open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ

**ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ** ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਦਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਮੁੱਖ  ਪਾਤਰ ਹੈ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਗੁਰੂ ਦਰੋਣਾਚਾਰੀਆ ਹਿਮਾਲਿਆ (ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼) ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਤਮਾਸਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰਹਮ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਤਪੇਸ਼ਵਰ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਸਵੈਮਭੂ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਗੁਰੂ ਦ੍ਰੋਣਾਚਾਰੀਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਮਾਤਾ ਕ੍ਰਿਪੀ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਤੋਂ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਵਰਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਮਾਤਾ ਕ੍ਰਿਪੀ ਨੇ ਸੁੰਦਰ ਤੇਜਸਵੀ ਬਾਲਕ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਿਆਂ ਹੀ ਉਸੇ  ਬ੍ਰਹਮ ਗੁਫਾ ਦੇ ਹਿੰਜੇ ਵਿਚੋਂ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਨਾਂ ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਪੈ ਗਿਆ।  ਜਨਮ ਤੋਂ ਹੀ ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਦੇ ਸਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਮੁੱਲ ਰਤਨ(ਮਣੀ) ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਭੂਤਾਂ- ਪ੍ਰੇਤਾਂ, ਹਥਿਆਰਾਂ, ਬਿਮਾਰੀਆਂ, ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ, ਸੱਪਾਂ ਆਦਿ ਤੋਂ ਬੇ-ਡਰ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।

### ਪਾਂਡਵ ਕੈਂਪ ਤੇ ਹਮਲਾ 
ਕ੍ਰਿਪਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਤਾਵਰਮ ਦੇ ਨਾਲ, ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਕੈਂਪ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਦੇ ਹਨ।
ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਂਡਵ ਫੌਜ ਦੇ ਕਮਾਂਡਰ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਕਾਤਲ ਧਰਿਸ਼ਤਾਦਯੁਮਨ ਨੂੰ ਲੱਤ ਮਾਰੀ ਅਤੇ ਜਗਾਇਆ। ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਨੇ ਅੱਧ-ਜਾਗਦੇ ਧਰਿਸ਼ਤਾਦਯੁਮਨ ਦਾ ਗਲਾ ਘੁੱਟ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੇ ਘਾਟ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਤਲਵਾਰ ਲੈ ਕੇ ਮਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।  ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਬਾਕੀ ਬਚੇ ਯੋਧਿਆਂ ਆਪਣੀ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਵੱਡਣ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਪਾਪੰਡਵ, ਸ਼ਿਖੰਡੀ, ਯੁਧਮਨਿਊ, ਉੱਤਮਉਜਾ] ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਫੌਜ ਦੇ ਕਈ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਯੋਧੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਗਿਆਰਾਂ ਰੁਦਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਆਪਣੀ ਸਰਗਰਮ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਪਾਚਾਰੀਆ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਨੇ ਕੈਂਪ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ 'ਤੇ ਵੱਢ ਦਿੱਤਾ।

ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤਿੰਨੋਂ ਯੋਧੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੂੰ ਲੱਭਣ ਲਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ [ਪੰਚਾਲਾਂ] ਦੀ ਮੌਤ ਬਾਰੇ ਦੱਸਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਐਲਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦਾ ਅਨੰਦ ਮਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵਥਾਮਾ ਦੀ ਉਸ ਲਈ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦਾ ਬਦਲਾ ਲਿਆ ਜੋ ਭੀਸਮਾ, ਦ੍ਰੋਣ ਅਤੇ ਕਰਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਆਖਰੀ ਸਾਹ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਸੋਗ ਵਿੱਚ, ਕੌਰਵਾ ਫੌਜ ਦੇ ਬਾਕੀ ਤਿੰਨ ਮੈਂਬਰ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਪਾਤਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ
ਹਜ਼ਰੋ, ਪੰਜਾਬ

**ਹਜ਼ਰੋ** ( ਪੰਜਾਬੀ,    ) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਅਟਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਹਜ਼ਰੋ ਤਹਿਸੀਲ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। 
ਹਜ਼ਰੋ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ, ਸੰਘੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਲਗਭਗ ਅੱਧੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਕਸਬਾ ਹਜ਼ਰੋ ਤਹਿਸੀਲ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਉਪਮੰਡਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਚਚ ਘਾਟੀ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿੰਧ ਨਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸਥਿਤ 84 ਪਿੰਡ ਹਨ।

M1 (ਪੇਸ਼ਾਵਰ-ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਮੋਟਰਵੇਅ) ਰਾਹੀਂ ਦੂਜੀ ਕਨੈਕਟੀਵਿਟੀ ਚਾਚ ਇੰਟਰਚੇਂਜ (چھچھ انٹرچینج) 'ਤੇ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਜਾਂ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਤੋਂ ਆਉਣ 'ਤੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਹੈ।
thumb| ਲੀਆਕਾ ਕੁਸੁਲਕਾ ਦਾ ਸਿੱਕਾ, ਯੂਕਰੇਟਾਈਡਜ਼ ਦੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਦੀ ਨਕਲ।
[thumb| ਲੀਆਕਾ ਕੁਸੁਲਕਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਟੈਕਸਲਾ ਤਾਂਬੇ ਦੀ ਪਲੇਟ ( [ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ) ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।]]
ਲੀਆਕਾ ਕੁਸੁਲਕਾ ਪਹਿਲੀ ਸਦੀ ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਚੁਖਸਾ (ਚੱਚ) ਦੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਇੱਕ ਇੰਡੋ-ਸਿਥੀਅਨ ਸਤਰਾਪ ਸੀ। 

### ਮੁਢਲੇ ਮੁਸਲਿਮ ਰਾਜ 
ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਦੇ ਗਜ਼ਟੀਅਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਜ਼ਰੋ ਚਚ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦਾ ਮੈਦਾਨ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ, 1008 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ, ਗਜ਼ਨਵੀ ਸੁਲਤਾਨ ਮਹਿਮੂਦ ਗਜ਼ਨਵੀ ਨੇ ਹਿੰਦੂ ਸ਼ਾਹੀ ਸ਼ਾਸਕ ਆਨੰਦਪਾਲ ਦੀਆਂ ਸੰਯੁਕਤ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ 20,000 ਆਦਮੀਆਂ ਦੇ ਕਤਲੇਆਮ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ ਸੀ। 

### ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ 
ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਹਜ਼ਰੋ ਕਸਬਾ ਅਟਕ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਿਆ; ਅਟਕ ਦੀ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਜੋ 1867 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਰੇਲਵੇ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਲਾਰੈਂਸਪੁਰ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਸੀ। 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਇਹ ਕਸਬਾ ਅਮੀਰ ਖੇਤੀ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਵਪਾਰ ਵਧਦਾ-ਫੁੱਲਦਾ ਸੀ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੰਬਾਕੂ ਅਤੇ ਖੰਡ ਦਾ। ਭਾਰਤ ਦੀ 1901 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਬਾਦੀ 9,799 ਸੀ। 

## ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੋਕ 
* ਯਾਸਿਰ ਅਲੀ
* ਜ਼ੁਬੈਰ ਅਲੀ ਜ਼ਈ

## ਹਵਾਲੇ
ਨਸੀਮੂਦੀਨ ਸਿੱਦੀਕੀ

**ਨਸੀਮੂਦੀਨ ਸਿੱਦੀਕੀ** (ਜਨਮ 4 ਜੂਨ 1959) ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਸਪਾ ਮੁਖੀ ਮਾਇਆਵਤੀ ਨੇ 10 ਮਈ 2017 ਨੂੰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 1991 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਿਧਾਇਕ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਇਆਵਤੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।  ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂਂ ਵਿਚ ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ।

ਉਹ 22 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਕਾਂਗਰਸ ਦਫਤਰ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ 35000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮਰਥਕਾਂ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਨਾਲ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ

**ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ**(ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: शिशपाल, ਦੈਂਤ ਦਾ ਰੱਖਿਅਕ  / ਇਸਨੂੰ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਸਿਸੁਪਾਲ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਦਮਘੋਸ਼ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਚੇਦੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਘੋਸਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜੋ ਚੇਦੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਕਬੀਲੇ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ।  ਇਹ ਵਾਸੂਦੇਵ ਅਤੇ ਕੁੰਤੀ ਦੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਚੇਦੀਆਂ ਦਾ ਚਾਦਿਆ ("(ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦਾ) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲਾ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਦਰਬਾਰੀ ਜਯਾ ਦਾ ਤੀਜਾ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਜਨਮ ਸੀ।

## ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ 
ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦਾ ਜਨਮ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਉਸ ਨੂੰ ਤਿਆਗਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸਨ ਪਰ ਸਵਰਗ ਤੋਂ ਆਈ ਆਵਾਜ਼ (ਆਕਾਸ਼ਬਾਣੀ)  ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਬੇਲੋੜੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਗ ਅਲੋਪ ਹੋ ਜਾਣਗੇ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਖਾਸ ਵਿਅਕਤੀ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਵੇਗਾ ਅਤੇ ਆਖਰਕਾਰ ਉਹ ਉਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਮਰ ਜਾਵੇਗਾ। ਆਪਣੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਆਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਲਿਆ ਅਤੇ ਵਾਧੂ ਅੱਖ ਅਤੇ ਬਾਹਾਂ ਗਾਇਬ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲਾ ਦੀ ਮੌਤ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਹੋਣੀ ਸੀ। ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦੀ ਮਾਂ ਸ਼ਰੁਤਸੁਭਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਤੀਜੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਮਨਾ ਲਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲਾ ਨੂੰ ਸੌ ਅਪਰਾਧਾਂ ਲਈ ਮਾਫ਼ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ।

ਵਿਦਰਭ ਦਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰੁਕਮੀ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲਾ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਸੀ। ਉਹ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਰੁਕਮਨੀ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰੇ। ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਰਸਮ ਹੋ ਸਕੇ, ਰੁਕਮਿਨੀ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ (ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ) ਲੈ ਗਿਆ। ਇਸ ਨਾਲ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਨਫ਼ਰਤ ਹੋ ਗਈ।

ਜਦੋਂ ਯੁਧਿਸ਼ਟਰ ਨੇ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਯੱਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੇਦੀਰਾਜ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਦੇਵਪੂਜਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਦੇਖ ਕੇ ਉਹ ਸੜ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਗਾਲ੍ਹਾਂ ਕੱਢਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੌੜੇ ਬੋਲਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਘਰ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲੇ ਗਏ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਨਿੰਦਿਆ ਨੂੰ ਸੁਣ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਭੀਮਸੇਨ ਕਈ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਗਏ, ਪਰ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਨੇ ਸੌ ਵਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਅਪਸ਼ਬਦ ਬੋਲੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਗਰਜਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਬੱਸ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ! ਹੁਣ ਜੇ ਤੇਰੇ ਮੂੰਹੋਂ ਮੇਰੇ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਵੀ ਅਪਸ਼ਬਦ ਨਿਕਲੇਗਾ ਤਾਂ ਤੇਰੀ ਜਾਨ ਨਹੀਂ ਬਚ ਸਕੇਗੀ। ਮੈਂ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਤੇਰੇ 100 ਅਪਸ਼ਬਦਾਂ  ਨੂੰ ਮਾਫ਼ ਕਰਾਂਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੁਣ ਤੱਕ ਬਚਾਈ ਜਾ ਸਕੇ। ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਇਹ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਘਰ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਮਰਥਕ ਡਰ ਨਾਲ ਕੰਬਣ ਲੱਗੇ ਪਰ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦੀ ਤਬਾਹੀ ਨੇੜੇ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤਲਵਾਰ ਕੱਢ ਕੇ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਫਿਰ ਅਪਸ਼ਬਦ ਬੋਲੇ।  ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਅਪਸ਼ਬਦ ਨਿਕਲਦਿਆਂ ਹੀ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਚੱਕਰ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਅੱਖ ਝਪਕਦਿਆਂ ਹੀ ਸ਼ਿਸ਼ੂਪਾਲ ਦਾ ਸਿਰ ਵੱਢ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਪਾਤਰ
ਸੰਤ ਪ੍ਰਸਾਦ

**ਸੰਤ ਪ੍ਰਸਾਦ** ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਪ੍ਰਸਾਦ ਗੋਰਖਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਖਜਾਨੀ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਪ੍ਰਸਾਦ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 13ਵੀਂ, 16ਵੀਂ ਅਤੇ 17ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। 2012 ਤੋਂ, ਉਸਨੇ ਖਜਾਨੀ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। 

* 1996 ( ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 13ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ) ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੇ ਜਨਤਾ ਦਲ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਸਦਲ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੂੰ 11,034 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ ਸੀ। 
* 2002 ( ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 14ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ) ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਦ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਸਦਲ ਪ੍ਰਸਾਦ ਤੋਂ 21,739 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਈ ਸੀ। 
* 2017 ( ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 17ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ) ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਮੁੜ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨੂੰ 20,079 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ। 

## ਪੋਸਟਾਂ ਰੱਖੀਆਂ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਗੁਲਾਬ ਦੇਵੀ

**ਗੁਲਾਬ ਦੇਵੀ** ਭਾਰਤ ਦੀ ਇਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 18ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸੰਭਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ' ਚੰਦੌਸੀ ' ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ) ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮਿਉਂਸਪਲ ਗਰਲਜ਼ ਇੰਟਰ ਕਾਲਜ ਚੰਦੌਸੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸੰਭਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਬਣ ਗਈ ਸੀ।  

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਗੁਲਾਬ ਦੇਵੀ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਵਿਰੋਧੀ ਵਿਮਲੇਸ਼ ਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ 45,469 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ। ਉਹ 2008 ਤੋਂ 2012 ਤੱਕ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸੂਬਾ ਮੀਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੀ ਅਤੇ  ਉਸਨੇ ਚੰਦੌਸੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਚਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰਜਕਾਲ ਬਿਤਾਏ। ਉਹ 1997 ਤੋਂ 2002 ਤੱਕ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਮਹਿਲਾ ਭਲਾਈ, ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪੁਸਤਹਰ) ਰਹੀ।

## ਪੋਸਟਾਂ ਰੱਖੀਆਂ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਵਿਕਰਮ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ

**ਵਿਕਰਮ ਸਿੰਘ ਸੈਣੀ** (ਜਨਮ 5 ਜੂਨ, 1969) ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਖਤੌਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 18ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।  

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਸੈਣੀ ਦਾ ਜਨਮ 5 ਜੂਨ 1969 ਨੂੰ ਕਵਾਲ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਸਨੇ ਰਾਜਬਾਲਾ ਸਿੱਖਿਆ ਨਿਕੇਤਨ ਤੋਂ 8ਵੀਂ ਪਾਸ ਕੀਤੀ।  2017 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵੇਲੇ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਿੱਤੇ ਨੂੰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਸੀ।   ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 17ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। 2017 ਤੋਂ, ਉਸਨੇ ਖਤੌਲੀ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।   ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ **ਚੰਨਣ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ** ਨੂੰ 31,374 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਾਰ ਦਾ ਮੂੰਹ ਵਿਖਾਇਆ।   

23 ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਨੂੰ, ਸੈਣੀ ਨੇ ਮੁਜ਼ੱਫਰਨਗਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਕੱਠ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਵਾਦ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਰੀਰਕ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। 

5 ਫਰਵਰੀ 2018 ਨੂੰ, ਜਨਸੰਖਿਆ ਨਿਯੰਤਰਣ 'ਤੇ ਇੱਕ ਇਕੱਠ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨ ਪਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਹਿੰਦੂਆਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰਫ ਦੋ ਬੱਚੇ ਸਨ, "ਦੂਸਰਿਆਂ ਨੇ ਨਹੀਂ।" ਉਸਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਆਬਾਦੀ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕਾਨੂੰਨ ਪਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣ। 

4 ਜਨਵਰੀ 2019 ਨੂੰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਕਾਂਗਰਸ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਇਹ ਕਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਲਈ ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ ਗਾਉਣਾ ਹੁਣ ਲਾਜ਼ਮੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ, ਸੈਣੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਜੋ ਵੰਦੇ ਮਾਤਰਮ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹਨ" ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਕਾਨੂੰਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 'ਵਿਰੋਧੀ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਨਾਗਰਿਕ।' ਉਸੇ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ ਉਸਨੂੰ 'ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਰੋਧੀ' ਮੰਨਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਮੰਤਰਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਿੱਠ ਵਿੱਚ ਬੰਬ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਡਾ ਦੇਵੇਗਾ। ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਵੀ ਗਲਤ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਪਰ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਅੱਤਵਾਦੀ ਵਾਂਗ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਸੀ 

ਸਤੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਸੈਣੀ ਨੇ ਨਹਿਰੂ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ "ਅਈਯਸ਼" ਕਿਹਾ।  

7 ਅਗਸਤ 2019 ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਰਜੇ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਧਾਰਾ 370 ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੈਣੀ ਨੇ ਪਾਰਟੀ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅੱਤਿਆਚਾਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ 'ਗੋਰੀ ਲੜਕੀ' ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਦਾ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰਕ ਵਜੋਂ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਸੈਣੀ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ 'ਤੇ ਕਾਇਮ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਵੀ ਇਤਰਾਜ਼ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ।  

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969
GNS ਵਿਗਿਆਨ

**GNS ਵਿਗਿਆਨ** (Māori ), ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ **ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਜੀਓਲਾਜੀਕਲ ਐਂਡ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਲਿਮਿਟੇਡ** ਵਜੋਂ ਰਜਿਸਟਰਡ, ਇੱਕ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਕ੍ਰਾਊਨ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਹੈ। ਇਹ ਭੂ- ਵਿਗਿਆਨ, ਭੂ-ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ (ਭੂਚਾਲ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਵਿਗਿਆਨ ਸਮੇਤ), ਅਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨ (ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਇਨ-ਬੀਮ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ, ਆਈਸੋਟੋਪ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਕਾਰਬਨ ਡੇਟਿੰਗ) 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ।

ਜੀਐਨਐਸ ਸਾਇੰਸ ਨੂੰ 1992 ਤੋਂ 2005 ਤੱਕ **ਜੀਓਲੋਜੀਕਲ ਐਂਡ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਸਾਇੰਸਜ਼ (ਆਈਜੀਐਨਐਸ) ਦੇ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ** ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੋਜ ਵਿਭਾਗ (DSIR) ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਸੰਸਥਾ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ 1992 ਵਿੱਚ ਕਰਾਊਨ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਬੁਨਿਆਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਖਤਰੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੈੱਟਵਰਕ (ਜੀਓਨੈੱਟ) ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਈਸੋਟੋਪ ਸੈਂਟਰ (ਐਨ.ਆਈ.ਸੀ.), GNS ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਿੱਜੀ ਸਮੂਹਾਂ (ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਊਰਜਾ ਕੰਪਨੀਆਂ) ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੇਂਦਰੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਾ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

GNS ਸਾਇੰਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਐਵਲੋਨ (ਲੋਅਰ ਹੱਟ) ਵਿੱਚ, ਗ੍ਰੇਸਫੀਲਡ, ਡੁਨੇਡਿਨ ਅਤੇ ਵੈਰਾਕੇਈ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* GNS ਵਿਗਿਆਨ
* ਜੀਓਨੈੱਟ ਖਤਰੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੈੱਟਵਰਕ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕ ਪਿਆਓ

ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕ ਪਿਆਓ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਾਹਿਬ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਗੁਰੂ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।
thumb|ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕ ਪਿਆਓ ਸਾਹਿਬ
ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕ ਪਿਆਓ ਸਾਹਿਬ ਕਰਨਾਲ ਜੀਟੀ ਰੋਡ (NH1) ’ਤੇ ਸੁਲਤਾਨ ਪੁਰੀ (ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਟਾਊਨ) ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
thumb|ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਦੱਸਦੇ ਬੋਰਡ
ਦਿੱਲੀ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਸੁਲਤਾਨ ਸਿਕੰਦਰ ਲੋਧੀ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ 1505 ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਦੌਰੇ ਵਕਤ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਜਿਸ ਬਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਡੇਰਾ ਲਾਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਇਹ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਲੋਕ ਸਤਿਕਾਰ ਵਜੋਂ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਭਾਈ ਮਰਦਾਨਾ ਨੂੰ ਕੀਮਤੀ ਤੋਹਫ਼ੇ ਅਤੇ ਭੇਟਾ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਭੇਟਾਂ ਗਰੀਬਾਂ ਅਤੇ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ ਭੁੱਖੇ-ਪਿਆਸੇ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਜਿਸ ਖੂਹ ਤੋਂ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਪਾਣੀ ਛਕਾਇਆ, ਉਸ ***ਖੂਹ*** ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ਖੱਬੇ ਹੱਥ, ਸਰੋਵਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਖੂਹ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। "ਪਿਆਓ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਪੀਣ ਲਈ ਤਰਲ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼" ਅਤੇ ਇਹ ਇਸ ਅਸਥਾਨ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਪਿਆਸੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ **ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕ ਪਿਆਓ** ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰਤ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਸਥਾਨ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਿਆ। ਗੁਰਦੁਆਰੇ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦਾ ਬਾਗ ਦਿੱਲੀ ਭਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਹ ਉਹ ਥਾਂ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਮਿਲਿਆ। ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਭਾਈਚਾਰੇ, ਅਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਸਦਭਾਵਨਾ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹਜਨਕ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ।
## ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਕਥਾ 
ਇਕ ਕਥਾ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰਾਅ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਗੱਲ ਫੈਲ ਗਈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੱਬ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਰੇ ਹੋਏ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਜਿਉਂਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸਿਕੰਦਰ ਸ਼ਾਹ ਲੋਧੀ ਕੋਲ ਵੀ ਇਹ ਗੱਲ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਜਦੋਂ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਮਨਪਸੰਦ ਸ਼ਾਹੀ ਹਾਥੀ ਮਰ ਗਿਆ, ਉਸਨੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਵੀ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਕੈਦਖਾਨੇ ਵਿੱਚ ਕੈਦੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਹਮਦਰਦੀ ਦਾ ਜੇਲ੍ਹ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਨੈਤਿਕ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਹ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਵੀ ਸਾਂਝੇ ਕੀਤੇ।
ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਕੈਦ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰੀ। ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਭੂਚਾਲ ਨੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਤਰੀਕ 3 ਜੁਲਾਈ 1505 ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ  ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਨੇ ਤਾਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਹਾੜ ਉਲਟ ਗਏ ਅਤੇ ਉੱਚੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਜ਼ਮੀਨ 'ਚ ਧਸ ਗਈਆਂ। ਜਿਉਂਦਿਆਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਕਿਆਮਤ ਦਾ ਦਿਨ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਮਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਜਿਉਂ ਉੱਠਣ ਦਾ ਦਿਨ। ਕਈਆਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੁਆਰਾ ਕੈਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਫ਼ਕੀਰ ਨਾਨਕ ਨੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਤੇ ਸਲਤਨਤ ਨੂੰ ਬਦ-ਦੁਆ/ਸਰਾਪ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਚਿਸ਼ਤੀ ਸੂਫ਼ੀ ਸੰਤਾਂ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦਖ਼ਲ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦਾ ਮਨ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕਈ ਹੋਰ ਕੈਦੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਤਸਵੀਰਾਂ 
thumb|ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ (ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕ ਪਿਆਓ ਸਾਹਿਬ)
[left|thumb|300x300px| [ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ|ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪੁਰਬ ਮੌਕੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕ ਪਿਆਓ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਮੇਨ ਹਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ।]]
thumb|ਸਰੋਵਰ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਗੁਰਦੁਆਰੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਦੀਆਂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਇਮਾਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਦੁਆਰਾ
ਪੌਲ ਬਾਰਨਜ਼ (ਪਾਦਰੀ)

**ਪੌਲ ਬਾਰਨਜ਼** ਡਗਲਸ ਕਾਉਂਟੀ, ਕੋਲੋਰਾਡੋ ਵਿੱਚ ਈਵੈਂਜਲੀਕਲ ਚਰਚ ਗ੍ਰੇਸ ਚੈਪਲ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸੀਨੀਅਰ ਮੰਤਰੀ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਚਰਚ ਦੇ ਬੋਰਡ ਕੋਲ ਸਮਲਿੰਗੀ ਹੋਣ ਦਾ ਇਕਬਾਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਅਸਤੀਫਾ 7 ਦਸੰਬਰ, 2006 ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਬੇਸਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਚਰਚ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ 28 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ 2,100 ਦੀ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੇ ਦੇਖਿਆ।

ਗ੍ਰੇਸ ਚੈਪਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਗਿਆਤ ਕਾਲਰ ਨੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਬਾਰਨਸ ਵਰਗੇ ਪਾਦਰੀ 'ਤੇ "ਸੀਟੀ ਵਜਾਉਣ" ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਸੁਣਨ 'ਤੇ ਚਿੰਤਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ। ਬਾਰਨਸ ਨੇ ਕਬੂਲ ਕੀਤਾ, ਆਪਣੇ ਇਸ ਸੱਚ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਗ੍ਰੇਸ ਚੈਪਲ ਦੀ ਐਤਵਾਰ ਦੀ  ਵਿੱਚ ਵੀਡੀਓ ਦੁਆਰਾ ਮਾਫੀ ਮੰਗੀ, "ਮੈਂ ਇੱਕ 5 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੜਕੇ ਤੋਂ ਸਮਲਿੰਗੀ ਸਬੰਧਾਂ ਨਾਲ ਸੰਘਰਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। . . . ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਹ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕਦਾ ਕਿ ਕਿੰਨੀਆਂ ਰਾਤਾਂ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੌਣ ਲਈ ਰੋਇਆ ਹਾਂ, ਰੱਬ ਨੂੰ ਇਹ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।"

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1954
ਰਾਜੇਸ਼ ਯਾਦਵ (ਸਿਆਸਤਦਾਨ)

**ਰਾਜੇਸ਼ ਯਾਦਵ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਕ** ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੋਲ੍ਹਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।   ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਟੜਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।   

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਰਾਜੇਸ਼ ਯਾਦਵ ਦਾ ਜਨਮ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਸਵਾਮੀ ਸੁਖਦੇਵਾਨੰਦ ਲਾਅ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਲਾਅਜ਼ ਦੀਆਂ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ।  

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਰਾਜੇਸ਼ ਯਾਦਵ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਧਾਇਕ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹ ਕਟੜਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।  

ਉਹ 2017 ਦੀਆਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਵੀਰ ਵਿਕਰਮ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰਿੰਸ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਹਾਰ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਪੋਸਟਾਂ ਰੱਖੀਆਂ 
## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਕਟੜਾ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ)
* ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੋਲ੍ਹਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ
* ਤਿਲਹਾਰ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ)
* ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਮਨਪਾਲ ਸਿੰਘ

**ਮਨਪਾਲ ਸਿੰਘ** ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੋਲ੍ਹਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।   ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਾਸਗੰਜ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।      

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਮਨਪਾਲ ਦਾ ਜਨਮ ਏਟਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਡਾ. ਬੀ.ਆਰ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਲਾਅਜ਼ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।  

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਮਨਪਾਲ ਸਿੰਘ ਵਿਧਾਇਕ  ਛੇ ਵਾਰ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਬਣੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਕਾਸਗੰਜ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ।  

## ਪੋਸਟਾਂ ਰੱਖੀਆਂ 
## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਕਾਸਗੰਜ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ)
* ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੋਲ੍ਹਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ
* ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1938
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਵਿਰਾਟ

ਵਿਰਾਟ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: विराट), ਇਸ ਦੇ ਵਿਰਾਟ ਰਾਜ ਦੇ ਨਾਲ ਮਤਸਿਆ ਰਾਜ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਲਾਵਤਨੀ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਬਿਤਾਇਆ ਸੀ।ਵਿਰਾਟ ਦਾ ਵਿਆਹ ਮਹਾਰਾਣੀ ਸੁਦੇਸ਼ਨਾ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਪ੍ਰਿੰਸ ਉੱਤਰਾ ਅਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਉੱਤਰਾ ਦਾ ਪਿਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਭਿਮਨਿਊ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਅਭਿਮਨਿਊ ਅਤੇ ਉੱਤਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਨੂੰ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਨੇ ਹਸਤਨਾਪੁਰਾ ਦੀ ਗੱਦੀ 'ਤੇ ਬਿਠਾਇਆ। ਉਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਜੀਵਨ
ਵਿਰਾਟ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਸ਼ਾਸਕ ਸੀ। ਉਹ [[ਮਾਰੂਤ] ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦਾ ਅਵਤਾਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਸਹਤਨਿਕਾ [ਮਿਤਰਾ (ਹਿੰਦੂ ਦੇਵਤਾ) ਸੀ।  ਮਿੱਤਰਾ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੈਨਾਪਤੀ [ਕਿਚਾਕਾ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਸੁਦੇਸ਼ਨਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਯੋਧਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਕਿਚਾਕਾ ਦੀ ਤਾਕਤ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਕਿਚਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਆਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਚਾਕਾ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਜੇ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ, ਤਾਂ ਉਹ (ਕਿਚਾਕਾ) ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਾਇਰੰਧਾਰੀ ਦੇ ਭੇਸ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰੋਪਦੀ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹ ਕਿਚਕ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਸੀ। [[ਭੀਮ] ਨੇ ਕਿਚਕ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਿਰਾਟ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦਾ ਵੀ ਅਪਮਾਨ ਕੀਤਾ ਜੋ ਕਿ ਕਿਚਾਕਾ ਦੀ ਮੌਤ ਲਈ ਵਿਰਾਟ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਤ੍ਰਿਗਰਤਾ ਦੇ ਰਾਜੇ ਸੁਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦਿਸ਼ਾ ਤੋਂ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਹੁਕਮ 'ਤੇ ਉਸ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਬਹਾਦਰੀ ਨਾਲ ਲੜਿਆ ਪਰ ਜਦੋਂ ਸੁਸ਼ਮਾ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਭੀਮ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਾ ਲਿਆ।  ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਉੱਤਰਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਭਿਮਨਿਊ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਪੁੱਤਰ ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜ ਗੱਦੀ 'ਤੇ ਬੈਠਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਤਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਪਾਤਰ
ਸੁਨੀਲ ਕੁਮਾਰ (ਜਨਮ 1988)

**ਸੁਨੀਲ ਕੁਮਾਰ ਸਿੰਘ** ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਹਨ।   ਉਹ ਭੌਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਤੋਂ ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਜਨਤਾ ਦਲ (ਯੂਨਾਈਟਿਡ), ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।     ਸੁਨੀਲ ਨੇ ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ 2020 ਬਿਹਾਰ ਰਾਜ ਦੇ ਗੋਪਾਲਗੰਜ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦੇ ਭੌਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ (ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ) ਤੋਂ ਜਿੱਤੀ।        

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜੌਨ ਅਗਸਤ

**ਜੌਨ ਅਗਸਤ** (ਜਨਮ 4 ਅਗਸਤ, 1970) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ *ਗੋ* (1999), *ਚਾਰਲੀਜ਼ ਏਂਜਲਸ* (2000), *ਚਾਰਲੀਜ਼ ਏਂਜਲਸ: ਫੁੱਲ ਥ੍ਰੋਟਲ* (2003), *ਬਿਗ ਫਿਸ਼* (2003), *ਚਾਰਲੀ ਐਂਡ ਦ ਚਾਕਲੇਟ ਫੈਕਟਰੀ* (2005), *ਕੋਰਪਸ ਬ੍ਰਾਈਡ* (2005), *ਫਰੈਂਕਨਵੀਨੀ* (2012), *ਅਲਾਦੀਨ* (2019) ਦਾ ਡਿਜ਼ਨੀ ਲਾਈਵ-ਐਕਸ਼ਨ ਰੂਪਾਂਤਰ, ਨਾਵਲ *ਆਰਲੋ ਫਿੰਚ ਇਨ ਦਾ ਵੈਲੀ ਆਫ ਫਾਇਰ* (2018), ਆਰਲੋ ਫਿੰਚ ਇਨ ਦਾ ਲੇਕ ਆਫ ਦ ਮੂਨ (2019) ਅਤੇ ਆਰਲੋ ਫਿੰਚ ਇਨ ਦ ਕਿੰਗਡਮ ਆਫ ਸ਼ੈਡੋਜ਼ (2020) ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਲਿਖਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਕਰੈਗ ਮੈਜਿਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਕ੍ਰੀਨਰਾਈਟਿੰਗ ਪੋਡਕਾਸਟ *ਸਕ੍ਰਿਪਟਨੋਟਸ* ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਉਪਨਾਮ ਸਕਰੀਨ ਰਾਈਟਿੰਗ ਬਲੌਗ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕੰਪਨੀ, ਕੋਟ-ਅਨਕੋਟ ਐਪਸ ਦੁਆਰਾ ਸਕਰੀਨ ਰਾਈਟਿੰਗ-ਨਿਸ਼ਾਨਾਬੱਧ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਉਹ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ ਮੋਸ਼ਨ ਪਿਕਚਰ ਆਰਟਸ ਐਂਡ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ, ਰਾਈਟਰਜ਼ ਬ੍ਰਾਂਚ ਵਿੱਚ ਵੋਟਿੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ। 2016 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਮਨੋਰੰਜਨ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ-ਐਟ-ਲਾਰਜ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਮਾਣਮੱਤੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਡਬਲਿਊ.ਜੀ.ਏ.ਦੇ ਵੈਲੇਨਟਾਈਨ ਡੇਵਿਸ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬਾਫਟਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗ੍ਰੈਮੀ ਲਈ ਵੀ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਅਗਸਤ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਬੋਲਡਰ, ਕੋਲੋਰਾਡੋ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਮ ਜੌਨ ਟਿਲਟਨ ਮੀਸ ਸੀ, ਇੱਕ ਉਪਨਾਮ ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਨੂੰ ਉਚਾਰਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਬਦਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ; ਉਹ ਆਖਰਕਾਰ ਅਗਸਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਨਾਮ ਆਪਣਾ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਡੇਸ ਮੋਇਨੇਸ, ਆਇਓਵਾ ਵਿੱਚ ਡਰੇਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ; ਉੱਥੇ ਰਹਿੰਦਿਆਂ, ਉਸਨੇ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨਰਾਈਟਿੰਗ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਪੀਟਰ ਸਟਾਰਕ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤੋਂ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਐਫ.ਏ. ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।

ਯੂ.ਐਸ.ਸੀ. ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਕੋਰਸ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਅਗਸਤ ਨੇ *ਹੇਅਰ ਐਂਡ ਨਾਓ* ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਦੁਖਾਂਤ ਲਿਖਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵਿਕਦੀ, ਇਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਏਜੰਟ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਲੱਭੀ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਕ੍ਰੀਨਰਾਈਟਿੰਗ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।

## ਅਵਾਰਡ 
ਅਗਸਤ ਨੂੰ *ਬਿਗ ਫਿਸ਼* ਲਈ 2003 ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਅਨੁਕੂਲਿਤ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਲਈ ਬਾਫਟਾ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਸਨੇ *ਚਾਰਲੀ ਐਂਡ ਚਾਕਲੇਟ ਫੈਕਟਰੀ* ਤੋਂ "ਵੋਨਕ'ਜ ਵੇਲਕਮ ਸੋਂਗ" ਲਈ ਆਪਣੇ ਬੋਲਾਂ ਲਈ 2006 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਮੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

2016 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਮਨੋਰੰਜਨ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਸਨਮਾਨਯੋਗ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਡਬਲਿਊ.ਜੀ.ਏ. ਦੇ ਵੈਲੇਨਟਾਈਨ ਡੇਵਿਸ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਅਗਸਤ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਮਾਈਕਲ ਅਗਸਤ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਧੀ ਨਾਲ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਅਗਸਤ 2016 ਤੋਂ ਉਸਨੇ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਿਤਾਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਜੌਨ ਅਗਸਤ ਇੰਟਰਵਿਊ 
* johnaugust.com
* Quote-Unquote ਐਪਸ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਗੇਂਦਾ ਲਾਲ ਚੌਧਰੀ

**ਗੇਂਦਾ ਲਾਲ ਚੌਧਰੀ** ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ 16ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।   ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਾਥਰਸ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।  

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਗੇਂਦਾ ਲਾਲ ਚੌਧਰੀ ਦਾ ਜਨਮ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਡੀਐਸ ਡਿਗਰੀ ਕਾਲਜ, ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।  

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਗੇਂਦਾ ਲਾਲ ਚੌਧਰੀ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਧਾਇਕ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹ ਹਾਥਰਸ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।   16 ਦਸੰਬਰ 2016 ਨੂੰ, ਚੌਧਰੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ। 

## ਪੋਸਟਾਂ ਰੱਖੀਆਂ 
## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਅਲੀਗੜ੍ਹ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ)
* ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੋਲ੍ਹਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ
* ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1951
ਪ੍ਰੇਮਦਾਸ ਕਥੇਰੀਆ

**ਪ੍ਰੇਮਦਾਸ ਕਥੇਰੀਆ** ਭਾਰਤ ਦੀ 15ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇਟਾਵਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ (ਐਸਪੀ) ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। 

## ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਪ੍ਰੇਮਦਾਸ ਨੇ ਬੀ.ਐੱਡ. ਕਾਨਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਕਾਨਪੁਰ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਸਨ। 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1965
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕਲਿਆਣ ਜੈਨ

**ਕਲਿਆਣ ਜੈਨ** (ਜਨਮ 13 ਅਗਸਤ 1934 ਨੂੰ ਇੰਦੌਰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ) ਭਾਰਤ ਦੀ 6ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ। ਉਹਨੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੰਦੌਰ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਹ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਸੋਸ਼ਲਿਸਟ ਪਾਰਟੀ, ਸੋਸ਼ਲਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ ਦਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸਨ।   

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934
ਆਲਮ ਖਾਨ

**ਆਲਮ ਖ਼ਾਨ** ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੈਸ਼ਨਲਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਚਾਂਦਪੁਰ-3 ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।

ਖ਼ਾਨ 1991 ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੈਸ਼ਨਲਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚਾਂਦਪੁਰ-3 ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਨੋਜ ਕੁਮਾਰ ਪਾਂਡੇ

**ਮਨੋਜ ਕੁਮਾਰ ਪਾਂਡੇ** ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਰਾਏਬਰੇਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਉਂਚਾਹਰ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਰਾਏਬਰੇਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫਿਰੋਜ਼ ਗਾਂਧੀ ਕਾਲਜ (ਕਾਨਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ) ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੂੰ 2013 ਵਿੱਚ ਸੈਮ ਹਿਗਿਨਬਾਟਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਐਗਰੀਕਲਚਰ, ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਤੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਗੌਰਵ ਕੁਮਾਰ

**ਗੌਰਵ ਕੁਮਾਰ** ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ 24 ਅਕਤੂਬਰ 2019 ਨੂੰ ਜ਼ੈਦਪੁਰ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ।   

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1984
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਨਾਦਿਰਾ ਸੁਲਤਾਨ

**ਨਾਦਿਰਾ ਸੁਲਤਾਨ** ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ 2022 ਦੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਪਟਿਆਲੀ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।       

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਭਾਈ ਲਾਲ

**ਭਾਈ ਲਾਲ** ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸਨ। ਉਹ ਰਾਬਰਟਗੰਜ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਬਣਨ ਲਈ ਬਸਪਾ ਦੀ ਟਿਕਟ 'ਤੇ 2007 ਦੀਆਂ ਉਪ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।

1996 ਤੋਂ 2002 ਤੱਕ ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2020
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1953
ਰਾਜੂ ਪਾਲ

2002 ਵਿੱਚ, ਰਾਜੂ ਅਤੀਕ ਅਹਿਮਦ ਤੋਂ ਚੋਣ ਹਾਰ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 2004 ਵਿੱਚ, ਅਹਿਮਦ ਨੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।  ਰਾਜੂ ਪਾਲ ਨੇ ਅਤੀਕ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਰਫ਼ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਨਵੰਬਰ 2004 ਵਿੱਚ ਉਪ-ਚੋਣ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਨਵਰੀ 2005 ਵਿੱਚ, ਰਾਜੂ ਪਾਲ ਨੂੰ ਗਣਤੰਤਰ ਦਿਵਸ ਦੀ ਪਰੇਡ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਜਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਮਰ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਸ਼ਰਫ ਨੇ ਪਾਲ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪੂਜਾ ਪਾਲ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ।  ਅਸ਼ਰਫ ਕਤਲ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦੋਸ਼ੀ ਹੈ। ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਰਫ ਦੇ ਭਰਾ ਅਤੀਕ 'ਤੇ ਵੀ ਕਤਲ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ।  ਜਦੋਂ ਕਿ ਅਤੀਕ ਇਸ ਸਮੇਂ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਖਿਲਾਫ 21 ਅਪਰਾਧਿਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੰਬਿਤ ਹੈ, ਮਾਇਆਵਤੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਅਸ਼ਰਫ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿਣ ਲਈ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2005
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸੋਮਪਾਲ ਸ਼ਾਸਤਰੀ

**ਸੋਮਪਾਲ ਸ਼ਾਸਤਰੀ** ਜਾਂ **ਸੋਮਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਸਤਰੀ** (ਹਿੰਦੀ: सोमपालसिंह शास्त्री) ਦਾ ਜਨਮ 20 ਜਨਵਰੀ 1942 ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ-ਜਾਟ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਲੋਕ ਦਲ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਯੋਜਨਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ ਹਨ।  ਉਹ ਰਾਜ ਯੋਜਨਾ ਬੋਰਡ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਉਪ ਚੇਅਰਮੈਨ ਹਨ।

ਸੋਮਪਾਲ ਨੇ 1998 ਵਿੱਚ ਬਾਗਪਤ ਤੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਲੋਕ ਦਲ ਦੇ ਮੁਖੀ ਚੌਧਰੀ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਪਰ 1999 ਵਿੱਚ ਚੌਧਰੀ ਅਜੀਤ ਸਿੰਘ ਤੋਂ 1.54 ਲੱਖ ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਏ।

ਸੋਮਪਾਲ ਦੇ ਪਿਤਾ ਰਘੁਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸਨ, ਅਤੇ ਚੌਥੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬਾਗਪਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਸਨ।  ਉਸਨੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹੁਣ ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ, 1957 ਵਿੱਚ ਬੁਆਏਜ਼ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ; ਬੀਏ ਆਨਰਜ਼ (ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ), ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, 1961; ਐਮਏ (ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ), ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, 1964; ਐਲ.ਐਲ. ਬੀ., ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, 1967 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ।

ਸਤੰਬਰ 2013 ਵਿੱਚ, ਸੋਮਪਾਲ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬੈਨਰ ਹੇਠ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਲੜਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਪਾਰਟੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੁਲਾਇਮ ਸਿੰਘ ਯਾਦਵ ਨੂੰ ਲਿਖੇ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਿੰਸਾ ਵਿੱਚ 38 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਬਾਗਪਤ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣ ਲੜਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੁਜ਼ੱਫਰਨਗਰ, ਸ਼ਾਮਲੀ ਅਤੇ ਬਾਗਪਤ ਵਿੱਚ ਫਿਰਕੂ ਹਿੰਸਾ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਮੰਦਭਾਗੀਆਂ ਸਨ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1942
ਮੁਹੰਮਦ ਇਰਫਾਨ

**ਮੁਹੰਮਦ ਇਰਫਾਨ** (22 ਅਗਸਤ 1951 – 10 ਮਾਰਚ 2016) ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 16ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਿਲਾਰੀ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਮੁਹੰਮਦ ਇਰਫਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਬਿਲਾਰੀ, ਮੁਰਾਦਾਬਾਦ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕੇਦਾਰ ਨਾਥ ਗਿਰਧਾਰੀਲਾਲ ਖੱਤਰੀ ਪੀਜੀ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਐਮਜੇਪੀ ਰੋਹਿਲਖੰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਲਾਅਜ਼ ਡਿਗਰੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਵਿਧਾਇਕ ਵਜੋਂ ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਵਕੀਲ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਇਰਫਾਨ ਇੱਕ ਕਾਰਜਕਾਲ ਲਈ ਵਿਧਾਇਕ ਰਹੇ। ਉਸਨੇ ਬਿਲਰੀ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ।

## ਪੋਸਟਾਂ ਰੱਖੀਆਂ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2016
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1951

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਲੀਡਰ
ਅਭੈ ਨਰਾਇਣ

**ਅਭੈ ਨਰਾਇਣ** ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ 16ਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।  ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਾਗਰੀ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।  

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਅਭੈ ਨਰਾਇਣ ਦਾ ਜਨਮ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਆਜ਼ਮਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਕੋਲ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹੈ। 

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਅਭੈ ਨਰਾਇਣ ਇੱਕ ਕਾਰਜਕਾਲ ਲਈ ਵਿਧਾਇਕ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਸਾਗਰੀ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਹਨ।  

## ਪੋਸਟਾਂ ਰੱਖੀਆਂ 
## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਸਾਗਰੀ
* ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ
* ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੋਲ੍ਹਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ
* ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1957
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਕਾਮਕਾਸਟ ਤਕਨਾਲੋ ਕੇਂਦਰ

ਕਾਮਕਾਸਟ ਤਕਨਾਲੋ ਕੇਂਦਰ ਫਿਲਾਡੇਲਫੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 91 ਮੰਜ਼ਿਲ ਇਮਾਰਤ ਹੈ
ਮਿਸ ਮਾਰਵਲ (ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ)

**ਮਿਸ ਮਾਰਵਲ** ਇੱਕ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜ੍ਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਾਰਵਲ ਕੌਮਿਕਸ ਦੀ ਕਿਰਦਾਰ ਕਮਾਲਾ ਖ਼ਾਨ / ਮਿਸ ਮਾਰਵਲ 'ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਬਿਸ਼ਾ ਕੇ. ਅਲੀ ਨੇ ਡਿਜ਼ਨੀ+ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਸੇਵਾ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਰਵਲ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਯੁਨੀਵਰਸ ਦੀ ਸੱਤਵੀਂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜ੍ਹੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਮਾਰਵਲ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ ਨੇ ਸਿਰਜਿਆ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਐੱਮਸੀਯੂ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਨਾਲ਼ ਵੀ ਸਿੱਧੀ ਜੁੜੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਅਲੀ ਨੇ ਮੁੱਖ-ਲੇਖਕ ਹੋਣ ਦਾ ਜ਼ਿੰਮਾ ਸਾਂਭਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਆਦਿਲ ਅਲ ਅਰਬੀ ਅਤੇ ਬਿਲਾਲ ਫੱਲਾਹ ਇਸਦੇ ਮੁੱਖ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹਨ।

ਮਿਸ ਮਾਰਵਲ 8 ਜੂਨ, 2022 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਦੀ ਤਾਕ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਛੇ ਐਪੀਸੋਡਜ਼ ਹੋਣਗੇ। ਇਹ ਐੱਮਸੀਯੂ ਦੇ ਫੇਜ਼ 4 ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਲੜ੍ਹੀ ਦ ਮਾਰਵਲਜ਼ (2023) ਫਿਲਮ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦ ਦਾ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਮਾਨ ਵੇਲਾਨੀ ਮੁੜ ਮਿਸ ਮਾਰਵਲ / ਕਮਾਲਾ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਕਰੇਗੀ।

## ਲੜ੍ਹੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 
ਕਮਾਲਾ ਖ਼ਾਨ, ਜੋ ਕਿ ਅਵੈਂਜਰਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਹੈ, ਖਾਸਕਰ ਕੈਰਲ ਡੈਨਵਰਜ਼ / ਕੈਪਟਨ ਮਾਰਵਲ ਦੀ, ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਰਲਣ-ਮਿਲਣ ਵਿੱਚ ਔਖ਼ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸਦੀਆਂ ਕਾਬਲੀਅਤਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

## ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਕਿਰਦਾਰ 
* ਇਮਾਨ ਵੇਲਾਨੀ - ਕਮਾਲਾ ਖ਼ਾਨ / ਮਿਸ ਮਾਰਵਲ
* ਮੈਟ ਲਿੰਟਜ਼ - ਬ੍ਰੂਨੋ ਕਾਰੈੱਲੀ
* ਯਾਸਮੀਨ ਫਲੈੱਚਰ - ਨਾਕੀਆ ਬਾਹਾਦੀਰ
* ਜ਼ਐਨੋਬੀਆ ਸ਼ਰੌਫ਼ - ਮੁਨੀਬਾ ਖ਼ਾਨ
* ਮੋਹਨ ਕਪੂਰ - ਯੂਸੁਫ਼ ਖ਼ਾਨ
* ਸਾਗਰ ਸ਼ੇਖ਼ - ਆਮਿਰ ਖ਼ਾਨ
* ਰਿਸ਼ ਸ਼ਾਹ - ਕਮਰਾਨ
* ਲੌਰੈੱਲ ਮਾਰਸਡੈੱਨ - ਜ਼ੋ ਜ਼ਿੱਮਰ
* ਅਦਾਕੂ ਓਨੋਨੋਗਬੋ - ਫਰੀਹਾ
* ਲੈਥ ਨਾਕਲੀ - ਸ਼ੇਖ਼ ਅਬਦੁੱਲਾਹ
* ਟ੍ਰੈਵੀਨਾ ਸਪ੍ਰਿੰਗਰ - ਤਯੇਸ਼ਾ ਹਿੱਲਮੈਨ
* ਅਰਾਮਿਸ ਨਾਈਟ - ਕਰੀਮ / ਰੈੱਡ ਡੈਗਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਟੇਲੀਵਿਜਨ ਧਾਰਾਵਾਹਿਕ
ਵੀਨਾ ਆਨੰਦ

**ਵੀਨਾ ਆਨੰਦ** ਭਾਰਤ ਦੀ ਇਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ 2013 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪਟੇਲ ਨਗਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।  ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਇੱਕ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਰੁਬਾਬ ਸੈਦਾ

**ਰੁਬਾਬ ਸੈਦਾ** (ਜਨਮ 15 ਜੂਨ 1950) ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਹਿਰਾਇਚ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਸੈਦਾ ਤਾਰਾ ਗਰਲਜ਼ ਇੰਟਰ ਕਾਲਜ ਦੀ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੈ। ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਮੰਤਰੀ (ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਚਾਰਜ) ਯਾਸਰ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ।

## ਅਹੁਦੇ ਸੰਭਾਲੇ 
* 1995 ਪ੍ਰਧਾਨ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੰਚਾਇਤ ਬਹਿਰਾਇਚ
* 2004 14ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ
* 5 ਅਗਸਤ 2007 ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਲੋਕ ਸਭਾ
* ਵਕਾਰ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ
* ਅਖਿਲੇਸ਼ ਯਾਦਵ
* ਯਾਸਰ ਸ਼ਾਹ
* ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰਤ ਜੀਵਨੀ ਸੰਬੰਧੀ ਸਕੈਚ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1950
ਕਸ਼ਯਪ

**ਕਸ਼ਯਪ** (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: , ਆਈਏਐਸਟੀ: ਕਯਾਪ) ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦਾ ਇੱਕ ਪੂਜਨੀਕ ਵੈਦਿਕ ਰਿਸ਼ੀ ਹੈ। ਉਹ ਸਪਤਰਿਸ਼ੀ, ਰਿਗਵੇਦ ਦੇ ਸੱਤ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਈ ਹੋਰ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਧਾਰਮਿਕ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹੈ ਜੋ ਬ੍ਰਿਹਦਰਾਨਿਆਕਾ ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਹੈ। 

ਕਸ਼ਯਪ ਇੱਕ ਆਮ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਨਾਮ ਸੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

## ਨਾਮ 
ਕਸ਼ਯਪ ਦਾ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਅਰਥ ਹੈ "ਕੱਛੂਕੁੰਮਾ"। ਮਾਈਕਲ ਵਿਟਜ਼ੇਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਅਵੇਸਤਾਨ ਕਸੀਆਪਾ, ਸੋਗਡੀਅਨ ਕਿਉਫ, ਨਿਊ ਫਾਰਸੀ ਕਾਫ, ਕਾ (ਏ) ਪੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ "ਕੱਛੂਕੁੰਮੇ", ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਸ਼ਫ ਰਦ ਜਾਂ ਤੁਰਕਮੇਨਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਖੁਰਾਸਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਦੀ ਦਾ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।  ਫ੍ਰੀਟਸ ਸਟਾਲ ਇਸ ਗੱਲ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹੈ ਕਿ ਕਾਯਪਾ ਦਾ ਮਤਲਬ ਕੱਛੂਕੁੰਮਾ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਇੰਡੋ-ਯੂਰਪੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਅਤਰੀ
* ਅਗਸਤਿਆ
* ਅਦਿੱਤੀ
* ਦਿਤੀ

## ਨੋਟਸ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* The Vedic "Five Tribes", DD Kosambi (1967)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪਤਰਿਸ਼ੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੈਦਿਕ ਰਿਸ਼ੀ
ਐਨਾ ਬ੍ਰਾਊਨ (ਵਕੀਲ)

**ਐਨਾ ਸ਼ੈਲੀ ਬ੍ਰਾਊਨ**  (ਜਨਮ 1979) ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਕਿਉ.ਆਈ. ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਲਗਭਗ ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਨੂੰਨ ਕੇਂਦਰ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦਸੰਬਰ 2018 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਨਵੀਂ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਆਈ. ਐਡਵੋਕੇਸੀ ਸੰਸਥਾ **ਇਕੁਏਲਿਟੀ** **ਆਸਟਰੇਲੀਆ** ਦੀ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਬ੍ਰਾਊਨ ਦਾ ਜਨਮ 1979 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮੋਨਾਸ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਪਨਗਰ ਮੈਲਬੌਰਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਉਹ ਲਾਅ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੀ ਅਤੇ 'ਵਿਕਟੋਰੀਅਨ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਫੁੱਟਬਾਲ ਲੀਗ' ਵਿੱਚ ਖੇਡੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਐਲਨਜ਼ ਆਰਥਰ ਰੌਬਰਟਸਨ ਨਾਲ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਫੈਡਰਲ ਕੋਰਟ ਆਫ਼ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਲਈ ਜੱਜ ਸਟੀਵਨ ਰਾਰੇਸ ਦੇ ਜੱਜ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਉਸਨੇ 1994 ਦੇ ਟੇਸਟੀ ਨਾਈਟ ਕਲੱਬ ਦੇ ਛਾਪੇ ਲਈ ਗੇਅ ਭਾਈਚਾਰੇ ਤੋਂ ਮੁਆਫੀ ਮੰਗਣ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ, ਜੋ ਆਖਰਕਾਰ 2014 ਵਿੱਚ ਆਇਆ।

ਉਹ 2011 ਵਿੱਚ ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਲਾਅ ਸੈਂਟਰ (ਐਚ.ਆਰ.ਐਲ.ਸੀ.) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਨੋਰੀ ਮੇ ਵੇਲਬੀ ਦੇ ਕੇਸ ਸਮੇਤ, ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਆਈ. ਅਧਿਕਾਰਾਂ, ਵਿਆਹ ਦੀ ਸਮਾਨਤਾ, ਲਿੰਗ ਮਾਨਤਾ, ਅਤੇ ਸਮਾਨਤਾ ਕਾਨੂੰਨ ਸੁਧਾਰਾਂ 'ਤੇ ਇਸਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ 2018 ਤੱਕ ਉਹ ਐਚ.ਆਰ.ਐਲ.ਸੀ. ਵਿਖੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਕਾਲਤ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ।

ਬ੍ਰਾਊਨ 2017 ਵਿੱਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਮੈਰਿਜ ਲਾਅ ਪੋਸਟਲ ਸਰਵੇਖਣ ਦੌਰਾਨ ਸਮਾਨਤਾ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਸਹਿ-ਚੇਅਰ ਸੀ। ਬ੍ਰਾਊਨ ਨੇ ਆਸਟਰੇਲੀਅਨ ਮੈਰਿਜ ਇਕੁਏਲਿਟੀ ਦੀ ਤਰਫੋਂ, ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਾਇਸ਼ੁਮਾਰੀ 'ਤੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਕਟੋਰੀਅਨ ਗੇਅ ਅਤੇ ਲੈਸਬੀਅਨ ਰਾਈਟਸ ਲਾਬੀ ਦੀ ਕੋ-ਕਨਵੀਨਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਦਸੰਬਰ 2018 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਊਨ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਆਈ. ਐਡਵੋਕੇਸੀ ਸੰਸਥਾ ਸਮਾਨਤਾ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਤੱਕ, ਉਹ ਵਿਕਟੋਰੀਅਨ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਆਈ. ਟਾਸਕਫੋਰਸ ਦੇ ਜਸਟਿਸ ਵਰਕਿੰਗ ਗਰੁੱਪ ਦੀ ਸਹਿ-ਚੇਅਰ ਸੀ।

## ਮਾਨਤਾ 
ਬ੍ਰਾਊਨ ਨੂੰ ਨਵੰਬਰ 2014 ਵਿੱਚ, ਪਹਿਲੇ ਗਲੋਬ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਲ ਦਾ ਵਿਕਟੋਰੀਅਨ ਜੀ.ਐਲ.ਬੀ.ਟੀ.ਆਈ. ਵਿਅਕਤੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।  ਉਹ 2014 ਦੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਟੋਨੀ ਫਿਟਜ਼ਗੇਰਾਲਡ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਫਾਈਨਲਿਸਟ, 2015 ਵਿੱਚ ਵਿਕਟੋਰੀਅਨ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਆਫ ਦ ਈਅਰ ਵਿੱਚ ਫਾਈਨਲਿਸਟ ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਟਿਮ ਅਕਤੂਬਰ 2019 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਦ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਫਾਈਨੈਂਸ਼ੀਅਲ ਰਿਵਿਊ ਦੇ 100 ਵੂਮਨ ਆਫ ਇਨਫਲੂਏਂਸ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਸ਼ਲ ਐਂਟਰਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਲਾਭਕਾਰੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਜੇਤੂ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1979
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਬਹੁ-ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ

ਬਹੁ-ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਕਈ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਮਨਘੜ੍ਹਤ ਟੋਲੇ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਕੱਠੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੁੱਝ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਹੋਂਦ ਹੈ: ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੁਲਾੜ, ਸਮਾਂ, ਪਦਾਰਥ, ਊਰਜਾ, ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਭੌਤਿਕ ਕਾਨੂੰਨ। ਜਿਹੜੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ, ਬਹੁ-ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿੱਚ ਹਨ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ "ਸਮਾਨੰਤਰ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ", "ਹੋਰ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ", "ਵਟਵੇਂ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ", ਜਾਂ "ਕਈ ਦੁਨੀਆਵਾਂ" ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

## ਬਹੁ-ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਸਿਧਾਂਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ 
ਬਹੁ-ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਹੋਣ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਦਰਜ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਕਦੀਮ-ਯੂਨਾਨ ਦੇ ਸਾਹਿਤ, ਪਰਮਾਣੂ-ਵਾਦ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਣਗਿਣਤ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਜੰਮੇ ਸਨ ਜਦੋਂ ਪਰਮਾਣੂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਵੱਜੇ ਸਨ। ਤੀਜੀ ਸਦੀ ਬੀਸੀਈ ਵਿੱਚ, ਫਿਲਾਸਫਰ ਕ੍ਰਾਈਸੀਪਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੁਨੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋਈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਮੁੜਕੇ ਜਨਮੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਇਹ ਕਿਆਸ ਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੁੱਢਲੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲੈਅ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕਈ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਰਹੇ ਹਨ। 

## ਸੰਖੇਪ ਵਿਆਖਿਆ 
ਬਹੁ-ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਹੋਣ ਦੇ ਕਿਆਸ ਕਈ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ, ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, ਪੁਲਾੜ ਵਿਗਿਆਨ, ਧਰਮ, ਫਲਸਫੇ, ਸੰਗੀਤ, ਅਤੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ, ਖਾਸਕਰ ਗਲਪ ਵਿਗਿਆਨ, ਕੌਮਿਕ ਕਿਤਾਬਾਂ, ਅਤੇ ਕਾਲਪਨਿਕ ਕਿਤਾਬਾਂ  ਵਿੱਚ ।

ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਸਮਾਜ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੋਂ ਬਹੁ-ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਠੋਸ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਿਆ। ਕੀ ਬਹੁ-ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਇਸ ਸਵਾਲ ਉੱਤੇ ਕਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਰਹੇ ਹਨ।
ਮਹਮੁਦ ਗਾਮੀ

ਮਹਿਮੂਦ ਗਾਮੀ (1765–1855) ਅਨੰਤਨਾਗ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਦੋਰੂ ਸ਼ਾਹਾਬਾਦ ਤੋਂ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਾਵਿ-ਰਚਨਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਸਨਵੀ ਅਤੇ ਗ਼ਜ਼ਲ ਦੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਗ਼ਜ਼ਲ ਦੇ ਬਾਨੀ ਚਿੱਤਰ ਨੂੰ ਵੀ ਮੁੜ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਸਾਹਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1855
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਪੈਲੀਓਇੰਟੈਂਸਿਟੀ

ਜੀਓਮੈਗਨੇਟਿਜ਼ਮ ਵਿੱਚ, **ਪੈਲੀਓਇੰਟੈਂਸਿਟੀ** (ਜਾਂ ਪਾਲੀਓਇੰਟੈਂਸਿਟੀ) ਧਰਤੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਭੂ-ਚੁੰਬਕੀ ਖੇਤਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਐਮਿਲ ਅਤੇ ਓਡੇਟ ਥੇਲੀਅਰ ਇੱਕ ਚੱਟਾਨ ਜਾਂ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਕਲਾਤਮਕ ਵਸਤੂਆਂ ਵਿੱਚ ਰਿਮਾਨੈਂਟ ਚੁੰਬਕੀਕਰਨ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਖੇਤਰ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਮਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਸਨ।

## ਸੰਪੂਰਨ ਪੈਲੀਓਇੰਟੈਂਸਿਟੀ ਵਿਧੀਆਂ 
ਸੰਪੂਰਨ ਪੈਲੀਓਇੰਟੈਂਸਿਟੀ ਨਿਰਧਾਰਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮਾਪ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਪਿਛਲੀ ਫੀਲਡ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਮਾਪਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕ ਚੱਟਾਨ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਮੱਗਰੀ ਵਿੱਚ ਚੁੰਬਕੀਕਰਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਉੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਤੋਂ ਠੰਢਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਥਰਮਲ ਡੀਮੈਗਨੇਟਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਕੁਦਰਤੀ ਰੀਮੇਨੈਂਟ ਮੈਗਨੇਟਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ (NRM) ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਹਟਾਉਣਾ ਅਤੇ ਜਾਣੀ-ਪਛਾਣੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਇੱਕ ਚੁੰਬਕੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾ ਥਰਮੋਰਮੈਨੈਂਟ ਮੈਗਨੇਟਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਬਦਲਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਸੰਪੂਰਨ ਪੈਲੀਓਇੰਟੈਂਸਿਟੀ ਨੂੰ ਮਾਪਣ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:

* ਥੈਲੀਅਰ-ਥੈਲੀਅਰ ਵਿਧੀ
* ਸ਼ਾਅ ਵਿਧੀ
* Coe ਵਿਧੀ
* Athermal paleointensity ਢੰਗ

## ਸਾਪੇਖਿਕ paleointensity 
ਸਾਪੇਖਿਕ ਪੈਲੀਓਇੰਟੈਂਸਿਟੀ ਨਿਰਧਾਰਨ ਅਕਸਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਹੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਬਦਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਝੀਲ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਲਛਟ। ਪੈਲੀਓਇੰਟੈਂਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਾਪੇਖਿਕ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮਾਪ, ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਕਾਰਕ ਦੁਆਰਾ NRM ਨੂੰ ਸਧਾਰਣ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਨਮੂਨੇ ਵਿੱਚ ਚੁੰਬਕੀ ਅਨਾਜ ਦੀ ਗਾੜ੍ਹਾਪਣ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਨਹੀਸਟੈਰੇਟਿਕ ਰੀਮੈਨੈਂਟ ਮੈਗਨੇਟਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਤੇਨਜ਼ਿਨ ਮਾਰੀਕੋ

**ਤੇਨਜ਼ਿਨ ਮਾਰੀਕੋ** (ਜਨਮ 1997) ਇੱਕ ਤਿੱਬਤੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਕਿਉ. ਆਈਕਨ ਹੈ। ਉਹ ਜਨਤਕ ਨਜ਼ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਖੁੱਲ੍ਹੇਆਮ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਤਿੱਬਤੀ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਸੇਰਿੰਗ ਗੋਂਪੋ ਅਤੇ ਚਾਈਮ ਯਾਂਗਜ਼ੋਮ ਵਿੱਚ ਤੇਨਜ਼ਿਨ ਉਗੇਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ, ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਬੋਧੀ ਭਿਕਸ਼ੂ ਬਣਨ ਲਈ ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਮਦਰੂਪ ਦਾਰਜੇ ਚੋਲਿੰਗ ਮੱਠ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਮਾਰੀਕੋ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮੱਠ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਕਾਠਮੰਡੂ ਵਿੱਚ ਟੇਰਗਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਸੰਸਥਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ। ਬੀਰ, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ, ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਮੈਕਲਿਓਡ ਗੰਜ ਦੇ ਉਪਨਗਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਮਾਡਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੈਰੀਕੋ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਦਿੱਖ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ 2015 ਮਿਸ ਤਿੱਬਤ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਸੀ। 2018 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਐਮ.ਟੀ.ਵੀ. ਇੰਡੀਆ ਦੇ *ਏਸ ਆਫ ਸਪੇਸ 1* ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1997
ਪੈਲੀਓਜੀਓਸਾਇੰਸ

***ਪੈਲੀਓਜੀਓਸਾਇੰਸ ,*** ਭੂ- **ਵਿਗਿਆਨ** ਜਾਂ **ਭੂ-** ਵਿਗਿਆਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਜਾਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹਨ। **ਧਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ** ਜਾਂ **ਭੂ** -ਵਿਗਿਆਨ ਗ੍ਰਹਿ ਧਰਤੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਵਾਲੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸਰਬ-ਸੰਬੰਧਿਤ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। ਧਰਤੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਬਾਇਓਸਫੀਅਰ, ਕ੍ਰਾਇਓਸਫੀਅਰ, ਹਾਈਡ੍ਰੋਸਫੀਅਰ, ਵਾਯੂਮੰਡਲ, ਅਤੇ ਲਿਥੋਸਫੀਅਰ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਭੂਗੋਲ,,ਪੈਲੀਓਜੀਓਸਾਇੰਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਹਿਲੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਾਡੀ ਬਦਲ ਰਹੀ ਜਲਵਾਯੂ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਈ ਉਪਯੋਗ ਹੋਣਗੇ।

## ਵਿਉਂਤਪਤੀ 
***"ਪੈਲੀਓਜੀਓਸਾਇੰਸ"*** ਸ਼ਬਦ *ਕੋਲਾਬੋਰੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਸਾਈਬਰਨਫ੍ਰਾਸਟਰੱਕਚਰ ਫਾਰ* **ਪੈਲੀਓਜੀਓਸਾਇੰਸ** (ਸੀ4ਪੀ) ਖੋਜ ਤਾਲਮੇਲ ਨੈੱਟਵਰਕ (ਆਰਸੀਐਨ), ਇੱਕ *ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਇੰਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਅਰਥਕਿਊਬ*  ਫੰਡਿਡ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਪੈਲੀਓਜੀਓਸਾਇੰਸਿਸਟਾਂ, ਜੀਵਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ, ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ, ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ, ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। geochronologists, geographers, data scientists, and computer scientists ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਆਧੁਨਿਕ ਡਾਟਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪਹੁੰਚਾਂ, ਡਾਟਾ ਮਾਈਨਿੰਗ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ, ਅਤੇ ਗਣਨਾਤਮਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਨਾਟਕੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਪੈਲੀਓਜੀਓਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਡੋਮੇਨਾਂ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨਾਂ ਵਿੱਚ ਡਾਟੇ ਦਾ ਬਿਹਤਰ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।

## ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ 
***"ਪੈਲੀਓਜੀਓਸਾਇੰਸ"*** ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨਾਂ ਲਈ ਸਮੂਹਿਕ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜੋ ਪਿਛਲੀਆਂ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਦੀ ਸਾਡੀ ਸਮਝ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਟੀਚੇ ਵੱਲ ਪੈਲੀਓ-ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ *ਪੈਲੀਓਬਾਇਓਲੋਜੀ*, *ਪੈਲੀਓਕਲੀਮੈਟੋਲੋਜੀ*, *ਜੀਓਕੈਮਿਸਟਰੀ*, *ਜੀਓਕ੍ਰੋਨੋਲੋਜੀ*, *ਸਟ੍ਰੈਟੀਗ੍ਰਾਫੀ*, *ਪੈਲੀਓਬੋਟਨੀ*, *ਪੈਲੀਓਜੀਓਗ੍ਰਾਫੀ*, ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਧਰਤੀ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਅਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹ ਠੋਸ ਡਾਟਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੌਕਸੀ ਡਾਟਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਪੈਲੀਓਜੀਓਸਾਇੰਸ ਦੇ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਡਾਟਾ, ਸੌਫਟਵੇਅਰ, ਅਤੇ ਨਮੂਨਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਲਈ ਸੈਂਕੜੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਕੈਟਾਲਾਗ ਦੇ ਲਿੰਕਾਂ ਲਈ *ਸਰੋਤ* ਭਾਗ ਵੇਖੋ।

## ਸਰੋਤ 
NSF EarthCube ***Paleogeoscience*** RCN ਸੌਫਟਵੇਅਰ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ ਕੈਟਾਲਾਗ

ਭੌਤਿਕ ਨਮੂਨਾ ਭੰਡਾਰ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ NSF EarthCube ***Paleogeoscience*** RCN ਕੈਟਾਲਾਗ 

ਡਾਟਾਬੇਸ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ NSF EarthCube ***Paleogeoscience*** RCN ਕੈਟਾਲਾਗ

[ftp://ftp.ncdc.noaa.gov/pub/data/paleo/webservices/doc/ogc-cs-webservice-primer-ec-cp4-rcn-catalogs.pdf OGC ਕੈਟਾਲਾਗ ਸੇਵਾ ਵੈੱਬ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਾਈਮਰ ਅਤੇ ***NSF EarthCube Paleogeoscience RCN*** ਕੈਟਾਲਾਗ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਰਦੇਸ਼]

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਮੇਟੀ (ਜੈਂਡਰ)

**ਮੇਟੀ** ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ ਹੈ, ਜੋ ਨੇਪਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਖਣ ਵਿਚ ਇਸਤਰੀ ਅਤੇ ਮਰਦਾਨਾ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਮੇਟਿਸ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਵਿਅੰਗਾਤਮਕ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਸਮੂਹ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹਨ ਜਿਸਨੂੰ *ਅਨਿਆ* ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮੇਟਿਸ 2007 ਵਿੱਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਅਨੁਸਾਰ ਨੇਪਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ *ਤੀਜਾ ਲਿੰਗ* ਹੈ। ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੇਟਿਸ ਨੇਪਾਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ ਅਤੇ "ਲਿੰਗ" ਦੇ ਤਹਿਤ ਇੱਕ ਵਿਕਲਪ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਦੋਵਾਂ" ਨੂੰ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਆਈ.ਡੀ. ਕਾਰਡ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ। ਇਸ ਨੇ ਸਰਕਾਰੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਲਿੰਗ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਬੂਤ ਦੇ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਸਵੈ-ਨਿਰਣੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਵੀ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ।

## ਵਿਤਕਰਾ 
ਸਵੈ-ਪਛਾਣ ਵਾਲੇ ਮੇਟੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਤਕਰਾ ਇੱਕ ਆਮ ਮੁੱਦਾ ਹੈ। 2004 ਵਿੱਚ, ਨੇਪਾਲੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਸਮਰਥਨ ਦੀ ਘਾਟ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, 39 ਮੇਟੀ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ "ਵਿਗਾੜ ਫੈਲਾਉਣ" ਲਈ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹ ਉਚਿਤ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਸਨ।

ਮੇਟੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨੇਪਾਲ ਦੀ ਬਲੂ ਡਾਇਮੰਡ ਸੁਸਾਇਟੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਸੁਸਾਇਟੀ ਇੱਕ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਰਾਈਟਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਹੈ ਜੋ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਕਿਉ.+ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।

## ਐੱਚ.ਆਈ.ਵੀ 
ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਐੱਚ.ਆਈ.ਵੀ. ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮੇਟੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਮੇਟੀ ਨੂੰ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਅਤੇ ਸਵੀਕਾਰਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਿਲੱਖਣ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੇਟੀਆਂ ਨੂੰ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* http://williamsinstitute.law.ucla.edu/wp-content/uploads/Nepal-Survey-Oct-2014.pdf

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਪਛਾਣ
ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਿਕਾਸ

**ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਿਕਾਸ** ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।

## ਰਾਜਨੀਤੀ 
ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਿਕਾਸ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਮੁੱਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ, ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਸਮਕਾਲੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਚਰਚਾ ਅਤੇ ਉਪਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ, ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਤਰਕ ਵਿੱਚ ਉਲਝੇ ਹੋਏ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਸਮੁੰਦਰੀ ਸ਼ਾਸਨ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸੰਗਠਨ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ 'ਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਅਥਾਰਟੀ ਹਨ।

### ਭਾਰਤ 
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ 2006 ਤੱਕ ਇਹ ਧਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਿਆ।

## ਰੂਪਰੇਖਾ 
* ਤੱਟੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ
** ਤੱਟਵਰਤੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ
*** ਪੋਰਟ
*** ਡੌਕ (ਸਮੁੰਦਰੀ)

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਖੱਬਲ (ਕਹਾਣੀ)

***ਖੱਬਲ*** ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਵਿਰਕ ਦੁਆਰਾ ਲਿੱਖੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਕੌੜੇ ਕੁਸੈਲੇ ਅਨੁਭਵ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।

## ਪਾਤਰ
## ਕਥਾਨਕ
ਕੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਵਿਰਕ ਨੇ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿ ਵੰਡ ਸਮੇਂ ਲੇਜ਼ਾਨ ਅਫ਼ਸਰ ਦੀ ਜ਼ੁੰਮੇਵਾਰੀ ਨਿਭਾਉਂਦਿਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਗਈ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਔਰਤ ਨੂੰ ਮਿਲ਼ਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ *ਖੱਬਲ* ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਟੱਬਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਨਣਾਨ ਨੂੰ ਨਾਲ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਲਵਈ ਉਧਾਲ ਕੇ ਲੈ ਗਏ ਸਨ। ਉਹ ਆਪ ਲੁੱਟੀ ਪੁੱਟੀ  ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ: 

"ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਸਿੱਖ ਭਰਾ ਏਂ, ਮੈਂ ਵੀ ਕਦੀ ਸਿੱਖ ਹੁੰਦੀ ਸਾਂ। ਹੁਣ ਤੇ ਮੈਂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹੋ ਗਈ ਹੋਈ ਆਂ। ਏਸ ਵੇਲੇ ਏਸ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਮੇਰਾ ਕੋਈ ਨਹੀਓਂ। ਮੈਂ ਬੜੀ ਔਖੀ ਆਂ, ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਬਾਂਹ ਫੜ। ਮੇਰੀ ਇਕ ਨਨਾਣ ਏ ਨਿੱਕੀ। ਰੁੜ੍ਹ ਗਏ ਯਾਰਾਂ ਚੱਕ ਵਾਲੇ ਲੈ ਗਏ ਹੋਏ ਨੀ। ਉਸ ਦਿਨ ਹਮਲੇ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧਾੜ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਹੀ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਹੀ ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਗਏ ਨੀ। ਤੇਰੀ ਐਸ ਵੇਲੇ ਮੈਨੂੰ ਬੜੀ ਚੌਧਰ ਜਾਪਦੀ ਏ। ਤੂੰ ਉਹਨੂੰ ਏਥੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਲਿਆ ਦੇ। ਸਾਰੇ ਤੇਰਾ ਲਿਹਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਨੇ। ਪੁਲਸ ਵਾਲੇ ਵੀ ਤੇਰੀ ਮੰਨਦੇ ਨੇ। ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਰਲਾ ਕਰੀਂ। ਮੈਂ ਉਹਦੀ ਵੱਡੀ ਭਰਜਾਈ ਆਂ। ਮੈਂ ਉਹਨੂੰ ਹੱਥੀਂ ਪਾਲਿਆ ਏ, ਮਾਂ ਬਰੋਬਰ ਆਂ। ਉਹ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਵੇਗੀ। ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਹੱਥੀਂ ਉਹਨੂੰ ਕਿਸੇ ਦੇ ਲੜ ਲਾਂਗੀ। ਮੇਰੀ ਸਾਂਝ ਵਧੇਗੀ, ਮੇਰੀਆਂ ਬਾਹੀਂ ਬਨਣਗੀਆਂ। ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਖਣ ਵਾਲੀ ਬਣਾਂਗੀ।"

ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਬਿਰਤਾਂਤਕਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਗੱਭਰੂ ਜੱਟ ਦੀ ਆਪਣੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਉਜਾੜ ਵੇਖ ਕੇ ਆਪਣੇ ਬੁੱਢੇ ਪਿਓ ਨਾਲ਼ ਹੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਯਾਦ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। "ਆਹ ਵੇਖਾਂ ਖੱਬਲ ਹੁੰਦਾ ਏ ਪੈਲੀ ਵਿਚ, ਜਦੋਂ ਵਾਹੀ ਦੀ ਏ ਕੋਈ ਕਸਰ ਤੇ ਨਹੀਂ ਨਾ ਛੱਡੀ ਦੀ ਉਹਦੇ ਨਾਲ। ਸਾਰਾ ਜੜ੍ਹੋਂ ਪੁੱਟ ਕੇ ਪੈਲੀਉਂ ਬਾਹਰ ਸੁੱਟ ਦੇਈ ਦਾ ਏ। ਪਰ ਦਸਾਂ ਦਿਨਾਂ ਮਗਰੋਂ ਫਿਰ ਕੋਈ ਕੋਈ ਤਿੜ ਫੁਟ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।"

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਿੱਕੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਆਂ
ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ

**ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ** (ਜਨਮ 25 ਜੁਲਾਈ 1960) ਇੱਕ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ ਜਨਸੱਤਾ ਦਲ (ਲੋਕਤੰਤਰਿਕ) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਉਹ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੌਸ਼ਾਂਬੀ ਹਲਕੇ (2009-2014) ਅਤੇ ਚੈਲ ਹਲਕੇ (1998-99) ਅਤੇ (2004-2009) ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ। ਉਹ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ (ਵਿਧਾਇਕ) ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇਤਾ ਮਰਹੂਮ ਧਰਮਵੀਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸੋਰਾਓਂ ਲਈ ਸਾਬਕਾ ਵਿਧਾਇਕ, ਸਤਿਆਵੀਰ ਮੁੰਨਾ ਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1960
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਹਿਜੜੋਂ ਕਾ ਖ਼ਾਨਕ਼ਾਹ

**ਹਿਜੜੋਂ ਕਾ ਖ਼ਾਨਕ਼ਾਹ** ਇੱਕ ਇਸਲਾਮੀ ਸਮਾਰਕ ਹੈ ਜੋ ਮਹਿਰੌਲੀ, ਦੱਖਣੀ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਹਿਜੜੋਂ ਕਾ ਖ਼ਾਨਕ਼ਾਹ ਦਾ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਰਥ ਹੈ "ਖੁਸਰਿਆਂ ਲਈ ਸੂਫੀ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ" ਅਤੇ ਸ਼ਬਦ *ਹਿਜੜੋਂ*  (ਹਿਜੜੇ ਦਾ ਬਹੁਵਚਨ) ਵਧੇਰੇ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਖਾਸ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਪਾਰਕ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮਹਿਰੌਲੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਮਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਸ਼ਾਹਜਹਾਨਾਬਾਦ (ਮੌਜੂਦਾ ਪੁਰਾਣੀ ਦਿੱਲੀ ) ਵਿੱਚ ਤੁਰਕਮਾਨ ਗੇਟ ਦੀ ਹਿਜੜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸਦੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਇਸ 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਮਾਰਕ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਹਿਜੜੋਂ ਕਾ ਖ਼ਾਨਕ਼ਾਹ ਇੱਕ  -ਮੁਗਲ, ਲੋਦੀ ਕਾਲ ਦਾ ਸਮਾਰਕ ਹੈ, ਜੋ 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਸਮੇਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਉਸ ਸਮਾਰਕ 'ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਸ਼ਾਂਤ ਮਾਹੌਲ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਲੋਦੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਕੁਝ ਖੁਸਰਿਆਂ ਨੂੰ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਤੀਜੇ ਲਿੰਗ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਹ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਭਾਈਚਾਰਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਆਹ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਸਮਾਗਮਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨੱਚਣ, ਗਾਉਣ, ਤਾੜੀਆਂ ਵਜਾਉਣ, ਆਮ ਢੋਲ ਵਜਾਉਣ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਵਿਆਹੇ ਅਤੇ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣ ਲਈ ਵੀ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਦਾ ਕੋਈ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਿਣਿਆ ਗਿਆ ਜਨਗਣਨਾ ਡੇਟਾ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇੱਕ ਮੋਟਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਇਹ ਅੰਕੜਾ ਮੁੰਬਈ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 50,000 ਦੱਸਦਾ ਹੈ।

## ਪਹੁੰਚ 
ਇਥੇ ਮਹਿਰੌਲੀ ਪਿੰਡ ਦੀ ਤੰਗ ਅਤੇ ਘੁੰਮਦੀ ਮੁੱਖ ਗਲੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਗੇਟ ਰਾਹੀਂ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਕਬਰੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲੇ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਜੜਾ (ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ)
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਰੌਲੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਿਲਪਕਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਮਸਜਿਦਾਂ
ਚਲ ਚਲ ਰੇ ਨੌਜਵਾਨ

***ਚਲ ਚਲ ਰੇ ਨੌਜਵਾਨ***  1944 ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਇਹ 1944 ਦੀ ਸੱਤਵੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Chal Chal Re Naujawan at IMDb 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਆਦਤ ਹਸਨ ਮੰਟੋ
ਫੈਜ਼ ਅਨਵਰ

**ਫੈਜ਼ ਅਨਵਰ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਦਿਲ ਹੈ ਕੇ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ, ਸਾਜਨ, ਤੁਮ ਬਿਨ, ਜਬ ਵੀ ਮੇਟ, ਦਬੰਗ ਅਤੇ ਰਾਊਡੀ ਰਾਠੌਰ ਸਮੇਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਗੀਤ ਲਿਖੇ ਹਨ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਅਨਵਰ ਚਾਣਚੱਕ ਹਿੰਦੀ ਸੰਗੀਤ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ। 1989 ਵਿਚ ਬੰਬਈ ਦੀ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਰੂਪ ਕੁਮਾਰ ਰਾਠੌੜ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ ਰੂਪ ਕੁਮਾਰ ਰਾਠੌਰ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਮਹੇਸ਼ ਭੱਟ ਨਾਲ ਕਰਵਾਈ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ ਭੱਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ ਤੋਂ ਇੰਨੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰੇਕ ਦੇਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਵੀ ਕੀਤਾ। ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ ਭੱਟ ਨੇ ਆਪਣਾ ਵਾਅਦਾ ਨਿਭਾਇਆ। ਮਹੇਸ਼ ਭੱਟ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਇੱਕ ਗਾਣੇ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸਨ ਪਰ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਸ਼ਾਇਰੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਭਾਵਨਾ ਦੀ ਛੋਹ ਨਾਲ ਹੋਵੇ। ਟਾਈਟਲ ਗੀਤ "ਦਿਲ ਹੈ ਕੇ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ" ਸੀ ਜੋ ਲਗਭਗ ਦੋ ਸਾਲ ਤੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰੇਡੀਓ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਿਬਾਕਾ ਗੀਤਮਾਲਾ ਦੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਰਿਹਾ। ਜਲਦੀ ਹੀ, ਸਾਲ ਦੀ ਹਿੱਟ ਫਿਲਮ "ਇਮਤਿਹਾਨ" ਅਤੇ ਸਾਜਨ" ਦਾ ਅਨੁਸਰਣ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਫਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ। 

## ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
* ਦਿਲ ਹੈ ਕੇ ਮਨਤਾ ਨਹੀਂ
* ਸਾਜਨ
* ਜਾਨਮ
* ਆਜਾ ਮੇਰੀ ਜਾਨ (1993)
* ਕਾਸਮ ਤੇਰੀ ਕਸਮ (1993)
* ਤੁਮ ਕਰੋ ਵਾਦਾ (1993)
* ਦੋ ਦਿਲੋਂ ਕਾ ਸੰਗਮ (1993)
* ਸ਼ਬਨਮ
* ਤਹਿਕੀਕਾਤ
* ਕਰਨ (1994)
* ਕਾਨੂਨ (1994)
* ਵਿਜੈਪਥਨਾਰਾਜ਼
* ਇਮਤੀਹਾਨ
* ਹਮ ਹੈਂ ਬੇਮਿਸਾਲ
* ਦਿ ਗੈਂਬਲਰ
* ਡੌਨ
* ਹਕੀਕਤ
* ਸੁਰਕਸ਼ਾ
* ਹਲਚਲ
* ਰਾਮ ਔਰ ਸ਼ਿਆਮ (1996)
* ਦਿਲ ਕਿੰਨਾ ਕੁ ਹੈ (1997)
* ਇਹ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਹੈਟ ਹੈ
* ਗੁੱਸਾ
* ਹਮਸੇ ਬੜ ਕੌਨ ਹੈ?
* ਬਡੇ ਦਿਲਵਾਲਾ (1999)
* ਹੈਲੋ ਬਰਾਦਰ
* ਪਿਤਾ ਜੀ ਬਹੁਤ ਅੱਛੇ ਥੇ (2000)
* ਸ਼ੇਰ
* ਯਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਕਾ ਸਫ਼ਰ ਹੈ (2001)
* ਪਿਆਸਾ
* ਸਿਨ
* ਕੋਈ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਮੇਂ
* ਖੇਲ
* ਇੱਛਾ
* ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਮੇਂਕੋਈ।
* ਚੰਦਰਮਾ ਬੁਝ ਗਿਆ
* ਸਾਥੀ
* ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੇਰੇ ਨਾਮ
* ਜਬ ਭੀ ਮੇਟ
* ਬੋਲਡ
* ਰਾਡੀ ਰਾਠੌਰ
* ਸਤਾਰ੍ਹਵਾਂ ਤਾਰਾ-ਮੰਡਲ ਜਾਂ ਚੰਦਰਮਾ ਕੀ ਹਵੇਲੀ
* ਲਵ ਕੇ  ਫੰਡੇ
* ਵੀਰੇ ਕੀ ਵੈਡਿਗ
* ਏਕ ਹਸੀਨਾ ਥੀ ਇੱਕ ਪਾਗਲ ਸੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1965
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੀਤਕਾਰ