open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਜੂਲੀਆ ਗਿਲਾਰਡ

**ਜੂਲੀਆ ਆਈਲੀਨ ਗਿਲਾਰਡ** (ਜਨਮ 29 ਸਤੰਬਰ 1961) ਇੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਸਾਬਕਾ ਰਾਜਨੇਤਾ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ 27 ਵੇਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ 2010 ਤੋਂ 2013 ਤੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਲੇਬਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ 2007 ਤੋਂ 2010 ਤੱਕ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੀ 13 ਵੀਂ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰਹੀ ਅਤੇ 2007 ਤੋਂ 2010 ਤੱਕ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ, ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਅਤੇ ਕਾਰਜ ਸਥਾਨ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਦੇ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਰਹੀ। ਉਹ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨੇਤਾ ਦੇ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਬਣੀ ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਅੱਜ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਔਰਤ ਸੀ।

ਬੈਰੀ, ਵੇਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਜੰਮੀ, ਗਿਲਾਰਡ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ 1966 ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਐਡੀਲੇਡ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਸਨੇ ਮਿਸ਼ਮ ਡੈਮੋਨਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਯੂਨੀਲੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਗਿਲਾਰਡ ਐਡੀਲੇਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗਈ, ਪਰੰਤੂ ਉਹ 1982 ਵਿੱਚ ਮੈਲਬਰਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਲਾਅਜ਼ (1986) ਅਤੇ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ (1989) ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਆਫ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1983 ਤੋਂ 1984 ਤੱਕ ਇਸ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੀ। 1987 ਵਿਚ, ਗਿਲਾਰਡ ਲਾਅ ਫਰਮ ਸਲੇਟਰ ਐਂਡ ਗੋਰਡਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ 1990 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਈਵਾਲ ਬਣੀ, ਉਦਯੋਗਿਕ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਰੱਖੀ, ਪਰ 1996 ਵਿੱਚ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਲੇਬਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨੇਤਾ ਜੋਨ ਬਰੰਬੀ ਦੇ ਕੋਲ ਸਟਾਫ ਦੀ ਚੀਫ਼ ਬਣ ਗਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਘੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਆਪਣਾ ਦਾਖਲਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
### ਜਨਮ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਿਛੋਕੜ 
ਗਿਲਾਰਡ ਦਾ ਜਨਮ 29 ਸਤੰਬਰ 1961 ਨੂੰ ਵੇਲਜ਼ ਦੇ ਗਲੈਮਰਗਨ ਦੇ ਵੈਰੀ ਬੈਰੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਜੌਨ ਓਲੀਵਰ ਗਿਲਾਰਡ (1929–2012) ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਮੋਇਰਾ ਮੈਕੇਨਜ਼ੀ (ਅ. 1928) ਦੀਆਂ ਜੰਮਪਲ ਦੋਹਾਂ ਧੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੂਜੀ ਹੈ; ਉਸਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਐਲੀਸਨ ਦਾ ਜਨਮ 1958 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਗਿਲਾਰਡ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਸਵਮਗਵਰਾਚ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਮੂਲ ਦਾ ਸੀ; ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮਾਨਸਿਕ ਰੋਗ ਦੇ ਡਾਕਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਬੈਰੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਅਤੇ ਆਇਰਿਸ਼ ਦੇਸ ਤੋਂ ਦੂਰ ਦੀ ਹੈ; ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸੈਲਵੇਸ਼ਨ ਆਰਮੀ ਨਰਸਿੰਗ ਹੋਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਗਿਲਾਰਡ ਨੂੰ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰੌਨਕੋਪਨਿਮੋਨਿਆ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਜੇ ਉਹ ਗਰਮ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ। 1974 ਵਿਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਅੱਠ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਗਿਲਾਰਡ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਗਿਲਾਰਡ ਨੇ 1998 ਵਿੱਚ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਤਿਆਗਣ ਤਕ ਦੋਹਰੀ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਰੱਖੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਨਾਰੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1961
ਕਰਿਸ਼ਮਾ

**ਕਰਿਸ਼ਮਾ** () ਜਬਰਦਸਤ ਆਕਰਸ਼ਣ ਜਾਂ ਚਮਤਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਦੂਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਧਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਇਸ ਪਦ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸਧਾਰਨ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਇਹਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਬਦ "ਕਰਿਸ਼ਮਾ" ਇੱਕ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਨੇਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ "ਮੁੱਲ-ਅਧਾਰਤ, ਪ੍ਰਤੀਕਮਈ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਲੀਡਰ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।"

ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿਚ, ਇਹ ਪਦ ਕਰਿਸਮ, ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਦਾਤ ਜਾਂ ਅਸਾਧਾਰਣ ਸ਼ਕਤੀ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

## ਨਿਰੁਕਤੀ 
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ਦਾ *ਕਰਿਸ਼ਮਾ* ਯੂਨਾਨੀ χάρισμα (*ਖਰਿਸਮਾ* ), ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਮੁਫਤ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਦਾਤ" ਜਾਂ "ਕਿਰਪਾਲੂ ਵਰਦਾਨ" ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਰੋਮਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਯੂਨਾਨੀ ਉਪ-ਭਾਸ਼ਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਧਾਰਮਿਕ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਅਰਥਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵਰਤਦੀ ਸੀ। ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਮਾ ਦੇਖਿਆ; ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, *Charites* (Χάριτες) ਕਹਾਈਆਂ ਦੇਵੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਹਜ, ਸੁਹੱਪਣ, ਕੁਦਰਤ, ਮਾਨਵੀ ਸਿਰਜਨਾਤਮਕਤਾ ਜਾਂ ਜਣਨ-ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਗੁਣ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ।

ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਉਪਰੋਕਤ ਦੋ ਵੱਖ ਵੱਖ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਮੂਲ ਯੂਨਾਨੀ ਅਰਥਾਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਅਤੇ ਰੂਪਾਂਤਰਣ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹਵਾਲੇ ਦੀ ਸੌਖ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਪਹਿਲੇ ਅਰਥ ਨੂੰ *ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਮਾ* ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਨੂੰ *ਰੱਬੀ ਕਰਿਸ਼ਮਾ* ਕਹਾਂਗੇ।

*ਕਰਿਸ਼ਮਾ* ਦਾ ਅਰਥ ਇਸਦੇ ਅਸਲ *ਰੱਬੀ ਕਰਿਸ਼ਮਾ* ਵਾਲੇ ਅਰਥਾਂ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤਕ ਕਿ ਆਧੁਨਿਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕੋਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ *ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੇ ਕਰਿਸ਼ਮਾ* ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਸੁਹਜ ਅਤੇ ਰੁਤਬੇ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣ ਤੋਂ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵੱਖਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੌਨ ਪੌਟਸ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਆਮ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਅਰਥ ਦੱਸੇ ਹਨ:

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਾਰਮਿਕ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ
ਚਾਂਦਬੀਬੀ

**ਚਾਂਦਬੀਬੀ** (চাঁদবিবি) ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦੇਵੀ ਓਲਾਦੇਵੀ (ਹੈਜ਼ਾ ਦੀ ਦੇਵੀ), ਅਜਗਾਈਬੀਬੀ, ਝੋਲਾਬੀਬੀ, ਬਹਾਦਬੀਬੀ, ਜੇਠੂਨਬੀਬੀ ਅਤੇ ਅਸਨਬੀਬੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਮਾਹਰਾਂ ਅਤੇ ਖੋਜਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸੱਤ ਦੇਵੀਆਂ ਵੈਦਿਕ ਦੇਵੀ- ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਜਾਦੂਮਈ ਕਾਇਆਪਲਟ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਪੂਜਾ ਪ੍ਰਮਾਣਤ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰ ਮੋਹੇਂਜੋ-ਦਾਰੋ, ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸਿੰਧ ਘਾਟੀ ਸਭਿਅਤਾ, ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਔਰਤਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਦਿਖਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਲੋਕ ਦੇਵੀਆਂ
ਰਾਬਰਟ ਵਾਡਰਾ

**ਰਾਬਰਟ ਵਾਡਰਾ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਪਾਰੀ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਪਤੀ ਹੈ।   ਉਹ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਜਵਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਜੀਜਾ ਹੈ। 

## ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ 
ਵਾਡਰਾ ਦਾ ਜਨਮ 18 ਅਪ੍ਰੈਲ 1969 ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਖੱਤਰੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਰਾਜੇਂਦਰ ਅਤੇ ਮੌਰੀਨ ਵਾਡਰਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਰਾਜੇਂਦਰ ਵਾਡਰਾ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁਰਾਦਾਬਾਦ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਮੌਰੀਨ ( *ਨੀ* ਮੈਕਡੋਨੈਗ) ਸਕਾਟਿਸ਼ ਮੂਲ ਦੀ ਸੀ। ਰਾਜੇਂਦਰ ਸਿਵਲ ਲਾਈਨਜ਼, ਮੁਰਾਦਾਬਾਦ ਦਾ ਵਸਨੀਕ ਸੀ ਅਤੇ ਪਿੱਤਲ ਅਤੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਦਸਤਕਾਰੀ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਸੀ। 

ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਸਿਆਲਕੋਟ ਮੂਲ  ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਪੱਛਮੀ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਹੈ। ਵੰਡ ਦੇ ਸਮੇਂ ਰਾਜੇਂਦਰ ਦੇ ਪਿਤਾ ਭਾਰਤ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ। ਰਾਬਰਟ ਵਾਡਰਾ ਦੇ ਭਰਾ ਰਿਚਰਡ ਨੇ ਆਤਮ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਮਿਸ਼ੇਲ ਦੀ 2001 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।  

ਵਾਲ ਸਟ੍ਰੀਟ ਜਰਨਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਬਰਟ ਸਿਰਫ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਪੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।  ਵਾਡਰਾ ਨੇ ਪ੍ਰਿਯੰਕਾ ਗਾਂਧੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ 13 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1997 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਵਿਆਹ ਸਿਰਫ 150 ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਰਾਇਹਾਨ ਅਤੇ ਮੀਰਾਇਆ ਹਨ।   

## ਵਿਵਾਦ 
#### ਡੀ.ਐਲ.ਐਫ. ਜ਼ਮੀਨ ਹੜੱਪਣ ਦਾ ਕੇਸ 
ਅਕਤੂਬਰ 2011 ਵਿਚ, ਉਸ 'ਤੇ ਅਰਵਿੰਦ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਨੇ 650 ਦਾ ਵਿਆਜ ਮੁਕਤ ਕਰਜ਼ਾ ਲੈਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਸੀ। ਡੀ.ਐਲ.ਐਫ. ਲਿਮਟਿਡ ਤੋਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਹੱਕਾਂ ਦੇ ਬਦਲੇ ਵਿਚ ਮਿਲੀਅਨ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਸੌਦੇਬਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ। ਡੀਐਲਐਫ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਵਾਡਰਾ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਉੱਦਮੀ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ,  ਲੋਨ ਬਿਜ਼ਨਸ ਐਡਵਾਂਸ ਸੀ ਜੋ ਵਪਾਰ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਵਾਡਰਾ ਤੋਂ ਖਰੀਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਲਈ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਛੂਟ ਮੁੱਲ 'ਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਨਹੀਂ ਵੇਚੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ ਕੋਈ ਕਵਾਇਦ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕੀ। ਕਈ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਨੇ ਵਾਡਰਾ ਦੀ ਮਾਲਕੀਅਤ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਬੈਲੇਂਸ-ਸ਼ੀਟਾਂ ਦੀ ਸਚਾਈ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਏ ਹਨ, ਜਿਹੜੀਆਂ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਬੈਂਕ ਤੋਂ 7.21 ਦਾ ਓਵਰਡ੍ਰਾਫਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਬੈਂਕ ਨੇ ਉਸ ਰਕਮ ਦੀ ਓਵਰ ਡਰਾਫਟ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।   

#### ਬੀਕਾਨੇਰ ਜ਼ਮੀਨ ਘੁਟਾਲਾ 
ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਫਰਵਰੀ 2019 ਵਿੱਚ, ਰਾਜਸਥਾਨ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਵਾਡਰਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਮੌਰੀਨ ਨੂੰ ਬੀਕਾਨੇਰ ਦੇ ਕੋਲਾਯਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ 2015 ਦੇ ਇੱਕ ਕੇਸ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸੰਮਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਡਾਇਰੈਕਟੋਰੇਟ ਨੇ ਵਾਡਰਾ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਸਕਾਈਲਾਈਟ ਪ੍ਰਾਹੁਣਚਾਰੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਰਾਜ ਨੇ ਰਾਜ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸਬ ਮਾਰਕੀਟ ਰੇਟਾਂ (69.२) ਤੇ  .5..55 ਵਿੱਘੇ (ਲਗਭਗ 28 ਏਕੜ) ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਖਰੀਦ ਕੀਤੀ ਸੀ। &nbsp;  ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਮੁਨਾਫਾ ਕਮਾਉਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੀਮਤਾਂ ਤੇ ਵੇਚਿਆ।  ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ 2016 ਵਿੱਚ ਮਨੀ ਲਾਂਡਰਿੰਗ ਰੋਕੂ ਐਕਟ ਤਹਿਤ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਅਪਣੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ ਮੁੜ ਮੁਲਾਂਕਣ ਲਈ ਅਪ੍ਰੈਲ 2018 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਅਤੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੀਤੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਵਾਡਰਾ ਨੂੰ ਈਡੀ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਹੋਣ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤੇ। ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ, ਈਡੀ ਨੇ ਵਾਡਰਾ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਸਕਾਈਲਾਈਟ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ 46.2 ਦੀ ਨੱਥੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।   
&#x5B; '''' &#x5D;

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਹਿਰੂ-ਗਾਂਧੀ ਪਰਿਵਾਰ
ਜਿਨਸੀ ਖਿੱਚ

right|thumb|250x250px| ਇਰਜੀਨ ਡੀ ਬਲੇਅਸ ਦੁਆਰਾ *ਫਲਰਟ* (1904)
**ਜਿਨਸੀ ਖਿੱਚ** ਜਿਨਸੀ ਇੱਛਾ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਖਿੱਚ ਜਾਂ ਅਜਿਹੀ ਰੁਚੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਹੈ। **ਜਿਨਸੀ ਆਕਰਸ਼ਣ** ਜਾਂ **ਲਿੰਗਕ ਅਪੀਲ** ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਦੂਸਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜਿਨਸੀ ਜਾਂ ਕਾਮਕ ਰੁਚੀਆਂ ਨੂੰ ਛੇੜਨ/ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਨਸੀ ਚੋਣ ਜਾਂ ਜੀਵਨ ਸਾਥੀ ਦੀ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰਕ ਹੈ। ਆਕਰਸ਼ਣ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਸਰੀਰਕ ਜਾਂ ਹੋਰ ਗੁਣਾਂ ਜਾਂ ਸਿਫਤਾਂ ਸਦਕਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਉਸ ਗੁਣ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਜਿਥੇ ਉਹ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਖਿੱਚ ਹੋਰ ਕਾਰਕਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਸੁਹਜ ਜਾਂ ਅਦਾਵਾਂ ਜਾਂ ਉਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਜਾਂ ਮਹਿਕ ਪ੍ਰਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਿੰਗਾਰ, ਕੱਪੜੇ, ਇਤਰ ਜਾਂ ਅੰਦਾਜ਼ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਖਿੱਚ ਨੂੰ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਜੈਨੇਟਿਕ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਜਾਂ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਕਾਰਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਾਮ-ਉਕਸਾਊ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਿਨਸੀ ਆਕਰਸ਼ਣ ਦੂਸਰੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਹੁੰਗਾਰਾ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਅਤੇ ਆਕਰਸ਼ਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡ 'ਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਜਿਨਸੀ ਆਕਰਸ਼ਣ ਦੇ ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਪੂੰਜੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੇ ਕਈ ਸਰੀਰਕ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਾਪਣ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ (*ਦੇਖੋ* ਕਾਮੁਕ ਪੂੰਜੀ), ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਜਿਨਸੀ ਆਕਰਸ਼ਣ ਬਹੁਤ ਹੱਦ ਤੱਕ ਇੱਕ ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਪੈਮਾਨਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਰੁਚੀ, ਧਾਰਨਾ ਅਤੇ ਜਿਨਸੀ ਰੁਝਾਨ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਇੱਕ ਗੇ ਜਾਂ ਲੈਸਬੀਅਨ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਦੇ, ਉਸੇ ਲਿੰਗ ਦਾ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਵੱਧ ਆਕਰਸ਼ਕ ਲੱਗੇਗਾ। ਇੱਕ ਦੁਲਿੰਗੀ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਦੋਨੋਂ ਸੈਕਸ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਆਕਰਸ਼ਕ ਲੱਗਣਗੇ। ਅਲਿੰਗਕਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਲਖਾਇਕ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸੈਕਸ ਲਈ ਜਿਨਸੀ ਖਿੱਚ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਵਿੱਚ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਖਿੱਚ (ਹੋਮੋਰੋਮਾਂਟਿਕ, ਬਾਇਰੋਮਾਂਟਿਕ ਜਾਂ ਹੇਟਰੋਰੋਮਾਂਟਿਕ) ਜਾਂ ਇੱਕ ਦਿਸ਼ਾ ਰਹਿਤ ਕਾਮਵਾਸਨਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਪਸੀ ਖਿੱਚ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰਕ ਜਾਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮਾਨਤਾ, ਜਾਣੂ ਹੋਣਾ ਜਾਂ ਆਮ ਜਾਂ ਜਾਣੂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ, ਸਮਾਨਤਾ, ਪੂਰਕਤਾ, ਪਰਸਪਰ ਪਸੰਦ ਅਤੇ ਪੁਨਰਬਲ ਵਰਗੇ ਕਾਰਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਦੂਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਿਨਸੀ ਰੁਚੀ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਮਸ਼ਹੂਰੀ, ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਾ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮਾਡਲਿੰਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਿੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਅਧਾਰ ਹੈ।

ਵਿਕਾਸਵਾਦੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿਚ, ਅੰਡਾਸ਼ਯ ਪਰਿਵਰਤਨ ਅਨੁਮਾਨ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੇ ਮਾਹਵਾਰੀ ਚੱਕਰ ਦੇ ਬਿੰਦੂਆਂ ਤੇ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਜਿਨਸੀ ਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਪਜਾਊ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਸਮਾਗਮ ਲਈ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰ ਸਕਣ। ਮਾਹਵਾਰੀ ਚੱਕਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹਾਰਮੋਨ ਦਾ ਪੱਧਰ ਔਰਤ ਦੇ ਸਪਸ਼ਟ ਵਿਹਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਔਰਤ ਦਾ ਆਪਣੇ ਮਾਹਵਾਰੀ ਦੇ ਪੜਾਅ ਦੌਰਾਨ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਢੰਗ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਔਰਤ ਦੇ ਓਵੂਲੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਆਕਰਸ਼ਤ ਕਰ ਸਕੇ।

## ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਕਾਰਕ 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਨਵੀ ਵਿਹਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੁਹਜ-ਸ਼ਾਸਤਰ
ਇਰਾਕ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਨ

ਇਰਾਕ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਣੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਬਸੇਰੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਰਾਕ ਦੇ ਕਈ ਬਾਇਓਮ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਇਰਾਕ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜੀ ਕੁਰਦੀਸਤਾਨ ਦਾ ਇਲਾਕਾ ਫਰਾਤ ਦਰਿਆ ਦੇ ਗਿੱਲੇ ਕੁੰਡਲੀਆਂ ਤੱਕ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰੂਥਲ ਅਤੇ ਕੁਝ ਘੱਟ ਬਰਸਾਤ ਵਾਲ਼ੇ ਖੇਤਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। 2001 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਰਾਕ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਥਣਧਾਰੀ ਅਤੇ  12 ਪੰਛੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ  ਜਾਨ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਖ਼ਤਰੇ ਵਾਲੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਗੰਜੇ ਆਈਬਿਸ ਅਤੇ ਪਰਸੀਅਨ ਫਾਲੋ ਹਿਰਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸੀਰੀਆਈ ਜੰਗਲੀ ਖੋਤਾ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ 2008 ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਗਜ਼ਾਲ ਦੇ ਅਲੋਪ ਹੋਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਇਰਾਕੀ ਮਾਰਸ਼
ਪੰਛੀ ਦੇ 40 ਸਪੀਸੀਜ਼ ਲਈ ਘਰ ਦੇ, ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਦੇ ਕਈ ਸਪੀਸੀਜ਼, ਪਲੱਸ ਦੀ ਇੱਕ ਨੰਬਰ ਲਈ ਇੱਕ ਸੀਮਾ ਹੈ, ਸੀਮਾ ਨਿਸ਼ਾਨਦੇਹੀ ਹਨ ਪੰਛੀ ਸਪੀਸੀਜ਼. दलदल ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਲੱਖਾਂ ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਘਰ ਸੀ ਅਤੇ ਲੱਖਾਂ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਛੀਆਂ ਲਈ ਫਲਾਇੰਗੋ, ਪੈਲੀਕਾਨ ਅਤੇ ਹੇਅਰਨ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਾਇਬੇਰੀਆ ਤੋਂ ਅਫਰੀਕਾ ਗਏ ਸਨ। ਜੋਖਮ ਦੇ ਖਤਰੇ ਵਿਚ, ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਮਾਰਬਲਡ ਟੀਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ 40% ਤੋਂ 60% ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਮਾਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਨਾਲ ਹੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ 90% ਆਬਾਦੀ ਬਸਰਾ ਰੀਡ-ਵਾਰਬਲਰ ਦੀ ਹੈ। ਸੱਤ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਹੁਣ दलदल ਤੋਂ ਅਲੋਪ ਹੋ ਜਾਂ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਸਟਡ ਪੋਰਕੁਪਾਈਨ, ਬੈਂਡਿਕੂਟ ਚੂਹਾ ਅਤੇ ਮਾਰਸ਼ ਸਲੇਟੀ ਬਘਿਆੜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ . दलदल ਦੇ ਨਿਕਾਸ ਨਾਲ ਬਾਇਓਪ੍ਰੋਡੱਕਟੀਵਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ; ਸਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਬਹੁ-ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੋਰਸ ਦੇ ਤਖਤੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, दलदल ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦਾ ਵਹਾਅ ਮੁੜ ਬਹਾਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਠੀਕ ਹੋਣ ਲੱਗੀ ਹੈ।
ਇਰਾਕੀ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਦੇ ਪਾਣੀ 28 ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਜੀਵਤ ਕੋਰਲ ਰੀਫ ਦੀ ਸ਼ੇਖੀ ਮਾਰਦੇ ਹਨ   ਕਿਲੋਮੀਟਰ 2 ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਰਸੀ ਖਾੜੀ ਦੇ ਮੂੰਹ 'ਤੇ ਅਲ-ਅਰਬ ਨਦੀ ( 29°37′00″N 048°48′00″W ). ਸਤੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਮਈ 2013 ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਹੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਕੂਬਾ ਭਿੰਨ-ਭਿੰਨ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਇਰਾਕੀ-ਜਰਮਨ ਚੜਹਾਈ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਇਸ ਦੇ ਖੋਜ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਾਇਰ, ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਇਰਾਕ ਹੈ ਦੀ ਘਾਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਥਾਨਕ ਪਾਣੀ ਰੋਕਿਆ ਸਥਾਨਕ ਕੋਰਲ ਰੀਫ ਦੀ ਸੰਭਾਵਤ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ. ਇਰਾਕੀ ਪਰਾਂ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੁਰਦਾ-ਰਹਿਤ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਪਾਣੀ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ 14 ਤੋਂ 34 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ।
ਇਰਾਕ ਅਤੇ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਫ਼ਾਰਸੀ ਚੀਤੇ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 2001 ਅਤੇ 2014 ਦਰਮਿਆਨ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 9 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ

ਇਸਰਾਏਲ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਪੇੜ ਅਤੇ ਫੌਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਇਹ 
## ਫੌਨਾ
ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਭੂਗੋਲਜੋ ਿੌ ਭਿੰਨਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨਿਸਮ ਦੇ ਥਣਧਾਰੀ ਹੁੰਦ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰੇ ਹਨ. ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਥਣਧਾਰੀ ਜੀਵਾਂ ਲਈ, ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਉਨ੍ਹਾਂਦਹੋਣ ਕਰਕੇ ਹੈ। ੇ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਹੈ. ਸਪੀਸੀਜ਼, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਦੇ ਇਲਾਉਹਨਾਂ ਦੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰ ਕੇ , ਉਜਾਡ਼ ਤੱਕ ਬਚਾਏਗਾ 'ਤੇ ਆਮ ਤੌਰ' ਤੇ ਸਟਾਪ ਆਮ ਤੌਰ ਮੈਡੀਟੇਰੀਅਨ ਇਲਾਕੇ 'ਤੇ ਬੰਦ. ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਥਣਧਾਰੀ ਜੀਵ ਮੂਲ ਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲਗਭਗ ਦਸਵੰਧ ਥਣਧਾਰੀ ਇਸ ਦੇ ਸਧਾਰਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਧਾਰਨ ਹਨ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੀ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਥਣਧਾਰੀ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਥਣਧਾਰੀ ਜਾਨਵਰ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਯੂਰਪੀਅਨ ਜਲ ਵੋਲ, ਚੀਤਾ ਅਤੇ ਕਾਕੇਸ਼ੀਅਨ ਖੰਭਲੀ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ਤੇ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਥਣਧਾਰੀ ਆਬਾਦੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਰਬ ਦੇ ਚੀਤੇ ਅਤੇ ਰੇਤ ਦੀ ਬਿੱਲੀ ਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਦੇ ਉੱਚ ਜੋਖਮ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਇੱਥੇ 57 ਜੀਵ ਦੇ ਜੀਵ ਪਸ਼ੂ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਕੁੱਲ 104 ਕਿਸਮਾਂ ਵਿਚੋਂ (2002 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ) ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਜੀਵਤ ਸ਼ਿਕਾਰ ਅਰਬ ਦਾ ਚੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਆਬਾਦੀ ਵੀ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਬੈਟਾਂ ਦੀਆਂ 33 ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ (2002 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ), ਇਸ ਸਮੇਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਦਸ ਥਣਧਾਰੀ ਆਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੀਟ-ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਤੇਲ ਅਵੀਵ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜਾਰਡਨ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੀ ਫੌਜ ਚੌਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਬੈਟ ਦੀਆਂ 12 ਕਿਸਮਾਂ ਮਿਲੀਆਂ।
ਕਈਂ ਜਾਨਵਰ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਓਟੋਮੈਨ ਦੇ ਨਿਯਮ ਅਧੀਨ ਅਣਚਾਹੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਅਧੀਨ ਘੱਟ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਨਾ ਕਰਨ ਕਾਰਨ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਵੀਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ, ਚਿੱਟੇ ਓਰਿਕਸ, ਸੀਰੀਆ ਦੇ ਭੂਰੇ ਰੰਗ ਦੇ ਰਿੱਛ, ਏਸ਼ੀਆਈ ਸ਼ੇਰ, ਏਸ਼ੀਆਈ ਚੀਤਾ ਅਤੇ ਸੀਰੀਆ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਗਧਾ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਧੁਨਿਕ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਥਣਧਾਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ, ਪੰਛੀਆਂ, ਸਰੀਪੁਣਿਆਂ ਅਤੇ ਆਂਭੀਵਾਦੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ, ਸਿਵਾਏ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿਵਾਏ ਕੀੜਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਅਤੇ ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਲਈ ਜੰਗਲੀ ਕੁੱਤਿਆਂ ਦੇ ਪੈਕ ਜੋ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼ਾਰਲੋਟ ਏਜਲ

**ਸ਼ਾਰਲੋਟ ਏਜਲ** ; ਇੱਕ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਅਮਰੀਕੀ; 1959 ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ. ਏਜਲ ਨੌਜਵਾਨ ਬਾਲਗਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜੋ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਮੇਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।  ਉਸ ਦਾ ਦੂਜਾ ਨਾਵਲ; *ਸ਼ਿਫਟ;* ਅਕਤੂਬਰ 2008 ਵਿੱਚ ਬਰਨਸਵਿਕ *ਟਾਈਮਜ਼ ਰਿਕਾਰਡ*  ਦੇ ਅਗਲੇ ਹਿੱਸੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਨਾਵਲਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸ਼ਾਰਲੋਟ ਏਜਲ ਮੇਨ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੀ ਵੀ  ਹੈ।  

ਏਜੈਲ ਨੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਸਚਿੱਤਰ  ਕਿਤਾਬਾਂ ਵੀ ਲਿਖੀਆਂ।  

## ਜੀਵਨੀ 
### ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਏਜਲ ਦਾ ਜਨਮ ਸਵੀਡਨ ਦੇ ਨੌਰਸਜੀ ਵਿੱਚ 7 ਸਤੰਬਰ 1959 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ।   ਉਹ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਕ੍ਰਿਸਟਰ ਐਲ ਏਜਲ ਅਤੇ ਕਲਾਕਾਰ, ਮਾਰਗਰੇਟਾ "ਮੈਟਾ" ਮੈਕਡੋਨਲਡ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪੜਦਾਦਾ, ਹਿਊਗੋ ਕੇ. ਸੇਗਰਬਰਗ, ਰਾਇਲ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਸ  ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਬਚਪਨ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਏਜਲ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕਲਾ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।"  ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਮਾਂਟਰੀਅਲ, ਕਿਊਬੈਕ, ਕਨੇਡਾ ਚਲਾ ਗਿਆ; ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ; ਜਿਥੇ ਉਸਦਾ ਭਰਾ, ਕਾਰਲ ਏਜਲ ਅਤੇ ਭੈਣ, ਅੰਨਾ ਏਜੈਲ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕਾਰਲਾਈਲ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ  ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿੱਖੀ ਅਤੇ ਐਂਗਲੋ-ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਅਤੇ ਫ੍ਰਾਂਕੋ-ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਦੋਸਤਾਂ ਤੋਂ ਮੇਨ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣੀਆਂ। ਉਹ ਮੇਨ ਤੇ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਈ ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਹੈਲੀਬੱਟ ਮੇਨ ਤੇ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਲਿਖੀ; ਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਸ਼ਹਿਰ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਹੋਣ ਦੀ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਦਮਕਦੀਆਂ ਗੱਲ੍ਹਾਂ ਵਾਲਾ  ਲੜਕਾ ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ਲਈ ਮੱਛੀ ਫੜਦਾ ਹੋਇਆ। 

ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਏਜਲ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਕੈਨੇਡਾ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਸਵੀਡਨ (ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰਹੇ) ਅਤੇ ਫਿਰ ਹਾਂਗ ਕਾਂਗ ਚਲੇ ਗਏ. ਉਸਨੇ ਲੂਥਰਨ ਮਿਸ਼ਨ ਸਕੂਲ ; ਹਾਂਗ ਕਾਂਗ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ  ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਖੁੱਲੇ ਦਿਮਾਗੀ ਇਕਊਮੇਨੀਕਲ ਚਰਚ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ।  

ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਏਜਲ ਨੇ ਜਲਦੀ ਸਵੀਕਾਰਨ ਲਈ, ਬਰਨਸਵਿਕ ਦੇ ਬੋਡੋਇਨ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਬਿਨੈ-ਪੱਤਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੁਆਏਫ੍ਰੈਂਡ ਨਾਲ ਹਿਚ ਹਾਈਕਿੰਗ ਜਾਣ ਲਈ ਸਕੂਲ ਛੱਡਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਉਹ ਹਾਂਗ ਕਾਂਗ ਤੋਂ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ 1977 ਵਿਚ ਮੇਨ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਘਰ ਦਾ  ਇਕਦਮ ਨਿਘ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ  ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਰਾਜ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਬਚਪਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਉਹ "ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਸੀ।"  

## ਹਵਾਲੇ
[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ]]
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਸਹਿਵਾਸ

**ਸਹਿਵਾਸ** ਇੱਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਦੋ ਜਾਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕਰਾਉਂਦੇ ਪਰ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਅਕਸਰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਜਾਂ ਸਥਾਈ ਤੌਰ ਤੇ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਜਾਂ ਜਿਨਸੀ ਗੂੜ੍ਹੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਬਝੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਧੇਰੇ ਹੀ ਵਧੇਰੇ ਆਮ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਆਹ, ਲਿੰਗ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਰੁਝਾਨ ਇਸ ਪਾਸੇ ਤੌਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਵਧੇਰੇ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, *ਸਹਿਵਾਸ* ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ *ਇਕੱਠੇ* ਰਹਿਣ ਵਾਲੇਕੁਝ ਲੋਕ। "ਸਹਿਵਾਸ" ਕਰਨਾ ਦਾ ਅਰਥ, ਵਿਆਪਕ ਅਰਥਾਂ ਵਿਚ, "ਸਹਿ-ਹੋਂਦ" ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਨਾ ਹੈ। ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪਦ *cohabitation* ਦਾ ਮੁੱਢ *cohabit ਤੋਂ* 16 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਧ ਤੋਂ ਹੈ। ਇਹ ਲਾਤੀਨੀ *cohabitare* ਤੋਂ, ਕੋ - ਇਕਠੇ + Habitare 'ਵੱਸਣਾ'।

## ਵਧਣ ਵੱਲ ਲਿਜਾ ਰਹੀਆਂ ਸਮਾਜਿਕ ਤਬਦੀਲੀਆਂ 
alt=|thumb|440x440px|ਅਣਵਿਆਹੀਆਂ,ਔਰਤਾਂ ਵਲੋਂ, ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਦੇਸ਼ਾਂ, 1980 ਅਤੇ 2007 ਦੇ ਬਾਲਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦੇਣ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤਤਾ
ਅੱਜ, ਪੱਛਮੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਵਾਸ ਇੱਕ ਆਮ ਪੈਟਰਨ ਹੈ।

ਯੂਰਪ ਵਿਚ, ਸਕੈਨਡੇਨੇਵੀਆਈ ਦੇਸ਼ ਇਸ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰੁਝਾਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮੋਹਰੀ ਰਹੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਰਾਹ ਤੁਰੇ ਹਨ। ਮੈਡੀਟੇਰੀਅਨ ਯੂਰਪ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਧਰਮ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਭੂਮਿਕਾ ਰਹੀ ਹੈ। 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਮੱਧ ਤਕ, ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਹਿਵਾਸੀ ਪੱਧਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਨ, ਪਰੰਤੂ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਪਿਛਲੇ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੌਰਾਨ, ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ, ਅਣਵਿਆਹੇ ਜੋੜਿਆਂ ਦੇ ਸਹਿਵਾਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਿੱਚ ਤਕੜਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ ਸੈਕਸ ਬਾਰੇ ਈਸਾਈ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਅਣਵਿਆਹੇ ਜੋੜਿਆਂ ਦੇ ਸਹਿਵਾਸ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਸਮਾਜਕ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਆਈ ਹੈ, ਆਬਾਦੀ ਦੁਆਰਾ ਅਜਿਹੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਘੱਟ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਧਾਰਨ ਕਰ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਈਸਾਈ ਸੰਪ੍ਰਦਾਇ ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਸਹਿਵਾਸ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦਾ ਮੁਢ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਪੋਪ ਫ਼ਰਾਂਸਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸਹਿਵਾਸੀ ਜੋੜਾ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੈਂਟਰਬਰੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਆਰਚਬਿਸ਼ਪ ਰੋਵਾਨ ਵਿਲੀਅਮਜ਼ ਅਤੇ ਯੌਰਕ ਦੇ ਆਰਚਬਿਸ਼ਪ ਜੌਨ ਸੇਂਟਾਮੂ ਨੇ ਸਹਿਵਾਸ ਪ੍ਰਤੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਰਿਵਾਰ
ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ

[right|thumb|300x300px| 18 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਡੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ [ਏਸ਼ੀਆ|ਉਕਸਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਏਸ਼ੀਆ, ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਖਾਸ ਪਹਿਰਾਵੇ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ. ਹੇਠਾਂ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼, ਇੱਕ ਡੱਚਮੈਨ, ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਫ੍ਰੈਂਚਸ਼ੀਅਨ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ . ]]
[thumb| ਪੁਲਿਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਡੌਨਟ ਅਤੇ ਕੌਫੀ ਖਰੀਦ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ [ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਟੀਰੀਓਨੁਮਾ ਵਿਵਹਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ ਹੈ। ]]
ਸਮਾਜਿਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ **ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ** ਵਿਅਕਤੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਅਤਿ-ਸਾਧਾਰਨੀਕ੍ਰਿਤ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਮੂਹ ਦੇ ਹਰੇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਬਾਰੇ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਮੀਦ ਦੀ ਕਿਸਮ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਸਮੂਹ ਦੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ, ਪਸੰਦਾਂ ਜਾਂ ਯੋਗਤਾ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਉਮੀਦ।

ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਸਾਧਾਰਨੀਕ੍ਰਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਬੰਦਾ ਇਹ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਹਰੇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਲਈ ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਸੱਚ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਜਿਹੇ ਸਧਾਰਨੀਕਰਨ ਜਲਦੀ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਵੇਲੇ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਤੇ ਇਹ ਗ਼ਲਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਸਮਾਜਿਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀਕਰਨ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਪੱਖਪਾਤੀ ਰਵੱਈਏ ਦਾ ਇੱਕ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਈ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

## ਪ੍ਰਤੱਖ ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ 
ਪ੍ਰਤੱਖ ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਉਹ ਲੋਕ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਜ਼ਬਾਨ ਤੇ ਆਉਣ ਲਈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਕੋਲ ਮੰਨਣ ਵਾਸਤੇ ਤਿਆਰ ਹਨ। ਇਹ ਉਹ ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਵੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰੇ ਬੰਦਾ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇਹ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਅਕਤੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਨਿਰਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਪ੍ਰਤੱਖ ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੂੰ ਸੁਚੇਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿਯੰਤਰਣ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ।

## ਅਪ੍ਰਤੱਖ ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ 
ਅਪ੍ਰਤੱਖ ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਉਹ ਹਨ ਜੋ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਅਵਚੇਤਨਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਏ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਨਿਯੰਤਰਣ ਜਾਂ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।

ਸਮਾਜਿਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਹਰ ਉਹ ਵਿੱਚ ਾਰ ਹੈ ਜੋ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਜਾਂ ਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਕੁਝ ਤਰੀਕਿਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਪਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਮਨਸ਼ਾ ਉਸ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਜਾਂ ਵਿਹਾਰਾਂ ਦੇ ਪੂਰੇ ਸਮੂਹ ਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿੱਚ ਾਰ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹਕੀਕਤ ਨੂੰ ਦਰਸਾ ਵੀ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ ਵੀ। ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਘੜਨ ਬਾਰੇ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਿਧਾਂਤ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਗੱਲਾਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਤੱਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇੱਥੋ ਤੱਕ ਕਿ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨਾਂ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਕੁਝ ਉਪ-ਅਨੁਸ਼ਾਸਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਦੁਬਾਰਾ ਘੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਹੋਰ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਬਾਰੇ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਟੀਰੀਓਟਾਈਪ
ਬਲੈਕਟਿਪ ਸ਼ਾਰਕ

**ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਰਿਕਾਰਿਅਮ ਸ਼ਾਰਕ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਾਰਚਾਰਿਨੀਡੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।** ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਅਤੇ ਗਰਮ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਆਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖਟਾਸਾਂ ਦੇ ਬਸੇਰੇ ਵੀ ਹਨ। ਜੈਨੇਟਿਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਨੇ ਇਸ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕਾਫ਼ੀ ਫਰਕ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪੱਛਮੀ ਐਟਲਾਂਟਿਕ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਬਾਕੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਦਾ ਇੱਕ ਟੁੱਟਿਆ ਹੋਇਆ,  ਸਰੀਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਆਇੰਟ ਸਨੌਟ, ਲੰਬੇ ਗਿੱਲ ਦੀਆਂ ਤਿਲਕਣੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਦੇ ਫਿਨਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਪਾੜਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਬਹੁਤੀਆਂ ਸ਼ਾਰਕਾਂ ਕੋਲ ਪੇਚੋਰਲ, ਡੋਰਸਲ, ਪੇਡੂ, ਅਤੇ ਸਰਘੀ ਦੇ ਫਿਨਸ 'ਤੇ ਕਾਲੇ ਸੁਝਾਅ ਜਾਂ ਕਿਨਾਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸਜੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ  ਲੰਬਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਸਵਿਫਟ, ਰਜਾਵਾਨ ਮੱਛੀ, ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਛੋਟੀ ਮੱਛੀ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਕਤਾਈ ਦੀਆਂ ਛਾਲਾਂ ਮਾਰਨ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਤੀਰੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਡਰਾਉਣੇ ਸ਼ਾਰਕ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ "ਡਰਪੋਕ" ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਨਾਬਾਲਗ ਅਤੇ ਬਾਲਗ ਵੱਖ ਵੱਖ ਅਕਾਰ ਦੇ ਸਮੂਹ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਵਿਵੇਪਰੇਸ ਹੈ ; ਮਾਦਾ ਹਰ ਦੂਜੇ ਸਾਲ ਇੱਕ ਤੋਂ 10 ਬੱਚੇ ਪਾਲਦਾ ਹੈ।ਜਵਾਨ ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਮਹੀਨੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਨਰਸਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਵੱਡੀਆਂ ਨਰਸਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਜਨਮ ਲੈਣ ਲਈ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।

## ਵੇਰਵਾ 
ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਦਾ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ, ਧੁੰਦਲਾ ਸਰੀਰ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਲੰਬੀ, ਪੁਆਇੰਟ ਟੁਕੜੀ ਅਤੇ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਛੋਟੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹਨ। ਗਿਲ ਸਲਿੱਟ ਦੇ ਪੰਜ ਜੋੜੇ ਸਮਾਨ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਸ਼ਾਰਕ ਕਿਸਮਾਂ ਨਾਲੋਂ ਲੰਬੇ ਹਨ। ਜਬਾੜੇ ਵਿੱਚ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਦੰਦਾਂ ਦੀਆਂ 15 ਕਤਾਰਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਪਰਲੇ ਜਬਾੜੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਿੰਫੀਸੀਅਲ ਦੰਦ (ਜਬਾੜੇ ਦੇ ਅੱਧਰੇ ਪਾਸੇ) ਅਤੇ ਹੇਠਲੇ ਜਬਾੜੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿੰਫੀਸੀਅਲ ਦੰਦ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਦੰਦ ਉੱਚੇ, ਤੰਗ ਕਪੜੇ ਅਤੇ ਸੇਰੇਟਿਡ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ-ਅਧਾਰਤ ਹਨ। ਪਹਿਲੀ ਡੋਰਸਲ ਫਿਨ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਮੁਫਤ ਰੀਅਰ ਟਿਪ ਦੇ ਨਾਲ ਲੰਬੀ ਅਤੇ ਫੈਲਕੇਟ (ਸਿਕਲ-ਸ਼ਕਲ) ਹੈ; ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਖੁਰਾਕ ਫਿਨਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕੋਈ ਰਿਜ ਨਹੀਂ ਚਲਦਾ। ਵੱਡੇ ਪੈਕਟੋਰਲ ਫਾਈਨਸ ਫਾਲਕੇਟ ਅਤੇ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਹਨ। 
Carcharhinus limbatus csiro-nfc.jpg|ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਫਿੰਸ 'ਤੇ ਕਾਲੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹਨ. 
Carcharhinus limbatus lower teeth2.jpg|ਹੇਠਲੇ ਦੰਦ 
Carcharhinus limbatus upper teeth2.jpg|ਵੱਡੇ ਦੰਦ 

## ਵੰਡ ਅਤੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ 
thumb|ਓਅਹੁ, ਹਵਾਈ ਦੇ ਬਾਹਰ ਗੰਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਤੂੜੀ ਦਾ ਇੱਕ ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ

## ਮਨੁੱਖੀ ਪਰਸਪਰ ਪ੍ਰਭਾਵ 
thumb|ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਗੋਤਾਖੋਰਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਖਤਰਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ.
ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਵਿੱਚ ਗੋਤਾਖੋਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਡਰਾਉਣੇ ਸ਼ਾਰਕ ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਨਹੀਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ ਭੋਜਨ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਹਮਲਾਵਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਗਤੀ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਬਲੈਕਟੀਪ ਸ਼ਾਰਕ ਫਲੋਰਿਡਾ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ 16% ਸ਼ਾਰਕ ਹਮਲਿਆਂ ਲਈ ਹਰ ਸਾਲ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ। ਇਸ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਮਲਿਆਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸਿਰਫ ਮਾਮੂਲੀ ਜ਼ਖ਼ਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with 'species' microformats
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Taxobox articles missing a taxonbar
ਸਟਾਕਹੋਮ ਸਿੰਡਰੋਮ

[right|thumb|250x250px| ਉਹ ਸਥਾਨ ਜਿਥੇ 1973 ਨੌਰਮਲਮਸਟੋਰਗ ਲੁੱਟਮਾਰ ਸਵੀਡਨ ਦੇ [ਸਟਾਕਹੋਮ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ (2005 ਵਿੱਚ ਫੋਟੋ ਖਿੱਚੀ ਗਈ) ]]
**ਸਟਾਕਹੋਮ ਸਿੰਡਰੋਮ** ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਬੰਧਕ ਬਣਾਏ ਜਾਣ ਦੌਰਾਨ ਬੰਧਕਾਂ ਦੀ ਆਪਣੇ ਅਗਵਾਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਾਨਸਿਕ ਸਾਂਝ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਠਜੋੜ ਬੰਦੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਬੰਧਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਬਣੇ/ਬੀਤੇ ਨੇੜਲੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਵਲੋਂ ਸਹਿਣ ਕੀਤੇ ਗਏ ਖ਼ਤਰੇ ਜਾਂ ਜੋਖਮ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਤਰਕਹੀਣ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਐਫਬੀਆਈ ਦਾ ਹੋਸਟੇਜ ਬੈਰੀਕੇਡ ਡਾਟਾਬੇਸ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ *ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂਕਰਨ ਬੁਲੇਟਿਨ* ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਲਗਪਗ 8% ਪੀੜਤ ਸਟਾਕਹੋਮ ਸਿੰਡਰੋਮ ਦੇ ਸਬੂਤ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ।

ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮੀਡੀਆ ਨੇ 1973 ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਸਵੀਡਨ ਦੇ ਸਟਾਕਹੋਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੈਂਕ ਡਕੈਤੀ ਦੌਰਾਨ ਚਾਰ ਬੰਧਕ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਬੰਧਕਾਂ ਨੇ ਰਿਹਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਅਗਵਾਕਾਰਾਂ ਦਾ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਗਵਾਹੀ ਦੇਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਨਹੀਂ ਹੋਏ। ਸਟਾਕਹੋਮ ਸਿੰਡਰੋਮ ਇੱਕ ਬੁਝਾਰਤ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਹਮਦਰਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਜੋ ਬੰਧਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਗਵਾਕਾਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਡਰ ਅਤੇ ਨਫ਼ਰਤ ਦੇ ਉਲਟ ਹਨ ਜੋ ਇੱਕ ਵੇਖਣ ਵਾਲ ਅਗਵਾਕਾਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਇੱਥੇ ਚਾਰ ਮੁੱਖ ਭਾਗ ਹਨ ਜੋ ਸਟਾਕਹੋਮ ਸਿੰਡਰੋਮ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ:

* ਇੱਕ ਬੰਧਕ ਦਾ ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ 
* ਬੰਧਕ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੋਈ ਪਿਛਲਾ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ 
* ਬੰਧਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੁਲਿਸ ਬਲਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਰਕਾਰੀ ਅਥਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ 
* ਬੰਧਕ ਬਣਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਦੀ ਮਨੁੱਖਤਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਖ਼ਤਰੇ ਵਜੋਂ ਸਮਝਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਪੀੜਤ ਹਮਲਾਵਰ ਵਾਲੀਆਂ ਕਦਰਾਂ ਦਾ ਹੀ ਧਾਰਨੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਸਟਾਕਹੋਮ ਸਿੰਡਰੋਮ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਜਾਇਜ਼ਤਾ ਬਾਰੇ ਸ਼ੱਕ ਕਾਰਨ "ਲੜਾਈ ਵਾਲੀ ਬਿਮਾਰੀ" ਹੈ. ਇਹ ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਜਾਂ ਬੰਧਕ ਬਣਾਏ ਜਾਣ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੁਝ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਆਇਆ ਹੈ. ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ, ਮਨੁੱਖੀ ਤਸਕਰੀ, ਦਹਿਸ਼ਤ, ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਦੇ ਪੀੜਤ ਸਟਾਕਹੋਮ ਸਿੰਡਰੋਮ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਲੋਕਾਂ ਵਰਗਾ ਕੰਮ ਅਤੇ ਰਵੱਈਏ ਵੀ ਪਾਏ ਗਏ ਹਨ.

## ਇਤਿਹਾਸ 
### ਸਟਾਕਹੋਮ ਬੈਂਕ ਦੀ ਲੁੱਟ 
1973 ਵਿਚ, ਜਾਨ-ਏਰਿਕ ਓਲਸਨ, ਪੈਰੋਲ 'ਤੇ ਦੋਸ਼ੀ, ਨੇ ਕ੍ਰੈਡਿਟਬੈਂਕੈਨ, ਜੋ ਕਿ ਸਟਾਕਹੋਮ, ਸਵੀਡਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਬੈਂਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਨਾਕਾਮ ਬੈਂਕ ਡਕੈਤੀ ਦੌਰਾਨ ਬੈਂਕ ਦੇ ਚਾਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ (ਤਿੰਨ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਆਦਮੀ) ਨੂੰ ਬੰਧਕ ਬਣਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਲਈ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਕਲਾਰਕ ਓਲੋਫਸਨ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੈਂਕ ਦੇ ਇੱਕ ਵੌਲਟ ਵਿੱਚ ਛੇ ਦਿਨ (23-28 ਅਗਸਤ) ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੰਧਕ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਬੰਧਕਾਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਪਰਾਧੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਗਵਾਹੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ; ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਦੇ ਬਚਾਓ ਲਈ ਪੈਸਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਿਕ ਧਾਰਨਾਵਾਂ
ਜਪਾਨ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ

ਜਪਾਨ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਬਨਸਪਤੀ, ਜੀਵ-ਜੰਤੂ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਬਸੇਰੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਜਪਾਨ ਦੇ ਟਾਪੂ ਉੱਤਰ ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਤੱਕ ਦੀ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਮੌਸਮ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਜਪਾਨ ਦੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਦੀ ਉੱਚ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਆਈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿਚ, ਬਲਾਕਿਸਟਨ ਲਾਈਨ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿਚ, ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸੁਪਰਕਟਿਕ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਤੋਂ ਜਾਪਾਨ ਨੂੰ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਬਣਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਹਨ, ਗਰਮ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਖਾਸ ਇਨ੍ਹਾਂ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੀ ਤਾਪਮਾਨ ਵਾਲਾ ਜ਼ੋਨ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਚੀਨ ਅਤੇ ਕੋਰੀਆ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਧਾਰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਵੀ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕਿਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀਆਂ।
## ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ
ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ 600 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਸਮਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 250 ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਜਾਤੀਆਂ ਹਨ। ਪੰਛੀ ਦੀ ਇੱਕ ਨੰਬਰ ਦੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਹਲਕੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਟਾਈਗਰ ਦੀ ਬੱਤੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਖੰਭ ਵੀਪਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਟੋਏ ਵਿਪਰ, ਓਕਿਨਾਵਾ ਹੱਬ, ਟੋਕਾਰਾ ਹੱਬ, ਹਿਮ ਹੱਬ ਅਤੇ ਮਾਮੂਸ਼ੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਕਈ ਸਪੀਸੀਜ਼, ਜਾਪਾਨੀ ਜੰਗਲ ਚੂਹੇ ਦਾ ਸੱਪ, ਜਾਪਾਨੀ ਚੂਹਿਆਂ ਵਾਲਾ ਸੱਪ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਚੂਹਾ ਸੱਪ (ਉਪ-ਜਾਤੀਆਂ ਓਰਥਰੀਓਫਿਸ ਟੈਨਿਯੂਰਸ ਸਕਮੈਕਰੀ) ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਗਰਮ ਰਯਿਕਯੂ ਟਾਪੂ, ਪਰ ਮੇਨਲੈਂਡ ਏਸ਼ੀਆ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਵਿਆਪਕ ਵੰਡ ਹੈ। ਅਜੀਬ-ਸਕੇਲ ਕੀਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਫ਼ਾਰਮੋਜ਼ਨ ਅਜੀਬ-ਸਕੇਲ ਸੱਪ, ਜਾਪਾਨੀ ਅਜੀਬ-ਮਾਪਿਆ ਹੋਇਆ ਸੱਪ ਅਤੇ ਅਮਾਮੀ ਅਜੀਬ-ਸਕੇਲ ਸੱਪ ਸਮੇਤ ਦੱਖਣੀ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਛਿਪਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਧਾਰਨ ਤਿਲਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ (ਖ਼ਾਸਕਰ ਦੱਖਣੀ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ), ਵਿਵੀਪਾਰਸ ਕਿਰਲੀ (ਜੋ ਕਿ ਹੋਕਾਇਦੋ ਦੇ ਟਾਪੂ ਦੇ ਉੱਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ), ਅਤੇ ਓਕੀਨਾਵਾ ਚੜ੍ਹਨ ਵਾਲੀ ਕਿਰਲੀ (ਜਪਾਲੂਰਾ ਪੌਲੀਗੋਨਟਾ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਪਏ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਕੱਛੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਛਾਣਬੀਨ ਦਾ ਕੱਛੂ ਕੱਛੂ, ਰਯੁਕਯੂ ਕਾਲੀ ਛਾਤੀ ਵਾਲਾ ਪੱਤਾ ਕੱਛੂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਚੀਨੀ ਬਾਕਸ ਕਛੂਆ ਸਿਰਫ ਇਸ ਦੀ ਜਪਾਨੀ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਆਇਰਿਓਮੋਟ ਅਤੇ ਈਸ਼ੀਗਾਕੀ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਟਾਪੂਆਂ ਤੇ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਪਾਨ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ 3000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਖਾਸ ਪਾਣੀ ਮੱਛੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਆਮ ਕਾਰਪ ਮਸ਼ਹੂਰ ਘਰੇਲੂ ਕੋਇ ਕਾਰਪ ਦਾ ਪੂਰਵਜ ਹੈ। ਛੋਟੇ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੀਲੇ ਚੱਬ, ਜਾਪਾਨੀ ਚੱਬ (ਨੀਪੋਨੋਸਾਈਪ੍ਰਿਸ ਸਿਬੋੱਲਡੀ) ਅਤੇ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਕੌੜ ਭੜੱਕੜ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਆਈ ਰੋਜ਼ੀ ਕੜਵੱਲ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਦੱਖਣੀ ਰਯਿਕਯੂ ਟਾਪੂ ਸਟੀਫੋਡਨ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਵਿੱਚ ਰੰਗੀਨ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਗੋਬੀਆ ਦੀਆਂ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਦਾ ਘਰ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਮਾਹਲ, ਪੰਜਾਬ

**ਮਾਹਲ** (, ماہل) ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜਲੰਧਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਗੋਰਾਇਆ ਤੋਂ 2.7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (ਪੈਦਲ ਦੂਰੀ), ਫਿਲੌਰ ਤੋਂ 18.5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਟਰ ਜਲੰਧਰ ਤੋਂ 33 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ&nbsp; ਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ 136 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਇੱਕ ਸਰਪੰਚ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪੰਚਾਇਤੀ ਰਾਜ (ਭਾਰਤ) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿੰਡ ਦਾ ਚੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਨੁਮਾਇੰਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

## ਡੈਮੋੋਗ੍ਰਾਫੀ 
ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ 2011 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਾਹਲ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 691 ਘਰ ਅਤੇ ਆਬਾਦੀ 3380 ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 1731 ਪੁਰਸ਼ ਅਤੇ 1649 ਔਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਮਾਹਲ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 83.05% ਹੈ, ਜੋ ਔਤਨ 75.84.% ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਹੈ। 6 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 335 ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਮਹਿਲ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ 9.91% ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਲ ਲਿੰਗ ਅਨੁਪਾਤ ਰਾਜ ਦੀ ਔਸਤ 846 ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਲਗਪਗ 745 ਹੈ।

ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਦੇ ਹਨ ਜੋ ਮਾਹਲ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਦਾ 38.49% ਹਨ। ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਅਜੇ ਤੱਕ ਕੋਈ ਅਨੁਸੂਚੀ ਜਨਜਾਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੋਕ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।

ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ 2011 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਾਹਲ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ ਵਿਚੋਂ 1019 ਲੋਕ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 887 ਪੁਰਸ਼ ਅਤੇ 132 ਔਰਤਾਂ ਹਨ। ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਸਰਵੇਖਣ ਰਿਪੋਰਟ 2011 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 86.75% ਕਾਮੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਅਤੇ 13.25% ਕਾਮੇ ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ 6 ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਲਈ ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਆਵਾਜਾਈ 
ਗੁਰਾਇਆ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਨੇੜੇ ਦਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਐਪਰ, ਫਗਵਾੜਾ ਜੰਕਸ਼ਨ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਪਿੰਡ ਤੋਂ 11.3 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਤੋਂ 48.6 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ ਜੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜੇ ਦਾ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ 127 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ

ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜਾਨਵਰਾਂ, ਫੰਜਾਈ ਅਤੇ ਪੌਦੇ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜੰਗਲੀ ਜਾਂ ਕੁਦਰਤੀ ਅਵਸਥਾ ਜਿਵੇਂ ਪਹਾੜ ਜਾਂ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਦੀ ਅਮੀਰ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਵਿੱਚ ਪੌਦੇ ਦੀਆਂ 8,271 ਕਿਸਮਾਂ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ 18,117 ਕਿਸਮਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀਆਂ 3,528 ਕਿਸਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 30,000 ਸਪੀਸੀਜ਼ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੋਣ ਲਈ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ 100,000 ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ।
## ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ
ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਤਿੰਨ ਪਾਸਿਓਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ. ਦੱਖਣੀ ਸਮੁੰਦਰ (ਦੱਖਣੀ ਸਾਗਰ (ਕੋਰੀਆ)) ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਸਮੁੰਦਰ (ਪੀਲਾ ਸਾਗਰ) ਵਿੱਚ ਅਨਿਯਮਤ ਤੱਟਾਂ ਹਨ. ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਉੱਤਰ ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਤੱਕ ਚਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਖੇਤਰ ਬਹੁਤ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਜਲਵਾਯੂ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਉੱਚੀ ਬਾਰਸ਼ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਦੀ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਾਈਲਡ ਲਾਈਫ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 2 ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪੈ ਰਹੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ 246 ਖ਼ਤਰੇ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰ ਹਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਬਚਾਅ ਦੇ ਉਪਾਵਾਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਆਏ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: ਚੀਤੇ ਬਿੱਲੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਇਕੋ ਜੰਗਲੀ ਬਿੱਲੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਾੜੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। 
ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਹਨ ਜੋ ਜਾਇਦਾਦ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ. ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ, ਪੌਦੇ ਦੀਆਂ 8,271 ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ 4,662 ਕਿਸਮਾਂ ਅਤੇ ਹੇਠਲੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ 3,609 ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ। ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲੀ ਪੌਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਮੂਲ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਜਿਵੇਂ ਪੈਂਟੈਕਟੀਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਜੈਵ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਸਥਿਰ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ  2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਜੰਗਲ ਹਰ ਸਾਲ ਅਲੋਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ. ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਸਾਲ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਕੁੱਲ ਜੰਗਲਾਂ ਦਾ 0.1% ਅਲੋਪ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
## ਵਿਵਾਦ
ਹਾਨ ਨਦੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਲਸਾਨ ਬ੍ਰਿਜ ਵਿਖੇ ਪਾਣੀ ਰੋਕਣ ਕਾਰਨ ਪਾਣੀ ਦਾ ਵਹਾਅ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੇ ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਿਆ. ਕੋਰੀਅਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਫਾਰ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਵਾਈਲਡ ਬਰਡਜ਼ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਸੰਭਾਵਤ ਤੌਰ ਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਓਵਰਫਲੋਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ.
ਦੰਭ

**ਦੰਭ** ਜਾਂ **ਪਖੰਡ** ਨੇਕੀ ਦਾ ਭੁਲੇਖਾ ਪਾਉਣਾ ਦੇ ਜਾਣ ਬੁਝ ਕੇ ਕੀਤੇ ਢਕਵੰਜ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਅਸਲੀਅਤ ਹੋਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਸਲੀ ਚਰਿੱਤਰ ਜਾਂ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਛੁਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੰਭ ਦਾ ਵਰਤਾਰਾ ਖ਼ਾਸਕਰ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਆਮ ਅਰਥਾਂ ਵਿਚ, ਪਾਖੰਡ ਵਿੱਚ ਕੂੜ-ਪ੍ਰਪੰਚ, ਵਿਖਾਵਾ ਜਾਂ ਓਹਲਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਖੰਡ ਉਸੇ ਵਤੀਰੇ ਜਾਂ ਗਤੀਵਿਧੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਚਲਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਕੋਈ ਜਣਾ ਦੂਸਰੇ ਦੀ ਅਲੋਚਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨੈਤਿਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਐਲਾਨੇ ਪਰਚਾਰੇ ਨੈਤਿਕ ਨਿਯਮਾਂ ਅਤੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਡੇਵਿਡ ਰੂਨਸੀਮੈਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਹੋਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਪਖੰਡੀ ਧੋਖੇ ਵਿੱਚ ਗਿਆਨ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਕਸਾਰਤਾ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਵਿਅਕਤੀ ਖ਼ੁਦ ਕਾਇਮ ਨਹੀਂ ਰੱਖ ਸਕਦਾ, ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੜ ਕਿ ਖ਼ੁਦ ਆਪ ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਆਪਣੀ ਅਜਿਹੀ ਪਛਾਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ"। ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਮਾਈਕਲ ਗੇਰਸਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਖੰਡ "ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬੇਵਕੂਫ਼ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਲਾਭ ਲੈਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮਖੌਟੇ ਦੀ ਸੁਚੇਤ ਵਰਤੋਂ" ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਪਖੰਡ ਮਨੁੱਖੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਅਰੰਭ ਤੋਂ ਹੀ ਲੋਕ-ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ, ਇਹ ਵਿਵਹਾਰਵਾਦੀ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ, ਬੋਧ ਵਿਗਿਆਨ, ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਫੈਸਲਾ ਲੈਣ, ਨੈਤਿਕਤਾ, ਵਿਕਾਸਵਾਦੀ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਨੈਤਿਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਸਮਾਜਿਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਮਾਜਿਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਅਮਰੀਕੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਮਾਰਟਿਨ ਜੇ *ਦਿ ਵੈਚੂਜ ਆਫ਼ ਮੇਂਡੇਸਿਟੀ* (2012) ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਲੇਖਕਾਂ ਨੇ ਪਖੰਡ, ਧੋਖੇਬਾਜ਼ੀ, ਚਾਪਲੂਸੀ, ਝੂਠ ਅਤੇ ਠੱਗੀ, ਬਦਨਾਮੀ, ਝੂਠੇ ਢੌਂਗ, ਉਧਾਰ ਲਈ ਸ਼ਾਨ ਤੇ ਜਿਉਣਾ, ਮਖੌਟੇ ਪਾਉਣਾ, ਛੁਪਣ ਦੀਆਂ ਰਵਾਇਤਾਂ, ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੇਡਣਾ ਅਤੇ ਛਲ ਕਪਟ ਦੀ ਕਲਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸਾਰਥਕ ਹੈ, ਪਰ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਝੂਠ ਅਤੇ ਪਾਖੰਡ ਨਾਲ ਅਟੁੱਟ ਤੌਰ ਤੇ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜੇ ਨੇ ਸਿੱਟਾ ਕੱਢਿਆ ਕਿ ਝੂਠ ਬੋਲਣਾ ਅਵਸ਼ ਏਨਾ ਮਾੜਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ।

## ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ 
ਪਖੰਡ ਵਿੱਚ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰਹੀ ਹੈ।

### **ਕਾਰਲ ਜੁੰਗ** 
ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ **ਕਾਰਲ ਜੁੰਗ** (1875–1961) ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਖੰਡ ਮੰਨਿਆ ਜੋ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਜਾਂ ਪਰਛਾਵੇਂ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ
ਨਿੱਕਾ ਬਾਲ

ਨਿੱਕਾ **ਬਾਲ/ਬੱਚਾ**  " **ਬੇਬੀ** " ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਸੰਤਾਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਦੂਜੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। 

ਇੱਕ **ਨਵਜਾਤ**, ਬੋਲਚਾਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਹੈ ਜੋ ਸਿਰਫ ਘੰਟੇ, ਦਿਨ, ਜਾਂ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੈਡੀਕਲ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ, ਨਵਜਾਤ ਜਨਮ ਦੇ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੇ 28 ਦਿਨ ਤੱਕ ਦੇ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦਾ ਲਖਾਇਕ ਹੈ; ਪਦ ਅਪਰਿਪੱਕ ਜਨਮ, ਪੂਰੀ ਮਿਆਦ, ਅਤੇ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਸਭਨਾਂ ਬਾਲਾਂ ਲਈ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸ਼ਬਦ " ਭਰੂਣ " ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਬਦ "ਬਾਲ" ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪਰਿਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਬੱਚਾ ਤੁਰਨਾ ਸਿੱਖਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ "ਟੌਡਲਰ" ਸ਼ਬਦ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। 

ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਵਿਚ, ਇੱਕ ਬਾਲ ਸਕੂਲ ਚਾਰ ਤੋਂ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨੀ ਪਦ ਵਜੋਂ, "ਬਚਪਨ" ਜਨਮ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। 

## ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਸਰੀਰਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ 
thumb|300x300px| ਅੱਠ ਮਹੀਨੇ ਦੀਆਂ ਜੁੜਵਾਂ ਭੈਣਾਂ

thumb|ਅੱਠ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਬੱਚਾ; ਇੱਕ ਆਮ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅੱਖਾਂ ਅਕਸਰ ਚਿਹਰੇ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਵੱਡੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
alt=Crying newborn baby|thumb| ਜਨਮ ਤੋਂ ਕੁਝ ਦਿਨ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਰੋ ਰਿਹਾ  ਨਵਜੰਮਿਆ ਬਾਲ
ਇੱਕ ਨਵਜੰਮੇ ਦੇ ਮੋਢੇ ਅਤੇ ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਚੌੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪੇਟ ਥੋੜਾ ਜਿਹਾ ਫੁੱਲਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਾਂਹਾਂ ਅਤੇ ਪੈਰ ਆਪਣੇ ਬਾਕੀ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਤੌਰ ਤੇ ਲੰਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। 

### ਲੰਬਾਈ 
ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਨਵਜੰਮੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਔਸਤਨ ਲੰਬਾਈ 35.6–50.8 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ (1.17–1.67 ਫੁੱਟ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਚਨਚੇਤੀ ਨਵਜੰਮੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। 

ਬੱਚੇ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਨੂੰ ਮਾਪਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਹੇਠਾਂ ਪਾ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਮਾਪ ਦੇ ਫੀਤੇ ਨੂੰ ਸਿਰ ਦੇ ਸਿਖਰ ਤੋਂ ਅੱਡੀ ਦੇ ਤਲੇ ਤੱਕ ਮਾਪਣਾ। 

### ਭਾਰ 
ਵਿਕਸਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ, ਇੱਕ ਪੂਰੀ-ਮਿਆਦ ਦੇ ਨਵਜੰਮੇ ਬਾਲ ਦਾ ਔਸਤ ਭਾਰ ਲਗਭਗ 3.4 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 2.7–4.6 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੇ 5–7 ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ, ਇੱਕ ਨਵਜਾਤ ਬਾਲ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਭਾਰ 3–7% ਘੱਟਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਇੱਕ ਤਰਾਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਰੇ ਤਰਲ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਦਾ ਅਤੇ  ਛਾਤੀ ਦਾ ਦੁੱਧ ਚੁੰਘਾਉਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੋਣ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਦੇਰੀ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ, ਤੰਦਰੁਸਤ ਨਵਜਾਤ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਭਾਰਰ  10-20 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਵਧਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਅਹਿਮਦ ਪਟੇਲ

**ਅਹਿਮਦਭਾਈ ਮੁਹੰਮਦਭਾਈ ਪਟੇਲ**, ਜੋ **ਅਹਿਮਦ ਪਟੇਲ** ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ (ਜਨਮ 21 ਅਗਸਤ 1949) ਇਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਆਗੂ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਅ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਹ 2001 ਤੋਂ 2017 ਤੱਕ ਕਾਂਗਰਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਕੱਤਰ ਰਹੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 2004 ਅਤੇ 2009 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਪਟੇਲ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਵਾਰ ਗੁਜਰਾਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ (1977–1989) ਅਤੇ ਚਾਰ ਵਾਰ ਉੱਚ ਸਦਨ ਜਾਂ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ (1993 ਤੋਂ)। ਉਹ ਗੁਜਰਾਤ ਰਾਜ ਦਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। 9 ਅਗਸਤ 2017 ਨੂੰ ਅਹਿਮਦ ਪਟੇਲ ਫਿਰ ਤੋਂ ਭਾਜਪਾ ਦੇ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ। 21 ਅਗਸਤ 2018 ਨੂੰ ਕਾਂਗਰਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਖਜ਼ਾਨਚੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ।

## ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕੈਰੀਅਰ 
ਪਟੇਲ 1976 ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਭਾਰੂਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਅਦਾਰਿਆਂ ਲਈ ਚੋਣਾਂ ਲੜ ਕੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਉਸਨੇ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਰਾਜ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਪਗ ਹਰ ਵੱਡੇ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਸਤੰਬਰ 1985 ਤੱਕ ਅਹਿਮਦ ਪਟੇਲ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਸੰਸਦੀ ਸਕੱਤਰ ਸਨ। 1987 ਵਿੱਚ ਉਹ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਕਾਬਲੀਅਤ ਅਨੁਸਾਰ ਪਟੇਲ ਸਰਦਾਰ ਸਰੋਵਰ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਈ ਨਰਮਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਥਾਰਟੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਰਿਹਾ।   
&#x5B; *ਅਸਫਲ ਤਸਦੀਕ* &#x5D;
ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਜਨਮ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਸਮਾਰੋਹ ਮੌਕੇ ਪਟੇਲ ਨੂੰ 1988 ਵਿੱਚ ਜਵਾਹਰ ਭਵਨ ਟਰੱਸਟ ਦਾ ਸੱਕਤਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਤਤਕਾਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜੀਵ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਰਾਇਸੀਨਾ ਰੋਡ ਵਿੱਚ ਜਵਾਹਰ ਭਵਨ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਰੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਵਿਚ, ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਜਨਮ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ, ਪਟੇਲ ਨੇ ਜਵਾਹਰ ਭਵਨ ਨੂੰ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੰਪਿਊਟਰਾਂ, ਟੈਲੀਫੋਨ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਏਅਰ ਕੰਡੀਸ਼ਨਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਇੱਕ ਉੱਚ ਭਵਿੱਖ ਵਾਲੀ ਇਮਾਰਤ ਸੀ। ਇਮਾਰਤ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਫੰਡਾਂ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤਕ ਭੀੜ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1949
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਲੋਕ
ਲਾਓਸ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ

ਲਾਓਸ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਲਾਓ ਪੀਪਲਜ਼ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਿਕ ਰੀਪਬਲਿਕ, ਜੋ ਕਿ ਪੂਰਬੀ ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇੱਕ ਜ਼ਮੀਨੀ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਨੂੰ ਘੇਰਦਾ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਪਹਾੜੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਬਹੁਤ ਸਾਰਾ ਹਿੱਸਾ ਅਜੇ ਵੀ ਗਰਮ ਖੰਡੀ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਜਾਨਵਰਾਂ ਅਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ।
## ਭੂਗੋਲ
ਲਾਓਸ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਜ਼ਮੀਨੀ-ਬੰਦ ਦੇਸ਼ ਹੈ. ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸਾ ਪਹਾੜੀ ਹੈ, ਲੁਆਂਗ ਪ੍ਰਬੰਗ ਰੇਂਜ ਦੇ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਥਾਈਲੈਂਡ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਠਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਅੰਨਾਮੀਟ ਰੇਂਜ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਇਕ ਲੜੀ ਜੋ ਵੀਅਤਨਾਮੀ ਤੱਟ ਦੇ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਚਲਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਰਬੀ ਸਰਹੱਦ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪੱਛਮ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਿਆਪਕ ਮੇਕੋਂਗ ਨਦੀ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵਿਚ ਕੁਝ 1,000 to 1,350 ਮੀਟਰs (3,280 to 4,430 ਫ਼ੁੱਟ) ਤੇ ਬੋਲੇਵੈਨ ਪਠਾਰ ਹੈ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਉਪਰ.  ਲਾਓਸ ਮੌਨਸੂਨ ਪੱਟੀ ਵਿੱਚ ਪਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਮਈ ਅਤੇ ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬਾਰਸ਼ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਖੁਸ਼ਕ ਮੌਸਮ ਬਿਨਾ ਦਸੰਬਰ ਤੋਂ ਅਪ੍ਰੈਲ ਤੱਕ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਪਤਝੜ ਵਾਲੇ, ਚੌੜੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਜੰਗਲ ਦੇ ਕਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਖੁਸ਼ਕ ਮੌਸਮ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਪੱਤੇ ਗੁਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ.  ਮਈ ਤੋਂ ਨਵੰਬਰ ਤੱਕ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਬਰਸਾਤੀ ਮੌਸਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਸੰਬਰ ਤੋਂ ਅਪ੍ਰੈਲ ਦੇ ਮੱਧ ਤੱਕ ਖੁਸ਼ਕ ਮੌਸਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।।

## ਰਿਹਾਇਸ਼
ਲਾਓਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸੇ ਅਜੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਕੁਦਰਤੀ ਗਰਮ ਅਤੇ ਸਬਟ੍ਰੋਪਿਕਲ ਸੁੱਕੇ ਚੌੜੇ ਜੰਗਲਾਂ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਖੇਤਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਜੰਗਲਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਲੱਕੜ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚੋਂ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਗੱਡਣੀ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਤਣੇ ਦੇ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਡਾਈਪਟਰੋਕਾਰਸ ਦੇ ਗੋਭੀ ਵਰਗੇ ਤਾਜ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ।ਮੱਧ ਪੱਧਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਠੋਰ ਲੱਕੜ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਾਗ, ਮਹਾਗਨੀ, ਹੈਰੀਟਿਏਰਾ ਜਾਵਨੀਕਾ, ਟੈਟਰਾਮੈਲਜ਼ ਨੂਡੀਫਲੋਰਾ, ਫਿਕਸ ਅਤੇ ਪਟੀਰੋਕਾਰਪਸ . ਛੋਟੇ ਰੁੱਖ, ਬੂਟੇ ਅਤੇ ਘਾਹ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ. ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਬਾਂਸ ਦੀਆਂ ਝੜੀਆਂ ਹਨ; ਲਾਓਸ ਬਾਂਸ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿਚ ਗਰਮ ਖਣਿਜ ਜੰਗਲ ਹਨ, ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਪਠਾਰ ਤੇ ਘੱਟ ਸੰਘਣੀ, ਮੱਧ ਪੱਧਰੀ ਵਾਧੇ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਝਾੜੀਆਂ, ਜੜੀਆਂ ਬੂਟੀਆਂ ਅਤੇ ਘਾਹ ਹੇਠਾਂ ਵਧੇਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਪਤਝੜ ਜੰਗਲ ਹਨ।
## ਹਵਾਲੇ
ਲੇਬਨਾਨ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ

ਲੇਬਨਾਨ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵ ਭੂਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਸਿਰੇ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਲੇਬਨਾਨ ਦਾ ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਜੀਵ ਜੰਤੂ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਉੱਚੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਰਫ ਨਾਲ ਸਰਦੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ. ਦੇਸ਼ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਲਈ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਹਾੜ, ਵਾਦੀਆਂ, ਮਾਰਸ਼ੀਆਂ, ਤੱਟਵਰਤੀ ਮੈਦਾਨਾਂ, ਲੂਣ ਦੀਆਂ दलदल ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੱਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
## ਭੂਗੋਲ
ਸ਼ਹਿਰੀ ਪਸਾਰ, ਵੱਧ ਚੜ੍ਹਨ, ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਲੇਬਨਾਨ ਦੀ ਕੁਦਰਤੀ ਬਨਸਪਤੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਖੰਡਿਤ ਹੋਣ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਲੇਬਨਾਨ ਦਾ ਸੀਡਰ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ; ਲੇਬਨਾਨ ਪਹਾੜੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਰਹੇ, ਇਹ ਰੁੱਖ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੀਮਤੀ ਲੱਕੜ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਟਾਈ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਪੱਕੇ ਦਰੱਖਤ ਅਜੇ ਵੀ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ ਪਹਾੜੀ ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਲੇਬਨਾਨ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਡਰ ਕਾਫ਼ੀ ਆਮ ਹਨ। ਕਈ ਭੰਡਾਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲਗਾਏ ਹਨ।  ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਲੇਬਨਾਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਜੰਗਲੀ ਜੰਗਲ ਵਾਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਈਨ, ਓਕ, ਫਰ, ਬੀਚ, ਸਾਈਪ੍ਰਸ ਅਤੇ ਜੂਨੀਪਰ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਹਾਲਾਂਕਿ ਬੀਕਾ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਰੁੱਖਾਂ ਦਾ ਹੈ।  ਜਿੱਥੇ ਲੱਕੜ ਅਤੇ ਵੁਡਲੈਂਡ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਉਥੇ ਹੀ ਝੁਲਸਿਆ ਗਿਆ; ਲੇਬਨਾਨ ਪਹਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜਿਆਦਾਤਰ ਸੇਰਾਟੋਨੀਆ, ਓਕ ਅਤੇ ਪਿਸਤਸੀਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਐਂਟੀ-ਲੇਬਨਾਨ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਸਕ੍ਰਬ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਿਸਟਸੀਆ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਬਦਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।  ਦੂਸਰੇ ਦੇਸੀ ਰੁੱਖ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੇਬਨਾਨ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਸੇਬ, ਜੁਦਾਸ ਟ੍ਰੀ ਅਤੇ ਸੀਰੀਅਨ ਮੈਪਲ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਇੱਕ ਬਚਾਅ ਰਣਨੀਤੀ ਵਜੋਂ ਉਗਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਇਹ ਵੇਖਣ ਲਈ ਕਿ ਕੀ ਇਹ ਕੰਟੇਨਰ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਰੁੱਖ ਲਾਉਣ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਰੁੱਖ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਦਾਰ, ਓਕ, ਨਕਸ਼ੇ ਅਤੇ ਜੂਨੀਪਰ ਲਗਾਏ ਗਏ ਹਨ।  ਲੇਬਨਾਨ ਰੀਫੌਰਸਟੇਸਟੇਸ਼ਨ ਇਨੀਸ਼ੀਏਟਿਵ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ ਜੋ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟ ਫੌਰੈਸਟ ਸਰਵਿਸ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੀ ਏਜੰਸੀ ਦੁਆਰਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿਕਾਸ ਲਈ 2014 ਵਿੱਚ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਫੰਡਿੰਗ ਨਾਲ ਹੈ। ਰੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਫੁੱਲਦਾਰ ਪੌਦੇ, ਫਰਨ ਅਤੇ ਮੱਸੇ ਹਨ. ਸਰਦੀਆਂ ਦੀ ਬਾਰਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੌਦੇ ਖਿੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਾਲਾਨਾ ਪੌਦੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਗਦੇ ਹਨ, ਫੁੱਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬੀਜ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਮਿੱਟੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਮੀਦਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੌਦਾ ਇਕ ਖ਼ਤਰੇ ਵਿਚ ਹੈ ਲੇਬਨਾਨ ਵਾਇਓਲੇਟ, ਜਿਹੜਾ ਲੇਬਨਾਨ ਪਹਾੜ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਪੱਥਰੀਲੀ ਝਾੜੀਆਂ ਵਿਚ ਉੱਚਾ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
==

## ਹਵਾਲੇ
ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ

ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 361 ਥਣਧਾਰੀ ਜੀਵ ਹਨ, 694 ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ, 250 ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਅਤੇ 150 ਡੱਡੂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸਮੁੰਦਰੀ ਇਲਾਕਾ ਵੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀਆਂ ਦੇ ਕੋਰਲ ਤਿਕੋਣ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
## ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ
ਮਲੋਨੀ ਟਾਈਗਰ, ਇੰਡੋਚਨੀਜ ਟਾਈਗਰ ਦਾ ਨੇੜਲਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੈ, ਮਲੇਆਈ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਸਥਾਨ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਬਾਕੀ ਆਬਾਦੀ ਤਕਰੀਬਨ 300 (250-340) ਹੈ। ਛੋਟੀਆਂ ਬਿੱਲੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬੇ ਬਿੱਲੀਆਂ ਅਤੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸਿਵੇਟ ਬਿੱਲੀਆਂ ਵੀ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ. ਪੂਰਬੀ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਬਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਉੱਤੇ 1200 ਏਸ਼ੀਅਨ ਹਾਥੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀ, ਸੈਲੈਡੈਂਗ, ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਨੀਵੀਂਆਂ ਜਾਨਵਰ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਹ ਉੱਚੇ ਉਚਾਈਆਂ ਤੇ ਵੀ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਨਾਲ ਹੀ ਪਹਾੜੀ ਜੀਵਣ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜਾਨਵਰ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਿਆਮੰਗ ਗਿਬਨ, ਲਾਲ ਗਿੱਲੀਆਂ ਅਤੇ ਘੱਟ ਚੰਦ ਚੂਹੇ ਪੂਰਬੀ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਬੱਘਿਆਂ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ। 677 ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ 'ਤੇ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ (ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਲਈ 794). ਕੁਝ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਕਿ ਮਲੇਅਨ ਵਿਸਲਿੰਗ-ਥ੍ਰਸ਼ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹਨ। ਬੋਰਨੀਅਨ ਜੰਗਲ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ਦਾ ਪੱਧਰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ 38 ਕਿਸਮਾਂ ਕਿਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ।
ਹੋਰ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਪਹਾੜਾਂ 'ਤੇ ਇਕੱਲੀਆਂ ਪਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੁਨਹਿਰੀ-ਨੈਪਡ ਬਾਰਬੇਟਸ, ਸਪਾਟ ਗਰਦਨ ਵਾਲੀਆਂ ਬੁਲਬੁਲਾਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜੀ ਸੱਪ-ਈਗਲ ਬੁਲਬੁਲ, ਸਟਾਰਲਿੰਗਜ਼ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸਵਿਫਟਾਂ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਟਡ ਸੱਪ-ਈਗਲ ਅਤੇ ਕਿੰਗਫਿਸ਼ਰ ਲੱਭੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਹੌਰਨਬਿੱਲ ਦੀਆਂ ਨੌ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਓਰੀਐਂਟਲ ਪਾਈਡ ਸਿੰਗਬਿੱਲ ਹੈ। 1.5 ਮੀਟਰs (5 ਫ਼ੁੱਟ) ਸਿਰ ਤੋਂ ਪੂਛ ਤੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਿੰਗਬਿੱਲ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਸਿੰਗਬਿੱਲ, ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਬੋਰਨੀਓ ਦੇ ਗੈਂਡੇਸ ਸਿੰਗਬਿੱਲ ਦੁਆਰਾ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਮੱਛੀ ਦਾ ਈਗਲ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਪਤੰਗ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਪੰਛੀ ਹਨ। ਤੂਫਾਨ ਦਾ सारਸ ਅਤੇ ਓਰੀਐਂਟਲ ਡਾਰਟਰ ਬਿੱਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਸਕਦੇ ਹਨ।
## ਹਵਾਲੇ
ਮਾਲਦੀਵ ਦਾ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ

ਮਾਲਦੀਵ ਦੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ ਵਿੱਚ ਟਾਪੂਆਂ, ਬਿੱਲੀਆਂ ਅਤੇ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪੌਦੇ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਤਾਜ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉੱਤਰ-ਦੱਖਣ ਗਰੇਡੀਐਂਟ ਦੇ ਬਾਅਦ ਐਟੋਲਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਫੌਨਿਸਟਿਕ ਰਚਨਾ ਬਹੁਤ ਵੱਖਰੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਮਾਲਦੀਵ ਟਾਪੂ ਸਮੂਹ, ਆਧਿਕਾਰਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਮਾਲਦੀਵ ਲੋਕ-ਰਾਜ, ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਦੇਸ਼ ਹੈ।
## ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਣ
ਮਾਲਦੀਵਜ਼ ਦੇ ਟਾਪੂ 'ਤੇ ਸਿਲਾਈਫ ਦੀ ਇੱਕ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਹੈ, ਮੁਰਗੇ ਅਤੇ 2000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ, ਰੰਗੀਨ ਰੀਫ ਮੱਛੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਰੀਫ ਸ਼ਾਰਕ ਤੱਕ., ਮੋਰੇ ਈਲਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ: ਮੰਤਾ ਰੇ, ਸਟਿੰਗਰੇਅ ਅਤੇ ਈਗਲ ਕਿਰਨ . ਮਾਲਦੀਵ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵੀ ਵ੍ਹੇਲ ਸ਼ਾਰਕ ਲਈ ਘਰ ਹਨ. ਮਾਲਦੀਵ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਪਾਣੀ ਜੈਵਿਕ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਮਹੱਤਵ ਦੀਆਂ ਦੁਰਲੱਭ ਕਿਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਭਰਪੂਰ ਹਨ, ਟੁਨਾ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਵਪਾਰਕ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੈੱਲ ਹਨ. ਕੁਝ ਛੱਪੜਾਂ ਅਤੇ ਦਲਦਲ ਵਿੱਚ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਨੋਸ ਚੈਨੋਸ ਅਤੇ ਹੋਰ ਛੋਟੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ. ਟਿਲਪੀਆ ਜਾਂ ਮੂੰਹ-ਬਰੀਡਰ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਇੱਕ ਏਜੰਸੀ ਦੁਆਰਾ 1970 ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ. ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਟਾਪੂ ਬਹੁਤ ਛੋਟੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਭੂਮੀ ਅਧਾਰਤ ਸਰੀਪਨ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਿਲਦੇ ਹਨ. ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਹਰੇ ਰੰਗ ਦੇ ਕੱਛੂ, ਬਾਜ਼ਬਾਨੀ ਕੱਛੂ ਅਤੇ ਚਮੜੇ ਦੀ ਮਛੀ ਵਰਗੇ ਕਛੜੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਮਾਲਦੀਵੀਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਅੰਡੇ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਮਾਲਦੀਵ ਵਿੱਚ ਲੌਬਸਟਰਾਂ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਕਿਸਮਾਂ ਅਤੇ ਕੇਕੜੇ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਕੇਕੜੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਮਾਲਦੀਵ ਵਿੱਚ ਮੱਕੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਪਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੱਕੜੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਤੱਟ 'ਤੇ ਪਾਏ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਕਮਾਲ ਦੀ ਸਾਂਝ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ. ਮਾਲਦੀਵ ਦੇ ਮੱਕੜੀਆਂ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਮੋਹਰੀ ਕੰਮ ਆਰ ਆਈ ਪੋਕੌਕ ਦੁਆਰਾ 1904 ਵਿੱਚ ਮਾਲਦੀਵਜ਼ ਦੇ ਫੌਨਾ ਅਤੇ ਭੂਗੋਲ ਨਾਮਕ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੁਝ ਆਮ ਮੱਕੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭੂਰੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਮੱਕੜੀ (ਹੇਟਰੋਪੋਡਾ ਵੇਨੇਟੋਰੀਆ), ਪਲੇਕਸਿਪਸ ਪੇਕੁਲੀ, ਅਰਜੀਓਪ ਅਨਾਸੂਜਾ, ਅਤੇ ਲਿੰਕਸ ਮੱਕੜੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਵਿਧਵਾਵਾਂ ਹੁਲੂਮਾਲੀ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਮਾਲੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਤੇ ਕਦੇ ਕਦੇ ਵੇਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼ਿਪਰਾ ਗੋਇਲ

**ਸ਼ਿਪਰਾ ਗੋਇਲ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਸ਼ਿਪਰਾ ਗੋਇਲ ਦੇ ਇਸ਼ਕ ਬੁਲਾਵਾ, ਅੰਗਰੇਜੀ ਵਾਲੀ ਮੈਡਮ, ਉਂਗਲੀ, ਯਾਦਾਂ ਤੇਰੀਆ, ਲਵਲੀ ਵੀਐਸ ਪੀ.ਯੂ, ਮੈਨੂ ਇਸ਼ਕ ਲਾਗਾ, ਪਾਰੋ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੀਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਜੱਦੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਮਾਨਸਾ (ਪੰਜਾਬ) ਵਿੱਚ ਹਨ। ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਜੰਮੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤਕ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਪੇ, ਸੁਭਾਸ਼ ਅਤੇ ਅੰਜੂ ਗੋਇਲ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਇਕ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਲਾਈਵ ਸ਼ੋਅ ਅਤੇ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਕਈ ਤਜ਼ਰਬੇ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਨਾ ਸਿਰਫ ਅਕਾਦਮਿਕ ਵਿਚ, ਬਲਕਿ ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਹ ਵਧੀਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਕੂਲ ਦੇ 12 ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੇ ਬੋਰਡ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ (ਆਰਟਸ) ਵਿੱਚ ਸਿਖਰਲਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 6 ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਸੰਗੀਤ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਰਾਜ ਪੱਧਰੀ ਤੇ ਪਹਿਲਾ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤਿਆ।ਸਾਰੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਜੋ ਉਸਨੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਿਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਨੇ ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਹ 12 ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ. ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਦਾਇਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਨਿਯਮਿਤ ਨਾਮ, ਜਦੋਂ ਉਹ 21 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਹੋਈ ਤਾਂ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਜਾਣ ਦਾ ਸੋਚਿਆ। ਹਿੰਦੂ ਕਾਲਜ (ਦਿੱਲੀ) ਤੋਂ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਫਿਰ 2013 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਚਲੀ ਗਈ, ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਵਿਸ਼ਾਲ-ਸ਼ੇਖਰ ਦੀ ਫਿਲਮ ‘ਇਸ਼ਕ ਬੁਲਾਵਾ’ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਉਸਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਤੇ ਪੋਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗਾਣੇ ਗਾਏ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਸਾਰੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਜੋ ਉਸਨੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦਿਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਹ 12 ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਹੀ ਸੀ। ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਨਿਯਮਿਤ ਨਾਮ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ 21 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਹੋ ਗਈ ਤਾਂ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਮੁੰਬਈ ਤਬਦੀਲ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ। ਹਿੰਦੂ ਕਾਲਜ (ਦਿੱਲੀ) ਤੱਕ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਮੁਕੰਮਲ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਹ ਨੂੰ ਫਿਰ 2013 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਵਿਸ਼ਾਲ-ਸ਼ੇਖਰ ਦੀ 'ਇਸ਼ਕ ਬੁਲਾਵਾ' ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗੀਤ ਗਾਏ ਫਿਰ ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।ਸ਼ਿਪਰਾ ਗੋਇਲ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਗੀਤ "ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਾਲੀ ਮੈਡਮ" ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ।ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਦੋਵਾਂ ਪਾਸੇ ਗਾਇਕੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।ਸ਼ਿਪਰਾ ਗੋਇਲ ਨੇ 'ਇਸ਼ਕ ਬੁਲਾਵਾ' ਨਾਲ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
 ਨਾਰਨ ਦਾ ਸਰਵ ਉੱਤਮ ਡੁਆਇਟ ਵੋਕਲਿਸਟ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ (ਪੀਟੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਮਿਊਜਿਕ ਐਵਾਰਡਜ਼ 2018)
ਗਾਇਕ ਰਵਿੰਦਰ ਗਰੇਵਾਲ (ਪੀਟੀਸੀ ਪੰਜਾਬ ਮਿਊਜਿਕ ਅਵਾਰਡਜ਼ 2015 [9] ਦੇ ਨਾਲ ਲਵਲੀ ਬਨਾਮ ਪੀਯੂ ਲਈ ਬੈਸਟ ਡਯੂਟ ਵੋਕਲਿਸਟ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ
ਹਥਨ ਵਿਛ ਲੁੱਕ ਲੁੱਕ ਕੇ (ਮਿਰਚੀ ਸੰਗੀਤ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪੰਜਾਬੀ 2014) ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ Femaleਰਤ ਗਾਇਕਾ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ [10]
ਗੋਰੀਅਨ ਨੂ ਡੱਫਾ ਕਾਰੋ (ਪੀਟੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡਜ਼ 2015) ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਣੇ ਦੇ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ
ਮੀਨੂੰ ਇਸ਼ਕ ਲਾਗਾ (ਮਿਰਚੀ ਸੰਗੀਤ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪੰਜਾਬੀ 2015) ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਪਲੇਅਬੈਕ ਸਿੰਗਰ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 
ਮੈਨੂੰ ਇਸ਼ਕ ਲਾਗਾ (ਪੀਟੀਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ 2016) ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਪਲੇਅਬੈਕ ਸਿੰਗਰ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1991
ਟਨਕਪੁਰ

**ਟਨਕਪੁਰ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਰਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਸ਼ਾਰਦਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਵਸਿਆ ਟਨਕਪੁਰ ਚੰਪਾਵਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਨੇਪਾਲ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।

ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ 1797 ਵਿੱਚ ਨੇਪਾਲ ਦੀ ਬਰਮਦੇਵ ਮੰਡੀ ਦੇ ਬਦਲੇ ਬਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਸ਼ਾਰਦਾ ਨਦੀ ਦੇ ਹੜ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਵਹਿ ਗਈ ਸੀ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਇਹ ਚੰਪਾਵਤ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਸਬ-ਡਵੀਜ਼ਨਲ ਮੈਜਿਸਟਰੇਟ ਦਾ ਦਫ਼ਤਰ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ. 1901 ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 692 ਸੀ.

ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਬਾਜ਼ਾਰ, ਚੌੜੀਆਂ ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਸੜਕਾਂ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਫੁੱਟਪਾਥ, ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਹਵਾਦਾਰ ਬਸਤੀਆਂ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਹਨ. ਪੂਰਣਾਗਿਰੀ ਧਾਮ ਦੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਲਈ ਆਕਰਸ਼ਣ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ