open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਧੈਵਤ ਸੁਰ

thumb| ਧੈਵਤਾ (ਧ)
**ਸੁਰ ਧੈਵਤ** (ਧ) ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਿਕੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸੱਤ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇਵਾਂ ਸੁਰ ਹੈ।  ਧੈਵਤ ਸ਼ਬਦ ਧ ਦਾ ਲੰਮਾ ਰੂਪ ਹੈ।   ਗਾਉਂਦੇ-ਵਜਾਉਂਦੇ  ਸਮੇਂ ਉਚਾਰਨ ਵਿੱਚ ਸਰਲਤਾ ਲਈ, ਧੈਵਤਾ ਨੂੰ ਧ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਵੇਰਵੇ 
ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਧੈਵਤ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ :

* ਸੁਰ ਧੈਵਤ(ਧ) ਸੱਤ ਸੁਰਾਂ ਦੀ ਸਰਗਮ ਦਾ ਛੇਵਾਂ ਸੁਰ ਹੈ।
* ਸੁਰ ਧੈਵਤ (ਧ), ਸੁਰ ਪੰਚਮ (ਪ) ਦਾ ਤੁਰੰਤ ਅਗਲਾ ਸਵਰ ਹੈ।
* ਸੁਰ ਧੈਵਤ(ਧ) ਦਾ ਰੂਪ ਕੋਮਲ ਅਤੇ ਸ਼ੁਧ ਦੋਂਵੇਂ ਤਰਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਗ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। .
* ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਡਜ(ਸ) ਮੂਲ ਸੁਰ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਛੇ ਸੁਰ  ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਸ਼ਡਜ(ਸ) ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਤੋੜਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, **ਸ਼ਡ** ਅਤੇ **ਜਾ**। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ **ਸ਼ਡ** 6 ਹੈ ਅਤੇ **ਜਾ** ਮਰਾਠੀ ਵਿੱਚ 'ਜਨਮ ਦੇਣਾ' ਹੈ। **ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ-**

**ਸ਼ਡ-6,ਜ-ਜਨਮ,ਇਸ ਲਈ,ਇਸਦਾ ਸਮੂਹਿਕ ਅਰਥ ਹੈ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਹੋਰ 6 ਸੁਰਾਂ  ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣਾ।**
**ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਰ ਧੈਵਤ(ਧ) ਸੁਰ ਸ਼ਡਜ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ।**.

* ਧੈਵਤਾ ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 400 ਹਰਟਜ਼ ਹੈ।
* ਸੱਤ ਸੁਰਾਂ ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) ਵੀ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ-
* ਸ਼ਡਜ (ਸ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 240&nbsp;ਹਰਟਜ਼
* ਰਿਸ਼ਭ (ਰੇ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 270 ਹਰਟਜ਼ 
* ਗੰਧਾਰ (ਗ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 300&nbsp;ਹਰਟਜ਼ 
* ਮਧ੍ਯਮ (ਮ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 320&nbsp;ਹਰਟਜ਼ 
* ਪੰਚਮ (ਪ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 360&nbsp;ਹਰਟਜ਼ 
* ਧੈਵਤ (ਧ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 400&nbsp;ਹਰਟਜ਼ 
* ਨਿਸ਼ਾਦ(ਨੀ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)450 ਹਰਟਜ਼ 
* ਤਾਰ ਸਪਤਕ ਦੇ ਸ਼ਡਜ(ਸੰ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)480 ........ (ਇਤਿਆਦਿ).

ਧੈਵਤ ਦੀਆਂ 3 ਸ਼ਰੁਤੀ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਮੁੱਖ ਸ਼ਰੂਤੀ, ਨਾ ਸਿਰਫ ਰੇ ਲਈ ਬਲਕਿ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਸੁਰਾਂ ਲਈ। 

**ਸ਼ਡਜ(ਸ) ਅਤੇ ਪੰਚਮ(ਪ)** ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਸੁਰ ਕੋਮਲ ਜਾਂ ਤੀਵ੍ਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ **ਸ** ਅਤੇ **ਪ** ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ੁੱਧ ਸੁਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ **ਸ** ਅਤੇ **ਪ** ਨੂੰ **ਅਚਲ ਸੁਰ**  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸੁਰ ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਹਿੱਲਦੇ। **ਰੇ,ਗ,ਮ,ਧ,ਨੀ** ਸੁਰਾਂ ਨੂੰ **ਚਲ ਸੁਰ**  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸੁਰ ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਹਟ ਸਕਦੇ ਹਨ।
**ਸ,ਰੇ,ਗ,ਮ,ਪ,ਧ,ਨੀ - ਸ਼ੁੱਧ ਸੁਰ** 

**ਰੇ,ਗ,ਧ,ਨੀ -ਕੋਮਲ ਸੁਰ** 
**ਮ- ਤੀਵ੍ਰ ਸੁਰ** 

* ਭੈਰਵ ਥਾਟ, ਪੂਰਵੀ ਥਾਟ, ਆਸਾਵਰੀ ਥਾਟ, ਭੈਰਵੀ ਥਾਟ ਅਤੇ ਤੋੜੀ ਥਾਟ  ਦੇ ਰਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਮਲ ਧੈਵਤ ਲਗਦਾ ਹੈ, ਬਾਕੀ ਰਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਧ ਧੈਵਤ ਹੈ।
* ਰਾਗ ਜਿੱਥੇ ਧ ਵਾਦੀ ਸੁਰ ਹੈ - ਰਾਗ ਭੈਰਵ, ਆਦਿ।
* ਕਲਪਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਧ ਨੂੰ ਧਰਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਕਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ **ਸ਼ਡਜ (ਸ)** ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀਮੁਨੀ ਭਾਵ ਤੋਂ **ਰਿਸ਼ਭ (ਰੇ)** ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਗਾਉਣ ਲਈ ਗੰਧਰਵ ਬਣਾਏ ਸਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਭਗਵਾਨ ਇੰਦਰ ਜਾਂ ਰਾਜਾ ਇੰਦਰ ਨੇ ਭਾਵ ਮਹੀਪਾਲ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਮਹੀਪਾਲ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਫੇਰ ਪ੍ਰਜਾ ਜਾਂ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਜਾਂ ਲੋਕ ਬਣਾਏ ਗਏ, ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਜਾਂ ਫਰਜ਼/ਧਰਮ ਹੈ, ਉਹ ਬਣਾਇਆ।
* **ਧ** ਨੂੰ **ਧ** ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਧਰਮ ਜਾਂ ਕਰਤੱਵ/ਧਰਮ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। 
* ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਧੈਵਤ ਘੋੜੇ ਦੇ ਨੇੜਿਓਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।  
* ਧੈਵਤ ਦਾ ਸਬੰਧ ਬ੍ਰੇਹਸਪਤੀ (ਜੁਪਿਟਰ) ਗ੍ਰਹਿ ਨਾਲ ਹੈ। 
* ਧੈਵਤ ਦਾ ਸਬੰਧ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਨਾਲ ਹੈ।   

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਸੁਰ 
* ਗੰਧਾਰ (ਗ)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ
ਐੱਸ. ਐੱਸ. ਲੌਰਾ (1885)

'*ਐੱਸ. ਐੱਸ. *ਲੌਰਾ''''' ਇੱਕ ਯਾਤਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਸੀ ਜੋ ੧੮੮੫’ਚ ਲੰਡਨ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਪੱਛਮੀ ਰੇਲਵੇ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਅਗਸਤਸ ਊਆਲ ਕਾਲੱਟ

**ਸਰ ਅਗਸਤਸ ਊਆਲ ਕਾਲੱਟ** ਆਰ. ਏ. (20 ਫ਼ਰਵਰੀ 177925 ਨਵੰਬਰ 1844) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਜ਼ਮੀਨੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1779
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1844
ਮਲਹਾਰ (ਰਾਗ ਪਰਿਵਾਰ)

**ਮਲਹਾਰ** ਰਾਗਾਂਗ ਅਤੇ ਇਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਰਾਗ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਰਾਗ ਹਨ।  *ਰਾਗਾਂਗ* ਰਾਗਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਸੁਰੀਲੇ ਮੂਲ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਰਾਗ ਪਰਿਵਾਰ ਹਨ ਸਾਰੰਗ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਪਰਿਵਾਰ। ਮਲਹਾਰ ਰਾਗਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਲਹਾਰ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਸਬੰਧ ਮੋਹਲੇਧਾਰ ਮੀਂਹ ਨਾਲ ਹੈ।  

ਵਿਲੱਖਣ ਸੁਰ ਸੰਗਤੀ ਜੋ ਮਲਹਾਰ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਦੂਜਿਆਂ ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕਰਦੀ  ਹੈ  ਓਹ ਹੈ 

**"ਮ (ਮ)ਰੇ (ਮ)ਰੇ ਪ"**, ਇਹ ਸੁਰ ਸੰਗਤੀ ਮਲਹਾਰ ਦੇ ਹਸਤਾਖਰ ਸੁਰ ਸੰਗਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਮਲਹਾਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 
right|thumb|250x250px|ਮੀਆਂ ਤਾਨਸੇਨ
ਕਥਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਲਹਾਰ ਇੰਨਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਬਾਰਿਸ਼ ਲਿਆ ਸਕਦਾ ਹੈ।  ਕਈ ਲਿਖਤੀ ਬਿਰਤਾਂਤ ਰਾਗ ਮਲਹਾਰ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਤਾਨਸੇਨ, ਬੈਜੂ ਬਾਵਰਾ, ਬਾਬਾ ਰਾਮਦਾਸ, ਨਾਇਕ ਚਰਜੂ, ਮੀਆਂ ਬਖਸ਼ੂ, ਤਾਂਤਾ ਰੰਗ, ਤਾਂਤ੍ਰ੍ਸ ਖਾਨ, ਬਿਲਾਸ ਖਾਨ ( ਤਾਨਸੇਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ), ਹਮਮੇਰ ਸੇਨ, ਸੂਰਤ ਸੇਨ ਅਤੇ ਮੀਰਾ ਬਾਈ ਕੁਝ ਅਜੇਹੀਆਂ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇੰਨੇ ਕਾਬਿਲ ਸੰ ਕਿ ਰਾਗ  ਮਲਹਾਰ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਗਾ ਕੇ ਬਾਰਸ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਸਨ। 

ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਗ ਮੀਆਂ ਕੀ ਮਲਹਾਰ ਦੀ ਰਚਨਾ ਮੀਆਂ ਤਾਨਸੇਨ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।

## ਮਲਹਾਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 
ਮਲਹਾਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ:

* ਅਡਾਨਾ ਮਲਹਾਰ
* ਆਨੰਦ ਮਲਹਾਰ (ਸਰਸਵਤੀ ਗਾਨ ਸਬ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਕਿਸ਼ੋਰੀ ਅਮੋਨਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ)
* ਅਰੁਣ ਮਲਹਾਰ
* ਬਹਾਰ ਮਲਹਾਰ
* ਬਾਰਵਾ ਮਲਹਾਰ
* ਬਸੰਤੀ ਮਲਹਾਰ (ਬਸੰਤ ਅਤੇ ਗੌੜ ਮਲਹਾਰ ਰਾਗਾਂ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ)
* ਬਿਲਾਵਲ ਮਲਹਾਰ (ਅਲਹੀਆ ਬਿਲਾਵਲ ਅਤੇ ਗੌੜ ਮਲਹਾਰ ਰਾਗਾਂ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ)
* ਬਿਰਜੁ ਕਾ ਮਲਹਾਰ
* ਚਾਂਦਨੀ ਮਲਹਾਰ
* ਚਰਜੁ ਕੀ ਮਲਹਾਰ
* ਛਾਇਆ ਮਲਹਾਰ
* ਦੇਸ ਮਲਹਾਰ
* ਧੂਲੀਆ ਮਲਹਾਰ
* ਗਾਂਧੀ ਮਲਹਾਰ ( ਪੰਡਿਤ ਕੁਮਾਰ ਗੰਧਰਵ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ)
* ਗੌੜ ਮਲਹਾਰ
* ਗੌਡਗਿਰੀ ਮਲਹਾਰ ( ਪੰਡਿਤ ਜਸਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ)
* ਜਯੰਤ ਮਲਹਾਰ
* ਝਿੰਝੋਟੀ ਮਲਹਾਰ (ਡਾ. ਸੁਨੀਤਾ ਸਕਸੈਨਾ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ)
* ਕਾਫੀ ਮਲਹਾਰ
* ਕੇਦਾਰ ਮਲਹਾਰ/ਸਾਵਨੀ ਕੇਦਾਰ ( ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਭਿਡੇ-ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ)
* ਮਲਹਾਰ / ਮੀਆਂ ਕੀ ਮਲਹਾਰ
* ਮੀਰਾਬਾਈ ਕੀ ਮਲਹਾਰ
* ਮੇਘ ਮਲਹਾਰ
* ਮਿਸ਼ਰਾ ਮੇਲ ਕੀ ਮਲਹਾਰ (ਉਸਤਾਦ ਬਿਸਮਿੱਲ੍ਹਾ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਹਿਨਾਈ 'ਤੇ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ)
* ਮੋਦ ਮਲਹਾਰ (ਕਮੋਦ ਅਤੇ ਮੀਆਂ ਕੀ ਮਲਹਾਰ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ)
* ਨਾਨਕ ਮਲਹਾਰ॥
* ਨਟ ਮਲਹਾਰ
* ਪਤ ਮਲਹਾਰ
* ਰਾਮਦਾਸੀ ਮਲਹਾਰ
* ਸਾਰੰਗ ਮਲਹਾਰ/ਮੀਆਂ ਕੀ ਸਾਰੰਗ
* ਸਾਵਨ ਗੰਧਾਰ (ਗਾਨਸਰਸਵਤੀ ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਕਿਸ਼ੋਰੀ ਅਮੋਨਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ)
* ਸ਼ਹਾਣਾ ਮਲਹਾਰ
* ਸ਼ਿਵ ਮਲਹਾਰ (ਰਾਗਾਂ ਸ਼ਿਵਰੰਜਨੀ ਅਤੇ ਮੀਆਂ ਕੀ ਮਲਹਾਰ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ)
* ਸ਼ੁੱਧ ਮਲਹਾਰ
* ਸੋਰਠ ਮਲਹਾਰ
* ਸੁਰ ਮਲਹਾਰ
* ਸੂਰਦਾਸੀ ਮਲਹਾਰ
* ਤਿਲਕ ਮਲਹਾਰ

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਮਲਹਾਰ
* ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਕਾਨ੍ਹੜਾ (ਰਾਗਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ)
* ਸਾਰੰਗ (ਰਾਗਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ)
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ
ਨਿਸ਼ਾਦ ਸੁਰ

thumb| ਨਿਸ਼ਾਦਾ (ਨੀ)
**ਨਿਸ਼ਾਦ** ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਕਾਰਨਾਟਿਕੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵਾਂ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਸੁਰ ਹੈ। ਨਿਸ਼ਾਦ ਉਚਾਰਖੰਡ ਦਾ ਲੰਮਾ ਰੂਪ ਹੈ।  ਉਚਾਰਖੰਡ ਗਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਉਚਾਰਨ ਵਿੱਚ ਸਰਲਤਾ ਲਿਆਉਣ ਲਈ, ਨਿਸ਼ਾਦ ਨੂੰ **ਨੀ** ਸੁਰ ਵਜੋਂ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਵੇਰਵੇ 
ਸੁਰ ਨਿਸ਼ਾਦ (ਨੀ) ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ :

* ਸੁਰ ਨਿਸ਼ਾਦ **(ਨੀ)** ਸੱਤਾਂ ਸੁਰਾਂ ਦੀ ਸਰਗਮ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵਾਂ ਸੁਰ ਹੁੰਦਾ  ਹੈ।
* ਸੁਰ ਨਿਸ਼ਾਦ **(ਨੀ),** ਸੁਰ **ਧੈਵਤ (ਧ)** ਦਾ ਤੁਰੰਤ ਅਗਲਾ ਸਵਰ ਹੈ।
* ਸੁਰ ਨਿਸ਼ਾਦ **(ਨੀ)** ਦੇ ਦੋ ਰੂਪ ਸ਼ੁੱਧ ਅਤੇ ਕੋਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਰਾਗ ਦੀ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਲਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
* ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਰ **ਸ਼ਡਜ (ਸ)** ਮੂਲ ਸੁਰ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ 6 ਸੁਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ **ਸ਼ਡਜ** ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਤੋੜਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਡ ਅਤੇ ਜਾ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਡ 6 ਹੈ ਅਤੇ ਜਾ ਮਰਾਠੀ ਵਿੱਚ 'ਜਨਮ ਦੇਣਾ' ਹੈ। 
* 
* ਹੇਠਾਂ ਇਸ ਦਾ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਦਿੱਤਾ ਹੈ :

**षड् - 6, ਜ -ਜਨਮ .** **ਇਸ ਲਈ, ਇਸਦਾ ਸਮੂਹਿਕ ਅਰਥ ਹੈ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਹੋਰ ਛੇ ਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣਾ।**
ਇਸ ਲਈ ਸੁਰ **ਨੀ** ਸੁਰ **ਸ** ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ।

## ਸੱਤੇ ਸੁਰਾਂ ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ 
* ਸ਼ਡਜ (ਸ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 240 ਹਰਟਜ਼
* ਰਿਸ਼ਭ (ਰੇ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 270 ਹਰਟਜ਼ 
* ਗੰਧਾਰ (ਗ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 300 ਹਰਟਜ਼ 
* ਮਧ੍ਯਮ (ਮ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 320 ਹਰਟਜ਼ 
* ਪੰਚਮ (ਪ) ਦੀ  ਥਿਰਕਣ  (ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 360 ਹਰਟਜ਼ 
* ਧੈਵਤ (ਧ) ਦੀ  ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 400 ਹਰਟਜ਼ 
* ਨਿਸ਼ਾਦ(ਨੀ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)450 ਹਰਟਜ਼ 
* ਤਾਰ ਸਪਤਕ ਦੇ ਸ਼ਡਜ(ਸੰ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)480 ਹਰਟਜ਼     ........ (ਇਤਿਆਦਿ).

* ਸੁਰ **ਨਿਸ਼ਾਦ (ਨੀ)** ਦੀਆਂ 2 ਸ਼ਰੁਤੀਆਂ ਹਨ।   **ਸ਼ਡਜ (ਸ) ਅਤੇ ਪੰਚਮ (ਪ)** ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਸੁਰ ਕੋਮਲ ਜਾਂ ਤੀਵ੍ਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਰ **ਸ਼ਡਜ (ਸ) ਅਤੇ ਪੰਚਮ (ਪ)** ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ੁੱਧ ਸੁਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਸੁਰਾਂ ਨੂੰ **ਅਚਲ ਸੁਰ**  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸੁਰ  ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਥਾਂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਹਿੱਲਦੇ। **ਰੇ,ਗ,ਮ,ਧ,ਨੀ** ਨੂੰ **ਚਲ ਸੁਰ**  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸੁਰ  ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਥਾਂ ਰਾਗ ਦੀ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਬਦਲਦੇ ਹਨ।  **ਸ, ਰੇ, ਗ, ਮ, ਪ, ਧ, ਨੀ - ਸ਼ੁੱਧ ਸੁਰ**   **ਰੇ, ਗ, ਧ, ਨੀ - ਕੋਮਲ ਸੁਰ**   **ਮ- ਤੀਵ੍ਰ ਸੁਰ** 

* ਖਮਾਜ ਥਾਟ, ਕਾਫੀ ਥਾਟ, ਆਸਾਵਰੀ ਥਾਟ ਅਤੇ ਭੈਰਵੀ ਥਾਟ  ਦੇ ਰਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਮਲ ਨਿਸ਼ਾਦ (ਨੀ) ਲਗਦਾ ਹੈ, ਬਾਕੀ ਰਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਧ ਨਿਸ਼ਾਦ (ਨੀ) ਲਗਦਾ ਹੈ।
* ਓਹ ਰਾਗ ਜਿੱਥੇ ਨਿਸ਼ਾਦ (ਨੀ)ਵਾਦੀ ਸੁਰ ਹੈ - ਰਾਗ ਜੌਨਪੁਰੀ, ਰਾਗ ਤਿਲੰਗ ਆਦਿ ।
* ਕਲਪਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ,ਨਿਸ਼ਾਦ (ਨੀ) ਨੂੰ ਨਿਰਾਕਾਰ ਭਰਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,ਨਿਰਾਕਾਰ ਭਰਮ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਦੇਵਤੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਰਥਾਤ ਸਾਕਾਰ ਭਰਮ (ਸ) ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਰਿਸ਼ੀਮੁਨੀ ਭਾਵ ਤੋਂ ਰਿਸ਼ਭ (ਰੇ) ਅਤੇ ਫਿਰ ਗਾਉਣ ਲਈ ਗੰਧਰਵ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ।
* ਅਤੇ ਫਿਰ ਭਗਵਾਨ ਇੰਦਰ ਜਾਂ ਰਾਜਾ ਇੰਦਰ ਭਾਵ ਮਹੀਪਾਲ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਮਹੀਪਾਲ ਰਾਜਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਪ੍ਰਜਾ ਜਾਂ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਜਾਂ ਲੋਕ ਬਣਾਏ ਗਏ, ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਜਾਂ ਫਰਜ਼/ਧਰਮ ਹੈ, ਧਰਮ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਦੋਂ ਧਰਮ ਬਣਿਆ ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਨਿਰਾਕਾਰ ਰੂਪ ਬਣਿਆ ਭਾਵ ਧਰਮ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ (ਨੀ) ਦਾ ਨਿਰਾਕਾਰ ਰੂਪ ਬਣਾਇਆ। ਨੀ  ਨੂੰ ਨਿਰਾਕਾਰ ਭਰਮ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਚਾਰਖੰਡ ਨੀ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਦਰਸਾਈ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਸਾਕਾਰ ਭਰਮ (ਸਾ) ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਰਾਕਾਰ ਭਰਮ (ਨੀ) ਨਾਲ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।&#x5B; '''' &#x5D;
* ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨਿਸ਼ਾਦ(ਨੀ) ਹਾਥੀ ਦੇ ਤੁਰ੍ਹੀ ਵਜਾਉਣ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।  
* ਨਿਸ਼ਾਦ(ਨੀ) ਦਾ ਸਬੰਧ ਸ਼ੁੱਕਰ ਗ੍ਰਹਿ ਨਾਲ ਹੈ। 
* ਨਿਸ਼ਾਦ(ਨੀ) ਬਹੁ ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। 

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਸੁਰ 
* ਸ਼ਡਜ (ਸ)
* ਰਿਸ਼ਭ (ਰੇ)
* ਗੰਧਾਰ (ਗ)
* ਮੱਧਯਮ (ਮ)
* ਪੰਚਮ (ਪ)

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ
ਗੰਧਾਰ ਸੁਰ

thumb| ਗੰਧਾਰ (ਗਾ)
**ਗੰਧਾਰ** (Sanskrit) ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸੱਤ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤੀਜਾ ਸੁਰ ਹੈ।  ਗੰਧਾਰ ਸ਼ਬਦ ਸੁਰ ਗ ਦਾ ਇੱਕ ਲੰਬਾ ਰੂਪ ਹੈ।  ਸੁਰ ਨੂੰ  ਗਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਉਚਾਰਨ ਵਿੱਚ ਸਰਲਤਾ ਲਿਅਓਨ ਲਈ, ਗੰਧਾਰ ਨੂੰ ਗਾ (ਨੋਟੇਸ਼ਨ -G) ਵਜੋਂ ਉਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹੇਠਾਂ ਗੰਧਾਰ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ :

* ਸਾਰੇ ਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਸਪਤਕ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਸਿਲਸਿਲੇਵਾਰ ਰਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸੁਰ ਗੰਧਾਰ (ਗ) ਤੀਜਾ ਸੁਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
* ਸੁਰ ਗੰਧਾਰ, ਸੁਰ ਰਿਸ਼ਭ (ਰੇ ) ਦਾ ਇਕਦਮ ਅਗਲਾ ਸੁਰ  ਹੈ।
* ਗਾਉਣ-ਵਜਾਉਣ ਲੱਗਿਆਂ ਰਾਗ ਦੇ ਸਰੂਪ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਰ ਗੰਧਾਰ ਦੋ ਰੂਪਾਂ 'ਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ  ਕੋਮਲ ਗੰਧਾਰ(ਗ) ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਗੰਧਾਰ(ਗ)।
* ਇਹ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਡਜ(ਸ) ਮੂਲ ਸੁਰ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ 6 ਸੁਰ ਜਿੰਵੇਂ ਕਿ **ਰੇ,ਗ,ਮ,ਪ,ਧ ਅਤੇ ਨੀ**  ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਸ਼ਡਜ ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਤੋੜਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਸਾਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਡ ਅਤੇ ਜਾ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ **ਸ਼ਡ 6 ਹੈ ਅਤੇ ਜਾ ਜਨਮ ਦੇਣਾ (ਮਰਾਠੀ ਵਿੱਚ)** ਹੈ । 
*  ਇਸ ਦਾ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ  ਹੈ :-

**ਸ਼ਡ-6,ਜ -ਜਨਮ .** **ਇਸ ਲਈ, ਇਸਦਾ ਸਮੂਹਿਕ ਅਰਥ ਹੈ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਹੋਰ 6 ਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣਾ।**
ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਰ ਗੰਧਾਰ(ਗ) ਸੁਰ ਸ਼ਡਜ (ਸ) ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ।

**ਸੱਤੇ ਸੁਰਾਂ ਦੀ ਥਿਰਕਣ (ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ  ਗਈ ਹੈ:-**

* 
* ਸ਼ਡਜ(ਸ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ (ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)-240&nbsp;ਹਰਟਜ਼ ਹੈ।
* ਰਿਸ਼ਭ(ਰੇ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ (ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)-270 ਹਰਟਜ਼ ਹੈ।
* ਗੰਧਾਰ(ਗ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)-300&nbsp;ਹਰਟਜ਼ ਹੈ।,
* ਮਧ੍ਯਮ(ਮ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)-320&nbsp;ਹਰਟਜ਼ ਹੈ।  
* ਪੰਚਮ (ਪ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ  (ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)-360&nbsp;ਹਰਟਜ਼ ਹੈ।
* ਧੈਵਤ (ਧ ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ (ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)-400&nbsp;ਹਰਟਜ਼ ਹੈ।
* ਨਿਸ਼ਾਦ(ਨੀ)ਦੀ ਥਿਰਕਣ (ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)-450&nbsp;ਹਰਟਜ਼ ਹੈ।
* ਸ਼ਡਜ ਤਾਰ ਸਪਤਕ (ਸੰ ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ)-480&nbsp;ਹਰਟਜ਼ ਹੈ।(ਇਤਿਅਦਿ)

ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤਾਰ ਸਪਤਕ ਦੇ ਰਿਸ਼ਭ(ਰੇੰ) ਜਿਸ ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 540 ਹਰਟਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੋਂ ਬਾਦ ਤਾਰ ਸਪਤਕ ਦੇ ਗੰਧਾਰ(ਗੰ) ਦੀ ਥਿਰਕਣ(ਫ੍ਰਿਕ਼ੁਏਂਸੀ) 600 ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਮਧ੍ਯ ਸਪਤਕ ਦੇ ਗੰਧਾਰ(ਗ) ਤੋਂ ਦੁਗਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਸ਼ਡਜਾ (ਸ) ਅਤੇ ਪੰਚਮ (ਪ) ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਸੁਰ ਕੋਮਲ ਜਾਂ ਤੀਵ੍ਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸਾ ਅਤੇ ਪਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸ਼ੁੱਧ ਸੁਰ  ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ  ਸ ਅਤੇ ਪ ਸੁਰਾਂ ਨੂੰ **ਅਚਲ ਸੁਰ**  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਵਰ ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਹਿੱਲਦੇ। ਰੇ ਗ ਮ ਧ ਨੀ ਸੁਰਾਂ ਨੂੰ **ਚਲ ਸਵਰ** ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਗ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਇਹ ਸੁਰ  ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਹਿਲਾਏ ਵੀ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

**ਸ, ਰੇ, ਗ, ਮ, ਪ, ਧ, ਨੀ - ਸ਼ੁੱਧ ਸੁਰ** 

**ਰੇ, ਗ, ਧ, ਨੀ - ਕੋਮਲ ਸੁਰ** 

**ਮ-ਤੀਵ੍ਰ** 

* ਕਾਫੀ ਥਾਟ, ਆਸਵਰੀ ਥਾਟ, ਤੋੜੀ ਥਾਟ  ਅਤੇ ਭੈਰਵੀ ਥਾਟ  ਦੇ ਰਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਮਲ ਗੰਧਾਰ ਲਗਦਾ ਹੈ, ਬਾਕੀ ਰਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਧ ਗੰਧਾਰ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
* ਓਹ ਰਾਗ ਜਿੱਥੇ ਗ ਵਾਦੀ ਸੁਰ  ਹੈ ਓਹ ਹਨ  ਰਾਗ ਕਾਫੀ , ਰਾਗ ਬਾਗੇਸ਼੍ਰੀ ਅਤੇ ਰਾਗ ਭੂਪਾਲੀ ਆਦਿ।
* ਕਲਪਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਗਾ ਨੂੰ ਗੰਧਰਵ ਵੀ  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਕਾਰ ਭਰਮ ਸ਼ਡਜ(ਸ) ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ੀਮੁਨੀ ਭਾਵ ਤੋਂ ਰਿਸ਼ਭ (ਰੇ) ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਗਾਉਣ ਲਈ ਗੰਧਰਵ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਗ ਸ਼ਬਦ ਗਾਉਣ  ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਗੰਧਰਵ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਰੂਪ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। 
* ਗੰਧਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬੱਕਰੀ ਦੇ ਮਿਮਿਆਂਨ (ਬੋਲਣ) ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  
* ਗੰਧਾਰ ਦਾ ਸਬੰਧ ਸੂਰਜ ਗ੍ਰਹਿ ਨਾਲ ਹੈ। 
* ਗੰਧਾਰ ਦਾ ਸਬੰਧ ਸੁਨਹਿਰੀ ਰੰਗ ਨਾਲ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਹਵਾਲੇ
ਰਿਹਾਨਾ ਜੌਲੀ

**ਰਿਹਾਨਾ ਜੌਲੀ** ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ *ਮਾ ਓ ਚੇਲੇ* ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫ਼ਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਫ਼ਿਲਮ *ਮਾਂ ਓ ਛੇਲੇ* ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। 1985 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਉਸ ਨੇ 400 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਫ਼ਿਲਮਾਂ 
* *ਮਾ ਓ ਛੇਲੇ* (1985)
* *ਨਿਸ਼ਪਾਪ*
* *ਬਿਰਾਜ ਬੋ*
* *ਪ੍ਰੇਮ ਪ੍ਰੋਤਿਗਾ*
* *ਗੋਲਮਾਲ*
* *ਮੋਹਰਾਣੀ*
* *ਚੇਤੋਨਾ*
* *ਪ੍ਰਯੋਸ਼੍ਚਿਤੋ*
* ਸਾਗਰ ਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ *ਤੁਮੀ ਅਚੋ ਹਿਰਦੋਏ* (2007)
* *ਅਣਜਾਣ ਪਿਆਰ* (2015)
* *ਓਹੋਂਗਕਰ* (2017)
* *ਮਾਈ ਡਾਰਲਿੰਗ* (2018)

## ਅਵਾਰਡ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸਰਬੋ-ਕ੍ਰੋਏਸ਼ੀਆਈ

**ਸਰਬ-ਕ੍ਰੋਏਸ਼ੀਅਇ ਭਾਸ਼ਾ** ਈੱਕ ਦੱਖਣੀ ਸਲਾਵੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਬੋਸਚਨੀਅ,ਕ੍ਰੋਏਸ਼ੀਆ , ਮੋਂਟੇਨੇਗਰੋ ਸਰਬੀਆ’ਚ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਨਾਸਾਂ

**ਨਾਸਾਂ** ਨੱਕ ਦੇ ਦੋ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਮੋਰੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਮੋਰੀਆਂ ਥਾਣਾ ਹਵਾ ਨੂੰ ਔਣ ਦਹਿੰਦੇ। ਚਿੜੀਆਂ ਅਤੇ ਥਣਧਾਰੀ ਜੀਵ ਵਿੱਚ, ਉਹਨਾਂ ਕੇਲ ਤਾਣੀਆਂ ਵਰਗੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਜਾਂ ਕਾਰਟੀਲੇਜ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟਰਬੀਨੇਟਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹਦਾ ਕੰਮ ਸਾਹ ਲੈਣ ਤੇ ਹਵਾ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਾਹ ਬਾਰ ਲੈਣ ਤੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਰੱਖਣਾ ਹੈ।
ਕੋਈ, ਪੰਜਾਬ

**ਕੋਈ, ਪੰਜਾਬ**, ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੰਤਕਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਾਂਡਵ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਲਾਵਤਨੀ ਦਾ ਕੁਝ ਹਿੱਸਾ ਅਗਿਆਤਵਾਸ ਵਜੋਂ ਇੱਥੇ ਬਿਤਾਇਆ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਅਮੀਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕੋਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰਾਂ ਦਾ ਘਰ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੰਦਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ, ਜੋ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘੀਆਂ ਰੂਹਾਨੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।

## ਜਨਸੰਖਿਆ ਸੰਬੰਧੀ 
2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੋਈ ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 1,203 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 608 ਪੁਰਸ਼ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ 595 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਦੇ ਹਨ। ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ (SC) ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ 6.90% ਬਣਦੀ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਕਬੀਲੇ (ST) ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਉੜੀਆ

**ਉੜੀਆ** ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈਃ

* ਭਾਰਤੀ ਓਡੀਆ ਲੋਕ
* ਓਡੀਆ ਭਾਸ਼ਾ, ਇੱਕ ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾ,
* ਓਡੀਆ ਲਿਪੀ, ਉਡ਼ੀਆ ਭਾਸ਼ਾ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
** ਉੜੀਆ (ਯੂਨੀਕੋਡ ਬਲਾਕ) ਯੂਨੀਕੋਡ ਦੇ ਉਡ਼ੀਆ ਅੱਖਰ ਦੇ ਬਲਾਕ
ਤੋਮਾਹ, ਵਿਸਕਾਂਸਨ

**ਤੋਮਾਹ** ਮਨਰੋ ਕੌਂਟੀ, ਵਿਸਕਾਂਸਨ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਹੁਮੈਰਾ ਹਿਮੂ

**ਹੁਮੈਰਾ ਨੁਸਰਤ ਹਿਮੂ** (**ਹੁਮੈਰਾ ਹਿਮੂ** ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; 23 ਨਵੰਬਰ 1985 – 2 ਨਵੰਬਰ 2023) ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 2011 ਵਿੱਚ *ਅਮਰ ਬੰਧੂ ਰਾਸ਼ੇਦ* ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ *ਡੀਬੀ*, *ਸੰਗਤ*, *ਚੇਅਰਮੈਨ ਬਾਰੀ*, *ਬਤੀਘੋਰ*, ਅਤੇ *ਸ਼ੋਨੇਨਾ ਸ਼ੀ ਸ਼ੋਨੇਨਾ* ਵਰਗੇ ਟੀਵੀ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

## ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਹਿਮੂ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਨਵੰਬਰ 1985 ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮੀਪੁਰ ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਸਨਾ ਉੱਲਾ (ਡੀ. 2022) ਅਤੇ ਸ਼ਮੀਮ ਆਰਾ ਚੌਧਰੀ (ਮੌ. 2020) ਦੇ ਇੱਕਲੌਤੇ ਬੱਚੇ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਹੀ ਥੀਏਟਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ - ਹਾਈਫਾਈ ਕੌਤੁਕ ਸ਼ਿਲਪੋਗੋਸ਼ੀਥੀ ਅਤੇ ਫ੍ਰੈਂਡਸ ਨਾਟਯੋਗੋਸ਼ਥੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1999 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਢਾਕਾ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਨਾਗੋਰਿਕ ਨਾਟਯਾਂਗਨ ਸਮੇਤ ਕਈ ਥੀਏਟਰ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਹਿਮੂ ਨੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰਾਮੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਪੀਆਈ' ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2011 ਵਿੱਚ "ਤਰੂ ਆਪਾ" ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ *ਅਮਰ ਬੰਧੂ ਰਾਸ਼ੇਦ* ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।

## ਮੌਤ 
ਹਿਮੂ ਦੀ ਮੌਤ 2 ਨਵੰਬਰ 2023 ਨੂੰ 37 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ  ਰੈਪਿਡ ਐਕਸ਼ਨ ਬਟਾਲੀਅਨ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਦੋਸਤ ਮੁਹੰਮਦ ਜ਼ਿਆਉਦੀਨ ਉਰਫ਼ ਰੂਫੀ ਉਰਫ਼ ਉਰਫੀ ਜ਼ੀਆ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਿਚ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਰੂਫੀ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀਮੂ ਨੇ ਆਰਥਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਨਾਲ ਹੋਈ ਤਕਰਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛੱਤ ਨਾਲ ਲਟਕ ਕੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਹਿਮੂ ਅਤੇ ਰੂਫੀ ਅਕਸਰ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਜੂਏ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਲੜਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਰੂਫੀ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਲਟਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਉਸ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਚੱਲਦੀਆਂ ਸਨ ਪਰ ਆਖਰਕਾਰ ਉਹ ਹੇਠਾਂ ਆ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਨ ਲਈ ਗਈ ਤਾਂ ਰੂਫੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਹਿਮੂ ਉਸ ਸਮੇਂ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਲਵੇਗੀ। ਰੂਫੀ ਨੇ ਹਿਮੂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੈੱਡਰੂਮ ਵਿੱਚ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਦੇ ਦੇਖਿਆ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਿਸਤਰੇ 'ਤੇ ਬੈਠਾਬੈਠੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਹਿਮੂ ਨੇ ਫਾਹਾ ਲੈ ਲਿਆ ਤਾਂ ਰੂਫੀ ਅਤੇ ਮੇਕਅੱਪ ਆਰਟਿਸਟ ਮਿਹਰ ਉਸ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ 'ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਉਸ ਨੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਲਸ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ। ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਰੂਫੀ ਹਿਮੂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲ ਲੈ ਗਈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹਿਮੂ ਦੇ ਦੋ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਕਾਰ ਲੈ ਕੇ ਭੱਜ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਆਰਏਬੀ ਨੇ ਰੂਫੀ ਨੂੰ ਫੜਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਫੋਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਚਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਹਿਮੂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਨੂੰ ਪੋਸਟਮਾਰਟਮ ਲਈ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਦੀ ਨਮਾਜ਼-ਏ-ਜਨਾਜ਼ਾ ਚੈਨਲ ਆਈ ਦੇ ਅਹਾਤੇ ਵਿਚ ਹੋਈ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਲਕਸ਼ਮੀਪੁਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਕਬਰ ਦੇ ਕੋਲ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ।

## ਕੰਮ 
; ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰਾਮੇ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2023
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸਾਨ ਜੀਓਵਾਨੀ ਕ੍ਰਿਸੋਸਤੇਮੋ ਆਲ ਮੇਂਤੱ ਸਾਕ੍ਰੋ ਆਲਤੋ

**ਸਾਨ ਜੀਓਵਾਨੀ ਕ੍ਰਿਸੋਸਤੇਮੋ ਆਲ ਮੇਂਤੱ ਸਾਕ੍ਰੋ ਆਲਤੋ** ਰੋਮ ਦੀ ਇੱਕ ਚਰਚ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਜੌਨ ਕ੍ਰਿਸੋਸਤੋਮੋ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਮੋਂਟੇ ਸੈਕਰੀ ਆਲਟੋ, ਵਿਆ ਐਮਿਲਿਓ ਡੀ ਮਾਰਕੀ, ਵਿੱਚ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
* San Giovanni Crisostomo
ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਆਫਿਸ

ਐਮਐਸ ਆਫਿਸ (MS Office), ਜਿਸਨੂੰ ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਆਫਿਸ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਿਤ ਇੱਕ ਦਫ਼ਤਰੀ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਸੂਟ ਹੈ ਜੋ ਵਿਅਕਤਗਤ, ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਵਿੱਚ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਬਣਾਉਣ, ਡਾਟਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਜ਼ੈਂਟੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਦਫ਼ਤਰੀ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਐਮਐਸ ਆਫਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਕੰਮ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਹੇ ਕੁਝ ਮੁੱਖ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ:
### 1 ਐਮਐਸ ਵਰਡ  
#### ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ: 
 ਵਰਡ ਇੱਕ ਵਡਿਆਈ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਸੰਪਾਦਕ ਹੈ ਜੋ ਲਿਖਣ, ਸੰਪਾਦਨ ਅਤੇ ਫਾਰਮੈਟਿੰਗ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿੱਚ ਹਾਇਪਰਲਿੰਕ, ਚਾਰਟ, ਇਮੇਜ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।

#### ਵਰਤੋਂ:  
ਲੇਖਾਂ, ਰਿਪੋਰਟਾਂ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ, ਪਤ੍ਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### 2.ਐਮਐਸ ਐਕਸਲ (MS Excel) 
#### ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ: 
 ਐਕਸਲ ਇੱਕ ਸਪ੍ਰੈੱਡਸ਼ੀਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ ਜੋ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਗਣਨਾ, ਡਾਟਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ, ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਫ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

#### ਵਰਤੋਂ:  
ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ, ਬਿਜ਼ਨਸ ਰਿਪੋਰਟਾਂ, ਖਰਚਾਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ, ਬਿਜਲੀਆਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਡਾਟਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਆਦਿ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### 3. ਐਮਐਸ ਪਾਵਰਪੌਇੰਟ (MS PowerPoint) 
#### ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ: 
  ਪਾਵਰਪੌਇੰਟ ਇੱਕ ਪ੍ਰੇਜ਼ੈਂਟੇਸ਼ਨ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਹੈ ਜੋ ਸਲਾਈਡਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

#### ਵਰਤੋਂ: 
 ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਮੀਟਿੰਗਾਂ, ਕਲਾਸ ਦੇਖਾਏ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਦੇ ਲਈ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ।

### 4. ਐਮਐਸ ਆਊਟਲੁੱਕ (MS Outlook) 
#### ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ: 
 ਆਊਟਲੁੱਕ ਇੱਕ ਈਮੇਲ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਹੈ।
#### ਵਰਤੋਂ: 
 ਈਮੇਲ ਭੇਜਣ, ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ, ਕੈਲੰਡਰ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਅਤੇ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਲਈ।

### 5. ਐਮਐਸ ਐਕਸੈਸ (MS Access) 
#### ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ: 
 ਐਕਸੈਸ ਇੱਕ ਡਾਟਾਬੇਸ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਸਿਸਟਮ ਹੈ ਜੋ ਡਾਟਾ ਸਟੋਰੇਜ, ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

#### ਵਰਤੋਂ:  
ਛੋਟੇ ਤੋਂ ਮੱਧਮ ਪੱਧਰ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਲਈ ਡਾਟਾ ਬੇਸ ਅਤੇ ਸੂਚੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਲਈ।
### 6. ਐਮਐਸ ਵਨਨੋਟ (MS OneNote) 
#### ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ: 
 ਵਨਨੋਟ ਇੱਕ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਨੋਟਬੁੱਕ ਹੈ ਜੋ ਨੋਟਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣ, ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

#### ਵਰਤੋਂ: 
 ਵਿਅਕਤਗਤ ਜਾਂ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਨੋਟਸ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਕਰਨ ਲਈ।

### 7. ਐਮਐਸ ਪਬਲਿਸ਼ਰ (MS Publisher)
#### ਮੁੱਖ ਕਾਰਜ: 
 ਪਬਲਿਸ਼ਰ ਇੱਕ ਮੂਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਸਾਧਨ ਹੈ ਜੋ ਮੈਗਜ਼ੀਨ, ਨਿਊਜ਼ਲੇਟਰ, ਕਾਰਡ, ਅਤੇ ਬ੍ਰੋਸ਼ਰ ਵਰਗੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

#### ਵਰਤੋਂ: 
 ਗ੍ਰਾਫਿਕਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਡੈਸਕਟੌਪ ਪਬਲਿਸ਼ਿੰਗ, ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਸਮੱਗਰੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ।

### ਐਮਐਸ ਆਫਿਸ ਦੇ ਫਾਇਦੇ: 
#### 1. ਸਹਿਯੋਗੀ ਕੰਮ: 
 ਕਈ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਕਈ ਯੂਜ਼ਰ ਇਕੱਠੇ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਗੂਗਲ ਡੌਕਸ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

#### 2. ਇੰਟਿਗ੍ਰੇਸ਼ਨ 
: ਐਮਐਸ ਆਫਿਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਢੰਗ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।

#### 3. ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਉਪਲਬਧਤਾ:
 ਇਹ ਲਗਭਗ ਹਰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਿਸਟਮ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੈ ਅਤੇ ਆਨਲਾਈਨ ਵਰਜਨ ਵੀ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨਜ਼ਮਾ ਅਨਵਰ

**ਨਜ਼ਮਾ ਅਨਵਰ** (ਅੰ. -14 ਦਸੰਬਰ 2004) ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਡਰਾਮਾ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ। *ਕੀਊ ਨੀ* ਬੰਗਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ *ਹਜ਼ਾਰ ਬੱਛੋਰ ਧੋਰੇ* (2005), 'ਦੁਖਾਈ' (1997), *ਜੋਯਜੱਤਰਾ* (2004), 'ਸ਼ੋਂਖੋਨੀਲ ਕਰਾਗਰ' (1992), 'ਚਟਗਾਓਂਃ ਦ ਲਾਸਟ ਸਟਾਪਓਵਰ' (2000), 'ਸੰਖੋਨਾਦ' (2004) ਅਤੇ ਇਬਲੀਸ਼, 'ਕੋਠਾਓ ਕੇਯੂ ਨੇਈ' ਅਤੇ 'ਤਹਾਰਾ ਸਮੇਤ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰਾਮਾ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। 

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਅਨਵਰ ਦਾ ਜਨਮ 1941 ਵਿੱਚ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁਨਸ਼ੀਗੰਜ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸਰਕਾਰੀ ਹਰਗੰਗਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਅਰਬੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਨ। ਉਹ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਛੇਵੀਂ ਜਮਾਤ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਢਾਕਾ ਚਲੀ ਗਈ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਅਨਵਰ ਨੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਢਾਕਾ ਡਰਾਮਾ ਸਰਕਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਕੇ ਇੱਕ ਥੀਏਟਰ ਕਾਰਕੁਨ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਸੰਨ 1981 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਥੀਏਟਰ ਗਰੁੱਪ, ਅਰਣਯਕ ਨਾਟਯਦਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ।

ਸੰਨ 2001 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ ਤਾਰਾਮਨ ਬੀਬੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਟੈਲੀ ਡਰਾਮਾ *ਕਰੀਮਨ ਬੇਵਾ* (2001) ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਅਨਵਰ ਦੇ ਪੰਜ ਬੱਚੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਧੀ, ਇਸ਼ਰਤ ਨਿਸ਼ਾਤ, ਇੱਕ ਥੀਏਟਰ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ। ਇਸ਼ਰਤ ਨਿਸ਼ਾਤ ਦਾ 19 ਜਨਵਰੀ, 2020 ਨੂੰ ਸ਼ਾਮ ਕਰੀਬ 11:00 ਵਜੇ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਨਾਲ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ।

## ਕੰਮ 
; ਫ਼ਿਲਮਾਂ

* ਸ਼ੋਂਖੋਨੀਲ ਕਰਾਗਰ (1992) 
* ਦੁਖਾਈ (1997) 
* *ਚਟਗਾਓਂਃ ਆਖਰੀ ਸਟਾਪਓਵਰ* (2000) 
* *ਜੋਯਜੱਤਰਾ* (2004) 
* *ਸ਼ੰਖੋਨਾਦ* (2004) 
* *ਹਜ਼ਾਰ ਬੱਛੋਰ ਧੋਰੇ* (2005) 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2004
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਆਊਟਪੁਟ ਉਪਕਰਨ

ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੇ ਆਊਟਪੁੱਟ ਭਾਗ ਉਹ ਹਿੱਸੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੀਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਯੂਜ਼ਰ ਉਸਨੂੰ ਦੇਖ ਸਕੇ ਜਾਂ ਵਰਤ ਸਕੇ। ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਵਿਖਾਉਣ, ਸੁਣਾਉਣ ਜਾਂ ਹੋਰ ਮਾਧਿਅਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹ ਭਾਗ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਮੁੱਖ ਆਊਟਪੁੱਟ ਭਾਗ ਇਹ ਹਨ:

### 1. ਮੋਨੀਟਰ (Monitor): 
ਮਾਨੀਟਰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਆਊਟਪੁੱਟ ਭਾਗ ਹੈ, ਜੋ ਸਕਰੀਨ 'ਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਮਾਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰੀ (ਗ੍ਰਾਫਿਕਸ, ਟੈਕਸਟ, ਵੀਡੀਓ) ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਵੀਡੀਓ ਡਿਸਪਲੇਅ ਯੂਨਿਟ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### 2. ਪ੍ਰਿੰਟਰ (Printer) 
ਪ੍ਰਿੰਟਰ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਡਾਟਾ ਨੂੰ ਕਾਗ਼ਜ਼ੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਛਾਪਦਾ ਹੈ। ਦੋ ਮੁੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ:

##### ਇੰਕਜੈੱਟ ਪ੍ਰਿੰਟਰ (Inkjet Printer) 
 ਜੋ ਕਾਗ਼ਜ਼ 'ਤੇ ਇੰਕ ਛਾਪਦਾ ਹੈ।

##### ਲੇਜ਼ਰ ਪ੍ਰਿੰਟਰ (Laser Printer): 
 ਜੋ ਟੋਨਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।

### 3. ਸਪੀਕਰ (Speakers): 
ਸਪੀਕਰ ਸਾਊਂਡ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਆਊਟਪੁੱਟ ਭਾਗ ਹੈ। ਇਹ ਆਡੀਓ ਸਿਗਨਲ ਨੂੰ ਅਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗੀਤ, ਵੀਡੀਓਜ਼ ਜਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਆਡੀਓ।

### 4. ਹੈੱਡਫੋਨ (Headphones): 
ਹੈੱਡਫੋਨ ਵੀ ਇੱਕ ਆਊਟਪੁੱਟ ਡਿਵਾਈਸ ਹਨ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਡੀਓ ਸੁਣਨ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਦੇ ਆਡੀਓ ਸਿਗਨਲ ਨੂੰ ਅਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਕੇ ਸਿੱਧਾ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਾਉਂਦੇ ਹਨ।

### 5. ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਰ (Projector): 
ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਰ ਇੱਕ ਵਿਦਿਅਕ ਡਿਵਾਈਸ ਹੈ ਜੋ ਮਾਨੀਟਰ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੇ ਡਾਟਾ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਸਕਰੀਨ ਜਾਂ ਕੰਧ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਜ਼ੇਨਟੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### 6. ਪੀਐਲਸੀ ਡਿਸਪਲੇ (PLC Display): 
ਇਹ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕੰਪਿਊਟਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸਿਸਟਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਡਿਸਪਲੇ ਕਰਦੇ ਹਨ।

### 7. ਬ੍ਰੇਲ ਡਿਸਪਲੇ (Braille Display): 
ਇਹ ਇੱਕ ਖਾਸ ਡਿਵਾਈਸ ਹੈ ਜੋ ਨੇਤ੍ਰਹੀਣ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਟੈਕਸਟ ਨੂੰ ਬ੍ਰੇਲ ਨਕਸ਼ਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਕੇ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਹ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਸਪਰਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦੇ ਹਨ।

### 8. ਵਾਈਬ੍ਰੇਟਰੀ ਮੋਟਰ (Vibratory Motor): 
ਇਹ ਹੱਥ ਵਾਚਾਂ ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਹਿਰਨਯੋਗ ਯੰਤਰਾਂ 'ਤੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕੰਪਿਊਟਰ ਤੋਂ ਸਿਗਨਲ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਇਹ ਵਾਈਬ੍ਰੇਟ ਕਰ ਕੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਆਊਟਪੁੱਟ ਭਾਗਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਹੈ ਕਿ ਯੂਜ਼ਰ ਨੂੰ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਨਤੀਜਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ (ਦ੍ਰਿਸ਼ਮਾਨ, ਆਵਾਜ਼, ਛਪਾਈ ਆਦਿ) ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਪਿਊਟਰ ਆਊਟਪੁਟ ਯੰਤਰ
ਛਾਛ

ਛਾਛ ਇੱਕ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਬਣੀ (ਡੇਅਰੀ ) ਪੀਣ ਲਈ ਚੀਜ਼ ਹੈ। ਉੱਤਰਾਂ , ਇਹ ਕ੍ਰੀਮ ਤੋਂ ਮੱਖਣ ਦੇ ਬਣਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛੱਡਿਆ ਤਰਲ ਸੀ।
ਕਾਰਡਿਨਲ ਐਂਬ੍ਰੋਜ਼ਿਕ ਕੈਥੋਲਿਕ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ

**ਕਾਰਡਿਨਲ ਐਂਬ੍ਰੋਜ਼ਿਕ ਕੈਥੋਲਿਕ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ** ਬਰੈਂਪਟਨ ਸ਼ਹਿਰ , ਉਂਟਾਰੀਓ, ਕੈਨੇਡਾ ’ਚ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਹੈ, ਜਿਹਦਾ ਨਾਮ ਅਲੋਇਸ਼ਅਸ ਐਂਬ੍ਰੋਜ਼ਿਕ ਦੇ ਨਾਂ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ

'''**

**ਰਾਗ ਪਤਦੀਪ** ਜਾਂ **ਪਤਦੀਪ** (ਪਟਦੀਪ), ਕਾਫੀ ਥਾਟ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਰਾਗ ਹੈ।

### **ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ ਦੀ ਸੰਖੇਪ 'ਚ ਜਾਣਕਾਰੀ** 
**ਅਪਵਾਦ:- ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ'''  ਨੂੰ ਬੇਸ਼ਕ ਕਾਫੀ ਥਾਟ ਦਾ ਰਾਗ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਸੋਚਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਕਾਫੀ ਥਾਟ ਦਾ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਥਾਟ ਦਾ ਰਾਗ ਨਹੀਂ ਲਗਦਾ ਕਿਓਂਕਿ ਦੱਸਾਂ 'ਚੋਂ ਕੋਈ ਐਸਾ ਥਾਟ ਨਹੀਂ ਜਿਸ ਵਿਚ ਇੱਕਲਾ ਗੰਧਾਰ ਕੋਮਲ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਸੁਰ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋਣ।

**ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ -**

* **ਰਾਗ ਭੀਮਪਲਾਸੀ** ਵਿਚ ਸ਼ੁੱਧ ਨਿਸ਼ਾਦ (ਨੀ) ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰੋ ਤਾਂ ਓਹ **ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ** ਬਣ  ਜਾਂਦਾ ਹੈ। **ਰਾਗ ਭੀਮਪਲਾ**ਸੀ ਦਾ ਵਾਦੀ ਸੁਰ **ਮਧ੍ਯਮ (ਮ)** ਹੈ ਪਰ **ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ** ਦਾ ਵਾਦੀ ਸੁਰ **ਪੰਚਮ(ਪ) ਹੈ।**
* **ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ** 'ਚ **ਪੰਚਮ-ਗੰਧਾਰ (ਪ-ਗ)** ਦੀ ਸੰਗਤੀ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
* **ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ** ਵਿੱਚ **ਸ਼ੁੱਧ ਨਿਸ਼ਾਦ (ਨੀ)** ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਵਰੋਹ 'ਚ ਕਦੀ ਕਦੀ **ਨਿਸ਼ਾਦ (ਨੀ)** ਨੂੰ ਛਡਿਆ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
* **ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ** ਦਾ ਸੁਭਾ ਚੰਚਲ ਹੈ।

ਹੇਠਾਂ ਦਰਸ਼ਾਈਆਂ ਸੁਰ ਸੰਗਤੀਆਂ 'ਚ **ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ** ਦਾ ਸਰੂਪ ਨਿਖਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਓਂਦਾ ਹੈ -

**ਗ ਮ ਪ ; ਮ ਗ (ਸ) ਰੇ ਸ ;ਪ ਗ ਮ ;ਗ ਮ ਪ ਧ ਪ ;ਗ ਮ ਪ ਨੀ ਸੰ ;**

**ਨੀ ਸੰ ਧ ਪ ; ਧ ਪ ਮ ਗ ਮ ਗ ;ਮ ਪ ਮ ਗ (ਸ) ਰੇ ਸ**

'''ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ 'ਚ ਕੁੱਝ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਗੀਤ -'''

## ਥਿਊਰੀ 
ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਕੋਮਲ ਗਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਔਡਵ-ਸੰਪੂਰਨ ਰਾਗ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਰੋਹਣ ਵਿੱਚ 5 ਅਤੇ ਅਵਰੋਹਣ ਵਿੱਚ 7 ਨੋਟ ਹਨ। ਰਾਗ ਪਤਦੀਪ ਉਦੋਂ ਬਣਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਰਾਗ ਭੀਮਪਾਲਸੀ ਵਿੱਚ ਕੋਮਲ n ਦੀ ਬਜਾਏ ਸ਼ੁੱਧ N ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਤਦੀਪ ਅਵੱਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗੋਰੀਮਨੋਹਰੀ ਸੰਸ ਰਿਸ਼ਬਾ ਅਤੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਧੈਵਤਾ ਹੈ। 

## ਫਿਲਮੀ ਗੀਤ  
### ਭਾਸ਼ਾਃ ਹਿੰਦੀ  
## ਸਿਧਾਂਤ 
### ਅਰੋਹ ਅਤੇ ਅਵਰੋਹ 
ਸੰਕੇਤ ਚਿਨ੍ਹ-ਸ ਰੇ(ਕੋਮਲ) ਰੇ ਗ (ਕੋਮਲ) ਗ ਮ ਪ ਧ(ਕੋਮਲ) ਧ ਨੀ ਨੀ ਸੰ

ਲੋਅਰ ਕੇਸ 'ਕੋਮਲ' ਜਾਂ ਫਲੈਟ ਨੋਟਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, 'ਉੱਚ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ (ਤੀਜਾ' ਓਕਟੇਵ ',' ਘੱਟ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ' (ਪਹਿਲਾ' ਓਕਟੇਭ ') 

* ਅਰੋਹਾ- ਨੀ ਸੰ ਗ ਮ ਪੀ ਨੀ ਸੰ 
* ਅਵਰੋਹ:ਸੰ ਨੀ ਧ ਪ ਮ ਗ ਰੇ ਸ 
** **आरोह:** निसा ग म प नि सां. 
** **अवरोह:** सां नि ध प म ग रे सा. 

ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਕੋਮਲ ਗ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਔਡਵਾ-ਸੰਪੂਰਨ  ਜਾਤਿ ਦਾ ਰਾਗ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਅਰੋਹ ਵਿੱਚ 5 ਅਤੇ ਅਵਰੋਹ ਵਿੱਚੋਂ 7 ਸੁਰ ਲਗਦੇ  ਹਨ। ਰਾਗ ਭੀਮਪਲਾਸੀ ਵਿੱਚ ਰਾਗ ਪਟਦੀਪ ਉਦੋਂ ਬਣਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੋਮਲ ਨੀ  ਦੀ ਬਜਾਏ ਸ਼ੁੱਧ ਨੀ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਟਦੀਪ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਚਡ਼੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਗੌਰੀਮਨੋਹਰੀ ਰਿਸ਼ਬਾ (ਰੇ) ਅਤੇ ਧੈਵਤ(ਧ) ਹੈ।

### ਵਾਦੀ ਅਤੇ ਸੰਵਾਦੀ 
* ਵਾਦੀ ਪ 
* ਸੰਵਾਦੀ ਸ 

### ਪਕੜ ਜਾਂ ਚਾਲਨ 
* ਪਕੜ ਜਾਂ ਚਲਨ- ਨੀ(ਮੰਦਰ) ਸ ਗ ਮ ਪ (ਮ) ਗ, ਮ ਗ ਰੇ ਸ, ਗ ਮ ਪ ਨੀ ਸੰ ਧ ਪ ,ਮ ਪ ਗ ,ਮ ਗ ਰੇ ਸ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਰਾਗ
ਸ਼ਾਇਨਾ ਅਮੀਨ

**ਮਹਿਮੂਦਾ ਅਮੀਨ ਸ਼ਾਇਨਾ** (ਜਨਮ 26 ਫਰਵਰੀ) ਜੋ **ਸ਼ਾਇਨਾ ਅਮੀਨ** ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਵੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2005 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਸੰਨ 2006 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਕਰਾਸ ਕਨੈਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰਾਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰਾਮੇ, ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ, ਅਮੀਨ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਰੁਬਾਈਅਤ ਹੁਸੈਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਫੀਚਰ ਫ਼ਿਲਮ ਮੇਹਰਜਾਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਨੌਜਵਾਨ ਮੇਹਰਜਾਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ 2012 ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈਆਂ ਦੋ ਹੋਰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜੋ ਕਿ 'ਪਿਤਾ' (ਮਸੂਦ ਅਖੰਡ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਨਰਗਿਸ ਅਖ਼ਤਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ '*ਪੁਤਰੋ ਏਖੋਨ ਪੋਯਸ਼ਾਵਾਲਾ*' ਹਨ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਸ਼ਾਇਨਾ ਦਾ ਜਨਮ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਮੱਕਾ ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਮੂਲ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਨੂਰੁਲ ਅਮੀਨ, ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ, ਹਸਨਾ ਅਮੀਨ, ਇੰਨ-ਹਾਊਸਵਾਈਫ ਹੈ। ਡੇਢ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੇ ਮਾਪੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਢਾਕਾ ਦੇ ਲਾਲਮਾਤੀਆ ਵਿੱਚ ਸੈਟਲ ਹੋ ਗਏ। ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਿਬਲੀ ਮੁਹੰਮਦ ਤੋਂ ਡਾਂਸ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ "ਨ੍ਰਿਤਯਾਂਗਨ" ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਢਾਕਾ ਦੇ ਲਾਲਮਾਤੀਆ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਗਈ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਪਡ਼੍ਹਦੀ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਸ਼ਾਇਨਾ ਨੇ 15 ਮਾਰਚ 2015 ਨੂੰ ਇੱਕ ਯੂ. ਕੇ. ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਸੂਦ ਰਾਣਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ।

### ਫ਼ਿਲਮ 
ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ, ਅਮੀਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਰੁਬਾਈਅਤ ਹੁਸੈਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਫੀਚਰ ਫ਼ਿਲਮ *ਮੇਹਰਜਾਨ* ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ "ਯੰਗ ਮੇਹਰ" ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਵਿਕਟਰ ਬੈਨਰਜੀ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਜਯਾ ਬੱਚਨ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਅਦਾਕਾਰ ਹੁਮਾਯੂੰ ਫਰੀਦੀ ਨੇ ਵੀ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ 21 ਜਨਵਰੀ 2011 ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਸੰਨ 2012 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਮਸੂਦ ਅਖੰਡ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿ*ਪਿਤਾ (ਪਿਤਾ) * ਇੰਪ੍ਰੈੱਸ ਟੈਲੀਫਿਲਮ ਲਿਮਟਿਡ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਪਿਤਾ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਦੋਵੇਂ ਫਿਲਮਾਂ 1971 ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲਡ਼ਾਈ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹਨ। ਅਮੀਨ ਨੇ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਗਰਭਵਤੀ ਪਤਨੀ ਪੋਲੋਬੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ 28 ਦਸੰਬਰ 2012 ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ 5 ਮਈ 2013 ਨੂੰ ਬੇਵਰਲੀ ਹਿਲਸ, ਐਲ. ਏ. ਦੇ ਵਿਲਸ਼ਾਇਰ ਥੀਏਟਰ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਉਸੇ ਸਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਨਰਗਿਸ ਅਖ਼ਤਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਹੋਰ ਫਿਲਮ 'ਪੁਤਰੋ ਏਖੋਂ ਪੋਯਸਾਵਾਲਾ' ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਬਬੀਤਾ, ਮਮਨੂਨ ਹਸਨ ਈਮੋਨ, ਫਰਾਹ ਰੂਮਾ ਅਤੇ ਉਮਰ ਅਯਾਜ਼ ਓਨੀ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ 2014 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣੀ ਸੀ ਪਰ ਕਈ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੋਈ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ 15 ਜਨਵਰੀ 2015 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
### ਫ਼ਿਲਮ 
### ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 
### ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ 
### ਮਾਡਲਿੰਗ 
; ਟੀ. ਵੀ. ਵਿਗਿਆਪਨ

* ਸਨਸਿਲਕ ਵਾਲ ਸ਼ੈਂਪੂ (2005) 
* ਅਰਕੂ ਗੁਰਾ ਮਸਾਲਾ
* ਪ੍ਰਾਣ ਚਟਨੀ
* ਰੇਕਸੋਨਾ
* ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੀ ਦੁਕਾਨ
* ਸ਼ੌਰਵ ਮੇਹੇਦੀ
* ਡੈਨਿਸ਼ ਕੰਡੈਂਸਡ ਦੁੱਧ 
* ਅਪਾਨ ਜਿਊਲਰਜ਼
* ਤਿੱਬਤ ਫੇਅਰਨੈੱਸ ਕਰੀਮ
* ਤਿੱਬਤ ਪੋਮੇਡ ਕਰੀਮ (2010) 
* ਤਿੱਬਤ ਕੱਦੂ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਤੇਲ
* ਰੈਕਸਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ (2012) 
* ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਐਡਵਾਂਸਡ ਵਾਲ ਤੇਲ (2012) 
* ਚੰਦਨ ਫੇਸਵਾਸ਼
* ਫੇਅਰ ਐਂਡ ਕੇਅਰ ਫੇਅਰਨੈੱਸ ਕਰੀਮ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਮਾਇਕਰੋਸਾਫ਼ਟ ਪਬਲਿਸ਼ਰ

ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ ਪਬਲਿਸ਼ਰ ਇੱਕ ਡੈਸਕਟਾਪ ਪਬਲਿਸ਼ਿੰਗ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਹੈ, ਜੋ ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ ਦੇ ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ 365  ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਮਟੀਰੀਅਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਨਿਊਜ਼ਲੈਟਰ, ਬ੍ਰੋਸ਼ਰ, ਬਿਜ਼ਨਸ ਕਾਰਡ, ਪੋਸਟਰ, ਫਲਾਇਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਿੰਟ ਜਰੀਦੇ। ਇਹ ਟੈਕਨੀਕਲ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਬਿਨਾਂ, ਯੂਜ਼ਰ ਨੂੰ ਸਧਾਰਣ, ਲੇਆਊਟ ਅਧਾਰਿਤ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਟੈਂਪਲੇਟ ਸਮੇਤ ਇਮਾਜ, ਲੇਆਊਟ, ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਟੂਲ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਸਧਾਰਣ ਅਤੇ ਅਸਾਨ ਇੰਟਰਫੇਸ ਰਾਹੀਂ ਵਰਤਣ ਯੋਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਲਈ ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇੱਕ ਆਸਾਨ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।

### ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ: 
1. ਟੈਂਪਲੇਟਸ: ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਹੋਏ ਟੈਂਪਲੇਟ ਜੋ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸੌਖਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।

2. ਟੈਕਸਟ ਅਤੇ ਇਮੈਜ ਏਡੀਟਿੰਗ: ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ ਵਰਡ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਟੈਕਸਟ ਅਤੇ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਐਡਜਸਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

3. ਸੰਭਾਵਨਾ: ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਾਈਲ ਫਾਰਮੈਟ (PDF, JPG, PNG, ਆਦਿ) ਵਿੱਚ ਸਟੋਰੇਜ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਲਈ ਸਹਾਇਕ।

4. ਲੇਆਊਟ ਕੰਟਰੋਲ: ਆਸਾਨ ਲੇਆਊਟ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਧਾਰਨ ਡ੍ਰੈਗ ਅਤੇ ਡ੍ਰਾਪ ਫੀਚਰ।

ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ ਪਬਲਿਸ਼ਰ Windows ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟ ਮੀਡੀਆ ਲਈ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਵੈਬਸਾਈਟ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਵਰਤੋਂ ਕਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

### ਪਬਲਿਸ਼ਰ ਦੀ ਸਕਰੀਨ 
ਮਾਈਕਰੋਸੋਫਟ ਪਬਲਿਸ਼ਰ -2010 ਦੀ ਸਕਰੀਨ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ-

#### ਟਾਈਟਲ ਬਾਰ 
ਟਾਈਟਲ ਬਾਰ ਸਕਰੀਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਿਖਰ ਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫਾਈਲ ਦਾ ਨਾਂ ਲਿਖਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਮਿਨੀਮਾਈਜ਼, ਮੈਕਸੀਮਾਈਜ਼ ਅਤੇ ਕਲੋਜ਼ ਬਟਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਥੇ ਹੀ ਇਕ ਕੁਇਕ  ਐਕਸੈੱਸ ਬਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

#### ਟੈਬ ਬਾਰ ਅਤੇ ਰੀਬਨ 
ਟਾਈਟਲ ਬਾਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਟੈਬ ਬਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।  ਇਸ ਵਿਚ ਫਾਈਲ, ਹੋਮ, ਇਨਸਰਟ ਆਦਿ ਟੈਬ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਟੈਬ ਬਾਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਵਾਲੀ ਪੱਟੀ ਰੀਬਨ ਅਖਵਾਉਂਦੀ ਹੈ । ਰੀਬਨ ਉੱਤੇ ਵੱਖ - ਵੱਖ ਟੈਬਜ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਬਟਨ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬੀ ਫੌਂਟ

## ਪੰਜਾਬੀ ਫੌਂਟ 
ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਟਾਈਪ ਕਰਨ ਜਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋ ਪਹਿਲਾਂ ਫੌਂਟ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫੌਂਟਾਂ ਦਾ ਹੋਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਭਾਸ਼ਾ/ਲਿਪੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੱਖਰਾਂ, ਅੰਕਾਂ ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਛਾਪੇ ਜਾਂ ਰੂਪ ਨੂੰ ਫੌਂਟ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।ਫੌਂਟਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਮੂਨਿਆਂ ਨੂੰ ਟਾਈਪ ਫੇਸ (Type Face) ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਕ ਨਾਮ ਤਹਿਤ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਟਾਈਪ ਫੇਸਾਂ ਨੂੰ ਫੌਂਟ-ਪਰਿਵਾਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਫੌਂਟ-ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਫੌਂਟਾਂ ਦੀ ਕੀ-ਮੈਪਿੰਗ ਇਕਸਾਰ ਹੁੰਦੀ ਭਾਵ ਫੌਂਟ-ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਫੌਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਅੱਖਰ ਇਕ ਹੀ ਵਿਲੱਖਣ ਬਟਨ ਨਾਲ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ ਅਨਮੋਲ ਲਿਪੀ ਫੌਂਟ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਫੌਂਟਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ AnmolLipi Heavy, AnmolLipi Light, AnmolLipi Dark ਆਦਿ) ਵਿਚ ‘ਪ’ ਅੱਖਰ 'p' ਤੋਂ ਹੀ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### ਆਰੰਭ ਤੇ ਵਿਕਾਸ 
ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਡਾ. ਕੁਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਥਿੰਦ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਫੌਂਟਾਂ ਦਾ ਪਿਤਾਮਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ 1984 ਵਿਚ ਮੈਕਿਨਟੌਸ਼ (Mac) ਕੰਪਿਊਟਰਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋ ਪਹਿਲਾ ਪੰਜਾਬੀ (ਗੁਰਮੁਖੀ) ਫੌਂਟ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਲਈ ਵੀ ਕਈ ਫੌਂਟ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ 1995 ਵਿਚ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸੀਡੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਸਕਰਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਪਲੱਬਧ ਅਨਮੋਲ ਲਿਪੀ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਲਿਪੀ ਆਦਿ ਫੌਂਟ ਅੱਜ ਵੀ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹਨ। ਯੂਨੀਕੋਡ ਮਿਆਰੀ ਫੌਂਟਾਂ ਦਾ ਦੌਰ ਆਉਣ ਉਪਰੰਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਕਈ ਰਵਾਇਤੀ ਫੌਂਟਾਂ ਨੂੰ ਮਿਆਰੀ ਯੂਨੀਕੋਡ ਫੌਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਢਾਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਇਆ। ਯੂਨੀਕੋਡ ਅਧਾਰਿਤ'ਆਕਾਸ਼' ਫੌਂਟ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਗੁਰਮੁਖੀ ਫੌਂਟਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਦਾਰਿਆਂ ਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਤੌਰ ਤੇ ਦਿਲਚਸਪੀ ਵਿਖਾ ਕੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੁੱਝ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ:

ਇੱਕ ਸਰਵੇਖਣ ਅਨੁਸਾਰ 500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਵਾਇਤੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫੌਂਟ ਅਤੇ 2 ਦਰਜਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਯੂਨੀਕੋਡ ਆਧਾਰਿਤ ਫੌਂਟ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ।

ਪੁਰਾਣੇ ਫੌਂਟ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਕੋਡਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ (ASCII - ਅਮਰੀਕੀ ਕੋਡ ਫਾਰ ਇਨਫਰਮੇਸ਼ਨ ਇੰਟਰਚੇਂਜ) ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ 8-ਬਿੱਟ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 256 ( 28) ਅੱਖਰ, ਨੰਬਰ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲੱਭੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਫੌਂਟਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਦੌਰਾਨ ਪੰਜਾਬੀ ਅੱਖਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕੋਡ ਮੁੱਲ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ C ਲਈ 99) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪਾਏ ਗਏ। ਪੰਜਾਬੀ ਫੌਂਟ ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਨੇ ਆਮ ਕੀਬੋਰਡ ਲੇਆਉਟ ਨਹੀਂ ਅਪਣਾਇਆ, ਪਰ ਹਰੇਕ ਫੌਂਟ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਕੀਬੋਰਡ ਲੇਆਉਟ ਜਾਂ ਕੋਡ ਮੈਪਿੰਗ ਸੀ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਆਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਇੱਕ ਕੰਪਿਊਟਰ ਉੱਤੇ ਟਾਈਪ ਕੀਤੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਯੂਨੀਕੋਡ ਫੌਂਟਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੱਲ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਪੰਜਾਬੀ ਫੌਂਟਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ 2 ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਰਵਾਇਤੀ ਫੌਂਟ, ਪੁਰਾਣੇ ਫੌਂਟ, ASCII ਫੌਂਟ, ਗੈਰ-ਯੂਨੀਕੋਡ ਫੌਂਟ ਜਾਂ ਗੈਰ-ਮਿਆਰੀ ਫੌਂਟ।

ਨਵੇਂ ਫੋਂਟ, ਯੂਨੀਕੋਡ ਫੌਂਟ, ਆਧੁਨਿਕ ਫੌਂਟ, ਸਟੈਂਡਰਡ ਫੌਂਟ।

## ਹਵਾਲੇ
ਰੇਚਲ ਗੁਪਤਾ

**ਰੇਚਲ ਗੁਪਤਾ** (ਜਨਮ 24 ਜਨਵਰੀ, 2004) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਤਾ ਦਾ ਖਿਤਾਬਧਾਰਕ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਮਿਸ ਗ੍ਰੈਂਡ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ 2024 ਦਾ ਤਾਜ ਪਹਿਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਇਹ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਬਣ ਗਈ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਮਾਡਲਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 2004
ਸ਼ੀਲਾ ਅਹਿਮਦ

**ਸ਼ੀਲਾ ਅਹਿਮਦ** (ਬੰਗਾਲੀਃ شیلا احمد) ਇੱਕ ਰਿਟਾਇਰਡ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਅਗੁਨਰ ਪੋਰੋਸ਼ਮੋਨੀ (1994) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਦਾ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ 
ਅਹਿਮਦ ਦਾ ਜਨਮ ਲੇਖਕ ਹੁਮਾਯੂੰ ਅਹਿਮਦ ਅਤੇ ਗੁਲਤੇਕਿਨ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਅਹਿਮਦ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਹ 'ਕੋਠਾਓ ਕੇਯੂ ਨੇਈ', **ਆਜ ਰੋਬੀਬਾਰ** ਅਤੇ 'ਨੋਕਖੋਤਰ ਰਾਤ' ਵਰਗੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਸ਼ੀਲਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਅਪੂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2013 ਵਿੱਚ ਢਾਕਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਆਸਿਫ਼ ਨਜ਼ਰੁਲ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ।

## ਕੰਮ 
; ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ

; ਫ਼ਿਲਮਾਂ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਮਿਸਟੀ ਜੰਨਤ

**ਜੰਨਤੁਲ ਫ਼ਿਰਦੌਸ ਮਿਸਟੀ,** ਨੂੰ **ਮਿਸਟੀ ਜੰਨਤ** (মিষ্টি জান্নাত) ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰਾ, ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਡਾਕਟਰ ਹੈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਜੰਨਤੁਲ ਫਿਰਦੌਸ ਮਿਸਟੀ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਖੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਫੇਨਾ ਮੈਡੀਕਲ ਅਤੇ ਡੈਂਟਲ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
2014 ਵਿੱਚ, ਜੰਨਤ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ *ਲਵ ਸਟੇਸ਼ਨ* ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦਾ ਸਹਿ-ਅਦਾਕਾਰ ਬੱਪੀ ਚੌਧਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਰਬੋਤਮ ਨਿਊਕਮਰ ਲਈ ਮੇਰਿਲ-ਪ੍ਰੋਥਮ ਆਲੋ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਸਹਿ-ਅਦਾਕਾਰ ਜੋਏ ਚੌਧਰੀ ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ *ਚੰਨੀ ਬੀਬੀ* ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਹ ਟਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰ ਸੋਹਮ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ *ਅਮਰ ਪ੍ਰੇਮ ਤੁਮੀ* ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਕੇਸ਼ ਨਾਲ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਰੰਗਬਾਜ਼ ਖਿਲਾੜੀ* ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਉਹ *ਐਮੀ ਨੇਤਾ ਹੋਬੋ* ਨਾਮ ਦੀ ਦੋ ਨਵੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼ਾਪਲਾ ਮੀਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਬੈਨਰ ਹੇਠ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਉੱਤਮ ਆਕਾਸ਼ ਕਰਨਗੇ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਵੰਦਨਾ ਚੌਬੇ

thumb|ਵੰਦਨਾ ਚੌਬੇ
thumb|ਵੰਦਨਾ ਚੌਬੇ 2024 ਵਿੱਚ
**ਵੰਦਨਾ ਚੌਬੇ** ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਿਕਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁੰਨ ਹਨ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ
ਤਸਵੀਰ ਸਕੈਨਰ

**ਸਕੈਨਰ** (Scanner) ਇੱਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਯੰਤਰ ਹੈ ਜੋ ਕਾਗਜ਼ੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ, ਤਸਵੀਰਾਂ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਆਬਜੈਕਟ ਦੀ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਕਾਪੀ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਯੰਤਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ ਡਾਟਾ ਨੂੰ ਕੈਪਚਰ ਕਰਕੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਕੈਨਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ:

### 1. ਫਲੈਟਬੈਡ ਸਕੈਨਰ (Flatbed Scanner): 
ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਸਕੈਨਰ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫਲੈਟ ਸ਼ੀਸ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਜਾਂ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਰੱਖ ਕੇ ਸਕੈਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਲੈਟਬੈਡ ਸਕੈਨਰ ਹਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

### 2. ਹੈਂਡਹੈਲਡ ਸਕੈਨਰ (Handheld Scanner): 
ਇਹ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਅਤੇ ਪੋਰਟੇਬਲ ਸਕੈਨਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ 'ਤੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਖਿਸਕਾ ਕੇ ਸਕੈਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਛੋਟੇ ਮਾਪ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਲਈ ਵਧੀਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

### 3. ਸ਼ੀਟਫੈੱਡ ਸਕੈਨਰ (Sheetfed Scanner): 
ਇਹ ਸਕੈਨਰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਾਂ ਕਈ ਪੰਨਿਆਂ ਨੂੰ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਕੈਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਤੇ ਦਫ਼ਤਰੀ ਮਕਸਦ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਸਕੈਨ ਕਰਨੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

### 4. ਡ੍ਰਮ ਸਕੈਨਰ (Drum Scanner): 
ਡ੍ਰਮ ਸਕੈਨਰ ਸਹੀ ਅਤੇ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀ ਤਸਵੀਰਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਉਦਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### 5. 3D ਸਕੈਨਰ (3D Scanner): 
ਇਹ ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਆਬਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਤਿੰਨ-ਪੱਖੀ (three-dimensional) ਕਾਪੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਬਜੈਕਟ ਦੀ ਸਤਹ ਅਤੇ ਅਕਾਰ ਨੂੰ ਕੈਪਚਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਵਰਤੋਂ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ, ਮੈਡੀਕਲ, ਅਤੇ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

### ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲਾਭ 
1. ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਸਟੋਰੇਜ: ਕਾਗਜ਼ੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਟੋਰ ਕਰਨਾ ਆਸਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

2. ਸ਼ੇਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਹੂਲਤ: ਸਕੈਨ ਕੀਤੇ ਡਾਕੂਮੈਂਟ ਨੂੰ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਈ-ਮੇਲ, ਕਲਾਉਡ ਜਾਂ ਹੋਰ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

3. ਸੁਰੱਖਿਆ: ਅਹਿਮ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਕਾਪੀ ਬਣਾਉਣ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਖਰਾਬੀ ਜਾਂ ਗੁਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

4. ਸੰਖੇਪਨ ਅਤੇ ਖੋਜ: OCR (Optical Character Recognition) ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਸਕੈਨ ਕੀਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਟੈਕਸਟ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਕੇ ਸਟੋਰ ਅਤੇ ਖੋਜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

### ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਖੇਤਰ 
* ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੀ ਸੰਭਾਲ
* ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ
* ਮੈਡੀਕਲ ਫੀਲਡ (X-rays ਅਤੇ ਹੋਰ ਚਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਕਾਪੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ)
* ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਤਿੰਨ-ਪੱਖੀ ਡਿਜ਼ਾਈਨ
* ਇਹ ਯੰਤਰ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਜਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਕਾਗਜ਼ੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਧਨ ਹੈ।
ਇਨਸਕਰਿਪਟ ਕੀ-ਬੋਰਡ

ਭਾਰਤੀ ਲਿਪੀਆਂ ‘ਚ ਟਾਈਪ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮਿਆਰੀ ਕੀ-ਬੋਰਡ ਲੇਆਊਟ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਨਸਕਰਿਪਟ ਕੀ-ਬੋਰਡ ਲੇਆਊਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕੀ-ਬੋਰਡ ਦਾ ਮਿਆਰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਟਾਈਪ ਕਰਨ ਦੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਰੱਥ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਸੀ-ਡੈੱਕ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਰ ਵਿੰਡੋਜ਼, ਲਾਇਨੇਕਸ ਅਤੇ ਮੈਕ ਓਪਰੇਟਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਭਾਰਤੀ ਲਿਪੀਆਂ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਬ੍ਰਹਮੀ ਤੋ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸੇ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਮੰਨ ਕੇ ਇਨਸਕਰਿਪਟ ਕੀ-ਬੋਰਡ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਹੁਤ ਆਸਾਨ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਲੇਆਊਟ ਤਕਨੀਕੀ ਪੱਖ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਰੱਖਕੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੀ-ਬੋਰਡ ਦੀ ਮੱਧ ਅਤੇ ਉਪਰਲੀ ਪੰਕਤੀ ਨੂੰ ਜੇਕਰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ A ‘ਤੇ ਹੋੜਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਫਟ ਦਬਾ ਕੇ ਓ ਪੈਂਦਾ ਹੈ । ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ S ‘ਤੇ ਲਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਿਫਟ ਦਬਾ ਕੇ ‘ਏ’ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਲਗਾ-ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਅਤੇ ਅੱਖਰ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ।
ਕੰਪਿਊਟਰ ਡਾਟਾ ਸਟੋਰੇਜ

ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੇ ਸਟੋਰੇਜ ਭਾਗਾਂ ਨੂੰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਮੈਮਰੀ, ਬਾਹਰੀ ਮੈਮਰੀ ਜਾ ਸਹਾਇਕ ਮੈਮਰੀ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਫ਼ਲੌਪੀ ਡਿਸਕ, ਸੀਡੀ, ਡੀਵੀਡੀ, ਪੈੱਨ ਡਰਾਈਵ, ਮੈਮਰੀ ਕਾਰਡ, ਹਾਰਡ ਡਿਸਕ, SSD, ਕਲਾਊਡ ਸਟੋਰੇਜ ਆਦਿ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੇ ਸਟੋਰੇਜ ਭਾਗ ਹਨ।

### ਯਾਦ ਰੱਖੋ 
1) ਫਲੌਪੀ ਡਿਸਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ-ਪਹਿਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਅੱਜ ਕਲ੍ਹ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ। ਇਸ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ  (Capacity) ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸੀ ਤੇ ਇਹ ਜਲਦੀ ਖਰਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।

2) ਸੀਡੀ ਅਤੇ ਡੀਵੀਡੀ ਨੂੰ ਆਪਟੀਕਲ ਡਿਸਕ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੀਡੀ ਜਾਂ ਡੀਵੀਡੀ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ ਭਾਗ ਨੂੰ ਡਰਾਈਵ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੀਡੀ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਸੀਡੀ ਡਰਾਈਵ ਤੇ ਡੀਵੀਡੀ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਡੀਵੀਡੀ ਡਰਾਈਵ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

3) ਪੈੱਨ ਡਰਾਇਵ ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਸਟੋਰੇਜ ਭਾਗ ਹੈ। ਇਸ ਵਰਤੋਂ ਡਾਟੇ ਨੂੰ ਇਧਰ-ਓਧਰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 

4) ਸਮਾਰਟ ਫੋਨ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਕੈਮਰੇ ਵਿਚ ਮੈਮਰੀ ਲਈ ਜਿਹੜੀ ਚਿੱਪ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਮਰੀ ਕਾਰਡ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

5) ਪੈੱਨ ਡਰਾਈਵ ਨੂੰ ਫਲੈਸ਼ ਡਰਾਈਵ ਅਤੇ ਯੂਐਸਬੀ ਡਰਾਈਵ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

6) ਹਾਰਡ ਡਿਸਕ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿੱਚ ਫਿਕਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ 'ਤੇ ਇਹ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਅਤੇ ਅਹਿਮ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਬਾਕੀ ਸਟੋਰੇਜ ਭਾਗਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੋਰਟੇਬਲ ਯੂਐਸਬੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ    ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

7) ਵੱਧ ਰਫ਼ਤਾਰ ਕਾਰਨ ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਹਾਰਡ ਡਿਸਕ ਦੀ ਥਾਂ SSD ਨੇ ਲੈਣ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਹਾਰਡ ਡਿਸਕ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮਹਿੰਗੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

8) ਡਾਟੇ ਨੂੰ ਆਨਲਾਈਨ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕਲਾਊਡ ਸਟੋਰੇਜ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਲਾਊਡ ਸਟੋਰੇਜ ਲਈ ਗੂਗਲ ਦੀ 'ਗੂਗਲ ਡਰਾਈਵ' ਅਤੇ ਮਾਈਕਰੋਸਾਫਟ ਦੀ 'ਵਨ ਡਰਾਈਵ' ਵਰਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਪਿਊਟਰ
ਤਾਨੀਆ ਅਹਿਮਦ

**ਤਾਨੀਆ ਅਹਿਮਦ** (ਜਨਮ 5 ਜੂਨ 1972) ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼  ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਮਾਡਲ, ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨੋਪੋਕਖੋ (2016) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਅਹਿਮਦ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1991 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਟੀਵੀ ਨਾਟਕ *ਸੰਪੋਰਕੋ* ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਫ਼ਰੀਆ ਹੁਸੈਨ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮੇ-*69*, *ਬੇਲਭੂਮੀ*, *ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ*, *ਅਮਰ ਆਨੰਦਬਾਰੀ*, ਘੁੰਪੋਕਾ ਅਤੇ *ਸ਼ੁਖਨਗਰ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ* ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਅਹਿਮਦ ਨੇ 1999 ਤੋਂ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਵੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।

### 2001–2005 
ਉਸ ਨੇ "ਮੁਹੁਰਤੋ", "ਮੋਯੂਰੀ", "ਆਰ ਕੋਟੋ ਕੰਡਾਬੇ" ਅਤੇ "ਉਰੋ ਮੇਘ" ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਸਾਲ 2004 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਹੁਮਾਯੂੰ ਅਹਿਮਦ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਸ਼ਿਆਮੋਲ ਛਾਇਆ* ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਬੱਚਸ ਫ਼ਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

### 2006–2010 
ਉਸ ਨੇ ਮੁਸਤੋਫਾ ਸਰਵਰ ਫਾਰੂਕੀ ਦੀ ਮੇਡ ਇਨ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਬਿਸਵਰੋਨਰ ਨੋਦੀ* ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

### 2011–2018 
ਉਹ 2011 ਵਿੱਚ ਵੀਟ ਚੈਨਲ ਆਈ ਟਾਪ ਮਾਡਲ ਦੀ ਜੱਜ ਬਣੀ। ਉਸ ਨੇ 2012 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਏ ਟੀਮ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸੀਰੀਅਲ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 2013 ਵਿੱਚ ਚੈਨਲ-ਆਈ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ। 2014 ਵਿੱਚ, ਅਹਿਮਦ ਨੇ ਜਨਵਰੀ 2017 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਫ਼ਿਲਮ ਵਲੋਬਾਸ਼ਾ ਈਮੋਨੀ ਹੋਈ (ਗੁੱਡ ਮਾਰਨਿੰਗ ਲੰਡਨ) ਵਿੱਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਐਸ ਆਈ ਟੂਟੁਲ ਨਾਲ 1999 ਤੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਜੋਡ਼ੇ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ 2021 ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ -ਤਵਾਬ, ਸ੍ਰੇਅਸ਼ ਅਤੇ ਅਰੋਸ਼ ਹਨ।

## ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ’ਚ ਕੰਮ 
### ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਨਾਟਕ 
### ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ 
## ਇਨਾਮ 
**ਬੱਚਸ ਫ਼ਿਲਮ ਅਵਾਰਡ**

* 2004 ਵਿੱਚ *ਸ਼ਿਆਮੋਲ ਛਾਇਆ* ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1972
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਪੋਰੀ ਮੋਨੀ

**ਸ਼ਮਸੁੰਨਹਾਰ ਸਮ੍ਰਿਤੀ** (; ਜਨਮ 24 ਅਕਤੂਬਰ 1992), ਉਸ ਦੇ ਸਟੇਜ ਨਾਮ **ਪੋਰੀ ਮੋਨੀ** ਦੁਆਰਾ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਸਫਲ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਫੋਰਬਸ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ "100 ਡਿਜੀਟਲ ਸਟਾਰਸ" ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਪੋਰੀ ਮੌਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ *ਰਾਣਾ ਪਲਾਜ਼ਾ* ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ 2016 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ  ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ: *ਸਵਪਨਾਜਾਲ* (2018), *ਗੁਨੀਨ* (2022) ਅਤੇ *ਅੰਤੋਰ ਜਾਲਾ* (2017) ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ ਹਨ, ਉਸ ਨੇ 21ਵੇਂ ਮੇਰਿਲ-ਪ੍ਰੋਥਮ ਆਲੋ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਲੋਚਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ।

## ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਸ਼ਮਸੁੰਨਹਾਰ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਦਾ ਜਨਮ 24 ਅਕਤੂਬਰ 1992, ਸਤਖੀਰਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਗੁਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਪਿਰੋਜਪੁਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਾਨਾ-ਨਾਨੀ ਦੇ ਘਰ ਵੱਡੀ ਹੋਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੈਕੰਡਰੀ ਅਤੇ ਉੱਚ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਦੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਰਾਣਾ ਪਲਾਜ਼ਾ ਆਫ਼ਤ ' ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਮੌਨੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ, *ਰਾਣਾ ਪਲਾਜ਼ਾ*, ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਫ਼ਿਲਮ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਫ਼ਤ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੋਕ ਗਲਤ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਦੂਜੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਭਲੋਭਾਸ਼ਾ ਸ਼ਿਮਾਹੀਨ* 13 ਫਰਵਰੀ 2015 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ *ਆਰੋ ਭਲੋਬਾਸ਼ਬੋ ਤੋਮੇ* ਅਤੇ *ਧੂਮਕੇਤੂ* ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਕਿਬ ਖਾਨ ਨਾਲ ਸਹਿ-ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਮੌਨੀ ਨੇ 2010 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਇਸਮਾਈਲ ਹੁਸੈਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 2012 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਅਪ੍ਰੈਲ 2012 ਵਿੱਚ ਫੁੱਟਬਾਲਰ ਫਿਰਦੌਸ ਕਬੀਰ ਸੌਰਵ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। 2019 ਵਿੱਚ ਮੌਨੀ ਦੀ ਮੰਗਣੀ ਆਰਜੇ ਤਮੀਮ ਹਸਨ ਨਾਲ ਹੋਈ ਸੀ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬ੍ਰੇਕਅੱਪ ਹੋ ਗਿਆ। ਮਾਰਚ 2020 ਵਿੱਚ ਉਸ  ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਕਮਰੁਜ਼ਮਾਨ ਰੌਨੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਪਰ ਇਹ ਵਿਆਹ ਟਿਕ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ।

ਅਕਤੂਬਰ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਅਭਿਨੇਤਾ-ਮਾਡਲ ਸਰਫੁਲ ਰਾਜ਼ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਰਾਜ਼-ਪੋਰੀਮੋਨੀ 10 ਅਗਸਤ 2022 ਨੂੰ ਇੱਕ ਲੜਕੇ, ਸ਼ਾਹੀਮ ਮੁਹੰਮਦ ਰਾਜਿਆ ਦੇ ਮਾਪੇ ਬਣੇ। 31 ਦਸੰਬਰ 2022 ਨੂੰ, ਮੌਨੀ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਰਾਜ਼ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਵੱਖ ਹੋਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਪੁੱਤਰ ਰਾਜਿਆ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਘਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਮੁੜ-ਮੁੜ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਤਨਜਿਨ ਤਿਸ਼ਾ, ਨਜ਼ੀਫਾ ਤੁਸ਼ੀ, ਅਤੇ ਸੁਨੇਰਾਹ ਬਿਨਤੇ ਕਮਲ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਨਾਲ ਰਾਜ਼ ਦੇ ਕਈ ਸਬੰਧਾਂ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪੋਰੀ ਮੌਨੀ ਨੇ 18 ਸਤੰਬਰ 2023 ਨੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
## ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 
* *ਦੂਜੀ ਪਾਰੀ* (2013–2014) - ਇਦਰੀਸ ਹੈਦਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ 
* *ਵਿਸ਼ੇਸ਼*
* *ਵਾਧੂ ਬੈਚਲਰ*
* *ਨਾਰੀ*
* *ਨੋਬੋਨੀਤਾ ਤੋਮਰ ਜੋਨੋ*
* *ਓਸ਼ੋਮਾਪਟੋ ਵਲੋਭਾਸ਼ਾ*
* *ਮੋਨ ਭਲੋ ਨਾਇ*
* *ਕੋਠਾ ਦਿਲਮ*
* *ਈਪਰ ਓਪਾਰ*
* *ਕੀਨੋ ਮੀਚ ਨੋਕਖੋਤਰੇ*
* *ਅਕਤੁਖਾਨੀ*

## ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ 
## ਇਨਾਮ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ 
* 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ
ਪੇਜ ਲੇਆਊਟ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ

ਪੇਜ ਲੇਆਉਟ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਦੋਵੇਂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਆਪਣੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ਾਵਰਤਾ ਦੇ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਪਹਲੂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਆਓ ਹਰ ਇਕ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜਾਣੀਏ।

### 1. ਪੇਜ ਲੇਆਉਟ ਕੀ ਹੈ? http://www.cpkamboj.com 
ਪੇਜ ਲੇਆਉਟ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਟੈਕਸਟ, ਚਿੱਤਰ, ਹੈਡਰ, ਫੁਟਰ, ਸਪੇਸਿੰਗ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਤੱਤ ਕਿਵੇਂ ਵਿਵਸਥਿਤ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਅਖੀਰਲੇ ਦਿੱਖ ਤੇ ਪੜਾਅ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।

#### ਪੇਜ ਲੇਆਉਟ ਦੇ ਮੁੱਖ ਤੱਤ  
ਮਾਰਜਿਨਸ: ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਅਤੇ ਟੈਕਸਟ ਵਿੱਚ ਦੂਰੀ ਨੂੰ ਮਾਰਜਿਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਕਾਲਮ: ਪੇਜ ਵਿੱਚ ਕਾਲਮ ਬਣਾ ਕੇ ਟੈਕਸਟ ਨੂੰ ਵੰਡਣ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਨ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਹੈਡਰ ਅਤੇ ਫੁਟਰ: ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਅਤੇ ਉੱਪਰ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਿਤੀਆਂ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿਰਲੇਖ, ਪੇਜ ਨੰਬਰ, ਤਾਰੀਖ)।

ਪੇਜ ਸਾਈਜ਼ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ: ਅਮੂਮਨ ਲੈਟਰ ਸਾਈਜ਼ (8.5" x 11") ਜਾਂ A4 ਸਾਈਜ਼ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦਿਸ਼ਾ ਪੋਰਟ੍ਰੇਟ ਜਾਂ ਲੈਂਡਸਕੇਪ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਲਾਈਨ ਸਪੇਸਿੰਗ ਅਤੇ ਪੈਰਾ ਸਪੇਸਿੰਗ: ਲਾਈਨਾਂ ਅਤੇ ਪੈਰਾਗ੍ਰਾਫਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪੇਸ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਚਿੱਤਰ ਅਤੇ ਗ੍ਰਾਫਿਕਸ ਦੀ ਸਥਿਤੀ: ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਪੇਜ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਸੈੱਟ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਇਹ ਲੇਆਉਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।

#### ਪੇਜ ਲੇਆਉਟ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਯਮ 
ਸਧਾਰਨ ਅਤੇ ਪੜਨਯੋਗ ਲੇਆਉਟ ਬਣਾਓ।

ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਨਸਰਾਂ ਲਈ ਯਥੋਚਿਤ ਸਪੇਸ ਵਰਤੋ।

ਇੱਕਸਾਰ ਫੌਂਟ ਸਟਾਈਲ ਅਤੇ ਸਾਈਜ਼ ਰੱਖੋ।

ਮੂਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨੂੰ ਉਭਾਰਨ ਲਈ ਉਪ-ਸਿਰਲੇਖ ਵਰਤੋ।

### ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ 
ਪ੍ਰਿੰਟ ਕਰਨ ਸਮੇਂ ਕੁਝ ਮੁੱਖ ਗੱਲਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪ੍ਰਿੰਟ ਹੋਵੇ।

#### ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਦੇ ਮੁੱਖ ਤੱਤ http://www.unistarbooks.com 
ਪ੍ਰਿੰਟ ਸਾਈਜ਼ ਅਤੇ ਪੇਜ ਸੈਟਅੱਪ: ਪੇਜ ਦੀ ਸਾਈਜ਼ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਦਾ ਚੋਣ ਕਰੋ।

ਪ੍ਰਿੰਟਰ ਦੀ ਰਾਜ਼ੁਕੁਸ਼ਾਈ: ਮਿਆਰੀ ਰੈਜ਼ੋਲਿਊਸ਼ਨ ਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਕਰੋ ਤਾਂ ਜੋ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਟੈਕਸਟ ਸਾਫ਼ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣ।

ਰੰਗ ਬਨਾਮ ਬਲੈਕ ਐਂਡ ਵਾਈਟ: ਜੇ ਰੰਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿੰਟ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ CMYK ਸੈਟਿੰਗ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ।

ਪ੍ਰੂਫਰੀਡ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀਵਿਊ: ਅੰਤਮ ਪ੍ਰਿੰਟ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜਾਂਚ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀਵਿਊ ਕਰ ਲਓ।

ਇਹ ਤਰੀਕੇ ਤੇ ਸਿਧਾਂਤ ਪੇਜ ਲੇਆਉਟ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਦੋਵੇਂ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਧੀਆ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੜਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਕਰੈਕਟਰ ਮੈਪ (ਵਿੰਡੋਜ਼)

ਕਰੈਕਟਰ ਮੈਪ ਇੱਕ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਟੂਲ ਹੈ ਜੋ ਵਰਤੋਂਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟੈਕਸਟ ਕਰੈਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਸਿੰਬਲਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ, ਚੁਣਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਡੋਕਯੂਮੈਂਟ ਜਾਂ ਟੈਕਸਟ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਲੇਖ, ਸਮਾਰਟ ਕੋਟਸ, ਅੱਖਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਲੱਖਣ ਕਰੈਕਟਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

### 1. ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ 
ਸਾਰਥਕ ਇੰਟਰਫੇਸ: ਕਰੈਕਟਰ ਮੈਪ ਦਾ ਇੰਟਰਫੇਸ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਲਈ ਸਹਿਜ ਅਤੇ ਸਪਸ਼ਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਵੀ ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਰੈਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸਿੰਬਲ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ: ਇਹ ਅੱਖਰਾਂ ਨੂੰ ਵਿਭਿੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲਾਤੀਨੀ, ਗ੍ਰੀਕ, ਕਿਰਿਲਿਕ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਚਿੰਨ੍ਹ।

### 2. ਵਰਤੋਂ 
ਕਾਪੀ ਅਤੇ ਪੇਸਟ: ਵਰਤੋਂਕਾਰ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਕਰੈਕਟਰ ਨੂੰ ਕਾਪੀ ਕਰਕੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਡੋਕਯੂਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਪੇਸਟ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਾਰਮੈਟ: ਕਰੈਕਟਰ ਮੈਪ ਵਿੱਚ ਹਰ ਕਰੈਕਟਰ ਦੀ ਕੋਡ ਜਾਂ ਯੂਨੀਕੋਡ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

### 3. ਉਪਯੋਗਤਾ 
ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੋਜ: ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਖੋਜ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ, ਕਰੈਕਟਰ ਮੈਪ ਵਿਲੱਖਣ ਕਰੈਕਟਰਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਤਾਬਾਂ, ਅਧਿਆਇਆਂ ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਲਿਖਾਰੀ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨਰ: ਇਹ ਟੂਲ ਲਿਖਾਰੀ, ਡਿਜ਼ਾਇਨਰ ਅਤੇ ਟੈਕਸਟ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉਪਯੋਗੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੱਖਰਾਂ ਅਤੇ ਸਿੰਬਲਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।

### 4. ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ 
ਵਿੰਡੋਜ਼: Windows ਵਿੱਚ ਕਰੈਕਟਰ ਮੈਪ ਇੱਕ ਸਟੈਂਡਰਡ ਐਪਲੀਕੇਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ "Character Map" ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਖੋਜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮੈਕ: macOS ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਲਈ, ਇਸਦੇ ਸਮਾਨ ਫੰਕਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ "Character Viewer" ਉਪਲਬਧ ਹੈ।

### 5. ਸੰਕਲਪ 
ਕਰੈਕਟਰ ਮੈਪ ਇੱਕ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ-ਵਾਂਗਦਾ ਟੂਲ ਹੈ ਜੋ ਵਰਤੋਂਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵਿਲੱਖਣ ਅਤੇ ਅਦਿੱਖ ਕਰੈਕਟਰਾਂ ਨਾਲ ਸੱਜਣ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਲਿਖਣ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿੱਖਣ, ਲਿਖਣ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਆਸਾਨੀਆਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਬੱਗੇ ਕੇ ਪਿੱਪਲ

**ਬੱਗੇ ਕੇ ਪਿੱਪਲ** ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਤਹਿਸੀਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਤੋਂ 15 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। 2009 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਬੱਗੇ ਕੇ ਪਿੱਪਲ ਪਿੰਡ ਬਾਗੇ ਕੇ ਪਿੱਪਲ ਦੀ ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼

**ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਸੰਸਥਾ** (ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ **ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼** ਜਾਂ **WikimediaBD**) ਇੱਕ ਰਜਿਸਟਰਡ ਚੈਰਿਟੀ ਹੈ ਜੋ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਸੰਸਥਾ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਇੱਕ ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਚੈਪਟਰ ਹੈ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਮਾਲਕੀ ਅਤੇ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। 19 ਨਵੰਬਰ 2019 ਤੱਕ, ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਚੈਪਟਰ ਹੈ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲੀ-ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਚੈਪਟਰ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* Wikimedia BD Blog

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਮੀਡੀਆ ਸੰਸਥਾ