open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਯੂਰੀ ਓਲੇਸ਼ਾ

**ਯੂਰੀ ਕਾਰਲੋਵਿਚ ਓਲੇਸ਼ਾ** (, 3 ਮਾਰਚO. S. – 10 ਮਈ, 1960) ਇੱਕ ਰੂਸੀ ਅਤੇ ਸੋਵੀਅਤ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਰੂਸੀ ਨਾਵਲਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਥੋੜਿਆਂ ਜਿਹਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਜੋ ਯੁਗ ਦੀ ਦਮਘੋਟੂ ਸੈਂਸਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਚਿਰਜੀਵੀ ਕਲਾਤਮਕ ਮੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਲਿਖਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਨਾਜ਼ੁਕ ਸੰਤੁਲਨ ਦੇ ਕੰਮ ਹਨ ਜੋ ਉਪਰੋਂ ਉਪਰੋਂ ਕਮਿਊਨਿਸਟ-ਪੱਖੀ ਸੰਦੇਸ਼ ਭੇਜਦੇ ਹਨ ਪਰ ਡੂੰਘਾਈ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਨ ਤੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੂਖਮਤਾ ਅਤੇ ਅਮੀਰੀ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਦੋਸਤ ਇਲਫ ਅਤੇ ਪੈਤਰੋਵ, ਆਈਜ਼ਕ ਬਾਬੇਲ ਅਤੇ ਸਿਗਮੰਡ ਕ੍ਰਜ਼ੀਜ਼ਾਨੋਵਸਕੀ ਆਦਿ ਸਹਿਤ ਓਡੇਸਾ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਰਾਇਟਰਸ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

## ਜੀਵਨੀ 
ਯੂਰੀ ਓਲੇਸ਼ਾ ਦਾ ਜਨਮ 3 ਮਾਰਚ ਨੂੰ [ਓ.ਐਸ. ਫਰਵਰੀ 19] 1899 ਨੂੰ ਐਲਿਸਵਾਟਗ੍ਰੇਡ (ਹੁਣ ਕ੍ਰੌਵਵਿਨਸਕੀਆ, ਯੂਕ੍ਰੇਨ) ਵਿਚ ਪੋਲਿਸ਼ ਮੂਲ ਦੇ ਕੈਥੋਲਿਕ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਓਲੇਸ਼ਾ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਕਾਰਲ ਐਂਟਨੋਵਿਕ, ਇੱਕ ਕੰਗਾਲ ਹੋਇਆ ਜ਼ਿਮੀਦਾਰ ਸੀ ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਸਰਕਾਰੀ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਅਤੇ ਜੂਏ ਦੀ ਲਤ ਲੱਗ ਗਈ। 1902 ਵਿਚ ਓਲੇਸ਼ਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਓਡੇਸਾ ਵਿਚ ਜਾ ਵਸੇ, ਜਿੱਥੇ ਯੂਰੀ ਅੰਤ ਵਿਚ ਇਸਾਕ ਬੈਬਲ, ਈਲਿਆ ਇਲਫ, ਅਤੇ ਵਲੇਂਤਿਨ ਕਾਤਾਏਵ ਵਰਗੇ ਆਪਣੇ ਸਮਕਾਲੀ-ਲੇਖਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਕਾਤਾਏਵ ਨਾਲ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਜੀਵਨ ਭਰ ਦੋਸਤੀ ਕਾਇਮ ਰੱਖੀ। ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣ ਸਮੇਂ, ਯੂਰੀ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਲਗਨ ਸੀ ਪਰ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।1917 ਵਿਚ ਓਲੇਸ਼ਾ ਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲਿਆ ਪਰ ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਘਰੇਲੂ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਲਾਲ ਫ਼ੌਜ ਲਈ ਵਲੰਟੀਅਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਨੂੰ ਮੁਲਤਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਓਲੇਸ਼ਾ ਇਨਕਲਾਬ ਲਈ ਪਰਚਾਰ ਸਮਗਰੀ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। 

ਓਲੇਸ਼ਾ ਦਾ ਲੇਖਕ ਕੈਰੀਅਰ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਉਹ ਓਡੇਸਾ ਵਿਚਲੇ ਨੌਜਵਾਨ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ "ਹਰਾ ਲੈਂਪ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਤਾਏਵ ਅਤੇ ਓਲੇਸ਼ਾ ਸਨ, ਪਰ ਐਡੁਆਰਡ ਬੈਗਰਿਤਸਕੀ ਅਤੇ ਦਮਿੱਤਰੀ ਮੀਰੇਜ਼ਕੋਵਸਕੀ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਲੇਖਕ ਵੀ ਸਨ। ਓਲੇਸ਼ਾ ਨੇ ਓਡੇਸਾ ਵਿੱਚ  ਅਤੇ ਫਿਰ ਖ਼ਾਰਕੋਵ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ 1921 ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਚਲਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਲਈ ਪਰਚਾਰ ਸਮੱਗਰੀ ਛਾਪਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 1922 ਵਿੱਚ, ਓਲੇਸ਼ਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਨਿੱਕੀ ਕਹਾਣੀ "ਫਰਿਸ਼ਤਾ" ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸੇ ਸਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰੇਲਵੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਰਸਾਲੇ 'ਸੀਟੀ' ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਮਾਸਕੋ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਇੱਥੇ ਓਲੇਸ਼ਾ ਨੇ "ਜ਼ਿਊਬਲੋ"  ਗੁਪਤ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵਿਅੰਗ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਣ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਗਦਕਾਰੀ ਅਤੇ ਡਰਾਮਾਕਾਰੀ ਵੱਲ ਮੁੜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤੇ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1899
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1960
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੋਵੀਅਤ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਪਨੂੰਨ ਕਸ਼ਮੀਰ

**ਪਨੂੰਨ ਕਸ਼ਮੀਰ** (ਮਤਲਬ: ਸਾਡਾ ਆਪਣਾ ਕਸ਼ਮੀਰ) ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਵਿਸਥਾਪਿਤ ਹਿੰਦੂਆਂ ਦਾ ਸੰਗਠਨ ਹੈ। ਇਹਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸੰਨ 1990 ਦੇ ਦਸੰਬਰ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਮੰਗ ਹੈ ਕਿ ਕਾਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਹਿੰਦੂਆਂ ਲਈ ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ ਤੋਂ ਅਲਿਹਦਾ ਇੱਕ ਵੱਖ ਰਾਜ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ। ਧਿਆਨਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਸੰਨ 1990 ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ ਤੋਂ ਲਗਭਗ ਸੰਪੂਰਣ ਹਿੰਦੂ ਅਬਾਦੀ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਮਰਥਿਤ ਦਹਿਸ਼ਤਵਾਦ ਦੇ ਚਲਦੇ ਘਾਟੀ ਤੋਂ ਵਿਸਥਾਪਿਤ ਹੋਣਾ ਪਿਆ ਸੀ 

## ਸੰਦਰਭ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
*panunkashmir.in 
*panunashmir,org
*Jammu and Kashmir - The Tribune India

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰ
ਅੰਬਰਦੀਪ ਸਿੰਘ

**ਅੰਬਰਦੀਪ ਸਿੰਘ** ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ।  ਉਸਦਾ ਜਨਮ  ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਅਬੋਹਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਬੋਹਰ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਵਿਖੇ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 10 ਸਾਲਾਂ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਿੱਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਕਪਿਲ ਸ਼ਰਮਾ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅੰਗਰੇਜ , ਲਵ ਪੰਜਾਬ  ਅਤੇ ਲਹੌਰੀਏ ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2015 ਵਿੱਚ ਗੋਰਿਆਂ ਨੂੰ ਦਫ਼ਾ ਕਰੋ ਫਿਲਮ ਲਈ ਪੀ.ਟੀ.ਸੀ. ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਦਾ ਸਰਬੋਤਮ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਨੀਰੂ ਬਾਜਵਾ ਨਾਲ ਲੌਂਗ ਲਾਚੀ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1979
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਕਲੇਅਰ ਕਹਾਨੇ

**ਕਲੇਅਰ ਕਹਾਨੇ** (ਜਨਮ 1938 ਨੂੰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ, ਵਿਦਵਾਨ, ਅਤੇ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਹੈ। ਉਹ ਬਫੈਲੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਖੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ 1974 ਤੋਂ 2000 ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਕਾਹਨੇ*ਪੈਸ਼ਨਸ ਆਫ਼ ਦ ਵਾਇਸ* , ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਵਾਰਤਾ ਅਤੇ *ਦ ਸਟਰੈਟਜੀ ਆਫ਼ ਹਾਇਸਟ੍ਰਿਕ ਡਿਸਕੋਰਸ*  ਦੀ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ। ਕਾਹੇਨ ਚਾਰਲਸ ਬਰਨਹਿਮਰ ਨਾਲ ਡੋਰਾ'ਸ ਕੇਸ ਦੀ ਸਹਿ-ਸੰਪਾਦਕ ਵੀ ਹੈ, ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਲੇਖਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿਗਮੰਡ ਫ਼ਰਾਇਡ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕਾਹਨੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨੇ ਨਿਊ ਯਾਰ੍ਕ ਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬਰਕਲੀ ਤੋਂ ਪੀਐਚ.ਡੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਖੋਜ ਨਿਬੰਧ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਫ਼ਲੈਨਰੀ ਓਕਾਨਰ ਦਾ ਗਲਪ ਰੱਖਿਆ।

## ਪੁਸਤਕ 
* (Co-editor, with Charles Bernheimer) ''In Dora's Case: Freud, Hysteria, Feminism* (Columbia University Press, 1985) 9780231059107
* *Passions of the Voice: Hysteria, Narrative, and the Figure of the Speaking Woman, 1850-1915'' (Johns Hopkins University Press, 1995) 9780801851612

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Claire Kahane Papers, Pembroke Center Archives, Brown University
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1938
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਰਵਾਨੰਦ ਕੌਲ ਪ੍ਰੇਮੀ

thumb|ਸਰਵਨੰਦ ਕੌਲ ਪ੍ਰੇਮੀ
**ਸਰਵਨੰਦ ਕੌਲ ਪ੍ਰੇਮੀ** (ਜਨਮ: 2 ਨਵੰਬਰ 1924 &ndash; ਮੌਤ: 1 ਮਈ 1990) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਸ਼ਮੀਰੀ-ਭਾਸ਼ਾਈ ਕਵੀ, ਪੱਤਰਕਾਰ, ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ ਸਨ। 1990 ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮੀ ਦਹਿਸ਼ਤਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਸਰਵਨੰਦ ਗੋਪੀਨਾਥ ਅਤੇ ਓਮਰਾਵਤੀ ਕੌਲ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਉਹ ਅਨੰਤਨਾਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੌਫ-ਸ਼ਾਲੀ ਪਿੰਡ (ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਾਂ: ਸਫਤ-ਸ਼ਲੇਸ਼ਵਰ) ਦਾ ਇੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤ ਪਰਿਵਾਰ ਸਨ। ਪ੍ਰੇਮੀ ਦੇ ਪਿਤਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਦੱਸ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
1948 ਵਿੱਚ ਓਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ 3 ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ 4 ਧੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।

## ਮੌਤ 
29/30 ਅਪ੍ਰੈਲ 1990 ਦੇ ਰਾਤ ਦੌਰਾਨ, ਤਿੰਨ ਨਕਾਬਪੋਸ਼ ਦਹਿਸ਼ਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਘੁਸਪੈਠ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਦਹਿਸ਼ਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅਗਵਾ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨੋਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮ੍ਰਿਤਕ ਸਰੀਰਾਂ ਨੂੰ 1 ਮਈ, 1990 ਤੇ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪ੍ਰੇਮੀ ਇੰਨੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਦੀ ਹਿਮਾਇਤ ਕੀਤੀ।

## ਕੰਮ 
ਉਹ ਚਾਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ਼ ਅਤੇ ਲਿੱਖ ਸਕਦੇ ਸਨ - ਹਿੰਦੀ, ਉਰਦੂ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ। ਉਹ ਫ਼ਾਰਸੀ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਸਨ।

### ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਪੁਸਤਕਾਂ 
# ਕਲਮੀ ਪ੍ਰੇਮੀ
# ਪੈਅੰਮੀ ਪ੍ਰੇਮੀ
# ਰੂਈ ਜੇਰੀ
# ਓਸ਼ ਤ ਵੁਸ਼
# ਗਿਤਾਂਜਲੀ (ਅਨੁਵਾਦਾਂ)
# ਰੁੱਸੀ ਪਾਦਸ਼ਾਹ ਕਥਾ
# ਪੰਚ ਛਦਰ (ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)
# ਬਖਤੀ ਕੂਸੁਮ
# ਆਖਰੀ ਮੁਲਾਕਾਤ
# ਮਾਥੁਰ ਦੇਵੀ
# ਮਿਰਜ਼ਾ ਕਾਕ (ਜੀਵਨ ਤੇ ਕੰਮ)
# ਮਿਰਜ਼ਾ ਕਾਕ ਜੀ ਵਖਸ
# ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਧੀ
# ਭਗਵਤ ਗੀਤਾ (ਅਨੁਵਾਦਾਂ 1)
# ਤਾਜ
# ਰੂਪਾ ਭਵਾਨੀ

## ਸੰਦਰਭ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1924
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1990
ਪੰਜਾਬ ਐਂਡ ਸਿੰਧ ਬੈਂਕ

**ਪੰਜਾਬ ਐਂਡ ਸਿੰਧ ਬੈਂਕ** ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੀ ਬੈਂਕ (79.62%) ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਹੈ। ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇਸ ਦੀਆਂ 1554 ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ, 623 ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ। 2014-15 ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਸਾਲ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਸ਼ੁੱਧ ਲਾਭ 121.35 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਐੱਨਪੀਏ 3.55% ਹੈ। 2014-15 ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਸਾਲ ਲਈ ਬੈਂਕ ਦੇ ਆਪਰੇਟਿੰਗ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਰੁਪਏ 775.45 ਕਰੋੜ ਹੈ। ਸਾਲ 2014-15 ਦੇ ਅੰਤ ਲਈ ਬੈਂਕ ਦਾ ਕੁੱਲ ਕਾਰੋਬਾਰ 1,51,511 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਅਤੇ 15.95 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ ਕਰਮਚਾਰੀ ਹੈ। 31.03.15 ਨੂੰ ਬੈਂਕ ਦੀ ਸੰਪਤੀ ਦੀ ਕੁੱਲ ਕੀਮਤ 4812 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ
24 ਜੂਨ 1908 ਨੂੰ, ਭਾਈ ਵੀਰ ਸਿੰਘ, ਸਰ ਸਗਰ ਸਿੰਘ ਮਜੀਠਾ ਅਤੇ ਸਰਦਾਰ ਤਰਲੋਚਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਸਿੰਧ ਬੈਂਕ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।

15 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1980 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਐਂਡ ਸਿੰਧ ਬੈਂਕ ਛੇ ਬੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੌਮੀਕਰਨਾਂ ਦੀ ਦੂਜੀ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀਕਰਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। (ਪਹਿਲੀ ਲਹਿਰ 1969 ਵਿੱਚ ਦੀ ਜਦੋਂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਹਿਲੇ 14 ਬੈਂਕਾਂ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀਕਰਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।)

1960 ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਐਂਡ ਸਿੰਧ ਬੈਂਕ ਨੇ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖਾ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। 1991 ਵਿੱਚ ਬੈਂਕ ਆਫ ਬੜੌਦਾ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਐਂਡ ਸਿੰਧ ਬੈਂਕ ਦੀ ਲੰਡਨ ਸ਼ਾਖਾ ਨੂੰ, 1987 ਵਿੱਚ ਸੇਠੀਆ ਦੀ ਧੋਖਾਧੜੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਐਂਡ ਸਿੰਧ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਬੈਂਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਬੈਂਕਾਂ
ਲੌਂਗ ਲਾਚੀ

**ਲੌਂਗ ਲਾਚੀ** ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨੀਰੂ ਬਾਜਵਾ, ਅੰਬਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਐਮੀ ਵਿਰਕ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ 9 ਮਾਰਚ, 2018 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ  ਅੰਬਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਨੀਰੂ ਬਾਜਵਾ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸੀ।

## ਕਹਾਣੀ 
ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹੇ ਹੋਏ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਅਜੀਬ ਖੇਡ ਖੇਡਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਹੀ ਛੱਤ ਹੇਠ ਅਜਨਬੀਆਂ ਵਾਂਗ  ਰਹਿਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਤੀ ਆਪਣਾ ਪਿਆਰ ਵਾਪਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਕੀ ਉਹ ਆਪਣੇ ਯਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਕੀ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ? ਅੰਬਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪਤੀ, *ਮਹਿੰਗਾ *ਅਤੇ ਨੀਰੂ ਬਾਜਵਾ ਨੇ ਪਤਨੀ *ਲਾਚੀ  *ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਮਹਿੰਗਾ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲਾਚੀ ਇੱਕ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਹੈ ਜੋ ਗਾਉਣਾ ਅਤੇ ਨੱਚਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਾਤ ਵੀ ਉਹ ਮਹਿਮਾਨਾਂ  ਨੂੰ ਗੀਤ ਸੁਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।

## ਸਟਾਰ ਕਾਸਟ 
* ਨੀਰੂ ਬਾਜਵਾ ... ਲਾਚੀ
* ਅੰਬਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ... ਮਹਿੰਗਾ
* ਐਮੀ ਵਿਰਕ ... ਅਜੈਪਾਲ
* ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਭੰਗੂ ... ਬੇਬੇ ਤੇਜ ਕੌਰ
* ਭੁਪਿੰਦਰ ਬੰਨੀ ... ਗਵਾਂਡਣ
* ਨਿਰਮਲ ਰਿਸ਼ੀ ... ਅਜੈਪਾਲ ਦੀ ਦਾਦੀ
* ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਮਾਨ ... ਗਾਇਕ ਜਗਤਾਰ ਮਾਨ
* ਗੁਰਿੰਦਰ ਮੱਖਣ ... ਮਹਿੰਗੇ ਦਾ ਚਾਚਾ
* ਵੀਤ ਬਲਜੀਤ... ਗੀਤਕਾਰ ਕੌਂਕਿਆਂ ਵਾਲਾ

## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* 
* ਬੁੱਕ ਮਾਈ ਸ਼ੌ 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2018 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਕਿਸਾਨ ਮੇਲਾ

**ਕਿਸਾਨ ਮੇਲਾ** ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਨਵੀਨਤਮ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਤੋਂ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਜਾਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮਹਿਕਮਾ ਜਾਂ ਪ੍ਰਾਇਵੇਟ ਕੰਪਨੀਆਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।ਕਿਸਾਨ ਮੇਲਿਆਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਵ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨੂੰ ਸੁਖਾਲਾ ਅਤੇ ਲਾਹੇਵੰਦ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਖੋਜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਨਵੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਬਾਰੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇਣਾ ਹੈ। ਮੇਲੇ ਦੌਰਾਨ ਲਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਵੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇੰਜਨੀਅਰ ਕਾਲਜ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵੱਲੋਂ ਖੇਤੀ ਸਬੰਧੀ ਨਵੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਸਬੰਧੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਲਾ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੁਚੱਜੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਛਿੜਕਾਅ ਸਬੰਧੀ ਤਕਨੀਕਾਂ, ਸਰਬਪੱਖੀ ਤੱਤ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਸਰਬਪੱਖੀ ਕੀਟ ਪ੍ਰਬੰਧਨ, ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਮਿਆਦ ਅਤੇ ਬਿਜਾਈ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ ਚੋਣ, ਸੇਂਜੂ ਅਤੇ ਬਰਾਨੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਫ਼ਸਲਾਂ ਦਾ ਸਿੰਜਾਈ ਪ੍ਰਬੰਧ ਆਦਿ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇਤੀਬਾੜੀ
ਆਇਤ

{{Infobox Polygon
| name = ਆਇਤ
| image = Rectangle_Geometry_Vector.svg
| caption =ਆਇਤ
| type = ਚਤੁਰਭੁਜ, ਸਮਾਂਤਰ ਚਤੁਰਭੁਜ, ਆਰਥੋਟੋਪ
| edges = 4
| symmetry = (D2), [2], (*22), ਆਰਡਰ 4
| schläfli = {} × {}
| wythoff = 
| coxeter = 
| area = 
| dual = ਸਮ ਚਤੁਰਭੁਜ
| properties =ਉਤਲ ਬਹੁਭੁਜ, ਆਈਸੋਗਨ, ਚੱਕਰੀ ਬਹੁਭੁਜ ਇਸ ਦੇ ਆਹਮਣੋ ਸਾਹਮਣੇ ਕੋਣ ਅਤੇ ਭੁਜਾਵਾਂ ਸਮਾਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
}}

**ਆਇਤ** ਇੱਕ ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਚਤੁਰਭੁਜ ਅਕਿ੍ਰਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਚਾਰੇ ਕੋਣ ਸਮਕੋਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਹਮਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੀਆਂ ਭੁਜਾਵਾਂ ਸਮਾਨ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

## ਗੁਣ
* ਇੱਕ ਸਮਾਂਤਰ ਚਤੁਰਭੁਜ ਦਾ ਇੱਕ ਕੋਣ ਸਮਕੋਣ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਆਇਤ ਹੈ।
* ਇੱਕ ਸਮਾਂਤਰ ਚਤੁਰਭੁਜ ਦੇ ਵਿਕਰਣ ਬਰਾਬਰ ਹੋਣ ਤਾਂ ਇਹ ਆਇਤ ਹੈ।
* ਜੇ ਸਮਾਂਤਰ ਚਤੁਰਭੁਜ *ABCD* ਦੀਆਂ ਦੋ ਤਿਕੋਣਾਂ *ABD* ਅਤੇ *DCA* ਸਰਬੰਗਸਮ ਹੋਣ ਤਾਂ ਇਹ ਆਇਤ ਹੈ।
* ਜੇ ਚਤੁਰਭੁਜ ਦੇ ਚਾਰੇ ਕੋਣ ਸਮ ਕੋਣ ਹੋਣ ਤਾਂ ਇਹ ਆਇਤ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੇਖਾਗਣਿਤ
ਕਾਲਰ ਵਾਲਾ ਉੱਲੂ

**ਕਾਲਰ ਵਾਲਾ ਉੱਲੂ** ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਨਿਵਾਸੀ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਤਰੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਤੇ ਬੰਗਲਦੇਸ ਤੀਕ ਅਤੇ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੇ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਦੱਖਣੀ ਚੀਨ ਸੀਤ ਮਿਲਦਾ ਏ। ਇਸ ਦੀ ਕੁਝ ਵਸੋਂ ਸਿਆਲ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ, ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਤੇ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵੱਲ ਨੂੰ ਪਰਵਾਸ ਕਰਦੀ ਏ।

## ਜਾਣ-ਪਛਾਣ 
ਇਸਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਾਂਅ Otus lettia ਏ। ਇਸਦੀਆਂ ਅਗਾੜੀ ਤਿੰਨ ਉਪ-ਜਾਤਾਂ ਨੇ ਜੋ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਫ਼ਰਕ ਨਾਲ ਸੌਖਿਆਂ ਈ ਅੱਡ-ਅੱਡ ਪਛਾਣੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਉੱਲੂ ਨਿੱਕੇ ਕੱਦ ਦਾ ਪੰਛੀ ਹੁੰਦਾ ਏ। ਇਹਦਾ ਵਜ਼ਨ 23-25 ਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਏ। ਨਰ ਤੇ ਮਾਦਾ ਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ-ਜਿੱਕੇ ਲਗਦੇ ਹਨ।

## ਪਰਸੂਤ 
ਕਾਲਰ ਵਾਲਾ ਉੱਲੂ ਆਮ ਕਰਕੇ ਜੰਗਲੀਂ ਈ ਪਰਸੂਤ ਕਰਦਾ ਏ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਸੰਘਣੇ ਰੁੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਥਾਂ 'ਤੇ। ਇਸਦਾ ਆਲ੍ਹਣਾ ਖੋਖਲੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਮਘੋਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਏ। ਮਾਦਾ ਇੱਕ ਵੇਰਾਂ 3 ਤੋਂ 5 ਆਂਡੇ ਦੇਂਦੀ ਏ।

## ਹਵਾਲੇ
ਡਿਸਪੀਨਾ ਸਟ੍ਰਾਟਿਗਾਕਸ

**ਡਿਸਪੀਨਾ ਸਟ੍ਰਾਟਿਗਾਕਸ** (ਜਨਮ 1963) ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ-ਜਨਮ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰਲ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ, ਲੇਖਕ, ਅਤੇ ਬੁਫੈਲੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਖੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਅਤੇ ਪਲੈਨਿੰਗ ਦੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਸਟ੍ਰਾਟਿਗਾਕਸ ਦਾ ਜਨਮ ਮਾਂਟਰੀਆਲ, ਕੇਬੈੱਕ, ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਟੋਰਾਂਟੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬਰਕਲੀ ਤੋਂ ਮਾਸਟਰਸ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪੀਐਚ.ਡੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਬਰਾਇਨ ਮਾਵਰ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਬੁਫੈਲੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਖੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਅਤੇ ਪਲੈਨਿੰਗ ਦੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ। 

## ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ 
* Member, Institute of Advanced Study, Princeton
* Marie Curie Fellowship
* Rice University, Humanities Research Center Visiting Scholar
* Walter B. Sanders Fellow, Taubman College of Architecture and Urban Planning, University of Michigan

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1963
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਿੱਖ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ - ਲਾਹੌਰ

ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨਲ ਸੁਸਾਇਟੀ (1937 ਵਿੱਚ ਬਣੀ) ਨੇ 1938 ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਖੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ **ਸਿੱਖ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ** ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1948 ਵਿੱਚ ਕਾਦੀਆਂ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਸ਼ਿਫਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸ. ਨਿਰੰਜਨ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਇਸਦਾ ਬਾਨੀ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਹੋਣ ਦਾ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ
ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਾ

thumb
ਮੁਹੰਮਦ ਜਮੀਲ ਅਬਦੁਲਕਾਦਿਰ ਅਸ਼ਾ ਜਨਮ 6 ਸਤਬੰਰ 1980 ਇੰਗਲੈਂਡ ਰਹਿੰਦਾ ਜੋਰਡਨ ਦਾ ਡਾਕਟਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ 30 ਜੂਨ 2007 ਦੇ ਗਲਾਸਗੋ ਏਅਰਪੋਰਟ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੱਕੀ ਵਿਅਕਤੀ ਵਜੋਂ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਤੇ ਕਤਲ ਅਤੇ ਵਿਸਫੋਟ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਏ ਗਏ ਸਨ ਪਰ 16 ਦਸੰਬਰ 2008 ਨੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਸਾਬਿਤ ਨਾ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੀ ਕਿੱਤਾ 
ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਾ ਦਾ ਜਨਮ ਸਾਊਦੀ ਅਰੇਬਿਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਪਰ  ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਫਲਸਤੀਨੀ ਮੂਲ ਦਾ ਸੀ। ਉਹ 1991 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਜੋਰਡਨ ਪਰਵਾਸ ਕਰ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅੱਮਾਨ ਦੇ ਗਿਫਟਡ ਬੱਚਿਆਂ ਵਾਲੇ ਜੁਬਲੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਕੂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਉਸ ਨੇ ਅਰਬੀ ਸ਼ਾਇਰੀ ਵਿੱਚ ਇਨਾਮ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜੋਰਡਨ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਹੁਸੈਨ ਦੀ ਚੌਥੀ ਬੇਗਮ ਨੂਰ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਸਕੂਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ।ਸਕੂਲ ਦੇ ਆਖਿਰੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ 98.3% ਨੰਬਰ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜੋਰਡਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਦਾਖਲਾ ਇਮਤਿਹਾਨ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਥਾਂ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।

ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਾ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਜੋਰਦਾਨਸ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਬਣਕੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਬਰਮਿੰਘਮ ਤੋਂ ਨੇਉਰੋਲੋਜੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।.

ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ 2005 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਲਈ ਕੇ ਨੇਉਰੋਸਰਜਨ ਦਾ ਪੇਸ਼ਾ ਆਪਣਾ ਲਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਸਿਰੇ ਦੇ ਨੇਉਰੋਸਰਜਨ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। 

## ਗਲਾਸਗੋ ਏਅਰਪੋਰਟ ਹਮਲਾ 
### ਗਰਿਫ਼ਤਾਰੀ 
1 ਜੁਲਾਈ 2007 ਨੂੰ ਗਲਾਸਗੋ ਏਅਰਪੋਰਟ ਹਮਲੇ ਦੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਅਸ਼ਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਗਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਅਸ਼ਾ ਨੇ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕੀ ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਲਈ ਵਿਆਹ ਦੀ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਤੇ ਅੰਗੂਠੀ ਸੌਗਾਤ ਦੇਣ ਲਈ ਜੌਹਰੀ ਕੋਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਏ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਕੋਲ ਜੋਰਡਨ ਆ ਗਈ। ਇਸ ਗਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮੈਡੀਕਲ ਡਿਊਟੀ ਤੋਂ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।20 ਜੁਲਾਈ 2007 ਨੂੰ ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਾ ਇਸ ਕਤਲ, ਵਿਸਫੋਟ ਅਤੇ ਹਮਲੇ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸ਼ੱਕੀ ਆਦਮੀ ਬਣ ਗਿਆ। 

### ਮੁਕੱਦਮਾ ਅਤੇ ਰਿਹਾਈ 
ਉਸ ਉੱਤੇ ਦੋਸ਼ ਸੀ ਕੀ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਿੱਤਰ ਬਿਲਾਲ ਅਬਦੁੱਲਾ ਨੂੰ 1500 ਪੌਂਡ ਉਧਾਰ ਦਿੱਤੇ ਜਦਕਿ ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਅਬਦੁੱਲਾ ਦੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਉਗਰਵਾਦ ਵੱਲ ਵਧਦੇ ਕਦਮਾਂ ਤੋਂ ਉਹ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਕਫ਼ੀਲ ਅਹਮਦ ਨੂੰ ਨਾਪਸੰਦ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਅਬਦੁੱਲਾ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਮਾਰੂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣ ਲਈ ਤੇ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਜੋਂ ਅਜਿਹਾ ਕੀਤਾ।'.

16 ਦਸੰਬਰ 2008 ਨੂੰ ਹੋਏ ਫੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਮੁਹੰਮਦ ਅਸ਼ਾ ਨੂੰ ਕਤਲ ਅਤੇ ਧਮਾਕੇ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਦਾ ਦੋਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ ਗਿਆ।  ਜਿਊਰੀ ਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਬੇਕਸੂਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਬਿਲਾਲ ਅਬਦੁੱਲਾ ਅਤੇ ਕਫ਼ੀਲ ਅਹਮਦ ਦੀ ਬਣਾਈ ਯੋਜਨਾ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* 2007 UK terrorist incidents
* Adnan Bukhari
* Lotfi Raissi

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਹਵਾਲੇ 
* "Car bombing suspect 'on the run'," BBC website.
* "Two more arrests in hunt for terror cell,"  Times Online.
* "A Surgeon’s Trajectory Takes an Unlikely Swerve" New York Times.
* "Fourth suspect charged over British car bombings" Brisbane Times.

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਐੱਸ ਐੱਫ ਐੱਸ

**ਐੱਸ ਐੱਫ ਐੱਸ ( S F S )** ਜਾਂ **ਸਟੁਡੈਂਟ ਫਾਰ ਸੁਸਾਇਟੀ (Student For Society)** ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਗਠਨ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਗਠਨ ਨੇ 2018 ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਚੌਣਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਮਿਲਿਆ ਹੋਵੇ। ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ 2013 ਵਿੱਚ ਸੰਸਥਾ ਐੱਸਐੱਫਐੱਸ ਦਾ ਗਠਨ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਫੀਸ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ’ਤੇ ਲੰਮੀ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਮਨਵਾਈ। ਐੱਸਐੱਫਐੱਸ (ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫਾਰ ਸੁਸਾਇਟੀ) ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਕਨੂਪ੍ਰਿਯਾ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਜਿੱਤ ਨਾਲ ਮੁੱਦਿਆਂ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿਆਸਤ ‘ਤੇ ਤਾਂ ਮੋਹਰ ਲੱਗੀ ਹੀ ਹੈ, ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੀ ਹੋਵੇ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਭਾਵੇਂ 60 ਫ਼ੀਸਦ ਤੋਂ ਉਪਰ ਹੈ ਪਰ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਧਿਰ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਉਮੀਦਵਾਰ ਬਣਾਉਣ ਬਾਰੇ ਸੁਫ਼ਨਾ ਵੀ ਨਾ ਲੈ ਸਕੀ। ਇਹ ਸਿਰਫ ਐੱਸਐੱਫਐੱਸ ਦੀ ਖਰੀ ਸਿਆਸਤ ਦਾ ਤਕਾਜ਼ਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਮੁਕਾਮ ਹਾਸਲ ਹੋ ਸਕਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਜਥੇਬੰਦੀ ਨੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਨੂੰ ਬਾਹੂਬਲ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਵਾਲੀ ਦਲਦਲ ਵਿਚੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਨਿਰੋਲ ਮੁੱਦਿਆਂ ਉੱਤੇ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਹੈ। ਵਡੇਰੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੋਣ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦੇ ਅਰਥ ਬਹੁਤ ਗਹਿਰੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਿਸਟੀ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿਆਸਤ ਉੱਤੇ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਮੁੱਚੀ ਸਿਆਸਤ ਉੱਤੇ ਵੀ ਇਸ ਦੇ ਅਸਰਅੰਦਾਜ਼ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਕਿਆਸਆਰਾਈਆਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਗਠਨ
ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤ

ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀ ਹਿੰਦੂਆਂ ਨੂੰ **ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤ** ਜਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤਾਂ ਨੂੰ 1990 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਾਯੋਜਿਤ ਦਹਿਸ਼ਤਵਾਦ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਘਾਟੀ ਛੱਡਣ ਪਈ ਜਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਬਰਨ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਪਨੂੰਨ ਕਸ਼ਮੀਰ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤਾਂ ਦਾ ਸੰਗਠਨ ਹੈ।

## ਪਲਾਇਨ 
ਭਾਰਤ ਵੰਡ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਹੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਉੱਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਕਬਾਇਲੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਬੜੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤਾਂ ਦੇ ਉੱਤੇ ਜ਼ੁਲਮ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਨੇ ਫੌਜ ਨੂੰ ਹੁਕਮ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਦੇਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜਿੱਥੇ ਪਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਪੂਰਬਲਾ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਭੂ-ਭਾਗ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ।

24 ਅਕਤੂਬਰ, 1947 ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਪਠਾਣ ਜਾਤੀਆਂ ਦੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਉੱਤੇ ਆਕ੍ਰਮਣ ਨੂੰ ਉਕਸਾਇਆ, ਭੜਕਾਇਆ ਅਤੇ ਸਮਰਥਨ ਦਿੱਤਾ। ਤਦ ਤਤਕਾਲੀਨ ਮਹਾਰਾਜਾ ਹਰਿ ਸਿੰਘ ਨੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਮਦਦ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਨਫਰੰਸ [ ਨੇਕਾਂ ], ਜਿੜ੍ਹੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਸੰਗਠਨ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਹਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ੇਖ ਅਬਦੁੱਲਾ ਸਨ, ਨੇ ਵੀ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਰੱਖਿਆ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਅਲਿਹਦਗੀ-ਪਸੰਦ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤਾਂ ਤੋਂ ਕੇਂਦਰੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਬਗ਼ਾਵਤ ਕਰਣ ਲਈ ਆਖਿਆ ਸੀ, ਲੇਕਿਨ ਜਦੋਂ ਪੰਡਤਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ। 4 ਜਨਵਰੀ, 1990 ਨੂੰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਇਹ ਮੰਜਰ ਵੇਖ ਕੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ 1.5 ਲੱਖ ਹਿੰਦੂ ਪਲਾਇਨ ਕਰ ਗਏ। 1947 ਤੋਂ ਹੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਦਹਿਸ਼ਤਵਾਦ ਦਾ ਅਧਿਆਪਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਹਿਸ਼ਤਵਾਦ ਦੇ ਚਲਦੇ ਜਿੜ੍ਹੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਿਤ ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ ਭੱਜਕੇ ਭਾਰਤੀ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਆਏ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਵੀ ਭੱਜਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਅੱਜ ਉਹ ਜੰਮੂ ਜਾਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਣਾਰਥੀਆਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਜੀ ਰਹੇ ਹਨ। ਘਾਟੀ ਤੋਂ ਪਲਾਇਨ ਕਰਣ ਵਾਲੇ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਪੰਡਤਾਂ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 1 ਲੱਖ ਤੋਂ 2 ਲੱਖ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਭੱਜਣ ਤੇ ਮਜਬੂਰ ਹੋਏ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਪਨੂੰਨ ਕਸ਼ਮੀਰ

## ਸੰਦਰਭ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਸ਼ਮੀਰ
ਵੰਡਰ ਵੁਮੈਨ (2017 ਫ਼ਿਲਮ)

**ਵੰਡਰ ਵੁਮੈਨ** 2017 ਦੀ ਇੱੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸੁਪਰਹੀਰੋ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਡੀਸੀ ਕਾਮਿਕਸ ਦੇ ਏਸੇ ਨਾਂਅ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਏ। ਇਹ ਡੀਸੀ ਐਕਸਟੈਂਡਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸ ਦੀ ਚੌਥੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ, ਜੋ ਵਾਰਨਰ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ ਪਿਕਚਰਜ਼ ਵੱਲੋਂ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਪੈਟੀ ਜੇਂਕਿੰਸ, ਸਕਰੀਨਪਲੇਅ ਐਲਨ ਹੈਂਬਰਗ ਤੇ ਕਹਾਣੀ ਹੈਂਬਰਗ, ਜ਼ੈਕ ਸਨਾਇਡਰ ਤੇ ਜੇਸਨ ਫੂਕਸ ਲਿਖੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱੱਚ ਗੈਲ ਗੈਡਟ ਟਾਈਟਲ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਦਕਿ ਕ੍ਰਿਸ ਪਾਈਨ, ਰੋਬਿਨ ਰਾਈਟ, ਡੈਨੀ ਹਸਟਨ, ਡੇਵਿਡ ਥਿਊਲਸ, ਕੌਨੀ ਨੀਲਸਨ ਹੋਰ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਵਿਚ ਵਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ। ਵੰਡਰ ਵੁਮੈਨ ਇਸ ਕਿਰਦਾਰ ਨੂੰ ਵਿਖਾਉਣ ਵਾਲੀ ਦੂਜੀ ਲਾਈਵ ਐਕਸ਼ਨ ਫ਼ਿਲਮ ਸੀ, ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲੋਂ ਇਸ ਕਿਰਦਾਰ ਨੂੰ *ਬੈਟਮੈਨ ਵਰਸੇਜ਼ ਸੁਪਰਮੈਨ: ਡਾਅਨ ਆਫ਼ ਜਸਟਿਸ* ਵਿੱੱਚ ਵਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੰਡਰ ਵੁਮੈਨ ਵਿੱੱਚ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਦੀ ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦੀ ਪਹਿਲੇ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਨੂੰ ਡੱਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿਓਂਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਜੰਗ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਵੈਰੀ ਐਰੀਜ਼ ਲਵਾਈ ਏ। ਇਸ ਜੰਗ ਦਾ ਪਤਾ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਤਦ ਲੱਗਾ ਜਦ ਅਮਰੀਕੀ ਪਾਇਲਟ ਤੇ ਜਸੂਸ ਸਟੀਵ ਟ੍ਰੈਵਰ ਦਾ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਕੇ ਥੈਮਸਕੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਆਣ ਡਿੱਗਾ।

ਵੰਡਰ ਵੁਮੈਨ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਲਾਈਵ ਐਕਸ਼ਨ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਵਿਓਂਤ ਤਾਂ ੧੯੯੬ ਵਿਚ ਈ ਘੜੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਦ ਈਵਾਨ ਰੈਟਮੈਨ ਇਹਦੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬਣਨ ਲਈ ਰਾਜ਼ੀ ਹੋ ਗਏ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਇਸ ਵਿਓਂਤ ਦਾ ਕਈ ਵਰ੍ਹੇ ਗਿੱਲਾ ਪੀਹਣ ਪਿਆ ਰਿਹਾ, ਜੌਨ ਕੋਹੇਨ, ਟੋਡ ਅਲਕੋਟ ਤੇ ਜੋਸ ਵ੍ਹੀਡਨ ਕਿਹੇ ਨਾ ਕਿਹੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹੇ। ਅਖ਼ੀਰ ਦੀ ਬਾਕੀ ਸੰਨ ੨੦੧੦ ਚ ਵਾਰਨਰ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਈ ਘੱਤਿਆ ਤੇ ੨੦੧੫ ਪੈਟੀ ਜੇਂਕਿੰਸ ਨੂੰ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਵੰਡਰ ਵੁਮੈਨ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਲਈ ਵਿਲੀਅਮ ਮੌਲਟਨ ਮਾਸਟਰਨ ਦੀਆਂ ੧੯੪੦ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੇ ਜੌਰਜ ਪੇਰੇਜ਼ ਦੀਆਂ ੧੯੮੦ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਦਿ ਨਿਊ ੫੨ ਵਿੱਚੋਂ ਮਸਾਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਸ਼ੁਰੂਲੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ, ਫਰਾਂਸ ਤੇ ਇਟਲੀ ਵਿਚ ੨੧ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੫ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਤੇ ੯ ਮਈ ੨੦੧੬ ਨੂੰ ਮਾਸਟਰਨ ਦੇ ੧੨੩ਵੇਂ ਜਨਮ ਦਿਹਾੜੇ ਤੇ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ। ਮਗਰੋਂ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੬ ਚ ਕੁਝ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਝਾਕੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਈਆਂ ਗਈਆਂ।

ਵੰਡਰ ਵੁਮੈਨ ਦਾ ਪ੍ਰੀਮਿਅਰ ੧੫ ਮਈ ੨੦੧੭ ਨੂੰ ਸ਼ੰਘਾਈ ਵਿਖੇ ਸੰਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤੇ ੨ ਜੂਨ ੨੦੧੭ ਨੂੰ ੨ਡੀ, ੩ਡੀ ਤੇ ਆਈਮੈਕਸ ੩ਡੀ ਵਿਚ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਸਮੀਖਿਆਕਾਰਾਂ ਚੋਖੀ ਗਿਣਤੀ ਚ ਹਾਂ-ਪੱਖੀ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਇਸ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ(ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਗੈਲ ਗੈਡਟ ਤੇ ਪਾਈਨ), ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ, ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਇਫ਼ੈਕ੍ਟ, ਐਕਸ਼ਨ ਸੀਕਵੈਂਸ ਤੇ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਤਰੀਫ਼ ਕੀਤੀ, ਭਾਵੇਂ ਖਲਨਾਇਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਵੀ ਹੋਈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਚੰਗੀ ਚੋਖੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ। ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਇਹ ਸੁਪਰਹੀਰੋ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿਚ ਅੱਠਵੇਂ ਥਾਂ ਤੇ ਰਹੀ। ਇਹ $੮੨੧ ਮਿਲੀਅਨ ਕਮਾ ਕੇ ੨੦੧੭ ਦੀ ਅੱਠਵੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਡੀਸੀਈਯੂ ਨੂੰ $੩ ਬਿਲੀਅਨ ਪਾਰ ਕਰਨ ਵਿਚ ਮਦਾਦ ਮਿਲੀ ਤੇ ਡੀਸੀਈਯੂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਲੜੀਆਂ ਵਿਚ ੧੪ਵੇਂ ਥਾਂ ਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਰੋਟਨ ਟਮਾਟੋਜ਼ ਇਹਨੂੰ &#x27;ਬੈਸਟ ਸੁਪਰਹੀਰੋ ਮੂਵੀਜ਼ ਆਫ਼ ਆਲ ਟਾਈਮ&#x27; ਚ ਦੁੱਜੇ ਥਾਂ ਤੇ ਰੱਖਿਆ। ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਇਹਨੂੰ ਵਰ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਦਸ ਬਿਹਤਰੀਨ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿਚ ਗਿਣਿਆ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ੨੩ਵੇਂ &#x27;ਕ੍ਰਿਟਿਕਸ ਚੁਆਇਸ ਅਵਾਰਡ&#x27; ਵਿਚ ਤਿੰਨ ਵਰਾਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜੀਹਦੇ ਚੋਂ ਇਸ &#x27;ਬੈਸਟ ਐਕਸ਼ਨ ਮੂਵੀ&#x27; ਦਾ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਸੀਕਵਲ ਵੰਡਰ ਵੁਮੈਨ ੧੯੮੪ ੧ ਨਵੰਬਰ ੨੦੧੯ ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕਰਨਾ ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੀ ਪੈਟੀ ਜੇਂਕਿੰਸ ਈ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਕਰਨ ਡਈ ਏ ਤੇ ਗੈਲ ਗੈਡਟ ਫਿਰ ਆਪਣੇ ਓਸੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਵਿਖਾਈ ਦਵੇਗੀ। 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਜੋਸਫਿਨ ਡੋਨੋਵਾਨ

**ਜੋਸਫਿਨ ਡੋਨੋਵਾਨ** (ਜਨਮ 1941) ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦਵਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਮੈਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਓਰੋਨੋ ਵਿੱਖੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਹਿਰਤਾ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤ, ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਆਲੋਚਨਾ, ਜਾਨਵਰ ਨੈਤਿਕਤਾ, ਅਤੇ ਦੋਨੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ (ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ' ਤੇ 19 ਸਦੀ) ਮਹਿਲਾ ਦੇ ਸਾਹਿਤ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ 
ਡੋਨੋਵਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 1941 ਨੂੰ ਮਨੀਲਾ, ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਪਰਲ ਹਾਰਬਰ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਯੂ.ਐਸ ਆਰਮੀ ਵਿੱਚ ਕੈਪਟਨ ਸਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਪਾਨੀ ਫ਼ੌਜ ਵੱਲੋਂ ਫੜ੍ਹ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਡੋਨੋਵਾਨ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਨੂੰ ਸੰਪਾਦਿਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।

## ਚੌਣਵੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ 
### ਕਿਤਾਬਾਂ 
* *Sarah Orne Jewett*. New York: Ungar, 1980. (Revised edition released by Cybereditions in 2001.)
* ''New England Local Color Literature: A Women's Tradition*. New York: Ungar, 1983.
* *Feminist Theory: The Intellectual Traditions*. New York: Ungar, 1985. (Second edition released by Continuum in 1992, third edition released by Continuum in 2000, and fourth edition released by Bloomsbury in 2012.)
* *After the Fall: The Demeter-Persephone Myth in Wharton, Cather and Glasgow*. University Park, PA: Pennsylvania State University Press, 1989.
* *Gnosticism in Modern Literature: A Study of Selected Works of Camus, Sartre, Hesse, and Kafka*. New York: Garland, 1990.
* *Uncle Tom's Cabin: Evil, Affliction, and Redemptive Love*. Boston: Twayne, 1991. (Revised edition released by Cybereditions, 2001.)
* *Women and the Rise of the Novel, 1405-1726''. New York: St. Martin's Press, 1999. (Revised and expanded second edition released by Palgrave Macmillan in 2013.)
* *European Local-Color Literature: National Tales, Dorfgeschichten, Romans Champêtres*. New York: Bloomsbury, 2010.

### ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਾਰਜ 
* *Feminist Literary Criticism: Explorations in Theory*. Lexington: University Press of Kentucky, 1975. (Second edition released in 1989.)
* *Animals and Women: Feminist Theoretical Explorations*. Durham, N.C.: Duke University Press, 1995. (Co-edited with Carol J. Adams).
* *Beyond Animal Rights: A Feminist Caring Ethic for the Treatment of Animals*. New York: Continuum, 1996. (Co-edited with Carol J. Adams).
* *P. O. W. in the Pacific: Memoirs of an American Doctor in World War II*. Wilmington, Del.: Scholarly Resources, 1998. (By William N. Donovan).
* *The Feminist Care Tradition in Animal Ethics: A Reader*. New York: Columbia University Press, 2007. (Co-edited with Carol J. Adams).

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1941
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੰਭਾਜੀ

**ਸੰਭਾਜੀ** (14 ਮਈ 1657 - 11 ਮਾਰਚ 1689) ਮਰਾਠਾ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸ਼ਾਸਕ ਸਨ। ਉਹ ਮਰਾਠਾ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਬਾਨੀ ਸਨ, ਸ਼ਿਵਾ ਜੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਬਾਅਦ ਰਾਜ ਦੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਸਨ ਅਤੇ ੳੁਹਨਾਂ ਨੇ ਨੌਂ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਸੰਭਾਜੀ ਦਾ ਸ਼ਾਸ਼ਨ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ 'ਤੇ ਮੁਗਲ ਸਲਤਨਤ ਅਤੇ ਮਰਾਠਾ ਸਾਮਰਾਜ ਅਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿੱਦੀ, ਮੈਸੂਰ ਅਤੇ ਗੋਆ ਦੇ ਪੁਰਤਗਾਲੀਅਾਂ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਯੁੱਧਾਂ ਨਾਲ ਫੈਲ ਗਿਅਾ ਸੀ। 1689 ਵਿੱ, ਸੰਭਾਜੀ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਦੁਆਰਾ ਤਸੀਹੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ। ਸੰਭਾਜੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ੳੁਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਰਾ ਰਾਜਰਾਮ ਨੇ ਗੱਦੀ ਸੰਭਾਲੀ।
thumb|ਸੰਭਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਦਾ ਬੁੱਤ

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸੰਭਾਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਸ਼ਿਵਾ ਜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਸਾਈ ਭੋਂਸਲੇ ਦੀ ਕੁੱਖੋਂ ਪੁਰਨਦਰ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਦੋ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਤਾ ਜੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦਾਦੀ ਜੀਜਾਬਾਈ ਨੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਕੀਤਾ। 11 ਜੂਨ 1665 ਨੂੰ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਨੇ ਮੁਗਲਾਂ ਨਾਲ ਪੁਰਨਦਰ ਦੀ ਸੰਧੀ 'ਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਕੀਤੇ ਸਨ ਅਤੇ ੲਿਸ ਸੰਧੀ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸੰਭਾਜੀ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਜੈ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਬੰਧਕ ਵਜੋਂ ਰਹਿਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ, uਸ ਸਮੇਂ ਸੰਭਾਜੀ ਦੀ ਉਮਰ ਨੌਂ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ। ਸੰਧੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਸੰਭਾਜੀ ਮੁਗਲ *ਮਨਸਾਬੇਦਾਰ* ਬਣ ਗਏ। ਉਹਨਾਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਨੇ 12 ਮਈ 1666 ਨੂੰ ਆਗਰਾ ਵਿਖੇ ਮੁਗਲ ਸਮਰਾਟ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਔਰੰਗਜੇਬ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰੀ ਅਧੀਨ ਰੱਖ ਲਿਆ ਪਰ ਉਹ 22 ਜੁਲਾਈ 1666 ਨੂੰ ਬਚ ਨਿਕਲੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 1666-1670 ਦੌਰਾਨ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਸੁਲ੍ਹਾ-ਸਫ਼ਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਬਣਾਏ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਅਤੇ ਸੰਭਾਜੀ ਨੇ ਬੀਜਾਪੁਰ ਦੇ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਲੋਕ
ਕਲੇਅਰ ਕੋਲਬਰੁੱਕ

**ਕਲੇਅਰ ਕੋਲਬਰੁੱਕ** (ਜਾਂ **ਕਲੇਅਰ ਮੈਰੀ ਬਰੁੱਕ**) (ਜਨਮ 25 ਅਕਤੂਬਰ 1965), ਇੱਕ ਆਸਟਰੇਲਿਆਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਾਸ਼ਤਰੀ, ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਖੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਜ਼ਿਲ ਦੇਲੂਜ਼, ਦਿੱਖ ਕਲਾ, ਕਵਿਤਾ, ਕੁਈਰ ਥਿਉਰੀ, ਫ਼ਿਲਮ ਅਧਿਐਨ, ਸਮਕਾਲੀ ਸਾਹਿਤ, ਥਿਊਰੀ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਦਿੱਖ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਰਗੇ ਮਸਲਿਆਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾਇਆ।ਉਹ ਨਾਜ਼ੁਕ ਜਲਵਾਯੂ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਸੰਪਾਦਕ ( ਟੌਮ ਕੋਹੇਨ ਨਾਲ) ਹੈ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਕੋਲਬਰੁੱਕ ਨੇ 1987 ਵਿੱਚ ਮੈਲਬਰਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੈਚੁਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ,ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਨੈਸ਼ਨਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (1989) ਤੋਂ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬੈਚੁਲਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਐਡਿਨਬਰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (1993) ਤੋਂ ਪੀਐਚ.ਡੀ ਡਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।

## ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਿਤਾਬਾਂ 
ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ:

* New Literary Histories (1997)
* Ethics and Representation (1999)
* Deleuze: A Guide for the Perplexed (1997)
* Gilles Deleuze (2002)
* Understanding Deleuze (2002)
* Irony in the Work of Philosophy (2002)
* Gender (2003)
* Irony (2004)
* Milton, Evil and Literary History (2008)
* Deleuze and the Meaning of Life (2010)
* William Blake and Digital Aesthetics (2011)

## ਸਹਿ-ਕਾਰਜ  
** She has co-authored:
* Theory and the Disappearing Future with Tom Cohen and J. Hillis Miller (2011)
** She has co-edited:
* Deleuze and Feminist Theory with Ian Buchanan (2000)
* Deleuze and History with Jeff Bell (2008)
* Deleuze and Gender with Jami Weinstein (2009)
* Deleuze and Law with Rosi Braidotti and Patrick Hanafin (2009)

## ਗ੍ਰਾਂਟ ਅਤੇ ਅਵਾਰਡ 
* British Academy Overseas Conference Award (2004)
* British Academy/Australian Academy Joint Award (with Dr David Bennett) (2006)
* Carnegie Trust Fund (2006)
* British Academy Small Grant (2006)
* Huntington Library Fellowship (2007)
* Arts and Humanities Research Council Leave Scheme (2007)
* Goldsmiths College (2008)
* Archive and Knowledge Transfer (2008)
* Distinguished Visiting Professor, Friedrich Schlegel Graduate School, Free University, Berlin (2010)

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* http://www.openhumanitiespress.org/essays-on-extinction-vol1.html  Claire Colebrook's e-book: Death of the PostHuman: Essays on Extinction, Vol. 1 at Open Humanities Press
* http://openhumanitiespress.org/essays-on-extinction-vol2.html  Claire Colebrook's e-book: Sex After Life: Essays on Extinction, Vol. 2 at Open Humanities Press

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1965
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਨਾਜੀ ਅਲ-ਅਲੀ

**ਨਾਜੀ ਸਲੀਮ ਹੁਸੈਨ ਅਲ-ਅਲੀ** ( ''''; ਜਨਮ c. 1938 – 29 ਅਗਸਤ 1987) ਇੱਕ ਫਲਸਤੀਨੀ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਰਬ ਰਾਜ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਆਲੋਚਨਾ  ਕਰਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਮਹਾਨ ਫਲਸਤੀਨੀ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਅਤੇ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਅਰਬ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਉਸ ਨੇ ਲਗਭਗ 40,000 ਕਾਰਟੂਨ ਬਣਾਏ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫਲਸਤੀਨੀ ਅਤੇ ਅਰਬ ਜਨਤਾ ਦੀ ਰਾਇ ਦੀ ਤਰਜਮਾਨੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਰਬ ਅਤੇ ਫਲਸਤੀਨੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਤਿੱਖੀ ਆਲੋਚਨਾ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਾਤਰ ਹੰਡਾਲਾ ਦੇ ਕਰਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਉਸ ਨੂੰ 22 ਜੁਲਾਈ 1987 ਨੂੰ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੁਵੈਤੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਅਲ-ਕਬਾਸ ਦੇ ਲੰਡਨ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਗਲੇ ਤੇ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਗਈ।ਨਾਜੀ ਅਲ-ਅਲੀ ਦੀ ਇਸ ਦੇ ਪੰਜ ਹਫਤੇ ਬਾਅਦ ਚਰਿੰਗ ਕ੍ਰੋਸ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਮੀਡੀਆ 
ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ ਨਾਜੀ ਅਲ-ਅਲੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਾਰੇ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣਾਈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਿਸਰੀ ਐਕਟਰ ਨੌਰ ਏਲ-ਸ਼ੇਰੀਫ਼ ਨੇ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
thumb|

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Wayback Machine extracts from an interview with Radwa Ashour, during the summer of 1984 in Budapest. Published in Al-Ahram.
* Naji al-Ali: The timeless conscience of Palestine - Arjan El Fassed, The Electronic Intifada (22 July 2004)
* BBC ON THIS DAY webpage on Mr al-Ali's assassination.
* .

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1938
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1987
ਨਨਕਾਣਾ (ਫ਼ਿਲਮ)

**ਨਨਕਾਣਾ** ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ 6 ਜੁਲਾਈ, 2018 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਹੈ।
ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ ਨੇ ਕਵਿਤਾ ਕੌਸ਼ਿਕ ਅਤੇ ਗੁਰਮੀਤ ਸਾਜਨ ਦੇ ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨਾਲ ਚਾਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ ਨੇ ਵੱਡੀ ਸਕ੍ਰੀਨ 'ਤੇ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਫ਼ਿਲਮ ਮਨਜੀਤ ਮਾਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

## ਪਲਾਟ 
'ਨਨਕਾਣਾ' ਇੱਕ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਵਿਚਲੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਬੰਧਨ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਇਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗੁੱਸੇ ਤੇ ਕਾਬੂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਰਮੇ ਨੂੰ ਦੰਗਿਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਲੋਕ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਬੁਰੇ ਭਰਾ ਤਾਰੇ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਗੋਦ ਲਏ ਪੁੱਤਰ (ਇੱਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਘਰ ਜਨਮੇ) ਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

## ਕਾਸਟ 
* ਗੁਰਦਾਸ ਮਾਨ
* ਕਵਿਤਾ ਕੌਸ਼ਿਕ
* ਗੁਰਮੀਤ ਸਾਜਨ

## ਸਾਊਂਡ ਟਰੈਕ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
https://in.bookmyshow.com/bongaigaon/movies/nankana/ET00072203
https://www.imdb.com/title/tt8561556/

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2018 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਵਿਸ਼ਵ ਸੁੰਦਰੀ

**ਵਿਸ਼ਵ ਸੁੰਦਰੀ** ਜਾਂ **ਮਿਸ ਵਰਲਡ** ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1951 ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿਖੇ ੲੇਰਿਕ ਮੋਰਲੇ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 2000 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੋਰਲੇ ਦੀ ਵਿਧਵਾ, ਜੂਲੀਆ ਮੋਰਲੇ ਨੇ ਸਹਿ-ਚੇਅਰਮੈਨ ਦੀ ਤਰਜਮਾਨੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸ, ਮਿਸ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਅਤੇ ਮਿਸ ਅਰਥ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹ ਮੁਕਾਬਲਾ ਚਾਰ ਵੱਡੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

ਮੌਜੂਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਸੁੰਦਰੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਾਨੁਸ਼ੀ ਛਿੱਲਰ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਤਾਜ਼ਪੋਸ਼ੀ 18 ਨਵੰਬਰ 2017 ਨੂੰ ਸਾਨਿਆ, ਚੀਨ ਵਿਖੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਮਰ ਗਏ ਓਏ ਲੋਕੋ

***ਮਰ ਗਏ ਓਏ ਲੋਕੋ*** ਇੱਕ 2018 ਭਾਰਤੀ-ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ-ਕਮੇਡੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਸਿਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਗਿੱਪੀ ਗਰੇਵਾਲ, ਬਿਨੂੰ ਢਿੱਲੋਂ ਅਤੇ ਸਪਨਾ ਪੱਬੀ ਹਨ। *ਮਰ ਗਏ ਓਏ ਲੋਕੋ* ਇੱਕ ਸਿੱਧੇ ਲੜਕੇ, ਟੀਟੂ (ਗਿੱਪੀ ਗਰੇਵਾਲ) ਬਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਖਿਰਕਾਰ ਉਸ ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਦੀ ਕੁੜੀ, ਸਿਮਰਨ (ਸਪਨਾ ਪਬੀ) ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਲਈ। ਉਹ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਗੈਂਗਸਟਰ ਗਿੱਲ ਬਾਈ ਜੀ (ਬਿੰਨੂ ਢਿਲੋਂ) ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈ ਰਹੀ ਹੈ। ਗਿੱਲ ਬਾਈ ਜੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੱਟੜ ਵਿਰੋਧੀ ਸਿੱਧੂ (ਜੱਗੀ ਸਿੰਘ) ਨੇ ਗੋਲੀ ਮਾਰੀ ਅਤੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੇ ਟੀਟੂ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਬਦਲੀ। *ਮਰ ਗਏ ਓਏ ਲੋਕੋ* ਵਿੱਚ ਜਸਵਿੰਦਰ ਭੱਲਾ, ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਘੁੱਗੀ, ਕਰਮਜੀਤ ਅਨਮੋਲ, ਬੀ.ਐੱਨ. ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਜੱਗੀ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਸਪਨਾ ਪੱਬੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ।

*ਮਰ ਗਏ ਓਏ ਲੋਕੋ* ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਗਿੱਪੀ ਗਰੇਵਾਲ ਨੇ ਲਿਖੀ ਜਿਸ ਨੇ ਅਰਦਾਸ ਅਤੇ ਮੰਜੇ ਬਿਸਤਰੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਉਤਪਾਦਨ ਕੰਪਨੀ ਹੰਬਲ ਮੋਸ਼ਨ ਪਿਕਚਰਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਗਿੱਪੀ ਗਰੇਵਾਲ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਫ਼ਿਲਮ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਸਾਉਂਡਟਰੈਕ ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਕੁਵਰ ਵਿਰਕ, ਜੇ ਕੇ, ਸਨੈਪੀ ਅਤੇ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਰਚਿਆ ਸੀ।

ਮਰ ਗਏ ਓਏ ਲੋਕੋ 31 ਅਗਸਤ 2018 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ; ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਤੋਂ ਰਲਵਾਂ ਹੁੰਗਾਰਾ ਮਿਲਿਆ। ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ ਤੇ ਮਰ ਗਏ ਓਏ ਲੋਕੋ ਨੇ ਬਾਕਸ ਆਫਿਸ 'ਤੇ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਹਫਤੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਫਲ ਰਹੀ। ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ₹99.5 ਮਿਲੀਅਨ ਕਮਾਏ।

## ਕਾਸਟ 
* ਟੀਟੂ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਗਿੱਪੀ ਗਰੇਵਾਲ 
* ਸਿਮਰਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਪਨਾ ਪਾਬੀ 
* ਬਿੰਨੂੰ ਢਿੱਲੋਂ ਗਿੱਲ ਬਾਈ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 
* ਜਸਵਿੰਦਰ ਭੱਲਾ ਨੂੰ ਯਮਰਾਜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ 
* ਕਰਮਜੀਤ ਅਨਮੋਲ ਨੂੰ ਹਕਲਲੂ ਯਮਦੂਤ 
* ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਘੁੱਗੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ 
* ਬੀ.ਐੱਨ.ਸ਼ਰਮਾ ਡਾਕਟਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 
* ਜੱਗੀ ਸਿੰਘ 
* ਹੌਬੀ ਧਾਲੀਵਾਲ 
* ਪਰਮਿੰਦਰ ਗਿੱਲ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2018 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਅਡੇਲ ਮਹਮੂਦ

**ਅਡੇਲ ਮਹਿਮੂਦ** (24 ਅਗਸਤ, 1941 – 11 ਜੂਨ, 2018) ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਛੂਤ ਰੋਗਾਂ ਦਾ ਮਾਹਰ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਗਾਰਡਸੀਲ ਐਚ ਪੀ ਵੀ ਵੈਕਸੀਨ ਅਤੇ ਰੋਟਾਵਾਇਰਸ ਵੈਕਸੀਨ ਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਹ *ਮਰਕ ਵੈਕਸੀਨ* ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਮਰਕ ਵੈਕਸੀਨ ਤੋਂ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ  ਉਹ ਪ੍ਰਿੰਸਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਬਣ ਗਿਆ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਮਹਿਮੂਦ ਦਾ ਜਨਮ 24 ਅਗਸਤ, 1941 ਨੂੰ ਕਾਹਿਰਾ, ਮਿਸਰ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਅਬਦਲਫਤਾਹ ਮਹਿਮੂਦ, ਜੋ ਇੱਕ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਦੀ ਨਮੂਨੀਆ ਨਾਲ ਮੌਤ ਹੋ ਗ।, ਜਦੋਂ ਮਹਿਮੂਦ ਦਸ ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਪੈਨਸਲੀਨ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਸੀ ਪਰ ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਘਰ ਪੁੱਜਿਆ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੇ ਮਹਿਮੂਦ ਦੇ ਜੀਵਨ 'ਤੇ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ  ਪਇਆ। ਮਹਿਮੂਦ ਨੇ 1963 ਵਿੱਚ ਕਾਹਿਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ, ਫਥੀਆ ਓਸਮਾਨ, ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲ ਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਪਰ ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਮੰਨਦਾ ਸੀ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।

ਇੱਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਮਹਿਮੂਦ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਜਮੈਲ ਅਬਦਲ ਨਾਸਿਰ ਦੀ ਨੌਜਵਾਨ ਲਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਸਿਆਸੀ ਮਾਹੌਲ ਬਦਲ ਗਿਆ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 1971 ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਸਕੂਲ ਆਫ ਹਾਈਜੀਨ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਂਪੀਕਲ ਮੈਡੀਸਨ ਤੋਂ ਪੀਐਚ.ਡੀ ਕੀਤੀ। 1973 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਲੀਵਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਕੇਸ ਵੇਸਟਨ ਰਿਜ਼ਰਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੋਸਟ-ਡਾਕਟਰੀ ਖੋਜਕਾਰ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਖੀਰ 1987 ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਮੈਡੀਸਨ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਆਫ਼ ਡਿਗਰੀ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਬਣ ਗਿਆ।

1988 ਵਿੱਚ, ਮਰਕ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟੀਕੇ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਮਹਮੂਦ ਨੂੰ ਭਰਤੀ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਮਹਿਮੂਦ ਨੇ ਰੋਟਾਵਾਇਰਸ ਵੈਕਸੀਨ ਅਤੇ ਐਚ ਪੀ ਵੀ ਵੈਕਨਿਨ ਸਮੇਤ ਜਨ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਵੈਕਸੀਨਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ। ਪੁਰਾਣੇ ਰੋਟਾਵੀਰਸ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸੰਭਾਵਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਾਤਕ ਦਸਤ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ (ਗਾਰਡਸੀਲ) ਕਈ ਕੈਂਸਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੈਵਿਕਸ ਕੈਂਸਰ ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖੀ ਪੈਪਿਲੋਮਾਵਾਇਰਸ ਦੁਆਰਾ ਹੂੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਨੇ ਵੈਕਸੀਨ ਦੀ ਵਿਵਹਾਰਤਾ ਬਾਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸ਼ੰਕਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਿਹਾ।

ਸਾਲ 2006 ਵਿੱਚ ਮਰਕ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਹਿਮੂਦ 2007 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿੰਸਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵੁੱਡਰੋ ਵਿਲਸਨ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਪਬਲਿਕ ਐਂਡ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਅਮੇਰਸ ਵਿੱਚ ਨੀਤੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 2011 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿੰਸਟਨ ਦੇ ਆਲੇਕੂਲਰ ਬਾਇਓਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਬਣ ਗਿਆ।

11 ਜੂਨ, 2018 ਨੂੰ ਮਹਿਮੂਦ 76 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਦੇ ਸੇਂਟ ਲੂਕ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਦਿਮਾਗ ਦੀ ਲਾਗ ਤੋਂ ਮ੍ਰਿਤ ਪਾਇਆ ਗਿਆ। ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਟਵਿੱਟਰ ਅਕਾਊਂਟ 'ਤੇ ਮਹਮੂਦ ਦੀ ਮੌਤ 'ਤੇ ਅਫਸੋਸ ਜ਼ਾਹਿਰ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਸੰਸਾਰ ਸਾਡੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਵੈਕਸੀਨ ਸਿਰਜਣਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਗੁਆ ਬੈਠਾ ਹੈ।" ਡਾ. ਅਡੈਲ ਮਹਿਮੂਦ ਨੇ ਅਣਗਿਣਤ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਈ।".

## ਪਰਿਵਾਰ 
1976 ਵਿੱਚ ਮਹਿਮੂਦ ਕੇਸ ਵੇਸਟਨ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਸੈਲੀ ਹੋਡਰ, ਇੱਕ ਛੂਤ ਵਾਲੀ ਰੋਗ ਮਾਹਿਰ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ 1993 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਸੌਤੇਲਾ ਪੁੱਤਰ ਜੇ ਥਰਨਟੋਨ ਸੀ।

ਮਹਿਮੂਦ ਦੀ ਇੱਕ ਭੈਣ ਓਲਫੈਟ ਅਬਦਲਫਤਾਹ ਅਤੇ ਇੱਕ ਭਰਾ ਹੈ, ਮਹਿਮੂਦ ਅਬਦਲਫਤਾਹ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਦੋਨੋਂ ਡਾਕਟਰ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1941
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2018
ਘਸਾਨ ਕਨਫਾਨੀ

**ਘਸਾਨ ਕਨਫਾਨੀ** (, 8 ਅਪ੍ਰੈਲ 1936 ਵਿੱਚ ਏਕੜ, ਮੈਡੇਟਰੀ ਫਲਸਤੀਨ – 8 ਜੁਲਾਈ 1972 ਵਿੱਚ ਬੈਰੂਤ, ਲਿਬਨਾਨ) ਇੱਕ ਫਲਸਤੀਨੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਪਾਪੂਲਰ ਫਰੰਟ ਆਫ ਲਿਬਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਫਿਲਸਤੀਨ (ਪੀ.ਐਫ.ਐਲ.ਪੀ) ਦਾ ਮੋਹਰੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ 8 ਜੁਲਾਈ 1972 ਨੂੰ, ਲੋਦ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਕਤਲੇਆਮ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਜੋਂ ਮੋਸਾਦ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕੀਤੀ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਘਸਾਨ ਫੈਇਜ਼ ਕਨਫਾਨੀਦਾ ਜਨਮ 1936 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੱਧ-ਵਰਗ ਫਿਲੀਸਤੀਨੀ ਸੁੰਨੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਏਕੜ (ਅੱਕਾ) ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫ਼ਲਸਤੀਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੀ। ਉਹ ਮੁਹੰਮਦ ਫੈਇਜ਼ ਅਬਦ ਅਲ ਰਜ਼ਾਗ ਦਾ ਤੀਜਾ ਬੱਚਾ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਕੌਮੀ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸੀ ਜੋ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕਬਜ਼ੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਗ਼ੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਕੈਦ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਘਸਾਨ ਅਜੇ ਬੱਚਾ ਸੀ। ਘਸਾਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁੱਢਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜੱਫਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਕੈਥੋਲਿਕ ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਕੁਝ 17 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (11 ਮੀਲ) ਉੱਤਰ ਪੂਰਬੀ ਲਿਬਨਾਨ ਤੋਂ ਭੱਜਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਫਿਲਸਤੀਨੀ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਵਜੋਂ ਡੈਮਾਸਕਸ, ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਏ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1936
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1972
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਔਦਰੀ ਵੋਲਨ

**ਔਦਰੀ ਵੋਲਨ** ਲਾਸ ਐਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਅਤੇ ਦਿੱਖ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਵੋਲਨਸਮਾਜਕ ਮੀਡੀਆ ਵਰਤਦੀ ਹੈ, ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੰਸਟਾਗਰਾਮ ਵਰਤਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦੇ 25,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫੋਲੋਅਰ ਹਨ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਦੁੱਖੀ ਔਰਤ ਸਿਧਾਂਤ ਉੱਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਦਾਸੀ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ, ਅਤੇ, ਔਰਤ ਉਦਾਸੀ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਨਫ਼ਰਤ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨਾਲ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਦਾ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵੋਲਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਆਖਿਰਕਾਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਕਜੁਟ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਵੋਲਨ ਉਸ ਦੇ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਫੀਡ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਪੋਸਟਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਵਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੋਰ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ। ਵੋਲਨ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰ ਜੂਡਿਥ ਬਟਲਰ ਅਤੇ ਬਟਲਰ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਲਿੰਗ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਤੁਰਕੀ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਅਤੇ ਕਰਜ਼ੇ ਦਾ ਸੰਕਟ, 2018

**2018 ਦੀ ਤੁਰਕੀ ਮੁਦਰਾ ਅਤੇ ਕਰਜ਼ਾ ਸੰਕਟ**
(ਤੁਰਕੀ: **Türkiye döviz ve borç krizi**,** **ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Turkish currency and debt crisis of 2018**), ਤੁਰਕੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਲ ਰਿਹਾ ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਸੰਕਟ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਹ ਤੁਰਕੀ ਲੀਰਾ (ਟੀ.ਆਰ.ਆਈ.) ਦੀ ਕੀਮਤ, ਉੱਚੀ ਮਹਿੰਗਾਈ, ਵਧ ਰਹੀ ਉਧਾਰ ਦੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਵਧਦੀ ਕਰਜ਼ੇ ਦੇ ਮੂਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤ ਹੈ।
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਸੀਪ ਤਾਈਪ ਏਰਦੋਗਨ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਅਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰ ਨੀਤੀ ਬਾਰੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਿਰਪੱਖ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੇ ਚਾਲੂ ਖਾਤਾ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਘਾਟੇ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸੰਕਟ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਜਦੋਂ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸੰਕਟ ਮੁਦਰਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਅਵਿਸ਼ਕਾਰ ਦੀ ਲਹਿਰ ਲਈ ਉੱਭਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਰਜ਼ ਡਿਫਾਲਟ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਆਰਥਕ ਸੰਕਣਾ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਰ ਦੋਹਰੇ ਅੰਕ ਵਿੱਚ ਫਸਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਤਣਾਅ ਦਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਇਸ ਸੰਕਟ ਨੇ ਏਰੱਡੋਗਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਖਰਚਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸਾਰੀ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

## ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਦੇ ਨਾਲ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦਾ ਦਖਲ 
ਤੁਰਕੀ ਨੇ ਹੋਰ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਅਕਤੂਬਰ 2017 ਵਿਚ, ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਰ 11.9% ਸੀ, ਜੋ ਜੁਲਾਈ 2008 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਦਰ ਸੀ।

2018 ਵਿੱਚ, ਲੀਰਾ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਦੀ ਦਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ, ਮਾਰਚ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੱਕ 4.0 ਡਾਲਰ / ਟੀ.ਈ.ਆਰ. ਪੱਧਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਮਈ ਦੇ ਮੱਧ ਤੱਕ 4.5 ਡਾਲਰ / TRY, ਅਗਸਤ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ 5.0 ਡਾਲਰ / TRY ਅਤੇ ਮੱਧ-ਅਗਸਤ ਤਕ 7.0 ਡਾਲਰ /TRY।
ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਮੁੱਲ ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਿਸੈਪ ਤਾਈਪ ਏਰਦੋਗਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦੀ ਵਿਆਜ ਦਰ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਰਥਿਕਤਾ
ਲੀਲਾ ਫ਼ਰਸਾਖ਼

**ਲੀਲਾ ਫ਼ਰਸਾਖ਼** (ਜਨਮ 1967) ਇੱਕ ਫਲਸਤੀਨੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਹੈ। ਜੋ ਜੌਰਡਨ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਮੈਸਾਚੁਸੈਟਸ ਬੋਸਟਨ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਐਸੋਸੀਏਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ।ਉਸ ਦੀ ਮੁਹਾਰਤ ਦਾ ਖੇਤਰ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਰਾਜਨੀਤੀ, ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਰਾਜਨੀਤੀ, ਅਤੇ ਅਰਬ-ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਹੈ।ਫ਼ਾਰਸਾਖ਼ ਦੀ ਐਮ.ਫਿਲ. ਕੈਂਬਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਯੂਕੇ (1990) ਅਤੇ ਪੀ.ਐੱਚ.ਡੀ. ਲੰਦਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (2003) ਤੋਂ ਹੈ 2001 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕੈਂਬਰਿਜ ਮੈਸੇਚੂਸੈਟਸ ਵਿੱਚ ਕੈਬਰਿਜ ਪਾਸੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪੀਸ ਐਂਡ ਜਸਟਿਸ ਐਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ
ਰਾਵਜ਼ੀਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜਹਲਾਂ

[right|thumb|277x277px|[ਐਡਵਰਡ ਸਈਦ|ਰੋਜ਼ਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜ਼ਹਲਾਂ ਅਤੇ , 1ਦਾ ਭਰਾ ਐਡਵਰਡ, 1940]]
**ਰੋਜ਼ਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜ਼ਹਲਾਂ** () (20 ਅਗਸਤ, 1937 - 10 ਮਈ, 2006) ਇੱਕ ਫਲਸਤੀਨੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਮਸੀਹੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਇਰਾਨੀ ਖਾੜੀ ਰਾਜਾਂ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ । ਉਸ ਨੂੰ ਸੀ, ਉਹ ਐਡਵਰਡ ਸਈਦ ਦੀ ਭੈਣ ਸੀ ।ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ  ਫਾਈਨੇਸ਼ਿਅਲ ਟਾਈਮਜ਼,ਦ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਜਰਨਲ, ਦ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਜਰਨਲ ਆਫ ਮਿਡਲ ਈਸਟ ਸਟਡੀਜ ਅਤੇ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਆਫ ਇਸਲਾਮ ਲਈ ਵੀ ਲਿਖਿਆ।

ਰੋਜ਼ਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜ਼ਹਲਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1937 ਵਿਚ ਕਾਇਰੋ ਵਿਚ ਹੋਈਆ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਚਾਰੇ ਭੈਣਾਂ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਵਦੀ ਸਈਦ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਫਲਸਤੀਨੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨ।ਉਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਹੋਈਜਿਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਕਾਰ ਹਾਦਸੇ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਟੁੱਟ ਗਏ ਅਤੇ ਕੰਗਰੋੜ ਵਿਚ ਟੁੱਟ ਫੁੱਟ ਹੋਈ। ਇਸ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਅਸੰਭਵ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ।

ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਕਾਇਰੋ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਬੈਰੂਤ ਚਲੈ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਅਮਰੀਕਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਬੈਰੂਤ ਅਤੇ ਬੈਰੂਤ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੁਮੇਨ ਵਿਚ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ a ਸੰਸਕ੍ਰਿਤਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਤੇ ਵਿਖਿਆਨ ਦਿੱਤੇ।ਬੈਰੂਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਲੰਦਨ ਚਲੀ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸਕੂਲ ਆਫ ਓਰੀਏਂਟਲ ਐਂਡ ਅਫ਼ਰੀਕਨ ਸਟਡੀਜ ਵਿਚ  ਲਾਲ ਸਾਗਰ ਰੂਟ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ 18ਵੀਂ ਸਾਡੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਆਗੂ ਜੋਰਜ ਬਲਡਵਿਨ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੀ ਐਚ ਡੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।  

ਰੋਜ਼ਮਾਇਰੀ ਸਈਦ ਜ਼ਹਲਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਟੋਨੀ ਜ਼ਹਲਾਂ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਫਲਸਤੀਨੀ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਹਾਇਫ਼ਾ ਤੋਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਮਾਹਿਰ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਇੱਕਠਿਆਂ  ਨੇ ਫਲਸਤੀਨ ਨੂੰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਭੇਜਣ ਲਈ ਗਾਜ਼ਾ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚਲਾਇਆ । ਉਹ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿਚ ਫਲਸਤੀਨੀ ਭਾਈਚਾਰਕ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਵੀ ਸੀ। ਦ ਟਾਇਮਸ ਅਨੁਸਾਰ, " ਉਮਰ ਭਰ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਪੱਕਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਫਲਸਤੀਨ ਅਤੇ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਲੋਕਾਂ ਏ ਦੁੱਖਾਂ-ਦਰਦਾਂ ਨਾਲ ਸੀ।"  

## ਹਵਾਲੇ 
* Rosemarie Said Zahlan: Historian of the Gulf states whose heart was in Palestine, Obituary by Victoria Brittain, The Guardian, May 16, 2006
* Rosemarie Zahlan: Expert on the Gulf states and defender of the Palestinians  Obituary, The Times,  2006

## ਗ੍ਰੰਥ ਸੂਚੀ 
* Zahlan, A. B.; Said Zahlan, Rosemarie: *Technology Transfer and Change in the Arab World: The Proceedings of a Seminar of the United Nations Economic Commission for Western Asia* 0-08-022435-0 Oxford, United Kingdom: Published for the United Nations by Pergamon Press, 1978,
* Said Zahlan, Rosemarie:  *The Origins of the United Arab Emirates. * A Political and Social History of the Trucial States  Macmillan, NY, 1978
* Said Zahlan, Rosemarie:  *The Creation of Qatar. * London: Routledge 1979, (reprinted, 1989)
* Said Zahlan, Rosemarie:  *The Making of the Modern Gulf States: Kuwait, Bahrain, Quatar, the United Arab Emirates and Oman. * Ithaca Press, 1998, 0-86372-229-6
*** Book Review   by Brooks Wrampelmeier, in the Middle East Policy Council

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* Palestinian Christians
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1937
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਲੇਖਕ
ਜੌਰਡੇਨੀਅਨ ਰੋਸ 2018

**2018 ਜਾਰਡੇਨੀਅਨ ਰੋਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ **(ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **2018 Jordanian protests**), 30 ਮਈ 2018 ਨੂੰ 30 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਪਾਰਕ ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗਠਿਤ ਇੱਕ ਆਮ ਹੜਤਾਲ ਵਜੋਂ ਅਰੰਭ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਹਾਨੀ ਮੁਲਕੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਟੈਕਸ ਕਾਨੂੰਨ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।
2016 ਤੋਂ ਮਲਕੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਅਪਣਾਏ ਗਏ ਆਈ.ਐੱਮ.ਐੱਫ ਦੁਆਰਾ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਤਪਸੀਲ ਦੇ ਉਪਾਵਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇਹ ਬਿਲ ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਜਾਰਡਨ ਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਜਨਤਕ ਕਰਜ਼ੇ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣਾ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਜੌਰਡਨ 2011 ਦੀ ਅਰਬ ਸਪਰਿੰਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹਿੰਸਾ ਤੋਂ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਸੰਪੂਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੀ ਗੜਬੜ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੀਰੀਆਈ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਜਾਰਡਨ ਵੀ ਇਰਾਕੀ ਅਤੇ ਫਲਸਤੀਨੀ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਲੜਾਈ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਸ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਯੂ.ਐਨ.ਐਚ.ਸੀ.ਆਰ. ਨੇ ਜਾਰਡਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀ ਜੀਅ ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਮੰਨਿਆ ਹੈ।

31 ਮਈ ਨੂੰ ਹੜਤਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਦਿਨ, ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਤੇਲ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਬਾਲਣ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ।
ਇਸ ਕਾਰਨ ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਅੱਮਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਨੇ ਚੌਥੀ ਸਰਕਲ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ।
ਅਣਮਨੁੱਖੀ ਵੱਡੀ ਸੰਖਿਆ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਜਾਰਡਨਜ਼ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ।
1 ਜੂਨ ਨੂੰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਬਦੁੱਲਾ ਨੇ ਦਖਲਅੰਦਾਜੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੀਮਤ ਵਾਧੇ ਦੇ ਫਰੀਜ਼ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ; ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਕਜੁਟ ਕੀਤਾ ਪਰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਖਜਾਨਾ 20 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਹੋਵੇਗਾ।
4 ਦਿਨ ਤਕ ਮੁਲਕੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਸਤੀਫੇ ਨੂੰ 4 ਜੂਨ ਨੂੰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਉਮਰ ਰਜ਼ਾਜ਼ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣ ਗਏ।
ਰਮਾਜ਼ਜ਼ ਨੇ ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਬਿਲ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਰੋਸ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਰੁਕ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
ਅਸ਼ਕੇ

**ਅਸ਼ਕੇ** ਇੱਕ 2018 ਭਾਰਤੀ-ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਨਾਚ ਭੰਗੜਾ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਧੀਰਜ ਰਤਨ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਅਤੇ ਅੰਬਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਮਰਿੰਦਰ ਗਿੱਲ, ਸੰਜ਼ੀਦਾ ਸ਼ੇਖ ਅਤੇ ਰੂਪੀ ਗਿੱਲ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਸਰਬਜੀਤ ਚੀਮਾ, ਹੋਬੀ ਧਾਲੀਵਾਲ, ਜਸਵਿੰਦਰ ਭੱਲਾ ਅਤੇ ਗੁਰਸ਼ਬਦ ਦਾ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ। ਅਸ਼ਕੇ, 27 ਜੁਲਾਈ 2018 ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ।

## ਫ਼ਿਲਮ ਪਲਾਟ 
ਪੰਮਾ ਤੀਹ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਉਹ ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕੋਈ ਵੀ ਕੰਮ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦਾ ਗੁੱਸਾ ਅਤੇ ਦਮਨ-ਸ਼ਕਤੀ ਉਸਦੀ ਕਮੀ ਹੈ। ਉਹ 15 ਸਾਲਾਂ ਪਿਛਲੇ ਪੰਮੇ ਦੇ ਉਲਟ ਜੀਵਨ ਜਿਊਂਣ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾ ਭਾਲਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਆਸ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਜਨੂੰਨ ਵਾਲਾ ਭੰਗੜਾ ਡਾਂਸਰ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਾਲਜ ਦਾ ਸਟਾਰ ਪਰਫਾਰਮਰ ਸੀ। ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਾਲਜ ਦੀ ਟੀਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਤੋੜਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪਿਆਰ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ ਨੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ਰਤ ਉਸਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਹੁਣ ਇੱਕ ਅਣਕਿਆਸੀ ਸਮੇਂ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ ਦੇ ਬੱਚਾ (ਏਕਮ) ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਡਾਂਸ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਦੀ ਸਖਤ ਲੋੜ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੀਕਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲਭੇ ਹੋਏ ਅਹਿਸਾਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਗੁਆਚੇ ਹੋਏ ਪਿਆਰ (ਜੀਆ) ਨਾਲ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਮੇ ਨੂੰ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹੜੀਆਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਡੂੰਘੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਵਰ ਕਰ ਕੇ ਰੱਖੀਆਂ ਸਨ।

## ਕਾਸਟ 
* ਪੰਮੇ ਵਜੋਂ ਅਮਰਿੰਦਰ ਗਿੱਲ
* ਸੰਜੀਦਾ ਸ਼ੇਖ ਜ਼ਿਆ ਵਜੋਂ
* ਜਸਵਿੰਦਰ ਭੱਲਾ ਨੂੰ ਪਵਨ ਪੰਡੋਰੀ (ਕੋਚ) ਵਜੋਂ 
* ਸਰਬਜੀਤ ਚੀਮਾ ਨੂੰ ਵਿਕਰਮ ਦੇ ਰੂਪ 'ਚ 
* ਹੌਬੀ ਧਾਲੀਵਾਲ 
* ਗੁਰਸ਼ਬਦ 
* ਰੂਪ ਗਿੱਲ ਨੂਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ 
* ਹਰਦੀਪ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਪੰਮੇ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ 
* ਅਮੀ ਰੰਧਾਵਾ ਪ੍ਰੀਤ (ਪੰਮੇ ਦੀ ਭੈਣ) 
* ਸਹਿਜ ਸਾਹਿਬ ਅਗਮ 
* ਹਰਜੋਤ ਨੂੰ ਏਕਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ 
* ਨੂਰ ਦੇ ਭਰਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅੰਬਰਦੀਪ ਸਿੰਘ (ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਿੱਖ) 
* ਵੰਦਨਾ ਚੋਪੜਾ ਨੂੰ ਜੀਆ ਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 
* ਜਤਿੰਦਰ ਕੌਰ ਜੀ ਦੀ ਜੀਅ ਦੀ ਨਾਨੀ 
* ਹਰੀਸ਼ ਵਰਮਾ ਜੀ ਦਾ ਪਤੀ (ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਿੱਖ)

## ਰਿਲੀਜ਼ 
ਅਮਰਿੰਦਰ ਗਿੱਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜਨਮ ਦਿਨ ਦੀ 11 ਮਈ, 2018 ਨੂੰ ਅਸ਼ਕੇ ਦਾ ਨਾਮ ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਉੱਤੇ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।
ਆਸ਼ਕੇ 27 ਜੁਲਾਈ 2018 ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ।
ਪਹਿਲੀ ਦਿੱਖ ਪੋਸਟਰ 9 ਜੁਲਾਈ 2018 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਸ਼ਕੇ ਟ੍ਰੇਲਰ, ਰਿਲੀਜ਼ ਦੀ ਤਾਰੀਖ (ਜੁਲਾਈ 26, 2018) ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰਿਹਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2018 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼ਾਦੀਆ ਹੱਬਲ

**ਸ਼ਾਦੀਆ ਰਿਫਾ ਹੱਬਲ** (ਅਰਬੀ: شادية رفاعي حبال) ਇੱਕ ਸੀਰੀਆਈ-ਅਮਰੀਕੀ ਖਗੋਲ ਅਤੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ ਜੋ ਸਪੇਸ ਫਿਜਿਕਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੈ। ਸੋਲਰ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਸੋਲਰ ਵਿੰਡ ਅਤੇ ਸੋਲਰ ਐਕਲਿਪਸ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਤ ਹੈ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਸ਼ਾਦੀਆ ਨਾਈਮ ਰਿਫਾਈ ਨਾਂ ਵਜੋਂ ਹੋਮਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੈਂਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਡੈਮਸਕਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਗਣਿਤ ਅਤੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਕੀਤੀ। ਫੇਰ ਅਮਰੀਕੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਬੇਰੂਤ ਤੋਂ ਉਸਨੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ. ਸਿਨਸਿੰਨਾਤੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੀਰੀਆਈ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਅਹਿਮਦ ਦੀਦਤ

**ਅਹਿਮਦ ਹੂਸੈਨ ਦੀਦਤ** () (1 ਜੁਲਾਈ 1918 – 8 ਅਗਸਤ 2005) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦਾ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਬੁਲਾਰਾ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ  ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮੁਸਲਿਮ ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਕਰਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮਸਲਿਆਂ ਉੱਤੇ ਕਈ ਡਿਬੇਟਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਦੀਦਤ ਨੇ ਆਈ.ਪੀ.ਸੀ.ਆਈ. ਭਾਵ ਕਿ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇਸਲਾਮਿਕ ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਆਰਗੇਨਾਈਜੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਇਸਲਾਮ ਅਤੇ ਈਸਾਈਅਤ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਕਈ ਕਿਤਾਬਚੇ ਛਾਪੇ ਸਨ।  ਉਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪੰਜਾਹ ਸਾਲ ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਕੰਮ ਲਈ 1986 ਵਿੱਚ ਕਿੰਗ ਫੈਜਲ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣੇ ਲੈਕਚਰ ਛਾਪੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* Official website

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1918
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2005
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਦਾਊਦ ਹਨਾਨੀਆ

**ਦਾਊਦ ਅਨਾਸਤਸ ਹਨਾਨੀਆ** () (ਜਨਮ 1934 ਜੇਰੂਸਲਮ) ਇੱਕ ਫਲਸਤੀਨੀ ਮੂਲ ਦਾ ਜੌਰਡਿਅਨ ਦਿਲ ਦਾ ਸਰਜਨ ਹੈ। ਹਾਨਾਨਿਆ ਜੈਨਡੋਨ ਦੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਸਾਬਕਾ ਸੈਨੇਟਰ ਅਤੇ ਜੋਨਡਾਈਨ ਆਰਮਡ ਫੋਰਸਿਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਬਕਾ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਜਨਰਲ ਹੈ

## ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਿਛੋਕੜ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ
ਦਾਊਦ ਹਨਾਨੀਆ ਦਾ ਜਨਮ ਗ੍ਰੀਕ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਕ੍ਰਿਸਚਨ ਫਲਸਤੀਨ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਜੇਰੂਸਲਮ, ਫਿਲਸਤੀਨ ਤੋਂ ਆਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਅਨਾਸਤਾਸ ਹਾਨਾਨੀਆ, ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀਵਾਨ ਸਨ। ਹਨਾਨੀਆ 1948 ਤੱਕ ਦੱਖਣੀ ਜੇਰੂਸਲਮ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। 1950 ਵਿਆਂ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਥਾਈ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਮਾਨ, ਜੌਰਡਨ ਰਹਿਣ ਲੱਗੇ, ਜਿੱਥੇ ਹਨਾਨੀਆ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਜੌਰਡਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ, ਨਿਆਂ ਮੰਤਰੀ, ਰਫਿਊਜੀ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀ ਪਦਵੀ ਸੰਭਾਲੀ। ਅਨਾਸਤਾਸ ਹਾਨਾਨੀਆ 1960 ਤੋਂ 1966 ਤੱਕ ਜਾਰਡਨ ਦੇ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਰਾਜਦੂਤ ਅਤੇ 1968 ਤੋਂ 1989 ਦੇ ਜਾਰਡਨ ਸੰਸਦ ਦੇ ਉੱਚ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੈਨੇਟਰ ਵੀ ਸਨ।

ਅਲ-ਉਮਾਹ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਡੇ ਫਰੇਸ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਅਤੇ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦਾਊਦ ਹਨਾਨੀਆ ਨੇ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਜਾਰਡਨ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ 1951 ਫੌਜੀ ਵਜੀਫੇ 'ਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਨਾਨਿਆ ਨੇ 1957 ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸੈਂਟ ਮੈਰੀਜ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐੱਸ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਫ਼ਦਾਵ ਤੁੁਕਾਨ

**ਫ਼ਦਾਵ ਤੁੁਕਾਨ** (ਅਰਬੀ: فدو) , ਸਮਕਾਲੀ ਅਰਬੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਕਬਜ਼ੇ ਦੇ ਟਾਕਰੇ ਲਈ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।

## ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ 
ਤੁਕਾਨ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਉਸ ਦੇ ਲੋਕਾਂ, ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਕਬਜ਼ੇ ਹੇਠ ਰਹਿ ਰਹੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਹੋਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਮੀਰ ਫ਼ਲਸਤੀਨੀ ਟੁਕਣ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਨਬਲੂਸ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਜਦੋਂ ਉਹ 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਛੱਡਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਇੱਕ ਭਰਾ ਇਬਰਾਹੀਮ ਤੁਕਾਨ ਨੂੰ, ਜੋ ਕਿ ਪਲਾਸਟਾਈਨ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਈ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਉਹ ਵੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਵਿਤਾ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਤੁਕਾਨ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।

ਫ਼ਦਾਵਤੁਕਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਅਹਿਮਦ ਤੂਖਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਜਾਰਡਨ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਹਨ।

ਤੁਕਾਨ ਅਖੀਰ ਅੱਠ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਅਰਬ ਵਰਲਡ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਿਆ।ਉਸ ਦੀ ਕਿਤਾਬ, "ਇਕੱਲੇ ਨਾਲ ਦਿਨ," ਮਰਦ-ਦਬਦਬਾ ਵਾਲੇ ਅਰਬ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਰਪੇਸ਼ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਛੇ-ਦਿਨਾ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਟੂਕਾਨ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਹੇਠ ਰਹਿ ਰਹੇ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਵਿਤਾ, "ਦਿ ਨਾਈਟ ਐਂਡ ਦ ਹੋੋਰਸਮੈਨ," ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਫੌਜੀ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਜੀਵਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ।

ਤੁਕਾਨ ਦੀ ਮੌਤ 12 ਦਸੰਬਰ 2003 ਨੂੰ ਅਲ-ਅਸਾਸਾ ਇੰਤਿਫਦਾ ਦੀ ਉਚਾਈ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹੋਈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਨਾਬਾਲਗ ਸ਼ਹਿਰ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ. ਕਾਹਵਾਨਾ ਵਹਸ਼ਾ: ਮੋਹਲਚਰਹਮਾ ਮਿੰਟ ਕਾਨੂਨ ਅਲ ਜਤਿਬੀਆ  ਉਹ ਆਖਰੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜਿਸਦੀ ਲਿਖਤ ਬਹੁਤ ਮਹਿੰਗੀ ਸੀ।

ਤੁਕਾਨ ਨੂੰ ਫ਼ਲਸਤੀਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ "ਆਧੁਨਿਕ ਅਰਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਚਿੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ""

ਤੁਕਾਨ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਮੁਹੰਮਦ ਫੇਰਾਊਜ਼ ਨੇ ਆਪਣੀ ਤੀਜੀ ਸਿਮਨੀ ਵਿੱਚ ਸੈਟ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1917
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2003