ਦੁਲਾਰੀ ਕੁਰੈਸ਼ੀ

**ਦੁਲਾਰੀ ਕੁਰੈਸ਼ੀ** ਔਰੰਗਾਬਾਦ , ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਿਅਕ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਰਟ ਹਿਸਟਰੀ ਵਿਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਰੱਖੀ; ਉਸਦੇ ਥੀਸਿਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ,  ' ਰੰਗਾਬਾਦ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦਾ ਕਲਾ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ'। ਉਸ ਨੇ ਜਰਨਲਿਜ਼ਮ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਅਤੇ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਵਿਚ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਪਲੋਮਾ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ| ਉਸਨੇ ਕਲਾ, ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਸਮਾਰਕਾਂ 'ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ' ਤੇ 1,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੇਖ ਲਿਖੇ ਹਨ| ਉਹ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਸੈਰ ਸਪਾਟਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ, ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੈ ਡਾ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਅੰਬੇਦਕਰ ਮਰਾਠਵਾੜਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਔਰੰਗਾਬਾਦ| ਉਹ ਐਲੋਰਾ - ਅਜੰਤਾ ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੀ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਵੀ ਹੈ|  ਉਸਦਾ ਇਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਯੋਗਦਾਨ ਔਰੰਗਾਬਾਦ  ਦੇ ਨੇੜੇ  ਵਿਖੇ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨਾ  ਸੀ|ਡਾ. ਦੁਲਾਰੀ ਕੁਰੈਸ਼ੀ ਹੁਣ ਭਾਰਤੀ ਟੂਰਿਸਟ ਕਾਂਗਰਸ (ਪੱਛਮੀ ਜ਼ੋਨ) ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੀ ਹਨ।  
right|thumb|300x300px| ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ, ਵਣਜ, ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੁਆਰਾ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਸੈਰ ਸਪਾਟੇ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨ ਲਈ ਲਾਈਫ ਟਾਈਮ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਡਾ: ਦੁਲਾਰੀ ਕੁਰੈਸ਼ੀ

## ਜੀਵਨੀ 
ਦੁਲਾਰੀ ਕੁਰੈਸ਼ੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰਮੇਸ਼ ਸ਼ੰਕਰ ਗੁਪਟੇ ਦੀ ਇੱਕ ਧੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਕਲਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਔਰੰਗਾਬਾਦ  ਵਿੱਚ ਡਾ. ਉਹ ਇਕ ਮੁਲਾਕਾਤ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੂਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਸੀ. ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਨਲਿਨੀ ਗੁਪਟੇ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਡਾਕਟਰ ਸੀ|

## ਕੰਮ 
right|thumb| ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਵਿਲੀਅਮ ਡਾਲਰਿੰਪਲ ਡਾ. ਦੁਲਾਰੀ ਕੁਰੈਸ਼ੀ ਨਾਲ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ Aurangਰੰਗਾਬਾਦ ਸਥਿਤ ਆਪਣੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ 'ਤੇ ਦੇਖਿਆ
ਡਾ. ਦੁਲਾਰੀ ਕੁਰੈਸ਼ੀ ਨੇ ਕਲਾ, ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਸਰਬੋਤਮ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ 20 ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੋਜ ਲੇਖ ਲਿਖੇ ਹਨ ਜੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਏ ਸਨ।  ਆਪਣੀ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਹ ਲੇਖਾਂ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੇ ਇੰਟਰਵਿ. ਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਹਰਾ ਲਈ 500 ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਲੇਖਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੀ ਹੈ| ਉਸਨੇ ਔਰੰਗਾਬਾਦ   ਦੇ ਫਾਟਕਾਂ 'ਤੇ ਲੇਖਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਇਕ ਲੜੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ' ਤੇ ਧਿਆਨ ਮਿਲਿਆ| ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਥਾਨਕ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਡਾ ਦੁਲਾਰੀ ਨੇ ਡਾ ਮੋਰਾਂਚਿੱਕਰ ਦੇ ਨਾਲ ਐਲੋਰਾ-ਔਰੰਗਾਬਾਦ  ਤਿਉਹਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਉਪਰਾਲੇ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ ਉਹ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਸਾਲ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ| 

### ਇਤਿਹਾਸ ਕਾਰਕੁਨ 
ਡਾ: ਦੁਲਾਰੀ ਕੁਰੈਸ਼ੀ ਇਕ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਕ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਵੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਏ.ਐਸ.ਆਈ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਅਤੇ ਕੁਝ ਚੱਟਾਨ-ਬਤਾਰੇਸੀਗਾ  ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਤਰੋਕਥਾਮ ਵਿਚ ਕੰਮ ਅਜੰਤਾ ਕੇਵਸ ਇਸ ਦੇ ਕੁਝ ਦੇ ਰਸਾਇਣਕ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਫ਼੍ਰੇਸਕੋਰੇਸ | ਡਾ. ਦੁਲਾਰੀ, ਡਾ. ਮੋਰਾਂਵਿੱਛੀਕਰ ਅਤੇ ਡਾ. ਵਾਲਟਰ ਸਪਿੰਕ ਨੇ ਅਜਨਤਾ ਵਿਖੇ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਗਲਤੀਆਂ ਵੱਲ ਵੀ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਿਰਫ ਡਿੱਗਣ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਖਤਰੇ ਵਿਚ ਉਹ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨੂੰ ਏਐਸਆਈ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਾਂ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਜੰਤਾ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ|  

## ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ 
ਉਹ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜੋ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ:

* ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰੀ ਬੋਰਡ; ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ
* ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਮੈਂਬਰ; ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਵਿਰਾਸਤ ਲਈ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਟਰੱਸਟ
* ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਬਾਰੇ ਮਾਹਰ ਕਮੇਟੀ ਏ.ਐੱਸ.ਆਈ.
* ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਚੇਅਰਪਰਸਨ; ਐਲੋਰਾ ਅਜੰਤਾ Aurangਰੰਗਾਬਾਦ ਫੈਸਟੀਵਲ ਕਮੇਟੀ
* ਉਹ ਅਕਤੂਬਰ 1999 ਵਿਚ Aurangਰੰਗਾਬਾਦ ਵਿਚ ਆਯੋਜਿਤ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੀ ਸੰਯੁਕਤ ਸੈਕਟਰੀ ਵੀ ਸੀ
* Aurangਰੰਗਾਬਾਦ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈਰੀਟੇਜ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ

## ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ 
* *Artਰੰਗਾਬਾਦ ਗੁਫਾਵਾਂ ਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ* 
* *Aurangਰੰਗਾਬਾਦ ਵਿਚ ਸੈਰ ਸਪਾਟਾ ਸੰਭਾਵਤ* 
* *ਦੌਲਤਾਬਾਦ ਦਾ ਕਿਲ੍ਹਾ*
* *ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੱਟਾਨ ਕੱਟ ਮੰਦਰ*
* *ਮਰਾਠਵਾੜਾ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ*
* *ਅਜੰਤਾ, ਮੂਰਤੀ, ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਅਤੇ ਪੇਂਟਿੰਗ*
* *ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੋਸ਼* (ਸਹਿ-ਲੇਖਕ)
* *ਬੋਧੀ ਮੰਦਰਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੋਸ਼* (ਸਹਿ-ਲੇਖਕ)
* *ਜੈਨ ਮੰਦਰਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੋਸ਼* (ਸਹਿ-ਲੇਖਕ)
* *ਮੁਸਲਿਮ ਸਮਾਰਕਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੋਸ਼* (ਸਹਿ ਲੇਖਕ)

## ਕਿਤਾਬਾਂ ਸੰਪਾਦਿਤ 
* ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ, ਬੁੱਧ, ਜੈਨ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮ (ਚੌਥਾ ਖੰਡ) ਬਾਰੇ ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1950
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ