open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਬੁਲਬੁਲ ਸ਼ਰਮਾ

**ਬੁਲਬੁਲ ਸ਼ਰਮਾ** (ਜਨਮ 14 ਅਕਤੂਬਰ 1952) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜੋ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਨਵ-ਸਾਹਿਤ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਜੀਵਨ 
ਸ਼ਰਮਾ ਦਾ ਜਨਮ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਿਨ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਭਿਲਾਈ ਦੇ ਸਟੀਲ ਟਾਊਨ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਏ ਸਨ। ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ 1972 ਵਿੱਚ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਰੂਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਮਾਸਕੋ ਸਟੇਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਗਈ।

1973 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਪਰਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਇਆ। ਉਹ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਕੰਪਲੈਕਸ ਗਵਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ 1985 ਵਿੱਚ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਫੁੱਲ-ਟਾਈਮ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਲਗਾਈਆਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਚਿੱਤਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਗੈਲਰੀ ਆਫ਼ ਮਾਡਰਨ ਆਰਟ, ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਯੂਨੀਸੇਫ ਨੋਰਡ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਹੈਲਥ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, ਨਹਿਰੂ ਸੈਂਟਰ, ਲੰਡਨ  ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਉਸ ਨੇ ਸਟੇਟਸਮੈਨ ਵਿੱਚ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਕਾਲਮ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਫ੍ਰੈਂਚ, ਇਤਾਲਵੀ, ਜਰਮਨ ਅਤੇ ਫਿਨਿਸ਼ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਹੋਰ ਸ਼ੌਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪੰਛੀ ਦੇਖਣਾ ਅਤੇ ਅਪਾਹਜ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕਲਾ ਸਿਖਾਉਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

ਗੁੜਗਾਓਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਮਾ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, "ਤੁਸੀਂ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ, ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਵੀ ਤੁਸੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਸਮਾਂ ਆਵੇਗਾ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਲਈ ਸ਼ੁਕਰਗੁਜ਼ਾਰ ਹੋਵੋਗੇ।" ਉਸ ਦੀ ਲਿਖਣ ਸ਼ੈਲੀ ਸਰਲ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਿਰੀਖਣਾਂ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਾਧਾਰਨ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵੰਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਰੁੱਤਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਕਿਤਾਬਾਂ 
ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਪਿਛਲੇ 15 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਕਲਾ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਣ ਦੀ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਨਾਵਲਾਂ ਅਤੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵੱਲ ਅੱਗੇ ਵਧੀ।

### ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ 
* *ਮਾਈ ਸੇਂਟੇਡ ਔਟਸ (1992)*
* *ਦ ਪਰਫੈਕਟ ਵੂਮੈਨ (1994)*
* *ਔਬਰਜਿਨਸ ਦਾ ਗੁੱਸਾ (1997)*

### ਨਾਵਲ 
* *ਕੇਲਾ-ਫਲਾਵਰ ਡ੍ਰੀਮਜ਼ (1999)*
* *ਸ਼ਯਾ ਟੇਲਜ਼ (2006)*
* *ਈਟਿੰਗ ਵੂਮੈਨ ਟੇਲਿੰਗ ਟੇਲਜ਼ (2009) - ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਰਮਾ ਕਈ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ-ਕੁਝ ਸਦੀਵੀ, ਕੁਝ ਅਚਾਨਕ-ਜੋ ਭੋਜਨ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਸਕਦਾ ਹੈ।* 
* *ਦੇਵੀ ਦੀ ਕਿਤਾਬ (2011)*
* *ਗਿਰੀਪੁਲ ਦਾ ਦਰਜ਼ੀ (2011)*
* *ਸ਼ਾਮ ਵੇਲੇ ਸਲੇਟੀ ਹੌਰਨਬਿਲਜ਼*
* *ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਪੰਜਾਹ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ*
* *ਮੇਰੀਆਂ ਮਾਸੀ ਨਾਲ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ*
* *ਸ਼ਿਮਲਾ ਵਿੱਚ ਕਤਲ (2020)* 

### ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ 
* *ਮਨੂ ਮਿਕਸਸ ਕਲੇ ਐਂਡ ਸਨਸ਼ਾਈਨ (2005)*
* *ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਭੂਤਾਂ ਦੀ ਝੂਠੀ ਕਿਤਾਬ*
* *ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਰਾਮਾਇਣ*
* *ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ*

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1952
ਦੀਨਾ ਵਕੀਲ

**ਦੀਨਾ ਵਕੀਲ** (ਜਨਮ 1946) ਇੱਕ ਮੁੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਬੰਬੇ ਐਡੀਸ਼ਨ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਿਆਂ 1993 ਵਿਚ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸੰਪਾਦਕ ਬਣੀ।  ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਮਾਉਂਟ ਹੋਲੀਓਕੇ ਕਾਲਜ, ਤੋਂ 1969 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ , ਵਕੀਲ ਨੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਜਰਨਲਿਜ਼ਮ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1970 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਏ।  ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਯੂ ਐਨ ਡੀ ਪੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ|

## ਹਵਾਲੇ 
 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1946
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਪੱਤਰਕਾਰ
ਆਈਸੋਕੇਨ ਓਗੀਮਵੌਨੀ

**ਆਈਸੋਕੇਨ ਓਗੀਮਵੌਨੀ** ਇਕ ਨਾਈਜੀਰੀਅਨ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਹੈ। ਉਹ ਫੈਸ਼ਨ ਲੇਬਲ "ਓਬਸੀਡੀਅਨ" ਅਤੇ ਪ੍ਰਚੂਨ ਸਟੋਰ "ਜ਼ਾਜ਼ਾਈ" ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਹੈ। ਉਹ ਵਿੰਟਰਫੈਲ ਲਿਮਟਿਡ ਦੀ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਲੇ ਪੈਟਿਟ ਮਾਰਸ਼ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਅਤੇ ਐਲਸਪੇਸ ਟ੍ਰੇਡਮਾਰਕ ਦੀ ਮਾਲਕ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਲ 2012 ਦੇ ਐਮ.ਟੀ.ਐਨ. ਲਾਗੋਸ ਫੈਸ਼ਨ ਐਂਡ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵੀਕ / ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਯੰਗ ਕਰੀਏਟਿਵ ਐਂਟਰਪ੍ਰਿਨਯਰ ਦੀ ਜੇਤੂ ਸੀ। 2013 ਵਿਚ ਦ ਗਾਰਡੀਅਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀਆਂ 25 ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਸੀ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਉਹ ਨਾਟਿੰਘਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਲਾਅ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਗਲਾਈਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਹਾਇਰ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਤੋਂ ਹਾਸਪੀਟੈਲਿਟੀ ਐਡਮਨਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਵਿਚ ਪੀ.ਜੀ.ਡੀ. ਅਤੇ ਬੀ.ਪੀ.ਪੀ. ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲੰਡਨ ਤੋਂ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਵਿਚ ਐਮ.ਐਸ.ਸੀ. ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮਾਲਵਰਨ ਕਾਲਜ ਵਿਖੇ ਆਈ.ਬੀ. ਡਿਪਲੋਮਾ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਆਈਸੋਕੇਨ ਬੇਲਾਨਾਜੀਆ'ਚ ਸੰਪਾਦਕ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤੀ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਆਈਸੋਕੇਨ ਅਤੇ ਵੋਨੂਲਾ ਓਡੂੰਸੀ ਵਿੰਟਰਫੈਲ ਲਿਮਟਿਡ ਦੇ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਹਨ, ਜੋ ਲੀ ਪੇਟਿਟ ਮਾਰਸ਼ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਅਤੇ ਲ'ਸਪੇਸ ਟ੍ਰੇਡਮਾਰਕ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤੀ ਪਹਿਰਾਵੇ ਅਤੇ ਉਪਕਰਣ ਦੇ ਬ੍ਰਾਂਡ "ਓਬਸੀਡੀਅਨ" ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ। ਲੇ ਪੈਟਿਟ ਮਾਰਸ਼ (ਐਲ.ਪੀ.ਡਬਲਯੂ) ਇੱਕ ਮੰਚ ਹੈ, ਜੋ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਫੈਸ਼ਨ ਪ੍ਰਚੂਨ ਵਿੱਚ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰਾਂ ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲੱਭਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵੀ 2009 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਐਲ-ਸਪੇਸ ਲਾਗੋਸ ਵਿਚ ਇਕ ਵਿਭਾਗ ਸਟੋਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਆਈਸੋਕੇਨ ਅਤੇ ਵੋਨੂਓਲਾ ਓਡੂੰਸੀ ਦੁਆਰਾ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਵੋਨੂਓਲਾ ਨੇ 2015 ਵਿੱਚ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਆਈਸੋਕੇਨ ਸਾਲ 2012 ਦਾ ਐਮ.ਟੀ.ਐਨ. ਲਾਗੋਸ ਫੈਸ਼ਨ ਐਂਡ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵੀਕ / ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੌਂਸਲ ਦਾ ਯੁਵਾ ਕਰੀਏਟਿਵ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਸੀ। ਓਬਸੀਡੀਅਨ ਨੇ 2011 ਅਤੇ 2012 ਦੇ ਐਮ.ਟੀ.ਐਨ. ਲਾਗੋਸ ਫੈਸ਼ਨ ਐਂਡ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵੀਕ ਵਿਖੇ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਇਟਲੀ ਦੇ ਫਲੋਰੈਂਸ ਵਿੱਚ 2013 ਦੇ ਪਿਟੀ ਇਮੈਜਾਈਨ ਟ੍ਰੇਡ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਟਾਪੂ, ਲਾਗੋਸ ਵਿਖੇ ਇਕ ਨਵਾਂ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਫੈਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਸਟੋਰ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ “ਜ਼ਾਜ਼ਾਈ” ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਇਨਰ
ਗਾਇਤਰੀ ਰੈਡੀ

**ਗਾਇਤਰੀ ਰੈਡੀ** ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਨਵ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੁਇਰ  ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਅਧਿਐਨ ਵਿਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ।

ਰੈਡੀ ਨੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਂਥਰੋਪੋਲੋਜੀ ਵਿਚ ਐਮ.ਏ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿਚ ਬੀ.ਏ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਦ 2000 ਵਿਚ ਐਮੋਰੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੀ.ਐਚ.ਡੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਦੀ ਇਲੀਨੋਇਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਐਂਥਰੋਪੋਲੋਜੀ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਐਨ ਵਿਚ ਸਹਿਯੋਗੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ। ਗਾਇਤਰੀ ਰੈਡੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਉੱਤੇ ਫੀਲਡਵਰਕ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਖੋਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਕੁਇਰ ਪਛਾਣ ਬਾਰੇ ਹੈ।

ਰੈਡੀ 2007 ਲਈ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਫਾਰ ਫੇਮਿਨਿਸਟ ਐਂਥਰੋਪੋਲੋਜੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਚੇਅਰ ਹੈ,  ਅਤੇ ਕਿਨਸੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਖੇ ਯੁਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੰਸੋਰਟੀਅਮ ਫੌਰ ਸੈਕਸ਼ੂਏਲਿਟੀ ਰਿਸਰਚ ਐਂਡ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਲਈ ਸਟੇਅਰਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਇਲੀਨੋਇਸ ਦੇ ਬਾਇਓ ਪੇਜ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
* ਗਾਇਤਰੀ ਰੈਡੀ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਵੀਟਾਏ
* *ਅਮਰੀਕੀ ਜਰਨਲ* *Socਫ ਸੋਸਾਇਓਲਾਜੀ*, *ਰਾਇਲ ਐਂਥਰੋਪੋਲੋਜੀਕਲ* *ਇੰਸਟੀਚਿ ofਟ ਦੇ ਜਰਨਲ*, ਯੌਨ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ, ਜਿਨਸੀਅਤ, *ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਅਧਿਐਨ*, *ਅਮਰੀਕੀ ਨਸਲੀ ਵਿਗਿਆਨ*
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1982
ਸੁਕੀਰਥਾਰਨੀ

**ਸੁਕੀਰਥਾਰਨੀ** ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਕਵੀ ਹੈ ਜੋ ਸਮਕਾਲੀਨ ਦਲਿਤ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ।

ਸੁਕੀਰਥਾਰਨੀ ਵੇਲੌਰ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਗਰਲਜ਼ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਤਾਮਿਲ ਅਧਿਆਪਕ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਵੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਛੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਔਰਤ ਦੇਹ ਪ੍ਰਤੀ ਮਨਾਉਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਦਮਨਕਾਰੀ ਜਾਤੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਇੱਕ  ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਔਰਤ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦਲਿਤ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਦੇ ਦੋਹਰੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵੀ ਨੋਟ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਇਕ ਈਕੋ-ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਪਹੁੰਚ ਹੈ|  ਉਸਨੇ ਲਕਸ਼ਮੀ ਹੋਲਮਸਟ੍ਰਾਮ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦਿਤ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਾਈਲਡ ਗਰਲਜ਼ ਵਿੱਕਡ ਵਰਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਵੀਆਂ ਰੇਵਤੀ, ਮਲਾਠੀ ਮੈਥਰੀ ਅਤੇ ਸਲਮਾ ਦੇ ਨਾਲ *ਵਿਲੱਖਣ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।*  ਹੋਲਮਸਟ੍ਰਮ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਨਵ-ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿਚ ਸੁਕੀਰਥਾਰਨੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ "ਲਹੂ ਨਾਲ ਚਿਪਕਿਆ ਨਵੇਂ ਜਨਮ ਦੀ ਸਾਰੀ ਮੋਟਾਪਾ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਹਕੀਕਤ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਬਚਪਨ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ" ਭਾਲਦਾ ਹੈ।

## ਅਵਾਰਡ 
ਉਸਨੂੰ ਥੀਵਾਮਗਲ ਕਵੀਥੂਵੀ ਅਵਾਰਡ, ਪੇਂਗਲ ਮੁੰਨਾਨੀ ਅਚੀਵਰ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਪੁਥੂਮਿਪਿੱਥਨ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਅਵਾਰਡ ਵਰਗੇ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

## ਚੁਣੇ ਕੰਮ 
### ਸੰਗ੍ਰਹਿ 
* *ਕੈਪਤ੍ਰੀ ਯੇਨ ਕਾਨਵੁ ਕੇਲ*
* *ਇਰਾਵੁ ਮੀਰੁਗਮ*
* *ਕਾਮਤਥੀਪੂ*
* *ਤੇਨਦਪਦਾਥ ਮੁਥਮ*
* *ਅਵਲਾਇ ਮੋਜ਼ੀਪਯਾਰਥਲ*
* *ਇਪਦਿਕੱਕੂ ਯੇਵਲ*

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਰੀਵਾਦੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮੈਰੀ ਉਦੂਮਾ

**ਮੈਰੀ ਉਦੂਮਾ** (ਮਈ 25,1952 ਨੂੰ ਜਨਮ) ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਇੰਟਰਨੈਟ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਐਨ.ਆਈ.ਆਰ.ਏ.) ਦੀ ਦੋ ਵਾਰ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਇੰਟਰਨੈਟ ਗਵਰਨੈਂਸ ਫੋਰਮ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਉਦੂਮਾ ਨੇ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ, ਐਂਗੂ (ਆਈ.ਐੱਮ.ਟੀ.) ਵਿਚ ਅਕਾਊਟੈਂਟ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਲੈਗੋਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਲੇਖਾਕਾਰੀ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਬੀ.ਐੱਸ.ਸੀ. ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਉਦੂਮਾ ਨੇ ਫੈਡਰਲ ਆਡਿਟ ਵਿਚ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਜੇ ਲਾਗੋਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਆਈਵਰੀ ਮਰਚੈਂਟ ਬੈਂਕ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

1995 ਵਿਚ ਉਦੂਮਾ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਦੇ ਸੰਚਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਿਚ ਵਿੱਤ ਸਹਾਇਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਈ। 1999 ਵਿਚ ਉਹ ਟੈਰਿਫ ਅਤੇ ਖ਼ਰਚਿਆਂ ਵਿਭਾਗ ਵਿਚ ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣ ਗਈ। ਉਹ 2005 ਵਿੱਚ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਲਾਇਸੈਂਸ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ 2011 ਵਿਚ ਖ਼ਪਤਕਾਰਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਮੁਖੀ ਬਣੀ।

ਉਸਨੇ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਦੂਜੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਇੰਟਰਨੈਟ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਐਨ.ਆਈ.ਆਰ.ਏ.) ਦੀ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵੀ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਇੰਟਰਨੈਟ ਗਵਰਨੈਂਸ ਫੋਰਮ (ਐਨ.ਆਈ.ਜੀ.ਐਫ.) ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਬੂਜਾ ਦੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿਚ ਸਾਲ 2019 ਦੇ ਐਨ.ਆਈ.ਜੀ.ਐਫ. ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਾਈਬਰ ਸਪੇਸ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਵਿਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ 'ਤੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।

## ਅਵਾਰਡ 
ਸਾਲ 2016 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਐਨ.ਆਈ.ਆਰ.ਏ) ਦੁਆਰਾ ਨੀਰਾ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸ਼ੀਅਲ ਅਵਾਰਡ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1952
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਬੇਮ ਲੇ ਹੂੰਤੇ

**ਬੇਮ ਲੇ ਹੂੰਤੇ**  (ਜਨਮ 1964) ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼-ਭਾਰਤੀ-ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਲੇਖਕ ਹੈ| ਜਿਸ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਨਾਵਲ, *ਦਿ ਸਡਕਸ਼ਨ ਆਫ  ਸਾਇਲੈਂਸ* (2001) ਅਤੇ *ਉਥੇ, ਜਿਥੇ ਪੇਪਰ ਗਰੋਜ਼* (2006) ਨੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਨੇਕਾਂ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ, ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਯੋਗ ਪਾਠਕ ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਸੰਸਾਰ , ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ 2001 ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਸ਼ਾਰਟਲਿਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ 
### 1989 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 
ਬੇਮ ਲੇ ਹੂੰਤੇ  ਦਾ ਜਨਮ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਚੌਥਾ ਬੱਚਾ| ਉਹ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ  ਵਿਚ ਵੱਡੀ  ਹੋਇਆ, 'ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਗੋਦੋਂਲਫਿਨ ਅਤੇ ਲਾਟੀਮੇਰ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਹੰਮੇਰਸਮਿਥ , ਪੱਛਮੀ ਲੰਡਨ | ਫੇਰ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਦੇ ਫਿਟਜ਼ਵਿਲੀਅਮ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ| ਜਿੱਥੋਂ ਉਸਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਐਂਥਰੋਪੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਬੀਏ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।  ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਜਾਪਾਨ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ  ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਵਿਚ ਸਮਾਂ ਬਿਤਾਇਆ. ਫੇਰ ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆ ਗਈ| ਜਿਹੜੀ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸੰਘ ਲਈ ਮਹਿਲਾ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ਾਰਟ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ।

### 1989 ਵਿਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਚਲੀ  ਗਈ  ਅਤੇ ਲਿਖਣ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ 
25 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਉਹ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੀ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਸਿਡਨੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਵਿਭਾਗ ਵਿਚ ਪੂਰਾ ਸਮਾਂ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇ ਰਹੀ ਸੀ| 2001 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ, *ਦਿ ਪਰਦਾਫਾਸ਼*  ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਯਾਦਗਾਰੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਘਾਟੇ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘਾਇਆ ਹੈ| ਪੁਸਤਕ ਦੇ ਵਾਰਤਕ ਨੂੰ ਗੈਰਲਡਾਈਨ ਬਰੂਕਸ ਨੇ “ਸਪਸ਼ਟ ਅਤੇ ਗਿਰਫਤਾਰ” ਅਤੇ ਥੌਮਸ ਕੇਨੇਲੀ ਦੁਆਰਾ “ਕਾਫ਼ੀ ਅਤੇ ਦਿਲਚਸਪ” ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿਚ ਹਾਰਪਰਕੋਲਿਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਪੈਂਗੁਇਨ ਸਮੂਹ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲੀ ਅਤੇ 2001 ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਸ਼ਾਰਟਲਿਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸਦਾ ਪੋਲਿਸ਼ *ਵਿੱਚ ਕੁਸਜ਼ ਵੂਆਨੀ ਸੀਸੀ* ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ ਹੇਠ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕੈਮਲੀਓਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ|  2006 ਵਿਚ, ਉਸਦਾ ਦੂਜਾ ਨਾਵਲ, *ਉਥੇ, ਜਿਥੇ ਦਿ ਪੇਪਰ ਗਰੋਜ਼*, ਇਕ ਪੋਲਿਸ਼- ਯਹੂਦੀ ਪਰਿਵਾਰ ਬਾਰੇ ਇਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜੋ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਫਿਲਸਤੀਨ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿਚ ਉਤਰ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ  ਹਾਰਪਰਕੌਲਿਨਜ਼ ਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।  ਉਸਦਾ ਤੀਜਾ ਨਾਵਲ, *ਹਾਥੀਲਜ਼ ਵਿਦ ਹੈਡਲਾਈਟ*, ਮਾਰਚ 2020 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ| 

ਲੇ  ਹੂੰਤੇ  ਇਸ ਸਮੇਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਜਾਨ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਟਾਲੀਸਿਨ, ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਕਾਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਿਡਨੀ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਸਾਊਥ ਵਲੇਸ ਸੈਂਟਰ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਸੈਂਟਰ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਉਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਯੂਟੀਐਸ (ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਸਿਡਨੀ) ਵਿਖੇ ਕਰੀਏਟਿਵ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਐਂਡ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨ ਦੇ ਨਵੇਂ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ|

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਬੀਮ ਲੇ ਹੰਟੇ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਵੈਬਸਾਈਟ (ਫੋਟੋਆਂ ਅਤੇ ਜੀਵਨੀ ਸੰਬੰਧੀ ਵੇਰਵੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ) 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964
ਅਰਚਨਾ ਸਾਰਤ

[[ਤਸਵੀਰ:VoW_Award.jpg|thumb| ਲੇਖਿਕਾ ਅਰਚਨਾ ਸਰਾਤ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ, ਟੇਲਜ਼ ਫਰਾਮ ਹਿਸਟਰੀ ਆਫ਼ ਮੈਥੇਮੈਟਿਕਸ ਦੇ ਲਈ ਵੀ.ਓਡ.ਬਲਯੂ ਬੁੱਕ ਅਵਾਰਡ 2019  ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ]]
**ਅਰਚਨਾ ਸਾਰਤ** ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾ,  ਇੱਕ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ,  ਇੱਕ ਫਲੈਸ਼ ਕਥਾ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਕਵੀ ਹਨ।  ਉਹ ਆਪਣੇ 2016 ਦੇ ਨਾਵਲ, *ਬਰ੍ਡ੍ਸ ਓਫ ਪ੍ਰੇ* , ਇੱਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਕ੍ਰਾਈਮ ਥ੍ਰਿਲਰ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।  

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਅਰਚਨਾ ਸਾਰਤ ਦਾ ਜਨਮ ਦੱਖਣੀ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਬੰਦਰਗਾਹ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਤੁਠੁਕੁੜੀ ਜਾਂ ਟੂਟੀਕੋਰਿਨ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਚੇਨਈ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕੈਲੀਜ਼ ਵਿਖੇ ਸਿੰਧੀ ਮਾਡਲ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਚੇਨੱਈ ਦੇ ਨੁੰਗਬੱਕਮ ਵਿਖੇ ਐਮ.ਓ.ਪੀ ਵੈਸ਼ਨਵ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਕਾਮਰਸ ਵਿਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਗਈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਚਾਰਟਰਡ ਅਕਾਉਂਟੈਂਸੀ ਕੋਰਸ ਵੀ ਕੀਤਾ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਫਰਮ, "*ਐਮ /ਐਸ ਪੀ.ਟੀ.ਪੋਣਾਇਆਹ ਐਂਡ ਕੋ* " ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਿਭਾਗੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ1979 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਫਰਮ ਆਡਿਟ ਅਤੇ ਅਸ਼ਯੋਰੈਂਸ, ਕਰ, ਵਪਾਰ ਨਿਰਮਾਣ, ਵਪਾਰ ਸਹਾਇਤਾ, ਵਪਾਰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਬੰਧਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।   

ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸਾਰਤ ਨਾਲ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਇੱਕ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਸੈਕਟਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। 

## ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 
ਅਰਚਨਾ ਸਰਤ *ਬਰ੍ਡ੍ਸ ਓਫ ਪ੍ਰੇ*  ਦੀ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਹਰ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਫਲੈੱਸ ਫਿਕਸ਼ਨ ਲਿਖਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ "ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਸ਼ਾਟਸ" ਹੈ।  ਉਹ ਰੀਡੋਮੈਨਿਆ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਫਲੈਸ਼ ਫਿਕਸ਼ਨ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਇਕ ਈਬੁਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, "ਟਿਟ*ਫਾਰ ਟੈਟ"* ਦੀ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਫਲੈਸ਼ ਕਲਪਨਾ ਫਰੀ ਪ੍ਰੈਸ ਜਰਨਲ ਅਖਬਾਰ ਦੇ ਐਤਵਾਰ ਸਾਹਿਤ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਿਮੈਨਜ਼ ਵੈਬ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ,*ਬਰ੍ਡ੍ਸ ਓਫ ਪ੍ਰੇ*  ਨੂੰ 'ਮਹਿਲਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਲੇਖਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ 21 ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਡੇਬਯੂਟ ਬੁਕਸ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਹੈ। ' 

ਅਰਚਨਾ ਸਾਰਤ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ, ਦਿ ਇਕਨਾਮਿਕ ਟਾਈਮਜ਼, ਦਿ ਐਸਈਬੀਆਈ  ਅਤੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਲਾਜ਼ ਜਰਨਲ, ਦਿ ਸੀਏ ਨਿਊਜ਼ਲੈਟਰ, ਆਦਿ ਵਿਚ ਵਿੱਤ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੇਖਾਂ ਦੀ ਲੇਖਿਕਾ ਵੀ ਹੈ। 

ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨ ਗਲਪ ਦੀ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀ ਅਪ੍ਰੈਲ 2008 ਵਿੱਚ *ਸਾਇੰਸ ਰਿਪੋਰਟਰ*  ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ CSIR- NISCAIR ਦੀ ਕਾਉਂਸਲ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਕ ਰਸਾਲਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਡੀ ਐਨ ਏ ਮੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ, ਚਿਕਨ ਸੂਪ ਫਾੱਰ ਦਿ ਸੋਲ ਸੀਰੀਜ਼, ਵੈਂਜੇਂਸ - A NaNoWriMo ਇੰਡੀਆ ਐਂਥੋਲੋਜੀ, ਜਯੂਕਬੋਕ੍ਸ ਐਂਥੋਲੋਜੀ, ਟੈਲੀਗਰਾਮ ਅਤੇ ਗਲੋਮੈਗ ਜਰਨਲ ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। 

### ਨਾਵਲ 
* ਬਰ੍ਡ੍ਸ ਓਫ ਪ੍ਰੇ (ਰੀਡੋਮੇਨੀਆ)
* ਟੇਲਜ਼ ਫਰੋਮ ਦਿ ਹਿਸ੍ਟ੍ਰੀ ਓਫ ਮੈਥੇਮੈਟਿਕਸ (ਰੀਡੋਮੇਨੀਆ)

### ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 
* ਟਿਟ ਫਾਰ ਟੈਟ (ਰੀਡੋਮੇਨੀਆ)

### ਕਥਾਵਾਂ (ਸਹਿ-ਲੇਖਕ) 
* ਵੇਨਜੇਨਸ (NaNoWriMo ਇੰਡੀਆ ਐਂਥੋਲੋਜੀ)
* ਜੁਕਬਾਕਸ (ਰੀਡੋਮੇਨੀਆ)
* ਚਿਕਨ ਸੂਪ ਫਾਰ ਇੰਡੀਅਨ ਟੀਨੇਜ ਸੋਲ
* ਚਿਕਨ ਸੂਪ ਫਾਰ ਇੰਡੀਅਨ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਸੋਲ 
* ਚਿਕਨ ਸੂਪ ਫਾਰ ਇੰਡਿਅਨ ਮਦਰਜ਼ ਸੋਲ 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਪੂਜਾ ਢਾਂਡਾ

**ਪੂਜਾ ਢਾਂਡਾ** (ਜਨਮ 1 ਜਨਵਰੀ 1994) ਹਰਿਆਣੇ ਦੇ ਹਿਸਾਰ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਬੁਡਾਨਾ ਪਿੰਡ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਹਿਲਵਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ 57 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਭਾਰ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਬੁਡਾਪੈਸਟ ਵਿਖੇ 2018 ਵਰਲਡ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ 60 ਕਿੱਲੋ ਅਤੇ 57 ਕਿੱਲੋਗ੍ਰਾਮ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਗੋਲਡ ਕੋਸਟ ਵਿਖੇ ਹੋਈਆਂ 2010 ਦੀਆਂ ਸਮਰ ਯੂਥ ਓਲੰਪਿਕਸ ਅਤੇ 2018 ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਲਵਰ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। 2014 ਦੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਕੁਸ਼ਤੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਗਰੇਪਲਰ ਨੇ ਇੱਕ ਤਾਂਬੇ ਦਾ ਤਗ਼ਮਾ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ। ਪੂਜਾ ਨੇ ਓਲੰਪਿਕ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਤਗਮਾ ਜੇਤੂਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਹੈ।  ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਪੂਜਾ ਦਾ ਜਨਮ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਹਿਸਾਰ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਬੁਡਾਨਾ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਖੇਡ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2007 ਵਿੱਚ ਜੂਡੋ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਉਮਰ ਅਜੇ ਵੀ ਕੁਸ਼ਤੀ ਮਹਾਸੰਘ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਘੱਟੋ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਜੂਡੋ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਪੂਜਾ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 2007 ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਅਨ ਕੈਡੇਟ ਜੂਡੋ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ 2008 ਦੇ ਐਡੀਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਹੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। 

ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪਹਿਲਵਾਨ ਅਤੇ ਕੋਚ ਕ੍ਰਿਪਾ ਸ਼ੰਕਰ ਬਿਸ਼ਨੋਈ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਸ਼ਤੀ ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ। ਪੂਜਾ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਹਿਸਾਰ ਵਿਖੇ ਕੋਚ ਸੁਭਾਸ਼ ਚੰਦਰ ਸੋਨੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਕੁਸ਼ਤੀ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਸੀ।

2010 ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਨੇ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਮਰ ਯੂਥ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਤੀ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਪੂਜਾ ਨੇ ਸਾਲ 2013 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗ੍ਰੇਪਲਰ ਬਬੀਤਾ ਫੋਗਟ ਵਿਰੁੱਧ ਜਿੱਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ 2014 ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਅਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਪਰ 2015 ਵਿਚ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਲਗਭਗ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ।

ਚੁਣੌਤੀ ਨਾ ਸਿਰਫ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਸੀ, ਬਲਕਿ ਵਿੱਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਵੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਰਜਰੀ ਕਰਵਾਉਣੀ ਪਈ ਅਤੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬੇ ਦੀ ਲੰਬੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਮੁੜ ਵਸੇਬੇ ਦੇ ਖਰਚੇ, ਫਿਜ਼ੀਓਥੈਰੇਪਿਸਟ ਦੀ ਫੀਸ ਅਤੇ ਕਿਰਾਇਆ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਨ। ਕੁਸ਼ਤੀ ਕੋਚ ਵਜੋਂ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਸਪੋਰਟਸ ਵਿਭਾਗ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪੂਜਾ ਬਿਨਾਂ ਤਨਖਾਹ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ ‘ਤੇ ਰਹੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਸਾਲ 2009 ਵਿਚ ਕੁਸ਼ਤੀ ਵਿਚ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨੌਜਵਾਨ ਖਿਡਾਰੀ ਹੋਣ ਵਜੋਂ ਪੂਜਾ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਨੋਟ 'ਤੇ ਆਇਆ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ 60 ਕਿਲੋ ਵਰਗ ਵਿਚ 2010 ਦੇ ਸਮਰ ਯੂਥ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। 2013 ਵਿਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿਚ ਡੈਬਿਉ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਵਰਲਡ ਰੈਸਲਿੰਗ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਪਰ ਪਹਿਲੇ ਗੇੜ ਵਿਚ ਹਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਬਬੀਤਾ ਫੋਗਟ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ, ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬ੍ਰੋਨਜ਼ ਮੈਡਲ ਦੇ ਬਾਅਦ ਏਸ਼ਿਆਈ ਕੁਸ਼ਤੀ ਮੁਕਾਬਲੇ 2014 ਵਿਚ ਆਸਤਾਨਾ 'ਤੇ ਅਤੇ ਬਾਅਦ 2017 ਦੇ ਸਾਰੇ ਚਾਰ ਸੀਨੀਅਰ ਕੌਮੀ ਖਿਤਾਬ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੇ। ਪ੍ਰੋ ਕੁਸ਼ਤੀ ਲੀਗ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ 3 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਅਤੇ ਓਲੰਪਿਕ ਜੇਤੂ ਹੇਲਨ ਮਰੁਲਿਸ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ।

ਉਸਨੇ ਕੈਰਾਰਾ ਸਪੋਰਟਸ ਅਰੇਨਾ 1 ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਨਾਈਜੀਰੀਆ ਦੀ ਓਡੁਨਾਯੋ ਅਡੇਕੁਓਰੋਏ ਨੂੰ 7-5 ਨਾਲ ਹਰਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੋਲਡ ਕੋਸਟ ਵਿਖੇ 2018 ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1994
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਿੱਖ ਫੁਲਵਾੜੀ

**ਸਿੱਖ ਫੁਲਵਾੜੀ** ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਕਾਲਜ ਦਾ ਇੱਕ ਮਾਸਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਰਸਾਲਾ ਹੈ। ਰਸਾਲੇ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ ਦੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਰਸਾਲਾ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਸਿੱਖ ਫੁਲਵਾੜੀ ਅਗਸਤ 1980 ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਅਰੰਭ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਸਾਲੇ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਸੰਸਕਰਣ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਸਿੱਖ ਫੁਲਵਾੜੀ 
* ਸਿੱਖ ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਕਾਲਜ, ਲੁਧਿਆਣਾ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਰਸਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ
ਪੰਜਾਬ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ

**ਪੰਜਾਬ ਸਪੈਕਟ੍ਰਮ** ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਪੰਜਾਬੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ

**ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ** ਇੱਕ ਕੈਲੀਫ਼ੋਰਨੀਆ ਅਧਾਰਿਤ ਆਨਲਾਈਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਪ੍ਰਿੰਟ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰ ਵਿਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਆਨਲਾਈਨ ਐਡੀਸ਼ਨ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਅਖ਼ਬਾਰ 2002 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਓਨਲਾਈਨ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਜੋਂ ਅਤੇ 2004 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਬ੍ਰੌਡਸ਼ੀਟ ਪ੍ਰਿੰਟ ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਰੰਭ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਓਨਲਾਈਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟ ਦੋਵੇਂ ਸੰਸਕਰਣ ਮੁਫ਼ਤ ਉਪਲਬਧ ਹਨ।

ਜੁਲਾਈ 2007 ਵਿਚ ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ ਨੇ ਧਰਮਿੰਦਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿਚ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਅਧਿਕਾਰਤ *ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ* ਵੈਬਸਾਈਟ
* *ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ* ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵੈਬਸਾਈਟ 
* ਲੋਕ ਮੀਡੀਆ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਵੈਬਸਾਈਟ ( *ਕੌਮੀ ਏਕਤਾ ਦਾ* ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਪੰਜਾਬੀ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਸੂਚੀ

ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤਰ ਦੇ ਜਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੈ ਪੰਜਾਬੀ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟਿੰਗ ਲਈ ਕਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

## ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਵੈੱਬ ਚੈਨਲ 
2019 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਸਮੱਗਰੀ ਅਤੇ ਚੈਨਲ ਵੱਧ ਰਹੇ ਹਨ: 

* ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਚਾਰ ਟੀਵੀ 
* ਪੰਜਾਬੀ ਲਹਿਰ 
* ਅਜੀਤ ਵੈੱਬ ਟੀਵੀ 
* ਭੁਲੇਖਾ ਟੀਵੀ 

## ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੰਜਾਬੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਅਤੇ ਖ਼ਬਰ ਸੰਗਠਨ 
; ਹੋਂਗਕੋਂਗ

* ਪੰਜਾਬੀ ਚੇਤਨਾ ( ਪੰਜਾਬੀ ਚੇਤਨਾ  )

; ਭਾਰਤ

* ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ  (ਪਟਿਆਲਾ) | ਟਾਈਮ ਟੀਵੀ]] ( ਚੜ੍ਹਦੀਕਲਾ  )
* ਪੈਡਲਰ ਮੀਡੀਆ ( ਪੈਡਲਰ ਮੀਡੀਆ)
* ਆਜ਼ਾਦ ਸੋਚ
* ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਜੀਤ
* ਦ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ (ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ)
* ਪੰਜਾਬ ਨਿਊਜ਼ਲਾਈਨ
* ਪੰਜਾਬ ਟਾਈਮਜ਼
* ਰੋਜਾਨਾ ਸਪੋਕਸਮੈਨ

* ਦੇਸ਼ਵਿਦੇਸ਼ ਟਾਈਮਜ਼
* ਪੰਜਾਬ ਹਾਟਲਾਈਨ
* ਪੰਜਾਬੀ ਨਿਊਜ਼ ਓਨਲਾਈਨ
* ਪੰਜਾਬ ਨਿਊਜ਼ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ
* ਦੁਆਬਾ ਹੈੱਡਲਾਈਨਜ਼
* ਪੰਜਾਬ ਮੇਲ
* ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਵਰਿਆਮ ਜਲੰਧਰ
* ਘਾਂਚੀ ਮੀਡੀਆ

; ਇਟਲੀ

; ਕਨੇਡਾ

* ਏਸ਼ੀਅਨ ਵਿਜ਼ਨ
* ਐਫਵਾਈਆਈ ਮੀਡੀਆ ਗਰੁੱਪ ਲਿਮਟਿਡ
* ਪੰਜਾਬ ਨਿਊਜ਼ਲਾਈਨ
* ਪੰਜਾਬੀ ਡੇਲੀ
* ਸਿੱਖ ਪ੍ਰੈਸ
* ਸੰਝ ਸਵੇਰਾ
* ਅਜੀਤ ਵੀਕਲੀ

; ਪਾਕਿਸਤਾਨ

* ਸੱਜਣ
* ਖ਼ਬਰਾਂ
* ਭੁਲੇਖਾ

; ਯੂਕੇ

* ਸਿੱਖ ਟਾਈਮਜ਼
* ਅਕਾਲ ਚੈਨਲ

; ਯੂਐਸਏ

* ਐਫਆਈਆਈ ਮੀਡੀਆ ਗਰੂਪ ਲਿ
* ਪੰਜਾਬ ਮੇਲ ਯੂਐਸਏ
* ਕਮੀ ਏਕਤਾ

; ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਓਨਲਾਈਨ ਅਖ਼ਬਾਰ

* ਪੰਜਾਬੀ ਚੇਤਨਾ
* ਚੜ੍ਹਦੀ ਕਲਾ
* ਪੰਜਾਬ ਨਿਊਜ਼ਲਾਈਨ
* ਦੇਸ਼ਵਿਦੇਸ਼ ਟਾਈਮਜ਼
* ਵਿਚਾਰ
* ਮੀਡੀਆ ਪੰਜਾਬ
* ਯੂਰਪ ਸਮਾਚਾਰ
* ਯੂਰਪ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ
* ਪੰਜਾਬੀ ਟੂਡੇ

## ਪੰਜਾਬੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਚੈਨਲ 
* ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਚੈਨਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਅਜੀਤ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਪੰਜਾਬੀ ਪ੍ਰੈਸ ਕਲੱਬ ਕਨੇਡਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ
ਗਾਗਰ

thumb|300x300px| ਮੈਟਲ ਘੜਾ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸਟੋਰ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
**ਗਾਗਰ** (  ), ਇਕ ਧਾਤ ਦਾ ਘੜਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਇਸਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਗੀਤਾਂ ਅਤੇ ਨਾਚਾਂ ਵਿਚ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਉਂਗਲਾਂ 'ਤੇ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲੀਆਂ ਰਿੰਗਾਂ ਨਾਲ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੂਜੇ ਸੰਗੀਤ ਸਾਧਨ ਘੜਾ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗਾਗਰ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ  ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਾਝਾ ਖੇਤਰ (ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਅਤੇ ਤਰਨਤਾਰਨ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ) ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਵਿਕਰੇਤਾ ਵੱਲੋਂ ਦੁੱਧ ਦੇ ਕੰਟੇਨਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਘੜੇ ਦੀ ਸ਼ਕਲ ਦੇ ਲੰਮੀ ਧੌਣ ਵਾਲੇ, ਤੰਗ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਮੋਟੇ ਕੰਢਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਕੜੇਦਾਰ ਥੱਲੇ ਵਾਲੇ ਪਿੱਤਲ ਦੇ ਬਰਤਨ ਨੂੰ ਗਾਗਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਗਾਗਰਾਂ ਲੋਹੇ ਦੀਆਂ ਵੀ ਬਣਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਕਈ ਗਾਗਰਾਂ ਉਪਰ ਮੀਨਾਕਾਰੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਇਹ ਪਾਣੀ ਭਰਨ, ਪਾਣੀ ਢੋਣ ਦੇ ਕੰਮ ਆਉਂਦੀ ਸੀ। ਪਿੱਤਲ ਦੀ ਗਾਗਰ ਅਮੀਰ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦਾ ਬਰਤਨ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਹੋਰਾਂ ਬਰਤਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦਾਜ ਵਿਚ ਗਾਗਰ ਵੀ ਦੇ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਲੋਹੇ ਦੀ ਗਾਗਰ ਆਮ ਪਰਿਵਾਰ ਵਰਤਦੇ ਸਨ। ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਘੜਾ ਹੀ ਗਾਗਰ ਦਾ ਬਦਲ ਸੀ। ਉਹ ਘੜੇ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਭਰਨ ਤੇ ਪਾਣੀ ਢੋਣ ਲਈ ਵਰਤਦੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਗਾਗਰਾਂ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘੱਟ ਗਿਆ ਹੈ। ਖਤਮ ਹੋਣ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਕੋਲ ਗਾਗਰਾਂ ਪਈਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਖਾਵੇ ਦੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਆਪਣੇ ਡਰਾਇੰਗ ਰੂਮਾਂ ਵਿਚ ਸਜਾ ਕੇ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
thumb
left|thumb

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਘੜਾ
* ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਯੰਤਰ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਜੂਹੀ ਚਤੁਰਵੇਦੀ

***ਜੂਹੀ ਚਤੁਰਵੇਦੀ***  (ਜਨਮ 1975) ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਕ੍ਰੀਨਰਾਈਟਰ  ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਪਨ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਹੈ। ਜੂਹੀ ਚਤੁਰਵੇਦੀ ਨੇ ਅਨੇਕ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ '*ਵਿੱਕੀ ਡੋਨਰ* '(2012), '*ਪਿਕੂ* (2015)', '*ਅਕਤੂਬਰ*' (2018) ਅਤੇ 'ਗੁਲਾਬੋ ਸੀਤਾਬੋ' (2020) ਲਈ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। 

ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵਿੱਕੀ ਡੋਨਰ (2012) ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਕਹਾਣੀ ਲਈ 2013 ਦਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ , ਸਰਬੋਤਮ ਓਰਿਜਨਲ ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ ਅਤੇ ਸਰਬੋਤਮ ਸੰਵਾਦਾਂ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਪੀਕੂ (2015) ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ *ਸਕ੍ਰੀਨ ਪਲੇ*  ਲਈ ਸਾਲ 2016 ਦਾ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਲਖਨਊ ਵਿਚ ਜਨਮੀ ਅਤੇ ਪਲੀ, ਚਤੁਰਵੇਦੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਲਖਨਊ ਕਾਲਜ ਓਫ ਆਰਟਸ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। 

## ਕਰੀਅਰ 
ਜੂਹੀ ਚਤੁਰਵੇਦੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰਿਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ *ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ,*ਲਖਨਊ ਐਡੀਸ਼ਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ 1996 ਵਿਚ ਦਿੱਲੀ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਉਹ *ਓਗੀਲਵੀ ਐਂਡ ਮਾਥਰ* ਨਾਲ ਕਲਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਵਿਗਿਆਪਨ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ। 1999 ਵਿਚ, ਉਹ ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਮੁੰਬਈ ਦਫਤਰ ਚਲੀ ਗਈ। 2008 ਵਿਚ, ਉਹ ਮੈਕਕਨ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਬੇਟਸ ਵਿਚ,  ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਰਚਨਾਤਮਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸ਼ੂਜੀਤ ਸਿਰਕਰ ਨਾਲ ਟਾਈਟਨ ਵਾਚ ਅਤੇ ਸੈਫੋਲਾ ਵਰਗੇ ਬ੍ਰਾਂਡਾਂ ਲਈ ਐਡ ਫਿਲਮਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਸ਼ੋਇਬਾਈਟ, ਸਿਰਕਾਰ ਦੀ ਦੂਜੀ ਫਿਲਮ ਲਈ ਸੰਵਾਦ ਵੀ ਲਿਖੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਪਰ ਇਹ ਫਿਲਮ ਰੱਦ ਹੋ ਗਈ।  

ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਲਾਜਪਤ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਇੱਕ ਤਜ਼ੁਰਬਾ ਜਿਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ *ਵਿੱਕੀ ਡੋਨਰ* ਦੀ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ।  ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ *ਵਿੱਕੀ ਡੋਨਰ*  ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜਿਕ ਸਰੋਕਾਰ ਲਈ ਆਈਆਰਡੀਐਸ ਫਿਲਮ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ 

ਉਹ ਜੁਲਾਈ 2013 ਵਿੱਚ ਐਡਵਰਟਾਈਜ਼ਿੰਗ ਏਜੰਸੀ, ਲਿਓ ਬਰਨੇਟ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਕ੍ਰਿਏਟਿਵ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ‘ਤੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਲਮਨਵੀਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1975
ਇਕ ਤਾਰਾ

[right|thumb| [ਸਰੋਦ, ਸਿਤਾਰ ਅਤੇ ਇਕਤਾਰਾ]]

**ਇਕ ਤਾਰਾ** (  ) ਨੂੰ **ਇਕਤਾਰਾ**, ਕਈ ਵਾਰ **ਏਕਤਾਰਾ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਐਲਪੀ ਰਿਕਾਰਡ ਸੀ, ਜੋ  ਐਚ.ਐਮ.ਵੀ. ਵੱਲੋਂ 1976 ਵਿਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਦੇ ਲਗਭਗ ਇਕ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਐਚ.ਐਮ.ਵੀ. ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਮੈਨੇਜਰ ਜ਼ਹੀਰ ਅਹਿਮਦ ਡਰ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਰਿਕਾਰਡ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿਚ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ।

## ਸੰਗੀਤ 
ਕੇਸਰ ਸਿੰਘ ਨਰੂਲਾ ਨੇ ਇਸ ਐਲਬਮ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੇਵ ਥਰੀਕੇ ਵਾਲਾ (ਹਰਦੇਵ ਦਿਲਗੀਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।

## ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 
ਗਾਣੇ ਹਨ:

* ਤੇਰੇ ਟਿੱਲੇ ਤੋਂ ( ਕਲੀ )
* ਛੇਤੀ ਕਰ ਸਰਵਣ ਬੱਚਾ
* ਚਿੱਠੀਆਂ ਸਾਹਿਬਾ ਜੱਟੀ ਨੇ
* ਮੇਰੇ ਯਾਰ ਨੂੰ ਮੰਦਾ ਨਾ ਬੋਲੀ
* ਕੌਲਾਂ
* ਗੜ੍ਹ ਮੁਗਲਾਨੇ ਦੀਆਂ ਨਾਰਾਂ

## ਜਵਾਬ 
ਇਹ ਰਿਕਾਰਡ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਸੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਲੀ, ਤੇਰੇ ਟਿੱਲੇ ਤੋਂ, ਇਸ ਨੇ ਮਾਣਕ ਨੂੰ ਕਲੀਆਂ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 13 ਕਲੀਆਂ ਹੀ ਗਾਈਆਂ ਸਨ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਤੇਰੀ ਖਾਤਰ ਹੀਰੇ
* ਤੇਰੇ ਟਿੱਲੇ ਤੋਂ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੁਲਦੀਪ ਮਾਣਕ ਐਲਬਮ
ਪ੍ਰੋ. ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ

**ਪ੍ਰੋ. ਇੰਦਰ ਸਿੰਘ** ਕਲਮੀ ਨਾਮ **ਇੰਦੇ** (4 ਫ਼ਰਵਰੀ 1936- 13 ਮਾਰਚ 2021) ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ, ਆਲੋਚਕ, ਬਾਲ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦਕ ਸੀ। ਉਹ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ‘ਸੋਵੀਅਤ ਦੇਸ’ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕ ਵੀ ਰਿਹਾ।  

## ਰਚਨਾਵਾਂ
### ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
**ਮਨ ਦਾ ਵਾਸੀ* (2004)
**ਦਸ ਬਾਗਾਂ ਦਾ ਤੋਤਾ* (2012)

### ਬਾਲ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
**ਅਸੀਂ ਉਡਾਂਗੇ* (2011)
**ਸਾਡੀ ਗੱਲ ਸੁਣੋ* (2011)
**ਮਾਏ ਨੀ ਮਾਏ* (2012)
**ਮੇਰੀ ਪਿੱਠ ’ਤੇ ਬਸਤਾ ਉੱਗਿਆ ਏ*

### ਅਨੁਵਾਦ
**ਯੂਰਪ ਦੀ ਕਵਿਤਾ* (ਪੰਜਾਬੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦਿੱਲੀ 2013)
**ਚੀਨ ਦੀ ਮੁਢਲੀ ਕਵਿਤਾ* (ਪੰਜਾਬੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦਿੱਲੀ 2013)
**ਸੀਤ ਪਰਬਤ: ਹੈਨਸ਼ੈਨ ਦੀ ਕਵਿਤਾ* (2013)
**ਚੀਨ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਪੰਜ ਪੁਰਾਣੇ ਪੰਨੇ* (2014)
**ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਆਦਿ ਕਵਿਤਾ* (ਪੰਜਾਬੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦਿੱਲੀ 2015)
**ਗੱਲ ਜਾਰੀ ਰੱਖੋ: ਫ਼ਰਨਾਂਦ ਪੈਸੋਆ ਦੀ ਕਵਿਤਾ* (2015)
**ਕਵਾਫ਼ੀ ਦੀ ਕਵਿਤਾ*
**ਅੱਜ ਦੀ ਅਰਬ ਕਥਾ*- ਅਰਬ ਦੇਸ ਦੀਆਂ 51 ਅਲੋਕਾਰ ਕਹਾਣੀਆਂ

### ਹੋਰ 
ਹੁਣ ਹੱਸਣ ਦੀ ਵਾਰੀ ਏ (2011) (ਹਾਸਰਸ ਕਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਅਨੁਵਾਦਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1936
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2021
ਕੁੱਪਮਬਿਕਾ

**ਕੁੱਪਮਬਿਕਾ** ( ;) ਇਕ ਤੇਲਗੂ ਕਵੀ ਸਨ।  ਉਹ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਕਵੀ ਗੋਨਾ ਬੁੱਡਾ ਰੈਡੀ ਦੀ ਧੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਤੇਲਗੂ ਵਿਚ '*ਰੰਗਾਨਾਥ ਰਾਮਾਇਣਮ *' ਲਿਖੀ ਸੀ। ਉਹ ਗੋਨਾ ਗੰਨਾ ਰੈਡੀ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਅਤੇ ਮਲਯਾਲਾ ਗੁੰਡਾ ਦੰਦੇਸ਼ੀਸੂਦੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸਨ। 

ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਦੇ ਬਾਦ, ਕੁੱਪਮਬਿਕਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਿਰ ਗੂੰਦੇਸ਼ਵਰਲਾਯਮ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਬੁੱਢਾਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ।  ਉਸਨੇ 13 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧਪੁਰਮ ਦੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਵਿਚ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਤੇਲਗੂ ਕਵੀ ਸਨ। ਇਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਵੀ, ਅਯਾਲਾਰਾਜੂ ਰਾਮਾਭਦਰੁਦੁ , ਉਸ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਦੇਵਰਾਏ ਦੇ ਸਾਮਣੇ ਪੜ੍ਹਦਾ ਸੀ। 

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਯਾਲਰਾਜੂ ਰਾਮਭਦਰਦੁ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕੁੱਪਮਬਿਕਾ ਦੁਆਰਾ ਤੇਲਗੂ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਹੇਠ ਲਿਖੀ ਕਵਿਤਾ ਲਿੱਤੀ। ਇਹ ਇਕ ਲੜਕੀ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸ਼ੋਰ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। 
 వనజాతాంబకుడేయు సాయకములన్ వర్జింపగా రాదు, నూ
  తన బాల్యాధిక యౌవనంబు మదికిన్ ధైర్యంబు రానీయద
  త్యనురక్తిన్ మిముబోంట్లకున్ దెలుప నాహా! పా పా
  వన వంశంబు స్వతంత్రమీయదు చెలీ! తుదల్ముట్టునే తుదల్ముట్టునే

## ਹਵਾਲੇ
ਰਾਖੀ ਸੈਂਡਿਲਿਆ

**ਰਾਖੀ ਸੈਂਡਿਲਿਆ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਰਿਬਨ (ਫਿਲਮ) ਨਾਲ ਇੱਕ ਫੀਚਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰੇਗੀ|  

## ਕਰੀਅਰ 
ਉਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਫਿਲਮ ਮੈਂ ਓਰ ਮਿਸਟਰ ਰਾਇਟ ਲਈ ਸਹਾਇਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ| 

ਸੈਂਡਿਲਿਆ ਨੇ ਲੰਡਨ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਐਪੀਕ ਚੈਨਲ ਲਈ 'ਮਾਈ ਬੇਬੀ ਨੋਟ ਮਾਈਨ', 'ਹੈਰੀਟੇਜ ਇੰਡੀਆ' ਅਤੇ 'ਦੇਸੀ ਲੋਕ' ਸਮੇਤ ਅਨੇਕਾਂ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਫਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸਨੇ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਅਤੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ|  

2017 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕਲਿੱਕੀ ਕੋਚਲਿਨ ਅਤੇ ਸੁਮੀਤ ਵਿਆਸ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਰਿਬਨ (ਫਿਲਮ) ਦਾ ਸਹਿ-ਲੇਖਨ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।  

## ਫਿਲਮਗ੍ਰਾਫੀ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Rakhee Sandilya at IMDb
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਫ਼ਿਲਮੀ ਕਹਾਣੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਰੋਮਿਤਾ ਰੇ

**ਰੋਮਿਤਾ ਰੇ** (ਜਨਮ 1970) ਇਕ ਸਹਿਯੋਗੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਭਾਗ ਸਾਈਰਾਕਯੂਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਮੇਨ ਮੇਮ੍ਬਰ ਹੈ| 

ਉਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਵਿੱਚ ਚਾਹ ਦੇ ਵਪਾਰ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਜਨਤਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ|  ਇਸ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਦੇ ਬਾਰੇ ਯੇਲ ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਆਰਟ ਵਿਖੇ ਅਲੀਹੂ ਯੇਲ ਦੇ ਪੋਰਟਰੇਟ ਉੱਤੇ ਉਸਦੀ ਬੋਲੀ ਗਈ ਟਿੱਪਣੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਉੱਤੇ ਹੈ। 

## ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ 
* *ਬਨੀਅਨ ਟ੍ਰੀ ਦੇ ਅਧੀਨ: ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਸੁਰਖੀਆਂ ਨੂੰ ਬਦਲਣਾ* , , 2013
* *ਪੇਂਟ ਕੀਤਾ ਰਾਜ: ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇੰਡੀਆ ਵਿਚ ਚਿੱਤਰ ਦੀ ਕਲਾ, 1757-1911* , ਯੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਈ ਡਾਕਟੋਰਲ ਖੋਜ प्रबंध, 1999

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਰੋਮਿਤਾ ਰੇ  ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਪੇਜ ਸਿਰਾਕੁਜ ਵਿਖੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਰਾਜਾਸ਼੍ਰੀ

**ਰਾਜਾਸ਼੍ਰੀ** ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਨਾਮ ਹੈ|

## ਲੋਕ 
* ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਚੌਧਰੀ (ਜਨਮ 1965), ਯੂਐਸਏ ਯੋਗਾ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਯੋਗਾ ਸਪੋਰਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਖੋਜੀ ਭਾਰਤੀ-ਜੰਮੀ ਹੈ |
* ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ (ਨਾਵਲਕਾਰ), ਭਾਰਤੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ 
* ਰਾਜਾਸ਼੍ਰੀ (ਅਭਿਨੇਤਰੀ), ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ 
* ਰਾਜਾਸ੍ਰੀ (ਜਨਮ 1945), ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਾਜਾਸ੍ਰੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੇ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ 
* ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ (ਜਨਮ 1944), ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ 
* ਰਾਜਾਸ਼੍ਰੀ (1934–1994), ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੰਵਾਦ ਅਤੇ ਬੋਲ ਦੇ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵੀ ਹੈ 
* ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਪਾਥੀ, ਕੋਇਮਬਟੂਰ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਉੱਘੀ ਉੱਦਮੀ ਹੈ 
* ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਠਾਕੁਰ (ਜਨਮ 1981), ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵੀਜ਼ਨ ਨਾਟਕ *ਸਾਤ ਫੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸਲੋਨੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ*
* ਰਾਜਸ਼੍ਰੀ ਓਝਾ (ਜਨਮ 1976), ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਹੈ
ਕੁਈਨੀ ਰੈਨਜਾਹ

**ਕੁਈਨੀ ਰੈਨਜਾਹ** ਇਕ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਮੇਘਾਲਿਆ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਉਸਨੂੰ 2004 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ 
 padma awards directory(1954-2013)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਵਾਨੀ (ਲੇਖਕ )

**ਵਾਨੀ** ( ; 1912–1988) ਕੰਨੜ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਮੈਸੂਰ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਸ੍ਰੀਰੰਗਪੱਟਨਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ)| ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਬੀ. ਨਰਸਿੰਗਾ ਰਾਓ ਸ੍ਰੀਰੰਗਪੱਟਨਾ ਵਿਚ ਵਕੀਲ ਸਨ। ਉਸਨੂੰ ਮੈਸੂਰ ਪੈਲੇਸ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨਲਵਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵੋਡੇਅਰ ਦੁਆਰਾ "ਰਾਜਸੇਵ ਸ਼ਕਤੀ" ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ|  ਉਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਨਾਵਲ-ਸ਼ੁਭਮੰਗਲਾ, ਏਰਾਦੂ ਕਾਨਾਸੁ  ਅਤੇ *ਹੋਜ਼ਾ ਬੇਲਾਕੂ*  ਉੱਪਰ  ਕੰਨੜ ਫ਼ਿਲਮਾਂ  ਬਣੀਆਂ।

## ਨਾਵਲ 
* *ਬੈਡੂਗੇਡ*
* *ਚਿੰਨਾਡਾ ਪੰਜਾਰਾ*
* *ਮਨੇ ਮਗਲੂ*
* *ਅਵਲਾ ਭਾਗਿਆ*
* *ਕਾਵੇਰੀਆ ਮਦਿੱਲੀ*
* *ਅੰਜਲੀ*
* *ਬਲਿਆ ਨੇਰਾਲੂ*
* *ਅਨੀਰਕਸ਼ਿਤਾ*
* *ਆਲੇ ਨੇਲੇ*
* *ਸ਼ਸ਼ੀਰਾਗਾਨਾ*
* *ਹੂਵੁ ਮੁਲੁ*
* *ਪ੍ਰੇਮਾ ਸੇਠੂ*
* *ਤ੍ਰਿਸ਼ੁਲਾ*
* *ਸੁਲਗਣਾ ਸਵਿਧਾਨਾ*
* *ਗਿੱਠ*
* *ਹੋਸਾ ਬੇਲਾਕੂ*

## ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ( *ਕਥਾ ਸੰਕਲਾਨਾ* ) 
* *ਕਸਤੂਰੀ*
* *ਅਰਪਨੇ*
* *ਨਨੇਆ ਮਾਦੂਵ*
* *ਅਪਰੂਪਦਾ ਅਤਿਥੀ*
* *ਬਾਬੂ ਭਰਥਨੇ*
* *ਜਨਮਦਿਨ ਮੁਬਾਰਕ*

## ਬਚਨ ਸੰਗਰਾਹਾ 
* *ਨਵਨੀਥਾ*

## ਅਵਾਰਡ 
# 1962&nbsp;- ਕਰਨਾਟਕ ਸਟੇਟ ਅਵਾਰਡ|
# 1972 - ਕਰਨਾਟਕ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1988
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1917
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਲੇਖਕ
ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ

**ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ** ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਵਿਅਕਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀਡੀਓ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮਾਉਣ ਸਮੇਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦ ਸਿੱਖ ਟਾਈਮਜ਼

***ਸਿੱਖ ਟਾਈਮਜ਼*** ਇਕ ਹੈਂਡਸਵਰਥ ਅਧਾਰਿਤ ਦੋਹਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਬਰਮਿੰਘਮ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰ ਵਿਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।

ਇਹ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੋਵਾਂ ਭਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਮੱਗਰੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2001 ਵਿੱਚ ਬਰਮਿੰਘਮ ਦੇ ਹੈਂਡਸਵਰਥ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸੋਹੋ ਰੋਡ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕ ਗੁਰਜੀਤ ਬੈਂਸ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਜਸਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸੀ। 

ਗੁਰਜੀਤ, ਦ ਸਿੱਖ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਵਜੋਂ , 2006 ਵਿੱਚ ਲੋਇਡਜ਼ ਟੀਐਸਬੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਜਵੇਲ ਸੈਂਟਰਲ ਅਵਾਰਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਮੀਡੀਆ, ਸਪੋਰਟਸ ਐਂਡ ਆਰਟਸ ਐਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਜੁਲਾਈ 2006 ਵਿੱਚ ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਓਨਲਾਈਨ ਸੇਵਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। *ਸਿੱਖ ਟਾਈਮਜ਼* ਨੂੰ ਇਹ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਡਾ: ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦਿਲਗੀਰ ਨੂੰ ਇਕ ਸਾਲ, ਦਸੰਬਰ 2001 ਤੋਂ ਦਸੰਬਰ 2002 ਤਕ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਗ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ *ਸਿੱਖ ਟਾਈਮਜ਼* ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਗ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਖਬਾਰਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਵਿਚ ਤਾਜ਼ਾ ਖ਼ਬਰਾਂ ਵਿਚ ਵਧੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* *ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਸਿੱਖ ਟਾਈਮਜ਼ ਨੇ ਈ-ਪੇਪਰ ਦੀ ਵੱਧਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ*
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ
ਸਿੱਖ ਚੈਨਲ

**ਸਿੱਖ ਚੈਨਲ** ਇਕ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ- ਅਧਾਰਿਤ, ਫ੍ਰੀ-ਟੂ-ਏਅਰ, ਸਿੱਖੀ -ਅਧਾਰਿਤ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਚੈਨਲ ਹੈ। ਇਹ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਪੂਰੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈਟ ਤੇ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਚੈਨਲ ਨੇ 13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2009 ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਈਟ ਹਿੱਟਸ ਦੀ ਥਾਂ ਸਕਾਈ ਚੈਨਲ 840 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸਿੱਖ ਚੈਨਲ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਲਈ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਬਰਮਿੰਘਮ ਦੇ ਏਸਟਨ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਇਕ ਸਟੂਡੀਓ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਸਿੱਖ ਚੈਨਲ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬੱਲ ਦੁਆਰਾ ਅਪ੍ਰੈਲ 2009 ਵਿੱਚ ਟੀਵੀ ਲੀਗਲ ਲਿਮਟਿਡ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਟੀਵੀ ਲੀਗਲ ਨੇ ਦਾਨ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਿੱਖ ਚੈਨਲ ਕਮਿਊਨਟੀ ਬਰਾਡਕਾਸਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਲਿਮਟਿਡ ਬਣਾਈ, ਜੋ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮਿੰਗ ਖਰਚਿਆਂ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਚੈਨਲ ਕਮਿਊਨਟੀ ਬਰਾਡਕਾਸਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਲਿਮਟਿਡ 25 ਸਤੰਬਰ 2009 ਨੂੰ ਇੱਕ ਰਜਿਸਟਰਡ ਕਮਿਊਨਟੀ ਹਿੱਤ ਕੰਪਨੀ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ 2 ਜੂਨ 2010 ਨੂੰ ਰਜਿਸਟਰਡ ਚੈਰਿਟੀ ਬਣ ਗਈ।  ਦਸੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਟੀਵੀ ਲੀਗਲ ਲਿਮਟਿਡ ਨੇ ਚੈਨਲ ਦਾ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਲਾਇਸੰਸ ਸਿੱਖ ਚੈਨਲ ਕਮਿਊਨਟੀ ਇੰਟਰਸਟ ਕੰਪਨੀ ਲਿਮਟਿਡ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

18 ਅਪ੍ਰੈਲ 2013 ਨੂੰ, ਚੈਨਲ ਏਸ਼ੀਅਨ ਟੈਲੀਵੀਜ਼ਨ ਨੈਟਵਰਕ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲਾਇਸੈਂਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੁਆਰਾ "ਏ.ਟੀ.ਐਨ. ਸਿੱਖ ਚੈਨਲ" ਵਜੋਂ ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਹੋਇਆ।

28 ਅਕਤੂਬਰ 2025 ਨੂੰ, ਚੈਨਲ ਦਾ ਕੰਮਕਾਜ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਬ੍ਰਿਟ ਹਿੱਟ
* ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਚ ਸਿੱਖ ਧਰਮ
* ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਧਰਮ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈਬਸਾਈਟ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਿਆਨ ਮੰਗਦੇ ਸਫ਼ੇ
ਸਿੱਖਜ਼: ਲੇਗਸੀ ਆਫ ਦ ਪੰਜਾਬ

***ਸਿੱਖ: ਵਿਰਾਸਤ ਦੀ ਪੰਜਾਬ***  ਸਮਿਥਸੋਨੀਅਨ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਮਿਉਜ਼ੀਅਮ ਆਫ ਨੈਚਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਸਥਾਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਸੀ, ਜੋ ਸਿੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਲਾ, ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ 24 ਜੁਲਾਈ, 2004 ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਅਤੇ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਵਿਆਪਕ ਸਮਿਥਸੋਨੀਅਨ ਸਿੱਖ ਹੈਰੀਟੇਜ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਇਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜੋ 2000 ਵਿਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਨੇ ਫਿਰ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਅਤੇ ਟੈਕਸਸ ਦੇ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ।

ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵਿਚ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀਆਂ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਚੀਜ਼ਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਕੁਝ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ ਜੋ 18 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵਿਚ ਤਸਵੀਰਾਂ ਹਨ (ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਦੋ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ ਸੰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ) ਜੋ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ (ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ) ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਵਿਚੋਂ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਇਕ ਕਾਪੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿਚ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਵਰਚੁਅਲ ਟੂਰ ਆਫ ਦਿ ਸਿੱਖ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ
* ਸਿੱਖ ਹੈਰੀਟੇਜ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ
ਮੌਨੀਰ ਬਾਤੌਰ

**ਮੌਨੀਰ ਬਾਤੌਰ** ਇਕ ਟਿਉਨੀਸ਼ੀਆਈ ਵਕੀਲ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਜਨਮ 1970 ਵਿਚ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਕਾਰਜਕਰਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਟਿਉਨੀਸ਼ੀਆ ਦੀ ਲਿਬਰਲ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਨੇਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਰਬ ਦੁਨੀਆ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਮਲਿੰਗੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਹੁਦੇ ਦਾ ਉਮੀਦਵਾਰ ਸੀ।

## ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਦੀ ਸਰਗਰਮੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੁਹਿੰਮ 
ਬਾਤੌਰ ਨੂੰ 2013 'ਚ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 3 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕੈਦ 'ਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਾਰਨ ਲਈ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।  2015 ਵਿੱਚ ਬਾਤੌਰ ਨੇ ਸਹਿ-ਸਥਾਪਿਤ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਸ਼ਮਸ਼, ਇੱਕ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਅਧਿਕਾਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਸਮਲਿੰਗਤਾ ਦੇ ਘੋਸ਼ਣਾਕਰਨ ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੈ। ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਅਲੀਸ ਏਕੋਮ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਬਾਤੌਰ ਨੂੰ ਹੋਮੋਮੋਬੀਆ ਵਿਰੁੱਧ ਆਪਣੀ ਲੜਾਈ ਲਈ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਆਈਡਾਹੋ ਫਰਾਂਸ ਦਾ ਇਨਾਮ ਮਿਲਿਆ।

2019 ਦੇ 8 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਬਾਤੌਰ ਨੇ ਟਿਉਨੀਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਘੋਸ਼ਣਾ ਦੇ ਬਾਅਦ, 120 ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਿਤ 650 ਲੇਖ ਉਸਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਬਾਤੌਰ ਨੇ 300 ਸਥਾਨਕ ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਟੀਮ ਬਣਾਈ। ਉਸ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਧਾਰਾ 23 ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜੋ ਸਮਲਿੰਗਤਾ ਨੂੰ ਟਿਉਨੀਸ਼ੀਆ ਦੇ ਅਪਰਾਧਿਕ ਕੋਡ ਤੋਂ, ਲਿੰਗ ਬਰਾਬਰਤਾ ਅਤੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਦੀ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਯੋਗਤਾ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੇ ਲਗਭਗ 10,000 ਦਸਤਖ਼ਤ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਚੋਣ ਅਥਾਰਟੀ ਨੇ ਗੰਭੀਰ ਕਾਰਨ ਦਿੱਤੇ ਬਿਨਾਂ ਉਸ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰੀ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

ਇਸਲਾਮਿਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜਾਨ ਤੋਂ ਮਾਰਨ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਾਤੌਰ ਜਨਵਰੀ 2020 ਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਟਿਉਨੀਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਅਧਿਕਾਰ
* 2019 ਟਿਉਨੀਸ਼ੀਆ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣ

## ਹਵਾਲੇ 
 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਹਰਲੀਨਾ ਸੋਢੀ

alt=Harlina Sodhi|thumb| ਹਰਲੀਨਾ ਸੋਢੀ
**ਹਰਲੀਨਾ ਸੋਢੀ,** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਪੇਸ਼ੇਵਰ, ਟੀਈਡੀਐਕਸ ਸਪੀਕਰ, ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਕੋਚ, ਕਾਲਮ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬਲੌਗਰ ਹੈ। ਉਹ ਬਿਲੀਵ ਇਨ ਯੂਅਰਸੈਲਫ  ਵਿੱਚ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਹੈ।   ਉਸਨੂੰ 50 ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਐਚ ਆਰ ਲੀਡਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਰਥਿਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਫਰਕ ਲਿਆਇਆ ਹੈ ਵਜੋਂ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ । ਹਰਲੀਨਾ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਚੋਟੀ ਦੀਆਂ 16 ਔਰਤ ਐਚਆਰ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ। ਉਹ ਟਾਪ 20 ਐਚਆਰ ਦੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਭਾਵਕਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸਐਚਆਰਐਮ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ  ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਹਰਲੀਨਾ ਸੰਗਠਨਾਤਮਕ ਸਭਿਆਚਾਰ  ਅਤੇ ਕੰਮ ਦੇ ਭਵਿੱਖ 'ਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਅਭਿਆਸਾਂ' ਤੇ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।  ਉਹ ਮੈਰਾਥਨ ਦੌੜਾਕ, ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਅਤੇ ਸ਼ੁਕੀਨ ਕਵੀ ਹੈ।  

## ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕੈਰੀਅਰ 
ਹਰਲੀਨਾ ਸੋਢੀ ਬਿਲੀਵ ਇਨ ਯੂਅਰਸੈਲਫ ਦੀ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਹੈ।  ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਆਈਡੀਐਫਸੀ ਬੈਂਕ, ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਲਿਮਟਿਡ, ਜੀਈ, ਜੇਨਪੈਕਟ ਅਤੇ ਜ਼ੇਰੋਕਸ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।  ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਬੋਰਡ 'ਤੇ ਹੈ।   ਹਰਲੀਨਾ ਸਭਿਆਚਾਰ, ਸਿੱਖਣ, ਕੰਮ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਤੇ ਕਈ ਸੰਮੇਲਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। 

ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿਚ ਅਤੇ ਕਈ ਭੂਗੋਲਿਆਂ ਜਿਵੇਂ  ਕਿ  ਅਮਰੀਕਾ, ਯੂਰਪ, ਸਿੰਗਾਪੁਰ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ, ਆਦਿ ਵਿਚ ਫੈਲੇ  ਵਿਭਿੰਨ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। 

## ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ 
ਹਰਲੀਨਾ ਸੋਢੀ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰਜ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ  ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਜੀ.ਈ. ਤੋਂ ਪ੍ਰਮਾਣਤ ਸਿਕਸ ਸਿਗਮਾ ਗ੍ਰੀਨ ਬੈਲਟ (ਜੀ.ਬੀ.), ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ (ਪੀ.ਐੱਮ.ਪੀ.) ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ (ਪੀ.ਐੱਮ.ਆਈ.) ਤੋਂ  ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੋਚ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ (ਆਈਸੀਐਫ) ਤੋਂ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਕੋਚ ਹੈ । 

## ਸਪੀਕਰ 
ਹਰਲੀਨਾ ਸੋਢੀ ਇੱਕ ਮਹਿਮਾਨ ਸਪੀਕਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੀ ਸਕੂਲਾਂ ਜਿਵੇ ਕਿ ਟਾਟਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਸੋਸ਼ਲ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ (ਟੀਆਈਐਸਐਸ), ਸਿੰਬੀਓਸਿਸ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਐਸਆਈਯੂ) ਦੇ ਮੈਨੇਜਮੈਨਟ ਸਟਦੀਇਜ , ਟਾਟਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਸੋਸ਼ਲ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ (ਟੀਆਈਐਸਐਸ) ਵਿੱਚ ਹੈ।   ਉਹ ਕਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪਰਸਨਲ ਬ੍ਰਾਂਡਿੰਗ 'ਤੇ ਕਰਦੀ ਹੈ।  ਉਹ ਫਿਊਚਰ ਆਫ ਵਰਕ  ਦੀ ਸਪੀਕਰ ਹੈ ਤੇ   ਇਸ ਉਤੇ  ਟੀਈਡੀਐਕਸ ਟਾਕਸ ਵੀ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਪੀਕੋਨ  ਲਈ ਪੋਡਕਾਸਟ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਈ ਉਦਯੋਗ ਮੰਚ ਜਿਵੇ ਕਿ  ਯੂ ਐਨ ਗਲੋਬਲ ਕੰਪੈਕਟ ਨੈਟਵਰਕ, ਬੰਬੇ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ (ਬੀਐਸਈ), ਪੀਪਲ ਮੈਟਸ, ਐਸ ਐਚ ਆਰ ਐਮ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਐਚ ਆਰ ਐਕਸੀਲੈਂਸ - ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਤੇ ਬੋਲਦੀ ਹੈ।

## ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 
* ਅੱਗੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਂਡ ਅਤੇ ਦੌੜ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ... ਸਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇਗਨੀਸ਼ਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤੋਂ! - ਬਿਜ਼ਨਸ ਵਰਲਡ ਵਿੱਚ ਲੇਖ - ਸਤੰਬਰ 2017
* ਇਹ ਸਾਡੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫੜਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ! - ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਐਸ ਐਚ ਆਰ ਐਮ ਵੈਬਸਾਈਟ ਵਿੱਚ ਬਲਾੱਗ - ਸਤੰਬਰ 2017
* ਇਕੋ ਕੰਮ ਸਿਮਨੀ. . . ਮਾਲਕ ਬ੍ਰਾਂਡਿੰਗ ਦਾ ਭਵਿੱਖ - ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿਚ ਲੇਖ - ਜੁਲਾਈ 2017
* ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਅਤੇ ਅਗਵਾਈ - ਇੱਕ ਵਿਚਾਰ ਜਿਸਦਾ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਚਲਾ ਗਿਆ ਹੈ! - ਸਹੀ ਤਿਮਾਹੀ ਰਸਾਲੇ ਵਿਚ ਲੇਖ - ਅਪ੍ਰੈਲ 2016
* ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੇ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਕਮੀ - ਲੇਖ ਐਨਐਚਆਰਡੀਐਨ - ਜੁਲਾਈ 2015 ਹੈ
* ਸਭਿਆਚਾਰ, ਅਗਵਾਈ, ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਅਤੇ ਕੋਚਿੰਗ 'ਤੇ ਬਲੌਗ
* Mentਰਤਾਂ ਲਈ ਮੇਰਾ ਸਲਾਹਕਾਰੀ ਸੈਸ਼ਨ

## ਹਵਾਲੇ 
 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੱਪ (ਸਾਜ਼)

**ਸੱਪ** (  **,** ਜਿਸ ਨੂੰ **ਛਿੱਕਾ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਨੂੰ **ਸਪ ਵੀ** ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਮੂਲ ਸੰਗੀਤ ਸਾਜ਼ ਹੈ।  ਇਹ ਲੋਕ ਨਾਚ ਭੰਗੜਾ ਅਤੇ ਮਲਵਈ ਗਿੱਧਾ ਨਾਲ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਅਤੇ ਵਜਾਉਣਾ 
ਇਹ ਲੱਕੜ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ 'ਐਕਸ' ਆਕਾਰ ਦੇ ਛੋਟੇ ਹਿੱਸੇ ਹਨ। ਇਹ ਫੈਲਾਉਣ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਜੋਰ ਦੀ ਮਾਰਨ ਨਾਲ ਵਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਕ ਅਨੌਖੀ ਤਾੜੀ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਕਾਟੋ
* ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਸਾਜ਼

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਜ਼
ਕਾਟੋ (ਸਾਜ਼)

**ਕਾਟੋ** (  ), ਜਿਸ ਨੂੰ **ਕਾਟੋ** ਜਾਂ **ਕੱਟੋ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਰਵਾਇਤੀ ਸੰਗੀਤ ਜਾਂ ਲੋਕ ਸਾਜ਼ਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੋਕ ਨਾਚਾਂ ਜਿਵੇਂ ਭੰਗੜਾ,  ਮਲਵਈ ਗਿੱਧੇ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬੀ  ਵਿਚ ਕਾਟੋ ਇਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਜਾਨਵਰ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਜਦੋਂ ਇਕ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਹੈ? ਉਸਨੇ ਜਵਾਬ ਦੇਵੇਗਾ, "ਅਜ ਤਾਂ ਕਾਟੋ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਆ", ਮੋਟੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ, ਕਿ ਉਸਦੇ ਮੂਡ ਮੂਡ ਦੀ ਕਾਟੋ ਫੁੱਲਾਂ 'ਤੇ ਹੈ।

## ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਅਤੇ ਵਜਾਉਣਾ 
ਇਹ ਲੱਕੜ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।  ਲੱਕੜ ਦੀ ਬਣੀ ਕਾਟੋ ਸੋਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਖਿਡਾਰੀ ਸੋਟੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਿਰੇ ਨੂੰ ਫੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਾਟੋ ਦੇ ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਪੂਛ ਨਾਲ ਬੰਨੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਰੱਸੀਆਂ ਨੂੰ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੱਕੜ ਦੀ ਗੂੰਜ ਕਾਰਜ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਘੱਟ ਤਾਲ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।  

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਢੱਡ
* ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕ ਯੰਤਰ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਜ਼
ਅਕਾਲ ਚੈਨਲ

**ਅਕਾਲ ਚੈਨਲ** ਇੱਕ ਯੂ.ਕੇ. ਅਧਾਰਿਤ, ਫ੍ਰੀ-ਟੂ-ਏਅਰ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਚੈਨਲ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿੱਖੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਉੱਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਕੂਨਰ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਚੈਨਲ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਤੇ ਯੂਰਪ ਸਮੇਤ 44 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਚੈਨਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿੱਖ ਟੀਵੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਦਾ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰ ਹੈ।

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਮਾਨਤਾ 
* ਸਿੱਖ ਇਨ ਮੀਡੀਆ ਵਿਚ 7ਵਾਂ ਸਲਾਨਾ ਸਿੱਖ ਅਵਾਰਡ, ਲੰਡਨ
* ਚੈਨਲ ਨੂੰ ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿਚ ਯੂ.ਕੇ. ਏਸ਼ੀਅਨ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੀਵੀ ਚੈਨਲਾਂ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿਚ 21 ਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
* ਬੈਸਟ ਵਰਲਡ ਸਿੱਖ ਮੀਡੀਆ, ਸਾਲਾਨਾ ਸਿੱਖ ਅਵਾਰਡਜ਼ 2017

## ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ 
ਚੈਨਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਵਰਤਮਾਨ ਕਾਰਜ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ‘ਬਿਗ ਕਵਾਸ਼ਨ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਸਹਾਇਤਾ 
ਚੈਨਲ ਦੀ ਇਕ 'ਅਕਾਉਂਟ ਚੈਨਲ ਏਡ' ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀ ਏਜੰਸੀ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਚ ਸਿੱਖ ਧਰਮ
* ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖ ਧਰਮ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ
ਸਤਵੰਤ ਪਸਰੀਚਾ

**ਸਤਵੰਤ ਪਸਰੀਚਾ** ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ ਆਫ ਦਿ ਮੈਂਟਲ ਹੈਲਥ ਐਂਡ ਨਿਊਰੋਸਾਇਸੈਂਸ  ਬੰਗਲੌਰ ਵਿਖੇ ਕਲੀਨਿਕਲ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਹਨ |  ਉਸਨੇ ਯੂਐਸਏ ਵਿੱਚ ਵਰਜੀਨੀਆ ਸਕੂਲ ਆਫ ਮੈਡੀਸਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕੰਮ ਵੀ ਕੀਤਾ|  ਪੁਸਰੀਚਾ ਪੁਨਰ ਜਨਮ  ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੇ ਤਜ਼ੁਰਬੇ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰਦੀ ਹੈ| ਪਾਸਰੀਚਾ ਨੇ ਸਾਲ 2011 ਦੀ ਕਿਤਾਬ *ਮੇਕਿੰਗ ਸੇਂਸ ਦੇ ਨੇੜੇ-ਮੌਤ ਦੇ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਦਾ* ਸਹਿ-ਲੇਖਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ 2012 ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਬੁੱਕ ਐਵਾਰਡਜ਼ ਵਿੱਚ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਤਾਰੀਫ਼ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। 

## ਕੰਮ 
ਪਸਰੀਚਾ ਨੇ 1973 ਤੋਂ ਪੁਨਰ ਜਨਮ ਦੇ ਲਗਭਗ 500 ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿਚ ਪੜਤਾਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ (ਪਿਛਲੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ) ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਦੇ ਹਨ| ਉਹ ਪੈਰਾਸਾਈਕੋਲੋਜੀ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਿਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲਈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਕੁਝ ਅਲੌਕਿਕ ਜਾਂ ਅਸਾਧਾਰਣ ਵਿਵਹਾਰ ਦੀਆਂ ਰਵਾਇਤੀ ਵਿਆਖਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਸੀ| 

ਪਸਰੀਚਾ ਨਾ ਸਿਰਫ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਪੁਨਰ ਜਨਮ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਉਹ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਇਕਸਾਰ ਜਾਂ ਵੱਖਰੇ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਸੁਝਾਅ ਵੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਹਨ|  ਉਸਨੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਪੁਨਰ ਜਨਮ ਦੇ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਇਯਾਨ ਸਟੀਵਨਸਨ ਨਾਲ ਸਹਿਯੋਗ ਕੀਤਾ| 

ਉਹ ਦਸੰਬਰ 1980 ਵਿਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ ਆਫ ਦਿ ਮੈਂਟਲ ਹੈਲਥ ਐਂਡ ਨਿਊਰੋਸਾਇਸੈਂਸ ( ਡੀਮਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ) ਵਿਚ ਫੈਕਲਟੀ ਵਜੋਂ ਕਲੀਨੀਕਲ ਪੈਰਾਸਾਈਕੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ; ਅਤੇ ਫਿਰ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਐਸੋਸੀਏਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਫੇਰ ਉਸਨੂੰ ਕਲੀਨੀਕਲ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵਧੀਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ| ਉਹ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ ਆਫ ਦਿ ਮੈਂਟਲ ਹੈਲਥ ਐਂਡ ਨਿਊਰੋਸਾਇਸੈਂਸ ਵਿਖੇ ਕਲੀਨਿਕਲ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਸਦੀ ਰੁਚੀ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ, ਅਧਿਆਪਨ ਅਤੇ ਖੋਜ | 

ਮੌਲਾਨਾ ਆਜ਼ਾਦ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਸਤਵੰਤ ਪਸਰੀਚਾ ਨੇ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਹ "ਪੁਨਰ ਜਨਮ" ਅਤੇ "ਪੁਨਰ ਜਨਮ" ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਸੱਚ ਨੂੰ ਵੀ ਵਿਗਿਆਨਕ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹੋਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕ ਭਿਆਨਕ ਤਜ਼ੁਰਬੇ ਵਜੋਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ "ਇੱਕ ਆਕਸੀਜਨ ਭੁੱਖੇ ਦਿਮਾਗ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਸਰੀਰਕ ਅਵਸਥਾ ਹੈ|" 

## ਚੁਣੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 
* Satwant Pasricha, *Can the Mind Survive Beyond Death?* *In Pursuit of Scientific Evidence (2 Vol.)*, New Delhi: Harman Publishing House, 2008.  .
* Satwant Pasricha, *Claims of Reincarnation: An Empirical Study of Cases in India*, New Delhi: Harman Publishing House, 1990.  ISBN&nbsp;81-85151-27-X.
* Satwant Pasricha, Near-Death Experiences in South India: A Systematic Survey. *Journal of Scientific Exploration*, **9**(1), 1995.
* Ian Stevenson, Satwant Pasricha and Nicholas McClean-Rice, A Case of the Possession Type in India With Evidence of Paranormal Knowledge. *Journal of Scientific Exploration*, **3**(1):81-101, 1989.

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਪ੍ਰਭਾਤ ਖ਼ਬਰ

**ਪ੍ਰਭਾਤ ਖ਼ਬਰ** ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਝਾਰਖੰਡ, ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਖ਼ਬਾਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਰਾਜਾਂ ਵਿਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਬਿਹਾਰ, ਝਾਰਖੰਡ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਉੜੀਸਾ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਗਸਤ 1984 ਵਿੱਚ ਝਾਰਖੰਡ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਰਾਂਚੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਅਖ਼ਬਾਰ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਨ ਅਤੇ ਘੁਟਾਲਿਆਂ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਾਰਾ ਘੁਟਾਲੇ ਆਦਿ। ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੇ 1992 ਵਿਚ ਚਾਰੇ ਘੁਟਾਲੇ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਦਿੱਤੀ। ਧਮਕੀਆਂ ਮਿਲਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਅਖ਼ਬਾਰ ਨੇ ਘੁਟਾਲੇ ਬਾਰੇ 70 ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਸਨ ਅਤੇ ਚਾਰ ਜਾਂ ਪੰਜ ਰਿਪੋਰਟਰਾਂ ਨੇ ਕਹਾਣੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਸੀ।

## ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਸਟਾਫ਼ 
* ਫਿਰੋਜ਼ ਵਰੁਣ ਗਾਂਧੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਸਰਕਾਰੀ ਵੈਬਸਾਈਟ (in Hindi)
* ਅਧਿਕਾਰਤ ਪੱਤਰ 
* ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦਾ ਅਭਿਆਸ: ਨਲਿਨੀ ਰਾਜਨ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਦਰਾਂ ਕੀਮਤਾਂ, ਪਾਬੰਦੀਆਂ, ਪ੍ਰਭਾਵ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਨਵੋਦਿਆ ਟਾਈਮਜ਼

**ਨਵੋਦਿਆ ਟਾਈਮਜ਼** ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ-ਭਾਸ਼ੀ ਅਖਬਾਰ ਹੈ, ਜੋ 2013 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸਦੀ ਮਾਲਕੀਅਤ ਪੰਜਾਬ ਕੇਸਰੀ ਸਮੂਹ (ਦਿ ਹਿੰਦਸਮਾਚਾਰ ਲਿ.) ਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੂਹ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਖਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ; ਹੋਰ ਤਿੰਨ ਹਨ ਪੰਜਾਬ ਕੇਸਰੀ,  ਹਿੰਦ ਸਮਾਚਾਰ, ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਜਗਬਾਣੀ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ।

## ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੇਖਕ 
* ਖੁਸ਼ਵੰਤ ਸਿੰਘ
*ਕੁਲਦੀਪ ਨਾਇਰ
*ਸ਼ੇਖ਼ਰ ਗੁਰੇਰਾ
* ਪੂਰਨ ਕੋਸ਼ਿਕ
* ਸ਼ਾਂਤਾ ਕੁਮਾਰ
* ਵਿਨੀਤ ਨਾਰਾਇਣ
* ਵਰਿੰਦਰ ਕਪੂਰ
* ਬਲਬੀਰ
* ਮਹਿਮੂਦ ਸ਼ਾਮ
* ਕਰਨ ਥਾਪਰ
* ਮਨਮੋਹਨ ਸ਼ਰਮ
* ਨੀਰਾ ਚੋਪੜਾ
* ਮੇਨਕਾ ਗਾਂਧੀ
* ਚੰਦਰਮੋਹਨ
* ਚੰਦਰ ਤ੍ਰਿਖਾ
* ਨਰਜਾ ਚੌਧਰੀ

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਜਨ ਮੋਰਚਾ (ਅਖ਼ਬਾਰ)

**ਜਨ ਮੋਰਚਾ** () ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਛਪਣ ਵਾਲਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ।

ਜਨ ਮੋਰਚਾ ਅਯੁੱਧਿਆ, ਗੋਰਖਪੁਰ, ਲਖਨਉ, ਇਲਾਹਾਬਾਦ, ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ, ਅੰਬੇਦਕਰ ਨਗਰ, ਜੌਨਪੁਰ, ਗੌਂਡਾ, ਬਸਤੀ, ਭਾਰਚਾ, ਬੈਲੀ, ਸੀਤਾਪੁਰ, ਰਾਏ ਬੈਰੀਲੀ, ਪ੍ਰਤਾਪਗੜ, ਫੈਜ਼ਾਬਾਦ, ਬਲਰਾਮਪੁਰ, ਸ਼ਰਵਸਤੀ, ਸਿਧਾਰਥ ਨਗਰ, ਪੀਲੀਭੀਤ, ਲਖੀਮਪੁਰ ਕਿਰੀ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਾਨਪੁਰ, ਹਰਦੋਈ, ਵਾਰਾਂਸੀ, ਸੰਤ ਕਬੀਰ ਨਗਰ, ਦੇਵੀਰਾ, ਫਤਿਹਪੁਰ, ਕੁਸਾਬਾਈ, ਜਬਲਪੁਰ, ਸਟਾਣਾ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਅਤੇ ਹੋਰ 250 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਖ਼ਬਾਰ ਜਨ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਇਹ ਅਖ਼ਬਾਰ 1958 ਵਿਚ ਫੈਜ਼ਾਬਾਦ ਦੀਆਂ ਸਥਾਨਕ ਮਿਊਂਸੀਪਲ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇਕ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਬੁਲੇਟਿਨ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਫਿਰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਜੋਂ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ ਮਹਾਤਮਾ ਹਰਗੋਵਿੰਦ ਇਸ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸਨ, ਜੋ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਕਈ ਵਾਰ ਜੇਲ੍ਹ ਗਏ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਅਖ਼ਬਾਰ
ਨੇਮਤ ਸਦਾਤ

(also known as the Equality March for Unity and Pride) in Washington, D.C. (June 11, 2017). Photo by Elvert Barnes / CC-BY-SA-2.0.]]

**ਨੇਮਤ ਸਦਾਤ** ਇੱਕ ਨਾਵਲਕਾਰ, ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਨਾਵਲ 'ਦ ਕਾਰਪੇਟ ਵੀਵਰ' ਅਤੇ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਕਿਉ.ਆਈ.ਏ. ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਆਪਣੀ ਮੁਹਿੰਮ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮੁਸਲਿਮ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।  ਸਦਾਤ ਪਹਿਲੇ ਅਫਗਾਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇਕ ਹੈ ਜੋ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗੇਅ ਵਜੋਂ ਬਾਹਰ ਆਇਆ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਜਿਨਸੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਮੁਹਿੰਮ ਚਲਾਈ।

## ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲਤਾ 
ਸਾਲ 2012 ਵਿੱਚ ਅਮੈਰੀਕਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੀ ਪਦਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਸਦਾਤ ਕਾਬੁਲ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਗਿਆ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਨੌਕਰੀ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿਚ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ.ਕਿਉ.ਆਈ.ਏ + ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹੇਆਮ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਭੂਮੀਗਤ ਲਹਿਰ ਨੂੰ ਲਾਮਬੰਦ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਜੁਲਾਈ 2013 ਵਿਚ ਉਸਦੀ ਜਨਤਕ ਪਹੁੰਚ ਅਫਗਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਆਈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਇਸਲਾਮ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਕੌਮੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਸਦਾਤ ਨੂੰ ਏ.ਯੂ.ਏ.ਐਫ. ਵਿਖੇ ਉਸ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਸੈਟਲ ਹੋ ਕੇ, ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਛੱਡ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਪੱਤਰਕਾਰੀ 
ਸਦਾਤ ਨੇ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਵਿਚ ਲੇਖ ਅਤੇ ਪੇਪਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਜਾਰਜਟਾਉਨ ਜਰਨਲ ਆਫ਼ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਅਫੇਅਰਜ਼ ਅਤੇ ਆਉਟ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਅਮੈਰੀਕਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਅਹੁਦਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਏਬੀਸੀ ਨਿਊਜ਼ ਨਾਈਟਲਾਈਨ, ਸੀਐਨਐਨ ਦੇ ਫਰੀਦ ਜ਼ਕਰੀਆ ਜੀਪੀਐਸ, ਅਤੇ ਯੂਐਨ ਕ੍ਰੋਨੀਕਲ ਲਈ ਸਮਗਰੀ ਵੀ ਨਿਰਮਾਣਤ ਕੀਤੀ।

## ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 
ਪੇਂਗੁਇਨ ਰੈਂਡਮ ਹਾਊਸ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਸਦਾਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ 'ਦ ਕਾਰਪੇਟ ਵੀਵਰ' ਨੂੰ 2019 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ 1970 ਅਤੇ 1980 ਦੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਕਨਿਸ਼ਕ ਨੂਰਜ਼ਾਦਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਲੜਕਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਮਰਦ ਮਿੱਤਰ ਮਹੇਨ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਯੁੱਗ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਯੁੱਧ ਦੀ ਗੜਬੜੀ ਵਾਲੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਅਧਿਕਾਰ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਲੋਕ
ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ

**ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ** (ਜਨਮ 28 ਅਗਸਤ 1992 ) ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਹਾਦੁਰਪੁਰ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2019 ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ 62.34 ਮੀਟਰ ਦੇ ਥ੍ਰੋਅ ਨਾਲ ਨਵਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ ਸੀ। ਉਹ 60 ਮੀਟਰ ਤੋਂ ਪਾਰ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਰਾਣੀ ਦਾ ਜਨਮ 28 ਅਗਸਤ 1992 ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਹਾਦਰਪੁਰ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੀ ਪਛਾਣ ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸਦੀ ਸਰੀਰ ਦੀ ਉਪਰਲੀ ਤਾਕਤ ਵੇਖੀ। ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਖਾਲੀ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਗੰਨੇ ਦੀ ਪਰਾਲੀ ਸੁੱਟਣ ਲਈ ਕਹਿ ਕੇ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਅੰਨੂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅ ਉਹ ਸੀ ਜੋ ਉਸਨੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਲੰਮੀ ਸੋਟੀ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅਸਲ ਜੈਵਲਿਨ ਖਰੀਦ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ ਨੇ ਉਸਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਇਸਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਖੇਡਣ ਤੋਂ ਮਨ੍ਹਾ ਕੀਤਾ। ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅੰਨੂ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਲਈ ਮੰਨ ਗਏ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ 2014 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ। 

## ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ 
ਅੰਨੂ ਰਾਣੀ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਕਸ਼ੀਨਾਥ ਨਾਈਕ ਨੇ ਕੋਚ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਸ ਦਾ ਕੋਚ ਬਲਜੀਤ ਸਿੰਘ ਹੈ।

2014 ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਟਰ-ਸਟੇਟ ਮੁਕਾਬਲੇ, ਲਖਨਊ ਵਿਚ ਰਾਣੀ ਨੇ 58,83 ਮੀਟਰ ਦੀ ਥਰੋਅ ਨਾਲ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਨੇ 14 ਸਾਲ ਦੇ ਕੌਮੀ ਰਿਕਾਰਡ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਲਈ ਯੋਗਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਥ੍ਰੋ ਨਾਲ ਉਸਨੇ 2014 ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਖੇਡਾਂ ਲਈ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕੀਤਾ, ਚੋਣ ਮਾਪਦੰਡ 58.46 ਮੀਟਰ ਸੀ। ਸਾਲ ਬਾਅਦ  ਉਸਨੇ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਇੰਚੀਓਨ ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ 59.53 ਮੀਟਰ ਲਈ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਦੋ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ 2016 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ 60.01 ਮੀਟਰ ਦੀ ਥ੍ਰੋਅ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਆਪਣਾ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜਿਆ ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 60 ਮੀਟਰ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕੀਤਾ। ਮਾਰਚ 2019 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲੇ ਵਿੱਚ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਕੱਪ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸੀਨੀਅਰ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ 62.34 ਮੀਟਰ ਦੀ ਥ੍ਰੋਅ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਆਪਣਾ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। 

2014 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇੰਚਿਓਨ ਵਿਖੇ 2014 ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ, 59.53 ਮੀ. ਦੀ ਥ੍ਰੋਅ ਨਾਲ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ।

ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਵਿੱਚ 2017 ਏਸ਼ੀਅਨ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਰਾਣੀ ਨੇ 57.32 ਮੀਟਰ ਦੀ ਥ੍ਰੋਅ ਨਾਲ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗ਼ਮਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। 

ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ਾ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਵਿੱਚ 21 ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਨੂੰ ਕਤਰ ਵਿੱਚ 23 ਵੀਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਫਾਈਨਲ ਲਈ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਵਰਲਡ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਜੈਵਲਿਨ ਥ੍ਰੋਅਰ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਆਈ.ਏ.ਏ.ਐਫ. ਵਰਲਡ ਚੈਲੇਂਜ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਓਸਟਰਵਾ ਗੋਲਡਨ ਸਪਾਈਕ ਅਥਲੈਟਿਕਸ ਮੀਟ, ਜੋ ਕਿ ਚੈੱਕ ਗਣਰਾਜ ਦੇ, ਓਸਟਰਵਾ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ।

ਉਸਨੇ 2020 ਵਿੱਚ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਵਿੱਚ ਸਪੋਰਟਸ ਸਟਾਰ ਏਸ ਦੀ ਸਪੋਰਟਸ ਵੂਮੈਨ ਆਫ ਦ ਈਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992
ਬਾਲਕਨਾਮਾ

**ਬਾਲਕਨਾਮਾ** ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਝੁੱਗੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਬਾਲਕਨਾਮਾ ਦਾ ਸਟਾਫ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੱਚਿਆ ਅਧੀਨ  ਹੈ, ਜੋ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੋਲਾਂ ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕੀ ਗਲੀ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ, ਬਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ, ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਵਰਗੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। 2003 ਵਿਚ ਸਿਰਫ ਥੋੜੇ ਜਿਹੇ ਪੱਤਰਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇਹ ਅਖ਼ਬਾਰ, ਹੁਣ ਇਸਦਾ ਨੈਟਵਰਕ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਸੱਤ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਫੈਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ 10,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੱਚੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

ਇਹ ਚੇਤਨਾ ਨਾਮੀ ਐਨਜੀਓ ਦੇ ਵਾਲੰਟੀਅਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਗਲੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। 2014 ਵਿੱਚ ਪੇਪਰ ਦਾ ਗੇੜ 5,500 ਯੂਨਿਟ ਤੱਕ ਗਿਆ। ਅਖ਼ਬਾਰ ਦੇ ਖੁਦ ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ 14 ਨਿਯਮਿਤ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿਚ ਕਈ ਹੋਰ ਪੱਤਰਕਾਰ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਬੱਚੇ ਲਿਖ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ ਉਹ ਹੋਰਨਾਂ ਰਿਪੋਰਟਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਿਖ ਕੇ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। 2015 ਵਿੱਚ, *ਇੰਡੀਆ ਟੂਡੇ* ਨੇ ਬਾਲਕਨਾਮਾ ਨੂੰ "ਗਲੀ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਵਿਲੱਖਣ ਅਖ਼ਬਾਰ" ਕਿਹਾ ਹੈ।

ਨਵੰਬਰ 2013 ਵਿੱਚ ਬਾਲਕਨਾਮਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਟੀਵੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਵਜੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ *ਸਲਮਕਿੱਡ ਰਿਪੋਰਟਰਜ਼*  ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਅਖ਼ਬਾਰ