ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ

**ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਜਾਂ ਹਲਾਲਾ** (ਉਰਦੂ: حلالہ) ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਮੁਸਲਿਮ ਵਿਆਹ ਹੈ। ਨਿਕਾਹ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਹਲਾਲਾ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾ ਜ਼ਾਇਜ਼ ਬਣਾ ਲੈਣਾ। ਹਲਾਲ ਬਣਾ ਲੈਣਾ। ਹਲਾਲ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਲਈ ਨਿਕਾਹ ਕਰਨਾ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਔਰਤ ਤਿੰਨ ਤਲਾਕ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੂਜੀ ਜਗ੍ਹਾ ਨਿਕਾਹ ਕਰੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਸ਼ਖਸ ਕਾਮ ਸੰਬੰਧ ਕਾਇਮ ਕਰਕੇ ਵਿਆਹ ਮੁਕੰਮਲ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦੇਵੇ ਤਾਂ ਇਬਾਦਤ ਗੁਜ਼ਾਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੇ ਖ਼ਾਵੰਦ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਨਿਕਾਹ ਕਰਨਾ ਜਾਇਜ਼ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸਲਾਮੀ ਪੈਗੰਬਰ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀ ਹਦੀਸ ਅਨੁਸਾਰ ਵਿਆਹ ਦਾ ਇਹ ਰੂਪ ਹਰਾਮ (ਵਰਜਿਤ) ਹੈ।  ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਤਿੰਨ ਤਲਾਕ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

## ਇਸਲਾਮੀ ਕਾਨੂੰਨ 
ਕਲਾਸੀਕਲ ਇਸਲਾਮੀ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਪਤੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕਰਕੇ ਤਲਾਕ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ (ਤਲਾਕ) ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤਲਾਕ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਐਲਾਨ ਇੱਕ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਖੰਡਨ (ਤਲਕ ਰਜਾ) ਹੈ ਜੋ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਪਤੀ ਉਡੀਕ ਦੀ ਮਿਆਦ ('ਇੱਦਾਹ) ਦੌਰਾਨ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਤਲਾਕ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਤਿੰਨ ਪੂਰੇ ਮਾਹਵਾਰੀ ਚੱਕਰਾਂ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਖੰਡਨ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਡੀਕ ਦੀ ਮਿਆਦ ਖਤਮ ਹੋਣ 'ਤੇ ਤਲਾਕ ਅੰਤਿਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ "ਛੋਟਾ" ਤਲਾਕ (ਅਲ-ਬੈਨੁਨਾ ਅਲ-ਸੁਗ਼ਰਾ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋੜਾ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਪਤੀ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ "ਵੱਡਾ" ਤਲਾਕ (ਅਲ-ਬੈਨੁਨਾ ਅਲ-ਕੁਬਰਾ) ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋੜਾ ਪਤਨੀ ਦੁਆਰਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਆਦਮੀ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
 ਇਸ ਨੂੰ ਤਹਿਲਿਲ ਵਿਆਹ ਜਾਂ ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੀਜੇ ਐਲਾਨ ਨੂੰ ਅਟੱਲ ਬਣਾਉਣਾ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਖੰਡਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਅਜਿਹੀਆਂ ਹਦੀਸਾਂ ਹਨ ਜੋ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਤਲਾਕ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਤਹਿਲੀਲ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣਾ ਤਾਂ ਜੋ ਅਸਲ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਕਰ ਸਕਣ, ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਵਰਜਿਤ (ਹਰਾਮ) ਹੈ। ਅਬੂ ਦਾਊਦ ਅਤੇ ਇਬਨ ਮਾਜਾਹ ਵਿੱਚ ਹਦੀਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਹਿਲੇ ਪਤੀ (ਮੁਹੱਲਿਲ) ਅਤੇ ਅਸਥਾਈ ਪਤੀ (ਮੁਹੱਲਿਲ ਲਹੂ) ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਰੱਬ ਦੁਆਰਾ ਸਰਾਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਬਨ ਮਾਜਾਹ ਅਸਥਾਈ ਪਤੀ ਨੂੰ "ਇੱਕ ਉਧਾਰ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਬੱਕਰਾ" ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਲ-ਹਕੀਮ ਨਿਸ਼ਾਪੁਰੀ ਅੱਗੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਆਹ ਸੱਚੇ ਇਰਾਦਿਆਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਤਹਿਲੀਲ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਭਚਾਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

## ਯੂਕੇ 
ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮੁਸਲਿਮ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਲਾਲਾ ਪ੍ਰਥਾ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਈ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਸਥਾਨਕ ਧਾਰਮਿਕ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।  ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਿਮ ਮਹਿਲਾ ਅੰਦੋਲਨ (BMMA) ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਪਟੀਸ਼ਨਰ ਹੈ। ਬੀਐਮਐਮਏ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਿਮ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅੰਦੋਲਨ ਹੈ। ਮਾਰਚ 2018 ਵਿੱਚ, ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਅਤੇ ਬਹੁ-ਵਿਆਹ ਦੇ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਟੈਂਡ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ।

ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ 20 ਜੁਲਾਈ, 2018 ਤੋਂ ਮੁਸਲਿਮ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਅਤੇ ਬਹੁ-ਵਿਆਹ ਵਿਰੁੱਧ ਪਟੀਸ਼ਨ 'ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰੇਗੀ। 13 ਸਤੰਬਰ, 2018 ਨੂੰ, ਸ਼ਬਨਮ ਰਾਣੀ ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਮੁਸਲਿਮ ਔਰਤ 'ਤੇ ਤੇਜ਼ਾਬ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਵਿਰੁੱਧ ਪਟੀਸ਼ਨਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਇਸਲਾਮੀ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਮੁੱਖ ਸ਼ੱਕੀ ਸਨ। 18 ਸਤੰਬਰ, 2018 ਨੂੰ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਪੀੜਤ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ।

ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਮੁਸਲਿਮ ਪਰਸਨਲ ਲਾਅ ਬੋਰਡ ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਠਹਿਰਾਉਣ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ "ਦੁਰਲੱਭ ਤੋਂ ਦੁਰਲੱਭ ਸਥਿਤੀਆਂ" ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਭਾਜਪਾ ਨੇਤਾ, ਅਸ਼ਵਨੀ ਉਪਾਧਿਆਏ ਨੇ ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਅਤੇ ਬਹੁ-ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਮੌਲਿਕ ਅਧਿਕਾਰ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਵਜੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਿੱਟ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ।

## ਇਰਾਨ 
ਈਰਾਨ ਦੇ ਕੁਰਦਿਸ਼ ਸੁੰਨੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਤਲਾਕ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹਨ। ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ, ਵਕੀਲਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਪਾਪੁਲਰ ਕਲਚਰ 
* ਨਿਕਾਹ ਹਲਾਲਾ, 1971 ਇਰਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮ
* ਨਿਕਾਹ, 1982 ਹਿੰਦੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ
* ਮਿਸਟਰ ਕਮ ਟੂਮੋਰੋ, 2015 ਹਿੰਦੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮ
* ਹਥੇਲੀ, 2016 ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਉਰਦੂ-ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ
* ਹਲਾਲ, 2017 ਮਰਾਠੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ
* ਰਾਮ ਕੀ ਜਨਮਭੂਮੀ, 2018 ਹਿੰਦੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ
* ਵਿਆਹ ਦਾ ਇਸਲਾਮੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ
* ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਿਮ ਨਿੱਜੀ ਕਾਨੂੰਨ
* ਨਿਕਾਹ ਮਿਸਯਾਰ
* ਨਿਕਾਹ ਮੁਤ'ਆਹ

## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* Salim, Arskal. Contemporary Islamic Law in Indonesia: Sharia and Legal Pluralism. United Kingdom, Edinburgh University Press, 2015.
* Bakabuang Phenomenon in Minangkabay Society:  A Covert Human Trafficking Action ~ *Nelmawarni Nelmawarni*  Kafaah Journal of Gender Studies Volume 11 No. 2 (2021)

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:CS1 errors: external links
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ