ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ ਫੇਸਟੀਵਲ

***ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ ਤਿਉਹਾਰ*** ( **ਐਸਐਸਐਫ** ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਕੋਲਕਾਤਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਰਦੀਆਂ ਦੌਰਾਨ ਆਯੋਜਿਤ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਨ੍ਰਿਤ ਦਾ ਇੱਕ ਚਾਰ-ਦਿਨ ਸਾਲਾਨਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਸਰੋਦ ਵਾਦਕ ਪੰਡਿਤ ਤੇਜੇਂਦਰ ਨਰਾਇਣ ਮਜੂਮਦਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਾਇਕਾ ਪਤਨੀ ਮਾਨਸੀ ਮਜੂਮਦਾਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੋਦ ਵਾਦਕ ਪੁੱਤਰ ਇੰਦਰਯੁੱਧ ਮਜੂਮਦਾਰ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਉਪਜ ਹੈ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ ਉਸਤਾਦ ਅਲੀ ਅਕਬਰ ਖਾਨ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਪੰਡਿਤ ਸ਼ਿਵਕੁਮਾਰ ਸ਼ਰਮਾ, ਪੰਡਿਤ ਬਿਰਜੂ ਮਹਾਰਾਜ, ਪੰਡਿਤ ਹਰੀ ਪ੍ਰਸਾਦ ਚੌਰਸੀਆ, ਬਨਾਰਸ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਮਹਾਨ ਤਬਲਾ ਵਾਦਕ ਪੰਡਿਤ ਕੁਮਾਰ ਬੋਸ, ਪੰਡਿਤ ਜਸਰਾਜ, ਉਸਤਾਦ ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ, ਉਸਤਾਦ ਆਸ਼ੀਸ਼ ਖਾਨ, ਡਾ. ਗਿਰਿਜਾ ਦੇਵੀ, ਸ., ਪੰਡਿਤ ਸਵਪਨ ਚੌਧਰੀ, ਗੁਰੂ ਕਰਾਈਕੁੜੀ ਮਨੀ, ਉਸਤਾਦ ਰਸ਼ੀਦ ਖਾਨ, ਸ਼ੰਕਰ ਮਹਾਦੇਵਨ, ਪੰਡਿਤ ਬੁੱਧਾਦਿੱਤਯ ਮੁਖਰਜੀ, ਪੰਡਿਤ ਉਲਹਾਸ ਕਸ਼ਾਲਕਰ, ਪੰਡਿਤ ਵੈਂਕਟੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ, ਪੰਡਿਤ ਅਜੋਏ ਚੱਕਰਵਰਤੀ, ਪੰਡਿਤ ਅਨਿੰਦੋ ਚੈਟਰਜੀ, ਪੰਡਿਤ ਸੰਜੇ ਉਦਤ, ਸ਼ੁਜਾਤ ਖਾਨ, ਪੰਡਿਤ ਸੰਜੇ ਉਜਤ, ਜੇਂਦਰ ਨਰਾਇਣ ਮਜੂਮਦਾਰ, ਪੰਡਿਤ ਕੁਸ਼ਲ ਦਾਸ, ਪੰਡਿਤ ਰਾਜੇਂਦਰ ਗੰਗਾਨੀ, ਗੁਰੂ ਸੁਜਾਤਾ ਮਹਾਪਾਤਰਾ, ਪੰਡਿਤ ਸ਼ੁਭੰਕਰ ਬੈਨਰਜੀ, ਪੰਡਿਤ ਯੋਗੇਸ਼ ਸਮਸੀ, ਪੰਡਿਤ ਬਿਕਰਮ ਘੋਸ਼, ਪੰਡਿਤ ਤਨਮੋਏ ਬੋਸ ਅਤੇ ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਵਰਗੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਉਘੇ ਕਲਾਕਾਰ ਹਨ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। 

## ਪਿਛੋਕੜ 
ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ ਤਿਉਹਾਰ 5-6 ਜਨਵਰੀ 2013 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਨ੍ਰਿਤ ਦੇ ਦੋ-ਰੋਜ਼ਾ ਤਿਉਹਾਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਰ ਰੋਜ਼ 3500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਨਜ਼ਰੁਲ ਮੰਚ, ਕੋਲਕਾਤਾ ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਨ੍ਰਿਤਕਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ ਉਸਤਾਦ ਅਲੀ ਅਕਬਰ ਖਾਨ (1922-2009) ਦੇ 90ਵੇਂ ਜਨਮ ਵਰ੍ਹੇ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਰਤਨ ਪੰਡਿਤ ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਤਿਉਹਾਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮਹੀਨਾ ਪਹਿਲਾਂ 11 ਦਸੰਬਰ 2012 ਨੂੰ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਪੰਡਿਤ ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼੍ਰੀ ਰੰਜਨੀ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਟਰੱਸਟ ਨੇ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ *ਸਿਤਾਰ* ਗਾਥਾ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਮਜੂਮਦਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ "ਅਮਰ ਜੋੜੀ - ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ ਅਲੀ ਅਕਬਰ ਖਾਨ ਅਤੇ *ਭਾਰਤ ਰਤਨ* ਰਵੀ ਸ਼ੰਕਰ" ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਇੱਕੋ ਹੀ  ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਯੁਗਲ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਕੀਤੇ  ਸੀ। ਪੂਰਾ ਹਾਊਸ, ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਸਪਾਂਸਰ ਇਸ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸੰਕੇਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ। ਸ਼੍ਰੀ ਰੰਜਨੀ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਟਰੱਸਟ ਨੇ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਹੁਣ ਹਰ ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
 
**"ਤੇਜੇਂਦਰ ਨਰਾਇਣ ਨੇ** 
**ਇਸ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ**
**ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਲਈ ਸੱਚਮੁੱਚ** 
**ਸਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।**
**ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ** 
**ਵੀ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਲਈ** 
**ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ,** 
**ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਮੰਦਭਾਗੀ ਗੱਲ ਹੈ।**
**ਪਰ ਅਜਿਹਾ ਉਪਰਾਲਾ**  
**ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਾਦ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।"**
- ਆਸ਼ੀਸ਼ ਖਾਨ

## ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ - ਸਿਰਲੇਖ 
ਆਚਾਰੀਆ ਬਾਬਾ ਉਸਤਾਦ ਅਲਾਉਦੀਨ ਖਾਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਮਹਾਨ ਸੰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਹਰ ਸੇਨੀਆ ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਅਲੀ ਅਕਬਰ ਖਾਨ ਨੂੰ *ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ* (*ਮਤਲਬ ਧੁਨੀ ਦਾ ਸਮਰਾਟ*) ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 

## ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ ਤਿਉਹਾਰ - ਸਮਾਂ ਮਿਆਦ 
ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ ਫੈਸਟੀਵਲ ਹਰ ਸਾਲ ਜਨਵਰੀ/ਫਰਵਰੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਸੀ। ਪਰ ਚੌਥੇ ਸੀਜ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜੋ ਕਿ 10 ਅਤੇ 12 ਜਨਵਰੀ 2016 ਨੂੰ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, SSF ਨੇ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਦਸੰਬਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। 2016 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ 'ਚ ਜਨਵਰੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਪੰਜਵਾਂ ਸੀਜ਼ਨ ਦਸੰਬਰ 2016 ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਵਰਤਮਾਨ 'ਚ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਚਾਰ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਦਸੰਬਰ 'ਚ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਸਮਾਗਮ ਹੈ। 

## SSF ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ 
2018 ਵਿੱਚ, SSF ਨੇ ਜਨਾਬ ਅਬੁਲ ਖੈਰ ਲਿਟੂ (ਚੇਅਰਮੈਨ, ਬੰਗਾਲ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼) ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਨ੍ਰਿਤ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਕਲਾ ਦੇ ਹੋਰ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰ, ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਸਹੂਲਤ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ SSF ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

2019-20 ਵਿੱਚ, ਪੰਡਿਤ ਵਿਜੇ ਕਿਚਲੂ, ਜਿਹੜੇ ਇੱਕ ਉੱਘੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ,ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ITC ਸੰਗੀਤ ਰਿਸਰਚ ਅਕੈਡਮੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸਨ,ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਨ੍ਰਿਤ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਭਰ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੁਆਰਾ SSF ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
**"ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਸ਼ਾਸਤਰੀ**
**ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਮੱਕਾ ਹੈ।** 
**ਸਵਰਾ ਸਮਰਾਟ ਫੈਸਟੀਵਲ**
**ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਸਥਾਂਵਾਂ ਦਾ** 
**ਇਹਨਾਂ ਅਮੁੱਲ ਪਰੰਪਰਾਂਵਾਂ**
**ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਲਿਜਾਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ** 
**ਵੱਡਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹੈ।"**
--**ਬੇਗਮ ਪਰਵੀਨ ਸੁਲਤਾਨਾ**

### ਸੀਜ਼ਨ 8 (1,7 ਅਤੇ 8 ਦਸੰਬਰ 2019 ਅਤੇ 13 ਫਰਵਰੀ 2020) 
* ਪੰ. ਤੇਜੇਂਦਰ ਨਰਾਇਣ ਮਜੂਮਦਾਰ (ਸਰੋਦ) ਅਤੇ ਉਦ. ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ (ਤਬਲਾ)
* ਪੰ. ਸੰਦੀਪ ਘੋਸ਼ (ਤਬਲਾ) ਦੇ ਨਾਲ ਅਜੋਏ ਚੱਕਰਵਰਤੀ (ਵੋਕਲ) ਅਤੇ ਪੀ.ਟੀ. ਅਜੈ ਜੋਗਲੇਕਰ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਪੰ. ਕੁਮਾਰ ਬੋਸ (ਤਬਲਾ ਸੋਲੋ) ਨਾਲ ਹੀਰਨਮਯ ਮਿੱਤਰਾ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ) ਅਤੇ ਪੰਕਜ ਮਿਸ਼ਰਾ (ਸਾਰੰਗੀ)
* ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤੀ - ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਰਿਦਮ ਜੁਗਲਬੰਦੀ - ਗੁਰੂ ਕਰਾਈਕੁੜੀ ਮਨੀ (ਮ੍ਰਿਦੰਗਮ) ਅਤੇ ਪੰ. ਸ਼ੁਭੰਕਰ ਬੈਨਰਜੀ (ਤਬਲਾ)
* ਰਾਹੁਲ ਸ਼ਰਮਾ (ਸੰਤੂਰ) ਨਾਲ ਪੰ. ਰਾਮ ਕੁਮਾਰ ਮਿਸ਼ਰਾ (ਤਬਲਾ)
* ਸੁਜਾਤਾ ਮੋਹਪਾਤਰਾ (ਓਡੀਸੀ ਡਾਂਸ)
* ਉਦ. ਆਸ਼ੀਸ਼ ਖਾਨ (ਸਰੋਦ) ਨਾਲ ਪੰ. ਬਿਕਰਮ ਘੋਸ਼ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਸ਼ਿਰਾਜ਼ ਅਲੀ ਖਾਨ (ਸਰੋਦ)
* ਉਦ. ਨਿਸ਼ਾਤ ਖਾਨ (ਸਿਤਾਰ) ਅਨੁਬਰਤਾ ਚੈਟਰਜੀ (ਤਬਲਾ) ਨਾਲ
* ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਆਰਤੀ ਅੰਕਲੀਕਰ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਆਨੰਦਗੋਪਾਲ ਬੰਦੋਪਾਧਿਆਏ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਪੰ. ਜੋਤੀ ਗੋਹੋ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਪੰ. ਉਦੈ ਭਾਵਲਕਰ ( ਧਰੁਪਦ ਵੋਕਲ )
* ਬੰਸਰੀ- ਵਾਇਲਨ ਜੁਗਲਬੰਦੀ - ਪੰ. ਰੋਨੂੰ ਮਜੂਮਦਾਰ (ਬੰਸਰੀ) ਅਤੇ ਅਤੁਲ ਉਪਾਧਿਆਏ (ਵਾਇਲਿਨ) ਨਾਲ ਪੰ. ਤਨਮੋਏ ਬੋਸ (ਤਬਲਾ)

#### SSF ਅਲਾਪ 2019 
* ਕਥਕ ਡੁਏਟ - ਅਭਿਮਨਿਊ ਲਾਲ ਅਤੇ ਵਿਧਾ ਲਾਲ ਜ਼ੁਹੇਬ ਅਹਿਮਦ ਖਾਨ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਪੰਕਜ ਮਿਸ਼ਰਾ (ਸਾਰੰਗੀ) ਨਾਲ
* ਸ਼ੁਭ ਮਹਾਰਾਜ (ਤਬਲਾ) ਦੇ ਨਾਲ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਲਹਿਰੀ (ਸਰੋਦ)
* ਸੰਜੁਕਤਾ ਬਿਸਵਾਸ (ਵੋਕਲ) ਸੌਮੇਨ ਨੰਦੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਰੂਪਸ਼੍ਰੀ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ) ਨਾਲ
* ਸੁਵੇਂਦੂ ਬੈਨਰਜੀ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ ਸੋਲੋ) ਸੋਹਨ ਘੋਸ਼ (ਤਬਲਾ) ਨਾਲ
* ਮਹਿਤਾਬ ਅਲੀ ਨਿਆਜ਼ੀ (ਸਿਤਾਰ) ਉਨਮੇਸ਼ ਬੈਨਰਜੀ (ਤਬਲਾ) ਨਾਲ
* ਆਰਕਿਕ ਬੈਨਰਜੀ (ਤਬਲਾ ਸੋਲੋ) ਹੀਰਨਮਯ ਮਿੱਤਰਾ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ) ਨਾਲ

### ਸੀਜ਼ਨ 7 (1,15 ਅਤੇ 16 ਦਸੰਬਰ 2018) 
right|thumb| ਉਸਤਾਦ ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ ਦਾ 2018 ਵਿੱਚ SSF ਸੀਜ਼ਨ 7 ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਹਾਲ ਦੁਆਰਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ

* ਇੱਕ ਰਿਦਮ ਐਨਸੈਂਬਲ-ਉਦ.ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ (ਤਬਲਾ),ਨਵੀਨ ਸ਼ਰਮਾ(ਢੋਲਕ), ਅਨੰਤ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ (ਮ੍ਰਿਦੰਗਮ) ਅਤੇ ਸਾਬਿਰ ਖਾਨ (ਸਾਰੰਗੀ) 
* ਬੇਗਮ ਪਰਵੀਨ ਸੁਲਤਾਨਾ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸਵਪਨ ਚੌਧਰੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਪੰ. ਜੋਤੀ ਗੋਹੋ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਡੁਏਟ - ਡਾ ਮੱਲਿਕਾ ਸਾਰਾਭਾਈ ਅਤੇ ਰੇਵੰਤ ਸਾਰਾਭਾਈ
* ਪੰ. ਰਾਜੀਵ ਤਾਰਾਨਾਥ (ਸਰੋਦ) ਨਾਲ ਪੰ. ਯੋਗੇਸ਼ ਸਮਸੀ (ਤਬਲਾ)
* ਪੰ. ਵੈਂਕਟੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸਮਰ ਸਾਹਾ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਰੂਪਸ਼੍ਰੀ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਅਤੇ ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਬੰਸਰੀ ਜੁਗਲਬੰਦੀ: ਪ੍ਰਵੀਨ ਗੋਡਖਿੰਡੀ (ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਬੰਸਰੀ) ਅਤੇ ਸ਼ਸ਼ਾਂਕ ਸੁਬਰਾਮਣੀਅਮ (ਕਰਨਾਟਿਕ ਬੰਸਰੀ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸ਼ੁਭੰਕਰ ਬੈਨਰਜੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਪਾਤਰੀ ਸਤੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ (ਮ੍ਰਿਦੰਗਮ)
* ਪੰ. ਦੇਬਾਸ਼ੀਸ਼ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ (ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਗਿਟਾਰ ) ਨਾਲ ਪੰ. ਤਨਮੋਏ ਬੋਸ (ਤਬਲਾ)
* ਉਦ. ਸ਼ੁਜਾਤ ਖਾਨ (ਸਿਤਾਰ) ਨਾਲ ਉਦ. ਸਾਬਿਰ ਖਾਨ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਆਸਿਫ ਖਾਨ (ਤਬਲਾ)
* ਜੈਤੀਰਥ ਮੇਵੁੰਦੀ (ਵੋਕਲ) ਸੌਮੇਨ ਸਰਕਾਰ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਸਨਾਤਨ ਗੋਸਵਾਮੀ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ) ਨਾਲ
* ਮੰਜੂ ਮਹਿਤਾ (ਸਿਤਾਰ) ਉੱਜਵਲ ਭਾਰਤੀ (ਤਬਲਾ) ਨਾਲ

#### SSF ਅਲਾਪ 2018 
* ਕੁਮਾਰ ਮਰਦੂਰ (ਵੋਕਲ) ਦੇਬਜੀਤ ਪਤਿਤੁੰਡੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਗੌਰਬ ਚੈਟਰਜੀ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ) ਨਾਲ।
* ਕੌਸ਼ਿਕ ਮੁਖਰਜੀ (ਸਰੋਦ) ਰੂਪਕ ਭੱਟਾਚਾਰਜੀ (ਤਬਲਾ) ਨਾਲ
* ਦੇਬਾਂਜਨ ਭੱਟਾਚਾਰਜੀ (ਸਰੋਦ) ਸੰਦੀਪ ਘੋਸ਼ (ਤਬਲਾ) ਨਾਲ
* ਅਯਾਨ ਸੇਨਗੁਪਤਾ (ਸਿਤਾਰ) ਸੌਮੇਨ ਨੰਦੀ (ਤਬਲਾ) ਨਾਲ
* ਸਬਰੀ ਮਿਸ਼ਰਾ (ਕੱਥਕ) ਸੁਬੀਰ ਠਾਕੁਰ (ਤਬਲਾ), ਦੇਬਾਸ਼ੀਸ ਸਰਕਾਰ (ਵੋਕਲ) ਅਤੇ ਸੁਨੰਦੋ ਮੁਖਰਜੀ (ਸਰੋਦ) ਨਾਲ
* ਈਸ਼ਾਨ ਘੋਸ਼ (ਤਬਲਾ) ਨਾਲ ਹੀਰਨਮਯ ਮਿੱਤਰਾ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)

### ਸੀਜ਼ਨ 6 (16 ਅਤੇ 17 ਦਸੰਬਰ 2017)  
* ਉਦ. ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਰਾਕੇਸ਼ ਚੌਰਸੀਆ (ਬਾਂਸਰੀ)
* ਪੰ. ਰਾਜਿੰਦਰ ਗੰਗਾਨੀ (ਕੱਥਕ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸੰਜੇ ਮੁਖਰਜੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਪੰ. ਫਤਿਹ ਸਿੰਘ ਗੰਗਾਨੀ (ਤਬਲਾ ਅਤੇ ਬੋਲ ਪਧੰਤ )
* ਧਰੁਪਦ ਵੋਕਲ ਡੁਏਟ - ਗੁੰਡੇਚਾ ਬ੍ਰਦਰਜ਼
* ਕੇਨ ਜ਼ਕਰਮੈਨ (ਸਰੋਦ) ਨਾਲ ਪੰ. ਪਰਿਮਲ ਚੱਕਰਵਰਤੀ (ਤਬਲਾ)
* ਪੰ. ਉਲਹਾਸ ਕਸ਼ਾਲਕਰ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸੁਰੇਸ਼ ਤਲਵਲਕਰ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਗੌਰਬ ਚੈਟਰਜੀ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਪੁਰਬਾਯਨ ਚੈਟਰਜੀ (ਸਿਤਾਰ) ਨਾਲ ਪੰ. ਅਨਿੰਦੋ ਚੈਟਰਜੀ (ਤਬਲਾ)
* ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸ਼ੁਭੰਕਰ ਬੈਨਰਜੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਰੂਪਸ਼੍ਰੀ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ-ਕਰਨਾਟਿਕ ਮੈਂਡੋਲਿਨ ਡੁਏਟ - ਸਨੇਹਾਸੀਸ਼ ਮੋਜ਼ੂਮਦਾਰ (ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਮੈਂਡੋਲਿਨ), ਯੂ. ਰਾਜੇਸ਼ (ਕਰਨਾਟਿਕ ਮੈਂਡੋਲਿਨ), ਓਜਸ ਅਧੀਆ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਐਸਵੀ ਰਮਾਨੀ (ਮ੍ਰਿਦੰਗਮ)

### ਸੀਜ਼ਨ 5 (17 ਅਤੇ 18 ਦਸੰਬਰ 2016) 
* ਪੰ. ਸ਼ਿਵਕੁਮਾਰ ਸ਼ਰਮਾ (ਸੰਤੂਰ) ਨਾਲ ਯੂ.ਡੀ. ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ (ਤਬਲਾ) 
* ਪੰ. ਬੁੱਧਾਦਿੱਤਯ ਮੁਖਰਜੀ (ਸਿਤਾਰ) ਨਾਲ ਪੰ. ਅਭਿਜੀਤ ਬੈਨਰਜੀ (ਤਬਲਾ)
* ਪੰ. ਸਵਪਨ ਚੌਧਰੀ (ਤਬਲਾ ਸੋਲੋ) ਨਾਲ ਹੀਰਨਮਯ ਮਿੱਤਰਾ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਉਦ. ਰਾਸ਼ਿਦ ਖਾਨ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਤਨਮੋਏ ਬੋਸ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਪੰ. ਜੋਤੀ ਗੋਹੋ]] (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਵੋਕਲ ਡੁਏਟ - ਪੰ. ਰਾਜਨ ਮਿਸ਼ਰਾ ਅਤੇ ਪੰ. ਸਾਜਨ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨਾਲ ਪੰ. ਸੁਭਾਨ ਚੈਟਰਜੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਸਨਾਤਨ ਗੋਸਵਾਮੀ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਗੁਰੂ ਸੁਜਾਤਾ ਮਹਾਪਾਤਰਾ ( ਓਡੀਸੀ )
* ਪੰ. ਪਾਰਥੋ ਸਰੋਥੀ (ਸਰੋਦ) ਨਾਲ ਪੰ. ਬਿਕਰਮ ਘੋਸ਼ (ਤਬਲਾ)

### ਸੀਜ਼ਨ 4 (10 ਅਤੇ 12 ਜਨਵਰੀ 2016) 
[right|thumb| ਵਿਦੁਸ਼ੀ [ਗਿਰਜਾ ਦੇਵੀ|ਗਿਰਿਜਾ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਪੰ.ਬਿਰਜੂ ਮਹਾਰਾਜ SSF ਵਿੱਚ ਸੀਜ਼ਨ 4, 2016 ਵਿੱਚ ]]

* ਪੰ. ਬਿਰਜੂ ਮਹਾਰਾਜ (ਕੱਥਕ) ਨਾਲ ਪੰ. ਅਨਿੰਦੋ ਚੈਟਰਜੀ                        (ਤਬਲਾ)
* ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਗਿਰਿਜਾ ਦੇਵੀ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਗੋਪਾਲ ਮਿਸ਼ਰਾ (ਤਬਲਾ), ਹੀਰਨਮਯ ਮਿੱਤਰਾ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ) ਅਤੇ ਸਰਵਰ ਹੁਸੈਨ                          (ਸਾਰੰਗੀ)
* ਕਥਕ-ਵੋਕਲ ਡੁਏਟ - ਪੰ. ਬਿਰਜੂ ਮਹਾਰਾਜ (ਕੱਥਕ) ਅਤੇ ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਗਿਰਿਜਾ ਦੇਵੀ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਅਨਿੰਦੋ ਚੈਟਰਜੀ (ਤਬਲਾ)
* ਪੰ. ਅਜੋਏ ਚੱਕਰਵਰਤੀ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਯੋਗੇਸ਼ ਸਮਸੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਪੰ. ਅਜੈ ਜੋਗਲੇਕਰ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਪੰ. ਸ਼ੁਭੰਕਰ ਬੈਨਰਜੀ ਅਤੇ ਪੰ. ਯੋਗੇਸ਼ ਸਮਸੀ ਨਾਲ ਪੰ. ਅਜੈ ਜੋਗਲੇਕਰ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਪੰ. ਬਸੰਤ ਕਾਬਰਾ (ਸਰੋਦ) ਨਾਲ ਪੰ. ਅਰੂਪ ਚੈਟਰਜੀ (ਤਬਲਾ)

### ਸੀਜ਼ਨ 3 (12, 13, 14 ਅਤੇ 15 ਫਰਵਰੀ 2015) 
* ਪੰ. ਤੇਜੇਂਦਰ ਨਰਾਇਣ ਮਜੂਮਦਾ (ਸਰੋਦ) ਦੇ ਨਾਲ ਉਦ. ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ (ਤਬਲਾ)
* ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਸ਼ੁਭਾ ਮੁਦਗਲ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਅਨੀਸ਼ ਪ੍ਰਧਾਨ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਸੁਧੀਰ ਨਾਇਕ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਉਦ. ਸ਼ਾਹਿਦ ਪਰਵੇਜ਼ (ਸਿਤਾਰ) ਸੁਭਾਜਯੋਤੀ ਗੁਹਾ (ਤਬਲਾ) ਨਾਲ
* ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਮਾਨਸੀ ਮਜੂਮਦਾਰ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸ਼ੁਭੰਕਰ ਬੈਨਰਜੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਰੂਪਸ਼੍ਰੀ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ                                                               (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਸੰਤੂਰ-ਬਾਂਸੁਰੀ ਦਾ ਦੋਗਾਣਾ ਪੰ. ਤਰੁਣ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ (ਸੰਤੂਰ) ਅਤੇ ਪੰ. ਪ੍ਰਵੀਨ ਗੋਦਖਿੰਦੀ (ਬੰਸਰੀ) ਨਾਲ ਪੰ. ਬਿਕਰਮ ਘੋਸ਼                                          (ਤਬਲਾ)
* ਪੰ. ਵੈਂਕਟੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸਮਰ ਸਾਹਾ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਰੂਪਸ਼੍ਰੀ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਕੌਸ਼ਿਕੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ (ਵੋਕਲ)

### ਸੀਜ਼ਨ 2 (4 ਅਤੇ 5 ਜਨਵਰੀ 2014) 
* ਉਦ. ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ (ਤਬਲਾ ਅਤੇ ਪਰਕਸ਼ਨ ), ਸ਼ੰਕਰ ਮਹਾਦੇਵਨ      (ਵੋਕਲ), ਯੂ. ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ( ਮੈਂਡੋਲਿਨ ) ਅਤੇ ਵੀ. ਸੇਲਵਾਗਨੇਸ਼        (ਪਰਕਸ਼ਨ)
* ਉਦ. ਰਾਸ਼ਿਦ ਖਾਨ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸ਼ੁਭੰਕਰ ਬੈਨਰਜੀ (ਤਬਲਾ), ਪੰ. ਜੋਤੀ ਗੋਹੋ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ) ਅਤੇ ਮੁਰਾਦ ਅਲੀ ਖਾਨ                             (ਸਾਰੰਗੀ)
* ਪੰ. ਸਵਪਨ ਚੌਧਰੀ (ਤਬਲਾ ਸੋਲੋ) ਨਾਲ ਅਲਾਰਖਾ ਕਲਾਵੰਤ            (ਸਾਰੰਗੀ) 
* ਪੰ. ਵੈਂਕਟੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸਮਰ ਸਾਹਾ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਰੂਪਸ਼੍ਰੀ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਪੰ. ਕੁਸ਼ਲ ਦਾਸ (ਸਿਤਾਰ) ਨਾਲ ਪੰ. ਅਭਿਜੀਤ ਬੈਨਰਜੀ (ਤਬਲਾ)
* ਸ਼ਹਾਦਤ ਹੁਸੈਨ (ਸਰੋਦ) ਨਾਲ ਪੰ. ਅਰੂਪ ਚੈਟਰਜੀ (ਤਬਲਾ)

### ਸੀਜ਼ਨ 1 (5 ਅਤੇ 6 ਜਨਵਰੀ 2013) 
* ਉਦ. ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ (ਤਬਲਾ ਸੋਲੋ)  ਨਾਲ ਦਿਲਸ਼ਾਦ ਖਾਨ                (ਤਬਲਾ) 
* ਪੰ. ਸ਼ਿਵਕੁਮਾਰ ਸ਼ਰਮਾ (ਸੰਤੂਰ) ਨਾਲ ਪੰ. ਅਨਿੰਦੋ ਚੈਟਰਜੀ                        (ਤਬਲਾ)
* ਪੰ. ਬਿਰਜੂ ਮਹਾਰਾਜ ( ਕੱਥਕ ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸ਼ੁਭੰਕਰ ਬੈਨਰਜੀ                         (ਤਬਲਾ)
* ਪੰ. ਹਰੀਪ੍ਰਸਾਦ ਚੌਰਸੀਆ ( ਬੰਸਰੀ ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸ਼ੁਭੰਕਰ ਬੈਨਰਜੀ              (ਤਬਲਾ)
* ਵਿਦੁਸ਼ੀ ਗਿਰਿਜਾ ਦੇਵੀ (ਵੋਕਲ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸਮਰ ਸਾਹਾ (ਤਬਲਾ), ਸਰਵਰ ਹੁਸੈਨ (ਸਾਰੰਗੀ) ਅਤੇ ਗੌਰਬ ਚੈਟਰਜੀ                               (ਹਾਰਮੋਨੀਅਮ)
* ਉਦ. ਆਸ਼ੀਸ਼ ਖਾਨ (ਸਰੋਦ) ਨਾਲ ਪੰ. ਸਵਪਨ ਚੌਧਰੀ (ਤਬਲਾ) ਅਤੇ ਸ਼ਿਰਾਜ਼ ਅਲੀ ਖਾਨ (ਸਰੋਦ)

## ਸਵਰ ਸਮਰਾਟ - ਸਿਰਲੇਖ 
ਆਚਾਰੀਆ ਬਾਬਾ ਉਸਤਾਦ ਅਲਾਉਦੀਨ ਖਾਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਮਹਾਨ ਸੰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮੈਹਰ ਸੇਨੀਆ ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਅਲੀ ਅਕਬਰ ਖਾਨ ਨੂੰ '*ਸਵਰ ਸਮਰਾਟ*' (ਮੇਲੋਡੀ ਦਾ ਸਮਰਾਟ) ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ