ਰਾਗ ਕਾਪੀ

**ਕਾਪੀ** ਕਰਨਾਟਕ ਸੰਗੀਤ, ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਗ ਹੈ, । *ਕਾਪੀ* ਖਾਰਹਰਪ੍ਰਿਆ ਦਾ ਇੱਕ ਜਨਯ ਰਾਗ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਘੁੰਮਦਾ ਹੋਇਆ ਵਕਰਾ ਸਕੇਲ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਹੌਲੀ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੀ ਰਫਤਾਰ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਰੋਤਿਆਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਗਤੀ, ਕਰੁਣ ਅਤੇ ਉਦਾਸੀ ਦੇ ਰਸ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੇ ਲਈ ਸਮਰੱਥ ਹੈ। *ਕਾਪੀ* ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਰਾਗ ਅਤੇ ਥਾਟ ਕਾਫੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਵਿੱਚ ਬਰਾਬਰ ਰਾਗ ਪੀਲੂ ਹੈ।

## ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਲਕਸ਼ਨ 
ਕਾਪੀ ਇੱਕ ਔਡਵ-ਵਕਰਾ ਸੰਪੂਰਨਾ ਰਾਗ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਅਰੋਹ (ਚਡ਼੍ਹਦਾ ਪੈਂਟਾਟੋਨਿਕ ਸਕੇਲ) ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਸੁਰ ਅਤੇ ਅਵਰੋਹ (ਉਤਰਦੇ ਸਕੇਲ)ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਸੁਰ ਵਕ੍ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਗਦੇ ਹਨ। ਕਾਕਲੀ ਨਿਸ਼ਾਦਮ ਅਤੇ ਅੰਤਰਾ ਗੰਧਾਰਮ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਭਾਸੰਗਾ ਰਾਗਮ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।

* ਆਰੋਹਣਃ ਸ ਰੇ2 ਮ1 ਪ ਨੀ3 ਸੰ[a] 
* ਅਵਰੋਹਣਃ ਸੰ ਨੀ2 ਧ2 ਨੀ2 ਪ ਮ1 ਗ2 ਰੇ2ਸ S[b]  

ਵੱਖ-ਵੱਖ *ਨਿਸ਼ਾਦ* ਸਵਰਾਂ (ਨੀ 2 ਅਤੇ ਨੀ 3) ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਕਾਪੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਗੁਣ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਇਸ ਤੱਥ ਦੇ ਨਾਲ ਕਿ ਇਹ ਵਕਰ ਸੁਰਾਂ (ਨੀ 2 ਧ 2 ਨੀ 2) ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਸ਼ੁੱਧ ਧੈਵਤਮ (ਧ1) ਦੀ ਇੱਕ ਹਲਕੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵੀ ਹੈ ਜੋ ਰਾਗਮ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਦੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਅਨਮੋਲ ਭਾਵਨਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ, ਅਤੇ ਅੰਤਰਾ ਗੰਧਾਰਮ (ਗ3) ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਰਾਗਮ ਦੇ ਅਵਰੋਹਣ ਦੀ ਸਹੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਸੰਗੀਤਾ ਪੀਤਮਾਹਾ ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰੰਦਰ ਦਾਸ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਗੀਤ 'ਜਗਧੋਧਰਨ' ਵਿੱਚ, ਨੋਟ 'ਸ਼ੁੱਧ ਧੈਵਤਮ' (ਧ1) ਵੀ ਇੱਕ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨੋਟ (ਅਨਯਾ ਸਵਰ) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

## ਰਚਨਾਵਾਂ 
ਕਾਪੀ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨਃ

* ਜਗਦੋਧਰਾਨਾ ਆਦਿਸਿਦਾਲਸ਼ੋਦੇ, *ਬਨੀਸੀ ਗੋਪੀ* -ਪੁਰੰਦਰਦਾਸ
* *ਮੀ ਵੱਲਾ ਗੁਣਾਡੋਸ਼ਾ ਮੇਮੀ, ਇੰਥਾ ਸੌਖਿਆ*-ਤਿਆਗਰਾਜ
* ਵੈਂਕਟਚਲਪਾਤੇ ਨੀਨੂ ਨਾਮਮਿਤੀ-ਮੁਥੂਸਵਾਮੀ ਦੀਕਸ਼ਿਤਰ * *
* *ਵਿਹਾਰਮਾਨਸਾ ਰਾਮ*, *ਸਮਰਾਸ਼ੀ ਪੁਰਾ*, ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਧਵਮਾਨੁ-ਸਵਾਤੀ ਥਿਰੂਨਲ
* *ਏਨਾ ਥਵਮ ਸੇਦਾਨਾਈ ਯਸ਼ੋਦਾ*-ਪਾਪਨਾਸਾਮ ਸਿਵਨ
* *ਭਾਜਾ ਮਾਧਵਮ ਅਨੀਸ਼ਮ*-ਮੈਸੂਰ ਵਾਸੁਦੇਵਾਚਾਰੀਆਮੈਸੂਰ ਵਾਸੂਦੇਵਚਾਰੀਆ
* ਮਾਇਆ ਗੋਪਾਬਾਲਾ-ਕੇ. ਸੀ. ਕੇਸਵਾ ਪਿਲਾਈਕੇ. ਸੀ. ਕੇਸਵਾ ਪਿੱਲੈ
* *ਜਾਨਕੀ ਰਮਣ ਦਸ਼ਰਥ ਨੰਦਨ*-ਵਨਮਾਮਲਾਈ ਜੀਅਰ ਸਵਾਮੀ
* ਜਾਵੋ ਮਤ ਥੁਮ (ਉਪਾਖ੍ਯਾਨਮ-ਸਵਾਤੀ ਥਿਰੂਨਲ
* ਚਿੰਨਾਨਚਿਰੂ ਕਿਲੀਏ (ਪਹਿਲੀਆਂ ਦੋ ਪੰਕਤੀਆਂ-ਸੁਬਰਾਮਣੀਆ ਭਾਰਤੀ) 
* ਕੁਰਾਈ ਓਂਦਰਮ ਇਲਾਈ (ਦੋ *ਚਰਨਮ* ਛੰਦ-ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਰਾਜਗੋਪਾਲਾਚਾਰੀ) 
* ਕਾਰਤੀਕੇਯਾਨਈ-ਮਯੂਰਾਮ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ
* ਅਰਵਿੰਦ ਪਦਮਲਰ-ਅੰਬੁਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਅੰਬੂਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ
* ਚਰਣਮੁਲੇ ਨਾਮਮਿਤੀ-ਭਦਰਚਲ ਰਾਮਦਾਸੁ
* *ਕਨਕ ਸਿੰਹਮ*-ਕਲਿਆਣੀ ਵਰਦਰਾਜਨ
* *ਕੰਨਾ ਵਾ ਮਨੀਵੰਨਾ ਵਾ* (ਪਹਿਲੀਆਂ ਦੋ ਕਵਿਤਾਵਾਂ-ਅੰਬੁਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਅੰਬੂਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ
* ਨੀ ਮੈਟਯੂਮ ਐਨ ਨੇਂਜਿਲ ਨਿਰਕਿਰਾਈ-ਪੇਰੂਮਲ ਮੁਰੂਗਨ ਅਤੇ ਕੇ ਅਰੁਣ ਪ੍ਰਕਾਸ਼

 ਮੁਥੁਸਵਾਮੀ ਦੀਕਸ਼ਿਤਰ ਦੀ ਕਾਪੀ ਰਵਾਇਤੀ ਕਾਪੀ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਖਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਕਰਨਾਟਕ ਕਾਪੀ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਵੈਂਕਟਮਾਖਿਨ ਅਨੁਸਾਰ ਕਾਪੀ ਦਾ ਮੂਰਚਨਾ ਸ ਰੇ2 ਗ2 ਮ1 ਪ ਧ2 ਨੀ2 ਸ/ਨੀ2 ਧ2 ਪ ਮ1 ਗ2 ਰੇ2 ਸ ਹੈ।

### ਭਾਸ਼ਾਃ ਤਮਿਲ 
### ਭਾਸ਼ਾਃ ਮਲਿਆਲਮ 
### ਤੇਲਗੂ ਫ਼ਿਲਮ ਗੀਤ 
### ਭਾਸ਼ਾਃ ਤੇਲਗੂ  
ਹੇਠਾਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਗੀਤ ਰਾਗ ਪੀਲੂ (ਰਾਗ) ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਰਾਗ ਕਾਪੀ (ਰਾਗ) ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।

### ਭਾਸ਼ਾਃ ਹਿੰਦੀ  
ਹੇਠਾਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਗੀਤ ਰਾਗ ਪਿਲੂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਰਾਗ ਕਾਪੀ ਦੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।

### ਭਾਸ਼ਾਃ ਹਿੰਦੀ   
## ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਐਲਬਮ 
## ਨੋਟਸ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ

## ਰਚਨਾਵਾਂ 
ਕਪੀ ਰਾਗ ਵਿੱਚ ਰਚੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨਃ

* ਜਗਦੋਧਰਾਨਾ ਆਦਿਸਿਦਾਲਸ਼ੋਦੇ, *ਬਨੀਸੀ ਗੋਪੀ* -ਪੁਰੰਦਰਦਾਸ ਦੁਆਰਾ 
* *ਮੀ ਵੱਲਾ ਗੁਨਾਦੋਸ਼ਾ ਮੇਮੀ, ਅਨਯਾਮੂ ਸੇਯਾਕੁਰਾ, ਇੰਥਾ ਸੌਖਿਆ, ਰਾਮ ਰਘੁਕੁਲਾ ਜਲਾਨਿਧੀ, ਏਡੀ ਨੀ ਬਹੁਬਾਲਾ, ਏਨਾਲੂ ਨੀ ਤ੍ਰੋਵਾ ਅਤੇ ਰਾਮ ਪਾਈ ਮੇਘਾ ਸ਼ਿਆਮਾ*-ਤਿਆਗਰਾਜ ਦੁਆਰਾ 
* ਵੈਂਕਟਚਲਪਤੇ ਨੀਨੂ ਨਮਮਿਤੀ ਅਤੇ ਵੀਰਾ ਹਨੂਮਾਥੇ (ਕਨਾਡਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਗਾਏ ਗਏ-ਮੁਥੂਸਵਾਮੀ ਦੀਕਸ਼ਿਤਰ ਦੁਆਰਾ ਰਚੀ ਗਈ   * *
* *ਵਿਹਾਰਮਾਨਸਾ ਰਾਮ*, *ਸਮਰਾਸ਼ੀ ਪੁਰਾ*, ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਧਵਮਾਨੁ-ਸਵਾਤੀ ਥਿਰੂਨਲ
* *ਏਨਾ ਥਵਮ ਸੇਦਾਨਾਈ ਯਸ਼ੋਦਾ*-ਪਾਪਨਾਸਾਮ ਸਿਵਨ ਦੁਆਰਾ ਰਚੀ ਗਈ 
* *ਭਾਜਾ ਮਾਧਵਮ ਅਨੀਸ਼ਮ*-ਮੈਸੂਰ ਵਾਸੁਦੇਵਾਚਾਰੀਆਮੈਸੂਰ ਵਾਸੂਦੇਵਚਾਰੀਆ ਦੁਆਰਾ   
* ਮਾਇਆ ਗੋਪਾਬਾਲਾ-ਕੇ. ਸੀ. ਕੇਸਵਾ ਪਿਲਾਈਕੇ. ਸੀ. ਕੇਸਵਾ ਪਿੱਲੈ
* *ਜਾਨਕੀ ਰਮਣ ਦਸ਼ਰਥ ਨੰਦਨ*-ਵਨਮਾਮਲਾਈ ਜੀਅਰ ਸਵਾਮੀ
* ਜਾਵੋ ਮਤ ਥੁਮ (ਉਪਾਖ੍ਯਾਨਮ-ਸਵਾਤੀ ਥਿਰੂਨਲ
* ਚਿੰਨਾਨਚਿਰੂ ਕਿਲੀਏ (ਪਹਿਲੀਆਂ ਦੋ ਪੰਕਤੀਆਂ-ਸੁਬਰਾਮਣੀਆ ਭਾਰਤੀ) 
* ਕੁਰਾਈ ਓਂਦਰਮ ਇਲਾਈ (ਦੋ *ਚਰਨਮ* ਛੰਦ-ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਰਾਜਗੋਪਾਲਾਚਾਰੀ) 
* ਕਾਰਤੀਕੇਯਾਨਈ-ਮਯੂਰਾਮ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਸ਼ਾਸਤਰੀ
* ਅਰਵਿੰਦ ਪਦਮਲਰ-ਅੰਬੁਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਅੰਬੂਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ
* ਚਰਣਮੁਲੇ ਨਾਮਮਿਤੀ-ਭਦਰਚਲ ਰਾਮਦਾਸੁ
* *ਕਨਕ ਸਿੰਹਮ*-ਕਲਿਆਣੀ ਵਰਦਰਾਜਨ
* *ਕੰਨਾ ਵਾ ਮਨੀਵੰਨਾ ਵਾ* (ਪਹਿਲੀਆਂ ਦੋ ਕਵਿਤਾਵਾਂ-ਅੰਬੁਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਅੰਬੂਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ
* ਨੀ ਮੈਟਯੂਮ ਐਨ ਨੇਂਜਿਲ ਨਿਰਕਿਰਾਈ-ਪੇਰੂਮਲ ਮੁਰੂਗਨ ਅਤੇ ਕੇ ਅਰੁਣ ਪ੍ਰਕਾਸ਼