open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਬੀ. ਜੈਸ਼੍ਰੀ

**ਬੀ ਜੈਸ਼੍ਰੀ** (ਜਨਮ 9 ਜੂਨ 1950) ਇੱਕ ਅਨੁਭਵੀ ਭਾਰਤੀ ਥੀਏਟਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਗਾਇਕਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਡਬਿੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਪੰਦਨਾ ਥੀਏਟਰ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾਤਮਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ, ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਸ਼ੁਕੀਨ ਥੀਏਟਰ ਕੰਪਨੀ, ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1976 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। 

ਉਸ ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਉਚ ਸਦਨ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2013 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ, ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ, ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਉਸ ਦੇ ਦਾਦੇ ਨੇ ਥੀਏਟਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ, ਗੁੱਬੀ ਵੀਰਾਨਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਗੁੱਬੀ ਵੀਰਾਨਾ ਨਾਟਕ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਉਹ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਜੀ.ਵੀ. ਮਲਥੰਮਾ ਕੋਲ ਜਨਮੀ ਸੀ ਜੋ ਗੁੱਬੀ ਵੀਰਾਨਾ ਦੀ ਧੀ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ ਡਰਾਮਾ, ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ 1973 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਈ,

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਸਾਲਾਂ ਬੱਧੀ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਥੀਏਟਰ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬੀ ਵੀ ਕਰੰਥ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ ਕੰਨੜ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ *ਨਾਗਮੰਡਲ* (1997), *ਦੇਵੀਰੀ* (1999) ਅਤੇ *ਕੇਅਰ ਆਫ ਫੁੱਪਾਥ* (2006) ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਮੈਸੂਰ ਦੀ ਥੀਏਟਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਰੰਗੇਆਨਾ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰਹੀ ਹੈ।

ਉਹ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਧਵੀ, ਗਾਇਤਰੀ, ਜਯਾ ਪ੍ਰਦਾ, ਅੰਬਿਕਾ, ਸੁਮੁਲਤਾ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ। ਇੱਕ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੰਨੜ ਫਿਲਮ, *ਨਾਨਾ ਪ੍ਰਿਥੀਯਾ ਹੁਡੂਗੀ* ਲਈ ਹਿੱਟ ਨੰਬਰ "ਕਾਰ ਕਾਰ" ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਸਭਾ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 2009 ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜ ਓਪਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਨਰੇਰੀ ਡੀ. ਲਿਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਨੇ ਕੇ. ਅਨੰਦ ਰਾਜੂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿਆਹੁਤਾ ਜੋੜੇ ਨੇ ਇੱਕ ਧੀ ਨੂੰ ਗੋਦ ਲਿਆ।

## ਫਿਲਮੋਗਰਾਫੀ 
### ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵਜੋਂ 
* *Emme Thammanna*(1966)
* *Bhale Adrushtavo Adrushta*(1971)
* *Devaru Kotta Vara* (1976)
* *Jeevana Chakra* (1985)
* *Ee Bandha Anubandha* (1987)
* *Sundara Swapnagalu* (1987)
* *Kotreshi Kanasu* (1994)
* *Nagamandala* (1997)
* *Deveeri* (1999)
* "kadamba"(2003)
* *Durgi* (2004)
* *Care of Footpath* (2006)
* *Ee Preethi Yeke Bhoomi Melide* (2007)
* *Banada Neralu* (2009)
* *Ishtakamya* (2016)
* *Kiragoorina Gayyaligalu* (2016)
* *Maasthi Gudi* (2017)

### ਡਬਿੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ 
### ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ 
* *Naga Devathe* (2000) - Haalundu Hoge
* *Kothigalu Saar Kothigalu*(2001) - Bondana Dummina
* *Durgi* (2004) - Bilthave Nodeega
* *Nanna Preethiya Hudugi*(2001) - Car Car
* *Preethi Prema Pranaya* (2003) - Kabbina Jalle
* *Bhagawan* (2004) - Gopalappa
* *Jogi* (2005) - Chikku Bukku Rail
* *Mata* (2006) - Thandaa Thaayee
* *Maathaad Maathaadu Mallige* (2007) - Baaro Nam Therige

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਸਪੰਡਾਨਾ ਥੀਏਟਰ, ਵੈਬਸਾਈਟ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1950
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ
ਹਸਤੀ ਵਾਲਾ

**ਹਸਤੀ ਵਾਲਾ** ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ ਨਾਲ ਲੱਗਦੇ ਜਿਲ੍ਹੇ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਡਾਕਖਾਨਾ ਪਿੰਡ ਮਹਾਲਮ ਦਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਹੈ। ਹਸਤੀ ਵਾਲਾ, ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ   8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ  ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਹੁਸੈਨੀ ਵਾਲਾ (ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ) ਦੀ ਦੂਰੀ 16 ਕਿਲੋਮੀਟਰ  ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸਰਹੱਦ ਹੈ। ਇਸ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਹਰ ਐਤਵਾਰ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜਾਂ ਵੱਲੋਂ ਤਿਰੰਗੇ ਨੂੰ ਸਲਾਮੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ  ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਜਨ ਸੰਖਿਆ 706 ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਨੁੰ ਪਹਿਲੋਂ ਬਲਾਕ ਘੱਲਖ਼ੁਰਦ  ਵਿਚ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੁਣ ਬਦਲ ਕੇ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰੀ ਨਾਲ ਜੋੜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰਫਿਊਜ਼ੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ 1947 ਵਿਚ ਹੋਈ ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਵੰਡ ਵੇਲੇ ਪੱਛਮੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚੋਂ ਆਏ ਸਨ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਵਿਭਿੰਨ ਜਾਤਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਿੱਤਾ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਨੌਜਵਾਨ ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਆਰਮੀ ਵਿਚ ਭਰਤੀ  ਹੋਣ ਤੇ ਮਾਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਚੇਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਤਰ ਨੌਜਵਾਨ ਬੀ.ਏ, ਐੱਮ.ਏ ਅਤੇ ਪੀਐਚ.ਡੀ  ਜਿਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਹੱਦੀ ਖੇਤਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੇਸ਼ ਵੰਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਫਿਊਜ਼ੀ
ਤਾਹਿਰਾ ਸਰਾ

**ਤਾਹਿਰਾ ਸਰਾ** (ਜਨਮ 17 ਜੁਲਾਈ 1978) ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਰੀ ਹੈ। 

## ਕਿਤਾਬਾਂ
**ਸ਼ੀਸ਼ਾ*

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕਵੀ
ਰੇਨੂੰ ਕੁਮਾਰੀ

**ਰੇਨੂੰ ਕੁਮਾਰੀ** (ਜਨਮ 29 ਅਗਸਤ 1962) ਇਕ ਐਡਵੋਕੇਟ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਵਰਕਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਜੋ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਖਗਰੀਆ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਜੇਡੀਯੂ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ। 

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਰੇਨੂੰ ਕੁਮਾਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 29 ਅਗਸਤ 1962 ਨੂੰ ਅਲੋਲੀ, ਖਗਾਰੀਆ, ਬਿਹਾਰ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਪਟਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਪਟਨਾ ਤੋਂ ਐਮ.ਏ. ਕੀਤੀ। ਉਸ ਕੋਲ ਬੀ.ਐਨ. ਮੰਡਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਮਧਪੁਰਾ, ਬਿਹਾਰ ਤੋਂ ਐਲ.ਐਲ.ਬੀ (ਭਾਗਲਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ) ਅਤੇ ਡੀ.ਪੀ.ਐਡ ਡਿਗਰੀ ਵੀ ਹੈ। 

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਰੇਨੂੰ ਕੁਮਾਰੀ 13ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ 1999 ਵਿਚ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। 

* ਪਟੀਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ 1999-2000 ਕਮੇਟੀ ਮੈਂਬਰ  
* 2000-2004 ਮੈਂਬਰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਮੰਤਰਾਲੇ 

ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿਚ ਰੁੱਝੀ ਹੋਈ ਹੈ। 

ਰੇਨੂੰ ਕੁਮਾਰੀ ਨੂੰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪੜ੍ਹਨਾ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਸੁਣਨਾ ਪਸੰਦ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1962
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸੂਫ਼ੀ ਗਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

ਸੂਫੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਇਕਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਵਸਥਿਤ ਸੂਚੀ ਹੇਠ ਲਿਖੀ ਹੈ।

## ਗਜ਼ਲ 
* ਗੁਲਾਮ ਅਲੀ 
* ਰੂਪ ਕਪੂਰ ਰਾਠੋੜ 
* ਜਗਜੀਤ ਸਿੰਘ 
* ਮਹਿਦੀ ਹਜ਼ਾਨ 
* ਨੁਸਰਤ ਫਤਿਹ ਅਲੀ ਖਾਨ 
* ਮਕਬੂਲ ਅਹਿਮਦ ਸਾਰਰੀ

## ਕਾਫੀ 
* ਅਬੀਦਾ ਪਰਵੀਨ 
* ਪਠਾਣਾ ਖਾਨ

## ਕਵਾਲੀ 
* ਸੁਭਾਨ ਅਹਿਮਦ ਨਿਜਾਮੀ 
* ਅਬਦੁੱਲਾ ਮਨਜ਼ੂਰ ਨਿਆਜ਼ੀ 
* ਅਜ਼ੀਜ਼ ਮੀਆਂ 
* ਨੁਸਰਤ ਫਤਿਹ ਅਲੀ ਖਾਨ 
* ਸਾਬਰੀ ਭਰਾ 
* ਕਾਵਾਲ ਬਹਾਉਦੀਨ ਖ਼ਾਨ 
* ਅਤੀਕ ਹੁਸੈਨ ਖਾਨ 
* ਫਰੀਡ ਅਯਾਜ਼ ਅਤੇ ਅਬੂ ਮੁਹੰਮਦ 
* ਨਿਜ਼ਾਮੂ ਬੰਦੂ 
* ਰਾਹਤ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖਾਨ 
* ਵਡਾਲੀ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ 
* ਉਸਤਾਦ ਮਰਾਜ ਅਹਿਮਦ ਨਿਜਾਮੀ 
* ਉਸਤਿਤ ਹਯਾਤ ਨਿਜ਼ਾਮੀ 
* ਹਮਸਰ ਹਯਾਤ ਨਿਜਾਮੀ 
* ਉਸਤਾਦ ਅਸਰਾਰ ਹੁਸੈਨ 
* ਉਸਤਾਦ ਜਫਰ ਹੁਸੈਨ ਖਾਨ ਬੇਦਾਨੀ 
* ਧਰੂਵ ਸੰਗਾਰੀ (ਬਿਲਾਲ ਚਿਸ਼ਤੀ ਸੰਗਾਰੀ) 
* ਉਸਤਾਦ ਮੁਹੰਮਦ ਅਹਿਮਦ ਵਾਰਸੀ ਨਸੀਰੀ ਕਵਾਲ 
* ਰਿਜ਼ਵਾਨ ਮੁਜਾਮ ਕਵਾਲ 
* ਉਸਤਾਦ ਬਕਸ਼ੀ ਸਲਾਮਟ 
* ਸਾਮੀ ਭਰਾ 
* ਬਦਰ ਮੀਆਂਦਾਦ 
* ਫੈਜ਼ ਅਲੀ ਫੈਜ਼ 
* ਸ਼ੰਕਰ ਸ਼ੰਭੂ 
* ਉਸਤਾਦ ਮੁਰਲੀ ਕਵਾਵਾਲ 
* ਮੰਜ਼ੂਰ ਹੁਸੈਨ ਸੰਤੁ ਖਾਨ ਕਵਾਲ 
* ਅਮਜਦ ਸਾਰਰੀ

## ਸੂਫੀ ਰੌਕ 
* ਅਲੀ ਅਜਮਤ 
* ਅਲੀ ਬਾਬਾ ਖਾਨ 
* ਅਸਤਰ 
* ਅਤਿਫ ਅਸਲਮ 
* ਏ. ਆਰ. ਰਹਿਮਾਨ 
* ਰਾਹਤ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖਾਨ

## ਸੂਫੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਸ਼ੈਲੀਆਂ 
* ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਬੇੁਰਾ 
* ਅਹਿਮਦ ਬੁਖਤੁਰ 
* ਕੰਵਰ ਗਰੇਵਾਲ 
* ਅਨਿਤਾ ਸ਼ਾਇਕ 
* ਕੈਲਾਸ਼ ਖੇਰ 
* ਸੈਇਨ ਜ਼ਾਹੂਰ ਅਹਮਦ 
* ਐਲਨ ਫਕੀਰ 
* ਕਵਿਤਾ ਸੇਠ 
* ਬਾਰਕੱਤ ਸਿੱਧੂ 
* ਹੰਸ ਰਾਜ ਹੰਸ 
* ਧਰੂਵ ਸੰਗਾਰੀ 
* ਮਮਤਾ ਜੋਸ਼ੀ 
* ਮਾਸਟਰ ਸਲੀਮ 
* ਨੀਰਜਾ ਪੰਡਤ 
* ਰੇਸ਼ਮਾ 
* ਸਤਿੰਦਰ ਸਰਤਾਜ 
* ਸ਼ਫਕਤ ਅਮਾਨਤ ਅਲੀ ਖਾਨ 
* ਸ਼ਾਹਮਰ ਨਜ਼ੀਰੀ 
* ਸ਼ੌਕਤ ਅਲੀ 
* ਸੋਨਲ ਸ਼ਾਹ 
* ਵਡਾਲੀ ਭਰਾ 
* ਹਰਸ਼ਦੀਪ ਕੌਰ 
* ਰੱਬੀ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ 
* ਮਦਨ ਗੋਪਾਲ ਸਿੰਘ 
* ਰਾਜਾ ਹਸਨ 
* ਆਲਮ ਲੋਹਾਰ ਅਤੇ ਅਰਿਫ ਲੋਹਾਰ 
* ਸਨਮ ਮਾਰਵੀ 
* ਸੋਨੀਆ ਅਰੋਰਾ 
* ਅੰਕੁਰ ਵਰਮਾ 
* ਸਲਮਾਨ ਅਲੀ
ਨਫ਼ੀਸ ਫ਼ਾਤਿਮਾ

**ਨਫ਼ੀਸ ਫ਼ਾਤਿਮਾ** (ਜਨਮ 6 ਅਪ੍ਰੈਲ 1963) ਬੰਗਲੌਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਫੀ ਇੱਕ ਸਿੰਡੀਕੇਟ ਮੈਂਬਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਸਤੰਬਰ 2015 ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ 2018 ਇਸ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਨਿਯੁਕਤ ਰਹੀ ਅਤੇ 2009 ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ 2017 ਤੱਕ ਕਰਨਾਟਕ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸਕੱਤਰ ਸੀ। ਉਹ ਦੋ ਮਿਆਦ ਲਈ ਕਰਨਾਟਕ ਕੈਂਸਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ, (ਗ਼ੈਰ-ਰਾਜਨੀਤੀ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੈਂਪਾਂ, ਭਾਸ਼ਣ ਕਰਵਾ ਕੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ) ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਸਰਗਰਮ ਨੇਤਾ ਸੀ। ਉਹ 1999 ਤੋਂ 2002 ਤੱਕ ਕਰਨਾਟਕ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਸੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ 
ਨਫ਼ੀਸ ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਦਾ ਜਨਮ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਸਾਇੰਸ 'ਚ ਨਿਜਲਿੰਗਪਾ ਕਾਲਜ ਆਫ ਆਰਟਸ, ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਕਾਮਰਸ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਗੂ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਨਾਲ ਆਰਟਸ 'ਚ ਮਾਸਟਰਸ ਕੀਤੀ।

9 ਜਨਵਰੀ 1983 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਸ੍ਰੀ ਨੂਰ ਅਹਮਦ ਸ਼ਰੀਫ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਬੇਟੇ ਹਨ.

## ਰਾਜਨੀਤਕ ਜੀਵਨੀ 
ਉਹ 1990 ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਬੈਂਗਲੂਰ ਸਿਟੀ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਚੋਣ ਲਈ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕੌਮੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹਿੱਸਾ ਲੈ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਲਾਕ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਵਿੰਗ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਐਸ ਐਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਅਧੀਨ ਰਾਜ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ (ਕੇ ਪੀ ਸੀ ਸੀ) ਬਣ ਗਿਆ। ਫ਼ਾਤਿਮਾ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਕਰਨਾਟਕ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸਕੱਤਰ ਹੈ।

## ਅਹੁਦਾ 
; ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ

* 1991 ਤੋਂ 1995 ਤੱਕ ਮਾਲੇਸਵਰਮ ਵੈਸਟ ਮਹਿਲਾ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ (ਆਈ) ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ 
* 1997 ਤੋਂ 2002 ਤੱਕ 1992 ਤੋਂ 1995 ਤੱਕ ਮਾਲੇਸਵਰਮ ਪੱਛਮੀ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ (ਆਈ) ਦੀ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ 
* ਕੇਪੀਸੀਸੀ (ਆਈ) ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਦੀ ਸੰਯੁਕਤ ਸਕੱਤਰ, 
* ਕਰਨਾਟਕ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ (ਆਈ) ਦੀ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ 
* 2002 ਤੋਂ 2005 ਤੋਂ ਕੇ ਪੀ ਸੀ ਸੀ., ਹੈਬਬਲ ਬਲਾਕ ਦੀ ਮੈਂਬਰ 
* 2005 ਤੋਂ 2010 ਤੱਕ ਕੇ ਪੀ ਸੀ ਸੀ ਦੀ ਸਹਿ-ਚੁਣੀ ਗਈ ਮੈਂਬਰ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1963
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸਤਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਧਾਲੀਵਾਲ

**ਸਤਵਿੰਦਰ ਕੌਰ ਧਾਲੀਵਾਲ** (ਜਨਮ 17 ਜੂਨ 1953) ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੂਬੇ 'ਚ ਰੋਪੜ ਹਲਕੇ ਵਲੋਂ ਇੱਕ ਸੰਸਦ ਸਦੱਸ ਵਜੋਂ ਵੀ ਚੁਣੀ ਗਈ ਜੋ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਹੈ।

## ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਸਤਵਿੰਦਰ ਦਾ ਜਨਮ 17 ਜੂਨ 1953 ਨੂੰ ਬਬਯਾਲ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਹਰਿਆਣਾ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। 13 ਜੁਲਾਈ 1975 ਨੂੰ ਸਰਦਾਰ ਰਾਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਹਨ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਸਤਵਿੰਦਰ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਉਸ ਦੀ ਐਮ.ਏ. ਇਤਿਹਾਸ ਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਗਿਆਨ 'ਚ ਅਤੇ ਬੀ.ਐੱਡ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਹ 1996 ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1997 ਵਿੱਚ 11ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ। 1998 ਵਿਚ, ਉਹ 12ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਬਤੌਰ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ;

* ਰੇਲਵੇ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ 
* ਸੰਸਦ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਖੇਤਰ ਵਿਕਾਸ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ 
* ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ, ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਕਰਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਮੈਂਬਰ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1953
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਕਰਕੇੱਟਾ

**ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਕਰਕੇੱਟਾ** (27 ਅਪ੍ਰੈਲ 1939 - 19 ਅਕਤੂਬਰ 200 9) 1985 ਤੋਂ 2000 ਤੱਕ ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ ਅਤੇ ਖੁੰਟੀ ਤੋਂ ਲੋਕ ਸਭਾ 'ਚ ਵੀ ਰਹੀ ਸੀ।

ਉਸ ਨੇ ਬਿਹਾਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਰੱਖੇ। ਉਹ 1985 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 1988 ਤੱਕ ਸਿੰਚਾਈ ਲਈ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ) ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1989 ਵਿੱਚ ਕੈਬਨਿਟ ਰੈਂਕ ਵਿੱਚ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਖਾਣਾਂ ਤੇ ਭੂਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਤੇ ਸਿਵਲ ਸਪਲਾਈ ਵਿਭਾਗਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਉਸ ਨੇ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਖੁੰਟੀ ਦੇ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਗਰਸ ਦੀ ਸੱਦਸ ਸੀ। ਉਹ ਬਿਰਸਾ ਕਾਲਜ, ਖੁੰਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵੀ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਬਣ ਗਈ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਕਰਕੇੱਟਾ ਦਾ ਜਨਮ 27 ਅਪ੍ਰੈਲ 1939 ਨੂੰ ਰਾਂਚੀ, ਬਿਹਾਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭੂਦਿਆਲ ਮਾਰਕੀ ਅਤੇ ਮੈਨੀ ਮਾਰਕੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸੈਂਟ ਐਗਜ਼ਵਾਇਰਾ ਕਾਲਜ, ਰਾਂਚੀ ਤੋਂ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰਸ ਅਤੇ ਐਡੂਕੇਸ਼ਨ 'ਚ ਬੈਚੂਲਰ ਕੀਤੀ।

ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ 28 ਦਸੰਬਰ, 1970 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਨੌਤਰੋਟ ਕਰਕੇੱਟਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਦੋ ਬੇਟੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਂ ਰੋਸ਼ਨ, ਪ੍ਰਵੀਨ, ਨਵੀਨ, ਸੰਧਿਆ ਅਤੇ.ਆਸ਼ਾ ਹਨ।

## ਨਿੱਜੀ ਦਿਲਚਸਪੀਆਂ 
ਕਰਕੇੱਟਾ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਜ ਕਰਤਾ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਸੀ ਜੋ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਥਾਨਕ ਪਿੰਡਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਖੇਡ ਹਿੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਰਅੰਦਾਜ਼ੀ, ਫੁੱਟਬਾਲ ਅਤੇ ਹਾਕੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਝਾਰਖੰਡ ਮਹਿਲਾ ਹਾਕੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ, ਮਹਿਲਾ ਹਾਕੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ, ਚੋਟਾਨਗਪੁਰ ਅਤੇ ਬਿਹਾਰ ਮਹਿਲਾ ਹਾਕੀ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।

## ਪਦਵੀਆਂ 
* 1985-2000 ਤੋਂ, ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਸਦੱਸ (ਤਿੰਨ ਵਾਰ) 
* 1985-88 ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ, (ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ), ਸਿੰਚਾਈ, ਬਿਹਾਰ ਸਰਕਾਰ 
* 1988-89 ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ, ਦਿਹਾਤੀ ਵਿਕਾਸ, ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਸਪਲਾਈ, ਬਿਹਾਰ ਸਰਕਾਰ 
* 1989-90 ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ, ਖਾਣਾਂ ਅਤੇ ਭੂਗੋਲ, ਬਿਹਾਰ ਸਰਕਾਰ 
* 1990-95 ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ, ਪਬਲਿਕ ਲੇਖਾ ਕਮੇਟੀ, ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ; ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ, ਨਿਵਦਾਨ ਕਮੇਟੀ, ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ 
* 1990-2000|ਡਿਪਟੀ ਲੀਡਰ, ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ, ਬਿਹਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ; ਚੇਅਰਮੈਨ, ਬਾਲ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਵਿਕਾਸ ਕਮੇਟੀ (ਦੋ ਵਾਰ) 
* 2004 'ਚ 14ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ; ਮੈਂਬਰ, ਮਹਿਲਾ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਕਮੇਟੀ; ਮੈਂਬਰ, ਕਿਰਤ ਕਮੇਟੀ 
* 16 ਅਗਸਤ 2006 ਮੈਂਬਰ, ਮਹਿਲਾ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਕਮੇਟੀ 
* 5 ਅਗਸਤ 2007 ਮੈਂਬਰ, ਕਿਰਤ 'ਤੇ ਸਥਾਈ ਕਮੇਟੀ

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਨੇ 28 ਦਸੰਬਰ 1970 ਨੂੰ ਨੌਤਰੇਟ ਕਰਕੇੱਟਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ 3 ਬੇਟੇ ਅਤੇ 2 ਬੇਟੀਆਂ ਸਨ।

ਦਿਲ ਦੇ ਦੌਰੇ ਪਿੱਛੋਂ 19 ਦਸੰਬਰ 2009 ਨੂੰ ਕਰਕੇੱਟਾ ਦੀ ਰਾਂਚੀ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ 70 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ ਜਿਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2009
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1939
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਰਾਜੀ ਨਰੀਨਸਿੰਘ

**ਰਾਜੀ ਨਰੀਨਸਿੰਘ** (ਜਨਮ 7 ਅਪਰੈਲ, 1967) ਇਕ ਅਮਰੀਕੀ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਦਾਕਾਰਾ, ਕਾਰਕੁੰਨ, ਲੇਖਕ, ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਰਿਆਲਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਬੋਚਡ ਜਿਹੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਕਾਫੀ ਹੋਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਵਿਚ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।  

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਨਰੀਨਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ (ਦਸੰਬਰ 2004 ਵਿਚ ਹੋਇਆ) ਬਰੁਕਲਿਨ, ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਵਿਚ ਬੌਈ "ਰੂਪ" ਨਰੀਨਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸੈਂਡਰਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਫਿਲਡੇਲਫੀਏ, ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਵਿਚ ਹੋਇਆ। ਨਰੀਨਸਿੰਘ ਦੀ ਇਕ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਹੈ। ਨਾਰਾਇਣ ਸਿੰਘ ਨੇ ਫਿਲਾਡੈਲਫੀਆ ਵਿਚ ਪ੍ਰੋਫਾਈਨਿੰਗ ਆਰਟ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਫਰੈਂਕਲਿਨ ਲਰਨਿੰਗ ਸੈਂਟਰ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੁਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰੈੱਡ ਕਰਾਸ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਮਿਆਮੀ, ਫਲੋਰੀਡਾ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਦਸ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਕੋਰੀਆਈ-ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਦੇ ਸਟੋਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਲਈ ਵਾਧਾ 
ਨਰੀਨਸਿੰਘ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਔਰਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ, ਅਤੇ ਤਬਦੀਲੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। 2005 ਵਿੱਚ, ਆਪਣੀ ਦਿੱਖ ਨੂੰ ਨਾਰੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਜੋਂ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਚਿਹਰੇ, ਛਾਤੀਆਂ ਅਤੇ ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਫਿਲਰ ਇੰਜੈਕਸ਼ਨ ਲੈਣ ਲਈ ਓਨੇਲ ਰੌਨ ਮੌਰਿਸ ਕੋਲ ਗਈ। ਮੌਰਿਸ, ਜਿਸ ਨੂੰ "ਦ ਡਚੇਸ" ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਔਰਤ ਵੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਮਿਆਮੀ ਟ੍ਰਾਂਸ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗੇ, ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਰਜਰੀ ਦੇ ਸਸਤੇ ਵਿਕਲਪ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਨਰੀਨਸਿੰਘ, ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੁਝ ਡਾਕਟਰੀ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਮੰਨਦੀ ਸੀ, ਮੌਰਿਸ ਲਾਇਸੰਸਸ਼ੁਦਾ ਡਾਕਟਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਫਿਲਰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਰੀਨਸਿੰਘ ਸਿਲੀਕੋਨ ਮੰਨਦੀ ਸੀ, ਕੰਕਰੀਟ, ਟਾਇਰ ਸੀਲੰਟ, ਖਣਿਜ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੂੰਦ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਨਿਕਲਿਆ। ਟੀਕੇ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਨਰੀਨਸਿੰਘ ਕਈ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੱਕ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਪਦਾਰਥਾਂ 'ਤੇ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਚਮੜੀ ਸੁੱਜਣ ਲੱਗ ਪਈ। ਨਰੀਨਸਿੰਘ ਦੀ ਚਮੜੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਫਿਲਰ ਸਖ਼ਤ ਹੋ ਗਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਸਾਇਣਕ ਟੀਕੇ ਲਗਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਨੋਡਿਊਲ ਬਣ ਗਏ। ਉਹ ਲੈਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸ਼ਰਮਿੰਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਘਰ ਛੱਡਿਆ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਦੋਸਤ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ, ਉਹ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਰਜਨ ਡਾ. ਜੌਨ ਜੇ. ਮਾਰਟਿਨ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਗਈ। ਮਾਰਟਿਨ ਉਸ ਦਾ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਅਲਟਰਾਸਾਊਂਡ ਇਲਾਜ ਕਰਵਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਰੀਨਸਿੰਘ ਨੂੰ ਸਾੜ ਵਿਰੋਧੀ ਦਵਾਈ ਦੇ ਕੋਰਸ 'ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ। 2015 ਵਿੱਚ ਨਰੀਨਸਿੰਘ ਆਖਰਕਾਰ ਆਪਣੇ ਚਿਹਰੇ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੰਕਰੀਟ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸੀ, ਅਤੇ ਸੱਤ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸਰਜਰੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਜੋ ਈ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ 3 ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ! ਉਹ ਕਈ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਂਡਰਸਨ ਕੂਪਰ 360, ਡਾ. ਫਿਲ, ਅਤੇ ਦ ਡਾਕਟਰਜ਼ 'ਤੇ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਨਰੀਨਸਿੰਘ ਦਾ ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕਰੀਅਰ ਹੈ, ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ 2010 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਬੇਲਾ ਮੈਡੋ, ਜੈਨਿਸ ਡੈਨੀਅਲ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਸਿੰਗਲ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ 2016 ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼ "ਸ਼ੇਕ ਮਾਈ ਸੀਮੇਂਟ ਟਿਟਸ" ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗਰਾਫੀ 
### ਫ਼ਿਲਮ 
### ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 
## ਸਿੰਗਲਜ਼ 
* *"ਸਟੰਬਲ"* (1997) 
* *"ਸਟੰਬਲ"* (ਰੀ-ਰਿਲੀਜ਼) (2013) 
* *"ਸ਼ੇਕ ਮਾਈ ਸੀਮੈਂਟ ਟਿਟਜ਼"* (2016) 
* *"ਰਾਜੀ  ਜ ਵਰਕਿੰਗ ਇਟ ਆਉਟ"* (2016) 

## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* *ਵਿੰਡੋਜ਼ ਟੂ ਮਾਈ ਸੋਲ* 
* *ਦ ਹੈਂਡ ਆਈ ਵਾਜ਼ ਡੇਲਟ* (2003) 
* *ਰਾਇਟਿੰਗ  ਆਫ ਏ ਡੇਮੀ ਗੋਡ* (2007) 
* *ਬੀਓਂਡ ਫੇਸ ਵੈਲਿਊ ਏ ਜਰਨੀ ਟੂ ਟਰੂ ਬਿਊਟੀ* (2012)

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1967
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਮਮਤਾ ਜੋਸ਼ੀ

**ਡਾ. ਮਮਤਾ ਜੋਸ਼ੀ** ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸੂਫ਼ੀ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚ.ਡੀ. ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸਾਲ 2015 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੂਫ਼ੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਵੱਲੋਂ 'ਉਸਤਾਦ ਬਿਸਮਿਲਾ ਖਾਂ ਯੂਥ ਪੁਰਸਕਾਰ' ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੈ।

ਉਹ ਉਰਦੂ, ਪੰਜਾਬੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਯੂ ਐਸ ਏ ਟੂਰ 'ਚ ਲਾਈਵ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।

## ਐਲਬਮਾਂ 
* ਅੰਬਰ ਦੇ ਤਾਰੇ 
* ਅਸਾਨ ਇਸ਼ਕ ਨਮਾਜ਼ 
* ਭਗਤ ਸਿੰਘ 
* ਇੱਕ ਤਾਰਾ 
* ਕਮਲੀ ਦੇ ਸਾਈਆਂ 
* ਮਾਹੀ 
* ਨਿਸ਼ਾਨ 
* ਸੈਫਾਲ ਮਲੁਕ

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਸੂਫ਼ੀ ਗਾਇਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਾਇਕਾਵਾਂ
ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ

thumb| ਬਾਂਬੋ ਚਿਕਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ
**ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ ਜਾਂ ਬਾਂਸ ਚਿਕਨ** ਇੱਕ ਚਿਕਨ ਮੀਟ ਹੈ ਜੋ ਹਰੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਪੋਰੀ ਵਿੱਚ ਚਿਕਨ ਨੂੰ ਭਰ ਕੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਲੱਕੜ ਦੀ ਅੱਗ ਤੇ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ ਤੇਲ ਦੇ ਤੜਕੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਪਕਵਾਨ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਖੂਬੀ ਇਹੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਿਸੇ ਬਰਤਨ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੱਚੇ ਬਾਂਸ ਦੀ ਪਾਈਪ ਵਿੱਚ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਅੱਗ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲਗਦੀ । ਇਹ ਸੇਕ ਨਾਲ ਹੀ ਪਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸੁਆਦ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

## ਮੂਲ 
ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਵਿਸਾਖਾਪਟਨਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਸਟੇਸ਼ਨ, ਅਰਾਕੂ ਵੈਲੀ ਦਾ ਇਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਆਦਿਵਾਸੀ ਰਸੋਈ ਪਕਵਾਨ ਹੈ। 

## ਤਿਆਰੀ 
thumb| ਬੈਂਬੂ ਚਿਕਨ
**ਸਮੱਗਰੀ** ਮੁਰਗਾ (ਛੋਟੇ ਟੁਕੜੇ ਵਿੱਚ ਮੁਰਚਾ ਕੱਟੋ), ਕੱਟਿਆ ਹੋਇਆ ਪਿਆਜ਼, ਕੱਟੀ ਹੋਈ ਹਰੀ ਮਿਰਚ, ਅਦਰਕ ਪੇਸਟ, ਲਸਣ ਦਾ ਪੇਸਟ, ਸੁੱਕੇ ਮਸਾਲੇ: ਨਮਕ, ਹਲਦੀ ਪਾਊਡਰ, ਲਾਲ ਮਿਰਚ ਪਾਊਡਰ, ਗਰਮ ਮਸਾਲਾ ਪਾਊਡਰ, ਚਿਕਨ ਮਸਾਲਾ ਪਾਊਡਰ। 

**ਵਿਧੀ** 

* ਸਾਰੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨਾਲ ਚਿਕਨ ਨੂੰ ਗੁਨ੍ਹੋ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ 1 ਘੰਟੇ ਲਈ ਰੱਖੋ। 
* ਮੁਰਗੇ ਦਿਆਂ ਟੁਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਬਾਂਸ ਵਿੱਚ ਪਾਓ। ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਪਾਓ ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪੱਤਿਆਂ (ਕੇਲੇ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਜਾਂ ਪਾਮ ਪੱਤੇ) ਨਾਲ ਖੁਲ੍ਹੇ ਸਿਰੇ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰੋ। 
* ਕੋਲਿਆਂ ਜਾਂ ਮੱਧਮ ਅੱਗ 'ਤੇ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 45 ਮਿੰਟ ਲਈ ਬਾਂਸ ਦੀ ਸੋਟੀ ਲਾਓ। 
* 45 ਮਿੰਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਾਂਸ ਦੇ ਸ਼ੂਟ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦਿਓ। 
* ਚਿਕਨ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਬਾਹਰ ਕੱਢੋ। 

ਇਹ **ਪਕਵਾਨ** ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਕੱਲਾ, ਚੌਲ, ਰੋਟੀ, ਨਾਨ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ ਨਾਲ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਚਿਕਨ ਦੇ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖੁਰਾਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੋਜਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਚਿਕਨ ਪਕਵਾਨ
ਕੁਇੰਟਨ ਡੀ ਕੌਕ

**ਕੁਇੰਟਨ ਡੀ ਕੌਕ** (ਜਨਮ 17 ਦਸੰਬਰ 1992) ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦਾ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਟਾਈਟਨਸ ਵੱਲੋਂ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2017 ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਸਾਲਾਨਾ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ *ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਔਫ਼ ਦ ਈਅਰ* (Cricketer of the Year) ਐਲਾਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਬੈਨ ਸਟੋਕਸ

**ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਐਂਡਰਿਊ ਸਟੋਕਸ** (ਜਨਮ 4 ਜੂਨ 1991), ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਇੰਗਲੈਂਡ ਟੈਸਟ ਟੀਮ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਕਪਤਾਨ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਕ੍ਰਾਈਸਟਚਰਚ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। 12 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਉੱਤਰੀ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਣੀ ਸਿੱਖਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਹ ਸਥਾਨਕ ਟੀਮਾਂ ਲਈ ਕਲੱਬ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਣ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਆਲ-ਰਾਊਂਡਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1991
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਲੁੰਗੀ ਐਂਗੀਡੀ

**ਲੁੰਗੀਸਾਨੀ ਨਜੀਡੀ** (ਜਨਮ 29 ਮਾਰਚ 1996) ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦਾ  ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ. ਸਾਲ 2018 ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਸਾਲਾਨਾ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਸਾਲ ਦੇ ਪੰਜ ਕ੍ਰਿਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ  ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1996
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਮਾਲਤੀ ਦੇਵੀ

**ਮਾਲਤੀ ਦੇਵੀ** (5 ਅਗਸਤ 1968 - 6 ਸਤੰਬਰ 1999) ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਸੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਨਤਾ ਦਲ ਦੀ ਟਿਕਟ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਨਵਾਦਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।

## ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਮਾਲਤੀ ਦੇਵੀ ਦਾ ਜਨਮ 5 ਅਗਸਤ 1968 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਿਹਾਰ ਰਾਜ ਦੇ ਗਯਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਮੰਗਲਗੌਰੀ ਪਿੰਡ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। 4 ਫਰਵਰੀ 1984 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਬੇਟੇ ਹਨ। ਉਸ ਨੇ 1980 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1999
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼ਾਕੀਨਾ ਨਾਇਫੈਕ

**ਸ਼ਕੀਨਾ ਨਾਇਫੈਕ** ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਹੁਲੂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਲੜੀ 'ਡਿਫ਼ੀਕਲਟ ਪੀਪਲ' ਦੇ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਤੀਜੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ "ਲੋਲਾ"-ਜੋ ਇੱਕ "ਟਰਾਂਸ-ਟਰੂਥਰ" ਹੈ, ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਵਜੋਂ, ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਲੇਖਨ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵੀ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਸ਼ਕੀਨਾ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਸੈਂਟਾ ਕਰੂਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ ਜਿਥੇ ਉਸ ਨੇ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ. ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਥੀਏਟਰ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਕੋਰਿਓਗ੍ਰਾਫੀ ਲਈ ਐਮ.ਐਫ.ਏ. ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਟੀਕਲ ਡਾਂਸ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੀਐਚ.ਡੀ ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ 'ਦ ਡੇਟਰ' ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਵਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2014 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ 'ਡੇਥ ਡਰਾਇਵ' ਵਿੱਚ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ।

ਨਾਇਫੈਕ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਮਿਊਜ਼ਿਕਲ ਥੀਏਟਰ ਫੈਕਟਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਕਲਾਤਮਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਇਕ-ਮਹਿਲਾ ਸ਼ੋਅ *ਮੈਨੀਫੈਸਟ ਪੁਸ਼ੀ* ਨੂੰ ਮੈਨਹਟਨ ਥਿਏਟਰ ਸੀਨ ਦੁਆਰਾ ਉੱਚਪਾਏ ਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 2016 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਐਚ.ਬੀ.2 ਲਈ ਨਾਰਥ ਕੈਰੋਲੀਨਾ ਦੇ ਦੌਰੇ 'ਤੇ *ਮੈਨੀਫੈਸਟ ਪੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ।*

2015 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਲਿਲੀ ਅਵਾਰਡ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ "ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਚਮਤਕਾਰਾਂ" ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿਚ, ਨਾਟਕੀ ਰਚਨਾਵਾਂ ਲਈ ਲਿੰਗ ਬਰਾਬਰੀ ਨੂੰ ਜਾਹਿਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਾਇਫੈਕ ਨੇ ਥੀਏਟਰ ਰਿਐਸੋਰਸਸ ਅਣਲਿਮਟਿਡ (2016) ਅਤੇ ਡਰਾਮਾ ਲੀਗ (2017) ਤੋਂ ਬੀਟਰੀਸ ਟੈਰੀ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
2013 ਵਿੱਚ ਨਾਇਫੈਕ ਨੇ ਆਪਣੀ ਲਿੰਗ ਪਛਾਣ ਦੀ "ਕਿੱਕਸਟਾਰਟ ਹਰ" ਦੇ ਜਰੀਏ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਯਹੂਦੀ ਹੈ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਦਫ਼ਤਰੀ ਵੈਬਸਾਈਟ 
* 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਮਿਆਣੀ, ਪੰਜਾਬ (ਭਾਰਤ)

**ਮਿਆਣੀ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਾਹਕੋਟ ਇਲਾਕੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਾਹਕੋਟ ਤੋਂ 15 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (9.3 ਮੀਲ), ਨਕੋਦਰ ਤੋਂ 33 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (21 ਮੀਲ), ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈਡਕੁਆਟਰ ਜਲੰਧਰ ਤੋਂ 56 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (35 ਮੀਲ) ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ 187 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (116 ਮੀਲ) ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਮੋਹਸਿਨਾ ਕਿਦਵਈ

**ਮੋਹਸਿਨਾ ਕਿਦਵਈ** (ਜਨਮ 1 ਜਨਵਰੀ 1932) ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਨੇਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਬਾਰਾਬੰਕੀ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਉਹ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਰਾਜ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਉਹ ਕਾਂਗਰਸ ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ (ਸੀ ਡਬਲਿਊ ਸੀ) ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਨਿਰਮਾਣ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ (ਏ.ਆਈ.ਸੀ.ਸੀ.) ਦੀ ਵੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। 

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ 
ਮੋਹਸਿਨਾ ਕਿਦਵਈ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁੱਲਾ ਕੁਤੁਬ-ਉਦ-ਦੀਨ ਅਹਿਮਦ ਅਤੇ ਜ਼ੇਹਰਾ ਖਾਤੂਨ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਾਰਾਬੰਕੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਹਿਮਦਪੁਰ ਤੋਂ ਇਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ, ਵਿਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਦੇ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਕੀਤੀ। 

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਮੋਹਸਿਨਾ ਕਿਦਵਈ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਈ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦਫ਼ਤਰ ਲਈ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 

ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ, ਜੋ ਰਾਏਪੁਰ, ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਹੈ।   

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਮੋਹਸਿਨਾ ਕਿਦਵਈ ਦਾ ਵਿਆਹ 17 ਦਸੰਬਰ 1953 ਨੂੰ ਖਲੀਲ ਆਰ ਕਿਦਵਈ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਧੀਆਂ ਹਨ। 

## ਅਹੁਦੇ 
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਪਦਵੀਆਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਹੈ:  

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Statements by Kidwai as member of Indian delegation to UN 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1932
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਚਿੰਦੋਡੀ ਲੀਲਾ

**ਚਿੰਦੋਡੀ ਲੀਲਾ** (1 937 - 21 ਜਨਵਰੀ, 2010) ਕਰਨਾਟਕ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਟੇਜੀ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਹ ਕਰੀਬ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਕਰਨਾਟਕ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਚਲਾਉਂਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ 20 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਹੀ ਸੀ। ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 21 ਜਨਵਰੀ, 2010 ਨੂੰ, 72 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਲੀਲਾ ਦਾ ਦਾਵਾਨਾਗ੍ਰੀ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ 23 ਜਨਵਰੀ, 2010 ਨੂੰ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Chindodi Leela interview with Theatre Pasta magazine 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2010
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1937
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼ੈਨ ਨੂਮੈਇਰ

**ਸ਼ੈਨ ਮਹਾਫ਼ੇ ਨੂਮੈਇਰ** (ਜਨਮ 1987) ਅਮਰੀਕੀ ਆਟਿਸਟਿਕ, ਗੈਰ-ਬਾਇਨਰੀ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਅਤੇ ਲਾਸ ਐਂਜਲਸ ਤੋਂ ਅਟਰਨੀ ਹਨ। ਅਪਾਹਜਤਾ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ, ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ, ਅਲਿੰਗਤਾ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਕਾਰਕੁੰਨ ਨੂਮੈਇਰ ਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਆਟਿਸਟਿਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਨ। ਉਹ ਹੋਰ ਵੀ ਕਾਫੀ ਅਸਮਰਥਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ, ਪੋਸਟ-ਟਰਾਟਮਿਕ ਸਟਰੇਸ ਡਿਸਆਰਡਰ ਅਤੇ ਐਕਟੋਡਰਮਲ ਡਿਸਪਲੇਸੀਆ ਆਦਿ। ਨੂਮੈਇਰ ਸਮਰਥ ਪਸੰਦ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲਤਾ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਵਰਗ
ਕੋਕਾ

**ਕੋਕਾ** ਇੱਕ ਗਹਿਣਾ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਨੱਕ ਵਿੱਚ ਪਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ ਪਾਉਣ ਲਈ ਨੱਕ ਦੇ ਨਥਨੇ ਵਿੱਚ ਸੁਰਾਖ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕੋਕਾ ਨੱਕ ਦੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰੰਤੂ ਕੁਝ ਔਰਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਵੀ ਪਾ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਵਿਆਹੀਆਂ ਅਤੇ ਕੁਆਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਮਨਪਸੰਦ ਗਹਿਣਾ ਹੈ। ਕੋਕੇ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਗੀਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਇਆ ਹੈ।

ਸੋਨੇ ਦੇ ਇਕ ਬਿਲਕੁਲ ਨਿੱਕੇ ਜਿਹੇ ਗਹਿਣੇ ਨੂੰ, ਜੋ ਵਿੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਲੱਕ ਦੇ ਛੇਕ ਵਿਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਹੜਾ ਅੱਗੇ ਤੋਂ ਮੁੱਖ ਵਰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਪਿੱਛੇ ਕੋਲੀ ਕੱਸ ਕੇ ਪਹਿਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕੋਕਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।ਕੋਕਾ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਗੱਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚੌਰਸ ਤੇ ਤਿਕਨੇ ਕੇਕ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਕਕਿਆਂ ਵਿਚ ਨਗ ਵੀ ਲੱਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।ਕਕ ਦੀ ਕਲੀ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।ਕੋਕਾ ਪਹਿਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਵਿਆਹੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਮੁਟਿਆਰਾਂ ਪਹਿਨਦੀਆਂ ਸਨ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਨਵੀਂ ਵਿਆਹੀ ਬਹੂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕੋਕਾ ਪਹਿਨ ਕੇ ਰੱਖਦੀ ਸੀ। ਸੋਨੇ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸੋਨਾ ਕੋਕੇ ਤੇ ਲੱਗਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੋਕਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸਸਤਾ ਗਹਿਣਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਹਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਵਿਚ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਹੁਣ ਕੋਕਾ ਪਾਉਣ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਨਾ-ਮਾਤਰ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਹਿਣੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪਰਿਯੋਜਨਾ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਰਸਾ ਕੋਸ਼
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਗਹਿਣੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਗਹਿਣੇ
ਖ਼ਾਨਦੇਸ਼

**ਖ਼ਾਨਦੇਸ਼** ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਤਾਪਤੀ ਨਦੀ ਦੀ ਘਾਟੀ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਮੱਧਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਥਾਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਲਈ ਖਿੱਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਖ਼ਾਨਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਕਰਨ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਬਾਬਰ ਦੇ ਹਮਲੇ ਸਮੇਂ ਮੀਰਨ ਮੁੰਹਮਦ ਖ਼ਾਨਦੇਸ਼ ਦਾ ਸ਼ਾਸਕ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਤਾਹਿਰ (ਰਾਮ ਲੁਭਾਇਆ)

**ਤਾਹਿਰ ਰਾਮ ਲੁਭਾਇਆ** ਮੀਆਂਵਾਲੀ -ਸਰਗੋਧੇ ਦੇ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਲਗਪਗ 1898 ਈ. ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਤਾਹਿਰ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਸਮੇਂ ਹਾਜ਼ਰ ਸਨ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਨਾਮ ਦੀ ਕਵੀਸ਼ਰੀ ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਗਾਉਂਦਾ ਵੀ ਰਿਹਾ। ਉਹਨੇ ਨੇ ਆਪ ਦੱਸਿਆ ਸਰਦਾਰ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਫਾਂਸੀ ਦੇ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਮਗਰੋਂ ਝੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹੀਦੀ ਜਲਸਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਇਹ ਘੋੜੀ ਸੁਣਾਈ ਸੀ। ਬਕੌਲ ਤਾਹਿਰ ਘੋੜੀ ਸੁਣਾਉਣ ਦੀ ਫਰਮਾਇਸ਼ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸਰਦਾਰ ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਤਾਂ ਘੋੜੀ ਸੁਣ ਕੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਏ।।
## ਹਵਾਲੇ
ਓਮ ਬਿਰਲਾ

**ਓਮ ਬਿਰਲਾ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਕੋਟਾ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਹੈ.

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ 2014–2019
ਮਦਨ ਕੌਰ

**ਮਦਨ ਕੌਰ** ਰਾਜਸਥਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਜੰਗਤਾਲ ਮਹਿਕਮੇ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੰਤਰੀ ਹੈ। ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਉਹ ਬਾੜਮੇਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਹਲਕਾ ਪਚਪੜਾ ਤੋਂ ਸਾਬਕਾ ਵਿਧਾਇਕ ਹੈ। ਉਹ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਨੇਤਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1935
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਮੋਨਾ ਚੰਦਰਵਤੀ ਗੁਪਤਾ

**ਮੋਨਾ ਚੰਦਰਵਤੀ ਗੁਪਤਾ** (1896 - 1984) ਇੱਕ ਮਿਆਂਮਾਰ ਦੀ ਜਨਮੀ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ, ਸਿੱਖਿਆ ਮਾਹਿਰ ਸੀ ਅਤੇ *ਨਾਰੀ ਸੇਵਾ ਸੰਮਤੀ* ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ, ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸਮਾਜਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਸੀ। 

## ਜੀਵਨੀ 
ਗੁਪਤਾ 20 ਅਕਤੂਬਰ 1896 ਨੂੰ ਰੰਗੂਨ, ਅਜੋਕੇ ਯਾਂਗੋਨ ਅਤੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਮਿਆਂਮਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਯਾਂਗੋਨ ਅਤੇ ਲੰਡਨ ਤੋਂ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਬਾਅਦ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਡਾਇਸਸੇਨ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕੈਰੀਅਰ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ, ਉਹ ਸਰਕਾਰੀ ਗਰਲਜ਼ ਕਾਲਜ, ਲਖਨਊ ਦੇ ਉਪ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਰਿਵਿਊ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ *ਮਹਿਲਾ ਅਕਾਦਮੀ ਦੀ* ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1947 'ਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਕੈਡਮੀ ਨੂੰ ਮਹਿਲਾ ਸੇਵਾ ਲੀਗ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਨਾਰੀ *ਸੇਵਾ ਸੰਮਤੀ ਵਜੋਂ ਬਣਾਇਆ* ਗਿਆ। 

ਗੁਪਤਾ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨਿਕ ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ 1939 ਅਤੇ 1940 ਵਿਚ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਲਖਨਊ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀਆਂ ਅਦਾਲਤਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। 1939 'ਚ ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਤੋਂ ਕਾਇਸਰ-ਏ-ਹਿੰਦ ਮੈਡਲ ਦੀ ਜੇਤੂ ਸੀ, 

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
* ਲਖਨਊ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1984
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1896
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਚੱਲ ਮੇਰਾ ਪੁੱਤ

**ਚੱਲ ਮੇਰਾ ਪੁੱਤ**, ਜਨਜੋਤ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਆਗਾਮੀ ਭਾਰਤੀ-ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਰਿਦਮ ਬੋਆਏਜ਼ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ, ਗਿਲਜ਼ ਨੈਟਵਰਕ ਅਤੇ ਓਮਜੀ ਸਟਾਰ ਸਟੂਡੀਓ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਹਿ-ਅਨੁਪਾਤ; ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਮਰਿੰਦਰ ਗਿੱਲ ਅਤੇ ਸਿਮੀ ਚਾਹਲ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਬਰਮਿੰਘਮ ਵਿੱਚ 25 ਮਈ 2019 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਫ਼ਿਲਮ 26 ਜੁਲਾਈ 2019 ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਵੇਗੀ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸ਼ਾਕਿਬ ਅਲ ਹਸਨ

**ਸ਼ਾਕਿਬ ਅਲ ਹਸਨ** (; **Shakib** **Al Hasan**; 24 ਮਾਰਚ 1987) ਇੱਕ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਟੈਸਟ ਅਤੇ ਟੀ20ਆਈ ਫਾਰਮੈਟਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਹੈ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕ੍ਰਿਕੇਟਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਕੀਬ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਆਲ ਰਾਊਂਡਰ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ 10 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਦਾ ਆਲ ਰਾਊਂਡਰ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਾਲੇ ਵੀ ਇਹ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ (ਟੈਸਟ, ਟੀ-20 ਅਤੇ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ) ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਰੈਂਕਿੰਗ ਵਾਲੇ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ 2019 ਵਿੱਚ ਈਐਸਪੀਐਨ **ਵਿਸ਼ਵ ਫੈਮ 100** ਦੁਆਰਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਐਥਲੀਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਮੱਧਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਹਮਲਾਵਰ ਖੱਬੇ-ਹੱਥੀਂ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ੀ ਸ਼ੈਲੀ, ਖੱਬੇ-ਹੱਥੀਂ ਆਰਥੋਡਾਕਸ ਧੀਮੀ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ, ਅਤੇ ਐਥਲੈਟਿਕ ਫੀਲਡਿੰਗ ਕਾਰਨ ਇਸ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਲੀਗਾਂ ਵਿੱਚ ਟਰਾਫੀਆਂ ਜਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।

2015 ਵਿੱਚ ਆਈਸੀਸੀ ਨੇ ਸ਼ਾਕਿਬ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ (ਟੈਸਟ, ਟੀ-20 ਅਤੇ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ) ਵਿੱਚ **ਨੰਬਰ ਇੱਕ ਆਲਰਾਊਂਡਰ** ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। 13 ਜਨਵਰੀ 2017 ਨੂੰ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ 217 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਕਿਸੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਕੋਰ (217) ਬਣਾਇਆ। ਨਵੰਬਰ 2018 ਵਿੱਚ ਇਹ ਟੈਸਟ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ 200 ਵਿਕਟਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਬਣਿਆ। ਜੂਨ 2019 ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਕਿਬ ਸਿਰਫ਼ 199 ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ 5000 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ 250 ਵਿਕਟਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਕ੍ਰਿਕਬਜ਼ ਉੱਤੇ ਸਿਕੀਬ ਅਲ ਹਸਨ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ 
* ਫੇਸਬੁੱਕ ਉੱਤੇ ਸ਼ਕੀਬ 
* ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਕਿਬ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987
ਈਸਾ ਨੋਯੋਲਾ

**ਈਸਾ ਨੋਯੋਲਾ**(ਜਨਮ 22 ਜੁਲਾਈ 1978) ਲੈਟੀਨਾ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ (ਜਾਂ ਟਰਾਂਸਲੈਟੀਨਾ) ਕਾਰਕੁੰਨ, ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦੀ ਕੌਮੀ ਆਗੂ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਲਾਅ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੈ। 2015 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਪਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟਰਾਂਸ ਗੈਰ-ਹਿੰਸਕ ਰੋਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਰੋਸ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਘਟਨਾ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਰਕੁੰਨਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਿਆਂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜਿਆਦਾਤਰ ਰੰਗਾਂ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ, ਟਰਾਂਸ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਸਲ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਭੇਦ-ਭਾਵ ਇਮੀਗ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਮੂਰਤੀ

**ਲਕਸ਼ਮੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਮੂਰਤੀ** (1927/28 – 10 ਨਵੰਬਰ 2018) ਮਲਿਆਲਮ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਤਰ ਅਦਾਕਾਰਾ ਸੀ। ਉਹ 1996 ਵਿੱਚ ਮੰਜੂ ਵਾਰੀਅਰ ਸਟਾਰਰ ਫ਼ਿਲਮ ਈ ਪੁਝਯੁਮ ਕਦੰਨੂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ 1986 ਵਿੱਚ ਹਰੀਹਰੰਸ ਪੰਚਾਗਨੀ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਮਲਿਆਲਮ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਅਨੰਤ ਭਦਰਮ, ਕਲਿਯੂੰਜਲ, ਪੋਂਥਨ ਮਾਦਾ, ਪੱਟਾਭਿਸ਼ੇਖਮ, ਵਿਸਮਯਾ ਥੰਬਥੂ, ਪੀਰਾਵੀ, ਥੋਵਲ ਕੋਟਾਰਾਮ, ਵਸਤੂਹਾਰਾ, ਵਿਸਮਯਾਮ ਅਤੇ ਮੱਲੂ ਸਿੰਘ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਰਿਸ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਨੜ ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਸਕਾਰ, ਮਨੀਰਤਨਮ ਤਾਮਿਲ ਫ਼ਿਲਮ ਕੰਨਥਿਲ ਮੁਥਾਮਿਟਲ ਅਤੇ ਸੰਤੋਸ਼ ਸਿਵਨ ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਉਹ ਆਕਾਸ਼ਵਾਣੀ ਕੋਜ਼ੀਕੋਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਊਜ਼ ਰੀਡਰ (ਪਹਿਲੀ ਮਲਿਆਲਮ ਨਿਊਜ਼ ਰੀਡਰ) ਅਤੇ ਡਬਿੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਕੁਝ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ 10 ਨਵੰਬਰ 2018 ਨੂੰ ਹੋਈ।     

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
* ਪੰਜਾਗਨੀ (1986) - ਮਲਿਆਲਮ ਵਿੱਚ ਡੈਬਿਊ ਫ਼ਿਲਮ
* ਥਨਿਆਵਰਥਾਨਮ (1987)
* ਪੀਰਵੀ (1989)
* ਅਕਸ਼ਰਾਮ (1990) - ਛੋਟਾ
* ਵਸਤੂਹਾਰਾ (1991)
* ਪੋਂਥਨਮਾਡਾ (1994)
* ਸਾਗਰਮ ਸਾਕਸ਼ੀ (1994)
* ਵਿਸ਼ਨੂੰ (1994)
* ਸਾਕਸ਼ਯਮ (1995)
* ਈ ਪੁਜ਼ਹਯੁਮ ਕਦੰਨੂ (1996)
* ਉਧਿਆਨਪਾਲਕਨ (1996)
* ਥੂਵਲਕੋਟਰਾਮ (1996)
* ਕਲਿਯੂੰਜਲ (1997)
* ਵਿਸਮਯਮ (1998)
* ਇਲਾਮੁਰਾ ਥੰਮਪੁਰਨ (1998)
* ਅਰਾਮ ਜਾਲਕਮ (2001)
* ਕਾਕੇ ਕਾਕੇ ਕੂਡੇਵਿਦੇ (2002)
* ਕੰਨਥਿਲ ਮੁਥਾਮਿਟਲ (2002) - (ਤਾਮਿਲ)
* ਚਿਤਰਕੂਡਮ (2003)
* ਕਥਾਵਸ਼ੇਸ਼ਨ (2004)
* ਵਿਸਮਯਾਥੁੰਬਥੂ (2004)
* ਮਾਨਿਕਯਾਨ (2005)
* ਅਨੰਤਭਦਰਮ (2005)
* ਮੀਂਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ (2007) - (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ)
* ਮੀਂਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ (2008) - (ਮਲਿਆਲਮ)
* ਐਂਥੀਪੋਨਵੇਟਮ (2008)
* ਕੇਸ਼ੂ (2009)
* ਮੱਲੂ ਸਿੰਘ (2012)

## ਡਬਿੰਗ ਕ੍ਰੈਡਿਟ 
* ਬੀ ਐਸ ਸਰੋਜਾ ਲਈ ਅੰਮਾ (1952)

## ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ 
* ਨਲੁਕੇਤੂ
* ਮਾਨਸੀ
* ਅਲਿਪਜ਼ਮ
* ਪੇਨੁਰਿਮਾਈ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2018
ਮੁਹੰਮਦ ਨਬੀ

**ਮੁਹੰਮਦ ਨਬੀ** (ਪਸ਼ਤੋ: محمد نبي; ਜਨਮ 1 ਜਨਵਰੀ 1985) ਇੱਕ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨ ਕ੍ਰਿਕੇਟਰ ਹੈ ਜੋ ਸੀਮਤ ਓਵਰ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਟੀਮ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਰਹਿ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਨਬੀ ਇੱਕ ਆਲਰਾਊਂਡਰ ਹੈ, ਇਹ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦਾ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਆਫ਼ ਬ੍ਰੇਕ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਹੈ। ਇਸਨੇ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਅਪਰੈਲ 2009 ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ ਜੂਨ 2018 ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖੇਡਿਆ। ਇਸਨੇ 2014 ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਅਤੇ 2015 ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਰਲਡ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਦੀ ਕਪਤਾਨੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਨਬੀ ਕਈ ਟੀ -20 ਫ਼੍ਰੈਂਚਾਈਜ਼ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖੇਡ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨੀ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ ਜੋ ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। 
## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਮੁਹਮੰਦ ਨਬੀ ਦਾ ਜਨਮ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਲੋਗਰ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਰ ਸੋਵੀਅਤ-ਅਫ਼ਗ਼ਾਨ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਇਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪੇਸ਼ਾਵਰ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਚਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਨੇ 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, 2003 ਵਿੱਚ ਨਬੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ ਇਹ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਹੀਮ ਯਾਰ ਖ਼ਾਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਖੇਡਿਆ। ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਮਾੜੀ ਸੀ ਪਰ ਨਬੀ ਨੇ 61 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਾ ਸਮਾਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਸਮਾਨ ਖਰੀਦਣ ਖ਼ਰੀਦਣਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਸ਼ਤੂਨ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1985
ਮਯੰਕ ਮਾਰਕੰਡੇ

**ਮਯੰਕ ਮਾਰਕੰਡੇ** (ਜਨਮ 11 ਨਵੰਬਰ 1997) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ ਜੋ ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ (ਆਈਪੀਐਲ) ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। ਮਯੰਕ ਪਟਿਆਲਾ ਦਾ ਵਾਸੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਫਰਵਰੀ 2019 'ਚ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਆਪਣਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।

## ਘਰੇਲੂ ਕਰੀਅਰ 
ਉਸ ਨੇ 2017-18 ਦੇ ਸਈਦ ਮੁਸ਼ਤਾਕ ਅਲੀ ਟਰਾਫ਼ੀ ਵਿੱਚ 14 ਜਨਵਰੀ 2018 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਆਪਣਾ ਟੀ -20 ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 2017-18 ਵਿੱਚ ਵਿਜੈ ਹਜ਼ਾਰੇ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ 7 ਫ਼ਰਵਰੀ 2018 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਆਪਣੀ ਲਿਸਟ ਏ ਕ੍ਰਿਕਟ ਪਾਰੀ ਖੇਡੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਈਪੀਐਲ 2018 'ਚ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਦੀ ਫਰੈਂਚਾਇਜ਼ੀ ਲਈ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਮੈਚ ਖੇਡਿਆ। ਅਕਤੂਬਰ 2018 ਵਿਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 2018-19 ਦੇ ਦੇਵਧਰ ਟਰਾਫੀ ਲਈ ਇੰਡੀਆ ਬੀ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1 ਨਵੰਬਰ 2018 ਨੂੰ 2018-19 ਵਿੱਚ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਦਰਜਾ ਅਰੰਭ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਲਈ ਮੋਹਰੀ ਵਿਕਟ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਛੇ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ 29 ਵਿਕਟਾਂ ਝਟਕਾਈਆਂ ਸਨ।

## ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਰੀਅਰ 
ਦਸੰਬਰ 2018 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੂੰ 2018 ਏਸੀਸੀ ਐਮਰਜਿੰਗ ਟੀਮਜ਼ ਏਸ਼ੀਆ ਕੱਪ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਫਰਵਰੀ 2019 ਵਿਚ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟਵੰਟੀ -20 ਕੌਮਾਂਤਰੀ (ਟੀ -20) ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 24 ਫਰਵਰੀ 2019 ਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਭਾਰਤ ਲਈ ਆਪਣੇ ਟੀ -20 ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।

## ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸ ਨੇ ਚੇਨਈ ਸੁਪਰ ਕਿੰਗਜ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਵੱਲੋਂ ਆਈਪੀਐਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਤਿੰਨ ਵਿਕਟਾਂ ਝਟਕਾਈਆਂ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਧੋਨੀ ਦੀ ਕੀਮਤੀ ਵਿਕਟ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ। 21 ਸਾਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਨੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤਕ 17 ਮੈਚ ਖੇਡੇ ਹਨ ਅਤੇ 8.54 ਦੀ ਇਕਾਨਮੀ ਨਾਲ 16 ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1997
ਪੰਕਜ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ

**ਪੰਕਜ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਕੁਦਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ, ਉਸਨੇ 2004 ਵਿੱਚ *ਰਨ* ਅਤੇ ਓਮਕੁਰਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੋਂ 40 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ 60 ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਨੂੰ*ਗੈਂਗਸ ਆਫ ਵਾਸੇਪੁਰ* ਫਿਲਮ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਾਲ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ *ਫੁਕਰੇ* (2013), *ਮਾਸਾਨ* (2015), *ਨੀਲ ਬੱਟੇ ਸੰਨਾਟਾ* (2016), *ਬਰੇਲੀ ਕੀ ਬਰਫੀ* (2017), *ਨਿਊਟਨ* (2017), *ਫੁਕਰੇ ਰਿਟਰਨਸ* (2017) ਅਤੇ *ਸਤ੍ਰੀ* (2018) ਸਮੇਤ ਕਈ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਮੁਲਾਂਕਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ ਹੈ। *ਨਿਊਟਨ ਲਈ*, ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਸਮੇਤ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ। 

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਦਾ ਜਨਮ ਬੇਲਸੰਦ,  ਜ਼ਿਲਾ, ਗੋਪਾਲਗੰਜ, ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ, ਪੰਡਤ ਬਨਾਸ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਅਤੇ ਹੇਮਵੰਤੀ ਦੇਵੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਅਤੇ ਪੰਡਿਤ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਪਟਨਾ ਚਲਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਥੀਏਟਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਚ ਵੀ ਸਰਗਰਮ ਰਿਹਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਅਖਿਲ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਅਦਾਕਾਰੀ  ਵਿਚ ਨਾਕਾਮ ਹੋਣ ਦੇ ਡਰ ਤੋਂ ਉਹ ਇਕ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਪਟਨਾ ਵਿਚ ਕਰੀਬ ਸੱਤ ਸਾਲ ਰਹਿਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ ਡਰਾਮਾ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲੈਣ ਲਈ ਦਿੱਲੀ ਚਲਾ ਗਿਆ , ਜਿੱਥੋਂ 2004 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। 

## ਕਰੀਅਰ 
ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ ਡਰਾਮਾ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ 2004 ਵਿਚ ਮੁੰਬਈ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫਿਲਮ *ਰਨ* ਵਿਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅੱਠ ਸਾਲ ਬਾਅਦ 2012 ਵਿਚ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ *ਗੈਂਗਸ ਆਫ ਵਾਸੇਪੁਰ* ਵਿਚ ਆਪਣੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਲਾਘਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਫਿਲਮ ਲਈ ਉਸਦੀ ਆਡੀਸ਼ਨ ਕਰੀਬ ਅੱਠ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਚੱਲੀ।  2008 ਵਿਚ, ਉਸਨੇ *ਬਾਹੁਬਾਲੀ* ਟੀਵੀ ਦੀ ਲੜੀ ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਸੋਵੀ ਟੀਵੀ 'ਤੇ *ਪਾਊਡਰ* ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਹੁਣ ਫਿਲਹਾਲ ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ 'ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਜਿਆਦਾਤਰ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ। ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਈ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸ਼ਾਵਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰ ਵਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਗੁੜਗਾਉਂ*  2017 ਸੀ। ਉਸਦੀ 2017 ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਨਿਊਟਨ* ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਫਿਲਮ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿਚ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। 

ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਨੇ ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮ *ਕਾਲ* ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ 7 ਜੂਨ 2018 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ। 

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ ਨੇ 15 ਜਨਵਰੀ 2004 ਨੂੰ ਮਰਿਦੁਲਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਕ ਬੇਟੀ ਹੈ।  
* ਨਿਊਟਨ ਲਈ ਬੇਸਟ ਸਪੋਰਟਿੰਗ ਐਕਟਰ ਲਈ ਨਿਊਜ਼ 18 ਰਿਅਲ ਮੂਵੀ ਅਵਾਰਡ  
* 2019 ਵਿਚ ਪਾਵਰ ਬ੍ਰਾਂਡਜ਼ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੀਐਫਜੇਏ (ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ ਪੱਤਰਕਾਰ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ) ਵਿਚ "ਪਾਵਰ ਬ੍ਰਾਂਡ: ਇੰਡਸਟਰੀ ਟ੍ਰੈਂਡਸੈੱਟਟਰ" ਦੇ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ 

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਅਨੁਜ ਤਿਵਾੜੀ 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
*    
*    
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1976
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ
ਸ਼ਿਆਮ ਕੁਮਾਰੀ ਖਾਨ

**ਸ਼ਿਆਮ ਕੁਮਾਰੀ ਖਾਨ** (née **ਨਹਿਰੂ**, 20 ਅਕਤੂਬਰ 1904 – 9 ਜੂਨ 1980) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਕੀਲ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਕਾਰਕੁਨ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਸਮਜਿਕ ਕਾਰਜਕਰਤਾ ਸੀ। ਉਹ 1963 ਤੋਂ 1968 ਤੱਕ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਖਾਨ ਨੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1924-28 ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਇਲਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਸਕੱਤਰ, ਉਪ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਬਣੀ। ਉਹ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਵਕੀਲ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਯਸ਼ਪਾਲ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ, ਇੱਕ ਲੇਖਕ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਕਾਰਕੁਨ ਅਤੇ 1932 ਵਿੱਚ ਸਿਆਸੀ ਕੈਦੀ, ਜਦੋਂ ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਬਗਾਵਤ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਰਿਹਾ।

1932 ਵਿਚ, ਉਹ ਖਿਲਾਫਤ ਅੰਦੋਲਨ ਅਤੇ ਸਿਵਿਲ ਨਾਫੁਰਮਾਨੀ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਕਮਲਾ ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਹਿਲਾ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਆਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਉਮਾ ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਲਟ ਮਾਰਚ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮਹਿਲਾ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਹ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਈਸੀਸੀ ਡਬਲਿਊ ਦੀ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਬਣ ਗਈ।

ਉਹ 11 ਦਸੰਬਰ 1963 ਤੋਂ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 1968 ਤਕ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
20 ਅਕਤੂਬਰ 1904 ਨੂੰ ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ ਸ਼ਾਮਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਅਤੇ ਉਮਾ ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਬੱਚੇ ਵਜੋਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਸ਼ਾਮਲਾਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦਾ ਚਚੇਰਾ ਭਰਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 7 ਦਸੰਬਰ 1937 ਨੂੰ ਸਪੈਸ਼ਲ ਮੈਰਿਜ ਐਕਟ, 1872, ਅਧੀਨ ਅਬਦੁਲ ਜਮਾਲ ਖਾਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 'ਸ਼ਿਆਮ ਕੁਮਾਰੀ ਖਾਨ' ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਿਆ।

ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ 9 ਜੂਨ 1980 ਨੂੰ 75 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਵਕੀਲ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਹਿਰੂ-ਗਾਂਧੀ ਪਰਿਵਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1904
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਜੋਏ ਓ'ਕੋਨਲ

'''ਜੋਏ ਓ'ਕੋਨਲ'''ਇਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਲਿਬਰਲ ਡੈਮੋਕਰੇਟ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹਨ, ਜੋ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਰਗਰਮੀ
ਓ'ਕੋਨਲ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੁਹਿੰਮਕਾਰ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁੱਦਿਆਂ ਸਬੰਧੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ' ਤੇ ਹਵਾਲੇ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਵਧੇਰੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਸਮੇਤ ਟਰਾਂਸ ਲੋਕਾਂ ਸਬੰਧੀ ਮੁੱਦਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਤਜੁਰਬੇ ਨੂੰ ਅਧਾਰ ਬਣਾ ਕੇ ਗਾਰਡੀਅਨ ਅਤੇ ਹਫਪਸਟ ਸਮੇਤ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਵਾਂ ਲਈ ਲੇਖ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਰਿਜ ਐਕਟ 2013 ਦੀ ਵੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ ਤਾਂ ਕਿ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦਿੱਕਤ ਨਾ ਆਵੇ। ਉਹ ਐਲ.ਜੀ.ਟੀ.ਬੀ + ਲਿਬਰਲ ਡੈਮੋਕਰੇਟ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਮੈਂਬਰ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮਾਨਤਾ ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੋਨਾਂ ਉੱਤੇ ਲਿਬਰਲ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਕ ਨੀਤੀ ਦੇ ਕਾਗਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸਹਿ ਲੇਖਿਕਾ ਵੀ ਹਨ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਓ'ਕੋਨਲ ਖ਼ੁਦ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੋਲੀਮੋਰੋਸ (ਬਹੁ-ਪੱਖੀ) ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਮੀਡਿਆ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਧਿਆਨ ਖਿਚਿਆ। ਉਹ ਸਰਾਹ ਬ੍ਰਾਉਨ (ਉਹ ਵੀ ਲਿਬਰਲ ਡੈਮੋਕਰੇਟ ਕਾਰਕੁੰਨ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਕੈਂਬਰਿਜ ਸਿਟੀ ਕੋਂਸਲਰ ਹਨ), ਸਲੀਵੀਆ (ਸਰਾਹ ਦੀ ਪਤਨੀ) ਅਤੇ ਕਾਫੀ ਸੱਪਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਸਦੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਆਈ.ਟੀ. ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਆਰਮੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਆਰੋਹੀ ਅਤੇ ਮਲਾਹ ਵੀ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਲੇਖਕ
ਸਰਲਾ ਦੇਵੀ

**ਸਰਲਾ ਦੇਵੀ** (9 ਅਗਸਤ 1904 - 4 ਅਕਤੂਬਰ 1986) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਕਾਰਕੁਨ, ਨਾਰੀਵਾਦੀ, ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਹ 1921 ਵਿੱਚ ਗ਼ੈਰ-ਸਹਿਯੋਗੀ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਉੜੀਆ ਔਰਤ ਸੀ। ਉਹ 1 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1936 ਨੂੰ ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਜਾਣ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣੀ। ਉਹ ਉੜੀਸਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸਪੀਕਰ ਸੀ, ਕੱਟਕ ਕੋ-ਆਪਰੇਟਿਵ ਬੈਂਕ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਉਤਕਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸੈਨੇਟ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਉੜੀਆ ਮਹਿਲਾ ਡੈਲੀਗੇਟ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡਾ. ਐਸ ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦੇ ਸਿੱਖਿਆ ਕਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਉੜੀਸਾ ਵਲੋਂ ਇਕੋ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਸੀ।

## ਜੀਵਨ
ਸਰਲਾ ਦੇਵੀ ਦਾ ਜਨਮ 9 ਅਗਸਤ 1904 ਨੂੰ ਬਾਲਿਕੁਦਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਨਾਰਿਲੋ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਹ ਬੰਗਾਲ ਪ੍ਰੈਜੀਡੈਂਸੀ (ਹੁਣ ਜਗਤਸਿੰਘਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਓਡੀਸ਼ਾ) ਦੇ ਉੜੀਸਾ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਬਹੁਤ ਅਮੀਰ, ਕੁਸ਼ਲ ਜ਼ਮੀਦਾਰ ਪਰਿਵਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀਵਾਨ ਬਾਸੂਦੇਵ ਕਾਨੂਨਗੋ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਪਦਮਾਵਤੀ ਦੇਵੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਬਾਲਮਕੁੰਦ ਕਾਨੂਨਗੋ, ਇੱਕ ਡਿਪਟੀ ਕਲੈਕਟਰ, ਵਲੋਂ ਗੋਦ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ। ਸਰਲਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਬਾਂਕੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਥੇ ਉਸ ਦਾ ਮਾਮਾ ਤਤਕਾਲੀ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਈ ਪਹੁੰਚ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਦੇ ਚਾਚੇ ਨੇ ਘਰੇਲੂ ਟਿਊਟਰ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਲਈਆਂ। ਸਰਲਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਤੋਂ ਬੰਗਾਲੀ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ, ਓਡੀਆ ਅਤੇ ਮੁਢਲੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੜ੍ਹੀ। ਉਹ 13 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤਕ ਆਪਣੇ ਚਾਚੇ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਬਾਂਕੀ ਵਿਚ, ਸਰਲਾ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ, ਸੁਕਾ ਦੇਵੀ, ਬਾਂਕੀ ਦੀ ਰਾਣੀ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਲੜੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਗਹਿਣੇ ਅਤੇ ਅਚਲ ਜਾਇਦਾਦ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਖੇਤਰਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਦਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1917 ਵਿੱਚ ਭਾਗੀਰਥੀ ਮੋਹਾਪਾਤਰਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ 1918 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਓਡੀਸ਼ਾ ਵੱਲ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫੇਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਰਲਾ ਖੁਦ 1921 ਦੌਰਾਨ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ, ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ, ਦੁਰਗਾਬਾਈ ਦੇਸ਼ਮੁਖ, ਅਚਾਰੀਆ ਕ੍ਰਿਪਲਾਨੀ, ਕਮਲਦੇਵ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ ਅਤੇ ਸਰੋਜਨੀ ਨਾਇਡੂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸੀ।

ਉਹ 1943 ਤੋਂ 1946 ਤਕ ਕਟਕ ਵਿਖੇ ਉਤਕਲ ਸਾਹਿਤ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਕੱਤਰ ਸੀ।

ਸਰਲਾ ਨੇ 30 ਪੁਸਤਕਾਂ ਅਤੇ 300 ਨਿਬੰਧ ਲਿਖੇ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ 
* Sarala Devi's eye-witness account of Mahatma Gandhi in Orissa

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀਏ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1986 ਵਿੱਚ ਮਰੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1904
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼ਾਹ ਸ਼ਮਸ਼

**ਸ਼ਾਹ ਸ਼ਮਸ਼** ਇੱਕ ਪੀਰ ਹੈ ਜੋ ਸੱਯਦਾਂ ਦੇ ਵੱਡ ਵਡੇਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਮੇਲੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।
## ਮਕਬਰੇ
ਸ਼ਾਹ ਸ਼ਮਸ਼ ਦਾ ਮਕਬਰਾ ਸ਼ਾਹਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਪੂਰਬੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਹਰ ਸਾਲ ਇੱਥੇ 23,24, 25 ਚੇਤ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸ਼ਾਹਪੁਰ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਭੇਰਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇੱਕ ਮੇਲਾ ਇਸ ਪੀਰ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਚਰਮ ਰੋਗੀ ਆਪਣੇ ਰੋਗਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੂਫ਼ੀ ਸੰਤ
ਯੁਜ਼ਵੇਂਦਰ ਚਾਹਲ

**ਯੁਜ਼ਵੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਚਾਹਲ** (ਜਨਮ 23 ਜੁਲਾਈ 1990) ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ  ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਸ਼ਤਰੰਜ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਦੋਵਾਂ ਇਕ ਦਿਨਾ ਅਤੇ ਟੀ -20 ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਤਰੰਜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਘਰੇਲੂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਚ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਲੀਗ ਵਿਚ ਰਾਇਲ ਚੈਲੰਜਰਜ਼ ਬੰਗਲੌਰ ਲਈ ਖੇਡਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਇਕ ਲੈੱਗ ਬ੍ਰੇਕ ਸਪਿਨ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਹੈ। 

ਟੀ20ਆਈ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਚਾਹਲ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਇੱਕ ਪਾਰੀ ਵਿੱਚ 6 ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ ਹਨ। 

ਚਾਹਲ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮੁੰਬਈ ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਨੇ 2008 ਵਿੱਚ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਟੀਮ ਲਈ ਸਿਰਫ 1 ਆਈਪੀਐਲ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਪਰਉਹ 2011 ਦੇ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਲੀਗ ਟਵੰਟੀ 20 ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੈਚਾਂ ਵਿਚ ਖੇਡਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਰਾਇਲ ਚੈਂਲੇਜਰਜ਼ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿਰੁੱਧ ਫਾਈਨਲ ਮੈਚ ਵਿੱਚ 3 ਓਵਰਾਂ ਵਿਚ 9 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਕੇ  2 ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੁੰਬਈ ਨੇ ਕੁੱਲ 139 ਦੌੜਾਂ ਦਾ ਸਫ਼ਲਤਾਪੂਰਵਕ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟੂੁਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿੱਤ ਲਿਆ। 2014 ਦੀ ਆਈਪੀਐਲ ਖਿਡਾਰੀ ਨਿਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ 10 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੀ ਅਧਾਰ ਕੀਮਤ ਤੇ ਰੌਇਲ ਚੈਲੰਜਰਜ਼ ਬੰਗਲੌਰ ਨੇ ਖਰੀਦਿਆ। ਉਸਨੇ ਆਈਪੀਐਲ 2014 ਵਿਚ ਦਿੱਲੀ ਡੇਅਰਡੈਵਿਲਜ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਮੈਨ ਆਫ਼ ਦ ਮੈਚ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। 

ਜਨਵਰੀ 2018 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਆਈਪੀਐਲ 2018 ਦੀ ਨਿਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਰਾਇਲ ਚੈਲੇਂਜਰਜ਼ ਬੈਂਗਲੂਰ ਨੇ ਖਰੀਦਿਆ।

## ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸ ਨੂੰ 2016 ਦੇ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਦੌਰੇ ਲਈ 14 ਮੈਂਬਰੀ ਟੀਮ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 11 ਜੂਨ 2016 ਨੂੰ ਹਰਾਰੇ ਸਪੋਰਟਸ ਕਲੱਬ ਮੈਦਾਨ ਉੱਪਰ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਆਪਣੇ ਇਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। 

ਦੂਜੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਚਾਹਲ ਨੇ ਸਿਰਫ਼ 25 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਕੇ ਤਿੰਨ ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ 8 ਵਿਕਟਾਂ ਨਾਲ ਜਿੱਤ ਦਵਾਈ। ਆਪਣੇ ਦੂਜੇ ਓਵਰ ਵਿਚ ਉਸਨੇ 109 ਕਿਮੀ/ਘੰਟੇ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਗੇਂਦ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੇ ਇਸ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਨ ਆਫ ਦ ਮੈਚ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ। 

ਉਸਨੇ 18 ਜੂਨ 2016 ਨੂੰ ਹਰਾਰੇ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿੰਬਾਬਵੇ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਖੇਡ ਕੇ ਆਪਣੇ ਟੀ 20 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ (ਟੀ -20) ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। 

1 ਫ਼ਰਵਰੀ 2017 ਨੂੰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਰੁੱਧ ਇੱਕ ਟੀ20ਆਈ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ 5 ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ ਅਤੇ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਉਸ ਮੈਚ ਦੇ ਅੰਕੜੇ 6/25 ਸਨ।  ਯੁਜ਼ਵਿੰਦਰ ਚਾਹਲ ਟੀ20ਆਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੈਚ ਵਿੱਚ 5 ਅਤੇ 6 ਵਿਕਟਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਲੈੱਗ ਸਪਿਨਰ ਹੈ ਅਤੇ ਟੀ20ਆਈ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ (6/25) ਵੀ ਉਸੇ ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਦਰਜ ਹੈ।  

ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ 23 ਟੀ20ਆਈ ਵਿਕਟਾਂ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਉਸ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਕਟਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਸੀ। 

18 ਜਨਵਰੀ 2019 ਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿਰੁੱਧ 6/42 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਚਾਹਲ ਨੇ ਆਪਣਾ ਦੂਜਾ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ 5 ਵਿਕਟ ਹਾਲ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅੰਕੜੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਅਜੀਤ ਅਗਰਕਰ ਹੀ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਹੀ ਐਮਸੀਜੀ ਵਿਚ ਇਕ ਭਾਰਤੀ ਸਪਿਨਰ ਦੁਆਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅੰਕੜੇ ਵੀ ਸਨ। ਇਸ ਮੈਚ ਵਿਤੱਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਨੇ 48.5 ਓਵਰਾਂ ਵਿਚ 230 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਜਦਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ 7 ਵਿਕਟਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਨੂੰ  ਜਿੱਤ ਕੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਧੋਨੀ ਅਤੇ ਕੇਦਾਰ ਜਾਧਵ ਨੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।  

ਅਪ੍ਰੈਲ 2019 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ 2019 ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਸ਼ਤਰੰਜ ਕੈਰੀਅਰ 
ਚਾਹਲ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੂਥ ਸ਼ਤਰੰਜ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ ਪਿੱਛੋਂ ਇਸ ਖੇਡ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਕੋਈ ਸਪਾਂਸਰ ਨਾ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ਤਰੰਜ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਦਫ਼ਤਰੀ ਸਾਈਟ ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1990
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਂਦ ਦੇ ਲੋਕ
ਸਤੀਸ਼ ਆਚਾਰੀਆ

**ਸਤੀਸ਼ ਅਚਾਰੀਆ** () ਕੁੰਦਪੁਰਾ, ਕਰਨਾਟਕ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਹੈ। 2015 ਵਿਚ, ਸ਼੍ਰੀ ਅਚਾਰੀਆ ਨੂੰ "ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਕੈੱਚਜ਼" ਤੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਅਚਾਰੀਆ ਨੇ ਕਲਾ ਦੀ  ਕੋਈ ਰਸਮੀ ਸਿਖਲਾਈ ਨਹੀਂ ਲਈ। ਉਹ ਆਪੇ-ਸਿੱਖਿਆ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਸਨੇ ਕੰਨੜ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਰੰਗਾ, ਸੁਧਾ ਅਤੇ ਤੁਸ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕਾਰਟੂਨ ਛਪਵਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਖਰਚਾ ਚਲਾਇਆ।  ਉਸਨੇ  ਭੰਡਾਰਕਰ ਕਾਲਜ, ਕੁੰਦਪੁਰਾ ਤੋਂ ਬੀਕੌਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੰਗਲੌਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਵਿੱਤ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਬੀ.ਏ. ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਐਮ ਬੀ ਏ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਚਾਰੀਆ ਮੁੰਬਈ ਚਲੇ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਕਾਊਂਟ ਐਗਜੈਕਟਿਵ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਪਨ ਏਜੰਸੀ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਕਾਰਟੂਨਿੰਗ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇਹ ਕੰਮ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਟੇਬਲੌਇਡ ਮਿਡ ਡੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਨੌਕਰੀ ਮਿਲੀ। ਉਸਨੇ 2003 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਟਾਫ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਿਡ ਡੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 9 ਸਾਲ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਕਾਰਟੂਨ ਕਾਲਮ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ।

ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੀਡੀਏ ਨੇ ਚਾਰਲੀ ਹੈਬਡੋ ਕਤਲੇਆਮ ਬਾਰੇ ਅਚਾਰੀਆ ਦੇ ਕਾਰਟੂਨ ਨੂੰ ਦੁਖਾਂਤ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਕਾਰਟੂਨ ਮੰਨਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ *ਦ ਵੋਲ ਸਟਰੀਟ ਜਰਨਲ*, *ਦ ਟਾਈਮਜ਼* ਅਤੇ *ਦ ਗਾਰਡੀਅਨ* ਸਮੇਤ ਅਨੇਕ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ ਸੀ। *ਕਾਰਟੂਨਨਿਸਟਾ* ਕੰਨੜ ਵਿਚ, *ਨੇਗੀਪੁਗੀ* ਕੁੰਦਪੁਰਾ ਕੰਨੜ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। ਉਸਦੀ ਕ੍ਰਿਕੇਟ-ਕਾਰਟੂਨ ਕਿਤਾਬ *ਗੈਰ ਸਟਰਾਈਕਰ* 31 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1971
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਐਨੀ ਓਗਬੋਰਨ

**ਐਨੀ ਓਗਬੋਰਨ** ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਜਨਮ 1959 ਨੂੰ ਸਾਲੀਨਾ, ਕੈਨਸਸ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਪੈਟਰਿਕ ਕਲੀਫੀਆ ਅਨੁਸਾਰ "ਉਸਨੂੰ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਡਾਇਰੈਕਟ ਐਕਸ਼ਨ ਚਲਾਉਣ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਂਦਾ ਹੈ।"

## ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਸਰਗਰਮੀ
ਓਗਬੋਰਨ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਪ੍ਰੈਕਟੀਸ਼ਨਰ ਸੀ।

ਓਗਬੋਰਨ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਕੈਨਸਸ ਸਿਟੀ ਜੈਂਡਰ ਜਾਨੀ ਕਿ ਕੇ.ਸੀ.ਜੀ.ਐਸ ਸੀ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਓਗਬੋਰ ਨੇ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਨੈਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਵਿੱਚ ਕਿਊਰੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਦਾ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਫੋਕਸ ਗਰੁੱਪ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਬਹਿਸਾਂ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਬੀਆ ਨਾਲ ਲੜਨ ਸਬੰਧੀ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਗਰੁੱਪ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ। 1993 ਵਿੱਚ ਓਗਬੋਰਨ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਨੈਸ਼ਨਜ਼ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਕਾਰ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸੈਕਸੁਅਲ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਡਾਕਟਰੀ ਉਪਨਿਵੇਸ਼ ਵਜੋਂ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਈਕੈਟਿਕਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਟਰਾਂਸਸੇਕਲਿਜ਼ਮ ਦੀ ਸੂਚੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ।

1994 ਵਿੱਚ ਓਗਬੋਰਨ ਹਿਜੜਾ ਕਮਿਊਨਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਈ।

ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹਿ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਕੂਈਰ ਕੌਮ
* ਟਰਾਂਸਫੋਬੀਆ
* ਗੇਅ ਪਰੇਡ
* ਕੂਈਰ

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਰਾਂਸਜੈਂਡਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁੰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਜੜਾ (ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ) ਲੋਕ
ਸਰੋਜ ਖਾਪੜਦੇ

**ਸਰੋਜ ਖਾਪੜਦੇ** ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀਇਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਖਾਪੜਦੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲੀ ਸਖਸ਼ੀਅਤ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ ਪੰਜ ਮਿਆਦ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ ਅਤੇ ਨਜਮਾ ਹਪਤੁੱਲਾ ਨੇ 6 ਮਿਆਦਾਂ 'ਚ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਖਾਪੜਦੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ। ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜੀਆਂ ਪੰਜ ਮਿਆਦਾਂ 'ਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ ਉਹ 1972-1974, 1976-1982, 1982-1988, 1988-1994 ਅਤੇ 1994-2000 ਸਨ। ਉਹ 1994-2000 ਤੋਂ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਉਪ-ਚੇਅਰਮੈਨ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਕਈ ਬੋਰਡਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਵੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ 1982-1984 ਦੀ ਹਾਊਸ ਕਮੇਟੀ, ਸਰਕਾਰੀ ਅਸ਼ੋਰੈਂਸਾਂ ਦੀ ਕਮੇਟੀ, 1996 ਤੋਂ 98 ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਕਮੇਟੀ, 1996 ਅਤੇ ਫਿਰ 1998 ਤੋਂ 2000 ਤੱਕ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸੀ।

ਖਾਪੜਦੇ ਨੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ 28 ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਬਿੱਲਾਂ ਦੀ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ।

ਖਾਪੜਦੇ ਨੇ 1996 ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਪਤਨੀਆਂ (ਘਰੇਲੂ ਚਾਕਰਾਂ ਤੋਂ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਛੁੱਟੀ) ਲਈ ਬਿੱਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਬਿੱਲ 'ਚ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਕਸਟਮ, ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ, ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦੇ ਕਰਤੱਵ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹਰ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਖਾਸ ਦਿਨ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਇੱਕ ਦਿਨ ਸਾਰੇ ਘਰੇਲੂ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ ਮਿਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਤਾਂ ਜੋ ਔਰਤ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦਿਨ ਦਾ ਅਨੰਦ ਲੈਣ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਉਸ ਦਿਨ ਉਸ ਨੂੰ ਘਰੇਲੂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਜਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਮੈਂਬਰਾਂ 'ਤੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਪਰ ਸਾਰੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਨਾ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਆਮ ਜਨਤਾ ਦੁਆਰਾ ਬਿੱਲ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਿਆ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਬਿੱਲ ਪਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ। ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਨਾ ਮੁਮਕਿਨ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਉਸ ਨੇ 1987 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮੈਡੀਕਲ ਕੌਂਸਲ ਐਕਟ, 1956 ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਲਈ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਿੱਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਸੋਧ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਪੱਧਰਾਂ 'ਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰਤਾ ਦੀ ਘਾਟ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਨਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਜਾਂ ਮੈਡੀਕਲ ਕੌਂਸਲ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜਾਂ ਦੀ ਦਾਖ਼ਲਾ, ਕੋਰਸ ਅਤੇ ਸਥਾਪਨਾ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਬਿੱਲ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਵਾਈ ਦੀ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਦੇ ਨਿਯਮ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਹੈ।

ਖਾਪੜਦੇ ਨੇ 1995 ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ (ਪ੍ਰੋਹੀਬੀਟਨ) ਐਕਟ 1986 ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਨ ਲਈ ਬਿੱਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਨੇ ਅਪਣਾਇਆ ਸੀ।

ਮਾਰਗ੍ਰੇਟ ਅਲਵਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜੀਵਨੀ ਵਿੱਚ '*ਦਲੇਰੀ ਅਤੇ ਵਚਨਬੱਧਤਾ*' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਟਕੀ ਘਟਨਾ ਦੀ ਗੱਲ ਲਿਖੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਖਾਪੜਦੇ ਨੇ ਦਲਿਤ ਔਰਤ ਦੀ ਬਲਾਤਕਾਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੂਨ ਨਾਲ ਰੰਗੀ ਹੋਈ ਸਾੜੀ ਨੂੰ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਹਿੰਸਾ ਲਈ ਨਿਆਂ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਚਰਨ ਸਿੰਘ, ਐਂਟੀ-ਐਸਸੀ, 'ਤੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1941
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ