open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਹਵਾ ਵਿਚ ਖੜ੍ਹਾ ਮੰਦਰ

ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ: [//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?pagename=%E0%A4%B9%E0%A4%B5%E0%A4%BE_%E0%A4%AE%E0%A5%87%E0%A4%82_%E0%A4%96%E0%A4%A1%E0%A4%BC%E0%A4%BE_%E0%A4%AE%E0%A4%82%E0%A4%A6%E0%A4%BF%E0%A4%B0&params=39_39_57_N_113_42_18_E_type:landmark 39°39′57″N 113°42′18″E﻿ / ﻿39.66583°N 113.70500°E﻿ / 39.66583; 113.70500]
thumb|300x300px|ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਖੜਿਆ ਮੰਦਰ
**ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਖੜਿਆ ਮੰਦਰ, **ਜਾਂ **ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮੱਠ** ਜਾਂ ਸ਼ੂਆਨ ਖੋਂਗ ਸ: (ਸਰਲ ਚੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ:悬空寺; ਪੁਰਾਤਨ ਚੀਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: 懸空寺) ਉੱਤਰੀ ਚੀਨ ਦੇ ਸ਼ਾਨਸ਼ੀ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੰਗ ਪਹਾੜੀ ਦੀ ਇੱਕ ਖੜੀ ਚੱਟਾਨ ਉੱਤੇ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਮੰਦਿਰ ਹੈ।  ਇਸ ਮੰਦਰ ਦਾ ਨੇੜਲਾ ਨਗਰ ਤਾਥੋਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਉਤਰ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ 64.23 ਕਿ.ਮੀ. ਦੂਰ ਹੈ। ਇਥੇ ਯੁਨਕਾਂਗ ਗੁਫ਼ਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਖੜਾ ਮੰਦਿਰ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਥਾਨ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਰਕਸ਼ਣ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਚੀਨ ਦਾ ਇਹ ਇਕੱਲਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬੁੱਧ ਧਰਮ, ਤਾਓ, ਅਤੇ ਕਨਫੂਸ਼ੀਅਸ ਧਰਮਾਂ ਦੀ ਮਿਸ਼ਰਤ ਸ਼ੈਲੀ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਅਦਭੁੱਤ ਮੰਦਰ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸੰਰਚਨਾ ਓਕ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ ਚਟਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਫਿੱਟ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਸਹਾਇਕ ਢਾਂਚਾ ਅੰਦਰ ਛੁਪਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ 2010 ਵਿੱਚ ਟਾਇਮ ਪੱਤ੍ਰਕਾ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਅਜੀਬ ਅਤੇ ਖਤਰਨਾਕ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਹੰਗ ਪਹਾੜੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਨਸਾਰ ਇਸ ਮੂਲ ਮੰਦਰ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਲਿਯਾਅੋ ਰਾਨ (了然) ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਭਿਖਸ਼ੂ ਦੁਆਰਾ ਇਕੱਲਿਆਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਮੰਦਰ 1600 ਸਾਲ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਕਈ ਵਾਰ ਮੁਰੰਮਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

## ਗੈਲਰੀ 
 
Image:Xuankongsi.jpg|ਝੂਲਦਾ ਹੋਇਆ ਮੰਦਰ
File:Heng Shan Hanging Monastery Close view.jpg| ਮੰਦਰ ਦਾ ਨੇੜਲਾ ਦ੍ਰਿਸ਼
File:Figure inside Hanging Monastery.jpg| ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਮੂਰਤੀ
Image:Thunder Hall.jpg|ਮੰਦਰ ਹਾਲ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਜਾਣਕਾਰੀ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੋਧੀ ਤੀਰਥ
ਮੁਹੰਮਦ ਜ਼ੀਸ਼ਾਨ ਅਯੂਬ

thumb|ਮੁਹੰਮਦ ਜ਼ੀਸ਼ਾਨ ਅਯੂਬ
**ਮੁਹੰਮਦ ਜ਼ੀਸ਼ਾਨ ਅਯੂਬ ਖ਼ਾਨ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਰਣਜਾਨਾ (2013) ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰ ਧਨੁਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਦੋਸਤ' ਮੁਰਾਰੀ 'ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਕਿਰੋੜੀ ਮਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ, ਜ਼ੀਸ਼ਾਨ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ ਡਰਾਮਾ (ਐਨਐਸਡੀ), ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ।

ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਥੀਏਟਰ ਅਭਿਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਮਸ਼ਹੂਰ *ਨੋ ਵਨ ਕਿਲਡ ਜੇਸਿਕਾ * ਨਾਲ 2011 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਾਂਹ-ਪੱਖੀ ਲੀਡ ਰੋਲ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 2011 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ *ਮੇਰੇ ਬ੍ਰਦਰ ਕੀ ਦੁਲਹਾਨ* ਵਿੱਚ ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਦੇਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੋਸਤ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਉਹ 2012 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਜੰਨਤ 2 ਵਿੱਚ ਬਾਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 2013 ਵਿਚ, ਉਹ ਰਣਜਾਨਾ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਦੋਸਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਧੀਆ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ ਸੀ. ਪਲੈਨਟ ਦੇ ਕੌਸ਼ਿਕ ਰਮੇਸ਼ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ "ਧਿਆਨਦੇਣਯੋਗ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਯੋਗ" ਕਿਹਾ। 2015 'ਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਨੁ ਵੇਡਸ ਮਨੂ 2' ਚ ਐਡਵੋਕੇਟ ਅਰੁਣ ਕੁਮਾਰ ਸਿੰਘ (ਚਿੰਤੂ) ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਆਰ.ਏ.ਡਬਲਊ ਅਫਸਰ ਵਜੋਂ ਭਾਰਤੀ ਐਕਸ਼ਨ ਥ੍ਰਿਲਰ ਫਿਲਮ ਫੈਂਟਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਆਖਰੀ ਵਾਰ 'ਰਾਇਸ' ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖ਼ਾਨ ਨਾਲ ਸਕਰੀਨ ਸਪੇਸ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ 'ਸਾਦਿਕ', ਅਪਰਾਧ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ 'ਰਈਸ' ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਅਤੇ ਪਾਰਟਨਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜਿਨਾ ਪ੍ਰੇਸਲੀ

**ਜਿਨਾ ਪ੍ਰੇਸਲੀ **(ਜਨਮ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1987), ਸਟੇਜੀ ਨਾਂ ਬ੍ਰਿਟਨੀ ਰੁਇਜ਼ **ਹੈ**, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਬਕਾ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ 
ਪ੍ਰੇਸਲੀ ਨੇ ਤੀਖ਼ਵਾਨਾ, ਮੈਕਸੀਕੋ. ਵਿੱਚ ਟੋਪਲੇਸ ਸਟ੍ਰਿਪਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਕਿਸ਼ੋਰ ਸੀ ਤਾਂ ਇਸਨੇ ਲਗਭਗ ਦੋ ਸਾਲ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਹਰੇਕ ਆਖਰੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਖ਼ਵਾਨਾ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਸਟਰਿਪ ਕਰਦੀ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਪ੍ਰੇਸਲੀ ਨੇ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸਤੰਬਰ 2005 ਵਿੱਚ ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਇਸ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋਈ ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ 275 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਦਾ ਸਹਿਰਾ ਮਿਲਿਆ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਪ੍ਰੇਸਲੀ, ਰਾਖੇਲ ਕੋਲਿਨਸ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋਕੇ, ਇਸਨੇ ਨਵੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਪ੍ਰੇਸਲੀ ਨੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਵਿੱਚ ਇੱਕ 2013 ਇੰਟਰਵਿਊ Presley ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਬਾਰੇ ਪਿਛਲੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਨਸ਼ੇ ਦੇ ਨਾਲ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਊ ਨਿਹਚਾ ਵਿੱਚ ਈਸਾਈ. ਅਗਸਤ 2013 ਦੇ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸਨੇ ਖ਼ੁਦ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਬਾਰੇ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਇਸਾਈਅਤ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਬਾਰੇ ਗੱਲਾਂ ਕੀਤੀਆਂ।ਪ

## ਅਵਾਰਡ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ
* ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼

**ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼** ( *Gauri Laṅkēś*, 29 ਜਨਵਰੀ 1962 – 5 ਸਤੰਬਰ 2017) ਇੱਕ ਕਾਰਕੁਨ ਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸੀ। ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਬੰਗਲੌਰ ਐਡੀਸ਼ਨ, ‘ਸੰਡੇ’ ਰਸਾਲੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਤੇਲਗੂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਚੈਨਲ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਮਗਰੋਂ ਗੌਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਪੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਤੋਂ ‘ਲੰਕੇਸ਼ ਪੱਤ੍ਰਿਕੇ’ ਦਾ ਜ਼ਿੰਮਾ ਸੰਭਾਲਿਆ ਸੀ। ਪਰਿਵਾਰਕ ਵਿਵਾਦ ਮਗਰੋਂ ਉਸ ਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਰਚਾ ‘ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਪੱਤ੍ਰਿਕੇ’ ਕੱਢਿਆ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਗੌਰੀ ਲੰਕੇਸ਼ ਦਾ ਜਨਮ 29 ਜਨਵਰੀ 1962 ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੰਨੜ ਲਿੰਗਾਇਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਕਵੀ-ਪੱਤਰਕਾਰ ਪੀ. ਲੰਕੇਸ਼ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਭੈਣ-ਭਰਾ, ਕਵਿਤਾ ਅਤੇ ਇੰਦਰਜੀਤ, ਸਨ।

ਗੌਰੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਤੀ, ਚਿਦਾਨੰਦ ਰਾਜਘਾਟਾ ਨਾਲ ਦਿੱਲੀ ਚਲੀ ਗਈ। ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਬੰਗਲੌਰ ਵਾਪਸ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਨੌਂ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਐਤਵਾਰ ਦੇ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਲਈ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 2000 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਈਨਾਡੂ ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਤੇਲਗੂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਚੈਨਲ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ 16 ਸਾਲ ਬਿਤਾਏ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਗੌਰੀ ਅਤੇ ਚਿਦਾਨੰਦ ਰਾਜਘਾਟ ਨੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਤਲਾਕ ਲੈ ਲਿਆ; ਉਹ ਵੱਖ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਕੱਲੀ ਰਹੀ। ਉਸ ਦੀ ਕੋਈ ਔਲਾਦ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਕਾਰਜਕਰਤਾਵਾਂ ਜਿਗਨੇਸ਼ ਮੇਵਾਨੀ, ਕਨ੍ਹਈਆ ਕੁਮਾਰ, ਉਮਰ ਖਾਲਿਦ ਅਤੇ ਸ਼ੇਹਲਾ ਰਸ਼ੀਦ ਸ਼ੋਰਾ ਨੂੰ  "ਗੋਦ ਲਏ ਬੱਚੇ" ਮੰਨਿਆ।

## ਮੌਤ 
5 ਸਤੰਬਰ 2017 ਨੂੰ, ਤਿੰਨ ਅਣਪਛਾਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੇ ਗੌਰੀ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਰਾਜਰਾਜੇਸ਼ਵਰੀ ਨਗਰ, ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਵਿਖੇ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੀ। ਆਦਮੀਆਂ ਨੇ ਸਵੇਰੇ 8 ਵਜੇ ਉਸ ਤੇ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸੱਤ ਗੋਲੀਆਂ ਚਲਾਈਆਂ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਦਫ਼ਤਰ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ। ਕਾਤਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਉਸ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਨੇ ਉਸ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਾਟ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂਕਿ ਦੋ ਹੋਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦਫ਼ਤਰ ਤੋਂ ਉਸ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ। ਕਾਤਲਾਂ ਨੇ ਹੈਲਮੇਟ ਪਾਇਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕਤਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋਪਹੀਆ ਵਾਹਨ ਹੌਂਡਾ ਡਾਇਓ 'ਤੇ ਫਰਾਰ ਹੋ ਗਏ। ਤਿੰਨ ਗੋਲੀਆਂ ਨੇ ਗੌਰੀ ਦੇ ਸਿਰ, ਗਰਦਨ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ, ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1962
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਪੱਤਰਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2017
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਰਤਨਾਗਿਰੀ

**ਰਤਨਾਗਿਰੀ** ਉੜੀਸਾ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਇਕ ਮਹਾਵੀਰ (ਬੁੱਧੀ ਮੱਠ) ਸੀ। ਇਹ ਉੜੀਸਾ ਦੇ ਜੈਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬ੍ਰਹਮੀ ਅਤੇ ਬਿਰੱਪਾ ਨਦੀਆਂ ਦੀ ਵਾਦੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਬੌਧ ਸਾਧਨਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੁਸ਼ਪਗਿਰੀ, ਲਲਿਤਗਿਰੀ ਅਤੇ ਉਦੇਗਿਰੀ ਨੇੜੇ ਦੇ ਹਨ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੋਧੀ ਤੀਰਥ
ਭੰਮੀਪੁਰਾ

**ਭੰਮੀਪੁਰਾ ** ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਜਗਰਾਵਾਂ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਜਗਰਾਉਂ ਤੋਂ 14 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੱਖਣ ਅਤੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ 55 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੁਧਿਆਣਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਚੌਖੰਡੀ ਸਤੰਬ

right|thumb|270x270px|ਚੌਖੰਡੀ ਸਤੰਬ
right|thumb|ਚੌਖੰਡੀ ਸਤੰਬ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟੁਕੜੀਆਂ
right|thumb|ਚੌਖੰਡੀ ਸਤੰਬ ਦੀਆਂ ਬੰਦ ਕੁੰਡਲੀਆਂ
ਸਾਰਨਾਥ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਮਾਰਕ ਚੌਖੰਡੀ ਸਤੰਬ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰਨਾਥ ਤੋਂ 800 ਮੀਟਰ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।ਇਹ ਇੱਟਾਂ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬੁੱਧ ਸਤੰਬ ਵਾਰਾਣਸੀ ਤੋਂ 13 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਚੀਨੀ ਯਾਤਰੀ ਹੰਸਾਂਗ ਦੁਆਰਾ ਵਰਣਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਸਤੰਪ ਦਾ ਆਕਾਰ ਵਰਗਕਾਰ ਹੈ। ਕੁਰਸੀ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਾਲੀਆਂ ਤਿੰਨ ਮੰਜ਼ਲਾਂ ਠੋਸ ਇੱਟਾਂ ਤੋਂ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਚੌਖੰਡੀ ਸਤੰਬ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਟਾਂ ਅਤੇ ਬਰੋਥ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇਸ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਟੂਪਾ ਅੱਠਭੁਜੀ ਟਾਵਰ ਦੁਆਰਾ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਤੂ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਮਰਾਟ ਅਸ਼ੋਕ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਗੁਪਤਾ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਤੰਬ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* सारनाथ- ਵੈਬ ਇੰਡਿਆਂ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਤੰਬ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਜਾਵੜੇਕਰ

**ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਜਾਵੜੇਕਰ** (ਜਨਮ 30 ਜਨਵਰੀ 1951) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹਨ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ (ਭਾਜਪਾ) ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਹਨ।

ਉਹ 2008 ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ ਮੈਂਬਰ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉੱਚ ਸਦਨ ਰਾਜ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ 2014 ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਦੁਬਾਰਾ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ।

2014 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਵਾਤਾਵਰਨ, ਜੰਗਲਾਤ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਬਦਲਾਅ ਵਿਭਾਗ ਲਈ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ) ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਸੰਸਦੀ ਕਾਰਜਾਂ ਲਈ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕੁੱਝ ਸਮਾਂ ਸੂਚਨਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦਾ ਆਯੋਜਨ  ਵੀ ਕੀਤਾ।

ਜਾਵੜੇਕਰ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਬੁਲਾਰੇ ਹਨ।

ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਡਾ. ਪ੍ਰਾਚੀ ਜਾਵੜੇਕਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਪੂਨੇ ਤੋਂ ਬੀ. ਕਾਮ. (ਆਨਰਜ਼) ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕੀਤੀ।

## ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਜੀਵਨ 
ਜਾਵੜੇਕਰ ਕਾਲਜ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਏਬੀਵੀਪੀ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸਨ। 1975-77 ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੁਆਰਾ ਐਲਾਨੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਜਾਵੜੇਕਰ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅੰਦੋਲਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੂਨੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਹਿੰਸਕ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਈ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤਕ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਰਹੇ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1951
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਬਿੰਦੂਸਾਗਰ ਝੀਲ

**ਬਿੰਦੂਸਾਗਰ ਝੀਲ** ਉੜੀਸਾ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਭੁਬਨੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਥੇ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕਾਫੀ ਵੱਡੀ ਅਤੇ ਖੂਬਸੂਰਤ ਹੈ।

ਲਿੰਗਰਾਜ ਮੰਦਰ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ, ਲਗਭਗ 1300 ਫੁੱਟ ਲੰਬੇ ਅਤੇ 700 ਫੁੱਟ ਚੌੜਾ ਪੱਥਰ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ, ਇਹ ਝੀਲ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਝੀਲ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਝੀਲ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ 7000 ਮੰਦਰਾਂ ਸਨ। 500 ਮੰਦਿਰਾਂ ਦੇ ਖੰਡ ਅੱਜ ਵੀ ਮਿਲੇ ਹਨ। ਇਹ ਮੰਦਰਾਂ 8 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ 13 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤਕ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਬਾਰਾਂ ਮੰਦਰਾਂ, ਜੋ ਕਿ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗਰਾਜ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਅਜੇ ਵੀ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਤੱਥ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀਆਂ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ, ਝੀਲਾਂ, ਤਲਾਅ ਅਤੇ ਝੀਲ ਦੇ ਝੀਲਾਂ ਨੂੰ ਬਿੰਦੂ ਸਾਗਰ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਿੰਦੂਸਾਗਰ ਝੀਲ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਸਾਲ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਮਾਰੋਹ ਲਿੰਗਰਾਜ ਦੇ ਬੁੱਤ ਨੂੰ ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਕੇ ਹਰ ਸਾਲ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧਾਮੇਕ ਸਤੰਬ

thumb|300x300px|ਧਾਮੇਕ ਸਤੰਬ
**ਧਾਮੇਕ ਸਤੰਬ** ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਮੂਹ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਨਾਥ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਰਾਣਸੀ ਤੋਂ 13 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। ਧਾਮੇਕ ਸਤੰਬ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਮੌਰੀਅਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਸ਼ੋਕ ਨੇ 500 ਬੀ.ਸੀ. ਤੋਂ 249 ਬੀ.ਸੀ. ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਸਰਨਾਥ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਕਰਸ਼ਕ ਢਾਂਚਾ ਹੈ। ਸਿਲੰਡਰ-ਆਕਾਰ ਦਾ ਸਤੰਬ ਦਾ ਵਿਆਸ 28 ਮੀਟਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਉਚਾਈ 43.6 ਮੀਟਰ ਹੈ। ਧਾਮੇਕ ਸਤੰਬ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇੱਟਾਂ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਪੱਥਰ ਵਰਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਸਜਾਵਟ ਪੱਟੀ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਫ਼ਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

File:Dhamekh Stupa close-up, Sarnath.jpg| ਧਾਮੇਕ ਸਤੰਬ ਦਾ ਨੇੜਲਾ ਦ੍ਰਿਸ਼

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਤੰਬ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਮੰਦਰ
ਜੌਹਨ ਲਾੲਿਨਜ਼

ਸਰ ਜੌਹਨ ਲਾਇਨਜ਼ (ਜਨਮ 23 ਮਈ, 1 932) ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੰਮ ਅਰਥ ਵਿਗਿਆਨ ਉੱਪਰ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਜੌਹਨ ਲਾਇਨਜ਼ ਦਾ ਜਨਮ ਸਟਰੈਟਫੋਰਡ, ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸੇਂਟ ਐੱਨ ਦੇ ਆਰਸੀ ਸਕੂਲ, ਸਟਰੇਟਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਸੇਂਟ ਬੇਦ ਕਾਲਜ, ਮਾਨਚੈਸਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ 1943 ਨੂੰ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਜੁਲਾਈ 1950 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਿਸਚੀਅਨ ਕਾਲਜ, ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ 1953 ਵਿੱਚ ਕਲਾਸਿਕ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਅਤੇ 1954 ਵਿੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਇਨ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।

## ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਫ਼ਰ 
ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਸਮੁੰਦਰੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਰੂਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਇੱਕ ਕੋਡਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਮਿਡਿਸ਼ਪਮੈਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1956 ਵਿੱਚ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।ਉਸ ਦਾ ਸੁਪਰਵਾਈਜ਼ਰ ਡਬਲਯੂ. ਸਿਡਨੀ ਐਲਨ ਸੀ। ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਉਹ ਸਕੂਲ ਆਫ ਓਰੀਐਂਟਲ ਐਂਡ ਅਫਰੀਕਨ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਯੇਲ ਲਈ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਰੌਕੀਫੈਲਰ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਨਾਲ ਵੀ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਹੀ ਉਸ ਨੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਮੌਕਾਪ੍ਰਸਤ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪਦਵੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਤੋਂ ਐਸਓਐਸ, ਲੰਡਨ ਚਲਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਆਰ. ਐੱਚ. ਰੌਬਿਨਸ ਉਸਦਾ ਪੀਐਚਡੀ ਸੁਪਰਵਾਈਜ਼ਰ ਸੀ। 1960 ਦੀ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿਚ, ਉਹ ਮਸ਼ੀਨੀ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਇੰਡੀਆਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਸਨੂੰ ਰੂਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਹੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਲਾਇਨਜ਼ ਨੇ ਉੱਥੇ ਆਮ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਤੇ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 

1961 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਕ੍ਰਿਸਚਿਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਇਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ 1 964 ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਾਇਆ। ਉਸਨੇ 1965 ਅਤੇ 1969 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਲਿੰਗੂਇਸਟਿਕਸ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੰਪਾਦਕ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1964 ਤੋਂ 1984 ਤੱਕ, ਉਹ ਏਡਿਨਬਰਗ ਅਤੇ ਸੱਸੈਕਸ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਰਿਹਾ।

## ਸਨਮਾਨ 
2016 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਕਾਦਮੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ "ਨਿਲ ਅਤੇ ਸਾਰਸ ਸਮਿਥ ਮੈਡਲ" ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਰਜ 
* *Structural Semantics* (1964)
* *Introduction to Theoretical Linguistics* (1968)
* *Chomsky* (Fontana Modern Masters, 1970)
* *New Horizons in Linguistics* (1970) (as editor)
* *Semantics, Volumes 1 and 2* (1977)
* *Language and Linguistics* (1981)
* *Language, Meaning and Context* (1981)
* *New Horizons in Linguistics 2* (1987) (as co-editor)
* *Natural Language and Universal Grammar* (1991)
* *Linguistic Semantics: An introduction* (1995)

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* Bongo-Bongo

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1932
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਹਾਮਪੀ ਕੋਨੇਰੂ

**ਹਾਮਪੀ ਕੋਨੇਰੂ** (ਜਨਮ 31 ਮਾਰਚ 1987, ਗੁਡਵਡਾ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਤਰੰਜ ਗ੍ਰੈਂਡਮਾਸਟਰ ਹੈ। ਅਕਤੂਬਰ 2007 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ 2600 ਏਲੋ ਰੇਟਿੰਗ ਦੇ ਅੰਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਰਨ ਲਈ, 2606 ਰੇਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ, ਜੂਡਿਟ ਪੋਲਗਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੂਜੀ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਈ।

2002 ਵਿੱਚ, ਕੋਨਰੇੂ 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ, 1 ਮਹੀਨੇ 27 ਦਿਨ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਂਡ ਮਾਸਟਰ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੂਡਿਟ ਪੋਲਗਰ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਅੰਕ ਮਾਰਿਆ। ਇਸ ਰਿਕਾਰਡ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 2008 ਵਿੱਚ ਹਾਊ ਯਿਫਾਨ ਦੁਆਰਾ ਤੋੜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਕੋਨੇਰੂ ਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਦੋਹਾ ਏਸ਼ਿਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਗੋਲਡ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ। 2003 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰੀਨ ਖਿਡਾਰੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਅਰਜਨ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਟੀਜਿਅਸ ਸਿਵਿਲੀਅਨ ਅਵਾਰਡ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਉਮਰ 20 ਸਾਲ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਨੂੰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਮਾਂ-ਬਾਪ (ਕੋਨੇਰੂ ਅਸ਼ੋਕ ਅਤੇ ਲਾਠਾ ਅਸ਼ੋਕ) ਨੇ "ਹੰਪੀ" ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ "ਚੈਂਪੀਅਨ" ਸ਼ਬਦ ਤੋਂ ਲਿਆ ਹੈ। 

ਅਗਸਤ 2014 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਦਸਾਰੀ ਅਵੇਸ਼ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਉਹ ਓ.ਐਨ.ਜੀ.ਸੀ. ਲਿਮਟਿਡ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਸ ਨੇ 2017 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਅਹਾਨਾ ਹੈ।

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ 
right|thumb|ਵਿਜਕ ਆਨ ਜ਼ੀ, 2006
* 1999: ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਵੂਮੈਨ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਮਾਸਟਰ
* 2001: ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਵੂਮਨ ਗ੍ਰੈਂਡਮਾਸਟਰ (ਡਬਲਿਊਜੀਐਮ)
* 2003: ਅਰਜੁਨ ਅਵਾਰਡ
* 2007: ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ 
* 2019: ਸਕੋਲਕੋਵੋ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦਾ ਗ੍ਰਾਂ ਪ੍ਰੀ 2019-20
* 2019: ਮੋਨਾਕੋ ਵਿਮੈਨਜ ਗ੍ਰਾਂ ਪ੍ਰੀ 2019-20
* 2019: ਮਹਿਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਰੈਪਿਡ ਸ਼ਤਰੰਜ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ 
* 2020: ਕੈਰਨਜ਼ ਕੱਪ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੀਬੀਸੀ ਹੈਕਾਥਾਨ 2021 ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਮੁਨਸ਼ੀ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ

**ਮੁਨਸ਼ੀ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ** (3 ਜਨਵਰੀ 1836 - 19 ਫਰਵਰੀ 1895) ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪੁਸਤਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਕੈਕਸਟਨ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।1858 ਵਿੱਚ, 22 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਲਖਨਊ ਵਿੱਚ 'ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਪ੍ਰੈਸ ਅਤੇ ਕਿਤਾਬ ਡਿਪੂ' ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਛਪਾਈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੀ ਕਨਸਰਨ ਹੈ। ਮਿਰਜ਼ਾ ਗਾਲਿਬ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸਨ। ਮਿਰਜ਼ਾ ਗ਼ਾਲਿਬ ਨੇ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਪ੍ਰੈਸ ਬਾਰੇ ਲਿਖੀ ਇੱਕ ਚਿੱਠੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, "ਇਸ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਪ੍ਰੈਸ ਨੇ ਜਿਸ ਜਿਸਦਾ ਵੀ ਦੀਵਾਨ ਛਾਪਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਆਕਾਸ਼ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ ਦਿੱਤਾ।" ਗ਼ਾਲਿਬ ਅਤੇ ਮੁਨਸ਼ੀ ਸਾਹਿਬ ਦੋਸਤ ਸਨ। ਮੁਨਸ਼ੀ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਜ਼ਿਮੀਦਾਰ ਪੰਡਤ ਜਮੁਨਾ ਪ੍ਰਸਾਦ ਭਾਰਗਵੇ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਜਨਮ 3 ਜਨਵਰੀ 1836 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ।1885 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 1970 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਮਾਣ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂਤੇ ਇੱਕ ਡਾਕ ਟਿਕਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ।

ਮੁਨਸ਼ੀ ਨੇਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਨੇ 1858-1885 ਦੌਰਾਨ ਅਰਬੀ, ਬੰਗਾਲੀ, ਹਿੰਦੀ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਮਰਾਠੀ, ਪੰਜਾਬੀ, ਪਸ਼ਤੋ, ਫ਼ਾਰਸੀ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ 5000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ। ਰਾਮ ਕੁਮਾਰ ਪ੍ਰੈਸ ਅਤੇ ਤੇਜ ਕੁਮਾਰ ਪ੍ਰੈਸ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਪ੍ਰੈਸ ਦੇ ਉੱਤਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹਨ।

ਮੁਨਸ਼ੀ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਅੱਲਾਮਾ ਸੱਯਦ ਸ਼ਮਸੁੱਲਾਹ ਕਾਦਰੀ ਨੇ ਮੁਨਸ਼ੀ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਤੋਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕਈ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾਈਆਂ ਸਨ।

ਮੁਨਸ਼ੀ ਨਵਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਨੇ 1858 ਵਿੱਚ ਲਖਨਊ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛਾਪਾਖ਼ਾਨਾ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜਦੋਂ 1857 ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਅਜੇ ਸੰਭਲ ਰਿਹਾ ਸੀ. ਮੁਨਸ਼ੀ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਪ੍ਰੈੱਸ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਲਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1895
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1836
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਰੇਨੂ ਬਾਲਾ ਚਨੂੰ

thumb|ਰੇਨੂ ਬਾਲਾ ਚਨੂੰ
ਯਮੁਮ ਰੇਨੂ ਬਾਲਾ ਚਨੂੰ (2 ਅਕਤੂਬਰ 1986 ਨੂੰ ਜਨਮ ਹੋਇਆ) ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਵੇਟਲਿਫਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2006 ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿਚ ਮਹਿਲਾ ਦੀ 58 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਵਰਗ ਵਿਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।ਉਸਨੇ 2010 ਵਿਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿਚ ਦੁਬਾਰਾ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ। 24 ਸਾਲਾ ਗੁਹਾਟੀ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪੂਰਬ ਫਰੰਟੀਅਰ ਰੇਲਵੇ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਆਖਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿਚ 90 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਲੀਇਲ ਨਾਲ ਇਕ ਨਵਾਂ ਗੇਮ ਸਪੋਰਟ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ। ਰੇਨੂ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ ਦੂਜੇ ਵਾਰ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ 197 ਵਿਚੋਂ ਆਪਣੇ ਰਿਕਾਰਡ ਦੇ 107 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਭਾਰ ਉੱਤੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

ਉਸ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ 2014 ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਕੈਰੀਅਰ
ਸਾਲ 2000 ਵਿੱਚ ਇੰਫਾਲ ਵਿਖੇ ਸਪੋਰਟਸ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੇ 'ਟਰਨਿੰਗ ਹੰਟ' ਕੈਂਪ ਦੌਰਾਨ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਚੁਣੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਰੇਨੂ ਬਾਲਾ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ, ਜਦੋਂ ਰਾਜ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਐਸ.ਏ.ਆਈ. ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਹੰਸ ਸ਼ਰਮਾ ਅਤੇ ਜੀ.ਪੀ. ਸ਼ਰਮਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਲਖਨਊ ਵਿਖੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

ਰੇਨੁਬਾਲਾ ਮਨੀਪੁਰ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ ਪਰ ਉਹ ਅਸਮ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੋਨੀਆ ਚਨੂੰ (ਔਰਤਾਂ ਦੇ 48 ਕਿੱਲੋ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ) ਅਤੇ ਸੰਧਿਆ ਰਾਣੀ ਦੇਵੀ (ਔਰਤਾਂ ਦੇ 48 ਕਿਲੋ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ) ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਸਾਬਕਾ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਤੀਜੀ ਐਥਲੀਟ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਗੁਹਾਟੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਾਮ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਰਾਜ ਲਈ ਚਾਰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ।

ਉਹ 2010 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਗੇਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸੋਨ ਤਗਮੇ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਰਹੀ। ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਸਰਹੱਦੀ ਰੇਲਵੇ ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਅੰਤਮ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ 90 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਲਿਫਟ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਗੇਮਜ਼ ਸਨੈਚ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ। ਰੇਨੂੰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਨੈਚ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿੱਚ 107 ਕਿੱਲੋ ਜੋੜ ਕੇ ਕੁੱਲ 197ਵੇਂ ਵਾਰ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਨੇ 88 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਭਾਰ ਕੱਢਿਆ ਅਤੇ 2002 ਦੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਦੌਰਾਨ ਕੈਨੇਡਾ ਮੈਰੀਕਾਮ ਟਰੱਕੋਟ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਪੁਰਾਣੇ ਰਿਕਾਰਡ ਨੂੰ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ 90 ਕਿਲੋ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦੀ ਅਗਲੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਸਨੈਚ ਲਈ 93, ਕਲੀਨ ਜੇਰਕ ਲਈ 119 ਅਤੇ ਕੁੱਲ 209 ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨਾਲ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹਾਲ ਹੀ ਦੀਆਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਤੋਂ ਨਿਜਾਤ ਦਿਵਾਏਗੀ। ਉਸ ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਪਿਛੋਕੜ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮਾਣ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਦਿੱਤੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਤਗਮੇ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ, ਅਤੇ ਕੋਚਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਰੱਖੀਆਂ।

2014 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਸਾਮ ਵੇਟਲਿਫਟਿੰਗ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਏ.ਡਬਲਿਊ.ਏ.) ਅਤੇ ਅਸਾਮ ਓਲੰਪਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਏ.ਓ.ਏ.) ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

ਉਹ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਸਲਿਆਂ ਕਾਰਨ 2010 ਵਿੱਚ ਗਵਾਂਗਜ਼ੂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਗਲਾਸਗੋ ਵਿੱਚ 2014 ਦੀਆਂ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਗੇਮਜ਼ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕੀ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਬਿਹਾਗ

**ਬਿਹਾਗ** ਇੱਕ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਰਾਗ ਹੈ।

## ਥਿਊਰੀ 
ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਸਿਧਾਂਤ ਬਾਰੇ ਲਿਖਣਾ ਪੇਚੀਦਗੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਲਿਖਤੀ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਰਸਮੀ ਤਰੀਕੇ ਨਹੀਂ ਸਨ. ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਇੱਕ ਜ਼ਬਾਨੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਲਿਖਤ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਥਾਟ-ਬਿਲਵਲ
ਸੁਰ-ਦੋਨੋ ਮ, ਬਾਕੀ ਸ਼ੁੱਧ
ਵਰਜਿਤ ਸੁਰ- ਰੇ, ਧ (ਅਰੋਹ ਵਿਚ)
ਜਾਤੀ-ਔੜਵ-ਸਂਪੂਰਨ
ਵਾਦੀ-ਗ
ਸੰਵਾਦੀ-ਨੀ
ਸਮਾਂ-ਰਾਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪਹਿਰ
ਪ੍ਰ੍ਕਿਰਤੀ-ਗੰਭੀਰ
ਆਰੋਹ-ਨੀ ਸ ਗ, ਮ ਪ, ਨੀ, ਸ।
ਅਵਰੋਹ- ਸਂ ਨੀ, ਧਪ, ਮ'ਪਗਮਗ, ਰੇਸ।
ਪਕੜ- ਨੀ ਸ ਗ, ਮ ਪ, ਮ'ਪਗਮਗ, ਰੇਸ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਰਾਗ

## Film songs 
 
*ਰਾਗ* ਬਿਹਾਗ ਇੱਕ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ *ਰਾਗ* ਹੈ ਜੋ ਬਿਲਾਵਲ *ਥਾਟ* ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਬਿਹਾਗ ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਸੱਤ ਸੁਰਾਂ  ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ *ਮੱਧਯਮ* (*ਸ਼ੁੱਧ* ਅਤੇ *ਤਿਵਰਾ*) ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁੱਧ ਮਧਿਅਮ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹੈ *ਤਿਵਰਾ* ਮਾਧਿਅਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਿਰਫ *ਪੰਚਮਾ* ਦੇ ਨਾਲ ਪ ਮ(ਤੀਵ੍ਰ ਗ ਮ ਗ ਸੁਰ ਸੰਗਤੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਅਵਰੋਹਣ ਵਿੱਚ, ਰਿਸ਼ਭ ਅਤੇ *ਧੈਵਤ* ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਦੇ ਸੁਰਾਂ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ *ਸੁਧਾਰ* ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ *ਰਾਗ* ਵਿੱਚ, *ਨਿਸ਼ਾਦ* ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨੋਟ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਲਾਪ ਜਾਂ ਤਾਨ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਸ ਸੁਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

### ਭਾਸ਼ਾਃ ਤਾਮਿਲ 
**ਭਾਸ਼ਾ ਹਿੰਦੀ **
ਹਜ਼ਾਰਾ ਸਿੰਘ ਰਮਤਾ

**ਹਜ਼ਾਰਾ ਸਿੰਘ ਰਮਤਾ** ਇੱਕ ਬਹੁਪੱਖੀ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਹਾਸਰਸ ਗੀਤਾਂ ਲਈ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਹਜ਼ਾਰਾ ਸਿੰਘ ਰਮਤਾ ਦਾ ਜਨਮ 1 ਅਗਸਤ, 1926 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਹੀਵਾਲ ਵਿੱਚ (ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ) ਹੋਇਆ। ਇਕ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰ ਮੁਤਾਬਿਕ ਪਿੰਡ ਗਿੱਲ ਚੱਕ ਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤੇ ਕਿਸ਼ਾਨੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਪਰਿਵਾਰ ਸੀ। ਰਮਤਾ ਨੇ ਆਪਣੀ 1952 ਵਿੱਚ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ ਅਤੇ ਹਿਜ਼ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਵੌਇਸ (ਐਚਐਮਵੀ) ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਗਾਉਣ ਦਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਮਿਲਣੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਉਹ ਨਾ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਗਾਇਕ ਸੀ ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਕਵੀ ਅਤੇ ਹਾਸਰਸ ਕਲਾਕਾਰ ਵੀ ਸੀ।

ਰਮਤੇ ਨੇ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੀ.ਐੱਸ ਸੀ. ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਬਨਾਰਸ ਤੋਂ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਬੀ.ਏ. ਕੀਤੀ। ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਇਰਾਨ ’ਚ ਕਈ ਸਾਲ ਰਿਹਾ। ਜਦੋਂ ਮੁਲਕ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਲੁਧਿਆਣਾ ਨੇੜੇ ਪਿੰਡ ਜਮਾਲਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਾਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਅਲਾਟ ਹੋਈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਦ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੀ ਖਾਤਰ ਦਿਲੀ ਗਿਆ ਤੇ ਸੰਨ 1963 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਿੱਕੇ ਭਰਾ ਤੇ ਮਾਂ ਨਾਲ ਵਲੈਤ ਆਇਆ। ਸੰਨ ਉੱਨੀ ਸੌ ਉਨੱਤ੍ਵਰ ਵਿੱਚ ਟੋਰਾਂਟੋ ਆਇਆ ਗਾਉਣ ਲਈ ਤੇ ਮੌਤ ਤੱਕ ਟੋਰਾਂਟੋ ਹੀ ਰਿਹਾ। 

ਹਜ਼ਾਰਾ ਸਿੰਘ ਰਮਤਾ ਦੀ 6 ਸਤੰਬਰ 2017 ਨੂੰ ਬਰੈਂਪਟਨ, ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ
ਘਨੌਰ ਖੁਰਦ

**ਘਨੌਰ ਖੁਰਦ** ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲੇ ਦੀ ਧੂਰੀ ਤਹਿਸੀਲ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼ੇਰਪੁਰ ਬਲਾਕ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ (ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ)

ਗਣਿਤ ਅਤੇ ਸਿਧਾਂਤਿਕ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅੰਦਰ, **ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ** ਕਿਸੇ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿਸੇ ਰੂਪਾਂਤ੍ਰਨ ਅਧੀਨ ਬਦਲਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।

## ਉਦਾਹਰਨਾਂ 
*ਤਾਜ਼ਾ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਤਾਰਾ ਸਫੀਅਰ ਦੀ ਪੋਲਰਿਸ (ਉੱਤਰੀ ਤਾਰਾ) ਦੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਗਤੀ ਅਧੀਨ ਸਥਿਰਤਾ ਭੌਤਿਕੀ ਇਨਵੇਰੀਅੰਸ ਦੀ ਇੱਕ ਕਲਾਸੀਕਲ ਉਦਾਰਹਨ ਹੈ।
*ਕਿਸੇ ਭੌਤਿਕੀ ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਉਦਾਹਰਨ ਕਿਸੇ ਲੌਰੰਟਜ਼ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਰਮੇਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਸਪੀਡ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਗੈਲੀਲੀਅਨ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਰਮੇਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਵਕਤ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਪੇਸਟਾਈਮ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਰਮੇਸ਼ਨਾਂ ਵੱਖਰਿੇ ਔਬਜ਼ਰਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਰੈਫ੍ਰੇਸ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਸ਼ਿਫਟਾਂ (ਖਿਸਕਾਓ) ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰਾਂ ਕਿਸੇ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਰਮੇਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਨੋਇਥਰ ਦੀ ਥਿਊਰੀ ਇਨਵੇਰੀਅੰਸ ਇੱਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤਾ ਨਿਯਮ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਟਰਾਂਸਲੇਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਇਨਵੇਰੀਅੰਸ ਮੋਮੈਂਟਮ-ਸੁਰੱਖਿਅਤਾ ਵੱਲ ਲਿਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਕਤ ਅੰਦਰ ਇਨਵੇਰੀਅੰਸ ਊਰਜਾ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤਾ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹੈ।

ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਕੁੱਝ ਸਾਂਝੀਆਂ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਰਮੇਸ਼ਨਾਂ ਅਧੀਨ ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਹੋਰ ਦੂਜੀਆਂ ਅਧੀਨ ਨਹੀਂ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਕਿਸੇ ਕਣ ਦੀ ਵਿਲੌਸਿਟੀ ਓਦੋਂ ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਆਇਤਾਕਾਰ “ਕੋ-ਆਰਡੀਨੇਟ ਸਿਸਟਮ” ਤੋਂ ਕਰਵੀ-ਲੀਨੀਅਰ “ਕੋ-ਆਰਡੀਨੇਟ ਸਿਸਟਮ” ਵੱਲ ਰੂਪਾਂਰਤ੍ਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਓਦੋਂ ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਜਦੋਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਰੈਫ੍ਰੈਂਸ ਦੀਆਂ ਫ੍ਰੇਮਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਰੂਪਾਂਤ੍ਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਜੋ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਪ੍ਰਤਿ ਗਤੀ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹੋਣ। ਹੋਰ ਮਾਤ੍ਰਾਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਸਪੀਡ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।

## ਮਹੱਤਤਾ 
ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਅਜੋਕੀ ਸਿਧਾਂਤਿਕ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅੰਦਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਥਿਊਰੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸਮਰੂਪਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਇਨਵੇਰੀਅੰਟਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਮੀਕਰਨਬੱਧ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਨੋਇਥਰ ਦੀ ਥਿਊਰਮ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਭੌਤਿਕੀ ਸਿਸਟਮ ਦੇ ਕਾਰਜ ਦੀ ਹਰੇਕ ਡਿਫ੍ਰੈਂਸ਼ੀਏਬਲ ਸਮਰੂਪਤਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਬੰਧਤ ਸੁਰੱਖਿਅਤਾ ਨਿਯਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਵੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਕੋਵੇਰੀਅੰਸ ਅਤੇ ਕੌਂਟ੍ਰਾਵੇਰੀਅੰਸ ਟੈਂਸਰ ਗਣਿਤ ਅੰਦਰ ਇਨਵੇਰੀਅੰਸਾਂ ਦੀਆਂ ਗਣਿਤਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਰਵ ਸਧਾਰਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨਟਿਜ਼ਮ ਸਪੈਸ਼ਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ, ਅਤੇ ਜਨਰਲ ਰਿਲੇਟੀਵਿਟੀ ਅੰਦਰ ਅਕਸਰ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਜਨਰਲ ਕੋਵੇਰੀਅੰਸ
* ਇਨਵੇਰੀਅੰਟ (ਗਣਿਤ))
* ਭੌਤਿਕੀ ਸਥਿਰਾਂਕ
* ਆਇਗਨ-ਮੁੱਲ ਅਤੇ ਆਇਗਨ-ਵੈਕਟਰ
* ਵੇਇਲ ਰੂਪਾਂਤ੍ਰਨ
* ਕੈਸਮੀਰ ਓਪਰੇਟਰ
* ਕਿਲਿੰਗ ਫੌਰਮ
* ਚਾਰਜ (ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ)

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੁਰੱਖਿਅਤਾ ਨਿਯਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅੰਦਰ ਧਾਰਨਾਵਾਂ
ਜਾਹਨ ਗਲਿਨ

**ਜਾਹਨ ਗਲਿਨ** (18 ਜੁਲਾਈ, 1921 – 8 ਦਸੰਬਰ, 2016) ਅਮਰੀਕੀ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ, ਇੰਜੀਨੀਅਰ, ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਨੇਟਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ 1962 ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦਾ ਚੱਕਰ ਲਾ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮਨੁੱਖ ਬਨਣ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਬਣਾਇਆ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੁਲਾੜਯਾਤਰੀ
ਰਿਲੇ ਸਟੀਲ

**ਰਿਲੇ ਸਟੀਲ **(ਜਨਮ 26 ਅਗਸਤ, 1987) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ 
ਸਟੀਲ ਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਇਸਕਾਨਦਿਦੋ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਬਾਲਗ ਫ਼ਿਲਮ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਸਟਾਰਬਕਸ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੋਲਫ ਕੋਰਸ ਸਨੈਕ ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ।

## ਬਾਲਗ ਫ਼ਿਲਮ ਕੈਰੀਅਰ 
2005 ਵਿੱਚ, ਸਟੀਲ ਹਾਲੀਵੁਡ ਵਿੱਚ *ਪਿਰਾਟੇਸ* ਲਈ ਗਾਉਣ ਲਈ ਚਲੀ ਗਈ। ਉੱਥੇ ਇਸਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਯੱਸੀ ਜੇਨ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਜਿਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਬਾਲਗ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ।

ਸਟੀਲ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੀਨ 2008 ਵਿੱਚ, *ਨੇਕਡ ਏਸਿਸ 5* ਵਿੱਚ ਸੀ।

## ਮੁੱਖ ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ 
|- style="background: rgb(217, 232, 255) none repeat scroll 0% 0%;"
| colspan="3" |  **ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ**
|-
|
|
|
|}
right|thumb|367x367px|ਰਿਲੇ ਸਟੀਲ, 2012 ਵਿੱਚ ਏਵੀਐਨ ਅਵਾਰਡ

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* List of pornographic actors who appeared in mainstream films

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* 
* Internet Adult Film  Database
* Adult Film Database
* Riley Steele interview for Piranha 3-D @ *TheGATE.ca*
* Riley Steele interview about Piranha 3-D  @ Mediasearch
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਕਰਨਮ ਮਲੇਸ਼ਵਰੀ

**ਕਰਨਮ ਮਲੇਸ਼ਵਰੀ** (ਜਨਮ 1 ਜੂਨ 1975) ਇੱਕ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਭਾਰਤੀ ਵੇਟਲਿਫਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਣ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਓਲੰਪਿਕ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਹੈ।1995 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਖੇਲ ਰਤਨ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ। ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਖੇਡ ਸਨਮਾਨ, ਅਤੇ 1999 ਵਿੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਮਲੇਸਵਰੀ ਦਾ ਜਨਮ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਵੋਸਵਾਨਿਪੀਟਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ  ਵੇਟ ਲਿਫਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ 12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਚ ਨੀਲਮਸ਼ੇਤੀ ਅਪਪਾਂ ਸੀ।. 

ਉਹ ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਨਾਲ ਦਿੱਲੀ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਸਪੋਰਟਸ ਅਥਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਫਿਰ 1999 ਵਿੱਚ, ਮਲੇਸ਼ਵਰੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਚਾਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਉਹ 54 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿਜੇਤਾ ਸੀ।.

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1975
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼ਾਇਲਾ ਸਟਾਇਲਜ਼

**ਸ਼ਾਇਲਾ ਸਟਾਇਲਜ਼ **(ਜਨਮ 23 ਸਤੰਬਰ, 1982 ਵਿੱਚ ਆਰਮਸਟ੍ਰੋਂਗ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ, ਕੈਨੇਡਾ), ਸਟੇਜੀ ਨਾਂ **ਅਮਾਂਡਾ ਫ੍ਰਿਦਲੈਂਡ** ਹੈ, ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।

ਇਹ ਆਪਣੀ ਕਿਸ਼ੋਰ ਅਵਸਥਾ ਸਮੇਂ ਬਾਲਗ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਸੀ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਇਸ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵੈਨਕੂਵਰ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਬਤੌਰ ਸਟਰਿਪਰ ਅਤੇ ਵੈਬਕੈਮ ਮਾਡਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ 
* 2003 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ – ਵਧੀਆ ਨਿਊ ਸਟਾਰ
* 2007 ਐਕਸਆਰਸੀਓ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ – ਵਧੀਆ ਕਮਬੈਕ
* 2007 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ – ਵਧੀਆ ਸਾਰੇ-ਕੁੜੀ ਸੈਕਸ ਸੀਨ, ਵੀਡੀਓ – *ਗਰਲਵਾਨਾ 2*, ਸੈਮੀ ਰੋਡਸ ਅਤੇ ਜੇਨਾਵੇਵੇ ਜੌਲੀ ਨਾਲ ਜ਼ੀਰੋ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਮਨਰੰਜਨ
* 2008 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ – ਵਧੀਆ ਸਹਾਇਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਵੀਡੀਓ – *ਕਮਿੰਗ ਹੋਮ*, ਵਿਕਡ ਪਿਕਚਰ
* 2009 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ – ਵਧੀਆ ਟੀਜ਼ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ – *ਕਰਵੇ ਗਰਲਜ਼*
* 2009 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ – ਵਧੀਆ ਪੋਵ ਸੈਕਸ ਸੀਨ – *ਫੁਲ ਸਟਰੀਮ ਅਹੈਡ*
* 2009 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ – ਵਧੀਆ ਗਰੁੱਪ ਸੈਕਸ ਸੀਨ – *ਪਿਰੇਟਸ II*
* 2010 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ – ਵਧੀਆ ਪੋਵ ਸੈਕਸ ਸੀਨ – ''ਜੈਕ'ਸ ਪੋਵ 12''
* 2011 ਅਰਬਨ X ਅਵਾਰਡ ਹਾਲ ਆਫ਼ ਫੇਮ
* 2016 ਏਵੀਐਨ ਹਾਲ ਆਫ਼ ਫੇਮ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* 
* ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ
* ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1982
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਨੇਡੀਅਨ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਨੇਡੀਅਨ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਲਾਈਨ ਇੰਟਗ੍ਰਲ

ਗਣਿਤ ਅੰਦਰ, ਇੱਕ **ਲਾਈਨ ਇੰਟਗ੍ਰਲ** ਅਜਿਹਾ ਇੰਟਗ੍ਰਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇੰਟੀਗ੍ਰੇਟ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲ਼ੇ ਫੰਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਕਰਵ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਮੁੱਲ ਭਰਕੇ ਕੈਲਕੁਲੇਟ (ਇਵੈਲੀਊਏਟ) ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਬਦ **ਪਾਥ ਇੰਟਗ੍ਰਲ**, **ਕਰਵ ਇੰਟਗ੍ਰਲ**, ਅਤੇ **ਕਰਵੀਲੀਨੀਅਰ ਇੰਟਗ੍ਰਲ** ਵੀ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਕੰਟੂਰ ਇੰਟਗ੍ਰਲ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਪਲੈਕਸ ਪਲੇਨ ਅੰਦਰ ਲਾਈਨ ਇੰਟਗ੍ਰਲ ਵਾਸਤੇ ਰਿਜ਼ਰਵ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* Khan Academy modules:
** "Introduction to the Line Integral"
** "Line Integral Example 1"
** "Line Integral Example 2 (part 1)"
** "Line Integral Example 2 (part 2)"
* 
* Line integral of a vector field – Interactive 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵੈਕਟਰ ਕੈਲਕੁਲਸ
ਗੁਲੇਰ ਦੀ ਲੜਾਈ

**ਗੁਲੇਰ ਦੀ ਲੜਾਈ**:1696 ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਗਵਰਨਰ ਦਿਲਾਵਰ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਕਾਂਗੜੇ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇਦਾਰ ਹੁਸੈਨ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਫ਼ੌਜ ਦੇ ਕੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਲ ਭੇਜਿਆ। ਇਸ ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ ਮੁਗ਼ਲ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੇ ਗੁਲੇਰ ਰਿਆਸਤ 'ਤੇ ਵੀ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਰਾਜਾ ਗੋਪਾਲ ਨੇ ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਮਦਦ ਮੰਗੀ। 20 ਫ਼ਰਵਰੀ, 1696 ਦੇ ਦਿਨ ਹੋਈ ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਜਰਨੈਲਾਂ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਾਛੜ ਨੇ ਮੁਗ਼ਲਾਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਹਾਰ ਕੇ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਕਬੂਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਹਾੜੀ ਰਜਵਾੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦੇ ਛੱਕੇ ਛੁਡਾ ਦਿਤੇ। ਕਾਂਗੜੇ ਦਾ ਕਿਲ੍ਹੇਦਾਰ ਹੁਸੈਨ ਖ਼ਾਨ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕਈ ਪਹਾੜੀ ਸਾਥੀ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਸਿੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਵੀ ਭਾਈ ਲਹਿਨੂ (ਭਰਾ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ), ਭਾਈ ਸੰਗਤ, ਭਾਈ ਹਨੂਮੰਤ, ਭਾਈ ਦਰਸੋ ਤੇ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਸਿੱਖ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋ ਗਏ।
## ਪਿਛੋਕੜ
ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਸੂਬੇਦਾਰ ਨੇ ਹਮਲੇ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ। ਸੂਬੇਦਾਰ ਨੂੰ ਪਹਾੜੀ ਰਾਜਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਚਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਸੂਬੇਦਾਰ ਦਾ ਕਾਂਗੜੇ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇਦਾਰ ਹੁਸੈਨੀ ਖ਼ਾਨ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਫੌਜ ਲੈ ਕੇ ਪਹਾੜ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਲ ਵਧਿਆ। ਉਸਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਰਾਜਾ ਭੀਮਚੰਦ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨਾਂ ਦੇ ਕਾਰਣ ਅਲਿਫਖਾਂ ਨਾਦੌਣ ਦੀ ਲੜਾਈ ਹਾਰਿਆ ਸੀ। ਹੁਸੈਨੀ ਖ਼ਾਨ ਆਪਣੀ ਫੋਜ ਲੈ ਕੇ ਕਾਂਗੜਾ ਦੇ ਰਸਤੇ ਵਲੋਂ ਹੀ ਸ਼੍ਰੀ ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਵੱਲ ਵਧਿਆ। ਕਾਂਗੜਾ ਵਿੱਚ ਕੁਪਾਲਚੰਦ ਨੇ ਹੁਸੈਨੀ ਖ਼ਾਨ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਕਰ ਲਈ। ਕਹਿਲੂਰ ਦਾ ਰਾਜਾ ਭੀਮਚੰਦ ਕੁਪਾਲਚੰਦ ਵਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੁਲਾਹ ਕਰ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ। ਦੋਨਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਹੁਸੈਨੀ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਕ ਕਿ ਝਗੜੇ ਦੀ ਜੜ ਕੇਵਲ ਸ਼੍ਰੀ ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਾਲੇ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਹਨ। ਫ਼ੈਸਲਾ ਹੋਇਆ ਕਿ ਹੁਸੈਨੀ ਖ਼ਾਨ ਕਾਂਗੜਾ ਵਲੋਂ ਸਿੱਧੇ ਸ਼੍ਰੀ ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾਲਚੰਦ ਅਤੇ ਭੀਮਚੰਦ ਉਸਦੇ ਸਾਥੀ ਹੋਣਗੇ। ਗੋਪਾਲ ਨੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਤੋਂ ਸਹਾਇਤਾ ਮੰਗੀ। ਗੁਰੂ ਜੀ ਗੁਲੇਰ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਤੇ ਆਪਣੇ ਇੱਕ ਸੇਨਾਪਤੀ ਭਾਈ ਸੰਗਤਿਯਾ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸੂਰਬੀਰ ਫੌਜੀ ਦੇਕੇ ਗੋਪਾਲ ਦੀ ਮਦਦ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ। ਅਚਾਨਕ ਸਿੱਖ ਫੌਜ਼ ਦੇਖ ਕਿ ਹੁਸੈਨੀ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਭਾਈ ਸੰਗਤੀਆ ਜੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇ ਗੋਪਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਰੂਪਏ ਦੇ ਦਵੇ ਤਾਂ ਲੜਾਈ ਵਲੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਗੁਲੇਰ ਨਿਰੇਸ਼ ਗੋਪਾਲ ਨੇ ਪੈਸਾ ਦੇਣਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਭਾਈ ਸੰਗਤਿਯਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਿੱਖ ਸ਼ੂਰਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਗੋਪਾਲ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵਿਰ ਵਲੋਂ ਕੁੱਝ ਦੂਰ ਬਿਲਕੁੱਲ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਲੜਾਈ ਕਦੇ ਵੀ ਛਿੜ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਗੋਪਾਲ ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਈ ਸੰਗਤਿਯਾ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੱਤ ਸ਼ੁਰਵੀਰ ਜੋਧਾ ਹੁਸੈਨੀ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਸ਼ਿਵਿਰ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਦੇਣ ਲਈ ਗਏ ਤਾਂ ਬਦਲੇ ਹੋਏ ਤੇਵਰ ਵੇਖਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਲਦੀ ਵਲੋਂ ਆਪਣੀ ਸਮੁੱਚੀ ਰਾਸ਼ੀ ਸੰਭਾਲੀ ਅਤੇ ਵੈਰੀ ਦੇ ਸ਼ਿਵਿਰ ਵਲੋਂ ਤੇਜੀ ਵਲੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੇ ਹੁਸੈਨੀ ਖ਼ਾਨ ਦੀਆਂ ਸੇਨਾਵਾਂ ਨੇ ਜਦੋਂ ਤਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਘੇਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਸਿੱਖ ਸੈਨਿਕਾਂ ਅਤੇ ਗੋਪਾਲ ਦੀਆਂ ਸੇਨਾਵਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਹੱਲਾ ਬੋਲ ਦਿੱਤਾ। ਗੱਲ ਹੀ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਘਮਾਸਾਨ ਲੜਾਈ ਛਿੜ ਗਈ। 
## ਨਤੀਜਾ
ਡੇਢ ਦੋ ਘੰਟੇ ਦੀ ਨਿਰਣਾਇਕ ਲੜਾਈ ਹੋਈ। ਆਪ ਹੁਸੈਨੀ ਖ਼ਾਨ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾਲਚੰਦ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਗੁਲੇਰ ਪੱਖ ਵਲੋਂ ਭਾਈ ਸੰਗਤੀਆ ਜੀ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਸੁਰਮਾ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪਾ ਗਏ। ਲੜਾਈ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਵੇਖਕੇ ਫੌਜ਼ ਭੱਜ ਗਈ।ਗਲੇਰਿਆ ਗੋਪਾਲ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਅਨੋਖੀ ਫਤਹਿ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ। ਇਸ ਲੜਾਈ ਦਾ ਸਾਮਾਨ ਵੀ ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਲਗਿਆ। ਗੋਪਾਲ ਸ਼੍ਰੀ ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਗੁਰੂ ਜੀ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ। ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਸੂਬੇਦਾਰ ਨੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਔਰੰਗਜੇਬ ਨੂੰ ਪਹਾੜੀ ਰਾਜੇ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਜਿ ਉਹਨਾ ਨੂੰ ਕਰ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ। ਔਰੰਗਜੇਬ ਨੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੂੰ ਦੰਡਿਤ ਕਰਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ ਲਗਾ।

ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਯੁੱਧ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਸੁਨੀਤਾ ਰਾਣੀ

**ਸੁਨੀਤਾ ਰਾਣੀ** (ਜਨਮ 4 ਦਸੰਬਰ 1979) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਥਲੀਟ ਹੈ ਜਿਸਨੇ 14 ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ 1500 ਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ 5000 ਮੀਟਰ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਪਿੱਤਲ ਜਿੱਤਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਵਾਰ 4:06.03 ਵਿੱਚ 1500 ਮੀਟਰ ਹੈ, ਮੌਜੂਦਾ ਕੌਮੀ ਰਿਕਾਰਡ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਵੇਲੇ ਪੰਜਾਬ ਪੁਲਿਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਵਾ ਨਿਵਾ ਰਹੀ ਹੈ

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਸੁਨੀਤਾ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸੁਨਾਮ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ 2002 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ 1500 ਮੀਟਰ 'ਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ ਅਤੇ 5000 ਮੀਟਰ ਦੌੜ ਵਿਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ।

ਸੁਨੀਤਾ ਨੇ ਅਥਲੀਟਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬਿਹਤਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਠਾਨਕੋਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।

## ਵਿਵਾਦ 
ਸੁਨੀਤਾ ਰਾਣੀ ਨੂੰ 2002 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਬਾਰੇ ਵਿਵਾਦਾਂ 'ਚ ਘੇਰਿਆ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ 1500 ਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ ਅਤੇ 5000 ਮੀਟਰ 'ਚ ਇੱਕ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ, ਜਦੋਂ ਡੋਪ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਨੈਂਡਰੋਲੋਨ, ਜੋ ਇੱਕ ਪਾਬੰਦੀ ਲੱਗਿਆ ਉਤਪਾਦ ਅਤੇ ਏਡਸ ਦੀ ਰਿਕਵਰੀ, ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਸਹਿਨਸ਼ੀਲਤਾ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਲਈ ਪਾਜ਼ੀਟਿਵ ਪਾਇਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਮੈਡਲ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾਰਤੀ ਓਲੰਪਿਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਨ ਲਈ ਲੜਾਈ ਲੜੀ ਕਿ ਡੋਪਿੰਗ ਟੈਸਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਤਮਕ ਬੇਨਿਯਮੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਨ, ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਸਹੀ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਰਾਣੀ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਕੋਈ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਪਦਾਰਥ ਦਾ ਸੇਵਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਦੇ ਬੁਸਾਨ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਡੋਪ ਟੈਸਟ ਨੂੰ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਓਲੰਪਿਕ ਕੌਂਸਲ ਆਫ ਏਸ਼ੀਆ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਡੋਪ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰ ਸਨ। 3 ਜਨਵਰੀ, 2003 ਨੂੰ, ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਡੋਪਿੰਗ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਤਮਗਾ ਮੁੜ ਬਹਾਲ ਕੀਤਾ। ਅਮੇਚਿਅਰ ਅਥਲੈਟਿਕ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤਗਮੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰਨ ਲਈ 4 ਫਰਵਰੀ 2003 ਨੂੰ 'ਮੈਡਲਜ਼ ਰੀਸਟੋਰਿੰਗ' ਸਮਾਰੋਹ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1979
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ
ਮੋਂਟ ਈਗਲ (ਚਿਲੀ)

thumb|ਮੋਂਟ ਈਗਲ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ.
thumb|ਚਿਲੀ ਵਿੱਚ ਮੋਂਟ ਈਗਲ ਦੀ ਸਥਿਤੀ.
**ਮੋਂਟ ਈਗਲ** () ਇਕ ਚਿਲੀਅਨ ਕਸਬਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਬਾਇਓ ਬਾਇਓ, ਕਬੀਰਰੋ ਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾ ਵਿਚ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਹੈ. 2002 ਦੇ ਜਨਗਣਨਾ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੋਂਟ ਈਗਲ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 6,090 ਹੈ.

File:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (12).jpg|

File:Bomberos monte aguila.jpg|

File:Img-estadio.jpg|

File:Entrada x yumbel.jpg|

File:Premiacion O.V.V. 2017 (4).jpg|

File:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (103).jpg|

File:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (63).jpg|

File:Inauguracion Nueva Plaza de Monte Aguila 2017 (14).jpg|

File:Carros abandonados mte aguila.jpg|

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚਿਲੀ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਵਕਰ

, ਕਿਸੇ ਵਕਰ ਦੀ ਇੱਕ ਸਰਲ ਮਿਸਾਲ]]
ਗਣਿਤ ਅੰਦਰ, ਇੱਕ **ਵਕਰ** (ਜਿਸਨੂੰ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਵਕਰਿਤ ਰੇਖਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ), ਆਮ ਬੋਲਚਾਲ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਲਾਈਨ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਜੁਲਦੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿੱਧੀ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਤਰਾਂ, ਇੱਕ ਕਰਵ ਕਿਸੇ ਰੇਖਾ ਦਾ ਸਰਵ ਸਧਾਰਨਕਰਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਰਵੇਚਰ ਦਾ ਜ਼ੀਰੋ ਹੋਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
*ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂਕ ਵਕਰ
*ਕਰਵੇਚਰ
*ਵਕਰ ਦਿਸ਼ਾ
*ਵਕਰ ਸਕੈਚਿੰਗ
*ਵਕਰਾਂ ਦਾ ਡਿਫ੍ਰੈਂਸ਼ੀਅਲ ਰੇਖਾਗਣਿਤ
*ਵਕਰਾਂ ਦੀ ਗੈਲਰੀ
*ਸਪਸ਼ਟ ਵਕਰ
*ਵਕਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
*ਵਕਰ ਸੂਚੀ
*ਪੈਰਾਮੀਟ੍ਰਿਕ ਸਤਹਿ
*ਪਾਥ (ਟੌਪੌਲੌਜੀ)
*ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਵੈਕਟਰ
*ਵੈਕਟਰ-ਮੁੱਲ ਵਾਲਾ ਫੰਕਸ਼ਨ
*ਕਰਵ ਫਿਟਿੰਗ
*ਵਾਈਂਡਿੰਗ ਸੰਖਿਆ

## ਨੋਟਸ 
## ਹਵਾਲੇ 
* 
* 
* Euclid, commentary and trans. by T. L. Heath *Elements* Vol. 1 (1908 Cambridge) Google Books
* E. H. Lockwood *A Book of Curves* (1961 Cambridge)

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
*Famous Curves Index , School of Mathematics and Statistics, University of St Andrews, Scotland
*Mathematical curves A collection of 874 two-dimensional mathematical curves
*Gallery of Space Curves Made from Circles, includes animations by Peter Moses
*Gallery of Bishop Curves and Other Spherical Curves, includes animations by Peter Moses
* The Encyclopedia of Mathematics article on [lines](http://www.encyclopediaofmath.org/index.php/Line_(curve)) .
* The Manifold Atlas page on 1-manifolds .


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਰੇਖਾਗਣਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੌਪੌਲੌਜੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਰਲ ਟੌਪੌਲੌਜੀ
ਰਾਹੀ ਸਰਨੋਬਤ

**ਰਾਹੀ ਸਰਨੋਬਤ** (ਮਰਾਠੀ:राही सरनोबत) ਇੱਕ ਔਰਤ ਅਥਲੀਟ ਹੈ ਜੋ 25 ਮੀਟਰ ਪਿਸਤੌਲ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੋਨ ਤਮਗਾ 2008 ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਯੂਥ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਣੇ,ਭਾਰਤ ਵਿਖੇ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਆਈ.ਐੱਸ.ਐੱਸ.ਐੱਫ਼. ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 'ਚ 2013 ਅਤੇ 2019 ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਚੈਂਪੀਅਨ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। 2019 ਦੀ ਮਿਉਨਿਖ ਵਿੱਚ ਆਈ.ਐੱਸ.ਐੱਸ.ਐੱਫ. ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ 2021 ਟੋਕੀਓ ਸਮਰ ਓਲੰਪਿਕਸ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮੇ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਸਰਨੋਬਤ ਦਾ ਜਨਮ 30 ਅਕਤੂਬਰ, 1990 ਨੂੰ ਕੋਲਹਾਪੁਰ, ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਸਕੂਲ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਐੱਨ.ਸੀ.ਸੀ. ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਸ ਅੰਦਰ ਹਥਿਆਰ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਸੀ। 

ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਉਸ ਨੂੰ ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ ਸਾਵੰਤ ਤੋਂ ਮਿਲੀ, ਜੋ ਕਿ ਸਰਨੋਬਤ ਦੇ ਸਕੂਲ ਦੀ ਹੀ ਵਿੱਦਿਆਰਥਨ ਸੀ। ਸਾਵੰਤ ਦੇ 2006 ਦੀਆਂ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮੇ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨੇ ਸਰਨੋਬਤ ਅੰਦਰ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਪ੍ਰਤੀ ਹੋਰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ। ਸਰਨੋਬਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪਿਸਤੌਲ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਫੜੀ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇਹੀ ਉਸ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਮਕਸਦ ਹੈ।

ਖੇਡ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਨੋਬਤ ਨੂੰ ਕੋਲਹਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਕਾਫ਼ੀ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਪੂਰਾ ਸਾਥ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਲੈਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਲਈ ਸਾਰੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। 

## ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ 
ਪੂਨੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ 2008 ਯੁਵਾ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਖੇਡਾਂ ਦੀ 25 ਮੀਟਰ ਪਿਸਤੌਲ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮੇ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨਾਲ ਸਰਨੋਬਤ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵਾਪਰੀਆਂ। 

ਉਸ ਦੇ ਖੇਡ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਦੂਸਰਾ ਪੜਾਅ 2011 ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਫੋਰਟ ਬੇਨਿਨ ਦੇ ਆਈ.ਐੱਸ.ਐੱਸ.ਐੱਫ. ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ 2012 ਲੰਡਨ ਓਲੰਪਿਕਸ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ 19ਵਾਂ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਭੁਲਾ ਕੇ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਸਫ਼ਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ 2013 ਦੇ ਚੈੰਗਵਨ, ਸਾਊਥ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਆਈ.ਐੱਸ.ਐੱਸ.ਐੱਫ਼. ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। 

2015 ਵਿੱਚ ਸਰਨੋਬਤ ਦੇ ਖੇਡ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਆਈ ਜਦ ਇੱਕ ਦੁਰਘਟਨਾ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੀ ਕੂਹਣੀ ਨੂੰ ਡੂੰਘੀ ਸੱਟ ਲਗ ਗਈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਠੀਕ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਦੋ ਸਾਲ ਲਗ ਗਏ। ਫਿਰ ਉਹ ਦੋਬਾਰਾ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣੀ ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਕੋਚ ਮਨਖਬਇਆਰ ਦੋਰਜਸੁਰਿਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੁੜ ਤੋਂ ਸਰਨੋਬਤ ਨੂੰ ਸ਼ਰੀਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤ ਬਣਨ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸ਼ਕਤੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਦੋਰਜਸੁਰਿਨ 2012 ਦੇ ਓਲੰਪਿਕਸ ਵਿੱਚ ਸਰਨੋਬਤ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਸੀ। 

ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਰਨੋਬਤ ਨੇ 2018 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰਨ ਬਣੀ ਜਿਸ ਨੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਤਗਮੇ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਕਰਕੇ 2018 ਵਿੱਚ ਸਰਨੋਬਤ ਨੂੰ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਮਿਊਨਿਖ ਵਿਖੇ ਹੋਏ ਆਈ.ਐਸ.ਐਸ.ਐਫ. ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦੂਸਰੀ ਵਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ। ਇਸ ਜਿੱਤ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਟੋਕੀਓ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਥਾਨ ਬਣਾ ਲਿਆ। 

## ਤਗਮੇ 
* ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਬਹੁ ਸੋਨ ਤਗਮੇ
* ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਯੁਵਾ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਖੇਡਾਂ, ਪੂਨੇ 2008
* ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ 2018
* ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਆਈ.ਐੱਸ.ਐੱਸ.ਐੱਫ਼. ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 2013, ਸਾਊਥ ਕੋਰੀਆ
* ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਆਈ.ਐੱਸ.ਐੱਸ.ਐੱਫ਼. ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ 2019, ਜਰਮਨੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੀਬੀਸੀ ਹੈਕਾਥਾਨ 2021 ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਔਰਤ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼
ਮਾਡਰਨ ਕੋਮਬੇਟ 5 : ਬਲੈਕਆਉਟ

ਮਾਡਰਨ ਕੰਬੈਟ 5, ਜਿਸਨੂੰ ਮਾਡਰਨ ਕੰਬੈਟ 5 ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਬਲੈਕਆਉਟ ਇੱਕ 2014 ਦਾ ਪਹਿਲਾ-ਵਿਅਕਤੀ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਗੇਮਲੋਫਟ ਬੁਕਾਰੈਸਟ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਗੇਮਲੌਫਟ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਡਰਨ ਕੰਬੈਟ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਕਿਸ਼ਤ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਡਰਨ ਕੰਬੈਟ 4: ਜ਼ੀਰੋ ਆਵਰ ਦਾ ਸੀਕਵਲ ਹੈ। ਇਹ 24 ਜੁਲਾਈ, 2014 ਨੂੰ iOS, Android, Windows Phone 8, Windows 8.1 ਅਤੇ BlackBerry 10 ਲਈ, 24 ਅਕਤੂਬਰ, 2018 ਨੂੰ Windows ਲਈ Steam ਦੁਆਰਾ, ਅਤੇ Nintendo Switch ਲਈ 14 ਫਰਵਰੀ, 2019 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਗੇਮ ਹੈ। ਸੀਰੀਜ਼ ਜੋ ਗੇਮਲੋਫਟ ਬੁਕਾਰੈਸਟ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੇਮ
ਮਾਰਟਾ (ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰਨ)

**ਮਾਰਟਾ ਵਿਏਰਾ ਡਾ ਸਿਲਵਾ** (ਜਨਮ 19 ਫਰਵਰੀ 1986), ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਰਟਾ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੌਮੀ ਮਹਿਲਾ ਫੁਟਬਾਲ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਓਰਲੈਂਡੋ ਪ੍ਰਿਡ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੀ ਕੌਮੀ ਟੀਮ ਲਈ ਵੀ ਖੇਡਦੀ ਹੈ। 15 ਟੀਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਫੀਫਾ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗੋਲਾਂ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਵੀ ਉਸਦੇ ਨਾਮ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬ੍ਰਿਗੇਟ ਪ੍ਰਿੰਜ ਦੇ 14 ਵਾਰ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ 2015 ਦੇ ਬਰਾਜ਼ੀਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕ ਗੋਲ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਸੀ। 

ਮਾਰਟੇ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਪੇਲੇ ਦੇ ਪੇਟ ਨਾਮ ਨੂੰ ਉਪਨਾਮ ਵਜੋਂ ਹਥਿਆ ਸੀ। 

ਜਨਵਰੀ 2013 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਵਿੱਚ 2014 ਫੀਫਾ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਦੇ ਛੇ ਅੰਬੈਸਡਰਸ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਮਰ ਡੇਵਿਡ, ਬੇਬੇਟੋ, ਕਾਰਲੋਸ ਅਲਬਰਟੋ ਟੋਰੇਸ, ਰੋਨਾਲਡੋ ਅਤੇ ਮਾਰੀਓ ਜ਼ੈਗਲੋ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਉਹ 2013 ਤੋਂ ਸਵੈਰੀਜੀਜ਼ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਡਾਇਰੀ ਮੇਰੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਸਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਈ।

ਅਗਸਤ 2016 ਵਿਚ, ਰੋਟੋ ਵਿੱਚ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਓਲੰਪਿਕ ਝੰਡੇ ਨੂੰ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਮਾਰਟਾ 8 ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।

14 ਮਾਰਚ 2017 ਤਕ, ਮਾਰਟਾ ਇੱਕ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੀ ਨਾਗਰਿਕ ਵੀ ਰਹੇਗੀ।

### ਅੰਕੜੇ 
## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਮਾਰਤਾ ਦੇ ਤਿੰਨ ਭਰਾ ਹਨ, ਹੋਸੇ, ਵਾਲਦੀਰ ਅਤੇ ਐਂਜਲਾ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਅਲਡਰਿਓ ਅਤੇ ਤੇਰੇਜ਼ ਹਨ। 2010 ਤੱਕ, ਉਹ ਸੈਨ ਜੋਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਮਰੱਥ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਸਪੀਕਰ ਹੈ। 11 ਅਕਤੂਬਰ 2010 ਨੂੰ, ਮਾਰਟਾ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸਦਭਾਵਨਾ ਰਾਜਦੂਤ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਮਾਰਤਾ ਪੁਰਤਗਾਲੀ, ਸਰਬਿਆਈ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕੈਥੋਲਿਕ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰੱਬ ਉਸ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਅਕਸਰ ਚਰਚ ਨਹੀਂ ਜਾ ਪਾਉਂਦੀ।  ਉਹ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਅਤੇ ਸਵੀਡਨ ਲਈ ਦੋਹਰੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।

## ਹੋਰ ਦੇਖੋ 
* List of Olympic medalists in football

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* 
* UEFA
* Player domestic stats (ਸਵੀਡਨੀ)

at SvFF
* 
* WPS profile 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵੀਡਨੀ ਭਾਸ਼ਾਈ ਬਾਹਰੀ ਲੜ੍ਹੀਆਂ ਵਾਲੇ ਲੇਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1986
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਟਿਫ਼ਨੀ ਹੋਪਕਿੰਸ

**ਟਿਫ਼ਨੀ ਹੋਪਕਿੰਸ**, ਸਟੇਜੀ ਨਾਂ, ਇੱਕ ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਪੌਰਨ ਸਟਾਰ ਸੀ, ਜੋ 2001 ਤੋਂ 2007 ਤੱਕ ਸਰਗਰਮ ਰਹੀ।

ਹੋਪਕਿੰਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵਪਾਰਕ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਹੀ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੇ ਕਈ ਵਾਰ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਫਰੈੱਡ ਕੋਪੁਲਾ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸਨੇ ਫਰੈਂਚ ਸਟੂਡਿਓ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਾਣਿਤ ਪੌਰਨ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਤੇ 2000ਵਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਬਾਲਗ ਸਟਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। 2003 ਵਿੱਚ, ਇਸਨੇ ਵਧੀਆ ਸਟਾਰ ਲਈ ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇਰੋਟੀਸਿਜ਼ਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਅਵਾਰਡ 
* 2003 : ਯੂਰਪੀ X ਅਵਾਰਡ ਵਧੀਆ ਸਟਾਰ ਲਈ, ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇਰੋਟੀਸਿਜ਼ਮ
* 2006 : ਜਿਊਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਫ਼ ਇਰੋਟੀਸਿਜ਼ਮ

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ
* ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ
* ਟਿਫ਼ਨੀ Hopkins 'ਤੇ ਯੂਰਪੀ Girls ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1981
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਕਿਮਬਰਲੀ ਕੇਨ

**ਕਿਮਬਰਲੀ ਕੇਨ** (ਜਨਮ 28 ਅਗਸਤ, 1983) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ 
ਕੇਨ ਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਤਾਕੋਮਾ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਦਾਨਿਸ਼ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਐਗਜੋਟਿਕ ਡਾਂਸਰ ਰਹੀ ਹੈ। 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਕੇਨ ਪੋਰਟਲੈਂਡ, ਓਰੇਗਨ ਚਲੀ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਲਾਸ ਵੇਗਾਸ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਮਾਰਸ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਸਟੋਰ ਉੱਪਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਕੇਨ ਜਦੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਇਸਨੇ ਬਤੌਰ ਸਟਰਿਪਰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਇਹ ਪੋਰਟਲੈਂਡ, ਓਰਗਨ ਦੇ ਇੱਕ ਸਟਰਿਪ ਕਲੱਬ ਸ਼ੁਗਰ ਸ਼ੇਕ ਵਿੱਚ ਡਾਂਸ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਇਸਨੇ 20 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ, ਅਗਸਤ 2003 ਨੂੰ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੀਨ ਫਿਲਮ*ਟ੍ਰਬਲਡ ਟੀਨਸ* ਵਿੱਚ ਸੀ। ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਨਿੱਪਲ ਛਿਦਵਾਈ ਪਰ ਕੋਈ ਵੀ ਟੈਟੂ ਨਹੀਂ ਬਣਵਾਇਆ।

ਕੇਨ ਨੇ ਬਤੌਰ ਸਹਿ-ਮੇਜ਼ਬਾਨ, ਇੱਕ ਰੇਡੀਓ ਸ਼ੋਅ ਸਿਰਲੇਖ *ਪੌਰਨ ਹਨਿਸ, ਕੇਐਸਈਐਕਸ *ਉੱਪਰ ਮਾਰੀਆ ਮੇਨੇਨਡੇਜ਼ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਇਸਨੇ ਸਟਰਿਪ ਲਾਸ ਵੇਗਾਸ ਅਤੇ ਏਵੀਐਨ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਲਈ ਵੀ ਲਿੱਖਿਆ।

## ਵਕਾਲਤ 
22 ਮਾਰਚ, 2010 ਨੂੰ, ਕੇਨ ਨੇ ਮੁਫਤ ਭਾਸ਼ਣ ਗੱਠਜੋੜ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਰੋਧੀ-ਪਾਇਰੇਸੀ ਜਨਤਕ ਸੇਵਾ ਐਲਾਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।

ਕੇਨ ਨੇ 2012 ਵਿੱਚ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣ ਦੌਰਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਰਾਕ ਓਬਾਮਾ ਪ੍ਰਤੀ ਸਹਿਯੋਗ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ, ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਓਬਾਮਾ ਦੇ ਮਹਿਲਾ ਦੇ ਮੁੱਦੇ, ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ, ਅਤੇ ਗੇਅ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਸੀ। 

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਕੇਨ ਨੇ ਪੌਰਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜੈਕ ਦ ਜ਼ਿੱਪਰ ਨਾਲ ਦੋ ਸਾਲ ਤੱਕ ਸਗਾਈ ਰੱਖੀ, ਪਰ ਇਹ 2006 ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ। 

## ਅਵਾਰਡ 
* 2006 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ – ਵਧੀਆ ਗਰੁੱਪ ਸੈਕਸ ਸੀਨ, ਵੀਡੀਓ – *ਸਕੁਇਲਰ*
* 2006 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ – ਵਧੀਆ ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਸੈਕਸ ਸੀਨ, ਵੀਡੀਓ – ਸਕੁਇਲਰ
* 2006 ਨਾਇਟਮੂਵਸ ਪੁਰਸਕਾਰ – ਵਧੀਆ ਨਿਊ ਡਾਇਰੈਕਟਰ (ਸੰਪਾਦਕ ਦੇ ਚੁਆਇਸ)
* 2009 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ – ਵਧੀਆ ਸਾਰੇ-ਕੁੜੀ 3-ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੈਕਸ ਸੀਨ – ''ਬੇਲਾਡੋਨਾ'ਸ ਗਰਲ ਟ੍ਰੇਨ*
* 2010 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ – ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰਾ – *ਦ ਸੈਕਸ ਫਾਇਲ: ਏ ਡਾਰਕ ਐਕਸਐਕਸਐਕਸ ਪਾਰੋਡੀ*
* 2010 ਐਕਸਬੀਆਈਜ਼ੈਡ ਪੁਰਸਕਾਰ – ਸਲਾਨਾ ਔਰਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਕ – ਦ ਸੈਕਸ ਫਾਇਲ: ਏ ਡਾਰਕ ਐਕਸਐਕਸਐਕਸ ਪਾਰੋਡੀ
* 2010 ਐਕਸਆਰਸੀਓ ਪੁਰਸਕਾਰ – ਇੱਕਲੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਕ ਅਦਾਕਾਰਾ – ਦ ਸੈਕਸ ਫਾਇਲ: ਏ ਡਾਰਕ ਐਕਸਐਕਸਐਕਸ ਪਾਰੋਡੀ
* 2011 ਏਵੀਐਨ ਪੁਰਸਕਾਰ – ਵਧੀਆ ਤਿੰਨ-ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੈਕਸ ਸੀਨ (G/G/B) – *ਦ ਕਨਡੇਮਨ*
* 2011 ਐਕਸਆਰਸੀਓ ਅਵਾਰਡ- ਵਧੀਆ ਅਦਾਕਾਰਾ – *ਦ ਸੈਕਸ ਫਾਇਲ: ਏ ਡਾਰਕ ਐਕਸਐਕਸਐਕਸ ਪਾਰੋਡੀ''

## ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ 
* 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* 
* ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ
* ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਡਾਨਾ ਡੇਆਰਮੰਡ

**ਡਾਨਾ ਡੇਆਰਮੰਡ** (ਜਨਮ 16 ਜੂਨ, 1979) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਇਸ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ 2004 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਡੇਆਰਮੰਡ ਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ, ਓਰਲਾਂਡੋ, ਫਲੋਰੀਡਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਡੇਆਰਮੰਡ ਨੇ ਪੌਰਨ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਇਸਨੇ ਬਤੌਰ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤ 300,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੋਸਤ ਮਾਈ ਸਪੇਸ ਉੱਪਰ ਬਣਾਏ।

### ਪਛਾਣ 
ਡੇਆਰਮੰਡ ਮਾਇਕਲ ਗ੍ਰੇਕੋ ਦੀ ਫ਼ੋਟੋ ਬੁਕ ਵਿੱਚ ਫ਼ੀਚਰ ਮਾਡਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਜੋ *ਨੇਕਡ ਅਮਬੀਸ਼ਨ: ਐਨ ਆਰ ਰੇਟਿਡ ਲੁੱਕ ਐਟ ਐਨ ਐਕਸ ਰੇਟਿਡ ਇੰਡਸਟਰੀ " ਹੈ ਅਤੇ ਡੇਵ ਨੇਜ਼ ਦੀ ਕਿਤਾਬ *ਲਾ. ਏ. ਬੋਂਡੇਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਹੀ।''

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਇਸਦੇ ਸ਼ੌਂਕ ਕੰਮ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹਾਇਕਿੰਗ ਅਤੇ ਬਾਇਕਿੰਗ ਵੀ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਪਸੰਦੀਦਾ ਮਰਦ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਕ ਯਾਕੂਬ ਦੀਨ, ਮਿਸਟਰ ਪੇਟੇ, ਟੋਨੀ ਰਿਬਾਸ, ਮਾਰਕ ਵੁੱਡ, ਮੈਨੁਅਲ ਫ਼ੇਰੇਰਾ, ਜਾਨ ਸਟਰੋਂਗ (Anchorman) ਅਤੇ ਟੋਮੀ ਪਿਸਟਲ ਹਨ। ਡੇਆਰਮੰਡ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਪਛਾਣਿਆ ਗਿਆ।

## ਅਵਾਰਡ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* 
* ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ
* ਬਾਲਗ ਫਿਲਮ ਡਾਟਾਬੇਸ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1979
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੌਰਨੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਦੀਦਾਰ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ)

**ਦੀਦਾਰ** (ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ: ديدار) (ਸੋਨੀਆ ਆਈਡਰਸ ਦਾ ਜਨਮ ਮਈ 15, 1979 ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ)ਜੋ ਕੀ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਟੈਂਡਅੱਪ ਕਾਮੇਡੀਅਨ, ਸਟੇਜ ਡਾਂਸਰ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ 
ਉਸਨੇ ਬਹਾਵਲ ਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਟੇਜ ਡਰਾਮਾ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਮਸ਼ਹੂਰ ਡਾਂਸਰ ਨਰਗਿਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਭਰਾ ਵੀ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਭੈਣਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦੀਦਾਰ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਵੇਖੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਦੀਦਾਰ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਨੇ ਲਾਹੌਰ, ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ, ਕਰਾਚੀ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੈਲੀਨ ਲਾਈਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਦੋਹਾਂ ਭੈਣਾਂ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਟੋਰਾਂਟੋ, ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਸੈਲੂਨ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਦੀਦਾਰ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਟੇਜ ਡਰਾਮਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ ਉਸਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਗਾਣਿਆਂ ਅਤੇ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਨੱਚਣ ਦੇ ਹੁਨਰ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੀਦਾਰ ਦੇ ਨਾਚ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਰੋਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੱਧ ਹੈ।

ਉਸਨੇ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਾਹੌਰ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਔਰਤ ਨ੍ਰਤਕੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਐਸੋਸੀਏਟਿਡ ਪ੍ਰੈਸ

**ਐਸੋਸੀਏਟਿਡ ਪ੍ਰੈਸ** ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਖ਼ਬਰਾਂ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਵਿੱਖੇ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਅਖਵਾਰ, ਰੇਡੀਓ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।ਇਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਹੀ ਲਿਖਦੇ ਹਨ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੱਤਰਕਾਰ
ਅਜ਼ਫ਼ਰ ਰਹਿਮਾਨ

**ਅਜਫ਼ਰ ਰਹਿਮਾਨ** ਇਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਲੜੀਵਾਰ *ਡੁਗਡੁਗੀ*, *ਲੇਡੀਜ਼ ਪਾਰਕ*, *ਸੀਤਾਮਗਰ*, *ਬਾਇਤਯਾਨ*, *ਮੇਹਰ ਬਾਨੋ ਔਰ ਸ਼ਾਹ ਬਾਨੋ*, *ਨੂਰ ਪੁਰ ਕੀ ਰਾਣੀ*, *ਮੋਹੱਬਤ ਰੂਠ ਜਾਏ ਤੋ* ਤੇ *ਫਿਰ ਚਾਂਦ ਪੇ ਦਸਤਕ* ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਲਹਾਲ *ਤੁਮਹਾਰੀ ਨਤਾਸ਼ਾ* ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਹੀਮ ਬਰਨੇ ਦੇ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ 7 ਨਾਟਕ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਹ ਏਜਾਜਤ ਜੋ ਤੂੰ, ਜਨਮ ਜਲੀ, ਤਨਹਾਈ, ਸੀਤਾਗਰ, *ਮੇਹਰ ਬਾਨੋ ਔਰ ਸ਼ਾਹ ਬਾਨੋ*, *ਇਸ਼ਕ ਮੇਂ ਤੇਰੇ* ਅਤੇ *ਤੁਮਹਾਰੀ ਨਤਾਸ਼ਾ* ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1981
ਮੂਮੂ (ਤੁਰਗਨੇਵ)

**"ਮੂਮੂ"** ()&nbsp;1854 ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ ਦੀ ਲਿਖੀ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
thumb|ਸੇਂਟ ਪੀਟਰਸਬਰਗ, ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਨਾਮਵਰ ਕੈਫੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮੂਮੂ ਦੀ ਮੂਰਤੀ
ਗਰਾਸੀਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਇੱਕ ਬੋਲ਼ੇ ਅਤੇ ਗੁੰਗੇ ਗ਼ੁਲਾਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਰੁੱਖੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਇੱਕ ਕੁੱਤੇ ਮੂਮੂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਬਚਾਇਆ ਸੀ, ਨਾਲ ਉਸਦੇ ਸੰਬੰਧ ਕਾਰਨ ਵਾਹਵਾ ਸੁਖੀ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਨੇ ਗੁਲਾਮਾਂ ਦੀ ਮਾੜੀ ਹਾਲਤ ਵੱਲ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਬਹੁਤ ਜਿਆਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿਚਿਆ, ਅਤੇ ਰੂਸੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਨਿਰਦਈ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਲਈ ਇਸ ਲਿਖਤ ਦੀ ਖ਼ੂਬ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਖੱਟੀ ਸੀ।

## ਪਿਛੋਕੜ 
ਮੂਲ ਵਿੱਚ 1854 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ, ਮੂਮੂ ਤੁਰਗਨੇਵ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਲੇਖਿਕ ਨਿਕੋਲਾਈ ਗੋਗੋਲ ਲਈ ਇੱਕ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਲਿਖਣ ਲਈ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਸੀ।.

ਇੱਕ ਚੰਗੇ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ,&nbsp;,ਤੁਰਗਨੇਵ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਪੜ੍ਹਿਆ ਲਿਖਿਆ ਲੇਖਕ &nbsp;ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਵਾਹਵਾ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਇਆ (ਉਹ ਜਰਮਨ, ਫ੍ਰੈਂਚ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਰਵਾਂ ਸੀ)। ਉਸ ਦੀ ਮੁੱਖ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ਾ ਰੂਸ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ ਰੂਸੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ।&nbsp;ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਉਹ ਸਲਾਵਪ੍ਰੇਮੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਪੱਛਮ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਜੋੜਮੇਲ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕੀਤੀ। ਤੁਰਗਨੇਵ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਬਾਰੇ ਲਿਖਣ ਅਤੇ ਚਰਚਾ ਵੱਲ ਰੁਚਿਤ ਸੀ।..ਮੁਮੂ ਅਜਿਹੀ ਇੱਕ ਅਸਿਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਆਲੋਚਨਾ ਸੀ ਇਸਦਾ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਉਹ ਤਰੀਕੇ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਨੇ &nbsp;ਇਕ ਇਨਸਾਨ ਦੀ ਦੂਸਰੇ ਉੱਤੇ ਨਿਰੰਕੁਸ਼ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ। ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਲਈ, ਅਤੇ ਗੋਗੋਲ ਦੀ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਲਿਖਣ ਲਈ ਉਸ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਕਰਕੇ ਤੁਰਗਨੇਵ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ &nbsp;ਜਾਇਦਾਦ ਤੋਂ ਬੇਦਖ਼ਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਤੁਰਗਨੇਵ ਦੀ ਖੱਬੇ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਦੋਨਾਂ ਵਲੋਂ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਬੁੱਧੀਜੀਵੀਆ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਮੈਂਬਰਾਂ ਲਈ ਕਾਫੀ ਤਿੱਖੇ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਉਸ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਉਦਾਰਵਾਦੀ, ਰੋਮਾਂਸਵਾਦੀ ਆਦਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਧਾਰਨੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ ਕੁਝ ਕੁਝ ਕੁ ਲੇਖਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭੋਂ-ਗੁਲਾਮਾਂ ਦੀ ਤਰਫ਼ੋਂ, ਅਤੇ ਭੋਂ-ਗੁਲਾਮੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, ਭੋਂ-ਗੁਲਾਮਾਂ ਨੂੰ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਜੀਵਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਉਹ ਇੱਕ ਗ਼ੁਲਾਮ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਹਥਿਆਰ ਚੁੱਕਣ ਤੱਕ ਚਲਾ ਗਿਆ ਸੀ।&nbsp;&nbsp;ਇਹ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਚਨਾ 'ਹੰਟਰਜ਼ ਸਕੈਚਜ਼' ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਗ਼ੁਲਾਮਾਂ ਨਾਲ ਸਲੂਕ ਦੀ ਨਿੰਦਾ &nbsp;ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਉਸਦੀ ਹਮਦਰਦੀ ਭਰੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ।

## ਪਾਤਰ
*ਗਰਾਸੀਮ 
*ਮਾਲਕਣ
*ਤਾਤਿਆਨਾ 
*ਕਪੀਤੋਨ ਕਲੀਮੋਵ
*ਗਵਰੀਲਾ ਮੁਖ਼ਤਾਰ

## References 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਸਾਹਿਤ
ਸਿਵਲ ਨਾਫ਼ਰਮਾਨੀ (ਥੋਰੋ)

***ਸਿਵਲ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ***(***ਸਿਵਲ ਨਾਫ਼ਰਮਾਨੀ***) ਅਮਰੀਕੀ ਟਰਾਂਸੀਡੈਂਟਲਿਸਟ ਹੈਨਰੀ ਡੇਵਿਡ ਥੋਰੋ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਲੇਖ ਹੈ ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1849 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ, ਥੋਰੋ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਤਹਕਰਣ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨ ਜਾਂ ਮਾਰ ਦੇਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫਰਜ਼ ਹੈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਧਾਂਦਲੀ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾ ਦੇਣ ਕਿ ਉਹ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਦੇ ਏਜੰਟ  ਬਣਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣ ਜਾਣ। ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਥੋਰੌ ਨੂੰ ਗੁਲਾਮੀ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕਨ-ਅਮਰੀਕਨ ਯੁੱਧ (1846-1848) ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਨਫ਼ਰਤ ਨੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

## ਸਿਰਲੇਖ 
1848 ਵਿੱਚ, ਥੋਰੇ ਨੇ ਕਨਕੌਰਡ ਲਾਇਸੇਅਮ ਵਿੱਚ "ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇਅਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਕਰਤੱਵ " ਨਾਮ ਤੇ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤੇ। ਇਹ ਇਸ ਦੇ ਲੇਖ ਲਈ ਆਧਾਰ ਬਣਿਆ, ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1849 ਵਿੱਚ *ਸਿਵਲ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਵਿਰੋਧ* ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਅਧੀਨ ਉਸ ਲੇਖ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ *ਅਸਥੈਟਿਕ ਪੇਪਰਜ਼*  ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਾਲਾ ਸਿਰਲੇਖ ਥੋਰੈ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ "ਗ਼ੈਰ-ਰੋਧਕ" (ਐਨਾਰਕੋ-ਸ਼ਾਂਤੀਵਾਦੀਆਂ) ਤੋਂ ਵਖਰਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਵਿਰੋਧ ਨੇ ਥਰੋਅ ਦੇ ਉਸ ਰੂਪਕ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਥੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮਸ਼ੀਨ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ: ਜਦੋਂ ਮਸ਼ੀਨ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਇਹ ਨੇਕ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦਾ ਫਰਜ਼ ਸੀ "ਮਸ਼ੀਨ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ " ਇੱਕ ਉਲਟ ਰਗੜ" (ਭਾਵ, ਵਿਰੋਧ) ਕਰਨ। 

ਥੋਰੌ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਚਾਰ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, 1866 ਵਿੱਚ, ਇਹ ਲੇਖ ਥੋਰੋ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸੰਗ੍ਰਿਹ (ਏ ਯੈਂਕੀ ਇਨ ਕੈਨੇਡਾ, ਵਿਦ ਐਂਟੀ-ਸਲੇਵਰੀ ਐਂਡ ਰਿਫੌਰਮ ਪੇਪਰਸ)  ਵਿੱਚ *ਸਿਵਲ ਡਿਸਓਬੀਡੀਐਂਸ*  ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਮੁੜ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਅੱਜ, ਇਹ ਨਿਬੰਧ *ਔਨ ਦ ਡਿਊਟੀ ਆਫ਼ ਸਿਵਲ ਡਿਸਓਬੀਡੀਐਂਸ*  ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਾਇਦ ਇਸ ਦਾ ਟਾਕਰਾ ਵਿਲੀਅਮ ਪੈਲੇ ਦੀ *ਆਫ਼ ਦ ਡਿਊਟੀ ਆਫ਼ ਸਿਵਲ ਡਿਸਓਬੀਡੀਐਂਸ* ਦੇ ਨਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਜਿਸ ਦਾ ਜਵਾਬ ਵੀ ਥੋਰੋ ਦੇ ਇਸ ਲੇਖ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਮਿਸਾਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, 1960 ਦੇ ਵਾਲਡਨ ਦੇ ਨਿਊ ਅਮੇਰਿਕਨ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦੇ ਸਿਗਨੈਟ ਕਲਾਸਿਕਸ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਵਰਜਨ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।* ਔਨ ਸਿਵਲ ਡਿਸਓਬੀਡੀਐਂਸ*  ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਚਲਤ ਸਿਰਲੇਖ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਹਿੰਸਾ