈਪਸ਼ਨਲ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ।

### ਜਨਤਕ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨਤਾ 
ਕੌਕਸ ਵਿਗਿਆਨ, ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਨਾਸਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਭਾਵੁਕ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਗ੍ਰਿਫਿਥ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਾਰਨੇਲ ਮਹਿਲਾ ਐਲੂਮਨੀ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਕੌਂਸਲ ਵਿੱਚ ਵੀ। ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਭਾਗ ਲਈ ਇੱਕ ਸੱਦਾ-ਪੱਤਰ ਸਪੀਕਰ ਹੈ, ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਅਤੇ ਨਾਸਾ ਦੇ ਰੋਬੋਟਿਕ ਸਪੇਸ ਐਕਸਪਲੋਰੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ। 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਰੀਓ ਡੀ ਜਨੇਰੀਓ ਅਤੇ ਬਾਹੀਆ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਗੈਰ-ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਨੌਜਵਾਨ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ SIGGRAPH 2016 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਬੁਲਾਰੇ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਬੋਸਨੀਆ ਅਤੇ ਹਰਜ਼ੇਗੋਵਿਨਾ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਭਾਗ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 2017 ਵਿੱਚ ਬੀਕਨ ਸਟਰੀਟ ਵਿਖੇ ਇੱਕ TEDx ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ *ਵਾਇਰਡ* ਦੁਆਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਿਗਿਆਨ ਭਾਸ਼ਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। "ਮੰਗਲ 'ਤੇ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਹੋਇਆ ਹੈ?" ਨੂੰ ਲਗਭਗ 20 ਲੱਖ ਵਾਰ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਕੁਵੈਤ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ 2021 ਮੰਗਲ ਮਿਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਮਾਲਾਥੀ ਵੀਰਰਾਘਵਨ

**ਮਾਲਾਥੀ ਵੀਰਰਾਘਵਨ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Malathi** **Veeraraghavan;** 11 ਜੁਲਾਈ, 1962 – 11 ਮਈ, 2020) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸੀ ਜੋ ਸੰਚਾਰ ਨੈੱਟਵਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰੌਡਬੈਂਡ ਨੈੱਟਵਰਕ, ਵਾਇਰਲੈੱਸ ਐਡਹਾਕ ਨੈੱਟਵਰਕ, ਵਾਹਨ ਐਡਹਾਕ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਤੇ ਆਪਟੀਕਲ ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਏਟੀ ਐਂਡ ਟੀ ਬੈੱਲ ਲੈਬਜ਼ ਲਈ ਇੱਕ ਖੋਜਕਰਤਾ ਅਤੇ ਵਰਜੀਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੰਮ 
ਵੀਰਰਾਘਵਨ ਦਾ ਜਨਮ 11 ਜੁਲਾਈ, 1962 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ 1984 ਵਿੱਚ ਆਈਆਈਟੀ ਮਦਰਾਸ ਤੋਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਡਿਊਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗਈ, 1985 ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1988 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਦਾ ਖੋਜ-ਪ੍ਰਬੰਧ, *ਮਾਡਲਿੰਗ ਅਤੇ ਫਾਲਟ-ਟੌਲਰੈਂਟ ਮਲਟੀਪਲ ਪ੍ਰੋਸੈਸਰ ਸਿਸਟਮ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ*, ਕਿਸ਼ੋਰ ਐਸ. ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

ਉਹ ਇੱਕ ਖੋਜਕਰਤਾ ਅਤੇ ਏਟੀ ਐਂਡ ਟੀ ਬੈੱਲ ਲੈਬਜ਼ ਦੇ ਤਕਨੀਕੀ ਸਟਾਫ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਈ, 1988 ਵਿੱਚ ਕੋਲੰਬਸ, ਓਹੀਓ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ 1992 ਵਿੱਚ ਹੋਲਮਡੇਲ, ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਚਲੀ ਗਈ। ਉੱਥੇ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਵੌਇਸ ਓਵਰ ਆਈਪੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਵੰਡੀ ਗਈ ਕਾਲ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 1994 ਵਿੱਚ ਤਕਨੀਕੀ ਸਟਾਫ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੈਂਬਰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

1999 ਵਿੱਚ ਉਹ ਬਰੁਕਲਿਨ ਪੌਲੀਟੈਕਨਿਕ (ਹੁਣ ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਸੋਸੀਏਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਈ। ਉਹ 2003 ਵਿੱਚ ਵਰਜੀਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚਲੀ ਗਈ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ, ਜੋ ਕਿ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿਭਾਗਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2007 ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਉਸਦੀ ਮੌਤ 11 ਮਈ, 2020 ਨੂੰ ਹੋਈ।

## ਮਾਨਤਾ 
ਵੀਰਰਾਘਵਨ ਨੂੰ 2020 ਦੇ ਫੈਲੋਜ਼ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ "ਕੰਟਰੋਲ-ਪਲੇਨ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਸਿਗਨਲ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਅਤੇ ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ ਨੈੱਟਵਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ" IEEE ਫੈਲੋ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਹੋਮ ਪੇਜ 
*  ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ  
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2020
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1962
ਜੂਲੀਆ ਹੋਯਟ

**ਜੂਲੀਆ ਹੋਯਟ** (15 ਸਤੰਬਰ, 1897-31 ਅਕਤੂਬਰ, 1955) ਸਟੇਜ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਮੂਕ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਜੂਲੀਆ ਵੇਨਰਾਈਟ ਰੌਬਿਨਸ ਦਾ ਜਨਮ 1897 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਜੂਲੀਅਨ ਡਬਲਯੂ. ਰੌਬਿਨਸ ਅਤੇ ਸਾਰਾਹ ਗੁਥਰੀ (ਨੀ ਜਵੇਟ) ਰੌਬਿਨਸ (1862–1939) ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਦਾਦਾ ਜੀ ਹਿਊ ਜੱਜ ਜਵੇਟ ਏਰੀ ਰੇਲਰੋਡ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਓਹੀਓ ਤੋਂ ਇੱਕ ਕਾਂਗਰਸਮੈਨ ਸਨ।[1]

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਜੂਲੀਆ ਰੌਬਿਨਸ ਨੇ ਚੈਰਿਟੀ ਮਨੋਰੰਜਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡੈਬਿਊਟੈਂਟ ਵਜੋਂ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।[1] ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨੋਰਮਾ ਟੈਲਮਾਜ ਨਾਲ ਦ ਵੈਂਡਰਫੁੱਲ ਥਿੰਗ (1921), ਦ ਮੈਨ ਹੂ ਫਾਉਂਡ ਹਿਮਸੈਲਫ (1925), ਅਤੇ ਕੈਮਿਲ (1926) ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਅਪਾਹਜ ਸਾਬਕਾ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਲਈ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ ਮੁਹਿੰਮ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਸਵੀਰ ਅਤੇ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ।[2]

ਬ੍ਰੌਡਵੇਅ 'ਤੇ, [1] ਉਹ ਐਡਵਿਨ ਮਿਲਟਨ ਰਾਇਲ ਦੁਆਰਾ ਦ ਸਕਵਾ ਮੈਨ (1921), ਬੂਥ ਟਾਰਕਿੰਗਟਨ ਦੁਆਰਾ [2] ਰੋਜ਼ ਬ੍ਰਾਇਰ (1922), [3] ਗਲੈਡਿਸ ਬੁਕਾਨਨ ਉਂਗਰ ਦੁਆਰਾ ਦ ਵਰਜਿਨ ਆਫ਼ ਬੇਥੂਲੀਆ (1925), ਦ ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਸਕੈਂਡਲ (1925), ਦ ਪਰਲ ਆਫ਼ ਗ੍ਰੇਟ ਪ੍ਰਾਈਸ (1926), ਦ ਡਾਰਕ (1927), ਮਿਸਿਜ਼ ਡੇਨਜ਼ ਡਿਫੈਂਸ (1928), ਬੇਅਰਡ ਵੀਲਰ ਦੁਆਰਾ ਵਿਦਿਨ ਦ ਲਾਅ (1928), ਸ਼ੇਰਲਾਕ ਹੋਮਜ਼ (1928), ਸੇਰੇਨਾ ਬਲੈਂਡਿਸ਼ (1929), ਲੂਈਸ ਕੇ. ਅੰਸਪਾਚਰ ਦੁਆਰਾ ਦ ਰੈਪਸੋਡੀ (1930), ਦ ਵਾਈਜ਼ਰ ਦਿ ਆਰ (1931), ਅਤੇ ਨੋਏਲ ਕਾਵਾਰਡ ਦੁਆਰਾ ਹੇਅ ਫੀਵਰ (1931–32) ਦੇ ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸਟੈਂਸ ਕੋਲੀਅਰ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।

ਉਸਦਾ ਫੈਸ਼ਨ ਕਾਰੋਬਾਰ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਜੂਲੀਆ ਹੋਇਟ ਮੋਡਸ ਹੈ, ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਸਟੋਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੇਚੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਡਰੈੱਸ ਅਤੇ ਕੋਟ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੇ। ਉਸਨੇ ਸ਼ਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਅਤੇ ਫੈਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਸਿੰਡੀਕੇਟਿਡ ਲੇਖ ਲਿਖੇ।[1][2] 1924 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਬ੍ਰਿਜਪੋਰਟ ਪੋਸਟ ਲਈ ਇੱਕ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਲਿਖੀ।[3]

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਜੂਲੀਆ ਹੋਇਟ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਸੁੰਦਰੀ  ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ,[1] ਅਤੇ ਪਾਲ ਹੇਲੇਯੂ, ਨੀਸਾ ਮੈਕਮੀਨ (1921 ਵਿੱਚ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਹੋਮ ਕੰਪੈਨੀਅਨ ਦੇ ਕਵਰ ਲਈ ਅਤੇ ਮਈ 1923 ਵਿੱਚ ਮੈਕਕਾਲਜ਼), ਜੌਨ ਸਿੰਗਰ ਸਾਰਜੈਂਟ ਅਤੇ ਕਾਰਲ ਵੈਨ ਵੇਚਟਨ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਪੋਰਟਰੇਟ ਲਈ ਬੈਠੀ ਸੀ।[2][3][4]

ਜੂਲੀਆ ਰੌਬਿਨਸ ਦਾ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਹਿਲਾਂ 1914 ਵਿੱਚ ਵਕੀਲ ਲਿਡਿਗ ਹੋਇਟ ਨਾਲ, ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜਦੋਂ ਉਹ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ।[1] ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ,[2] ਅਤੇ 1924 ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ।[3] ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ 1927 ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰ ਲੂਈਸ ਕੈਲਹਰਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰੌਡਵੇ 'ਤੇ ਦ ਡਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ; ਉਸਨੇ 1932 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। 1935 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਮੋਸ਼ਨ ਪਿਕਚਰ ਐਗਜ਼ੀਕਿਊਟਿਵ ਅਕਿਲਾ ਸੀ. ਗਾਈਲਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ।[2]

1930 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਟ ਨੂੰ ਕਈ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਸਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 1935 ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਨਮੂਨੀਆ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ,[1] ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਥਾਈ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪਸਲੀਆਂ ਕੱਢਣੀਆਂ ਪਈਆਂ।[2] ਜੂਲੀਆ ਹੋਇਟ ਗਾਈਲਸ ਦੀ ਮੌਤ 1955 ਵਿੱਚ 58 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਹੋਈ।[3]

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* Julia Hoyt's listing at IBDB

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1955
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1897
ਲਲਿਤਾ ਉਡਪਾ

**ਲਲਿਤਾ ਉਡਪਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Lalita Udpa**) ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਡਿਸਟਿੰਗੂਇਸ਼ਡ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਖੋਜ ਗੈਰ-ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਟੈਸਟਿੰਗ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਪਾਈਪਲਾਈਨਾਂ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਉਡਪਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪੁਣੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, 1972 ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਅਤੇ 1974 ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਕੋਲੋਰਾਡੋ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਈ, 1981 ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 1986 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

## ਮਾਨਤਾ 
ਉਡਪਾ ਨੂੰ 2007 ਵਿੱਚ ਅਮੈਰੀਕਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਫਾਰ ਨਾਨਡਸਟ੍ਰਕਟਿਵ ਟੈਸਟਿੰਗ ਦੇ ਫੈਲੋ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੇ ਐਡਵਾਂਸਮੈਂਟ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨ ਇਨ ਐਨਡੀਟੀ ਰਿਕੋਗਨੀਸ਼ਨ ਅਵਾਰਡ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 2008 ਵਿੱਚ "ਅੱਗੇ ਅਤੇ ਉਲਟ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨੈਟਿਕ ਗੈਰ-ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਵਿਧੀਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ" IEEE ਫੈਲੋ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਗੈਰ-ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ
*  ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ ਸਿਨਹਾ

**ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ ਸਿਨਹਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Shashikala Sinha**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ। ਉਹ ਇੰਡੀਅਨ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਡਿਫੈਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ, ਐਂਡੋ-ਐਟਮੋਸਫੀਅਰਿਕ ਇੰਟਰਸੈਪਟਰ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਐਡਵਾਂਸਡ ਏਰੀਆ ਡਿਫੈਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 2019 ਤੱਕ ਉਸਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਖੋਜ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਸੰਗਠਨ (DRDO) ਵਿੱਚ 'ਸਾਇੰਟਿਸਟ H' ਵਜੋਂ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਲਗਭਗ 300 ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ ਸਿਨਹਾ ਦਾ ਜਨਮ ਮਦੁਰਾਈ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸਨ, ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਹ ਡਿਊਟੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸੇਂਟ ਐਨਜ਼ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਸਿਕੰਦਰਾਬਾਦ, ਸੇਂਟ ਫਰਾਂਸਿਸ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੀ ਓਸਮਾਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਉਹ ਡੀਆਰਡੀਓ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ, ਪਰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਖੜਗਪੁਰ ਤੋਂ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕਰ ਸਕੇ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਮਿਲੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਮਾਈਕ੍ਰੋਵੇਵ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਪਰ 1989 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਧੀ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ। ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਭਾਰਤੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਸਨ। 1997 ਵਿੱਚ, ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਇੱਕ ਕਾਰ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ 'ਆਰਐਫ ਸੈਂਸਰ ਸਬਸਿਸਟਮ' 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਦੀ ਟੀਮ ਨੂੰ 2007 ਵਿੱਚ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਲਈ ਅਗਨੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 2012 ਤੱਕ, ਉਹ ਐਡਵਾਂਸਡ ਏਅਰ ਡਿਫੈਂਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਲਈ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ ਅਤੇ 2017 ਤੱਕ ਲਗਭਗ 300 ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼, ਰੇਡੋਮ ਅਤੇ ਰਾਡਾਰ ਕਰਾਸ ਸੈਕਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹੈ। 2017 ਤੱਕ ਉਸਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨੀ G (ਪੱਧਰ 14) ਵਜੋਂ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮੁਕਤਾ ਗੁਪਤਾ

**ਮੁਕਤਾ ਗੁਪਤਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Mukta Gupta;** ਜਨਮ 28 ਜੂਨ 1961) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਜੱਜ ਹੈ। ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਜੱਜ ਹੈ, ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਸੀ। ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਉਸਨੇ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਪੈਰਵੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 2001 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ 'ਤੇ ਹੋਏ ਹਮਲੇ ਅਤੇ 2000 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹੇ 'ਤੇ ਹੋਏ ਅੱਤਵਾਦੀ ਹਮਲੇ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜੈਸਿਕਾ ਲਾਲ ਅਤੇ ਨੈਨਾ ਸਾਹਨੀ ਦੇ ਕਤਲ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅੱਤਵਾਦ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਰਚਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਾਗਰਿਕ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਏ ਜਾਣ ਸੰਬੰਧੀ ਮਾਮਲਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।  ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਵਿੱਚ, ਗੁਪਤਾ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਬਾਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਨੂੰ ਮੁਅੱਤਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਹਤ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਮੁਅੱਤਲੀ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਮਤੇ ਵਿੱਚ ਦਖਲ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਜੱਜ ਅਰੁਣ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੀ ਨਿਆਂਇਕ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਨ ਲਈ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

2019 ਵਿੱਚ, ਗੁਪਤਾ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ (ਰੋਕਥਾਮ) ਐਕਟ 1967 ਦੇ ਤਹਿਤ ਗਠਿਤ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜੱਜ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਕੀ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਇਸਲਾਮਿਕ ਮੂਵਮੈਂਟ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (ਸਿਮੀ) ਨੂੰ ਉਸ ਐਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੰਗਠਨ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਗੁਪਤਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੋਲਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਈ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਹੈ। 2012 ਵਿੱਚ, ਗੁਪਤਾ ਨੇ ਇੱਕ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਫੌਜੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਰਿਸ਼ਵਤਖੋਰੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲੀ ਫੌਜ ਦੀ ਪ੍ਰੈਸ ਰਿਲੀਜ਼ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਇਹ ਨੋਟ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਕਾਨੂੰਨ, ਉਸਦੀ ਰਾਏ ਵਿੱਚ, 'ਵੱਕਾਰ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ' ਨੂੰ ਇੱਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਅਧਿਕਾਰ ਵਜੋਂ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।  ਜੁਲਾਈ 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਗੂਗਲ, ਫੇਸਬੁੱਕ ਅਤੇ ਟਵਿੱਟਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਸੇਵਕ ਵਿਰੁੱਧ ਅਪਰਾਧਿਕ ਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਪੋਸਟਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਸੰਬੰਧੀ ਕੇਸ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਅਪ੍ਰੈਲ 2020 ਵਿੱਚ, ਗੁਪਤਾ ਨੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਔਰਤ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰੀ ਇਲਾਜ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸਨੂੰ ਐੱਚਆਈਵੀ-ਪਾਜ਼ੇਟਿਵ ਹੋਣ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1961
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੱਜ
ਮੁਥਾਇਆ ਵਨੀਤਾ

**ਮੁਥਾਇਆ ਵਨੀਤਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Muthayya Vanitha**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਸਿਸਟਮ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ ਵਿੱਚ ਸੈਟੇਲਾਈਟਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਇਸਰੋ ਦੇ ਚੰਦਰਯਾਨ-2 ਚੰਦਰ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਵਨੀਤਾ ਚੇਨਈ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤ੍ਰਿਚੀ ਦੇ ਬਾਇਲਰ ਪਲਾਂਟ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਗਿੰਡੀ ਦੇ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਵਨੀਤਾ ਨੇ ਇਸਰੋ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।  ਉਹ ਇਸਰੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਹਾਰਡਵੇਅਰ ਟੈਸਟਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਰਹੀ।  ਵਨੀਤਾ 2013 ਵਿੱਚ ਮੰਗਲ ਗ੍ਰਹਿ 'ਤੇ ਸਫਲ ਮੰਗਲਯਾਨ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।

### ਚੰਦਰਯਾਨ-2 
ਵਨੀਤਾ ਨੂੰ ਇਸਰੋ ਦੇ ਚੰਦਰਯਾਨ-2 ਚੰਦਰ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਐਸੋਸੀਏਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਇਸਰੋ ਵਿਖੇ ਇੰਟਰਪਲਾਂਟੇਰੀ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਹੈ। ਉਹ ਇਸਰੋ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵੀ ਹੈ। ਚੰਦਰਯਾਨ-1 ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਮਾਈਲਸਵਾਮੀ ਅੰਨਾਦੁਰਾਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਮਨਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡੇਟਾ ਹੈਂਡਲਿੰਗ, ਟੀਮ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਸਮੱਸਿਆ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਨਰਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਵਿਅਕਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਵਨੀਤਾ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਲਾਗੂਕਰਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰ ਬਿੰਦੂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਲਾਂਚਿੰਗ 22 ਜੁਲਾਈ 2019 ਨੂੰ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਹੋਈ  ਚੰਦਰਯਾਨ-1 ਦੇ ਉਲਟ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਦੁਆਲੇ ਚੱਕਰ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ 'ਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਬ ਉਤਾਰਨਾ ਸੀ।

## ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ 
ਵਨੀਤਾ ਨੂੰ 2006 ਵਿੱਚ ਐਸਟ੍ਰੋਨੋਮੀਕਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਸਰਵੋਤਮ ਔਰਤ ਵਿਗਿਆਨੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਉਸਨੂੰ 2019 ਵਿੱਚ ਨੇਚਰ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖੇ ਗਏ ਪੰਜ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਪੀ. ਕੇ. ਥ੍ਰੈਸੀਆ

**ਪੀ.ਕੇ. ਥਰੇਸੀਆ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **P. K. Thressia;** 12 ਮਾਰਚ 1924 - 18 ਨਵੰਬਰ 1981) ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਮੁੱਖ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਬਣੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਪੀਕੇ ਥਰੇਸੀਆ ਦਾ ਜਨਮ 12 ਮਾਰਚ 1924 ਨੂੰ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਸੀਰੀਆਈ ਕੈਥੋਲਿਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਕੁੰਚਲਿਚੀ ਅਤੇ ਕੱਕੱਪਨ ਥਰੇਸੀਆ ਦੇ ਛੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੂਜੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ।

ਉਸਨੇ ਕੱਟੂਰ ਦੇ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਸਾਥੀ ਮਹਿਲਾ ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ, ਅਯਾਲਾਸੋਮਯਾਜੁਲਾ ਲਲਿਤਾ ਅਤੇ ਲੀਲਾਮਾ ਕੋਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਗਿੰਡੀ ਦੇ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ (CEG) ਵਿੱਚ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਕਾਰਨ ਉਸਦੀ ਡਿਗਰੀ ਨੂੰ ਸਾਢੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 1944 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਹ 1956 ਵਿੱਚ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਬਣ ਗਈ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਸੀ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਜਾਣਾ ਪਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਨੌਂ ਸਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1966 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਕੋਜ਼ੀਕੋਡ ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

1971 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਕੇਰਲਾ ਰਾਜ ਦੇ ਮੁੱਖ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੜਕ ਨਿਰਮਾਣ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਸੜਕਾਂ ਦੀਆਂ ਸਤਹਾਂ ਲਈ ਰਬੜਾਈਜ਼ਡ ਬਿਟੂਮਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 35 ਨਵੇਂ ਪੁਲ ਲਗਾਏ। ਥ੍ਰੇਸੀਆ ਨੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਸਮੇਤ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਸ਼ਾਂਤਾ ਮੋਹਨ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ *"ਰੂਟਸ ਐਂਡ ਵਿੰਗਜ਼"* ਵਿੱਚ, ਉਸਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 'ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਓਨੀ ਔਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਜਿੰਨੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਸੋਚਦੀਆਂ ਹਨ।'

ਪੀ.ਕੇ. ਥਰੇਸੀਆ 1979 ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਏ, ਕੇਰਲ ਪਬਲਿਕ ਵਰਕਸ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਵਿੱਚ 34 ਸਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਤਾਜ ਇੰਜੀਨੀਅਰਜ਼ ਫਰਮ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਬਣੇ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1924
ਹੰਨਾਹ ਕਲੋਥੀਅਰ ਹੱਲ

**ਹੰਨਾਹ ਹੈਲੋਵੇਲ ਕਲੋਥੀਅਰ ਹੱਲ** (21 ਜੁਲਾਈ, 1872-4 ਜੁਲਾਈ, 1958) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕਲੱਬਵੁਮਨ, ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀਵਾਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਮਹਿਲਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪਾਰਟੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਮਹਿਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਲੀਗ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਹੰਨਾਹ ਹੈਲੋਵੈਲ ਕਲੋਥੀਅਰ ਦਾ ਜਨਮ ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਦੇ ਵਿਨਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਕਵੇਕਰ ਮਾਪਿਆਂ ਇਸਹਾਕ ਹੈਲੋਵੈਲ ਕਲੋਥੀਅਰ ਅਤੇ ਮੈਰੀ ਕਲੈਪ ਜੈਕਸਨ ਕਲੋਥੀਅਰ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਸਟ੍ਰਾਬ੍ਰਿਜ ਅਤੇ ਕਲੋਥੀਅਰ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਸਟੋਰਾਂ ਦੇ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਸਨ। ਉਸਨੇ 1891 ਵਿੱਚ ਸਵਾਰਥਮੋਰ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।[1] ਉਸਦਾ ਭਰਾ ਵਿਲੀਅਮ ਕਲੋਥੀਅਰ ਇੱਕ ਨਿਪੁੰਨ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ ਜੋ 1906 ਵਿੱਚ ਯੂਐਸ ਓਪਨ (ਟੈਨਿਸ) ਦੇ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਪਹੁੰਚਿਆ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਹੰਨਾਹ ਕਲੋਥੀਅਰ ਹਲ ਨੇ ਸਵਾਰਥਮੋਰ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫਿਲਾਡੇਲਫੀਆ ਦੇ ਕਾਲਜ ਸੈਟਲਮੈਂਟ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਸਵੈ-ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।[1] ਉਸਨੇ 1907 ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਦੂਜੀ ਹੇਗ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਹ 1914 ਤੋਂ 1919 ਤੱਕ, [2] ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੱਕ ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਚੇਅਰ ਸੀ। 1922 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਹੇਗ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।[3] 1928 ਤੋਂ 1947 ਤੱਕ, ਹੰਨਾਹ ਕਲੋਥੀਅਰ ਹਲ ਅਮਰੀਕਨ ਫ੍ਰੈਂਡਸ ਸਰਵਿਸ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਸੀ। 1932 ਵਿੱਚ ਹਲ ਲੀਗ ਆਫ਼ ਨੇਸ਼ਨਜ਼ ਡਿਸਆਰਮਾਮੈਂਟ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡੈਲੀਗੇਟ ਸੀ।[4] ਉਹ 1924 ਤੋਂ 1939 ਤੱਕ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਲੀਗ ਫਾਰ ਪੀਸ ਐਂਡ ਫ੍ਰੀਡਮ ਦੀ ਅਮਰੀਕੀ ਸ਼ਾਖਾ ਦੀ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ,[5] ਅਤੇ ਫਿਰ 1958 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਆਨਰੇਰੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਸੰਭਾਲੀ।[6]

ਉਹ ਸਵਰਥਮੋਰ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਕਲੱਬ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਟੇਟ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਵੂਮੈਨ ਦੀ ਮਤਾਧਿਕਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕਰਦੀ ਰਹੀ। ਉਹ ਵਾਲਿੰਗਫੋਰਡ, ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਵੇਕਰ ਰੀਟਰੀਟ ਸੈਂਟਰ, ਪੈਂਡਲ ਹਿੱਲ ਵਿੱਚ ਡਾਇਰੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਸੀ।[1]

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਹੰਨਾਹ ਕਲੋਥੀਅਰ ਨੇ 1898 ਵਿੱਚ ਸਵਰਥਮੋਰ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਾਥੀ ਕਵੇਕਰ ਵਿਲੀਅਮ ਇਸਹਾਕ ਹਲ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।[1] ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ, ਮੈਰੀ ਅਤੇ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਸਨ। ਉਹ 1939 ਵਿੱਚ ਵਿਧਵਾ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ 1958 ਵਿੱਚ, ਸਵਰਥਮੋਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 85 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।[2] ਉਸਨੂੰ ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਦੇ ਬਾਲਾ ਸਿਨਵਿਡ ਵਿੱਚ ਵੈਸਟ ਲੌਰੇਲ ਹਿੱਲ ਕਬਰਸਤਾਨ (ਸਮਿਟ ਸੈਕਸ਼ਨ) ਵਿਖੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਲਾਟ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਪੇਪਰ ਸਵਾਰਥਮੋਰ ਕਾਲਜ ਪੀਸ ਕਲੈਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਲੇਖਬੱਧ ਹਨ।[3]

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* "Document 13: Hannah Clothier Hull to Dorothy Detzer, February 21, 1928, The Records of the Women’s International League for Peace and Freedom, U.S. Section, Swarthmore College Peace Collection (Scholarly Resources Microfilm, reel 47, #876), by Hannah Hallowell Clothier Hull," in "How Did Women Peace Activists respond to 'Red Scare' Attacks during the 1920s?" by Kathryn Kish Sklar and Helen Baker (Binghamton, NY: State University of New York at Binghamton, 1998). Retrieved online via Alexander Street, Bethesda, Maryland, July 11, 2021.
* "Hannah Clothier Hull Papers, 1889-1958 " (Collection: DG016), in "Swarthmore College Peace Collection." Swarthmore, Pennsylvania: Swarthmore College, retrieved online July 10, 2021.
* "Hannah Clothier Hull, Isaac H. Clothier, Dr. William I. Hull portraits, undated ", in "Caroline Katzenstein papers (Am.8996)." Philadelphia, Pennsylvania: Historical Society of Pennsylvania, retrieved online July 11, 2021.
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1958
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1872
ਉਰਮਿਲਾ ਘੀਆ

**ਉਰਮਿਲਾ ਅਗਰਵਾਲ ਘੀਆ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Urmila Agarwal Ghia**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਕੰਪਿਊਟੇਸ਼ਨਲ ਤਰਲ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਨਕੰਪ੍ਰੈਸੇਬਲ ਫਲੋ ਲਈ ਮਲਟੀਗ੍ਰਿਡ ਤਰੀਕਿਆਂ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਿਨਸਿਨਾਟੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਮਟੀਰੀਅਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਮਰੀਟਾ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਘੀਆ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਬਗਾਵਤ ਕਰਨ ਦੇ ਇੱਕ ਤਰੀਕੇ ਵਜੋਂ, ਉਸਨੇ ਦਵਾਈ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਨਾਲੋਂ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਜਗ੍ਹਾ ਛੱਡਣ ਦੇ ਭਾਰੀ ਦਬਾਅ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਬੰਬੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਬਣ ਗਈ। ਉਸਨੇ 1965 ਵਿੱਚ ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ 1964 ਤੱਕ ਉਹ ਇਲੀਨੋਇਸ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (IIT) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।

ਉਸਨੇ 1967 ਵਿੱਚ IIT ਤੋਂ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1971 ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚਡੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਦਾ ਡਾਕਟਰੇਟ ਖੋਜ ਨਿਬੰਧ ਸੀ *ਇਨਕਰੀਮੈਂਟਲ ਐਲ 2 - ਗੈਰ-ਰੇਖਿਕ ਅੰਸ਼ਕ ਵਿਭਿੰਨ ਸਮੀਕਰਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀ ਆਮ ਸਥਿਰਤਾ* । ਆਈਆਈਟੀ ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਆਪਣੇ ਪਤੀ, ਕੀਰਤੀ ਘੀਆ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਜੋ ਕਿ ਬੰਬਈ ਤੋਂ ਇੱਕ ਏਰੋਸਪੇਸ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸੀ। ਇਕੱਠੇ, ਆਪਣੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਨਸਿਨਾਟੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਸੰਭਾਲੇ।

ਸਿਨਸਿਨਾਟੀ ਵਿਖੇ, ਘੀਆ ਕੰਪਿਊਟੇਸ਼ਨਲ ਫਲੂਇਡ ਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣ ਗਈ,  ਅਤੇ 1995 ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।  ਉਹ 1994-1995 ਵਿੱਚ ਅਕਾਦਮਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਲਈ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਉਪ ਪ੍ਰੋਵੋਸਟ ਸੀ, ਅਤੇ 1995 ਤੋਂ 2000 ਤੱਕ ਮਕੈਨੀਕਲ, ਉਦਯੋਗਿਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਸੀ, ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਅਮੈਰੀਕਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਜ਼ ਦੇ ਫਲੂਇਡਜ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਸੀ।

## ਮਾਨਤਾ 
ਘੀਆ ਇੱਕ ASME ਫੈਲੋ ਹੈ, ਜੋ 2013 ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਅਮੈਰੀਕਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਏਅਰੋਨੌਟਿਕਸ ਐਂਡ ਐਸਟ੍ਰੋਨਾਟਿਕਸ ਦੀ ਫੈਲੋ ਵੀ ਹੈ।

ਉਹ 2006 ਵਿੱਚ ਇਲੀਨੋਇਸ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ MMAE ਡਿਸਟਿੰਗੂਇਸ਼ਡ ਐਲੂਮਨੀ ਅਵਾਰਡ ਦੀ ਜੇਤੂ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਯਸ਼ਾਸ਼੍ਰੀ ਕੁਲਕਰਨੀ

**ਯਸ਼ਾਸ਼੍ਰੀ ਕੁਲਕਰਨੀ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ: **Yashashree Kulkarni**) ਹਿਊਸਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਬਿਲ ਡੀ. ਕੁੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੈ।

ਉਸਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਨੈਨੋਕ੍ਰਿਸਟਲਾਈਨ ਅਤੇ ਨੈਨੋਟਵਿਨਡ ਧਾਤਾਂ ਸਮੇਤ ਉੱਨਤ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਕੈਨੀਕਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਕੁਲਕਰਨੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਈ.ਆਈ.ਟੀ. ਬੰਬੇ ਤੋਂ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ, 2001 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਅਪਲਾਈਡ ਮਕੈਨਿਕਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਗਈ, 2002 ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 2006 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਦਾ ਖੋਜ-ਪ੍ਰਬੰਧ, ''ਸੀਮਤ ਤਾਪਮਾਨ 'ਤੇ ਪਰਮਾਣੂ ਵਰਣਨ ਦੀ ਮੋਟੀ-ਗ੍ਰੇਨਿੰਗ'', ਮਾਈਕਲ ਔਰਟੀਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 

ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸੈਨ ਡਿਏਗੋ ਤੋਂ ਪੋਸਟ-ਡਾਕਟੋਰਲ ਖੋਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੁਲਕਰਨੀ 2009 ਵਿੱਚ ਹਿਊਸਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਉਸਨੂੰ 2024 ਵਿੱਚ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਮਾਨਤਾ 
ਕੁਲਕਰਨੀ ਅਮਰੀਕਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ ਮਕੈਨੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਜ਼ (ASME) ਦੇ 2017 ਦੇ ਸੀਆ ਨੇਮਤ-ਨਾਸਰ ਅਰਲੀ ਕਰੀਅਰ ਅਵਾਰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਸਨ। ਉਸਨੂੰ 2022 ਵਿੱਚ ASME ਫੈਲੋ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਕੁਲਕਰਨੀ ਰਿਸਰਚ ਗਰੁੱਪ
*  ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ   ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼ੇਸ਼ਾ ਜੈਰਾਮ

**ਸ਼ੇਸ਼ਾ ਜੈਰਾਮ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Sheshakamal** (**Shesha**) **H. Jayaram**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ-ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪਾਵਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਜੋ ਉੱਚ ਵੋਲਟੇਜ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ, ਉੱਚ-ਵੋਲਟੇਜ ਇਨਸੂਲੇਸ਼ਨ ਲਈ ਉੱਨਤ ਸਮੱਗਰੀਆਂ, ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਵੋਲਟੇਜ ਦਾਲਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਹੈ। ਉਹ ਵਾਟਰਲੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਖੋਜ ਚੇਅਰ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਜੈਰਾਮ ਨੇ 1980 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਬੰਗਲੌਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 1983 ਵਿੱਚ ਬੰਗਲੌਰ ਦੇ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਤੋਂ ਹਾਈ ਵੋਲਟੇਜ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਵਾਟਰਲੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਕੈਨੇਡਾ ਆਈ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ 1990 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

ਵੈਸਟਰਨ ਓਨਟਾਰੀਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਾਲ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ 1992 ਵਿੱਚ ਵਾਟਰਲੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ। ਉਸਨੇ 2015 ਤੋਂ 2019 ਤੱਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਸਟੈਟਿਕਸ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।

## ਮਾਨਤਾ 
ਜੈਰਾਮ ਨੂੰ 1998 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਰਾਜਯੋਤਸਵ ਪ੍ਰਸ਼ਸਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।

ਉਸਨੂੰ 2008 ਵਿੱਚ "ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਵੋਲਟੇਜ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ" IEEE ਫੈਲੋ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਸਟੈਟਿਕਸ ਸੋਸਾਇਟੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ 2020 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਡਿਸਟਿੰਗੂਇਸ਼ਡ ਸਰਵਿਸ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ 2021 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ 2023 ਵਿੱਚ IEEE ਇੰਡਸਟਰੀ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਊਟਸਟੈਂਡਿੰਗ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਵਾਟਰਲੂ ਵਿਖੇ ਹਾਈ ਵੋਲਟੇਜ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ
*  ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਭਗਤ

**ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਭਗਤ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ: **Shakuntala Bhagat;** ਜਨਮ ਤੋਂ **ਜੋਸ਼ੀ** 6 ਫਰਵਰੀ 1933 - 14 ਅਕਤੂਬਰ 2012), ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸੀ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਜੋਸ਼ੀ ਪੁਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਐਸ.ਬੀ. ਜੋਸ਼ੀ (1906–1991) ਦੀ ਧੀ ਸੀ।

1953 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਵੀਰਮਾਤਾ ਜੀਜਾਬਾਈ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀਕਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਤੋਂ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣੀ। ਉਸਨੇ ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸਿਵਲ ਅਤੇ ਸਟ੍ਰਕਚਰਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਭਗਤ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੇਂ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਹੈਵੀ ਸਟ੍ਰਕਚਰਜ਼ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਦੇ ਮੁਖੀ ਰਹੇ। 1970 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਖੁਦ ਦੀ ਫਰਮ, ਭਗਤ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਵਾਡ੍ਰਿਕਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵੀ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਪੁਲ ਨਿਰਮਾਣ ਫਰਮ ਜੋ ਇੱਕ ਪੇਟੈਂਟ ਕੀਤੇ ਪ੍ਰੀਫੈਬਰੀਕੇਟਿਡ ਮਾਡਯੂਲਰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜੇ ਪੁਲਾਂ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ, ਜਰਮਨੀ ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਲੰਡਨ ਦੀ ਸੀਮਿੰਟ ਅਤੇ ਕੰਕਰੀਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਲਈ ਕੰਕਰੀਟ ਖੋਜ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਭਗਤ ਇੰਡੀਅਨ ਰੋਡ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਇੰਡੀਆਜ਼ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਜ਼ ਦੇ ਫੈਲੋ ਸਨ। 1972 ਵਿੱਚ, ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯੂਨੀਸ਼ੀਅਰ ਕਨੈਕਟਰਾਂ ਲਈ, ਇਨਵੈਂਸ਼ਨ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਬੋਰਡ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। 1993 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਸਾਲ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਜੋਸ਼ੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅਨਿਰੁਧ ਸ਼ਿਵ ਪ੍ਰਸਾਦ ਭਗਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ 2012 ਵਿੱਚ 79 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2012
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1933
ਪੇਗੀ ਹਲ

ਪੈਗੀ ਹਲ (30 ਦਸੰਬਰ, 1889-19 ਜੂਨ, 1967) **ਹੈਨਰੀਟਾ ਐਲਨੋਰ ਗੁਡਨਫ ਡਿਊਲ** ਦਾ ਕਲਮੀ ਨਾਮ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧਾਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਯੂਐਸ ਵਾਰ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਹੈਨਰੀਟਾ ਗੁੱਡਨੌ ਦਾ ਜਨਮ ਬੇਨਿੰਗਟਨ, ਕੈਨਸਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਅਖਬਾਰ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਜੰਕਸ਼ਨ ਸਿਟੀ, ਕੈਨਸਸ ਵਿੱਚ ਜੰਕਸ਼ਨ ਸਿਟੀ ਡੇਲੀ ਸੈਂਟੀਨੇਲ ਵਿੱਚ ਸੀ।[1] ਉਸਨੇ ਫੌਜੀ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਹੋਰ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੋਨੋਲੂਲੂ ਸਟਾਰ ਅਤੇ ਕਲੀਵਲੈਂਡ ਪਲੇਨ ਡੀਲਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।[2]

## ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੀ ਕਵਰੇਜ 
1916 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਪੰਚੋ ਵਿਲਾ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਜੌਨ ਜੇ. ਪਰਸ਼ਿੰਗ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਬਾਰੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਪਰਸ਼ਿੰਗ ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਸਬੰਧ ਨੇ 1917 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਮਨਜ਼ੂਰਸ਼ੁਦਾ ਯੁੱਧ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਫਰਾਂਸ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਮੋਰਚੇ 'ਤੇ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਉਣਾ ਸੰਭਵ ਬਣਾਇਆ।[1] ਉਸਨੇ 1918 ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰਤ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, "ਯੁੱਧ ਵਿਭਾਗ ਦੁਆਰਾ ਏ. ਈ. ਐਫ. ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਇਕਲੌਤੀ ਲੜਕੀ ਪੱਤਰਕਾਰ।"[2]

## ਅੰਤਰ-ਯੁੱਧ 
1918 ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਸਾਇਬੇਰੀਆ ਭੇਜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕੀਤਾ, [1] ਆਪਣੀ ਆਮ ਵਰਦੀ ਪਹਿਨ ਕੇ (ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੇਂ ਲਈ ਫੌਜੀ ਗੀਅਰ ਦੇ ਆਪਣੇ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਪਹਿਰਾਵਾ ਪਾਇਆ)।[2]

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਹੈਨਰੀਟਾ ਗੁੱਡਨੌ ਦਾ ਵਿਆਹ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਹੋਇਆ ਸੀ; 1910 ਵਿੱਚ ਸਾਥੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਜਾਰਜ ਹਲ ਨਾਲ, 1922 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਜੌਨ ਕਿਨਲੇ ਨਾਲ, ਅਤੇ 1933 ਵਿੱਚ ਅਖਬਾਰ ਸੰਪਾਦਕ ਹਾਰਵੇ ਡਿਊਲ ਨਾਲ। ਉਸਦਾ ਹਲ ਅਤੇ ਕਿਨਲੇ ਤੋਂ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ 1939 ਵਿੱਚ ਡਿਊਲ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ 'ਤੇ ਉਹ ਵਿਧਵਾ ਹੋ ਗਈ।[1] ਹਲ ਦੀ ਮੌਤ 1967 ਵਿੱਚ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਕਾਰਨ, 77 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਕਾਰਮੇਲ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਉਸਦੇ ਪੇਪਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਕੈਨਸਸ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਨ।[2]

## ਹਵਾਲੇ 
*  - Total pages: 305 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1967
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1889
ਕਾਟੀ ਰੋਲ

ਇੱਕ **ਕਾਟੀ ਰੋਲ** (ਕਈ ਵਾਰ **ਕਾਠੀ ਰੋਲ** ਬੰਗਾਲੀਃ ਕਾਚੀ ਰੋਲ) ਇੱਕ ਸਟ੍ਰੀਟ-ਫੂਡ ਪਕਵਾਨ ਹੈ ਜੋ ਕੋਲਕਾਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਇੱਕ ਪਰਾਂਠੇ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟਿਆ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਸਕੂਵਰ-ਭੁੰਨਿਆ ਹੋਇਆ ਕਬਾਬ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਸਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰੂਪ ਵਿਕਸਤ ਹੋਏ ਹਨ ਜੋ ਹੁਣ *ਕਾਟੀ ਰੋਲ* ਦੇ ਆਮ ਨਾਮ ਹੇਠ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅੱਜ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਭਾਰਤੀ ਫਲੈਟਬ੍ਰੇਡ (ਰੋਟੀ) ਵਿੱਚ ਭਰੀ ਹੋਈ ਭਰਾਈ ਵਾਲੀ ਕੋਈ ਵੀ ਲਪੇਟ ਨੂੰ *ਕਾਟੀ ਰੋਲ* ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੂਲ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿੱਚ, ਕਾਟੀ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਮੋਟੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਅਨੁਵਾਦ 'ਸੋਟੀ' ਹੈ, ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਵਿਅੰਜਨ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ *ਰੋਲ* ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਾਟੀ ਰੋਲ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਧਨੀਏ ਦੀ ਚਟਨੀ, ਅੰਡੇ ਅਤੇ ਚਿਕਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਕਿਸਮਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ, ਖਾਸ ਤੌਰ' ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਕੈਥੀ ਰੋਲ ਭਾਰਤੀ ਟੇਕ-ਆਊਟ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫਾਸਟ ਫੂਡ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਾਟੀ ਰੋਲ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਵਿੱਚ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮੁਗਲਈ ਭੋਜਨਾਲਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1932 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਜ਼ਾ ਹਸਨ ਸਾਹਿਬ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਰੋਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ ਇਸ ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਾਹਲੀ ਵਿੱਚ ਦਫਤਰ ਦੇ ਯਾਤਰੀ ਖਾਣ ਲਈ ਕੁਝ ਤੇਜ਼ ਅਤੇ ਪੋਰਟੇਬਲ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ-ਕੁਝ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਬਾਬੂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਬਾਬ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ ਸਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਭਾਵਿਤ ਮੂਲ ਸ਼ਾਇਦ ਵਧੇਰੇ ਦੁਨਿਆਵੀ ਹੈ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਨੇ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰੋਲ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਨਿਜ਼ਾਮ ਨੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਕਬਾਬ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦੇ ਇਸ ਢੰਗ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਵਰਚੁਅਲ ਏਕਾਧਿਕਾਰ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਿਆ, ਪਰ ਇਹ ਆਖਰਕਾਰ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਆਮ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਿਤੇ ਫੈਲ ਗਿਆ।
[right|thumb|180x180px|[ਮੁੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਰੋਸਿਆ ਗਿਆ ਕਾਟੀ ਰੋਲ]]
ਪਹਿਲਾਂ ਰੋਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ, ਪਕਵਾਨ ਦਾ ਕਾਟੀ ਹਿੱਸਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਰ ਕਿਸੇ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਿਜ਼ਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਬਾਬ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਲੋਹੇ ਦੇ ਸਕੂਵਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ-ਉਹ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਅਸਾਨ ਸਨ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਭਰ ਚੱਲਦੇ ਸਨ। ਸੰਨ 1964 ਵਿੱਚ, ਨਿਜ਼ਾਮ ਨੇ ਬਾਂਸ ਦੇ ਸਕੂਅਰਜ਼ ਵੱਲ ਰੁਖ ਕੀਤਾ ਜੋ ਹਲਕੇ ਭਾਰ ਵਾਲੇ ਸਨ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਕੂਵਰਾਂ ਨੂੰ  ਵਿੱਚ ਕਾਟੀ ਜਾਂ 'ਸਟਿੱਕ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਨਾਮ *ਕਾਟੀ ਕਬਾਬ* ਅਤੇ *ਕਾਟੀ ਰੋਲ* ਜਲਦੀ ਹੀ ਅਟਕ ਗਏ। ਇਹ ਨਾਮ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਪਰਾਂਠੇ ਦਾ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਬਣ ਗਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਰਾਈ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।

ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ, *ਰੋਲ* ਪਰੋਸੇ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ *ਰੋਲ-ਏਰ-ਡੋਕਾਨ* ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕ ਇੱਕ ਕਾਟੀ ਰੋਲ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਰੋਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਚਿਕਨ ਰੋਲ ਅਤੇ ਅੰਡੇ ਰੋਲ ਕਾਟੀ ਰੋਲ ਦੇ ਦੋ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਰੂਪ ਹਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਭਰੇ ਹੋਏ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਪੁੰਗ ਚੋਲੋਮ

right|thumb|ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ, ਪੁੰਗ ਚੋਲੋਮ ਕਲਾਕਾਰ।
right|thumb|ਡਾਂਸਰ ਪੰਗ ਚੋਲੋਮ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪੁੰਗ ਚੋਲੋਮ (ਮੀਤੇਈਃਨੰਬਰ ਇੱਕ,ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ.)&#x2009;&#x27;ਢੋਲ ਦੀ ਗਰਜ ਉੱਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਮੇਈਤੇਈ ਨਾਚ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਚ ਮਣੀਪੁਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਣੀਪੁਰੀ ਸੰਕੀਰਤਨ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਮਣੀਪੁਰੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਨਾਚ ਦੀ ਆਤਮਾ ਹੈ। ਪੁੰਗ ਚੋਲੋਮ ਮਣੀਪੁਰ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਕਲਾਸੀਕਲ ਨਾਚ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਚ ਮਰਦਾਂ ਜਾਂ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਰਾਸ ਲੀਲਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੇਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ