open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਮੁਰੂਦੁਲਾ ਮੁਰਲੀ

**ਮੁਰੂਦੁਲਾ ਮੁਰਲੀ ਮੰਗਲਾਸੇਰੀ**, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੁਰੂਦਲਾ ਮੁਰਲੀ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਮਾਡਲ, ਐਂਕਰ ਅਤੇ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ ਹੈ। ਉਹ ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਮੁਰੂਦੁਲਾ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁਰਲੀਧਰਨ ਨਾਇਰ, ਜੋ ਕਲਾਮਾਸੇਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਏਰਨਾਕੁਲਮ, ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਲਤਾ ਮੈਨਨ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਸੀਸੀ ਵਿਦਿਆਨਿਕੇਤਨ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ, ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਸੇਂਟ ਟੈਰੇਸਾ ਕਾਲਜ, ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਐਮ. ਓ. ਪੀ. ਵੈਸ਼ਨਵ ਕਾਲਜ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ, ਚੇਨਈ ਤੋਂ ਮੀਡੀਆ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੀਜੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਭਰਾ ਮਿਥੁਨ ਮੁਰਲੀ ਵੀ ਇੱਕ ਅਦਾਕਾਰ-ਕਮ-ਮਾਡਲ ਹੈ।ਮ੍ਰਿਦੁਲਾ ਮੁਰਲੀ ਨੇ 29 ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਨੂੰ ਨਿਤਿਨ ਮਾਲਿਨੀ ਵਿਜੇ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ, ਜੋ ਇਸ ਵੇਲੇ ਵਿਗਿਆਪਨ ਦੇ ਮੋਰਚੇ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਇੱਕ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹਨ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸ ਦੀ 2014 ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਥੀਏਟਰ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਇੱਕ ਲਘੂ ਫਿਲਮ '*ਮਨੀਆਰਾ*' ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਚਿੱਕੀਕੂ ਚਿੱਕੀਕੀਚੂ ਇੱਕ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਰੇਲ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਮਲਿਆਲਮ ਫ਼ਿਲਮ ਐਨਥੋਰੂ ਭਾਗਿਆਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਲੀਡ ਵਜੋਂ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਗਲੌਰ ਦੀ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ਲਡ਼ਕੀ ਹੀਰਾ ਸੈਮਸਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਜੋ "ਬੁਬਲੀ ਅਤੇ ਜੀਵੰਤ" ਹੈ।

ਮ੍ਰਿਦੁੱਲਾ ਮੁਰਲੀ ਨੂੰ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ *ਰਾਗਦੇਸ਼* ਨਾਲ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਕੈਪਟਨ ਲਕਸ਼ਮੀ ਸਹਿਗਲ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੋਨਿਆਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ। ਉਸ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸੰਵਾਦ ਦਾ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ਪਿਸਤਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ *ਮੈਟਰੋ* ਫੇਮ ਦੇ ਸ਼ਿਰੀਸ਼ ਸ਼ਾਰਵਨਨ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਥੰਬੀ ਰਮੈਯਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ *ਉਲਾਗਮ ਵਿਲੱਕੂ ਵਰੁਧੂ* ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਉਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਉਮਾਪਤੀ ਨੇ ਕੰਮ ਕਿਯਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਨੁਰਾਧਾ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ)

**ਅਨੁਰਾਧਾ** (ਜਨਮ ਵੇਲੇ **ਸੁਲੋਚਨਾ ਦੇਵੀ**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ 1980 ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਈਟਮ ਨੰਬਰ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਤਮਿਲ, ਕੰਨਡ਼, ਮਲਿਆਲਮ, ਤੇਲਗੂ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਉਡ਼ੀਆ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਸੁਲੋਚਨਾ ਨੂੰ 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਕੇ. ਜੀ. ਜਾਰਜ ਦੁਆਰਾ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਹ ਬਹੁਤ ਲੰਬੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਅਨੁਰਾਧਾ ਰੱਖਿਆ। ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਨਾਇਕਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਈਟਮ ਨੰਬਰ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਈ। ਉਸ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਉਚਾਈ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਅਨੁਰਾਧਾ ਨੇ 700 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਹਿ-ਅਦਾਕਾਰ ਜਾਂ ਹੀਰੋ ਉਸ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਰਟਸ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਧੋਖੇ ਦੇ ਆਪਣੀਆਂ ਐਕਸ਼ਨ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ। ਉਹ ਇੱਕ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਸਵਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਜਾਵਾ, ਐਨਫੀਲਡ ਬੁਲੇਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲਾਂ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਸਨ ਟੀਵੀ ਦੇ ਕੁਝ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੇਖੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ *ਥੰਗਮ*, *ਕੰਨਾਨਾ ਕੰਨੇ, ਮੁਥਾਰਾਮ* ਦੇ*ਦੇਵਮਾਗਲ* ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਅਨੁਰਾਧਾ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਹੇਅਰਡਰੈਸਰ ਸਰੋਜਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਮਰਾਠੀ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ 1987 ਵਿੱਚ ਸਤੀਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਅਭਿਨੈਸ਼੍ਰੀ (ਜਨਮ 1988) ਅਤੇ ਕਾਲੀਚਰਣ (ਜਨਮ 1991) ਸਨ ਜੋ ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੁਮਾਰ 7 ਨਵੰਬਰ 1996 ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੋਟਰਸਾਈਕਲ ਦੁਰਘਟਨਾ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਗਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਐਨੀ ਜ਼ਹਲਕਾ

**ਐਨੀ ਜ਼ਹਲਕਾ** (ਜਨਮ 1957) ਇੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਕੰਮ ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਜ਼ ਦੀ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਗੈਲਰੀ, ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਸ ਦੀ ਸਟੇਟ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਗੈਲਰੀ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। 2005 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਬੋਸਟਨ ਦੇ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਰਿਸੋਰਸ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਲਿਓਪੋਲਡ ਗੋਡੌਸਕੀ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਜ਼ਹਲਕਾ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਯਹੂਦੀ ਆਸਟ੍ਰੀਆ ਦੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਕੈਥੋਲਿਕ ਚੈੱਕ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਪੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਜ਼ਹਲਕਾ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀ।

ਉਸ ਨੇ ਸਿਡਨੀ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ (ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਅਤੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ) ਤੋਂ 1979 ਵਿੱਚ ਪਡ਼੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਜ਼ਹਲਕਾ ਦੀ ਕਲਾਕਾਰੀ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ, ਲਿੰਗ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ, ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਕਲਾ ਦੇ ਸੰਮੇਲਨਾਂ ਵਰਗੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਲਿਖਤੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ, ਚਿੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਟੈਕਸਟ ਦੀ ਘਾਟ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ, *ਸਿਡਨੀ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡਾ ਸਵਾਗਤ ਹੈ*, ਸਿਡਨੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਲਈ 2003 ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਬਰਲਿਨ ਦੇ ਕੰਸਲੇਰਹੌਸ ਬੈਥਾਨੀਅਨ [ਡੀ] ਵਿਖੇ 1986-87 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਮੂਲ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਜੁਡ਼ਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਵਰਮੀਰ ਵਰਗੇ ਡੱਚ ਅਤੇ ਫਲੇਮਿਸ਼ ਮਾਸਟਰਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਅੰਦਰੂਨੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਇਸ ਨੇ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ' ਤੇ ਸਿਰਲੇਖ ਰੀਸੈਂਬਲੈਂਸ (1987) ਅਤੇ ਰੀਸੈਂਬਲੇਂ*ਸੰਜੋਗ II* (1989) ਦੇ ਕੰਮ ਦੇ ਸੈੱਟਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।

## ਸੰਗ੍ਰਹਿ 
ਜ਼ਹਲਕਾ ਦਾ ਕੰਮ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸਥਾਈ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈਃ

* ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਜ਼ ਦੀ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, ਸਿਡਨੀ
* ਮੋਨਾਸ਼ ਗੈਲਰੀ ਆਫ਼ ਆਰਟ, ਮੋਨਾਸ਼, ਮੈਲਬੌਰਨ, ਵਿਕਟੋਰੀਆ
* ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਗੈਲਰੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1957
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਐਨ ਫੇਰਾਨ

**ਐਨੀ ਫੇਰਨ** (ਜਨਮ 1949) ਇੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ।

## ਪਿਛੋਕਡ਼ 
ਐਨੀ ਫੇਰਨ ਦਾ ਜਨਮ 10 ਮਈ 1949 ਨੂੰ ਸਿਡਨੀ, ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਫੇਰਾਨ ਨੇ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਕੰਮ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

1986 ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਕਮੇਟੀ ਤੋਂ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਆਰਟਸ ਬੋਰਡ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਗ੍ਰਾਂਟ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂਰਪ ਚਲੀ ਗਈ। ਫੇਰਾਨ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਆਫ਼ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਸਿਡਨੀ ਵਾਪਸ ਆਈ, ਪਰ ਫਿਰ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ 1995 ਵਿੱਚ ਮੈਲਬੌਰਨ ਚਲੀ ਗਈ। 2003 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਕੌਂਸਲ ਤੋਂ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਮਿਲੀ। ਫੇਰਨ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿਡਨੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸਿਡਨੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਸੋਸੀਏਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਤੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਈ ਹੈ।[1]

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1949
ਦਿਵਿਆ ਸੱਤਿਆਰਾਜ

**ਦਿਵਿਆ ਸੱਤਿਆਰਾਜ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪੋਸ਼ਣ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ। ਉਹ ਅਦਾਕਾਰ ਸੱਤਿਆਰਾਜ ਦੀ ਧੀ ਅਤੇ ਸਿਬੀ ਦੀ ਭੈਣ ਹੈ। ਦਿਵਿਆ ਸਕੂਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮਿਡ-ਡੇਅ ਮੀਲ ਸਕੀਮ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਐਨਜੀਓ ਅਕਸ਼ੈ ਪਾਤਰਾ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ (ਟੀਏਪੀਐਫ) ਦੀ ਸਦਭਾਵਨਾ ਅੰਬੈਸਡਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 2020 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਦੋਲਨ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ, *ਮਹਿਲਮਾਧੀ ਇਯੱਕਮ*, ਕੁਪੋਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਘੱਟ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੁਫਤ ਵਿੱਚ ਸਿਹਤਮੰਦ ਅਤੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਪਹਿਲ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਦਿਵਿਆ ਅਦਾਕਾਰ ਸੱਤਿਆਰਾਜ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰੀ ਦੀ ਧੀ ਹੈ। ਦਿਵਿਆ ਦਾ ਭਰਾ ਅਦਾਕਾਰ ਸਿਬੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਭਰਾ ਦੇ ਉਲਟ, ਦਿਵਿਆ ਨੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪੋਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਇਆ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ, ਉਹ 2016 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਬਣ ਗਈ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਦਿਵਿਆ ਨੇ ਮਦਰਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੋਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਫਿਲਾਸਫੀ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁਡ਼ੇ ਮੁੱਦਿਆਂ, ਬਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਸਵੈ-ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾਈ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਲਈ ਸਲਾਹ ਮਸ਼ਵਰੇ ਦੇ ਸੈਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ ਵਰਕਸ਼ਾਪਾਂ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ, ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੈਡੀਕਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਲਾਪਰਵਾਹੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਨੀਟ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕੇ ਸਨ। ਉਹ ਅਕਸ਼ੈ ਪਾਤਰਾ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਦਭਾਵਨਾ ਅੰਬੈਸਡਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਿਡ-ਡੇਅ ਮੀਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਵਰਲਡ ਵਿਜ਼ਨ ਇੰਡੀਆ ਨਾਲ ਵੀ ਭਾਈਵਾਲੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਮੁਟਿਆਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੰਭਾਲੀ ਹੈ।

ਦਿਵਿਆ ਨੇ 2020 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਦੋਲਨ, *ਮਹਿਲਮਾਧੀ ਇਯੱਕਮ* ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਅੰਦੋਲਨ ਬਾਰੇ ਉਹ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ, "ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਭੋਜਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਲਾਭਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਗੁਆਂਢ ਵਿੱਚ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਮੀਆਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਮੁਫਤ ਵਿੱਚ ਸਵੱਛ ਅਤੇ ਸਿਹਤਮੰਦ ਭੋਜਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।" ਦਿਵਿਆ 2021 ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆਵੇਗੀ।

## ਪੁਰਸਕਾਰ 
ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ, ਦਿਵਿਆ ਨੂੰ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਰਾਹੀਂ ਸਮਾਜਿਕ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਯੁਵਾ ਅਧਾਰਤ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਸਥਾ, ਰੇਨਡ੍ਰੌਪਸ ਤੋਂ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮਤਾ ਲਈ *ਮਹਿਲਾ ਅਚੀਵਰ ਅਵਾਰਡ* ਮਿਲਿਆ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੋਸ਼ਣ ਸੰਬੰਧੀ ਇਲਾਜ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਤਮਿਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਯੂਐਸਏ ਦੁਆਰਾ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਆੜਾ ਪਿਤਨਮ

***ਆੜਾ ਪਿਤਨਮ*** ਇੱਕ 1958 ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਤੇਲਗੂ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ਹੈ, ਜੋ ਐਮ. ਨਾਰਾਇਣ ਸਵਾਮੀ ਅਤੇ ਐਮ. ਵੈਂਕਟ ਰਾਮਦਾਸੁ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਅਤੇ ਅਦੁਰਥੀ ਸੁਬਾ ਰਾਓ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਅੱਕਿਨੇਨੀ ਨਾਗੇਸ਼ਵਰ ਰਾਓ, ਅੰਜਲੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਸੰਯੁਕਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਐਸ. ਰਾਜੇਸ਼ਵਰ ਰਾਓ ਅਤੇ ਮਾਸਟਰ ਵੇਣੁ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਨੀਸੇੱਟੀ ਦਾ ਨਾਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅਦੁਰਥੀ ਸੁਬਾ ਰਾਓ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੰਭਾਲਿਆ।

## ਪਲਾਟ 
ਫ਼ਿਲਮ ਇਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਥੇ ਇਕ ਜੋੜੇ, ਗਣਪਤੀ ਅਤੇ ਰੰਗਮਾ ਦੇ ਦੋ ਬਚੇ ਹੈਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਵਰਾਜਮ। ਕਿਉਂਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਵਿਰਾਗੋ ਰੰਗਮਾ ਉਸਦਾ ਤ੍ਰਿਸਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈਂ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਬਚਪਨ ਦੀ ਸਾਥੀ ਰਾਧਾ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕ ਰਮੈਯਾ ਦੀ ਬੇਟੀ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਰਮੈਯਾ ਆਪਣੀ ਲੜਕੀ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਲਈ ਰੰਗਮਾ ਦੇ ਘਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਰੰਗਮਾ ਦਹੇਜ ਵਿੱਚ 10,000 ਰੁਪਏ ਮੰਗਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਈਰਖਾਲੂ ਸੂਦਖੋਰ ਕੋਂਡਈਆ ਦੇ ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਿੰਡ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਪੈਰ ਦੀ ਜੁੱਤੀ ਸਮਝਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਰਮੈਯਾ ਆਪਣੀ ਜਾਇਦਾਦ ਉਸ ਕੋਲ ਗਹਿਣੇ ਰੱਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਬਦਲੇ ਉਸਤੋਂ ਕੁਝ ਪੈਸੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਕੋਂਡਈਆ ਰਾਧਾ ਨੂੰ ਲਲਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਉਸਦੇ ਜਾਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਫਸਦੀ। ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਰਮੈਯਾ ਨੂੰ ਉਧਾਰ ਦਿੱਤੇ ਪੈਸਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਦੁਆਰਾ ਚੋਰੀ ਕਰਵਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਦਹੇਜ ਨਾ ਦੇਣ ਕਾਰਨ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਇਸ ਦੁਰਦਸ਼ਾ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਰਮੈਯਾ ਰਾਧਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕੋਂਡਈਆ ਦੇ ਨਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਰਾਧਾ ਆਤਮ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਉਸਨੂੰ ਬਚਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਘਰ ਛੱਡਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਅਨਵਾਰਾ ਬੇਗਮ

'***ਅਨਵਾਰਾ** ਬੇਗਮ*' (ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਨਵਾਰਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2015 ਤੱਕ 600 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਲਈ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ (2020) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਗੋਲਾਪੀ ਏਖੋਨ ਟਰੇਨੀ (1978) *ਸੁੰਦੋਰੀ* (1979) *ਸੋਖਿਨਾਰ ਜੁੱਧੋ* (1984) *ਮੋਰੋਨਰ ਪੋਰ* (1990) *ਰਾਧਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ* (1992) *ਬੰਗਲਰ ਬਾਧੂ* (1993) ਅਤੇ *ਓਨਟੋਰ ਓਨਟੋਰ* (1994) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਸੱਤ ਵਾਰ ਸਰਬੋਤਮ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ *ਸ਼ੁਵੋਦਾ* (1986) ਲਈ ਇੱਕ ਵਾਰ ਸਰਬੋਤ ਅਦਾਕਾਰ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਸੰਨ 1961 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਅਨਵਾਰਾ ਪਲਾਸੀ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਫਿਲਮ 'ਅਜਾਨ' ਲਈ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਂਸਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।

1972 ਤੋਂ, ਅਨਵਾਰਾ ਨੇ ਮਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸੱਸ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਅਨਵਾਰਾ ਨੇ 1972 ਵਿੱਚ ਮੁਹਿਤੁਲ ਇਸਲਾਮ ਮੁਹਿਤ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਅਨਵਾਰਾ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ, ਰੂਮਾਨਾ ਇਸਲਾਮ ਮੁਕਤੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
* 
* *Anwara Begum* at the Bangla Movie Database

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਖੱਟੀ ਰੋਟੀ

ਖੱਟੀ, ਤੁਰਸੀ/ਖਟਿਆਈ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਖੱਟੀ ਰੋਟੀ ਉਸ ਰੋਟੀ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿਚ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਪਦਾਰਥ ਖੱਟੇ, ਚੱਟਪਟੇ, ਖਟਿਆਈ ਵਾਲੇ ਖਵਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਹਿੰਦੂ, ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਿਆਹ ਹੀ ਫੇਰਿਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੇ ਸਨ।ਫੇਰਿਆਂ ਤੋਂ ਅਗਲੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਜੋ ਜੰਨ ਨੂੰ ਰੋਟੀ ਖਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਰੋਟੀ ਨੂੰ ਖੱਟੀ ਰੋਟੀ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਖੱਟੀ ਰੋਟੀ ਵਿਚ ਜੰਨ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਪਦਾਰਥ ਹੀ ਖੱਟੇ ਪਰੋਸੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਖੱਟੀ ਰੋਟੀ ਖਵਾਉਣ ਸਮੇਂ ਹੀ ਜੰਨ ਬੰਨ੍ਹਣ ਅਤੇ ਜੰਨ ਨੂੰ ਛੁਡਾਉਣ ਦੀ ਰੀਤ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਹੁਣ ਖੱਟੀ ਰੋਟੀ ਖਵਾਉਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਜੰਨ ਨੂੰ ਖਵਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਤੇ ਪਰੋਸੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਰੋਟੀਆਂ ਵਿਚ ਭਾਂਤ-ਭਾਂਤ ਦੇ ਖੱਟੇ ਖਾਣ ਪਦਾਰਥ ਬਹੁਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਮਿੱਠੀ ਰੋਟੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਜਮੁਨਾ ਬਰੂਆ

right|thumbtime=6:02|thumb|*ਦੇਵਦਾਸ* ਵਿੱਚ ਕੁੰਡਲ ਲਾਲ ਸਹਿਗਲ ਅਤੇ ਜਮੁਨਾ, ਬਰੂਆ ਦਾ 1936 ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਸੰਸਕਰਣ।
**ਜਮੁਨਾ ਬਰੂਆ** (10 ਅਕਤੂਬਰ 1919-24 ਨਵੰਬਰ 2005) ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਜਮੁਨਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਗਰਾ ਨੇਡ਼ੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਪੂਰਨ ਗੁਪਤਾ ਦੀਆਂ ਛੇ ਬੇਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੌਥੀ ਸੀ। ਹਰੇਕ ਭੈਣ ਦਾ ਨਾਮ ਗੰਗਾ, ਜਮੁਨਾ, ਭਾਗੀਰਥੀ ਆਦਿ ਭਾਰਤੀ ਨਦੀ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਸਾਮ ਦੇ ਗੋਲਪਾਰਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਗੌਰੀਪੁਰ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਜਮੁਨਾ ਦਾ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਦਾਕਾਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਪ੍ਰਮਥੇਸ਼ ਬਰੂਆ ਜਾਂ ਪੀ. ਸੀ. ਬਰੂਆ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ 1950 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ *ਦੇਵਦਾਸ* ਤੋਂ 1936 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਫਿਲਮ ਦੀ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਪਾਰਵਤੀ ਜਾਂ ਪਾਰੋ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਯਾਦਗਾਰੀ ਫਿਲਮਾਂ ਬਣਾਈਆਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ *ਅਮੀਰੀ*, ਮੁਕਤੀ, *ਅਧਿਕਾਰ* ਅਤੇ *ਸੇਸ਼ ਉੱਤਰ* ਬਰੂਆ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰਨੀ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

## ਬਾਅਦ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਉਸ ਦੇ ਆਖਰੀ ਦਿਨ ਬਹੁਤ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਨਹੀਂ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਬਿਸਤਰੇ ਉੱਤੇ ਪਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਛੱਡ ਗਏ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਿਮਾਰ ਸੀ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬੁਢਾਪੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਬਿਮਾਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਦੱਖਣੀ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਹੋਈ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
thumb|ਪ੍ਰਮਥੇਸ਼ ਬਰੂਆ ਅਤੇ ਜਮੁਨਾ ਬਰੂਆ ਦੇਵਦਾਸ ਵਿੱਚ (1935) ਦੇਵਦਾਸ (1935)

* ਮਲੰਚਾ [ਬੰਗਾਲੀ ਸੰਸਕਰਣ]/ਫੁਲਵਾਰੀ [ਹਿੰਦੀ ਸੰਸਕਰਨ] (ਦੋਵੇਂ 1953) 
* ਇਰਾਨ ਕੀ ਏਕ ਰਾਤ (1949) 
* ਸੁਲੇਹ (1946) 
* ਸੁਬਾਹ ਸ਼ਿਆਮ (1944) 
* ਚੰਦਰ ਕਲੰਕਾ (1944) 
* ਦੇਵਰ (1943)  ਨਮਿਤਾ
* ਰਾਣੀ (1943) 
* ਸ਼ੇਸ਼ ਉੱਤਰ (1942)  ਰੇਬਾ
* ਜਵਾਬ (1942)  ਰੇਬਾ
* ਉੱਤਰਾਇਣ (1941)  ਆਰਤੀ
* ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਹਮਾਰਾ (1940)  ਵੀਨਾ
* ਜ਼ਿੰਦਗੀ (1940)  ਸ਼੍ਰਿਮਾਤਾ
* ਅਧਿਕਾਰ (1939). ਇੰਦਰਾ
* ਦੇਵਦਾਸ (1936)  ਪਾਰਵਤੀ/ਪਾਰੋ
* ਗ੍ਰਿਹਦਾਹ (1936)  ਅਚਲਾ
* ਮੰਜ਼ਿਲ (1936)  ਅਚਲਾ
* ਮਾਇਆ (1936)  ਮਾਇਆ
* ਮਾਇਆ (1936/II)  ਮਾਇਆ
* ਦੇਵਦਾਸ (1935)  ਪਾਰਵਤੀ/ਪਾਰੋ
* ਰੂਪ ਲੇਖ (1934) / (ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਮੁਹੱਬਤ ਕੀ ਕਸੌਟੀ)  ਹਿੰਦੀ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀ ਭੂਮਿਕਾ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2005
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1919
ਲਲਿਤਾ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ)

**ਲਲਿਤਾ** (16 ਦਸੰਬਰ 1930-1982) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਡਾਂਸਰ ਸੀ। ਉਹ "ਤ੍ਰਾਵਣਕੋਰ ਭੈਣਾਂ"-ਲਲਿਤਾ, ਪਦਮਿਨੀ ਅਤੇ ਰਾਗਿਨੀ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1948 ਦੀ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਅਧੀ*ਅਧੀਥਨ ਕਾਨਾਵੁ* ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ, ਮਲਿਆਲਮ, ਤਮਿਲ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਰਤੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਮਲਿਆਲਮ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਉੱਤੇ ਵਧੇਰੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵੈਮਪ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਥੰਗੱਪਨ ਪਿਲਾਈ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਅੰਮਾ ਦੇ ਘਰ 16 ਦਸੰਬਰ 1930 ਨੂੰ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਉਹ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸ਼ੋਬਾਨਾ ਦੀ ਚਾਚੀ ਹੈ। ਮਲਿਆਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅੰਬਿਕਾ ਸੁਕੁਮਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੈ। ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੁਕੁਮਾਰੀ ਤਿੰਨਾਂ ਦੀ ਮਾਵਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ ਸੀ। ਮਲਿਆਲਮ ਅਦਾਕਾਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਉਸ ਦਾ ਪੋਤਾ ਹੈ।

## ਅੰਸ਼ਕ ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
### ਮਲਿਆਲਮ 
* *ਪ੍ਰਸੰਨਾ* (1950) 
* *ਚੰਦਰਿਕਾ* (1950)  ਡਾਂਸਰ
* ਅੰਮਾ (1952)  ਸ਼ਾਰਦਾ
* *ਕੰਚਨ* (1952)  ਕੰਚਨ
* ਪੋਨਕਾਥਿਰ (1953)  ਰਾਧਾ

### ਹਿੰਦੀ 
*  ਕਲਪਨਾ (1948)
*  ਕਲਪਨਾ (1960)

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1982
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1930
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ
ਜੰਨ ਬੰਨ੍ਹਣਾ

ਕੁੜੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਦੀ ਇਕ ਰਸਮ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਵਿਆਹੁਲੀ ਕੁੜੀ ਦੀਆਂ ਸਹੇਲੀਆਂ ਗੀਤ ਗਾ ਕੇ ਬਰਾਤ ਨੂੰ ਵਰਤਾਈ ਰੋਟੀ ਖਾਣ ਤੋਂ ਵਰਜ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ, ਨੂੰ ਜੰਨ ਬੰਨ੍ਹਣਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਇਸ ਨੂੰ “ਪੱਤਲ ਬੰਨ੍ਹਣਾ" ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਬਰਾਤਾਂ ਦੋ-ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਜੰਨ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਰਸਮ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਜੰਨ ਦੁਪਹਿਰ ਦੀ ਰੋਟੀ ਸਮੇਂ ਬੰਨ੍ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਬਰਾਤ ਨੂੰ ਰੋਟੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਕੋਰਿਆਂ ਤੇ  ਬੈਠ ਕੇ ਖਵਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਬੰਨ੍ਹੀ ਜੰਨ ਨੂੰ ਛੁਡਾਉਣ ਲਈ ਬਰਾਤੀ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਕੱਚ-ਕਰੜ ਕਵੀਸ਼ਰ ਜਾਂ ਚਿੱਠੇ/ਕਿੱਸੇ ਪੜ੍ਹਣ ਵਾਲੇ ਜਾਨੀ ਨੂੰ ਬਰਾਤ ਵਿਚ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਬੰਦਾ ਥਾਲ ਵਿਚ ਪਰੋਸੀ ਰੋਟੀ ਨੂੰ ਰੇਸ਼ਮੀ ਰੁਮਾਲ ਨਾਲ ਢੱਕ ਕੇ ਜਵਾਬੀ ਗੀਤ/ਕਵਿਤਾ ਗਾ ਕੇ ਬੰਨ੍ਹੀ ਜੰਨ ਨੂੰ ਛੁਡਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਜੰਨ ਛੁਡਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਪੱਤਲ ਛੁਡਾਉਣਾ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਵਿਆਹ ਚਾਹੇ ਮੈਰਿਜ ਪੈਲੇਸ ਵਿਚ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਘਰ ਵਿਚ ਹੋਵੇ, ਜੰਨ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਰਸਮ ਬਿਲਕੁਲ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਐਂਜਲਿਕਾ ਸ਼ੇਰ

**ਐਂਜਲਿਕਾ ਸ਼ੇਰ** (ਜਨਮ 1969) ਲਿਥੁਆਨੀਆ ਦੀ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਹੈ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਐਂਜਲਿਕਾ ਸ਼ੇਰ ਦਾ ਜਨਮ ਵਿਲਨਾ, ਲਿਥੁਆਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ 1990 ਵਿੱਚ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਰ-ਇਲਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਰੇਡੀਓਗ੍ਰਾਫੀ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਬੀ. ਏ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ 1991 ਤੋਂ 1995 ਤੱਕ ਪਡ਼੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। 2002-2005 ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਰ ਨੇ ਕਿਰਯਾਤ ਓਨੋ ਵਿੱਚ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪਡ਼੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯਰੂਸ਼ਲਮ ਵਿੱਚ ਬੇਜ਼ਾਲੇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਐਂਡ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕੀਤਾ।ਐਂਜਲਿਕਾ ਸ਼ੇਰ ਦਾ ਵਿਆਹ ਵਲਾਦੀਮੀਰ ਲੂਮਬਰਗ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਬੈਂਡ "ਯਹੂਦੀਥਮਿਕਸ" ਦਾ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ। ਉਹ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਕਲਾ ਕੈਰੀਅਰ 
ਕਿਰਯਾਤ ਓਨੋ ਵਿੱਚ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਸਲਾਹਕਾਰ ਪੇਸੀ ਗਿਰਸ਼ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਸ਼ੇਰ ਨੇ ਰਾਮਤ ਗਣ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਇਕੱਲੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਲਗਾਈ। ਸ਼ੇਰ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ, ਇਟਲੀ ਅਤੇ ਡੈਨਮਾਰਕ, ਮਾਸਕੋ ਬਾਇਨੇਲ ਅਤੇ ਚੈੱਕ ਗਣਰਾਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਇਕੱਲੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਜਨਵਰੀ 2015 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੀ। ਸ਼ੇਰ ਨੇ ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਵਿੱਚ ਐਨੀਮੈਨਿਕਸ ਬਾਇਨੇਲ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ 2009 ਸੋਨੀ ਵਰਲਡ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਅਵਾਰਡ, ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ, ਤੀਜਾ ਸਥਾਨਃ ਫਾਈਨ ਆਰਟ-ਸੰਕਲਪੀ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਣ ਜਿੱਤਿਆ। ਸ਼ੇਰ ਨੇ ਗੇਸ਼ਰ ਥੀਏਟਰ ਅਤੇ ਬੀਟ ਈਜ਼ੀ ਸ਼ਾਪੀਰੋ ਵਿਖੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਪਾਹਜ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਅਕਤੂਬਰ 2010 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਲਡ਼ੀ "ਗ੍ਰੋਇੰਗ ਡਾਊਨ" ਦੀ ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਨਿਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਫਿਲਿਪਸ ਡੀ ਪੁਰੀ ਨਿਲਾਮੀ ਘਰ ਦੁਆਰਾ ਵੇਚੀ ਗਈ ਸੀ।

2014 ਵਿੱਚ ਕੇਹਰਰ ਵਰਲਾਗ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ "ਐਂਜਲਿਕਾ ਸ਼ੇਰ-ਸੀਰੀਜ਼, 2005-2012" ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ।

## ਇਕੱਲੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ 
*
* 2007 "ਮਾਈ ਮਦਰਜ਼ ਫਰ ਕੋਟ", ਰਾਮਤ ਗਣ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ
* 2009 "ਇਨਸਾਈਡ ਮਾਈ ਲਾਈਫ", ਰੀਅਰਟੂਨੋ ਗੈਲਰੀ, ਬ੍ਰੇਸਸੀਆ, ਇਟਲੀ
* 2009 "ਇਨਸਾਈਡ ਮਾਈ ਲਾਈਫ", ਰੀਅਰਟੂਨੋ ਗੈਲਰੀ, ਬ੍ਰੇਸਸੀਆ, ਇਟਲੀ
* 2009 "ਟਵਾਈਲਾਈਟ ਸਲੀਪ", ਫ਼ੋਟੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀਆ ਗੈਲਰੀ, ਲੁਬਲਜਾਨਾ, ਸਲੋਵੇਨੀਆ
* 2009 "13", ਤਵੀ ਡ੍ਰੇਸਡਨਰ ਗੈਲਰੀ, ਤੇਲ ਅਵੀਵ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ
* 2010 "ਟਵਾਈਲਾਈਟ ਸਲੀਪ", ਤਵੀ ਡ੍ਰੇਸਡਨਰ ਗੈਲਰੀ, ਤੇਲ ਅਵੀਵ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ
* 2011 "ਸਰਵਾਈਵਲ", ਗੈਲੇਰੀ ਵਰਨਨ, ਪ੍ਰਾਗ ਵਿਖੇ ਟੀਨਾ ਬੀ ਬਾਇਨੇਲ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਇਕੱਲਾ ਸ਼ੋਅ
* 2012 "ਟਵਾਈਲਾਈਟ ਸਲੀਪ", ਕੈਮਰਾ 16, ਮਿਲਾਨ
* 2012 "ਸੁੰਦਰਤਾ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ", ਜ਼ਮੈਕ ਗੈਲਰੀ, ਤੇਲ ਅਵੀਵ
* 2014 "ਪੰਜਵੇਂ ਕਾਲਮ". ਜ਼ੇਮੈਕ ਗੈਲਰੀ, ਤੇਲ ਅਵੀਵ
* 2015 "ਸੁੰਦਰਤਾ ਨੂੰ ਭੰਗ". ਸੇਪੀਆ ਆਈ ਗੈਲਰੀ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ
* 2017 "ਹੰਸ ਗੀਤ" (ਡਬਲਯੂਏਐਲ) ਗੈਲਰੀ 4, ਤੇਲ ਅਵੀਵ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ
* 2017 "ਤੇਲ ਅਵੀਵ-ਓਡੇਸਾ" (ਦੋ ਵਾਰ) ਏਰੇਟਜ਼ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਤੇਲ ਅਵੀਵ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ
* 2018 "ਦ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਡੇਬੋਰਾ", ਜ਼ਮੈਕ ਗੈਲਰੀ, ਤੇਲ ਅਵੀਵ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ
* 2019 "ਏ ਗ੍ਰੀਨ ਓਕ ਗਰੋਵਜ਼ ਇਨ ਦ ਬੇ", ਬੇਰੀ ਗੈਲਰੀ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ
* 2021 "ਐਗਲ ਦ ਕਵੀਨ ਆਫ਼ ਸੱਪਾਂ", ਵਿਲਨਾ ਗਾਓਨ, ਵਿਲਨੀਅਸ, ਲਿਥੁਆਨੀਆ ਦਾ ਯਹੂਦੀ ਅਜਾਇਬ ਘਰ
* 2022 "ਬਾਈ ਦ ਵਿੰਡੋ", ਜ਼ਮੈਕ ਕੰਟੈਂਪਰੇਰੀ ਆਰਟ, ਤੇਲ-ਅਵੀਵ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969
ਮੌਸ਼ੁਮੀ

**ਆਰਿਫ਼ਾ ਪਰਵੀਨ ਜ਼ਮਾਨ** (ਜਨਮ 3 ਨਵੰਬਰ 1972) ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਟੇਜ ਨਾਮ ਮੌਸਮੀ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ *ਮੇਘਲਾ ਆਕਾਸ਼* (2001) *ਦੇਵਦਾਸ* (2013) ਅਤੇ *ਤਾਰਕਤਾ* (2014) ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਨੇ 150 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਖੋਖੋਨੋ ਮੇਘ ਖੋਖੋਨੋ ਬ੍ਰਿਸ਼ਟੀ (2003) ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਮੌਸਮੀ ਨੇ 1990 ਵਿੱਚ ਅਨੋਂਡਾ ਬਿਚਿੱਤਰਾ ਫੋਟੋ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਜਿੱਤਿਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਹੋਈ। ਉਸ ਨੇ 1993 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ 'ਕਿਆਮਤ ਥੇਕੇ ਕੀਯਾਮਤ' ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਸੋਹਨੂਰ ਰਹਿਮਾਨ ਸੋਹਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ '*ਕਯਾਮਤ ਸੇ ਕਯਾਮਤ ਤਕ*' ਦੀ ਰੀਮੇਕ ਸੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਪਾਰਕ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮੌਸਮੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਹਿ-ਕਲਾਕਾਰ ਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਸਟਾਰਡਮ ਲਈ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤਾ। ਅਗਲੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਫੀਚਰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਓਨਟੇਅਰ ਓਨਟੇਅਰ, ਡੇਨਮੋਹਰ ਅਤੇ ਸਨੇਹੋ ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।

ਸੰਨ 1997 ਵਿੱਚ, ਮੌਸਮੀ ਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਹਾਊਸ, ਕੋਪੋਤਾਖਸਮਾ ਚੋਲੋਚਿਤਰਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।

ਉਸਨੇ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਮੌਸਮੀ ਵੈਲਫੇਅਰ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2013 ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਸੈਫ ਸਦਭਾਵਨਾ ਅੰਬੈਸਡਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਸਾਲ 1996 ਵਿੱਚ ਮੌਸਮੀ ਨੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਤੋਂ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਬਰੇਕ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਉਮਰ ਸਾਨੀ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਮੰਗਣੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਜੋਡ਼ੇ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹਨ । ਮੌਸਮੀ ਦੀ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਏਰਿਨ ਜ਼ਮਾਨ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਪੁ ਬਿਸਵਾਸ

**ਅਬੋਂਤੀ ਬਿਸਵਾਸ** (ਜਨਮ 11 ਅਕਤੂਬਰ 1989) ਜੋ ਆਪਣੇ ਸਟੇਜ ਨਾਮ ਅਪੂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼ਾਕਿਬ ਖਾਨ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਪਤਨੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ *ਕਾਲ ਸ਼ੋਕਲੇ* ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਕੋਟੀ ਟੱਕਰ ਕਬਿਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਕੀਬ ਖਾਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਜਨਮ 11 ਅਕਤੂਬਰ 1989 ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਬੋਗਰਾ ਵਿੱਚ ਅਬੋਂਤੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਪੇਂਦਰਨਾਥ ਵਿਸ਼ਵਾਸ (ਡੀ. 2014) ਅਤੇ ਸ਼ੇਫਾਲੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ (ਡੀ। 2020) ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਪੇਂਦਰਨਾਥ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਸ਼ੇਫਾਲੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅਪੁ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 2013 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਮਾਈ ਨੇਮ ਇਜ਼ ਖਾਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
18 ਅਪ੍ਰੈਲ 2008 ਨੂੰ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੇ ਅਦਾਕਾਰ ਸ਼ਾਕਿਬ ਖਾਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਇਸ ਜੋਡ਼ੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਅਬਰਾਮ ਖਾਨ ਜੋਏ (ਜਨਮ 27 ਸਤੰਬਰ, 2016) । ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ 10 ਅਪ੍ਰੈਲ 2017 ਤੱਕ ਗੁਪਤ ਰੱਖਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਅਪੁ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ।

ਖਾਨ ਨੇ 22 ਨਵੰਬਰ 2017 ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ, ਅਤੇ 22 ਫਰਵਰੀ 2018 ਨੂੰ ਜੋਡ਼ੇ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਲਾਮ ਧਰਮ ਅਪਣਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਅਪੂ ਇਸਲਾਮ ਖਾਨ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਅਪੂ ਇਸਲਾਮ ਖ਼ਾਨ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜੁੱਤੀ ਚੁੱਕਣਾ

ਅਨੰਦ ਕਾਰਜ ਦੀ ਰਸਮ ਸਮੇਂ ਜਦ ਲਾੜਾ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਹਜੂਰੀ ਵਿਚ ਬੈਠਦਾ ਹੈ, ਫੇਰਿਆਂ ਦੀ ਰਸਮ ਸਮੇਂ ਜਦ ਲਾੜਾ ਬੇਦੀ ਵਿਚ ਬੈਠਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਲਾੜੇ ਦੀਆਂ ਸਾਲੀਆਂ ਲਾੜੇ ਦੀ ਜੁੱਤੀ ਚੱਕ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਜੁੱਤੀ ਚੱਕਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਅਨੰਦ ਕਾਰਜ/ਫੇਰਿਆਂ ਦੀ ਰਸਮ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਪਿੱਛੋਂ ਲਾੜਾ ਆਪਣੀ ਰੱਖੀ ਜੁੱਤੀ ਵਾਲੀ ਥਾਂ ਜੁੱਤੀ ਪਾਉਣ ਲਈ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਲਾੜੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜੁੱਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਲਾੜਾ ਆਪਣੀ ਜੁੱਤੀ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿਚ ਜਦ ਏਧਰ-ਓਧਰ ਵੇਖ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਕ ਪਾਸੇ ਖੜੀਆਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਾਲੀਆਂ ਆਪਣੇ ਜੀਜੇ ਦੀ ਖਿੱਲੀ ਉਡਾਉਣ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਖੌਲਬਾਜੀ, ਹਾਸਾ-ਠੱਠਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਦੀ ਚਖਾਮੁਖੀ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਜੀਜਾ ਆਪਣੀ ਜੁੱਤੀ ਦੇ ਮੁੱਲ ਜੋਗੇ ਪੈਸੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਫੇਰ ਸਾਲੀਆਂ ਚੱਕੀ ਹੋਈ ਜੁੱਤੀ ਆਪਣੇ ਜੀਜੇ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੁੱਤੀ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਰਸਮ ਦਾ ਅਸਲ ਮੰਤਵ ਤਾਂ ਸਾਲੀਆਂ ਦਾ ਆਪਣੇ ਜੀਜੇ ਤੋਂ ਕੁਝ ਰੁਪਈਏ ਲੈਣ/ਝਾੜਨ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਹੁਣ ਬਹੁਤੇ ਵਿਆਹ ਮੈਰਿਜ ਪੈਲੇਸਾਂ ਵਿਚ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਏ ਹਨ। ਜੁੱਤੀ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਰਸਮ ਵੀ ਹੁਣ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਗਈ ਹੈ
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਸਿੱਠਣੀਆਂ ਦੇਣੀਆਂ

ਕੁੜੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਕੁੜਮਾਂ ਨੂੰ ਅਤੇ ਬਰਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਜੋ ਮਿੱਠੀ ਨੋਕ-ਝੋਕ ਵਾਲੇ, ਮਖੌਲਾਂ ਵਾਲੇ, ਮਿਹਣਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਨਿਹੋਰਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਠਿੱਠ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਗੀਤ ਸੁਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਠਣੀਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਿੱਠਣੀਆਂ ਵਿਚ ਕੁੜਮ, ਕੁੜਮਣੀ, ਲਾੜਾ, ਲਾੜੇ ਦੀ ਭੈਣ, ਜੀਜਾ, ਭਾਈ, ਚਾਚਾ, ਤਾਇਆ, ਚਾਚੀਆਂ, ਤਾਈਆਂ, ਭੂਆ, ਫੁੱਫੜਾਂ, ਮਾਮੇ, ਮਾਮੀਆਂ, ਮਾਸੀਆਂ, ਮਾਸੜ, ਬਰਾਤ ਵਿਚ ਆਏ ਬਰਾਤੀਆਂ ਦੇ ਰੰਗ ਰੂਪ, ਦਾਹੜੀ ਮੁੱਛਾਂ, ਚਾਲ-ਢਾਲ, ਖਾਣ-ਪੀਣ, ਗੱਲ ਕੀ ਸਭ ਕਾਸੇ ਦਾ ਮਖੌਲ ਉਡਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਬਰਾਤਾਂ ਕਈ-ਕਈ ਦਿਨ ਠਹਿਰਦੀਆਂ ਸਨ। ਜਿੰਨੀ ਵਾਰੀ ਵੀ ਬਰਾਤ ਘਰ ਰੋਟੀ ਖਾਣ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਮੇਲਣਾਂ, ਸ਼ਰੀਕੇ ਵਾਲੀਆਂ, ਗਲੀ ਗੁਆਂਢ ਦੀਆਂ ਮੁਟਿਆਰਾਂ, ਜਨਾਨੀਆਂ ਕੋਠਿਆਂ ਦੇ ਬਨੇਰਿਆਂ ਉੱਪਰ ਬੈਠ ਕੇ ਰੋਟੀ ਖਾਂਦੇ ਜਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਠਣੀਆਂ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਜਦ ਨਾਨਕੀਆਂ ਆਪਣੇ ਦੋਹਤੇ ਦੋਹਤੀਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਆਪਣੀ ਧੀ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਪਿੰਡ ਨਾਨਕ ਛੱਕ ਤੇ ਪਹੁੰਚਦੀਆਂ ਸਨ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਵੀ ਨਾਨਕੀਆਂ, ਦਾਦਕੀਆਂ ਨੂੰ ਤੇ ਦਾਦਕੀਆਂ, ਨਾਨਕੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿੱਠਣੀਆਂ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ।ਹੁਣ ਤਾਂ ਬਹੁਤੇ ਵਿਆਹ ਮੈਰਿਜ ਪੈਲੇਸਾਂ ਵਿਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜੇ 5-6 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿਚ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬਰਾਤ ਦਿਨ ਦੇ 11 ਕੁ ਵਜੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਦੇ 5 ਵਜੇ ਨੂੰ ਡੋਲੀ ਲੈ ਕੇ ਵਾਪਸ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚ ਸਿੱਠਣੀਆਂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ, ਸਗੋਂ ਡੀ.ਜੇ. ਵੱਜਦਾ ਹੈ। ਨਾ ਹੀ ਅੱਜ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਸਿੱਠਣੀਆਂ ਦੇਣ ਜਾਣਦੀ ਹੈ। ਨਾ ਹੀ ਅੱਜ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਸਿੱਠਣੀਆਂ ਕੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਭਾਨੂਮਤੀ ਦੇਵੀ

**ਭਾਨੂਮਤੀ ਦੇਵੀ** (15 ਮਈ 1934-4 ਜਨਵਰੀ 2013) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਓਡੀਆ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਦੇਵੀ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਮਈ 1934 ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਬਰਮਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਭਾਰਤ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਪੁਰੀ, ਓਡੀਸ਼ਾ, ਭਾਰਤ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਸਰਬੋਤਮ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀਆਂ ਸਟੇਜ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ '*ਲੱਖੇ ਹੀਰਾ*' ਅਤੇ 'ਨਾਪਾਹੁ ਰਤਿ ਨਾਮਾਰੂ ਪਤੀ' ਵਿੱਚ ਸਨ। ਦੇਵੀ ਨੇ 40 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਕਟਕ ਦੇ ਅੰਨਪੂਰਨਾ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ 1950 ਅਤੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰਗਰਮ ਸੀ। ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਰਜਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 1966 ਦੀ ਓਡੀਆ ਫ਼ਿਲਮ, *ਮਤੀਰਾ ਮਨੀਸ਼ਾ* ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ, ਹਰਬੋਉ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਆਖਰੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਜੈਦੇਬ* ਸੀ, ਜੋ 1986 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ।

ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸੰਨ 1985 ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਤੋਂ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2005 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਓਡੀਸ਼ਾ ਸਟੇਟ ਫ਼ਿਲਮ ਅਵਾਰਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਲਈ ਜੈਦੇਵ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ।

ਭਾਨੂਮਤੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਮੌਤ 4 ਜਨਵਰੀ 2013 ਨੂੰ 78 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪੁਰੀ, ਓਡੀਸ਼ਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ ਰੋਡ 'ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੁਰੀ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2013
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934
ਛੰਦ ਸੁਣਨੇ

ਅਨੰਦ ਕਾਰਜ ਦੀ ਰਸਮ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਲਾੜੇ ਨੂੰ ਘਰ ਅੰਦਰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਾਲੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਛੰਦ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇਕ ਰਸਮ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਛੰਦ ਉਸ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਕਵਿਤਾ ਵਿਚ ਮਾਤਰਾ, ਅੱਖਰ, ਗਣ ਆਦਿ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਬੰਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਨੰਦ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਬਰਾਤੀ ਤਾਂ ਵਾਪਸ ਆਪਣੇ ਡੇਰੇ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਲਾੜੇ ਨੂੰ ਘਰ ਅੰਦਰ ਬੁਲਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਲਾੜਾ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਸਰਬਾਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹਾਣ ਦੇ 2-3 ਮੁੰਡੇ ਹੋਰ ਨਾਲ ਲੈ ਆਉਂਦਾ ਸੀ। ਲਾੜੇ ਨੂੰ ਗਦੇਲੇ ਉੱਪਰ ਬਿਠਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਮੇਲਣਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਜਿਆਦਾ ਲਾੜੇ ਦੀਆਂ ਸਾਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ, ਲਾੜੇ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਆ ਖੜ੍ਹਦੀਆਂ ਸਨ। ਸੱਸ ਮਠਿਆਈ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਜੁਆਈ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਆਏ ਮੁੰਡਿਆਂ ਦਾ ਮੂੰਹ ਮਿੱਠਾ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਦੁੱਧ ਪਿਆਉਂਦੀ ਸੀ। ਫੇਰ ਵਾਰੀ ਆਉਂਦੀ ਸੀ ਲਾੜੇ ਤੋਂ ਛੰਦ ਸੁਣਨ ਦੀ। ਇਹ ਲਾੜੇ ਅਤੇ ਲਾੜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਆਏ ਉਸ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਸਾਲੀਆਂ ਦਾ ਨੋਕ-ਝੋਕ, ਹਾਸੇ-ਠੱਠੇ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਲਾੜਾ ਆਪਣੀਆਂ ਸਾਲੀਆਂ ਦੀ ਫਰਮਾਇਸ਼ ਤੇ ਛੰਦ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਛੰਦਾਂ ਵਿਚ ਲਾੜਾ ਆਪਣੇ ਸੱਸ, ਸਹੁਰੇ, ਸਾਲੇ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਵਹੁਟੀ ਦੀ ਤਾਰੀਫ ਦੇ ਪੁਲ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਸਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ-ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ ਖਰੀਆਂ-ਖੋਟੀਆਂ ਵੀ ਸੁਣਾ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਰਸਮ ਇਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਜੁਆਈ ਦੀ ਆਪਣੇ ਸਹੁਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਦਾ ਕੰਮ ਵੀ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਕਿਉਂ ਜੋ ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਬਹੁਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਪੰਡਤਾਂ, ਨਾਈਆਂ ਤੇ ਵਿਚੋਲਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਜਨਾਨੀਆਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਨਾਂ ਤਾਂ ਪਹਿਲੀ ਵੇਰ ਲਾੜੇ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਹੀ ਵੇਖਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਹੁਣ ਤਾਂ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੁੰਡਾ/ਕੁੜੀ ਨੇ ਤੇ ਮੁੰਡੇ/ਕੁੜੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੇ ਨੇੜੇ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਛੰਦ ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਰਸਮਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਵਰੀ

ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਮੁੰਡੇ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਲੋਂ ਜੋ ਲਾੜੀ (ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਨੂੰਹ) ਨੂੰ ਗਹਿਣੇ, ਸੂਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਸਤਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਸ ਨੂੰ **ਵਰੀ** ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵਰੀ ਸੂਈ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵਰੀ ਵਿਚ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਪੰਜ ਸੂਟ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਮਾਲੀ ਵਿੱਤ ਅਨੁਸਾਰ ਸਿਰ, ਕੰਨ, ਗਲ, ਹੱਥਾਂ ਅਤੇ ਪੈਰਾਂ ਲਈ ਗਹਿਣੇ, ਸਿੰਗਾਰਦਾਨੀ, ਜੁੱਤੀ ਅਤੇ ਮਿੱਠੀ ਗੁੱਥਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਗੁੱਥਲੀ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਬਦਾਮ, ਦਾਖਾਂ, ਛੁਹਾਰੇ, ਮਿਸ਼ਰੀ, ਮਖਾਣੇ, ਲੈਚੀ ਆਦਿ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪੈਸੇ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਰੀ ਵਿਚ 11-13 ਸੂਟ ਵੀ ਦੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਗਹਿਣੇ ਵੀ ਭਾਰੇ ਤੇ ਜਿਆਦਾ ਪਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।ਵਰੀ ਵਿਚ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਇਕ ਸੂਟ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂ ਜੋ ਲਾਲ ਰੰਗ ਸ਼ਗਨਾਂ ਦਾ ਰੰਗ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਵਰੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸੂਟ ਸਿਲਾਏ ਹੁੰਦੇ ਸਨ ਜਿਹੜੇ ਗੋਟੇ, ਕਿਨਾਰੀ ਤੇ ਸਿਲਖੇ- ਸਤਾਰਿਆਂ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਸੂਟਾਂ ਨੂੰ ਮੌਲੀ/ਖੰਮਣੀ ਵਿਚ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਸੂਟ ਪੋਲੀਥੀਨ ਦੇ ਲਫਾਫਿਆਂ ਵਿਚ ਪੈਕ ਕੀਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਿੰਗਾਰਦਾਨੀ ਵਿਚ ਸਿੰਗਾਰ ਦਾ ਸਮਾਨ, ਸ਼ੀਸ਼ਾ, ਕੰਘੀ, ਸਾਬਨ, ਸੁਰਮੇਦਾਨੀ, ਲਾਲ ਪਰਾਂਦੀ ਆਦਿ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਰੀ ਦਾ ਇਹ ਸਮਾਨ ਮੁੰਡੇ ਵਾਲੇ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੇ ਸ਼ਰੀਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਵਰੀ ਨੂੰ ਲੋਹੇ ਦੇ ਟਰੰਕ, ਹੁਣ ਅਟੈਚੀ ਵਿਚ ਪਾ ਕੇ, ਜਿੰਦਾ ਲਾ ਕੇ, ਨਾਲ ਖੰਮ੍ਹਣੀ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਬਰਾਤ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਇਹ ਵਰੀ ਲਾੜੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਰੀਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਖਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਵਰੀ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਦੁਪੱਟਾ/ਚੁੰਨੀ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਚੁੰਨੀ ਹੀ ਲਾੜੀ ਆਪਣੇ ਉੱਪਰ ਲੈ ਕੇ ਸਹੁਰੀਂ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਵਰੀ ਵੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।ਹੁਣ ਨਵਾਂ ਜਮਾਨਾ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਹੁਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਆਪਣੀ ਪਸੰਦ ਦੀ ਵਰੀ ਖਰੀਦਦਾ ਸੀ ਉੱਥੇ ਹੁਣ ਵਰੀ ਦੀ ਹਰ ਵਸਤ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਨੂੰਹ ਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਪਸੰਦ ਦੀ ਖਰੀਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਸਾਵਿਤਰੀ

**ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ** (6 ਦਸੰਬਰ 1935-26 ਦਸੰਬਰ 1981) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸੀ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਹ 1950 ਅਤੇ 60 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਨਖਾਹ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰਤ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਹ *ਮਹਾਨਤੀ* ਅਤੇ *ਨਾਦਿਗਯਾਰ ਥਿਲਾਗਮ* ਤਾਮਿਲ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਦੀ ਦੋਯੇਨ) ਦੇ ਉਪਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ 250 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ 1952 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪੇਲੀ ਚੇਸੀ ਚੂਡੂ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ *ਦੇਵਦਾਸੂ* (1953) *ਡੋਂਗਾ ਰਾਮੂਡੂ* (1955) *ਮਾਇਆਬਾਜ਼ਾਰ* (1957) ਅਤੇ *ਨਰਤਾਨਾਸਾਲਾ* (1963) ਵਰਗੀਆਂ ਸਫ਼ਲ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ *ਮਿਸਮਾ* (1955) *ਅਰਧੰਗੀ* (1955) *ਥੋਡੀ ਕੋਡਾਲੂ* (1957) ਮੰਗਲੀਆ ਬਾਲਮ (1959) *ਅਰਾਧਨਾ* (1962) ਗੁੰਡੰਮਾ ਕਥਾ (1962) *ਡਾਕਟਰ ਚੱਕਰਵਰਤੀ* (1964) *ਸੁਮੰਗਲੀ* (1965) ਅਤੇ *ਦੇਵਤਾ* (1965) ਵਰਗੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 6 ਦਸੰਬਰ 1935 ਨੂੰ ਇੱਕ ਤੇਲਗੂ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਚਿਰਾਵੁਰੂ, ਮੌਜੂਦਾ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਗੁੰਟੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਸੁਭਦਰਮਾ ਅਤੇ ਗੁਰਾਵਈਆ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਭਰਾ, ਮਾਰੂਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਚਾਚੇ ਅਤੇ ਚਾਚੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲਈ ਲੈ ਗਈ। ਉਸ ਦੇ ਚਾਚੇ, ਕੋਮਰੇਡੀ ਵੈਂਕਟਾਰਾਮਈਆ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਲਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਨ੍ਰਿਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦਿਖਾਉਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਨਾਟਕਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਦਾਕਾਰ ਪ੍ਰਿਥਵੀਰਾਜ ਕਪੂਰ ਦੁਆਰਾ ਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਾਚੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਚੇਨਈ ਦੇ ਵਿਜੈ ਵਾਹਿਨੀ ਸਟੂਡੀਓ ਗਈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਾਰ ਨਾ ਮੰਨਦਿਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਇੱਕ ਭੂਮਿਕਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੀ, ਪਰ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਸਹਿਣ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸੰਵਾਦਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਣ ਤੋਂ ਝਿਜਕਦੀ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਨਾਇਕ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਹੈਰਾਨ ਸੀ।

ਉਦੋਂ ਹੀ ਉਹ ਰਾਮਾਸਵਾਮੀ ਗਣੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਜੇਮਿਨੀ ਗਣੇਸ਼ਨ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਖਿੱਚੀਆਂ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ। ਹਾਰ ਕੇ, ਸਾਵਿਤਰੀ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਵਾਪਸ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਨਾਟਕ ਖੇਡਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਿਨੇਮਾ ਲਈ ਇੱਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਵਿਤਰੀ ਦਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ 1952 ਵਿੱਚ ਤਮਿਲ ਅਦਾਕਾਰ ਜੇਮਿਨੀ ਗਣੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1948 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਸਨ। ਵਿਆਹ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਚਾਚੇ ਨਾਲ ਸਥਾਈ ਮਤਭੇਦ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਕਿਉਂਕਿ ਗਣੇਸ਼ਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਿਆਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਧੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਪੁਸ਼ਪਾਵਲੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਗਣੇਸ਼ਨ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪੁਸ਼ਪਵੱਲੀ ਨਾਲ ਦੋ ਧੀਆਂ ਸਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸਾਵਿਤਰੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।
thumb|ਭਾਰਤ ਦੀ 2011 ਦੀ ਡਾਕ ਟਿਕਟ ਉੱਤੇ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ

## ਵਿਰਾਸਤ 
ਸਾਲ 2011 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਕ ਟਿਕਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੰਦੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1935
ਖੱਟ ਦਿਖਾਉਣੀ

ਕੁੜੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਵਿਚ, ਕੁੜੀ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਵੱਲੋਂ, ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਨੂੰ **ਖੱਟ** ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਖੱਟ ਨੂੰ ਦਾਜ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਹੇਜ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖੱਟ ਵਿਚ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਗਹਿਣੇ, ਪੱਕੇ ਬਿਸਤਰੇ, ਕੱਚੇ ਬਿਸਤਰੇ, ਸੂਟ, ਭਾਂਡੇ, ਵਿਛਾਈਆਂ, ਪੱਖੀਆਂ, ਝੋਲੇ, ਗੱਲ ਕੀ ਘਰ ਵਰਤਣ ਵਾਲੀ ਹਰ ਵਸਤ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ/ਸੀ। ਲਾੜੇ ਨੂੰ ਪੈਸੇ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਕੈਂਠਾ, ਕੜਾ, ਛਾਂਪ, ਨੱਤੀਆਂ, ਤਵੀਤੀ, ਜੋੜੀ, ਘੋੜੀ, ਮੱਝ, ਗਾਂ, ਊਂਠ, ਕਪੜੇ ਆਦਿ ਵਿੱਤ ਅਨੁਸਾਰ ਦਿੰਦੇ ਸਨ/ਹਨ। ਲਾੜੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਮਾਂ, ਬਾਪ, ਭੈਣਾਂ, ਜੀਜੇ, ਭਾਈ ਭਰਜਾਈਆਂ, ਭਤੀਜੇ ਭਤੀਜੀਆਂ, ਭੂਆ ਫੁੱਫੜ, ਨਾਨਾ ਨਾਨੀ, ਮਾਮਾ ਮਾਮੀ, ਮਾਸੀ ਮਾਸੜ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵਿੱਤ ਅਨੁਸਾਰ ਗਹਿਣੇ, ਸੂਟ, ਪੱਗਾਂ, ਖੇਸ, ਦੁਪੱਟੇ ਆਦਿ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ/ਹਨ। ਸਹੁਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਪੱਕੇ ਲਾਗੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੂਟ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ/ਹਨ। ਬਰਾਤ ਵਿਚ ਆਏ ਹਰ ਬਰਾਤੀ ਦਾ ਮਾਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ/ਹੈ। 

ਖੱਟ/ਦਾਜ ਦੀਆਂ ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਬਰਾਤੀਆਂ ਨੂੰ, ਕੁੜੀ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਰੀਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮੰਜਿਆਂ ਉੱਪਰ ਰੱਖ ਕੇ ਵਿਖਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਹਨ। ਨਾਲੇ ਦਿੱਤਾ ਇਹ ਸਾਰਾ ਦਾਜ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਸੁਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ/ਹੈ। ਫੇਰ ਦਾਜ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਦੂਖ ਜਾਂ ਪੇਟੀ ਵਿਚ ਰੱਖ ਕੇ ਜਿੰਦਾ ਲਾ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਨਾਲ ਖੰਮਣੀ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਏਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਇਹ ਸਾਰੀ ਖੱਟ/ਦਾਜ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਕੁੜੀ ਦੇ ਸਹੁਰੇ ਪਿੰਡ ਵਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾਂ ਸੀ।ਹੁਣ ਬਹੁਤੇ ਵਿਆਹ ਮੈਰਿਜ ਪੈਲੇਸਾਂ ਵਿਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਹੁਣ ਖੱਟ ਨੂੰ ਮੰਜਿਆਂ ਉੱਪਰ ਖਿਲਾਰ ਕੇ ਵਿਖਾਉਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ। ਹੁਣ ਖੱਟ ਵਿਚ ਕੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਇਹ ਸਿਰਫ ਮੁੰਡੇ ਅਤੇ ਕੁੜੀ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਹੀ ਪਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਪਰਦੇ (ਘੁੰਡ ਕੱਢਣ) ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਤਾਂ ਹੱਟ ਗਿਆ ਹੈ ਪਰ ਖੱਟ/ਦਾਜ ਹੁਣ ਪਰਦੇ ਵਿਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਐਲੀਨਾ ਸਾਮੰਤਰੇ

**ਐਲੀਨਾ ਸਾਮੰਤਰੇ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਓਡੀਆ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।  ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਫਿਲਮ *ਇਸ਼ਕ ਤੂ ਹੀ ਤੂ* ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ *ਕੀ ਹੇਬਾ ਮੋ ਹੀਰੋਇਨ* ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੀ ਜੇਤੂ ਸੀ, ਜੋ ਤਰੰਗ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਬੰਗਾਲ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
thumb
ਸਾਮੰਤਰੇ ਨੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ *ਕੀ ਹੇਬਾ ਮੋ ਹੀਰੋਇਨ* ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਓਲੀਵੁੱਡ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਤਰੰਗ ਟੀਵੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਉਸ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ *ਇਸ਼ਕ ਤੂ ਹੀ ਤੂ* ਸੀ, ਜੋ ਕਿ 1991 ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਭਦਰਕ ਦੇ ਧਾਮਨਗਰ ਖੇਤਰ ਦੇ ਫਿਰਕੂ ਦੰਗਿਆਂ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਗਲੀਆਂ ਦੋ ਫ਼ਿਲਮਾਂ 'ਕਹੀ ਨੁਹੇ ਕਹਾਣੀ' ਅਤੇ 'ਜਗਾ ਹਾਰੇ ਪਾਘਾ' ਸਨ। ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਉਹ ਬਾਬੂਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਲਵ ਸਟੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਸੀ। ਉਸੇ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਹ '*ਝੀਆ ਤਾ ਬਿਗਦੀ ਗਾਲਾ*' ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ।

ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਓਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰ ਅਨੁਭਵ ਮੋਹੰਤੀ ਨਾਲ ਅਭਿਆ ਅਤੇ ਕਬੁਲਾ ਬਾਰਾਬੁਲਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਅਗਲੀ ਫਿਲਮ 'ਹੈਪੀ ਲੱਕੀ' ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਯੋਤੀ ਰੰਜਨ ਨਾਇਕ, ਸੰਬੀਤ ਆਚਾਰੀਆ ਅਤੇ ਸਸਮਿਤਾ (*ਕੀ ਹੇਬਾ ਮੋ ਹੀਰੋਇਨ* ਸੀਜ਼ਨ 3 ਦੀ ਜੇਤੂ) 14 ਜਨਵਰੀ 2018 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਫਿਲਮ 'ਕੀ ਹੇਬਾ ਮੋ ਸਟ੍ਰੀ' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਾਸੋਹੀਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਲਡ਼ਕੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਪੇਟ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਬੇਕਾਬੂ ਪੇਟ ਫੁੱਲਣਾ ਅਤੇ ਦਸਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 

ਉਹ ਸਬਿਆਸਾਚੀ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਫਿਲਮ 4 ਇਡੀਅਟਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਹ ਓਡੀਆ ਕਾਮੇਡੀ ਫਿਲਮ *ਟੋਕਾਟਾ ਫਾਸਿਗਲਾ* ਵਿੱਚ ਸਬਿਆਸਾਚੀ ਮਿਸ਼ਰਾ ਅਤੇ ਪਪੂ ਪੋਮ ਪੋਮ ਦੇ ਨਾਲ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਨਮਰਤਾ ਦਾਸ

**ਨਮਰਤਾ ਦਾਸ** ਓਡੀਆ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਨੁਭਵੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਂ ਜਾਂ ਦਾਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 1973 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਧਰਿਤਰੀ* ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਓਡੀਆ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਅਤੇ 3 ਬੰਗਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ 2020 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਓਡੀਆ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਲੰਬੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਭੂਮੀ ਕੰਨਿਆ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਫ਼ਿਲਮ ਲਕਸ਼ਮੀ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬਹੁਪੱਖੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਇੱਕ ਰਾਜ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਵੀ ਹੈ। ਨਮਰਤਾ ਦਾਸ ਓਡੀਆ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਨੁਭਵੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ।

## ਪੁਰਸਕਾਰ 
* 1998: ਫ਼ਿਲਮ ਲਕਸ਼ਮੀ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ
* 2020:ਓਡੀਆ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਲਈ ਭੂਮੀ ਕੰਨਿਆ ਪੁਰਸਕਾਰ

## ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੱਸ ਦੇ ਲੱਡੂ

ਕੁੜੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਡੋਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਡੂਆਂ ਦਾ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਘੜਾ ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਸੱਸ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ **“ਸੱਸ ਦੇ ਲੱਡੂ"** ਦੀ ਰਸਮ ਕਰ ਕੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਘੜੇ ਉੱਪਰ ਚੱਪਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਚੱਪਣ ਤੇ ਗਿੱਲਾ ਆਟਾ ਲਾ ਕੇ ਘੜੇ ਨੂੰ ਸੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਘੜੇ ਵਿਚੋਂ ਕੋਈ ਲੱਡੂ ਨਾ ਕੱਢ ਸਕੇ। ਨਾਲ ਹੀ ਘੜੇ ਦੇ ਗਲ ਵਿਚ ਸ਼ਗਨ ਵਜੋਂ ਮੌਲੀ/ਖੰਮਣੀ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਸੱਸ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੱਡੂਆਂ ਵਿਚੋਂ ਅੱਧੇ ਕੁ ਲੱਡੂ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੇ ਸ਼ਰੀਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੰਡ ਦਿੰਦੀ ਸੀ। ਜਦ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਲੜਕੀ ਆਪਣੇ ਪੇਕੇ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਜਿੰਨੇ ਕੁ ਲੱਡੂ ਸੱਸ ਨੇ ਘੜੇ ਵਿਚੋਂ ਕੱਢੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ ਉਨ੍ਹੇ ਕੁ ਲੱਡੂ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ ਪਾ ਕੇ ਘੜਾ ਬੰਦ ਕਰ ਕੇ ਜਾਂਦੀ ਨੂੰਹ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।ਹੁਣ “ਸੱਸ ਦੇ ਲੱਡੂ” ਦੀ ਰਸਮ ਬਿਲਕੁਲ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਮਠਿਆਈਆਂ ਦੇ ਡੱਬੇ ਭੇਜਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਚੱਲ ਪਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਸੱਸ ਦੇ ਜਲੇਬ

21/31 ਜਲੇਬ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਪਰ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਵਰਕ ਲੱਗੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਿੱਤਲ ਦੀ ਬੜੀ ਪਰਾਤ ਵਿਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਉੱਪਰ ਲਾਲ ਕੱਪੜਾ ਵਲ੍ਹੇਟ ਕੇ, ਲੜਕੀ ਦੀ ਡੋਲੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਲੜਕੀ ਦੀ ਸੱਸ ਨੂੰ ਭੇਜਣ ਦੀ ਰਸਮ ਨੂੰ “**ਸੱਸ ਦੇ ਜਲੇਬ**” ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਲੇਬਾਂ ਦੀ ਮਾਲਕ ਸੱਸ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਸੱਸ ਲਾੜੇ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।ਜਲੇਬ ਇਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਮਠਿਆਈ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਜਲੇਬੀ ਦਾ ਬੜਾ ਰੂਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੱਸ ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਲੇਬਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੁਝ ਜਲੇਬ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਤੇ ਸ਼ਰੀਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੰਡ ਦਿੰਦੀ ਸੀ। ਕੁਝ ਜਲੇਬ ਆਪਣੇ ਖ਼ਾਸ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਭਾਜੀ ਦੇਣ ਸਮੇਂ ਭਾਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਸੀ।

ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਜਦ ਇਹ “**ਸੱਸ ਦੇ ਜਲੇਬ** ਭੇਜਣ ਦੀ ਰਸਮ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਲੱਡੂ ਤੇ ਜਲੇਬੀਆਂ ਹੀ ਵਿਆਹ ਦੀ ਮਠਿਆਈ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਅੱਜ ਤਾਂ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚ ਅਨੇਕਾਂ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਮਠਿਆਈਆਂ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ।ਪਰ ਅੱਜ ਦੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਮਿੱਠਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਖਾ ਕੇ ਰਾਜੀ ਹੈ।ਹੁਣ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਵੀ “ਸੱਸ ਦੇ ਜਲੇਬ ਭੇਜਣ ਦੀ ਰਸਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਹੁਣ ਮਠਿਆਈਆਂ ਦੇ ਡੱਬੇ ਭੇਜਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਚੱਲ ਪਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਰਿਆਨਾ ਸੁਕਲਾ

**ਰਿਆਨਾ ਸੁਕਲਾ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਓਡੀਆ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ 'ਕਾਸ਼ੀ ਇਨ ਸਰਚ ਆਫ ਗੰਗਾ' ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਿਰਦਾਰ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਕਈ ਹਿੰਦੀ, ਓਡੀਆ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਏ ਦਿਲ ਤੇਤ ਡੇਲੀ, *ਲਾਈਫ ਕੀ ਐਸੀ ਕੀ ਤੈਸੀ*, ਮਿਸਟਰ ਐਮ. ਬੀ. ਏ., *ਲਖਨਊ ਇਸ਼ਕ* ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਈ ਹੈ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਸੁਕਲਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਟਕ ਤੋਂ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ 2017 ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ *ਲਾਈਫ ਕੀ ਐਸੀ ਕੀ ਤੈਸੀ* ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ 'ਕਾਸ਼ੀ' ਵਿੱਚ 'ਸਰਚ ਆਫ ਗੰਗਾ' ਵਿੱੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਕਾਤਲ ਦੀ ਗਵਾਹ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ '*ਲਖਨਊ ਇਸ਼ਕ* ਮਿਸਟਰ ਐੱਮ. ਬੀ. ਏ.' ਅਤੇ 'ਆਈ ਨੋ ਯੂ' ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਫ਼ਿਲਮ 'ਏ ਦਿਲ ਟੇਟ ਡੇਲੀ' ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਕਸਬੇ ਦੀ ਔਰਤ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁੰਡੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਖਰਕਾਰ ਇਕਜੁੱਟ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਵੈੱਬ-ਸੀਰੀਜ਼ ਫੈਂਸੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਜੋ ਐਮਐਕਸ ਪਲੇਅਰ ਉੱਤੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
### ਫ਼ਿਲਮਾਂ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਵਗਦੀ ਏ ਰਾਵੀ

ਵਗਦੀ ਏ ਰਾਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਉੱਘੇ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਵਾਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਦਾ ਰਚਿਆ ਸਫ਼ਰਨਾਮਾ ਹੈ!
ਦਾਣਾ ਪਾਣੀ ਉੱਠ ਜਾਣਾ

ਅੰਨ ਪਾਣੀ, ਖਾਧ ਖੁਰਾਕ, ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਨੂੰ ਦਾਣਾ ਪਾਣੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਕ ਥਾਂ ਤੋਂ ਦੂਜੀ ਥਾਂ ਚਲੇ ਜਾਣ ਨੂੰ ਦਾਣਾ ਪਾਣੀ ਉੱਠ ਜਾਣਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਨਵੀਂ ਵਿਆਹੀ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਘਰੋਂ ਵਿਦਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੁੜੀ ਆਪਣੇ ਮੋਢਿਆਂ ਉੱਪਰੋਂ ਦੀ ਦਾਣਿਆਂ ਦੀਆਂ ਮੁੱਠਾਂ ਪਿੱਛੇ ਸੁੱਟਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਦਾਣਾ ਪਾਣੀ ਉੱਠ ਜਾਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਧੀ ਆਪਣੇ ਮਾਂ ਬਾਪ ਦੇ ਘਰੋਂ/ਪੇਕਿਆਂ ਦੇ ਘਰੋਂ ਆਪਣੇ ਦਾਣੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਮੁੱਕ ਜਾਣ ਦਾ ਐਲਾਣ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਅਨੁਸਾਰ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵਿਚੋਂ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਸ਼ਾਇਦ ਇਹ ਰਸਮ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਹੁਣ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਅਨੁਸਾਰ ਪੁੱਤਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧੀਆਂ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੀਆਂ ਹੱਕਦਾਰ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਹੁਣ ਇਹ ਰਸਮ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ। ਇਹ ਰਸਮ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਅਨੁਭਾ ਸੌਰੀਆ ਸਾਰੰਗੀ

**ਅਨੁਭਾ ਸੌਰੀਆ ਸਾਰੰਗੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜੋ ਓਲੀਵੁੱਡ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਸਾਰੰਗੀ ਦਾ ਜਨਮ 1993 ਵਿੱਚ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ, ਉਡ਼ੀਸਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਪੁਸ਼ਪਾ ਪਾਂਡਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਲਾਲਟੈਂਡੂ ਸਾਰੰਗੀ ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹਨ। ਸਾਰੰਗੀ ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਅਤ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਡਾਂਸ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਅਨੁਭਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਹਰੀਹਰ ਦਾਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ 'ਮੁੰਨ ਪ੍ਰੇਮੀ ਮੁੰਨ ਪਗਲਾ' ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਬਣ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਫ਼ਿਲਮ ਕੌਨ ਕਿਤਨੇ ਪਾਨੀ ਮੇਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 2016 ਵਿੱਚ 5 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਓਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਬੂਸ਼ਨ ਮੋਹੰਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮਾਂ ਬਡ਼ਾ ਬਾਲਬਨ (2016) ਅਤੇ ਸਵੀਟ ਹਾਰਟ (2016) ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ।

ਉਹ 2018 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ ਸਾਥੀ ਤੂ ਫੇਰੀਆ ਵਿੱਚ ਜਯੋਤੀ ਰੰਜਨ ਨਾਇਕ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। 

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1993
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਰਥ ਦੇ ਪਹੀਆਂ ਤੇ ਪਾਣੀ ਪਾਉਣਾ

ਚਾਰ ਪਹੀਆਂ ਵਾਲੀ ਇਕ ਖ਼ਾਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਬਣੀ ਗੱਡੀ ਨੂੰ ਰਥ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਰਥ ਨੂੰ ਬਲਦਾਂ ਦੀ ਜੋੜੀ ਖਿੱਚਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚ ਇਕ ਰਥ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਬਰਾਤ ਜਾਣ ਸਮੇਂ ਰਥ ਵਿਚ ਵਿਆਹੁਲਾ ਮੁੰਡਾ, ਸਰਬਾਲ੍ਹਾ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਜਵਾਈ ਤੇ ਕਈ ਵੇਰ ਵਿਚੋਲਾ/ਵਿਚੋਲਣ ਬੈਠ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਲਾੜੀ ਨੂੰ ਰਥ ਵਿਚ ਬਿਠਾ ਕੇ ਲਿਆਉਂਦੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਡੋਲੀ ਤੋਰੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਰਥ ਦੇ ਚਾਰੇ ਪਹੀਆਂ ਉੱਪਰ ਲਾੜੀ ਦੀ ਮਾਂ ਗੜਵੀ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਪਾਉਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਰਸਮ ਪਿੱਛੇ ਕਾਰਨ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਹ ਕੱਚੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉਘੜੇ-ਦੁਗੜੇ ਤੇ ਰੇਤੇ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਕਈ ਰਥਾਂ ਦੇ ਪਹੀਆਂ ਉੱਪਰ ਲੋਹੇ ਦੇ ਕੜੇ/ਹਾਲ ਚੜ੍ਹਾਏ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਕੜੇ ਪਹੀਆਂ ਨੂੰ ਘਸਾਈ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਪਹੀਆਂ ਉੱਪਰ ਪਾਣੀ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਲੱਕੜ ਫੁੱਲ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਪਹੀਏ ਉੱਪਰ ਕੜੇ ਦੀ ਜਕੜ ਮਜਬੂਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਵੈਸੇ ਵੀ ਪਹੀਆਂ ਤੇ ਪਾਣੀ ਪਾਉਣ ਨਾਲ ਪਹੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪੁੱਠੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜਬੂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਸੀ।

ਹੁਣ ਰਥ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇ। ਇਸ ਲਈ ਬਰਾਤਾਂ ਵਿਚ ਰਥ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਹੁਣ ਬਰਾਤਾਂ ਬੱਸਾਂ ਤੇ ਕਾਰਾਂ ਵਿਚ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਡੋਲੀ ਸਜੀ ਹੋਈ ਕਾਰ ਵਿਚ ਲਿਆਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਫੇਰ ਵੀ ਕਈ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚ ਕਾਰ ਦੇ ਚਾਰੇ ਟੈਰਾਂ ਉੱਪਰ ਪਾਣੀ ਪਾਉਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਵੇਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਹੁਣ ਕੋਈ ਵੀ ਤੁਕ/ਸਾਰਥਕਤਾ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਡੀ ਇਹ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮ ਹੁਣ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਡੋਲੀ ਤੋਰਨਾ

ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਪਿੱਛੋਂ ਵਿਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਰਸਮ ਨੂੰ **ਡੋਲੀ ਤੋਰਨਾ** ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵਦਾਇਗੀ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਪਾਲਕੀ/ ਡੋਲੀ ਵਿਚ ਬਿਠਾ ਕੇ ਸਹੁਰੇ ਘਰ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਹੀ ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਡੋਲੀ ਤੋਰਨਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਡੋਲੀ ਨੂੰ ਕੁਹਾਰ ਚੱਕ ਕੇ ਲਿਜਾਂਦੇ ਹਨ।ਕੁਹਾਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫੇਰ ਗੱਡਿਆਂ ਵਿਚ ਡੋਲੀ ਤੋਰੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ। ਗੱਡਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡੋਲੀ ਰਥਾਂ ਵਿਚ ਭੇਜੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ। ਪਾਲੀ-ਪਲੋਸੀ ਮੁਟਿਆਰ ਧੀ ਨੂੰ ਇਕ ਅਜਨਬੀ, ਵਿਗਾਨੇ ਘਰ ਭੇਜਣ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਉੱਪਰ ਵਿਛੋੜਾ ਭਾਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਡੋਲੀ ਤੋਰਨ ਸਮੇਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲ ਮੋਮ ਹੋਏ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਿਘਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਹੰਝੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਰਹਿੰਦੀ ਕਸਰ ਕੁੜੀਆਂ ਵਦਾਇਗੀ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾ ਕੇ ਪੂਰੀ ਕਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਸਾਰੇ ਮਾਹੌਲ ਕਰਕੇ ਵਿਆਂਹਦੜ ਲੜਕੀ ਵੀ ਰੋਣ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਰੋਂਦੀ ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਹੀ ਸ਼ਗਨ ਦੇ ਕੇ ਡੋਲੀ/ਰਥ ਵਿਚ ਬਿਠਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਨਾਲ ਨੈਣ ਬੈਠ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।

ਸੱਸ ਆਪਣੇ ਜੁਆਈ ਦਾ ਸਿਰ ਪਲੋਸ ਕੇ ਸ਼ਗਨ ਦਿੰਦੀ ਸੀ। ਫੇਰ ਹੋਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸ਼ਗਨ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਪ੍ਰਾਹੁਣਾ ਫੇਰ ਰਥ ਵਿਚ ਬੈਠ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਰਥਵਾਣ ਡੋਲੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਰਥ ਤੋਰ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। ਤੁਰਦੇ ਰਥ ਉੱਪਰੋਂ ਦੀ ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਬਾਪ, ਮਾਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਰੂਪੈ ਪੈਸੇ ਸਿੱਟਦੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੀ, ਗਰੀਬ ਗੁਰਬੇ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਚੁੱਕਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ।

ਪਹਿਲਾਂ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਘਰ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਲੜਕੀਆਂ ਪੜ੍ਹਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਡੋਲੀ ਤੋਰਨ ਸਮੇਂ ਹੁਣ ਪਹਿਲੇ ਜਿਹਾ ਮਾਹੌਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਰੋਣ-ਧੋਣ ਘੱਟ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਨਾ ਹੀ ਹੁਣ ਡੋਲੀ ਨਾਲ ਨੈਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਡੋਲੀ ਹੁਣ ਰਥਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਫੁੱਲਾਂ ਲੱਦੀ ਕਾਰ ਵਿਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਡੋਲੀ ਨੂੰ ਧੱਕਾ ਦੇਣਾ

ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਨ ਨੂੰ ਡੋਲੀ ਤੋਰਨਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਡੋਲੀ ਕਹਾਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਲਿਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਕਹਾਰ, ਝਿਊਰ/ਮਹਿਰੇ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਬਰਾਤਾਂ ਪੈਦਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਲਾੜਾ ਵੀ ਪੈਦਲ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਲਾੜਾ ਡੋਲੀ ਦੇ ਅੱਗੇ-ਅੱਗੇ ਤੁਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਲਾੜੀ ਤੇ ਨੈਣ ਡੋਲੀ ਵਿਚ ਬੈਠੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਲਾੜੀ ਨਾਲ ਨੈਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਇਸ ਲਈ ਭੇਜੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਕਿਉਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਕੁੜੀ/ਮੁੰਡੇ ਦਾ ਵਿਆਹ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਨੈਣ ਲਾੜੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਫੇਰ ਬਰਾਤਾਂ ਗੱਡਿਆਂ ਉੱਪਰ ਜਾਣ ਲੱਗੀਆਂ।ਲਾੜਾ ਵੀ ਗੱਡੇ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਡੋਲੀ ਵੀ ਗੱਡੇ ਵਿਚ ਲਿਆਂਦੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਡੋਲੀ ਵਾਲੇ ਗੱਡੇ ਨੂੰ ਲਾੜੀ ਦਾ ਬਾਪ, ਤਾਇਆ, ਚਾਚਾ, ਮਾਮਾ, ਭਰਾ ਆਦਿ ਧੱਕਾ ਮਾਰ ਕੇ ਤੋਰਦੇ ਸਨ। ਫੇਰ ਬਰਾਤਾਂ ਰਥ, ਊਂਠ, ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਜਾਣ ਲੱਗੀਆਂ। ਡੋਲੀ ਫੇਰ ਰਥਾਂ ਵਿਚ ਜਾਣ ਲੱਗੀ। ਡੋਲੀ ਵਾਲੇ ਰਥ ਨੂੰ ਵੀ ਲਾੜੀ ਦਾ ਬਾਪ, ਚਾਚਾ, ਮਾਮਾ, ਭਰਾ ਆਦਿ ਧੱਕਾ ਦੇ ਕੇ ਤੋਰਦੇ ਸਨ। ਧੱਕਾ ਮਾਰਨ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣਾ। ਇਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਬਾਪ ਦੇ ਘਰੋਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਬਾਪ ਦੇ ਘਰੋਂ ਲੜਕੀ ਦਾ ਦਾਣਾ-ਪਾਣੀ ਮੁੱਕ ਗਿਆ ਐਲਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਕਾਰਨ ਇਹ ਸੀ ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਬਾਪ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵਿਚੋਂ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਸੀ।

ਹੁਣ ਪਿਛਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬਾਪ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵਿਚੋਂ ਹਿੱਸਾ ਮਿਲਣ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਲੜਕੀ ਦੀ ਡੋਲੀ ਕਾਰ ਵਿਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਹੁਣ ਵੀ ਕਈ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚ ਡੋਲੀ ਵਾਲੀ ਕਾਰ ਨੂੰ ਬਾਪ, ਤਾਇਆ, ਚਾਚਾ, ਮਾਮਾ ਆਦਿ ਧੱਕਾ ਲਾ ਕੇ ਤੋਰਦੇ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਦ ਕਿ ਡੋਲੀ ਨੂੰ ਧੱਕਾ ਦੇ ਕੇ ਤੋਰਨ ਦੀ ਹੁਣ ਕੋਈ ਤੁਕ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਰਸਮ ਹੁਣ ਬਿਲਕੁਲ ਹੀ ਆਪਣੀ ਔਧ ਵਿਹਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਕੋਈ ਵੀ ਸਾਰਥਕਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਦਰ ਰੁਕਵਾਈ

ਲਾੜਾ ਜਦ ਲਾੜੀ ਵਿਆਹ ਦੇ ਘਰ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਲਾੜੇ ਦੀ ਭੈਣ/ਭੈਣਾਂ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਘਰ ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਦਰ-ਰੁਕਵਾਈ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਇਸ ਨੂੰ ਦਰਵਾਜਾ ਰੋਕਨਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।ਜਦ ਲਾੜਾ ਲਾੜੀ ਘਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜੇ ਅੱਗੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਲਾੜੇ ਦੀ ਭੈਣ/ਭੈਣਾਂ ਦਰਵਾਜੇ ਵਿਚ ਬਾਹਾਂ ਖਲ੍ਹਾਰ ਕੇ ਖੜ੍ਹ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਭੈਣ/ਭੈਣਾਂ ਦਾ ਬਾਹਾਂ ਖਲ੍ਹਾਰ ਕੇ ਖੜ੍ਹਨਾ ਦਰ ਰੋਕਨ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭਰਾ ਫੇਰ ਆਪਣੀ ਭੈਣ/ਭੈਣਾਂ ਨੂੰ ਰੁਪਇਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸ਼ਗਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਗਨ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਹੀ ਭੈਣ/ਭੈਣਾਂ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਘਰ ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਭੈਣ/ਭੈਣਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਭਰਜਾਈ ਨਾਲ ਇਹ ਪਿਆਰ ਦੇ ਚੋਹਲ-ਮੋਹਲ ਹਨ। ਸ਼ਗਨ ਲੈਣਾ ਤਾਂ ਇਕ ਬਹਾਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਨੈਣ ਦੀ ਮਾਣਤਾ

ਨਾਈ ਦੀ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਨੈਣ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਨੈਣ ਦਾ ਕੰਮ ਵਿਆਹਾਂ ਲਈ ਤੇ ਹੋਰ ਸਮਾਗਮਾਂ ਲਈ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਸੱਦਾ ਦੇਣਾ, ਕੁੜੀਆਂ, ਬਹੂਆਂ ਦੇ ਸਿਰ ਗੁੰਦਣੇ, ਸੱਗੀ ਫੁੱਲ ਗੁੰਦਣੇ, ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਡੋਲੀ ਨਾਲ ਜਾਣਾ, ਮਕਾਣ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨਾ, ਮਕਾਣ ਵਿਚ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਪਾਉਣਾ, ਭਾਂਡੇ ਮਾਂਜਣਾ ਆਦਿ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੰਮਾਂ ਬਦਲੇ ਨੈਣ ਨੂੰ ਲਾਗ (ਸੂਟ, ਪੈਸੇ) ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਨੈਣ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਮਾਣਤਾ ਡੋਲੀ ਨਾਲ ਲੜਕੀ ਦੇ ਸਹੁਰੀਂ ਜਾਣ ਸਮੇਂ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਲੜਕੀਆਂ ਦਾ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਸੀ। ਏਸੇ ਕਰਕੇ ਹੀ ਲੜਕੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਨੈਣ ਨੂੰ ਲੜਕੀ ਨਾਲ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਲੜਕੀ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਨੈਣ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਮੁੜਦੀ ਨੈਣ ਨੂੰ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਮਾਂ ਇਕ ਜਾਂ ਦੋ ਸੂਟ ਦਿੰਦੀ ਸੀ। ਸੂਟ ਦੇ ਨਾਲ ਕਈ ਵੇਰ ਰੁਪੈ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਕਈ ਵੇਰ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਮਾਮੀ, ਮਾਸੀ ਤੇ ਤਾਈ ਵੀ ਸੂਟ ਦੇ ਦਿੰਦੀ ਸੀ।

ਹੁਣ ਨੈਣਾਂ ਨਾ ਸਿਰ ਵਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਸੱਗੀ ਫੁੱਲ ਹੁਣ ਕੋਈ ਵਹੁਟੀ ਪਾਉਂਦੀ ਹੀ ਨਹੀਂ। ਕੁੜੀਆਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੁਣ ਪੂਰੀ ਜੁਆਨੀ ਸਮੇਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਨੈਣ ਦਾ ਡੋਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜਾਣ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਨੈਣ ਨਾ ਹੁਣ ਮਕਾਣ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਅਲਾਹੁਣੀਆਂ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਨੈਣ ਦਾ ਕੰਮ ਹੁਣ ਵਿਆਹਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਮਾਗਮਾਂ ਲਈ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰੀਂ ਸੱਦਾ ਦੇਣਾ, ਭਾਂਡੇ ਮਾਂਜਣਾ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਨੈਣਾਂ ਦੀ ਹੁਣ ਪਹਿਲੇ ਜਿਹੀ ਮਾਣਤਾ ਨਹੀਂ ਰਹੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਪਾਣੀ ਵਾਰਨਾ

ਪਾਣੀ ਵਾਰਨਾ ਵਿਆਹ ਦੀ ਉਹ ਰਸਮ ਹੈ ਜਦ ਵਿਆਂਹਦੜ ਡੋਲੀ ਲੈ ਕੇ ਘਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਜੋੜੀ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਪਰੋਂ ਦੀ ਪਾਣੀ ਵਾਰ ਕੇ ਪੀਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਰਸਮ ਪਿੱਛੇ ਧਾਰਨਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜੋੜੀ ਦੀਆਂ ਮੁਸੀਬਤਾਂ, ਔਖਾਈਆਂ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਲੈ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਜੋੜੀ ਖੁਸ਼ੀ ਖੁਸ਼ੀ ਆਪਣੀ ਜਿੰਦਗੀ ਜੀਵੇ।

ਗੜਵੀ ਵਿਚ ਮਿੱਠਾ ਪਾਣੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿੱਪਲ ਦੀ ਪੰਜ, ਸੱਤ, ਨੌਂ ਜਾਂ ਗਿਆਰ੍ਹਾਂ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਇਕ ਟਾਹਣੀ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪਿੱਪਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਨਾਲ ਵੀ ਇਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥ ਪਿੱਪਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ‘ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇਵਤਾ’ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਦੁੱਧ ਰਿੜਕਣ ਵਾਲੀ ਮਧਾਣੀ ਦੀ ਨੇਤੀ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।ਇਕ ਥਾਲੀ ਵਿਚ ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਵਸਤਾਂ ਮਿੱਠੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੀ ਗੜਵੀਂ, ਪਿੱਪਲ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਤੇ ਨੇਤੀ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਥਾਲੀ ਨੈਣ ਨੂੰ ਫੜਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲਾੜਾ ਲਾੜੀ ਚੌਂਕੀ ਤੇ ਚੜ੍ਹਦੇ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਉੱਪਰ ਖੜ੍ਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਲਾੜੇ/ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਮਾਂ ਜੋੜੀ ਦੇ ਸਿਰ ਦੁਆਲੇ ਪਿੱਪਲ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਤੇ ਨੇਤੀ ਨੂੰ ਘੁਮਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਗੜਵੀ ਨੂੰ ਜੋੜੀ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਪਰ ਦੀ ਘੁਮਾ ਕੇ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਮਾਂ ਜਦ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ 5/ 7 ਘੁੱਟਾਂ ਭਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਮੁੰਡਾ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਪਾਣੀ ਪੀਣ ਤੋਂ ਰੋਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਹੈ ਪਾਣੀ ਵਾਰਨੇ ਦੀ ਰਸਮ | ਪਾਣੀ ਵਾਰਨ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਲਾੜਾ ਲਾੜੀ ਚੌਂਕੀ ਤੋਂ ਉਤਰ ਕੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ/ਸੱਸ ਦੇ ਪੈਰੀਂ ਹੱਥ ਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।ਜੇਕਰ ਲਾੜਾ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਪੈਰੀਂ ਹੱਥ ਲਾਉਣਾ ਭੁੱਲ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਭੈਣਾਂ ਆਪਣੇ ਭਾਈ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਬਹੂ ਦੇ ਚਾਅ ਕਰਕੇ ਪੈਰੀਂ ਹੱਥ ਲਾਉਣਾ ਭੁੱਲਣ ਲਈ ਗੀਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਟਕੋਰਾਂ ਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਾਣੀ ਵਾਰਨੇ ਦੀ ਰਸਮ ਹੁਣ ਵੀ ਚਲਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਪਿਆਲਾ ਦੇਣਾ

ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਇਕ ਪਰਕਾਰ ਦੇ ਬਣੇ ਕਟੋਰੇ ਨੂੰ **ਪਿਆਲਾ** ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਬਰਤਨ ਹੀ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਬਣੇ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਪਿਆਲਾ ਬਹੁ-ਮੰਤਵੀ ਬਰਤਨ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਪਿਆਲੇ ਵਿਚ ਦੁੱਧ ਪੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਲੱਸੀ ਪੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਪਾਣੀ ਪੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਦਾਲ, ਸਬਜ਼ੀ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਸੱਸ ਆਪਣੇ ਨੂੰਹ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਪਰੋਂ ਦੀ ਪਾਣੀ ਵਾਰ ਕੇ ਪੀਂਦੀ ਸੀ ਫੇਰ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਘਰ ਅੰਦਰ ਲਿਜਾ ਕੇ ਰੰਗਲੀਆਂ ਪੀੜੀਆਂ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹਦੇ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਵਾ ਕੇ ਬਿਠਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਪਿਆਲਾ ਦੇਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਸੱਸ ਪਿਆਲੇ ਵਿਚ ਘਿਉ ਪਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਵਿਚ ਖੰਡ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪਤਲਾ ਜਿਹਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਤਿਆਰ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨਾਲ ਸੱਸ ਆਪਣੀ ਨੂੰਹ ਦਾ ਮੂੰਹ ਮਿੱਠਾ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਹੀ ਪਿਆਲਾ ਦੇਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਮਿੱਠਾ ਪਿਆਲਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਧਾਰਨਾ ਸੀ ਮਿੱਠੇ ਪਿਆਲੇ ਨਾਲ ਨੂੰਹ ਸੱਸ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਮਿੱਠਾ ਰਹੇਗਾ। ਮੇਲ ਮਿਲਾਪ ਵਾਲਾ ਰਹੇਗਾ।
ਇਸ ਰਸਮ ਵਿਚ ਕੋਈ ਵੀ ਤਰਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਹੁਣ ਪਿਆਲਾ ਦੇਣ ਦੀ ਰਸਮ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਬੁਰਕੀਆਂ ਦੇਣਾ

ਰੋਟੀ ਦੇ ਇਕ ਟੁਕੜੇ ਨੂੰ, ਜੋ ਇਕੋ ਵਾਰੀ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਪਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਬੁਰਕੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਗਰਾਹੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਕਿਸੇ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਬਰਕੀ ਪਾਉਣ ਨੂੰ ਬੁਰਕੀਆਂ ਦੇਣਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹਾਂ ਵਿਚ ਬੁਰਕੀਆਂ ਦੇਣ ਦੀ ਇਕ ਰਸਮ ਵੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਲਾੜੇ ਤੇ ਲਾੜੀ ਉੱਪਰ ਪਾਣੀ ਵਾਰਨ ਦੀ ਰਸਮ ਪਿੱਛੋਂ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਇਕ ਕਮਰੇ ਵਿਚ ਚੜ੍ਹਦੇ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਬਿਠਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਵਹੁਟੀ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਬੈਠਦੀ ਸੀ। ਮੁੰਡਾ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਬੈਠਦਾ ਸੀ। ਪੰਜ ਲੱਡੂ ਭੋਰੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੇ ਨੂੰਹ ਦੇ ਮੂੰਹਾਂ ਵਿਚ ਭੋਰੇ ਲੱਡੂਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਪੰਜ ਪੰਜ ਵਾਰ ਪਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਹੀ ਬੁਰਕੀਆਂ ਦੇਣਾ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਇਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਨਵੀਂ ਜੋੜੀ ਦੀ ਘਰ ਆਉਣ ਤੇ ਸੁਆਗਤ ਦੀ ਰਸਮ ਵੀ ਸੀ। ਮਾਂ ਤੋਂ ਪਿਛੋਂ ਦੂਸਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਤੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਾਲੇ ਵੀ ਬੁਰਕੀਆਂ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਰਸਮ ਸਮੇਂ ਗੀਤ ਵੀ ਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
ਮਾਂ ਵੱਲੋਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਬੁਰਕੀਆਂ ਦੇਣ ਦੀ ਇਹ ਰਸਮ ਹੁਣ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਪਰ ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਅਨੰਦ ਕਾਰਜ ਦੀ ਰਸਮ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਦੁਪਹਿਰ ਦੀ ਰੋਟੀ ਲਾੜਾ ਲਾੜੀ ਤੇ ਲਾੜਾ ਲਾੜੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਲੇ ਇਕੱਠੇ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵੇਰ ਉਹ ਇਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਬੁਰਕੀਆਂ ਪਾਉਂਦੇਂ ਵੀ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਆਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਮ ਰਿਵਾਜ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼