ਸੋਨੀਆ ਸਨਚੇਜ਼

**ਸੋਨੀਆ ਸਨਚੇਜ਼** (ਜਨਮ **ਵਿਲਸੋਨੀਆ ਬੇਨੀਟਾ ਡਰਾਈਵਰ** ; 9 ਸਤੰਬਰ, 1934) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕਵੀ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ। ਉਹ ਬਲੈਕ ਆਰਟਸ ਮੂਵਮੈਂਟ ਦੀ ਮੋਹਰੀ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਕਵਿਤਾ ਦੀਆਂ ਦਰਜਨ ਦਰਜਨ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਲੇਖ, ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵੀ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ, ਸਨਚੇਜ਼ ਨੇ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਅਮਰੀਕੀ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਵੱਲ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਧਣ ਵਾਲੇ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ 1969 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 'ਹੋਮਕਮਿੰਗ' ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ। 1993 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਪੀਯੂ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ 2001 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਕੈਨਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਰੋਬਰਟ ਫਰੌਸਟ ਮੈਡਲ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਕ੍ਰਿਸਟਾ ਫਰੈਂਕਲਿਨ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਅਫ਼ਰੀਕੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਕਵੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਸਨਚੇਜ਼ ਦਾ ਜਨਮ 9 ਸਤੰਬਰ 1934 ਨੂੰ ਵਿਲਸਨ ਐਲ. ਡਰਾਈਵਰ ਅਤੇ ਲੀਨਾ ਜੋਨਸ ਡਰਾਈਵਰ ਦੇ ਘਰ ਬਰਮਿੰਘਮ, ਅਲਾਬਮਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। . ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਨਚੇਜ਼ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਕਈ ਸਾਲ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੇ ਘਰ ਬੰਦ ਰਹਿ ਕੇ ਬਿਤਾਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਉਸਦੀ ਦਾਦੀ ਸੀ, ਜਿਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਨਚੇਜ਼ ਛੇ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਸੀ।

### ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ 
ਸਨਚੇਜ਼ ਨੇ 1967 ਤੱਕ ਡਾਊਨਟਾਊਨ ਕਮਿਊਨਟੀ ਸਕੂਲ ਵਿਖੇ ਐਨ.ਵਾਈ.ਸੀ. ਵਿੱਚ 5 ਵੀਂ ਗ੍ਰੇਡ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅੱਠ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਹਾਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਸਮੇਤ ਪੂਰੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਲਜ ਕੈਂਪਸਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਬਲੈਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਦੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮੋਹਰੀ ਸੀ। 1966 ਵਿੱਚ ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸਨੇ ਬਲੈਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਕੋਰਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਸਨਚੇਜ਼ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਬਲੈਕ ਵੂਮੈਨ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਇੱਕ ਕੋਰਸ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਰੀਕੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ, ਕੋਰਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁੱਖ ਵਾਇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਬਲੈਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਦੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਨਸਲ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਪੱਖਪਾਤ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਵਜੋਂ ਲਿਆ। ਇਹ ਯਤਨ ਬਲੈਕ ਆਰਟਸ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ 'ਤੇ ਸਪਸ਼ਟ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਬਲੈਕ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਸਨਚੇਜ਼ ਟੇਂਪਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰੇਜ਼ੀਡੇਟਲ ਫ਼ੇਲੋ ਸੀ, ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ 1977 ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਥੇ ਉਸਨੇ 1999 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਤਕ ਲੌਰਾ ਕਾਰਨੇਲ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਉਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਟੇਂਪਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਵੀ-ਇਨ-ਨਿਵਾਸ ਹੈ। ਉਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਕਵਿਤਾ ਅਫਰੀਕਾ, ਕੈਰੇਬੀਅਨ, ਚੀਨ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ, ਯੂਰਪ, ਨਿਕਾਰਾਗੁਆ, ਕੈਨੇਡਾ, ਅਤੇ ਕਿਊਬਾ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੀ ਹੈ।

### ਸਰਗਰਮਤਾ 
ਸਨਚੇਜ਼ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਲੈਕ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਫਰੰਟ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕ ਅਧਿਕਾਰ ਅੰਦੋਲਨ ਅਤੇ ਬਲੈਕ ਆਰਟਸ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਸਨਚੇਜ਼ ਸੀ.ਓ.ਈ.ਆਰ. (ਕਾਂਗਰਸ ਲਈ ਨਸਲੀ ਸਮਾਨਤਾ) ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਮੈਲਕਮ ਐਕਸ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਸੋਚ ਵਿੱਚ ਏਕੀਕਰਣ ਸੀ, ਮੈਲਕਮ ਐਕਸ ਬੋਲਦੇ ਸੁਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਨਚੇਜ਼ ਉਸਦੀ ਸੋਚ ਦੀ ਵੱਖਵਾਦੀ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਬਲੈਕ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਪਛਾਣ ਉੱਤੇ ਵਧੇਰੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ।

### ਬਲੈਕ ਆਰਟਸ ਅੰਦੋਲਨ 
ਬਲੈਕ ਆਰਟਸ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਇੱਛਾ ਸ਼ਕਤੀ, ਸੂਝ, ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦਾ ਨਵੀਨੀਕਰਨ ਸੀ। ਸਨਚੇਜ਼ ਨੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕਾਂ ਪੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾ ਅਤੇ ਲੇਖ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ *ਦਿ ਲਿਬਰੇਟਰ*, *ਨਿਗਰੋ ਡਾਈਜੈਸਟ* ਅਤੇ *ਬਲੈਕ ਡਾਇਲਾਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ*। ਉਸਦੀ ਲਿਖਤ ਨੇ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਕ ਚਿੰਤਕ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਕਾਲੇ ਸੁਹਜ" ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵ ਦਿੱਤਾ।

## ਸਨਮਾਨ 
1969 ਵਿੱਚ ਸਨਚੇਜ਼ ਨੂੰ ਪੀ.ਏ.ਐਨ. ਲਿਖਣ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਐਵਾਰਡ 1977–1988 ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ 1978 ਅਕਾਦਮੀ-79 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਅਤੇ ਆਰਟਸ ਐਵਾਰਡ ਅਤੇ ਆਰਟਸ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਐਵਾਰਡ ਲਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਂਡੋਮੈਂਟ ਕਲਾ ਲਈ ਜਿੱਤੇ ਸਨ। 1985 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ *ਹੋਮਗਾਰਡਜ਼ ਅਤੇ ਹੈਂਡਗ੍ਰਨੇਡਜ਼* ਲਈ ਅਮਰੀਕੀ ਬੁੱਕ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਧਾਇਕਾਂ ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਲੈਕ ਕਾਕਸ ਤੋਂ ਕਮਿਉਨਟੀ ਸਰਵਿਸ ਐਵਾਰਡ, ਲੁਕਰੇਟਿਆ ਮੋਟ ਐਵਾਰਡ, ਗਵਰਨਰ ਦਾ ਐਵਾਰਡ ਐਕਸੀਲੈਂਸ ਇਨ ਹਿਉਮੈਨਟੀਜ਼ ਅਤੇ ਪੀਸ ਐਂਡ ਫਰੀਡਮ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਲੀਗ ਫਾਰ ਪੀਸ ਐਂਡ ਫਰੀਡਮ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੰਗਸਟਨ ਹਿਉਜ ਕਵਿਤਾ ਐਵਾਰਡ, 2004 ਹਾਰਪਰ ਲੀ ਐਵਾਰਡ ਅਤੇ 2006 ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿਜ਼ਨਰੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਐਵਾਰਡ ਆਦਿ। 2009 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਰੌਬਰਟ ਕ੍ਰੀਲੇ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਰੌਬਰਟ ਕਰੀਲੇ ਐਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

29 ਜੂਨ ਨੂੰ ਸ਼ੋਮਬਰਗ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਰਿਸਰਚ ਇਨ ਬਲੈਕ ਕਲਚਰ, ਹਰਲੇਮ ਵਿਖੇ ਹੋਏ 16 ਵੇਂ ਸਲਾਨਾ ਸਮਾਰੋਹ ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਸਨਚੇਜ਼ ਨੂੰ ਡਾ. ਬੈੱਟੀ ਸ਼ਾਬਾਜ਼ ਅਵਾਰਡਸ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

2018 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਸਾਬਤ ਹੋਈ ਮੁਹਾਰਤ ਲਈ ਅਕਾਦਮੀ ਆਫ ਅਮਰੀਕਨ ਕਵੀਆਂ ਤੋਂ ਵਾਲਸ ਸਟੀਵੰਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

26 ਸਤੰਬਰ 2019 ਨੂੰ 84 ਵੇਂ ਸਲਾਨਾ ਅਨੀਸਫੀਲਡ-ਵੁਲਫ ਬੁੱਕ ਅਵਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਸਨਚੇਜ਼ ਨੂੰ ਕਲੀਵਲੈਂਡ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਲਾਈਫਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਚੁਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ 
**ਕਵਿਤਾ**

** *Homecoming*, Broadside Press, 1969
** *We a Baddddd People* (1970), Broadside Press, 1973
** *Love Poems*, Third Press, 1973
** *A Blues Book for a Blue Black Magic Woman*, Broadside Press, 1974
** *Autumn Blues: New Poems*, Africa World Press, 1994, 
** *Continuous Fire: A Collection of Poetry*, 1994, 
** *Shake Down Memory: A Collection of Political Essays and Speeches*, Africa Worrld Press, 1991, 
** ''It's a New Day: Poems for Young Brothas and Sistuhs* (1971)
** *Homegirls and Handgrenades* (1985) (reprint White Pine Press, 2007, )
** *Under a Soprano Sky*, Africa World Press, 1987, 
** *I've Been a Woman: New and Selected Poems*, Third World Press, 1985, 
** *Wounded in the House of a Friend*, Beacon Press, 1995, 
** *Does Your House have Lions?*, Beacon Press, 1997, 
** *Like the Singing Coming Off of Drums*, Beacon Press, 1998
** 
** *Ash* (2001)
** *Bum Rush the Page: A Def Poetry Jam* (2001)
** 
*

**ਨਾਟਕ**

** *Black Cats and Uneasy Landings* (1995)
** *I'm Black When I'm Singing, I'm Blue When I Ain't* (1982)
** *The Bronx is Next* (1970)
** *Sista Son/Ji* (1972)
** *Uh Huh, But How Do It Free Us?* (1975)
** *Malcolm Man/Don't Live Here No More* (1979)
** *I'm Black When I'm Singing, I'm Blue When I Ain't and Other Plays* (Duke University Press, 2010)

**ਛੋਟੀ-ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ**

* *A Sound Investment and Other Stories* (1979)

**ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ**

** *It's a New Day* (1971)
** *A Sound Investment*
** *The Adventures of Fat Head, Small Head, and Square Head*, The Third Press, 1973,   

**ਸੰਗੀਤ**

** *We Be Word Sorcerers: 25 Stories by Black Americans* (1974)
** *360 Degrees of Blackness Coming at You!* (1999)
** 
** 
** 

**ਇੰਟਰਵਿਉ**

* 

## ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫੀ 
** *A Sun Lady for All Seasons Reads Her Poetry* (Folkways Records, 1971)
** *Every Tone a Testimony'' (Smithsonian Folkways, 2001)

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਮੁਮੀਆ ਅਬੂ-ਜਮਾਲ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
*  
* ਅਮੈਰੀਕਨ ਕਵੀਆਂ ਦੀ ਅਕੈਡਮੀ 
* Works by or about Sonia Sanchez 
* ਸੋਨੀਆ ਸੰਚੇਜ਼ ਜੀਵਨੀ ਜੀਵਨੀ ਤੋਂ ਗੈਪ 'ਤੇ 
* ਜੌਇਸ ਜੋਇਸ ਅਤੇ ਜੌਨ ਰੀਲੀ, ਸੋਨੀਆ ਸੈਂਚੇਜ਼ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਪਹੁੰਚ 
* ਸਪੀਕ ਆਉਟ ਤੇ ਸੋਨੀਆ ਸਨਚੇਜ਼ ਜੀਵਨੀ 
* ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਹੀਥ ਐਂਥੋਲੋਜੀ ਵਿਖੇ ਸੋਨੀਆ ਸਨਚੇਜ਼ ਲੇਖ 
* ਨੈਸ਼ਨਲ ਵਿਜ਼ਨਰੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ 'ਤੇ ਸੋਨੀਆ ਸੈਂਚੇਜ਼ ਦੇ ਮੌਖਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਵੀਡੀਓ ਅੰਸ਼  
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1934
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਅਮਰੀਕਨ ਕਵੀ