open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਸੰਯੋਗਿਤਾ ਰਾਣੇ

**ਸੰਯੋਗਿਤਾ ਰਾਣੇ ਸਰਦੇਸਾਈ** (20 ਅਗਸਤ 1923 - 12 ਜਨਵਰੀ 2017) ਗੋਆ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ, ਜੋ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਗੋਮੰਤਕ ਪਾਰਟੀ (MGP) 'ਤੇ ਸਾਲ 1980 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਗੋਆ ਦੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਰਾਣੇ ਦਾ ਜਨਮ 20 ਅਗਸਤ 1923 ਨੂੰ ਗਵਾਲੀਅਰ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਕੈਪਟਨ ਦੱਤਾਜੀ ਰਾਓ ਭੌਂਸਲੇ ਸਨ। ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਸੱਤਰੀ ਤੋਂ ਮੇਜਰ ਜ਼ੋਇਬਾ ਐਸ. ਰਾਣੇ ਸਰਦੇਸਾਈ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਸਿਆਸੀ ਜੀਵਨ 
ਰਾਣੇ ਸਾਲ 1980 ਤੋਂ 1985 ਤੱਕ ਲੋਕ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਰਹੇ। ਉਹ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਗੋਮਾਂਤਕ ਪਾਰਟੀ (ਐਮਜੀਪੀ) ਦੀ ਟਿਕਟ 'ਤੇ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਗੋਆ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਮਹਿਲਾ ਐਮਪੀ ਬਣ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1984 ਅਤੇ 1991 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਜ਼ਾਦ ਵਜੋਂ ਅਸਫ਼ਲ ਚੋਣ ਲੜੀ ਸੀ। 1980 ਵਿੱਚ ਉਹ ਗੋਆ ਲਿਬਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉੱਤਰੀ ਗੋਆ ਦੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਰਗਰਮ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ।

ਰਾਣੇ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਸਨ। ਉਹ ਆਰਮੀ ਵੈਲਫੇਅਰ ਸੈਂਟਰ, ਭੁਜ (1952-59) ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਮੰਡਲ, ਭੁਜ (1953-59) ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਮਹਾਰਾਣੀ ਸ਼ਾਂਤਾ ਦੇਵੀ ਗਾਇਕਵਾੜ ਗ੍ਰਹਿ ਸ਼ਾਸਤਰ ਸੰਸਥਾ, ਕੋਲਹਾਪੁਰ (1967-69) ਵਿੱਚ ਸਕੱਤਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ 1974 ਤੋਂ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਬਾਲ ਭਲਾਈ ਕੇਂਦਰ, ਬਿਚੋਲੀਮ, ਗੋਆ ਅਤੇ 1977 ਤੋਂ ਮਹਿਲਾ ਇਮਦਾਦ, ਗੋਆ ਬ੍ਰਾਂਚ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਹ 1976 ਤੋਂ ਉੱਤਰੀ ਗੋਆ ਦੇ ਖਾਣ-ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਮਿਡ-ਡੇ-ਮੀਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।

## ਮੌਤ 
ਰਾਣੇ ਦੀ ਮੌਤ, 96 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉੱਤਰੀ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਕਰਚਿਰੇਮ, ਸਾਂਕੇਲਿਮ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਧੀ ਛੱਡ ਗਏ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2017
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1923
ਦੀਪਾਲੀ ਬਿਸਵਾਸ

**ਦੀਪਾਲੀ ਬਿਸਵਾਸ** (ਜਨਮ 2 ਅਗਸਤ 1970) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ 2016 ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਗਜ਼ੋਲ ਹਲਕੇ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। 2016 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਬਦਲੀ ਅਤੇ 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ (ਭਾਜਪਾ) ਵਿੱਚ ਬਦਲੀ ਕੀਤੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਦੀਪਾਲੀ ਬਿਸਵਾਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਰੰਜੀਤ ਬਿਸਵਾਸ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਮਾਲਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਗਜ਼ੋਲ ਟਾਊਨ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਬਾਰਦੰਗਾ ਰਘੂਨਾਥ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਰਕਰ ਬਣ ਗਈ। ਅਤੇ 19 ਦਸੰਬਰ 2020 ਨੂੰ, ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਚੰਦਰੀਮਾ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ

**ਚੰਦਰੀਮਾ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ** ਇੱਕ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਵਿੱਤ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ), ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ, ਭੂਮੀ ਅਤੇ ਭੂਮੀ ਸੁਧਾਰ, ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਅਤੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬਾ ਮੰਤਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਜਨਵਰੀ 2012 ਵਿੱਚ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਫੇਰਬਦਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਅਕਤੂਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਜੂਨੀਅਰ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਨਵੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਵਿਭਾਗ ਦਾ ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ

ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ ਨੇ ਐਲ.ਐਲ. ਬੀ (1976) ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਉਹ 2011 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਤੱਕ ਕਲਕੱਤਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਵਕੀਲ ਵੀ ਰਹੀ।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955
ਕੈਲੰਡਰ ਸਾਲ

ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਇੱਕ **ਕੈਲੰਡਰ ਸਾਲ** ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਕੈਲੰਡਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਖਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਰੇ ਦਿਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਸਾਲ ਨੂੰ ਕੈਲੰਡਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਕੇ ਵੀ ਮਾਪਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।  ਇਸ ਨੂੰ "ਸਾਲ ਦਾ ਸਮਾਂ" ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ "ਕੈਲੰਡਰ ਸਾਲ" ਨਹੀਂ। ਕੈਲੰਡਰ ਸਾਲ ਨੂੰ ਖਗੋਲ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਚੱਕਰ (ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਅੰਸ਼ਿਕ ਸੰਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ) ਨਾਲ ਮਿਲਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ ਦਿਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ("ਲੀਪ ਦਿਨ" ਜਾਂ "ਇੰਟਰਕੈਲਰੀ ਦਿਨ")। ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਸਾਲ, ਜੋ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। 1 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਅਤੇ 31 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਖਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਆਮ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਲੰਬਾਈ 365 ਦਿਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 8760 ਘੰਟੇ, 525,600 ਮਿੰਟ, ਜਾਂ 31,536,000 ਸਕਿੰਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਇੱਕ ਲੀਪ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 366 ਦਿਨ, 8784 ਘੰਟੇ, 527,040 ਮਿੰਟ, ਜਾਂ 31,622,400 ਸਕਿੰਟ ਦੇ ਨਾਲ। ਹਰ 400 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ 97 ਲੀਪ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਾਲ ਦੀ ਔਸਤ ਲੰਬਾਈ 365.2425 ਦਿਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਫਾਰਮੂਲਾ-ਆਧਾਰਿਤ ਕੈਲੰਡਰਾਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸੂਰਜੀ ਚੱਕਰ ਦੇ ਨਾਲ ਕਦਮ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹਨ: ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਜੂਲੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ ਦੀ ਔਸਤ ਲੰਬਾਈ 365.25 ਦਿਨ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਿਬਰੂ ਕੈਲੰਡਰ ਦੀ ਔਸਤ ਲੰਬਾਈ 365.2468 ਦਿਨ ਹੈ। ਇਸਲਾਮੀ ਕੈਲੰਡਰ ਇੱਕ ਚੰਦਰ ਕੈਲੰਡਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 354 ਜਾਂ 355 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 12 ਮਹੀਨੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹਰੇਕ ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਸਾਲ ਵਿੱਚ 179 ਸਮ-ਸੰਖਿਆ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਸਾਧਾਰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ 186 ਔਡ-ਗਿਣਤੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਲੀਪ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ 187 ਔਡ-ਸੰਖਿਆ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਖਗੋਲ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਦਾ ਔਸਤ ਖੰਡੀ ਸਾਲ, ਜਿਸਦਾ ਔਸਤ ਸਮਰੂਪ ਅਤੇ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ 365.24219 ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕੈਲੰਡਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਲ ਦੀ ਔਸਤ ਲੰਬਾਈ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਛੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨੀ ਦਾ ਮੁੱਲ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬਦਲਦਾ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਜੌਹਨ ਹਰਸ਼ੇਲ ਦੁਆਰਾ ਗ੍ਰੇਗੋਰੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਾਲ 4000 ਤੱਕ ਬੇਲੋੜੇ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।

## ਹਵਾਲੇ
ਰਤਨਾ ਡੇ

**ਰਤਨਾ ਡੇ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਗਿਆਨ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਬਾਇਓ-ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ ਕੈਬਨਿਟ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਹੁਗਲੀ (ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਤੋਂ 15ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਅਤੇ 16ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿੰਗੂਰ ਖੇਤਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਉਹ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ 2019 ਲੌਕੇਟ ਚੈਟਰਜੀ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਈ, ਜੋ ਹੁਗਲੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਭਾਜਪਾ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। 2021 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪਾਂਡੂਆ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਵਿਧਾਇਕ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ।

ਉਹ ਗੋਪਾਲ ਦਾਸ ਨਾਗ ਦੀ ਧੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਧਾਰਥ ਸ਼ੰਕਰ ਰੇਅ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਕਾਂਗਰਸ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕਿਰਤ ਮੰਤਰੀ ਸੀ। 2001 ਅਤੇ 2006 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮਪੁਰ ( ਸੇਰਾਮਪੁਰ ) ਤੋਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਜਿੱਤੀ।

ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰ (ਐਮਬੀਬੀਐਸ ਅਤੇ ਡੀਸੀਐਚ), ਉਹ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਹ 16ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਦੇ ਪੈਨਲ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।

ਉਸਨੇ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਰਾਜ ਲਈ 21ਵੀਂ ਮੰਤਰੀ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ (ਸੁਤੰਤਰ ਚਾਰਜ) ਵਜੋਂ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ 2014–2019
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਬੈਸ਼ਾਲੀ ਡਾਲਮੀਆ

**ਬੈਸ਼ਾਲੀ ਡਾਲਮੀਆ** ਨਿਰਮਾਣ ਕੰਪਨੀ ਐਮ ਐਲ ਡਾਲਮੀਆ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ ਲਿਮਿਟੇਡ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। 2016 ਤੋਂ ਅਪ੍ਰੈਲ 2021 ਤੱਕ ਉਸਨੇ ਬਾਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਜਗਮੋਹਨ ਡਾਲਮੀਆ ਦੀ ਧੀ ਹੈ।

ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, 2016 ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ, ਅਤੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ, ਉਸਨੂੰ ਬਾਲੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਲੜਨ ਲਈ ਟਿਕਟ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ।

22 ਜਨਵਰੀ 2021 ਨੂੰ, ਬੈਸ਼ਾਲੀ ਡਾਲਮੀਆ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਵਿਰੋਧੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 30 ਜਨਵਰੀ 2021 ਨੂੰ, ਉਹ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜੀਬ ਬੈਨਰਜੀ, ਪ੍ਰਬੀਰ ਘੋਸ਼ਾਲ, ਰਤਿਨ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਅਤੇ ਰੁਦਰਨੀਲ ਘੋਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ 2021 ਦੀ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਬਾਲੀ ਅਸੈਂਬਲੀ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਅਸਫ਼ਲ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਡਾ. ਰਾਣਾ ਚੈਟਰਜੀ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਈ।

## ਵਿਵਾਦ 
13 ਅਪ੍ਰੈਲ 2015 ਨੂੰ, ਕਲਕੱਤਾ ਲੈਦਰ ਕੰਪਲੈਕਸ ਟੈਨਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਐਮ ਐਲ ਡਾਲਮੀਆ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ ਲਿਮਟਿਡ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰਾਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬੈਸ਼ਾਲੀ ਡਾਲਮੀਆ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਅਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਡਾਲਮੀਆ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਧੋਖਾਧੜੀ ਅਤੇ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ। ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਇਮਰਾਨ ਅਹਿਮਦ ਖਾਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ ਘਟਨਾ ਸਥਾਨ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨੂੰ ਐਫਆਈਆਰ (ਨੰਬਰ 90/15) ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। 5 ਮਾਰਚ 2021 ਨੂੰ, ਤਤਕਾਲੀ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਚੋਣ ਏਜੰਟ ਰਾਣਾ ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ ਬੈਸ਼ਾਲੀ ਡਾਲਮੀਆ ਵਿਰੁੱਧ ਭੌਤਿਕ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵਿੱਚ ਅਪਰਾਧਿਕ ਪਿਛੋਕੜ ਬਾਰੇ ਸਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਾ ਦੇਣ ਲਈ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਕੋਲ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦਰਜ ਕਰਵਾਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969
ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਆਫ ਇੰਡੀਆ

**ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਆਫ ਇੰਡੀਆ** (**ਐੱਨਐੱਸਈ**) ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। NSE ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਬੈਂਕਾਂ ਅਤੇ ਬੀਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਅਧੀਨ ਹੈ। ਵਪਾਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਕਰਾਰਨਾਮਿਆਂ ਦੀ ਸੰਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਐਕਸਚੇਂਜ ਹੈ ਅਤੇ ਕੈਲੰਡਰ ਸਾਲ 2022 ਲਈ ਵਪਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਨਕਦ ਇਕਵਿਟੀ ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ। ਇਹ ਮਾਰਕੀਟ ਪੂੰਜੀਕਰਣ ਦੁਆਰਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। 

*ਇਕਨਾਮਿਕ ਟਾਈਮਜ਼* ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਅਪ੍ਰੈਲ 2018 ਤੱਕ, 6 ਕਰੋੜ (60 ਮਿਲੀਅਨ) ਪ੍ਰਚੂਨ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਟਾਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬਚਤ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਾਂ ਤਾਂ ਇਕੁਇਟੀ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਖਰੀਦ ਰਾਹੀਂ ਜਾਂ ਮਿਉਚੁਅਲ ਫੰਡਾਂ ਰਾਹੀਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਬਿਮਲ ਜਾਲਾਨ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਿਰਫ 3% ਆਬਾਦੀ ਨੇ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ 27% ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਿੱਚ 10%।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਰਥ ਵਿਵਸਥਾ 
* ਬੰਬੇ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ
* ਭਾਰਤ ਦਾ ਜ਼ਾਮਨੀ ਅਤੇ ਵਟਾਂਦਰਾ ਬੋਰਡ
 

## ਨੋਟ
## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
*
ਅਪਰਾਜਿਤਾ ਗੋਪੀ

**ਅਪਰਾਜਿਤਾ ਗੋਪੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। 2013 ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਫਾਰਵਰਡ ਬਲਾਕ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਕਮੇਟੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਈ। 2009 ਤੱਕ ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਕੱਤਰੇਤ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। 2000 ਤੱਕ ਉਹ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਦਰਜੇ ਦੀ ਔਰਤ ਸੀ। ਉਹ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਵਿੰਗ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਅਗਰਗਾਮੀ ਮਹਿਲਾ ਸਮਿਤੀ ਦੀ ਚੇਅਰ ਵੂਮੈਨ ਹੈ। ਉਹ 1977 ਤੋਂ 1991 ਦਰਮਿਆਨ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ।

ਕੂਚ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁਨੀਤੀ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ ਉਸਨੇ ਨੇਤਾਜੀ ਸੁਭਾਸ਼ ਚੰਦਰ ਬੋਸ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਨ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ।

ਗੋਪੀ ਨੇ ਕੂਚ ਬਿਹਾਰ ਉੱਤਰੀ ਸੀਟ ਤੋਂ 1972 ਦੀ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਲੜੀ ਸੀ। ਉਹ 19,846 ਵੋਟਾਂ (40.07%) ਨਾਲ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਹੀ। ਉਸਨੇ 1977 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸੇ ਸੀਟ ਤੋਂ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ ਜਿੱਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ 32,792 ਵੋਟਾਂ (63.07%) ਮਿਲੀਆਂ। ਗੋਪੀ ਨੇ 1982 ਵਿੱਚ ਕੂਚ ਬਿਹਾਰ ਉੱਤਰੀ ਸੀਟ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਿਆ, 46,810 ਵੋਟਾਂ (57.15%) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ, ਅਤੇ 1987 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ, 49,172 ਵੋਟਾਂ (54.74%) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀਆਂ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਊਸ਼ਾਸੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ

**ਊਸ਼ਾਸੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਹੈ ਜੋ ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਅੰਜਨ ਦੱਤ ਦੀ ਵਿਓਮਕੇਸ਼ ਬਖਸ਼ੀ ' ਤੇ ਬਣਾਈ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸੱਤਿਆਬਤੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ *ਸ਼੍ਰੀਮੋਈ* ਵਿੱਚ ਜੂਨ ਗੁਹਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਨੇ ਅੰਜਨ ਦੱਤ ਦੀ ਵਿਓਮਕੇਸ਼ ਬਖਸ਼ੀ ਦੀ ਫਿਲਮ ਰੂਪਾਂਤਰਨ ਦੀ ਹਰ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸੱਤਿਆਬਤੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ *ਰੰਜਨਾ ਅਮੀ ਅਰ ਅਸ਼ਬੋਨਾ*, *ਬੈੱਡਰੂਮ*, *ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਰੀਜੈਂਸੀ*, *ਮੁਖੋਮੁਖੀ*, ਅਤੇ *ਕੁਸੁਮਿਤਰ ਗੋਲਪੋ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।* *ਸ਼੍ਰੀਮੋਈ* ਵਿੱਚ ਜੂਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ *ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ* ਦੁਆਰਾ "ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ" ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਇਹ ਵੀ ਨੋਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ "ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਜੂਨ ਆਂਟੀ' ਅਤੇ ਉਸਦੀ 'ਮਾਸ਼ੀ' 'ਤੇ ਮੀਮਜ਼ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।"

## ਸਿੱਖਿਆ 
2020 ਵਿੱਚ, ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਸਮੇਤ ਨਿੱਜੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਪਣਾ ਪੀਐਚਡੀ ਥੀਸਿਸ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।

## ਭਾਈਚਾਰਕ ਸੇਵਾ 
ਕੋਵਿਡ-19 ਲੌਕਡਾਊਨ ਦੌਰਾਨ, ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਨੇ ਫਸੇ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਨਿਯਮਤ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਰਸੋਈ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਿਮੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ

**ਮਿਮੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ** (ਜਨਮ 11 ਫਰਵਰੀ 1986) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ, ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਬਾਪੀ ਬਾਰੀ ਜਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਡੋਲਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ। *ਕਲਕੱਤਾ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ* 2016 ਅਤੇ 2020 ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਨਭਾਉਂਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਸੰਦੀਦਾ ਔਰਤ ਵਜੋਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ

2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ 2019 ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਦਵਪੁਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਚੋਣ ਲੜੀ। ਉਹ ਜਾਦਵਪੁਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ 17ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਦਾ ਜਨਮ 11 ਫਰਵਰੀ 1986 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਰਾਜ ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਜਲਪਾਈਗੁੜੀ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਬਚਪਨ ਅਰੁਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਿਰਪ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਇੱਕ ਕਸਬੇ ਦੇਓਮਾਲੀ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ, ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਜਲਪਾਈਗੁੜੀ ਸ਼ਹਿਰ

## ਕਰੀਅਰ 
ਮਿਮੀ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਆਪਣਾ ਐਕਟਿੰਗ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਮਾਡਲ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫੇਮਿਨਾ ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ *ਚੈਂਪੀਅਨ* ਨਾਲ ਹੋਈ ਸੀ।

ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ*ਬਾਪੀ ਬਾਰੀ ਜਾ* 7 ਦਸੰਬਰ 2012 ਨੂੰ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
*
*Mimi Chakraborty – Lok Sabha profile
*

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸੱਸਾ ਗੁਜਰਾਂ

**ਸੱਸਾ ਗੁਜਰਾਂ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਪਿੰਡ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਤਰੋੜਾ ਖੁਰਦ

**ਤਰੋੜਾ ਖੁਰਦ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਪਟਿਆਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸਵਾਜਪੁਰ ਨਵਾਂ

**ਸਵਾਜਪੁਰ** ਨਵਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਪਟਿਆਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।[1]

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕਰਹਾਲੀ

**ਕਰਹਾਲੀ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਪਟਿਆਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। 
thumb|ਪਿੰਡ ਕਰਹਾਲੀ ਦਾ ਲੈਂਡਸਕੇਪ ਦ੍ਰਿਸ਼
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਦਿਪਸਿਤਾ ਧਰ

**ਦਿਪਸੀਤਾ ਧਰ** (ਜਨਮ 9 ਅਗਸਤ 1993) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ। ਉਹ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਜੁਆਇੰਟ ਸੈਕਟਰੀ ਹੈ। ਉਹ 2021 ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਲਈ ਬਾਲੀ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਸੀਪੀਆਈ (ਐਮ) ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਦੀਪਸੀਤਾ ਧਰ ਦਾ ਜਨਮ ਹਾਵੜਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ 9 ਅਗਸਤ 1993 ਨੂੰ ਪਿਜੂਸ਼ ਧਰ ਅਤੇ ਦੀਪਿਕਾ ਠਾਕੁਰ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦੱਖਣੀ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਆਸੂਤੋਸ਼ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਭੂਗੋਲ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਭੂਗੋਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪੋਸਟ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਅਤੇ ਐਮਫਿਲ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਜਨਸੰਖਿਆ ਭੂਗੋਲ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਫੀਲਡਵਰਕ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਹ ਪਦਮ ਨਿਧੀ ਧਰ ਦੀ ਪੋਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਹਾਵੜਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਡੋਮਜੂਰ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ (ਵਿਧਾਇਕ) ਹੈ। ਉਹ ਬੰਗਾਲੀ ਪਲੇਅ ਬੈਕ ਗਾਇਕ ਸ਼ੋਵਨ ਗਾਂਗੁਲੀ ਦੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ ਵੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1993
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਬੰਬੇ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ

**ਬੀਐੱਸਈ ਲਿਮਿਟੇਡ**, **ਬੰਬੇ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ** (**ਬੀਐਸਈ**) ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਹੈ ਜੋ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਦਲਾਲ ਸਟਰੀਟ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਕਪਾਹ ਵਪਾਰੀ ਪ੍ਰੇਮਚੰਦ ਰਾਏਚੰਦ ਦੁਆਰਾ 1875 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ, ਇੱਕ ਜੈਨ ਵਪਾਰੀ, ਇਹ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਦਸਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਵੀ। ਬੀਐੱਸਈ ਮਾਰਕੀਟ ਪੂੰਜੀਕਰਣ ਦੁਆਰਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਬਿਮਲ ਜਾਲਾਨ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਿਰਫ 3% ਆਬਾਦੀ ਨੇ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ 27% ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਿੱਚ 10%।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਰਥ ਵਿਵਸਥਾ 
* ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ ਆਫ ਇੰਡੀਆ
* ਭਾਰਤ ਦਾ ਜ਼ਾਮਨੀ ਅਤੇ ਵਟਾਂਦਰਾ ਬੋਰਡ

## ਹਵਾਲੇ
### ਨੋਟ
### ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
*
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ 703 (ਭਾਰਤ)

right|thumb|219x219px| ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਦਾ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਨਕਸ਼ਾ
**ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ 703** (NH 703) ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਹੈ। NH 703 ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਸਿਰਸਾ ਨੂੰ ਜੋੜਦਾ ਹੈ,  ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਚੱਲਦਾ ਹੈ। ।   ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ 703 ਜਲੰਧਰ ਵਿਖੇ NH 3 ਦੇ ਜੰਕਸ਼ਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ NH 9 ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਸਿਰਸਾ ਤੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

## ਰੂਟ 
; ਪੰਜਾਬ

ਜਲੰਧਰ, ਨਕੋਦਰ, ਸ਼ਾਹਕੋਟ, ਮੋਗਾ, ਬੱਧਨੀ, ਬਰਨਾਲਾ, ਹੰਡਿਆਇਆ, ਮਾਨਸਾ, ਝੁਨੀਰ, ਸਰਦੂਲਗੜ੍ਹ -ਹਰਿਆਣਾ ਦੀ ਸਰਹੱਦ। 

; ਹਰਿਆਣਾ

ਪੰਜਾਬ ਬਾਰਡਰ - ਸਿਰਸਾ  

## ਜੰਕਸ਼ਨ 
 

: NH 3 Terminal near Jalandhar.
: NH 703A near Jalandhar.
: NH 703B and
: NH 5 near Moga
: NH 7 near Barnala.
: NH 148B near Mansa.
: NH 9 Terminal near Sirsa.

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ (ਹਾਈਵੇਅ ਨੰਬਰ ਦੁਆਰਾ)
* ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
* ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਡ੍ਰਾਈਵਿੰਗ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਮਾਰਗ 703 ਦਾ ਰੂਟ ਮੈਪ
* ਭਾਰਤ ਦੇ NH ਨੈੱਟਵਰਕ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ
* http://www.openstreetmap.org/relation/3210116#map=8/30.368/75.712 NH 703 ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ
ਜੋਗੀਪੁਰ

**ਜੋਗੀਪੁਰ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ 13 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਅਤੇ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ 59 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।  

ਜੋਗੀਪੁਰ ਪਿੰਨ ਕੋਡ 147021 ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਕਘਰ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰਗੜ੍ਹ ਹੈ।

ਪੂਨੀਆ ਜੱਟਾਂ 1 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਸੀਲ 2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਅਸਾਰਪੁਰ 2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਚਪੜ 2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ, ਰਾਏਪੁਰ 3 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਜੋਗੀਪੁਰ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ ਹਨ। ਇਹ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਪਟਿਆਲਾ ਤਹਿਸੀਲ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਸਨੌਰ ਤਹਿਸੀਲ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਭੁਨਰਹੇੜੀ ਤਹਿਸੀਲ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਰਾਜਪੁਰਾ ਤਹਿਸੀਲ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਪਟਿਆਲਾ, ਰਾਜਪੁਰਾ, ਅੰਬਾਲਾ, ਸਰਹਿੰਦ ਫਤਿਹਗੜ੍ਹ ਸਾਹਿਬ ਜੋਗੀਪੁਰ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਸ਼ਹਿਰ ਹਨ। ਇਹ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਕੈਥਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਹਰਿਆਣਾ ਰਾਜ ਦਾ ਕੈਥਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਚੀਕਾ ਇਥੋਂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਡੀਲਵਾਲ

thumb|ਸਰਕਾਰੀ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂ਼ਲ, ਡੀਲਵਾਲ
thumb|ਸਰਕਾਰੀ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ, ਡੀਲਵਾਲ
thumb|ਖੇੜਾ, ਡੀਲਵਾਲ
thumb|ਗੁੱਗੇ ਪੀਰ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ
**ਡੀਲਵਾਲ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।[1]

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਪਹਾੜੀਪੁਰ

**ਪਹਾੜੀਪੁਰ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।[1]

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਲਲੀਨਾ

thumb|ਪਿੰਡ ਲਲੀਨਾ ਵਿਖੇ ਸ਼ਹੀਦ ਊਧਮ ਸਿੰਘ ਦਾ ਬੁੱਤ
thumb|ਸਰਕਾਰੀ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ, ਲਲੀਨਾ
**ਲਲੀਨਾ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਸਨੌਰ ਤੋਂ ਭਾਂਖਰ ਸੜਕ ਉੱਪਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਨਾਲ਼ ਸਨੌਰ, ਬੱਲਾਂ, ਬੱਲਮਗੜ੍ਹ, ਖੁੱਡਾ ਅਤੇ ਬੋਲੜ ਆਦਿ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਹੱਦ ਲਗਦੀ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਕਰਨਪੁਰ

ਸ਼੍ਰੀ ਕਰਨਪੁਰ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਰਾਜ ਦੇ ਸ਼੍ਰੀ ਗੰਗਾਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼੍ਰੀ ਗੱਗਾਨਗਰ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਸਿਰਫ 55 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ।&nbsp;

## ਭੂਗੋਲ 
ਸ੍ਰੀ ਕਰਨਪੁਰ 29.8414°N 73.4547°E 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।[2] ਇਸਦੀ ਔਸਤ ਉਚਾਈ 185 ਮੀਟਰ (606 ਫੁੱਟ) ਹੈ।

## ਜਨਸੰਖਿਆ 
ਭਾਰਤ ਦੀ 2001 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ,[3] ਸ੍ਰੀ ਕਰਨਪੁਰ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 20,694 ਸੀ। ਮਰਦ ਆਬਾਦੀ ਦਾ 53% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ 47% ਹਨ। ਕਰਨਪੁਰ ਦੀ ਔਸਤ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 64% ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਔਸਤ 59.5% ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ: ਮਰਦ ਸਾਖਰਤਾ 71%, ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ 56% ਹੈ। ਕਰਨਪੁਰ ਵਿੱਚ, 14% ਆਬਾਦੀ 6 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਬੋਲੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਅਤੇ ਬਾਗੜੀ ਹਨ।

## ਆਰਥਿਕਤਾ 
ਸ਼੍ਰੀ ਕਰਨਪੁਰ ਨੇ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀ ਕਪਾਹ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਬਿਰਲਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਿੱਲ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਅੱਜ ਵੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ] ਹਾਲਾਂਕਿ, 1995 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲੋਕ ਹੋਰ ਨਕਦੀ ਫਸਲਾਂ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਅੱਜ, ਖੇਤਰ ਦੀ ਮੁੱਖ ਨਕਦੀ ਫਸਲ ਕਿੰਨੂ ਹੈ, ਜੋ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਨੂੰ ਨਿਰਯਾਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]

ਸ਼੍ਰੀ ਕਰਨਪੁਰ, ਜਿਸਨੂੰ ਮੰਡੀ ਕਰਨਪੁਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਪਾਹ, ਜੌਂ ਅਤੇ ਕਣਕ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਵਪਾਰ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਪੁਰਾਣੀ ਮੰਡੀ ਹੁਣ ਕੱਪੜੇ, ਬੱਸ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟਰ, ਗਹਿਣੇ, ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ, ਪ੍ਰਚੂਨ ਅਤੇ ਥੋਕ ਮੈਡੀਕਲ ਸਟੋਰ, ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਦਵਾਈ ਕੰਪਨੀ ਅਤੇ ਮਿਠਾਈ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹੈ। [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼੍ਰੀ ਗੰਗਾਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੇ ਗੁਣਕ ਹਨ
ਨੂਰਖੇੜੀਆਂ

thumb|ਨੂਰਖੇੜੀਆਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਦਾ ਸਨੌਰ ਰੋਡ ਤੋ ਦ੍ਰਿਸ਼
thumb|ਨੂਰਖੇੜੀਆਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਦਾ ਸਨੌਰ ਰੋਡ ਤੋਂ ਦ੍ਰਿਸ਼
thumb|ਸਰਕਾਰੀ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ, ਨੂਰਖੇੜੀਆਂ
thumb|ਸਰਕਾਰੀ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲ, ਨੂਰਖੇੜੀਆਂ
thumb|ਅਸਥਾਨ ਡੱਬਰ ਵਾਲਾ ਪੀਰ, ਨੂਰਖੇੜੀਆਂ
thumb|ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਇੱਟਾਂ ਦਾ ਭੱਠਾ, ਨੂਰਖੇੜੀਆਂ 
thumb|ਸੱਥ ਪਿੰਡ ਨੂਰਖੇੜੀਆਂ
**ਨੂਰਖੇੜੀਆਂ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਸਨੌਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।  
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸੈਫ਼ਦੀਪੁਰ

**ਸੈਫ਼ਦੀਪੁਰ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਪਟਿਆਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡ ਕੁਆਰਟਰ ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ 8 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ 6 ਕਿ.ਮੀ. ਰਾਜ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ 59 ਕਿ.ਮੀ

ਵਿਰਕ ਕਲੋਨੀ (2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ), ਅਰਬਨ ਅਸਟੇਟ (2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ), ਫਾਰਮ ਬਹਾਦਰਗੜ੍ਹ (2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ), ਫੋਕਲ ਪੁਆਇੰਟ (2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ), ਕਰਹੇੜੀ (2 ਕਿਲੋਮੀਟਰ)  ਸੈਫ਼ਦੀਪੁਰ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ ਹਨ।  ਸੈਫ਼ਦੀਪੁਰ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਸਨੌਰ ਤਹਿਸੀਲ, ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਘਨੌਰ ਤਹਿਸੀਲ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਭੁਨਰਹੇੜੀ ਤਹਿਸੀਲ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਸਰਹਿੰਦ ਤਹਿਸੀਲ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

## ਆਬਾਦੀ 
ਸੈਫ਼ਦੀਪੁਰ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਭਾਸ਼ਾ ਪੰਜਾਬੀ ਹੈ।  ਸੈਫ਼ਦੀਪੁਰ ਪਿੰਡ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 750 ਹੈ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 129 ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 47.2% ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 70.5% ਹੈ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 31.3% ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਜਲਾਲਖੇੜਾ

**ਜਲਾਲਖੇੜਾ** ਭਾਰਤੀ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬਲਾਕ ਪਟਿਆਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਟਿਆਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗਿਆਰਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਜਾਂ ਮਾਲੀਆ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ (DM) ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ (DC) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਡਿਵੀਜ਼ਨਲ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨੂੰ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ 11 ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਿੱਲੀ ਦੀਆਂ 33 ਸਬ-ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਹਰੇਕ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਇੱਕ ਉਪ ਮੰਡਲ ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ (SDM) ਕਰਦਾ ਹੈ।

thumb|ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ

ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਲਈ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਵਿਭਾਗ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਕਈ ਹੋਰ ਕਾਰਜਕਰਤਾਵਾਂ ਉੱਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨੋਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ, ਕਾਰਜਕਾਰੀ (ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਵਨ), ਵਿਧਾਨ ਮੰਡਲ (ਸੰਸਦ ਭਵਨ) ਅਤੇ ਨਿਆਂਪਾਲਿਕਾ (ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ) ਦੀ ਸੀਟ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ 15 ਪੁਲਿਸ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹਰੇਕ ਦਾ ਮੁਖੀ ਪੁਲਿਸ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ (ਡੀਸੀਪੀ) ਦੇ ਰੈਂਕ ਦਾ ਇੱਕ ਆਈਪੀਐਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇੰਡੀਆ (1858-1947) ਤੱਕ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।  1911 ਦੇ ਦਿੱਲੀ ਦਰਬਾਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਨੂੰ ਸਾਬਕਾ ਬੰਗਾਲ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਦੇ ਕਲਕੱਤਾ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨਵੰਬਰ 1956 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਚਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 1991 ਦੇ 69ਵੇਂ ਸੰਵਿਧਾਨਕ (ਸੋਧ) ਐਕਟ ਦੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦਿੱਲੀ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਜਾਂ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਐਨਸੀਟੀ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ, ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਚਾਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਸਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉੱਤਰੀ, ਦੱਖਣੀ, ਕੇਂਦਰੀ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ।  ਜਨਵਰੀ 1997 ਅਤੇ ਸਤੰਬਰ 2012 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਨੌਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਅਤੇ 27 ਸਬ-ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਸਨ।  ਸਤੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ, ਦੋ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ.  ਦੱਖਣੀ-ਪੂਰਬੀ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹਦਰਾ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨਕਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

1978 ਵਿੱਚ, ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਐਕਟ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰੇਟ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆ ਗਿਆ ਸੀ।  ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਕੋਲ ਅਮਨ-ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦਿੱਲੀ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਕਮਿਸ਼ਨਰ (ਅਪਰਾਧਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕੋਡ ਜਾਂ ਸੀਆਰਪੀਸੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ) ਕੋਲ ਸਨ।

## ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 
ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ 11 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਅਤੇ 33 ਸਬ-ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੈ (ਸਤੰਬਰ 2012 ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵੀ)।  ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸਾਰੇ 11 ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਿੱਲੀ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦੇ ਹਨ

## ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 
## ਨੋਟ
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ

**ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ**, ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ **ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰ** (**GNCTD**) ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਗਵਰਨਿੰਗ ਬਾਡੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਖੇਤਰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸੀਟ ਹੈ। ਇਹ 74ਵੇਂ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਸੋਧ ਐਕਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਅਪਵਾਦ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਚੁਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵੀ ਕੁਝ ਸੀਮਾਵਾਂ ਨਾਲ ਹਨ।

ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ GNCTD ਸੋਧ ਐਕਟ, 2021 ਰਾਹੀਂ, ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਗਵਰਨਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਚੁਣੀ ਹੋਈ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਹਾਇਕ ਬਣਾਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ
ਕੋਰਬਲ-ਸਪੂਤਨਿਕ 4

**ਕੋਰਾਬਲ-ਸਪੁਟਨਿਕ 4** (ਭਾਵ *ਸ਼ਿਪ-ਸੈਟੇਲਾਈਟ 4*) ਜਾਂ **ਵੋਸਟੋਕ-3KA ਨੰਬਰ 1**, ਜਿਸਨੂੰ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ **ਸਪੁਟਨਿਕ 9** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਸੋਵੀਅਤ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਸੀ ਜੋ 9 ਮਾਰਚ 1961 ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੁਤਲਾ ਇਵਾਨ ਇਵਾਨੋਵਿਚ,ਚੇਰਨੁਸ਼ਕਾ ਨਾਂ ਦਾ ਕੁੱਤਾ, ਕੁਝ ਚੂਹੇ ਅਤੇ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਗਿੰਨੀ ਸੂਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਇਹ ਵੋਸਟੋਕ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਟੈਸਟ ਉਡਾਣ ਸੀ।

ਕੋਰਾਬਲ-ਸਪੁਟਨਿਕ 4 ਨੂੰ 9 ਮਾਰਚ 1961 ਨੂੰ 06:29:00 UTC 'ਤੇ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਵੋਸਟੋਕ-ਕੇ ਕੈਰੀਅਰ ਰਾਕੇਟ ਦੇ ਉੱਪਰ ਬਾਈਕੋਨੂਰ ਕੋਸਮੋਡਰੋਮ ਵਿਖੇ ਸਾਈਟ 1/5 ਤੋਂ ਉਡਾਣ ਭਰੀ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਧਰਤੀ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਪੰਧ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਆਰਬਿਟ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੀ, ਇਸਲਈ ਇਸਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕਰਨ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਡੀਆਰਬਿਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਉੱਪਰ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਪਾਸ 'ਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 08:09:54 UTC 'ਤੇ ਉਤਰਿਆ, ਅਤੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਮੁੜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਤਰਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਪੁਤਲਾ ਨੂੰ ਇਜੈਕਸ਼ਨ ਸੀਟ ਦੇ ਇੱਕ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਪੁਲਾੜ ਯਾਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹਿਦੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਖਰੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਉਤਰਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੁਲਾੜੀ ਪਿੰਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ
ਆਗਾ ਸ਼ੋਰਿਸ਼ ਕਸ਼ਮੀਰੀ

**ਆਗਾ ਸ਼ੋਰਿਸ਼ ਕਸ਼ਮੀਰੀ** (1917–1975; آغا شورش کشمیری) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਿਦਵਾਨ, ਲੇਖਕ, ਬਹਿਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਮਜਲਿਸ-ਏ ਅਹਰਾਰ-ਏ ਇਸਲਾਮ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਆਗੂ ਸੀ। ਉਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਇੱਕ ਹਸਤੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ
ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੇ 1935 ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਸ਼ਹੀਦ ਗੰਜ ਮਸਜਿਦ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ ਜਦੋਂ ਮੌਲਾਨਾ ਜ਼ਫਰ ਅਲੀ ਖਾਨ ਅਹਰਾਰ ਪਾਰਟੀ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਹ ਮੌਲਾਨਾ ਜ਼ਫਰ ਅਲੀ ਖਾਨ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ ਪਰ 1935 ਵਿੱਚ ਸ਼ਹੀਦ ਗੰਜ ਮਸਜਿਦ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਹਿੰਸਾ ਤੋਂ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।

ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਚੌਧਰੀ ਅਫ਼ਜਲ ਹੱਕ ਤੋਂ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਉਪ-ਮਹਾਂਦੀਪ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿਆਸੀ ਨੇਤਾ ਸਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਆਲ-ਇੰਡੀਆ ਮਜਲਿਸ-ਏ-ਅਹਰਾਰ-ਏ-ਇਸਲਾਮ ਅਤੇ ਅਹਰਾਰ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ। ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਆਪਣੇ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਧਿਆਪਕ (ਉਰਦੂ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਦਾ ਅਰਥ ਮੁਰਸ਼ਦ) ਅਮੀਰ-ਏ-ਸ਼ਰੀਅਤ ਸੱਯਦ ਅਤਾ ਉੱਲਾ ਸ਼ਾਹ ਬੁਖਾਰੀ ਤੋਂ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੀ।

ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਨੂੰ 1946 ਵਿੱਚ ਆਲ-ਇੰਡੀਆ ਮਜਲਿਸ-ਏ-ਅਹਰਾਰ-ਏ-ਇਸਲਾਮ ਦਾ ਸਕੱਤਰ-ਜਨਰਲ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਜ਼ੁਲਫਿਕਾਰ ਅਲੀ ਭੁੱਟੋ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦੌਰਾਨ 1974 ਵਿੱਚ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਖਤਮੇ ਨਬੂਵਤ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1917
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1975
ਬੀਰਬਾਹਾ ਹੰਸਦਾ

**ਬੀਰਬਾਹਾ ਹੰਸਦਾ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਹੈ ਜੋ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਸਵੈ ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਲਈ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਜੰਗਲਾਤ ਅਤੇ ਖਪਤਕਾਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਜੰਗਲਾਤ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਖਪਤਕਾਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਝਾਰਗ੍ਰਾਮ ਹਲਕੇ ਦੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਵਜੋਂ, ਹੰਸਦਾ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਤਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕੁਝ ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਹੰਸਦਾ ਦਾ ਜਨਮ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਰਾਜ ਦੇ ਆਂਕਰੋ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਤਾਲ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਮਰਹੂਮ ਪਿਤਾ ਨਰੇਨ ਹੰਸਦਾ ਝਾਰਖੰਡ ਪਾਰਟੀ (ਨਰੇਨ) ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸਨ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਚੂਨੀਬਾਲਾ ਹੰਸਦਾ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਸਨ। ਹੰਸਦਾ ਨੇ ਚੋਣਾਂ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।

ਉਸਨੇ ਘਾਟਸ਼ਿਲਾ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਹਾਇਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਹੰਸਦਾ ਨੇ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਨਿਰਮਾਤਾ ਪ੍ਰੇਮ ਮਾਰਡੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੀ 2008 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ''ਆਦੋ ਆਲੋਮ ਐਸੋ ਆ' ਸੀ।* ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ. ਹੋਰ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ *ਅੱਛਾ ਥਿਕ ਗਿਆ*, *ਆਸ ਤਨਹੇ ਏਨਾ ਅਮਰੇ*, *ਆਮਗੇ ਸਾਰੀ ਦੁਲਾਰੀਆ* (2012), *ਟੋਡੇ ਸੁਤਮ* (2013), *ਜੁਪੁਰ ਜੂਲੀ*, *ਆਲੋਮ ਰੇਜਿਨੀਆ ਸਕੋਮ ਸਿੰਦੂਰ* (2013), *ਜਵਾਈ ਓਰਾ ਬੋਂਗੇ ਚੱਪਲ ਕਿਡਿੰਗ* (2014), *ਮਲੰਗ* ਅਤੇ *ਫੁਲਮੋਨੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।''

ਉਸਨੇ 'ਏ ਨਾ ਮੋਸਲਾ ਬਹਾ' (2014), 'ਏ ਡੋਗਰ ਨਾ' (2014), 'ਚਗ ਚੋ ਚੰਦੋ' (2014) ਅਤੇ 'ਗੋਰੋਮ ਸਾਰੀ ਸਰੀ' ਵਰਗੇ ਗੀਤਾਂ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੰਸਦਾ ਨੇ AITC ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਝਾਰਗ੍ਰਾਮ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਤੋਂ 2021 ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਜਿੱਤੀ।

## ਅਵਾਰਡ 
* ਸਾਲ 2008 ਤੋਂ 2012 ਤੱਕ ਸੰਤਾਲੀ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ।
* RASCA ਅਵਾਰਡ
* ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਉਸਦੀ ਫਿਲਮ ਫੁਲਮੋਨੀ ਦਿੱਲੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਮੁਕਾਬਲੇ, 2018 ਵਿੱਚ 122ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਹੀ
* ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਵੱਲੋਂ ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ, 2019।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸਰੋਜਨੀ ਪੁੱਲਾ ਰੈਡੀ

**ਸਰੋਜਨੀ ਪੁੱਲਾ ਰੈੱਡੀ** (1923-2013) ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਮਿਉਂਸਪਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਦੂਜੀ ਮਹਿਲਾ ਮੇਅਰ, ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਬਜ਼ੁਰਗ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੰਤਰੀ ਸੀ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਸਰੋਜਨੀ ਪੁੱਲਾ ਰੈੱਡੀ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਫਰਵਰੀ 1923 ਨੂੰ ਕੋਂਡਾ ਰੈੱਡੀ ਅਤੇ ਅਨੁਸੂਯਾ ਰੈੱਡੀ ਦੇ ਘਰ ਮਹਿਬੂਬਨਗਰ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਸਰੋਜਨੀ ਪੁੱਲਾ ਰੈੱਡੀ 1963 ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ 1964 ਵਿੱਚ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ। ਉਹ 1965 ਤੋਂ 1966 ਤੱਕ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਮਿਉਂਸਪਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਦੂਜੀ ਮਹਿਲਾ ਮੇਅਰ ਸੀ ਉਹ 1967 ਅਤੇ 1972 ਵਿੱਚ ਮਲਕਪੇਟ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਦੋ ਵਾਰ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ, ਪਰ 1978 ਵਿੱਚ 1,000 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਮਾਮੂਲੀ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਾਰ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ 1975 ਵਿੱਚ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ ਅਥਾਰਟੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਬਣੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਧਾਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 1979 ਵਿੱਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮੈਰੀ ਚੇਨਾ ਰੈੱਡੀ ਦੁਆਰਾ ਮੰਤਰੀ ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ

ਰੈੱਡੀ ਨੇ 1978-82 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤੰਗਤੂਰੀ ਅੰਜਈਆ, ਭਵਨਮ ਵੈਂਕਟਰਾਮੀ ਰੈੱਡੀ ਅਤੇ ਕੋਟਲਾ ਵਿਜਯਾ ਭਾਸਕਰ ਰੈੱਡੀ ਦੀਆਂ ਕੈਬਨਿਟਾਂ ਵਿੱਚ ਨਗਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ, ਸੂਚਨਾ ਅਤੇ ਲੋਕ ਸੰਪਰਕ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਬਾਲ ਕਲਿਆਣ ਮੰਤਰਾਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਰੈੱਡੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਪੀਸੀਸੀ ਮੁਖੀਆਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਏਪੀਸੀਸੀ ਦੀ ਉਪ-ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੀ। ਉਹ 2001 ਵਿੱਚ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਨੀਤੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਸੰਸਥਾ ਕਾਂਗਰਸ ਵਰਕਿੰਗ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਰੈੱਡੀ ਨੇ 1945 ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਪੁੱਲਾ ਰੈੱਡੀ ਬੋਲੁਮਪੱਲੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਸੀ. 3 ਫਰਵਰੀ, 2013 ਨੂੰ ਪੈਨਕ੍ਰੀਆਟਿਕ ਕੈਂਸਰ ਕਾਰਨ ਉਸਦੀ ਬੋਵਨਪੱਲੀ ਨਿਵਾਸ ਵਿਖੇ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਸਰਕਾਰੀ ਸਨਮਾਨਾਂ ਨਾਲ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2013
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1923
ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਗੀ ਰੈਡੀ

**ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਗੀ ਰੈਡੀ** (16 ਦਸੰਬਰ 1968 – 24 ਅਪ੍ਰੈਲ 2014) ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ 2012 ਤੱਕ ਚਾਰ ਵਾਰ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਅਲਾਗੱਡਾ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਗੜਬੜ ਕਾਰਨ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਉਸਨੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਟੇਟ ਰੋਡ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਏ.ਪੀ.ਐੱਸ.ਆਰ.ਟੀ.ਸੀ.) ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਾਰਾਜਯਮ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਬੁਲਾਰਾ ਸੀ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਦੇਸ਼ਮ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਸੀ। 2012 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਜਾਰਾਜਯਮ ਪਾਰਟੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ (YSR)ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਭੂਮਾ ਨਾਗੀ ਰੈਡੀ ਵੀ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਗੀਰੈੱਡੀ ਐਸ.ਵੀ. ਸੁੱਬਾ ਰੈਡੀ ਦੀ ਛੋਟੀ ਧੀ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਮੰਤਰੀ ਨਾਗਰਥੰਮਾ ਦੀ ਭੈਣ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਅਤੇ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਅੱਲਾਗੱਡਾ, ਕੁਰਨੂਲ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਤੱਕ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ, ਐਸਵੀ ਮੋਹਨ ਰੈੱਡੀ, ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਜੀਜਾ ਹੈ- ਰਾਮਚੰਦਰ ਰੈਡੀ।

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਗੀਰੈਡੀ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1996 ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ, ਭੂਮਾ ਨਾਗੀਰੈਡੀ, ਸੰਸਦ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਅਲਾਗੱਡਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣਾ ਪਿਆ ਸੀ। ਤੇਲਗੂ ਦੇਸ਼ਮ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਲੜਦਿਆਂ, ਉਹ ਖਾਲੀ ਹੋਈ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਸੀਟ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਚਾਰ ਵਾਰ ਰਾਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਏਪੀ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਔਰਤ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਲਗਾਤਾਰ ਦੋ ਵਾਰ ਵਿਧਾਇਕ ਬਣੀ ਹੈ।

2011 ਵਿੱਚ, ਪੀਆਰਪੀ ਦੇ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਰਲੇਵੇਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੋਭਾ ਵਾਈਐਸਆਰ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
right|thumb|ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਗੀ ਰੈੱਡੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਭੂਮਾ ਨਾਗੀ ਰੈੱਡੀ ਨਾਲ
ਸ਼ੋਭਾ ਨੇ 1986 ਵਿੱਚ ਭੂਮਾ ਨਾਗੀਰੈਡੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜੋੜੇ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ ਹਨ: ਭੂਮਾ ਅਖਿਲਾ ਪ੍ਰਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ ਸਮੇਤ 2 ਧੀਆਂ।

## ਮੌਤ 
23 ਅਪ੍ਰੈਲ 2014 ਦੇ ਅਖੀਰਲੇ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ, SUV (ਮਿਤਸੁਬਿਸ਼ੀ) ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਭਾ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਗੁਬਾਗੁੰਡਮ ਮੇਟਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਲਟ ਗਈ। ਉਹ 2014 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਰਹੀ ਸੀ। ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਦੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਕੇਅਰ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਇਲਾਜ ਦੌਰਾਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ 45 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਪਤੀ, ਜੋ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਅਤੇ ਪਾਰਟੀ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2014
ਮੌਲਾਨਾ ਕੈਫ਼ ਰਜ਼ਾ ਖ਼ਾਨ

**ਮੁਹੰਮਦ ਕੈਫ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ**, ਅਹਿਮਦ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ ਬਰੇਲਵੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਮੌਲਵੀ ਹੈ। ਉਹ ਦਰਗਾਹ ਉਸਤਾਦ-ਏ-ਜ਼ਮਾਨ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹਨ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਰਜ਼ਾ ਖ਼ਾਨ ਅਲਾ ਹਜ਼ਰਤ ਦਾ ਪੜਪੋਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਹਸਨ ਰਜ਼ਾ ਖ਼ਾਨ, ਬਰੇਲਵੀ ਲਹਿਰ ਦਾ ਮੋਢੀ ਹੈ। ਉਹ ਪੁਸ਼ਤੂਨਾਂ ਦੇ ਬਰੇਚ ਕਬੀਲੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਉਹ ਮੌਲਾਨਾ ਤੌਕੀਰ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ ਦਾ ਭਤੀਜਾ ਹੈ।

## ਬਿਆਨ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰ 
### ਅਜਮੇਰ ਵਿੱਚ ਅਲਾ ਹਜ਼ਰਤ ਸਲਾਮ ਜ਼ਰੂਰ ਪੜ੍ਹੋ 
ਦਰਗਾਹ ਉਸਤਾਦ-ਏ-ਜ਼ਮਾਨ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੌਲਾਨਾ ਕਾਦਰੀ ਨੇ ਅਜਮੇਰ ਦੇ ਖਾਦਿਮ ਸਰਵਰ ਚਿਸ਼ਤੀ ਵੱਲੋਂ ਬਰੇਲਵੀ ਉਲੇਮਾ ਨੂੰ ਭਾਸ਼ਣ ਦੇਣ ਅਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ, ਸਾਹਿਤ ਵੰਡਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ 'ਤੇ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਹਰ ਸੁੰਨੀ ਬਰੇਲਵੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਮੁਈਨ ਅਲ-ਦੀਨ ਚਿਸ਼ਤੀ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਮੌਲਾਨਾ ਕਾਦਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ 27 ਜਨਵਰੀ 2023 ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਅਜਮੇਰ ਜਾਵਾਂਗੇ।

ਅਜਮੇਰ ਸ਼ਰੀਫ ਦਰਗਾਹ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਅਦਬ ਅਤੇ ਅਹਿਤਰਮ (ਸਤਿਕਾਰ) ਨਾਲ ਨਮਾਜ਼-ਓ-ਸਲਾਮ ਦਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਗੇ। ਮੌਲਾਨਾ ਕਾਦਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੱਲਾ ਹਜ਼ਰਤ ਇਮਾਮ ਅਹਿਮਦ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ ਫਾਜ਼ਿਲੇ ਬਰੇਲਵੀ ਨੇ ਹਜ਼ਰਤ ਖਵਾਜਾ ਗਰੀਬ ਨਵਾਜ਼ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸੰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ। ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ, ਸੁੰਨੀ ਬਰੇਲਵੀ ਉਲੇਮਾ ਅਤੇ ਅਕੀਦਤਮੰਦ ਅਜਮੇਰ ਦੀ ਦਰਗਾਹ ਦੇ ਅਹਾਤੇ ਵਿੱਚ ਅਲਾ ਹਜ਼ਰਤ ਦੀ ਨਾਤ ਅਤੇ ਮਨਕਬਤ ਅਤੇ ਕਲਾਮ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਦਰਗਾਹ ਕਿਸੇ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਨਹੀਂ ਹੈ।

### ਸਵੀਡਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੁਆਫੀ ਦੀ ਮੰਗ 
21 ਜਨਵਰੀ 2023 ਨੂੰ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਪੁਲਿਸ ਦੁਆਰਾ ਰਾਸਮੁਸ ਪਾਲੁਡਾਨ ਨੂੰ ਸਟਾਕਹੋਮ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਦੂਤਾਵਾਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਲਾਈਟਰ ਨਾਲ ਕੁਰਾਨ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਮੌਲਾਨਾ ਕੈਫ ਨੇ ਕਿਹਾ:

“ਅਸੀਂ ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ ਕੁਰਾਨ-ਏ-ਪਾਕ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਅਤੇ ਕੁਰਾਨ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਸਵੀਡਨ ਦੀ ਇਸ ਹਰਕਤ ਨੇ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਠੇਸ ਪਹੁੰਚਾਈ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸਵੀਡਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਗੁੱਸੇ 'ਚ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਨਿਖੇਧੀ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਸਾਡਾ ਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਇੱਕ ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਰਾਸ਼ਟਰ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਇਸ ਕਾਰੇ ਦੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਤਰਫੋਂ ਸਖ਼ਤ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ। ਕੁਰਾਨ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇਣ ਲਈ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੁਆਫੀ ਮੰਗਣ ਲਈ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਬਣਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਤਰਫੋਂ, ਪਵਿੱਤਰ ਕੁਰਾਨ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਵਾਲੇ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਨਾਗਰਿਕ ਰਾਸਮੁਸ ਪਾਲੁਡਾਨ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਲਈ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ 

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਅਹਿਮਦ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ
* ਮੁਸਤਫਾ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ
* ਹਾਮਿਦ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ
* ਨਕੀ ਅਲੀ ਖਾਨ
* ਤੌਕੀਰ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ
* ਅਸਜਦ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ
* ਅਖਤਰ ਰਜ਼ਾ ਖਾਨ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1999
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਸਰਿਤਾ ਰਾਏ

**ਸਰਿਤਾ ਰਾਏ** ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ 2016 ਤੋਂ 2021 ਤੱਕ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ

## ਚੋਣ ਖੇਤਰ 
ਸਰਿਤਾ ਰਾਏ ਸੇਂਟ ਜਾਰਜ ਸਕੂਲ, ਪੇਡੋਂਗ ਵਿੱਚ ਨੇਪਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਅਧਿਆਪਕਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਕਲੀਮਪੋਂਗ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ। ਰਾਏ ਨੇ ਗੋਰਖਾ ਜਨਮੁਕਤੀ ਮੋਰਚਾ ਦੀ ਟਿਕਟ 'ਤੇ ਕਲੀਮਪੋਂਗ (ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਤੋਂ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹਰਕਾ ਬਹਾਦੁਰ ਛੇਤਰੀ ਨੂੰ 11000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ।

## ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ 
ਸਰਿਤਾ ਰਾਏ ਗੋਰਖਾ ਜਨਮੁਕਤੀ ਮੋਰਚਾ ਤੋਂ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਦੱਖਣ ਦਿੱਲੀ

thumb|ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ
**ਦੱਖਣੀ ਦਿੱਲੀ** ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਦਫ਼ਤਰ ਸਾਕੇਤ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸਬ-ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ, ਸਾਕੇਤ, ਹੌਜ਼ ਖਾਸ ਅਤੇ ਮਹਿਰੌਲੀ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ, ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹਰਿਆਣਾ ਰਾਜ ਦਾ ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਹਰਿਆਣਾ ਦਾ ਗੁੜਗਾਉਂ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਦੱਖਣ ਪੱਛਮ ਦਿੱਲੀ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਦੱਖਣੀ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 2,731,929 (2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ), ਅਤੇ 250 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ (97 ਵਰਗ ਮੀਲ) ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਆਬਾਦੀ ਘਣਤਾ 9,034 ਵਿਅਕਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਮੀਟਰ 2 (23,397 ਵਿਅਕਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਮੀ2) ਹੈ।

ਹੌਜ਼ ਖਾਸ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਦਿੱਲੀ ਨੇੜਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟਰੈਡੀ ਦੁਕਾਨਾਂ ਅਤੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਹੁਣ ਘਰੇਲੂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਅਤੇ ਬੈਕਪੈਕਰਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਮਾਰਕਾਂ ਦਾ ਘਰ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਤੱਕ ਆਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਾਂ ਤੋਂ ਘਰੇਲੂ ਮੱਧ-ਵਰਗੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਤਰਜੀਹੀ ਸਥਾਨ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਨੌਜਵਾਨ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਉੱਚੇ ਹੋਸਟਲ ਅਤੇ ਕੈਫੇ ਹਨ।

ਨਕਸ਼ੇ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਵੰਡ ਸਿਰਫ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਮਹੱਤਤਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕ ਲਈ, ਮੋਟੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿੱਲੀ ਅਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਿੰਗ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਪੰਜ ਖੇਤਰ ਹਨ, ਅਰਥਾਤ ਉੱਤਰ, ਪੱਛਮ, ਦੱਖਣ, ਪੂਰਬੀ ਅਤੇ ਮੱਧ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਦਿੱਲੀ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਆਈਜੀਆਈ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ ਤੱਕ ਫੈਲਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਜੋ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਦੱਖਣੀ ਪੱਛਮੀ ਦਿੱਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
* ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ
* ਹੌਜ਼ ਖਾਸ
* ਦਵਾਰਕਾ
* ਰਾਜਪਥ

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
* South Delhi District official website
ਮਾਲਾ ਰਾਏ

**ਮਾਲਾ ਰਾਏ** ( *ਨੀ* ਸਰਕਾਰ; ਜਨਮ 19 ਨਵੰਬਰ 1957) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ 2019 ਤੋਂ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੱਖਣ ਲਈ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ 2015 ਤੋਂ ਕੋਲਕਾਤਾ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਰਾਏ ਨੇ 1976 ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਨਿਰਬੇਦ ਰੇ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਵਿਧਾਇਕ ਹਨ।

## ਸਿਆਸੀ ਕਰੀਅਰ 
1995 ਵਿੱਚ, ਰਾਏ ਕੋਲਕਾਤਾ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਲਈ ਵਾਰਡ ਨੰ. 88 ਤੋਂ ਕੌਂਸਲਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਨੇੜਲੇ ਵਿਰੋਧੀ ਨੂੰ 576 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ। 2000 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦੇ ਸਵਦੇਸ਼ਰੰਜਨ ਦਾਸ ਨੂੰ 3,205 ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੀ। 2005 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੋਣ ਲੜੀ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਦੇ ਕਾਕੋਲੀ ਘੋਸ਼ ਦਸਤੀਦਾਰ ਨੂੰ 1,900 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ। 2010 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਚੁਣੀ ਗਈ, ਇਸ ਵਾਰ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਈ।

ਰਾਏ ਨੇ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੱਖਣ ਹਲਕੇ ਤੋਂ 2014 ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਲੜੀਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਚੌਥੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਰਹੀ ਅਤੇ 113,453 ਵੋਟਾਂ ਹਾਸਲ ਕਰਨ 'ਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੀ। 7 ਮਾਰਚ 2015 ਨੂੰ, ਰਾਏ, ਜੋ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੇ ਕੱਟੜ ਆਲੋਚਕ ਰਹੇ ਹਨ, ਨੇ ਨਾਗਰਿਕ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਆਪਣੀ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ। ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੂੰ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਹ ਨਿਗਮ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਬਣੀ। ਵਾਰਡ ਕੌਂਸਲਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਾਰਡ ਨੰ.88 ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਹਰਿਆ ਭਰਿਆ ਵਾਰਡ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1957
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਮਤਾ ਰਾਏ

**ਮਮਤਾ ਰਾਏ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਵਰਕਰ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। 2011-2016 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਉਸਨੇ ਧੂਪਗੁੜੀ ਹਲਕੇ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਮਮਤਾ ਰਾਏ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਜਲਪਾਈਗੁੜੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਧੂਪਗੁੜੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਵਸਨੀਕ ਹੈ। 

2011 ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਧੂਪਗੁੜੀ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਦੋ ਵਾਰ ਮੌਜੂਦਾ ਵਿਧਾਇਕ ਲਕਸ਼ਮੀ ਕਾਂਤਾ ਰਾਏ ਲਈ ਮੁੜ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਬਜਾਏ ਰਾਏ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੋਣ ਲੜਨ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਵਿਰੋਧੀ ਮੀਨਾ ਬਰਮਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜੇਤੂ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਉਭਰੀ, ਜੋ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮੁਖੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਾਏ ਨੇ ਬਰਮਨ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਪਈਆਂ 39.82% ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 42.25% ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਚੋਣ ਜਿੱਤੀ। ਰਾਏ ਚਾਹ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਭੁੱਖਮਰੀ ਨਾਲ ਹੋਈਆਂ ਮੌਤਾਂ, ਸਥਾਨਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸੰਚਾਰ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਵਿਦਿਅਕ ਅਦਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਨਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਅੰਦੋਲਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।

2016 ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੀਟ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਨਵੀਂ ਉਮੀਦਵਾਰ ਮਿਤਾਲੀ ਰਾਏ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਈ, ਜਿਸਨੇ ਪਿਛਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੋਣ ਲੜੀ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਮਤਾਜ਼ ਸੰਘਮਿਤਾ

**ਮਮਤਾਜ਼ ਸੰਘਮਿਤਾ** ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਬਰਧਮਾਨ-ਦੁਰਗਾਪੁਰ (ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਤੋਂ 16ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਤ੍ਰਿਣਮੂਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ 2014 ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ।

ਮਮਤਾਜ਼ ਸੰਘਮਿਤਾ ਮਰਹੂਮ ਸਈਦ ਅਬਦੁਲ ਮਨਸੂਰ ਹਬੀਬੁੱਲਾ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਸਪੀਕਰ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਕਾਨੂੰਨ ਮੰਤਰੀ, ਅਤੇ ਮਕਸੂਦਾ ਖਾਤੂਨ, ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਦੀ ਧੀ ਹੈ।

ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜਿਸਟ, ਉਹ ਕਲਕੱਤਾ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਗਾਇਨੀਕੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਮੁਖੀ ਸੀ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਉਸਨੇ ਬਰਧਮਾਨ ਦੇ ਮਿਉਂਸਪਲ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਬ੍ਰਹਮੋ ਬਾਲਿਕਾ ਸ਼ਿਕਸ਼ਲਿਆ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੋਂ ਉਸਨੇ ਚਾਰ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਵਿੱਚ ਲੈਟਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਬੈਥੂਨ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਪ੍ਰੀ-ਮੈਡੀਕਲ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1968 ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਐਮਬੀਬੀਐਸ ਪਾਸ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1970 ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ DGO ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ MD (OTG) ਬਣਿਆ। ਉਹ ਉਚੇਰੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਯੂ.ਕੇ. ਗਈ

## ਪਰਿਵਾਰ 
1975 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਨੂਰੇ ਆਲਮ ਚੌਧਰੀ, ਇੱਕ ਬੈਰਿਸਟਰ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਧੀ ਡਾ: ਸ਼ਬਾਨਾ ਰੋਜ਼ ਨੈਸ਼ਨਲ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਐਮਬੀਬੀਐਸ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਚ ਡਾਕਟਰੀ ਖੋਜ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1946
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ 2014–2019
ਉਮਾ ਰਾਏ

**ਉਮਾ ਰਾਏ** (1919 &#x2013; 19 ਦਸੰਬਰ 1999) ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ। ਉਹ 1967 ਵਿੱਚ ਮਾਲਦਾ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਮਾਲਦਾ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਉੱਚ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਸੰਸਥਾਪਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮਾਲਦਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਿਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਭਲਾਈ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਗਰੀਬ ਅਤੇ ਲੋੜਵੰਦ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੰਸਦ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰਤ ਜੀਵਨੀ ਸੰਬੰਧੀ ਸਕੈਚ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1999
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1919
ਭਾਵਨਾ ਮਹਿਤਾ

**ਭਾਵਨਾ ਮਹਿਤਾ** (ਜਨਮ 1968) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਜ਼ੂਅਲ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਕੱਟ ਪੇਪਰ ਅਤੇ ਕਢਾਈ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਪੂਰੇ ਦੱਖਣੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੈਨ ਡਿਏਗੋ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਮਹਿਤਾ ਦਾ ਜਨਮ ਅਹਿਮਦਨਗਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ ਪੋਲੀਓ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਵ੍ਹੀਲਚੇਅਰ 'ਤੇ ਬੈਠਣਾ ਪਿਆ। ਉਸਨੇ 1987 ਵਿੱਚ ਅਹਿਮਦਨਗਰ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਬੀਏ ਅਤੇ 1989 ਵਿੱਚ ਪੂਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਐਮਐਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ

22 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਮਹਿਤਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਆਵਾਸ ਕਰ ਗਿਆ।
* ਰਚਨਾਤਮਕ ਉਤਪ੍ਰੇਰਕ ਗ੍ਰਾਂਟ, ਸੈਨ ਡਿਏਗੋ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ, 2015
* ਕਲਾਕਾਰ ਐਕਟੀਵੇਟਿੰਗ ਕਮਿਊਨਿਟੀਜ਼ ਗ੍ਰਾਂਟ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਆਰਟਸ ਕੌਂਸਲ, 2016-2017

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਸ੍ਰੀਮਤੀ ਲਾਲ

**ਸ੍ਰੀਮਤੀ ਪ੍ਰਿਯਦਰਸ਼ਨੀ ਲਾਲ** (1959-2019) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰ, ਕਵੀ, ਲੇਖਕ, ਕਲਾ ਆਲੋਚਕ, ਕਲਾ ਪ੍ਰਮਾਣਕ ਅਤੇ ਕਿਊਰੇਟਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੀਆਂ 20 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਲਗਾਈਆਂ।

ਉਹ ਕਵਿਤਾ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀ ਲੇਖਕ ਸੀ: *ਦ ਵਿੰਡੋ* (ਰਾਈਟਰਜ਼ ਵਰਕਸ਼ਾਪ, 1986), *ਛੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ* (ਲੰਡਨ, 1997) ਉਸਨੇ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਲਾਲ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਇੰਡੋ-ਐਂਗਲੀਅਨ ਲੇਖਕਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ, *ਫਲਾਵਰਜ਼ ਫਾਰ ਮਾਈ ਫਾਦਰ: ਟ੍ਰਿਬਿਊਟਸ ਟੂ ਪੀ. ਲਾਲ* (2011)।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਲਾਲ ਦਾ ਜਨਮ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਲਾਲ, ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਵਰਕਸ਼ਾਪ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਵੀ ਅਤੇ *ਮਹਾਂਭਾਰਤ* ਦੇ ਅਨੁਵਾਦਕ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਸ਼ਿਆਮਾਸ੍ਰੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਧੀ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਆਨੰਦ ਲਾਲ ਸੀ।

ਉਸਨੇ ਲੋਰੇਟੋ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜੇਤੂ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਈਸ਼ਾਨ ਸਕਾਲਰ ਵੀ ਸੀ। ਵੈਸਟਰਨ ਮੈਰੀਲੈਂਡ ਕਾਲਜ (ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦਾ ਨਾਂ ਮੈਕਡੈਨੀਅਲ ਕਾਲਜ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ) 'ਦਿ ਫਿਲਮ ਵਿਜ਼ਨ ਆਫ ਸਤਿਆਜੀਤ ਰੇ' ਵਿਖੇ ਉਸ ਦੇ ਲਿਬਰਲ ਆਰਟਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਫਿਲਮ ਐਜ਼ *ਏ ਨੈਰੇਟਿਵ ਫਾਰਮ* ਲਈ ਉਸ ਦੇ ਖੋਜ ਨਿਬੰਧ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋ. ਵਿਲੀਅਮ ਸਿਪੋਲਾ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਦੇ ਡੀਨ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਲਾਲ 1993 ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਕਲਾਕਾਰ ਫਰਾਂਸਿਸ ਨਿਊਟਨ ਸੂਜ਼ਾ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਅੰਤਿਮ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮਾਲਕਣ ਸੀ। ਜਦੋਂ 2002 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਉਸਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ 2008 ਵਿੱਚ, ਲਾਲ ਨੇ ਜੀਤ ਕੁਮਾਰ, ਇੱਕ ਕਲਾ-ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਰ, ਫੋਟੋ-ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਅਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਪੱਤਰਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਸਰੋਜ

**ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਸਰੋਜ** ਭਾਰਤ ਦੀ 15ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੋਹਨਲਾਲਗੰਜ ਹਲਕੇ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ (SP) ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਸਰੋਜ ਨੇ ਐਮ.ਏ.,ਐਲ.ਐਲ.ਬੀ. ਗੋਰਖਪੁਰ, ਰੋਹਿਲਖੰਡ, ਕਾਨਪੁਰ, ਅਤੇ ਲਖਨਊ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਤੋਂ ਬੀ, ਅਤੇ ਬੀ.ਐੱਡ .ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ 13ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ, ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1949
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ
ਮਨਮੋਹਿਨੀ ਜ਼ੁਤਸ਼ੀ ਸਹਿਗਲ

**ਮਨਮੋਹਿਨੀ ਸਹਿਗਲ** (née **Zutshi**, 1909–1994) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੈਨਾਨੀ ਅਤੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ। ਉਹ ਨਹਿਰੂ-ਗਾਂਧੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਮੋਤੀ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਭਤੀਜੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਮੋਤੀ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਦੇ ਘਰ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਭਾਗੀਦਾਰ ਸੀ। 1930 ਅਤੇ 1935 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਸਹਿਗਲ ਨੇ ਕਾਲਜ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਬਣ ਗੲੀ ਅਤੇ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। 1935 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ, ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪੁਰਾਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਸਰਗਰਮ ਸਾਂਝ ਵੀ ਛੱਡਣੀ ਪਈ। ਆਪਣੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਅਪਣਾਉਣ, ਵਧ ਰਹੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਜਨਤਕ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਅਸਫਲ ਦੌੜ ਬਣਾਈ।

## ਆਤਮਕਥਾ 
* 

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1994
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1909
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਹਿਰੂ-ਗਾਂਧੀ ਪਰਿਵਾਰ
ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਓਗ

thumb|ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਓਗ
**ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਓਗ** (ਜਨਮ 1971) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ-ਅਮਰੀਕੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸੋਲੋ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ 2014 ਵਿੱਚ ਸੈਨ ਲੁਈਸ ਓਬੀਸਪੋ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਸੀ। 2015 ਵਿੱਚ ਬੇਕਰਸਫੀਲਡ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਦੂਸਰਾ ਸੋਲੋ, ਇਸ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ, ਰੇਵ ਜ਼ੀਰੋ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਦਾ ਜਨਮ 1971 ਵਿੱਚ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਨਵੇਂ ਪਰਵਾਸੀ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਈ। ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਬੋਰਡਿੰਗ ਸਕੂਲਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਸੀ; ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਚ ਕੌਰਨਵਾਲ ਅਤੇ ਸਰੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ- ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿਚ ਕੋਡੈਕਨਾਲ। 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਸਦੀ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਕੈਥੋਲਿਕ ਅਤੇ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 1995 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ SUNY ਪਰਚੇਜ਼ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੇ ਕਯੂੰਗ ਜੂ ਵਿੱਚ ਛੇ ਸਾਲ ਬਿਤਾਏ; ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਿਖਾਉਣਾ ਅਤੇ ਕੋਰੀਅਨ ਸਿੱਖਣਾ। ਉਸਨੇ ਕਈ ਰਿਹਾਇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ।

## ਕੰਮ 
ਇੱਕ ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਜਾਣਬੁੱਝ ਕੇ ਪੈਲੇਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, "ਯਸਨਾ" ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਸੀਮਾ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨ ਦੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। "ਆਬੇਨੇਗਨ" ਅਤੇ "ਮੈਦਯੋਸ਼ਾਹੇਮ" ਵਰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਨਮੂਨੇ ਵਾਲੇ ਔਰਬਸ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਾਨਵ-ਰੂਪ ਹਨ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਸਟੈਂਡ-ਇਨ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਹਰੇਕ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਿਰਧਾਰਤ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬੰਦ, ਸੰਗਠਿਤ, ਸੰਕੁਚਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਸੋਜ ਵਾਲੇ ਜੈਵਿਕ ਰੂਪ ਆਪਣੀ ਸੀਮਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਫੈਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਹ ਸਪੇਸ ਨੂੰ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਜਿਹੇ ਸਖ਼ਤ ਡੋਮੇਨ ਵਿੱਚ ਸੀਮਤ ਹੋਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਓਗ ਦੇ ਅਮੂਰਤ ਸੁਹਜ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਬੋਟੈਨੀਕਲ ਰੂਪ, ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਇਕਾਈਆਂ, ਸ਼ਹਿਰੀ ਜਿਓਮੈਟਰੀ ਅਤੇ ਬੋਲਡ ਪੈਟਰਨ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਅਤੇ ਸੂਚਿਤ, ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਦੇ ਅੰਦਰ ਨਿਯੰਤਰਿਤ ਧੁਨ ਅਤੇ ਰੂਪ ਉਸਦੇ ਦਾਦਾ-ਦਾਦੀ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਬਗੀਚਿਆਂ ਅਤੇ ਦਰਖਤਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ: ਰੌਲੇ ਅਤੇ ਹਲਚਲ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਵਿਚੋਲਗੀ ਕਰਨ ਲਈ।

ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਨਿਊ ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਕੁਜ਼ਾਨਾ ਦਾ ਕੰਮ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੋਟੈਨੀਕਲ ਅਤੇ ਜੈਵਿਕ ਦੋਵਾਂ ਚਿੱਤਰਾਂ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੂਪ ਅਤੇ ਰੰਗ ਨਵੇਂ ਅਰਥ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਅਨੁਭਵ ਲਈ ਇੱਕ ਅਲੰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

2012 ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਕੰਮ ਲਾਗਰੇਂਜ ਆਰਟ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਜਾਰਜੀਆ, ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ, ਟਾਲਾਹਾਸੀ, ਫਲੋਰੀਡਾ, ਜੀਵੀਜੀ ਕੰਟੈਂਪਰੇਰੀ, ਅਤੇ ਨਿਊ ਮੈਕਸੀਕੋ ਅਤੇ ਵਿਲੀਅਮਸਬਰਗ ਆਰਟ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 2014 ਅਤੇ 2015 ਵਿੱਚ ਬੇਕਰਸਫੀਲਡ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਆਫ਼ ਆਰਟ (BMOA) 2019 ਅਤੇ 2020 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਡੇਨਵਰ, ਕੋਲੋਰਾਡੋ ਵਿੱਚ ਕੇ ਸਮਕਾਲੀ ਗੈਲਰੀ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਲਗਾਈਆਂ ਹਨ।

## ਫਿਲਮ ਕ੍ਰੈਡਿਟ 
2016 ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਜ਼ *ਬਲੱਡਲਾਈਨ*, ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1971
ਪਿੱਲੂ ਪੋਚਖਾਨਵਾਲਾ

thumb|ਪਿੱਲੂ ਪੋਚਖਾਨਵਾਲਾ
**ਪਿੱਲੂ ਪੋਚਖਾਨਾਵਾਲਾ** (1 ਅਪ੍ਰੈਲ 1923 – 7 ਜੂਨ 1986) ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀਆਂ ਕੁਝ ਮਹਿਲਾ ਮੂਰਤੀਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮੂਰਤੀਕਾਰ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਗਿਆਪਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਕੰਮਾਂ ਦੁਆਰਾ, ਪੋਚਖਾਨਵਾਲਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਮਕਾਲੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਮੂਰਤੀ ਕਲਾ ਦੇ ਮੋਢੀ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੇ ਟੁਕੜੇ ਕੁਦਰਤ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਨ ਜਾਂ ਅਕਸਰ ਮਨੁੱਖੀ ਚਿੱਤਰਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਸਵੈ-ਸਿੱਖਿਅਤ ਕਲਾਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਧਾਤ, ਪੱਥਰ ਅਤੇ ਲੱਕੜ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸਦੀ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਡਰਾਇੰਗ, ਥੀਏਟਰਿਕ ਸੈੱਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਪੋਚਖਾਨਵਾਲਾ ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕਲਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਅਤੇ ਵਿਚੋਲਾ ਵੀ ਸੀ। 1960 ਤੋਂ, ਉਸਨੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਬੰਬੇ ਆਰਟ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪਾਰਸੀ ਪਰਿਵਾਰ ਸਨ ਜੋ ਪੁਰਾਤਨ ਧਰਮ ਜੋਰਾਸਟ੍ਰੀਅਨ ਧਰਮ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਸਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਸੰਯੁਕਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਨਾਨਾ-ਨਾਨੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਗਿਆਰਾਂ ਪੋਤੇ-ਪੋਤੀਆਂ ਸਨ। ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਕਾਵਾਸਜੀ ਦਿਨਸ਼ਾਅ ਅਤੇ ਬ੍ਰਦਰਜ਼ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸਨ। ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਫਰਮ ਦੇ ਮੁੱਖ ਦਫਤਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਰਬ, ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਅਦਨ ਤੱਕ ਵੀ ਫੈਲ ਗਿਆ। ਪੋਚਖਾਨਵਾਲਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਦੌਰਾਨ ਇਹਨਾਂ ਸਥਾਨਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜੰਜ਼ੀਬਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਇਸਦੇ ਅਫਰੀਕਨ ਵੂਡੂ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ।

ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਕਠੋਰ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਪੋਚਖਾਨਵਾਲਾ ਨੂੰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਜਵਾਨੀ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਸੀ। ਉਹ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣ ਗਈ ਜੋ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਛੱਡੋ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਉਭਾਰ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। 1945 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਬੰਬੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਕਾਮਰਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਪਨ ਫਰਮ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਚਲੀ ਗਈ। ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਸ਼ੋਆਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ *ਨੋ ਪਾਰਸੀ ਇਜ਼ ਐਨ ਆਈਲੈਂਡ* ਅਤੇ *ਦ 10 ਈਅਰ ਹਸਲ।* ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਜਨਤਕ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੇ ਗੁਆਚੀਆਂ ਜਾਂ ਅਣਜਾਣੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਭੁੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਮੂਰਤੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕਤਾਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮਰਥਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਇੱਕ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤੀ ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਸਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ ਬਣਾਉਣ ਤੋਂ ਦੂਰ ਚਲੀ ਗਈ। 2020 ਵਿੱਚ ਸੋਥਬੀ ਦੀ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਕਲਾ ਦੀ ਨਿਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਪੋਚਖਾਨਵਾਲਾ ਦੀ *ਬਿਨਾਂ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੀ* ਲੱਕੜ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਨੂੰ   ਵਿੱਚ ਵੇਚਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕੀਮਤ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ   ਪਿਛਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੀਮਤ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਪਿਲੂ ਪੋਚਖਾਨਵਾਲਾ ਨਾਲ ਯੂ-ਟਿਊਬ 'ਤੇ ਡਾ.ਫਿਰੋਜ਼ਾ ਗੋਦਰੇਜ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਰਸੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1986 ਵਿੱਚ ਮਰੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1923