ਤਿਰਾਜ਼

[right|thumb| [ਅਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾ|ਅਰਬੀ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ, *ਤਿਰਾਜ* ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਾਂਹਬੰਦ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ]]
***ਤਿਰਾਜ਼*** (      ), ( Persian   *ਤਾਰਾਜ਼/ਤੇਰਾਜ਼* ) ਮੱਧਯੁਗੀ ਇਸਲਾਮੀ ਕਢਾਈ ਹਨ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਨਮਾਨ ਦੇ ਵਸਤਰਾਂ ( ਖਿਲਾਟ ) 'ਤੇ ਬਾਂਹ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚ-ਦਰਜੇ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖਲੀਫ਼ਾ ਪ੍ਰਤੀ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਦਿਖਾਈ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਾਸਕ ਦੇ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਉੱਕਰੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤ ਦੇ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਕਢਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਨਮੂਨਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਤਿਰਾਜ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਸਨ; ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਨੂੰ ਸਖਤੀ ਨਾਲ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਧਿਕਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।

ਉਹ ਸੰਭਾਵਤ ਤੌਰ 'ਤੇ *ਟੇਬਲੀਅਨ* ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਸਨ, ਇੱਕ ਸਜਾਏ ਹੋਏ ਪੈਚ ਨੂੰ ਲੇਟ ਦੇ ਰੋਮਨ ਅਤੇ ਬਿਜ਼ੰਤੀਨੀ ਪਹਿਰਾਵੇ ਵਿੱਚ ਰੈਂਕ ਜਾਂ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਬੈਜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੰਟਲ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਵ੍ਯੁਤਪਤੀ 
[thumb| 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ [ਕਾਸ਼ਾਨ|-13 ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ *ਤਿਰਾਜ਼* *ਬਾਂਹਬੰਦਾਂ* ਵਾਲਾ ਕਾਬਾ ਪਹਿਰਾਵਾ ਪਹਿਨਿਆ ਹੋਇਆ ਸਿੰਘਾਸਣ ਵਿਅਕਤੀ।]]
*ਤਿਰਾਜ* ਸ਼ਬਦ "ਕਢਾਈ" ਲਈ ਫਾਰਸੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। *ਤਿਰਾਜ਼* ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਅਰਬੀ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਵਾਲੇ ਮੱਧਯੁਗੀ ਟੈਕਸਟਾਈਲ, ਜਾਂ ਉਹਨਾਂ 'ਤੇ ਕੈਲੀਗ੍ਰਾਫਿਕ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਦੇ ਬੈਂਡ ਲਈ, ਜਾਂ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ( *ਦਰ* ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। *ਅਲ-ਤਿਰਾਜ਼* )

ਤੀਰਾਜ ਨੂੰ ਫਾਰਸੀ ਵਿੱਚ *ਤਰਾਜ਼ੀਡੇਨ* ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ 
ਜਦੋਂ ਕਿ ਤਿਰਾਜ਼ ਸ਼ਬਦ 1500 ਈਸਵੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਲਗਜ਼ਰੀ ਟੈਕਸਟਾਈਲ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਰਬੀ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸਲਾਮੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਲਗਜ਼ਰੀ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਮਯਾਦ ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਸਹਿਣ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਖਲੀਫ਼ਾ ' ਅਬਦ ਅਲ-ਮਲਿਕ ਇਬਨ ਮਾਰਵਾਨ ਦੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰ ਨਾਲ ਟੈਕਸਟਾਈਲ' ਤੇ ਅਰਬੀ ਲਿਪੀ ਲਾਗੂ ਹੋਈ। ਕੁਝ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ, ਤਿਰਾਜ਼ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਸਾਸਾਨੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਵਿਕਸਤ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਾਸਾਨੀਅਨ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਜੋਕੇ ਇਰਾਕ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨੇ ਇੱਕ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੀ ਜਾਇਜ਼ਤਾ ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਚਿੱਤਰ-ਆਧਾਰਿਤ ਪ੍ਰਤੀਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ, ਸਿੱਕੇ, ਸਰਕਾਰੀ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਸਮਾਨਤਾ ਜਾਂ ਸੰਬੰਧਿਤ ਚਿੰਨ੍ਹਵਾਦ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤਾ। ਆਰਮਬੈਂਡਸ ਇਕੋ ਇਕ ਵਸਤੂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਖਲੀਫ਼ਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਸੀ। ਪਗੜੀ ਅਤੇ ਸਲੀਵਜ਼, ਸਨਮਾਨ ਦੇ ਵਸਤਰ, ਗੱਦੀਆਂ, ਪਰਦੇ, ਊਠ ਦੇ ਢੱਕਣ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਦਰਬਾਰੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਦੇ ਸਿੰਗ ਵੀ ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਦੇ ਤਿਰਾਜ਼ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਦੇ ਸਨ।

ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 750 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਅੱਬਾਸੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਉਮਈਆਦ ਦਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਤਿਰਾਜ਼ ਨੇ ਅਜੇ ਵੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪਿਛਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਤਿਰਾਜ਼ ਦਾ ਅੱਬਾਸੀ ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਇੰਨਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ ਕਿ ਇਸਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਹੜੱਪਣ ਦੇ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤਾਕਤ ਅਲ-ਮੁਵਾਫ਼ਕ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, 875 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਭਰਾ, ਖ਼ਲੀਫ਼ਾ ਅਲ-ਮੁਤਾਮਿਦ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰਬ ਦੇ ਵਾਇਸਰਾਏ ਵਜੋਂ। ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਅਹਿਮਦ ਇਬਨ ਤੁਲੁਨ, ਮਿਸਰ ਦੇ ਤੁਰਕੀ ਗਵਰਨਰ ਲਈ ਖ਼ਤਰੇ ਵਜੋਂ ਸਾਬਤ ਹੋਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਲ-ਮੁਵਾਫ਼ਕ ਨੇ ਆਪਣੇ, ਅਲ-ਮੁਵਾਫ਼ਕ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਨੂੰ ਅਸਥਿਰ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਬੁਝਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਬਨ ਤੁਲੁਨ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿਚ, ਉਸਨੇ ਤਿਰਾਜ਼ ਦੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ 'ਤੇ ਅਲ-ਮੁਵਾਫਕ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸੰਦਰਭ ਵਿਚ ਤਿਰਾਜ਼ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਅਤੇ ਜਨਤਾ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਦੇ ਦਰਬਾਰੀ ਰੁਤਬੇ 'ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਫੈਲਣ ਦੇ ਨਾਲ ਖਲੀਫਾਤਾਂ ਵਧੀਆਂ, ਤਿਰਾਜ਼ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਚਾਲੂ ਕੀਤਾ। ਅੱਬਾਸੀ ਖ਼ਲੀਫ਼ਤ ਦੀ ਪਕੜ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਤੁਰਕੀ ਗੁਲਾਮ ਫ਼ੌਜਾਂ ਤੋਂ ਨਿਯੰਤਰਣ ਗੁਆ ਬੈਠੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਮਿਸਰ ਦੇ ਫਾਤਿਮੀਆਂ ਅਤੇ ਸਪੇਨ ਦੀਆਂ ਉਮਯੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਫਾਤਿਮਿਡ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ, ਗੁਲੋਚ ਸਜਾਵਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ ਅਤੇ ਰੋਮਨ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਕਾਰਨ ਟੈਕਸਟ ਦੇ ਨਾਲ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਧਾਰਨਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਆਪਣੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦੁਆਰਾ, ਫਾਤਿਮੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਤੀਰਾਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਵਰਤੋਂ ਲਿਆਂਦੀ: ਗੈਰ-ਅਦਾਲਤੀ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨ ਦੇ ਬਸਤਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਸਨਮਾਨ ਦੇ ਪੁਸ਼ਾਕ ਦੇਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਫੈਲਿਆ, ਜਨਤਕ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ( '''ਅੰਮਾ* ) ਨੇ ਜਨਤਕ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਆਪਣਾ ਤਿਰਾਜ਼ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਤਿਰਾਜ਼ ਦੇਣ ਦੇ ਰਿਵਾਜ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਫਾਤਿਮਿਡ ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ, ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ *'ਅੰਮਾ'' ਤਿਰਾਜ਼' ਨੂੰ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਉਹ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਦੋਸਤਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣਾ " *ਖਿਲਾ* " ਸਮਾਰੋਹ ਕਰਨਗੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਾਹਿਰਾ ਜੇਨੀਜ਼ਾ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਕਾਹਿਰਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਹੈ। ਇਹ "ਜਨਤਕ ਤਿਰਾਜ਼" ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਖਜ਼ਾਨਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਤਿਰਾਜ ਵੀ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਅੰਡੇਲੁਸੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ ਨੂੰ ਤਿਰਾਜ਼ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।]]
left|thumb| ਇਸ 10ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮਿਸਰੀ ਤੀਰਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਫਲੋਰੀਏਟਿਡ ਕੁਫਿਕ ਲਿਪੀ ਲਿਖੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਤਿਰਾਜ਼ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਕਿਸਮਾਂ ਸਨ: ਅਧਿਕਾਰਤ ਖਲੀਫਾ ( *ਖਾਸਾ*, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਨਿਜੀ" ਜਾਂ "ਨਿਵੇਕਲਾ") ਅਤੇ ਜਨਤਕ ( '''ਅੰਮਾ*, ਭਾਵ "ਜਨਤਕ")। ਖਲੀਫਾ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਕਾਰਖਾਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿਰਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਅੰਤਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਖਲੀਫਾ ਦੇ ਇੱਕੋ ਨਾਮ ਨਾਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਇੱਕੋ ਜਿਹੀ ਸੀ। *ਅੰਮਾ* ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਨੇ ਵਪਾਰਕ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਤਿਰਾਜ਼ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕੀਤਾ। ਵਧੇਰੇ ਅਧਿਕਾਰਤ *ਖਾਸਾ'' ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਾਂਗ ਸਨ, ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਭਰਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਉਤਪਾਦਨ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਕੱਪੜੇ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ।

ਤੀਰਾਜ਼ ਕੱਪੜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਕਿੱਥੇ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਸ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿੱਚ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਫੈਬਰਿਕ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲਿਨਨ, ਉੱਨ, ਸੂਤੀ ਜਾਂ *ਮੁਲਹਮ* (ਰੇਸ਼ਮ ਦੇ ਤਾਣੇ ਅਤੇ ਸੂਤੀ ਬੁਣੇ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ) ਤਿਰਾਜ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਯਮੇਨੀ ਤੀਰਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਹਰੇ, ਪੀਲੇ ਅਤੇ ਭੂਰੇ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਾਰੀਦਾਰ ਲੋਜ਼ੈਂਜ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਹਨ; ਇਹ ਰੇਸਿਸਟ-ਡਾਈਂਗ ਅਤੇ ਆਈਕਟ ਤਕਨੀਕ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ, ਤਿਰਾਜ਼ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਰੰਗੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਲਾਲ ਜਾਂ ਕਾਲੇ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਕਢਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਤਿਰਾਜ਼ ਨੂੰ ਮੈਡਲੀਅਨ ਜਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਰੰਗੀਨ ਨਮੂਨੇ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਕੋਈ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਪੀਰੀਅਡਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿਰਾਜ਼ ਦੀ ਖੋਜ ਸਾਸਾਨੀਅਨ, ਕੋਪਟਿਕ ਅਤੇ ਬਿਜ਼ੰਤੀਨ ਸ਼ੈਲੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। 11ਵੀਂ ਅਤੇ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ ਫਾਤਿਮੀ ਕਾਲ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਤੀਰਾਜ਼ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਇਹਨਾਂ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਦੀ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਦੌਰ ਤੋਂ ਤਿਰਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਸੋਨੇ ਦੇ ਧਾਗੇ ਦੇ ਬਣੇ ਜਾਂ ਪੇਂਟ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਅਰਬੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਕੁਫਿਕ ਲਿਪੀ (ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਭਿੰਨਤਾ, ਫਲੋਰੀਏਟਡ ਕੁਫਿਕ) ਪੁਰਾਣੇ ਤਿਰਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ, ਨਾਸਖ ਜਾਂ ਥੁਲਥ ਲਿਪੀ ਆਮ ਹੋ ਗਈ। ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਨੂੰ ਕਲਾਤਮਕ ਲੈਅਮਿਕ ਪੈਟਰਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੈਲੀਗ੍ਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਖਲੀਫਾ ਦਾ ਨਾਮ, ਤਾਰੀਖ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਸਥਾਨ, ਕੁਰਾਨ ਤੋਂ ਲਏ ਗਏ ਵਾਕਾਂਸ਼ ਜਾਂ ਅੱਲ੍ਹਾ ਨੂੰ ਕਈ ਸੱਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮਿਸਰ ਦੇ ਮਾਮਲੂਕ ਸੁਲਤਾਨਾਂ ਦੇ *ਖਾਸਕੀਆ* (ਸ਼ਾਹੀ ਬਾਡੀਗਾਰਡ) ਸੋਨੇ ਜਾਂ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਧਾਤੂ ਦੇ ਧਾਗੇ ਨਾਲ ਬੁਣੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਜਾਵਟੀ ਤਿਰਾਜ ਪਹਿਨਦੇ ਸਨ। ਫਾਤਿਮੀ ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ, ਸੁਨਹਿਰੀ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਨਾਲ ਬੁਣੇ ਹੋਏ ਰੇਸ਼ਮ ਦੇ ਤਿਰਾਜ ਨੂੰ ਵਜ਼ੀਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਉੱਚ-ਦਰਜੇ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਆਮ ਲੋਕ ਲਿਨਨ ਪਹਿਨਦੇ ਸਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਉਮਰ ਦਾ ਸਮਝੌਤਾ
* ਚੇਲੇਂਗਕ
* ਸਨਮਾਨ ਦਾ ਚੋਗਾ

## ਹਵਾਲੇ 
### ਹਵਾਲੇ 
### ਸਰੋਤ 
  
* 
* 
*
* 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਢਾਈ