open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਥਾਮਸ ਕੂਨ

**ਥਾਮਸ ਸੈਮੂਅਲ ਕੂਨ** (/kuːn/; 18 ਜੁਲਾਈ, 1922 – 17 ਜੂਨ, 1996) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕਨ ਭੌਤਿਕਵਿਗਿਆਨੀ, ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ 1962 ਦੀ ਵਿਵਾਦਗ੍ਰਸਤ ਕਿਤਾਬ *ਵਿਗਿਆਨਕ ਇਨਕਲਾਬਾਂ ਦੀ ਸੰਰਚਨਾ* ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਤੇ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਦੋਨਾਂ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਸਿਫਟ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਇੱਕ ਮੁਹਾਵਰਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। 

ਕੂਨ ਨੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਗਿਆਨ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਦਾਅਵੇ ਕੀਤੇ ਹਨ: ਵਿਗਿਆਨਕ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਕੀਰੀ ਅਤੇ ਨਿਰੰਤਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਤੇ "ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਸ਼ਿਫਟਾਂ" ਤੋਂ ਗੁਜ਼ਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਸ਼ਿਫਟ ਇਹ ਸਮਝਣ ਲਈ ਨਵੇਂ ਪਹੁੰਚ-ਮਾਰਗ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਜਿਹਨਾਂ ਦੇ ਸਹੀ ਹੋਣ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ; ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸੱਚ ਦੀ ਧਾਰਨਾ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਪਲ ਤੇ, ਸਿਰਫ਼ ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਕਸਵੱਟੀ ਨਾਲ ਹੀ ਸਥਾਪਿਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਸਗੋਂ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮੁਦਾਇਆਂ ਦੀ ਆਮ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਿੜ ਰਹੇ ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਅਕਸਰ ਬੇਮੇਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਅਰਥਾਤ ਉਹ ਯਥਾਰਥ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਅਤੇ ਨਾਸੁਲਝਣਯੋਗ ਵਰਣਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਸਾਡੀ ਸਮਝ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕੱਲੀ "ਬਾਹਰਮੁਖਤਾ" ਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ। ਸਾਇੰਸ ਨੂੰ ਆਤਮਮੁਖੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਵੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਰੇ ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਸਿੱਟੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਦੀ ਆਤਮਮੁਖੀ ਕੰਡੀਸ਼ਨਿੰਗ / ਵਿਸ਼ਵ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਉੱਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

## *ਵਿਗਿਆਨਕ ਇਨਕਲਾਬਾਂ ਦੀ ਸੰਰਚਨਾ * 
ਵਿਗਿਆਨਕ ਇਨਕਲਾਬਾਂ ਦੀ ਸੰਰਚਨਾ (The Structure of Scientific Revolutions) ਮੂਲ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਆਨਾ ਸਰਕਲ ਦੇ ਮੰਤਕੀ ਪ੍ਰਤੱਖਵਾਦੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ  *ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਆਫ਼ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਸਾਇੰਸ*, ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੇਖ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਸੀ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ,ਕੂਨ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਵਿਗਿਆਨ ਨਵੇਂ ਗਿਆਨ ਇੱਕ ਲਕੀਰੀ ਜਮ੍ਹਾਂ-ਜੋੜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਰੱਕੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਸਗੋਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਇਨਕਲਾਬਾਂ ਤੋਂ ਗੁਜ਼ਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ "ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਸ਼ਿਫਟ" ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ (ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਘੜਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ), ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਜਾਂਚ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਵ ਵਿਗਿਆਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਦੀ ਅਨਹੋਂਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ "ਆਮ ਵਿਗਿਆਨ" ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਵਿਗਿਆਨੀ "ਬੁਝਾਰਤਾਂ-ਬੁਝਣ" ਰਾਹੀਂ ਕੇਂਦਰੀ ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।  ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਦੀ ਸੇਧ ਸਦਕਾ, ਆਮ ਸਾਇੰਸ ਬਹੁਤ ਹੀ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ: "ਜਦ ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਸਫਲ ਹੈ, ਤਾਂ ਪੇਸ਼ਾ ਉਹਨਾਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਵੀ ਹੱਲ ਕਢ ਲਵੇਗਾ, ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਇਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਕਲਪਨਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰ ਸਕਣੀ ਅਤੇ ਪੈਰਾਡਾਈਮ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਹਥ ਵੀ ਨਹੇਂ ਸੀ ਪਾ ਸਕਣਾ।"

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1922
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1996
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ
ਐਂਗ ਲੀ

**ਐਂਗ ਲੀ** ਓਬੀਐਸ (; ਜਨਮ 23 ਅਕਤੂਬਰ, 1954) ਇੱਕ ਤਾਈਵਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਸਕ੍ਰੀਨਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ।

ਲੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ *ਦ ਵੈਡਿੰਗ ਬੈਂਕੁਇਟ*, ਪੁਸ਼ਿੰਗ ਹੈਂਡਸ ਅਤੇ *ਈਟ ਡਰਿੰਗ ਮੈਨ ਵੂਮਨ*, ਨੇ ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਟਕਰਾਅ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਲੀ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਮਨਕਾਰੀ, ਗੁਪਤ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ *ਕਰਾਊਚਿੰਗ ਟਾਈਗਰ, ਹਿਡਨ ਡ੍ਰੈਗਨ*, *ਦ ਆਈਸ ਸਟੌਰਮ*, *ਹਲਕ* ਅਤੇ *ਬਰੋਕਬੈਕ ਮਾਊਨਟੇਨ* ਜਿਹੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਲੀ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਮੁੱਲਾਂ ਦੇ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਮੀਖਕਾਂ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਉਸਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦੇ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਨਤਾ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।

## ਜੀਵਨ
ਐਂਗ ਲੀ ਦਾ ਜਨਮ 1954 ਵਿੱਚ ਚਿਆਚੋਊ, ਪਿੰਗਟੁੰਗ, ਤਾਈਵਾਨ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਲੀ ਉਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਪੜ੍ਹਾਈ-ਲਿਖਾਈ ਉੱਪਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ *ਨੈਸ਼ਨਲ ਤਾਈਨਾਨ ਫ਼ਰਸਟ ਸੀਨੀਅਰ ਹਾਈ ਸਕੂਲ* ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਸਨ। ਲੀ ਦੋ ਵਾਰ ਦਾਖ਼ਲਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿੱਚੋਂ ਫ਼ੇਲ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਤਾਈਵਾਨ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਦਾਖ਼ਲਾ ਨਾ ਸਕਿਆ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸਦੇ ਤੰਗ ਆਏ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਰਟਸ ਸਕੂਲ ਵਿਖੇ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਉਸਨੇ 1975 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂੁਰੀ ਕੀਤੀ। 1979 ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਇਲੀਆਨਾ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਥੀਏਟਰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂੁਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਪਾਈਕ ਲੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਵੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।

## ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਜੀਵਨ
ਲੀ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੀ ਵੈਸਟਚੈਸਟਰ ਕਾਊਂਟੀ ਦੇ ਲਾਰਚਮਾਊਂਟ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਜੇਨ ਲਿਨ ਜਿਹੜੀ ਕਿ ਇੱਕ ਮਾਈਕ੍ਰੋਬਾਇਓਲੋਜਿਸਟ ਹੈ, ਨਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਜੇਨ ਲਿਨ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ 1983 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹਨ, ਹਾਨ (ਜਨਮ 1984) ਅਤੇ ਮੇਸਨ ਲੀ (ਜਨਮ 1990)। ਲੀ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ਤੇ ਰਹਿਣ ਕਰਕੇ ਉੱਥੋਂ ਦੀ ਕੱਚੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਹਾਸਿਲ ਹੈ, ਪਰ ਲੀ ਇਹ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਦੀ ਪੱਕੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਲੀ ਇੱਕ ਬੋਧੀ ਹੈ।

## ਫ਼ਿਲਮਾਂ
*1993: *ਦ ਵੈਡੰਗ ਬੈਂਕੁਇਟ*
*1994: *ਈਟ ਡਰਿੰਗ ਮੈਨ ਵੂਮਨ*
*1995: *ਸੈਂਸ ਐਂਡ ਸੈਂਸੀਬਿਲਿਟੀ*
*1997: *ਦ ਆਈਸ ਸਟੌਰਮ (ਫ਼ਿਲਮ)*
*2000: *ਕਰਾਊਚਿੰਗ ਟਾਈਗਰ, ਹਿਡਨ ਡ੍ਰੈਗਨ*
*2003: *ਹਲਕ*
*2005: *ਬਰੋਕਬੈਕ ਮਾਊਨਟੇਨ*
*2007: *ਲਸਟ, ਕਾਊਸ਼ਨ*
*2012: *ਲਾਈਫ਼ ਔਫ਼ ਪਾਈ*

## ਹਵਾਲੇ
## ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ
* Dilley, Whitney Crothers. *The Cinema of Ang Lee: The Other Side of the Screen.* London: Wallflower Press, 2007.
* "Taking Stock of 'Taking Woodstock'" Rushprnews October 5, 2008
* "Ang Lee's movie has a backstory of pure serendipity" by Dan Bloom, *Taipei Times*. October 11, 2008
* Cheshire, Ellen. Ang Lee. London: Pocket Essentials, 2001.
* Senses of Cinema: Great Directors Critical Database
* Ang Lee 64th Venice Film Festival press conference 
* *DGA Quarterly* interview
* Ang Lee: A Life in Pictures at BAFTA
* A Never-Ending Dream - A short essay by Ang Lee on his road to success

## ਬਾਹਰਲੇ ਲਿੰਕ
* 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1954
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆਈ-ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਟਾਈਗਰ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਐਰਿਕ ਫਰੌਮ

**ਐਰਿਕ ਸੇਲਿਗਮਨ ਫਰੌਮ** (; 23 ਮਾਰਚ, 1900 – 18 ਮਾਰਚ, 1980) ਇੱਕ ਜਰਮਨ-ਜਨਮਿਆ ਅਮਰੀਕੀ ਸਮਾਜਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ, ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ, ਸਮਾਜ-ਵਿਗਿਆਨੀ, ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ, ਅਤੇ ਜਮਹੂਰੀ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਨੋਰੋਗ, ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਵਿਲੀਅਮ ਐਲੀਸਨ ਵ੍ਹਾਈਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਅਤੇ ਆਲੋਚਤਨਾਤਮਿਕ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਫਰੈਂਕਫਰਟ ਸਕੂਲ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। 

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਐਰਿਕ ਫਰੌਮ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਮਾਰਚ 1900 ਨੂੰ **ਫ਼ਰਾਂਫ਼ੁਰਟ ਆਮ ਮਾਈਨ** ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਜਹੂਦੀ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਬੱਚਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1918 ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੈਂਕਫਰਟ ਐਮ ਮੈਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਿੱਦਿਅਕ ਅਧਿਐਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਦੋ ਸਮੈਸਟਰ ਕੀਤੇ ਸੀ। 1919 ਦੇ ਗਰਮੀ ਦੇ ਸਮੈਸਟਰ ਦੌਰਾਨ,ਫਰੌਮ ਨੇ ਹੀਡਲਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਅਲਫਰੈਡ ਵੈਬਰ (ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਮੈਕਸ ਵੈਬਰ ਦੇ ਭਰਾ), ਮਨੋ-ਚਿਕਿਤਸਕ-ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਕਾਰਲ ਯਾਸਪਰਸ, ਅਤੇ ਹੇਨਰਿਕ ਰਿਕਰਟ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਫਰੌਮ ਨੇ 1922 ਦੇ ਹੀਡਲਬਰਗ ਤੋਂ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਐੱਚ ਐੱਚ ਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਹੀਡਲਬਰਗ ਵਿੱਚ ਫਰੀਡਾ ਰੇਚਮਨ ਦੇ ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਸੇਨੇਟਰੀਅਮ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਬਣਨ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ 1926 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ, ਪਰੰਤੂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਹੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਅਲੱਗ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ 1942 ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਕਰ ਲਿਆ। 1927 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਿਨਿਕੀ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। 1930 ਵਿੱਚ ਉਹ ਫ੍ਰੈਂਕਫਰਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਫਾਰ ਸੋਸ਼ਲ ਰਿਸਰਚ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਸਿਖਲਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। 

ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਸੱਤਾ ਦੀ ਨਾਜ਼ੀ ਨਿਯੰਤ੍ਰਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਫਰੌਮ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨੇਵਾ ਅਤੇ ਫਿਰ 1934 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਕੈਰਨ ਹੋਰਨੀ ਅਤੇ ਹੈਰੀ ਸਟੈਕ ਸੁਲੀਵਾਨ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਫਰੌਮ ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਸੋਚ ਦੇ ਨਵ-ਫਰਾਇਡੀਅਨ ਸਕੂਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਹੋਰਨੀ ਅਤੇ ਫਰੌਮ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਤਕੜਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਬੂਲਦੇ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹੋਰਨੀ ਨੇ ਫਰੌਮ ਨੂੰ ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਦੇ ਕੁਝ ਪਹਿਲੂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਾਏ ਅਤੇ ਫਰੌਮ ਨੇ ਹੋਰਨੀ ਨੂੰ ਸਮਾਜਸ਼ਾਸਤਰ ਸਮਝਾਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦਾ1930 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਅੰਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਕੋਲੰਬੀਆ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਫਰੌਮ ਨੇ 1943 ਵਿੱਚ ਸਾਈਕੈਟਰੀ ਦੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਸਕੂਲ ਦੀ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਾਖਾ ਨੂੰ ਰੂਪ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 1946 ਵਿੱਚ ਸਾਈਕੈਟਰੀ, ਸਾਈਕੋਇਨਾਲਿਸਿਸ, ਅਤੇ ਸਾਈਕਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਿਲੀਅਮ ਐਲਨਸਨ ਵ੍ਹਾਈਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ 1941 ਤੋਂ 1949 ਤੱਕ ਬੇਨਿੰਗਟੋਨ ਕਾਲਜ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਅਤੇ 1941 ਤੋਂ 1959 ਤੱਕ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸੋਸ਼ਲ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਨਿਊ ਸਕੂਲ ਦੇ ਵਿੱਚ ਕੋਰਸ ਪੜ੍ਹਾਏ।

ਜਦੋਂ ਫਰੌਮ 1949 ਵਿੱਚ ਮੈਕਸੀਕੋ ਸਿਟੀ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਉਹ ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਟੋਨੋਮਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਯੂਐਨਏਐਮ) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਸ ਨੇ 1957 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1961 ਤਕ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਤੇ 1962 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਆਰਟਸ ਅਤੇ ਸਾਇੰਸ ਦੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ 1965 ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤੀ ਤਕ ਯੂਐਨਏਐਮ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ 1974 ਤੱਕ ਮੈਕਸਿਕੋ ਸੁਸਾਇਟੀ ਆਫ ਸਾਈਕੋਇਨਾਲਿਸਿਸ (ਐੱਸ ਐੱਮ ਪੀ) ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। 1974 ਵਿੱਚ ਉਹ ਮੈਕਸੀਕੋ ਸਿਟੀ ਤੋਂ ਮੁਰਾਲਟੋ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਅੱਸੀਵੇਂ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦੇ ਪੰਜ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ 1980 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਫਰੌਮ ਇੱਕ ਨਾਸਤਿਕ ਸੀ,  ਲੇਕਿਨ ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਦੀ ਪੁਜੀਸ਼ਨ "ਨਾਖੁਦਾਈ ਰਹੱਸਵਾਦ" ਦੀ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1900
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਲੇਖਕ
ਈਡਵਰਡ ਥੌਰਨਡਾਇਕ

**ਈਡਵਰਡ ਲੀ ਥੌਰਨਡਾਇਕ** (31 ਅਗਸਤ, 1874 – 9 ਅਗਸਤ, 1949) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ,  ਜਿਸ ਨੇ ਲੱਗਪਗ ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਟੀਚਰਜ਼ ਕਾਲਜ, ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ। ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਬਾਰੇ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦਾ ਸਿੱਟਾ ਕੁਨੈਕਸ਼ਨਵਾਦ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲਿਆ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਅਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਲਈ ਵਿਗਿਆਨਕ ਬੁਨਿਆਦ ਰੱਖਣ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਰਮਚਾਰੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ। ਉਹ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਬੋਰਡ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ 1912 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਨ ਸਾਈਕਲੋਜੀਕਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। 2002 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਜਨਰਲ ਸਾਈਕਾਲੋਜੀ ਸਰਵੇ ਇੱਕ ਰਿਵਿਊ, 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਥੌਰਨਡਾਇਕ ਨੂੰ 9ਵੇਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ। ਈਡਵਰਡ ਥੋਰੇਡੀਕੇ ਦਾ ਮੁੜਸ਼ਕਤੀਕਰਣ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਤੇ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਵਹਾਰ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਹਾਰਕ ਨਿਯਮਾਂ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਮੁਹੱਈਆ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵਿਵਹਾਰਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਿੱਖਿਆ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਭਾਵ ਆਏ, ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨ ਕਲਾਸਰੂਮ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। 

## ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਥੌਰਨਡਾਇਕ, ਵਿਲੀਅਮਜ਼ਬਰਗ, ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਈਡਵਰਡ ਆਰ ਅਤੇ ਐਬੀ ਥੌਰਨਡਾਇਕ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜੋ ਲੌਏਲ, ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਵਿੱਚ ਮੈਥੋਡਿਸਟ ਮਿਨਿਸਟਰ ਸੀ। ਥੌਰਨਡਾਇਕ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਰੌਕਸਬਰੀ, ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਵਿੱਚ ਰੌਕਸਬਰੀ ਲਾਤੀਨੀ ਸਕੂਲ (1891) ਤੋਂ ਅਤੇ ਵੇਸਲੇਅਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਬੀ.ਐੱਸ. 1895) ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ 1897 ਵਿੱਚ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਮ.ਏ. ਕੀਤੀ।  ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦੋ ਭਰਾ (ਲਿਨ ਅਤੇ ਐਸ਼ਲੇ) ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿਦਵਾਨ ਬਣੇ। ਛੋਟਾ ਲਿਨ, ਇੱਕ ਮੱਧਕਾਲਵਾਦੀ ਵਿਅਕਤੀ ਸਨ ਜੋ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਜਾਦੂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਵੱਡਾ ਐਸ਼ਲੇ, ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸੀ ਅਤੇ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਥਾਰਟੀ ਸੀ।  

ਹਾਰਵਰਡ ਵਿਖੇ ਉਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਜਾਨਵਰ ਕਿਵੇਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿਲੀਅਮ ਜੇਮਸ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਜਾਨਵਰ 'ਆਦਮੀ' ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਈਡਵਰਡ ਦੇ ਥੀਸਿਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਆਧੁਨਿਕ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਦਸਤਾਵੇਜ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਥੋਰਂਡੀਕ ਆਪਣੀ ਮੁੱਢਲੀ ਦਿਲਚਸਪੀ, ਸਿੱਖਿਆ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਤੇ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ। 1898 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਐਚ.ਡੀ.ਐੱਮ. ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸਾਈਕੋਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਦੇ ਮੋਢੀ ਪਿਤਾ ਜੇਮਸ ਮੈਕਕਿਨ ਕੈਟੇਲ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਕੀਤੀ। 

ਕਲੀਵਲੈਂਡ, ਓਹੀਓ ਵਿੱਚ ਕੇਸ ਪੱਛਮੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੇ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੁਮੈਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਨਾਖ਼ੁਸ਼ ਮੁਢਲੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1899 ਵਿੱਚ ਉਹ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਾਕੀ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਲਈ, ਮਨੁੱਖੀ ਗਿਆਨ, ਸਿੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਟੈਸਟਿੰਗ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। 1937 ਵਿੱਚ, ਥੋਰੇਡੀਕੇ ਸਾਇਕੋਮੈਟਰਿਕ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਦੂਜਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਿਆ, ਅਤੇ ਲੁਈਸ ਲੌਨ ਥਰਸਟਨ ਦੇ ਕਦਮਾਂ ਤੇ ਚੱਲਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਜਰਨਲ ਸਾਈਕੋਮੈਟਰਿਕਾ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1874
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1949
ਅਲਬਰਟ ਬੈਂਡੂਰਾ

**ਐਲਬਰਟ ਬੈਂਡੂਰਾ** ਓਸੀ (; ਜਨਮ 4 ਦਸੰਬਰ, 1925) ਹੈ, ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ,ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸੋਸ਼ਲ ਸਾਇੰਸ ਦੇ ਡੇਵਿਡ ਸਟਾਰ ਜੌਰਡਨ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਐਮੀਰੀਟਸ ਹੈ।  

ਤਕਰੀਬਨ ਛੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ, ਬੈਂਡੂਰਾ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਬੋਧਾਤਮਕ ਸਿਧਾਂਤ, ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਸਮੇਤ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰਵਾਦ ਅਤੇ ਬੋਧ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅੰਤਰਕਾਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਸੀ। ਉਹ ਸਮਾਜਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਸਿਧਾਂਤ (ਸਮਾਜਿਕ ਬੋਧਾਤਮਕ ਸਿਧਾਂਤ ਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲਿਆ ਗਿਆ) ਅਤੇ ਸਵੈ-ਕਾਰਗਰਤਾ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਮੋਢੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ 1961 ਦੇ ਬੋਬੋ ਡੌਲ ਪ੍ਰਯੋਗ ਲਈ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ। 

ਸਮਾਜਿਕ ਬੋਧਾਤਮਕ ਸਿਧਾਂਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਵਾਚਣ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖਦੇ ਹਨ। ਸਮਾਜਿਕ ਬੋਧਾਤਮਕ ਸਿਧਾਂਤ ਦਾ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਰੀਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣਗੇ। ਸਵੈ-ਕਾਰਗਰਤਾ "ਸੰਭਾਵੀ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਕਾਰਜ ਦੇ ਮਾਰਗਾਂ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਯੋਗਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ।" ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਵੈ-ਕਾਰਗਰਤਾ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ। ਬੋਬੋ ਡੌਲ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਇਹੋ ਸੀ ਕਿ ਐਲਬਰਟ ਬੈਂਡੂਰਾ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਮਲਾਵਰਤਾ ਅਤੇ  ਗ਼ੈਰ-ਹਮਲਾਵਰਤਾ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤਾ 

2002 ਦੇ ਸਰਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਬੈਂਡੂਰਾ ਨੂੰ ਸਰਬ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਰ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬੀ. ਐੱਫ. ਸਕਿਨਰ, ਸਿਗਮੰਡ ਫਰਾਉਡ ਅਤੇ ਜੀਨ ਪਿਆਜੇ ਦੇ ਬਾਅਦ ਚੌਥੇ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਜੀਵਿਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।  ਬੈਂਡੁਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਜੀਵਿਤ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਸਰਬ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ ਤੇ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ ਹੈ।

1974 ਵਿੱਚ ਬੈਂਡੂਰਾ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਈਕਲੋਜੀਕਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਏਪੀਏ) ਦਾ 82ਵਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਉਹ ਏਪੀਏ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ 48 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣੇ ਗਏ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਬੈਂਡੂਰਾ ਨੇ ਏਪੀਏ ਬੋਰਡ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਟੀਫਿਕ ਅਫ਼ੇਅਰਜ਼ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ 1968 ਤੋਂ 1970 ਤਕ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਪਰਸਨੈਲਟੀ ਐਂਡ ਸੋਸ਼ਲ ਸਾਇਕੋਲਾਜੀ ਸਮੇਤ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਬੋਰਡ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  82 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਬੈਂਡੂਰਾ ਨੂੰ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਲਈ ਗਰਾਮਾਅਰ ਅਵਾਰਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਬੈਂਡੂਰਾ ਦਾ ਜਨਮ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ ਮੁੰਡਾਰੇ, ਜੋ ਕਿ ਚਾਰ ਸੌ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਕਸਬਾ ਸੀ, ਵਿਖੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਹ ਛੇ ਜਣਿਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੀ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਇੱਕ ਦੂਰ ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬੈਂਡੂਰਾ ਸਿੱਖਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੁਤੰਤਰ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਗਏ ਲੱਛਣ ਉਸਦੇ ਲੰਬੇ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਹਾਇਕ ਸਾਬਤ ਹੋਏ। ਬੈਂਡੂਰਾ ਪੋਲਿਸ਼ ਅਤੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਮੂਲ ਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਕ੍ਰਾਕੋ, ਪੋਲੈਂਡ ਤੋਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਯੂਕਰੇਨ ਤੋਂ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1925
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਡੈਨੀਅਲ ਡੇ-ਲੇਵਿਸ

**ਸਰ ਡੈਨੀਅਲ ਮਾਈਕਲ ਬਲੇਕ ਡੇ-ਲੇਵਿਸ** (ਜਨਮ 29 ਅਪ੍ਰੈਲ 1957) ਇੱਕ ਰਿਟਾਇਰਡ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਤੇ ਆਇਰਿਸ਼ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ। ਉਹ ਬ੍ਰਿਸਟਲ ਓਲਡ ਵਿੱਦਿਅਕ ਥੀਏਟਰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲੰਦਨ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਭਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਪੜਿਆ।

ਬ੍ਰਿਸਟਲ ਓਲ ਵਿਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰਵਾਇਤੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਦਿਨ-ਲੇਵਿਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਢੰਗ ਅਭਿਨੇਤਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉਸਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਭੂਮਿਕਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਖੋਜ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਕਸਰ ਆਪਣੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਕਾਰਜਕ੍ਰਮਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਇੱਥੋਂ ਤਕ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੁਕਤੇ ਤੋਂ ਵੀ। ਉਹ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੋਣਵੇਂ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1998 ਤੋਂ ਸਿਰਫ ਛੇ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤਕਰੀਬਨ ਪੰਜ ਸਾਲ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਉਹ ਘੱਟ ਹੀ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਜਨਤਕ ਰੂਪ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜੂਨ 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਨਾਟਕਾਂ ਨੂੰ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਨਾਇਟੁੱਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਫੈਨਟਮ ਥ੍ਰੈਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਿਨ-ਲੇਵਿਸ ਨੇ 2017 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ।

ਡੇ-ਲੇਵਿਸ ਨੇ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੇਂ ਲਈ ਥੀਏਟਰ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿਚਕਾਰ ਬਦਲਿਆ, 1984 ਦੀ ਫਿਲਮ 'ਦ ਬੌਨੀ' ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਇਲ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਰੋਮੀਓ ਅਤੇ ਜੂਲੀਅਟ ਅਤੇ ਆਮੇਟਸਮਰ ਨਾਈਟ ਦੇ ਡ੍ਰੀਮ ਵਿੱਚ ਬੰਸਰੀ ਖੇਡ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਸਨੇ "ਮਾਈ ਬਿਊਟੀਫੁੱਲ ਲੌਂਡਰੇਟੇ" (1985), ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਤੌਰ ਤੇ ਮੰਨੀ ਗਈ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਅਤੇ "ਏ ਰੂਮ ਵਿਡ ਏਅ ਵਿਊ" (1985) ਨਾਲ ਹੋਰ ਜਨਤਕ ਨੋਟਿਸ ਲਏ। ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਅਸਹਿਯੋਗੀ ਲਾਈਨੀਟੀ ਆਫ ਬੇਗਿੰਗ (1988) ਨਾਲ ਮੋਹਰੀ ਮਨੁੱਖੀ ਰੁਤਬਾ ਲਿਆ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
thumb|80 ਵੀਂ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਡੇ-ਲੇਵਿਸ ਅਤੇ ਰੇਬੇੱਕਾ ਮਿਲਰ
ਡੇਵਿਡ ਲੇਵਿਸ ਦੀ ਗੋਪਨੀਯਤਾ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ "ਚੋਰੀ ਵਿੱਚ ਜੀਵਣ ਦਾ ਅਧਿਐਨ" ਦੱਸਿਆ। ਉਸ ਦਾ ਫ੍ਰੈਂਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਇਜ਼ਾਬੇਲ ਅਦਜਾਨੀ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤਾ ਸੀ ਜੋ ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਤਕ ਚੱਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਅਖੀਰ ਇੱਕ ਵੰਡ ਅਤੇ ਸੁਲ੍ਹਾ ਦੇ ਬਾਅਦ ਖ਼ਤਮ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਗੈਬਰੀਅਲ-ਕੇਨ ਡੇ-ਲੇਵਿਸ 9 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1995 ਨੂੰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।

1996 ਵਿੱਚ, ਸਟੇਜ ਪਲੇ ਦਿ ਕ੍ਰੂਸਿਬਲ ਦੇ ਫਿਲਮ ਸੰਸਕਰਣ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਨਾਟਕਕਾਰ ਆਰਥਰ ਮਿੱਲਰ ਦੇ ਘਰ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲੇਖਕ ਦੀ ਧੀ ਰਬੇਕਾ ਮਿਲਰ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ 13 ਨਵੰਬਰ 1996 ਨੂੰ ਉਸੇ ਸਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਜੋੜੇ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਰਾਨਨ ਕੈਲ ਡੇ-ਲੇਵਿਸ (ਜਨਮ 1998) ਅਤੇ ਕੈਸੈਲ ਬਲੇਕ ਡੇ-ਲੇਵਿਸ (ਜਨਮ 2002). ਉਹ ਮੈਨਹੱਟਨ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਅਤੇ ਐਨਾਮੌਈ, ਕਾਊਂਟੀ ਵਿਕਲੋ, ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਵੰਡਦੇ ਹਨ।

ਡੇ-ਲੇਵਿਸ ਨੇ 1993 ਤੋਂ ਦੋਹਰੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਤੇ ਆਇਰਲੈਂਡ ਦੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1997 ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਐਨਾਮੋਲੋ ਦੇ ਘਰ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਦੂਹਰੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਮੈਂ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੂੰ ਮੇਰਾ ਦੇਸ਼ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ। ਉੱਥੇ ਰਹਿਣਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਸਮਾਂ ਆਇਆ ਜਦੋਂ ਮੈਨੂੰ ਨਿੱਜੀ ਹੋਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਸੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੈਸ ਦੁਆਰਾ ਜਨਤਕ ਹੋਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਊਥ ਈਸਟ ਲੰਡਨ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਮਿਲਵਾਲ ਦਾ ਸਮਰਥਕ ਹੈ।

2008 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੈਲਨ ਮਿਰਨ (ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਰਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਣੀ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਦੂਸਰੀ ਖੇਡਣ ਲਈ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਸਰਬੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਆਸਕਰ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਡਿਊਟੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ) ਤੋਂ ਸਰਬੋਤਮ ਅਦਾਕਾਰ ਲਈ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਸੀ, ਤਾਂ ਦਿਨ-ਲੇਵਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਅੱਗੇ ਗੋਡੇ ਟੇਕ ਦਿੱਤੇ ਆਸਕਰ ਸਟੇਟਯੂਟ ਦੇ ਨਾਲ ਹਰ ਇੱਕ ਮੋਢੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਕੁੱਟਿਆ; "ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਹੈ ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਨਾਈਟਹੁਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਵਾਂਗਾ"। ਡਾਇਮ-ਲੂਇਸ ਨੂੰ ਡਰਾਮੇ ਲਈ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ 2014 ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਵਸ ਆਨਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਨਾਈਟ ਬੈਚਲਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 14 ਨਵੰਬਰ 2014 ਨੂੰ, ਬਕਿੰਘਮ ਪੈਲੇਸ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਉਦਘਾਟਨ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੇਮਬ੍ਰਿਜ ਦੇ ਡਿਊਕ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਵਿਲੀਅਮ, ਦੁਆਰਾ ਨਾਈਟ੍ਰੇਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

### ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 
## ਹਵਾਲੇ
ਯੂਕੀਓ ਮਿਸ਼ੀਮਾ

(14 ਜਨਵਰੀ 1925 - 25 ਨਵੰਬਰ, 1970), ਇਕ ਜਪਾਨੀ ਲੇਖਕ, ਕਵੀ, ਨਾਟਕਕਾਰ, ਅਭਿਨੇਤਾ, ਮਾਡਲ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਟਟਯੋਕਾਏ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਸੀ। ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਨੂੰ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਪਾਨੀ ਲੇਖਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਉਸ ਨੂੰ 1968 ਵਿਚ ਸਾਹਿਤ ਲਈ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਵਿਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਉਸ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀ ਯਾਸੂਨਾਰੀ ਕਵਾਬਾਤਾ ਨੂੰ ਮਿਲ ਗਿਆ ਸੀ।ਉਸ ਦੇ ਨਾਵਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਕਾਬ ਦੇ ਇਕਬਾਲ ਅਤੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਮੰਡਪ ਵਾਲਾ ਮੰਦਰ, ਅਤੇ ਆਤਮਕਥਾਈ ਲੇਖ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਸਟੀਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।  ਉਸ ਦੇ ਐਵਾਂ ਗਾਰਦ ਦੇ ਕੰਮ ਨੇ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਸੁਹਜ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਸੰਜੋਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨੇ  ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧ, ਮੌਤ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਫ਼ੋਕਸ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਹੱਦਾਂ ਭੰਨ ਦਿੱਤੀਆਂ।

ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਰਗਰਮ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸੱਜੇ-ਵਿੰਗ ਦੀ ਮਿਲੀਸ਼ੀਆ ਤਤਨੋਕੇਈ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 1970 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਇਕ ਰਾਜ ਪਲਟੇ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਕ ਜਪਾਨੀ ਫੌਜੀ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਕਮਾਂਡਰ ਨੂੰ ਬੰਧਕ ਬਣਾ ਲਿਆ, ਫਿਰ ਸਮਰਾਟ ਦੀਆਂ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਰਾਜ ਪਲਟੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ। ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਨੇ ਫਿਰ ਰਸਮੀ ਆਤਮਘਾਤ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਪਲਟੇ  ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨੂੰ "ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਘਟਨਾ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ।  

1988 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 

## ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੰਮ 
### ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ 
left|thumb|ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ (ਅੰ. ਅਪ੍ਰੈਲ 1931)
ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਦਾ ਜਨਮ ਟੋਕੀਓ ਦੇ ਯੋਤਸੁਯਾ ਜ਼ਿਲੇ (ਹੁਣ ਸ਼ਿੰਜੁਕੂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ) ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਅਸੂਸਾ ਹੀਰਾਓਕਾ ਸੀ, ਜੋ ਇਕ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਸ਼ੀਜ਼ੂ ਕੈਸਈ ਅਕਾਦਮੀ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਸ਼ਿਜ਼ੂ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਕੈਨਜੋ ਹਾਸ਼ੀ, ਚੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਿਕੀ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦਾ ਵਿਦਵਾਨ ਸੀ, ਅਤੇ ਹਾਸ਼ੀ ਪਰਵਾਰ ਨੇ ਕਾਗਾ ਡੋਮੇਨ ਦੀਆਂ ਕੀ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਲਈ ਮਾਏਦਾ ਕਬੀਲੇ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਦੇ ਦਾਦਾ ਸਤਾਦਰੋ ਹੀਰਾਓਕਾ ਅਤੇ ਦਾਦੀ ਨਤਸੁਕੋ (ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਜਿਸਟਰ ਨਾਮ: ਨਾਤਸੂ) ਹੀਰਾਓਕਾ ਸਨ।  ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ, ਮਿਤਸੁਕੋ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 1945 ਵਿੱਚ ਟਾਈਫਸ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਭਰਾ, ਚਿਯੂਕੀ ਸੀ। 

ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਦੇ ਬਚਪਨ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਦਾਦੀ ਨਤਸੁਕੋ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਗ਼ਲਬਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿਚੋਂ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਨਾਤਸੁਕੋ ਹਿਤਾਚੀ ਪ੍ਰਾਂਤ ਵਿਚ ਸ਼ੀਸੀਡੋ ਦੇ ਦੈਮਿਓ, ਮਾਤਸੁਦਾਏਰਾ ਯੋਰੀਤਕਾ ਦੀ ਪੋਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਅਰਿਸੁਗਵਾ ਤਰੁਹੀਤੋ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਪਲੀ ਸੀ; ਉਸਨੇ ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਦੇ ਦਾਦਾ, ਇਕ ਨੌਕਰਸ਼ਾਹ, ਜਿਸ ਨੇ ਉੱਤਰ ਵਿਚ ਨਵੀਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸੀਮਾ ਵਿਚ ਚੰਗੀ ਦੌਲਤ ਕਮਾਈ ਸੀ ਅਤੇ ਆਖਰਕਾਰ ਸਖਾਲਿਨ ਆਈਲੈਂਡ ਤੇ ਕਰਫੁਟੋ ਪ੍ਰੀਫੈਕਚਰ ਦਾ  ਗਵਰਨਰ-ਜਨਰਲ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ, ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਅਮੀਰਸ਼ਾਹੀ ਢਕੌਂਸਲੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖੇ ਸਨ।  ਉਸਦੀ ਨਾਨੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਟੋਕੁਗਾਵਾ ਆਈਏਸੁ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਵੰਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਸੀ।ਨਾਤਸੁਕੋ ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਬੀਮਾਰ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਭੜਕਾਹਟਾਂ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।  ਇਹ ਨਾਟਸੂ ਕਰਕੇ ਹੈ ਕਿ ਕੁਝ ਲੇਖਕਾਂ ਨੇ ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਦੀ ਮੌਤ ਪ੍ਰਤੀ ਖਿਚ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਹੈ। ਨਾਤਸੁਕੋ ਮਿਸ਼ੀਮਾ ਨੂੰ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿਚ ਜਾਣ ਦੀ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਖੇਡ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਜਾਂ ਦੂਜੇ ਮੁੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਖੇਡਣ ਲਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦਿੰਦੀ; ਉਹ ਆਪਣਾ ਬਹੁਤਾ ਸਮਾਂ ਇਕੱਲੇ ਜਾਂ ਕਜ਼ਨ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗੁੱਡੀਆਂ ਨਾਲ ਬਤੀਤ ਕਰਦਾ।

## ਨੋਟ ਅਤੇ ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1925
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਪਾਨੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੋਕੀਓ ਦੇ ਲੋਕ
ਸੰਪਤ ਪਾਲ ਦੇਵੀ

**ਸੰਪਤ ਪਾਲ ਦੇਵੀ**, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਖੇਤਰ ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ, ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁੰਨ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਗੁਲਾਬੀ ਗੈਂਗ, ਇੱਕ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼-ਅਧਾਰਿਤ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਗਠਨ, ਦੀ ਬਾਨੀ ਸੀ, ਜੋ ਮਹਿਲਾ ਲਈ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਕੰਮ ਕਰਦੀ  ਹੈ। ਉਹ ਕਲਰਸ ਟੀਵੀ ਦੇ ਰਿਏਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ "ਬਿਗ ਬੋਸ 6" ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰ ਰਹਿ ਹੈ।

## ਪਿਛੋਕੜ 
ਸੰਪਤ ਪਾਲ ਦੇਵੀ ਦਾ ਵਿਆਹ, ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਯੂ.ਪੀ ਦੇ ਬਾਂਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।ਚਾਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਰਵੱਈਆ ਅਪਣਾਇਆ। ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਨੇੜਲਾ ਗੁਆਂਢੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਪਾਲ ਦੇਵੀ ਨੇ ਉਸ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਜਨਤਕ ਮੁਆਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਮੰਗ ਲੈਂਦਾ। ਉਹ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਜੈਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸ਼ਿਵਹਾਰਵੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਔਰਤ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਗੁਲਾਬੀ ਗੈਂਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਪਾਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਪਾਲ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਕਈ ਛਾਪੇ ਮਾਰੇ, ਕਈ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕੁੱਟਿਆ, ਅਤੇ ਸੌ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਹੁਣ ਤੱਕ, ਸੰਪਤ ਪਾਲ ਨੇ 270,000 ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਲਈ ਭਰਤੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮਹਿਲਾ ਮੈਂਬਰ ਗੁਲਾਬੀ ਸਾੜੀਆਂ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਡੰਡੇ ਰੱਖਦੀਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ, ਉਹ ਹਿੰਸਕ ਵਿਰੋਧ ਸਮੇਂ ਵਰਤਦੀਆਂ ਸਨ।

2 ਮਾਰਚ 2014 ਨੂੰ, ਸੰਪਤ ਪਾਲ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਗੁਲਾਬੀ ਗਰੋਹ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਆਰਥਿਕ ਬੇਇਨਸਾਫੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੀ ਅਤੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਿੱਜੀ ਹਿੱਤਾਂ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਾ ਰਹੀਾ ਸੀ।

## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* 
* 
* "ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੋੜ ਹੈ, ਸਭ ਦੇ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਕਰਨ ਦੀ Gulabi ਗਰੋਹ ਦੇ Sampat ਪਾਲ - ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਟਾਈਮਜ਼." http://www.hindustantimes.com/. 7 ਮਾਰਚ. 2014. ਵੈੱਬ. 22 ਅਕਤੂਬਰ ਹੈ. 2014. .
* "Gulabi ਗਰੋਹ." Gulabi ਗਿਰੋਹ. ਵੈੱਬ. 25 ਅਕਤੂਬਰ. 2014. .
* "Sampat ਪਾਲ ਕੱਢ ਤੱਕ Gulabi Gang - ਭਾਰਤ ਦੇ ਟਾਈਮਜ਼." ਭਾਰਤ ਦੇ ਟਾਈਮਜ਼. 4 ਸਾਗਰ. 2014. ਵੈੱਬ. 21 ਅਕਤੂਬਰ ਹੈ. 2014. .

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੇ ਸਰਗਰਮ ਕਾਰਜ ਕਰਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਗੌਟਹੋਲਡ ਲੈਸਿੰਗ

**ਗੌਟਹੋਲਡ ਇਫ਼ਰਾਇਮ ਲੈਸਿੰਗ** (; 22 ਜਨਵਰੀ 1729 – 15 ਫਰਵਰੀ 1781) ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਲੇਖਕ, ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ, ਨਾਟਕਕਾਰ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਅਤੇ ਕਲਾ ਆਲੋਚਕ, ਅਤੇ ਐਨਲਾਈਟਨਮੈਂਟ ਯੁੱਗ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਲਿਖਤਾਂ ਨੇ ਜਰਮਨ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਥੀਏਟਰ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਬਲ ਸੀਯਲਰ ਦੇ ਹੈਮਬਰਗ ਨੈਸ਼ਨਲ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਡਰਾਮੈਟਿਉਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਨਾਟਕਕਾਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
left|thumb|Lessing, 1771
ਲੈਂਸਿੰਗ ਦਾ ਜਨਮ ਸਜੇਨੀ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਕਾਮੇਨਜ਼ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ, ਜੋਹਾਨ ਗੋਟਫ੍ਰਿਡ ਲੇਸਿੰਗ ਅਤੇ ਜਸਟਿਨ ਸਲੋਮ ਫੈਲਰ ਤੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਲੂਥਰਨ ਮਨਿਸਟਰ ਸੀ ਅਤੇ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਬਾਰੇ ਲਿਖਦਾ ਸੀ। ਯੰਗ ਲੈਸਿੰਗ ਨੇ 1737 ਤੋਂ 1741 ਤਕ ਕਾਮਨੇਜ਼ ਦੇ ਲਾਤੀਨੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸਦਾ ਬੇਟਾ ਉਸਦੇ ਕਦਮਾਂ ਤੇ ਚੱਲੇ। ਲੈਂਸਿੰਗ ਨੇ ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ ਮੀਸੀਨ ਵਿੱਚ ਫੇਰਸਟੇਂਸਚਿਊਲ ਸੇਂਟ ਅਫਰਾ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਸੇਂਟ ਅਫਰਾ ਵਿਖੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਲੇਪਜਿਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਡਾਕਟਰੀ, ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਾਲੋਗੀ (ਡਿਗਰੀ) (1746-1748) ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

ਇਹ ਇੱਥੇ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਜਰਮਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਕੈਰੋਲੀਨ ਨਿਊਬਰ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ। ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਲਈ ਕਈ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਨਾਟਕ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤੇ, ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਵਧ ਗਈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲਾ ਨਾਟਕ 'ਦ ਯੰਗ ਸਕੌਲਰ' ਲਿਖਿਆ। ਨਿਊਬਰ ਨੇ ਅੰਤ 1748 ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ। 

1748 ਤੋਂ 1760 ਤੱਕ, ਲੈਂਸਿੰਗ ਲੀਪਜਿਗ ਅਤੇ ਬਰਲਿਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਵੋਸੀਸ਼ ਜ਼ੀਟੂੰਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੱਤਰਕਾਵਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮੀਖਿਅਕ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਲੈਸਿੰਗ ਆਪਣੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ ਕ੍ਰਿਸਟਲੋਬ ਮਾਲੀਅਸ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਜੁੜ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਬਰਲਿਨ ਜਾਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। 1750 ਵਿੱਚ, ਲੈਂਸਿੰਗ ਅਤੇ ਮਾਲੀਅਸ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਇਕੱਠਿਆਂ ਟੀਮ ਬਣਾ ਕੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਬੇਿਤਰਾਜ ਜ਼ੂਰ ਹਿਸਟਰੀ ਅੰਡ ਅਉਫਨਾਹਮੇ ਡੇਸ ਥੀਏਟਰ ਸੀ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੇ ਸਿਰਫ ਚਾਰ ਅੰਕ ਨਿੱਕਲੇ, ਪਰੰਤੂ ਇਸਨੇ ਜਨਤਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿਚ ਲਿਆ ਅਤੇ ਲੈਸਿੰਗ ਡਰਾਮੇ ਦਾ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ।  

1752 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵਿਟਨਬਰਗ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 1760 ਤੋਂ 1765 ਤਕ, ਉਸਨੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੱਤ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਜੰਗ, ਜਿਸਦਾ ਅਸਰ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਦੌਰਾਨ ਜਨਰਲ ਟੌਨਟਜ਼ੀਏਨ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਬ੍ਰੇਸਲਾਊ (ਹੁਣ ਵਰੋਕਲਾਵ) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲੌਕੂਨ, ਜਾਂ ਕਵਿਤਾ ਦੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਲਿਖੀ। 

1765 ਵਿੱਚ ਲੈਸਿੰਗ ਬਰਲਿਨ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 1767 ਵਿੱਚ ਹੈਮਬਰਗ ਨੈਸ਼ਨਲ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ। ਅਭਿਨੇਤਾ-ਪ੍ਰਬੰਧਕ, ਕੋਨਰਾਡ ਅਕੇਰਮੈਨ ਨੇ, ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਥਾਈ ਥੀਏਟਰ ਤੇ ਹੈਮਬਰਗ ਵਿੱਚ ਉਸਾਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਜੋਹਾਨ ਫਰੈਡਰਿਕ ਲੋਇਨ ਨੇ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਥੀਏਟਰ, ਹੈਮਬਰਗ ਨੈਸ਼ਨਲ ਥੀਏਟਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਮਾਲਿਕਾਂ ਨੇ ਲੈਸਿੰਗ ਨੂੰ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੇ ਥੀਏਟਰ ਦੇ ਆਲੋਚਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਦੇਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਡਰਾਮੈਟਰਜੀ (ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੈਸਿੰਗ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਡਰਾਮੈਟਿਉਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਥੀਏਟਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਮਰਥਕ ਐਬਲ ਸੇਯਲਰ, ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਕਰੰਸੀ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ ਸੀ ਜੋ "ਜਰਮਨ ਥੀਏਟਰ ਦੇ ਮੋਹਰੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂ ਲੱਗਾ।" ਉੱਥੇ ਉਹ ਈਵਾ ਕੋਨੀਗ, ਆਪਣੀ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਡਰਾਮੇ ਬਾਰੇ ਉਸ ਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਲਿਖਤ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ Hamburgische Dramaturgie ਹੈ, ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈਮਬਰਗ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਬਣਿਆ। ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ, ਇਸ ਲਿਖਤ ਦੇ ਪਾਇਰੇਟਿਡ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਕਾਰਨ ਵਿੱਤੀ ਨੁਕਸਾਨਾਂ ਕਰਕੇ, ਹੈਮਬਰਗ ਥੀਏਟਰ ਸਿਰਫ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਬੰਦ ਕਰ ਦੇਣਾ ਪਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1729
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1781
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਰਮਨ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਰਮਨ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਰਮਨ ਨਾਟਕਕਾਰ
ਆਤਮਾ ਰਾਮ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਕਾਲਜ

**ਆਤਮਾ ਰਾਮ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਕਾਲਜ** (ARSD ਕਾਲਜ), ਜਿਸਨੂੰ ਕਿ **ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਕਾਲਜ** ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਲਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 3 ਅਗਸਤ 1959 ਨੂੰ ਸਨਾਤਨ ਧਰਮ ਸਭਾ, ਦਿੱਲੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

2017 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਤਮਿਕ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਫਰੇਮਵਰਕ ਦੁਆਰਾ ਆਮ ਡਿਗਰੀ ਕਾਲਜਾਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕਾਲਜ ਦਾ ਸਥਾਨ 5ਵਾਂ ਸੀ। NAAC ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਇਸ ਕਾਲਜ ਨੂੰ ਏ ਗ੍ਰੇਡ ਮਿਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
## ਗੈਲਰੀ

File:Arsd college dhaula kuan.jpg
File:View from inside building, Atma Ram Sanatan Dharma College (ARSD), Delhi, India - 2010-08-09.jpg

## ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਸਾਬਕਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ
* ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਾਓ
## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
*ਵੈੱਬਸਾਈਟ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜ
ਰੇ ਬਰੈਡਬਰੀ

**ਰੇ ਡਗਲਸ ਬਰੈਡਬਰੀ** (22 ਅਗਸਤ, 1920 5 ਜੂਨ, 2012) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਪਟਕਥਾਲੇਖਕ ਸੀ।  ਉਸਨੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਫੈਂਟਸੀ, ਸਾਇੰਸ ਫ਼ਿਕਸ਼ਨ, ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਅਤੇ ਰਹੱਸਮਈ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 

ਉਸ ਦੇ ਡਿਸਟੋਪੀਅਨ ਨਾਵਲ ਫਾਰੇਨਹੀਟ 451 (1953), ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨਕ-ਗਲਪ ਅਤੇ ਡਰਾਮਾ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਿਹਾਂ, ਦਿ ਮਾਰਟੀਅਨ ਕਰੌਨੀਕਲਸ (1950), ਇਲਸਟ੍ਰੇਟਿਡ ਮੈਨ (1951), ਅਤੇ ਆਈ ਸਿੰਗ ਦ ਬੌਡੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ (1969) ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ, ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ  20 ਵੀਂ ਅਤੇ 21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕੰਮ ਅਟਕਲਾਂ ਦੇ ਗਲਪ ਵਿਚ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਦੇ ਨਾਵਲ ਡੰਡੇਲੀਅਨ ਵਾਈਨ (1957) ਅਤੇ ਗਲਪੀਕ੍ਰਿਤ ਯਾਦ-ਲਿਖਤ ਗ੍ਰੀਨ ਸ਼ੇਡਜ਼, ਵ੍ਹਾਈਟ ਵ੍ਹੇਲ (1992) ਵਰਗੀਆਂ ਹੋਰ ਵਿਧਾਵਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। 

2007 ਦੇ ਪੁਲਿਜ਼ਟਰ ਸਾਈਟਸ਼ਨ ਸਮੇਤ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਬਰੈਡਬਰੀ ਨੇ ਪਟਕਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸਕ੍ਰਿਪਟਾਂ ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ ਸਲਾਹ ਮਸ਼ਵਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਮੋਬੀ ਡਿਕ ਅਤੇ ਇਟ ਕੇਮ ਫਰੌਮ ਆਊਟਰ ਸਪੇਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਕਾਮਿਕ ਕਿਤਾਬ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਫਾਰਮੈਟਾਂ ਵਿੱਚ ਢਾਲੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। 

2012 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਉੱਤੇ, ਦ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਨੇ ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ ਨੂੰ "ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਸਾਹਿਤਕ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਜਿਆਦਾਤਰ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਲੇਖਕ" ਕਿਹਾ।

## ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ 
left|thumb|ਬਰੈਡਬਰੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, 1938
ਬਰੈਡਬਰੀ ਦਾ ਜਨਮ  22 ਅਗਸਤ 1920 ਨੂੰ , ਵਿੱਚ ਵੌਕੇਗਨ, ਇਲੀਨੋਇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਇਕ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਇਮੀਗ੍ਰੈਂਟ  ਐਸਟਰ (ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਮੋਬਰਗ) ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ (1888-1966) , ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮੂਲ ਦੀ ਇੱਕ ਪਾਵਰ ਅਤੇ ਟੈਲੀਫੋਨ ਲਾਇਨਮੈਨ ਲਿਓਨਾਰਡ ਸਪਾਲਡਿੰਗ ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ (1890-1957) ਉਸਦੇ ਮਾਪੇ ਸਨ। ਅਭਿਨੇਤਾ ਡਗਲਸ ਫੇਅਰ ਬੈਂਕਸ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਨਾਮ "ਡਗਲਸ" ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ ਅਮਰੀਕੀ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਵਿਦਵਾਨ ਡਗਲਸ ਸਪਾਲਡਿੰਗ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਸੀ  ਅਤੇ 1692 ਵਿੱਚ ਸਲੇਮ ਦੇ ਚੁੜੇਲ ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਭੁਗਤਣ ਵਾਲੀ ਮੈਰੀ ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਸੀ।

ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਅਤੇ ਚੜ੍ਹਦੀ ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵੌਕੇਗਨ ਵਿਚ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਪਰਿਵਾਰ ਦੁਆਰਾ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਕ ਬੱਚਾ ਸੀ ਤਾਂ ਇਕ ਆਂਟ ਉਸ ਨੂੰ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਸੁਣਾਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂਨੇ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ।  ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ ਦੇ ਗਲਪ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ, 1920ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੌਕੇਗਨ "ਗ੍ਰੀਨ ਟਾਊਨ", ਇਲੀਨੋਇਸ ਬਣ ਗਿਆ। 

## ਪ੍ਰਭਾਵ 
### ਸਾਹਿਤ 
ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਦੌਰਾਨ, ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ ਇਕ ਉਤਸੁਕ ਪਾਠਕ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸੀ  ਅਤੇ ਉਹ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਹੀ ਜਾਣ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਹ "ਕਲਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਵਿੱਚ ਜਾ ਰਿਹਾ" ਸੀ।  ਬ੍ਰੈਡਬਰੀ ਨੇ 11 ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ (1931) ਮਹਾਨ ਮੰਦੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਖ਼ੁਦ ਆਪਣੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਿਖਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ - ਕਈ ਵਾਰੀ ਸਿਰਫ ਉਪਲੱਬਧ ਕਾਗਜ਼, ਕਸਾਈ ਵਾਲੇ ਕਾਗਜ਼ ਤੇ ਲਿਖਦਾ।  

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1920
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2012
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਜਯਾ ਅਰੁਣਾਚਲਮ

**ਜਯਾ ਅਰੁਣਾਚਲਮ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੋਸ਼ਲ ਵਰਕਰ ਅਤੇ "ਵਰਕਿੰਗ ਵੁਮੈਨ'ਸ ਫੋਰਮ", ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਅਧਾਰਿਤ ਇੱਕ ਗੈਰ ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ, ਦੀ ਬਾਨੀ ਹੈ, ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਧਕੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ 1978 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਉਸਨੇ ਗਰੀਬ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਫੋਰਮ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਕਈ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ, ਮਾਈਕ੍ਰੋ ਕਰੈਡਿਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਹੂਲਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ।

ਅਰੁਣਾਚਲਮ ਦਾ ਜਨਮ 8 ਫਰਵਰੀ 1935 ਨੂੰ ਤਮਿਲਨਾਡੁ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਭੋਗਲ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਸੋਸਾਇਟੀ, ਰੋਮ, ਦੀ ਗਵਰਨਿੰਗ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਸੀ, ਉਹ ਸਾਉਥ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਤੇ ਬੈਠਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਸੀ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਵਰਕਿੰਗ ਵੈਮਨ'ਸ ਫੋਰਮ
* ਸੋਸਾਇਟੀ ਫਾਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ
* ਵਾਇਟਲ ਵਾਈਸਿਸ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1935
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਹੈਨਰੀ ਮਿੱਲਰ

**ਹੈਨਰੀ ਵੈਲੇਨਟਾਈਨ ਮਿਲਰ** (26 ਦਸੰਬਰ, 1891 – 7 ਜੂਨ, 1980) ਆਪਣੇ ਜੋਬਨ ਸਮੇਂ ਪੈਰਿਸ ਆ ਵੱਸਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਮੌਜੂਦਾ ਸਾਹਿਤਕ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ ਤੋੜ-ਵਿਛੋੜੇ ਲਈ, ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਕਿਸਮ ਦੇ ਅਰਧ-ਆਤਮਕਥਾਤਮਿਕ ਨਾਵਲ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚਰਿੱਤਰ ਅਧਿਐਨ, ਸਮਾਜਿਕ ਆਲੋਚਨਾ, ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਰਿਫਲੈਕਸ਼ਨ, ਸਪਸ਼ਟ ਭਾਸ਼ਾ, ਲਿੰਗ, ਪੜਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਫ੍ਰੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਅਤੇ ਰਹੱਸਵਾਦ ਨੂੰ ਮਿਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੰਮ ਹਨ - ਟ੍ਰੌਪਿਕ ਆਫ਼ ਕੈਂਸਰ, ਬਲੈਕ ਸਪਰਿੰਗ, ਟ੍ਰੌਪਿਕ ਆਫ਼ ਕੈਪਰੀਕੋਰਨ ਅਤੇ ਦ ਰੋਜ਼ੀ ਕਰੂਸੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਤ੍ਰਿਵੈਣੀ, ਜੋ ਕਿ ਨਿਊਯਾਰਕ ਅਤੇ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਅਨੁਭਵਾਂ ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹਨ (ਇਹ ਸਭ 1961 ਤੱਕ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਸਨ)।  ਉਸਨੇ ਯਾਤਰਾ ਯਾਦਗਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਨਾ ਵੀ ਲਿਖੀ, ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਰੰਗਾਂ ਨਾਲ ਚਿੱਤਰ ਵੀ ਬਣਾਏ।

## ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਮਿਲਰ ਦਾ ਜਨਮ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਦੇ ਮੈਨਹਟਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਯੁਅਰਵਿਲ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਘਰ, 450 ਈਸਟ 85ਵੀਂ ਸਟਰੀਟ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਲੂਥਰਨ ਦੇ ਜਰਮਨ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ, ਲੁਈਸੇ ਮਰੀ (ਨੀਇਟਿੰਗ) ਅਤੇ ਟੇਲਰ ਹੈਨਰਿਕ ਮਿਲਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਸਾਲ ਉਹ ਵਿਲੀਅਮਜ਼ਬਰਗ, ਬਰੁਕਲਿਨ ਵਿੱਚ 662 ਡ੍ਰਿਗਸ ਐਵੇਨਿਊ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ  ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ (ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ) ਚੌਦਵਾਂ ਵਾਰਡ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। 1900 ਵਿਚ, ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਬਰੁਕਲਿਨ ਦੇ ਬੂਸ਼ਵਿਕ ਭਾਗ ਦੀ 1063 ਡੇਕਾਟੂਰ ਸਟਰੀਟ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।  ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਬੁਸ਼ਵਿਕ ਵਿੱਚ ਹੇ ਰਿਹਾ, ਮਿਲਰ ਨੇ ਵਿਲੀਅਮਜ਼ਬਰਗ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।  ਜਵਾਨੀ ਵੇਲੇ ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਸੋਸ਼ਲਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦਾ ਮਹਿਬੂਬ ਨੇਤਾ ਬਲੈਕ ਸੋਸ਼ਲਿਸਟ ਹਿਊਬਰਟ ਹੈਰੀਸਨ ਸੀ) ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।   ਉਹ ਇੱਕ ਸਮੈਸਟਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੜ੍ਹਿਆ।

## ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਯੂਐਸ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 
1961 ਵਿੱਚ ਗਰੋਵ ਪ੍ਰੈੱਸ ਦੁਆਰਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮਿਲਰਜ਼ ਦਾ ਟਰੋਪਿਕ ਆਫ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਛਪਾਈ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਸ਼ਲੀਲਤਾ ਦੇ ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਦੀ ਲੜੀ ਚੱਲੀ ਜਿਸ ਨੇ ਪੋਰਨੋਗ੍ਰਾਫੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਅਧੀਨ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ। ਯੂ. ਐੱਸ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਗਰੋਵ ਪ੍ਰੈਸ, ਇੰਕ. ਬਨਾਮ ਗੇਰਸਟੇਨ ਵਿੱਚ ਜ਼ੈਕਬੈਲਿਸ ਬਨਾਮ ਓਹੀਓ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ (ਜਿਸ ਦਾ ਉਸੇ ਦਿਨ 1964 ਵਿੱਚ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ), ਅਤੇ ਅਸ਼ਲੀਲਤਾ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾ ਹੋਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਜਿਨਸੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਐਲਮੇਰ ਗੇਟਜ਼, ਵਕੀਲ ਜਿਸ ਨੇ ਇਲੀਨੋਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾਵਲ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੇਸ ਦੀ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ, ਮਿਲਰ ਦਾ ਜੀਵਨ ਭਰ ਲਈ ਦੋਸਤ ਬਣ ਗਿਆ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੱਤਰ ਵਿਹਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਜਿਲਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।  ਮੁਕੱਦਮੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 1964-65 ਵਿੱਚ ਗਰੋਵ ਪ੍ਰੈਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਮਿਲਰ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ: ਬਲੈਕ ਸਪਰਿੰਗ, ਟ੍ਰੌਪਿਕ ਆਫ਼ ਕੈਪਰੀਕੋਰਨ, ਕਲੀਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤ ਦਿਨ, ਸੈਕਸੁਅਸ, ਪਲੈਕਸਸ ਅਤੇ ਨੈਕਸਸ।  1959 ਵਿੱਚ ਹੈਨਰੀ ਮਿੱਲਰ ਰੀਡਰ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਟ੍ਰੌਪਿਕ ਆਫ਼ ਕੈਂਸਰ, ਬਲੈਕ ਸਪਰਿੰਗ ਅਤੇ ਸੈਕਸੁਅਸ ਸਮੇਤ, ਇਹਨਾਂ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਅੰਸ਼, ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:CS1 maint: Uses editors parameter
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1891
ਪੀਡਰੋ ਆਲਮੋਦੋਵਾਰ

**ਪੀਡਰੋ ਆਲਮੋਦੋਵਾਰ ਕਬਾਲੇਰੋ** (; ਜਨਮ 25 ਸਤੰਬਰ 1949), ਜੀਸਨੂੰ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਤੌਰ 'ਤੇ **ਪੀਡਰੋ ਆਲਮੋਦੋਵਾਰ** ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਸਪੇਨੀ ਫ਼ਿਲਮਕਾਰ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਸਕ੍ਰੀਨਲੇਖਕ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ। ਇੱਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨਲੇਖਕ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਹ ਲਾ ਮੋਵੀਦਾ ਮਾਦਰੀਲੀਨਾ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ, ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪੁਨਰ-ਜਾਗਰਣ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵੱਜੋਂ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ ਫ਼ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਫ਼ਰੈਂਕੋ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਕੁਝ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸੈਕਸ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। 1986 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਅਗਸਤੀਨ ਆਲਮੋਦੋਵਾਰ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਨਿਰਮਾਣ ਕੰਪਨੀ *ਐਲ ਡੇਸੀਓ* ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ। *ਲਾਅ ਔਫ਼ ਡਿਜ਼ਾਇਰ* (1987) ਤੋਂ ਉਸਦੀ ਹਰੇਕ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਇਸੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਆਲਮੋਦੋਵਾਰ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਾਨਤਾ ਉਸਦੀ ਬਲੈਕ ਕੌਮੇਡੀ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ *ਵੂਮਨ ਔਨ ਦ ਵਰਜ ਔਫ਼ ਨਰਵਸ ਬਰੇਕਡਾਊਨ* (1998) (Women on the Verge of a Nervous Breakdown) ਨਾਲ ਮਿਲੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ *ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ* ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਪਿੱਛੋਂ ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ *ਟਾਈ ਮੀ ਅਪ! ਟਾਈ ਮੀ ਡਾਊਨ* (1990), ਮੈਲੋਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ *ਹਾਈ ਹੀਲਸ* (1991)ਅਤੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਡਰਾਮਾ ਸਨਸਨੀ *ਲਾਈਵ ਫ਼ਲੈਸ਼* (1997) ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਹੋਰ ਸਫ਼ਲਤਾ ਹਾਸਿਲ ਹੋਈ। ਉਸਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਦੋ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੇ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ *ਆਲ ਅਬਾਊਟ ਮਾਈ ਮਦਰ* (1999) ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ *ਟਾਕ ਟੂ ਹਰ* (2002) ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੂਲ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਲਈ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਮਿਲਿਆ। ਉਸ ਪਿੱਛੋਂ ਉਸਦੀ 2006 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ *ਵੌਲਵਰ*, 2009 ਵਿੱਚ *ਬ੍ਰੋਕਨ ਐਂਬਰੇਸਿਸ*, 2011 ਵਿੱਚ *ਦ ਸਕਿਨ ਆਈ ਲਿਵ ਇਨ* ਅਤੇ 2016 ਵਿੱਚ *ਜੂਲੀਐਟਾ* ਫ਼ਿਲਮ ਆਈ। ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਪਾਲਮੇ ਦਿਓਰ ਅਤੇ ਕਾਨ੍ਹਸ ਫ਼ਿਲਮ ਫ਼ੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ। ਉਸਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਖ਼ਾਸ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਰਚਨਾਤਮਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ, ਜਟਿਲ ਕਥਾਵਾਂ, ਮੈਲੋਡਰਾਮਾ, ਪੌਪ ਸੱਭਿਆਚਾਰ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੀਤ, ਤਿੱਖੇ ਰੰਗ, ਅਢੁੱਕਵਾਂ ਹਾਸਰਸ ਆਦਿ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਛਾ, ਜਨੂੰਨ, ਪਰਿਵਾਰ, ਪਛਾਣ ਆਲਮੇਦੋਵਾਰ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

### ਪਰਿਵਾਰ
ਪੀਡਰੋ ਆਲਮੋਦੋਵਾਰ ਦਾ ਜਨਮ 25 ਸਤੰਬਰ 1949 ਨੂੰ ਕਾਲਜ਼ਾਦਾ ਦੇ ਕਾਲਾਤ੍ਰਾਵਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਸਪੇਨ ਦੀ ਸਿਊਦਾਦ ਰਿਆਲ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਕਸਬਾ ਹੈ। ਉਸਦੀਆਂ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਐਂਤੋਨੀਆ ਅਤੇ ਮਾਰੀਆ ਜੀਸਸ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਭਰਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਅਗਸਤੀਨ ਆਲਮੋਦੋਵਾਰ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਐਂਤੋਨੀਓ ਆਲਮੋਦੋਵਾਰ ਇੱਕ ਵਾਈਨ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਫ਼ਰਾਂਸਿਸਕਾ ਕੈਬਾਲੇਰੋ ਜਿਸਦੀ ਮੌਤ 1999 ਅਨਪੜ੍ਹ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਖ਼ਤ ਪੜ੍ਹਦੀ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
## ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ
* Allinson, Mark. *A Spanish Labyrinth: The Films of Pedro Almodóvar*, I.B Tauris Publishers, 2001, 
* Almodóvar, Pedro. *Some Notes About the Skin I Live In*. Taschen Magazine, Winter 2011/12.
* Bergan, Ronald. *Film*, D.K Publishing, 2006, 
* Cobos, Juan and Marias Miguel. *Almodóvar Secreto*, Nickel Odeon, 1995
* D’ Lugo, Marvin. *Pedro Almodóvar*, University of Illinois Press, 2006, 
* Edwards, Gwyne. *Almodóvar: labyrinths of Passion.* London: Peter Owen. 2001, 
* Elgrably, Jordan. *Anti-Macho Man: Spanish Iconoclast Pedro Almodóvar.* Los Angeles: Los Angeles Times 1992
* Strauss, Frederick. * Almodóvar on Almodóvar*, Faber and Faber, 2006, 

## ਬਾਹਰਲੇ ਲਿੰਕ
* 
* Almodóvar Bibliography (via UC Berkeley) 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1949
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੇਅ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਟਾਈਗਰ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਲਈ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਸਰਵੇਖਣ

1947 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਦੋਰ

ਇਸ ਤਰਾਂ 1960 ਤੋ ਪਹਿਲਾ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਦੋ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਸਨ, ਪਹਿਲੀ ਪੀੜੀ ਯੂਰਪੀਅਨ  ਦੀ (1890-1947) ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਪੀੜੀ ਦੇ ਸੀ ਵਿਦਵਾਨਾ ਦੀ (1927-1960)। ਅਠਾਰਵੀ ਸਦੀ ਅੱਧ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਉਨੀਵੀ ਸਦੀ ਤੱਕ ਦਾ ਸਮਾਂ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ਤੇ ਖਿਚੋਤਾਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਸੀ। ਭਾਰਤੀ ਭੂਮੀ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੀ ਬਸਤੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਫਰਾਂਸੀਸੀ, ਡੱਚ,ਅੰਗਰੇਜ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਸੰਘਰਸ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। 1757 ਵਿੱਚ ਪਲਾਸੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਗਰੇਜ ਲਲਚਾਈਆਂ ਨਜਰਾਂ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਵੱਲ ਤੱਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਸਰ ਵਿਲੀਅਮ ਜੋਨਸ ਦੁਆਰਾ 1784 ਵਿੱਚ ਏਸੀਆਟਿਕ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। 1788 ਵਿੱਚ ਨੇ ਕਲਕੱਤੇ ਤੋਂ 16 ਮੀਲ ਦੁਰ ਸਿਰੀਰਾਮਪੁਰ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। 1799 ਵਿੱਚ ਲਾਹੋਰ ਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ।  ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਰਾਠਾ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਦੋ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਸਨ।  1804 ਵਿੱਚ ਮਰਾਠਾ ਨੂੰ ਪਰਾਜਿਤ ਕਰਕੇ ਅੰਗਰੇਜ ਦਿਲੀ ਦਰਬਾਰ ਤੇ ਕਾਬਜ ਹੋ ਗਏ।  ਫਰਵਰੀ 1809 ਤੱਕ ਅੰਗਰੇਜ ਸਤਲੁਜ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਤੱਕ ਪੁੱਜ ਚੁਕੇ ਸਨ। 1810 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜਾਂ ਨੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਛਾਉਣੀ ਬਣਾ ਲਈ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੈਪਟਨ ਮਰੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੁਨਸ਼ੀ ਬਣੇ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਤਵਾਰੀਖ ਪੰਜਾਬ ਲਿਖਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਇਸੇ ਵਕਤ ਰਤਨ ਸਿੰਘ ਭੰਗੂ ਨੇ ਪੰਥ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਲਿਖਣ ਦਾ ਬੀੜਾ ਚੁੱਕ ਲਿਆ, ਜੋਹਨ ਮੇਕਲਮ ਨੇ ਸਕੇਚ ਆਫ਼ ਦੀ ਸਿੱਖਸ (1812) ਨਾਂ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਲਿਖੀ। ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ 99 ਪੰਨਿਆ ਦਾ ਵਿਆਕਰਣ ਵਿਲੀਅਮ ਕੇਰੀ ਨੇ 1812 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ। 27 ਜੂਨ 1838 ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੋਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਾਲਤ ਖਰਾਬ ਹੁੰਦੇ ਚਲੇ ਗਏ। 1838 ਵਿੱਚ ਰਾਬਰਟ ਲੀਚ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਗਰਾਮਰ ਲਿਖੀ।  ਮੁਦਕੀ (18 ਦਸੰਬਰ) ਫੇਰੁ ਸ਼ਹਿਰ (21 ਦਸੰਬਰ) ਅਤੇ ਸਭਰਾਓ (10 ਫਰਵਰੀ 1846) ਦੇ ਸਥਾਨਾਂ ਉਤੇ ਹੋਈਆ ਲੜਾਈਆਂ ਪਿੱਛੋਂ ਖਾਲਸ਼ਾ ਫੋਜ ਹਾਰ ਗਈ। 1846 ਵਿੱਚ ਐਲ ਜੋਨਵੀਅਰ ਨੇ ਇਡੀਓਮੇਟਿਕ ਸੇਨਟੇਨਸਿਜ ਇੰਨ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਐਂਡ ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਖੀ।  ਸਿੱਖਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜਾਂ ਦੀ ਦੂਸਰੀ ਜੰਗ 1849 ਵਿੱਚ ਹੋਈ।  1849 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਡਿਕ੍ਸਨਰੀ ਲਿਖੀ ਲੇਵੀ ਜਾਨ੍ਵੀਅਰ ਅਤੇ ਜੋਹਨ ਨ੍ਯੂਟਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਨ ਪ੍ਰੇਸ ਬਿਰਟਏਰੀਨ ਮਿਸ਼ਨ ਪ੍ਰੇਸ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵੱਲੋਂ ਡਿਕ੍ਸਨਰੀ ਆਫ਼ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਗਉਏਗ 1854 ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ। 1872 ਵਿੱਚ ਸਰ ਜਰਨਲ ਇੰਡੀਅਨ ਐਟੀਕੁਏਰਿਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਪੰਡਿਤ ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ ਨਰੋਤਮ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਗੁਰਮਤਿ ਨਿਰਨਿਯ ਸਾਗਰਾ 1877 ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਮਹਤਵਪੂਰਣ ਹੈ।  ਸਰ ਡੋਨਜਿਲ ਚਾਰਲਸ ਜੇਲਫ਼ ਇਬਟਸਨ ਨੇ ਏਸੀਆ ਇੱਕ ਸੁਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸਿਬਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਆਨ ਦੀ ਅਨਥੋਲੋਗੀ ਆਫ਼ ਦਾ ਪੰਜਾਬ 1882 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।  1884 ਵਿੱਚ ਜੇ.ਈ. ਕ੍ਰਿਸਟਕ ਨੇ ਅਕਤੂਬਰ ਵਿੱਚ ਛਪੇ ਪੰਜਾਬ ਨੋਟਸ ਐਂਡ ਕੁਆਰੀਜ ਦੇ ਤੇਰਵੇਂ ਅੰਕ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਬੁਝਾਰਤਾਂ ਛਪਵਾਈਆਂ। ਥੋਰਨਟੋਰਨ ਥਾਮਸ ਨੇ ਰਾਇਲ ਏਸਿਆਟਿਕ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ  ਲਿਟ੍ਰੇਚਰ ਵਿੱਚ ਫੋਕਲੋਰ ਆਫ਼ ਦਾ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ 1855 ਵਿੱਚ ਸਰ.ਆਰ.ਸੀ. ਟੈਪਲ ਨੇ ਫੋਕਲੋਰ ਲੀਜੇਡਮ ਆਫ਼ ਪੰਜਾਬ ਛਪਿਆ। ਐਮ ਮਿਲਟ ਦੁਆਰਾ ਇੰਡੀਅਨ ਐਂਟੀਕੁਰੀਜ  ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਨਿੱਕ ਨੇਮਜ ਨਾਂ ਦਾ ਪੱਤਰ 1897 ਵਿੱਚ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ। ਸਰ ਜੇਮਜ ਵਿਲਸਨ ਨੇ ਗਰਾਮਰ ਐਂਡ ਡਿਕਸਨਰੀ ਆਫ਼ ਵੈਸਟਰਨ ਪੰਜਾਬੀ ਐਜ ਸਪੋਕਨ ਇਨ ਸ਼ਾਹਪੁਰ ਡਿਸਟਰਿਕ 1899 ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ।  ਏ ਜਿਉਕ੍ਮ ਨੇ ਡਿਕਸਨਰੀ ਆਫ਼ ਦੀ ਜਟਕੀ ਆਰ ਵੈਸਟਰਨ ਪੰਜਾਬੀ ਲੈਗੁਏਜ 1900 ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ। ਐਚ ਆ ਰੋਜ ਦਾ ਲੇਖ ਪੰਜਾਬੀ ਇਨ ਪੰਜਾਬ ਨੋਟਸ ਐਂਡ ਕੁਰੀਜ ਵਿੱਚ 1903 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ।  ਸੀ ਆਫ ਓਸਬਰਨ ਨੇ ਇੱਕ ਪੁਸਤਕ ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਰਕਸ ਐਂਡ ਪ੍ਰਵਬ੍ਜ 1905 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ।  ਐਚ ਏ ਰੋਜ ਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਐਂਟੀਕੁਰੀਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਲੇਖ ਲਿਜੇਨਡ੍ਸ ਫਰਾਮ ਦੀ ਪੰਜਾਬ 1906 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਟੀ ਗ੍ਰਾਹਮ ਵੇਲੀ ਨੇ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਪੰਜਾਬੀ ਡਿਕਸਨਰੀ 1919 ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ।  ਪ੍ਰੋਵਰਬ੍ਜ ਐਂਡ ਇਡੀਅਮਜ  (ਚਰਚ ਮਿਸ਼ਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਗੋਜਰਾ) 1929 ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ।  ਆਰ ਬੀ ਵਾਈਟਰੇਡ ਦਾ ਲੇਖ ਦਾ ਰਿਵਰ ਕੋਰ੍ਸ੍ਸ ਆਫ਼ ਦਾ ਪੰਜਾਬ ਐਂਡ ਸਿੰਧ 1932 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ।  ਸਤਿਆਰਥੀ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿਤ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੁਸਤਕ ਗਿੱਧਾ 1936 ਵਿੱਚ ਛਪੀ।  1940 ਵਿੱਚ ਗਿਆਨੀ ਭਜਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗੀਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।  1941 ਵਿੱਚ ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸ਼ਮਸ਼ੇਰ ਦੀ ਪੁਸਤਕ ਜਿਉਂਦੀ ਦੁਨਿਆਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।  1941 ਵਿੱਚ ਸਤਿਆਰਥੀ ਦੀ ਲੋਕ ਗੀਤਾਂ ਸਬੰਧੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪੁਸਤਕ ਦੀਵਾ ਬਲੇ ਸਾਰੀ ਰਾਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਬੀਕੋਮ

**ਬੀਕੋਮ** - **ਬੈੱਚਲਰ ਆਫ ਕੋਮਰਸ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ) ਜਾਂ **ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਸਨਾਤਕ** ਇੱਕ ਵਿੱਦਿਅਕ ਪਦਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਮਰਸ (ਜਾਂ ਵਪਾਰ) ਅਤੇ ਸੰਬੰਧਿਤ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅੰਡਰ-ਗਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਹੈ, ਜਿਹੜੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ, ਭਾਰਤ, ਆਇਰਲੈਂਡ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੇ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੋਂ ਇਸ ਡਿਗਰੀ ਵਿਉਤਪੰਨ ਹੋਈ, ਇਸ ਡਿਗਰੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਹੁਣੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਸੰਦਰਭ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ
ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ

thumb|ਬੈੱਚਲਰ ਆਫ ਆਰਟ੍ਸ ਦਾ ਅੱਸਲ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੱਤਰ
**ਬੀਏ** - **ਬੈੱਚਲਰ ਆਫ ਆਰਟ੍ਸ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜੀਕਰਣ) ਜਾਂ **ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਸਨਾਤਕ** ਇੱਕ ਵਿੱਦਿਅਕ ਪਦਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਉਦਾਰ ਕਲਾਵਾਂ, ਵਿਗਿਆਨ ਜਾਂ ਦੋਵੇਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਡਰ-ਗਰੈਜੂਏਟ ਕੋਰਸ ਜਾਂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਪੱਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਸ਼, ਸੰਸਥਾ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੁਹਾਰਤ, ਮੇਜਰ, ਜਾਂ ਨਾਬਾਲਗ' ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਿਆਂ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਸਾਲ ਲੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਸੰਦਰਭ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ
ਪੈੱਟਰਾਰਕ

right|thumb|Santa Maria della Pieve in Arezzo
right|thumb
**ਫਰਾਂਸੇਸਕੋ ਪੈੱਟਰਾਰਕਾ ** (; 20 ਜੁਲਾਈ, 1304 – 18/19 ਜੁਲਾਈ 1374), ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ **ਪੈੱਟਰਾਰਕ ** (/ˈpiːtrɑːrk, ˈpɛ-/), ਪੁਨਰਜਾਗਰਨ ਕਾਲ ਦੀ ਇਟਲੀ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਕਵੀ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲੇ ਮਾਨਵਵਾਦੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਸਿਸੀਰੋ ਦੇ ਪੱਤਰਾਂ ਦੀ ਉਸ ਦੀ ਖੋਜ ਦਾ ਅਕਸਰ 14 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪੁਨਰਜਾਗਰਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਅਕਸਰ ਉਸਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੈੱਟਰਾਰਕ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਮਾਨਵਵਾਦ ਦਾ ਬਾਨੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  16 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿਚ, ਪੀਟਰੋ ਬੇਮਬੋ ਨੇ ਪੈਟਰਾਰਕ ਦੀਆਂ ਅਤੇ ਜਿਓਵਾਨੀ ਬੋਕਾਸੀਓ ਦੀਆਂ ਅਤੇ ਘੱਟ ਹੱਦ ਤਕ, ਦਾਂਤੇ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਇਤਾਲਵੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਲਈ ਮਾਡਲ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ।  ਅਕਾਦਮੀਆ ਡੇਲਾ ਕ੍ਰੱਸਕਾ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਤਾਲਵੀ ਸਟਾਈਲ ਦੇ ਮਾਡਲ ਲਈ ਪੈਟਰਾਰਕ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦੇਣੀ ਸੀ। 

ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸਮੁੱਚੇ ਸਾਰੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰਾਰਕ ਦੇ ਸੋਨੇਟਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਪ੍ਰਗੀਤਕ ਕਵਿਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਹ “ਡਾਰਕ ਯੁਗ” ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

## ਜੀਵਨੀ 
### ਜਵਾਨੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਕੈਰੀਅਰ 
ਪੈੱਟਰਾਰਕ ਦਾ ਜਨਮ 1304 ਵਿੱਚ ਅਰੇਜ਼ੋ ਦੇ ਟਸਕਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਸੇਰ ਪੈੱਟਰਾਕੋ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਈਲੇਟਾ ਕੈਨਜੀਆਨੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਨਾਂ ਫ੍ਰਾਂਸੈਸਕੋ ਪੈੱਟਰਾਕੋ ਸੀ. ਨਾਮ ਪੈੱਟਰਾਰਕਾ ਉਸਦਾ ਲਾਤੀਨੀਕਰਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਪੈੱਟਰਾਰਕ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ 1307 ਵਿੱਚ ਵਾਲ ਡੀ ਅਰਨੋ ਵਿੱਚ ਇਨਸੀਸਾ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਦਾਂਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਸੀ। 

ਪੈੱਟਰਾਰਕ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮੁੱਢਲਾ ਬਚਪਨ ਫਲੋਰੈਂਸ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਇਨਸੀਸਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ। ਉਸਨੇ ਆਵੀਗਨਨ ਅਤੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਕਾਰਪੈਂਟਰਾਸ ਵਿਖੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪੋਪ ਕਲੇਮੈਂਟ ਪੰਜਵੇਂ ਦੀ ਪੈਰੋਕਾਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜੋ 1309 ਵਿੱਚ ਅਵੀਗਨਨ ਪੋਪਗਿਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਥੇ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਮੌਂਟਪੈਲੀਅਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (1316-20) ਅਤੇ ਬੋਲੋਗਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (1320-23) ਤੋਂ ਜੀਵਨ-ਭਰ ਦੇ ਦੋਸਤ ਅਤੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਸਾਥੀ ਗੀਡੋ ਸੈਟ ਨਾਲ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਪੇਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਜ਼ੋਰ ਪਾਇਆ ਕਿ ਪੈੱਟਰਾਰਕ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਵੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ। ਪੈੱਟਰਾਰਕ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਿਖਣ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਮਝਦਾ ਸੀ ਇਹ ਸੱਤ ਸਾਲ ਐਵੇਂ ਗੁਆ ਲਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸਨੇ ਐਲਾਨੀਆ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਦੇ ਸਰਪ੍ਰਸਤਾਂ ਨੇ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਫਲੋਰੈਂਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਛੋਟੀ ਜਗੀਰਦਾਰੀ ਲੁੱਟ ਲਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਗੱਲ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਈ ਉਸਦੀ ਨਾਪਸੰਦੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਰੋਸ ਕੀਤਾ, "ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਜਮੀਰ ਦਾ ਸੌਦਾ ਕਰਨਾ ਬਰਦਾਸਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ," ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਨਿਆਂ ਵੇਚਣ ਦੀ ਕਲਾ ਮੰਨਦਾ ਸੀ।

ਪੈੱਟਰਾਰਕ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਲੇਖਕ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਦੋਸਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬੋਕਾਸੀਓ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਹ ਅਕਸਰ ਪੱਤਰ ਲਿਖਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਪੈੱਟਰਾਰਕ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਘੇਰਾਰਡੋ 1326 ਵਿੱਚ ਆਵਿਗਨੋ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਲਰਕੀ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕੰਮ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਚੋਖਾ ਸਮਾਂ ਲਿਖਤ ਦੇਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ ਦਾ ਕੰਮ, ਅਫ਼ਰੀਕਾ, ਜੋ ਲਾਤੀਨੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਰੋਮਨ ਜਨਰਲ ਸੀਪੀਓ ਅਫ਼ਰੀਕਨਸ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਪੈੱਟਰਾਰਕ ਇੱਕ ਯੂਰਪੀਅਨ ਸੈਲੀਬ੍ਰਿਟੀ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰ ਪਿਆ। 8 ਅਪਰੈਲ, 1341 ਨੂੰ, ਉਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ  ਕਵੀ ਲੌਰੇਟ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਰੋਮ ਦੇ ਕੈਪੀਟਲ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮੈਦਾਨਾਂ ਤੇ ਰੋਮਨ ਸੇਨੇਟੋਰੀ ਗਿਓਰਡਾਨੋ ਓਰਸੀਨੀ ਅਤੇ ਓਰਸੋ ਡੈਲ'ਅੰਗੀਲਾਰਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1304
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1374
ਬੀ ਐੱਸ ਸੀ

**ਬੀਐੱਸਸੀ** - **ਬੈੱਚਲਰ ਆਫ ਸਾਇੰਸ** ਜਾਂ **ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸਨਾਤਕ** ਦਾ ਮੱਤਲਬ ਸਾਇੰਸ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਦਿਅਕ ਪਦਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਡਿਗਰੀ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵੱਖਰੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਦੀ ਤਾਲੀਮ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਦਹਾਰਣ ਵਾਸਤੇ, ਜੀਵ ਵੰਨ-ਸੁਵੰਨਤਾ (ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ) ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਜਮੂਨ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਅੰਕੜਾ ਵਿਗਿਆਨ ਜਾਂ ਇੰਜੀਨਿਅਰਿੰਗ ਜ਼ੁਮਰੇ ਦਾ ਇੱਕ ਮਜਮੂਨ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਦੋਨਾਂ ਬਾਵਜੂਦ, ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਅਤੇ ਜੀਵ ਵਰਗੀਕਰਣ, ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।

## ਇਤਹਾਸਕ ਅਹਿਮੀਅਤ 
1990 ਦੀ ਦਹਾਕਾ ਵਿੱਚ ਬੀ ਐੱਸਸੀ (Bachelor of Science ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ) ਕਰਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਫ਼ੌਰਨ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਤਾਹਮ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਤੌਰ ਸੂਰਤੇਹਾਲ ਬਦਲ ਗਈ ਹੈ। ਬੀ ਐੱਸਸੀ ਦੇ ਹਾਮਿਲਿਅਨ ਦਾ ਕੰਮ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਫਤਰੀ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਨੂੰ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਸ਼ਕਲ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਮਹਿਫ਼ੂਜ਼ ਰੱਖਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਦੇ ਮਖ਼ਸੂਸ ਸ਼ੋਬੋਂ ਮਸਲਨ ਕੀਮਿਆ ਜਾਂ ਤਬੀਅਯਾਤ ਵਿੱਚ ਮੁਤਾਬਕ ਮੁਤਾਲਿਆ ਮੁਆਵਨਤ ਵੀ ਫ਼ਰਾਹਮ ਕਰਣਾ ਵੀ ਇੱਕ ਇਮਕਾਨੀ ਕੈਰੀਇਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਰਅਕਸ ਜੋ ਬੀ ਐੱਸਸੀ ਦੇ ਤਲਬਾ ਆਲਾ ਦਰਜੇ ਦੀਆਂ ਮੁਲਾਜ਼ਮਤਾਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਐਮ ਐੱਸਸੀ ਜਾਂ ਏਮਬੀਏ ਦੀ ਗਿਆਨ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ, ਤਹਕੀਕੀ ਜਾਂ ਤਦਰੀਸੀ ਸ਼ੋਬੋਂ ਦਾ ਰੁਖ਼ ਕਰਦੇ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖਿਆ
ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ

[thumb|ਸਵੀਡਨੀ ਅਕੈਡਮੀ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਸਥਾਈ ਸਕੱਤਰ, ਹੋਰੇਸ ਏਂਗਡਾਹਲ ਐਲਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ,ਕਿ [ਜੇ ਐਮ ਜੀ ਲੇ ਕਲੇਜ਼ੀਓ  2008 ਦਾ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ। ]]
ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ (ਸਵੀਡਨੀ: *Nobelpriset i litteratur*) ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਲੇਖਕਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਅਕੈਡਮੀ ਦੁਆਰਾ ਸਲਾਨਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਐਲਫਰੈਡ ਨੋਬੇਲ ਦੀ 1895 ਦੀ ਵਸੀਅਤ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਪੰਜ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੈਮਿਸਟਰੀ, ਫਿਜ਼ਿਕਸ, ਸਾਹਿਤ, ਸ਼ਾਂਤੀ, ਅਤੇ ਫਿਜ਼ੀਓਲੋਜੀ ਜਾਂ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।  ਨੋਬਲ ਦੀ ਵਸੀਅਤ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਾ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਨੋਬਲ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਚਲਾਉਂਦੀ, ਹੈ ਅਤੇ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਅਕੈਡਮੀ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੀ ਇੱਕ ਪੰਜ ਮੈਂਬਰੀ ਕਮੇਟੀ ਸਨਮਾਨ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।  ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ 1901 ਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਸੁੱਲੀ ਪਰੁਧੋਮ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਹਰੇਕ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਤਮਗਾ, ਇੱਕ ਡਿਪਲੋਮਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੁਦਰਾ-ਰਾਸੀ ਐਵਾਰਡ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਭਿੰਨ ਰਹੀ ਹੈ। 1901 ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰੌਧਮ ਨੂੰ 150,782 ਸੇਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਕਿ ਜਨਵਰੀ 2018 ਵਿੱਚ 8,823,637.78 ਸੇਕ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ 10 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਨੋਬਲ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਬਰਸੀ ਮੌਕੇ ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਸਟਾਕਹੋਮ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

2017 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ 114 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 1958 ਵਿੱਚ ਰੂਸ-ਜਨਮੇ ਬੋਰਿਸ ਪਾਸਤਰਨਾਕ ਨੂੰ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਅਵਾਰਡ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1964 ਵਿੱਚ, ਯਾਂ-ਪਾਲ ਸਾਰਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੇ ਪਿਛਲੇ ਲਗਾਤਾਰ ਸਾਰੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਨਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।  ਹਾਲਾਂਕਿ ਨੋਬਲ ਕਮੇਟੀ ਇਨਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਅਤੇ ਪਾਸ਼ਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਸਾਰਤਰ ਨੂੰ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਰੱਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਚੌਦਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਨੋਬਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। . ਸਾਰੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਸਿਰਫ਼ ਚਾਰ ਵਾਰ ਅਜਿਹੇ ਮੌਕੇ ਆਏ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਿਅਕਤੀਆਂ (1904, 1917, 1966, 1974) ਨੂੰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੱਤ ਸਾਲ ਅਜਿਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ (1914, 1918, 1935, 1940-1943) ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।   ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਫਰਾਂਸ ਤੋਂ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ, ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ 16 ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਦੇ ਗਿਆਰਾਂ ਗਿਆਰਾਂ ਹਨ। 

## ਨੋਬਲ 
### ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੋਬਲ ਜੇਤੂ ਸਾਹਿਤਕਾਰ
ਐਲਨ ਮੂਰ

**ਐਲਨ ਮੂਰ** (ਜਨਮ 18 ਨਵੰਬਰ 1953) ਇੱਕ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਾਮਿਕ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ *ਵਾਚਮੈਨ*, *ਵੀ ਫਾਰ ਵੈਂਡੇਟਾ*, *ਦ ਬੈਲਡ ਆਫ ਹਾਲੋ ਜੋਨਸ* ਅਤੇ *ਫਰੌਮ ਹੈੱਲ* ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।  ਅਕਸਰ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਬਿਹਤਰੀਨ ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਲੇਖਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਉਸਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਹਾਣੀ ਸਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਕਦੇ ਕਦੇ ਕੁਰਟ ਵਿਲੇ, ਜਿੱਲ ਡੀ ਰੇ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਂਸਲੂਸੀਆ ਬਬੂਨ ਜਿਹੇ ਗੁਪਤ ਨਾਮ ਵੀ ਵਰਤੇ ਹਨ।ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਲਿਖਤਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਿੰਟ ਮੂਲ ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮੂਰ ਨੇ ਆਪਣਾ ਨਾਂ ਹਟਾਏ ਜਾਣ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਮੂਰ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅੰਡਰਗ੍ਰਾਉਂਡ ਅਤੇ ਵਿਕਲਪਕ ਫੈਨਜੀਨਾਂ ਲਈ 1970ਵਿਆਂ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 2000 *ਐਡੀ* ਅਤੇ *ਵਾਰੀਅਰ* ਵਰਗੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਾਮੇਕ ਸਟ੍ਰਿੱਪਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਫ਼ਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਡੀਸੀ ਕਾਮਿਕਸ ਨੇ ਚੁੱਕ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ "ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਕਾਮਿਕ ਲੇਖਕ",} ਵਜੋਂ ਉਸਨੇ ਬੈਟਮੈਨ (*ਬੈਟਮੈਨ: ਦ ਕਿਲਿੰਗ ਜੋਕ*) ਅਤੇ *ਸੁਪਰਮੈਨ:ਵੱਟਐਵਰ ਹੈਪਨਡ ਟੂ ਦ ਮੈਨ ਆਫ ਟੂਮਾਰੋ* ਵਰਗੇ ਪਾਤਰਾਂ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਸਵੈਂਪ ਥਿੰਗ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਾਚਮੈੱਨ ਵਰਗੇ ਮੂਲ ਸਿਰਲੇਖ ਲਿਖੇ। ਉਸ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ, ਮੂਰ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੁਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਕਾਮਿਕਸ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਾਜਕ ਸਨਮਾਨ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਉਹ "ਕਾਮਿਕ" ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ "ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਨਾਵਲ" ਨਾਲੋਂ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।  1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕਾਮਿਕ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸੁਤੰਤਰ ਹੋ ਗਿਆ, ਪ੍ਰਯੋਗਿਕ ਕੰਮ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਪਿਕ *ਫਰੌਮ ਹੈੱਲ* ਅਤੇ ਗਦ ਨਾਵਲ *ਵਾਇਸ ਆਫ਼ ਦ ਫਾਇਰ* ਵਰਗਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਉਹ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ, ਉਹ ਇਮੇਜ਼ ਕਾਮਿਕਸ ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਾਮਿਕਸ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਦੀ ਛਾਪ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਨੇ *ਦ ਲੀਗ ਆਫ ਐਕਸਟਰਾਔਰਡੀਨਰੀ ਜੈਂਟਲਮੈਨ* ਅਤੇ ਜਾਦੂ-ਆਧਾਰਿਤ *ਪ੍ਰੋਮੇਥੀਆ* ਵਰਗੇ ਕੰਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ। 

ਮੂਰ ਇੱਕ ਓਕੂਲਟਿਸਟ, ਰਸਮੀ ਜਾਦੂਗਰ, ਅਤੇ ਅਰਾਜਕਤਾਵਾਦੀ ਹੈ  ਅਤੇ ਉਸਨੇ *ਪ੍ਰੋਮੇਥੀਆ*, *ਫਰੌਮ ਹੈੱਲ* ਅਤੇ *ਵੀ ਫਾਰ ਵੈਂਡੇਟਾ* ਸਮੇਤ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਵਿਸ਼ੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ 'ਦ ਮੂਨ ਐਂਡ ਸਰਪ ਗ੍ਰਾਂਡ ਈਜਿਪਸ਼ੀਅਨ ਥੀਏਟਰ ਆਫ਼ ਮਾਰਵਲਜ਼' ਨਾਲ ਐਵਾਂ ਗਾਰ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਜਾਦੂਗਰੀ "ਕਾਰਜ" ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੁਝ ਨੂੰ ਸੀਡੀ 'ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਇਤਰਾਜ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੇ ਕਈ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ *ਫਰੌਮ ਹੈੱਲ* (2001), *ਦ ਲੀਗ ਆਫ ਐਕਸਟਰਾਔਰਡੀਨਰੀ ਜੈਂਟਲਮੈਨ* (2003), *ਵੀ ਫਾਰ ਵੈਂਡੇਟਾ* (2005), ਅਤੇ *ਵਾਚਮੈਨ* (2009)। ਪਾਪੂਲਰ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮੂਰ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਨੀਲ ਜੈਮੈਨ, ਜੋਸ ਵੇਡਨ ਅਤੇ ਡੈਮਨ ਲਿੰਡਲੋਫ ਸਮੇਤ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਸਾਹਿਤਕ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀਆਂ ਹਸਤੀਆਂ ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਨਾਰਥੈਂਪਟਨ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਉਸ ਦੇ ਉਥੇ ਰਹਿਣ ਦੇ ਤਜਰਬਿਆਂ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਨ।

## ਸੂਚਨਾ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1953
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਫਿਲਿਪ ਕੇ ਡਿੱਕ

thumb

**ਫਿਲਿਪ ਕਿੰਡਰਡ ਡਿੱਕ** (16 ਦਸੰਬਰ, 1928 – 2 ਮਾਰਚ, 1982) ਇਕ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਗਲਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਥੀਮ ਹਨ ਅਤੇ ਇਜਾਰੇਦਾਰ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨਾਂ, ਬਦਲਵੇਂ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡਾਂ, ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਸਰਕਾਰਾਂ, ਅਤੇ ਚੇਤਨਾ ਦੀਆਂ ਬਦਲੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ।ਉਸ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਤਮ ਅਤੇ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦੀ ਝਲਕ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਅਸਲੀਅਤ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ, ਪਛਾਣ, ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਕੁਵਰਤੋਂ, ਸਕਿਜ਼ੋਫਰੇਨੀਆ, ਅਤੇ ਪਾਰਗਾਮੀ ਤਜਰਬਿਆਂ ਨੂੰ ਮੁਖ਼ਾਤਿਬ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਤਜ਼ੁਰਬਿਆਂ ਨੂੰ ਅਧਾਰ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। 

ਇਲੀਨੋਇਸ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਆਖਰਕਾਰ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਚਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਵਿਗਿਆਨਕ ਗਲਪ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਛਾਪਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ ਸੀ।  ਉਸ ਦੇ 1962 ਦੇ ਬਦਲਵੇਂ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਨਾਵਲ 'ਦ ਮੈਨ ਇਨ ਦ ਹਾਈ ਕਾਸਲ' ਲਈ ਡਿਕ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਪਹਿਲ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਾਵਲ ਲਈ ਹਿਊਗੋ ਅਵਾਰਡ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਇਸ ਉਪਰੰਤ ਉਸ ਨੇ ਡੂ ਐਂਡਰੋਇਡਜ਼ ਡਰੀਮ ਆਫ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਸ਼ੀਪ? (1968) ਅਤੇ ਉਬੀਕ (1969) ਵਰਗੇ ਸਾਇੰਸ ਗਲਪ ਦੇ ਨਾਵਲ ਲਿਖੇ। ਉਸ ਦੇ 1974 ਦੇ ਨਾਵਲ *ਫਲੋ ਮਾਈ ਟੀਅਰਸ, ਦ ਪੋਲੀਸਮੇਨ ਸੈੱਡ* ਨੇ ਬਿਹਤਰੀਨ ਨਾਵਲ ਲਈ ਜੌਨ ਡਬਲਯੂ ਕੈਪਬੈਲ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।  ਫ਼ਰਵਰੀ-ਮਾਰਚ 1974 ਵਿੱਚ ਲੜੀਵਾਰ ਧਾਰਮਿਕ ਤਜਰਬਿਆਂ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਡਿਕ ਦੀ ਰਚਨਾ ਨੇ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਅਸਲੀਅਤ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਵਧੇਰੇ ਸਪਸ਼ਟ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੱਕ ਸਕੈਨਰ ਡਾਰਕਲੀ (1977) ਅਤੇ ਵੈਲੀਸ (1981) ਵਰਗੇ ਨਾਵਲਾਂ ਵਿੱਚ।  ਇਨ੍ਹਾਂ ਥੀਮਾਂ ਬਾਰੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਗੈਰ-ਗਲਪ ਲਿਖਤਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਫਿਲਿਪ ਕੇ. ਡਿਕ ਦੀ ਐਕਸੀਜਿਸਿਸ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 53 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸਟਰੋਕ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਜਟਿਲਤਾਵਾਂ ਕਾਰਨ 1982 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। 

ਡਿਕ ਦੀ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ 44 ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਨਾਵਲ ਅਤੇ ਤਕਰੀਬਨ 121 ਨਿੱਕੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਦੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈਆਂ।   ਡਿੱਕ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਕਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫਿਲਮਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬਲੇਡ ਰਨਰ (1982), ਟੋਟਲ ਰੀਕਾਲ (1990 ਅਤੇ 2012 ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਬਣਾਈ ਗਈ), ਮਿਨੌਰਟੀ ਰਿਪੋਰਟ (2002), ਏ ਸਕੈਨਰ ਡਾਰਕਲੀ (2006) ਅਤੇ ਅਡਜਸਟਮੈਂਟ ਬਿਊਰੋ (2011)। 2005 ਵਿੱਚ, *ਟਾਈਮ*  ਨੇ *ਉਬਿਕ * ਨੂੰ 1923 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ 100 ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ-ਭਾਸ਼ੀ ਨਾਵਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਗਿਣਿਆ। 2007 ਵਿੱਚ, ਡਿੱਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਆਫ਼ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਲੇਖਕ ਬਣ ਗਿਆ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1928
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1982
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰ