open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਕਰੰਦੀਕਰ

**ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਭੁਪੇਂਦਰ ਕਰੰਦੀਕਰ** (ਨੀ **ਅਗਾਸ਼ੇ** IAST: சகுந்தா புப்பெர்நார் காரண்டிகாரா, née āgāshej 20 ਜੁਲਾਈ 1931-1 ਜੂਨ 2018) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਜੀਵਨੀ ਅਤੇ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਅਗਾਸ਼ੇ ਦੀ ਮਰਾਠੀ ਜੀਵਨੀ *ਵਿਸ਼ਵਾਸਤਾ* (1992) ਸਿਰਲੇਖ ਅਤੇ ਦਹਾਨੁ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਤੀ ਉਸ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਅਤੇ ਪਰਉਪਕਾਰ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਜੀਵਨੀ 
### ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਃ 1931-1953 
ਕਰੰਦੀਕਰ ਦਾ ਜਨਮ ਪੂਨੇ, ਬੰਬਈ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਵਿੱਚ 31 ਜੁਲਾਈ 1931 ਨੂੰ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ ਅਗਾਸ਼ੇ ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਇੰਦਰਾਬਾਈ ਅਗਾਸ਼ੇ (ਨੀ ਦਵਾਰਕਾ ਗੋਖਲੇ) ਦੇ ਇੱਕ ਕੁਲੀਨ ਅਤੇ ਉੱਦਮੀ ਚਿਤਪਾਵਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਭੋਰ ਰਾਜ ਦੇ ਮੰਗਦਰੀ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕੁਲੀਨ ਅਗਾਸ਼ੇ ਘਰਾਣੇ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਧਾਰਵਾੜ ਦੇ ਕੁਲੀਨ ਗੋਖਲੇ ਘਰਾਣੇ ਤੋਂ ਸੀ।

ਉਹ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਨੌਂ ਭੈਣ-ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਸੀ ਜੋ ਬਾਲਗ਼ ਹੋਣ ਤੱਕ ਬਚੀ ਰਹੀ। ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਸਨ, ਪੰਡਿਤਰਾਓ ਅਗਾਸ਼ੇ ਅਤੇ ਗਿਆਨੇਸ਼ਵਰ ਅਗਾਸ਼ੇ  ਕਰੰਦੀਕਰ ਦੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਾਠਾ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਪੇਸ਼ਵਾ ਬਾਜੀ ਰਾਓ ਦੂਜੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਤੀਜੇ ਐਂਗਲੋ-ਮਰਾਠਾ ਯੁੱਧ ਦੇ ਜਨਰਲ ਬਾਪੂ ਗੋਖਲੇ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਆਸ਼ੂਤੋਸ਼ ਫਾਟਕ, ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਦਿਨਕਰ ਜੀ ਕੇਲਕਰ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨੀ ਪੀ. ਕੇ. ਕੇਲਕਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

### ਵਿਆਹ, ਲਿਖਤਾਂ ਅਤੇ ਪਰਉਪਕਾਰਃ 1953-2018 
ਕਰੰਦੀਕਰ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਪਾਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ 1953 ਵਿੱਚ ਦਹਾਣੂ ਦੇ ਕਰੰਦੀਕਰ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਭੁਪੇਂਦਰ "ਰਾਜਾਭਾਊ" ਕਰੰਦੀਕਾਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ ਹੋਏ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਧੀ ਅਤੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਦਹਾਣੂ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਉਹ ਸਮਾਜ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਮਹਿਲਾ ਸੰਗਠਨ ਅਤੇ ਦਾਨੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਅਤੇ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਰੋਟਰੀ ਇਨਰ ਵ੍ਹੀਲ ਕਲੱਬ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਉਹ ਦਹਾਣੂ ਦੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਮਹਿਲਾ ਚੱਕਰ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ, ਜੋ ਅਕਸਰ ਕਲੱਬਾਂ ਲਈ ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਦਹਾਣੂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਰਉਪਕਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਰਾਠੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2018
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1931
ਅਮਿਤਾ ਕਾਨੇਕਰ

right|thumb|318x318px| ਅਮਿਤਾ ਕਾਨੇਕਰ, *"ਏ ਸਪੋਕ ਇਨ ਦ ਵ੍ਹੀਲ"* ਦੀ ਲੇਖਕ
**ਅਮਿਤਾ ਕਾਨੇਕਰ** ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਇੱਕ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ *"ਏ ਸਪੋਕ ਇਨ ਦ ਵ੍ਹੀਲ"* ਹਾਰਪਰਕੋਲਿਨ ਪਬਲਿਸ਼ਰਜ਼, ਭਾਰਤ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਾਨੇਕਰ ਮੁੰਬਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਮਿਥਿਹਾਸ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ 1965 ਵਿੱਚ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇਸ ਵੇਲੇ (2006) ਆਪਣੇ ਦੂਜੇ ਨਾਵਲ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਰਹੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰਲ ਇਤਿਹਾਸ ਪੜ੍ਹਾਉਂਦੀ ਹੈ।

## ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਯੋਜਨਾਵਾਂ 
ਕਾਨੇਕਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁਗਲ ਸਾਮਰਾਜ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਪਰ ਘੱਟ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਕਿਸਾਨ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਵਿਦਰੋਹ ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਦੂਜੇ ਨਾਵਲ ਲਈ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਾਨੇਕਰ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ "ਏ ਸਪੋਕ ਇਨ ਦ ਵ੍ਹੀਲ" ਬੁੱਧ ਬਾਰੇ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ 2005 ਵਿੱਚ ਹਾਰਪਰ ਕੋਲਿਨਜ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਉਸੇ ਸਾਲ ਦੂਜੀ ਛਾਪ ਵਿੱਚ ਗਈ।

## *ਏ ਸਪੋਕ ਇਨ ਦ ਵੀਲ੍ਹ* 
*"ਏ ਸਪੋਕ ਇਨ ਦ ਵ੍ਹੀਲ"* ਇੱਕ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜੋ ਦੋ ਬਿਰਤਾਂਤਾਂ ਨੂੰ ਫੈਲਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਖੁਦ ਬੁੱਧ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਇੱਕ ਜੰਮੀ ਹੋਈ ਕਥਾ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਬਲਕਿ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵੇਰਵੇ ਅਤੇ ਕਾਰੀਗਰੀ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉਸਦੇ ਹੀ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਬਿਰਤਾਂਤ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ, ਉਪਾਲੀ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਬੋਧੀ ਭਿਕਸ਼ੂ ਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਬੁੱਧ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਸੌ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿਹੜਾ  ਮੌਰੀਆ ਸਮਰਾਟ ਅਸ਼ੋਕ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1965
ਲਕਸ਼ਮੀ ਕੰਨਨ

**ਲਕਸ਼ਮੀ ਕੰਨਨ**, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਤਾਮਿਲ ਕਲਮੀ ਨਾਮ **ਕਾਵੇਰੀ** ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, (ਜਨਮ 1947) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ, ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹ ਤਾਮਿਲ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰੈੱਸ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆ ਮਿਲੀ ਹੈ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਕੰਨਨ ਦਾ ਜਨਮ 13 ਅਗਸਤ 1947 ਨੂੰ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੈਸੂਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸਨੇ 1977 ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਦੀ ਜਾਦਵਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੰਨਨ ਨੇ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 15 ਸਾਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਏ ਹਨ। ਸੰਨ 1993 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਕੈਂਟਰਬਰੀ ਵਿੱਚ ਕੈਂਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਮਲਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਐਡਵਾਂਸਡ ਸਟੱਡੀ ਦੇ ਫੈਲੋ, ਕੇ. ਕੇ. ਬਿਰਲਾ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ, ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਤਮਿਲ ਭਾਸ਼ਾ ਸਮਿਤੀ ਦੇ ਕਨੈਕਟਰ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਅਮੈਰੀਕਨ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਰਿਸਰਚ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਦਵਾਨ, ਸਮੂਹ ਮੁਖੀ, ਭਾਰਤ ਸੋਕਾ ਗੱਕਾਈ, ਭਾਰਤੀ ਕਵਿਤਾ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਗਵਰਨਿੰਗ ਬਾਡੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਲੇਖਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਯੂਰੇਸ਼ੀਆ ਲਈ ਜਿਊਰੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਹ ਆਇਓਵਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਕੈਂਬਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚੋਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੌਂਸਲ ਵਿਜ਼ਟਰ ਵੀ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 
ਕੰਨਨ ਨੇ 1974 ਤੋਂ 1985 ਤੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕਵਿਤਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ, 1986 ਅਤੇ 1993 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤਿੰਨ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਲਿਖੇ ਅਤੇ 1998 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਤਿੱਖੀਆਂ, ਸੰਖੇਪ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੀ ਪਛਾਣ, ਮਨੁੱਖੀ ਅਨੁਭਵ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ, ਜਾਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਛਾਣ ਦੀ ਖੋਜ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਇੱਕ ਵਧਦੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸੁਰ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਅਕਸਰ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਾਮਿਲ ਮੂਲ ਦੇ ਦੇ ਆਪਣੇ ਅਨੁਵਾਦ ਹਨ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਵਰਗ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਨੁਭਵਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੁਨਿਆਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਪਵਾਦ ਹੈ ਜੋ ਹੇਠਲੇ ਵਰਗਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਨਾਵਲ 'ਗੋਇੰਗ ਹੋਮ' ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੂਲ ਤਮਿਲ ਤੋਂ ਅਨੁਵਾਦ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਕੰਨਨ ਆਪਣੇ ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿੱਟ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਅਮੀਰ ਅਤੀਤ ਲਈ ਤਰਸਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਲਗਾਤਾਰ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਤਾਮ ਬ੍ਰਹਮ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੇ ਪਖੰਡ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਵੇਰਵੇ 
ਕੰਨਨ ਦਾ ਵਿਆਹ ਐਲ. ਵੀ. ਕੰਨਨ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਮਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1947
ਜੀ. ਐਸ. ਲਕਸ਼ਮੀ

**ਗੰਡੀਕੋਟਾ ਸਰਵ ਲਕਸ਼ਮੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚ ਰੈਫਰੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਘਰੇਲੂ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਅਤੇ ਕੋਚ ਹੈ। ਉਹ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਸੱਜੇ-ਹੱਥ ਦੀ ਤੇਜ਼-ਮੱਧਮ ਆਊਟ ਸਵਿੰਗ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਸੀ।

ਲਕਸ਼ਮੀ 14 ਮਈ 2019 ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਮੈਚ ਰੈਫ਼ਰੀਆਂ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੈਨਲ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮੈਚ ਜੋ ਉਸ ਨੇ ਰੈਫਰੀ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿਚਕਾਰ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਜਨਮ 23 ਮਈ 1968 ਨੂੰ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਮੁੰਦਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਜਮਸ਼ੇਦਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਟਾਟਾ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ ਕੰਪਨੀ (ਹੁਣ ਟਾਟਾ ਮੋਟਰਜ਼) ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਟਾਟਾ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ 1986 ਵਿੱਚ ਜਮਸ਼ੇਦਪੁਰ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ 10ਵੀਂ ਬੋਰਡ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ "ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਅੰਕਾਂ" ਕਾਰਨ ਦਾਖਲਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਾਲਜ ਦੇ ਖੇਡ ਕੋਟੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਲਈ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਜਮਸ਼ੇਦਪੁਰ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫਰੰਟਲਾਈਨ ਤੇਜ਼ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਮੱਧ ਰੇਲਵੇ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1989 ਵਿੱਚ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਕੇਂਦਰੀ ਰੇਲਵੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ 1989 ਅਤੇ 2004 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਂਧਰਾ ਔਰਤਾਂ, ਬਿਹਾਰ ਔਰਤਾਂ, ਰੇਲਵੇ ਔਰਤਾਂ, ਪੂਰਬੀ ਜ਼ੋਨ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਜ਼ੋਨ ਔਰਤਾਂ ਸਮੇਤ ਕਈ ਘਰੇਲੂ ਟੀਮਾਂ ਲਈ ਖੇਡਿਆ। ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸੰਨ 1991 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਦਿਨ ਬਾਕੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਲਈ ਕਾਲ-ਅਪ ਮਿਲਿਆ ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ ਲੈਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਮੱਧ ਰੇਲਵੇ ਦੀ ਟੀਮ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1995 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਅੰਤਰ-ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ 1999 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੌਰੇ ਲਈ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਉੱਥੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਵੀ ਮੈਚ ਨਹੀਂ ਖੇਡਿਆ। ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ 2004 ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ।

ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ  2014 ਤੱਕ ਦੱਖਣੀ ਮੱਧ ਰੇਲਵੇ ਟੀਮ ਦੇ ਕੋਚ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 2008-09 ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਮਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਮੈਚ ਰੈਫਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪੰਜ ਮਹਿਲਾ ਰੈਫ਼ਰੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕੰਟਰੋਲ ਬੋਰਡ (ਬੀ. ਸੀ. ਸੀ. ਆਈ.) ਦੁਆਰਾ ਘਰੇਲੂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮਹਿਲਾ ਰੈਫ਼ਰੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣਾ ਡੈਬਿਊ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਲਕਸ਼ਮੀ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਇਕਲੌਤੀ ਸੀ ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਲਈ ਨਹੀਂ ਖੇਡੀ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਮੈਚ ਰੈਫ਼ਰੀਆਂ ਲਈ ਬੀ. ਸੀ. ਸੀ. ਆਈ. ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ਾਰਟਲਿਸਟ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਪੰਜ ਮਹਿਲਾ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੜਕਿਆਂ ਅਤੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਘਰੇਲੂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਪਾਇਰਿੰਗ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਅੰਡਰ-19 ਕੂਚ ਬਿਹਾਰ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਯੂ. ਪੀ. ਅਤੇ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਕੋਡ-ਆਫ-ਕੰਡਕਟ ਪੈਨਲਟੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ।

ਜੀ. ਐੱਸ. ਲਕਸ਼ਮੀ 2019 ਮਹਿਲਾ ਟੀ-20 ਚੈਲੇਂਜ ਦੇ ਸਾਰੇ ਚਾਰ ਮੈਚਾਂ ਲਈ ਮੈਚ ਰੈਫਰੀ ਸੀ। ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਵਿੱਚ 2019 ਆਈਸੀਸੀ ਟੀ-20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਕੁਆਲੀਫਾਇਰ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਲਈ ਤਿੰਨ ਮੈਚ ਰੈਫ਼ਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਅਤੇ ਆਈਸੀਸੀ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਰੈਫ਼ਰੀ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ। ਦਸੰਬਰ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ 2019 ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਟ੍ਰਾਈ-ਨੇਸ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਮੈਚ ਲਈ ਮੈਚ ਰੈਫਰੀ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਮੈਚ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ ਸੀ।

ਸਤੰਬਰ 2024 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ 2024 ਆਈਸੀਸੀ ਮਹਿਲਾ ਟੀ-20 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਇੱਕ ਆਲ-ਫੀਮੇਲ ਆਫੀਸ਼ਿੰਗ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਮੁੰਦਰੀ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਭਾਨੂ ਕਪਿਲ

**ਭਾਨੂ ਕਪਿਲ** (ਜਨਮ 1968) ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼-ਜੰਮਪਲ ਕਵੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦ ਵਰਟੀਕਲ ਇੰਟਰੋਗਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਸਟ੍ਰੇਂਜਰਜ਼ (2001), ਇਨਕਿਊਬੇਸ਼ਨਃ ਏ ਸਪੇਸ ਫਾਰ ਮੌਨਸਟਰਜ਼ (2006) ਅਤੇ ਬੈਨ ਐਨ ਬੈਨੀਲੀਉ (2015) ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਸਾਲ 2020 ਵਿੱਚ, ਕਪਿਲ ਨੇ ਅੱਠ ਵਿੰਡਹੈਮ-ਕੈਂਪਬੈਲ ਸਾਹਿਤ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਕਪਿਲ ਦਾ ਜਨਮ 1968 ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਭਾਰਤੀ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। 1990 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ, ਫਿਰ 2019 ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਉਂਦੀ ਹੈ।

ਕਪਿਲ ਨੇ ਲੌਫਬਰੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਨਿਊਯਾਰਕ ਬਰੌਕਪੋਰਟ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਕਪਿਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ, ਦਿ ਵਰਟੀਕਲ ਇੰਟਰੋਗਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਸਟ੍ਰੇਂਜਰਜ਼, 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਲਮਾਨ ਰਸ਼ਦੀ ਦੀ 1980 ਦੇ ਬੁੱਕਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਣ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਇੱਕ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਅਨੁਭਵ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ, "ਸ਼ਾਇਦ ਫਿਰ, ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ, ਮੈਂ ਸਮਝ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀਃ ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਲੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਿਖ ਸਕਦਾ ਹੈ।" 2015 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਬਿਲੀਵਰ ਨੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਇੱਕ ਗੋਲ-ਮੇਜ਼ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ।

2009 ਦੇ ਹਿਊਮੈਨੀਮਲਃ ਏ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਫਾਰ ਫਿਊਚਰ ਚਿਲਡਰਨ ਨੇ ਅਮਲਾ ਅਤੇ ਕਮਲਾ ਦੇ ਗੈਰ-ਗਲਪੀ ਬਿਰਤਾਂਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਲਈ, ਦੋ ਲੜਕੀਆਂ ਜੋ "ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਬਘਿਆੜਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿ ਰਹੀਆਂ ਸਨ" ਲੱਭੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਡਗਲਸ ਏ. ਮਾਰਟਿਨ ਨੇ ਇਨਕਿਊਬੇਸ਼ਨਃ ਏ ਸਪੇਸ ਫਾਰ ਮੌਨਸਟਰਸ ਨੂੰ "ਇੱਕ ਨਾਰੀਵਾਦੀ, ਉੱਤਰ-ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਆਨ ਦ ਰੋਡ" ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਜਨਤਕ ਪੜ੍ਹਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਲਾ ਦੇ ਤੱਤ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਬ੍ਰਾਇਨ ਡਰੋਇਟਕੌਰ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਇੱਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਜੋ ਕਿ ਨਿਊ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੇ 2015 ਦੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਲਿਖਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕਪਿਲ ਨੇ ਨਰੋਪਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਗੋਡਾਰਡ ਕਾਲਜ ਦੇ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਵੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਵਰਮਾਂਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਇਨ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਫਾਰ ਸਸਟੇਨੇਬਿਲਿਟੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਅਤੇ ਸਹਿ-ਸਿਖਾਇਆ ਹੈ।

2019 ਵਿੱਚ, ਕਪਿਲ ਨੂੰ ਕੈਂਬਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਮਿਲੀ, ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਚਰਚਿਲ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਸਾਥੀ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਰਹੀ। 2022 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਇਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਲਿਟਰੇਚਰ ਦੀ ਫੈਲੋ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ 
ਇਨਕਿਊਬੇਸ਼ਨਃ ਏ ਸਪੇਸ ਫਾਰ ਮੌਨਸਟਰਸ ਇੱਕ ਸਮਾਲ ਪ੍ਰੈੱਸ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਸ਼ਨ ਬੈਸਟ-ਸੈਲਰ ਸੀ। ਬਾਨ ਐਨ ਬੈਨੀਲੀਯੂ ਨੂੰ 2015 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਟਾਈਮ ਆਉਟ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਡੀਕੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਔਰਤ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਰਾਜਾ ਭਈਆ ਪੁੰਛਵਾਲੇ

**ਰਾਜਾ ਭਈਆ ਪੂੰਛਵਾਲੇ** (1882-1956) ਪੁੰਛ ਘਰਾਨਾ ਦਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸੀ। ਰਾਜਾ ਭਈਆ ਪੁੰਛਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੀ ਗਵਾਲੀਅਰ ਘਰਾਣੇ (ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਘਰਾਣਿਆਂ 'ਚੋਂ ਇੱਕ) ਤੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਰਾਜਾ ਭਈਆ ਦਾ ਜਨਮ 12 ਅਗਸਤ 1882 ਨੂੰ ਕੇਂਦਰੀ ਭਾਰਤ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਗਵਾਲੀਅਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਨਾਮ ਰਾਓ ਰਾਧਲਕਿਸ਼ਨ ਆਨੰਦ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਝਾਂਸੀ (ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼) ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਐਲੀਚਪੁਰ ਦੇ ਜਗੀਰਦਾਰ ਸਨ। ਉਹ ਤਾਨ-ਮਲਿਕਾ, ਸੰਗੀਤੋਪਾਸਨਾ, ਠੁਮਰੀ ਅਤੇ ਤਰੰਗਿਨੀ ਧੁਪਦ ਧਮਾਰ-ਗਿਆਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ 1956 ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ, ਅਤੇ 1956 ਵਿੱਚੋਂ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।•• 

ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਸਤਾਰਾ ਜਿਲੇ ਨੂੰ ਛਡ ਕੇ ਝਾਂਸੀ ਦੀ ਰਾਨੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਬਾਈ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਬੁੰਦੇਲਖੰਡ 'ਚ ਆ ਵੱਸੇ ਸਨ । ਇਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਨੂੰ ਜਿਮੀਦਰੀ ਮਿਲ ਗਈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪੂੰਛ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਖਾਨਦਾਨ ਨੂੰ 'ਪੂੰਛਵਾਲੇ' ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਮਿਲ ਗਿਆ ਸੀ । 

ਰਾਜਾ ਭਈਆ ਪੂੰਛਵਾਲੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਤਾਲੀਮ ਧਰੁਪਦ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਇਕ ਵਾਮਨਬੁਆ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਤੋਂ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਰਾਜਾ ਭਈਆ ਪੂੰਛਵਾਲੇ ਸ਼ੰਕਰ ਰਾਓ ਪੰਡਿਤ ਦੀ ਗ੍ਰਾਮੋਫੋਨ ਰਿਕੋਰਡ ਤੇ ਮਧੁਰ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣ ਕੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਸਨ। ਰਾਜਾ ਭਈਆ ਪੂੰਛਵਾਲੇ ਗਵਾਲੀਅਰ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਮਹਾਦੇਵ ਰਾਓ ਸੀਂਦਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਦਰਬਾਰੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਇਥੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੰਡਿਤ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨਾਰਾਇਅਨ ਭਾਤਖੰਡੇ ਦੀ ਸੁਰਲਿਪੀ ਪਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਉਸ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ਾਹੀ ਵਜ਼ੀਫਾ ਮਿਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਭਾਤਖੰਡੇ ਵਿਦਿਆਪੀਠ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪਰੀਖਿਅਕ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ। 

ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਤਾਨਮਲਿਕਾ,ਸੰਗੀਤੋਪਾਸਣਾ,ਠੁਮਰੀਤਰੰਗਿਨੀ ਇਤਿਆਦੀ ਵਰਗੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖ ਕੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਮਹਾਨ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤਿ ਤੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਨ 1956 ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਗਾਇਕ ਹੋਣ ਦਾ ਪ੍ਰੇਜ਼ੀਡੈਂਟ ਇਨਾਮ ਵੀ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। 

ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਬਾਲਾ ਸਾਹਿਬ ਪੂੰਛਵਾਲੇ ਵੀ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਇਕ ਹਨ।

ਏਨ ਡੀ ਕੌਸ਼ਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੇਸਰ ਸੁਮਤਿ ਮੂਤਕਰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਗਿਰਦਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1956
ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਰੀਜਨਲ ਸੈਂਟਰ ਬਠਿੰਡਾ

**ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਰੀਜਨਲ ਸੈਂਟਰ ਬਠਿੰਡਾ** ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲਾ ਦਾ ਬਠਿੰਡਾ ਵਿਖੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਵਿਦਿਅਕ ਪੱਖ ਤੋਂ ਪੱਛੜੇ ਹੋਏ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਲਵਾ ਖੇਤਰ ਵਿਚ 9 ਸਤੰਬਰ 1984 ਈ. ਵਿਚ ਬਠਿੰਡਾ ਵਿਖੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਰਿਜਨਲ ਸੈਂਟਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਇਸ ਖਿੱਤੇ ਦੀ ਇਕ ਖਾਸ ਉਪਲਬੱਧੀ ਸੀ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ 20 ਕਨਾਲਾਂ (12100 ਸਕੇਅਰ ਮੀਟਰ) ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ। 

## ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿਭਾਗ
ਮਾਲਵਾ ਖੇਤਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਹ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਵਿਭਾਗ ਲਈ ਇਕ ਢੁਕਵੀਂ ਜਗ੍ਹਾ ਸੀ। ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਵਿਭਾਗ ਇਕ ਮਲਟੀ ਫੈਕਲਟੀ ਵਿਭਾਗ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਵਿਚ ਮੈਰਿਟ ਪੁਜੀਸ਼ਨਾਂ, ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿਚ ਵੀ ਨਿਰੰਤਰ ਪੁਜੀਸ਼ਨਾਂ ਲੈਂਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਹੁਨਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਯੋਗ ਅਗਵਾਈ ਦੇਣ ਲਈ ਵਿਭਾਗ ਵਲੋਂ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੈਂਪ ਲਗਾਏ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਰਿਜਨਲ ਸੈਂਟਰ, ਬਠਿੰਡਾ ਦੇ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿਭਾਗ ਲਈ ਇਹ ਮਾਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰੋ. ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਵਿਚ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਅਧਿਆਪਨ ਕਾਰਜ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਰਿਜਨਲ ਸੈਂਟਰ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਣ ਨਾਲ ਇਹ ਖੇਤਰੀ ਅਦਾਰਾ ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੇ ਲਗਭਗ ਹਰੇਕ ਕਾਲਜ ਅੰਦਰ ਤੇ ਹਰੇਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ ਅੰਦਰ ਇਸ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਅ ਰਹੇ ਹਨ।
ਰਿਜਨਲ ਸੈਂਟਰ, ਬਠਿੰਡਾ ਵਿਖੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਦੋ ਦਰਜਨ ਦੇ ਕਰੀਬ ਰਿਸਰਚ ਸਕਾਲਰ ਵੀ ਆਪਣਾ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਪਣੇ ਆਰੰਭ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਮਾਨਸਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਅਬੋਹਰ, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਤੱਕ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਖਿੱਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਬਾਹਰਲੇ ਸੂਬਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦਾਖਲਿਆਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਹਰਿਆਣਾ ਸੂਬੇ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਰਿਜਨਲ ਸੈਂਟਰ, ਬਠਿੰਡਾ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੋਰਸਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਦਾਖਲਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

### ਕੋਰਸ 
#ਐਮ.ਏ. ਆਨਰਜ਼ (ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ)
#ਐਮ.ਏ. ਆਨਰਜ਼ (ਪੰਜਾਬੀ)
#ਐਮ.ਏ. ਆਨਰਜ਼ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ)

### ਵਿਸ਼ੇਸ ਵਿਦਿਆਰਥੀ
* ਜਸਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ - ਜਿਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ 'ਪੀਐਮ ਯੁਵਾ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਸਕੀਮ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
* ਯਾਦਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਨੇ 2016-17 ਵਿਚ ਹੋਈ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲਾ ਦੀ ਪੀਐਚ.ਡੀ/ਐਮ.ਫਿਲ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
* ਸੈਸ਼ਨ 2017-18 ਵਿਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਤਨਾਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਪੀਐਚ.ਡੀ/ਐਮ.ਫਿਲ ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
* ਯਾਦਵਿੰਦਰ ਸੰਧੂ ਦਾ ਪਲੇਠਾ ਨਾਵਲ "ਵਕਤ ਬੀਤਿਆ ਨਹੀਂ" ਨਾਲ ਸਾਹਿਤਕ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦਾ ਯੁਵਾ ਪੁਰਸਕਾਰ 2019 ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ।
* ਗਗਨ ਸੰਧੂ ਨੇ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦਾ ਯੁਵਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
* ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਜੈਸਮੀਨ ਦਾ ਥੀਏਟਰ/ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਨਾਮ ਹੈ।

## ਹੋਰ ਕੋਰਸ
# ਵੱਖ ਵੱਖ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਕੋਰਸ 
# ਬੀ. ਐਡ. ਅਤੇ ਐਮ. ਐਡ. 
# ਲਾਅ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਐਲ. ਐਲ. ਬੀ. ਅਤੇ ਐਲ. ਐਲ. ਐਮ.

## ਸੰਸਥਾ ਮੁੱਖੀ
## ਹਵਾਲੇ
ਗੈਰੇਟਾ ਬਿਜ਼ੀ

ਗੈਰੇਟਾ ਹੈਲਨ ਬੁਸੀ (1 ਮਾਰਚ, 1893 - 21 ਅਕਤੂਬਰ, 1976), ਜਿਸਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਗੈਰੇਟਾ ਬੁਸੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਲਜ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਲੇਖਕ, ਅਤੇ ਇਲੀਨੋਇਸ ਦੇ ਅਰਬਾਨਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਬੈਂਕ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਬੁਸੀ ਦਾ ਜਨਮ ਇਲੀਨੋਇਸ ਦੇ ਅਰਬਾਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਜਾਰਜ ਡਬਲਯੂ. ਬੁਸੀ ਅਤੇ ਕੇਟ ਬੇਕਰ ਬੁਸੀ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਬੈਂਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਨ।[1] ਉਸਨੇ 1911 ਵਿੱਚ ਅਰਬਾਨਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ,[2] ਅਤੇ 1915 ਵਿੱਚ ਵੈਲਸਲੀ ਕਾਲਜ ਤੋਂ।[3] ਉਸਨੇ 1922 ਵਿੱਚ ਇਲੀਨੋਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਸੀ "ਉੰਨ੍ਹੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਆਦਮੀਆਂ ਦੇ ਪੱਤਰਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਔਗਸਟੇ ਕੋਮਟੇ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ"।[4] ਉਸਨੇ 1924 ਵਿੱਚ ਇਲੀਨੋਇਸ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਸੀ "1880 ਤੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ; ਫਰੈਡਰਿਕ ਹੈਰੀਸਨ ਦਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕਤਾ"।

## ਕਰੀਅਰ 
ਬੁਸੀ ਨੇ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਲੀਨੋਇਸ ਦੀ ਸਫ੍ਰੈਜਿਸਟ ਕੈਥਰੀਨ ਵਾ ਮੈਕਕੁਲੋਚ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਮਰੀਕੀ ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ ਨਾਲ ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।[1] ਉਸਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਹੈਰਾਲਡ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੇ ਕਿਤਾਬ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।[2] ਉਹ ਪੱਤਰਕਾਰ ਇਜ਼ਾਬੇਲ ਪੈਟਰਸਨ ਦੀ ਕਰੀਬੀ ਦੋਸਤ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਉਹ ਹੈਰਾਲਡ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਸਨ।[3]

ਬੁਸੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸਕੂਲ ਲਈ ਅਰਬਾਨਾ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ, ਅਤੇ 1930 ਤੋਂ 1961 ਤੱਕ ਇਲੀਨੋਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰਹੀ, ਫੈਕਲਟੀ ਵਿੱਚ। [1] ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਲਈ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ [2][3][4] ਲਿਖੀਆਂ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਾਵਲ, ਦ ਵਿੰਡਬ੍ਰੇਕ (1938), ਜੋ ਉਨ੍ਹੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਇਲੀਨੋਇਸ ਵਿੱਚ ਸੈੱਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। [5][6] ਉਹ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਚੈਂਪੇਨ ਦੀ ਉਪ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ। [7] ਅਤੇ ਡਾਟਰਜ਼ ਆਫ਼ ਦ ਅਮੈਰੀਕਨ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਚੈਪਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ, [8] ਜਦੋਂ ਉਹ ਇਲੀਨੋਇਸ ਵਿੱਚ ਸੀ ਤਾਂ ਉਹ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਿਲੀਅਮ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਦੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਸੀ। [9]

ਬੁਸੀ ਇੱਕ ਬਹਾ'ਈ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੀ।[1][2] ਉਸਨੇ ਇਲੀਨੋਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬਹਾ'ਈ ਕਲੱਬ ਦੇ ਫੈਕਲਟੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ, ਬਹਾ'ਈ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਲੈਕਚਰ ਦਿੱਤਾ,[3][4] ਅਤੇ 1930 ਤੋਂ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਤੱਕ ਬਹਾ'ਈ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਸੰਪਾਦਕੀ ਸਟਾਫ 'ਤੇ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।[5][6] "ਏ ਫਰੈਸ਼ ਸਟ੍ਰੀਮ ਆਫ਼ ਵਿਜ਼ਡਮ" (ਵਰਲਡ ਆਰਡਰ 1947) ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਲਿਖਿਆ, "ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਚਾਅ, ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਖਤਰਨਾਕ ਸਮੇਂ ਲਈ, ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਸਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਸਾਡੀਆਂ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇਸਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਫੈਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ"।[7]

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਬੁਸੀ ਦੀ ਮੌਤ 1976 ਵਿੱਚ ਅਰਬਾਨਾ ਵਿੱਚ 83 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।[1] ਬੁਸੀ ਦੇ ਕਾਗਜ਼ਾਤ ਚੈਂਪੇਨ ਕਾਉਂਟੀ ਹਿਸਟੋਰੀਕਲ ਆਰਕਾਈਵਜ਼[2] ਅਤੇ ਇਲੀਨੋਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਹਨ।[3] ਉਸਨੇ ਅਰਬਾਨਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਰਿਵਾਰਕ ਘਰ ਬਹਾਈ ਕੇਂਦਰ ਬਣਨ ਲਈ ਦਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ; ਇਹ 1987 ਵਿੱਚ ਸੜ ਗਿਆ।[4]

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* A 1984 oral history interview with Busey's younger sister, Margaret Jean Busey Yntema (1898–2002), at the University of Illinois Springfield

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1976
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1893
ਉਸਤਾਦ ਗੁਲਾਮ ਕਾਦਿਰ ਖਾਨ

ਉਸਤਾਦ **ਗੁਲਾਮ ਕਾਦਿਰ ਖਾਨ** ਇੱਕ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਮੇਵਾਤੀ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਰੁਦਰ ਵੀਨਾ ਵਾਦਕ ਸਨ। ਉਹ ਮੇਵਾਤੀ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਖਲੀਫਾ, ਵਾਹਿਦ ਖਾਨ (ਬੀਨਕਾਰ) ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰ,ਚੇਲੇ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਯੁੱਗ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਾਇਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਪੰਡਿਤ ਜਸਰਾਜ ਦੇ ਗੁਰੂ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਪਿਛੋਕੜ 
ਖਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਇੰਦੌਰ ਵਿੱਚ ਮੇਵਾਤੀ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਵੰਸ਼ਵਾਦੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਵਾਹਿਦ ਖਾਨ (ਬੀਨਕਾਰ) ਇੰਦੌਰ ਰਾਜ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਰਬਾਰੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸਨ। ਵਾਹਿਦ ਖਾਨ (ਬੀਨਕਾਰ) ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਮੁਨੱਵਰ ਖਾਨ ਨੇ ਮੇਵਾਤੀ ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਵੋਕਲ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਗੁਲਾਮ ਕਾਦਿਰ ਖਾਨ ਨੂੰ ਵੋਕਲ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਤਾਲੀਮ ਦੇਣ ਲਈ ਰਾਜ਼ੀ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਵੋਕਲ ਪਰੰਪਰਾ ਵਾਹਿਦ ਖਾਨ ਅਤੇ ਮੁਨੱਵਰ ਖਾਨ ਦੇ ਭਰਾ ਘੱਗੇ ਨਜ਼ੀਰ ਖਾਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਵਿੱਚ ਵਧੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੁਨੱਵਰ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਤਾਲੀਮ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਵਜੋਂ ਅਪਣਾਇਆ।

ਖਾਨ ਆਪਣੇ ਚਾਚੇ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਮੁਨੱਵਰ ਖਾਨ ਨਾਲ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਸਾਣੰਦ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿਥੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਰਬਾਰੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਜੈਵੰਤ ਸਿੰਘਜੀ ਵਾਘੇਲਾ ਦੇ ਨਾਲ ਤਾਲੀਮ ਵੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।

ਖਾਨ ਨੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ 'ਤੇ ਅਕਸਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਆ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਸਿਖਾਇਆ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਤਾਲੀਮ ਦਿੱਤੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਚੇਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੰਡਿਤ ਜਸਰਾਜ, ਸੁਮਨ ਕਲਿਆਣਪੁਰ, ਰਈਸ ਖਾਨ, ਪੰਕਜ ਉਧਾਸ, ਸਿਰਾਜ ਖਾਨ ਅਤੇ ਅਸਦ ਖਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਸੰਨ 2002 ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੋਟ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਮਾਨਤਾ 
* ਗੁਜਰਾਤ ਗੌਰਵ ਪੁਰਸਕਾਰ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2002
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1912
ਸਾਰਾਹ ਥਾਮਸ (ਅਮਰੀਕੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਅਧਿਕਾਰੀ)

**ਸਾਰਾਹ ਥਾਮਸ** (ਨੀ **ਬੇਲੀ**) (ਜਨਮ 21 ਸਤੰਬਰ, 1973) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਸ ਵੇਲੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫੁੱਟਬਾਲ ਲੀਗ (ਐਨ. ਐਫ. ਐਲ.) ਲਈ ਖੇਡਦੀ ਹੈ।

ਥਾਮਸ ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਮੇਜ਼ਰ ਫੁੱਟਬਾਲ ਖੇਡ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਸੀ, ਉਹ ਇੱਕ ਬਾਊਲ ਗੇਮ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਬਿਗ ਟੈੱਨ ਸਟੇਡੀਅਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਸੀ। 8 ਅਪ੍ਰੈਲ, 2015 ਨੂੰ, ਥਾਮਸ ਨੂੰ ਐਨ.ਐਫ.ਐਲ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਫੁੱਲ-ਟਾਈਮ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ 2020 ਐਨ.ਐਫ.ਐਲ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ, ਉਹ ਰੈਫਰੀ ਸ਼ੌਨ ਹੋਚੁਲੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਹ ਵਰਦੀ ਨੰਬਰ 53 ਪਹਿਨਦੀ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਐੱਨ.ਐੱਫ.ਐੱਲ ਪਲੇ ਆਫ ਗੇਮ ਲਈ ਫੀਲਡ ਅਸਾਈਨਮੈਂਟ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ। ਫਰਵਰੀ 2021 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇੱਕ ਸੁਪਰ ਬਾਊਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਥਾਮਸ ਦਾ ਜਨਮ ਪਾਸਕਾਗੌਲਾ, ਮਿਸੀਸਿਪੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਪਾਸਕਾਗੌਲਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸਾਫਟਬਾਲ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਵਾਰ ਪੱਤਰ ਲਿਖੇ, ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਸੀ। ਉਹ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ 'ਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਗਈ ਸੀ। ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਟੀਮ ਉੱਤੇ ਆਪਣੇ ਤਿੰਨ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਥਾਮਸ ਨੇ 779 ਅੰਕ, 441 ਰਿਬਾਊਂਡ, 108 ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ 192 ਸਟੀਲ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ। ਇਹ ਸਕੂਲ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਸਥਾਨ ਸੀ। ਥਾਮਸ ਬ੍ਰੈਂਡਨ, ਮਿਸੀਸਿਪੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

## ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ 
### ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ 
ਥਾਮਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1996 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਗਲਫ ਕੋਸਟ ਫੁੱਟਬਾਲ ਆਫੀਸ਼ੀਅਲਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਕ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ। ਉਸ ਨੇ 1999 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਵਰਸਿਟੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਗੇਮ ਖੇਡੀ।

### ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਕਾਨਫਰੰਸ 
2006 ਵਿੱਚ, ਕਾਨਫਰੰਸ ਯੂ.ਐਸ.ਏ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ ਗੈਰੀ ਔਸਟਿਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਪਰ ਬਾਊਲਜ਼ XXXI ਅਤੇ XXXV ਦਾ ਵੀ ਰੈਫਰੀ ਕੀਤਾ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਥਾਮਸ ਨੇ ਉਦਯੋਗ ਦੀ ਉੱਨਤੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਮਰਪਣ ਅਤੇ ਹੁਨਰ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਔਸਟਿਨ ਉਸ ਦੇ ਹੁਨਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕਾਨਫਰੰਸ ਯੂ.ਐਸ.ਏ ਸਟਾਫ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। 2007 ਵਿੱਚ, ਥਾਮਸ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਲਜ ਫੁੱਟਬਾਲ ਖੇਡ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਮਫ਼ਿਸ ਅਤੇ ਜੈਕਸਨਵਿਲ ਸਟੇਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਖੇਡ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973
ਕਲਾਰਾ ਬਰਡੇਟ

**ਕਲਾਰਾ ਬ੍ਰੈਡਲੀ ਬੇਕਰ ਵ੍ਹੀਲਰ ਬਰਡੇਟ** (22 ਜੁਲਾਈ, 1855-6 ਜਨਵਰੀ, 1954) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕਲੱਬਵੁਮਨ ਅਤੇ ਪਸਾਡੇਨਾ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਸੀ। ਉਹ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਵੁਮੈਨਜ਼ ਕਲੱਬਾਂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਕਲਾਰਾ ਬ੍ਰੈਡਲੀ ਦਾ ਜਨਮ ਈਸਟ ਬਲੂਮਫੀਲਡ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਐਲਬਰਟ ਐਚ. ਬ੍ਰੈਡਲੀ ਅਤੇ ਲੌਰਾ ਕੋਵਿਲ ਬ੍ਰੈਡਲੀ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਾਈਰਾਕਿਊਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, 1876 ਦੀ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।[1] ਉਹ ਸਾਈਰਾਕਿਊਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਅਲਫ਼ਾ ਫਾਈ ਸੋਰੋਰਿਟੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।[2][3]

## ਕਰੀਅਰ 
left|thumb|ਕਲਾਰਾ ਬੀ. ਬਰਡੇਟ, ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ, ਦ ਰੇਨਬੋ ਐਂਡ ਦ ਪੋਟ ਆਫ਼ ਗੋਲਡ (1908) ਤੋਂ
1900 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਕਲੱਬਜ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ ਸੀ ਤਾਂ ਕਲਾਰਾ ਬਰਡੇਟ ਇਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ।[1] ਉਹ 1902 ਤੋਂ 1904 ਤੱਕ ਜਨਰਲ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਕਲੱਬਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀ ਸੀ।[2] ਉਹ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਰਬਰਟ ਹੂਵਰ ਦੀ 1932 ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੁਹਿੰਮ,[3] ਅਤੇ ਪਾਸਾਡੇਨਾ ਸਮਾਜਿਕ ਜੀਵਨ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਹ ਪਾਸਾਡੇਨਾ ਮੈਟਰਨਿਟੀ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਮਰਥਕ ਸੀ।[4] ਉਹ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਪਰਉਪਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ, ਏਬੇਲ ਕਲੱਬ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ, ਦੂਜੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।[5] ਉਹ ਸਾਊਥਵੈਸਟ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਪਾਸਾਡੇਨਾ ਹਿਊਮਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ। ਮਤਾਧਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਨੈਸ਼ਨਲ ਲੀਗ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨ ਵੋਟਰਜ਼ ਅਤੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਵਿਧਾਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਸੀ।[6]

ਆਪਣੇ ਤੀਜੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਟੈਂਪਲ ਬੈਪਟਿਸਟ ਚਰਚ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ। ਇੱਕ ਪਾਦਰੀ ਦੀ ਪਤਨੀ, ਜਾਂ "ਪਾਸਟੋਰੈਸ" (ਉਸਦਾ ਪਸੰਦੀਦਾ ਸਿਰਲੇਖ) ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਹ ਕਲੀਸਿਯਾ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਕਈ ਕਮੇਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਫਿਲਹਾਰਮੋਨਿਕ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਵੱਡੀ ਕਲੀਸਿਯਾ ਨੂੰ ਰੱਖੇਗੀ ਅਤੇ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਮਾਗਮਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਥਾਨ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ।[1] ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਤੀਜੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਚ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਕੰਮ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਲਿਖੀ, ਦ ਰੇਨਬੋ ਐਂਡ ਦ ਪੋਟ ਆਫ਼ ਗੋਲਡ (1908)।[2] ਉਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕੁਝ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਰੌਬਰਟ ਜੇ. ਬਰਡੇਟ, ਹਿਜ਼ ਮੈਸੇਜ (1923) ਵਜੋਂ ਵੀ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ।[3]

During World War I, she was involved with flood conservation in California, and was California field secretary for the Council of National Defense. In 1926, she was awarded an honorary doctorate from Syracuse University.

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਕਲਾਰਾ ਬ੍ਰੈਡਲੀ ਨੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।[1] ਉਸਨੇ ਪਹਿਲਾ ਵਿਆਹ 1878 ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਨਥਾਨਿਏਲ ਮਿਲਮੈਨ ਵ੍ਹੀਲਰ ਨਾਲ ਕੀਤਾ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ, ਰਾਏ ਬੀ. ਵ੍ਹੀਲਰ ਸੀ। ਵ੍ਹੀਲਰਜ਼ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵ੍ਹੀਲਰ ਦੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਚਲੇ ਗਏ, ਪਰ 1886 ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਦੂਜੀ ਵਾਰ 1890 ਵਿੱਚ ਕਰਨਲ ਪ੍ਰੈਸਲੀ ਕੈਲਵਰਟ ਬੇਕਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ; ਉਸਦੀ ਮੌਤ 1893 ਵਿੱਚ ਹੋਈ। 1899 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਰੌਬਰਟ ਜੋਨਸ ਬਰਡੇਟ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਇੱਕ ਹਾਸਰਸ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਲੈਕਚਰਾਰ ਸੀ ਜੋ ਇੱਕ ਨਿਯੁਕਤ ਬੈਪਟਿਸਟ ਮੰਤਰੀ ਬਣਿਆ। 1914 ਵਿੱਚ ਬਰਡੇਟ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ 'ਤੇ ਉਹ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਵਿਧਵਾ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ 1954 ਵਿੱਚ 98 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।[2] ਉਸਦੇ ਪੇਪਰ ਹੰਟਿੰਗਟਨ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਲੇਖਬੱਧ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Bradford Caslon, "Robert & Clara Burdette, 891 S. Orange Grove Blvd. Pasadena" *A Look Back at Vintage Los Angeles* (June 22, 2013); blog post including many photographs of the Burdettes' home in Pasadena.
* Dorothy Grace Miller, ''Within the Bounds of Propriety: Clara Burdette and the Women's Movement'' (PhD dissertation, University of California, Riverside, 1984).
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1954
ਰਾਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ

**ਰਾਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ** (1924 ਜਾਂ 1925-20 ਅਕਤੂਬਰ 2014) ਤਾਮਿਲ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਤਮਿਲ ਲੇਖਕ ਸੀ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਰਾਜਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁਸਿਰੀ, ਤਿਰੂਚਿਰਾਪੱਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸਵੈ-ਸਿੱਖਿਅਕ ਸੀ।

ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੀਹਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਉੱਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੋਜ ਕੀਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਨਾਵਲ ਲਿਖਣ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਤਮਿਲ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਦਰਸਾਏ ਜਾਂਦੇ, ਜਿਵੇਂ-ਗਰੀਬ ਕਿਸਾਨ, ਨਮਕ ਪੈਨ ਵਰਕਰ, ਛੋਟੇ ਅਪਰਾਧੀ, ਜੰਗਲ ਡਕੈਤ, ਅੰਡਰ-ਟਰਾਇਲ ਕੈਦੀ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਮਜ਼ਦੂਰ ਆਦਿ। ਉਸਨੇ 80 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਲੀ ਨਾਵਲ, ਵੀਹ ਨਾਟਕ, ਦੋ ਜੀਵਨੀਆਂ ਅਤੇ ਕਈ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ ਮਲਿਆਲਮ ਤੋਂ ਤਮਿਲ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਅਨੁਵਾਦਕ ਸੀ। 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਲੇਖਣ ਦੇ ਆਪਣੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ, ਸੂਸੀ ਜੇ ਥਾਰੂ ਅਤੇ ਕੇ ਲਲਿਤਾ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੂੰ "ਤਮਿਲ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਰੁਝਾਨ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ" ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ਵਜੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਸਥਿਤੀਆਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਖੋਜ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ।

ਸੰਨ 1973 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਨਾਵਲ *ਵੇਰੂੱਕੂ ਨੀਰ* ਲਈ ਤਾਮਿਲ ਲਈ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਾਲ 2009 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀਕਰਨ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ 300,000 ਰੁਪਏ ਦੇ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਦੁਰਲੱਭ ਘਟਨਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਮਰੇ ਹੋਏ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀਕਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਮੌਤ 
ਰਾਜਮ ਆਪਣੇ ਅੰਤਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਬੇਸਹਾਰਾ ਰਹਿ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਬਿਰਧ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਉਣਾ ਪਿਆ ਸੀ। 20 ਅਕਤੂਬਰ 2014 ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* *ਉੱਤਰਾ ਕੰਡਮ- (ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੰਡਮ) *
* ਕੁਰਿਨਜੀ ਦੈਨ- (ਕੰਨੜ ਅਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ) 
* *ਵਲਾਈਕਰਮ- (ਵਲਾਈਕਰਮ) *
* *ਵੇਰੂੱਕੂ ਨੀਰ- (ਵੇਰੂੱਕ੍ਕੂ ਨੀਰ) * ਕੰਨੜ ਅਨੁਵਾਦ ਉਪਲਬਧ ਹੈ।
* *ਮਲਾਰਗਲ- (ਮਲਾਰਕਲਜ਼) *
* *ਮੁਲੂਮ ਮਲਾਰੰਧਧੂ- (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ) *
* *ਪਾਦਈਇਲ ਪਦੀੰਦਾ ਅਦਿਗਲ- (ਪੱਤੀਇਲ ਪੱਤੀੰਦ ਆਦਿਗਲ) *
* *ਅਲਾਇਵਾਈ ਕਰਾਈਲੇ- (ਅਲਾਈਵਾਈ ਕਰੀਲੀਲੇ) *
* *ਕਰੀਪੂ ਮਨੀਗਲ- (ਕ੍ਰਿਪਪੂ ਮਨੀਕਲਜ਼) *
* *ਮੰਨਾਕੱਟੂ ਪੁੰਟੁਲੀਕਲ- (ਮੰਨੰਕਟੂਪ ਪੁੰਟੂਲੀਕਲਜ਼) *
* *ਸਤੀਆ ਵੇਲਵੀ- (ਸੱਤਿਆ ਵੇਲਵੀ) *
* ਸੁਜ਼ਲਿਲ ਮਿੱਠੱਕੁਮ ਦੀਪੰਗਲ (ਵਰਲਪੂਲ ਵਿੱਚ ਦੀਵੇ (1987) 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2014
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸੁਸਮਿਤਾ ਚੈਟਰਜੀ

**ਸੁਸਮਿਤਾ ਚੈਟਰਜੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਤਾਮ (2021), ਪਾਕਾ ਦੇਖਿਆ (2022), ਕਚਰ ਮਾਨੁਸ਼ (2022), ਖੇਲਾ ਜੌਖੋਂ (2022) ਅਤੇ ਚੇਂਗੀਜ਼ (2023) ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ
### ਫਿਲਮ
## ਹਵਾਲੇ
ਵਾਰਸੀ ਭਰਾ

ਵਾਰਸੀ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵਾਲੀ ਸੰਗੀਤਕ ਗਰੁਪ  ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਰਾ ਨਜ਼ੀਰ ਅਹਿਮਦ ਖਾਨ ਵਾਰਸੀ ਅਤੇ ਨਸੀਰ ਅਹਿਮਦ ਖਾਨ ਵਾਰਸੀ(ਕੱਵਾਲ) ਆਪਣੇ ਅਠ ਸਾਥੀਆਂ(ਹਮਨਵਾ ਜਾਂ ਪਾਰਟੀ)ਹਨ। ਉਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

## ਕੱਵਾਲਾਂ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ 
ਨਜ਼ੀਰ ਅਤੇ ਨਸੀਰ ਜ਼ਹੀਰ ਅਹਿਮਦ ਖਾਨ ਵਾਰਸੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਜ਼ੀਜ਼ ਅਹਿਮਦ ਖਾਨ ਵਾਰਸੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਵਾਰਸੀ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਅਵਤਾਰ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਵਾਰਸੀ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਮੁਹੰਮਦ ਸਿੱਦੀਕੀ ਖਾਨ ਮੁਗਲ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਾਇਕ ਸਨ। 1857 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਮੁਗਲ ਸਾਮਰਾਜ ਭੰਗ ਹੋ ਗਿਆ, ਉਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਲਈ ਦਰਬਾਰੀ ਗਾਇਕ ਬਣ ਗਏ। ਮੁਹੰਮਦ ਸਿੱਦੀਕੀ ਖਾਨ ਤਨਰੁਸ ਖਾਨ ਦਾ ਭਤੀਜਾ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਵਾਰਸੀ ਭਰਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਰਹੇ  ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਤੀਬਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਅਮੀਰ ਖੁਸਰੋ ਦੀਆਂ ਕਵਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਗਾਇਕੀ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਵਾਹਕ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਧੁਨ ਅਤੇ ਮੌਕੇ ਤੇ ਸੁਧਾਰ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਆਪਣੀ ਰਵਾਇਤੀ ਸੂਫੀਆਨਾ ਕਵਾਲੀ, ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ, ਠੁਮਰੀ, ਭਜਨਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। ਨਜ਼ੀਰ ਅਹਿਮਦ ਖਾਨ ਵਾਰਸੀ ਅਤੇ ਨਸੀਰ ਅਹਿਮਦ ਖਾਨ ਵਾਰਸੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਈ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਕੀਤੇ ਹਨ।

ਉਹ ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਹਰ ਵੀਰਵਾਰ ਦੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਨਾਮਪੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਈਦ ਸ਼ਾਹ ਯੂਸਫ਼ੂਦੀਨ ਦੀ ਦਰਗਾਹ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਵਾਮਨਰਾਓ ਹਰੀ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ

**ਵਾਮਨਰਾਓ ਐਚ. ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ** (ਜਨਮ 1907-ਦੇਹਾਂਤ 1990), ਜਿਸ ਨੂੰ **ਵਾਮਨ ਹਰੀ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਆਲੋਚਕ, ਸੰਗੀਤ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਉੱਘੇ ਲੇਖਕ ਸਨ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਬਾਟਲੀਬੋਈ ਪੁਰੋਹਿਤ ਚਾਰਟਰਡ ਅਕਾਊਟੈਂਸੀ ਫਰਮ ਮੁੰਬਈ(ਭਾਰਤ), ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਹ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਚਾਰਟਰਡ ਅਕਾਊਂਟੈਂਟ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਫਰਮ ਦੇ  ਭਾਈਵਾਲ ਵੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਤਿੰਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਗੀਤਕ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਗਜਾਂ ਤੋਂ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਃ ਯਾਦਵਰਾਓ ਜੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸ਼ੰਕਰਾਓ ਕੁਲਕਰਨੀ ਦੁਆਰਾ ਗਵਾਲੀਅਰ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ, ਸੁਰੇਸ਼ ਬਾਬੂ ਮਾਨੇ ਦੁਆਰਾ ਕਿਰਾਨਾ ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਨਾਥਨ ਖਾਨ ਅਤੇ ਮੋਗੁਬਾਈ ਕੁਰਦੀਕਰ ਦੁਆਰਾ ਜੈਪੁਰ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1932 ਤੋਂ 1985 ਤੱਕ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ, ਮੁੰਬਈ 'ਤੇ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ' ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।

ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਉਹ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਆਡੀਸ਼ਨ ਬੋਰਡ ਅਤੇ ਆਲ ਇੰਡੀਅਨ ਰੇਡੀਓ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਦੇ ਜੱਜਾਂ ਦੇ ਪੈਨਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਹੇ। ਉਹ ਸਤਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਬੋਰਡ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਕਲਾ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ।

## ਲਿਖਤਾਂ 
ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ 'ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ' (ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸੂਚਨਾ ਕੇਂਦਰ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 1972) ਦੇ ਲੇਖਕ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਰਾਠੀ ਕਿਤਾਬ ਘਰੰਦਜ ਗਾਇਕੀ (1961) ਨੇ 1962 ਵਿੱਚ ਸੁਹਜ ਆਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ ਸਰਬੋਤਮ ਕੰਮ ਲਈ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।  ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕੈਡਮੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਨੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ "ਸੰਗੀਤ ਬਾਰੇ ਸਰਬੋਤਮ ਮਰਾਠੀ ਕਿਤਾਬ" ਵਜੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ।  *ਘਰੰਦਾਜ ਗਾਇਕੀ* ਦਾ ਕਈ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ *ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ* ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਘਰਾਣੀਦਾਰ ਗਾਇਕੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੀਆਂ ਕਈ ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸਿਲੇਬਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰਕੇ ਪੜਾਉਣ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਕਿਤਾਬ, ਅਲਾਪਿਨੀ (1979), ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਪੁਰਸਕਾਰ, [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ] ਵੀ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਮੇਤ ਕਈ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ "ਦੋ ਤਾਨਪੁਰਾ ਵਿਚਕਾਰ" ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਮਰਾਠੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤਕ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਲੇਖ ਵੀ ਲਿਖੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੈਮੀਨਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਨਫਰੰਸਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੇਪਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਹਨ।

## ਸਹਕਰਮੀ 
ਉਹ ਅਤੇ ਉਨਾਂ ਦੇ ਦੋਸਤ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੇਵਧਰ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਆਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਰੁਝਾਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਜੁੜੇ ਰਹੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਡਿਤ ਕੁਮਾਰ ਗੰਧਰਵ, ਪੰਡਿਤ. ਭੀਮਸੇਨ ਜੋਸ਼ੀ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ. ਕਿਸ਼ੋਰੀ ਅਮੋਨਕਰ ਕਈ ਹੋਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਕਈ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਲਈ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਤੇ ਮਾਰਗ ਦਰਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸਤਿਆਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ।

## ਚੁਣੀ ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* *ਘਰੰਦਾਜ ਗਾਇਕੀ* (1962) 
** ਐੱਸ. ਦੇਸ਼ਪਾਂਡੇ ਦੁਆਰਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ-ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਘਰਾਣਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੁਹਜ ਅਧਿਐਨ (1973) 
* *ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ* (1972) 
** ਮਰਾਠੀ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਤਰਾਸ ਸੰਗੀਤਾਲਾ ਕਾਰਿਆ (2010) ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ
* *ਅਲਾਪਿਨੀ* (1979) 
** ਰਾਮ ਦੇਸ਼ਮੁਖ, ਬੀ. ਆਰ. ਢੇਕਨੀ ਦੁਆਰਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਦੋ ਤਨਪੁਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ (1989) 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਹੋਰ ਪਡ਼੍ਹੋ 
*  
* 
*  

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* https://web.archive.org/web/20080331003737/http:// Music. calarts. edu/~ ਬਨਸੁਰੀ/ਪੇਜ/ਦਿਓਧਰ. ਐਚ. ਟੀ. ਐਮ. ਐਲ.
* http://www.sawf.org/newedit/edit06242002/gunidas.htm
* http://www.satyasheel.com
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1907
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1990
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਗਾਇਕ
ਐਲੀਨੋਰ ਬਾਇਰਨਜ਼

**ਐਲੀਨੋਰ ਬਾਇਰਨਜ਼** (ਸੰਨ1876-27 ਮਈ 1957) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਵਕੀਲ, ਸ਼ਾਂਤੀਵਾਦੀ ਅਤੇ ਨਾਰੀਵਾਦੀ, ਮਹਿਲਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੁਸਾਇਟੀ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ 
ਐਲਿਨੋਰ ਬਾਇਰਨਜ਼ ਦਾ ਜਨਮ 1876 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਆਨਾ ਦੇ ਲਾਫੇਏਟ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਇੰਡੀਆਨਾਪੋਲਿਸ ਦੇ ਗਰਲਜ਼ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, [1] ਅਤੇ 1900 ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। [2] ਉਸਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। [3]

## ਕਰੀਅਰ 
ਬਾਇਰਨਜ਼ ਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਲਾਅ ਫਰਮ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਇਸ ਬਾਰੇ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਚਲੀ ਗਈ।[1] ਉਸਨੇ ਦ ਨਿਊ ਰਿਪਬਲਿਕ ਵਿੱਚ 1916 ਦੇ ਆਪਣੇ ਲੇਖ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ "ਦ ਵੂਮੈਨ ਲਾਅਰ" ਸੀ, ਲਈ ਅਨੁਭਵ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ, ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ, "ਜੇਕਰ ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਕੋਈ ਖੇਡ ਖੇਡਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੈਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ।"[2][3]

## ਸਰਗਰਮਤਾ 
ਬਾਇਰਨਜ਼ 1910 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਦੇ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸਰਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸੀ, ਹੇਟਰੋਡੌਕਸੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ, [1] ਅਤੇ ਪੰਜਵੇਂ ਐਵੇਨਿਊ 'ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਮਤਾਧਿਕਾਰ ਪਰੇਡ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਸੀ।[2] ਉਹ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਟੇਟ ਦੀ ਕਾਲਜ ਇਕੁਅਲ ਸਫਰੇਜ ਲੀਗ ਨਾਲ ਸਰਗਰਮ ਸੀ, [3] ਅਤੇ "ਮਤਾਧਿਕਾਰ ਕਾਲਜ" ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਸਰਗਰਮੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਨੌਜਵਾਨ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਸਿਖਲਾਈ ਸੀ।[4] ਉਹ 1917 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਲਈ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਕਾਰਨ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣ ਤੱਕ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਮਰੀਕਨ ਵੂਮੈਨ ਸਫਰੇਜ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਲਗਭਗ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਮਹਿਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਲੀਗ ਫਾਰ ਪੀਸ ਐਂਡ ਫ੍ਰੀਡਮ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।[5][6]

Having parted with the mainstream feminist organizations, Byrns focused her energies on pacifism, as vice-chair of the Women's Peace Society, formed in 1919, and co-founder of the Women's Peace Union in 1921. In 1923, she and Caroline Lexow Babcock drafted a constitutional amendment to remove the power of the US Congress to declare or fund war. Byrns was also on the executive committee of the War Resisters League in 1924.

ਬਾਇਰਨਜ਼ ਨੇ 1927 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਨੇਟ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਾਰਜ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ:

'ਇੱਕ ਸਰਕਾਰ ਜੋ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਸਿੱਖਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਸਮਝਦਾਰ ਸਰਕਾਰ ਹੋਵੇਗੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਦੀ ਅਸਧਾਰਨਤਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਣ ਦੀ ਮੂਰਖਤਾ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਟਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝਦੀ ਹੈ, ਮਜਬੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਤਾਂ ਗੱਲ ਹੀ ਛੱਡੋ। ਇਹ ਜਾਣੇਗੀ ਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤੀ, ਨੂੰ ਅਮੀਰ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮਝੇਗੀ ਕਿ ਇਸਦੇ ਨਾਗਰਿਕ ਕਦੇ ਵੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਉੱਚੇ ਮੁਕਾਮ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਕਤਲੇਆਮ ਅਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਵਰਗੇ ਭੈੜੇ ਅਭਿਆਸਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦੇ, ਅਤੇ ਰਚਨਾਤਮਕ, ਰਚਨਾਤਮਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ।'

## ਮੌਤ 
ਬਾਇਰਨਜ਼ ਦੀ ਮੌਤ 1957 ਵਿੱਚ 80 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1957
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1876
ਰੇਬਾ ਕੈਮਰੂਨ

thumb|1919 ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਤੋਂ ਵਰਦੀ ਵਿੱਚ ਰੇਬਾ ਜੀ. ਕੈਮਰਨ।
ਰੇਬੇਕਾ ਜੀ. ਕੈਮਰੂਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ **ਰੇਬਾ ਜੀ.  ਕੈਮਰੂਨ** ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ-ਜੰਮਪਲ ਅਮਰੀਕੀ ਆਰਮੀ ਨਰਸ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੇ ਮਿਲਟਰੀ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਆਰਮੀ ਡਿਸਟਿੰਗੁਇਸ਼ਡ ਸਰਵਿਸ ਮੈਡਲ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਰੇਬਾ ਜੀ. ਕੈਮਰਨ ਦਾ ਜਨਮ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।[1]

## ਕੈਰੀਅਰ 
1911 ਤੋਂ ਰੇਬਾ ਜੀ. ਕੈਮਰਨ ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਦੇ ਟੌਨਟਨ ਸਟੇਟ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਨਰਸਾਂ ਦੀ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਅਤੇ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੀ, ਆਪਣੀਆਂ ਨਰਸਾਂ ਨੂੰ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਥੈਰੇਪੀ ਦੇ ਨਵੇਂ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੰਦੀ ਸੀ।[1][2] ਉਸਨੇ ਨਰਸਿੰਗ ਜਰਨਲਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਥੈਰੇਪੀ ਬਾਰੇ ਵੀ ਲਿਖਿਆ।[3] ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੈਨਿਕ ਰਾਹਤ ਚੈਰਿਟੀ ਲਈ ਬੁਣਾਈ ਅਤੇ ਸਿਲਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਗਠਿਤ ਕੀਤਾ।[4] ਉਸਨੇ ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਸਟੇਟ ਕਮੇਟੀ ਆਨ ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਸੁਣਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਨਰਸਾਂ ਦੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਸੰਬੰਧੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਗਵਾਹੀ ਦਿੱਤੀ।[5]

ਕੈਮਰਨ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਆਰਮੀ ਨਰਸ ਕੋਰ ਵਿੱਚ ਫਸਟ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਪਲੈਟਸਬਰਗ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿਖੇ ਜਨਰਲ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀ ਮੁੱਖ ਨਰਸ ਸੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹੈਂਪਟਨ, ਵਰਜੀਨੀਆ ਦੇ ਡੇਬਾਰਕੇਸ਼ਨ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਸੀ। [1] ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਉਸਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਅਗਵਾਈ ਲਈ, ਉਹ 1923 ਵਿੱਚ ਆਰਮੀ ਡਿਸਟਿੰਗੂਇਸ਼ਡ ਸਰਵਿਸ ਮੈਡਲ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ 24 ਨਰਸਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। [2]

ਜੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੈਮਰਨ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਚਲੀ ਗਈ, ਅਤੇ ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਅਤੇ ਫਿਲੀਪੀਨਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੌਜ ਨਰਸ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।[1][2] ਉਹ 1923 ਦੇ ਮਹਾਨ ਕਾਂਟੋ ਭੂਚਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਰਾਹਤ ਮਿਸ਼ਨ 'ਤੇ ਜਾਪਾਨ ਗਈ ਸੀ,[3] ਅਤੇ 1926 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨਲ ਥੈਰੇਪੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਹ ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਦੇ ਪ੍ਰੈਸੀਡੀਓ ਵਿਖੇ ਲੈਟਰਮੈਨ ਆਰਮੀ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਮੁਖੀ ਸੀ।[4]

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਕੈਮਰਨ ਨੂੰ 1933 ਵਿੱਚ ਆਰਮੀ ਨਰਸ ਕੋਰ ਤੋਂ "ਸਰੀਰਕ ਅਪੰਗਤਾ ਲਈ ਸੇਵਾਮੁਕਤ" ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।[1] ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰੈੱਡਲੈਂਡਜ਼, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ 1959 ਵਿੱਚ 74 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1958
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1885
ਮੈਰੀਅਨ ਐਲ. ਬੱਗਬੀ

ਮੈਰੀਅਨ ਲੂਈਸ (ਜਾਂ ਲੇਵਿਸ **ਬੱਗਬੀ** (2 ਸਤੰਬਰ, 1871-3 ਫਰਵਰੀ, 1950) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਮਤ ਅਧਿਕਾਰਵਾਦੀ ਸੀ 

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਬੱਗਬੀ ਦਾ ਜਨਮ ਹਾਰਟਫੋਰਡ, ਵਰਮੋਂਟ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਜੋਨਾਥਨ ਬੱਗਬੀ ਅਤੇ ਐਲਨ ਐਡਲੀਨ (ਲੂਈਸ) ਬੱਗਬੀ ਦੀ ਧੀ ਸੀ।[1][2] ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਪਹੀਏਦਾਰ ਸਨ।[3] ਉਸਨੇ ਟਿਲਡਨ ਸੈਮੀਨਰੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1897 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਇਨਫਰਮਰੀ ਦੇ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮੈਡੀਕਲ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।[4][5]

## ਕਰੀਅਰ 
ਬੱਗਬੀ ਨੇ 1898 ਤੋਂ 1909 ਤੱਕ ਹਾਰਟਫੋਰਡ, ਵਰਮੋਂਟ ਵਿੱਚ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਅਨੱਸਥੀਸੀਆ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਬਾਲ ਰੋਗ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ, [1] ਉਸਨੇ ਜੂਲੀਆ ਵਾਲੇਸ-ਰਸਲ ਦੀ ਥਾਂ ਨਿਊ ਹੈਂਪਸ਼ਾਇਰ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਹਸਪਤਾਲ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ ਐਂਡ ਚਿਲਡਰਨ ਵਿੱਚ ਇੰਚਾਰਜ ਡਾਕਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, [2] ਇਹ ਅਹੁਦਾ ਉਸਨੇ 1909 ਤੋਂ 1931 ਤੱਕ ਸੰਭਾਲਿਆ। [3] ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਅਮਰੀਕੀ ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ ਨਾਲ ਫਰਾਂਸ ਜਾਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਫਰਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ ਲੈ ਲਈ। [4] ਉਸਨੇ 1931 ਤੋਂ ਵ੍ਹਾਈਟ ਰਿਵਰ ਜੰਕਸ਼ਨ, ਵਰਮੋਂਟ ਵਿੱਚ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ 1940 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਕਮਰ ਦੇ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਸਮੇਤ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਕਾਰਨ ਉਸਦੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਗਈ। [5]

ਬੱਗਬੀ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਕਲੱਬਵੂਮੈਨ ਸੀ, [1] ਅਤੇ ਡਾਟਰਸ ਆਫ਼ ਦ ਅਮੈਰੀਕਨ ਰੈਵੋਲਿਊਸ਼ਨ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਨਿਊ ਹੈਂਪਸ਼ਾਇਰ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਕਲੱਬਜ਼ ਦੀ ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ, [2] ਅਤੇ ਅਮੈਰੀਕਨ ਮੈਡੀਕਲ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਨੈਸ਼ਨਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਕੌਂਸਲਰ ਸੀ। [3] ਉਹ ਕੌਨਕੌਰਡ ਇਕੁਅਲ ਸਫਰੇਜ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। [4][5]

## ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 
* "ਡਿਪਥੀਰੀਆ ਕੇਸਾਂ ਦਾ ਕ੍ਰਮ" (1904)[1]

* "ਤੀਬਰ ਛੂਤ ਵਾਲਾ ਪੀਲੀਆ: ਤਿੰਨ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ" (1908)[2]

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਬੱਗਬੀ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੈਰੀ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਸਿਲਵਰ (1863–1960) ਨਾਲ ਰਹੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਨਰਸ ਸੀ।[1] ਬੱਗਬੀ ਦੇ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਵਿੱਚ ਸਿਲਵਰ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਇੱਕ ਬਚੇ ਹੋਏ ਵਿਅਕਤੀ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, "ਕੰਕੌਰਡ ਅਤੇ ਵ੍ਹਾਈਟ ਰਿਵਰ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਉਸਦਾ ਨਿਰੰਤਰ ਸਾਥੀ"।[2] ਬੱਗਬੀ ਦੀ ਮੌਤ 1950 ਵਿੱਚ ਵਰਮੋਂਟ ਦੇ ਵ੍ਹਾਈਟ ਰਿਵਰ ਜੰਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰੈਟਲਬੋਰੋ ਰੀਟਰੀਟ ਵਿਖੇ 78 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।[2]

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1950
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1871
ਹੋਪ ਬਟਲਰ

thumb|ਹੋਪ ਬਟਲਰ ਵਰਦੀ ਵਿੱਚ, 1918 ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਤੋਂ।
ਐਲਸੀ ਹੋਪਸਟਿਲ "ਹੋਪ" ਬਟਲਰ ਵਿਲਸਨ (18 ਅਗਸਤ, 1893 - 26 ਜਨਵਰੀ, 1984) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਡਰਾਈਵਰ, ਕੰਟੀਨ ਆਪਰੇਟਰ, ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਸਰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕਬਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮਾਰਗਰੇਟ ਸਟੈਂਡਿਸ਼ ਕੋਕੇਟ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਮਹਿਲਾ ਸਵੈ-ਸੇਵਕ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਇਕਾਈ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਐਲਸੀ ਹੋਪਸਟਿਲ ਬਟਲਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਦੇ ਰੌਬਰਟ ਗੋਰਡਨ ਬਟਲਰ ਅਤੇ ਮੈਰੀ ਲੇਲੈਂਡ ਥੌਰਪ ਬਟਲਰ ਦੀ ਧੀ ਸੀ।[1] ਉਹ ਔਰੇਂਜ ਅਤੇ ਸਾਊਥ ਔਰੇਂਜ, NJ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ।[2][3] ਉਸਦੀ ਭੈਣ ਮਾਰਜੋਰੀ ਬਟਲਰ ਹੈਰੀਸਨ ਫਿਲਾਡੇਲਫੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਲੱਬਵੂਮੈਨ ਵਜੋਂ ਸਰਗਰਮ ਸੀ।[4][5] ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਭੈਣ ਐਲੇਨੋਰ ਬਟਲਰ ਮਾਰਿਨਡਿਨ ਸੀ।[6] ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੜਦਾਦਾ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਫਰੈਂਕਲਿਨ ਬਟਲਰ ਸਨ, ਜੋ ਐਂਡਰਿਊ ਜੈਕਸਨ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਅਟਾਰਨੀ ਜਨਰਲ ਸਨ।,[7] ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਚਾਚਾ ਐਨ. ਹਾਵਰਡ ਥੌਰਪ ਸਨ, ਜੋ ਕਾਉਬੌਏ ਗੀਤਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਸਨ।

## ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ 
ਹੋਪ ਬਟਲਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਕਟਰ, ਮਾਰਗਰੇਟ ਸਟੈਂਡਿਸ਼ ਕੋਕੇਟ, ਨੇ "ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਅਮਰੀਕੀ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਯੂਨਿਟ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ।"[1] ਉਹ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਵਾਂਗ ਵਰਦੀਆਂ ਪਹਿਨਦੀਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਅਤੇ YMCA ਦੇ ਮਹਿਲਾ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਕੰਟੀਨ [2] ਬਣਾਈ।[3] ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਾਲ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਟਲਰ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇਣ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ, [4][5] ਫਿਰ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਲਈ ਯੂਰਪ ਵਾਪਸ ਆਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ YMCA ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਬੇਸਬਾਲ ਟੀਮ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰੀ, ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਰਨ ਲਈ ਦੌਰਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।[6]

ਬਟਲਰ, ਕੁਝ ਹੋਰ ਮਹਿਲਾ ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ ਵਾਂਗ, ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਆਪਣੇ ਵਾਲ ਛੋਟੇ ਰੱਖਦੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਤੱਥ ਜਿਸਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਖ਼ਬਰਾਂ ਦੇ ਲਾਇਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।[1] "ਕੋਈ ਵੀ ਆਪਣੇ ਵਾਲ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਰੱਖ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਰਾਂ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਜਾਣਾ, ਗੈਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸੌਣਾ, ਕਿਤੇ ਵੀ ਤਖ਼ਤੀਆਂ 'ਤੇ," ਉਸਨੇ ਸਮਝਾਇਆ, "ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਵਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤੇ।"[2] 1918 ਵਿੱਚ, ਬਟਲਰ ਨੇ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਅਲਾਈਡ ਕਾਂਗਰਸ ਆਫ਼ ਵੂਮੈਨ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਡੈਲੀਗੇਸ਼ਨ ਲਈ ਇੱਕ ਕੋਰੀਅਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।[2] ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੂੰ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਜਾਵਟ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।[3]

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
In 1925, Hope Butler became the third wife of Francis Mairs Huntington Wilson, a writer and former diplomat, when they wed in Zurich. She was widowed when he died in 1946. She was still alive in December 1951 when her mother's will was probated.

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1984
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1893
ਪੰਡਿਤ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਜਾਧਵ

**ਪੰਡਿਤ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਜਾਧਵ** (ਜਨਮ 5 ਅਕਤੂਬਰ 1885-ਦੇਹਾਂਤ 1 ਸਤੰਬਰ 1964) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਖਿਆਲ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਕਿਰਾਨਾ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਖਾਨ ਦੇ ਸ਼ਗਿਰਦ ਸਨ।

## ਸਿਖਲਾਈ 
ਉਹਨਾਂ ਨੇ 1910 ਤੋਂ 1937 ਤੱਕ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ ਤੱਕ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲੋਂ ਸੰਗੀਤ ਸਿੱਖਿਆ। ਉਨਹਾਂ ਨੇ 1906 ਤੋਂ 1910 ਤੱਕ ਗਵਾਲੀਅਰ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਨਿਸਾਰ ਹੁਸੈਨ ਖਾਨ ਤੋਂ ਵੀ ਤਾਲੀਮ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਜਾਧਵ ਨੂੰ 1920 ਵਿੱਚ ਛਤਰਪਤੀ ਸ਼ਾਹੂ ਮਹਾਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਸਾਬਕਾ ਰਿਆਸਤੀ ਰਾਜ ਕੋਲਹਾਪੁਰ ਦਾ ਦਰਬਾਰੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮੈਸੂਰ ਰਾਜ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ, ਮਹਾਰਾਜਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਰਾਜਾ ਵੋਡੈਯਾਰ-ਚੌਥੇ ਦੁਆਰਾ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੰਨ 1936 ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੋਡੈਯਾਰ ਦੁਆਰਾ "ਪ੍ਰੁਧ ਗੰਧਰਵ" ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਂਗਲੀ ਰਾਜ ਦੇ ਸ਼ਾਹੀ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਸੀ। ਦੀਨਾਨਾਥ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੀ ਉੱਘੀ ਗਾਇਕਾ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਗਲੀ ਵਿਖੇ ਵੀ ਸੰਗੀਤ ਸਿਖਾਇਆ।

ਜਾਧਵ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਟਾਕੀ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ 1937 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਗੰਗਾਵਤਰਨ* ਦੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸਨ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਲੇਖਨ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਦਾਦਾ ਸਾਹਿਬ ਫਾਲਕੇ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ "ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਪਿਤਾ" ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫਾਲਕੇ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਸਾਊਂਡ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਆਖਰੀ ਫਿਲਮ ਸੀ। ਸੰਨ 1938 ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਧਰੁਵ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਤ ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਫਿਲਮ ਧਰੁਵ ਕੁਮਾਰ ਲਈ ਵੀ ਸੰਗੀਤ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕੁਮਾਰ ਪ੍ਰਭਾਕਰ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਪਰਾਂਜਪੇ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਸੀ।

4 ਅਪ੍ਰੈਲ 1952 ਨੂੰ ਪੰਡਿਤ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥਬੁਵਾ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡਾ. ਰਾਜਿੰਦਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਗੰਧਰਵ ਮਹਾਵਿਦਿਆਲਾ ਦੇ ਗੋਲਡਨ ਜੁਬਲੀ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।  &#x5B;''*&#x5D;

## ਵਿਰਾਸਤ 
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਜੋ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਾਇਕ ਵੀ ਹਨ। ਪੰਡਿਤ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥਬੁਵਾ ਜਾਧਵ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਕਮੇਟੀ (ਪੀ. ਵੀ. ਜੇ. ਐਮ. ਸੀ.) ਜੋ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸੰਗੀਤ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਮਈ 2012 ਵਿੱਚ, ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੰਦਿਸ਼ਾਂ ਦੇ ਲਗਭਗ 500 ਸੰਕੇਤਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜੋ ਪੰਡਿਤ ਜਾਧਵਬੁਵਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਉਸਤਾਦ ਨਿਸਾਰ ਹੁਸੈਨ ਖਾਨ ਅਤੇ ਉਸਤਾਦ ਅਬਦੁਲ ਕਰੀਮ ਖਾਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਪੁਣੇ-ਅਧਾਰਤ ਸਮੂਹ "ਪੁਣੇ ਭਾਰਤ ਗਿਆਨ ਸਮਾਜ" (ਪੀਬੀਜੀਐਸ) ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ।

### ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫੀ 
### ਫੋਟੋ ਗੈਲਰੀ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਹੋਰ ਪਡ਼੍ਹੋ 
* *ਹਮਾਰੇ ਸੰਗੀਤ ਰਤਨ'' (ਹਿੰਦੀ, ਸਫ਼ਾ 392-ਸ਼੍ਰੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨਾਰਾਇਣ ਗਰਗ-ਸੰਪਾਦਕ, ਸੰਗੀਤ ਕਾਰਯਾਲਾ, ਹਾਥਰਸ (ਯੂਪੀ) 
* ਥੋਰ ਸੰਗੀਤਰਾਂਚੀ ਪਰੰਪਰਾ (ਮਰਾਠੀ, ਪੰਨਾ 82-89) (ਮਰਾਠੀ ਜੀਵਨੀ ਲੇਖ-ਪ੍ਰੋ. ਬੀ. ਆਰ. ਦਿਓਧਰ ਦੁਆਰਾ-ਪਹਿਲਾ ਸੰਸਕਰਣ 2007) 
* ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਦਾਦਾ ਸਾਹਿਬ ਫਾਲਕੇ (ਮਰਾਠੀ, ਸਫ਼ਾ 64,93-ਸ਼੍ਰੀ ਗੰਗਾਧਰ ਮਹਾਂਬਰੇ-ਪਹਿਲਾ ਸੰਸਕਰਣ-15 ਨਵੰਬਰ 2004) 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* 
* ਸਵਰ-ਮੰਦਿਰ -
* ਸ਼ਾਰਦਾ ਸੰਜੀਤ ਵਿਦਿਆਲਿਆ, ਕੋਲਹਾਪੁਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1964
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1885
ਬਲੈਂਚ ਹੇਕਟ ਕਨਸੋਲਵੋ ਕੈਰੀਆਗੀ

ਬਲੈਂਚੇ ਹਾਰਡੀ ਹੇਚਟ ਕੌਨਸੋਲਵੋ ਕੈਰੀਆਗੀ (28 ਦਸੰਬਰ, 1880 [ਨੋਟ 1] - 16 ਜੁਲਾਈ, 1961) ਵਰਜੀਨੀਆ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਸੇਵੀ ਸੀ, ਅਤੇ 1922 ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਇਤਾਲਵੀ ਕਾਉਂਟੇਸ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਬਲੈਂਚ ਹਾਰਡੀ ਹੇਚਟ ਦਾ ਜਨਮ ਵਰਜੀਨੀਆ ਦੇ ਨਾਰਫੋਕ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਜੈਕਬ ਹੇਚਟ ਅਤੇ ਸੁਜ਼ਾਨ (ਸਨਾ) ਮੋਰਿਟਜ਼ ਹੇਚਟ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਯਹੂਦੀ ਸਨ।[1][2] ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦਾਦਾ-ਦਾਦੀ ਵੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਸਨ, ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸਿਨਾਗੌਗ ਦੇ ਟਰੱਸਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਨ।[3]

ਹੇਚਟ ਨੂੰ ਜਵਾਨੀ ਤੋਂ ਹੀ ਇੱਕ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਣਕਾਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।[1][2] ਉਹ 1899 ਵਿੱਚ ਨੌਰਫੋਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡੈਬਿਊਟੈਂਟ ਸੀ,[3] ਬੋਸਟਨ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਓਰੇਟਰੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੀ, ਅਤੇ ਇੱਕ "ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ" ਮੁਟਿਆਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਥੀਏਟਰ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ।[4]

## ਕੈਰੀਅਰ 
During her first marriage, Blanche Consolvo, a contralto, sang in concerts with Frieda Hempel, Rosa Ponselle and May Peterson, and toured in the Southern states. She was first president of the Norfolk Opera Company, when it formed in 1914. She starred in the title role when the company produced *Dolly Varden* in 1915, as a charity fundraiser. Consolvo sang as a soloist with the Naval Port Band in Norfolk in 1917, at a send-off for American troops during World War I.  She pursued further vocal training and experience in Italy in 1920. While in Italy, she met her second husband.

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਬਲੈਂਚ ਹੇਚਟ 1902 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਕੈਰੋਲੀਨਾ ਵਿੱਚ ਵਿਧਵਾ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਤੇ ਉੱਦਮੀ ਚਾਰਲਸ ਹਰਬਰਟ ਕੌਨਸੋਲਵੋ (1871–1947) ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਲਈ ਭੱਜ ਗਈ।[1][2][3] ਉਸਦੇ ਪੁੱਤਰ ਚਾਰਲਸ ਸਵੈਨਸਨ ਕੌਨਸੋਲਵੋ ਦਾ ਜਨਮ 1904 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।[4] ਉਸਨੇ ਮਈ 1922 ਵਿੱਚ ਰੇਨੋ ਵਿੱਚ ਕੌਨਸੋਲਵੋ ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੱਤਾ,[5] ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਉਸੇ ਮਹੀਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਤਾਲਵੀ ਕਾਉਂਟ, ਵਿਧਵਾ ਅਗਸਤੋ ਐਮ. ਕੈਰੀਆਗੀ (1889–1970) ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ।[6][7] ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1923 ਵਿੱਚ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ।[8] ਜਦੋਂ ਸੀ. ਐੱਚ. ਕੌਨਸੋਲਵੋ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਉਸਦੀ ਜਾਇਦਾਦ 'ਤੇ $22,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਮੁਕੱਦਮਾ ਕੀਤਾ।[9] ਉਸਦੀ ਮੌਤ 1961 ਵਿੱਚ ਨੌਰਫੋਕ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

## ਨੋਟ 
## ਹਵਾਲੇ 
*

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1961
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1880
ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰੇਮਾਨੰਦ ਮਹਾਰਾਜ

ਪ੍ਰੇਮਾਨੰਦ ਗੋਵਿੰਦ ਸ਼ਰਨ

**ਪ੍ਰੇਮਾਨੰਦ ਗੋਵਿੰਦ ਸ਼ਰਨ** (ਜਨਮ **ਅਨਿਰੁਧ ਕੁਮਾਰ ਪਾਂਡੇ**, 1969)  ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮਾਨੰਦ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੂ ਗੁਰੂ ਹੈ  । ਉਹ ਰਾਧਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਭਗਤ ਹੈ।

ਪ੍ਰੇਮਾਨੰਦ ਰਾਧਾਵਲਭ ਸੰਪਰਦਾਇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ।
ਕੈਰੋਲੀਨ ਸੈਨਫੋਰਡ ਫਿਨਲੇ

**ਕੈਰੋਲੀਨ ਸੈਨਫੋਰਡ ਫਿਨਲੇ** (1875-1936) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਕਟਰ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਓਵਰਸੀ ਹਸਪਤਾਲ ਯੂਨਿਟ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਫਿਨਲੇ ਫ੍ਰੈਂਚ ਕ੍ਰੋਕਸ ਡੀ ਗੁਏਰੇ ਦੀ  ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ 
ਫਿਨਲੇ ਦਾ ਜਨਮ 1875 ਵਿੱਚ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।[1] ਉਸਨੇ ਕਾਰਨੇਲ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1901 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾਸ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਦਸ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।[2] ਉਸਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਇਨਫਰਮਰੀ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ ਐਂਡ ਚਿਲਡਰਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਬਲੈਕਵੈੱਲ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਸੰਸਥਾ ਹੈ।[1]

ਫਿਨਲੇ ਨੂੰ ਕੈਰੀ ਚੈਪਮੈਨ ਕੈਟ ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਮੈਰੀਕਨ ਵੂਮੈਨ ਸਫਰੇਜ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (NAWSA) ਦੁਆਰਾ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਓਵਰਸੀਅ ਹਸਪਤਾਲ ਯੂਨਿਟ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ 78 ਅਮਰੀਕੀ ਮਹਿਲਾ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਨਰਸਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਵੂਮੈਨਜ਼ ਓਵਰਸੀਅ ਹਸਪਤਾਲ ਯੂਨਿਟ ਨੇ ਫ੍ਰੈਂਚ ਸਰਵਿਸ ਡੀ ਸੈਂਟੇ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਫਿਨਲੇ ਨੂੰ ਫ੍ਰੈਂਚ ਆਰਮੀ ਕੈਪਟਨ ਦਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਿਆ।[1]

## ਮਾਨਤਾ 
"ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਹੇਠ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਰਜੀਕਲ ਕੰਮ" ਲਈ, ਫਿਨਲੇ ਨੂੰ ਕ੍ਰੋਇਕਸ ਡੀ ਗੁਆਰੇ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਬਹਾਦਰੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤਗਮਾ ਹੈ।[1] ਉਹ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ ਸਫਰੈਜਿਸਟ ਡਾਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।[2] ਉਸਨੂੰ ਮੈਟਜ਼ ਵਿੱਚ ਇਨਫਲੂਐਂਜ਼ਾ ਵਾਲੇ ਸਾਬਕਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਜੰਗੀ ਕੈਦੀਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨ ਦੇ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਲਈ ਐਚਐਮਐਸ ਰੇਨੌਨ 'ਤੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਆਫ਼ ਵੇਲਜ਼ ਤੋਂ ਐਮਬੀਈ ਨਾਲ ਵੀ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1936
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1875
ਜੈਸੀ ਕਾਰਸਨ

ਜੈਸੀ ਐਮ ਕਾਰਸਨ (29 ਮਾਰਚ, 1876-6 ਸਤੰਬਰ, 1959) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਅਨ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ 1920 ਵਿੱਚ ਤਬਾਹ ਹੋਏ ਫਰਾਂਸ ਲਈ ਅਮਰੀਕੀ ਕਮੇਟੀ ਲਈ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਦਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਿਊਯਾਰਕ ਪਬਲਿਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਤੋਂ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਦੀ ਛੁੱਟੀ 'ਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਅਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਕਾਰਸਨ ਨੇ ਯੁੱਧ ਦੁਆਰਾ ਤਬਾਹ ਹੋਈਆਂ ਚਾਰ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਦਾ ਮੁਡ਼ ਵਸੇਬਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਫ੍ਰੈਂਚ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਅਨਸ਼ਿਪ ਅਭਿਆਸਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਫ੍ਰੈਂਚ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਈ ਤਬਦੀਲੀ ਲਿਆਉਣ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫ੍ਰੈਂਚ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਸੇਵਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਕਾਰਸਨ ਦਾ ਜਨਮ 19 ਮਾਰਚ, 1876 ਨੂੰ ਬੈਲੇਵਿਊ, ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮੌਤ 6 ਸਤੰਬਰ, 1959 ਨੂੰ 83 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰਾਈ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।[1][2]

ਕਾਰਸਨ ਦੇ ਜੀਵਨ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਇੱਕ ਨਾਵਲ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਹੈ ਮਿਸ ਮੋਰਗਨ'ਜ਼ ਬੁੱਕ ਬ੍ਰਿਗੇਡ, ਜੈਨੇਟ ਸਕੈਸਲੀਅਨ ਚਾਰਲਸ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 2024 ਵਿੱਚ ਸਾਈਮਨ ਅਤੇ ਸ਼ੂਸਟਰ ਦੁਆਰਾ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।[1][2]

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1959
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1876
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ
ਐਲਿਸ ਗ੍ਰਿਫਿਥ ਕੈਰ

ਐਲਿਸ ਗ੍ਰਿਫਿਥ ਕਾਰ (6 ਜਨਵਰੀ, 1887-8 ਜੁਲਾਈ, 1968) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਨਰਸ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਯੂਨਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਅਮੈਰੀਕਨ ਰੈਡ ਕਰਾਸ ਅਤੇ ਨੀਅਰ ਈਸਟ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਕਾਰ ਦਾ ਜਨਮ ਯੈਲੋ ਸਪ੍ਰਿੰਗਜ਼, ਓਹੀਓ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, [1][2] ਉਹ ਵੈਲੇਸ ਵਿਲੀਅਮ ਕਾਰ ਅਤੇ ਮੈਰੀ ਲੈਡਲੀ ਕਾਰ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। [3] ਉਸਨੇ 1904 ਵਿੱਚ ਐਂਟੀਓਕ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 1914 ਵਿੱਚ ਜੌਨਸ ਹੌਪਕਿੰਸ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਨਰਸਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਨਰਸਿੰਗ ਸਿਖਲਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। [4] ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ, ਓਹੀਓ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਐਂਟੀਓਕ ਕਾਲਜ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ। [5]

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਨਰਸਿੰਗ ਸਕੂਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਕਾਰ ਨੇ ਸਕੂਲ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬਿਊਟੀਸ਼ੀਅਨ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1917 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਅਮਰੀਕੀ ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ ਨਾਲ ਫਰਾਂਸ ਗਈ, ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਦੋ ਸਾਲ ਵਰਡਨ ਦੇ ਇੱਕ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। [1] ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੋਲੈਂਡ, ਲਿਥੁਆਨੀਆ, ਸਰਬੀਆ, ਸਮਿਰਨਾ, ਚੈਕੋਸਲੋਵਾਕੀਆ ਅਤੇ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। "ਮੇਰੇ ਯੁੱਧ ਦੇ ਤਜਰਬੇ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਉੱਚ ਤਣਾਅ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ," ਉਸਨੇ 1936 ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਇਆ। "ਮੈਂ ਦੁਬਾਰਾ ਸ਼ਾਂਤੀਪੂਰਨ ਜੀਵਨ ਲਈ ਢੁਕਵਾਂ ਮਹਿਸੂਸ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।" [2]

ਕਾਰ 1923 ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨ ਵਿੱਚ ਨਿਅਰ ਈਸਟ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਯੂਨਾਨ ਵਿੱਚ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣ ਗਈ।[1][2] ਉਸਨੇ ਕਲੀਨਿਕ ਖੋਲ੍ਹੇ, ਟਾਈਫਸ, ਮਲੇਰੀਆ, ਡੇਂਗੂ ਬੁਖਾਰ ਅਤੇ ਟੀਬੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਉਪਾਅ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ, ਅਤੇ ਰੋਕਥਾਮ, ਸਿਹਤ ਸਿੱਖਿਆ, ਬਾਲ ਭਲਾਈ, ਪੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਸੈਨੀਟੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।[3][4][5]

ਕਾਰ ਨੂੰ 1934 ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਿਲਵਰ ਆਰਡਰ ਆਫ਼ ਸੇਂਟ ਜਾਰਜ ਅਤੇ ਸਿਲਵਰ ਕਰਾਸ ਆਫ਼ ਦ ਆਰਡਰ ਆਫ਼ ਦ ਫੀਨਿਕਸ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਯੂਨਾਨੀ ਸਿਹਤ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਇੱਕ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। [1] ਉਸਨੂੰ 1934 ਵਿੱਚ ਇੰਟਰ-ਬਾਲਕਨ ਗ੍ਰੈਂਡ ਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਵੀ ਮਿਲਿਆ। [2]

ਕਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਮਰੀਕੀਆਂ ਨੂੰ 1941 ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਯੂਨਾਨ ਛੱਡਣਾ ਪਿਆ। "ਹੁਣ ਇਹ ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਹੈ। ਨਾ ਤਾਂ ਖਾਣਾ ਹੈ, ਨਾ ਦਵਾਈਆਂ ਹਨ, ਨਾ ਕੁਝ ਹੈ - ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਤਰੀਕਾ ਹੈ," ਉਸਨੇ ਲਿਸਬਨ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।[1] ਉਸਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ, ਨਿਅਰ ਈਸਟ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਜਨਤਕ ਸਿਹਤ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ। ਉਸਨੇ 1940 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਯੂਨਾਨ ਵਿੱਚ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਕੰਮ 'ਤੇ ਲੈਕਚਰ ਦਿੱਤਾ, [2] ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਉਦਾਹਰਣ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ: "ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਹਸ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਯੁੱਧ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪੁਨਰ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਮਹਾਨ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਕਰੀਅਰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਨਰਸਿੰਗ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰੋ।"[3]

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਕਾਰ 1948 ਵਿੱਚ ਫਲੋਰੀਡਾ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ 1968 ਵਿੱਚ 81 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਫਲੋਰੀਡਾ ਦੇ ਮੈਲਬੌਰਨ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਓਹੀਓ ਵਿੱਚ ਰਾਈਟ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੋਲ ਕਾਰ ਦੇ ਪੇਪਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੱਤਰ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਫੋਟੋਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।[1][2]

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1968
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1887