ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਕਾਸ ਸੰਗਠਨ ਅਲਾਇੰਸ (ਏਜੀਆਰਏ)

ਅਲਾਇੰਸ ਫਾਰ ਗ੍ਰੀਨ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨ ਇਨ ਅਫਰੀਕਾ (ਏ.ਜੀ.ਆਰ.ਏ.) ਇਕ ਸੰਗਠਨ ਹੈ ਜੋ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨਾਲ ਵਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਿਲ ਤੇ ਮੇਲਿੰਡਾ ਗੇਟਸ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਰੌਕਫੈਲਰ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਫੰਡ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਖੇਤ ਮਾਲਕਾਂ ਅਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਨੀਤੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਜਾਂ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਤਾਲਮੇਲ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ 2014 ਤੋਂ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਐਗਨੇਸ ਕਾਲੀਬਟਾ ਹਨ।

## ਟੀਚੇ 
* AGRA ਦੇ ਦੱਸੇ ਟੀਚੇ (2020 ਲਈ) ਨਿਮਨਲਿਖਿਤ ਹਨ:

* 20 ਮਿਲੀਅਨ ਛੋਟੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਨੂੰ ਦੁਗਣਾ ਕਰਨਾ [food]
* 20 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਦੀ ਅਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ 50% ਘਟਾਉਣਾ 
* ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਕਿ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 15 ਦੇਸ਼ ਟਿਕਾਊ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਅਨੁਕੂਲ ਹਰੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ ।
* ‘ਦਿਸ ਇਜ਼ ਅਫਰੀਕਾ’ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, AGRA ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜੇਨ ਕਰੂਕੂ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਫੋਕਸ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ:  ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਾਨੂੰ ਖੇਤੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਲਈ ਅਫਰੀਕੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਖ਼ੁਦ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਅਤੇ ਖੋਜ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਫੰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਵਧੇਰੇ ਬੀਜ ਕਿਸਮਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕੀਏ ਜੋ ਕਿ ਵੱਧ ਉਪਜ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਕੀੜਿਆਂ ਅਤੇ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਰੋਧਕ ਹਨ।

## ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ 
ਕਾਸਾਵਾ ਦੇ ਰੋਗ-ਰੋਧਕ ਤਣਾਅ ਦਾ ਵਿਕਾਸ। ਜੈਨੇਟਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਡ ਕਸਾਵਾ ਕਸਾਵਾ ਬ੍ਰਾਊਨੀ ਸਟ੍ਰੀਕ ਵਿਸ਼ਾਣੂ ਰੋਗ ਅਤੇ ਕਸਾਵਾ ਆਮ ਮੋਜ਼ੇਕ ਵਾਇਰਸ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੈ।

ਘਾਨਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ  

## ਆਲੋਚਨਾਵਾਂ 
ਇੱਕ "ਵਾਇਸਸ ਫਰੋਮਅਫਰੀਕਾ" ਕਾਨਫਰੰਸ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਏਜੀਆਰਏ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਗੈਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਡੂੰਘੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ' ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੱਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤਕਨੀਕੀ ਹੱਲ ਲਗਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਅਜਿਹਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਲਾਗੂ ਕਰੇਗੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨ ਆਪਣੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਬੀਜਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਗੁਆ ਦੇਣਗੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨਾਂ ਤੋਂ ਹਰ ਸਾਲ ਵਾਪਸ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਧੱਕਣ ਵਿਚ ਵੀ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਾਨਫਰੰਸ ਨੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਨਿਮਨ ਲਿਖਿਤ ਦਲੀਲਾਂ ਵਾਲੇ ਖੋਜ-ਪੱਤਰਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ:

* ਅਫਰੀਕਾ ਲਈ ਫਾਂਊਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨਕਦੀ ਫਸਲਾਂ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜੋ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਤੇ ਵੇਚੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਖਾਧ ਪਦਾਰਥ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਬਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਉਤਰਾਅ-ਚੜਾਅ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
* ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਹੈ ਕਿ **ਏਜੀਆਰਏ** ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਕਿਸਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਜੈਨੇਟਿਕ ਵਰਤੋਂ ਪ੍ਰਤੀਬੰਧਨ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਏਗੀ, ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਬੀਜਾਂ ਲਈ ਬਾਹਰੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਛੱਡ ਦੇਵੇਗਾ।
* ਕੁਝ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਏਜੀਆਰਏ ਜੈਨੇਟਿਕਲੀ ਸੋਧੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਚੈਰੀ-ਚੁਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਅਫਰੀਕਾ ਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਦਾ ਹੈ।
* ਏ.ਜੀ.ਆਰ.ਏ. ਦੁਆਰਾ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੁਝ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਨਾਸ਼ਕਾਂ ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਸੁਪਰ ਘਾਹ-ਫੂਸਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
* ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਭੁੱਖ ਅਸਲ ਅਨਾਜ ਦੀ ਘਾਟ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਗਰੀਬੀ ਤੇ ਜਿਆਦਾ ਨਿਰਭਰ ਹੈ; ਲੋਕ ਅਜਿਹਾ ਕੋਈ ਵਾਧੂ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਖਰੀਦ ਸਕਣਗੇ ਜੋ ਵੱਡੀਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਗਤ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
* ਬਿੱਲ ਗੇਟਸ 'ਕਾਰਟੇਲ' ਦੇ 14 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ 18 ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭੁੱਖ ਦੀ ਅੱਤ ਵਿੱਚ 30 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪੇਂਡੂ ਗਰੀਬੀ ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਭੁੱਖੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧ ਕੇ 131 ਮਿਲੀਅਨ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।

"ਲਿਵਿੰਗ ਵਿਦ ਗੇਟਸ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ" ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਵਿੱਚ ਗੇਟਸ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਪਾਂਸਰਸ਼ਿਪ ਦੀ ਕੁਝ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਕ ਲੇਖਕ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸਿਹਤ ਉੱਤੇ ਫਾਂਊਡੇਸ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਇੰਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਆਲੋਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਠਿੱਠ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।

## ਮੁਲਾਂਕਣ 
ਜਦਕਿ ਏਜੀਆਰਏ ਆਪਣੇ 2020 ਦੇ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਟੀਚੇ 3 ਕਰੋੜ ਛੋਟੇ ਕਿਸਾਨੀ-ਘਰਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਅਤੇ  ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਨੂੰ ਦੁੱਗਣਾ ਕਰਨ ( 100% inches)ਅਤੇ ਭੁੱਖਮਰੀ ਨੂੰ ਅੱਧਾ ਕਰਨ  ( 50% decrease) ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਇਸ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ ਤੱਥਾਂ ਤੋਂ ਸਾਫ਼ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।ਕੇਵਲ ਇਥੋਪੀਆ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਉਤਪਾਦਕਤਾ 73% ਵਧੀ ਹੈ ਤੇ ਭੁੱਖਮਰੀ 23% ਘੱਟ ਹੋਈ ਹੈ ਉਹ ਵੀ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਟੀਚਾ 100% ਤੇ 50% ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਦੂਰ ਹੈ।ਘਾਨਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਕੁੱਝ ਵਧੀ ਹੈ ਤੇ ਭੁੱਖਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕੁੱਝ ਘਟੀ ਹੈ ।

ਏਜੀਆਰਏ ਦੇ 13 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਔਸਤ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਵਾਧਾ 18% ਤੇ ਭੁੱਖਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਘਾਟੇ ਦੀ ਬਜਾਏ 30% ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ