open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਦੇਵਰੀਆ ਤਾਲ

**ਦਿਓਰੀਆ ਤਾਲ** ( **ਦੇਵਰੀਆ** ਜਾਂ **ਦੇਵਰੀਆ** ਵੀ) ਲਗਭਗ  ਝੀਲ ਹੈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਉਖੀਮਠ - ਚੋਪਟਾ ਸੜਕ 'ਤੇ ਮਸਤੂਰਾ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਤੋਂ।  ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ , ਇਸਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ ਬਰਫ਼ ਨਾਲ ਢਕੇ ਪਹਾੜਾਂ ( ਚੌਖੰਬਾ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ) ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਜੰਗਲੀ, ਹਰੇ ਭਰੇ ਮਾਹੌਲ ਹਨ। ਇਸ ਝੀਲ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂਆਂ ਵਾਸਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਉਖੀਮਠ ਤੋਂ ਮਸਤੂਰਾ ਪਿੰਡ ਰਾਹੀਂ ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ ਸਾਰੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਜੀਪਾਂ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਵਾਪਸੀ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ, ਕੋਈ ਸਾਂਝੀ ਜੀਪ ਲੈਣ ਲਈ ਮਸਤੂਰਾ ਤੱਕ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ । 
thumb| ਦੇਵਰੀਆ ਤਾਲ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਿਚ ਛੋਟਾ ਮੰਦਰ
ਵਿਕਲਪਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਕੋਈ  ਟ੍ਰੈਕ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਉਖੀਮਠ ਤੋਂ ਦੇਵਰੀਆ ਤਾਲ ਤੱਕ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਟ੍ਰੈਕਰਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਮਸ਼ਹੂਰ ਦੇਵਰੀਆਟਲ ਵਿਖੇ ਕੈਂਪ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਜੰਗਲ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ, ਵੀਡੀਓਗ੍ਰਾਫੀ ਆਦਿ ਦੇ ਵਿਕਲਪ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਦੁਕਾਨਾਂ ਹਨ ਜੋ ਚਾਹ ਅਤੇ ਸਨੈਕਸ ਵੇਚਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਵੇਲੇ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਟ੍ਰੈਕਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਟ੍ਰੈਕ ਨੂੰ ਤੁੰਗਨਾਥ (ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਹਿੰਦੂ ਤੀਰਥ ਅਸਥਾਨ) ਅਤੇ ਚੰਦਰਸ਼ੀਲਾ, ਜੋ ਕਿ ਚੋਪਟਾ ਤੋਂ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ ਜੋੜਦੇ ਹਨ। 

### ਪੈਨੋਰਾਮਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ 

Image:Himalayan peak Kedarnath ,Chaukhamaba and others from Deoria Tal.jpg|thumb|center|800px|Kedarnath, Chaukhamaba and others Himalayan peak from Deoria Tal. Clicking on a peak in the picture causes the browser to load the existing article about that peak.

rect 1664 385 1375 275Chaukhamba
rect 1464 375 1264 280 Janhukut
rect 1264 375 1150 280 Mandani
rect 910 375 875 280 Sumeru
rect 834 375 800 280 Kharchakund
rect 615 375 565 280 Kedar dome
rect 534 375 500 280 Kedarnath
rect 434 375 400 280 Bhartekunta

## ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ 
ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਵਤੇ ਇਸ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਨਾਮ ਹੈ। ਇਸ ਝੀਲ ਨੂੰ "ਇੰਦਰ ਸਰੋਵਰ" ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਹਵਾਲਾ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਸਾਧੂਆਂ, ਸਾਧੂਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਉਹ ਥਾਂ ਸੀ ਜਿੱਥੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਯਕਸ਼ ਨੇ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛੇ ਸਨ। ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਝੀਲ ਭੀਮ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਕਤਵਰ ਸੀ, ਆਪਣੀ ਪਿਆਸ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ, ਅਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਟਰ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਸੀ, ਨੇ ਭੀਮ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਝੀਲ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ।  ਝੀਲ ਇਸਦੇ ਚੌੜੇ 300° ਪੈਨੋਰਾਮਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਚੌਖੰਬਾ, ਨੀਲਕੰਠ, ਬਾਂਦਰਪੰਚ, ਕੇਦਾਰ ਰੇਂਜ ਅਤੇ ਕਲਾਨਾਗ ਵਰਗੇ ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੇਵਰੀਆ ਤਾਲ ਤੋਂ ਤੁੰਗਨਾਥ ਤੱਕ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਸਤਾ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਤ ਦੇ ਕੈਂਪਿੰਗ, ਜੰਗਲ ਦੀ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਆਦਿ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਚਾਂਚ

**ਚਾਂਚ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਦੇ ਅਲਮੋੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਮੋਲੇਖਲ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਚਾਂਚ ਤਹਿਸੀਲ ਮੋਲੇਖਲ ਤੋਂ 16.7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰ ਅਲਮੋੜਾ ਤੋਂ 180.8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। 

ਜਨਸੰਖਿਆ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਚਾਂਚ ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 270 ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 120 ਪੁਰਸ਼ ਸਨ ਜਦਕਿ 150 ਔਰਤਾਂ ਹਨ  ਚਾਂਚ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ 0-6 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 32ਸੀ  ਜੋ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ 11.85% ਬਣਦੀ ਹੈ। ਚਾਂਚ ਪਿੰਡ ਦੀ ਔਸਤ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 1381 ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਦੀ ਔਸਤ 963 ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।  ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਚਾਂਚ ਲਈ ਬਾਲ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ 882 ਹੈ, ਜੋ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀ ਔਸਤ 890 ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ।

ਭਾਵੇਂ ਪਿੰਡ ਇੰਜੀਨੀਅਰ, ਡਾਕਟਰ, ਵਕੀਲ, ਲੇਖਕ, ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦਾ ਮਾਣ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਚਾਂਚ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ, ਚਾਂਚ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ 78.82% ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 74.37% ਸੀ। ਚਾਂਚ ਵਿੱਚ ਮਰਦ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 93.20% ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 60.00% ਹੈ। 

ਜਨਸੰਖਿਆ ਪੱਖੋਂ, ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਦੋ ਜਾਤੀਆਂ ਹਨ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅਤੇ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ। ਚਾਂਚ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ (SC) ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ 18.89% ਬਣਦੀ ਹੈ। ਚਾਂਚ ਦੀ ਗ੍ਰਾਮ-ਪੰਚਾਇਤ ਨੇ ਪਿੰਡ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਜੰਗਲ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਚਾਰਾ, ਬਾਲਣ ਅਤੇ ਤਾਜ਼ੀ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਚਾਂਚ ਮਹੋਤਸਵ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ  ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਨੌਜਵਾਨ ਸਮੂਹ ਨਵ ਯੁਵਕ ਮੰਗਲ ਦਲ, ਚਾਂਚ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਹਰ ਸਾਲ 6 ਤੋਂ 7 ਜੂਨ ਤੱਕ ਆਯੋਜਿਤ  ਕਰਦੇ ਹਨ।    

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਲਮੋੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਭੀਮਤਾਲ ਝੀਲ

**ਭੀਮਤਾਲ,** ਕੁਮਾਉਂ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੈਨੀਤਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਨੈਨੀਤਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਭੀਮਤਾਲ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 1883 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਣਾਈ ਡੈਮ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਸਟੋਰੇਜ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਬਣਾਈ ਸੀ।  ਇਹ ਨੈਨੀਤਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਕੁਮਾਉਂ, ਜਿਸ ਨੂੰ "ਭਾਰਤ ਦਾ ਝੀਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ ਸਤਹ ਖੇਤਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ।  ਝੀਲ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜਲ-ਪਾਲਣ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਝੀਲ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੇ ਆਕਰਸ਼ਣ ਵਜੋਂ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਐਕੁਏਰੀਅਮ ਹੈ।  

## ਭੂਗੋਲ 
ਝੀਲ ਅਤੇ ਡੈਮ  ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹਨ। ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਨੈਨੀਤਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਭੀਮਤਾਲ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ।  ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਝੀਲ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਧਰਤੀ  ਦੇ ਹਿੱਲਣ ਕਾਰਨ ਵਾਪਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕਈ ਨੁਕਸਾਂ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਓਵਰਲੈਂਡ ਵਹਾਅ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਝੀਲ ਬਣ ਗਈ। ਝੀਲ ਦੇ ਕੈਚਮੈਂਟ ਖੇਤਰ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੰਘਣੇ ਜੰਗਲ ਹਨ; ਜੰਗਲੀ ਬਨਸਪਤੀ ਦੀ ਕਿਸਮ ਚੀਰ ਪਾਈਨ, ਬੈਨ ਓਕ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਰਤ ਪਤਝੜ ਵਾਲੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਬੇਸਿਨ ਊਸ਼ਣ-ਖੰਡੀ ਤੋਂ ਉਪ-ਉਪਖੰਡੀ ਮੌਸਮੀ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਵਰਖਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਆਦਾਤਰ ਮਾਨਸੂਨ ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। 

ਝੀਲ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਇੱਕ ਪੈਰੀਫਿਰਲ ਸੜਕ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਮੱਛੀਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਪਸ਼ਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਨੀਵੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ 'ਤੇ ਝੁਰੜੀਆਂ ਅਤੇ ਉੱਚੀਆਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਝਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਘਾਹ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਕਿਨਾਰੇ ਹਨ। ਝੀਲ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਪਾਸੇ ਇੱਕ ਜੰਗਲੀ ਖੇਤਰ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਝੌਂਪੜੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ; ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਲਟ ਪਾਸੇ ਛੱਤ ਵਾਲੇ ਖੇਤ ਹਨ।  ਇੱਕ ਸਦੀਵੀ ਸਹਾਇਕ ਨਦੀ ਧਾਰਾ ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਝੀਲ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਕੰਪਲੈਕਸਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੈੱਲ ਅਤੇ ਮਲਬਾ ਲਿਆਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਾਰੀ  ਝੀਲ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਸ਼ਾਪਿੰਗ ਸੈਂਟਰ ਹੈ। ਝੀਲ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕਿਨਾਰੇ 'ਤੇ  ਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਸੈਨੀਟੇਰੀਅਮ ਉਚਾਈ ਨੂੰ ਮਲੇਰੀਆ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਸਿਹਤਮੰਦ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਜੇਲ੍ਹ ਕੈਂਪ ਵੀ ਹੈ ਜੋ 1902 ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਝੀਲ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਬੋਅਰ ਯੁੱਧ ਦੇ ਕੈਦੀਆਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਡੈਮ 1883  ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਐਂਗਲੋ-ਨੇਪਾਲ ਯੁੱਧ (1814-16) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁਮਾਉਂ ਖੇਤਰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਨੈਨੀਤਾਲ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

ਕਸਬੇ ਅਤੇ ਝੀਲ ਦਾ ਨਾਂ ਭੀਮ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਸਥਾਨ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।   ਡੈਮ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਮੰਦਰ ਹੈ ਜੋ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਕੁਮਾਉਂ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਜਾ ਬਾਜ ਬਹਾਦਰ ਚੰਦ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।  

right|thumb| ਝੀਲ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਫੈਲਾਅ
right|thumb| ਦ ਲੇਕ ਹਿੱਲ ਦੁਆਰਾ ਐਕੁਏਰੀਅਮ ਆਈਲੈਂਡ ਕੈਫੇ ਤੋਂ ਭੀਮਤਾਲ ਝੀਲ ਦਾ ਪੈਨੋਰਾਮਿਕ ਦ੍ਰਿਸ਼

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੈਨੀਤਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਚੌਬਟੀਆ

**ਚੌਬੱਟੀਆ** ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅਲਮੋੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਸਤੀ ਹੈ।ਇਹ ਛਾਉਣੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਰਾਣੀਖੇਤ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 10 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (6 ਮੀਲ) ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।  ਇਹ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਲ ਤੋਂ 1,800 ਮੀਟਰ (5,906 ਫੁੱਟ) ਉਚਾਈ ਉੱਪਰ ਹੈ। 

ਚੌਬਟੀਆ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬੋਟੈਨੀਕਲ ਗਾਰਡਨ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਦੇ ਬਾਗ ਦੇ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਖੇਤਰ ਦੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ।  ਬਗੀਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੇਬ, ਆੜੂ, ਬੇਰ ਅਤੇ ਖੁਰਮਾਨੀ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।  ਇਥੇ ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ  ਖੋਜ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਹੈ।   

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਲਮੋੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਚਿਲੀਆਨੌਲਾ

right|thumb| ਚਿਲੀਆਨੌਲਾ ਵਿਖੇ ਹੈਦਖਾਨ ਮੰਦਰ
**ਚਿਲੀਆਨੌਲਾ** ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਣੀਖੇਤ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਸ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ  ਹੈਦਖਾਨ ਬਾਬਾ ਦਾ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਹੈਦਖਾਨ ਆਸ਼ਰਮ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਕਸਬੇ ਦਾ ਨਾਂ ਚਿਲੀਆਨੌਲਾ ਦੋ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ: ਚੇਲੀ ਅਤੇ ਨੌਲਾ। ਚੇਲੀ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਧੀ ਅਤੇ ਨੌਲਾ ਦਾ ਅਰਥ ਕੁਮਾਓਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ "ਪਾਣੀ ਦਾ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤ ਜਾਂ ਖੂਹ" ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਇਸ ਸਥਾਨ ਨੂੰ "ਮੱਲਾ ਬੰਧਨ" ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ (ਕੁਮਾਓਨੀ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਉੱਚਾ ਬੱਧਨ ਹੈ। ਬੱਧਨ ਚਿਲੀਆਨੌਲਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ)।1915 ਤੱਕ, ਚਿਲੀਆਨੌਲਾ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਸਰਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਸੀ ਜੋ ਓਕ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਟੈਕਸ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੁਮਾਓਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਠੋਕਦਾਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਲਾਗਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਟੈਕਸ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਸਰਾਂ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਰੋਤ ਸਨ। 1920 ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਰੋਤਾਂ ਨੂੰ ਪੱਥਰਾਂ ਅਤੇ ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਨਿਰਮਾਣ ਨਾਲ ਅੱਪਗਰੇਡ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖੂਹਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਸਾਰੇ ਖੂਹ ਦੇ ਨਾਂ ਆਪਣੀਆਂ ਧੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ ਰੱਖੇ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਨੂੰ ਚੇਲੀ ਨੌਲਾ ("ਧੀ ਦਾ ਖੂਹ") ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ - ਜੋ ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਦੇ ਨਾਲ ਚਿਲਿਆਨੌਲਾ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਿਆ। ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਹੁਣ ਸਾਰੇ ਖੂਹ ਸੁੱਕ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। 

ਚਿਲੀਆਨੌਲਾ ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਸਬੇ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। 1980 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਗਲੀ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਦੁਕਾਨਾਂ ਸਨ। 1980 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਹੈਦਖਾਨ ਆਸ਼ਰਮ ਅਤੇ ਜੀਡੀ ਬਿਰਲਾ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਸਕੂਲ ਵਰਗੀ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸੰਸਥਾ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਇਹ ਇੱਕ ਕਸਬੇ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਗਿਆ। ਅੱਜ, ਚਿਲੀਆਨੌਲਾ ਇੱਕ ਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾ ( ਨਗਰ ਕੌਂਸਲ ) ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਲਮੋੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਲਤਾ ਟੰਡਨ

**ਲਤਾ ਟੰਡਨ** (ਜਨਮ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 1980) ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੈੱਫ ਹੈ ਜੋ ਮੈਰਾਥਨ ਕੁਕਿੰਗ ਲਈ ਗਿਨੀਜ਼ ਵਰਲਡ ਰਿਕਾਰਡ ਜੇਤੂ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸਤੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ 87 ਘੰਟੇ, 45 ਮਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਕਿੰਗ ਮੈਰਾਥਨ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।

ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਲੰਡਨ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਲਤਾ ਟੰਡਨ, ਇੱਕ TEDx ਸਪੀਕਰ ਵੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਖੇਤਰੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ; ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੇ ਸੁਆਦਾਂ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਸਨਮਾਨ 
ਲਤਾ ਟੰਡਨ ਨੂੰ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਆ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਰਿਕਾਰਡਜ਼, ਇੰਡੀਆ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਰਿਕਾਰਡਜ਼, ਇੰਡੋ-ਚਾਈਨਾ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਰਿਕਾਰਡਜ਼, ਵੀਅਤਨਾਮ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਰਿਕਾਰਡਜ਼, ਲਾਓਸ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਰਿਕਾਰਡਜ਼, ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਰਿਕਾਰਡਜ਼ ਤੋਂ ਮਾਨਤਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਚਿਤਈ

[right|thumb|267x267px| [ਗੋਲੂ ਦੇਵਤਾ|ਗੋਲੂ ਦੇਵਤਾ ਮੰਦਰ, ਅਲਮੋੜਾ ਨੇੜੇ]]
**ਚਿਤਈ** ਜਾਂ **ਜੇਠਾਈ** ਅਲਮੋੜਾ - ਪਿਥੌਰਾਗੜ੍ਹ ਹਾਈਵੇਅ 'ਤੇ  ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਲਮੋੜਾ ਤੋਂ  6 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (3.7 ਮੀਲ) ਦੂਰ ਹੈ। ਇਹ ਗੋਲੂ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਮੰਦਰ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਲਮੋੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕੇਦਾਰਤਾਲ

**ਕੇਦਾਰਤਲ** ( **ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਝੀਲ** ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ)  ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਗਲੇਸ਼ੀਅਲ ਝੀਲ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੇ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੈ । ਇਹ ਝੀਲ ਥਲੇ ਸਾਗਰ (6,904 ਮੀਟਰ), ਮੇਰੂ (6,672 ਮੀਟਰ), ਭ੍ਰਿਗੁਪੰਥ (6,772 ਮੀਟਰ) ਅਤੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਚੋਟੀਆਂ ਉੱਤੇ ਬਰਫ਼ਬਾਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ , ਅਤੇ ਇਹ ਕੇਦਾਰ ਗੰਗਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਮਿਥਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਭਾਗੀਰਥੀ ( ਗੰਗਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਰੋਤ-ਧਾਰਾ) ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ।  ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

ਕੇਦਾਰਤਲ, ਗੰਗੋਤਰੀ ਤੋਂ  17 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਦੀ ਥਾਂ ਹੈ। ਗੰਗੋਤਰੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਰੂਟ ਵਿੱਚ ਭੋਜਖਰਕ, 8 ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਤੰਗ ਕੇਦਾਰ ਗੰਗਾ ਖੱਡ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਖੜੀ ਚਟਾਨੀ ਚੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।&nbsp;ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ. ਉਥੋਂ ਇਹ 4 ਹੈ&nbsp;ਕੇਦਾਰਖਰਕ ਦੀ ਅਗਲੀ ਉਪਲਬਧ ਕੈਂਪਿੰਗ ਸਾਈਟ ਤੱਕ ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਅਤੇ ਹੋਰ 5&nbsp;ਕੇਦਾਰਤਲ ਤੱਕ ਕਿ.ਮੀ. ਇਹ ਰਸਤਾ ਸੁੰਦਰ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਬਿਰਚ ਜੰਗਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੀ ਲੰਘਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਚੱਟਾਨਾਂ ਦੇ ਡਿੱਗਣ, ਉੱਚੀ ਉਚਾਈ ਅਤੇ ਖੜ੍ਹੀ ਚੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਖਤਰਨਾਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  

[none|thumb| ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਕੇਦਾਰਤਲ ਤੋਂ [ਥਲੇ ਸਾਗਰ|ਥਲੇ ਸਾਗਰ ਦੀ ਚੋਟੀ]]

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਗੰਗੋਤਰੀ ਗਰੁੱਪ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਨਕਸ਼ਾ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਡੋਡਿਤਾਲ ਝੀਲ

**ਡੋਡਿਤਾਲ ਝੀਲ** ਉੱਤਰਕਾਸ਼ੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਝੀਲ ਹੈ, ਜੋ  ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਹੈ। । ਅੱਸੀ ਗੰਗਾ ਨਦੀ ਡੋਡਿਟਲ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਤਰਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਗੰਗੋਰੀ ਦੇ ਸੰਗਮ 'ਤੇ ਭਾਗੀਰਥੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।  ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਸ ਝੀਲ ਦੀ ਸਾੰਭ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਲੈਰੀ ਫਿੰਕ

**ਲੌਰੈਂਸ ਡਗਲਸ ਫਿੰਕ** (ਜਨਮ 2 ਨਵੰਬਰ, 1952) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਰਬਪਤੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਬਲੈਕਰੌਕ, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਬਹੁ-ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਹੈ। ਬਲੈਕਰਾਕ ਕੋਲ  ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਧੀਨ ਸੰਪਤੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮਨੀ-ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਫਰਮ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਆਰਥਿਕ ਫੋਰਮ ਦੇ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਬੋਰਡਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਲੈਰੀ ਫਿੰਕ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਨਵੰਬਰ 1952 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਵੈਨ ਨੁਇਸ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯਹੂਦੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਤਿੰਨ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਸਨ। ਜਿੱਥੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਲੀਲਾ (1930-2012) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਫਰੈਡਰਿਕ (1925-2013) ਇੱਕ ਜੁੱਤੀਆਂ ਦੇ ਸਟੋਰ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸਨ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ 1976 ਵਿੱਚ UCLA ਐਂਡਰਸਨ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸਕੂਲ ਆਫ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਬੀ.ਏ. ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
### 1970 ਤੋਂ 2000 
ਲੈਰੀ ਫਿੰਕ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ 1976 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ -ਅਧਾਰਤ ਨਿਵੇਸ਼ ਬੈਂਕ, ਫਸਟ ਬੋਸਟਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਪਹਿਲੇ ਮੌਰਗੇਜ-ਬੈਕਡ ਸਕਿਊਰਿਟੀ ਵਪਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਫਰਮ ਦੇ ਬਾਂਡ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕੀਤਾ। ਫਸਟ ਬੋਸਟਨ ਵਿਖੇ, ਲੈਰੀ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ, ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਅਤੇ ਟੈਕਸੇਬਲ ਫਿਕਸਡ ਇਨਕਮ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦਾ ਸਹਿ-ਮੁਖੀ ਸੀ; ਉਸਨੇ ਵਿੱਤੀ ਭਵਿੱਖ ਅਤੇ ਵਿਕਲਪ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਮਾਰਗੇਜ ਅਤੇ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਉਤਪਾਦ ਸਮੂਹ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।

ਲੈਰੀ ਨੇ "ਕੁਝ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਕਰਕੇ"  ਫਸਟ ਬੋਸਟਨ ਨੂੰ $1 ਬਿਲੀਅਨ ਕਮਾ ਕੇ ਦਿੱਤਾ। 1986 ਤੱਕ ਸਭ ਸਹੀ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵਿਭਾਗ ਨੂੰ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਬਾਰੇ ਉਸਦੀ ਗਲਤ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕਾਰਨ $100 ਮਿਲੀਅਨ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਅਰਬਪਤੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1952
ਨੌਕੁਚਿਆਤਾਲ ਝੀਲ

**ਨੌਕੁਚਿਆਟਲ**  ਜਾਂ "ਨੌਂ ਕੋਨਿਆਂ ਦੀ ਝੀਲ" ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਪਹਾੜੀ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ, ਜੋ ਕੁਮਾਉਂ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੈਨੀਤਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਨੈਨੀਤਾਲ ਕਸਬੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਚੇਅਰਮੈਨ ਦੇਵੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਚਨੋਟੀਆ ਹਨ।

ਝੀਲ ਸਥਿਤ ਹੈ ਭੀਮਤਾਲ ਤੋਂ 4 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਨੈਨੀਤਾਲ ਤੋਂ 26 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ 320 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਕਾਠਗੋਦਾਮ ਹੈ।

ਇਹ ਝੀਲ 175 ਫੁੱਟ ਡੂੰਘੀ ਹੈ ਅਤੇ  'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ। ਇਹ ਰੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਝਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਨੈਨੀਤਾਲ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਡੂੰਘੀ ਹੈ। ਝੀਲ ਦੀ ਲੰਬਾਈ  ਹੈ, ਇਸਦੀ ਚੌੜਾਈ  ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਡੂੰਘਾਈ  । ਘਾਟੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਐਂਲਿੰਗ ਅਤੇ ਪੰਛੀ ਦੇਖਣ ਦੇ ਮੌਕੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੈਰਾਸੇਲਿੰਗ, ਪੈਰਾਗਲਾਈਡਿੰਗ, ਫਿਸ਼ਿੰਗ, ਰੋਇੰਗ, ਪੈਡਲਿੰਗ ਜਾਂ ਯਾਚਿੰਗ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਝੀਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਭੂਮੀਗਤ ਸਦੀਵੀ ਬਸੰਤ ਦੁਆਰਾ ਖੁਆਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਨੌਕੁਚਿਆਟਲ ਨੂੰ 'ਏਕੇਪ ਫੈਸਟੀਵਲ' ਲਈ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਹਰ ਸਾਲ (ਮਈ ਦੇ ਮਹੀਨੇ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 

## ਮਿਥਿਹਾਸ 
ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਝੀਲ ਬ੍ਰਹਮਾਜੀ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਪੂਜਾ ( ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ "ਤ੍ਪ") ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਕੇਐਮਵੀਐਨ ਗੈਸਟ ਹਾਊਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਬ੍ਰਹਮਾਜੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਮੰਦਰ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਝੀਲ ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾਜੀ ਦਾ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮਿਲੇਗਾ।

ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤਾਪਮਾਨ ਸੀਮਾ: 11 C ਤੋਂ 26 C, ਸਰਦੀਆਂ: -2 C ਤੋਂ 14 C। ਨੌਕੁਚਿਆਟਲ ਜਾਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਮਾਂ ਮਾਰਚ-ਜੂਨ ਅਤੇ ਸਤੰਬਰ-ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤਾਪਮਾਨ ਆਰਾਮਦਾਇਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਕੁਮਾਉਂ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੈਨੀਤਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਅਮੀ ਚੰਦ

thumb|289x289px| ਅਮੀ ਚੰਦ ਦਾ ਭੂਤ
**ਅਮੀਚੰਦ** ਜਾਂ **ਅਮੀਚੰਦ** (    ; ਮੌਤ 1767) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲ ਨਵਾਬੀ ਕਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਮੂਲ ਵਪਾਰੀ ਸੀ ਜੋ ਨਵਾਬ ਵਿਰੁੱਧ  ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਾਜ਼ਿਸ਼-ਕਰਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਅਤੇ 1757 ਵਿੱਚ ਪਲਾਸੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਬਰਟ ਕਲਾਈਵ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੰਧੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ 

## ਜੀਵਨੀ 
ਅਮੀ ਚੰਦ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕਲਕੱਤਾ (ਕੋਲਕਾਤਾ) ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਈਸਟ ਇੰਡੀਆ ਕੰਪਨੀ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਮੁਰਸ਼ਿਦਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਵਿਚੋਲੇ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਦੇ ਵਿਲੀਅਮ ਵਾਟਸ ਦੇ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਨਵਾਬ ( ਸਿਰਾਜ ਉਦ-ਦੌਲਾ ) ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ:

: “ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਚਾਲੀ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹੇਠ ਰਿਹਾ ਸੀ; ਉਹ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਕਿ ਕਦੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਮਝੌਤਾ ਤੋੜਿਆ ਹੋਵੇ, ਜਿਸ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਲਈ ਉਸਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਪੈਰ ਛੂਹ ਕੇ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ ਸੀ; ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਚ ਕਿਸੇ 'ਤੇ ਝੂਠ ਸਾਬਤ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਥੁੱਕਿਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਕਦੇ ਭਰੋਸਾ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। 

1756 ਵਿੱਚ ਬਲੈਕ ਹੋਲ ਦੀ ਤ੍ਰਾਸਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਈ ਲੜਾਈ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੇ ਕਈ ਘਰਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਮਿਲ਼ਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਰਿਕਾਰਡ 'ਤੇ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਮਾਲੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਸ਼ੱਕ ਵਿਚ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਹ ਭਗੌੜਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਿਚ ਅੱਗੇ ਸੀ ਅਤੇ ਕੀਮਤੀ ਸਲਾਹ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। 

ਕਲਕੱਤੇ 'ਤੇ ਮੁੜ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨ 'ਤੇ, ਉਸਨੂੰ ਰਾਬਰਟ ਕਲਾਈਵ ਨੇ ਮੁਰਸ਼ਿਦਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਏਜੰਟ ਵਜੋਂ ਵਾਟਸ ਦੇ ਨਾਲ ਭੇਜਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਉਸਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨਵਾਬ ਨੇ ਚੰਦਰਨਾਗਰ ਉੱਤੇ ਕਲਾਈਵ ਦੇ ਹਮਲੇ ਲਈ ਝਿਜਕਦੇ ਝਿਜਕਦੇ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਮੀਰ ਜਾਫਰ ਨਾਲ ਸੰਧੀ ਬਾਰੇ ਲਗਭਗ 1757 ਵਿੱਚ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਵਾਪਸ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਉੱਤੇ 5% ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੂੰ ਹਰਾਉਣ ਲਈ, ਸੰਧੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਕਾਪੀਆਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ: ਇੱਕ, ਸੱਚੀ ਸੰਧੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਦਾਅਵੇ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਦੂਜੀ ਉਸ ਨੂੰ ਦਿਖਾਈ ਜਾਣੀ ਸੀ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਐਡਮਿਰਲ ਚਾਰਲਸ ਵਾਟਸਨ ਨੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਪਰ ਕਲਾਈਵ ਨੇ ਐਡਮਿਰਲ ਦੇ ਦਸਤਖਤ ਨੂੰ ਨਾਲ਼ ਨੱਥੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਜਦੋਂ ਪਲਾਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮੀਚੰਦ ਨੂੰ ਸੱਚਾਈ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ, (ਰਾਬਰਟ ਓਰਮੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) ਮੈਕਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ  ਕਿ ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਘੋਰ ਮੂਰਖਾਨਾ ਹਰਕਤਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਲਮਕਦਾ  ਰਿਹਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਰ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਉਹ 1767 ਤੱਕ, ਦਸ ਸਾਲ ਤੱਕ ਜਿਉਂਦਾ ਰਿਹਾ; ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਫਾਊਂਡਲਿੰਗ ਹਸਪਤਾਲ (ਜਿੱਥੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ "ਕਲਕੱਤੇ ਦੇ ਕਾਲੇ ਵਪਾਰੀ" ਵਜੋਂ ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ) ਅਤੇ ਲੰਡਨ ਦੇ ਮੈਗਡੇਲਨ ਹਸਪਤਾਲ ਨੂੰ ਵੀ £2000 ਸੌਂਪੇ। 

ਲਾਰਡ ਕਲਾਈਵ ਨੇ 10 ਮਈ 1773 ਨੂੰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਬਾਰੇ ਸੰਸਦੀ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ,ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਦੇ ਹਾਊਸ ਆਫ ਕਾਮਨਜ਼ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਵਾਹੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ: 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਲੋਕ
ਹੋਮਕੁੰਡ ਝੀਲ

**ਹੋਮਕੁੰਡ**, ਜਿਸ ਨੂੰ **ਹੋਮ ਕੁੰਡ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚਮੋਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਉੱਚੀ-ਉੱਚਾਈ ਵਾਲਾ ਪਹਾੜੀ ਤਾਲਾਬ ਹੈ। 

 ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਮਾਊਂਟ ਨੰਦਾਘੁੰਗਟੀ ਅਤੇ ਰੋਂਟੀ ਸੇਡਲ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ, ਇਹ ਬਰਫ਼ ਨਾਲ ਢੱਕੀਆਂ ਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ।  ਦੋ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ, ਤ੍ਰਿਸੂਲ ਅਤੇ ਨੰਦਾ ਘੁੰਟੀ ਹੋਮਕੁੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹਨ। 

## ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ 
ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਮਕੁੰਡ ਇੱਕ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਦੀ ਥਾਂ  ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਲੋਕ ਰੂਪਕੁੰਡ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਮੰਜ਼ਿਲ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਹੋਮਕੁੰਡ ਰੂਪਕੁੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। 

ਹੋਮਕੁੰਡ, ਰੋਂਟੀ ਸੈਡਲ, ਨੰਦਾ ਘੁੰਗਟੀ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਦੱਰੇ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਟ੍ਰੈਕ ਰੂਟ 'ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਰੂਪਕੁੰਡ ਤੋਂ ਜੂਨਾਰਗਲੀ ਦੱਰੇ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ 3 ਦਿਨ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਲੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਸੁਤੋਲ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਲਤਾਖੋਪੜੀ ਅਤੇ ਚੰਦਨੀਆ ਘਾਟ ਤੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹੋਏ ਵੱਖਰੇ ਰਸਤੇ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਐਸ.ਐਸ. ਆਪਟੇ

**ਸ਼ਿਵਰਾਮ ਸ਼ੰਕਰ ਆਪਟੇ**, ਜਿਸਨੂੰ **ਦਾਦਾ ਸਾਹਿਬ ਆਪਟੇ** (1907 – 10 ਅਕਤੂਬਰ 1985) ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਿਸ਼ਵ ਹਿੰਦੂ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਸਨ।

ਉਸਨੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਪ੍ਰੈਸ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ, ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਸਮਾਚਾਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਉਹ ਇੱਕ ਮਰਾਠੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਵੱਡਾ ਹੋਣ ਵੇਲੇ ਭਾਗੇਸ਼ ਆਪਟੇ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਵੀ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1985
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1907
ਪੰਨਾਤਾਲ ਝੀਲ

**ਪੰਨਾਤਾਲ ਝੀਲ** , ਜਿਸ ਨੂੰ **ਗਰੂੜ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੱਤਲ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

ਨੈਨੀਤਾਲ ਤੋਂ  22 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ 298 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਅਤੇ ਕਾਠਗੋਦਾਮ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਤੋਂ 35 ਕਿ.ਮੀ ਹੈ । ਆਸੇ ਪਾਸੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਛੇ ਹੋਰ ਝੀਲਾਂ ਹਨ: ਨਲ-ਦਮਯੰਤੀ ਤਾਲ, ਪੂਰਨ ਤਾਲ, ਸੀਤਾ ਤਾਲ, ਰਾਮ ਤਾਲ, ਲਕਸ਼ਮਣ ਤਾਲ, ਅਤੇ ਸੁੱਖਾ ਤਾਲ (ਖੁਰਦਰੀਆ ਤਾਲ)।

## ਬਾਰੇ 
ਝੀਲ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰੇ ਅਤੇ ਵਪਾਰੀਕਰਨ ਤੋਂ ਅਛੂਤੇ ਹਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਨੈਨੀਤਾਲ
* ਭੀਮਤਾਲ
* ਕੁਮਾਉਂ

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਨੈਨੀਤਾਲ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 
* ਭੀਮਤਲ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੈਨੀਤਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਭੜਗਾਓਂ

**ਭੜਗਾਓਂ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਦੇ ਅਲਮੋੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਲ ਤੋਂ 1850 ਮੀਟਰ  ਜਾਂ 6,070 ਫੁੱਟ ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਰਾਣੀਖੇਤ ਅਤੇ ਚੌਬਤੀਆ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵਸਦੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ  2011 ਵਿੱਚ 469 ਸੀ।  

ਭੜਗਾਓਂ, ਭਰਪੂਰ ਜੰਗਲਾਂ ਵਾਲ਼ੀਆਂ ਕੁਮਾਉਂ ਦੀਆਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਸਿਆ ਇੱਕ ਅਜੇ ਤੱਕ ਵਿਗਾੜਾਂ ਤੋਂ ਬਚਿਆ  ਹੋਇਆ ਪਿੰਡ ਹੈ।

ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੇਲਵਾਲ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜੋ ਚਾਰ ਧਾਮ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਆਏ ਸਨ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਵਸਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। 
thumb| ਭੜਗਾਓਂ ਤੋਂ ਰਾਤ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਛੋਟੇ ਪਿੰਡ ਵਿਖਦੇ ਹਨ।
thumb| ਭੜਗਾਓਂ ਦੀ ਸੁੰਦਰ ਸ਼ਾਮ
thumb| ਹੇਠਾਂ ਬੱਦਲ
thumb| ਭੜਗਾਓਂ ਵਿੱਚ ਸੰਘਣੀ ਧੁੰਦ
thumb| ਲਾਈਟਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ
thumb| ਬੱਦਲ ਹੇਠਾਂ
thumb| ਪਿੰਡ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਲਮੋੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਤੋਪੰਥ ਤਾਲ

**ਸਤੋਪੰਥ ਤਾਲ** ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ  ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਬਰਫ਼ ਨਾਲ ਢੱਕੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਝੀਲ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਧਾਰਮਿਕ ਮਹੱਤਤਾ ਵਾਲੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਪਿੰਡ ਮਾਨਾ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਦੀਆਂ ਅਸਥੀਆਂ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟਦੇ ਹਨ ।

ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 16,000 ਫੁੱਟ ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਬਰਫ ਨਾਲ ਢੱਕੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ, ਸਤੋਪੰਥ ਤਾਲ  ਹੈ। ਬਦਰੀਨਾਥ ਤੋਂ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅੱਗੇ ਬਾਲਕੁਨ ਪੀਕ, ਕੁਬੇਰ ਸਿਖਰ, ਮਾਊਂਟ ਨੀਲਕੰਠ, ਅਤੇ ਮਾਊਂਟ ਸਵਰਗਰੋਹਿਣੀ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਹਨ। ਝੀਲ ਸਤੰਬਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਮਈ ਦੇ ਅੱਧ ਤੱਕ ਜਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਜੂਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਬਰਫ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। 

## ਭੂਗੋਲ 
left|thumb|350x350px| ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਲੇਸ਼ੀਅਲ ਝੀਲ

## ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ 
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤ੍ਰਿਮੂਰਤੀ, ਅਰਥਾਤ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਅਤੇ ਮਹੇਸ਼, ਇੱਕ ਸ਼ੁਭ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇੱਥੇ ਕੁਝ ਕਿਸਮ ਦੇ ਪੰਛੀ ਵੀ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਝੀਲ ਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਝੀਲ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪੰਛੀ ਕਿਤੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ।  ਸਥਾਨਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਗੰਧਰਵ ਭੇਸ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਜੋ ਬੁਰਾਈਆਂ ਤੋਂ ਝੀਲ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇੱਕ ਗਾਈਡ, ਅਤੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਪੋਰਟਰਾਂ ਨੂੰ ਲਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ. ਇੱਥੇ ਰਾਤ ਦੇ ਠਹਿਰਨ ਲਈ ਕੋਈ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇੱਕ ਟੈਂਟ, ਸਟੋਵ, ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਚਟਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਟ੍ਰੈਕ ਰੂਟ ਥੋੜਾ ਔਖਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਟ੍ਰੈਕਰਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਇਸ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਧਨੋ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਚੱਕਰਤੀਰਥ ਨੂੰ ਇੱਕ ਤਿੱਖਾ ਰਿਜ ਪਾਰ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* http://www.uttaranchal.org.uk/uforums/viewtopic.php?f=15&t=268
* http://trekwords.wordpress.com/2008/11/05/on-the-bank-of-satopanth/

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਨੌਕਾਡੁਬੀ

***ਨੌਕਾਡੂਬੀ*** () ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਨਾਵਲ ਹੈ ਜੋ 1906 ਵਿੱਚ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਨੇ  ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਸਾਹਿਤਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਬੰਗਾਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬੰਗਾਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕ  ਉਸ ਸਮੇਂ ਖ਼ੁਦ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ  ਸੀ।

## ਪਾਤਰ 
ਇਸ ਨਾਵਲ ਦੇ ਪਾਤਰ ਹਨ:

* ਰਮੇਸ਼
* ਹੇਮਨਲਿਨੀ
* ਕਮਲਾ
* ਨਲਿਨਕਸ਼ਾ
* ਅੰਨਾਦਬਾਬੂ
* ਯੋਗੇਂਦਰ
* ਅਕਸ਼ੈ
* ਉਮੇਸ਼
* ਚੱਕਰਵਰਤੀ
* ਸ਼ੈਲਜਾ

## ਅਧਾਰਿਤ ਕ੍ਰਿਤੀਆਂ 
* ਮਿਲਾਨ (1946)
* ਘੁੰਗਟ (1960)
* ਨੌਕਾਡੂਬੀ (1947)
* ਨੌਕਾਡੂਬੀ (2011)
* ਮਥਰ ਕੁਲ ਮਾਨਿਕਮ
* ਚਰਨਾ ਦਾਸੀ
* ਓਕਾ ਛਿੰਨਾ ਮਾਤਾ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਦੇ ਨਾਵਲ
ਦਿਘਾਲੀਪੁਖੁਰੀ

**ਦਿਘਾਲੀਪੁਖੁਰੀ** ; ਦਿਘਾਲੀਪੁਖਰੀ   ਗੁਹਾਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਇਤਾਕਾਰ ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਤਲਾਬ ਹੈ, ਲਗਭਗ ਅੱਧਾ ਮੀਲ ਲੰਬਾ। ਦਿਘਾਲੀਪੁਖੁਰੀ 17-18 ਵਿੱਘੇ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬਾਗ ਅਤੇ ਛੱਪੜ ਦੇ ਪੂਰੇ ਖੇਤਰ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

16ਵੀਂ ਜਾਂ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ *ਯੋਗਿਨੀ ਤੰਤਰ* ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੰਡਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਕਥਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸਦੀ ਰਚਨਾ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਰਾਜਾ ਭਗਦੱਤ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੌਰਾਨ ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕੌਰਵਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਸਰੋਵਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਭਾਨੂਮਤੀ ਦੇ ਸਵੈਯਮਵਰਾ ਦੌਰਾਨ ਪੁੱਟਿਆ ਸੀ।
thumb|

## ਇਤਿਹਾਸ 
thumb| ਅਸਾਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ 15 ਅਗਸਤ 2016 ਨੂੰ ਦਿਘਾਲੀਪੁਖੁਰੀ ਟੈਂਕ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਜੰਗੀ ਯਾਦਗਾਰ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਹੋਮਸ ਵੱਲੋਂ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦੇ ਡੌਕਯਾਰਡ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਬ੍ਰਹਮਪੁੱਤਰ ਤੱਕ ਇਸਦੀ ਪਹੁੰਚ ਆਖਰਕਾਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਹੋਰ ਭਰ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ 'ਤੇ ਸਰਕਟ ਹਾਊਸ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਦਿਘਾਲੀਪੁਖੁਰੀ ਦੀ ਵੀਆਈਪੀ ਸੜਕ ਨੂੰ ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਡਰਾਉਣੀ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਰਾਤ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਇਕੱਲਾ ਸਫ਼ਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੇਰ ਰਾਤ ਦੀ ਸੈਰ ਦੌਰਾਨ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਦਿਘਾਲੀਪੁਖੁਰੀ ਪਾਰਕ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਭੂਤਾਂ ਨੂੰ ਬੈਠੇ ਦੇਖਿਆ ਹੈ। 

ਦਿਘਾਲੀ ਪੁਖੁਰੀ ਪਾਰਕ ਸਵੇਰੇ *8:30 ਵਜੇ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਮ 5.30 ਵਜੇ ਬੰਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ* ।

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ 
 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਸਾਮ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਸੋਨ ਬੀਲ ਝੀਲ

**ਸੋਨ ਬੀਲ** ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।  ਇਹ ਅਸਾਮ ਰਾਜ ਦੇ ਕਰੀਮਗੰਜ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।   ਇਹ ਝੀਲ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਝੀਲ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਸਾਮ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਦਿਲੀਪ ਅਬਰੂ

**ਦਿਲੀਪ ਅਬਰੂ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਫਿਲਹਾਲ ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ। ਦਿਲੀਪ ਅਮੈਰੀਕਨ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਐਂਡ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਅਤੇ ਇਕਨੋਮੈਟ੍ਰਿਕ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਫੈਲੋ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਦਿਲੀਪ ਦੱਖਣੀ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪਲਿਆ ਅਤੇ ਸੇਂਟ ਮੈਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ। ਉਸਨੇ 1975 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਐਲਫਿੰਸਟਨ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਡਰਗਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਅਤੇ 1978 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਤੋਂ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਅਰਥ ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1980 ਵਿੱਚ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਬਾਲੀਓਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਗਣਿਤਿਕ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਿੰਸਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਹੂਗੋ ਸੋਨੇਨਸ਼ੇਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਉਹ 25 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਿੰਸਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫੈਕਲਟੀ ਰਿਹਾ ਹੈ।

## ਚੁਣੇ ਗਏ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 
* 
* 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ
ਬੋਰਿਥ ਝੀਲ

**ਬੋਰਿਥ ਝੀਲ** (    )  - ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ , ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੰਜ਼ਾ ਘਾਟੀ, ਘੁਲਕਿਨ ਗੋਜਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ।  ਬੋਰਿਥ ਦੀ ਉਚਾਈ ਲਗਭਗ  ਹੈ  ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ।

ਹਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਘੰਟੇ ਦਾ ਛੋਟਾ ਸਫ਼ਰ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਹੁਸੈਨੀ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਈਕਰਜ਼ ਬੋਰੀਥ ਝੀਲ ਵੱਲ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਤੱਕ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਰੂਟ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਸੇ ਰਸਤੇ ਦੁਆਰਾ ਵਾਪਸ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ। 
thumb|319x319px| ਬੋਰਿਥ ਝੀਲ

ਇਹ ਸਾਈਟ ਜੰਗਲੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਅਸਥਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਪੰਛੀ-ਨਿਗਰਾਨ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਪ੍ਰੇਮੀ ਇੱਥੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।ਦੱਖਣੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਗਰਮ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬੱਤਖਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ, ਮਾਰਚ  ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। [ ਟੋਨ ] ਇਹ ਪੰਛੀ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਠੰਢੇ ਪਾਣੀਆਂ ਵੱਲ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਇੱਥੇ ਆਰਾਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਤੰਬਰ &#x2013; ਨਵੰਬਰ ਤੱਕ, ਘਟਨਾ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਸਰਦੀਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਨਾਲ ਉਲਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
right|thumb|240x240px| ਝੀਲ ਨੂੰ ਹੁਸੈਨੀ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਤੋਂ ਪਿਘਲਾ ਪਾਣੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਅਟਾਬਾਦ ਝੀਲ
* ਹੰਜ਼ਾ ਵੈਲੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਗੁਲਕਿਨ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਅਤੇ ਬੋਰਿਥ ਝੀਲ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ
* ਗੂਗਲ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਸਥਾਨ ਚਿੰਨ੍ਹ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਸਾਤ ਤਾਲ

**ਸਾਤ ਤਾਲ**  ਜਾਂ **ਸਤ ਤਾਲ** ("ਸੱਤ ਝੀਲਾਂ" ) ਉੱਤਰਾਖੰਡ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਨੈਨੀਤਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇੱਕ ਕਸਬੇ ਭੀਮਤਾਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿਮਾਲਿਆ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸੱਤ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜਿਆ ਸਮੂਹ ਹੈ।  ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਾਹ ਦਾ ਬਾਗ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕੁਮਾਉਂ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। 

ਝੀਲਾਂ ਮਹਿਰਾਗਾਓਂ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਹਰੇ-ਭਰੇ ਬਾਗਾਂ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ 1370 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਬੈਠਦੀਆਂ ਹਨ।

ਓਕ ਅਤੇ ਪਾਈਨ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸੰਘਣੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ, ਸੱਤਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਅਸ਼ੁੱਧ ਅਤੇ ਅਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬਾਇਓਮ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਝੀਲਾਂ ਪਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਫਿਰਦੌਸ ਹਨ। ਇਹ ਕੁਝ ਕੈਂਪਾਂ ਦਾ ਘਰ ਹੈ ਜੋ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਜੋ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰੀ ਛੁੱਟੀਆਂ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

### ਪੰਛੀ 
right|thumb|223x223px| ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਗ੍ਰਿਫੋਨ
thumb| ਸਾਤ ਤਾਲ ਵਿਖੇ ਵਰਡੀਟਰ ਫਲਾਈਕੈਚਰ

### ਤਿਤਲੀਆਂ ਅਤੇ ਕੀੜੇ 
right|thumb|200x200px| ਅਰਗਿਨਿਸ ਬਟਰਫਲਾਈ
[right|thumb|251x251px| [ਭਾਰਤੀ ਓਕਲੀਫ|ਸੱਤਲ ਵਿਖੇ ਇੰਡੀਅਨ ਓਕਲੀਫ ਜਾਂ ਮਰੇ ਹੋਏ ਪੱਤੇ]]

## ਸੱਤਲ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਝੀਲਾਂ 
* *ਪੰਨਾ ਤਾਲ* ਜਾਂ *ਗਰੁੜ ਤਾਲ*
* *ਨਲਦਮਯਨ੍ਤੀ ਤਾਲ*
* *ਹਨੂੰਮਾਨ ਤਾਲ*
* *ਸੀਤਾ ਤਾਲ*
* *ਰਾਮ ਤਾਲ*
* *ਲਕਸ਼ਮਣ ਤਾਲ*
* *ਸੁੱਖਾ ਤਾਲ* ਜਾਂ *ਭਰਤ ਤਾਲ*

## ਨੇੜਲੇ ਦਿਲਚਸਪ ਸਥਾਨ 
* ਭੀਮਤਾਲ ਦਾ ਕਸਬਾ
* ਭੋਵਾਲੀ ਦਾ ਕਸਬਾ
* ਨੌਕੁਚੀਆਤਾਲ (ਨੌਂ ਕੋਨੇ ਵਾਲੀ ਝੀਲ)
* ਘੋਰਾਖਲ
* ਗੋਲੂ ਦੇਵਤਾ ਮੰਦਿਰ
* ਨੈਨੀਤਾਲ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਫਾਈਂਡਇੰਡੀਆ ਵਿਖੇ ਸੱਤਲ 
* ਵਿਕੀਮੈਪੀਆ ਵਿਖੇ ਸੱਤਲ
* ਸੱਤਲ ਬਾਰੇ ਤੁਰੰਤ ਤੱਥ
* ਸਤਤ-ਵਿਸਤਾਰ 
* ਸੱਤਲ ਵਿਖੇ ਪੰਛੀ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੈਨੀਤਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਅਟਾਬਾਦ ਝੀਲ

**ਅਟਾਬਾਦ ਝੀਲ** (    ) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸੰਨੀਹਿਤ ਸਰੋਵਰ ਘਾਟੀ ਦੇ ਗੋਜਲ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਹ ਜਨਵਰੀ 2010 ਵਿੱਚ ਅਟਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਬਣਿਆ ਸੀ।   ਝੀਲ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸੈਲਾਨੀ ਆਕਰਸ਼ਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬੋਟਿੰਗ, ਜੈੱਟ-ਸਕੀਇੰਗ, ਮੱਛੀ ਫੜਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਨੋਰੰਜਨ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਅਤੇ ਝੀਲ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੇ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਰਵਾਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਧਰਨਾ ਦਿੱਤਾ। 
[thumb| ਝੀਲ ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਹਾਈਵੇਅ ਨੂੰ ਡੁਬੋ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਸਤੰਬਰ 2015 ਵਿੱਚ ਆਵਾਜਾਈ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸੜਕ ਸੁਰੰਗ ਖੋਲ੍ਹਣ ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਨੂੰ [ਬਾਰਜ|ਬਾਰਜਾਂ 'ਤੇ ਭੇਜਣਾ ਪਿਆ।]]
thumb| ਗਿਲਗਿਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਅਟਾਬਾਦ ਝੀਲ।

## ਗਠਨ 
ਇਹ ਝੀਲ ਉਦੋਂ ਬਣੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਦੀ ਹੁੰਜ਼ਾ ਘਾਟੀ ਦੇ ਅਟਾਬਾਦ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ  ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕ ਗਈ ਸੀ। ਕਰੀਮਾਬਾਦ ਦਾ ਅੱਪਸਟਰੀਮ (ਪੂਰਬ) ਜੋ ਕਿ 4 ਜਨਵਰੀ 2010 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਨਾਲ 20 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਪੰਜ ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਹੁੰਜ਼ਾ  ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਝੀਲ ਦੇ ਹੜ੍ਹ ਨੇ ਉੱਪਰਲੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ 6,000 ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਘਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, (ਜ਼ਮੀਨ ਆਵਾਜਾਈ ਦੇ ਮਾਰਗਾਂ ਤੋਂ) ਹੋਰ 25,000 ਫਸੇ ਹੋਏ, ਅਤੇ  ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਏ। ਕਾਰਾਕੋਰਮ ਹਾਈਵੇਅ ਦਾ। ਝੀਲ  ਲੰਬਾ ਅਤੇ  ਡੂੰਘਾਈ ਵਿੱਚ ਜੂਨ 2010 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ ਜਦੋਂ ਇਹ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਵਾਲੇ ਬੰਨ੍ਹ ਦੇ ਉੱਪਰ ਵਹਿਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਹੇਠਲੇ ਸ਼ਿਸ਼ਕਟ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅੰਸ਼ਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੁਲਮਿਤ ਵਿੱਚ ਹੜ੍ਹ ਆਇਆ।  ਗੋਜਲ ਦੀ ਸਬ-ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੜ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ, 170 ਤੋਂ ਵੱਧ ਘਰ ਅਤੇ 120 ਦੁਕਾਨਾਂ ਹਨ। ਕਾਰਾਕੋਰਮ ਹਾਈਵੇਅ ਜਾਮ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਸਤਾਂ ਦੀ ਵੀ ਘਾਟ ਸੀ। 18 ਜੂਨ 2010 ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਝੀਲ ਦੇ ਵਹਾਅ ਅਤੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪਾਣੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦਾ ਰਿਹਾ। ਖ਼ਰਾਬ ਮੌਸਮ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਭੋਜਨ, ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਾਮਾਨ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਕਿਉਂਕਿ ਸੰਨੀਹਿਤ ਸਰੋਵਰ ਲਈ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਸੇਵਾ ਸਮੇਤ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ। 

## ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਦੇ ਬਾਅਦ 
ਹੁੰਜ਼ਾ ਨਦੀ ਦੇ ਬੰਨ੍ਹ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਬੈਰੀਅਰ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਪੰਜ ਪਿੰਡ ਹੜ੍ਹ ਗਏ ਸਨ। ਇਕ ਪਿੰਡ ਆਇਨਾਬਾਦ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਣੀ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਪਿੰਡ ਸ਼ਿਸ਼ਕਤ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਗੁਲਮੀਤ ਪਿੰਡ ਦਾ ਲਗਭਗ 40% ਹਿੱਸਾ, ਜੋ ਕਿ ਗੋਜਲ ਵੈਲੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਵੀ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਗੋਜਲ ਦੇ ਹੁਸੈਨੀ ਅਤੇ ਘੁਲਕੀਨ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਵਧਦੀ ਝੀਲ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।

ਕੇਂਦਰੀ ਹੁੰਜ਼ਾ ਅਤੇ ਗੋਜਲ ਘਾਟੀ (ਉੱਪਰ ਸੰਨੀਹਿਤ ਸਰੋਵਰ) ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਆਬਾਦੀ, 25,000 ਵਿਅਕਤੀ ਤੱਕ, ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ  ਝੀਲ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਸੜਕ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨਾਂ, ਘਰਾਂ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਕਾਰਨ ਉਤਪਾਦ.

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਟਾਂਗਜਿਆਸ਼ਨ ਝੀਲ - ਚੀਨ ਵਿੱਚ 2008 ਦੇ ਸਿਚੁਆਨ ਭੂਚਾਲ ਕਾਰਨ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਕਾਰਨ ਬਣੀ।
* ਸਾਰੇਜ਼ ਝੀਲ - ਤਜ਼ਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ 1911 ਦੇ ਸਾਰੇਜ਼ ਭੂਚਾਲ ਕਾਰਨ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਨਾਲ ਬਣੀ।
* ਲਾਲ ਝੀਲ - ਰੋਮਾਨੀਆ ਵਿੱਚ 1838 ਦੇ ਵਰਾਂਸੀਆ ਭੂਚਾਲ ਕਾਰਨ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਨਾਲ ਬਣੀ।
* 2010 ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੜ੍ਹ
* ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਸੰਨੀਹਿਤ ਸਰੋਵਰ ਨਦੀ 'ਤੇ ਲੈਂਡਸਲਾਈਡ ਝੀਲ ਸਪਿਲਵੇਅ ਵਿੱਚ ਓਵਰਫਲੋਅ - ਅਰਥ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ (ਨਾਸਾ)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਲਿਖਤ ਵਰਤੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਕੁਸ਼ਲਾਵਾ

**ਕੁਸ਼ਲਾਵਾ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਜ ਦੇ ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਫਲੋਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। 2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 787 ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਝੰਵਰ

**ਝੰਵਰ**, ਭਾਰਤ ਦੇ  ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਨਵੀਂ ਬਣੀ ਤਹਿਸੀਲ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਖਲਤੀ ਝੀਲ

**ਖਲਤੀ ਝੀਲ** ( ਉਰਦੂ **:** **خلتی جھیل**, ਖੋਵਰ **:** **خلتیو چھت** ) ਗੁਪਿਸ-ਯਾਸੀਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਝੀਲ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਟਰਾਊਟ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੈ। ਇੱਕ PTDC ਮੋਟਲ ਝੀਲ ਦੇ ਨਜ਼ਾਰੇ ਦੇ ਨਾਲ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।   ਪਾਣੀ ਬਹੁਤ ਠੰਡਾ ਹੈ ਜੋ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰਾਂ ਤੋਂ ਸਿੱਧਾ ਵਗਦਾ ਹੈ। ਝੀਲ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿਚ ਜੰਮ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕ ਇਸ 'ਤੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪੈਦਲ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। 

ਖਲਤੀ ਝੀਲ ਗੁਪਿਸ-ਯਾਸੀਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ (ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ), ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖਲਤੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ  'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ। ਇਹ ਝੀਲ ਟਰਾਊਟ ਮੱਛੀਆਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਝੀਲ ਖਲਟੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਘੀਜ਼ਰ ਨਦੀ ਦੇ ਇੱਕ ਮੋੜ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਖਲਤੀ ਝੀਲ ਆਪਣੇ ਟਰਾਊਟ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।  ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਟਰਾਊਟ ਨੂੰ ਗੋਲਾਘਮੁਲੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਘੀਜ਼ਰ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਮੱਛੀਆਂ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਵਧ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਗੁਪੀਸ ਘਾਟੀ ਦੇ ਲਗਭਗ ਹਰ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਫੈਂਡਰ ਝੀਲ
* ਹੰਡਰਾਪ ਝੀਲ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਖਲਟੀ ਝੀਲ

ਸ਼ੰਡੋਰ ਤਿਉਹਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਲਿਖਤ ਵਰਤੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਲੂਨਾ, ਰਾਜਸਥਾਨ

**ਲੂਨਾ** ਰਾਜਸਥਾਨ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ, ਜੋ ਮੇਹਦੀ ਹਸਨ ਦੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।  ਇਹ ਝੁੰਝੁਨੂ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਲਸਿਸਰ ਤਹਿਸੀਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੰਚਾਇਤ ਪਿੰਡ  ਹੈ। 

ਲੂਨਾ ਪਿੰਡ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਕੂਟੀ 'ਲੂਨਾ' ਲਈ ਹਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਮਾਣ  1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਾਇਨੇਟਿਕ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ। 

## ਨੋਟ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਲੋਲਾਵਾਸ

**ਲੋਲਾਵਾਸ** ਰਾਜਸਥਾਨ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਜੋਧਪੁਰ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਵਸਿਆ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।
[thumb|350x350px| ਪਿੰਡ ਲੋਲਾਵਾਸ [ਜੋਧਪੁਰ ਭਾਰਤ]]
2001 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 1,102 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 191 ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ  508 ਮਰਦ ਅਤੇ 594 ਔਰਤਾਂ ਸਨ।
[thumb|150x150px| ਪਿੰਡ ਤਲਾਬ ਲੋਲਾਵਾਸ [ਜੋਧਪੁਰ ਭਾਰਤ]]
[thumb|150x150px| ਪਿੰਡ ਹੱਟ ਲੋਲਾਵਾਸ [ਜੋਧਪੁਰ ਭਾਰਤ]]
[thumb|200x200px| ਪਿੰਡ ਲੋਲਾਵਾਸ [ਜੋਧਪੁਰ ਭਾਰਤ]]
ਪਿੰਡ ਦੀ ਮੁੱਖ ਆਬਾਦੀ ਜਾਟ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਲੂਨੀ, ਰਾਜਸਥਾਨ

**ਲੂਨੀ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਜ ਦੇ ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਤੋਂ 35 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।  ਇਹ  ਲੂਨੀ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਵੀ ਹੈ।

## ਭੂਗੋਲ 
ਲੂਨੀ ਮੱਧ ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਲੂਣੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਲੂਨੀ ਪਿੰਡ ਸ਼ਿਕਾਰਪੁਰਾ, ਸਤਲਾਣਾ, ਫਰੈਂਚ, ਬਰਲੀਆ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸ਼ਹਿਰ, ਜੋਧਪੁਰ ਦੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਰਾਜਧਾਨੀ 35ਕਿਲੋਮੀਟਰ (22 ਮੀਲ) ਦੂਰ ਹੈ।

ਪਿੰਡ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਕਾਰੀਗਰ ਧਾਤ, ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਲੱਕੜ ਜਟਿਲ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਢਾਲਣ  ਦੇ ਆਪਣੇ ਜੱਦੀ ਪੇਸ਼ੇ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਤੋਰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੋਗਰਾ ਕਲਾਂ

**ਮੋਗਰਾ ਕਲਾਂ** ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਪਾਲੀ ਤੋਂ ਜੋਧਪੁਰ ਰੂਟ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ 62 ਦੇ ਨੇੜੇ, ਜੋਧਪੁਰ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਲੂਨੀ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਜੋਧਪੁਰ ਤੋਂ 18 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (11 ਮੀਲ) ਦੂਰ ਹੈ। ਡਾਕ ਕੋਡ 342802 ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੀ 2011 ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਿੰਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 4,049 (2,067 ਪੁਰਸ਼; 1,982 ਔਰਤਾਂ) ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੋਧਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਮੀਨ ਫਹੀਮ

**ਮਖਦੂਮ ਮੁਹੰਮਦ ਅਮੀਨ ਫਹੀਮ** (ਉਰਦੂ: مخدوم محمد امین فہیم; alt. ਸ਼ਬਦ: ਅਮੀਨ ਫਹੀਮ; 4 ਅਗਸਤ 1939 – 21 ਨਵੰਬਰ 2015) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੋਕਪ੍ਰਿਅ ਖੱਬੇ-ਪੱਖੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੀਨੀਅਰ ਉਪ-ਚੇਅਰਮੈਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਅਲਾਇੰਸ ਫਾਰ ਰੀਸਟੋਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਡੈਮੋਕਰੇਸੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸਨ।

1961 ਵਿੱਚ ਸਿੰਧ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਉਸਨੇ 1970 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਰਗਰਮੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1970 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਬੇਨਜ਼ੀਰ ਭੁੱਟੋ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਰਹੇ।

## ਜੀਵਨੀ ਅਤੇ ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ 
### ਪਰਿਵਾਰਕ ਜੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ 
ਮਖਦੂਮ ਮੁਹੰਮਦ ਅਮੀਨ ਫਹੀਮ ਦਾ ਜਨਮ 4 ਅਗਸਤ 1939 ਨੂੰ ਸਿੰਧ ਦੇ ਹਾਲਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਕਰਾਚੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਬੰਦਰਗਾਹ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ 200 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਮਖਦੂਮ ਮੁਹੰਮਦ ਜ਼ਮਾਨ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਦੇ 17ਵੇਂ ਅਧਿਆਤਮਕ ਆਗੂ ਸਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਜਗੀਰੂ ਹਸਤੀ ਸਨ।

### ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਅਮੀਨ ਫਹੀਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ 1955 ਵਿੱਚ ਹਾਲਾ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1957 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਜੱਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹਾਲਾ ਦੇ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਦਸਵੀਂ ਕੀਤੀ।ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਦਾਖਲਾ ਇਮਤਿਹਾਨ ਪਾਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਫਹੀਮ ਨੇ ਸਿੰਧ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਣਪਛਾਤੇ ਮੇਜਰ ਵਜੋਂ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਅਤੇ 1958 ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਮੇਜਰ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
1970 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਲੋਕਪ੍ਰਿਅ ਲਹਿਰ ਦੌਰਾਨ, ਫਹੀਮ ਜੂਨੀਅਰ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਮਖਦੂਮ ਅਮੀਨ ਫਾਹੀਮ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ "ਸਰਵਾਰੀ ਜਮਾਤ" ਕਹੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਅਧਿਆਤਮਕ ਸਮੂਹ ਦਾ ਆਗੂ ਵੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1939
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2015
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੰਧੀ ਲੋਕ
ਹੰਦਰਾਪ ਝੀਲ

**ਹੰਦਰਾਪ ਝੀਲ** (    , ਖੋਵਰ :شونجو چھت) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ, ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ, ਗੁਪਿਸ-ਯਾਸੀਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਡੂਰ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਉੱਚੀ ਉਚਾਈ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੈ। ਝੀਲ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ ਖਿੱਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੇ ਟਰਾਊਟ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਹੈਂਡਰਾਪ ਝੀਲ ਬਰਫ਼ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਪਹਾੜਾਂ  ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਨਿਕਲ   ਅਤੇ ਸਿਲੰਡਰ ਵਰਗੀਆਂ ਆਕਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਟਿਕਾਣਾ 
ਹੰਦਾਰਾਪ ਝੀਲ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ, ਹੰਦਾਰਾਪ ਘਾਟੀ ਜਾਂ ਤਹਿਸੀਲ ਫਾਂਡਰ ਘੀਜ਼ਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਘਾਟੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਹੰਦਾਰਾਪ ਨਾਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਉਚਾਈ 3285 ਮੀਟਰ ਜਾਂ 10777.6 ਹੈ&nbsp;ਫੁੱਟ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ। ਇਸ ਝੀਲ ਕੋਲ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਤੋਂ ਗਿਲਗਿਤ ਤੱਕ ਕਾਰਾਕੋਰਮ ਹਾਈਵੇਅ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਪਹੁੰਚੀਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਗਿਲਗਿਤ-ਚਿਤਰਾਲ ਸੜਕ 'ਤੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਸ਼ੰਡੂਰ ਵੱਲ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਆਖ਼ਰੀ ਪੜਾਅ ਹੈਂਡਰਪ ਵੈਲੀ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਹੁਣ ਘਾਟੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਝੀਲ ਤੱਕ ਜੀਪਬਲ ਰੋਡ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਹ ਸੜਕ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਹੋਵੇਗੀ, ਉਹ ਵੈਨ, ਬਾਈਕ ਅਤੇ ਸਾਈਕਲ ਦੁਆਰਾ ਵੀ ਸਫ਼ਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਗਿਲਗਿਤ ਨਦੀ
* ਫੈਂਡਰ ਝੀਲ
* ਖਲਟੀ ਝੀਲ
* ਸ਼ੰਡੂਰ ਘਾਟੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਪਰਿਸਤਾਨ ਝੀਲ

**ਪਾਰਿਸਤਾਨ ਝੀਲ** ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਹ 2018 ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਲ ਤੋਂ  ਉੱਤੇ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਦੂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਰਬਤਾਰੋਹੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਖੋਜੀ ਗਈ ਸੀ । ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਝੀਲ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਨਲਤਰ ਝੀਲਾਂ

ਨਲਤਰ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਝੀਲਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ **ਨਲਤਰ ਝੀਲਾਂ** (    ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ) ਜਾਂ '''*ਬਸ਼ਕਿਰੀ* ਝੀਲਾਂ'''    ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਹਨ । । ਤਿੰਨ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਰੰਗ ਹਰਾ ਹੈ (ਝੀਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਉੱਗੇ ਘਾਹ ਕਾਰਨ) ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਜੀ ਵਿੱਚ ਨੀਲੇ ਰੰਗ ਦਾ ਪਾਣੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਵਿੱਚ ਹਲਕੇ ਨੀਲੇ ਰੰਗ ਦਾ ਪਾਣੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ, ਬਾਸ਼ਕੀਰੀ ਝੀਲ  ਅੱਪਰ ਨਲਤਾਰ (ਜਾਂ ਨਲਤਾਰ ਬਾਲਾ) ਤੋਂ ਲਗਭਗ  ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਹੈ।।  ਝੀਲਾਂ ਤੱਕ ਦੀ ਸੜਕ ਘਾਟੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਵਗਦੀ ਇੱਕ ਨਦੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਕੱਚੀ ਸੜਕ ਹੈ। ਝੀਲਾਂ ਸੰਘਣੇ ਪਾਈਨ ਦੇ ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਝੀਲਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਮਾਂ ਮਈ ਤੋਂ ਅਕਤੂਬਰ ਹੈ. ਸਰਦੀਆਂ ਦੌਰਾਨ, ਨਲਤਾਰ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਬਰਫ਼ਬਾਰੀ ਕਾਰਨ ਵਾਹਨ ਦੁਆਰਾ ਝੀਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਾ ਲਗਭਗ ਅਸੰਭਵ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  ਇਹ ਝੀਲਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀਂ ਸੁੰਦਰ ਹਨ ਅਤੇ ਦੁਨਿਆ ਭਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਲੁਭਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਥੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। 

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਨੋਮਲ ਵੈਲੀ
* ਡੈਨਯੋਰ
* ਗਿਲਗਿਤ ਸ਼ਹਿਰ
* ਬਾਗਰੋਟ ਵੈਲੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਦੇਵੀ ਚੌਧਰਾਨੀ

***ਦੇਵੀ ਚੌਧਰਾਨੀ*** (    ) ਬੰਕਿਮ ਚੰਦਰ ਚੈਟਰਜੀ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਨਾਵਲ ਹੈ ਅਤੇ 1884 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸਦਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੁਬੋਧ ਚੰਦਰ ਮਿੱਤਰ ਨੇ  ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ। *ਆਨੰਦਮਠ* ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬੰਕਿਮ ਚੰਦਰ ਨੇ ਇੱਕ ਪੁਨਰ-ਉਭਾਰਿਤ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਜੋ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਜ਼ੁਲਮ ਵਿਰੁੱਧ ਤਪੱਸਿਆ, ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਨਿਸਕਾਮਤਾ ਦੀਆਂ ਰਵਾਇਤੀ ਭਾਰਤੀ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ 'ਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰਲੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਲੜਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਕਿਉਂਜੋ ਇਸਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਦੇਸ਼ਭਗਤੀ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕੀਤਾ, ਇਸ ਲਈ ਨਾਵਲ 'ਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪਾਬੰਦੀ ਹਟਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ ਬੰਕਿਮ ਚੰਦਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸ਼ਾਹੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਦਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਜਿੱਤਣ ਦਾ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਹੈ।

ਅਤਿ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਬੰਕਿਮ ਚੰਦਰ ਨੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਇੱਕ ਔਰਤ, ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ, ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਜਦੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਪਰਦੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੇ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮੂੰਹ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਉਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਸੀ ਜੋ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਆਪਣੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਈਆਂ ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੰਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈਆਂ। ਕੁਝ ਨਾਰੀਵਾਦੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਨਾਵਲ ਦੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਣਾ ਘਰ ਬਣਾਉਣ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਵਲ
ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ (ਨਾਵਲ)

***ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ*** ਬੰਕਿਮ ਚੰਦਰ ਚੈਟਰਜੀ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1869 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਚੈਟਰਜੀ ਦਾ ਤੀਜਾ ਨਾਵਲ ਸੀ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਇਹ ਨਾਵਲ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਤਾਂ ਚੈਟਰਜੀ 30 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ।

## ਪਲਾਟ 
ਕਹਾਣੀ ਮਗਧ ਦੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਹੇਮਚੰਦਰ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਮਥੁਰਾ ਦੀ ਇੱਕ ਮੱਧ-ਵਰਗੀ ਲੜਕੀ ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨਾਂ ਦਾ ਪਿਆਰ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੇਮਚੰਦਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਤਿ  ਆਪਣੇ ਫਰਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਯਵਨ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਰਾਜ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਪਰ ਉਹ ਯਵਨਾਂ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ ਨਾਲ ਗੁਪਤ ਵਿਆਹ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।

ਹੇਮਚੰਦਰ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਕਰਤੱਵਾਂ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ, ਮਾਧਵਾਚਾਰੀਆ, ਹੇਮਚੰਦਰ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ ਗੁਪਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮ੍ਰਿਣਾਲਿਨੀ ਨੂੰ ਗੋਂਡ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਦੇ ਘਰ ਭੇਜਦਾ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਵਲ
ਰਸ਼ ਝੀਲ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ)

**ਰਸ਼ ਝੀਲ** (    ) ਰਸ਼ ਪਰੀ ਪੀਕ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੁੰਜ਼ਾ ਵੈਲੀ, ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ। , ਰਸ਼ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਅਲਪਾਈਨ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।  ਇਹ ਲਗਭਗ  ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਮਿਆਰ ਪੀਕ ਅਤੇ ਸਪਾਂਟਿਕ ( ਗੋਲਡਨ ਪੀਕ ) ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ, ਜੋ ਕਿ ਨਾਗਰ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਝੀਲ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀ 27ਵੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਝੀਲ ਹੈ। 

ਰਸ਼ ਝੀਲ ਅਤੇ ਰਸ਼ ਪੀਕ ਹੰਜ਼ਾ ਅਤੇ ਹੋਪਰ ਘਾਟੀ ਰਾਹੀਂ ਹੋਪਰ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ (ਬੁਅਲਟਰ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ) ਅਤੇ ਮਿਆਰ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਰਾਹੀਂ ਪਹੁੰਚੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਮਿਆਰ ਅਤੇ ਫੂਪਾਰਸ਼ ਚੋਟੀਆਂ ਤੋਂ ਉੱਠਦੀ ਹੈ। ਰਸ਼ ਝੀਲ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਸਪਾਂਟਿਕ, ਮਾਲੂਬਿਟਿੰਗ, ਮਿਆਰ ਪੀਕ, ਫੂਪਰਸ਼ ਪੀਕ ਅਤੇ ਅਲਟਰ ਸਰ ਦੇ ਨਜ਼ਾਰੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਹੋਪਰ ਵੈਲੀ
* ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* *ਪਾਕਿਸਤਾਨ* ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਰਸ਼ ਝੀਲ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰੋ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਸਦਪਾਰਾ ਝੀਲ

thumb| ਸਦਪਾਰਾ ਝੀਲ ਸਕਾਰਦੂ
thumb| ਸਕਾਰਦੂ ਵਿੱਚ ਸਦਪਾਰਾ ਝੀਲ ਦਾ ਫਿਰੋਜ਼ੀ ਪਾਣੀ
thumb| ਸਕਾਰਦੂ ਦੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਸਦਪਾਰਾ ਝੀਲ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼
thumb| ਸਦਪਾਰਾ ਝੀਲ ਸਕਾਰਦੂ
thumb| ਸਦਪਾਰਾ ਝੀਲ ਸਕਾਰਦੂ
**ਸਦਪਾਰਾ ਸਰ ਝੀਲ** (    ) ਸਕਾਰਦੂ, ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਝੀਲ ਹੈ, ਜੋ ਸਕਾਰਦੂ ਘਾਟੀ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਤਪਾਰਾ ਸਟ੍ਰੀਮ ਦੁਆਰਾ ਖੁਆਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸਦਪਾਰਾ ਝੀਲ 2,636 ਮੀਟਰ (8,650 ਫੁੱਟ) ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਹੈ ਅਤੇ 2.5 km²ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਝੀਲ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਸਦਪਾਰਾ ਡੈਮ ਦੇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਨਾਲ ਸਦਪਾਰਾ ਝੀਲ ਦਾ ਆਕਾਰ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। 

## ਭੌਤਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ 
* ਦੇਓਸਾਈ ਮੈਦਾਨਾਂ ਦੀ ਪਿਘਲ ਰਹੀ ਬਰਫ਼ ਝੀਲ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਹੈ।
* ਝੀਲ 2.5 ਦੇ ਖੇਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ&nbsp;ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਟਾਪੂ ਦੇ ਨਾਲ ਕਿਲੋਮੀਟਰ.

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਸਤਪਾਰਾ ਡੈਮ
* ਸਤਪਾਰਾ ਧਾਰਾ
* ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਵਕਾਸ ਉਸਮਾਨ ਦੁਆਰਾ ਸਤਪਾਰਾ ਝੀਲ ਦੀਆਂ ਫੋਟੋਆਂ
* - ਇਮਰਾਨ ਅਹਿਮਦ ਦੀ ਫੋਟੋ ਗੈਲਰੀ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਰਾਮਾ ਝੀਲ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ)

**ਰਾਮਾ ਝੀਲ** (    ) ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਅਸਟੋਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ।  ਇਹ ਅਸਟੋਰ ਵੈਲੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਲੂਤ ਦੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਹਰਿਆਲੀ ਹੈ।   ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਲੌਗਿੰਗ ਅਭਿਆਸਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਖੇਤਰ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਢੱਕਣ, ਘੱਟ ਔਸਤ ਵਰਖਾ ਅਤੇ ਘੱਟ ਬਨਸਪਤੀ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਰਾਮਾ ਵੈਲੀ ਸੰਘਣੇ ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਪਾਈਨ, ਦਿਆਰ, ਫ਼ਾਇਰ ਅਤੇ ਜੂਨੀਪਰ ਦੇ ਰੁੱਖ ਹਨ। ਇਹ ਘਾਟੀ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 3300 ਮੀਟਰ (10800 ਫੁੱਟ) ਉੱਚੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਲ ਦੇ 7-8 ਮਹੀਨਿਆਂ ਲਈ ਬਰਫ਼ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਹਰਿਆ ਭਰਿਆ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸਥਾਨਕ ਚਰਵਾਹਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਅਨੁਕੂਲ ਹਾਲਾਤ.

## ਟਿਕਾਣਾ 
ਅਸਟੋਰ ਵੈਲੀ ਤੋਂ ਰਾਮਾ ਝੀਲ ਦੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ, ਤਿੰਨ ਛੋਟੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਸ਼ੀਨਾ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਰੋਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

2005 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਅਸਟੋਰ, ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਦਾ 5ਵਾਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਿਆਮੀਰ ਦੀ ਇੱਕ ਤਹਿਸੀਲ ਸੀ। ਹੁਣ ਅਸਟੋਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਅਸਟੋਰ ਵਿੱਚ ਖੇਤਰ ਦੇ ਆਸੇ ਪਾਸੇ  50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਛੋਟੇ ਪਿੰਡ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਿਲਮ, ਬੁਬਿਨ, ਗੋਰੀਕੋਟ, ਈਦ ਗਹਿ, ਫੇਨਾ, ਬੁਲੇਨ, ਚੌਂਗਰਾ ਅਤੇ ਪੈਰਿਸ਼ਿੰਗ ।
## ਪਹੁੰਚਯੋਗਤਾ 
ਰਾਮਾ ਝੀਲ ਅਸਟੋਰ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। KKH 'ਤੇ ਫੇਅਰੀ ਮੀਡੋਜ਼ ਲਈ ਐਗਜ਼ਿਟ ਪਾਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਗਭਗ 20 ਮਿੰਟਾਂ ਲਈ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਂਦੇ ਰਹੋ। ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਅਸਟੋਰ ਦੇ ਸੱਜੇ ਮੋੜ ਲਈ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆਉਂਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਹੋਰ 2-3 ਘੰਟੇ ਚੱਲਦੇ ਰਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਅਸਟੋਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਪਹੁੰਚੋਗੇ। ਇਹ ਘਾਟੀ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੈਂਪਿੰਗ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਰਾਮਾ ਮੈਦਾਨ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸੜਕ ਨੂੰ ਹੁਣ ਸੀਮਿੰਟ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਲਾਨੀ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਦੇ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਰਾਮਾ ਝੀਲ ਤੱਕ ਡੇਢ ਘੰਟੇ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਹੈ। ਸਥਾਨ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰੋ ਅਸਟੋਰ ਵੈਲੀ ਤੋਂ ਰਾਮਾ ਝੀਲ ਦੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਤਿੰਨ ਛੋਟੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਸ਼ਾਇਨਾ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਰੌਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

2005 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਅਸਟੋਰ, ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਦਾ 5ਵਾਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦਿਆਮੀਰ ਦੀ ਇੱਕ ਤਹਿਸੀਲ ਸੀ। ਹੁਣ ਅਸਟੋਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
## ਜਨਸੰਖਿਆ 
ਰਾਮਾ ਝੀਲ ਚੌਂਗਰਾਹ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਚੌਂਗਰਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚੌਂਗਰੋਚ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਅਸਟੋਰ ਵਿੱਚ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਪਿੰਡ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਿਲਮ, ਬੁਬਿਨ, ਗੋਰੀਕੋਟ, ਈਦ ਗਹਿ, ਫੇਨਾ, ਬੁਲੇਨ,

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਰਾਮਾ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਲਿਖਤ ਵਰਤੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਜੱਗੀ ਬਰਾੜ ਸਮਾਲਸਰ

**ਜੱਗੀ ਬਰਾੜ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੋਗਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸਮਾਲਸਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ, ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਕਾਲੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮਾਸਟਰ ਜੋਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਦੀ ਹੋਣਹਾਰ ਬੇਟੀ ਹੈ। 

## ਰਚਨਾਵਾਂ
### ਕਵਿਤਾ
**ਕਸਤੂਰੀ* (2014)
**ਵੰਝਲੀ* (2016)
**ਕੱਤਣੀ* (2019)

### ਕਹਾਣੀਆਂ
**ਉਸਦੀ ਡਾਇਰੀ ਦੇ ਪੰਨੇ* (1988)
**ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪਾਸਪੋਰਟ* (2023)

### ਹੋਰ
**ਸਮਾਲਸਰ ਮੇਰਾ ਪਿੰਡ* (2021)
**ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹੈ* 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਸ਼ਿਓਸਰ ਝੀਲ

**ਸ਼ਿਓਸਰ ਝੀਲ** (    ) ਇੱਕ ਅਲਪਾਈਨ ਝੀਲ ਹੈ ਜੋ ਦੇਓਸਾਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ, ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ  ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ । 

ਝੀਲ ਦੋ ਰਸਤਿਆਂ ਰਾਹੀਂ ਪਹੁੰਚੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਸਟੋਰ ਰਾਹੀਂ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਸਕਾਰਦੂ ਰਾਹੀਂ। ਮੁੱਖ ਅਸਟੋਰ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ, ਮੈਦਾਨੀ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਆਖਰੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਖੇਤਰ ਚਿਲਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਇੱਕ ਅਰਧ-ਧਾਤੂ ਸੜਕ ਰਾਹੀਂ ਜੀਪ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਦੂਜਾ ਰਸਤਾ, ਸਕਰਦੂ ਤੋਂ, ਕੁਝ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੀਪ ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੇਕਰ ਟ੍ਰੈਕ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਦਿਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ।

## ਜਲਵਾਯੂ 
ਨਵੰਬਰ ਅਤੇ ਮਈ ਦੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੇਓਸਾਈ ਦਾ ਖੇਤਰ ਬਰਫ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬਸੰਤ ਰੁੱਤ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦਾ ਖੇਤਰ ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਤਿਤਲੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੈਲਾਨੀ ਜੂਨ ਅਤੇ ਸਤੰਬਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। 

alt=Sheosar Lake is a lake situated in Deosai National Park, in Gilgit-Baltistan province of northern Pakistan. It is located at the height of 4,142 metres.|ਸ਼ਿਓਸਰ ਝੀਲ ਉੱਤਰੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਦੇਓਸਾਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਝੀਲ ਹੈ। ਇਹ 4,142 ਮੀਟਰ ਦੀ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਾਰਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* HighestLake.com - ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 
* http://pbase.com/waqas Sheosar Lake Photos by Waqas Usman
* ਇਮਰਾਨ ਅਹਿਮਦ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਗੈਲਰੀ: ਸ਼ਿਓਸਰ ਝੀਲ
* ਚੌ. ਉਮੇਰ ਦੀ ਪਿਕਚਰ ਗੈਲਰੀ: ਸ਼ਿਓਸਰ ਝੀਲ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਲਤਸਤਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਫ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਲਿਖਤ ਵਰਤੇ ਹਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਅਤਾ ਤੁਰਬ

**ਅਤਾ ਤੁਰਬ** (ਉਰਦੂ: عطا تراب) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਵੀ ਹੈ। ਉਹ ਰੋਮਾਂਸ ਅਤੇ ਦਿਲ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀ ਕਵਿਤਾ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਅਰਬੀ ਤੋਂ ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਵੀ ਕੀਤਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਤੁਰਬ ਦਾ ਜਨਮ 7 ਜਨਵਰੀ 1977 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਅਰਬੀ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਉਹ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾ ਪਾਠਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਾਹਿਤਕ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੈਨਲਾਂ 'ਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਹੋਸਟ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਤੁਰਾਬ ਨੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਅਤੇ ਅਰਬੀ ਤੋਂ ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਤੇ SUCH TV 'ਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਪਿਛਲੇ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲਿਖ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਕਿਤਾਬ "ਬਾਰੀਸ਼ ਮੇਂ ਸ਼ਰੀਕ" ਭਾਵ "ਬਾਰਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਥੀ" ਦਸੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ। "ਬਾਰੀਸ਼ ਮੇਂ ਸ਼ਰੀਕ" ਪੁਸਤਕ 'ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੇਖ, ਬੀਬੀਸੀ ਉਰਦੂ 'ਤੇ ਲਿੰਕ 'ਤੇ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1977
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਦੇ ਲੋਕ
ਦੀਪਤੀ ਬਬੂਟਾ

**ਦੀਪਤੀ ਬਬੂਟਾ** ਪੰਜਾਬੀ  ਕਹਾਣੀਕਾਰਾ ਹੈ।
 
## ਰਚਨਾਵਾਂ
**ਟੱਪੇ, ਟੱਪੇ, ਟੱਪੇ*
**ਠਰੀ ਰੁੱਤ ਦਾ ਸੇਕ*
**ਨਸ਼ਾ ਪੰਜ ਛੇ ਦਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਇਕਾਂਗੀ*
**ਪਿੱਛਾ ਰਹਿ ਗਿਆ ਦੂਰ*
**ਭੁੱਖ ਇਉਂ ਸਾਹ ਲੈਂਦੀ ਹੈ*

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਜ਼ਾਰਬਾ ਝੀਲ

**ਜ਼ਾਰਬਾ ਸੋ** ਜਾਂ ਬਲਾਇੰਡ ਝੀਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਗਰ ਘਾਟੀ, ਸ਼ਿਗਰ, ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਪੈਨੋਰਾਮਿਕ ਝੀਲ ਹੈ।  ਝਰਬਾ ਝੀਲ ਸ਼ਿਗਰ ਘਾਟੀ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਿੰਧੂ ਨਦੀ ਵਲੋਂ ਚਰਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

ਇਹ ਝੀਲ ਸ਼ਿਗਰ ਘਾਟੀ ਦੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਹੈ। ਇਹ ਝੀਲ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਸਿੰਧ ਨਦੀ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸ਼ਿਗਰ ਨਦੀ ਨਾਲ ਘਿਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਪਾਟਿਆ ਦੁੱਧ (ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)

***ਪਾਟਿਆ ਦੁੱਧ*** ਸ. ਤਰਸੇਮ ਦੀਆਂ 1981 ਤਕ ਲਿਖੀਆਂ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1982 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈਆਂ 13 ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ।

## ਕਹਾਣੀਆਂ
**ਪਾਟਿਆ ਦੁੱਧ* 
**ਲੱਛੀ ਤੇਰੇ ਬੰਦ ਨਾ ਬਣੇ* 
**ਸੁੱਕ-ਪੁੱਕਾ* 
**ਲਾਵਾਰਸ ਲਾਸ਼* 
**ਬੱਦਲਾਂ ਵਿਚ ਧੁੱਪ ਦੀ ਲੀਕ* 
**ਬੌਣਾ* 
**ਕਸੂਰ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ?* 
**ਬਦਲਦੇ ਦਾਇਰੇ* 
**ਨਹੁੰਆਂ ਨਾਲੋਂ ਟੁੱਟਿਆ ਮਾਸ* 
**ਵੱਡੇ ਘਰ ਦੀ ਨੂੰਹ*

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਸੁਰਜੀਤ

**ਸੁਰਜੀਤ** ਪੰਜਾਬੀ ਦੀ ਇੱਕ ਕਵਿੱਤਰੀ ਹੈ। 

## ਰਚਨਾਵਾਂ
### ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ
**ਹੇ ਸਖ਼ੀ*
**ਸਿ਼ਕਸ਼ਤ ਰੰਗ*
**ਵਿਸਮਾਦ* 
**ਕੂੰਜਾਂ* (ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)

### ਹੋਰ
**ਪਾਰਲੇ ਪੁਲ਼* (ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)
**ਪਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ – ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਸੰਵਾਦ*( ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਨਾ)
**ਧਰਤ ਪਰਾਈ ਆਪਣੇ ਲੋਕ* (ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਕਵੀ
ਬਲੀਜੀਤ

thumb|ਬਲੀਜੀਤ      
                    ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਬਲੀਜੀਤ ਦਾ ਜਨਮ 15 ਮਾਰਚ 1962 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਲਖਮੀਪੁਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਹਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਨੁਵਾਦ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਬਲੀਜੀਤ ਨੂੰ ਮਾਨਵਵਾਦੀ ਰਚਨਾ ਮੰਚ, ਜਲੰਧਰ ਪੰਜਾਬ, ਵੱਲੋਂ ਸਾਲ 2019 ਦਾ 'ਲੋਕ ਕਵੀ ਗੁਰਦਾਸ ਰਾਮ ਆਲਮ ਐਵਾਰਡ' ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਲ-2022 ਦਾ ਉਰਮਿਲਾ ਆਨੰਦ ਸਿਮਰਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਉਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ 'ਨੂਣ' ਲਈ ਪ੍ਰੀਤਨਗਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤੀਸਰੇ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਹਹਿ 'ਉੱਚੀਆਂ ਆਵਾਜਾਂ' ਲਈ ਸਾਲ 2023 ਦਾ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਕਨੇਡੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ ਦਾ ਢਾਹਾਂ ਪੁਰਸਕਾਰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
       ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਮੁਤੱਲਕ ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਬੋਰਡ, ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ, ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਆਹੁਦਿਆਂ ਤੇ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ  ਬਤੌਰ ਜ਼ਿਲਾ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ ਅਫ਼ਸਰ ਫਰੀਦਕੋਟ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਏ।

## ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ
* "ਉੱਚੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ" (2022)
* "इबारतें" (2019)
* "ਇਬਾਰਤਾਂ" (2010)
* "ਸੌ ਗੱਲਾਂ" (2006)

## ਹਵਾਲੇ
https://www.punjabi-kavita.com/punjabikahani/Balijit.php

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1962
ਚੱਕ ਮਹਿਮਾਨ

**ਚੱਕ ਮਹਿਮਾਨ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦੇ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਨਾਨਕ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਤਹਿਸੀਲ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਤੋਂ 20 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (12 ਮੀਲ) ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਤੋਂ 40 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (25 ਮੀਲ) ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। । ਪਿੰਡ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ  ਪਿੰਡ ਦੇ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਨੁਮਾਇੰਦੇ  ਸਰਪੰਚ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਪਿੰਨ ਕੋਡ 143513 ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕਚੂਰਾ ਝੀਲ

**ਕਚੂਰਾ ਝੀਲਾਂ** (    ) ਉੱਤਰੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਟਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸਕਾਰਦੂ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਝੀਲਾਂ ਹਨ। ਝੀਲਾਂ,  ਉਚਾਈ ਵਿੱਚ, **ਉਪਰਲੀ ਕਚੂਰਾ ਝੀਲ** ਅਤੇ **ਹੇਠਲੀ ਕਚੂਰਾ ਝੀਲ** ਨਾਂ ਦੀਆਂ ਹਨ।  ਬਾਅਦ ਵਾਲੀ ਝੀਲ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਗਰੀਲਾ ਝੀਲ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਕਾਰਦੂ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰ ਸ਼ਾਂਗਰੀਲਾ ਰਿਜੋਰਟ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਰਿਜ਼ੋਰਟ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੈ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਝੀਲ ਜਿਸਨੂੰ ਜ਼ਮਬਾਖਾ ਝੀਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਾਂਗਰੀਲਾ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਜ਼ਮਬਾਖਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਝੀਲਾਂ ਪੱਛਮੀ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੀ ਕਾਰਾਕੋਰਮ ਪਰਬਤ ਲੜੀ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਕਸ਼ਮੀਰ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਸਿੰਧ ਨਦੀ ਬੇਸਿਨ ਵਿੱਚ ਹਨ।

ਅੱਪਰ ਕਚੂਰਾ ਝੀਲ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਡੂੰਘਾਈ  ਹੈ। । ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ  ਹੁੰਦਾ ਹੈ ।  ਸਰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਤ੍ਹਾ ਜੰਮ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉੱਪਰਲੀ ਸਿੰਧੂ ਨਦੀ ਨੇੜੇ ਤੋਂ ਨੀਵੀਂ ਉਚਾਈ 'ਤੇ ਵਗਦੀ ਹੈ।
thumb
ਉੱਚੀ ਕਚੂਰਾ ਝੀਲ ਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਲਗਭਗ ਬੇਰੋਕ ਹੈ ਅਤੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਜਿਆਦਾਤਰ ਅਣਪਛਾਤੀ ਹੈ, ਇਸਦੇ ਖੁਰਦਰੇ ਭੂਮੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਸਬਲਪਾਈਨ ਕੋਨੀਫਰ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਖੇਤਰ ਦਾ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਬਨਸਪਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਜੰਗਲੀ ਖੜਮਾਨੀ - *ਪਰੂਨਸ* ਲਈ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। *ਅਰਮੇਨੀਆਕਾ* ਦੇ ਬਾਗ. ਅੱਪਰ ਕਚੂਰਾ ਝੀਲ 'ਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਾਈਕਿੰਗ, ਟਰਾਊਟ ਫਿਸ਼ਿੰਗ ਅਤੇ ਹਿਮਾਲਿਆ ਪਰਬਤਾਰੋਹੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰ
* ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਝੀਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਵਕਾਸ ਉਸਮਾਨ ਦੁਆਰਾ ਅੱਪਰ ਕਚੂਰਾ ਝੀਲ ਅਤੇ ਸਕਾਰਦੂ ਦੀਆਂ ਫੋਟੋਆਂ
* ਇਮਰਾਨ ਅਹਿਮਦ ਦੀ ਫੋਟੋ ਗੈਲਰੀ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਝੀਲਾਂ
ਡਾ. ਹਰੀਸ਼ ਮਲਹੋਤਰਾ

**ਡਾ. ਹਰੀਸ਼ ਮਲਹੋਤਰਾ** (ਜਨਮ 7 ਜੁਲਾਈ 1951) ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਹੈ। 1987 ਵਿੱਚ ‘ਜਾਅਲੀ ਦੁਨੀਆਂ’ ਨਾਂ ਦੀ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੁਸਤਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਪੁਸਤਕਾਂ ਪੰਜਾਬੀ, ਅੰਗਰੇਜੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। 2008 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਅੰਦਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਸਤਵੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਪੁਸਤਕ ‘ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦਾ ਕਤਲ’  ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ।

ਹਰੀਸ਼ ਮਲਹੋਤਰਾ ਦਾ ਜਨਮ 7 ਜੁਲਾਈ 1951 ਨੂੰ ਲੱਲੀਆਂ ਕਲਾਂ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਰਚਨਾਵਾਂ
**ਜਾਅਲੀ ਦੁਨੀਆਂ* (1987)
**ਮਸਲੇ ਪਰਵਾਸ ਦੇ* (1994)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਲੇਖਕ