open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਕਲਪਨਾ ਪੰਡਿਤ

**ਕਲਪਨਾ ਪੰਡਿਤ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Kalpana Pandit;** ਜਨਮ 20 ਜਨਵਰੀ 1967) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਮਾਡਲ, ਅਤੇ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਡਾਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਣ ਕੰਪਨੀ *ਹਾਊਸ ਆਫ ਪੰਡਿਤ (TM) ਦੀ* ਮਾਲਕ ਹੈ। ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। 2008 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਜ਼ੀ ਸਿਨੇ ਅਵਾਰਡਸ ਦੇ ਤਕਨੀਕੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਮਾਰੋਹ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ। 2012 ਵਿੱਚ, ਪੰਡਿਤ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਦੀ ਜਿਊਰੀ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਅਮਰੀਕਾ ਪੇਜੈਂਟ 2012, ਜੋ ਕਿ 29 ਅਗਸਤ 2012 ਨੂੰ ਟਕਸਨ, ਐਰੀਜ਼ੋਨਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਨਵੰਬਰ 2013 ਵਿੱਚ, ਪੰਡਿਤ ਨੇ ਗੁਆਂਗਜ਼ੂ, ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ "ਮਿਸਿਜ਼ ਵਰਲਡ 2013" ਦੇ ਸੇਲਿਬ੍ਰਿਟੀ ਜੱਜਿੰਗ ਪੈਨਲ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਕਲਪਨਾ ਪੰਡਿਤ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਚਿਕਿਤਸਕ ਭੀਸ਼ਾਗ੍ਰਤਨ ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿਦਵਾਨ ਸ਼੍ਰੀ ਬੀਵੀ ਪੰਡਿਤ ਦੀ ਪੋਤੀ ਹੈ। ਵੱਕਾਰੀ ਮੈਸੂਰ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਤੋਂ ਐੱਮ.ਬੀ.ਬੀ.ਐੱਸ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਦਵਾਈ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਡੀ. ਉਸਨੇ ਫਿਰ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਡਾਕਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਉਸਨੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਲਈ ਮਾਡਲਿੰਗ ਕੀਤੀ; ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵ੍ਹੀਲ ਡਿਟਰਜੈਂਟ ਪਾਊਡਰ, ਮੈਸੂਰ ਸੈਂਡਲ ਟੈਲਕ, ਨਾਈਲ, ਅਤੇ ਰਾਨੀਪਾਲ ਸਟੈਨ ਰਿਮੂਵਰ ਅਤੇ ਸਿਰਟੈਕਸ ਵਰਗੇ ਉਤਪਾਦ। 2000 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਐਮਐਫ ਹੁਸੈਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ *ਗਜਾ ਗਾਮਿਨੀ* ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।

## ਅਵਾਰਡ 
* ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਕੰਨੜ - ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਮੈਗਾ ਸ਼ਾਰਟ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ 2011 ਬੰਗਲੌਰ - *ਜੋ ਜੋ ਲਾਲੀ* (2010)
* ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ- ਬੰਗਲੌਰ ਸ਼ਾਰਟ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ 2013 - "ਜੋ ਜੋ ਲਾਲੀ"
* ਅਭਿਨੇਤਰੀ/ ਸੁਤੰਤਰ ਨਵਾਂ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਵਾਰਡ 2013 _ ਸ਼ਿਵ ਰਾਜਮੁਦਰਾ ਛਤਰਪਤੀ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਅਵਾਰਡ ਮੁੰਬਈ 2013 "ਜਨਲੇਵਾ 555" ਲਈ
* ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ-ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ 2016 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1967
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਜਸਮੀਨ ਪਥੇਜਾ

**ਜੈਸਮੀਨ ਪਥੇਜਾ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Jasmeen Patheja**) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਕੋਲਕਾਤਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਸਕੂਲ ਆਫ ਆਰਟ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਤੋਂ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਸਾਬਕਾ ਅਸ਼ੋਕਾ ਫੈਲੋ ਹੈ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਸੈਕਸਵਾਦ ਅਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਈਵ ਟੀਜ਼ਿੰਗ, ਜਿਨਸੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਆਮ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਉਸੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਖਾਲੀ ਸ਼ੋਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।

## ਬਲੈਂਕ ਨੋਇਸ 
ਜੈਸਮੀਨ ਨੇ 2003 ਵਿੱਚ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਲੈਂਕ ਨੋਇਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਬਲੈਂਕ ਨੋਇਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਅਤੇ ਈਵ ਟੀਜ਼ਿੰਗ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਲਿੰਗ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਿੰਗ-ਆਧਾਰਿਤ ਹਿੰਸਾ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਈਵ ਟੀਜ਼ਿੰਗ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਪੀੜਤਾਂ ਤੋਂ ਦੋਸ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਲਾਹ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਔਰਤਾਂ ਜਿਨਸੀ ਉਤਪੀੜਨ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਨਿਪਟਾਰਾ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਕਾਨੂੰਨਾਂ 'ਤੇ ਸੁਧਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਵਿਰੁੱਧ ਸਖ਼ਤ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਹੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸੜਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਟਕਰਾਅ ਵਾਲੇ ਵਿਰੋਧ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਜੈਸਮੀਨ ਨੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨਤੀਜੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਕਿ ਸੜਕੀ ਸਰਗਰਮੀ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੋਵੇਗੀ।

ਜਸਮੀਨ ਵਿਸ਼ੇ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾਉਣ ਲਈ ਨਵੇਂ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਧਾਰਾ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਬਲੌਗ ਬਣਾਇਆ ਹੈ ਜੋ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰੇ, ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਵਲੀ, ਪ੍ਰਸੰਸਾ ਪੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਫੋਟੋਆਂ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਬਲੈਂਕ ਨੋਇਸ ਦੇ ਜਨਤਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਸਵੈਸੇਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜੈਸਮੀਨ ਨੇ ਸੁਚੇਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਵੇਂ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨੌਜਵਾਨ ਸਮੂਹ, ਝੁੱਗੀ-ਝੌਂਪੜੀਆਂ ਦੇ ਵਾਲੰਟੀਅਰ, ਮਹਿਲਾ ਬੱਸ ਕੰਡਕਟਰ, ਪੁਲਿਸ ਅਤੇ ਪੁਰਸ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ, ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ 1960 ਵਿੱਚ ਬਰਮਾ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਦਾਦੀ ਦਾ ਉਸਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਹੀ ਸਰਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਸੜਕ 'ਤੇ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀਗਤ ਸਮੱਸਿਆ ਸੀ।

ਉਹ ਇੱਕ TED ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਸ਼ੋਕਾ ਫੈਲੋ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1979
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਲੋਨਾ ਕੁਸ਼ਵਾਹਾ

**ਸਲੋਨਾ ਕੁਸ਼ਵਾਹਾ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਠਾਰਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਤਿਲਹਾਰ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।

ਉਸਨੇ 29 ਮਾਰਚ, 2022 ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਠਾਰਵੀਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ। . . !

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਸਲੋਨਾ ਕੁਸ਼ਵਾਹਾ ਦਾ ਜਨਮ ਨਿਗੋਹੀ, ਤਿਲਹਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਉਸਨੇ ਮਹਾਤਮਾ ਜੋਤੀਬਾ ਫੂਲੇ ਰੋਹਿਲਖੰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ( ਐਮ.ਏ. ) ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਐਮ.ਏ. ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਿਊਰੋ ਫਿਜ਼ੀਸ਼ੀਅਨ ਡਾਕਟਰ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਕੁਸ਼ਵਾਹਾ ਨਾਲ ਹੋਇਆ।

## ਸਮਾਜਕ ਕਾਰਜ 
ਤਿਲਹਾਰ ਦੇ ਪਿੰਡ ਜਹਾਨਪੁਰ ਦੇ ਮਹਿਲਾ ਪੋਲੀਟੈਕਨਿਕ ਕਾਲਜ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਹਲਕਾ ਵਿਧਾਇਕ ਸਲੋਨਾ ਕੁਸ਼ਵਾਹਾ ਨੇ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਸਥਾਨਕ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਮੰਗ 'ਤੇ ਡੀ. 14 ਸਤੰਬਰ 2022 ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਟੈਂਕੀ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਲਈ ਸ਼ਾਹਜਹਾਨਪੁਰ ਤੋਂ ਪੋਲੀਟੈਕਨਿਕ ਕਾਲਜ ਜਹਾਨਪੁਰ ਤਿਲ੍ਹੜ ਤੱਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਬੱਸ ਸੇਵਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥਣਾਂ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਲਈ ਇਕ ਆਸਾਨ ਰਸਤਾ ਬਣਾਇਆ।
alt=Salona Kushwaha Bus Service Inauguration in Jahanpur, Shahjahanpur.|left|thumb|496x496px| ਤਿਲਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸਲੋਨਾ ਕੁਸ਼ਵਾਹਾ ਬੱਸ ਸੇਵਾ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ

## ਵਿਵਾਦ 
ਸ਼ਾਹਜਹਾਂਪੁਰ ਦੀ ਇੱਕ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜਿੱਥੇ ਭਾਜਪਾ ਵਰਕਰਾਂ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਪੁਲਿਸ ਵਿਚਕਾਰ ਹਿੰਸਾ ਭੜਕ ਗਈ ਜਦੋਂ ਸਾਬਕਾ ਨੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਕਿ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਤਿਲਹਾਰ ਹਲਕੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦੇ ਨਿਗੋਹੀ ਵਿੱਚ "ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਦਾ ਸਮਰਥਨ" ਕਰਨ ਲਈ ਪੈਸੇ ਲਏ ਸਨ। ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਸਲੋਨਾ ਕੁਸ਼ਵਾਹਾ ਨੇ "ਜਾਅਲੀ ਵੋਟਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਪੁਲਿਸ ਦੀ ਅਣਗਹਿਲੀ" ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਪੋਲਿੰਗ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਮਿਲੀ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਭਾਜਪਾ ਵਰਕਰ ਥਾਣੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਚਸ਼ਮਦੀਦਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਥਿਤੀ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਲਈ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਹਲਕੀ ਤਾਕਤ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲੈਣਾ ਪਿਆ। ਤੋਈ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1974
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਕਮਲਾ ਦਾਸ ਗੁਪਤਾ

**ਕਮਲਾ ਦਾਸ ਗੁਪਤਾ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ: **Kamala Das Gupta;** 11 ਮਾਰਚ 1907 – 19 ਜੁਲਾਈ 2000) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ ਸੀ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਦਾਸ ਗੁਪਤਾ ਦਾ ਜਨਮ 1907 ਵਿੱਚ ਢਾਕਾ ਵਿੱਚ ਬਿਕਰਮਪੁਰ ਦੇ ਇੱਕ ਵੈਦਿਆ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਹੁਣ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੈ; ਪਰਿਵਾਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਬੈਥੂਨ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਇਨਕਲਾਬੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ 
ਕਲਕੱਤੇ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰ ਮੌਜੂਦ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਦੀ ਤੀਬਰ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਭਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਛੱਡ ਕੇ ਮੋਹਨਦਾਸ ਕਰਮਚੰਦ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਸਾਬਰਮਤੀ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੇ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਜੁਗਾਂਤਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਕੁਝ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤ ਬਣ ਗਈ, ਅਤੇ ਛੇਤੀ ਹੀ ਆਪਣੇ ਮੂਲ ਗਾਂਧੀਵਾਦ ਤੋਂ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਪੰਥ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਈ।

1930 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਘਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਗਰੀਬ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਹੋਸਟਲ ਦੀ ਮੈਨੇਜਰ ਵਜੋਂ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ। ਉੱਥੇ ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀਆਂ ਲਈ ਬੰਬ ਅਤੇ ਬੰਬ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਸਮੱਗਰੀ ਸਟੋਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕੋਰੀਅਰ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਬ ਧਮਾਕਿਆਂ ਦੇ ਸਿਲਸਿਲੇ ਵਿਚ ਕਈ ਵਾਰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਹਰ ਵਾਰ ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਬੀਨਾ ਦਾਸ ਨੂੰ ਉਹ ਰਿਵਾਲਵਰ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤਾ ਜੋ ਉਸਨੇ ਫਰਵਰੀ 1922 ਵਿੱਚ ਗਵਰਨਰ ਸਟੈਨਲੀ ਜੈਕਸਨ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਮੌਕੇ ਉਸਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਰਿਹਾਅ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1933 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਆਖਰਕਾਰ ਉਸਨੂੰ ਸਲਾਖਾਂ ਪਿੱਛੇ ਡੱਕਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਗਏ। 1936 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਰਿਹਾਅ ਅਤੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 1938 ਵਿੱਚ ਜੁਗਾਂਤਰ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਨਾਲ ਜੋੜ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਕਮਲਾ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਵੱਡੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਰਾਹਤ ਕਾਰਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ 1942 ਅਤੇ 1943 ਦੇ ਬਰਮੀ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਅਤੇ 1946-1947 ਵਿੱਚ ਫਿਰਕੂ ਦੰਗਿਆਂ ਦੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨਾਲ। ਉਹ ਨੋਆਖਲੀ ਵਿਖੇ ਰਾਹਤ ਕੈਂਪ ਦੀ ਇੰਚਾਰਜ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਗਾਂਧੀ ਦੁਆਰਾ 1946 ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਸਨੇ ਕਾਂਗਰਸ ਮਹਿਲਾ ਸ਼ਿਲਪਾ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਦਕਸ਼ੀਨੇਸ਼ਵਰ ਨਾਰੀ ਸਵਾਬਲਾਂਬੀ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਜਰਨਲ ਮੰਦਰਾ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਯਾਦਾਂ ਲਿਖੀਆਂ, ਰੈਕਟਰ ਅਕਸ਼ਰੇ (ਇਨ ਲੈਟਰਸ ਆਫ਼ ਬਲੱਡ, 1954) ਅਤੇ ਸਵਾਧਿਨਾਤਾ ਸੰਗਰਾਮੇ ਨਾਰੀ (ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ, 1963)।

## ਮੌਤ 
19 ਜੁਲਾਈ 2000 ਨੂੰ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2000
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1907
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਔਰਤਾਂ
ਗੰਭੀਰ ਨਦੀ (ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼)

**ਗੰਭੀਰ ਨਦੀ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਨਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮਹੂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਜਨਪਵ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੱਖਣ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਵਗਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਹ ਉਜੈਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਪਰਾ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜੁੜਦਾ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੰਦਸੌਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ - ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੀ ਸੀਮਾ 'ਤੇ ਚੰਬਲ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਨਰਮਦਾ-ਮਾਲਵਾ-ਗੰਭੀਰ ਨਦੀ ਲਿੰਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਗੰਭੀਰ ਨਦੀ ਨੂੰ ਨਰਮਦਾ ਨਦੀ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਹੈ ਜੋ 2024 ਵਿੱਚ 2,143 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੀ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਇੰਦੌਰ ਵਿੱਚ ਝੀਲ ਭਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੰਦੌਰ ਅਤੇ ਉਜੈਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 50,000 ਹੈਕਟੇਅਰ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ 158 ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੰਚਾਈ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ। ਨਰਮਦਾ ਨਦੀ ਨੂੰ ਮਾਲਵਾ ਖੇਤਰ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਲਈ ਨਰਮਦਾ ਸ਼ਿਪਰਾ ਸਿਹਸਥ ਲਿੰਕ ਪਰਿਯੋਜਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਦੂਜਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਦਰਿਆ
ਮੁਸਲਿਮ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿਵਸ

**ਮੁਸਲਿਮ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿਵਸ** 1 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਿਮ ਔਰਤਾਂ (ਵਿਆਹ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ) ਐਕਟ, 2019 ਦੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਤਲਾਕ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।

ਤਿੰਨ ਤਲਾਕ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧਿਕ ਅਪਰਾਧ ਵਜੋਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀਬੱਧ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕਾਨੂੰਨ 1 ਅਗਸਤ 2019 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਇਆ। ਤਿੰਨ ਤਲਾਕ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮੁਸਲਿਮ ਜੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਦੰਡ ਵਿਧਾਨ ਅਨੁਸਾਰ ਤਲਾਕ ਲੈਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਨਾ ਕਿ ਸ਼ਰੀਆ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ। ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ 1 ਅਗਸਤ 2020 ਨੂੰ ਪਹਿਲਾ ਮੁਸਲਿਮ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿਵਸ ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ।

ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਮੁਖਤਾਰ ਅੱਬਾਸ ਨਕਵੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਮੁਸਲਿਮ ਔਰਤਾਂ ਦੇ "ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰਤਾ, ਸਵੈ-ਮਾਣ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ" ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ, ਬੁਨਿਆਦੀ ਅਤੇ ਜਮਹੂਰੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਵਿਆਹ ਕਾਨੂੰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਸਲਾਮ
ਠਾਕੁਰਮਾਰ ਝੂਲੀ

***ਠਾਕੁਰਮਾਰ ਝੂਲੀ*** (    ; *ਦਾਦੀ ਦਾ ਬੈਗ [ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ]* ) ਬੰਗਾਲੀ ਲੋਕ ਕਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਰੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਦਕਸ਼ਨਰੰਜਨ ਮਿੱਤਰ ਮਜੂਮਦਾਰ ਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਨੂੰ 1907 ( ਬੰਗਾਲੀ ਕੈਲੰਡਰ ਦੇ 1314) ਵਿੱਚ " *ਠਾਕੁਰਮਾਰ ਝੂਲੀ* " ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ, ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਨੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਲਿਖੀ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ, ਇਹ ਬੰਗਾਲੀ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ, ਕੁਝ ਹੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਨਾਮ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕੁਝ ਪਾਤਰ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ "*ਲਾਲਕਮਲ-ਨੀਲਕਮਲ* ", " *ਬੁੱਧੂ-ਭੂਤੁਮ* " ਅਤੇ " *ਬਯਾਂਗੋਮਾ-ਬਯਾਂਗੋਮੀ* ", ਨੇ ਮਹਾਨ ਰੁਤਬਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੂਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਐਡੀਸ਼ਨ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।

## ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਪਿਛੋਕੜ 
ਰਾਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਨੇ ਠਾਕੁਰਮਾਰ ਝੂਲੀ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਲੋੜ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸਿਰਫ ਅਜਿਹੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਯੂਰਪੀਅਨ ਪਰੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਜਾਂ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਲੋਕ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਲੋੜ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਜੋ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਅਮੀਰ ਮੌਖਿਕ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਏ। ਇਹ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਦਕਸ਼ਨਰੰਜਨ ਨੇ ਠਾਕੁਰਮਾਰ ਝੂਲੀ ਦੀ ਆਪਣੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਸੀ ਦੁਆਰਾ ਕਹੀਆਂ ਪਰੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਨ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ। ਦਕਸ਼ਨਰੰਜਨ ਦੀ ਮਾਸੀ ਰਾਜਲੱਖੀ ਦੇਬੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨੀਦਾਰੀ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਡਿਊਟੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੁਣਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਬੰਗਾਲੀ ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪਰੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸੁਣੀ। ਇਹ ਲੋਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੈਮਨਸਿੰਘ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਇਸ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਫੋਨੋਗ੍ਰਾਫ ਨਾਲ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਜੋ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਰਿਕਾਰਡਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸੁਣਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਸ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜੋ ਉਸਨੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਦਿਨੇਸ਼ ਚੰਦਰ ਸੇਨ, ਖਰੜੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ ਐਂਡ ਸੰਨਜ਼, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਸਨ, ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ। ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕ ਗਈਆਂ। ਲੇਖਕ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਲਈ ਕਈ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਾਂਤ ਵੀ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਡਰਾਇੰਗਾਂ ਨੂੰ ਛਪਾਈ ਲਈ ਲਿਥੋਗ੍ਰਾਫਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕਧਾਰਾ
ਕਿਸ਼ੋਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਯੋਜਨਾ

**ਕਿਸ਼ੋਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਯੋਜਨਾ** (ਕਿਸ਼ੋਰ ਲੜਕੀ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਯੋਜਨਾ) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾ ਹੈ, ਜੋ ਓਡੀਸ਼ਾ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ 11 ਤੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਨਾਬਾਲਗ ਲੜਕੀਆਂ ਲਈ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਸੇਵਾਵਾਂ (ICDS) ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਟੀਚਾ ਕਿਸ਼ੋਰ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਸਸ਼ਕਤ ਬਣਾਉਣਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਨਿਰਭਰ ਬਣਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਕਿੱਤਾ-ਮੁੱਖੀ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨਾ, ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ, ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਨਾਗਰਿਕ ਬਣ ਸਕਣ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਕਿਸ਼ੋਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਯੋਜਨਾ ICDS ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਾਬਕਾ ਕਿਸ਼ੋਰ ਲੜਕੀਆਂ (AG) ਸਕੀਮ ਦਾ ਮੁੜ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਹੈ। ਇਹ ਇਸਦੀ ਕਵਰੇਜ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

## ਉਦੇਸ਼ 
ਇਸ ਸਕੀਮ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ 11 ਤੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਸਫਾਈ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
*
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੀਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕ
117 ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਰੈਜੀਮੈਂਟ

**117 ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਰੈਜੀਮੈਂਟ** ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ  ਦੇ ਬੰਬੇ ਸੈਪਰਸ ਦੀ ਇਕ ਯੂਨਿਟ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਰਚ 21 1985 ਨੂੰ ਪੂਨੇ ਵਿਚ ਖੜ੍ਹੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਜਿਸ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੀ ਓ ਕਰਨਲ ਆਈ ਸੀ ਕੇਵਲਾਨੀ ਸਨ। ਇਸ ਯੂਨਿਟ ਦੇ ਪਹਿਲੇ  ਐੱਸ. ਐਮ ਸਰਦਾਰ ਜੋਗਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਨ। ਭਾਰਤੀ ਥਲ ਸੈਨਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁਖੀ ਜਨਰਲ ਮਨੋਜ ਪਾਂਡੇ ਵੀ 117 ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। **ਦੋ ਹਾਥ ਸਭ ਕੇ ਸਾਥ** ਇਸ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦਾ ਨਾਹਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਯੂਨਿਟ ਬੰਬੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਦੀ  ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਸ ਵਿਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਿੱਖ ਅਤੇ ਮਰਾਠਾ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਿਆਦਾ ਹੈ।

## ਕੰਪਨੀਆਂ
#448 ਫੀਲਡ ਕੰਪਨੀ
#595 ਫੀਲਡ ਕੰਪਨੀ
#596ਫੀਲਡ ਕੰਪਨੀ
#488ਫੀਲਡ ਪਾਰਕ ਕੰਪਨੀ
#ਆਰ, ਐਚ,ਕਿਊਂ

## ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ
20 ਅਪ੍ਰੈਲ 2025 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 117, ਜਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਜੇ ਸੀ ਓ, ਅਫਸਰ ਸਹਿਬਾਨਾ ਅਤੇ 117 ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੇ  ਯੂਨਿਟ ਦਾ ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਧੂਮ ਧਾਮ ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ ਮਨਾਇਆ।ਗਿਆ। 

## ਗੈਲਰੀ ਫੋਟੋ

ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ (79707).jpg|ਦੋਰਾਹਾ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੋਰਾਹਾ (55372).jpg|ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ (67045).jpg|117 ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਦੇ ਜਵਾਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ (70877).jpg|ਮਰਾਠਾ ਜਵਾਨ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੋਰਾਹਾ (13302).jpg|ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੋਰਾਹਾ (55208).jpg|ਗੁਰਚੇਤ ਸਰ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੋਰਾਹਾ (59718).jpg|ਸਤਪਾਲ ਬਾਬਾ ਜੀ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੋਰਾਹਾ (64594).jpg|ਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੀਆਂ ਮੁਬਾਰਕਾਂ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ (98661).jpg|ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੋਰਾਹਾ
ਦੋਰਾਹਾ.jpg|ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੋਰਾਹਾ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੋਰਾਹਾ.jpg|ਰੇਜਿੰਗ
ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ.jpg|ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ ਦੋਰਾਹਾ
ਦੋਰਾਹਾ ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ.jpg|ਰੇਜਿੰਗ ਡੇ
ਦੋਰਾਹਾ ਰੇਜਿੰਗ.jpg|ਰੇਜਿੰਗ ਦਿਨ

## ਹਵਾਲੇ
ਮਨੋਜ ਪਾਂਡੇ

**ਜਨਰਲ ਮਨੋਜ ਪਾਂਡੇ**,  (ਜਨਮ 6 ਮਈ 1962) 29ਵੇਂ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਥਲ ਸੈਨਾ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦਾ ਜਨਰਲ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਫੌਜ ਦੇ ਵਾਈਸ ਚੀਫ਼, ਪੂਰਬੀ ਕਮਾਂਡ ਦੇ ਜਨਰਲ ਅਫ਼ਸਰ-ਕਮਾਂਡਿੰਗ-ਇਨ-ਚੀਫ਼ ਅਤੇ ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਕਮਾਂਡ ਦੇ ਕਮਾਂਡਰ-ਇਨ-ਚੀਫ਼ (CINCAN) ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਆਰਮੀ ਚੀਫ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਕੋਰ ਆਫ ਇੰਜੀਨੀਅਰਜ਼ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹਨ ਪਾਂਡੇ ਨੂੰ ਦਸੰਬਰ 1982 ਵਿੱਚ ਕਾਰਪਸ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਬੰਬੇ ਸੈਪਰਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਟਾਫ਼ ਕਾਲਜ, ਕੈਂਬਰਲੇ  ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਵਿੱਚ।  ਕੋਰਸ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਦਾ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਮੇਜਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਲੇਫਟੀਨੈਂਟ ਕਰਨਲ ਦੇ ਰੈਂਕ ਉੱਤੇ ਤਰੱਕੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਇਥੋਪੀਆ ਅਤੇ ਇਰੀਟਰੀਆ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ
ਜਨਰਲ ਪਾਂਡੇ ਨੇ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਨਿਯੰਤਰਣ ਰੇਖਾ (LOC) ਦੇ ਨਾਲ 10 ਇੰਨਫੈਟਰੀ ਡਵੀਜਨ ਵਿਚ 117 ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਕੀਤੀ ਹੈ।  ਉਹ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਪਰਾਕਰਮ ਦੌਰਾਨ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਸੰਭਾਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਆਰਮੀ ਵਾਰ ਕਾਲਜ, ਮਹੂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ ਅਤੇ ਹਾਇਰ ਕਮਾਂਡ ਕੋਰਸ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ।  ਕੋਰਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ 8 ਮਾਊਂਟੇਨ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਵਿਖੇ ਕਰਨਲ ਕਿਊ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਸ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ ਦਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸੁਹਾਗ ਕੋਲ ਸੀ।। ਫਿਰ ਉਸਨੂੰ ਬ੍ਰਿਗੇਡੀਅਰ ਦੇ ਰੈਂਕ ਲਈ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਟ੍ਰਾਈਕ ਕੋਰ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਉਸਨੇ LOC ਦੇ ਨਾਲ ਤਾਇਨਾਤ 52 ਇਨਫੈਂਟਰੀ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਵੀ ਕੀਤੀ।  ਪਾਂਡੇ ਨੂੰ ਵੱਕਾਰੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਫੈਂਸ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਕੋਰਸ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਗੇਡੀਅਰ ਜਨਰਲ ਸਟਾਫ ਆਪਰੇਸ਼ਨਜ਼ (BGS-Ops) ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ) ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ [ਪੂਰਬੀ ਕਮਾਂਡ ਵਿਖੇ ਸੀਓਏਐਸ ਵਜੋਂ, ਉਸਨੇ 11 ਮਈ 2022 ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਲਾਈਟ ਇਨਫੈਂਟਰੀ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੇ ਆਨਰੇਰੀ ਕਰਨਲ ਵਜੋਂ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ ਅਤੇ 17 ਮਈ 2022 ਨੂੰ 61ਵੀਂ ਕੈਵਲਰੀ ਦੀ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੇ ਕਰਨਲ ਵਜੋਂ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਉਹ ਮਾਊਂਟਡ ਕੈਵਲਰੀ ਦੀ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਕਰਨਲਸੀ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲੇ 23ਵੇਂ ਸੀਓਏਐਸ ਬਣੇ।

## ਹਵਾਲੇ 
[ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1962
ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਸਥਾ

right|thumb| ਇੰਡੀਅਨ ਸੋਸ਼ਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਲੋਦੀ ਰੋਡ, ਨਵੀਂ-ਦਿੱਲੀ
**ਇੰਡੀਅਨ ਸੋਸ਼ਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ** (ISI), ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1951 ਵਿੱਚ ਪੁਣੇ (ਭਾਰਤ) ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਖੋਜ, ਸਿਖਲਾਈ, ਅਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਲਈ ਇੱਕ ਜੈਸੂਇਟ ਕੇਂਦਰ ਹੈ। ਜੇਰੋਮ ਡਿਸੂਜ਼ਾ ਦੁਆਰਾ ਪੁਣੇ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸਨੂੰ 1963 ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਲੋਦੀ ਸੰਸਥਾਗਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।

## ਮੂਲ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦ 
ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਜੀਸਸ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਹੀ ਸਮਾਜਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸੀ, ਲਿਓ XIII ਦੇ *ਰੇਰਮ ਨੋਵਾਰਮ* ਐਨਸਾਈਕਲਿਕਲ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਇਹ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਧੇਰੇ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਈ। 1949 ਵਿੱਚ, ਸੁਪੀਰੀਅਰ ਜਨਰਲ ਜੀਨ-ਬੈਪਟਿਸਟ ਜੈਨਸੇਂਸ ਨੇ ਇੱਕ 'ਸਮਾਜਕ ਅਪੋਸਟੋਲਟ' ਤੇ ਇੱਕ ਨਿਰਦੇਸ਼' (10 ਅਕਤੂਬਰ 1949) ਲਿਖਿਆ - ਜੋ ਕਿ ਇਸ ਨਵੇਂ ਧਰਮੀ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਪਹਿਲਾ ਪੱਤਰ - ਜੇਸੁਇਟਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ 'ਸਮਾਜਿਕ ਮਾਨਸਿਕਤਾ' ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸਨੇ ਜੈਸੂਇਟ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨੂੰ ਸੋਧਿਆ ਜਾਵੇ, ਜੇਸੂਇਟ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੇਂਦਰ ਖੋਲ੍ਹੇ ਜਾਣ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਕੰਮ ( ਮੇਰੀਅਨ ਕਲੀਸਿਯਾ, ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਅਭਿਆਸ, ਅਤੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਦਾ ਕੰਮ) ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਸੀ।

ਇਸ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਜੋਂ, 1951 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਮੈਂਬਰ ਜੇਸੁਇਟ ਜੇਰੋਮ ਡਿਸੂਜ਼ਾ ਦੁਆਰਾ ਪੁਣੇ (ਭਾਰਤ) ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸੋਸ਼ਲ ਆਰਡਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਇਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਈਸਾਈਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜੇਸੁਇਟਸ, ਸਾਂਝੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਭਲਾਈ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲਈ। ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਇਸਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ "ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਉਭਾਰ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣਾ" ਸੀ।

ਤਿਮਾਹੀ ਜਰਨਲ *ਸੋਸ਼ਲ ਐਕਸ਼ਨ* 1951 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਨਾਲ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਖੇਤਰੀ ਸਿਖਲਾਈ ਕੇਂਦਰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਰਾਂਚੀ ਵਿੱਚ **ਜ਼ੇਵੀਅਰ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ**, ਮਦਰਾਸ (ਹੁਣ ਚੇਨਈ ) ਵਿੱਚ **ਲੋਯੋਲਾ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਸੋਸ਼ਲ ਵਰਕ**, ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ, ( ਕੇਰਲਾ ) ਵਿੱਚ। ਖੇਤਰੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਨੇ ਫੀਲਡ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਸਿੱਧਾ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।

ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਸੋਸ਼ਲ ਆਰਡਰ ਨੂੰ 1963 ਵਿੱਚ ਜੀਨ-ਬੈਪਟਿਸਟ ਮੋਏਰਸੋਨ (1900-1969) ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1967 ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਸਥਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਸਮਾਜ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਐਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ "ਛੋਟਾਨਾਗਪੁਰ ਸਰਵੇਖਣ", ਫ੍ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਇਵਰਨ ਦੁਆਰਾ ਮੱਧ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਦਿਵਾਸੀ ਸਮੂਹਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਜਿਹਾ ਅਧਿਐਨ। ਸਮਾਜਿਕ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਆ ਰਹੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਤਹਿਤ ਐਕਸਟੈਨਸ਼ਨ ਸੇਵਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸਦੇ ਪਹਿਲੇ ਉੱਦਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮਛੇਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਿਕਾਰੀ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨਾ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬੰਧੂਆ ਮਜ਼ਦੂਰ ਸਨ। ਸਹਿਕਾਰੀ ਸਭਾਵਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਐਕਸਟੈਂਸ਼ਨ ਸੇਵਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਜ਼ੋਰ ਬਣ ਗਈ।

1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਬਾਇਲੀ -ਮੁਖੀ ਵਿਕਾਸ ਸਮੂਹ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਵਿਕਾਸ ਮਿੱਤਰੀ, ਅਤੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ਦੋਵੇਂ ਹਾਸ਼ੀਏ 'ਤੇ ਪਏ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਵੈ-ਮਾਣ ਅਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਇੱਕ ਮੋਬਾਈਲ ਓਰੀਐਂਟੇਸ਼ਨ ਟੀਮ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਜੇਸੁਇਟ ਸਾਈਟਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਲਿਤ
ਬਿਹਾਰ ਦਲਿਤ ਵਿਕਾਸ ਸੰਗਠਨ

**ਬਿਹਾਰ ਦਲਿਤ ਵਿਕਾਸ ਸੰਗਠਨ** ( *ਬਿਹਾਰ ਦਲਿਤ ਵਿਕਾਸ ਸੰਮਤੀ* ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਬਿਹਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਜੋਸ ਕਨਨਾਇਕਿਲ ਦੁਆਰਾ 1982 ਵਿੱਚ ਦਲਿਤ ਮਰਦਾਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪਿੰਡ ਪੱਧਰੀ ਲਾਮਬੰਦੀ, ਏਕਤਾ ਨਿਰਮਾਣ, ਦਲਿਤਾਂ ਦੇ ਵਿਦਿਅਕ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ, ਅਤੇ ਜਾਤੀ ਭੇਦਭਾਵ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਇਹ 100,000 ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ 500 ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 14 ਸੰਬੰਧਿਤ ਕੇਂਦਰ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਰਹ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਦਫ਼ਤਰ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਟੀਚਾ ਇੱਕ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ, ਇਨਸਾਫ਼ ਪਸੰਦ ਦਲਿਤ ਸਮਾਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਕੰਨਨਾਕਿਲ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਦਲਿਤ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਮੇਤ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲੇ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਜੋਸ ਕਨਾਨੀਕਲ ਨੇ ਬਿਹਾਰ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਹਰੀਜਨ ਉਤਥਾਨ ਸਮਿਤੀ (ਹਰੀਜਨ ਉਥਾਨ ਸੰਮਤੀ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਲਈ ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ "ਬਿਹਾਰ ਦਲਿਤ ਵਿਕਾਸ ਸਮਿਤੀ" ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ।

*

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕ
ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੇਂਕਰਨ ਦਾ ਬਿਲ

**ਮਹਿਲਾ ਰਿਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਬਿੱਲ** ਜਾਂ **ਸੰਵਿਧਾਨ (108ਵੀਂ ਸੋਧ) ਬਿੱਲ, 9 ਮਾਰਚ, 2010**, ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇੱਕ ਬਿੱਲ ਹੈ ਜੋ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਸੀਟਾਂ ਦਾ 1/3 ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਲੋਕ ਸਭਾ, ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਸਾਰੀਆਂ ਰਾਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ। ਸੀਟਾਂ ਰੋਟੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਰਾਖਵੀਆਂ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਲਾਟ ਦੇ ਡਰਾਅ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਸੀਟ ਲਗਾਤਾਰ ਤਿੰਨ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਵਾਰ ਰਾਖਵੀਂ ਰੱਖੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਰਾਜ ਸਭਾ ਨੇ 9 ਮਾਰਚ 2010 ਨੂੰ ਬਿੱਲ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਹਾਲਾਂਕਿ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਬਿੱਲ 'ਤੇ ਵੋਟ ਨਹੀਂ ਪਾਈ। ਇਹ ਬਿੱਲ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਅਜੇ ਵੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਲੰਬਿਤ ਸੀ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮਿਆਦ ਇਸ ਦੌਰਾਨ 2014 ਅਤੇ 2019 ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

## ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਰਾਖਵਾਂਕਰਨ 
1993 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਸੋਧ ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਗ੍ਰਾਮ ਕੌਂਸਲ ਆਗੂ, ਜਾਂ ਸਰਪੰਚ, ਅਹੁਦਿਆਂ ਨੂੰ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵਾਂ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇਸ ਰਾਖਵੇਂਕਰਨ ਨੂੰ ਸੰਸਦ ਅਤੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾਵਾਂ ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
; ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕ
ਵਰਕਰਜ਼ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਯੂਨੀਅਨ

**ਵਰਕਰਜ਼ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਯੂਨੀਅਨ** ( *ਸ਼੍ਰਮਿਕ ਅਭਿਵਰਧੀ ਸੰਘ* ) ਜਿਸਨੂੰ **ਜਨ ਜਾਗਰਣ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਗੋਆ ਜੇਸੁਇਟਸ ਦੀ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਵਾਈ ਵਿੰਗ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਬੇਲਗਾਮ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਹੋਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕੋਲਹਾਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹਨ।

ਯੂਨੀਅਨ ਕੋਲ ਭੇਡਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ, ਆਧੁਨਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਪ੍ਰਜਨਨ ਅਭਿਆਸਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਰਵਾਹੇ ਦਾ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ ਜੋ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੇਸਟੋਰਲ ਉੱਤਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 1996 ਵਿੱਚ SAS ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਜੂਟ ਅਤੇ ਕਪਾਹ ਦੇ ਰੇਸ਼ੇ ਦੇ ਬਣੇ ਹੈਂਡਬੈਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਸਤਕਾਰੀ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। 2005 ਵਿੱਚ SAS ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਸਹਿਕਾਰਤਾ ਲਈ ਸਵਿਸ ਏਜੰਸੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਬੇਲਗਾਮ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਕੁਰੂਬਾ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਡੇਕਨ ਪਠਾਰ ਉੱਤੇ ਭੇਡਾਂ ਤੋਂ ਉੱਨ ਦੇ ਉਤਪਾਦ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੈਰ-ਮੁਨਾਫ਼ਾਕਾਰੀ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ
ਕਲੀਮ ਅਜੀਜ਼

**ਕਲੀਮ ਅਜੀਜ਼** (1920 – 14 ਫਰਵਰੀ 2015) ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਵੀ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਅਕਾਦਮਿਕ ਅਤੇ ਬਿਹਾਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਉਰਦੂ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸਨ। ਉਹ 1989 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਦੇ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਭਾਰਤੀ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਦਾ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਕਲੀਮ ਅਜੀਜ਼ ਦਾ ਜਨਮ 1920 ਵਿੱਚ ਨਾਲੰਦਾ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਟੇਲਹਾਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਨਾਲੰਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਬੋਧੀ ਮੱਠ ਦਾ ਘਰ ਸੀ ਉਸਨੇ ਪਟਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਅਤੇ ਮਾਸਟਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ 1965 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਉਸਦਾ ਡਾਕਟਰੇਟ ਥੀਸਿਸ, ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਵਿਕਾਸ, ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1920
ਬੰਬੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਗਰੁੱਪ

**ਬੰਬੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਗਰੁੱਪ**, ਜਾਂ **ਬੰਬੇ ਸੈਪਰਸ** ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਹ ਗੈਰ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੀ ਕੋਰ ਆਫ ਇੰਜੀਨੀਅਰਜ਼ ਦੀ ਇੱਕ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਹੈ। ਬੰਬਈ ਸੈਪਰਸ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਬੰਬੇ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਫੌਜ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਮੂਲ ਕੱਢਦੇ ਹਨ। ਗਰੁੱਪ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਦੇ ਪੁਣੇ ਦੇ ਖੜਕੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਬੰਬਈ ਸੈਪਰਸ ਨੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, 19ਵੀਂ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੌਰਾਨ, ਲੜਾਈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। ਜਿੱਤੇ ਗਏ ਬਹਾਦਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਕਰਾਸ ਅਤੇ ਫ੍ਰੈਂਚ ਲੀਜਨ ਆਫ਼ ਆਨਰ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸੁਤੰਤਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਪਰਮਵੀਰ ਚੱਕਰ ਅਤੇ ਅਸ਼ੋਕ ਚੱਕਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਖੇਡਾਂ, ਸਾਹਸ, ਆਫ਼ਤ ਰਾਹਤ, ਸਿਵਲ ਅਥਾਰਟੀ ਨੂੰ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਵੱਕਾਰੀ ਉਸਾਰੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਈ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਬੇ ਸੈਪਰਸ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੀਆਂ ਰੈਜੀਮੈਂਟਾਂ
ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ

**ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ** ਜਾਂ **ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ** ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਆਖਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ ਜੈਨ ਧਰਮ ਦੇ ਅਨੁਯਾਈਆਂ ਲਈ ਗੋਦ ਲੈਣ, ਵਿਆਹ, ਉਤਰਾਧਿਕਾਰ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਨਿਯਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
### ਪ੍ਰਾਚੀਨ 
ਜੈਨੀਆਂ ਨੇ *ਭਰਤ ਚੱਕਰਵਰਤੀਨ ਨੂੰ* ਮੌਜੂਦਾ ਅਰਧ ਚੱਕਰ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਜੈਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਹਨ। ਮਹਾਨ ਜੈਨ ਅਧਿਆਪਕ ਹੇਮਚੰਦਰ ਦੁਆਰਾ *ਵਰਧਮਾਨ ਨੀਤੀ* ਅਤੇ *ਆਸਨਾ ਨੀਤੀ* ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਦੀ ਹੈ। *ਭਦਰਬਾਹੂ ਸੰਮਤ* ਨੂੰ ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਬਾਰੇ ਵੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੁਸਤਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

1916 ਵਿੱਚ, ਬੈਰਿਸਟਰ ਜਗੋਮੰਦਰ ਲਾਲ ਜੈਨੀ (1881-1927) ਨੇ *ਭਦਰਬਾਹੂ ਸੰਹਿਤਾ* ਦਾ ਇੱਕ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਆਧੁਨਿਕ ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣ ਗਿਆ। ਲੇਖਕ ਨੇ ਇੱਕ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਪੂਰੇ ਪਾਠ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਜੋ ਉਸਨੇ ਸਿਵਲ ਮੂਲ ਕੇਸ ਨੰਬਰ 6 ਓ f1914, ਇੰਦੌਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜੈਨ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੈਨ ਮੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦੇ ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਸਨ। ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨਦਾਨਾਂ ਨੇ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਬਹੁਤ ਦਰਦ ਉਠਾਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸੀ ਕਿ ਜੈਨ ਸਾਧਕਾਂ ਲਈ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੂਪ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕਾਨੂੰਨਦਾਨ ਜੈਨ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਹਾਰ ਬਾਰੇ ਇੰਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਇਹ ਮੰਨਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਸੰਖਿਆਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਛੋਟੇ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਕ ਸਥਿਤੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ।

1955 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਲਿਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਅਣਅਧਿਕਾਰਤ ਅਤੇ ਅਰਧ-ਸਰਕਾਰੀ ਮੰਚਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਹੈ।

## ਗੋਦ ਲੈਣਾ 
1927 ਵਿੱਚ, ਮਦਰਾਸ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਗੇਟੱਪਾ ਬਨਾਮ. ਏਰਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਏਆਈਆਰ 1927 ਮਦਰਾਸ 228 ਵਿੱਚ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ, ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਦਰਬਾਹੂ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ, ਆਇਤ 40 ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਰਹਿਤ ਮਰਦ ਜਾਂ ਔਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਗੋਦ ਲੈਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਆਇਤ 83 ਇੱਕ ਵਿਧਵਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਗੋਦ ਲੈਣ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਆਇਤ 73 ਨੂੰ ਫੈਸਲੇ ਵਿੱਚ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ -

## ਵਿਆਹ 
ਜੈਨ ਅਗਾਮਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ ਕਿ ਵਿਆਹ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ।

## ਔਰਤ ਵਾਰਸ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ 
ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਵਾਰਸ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਹਿੰਦੂ ਕਾਨੂੰਨ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਤਹਿਤ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰਸਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।
 

## ਉਤਰਾਧਿਕਾਰ 
ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ 'ਤੇ, ਜਾਇਦਾਦ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਧਵਾ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਾਇਦਾਦ ਵਿਧਵਾ ਕੋਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਭਾਵੇਂ ਪੁੱਤਰ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਇਹ ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅੰਤਰ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਵਿਧਵਾ ਨੂੰ ਮ੍ਰਿਤਕ ਪਤੀ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜੈਨ ਧਰਮ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ ਵਾਰਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਧਵਾ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਤਰਜੀਹੀ ਵਾਰਸ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਜੁੜਵਾਂ ਪੁੱਤਰ 
ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੁੜਵਾਂ ਜਨਮੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਵੰਡ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪਹਿਲਾ ਜਨਮੇ ਜਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

## ਗੈਲਰੀ 

Champat_Rai_Jain.jpg|ਚੰਪਤ ਰਾਏ ਜੈਨ, ਆਧੁਨਿਕ *ਜੈਨ ਕਾਨੂੰਨ* ਦੇ ਲੇਖਕ
The Ratna Karanda Sravakachara.JPG|ਗ੍ਰਹਿਸਥੀ ਦਾ ਧਰਮ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੁਰਾਤਨ ਭਾਰਤੀ ਕਾਨੂੰਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਨਿਰਮਾਣ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਕਾਨੂੰਨ
ਸ਼ਕਤੀ ਸਮੂਹਾ

**ਸ਼ਕਤੀ ਸਮੂਹਾ** ਇੱਕ ਗੈਰ-ਲਾਭਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਵਿਰੁੱਧ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚਾਰਮਾਇਆ ਤਮਾਂਗ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਰੈਮਨ ਮੈਗਸੇਸੇ ਅਵਾਰਡ 2013 ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ।

## ਪਿਛੋਕੜ 
ਭਾਰਤ ਨੇ 1996 ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਵੇਸ਼ਵਾਘਰਾਂ ਅਤੇ ਗ਼ੁਲਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਛਾਪੇਮਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲੀ ਪਿਛੋਕੜ ਵਾਲੀਆਂ 128 ਔਰਤਾਂ ਸਮੇਤ 500 ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ। ਇਹਨਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ 1996 ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀ ਸਮੂਹਾ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 2000 ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰ ਕੀਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੈਗਸੇਸੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਤਸਕਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਬਰਨ ਵੇਸਵਾਗਮਨੀ
ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ

**ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ** ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਅਪਰਾਧ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਸਾਲ 1993 ਵਿੱਚ ਗਠਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਵਿਧਾਨਕ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਇੱਕ ਅਰਧ-ਨਿਆਇਕ ਸੰਸਥਾ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼ 
ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਗਠਨ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਅਤੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਮਿਸ਼ਨ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਤਪੀੜਨ ਅਤੇ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਮਾਨਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਹੈ।

ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ:

* ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਭਲਾਈ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ।
* ਸਬੰਧਤ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਉਲੰਘਣਾ ਜਾਂ ਮੌਕੇ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਜਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਧਿਕਾਰ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਕਰਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਦਖਲ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਲਿੰਗ-ਅਧਾਰਿਤ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ।
* ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮਸਲਿਆਂ 'ਤੇ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।
* ਕਮਿਸ਼ਨ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਰਾਜ ਦੇ ਔਰਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ।

ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਮਨੀਸ਼ਾ ਗੁਲਾਟੀ ਨੇ ਦੁਖੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣਾ ਨੰਬਰ 88659-00064 ਜਨਤਕ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਰਚਨਾ 
ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਾਜ ਦਾ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਵਿਭਾਗ ਰਾਜ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਲਈ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਨਖਾਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਨਖਾਹਾਂ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਸੋਧੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਮਨੀਸ਼ਾ ਗੁਲਾਟੀ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਹੈ।
* ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਨਿਆਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸੋਧਾਂ ਲਈ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ਾਂ ਕਰਨਾ।
* ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਮੁੱਦਾ ਸਬੰਧਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਕੋਲ ਉਠਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਨਾ।
* ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਅਧੀਨ ਗਰੰਟੀਸ਼ੁਦਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਹਨ, ਉਹ ਨਿਪਟਾਰੇ ਲਈ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
* ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅੱਤਿਆਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਤਕਰੇ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਈਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨਾ।
* ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁੱਦੇ ਲਈ ਮੁਕੱਦਮੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿੱਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦਾਈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਬਣਾਉਣਾ।
* ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਹਾਤੇ, ਜੇਲ ਜਾਂ ਹੋਰ ਰਿਮਾਂਡ ਹੋਮਾਂ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਨਾ ਜਿੱਥੇ ਮਹਿਲਾ ਕੈਦੀਆਂ ਜਾਂ ਕੋਈ ਹੋਰ ਕੇਸ ਦਰਜ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ 'ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਬੰਧਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣਾ।
* ਕਿਸੇ ਖਾਸ ਔਰਤ-ਆਧਾਰਿਤ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੀ ਪੁੱਛਗਿੱਛ, ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਜਾਂਚ ਕਰੋ।
* ਵਿਦਿਅਕ ਖੋਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਜਾਂ ਕੋਈ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਢੰਗ ਅਪਣਾਓ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਰੱਖਣ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰੋ।
* ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁੱਦੇ ਜਾਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਬੰਧੀ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਨਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨੀਤੀ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਾ ਕਰਨ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਦਾਇਤਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਹੋਣ ਦੀ ਸੂਓ-ਮੋਟੋ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਸੰਗਠਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕ
ਸਈਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਬਾਨੋ

**ਸਈਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਬਾਨੂ** (    ; 1914–1983) ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਇੱਕ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਸਿਲਹਟ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦੀ ਮੋਢੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1947 ਦੇ ਸਿਲਹਟ ਜਨਮਤ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਸਿਲਹਟ ਸਰਕਾਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ 
ਸੈਯਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਬਾਨੂ ਚੌਧਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 1914 ਵਿੱਚ, ਜਗਨਨਾਥਪੁਰ, ਸੁਨਾਮਗੰਜ ਸਬ-ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਪਿੰਡ ਸਯਦਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਈਅਦ ਦੇ ਇੱਕ ਬੰਗਾਲੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ, ਸਈਅਦ ਅਬੁਲ ਬਸ਼ਰ ਚੌਧਰੀ, ਰਹੱਸਵਾਦੀ ਕਵੀ ਸਈਦ ਅਸ਼ਹਰ ਅਲੀ ਚੌਧਰੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਂਦਾਰ ਦੀਵਾਨ ਸਈਦ ਅਜਮਲ ਅਲੀ ਚੌਧਰੀ ਦੇ ਪੋਤੇ ਸਨ। ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਪੂਰਵਜ ਦੀਵਾਨ ਸਈਦ ਵਸਿਲ ਅਲੀ ਚੌਧਰੀ ਤੋਂ ਖ਼ਿਤਾਬ ਵਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਵਾਬੀ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਸਦਰ-ਏ-ਆਲਾ ਅਤੇ ਦੀਵਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਿਲਹਟ ਵੂਮੈਨ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ, ਆਲ-ਇੰਡੀਆ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ, ਅਤੇ 1945 ਤੋਂ 1948 ਤੱਕ ਇਸਦੀ ਸਹਿ-ਚੇਅਰਮੈਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਿਲਹਟ ਵੂਮੈਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੀ।

ਸ਼ਹਿਰ ਬਾਨੋ ਅਸਾਮ ਵਿਧਾਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਮੁਸਲਿਮ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। 1947 ਦੇ ਸਿਲਹਟ ਜਨਮਤ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਘਰਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀਆਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜੋਖਮ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਉਹ ਸਿਲਹਟ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਮਹਿਲਾ ਕਾਲਜ ਨਾਲ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ 1950 ਵਿੱਚ ਕਾਲਜ ਬੰਦ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਜਿਉਂਦਾ ਰੱਖਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿੱਦਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਘਰ-ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਪਾਸ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲ ਕਰਵਾਇਆ।

## ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਸਰਗਰਮੀ 
1947 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਸ਼ਹਿਰ ਬਾਨੋ ਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਬੰਗਾਲੀ ਨੂੰ ਰਾਜ ਭਾਸ਼ਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਿਲਹਟ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਰਬੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਖਵਾਜਾ ਨਜ਼ੀਮੁਦੀਨ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੰਗ ਪੱਤਰ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ। ਸ਼ਹਿਰ ਬਾਨੋ ਚੌਧਰੀ ਇਸ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮੈਮੋਰੰਡਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਹਸਤਾਖਰਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਹ ਸਿਲਹਟ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਾ ਲਈ ਸਾਰੇ ਅੰਦੋਲਨਾਂ ਵਿੱਚ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਜ਼ੋਬੇਦਾ ਖਾਨੋਮ ਚੌਧਰੀ, ਇੱਕ ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾ ਕਾਰਕੁਨ, ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਮਰਥਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਖਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਨਾਮੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮਾਜਿਕ ਕਲੰਕਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ।

## ਮੌਤ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ 
ਸਈਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਬਾਨੋ ਦੀ ਮੌਤ 21 ਅਕਤੂਬਰ 1983 ਨੂੰ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਅਬੂ ਅਹਿਮਦ ਅਬਦੁਲ ਹਾਫਿਜ਼ ਨਾਲ ਕਈ ਬੱਚੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਬੂ ਅਹਿਮਦ ਅਬਦੁਲ ਮੁਹਸੀ, ਅਬੁਲ ਮਾਲ ਅਬਦੁਲ ਮੁਹਿਤ (ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ), ਏ ਕੇ ਅਬਦੁਲ ਮੁਬੀਨ, ਏ ਕੇ ਅਬਦੁਲ ਮੋਮਨ (ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਲਈ ਮੌਜੂਦਾ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ) ਅਤੇ ਡਾ ਸ਼ਹਲਾ ਖਾਤੂਨ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1914
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1983
ਆਮਨਾ ਮਵਾਜ਼ ਖਾਨ

**ਆਮਨਾ ਮਵਾਜ਼ ਖ਼ਾਨ** (    , ਜਨਮ: 22 ਜੁਲਾਈ 1989) ਭਾਰਤਨਾਟਿਅਮ ਦੀ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ, ਥੀਏਟਰ ਕਲਾਕਾਰ, ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਰਕਰ ਹੈ। ਉਹ ਵੂਮੈਨ ਡੈਮੋਕਰੇਟਿਕ ਫਰੰਟ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਜੁਲਾਈ 1989 ਨੂੰ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਖਾਲਦੂਨੀਆ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਟੱਡੀਜ਼, ਕਾਇਦ-ਏ-ਆਜ਼ਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਤੋਂ 2013 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।

## ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਨਾਚ 
ਖ਼ਾਨ ਨੇ 11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ, ਮਜ਼ਮੂਨ-ਏ-ਸ਼ੌਕ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਡਾਂਸਰ ਇੰਦੂ ਮਿਠਾ ਤੋਂ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸ ਸਿੱਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਅਤੇ 11 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਉਸ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਛੇ ਸਾਲ ਤੱਕ ਡਾਂਸ ਸਿਖਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਗ੍ਰੀਨਵਿਚ, ਲੰਡਨ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਿਨਿਟੀ ਲੈਬਨ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟੋਇਰ ਤੋਂ ਸਮਕਾਲੀ ਡਾਂਸ ਅਤੇ ਕੋਰੀਓਗ੍ਰਾਫੀ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਕੋਰਸ ਵੀ ਕੀਤਾ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਉਸਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ
* ਡਾਂਸ ਸ਼ੋਅਰੀਲ
* ਆਮਨਾ ਮਵਾਜ਼ ਖ਼ਾਨ 'ਤੇ ਬੀਬੀਸੀ ਉਰਦੂ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਆਲੀਆ ਬਖਸ਼ਾਲ

**ਆਲੀਆ ਬਖਸ਼ਲ** ( ਉਰਦੂ : عالیہ بخشل, ਜਨਮ: 3 ਜੂਨ, 1978 -) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ, ਸਿਆਸੀ ਵਰਕਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਹੈ। ਉਹ ਵੂਮੈਨ ਡੈਮੋਕਰੇਟਿਕ ਫਰੰਟ ਦੀ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਅਤੇ ਅਵਾਮੀ ਵਰਕਰਜ਼ ਪਾਰਟੀ, ਸਿੰਧ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਸਕੱਤਰ ਹੈ।

## ਰਾਜਨੀਤੀ 
ਬਖ਼ਸ਼ਾਲ ਇੱਕ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਖੈਰਪੁਰ ਮੀਰ, ਸਿੰਧ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੀ ਹੈ।

**ਅਵਾਮੀ ਵਰਕਰਜ਼ ਪਾਰਟੀ**

ਬਖਸ਼ਾਲ ਅਵਾਮੀ ਵਰਕਰਜ਼ ਪਾਰਟੀ (AWP) ਦੀ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਅਤੇ AWP ਸਿੰਧ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਨਾਰੀਵਾਦ 
**ਵੂਮੈਨ ਐਕਸ਼ਨ ਫੋਰਮ**

ਬਖਸ਼ਾਲ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਅਤੇ ਨਾਰੀਵਾਦ ਉਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਉਹ ਵੂਮੈਨਜ਼ ਐਕਸ਼ਨ ਫੋਰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਵਾਮੀ ਵਰਕਰਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਨਾਰੀ ਜਮਹੂਰੀ ਮਹਾਜ਼ ( ਮਹਿਲਾ ਜਮਹੂਰੀ ਮੋਰਚਾ) ਇੱਕ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਹਰ ਸਾਲ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ ਮਨਾਉਣ ਲਈ 2018 ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਅਜ਼ਾਦੀ ਮਾਰਚ (ਮਹਿਲਾ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਾਰਚ) ਅੰਦੋਲਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।

**ਮਹਿਲਾ ਜਮਹੂਰੀ ਫਰੰਟ**

ਬਖਸ਼ਾਲ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਵੂਮੈਨ ਡੈਮੋਕਰੇਟਿਕ ਫਰੰਟ ਡਬਲਯੂ.ਡੀ.ਐੱਫ. ਦੀ ਸਰਗਰਮ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਸਿੰਧੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਵਰਗ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪੂਰੇ ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਿਆਸੀ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਅਧਿਐਨ ਸਰਕਲਾਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਮਜ਼ਦੂਰ ਵਰਗ, ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ 'ਤੇ WDF ਫੋਰਮ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਉਠਾਈ। ਉਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਮਾਰਚ 2020 ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਨੂੰ ਜਮਹੂਰੀ ਅਧਿਕਾਰ ਵਜੋਂ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।

**ਔਰਤ ਅਜ਼ਾਦੀ ਮਾਰਚ**

ਬਖਸ਼ਾਲ ਮਹਿਲਾ ਜਮਹੂਰੀ ਫਰੰਟ ਦੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ 2018 ਤੋਂ ਸਿੰਧ ਵਿੱਚ ਔਰਤ ਅਜ਼ਾਦੀ ਮਾਰਚ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ
* ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਵਾਦ
* ਅਲਯਾ ਬਖਸ਼ਾਲ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1978
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕੰਕਨਾ ਬੈਨਰਜੀ

**ਕੰਕਨਾ ਬੈਨਰਜੀ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Kankana Banerjee;** ਜਨਮ 19 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1946) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਗਾਇਕਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਲਖਨਊ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਗਾਇਕ ਉਸਤਾਦ ਆਮਿਰ ਖਾਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਕਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਅਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ 1987 ਵਿੱਚ ਮਦਰ ਟੈਰੇਸਾ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸਨਮਾਨ " ਆਂਧਰਾ ਰਤਨ ਅਵਾਰਡ (ਕਲਾ ਸਰਸਵਤੀ)" ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਉਹ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ, ਮੰਦਿਰਾ ਚੈਟਰਜੀ, ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਤਰਪਦਾ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਅਤੇ ਲਖਨਊ ਦੇ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਰਾਇਣ ਰਤਨਜੰਕਰ ਦੀ ਚੇਲਾ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਦਾਦਾ ਰਾਧਾ ਕਮਲ ਮੁਖਰਜੀ, ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਲਖਨਊ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਵਾਈਸ-ਚਾਂਸਲਰ ਸਨ। ਕੰਕਨਾ ਬੈਨਰਜੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। 1955 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਉਸਤਾਦ ਅਮੀਰ ਖਾਨ, ਜੋ ਕਿ ਇੰਦੌਰ ਘਰਾਣੇ ਤੋਂ ਸਨ, ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਜਨਤਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ 1960 ਵਿੱਚ ਚੌਦਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸਨੇ ਅਮੀਰ ਖੁਸਰੋ (HMV ਸਟੂਡੀਓ, ਬੰਬਈ) ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਉਸਤਾਦ ਅਮੀਰ ਖਾਨ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਆ ਦਰਬਾਰੀ ਕਾਨੜਾ ' ਤਰਾਨਾ ' ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਟ੍ਰੈਕ ਨੂੰ HMV ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰਿਕਾਰਡ 'ਮਲਟੀਫੇਸਟੇਡ ਜੀਨਿਅਸ ਆਫ ਅਮੀਰ ਖੁਸਰੋ' 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਕਵੀ ਦੀ 7ਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਦੇ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਕੰਕਣਾ ਬੈਨਰਜੀ ਪੰਡਿਤ ਪ੍ਰਤਾਪ ਨਰਾਇਣ ਦੀ ਚੇਲਾ ਬਣ ਗਈ ਜੋ ਮੇਵਾਤੀ ਘਰਾਣੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ "ਕਲਾ ਸਰਸਵਤੀ ਆਂਧਰਾ ਰਤਨ ਅਵਾਰਡ" ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਦਰ ਟੈਰੇਸਾ ਦੁਆਰਾ ਉਸਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਫਿਲਮਾਂ *ਰਾਮ ਤੇਰੀ ਗੰਗਾ ਮੈਲੀ* ਅਤੇ *ਈਦ ਮੁਬਾਰਕ* ਲਈ ਕਲਾਸੀਕਲ ਰਾਗਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ।

## ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਬੱਚੇ 
ਕੰਕਨਾ ਬੈਨਰਜੀ ਨੇ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਤਾਦ ਅਮੀਰ ਖਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਚੇਲੇ ਸੁਨੀਲ ਕੁਮਾਰ ਬੈਨਰਜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਇਕੱਠੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਸਨ, ਇੱਕ ਧੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, ਜਦੋਂ 21 ਸਾਲ ਦੀ ਕੰਕਨਾ ਬੈਨਰਜੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਦਾ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਕੰਕਨਾ ਬੈਨਰਜੀ ਨੇ ਕਦੇ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਆਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1946
ਕਨਿਸ਼ਕਾ ਸੋਨੀ

**ਕਨਿਸ਼ਕਾ ਸੋਨੀ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Kanishka Soni;** ਜਨਮ 16 ਅਗਸਤ 1987) ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮੁੰਬਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਵਿੱਤ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਬੀ.ਏ. ਉਸਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੂੰ ਓਪਟੀਮਿਸਟਿਕਸ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਦੁਆਰਾ ਫਿਲਮੀ ਟੀਵੀ 'ਤੇ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ ਬਾਥਰੂਮ ਗਾਇਕਾ ਵਿੱਚ ਗਾਉਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਟੀਵੀ ਦੇ ਸ਼ੋਅ *ਦੀਆ* ਔਰ ਬਾਤੀ ਹਮ, ਲਾਈਫ ਓਕੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀਵਾਰ ਦੋ ਦਿਲ ਏਕ ਜਾਨ ਵਿੱਚ *ਮੰਜਰੀ ਸੱਤਿਆ ਨਾਇਕ*, ਦੇਵੋਂ ਕੇ ਦੇਵ  ਮਹਾਦੇਵ ਲਾਈਫ ਓਕੇ 'ਤੇ ਵਿੱਚ ਰੇਵਤੀ, ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ ਟੀਵੀ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਰਸ਼ਵੀ (ਵਿਦੂਰ ਦੀ ਪਤਨੀ), &amp;amp;ਟੀਵੀ ' ਤੇ ਬੇਗੂਸਰਾਏ (ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼) ਵਿੱਚ ਮਾਇਆ ਠਾਕੁਰ, ਸੋਨੀ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ' ਤੇ *ਸੰਕਟਮੋਚਨ ਮਹਾਬਲੀ ਹਨੁਮਾਨ* ਵਿੱਚ ਸੁਮਿਤਰਾ, ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ *ਕੁਲਫੀ* ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਰੇਡਕਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕਿਰਦਾਰ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦੰਗਲ ਟੀਵੀ ' ਤੇ ਦੇਵੀ ਆਦਿ ਪਰਾਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਨਦੀ ਗੰਗਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਰਾਮਦਾਸ ਅਠਾਵਲੇ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਨਾਲ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਸੋਨੀ ਦਾ ਜਨਮ 16 ਅਗਸਤ 1989 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਗੁਜਰਾਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਦਿਆਲਿਆ, ਸ਼ਾਹੀਬਾਗ ਅਤੇ ਮਾਸਟਰਸ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਵਿੱਤ ਵਿੱਚ ਡਿਪਲੋਮਾ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

## ਮਾਨਤਾ 
* 2007: ਇੱਕ ਗਾਇਕਾ ਵਜੋਂ, ਉਸਨੇ ਡੀਡੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸ਼ੋਅ *ਕਲੋਜ਼ ਅੱਪ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਮਸਤੀ ਔਰ ਧੂਮ*, ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਅਨੁ ਕਪੂਰ ਦੁਆਰਾ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਕੈਡਮੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਗੇਮ/ਕੁਇਜ਼ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁਕਾਬਲਾ ਜਿੱਤਿਆ।
* 2015: ਗੋਰਵੰਤਾ ਗੁਜਰਾਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਭਾਰਤੀ ਮਨੋਰੰਜਨ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ।
* 2015: ਉਸ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ, ਮਾਡਲਿੰਗ ਅਤੇ ਗਾਇਕੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਦ ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਮਲਟੀ ਟੈਲੇਂਟਡ ਬਿਊਟੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
* 2016: ਸੋਨੀ ਨੂੰ "ਸੇਵ ਗਰਲ ਚਾਈਲਡ" ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਆਚਾਰੀਆ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੀ ਰੈਸਕਿਊ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਲਈ ਉਸਦੀਆਂ ਸਮਾਜਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1987
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕਰਿਸ਼ਮਾ ਸ਼ਰਮਾ

**ਕਰਿਸ਼ਮਾ ਲਾਲਾ ਸ਼ਰਮਾ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Karishma Lala Sharma;** ਜਨਮ 22 ਦਸੰਬਰ 1993) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ, ਜੋ *ਰਾਗਿਨੀ ਐਮਐਮਐਸ: ਰਿਟਰਨਜ਼* ਵਿੱਚ ਰਾਗਿਨੀ, *ਉਜਦਾ ਚਮਨ* ਵਿੱਚ ਆਇਨਾ, *ਪਿਆਰ ਕਾ ਪੰਚਨਾਮਾ 2* ਵਿੱਚ ਟੀਨਾ ਅਤੇ *ਹਮ - ਆਈ ਐਮ ਬਿਓਅਅਸ ਵਿੱਚ ਈਸ਼ਾ ਦੀ* ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਸ਼ਰਮਾ ਦਾ ਜਨਮ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮੁੰਬਈ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਪਟਨਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।

## ਫਿਲਮਾਂ 
### ਸੂਚੀ 
### ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਟੈਲੀਵਿਜਨ ਦੀਆਂ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1993
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਫ਼ੇ ਉਤੇ ਹਿੰਦੀ ਹਵਾਲੇ ਵਰਤੇ ਹਨ
ਕਰਮਨ ਥਾਂਦੀ

**ਕਰਮਨ ਕੌਰ ਥਾਂਦੀ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Karman Kaur Thandi;** ਜਨਮ 16 ਜੂਨ 1998) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ। ਉਹ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੀ ਭਾਰਤੀ ਨੰਬਰ 1 ਰਹੀ ਹੈ।

ਥਾਂਡੀ ਕੋਲ 20 ਅਗਸਤ 2018 ਤੱਕ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਉੱਚੀ ਡਬਲਯੂਟੀਏ ਰੈਂਕਿੰਗ 196 ਹੈ, ਅਤੇ 14 ਜਨਵਰੀ 2019 ਤੱਕ ਡਬਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ 180 ਹੈ।

## ਟੈਨਿਸ ਕਰੀਅਰ 
ਉਸਨੇ ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਟੈਨਿਸ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

ਨਿਰੂਪਮਾ ਸੰਜੀਵ, ਸਾਨੀਆ ਮਿਰਜ਼ਾ, ਸ਼ਿਖਾ ਉਬਰਾਏ, ਸੁਨੀਤਾ ਰਾਓ ਅਤੇ ਅੰਕਿਤਾ ਰੈਨਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਥਾਂਡੀ ਡਬਲਯੂਟੀਏ ਰੈਂਕਿੰਗ ਦੇ ਸਿਖਰਲੇ 200 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਛੇਵੀਂ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ।

ਥਾਂਦੀ ਨੇ ITF ਸਰਕਟ ' ਤੇ ਚਾਰ ਡਬਲਜ਼ ਖ਼ਿਤਾਬ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸਿੰਗਲ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ ਹਨ - 23 ਜੂਨ 2018 ਨੂੰ $25k ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਸਿੰਗਲ ਖ਼ਿਤਾਬ, ਅਤੇ ਹੇਰਾਕਲੀਅਨ ਵਿੱਚ 2017 ਵਿੱਚ ਡਬਲਜ਼ ਖ਼ਿਤਾਬ, ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਗੁਲਬਰਗਾ ਵਿੱਚ ਦੋ। ITF ਜੂਨੀਅਰ ਸਰਕਟ ' ਤੇ, ਉਸਨੇ ਜਨਵਰੀ 2016 ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ-ਉੱਚੀ ਰੈਂਕਿੰਗ 32 ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸਨੇ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਹੋਰ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਈ।

2017 ਤੋਂ ਉਸਨੇ ਫੈੱਡ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਸਿੰਗਲਜ਼ ਵਿੱਚ 3-7 ਅਤੇ ਡਬਲਜ਼ ਵਿੱਚ 2-1 ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਜਿੱਤ-ਹਾਰ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਦੇ ਨਾਲ।

ਕਰਮਨ ਨੂੰ ਰਾਊਂਡਗਲਾਸ ਟੈਨਿਸ ਅਕੈਡਮੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ  ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕੋਚ ਆਦਿਤਿਆ ਸਚਦੇਵਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਥਾਂਦੀ ਨੇ 2018 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਕਸਡ-ਡਬਲ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਦਿਵਿਜ ਸ਼ਰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਮਾਰੀਅਨ ਜੇਨ ਕੈਪਡੋਸੀਆ ਅਤੇ ਅਲਬਰਟੋ ਲਿਮ ਜੂਨੀਅਰ ਦੀ ਫਿਲੀਪੀਨੋ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਪਰ ਇਹ ਜੋੜੀ ਤੀਜੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਈ।

2012 ਦੇ ਇੰਡੀਅਨ ਵੇਲਜ਼ ਓਪਨ ਵਿੱਚ ਸਾਨੀਆ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸਟੀਨਾ ਬੈਰੋਇਸ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਥਾਂਡੀ ਡਬਲਯੂਟੀਏ ਟੂਰ ਦੇ ਮੁੱਖ-ਡਰਾਅ ਮੈਚ ( 2018 ਜਿਆਂਗਸੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਓਪਨ ਵਿੱਚ ਲੂ ਜਿਆਜਿੰਗ ਨੂੰ ਹਰਾਉਣ) ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਰਤੀ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1998
ਕਾਰਨਿਕਾ ਸੇਠ

**ਕਰਨਿਕਾ ਸੇਠ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Karnika Seth;** ਜਨਮ 31 ਮਈ, 1976) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਕੀਲ, ਲੇਖਕ, ਸਿੱਖਿਅਕ, ਅਤੇ ਨੀਤੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਸਾਈਬਰ ਕਾਨੂੰਨ, ਬੌਧਿਕ ਜਾਇਦਾਦ ਕਾਨੂੰਨ, ਮੀਡੀਆ ਕਾਨੂੰਨ, ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਲਾਅ ਫਰਮ ਸੇਠ ਐਸੋਸੀਏਟਸ ਦੇ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਅਤੇ ਸਾਈਬਰ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਯੋਗਦਾਨ 
ਸੇਠ ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਸ਼ੁੱਧ ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਦੀ ਸਮਰਥਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਤੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹੇਪਣ, ਨਿਰਪੱਖਤਾ ਅਤੇ ਬਰਾਬਰ ਪਹੁੰਚ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਔਨਲਾਈਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ''ਇੰਟਰਨੈੱਟ 'ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ'' ਦੀ ਗਾਈਡਬੁੱਕ ਦੀ ਲੇਖਕ ਹੈ। 2016 ਅਤੇ ਹੋਰ ਫੋਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉਪਯੋਗੀ ਗਾਈਡਬੁੱਕ ਚਾਈਲਡ ਔਨਲਾਈਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਯੂਨੀਸੇਫ ਦੁਆਰਾ ਬਾਲ ਔਨਲਾਈਨ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਨਾਲ ਲੜਨ ਵਾਲੇ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਬਾਰੇ ਸਲਾਹ ਲਈ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਈਬਰ ਕ੍ਰਾਈਮ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇਸ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਅਥਾਰਟੀਜ਼, ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮੰਤਰਾਲੇ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਐਕਸਚੇਂਜ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਦੀ ਸੂਚੀਬੱਧ ਸਲਾਹਕਾਰ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਅਕ 
ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਅਕ ਵਜੋਂ, ਉਹ ਸਾਈਬਰ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਅਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਸਬੂਤਾਂ 'ਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਨੂੰ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਜੁਡੀਸ਼ੀਅਲ ਅਕੈਡਮੀ, ਭੋਪਾਲ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪੁਲਿਸ ਅਕੈਡਮੀ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਕੇਂਦਰੀ ਜਾਂਚ ਬਿਊਰੋ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਜਾਂਚ ਅਥਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਵਿਜ਼ਿਟਿੰਗ ਫੈਕਲਟੀ ਹੈ

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ 
ਕਰਨਿਕਾ ਸੇਠ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੀਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਵੱਲੋਂ 2012 ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਦਿਵਸ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੇਠ ਨੂੰ 2015 ਵਿਚ ਕਾਨੂੰਨ ਦਿਵਸ ਦੇ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਕਾਨੂੰਨ ਦਿਵਸ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਉਹ ਬਰਾਡਬੈਂਡ ਇੰਡੀਆ ਫੋਰਮ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾ ਮੰਤਰਾਲੇ, ਭਾਰਤ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਾਲ 2015 ਲਈ ਡਿਜੀਟਲ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਅਵਾਰਡ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ 2017 ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ ' ਤੇ ਐਮਿਟੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੁਆਰਾ ਆਨਰੇਰੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1976
ਕਾਰਤਿਕਾ ਨਾਇਰ

**ਕਾਰਤਿਕਾ ਨਾਇਰ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Karthika Nair;** ਜਨਮ 27 ਜੂਨ 1992) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 2009 ਦੀ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ *ਜੋਸ਼* ਵਿੱਚ ਨਾਗਾ ਚੈਤੰਨਿਆ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜੀਵਾ ਅਤੇ ਪਿਯਾ ਬਾਜਪਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਸਫਲ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ *ਕੋ* ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕਰਕੇ ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ *ਪ੍ਰੋਪਰਾਈਟਰਜ਼: ਕਾਮਥ ਐਂਡ ਕਾਮਥ*, ਦਿਲੀਪ ਦੇ ਉਲਟ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲੀ। ਉਹ ਕਾਮੇਡੀ *ਬ੍ਰਦਰ ਆਫ਼ ਬੋਮਾਲੀ*, ਸਮਾਜਿਕ ਡਰਾਮਾ *ਪੁਰਮਪੋਕੂ ਇੰਜੀਰਾ ਪੋਧੂਵੁਦਾਮਈ* ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਐਪਿਕ ਟੀਵੀ ਲੜੀ *ਅਰੰਭ* ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਐਕਸ਼ਨ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਕਾਰਤਿਕਾ ਦਾ ਜਨਮ ਸਾਬਕਾ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਰਾਧਾ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਭਰਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਭੈਣ ਹੈ, ਤੁਲਸੀ ਨਾਇਰ, ਜੋ ਇੱਕ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਵੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਪੋਦਾਰ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ , ਉਸਨੇ ਲੰਡਨ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

### ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਡੈਬਿਊ (2017) 
ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ, ਨਾਇਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ (2015 ਤੋਂ ਫਿਲਮਾਂ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) ਐਪਿਕ ਡਰਾਮਾ *ਆਰੰਭ* ਨਾਲ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਵੀ. ਵਿਜੇੇਂਦਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਅਤੇ ਗੋਲਡੀ ਬਹਿਲ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਜਨੀਸ਼ ਦੁੱਗਲ ਸੀ। ਲੜੀ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਦੇਵਸੇਨਾ, ਇੱਕ ਯੋਧਾ ਰਾਣੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜਿਸਨੂੰ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਅਤੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਆਖਰੀ ਵਾਰ 10 ਸਤੰਬਰ 2017 ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1992
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੁੰਬਈ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਕਾਰਤਿਕਾ ਮੈਥਿਊ

**ਕਾਰਤਿਕਾ ਮੈਥਿਊ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Karthika Mathew;** ਜਨਮ **ਲਿਡੀਆ ਜੈਕਬ** ), ਜੋ ਕਿ **ਕਾਰਤਿਕਾ** ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਈ ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਹ *ਨਾਮ ਨਾਡੂ* ਅਤੇ *ਡਿੰਡੀਗੁਲ ਸਾਰਥੀ* ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਲੀਡੀਆ ਜੈਕਬ ਦਾ ਜਨਮ ਮਲਾਇਦਾਮਥੁਰਥੂ ਵਿਖੇ ਪੁਰਮਦਮ ਵੀਟਿਲ ਪੀਕੇ ਜੈਕਬ ਅਤੇ ਐਲਿਸ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਬੇਥਲਹੈਮ ਗਰਲਜ਼ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਨਜਰੱਲੂਰ, ਕੋਚੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 18 ਮਈ 2009 ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਬੁਆਏਫ੍ਰੈਂਡ ਮੇਰਿਨ ਮੈਥਿਊ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਜੋੜੇ ਦਾ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਜਨਮ ਜੁਲਾਈ 2013 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਫਿਲਮਾਂ 
ਕਾਰਤਿਕਾ ਮੈਥਿਊ, ਜੋ ਕਿ ਕਾਰਤਿਕਾ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਮਲਿਆਲੀ ਫਿਲਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜੋ ਕਈ ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਸ਼ਾਇਦ ਨਾਮ ਨਾਡੂ ਅਤੇ ਡਿੰਡੀਗੁਲ ਸਾਰਥੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

* ਕਾਸੀ
* ਊਮਪ੍ਪਨ੍ਨਿਨੁ ਉਰਿਯਾਦਪਾਯਨ੍
* ਕਤੂਚੇਮ੍ਬਕਮ੍
* ਮੀਸਾ ਮਾਧਵਨ
* ਕਸ਼੍ਣਪਕ੍ਸ਼ਾਙ੍ਕਲਿਕਲਃ
* ਏਨ ਮਨ ਵਾਨਿਲ
* ਪੁਲੀਵਲ ਕਲਿਆਣਮ
* ਮੇਲਵਿਲਾਸਮ ਸਰਿਆਣੁ
* ਮਲਸਾਰਾਮ
* ਅਨਯਾਰ
* ਵੇਲੀਨਾਕਸ਼ਤਰਮ
* ਅਪਾਰਿਚਿਤਨ
* ਨਜਾਨ ਸਲਪੇਰੁ ਰਮਨਕੁਟੀ
* ਸ਼ੰਭੂ
* ਪੰਜ ਉਂਗਲਾਂ
* ਇਰੁਵੱਤਮ ਮਾਨਵਤੀ
* ਬਡਾ ਦੁਸਟ
* ਸ਼ੇਰ
* ਅਚੰਤੇ ਪੁੰਨੁਮੱਕਲ
* ਕਨਕ ਸਿਮਹਾਸਨਮ
* ਅਥਿਸਯਨ
* ਕਾਲੀ ਬਿੱਲੀ
* ਜਨਮਮ
* ਨਾਮ ਨਾਦੁ
* ਆਯੁਧਾਮ
* ਡਿੰਡੀਗੁਲ ਸਾਰਥੀ
* ਕਨਾਲ ਕੰਨੜੀ
* ਵੀਹ:20
* ਨਾਲੈ ਨਾਮਦੇ
* ਅਰੁਨਾਮੇ
* ਪਲਾਇਵਣ ਸੋਲੈ
* ਮਾਗੀਝਚੀ
* ਕੌਸਤੁਭਮ
* ਨੂਤਰੁਕੁ ਨੂਰੁ
* ਪੁਲਨ ਵਿਸਰਣੈ 

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਕਾਤਯਾਨੀ ਸ਼ਰਮਾ

ਕਾਤਯਾਨੀ ਸ਼ਰਮਾ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Katyayani Sharma**; ਰੇਨੂ ਸ਼ਰਮਾ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ) ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ 'ਤੇ ਕਰਮ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਕੁੜੀ 'ਨਤਾਸ਼ਾ' ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਵਜੋਂ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ 'ਤੇ ਸਾਜਨ ਘਰ ਜਾਨਾ ਹੈ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰਾ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ *ਸਾਥੀਆ* ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਵਜੋਂ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ, ਪਰ ਉਸਨੂੰ 2010 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਪਾਰਵਤੀਪੁਰਮ ਲਈ, ਉਸ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸਨੇ 2011 ਵਿੱਚ ਭਾਨੂ ਚੰਦਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੈਯੰਤ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਹਰੀ ਦੇ ਸ਼ਿਵ ਕੇਸ਼ਵਾ (2013) ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵਜੋਂ ਟਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ। ਉਹ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਉਹ ਅਭਿਆਨ ਐਸਓਐਸ, ਮਾਥੂਟ ਫਾਈਨਾਂਸ, ਆਈ.ਸੀ.ਆਈ.ਸੀ.ਆਈ., ਹੌਰਲਿਕਸ ਵਰਗੇ ਕਈ ਪ੍ਰਿੰਟ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਵਿਗਿਆਪਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਕਾਤਯਾਨੀ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ *ਪਾਰਵਤੀਪੁਰਮ* ਦੇ ਨਾਲ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਟਾਰ ਪਲੱਸ 'ਤੇ *ਕਰਮ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ*, ਸਾਜਨ ਘਰ ਜਾਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਥੀਆ ਨਾਲ 2010 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸੋਪ ਓਪੇਰਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

## ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 
* *ਕਰਮ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ*
* *ਸਾਜਨ ਘਰ ਜਾਨਾ ਹੈ*
* *ਸਾਥੀਆ*

## ਫਿਲਮਾਂ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕੈਰਨ ਡੇਵਿਡ

**ਕੈਰਨ ਸ਼ਹਿਨਾਜ਼ ਡੇਵਿਡ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Karen Shenaz David;** ਜਨਮ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 1979) ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਗਾਇਕਾ, ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਏਬੀਸੀ ਦੇ ਪਰੀ ਕਹਾਣੀ-ਥੀਮ ਵਾਲੇ ਸੰਗੀਤਕ ਵਿੱਚ ਵਲੇਂਸੀਆ ਦੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਇਜ਼ਾਬੇਲਾ ਮਾਰੀਆ ਲੂਸੀਆ ਐਲਿਜ਼ਾਬੇਟਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਈਟੀਵੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ *ਕੋਲਡ ਫੀਟ* ਵਿੱਚ ਐਂਜੇਲਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਅਤੇ ਵਨਸ *ਅਪੌਨ ਏ ਟਾਈਮ* ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਜੈਸਮੀਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।

ਉਸ ਦੀ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦ ਸੀਡਬਲਯੂ ਦੀ *ਵਿਰਾਸਤ* ਵਿੱਚ ਐਮਾ, ਇੱਕ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਤੇ ਡੈਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਵਰਤੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ *ਫੀਅਰ ਦ ਵਾਕਿੰਗ ਡੈੱਡ* ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਤ ਕਿਰਦਾਰ ਗ੍ਰੇਸ ਮੁਖਰਜੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਡੇਵਿਡ ਦਾ ਜਨਮ ਸ਼ਿਲਾਂਗ, ਮੇਘਾਲਿਆ, ਭਾਰਤ, ਵਿੱਚ "ਚੀਨੀ, ਪਾਰਸੀ ਅਤੇ ਯਹੂਦੀ ਵਿਰਸੇ ਦੇ ਵਿਰਸੇ" ਦੇ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਪਾਰਸੀ -ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਮੂਲ ਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦਾ ਪਿਤਾ ਭਾਰਤੀ-ਯਹੂਦੀ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਫਿਰ 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਡੇਵਿਡ ਗਿਲਡਫੋਰਡ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਐਕਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਲੰਡਨ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਫਿਰ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਟੋਰਾਂਟੋ ਵਿੱਚ ਰਾਇਰਸਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਰੇਡੀਓ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਆਰਟਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵਾਪਸ ਕੈਨੇਡਾ ਚਲੀ ਗਈ।

## ਚੈਰਿਟੀ ਕੰਮ 
ਡੇਵਿਡ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰ ਅਗੇਂਸਟ ਏਡਜ਼, SOS ਚਿਲਡਰਨਜ਼ ਵਿਲੇਜ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ, ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਡੋਰਚੇਸਟਰ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਫੈਸ਼ਨ ਵੀਕ ਲਈ ਇੱਕ ਫੰਡਰੇਜ਼ਰ ਫੈਸ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਕੀਤਾ।

ਉਸਨੇ ਐਕਸ਼ਨਏਡ ਦੇ ਪੋਵਰਟੀ ਡੇ ਲਈ ਪੈਸਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਟੀ-ਸ਼ਰਟ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਦੀ 18 ਜੂਨ 2010 ਨੂੰ ਨਿਲਾਮੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਦਸੰਬਰ 2010 ਵਿੱਚ, ਡੇਵਿਡ ਨੇ ਇੱਕ ਚੈਰਿਟੀ ਕ੍ਰਿਸਮਸ EP, *ਮਾਈ ਕ੍ਰਿਸਮਸ ਲਿਸਟ*, ਰਿਹਾਇਸ਼ ਅਤੇ ਬੇਘਰੇ ਚੈਰਿਟੀ ਸ਼ੈਲਟਰ ਲਈ ਪੈਸਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ।

ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਡੇਵਿਡ ਨੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਟਰੱਸਟ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ, *ਫੇਸ ਬ੍ਰਿਟੇਨ* ਲਈ ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸਵੈ-ਪੋਰਟਰੇਟ ਪੇਂਟ ਕੀਤਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
2013 ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਮਾਤਾ ਕਾਰਲ ਰਾਈਡਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਪਾਲੋਸ ਵਰਡੇਸ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਲਾ ਵੇਂਟਾ ਇਨ ਵਿਖੇ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਨੇਡੀਅਨ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1979
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ