ਟੀ. ਬਰਿੰਦਾ

**ਤੰਜਾਵੁਰ ਬਰਿੰਦਾ** (1912-1996) ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਵੀਨਈ ਧਨਮਲ ਸਕੂਲ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਗਾਇਕਾ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ ਵੀਣਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ 'ਬ੍ਰਿੰਦਾਮਾ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਸੰਗੀਤ ਸ਼ੈਲੀ 
ਬਰਿੰਦਾ ਦਾ ਜਨਮ 05-ਨਵੰਬਰ-1912 ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬਰਿੰਦਾ ਦੀ ਦਾਦੀ, ਮਹਾਨ ਵੀਨਈ ਧਨਾਮਲ, ਅਤੇ ਮਾਂ ਕਾਮਾਕਸ਼ੀ ਦੇਵਦਾਸੀ ਪਰੰਪਰਾ ਤੋਂ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਕਾਮਾਕਸ਼ੀ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਸੁੰਦਰਰਾਜਾ ਆਇੰਗਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਆਹੇ ਹੋਏ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਬਰਿੰਦਾ ਧਨਮਲ ਦੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਬਰਿੰਦਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਿਖਲਾਈ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਕਾਮਾਕਸ਼ੀ ਤੋਂ ਲਈ ਸੀ। ਇਹ ਸਿਖਲਾਈ ਵੀਨਈ ਧਨਮਾਲ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ੈਲੀ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਦੀਆਂ ਬੇਝਿਜਕ, ਮਨਮੋਹਕ ਹਰਕਤਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਰਾਗਾਂ (ਮੋਡਾਂ) ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਗਮਕ (ਗ੍ਰੇਸ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਦਾਦੀ ਧੁਨਮਾਲ ਨੇ ਖੁਦ ਬਰਿੰਦਾ ਨੂੰ ਕੁਝ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸਿਖਾਈਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਬਰਿੰਦਾ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀ ਕਾਂਚੀਪੁਰਮ ਨੈਨਾ ਪਿੱਲਈ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਲਯਾ (ਤਾਲ) ਵਿੱਚ ਚੁਸਤੀ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਨੈਨਾ ਪਿੱਲਈ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਪਣੀ ਸਿਖਲਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਰਿੰਦਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਸੀ ਲਕਸ਼ਮੀਰਤਨਮ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ।

ਉਸ ਨੇ ਰਾਗਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਨਮੂਨੇ ਅਤੇ ਸੂਖਮ ਗਮਕ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬੇਗਦਾ, ਮੁਖਾਰੀ, ਸਾਹਨਾ, ਸੁਰਤੀ, ਵਰਾਲੀ ਅਤੇ ਯਦੁਕੁਲਕੰਭੋਜੀ, ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਉਹ ਖੇਤਰੀ ਪਦਮ ਅਤੇ ਜਵਾਲੀਆਂ (ਸੰਗੀਤ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਰਚਨਾਵਾਂ) ਅਤੇ ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਤ੍ਰਿਏਕ ਅਤੇ ਪਟਨਮ ਸੁਬਰਾਮਣੀਆ ਅਈਅਰ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਦੁਰਲੱਭ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਸੀ।

ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਬਰਿੰਦਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ, ਟੀ. ਮੁਕਤਾ ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਬਰਿੰਦਾ ਅਤੇ ਮੁਕਤਾ ਅਕਸਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਾਇਲਿਨਿਸਟ ਭੈਣ ਅਭਿਰਾਮਸੁੰਦਰੀ (1918-1973) ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਸਨ ਪਰ ਉਹ ਤਪਦਿਕ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ (1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ), ਉਸ ਨੇ ਅਕਸਰ ਆਪਣੀ ਧੀ ਵੇਗਵਾਹਿਨੀ ਵਿਜੇਰਾਘਵਨ ਨਾਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਵਾਂਗ ਵੇਗਵਾਹਿਨੀ ਨੇ ਵੀਨਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਬਰਿੰਦਾ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਿਕਾਰਡ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਰਫ ਨਿੱਜੀ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਬਰਿੰਦਾ 1968-69 ਅਤੇ 1977-78 ਤੱਕ ਸੀਏਟਲ ਵਿਖੇ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਜ਼ਿਟਿੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਵੀ ਸੀ।

ਬਰਿੰਦਾ ਤਿਰੂਵੈਯਾਰੂ ਵਿੱਚ ਤਿਆਗਰਾਜਾ ਅਰਾਧਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 80 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਹ ਅਤੇ ਐਮਐਸ ਸੁੱਬੁਲਕਸ਼ਮੀ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਮਾਈਲਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਤਿਆਗਰਜਾ ਸੰਗੀਤਾ ਵਿਦਵਤ ਸਮਾਜਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ 6-ਅਗਸਤ-1996 ਨੂੰ 83 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

## ਵਿਰਾਸਤ 
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੀ ਸੰਗੀਤਕ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਮੁਹਾਰਤ ਵੱਲ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲੋਂ ਸੰਗੀਤਕ  ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਸੰਗੀਤਾ ਕਲਾਨਿਧੀ ਦੇ ਸੇਮਨਗੁਡੀ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸ ਅਈਅਰ ਅਤੇ ਐੱਮ. ਐੱਸ. ਸੁੱਬੁਲਕਸ਼ਮੀ ਵਰਗੇ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਰਾਮਨਾਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ, ਅਰੁਣਾ ਸਾਈਰਾਮ, ਚਿੱਤਰਵੀਣਾ ਰਵੀਕਿਰਨ, ਬੀ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਮੂਰਤੀ, ਚਿੱਤ੍ਰਵੀਨਾ ਗਣੇਸ਼, ਕੇ. ਐੱਨ. ਸ਼ਸ਼ੀਕਿਰਨ, ਕਿਰਾਨਾਵਲੀ ਵਿਦਿਆਸ਼ੰਕਰ, ਗੀਤਾ ਰਾਜਾ, ਬੀ. ਬਾਲਾਸੁਬਰਾਮਨੀਅਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਵੇਗਾਵਾਹਿਨੀ ਬ੍ਰਿੰਦਾ ਦੇ ਪੂਰੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸ਼ਾਗਿਰਦ ਰਹਿ ਚੁਕੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਸਕੰਤਲਾ ਨਰਸਿਮਹਨ, ਆਰ ਕੇ ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤਨ, ਡਾ ਰਿਥਾ ਰਾਜਨ, ਅਲਾਮੇਲੂ ਮਨੀ ਅਤੇ ਰਾਧਾ ਨੰਬੂਦਿਰੀ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਚੇਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਸਿਖਾਇਆ। ਉਸ ਦਾ ਪੋਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਧਾ ਚੇਲਾ ਤਿਰੂਵਰੂਰ ਐਸ. ਗਿਰੀਸ਼ ਵੀ ਇੱਕ ਨਿਪੁੰਨ ਕਰਨਾਟਕੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹੈ।
## ਇਨਾਮ 
* 1973 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਸੋਸਾਇਟੀ, ਚੇਨਈ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗੀਤਾ ਕਲਾਸਿਖਮਣੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
* ਸੰਗੀਤਾ ਕਲਾਨਿਧੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, 1976 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰਨਾਟਿਕ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਲਈ ਸਰਵਉੱਚ ਸਨਮਾਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਦ ਹਿੰਦੂ, ਅਖਬਾਰ ਤੋਂ ਬਰਿੰਦਾ 'ਤੇ ਇੱਕ ਲੇਖ ।
* ਟੀ ਬਰਿੰਦਾ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਕਲਿੱਪਿੰਗ
* ਟੀ ਬਰਿੰਦਾ ਦੇ MP3 ਕਲਿੱਪ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1996
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1912
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਗਾਇਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਗਾਇਕਾਵਾਂ