ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ

**ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Mother Dairy**) ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੇਅਰੀ ਵਿਕਾਸ ਬੋਰਡ ਦੀ ਪੂਰੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੀ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ, ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ, ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿਕਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1974 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੇਅਰੀ ਵਿਕਾਸ ਬੋਰਡ (NDDB) ਦੀ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਨੂੰ 1974 ਵਿੱਚ 'ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਫਲੱਡ' ਅਧੀਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੇਅਰੀ ਵਿਕਾਸ ਬੋਰਡ (ਐਨਡੀਡੀਬੀ) ਦੀ ਪੂਰੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੀ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀ ਵਜੋਂ ਚਾਲੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਫਲੱਡ ਦੇ ਤਹਿਤ ਇੱਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਡੇਅਰੀ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੁੱਧ ਭਰਪੂਰ ਰਾਸ਼ਟਰ ਬਣਾਉਣਾ ਸੀ। ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਡੇਅਰੀ ਸਹਿਕਾਰਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਪੱਧਰੀ ਕਿਸਾਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਤਰਲ ਦੁੱਧ ਦੀ ਲੋੜ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਸਰੋਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ (ਐਨਸੀਆਰ) ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਸੀ,  ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ 1500 ਦੁੱਧ ਦੇ ਬੂਥ ਅਤੇ 300 ਸਫਲ ਆਊਟਲੇਟ ਹਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ। ਇਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ 400 ਸੈਫਲ ਆਊਟਲੇਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦ ਵੇਚਦਾ ਹੈ। 

## ਬ੍ਰਾਂਡ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀਆਂ 
ਕੰਪਨੀ "ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ" ਬ੍ਰਾਂਡ ਦੇ ਤਹਿਤ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦ ਵੇਚਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ-ਐਨਸੀਆਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦੁੱਧ ਸਪਲਾਇਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਲਗਭਗ 30 ਲੱਖ ਲੀਟਰ ਦੁੱਧ ਵੇਚਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਸਫਲ ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਦੀ ਰਿਟੇਲ ਬਾਂਹ ਹੈ। ਇਹ ਐਨਸੀਆਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਸਟੋਰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੌਜੂਦਗੀ ਹੈ। ਸੈਫਲ ਦਾ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੌਦਾ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਲਗਭਗ 23,000 ਮੀਟਰਕ ਟਨ ਐਸੇਪਟਿਕ ਫਲਾਂ ਦੇ ਮਿੱਝ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਲਾਨਾ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਕਾ-ਕੋਲਾ, ਪੈਪਸੀ, ਯੂਨੀਲੀਵਰ, ਨੇਸਲੇ, ਆਦਿ ਵਰਗੀਆਂ ਫੂਡ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸਫਲ ਦੀ 40 ਦੇਸ਼ਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ, ਯੂਰਪ, ਰੂਸ, ਮੱਧ ਪੂਰਬ, ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਗੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ( ਅੰਗੂਰ, ਕੇਲਾ, ਘੇਰਕਿਨ, ਪਿਆਜ਼, ਆਦਿ), ਫਲਾਂ ਦਾ ਮਿੱਝ ਅਤੇ ਧਿਆਨ, ਜੰਮਿਆ ਹੋਇਆ ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਆਦਿ  ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸੀਮਤ ਮਿਠਾਈਆਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਇਸ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਇਹ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਵਿਗਿਆਪਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਕੀ ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਨੇ ਜੁਲਾਈ 2020 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਾਸ਼ਤੇ ਦੀ ਟੋਕਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਸਿਰਫ ਡੇਅਰੀ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ NDDB ਦੇ *ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਗੋਲਡਨ ਫਲੋ* ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਨੇ ਨੋਇਡਾ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ 'ਕੈਫੇ ਡਿਲਾਈਟਸ' ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਆਊਟਲੇਟਾਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਹੈ।

## ਮਾਲੀਆ 
2020 ਤੱਕ, ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਦੀ ਆਮਦਨ ₹10,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਜਾਂ ਲਗਭਗ $1.6 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।

## ਉਤਪਾਦ 
### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦ 
ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਬ੍ਰਾਂਡ ਦੇ ਤਹਿਤ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦ ਵੇਚਦੀ ਹੈ। 

#### ਦੁੱਧ 
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਡਾਇਟਜ਼ (ਸਕੀਮ/ਸਕੀਮਡ ਦੁੱਧ) - ਚਰਬੀ: 0.1%, SNF: 8.7%
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਲਾਈਵਲਾਈਟ (ਸੈਮੀ-ਸਕੀਮਡ ਦੁੱਧ) - ਚਰਬੀ: 1.5%, SNF: 9%
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਟੋਨਡ ਦੁੱਧ (ਪੂਰਾ/ਨਿਯਮਿਤ ਦੁੱਧ) - ਚਰਬੀ: 3%, SNF: 8.5%
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਸੁਪਰ-ਟੀ ਦੁੱਧ - ਚਰਬੀ: 4%, SNF: 8.5%
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਗਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ - ਚਰਬੀ: 4%, SNF: 8.5%
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਮਿਆਰੀ ਦੁੱਧ - ਚਰਬੀ: 4.5%, SNF: 8.5%
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਫੁੱਲਯੋ ਦੁੱਧ - ਚਰਬੀ: 5%, SNF: 9%
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਫੁੱਲ ਕਰੀਮ ਦੁੱਧ - ਚਰਬੀ: 6%, SNF: 9%
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਅਲਟਰਾ ਦੁੱਧ - ਚਰਬੀ: 7%, SNF: 9%

#### ਦਹੀ 
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਅੰਤਮ ਦਹੀ
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਪ੍ਰੋਬਾਇਓਟਿਕ ਐਡਵਾਂਸਡ ਦਹੀ
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਕਲਾਸਿਕ ਦਹੀ
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਮਿਸ਼ਟੀ ਦੋਇ
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਆਮ ਦੋਇ

#### ਲੱਸੀ 
ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਲੱਸੀ (ਮਿੱਠੀ, ਅੰਬ, ਸਟ੍ਰਾਬੇਰੀ, ਮਿਸ਼ਰੀ ਦੋਈ ਲੱਸੀ)

#### ਛਚ 
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਛਚ
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ ਛਚ
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਮਸਾਲਾ ਛਚ
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਤੜਕਾ ਛਚ

#### ਪ੍ਰੋਬਾਇਓਟਿਕ ਦੁੱਧ 
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਨਿਊਟ੍ਰੀਫਿਟ

#### ਫਲੇਵਰ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ 
# ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਚਿਲਜ਼

#### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਪਨੀਰ 
#### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਮੱਖਣ 
#### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਬਰੈੱਡ 
ਜੁਲਾਈ 2020 ਵਿੱਚ, ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਰੋਟੀ ਵੇਚਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਅਗਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਆਮਦਨ ਦੁੱਗਣੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ₹25,000 ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ₹10,500 ਕਰੋੜ ਸੀ।

#### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਪਨੀਰ 
#### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਘਿਓ 
ਨਵੰਬਰ 2020 ਵਿੱਚ, ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਨੇ ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਘੀ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਮੁਹਿੰਮ #KhushbooApnepanKi ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨਾ, ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ ਪ੍ਰਿੰਟ, ਡਿਜੀਟਲ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।, ਰੇਡੀਓ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਮਾਧਿਅਮ, ਅਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਘੀ ਲਈ ਬ੍ਰਾਂਡ ਦੀ ਸਾਂਝ ਵਧਾਓ।

#### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਫਲ ਦਹੀਂ 
#### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਕਰੀਮ 
#### ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਭੋਜਨ ਉਤਪਾਦ 
ਜਨਵਰੀ 2021 ਵਿੱਚ, ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਮਕਰ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਫਲ ਬ੍ਰਾਂਡ ਦੇ ਤਹਿਤ ਤਿੰਨ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਭੋਜਨ ਉਤਪਾਦ - ਫਰੋਜ਼ਨ ਡਰਮਸਟਿਕਸ, ਫਰੋਜ਼ਨ ਕੱਟ ਭਿੰਡੀ ਅਤੇ ਜੰਮੇ ਹੋਏ ਹਲਦੀ ਪੇਸਟ ਕਿਊਬ ਲਾਂਚ ਕੀਤੇ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਗਬਾਨੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਵੇਂ ਉਤਪਾਦ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਆਦਿਵਾਸੀਆਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਮਦਦ ਕਰਨਗੇ। ਆਦਿਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਨਵੇਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹਨ ਅਤੇ ਆਦੀਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ 'ਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਣਗੇ।  ਇਹਨਾਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਦੇ ਨਾਲ ਫਰੋਜ਼ਨ ਵੈਜੀਟੇਬਲ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਹੁਣ 6 ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।  ਕੰਪਨੀ ਲਗਭਗ 400 ਸਫਲ ਆਊਟਲੇਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਤਾਜ਼ੇ ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਵੇਚ ਰਹੀ ਹੈ।  "ਸਫਲ" ਬ੍ਰਾਂਡ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਫਰੋਜ਼ਨ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਦਾਲਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 

#### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਮਿਲਕ ਸ਼ੇਕ 
#### ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਮਿਠਾਈਆਂ 
ਮਦਰ ਡੇਅਰੀ ਪੰਜ ਪੈਕਡ ਮਠਿਆਈਆਂ ਵੇਚਦੀ ਸੀ - ਮਿਲਕ ਕੇਕ, ਸੰਤਰਾ ਮਾਵਾ ਬਰਫੀ, ਫਰੋਜ਼ਨ ਰਸਮਲਾਈ, ਗੁਲਾਬ ਜਾਮੁਨ ਅਤੇ ਰਸਗੁੱਲਾ ਅਤੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਮਥੁਰਾ ਪੇਡਾ ਅਤੇ ਮੇਵਾ ਆਟਾ ਲੱਡੂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਨਵੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ। ਸਾਲ 2021 ਵਿੱਚ ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਇਸ ਨਵੇਂ ਸੰਜੋਗ ਤੋਂ ₹100 ਕਰੋੜ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਬਰੈਂਡ