ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਅਜਮੇਰ

**ਜਵਾਹਰਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਅਜਮੇਰ** ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਹੈ, ਜੋ ਅਜਮੇਰ (ਰਾਜਸਥਾਨ), ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। 1965 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਛੇ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਚੌਥਾ ਕਾਲਜ ਹੈ। ਇਹ ਆਰ.ਯੂ.ਐਚ.ਐਸ. (ਰਾਜਸਥਾਨ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ) ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਬੈਚਲਰ, ਸਰਜਰੀ ਬੈਚਲਰ (ਐਮਬੀਬੀਐਸ) ਦੀ ਡਿਗਰੀ (ਐਮ ਸੀ ਆਈ ਦੁਆਰਾ 1973 ਤੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ) ਅਤੇ ਐਮਐਸ / ਐਮਡੀ / ਡੀਐਮ ਡਿਗਰੀਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਡਿਗਰੀਆਂ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਰ.ਯੂ.ਐਚ.ਐਸ. ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, 2005 ਵਿਚ, ਇਹ ਰਾਜਸਥਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ। ਇਹ ਅਜਮੇਰੂ ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਰਿਸਰਚ (ਏ.ਜੇ.ਐਮ.ਈ.ਆਰ) ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹਸਪਤਾਲ 
* **ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ (ਵਿਕਟੋਰੀਆ) ਹਸਪਤਾਲ**: ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਹਸਪਤਾਲ ਅਖਵਾਉਣ ਵਾਲਾ ਟੀਚਿੰਗ ਹਸਪਤਾਲ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੁਰਾਣੀ ਇਮਾਰਤ ਹੁਣ ਅਜਮੇਰ ਮਿਉਂਸਪਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਹੈ। ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ ਇੱਕ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ 1851 ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1895 ਵਿਚ, ਮਹਾਰਾਣੀ ਵਿਕਟੋਰੀਆ (1897 ਈ.) ਦੀ ਹੀਰਾ ਜੁਬਲੀ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਆਮ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ। 1928 ਵਿਚ, ਹਸਪਤਾਲ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਨਿਊ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 1965 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਹਸਪਤਾਲ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਹੁਣ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਅਜਮੇਰ ਡਵੀਜ਼ਨ ਦਾ ਰੈਫ਼ਰਲ ਹਸਪਤਾਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਜਮੇਰ, ਭਿਲਵਾੜਾ, ਨਾਗੌਰ, ਟੋਂਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 
* **ਕਮਲਾ ਨਹਿਰੂ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਟੀ ਬੀ ਹਸਪਤਾਲ**: ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਾਲਜ ਦੀ ਛਾਤੀ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਵਿਭਾਗ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਟੀ ਬੀ ਦੇ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ। 
* **ਰਾਜਕੀਆ ਮਹਿਲਾ ਚਿਕਿਤਸਾਲਿਆ (ਹਸਪਤਾਲ)**: ਇਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸੂਤੀ ਅਤੇ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਜਣੇਪਾ ਅਤੇ ਪੇਰੀਨੇਟਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਇਮਾਰਤ ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ ਤੋਂ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1965 ਵਿੱਚ ' ਪੰਨਾ ਧੀ ਜਣੇਪਾ ਘਰ' ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ 1968 ਤੋਂ 1974 ਤੱਕ ਲੋਂਗੀਆ ਹਸਪਤਾਲ (ਇਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਡਿਸਪੈਂਸਰੀ) ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਹਸਪਤਾਲ ਵਜੋਂ ਪੁਨਰਗਠਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 1999 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਿਆ। 
* **ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਹਸਪਤਾਲ, ਆਦਰਸ਼ ਨਗਰ** 
* **ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਕਾਰਡੀਓਲੌਜੀ**: ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਸਰਕਾਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਸੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਮਰਪਿਤ ਕਾਰਡੀਓਲੌਜੀ ਵਿਭਾਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਸੀ।

## ਦਾਖਲੇ 
ਮੈਡੀਕਲ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਡਿਗਰੀਆਂ ਲਈ 150 ਸੀਟਾਂ ਅਤੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕੋਰਸਾਂ ਲਈ 88 ਸੀਟਾਂ ਹਨ। ਦਾਖਲੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਮਾਨਕੀਕ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੀਮੇਡਿਕਲ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ: ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਕੋਰਸਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਲਈ ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਅਤੇ NEET-PG ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਲਈ NEET-UG ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੈ।

## ਵਿਦਿਅਕ 
ਐਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐਸ. ਕੋਰਸ ਦੀ ਮਿਆਦ ਸਾਢੇ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਇੰਟਰਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਨਾਲ ਹੈ। ਸਕੂਲ ਸਮੈਸਟਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਐਮਬੀਬੀਐਸ ਡਿਗਰੀ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਰਾਜਸਥਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਰਾਜਸਥਾਨ ਮੈਡੀਕਲ ਕੌਂਸਲ ਦੁਆਰਾ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਰਜਿਸਟਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵੱਖ ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਧਿਐਨ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਕੈਂਪਸ 
ਮੁੱਖ ਕਾਲਜ ਕੈਂਪਸ ਅਮਜੇਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਔਬਸਟੈਟਿਕਸ ਅਤੇ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਪਵਾਦ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਵਿਭਾਗ ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ 7 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਮਾਈਕਰੋਬਾਇਓਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਰਾਜਸਥਾਨ ਰਾਜ ਰੈਫਰੈਂਸ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਹੈ।

**ਕਾਲਜ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ**

ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 11000 ਬੱਧ ਰਸਾਲੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੋਂ ਹਨ। ਨਵੀਂ ਬਣੀ ਈ-ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਰਸਾਲਿਆਂ ਤਕ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।

**ਹੋਸਟਲ**

ਹੋਸਟਲ ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਮੁਤਾਬਿਕ ਵੱਖਰੇ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਅੰਡਰਗਰੈਜੂਏਟ ਅਤੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਹੋਸਟਲ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰੇ