ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਿੱਖ ਸਟੁਡੈਂਟਸ ਫ਼ੈਡਰੇਸ਼ਨ

ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (ਏ ਆਈ ਐਸ ਐੱਸ ਐੱਫ) ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੰਗਠਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸੰਗਠਨ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਰਾਜਨੀਤਕ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਫੁੱਲਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਵੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਅੱਜ, ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਨਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਬਦ "ਵਿਦਿਆਰਥੀ" ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ "ਚੇਲਾ" ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿੱਖਦਾ ਹੈ. ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜੋ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸਹੁੰ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਏ ਆਈ ਐਸ ਐੱਸ ਐੱਫ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਿਕ ਭੁਜੰਗੀ ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਸਿੱਖ ਸਿਧਾਂਤਾਂ, ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਸਿੱਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਅਸਲ ਮੂਲ 1888 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ "ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਲੱਬਾਂ" ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਲੱਬ ਨੂੰ 'ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨ ਵਿਧਾਨ' ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਾਈ ਹਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅਕਾਰ ਅਤੇ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ, ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਖਾਲਸਾ ਨੌਂਵਣ ਦੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਯੋਜਿਤ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਸਿੱਖ ਨੌਜਵਾਨ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ, ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਅਤੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਟੂਡੇਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਅਨਿੱਖੜਵਾਂ ਅੰਗ ਸਨ।

## ਬੁਨਿਆਦ 
ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ ਵਜੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਿੱਖਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਸੰਗਠਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉੱਚੇ ਫਿਰਕੂ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਤੋਂ ਆਈ ਸੀ। 1937 ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਿਮ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਸਮੂਹ ਨੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਮੁਸਲਿਮ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਗਠਨ ਕਰਨ ਲਈ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਭਾਗ ਲਇਆ, ਜੋ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਦੀ ਯੁਵਾ ਸ਼ਾਖਾ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅੰਦੋਲਨ ਬਣ ਗਿਆ। ਸਿੱਖ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ 1944 ਵਿੱਚ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ. ਇਸ ਦਾ ਮੁਖੀ ਲਾਇਲਪੁਰ (ਹੁਣ ਫੇਹਲਾਬਾਦ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚ) ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸੰਗਠਨ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀ। 1947 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਭਾਜਨ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਇਸਦੇ ਹੈਡਕੁਆਰਟਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਚਲਾਇਆ। ਸਰਦਾਰ ਭਾਈ ਰਣਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸੋਢੀ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਸਨ।

## ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 
ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੰਡ ਵੇਲੇ ਸਮੂਹਿਕ ਦੰਗੇ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਏ ਆਈ ਐਸ ਐਸ ਐਫ ਨੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਲਈ ਰਾਹਤ ਅਤੇ ਮੁੜ ਵਸੇਨ ਕੈਂਪ ਲਗਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਵਿਚ, ਏ ਆਈ ਐਸ ਐਫ ਦਾ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਬਾਂਹ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਨੇ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਸੰਗਠਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਿੱਖ ਬਹੁਮਮ ਰਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਲਈ ਸਿੱਖ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਮੰਗ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰੇਗਾ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਅੰਦੋਲਨ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਸੀ, ਸੰਘ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਸਰਕਾਰ' ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮਾਰਚ ਅਤੇ ਰੈਲੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਭਾਈ ਦਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਬਿੱਟੂ ਨੂੰ ਐਸ ਐਸ ਐਫ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।

ਸ਼ਹੀਦ ਡਾ. ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਬੱਟਰ ਐਮਬੀਬੀਐਸ, ਸਿੱਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਕਨਵੀਨਰ ਬਣੇ, ਜਦੋਂ ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੁੰਮਰਾਹਕੁੰਨ ਅੰਦੋਲਨ।

ਪੰਥਕ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਉਹ ਅਜਿਹਾ ਨਿਮਰ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ ਜੋ ਗੁਰੀਲਾ ਲਹਿਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਸਾਈਕਲ 'ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਸਿੱਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦ ਡਾ. ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਬੱਬਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬਹਾਦਰ ਸਿੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਬਲੂਸਟਾਰ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਚੰਗੀ ਤਨਖ਼ਾਹ ਵਾਲੀ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੇ ਸਿੱਖਾਂ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਅੱਤਿਆਚਾਰ।

23 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ, ਜਿੱਥੇ ਅਕਾਲੀ ਆਗੂਆਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ, ਟੌਹੜਾ, ਚੰਦਮੰਜਰਾ ਮੌਜੂਦ ਸਨ, ਵਿਖੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਜੋਹ ਮੇਲੇ ਵਿਖੇ ਅਤੇ ਸੰਗਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਾਸ਼ਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ। ਡੀ.ਆਰ. ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਅਕਾਲੀਆਂ ਦੇ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰੈਜ਼ੋਲਿਊਸ਼ਨ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਖਾਲਿਸਤਾਨ ਦਾ. ਡਾ. ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸੰਗਤ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਹੁਣ ਕਿਉਂ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਦੇਸ਼, ਖਾਲਿਸਤਾਨ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਡਾ. ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਸੁਣ ਕੇ, ਸਮੁੱਚੇ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤ ਨੇ ਇਸ ਮਤੇ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਉਠਾਏ. ਉਸ ਦਿਨ ਕੁੱਲ 12 ਮਤੇ ਪਾਸ ਹੋਏ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਵਾਰ ਸਿੱਖ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸੀ ਜਦੋਂ ਅਕਾਲੀਆਂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਮਤੇ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਸੰਗਤ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਉਠਾਏ ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡਾਕਟਰ ਜੀ.ਐਸ. ਬੱਟਰ ਵਲੋਂ ਦਬਾਅ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਪਰੈਲ 1987 ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਇੱਕ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ਤੇ ਕਾਦੀਆਂ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਜੂਨੀਅਰ ਮੈਡੀਕਲ ਅਫ਼ਸਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੀ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਡਾ. ਗੁਰਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਖਾਲਸਾ ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਸਰਕਾਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਖਾਲਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ ਮੇਰਾ ਕਬਜ਼ਾ, ਅਤੇ ਮੇਰੀ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਵੇਗੀ।

ਜੂਨ 1984 ਵਿੱਚ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਬਲਿਊ ਸਟਾਰ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਅਸਥਾਈ ਰੂਪ ਤੋਂ "ਆਲ ਇੰਡੀਆ" ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਂ ਤੋਂ ਹਟਾਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸਿੱਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (ਐਸ ਐਸ ਐਫ) ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

## ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ 
ਭਾਈ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਪੀਰ ਮੁਹੰਮਦ 19 ਜਨਵਰੀ 1995 ਤੋਂ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਵਰਤਮਾਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਨ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ 1984 ਦੇ ਸਿੱਖ ਵਿਰੋਧੀ ਦੰਗਿਆਂ ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਲਈ ਨਿਆਂ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਹੈ।

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਾਈ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਪੀਰ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸੰਗਠਨ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਕਦਰਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਸਿਵਲ ਵਾਟਰ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਝਾਰਖੰਡ ਇਕਾਈ 
ਭਾਈ ਸਤਨਾਮ ਸਿੰਘ ਗੰਭੀਰ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਨ ਬਿਹਾਰ-ਝਾਰਖੰਡ ਇਕਾਈ।

## ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਧੜੇ 
1944 ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਗਠਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
*     ਭਾਈ ਪਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਗਾਜ਼ੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ। ਇਸ ਨੂੰ 2001 ਵਿੱਚ ਪੁਨਰਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਭਾਈ ਸੇਵਕ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਭਾਈ ਸੇਵਕ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਭਾਈ ਮਨਧੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਜਨਵਰੀ 2007 ਤੱਕ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ. ਬਾਅਦ ਵਿਚ, ਪਟਿਆਲਾ ਦੀ ਲਾਅ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਭਾਈ ਪਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਉਰਫ ਗਾਜ਼ੀ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੇ।
*     ਭਾਈ ਕਰਨੈਲ ਸਿੰਘ ਪੀਰ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ।
*     ਭਾਈ ਪਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (ਮਹਿਤਾ) ਧੜੇ ਵਜੋਂ।
*     ਭਾਈ ਸਮਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਅਤੇ ਭਾਈ ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਗਰੇਵਾਲ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਸਿਖ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (ਗਰੇਵਾਲ-ਮਾਨ) ਦਾ ਗਠਨ।
* ਪ੍ਰਿਤਪਾਲ ਸਿੰਘ ਹਵੇਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ ਸਿੱਖ ਸਟੂਡੈਂਟ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਬਜਰੂੜ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ]
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ