open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਸਰਾਏ ਬੰਜਾਰਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ

**ਸਰਾਏ ਬੰਜਾਰਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ** ਉੱਤਰੀ ਰੇਲਵੇ ਜ਼ੋਨ ਦੇ ਅੰਬਾਲਾ ਰੇਲਵੇ ਡਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਅੰਬਾਲਾ-ਅਟਾਰੀ ਲਾਈਨ 'ਤੇ ਸਥਾਪਤ ਇੱਕ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਬਸੰਤਪੁਰਾ, ਸਰਾਏ ਬੰਜਾਰਾ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।  

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ-ਅਟਾਰੀ ਲਾਈਨ 1862 ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਹੋਈ ਸੀ  ਲਾਈਨ ਦਾ ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸ਼ਾਹਬਾਦ ਮਾਰਕੰਡਾ-ਮੰਡੀ ਗੋਬਿੰਦਗੜ੍ਹ ਸੈਕਟਰ ਦਾ 1995-96 ਵਿੱਚ, ਮੰਡੀ ਗੋਬਿੰਦਗੜ੍ਹ- ਲੁਧਿਆਣਾ ਸੈਕਟਰ ਦਾ 1996-97 ਵਿੱਚ, ਫਿਲੌਰ -ਫਗਵਾੜਾ ਸੈਕਟਰ ਦਾ 2002-03 ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਫਗਵਾੜਾ-ਜਲੰਧਰ ਸਿਟੀ- ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦਾ 2003-04 ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਹੋਰ ਵੇਖੋ 
* ਸਰਾਏ ਬੰਜਾਰਾ ਰੇਲ ਹਾਦਸਾ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ
ਬਿਹਾਰ ਵਿਕਾਸ ਪਾਰਟੀ

**ਬਿਹਾਰ ਵਿਕਾਸ ਪਾਰਟੀ**, ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਗਠਨ ਲੋਕ ਸਭਾ 1999 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ (ਭਾਜਪਾ) ਦੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ, ਜਨਾਰਦਨ ਯਾਦਵ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਯਾਦਵ ਨੇ ਕੁਝ ਸਥਾਨਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਜਪਾ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਨਵੀਂ ਪਾਰਟੀ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ। ਯਾਦਵ ਨੂੰ ਗੋਡਾ (ਅੱਜ ਝਾਰਖੰਡ ਦਾ ਹਿੱਸਾ) ਹਲਕੇ ਵਿੱਚ 6591 ਵੋਟਾਂ (1.04%) ਮਿਲੀਆਂ।  

ਬੀਵੀਪੀ ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਵੰਡ ਅਤੇ ਝਾਰਖੰਡ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾਰਾਜ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਹੈ।

ਬੀਵੀਪੀ ਭਾਜਪਾ ਵਾਂਗ ਹੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹੀ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ ਅਯੁੱਧਿਆ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਉਸਦਾ ਸਟੈਂਡ ਭਾਜਪਾ ਵਾਲ਼ਾ ਹੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਬਿਜੂ ਸੈਨਾ

**ਬਿਜੂ ਸੈਨਾ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਓਡੀਸ਼ਾ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀ ਬਿਜੂ ਜਨਤਾ ਦਲ ਦਾ ਇੱਕ ਫਰੰਟ ਗਰੁੱਪ ਹੈ। ਬਿਜੂ ਸੈਨਾ ਦਾ ਗਠਨ ਬੀਜੂ ਪਟਨਾਇਕ ਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪਟਨਾਇਕ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਦੋਲਨ ਆਪਣਾ ਬਹੁਤਾ ਮਹੱਤਵ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਬਿਰਸਾ ਸੇਵਾ ਦਲ

**ਬਿਰਸਾ ਸੇਵਾ ਦਲ** ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਮੂਹ ਹੈ। ਬੀਐਸਡੀ ਨੇ ਵੱਖਰੇ ਛੋਟੇਨਾਗਪੁਰ ਰਾਜ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਾਰਟੀ ਤੇ ਈਸਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1967 ਵਿੱਚ ਲਲਿਤ ਕੁਜ਼ੁਰ ਨੇ ਕੀਤੀ  ਸੀ। ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਮੂਸਾ ਗੁਰੀਆ ਸੀ।

1967-1969 ਵਿੱਚ, ਬੀਐਸਡੀ ਨੇ ਗੈਰ-ਛੋਟਾਨਾਗਪੁਰੀਆਂ ਨੂੰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢਣ ਲਈ ਅੰਦੋਲਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਬੀਐਸਡੀ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਤਰੀਕੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ, ਪਰ ਵਿਵਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰਨ ਕਾਰਨ ਫੁੱਟ ਪੈ ਗਈ। ਉਹ ਪਿੰਡ ਲੋਹਾਜਿਮੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਦੇ ਉਚਿਤ ਅਤੇ ਜਾਇਜ਼ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਲਈ ਆਦਿਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਲੜਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਡੈਮ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕਾਰਨ ਉਜਾੜੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣੇ ਸਨ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀਆਂ
ਬਲੈਕਸ਼ਰਟਸ (ਭਾਰਤ)

**ਬਲੈਕਸ਼ਰਟਸ** ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਧਰਮ-ਵਿਰੋਧੀ, ਨਾਸਤਿਕ ਅਰਧ-ਸਿਆਸੀ ਸੰਗਠਨ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਕੜਗਮ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ, ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ "ਪੇਰੀਆਰ" ਈਵੀ ਰਾਮਾਸਾਮੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।  ਪੇਰੀਆਰ ਤਾਮਿਲ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਜਾਤੀ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਨੂੰ ਉਖਾੜ ਸੁੱਟਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ  ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ, ਉਸਨੇ ਕਾਲੀ ਕਮੀਜ਼ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਕਾਡਰ ਇਸਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦੇ ਹਨ।  ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਢ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਰੋਸ ਵਜੋਂ ਕਾਲੇ ਝੰਡੇ ਚੁੱਕਣ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾਉਣ ਤੋਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਬੰਦੀ ਨੂੰ ਬੇਅਸਰ ਕਰਨ ਲਈ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਕਾਲੀਆਂ ਕਮੀਜ਼ਾਂ ਪਾਈਆਂ। ਕਾਲੀਆਂ ਕਮੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲੇ ਝੰਡਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਅਰਾਜਕਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀਆਂ
ਕਾਲਕਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ

**ਕਾਲਕਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ** ਦਿੱਲੀ-ਕਾਲਕਾ ਲਾਈਨ ਦਾ ਉੱਤਰੀ ਟਰਮੀਨਸ ਹੈ ਅਤੇ ਯੂਨੈਸਕੋ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਾਈਟ ਕਾਲਕਾ-ਸ਼ਿਮਲਾ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਿੰਦੂ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰਿਆਣਾ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪੰਚਕੁਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਲਕਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਮਲਾ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ 
ਕਾਲਕਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 658 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਅੰਬਾਲਾ ਰੇਲਵੇ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਅਧੀਨ KLK ਦਾ ਰੇਲਵੇ ਕੋਡ ਅਲਾਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਦਿੱਲੀ-ਪਾਣੀਪਤ-ਅੰਬਾਲਾ-ਕਾਲਕਾ ਲਾਈਨ 1891 ਵਿੱਚ ਖੋਲ੍ਹੀ ਗਈ ਸੀ

ਦੋ ਫੁੱਟ ਚੌੜੀ  ਨੈਰੋ ਗੇਜ ਕਾਲਕਾ-ਸ਼ਿਮਲਾ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਦਿੱਲੀ-ਪਾਣੀਪਤ-ਅੰਬਾਲਾ-ਕਾਲਕਾ ਰੇਲਵੇ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ 1905 ਵਿੱਚ ਲਾਈਨ ਨੂੰ ਢਾਈ ਫੁੱਟ ਚੌੜੀ  ਬਰਾਡ ਗੇਜ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਬਿਜਲੀਕਰਨ 
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ-ਕਾਲਕਾ ਸੈਕਟਰ ਦਾ 1999-2000 ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਲੋਕੋ ਸ਼ੈੱਡ 
left|thumb|250x250px| ਕਾਲਕਾ ਡੀਜ਼ਲ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ
ਕਾਲਕਾ ਵਿੱਚ ZDM-3 ਅਤੇ ZDM-5 ਨੈਰੋ ਗੇਜ ਡੀਜ਼ਲ ਲੋਕੋਜ਼ ਦੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਲਈ ਇੱਕ ਨੈਰੋ ਗੇਜ ਡੀਜ਼ਲ ਸ਼ੈੱਡ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰੀ ਰੇਲਵੇ ਖੇਤਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਚਕੁਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ
ਰਾਜਿੰਦਰ ਪਾਲ ਗੌਤਮ

**ਰਾਜੇਂਦਰ ਪਾਲ ਗੌਤਮ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ, ਦਲਿਤ ਕਾਰਕੁਨ, ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਜਲ, ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਚੋਣਾਂ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਮੰਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸੀਮਾਪੁਰੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।  

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਗੌਤਮ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐੱਲ.ਐੱਲ. ਬੀ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਵਕੀਲ ਹੈ।  ਉਹ ਇੱਕ ਅੰਬੇਡਕਰਵਾਦੀ ਅਤੇ ਬੋਧੀ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ।     

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
2014 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ  ਮੈਂਬਰ ਬਣਿਆ।  ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਛੇਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਿਧਾਇਕ ਵਜੋਂ ਗੌਤਮ ਦਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2015 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਕਰਮਵੀਰ ਨੂੰ 48,821 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ ਸੀ।  ਉਹ 2020 ਦਿੱਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

### ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ 
ਉਹ 14 ਫਰਵਰੀ 2015 ਤੋਂ ਤੀਜੇ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਵਿਭਾਗਾਂ ਦਾ ਚਾਰਜ ਸੰਭਾਲਦਾ ਸੀ।

* ਸਮਾਜਿਕ ਭਲਾਈ
* ਐਸ.ਸੀ. ਅਤੇ ਐਸ.ਟੀ
* ਸਹਿਕਾਰੀ
* ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਚੋਣਾਂ
* ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਾ

### ਵਿਵਾਦ 
ਮਈ 2020 ਵਿੱਚ, ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਏਜੰਟਾਂ ਦੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਵੱਲੋਂ ਉਸਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।    ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਵੀਡੀਓ ਉਤਾਰ ਲਿਆ। 

## ਸਮਾਜਿਕ ਸਰਗਰਮੀ 
ਉਸ ਨੇ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੇ ਕਰੀਬ 450 ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਾ ਛੁਡਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਦਲਿਤਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 2017 ਵਿੱਚ ਸਮਤਾ ਸੈਨਿਕ ਦਲ ਦੇ ਡਾ: ਅੰਬੇਡਕਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ 

## ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ 
5 ਅਕਤੂਬਰ 2022 ਨੂੰ, ਬੁੱਧਿਸਟ ਸੁਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਨ ਜੈ ਭੀਮ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਡਾ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਭਵਨ ਰਾਣੀ ਝਾਂਸੀ ਰੋਡ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਸਮਾਗਮ  ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ। ਗੌਤਮ ਨੇ ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ "10,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਜਾਤੀਵਾਦ ਅਤੇ ਛੂਤ-ਛਾਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ।"  

*ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਨੇ* ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੀਆਂ 22 ਸਹੁੰਆਂ ਦੇ 66 ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ (ਬੀਜੇਪੀ) ਦੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਅਚਾਨਕ ਇਸ `ਤੇ ਬੁਰਾ ਮਨਾਉਣ ਦਾ ਰਾਹ ਫੜਿਆ। ਇਹ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਵਚਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਸ਼ਬਦ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਪਰ ਬੁਲਾਰਾ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਪ੍ਰਣ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ। ਭਾਜਪਾ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਗੌਤਮ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ  ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। 

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ
* ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਲੱਕ

thumb| ਲੱਕ ਤੋਂ ਲੱਕ ਅਨੁਪਾਤ
**ਲੱਕ** ਪਸਲੀਆਂ ਅਤੇ ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੇਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਪਤਲੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ, ਕਮਰ ਧੜ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤੰਗ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।

*ਕਮਰ ਲਾਈਨ* ਉਸ ਖਿਤਿਜੀ ਰੇਖਾ ਨੂੰ ਜਿੱਥੇ ਕਮਰ ਸਭ ਤੋਂ ਤੰਗ ਹੈ, ਜਾਂ ਕਮਰ ਦੀ ਆਮ ਦਿੱਖ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।

## ਬਣਤਰ 
ਕਿਉਂਕਿ ਕਮਰ ਅਕਸਰ ਪੇਟ ਦੀ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕੋਈ ਵੀ ਕਮਰ ਦੀ ਸਹੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਉਲਝਣ ਵਿੱਚ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਹੋਰ ਉਲਝਣ ਵਾਲਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਮਰਲਾਈਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਨੇ ਦਿਖਾਇਆ ਕਿ ਸਵੈ-ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੇ ਮਾਪ, ਇੱਕ ਟੈਕਨੀਸ਼ੀਅਨ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਾਪ ਦੇ ਉਲਟ, ਕਮਰ ਦੇ ਘੇਰੇ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਘੱਟ ਕਰਕੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਆਕਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਘੱਟ ਅਨੁਮਾਨ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ, ਤੁੰਨ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਾਪੇ ਗਏ ਲੱਕ ਦਾ ਘੇਰਾ ਕੁਦਰਤੀ ਲੱਕ 'ਤੇ ਮਾਪੇ ਗਏ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡਾ ਸੀ। 

ਕੁਦਰਤੀ ਕਮਰਲਾਈਨ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ ਅਤੇ ਫਿਰ ਲੱਤਾਂ ਅਤੇ ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਝੁਕਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਧੜ ਕ੍ਰੀਜ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਕੁਦਰਤੀ ਕਮਰਲਾਈਨ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਮੁਕਤੀ ਮੋਰਚਾ

**ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਮੁਕਤੀ ਮੋਰਚਾ** (ਹਿੰਦੀ:बुन्देलखंड मुक्ति मोर्चा), ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਹੈ। ਫਿਲਮ ਸਟਾਰ ਰਾਜਾ ਬੁੰਦੇਲਾ ਇਸ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੈ।  ਪਾਰਟੀ ਅੱਡਰਾ  ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਰਾਜ (ਅੱਜ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਹਿੱਸਾ) ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।   2004 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁੰਦੇਲਾ ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਦੀ "ਰਾਜਧਾਨੀ" ਝਾਂਸੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਟਿਕਟ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬੁੰਦੇਲਾ ਨੂੰ 104 584 ਵੋਟਾਂ (12,76%) ਮਿਲੀਆਂ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀਆਂ
ਕਾਂਗਰਸ (ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ)

**ਕਾਂਗਰਸ (ਸੈਕੂਲਰ)**, ਕੇਰਲਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀ ਹੈ, ਜੋ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਫੁੱਟ ਪੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਦਨੱਪੱਲੀ ਰਾਮਚੰਦਰਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੰਨੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵਿਧਾਇਕ ਕਦਨੱਪੱਲੀ ਰਾਮਚੰਦਰਨ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪਾਰਟੀਆਂ
ਬੁੰਦੇਲਾ

thumb| ਬੁੰਦੇਲਾ ਰਾਜਪੂਤ
 
[thumb| [ਓਰਛਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਬੇਤਵਾ ਨਦੀ 'ਤੇ, ਬੁੰਦੇਲਾ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਛਤਰੀਆਂ]]
**ਬੁੰਦੇਲਾ** ਇੱਕ ਰਾਜਪੂਤ ਕਬੀਲਾ ਹੈ।    ਕਈ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਤੱਕ, ਬੁੰਦੇਲਾ ਰਾਜਪੂਤਾਂ ਦੇ ਖ਼ਾਨਦਾਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਚੇਦੀ ਰਾਜ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।  

## ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਿਉਤਪਤੀ 
ਜਸਵੰਤ ਲਾਲ ਮਹਿਤਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਬੁੰਦੇਲਾ" ਸ਼ਬਦ ਬਿੰਦ-ਭਸਿਨੀ ਦੇਵੀ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਦੇਵੀ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਬਾਰੇ  ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦਾ ਨਿਵਾਸ , ਵਿੰਧਿਆ ਲੜੀ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ, ਬਿੰਧੀਆਚਲ ਵਿੱਚ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ
ਕੁੰਭਾ ਰਾਮ ਆਰੀਆ

**ਕੁੰਭਾ ਰਾਮ ਆਰੀਆ** (10 ਮਈ 1914 – 26 ਅਕਤੂਬਰ 1995) ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ, ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ, ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਸ਼੍ਰੀ ਕੁੰਭਾ ਰਾਮ ਆਰੀਆ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਸੀਕਰ ਸੰਸਦੀ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ 1980-84 ਦੌਰਾਨ ਸੱਤਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ 1960-64 ਅਤੇ 1969-74 ਦੌਰਾਨ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦਾ  ਮੈਂਬਰ ਰਿਹਾ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1995
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1914
ਖੁਸ਼ਦੇਵ ਸਿੰਘ

**ਖੁਸ਼ਦੇਵ ਸਿੰਘ** (1902-1988) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਸੀ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਪਦਿਕ ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ  ਆਪਣੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।  ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੇਵਾ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼  ਦੇ ਹਾਰਡਿੰਗ ਸੈਨੇਟੋਰੀਅਮ, ਧਰਮਪੁਰ ਵਿਖੇ ਕੀਤੀ।  ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲ਼ੇ ਮਾਨਵਵਾਦੀ ਵਜੋਂ ਸਤਿਕਾਰਦੀਆਂ ਹਨ; ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦਾ ਵੀ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਸੀ।   ਉਹ *ਇਨ ਡੈਡੀਕੇਸ਼ਨ*   ਅਤੇ *ਲਵ ਇਜ਼ ਸਟ੍ਰੋਂਜਰ ਦੈਨ ਹੇਟ* ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਲੇਖਕ ਹੈ।  1957 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ।  ਪਟਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਛਾਤੀ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਲਈ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਡਾ. ਖੁਸ਼ਦੇਵ ਸਿੰਘ ਹਸਪਤਾਲ ਉਸੇ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਹੈ।  

## ਜੀਵਨ
ਡਾ. ਖੁਸ਼ਦੇਵ ਸਿੰਘ  ਦਾ ਜਨਮ 30 ਮਈ, 1902 ਵਿਚ ਹੋਇਆ। ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਮੁਢਲੀ ਸਿਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਉਪਰੰਤ ਕਿੰਗ ਐਡਵਰਡ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ 1925 ਵਿਚ ਇਸ ਨੇ ਐਮਬੀਬੀਐੱਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ। 

ਡਾਕਟਰੀ ਪਾਸ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸੰਨ 1930 ਵਿਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਚੈਲ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀ ਦਾ ਇੰਚਾਰਜ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। 1928 ਵਿਚ ਬੰਬਈ ਮੈਡੀਕਲ ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਡਾ. ਬੀ. ਐਸ. ਸ਼ਰਾਫ਼ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿਚ ਤਪਦਿਕ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਸਰਵੋਤਮ ਖੋਜ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗ਼ਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 1939 ਵਿਚ ਇਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਟੁਬਰਕੁਲੋਸਿਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਬਣਾਈ ਅਤੇ ਪਟਿਆਲਾ ਇਕਾਈ ਦਾ ਆਨਰੇਰੀ ਸਕੱਤਰ ਬਣਿਆ। 1956 ਵਿਚ ਪੰਜਾਬ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦਾ ਸਕੱਤਰ ਬਣਿਆ ਅਤੇ 79 ਵਰ੍ਹੇ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਤੇ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ 1948 ਵਿਚ ਸੰਗਰੂਰ ਨੇੜੇ ‘ਹਰਮੀਟੇਜ’ ਕੋਠੀ ਵਿਚ ਤਪਦਿਕ ਦੇ ਰੋਗੀਆਂ ਲਈ ਹਸਪਤਾਲ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਅਤੇ 1953 ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਕੌਰ ਹੱਥੋਂ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿਚ ਤਪਦਿਕ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕਰਵਾਇਆ।
  
## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1902
ਅਮਨ ਗਿੱਲ

**ਅਮਨ ਗਿੱਲ** ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ ਜੋ ਵੈਨਕੂਵਰ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜੋ ਹੁਣ ਮੁੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਜੱਦੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਲੁਧਿਆਣਾ, ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਹਨ  ਉਹ *ਜਰਸੀ (2021 ਫ਼ਿਲਮ)*, *ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦਾ (2022 ਫ਼ਿਲਮ)*, *ਪੁਆੜਾ*, ਛੜਾ, *ਉੜਤਾ ਪੰਜਾਬ*, *ਬਲੈਕ (2005 ਫ਼ਿਲਮ)* ਵਰਗੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਪਾਲ ਚੀਮਾ ਸਿੰਘ

**ਪਾਲ ਚੀਮਾ ਸਿੰਘ** (ਜਨਮ 26 ਸਤੰਬਰ 1920) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਾਬਕਾ ਖੇਡ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1960 ਦੀਆਂ ਗਰਮੀਆਂ ਵਾਲ਼ੀ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ 25 ਮੀਟਰ ਪਿਸਟਲ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1920
ਬਰਨਾਲਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ

**ਬਰਨਾਲਾ** (ਸਟੇਸ਼ਨ ਕੋਡ: **BNN** ) ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦੇ ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ ਅਤੇ ਬਰਨਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ। ਬਰਨਾਲਾ ਸਟੇਸ਼ਨ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਰੇਲਵੇ ਜ਼ੋਨ ਦੇ ਅੰਬਾਲਾ ਰੇਲਵੇ ਡਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। 

## ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ 
ਬਰਨਾਲਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 229 ਮੀਟਰ  ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸਿੰਗਲ ਟਰੈਕ  ਸਾਢੇ ਪੰਜ ਫੁਟੀ  ਬਰਾਡ ਗੇਜ, ਬਠਿੰਡਾ-ਰਾਜਪੁਰਾ ਲਾਈਨ ਦਾ ਧੂਰੀ-ਬਠਿੰਡਾ ਸੈਕਸ਼ਨ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।।   

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਨਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ

**ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ** (**ਐਮ.ਐਲ.ਏ.**) ਕਿਸੇ ਹਲਕੇ ਦੇ ਵੋਟਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤੀ ਵਾਰ, ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਉਪ-ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਸੈਂਬਲੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੱਕ ਰਾਜ, ਪ੍ਰਾਂਤ, ਜਾਂ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਖੇਤਰ। ਫਿਰ ਵੀ, ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

## ਭਾਰਤ 
ਭਾਰਤ ਦੇ 28 ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਅੱਠ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਸਾਰੇ 28 ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ (ਦਿੱਲੀ, ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਅਤੇ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ) ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾਵਾਂ ਹਨ।

ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ, ਜੇਕਰ ਯੋਗ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਰਾਜ ਜਾਂ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ 18 ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਮਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਵਾਲੇ ਵੋਟਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਲ ਬਾਲਗ ਮਤਾ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਵਿਧਾਇਕ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਪਾਲ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਂਗਲੋ-ਇੰਡੀਅਨ ਭਾਈਚਾਰਾ, ਜੇਕਰ ਰਾਜਪਾਲ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ) ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਜਾਂ ਵਿਧਾਇਕ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰਾਜ ਜਾਂ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਰੇਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਵਿਧਾਇਕ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਇੱਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਸੀਟਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਤੇ 60 ਤੋਂ ਘੱਟ ਮੈਂਬਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸੰਸਦ ਦੇ ਐਕਟ ਨਾਲ, ਸੀਟਾਂ 60 ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗੋਆ, ਸਿੱਕਮ, ਮਿਜ਼ੋਰਮ ਅਤੇ ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਦੇ ਯੂਟੀ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਹੈ।

ਆਬਾਦੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਾਰਕਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਹਰੇਕ ਰਾਜ ਜਾਂ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਵਿਧਾਇਕ ਹਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (403) ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਦੇ UT ਵਿੱਚ (30) ਹਨ।

ਸੰਸਦੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਕੁਝ ਮੈਂਬਰ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੀਆਂ ਤੀਹਰੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ: ਇੱਕ ਵਿਧਾਇਕ ਵਜੋਂ, ਕਿਸੇ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਅਤੇ/ਜਾਂ ਉਸ ਰਾਜ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ।

## ਹਵਾਲੇ
ਰਸ਼ੀਦ ਅਹਿਮਦ ਲੁਧਿਆਣਵੀ

**ਰਸ਼ੀਦ ਅਹਿਮਦ ਲੁਧਿਆਣਵੀ** (    ; **ਮੁਫਤੀ ਰਸ਼ੀਦ ਅਹਿਮਦ** ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ;  26 ਸਤੰਬਰ 1922 – 19 ਫਰਵਰੀ 2002), ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਇਸਲਾਮਿਕ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਫਕੀਹ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਅਲ ਰਸ਼ੀਦ ਟਰੱਸਟ ਅਤੇ ਜਾਮੀਆ ਤੁਰ ਰਸ਼ੀਦ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦਾਰੁਲ ਉਲੂਮ ਕਰਾਚੀ ਦੀ ਇੱਕ ਨਿਆਂ-ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਸਥਾ, ਦਾਰੁਲ ਇਫਤਾ ਵਾਲ ਇਰਸ਼ਾਦ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ *ਅਨਵਾਰ-ਉਰ-ਰਸ਼ੀਦ*, *ਜਵਾਹਰ-ਉਰ-ਰਸ਼ੀਦ* ਅਤੇ *ਅੱਲ੍ਹਾ ਕੇ ਬਾਗੀ ਮੁਸਲਮਾਨ* ਵਰਗੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ। ਉਸਦੇ ਧਾਰਮਿਕ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਫ਼ਤਵੇ ਸੰਕਲਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੀ ਅਤੇ ਦਸ ਜਿਲਦਾਂ ਵਿੱਚ *ਅਹਿਸਾਨ ਉਲ-ਫ਼ਤਵਾ*  ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੀ। 

## ਅਰੰਭਕ  ਜੀਵਨ 
ਰਸ਼ੀਦ ਅਹਿਮਦ ਲੁਧਿਆਣਵੀ ਨੇ ਦਾਰੁਲ ਉਲੂਮ ਦੇਵਬੰਦ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਦੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਸੈਨ ਅਹਿਮਦ ਮਦਾਨੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। 

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਲੁਧਿਆਣਵੀ ਨੇ ਮਦੀਨਾਤੁਲ ਉਲੂਮ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਜਾਮੀਆ ਦਾਰੁਲ ਹੁਦਾ ਥੇੜੀ, ਜਾਮੀਆ ਦਾਰੁਲ ਉਲੂਮ, ਕਰਾਚੀ, ਅਤੇ ਦਾਰੁਲ ਇਫਤਾ ਵਾਲ ਇਰਸ਼ਾਦ ਸਮੇਤ ਲਗਭਗ ਚਾਲੀ ਸਾਲ ਅਨੇਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਉਹ ਦਾਰੁਲ ਇਫਤਾ ਵਿਖੇ ਸਿੱਖਿਆ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰਿਹਾ।  &#x5D; । ਉਸਨੇ ਅਲ ਰਸ਼ੀਦ ਟਰੱਸਟ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਹੁਣ ਉਲੇਮਾ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸੰਸਥਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।   ਉਸਨੇ ਜਾਮੀਆ ਤੁਰ ਰਸ਼ੀਦ, ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਸਲਾਮੀ ਸੈਮੀਨਰੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵੀ ਕੀਤੀ। 

## ਕਿਤਾਬਾਂ 
ਉਸਨੇ ਹੇਠਲੀਆਂ ਸਮੇਤ 150 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ,   :

* *ਅਹਿਸਾਨੁਲ ਫ਼ਤਵਾ*, 10 ਜਿਲਦਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ਤਵਿਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ।  
* *ਅਨਵਾਰ-ਉਰ-ਰਸ਼ੀਦ*
* *ਜਵਾਹਰ-ਉਰ-ਰਸ਼ੀਦ*
* *ਰਸੈਲ-ਉਰ-ਰਸ਼ੀਦ*
* *ਹਰ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਕਾ ਇਲਾਜ॥*
* *ਅੱਲ੍ਹਾ ਕੇ ਬਾਗ਼ੀ ਮੁਸਲਮਾਨ*

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2002
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1922
ਮਾਧੋ ਸਿੰਘ

**ਮਾਧੋ ਸਿੰਘ** (1 ਜੁਲਾਈ 1929 &#x2013; 2006) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਹਿਲਵਾਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1960 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਵਾਲ਼ੇ ਓਲੰਪਿਕ ਅਤੇ 1964 ਦੇ ਗਰਮੀਆਂ ਵਾਲ਼ੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1929
ਦੇਸ ਰਾਜ ਧੁੱਗਾ

**ਦੇਸ ਰਾਜ ਧੁੱਗਾ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ  ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਹਰਗੋਬਿੰਦਪੁਰ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਸੀ।  

## ਪਰਿਵਾਰ 
ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਭੁੱਲਾ ਰਾਮ ਹੈ। 

2021 ਵਿੱਚ ਉਹ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ (ਸੰਯੁਕਤ) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ  ਇਸਦੇ ਐਸਸੀ ਵਿੰਗ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਿਆ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ 2012-2017
ਗੁਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (ਫੀਲਡ ਹਾਕੀ)

**ਗੁਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ** (ਜਨਮ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ 1994) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫੀਲਡ ਹਾਕੀ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਡਿਫੈਂਡਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।

ਗੁਰਜਿੰਦਰ 2012 ਦੀ ਵਿਸ਼ਵ ਸੀਰੀਜ਼ ਹਾਕੀ ਦੇ 19 ਗੋਲਾਂ ਨਾਲ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਗੋਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦਾ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ।  ਅਗਲੇ ਸਾਲ, ਉਸਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਐਫ ਆਈ ਐਚ  FIH ਹਾਕੀ ਵਿਸ਼ਵ ਲੀਗ ਰਾਊਂਡ 2 ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।  ਉਹ 2013 ਪੁਰਸ਼ ਹਾਕੀ ਜੂਨੀਅਰ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਜੂਨੀਅਰ ਟੀਮ ਅਤੇ 2014 ਪੁਰਸ਼ ਹਾਕੀ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਸੀਨੀਅਰ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1994
ਜੈਂਤੀ ਦਾਸ ਸਾਗਰ

**ਜੈਂਤੀ ਦਾਸ ਸਾਗਰ** (6 ਸਤੰਬਰ 1898 – 14 ਨਵੰਬਰ 1954) ਡੰਡੀ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦਾ ਡਾਕਟਰ ਸੀ, ਜੋ 1936 ਵਿੱਚ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਗੈਰ-ਗੋਰਾ ਸਥਾਨਕ ਅਥਾਰਟੀ ਕੌਂਸਲਰ ਬਣਿਆ। ਉਸਨੇ ਲੇਬਰ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਕੌਂਸਲਰ ਹੋਣ ਨਾਤੇ 18 ਸਾਲ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਹ  ਡੰਡੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੌਂਸਲ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ 
ਜੈਂਤੀ ਸਾਗਰ ਦਾ ਜਨਮ 6 ਸਤੰਬਰ 1898 ਨੂੰ ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦੇਹੜੂ, ਪੰਜਾਬ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਹ ਹਿੰਦੂ ਮਾਪਿਆਂ, ਰਾਮ ਸਰਨ ਦਾਸ ਸਾਗਰ (1870-1943), ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਸਰਧੀ ਦੇਵੀ ਉੱਪਲ ਦੇ ਛੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੂਜਾ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਚੌਥਾ ਬਾਲ ਸੀ।  

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1954
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1898
ਰਘੁਨਾਥ ਸਹਾਇ ਪੁਰੀ

**ਰਘੂਨਾਥ ਸਹਾਏ ਪੁਰੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਹ 2002-2007 ਦੌਰਾਨ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਮਕਾਨ ਉਸਾਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰੀ ਰਿਹਾ।  

## ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਂ ਦੇਸ ਰਾਜ ਪੁਰੀ ਸੀ। 

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1985 ਵਿੱਚ ਸੁਜਾਨਪੁਰ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।  ਉਹ 1992 ਅਤੇ 2002 ਵਿੱਚ ਸੁਜਾਨਪੁਰ ਤੋਂ ਮੁੜ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।    2002 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ  ਵਿਭਾਗ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।  ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਵੀ ਸਨ। 

## ਮੌਤ 
22 ਦਸੰਬਰ 2007 ਨੂੰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿਖੇ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2007
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1938
ਅਸ਼ੋਕ ਮਸਤੀ

**ਅਸ਼ੋਕ ਮਸਤੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਹੈ।   ਉਹ ਪਰਿਣੀਤੀ ਚੋਪੜਾ ਅਤੇ ਸਿਧਾਰਥ ਮਲਹੋਤਰਾ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਫਿਲਮ ਜਬਰੀਆ ਜੋੜੀ ਦੇ ਆਪਣੇ ਗਾਣੇ "ਖੜਕੇ ਗਲਾਸੀ"  ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਨੇ  ਅਤੇ ਯੋ ਯੋ ਹਨੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਗਾਇਆ ਹੈ।   ਉਸ ਦਾ ਗੀਤ "ਗਲਾਸੀ-2" ਨੂੰ ਸਾਲ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ ਕਲੱਬ ਗੀਤ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।   ਅਸ਼ੋਕ ਮਸਤੀ ਨੂੰ ਹਿਊਮਨ ਡਾਇਨਾਮੋ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਮਸਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਮੁਕਤਸਰ ਸਾਹਿਬ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਗਿੱਦੜਬਾਹਾ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲ਼ਾ ਹੈ **।** 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੁਰਸ਼ ਫਿਲਮ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਗਾਇਕ
ਭਗਤ ਰਾਮ

**ਭਗਤ ਰਾਮ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫਿਲੌਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।     

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1942
ਮਨੋਜ ਸੱਭਰਵਾਲ

**ਮਨੋਜ ਸੱਭਰਵਾਲ** (ਜਨਮ 6 ਮਾਰਚ 1985) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਲੇਖਕ ਹੈ, ਉਹ ਗੈਰ-ਗਲਪ ਸ਼ੋਅ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਨਖਾਹ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਵਿਅੰਗਮਈ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਲੇਖਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਅੱਜਕੱਲ ਉਹ ਓਟੀਟੀ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।, ਉਸ ਕੋਲ 'ਰਚਨਾਤਮਕ ਮਾਫੀਆ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ' ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਹਾਊਸ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਮਾਫੀਆ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਅਤੇ ਓਟ ਸ਼ੋਅ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਸਭਰਵਾਲ ਦਾ ਜਨਮ ਜਲੰਧਰ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ  ਜਲੰਧਰ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985
ਸਤਬੀਰ ਸਿੰਘ (ਫੀਲਡ ਹਾਕੀ)

**ਸਤਬੀਰ ਸਿੰਘ** (ਜਨਮ 22 ਅਕਤੂਬਰ 1993) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫੀਲਡ ਹਾਕੀ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਮਿਡਫੀਲਡਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹਾਕੀ ਇੰਡੀਆ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਵਾਰੀਅਰਜ਼ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1993
ਪ੍ਰਣਾਮੀ ਬੋਰਾ

**ਪ੍ਰਣਾਮੀ ਬੋਰਾ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਅਸਾਮੀ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ।  

## ਕਰੀਅਰ 
ਪ੍ਰਣਾਮੀ ਬੋਰਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਦਾਕਾਰੀ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 2010 ਵਿੱਚ, ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਲਿਜਿਨ ਬੌਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਕੰਡੀਸ਼ਨਜ਼ ਅਪਲਾਈ* ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
## ਇਨਾਮ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਨਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (ਕਬੱਡੀ ਖਿਡਾਰੀ)

**ਮਨਿੰਦਰ ਸਿੰਘ** ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕਬੱਡੀ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਬੱਡੀ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।  ਉਹ ਪ੍ਰੋ ਕਬੱਡੀ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲ ਵਾਰੀਅਰਜ਼ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਰੇਡਰ ਹੈ।  ਮਨਿੰਦਰ ਨੂੰ ਲੀਗ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਰੇਡਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।   ਉਸਨੇ 2019 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪੀਕੇਐਲ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲ ਵਾਰੀਅਰਜ਼ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਕੀਤੀ। 

## ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਮਨਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ  ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਅੱਜਕੱਲ ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜੈਮਲ ਸਿੰਘ ਪੱਡਾ

**ਜੈਮਲ ਸਿੰਘ ਪੱਡਾ** ਇੱਕ ਕਵੀ, ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ। 17 ਮਾਰਚ 1988 ਨੂੰ ਕਪੂਰਥਲਾ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਲੱਖਣ ਕੇ ਪੱਡਾ ਵਿਖੇ ਖਾਲਿਸਤਾਨੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਦੀ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਕੇ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।   ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਆਨੰਦ ਪਟਵਰਧਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਪਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਵਿਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ  ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਪਿਆਰੀ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਫਿਲਮਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1943
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1988
ਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਪੈਰੋ

ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ **ਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ**, ਐਮਵੀਸੀ ਐਂਡ ਬਾਰ (3 ਅਕਤੂਬਰ 1911 – ਮਈ 1994) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਦੋ ਵਾਰ ਰਿਹਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਉਪਨਾਮ 'ਸਪੈਰੋ' ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਸਿੰਘ ਨੇ 3 ਅਕਤੂਬਰ 1932 ਤੋਂ 31 ਜਨਵਰੀ 1938 ਤੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇੰਡੀਅਨ ਆਰਮੀ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਮਿਲਟਰੀ ਅਕੈਡਮੀ, ਡੇਹਰਾਦੂਨ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਅਤੇ 1 ਫਰਵਰੀ 1938 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੀ ਅਣ-ਅਟੈਚਡ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਅਗਲਾ ਸਾਲ ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਆਰਮੀ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦ ਕਿੰਗਜ਼ ਰੈਜੀਮੈਂਟ (ਲਿਵਰਪੂਲ),, ਜੋ ਉੱਤਰੀ ਪੱਛਮੀ ਸਰਹੱਦ ' ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਸੀ, ਨਾਲ ਬਿਤਾਇਆ।  ਫਿਰ ਉਹ  24 ਫਰਵਰੀ 1939 ਨੂੰ  ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੀ  7ਵੀਂ ਲਾਈਟ ਕੈਵਲਰੀ  ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ 30 ਅਪ੍ਰੈਲ 1939 ਨੂੰ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਮਿਲ਼ੀ  ਸੀ,  ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ 16 ਅਪ੍ਰੈਲ 1942 ਨੂੰ ਅਸਥਾਈ ਕਪਤਾਨ ਅਤੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਮੇਜਰ, 9 ਜਨਵਰੀ 1943 ਨੂੰ ਯੁੱਧ-ਸਥਾਈ ਕਪਤਾਨ ਅਤੇ ਅਸਥਾਈ ਮੇਜਰ ਅਤੇ 31 ਜਨਵਰੀ 1945 ਨੂੰ ਅਸਲ ਕਪਤਾਨ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਮਿਲੀ ਸੀ 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1994
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1911
ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (ਫੁੱਟਬਾਲਰ)

**ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ** (ਜਨਮ 16 ਮਾਰਚ 1970, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਫੁਟਬਾਲਰ ਅਤੇ ਕੋਚ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਜਗਤਜੀਤ ਕਾਟਨ ਐਂਡ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਫੁਟਬਾਲ ਕਲੱਬ (JCT FC) ਲਈ ਆਈ-ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ ਕੋਚਿੰਗ  ਦਿੱਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਲਿੱਤਰਾਂ ਪਿੰਡ

left|thumb|250x250px| ਅੱਡੀ ਖੂਈ ਵਿਖੇ ਲਿੱਤਰਾਂ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ
**ਲਿੱਤਰਾਂ** ਨਕੋਦਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ ਜੋ  ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਇੱਕ ਤਹਿਸੀਲ ਹੈ।

## ਹੋਰ ਪਿੰਡਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧ 
ਇਹ ਅੱਡੀ ਖੂਈ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜੋ ਨਕੋਦਰ ਅਤੇ ਨੂਰਮਹਿਲ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਲਿਤਰਾਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 425 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 120 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਹਰਬੰਸ ਸਿੰਘ ਜੰਡੂ ਜਾਂ ਜੰਡੂ ਲਿੱਤਰਾਂਵਾਲਾ, ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮਨਸੂਰਪੁਰ

**ਮਨਸੂਰਪੁਰ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਫਿਲੌਰ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਡਾਕ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਬੜਾ ਪਿੰਡ ਤੋਂ 4 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਗੁਰਾਇਆ ਤੋਂ 6 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਫਿਲੌਰ ਤੋਂ 9 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਜਲੰਧਰ ਤੋਂ 39 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ 121 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਹੈਰੀ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ

**ਹੈਰੀ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ** (ਜਨਮ 8 ਫਰਵਰੀ 1983) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਐਕਟਰ ਹੈ। ਹੈਰੀ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਨੇ 17 ਜਨਵਰੀ 2014 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮ *ਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਸਰਦਾਰੀ* ਤੋਂ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰ  ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਸਿਲਵਰ ਸਕ੍ਰੀਨ ਫਿਲਮ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ,  ਪਰ 2006 ਤੋਂ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵੱਲ ਮੁੜਿਆ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਉਸਦੀ ਸਾਖ ਵਧਦੀ ਗਈ, ਉਸਨੂੰ ਮੁਨੀਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਲਘੂ ਫਿਲਮ, *ਵਧਦੇ ਕਦਮ*, ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਅਭਿਨੈ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੈਰੀ ਨੇ ਉਸੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਛੋਟੀ ਫਿਲਮ, *ਕਾਲ ਚੱਕਰ* ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। 

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਹੈਰੀ ਦਾ ਜਨਮ ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਜਿੱਥੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਵੀ ਫਿਲਮੀ ਪਿਛੋਕੜ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਪਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡੇਅਰੀ ਵਿਕਾਸ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਤਾ, ਪਰਮਜੀਤ ਕੌਰ, ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਪਤਨੀ। ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਖਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੂਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ  ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਬਚਪਨ ਵਿਚ ਵੀ ਦੂਜਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਸੀ। ਉਹ ਦੂਜੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੁਲਦਾ ਮਿਲਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਜਨਤਕ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਕਤਰਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਗੁਣ ਸਨ ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਖੜ੍ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦੇ  ਸਨ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਦਨ ਮਹਿਰਾ

**ਮਦਨ ਮਹਿਰਾ** (ਜਨਮ 13 ਜੂਨ 1934) ਪਠਾਨਕੋਟ, ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਾਬਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1953 ਅਤੇ 1972 ਦਰਮਿਆਨ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਰੇਲਵੇ ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡੀ 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934
ਦਿਵੇਸ਼ ਪਠਾਨੀਆ

**ਦਿਵੇਸ਼ ਪਠਾਨੀਆ** (ਜਨਮ 22 ਜੂਨ 1989) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ ਜੋ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।  ਉਹ  27 ਫਰਵਰੀ 2014 ਨੂੰ 2013-14 ਵਿਜੇ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਲਿਸਟ ਏ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰੀ ਖੇਡਿਆ ਸੀ।  ਉਸਨੇ 1 ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਨੂੰ 2015–16 ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।  ਉਸਨੇ 29 ਜਨਵਰੀ 2017 ਨੂੰ 2016-17 ਇੰਟਰ ਸਟੇਟ ਟਵੰਟੀ-20 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਲਈ ਆਪਣਾ ਟਵੰਟੀ-20 ਦਾ ਆਗਾਜ਼ ਕੀਤਾ  
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989
ਅਜੈ ਸਿੰਘ (ਫੁੱਟਬਾਲਰ)

**ਅਜੈ ਸਿੰਘ** (ਜਨਮ 28 ਮਾਰਚ 1989) ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫੁਟਬਾਲਰ ਹੈ ਜੋ ਦਿੱਲੀ ਐਫਸੀ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989
ਅਸੀਮ ਹਸਨ

**ਸਯਦ ਅਸੀਮ ਹਸਨ** (ਜਨਮ 19 ਨਵੰਬਰ 1986 ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ, ਪੰਜਾਬ  )  ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ  ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਮਿਡਫੀਲਡਰ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। 

## ਕੈਰੀਅਰ 
### ਮਾਹਿਲਪੁਰ ਐਫ.ਏ 
ਉਹ ਮਾਹਿਲਪੁਰ ਫੁਟਬਾਲ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਅੰਡਰ-19 ਬੈਚ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਉੱਥੇ ਆਪਣੀ ਖੇਡ ਦਾ ਨਾਮ ਰੌਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਮਾਹਿਲਪੁਰ ਫੁੱਟਬਾਲ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਕ੍ਰੇਜ਼ੀ ਚੌਕੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸ਼ਹਿਰ ਜੋ ਖੇਡ ਲਈ ਪਾਗਲ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਖਿਡਾਰੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਹਨ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਖੇਡ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹਸਨ ਪੰਜਾਬੀ ਪੌਪ ਕਲਾਕਾਰਾਂ, ਜੈਜ਼ੀ ਬੀ ਅਤੇ ਬੱਬੂ ਮਾਨ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਨੈੱਟ ਸਰਫ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## ਨੋਟ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1978
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Webarchive template wayback links
ਚੌਧਰੀ ਸਾਧੂ ਰਾਮ

**ਚੌਧਰੀ ਸਾਧੂ ਰਾਮ** (ਜਨਵਰੀ 1909 – ਅਗਸਤ 1975) ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ  ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਪੰਜ ਵਾਰ ਸੰਸਦ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਰਿਹਾ।

## ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਚੌਧਰੀ ਸਾਧੂ ਰਾਮ ਦਾ ਜਨਮ ਚਮਾਰ ਜਾਤੀ ਵਿੱਚ ਜਵਾਹਰ ਮੱਲ ਦੇ ਘਰ ਡੋਮੇਲੀ, ਕਪੂਰਥਲਾ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਖਾਲਸਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਡੁਮੇਲੀ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ ਚਮੜੇ ਦੇ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਦੁਆਬੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਦਲਿਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਿਆ।

## ਅੰਦੋਲਨ 
1920 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਮੰਗੂ ਰਾਮ ਮੁਗੋਵਾਲੀਆ ਦੀ  ਚਲਾਈ ਆਦਿ-ਧਰਮ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ ਪਰ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਫੁੱਟ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਹ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ   ਧੜੇ, "ਆਲ ਇੰਡੀਅਨ ਆਦਿ ਧਰਮ ਮੰਡਲ" ਦਾ ਆਗੂ ਬਣਿਆ, ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਲਾਇਲਪੁਰ, ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸੀ। 

ਉਹ ਡਾ. ਬੀ.ਆਰ. ਅੰਬੇਡਕਰ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ 1942 ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਸੂਬਾ ਇਕਾਈ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਿਆ।

## ਰਾਜਨੀਤੀ 
1946 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ 1954 ਵਿੱਚ ਪੈਪਸੂ ਰਾਜ ਲਈ ਡਿਪਰੈਸਡ ਕਲਾਸ ਲੀਗ ਦਾ ਕਨਵੀਨਰ ਬਣ ਗਿਆ।

1952 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪੈਪਸੂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਫਗਵਾੜਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਉਪ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ। 

1957 ਦੀਆਂ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਜਲੰਧਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਅਤੇ ਤੀਜੀ, ਚੌਥੀ ਅਤੇ 5ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਫਿਲੌਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।  

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1975
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1909
ਬਲਜੀਤ ਗੋਸਲ

**ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਗੋਸਲ**  (ਜਨਮ 4 ਮਈ, 1960) ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ।  ਉਹ  2011 ਤੋਂ 2015 ਤੱਕ ਬਰਮਾਲੇ-ਗੋਰ-ਮਾਲਟਨ ਦੇ ਇਲੈਕਟੋਰਲ ਡਿਸਟ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਚੁਣਿਆ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਮੈਂਬਰ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ (ਐਮਪੀ) ਰਿਹਾ। ਉਹ  ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸਟੀਫਨ ਹਾਰਪਰ ਦੀ ਕੈਬਨਿਟ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਖੇਡ) ਸੀ।  ਗੋਸਲ ਹਾਰਪਰ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਰਹੀਆਂ ਪੰਜ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਹ 2015 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਬਰਲ ਉਮੀਦਵਾਰ ਰਮੇਸ਼ ਸੰਘਾ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ, ਗੋਸਲ 1981 ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਵਸ ਗਿਆ।  ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਪਵਨਜੀਤ ਨਾਲ ਬਰੈਂਪਟਨ ਚਲੇ ਗਏ।  ਉਸਦੀ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ 1981 ਵਿੱਚ ਡੀਏਵੀ ਕਾਲਜ ਜਲੰਧਰ/ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਇੰਡੀਆ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਟੇਸ਼ਨਰੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰ 4ਥੀ ਕਲਾਸ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਗੋਸਲ ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ 1984 ਵਿੱਚ ਮੈਕਡੋਨਲ ਡਗਲਸ ਕੈਨੇਡਾ ਲਈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1994 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੂਡੈਂਸ਼ੀਅਲ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਲਈ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਲਾਈਫ ਬਣ ਗਿਆ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਹੋਲਮੈਨ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਬ੍ਰੋਕਰਜ਼ ਲਿਮਟਿਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਕੇ ਜਾਇਦਾਦ ਅਤੇ ਦੁਰਘਟਨਾ ਬੀਮਾ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 2004 ਵਿੱਚ ਗੋਸਲ ਗੁਡੀਸਨ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ 2008 ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਏ ਗ੍ਰਾਂਟ ਬੀਮਾ ਦਲਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਬੀਮਾ ਬ੍ਰੋਕਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿੱਤੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਿੱਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1960
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Webarchive template wayback links
ਚਮਨ ਪੁਰੀ

**ਚਮਨ ਪੁਰੀ** ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲ਼ੇ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਸਨ। ਉਸਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰ ਮਦਨ ਪੁਰੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਸ਼ ਪੁਰੀ ਸਨ।

## ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਚਮਨ ਲਾਲ ਪੁਰੀ ਪੰਜ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲਾ ਸੀ, ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਮਦਨ ਪੁਰੀ, ਅਮਰੀਸ਼ ਪੁਰੀ ਅਤੇ ਹਰੀਸ਼ ਲਾਲ ਪੁਰੀ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਚੰਦਰਕਾਂਤਾ ਮਹਿਰਾ। ਉਹ ਗਾਇਕ ਕੇ ਐਲ ਸਹਿਗਲ ਦਾ ਚਚੇਰਾ ਭਾਈ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਹ ਹਾਵੜਾ ਬ੍ਰਿਜ (1958), ਦ ਟਰੇਨ (1970) ਅਤੇ *ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਨੰਬਰ 203* (1972) ਲਈ  ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਮਰਦ ਅਦਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਕਰੀਮਪੁਰੀ

**ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਕਰੀਮਪੁਰੀ**, ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ (ਬੀਐਸਪੀ) ਦਾ  ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ।  ਉਹ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਪੰਜਾਬ ਇਕਾਈ   ਦਾ  ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਰਾਜ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। 

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਕਾਂਸ਼ੀ ਰਾਮ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964
ਅਮਨਪ੍ਰੀਤ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ

**ਅਮਨਪ੍ਰੀਤ ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ**  ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਰੇਸਿੰਗ ਡਰਾਈਵਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗੋ-ਕਾਰਟਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਟੋਕਰਾਸ ਚੈਂਪੀਅਨ ਹੈ।    ਉਹ 2002-03 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਰਟਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈ ਕੇ ਦੋ ਸਾਲ ਨੈਸ਼ਨਲ ਚੈਂਪੀਅਨ ਰਿਹਾ।

## ਪਿਛੋਕੜ 
ਆਹਲੂਵਾਲੀਆ ਦਾ ਜਨਮ ਪਠਾਨਕੋਟ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਮੋਟਰਸਪੋਰਟਸ ਕੈਰੀਅਰ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ  ਅਮਨ ਟੀਮ ਵਾਲਵੋਲਾਈਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਰੇਸਿੰਗ ਟੀਮ ਦਾ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।  ਉਹ ਆਟੋ ਐਟੀਟਿਊਡ ਮੋਟਰਸਪੋਰਟਸ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਰਾਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਚੌਧਰੀ

**ਰਾਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਚੌਧਰੀ** (ਜਨਮ 7 ਜਨਵਰੀ 1928 ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ (ਹਰਿਆਣਾ) ) ਹਰਿਆਣਾ ਰਾਜ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਬਾਲਾ (ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਤੋਂ 5ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।

ਉਹ ਅੰਬਾਲਾ ਤੋਂ 8ਵੀਂ, 9ਵੀਂ ਅਤੇ 10ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1928
ਵਾਲਟਰ ਕੌਫਮੈਨ

**ਵਾਲਟਰ ਕੌਫਮੈਨ** (1 ਅਪ੍ਰੈਲ 1907 – 9 ਸਤੰਬਰ 1984) ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਸੰਚਾਲਕ, ਸੰਗੀਤ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਲਿਬਰੇਟਿਸਟ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਅਕ ਸੀ। ਆਪ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ 1907 ਨੂੰ ਕਾਰਲਸਬੈਡ, ਬੋਹੇਮੀਆ (ਉਸ ਸਮੇਂ ਆਸਟ੍ਰੀਆ-ਹੰਗਰੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ) ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਿਲਣ ਤੱਕ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਯਹੂਦੀਆਂ ਦੇ ਨਾਜ਼ੀ ਜ਼ੁਲਮ ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਾਗ ਅਤੇ ਬਰਲਿਨ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ 1957 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਆਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬਲੂਮਿੰਗਟਨ, ਇੰਡੀਆਨਾ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸੈਟਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਲੰਡਨ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਚਲੇ ਗਏ। 1964 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਗਿਆ। 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗੀਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ
ਸ਼ੈਲੀ

**ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਸੋਢੀ**, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ **ਸ਼ੈਲੀ**  ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ, ਫ਼ਿਲਮ ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਦਾ  ਪਿਤਾ ਹਿੰਮਤ ਸਿੰਘ ਸੋਢੀ, ਕਵੀ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ।

ਸ਼ੈਲੀ ਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਹੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਿਖਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਨ। ਡੀਏਵੀ ਸਕੂਲ, ਅੰਬਾਲਾ ਛਾਉਣੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਅੰਬਾਲਾ ਛਾਉਣੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਥੀਏਟਰ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।  1995 ਵਿੱਚ ਉਹ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਚਲਾ ਗਿਆ।  ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਹੁਨਰਮੰਦ ਅਦਾਕਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। 

ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ "ਸ਼ੈਲੀ" ਨਾਮ ਉਦੋਂ ਪਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ, ਜੋ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਵੀ ਪੀ ਬੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸੀ, ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸ਼ੈਲੀ ਕਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।  ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਤਖ਼ਲਸ 'ਸ਼ੈਲੀ' ਬਣ ਗਿਆ।  

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸਨੇ *ਦੇਵ ਡੀ.* ਅਤੇ *ਉੜਤਾ ਪੰਜਾਬ* ਸਮੇਤ ਕਈ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਬੈਕਗ੍ਰਾਊਂਡ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿਚ ਕਈ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹੱਕਾ ਭਾਈਚਾਰੇ ਬਾਰੇ ਇਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਬਦੁੱਲਾ ਸਾਹਿਬ

**ਅਬਦੁੱਲਾ ਸਾਹਿਬ** ਡੋਗਰਾ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ ਗਿਲਗਿਤ ਏਜੰਸੀ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਸੀ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦਨ ਐਂਗਲੋ-ਓਰੀਐਂਟਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਨ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੇਖਕ ਕੁਦਰਤ ਉੱਲਾ ਸ਼ਹਾਬ ਦਾ ਪਿਤਾ ਸੀ।

## ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਉਹ ਜੰਮਿਆ ਸੀ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲੇ ਪੰਜਾਬ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ [ਚਮਕੌਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਇੱਕ [ਅਰਾਈਂ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਛੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਨਾਥ ਹੋ ਗਿਆ। ਕਰਜ਼ੇ ਉਤਾਰਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਗੁਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕੁਝ ਅਜਿਹਾ ਪਾਇਆ ਜੋ ਉਸ ਤੋਂ ਖੋਹਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ - ਅਤੇ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਦੇ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਦਸਵੀਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਟਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਮੁਸਲਿਮ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਬਣ ਗਿਆ।   ਅਬਦੁੱਲਾ ਜਲਦੀ ਹੀ ਮੁਹੰਮਦਨ ਐਂਗਲੋ-ਓਰੀਐਂਟਲ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਅਰਬੀ, ਫਾਰਸੀ, ਫਿਲਾਸਫੀ ਅਤੇ ਗਣਿਤ ਵਿਚ ਮਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਬੀਏ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਹ ਮੁਹੰਮਦਨ ਐਂਗਲੋ-ਓਰੀਐਂਟਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਸੱਯਦ ਨੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਸਿਵਲ ਸਰਵਿਸ ਇਮਤਿਹਾਨ ਦੇਣ ਲਈ ਸਾਹਿਬ ਲਈ ਵਜ਼ੀਫੇ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਮੂੰਹ ਨਾ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਅਬਦੁੱਲਾ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਗਿਲਗਿਤ ਵਿੱਚ ਕਲਰਕ ਜਾ ਲੱਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਛੇਤੀ ਹੀ ਸੂਬੇ ਦਾ ਗਵਰਨਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਉੱਥੇ ਅਠਾਰਾਂ ਤੋਂ ਵੀਹ ਸਾਲ ਬਿਤਾਏ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਉਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ। ਉਹ ਮਹਾਰਾਜਾ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਾਥੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਬੰਧਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਰੂਸ ਅਤੇ ਚੀਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦਾ ਮਾਹਰ ਸੀ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਕੁਦਰਤ ਉੱਲਾ ਸ਼ਹਾਬ, ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ
* ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਦਰਸ਼ਨ ਲਾਲ ਜੈਨ

**ਦਰਸ਼ਨ ਲਾਲ ਜੈਨ** (12 ਦਸੰਬਰ 1927 – 8 ਫਰਵਰੀ 2021) ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ,  ਜਿਸਨੂੰ 2019 ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਕ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਤੀਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।   ਉਹ ਨੌਜਵਾਨ ਲੜਕੀਆਂ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।  

ਉਸ ਨੇ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਦੀ   ਬੁਨਿਆਦ ਰੱਖੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਸਵਤੀ ਵਿਦਿਆ ਮੰਦਰ, ਜਗਾਧਰੀ (1954), ਡੀਏਵੀ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਗਰਲਜ਼, ਯਮੁਨਾਨਗਰ, ਭਾਰਤ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਹਰਿਆਣਾ, ਵਿਵੇਕਾਨੰਦ ਰਾਕ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਸੁਸਾਇਟੀ, ਵਨਵਾਸੀ ਕਲਿਆਣ ਆਸ਼ਰਮ ਹਰਿਆਣਾ, ਹਿੰਦੂ ਸਿੱਖਿਆ ਸਮਿਤੀ ਹਰਿਆਣਾ, ਜੀ.ਟੀ.ਈ. ਨਿਕੇਤਨ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸਕੂਲ, ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ, ਅਤੇ ਨੰਦ ਲਾਲ ਗੀਤਾ ਵਿਦਿਆ ਮੰਦਰ, ਅੰਬਾਲਾ (1997)। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਿਅਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2021
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1927
ਬਲਕੌਰ ਸਿੰਘ

**ਬਲਕੌਰ ਸਿੰਘ** ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਕਾਲਾਂਵਾਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਤੋਂ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਹ 2019 ਦੀਆਂ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸੁਮੀਤ ਪਾਸੀ

**ਸੁਮੀਤ ਪਾਸੀ** (ਜਨਮ 12 ਸਤੰਬਰ 1994) ਚੰੜੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫੁੱਟਬਾਲਰ ਹੈ ਜੋ ਇੰਡੀਅਨ ਸੁਪਰ ਲੀਗ ਕਲੱਬ ਈਸਟ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਲਈ ਫਾਰਵਰਡ ਜਾਂ ਡਿਫੈਂਡਰ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।

## ਕਲੱਬ ਕੈਰੀਅਰ 
### ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਪਾਸੀ ਨੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ, ਜੈ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪਾਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਰੇਲਵੇ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ, ਦਾ ਧੰਨਵਾਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਰਪਿਤ ਫੁੱਟਬਾਲਰ ਬਣਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ।  ਪਾਸੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਫੁਟਬਾਲ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਫੁਟਬਾਲ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਲੈਣ ਨਾਲ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।  2007 ਵਿੱਚ ਇਹ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਪਾਸੀ 53ਵੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਕੂਲ ਖੇਡਾਂ ਲਈ ਅੰਡਰ-14 ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਫੁੱਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਹੋਵੇਗਾ। 

### ਜਮਸ਼ੇਦਪੁਰ 
23 ਜੁਲਾਈ 2017 ਨੂੰ, ਪਾਸੀ ਨੂੰ 2017-18 ਇੰਡੀਅਨ ਸੁਪਰ ਲੀਗ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਜਮਸ਼ੇਦਪੁਰ ਦੁਆਰਾ 2017-18 ISL ਪਲੇਅਰਜ਼ ਡਰਾਫਟ ਦੇ 12ਵੇਂ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।  ਉਸਨੇ 18 ਫਰਵਰੀ 2018 ਨੂੰ ਚੇਨਈਯਿਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਕਲੱਬ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਮੈਚ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 90 ਮਿੰਟ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ ਮੈਚ 1-1 ਨਾਲ ਡਰਾਅ ਰਿਹਾ। 

### ਪੂਰਬੀ ਬੰਗਾਲ 
ਅਗਸਤ 2022 ਵਿੱਚ, ਇੰਡੀਅਨ ਸੁਪਰ ਲੀਗ ਕਲੱਬ ਈਸਟ ਬੰਗਾਲ ਨੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਪਾਸੀ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1994
ਅਮਨ ਕੁਮਾਰ ਨਾਗਰਾ

**ਅਮਨ ਕੁਮਾਰ ਨਾਗਰਾ** (ਜਨਮ 10 ਮਈ 1955 ਨੂੰ ਤਪੂ ਕਮਾਲਪੁਰ, ਯਮੁਨਾ ਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ) ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਅੰਬਾਲਾ  ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ 12ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ  ਸੀ  ।  ਉਸਨੇ 1998 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੂਰਜ ਭਾਨ ਨੂੰ 2,864 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 12 ਮਈ 2002 ਨੂੰ ਮਾਨਵ ਸਮਾਜ ਸੇਵਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ    

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਆਗੂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955
ਪਠਾਣ ਦੀ ਧੀ

**ਪਠਾਣ ਦੀ ਧੀ** ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸੁਜਾਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।  

'ਪਠਾਣ ਦੀ ਧੀ' ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਨੇ ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਗ਼ਰੀਬੀ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਜੀਵਨ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦੇ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਪਾਰ ਜਾ ਕੇ ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ਼ ਗ਼ਫ਼ੂਰ ਪਠਾਣ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਬੱਚੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾਹੈ। ਗ਼ਫ਼ੂਰ ਪਠਾਣ ਨੂੰ ਬੱਚੇ ਚੁੱਕਣ ਵਾਲਾ, ਵੱਧ ਵਿਆਜ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਅੜਬ ਆਦਮੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਛੋਟੀ ਬੱਚੀ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ, ਲਾਂਢੀ ਦੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਵਾਸਤੇ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਤੱਕ ਗ਼ਫ਼ੂਰ ਉਸਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੀ ਹੈ ਜਿਸਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਸਨੂੰ ਬਾਹਰੀ ਦਿੱਖ ਤੋਂ ਚਿਤਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਗ਼ਫ਼ੂਰ ਇੱਕ ਨਿਹਾਇਤ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਵਿਅਕਤੀ ਲੱਗਣ ਲੱਗ ਪੈਦਾ ਹੈ। ਬਿਨਾਂ ਸੂਦ ਤੋਂ ਜਮਾਂਦਾਰ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਕੇ ਉਹ ਆਪਣਾ ਸੂਦ-ਖੋਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਿੰਬ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਵਾਲ਼ਾ ਕੋਮਲ ਮਨੁੱਖ ਪਾਠਕਾਂ ਅੱਗੇ ਜ਼ਾਹਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਆਂ
ਨਰੇਸ਼ ਕੰਬੋਜ

**ਨਰੇਸ਼ ਕੰਬੋਜ**  (ਜਨਮ 27 ਮਈ 1964) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ  ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ  ਹਰਿਆਣਾ , ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਰਜ਼ਾ ਸੁਲਾਹ ਬੋਰਡ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।  ਉਹ ਜੂਨ 2006 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹਰਿਆਣਾ ਵਾਤਾਵਰਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਨਵਰੀ 2007 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਰਜ਼ਾ ਸੁਲਾਹ  ਬੋਰਡ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਨਰੇਸ਼ ਕੰਬੋਜ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਚੌਧਰੀ ਕਿਸ਼ੋਰੀ ਲਾਲ ਕੰਬੋਜ ਦੇ ਘਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ  ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਫਤਿਹਪੁਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਹਰਿਆਣਾ ਰਾਜ ਦੇ  ਯਮੁਨਾ ਨਗਰ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਦਾਦਾ ਚੌਧਰੀ ਕੁੰਦਨ ਲਾਲ ਕੰਬੋਜ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ  ਦਾ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ। ਉਹ ਮੁਕੰਦ ਲਾਲ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਤੋਂ ਬੀ.ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।  

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਕੰਬੋਜ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਯਮੁਨਾ ਨਗਰ ਦਾ ਇੱਕ ਸਤਿਕਾਰਤ ਕਾਂਗਰਸੀ ਆਗੂ  ਅਤੇ ਸਰਪੰਚ, ਨੰਬਰਦਾਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬਲਾਕ ਸੰਮਤੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਇਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸਵਾਦ ਐਮ ਐਲ ਐਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਮਿਲਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਹ NSUI ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਾਲ 1982-1983 ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਜਿੱਤ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਹੁਲਾਰਾ ਦਿੱਤਾ। ਸਾਲ 1991 ਵਿੱਚ ਉਹ ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਫਤਿਹਪੁਰ ਦਾ ਸਰਪੰਚ ਬਣਿਆ। ਸਾਲ 1991 ਵਿੱਚ ਉਹ ਬਲਾਕ ਸੰਮਤੀ ਜਗਾਧਰੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਸਨੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ *ਕਿਸਾਨ ਸੰਘਰਸ਼ ਸਮਿਤੀ* ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਵਿੰਗ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 1996 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹੁੱਡਾ ਨੇ ਦੇਖਿਆ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਛਛਰੌਲੀ ਦੇ ਬਲਾਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ, ਯਮੁਨਾਨਗਰ ਦਾ ਸੀਨੀਅਰ ਮੀਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। 2000 ਦੀਆਂ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇ ਸੂਬਾ ਕਾਂਗਰਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੁੱਡਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਛਛਰੌਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਸੀਟ ਤੋਂ ਟਿਕਟ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।  ਪਰ ਉਹ ਚੋਣ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਿਆ। ਹਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਹੁੱਡਾ ਨੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਜਤਾਇਆ ਅਤੇ ਸਾਲ 2002 ਵਿੱਚ ਉਸ  ਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਕਿਸਾਨ ਖੇਤ ਮਜ਼ਦੂਰ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਮੀਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। 2005 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਭਜਨ ਲਾਲ ਦੇ ਮੁੜ ਉਭਰਨ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਛਛਰੌਲੀ ਤੋਂ ਟਿਕਟ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹੁੱਡਾ ਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰਕਾਰੀ ਕਮੇਟੀਆਂ ਵਿਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੇ ਲਗਾਤਾਰ ਸਹਿਯੋਗ ਦਾ ਬਦਲਾ ਚੁਕਾਇਆ। 2006 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪਰਿਸ਼ਦ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਜਨਵਰੀ 2007 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਕਰਜ਼ਾ ਸੁਲਾਹ ਬੋਰਡ, ਦਾ ਮੈਂਬਰ  ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।    

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਨਰੇਸ਼ ਕੰਬੋਜ ਦਾ ਵਿਆਹ 1985 ਦੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਸਮਿਤਾ ਕੰਬੋਜ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964
ਮੋਲੋਆ ਗੋਸਵਾਮੀ

**ਮੋਲੋਆ ਗੋਸਵਾਮੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਅਸਾਮੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। 39ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਵਾਰਡ 1992 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ *ਫਿਰਿੰਗੋਟੀ* ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਮੋਲੋਆ ਨੇ 1981 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੀਪ ਗੋਸਵਾਮੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਦੀਆਂ ਦੋ ਬੇਟੀਆਂ ਹਨ, ਨਿਮਿਸ਼ਾ ਗੋਸਵਾਮੀ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ੀਤਾ ਗੋਸਵਾਮੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵੀ ਹੈ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
* *ਕੈਲੰਡਰ* (2017)
* *ਭਲ ਪਾਬੋ ਨਜਾਨੀਲੁ* (2013)
* *ਪੋਲੀ ਪੋਲੀ ਯੂਰੇ ਮੋਨ* (2011)
* *ਸ਼੍ਰੀਮੰਤ ਸੰਕਰਦੇਵਾ* (2010)
* *ਜੀਵਨ ਬਟੋਰ ਲੋਗੋਰੀ* (2009)
* *ਕੋਨੀਕਰ ਰਾਮਧੇਨੂ* ( *ਰਾਈਡ ਆਨ ਦ ਰੇਨਬੋ* ) (2003)
* *ਦਮਨ: ਵਿਆਹੁਤਾ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ* (2001)
* *ਫਿਰਿੰਗੋਤੀ* ( *ਦ ਸਪਾਰਕ* ) (1992)
* *ਉੱਤਰਕਾਲ* (1990)
* *ਸਿਰਾਜ* (1988)
* *ਸਰਬਜਨ* (1985)
* *ਮਾਂ* (1986)
* *ਅਗਨੀਸਨ* (1985)

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਤਾਹਿਰ ਨਕਵੀ

**ਤਾਹਿਰ ਨਕਵੀ** (ਉਰਦੂ: طاہر نقوی), **ਤਾਹਿਰ ਰਿਜ਼ਾ ਨਕਵੀ** (ਉਰਦੂ: طاہر رضا نقوی) ਦਾ ਜਨਮ 1942 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹ 1972 ਤੋਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਿਖ ਰਿਹਾ ਹੈ।  ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਖੇਤਰੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।  ਉਸਦੀ ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਕਈ ਲੇਖਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। 

## ਜੀਵਨੀ
ਨਕਵੀ ਦਾ ਜਨਮ ਦੇਹਰਾਦੂਨ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਬਿਜਨੌਰ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਨ ਜੋ ਕਿ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਸੂਬਾ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ 1947 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਕਰਾਚੀ ਵਿੱਚ ਵਸ ਗਏ।

ਉਸਨੇ ਕਰਾਚੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ 1970 ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਐਮਏ ਅਤੇ 1972 ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

## ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ
* ਬੰਦ ਲਬੋਂ ਕਿ ਚੀਖ - 1982(بند لبوں کی چیخ )
* ਹਵਸ ਕੇ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੀ ਬਾਰਿਸ਼ - 1989( حبس کے بعد پہلی بارش )
* ਸ਼ਾਮ ਕਾ ਪਰਿੰਦਾ - 1998(شام کا پرندہ )
* ਦੇਰ ਕਭੀ ਨਹੀਂ ਹੋਤੀ - 2005( دیر کبھی نہیں ہوتی )

### ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ
* ਆਂਖੋਂ ਸੇ ਗਿਰਾ ਖਾਬ (آنکھوں سے گرا خواب)
* ਅਫਸਾਨਾ ਨਿਗਾਰ ਕੀ ਆਪਨੇ ਕਿਰਦਾਰ ਸੇ ਆਖ਼ਰੀ ਮੁਲੱਕਤ (افسانہ نگار کی اپنے کردار سے آخری ملاقات) 
* ਉਬਾਲ ( اُبال)
* ਅਜਨਬੀ  ( اجنبی)
* ਅਜਮਾਇਸ਼  ( آزمائیش )
* ਸ਼ੋਰ  ( شور )
* ਬੇ ਘਰ (بے گھر)

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1942
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਾਚੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਾਚੀ ਦੇ ਲੇਖਕ
ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ

**ਆਈਸੀਸੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ** ਖੇਡ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ 1973 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੈਚ 50 ਓਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਟੀਮ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ODI) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਖੇਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਟਵੰਟੀ20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਰ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵੀ ਹੈ, ਆਈਸੀਸੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ-20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ।

ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਇਸ ਸਮੇਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕੌਂਸਲ (ਆਈਸੀਸੀ) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 2005 ਤੱਕ, ਜਦੋਂ ਦੋਵਾਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਸੰਸਥਾ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕੌਂਸਲ (IWCC) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 1973 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਤੋਂ ਦੋ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਵੈਂਟ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਨੂੰ ਫੰਡਿੰਗ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਿੰਨ੍ਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਸੀ ਕਿ ਕਈ ਟੀਮਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਈ ਸੱਦੇ ਨੂੰ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਦਾ ਅੰਤਰ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 2005 ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਨਿਯਮਤ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰਾਲ 'ਤੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਆਈਸੀਸੀ ਮਹਿਲਾ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਰਾਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੀ ਰਚਨਾ ਬਹੁਤ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਹੈ - 1997 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਈ ਵੀ ਨਵੀਂ ਟੀਮ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਡੈਬਿਊ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ 2000 ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਟੀਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਅੱਠ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮਾਰਚ 2021 ਵਿੱਚ, ਆਈਸੀਸੀ ਨੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ 2029 ਦੇ ਐਡੀਸ਼ਨ ਤੋਂ 10 ਟੀਮਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲ ਜਾਵੇਗਾ। 1997 ਦੇ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਗਿਆਰਾਂ ਟੀਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਅੱਜ ਤੱਕ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ।

ਹੁਣ ਤੱਕ ਖੇਡੇ ਗਏ ਗਿਆਰਾਂ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਪੰਜ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਇਸ ਈਵੈਂਟ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਟੀਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸੱਤ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਫਾਈਨਲ 'ਚ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਉਣ 'ਚ ਅਸਫਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇੰਗਲੈਂਡ (ਚਾਰ ਖਿਤਾਬ) ਅਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ (ਇੱਕ ਖਿਤਾਬ) ਹੀ ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹੋਰ ਟੀਮਾਂ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਾਰਤ (ਦੋ ਵਾਰ) ਅਤੇ ਵੈਸਟ ਇੰਡੀਜ਼ (ਇੱਕ ਵਾਰ) ਬਿਨਾਂ ਜਿੱਤੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀਆਂ ਹਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
* ਆਈਸੀਸੀ ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਟਵੰਟੀ20

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ
* 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
*Women's World Cup match records from the International Cricket Council
*Cricinfo Women
*ICC Women's Cricket World Cup 2008–09
*Winning Squads

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ
ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ

**ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ** ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ:

*ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਭਾਰਤ
*ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਸਿੰਧ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਨਾਬਾਦ

ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ **ਨਾਬਾਦ** ਜਾਂ **ਨਾਟ ਆਊਟ** ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਉਹ ਇੱਕ ਪਾਰੀ ਵਿੱਚ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰਨ ਲਈ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪਾਰੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਆਊਟ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੁੰਦਾ। ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਵੀ ਨਾਟ ਆਊਟ ਹੈ ਜਦਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਰੀ ਅਜੇ ਜਾਰੀ ਹੈ।

## ਘਟਨਾ 
ਹਰ ਪਾਰੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਨਾਟ ਆਊਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਕ ਵਾਰ 10 ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਆਊਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਗਿਆਰ੍ਹਵੇਂ ਕੋਲ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਈ ਸਾਥੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਪਾਰੀ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਨਾਟ ਆਊਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੇਕਰ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਟੀਮ ਪਹਿਲੀ-ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਸੀਮਤ ਓਵਰਾਂ ਦੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਓਵਰਾਂ ਦੀ ਨਿਰਧਾਰਤ ਸੰਖਿਆ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ।  

ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਨਾਟ ਆਊਟ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਕ੍ਰਮ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਆ ਕੇ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਕ੍ਰੀਜ਼ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾਟ ਆਊਟ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਸਦੇ ਉਲਟ, ਇੱਕ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਜੋ ਕ੍ਰੀਜ਼ 'ਤੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਨੋ ਗੇਂਦ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਊਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਨਾਟ ਆਊਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇੱਕ ਗੈਰ-ਜ਼ਖਮੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਜੋ ਰਿਟਾਇਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (ਬਹੁਤ ਘੱਟ) *ਰਿਟਾਇਰਡ ਆਊਟ* ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਸੰਕੇਤ 
ਸਟੈਂਡਰਡ ਨੋਟੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਦੇ ਸਕੋਰ ਨੂੰ ਨਾਟ ਆਊਟ ਫਾਈਨਲ ਸਥਿਤੀ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਤਾਰੇ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, *10* ਦਾ ਮਤਲਬ* ਹੈ '10 ਨਾਟ ਆਊਟ'।

## ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਔਸਤ 'ਤੇ ਅਸਰ 
ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਔਸਤ ਨਿੱਜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਗਣਨਾ ਆਊਟ ਹੋਣ ਨਾਲ ਵੰਡੀਆਂ ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਇੱਕ ਖਿਡਾਰੀ ਜੋ ਅਕਸਰ ਪਾਰੀ ਨੂੰ ਨਾਟ ਆਊਟ ਨਾਲ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਔਸਤ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਪਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਵੰਡੇ ਗਏ ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਫਾਰਮੂਲੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਘੱਟ ਸਮਝਦੀ ਹੈ:

* ਜੇਕਰ ਆਊਟ ਨਹੀਂ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਤਾਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉੱਚ ਸਕੋਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੱਟ ਸਕੋਰ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਨਾਟ ਆਊਟ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਦੀਆਂ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਦੀਆਂ ਗੇਂਦਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੇ ਕਾਰਕਾਂ ਲਈ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
* ਇੱਕ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਪਾਰੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਉਹ "ਆਪਣੀ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਣ"; ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, 40 ਦਾ ਇੱਕ ਸਕੋਰ ਬਣਾਉਣ ਨਾਲੋਂ 20 ਨਾਟ ਆਊਟ (ਅਰਥਾਤ 40 ਔਸਤ) ਦੇ ਦੋ ਸਕੋਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਮੌਕੇ ਵਿੱਚ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਵੇਰੀਏਬਲ ਦੇ ਸੈੱਟ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣਾ ਪਏਗਾ ( ceteris paribus ਦੇਖੋ, ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਗਭਗ ਬਰਾਬਰ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ)।

ਇਹ ਵਿਰੋਧੀ ਸੰਤੁਲਨ ਵਾਲੇ ਤੱਤ 21ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ ਫਾਰਮੂਲੇ (ਬਰਖਾਸਤੀਆਂ ਨਾਲ ਵੰਡੀਆਂ ਦੌੜਾਂ) ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਦੇ ਤਰਕ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੁਝ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਵਿਵਾਦਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਔਸਤ ਇਕੱਠੀ ਕਰਨ ਦੀ ਇਸ ਵਿਧੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ (ਕ੍ਰਿਕਟ)
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕ੍ਰਿਕਟ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ
ਹਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ

**ਹਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ** ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ  ਹੈ ਅਤੇ 2002 ਤੋਂ 2017 ਤੱਕ ਤਰਨਤਾਰਨ   ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ 2012-2017
ਰਣਬੀਰ ਚੰਦਰ ਸੋਬਤੀ

**ਰਣਬੀਰ ਚੰਦਰ ਸੋਬਤੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਸੈੱਲ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ।  ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਭੀਮ ਰਾਓ ਅੰਬੇਡਕਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲਖਨਊ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਹੈ। ਉਹ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਜੈਨੇਟਿਕ ਅਧਿਐਨਾਂ ਦੀ ਉੱਨਤ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ  ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 240 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੇਖ,  ਅਤੇ 22 ਕਿਤਾਬਾਂ  ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ *ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਮੂਲ ਤੱਤ*  ਅਤੇ *ਬਾਇਓਮੈਡੀਕਲ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰਦੇ ਰੁਝਾਨ* ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।  ਉਹ ਕਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਗਿਆਨ ਅਕਾਦਮੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਾਇੰਸ ਅਕੈਡਮੀ,  ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਐਗਰੀਕਲਚਰਲ ਸਾਇੰਸਿਜ਼, ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼, ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸਿਜ਼, ਇੰਡੀਆ,  ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦਾ ਚੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਫੈਲੋ ਹੈ।  ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ 2009 ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ। 

## ਜੀਵਨੀ 
[left|thumb| [ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ|ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕੇਂਦਰ]]
ਰਣਬੀਰ ਚੰਦਰ ਸੋਬਤੀ ਨੇ 1969 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਸਾਇੰਸ (ਬੀਐਸਸੀ) ਵਿੱਚ ਆਨਰਜ਼ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ  ਉਸਨੇ 1970 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ (ਐਮਐਸਸੀ) ਅਤੇ 1974 ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ (ਪੀਐਚਡੀ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸੇ ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ। ਆਪਣੀ ਡਾਕਟੋਰਲ ਖੋਜ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੇ 1971 ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਕੋਰਸ ਵੀ ਪਾਸ ਕੀਤਾ  ਉਸਨੇ ਅਲੂਮਨੀ ਰਿਲੇਸ਼ਨਜ਼ (1998-1999) ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ (2001-2004) ਦੇ ਡੀਨ ਵਜੋਂ, UGC ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਟਾਫ ਕਾਲਜ (2004-2006) ਦੇ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਬੋਰਡ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 2012 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਭੀਮ ਰਾਓ ਅੰਬੇਡਕਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ  ਦਾ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਬਣ ਗਿਆ  ਅਤੇ 2018 ਤੱਕ ਇਸ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਰਿਹਾ।  ਇੰਡੀਅਨ ਸਾਇੰਸ ਕਾਂਗਰਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਜੰਮੂ ਵਿਖੇ ਆਪਣਾ 101ਵਾਂ ਸਲਾਨਾ ਸੈਸ਼ਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਇਸ ਦੇ ਜਨਰਲ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਸੈਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ।  ਉਸਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਰਿਸਰਚ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਐਨ.ਆਰ.ਡੀ.ਸੀ.) ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਸਮੈਂਟ ਐਂਡ ਐਕ੍ਰੀਡੇਸ਼ਨ ਕੌਂਸਲ (ਐਨਏਏਸੀ), ਬੰਗਲੌਰ ਦੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।  ਉਹ ਸਰਕਾਰੀ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦੇ ਤਾਲਮੇਲ ਵਿੱਚ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੋਜ ਅਤੇ ਵਿਦਿਅਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਸਥਿਤ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ, *ਜ਼ਹੀਰ ਸਾਇੰਸ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ* ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। 

ਸੋਬਤੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਵਿਪਿਨ ਖਿੰਦਗੀ ਨਾਲ  8 ਅਕਤੂਬਰ 1975 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਿਊਰੇਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। 

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਭੀਮ ਰਾਓ ਅੰਬੇਡਕਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
* ਇੰਡੀਅਨ ਸਾਇੰਸ ਕਾਂਗਰਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ
* ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948
ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਸਿੰਧ

**ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ** ( ),  ਸਿੰਧ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਰਾਚੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਹਿਰੀ ਹੈ, ਇਸਦੇ 80% ਵਸਨੀਕ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
*ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਸਿੰਧ

## ਨੋਟ
## ਹਵਾਲੇ
## ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ
*

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੰਧ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ
ਧਮਿਆਲ

**ਧਮਿਆਲ** ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਦੇ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ 492 ਮੀਟਰ (1617 ਫੁੱਟ) ਦੀ ਉਚਾਈ ਦੇ ਨਾਲ 33.33°N 73.1°E 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।  ਇਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਨਾਮ 1947 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵੱਖ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਜਪੂਤ ਜਾਤੀ 'ਧਮਿਆਲ ਰਾਜਪੂਤਾਂ' ਤੋਂ ਪਿਆ।

## ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕਾਂ ਸੰਬੰਧੀ 
ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਖਾਸੀਅਤ ਇਹ ਵੀ ਮੰਨੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਦੁੱਗਲ, ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸ਼ਾਨ, ਸੋਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਵਣਜਾਰਾ ਬੇਦੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ ਸਨ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨ
ਆਸਿਫ਼ ਨੂਰਾਨੀ

**ਆਸਿਫ਼ ਨੂਰਾਨੀ** (ਉਰਦੂ: آصف نورانی; ਜਨਮ 1942) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਆਸਿਫ਼ ਨੂਰਾਨੀ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 1942 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ੀ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ।

## ਕਰੀਅਰ
ਆਸਿਫ਼ ਨੂਰਾਨੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ, ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ, ਕਲਾ, ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਬਾਰੇ ਲੇਖਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗਾਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਹਾਸ-ਰਸ ਲੇਖਾਂ ਅਤੇ ਸਫ਼ਰਨਾਮਿਆਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਰੇਡੀਓ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ।

## ਕਿਤਾਬਾਂ
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1942
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਾਚੀ ਦੇ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਲੇਖਕ
ਹਰਚੰਦ ਸਿੰਘ ਸਰਹਿੰਦੀ

ਹਰਚੰਦ ਸਿੰਘ ਸਰਹਿੰਦੀ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਬਾਰੇ ਖ਼ਾਸਕਰ ਬਹੁਤ ਸਾਹਿਤ ਰਚਿਆ ਹੈ।
ਡਾਕਟਰ ਹਰਚੰਦ ਸਿੰਘ ਸਰਹਿੰਦੀ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪ ਅਤੇ ਸਰਲ ਵਾਰਤਕ ਸ਼ੈਲੀ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨਵੇਂ ਪਾਠਕ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਹੁਣ ਤੱਕ 20 ਪੁਸਤਕਾਂ ਛਪ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਦਾ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਟਿੰਬਰਪੁਰ ਅਤੇ ਬਚਪਨ ਅਰੀਠ ਖੇੜੀ ਵਿੱਚ ਬੀਤਿਆ ਹੈ।

ਉਸ ਨੂੰ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਪੰਜਾਬ, ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀਤੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕਾਰ
ਭੁਪਿੰਦਰ ਮਟੌਰੀਆ

**ਭੁਪਿੰਦਰ ਮਟੌਰੀਆ** ਇੱਕ ਪੁਆਧੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। 

## ਰਚਨਾਵਾਂ
*ਪੁਆਧ ਕੇ ਘਰਾਟਾਂ ਕਾ ਆਟਾ ਕੀ
*ਪੁਆਧ ਕੇ ਖਲਵਾੜੇ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੁਅਧੀ ਲੇਖਕ