open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਇਕਬਾਲ ਮਸੀਹ

**ਇਕਬਾਲ ਮਸੀਹ ** (ਉਰਦੂ:اقبال مسیح) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਸੀਹੀ ਲੜਕਾ ਸੀ ਜੋ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਬਦਸਲੂਕੀ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣ ਗਿਆ।

## ਬਚਪਨ 
ਇਕਬਾਲ ਮਸੀਹ, 1983 ਵਿਚ ਲਾਹੌਰ, ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਦੇ ਬਾਹਰ ਇੱਕ ਵਪਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਮੁਰੀਦਕੇ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਮਸੀਹੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰਜ਼ ਚੁਕਾਉਣ ਲਈ ਕੰਮ ਤੇ ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਕਬਾਲ ਦੇ ਬਾਪ ਨੇ 600 ਰੁਪਏ ($6.00 ਤੋਂ ਘੱਟ) ਦਾ ਕਰਜ ਅਰਸ਼ਦ ਨਾਮੀ ਇੱਕ ਮੁਕਾਮੀ ਤਾਜਿਰ ਕੋਲੋਂ ਲੈ ਰੱਖਿਆ ਸੀ ਮਗਰ ਉਧਾਰ ਅਦਾ ਨਾ ਕਰ ਸਕਣ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਚਾਰ ਸਾਲਾ ਇਕਬਾਲ ਨੂੰ ਉਸ ਕੋਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਕਰਨ ਤੇ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਹਰ ਦਿਨ, ਉਹ ਸਵੇਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉੱਠਦਾ  ਅਤੇ ਕਾਰਖਾਨੇ ਨੂੰ ਹਨੇਰੀਆਂ ਦਿਹਾਤੀ ਸੜਕਾਂ ਤੇ ਚੱਲਦਾ ਫੈਕਟਰੀ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕੁਰਸੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਗਲ ਪਾ ਕੇ ਜਕੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਉਹ ਰੋਜ ਬਾਰਾਂ ਘੰਟੇ, ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਦਿਨ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਸਿਰਫ਼  30 ਮਿੰਟ ਦੀ ਬ੍ਰੇਕ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਲਾਂ ਬਧੀ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਪਰ ਕਰਜਾ ਨਹੀਂ ਉਤਰਿਆ। 

## ਬਚ ਕੇ ਨਿਕਲਣਾ ਅਤੇ ਸਰਗਰਮੀ 
10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਇਕਬਾਲ ਨੇ ਜਦੋਂ ਇਹ ਜਾਣਿਆ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਨੂੰ ਗ਼ੈਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਇਸ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਤੋਂ ਨਜਾਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉਹ ਭੱਜ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਮਗਰ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ ਦੁਬਾਰਾ ਉਸੇ ਤਾਜਿਰ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਦੀ ਵਾਰ ਕੰਮ ਦਾ ਬੋਝ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਮਗਰ ਇੱਕ ਹੀ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਇਕਬਾਲ ਫਿਰ ਭੱਜ ਨਿਕਲਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਦਫਾ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਹ ਚਾਇਲਡ ਲੇਬਰ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਸੰਗਠਨ ਬੰਧੂਆ ਮੁਕਤੀ ਮੋਰਚਾ (ਬੀਐਲਐਲਐਫ) ਦੇ ਕੋਲ ਚਲਿਆ ਗਿਆ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਨਵੇਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਨੂੰਨ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਗੁਲਾਮੀ ਦੇ ਤੌਕ ਤੋਂ ਨਜਾਤ ਦਵਾਈ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਬਕਾ ਬਾਲ ਗੁਲਾਮਾਂ ਲਈ ਬੀਐਲਐਲਐਫ ਦੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ। ਇਕਬਾਲ ਨੇ 3,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਬਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਬਾਰੇ ਭਾਸ਼ਣ ਕੀਤੇ। 

ਉਸ ਨੇ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਵਕੀਲ ਬਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਵੀਡਨ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਸਮੇਤ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਉਤਸਾਹਿਤ ਕੀਤਾ। .

1994 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਬੋਸਟਨ ਵਿੱਚ ਰੀਬੋਕ ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ ਅਵਾਰਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਸੀ: "ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੱਖਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹਾਂ ਜੋ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਅਤੇ ਬਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਹਨ, ਪਰ ਮੈਂ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਹਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰ ਲਿਬਰੇਸ਼ਨ ਫਰੰਟ (ਬੀ ਐੱਲ ਐੱਲ ਐੱਫ) ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਸਦਕਾ, ਮੈਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਆ ਸਕਿਆ ਹਾਂ ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹਾਂ। ਆਪਣੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮੈਂ ਬੀ.ਐਲ.ਐਲ.ਐਫ. ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਸ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਸਾਡੇ ਲਈ ਗ਼ੁਲਾਮ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਅਹਸਾਨ ਉੱਲ੍ਹਾ ਖ਼ਾਨ ਅਤੇ ਬੀ ਐੱਲ ਐੱਲ ਐੱਫ. ਨੇ ਉਹੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜੋ ਅਬਰਾਹਮ ਲਿੰਕਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਗ਼ੁਲਾਮਾਂ ਲਈ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜੋ ਅੱਜ ਤੁਸੀਂ ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਅਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਆਜ਼ਾਦ ਹਾਂ।"

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Pages using citations with accessdate and no URL
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1995
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਈ.ਟੀ. ਦ ਐਕਸਟ੍ਰਾ ਟੈਰੈਸਟ੍ਰੀਅਲ

***ਈ.ਟੀ. ਦ ਐਕਸਟ੍ਰਾ ਟੈਰੈਸਟ੍ਰੀਅਲ*** 1982 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਕਲਪਨਾ ਅਧਾਰਿਤ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਹਿ-ਨਿਰਮਾਣ ਸਟੀਵਨ ਸਪੀਲਬਰਗ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਮੈਲਿੱਸਾ ਮੈਥੀਸਨ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸਪੈਸ਼ਲ ਇਫ਼ੈਕਟ *ਕਾਰਲੋ ਰੈਮਬਾਲਡੀ* ਅਤੇ *ਡੈਨਿਸ ਮੁਰੇਨ* ਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਹੈਰੀ ਥੌਮਸ, ਡੀ ਵਾਲਸ, ਪੀਟਰ ਕੋਯੋਟੇ, ਰੌਬਰਟ ਮੈਕਨੌਟਨ, ਡ੍ਰਿਊ ਬੈਰੀਮੋਰ ਅਤੇ ਪੈਟ ਵੈਲਸ਼ ਨੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਈਲੀਅਟ (ਥੌਮਸ) ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਕੱਲਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਦੋਸਤੀ ਇੱਕ ਆਲੌਲਕ ਜੀਵ *ਈ.ਟੀ.* ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਧਰਤੀ ਉੱਪਰ ਫਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਈਲੀਅਟ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਈ.ਟੀ. ਦੀ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਲੁਕੋ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਸਪੀਲਬਰਗ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ 1960 ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਮਾਂ-ਪਿਓ ਦੇ ਤਲਾਕ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਦੋਸਤ ਬਣਾ ਲਿਆ ਸੀ। 1980 ਵਿੱਚ ਮੈਥੀਸਨ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਕਲਪਨਾ ਅਧਾਰਿਤ ਫ਼ਿਲਮ *ਨਾਈਟ ਸਕਾਈਸ* ਦਾ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਸਤੰਬਰ ਤੋਂ ਦਸੰਬਰ 1981 ਤੱਕ ਕੈਲੇਫ਼ੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਬਜਟ 10.5 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਸੀ। ਦੂਜੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਉਲਟ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਕਾਲਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਅਸਿੱਧਾ ਫ਼ਿਲਮਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ 11 ਜੂਨ, 1982 ਨੂੰ ਯੂਨੀਵਰਸਲ ਪਿਕਚਰਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਬਾਕਸ ਆਫ਼ਿਸ ਤੇ ਹਿੱਟ ਸਾਬਿਤ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਸਟਾਰ ਵਾਰਜ਼ ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮਾਈ ਕਰ ਲਈ ਸੀ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ 11 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣੀ ਰਹੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਪਿੱਛੋਂ ਜੁਰਾਸਿਕ ਪਾਰਕ ਨੇ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡਿਆ ਜਿਸਨੂੰ ਵੀ ਸਪੀਲਬਰਗ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ।

ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਅੱਜ ਤੱਕ ਬਣੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿਚਲੀ ਦੋਸਤੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਰਾਹਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਰੌਟਨ ਟੋਮਾਟੋਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਕਰਵਾਏ ਗਏ ਸਰਵੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਕਲਪਨਾ ਅਧਾਰਿਤ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣੀ ਸੀ। 1994 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫ਼ਿਲਮ ਰਜਿਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਸਾਂਭ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ 1985 ਅਤੇ ਫਿਰ 2002 ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ 20ਵੀਂ ਸਾਲਗਿਰ੍ਹਾ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਦੋਬਾਰਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਵਧੇਰੇ ਸੀਨ ਵੀ ਸਨ।

## ਪਾਤਰ
* ਹੈਨਰੀ ਥੌਮਸ, ਇਲੀਅਟ
* ਰੌਬਰਟ ਮਕਨੌਟਨ, ਮਾਈਕਲ
* ਡ੍ਰਿੂਊ ਬੈਰੀਮੋਰ, ਗਰਟੀ
* ਡੀ ਵਾਲਸ, ਮੇਰੀ
* ਪੀਟਰ ਕੋਯੋਟੇ, ਕੀਜ਼
* ਕੇ. ਸੀ। ਮਾਰਟੈਲ, ਗਰੇਗ
* ਸੀਨ ਫ਼ਰਾਈ, ਸਟੀਵ
* ਸੀ। ਥੌਮਸ ਹੌਵਲ, ਟਾਈਲਰ 
* ਐਰੀਕਾ ਐਲੇਨਿਆਕ
* ਪੈਟ ਵੈਲਸ਼, ਈ.ਟੀ. ਦੀ ਆਵਾਜ਼

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰਲੇ ਲਿੰਕ
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1982 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਟੀਵਨ ਸਪੀਲਬਰਗ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਟਾਈਗਰ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਪੂਜਾ ਗਾਂਧੀ

thumb

**ਪੂਜਾ ਗਾਂਧੀ** (ਜਨਮ 1983 ਵਿੱਚ ਸੰਜਨਾ ਗਾਂਧੀ) ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਨੜ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ, ਮਲਿਆਲਮ, ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਗਾਂਧੀ, ਸਫਲ ਤੌਰ 'ਤੇ 2006 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਮੁੰਗਾਰਾ ਮਰਦ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਵੀ ਹਨ। ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਫਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਰੇਨ ਗਰਲ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਗਾਂਧੀ ਨੇ 2003 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਫਿਲਮ 'ਤੋਮੇਕ ਸਲਾਮ' ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ 'ਕੋਕੀ' ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਮੁੰਗਾਰੂ ਮਰਦ (2006), ਮਿਲਾਨਾ (2007), ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ (2007), ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤਾਜ ਮਹਲ (2008), ਬੁਧਵਾਨਤਾ (2008), ਅਨੂ (2009), ਗੋਕੁਲਾ (2009), ਦੰਡੂਪਲੀਆ (2012) ਅਤੇ ਦੰਡੂਪਲੇਆ 2 (2017) ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ। ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਗਾਂਧੀ ਨੇ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਉਹ ਜਨਤਾ ਦਲ (ਸੈਕੂਲਰ) ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਲੈ ਕੇ 2012 ਇਸ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਛੇਤੀ ਹੀ ਕੇ.ਜੇ.ਪੀ ਪਾਰਟੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬੀ. ਐੱਸ. ਆਰ. ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਰਾਇਚੁਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਲੜੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਰ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਚੋਣ ਖੇਤਰ ਵਿਚੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸੀਟ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਿੱਤ ਸਕੀ।

ਕੰਨੜ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ, ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ 2016 ਵਿੱਚ ਸਾਊਥ ਕੋਰੀਆ ਆਧਾਰਤ KEISIE ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਜਨਮ ਮੇਰਠ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਪਵਨ ਗਾਂਧੀ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਜੋਤੀ ਗਾਂਧੀ, ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮੇਰਠ ਦੇ ਸੋਫੀਆ ਕਨਵੈਂਟ ਅਤੇ ਦੀਵਾਨ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਛੋਟੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਰਾਧਿਕਾ ਗਾਂਧੀ ਹਨ, ਜੋ ਕੰਨੜ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵੀ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਸੁਹਾਨੀ ਗਾਂਧੀ ਹਨ।

ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਨਵੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਮੰਗਣੀ ਹੋਈ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਅਗਲੇ ਮਹੀਨੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

## ਰਾਜਨੀਤੀ 
ਗਾਂਧੀ 18 ਜਨਵਰੀ 2012 ਨੂੰ ਜਨਤਾ ਦਲ (ਸੈਕੂਲਰ) (ਜੇਡੀਐਸ) ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ।

ਉਸ ਨੇ ਫਿਰ ਕੇ.ਜੇ.ਪੀ. ਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਪਰ ਉਹ ਆਖਿਰਕਾਰ ਬੀ. ਐੱਸ. ਆਰ. ਕਾਂਗਰਸ ਟਿਕਟ 'ਤੇ ਰਾਇਚੂਰ ਤੋਂ 2013 ਤਕ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਲੜਿਆ। ਜਨਤਕ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਯਤਨ ਅਸਫਲ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ।

## ਵਿਵਾਦ 
ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਡੰਡੁਪਾਲਿਆ, ਸਮਾਜਿਕ ਸਮੂਹ ਬਹੁਜਨ ਸਮਾਜ ਹੋਰਾਤਾ ਸਮਿਤੀ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਲਈ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫ਼ਿਲਮ 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ 'ਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ। ਹੋਰ ਵਿਵਾਦ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਇਹ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਕਿ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਪੂਜਾ ਗਾਂਧੀ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਟਾਪਲੈੱਸ ਨਜ਼ਰ ਆਵੇਗੀ। 

ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅੰਬੇਡਕਰ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਸੈਨਾ ਦੇ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ "ਵਿਰੋਧੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ" ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।
"ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਗਨਤਾ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਿਰ ਤੋਂ ਪੈਰਾਂ ਤੱਕ ਕੱਪੜੇ ਦੀ ਇੱਕ ਚੀਜ਼ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਹੋ। ਪਰ ਇਸ ਸੀਨ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਸਾੜੀ ਪਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਪਿੱਠ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਢੱਕਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹਾਂ।"

ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿੱਗ ਬੌਸ (ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਲੜੀ) ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983
ਮੈਗਨਾ ਕਾਰਟਾ

** ਮੈਗਨਾ ਕਾਰਟਾ ਲਿਬਰਟੈਟਮ (** Magna Carta Libertatum "ਮਹਾਨ ਚਾਰਟਰ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ" ਲਈ  ਮੱਧਕਾਲੀ ਲਾਤੀਨੀ ਹੈ), ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ, ''''''  ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ (ਇਸ ਨੂੰ "ਮਹਾਨ ਚਾਰਟਰ" ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ), ਇੱਕ ਚਾਰਟਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਰਾਜਾ ਜੌਹਨ ਨੇ ਵਿੰਡਸਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੰਨੀਮੀਡ ਦੇ ਸਥਾਨ ਤੇ 15 ਜੂਨ 1215. ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਕੈਂਟਰਬਰੀ ਦੇ ਆਰਚਬਿਸ਼ਪ ਨੇ ਬੇਪਰਵਾਹ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਬਾਗੀ ਬੈਰੋਨਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਖਰੜਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਚਰਚ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਬੈਰੋਨਾਂ ਨੂੰ ਗ਼ੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਕੈਦ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ, ਜ਼ਲਦ ਇਨਸਾਫ਼ ਦੀ ਸਹੂਲਤ, ਅਤੇ ਤਾਜ ਨੂੰ ਜਗੀਰਦਾਰੀ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨਾਂ ਦੀ ਸੀਮਾ ਦਾ ਇੰਤਜਾਮ  ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 25 ਬੈਰੋਨਾਂ ਦੀ ਕੌਂਸਲ ਦੁਆਰਾ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਕੋਈ ਵੀ ਪੱਖ ਆਪਣੀਆਂ ਵਚਨਬੱਧਤਾਵਾਂ ਤੇ ਪੱਕਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਰਿਹਾ, ਅਤੇ ਇਹ ਚਾਰਟਰ ਪੋਪ ਇਨੋਸੈਂਟ III ਦੁਆਰਾ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬੈਰੋਨਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜੌਹਨ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੇ ਜਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹੈਨਰੀ III ਦੀ ਰੀਜੈਂਸੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 1216 ਵਿਚ ਇਸ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਨੂੰ ਮੁੜ ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਆਪਣੇ ਕਾਜ ਲਈ ਸਿਆਸੀ ਸਮਰਥਨ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨ ਦੀ ਅਸਫਲ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿਚ ਇਸਦੇ ਕੁਝ ਵਧੇਰੇ ਰੈਡੀਕਲ ਤੱਤ ਨੂੰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ। 1217 ਵਿਚ ਜੰਗ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿਚ, ਇਸ ਨੂੰ ਲੈਮਬੈਥ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੰਧੀ ਦਾ ਇਕ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਇਆ, ਜਿਥੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਨੂੰ ਮੈਗਨਾ ਕਾਰਟਾ ਨਾਮ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸਦਾ ਮੰਤਵ ਇਸ ਨੂੰ ਜੰਗਲ ਦੇ ਛੋਟੇ ਚਾਰਟਰ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨਾ ਸੀ, ਜੋ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਹੈਨਰੀ ਨੇ ਨਵੇਂ ਟੈਕਸਾਂ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਦੇ ਬਦਲੇ 1225 ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਚਾਰਟਰ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ; ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਐਡਵਰਡ ਪਹਿਲੇ ਨੇ 1297 ਵਿਚ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਫਿਰ ਕੀਤੀ, ਇਸ ਵਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਕੀਤਾ। 

ਇਹ ਚਾਰਟਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਜੀਵਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਹਰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਵਾਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਮਾਂ ਲੰਘਦਾ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਨਵੀਂ ਨਵੀਂ ਸੰਸਦ ਨੇ ਨਵੇਂ ਕਾਨੂੰਨ ਪਾਸ ਕੀਤੇ, ਇਸਨੇ ਕੁਝ ਅਮਲੀ ਮਹੱਤਵ ਗੁਆ ਲਿਆ। 16 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿਚ ਮੈਗਨਾ ਕਾਰਟਾ ਵਿਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਹੋਰ ਵੱਧ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਵਕੀਲਾਂ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਹੋਇਆ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਐਂਗਲੋ-ਸੈਕਸਨਾਂ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਆਜ਼ਾਦੀਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਲੀਲ ਦਿੱਤੀ ਕਿ 1066 ਦੇ ਨੋਰਮੈਨ ਹਮਲੇ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਮੈਗਨਾ ਕਾਰਟਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਇਕ ਜਨਤਕ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਚਾਰਟਰ ਨੂੰ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਦੀਆਂ ਸਮਕਾਲੀ ਤਾਕਤਾਂ ਅਤੇ ਹੈਬੀਅਸ ਕਾਰਪਸ ਵਰਗੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਸੂਲਾਂ ਲਈ ਇਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਬੁਨਿਆਦ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਭਾਵੇਂ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਰਣਨ ਵਿੱਚ ਗੰਭੀਰ ਕਮੀਆਂ ਸੀ, ਸਰ ਐਡਵਰਡ ਕੋਕ ਵਰਗੇ ਜਿਊਰਿਸਟਾਂ ਨੇ 17 ਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ ਮੈਗਨਾ ਕਾਰਟਾ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਟੂਅਰਟ ਬਾਦਸ਼ਾਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹਾਂ ਦੇ ਦੈਵੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਦਲੀਲਬਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਜੇਮਜ਼ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬੇਟੇ ਚਾਰਲਸ ਪਹਿਲੇ ਦੋਨਾਂ ਨੇ ਮੈਗਨਾ ਕਾਰਟਾ ਦੀ ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ 1640ਵਿਆਂ ਦੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ  ਘਰੇਲੂ ਜੰਗ ਅਤੇ ਚਾਰਲਸ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਨੇ ਖੋਰਾ ਲਾ ਦਿੱਤਾ। 

## ਇਤਿਹਾਸ 
### 13ਵੀਂ ਸਦੀ 
#### ਪਿਛੋਕੜ 
alt=An illuminated picture of King John riding a white horse and accompanied by four hounds. The King is chasing a stag, and several rabbits can be seen at the bottom of the picture.|left|thumb|ਕਿੰਗ ਜੌਨ ਸਟੈਗ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ 

## Notes 
## ਹਵਾਲੇ
ਵਿੱਲੀ ਲੋਮਾਨ

**ਵਿਲੀਅਮ "ਵਿੱਲੀ"  ਲੋਮਾਨ**  ਇੱਕ ਗਲਪੀ ਪਾਤਰ, ਅਤੇ  ਆਰਥਰ ਮਿੱਲਰ' ਦੇ ਕਲਾਸਿਕ ਨਾਟਕ*ਇੱਕ ਸੇਲਜਮੈਨ ਦੀ ਮੌਤ * ਦਾ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਡੇਬਿਊ ਬ੍ਰੌਡਵੇ ਵਿਖੇ 10 ਫਰਵਰੀ 1949 ਨੂੰ ਮੋਰੋਸਕੋ ਥੀਏਟਰ ਵਿਚ  ਹੋਇਆ ਸੀ। ਲੋਮਾਨ ਇੱਕ 63 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦਾ ਬਰੁਕਲਿਨ ਤੋਂ ਟਰੈਵਲਿੰਗ ਸੇਲਜਮੈਨ ਹੈ  ਜਿਸਦਾ 34 ਦਾ ਇੱਕੋ ਹੀ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਤਜਰਬਾ ਹੈ। ਨਾਟਕ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕੰਪਨੀ ਇੱਕ ਵਾਰ ਤਨਖਾਹ ਕੱਟ ਲੈਂਦੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣਾ ਬੜਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ। ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸਥਿਤੀ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਫੈਨਟਸੀ ਸੰਸਾਰ ਬਣਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਉਸਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਯਤਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਰੋਕਦਾ।  

## ਵੇਰਵਾ 
ਵਿਲੀ ਲੋਮਾਨ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਉਮਰ ਦਾ ਉਪਨਗਰੀ ਬਰੁਕਲਿਨ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਦਾ ਸੇਲਜ਼ਮੈਨ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕੈਰੀਅਰ ਹੁਣ ਪਤਨਮੁਖੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਤੀਤ ਦੀ ਜਵਾਨੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਗੁਆ ਲਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਦੋਸਤਾਂ ਬੇਲੀਆਂ ਦਾ ਭਾਈਚਾਰਾ ਖਿੰਡਪੁੰਡ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਬਿਜਨਸ ਗਿਆਨ ਅਜੇ ਵੀ ਸਿਖਰ ਤੇ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਜਵਾਨੀ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਾਦਿਲੀ ਤੋਂ ਕੋਰਾ, ਉਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਆਪਣੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੀ ਕਰਾਮਾਤੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਟਾਈਮ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਛੇ ਛੱਡ ਗਿਆ ਹੈ।  ਇਹ ਨਾਟਕ "ਉਪਰ ਨੂੰ ਉਠਣ ਲਈ ਹੰਭਲਾ ਮਾਰ ਰਹੇ ਅਮਰੀਕਨ ਮੱਧ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਜਮਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਲੋਮਾਨ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, "ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਸ਼ੰਕੇ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜੋ ਬੀਤੇ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਯਾਦ-ਦਹਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਚੰਬੜਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਅਧਾਰ ਹੁਣ ਠੋਸ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਨਹੀਂ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ।  ਚਾਰਲਸ ਈਸ਼ਰਵੁੱਡ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੋਮਾਨ ਨਾਟਕ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ "ਇਹ ਰੂਹਾਨੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਹਾਰ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਉਸ ਦੀ ਹਾਰ ਰਹੀ ਲੜਾਈ ਹੈ ਜੋ ਨਾਟਕ ਨੂੰ ਬਿਰਤਾਂਤਕ ਰੀੜ੍ਹ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। " ਲੋਮਾਨ ਲੱਖਾਂ ਸਫੈਦ ਕਾਲਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਲਾਭਦਾਇਕਤਾ ਬੀਤੇ ਦੀ ਗੱਲ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।  ਉਹ ਭਰਮਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿੰਨਾ ਮਸ਼ਹੂਰ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅਤੇ ਸਫਲ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਭਰਮ ਪਾਲੀੰ ਬੈਠਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾ ਕੇਵਲ ਇਹ ਭਰਮਾਂ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਥੋੜਾ ਬਹੁਤ ਖਰੀਦਦੀ ਵੀ ਹੈ।  ਮਹੱਤਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੇ ਉਸਦੇ ਖ਼ਿਆਲੀ ਮੁੱਲ ਮੂਲੋਂ ਹਿੱਲ ਗਏ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪੇ ਕਲਪੇ ਗੁਣਾਂ ਨੂੰ ਬੁਢਾਪੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਘੱਟਦੀ ਜਾਂਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਕਰਕੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸੀ ਲਿਆ ਸਕਦਾ। ਨਾਟਕ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਲੋਮਾਨ ਦਾ ਸੰਸਾਰ ਉਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਢੇਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਐਸੋਸੀਏਟਿਡ ਪ੍ਰੈਸ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸਿੰਨਥੀਆ ਲੋਰੀ ਦੀ ਡਰਾਮਾ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਬੁਢਾਪੇ ਵੱਲ ਵੱਧ ਰਹੇ, ਟਰੈਵਲਿੰਗ ਸੇਲਜ਼ਮੈਨ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਫੈਨਟੈਸੀਆਂ ਨੂੰ ਸਖਤੀ ਨਾਲ ਜੱਫਾ ਮਾਰ ਬੇਰੋਕ ਸਵੈ-ਵਿਨਾਸ਼ ਵੱਲ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਸੀ।" ਇਹ ਨਾਟਕ 63 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਲੋਮਾਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਿਛਲੇ 34 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਨੌਕਰੀ ਤੇ ਹੈ, ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਨਖਾਹ ਦੀ ਕਟੌਤੀ ਨਾਲ ਦੋ ਚਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਵਿੱਤੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨਿਭਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਪੇਸ਼ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਐਕਟ ਵਿਚ, ਉਹ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਕੱਢੇ ਜਾਣ ਦੀ ਹੋਣੀ ਭੁਗਤਦਾ ਹੈ। ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਕਢੇ ਜਾਣਾ ਉਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ 36 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਨਾਟਕ ਵਿਚ, ਲੋਮਾਨ ਆਪਣੀ ਯਾਦਾਸ਼ਤ ਵਿਚਲੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਅਤੀਤ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸਹੀ ਹੋਣ ਦਾ ਨਿਰਣਾ ਕਰਨ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਪੇਸ਼ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਲੋਮਾਨ ਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਮੁੱਲ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ।

## Notes
ਸਮਿਤਾ ਜਯਕਾਰ

**
ਸਮਿਤਾ ਜਯਕਾਰ** ਇੱਕ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ।

ਦੱਖਣ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਠਾਕੁਰਦੁਆਰ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੱਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਔਰਤ, ਉਹ ਇੱਕ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਮੋਹਨ ਜਯਕਾਰ, ਮਾਣਮੱਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਬੈਰਿਸਟਰ ਬਾਰ ਜਯਕਾਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ। ਉਹ ਮਰਾਠੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀਾਂ ਅਤੇ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।

ਜਯਕਾਰ  ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਰੂਹਾਨੀ ਵਿਅਕਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਅਰਾਸ਼ ਅਤੇ ਚੱਕਰਾਂ ਤੇ ਲੈਕਚਰਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ 
* *ਘਰ ਆਜਾ ਪਰਦੇਸ਼ੀ * (2013).
* *ਯਹਾਂ ਮੈਂ ਘਰ ਘਰ ਖੇਲੀ * (2009) ਚੰਦਰਪ੍ਰਭ
* ਨੂਰਜਹਾਂ (ਟੀ.ਵੀ. ਸੀਰੀਜ਼) (2000-2001)
* ਘੁਟਨ  (ਟੀ.ਵੀ. ਸੀਰੀਜ਼) (1997-1998)

## ਸਟੇਜ ਕ੍ਰੈਡਿਟ 
* ਅਈ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਤੀ (2014) ਯਸ਼ਵੰਤਰਾਵ ਚਵਾਨ ਨਾਟਿਗ੍ਰਹਿ, ਵੀਨਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਵਿਭਾ ਛਿੱਬਰ

**ਵਿਭਾ ਛਿੱਬਰ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਅਦਾਕਾਰ ਪਰੂ ਛਿੱਬਰ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਜੋ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।

2007 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਸਟਾਰਪਲੱਸ ਦੀ ਸਪਨਾ ਬਾਬੂਲ ਕਾ ... ਬਿਦਾਈ ਵਿੱਚ ਕੌਸ਼ਲਿਆ ਸ਼ਰਮਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਜ਼ੀ ਟੀ.ਵੀ. ਦੀ "ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਕੌਸ਼ਿਕ ਕੀ ਪੰਚ ਬਹੁਏਂ" ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਬਿੰਦੇਸਵਰੀ ਕੌਸ਼ਿਕ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ। 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਸੋਨੀ ਟੀ.ਵੀ. ਦੇ "ਹਮਸਫਰਸ" ਵਿੱਚ ਅਲਵੀਰਾ ਚੌਧਰੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਨਿਭਾਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਕਲਰਜ਼ ਟੀ.ਵੀ. ਵਿੱਚ "ਕਸਮ" ਵਿੱਚ "ਰਾਣੋ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ" ਅਤੇ ਸਬ ਟੀ.ਵੀ. ਦੇ "ਹਮ ਆਪਕੇ ਘਰ ਮੇਂ ਰਹਤੇ ਹੈਂ" ਵਿੱਚ ਬਚਨੀ ਦੇਵੀ ਗੁਪਤਾ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਵਿਭਾ ਨੇ 1986 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ ਤੋਂ ਅਦਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਸ ਨੇ ਬੈਰੀ ਜੌਨ, ਅਮਲ ਅੱਲਾਨਾ, ਕੀਰਤੀ ਜੈਨ, ਅਨੁਰਾਧਾ ਕਪੂਰ ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਨਾਟਕਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਐਨ.ਐਸ.ਡੀ. ਦੀ ਇੱਕ ਵਿੰਗ, ਥੀਏਟਰ ਇਨ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ। ਉਸ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਵੱਡਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਸਿਖਾਈ ਹੈ।

ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਮਧੁਸ਼੍ਰੀ ਦੱਤਾ ਨਾਲ ਦਸਤਾਵੇਜ਼-ਡਰਾਮਾ "7 ਆਈਲੈਂਡ ਐਂਡ ਏ ਮੈਟਰੋ" 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਵਿਭਾ ਨੇ ਸੈਲੂਲੋਇਡ 'ਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੁਝ ਉੱਤਮ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਖਾਨ, ਰਾਣੀ ਮੁਖਰਜੀ, ਰਣਬੀਰ ਕਪੂਰ, ਆਸੀਨ ਨਾਲ ਸਕ੍ਰੀਨ ਸਪੇਸ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਵਿਭਾ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਭਾਸ਼ਣ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। 

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
### ਫਿਲਮਾਂ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਟੌਮ ਹਿਡਲਸਟਨ

**ਟੌਮਸ ਵਿਲੀਅਮ ਹਿਡਲਸਟਨ** (ਜਨਮ 9 ਫਰਵਰੀ 1981) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰ, ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਰ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਸੀਮਬੇਲਾਈਨ (2007) ਅਤੇ ਇਵਾਨੋਵ (2008) ਦੀਆਂ ਵੈਸਟ ਐਂਡ ਥੀਏਟਰ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ। ਉਸਨੇ ਸਿਮਬੇਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਇੱਕ ਪਲੇਅ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨਵ-ਅਗੁੰਤਕ ਲਈ ਲੌਰੈਂਸ ਓਲੀਵੀਰ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਓਥੈਲੋ ਵਿੱਚ ਕੈਸਿਓ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਵੀ ਉਸੇ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਟੌਮਸ ਵਿਲੀਅਮ ਹਿਡਲਸਟਨ ਦਾ ਜਨਮ 9 ਫਰਵਰੀ 1981 ਵਿੱਚ ਵੈਸਟਮਿੰਸਟਰ, ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਕ ਆਰਟ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸਟੇਜ ਮੈਨੇਜਰ ਡਿਆਨਾ ਪੈਟਰੀਸ਼ਿਆ (ਪਹਿਲਾਂ ਸਰਵਾਏਸ) ਹਿਡਲਸਟਨ, ਅਤੇ ਜੇਮਜ਼ ਨਾਰਮਨ ਹਿਡਲਸਟਨ, ਇੱਕ ਭੌਤਿਕ ਕੈਮਿਸਟ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।  ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਗ੍ਰੀਨੋਕ, ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਸਫੋਕਲ ਤੋਂ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ, ਐਮਾ ਵੀ ਇੱਕ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ, ਜਦ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ, ਸਾਰਾਹ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ, ਉਹ ਵਾਈਸ ਐਡਮਿਰਲ ਰੈਜੀਨਲਡ ਸਰਵਾਇਸ ਦਾ ਪੜਪੋਤਰਾ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਉਤਪਾਦਕ ਸਰ ਐਡਮੰਡ ਵੈਸਟੇ ਦਾ ਇੱਕ ਲੱਕੜਪੋਤਰਾ ਹੈ।

ਹਿਡਲਸਟਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿੰਬਲਡਨ ਵਿੱਚ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਔਕਸਫੋਰਡ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਚਲੇ ਗਏ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਔਕਸਫੋਰਡ ਦੇ ਡਰੈਗਨ ਤਿਆਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਜਦੋਂ ਉਹ 12 ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ। ਦ ਡੇਲੀ ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਫ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਤਲਾਕ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਸੋਚਣਾ ਚੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਮਨੁੱਖੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਦੀ ਸਮਝ ਵਿੱਚ ਮੈਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਤਰਸਵਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।"

13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਹਿਡਲਸਟਨ ਨੇ ਈਟਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਬੋਰਡਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪੈਮਬੋਰੋਕ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਿਹਾ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਕਲਾਸਿਕਸ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਪਹਿਲਾ ਦਰਜਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ।  ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਟਰਮ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੇ ਏਜੰਟ ਲੋਰੈਨ ਹੈਮਿਲਟਨ ਔਫ ਹੈਮਿਲਟਨ ਹੋਡਲ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ 'ਏ ਸਟਰੀਟਕਾਰ ਨੇਮਡ ਡਿਜਾਇਰ' ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।   ਉਹ ਡਰਾਮੈਟਿਕ ਆਰਟ ਦੀ ਸਟਡੀ ਲਈ ਰਾਇਲ ਅਕਾਦਮੀ ਵਿੱਚ ਚਲਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਥੋਂ ਉਸ ਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
### 2001-2010: ਮੁਢਲਾ ਕੰਮ 
ਅਜੇ ਵੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਾਟਕ ਹੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਹਿਡਲਸਟਨ ਨੇ ਟੀ.ਵੀ.ਵਿਚ ਆਉਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਸਟੀਫਨ ਵਿਟਟੇਕਰ ਦੁਆਰਾ ਆਈਟੀਵੀ ਲਈ ਨਿਕੋਲਸ ਨਿਕਲਬਾਈ ਦੇ ਰੂਪਾਂਤਰਨ (2001) ਵਿੱਚ, ਬੀਬੀਸੀ / ਐਚ.ਬੀ.ਓ. ਕਾਨਸਪੀਰੇਸੀ ਦਾ ਸਹਿ-ਉਤਪਾਦਨ (2001), ਅਤੇ ਬੀਬੀਸੀ / ਐੱਚ ਬੀ ਓ ਡਰਾਮਾ ਦ ਗੈਦਰਿੰਗ ਸਟੋਰਮ (2002) ਵਿੱਚ ਵਿੰਸਟਨ ਚਰਚਿਲ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰੇਡੋਲਫ ਚਰਚਿਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਰੋਲ ਨਿਭਾਏ।

ਰੈਡਾ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹਿਡਸਟੇਸਟਨ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜੋਆਨਾ ਹੋਗ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ, 'ਅਨਰਿਲੇਟਡ' (2006) ਵਿੱਚ ਓਕਲੀ ਦਾ ਪਾਰਟ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਐਮਾ ਨੇ ਵੀ ਬੈਜ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਕਾਸਟਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਲੂਸੀ ਬੇਵਨ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਉਸ ਸੰਬੰਧੀ ਬੱਸ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਭਰੋਸਾ ਸੀ"। ਹਿਡਲਸਟਨ ਨੇ ਡੇਕਲਨ ਡਾਨਨੇਲਨ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਚੀਕ ਦੁਆਰਾ ਜੌਲ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਾਂ ਦ ਚੇਂਜਲਿੰਗ (2006), ਅਤੇ ਸਿਮਬੇਲਾਈਨ (2007) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਬੈਸਟ ਨਿਊਕਮਰ ਲਈ ਲੌਰੈਂਸ ਓਲੀਵੀਏਰ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।  ਉਸ ਦੇ ਡੌਨਮਰ ਵੇਅਰਹਾਊਸ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ ਦੇ ਓਥੈਲੋ ਦੀ ਮਾਈਕਲ ਗਰੈਂਡੇਜ ਦੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ (2008) ਵਿੱਚ ਚਾਈਵੇਲਟ ਏਜੀਫੋਰ ਅਤੇ ਈਵਾਨ ਮੈਕਗ੍ਰੇਗਰ ਦੇ ਕੈਸੀਓ ਦੀ,  ਅਤੇ ਕੈੱਨਥ ਬਰਾਂਗਾ ਦੇ ਨਾਲ ਚੈਖਵ ਦੇ ਇਵਾਨੋਵ (2008) ਦੀ ਵੈਸਟ ਐੰਡ ਪੁਨਰ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਲਵੋਵ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1981
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਪ੍ਰੀਤਿਕਾ ਚਾਵਲਾ

**ਪ੍ਰੀਤਿਕਾ ਚਾਵਲਾ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਕਾਲਿੰਗ ਅਤੇ ਜੋਤੀ ਵਰਗੇ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ 
ਨਾਲ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2010 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਬੋਲਾ "ਖੂਬਸੂਰਤ ਹੈ ਤੂੰ" ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਮਹਾਨ ਸ਼ਾਹਰੁਖ ਸ਼ਾਹਰੂਖ ਖਾਨ ਦੇ ਕਾਲੇ ਹਿਰਦੇ ਲਾਲੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।

## ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* 
* Bollywood Hungama

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਏਓਸੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ

**ਏਓਸੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ** (ਵਪਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਏਓਸੀ, ਪੁਰਾਣਾ **ਐਡਮਿਰਲ ਓਵਰਸੀਜ਼ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ**) ਇੱਕ ਬਹੁਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੰਪਨੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਦਫਤਰ ਟਾਇਪ੍ਡ, ਤਾਇਵਾਨ ਵਿਚ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਟੀਪੀਵੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਸਹਾਇਕ ਹੈ। ਇਹ ਆਈ. ਪੀ. ਐਸ ਅਤੇ ਟੀਐਫਟੀ ਮਾਨੀਟਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਐੱਲਸੀਡੀ ਟੀਵੀ ਵੀ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੀਆਰਟੀ ਮਾਨੀਟਰ ਵੀ ਵੇਚਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਲੋਕ ਖ਼ਰੀਦਦੇ ਹਨ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਐਡਮਿਰਲ ਓਵਰਸੀਜ਼ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਏਓਸੀ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸ਼ਿਕਾਗੋ, ਇਲੀਨਾਇਸ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ,ਇਸ ਦੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਨਾ ਰੌਸ ਸਿਰਾਗੁਸਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1967 ਵਿੱਚ ਤਾਈਵਾਨ ਵਿੱਚ ਕਲਰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 1978 ਵਿੱਚ ਐਡਮਿਰਲ ਓਵਰਸੀਅਸ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ ਏਓਸੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 1979 ਵਿੱਚ ਏ.ਓ.ਸੀ. ਬ੍ਰਾਂਡ ਨਾਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਡਾਇਰੈਕਟ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। 1988 ਤੋਂ 1997 ਤਕ, ਏ.ਓ.ਸੀ. ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ, ਚੀਨ, ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਦਫਤਰ ਖੋਲ੍ਹੇ।   ਏਓਸੀ 2005 ਅਤੇ 2006 ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਅੱਜ ਏ.ਓ.ਸੀ. ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀ ਆਰ ਟੀ ਅਤੇ ਐਲਸੀਡੀ ਮੋਨਿਊਟਰ, ਐਲਸੀਡੀ ਟੀਵੀ, ਆਲ-ਇਨ-ਵਨ ਯੂਨਿਟ ਅਤੇ ਐਂਡਰੌਇਡ ਟੈਬਲਿਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜੋ ਕੀ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਦੇ 40 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
*

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1967 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਕੰਪਨੀਆਂ
ਹੋਪ ਕੂਕ

**ਹੋਪ ਕੂਕ** (ਜਨਮ 24 ਜੂਨ, 1940) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਔਰਤ ਸੀ ਜੋ (རྒྱལ་མོ་,&nbsp;ਵਾਇਲੀ: *rgyal mo*
) (ਮਹਾਰਾਣੀ) ਸਿੱਕਮ ਦੇ ਰਾਜਾ ਚੋਂਗਯਾਲ, ਪਾਲਡਨ ਥੋਨਡਪ ਨਾਮਗਯਾਲ, ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਸੀ। ਮਾਰਚ 1963 ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਸੀ। 1965 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਸਿੱਕਮ ਦੀ ਕ੍ਰਾਊਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦੀ ਪਦਵੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਪਾਲਡਨ ਥੋਨਡਪ ਨਾਮਗਯਾਲ ਦੀ ਰਾਜ-ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸਿੱਕਮ ਦੇ ਗੇਲੋਮੋ ਬਣ ਗਏ।

## ਸਿੱਕਮ ਦੇ ਕ੍ਰਾਉਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ 
left|thumb|ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਸਿੱਕਮ ਦੀ ਰਾਣੀ (1966)
1959 ਵਿੱਚ ਕੂਕ ਸਾਰਾਹ ਲਾਰੈਂਸ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਅਨ ਸਟੂਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਕੁੱਕ ਨੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਖਿਡਾਰੀ ਸਨ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਜੇਨ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਨਾਲ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਵੀ ਸਾਂਝਾ ਸੀ। ਉਹ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀ ਛੁੱਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਗਈ ਅਤੇ ਪਾਲਡਨ ਥੋਨਡਪ ਨਾਮਗਯਾਲ, ਸਿੱਕਮ ਦਾ ਕ੍ਰਾਉਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਡਾਰਜ਼ਲਿੰਗ ਦੇ ਵਿੰਡਾਮੇਰ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ। ਉਹ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਧਵਾ ਸੀ ਜਿਸ ਦੇ ਦੋ ਬੇਟੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਸੀ। 

## ਖ਼ਿਤਾਬ 
* **1963 - 1980**: ਹਰ ਹਾਈਨੈਸ ਹੋਪ ਲਾ, ਦ ਗਯਾਲਮੋ ਆਫ਼ ਸਿੱਕਮ* *

## ਸਨਮਾਨ 
* :
** 50x50px Order of the Precious Jewel of the Heart of Sikkim, 1st class [Denzong Thu ki Norbu] (22 May 1973).
** 50x50px *Chogyal* Palden Thondup Namgyal Coronation Medal (4 April 1965).

## ਹਵਾਲੇ 
## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* ''Crowning of Hope Cook, Sarah Lawrence '63'* in *Life*, April 23, 1965. *p. 37*
* *How is Queen Hope getting along?* *Life*, May 20, 1966, *Page 51*
* "Hope Cooke: From American Coed to Oriental Queen". *Sarasota Herald-Tribune'' (August 2, 1964)

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* "Where There's Hope" , *TIME*, March 29, 1963
* "Sikkim: A Queen Revisited" , *TIME*, January 3, 1969
* University of Hawaii Museum. ''Sikkim – Woman's Informal Ensemble.'' (Kho dress worn by Hope Cooke in the 1960s, on Flickr).

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles containing Tibetan language text
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਇਲਟੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਾਯਏਮ ਚੋਇੰਗ ਵਾਂਗਮੋ ਦੋਰਜੀ

ਅਸ਼ੀ **ਮਾਯਏਮ ਚੋਇੰਗ ਵਾਂਗਮੋ ਦੋਰਜੀ, **ਭੂਟਾਨ ਦੀ ਰਾਣੀ ਦੀ ਦਾਦੀ ਅਸ਼ੀ ਕੇਸੰਗ ਚੋਡਿਨ ਦੀ ਮਾਂ ਸੀ। ਉਹ ਰਾਣੀ ਚੋਇੰਗ ਵਾੰਗਮੋ ਦੋਰਜੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਭੂਟਾਨ ਦਾ ਝੰਡਾ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ 1994 ਵਿੱਚ ਮਰ ਗਈ, ਉਸ ਦਾ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ 
* ਸਿੱਕਮ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਬੋਰਡ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ
* ਐਸ ਆਰ ਆਈ ਟੀ ਜਨਰਲ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ (1964-1965)

## ਖ਼ਿਤਾਬ 
ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਵੰਗਚੂਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਖੂਨ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਉਸਨੂੰ ਰਾਜਾ ਦੀ ਦਾਦੀ ਲਈ ਇੱਕ ਸ਼ਾਹੀ ਖ਼ਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ
* *ਉਸਦੀ ਰਾਇਲ ਮਹਾਨ* ਮੇਯਾਮ ਚੋਇੰਗ ਵਾਂਗਮੋ, ਇੱਕ ਸ਼ਾਹੀ ਦਾਦੀ ਸੀ।

## ਸਨਮਾਨ 
* :
** 50x50px ਚਿਗਿਆਲ ਪਾਲਡਨ ਥੋਂਦਪ ਨਮਗਿਆਲ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਮੈਡਲ (4 April 1965)
* :
** 50x50px ਕਿੰਗ ਜਿਗਮੇ ਸਿੰਗੇਯ ਇਨਕਾਰਟ੍ਰੈਚਮੈਂਟ ਮੈਡਲ (2 June 1974).

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1897
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1994
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਇਲਟੀ
ਪੁਰੀ ਰਿਸ਼ਭ

**ਪੁਰੀ ਰਿਸ਼ਭ** (ਜਨਮ 12 ਫਰਵਰੀ 1987) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ, ਉਦਯੋਗਪਤੀ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਸਟਰਲਿੰਗ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਲਿਮਟਿਡ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹਨ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਰਿਸ਼ਭ ਪੁਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 12 ਫਰਵਰੀ 1987 ਨੂੰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਪਲੇ ਵਧੇ। 1 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਾਈਪਰਲਿਪੀਡਮੀਆ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ 9 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਐਰੋਟਿਕ ਸਟੈਨੋਸਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸੀ। ਰਿਸ਼ਭ ਪੁਰੀ ਨੂੰ ਤਨਾਅ-ਰਿਹਾਈ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਤੋਂ ਦੂਰ ਦੁਰਾਡੇ ਵਿੱਦਿਆ ਦੁਆਰਾ ਬਿਜਨਸ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਯੂ.ਕੇ. ਤੋਂ ਬਿਜ਼ਨਸ ਐਡਮਿਨਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ (ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਟ੍ਰੇਡ) ਵਿੱਚ ਦੂਰੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
30 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਉਹ ਨਾਈਜੀਰੀਆ, ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣ ਗਏ।

ਰਿਸ਼ੀਭ ਕੋਲ ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਪਿਛੋਕੜ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਗਲੋਬਲ ਸਟਰਲਿੰਗ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਲਿਮਟਿਡ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 34 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਈਜੀਰੀਆ, ਪੱਛਮੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਰਿਸ਼ਭ ਪੁਰੀ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਏ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਸਮੂਹ ਕੁਦਰਤੀ ਖਣਿਜ ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਉਤਪਾਦਨ ਹਾਉਸ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

### ਲੇਖਕ 
ਰਿਸ਼ੀਭ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ 'ਇਨਸਾਈਡ ਦਿ ਹਾਰਟ ਆਫ਼ ਹੋਪ' ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਬਣਦੀ ਹੈ। ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 'ਆਮ ਜ਼ਿੰਦਗੀ' ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਨਰਸਾਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੋਣ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੇ ਬਾਹਰਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਿਆ। ਉਹੀ ਮਾਹੌਲ ਉਸ ਨੂੰ ਲੇਖਕ ਬਣਨ ਲਈ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਲਿਖੀ ਹੈ। ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ 2016 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 2017 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਦੂਜੀ ਕਿਤਾਬ ਬੇਗਲੋਕਸ ਅਤੇ ਹਾਰਪਰ ਕੋਲੀਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ "ਫਲਾਇੰਗ ਵਿਧਾਉਟ ਵਿੰਗਸ" ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਦਾ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ, ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪੁਰਸ਼ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਅੰਜ਼ੇਲਿਕਾ ਤਾਹਿਰ

**ਅੰਜ਼ੇਲਿਕਾ ਰੂਬਲੇਵਸਕਾ ਤਾਹਿਰ** ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ-ਯੂਕਰੇਨੀ ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ। ਉਸ  ਮਿਸ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਰਲਡ 2015 ਦੀ ਜੇਤੂ ਸੀ  ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਸ ਅਰਥ 2016 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਿਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।  ਹਾਲ ਹੀ ਵਿਚ, ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ ਹੈ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਅੰਜ਼ੇਲਿਕਾ ਤਾਹਿਰ, ਕਿਯੇਵ, ਯੂਕਰੇਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਯੂਕਰੇਨੀ ਮਾਤਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਸ਼ੇਖ਼ੂਪੁਰਾ, ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸੀ।
ਕਿਯੇਵ ਦੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਲਿਸੀਅਮ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਕੀਵ ਨੈਸ਼ਨਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਤੋਂ ਕਲਾਕਾਰੀ ਕੰਟ੍ਰੋਲ ਮਾਡਲਿੰਗ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

## ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਵਾਂ 
ਅੰਜ਼ੇਲਿਕਾ ਦੋਗਲੇ ਮੂਲ ਦੀ ਮਿਸ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਰਲਡ ਟਾਈਟਲ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਤਾਹਿਰ ਨੇ 31 ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਨੂੰ ਟੋਰਾਂਟੋ, ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਰਲਡ 2015 ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਮਿਸ ਪ੍ਰਫੈਕਟ ਅਤੇ ਮਿਡਲਸ ਪਾਪੂਲਰਟੀ ਵੀ ਜਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਵਰਲਡ ਮਿਸ ਯੂਨੀਵਰਸਟੀ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਗਈ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਰਨਰ ਅਪ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਹ ਮਿਸ ਸੁਪਰਟੇਲੈਂਟ 2016 ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਰੀਆ ਗਈ  ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਰਨਰ -ਅੱਪ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ। ਤਾਹਿਰ ਫਿਰ ਮਿਸ ਅਰਥ 2016 ਵਿੱਚ ਨਿੱਤਰੀ ਅਤੇ ਟੇਲੈਂਟ ਰਾਊਂਡ ਲਈ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤ ਲਿਆ।ਅਪਰੈਲ 2017 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਮਿਸਰ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮਿਸ ਈਕੋ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਈਸ-ਮਿਸ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ।.

## ਲੌਲੀਵੁਡ 
ਅੰਜ਼ੇਲਿਕਾ ਤਾਹਿਰ ਗਿਆ ਸੀ, ਵਿੱਚ ਇੱਕ Lollywood ਫਿਲਮ, Na ਪਹਿਰੇਦਾਰ Na Baraati, ਜੋ ਕਿ ਸੂਤਰਧਾਰ Mikaal Zulfiqar, ਅਲੀ Kazmi ਅਤੇ Qavi ਖ਼ਾਨ. ਇਹ ਸੀ ਉਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ.

## ਫਿਲਮ ਕੈਰੀਅਰ
ਐਂਜੇਲਾ ਤਾਹਿਰ ਨੇ ਸੋਨੀਆ ਅਹਮਦ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ-ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਫਿਲਮ "ਨਾ ਬੈਂਡ ਨਾ ਬਾਰਾਤੀ" ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਕਾਮੇਡੀ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਇਸ ਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰ ਮਿਕਾਲ ਜ਼ੁਲਫਕਾਰ, ਅਲੀ ਕਾਜ਼ਮੀ ਅਤੇ ਕਵੀ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਨੇ ਅਗਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1997
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਟਰਾਂਸਫ਼ਾਰਮਰਸ (ਫ਼ਿਲਮ)

***ਟਰਾਂਸਫ਼ਾਰਮਰਸ*** () 2007 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਕਲਪਨਾ ਅਧਾਰਿਤ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜਿਹੜੀ ਕਿ ਇੱਕ ਖਿਡੌਣਿਆਂ ਦੀ ਲੜੀ *ਟਰਾਂਸਫ਼ਾਰਮਰਸ* ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਟਰਾਂਸਫ਼ਾਰਮਰਸ ਫ਼ਿਲਮ ਲੜੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਮਾਈਕਲ ਬੇ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸਟੀਵਨ ਸਪੀਲਬਰਗ ਨੇ ਐਕਜ਼ੈਕਟਿਵ ਨਿਰਮਾਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਸੰਭਾਲੀ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ੀਆ ਲਾ ਬੀਓਫ਼ *ਸੈਮ ਵਿਟਵਿਕੀ* ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਮੁੰਡਾ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਚੰਗੇ ਆਟੋਬੌਟਸ ਅਤੇ ਬੁਰੇ ਡਿਸੈਪਟੀਕੌਨਸ ਦੇ ਵਿੱਚ ਛਿੜੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਉਹਨਾਂ ਪਰਾਗਹ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਹੈ ਜਿਹੜੇ ਭੇਸ ਬਦਲ ਕੇ ਰੋਜ਼ਮਰ੍ਹਾ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਡਿਸੈਪਟੀਕੌਨਸ ਆਲਸਪਾਰਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਵਸਤੂ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਰੋੋਬੋਟ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਉਹ ਧਰਤੀ ਤੇ ਮੌਜੂਦ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਨ ਪਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮੇਗਨ ਫ਼ੌਕਸ, ਜੋਸ਼ ਡੁਹਾਮੇਲ, ਟਾਈਰਿਸ ਗਿਬਸਨ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ *ਪੀਟਰ ਕੁਲਾਨ* ਅਤੇ *ਹਿਊਗੋ ਵੇਵਿੰਗਸ* ਨੇ ਔਪਟੀਮਸ ਪ੍ਰਾਈਮ ਅਤੇ ਮੈਗਾਟ੍ਰੌਨ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਡੌਨ ਮਰਫ਼ੀ ਅਤੇ ਟੌਮ ਡੀਸੈਂਟੋ ਦੇ ਫ਼ਿਲਮ ਉੱਪਰ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਡੀਸੈਂਟੋ ਨੇ 2003 ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸੇ ਸਾਲ ਸਪੀਲਬਰਗ ਵੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਏ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਰੌਬਰਟੋ ਓਰਸੀ ਅਤੇ ਐਲੈਕਸ ਕਰਟਜ਼ਮੈਨ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਲਿਆ ਜਿਹੜੇ ਕਿ ਕਥਾਨਕ ਉੱਪਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਨਾ ਅਤੇ ਜਨਰਲ ਮੋਟਰਜ਼ ਨੇ ਵਾਹਨ ਅਤੇ ਜਹਾਜ਼ ਕਿਰਾਏ ਉੱਪਰ ਦਿੱਤੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਵੇਲੇ ਪੈਸਿਆਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਬਚਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ ਵਾਸਤਵਿਕਤਾ ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੋ ਗਈ। ਹਾਸਬ੍ਰੋ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਪ੍ਰੋਮੋਸ਼ਨ ਦੇ ਲਈ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦੀਆਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਹੱਥ ਮਿਲਾਏ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੌਮਿਕਸ, ਖਿਡੌਣੇ, ਬਰਗਰ ਕਿੰਗ ਦੇ ਨਾਲ ਖ਼ਾਦ ਪਦਾਰਥ ਅਤੇ ਈ-ਬੇ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।

ਫ਼ਿਲਮ ਟਰਾਂਸਫਾਰਮਰਸ ਨੂੰ ਸਮੀਖਕਾਂ ਦੀ ਮਿਲੀ-ਜੁਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਆ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਰਵੱਈਆ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਪੱਖੋ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਬਹੁਤ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਹਿੱਟ ਸਾਬਿਤ ਹੋਈ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ 45ਵਾਂ ਅਤੇ ਸਾਲ 2007 ਵਿੱਚ 5ਵਾਂ ਸਥਾਨ ਪਾਉਣ ਦਾ ਕੀਰਤੀਮਾਨ ਰਚਿਆ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਭਰ ਵਿੱਚ 709 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਇਫ਼ੈਕਟਸ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੇ ਵਲੋਂ ਚਾਰ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮਾਂ ਦੀ ਤਕਨੀਕੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ *ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਾਊਂਡ ਐਡੀਟਿੰਗ*, *ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਾਉਂਡ ਮਿਕਸਿੰਗ* ਅਤੇ *ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਇਫ਼ੈਕਟਸ* ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਐਂਪਾਇਰ ਨੇ ਸ਼ੀਆ ਲਾ ਬੀਓਫ਼ ਦੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਤਾਰੀਫ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਉਥੇ ਹੀ 1980 ਦੇ ਇਸ ਮੂਲ ਟੀਵੀ ਲੜੀਵਾਰ ਵਲੋਂ ਆਪਟਿਮਸ ਪ੍ਰਾਇਮ ਨੂੰ ਅਵਾਜ ਦਿੰਦੇ ਰਹੇ ਆਵਾਜ਼ ਕਲਾਕਾਰ ਪੀਟਰ ਕੁਲੈਨ ਦਾ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਗਰਮਜੋਸ਼ੀ ਵਲੋਂ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਅਗਲੀ ਕਿਸ਼ਤ, ਟਰਾਂਸਫਾਰਮਰਸ: ਰਿਵੈਂਜ ਔਫ਼ ਦ ਫ਼ਾਲਨ, 24 ਜੂਨ, 2009 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਸਮੀਖਕਾਂ ਦੀ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਆ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਕਿਸ਼ਤ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੁਨਾਫਾ ਕਮਾਇਆ। ਫਿਰ ਇਸਦੀ ਤੀਜੀ ਕਿਸ਼ਤ, ਟਰਾਂਸਫਾਰਮਰਸ: ਡਾਰਕ ਔਫ਼ ਦ ਮੂਨ, ਨੂੰ 29 ਜੂਨ, 2011 ਨੂੰ, ਵਿੱਚ 3-D ਫ਼ਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਮਿਲੀ-ਜੁਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਆ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ $ 1 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਥੇ ਹੀ ਇਸ ਲੜੀ ਚੌਥੀ ਫ਼ਿਲਮ, ਟਰਾਂਸਫਾਰਮਰਸ: ਏਜ ਔਫ਼ ਐਕਸਟਿੰਸ਼ਨ ਨੂੰ 27 ਜੂਨ, 2014 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਮੀਖਕਾਂ ਦੀ ਮਿਲੀ-ਜੁਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਆ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਸਦਾ ਪੱਖ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਰਿਹਾ ਪਰ ਇਸਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨੇ $1 ਬਿਲੀਅਨ ਦੇ ਲਗਭਗ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਲੜੀ ਦੀ ਪੰਜਵੀ ਫ਼ਿਲਮ ਟਰਾਂਸਫਾਰਮਰਸ: ਦ ਲਾਸਟ ਨ੍ਹਾਈਟ ਨੂੰ 21 ਜੂਨ, 2017 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਟਾਈਗਰ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2007 ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਅਨੂ ਅਗਾ

**ਅਨੂ ਅਗਾ** (ਜਨਮ 1942) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਔਰਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਿਕਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਥਰਮੈਕਸ ਲਿਮਟਿਡ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ,ਉਸਦਾ ₹ 32.46 ਅਰਬ (ਯੂਐਸ $ 500 ਮਿਲੀਅਨ) ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਰੋਬਾਰ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਇਹ 1996-2004 ਤੱਕ ਪ੍ਰਧਾਨ (ਚੇਅਰਪਰਸਨ) ਰਹੀ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਅੱਠ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਫੋਰਬਜ਼ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ 40 ਭਾਰਤੀ ਅਮੀਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਆਲ ਲੇਡੀਜ਼ ਲੀਗ, ਐਸੋਚੈਮ ਦਾ ਮਹਿਲਾ ਸਮੂਹ, ਦੁਆਰਾ ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਦਹਾਕਾ ਮਹਿਲਾ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਥੇਰਮੈਕਸ ਤੋਂ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਸਮਾਜ ਸੇਵਿਕਾ ਬਣ ਗਈ, ਅਤੇ 2010 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਇਸਨੂੰ ਸਮਾਜ ਸੇਵਾ ਲਈ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਇਸ ਸਮੇਂ "ਟੀਚ ਫ਼ਾਰ ਇੰਡੀਆ" ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ (ਚੇਅਰਪਰਸਨ) ਸੀ। ਉਸਨੂੰ 26 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2012 ਨੂੰ ਰਾਜ ਸਭਾ, ਭਾਰਤੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਦਾ ਉਪਰਲਾ ਸਦਨ, ਲਈ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਪਾਟਿਲ ਦੁਆਰਾ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਅਨੂ ਅਗਾ ਦਾ ਜਨਮ 3 ਅਗਸਤ 1942 ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਰਸੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। 

ਉਸਨੇ ਸੈਂਟ ਐਗਸਵਾਇਰ'ਸ ਕਾਲਜ, ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਅਰਥਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ, ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਟਾ"ਟਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਸੋਸ਼ਲ ਸਾਇੰਸਜ਼" (ਟੀਆਈਐਸਐਸ), ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਮੈਡੀਕਲ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਿਕ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਫੁਲਬ੍ਰਾਈਟ ਵਿਦਵਾਨ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।

## ਨਿਜੀ ਜੀਵਨ 
ਅਨੂ ਨੇ ਰੋਹਿਨਟਨ ਅਗਾ, ਹਾਰਵਰਡ ਬਿਜ਼ਨੈਸ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੁਏਟ, ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਮੇਹਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੇਟੇ ਕੁਰੁਸ਼ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਰੋਹਿਨਟਨ ਦੀ ਮੌਤ  ਵੱਡੇ ਸਟ੍ਰੋਕ ਨਾਲ 1996 ਵਿੱਚ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕੁਰੁਸ਼ ਦੀ 25 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਅਨੂ ਅਗ ਪੂਨੇ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* Anu Aga – Director, Profile  Themax India.

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1942
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਰਬਪਤੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਵਪਾਰ ਕਾਰਜਕਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਚਾਰਲਸ ਸਵੀਨਰਟਨ

ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸੰਪਾਦਨ ਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਵਿੱਚ ਪਾਦਰੀ **ਚਾਰਲਸ ਸਵਿਨਰਟਨ** (ਜਨਮ ਲਗਪਗ 27 ਨਵੰਬਰ 1843 - 1923) ਦਾ ਨਾਂ ਬੜਾ ਅਹਿਮ ਹੈ। ਸਿਵਾਏ ਇਸ ਗੱਲ ਦੇ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਰਿਟਾਇਰਡ ਪਾਦਰੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ। ਇਸ ਉੱਘੇ ਵਿਦਵਾਨ ਪਾਦਰੀ,ਆਲੋਚਕ,ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਤਾ,ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਅਨੇਕਾਂ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਤੁਰ-ਫਿਰ ਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਦੇ ਇਕੱਤਰੀਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਆਰੰਭ ਕੀਤਾ।

## ਪੁਸਤਕਾਂ
**ਦਾ ਅਫਗ਼ਾਨ ਵਾਰ* (1880)
*"ਫੋਰ ਲੀਜੰਡ ਆਫ਼ ਕਿੰਗ ਰਸਾਲੂ ਆਫ਼ ਸਿਆਲਕੋਟ "ਦਾ ਫੋਕਲੋਰ ਜਨਰਲ ਜਿਲਦ ਜਨਵਰੀ-ਦਸੰਬਰ (1883)ਫੋਕਲੋਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਲੰਡਨ 1883
*ਦਾ ਐਂਡਵੈਚਰਸ ਆਫ਼ ਦਾ ਪੰਜਾਬ ਹੀਰੋ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ:ਐਂਡ ਅਦਰ ਫੋਕ ਟੇਲਜ਼ ਆਫ਼ ਦਾ ਪੰਜਾਬ 1884
*ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਟੇਲਜ਼ ਫਰਾਮ ਦਾ ਪੰਜਾਬ:ਵਿਦ ਇਲਸਟਰੇਸ਼ਨ ਬਾਏ ਨੇਟਿਵ ਹੈਂਡਜ਼ 1903
*ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਟੇਲਜ਼ ਫਰਾਮ ਦਾ ਪੰਜਾਬ:ਵਿਦ ਇੰਡੀਅਨ ਨਾਈਟਸ ਐਨਟਰਟੇਨਮੈਂਟ 1908
*ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਟੇਲਜ਼ ਫਰਾਮ ਦਾ ਪੰਜਾਬ:ਵਿਦ ਇੰਡੀਅਨ ਨਾਈਟਸ ਐਨਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਕੁਲੈਕਟਡ ਐਂਡ ਐਡੀਟਡ ਫਰਾਮ ਉਰੀਜਨਲ ਸੋਰਸਜ਼ 1928

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕਧਾਰਾ
"ਫੋਰ ਲੀਜੰਡ ਆਫ਼ ਕਿੰਗ ਰਸਾਲੂ ਆਫ਼ ਸਿਆਲਕੋਟ "ਦਾ ਫੋਕਲੋਰ ਜਨਰਲ ਜਿਲਦ ਜਨਵਰੀ-ਦਸੰਬਰ (1883)ਫੋਕਲੋਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਲੰਡਨ 1883

ਸਵਿਨਰਟਨ ਨੇ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਬਾਰੇ ਚਾਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਫੋਕਲੋਰ ਜਨਰਲ ਜਿਹੜਾ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਛਪਦਾ ਸੀ, ਵਿੱਚ ਛਪਵਾਇਆਂ। ਇਹ ਚਾਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸਵਿਨਰਟਨ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਪਾਸੋਂ ਸੁਣੀਆਂ। ਇਹਨਾਂ ਚਾਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਨਾਮਕਰਨ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਪਰ ਪਹਿਲੀ ਕਹਾਣੀ ਸਲਵਾਨ ਤੇ ਲੂਣਾ ਬਾਰੇ ਹੈ।ਦੂਸਰੀ ਕਹਾਣੀ ਤਿਲਾਹ ਦੇ ਫ਼ਕੀਰ ਨਾਲ ਰਸਾਲੂ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਸੰਬੰਧੀ ਹੈ। ਤੀਸਰੀ ਕਹਾਣੀ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸਿਰਕਪ ਨਾਲ ਚੌਪੜ ਖੇਡਣ ਬਾਰੇ ਹੈ ਅਤੇ ਚੌਥੀ ਕਹਾਣੀ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਵੱਲੋਂ ਰਾਣੀ ਕੋਕਲਾਂ ਲਈ ਮਹਿਲ ਬਣਵਾਉਣ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਨਾਲ ਬੇਵਫ਼ਾਈ ਬਾਰੇ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ

***ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ *** ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ ਜਾਰਜ ਆਰ ਆਰ ਮਾਰਟਿਨ ਦੇ ਐਪਿਕ ਫੈਂਟਾਸੀ ਨਾਵਲਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਲੜੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ, *ਅ ਗੇਮ ਆਫ਼ ਥਰੋਨਜ* 1991 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ 1996 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮਾਰਟਿਨ, ਜਿਸ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲੜੀ ਨੂੰ ਤ੍ਰੈਲੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਿਤਵਿਆ ਸੀ, ਨੇ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੱਤ ਜਿਲਦਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪੰਜ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। 2011 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਜਿਲਦ, *ਅ ਡਾਂਸ ਵਿਦ ਡਰੈਗਨਜ* ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਲਈ ਮਾਰਟਿਨ ਨੂੰ ਛੇ ਸਾਲ ਲੱਗ ਗਏ। ਉਹ ਅਜੇ ਵੀ ਛੇਵਾਂ ਨਾਵਲ, *ਦ ਵਿੰਡਜ਼ ਆਫ ਵਿੰਟਰ* ਲਿਖ ਰਿਹਾ ਹੈ।

*ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ* ਗਲਪੀ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਵੈਸਟੋਰਸ ਅਤੇ ਐੱਸੋਸ ਤੇ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਹਰੇਕ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਨੁਕਤਾ ਨਿਗਾਹ, ਪਾਤਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੀਮਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ ਨੌਂ ਪਾਤਰ ਹਨ ਜੋ ਹਰ ਅਗਲੇ ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੰਜਵੇਂ ਨਾਵਲ ਤੱਕ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਵੱਧ ਕੇ 31 ਪਾਤਰਾਂ ਤੱਕ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਲਚੀਆਂ ਪਲਚੀਆਂ ਹਨ: ਵੈਸਟਰੋਸ ਦੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਲਈ ਕਈ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਸ਼ਵਾਦ ਦੀ ਲੜਾਈ, ਵੈਸਟੋਰਸ ਦੇ ਸਿਰੇ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਅਲੌਕਿਕ ਹੋਰਨਾਂ ਦਾ ਵਧ ਰਿਹਾ ਖਤਰਾ, ਅਤੇ ਅਤੇ ਗੱਦੀ ਤੋਂ ਹਟਾਏ ਰਾਜੇ ਦੀ ਜਲਾਵਤਨ ਬੇਟੀ ਦੀ ਆਇਰਨ ਸਿੰਘਾਸਣ ਤੇ ਬੈਠਣ ਲਈ ਡੈਨਰੀ ਟਾਰਗਰੀਨ ਦੀ ਲਾਲਸਾ। 

ਮਾਰਟਿਨ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੇਰਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ *ਵਾਰਜ ਆਫ਼ ਦ ਰੋਜਜ਼* ਅਤੇ ਮੌਰਿਸ ਡਰੂਓਨ
 ਦੇ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਵਲ *ਦ ਅਕਸਰਡ ਕਿੰਗਜ਼* ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।  *ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ*  ਦੀ ਇਸ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਵਰਣਨ ਲਈ ਨਾਲ ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।  ਪਾਠਕ ਦਾ ਵਾਹ ਅੱਡ ਅੱਡ ਅਤੇ ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਦੇ ਰਲਗੱਡ ਨਾਲ ਵਾਹ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਜਾਂ ਜਿਊਣਦਾਰੀ ਕਦੇ ਵੀ ਯਕੀਨੀ ਨਹੀਂ ਬਣਾਈ ਗਈ। ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫਾਇਰ ਦੇ ਅਕਸਰ ਨੈਤਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਅਸਪਸ਼ਟ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ, ਮਾਣ, ਮਨੁੱਖੀ ਲਿੰਗਕਤਾ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਅਤੇ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਨੈਤਿਕਤਾ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਅਕਸਰ ਉੱਠਦੇ ਹਨ।  

ਅਪ੍ਰੈਲ 2015 ਤੱਕ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀਆਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 60 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕੀਆਂ ਹਨ। ਅਤੇ, ਜਨਵਰੀ 2017 ਤੱਕ, 47 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਚੌਥੀ ਅਤੇ ਪੰਜਵੀਂ ਜਿਲਦਾਂ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣ ਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੁਸ੍ਤਕਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਦੇ ਸਿਖਰ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚੀਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਨਵੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਟੀਵੀ ਲੜੀ, ਇੱਕ ਕਾਮਿਕ ਕਿਤਾਬ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਅਤੇ ਕਈ ਕਾਰਡ, ਬੋਰਡ ਅਤੇ ਵਿਡੀਓ ਗੇਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਪਲਾਟ
*ਅ ਸੌਂਗ ਆਫ਼ ਆਈਸ ਐਂਡ ਫ਼ਾਇਰ* ਆਈਸ ਐਂਡ ਫਾਇਰ ਦਾ ਇੱਕ ਗੀਤ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਗਲਪੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰੁੱਤਾਂ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਅਚਾਨਕ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ (ਬੈਕਸਟੋਰੀ ਵੇਖੋ) ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ ਤਿੰਨ ਸਦੀਆਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਵੇਸਟੋਰੋਸ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਸਲਤਨਤਾਂ ਐਗੋਨ ਪਹਿਲੇ ਅਤੇ ਉਸਦੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਵਿਸੇਨੀਆ ਅਤੇ ਰਹਾਏਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਤਾਰਾਗਾਰੇਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਕਜੁਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਏਗੋਨ ਤਾਰਗਰੇਨ (ਦੱਖਣੀ ਡੋਰਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ) ਪੂਰੇ ਮਹਾਂਦੀਪ ਵੈਸਟੋਰੋਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ ਸੀ। *ਅ ਗੇਮ ਆਫ਼ ਥਰੋਨਜ* ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ,ਲਾਰਡ ਰੌਬਰਟ ਬੈਰੈਥਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਵਿਦਰੋਹ ਨੇ ਆਖਰੀ ਤਾਰਗਾਰੇਨ ਰਾਜੇ ਅਰੀਸ ਦੂਜਾ "ਦ ਮੈਡ ਕਿੰਗ" ਨੂੰ ਗੱਦੀ ਤੋਂ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਰਾਬਰਟ ਨੂੰ ਸੱਤ ਰਾਜਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨੌਂ ਸਾਲ ਲੰਬੀ ਗਰਮੀ ਦੀ ਰੁੱਤ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਲਪ ਵਿੱਚ ਮੌਤ
ਦਾ ਐਂਡਵੈਚਰਸ ਆਫ਼ ਦਾ ਪੰਜਾਬ ਹੀਰੋ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ:ਐਂਡ ਅਦਰ ਫੋਕ ਟੇਲਜ਼ ਆਫ਼ ਦਾ ਪੰਜਾਬ 1884

ਪਾਦਰੀ ਚਾਰਲਸ ਸਵਿਨਰਟਨ ਵਲੋਂ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਬਾਰੇ ਚਾਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦੀ ਪੁਸਤਕ ਪੰਜਾਬ ਹੀਰੋ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਬਾਰੇ 1884 ਵਿੱਚ ਪ੍ਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ।ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਬਾਰੇ ਸਵਿਨਰਟਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ "ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਗੰਦਗੜ ਦੀ ਗੁਫ਼ਾ ਵੇਖਣ ਗਿਆ ਜਿਸਨੂੰ 'ਕਾਫ਼ਿਰ ਕੋਟ ਦਾ ਘਰ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੰਤ ਕਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜਾਨਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪ੍ਗਟ ਹੋਈ।"

ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਤੇ ਕਾਰਨਾਮਿਆਂ ਬਾਰੇ ਭਾਵੇਂ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਕਹਾਣੀਆਂ ਪ੍ਚਲਿਤ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿੱਥਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰਾਂ ਰਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਇਤਿਹਾਸਕਤਾ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਕਠਿਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਾਫ਼ੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਹੈ।1884 ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਆਪਣੀ ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ ਸਵਿਨਰਟਨ ਨੇ 12 ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੈ।
* ਰਸਾਲੂ ਦੀ ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
* ਰਸਾਲੂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਜਿੱਤ
* ਰਸਾਲੂ ਦੀ ਦੇਸ਼ ਨਿਕਾਲੇ ਤੋਂ ਵਾਪਸੀ
* ਰਸਾਲੂ ਅਤੇ ਮੀਰ ਸ਼ਿਕਾਰੀ
* ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਤੇ ਹੰਸ
* ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਤੇ ਰਾਜਾ ਭੋਜ
* ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਤੇ ਗੰਦਗੜ ਦੇ ਦਿਉ
* ਰਸਾਲੂ ਦੇ ਤਿਲੀਅਰ, ਸੱਪ, ਕਾਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜੀ ਕਾਂ ਨਾਲ ਕਾਰਨਾਮੇ
* ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਤੇ ਰਾਜਾ ਸਿਰਕਪ
* ਰਾਣੀ ਕੋਕਿਲਾਂ ਤੇ ਬੇਵਫ਼ਾਈ
* ਰਾਣੀ ਕੋਕਿਲਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮਤ
* ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਦੀ ਮੌਤ

## ਹਵਾਲੇ
ਈਥਨ ਹਾਕ

**ਈਥਨ ਗਰੀਨ  ਹਾਕ** (ਜਨਮ 6 ਨਵੰਬਰ, 1970) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਭਿਨੇਤਾ, ਲੇਖਕ, ਅਤੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਇੱਕ ਟੋਨੀ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਹਾਕ ਨੇ ਤਿੰਨ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮਾਂ, ਤਿੰਨ ਆਫ ਬਰਾਡਵੇ  ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਡਾਕੂਮੈਂਟਰੀ ਨਿਰਦੇਸਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਨਾਵਲ ਲਿਖੇ ਹਨ। 

ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਫਿਲਮੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1985 ਦੀ ਆਪਣੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਗਲਪ ਫੀਚਰ ਐਕਸਪਲੋਅਰਰਸ ਨਾਲ ਕੀਤੀ। 1989 ਦੇ ਡਰਾਮੇ ਡੈੱਡ ਪੋਇਟਸ ਸੋਸਾਇਟੀ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।  ਉਸਨੇ ਫੇਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1994 ਵਿੱਚ ਜਨਰੇਸ਼ਨ, X ਡਰਾਮਾ *ਰੀਅਲਟੀ ਬਾਈਟਸ*  ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੀ ਖ਼ੂਬ ਸਲਾਘਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ। ,1995 ਵਿੱਚ, ਹਾਕ ਨੇ ਰਿਚਰਡ ਲਿੰਕਲੇਟਰ ਦੀ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਡਰਾਮਾ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਸੇਕੂਏਲਾਂ ਵਿੱਚ .ਬੀਫ਼ੋਰ ਸਨਸੈਟ (2004)' ਅਤੇ 'ਬੀਫ਼ੋਰ ਮਿਡਨਾਈਟ (2013) ਵਿੱਚ ਸਟਾਰ ਭੂਮਿਕਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਭਰਪੂਰ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ। 

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ 
ਹਾਕ ਦਾ ਜਨਮ ਆਸ੍ਟਿਨ, ਟੈਕਸਾਸ ਵਿੱਚ, ਲੇਸਲੀ (ਪਹਿਲਾਂ ਗਰੀਨ), ਇੱਕ ਚੈਰਿਟੀ ਵਰਕਰ, ਅਤੇ ਯਾਕੂਬ ਹਾਕ, ਇੱਕ ਬੀਮਾ ਐਕਚੁਰੀ ਤੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ।  Hawke ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਸਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ sweethearts ਵਿੱਚ ਡੱਲਾਸ, ਟੈਕਸਾਸ, ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਨੌਜਵਾਨ, ਜਦ Hawke ਦੇ ਮਾਤਾ 17 ਸੀ. ਹਾਕ ਦੇ ਮਾਪੇ ਫੋਰਟ ਵਰਥ, ਟੈਕਸਾਸ ਦੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਸਵੀਟਹਾਰਟ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਦੋ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਉਮਰ 17 ਸਾਲ ਸੀ।

ਅੱਡ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹਾਕ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਨੇ ਪਾਲਿਆ ਸੀ। ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸੈਟਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਸਥਾਨ ਬਦਲੀ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਹਾਕ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਬਰੁਕਲਿਨ ਹਾਈਟਸ ਵਿੱਚ ਪੈਕਰ ਕਾਲਜੀਏਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਗਿਆ।  ਜਦੋਂ ਉਹ 10 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਫੇਰ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵੈਸਟ ਵਿੰਡਸਰ ਟਾਊਨਸ਼ਿਪ, ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਹਾਕ ਨੇ ਵੈਸਟ ਵਿੰਡਸਰ ਪਲੈਨਸਬੋਰੋ ਹਾਈ ਸਕੂਲ (ਜਿਸ ਦਾ 1997 ਵਿੱਚ ਨਾਂ ਬਦਲ ਪੱਛਮੀ ਵਿੰਡਸਰ-ਪਲੇਨਸਬੋਰੋ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਸਾਊਥ) ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਸੈਕੰਡਰੀ ਬੋਰਡਿੰਗ ਸਕੂਲ ਹੁਨ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਪ੍ਰਿੰਸਟਨ, ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੋਂ ਉਸਨੇ 1988 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।

ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿਚ, ਹਾਕ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਬਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਟੇਜ ਤੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਜੋਰਜ ਬਰਨਾਰਡ ਸ਼ੌ ਦੇ ਸੇਂਟ ਜੋਨ ਦੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ  *ਮੀਟ ਮੀ ਇਨ ਦਿ ਸੇਂਟ ਲੁਈਸ *ਦੀਆਂ ਪੱਛਮੀ ਵਿੰਡਸਰ-ਪਲੇਨਸਬੋਰੋ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ *ਯੂ ਕਾਨਟ ਟੇਕ ਇਟ ਵਿਦ ਯੂ  *ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਹੂਨ ਸਕੂਲ ਵਿਖੇ ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਿੰਸਟਨ ਕੈਂਪਸ ਤੇ ਮੈਕਕਾਰਟਰ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ ਲਈਆਂ ਅਤੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਪਿਟਸਬਰਗ ਵਿੱਚ ਕਾਰਨੇਗੀ ਮੇਲਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਡੈੱਡ ਪੋਇਟਸ ਸੋਸਾਇਟੀ (1989) ਵਿੱਚ ਲੈ ਲੈਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਛਡ ਦਿੱਤੀ।  ਉਸ ਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ, ਪਰ ਅਦਾਕਾਰੀ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਮਿਲਣ ਕਰਕੇ ਦੋਨਾਂ ਵਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਪਿਆ। 

## ਕੈਰੀਅਰ 
### 1985-1993: ਮੁਢਲੇ ਸਾਲ ਅਤੇ *ਡੈੱਡ ਪੋਏਟਸ  ਸੁਸਾਇਟੀ* 
### 1994-2000: ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ, ਹਕੀਕਤ ਦਾ ਚੱਕਰ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 
[alt=A Caucasian male with brown hair and stubble, wearing a red shirt.|thumb|Hawke at the premiere of *The Hottest State* in [ਆਸਟਿਨ, ਟੈਕਸਸ|Austin, Texas, September 2007]]

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਹੇਮੀਪਟੇਰਾ

**ਹੇਮੀਪਟੇਰਾ**  ਜਾਂ **ਅਸਲੀ ਬੱਗ** ਹਨ, ਇੱਕ ਗਣ ਦੇ ਕੀੜੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਲਗਪਗ 50,000 ਤੋਂ 80,000 ਸਪੀਸੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੀਂਡੇ, ਐਫਿਡ (ਤੇਲਾ, ਹਰੀ ਮੱਖੀ ਆਦਿ), ਟਿੱਡੇ, ਅਤੇ ਪੈਂਟਾਟੋਮੋਡੀਆ ਵਰਗੇ ਗਰੁੱਪ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਹ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ 1 ਮਿਮੀ (0.04 ਇੰਚ) ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ 15 ਸੈਂਟੀਮੀਟਰ (6 ਇੰਚ) ਤਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲੀਆਂ ਚੂਸੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।  ਨਾਮ "ਅਸਲੀ ਬੱਗ" ਕਈ ਵਾਰ ਉਪ-ਗਣ ਹੈਟਰੋਪਟੇਰਾ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।  ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ "ਬੱਗ" ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਕਈ ਕੀੜੇ ਦੂਜੇ ਗਣਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਲਵਬਗ, ਇੱਕ ਮੱਖੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ,, ਜਦ ਕਿ ਮੇ ਬੱਗ ਅਤੇ ਲੇਡੀਬਗ ਬੀਟਲ ਹਨ।

ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਲੱਛਣ ਜੋ ਇਸ ਗਣ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ  ਸਪੀਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦੇ ਵੱਲ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਫੇਬਰੀਸੀਅਸ ਦਾ ਧਿਆਨ 1775 ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੀੜਿਆਂ ਦਾ ਅਗਲਾ  ਭਾਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਚੁੰਝ ਦੀ ਸ਼ਕਲ  ਦੀ ਇੱਕ ਸੁੰਢ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਸੂਈ ਦੇ ਸਮਾਨ ਨੁਕੀਲੀ ਅਤੇ ਚੂਸਣ ਯੋਗ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੀਟ ਛੇਦ ਬਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਬਹੁਤੇ ਕੀਟ ਬੂਟਿਆਂ ਦਾ ਰਸ ਇਸ ਨਾਲ ਚੂਸਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਬੂਟਿਆਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਨੁਕਸਾਨ ਦੋ ਪ੍ਰਕਾਰ ਨਾਲ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਇੱਕ ਤਾਂ ਰਸ ਦੇ ਚੂਸਣ ਨਾਲ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਵਿਸ਼ਾਣੁ ਇੰਜੈਕਟ ਕਰਾਉਣ ਨਾਲ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੀੜਿਆਂ ਦਾ ਰੂਪਾਂਤਰਣ ਅਪੂਰਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤੇ ਕੀਟ ਛੋਟੇ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਕੋਈ ਕੋਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਜਲਵਾਸੀ ਹੇਮੀਪਟੇਰਾ ਅਤੇ ਸਿਕਾਡਾ। ਸਾਧਾਰਣ ਤੌਰ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੀੜਿਆਂ ਦਾ ਰੰਗ ਹਰਾ ਜਾਂ ਪੀਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਸਿਕਾਡਾ ਲਾਲਟੈਣ ਮੱਖੀ ਅਤੇ ਕਪਾਹ ਦੇ ਹੇਮੀਪਟੇਰੇ ਦੇ ਰੰਗ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਭਿੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

## ਸਰੀਰ ਦੀ ਬਣਾਵਟ
### ਮੂੰਹ ਦੇ ਅੰਗ
 ਅਤੇ ਕੀਟ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦੇ ਅੰਗ (ਮੈਕਸਿਲਾ) ਮਿਲ ਕੇ ਛੇਦ ਕਰਨ ਯੋਗ "ਸਤਾਇਲਿਤ" ਰੂਪਾਂਤਰਿਤ ਲੇਬੀਅਮ ਦੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ]]

ਸਿਰ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੰਗਿਕਾਵਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਚਾਰ ਜਾਂ ਪੰਜ ਖੰਡਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਸਿਲਾਇਡੀ (Psyllidae) ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੇ ਕੁੱਝ ਕੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਦਸ ਖੰਡਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਕਸਾਇਡੀ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੇ ਕੁੱਝ ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੱਚੀ ਖੰਡਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਵੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੁਖ ਭਾਗ ਛੇਦ ਕਰਕੇ ਭੋਜਨ ਚੂਸਣ ਲਈ ਬਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮੈਂਡੀਬਲ ਮੈਕਸਿਲਾ ਸੂਈ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਸਭ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਜੁੜੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਮਿਲ ਕੇ ਸੁੰਢ ਬਣਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਰ ਇੱਕ ਮੈਕਸਿਲਾ ਵਿੱਚ ਦੋ ਖਾਂਚੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋਨੋਂ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਜੁੜੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੋਨੋਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੇ ਖਾਂਚੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਦੋ ਬਰੀਕ ਨਲੀਆਂ ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਨਲੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉਪਰ ਵਾਲੀ ਚੂਸ਼ਣ ਵਾਲੀ ਨਲੀ ਕਹਿਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੁਆਰਾ ਭੋਜਨ ਚੂਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੇਠਾਂ ਵਾਲੀ ਨਲੀ ਤੋਂ ਹੋਕੇ ਬੂਟੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਲਾਰ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨ੍ਹੂੰ ਲਾਰ ਨਲੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਲੇਬੀਅਮ ਵਿੱਚ ਕਈ ਖੰਡ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮਿਆਨ ਦੇ ਸਰੂਪ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਉੱਪਰ ਦੇ ਵੱਲ ਇੱਕ ਖਾਂਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਮੁਖ ਭਾਗ, ਜਿਸ ਸਮੇਂ ਚੂਸਣ ਦਾ ਕਾਰਜ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਲੇਬੀਅਮ ਭੋਜਨ ਚੂਸਣ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਭਾਗ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦਾ ਰਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰੰਤੂ ਕੁਝ ਹੀਮਿਪਟਰਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਾਤਲ ਬੱਗ ਖੂਨ ਵੀ ਚੂਸਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਵੀ ਹਨ।

ਦੋਨੋਂ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਹੇਮੀਪਟੇਰਨ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਬਗੈਰ ਹਜਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਐਂਜ਼ਾਈਮ ਇੰਜੈਕਟ (ਭੋਜਨ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ) ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਐਂਜ਼ਾਈਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪੌਦੇ ਦੀਆਂ ਸਖ਼ਤ ਸੈਲ ਕੰਧਾਂ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਟੀਨਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਲਈ ਐਮੀਲੇਜ਼ ਤੋਂ ਹਾਈਡੋਲਾਈਸੇ ਸਟਾਰਚ, ਪੌਲੀਗਲੈਕਟੁਰੋਨੇਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਸੂਚਨਾ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੀਟ ਗਣ
ਏਕਹਾਰਟ ਟੋਲ

**ਏਕਹਾਰਟ ਟੋਲ** ( *EK-ਕਲਾ TOL-ਲਈ*; , ਜਨਮ **ਉਲਰਿਸ਼ ਲਿਯੋਨਾਰਡ ਟੋਲ**, 16 ਫਰਵਰੀ, 1948) ਇੱਕ ਜਰਮਨ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਕੈਨੇਡਾ ਨਿਵਾਸੀ ਹੈ  ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ 'ਹੁਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ'  (ਦ ਪਾਵਰ ਆਫ ਨਾਉ/The Power of Now)  ਅਤੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਧਰਤੀ: ਜੀਵਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗ੍ਰਤੀ (ਅ ਨਿਊ ਅਰਥ: ਅਵੇਕਨਿੰਗ ਟੂ ਯੋਰ ਲਾਇਫ'ਜ ਪਰਪਜ/A New Earth : Awakening to your Life's Purpose) ਦੇ ਲੇਖਕ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।  2008 ਵਿੱਚ, ਇੱਕ *ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼*  ਦੇ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਨੇ ਟੋਲ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਹਰਮਨਪਿਆਰਾ ਰੂਹਾਨੀ ਲੇਖਕ ਦੱਸਿਆ। 2011 ਵਿੱਚ, ਵੋਟਕਿੰਸ ਰਿਵਿਊ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਆਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਟੋਲ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਧਰਮ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਜੁੜੀ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਰੂਹਾਨੀ ਕਾਰਜਾਂ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਜਗਤ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿਆ ਹੈ।

ਟੋਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਦੋਂ 29 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇੱਕ ਅੰਦਰੂਨੀ ਰੂਪਾਂਤਰਣ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁਜਰਿਆ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਆਤਮਕ ਸਿਖਿਅਕ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੇ ਗਹਿਨ-ਆਨੰਦ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੇ ਹੋਏ ਕਈ ਸਾਲ ਬਿਤਾਏ। 1995 ਵਿੱਚ ਉਹ ਵੈਨਕੂਵਰ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਚਲਿਆ ਗਿਆ, ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਹ ਉਥੇ ਹੀ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ। 1997 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ 'ਦ ਪਾਵਰ ਆਫ ਨਾਉ' ਲਿਖਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ  ਜੋ ਕਿ 2000 ਵਿੱਚ *ਦ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਟਾਈਮਸ ਬੇਸਟ ਸੈਲਰ ਲਿਸਟ*  ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। 

*ਹੁਣ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ * ਅਤੇ *ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਧਰਤੀ  ਦੀਆਂ* 2009 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਮਵਾਰ  30 ਲੱਖ ਅਤੇ 50 ਲੱਖ ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕੀਆਂ।  2008 ਵਿੱਚ, ਲਗਭਗ 35 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੇ  ਟੋਲ  ਅਤੇ ਟੈਲੀਵੀਯਨ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ ਹੋਸਟ ਓਪਰਾ ਵਿਨਫਰੇ ਦੇ ਨਾਲ 10 ਲਾਈਵ ਵੈਬੀਨਾਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
**ਉਲਰਿਸ਼ ਲਿਯੋਨਾਰਡ ਟੋਲ** ਦਾ ਜਨਮ 1948 ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਦੀ  ਰੁੂਹਰ ਘਾਟੀ ਵਿੱਚ ਡਾਟਮੁੰਡ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਨਗਰ ਲਿਊਨੇਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।  ਟੋਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਨੂੰ ਨਾਖੁਸ਼ ਦੱਸਿਆ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਮੁਢਲਾ ਬਚਪਨ ਉਸ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਲੜਾਈ ਕਰਨ ਨਰਕ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਮਾਪੇ ਅੱਡ ਹੋ ਗਏ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਵੈਰ ਭਾਵ ਨਾਲ ਭਰੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਉਪਰਾਮਤਾ ਹੋਰ ਵਧ ਗਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ ਭਾਰੀ ਡਰ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵੀ ਚੰਗਾ ਤਜਰਬਾ ਹੋਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਬੰਬਾਂ ਨਾਲ ਬਰਬਾਦ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੀੜ "ਦੇਸ਼ ਦੇ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੀ"।  13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲਈ ਸਪੇਨ ਚਲੇ ਗਿਆ।  ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ, ਇਸ ਲਈ ਟੋਲ ਨੇ ਸਾਹਿਤ, ਖਗੋਲ-ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਰਨ ਦਾ ਰਾਹ ਚੁਣ ਲਿਆ।

15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਜਰਮਨ ਰਹਸਵਾਦੀ ਜੋਸਫ ਐਂਟਰਨ ਸ਼ੈਨਈਡਰਫ੍ਰੈਂਕਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੌ ਯਿਨ ਰਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪੜ੍ਹੀਆਂ। ਟੋਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨੂੰ "ਬਹੁਤ ਡੂੰਘਾ ਤਰ੍ਹਾਂ" ਵਿਚਾਰਿਆ।

19 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਆਪਣੀ "ਅੰਦਰੂਨੀ ਤਬਦੀਲੀ" ਤੋਂ ਤਕਰੀਬਨ 10 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਇੰਗਲੈਂਡ ਚਲੇ ਗਿਆ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਲਈ ਲੈਂਗੁਏਜ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਲਈ ਲੰਡਨ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਸਪੈਨਿਸ਼ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖੀਆਂ।  ਉਹ "ਨਿਰਾਸ਼ਾ, ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਡਰ" ਤੋਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ "ਜਵਾਬ ਲੱਭਣਾ" ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਟੇਲਜ਼ ਫਰਾਮ ਦਾ ਪੰਜਾਬ (1908)

ਇਹ ਚਾਰਲਸ ਸਵਿਨਰਟਨ ਦੀ ਅਗਲੀ ਪੁਸਤਕ ਹੈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਹਾਣੀਆਂ ਇਸ ਪ੍ਕਾਰ ਹਨ:
* ਹੀਰ ਤੇ ਰਾਂਝੇ ਦੀ ਪਿਆਰ ਕਹਾਣੀ 
* ਲੱਲ ਦਾ ਈਡੀਅਟ
* ਫ਼ਜ਼ਲ ਨੂਰ ਅਤੇ ਦਿਉ ਅਤੇ ਚਕੁੰਦਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ 
* ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਦੇ ਕਾਰਨਾਮੇ 
* ਇਸਾਰਾ ਅਤੇ ਕੈਨਸਾਰਾ ਦੀਆਂ ਚਾਲਬਾਜ਼ੀਆਂ 
* ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਵਜ਼ੀਰ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸੇ 
# ਔਰਤ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਕੀ ਹੋਇਆ 
# ਰਾਣੀ ਚਸ਼ਮਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ 
# ਵਫ਼ਾਦਾਰ ਪਤਨੀ 
* ਤੋਤਾ,ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਰੁੱਖ 
* ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਅਹਿਮਦ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਉੱਡਣਾ ਘੋੜਾ 
* ਮਿਰਜ਼ਾ ਸਾਹਿਬਾਂ ਦੀ ਪਿਆਰ ਗਾਥਾ
* ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਚੋਰ 
* ਮਿੱਤਰ ਚੂਹਾ 
* ਲੜਾਕੀ ਪਤਨੀ 
* ਪ੍ਚਾਰਕ ਦੀ ਦੁਵਿਧਾ 
* ਰੰਗਦਾਰ ਗਿੱਦੜ 
* ਬਨਿਅਰਵਾਲ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਡੁੱਬਦੀ ਪਤਨੀ
* ਜਵਾਨ ਘੋੜਾ ਤੇ ਸੱਪ 
* ਚਿੱਟੀ ਦਾਹੜੀ
## ਹਵਾਲੇ
ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਟੇਲਜ਼ ਫਰਾਮ ਦਾ ਪੰਜਾਬ (1903)

***ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਟੇਲਜ਼ ਫਰਾਮ ਦਾ ਪੰਜਾਬ*** ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਹਾਨ ਨਾਇਕ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਤੇ ਕਾਰਨਾਮਿਆਂ ਨੂੰ ਬਿਆਨਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1903 ਵਿੱਚ ਪਾਦਰੀ ਚਾਰਲਸ ਸਵਿਨਰਟਨ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਧਾਰਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਦੂਸਰੀ ਪੁਸਤਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ। ਆਪਣੀ ਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਉਹ 113 ਕਹਾਣੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਇਕੱਤਰ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰਿਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਰਾਜਾ ਰਸਾਲੂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਕੁਝ ਬਾਤਾਂ ਹਨ ਜਿਹੜੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਵਕਫ਼ੇ-ਵਕਫ਼ੇ ਨਾਲ ਇਸੇ ਨਾਂ ਹੇਠ 1909 ਅਤੇ  1928 ਨੂੰ ਛਪੀਆਂ। 1903 ਅਤੇ 1909 ਵਿਚਲੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਇਸ ਪ੍ਕਾਰ ਹੈ:
* 1903 ਵਿੱਚ ਛਪੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ 
# ਹੀਰ ਤੇ ਰਾਂਝੇ ਦੀ ਕਹਾਣੀ 
# ਅਹਿਮਦ ਦੇ ਕਾਰਨਾਮੇ 
# ਰਸਾਲੂ ਦੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ 
# ਨੇਕਬਖ਼ਤ ਦੇ ਕਾਰਨਾਮੇ 
# ਮਿਰਜ਼ਾ ਸਾਹਿਬਾਂ ਦੀ ਪ੍ਏਮ ਗਾਥਾ 
#ਪੂਰਨ ਭਗਤ ਦੀ ਕਹਾਣੀ 
* ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀ
# ਜੁਲਾਹਾ ਜਿਸ ਨੇ ਉਹ ਘੋੜੀ ਗੁਆ ਲਈ ਜਿਸ ਤੇ ਉਹ ਸਫ਼ਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ 
# ਅੰਨਾ ਫ਼ਕੀਰ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਮੋਹਰਾਂ 
# ਹੁਨਰਮੰਦ ਫ਼ਕੀਰ ਤੇ ਮੂਰਖ 
# ਇਕ ਪਠਾਣ ਜਿਹੜਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਖੋਤੀ ਆਦਮੀ ਬਣ ਜਾਵੇ ।
# ਜੰਗਲ ਦੀ ਕਹਾਣੀ 
# ਰੂਬੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕਧਾਰਾ