open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
47ਵਾਂ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ ਇੰਡੀਆ

**47ਵਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ** 20 ਤੋਂ 28 ਨਵੰਬਰ 2016 ਨੂੰ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਨਾਗੇਸ਼ ਕੁਕਨੂਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਪੈਨੋਰਮਾ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਮੀਰ ਆਰੀਆ ਨੂੰ ਪੈਨਲ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਮੁਖੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਜਿਊਰੀ 
### ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲਾ 
* ਇਵਾਨ ਪਾਸਰ, ਚੈੱਕ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਚੇਅਰਪਰਸਨ
* ਲੈਰੀ ਸਮਿਥ
* ਲਾਰਡਨ ਜ਼ਫ੍ਰਾਨੋਵਿਕ, ਯੂਗੋਸਲਾਵੀਅਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* ਨਾਗੇਸ਼ ਕੁਕਨੂਰ, ਭਾਰਤੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* ਲੀਲਾ ਕਿਲਾਨੀ, ਮੋਰੱਕੋ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ, ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ

### ਭਾਰਤੀ ਪਨੋਰਮਾ 
#### ਫੀਚਰ ਫਿਲਮਾਂ 
* ਰਮਾ ਵਿਜ, ਅਦਾਕਾਰਾ
* ਅਰੂਪ ਮੰਨਾ, ਡਾਇਰੈਕਟਰ
* ਸੀਵੀ ਰੈਡੀ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* ਗਿਰੀਸ਼ ਮੋਹਿਤੇ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* ਕੇ. ਪੁੱਟਾਸਵਾਮੀ, ਲੇਖਕ
* ਐਨ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕੁਮਾਰ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* ਸਬਿਆਸਾਚੀ ਮਹਾਪਾਤਰਾ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਸੰਜੇ ਪਵਾਰ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਕਾਲਮਨਵੀਸ
* ਸਤਿੰਦਰ ਮੋਹਨ, ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰ
* ਸਵਪਨ ਮਲਿਕ, ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਆਲੋਚਕ
* ਉਦੈ ਸ਼ੰਕਰ ਪਾਨੀ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਜ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ

#### ਗੈਰ-ਫੀਚਰ ਫਿਲਮਾਂ 
* ਆਰਤੀ ਸ਼੍ਰੀਵਾਸਤਵ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਅਭਿਜੀਤ ਮਜੂਮਦਾਰ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਗੌਤਮ ਬੈਨੇਗਲ, ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਮਧੁਰੀਤਾ ਆਨੰਦ, ਫ਼ਿਲਮ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* ਰੋਨੇਲ ਹਾਓਬਮ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਪ੍ਰੋ. ਸੁਰੇਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ, ਫਿਲਮ ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ

## ਜੇਤੂ 
* **ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ (ਸਰਬੋਤਮ ਫਿਲਮ) :** ਰੇਜ਼ਾ ਮਿਰਕਰੀਮੀ ਦੁਆਰਾ " ਡਾਟਰ "
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਵਾਰਡ : " ਰੌਫ " ਲਈ ਸੋਨੇਰ ਕਨਾਰ ਅਤੇ ਬਾਰਿਸ ਕਾਯਾ
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਡੈਬਿਊ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਪੁਰਸਕਾਰ : " ਰਾਰਾ " ਲਈ ਪਾਪਾ ਸੈਨ ਮਾਰਟਿਨ
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਅਵਾਰਡ (ਪੁਰਸ਼) : ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਅਵਾਰਡ: " ਧੀ " ਲਈ ਫਰਹਾਦ ਅਸਲਾਨੀ
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਵਾਰਡ (ਮਹਿਲਾ) : ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਅਵਾਰਡ: " ਮੇਲੋ ਮਡ " ਲਈ ਏਲੀਨਾ ਵਾਸਕਾ
* ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਸਪੈਸ਼ਲ ਜਿਊਰੀ ਅਵਾਰਡ : ਲੀ ਜੂਨ-ਇਕ ਦੁਆਰਾ " ਦ ਥ੍ਰੋਨ "
* ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ਿਕਰ : " ਦ ਅਪੋਲੋਜੀ " ਲਈ ਟਿਫਨੀ ਸਿਉਂਗ ।

## ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੁਰਸਕਾਰ 
* IFFI ICFT ਯੂਨੈਸਕੋ ਗਾਂਧੀ ਮੈਡਲ : " ਕਲੰਦਰ ਦੀ ਠੰਡ " ਲਈ ਮੁਸਤਫਾ ਕਾਰਾ
* ਲਾਈਫ ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ - ਇਮ ਕਵੋਨ-ਟੈਕ
* IFFI ਇੰਡੀਅਨ ਫਿਲਮ ਪਰਸਨੈਲਿਟੀ ਆਫ ਦ ਈਅਰ ਅਵਾਰਡ : ਐਸਪੀ ਬਾਲਸੁਬ੍ਰਾਹਮਣੀਅਮ

## ਅਧਿਕਾਰਤ ਚੋਣਾਂ 
### ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ 
### ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਫ਼ਿਲਮ 
* ਆਂਡਰੇਜ਼ ਵਜਦਾ ਦੁਆਰਾ " ਆਫਟਰਮੇਜ "

### ਸਮਾਪਤੀ ਫਿਲਮ 
* " ਕਿਮ ਜੀ-ਵੂਨ " ਦੁਆਰਾ " ਦ ਏਜ ਆਫ਼ ਸ਼ੈਡੋਜ਼ "

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
*
37ਵਾਂ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ ਇੰਡੀਆ

**37ਵਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ** 23 ਨਵੰਬਰ - 3 ਦਸੰਬਰ 2006 ਤੱਕ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰੋਲਫ ਡੀ ਹੀਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਜਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਓਲੀਵੀਅਰ ਅਸਾਇਆਸ, ਪੋਲਿਸ਼ ਅਦਾਕਾਰਾ ਗ੍ਰਾਜ਼ਿਨਾ ਸਜ਼ਾਪੋਲੋਵਸਕਾ, ਅਰਜਨਟੀਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਲੈਟੀਸੀਆ ਬ੍ਰੇਡਿਸ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜਾਹਨੂ ਬਰੂਆ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਇਸ ਸਾਲ ਟੈਕਨੀਕਲ ਰੈਟਰੋਸਪੈਕਟਿਵ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਡਿਜੀਟਲ ਐਡੀਟਿੰਗ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫਿਲਮ 'ਕਟਿੰਗ ਐਜ' ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਪਾਦਕ ਸਟੀਵਨ ਕੋਹੇਨ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਟਲੀ ਦੇ ਟੈਕਨੀਸ਼ੀਅਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਫਿਲਮ ਰੀਸਟੋਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।

ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਵਿੱਚ 11 ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮੀ ਹਸਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਨਾਦਿਰਾ, ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਨੌਸ਼ਾਦ ਅਲੀ, ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਓਦੁਵਿਲ ਉਨੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ, ਅਭਿਨੇਤਾ, ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ, ਪੀ. ਭਾਨੂਮਤੀ, ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਡਾਂਸਰ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਲੇਖਕ, ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ, ਪਦਮਿਨੀ, ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਹਰੀਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਮੁਖਰਜੀ, ਡਾ. ਰਾਜਕੁਮਾਰ / ਕੰਨੇਦਯਾਲਮ, ਤਮਿਲ/ਕੰਕਟਰਯਾਲਮ, ਤਮਿਲ ਕਨੇਡਾਲਮ ਰੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਉਸਤਾਦ ਬਿਸਮਿੱਲਾ ਖਾਨ, ਪਰਵੀਨ ਬਾਬੀ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਦੋ ਵਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ, ਮਨੋਜ ਪੁੰਜ।

ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਭਾਗ "ਐਨ.ਐਫ.ਡੀ.ਸੀ. ਡਾਊਨ ਦ ਏਜਸ" ਜਿਸ ਵਿੱਚ 6 ਫਿਲਮਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ *ਗਾਂਧੀ* ਅਤੇ *ਜਾਨੇ ਭੀ ਦੋ ਯਾਰੋ* ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਵਿਕਾਸ ਨਿਗਮ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਇਆ।

## ਜੇਤੂ 
* **ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ (ਸਰਬੋਤਮ ਫਿਲਮ) :** "ਦ ਓਲਡ ਬਾਰਬਰ" (ਲੇ ਵਿਯੂ ਬਾਰਬੀਅਰ)" " ਹਸੀ ਚਾਓਲੂ " ਦੁਆਰਾ (ਚੀਨੀ ਫਿਲਮ)
* ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਅਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਲਈ ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਅਵਾਰਡ : "ਏ ਸ਼ਾਰਟ ਲਾਈਫ" (ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆਈ ਫਿਲਮ) ਲਈ "ਐਨ ਕੁੰਗ-ਲੀ"
* ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਸਪੈਸ਼ਲ ਜਿਊਰੀ ਅਵਾਰਡ : " ਨਿਰੋਂਤੋਰ " " ਅਬੂ ਸਈਦ " ਦੁਆਰਾ (ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਫਿਲਮ)।

## ਅਧਿਕਾਰਤ ਚੋਣਾਂ 
### ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ 
### ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਫ਼ਿਲਮ 
* ਪੇਡਰੋ ਅਲਮੋਡੋਵਰ ਦੁਆਰਾ *ਵੋਲਵਰ* (ਸਪੇਨੀ ਫਿਲਮ)

### ਸਮਾਪਤੀ ਫਿਲਮ 
* ਅਲੇਜੈਂਡਰੋ ਗੋਂਜ਼ਾਲੇਜ਼ ਇਨਾਰਿਟੂ ਦੁਆਰਾ *ਬਾਬਲ* (ਅਮਰੀਕੀ ਫਿਲਮ)।

## ਹਵਾਲੇ
53ਵਾਂ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ ਇੰਡੀਆ

**53ਵਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ** 20 ਤੋਂ 28 ਨਵੰਬਰ 2022 ਤੱਕ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਡਾਇਟਰ ਬਰਨਰ ਦੁਆਰਾ *ਅਲਮਾ ਅਤੇ ਓਸਕਰ* ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਕ੍ਰਜ਼ੀਸਟੋਫ ਜ਼ਾਨੂਸੀ ਦੁਆਰਾ *ਪਰਫੈਕਟ ਨੰਬਰ* ਸਮਾਪਤੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਵਜੋਂ ਸੀ। ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਦੇਸ਼ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਅੱਠ ਫਿਲਮਾਂ ਨੂੰ 'ਫੋਕਸ ਦੇਸ਼' ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਜਿਊਰੀ 
### ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਿਊਰੀ 
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲਾ ਜਿਊਰੀ ਗੋਲਡਨ ਅਤੇ ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕਸ ਲਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂਆਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰੇਗੀ। 

* ਨਾਦਵ ਲੈਪਿਡ (ਜਿਊਰੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ) – ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ
* ਜਿੰਕੋ ਗੋਟੋਹ - ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ
* ਜੇਵੀਅਰ ਐਂਗੂਲੋ ਬਾਰਟੂਰੇਨ - ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਪਾਸਕਲ ਚਾਵਾਂਸ - ਸੰਪਾਦਕ, ਫਰਾਂਸ
* ਸੁਦੀਪਤੋ ਸੇਨ - ਲੇਖਕ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਭਾਰਤ

### ਫੀਚਰ ਫਿਲਮਾਂ 
ਬਾਰਾਂ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਾਲੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਜਿਊਰੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ, ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਵਿਨੋਦ ਗਣਾਤਰਾ ਨੇ ਕੀਤੀ। ਫੀਚਰ ਜਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਯੋਗ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਪੇਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਭਾਰਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਹਨ:

* ਸ਼੍ਰੀ. ਏ ਕਾਰਤਿਕ ਰਾਜਾ; ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫਰ
* ਸ਼੍ਰੀ. ਆਨੰਦ ਜੋਤੀ; ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ. ਡਾ. ਅਨੁਰਾਧਾ ਸਿੰਘ; ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ
* ਸ਼੍ਰੀ. ਅਸ਼ੋਕ ਕਸ਼ਯਪ; ਨਿਰਮਾਤਾ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫ਼ਰ
* ਸ਼੍ਰੀ ਏਨੁਮੁਲਾ ਪ੍ਰੇਮਰਾਜ; ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ
* ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਗੀਤਾ ਐਮ ਗੁਰੱਪਾ; ਸਾਊਂਡ ਇੰਜੀਨੀਅਰ
* ਸ਼੍ਰੀ ਇਮੋ ਸਿੰਘ; ਨਿਰਮਾਤਾ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਲੇਖਕ
* ਸ਼੍ਰੀ. ਜੁਗਲ ਦੇਬਾਟਾ; ਨਿਰਮਾਤਾ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫ਼ਰ
* ਸ਼੍ਰੀ. ਸੈਲੇਸ਼ ਡੇਵ; ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਸ਼੍ਰੀ. ਸ਼ਿਬੂ ਜੀ ਸੁਸ਼ੇਲਨ; ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਸ਼੍ਰੀ ਵੀ.ਐਨ. ਆਦਿਤਿਆ; ਨਿਰਮਾਤਾ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ
* ਸ਼੍ਰੀ. ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਸ਼ਰਮਾ; ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਆਲੋਚਕ

## ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਜੇਤੂ 
* **ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ (ਸਰਬੋਤਮ ਫਿਲਮ) :** ਇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿੱਚ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ ਹੈ ਜੋ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਵਿਚਕਾਰ ਬਰਾਬਰ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨੂੰ ਨਕਦ ਇਨਾਮ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 'ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ' ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਨਿਰਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਕਦੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇੱਕ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
* **ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਮੋਰ:**
** **ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ
** **ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ।
** **ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰਾ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ।
** **ਇੱਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਡੈਬਿਊ ਫਿਲਮ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ।
** **ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਿਊਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਜਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਫਿਲਮ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
** **ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ਿਕਰ :**
* **ਆਈਸੀਐਫਟੀ ਯੂਨੈਸਕੋ ਗਾਂਧੀ ਮੈਡਲ**
* **ਸਤੇਜੀਤ ਰੇਅ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ**
* **ਇੰਡੀਅਨ ਫਿਲਮ ਪਰਸਨੈਲਿਟੀ ਆਫ ਦ ਈਅਰ ਅਵਾਰਡ**

### ਜੇਤੂ 
## ਹਵਾਲੇ
49ਵਾਂ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ ਇੰਡੀਆ

**49ਵਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ** ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਸੀ ਜੋ 20 ਤੋਂ 28 ਨਵੰਬਰ 2018 ਤੱਕ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 49ਵੇਂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ "ਸਕ੍ਰੀਨ 'ਤੇ ਸਕੈਚ (ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ ਫਿਲਮ ਪੈਕੇਜ)", "ਮਾਸਟਰਾਂ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਦ੍ਰਿਸ਼" ਵਰਗੇ ਨਵੇਂ ਭਾਗ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ 212 ਫਿਲਮਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਫੋਕਸ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਸੀ।

## ਜੇਤੂ 
* **ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ (ਸਰਬੋਤਮ ਫਿਲਮ) :** ਸਰਗੇਈ ਲੋਜ਼ਨਿਤਸਾ ਦੁਆਰਾ *ਡੌਨਬਾਸ*
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਵਾਰਡ:ਲੀਜੋ ਜੋਸ ਪੇਲਿਸੇਰੀ
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਾ ਅਵਾਰਡ (ਪੁਰਸ਼) : ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਅਵਾਰਡ: ਈਈ ਲਈ ਚੇਂਬਨ ਵਿਨੋਦ ਜੋਸ
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਪੁਰਸਕਾਰ (ਔਰਤ) : ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਪੁਰਸਕਾਰ: ਅਨਾਸਤਾਸੀਆ ਪੁਸਤੋਵਿਤ ਨੂੰ "ਵ੍ਹੇਨ ਦ ਟ੍ਰੀਜ਼ ਫਾਲ" ਲਈ
* IFFI ICFT ਯੂਨੈਸਕੋ ਗਾਂਧੀ ਮੈਡਲ : ਪ੍ਰਵੀਨ ਮੋਰਚਾਲੇ ਨੂੰ ਹਵਾ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਲਈ
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਡੈਬਿਊ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਵਾਰਡ : ਰੇਸਪੇਟੋ ਲਈ ਟ੍ਰੇਬ ਮੋਂਟੇਰਸ II
* ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਸਪੈਸ਼ਲ ਜਿਊਰੀ ਅਵਾਰਡ : ਮਿਲਕੋ ਲਾਜ਼ਾਰੋਵ " ਆਗਾ " ਲਈ
* ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ਿਕਰ : ਚੇਝੀਅਨ ਫਾਰ ਟੂ ਲੈਟ (ਇੰਡੀਆ)

## ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੁਰਸਕਾਰ 
* ਲਾਈਫ ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ - ਡੈਨ ਵੋਲਮੈਨ
* IFFI ਇੰਡੀਅਨ ਫਿਲਮ ਪਰਸਨੈਲਿਟੀ ਆਫ ਦਿ ਈਅਰ ਅਵਾਰਡ : ਸਲੀਮ ਖਾਨ

## ਅਧਿਕਾਰਤ ਚੋਣਾਂ 
### ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਫਿਲਮ 
* *ਐਸਪਰਨ ਪੇਪਰਸ* 

### ਸਮਾਪਤੀ ਫਿਲਮ 
* *ਸੀਲਬੰਦ ਬੁੱਲ੍ਹ*

### ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲਾ 
## ਵਿਵਾਦ 
22 ਨਵੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਡੈਨਿਸ਼ ਕ੍ਰਾਈਮ ਥ੍ਰਿਲਰ *"ਦਿ ਗਿਲਟੀ"* ਦੇਖਣ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਡੈਲੀਗੇਟਾਂ ਨੇ ਕਲਾ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਝੜਪ ਹੋ ਗਈ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਬਹਿਸ ਵਿੱਚ, ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਗੋਆ (ESG) ਦੇ ਵਾਈਸ-ਚੇਅਰਮੈਨ, ਰਾਜੇਂਦਰ ਤਲਕ, ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਕੇਰਲ ਦੇ ਡੈਲੀਗੇਟਾਂ ਨੂੰ "ਘਰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ" ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਕੇਰਲ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਕਮਲ ਕੇਐਮ ਨੇ ਆਈਐਫਐਫਆਈ ਦੇ ਸੀਈਓ ਅਮੀਆ ਅਭਯੰਕਰ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 29 ਹੋਰ ਮਲਿਆਲੀ ਡੈਲੀਗੇਟਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਲੇਸ਼ ਪੋਥੇਨ ਅਤੇ ਡਾ. ਬੀਜੂ ਵਰਗੇ 11 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਜੇਤੂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਨੇ ਤਲਕ ਤੋਂ ਰਸਮੀ ਮੁਆਫੀ ਮੰਗਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਪਟੀਸ਼ਨ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਤਲਕ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਡੈਲੀਗੇਟਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼ੋਅ ਹਾਊਸਫੁੱਲ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2018 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ
51ਵਾਂ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ ਇੰਡੀਆ

**ਭਾਰਤ ਦਾ 51ਵਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ** 16 ਤੋਂ 24 ਜਨਵਰੀ 2021 ਤੱਕ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਤਿਉਹਾਰ ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ ਹੋ ਗਿਆ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੀਆਂ 224 ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 50 ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਭੌਤਿਕ ਅਤੇ ਵਰਚੁਅਲ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਫੋਕਸ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਫਿਲਮਾਂ 'ਫੋਕਸ ਦੇ ਦੇਸ਼' ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਇਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਨੇ 18 ਜਨਵਰੀ 2021 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਪੈਨੋਰਮਾ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਧਰ ਦੀ ਇੱਕ ਫਿਲਮ, "ਇਨ ਅਵਰ *ਵਰਲਡ* " ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਕਰਕੇ ਔਟਿਜ਼ਮ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ ਡਿਸਆਰਡਰ (ASD) ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ।

ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਅਤੇ ਸਮਾਪਤੀ ਸਮਾਰੋਹ ਕ੍ਰਮਵਾਰ 16 ਜਨਵਰੀ ਅਤੇ 24 ਜਨਵਰੀ 2021 ਨੂੰ ਡੀਡੀ ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਡੀਡੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਚੈਨਲਾਂ 'ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।

## ਇਵੈਂਟ 
ਇੱਕ 'ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ' ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਕੁਝ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਔਨਲਾਈਨ ਵੀ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

### ਪਿਛੋਕੜ ਵਾਲੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ 
# ਪੇਡਰੋ ਅਲਮੋਡੋਵਰ (ਸਪੇਨ) ਦੁਆਰਾ *ਜੀਵਤ ਮਾਸ*, *ਮਾੜੀ ਸਿੱਖਿਆ* ਅਤੇ *ਵੋਲਵਰ*
# ਰੁਬੇਨ ਓਸਟਲੰਡ (ਸਵੀਡਨ) ਦੁਆਰਾ *ਦ ਸਕੁਏਅਰ* ਐਂਡ *ਫੋਰਸ ਮੇਜਰ*
# ਕਿਮ ਕੀ-ਡੁਕ (ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ) ਦੁਆਰਾ ''ਇੱਕ 'ਤੇ ਇੱਕ**

### ਮਾਸਟਰ ਕਲਾਸਾਂ 
ਸ਼ੇਖਰ ਕਪੂਰ, ਪ੍ਰਿਯਦਰਸ਼ਨ, ਪੈਰੀ ਲੈਂਗ, ਸੁਭਾਸ਼ ਘਈ ਅਤੇ ਤਨਵੀਰ ਮੋਕਮਲ ਮਾਸਟਰ ਕਲਾਸਾਂ ਲਗਾਉਣਗੇ।

### ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਸੈਸ਼ਨ 
* ਰਿੱਕੀ ਕੇਜ
* ਮਧੁਰ ਭੰਡਾਰਕਰ
* ਅੰਜਲੀ ਮੈਨਨ
* ਪ੍ਰਸੂਨ ਜੋਸ਼ੀ
* ਰਾਹੁਲ ਰਾਵੈਲ
* ਆਦਿਤਿਆ ਧਰ
* ਜੌਨ ਮੈਥਿਊ ਮੈਥਨ
* ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਵਿਥਾਨਗੇ
* ਬਿਕਰਮ ਘੋਸ਼
* ਅਬੂ ਬਕਰ ਸ਼ੌਕੀ
* ਅਨੁਪਮਾ ਚੋਪੜਾ
* ਸੁਨੀਲ ਦੋਸ਼ੀ
* ਡੋਮਿਨਿਕ ਸੰਗਮਾ
* ਸੁਨੀਤ ਟੰਡਨ
* ਹਰੀਹਰਨ
* ਪਾਬਲੋ ਸੀਜ਼ਰ

## ਜਿਊਰੀ 
### ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਿਊਰੀ 
* ਪਾਬਲੋ ਸੀਜ਼ਰ (ਅਰਜਨਟੀਨਾ), ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਨਿਰਮਾਤਾ, ਲੇਖਕ, ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ, ਚੇਅਰਮੈਨ
* ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਵਿਥਾਨੇਗੇ (ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ), ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਅਬੂ ਬਕਰ ਸ਼ੌਕੀ (ਆਸਟਰੀਆ), ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* ਪ੍ਰਿਯਦਰਸ਼ਨ (ਭਾਰਤ), ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਰੁਬਾਇਤ ਹੁਸੈਨ (ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼), ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ

### ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਜਿਊਰੀ 
* ਜੌਨ ਮੈਥਿਊ ਮੈਥਨ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਚੇਅਰਪਰਸਨ
* ਡੋਮਿਨਿਕ ਸੰਗਮਾ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ
* ਜਾਦੂਮੋਨੀ ਦੱਤਾ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਕਾਲਾ ਮਾਸਟਰ, ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ
* ਕੁਮਾਰ ਸੋਹੋਨੀ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਲੇਖਕ
* ਰਮਾ ਵਿਜ, ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਬੀ. ਰਾਮਾਮੂਰਤੀ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਸੰਘਮਿੱਤਰਾ ਚੌਧਰੀ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰ
* ਸੰਜੇ ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਸਤਿੰਦਰ ਮੋਹਨ, ਫਿਲਮ ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰ
* ਸੁਧਾਕਰ ਵਸੰਤ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਟੀ ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਕੁਮਾਰ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
* ਯੂ ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ, ਸਾਬਕਾ ਸਕੱਤਰ, ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਫਿਲਮ ਸੋਸਾਇਟੀਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ

## ਜੇਤੂ 
ਸਰੋਤ:

* **ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ (ਸਰਬੋਤਮ ਫਿਲਮ) :'* *ਇਨਟੂ ਦ ਡਾਰਕਨੇਸ*
* **ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਮੋਰ:**
** **IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਪੁਰਸਕਾਰ :** ਤਾਈਵਾਨੀ ਫਿਲਮ *'ਦ ਸਾਈਲੈਂਟ ਫੋਰੈਸਟ** ਲਈ ਚੇਨ-ਨੀਅਨ ਕੋ।
** **IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਪੁਰਸਕਾਰ (ਪੁਰਸ਼) :'* ਤਜ਼ੂ-ਚੁਆਨ ਲਿਊ, ਫਿਲਮ *ਦ ਸਾਈਲੈਂਟ ਫੋਰੈਸਟ*
** **IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਪੁਰਸਕਾਰ (ਔਰਤ) :** ਜ਼ੋਫੀਆ ਸਟੈਫੀਜ ਪੋਲਿਸ਼ ਫਿਲਮ *"ਆਈ ਨੇਵਰ ਕ੍ਰਾਈ"* ਲਈ
** **IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਡੈਬਿਊ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਵਾਰਡ :** ਕੈਸੀਓ ਪਰੇਰਾ ਡੋਸ ਸੈਂਟੋਸ ਦੁਆਰਾ ਵੈਲੇਨਟੀਨਾ
** **ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਸਪੈਸ਼ਲ ਜਿਊਰੀ ਅਵਾਰਡ :** ਕਾਮੇਨ ਕਾਲੇਵ ਦੁਆਰਾ *ਫਰਵਰੀ*
** **ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ਿਕਰ :** ਕ੍ਰਿਪਾਲ ਕਲਿਤਾ ਫਿਲਮ *ਬ੍ਰਿਜ* ਲਈ

## ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪੁਰਸਕਾਰ 
* **ਲਾਈਫ ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ** - ਵਿਟੋਰੀਓ ਸਟੋਰਾਰੋ
* **IFFI ICFT ਯੂਨੈਸਕੋ ਗਾਂਧੀ ਮੈਡਲ :** ਅਮੀਨ ਨਾਏਫੇਹ ਦੁਆਰਾ *200 ਮੀਟਰ''
* **ਸਾਲ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਸ਼ਖਸੀਅਤ** - ਬਿਸਵਜੀਤ ਚੈਟਰਜੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
*
52ਵਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ

**52ਵੇਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੀ** ਸ਼ੁਰੂਆਤ 20 ਨਵੰਬਰ 2021 ਨੂੰ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਕਾਰਲੋਸ ਸੌਰਾ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ *"ਦਿ ਕਿੰਗ ਆਫ਼ ਆਲ ਦ ਵਰਲਡ* " (*ਐਲ ਰੇ ਡੇ ਟੋਡੋ ਏਲ ਮੁੰਡੋ*) ਨਾਲ ਹੋਈ। 51ਵੇਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਾਂਗ, ਇਹ ਐਡੀਸ਼ਨ ਇੱਕ ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਔਨਲਾਈਨ ਅਤੇ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਬ੍ਰਿਕਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਮੁੱਖ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੇ ਨਾਲ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਕਸ ਦੇਸ਼ਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ, ਰੂਸ, ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ, ਚੀਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਪੰਜ ਦੇਸ਼ ਤਿਉਹਾਰ ਦੇ 52ਵੇਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ 'ਫੋਕਸ ਦੇ ਦੇਸ਼' ਸਨ।

2021 ਦੇ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ, ਸੱਤਿਆਜੀਤ ਰੇਅ ਦੀ ਜਨਮ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੇ ਮੌਕੇ 'ਤੇ, ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਨੇ ਇੱਕ 'ਸਪੈਸ਼ਲ ਰੈਟਰੋਸਪੈਕਟਿਵ' ਰਾਹੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਭੇਟ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ 11 ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। ਲੇਖਕ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨੂੰ ਇਸ ਸਾਲ ਤੋਂ 'ਸੱਤਿਆਜੀਤ ਰੇਅ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਪੁਰਸਕਾਰ' ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ, ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਵੀਡੀਓ ਪਲੇਟਫਾਰਮ Netflix, Amazon Prime, Zee5, Voot ਅਤੇ Sony Liv ਨੇ ਭੌਤਿਕ ਅਤੇ ਵਰਚੁਅਲ ਸਮਾਗਮਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।

20 ਨਵੰਬਰ 2021 ਨੂੰ ਕਰਨ ਜੌਹਰ ਅਤੇ ਮਨੀਸ਼ ਪਾਲ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸਮਾਰੋਹ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸਨੂੰ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਲਾਈਵ ਸਟ੍ਰੀਮ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ 28 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਅਸਗਰ ਫਰਹਾਦੀ ਦੀ ਫਿਲਮ *ਏ ਹੀਰੋ* ਨਾਲ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਸਮਾਪਤੀ ਸਮਾਰੋਹ ਨੂੰ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਲਾਈਵ ਸਟ੍ਰੀਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਇਵੈਂਟ 
ਇੱਕ 'ਹਾਈਬ੍ਰਿਡ' ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਕੁਝ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਔਨਲਾਈਨ ਵੀ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।

; ਗ੍ਰੈਂਡ ਜਿਊਰੀ

* ਪ੍ਰਸੂਨ ਜੋਸ਼ੀ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਚੇਅਰਮੈਨ, ਸੈਂਟਰਲ ਬੋਰਡ ਆਫ਼ ਫਿਲਮ ਸਰਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ (CBFC)
* ਕੇਤਨ ਮਹਿਤਾ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* ਸ਼ੰਕਰ ਮਹਾਦੇਵਨ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਗਾਇਕ
* ਮਨੋਜ ਬਾਜਪਾਈ, ਅਦਾਕਾਰ
* ਰਸੂਲ ਪੂਕੁੱਟੀ, ਆਸਕਰ ਜੇਤੂ ਸਾਊਂਡ ਰਿਕਾਰਡਿਸਟ
* ਵਿਪੁਲ ਅਮ੍ਰਿਤਲਾਲ ਸ਼ਾਹ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ

## ਜਿਊਰੀ 
### ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਿਊਰੀ 
* ਰਾਖਸ਼ਾਨ ਬਨੀਤੇਮਾਦ (ਇਰਾਨ), ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਚੇਅਰਪਰਸਨ
* ਸਟੀਫਨ ਵੂਲਲੀ (ਯੂਕੇ), ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* ਸੀਰੋ ਗੁਏਰਾ (ਕੋਲੰਬੀਆ), ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ
* ਵਿਮੁਕਤੀ ਜੈਸੁੰਦਰਾ (ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ), ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਕਲਾਕਾਰ
* ਨੀਲਾ ਮਾਧਬ ਪਾਂਡਾ (ਭਾਰਤ), ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ

## ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਜੇਤੂ 
* **ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ (ਸਰਬੋਤਮ ਫਿਲਮ) :** ਇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿੱਚ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ ਹੈ ਜੋ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਵਿਚਕਾਰ ਬਰਾਬਰ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨੂੰ ਨਕਦ ਇਨਾਮ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 'ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ' ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵੀ ਮਿਲੇਗਾ। ਨਿਰਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਕਦੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇੱਕ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵੀ ਮਿਲੇਗਾ।
* **ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਮੋਰ:**
** **ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ
** **ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ
** **ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰਾ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ
** **ਇੱਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਡੈਬਿਊ ਫਿਲਮ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ
** **ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਿਊਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ :** ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ, ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਅਤੇ   ਦਾ ਨਕਦ ਇਨਾਮ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਜਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਫਿਲਮ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
** **ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ਿਕਰ :**
* **ਆਈਸੀਐਫਟੀ ਯੂਨੈਸਕੋ ਗਾਂਧੀ ਮੈਡਲ**
* **ਸਤੇਜੀਤ ਰੇਅ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ**
* **ਇੰਡੀਅਨ ਫਿਲਮ ਪਰਸਨੈਲਿਟੀ ਆਫ ਦ ਈਅਰ ਅਵਾਰਡ**
[thumb|253x253px| [ਮਾਰਟਿਨ ਸਕੌਰਸੀਜ਼ੇ|ਮਾਰਟਿਨ ਸਕੋਰਸੇਸ, ਸੱਤਿਆਜੀਤ ਰੇਅ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ]]
### ਬ੍ਰਿਕਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੇ ਜੇਤੂ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
*
ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

**ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Dharamshala International Film Festival;** DIFF) ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਹੈ ਜੋ ਹਰ ਸਾਲ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਕਸਬੇ ਮੈਕਲਿਓਡ ਗੰਜ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ - ਜੋ ਕਿ 2012 ਤੋਂ ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ ਅਤੇ ਜਲਾਵਤਨੀ ਵਿੱਚ ਤਿੱਬਤੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦਾ ਘਰ ਹੈ। ਡੀਆਈਐਫਐਫ ਦਾ 13ਵਾਂ ਐਡੀਸ਼ਨ 7 ਤੋਂ 10 ਨਵੰਬਰ 2024 ਤੱਕ ਮੈਕਲਿਓਡਗੰਜ, ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਰਿਤੂ ਸਰੀਨ ਅਤੇ ਤੇਨਜ਼ਿੰਗ ਸੋਨਮ ਦੁਆਰਾ 2012 ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਮਕਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰ ਮੀਡੀਆ ਅਭਿਆਸਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਡੀ.ਆਈ.ਐਫ.ਐਫ. ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਥਾਨਕ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਣ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਲਈ ਇੱਕ ਅਰਥਪੂਰਨ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਬਣਾਉਣਾ ਵੀ ਹੈ।

DIFF ਫਿਲਮ ਫੈਲੋ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ 2014 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ, ਅਨੁਪਮਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ, ਉਮੇਸ਼ ਕੁਲਕਰਨੀ, ਕੇਸਾਂਗ ਤਸੇਟਨ ਅਤੇ ਹੰਸਲ ਮਹਿਤਾ ਵਰਗੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਸਲਾਹ ਸੈਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਮੌਕੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾ ਸਕਣ।

ਡੀ.ਆਈ.ਐਫ.ਐਫ. ਨੇ 2022 ਵਿੱਚ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਲੈਬ ਸਾਊਥ ਏਸ਼ੀਆ  ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਐਡੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ ਫੈਸਟੀਵਲ ਡੇਸ 3 ਕੌਂਟੀਨੈਂਟਸ ਦੇ ਪ੍ਰੋਡਿਊਰ ਆਉ ਸੁਡ (ਪੀਏਐਸ)  ਨਾਲ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਸਿਖਲਾਈ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਨਿਰਮਾਤਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਟੀਮਾਂ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਹਿ-ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਢੁਕਵੇਂ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪੈਕੇਜਿੰਗ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੀ। ਲੈਬ ਦਾ ਦੂਜਾ ਐਡੀਸ਼ਨ 31 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ 4 ਨਵੰਬਰ, 2023 ਤੱਕ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਡੀਆਈਐਫਐਫ ਨੇ ਸਤੰਬਰ 2020 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਬੋਰਡ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ ਦੇ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਆਦਿਲ ਹੁਸੈਨ, ਅਰੁਣ ਸਰੀਨ, ਆਸਿਫ਼ ਕਪਾਡੀਆ, ਗੁਨੀਤ ਮੋਂਗਾ, ਫਰਾਂਸਿਸਕਾ ਥਾਈਸਨ-ਬੋਰਨੇਮਿਜ਼ਾ ਅਤੇ ਸੁਸ਼ੀਲ ਚੌਧਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

left|thumb|387x387px| ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ 2017 ਤਿੱਬਤੀ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸਕੂਲ ਵਿਖੇ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਲਾਨਾ ਉਤਸਵ
ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ **ਵਿਕਾਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Development Film Festival**) ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਲਈ ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਹੈ। ਧਨ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਸੰਚਾਰ ਕੇਂਦਰ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਹਰ ਸਾਲ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਤਿਉਹਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਤੇ ਵਾਧਾ 
ਪਿਛਲੇ ਚਾਰ ਤਿਉਹਾਰ ਮਦੁਰਾਈ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਚੌਥੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਸੰਗਮ ਕਾਲ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾ ਤਿਉਹਾਰ ਪਾਣੀ, ਵਾਤਾਵਰਣ, ਲਿੰਗ, ਸਿੱਖਿਆ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਗਰੀਬੀ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੀ। ਦੂਜਾ ਤਿਉਹਾਰ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਜੀਵਨ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੀ। ਤੀਜਾ ਤਿਉਹਾਰ 'ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਲੋਕ' 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੀ। ਚੌਥਾ ਤਿਉਹਾਰ 'ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ' 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੀ। ਪੰਜਵਾਂ ਤਿਉਹਾਰ 'ਗਰੀਬੀ ਨਾਲ ਲੜੋ: MDGs ਲਈ ਜੁੜੋ ਅਤੇ ਵਚਨਬੱਧ ਹੋਵੋ' 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਲਈ ਫਿਲਮਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ, ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੈਕਟੀਸ਼ਨਰਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪੈਨਲ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮਦੁਰਾਈ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫਿਲਮਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਗਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਇਨਾਮ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।

## 2013 ਫੈਸਟੀਵਲ (9ਵਾਂ): ਯੂਥ ਫਾਰ ਚੇਂਜ 
## 2010 ਤਿਉਹਾਰ (6ਵਾਂ): ਲੋਕਤੰਤਰ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ 
2010 ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬੀ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰ, ਸੁਸ਼ਾਸਨ, ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਅਤੇ ਜਵਾਬਦੇਹੀ, ਸਵੈ-ਸਹਾਇਤਾ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ, ਛੋਟੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ ਫਿਲਮਾਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ।

## 2009 ਫੈਸਟੀਵਲ: ਗਰੀਬੀ ਨਾਲ ਲੜੋ-ਜੁੜੋ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਟੀਚਿਆਂ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹੋਵੋ 
2009 ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਨੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ *ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚੇ, ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ, ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਸਿੱਖਿਆ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ* ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤਾ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਵਿਕਾਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ
* ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਵਾਟਰ ਐਂਡ ਫਿਲਮ ਈਵੈਂਟ ਦਾ ਫੈਸਟੀਵਲ ਪਾਰਟਨਰ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਲਾਨਾ ਉਤਸਵ
ਗੁਹਾਟੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

**ਗੁਹਾਟੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Guwahati Asian Film Festival;** GAFF) ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਹੈ ਜੋ ਗੁਹਾਟੀ, ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਏਸ਼ੀਆ ਭਰ ਦੇ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸੰਸਕਰਣ 7 ਤੋਂ 9 ਫਰਵਰੀ, 2025 ਤੱਕ ਗੁਹਾਟੀ ਦੇ ਕਾਹਿਲੀਪਾਰਾ ਵਿੱਚ ਜਯੋਤੀ ਚਿੱਤਰਬਨ ਫਿਲਮ ਸਟੂਡੀਓ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਵਿਭਿੰਨ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਣ ਦੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਵਾਦ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। 2025 ਦੇ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ, ਕਜ਼ਾਕਿਸਤਾਨ, ਹਾਂਗ ਕਾਂਗ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ, ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਚੀਨ ਸਮੇਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

## ਉਦਘਾਟਨੀ ਸੰਸਕਰਣ 
ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 97ਵੇਂ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡਾਂ ਲਈ ਈਰਾਨ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ, *"ਇਨ ਦ ਆਰਮਜ਼ ਆਫ਼ ਦ ਟ੍ਰੀ"* ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਨਾਲ ਹੋਈ। GAFF 2025 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪੂਰਬੀ ਸਿਨੇਮਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਭਾਗਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਭਿੰਨ ਲਾਈਨਅੱਪ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੀ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਮੋਨੀਤਾ ਬੋਰਗੋਹੇਨ ਨੇ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੇ ਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਰਚਨਾਤਮਕ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉੱਭਰ ਰਹੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਕਈ ਪੈਨਲ ਚਰਚਾਵਾਂ ਅਤੇ ਇੰਟਰਐਕਟਿਵ ਸੈਸ਼ਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਵਿਥਾਨੇਜ, ਭਾਰਤੀ ਥੀਏਟਰ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸ਼ੀਬਾ ਚੱਢਾ, ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਓਨੀਰ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਦਯੋਗ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ।

## ਬੰਦ ਹੋਣਾ 
ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ 9 ਫਰਵਰੀ, 2025 ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਸਮਾਪਤੀ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਦੇ ਨਾਲ। ਹਾਓਬਮ ਪਬਨ ਕੁਮਾਰ ਦੀ ਫਿਲਮ ''ਜੋਸਫ਼'ਸ ਸਨ ਨੇ* ਸਰਵੋਤਮ ਫਿਲਮ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ। ਸਮਾਪਤੀ ਫਿਲਮ, *ਮਾਈ ਮੈਲਬੌਰਨ'', ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਇਮਤਿਆਜ਼ ਅਲੀ, ਰੀਮਾ ਦਾਸ, ਓਨੀਰ ਅਤੇ ਕਬੀਰ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਚੋਟੀ ਦੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ, ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜਿਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਾਧਾ ਦੱਸਿਆ। GAFF ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸਿਨੇਮਾ ਲਈ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਮੰਜ਼ਿਲ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਕਲਾਤਮਕ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਗ੍ਹਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਹਾਟੀ
ਚੇਨਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

**ਚੇਨਈ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Chennai International Film Festival;** **CIFF**) ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੇਨਈ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਸੋਸਾਇਟੀ, ਇੰਡੋ ਸਿਨੇ ਐਪਰੀਸੀਏਸ਼ਨ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ (ICAF) ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ, ਸਾਊਥ ਇੰਡੀਅਨ ਫਿਲਮ ਚੈਂਬਰ ਆਫ ਕਾਮਰਸ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਅਨੁਸਾਰ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਹੈ:

ਫ਼ਿਲਮ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ; ਹੋਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਇਸ ਕਲਾ ਰੂਪ ਦੀ ਉੱਤਮਤਾ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ; ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਲੋਕਾਚਾਰ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਅਤੇ ਕਦਰ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣਾ; ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋਸਤੀ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ।

### **ਚੇਨਈ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ** ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ: 
* ਤਾਮਿਲ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫ਼ਿਲਮ।
* ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫਿਲਮ।
* ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਉੱਤਮਤਾ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਿਊਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ
* ਔਨਲਾਈਨ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੇਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ
* ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਯੂਥ ਆਈਕਨ ਅਵਾਰਡ, 2013 ਤੋਂ

## 2023 
ਬਹਿਰੂਜ਼ ਸੇਬਤ ਰਸੂਲ ਦੀ ਫਿਲਮ *"ਮੈਲੋਡੀ"* 21ਵੇਂ ਚੇਨਈ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ 14-21 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 96ਵੇਂ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ *ਮੈਲੋਡੀ ਨੂੰ* ਸਰਬੋਤਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਲਈ ਤਾਜਿਕ ਐਂਟਰੀ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਜੇਤੂ 
### 13ਵਾਂ CIFF (2015) 
### 8ਵਾਂ CIFF (2010) 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਿਉਹਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਿਲਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ
ਕਲਕੱਤਾ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕਲਟ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

**ਕਲਕੱਤਾ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕਲਟ ਫਿਲਮਜ਼ ਫੈਸਟੀਵਲ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Calcutta International Cult Films Festival**) ਇੱਕ ISO 9001:2015 ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਸੰਗਠਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ IMDb ਅਵਾਰਡ ਕੁਆਲੀਫਾਈਂਗ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਹੈ । ਇਹ ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ ਜੋ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਪੰਥਕ ਫਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। CICFF 2016 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੁਣੀਆਂ ਗਈਆਂ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫਿਲਮਾਂ ਅਕਸਰ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੁਫਤ, ਸੰਪੂਰਨ ਅਕਾਦਮਿਕ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਾਈਨਲ ਜੇਤੂਆਂ ਨੂੰ ਗੋਲਡਨ ਫੌਕਸ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ CICFF ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੁਆਰਾ ਸਰਵੋਤਮ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਲਾਈਵ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

CICFF ਜੇਤੂਆਂ ਨੂੰ ਗੋਲਡਨ ਫੌਕਸ ਅਵਾਰਡਾਂ ਲਈ ਅੱਗੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਗੋਲਡਨ ਫੌਕਸ ਅਵਾਰਡ ਜਨਵਰੀ 2022 ਵਿੱਚ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਰੋਟਰੀ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।

## ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ 
ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹਰ ਸਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### 2023 
* ਸਟਾਰਸ਼ਿਪ ਟਰੂਪਰਸ: ਡੈੱਡਲਾਕ - ਸਰਵੋਤਮ ਡੈਬਿਊ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦ ਗੋਲਡਨ ਫੌਕਸ ਅਵਾਰਡ 2023
* ਗ੍ਰੀਸ ਤੋਂ ਕ੍ਰਿਸਟੋਸ ਅਰਫਾਨਿਸ, ਮਾਰੀਆ ਅਗ੍ਰਾਪੀਡੂ ਦੁਆਰਾ ਲੌਸਟ ਯੂਥ - ਸਰਬੋਤਮ ਪ੍ਰਯੋਗਾਤਮਕ ਫਿਲਮ

### 2021 
* ਏਕੇ ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਸਰਵੋਤਮ ਲਘੂ ਫਿਲਮ 2021

### 2020 
* ਮਹਾਨ ਕਲਾਕਾਰ - ਸਰਬੋਤਮ ਫਿਲਮ ਸਕੋਰ - ਸਾਊਂਡਟ੍ਰੈਕ 2020

### 2019 
* ਕੜਾ ਪਰਾਂਜਾ ਕੜਾ - ਨਾਮਜ਼ਦ ਗੋਲਡਨ ਫੌਕਸ ਅਵਾਰਡ 2019
* ਲਵ ਈਟਰਨ - ਸਰਵੋਤਮ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ 2019
* ਲੌਰਾ ਵੈਨ ਯੈਕ 2019 
* ਦ ਬੈਗ - ਨਾਮਜ਼ਦ ਗੋਲਡਨ ਫੌਕਸ ਅਵਾਰਡ 2019

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ
* ਆਈਐਮਡੀਬੀ ਵਿਖੇ ਕਲਕੱਤਾ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕਲਟ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਲਾਨਾ ਉਤਸਵ
ਕਲਟ ਕ੍ਰਿਟਿਕ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ

**ਕਲਟ ਕ੍ਰਿਟਿਕ ਮੂਵੀ ਅਵਾਰਡ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Cult Critic Movie Awards**) ਇੱਕ ਆਈ.ਐਮ.ਡੀ.ਬੀ. ਅਵਾਰਡ ਹੈ ਜੋ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲਾਈਵ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਕਲਾ-ਘਰ ਪੰਥ ਫਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਲਟ ਕ੍ਰਿਟਿਕ ਫਿਲਮਜ਼ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਮਾਗਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2017 ਵਿੱਚ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਜੀਨ ਲੂਕ ਗੋਡਾਰਡ ਅਵਾਰਡ ਹਰ ਸਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ 
ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹਰ ਸਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### 2023 
* ''ਬੂਜ਼ੀ' ਓਐਸ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਜੇਮ'' - ਜੇਤੂ - ਸ਼੍ਰੇਣੀ: ਸਰਵੋਤਮ ਐਨੀਮੇਟਡ ਫਿਲਮ (ਆਉਟਸਟੈਂਡਿੰਗ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ)

### 2022 
* ਮੁਕਤੀਦਾਤਾ ਬ੍ਰਿਗੇਡੀਅਰ ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ
* ਡੇਨਾ-ਦ ਵਿੰਗਸ
* ਫਿਲਮ "ਦ ਐਟੋਮਿਕ ਡ੍ਰੀਮ" ਲਈ ਗਾਈ ਕੈਂਟ
* ਫਿਲਮ "ਹਾਲੋ" ਲਈ ਹੇਲੇਨ ਕਾਰਡੋਨਾ
* ਅੰਗਦ ਔਲਖ ਨੂੰ "ਦਿ ਐਟੋਮਿਕ ਡ੍ਰੀਮ" ਲਈ ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
* "VHS Massacre Too" ਲਈ ਥਾਮਸ ਐਡਵਰਡ ਸੀਮੋਰ ਨੂੰ ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ

### 2021 
* ਦਰੀ ਯੇਯਾ ਵੈਕੁੰਟਕੇ
* ਅਧੂਰੇ ਪੂਰੇ ਸੇ ਹਮ
* ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇਕੱਲਤਾ ਜੋ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹਨ
* ਜ਼ੈਕਰੀ ਜੇਮਜ਼ ਫਿਲਮ ਦ ਰੇਵੇਨ ਲਈ

### 2020 
* ਥੇਨ
* ਦਫਾਨ

### 2019 
* ਕਿਸ਼ੋਰ ਕੰਨਿਆ
* ਸਿਲਵੀਆ ਡੀ ਲਿਓਨਾਰਦੀਸ ਫਿਲਮ 'ਆਨ ਦ ਲਾਈਨ' ਲਈ

### 2018 
* ਆਦਿਸ਼ਯ
* ਸਟੈੱਪ ਮੈਨ
* ਅਲਟਰਾਵੋਕਾਲ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਆਈਐਮਡੀਬੀ ' ਤੇ ਕਲਟ ਕ੍ਰਿਟਿਕ ਮੂਵੀ ਅਵਾਰਡ
ਬੋਧੀਸਤਵ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

**ਬੋਧੀਸਤਵ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ** (**BIFF**) ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ ਜੋ ਪਟਨਾ, ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਐਡੀਸ਼ਨ ਫਰਵਰੀ, 2016 ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬੋਧੀਸਤਵ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ (BIFF) ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਸਨੇਹ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## BIFF ਬਾਰੇ 
2016 ਵਿੱਚ, ਬਿਹਾਰ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਬੋਧੀਸਤਵ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ (BIFF) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਆਵਾਜ਼ ਮਿਲੀ, ਜੋ ਸੱਚਾਈ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ, BIFF ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਅਮੀਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ, ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਵਜੋਂ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਦੇ ਸਥਾਪਨਾ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ 'ਕਲਾ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਮਹੋਤਸਵ 2016' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਬੋਧੀਸਤਵ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਉਤਸਵ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। BIFF ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸੰਗਮ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਜੋ ਸੱਚਾਈ ਅਤੇ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।

BIFF 'ਬਿਹਾਰ ਏਕ ਵਿਰਾਸਤ' ਮੁਹਿੰਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਸਨੇਹ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ (GSF) ਦੀ ਇੱਕ ਪਹਿਲ ਹੈ। ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਰਾਹੀਂ, GSF ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਕਲਾ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ, ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਹੈ।

## ਇਵੈਂਟ 
### ਬੀ.ਆਈ.ਐਫ.ਐਫ. - 2017 
BIFF 2017 16 ਤੋਂ 23 ਫਰਵਰੀ 2017 ਤੱਕ ਪਟਨਾ, ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦਾ ਸਥਾਨ ਸਕੱਤਰੇਤ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਧੀਵੇਸ਼ਨ ਭਵਨ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਛੋਟੀਆਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ ਤਹਿਤ 122 ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ 3543 ਫਿਲਮਾਂ ਐਂਟਰੀਆਂ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 150 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਫਿਲਮਾਂ ਭਾਰਤ, ਈਰਾਨ, ਅਮਰੀਕਾ, ਫਰਾਂਸ, ਇਟਲੀ, ਸਪੇਨ, ਯੂਕੇ, ਤੁਰਕੀ, ਰੂਸ, ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ, ਜਰਮਨੀ, ਅਰਜਨਟੀਨਾ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼, ਕੈਨੇਡਾ, ਪੁਰਤਗਾਲ, ਆਸਟਰੀਆ, ਮੈਕਸੀਕੋ, ਪੋਲੈਂਡ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ, ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ, ਆਦਿ ਤੋਂ ਹਨ। ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਛੋਟੇ ਦੇਸ਼ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ।

### ਬੀ.ਆਈ.ਐਫ.ਐਫ. - 2016 
"ਕਲਾ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਮਹੋਤਸਵ 2016" ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਸਨੇਹ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 4 ਦਿਨਾਂ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਦਾਕਾਰਾਂ, ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪਤਵੰਤਿਆਂ ਨੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਸੀ। ਬਿਹਾਰ ਦੇ 9 ਕਮਿਸ਼ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਲ ਭਰ ਲੋਕ ਨਾਚ, ਪੇਂਟਿੰਗ ਅਤੇ ਲੇਖ ਮੁਕਾਬਲੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਭਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜਿਸਦਾ ਫਾਈਨਲ ਬੋਧੀਸਤਵ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ 2017 (BIFF 2017) ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਬੋਧੀਸਤਵ ਵਾਇਸ ਆਫ਼ ਚੇਂਜ - ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਨਾਨਾ ਪਾਟੇਕਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਥਾਹ ਯੋਗਦਾਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਜ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸਮਰਪਣ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

## ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਸਨੇਹ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਬਾਰੇ 
ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਸਨੇਹ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ (GSF) ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੀ NGO ਹੈ ਜੋ 2009 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਜਾਤ ਜਾਂ ਧਰਮ ਦੇ ਭੇਦਭਾਵ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ, ਪਛੜੇ ਕੈਂਸਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਨਿਰੰਤਰ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਹੈ। ਜੀਐਸਐਫ ਦਾ ਮਿਸ਼ਨ ਹਰੇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ, ਸਰੀਰਕ, ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਨਿਰੰਤਰ ਤਬਦੀਲੀ ਰਾਹੀਂ ਜੀਵਨ ਦੀ ਬਿਹਤਰ ਗੁਣਵੱਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੇਂਡੂ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਵਰਗ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਔਰਤਾਂ, ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਦਲਿਤ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮੇਲਾ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
*
42ਵਾਂ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ ਇੰਡੀਆ

**42ਵਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ** 23 ਤੋਂ 30 ਨਵੰਬਰ 2011 ਨੂੰ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲਾ (ਫੀਚਰ) ਅਦੂਰ ਗੋਪਾਲਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮ ਮੁਕਾਬਲਾ ਬਾਸੂ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤਾ। ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 42ਵੇਂ IFFI ਨੇ ਆਪਣਾ ਪੋਸਟਰ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫੈਸਟੀਵਲ ਮੋਟਿਫ "ਪੀਕੌਕ" ਦਾ ਚਿੱਤਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਅਨੁਭਵੀ ਫਿਲਮ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਕਲਾ ਸਲਾਹਕਾਰ ਥੋਟਾ ਥਰਾਨੀ ਦੁਆਰਾ "ਨੱਚਦਾ ਮੋਰ" ਵਜੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। IFFI ਦਸਤਖਤ ਫਿਲਮ ਦੀ ਸੰਕਲਪ ਅਨੁਭਵੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸ਼ਾਜੀ ਕਰੁਣ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਪਹਿਲੇ ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੇ ਨਾਲ, "ਕੈਲੀਡੋਸਕੋਪ", 3D, ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ, ਯੂਰਪੀਅਨ ਖੋਜਾਂ, ਮਾਸਟਰ ਕਲਾਸਾਂ ਅਤੇ ਰੂਸੀ ਕਲਾਸਿਕਸ ਵਰਗੇ ਨਵੇਂ ਭਾਗ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।

## ਜੇਤੂ 
* **ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ (ਸਰਬੋਤਮ ਫਿਲਮ) :** " ਅਲੇਜੈਂਡਰੋ ਲੈਂਡੇਸ " ਦੁਆਰਾ " ਪੋਰਫਿਰੀਓ "
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਪੁਰਸਕਾਰ : ਅਸਗਰ ਫਰਹਾਦੀ ਨੂੰ " ਸੇਪਰੇਸ਼ਨ" ਲਈ
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਪੁਰਸਕਾਰ (ਪੁਰਸ਼) : ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਪੁਰਸਕਾਰ: " ਰੀਸਟੋਰੇਸ਼ਨ " ਲਈ ਸੈਸਨ ਗਾਬਾਈ
* IFFI ਸਰਵੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਵਾਰਡ (ਮਹਿਲਾ) : ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਅਵਾਰਡ: "ਏਲੇਨਾ" ਲਈ ਨਡੇਜ਼ਦਾ ਮਾਰਕਿਨਾ
* ਸਿਲਵਰ ਪੀਕੌਕ ਸਪੈਸ਼ਲ ਜਿਊਰੀ ਅਵਾਰਡ : ਸਲੀਮ ਅਹਿਮਦ "ਅਦਮਿੰਤੇ ਮਾਕਨ ਅਬੂ" ਲਈ
* ਲਾਈਫ ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ - "ਬਰਟਰੈਂਡ ਟੈਵਰਨੀਅਰ"

## ਹੋਰ ਪੁਰਸਕਾਰ 
* ਕੇਆਰ ਮਨੋਜ ਦੁਆਰਾ "ਏ ਪੇਸਟਰਿੰਗ ਜਰਨੀ" ਲਈ ਵਸੁਧਾ ਪੁਰਸਕਾਰ
* ਗੋਲਡਨ ਲੈਂਪ ਟ੍ਰੀ ਦਾ ਦੂਜਾ ਇਨਾਮ: ਸਮਿਤਾ ਭਿਡੇ ਦੁਆਰਾ "ਅਨਦਰ ਪਲੈਨੇਟ"
* ਸਿਲਵਰ ਲੈਂਪ ਟ੍ਰੀ ਅਵਾਰਡ: ਮੂਲ ਮੌਨਸਨ ਦੁਆਰਾ "ਕ੍ਰੇਜ਼ੀ ਬੀਟਸ ਸਟ੍ਰਾਂਗ ਐਵਰੀ ਟਾਈਮ"
* ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਿਊਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ: ਆਸ਼ੀਸ਼ ਪਾਂਡੇ ਦੁਆਰਾ "ਖੁਲੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ"
* ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਿਊਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ: ਅਸ਼ੋਕ ਰਾਣੇ ਦੁਆਰਾ "ਐਂਥਨੀ ਗੌਨਸੋਲਵਜ਼"।

## ਅਧਿਕਾਰਤ ਚੋਣਾਂ 
### ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ 
### ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਫ਼ਿਲਮ 
* ਲੂਕ ਬੇਸਨ ਦੁਆਰਾ "ਦਿ ਲੇਡੀ"

### ਸਮਾਪਤੀ ਫਿਲਮ 
* ਫ੍ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਮਾਨਸੋ ਅਤੇ ਜੋਆਓ ਕੋਰਿਆ ਦੁਆਰਾ "ਬਾਰਡੋ ਦਾ ਕੌਂਸਲਰ"

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
*
ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਓਮਗੁਰੂ ਦੁਆਰਾ 2009 ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ, ਸਮਕਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਉੱਭਰਦੇ ਅਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 2024 ਦੇ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੌਰਾਨ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਗਈਆਂ।

2024, AIFF ਵਿਖੇ ਵੱਕਾਰੀ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਕਵੀ ਮਾਧਵ ਰਾਮਾਨੁਜ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਗੁਜਰਾਤੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਤੀਬਰ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਕਨੂਭਾਈ ਹਸਮੁਖਭਾਈ ਟੇਲਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਅਪੰਗਤਾ ਭਲਾਈ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ। ਅਦਾਕਾਰਾ ਆਯੂਸ਼ੀ ਢੋਲਕੀਆ ਨੇ ਫਿਲਮ ਕਨੂਭਾਈ ਦ ਗ੍ਰੇਟ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ AIFF ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਸਹਾਇਕ ਅਦਾਕਾਰਾ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

2025 ਅੱਜ ਤੱਕ 105 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ 3,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ, ਫੀਚਰ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ (AIFF) ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

## ਪੁਰਸਕਾਰ 
ਏ.ਆਈ.ਐਫ.ਐਫ (AIFF) ਕੋਲ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਲਘੂ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ 16 ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਦਲਿਤ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਉਤਸਵ

**ਦਲਿਤ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮੇਲਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Dalit Film and Cultural festival;** DALIFF) ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਜੋ ਦਲਿਤ - ਬਹੁਜਨ ਸਿਨੇਮਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਜਾਤੀ ਵਿਤਕਰੇ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਦੁਆਰਾ ਅਣਦੇਖਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦਲਿਤ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾ ਦਲਿਤ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਉਤਸਵ ਫਰਵਰੀ 2019 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅੰਬੇਡਕਰਵਾਦੀ ਦਲਿਤ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। *ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਰਿਪੋਰਟਰ ਨੇ* ਦੱਸਿਆ ਕਿ *ਪਹਿਲਾ ਦਲਿਤ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਨਾਲ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।* *"*

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਦਲਿਤ ਸਾਹਿਤ
* ਦਲਿਤ ਅਧਿਐਨ
* ਪਾ. ਰਣਜੀਤ
* ਦਲਿਤ
* ਬੋਧੀਸਤਵ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ  2019-12-10 ਨੂੰ ਵੇਅਬੈਕ ਮਸ਼ੀਨ 'ਤੇ 2019-12-10 ਨੂੰ ਆਰਕਾਈਵ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ।
ਸਿਨੇਮੇਲਾ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ

thumb| ਸਿਨੇਮੇਲਾ 2011

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਸਿਨੇਮੇਲਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2006 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕੇ. ਰੇਅ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਿਕਾ ਮਹਿਰਿਸ਼ੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਲਦੀ ਹੀ ਖੁਸ਼-ਹਾਲ ਸਿੰਘ, ਚੰਦਨ ਸ਼੍ਰੀਵਾਸਤਵ, ਕੁਮਾਰ ਪ੍ਰਣਬ, ਮੁੰਤਜ਼ੀਰ ਕੈਮੀ, ਜਾਵੇਦ ਨਕੀ ਅਤੇ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਦੋਸਤ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ। ਇਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨੌਜਵਾਨ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਕਈ ਛੋਟੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਫਿਲਮ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸਾਲ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਗਈਆਂ। 2006 ਵਿੱਚ ਰਾਹੁਲ ਬੋਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਫਿਲਮ "Ctrl+Alt+Del" ਦਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਇੱਥੇ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਗੋਏਥੇ-ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਮੈਕਸ ਮੂਲਰ ਭਵਨ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ (ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕੇਂਦਰ) ਨੇ 2006 ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ।

2007 ਵਿੱਚ, ਜਰਮਨੀ, ਰੂਸ, ਯੂਕਰੇਨ, ਐਸਟੋਨੀਆ, ਚੈੱਕ ਗਣਰਾਜ, ਲਾਤਵੀਆ, ਪੋਲੈਂਡ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਭਾਰਤ ਤੋਂ, ਇਸਨੂੰ ਰਾਜਸਥਾਨੀ, ਹਿੰਦੀ, ਅਸਾਮੀ, ਮਰਾਠੀ, ਭੋਜਪੁਰੀ ਅਤੇ ਝਾਰਖੰਡ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਓਸ਼ੀਅਨ ਸਿਨੇ ਫੈਨ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੀ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮਾਯਾ ਦੀ ਸੰਪਾਦਕ ਅਰੁਣਾ ਵਾਸੂਦੇਵ ਨੇ ਕੀਤਾ। ਉਦਘਾਟਨੀ ਸੈਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਪ੍ਰਾਣੰਜਯ ਗੁਹਾ ਠਾਕੁਰਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਪਾਰੁਲ ਦੇਵ ਮੁਖਰਜੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਡੀਨ, ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਐਂਡ ਐਸਥੈਟਿਕਸ, ਜੇਐਨਯੂ, ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।

2008 ਦੇ ਸਿਨੇਮੇਲਾ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਸ਼ਵਿਨ ਕੁਮਾਰ ਦੁਆਰਾ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ -ਨਾਮਜ਼ਦ ਫਿਲਮ "ਦਿ ਲਿਟਲ ਟੈਰਰਿਸਟ" ਨਾਲ ਹੋਈ। ਫਿਲਮ ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਮੌਜੂਦ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਲੰਮਾ ਸੈਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਰਾਜਾ ਹਰੀਸ਼ਚੰਦਰ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਸਿਨੇਮੇਲਾ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਦਿੱਗਜਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਮਿਤਾ ਪਾਟਿਲ, ਜਯਾ ਬੱਚਨ, ਵਿਧੂ ਵਿਨੋਦ ਚੋਪੜਾ ਅਤੇ ਸੁਰੇਸ਼ ਓਬਰਾਏ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਸ ਉਤਸਵ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਮਾਜਿਕ-ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਫਿਲਮਾਂ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਜੋ ਨੌਜਵਾਨ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦੀ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਨਾਲ ਇੱਕ ਅਰਥਪੂਰਨ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਪ੍ਰਤੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

## ਸਥਾਨ 
ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੌਰਾਨ ਫਿਲਮਾਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਕੈਂਪਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। JNU, JNU ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਯੂਨੀਅਨ, ਗੋਏਥੇ-ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ/ਮੈਕਸ ਮੂਲਰ ਭਵਨ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੌਂਸਲ, ਫਿਲਮ ਐਂਡ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ, ਐਮਨੈਸਟੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ, ਕੰਟਰੋਲ ਆਰਮਜ਼ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ, ਦ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਫਾਰ ਯੂਨੀਵਰਸਲ ਰਿਸਪਾਂਸਬਿਲਿਟੀ ਆਫ਼ ਹਿਜ਼ ਹੋਲੀਨੇਸ ਦ ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ, ਏਸ਼ੀਆ ਪੈਸੀਫਿਕ ਯੂਥ ਨੈੱਟਵਰਕ, INSAF ਵਰਗੀਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਸਿਨੇਮੇਲਾ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ
ਧਾਮਨਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ

**ਧਮਨਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Dhamnar Caves**) ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਮੰਦਸੌਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਧਮਨਾਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਗੁਫਾਵਾਂ ਹਨ। ਇਸ ਚੱਟਾਨ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ 51 ਗੁਫਾਵਾਂ, ਸਟੂਪ, ਚੈਤਯ, ਰਸਤੇ ਅਤੇ ਸੰਖੇਪ ਨਿਵਾਸ ਹਨ, ਜੋ 7ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਉੱਕਰੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਬੈਠੀਆਂ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਨਿਰਵਾਣ ਮੁਦਰਾ ਵਿੱਚ ਗੌਤਮ ਬੁੱਧ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ।

ਉੱਤਰੀ ਪਾਸੇ ਦੀਆਂ ਚੌਦਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ *ਬਾਰੀ ਕਚੇਰੀ* (ਵੱਡਾ ਦਰਬਾਰ) ਅਤੇ *ਭੀਮ ਬਾਜ਼ਾਰ* ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ। ਬਾਰੀ ਕਚੇਰੀ ਗੁਫਾ 20 ਫੁੱਟ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਟੂਪ ਅਤੇ ਚੈਤਯ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਵਰਾਂਡੇ ਵਿੱਚ ਲੱਕੜ ਦੀ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੇ ਨਾਲ ਪੱਥਰ ਦੀ ਰੇਲਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਭੀਮ ਬਾਜ਼ਾਰ ਗੁਫਾ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਲੰਬਾਈ 115 ਫੁੱਟ ਗੁਣਾ 80 ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ *ਚੈਤਯਗ੍ਰਹਿ* ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਟੂਪ ਹਨ। ਲੱਕੜ ਦੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਛੱਤ ਮਾੜੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹੈ।

## ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ 
ਧਮਨਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 51 ਚੱਟਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੋਧੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਢਾਂਚੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਟੂਪ, ਚੈਤਯ, ਵਰਾਂਡਾ ਅਤੇ ਛੋਟੇ ਕਮਰੇ, ਦੋਵੇਂ ਹੀਨਯਾਨ ਅਤੇ ਮਹਾਯਾਨ ਸੰਪਰਦਾਵਾਂ ਦੇ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੇ 5ਵੀਂ-6ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ।

ਇਸ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਬੈਠਣ ਵਾਲਾ ਚਿੱਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦੀ ਚੱਟਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ (7ਵੀਂ-8ਵੀਂ ਸਦੀ ਈ.) ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ (8ਵੀਂ-9ਵੀਂ ਸਦੀ ਈ.) ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਇੱਕ ਇੱਕਲਾ ਅਖੰਡ ਮੰਦਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

ਇਹ ਢਾਂਚਾ ਭਾਰਤੀ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਸਰਵੇਖਣ ਦੁਆਰਾ ਇਸਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਢਹਿ-ਢੇਰੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਛਿੱਲੇਦਾਰ ਲੈਟਰਾਈਟ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖਰਾਬ ਹੋ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਅਸਥਿਰ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਗੈਲਰੀ 

ਤਸਵੀਰ:ASI_Dhamnar_Caves_plan.jpg|alt=Dhamnar Caves plan| ਧਮਨਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ
ਤਸਵੀਰ:Dhamnar_caves2.JPG|alt=The caves.| ਗੁਫਾਵਾਂ।
ਤਸਵੀਰ:Dhamnar_caves1.JPG|alt=Rock cut Dhamnar caves| ਚੱਟਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟੀਆਂ ਧਮਨਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ
ਤਸਵੀਰ:Buddist_sculpture_caves.jpg|alt=Buddhist sculpture caves| ਬੋਧੀ ਮੂਰਤੀ ਗੁਫਾਵਾਂ
ਤਸਵੀਰ:Dhamnar_caves.JPG|alt=Dhamnar caves| ਧਮਨਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ
ਤਸਵੀਰ:Dhamnar_caves3.JPG|alt=Badi Kachahari (Cave-6)| ਬੜੀ ਕਚਹਾਰੀ (ਗੁਫਾ-6)
ਤਸਵੀਰ:ASI_Dhamnar_Caves_facade.jpg|alt=Dhamnar Caves facade| ਧਮਨਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਅਗਲਾ ਹਿੱਸਾ
ਤਸਵੀਰ:ASI_Dhamnar_Caves_stupas.jpg|alt=Dhamnar Caves stupas| ਧਮਨਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੇ ਸਟੂਪ

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਧਰਮਰਾਜੇਸ਼ਵਰ

## ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ 
*  
*  

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਫਾਵਾਂ
ਗਾਂਧੀ ਸਾਗਰ ਸੈਂਚੁਰੀ

**ਗਾਂਧੀ ਸਾਗਰ ਸੈੰਚੂਰੀ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਨਾਮ: **Gandhi Sagar Sanctuary**) ਇੱਕ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਸੈਂਚੂਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੰਦਸੌਰ ਅਤੇ ਨਿਮਾਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਉੱਤਰੀ ਸੀਮਾ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ  ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।   ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਜ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ। ਇਸਨੂੰ 1974 ਵਿੱਚ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 1983 ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਖੇਤਰ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਚੰਬਲ ਨਦੀ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਥਾਨ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੀ ਹੈ ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦੀ ਹੈ। ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸਾ ਨਿਮਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸਾ ਮੰਦਸੌਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਖਥੀਆਰ-ਗਿਰ ਸੁੱਕੇ ਪਤਝੜ ਵਾਲੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੈ। 

## ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਜੀਵ-ਜੰਤੂ 
ਇਹ ਸੈਂਚੂਰੀ ਸਾਰਾ ਸਾਲ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਜੰਗਲੀ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਭੂਮੀ ਦੇ ਨਾਲ - ਜੰਗਲ ਸੁੱਕਾ, ਮਿਸ਼ਰਤ ਅਤੇ ਪਤਝੜ ਵਾਲਾ ਹੈ - ਅਤੇ ਗਾਂਧੀ ਸਾਗਰ ਡੈਮ ਦੇ ਡੁੱਬਣ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸਮਤਲ ਘਾਹ ਦੇ ਮੈਦਾਨ, ਇਹ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਦੇ ਭਰਪੂਰ ਮੌਕੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸੈਂਚੂਰੀ ਵਿੱਚ ਪਾਈਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਖੈਰ ( *ਅਕੇਸ਼ੀਆ ਕੈਚੂ* ), ਸਲਾਈ, ਕਰਦਾਈ, ਧਵੜਾ, ਤੇਂਦੂ, ਪਲਾਸ਼ ਆਦਿ ਹਨ।

ਇਸ ਸੈਂਚੂਰੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਜਾਨਵਰ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਹਿਰਨ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਵੇਖੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਚਿੰਕਾਰਾ ਜਾਂ ਭਾਰਤੀ ਹਿਰਨੀ, ਨੀਲਗਾਈ ਅਤੇ ਸਾਂਬਰ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਭਾਰਤੀ ਤੇਂਦੂਆ, ਲੰਗੂਰ, ਭਾਰਤੀ ਜੰਗਲੀ ਕੁੱਤਾ, ਮੋਰ, ਓਟਰ ਅਤੇ ਮਗਰਮੱਛ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।

## ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਮਹੱਤਵ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ 
thumb|300x300px| ਗਾਂਧੀ ਸਾਗਰ ਸੈਂਚੂਰੀ ਵਿੱਚ ਚਤੁਭੁਜਨਾਥ ਮੰਦਿਰ
ਸੈਂਚੂਰੀ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸਕ, ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਮਹੱਤਵ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਥਾਨ ਹਨ। ਇਹ ਹਨ ਚੌਰਾਸੀਗੜ੍ਹ, ਚਤੁਰਭੁਜਨਾਥ ਮੰਦਿਰ, ਭਦਕਾਜੀ ਰੌਕ ਪੇਂਟਿੰਗ, ਨਰਸਿੰਘਝਾਰ, ਹਿੰਗਲਾਜਗੜ੍ਹ ਕਿਲਾ, ਟੈਕਸਕੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਿਰ ਆਦਿ।

* ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਚਤੁਰਭੁਜਨਾਥ ਮੰਦਰ, ਗਾਂਧੀ ਸਾਗਰ ਡੈਮ ਸਾਈਟ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।
* ਹਿੰਗਲਾਜਗੜ੍ਹ ਜਾਂ ਹਿੰਗਲਾਜ ਕਿਲ੍ਹਾ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੰਦਸੌਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਭਾਨਪੁਰਾ ਤਹਿਸੀਲ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਨਾਵਾਲੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਿਲ੍ਹਾ ਹੈ।
* ਤਕਕਸ਼ੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਿਰ ਜਾਂ ਤਖਾਜੀ ਮੰਦਸੌਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਹੱਤਵ ਵਾਲਾ ਸਥਾਨ ਹੈ।
* ਭਾਨਪੁਰਾ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਭਾਨਪੁਰਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਗਾਂਧੀ ਸਾਗਰ ਬੰਨ੍ਹ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 30.0 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (18.6 ਮੀਲ) ਅਤੇ ਮੰਦਸੌਰ ਤੋਂ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ 127.0 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (78.9 ਮੀਲ) ਦੂਰ। ਇਹ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਮੰਦਸੌਰ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
* ਧਰਮਰਾਜੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਸੌਰ ਵਿੱਚ ਚੌਥੀ-ਪੰਜਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਬੋਧੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਗੁਫਾ ਮੰਦਰ ਸਥਾਨ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਮੱਧ ਭਾਰਤ
* ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਗੁੰਟੂਪੱਲੀ ਗਰੁੱਪ ਆਫ਼ ਬੋਧੀ ਸਮਾਰਕ

ਗੁੰਟੁਪੱਲੇ ਜਾਂ **ਗੁੰਟੁਪੱਲੀ ਸਮੂਹ ਬੋਧੀ ਸਮਾਰਕ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Guntupalli Group of Buddhist Monuments**) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਮਵਾਰਪੁਕੋਟਾ, ਏਲੁਰੂ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਏਲੂਰੂ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਾਨ ਦੇ ਚੱਟਾਨ-ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾਵਾਂ, ਇੱਕ ਚੈਤਿਆ ਹਾਲ ਅਤੇ ਸਟੂਪਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਮੂਹ ਹੈ। ਚੈਤਿਆ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਉੱਕਰੀ ਹੋਈ ਪੱਥਰ ਦੀ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ਹੈ ਜੋ ਲੱਕੜ ਦੀ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਲੋਮਾਸ ਰਿਸ਼ੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਇੱਕ ਸਰਲ ਰੂਪ ਹੈ।

ਇੱਟਾਂ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਦੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਬਣੇ ਦੋ ਵਿਹਾਰਾਂ ਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਦੋ ਪੱਧਰਾਂ 'ਤੇ ਖੁਦਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਸਾਧਾਰਨ ਢਾਂਚਾਗਤ ਚੈਤਿਆ ਹਾਲ (ਅਰਥਾਤ, ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਉੱਪਰ ਬਣਿਆ ਇੱਕ) ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੂਲ ਪੱਥਰ ਦਾ ਸਟੂਪ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਦੁਆਲੇ ਇੱਕ ਬੰਦ ਰਸਤਾ ਹੈ ਜੋ ਰਸਮੀ ਪਰਿਕਰਮਾ (ਪਰਿਵਰਤਨ) ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ 200-0 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਮੂਰਤੀਆਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜੋੜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਉੱਪਰ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤ ਇੱਟਾਂ ਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਇੱਕ ਪੱਥਰ ਦੇ ਸਟੂਪਾ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ, ਇਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਛੱਤ 'ਤੇ 30 ਤੋਂ ਵੱਧ ਛੋਟੇ ਸਟੂਪਾ ਹਨ। ਦੋ ਹੋਰ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਖੰਡਰ ਹਨ।

ਖੁਦਾਈ ਦੌਰਾਨ, ਤਿੰਨ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਤਾਬੂਤ ਮਿਲੇ। ਤਾਬੂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ, ਚਾਂਦੀ, ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਮਣਕੇ ਵਰਗੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੀਮਤੀ ਤੱਤ ਸਨ। ਪਦਮਪਾਣੀ ਦੀ ਕਾਂਸੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਇੱਕ ਤਾਬੂਤ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਤਾਬੂਤ ਉੱਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਦੇਵਨਾਗਰੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਸੀ ਜੋ 9ਵੀਂ ਤੋਂ 10ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਲ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

## ਗੈਲਰੀ 

ਤਸਵੀਰ:Guntupalli_cave.jpg|alt=Guntupalli cave| ਗੁੰਟੁਪੱਲੀ ਗੁਫਾ
ਤਸਵੀਰ:Stone_built_Stupa.JPG|alt=The stupa inside its building| ਇਸਦੀ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਤੂਪ
ਤਸਵੀਰ:Stone_built_Stupa_and_Large_group_of_stupas_2.JPG|alt=Stupa remains below the main stupa| ਸਤੂਪ ਮੁੱਖ ਸਤੂਪ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ:Large_group_of_stupas.JPG|alt=Stupas| ਸਟੂਪਸ
ਤਸਵੀਰ:Guntupalli_caves.jpg|alt=Stupas| ਸਟੂਪਸ
ਤਸਵੀਰ:Brick_Chaitya.JPG

## ਨੋਟਸ 
## ਹਵਾਲੇ 
* " ASI": ਬੋਧੀ ਸਮਾਰਕਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ, ਗੁੰਟੁਪੱਲੀ। ASI
* ਮਿਸ਼ੇਲ, ਜਾਰਜ, *ਦ ਪੈਂਗੁਇਨ ਗਾਈਡ ਟੂ ਦ ਮੌਨੂਮੈਂਟਸ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ, ਖੰਡ 1: ਬੋਧੀ, ਜੈਨ, ਹਿੰਦੂ*, 1989, ਪੈਂਗੁਇਨ ਬੁੱਕਸ,
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਗੁਫਾਵਾਂ

**ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਗੁਫਾਵਾਂ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Shivneri Caves**) ਪਹਿਲੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਬੋਧੀ ਭਿਕਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਪੁੱਟੀ ਗਈ ਨਕਲੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਹਨ। ਇਹ ਹੁਣ ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਪਹਾੜੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੈਲਾਨੀ ਆਕਰਸ਼ਣ ਹਨ, ਲਗਭਗ 2&nbsp;ਜੁੰਨਾਰ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਕਿ.ਮੀ. ਜੁੰਨਾਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਹੋਰ ਗੁਫਾਵਾਂ ਹਨ: ਮਨਮੋਦੀ ਗੁਫਾਵਾਂ, ਲੇਨਿਆਦਰੀ, ਅਤੇ ਤੁਲਜਾ ਗੁਫਾਵਾਂ।

## ਵੇਰਵਾ 
ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ 60 ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਹੈ ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਖੁਦਾਈ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਬੋਧੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਫੁੱਲਤ ਕੇਂਦਰ ਸਨ। ਗੁਫਾਵਾਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਵਿਹਾਰਾਂ ਜਾਂ ਛੋਟੇ ਸੈੱਲਾਂ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਚੈਤਿਆ ਵੀ ਹਨ। ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਪਹਾੜ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਪੱਛਮ-ਪੂਰਬ-ਦੱਖਣੀ ਤਿਕੋਣ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪਾਸੇ ਖਿੰਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।

ਗੁਫਾਵਾਂ ਪਹਾੜੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਖਿੰਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਕਈ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ: ਪੂਰਬੀ ਸਮੂਹ (1, 2 ਅਤੇ 3), ਪੱਛਮੀ ਸਮੂਹ, ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਸਮੂਹ। ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਅਸੀਂ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ:

* ਗੁਫਾ 26 – ਇੱਕ ਦੋ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਵਿਹਾਰ
* 45 ਦੀ ਗੁਫਾ - "ਬਾਰਾ-ਕੋਟਰੀ" ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸੀ ਭਿਕਸ਼ੂਆਂ ਲਈ 12 ਕੋਠੜੀਆਂ ਹਨ।

ਤਸਵੀਰ:Shivneri_fort1.JPG|alt=Shivneri hill, east side, seen from Junnar.| ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਪਹਾੜੀ, ਪੂਰਬ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ, ਜੁੰਨਾਰ ਤੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ:Caves_around_Junnar.jpg|alt=Location of Buddhist caves, including Shivneri Caves, around the city of Junnar.| ਜੁੰਨਾਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਸਮੇਤ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ।
ਤਸਵੀਰ:Shivneri_caves_East_facing_group_3.jpg|alt=Shivneri East face, Group 3.| ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਪੂਰਬੀ ਚਿਹਰਾ, ਸਮੂਹ 3।
ਤਸਵੀਰ:Shivneri_East_facing_Group_1.jpg|alt=Shivneri East face, Group 1.| ਸ਼ਿਵਨੇਰੀ ਪੂਰਬੀ ਚਿਹਰਾ, ਸਮੂਹ 1।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਫਾਵਾਂ
ਘਟੋਤਕਚ ਗੁਫਾਵਾਂ

**ਘਟੋਤਕਚ ਗੁਫਾਵਾਂ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Ghatotkach Caves**) ਅਜੰਥਾ ਤੋਂ 18 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ, ਜਿੰਜਾਲਾ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹਨ। ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਇੱਕ ਚੈਤਯ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋ ਵਿਹਾਰ ਹਨ। ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ 6ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਖੁਦਾਈ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਮਹਾਯਾਨ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਵਰਾਹਦੇਵ ਮਾਣ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਹਿੰਦੂ ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦਾਨੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੋਮ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ, ਜਿਸਦੀਆਂ ਖੱਤਰੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਤਨੀਆਂ ਵੀ ਸਨ।

ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਸਲਾਹ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਗੁਫਾਵਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਸਾਹਸੀ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਪਹੁੰਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਵੀਡੀਓ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਫਾਵਾਂ
ਮਹਾਕਾਲੀ ਗੁਫਾਵਾਂ

**ਕੌਂਡੀਵਾਈਟ ਗੁਫਾਵਾਂ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Kondivite Caves**), ਪਹਿਲੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਅਤੇ ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬਣੇ 19 ਚੱਟਾਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਸਮਾਰਕਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹਨ।

ਇਹ ਬੋਧੀ ਮੱਠ ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁੰਬਈ (ਬੰਬਈ) ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਅੰਧੇਰੀ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਉਪਨਗਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਾਰਕ ਵਿੱਚ ਚੱਟਾਨਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੇ ਦੋ ਸਮੂਹ ਹਨ - ਚਾਰ ਗੁਫਾਵਾਂ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਅਤੇ 15 ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਭਿਕਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਕੋਠੜੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਸਮੂਹ ਦੀ ਗੁਫਾ 9 ਚੈਤਯ ਹੈ। ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਗੁਫਾਵਾਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੌਥੀ-ਪੰਜਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਸਮੂਹ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਾਰਕ ਵਿੱਚ ਚੱਟਾਨਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਟੋਏ ਅਤੇ ਹੋਰ ਢਾਂਚਿਆਂ ਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਵੀ ਹਨ।

ਗੁਫਾਵਾਂ ਇੱਕ ਠੋਸ ਕਾਲੀ ਬੇਸਾਲਟ ਚੱਟਾਨ (ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਜਾਲ ਬ੍ਰੇਕੀਆਸ, ਮੌਸਮ ਪ੍ਰਤੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ) ਤੋਂ ਉੱਕਰੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

ਕੌਂਡੀਵਾਈਟ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗੁਫਾ (ਗੁਫਾ 9) ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਦੇ ਸੱਤ ਚਿੱਤਰ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਮਿਥਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਸਾਰੇ ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਜੋਗੇਸ਼ਵਰੀ ਵਾਂਗ ਹੀ ਚੱਟਾਨ ਤੋਂ ਘੜੀ ਗਈ, ਇਹ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਕੌਂਡੀਵਾਈਟ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਅਤੇ ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉੱਕਰੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਚੈਤਯ ਦੀਵਾਰ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸਮਰਾਟ ਅਸ਼ੋਕ ਦੀ ਸੁਦਾਮਾ ਗੁਫਾ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਤੂਪ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਰਧ ਗੋਲਾਕਾਰ ਗੁੰਬਦ ਹੈ।

ਇਹ ਜੋਗੇਸ਼ਵਰੀ-ਵਿਖਰੋਲੀ ਲਿੰਕ ਰੋਡ ਅਤੇ ਸੀਪਜ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜੰਕਸ਼ਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਅੰਧੇਰੀ ਕੁਰਲਾ ਰੋਡ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਵਾਲੀ ਸੜਕ ਦਾ ਨਾਮ ਮਹਾਕਾਲੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਾਲਾ ਰੋਡ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹਨ ਜੋ ਜੋਗੇਸ਼ਵਰੀ-ਵਿਖਰੋਲੀ ਲਿੰਕ ਰੋਡ ਅਤੇ SEEPZ++ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖਦੀ ਹੈ। BEST ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸਿੱਧੀ ਬੱਸ ਗੁਫਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅੰਧੇਰੀ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀ ਹੈ। ਗੁਫਾਵਾਂ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ੇ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਸੜਕ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਸਟੀਲ ਦੀ ਵਾੜ ਅਤੇ ਪਹਾੜੀ 'ਤੇ ਦੀਵਾਰ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਤਸਵੀਰ:Mahakali_caves_01.jpg|alt=Kondivite Caves| ਕੋਂਡੀਵਾਈਟ ਗੁਫਾਵਾਂ
ਤਸਵੀਰ:Mahakali_caves_buddha_stupa.jpg|alt=Internal stupa in Cave 9.| ਗੁਫਾ 9 ਵਿੱਚ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਤੂਪ ।
ਤਸਵੀਰ:Kondivite_cave.jpg|alt=Volume plan of Cave 9.| ਗੁਫਾ 9 ਦੀ ਆਇਤਨ ਯੋਜਨਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਮਹਾਕਾਲੀ ਗੁਫਾਵਾਂ - ਗੁਪਤ ਸੰਸਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਫਾਵਾਂ
ਘੋਰਾਵਾਦੀ ਗੁਫਾਵਾਂ

**ਘੋੜਾਵਾੜੀ ਗੁਫਾਵਾਂ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Ghorawadi caves**), ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ **ਘੋੜਾਦੇਸ਼ਵਰ ਗੁਫਾਵਾਂ** ਜਾਂ **ਸ਼ੈਲਾਰਵਾੜੀ ਗੁਫਾਵਾਂ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪੁਣੇ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 25 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (16 ਮੀਲ) ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਬੋਧੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੋਧੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਅਤੇ ਉੱਕਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਪੁਣੇ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲੇ NH4 ਹਾਈਵੇਅ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹਨ। ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਤੀਜੀ ਅਤੇ ਚੌਥੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਇੱਕੋ ਚੱਟਾਨ ਦੀ ਬਣਤਰ ਤੋਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।

ਚੈਤਯਗ੍ਰਹਿ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਧਿਆਨ ਲਈ ਨੌਂ ਕਮਰੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਲਿਪੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੈਤਯਗ੍ਰਹਿ "ਧਾਪਰ" ਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬੁੱਧ ਅਤੇ ਸੰਘ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ, ਜੋ "ਭਦੰਤਸਿੰਘ" ਦੀ ਇੱਕ ਚੇਲੀ ਸੀ। ਚੈਤਯਗ੍ਰਹਿ ਹੁਣ ਸ਼੍ਰੀ ਘੋਰਵਦੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹਨ। ਕਈ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿੱਠਲ, ਰੱਖੁਮਾਈ ਅਤੇ ਸੰਤ ਤੁਕਾਰਾਮ ਸਮੇਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਤ ਤੁਕਾਰਾਮ ਘੋੜਾਵਾੜੀ ਗੁਫਾਵਾਂ ਅਤੇ ਨਿਗੜੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੁਰਗਾ ਟੇਕੜੀ, ਦੇਹੂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਭੰਡਾਰਾ ਅਤੇ ਭਾਮਚੰਦਰ ਵਰਗੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਧਿਆਨ ਲਗਾਉਂਦੇ ਸਨ।

ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਮਹਾਂਸ਼ਿਵਰਾਤਰੀ ਦੌਰਾਨ ਲੋਕ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਣ ਲਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਬੋਧੀ ਕਥਾ 
ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਚੈਤਯਗ੍ਰਹਿ ਜਾਂ ਚੈਤਗ੍ਰਿਹ (ਪਾਲੀ ਵਿੱਚ) ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਬੋਧੀ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਲਿਖੇ ਹੋਏ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਗੁਫਾਵਾਂ ਬੁੱਧ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਵਿਦਵਾਨ ਧਪਰ ਦੇ ਸੰਘ ਪ੍ਰਤੀ ਪਿਆਰ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਵੀ ਕਈ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਬੋਧੀ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਹਨ। ਕੁਝ ਸਬੂਤ ਇੱਥੇ ਬੋਧੀ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਹਿੰਦੂ ਕਥਾ 
ਗੁਫਾ ਦੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਲਿੰਗ ਇੱਕੋ ਪੱਥਰ ਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮੰਦਰ ਗੁਫਾ ਜਿੰਨਾ ਹੀ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਮੱਧਯੁਗੀ ਯੁੱਗ ਦੌਰਾਨ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਨੇ ਦੱਖਣ ਪਠਾਰ ਖੇਤਰ ਉੱਤੇ ਦਬਦਬਾ ਬਣਾਇਆ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਨੇ ਫਿਰ ਦਬਦਬਾ ਬਣਾਇਆ। ਹਿੰਦੂ ਕਥਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਟੱਲ ਸਥਿਤੀਆਂ ਅਤੇ ਅਕਾਲ ਸਮੇਤ ਆਫ਼ਤਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਗਰਮੀ ਕਾਰਨ ਨਦੀਆਂ ਮਰ ਗਈਆਂ, ਜੰਗਲ ਸੜਨ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਜੋਂ, ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਜੈਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੇ ਗ੍ਰੇਟ ਇੰਡੀਅਨ ਬਸਟਾਰਡ ਵਰਗੇ ਵਿਲੱਖਣ ਪੰਛੀ ਅਲੋਪ ਹੋਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ। ਇਸ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ, ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਸਥਾਪਤ ਕਰਕੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਭਾਵੇਂ ਸਖ਼ਤ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਅਕਾਲ ਤੋਂ ਕੋਈ ਰਾਹਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ। ਇਸ ਸਭ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਪਣੇ ਕਬੀਲੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ, ਇੱਕ ਬਸਟਾਰਡ ਪੰਛੀ ਨੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇੱਕ ਮਾਸੂਮ ਪੰਛੀ ਦੀ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾ ਦੇਖ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਪੰਛੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਵਰਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਅੱਜ, ਇੱਥੇ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਘੋੜਦੇਸ਼ਵਰ ਵਜੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਦੋ ਸ਼ਬਦਾਂ, ਘੋੜਦ ਅਤੇ ਈਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਮਰਾਠੀ ਵਿੱਚ "ਘੋਰਾਡ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ "ਦ ਇੰਡੀਅਨ ਬਸਟਰਸ" ਹੈ ਅਤੇ "ਈਸ਼ਵਰ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਲਾਰਡ"। ਘੋੜੇਸ਼ਵਰ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਬਸਟਰਡ ਦਾ ਮਾਲਕ।

ਤਸਵੀਰ:009_Unoccupied_Vihara_and_Cistern_(33565064691).jpg|alt=Unoccupied Vihara and cistern.| ਖਾਲੀ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਟੋਆ।
ਤਸਵੀਰ:017_Vihara_now_Occupied_(33565047641).jpg|alt=Vihara, now occupied.| ਵਿਹਾਰ, ਹੁਣ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ:012_Shrine_in_Vihara_(33653544526).jpg|alt=Vihara in Ghoravadi, converted into a Hindu temple.| ਘੋੜਾਵਾਦੀ ਵਿੱਚ ਵਿਹਾਰ, ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਿਆ ਗਿਆ।
ਤਸਵੀਰ:015_Shaivite_Shrine_(33538101702).jpg|alt=Shaivite Shrine| ਸ਼ਾਇਵ ਤੀਰਥ

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਘੋਰਾਵਦੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਰ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਫਾਵਾਂ
ਕੋਨਾਰਕ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ

**ਕੋਨਾਰਕ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Konark Dance Festival**) ਇੱਕ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਹੈ ਜੋ ਹਰ ਸਾਲ ਦਸੰਬਰ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ 1 ਤੋਂ 5 ਦਸੰਬਰ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਦੇ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਕੋਨਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਮੰਦਰ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਚ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। 

ਇਸ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਦਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ 'ਸੈਲਾਮੈਂਡਰ' ਜਾਂ 'ਡਾਂਸਿੰਗ ਹਾਲ' ਇੱਕ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰਲ ਅਜੂਬਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਦਾ ਹਰ ਇੰਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਧੀਆ ਕਲਾਤਮਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਢੋਲ, ਝਾਂਜ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੰਗੀਤਕ ਸਾਜ਼ ਵਜਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਓਡੀਸੀ ਨਾਚ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੂਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਿੰਗਾਰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਡਾਂਸਰ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। 1986 ਤੋਂ, ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਓਡੀਸ਼ਾ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਅਤੇ ਓਡੀਸੀ ਰਿਸਰਚ ਸੈਂਟਰ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਵਿਭਿੰਨ ਭਾਰਤੀ ਨਾਚ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੋਣਾਰਕ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਓਡੀਸ਼ਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੈਲਾਨੀ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕੇ।

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੇਤ ਕਲਾ ਉਤਸਵ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਰੇਤ ਤਿਉਹਾਰ ਹੁਨਰਮੰਦ ਰੇਤ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਰੇਤ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਿਰਫ਼ ਰਵਾਇਤੀ ਰੇਤ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਤੁਸੀਂ ਰੇਤ, ਪੱਥਰ, ਕਾਂਸੀ ਜਾਂ ਲੱਕੜ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਜੋ ਕਿ ਹੁਨਰਮੰਦ ਰੇਤ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੇਤ ਕਲਾਕਾਰ ਉਤਸਵ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਰੇਤ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਤੋਂ ਉਤਸਵ ਬਣੇ ਇਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ 30 ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ 10 ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕਲਾਕਾਰ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਮੈਕਸੀਕੋ, ਸਪੇਨ, ਸਿੰਗਾਪੁਰ, ਫਰਾਂਸ, ਨਾਰਵੇ, ਜਰਮਨੀ, ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰੇਤ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਬਾਕੀ 20 ਕਲਾਕਾਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਹਨ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੰਦਰਭਾਗਾ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਬੀਚ ਨੂੰ ਸਜਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੇਤ ਕਲਾ ਉਤਸਵ 2015 ਵਿੱਚ ਚੰਦਰਭਾਗਾ ਬੀਚ 'ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਕੋਨਾਰਕ, ਪੁਰੀ, ਓਡੀਸ਼ਾ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਨਾਰਕ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਜੋ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਸਾਲ, ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਲਈ ਥੀਮ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਧਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ