ਡੇਅਰੀ

thumb| ਬ੍ਰੇਗੇਂਜ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੋਕੇਨ, ਵੋਰਾਰਲਬਰਗ, ਆਸਟਰੀਆ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੀ ਪਹਾੜੀ ਚਰਾਗਾਹ ਡੇਅਰੀ
**ਡੇਅਰੀ** ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਥਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਸਟੋਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਮੱਖਣ, ਪਨੀਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਥਾਂ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਉਤਪਾਦ ਵੇਚੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਕਮਰਾ, ਇੱਕ ਇਮਾਰਤ ਜਾਂ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਇੱਕ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮ ਜਾਂ ਮਨੁੱਖੀ ਖਪਤ ਲਈ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਮਿਸ਼ਰਤ ਫਾਰਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਵਰਣਨ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਦੁੱਧ ਗਾਵਾਂ, ਮੱਝਾਂ, ਬੱਕਰੀਆਂ, ਯਾਕ, ਭੇਡਾਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਜਾਂ ਊਠਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਡੇਅਰੀ ਦੁੱਧ-ਆਧਾਰਿਤ ਉਤਪਾਦਾਂ, ਡੈਰੀਵੇਟਿਵਜ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਡੇਅਰੀਮੈਨ, ਡੇਅਰੀਮੇਡ, ਡੇਅਰੀ ਪਸ਼ੂ ਜਾਂ ਡੇਅਰੀ ਬੱਕਰੀ।  ਇੱਕ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮ ਦੁੱਧ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਡੇਅਰੀ ਫੈਕਟਰੀ ਇਸ ਨੂੰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਦੀ ਹੈ।  ਇਹ ਅਦਾਰੇ ਗਲੋਬਲ ਡੇਅਰੀ ਉਦਯੋਗ, ਭੋਜਨ ਉਦਯੋਗ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ।

"*ਡੇਅਰੀ*" ਸ਼ਬਦ "*ਔਰਤ ਨੌਕਰ* " ਲਈ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਡੇਅਰੀਮੇਡਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਦੁੱਧ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਖੇਤੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖਾਨਾਬਦੋਸ਼ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਭਾਈਚਾਰਾ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦਾ ਰਿਹਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਾਨਵਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨ। ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਖੁਆਉਣਾ ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਚਰਵਾਹਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸਹਿਜੀਵ ਸਬੰਧਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।

ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੋਸਾਇਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਡੇਅਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ (ਪਿੰਡ) ਖਪਤ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਜਾਨਵਰ ਕਈ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ (ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਵਜੋਂ ਹਲ ਕੱਢਣ ਲਈ ਇੱਕ ਡਰਾਫਟ ਜਾਨਵਰ ਵਜੋਂ, ਅਤੇ ਮਾਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਉਪਯੋਗੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ)। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਝੁੰਡ ਦਾ ਆਕਾਰ ਕਾਫ਼ੀ ਛੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕੇ - ਲਗਭਗ 10 ਪ੍ਰਤੀ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲਾ। ਇਹ ਕੰਮ *ਡੇਅਰੀਮੇਡ* (*ਡੇਅਰੀਵੂਮੈਨ*) ਜਾਂ *ਡੇਅਰੀਮੈਨ* ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। *ਡੇਅਰੀ* ਸ਼ਬਦ ਮੱਧ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ *ਡੇਏਰੀ*, *ਡੇਏ* (ਮਾਦਾ ਨੌਕਰ ਜਾਂ ਡੇਅਰੀਮੇਡ) ਤੋਂ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਪੁਰਾਣੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ *ਡੇਜ* (ਰੋਟੀ ਦੀ ਗੰਢ) ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਉਦਯੋਗੀਕਰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ, ਦੁੱਧ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਉਦਯੋਗ ਬਣ ਗਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਡੇਅਰੀ ਲਈ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਸਲਾਂ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬੀਫ ਜਾਂ ਡਰਾਫਟ ਜਾਨਵਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਵਧੇਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਵਜੋਂ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਦੁੱਧ ਕੱਢਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ੀਨੀਕਰਨ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਿਆ।

ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਦੁੱਧ ਚੋਣਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਇੱਕੋ ਸਪੇਸ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ: ਇੱਕ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮ ' ਤੇ। ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ; ਖੇਤਾਂ 'ਤੇ ਜਿੱਥੇ ਸਿਰਫ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਹੱਥ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਚੋਣ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਚੋਣ ਦਾ ਕੰਮ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਟੀਟਸ (ਅਕਸਰ *ਟਾਈਟ* ਜਾਂ *ਟੀਟਸ* ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਜਾਂ ਤਾਂ ਉਂਗਲਾਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਨਿਚੋੜ ਕੇ, ਲੇਵੇ ਦੇ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਸਿਰੇ ਤੱਕ, ਜਾਂ ਅੰਗੂਠੇ ਅਤੇ ਤਲੀ ਦੀ ਉਂਗਲੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਟੀਟ ਨੂੰ ਨਿਚੋੜ ਕੇ, ਫਿਰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟੀਟ ਦੇ ਸਿਰੇ ਤੱਕ ਲੇਵੇ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਹੱਥ। ਹੱਥ ਜਾਂ ਉਂਗਲਾਂ ਦੀ ਕਿਰਿਆ ਲੇਵੇ (ਉੱਪਰੀ) ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਨਲੀ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ, ਉਂਗਲਾਂ ਦੀ ਗਤੀ ਦੁਆਰਾ, ਫਸੇ ਹੋਏ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ ਲਈ ਨੱਕ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਿਰੇ ਤੱਕ ਬੰਦ ਕਰੋ। ਲੇਵੇ ਦੇ ਹਰ ਅੱਧੇ ਜਾਂ ਚੌਥਾਈ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੁੱਧ-ਨਿੱਲੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
thumb| ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਗਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਚੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
"ਸਟ੍ਰਿਪਿੰਗ" ਐਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਗਤੀ ਲਈ ਦੋਵੇਂ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ. ਦੋਵਾਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਦੁੱਧ ਦੀ ਨਲੀ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਾਲਟੀ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਦੁੱਧ ਚੋਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਗੋਡਿਆਂ (ਜਾਂ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰਦਾ ਹੈ) ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਹਾਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਨੀਵੀਂ ਸਟੂਲ 'ਤੇ ਬੈਠਦਾ ਹੈ।

ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਾਂ, ਜਾਂ ਗਾਵਾਂ, ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ ਵੇਲੇ ਖੇਤ ਜਾਂ ਵਾੜੇ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਨਵੇਂ ਜਨਮੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ ਲਈ ਅਜੇ ਵੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਿੱਲੇ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਦੁੱਧ ਚੋਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

## ਫਾਰਮਿੰਗ 
thumb| ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫਲਸਤੀਨ, 1936 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਚੋਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਦੇਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ੈੱਡ ਜਾਂ ਕੋਠੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਟਾਲਾਂ (ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਟਾਲਾਂ) ਲਗਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ ਜਿੱਥੇ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਚੋਣ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਸੀਮਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਗਾਵਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਚੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਹੁਨਰਮੰਦ ਕਾਮੇ ਲਈ 20 ਤੋਂ ਵੱਧ। ਪਰ ਗਊਆਂ ਦਾ ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹਨਾ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਨੀ ਗਾਂ ਲਈ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸਨੂੰ ਚਰਾਉਣ ਵਿੱਚ ਜਿੰਨਾ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕੇ ਸਮਾਂ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੋ ਵਾਰ ਦੁੱਧ ਚੋਣ ਨੂੰ ਹਰ ਵਾਰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਡੇਢ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਕਰਨਾ ਆਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ ਕਿ ਇੱਕ 10 ਜਾਂ 1000 ਗਾਵਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਚੋਣਾ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਗਾਂ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਘੰਟਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸਟਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿੰਨਾ ਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕੇ ਆਰਾਮ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਲੇਟਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ। ਦੁੱਧ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ. ਇੱਕ ਗਾਂ ਨੂੰ ਸਰੀਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਘੱਟਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 10 ਮਿੰਟ ਲਈ ਚੋਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਝੁੰਡਾਂ ਦਾ ਆਕਾਰ ਵਧਦਾ ਗਿਆ, ਉੱਥੇ ਕੁਸ਼ਲ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ, ਸ਼ੈੱਡ, ਦੁੱਧ-ਭੰਡਾਰ ਦੀਆਂ ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ (ਵੈਟਸ), ਬਲਕ-ਦੁੱਧ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਸ਼ੈੱਡਾਂ ਦੀ ਸਫਾਈ ਸਮਰੱਥਾ ਅਤੇ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਾਢੇ ਤੋਂ ਸ਼ੈੱਡ ਅਤੇ ਪਿੱਛੇ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੇ ਸਾਧਨਾਂ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਲੋੜ ਸੀ।

ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਝੁੰਡਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧਦੀ ਗਈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਵੀ ਵਧੀਆਂ। ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਲਈ ਦੋ ਤਰੀਕੇ ਵਰਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੈਟਰਨਰੀ ਦਵਾਈਆਂ (ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਨਿਯਮ) ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਸਾਨ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਦੂਸਰਾ *ਵੈਟਰਨਰੀ ਕਲੱਬਾਂ* ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਇੱਕ ਪਸ਼ੂ ਚਿਕਿਤਸਕ (ਪਸ਼ੂ ਡਾਕਟਰ) ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਸਮਾਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਨਗੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਾਲ ਭਰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨਗੇ। ਇਹ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਸਿਹਤਮੰਦ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕਾਲਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਹਿੱਤ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਨਾ ਕਿ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿ ਕਿਸਾਨ ਨੂੰ ਸੇਵਾ ਲਈ ਕਾਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ।

ਇਕ ਆਮ ਗਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਦਾ ਰੂਟੀਨ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 300 ਤੋਂ 320 ਦਿਨ ਚਲਦਾ ਹੈ। ਉਤਪਾਦਨ ਚੱਕਰ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ 20 ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਕੁਝ ਛੋਟੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੁੱਧ ਚੋਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਵੱਡੇ ਝੁੰਡਾਂ ਲਈ ਇਹ ਆਮ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇੱਕ ਗਾਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਲਗਭਗ ਤੁਰੰਤ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਦੁੱਧ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੁਨਾਫੇ ਅਤੇ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੁੱਧ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਦੁੱਧ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੇਬਰ ਦੁਆਰਾ ਭਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੁੱਧ ਚੋਣ ਤੋਂ ਲਾਗਤ ਦੀ ਬੱਚਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਤੀਬਰ ਫਾਰਮ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਤੀ ਗਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਦੁੱਧ ਦੀ ਵੱਧ ਪੈਦਾਵਾਰ ਅਤੇ ਘੱਟ ਸੀਮਾਂਤ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਲਾਗਤਾਂ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਵੱਧ ਵਾਰ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਖਪਤ ਲਈ ਤਰਲ ਦੁੱਧ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਨ ਦਾ ਠੇਕਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੱਖਣ, ਪਨੀਰ, ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਲਈ) ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਆਪਣੇ ਝੁੰਡ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਲ ਭਰ ਵਿੱਚ ਗਾਵਾਂ ਦੀ ਸੰਕੁਚਿਤ ਗਿਣਤੀ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਜਾਂ ਲੋੜੀਂਦੀ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਦੁੱਧ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਮੇਲਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਮੇਲਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸਮਾਂ ਜਦੋਂ ਝੁੰਡ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਗਾਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਸਾਲ ਰੋਟੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਰਹੇ।

ਉੱਤਰੀ ਹੈਮੀਸਫ਼ੀਅਰ ਦੇ ਕਿਸਾਨ ਜੋ ਲਗਭਗ ਸਾਰਾ ਸਾਲ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਕੋਠੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੁੱਧ ਦਾ ਨਿਰੰਤਰ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਝੁੰਡਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰਾ ਸਾਲ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਦੱਖਣੀ ਗੋਲਿਸਫਾਇਰ ਵਿੱਚ ਸਹਿਕਾਰੀ ਡੇਅਰੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੋ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੀ ਬਿਨਾਂ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਬਸੰਤ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਘਾਹ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਲਾਭ ਲੈਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਉਂਕਿ ਦੁੱਧ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਪਲਾਂਟ ਖੁਸ਼ਕ (ਸਰਦੀਆਂ) ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਬੋਨਸ ਅਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਅੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਸਾਨ ਦੁੱਧ ਚੋਣਾ ਬੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਇਹ ਵੀ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਗਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਤੋਂ ਆਰਾਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗਰਭਵਤੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਸਾਲ ਭਰ ਦੇ ਦੁੱਧ ਫਾਰਮਾਂ ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਕੀਮਤਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਵੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਵੱਧ ਉਤਪਾਦਨ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮਾਦਾ ਔਲਾਦ ਦੇ ਜੈਨੇਟਿਕਸ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਾਰੇ ਉੱਚ-ਉਤਪਾਦਨ ਵਾਲੇ ਝੁੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਨਕਲੀ ਗਰਭਪਾਤ (AI) ਆਮ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਲਈ ਉਭਾਰਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। AI ਫਾਰਮ 'ਤੇ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਤਰਨਾਕ ਬਲਦਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨੂੰ ਵੀ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਨਰ ਵੱਛਿਆਂ ਨੂੰ ਬੀਫ ਜਾਂ ਵੱਛੇ ਲਈ ਪਾਲਣ ਲਈ ਵੇਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਮੁਨਾਫੇ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਗਾਂ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵੱਛੀ ਦਿੰਦੀ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਸ ਨੂੰ ਘਟਦੇ ਉਤਪਾਦਨ, ਬਾਂਝਪਨ ਜਾਂ ਹੋਰ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਕਾਰਨ ਮਾਰਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।

## ਉਦਯੋਗਿਕ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ 
thumb| ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੋਂਟੇਰਾ ਸਹਿਕਾਰੀ ਡੇਅਰੀ ਫੈਕਟਰੀ।
thumb| ਸੀਨ-ਏਟ-ਮਾਰਨੇ, ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਨੀਰ ਫੈਕਟਰੀ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸਾ।
thumb| ਪੋਰੀ, ਫਿਨਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਤਮੈਤੋ ਡੇਅਰੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਟੈਂਕ ਟਰੱਕ ਖੜ੍ਹਾ ਹੈ।
**ਡੇਅਰੀ ਪਲਾਂਟ** ਕਿਸਾਨਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਕੱਚੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸਦੀ ਮੰਡੀਕਰਨ ਯੋਗ ਉਮਰ ਵਧਾਈ ਜਾ ਸਕੇ। ਦੋ ਮੁੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ: ਮਨੁੱਖੀ ਖਪਤ ਲਈ ਦੁੱਧ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਸ਼ੈਲਫ-ਲਾਈਫ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਗਰਮੀ ਦਾ ਇਲਾਜ, ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੱਖਣ, ਹਾਰਡ ਪਨੀਰ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਦੇ ਪਾਊਡਰਾਂ ਨੂੰ ਡੀਹਾਈਡ੍ਰੇਟ ਕਰਨਾ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਟੋਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।

### ਕਰੀਮ ਅਤੇ ਮੱਖਣ 
ਅੱਜ, ਵੱਡੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਕਰੀਮ ਅਤੇ ਸਕਿਮ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਥੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਰੀਮ ਦੀ ਮੋਟਾਈ, ਰਸੋਈ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਇਸਦੀ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਅਤੇ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਦੇਸ਼ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਕੁਝ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਕੇ ਪਾਊਡਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕੁਝ ਨੂੰ ਸੰਘਣਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਵਾਸ਼ਪੀਕਰਨ ਦੁਆਰਾ) ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਖੰਡ ਅਤੇ ਡੱਬਾਬੰਦ ਨਾਲ ਮਿਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੀਆਂ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਰੀਮ ਮੱਖਣ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਰੀਮ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਰਿੜਕਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਚਰਬੀ ਦੇ ਗਲੋਬਿਊਲ ਜਮ੍ਹਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੋਨੋਲੀਥਿਕ ਪੁੰਜ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੱਖਣ ਪੁੰਜ ਨੂੰ ਧੋਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ, ਕਈ ਵਾਰ, ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਮਕੀਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਕਾਇਆ ਮੱਖਣ ਅੱਗੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਲਈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੱਖਣ ਪੈਕ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (25 ਤੋਂ 50 ਕਿਲੋ ਦੇ ਡੱਬੇ) ਅਤੇ ਸਟੋਰੇਜ ਅਤੇ ਵਿਕਰੀ ਲਈ ਠੰਢਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਦੇ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਇਹ ਪੈਕੇਜ ਘਰੇਲੂ ਖਪਤ ਵਾਲੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਪੈਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

### ਸਕਿਮਡ ਮਿਲਕ (ਸਪਰੇਟਾ) 
ਕਰੀਮ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਚੇ ਹੋਏ ਉਤਪਾਦ ਨੂੰ ਸਕਿਮ, ਜਾਂ ਸਕਿਮਡ, ਦੁੱਧ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਖਪਤਯੋਗ ਤਰਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਰੀਮ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਖਪਤ ਲਈ *ਘੱਟ ਚਰਬੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ* (ਅਰਧ-ਸਕਿਮਡ) ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਕਿਮ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਾਪਸ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਰੀਮ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਬਦਲ ਕੇ, ਉਤਪਾਦਕ ਆਪਣੇ ਸਥਾਨਕ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘੱਟ ਚਰਬੀ ਵਾਲੇ ਦੁੱਧ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਉਤਪਾਦ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਕਿਮ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਕਰੀਮ ਜੋੜ ਕੇ ਪੂਰਾ ਦੁੱਧ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਉਤਪਾਦ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ, ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ, ਅਤੇ ਫਲੇਵਰਿੰਗ, ਨੂੰ ਵੀ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### ਕੈਸੀਨ (ਫਾਸਫੋਪ੍ਰੋਟੀਨ) 
ਕੈਸੀਨ ਤਾਜ਼ੇ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਫਾਸਫੋਪ੍ਰੋਟੀਨ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਭੋਜਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਆਈਸਕ੍ਰੀਮ ਵਿੱਚ, ਫੈਬਰਿਕ, ਚਿਪਕਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਪਲਾਸਟਿਕ ਵਰਗੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਤੱਕ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵਿਆਪਕ ਲੜੀ ਹੈ।

### ਪਨੀਰ 
ਪਨੀਰ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਇਕ ਹੋਰ ਉਤਪਾਦ ਹੈ। ਪੂਰੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਦਹੀਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੰਕੁਚਿਤ, ਸੰਸਾਧਿਤ ਅਤੇ ਪਨੀਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਟੋਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਪੇਸਟੁਰਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਜਾਜ਼ਤ ਹੈ, ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਪਨੀਰ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਬਣਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਪਨੀਰ ਦੀ ਰੇਂਜ ਛੋਟੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਕਲੀ ਪਨੀਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਪਨੀਰ ਦਾ ਵਹੇ ਵੀ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਉਪ-ਉਤਪਾਦ ਹੈ। ਲੈਕਟੋਜ਼ ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਲੋਕ ਕੁਝ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਪਨੀਰ ਖਾਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਕੁਝ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਪਨੀਰ, ਅਤੇ ਨਰਮ ਪੱਕੀਆਂ ਪਨੀਰ ਸ਼ਾਮਲ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦੁੱਧ ਦੀ ਬਰਾਬਰ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਘੱਟ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਫਰਮੈਂਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉੱਚ ਚਰਬੀ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਲੈਕਟੋਜ਼ ਦੀ ਘੱਟ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਣਾਏ ਗਏ ਐਮਮੈਂਟਲ ਜਾਂ ਚੈਡਰ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ 10% ਲੈਕਟੋਜ਼ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਰਵਾਇਤੀ ਪਨੀਰ (ਕਈ ਵਾਰ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ) ਦੇ ਬੁਢਾਪੇ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਲੈਕਟੋਜ਼ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਅਮਲੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਵਪਾਰਕ ਪਨੀਰ, ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਕਸਰ ਉਹਨਾਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈਕਟੋਜ਼ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਪਨੀਰ ਦੀ ਉਮਰ ਨਿਯਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਦੂਜੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੁਢਾਪੇ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਅਤੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਲੈਕਟੋਜ਼ ਦੀ ਕਮੀ ਦਾ ਕੋਈ ਮਾਤਰਾਤਮਕ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਲੈਕਟੋਜ਼ ਦੀ ਸਮਗਰੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੇਬਲਾਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਦਰਸਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

### ਦਹੀਂ 
ਦਹੀਂ (ਜਾਂ ਯੋਗਰਟ) ਬਣਾਉਣਾ ਪਨੀਰ ਬਣਾਉਣ ਵਰਗੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ, ਦਹੀਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਖ਼ਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

### ਪਾਊਡਰ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ 
ਦੁੱਧ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁਕਾਉਣ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਾਊਡਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੂਰਾ ਦੁੱਧ, ਸਕਿਮ ਦੁੱਧ, ਮੱਖੀ, ਅਤੇ ਵੇਅ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਪਾਊਡਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁਕਾ ਕੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਖਪਤ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖੀ ਜਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਖਪਤ ਲਈ ਪਾਊਡਰ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਅੰਤਰ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦ ਨੂੰ ਗੰਦਗੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਪਾਊਡਰ ਵਾਲੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਪੁਨਰਗਠਿਤ ਦੁੱਧ ਪੀਂਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 88% ਪਾਣੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁੱਕੇ ਉਤਪਾਦ ਨੂੰ ਲਿਜਾਣਾ ਬਹੁਤ ਸਸਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

### ਹੋਰ ਦੁੱਧ ਦੇ ਉਤਪਾਦ 
ਕੁਮਿਸ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੋੜੀ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਆਧੁਨਿਕ ਉਦਯੋਗਿਕ ਰੂਪ ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਗਲੋਬਲ ਦੁੱਧ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ 22% ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਦਾ ਹੈ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ 2018), ਰਵਾਇਤੀ ਦੁੱਧ-ਅਧਾਰਤ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ