open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਵਿਸ਼ਾਲ ਏਕੀਕਰਨ ਯੁੱਗ

ਭੌਤਿਕੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਕੁਦਰਤ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਥਿਊਰੀ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਈ ਜਾਂਦੀ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ, ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਇਪੋਚ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਾਲ ਏਕੀਕਰਨ ਯੁੱਗ,  ਬਿਗ ਬੈਂਗ ਤੋਂ ਬਾਦ ਦੇ ਤਕਰੀਬਨ 10−43 ਸਕਿੰਟਾਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲ਼ੇ ਪਲੈਂਕ ਇਪੋਚ (ਪਲੈਂਕ ਯੁੱਗ) ਨੂ੍ੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਵਾਲ਼ਾ ਅਰਸਾ (ਵੇਲ਼ਾ) ਸੀ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਥਿਊਰੀਆਂ ਦੇ ਵਿਲੱਖਣ ਤਾਪਮਾਨਾਂ ਦੇ ਤੁਲਨਾਤਮਿਕ ਸੀ। ਜੇਕਰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਊਰਜਾ ਨੂੰ 1015 GeV ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ 1027 ਕੈਲਵਿਨ (K) ਤਾਪਮਾਨ ਤੋਂ ਵੀ ਜਿਆਦਾ ਤਾਪਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਣ ਵਾਲ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਰਸੇ ਦੌਰਾਨ, ਚਾਰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤਿੰਨ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ – ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨਟਿਜ਼ਮ, ਤਾਕਤਵਰ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ, ਅਤੇ ਕਮਜੋਰ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ – ਦਾ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਊਕਲੀਅਰ ਫੋਰਸ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਏਕੀਕਰਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਲੈਂਕ ਯੁੱਗ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਨਿਊਕਲੀਅਰ ਫੋਰਸ ਤੋਂ ਗਰੈਵਿਟੀ ਨੂੰ ਅਲੱਗ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਾਲ ਏਕੀਕਰਨ ਯੁੱਗ ਦੌਰਾਨ, ਪੁੰਜ, ਚਾਰਜ, ਫਲੇਵਰ, ਅਤੇ ਕਲਰ ਚਾਰਜ ਵਰਗੇ ਭੌਤਿਕੀ ਗੁਣ ਬੇਅਰਥੇ ਸਨ। 

ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਯੁੱਗ ਬਿੱਗ ਬੈਂਗ ਤੋਂ ਲੱਗਪਗ 10−36 ਸਕਿੰਟਾਂ ਬਾਦ ਮੁੱਕਿਆ।  ਇਸ ਬਿੰਦੂ ਉੱਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਾਪਰੀਆਂ।  ਤਾਕਤਵਰ ਬਲ ਹੋਰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਬਲਾਂ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਹੋ ਗਿਆ।  ਤਾਪਮਾਨ ਓਸ ਦਹਿਲੀਜ ਤੋਂ ਥੱਲੇ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਜਿਸ ਉੱਤੇ X ਅਤੇ Y ਬੋਸੌਨ ਰਚੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਬਚਦੇ X ਅਤੇ Y ਬੋਸੌਨ ਵਿਕਿਰਤ ਹੋ ਗਏ।  ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿਕਿਰਣ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਦੇ ਕੁੱਝ ਹਿੱਸੇ ਨੇ ਬੇਰੌਨ ਨੰਬਰ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤਾ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕੀਤੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਐਂਟੀਮੈਟਰ ਨਾਲ਼ੋਂ ਮੈਟਰ ਦੀ ਸੂਖਮ ਮਾਤਰਾ ਦੇ ਵਾਧੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇ (ਦੇਖੋ ਬੇਰੋਜੀਨੈਸਿਸ)।  ਇਸ ਫੇਜ਼ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਕੌਸਮਿਕ ਇਨਫਲੇਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਵੀ ਸੋਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਇਨਫਲੇਸ਼ਨਰੀ ਯੁੱਗ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਅਰਸੇ ਦੌਰਾਨ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਤੇ ਰਾਜ (ਨਿਯੰਤ੍ਰਣ) ਕੀਤਾ।  

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
*ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦਾ ਕਾਲ-ਕ੍ਰਮ ਵਿਗਿਆਨ
* ਬਿੱਗ ਬੈਂਗ

## ਹਵਾਲੇ
*
ਕੇਇਸਦਿਅ

**ਕੇਇਸਦਿਅ** ਇੱਕ ਕਣਕ ਜਾਂ ਮੱਕੀ ਦਾ ਬਣਿਆ ਤੌਰਤਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਚੀਜ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਲਗ-ਅਲਗ ਸਬਜੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਵਾਦ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਪੁਦੀਨੇ ਦਾ ਜ਼ਾਇਕਾ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਸਨੂੰ ਪੱਧਰੇ ਤਵੇ ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸਦਾ ਅਰੰਭ ਬਸਤੀਵਾਦ ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਕੇਇਸਦਿਅ ਦੀ ਬਣਤਰ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਆਏ ਹਨ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਹਾਰ
ਬਾਦਸ਼ਾਹ (ਰੈਪਰ)

**ਆਦਿਤਿਆ ਪਰਤੀਕ ਸਿੰਘ ਸਿਸੋਦੀਆ**, ਜਿਸਨੂੰ ਕੀ ਉਸਦੇ ਸਟੇਜ ਨਾਂ *ਬਾਦਸ਼ਾਹ* ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਰੈਪਰ ਹੈ। ਉਹ ਹਿੰਦੀ, ਪੰਜਾਬੀ, ਹਰਿਆਣਵੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਰੈਪ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਯੋ ਯੋ ਹਨੀ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਗਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਗਾਣਾ 2006 ਵਿੱਚ ਕਢਿਆ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰੈਪਰ
ਵਿਮੀ

**ਵਿਮੀਂ** (1943 - 22 ਅਗਸਤ 1977) ਇੱਕ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ *ਹਮਰਾਜ਼*  ਅਤੇ *ਪਤੰਗਾ* ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰਕੇ ਵਧੇਰੇ ਜਾਣੀ ਗਈ।

ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਖਰੀ ਦਿਨ ਨਾਨਾਵਤੀ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਜਨਰਲ ਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਏ। ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ 22 ਅਗਸਤ 1977 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

## ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
* *ਹਮਰਾਜ਼ *(1967)
* *ਆਬਰੂ* (1968)
* * ਨਾਨਕ ਨਾਮ ਜਹਾਜ਼ ਹੈ * (1969)
* *ਪਤੰਗਾ *(1971)
* *ਗੁੱਡੀ *(1971)
* * ਕਹੀਂ ਆਰ ਕਹੀ ਪਾਰ* (1971)
* *ਕਹਾਣੀ ਹਮ ਸਬ ਕੀ* (1973)
* *ਵਚਨ* (1974)
* *ਪ੍ਰੇਮੀ ਗੰਗਾਰਾਮ *(1978)

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1943
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1977
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਹਰੇਕ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਥਿਊਰੀ

ਇੱਕ **ਹਰੇਕ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਥਿਊਰੀ** ਜਿਸਦਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਮ ਥਿਊਰੀ ਔਫ ਐਵਰੀਥਿੰਗ (ToE) ਹੈ ਜਾਂ ਆਖਰੀ ਥਿਊਰੀ (ਫਾਈਨਲ ਥਿਊਰੀ), ਅੰਤਿਮ ਥਿਊਰੀ, ਜਾਂ ਮਾਸਟਰ ਥਿਊਰੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪਰਿਕਲਪਿਤ ਇਕਲੌਤਾ, ਸਭਕੁੱਝ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਸੁਸੰਗਤ ਸਿਧਾਂਤਕ ਢਾਂਚਾ (ਫਰੇਮਵਰਕ) ਹੈ ਜੋ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੇ ਸਾਰੇ ਭੌਤਿਕੀ ਪਹਿਲੂਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰਾਂ ਸਮਝਾਉਂਦਾ ਅਤੇ ਇਕੱਠਾ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਥਿਊਰੀ ਔਫ ਐਵਰੀਥਿੰਗ (ToE) ਖੋਜਣੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਣਸੁਲਝੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬੀਤੀਆਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਕੁੱਝ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ, ਦੋ ਸਿਧਾਂਤਕ ਢਾਂਚੇ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਏ ਹਨ ਜੋ, ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਣ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਇੱਕ ਥਿਊਰੀ ਔਫ ਐਵਰੀਥਿੰਗ (ToE) ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਤੌਰ ਤੇ ਮਿਲਦੇ ਜੁਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੋ ਥਿਊਰੀਆਂ ਜਿਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਸਾਰੀ ਅਜੋਕੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਖੜੀ ਹੈ, ਉਹ ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਅਤੇ ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਹਨ। ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸਿਧਾਂਤਕ ਢਾਂਚਾ ਹੈ ਜੋ ਵਿਸ਼ਾਲ-ਪੈਮਾਨੇ ਅਤੇ ਉੱਚ-ਪੁੰਜ: ਜਿਵੇਂ ਤਾਰੇ, ਗਲੈਕਸੀਆਂ, ਗਲੈਕਸੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵਾਲੇ ਦੋਹੇ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਸਮਝ ਵਾਸਤੇ ਸਿਰਫ ਗਰੈਵਿਟੀ ਉੱਤੇ ਹੀ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸਿਧਾਂਤਕ ਢਾਂਚਾ ਹੈ ਜੋ ਸੂਖਮ ਪੈਮਾਨੇ ਅਤੇ ਨਿਮਰ ਪੁੰਜ: ਜਿਵੇਂ ਉੱਪ-ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਕਣਾਂ, ਐਟਮਾਂ, ਅਣੂਆਂ ਅਦਿ ਵਾਲੇ ਦੋਹੇ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਸਮਝ ਵਾਸਤੇ ਸਿਰਫ ਤਿੰਨ ਗੈਰ-ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਬਲਾਂ ਉੱਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਨੇ ਸਫ਼ਲਤਾਪੂਰਵਕ ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਗੈਰ-ਗਰੈਵੀਟੇਸ਼ਨਲ ਬਲਾਂ: ਵੀਕ, ਸਟ੍ਰੌਂਗ, ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨੈਟਿਕ ਬਲ - ਦਰਮਿਆਨ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ (ਇੰਟ੍ਰੈਕਸ਼ਨਾਂ) ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ (ਜਿਸਨੂੰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ)।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
1690

**1690** 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1690 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
## ਘਟਨਾ 
* 3 ਫ਼ਰਵਰੀ &ndash; ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਕਾਗ਼ਜ਼ੀ ਕਰੰਸੀ (ਨੋਟ) ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ।
## ਜਨਮ
## ਮਰਨ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਮੋਸ਼ਨ

**ਮੋਸ਼ਨ** ਸ਼ਬਦ ਇਹਨਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ:
* ਮੋਸ਼ਨ (ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ), ਪਿਜੂਸ਼ਨ ਜਾਂ ਵਕਤ ਅੰਦਰ ਕੋਈ ਵੀ ਗਤੀ ਜਾਂ ਤਬਦੀਲੀ
* ਯੂਨਾਈਟਡ ਸਟੇਟਸ ਕਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਮੋਸ਼ਨ, ਕਿਸੇ ਕਚਿਹਰੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਸੀਮਤ, ਵਿਵਾਦਪ੍ਰਸਤ ਮਸਲਾ ਅੱਗੇ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਧੀਪੂਰਵਕ ਔਜ਼ਾਰ 
* ਮੋਸ਼ਨ (ਲੋਕਤੰਤਰ),
* ਮੋਸ਼ਨ (ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਵਿਧੀ), 
* ਮੋਸ਼ਨ (ਅਮਰੀਕਨ ਫੁੱਟਬਾਲ), 
* ਮੋਸ਼ਨ (ਰੇਖਾਗਣਿਤ), 
* ਮੋਸ਼ਨ (ਕੈਲਫੋਰਨੀਆ,
ਧਰਵਡ ਪੇੜਾ

**ਧਰਵਡ ਪੇੜਾ **() ਕਰਨਾਟਕ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਮਿਠਾਈ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਾਂ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਧਰਵਡ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਮਿਠਾਈ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ 175 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਧਰਵਡ ਪੇੜੇ ਨੂੰ ਭੂਗੋਲਿਕ ਪਛਾਣ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਜੀਆਈ ਟੈਗ ਨੰਬਰ 85 ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਧਰਵਡ ਪੇੜੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਉਂਨਾਵ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਧਰਵਡ ਆਏ ਇੱਕ ਠਾਕੁਰ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਮੁੱਢਲੀ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਉਂਨਾਵ ਵਿੱਚ ਪਲੇਗ ਫੈਲ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਾਮ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਠਾਕੁਰ ਹਲਵਾਈਆਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਸੀ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਧਰਵਡ ਵਿੱਚ ਪੇੜੇ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਵੇਚਣ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਠਾਕੁਰ ਦਾ ਪੋਤਾ ਬਾਬੂ ਸਿੰਘ ਠਾਕੁਰ ਨੇ ਲਾਈਨ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਸ ਪੇੜੇ ਨੂੰ "ਲਾਈਨ ਬਜ਼ਾਰ ਪੇੜਾ" ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ। ਇਸ ਪੇੜੇ ਦੇ ਨੁਸਖ਼ੇ ਨੂੰ ਇਸ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਰਾਜ਼ ਵੱਜੋਂ ਸਾਂਭਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬਾਬੂ ਸਿੰਘ ਠਾਕੁਰ ਦੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਦੁਕਾਨ ਕਈ ਦਹਾਕੇ ਤੱਕ ਚਲਦੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਧਰਵਡ, ਹੁਬਲੀ, ਬੰਗਲੌਰ, ਹਵੇਰੀ ਅਤੇ ਪੂਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਦੁਕਾਨਾਂ ਖੋਲ੍ਹੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਪੂਨੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਹਲਵਾਈ ਵੀ ਧਰਵਡ ਪੇੜਾ ਵੇਚਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਠਾਕੁਰ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ ਹੈ।

## ਮੂਲ ਸਮੱਗਰੀ 
ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਦੁੱਧ, ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਗਾੜ੍ਹੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਤਿਆਰੀ 
ਇਹ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਗਾੜ੍ਹਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਸੁਆਦ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹੋਰ ਵੇਖੋ 
* ਕਰਨਾਟਕ ਦਾ ਖਾਣਾ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਿਠਾਈਆਂ
1762

**1762** 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1760 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
## ਘਟਨਾ 
* 3 ਫ਼ਰਵਰੀ &ndash; ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਦੁਰਾਨੀ ਨੂੰ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਕੁਪ ਰਹੀੜ ਦੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਕੋਲ ਲੁਕੇ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਾ।
## ਜਨਮ
## ਮਰਨ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਅਲੀਗੜ੍ਹ (ਫ਼ਿਲਮ)

**ਅਲੀਗੜ੍ਹ** 2016 ਵਰ੍ਹੇ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਰਾਮਚੰਦਰਾ ਸਿਰਾਸ ਦੇ ਜੀਵਨ ਉੱਪਰ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਦੀ ਲਿੰਗਕ ਅਨੁਸਥਾਪਨ ਕਰਕੇ ਉਸਦੀ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰੋਫੈੱਸਰ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਉਸੇ ਤਣਾਅ ਭਾਰੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਮਨੋਜ ਵਾਜਪਾਈ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਾਓ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2015 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵਨੀ-ਆਧਾਰਿਤ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਪਸ਼ਮੀਨਾ

**ਪਸ਼ਮੀਨਾ** ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਉੱਨ ਦੀ ਬਹਿਤਰੀਨ ਕਿਸਮ ਹੈ। ਇਸ ਉੱਨ ਨਾਲ ਕੱਪੜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਬੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸੀ। ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ "ਉੱਨ ਤੋਂ ਬਣਿਆ" ਹੈ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਅਰਥ "ਮੁਲਾਇਮ ਸੋਨਾ" ਹੈ।

ਇਹ ਉੱਨ ਪਸ਼ਮੀਨਾ ਬਕਰੀਆਂ ਦੀਆਂ 4 ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਸਲਾਂ ਤੋਂ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਸ਼ਮੀਨਾ ਸ਼ਾਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਭਾਰਤੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਬੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਸ਼ਾਲਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ 3ਜੀ ਸਦੀ  ਤੋਂ ਲੈਕੇ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੀਆਂ ਅਫ਼ਗਾਨੀ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ਮੀਨਾ ਉਦਯੋਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਸ਼ਾਸਕ "ਜ਼ਾਇਨ-ਉਲ-ਅਬਿਦੀਨ" ਨੇ ਕੀਤੀ ਜੋ ਜੁਲਾਹਿਆਂ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਏਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਲੈਕੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਕੁਝ ਜੁਲਾਹੇ ਉਸਦੀ ਕਬਰ ਉੱਤੇ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਭੇਂਟ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਕੁਲਦੀਪ ਕੌਰ

**ਕੁਲਦੀਪ ਕੌਰ** (1927–3 ਫਰਵਰੀ 1960) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ "ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਾਲਿਸ਼ ਕੀਤੇ ਵੈਮਪਸ" ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਪ੍ਰਣ ਦੀ "ਉਲਟ ਗਿਣਤੀ" ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ. ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮ,ਚਮਨ, ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਨੂੰ 1948 ਵਿੱਚ ਦਾ*ਗਾਰਡਨ* ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.

"ਬੇਮਿਸਾਲ ਪ੍ਰਤਿਭਾ" ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ "ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਖਲਨਾਇਕ" ਦੀ ਇੱਕ "ਪਿਸ਼ਾਚ" ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਉਸਦੀ ਤੁਲਨਾ ਸ਼ਸ਼ੀਕਲਾ ਅਤੇ ਬਿੰਦੂ ਵਰਗੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ. 1948 ਤੋਂ 1960 ਤੱਕ ਸਰਗਰਮ, ਉਸਨੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਹਨ। 1960 ਵਿੱਚ ਟੈਟਨਸ ਤੋਂ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ. ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਸੋਲਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਂ ਬਣ ਗਈ।

ਉਸਨੇ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਸੰਮੇਲਨ ਦਾ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 1947 ਵਿੱਚ ਫਿਰਕੂ ਹਿੰਸਾ ਭੜਕਦਿਆਂ ਉਹ ਲਾਹੌਰ ਛੱਡ ਗਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਦਾਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੁਸਤਕ,ਸਟਾਰਜ਼ ਫਰਾਮ ਐਨਅਦਰ ਸਕਾਈ,ਦਿ ਬੰਬੇ ਫਿਲਮ ਆਫ ਦਿ 1940 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਆਏ ਜਿਸ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ "ਕੁਲਦੀਪ ਕੌਰ:ਦਿ ਪੰਜਾਬੀ ਪਟਾਕਾ"ਸੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਹਾਦਰ ਔਰਤ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਸੀ। ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕੌਰ ਪ੍ਰਾਣ ਦੀ ਕਾਰ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਲਾਹੌਰ ਵਾਪਸ ਪਰਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਕਾਰ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਗਈ ਸੀ ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਾਣ ਅਤੇ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਫਿਰਕੂ ਦੰਗਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਬੰਬੇ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਕਾਰ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਮੁੰਬਈ, ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਾਪਸ ਚਲਾਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1960
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1927
ਗਤੀ

ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਤਿਰੋਧ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੰਮ ਨੂੰ ਗਤੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਕਿਸੇ ਵਸਤੂ ਦੁਆਰਾ ਇਕਾਈ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਤਹਿ ਕੀਤੀ ਗਈ ਦੂਰੀ ਨੂੰ ਗਤੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਇਕਾਈ ਮੀਟਰ/ਸੈਕਿੰਡ ਜਾਂ m/s ਜਾਂ ms−1 ਹੈ।ਇਹ ਅਦਿਸ਼ ਰਾਸ਼ੀ ਹੈ। ਮਤਲਵ ਇਸ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਸਿਰਫ ਮਾਤਰਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

: ਜੇਕਰ ਵਸਤੂ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਦੂਰੀ ਤਹਿ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਦੀ ਚਾਲ
: \mathbf{v} = \frac {s}{t}
: ਔਸਤ ਚਾਲ=ਕੁਲ ਤਹਿ ਕੀਤੀ ਦੂਰੀ/ਕੁਲ ਲੱਗਿਆ ਸਮਾਂ
: \mathbf{v_{av}} = \frac {s}{t}

ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਗਤੀ*c* =  ਮੀਟਰ ਪ੍ਰਤੀ ਸੈਕਿੰਡ (ਲਗਭਗ  ਜਾਂ )

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰੀਰਿਕ ਸਿੱਖਿਆ
ਕੋਠੇ ਗੱਜਣ ਸਿੰਘ

**ਕੋਠੇ ਗੱਜਣ ਸਿੰਘ** (ਕੋਠੇ ਕੋਟ ਕਪੂਰਾ) ਕੋਟਕਪੂਰਾ-ਬਾਜਾਖਾਨਾ ਸੜਕ ਤੇ ਕੋਟ ਕਪੂਰੇ ਤੋਂ ਡੇਢ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 380 ਕੁ ਦੇ ਲਗਭਗ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ 20 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਥੇ ਸਰਬਸੰਮਤੀ ਨਾਲ ਪੰਚਾਇਤ ਚੁਣੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਾਰਨ ਵਾਪਰੀਆਂ ਹਾਲੀਆ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਰੋਸ ਵਜੋਂ ਸਮੁੱਚੀ ਪੰਚਾਇਤ ਵੱਲੋਂ ਪਹਿਲ ਕਰਦਿਆਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣ ਕਰਕੇ ਕੋਠੇ ਗੱਜਣ ਸਿੰਘ ਪਿੰਡ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰੀਦਕੋਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ

**ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ** ਕੋਠੇ ਗੱਜਣ ਸਿੰਘ (ਕੋਟ ਕਪੂਰਾ )ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਨ ਅਤੇ ਮਾਲਵੇ ਦੇ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਚਰਚਿਤ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸਨ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ

ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ (GUT) ਕਣ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜਿਸ ਅੰਦਰ ਉੱਚ ਊੇਰਜਾ ਉੱਤੇ,ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨਟਿਜ਼ਮ, ਕਮਜੋਰ, ਅਤੇ ਤਾਕਰਵਰ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਜਾਂ ਬਲਾਂ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਗੇਜ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਬਲ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਗੇਜ ਸਮਿੱਟਰੀ ਦੁਆਰਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਤਰਾਂ ਕਈ ਬਲ ਦੇ ਵਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇੱਕ ਸੰਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਮੇਲਣ ਵਾਲੇ ਸਥਿਰਾਂਕ (ਕਪਲਿੰਗ ਕੋਂਸਟੈਂਟ) ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੁਦਰਤ ਅੰਦਰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫੀਕੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਅਨੁਭਵ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫੀਕੇਸ਼ਨ ਇਪੋਚ (ਵਿਸ਼ਾਲ ਏਕੀਕਰਨ ਯੁੱਗ) ਰਿਹਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਅਜਿਹੇ ਮਾਡਲ ਜੋ ਗੇਜ ਸਮਿੱਟਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਲ ਲਾਈ ਗਰੁੱਪ ਵਰਤ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਪਰ ਅਰਧ-ਸਰਲ ਗਰੁੱਪਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾਲ ਅਜਿਹਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਵੀ ਮਿਲਦੀਆਂ ਜੁਲਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦਿਖਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕਦੇ ਕਦੇ **ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ**ਆਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹੋਰ ਤਿੰਨ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਗਰੈਵਿਟੀ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਣਾ ਇੱਕ ਥਿਊਰੀ ਔਫ ਐਵਰੀਥਿੰਗ (ToE) ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਏਗਾ ਨਾ ਕਿ ਇੱਕ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ (GUT)। ਹੋਰ ਤਾਂ ਹੋਰ, ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀਆਂ (GUT) ਅਕਸਰ ਥਿਊਰੀ ਔਫ ਐਵਰੀਥਿੰਗ (ToE) ਵੱਲ ਇੱਕ ਮੱਧ-ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਕਦਮ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ (GUT) ਮਾਡਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਨਵੇਂ ਕਣ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ (GUT) ਪੈਮਾਨੇ ਦੇ ਲੱਗਪਗ ਪੁੰਜ ਰੱਖਦੇ ਉਮੀਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ- ਜੋ ਪਲੈਂਕ ਪੈਮਾਨੇ ਦੇ ਮੁੱਲ ਤੋਂ ਕੁੱਝ ਹੀ ਥੱਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ- ਅਤੇ ਇਸੇਤਰਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਖੇ ਕਣ ਟਕਰਾਉਣ ਵਾਲ਼ੇ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਪਰੇ ਹੋਣਗੇ। ਇਸਲਈ, ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ (GUT) ਮਾਡਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਕਣ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਖਣਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਏਕੀਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੀ ਵਜਾਏ ਪ੍ਰੋਟੌਨ ਡਿਸੇਅ, ਮੁਢਲੇ ਕਣਾਂ ਦੀਆਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਡਾਈਪੋਲ ਮੋਮੈਂਟਾਂ, ਜਾਂ ਨਿਊਟ੍ਰੀਨੋਆਂ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਰਗੇ ਸਿੱਧੇ ਨਿਰੀਖਣਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪਛਾਣੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹੋਣਗੇ। ਕੁੱਝ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀਆਂ ਚੁੰਬਕੀ ਮੋਨੋਪੋਲਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਵੀ ਲਗਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

2012 ਤੱਕ, ਸਾਰੇ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ ਮਾਡਲ ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰਾਂ ਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਹੋਣ ਦਾ ਮੰਤਵ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਬਹੁਤ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹਨ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਨ ਤੇ ਵੀ ਜਟਿਲ ਰਹੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਤਿਰਿਕਤ ਫੀਲਡਾਂ ਅਤੇ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੈ, ਜਾਂ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਸਪੇਸ ਦੀਆਂ ਅਤਿਰਿਕਤ ਡਾਇਮੈਨਸ਼ਨਾਂ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਜਟਿਲਤਾ ਪਿੱਛੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਣ ਨਿਰੀਖਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਫਰਮੀਔਨ ਪੁੰਜਾਂ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਰਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੋਣਾਂ (ਐਂਗਲਾਂ) ਦੀ ਪੁਨਰਪੈਦਾਵਰ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਕਠਿਨਾਈ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਠਿਨਾਈ ਕਾਰਣ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਏਕੀਕਰਨ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨਿਰੀਖਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਕਮੀ ਕਾਰਣ, ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਰਵ ਸਧਾਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਗ੍ਰੈਂਡ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਥਿਊਰੀ ਮਾਡਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਅਣਸੁਲ਼ਝੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਲਿੰਵਿਗ ਸਕਸੈਸਫੁਲੀ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਲੁਧਿਆਣਾ

**ਲਿੰਵਿਗ ਸਕਸੈਸਫੁਲੀ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਲੁਧਿਆਣਾ**
ਲਿੰਵਿਗ ਸਕਸੈਸਫੁਲੀ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਲੁਧਿਆਣਾ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਪੱਧਰ ਦੇ ਵਿਦਿਆਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਉਸਾਰੀ ਦਾ ਚਾਅ ਪੈਂਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਸੰਸ਼ਥਾ ਹੈ। ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਸਰਬਸਾਂਝੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਪ੍ਰਚਾਰਣ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸੇ ਤੇ ਮਾਣ ਪ੍ਰਤੀਮਾਨ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸਮਾਜਕ ਸੰਸਥਾਂ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਉਸਾਰੀ
ਚੰਡੀਦਾਸ (ਦੋਆਬਾ)

**ਚੰਡੀਦਾਸ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਦੇ ਬਲਾਕ ਦਸੂਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।  

## ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 84 ਪਰਿਵਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। 2011 ਦੇ ਆਂਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 418 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 223 ਮਰਦ ਅਤੇ 195 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਔਸਤ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 874 ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀ 895 ਔਸਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਹੈ। ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਲਏ ਬਾਲ ਲਿੰਗ ਦੀ ਅਨੁਪਾਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 846 ਦੇ ਔਸਤ ਤੋਂ ਘੱਟ, 591 ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲੋਂ ਵਧ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ  75.84 % ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 84.33% ਸੀ।  ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 89.05% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 79.12% ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਨਿਬੰਧ

**ਨਿਬੰਧ** ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਦੀ ਵਾਰਤਕ ਵਿੱਚ ਨਿਬੰਧ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ ਸਥਾਨ ਹੈ।ਇਸਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਵੀ ਇਸੇ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ।ਇਸਨੂੰ ਵਾਰਤਕ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਪ੍ਰੋੜਤਾ ਦੀ ਕਸਵੱਟੀ ਵੀ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਬੰਧ ਕਿਸੇ ਵਸਤੂ,ਵਿਅਕਤੀ,ਘਟਨਾ ਜਾਂ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲਿਪੀਬੱਧ ਕਰਨ ਦਾ ਨਾਂ ਹੈ।ਇਸ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੇ ਬੁੱਧੀ ਤੱਤਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਮਨ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਭਾਵਾਂ ਦੀ ਚਾਸ਼ਨੀ ਰੋਚਕ ਰੁਚੀ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਲਈ ਮਿਲਾਉਦਾ ਹੈ।,

## ਅਰਥ
*ਪੱਛਮੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਨਵੇਂ ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ ਹੋਂਦ ਵਿਚ ਆਏ।ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ ਦੇ ਐਸੇ[Essay]ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ'ਲੇਖ'ਸ਼ਬਦ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। ਪਰ ਲੇਖ[Artical]ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਨਿੱਕੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ [Essay]ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ ਲਈ 'ਨਿਬੰਧ' ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਢੁੱਕਵਾਂ ਅਤੇ ਭਾਵ-ਪੂਰਤ ਸਮਝਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ 'ਨਿਬੰਧ 'ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ ਦੇ 'ਐਸੇ' ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ ਦਾ ਲਿਖਾਇਕ ਹੈ।

## ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ 
*ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਬ੍ਰਿਟੈਨਿਕਾ ਅਨੁਸਾਰ:-"ਨਿਬੰਧ ਤੋਂ ਭਾਵ ਅਜਿਹੀ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾ ਹੈ,ਜੋ ਦਰਮਿਆਨੇ ਜਾਂ ਉਚਿਤ ਆਕਾਰ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਲੇਖਕ ਆਪਣੇ ਨਿੱਜੀ ਅਨੁਭਵ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉਤੇ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਸਹਿਜ -ਸੁਭਾ ਜਾਂ ਸਰਸਰੀ ਤੋਰ ਤੇ ਪ੍ਰ੍ਗਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।"
*ਡਾ.ਜਾਨਸਨ ਨੇ ਨਿਬੰਧ ਨੂੰ "ਮਨ ਦਾ ਬੇਲਗਾਮ ਵੇਗ"ਦੱਸਿਆ।

## ਨਿਬੰਧ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਰ 
*ਲੇਖ 
*ਲਘੂ ਲੇਖ
*ਲਲਿਤ ਲੇਖ 
*ਜਿਗਰ ਧਾਰਾ
## ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੰਜਾਬੀ ਨਿਬੰਧਕਾਰ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਿਬੰਧ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
*ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ -ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਚਮਤਕਾਰ,ਕਲਗੀਧਰ ਚਮਤਕਾਰ,ਅਸ਼ਟ ਗੁਰੂ ਚਮਤਕਾਰ
*ਪ੍ਰੋ .ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ -ਖੁਲ੍ਹੇ ਲੇਖ
*ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤਲੜੀ-ਪ੍ਰੀਤ ਮਾਰਗ,ਸਾਵੀਂ ਪੱਧਰੀ ਜਿੰਦਗੀ,ਕੁਦਰਤੀ ਮਜ੍ਹਬ,ਖੁਲ੍ਹਾ ਦਰ,ਸਾਡੇ ਵਾਰਸ,ਸੁਖਾਵੀਂ ਸੁਧਰੀ ਜਿੰਦਗੀ ਆਦਿ
*ਪ੍ਰਿ:ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ-ਸਹਿਜ ਸੁਭਾ,ਨਵੀਆਂ ਸੋਚਾਂ,ਸੱਭਿਆਚਾਰ
*ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਕਮਲਾ ਅਕਾਲੀ-ਜੀਵਨ ਨੀਤੀ,ਮਨ ਦੀ ਮੋਜ
*ਪ੍ਰੋ:ਸਾਹਿਬ ਸਿੰਘ- ਰੱਬੀ ਗੱਲਾਂ,ਧਾਰਮਿਕ ਲੇਖ,ਗੁਰਮਤਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼,ਸਰਬੱਤ ਦਾ ਭਲਾ ਆਦਿ
*ਡਾ.ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ -ਕਲਮ ਦੀ ਕਰਾਮਾਤ,ਲੰਮੀ ਨਦਰ,ਸ਼ੁੱਧ ਸਰੂਪ
*ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ-ਬਹੁ-ਵਿਸਥਾਰ,ਸਪਤ ਸ੍ਰਿੰਗ,ਪੁੰਦ੍ਰਿਕ
*ਸ.ਸ.ਅਮੋਲ-ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖ,ਆਦਰਸ਼ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖ ਆਦਿ
*ਬਲਰਾਜ ਸਾਹਨੀ-ਸਿਨੇਮਾ ਤੇ ਸਟੇਜ,ਕੀ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ ਬਾਪੂ?
*ਨਰਿੰਦਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਨਿੱਕ-ਸੁੱਕ
*ਬਾਵਾ ਬਲਵੰਤ ਕਿਸ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਚ
*ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸ਼ੀਤਲ ਮਿੱਤਰ ਅਸਾਡੇ ਸੇਈ
*ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਕਸੇਲ ਇੰਦਰ ਧਨੁਸ਼
*ਡਾ.ਹਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਵਿਰਕ ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਮਸ਼ੀਨ
*ਡਾ.ਨਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕਪੂਰ ਬੂਹੇ ਬਾਰੀਆਂ,ਮਾਲਾ ਮਣਕੇ,ਸੁਖਨ ਸੁਨੇਹੇ ਆਦਿ

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ ਰੂਪ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ
ਅਕੀਤਾ (ਕੁੱਤਾ)

**ਅਕੀਤਾ** ਇੱਕ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੀ ਜਾਪਾਨੀ ਨਸਲ ਹੈ। ਇਹ ਜਪਾਨ ਦੇ ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਅਕੀਤਾ ਨਸਲ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ- ਜਪਾਨੀ ਅਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਿ ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ *ਅਕੀਤਾ ਕੇਨ* ਜਾਂ *ਅਕੀਤਾ ਇਨੁ* ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਅਕੀਤਾ ਜਾਂ ਅਕੀਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਸਲੀ ਕੁੱਤੇ
ਚੰਦਰਕੋਨਾ

**ਚੰਦਰਕੋਨਾ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਕਸਬਾ ਹੈ। ਇਹ ਘੁਟਾਲ ਅਤੇ ਗਰਬੇਟਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਚੰਦਰਕੋਨਾ ਵੰਸ ਦਾ ਮੌਢੀ ਰਾਜਾ ਚੰਦਰਕੇਤੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਚੰਦਰਕੋਨਾ ਟਾਊਨ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਘੁਟਾਲ ਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਪੱਛਮੀ ਪੇਧਨੀਪੁਰ ਹੈ।

ਕਲਕੱਤੇ ਤੋਂ ਲਗਪਗ 140 ਕੁ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਖੜਗਪੁਰ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਚਰਨਛੋਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਜਗ੍ਹਾ, ਚੰਦਰਕੋਨਾ ਟਾਊਨ ਵਿਖੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕਲਕੱਤੇ ਤੋਂ ਖੜਗਪੁਰ ਵੱਲ ਦੇ ਹਾਈਵੇਅ ਉੱਪਰ 80 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਜਾ ਕੇ ਮੀਚੋਗਰਾਮ ਨਾਂ ਦੇ ਕਸਬੇ ਤੋਂ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਹੈ। ਤਹਿਸੀਲ ਘੁਟਾਲ ਤੋਂ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ 30 ਕੁ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਵਿੱਥ ’ਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਆਸ਼ਰਮ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਉਦਾਸੀ ਸਮੇਂ ਪੁਰੀ ਦੀ ਫੇਰੀ ਦੌਰਾਨ ਜੂਨ, 1560 ਈਸਵੀ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਆਏ ਸਨ। ਇੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਇੱਕ ਬੇਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠ ਵਿਸ਼ਰਾਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ’ਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਬਾਬਾ ਵਿਸਾਖੀ ਦਾਸ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਅਭਿਲਾਸ਼ਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਗੁਰੂ ਜੀ ਇੱਥੇ ਆਏ ਸਨ। 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀ ਪਾਪੜ ਵੜੀਆਂ

[thumb|[ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ|ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀ ਪਾਪੜ ਵੜੀਆਂ]]
**ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀ ਪਾਪੜ** ਇੱਕ ਦੁਬਲੀ ਪਤਲੀ ਤਸ਼ਤਰੀ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਦਾ, ਕੁਰਕੁਰਾ, ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅੰਜਨ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਮਾਂਹ ਦੀ ਧੋਤੀ ਹੋਈ ਬਗੈਰ ਛਿਲਕਾ ਦਾਲ ਦਾ ਆਟਾ ਗੁੰਨ ਕੇ ਸੰਘਣੇ ਗੁੱਦੇਦਾਰ ਪਦਾਰਥ ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁੰਨੇ ਹੋਏ ਆਟੇ ਨੂੰ ਤਸ਼ਤਰੀ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਵੇਲ ਕੇ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸੁਕਾਉਣ ਨਾਲ ਕੱਚਾ ਪਾਪੜ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਟੇ ਲਈ ਮੂੰਗ ਦਾਲ, ਚੌਲ, ਆਲੂਆਂ, ਛੋਲੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਵੱਖਰੀ ਕਿਸਮ ਦੇ ਪਾਪੜ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀ ਪਾਪੜ ਖ਼ਾਸ ਮਾਂਹ ਦੀ ਦਾਲ ਤੇ ਕਾਲੀਆਂ ਮਿਰਚਾਂ ਦੇ ਹੀ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਿੱਖੇ ਸੁਆਦ ਲਈ ਪੀਸੀਆਂ ਲਾਲ ਮਿਰਚਾਂ ਤੇ ਖਟ-ਮਿੱਠੇ ਸੁਆਦ ਲਈ ਅਨਾਰਦਾਣਾ ਵੀ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਪਾਪੜਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਬਿਜਲਈ ਭੱਠੀ ਜਾਂ ਤੰਦੂਰ ਜਾਂ ਕੋਲਿਆਂ ਦੀ ਅੰਗੀਠੀ ਤੇ ਭੁੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਭਾਰਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੇ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਖਾਣੇ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਂ ਚਾਹ ਨਾਲ ਨਾਸ਼ਤੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਾਪੜ ਇੱਕ ਥੋੜ੍ਹੀ ਕੈਲੋਰੀਆਂ ਵਾਲੀ ਪਰੰਤੂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੋਡੀਅਮ ਵਾਲਾ ਖਾਧ ਪਦਾਰਥ ਹੈ।
left|thumb|ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀ ਵੜੀ
**ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀ ਵੜੀਆਂ** ਵੀ ਪਾਪੜਾਂ ਵਾਂਗ ਮਾਂਹ ਦੀ ਦਾਲ ਦੇ ਆਟੇ, ਹਿੰਗ, ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ, ਲਾਲ ਮਿਰਚ, ਧਨੀਆਂ ਦੇ ਬੀਜ, ਨਮਕ ਤੇ ਜ਼ੀਰੇ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਨ ਤੋਂ ਬਣਾਈ ਪੇਸਟ ਤੋਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੇਸਟ ਨੂੰ ਕੱਪੜੇ ਦੀਆਂ ਚਦਰਾਂ ਤੇ 5 ਸੈ.ਮੀ. ਵਿਆਸ ਦੇ ਅਰਧਗੋਲਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਵਿਛਾ ਕੇ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵੜੀਆਂ ਦਾ ਸੇਵਨ, ਕੜਾਹੀ ਵਿੱਚ ਤਲ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਦ ਸਬਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਰਿੰਨ ਜਾਂ ਪਕਾਅ ਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਬਜ਼ੀ ਜਾਂ ਭਾਜੀ ਨੂੰ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਤਿੱਖੇ ਸੁਆਦ ਵਾਲਾ ਬਣਾ ਦੇਂਦਾ ਹੈ।

## ਘਰੇਲੂ ਉਦਯੋਗ
ਪਾਪੜ ਵੜੀਆਂ ਬਣਾਉਣਾ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦਾ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਘਰੇਲੂ ਉਦਯੋਗ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਖ਼ਾਸ ਕਲਾ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਕੁਝ ਹੀ ਪਰਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਮਤ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਖ਼ਾਸੀਅਤ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀ ਪਾਪੜਾਂ ਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਨਾਂ ਹੀ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸੁਕਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਪਰਵਾਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਇੱਕ ਬਜ਼ਾਰ ਪਾਪੜਾਂ ਵਾਲਾ ਵਿੱਚ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ (ਗੋਲਡਨ ਟੈਂਪਲ) ਨੇੜੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਸਨ। ਅੱਜਕਲ ਗਲਿਆਰਾ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਬਨਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਕਈ ਬਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਏ ਹਨ ਤੇ ਇਹ ਧੰਦਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਖਿਸਕ ਕੇ ਆਮ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਿਤਾ ਹੈ।
ਆਣ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੂਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦੇਸ਼ ਬਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰੀ ਪਾਪੜ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਸ਼ੀਨੀ ਪਾਪੜ ਲਿੱਜਤ ਬ੍ਰਾਂਡ ਦੇ ਪਾਪੜਾਂ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਲਕਿ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਸੁਆਦ ਲੱਗ ਜਾਣ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਪਸੰਦ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਥ ਵਿਵਸਥਾ
ਢੱਡ

**ਢੱਡ** () ਨੂੰ ਢਡ ਜਾਂ ਢਧ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸ਼ਕਲ ਇੱਕ ਰੇਤ ਘੜੀ ਵਾਂਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਲੋਕ ਸਾਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਢਾਡੀ ਗਾਇਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਈ ਹੋਰ ਲੋਕ ਗਾਇਨ ਵੇਲੇ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
alt=Dhadi Jatha Playing Dhadd|thumb|ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਵਿਅਕਤੀ ਢੱਡ ਵਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

## ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਅਤੇ ਵਜਾਉਣਾ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਜ਼
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸਾਜ਼
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ ਸਾਜ਼
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਸਾਜ਼
ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਵਿਧੀ

ਕਈ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਲੇਖਕਾਂ ਨੇ ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਦੀਆਂ ਸਿਧਾਂਤਕ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਦਾਸ ਕੈਪੀਟਲ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਰੇਂਜ ਅਤੇ ਤੀਖਣਤਾ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦੇ ਮਾਰਕਸ ਦੇ (ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਦਾਰਥਵਾਦੀ ਅਤੇ ਤਾਰਕਿਕ ਦਵੰਦਵਾਦੀ)  ਢੰਗ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਕਾਰਕਾਂ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਫ਼ੋਕਸ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆਮਈ ਮਿਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੁੱਲ-ਰੂਪ ਬਾਰੇ ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਕੀਤੀ ਚਰਚਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਦਾਸ ਕੈਪੀਟਲ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਰਹੀ ਲਾਜ਼ੀਕਲ ਦਲੀਲ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਗਾਈਡ ਜਾਂ ਕੁੰਜੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਦਾਸ Kapital ਦੇ ਵਾਲੀਅਮ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੁੰਜੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਾਰਜ ਕਰਦੀ ਹੈ।&#x5B;*citation needed*&#x5D;  

ਮਾਰਕਸ ਨੇ ਆਪ ਦਾਸ ਕੈਪੀਟਲ  ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਜਰਮਨ ਐਡੀਸ਼ਨ ਦੀ ਅੰਤਿਕਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਨੁਵਾਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੈਪੀਟਲ ਐਂਡ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਸਰਲ ਵਿਆਖਿਆ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਜ਼ਮੀਮੇ ਦੀ ਲੋੜ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਏਂਜਲਸ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਮਕਸਦ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਰੂਪ ਬਾਰੇ ਪੱਤਰ ਵਿਹਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। 

## References 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰਕਸਵਾਦ
ਤੰਗਲੀਆ ਸ਼ਾਲ

**ਤੰਗਲੀਆ ਸ਼ਾਲ **ਗੁਜਰਾਤ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤ ਦੰਗਸੀਆ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੁਆਰਾ ਹੱਥ ਨਾਲ ਬੁਣੇ ਹੋਏ ਸ਼ਾਲ ਹਨ।

700 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣੀ ਇਹ ਦਸਤਕਾਰੀ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੌਰਾਸ਼ਟਰ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸੁਰੇਂਦਰਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਹੈ। ਇਸ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਦੇਦਾਰਾ, ਵਸਤਾਦੀ, ਗੋਦਾਵਰੀ ਅਤੇ ਵਾਡਲਾ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਾਮਰਾਜ, ਚਾਰਮਲੀਆ,ਧੁੰਸਲੂ ਅਤੇ ਲੋਬਡੀ ਬੁਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਸ਼ਾਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਖਿੱਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਬਣਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਬੀਕਾਨੇਰੀ ਭੁਜੀਆ

**ਬੀਕਾਨੇਰੀ ਭੁਜੀਆ** ਜਾਂ ਸਿਰਫ ਭੁਜੀਆ ਬੇਸਨ ਅਤੇ ਮਸਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਗਈ ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਢ ਭਾਰਤੀ ਸੂਬੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਬੀਕਾਨੇਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੀਆਂ ਇਹ ਨਮਕੀਨ ਸੇਵੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੀਕਾਨੇਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਹੁਣ ਬੀਕਾਨੇਰ ਵਿੱਚ ਨਾ ਬਣੇ ਭੁਜੀਆ ਨੂੰ ਵੀ ਬੀਕਾਨੇਰੀ ਭੁਜੀਆ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ ਜੋ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਪਰਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਬੀਕਾਨੇਰੀ ਭੁਜੀਆ ਬੀਕਾਨੇਰ, ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਪੱਧਰ ਦਾ ਉਦਯੋਗ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 25 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪੈਪਸੀਕੋ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਭੁਜੀਆ ਨਾਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਥਾਨਕ ਉਦਯੋਗਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਨਕਲੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਤੰਬਰ 2010 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਪੇਟੈਂਟ ਆਫਿਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਭੂਗੋਲਿਕ ਪਛਾਣ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਅਨੁਸਾਰ ਬੀਕਾਨੇਰ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਉਦਯੋਗਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬੀਕਾਨੇਰੀ ਭੁਜੀਆ ਦਾ ਪੇਟੈਂਟ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

## References 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੀਕਾਨੇਰ
ਮੈਸੂਰ ਸੰਦਲ ਸਾਬਣ

**ਮੈਸੂਰ ਸੰਦਲ ਸਾਬਣ** (ਕੰਨੜ: ಮೈಸೂರ್ ಸ್ಯಾಂಡಲ್ ಸೋಪ್) ਸਾਬਣ ਦਾ ਇੱਕ ਬਰੈਂਡ ਹੈ ਜੋ ਕਰਨਾਟਕ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕੰਪਨੀ ਕਰਨਾਟਕ ਸਾਬਣ ਅਤੇ ਸਰਫ਼ ਲਿਮਟਿਡ (KSDL) ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਬਣ 1916 ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮੈਸੂਰ ਦੇ ਰਾਜੇ ਕਰਿਸ਼ਨਰਾਜ ਵੋਡਿਆਰ ਚਤੁਰਥ ਨੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਸਾਬਣ ਫੈਕਟਰੀ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਫੈਕਟਰੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਸੰਦਲ ਲੱਕੜ ਦੀ ਭਰਮਾਰ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਦੇ ਕਾਰਣ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। 1980 ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਸਾਬਣ ਅਤੇ ਸਰਫ਼ ਲਿਮਿਟਿਡ (KSDL) ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਕੰਪਨੀ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਸਾਬਣ ਫੈਕਟਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਮੋਗਾ ਤੇ ਮੈਸੂਰ ਵਿੱਚ  ਸੰਦਲ ਤੇਲ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਮੈਸੂਰ ਸੰਦਲ ਸਾਬਣ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਸਾਬਣ ਹੈ ਜੋ 100% ਸ਼ੁੱਧ ਸੰਦਲ ਲੱਕੜ ਦੇ ਤੇਲ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੇ.ਐੱਸ.ਡੀ.ਐੱਲ. ਨੂੰ ਇਸ ਸਾਬਣ ਲਈ ਭੂਗੋਲਿਕ ਪਛਾਣ ਦਾ ਟੈਗ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਅਧੀਨ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬਰੈਂਡ ਨਾਂ ਵਰਤਣ ਦੇ ਹੱਕ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਉੱਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾਈ ਜਾ ਸਕੇ। 2006 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਧੋਨੀ ਮੈਸੂਰ ਸੰਦਲ ਸਾਬਣ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਬਰੈਂਡ ਅੰਬੈਸਡਰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਮੈਸੂਰ ਸੰਦਲ ਸਾਬਣ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਬਰੈਂਡ
ਬਾਬੂਰਾਮ ਭੱਟਰਾਈ

ਡਾ. **ਬਾਬੂਰਾਮ ਭੱਟਰਾਈ** () (ਜਨਮ 18 ਜੂਨ 1954)ਨੇਪਾਲ ਦੇ 35 ਵੇਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸਨ ਜਿਹਨਾ ਡਾ ਕਾਰਜ ਕਾਲ ਅਗਸਤ 2011 ਤੋਂ ਮਾਰਚ 2013 ਤੱਕ ਰਿਹਾ .
## ਹਵਾਲੇ
ਐਪੋਲੋ 14

**ਐਪੋਲੋ 14** ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਨਾਸਾ ਦਾ ਅੱਠਵਾਂ ਅਤੇ ਚੰਨ ਤੇ ਤੀਜਾ ਮਿਸ਼ਨ ਹੈ। ਇਹ ਮਿਸ਼ਨ 5 ਫ਼ਰਵਰੀ, 1971 ਨੂੰ ਚੰਨ ਤੇ ਉਤਰਿਆ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੁਲਾੜ ਉਡਾਨ
ਬਾਰਾਂਮਾਹ

**ਬਾਰਾਂਮਾਹ** ਦੇ ਸਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਹਨ ਹਰ ਸਾਲ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨੇ। ਬਾਰਾਂਮਾਹ ਲੋਕ-ਕਾਵਿ ਦੀ ਕਿਸਮ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵਿਜੋਗਣ ਇਸਤਰੀ ਦੇ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਦੁੱਖਾਂ ਤੇ ਮਨੋਵੇਦਨਾਵਾਂ ਦਾ ਜਿਕਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਾਲ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਨੂੰ ਕਰਮਵਾਰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਵਿਜੋਗਣ ਦੇ ਵਿਜੋਗ ਨੂੰ ਵੀ ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਬਾਰਾਂਮਾਹ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਦੋ ਬਾਰਾਂਮਾਹ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲਾ ਬਾਰਾਂਮਾਹ ਰਾਗ ਤੁਖਾਰੀ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਬਾਰਾਂਮਾਹ ਮਾਝ ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਬਾਰਾਂਮਾਹੇ ਪ੍ਰੇਮ, ਬਿਰਹਾ ਆਦਿ ਨੂੰ ਚਿਤਰਣ, ਉਪਦੇਸ ਜਾਂ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਅਭਿਵਿਅਕਤ ਕਰਨ, ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਣ ਲਈ ਲਿਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬਾਰਾਂਮਾਹ ਦੀ ਰਚਨਾ ਲਈ ਕਿਸੇ ਖ਼ਾਸ ਛੰਦ ਦਾ ਬੰਧਨ ਜਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਦਵੈਯਾ, ਬੈਂਤਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਵੰਨਗੀ 
https://wikisource.org/wiki/%E0%A8%AC%E0%A8%BE%E0%A8%B0%E0%A8%BE%E0%A8%82_%E0%A8%AE%E0%A8%BE%E0%A8%B9%E0%A8%BE_(%E0%A8%AB%E0%A8%BC%E0%A8%B0%E0%A8%A6_%E0%A8%AB%E0%A8%BC%E0%A8%95%E0%A9%80%E0%A8%B0) 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਮਤਿ ਕਾਵਿ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਬਾਣੀ
ਜੌਹਲ

**ਜੌਹਲ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਦੇ ਬਲਾਕ ਦਸੂਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।  

## ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 425 ਪਰਿਵਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। 2011 ਦੇ ਆਂਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 2060 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 1050 ਮਰਦ ਅਤੇ 1010 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਔਸਤ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 962 ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀ 895 ਔਸਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਧ ਹੈ। ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਲਏ ਬਾਲ ਲਿੰਗ ਦੀ ਅਨੁਪਾਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 846 ਦੇ ਔਸਤ ਤੋਂ ਘੱਟ, 832 ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲੋਂ ਵਧ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ  75.84% ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 79.23% ਸੀ।  ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 83.24% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ  75.14% ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਬੇਲਗਾਓ

**ਬੇਲਗਾਓ**, ਜਿਸਨੂੰ ਦਫਤਰੀ ਤੌਰ ਤੇ ਬੇਲਗਾਵੀ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਕਰਨਾਟਕ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਬੇਲਗਾਓ ਡਵੀਜ਼ਨ ਅਤੇ ਬੇਲਗਾਓ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਹੈਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ। ਇਸ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਹੱਦ ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਅਤੇ ਗੋਆ ਨੂੰ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਕਰਨਾਟਕ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬੇਲਗਾਓ ਨੂੰ ਦੂਜੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਾਉਣ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਨਾਟਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਨਲਕਾ

**ਨਲਕਾ** ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਕੱਢਣ ਦਾ ਆਮ ਸਰੋਤ ਸੀ। ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। 
ਇਹ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਕੁ ਫੁੱਟ ਉੱਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 
ਇਸਦੇ ਇੱਕ ਹੱਥੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਚਿਮਟੇ ਅਤੇ ਸਰੀਏ ਨਾਲ ਲੱਗੀ ਚਿੜੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਦੱਬ ਕੇ ਸਰੀਆ ਉੱਪਰ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਨਿੱਕਲਦਾ ਹੈ।

## ਗੈਲਰੀ 

File:Hand pump, Burj Bhalaike.jpg|ਬੁਰਜ ਭਲਾਈਕੇ, ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਨਲਕਾ
File:Punjabi Folklore 15.jpg|ਨਲਕਾ

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ
ਭੂਰਾ

ਭੂਰਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ:Brown) ਇੱਕ ਰੰਗ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੰਗ
ਦ ਲਾਰਡ ਆਫ਼ ਦ ਰਿੰਗਸ

**ਦ ਲਾਰਡ ਆਫ ਦ ਰਿੰਗਸ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ:The Lord of the Rings, ਮਤਲਬ ਅੰਗੂਠੀਆਂ ਦਾ ਮਾਲਿਕ) ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਰਚਿਤ ਇੱਕ ਉਪਨਿਆਸ ਹੈ ਜਿਸਦੇ (ਬ੍ਰਿਟਿਅ) ਲੇਖਕ ਜੇ ਆਰ ਆਰ ਟੋਲਕੀਅਨ ਹਨ। ਇਹ ਉਪਨਿਆਸ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਖ਼ੁਦ ਦੀ ਟੋਲਕਿਨ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿਛਲੇ ਕਾਰਜ ਦ ਹਾਬਿਟ ਦੀ ਇੱਕ ਕੜੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਵਲਾਂ ਦਾ 2001,  2002 ਅਤੇ 2003 ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਂਕਨ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਪੀਟਰ ਜੈਕਸਨ ਹੈ। ਤਿੰਨਾਂ ਫਿਲਮਾਂ ਹਾਲਿਵੁਡ ਵਿੱਚ ਧੁੰਮ-ਧਾਮ ਨਾਲ ਹਿਟ ਰਹੇ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਈ ਇਨਾਮ ਵੀ ਜਿੱਤੇ। ਇਸ ਉਪਨਿਆਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਕਾਲਪਨਿਕ ਹੈ ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਗੋਆ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ

**ਗੋਆ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ** ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੌੜਣ ਵਾਲੀ ਸੁਪਰਫਾਸਟ ਰੇਲਗੱਡੀ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਟਰੇਨ ਵਾਸਕੋ ਡੇ ਗਾਮਾ ਅਤੇ ਹਸਰਤ ਨਿਜ਼ਾਮੂਦੀਨ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਟਰੇਨ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਉੱਚ ਤਰਜੀਹ ਵਾਲੀ ਟਰੇਨਾਂ ਵਿੱਚੋ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਪੱਛਮੀ ਰੇਲਵੇ ਦੀ ਹੁਬਲੀ ਡਵੀਜਨ ਲਈ ਵੀ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਟਰੇਨ ਹੈ।
ਇਹ ਟਰੇਨ ਕਰਨਾਟਕਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪਰਦੇਸ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਵਰਗੀ ਟਰੇਨਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੈ, ਜੋਕਿ ਹੋਰਨਾਂ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਨਾਲ ਜੋੜਣ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਪ੍ਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਵਾਸਕੋ ਡੇ ਗਾਮਾ (ਆਇ ਆਰ ਕੋਡ: ਵੀਐਸਜੀ) ਗੋਆ ਪਾਨਾਜੀ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਦਾ ਰੇਲਹੈਡ ਹੈ। ਪਾਨਾਜੀ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵੀ ਸਿੱਧੀ ਰੇਲਗੱਡੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਟਰੇਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1987 ਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਗੋਆ ਦੇ ਲਿੰਕ ਵਿੱਚ ਮੀਟਰ ਗੇਜ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਟਰੇਨ ਬਰਾਡ ਗੇਜ ਅਤੇ ਮੀਟਰ ਗੇਜ ਦੇ ਹਮਰੁਤਬੇ ਨਾਲ ਚਲਾਈ ਗਈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੀਟਰ ਗੇਜ ਕੋਉਟਰ ਪਾਰਟ, ਇਹ ਮੀਟਰ ਗੇਜ ਹਿੱਸਾ ਵਾਸਕੋਡੀ ਗਾਮਾ ਅਤੇ ਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਚਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਡ ਗੇਜ ਮਿਰਜ ਤੇ ਹਜਰਤ ਨਿਜਾਮੁਦੀਨ ਵਿਚ. ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ,ਟਰੇਨ ਨੂੰ 2479/2480 ਨੰਬਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਰੱਖਰਖਾਉ ਉਤੱਰੀ ਰੇਲਵੇ ਦੀ ਦਿੱਲੀ ਡਵੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਗੇਜ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦੋਂ ਬੀਜੀ ਹੀ ਟਰੇਨ ਸਾਰੇ ਰਾਸਤੇ ਤੇ ਦੌੜਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਟਰੇਨ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਦਾ ਕੰਮ ਹੁਬਲੀ ਡਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਦੱਖਣ ਪਛਮੀ ਰੇਲਵੇ ਨੂੰ ਟਰਾਂਸਫਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਟਰੇਨ ਦਾ ਨੰਬਰ ਬਦਲ ਕੇ 12779/12780 ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਰੂਟ
ਗੋਆ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੌਣਕਣ ਰੇਲਵੇ ਦੇ ਸੰਚਾਲਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋ ਚੁਕੀ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਟਰੇਨ ਦੇ ਰੂਟ ਮਰਗਾਉ, ਲੋਂਡਾਂ, ਬੈਲਗੱਮ, ਮਿਰਾਜ, ਸਾਂਗਲੀ, ਸਤਾਰਾ, ਪੂਨੇ, ਦੌਂਦ, ਮਨਮੱਦ, ਭੂਸਾਵਾਲ, ਖਾਂਡਵਾ, ਇਤਾਰਸੀ, ਭੋਪਾਲ, ਝਾਂਸੀ, ਗਵਾਲੀਅਰ, ਆਗਰਾ ਅਤੇ ਮਥੁਰਾ ਵੱਲੋਂ ਹਨ।

ਆਪਣੀ 39 ਘੰਟੇ ਅਤੇ 25 ਮਿੰਟਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਟਰੇਨ ਤਕਰੀਬਨ 2202 ਕਿਮੀ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤਯ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਟਰੇਨ ਕਰਨਾਟਕਾ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਉਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਹਰਿਆਣਾ ਵੱਲੋਂ ਗੁਜ਼ਰਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਬਿਨਾ ਰੁਕੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਧੋਲਪੁਰ ਦੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਹਿੱਸੇ ਵੱਲੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਇੱਕ ਲੋਤੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪੈਸੰਜਰ ਟਰੇਨ ਹੈ ਜੋ ਬਰਾਗੰਜ਼ਾ ਘਾਟ ਦੇ ਖੇਤਰ ਤੇ ਸਥਿਤ ਦੁੱਧਸਾਗਰ ਝਰਨਿਆਂ ਵੱਲੋ ਗੁਜ਼ਰਦੀ ਹੈ। ਟਰੇਨ ਨੰਬਰ 12779 ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਗੌਆ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਖੁਬਸੂਰਤੀ ਅਤੇ ਵਾਸਕੋ ਡੇ ਗਾਮਾ ਤੋਂ ਲੋਂਡਾਂ ਜੰਕਸ਼ਨ ਦੇ ਰੇਲਵੇ ਰੂਟ ਤੱਕ ਖੁਬਸੂਰਤ ਸੀਨਰੀਆਂ ਦਾ ਲੁਫਤ ਉਠਾੱਣ ਦਾ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਮੌਕਾ ਵੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

## ਰਿਹਾਇਸ਼
ਇਸ ਟਰੇਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ- 0.5 ਏਸੀ ਫਰਸਟ ਕਲਾਸ, 2.5 ਏਸੀ 2-ਟਾਯਰ, 3 ਏਸੀ 3- ਟਾਯਰ, 11 ਸਲੀਪਰ ਕਲਾਸ, 3 ਬਿਨਾ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਵਾਲੇ ਜਨਰਲ ਡੱਬੇ, 1 ਪੈਂਟਰੀ ਕਾਰ, 2 ਸਾਮਾਨ/ਪਾਰਸਲ ਕਮ ਬਰੇਕ ਵੈਨ ਜੋਕਿ ਗਾਰਡ ਕੈਬਿਨ ਤੇ ਆਰਐਮਐਸ [ਰੇਲਵੇ ਮੇਲ ਸਰਵਿਸ] ਨਾਲ ਪ੍ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਰੇਲਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਡੱਬਿਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਸੰਖਿਆ 23 ਹੈ।
ਏਸੀ ਦੀ ਫਰਸਟ ਕਲਾਸ ਸੇਵਾ ਕੇਵਲ ਹੁਬਲੀ ਨਿਜ਼ਾਮੂਦੀਨ ਹੁਬਲੀ ਲਿੰਕ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਹੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

## ਲੋਕੋ ਲਿੰਕ
ਡਿਜ਼ਲ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੋਵੇਂ ਇੰਜਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ- 
# ਵਾਸਕੋ ਡੇ ਗਾਮਾ- ਕਿ੍ਸ਼ਨਾਰਾਜਾਪੁਰਮ ਦੇ ਲੌਂਡਾਂ ਡਬਲਿਊਡੀਐਮ 3ਏ(ਆਇਆਰ ਕੋਡ - ਕੇਜੇਐਮ) ਦੱਖਣ ਪਛਮੀ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਡਿਜ਼ਲ ਸ਼ੈਡ.
# ਲੌਂਡਾਂ – ਪੂਨੇ ਲੋਕੋ ਡਿਜ਼ਲ ਸ਼ੈਡ ਦਾ ਭੁਸਾਵਾਲ ਡਬਲਿਊਡੀਪੀ4ਡੀ 
# ਭੁਸਾਵਾਲ – ਗਾਜ਼ਿਆਬਾਦ ਦਾ ਹਸਰਤ ਨਿਜ਼ਾਮੂਦੀਨ ਡਬਲਿਊਏਪੀ-7 (ਆਇਆਰ ਕੋਡ - ਜੀਜ਼ੀਬੀ) ਉਤੱਰੀ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਇਲੈਕਟਰਿਕ ਲੋਕੋ ਸ਼ੈਡ.

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ
ਮਹਾਕਾਵਿ

**ਮਹਾਕਾਵਿ** ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਆਚਾਰੀਆ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸੈਲੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਬੱਧ ਵੱਡੀ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਅਚਾਰੀਆ ਭਾਮਹ ਅਨੁਸਾਰ ਲੰਬੀ ਕਥਾ ਵਾਲਾ, ਮਹਾਨ ਚਰਿਤਰਾਂ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ, ਨਾਟਕੀ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਅਲੰਕਾਰਕ ਸੈਲੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, ਜੀਵਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੁਖਾਂਤ ਕਾਵਿ ਹੀ ਮਹਾਕਾਵਿ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਤੇ ਲੋਕ-ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਹੀ ਮਹਾਕਾਵਿ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਮੁੱਚੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹਾਕਾਵਿ ਉਹ ਕਾਵਿ ਰੂਪ ਹੈ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਜੀਵਨ ਦੀ ਕਿਸੇ ਮਹਾਨ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਛੰਦ-ਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ। ਇਸਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਕੌਮ ਜਾਂ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਸਾਹਸਿਕ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲੇਵਾਰ ਕਾਵਿ-ਬਿਰਤਾਂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਸ਼ਨਵੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲੇਖਣੀ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਕੁੱਝ ਦਫਾ ਗੈਰ ਕੁਦਰਤੀ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦਾਖਲ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਕੋਈ ਖੂਬੀ ਨਹੀਂ। ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਹਾਕਾਵਿ ਐਲੀਏਡ ਅਤੇ ਓਡੀਸੀ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨੀ ਕਵੀ ਹੋਮਰ ਨੇ ਰਚਿਆ ਹੈ। *ਐਨੇਡ* ਨਾਮੀ ਮਹਾਕਾਵਿ ਵੀ ਇੱਕ ਯੂਨਾਨੀ ਕਵੀ ਵਰਜਲ ਦਾ ਕਮਾਲ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਟਨ ਦੀ "ਗੁਆਚਿਆ ਸੁਰਗ" ਵੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹਾਕਾਵਿ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ *ਮਹਾਭਾਰਤ* ਅਤੇ *ਰਮਾਇਣ* ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਹਾਕਾਵਿ ਹਨ। ਇਹ ਦੋਨੋਂ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਫ਼ਰਦੋਸੀ ਦਾ ਸ਼ਾਹਨਾਮਾ ਅਤੇ ਨਿਜਾਮੀ ਦਾ ਸਿਕੰਦਰਨਾਮਾ ਫਾਰਸੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮਸਨਵੀਆਂ ਹਨ। ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ *ਸ਼ਾਹਨਾਮਾ ਸਲਾਮ* (ਲੇਖਕ ਹਫੀਜ਼ ਜਾਲੰਧਰੀ) ਵੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਿਆਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਕਾਵਿ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਰਤਾਂਤਿਕ ਕਵਿਤਾਵਾਂ
976

**976** 10ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 970 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
## ਘਟਨਾ 
* 6 ਫ਼ਰਵਰੀ &ndash; ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸਾਂਜੋ ਦਾ ਜਨਮ।
## ਜਨਮ
## ਮਰਨ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
1461

**1461** 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1460 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
## ਘਟਨਾ 
## ਜਨਮ
* 6 ਫ਼ਰਵਰੀ &ndash; ਕੋਰਸ਼ਿਆਈ ਕਵੀ ਅਤੇ ਨਾਟਕਕਾਰ ਜ਼ੋਰ ਦਰਜ਼ੀਕ ਦਾ ਜਨਮ।
## ਮਰਨ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਭਾਰਤੀ ਪਾਸਪੋਰਟ

**ਭਾਰਤੀ ਪਾਸਪੋਰਟ** ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇੱਕ ਪਾਸਪੋਰਟ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਗਣਤੰਤਰ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪਾਸਪੋਰਟ ਐਕਟ ਅਧੀਨ ਇਹ ਇਹਨਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

## ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ 
*  **ਸਾਧਾਰਨ ਪਾਸਪੋਰਟ** (ਗੂੜ੍ਹਾ ਨੀਲਾ ਕਵਰ) ਆਮ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਨਿੱਜੀ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਛੁੱਟੀਆਂ, ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਯਾਤਰਾਵਾਂ (36 ਜਾਂ 60 ਪੰਨਿਆਂ)।
*  **ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਾਸਪੋਰਟ** (ਵਾਈਟ ਕਵਰ) ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਭਾਰਤੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਸਮੇਤ ਅਧਿਕਾਰਤ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 2021 ਤੋਂ, ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਾਰੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪਾਸਪੋਰਟ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਹਨ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਿੱਪ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
*  **ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਪਾਸਪੋਰਟ** (ਮਰੂਨ ਕਵਰ) ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਦੂਤਾਂ, ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ, ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ, ਕੁਝ ਉੱਚ-ਦਰਜੇ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ 'ਤੇ, ਇਹ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਰੋਬਾਰ 'ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉੱਚ-ਦਰਜੇ ਦੇ ਰਾਜ-ਪੱਧਰ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। 2008 ਤੋਂ, ਸਾਰੇ ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਪਾਸਪੋਰਟ ਈ-ਪਾਸਪੋਰਟ ਰਹੇ ਹਨ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡੇਟਾ ਚਿੱਪ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਡਿਪਲੋਮੈਟਿਕ ਪਾਸਪੋਰਟ ਧਾਰਕਾਂ ਲਈ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਈ ਵੀਜ਼ਾ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮੁਆਫ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਛਾਣ ਦਸਤਾਵੇਜ਼
ਫਾਟਕ/ਚੁਣੀ ਹੋਈ ਤਸਵੀਰ

__TOC__
## ਵਰਤੋਂ 
ਇਹਨਾਂ ਉੱਪ-ਪੰਨਿਆ ਵਾਸਤੇ ਲੇਆਊਟ ਡਿਜਾਈਨ ਫਾਟਕ:ਵਿਗਿਆਨ/ਚੁਣੀ ਗਈ ਤਸਵੀੇਰ/ਲੇਆਊਟ ਉੱਤੇ ਹੈ

# ਅਗਲੀ ਉਪਲਬਧ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਚੋਣਵੀਂ ਤਸਵੀਰ ਪਾਓ
#ਮੁੱਖ ਪੰਨੇ ਉੱਤੇ ਇਸਦੇ  ਲਈ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ ਪ੍ਰਤਿ "max=" ਅਪਡੇਟ ਕਰੋ

## Selected pictures list 
### Pictures 1 – 20 
Portal:Science/Featured picture/1

----
Portal:Science/Featured picture/2

----
Portal:Science/Featured picture/3

----
Portal:Science/Featured picture/4

----
Portal:Science/Featured picture/5

----
Portal:Science/Featured picture/6

----
Portal:Science/Featured picture/7

----
Portal:Science/Featured picture/8

----
Portal:Science/Featured picture/9

----
Portal:Science/Featured picture/10

----
Portal:Science/Featured picture/11

----
Portal:Science/Featured picture/12

----
Portal:Science/Featured picture/13

----
Portal:Science/Featured picture/14

----
Portal:Science/Featured picture/15

----
Portal:Science/Featured picture/16

----
Portal:Science/Featured picture/17

----
Portal:Science/Featured picture/18

----
Portal:Science/Featured picture/19

----
Portal:Science/Featured picture/20

### Pictures 21 – 40 
Portal:Science/Featured picture/21

----
Portal:Science/Featured picture/22

----
Portal:Science/Featured picture/23

----
Portal:Science/Featured picture/24

----
Portal:Science/Featured picture/25

----
Portal:Science/Featured picture/26

----
Portal:Science/Featured picture/27

----
Portal:Science/Featured picture/28

----
Portal:Science/Featured picture/29

----
Portal:Science/Featured picture/30

----
Portal:Science/Featured picture/31

----
Portal:Science/Featured picture/32

----
Portal:Science/Featured picture/33

----
Portal:Science/Featured picture/34

----
Portal:Science/Featured picture/35

----
Portal:Science/Featured picture/36

----
Portal:Science/Featured picture/37

----
Portal:Science/Featured picture/38

----
Portal:Science/Featured picture/39

----
Portal:Science/Featured picture/40

## Nominations 
Feel free to add related featured pictures to the above list. Other pictures may be nominated here.

The science behind a V-2 rocket.
ਜੁਲੀ ਬਾਸਤੀ

**ਜੁਲੀ ਬਾਸਤੀ** ਇੱਕ ਹੰਗਰੀਅਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ ਜਿਸਨੇ 40 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਅਤੇ 1980 ਤੱਕ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡਰਾਮਿਆ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦ ਰੈਡ ਕਾਉਂਟਅਸ ਲਈ ਚੌਦਵਾਂ ਮਾਸਕੋ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫ਼ਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਬੇਸਟ ਅਦਾਕਾਰਾ ਦਾ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਜੀਵਨ
ਜੁਲੀ ਦਾ ਜਨਮ 10 ਅਗਸਤ, 1957 ਨੂੰ ਬੁਦਾਪੈਸਤ, ਹੰਗਰੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।

## ਚੌਣਵੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
* ਦ ਰੈਡ ਕਾਉਂਟਅਸ 1985
*ਮਿਸ ਔਰੀਜ਼ੋਨਾ 1987
*ਦ ਸਮਰ ਗੈਸਟ 1992

## ਹਵਾਲੇ
ਜ਼ੀਕਾ ਵਾਇਰਸ

**ਜ਼ੀਕਾ ਵਾਇਰਸ** ਵਾਇਰਸਾਂ ਦੇ *ਫ਼ਲੈਵੀਵਿਰੀਡੀ* ਪਰਵਾਰ ਅਤੇ *ਫ਼ਲੈਵੀਵਾਇਰਸ* ਜੀਨਸ ਦਾ ਜੀਅ ਹੈ ਜੋ ਦਿਨ ਵੇਲੇ ਸਰਗਰਮ *ਏਡੀਜ਼* ਮੱਛਰਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ *ਏਡੀਜ਼ ਏਜੀਪਟਾਈ* ਅਤੇ *ਏਡੀਜ਼ ਐਲਬੋਪਿਕਟਸ*, ਵੱਲੋਂ ਫੈਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹਦਾ ਨਾਂ ਯੁਗਾਂਡਾ ਦੇ ਜ਼ੀਕਾ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ ਜਿੱਥੋਂ 1947 ਵਿੱਚ ਇਹਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੱਖਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਹਦੇ ਤੋਂ ਹੁੰਦੇ ਰੋਗ, ਜੋ ਜ਼ੀਕਾ ਬੁਖ਼ਾਰ ਅਖਵਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਦੇ ਲੱਛਣ ਨਾ-ਮਾਤਰ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਹਲ਼ਕੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਇਹ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਤੋਂ ਏਸ਼ੀਆ ਤੱਕ ਪਸਰੀ ਤੰਗ ਭੂ-ਮੱਧ ਰੇਖਾਈ ਪੱਟੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਆਇਆ ਹੈ। 2014 ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਾਇਰਸ ਪਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਮੁੰਦਰ ਪਾਰ ਕਰ ਕੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਫੈਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਪਾਲੀਨੇਸ਼ੀਆ, ਫੇਰ ਈਸਟਰ ਟਾਪੂ ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਮੈਕਸੀਕੋ, ਕੇਂਦਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਤੱਕ ਪੁੱਜ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਜ਼ੀਕਾ ਦੇ ਹੱਲੇ ਨੇ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦਾ ਰੂਪ ਅਖਤਿਆਰ ਲਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
## External links 
* 
* ਸੰਸਾਰ ਸਿਹਤ ਜਥੇਬੰਦੀ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਜ਼ੀਕਾ ਵਾਇਰਸ ਦੇ ਤੱਥ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਲੈਵੀਵਾਇਰਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ੀਕਾ ਵਾਇਰਸ
ਚੱਟੋਵਾਲ

**ਚੱਟੋਵਾਲ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਦੇ ਬਲਾਕ ਦਸੂਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।  

## ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 152 ਪਰਿਵਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। 2011 ਦੇ ਆਂਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 749 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 370 ਮਰਦ ਅਤੇ 379 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਔਸਤ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 1024 ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀ 895 ਔਸਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਧ ਹੈ। ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਲਏ ਬਾਲ ਲਿੰਗ ਦੀ ਅਨੁਪਾਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 846 ਦੇ ਔਸਤ ਤੋਂ ਵਧ, 854 ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲੋਂ ਵਧ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ  75.84% ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 92.57% ਸੀ।  ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 95.14% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ  90.12% ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
1778

**1778** 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1770 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
## ਘਟਨਾ 
* 6 ਫ਼ਰਵਰੀ &ndash; ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੇ ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿਰੁਧ ਜੰਗ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ
* 6 ਫ਼ਰਵਰੀ &ndash; ਫ਼ਰਾਂਸ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਜ਼ਾਦ ਦੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿਤੀ
## ਜਨਮ
## ਮਰਨ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਰੋਜਰ ਪੈਨਰੋਜ਼

thumb|ਸਰ ਰੋਜਰ ਪੈਨਰੋਜ਼
**ਸਰ ਰੋਜਰ ਪੈਨਰੋਜ਼** OM&#x20;FRS (ਜਨਮ 8 ਅਗਸਤ 1931) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਗਣਿਤ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਗਣਿਤ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰ ਹੈ. ਉਹ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਗਣਿਤ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦਾ  ਐਮਰੀਟਸ ਰਾਊਜ ਬਾਲ ਗਣਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ Wadham ਕਾਲਜ ਦਾ ਐਮਰੀਟਸ ਫੈਲੋ ਵੀ ਹੈ.

ਪੈਨਰੋਜ਼ ਗਣਿਤ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਨਰਲ ਰੀਲੇਟੀਵਿਟੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਚ ਆਪਣੇ  ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਇਨਾਮ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਲਈ 1988 ਵੁਲ੍ਫ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਬਾਰੇ ਸਾਡੀ ਸਮਝ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਆਪਣੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਸਟੀਫਨ ਹਾਕਿੰਗ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕੀਤਾ ਹੈ.

## ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ 
## Notes 

## References 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਚਿੱਬੜ

**ਚਿੱਬੜ** ਰੇਤਲੀ ਅਤੇ ਬੰਜਰ ਜ਼ਮੀਨ ਜਾਂ ਟਿੱਬਿਆਂ ਦੀਆਂ ਢਲਾਣਾਂ, ਕਪਾਹ ਨਰਮੇ ਦੇ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਉੱਗਣ ਵਾਲਾ ਫ਼ਲ ਹੈ। ਇਹ ਗਰਮੀ ਰੁੱਤ ਦਾ ਮੇਵਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਬਣਾਈ ਚਟਣੀ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਬਣੀ ਚੱਟਣੀ ਨਾਲ ਰੋਟੀ ਖਾਣੀ ਨਾਲ ਘਰ ਦੀ ਬਣੀ ਲੱਸੀ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਛੱਤੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਭੋਜਨਾ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣਦਾ ਹੈ।

ਚਿੱਬੜ ਇਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਖੱਟਾ-ਮਿੱਠਾ ਜੰਗਲੀ ਫਲ ਹੈ ਜੋ ਸਾਉਣੀ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਵਿਚ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਦਾਲ ਸਬਜ਼ੀ ਵਿਚ ਖਟਾਈ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੀ ਚੱਟਣੀ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਸਬਜ਼ੀ ਵੀ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਪੱਕੇ ਚਿਬੱੜਾਂ ਨੂੰ ਕਿਰੇ ਹੋਏ ਚਿੱਬੜ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੱਕੇ ਚਿੱਬੜ ਖਾਣ ਵਿਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸੁਆਦ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਚਿਬੱੜਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚਾਲੇ ਤੋਂ ਕੱਟ ਕੇ ਧਾਗੇ ਵਿਚ ਪਰੋ ਕੇ ਸੁਕਾਉਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਸੁੱਕੇ ਹੋਏ ਚਿਬੱੜਾਂ ਨੂੰ ਬਰੀਕ ਕੱਟਕੇ ਰੱਖ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚੱਟਣੀ ਬਣਾਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਦਾਲ, ਸਬਜ਼ੀ ਵਿਚ ਵੀ ਵਰਤਦੇ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ।
thumb|ਚਿੱਬੜ
ਪਹਿਲਾਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਗੈਰ-ਆਬਾਦ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਚਿਬੱੜਾਂ ਦੀਆਂ ਵੇਲਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਮੂੰਗੀ, ਮੋਠ, ਮਾਂਹ ਅਤੇ ਕਪਾਹ ਦੀਆਂ ਫ਼ਸਲਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਚਿਬੱੜਾਂ ਦੀਆਂ ਵੇਲਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਜਦ ਸਾਉਣੀ ਦੀ ਫ਼ਸਲ ਵੱਢਦੇ ਸਨ ਤਾਂ ਵਾਢਿਆ ਨੂੰ ਚਿੱਬੜ ਆਮ ਮਿਲਦੇ ਸਨ। ਵਾਢੇ ਚਿਬੱੜਾਂ ਨੂੰ ਖਾ ਵੀ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਝੱਗਿਆਂ ਦੇ ਗੀਝਿਆਂ ਵਿਚ ਪਾ ਕੇ ਘਰੀਂ ਵੀ ਲੈ ਆਉਂਦੇ ਸਨ।

ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਸਾਰੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਮੀਨ ਆਬਾਦ ਹੈ। ਸਾਉਣੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਫਸਲ ਹੁਣ ਜ਼ੀਰੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਚਿੱਬੜ ਸਿਰਫ ਸਰਕਾਰੀ ਗੈਰ-ਆਬਾਦ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਕਿਤੇ-ਕਿਤੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਥੰਜਾਵੁਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ

**ਥੰਜਾਵੁਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ **ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੀ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਥੰਜਾਵੁਰ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਇਹ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਸਾਰੇ ਤਮਿਲ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਈ। ਇਹ ਕਲਾ 1600 ਈਸਵੀ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਧਾਰਮਿਕ ਚਿੱਤਰ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਕਲਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਥੰਜਾਵੁਰ ਦੇ ਮਰਾਠਾ ਕੋਰਟ(1676 - 1855) ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ 2007-08 ਵਿੱਚ ਭੂਗੋਲਿਕ ਪਛਾਣ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
thumb|ਨਟਰਾਜ ਦਾ ਚਿੱਤਰ (19ਵੀਂ ਸਦੀ)
thumb|ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ (ਭਾਈ ਬਾਲਾ ਅਤੇ ਮਰਦਾਨਾ) - 20ਵੀਂ ਸਦੀ

## ਇਤਿਹਾਸ 
### ਜਾਣਕਾਰੀ 
ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਥੰਜਾਵੁਰ ਦੀ ਅਹਿਮ ਥਾਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਬਰੀਹਾਦੀਸਵਰਾਰ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਚੋਲ ਚਿੱਤਰ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇੱਥੇ ਨਾਇਕ ਜੁੱਗ ਤੋਂ ਵੀ ਚਿੱਤਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ(ਕਈ ਬਾਰ ਇਹ ਚੋਲ ਚਿੱਤਰਾਂ ਦੇ ਉੱਤੇ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।) ਜੋ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।

ਥੰਜਾਵੁਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਇਸ ਦੇ ਗੂੜੇ, ਚਮਕੀਲੇ ਅਤੇ ਰੋਚਕ ਰੰਗ, ਸਧਾਰਨ ਪਰ ਖਾਸ ਰਚਨਾ, ਚਮਕੀਲੇ ਸੋਨੇ ਰੰਗੇ ਪਰਤ ਅਤੇ ਸੂਖਮ ਗੇਸਗੋ (ਪਲਾਸਟਰ ਅਓਫ਼ ਪੇਰਿਸ ਦਾ ਘੋਲ) ਦਾ ਕਮ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਰ੍ਲਬ ਅਤੇ ਕਾਫੀ ਮੁਲਵਾਨ ਹੀਰੇ ਹਨ। ਥੰਜਾਵੁਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀਆ ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਦੇਕਾਨੀ, ਵਿਜੇਨਗਰ, ਮਰਾਠਾ ਅਤੇ ਕੁਛ ਹੱਦ ਤਕ ਯੁਰੋਪੇਅਨ ਤਰਹ ਦੀ ਕਲਾ ਦੇ ਨਮੂਨੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਤੋਰ ਤੇ ਸ਼ਰਧਾ ਭਰੇ ਆਈਕਾਨ ਦਿਖਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸੀ ਜਿਨਾ ਵਿੱਚ ਜਿਆਦਾਤਰ ਹਿੰਦੂ ਭਗਵਾਨ ਅਤੇ ਸੰਤ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਹਿੰਦੂ ਪੁਰਾਨ, ਸਤਾਲਾ ਪੁਰਾਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾ ਦੀਆ ਕੜਿਆ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ.

ਥੰਜਾਵੁਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਨੂੰ ਲੱਕੜ ਦੇ ਫੱਟੇ ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਨੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਪਾਲਾਗੀ ਪਦਮ (ਪਾਲਾਗੀ = ਲੱਕੜ ਦਾ ਫੱਟੇ, ਪਦਮ = ਤਸਵੀਰ) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ. ਆਧੁਨਿਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਤਿਉਹਾਰਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਚਿੰਨ੍ਹ ਦੇ ਤੋਰ ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ
ਮਨ ਮਾਇਲ

**ਮਨ ਮਾਇਲ** ( ; lit: *Heart Attracted* ; (ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ **ਤੇਰਾ ਗ਼ਮ ਔਰ ਹਮ** ਅਤੇ ਫਿਰ **ਦਿਲ-ਏ-ਜਾਨਮ** ਵੀ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਡਰਾਮਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਹਮ ਟੀਵੀ ਉੱਪਰ 25 ਜਨਵਰੀ 2016 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਡਰਾਮੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਮਨਾਹਿਲ (ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਵਿਦਿਆਰਥਣ) ਅਤੇ ਸਲਾਹੁੱਦੀਨ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਕਿਸਮ ਦਾ ਵਿਅਕਤੀ ਹੈ, ਦੀ ਪਿਆਰ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਤਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਝਗੜਿਆਂ ਅਤੇ ਬੰਦਿਸ਼ਾਂ ਦੇ ਚੱਲਦੇ ਆਪਣੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਅੰਜਾਮ ਨਹੀਂ ਦੇ ਪਾਉਂਦੇ।

ਮਨ ਮਾਇਲ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਮੋਮਿਨਾ ਦੁਰੈਦ, ਸਨਾ ਸ਼ਾਹਨਵਾਜ, ਸਮੀਨਾ ਹੁਮਾਯੂੰ ਸਈਦ ਅਤੇ ਤਾਰਿਕ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸਮੀਰਾ ਫ਼ਜ਼ਲ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹਸੀਬ ਹਸਨ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਮਨ ਮਾਇਲ ਦੇ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਵਜੋਂ ਮਾਇਆ ਅਲੀ ਅਤੇ ਹਮਜ਼ਾ ਅਲੀ ਅੱਬਾਸੀ, ਆਇਸ਼ਾ ਖਾਨ, ਏਮਨ ਖਾਨ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਡਰਾਮਾ ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, UK, USA ਅਤੇ UAE ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਵੀ ਡਰਾਮੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਮ ਟੀਵੀ ਦੇ ਡਰਾਮੇ
ਵਿਸ਼ਾ ਸੂਚੀ/TOC ਨਵਬਾਰ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਾਟਕ ਨੇਮਸਪੇਸ ਫਰਮੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਨੇਮਸਪੇਸ ਫਰਮੇ
1873

**1873** 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1870 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
## ਘਟਨਾ 
* 1 ਜਨਵਰੀ &ndash; ਜਾਪਾਨ ਨੇ ਗ੍ਰੈਗੋਰੀਅਨ ਕਲੰਡਰ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ।
## ਜਨਮ
## ਮਰਨ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼ਾਸ਼ਨ

**ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼ਾਸ਼ਨ**ਜਾਂ **ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਾਸ਼ਨ** ਤੋਂ ਭਾਵ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਹੈ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਹੈ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਭੰਗ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਧਾਰਾ 356 ਅਨੁਸਾਰ ਇਸਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨ
ਬਾਜਵਾ(ਦੋਆਬਾ)

**ਬਾਜਵਾ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਦੇ ਬਲਾਕ ਦਸੂਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।  

## ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 97 ਪਰਿਵਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। 2011 ਦੇ ਆਂਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 472 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 220 ਮਰਦ ਅਤੇ 252 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਔਸਤ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 1145 ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀ 895 ਔਸਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਧ ਹੈ। ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਲਏ ਬਾਲ ਲਿੰਗ ਦੀ ਅਨੁਪਾਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 846 ਦੇ ਔਸਤ ਤੋਂ ਘੱਟ, 815 ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲੋਂ ਵਧ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ  75.84% ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 89.83% ਸੀ।  ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 96.89% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ  83.91% ਹੈ।http://www.census2011.co.in/data/village/30935-bajwa-punjab.html
## ਹਵਾਲੇ
2016 ਪ੍ਰੋ ਕਬੱਡੀ ਲੀਗ

**ਪ੍ਰੋ ਕਬੱਡੀ ਲੀਗ ਲੀਗ** ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਦੂਸਰੇ ਸੀਜਨ ਵਿੱਚ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯਤਾ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਇਸਦਾ ਤੀਸਰਾ ਸੀਜਨ 30 ਜਨਵਰੀ 2016 ਨੂੰ ਦੂਸਰੇ ਸੀਜਨ ਦੇ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ ਹੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਜਿਸਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਚ ਤੇਲਗੂ ਟਾਇਟਨ ਅਤੇ ਯੂ ਮੁੰਬਾ ਵਿਚਕਾਰ ਗਾਚੀਬਾਉਲੀ ਇੰਡੋਰ ਸਟੇਡੀਅਮ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ।
## ਸਰਵੋਤਮ ਖਿਡਾਰੀ
### ਸਰਵੋਤਮ ਰੇਡਰ
## ਸਰਵੋਤਮ ਜਾਫ਼ੀ
## ਪ੍ਰੋ ਕਬੱਡੀ ਵਿੱਚ ਵਿਖਾਏ ਜਾਣ ਕਾਰਡ (ਚੇਤਾਵਨੀਆਂ)
***ਹਰਾ ਕਾਰਡ***: ਖੇਡ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਕਰਕੇ ਹਰਾ ਕਾਰਡ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
thumb
***ਪੀਲਾ ਕਾਰਡ ***: ਖਿਡਾਰੀ ਨੂੰ 2 ਮਿੰਟ ਲਈ ਸਸਪੈਂਡ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ  ਅਤੇ ਵਿਰੋਧੀ ਟੀਮ ਇੱਕ ਤਕਨੀਕੀ ਅੰਕ ਹਾਸਿਲ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।

***ਲਾਲ ਕਾਰਡ*** : ਲਾਲ ਕਾਰਡ  ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖਿਡਾਰੀ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦੇ ਮੈਚਾਂ ਵਿਚੋਂ ਖੇਡਣ ਉੱਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧੀ ਟੀਮ ਇੱਕ ਤਕਨੀਕੀ ਅੰਕ ਹਾਸਿਲ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਦੌਰਾਨ ਟੀਮ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦੇ ਖਿਡਾਰੀਆ ਨਾਲ ਹੀ ਖੇਡਣਾ ਪੇਂਦਾ ਹੈ ਉਸਦੀ ਜਗਾਹ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਖਿਡਾਰੀ ਨੂੰ ਜਗ੍ਹਾ ਦੇਣ ਦਾ ਕੋਈ ਨਿਯਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

## ਟੀਮਾਂ
### ਮੈਦਾਨ (ਸਟੇਡੀਅਮ) 
### ਅੰਕ ਸੂਚੀ 
* ਪੰਜ (5) ਅੰਕ ਜਿੱਤਣ ਦੇ
* ਇੱਕ (1) ਅੰਕ, 7 ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਘੱਟ ਅੰਕਾਂ ਤੇ ਹਾਰਨ ਉੱਤੇ
* ਤਿੰਨ (3) ਅੰਕ ਮੈਚ ਬਰਾਬਰ ਰਹਿਣ 'ਤੇ
* ਸਿਖ਼ਰਲੀਆਂ 4 ਟੀਮਾਂ ਸੈਮੀਫ਼ਾਈਨਲ ਖੇਡਣਗੀਆਂ

## ਪਲੇ ਆਫ ਦੇ ਮੈਚ 
ਸਾਰੇ ਮੈਚ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਇੰਡੋਰ ਸਟੇਡੀਅਮ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਖੇਡੇ ਗਏ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* ProKabaddi.MessyFractals.in
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2016 ਦੇ ਸਮਾਗਮ
* ਪ੍ਰੋ ਕਬੱਡੀ ਲੀਗ ਅੱਪਡੇਟ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2016 ਦੇ ਸਮਾਗਮ
ਰਿਪੋਰਤਾਜ

**ਰਿਪੋਰਤਾਜ** ਇਸ ਵਿਚ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਇਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਜਾਂ ਬਹੁ ਸਥਾਨਕ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਇਕਾਗਰ ਜਿਹਾ ਕਰਕੇ ਇਕ ਜਗ੍ਹਾ ਵਰਨਣ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ ਤਾਂ ਜੋ ਨਾਟਕੀ ਏਕਤਾ ਦਾ ਭਰਮ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਰਿਪੋਰਤਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਸਮਾਗਮ, ਸਾਕੇ, ਕਵੀ ਦਰਬਾਰ, ਖੇਡ-ਤਮਾਸੇ ਜਾਂ ਉਤਸਵ ਆਦਿ ਦਾ ਅੱਖੀ ਡਿਠਾ, ਸਾਹਿਤਿਕ ਭਾਸਾ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖੋਜ ਜਾਂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਲਿਖਤਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਸੰਕਲਿਤ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਾਹਤਿਕ ਰਿਪੋਰਟ ਵੀ ਇਸੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸਨ ਚੰਦਰ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਰਦੂ ਰਿਪੋਰਤਾਜ 'ਜਦ ਖੇਤ ਜਾਗੇ' ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਹੋ ਚੁਕਿਆ ਹੈ।
ਕਿਰਨ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ

**ਕਿਰਨ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Kiran Ahluwalia ) ਇੱਕ ਇੰਡੋ-ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਗਾਇਕਾ ਹੈ।

=ਹਵਾਲੇ=
1807

**1807** 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 1800 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
## ਘਟਨਾ 
* 8 ਫ਼ਰਵਰੀ &ndash; ਨੈਪੋਲੀਅਨ ਨੇ ਆਈਲਾਊ ਦੇ ਮੈਦਾਨ 'ਚ ਰੂਸ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਹਾਰ ਦਿਤੀ।
## ਜਨਮ
## ਮਰਨ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਿਵਾਦ ਐਕਟ

**ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਿਵਾਦ ਐਕਟ** ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਦਯੋਗ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਵਿਵਾਦਾਂ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 1 ਅਗਸਤ 1947 ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਉਦੇਸ਼
ਇਸ ਐਕਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਿਵਾਦਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੂਰਣ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੁਲਝਾਉਣ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨ
ਸੁਧੀਰ ਤੈਲੰਗ

**ਸੁਧੀਰ ਤੈਲੰਗ** (26 ਫਰਵਰੀ 1960 – 6 ਫਰਵਰੀ 2016) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਸੀ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
[thumb|Two leading cartoonists from Indian media Sudhir Tailang and [ਸ਼ੇਖਰ ਗੁਰੇਰਾ|Shekhar Gurera with the women behind them Vibha Tailang and Rekha Gurera respectively at The Vigyan Bhawan, New Delhi, at the occasion of National Press day 2015 on Nov.16,2015]]
ਤੈਲੰਗ ਦਾ ਜਨਮ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਬੀਕਾਨੇਰ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ.
 ਤੈਲੰਗ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਕਾਰਟੂਨ 1970 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ 1982 ਵਿੱਚ ਇਲੈਸਟ੍ਰੇਟਿਡ ਵੀਕਲੀ ਮੁੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ. 1 9 83 ਸਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਨਵਭਾਰਤ ਟਾਈਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ. ਉਸ ਨੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼ ਨਾਲ ਕੀ ਸਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਦਕਿ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਅਤੇ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਥੋੜੇ ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ. ਆਖਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਏਜ਼ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ. ਉਸ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਐਕਟ ਬਣਾਇਆ. ਕਾਰਟੂਨ ਕਲਾ ਦੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਉਸਨੂੰ 2004 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਨਵਾਜ਼ਿਆ ਗਿਆ   [2] ਉਸ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ "No, Prime Minister" ਨਾਮ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਛਪਵਾਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਬਾਰੇ ਕਾਰਟੂਨ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ. 6 ਫਰਵਰੀ 2016 ਨੂੰ ਦਿਮਾਗ਼ ਦੀ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ.

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 'Here & Now': Sudhir Tailang's cartoons at Asian Age 
* 'Here & Now' at Bookfinder.com
* Bibliography at WorldCat

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1960
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2016
2012 ਗਰਮੀਆਂ ਦੀਆਂ ਓਲੰਪਿਕ

**2012 ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ** ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੰਡਨ 2012 ਖੇਡਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖੇਡਾਂ ਮਿਤੀ 25 ਜੁਲਾਈ ਤੋਂ 12 ਅਗਸਤ 2012 ਨੂੰ ਹੋਈਆਂ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਫੁਟਵਾਲ ਸਾਮਿਲ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਹਨਾਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 10,000 ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੇ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਇਹ ਖਿਡਾਰੀ 204 ਦੇਸਾਂ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਸਨ। ਲੰਡਨ ਨੂੰ ਇਹ ਖੇਡਾਂ ਕਰਵਾਉਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਮਿਲਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ
ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਭ

**ਜੀਭ** ਮਨੁੱਖ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਗਿਆਨ ਇੰਦਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਜੀਭ ਸੁਆਦ ਦਾ ਗਿਆਨ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੀਭ ਪਿੱਛੋਂ ਚੌੜੀ ਤੇ ਅੱਗਿਓਂ ਤਿੱਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੀਭ ਦੀ ਲੰਬਾਈ10 ਸਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਰਦ ਦੀ ਜੀਭ ਦਾ ਭਾਰ 70 ਗਰਾਮ ਅਤੇ ਔਰਤ ਦੀ ਜੀਭ ਦਾ ਭਾਰ 60 ਗਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲਾਲ ਰੰਗੀ ਸਤ੍ਹਾ ’ਤੇ ਕੁਝ ਦਾਣੇਦਾਰ ਉਭਾਰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਆਦ ਕੋਸ਼ਕਾਵਾਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕੌਸ਼ਕਾਵਾਂ ਰੋਮਦਾਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। 
## ਸੁਆਦ ਕੋਸ਼ਕਾਵਾਂ
ਸੁਆਦ ਕੋਸ਼ਕਾਵਾਂ ਚਾਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਆਦ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਿੱਠਾ, ਕੌੜਾ, ਖੱਟਾ ਤੇ ਨਮਕੀਨ। ਜੀਭ ਦਾ ਅਗਲਾ ਭਾਗ ਮਿੱਠਾ ਤੇ ਨਮਕੀਨ, ਪਿਛਲਾ ਕੌੜਾ ਤੇ ਕਿਨਾਰੇ ਵਾਲਾ ਭਾਗ ਖੱਟੇ ਸੁਆਦ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜੀਭ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸੁਆਦ ਕੋਸ਼ਕਾਵਾਂ ਨਾਂਹ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਭਾਗ ਕਿਸੇ ਸੁਆਦ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਨਹੀਂ ਕਰਵਾਉਂਦਾ। ਜਦੋਂ ਭੋਜਨ ਦਾ ਕੁਝ ਅੰਸ਼ ਲਾਰ (ਥੁੱਕ) ਵਿੱਚ ਘੁਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਘੁਲਿਆ ਭੋਜਨ ਸੁਆਦ ਕੋਸ਼ਕਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਰਸਾਇਣਕ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਉਪਰੰਤ ਨਰਵ ਇੰਪਲਸ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੰਪਲਸ ਦਿਮਾਗ ਵਿਚਾਲੇ ਸੁਆਦ ਕੇਂਦਰ ਤਕ ਪੁੱਜਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸੁਆਦ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਸਾਧਾਰਨ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਜੀਭ ’ਤੇ ਲਗਪਗ 3000 ਸੁਆਦ ਕੋਸ਼ਕਾਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। 70 ਸਾਲ ਤਕ ਹੁੰਦਿਆਂ ਜੀਭ ਦੀਆਂ ਲਗਪਗ 800 ਸੁਆਦ ਕੋਸ਼ਕਾਵਾਂ ਹੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਆਦ ਦੱਸਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਘਟਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰੀ ਨੱਕ ਵੀ ਜੀਭ ਨੂੰ ਸੁਆਦ ਦਾ ਪਤਾ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਰਸਾਂ ਦੀ ਖ਼ੁਸ਼ਬੂ ਸਾਨੂੰ ਉਸ ਰਸ ਦੇ ਸੁਆਦ ਦਾ ਅਗਾਊਂ ਪਤਾ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸਾਡੀ ਲਾਰ ਟਪਕਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
## ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਭ
ਜੀਭ ਸਵਾਦ ਲਈ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਅੰਗ ਹੈ।  ਨਾਲ ਹੀ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਿਹਰਿਆਂ 'ਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਹ ਸੰਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।  ਜੀਭ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਮ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਨਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾੜੀਆਂ ਜੀਭ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਰਕਤਾਂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

    ਕੁਝ ਲੋਕ ਜੀਭ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਮਾਸਪੇਸ਼ੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਹਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ
ਬੀਰੂ ਚੱਕ

**ਬੀਰੂ ਚੱਕ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਿਲ੍ਹਾ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਦੇ ਬਲਾਕ ਦਸੂਹਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।  

## ਆਮ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 20 ਪਰਿਵਾਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। 2011 ਦੇ ਆਂਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 110 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ 53 ਮਰਦ ਅਤੇ 57 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਔਸਤ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 1075 ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਦੀ 895 ਔਸਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਧ ਹੈ। ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖਰੇ ਲਏ ਬਾਲ ਲਿੰਗ ਦੀ ਅਨੁਪਾਤ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 846 ਦੇ ਔਸਤ ਤੋਂ ਵਧ, 1375 ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲੋਂ ਵਧ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ  75.84% ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 81.32% ਸੀ।  ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 84.44% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ  78.26% ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਪਾਬਲੋ ਐਸਕੋਬਾਰ

**ਪਾਬਲੋ ਐਮਿਲਿਓ ਐਸਕੋਬਾਰ ਗਾਵੀਰਿਆ** (ਦਸੰਬਰ 1, 1949- ਦਸੰਬਰ 2, 1993) ਕੋਲੰਬੀਆ ਦਾ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਮਗਲਰ ਸੀ, ਇਹ ਚਿੱਟੇ ਦੀ ਸਮਗਲਿੰਗ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਹੋਇਆ। ਇਸਨੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੀ ਚੜ੍ਹਤ ਵੇਲੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਚਿੱਟੇ ਵਿਚੋਂ 80% ਦੀ ਸਮਗਲਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੂੰ ਅਕਸਰ "ਚਿੱਟੇ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ" ਬੋਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਮੁਜ਼ਰਿਮ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਅੰਦਾਜ਼ਨ 30 ਤੋਂ 100 ਬਿਲੀਅਨ ਸੀ। ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਆਪਣੀ ਚੜ੍ਹਤ ਵੇਲੇ ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ 10 ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਬੰਦਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1949
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1993