ਆਰਤੀ ਮੁਖਰਜੀ

**ਆਰਤੀ ਮੁਖਰਜੀ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Aarti Mukherjee**), ਜਿਸਨੂੰ **ਆਰਤੀ ਮੁਖੋਪਾਧਿਆਏ** (আরতি মুখੋপাধ্যায়) ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ *ਗੀਤ ਗਾਤਾ ਚਲ* (1975), *ਤਪੱਸਿਆ* (1976), *ਮਨੋਕਾਮਨਾ*, *ਮਾਸੂਮ* (1983) ਅਤੇ *ਸੂਰਜ ਮੁਖੀ (1992)ਵਰਗੀਆਂ* ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ ਹੈ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਬੰਗਲਾ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ *ਦਾਦਾਗਿਰੀ* ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ। ਉਸਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਨੇ 1955 ਵਿੱਚ 14 ਜਾਂ 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ *ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਟੈਲੇਂਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ* ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਹੀ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਗਾਇਆ। ਉਸਨੇ ਸੰਗੀਤ ਮੁਕਾਬਲਾ ਜਿੱਤਿਆ, "ਮੈਟਰੋ-ਮਰਫੀ ਮੁਕਾਬਲਾ" ਜਿਸ ਦੇ ਜੱਜ ਅਨਿਲ ਬਿਸਵਾਸ, ਨੌਸ਼ਾਦ, ਵਸੰਤ ਦੇਸਾਈ ਅਤੇ ਸੀ. ਰਾਮਚੰਦਰ ਸਮੇਤ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਨ। ਇਸਨੇ ਇੱਕ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਇਆ।  ਉਸਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਬ੍ਰੇਕ 1958 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ *ਸਹਾਰਾ* ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ, ਪਰ ਉਸ ਫਿਲਮ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਸੀਮਤ ਸੀ।

*ਏ ਗਰਲਫ੍ਰੈਂਡ* ਵਰਗੀਆਂ ਫਲਾਪਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 1962 ਵਿੱਚ *ਕੰਨਿਆ* ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਗਾਇਆ। ਉਸ ਦੀ ਬਹੁਪੱਖੀਤਾ ਅਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਨੇ ਸਰੋਤਿਆਂ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਗਾਇਕਾ ਸੰਧਿਆ ਮੁਖਰਜੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਬੈਨਰਜੀ ਲਈ ਪਿਆਰ ਗੁਆਉਣ ਲੱਗ ਪਏ। 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੁਚਿਤਰਾ ਸੇਨ ਦੀ ਆਨ-ਸਕ੍ਰੀਨ ਆਵਾਜ਼ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

1966 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ *ਗੋਲਪੋ ਹੋਲੀਓ ਸੋਤੀ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ,* ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਰਵੋਤਮ ਮਹਿਲਾ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਲਈ BFJA ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। 1976 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ *ਛੋਟਰ ਫਾਂਡੇ* ਲਈ ਦੁਬਾਰਾ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਸੱਠ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੱਕ ਅੱਸੀਵਿਆਂ ਤੱਕ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਾਧਬੀ ਮੁਖਰਜੀ, ਸ਼ਰਮੀਲਾ ਟੈਗੋਰ, ਅਪਰਨਾ ਸੇਨ, ਦੇਬਾਸ਼੍ਰੀ ਰਾਏ ਅਤੇ ਤਨੂਜਾ । ਉਸਨੇ, ਆਸ਼ਾ ਭੌਂਸਲੇ ਦੇ ਨਾਲ, 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਥਾਨ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ।

ਉਸਨੇ 'ਬੱਚੇ ਹੋ ਤੁਮ ਖੇਲ ਖਿਲੋ' ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੋਰ ਕੁਮਾਰ ਨਾਲ 'ਦੋ ਪੰਚੀ ਦੋ ਤਿਨਕੇ' ਸਿਰਲੇਖ ਨਾਲ ਇੱਕ ਦੋਗਾਣਾ ਗਾਇਆ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹਿੰਦੀ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ 15,000 ਗੀਤ ਗਾਏ ਹਨ। ਉਸਨੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। 1983 ਵਿੱਚ ਆਰ ਡੀ ਬਰਮਨ, ਜੋ ਬੰਗਾਲੀ ਗਾਇਕਾਂ ਕੁਮਾਰ ਸਾਨੂ, ਅਭਿਜੀਤ ਅਤੇ ਐਂਡਰਿਊ ਕਿਸ਼ੋਰ ਦੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸਨ, ਨੇ ਉਸਨੂੰ "ਦੋ ਨੈਨਾ ਔਰ ਏਕ ਕਹਾਨੀ" ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ  ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸ਼ਬਾਨਾ ਆਜ਼ਮੀ ਦਿੱਤੀ। ਇਹ ਗੀਤ ਇੱਕ ਚਾਰਟਬਸਟਰ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਵੀ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੇ ਉਸਨੂੰ 1983 ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਮਹਿਲਾ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ 'ਰਾਧਾ ਬੰਸ਼ੀ ਚਾਰਾ ਜਨੇਨਾ', 'ਏਕ ਬੋਸ਼ਾਖੇ ਦੇਖ ਕੇ ਹੋਲੋ ਦੂਜੋਂ', 'ਏ ਮਾਂ ਜੋਚੋਨੇ ਓਂਗੋ ਭੀਜੀਏ', 'ਜਾ ਜਾ ਬਿਹਾਇਆ ਪੰਛੀ ਜਾਨਾ', 'ਤੋਖੋਂ ਤੋਮਰ ਏਕੁਸ਼ ਬੋਚੋਰ ਬੋਧੇ' ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸ ਕੋਲ ਕਈ ਗੈਰ-ਫਿਲਮੀ ਗੀਤ ਵੀ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਹਿੰਦੀ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ।

ਸਾਲ 1957 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਆਲ-ਇੰਡੀਆ ਮਰਫੀ ਮੈਟਰੋ ਸੰਗੀਤ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਇਨਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਨਿਲ ਬਿਸਵਾਸ, ਨੌਸ਼ਾਦ ਅਲੀ, ਵਸੰਤ ਦੁਆਰਾ ਸਰਵੋਤਮ ਗਾਇਕਾ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਦੇਸਾਈ, ਸੀ. ਰਾਮਚੰਦਰ, ਅਤੇ ਮਦਨ ਮੋਹਨ।

ਆਰਤੀ ਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਫਿਲਮ *ਸੁਬਰਨਾ ਰੇਖਾ* ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ *ਅੰਗੁਲੀਮਾਲ* ਨਾਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੰਗੀਤਕ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ, ਬੰਗਾਲੀ, ਉੜੀਆ, ਮਨੀਪੁਰੀ, ਅਸਾਮੀ, ਹਿੰਦੀ, ਗੁਜਰਾਤੀ, ਮਰਾਠੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗੀਤ ਗਾਏ ਹਨ।

ਫਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਆਰਤੀ ਨੇ ਐਲਬਮਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਰਾਬਿੰਦਰ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਨਜ਼ਰੂਲ ਗੀਤੀ ਦੇ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਨਾਲ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਿਆ ਹੈ। ਠੁਮਰੀ, ਭਜਨ, ਤਪਾ, ਤਰਨਾ, ਅਤੇ ਗ਼ਜ਼ਲ ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਬਹੁਪੱਖੀਤਾ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ