open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਚੀਰੈਲਿਟੀ (ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ)

ਇੱਕ ਚੀਰਲ ਘਟਨਾ ਤੱਥ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਅਪਣੇ ਅਕਸ (ਮਿਰੱਰ ਇਮੇਜ) ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ (ਦੇਖੋ ਗਣਿਤਿਕ ਚੀਰੈਲਿਟੀ ਉੱਤੇ ਆਰਟੀਕਲ)। ਕਿਸੇ ਕਣ ਦਾ ਸਪਿੱਨ ਇੱਕ ਹੈਂਡਿਡਨੈੱਸ (ਖੱਬਾ-ਸੱਜਾਪਣ), ਜਾਂ ਹੈਲੀਸਿਟੀ (ਸਪਿੱਨ ਅਤੇ ਰੇਖਿਕ ਗਤੀ ਦਾ ਮੇਲ) ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਓਸ ਕਣ ਲਈ, ਕਿਸੇ ਪੁੰਜਹੀਣ ਕਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਚੀਰੈਲਿਟੀ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ ਸਮਰੂਪਤਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਨੂੰ ਪੇਅਰਟੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਡੀਰਾਕ ਫਰਮੀਔਨ ਰਾਹੀਂ ਪੇਅਰਟੀ ਅਧੀਨ ਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਚੀਰਲ ਸਮਿੱਟਰੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

1957 ਵਿੱਚ ਚੀਇਨ-ਸ਼ਿਉੰਗ ਵੂ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਕੋਬਾਲਟ-60 ਦੇ ਕਮਜੋਰ ਵਿਕੀਰਣ (ਡੀਸੇਅ) ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਯੋਗ ਨੇ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪੇਅਰਟੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਇੱਕ ਸਮਿੱਟਰੀ (ਸਮਰੂਪਤਾ) ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਆਰਿਜ ਫਾਤਿਮਾ

**ਆਰਿਜ ਫਾਤਿਮਾ** ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀ ਵੀ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਜਿਸਨੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਸੁਰੂਆਤ 2012 ਵਿੱਚ ਜੀਈਓ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ *ਕਿਸ ਦਿਨ ਮੇਰਾ ਵਿਆਹ ਹੋਵੇਗਾ 2* ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਰੋਲ ਨਾਲ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਮਰ ਜੈਨ ਭੀ ਤੋਂ ਕਿਆ (2012),ਪਾਰੀ (2013), ਹੁਮਨਾਸ਼ੀਨ (2013),ਵੋਹ (2013), ਕਿਸੇ ਅਪਨਾ ਕਹੇ (2014), ਏਕ ਪਲ (2015), ਖਿਲੋਨਾ (2015) ਅਤੇ ਇਸ਼ਕ ਪ੍ਰਸਤ (2015)।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਫਾਤਿਮਾ ਨੇ ਫਰਾਜ਼ ਖਾਨ ਨਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਹੀ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ।

## ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਨੌਰੋਜ਼

ਨੌਰੋਜ਼ ਜਾਂ ਨਵਰੋਜ਼ (ਫ਼ਾਰਸੀ: نوروز‎ Nauruz; ਸ਼ਾਬਦਿਕ "ਨਵਾਂ ਦਿਨ") ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਈਰਾਨੀ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਅੱਜ ਵੀ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਿਓਹਾਰ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ ਹਾਲਾਂਕਿ ਪਾਰਸੀ ਮਜ਼ਹਬ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਇਸਨੂੰ ਕੁਝ ਮੁਸਲਮਾਨ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਵੀ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੁਸਲਮਾਨ ਉਲਮਾ ਦੇ ਇੱਕ ਤਬਕੇ ਨੇ ਇਸ ਜਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਨੂੰ ਗ਼ਲਤ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਬੁਨਿਆਦ ਵਿਚ ਇਰਾਨੀ ਤੇ ਜ਼ਰਤੁਸ਼ਤੀ ਤਿਓਹਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਨੌਰੌਜ਼ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿਚ ਅਨੇਕਾਂ ਨਸਲੀ ਤੇ ਭਾਸ਼ਾਈ ਸਮਾਜ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ, ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ, ਕਫ਼ਕਾਜ਼, ਬਹਿਰਾ ਅਸੋਦ ਤੇ ਬਲਕਾਨ ਵਿਚ ਇਹ ਤਿਓਹਾਰ 3000 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬਹੁਤਿਆਂ ਲਈ ਇਹ ਸੈਕੂਲਰ ਤਿਓਹਾਰ ਹੈ ਜੋ ਵੱਖ ਵੱਖ ਧਰਮਾਂ ਨਾਲ਼ ਤਾਅਲੁੱਕ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਲੇਕਿਨ ਜ਼ਰਤੁਸ਼ਤੀ, ਬਹਾਈ ਤੇ ਬਾਅਜ਼ ਮੁਸਲਿਮ ਗਰੋਹਾਂ ਦੇ ਲਈ ਇਹ ਮਜ਼੍ਹਬੀ ਦਿਨ ਹੈ।

ਨੌਰੋਜ਼ ਬਸੰਤ ਦੇ ਆਗਮਨ ਵਜੋਂ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮਨਾਏ ਜਾਣ ਦੇ ਸਬੂਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਇਰਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਤਿਉਹਾਰ  ਹੈ। ਤਿਉਹਾਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸਫਾਈਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਨਵੇਂ ਕੱਪੜੇ ਖਰੀਦਦੇ ਹਨ। ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੀ ਰਸਮ ਦਾ ਨਾਮ ਹਫਤ ਸੀਨ (ਯਾਨੀ ਸੱਤ ਸੱਸੇ) ਹੈ। ਇਹ ਸੱਤ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ- ਸੇਬ, ਸਬਜ਼ੀ, ਸਿਰਕਾ, ਸੇਵੀਆਂ, ਸਿੰਜੇਦ (ਬੇਰ), ਸਿੱਕੇ, ਸੀਅਰ (ਲਸਣ)।

ਸਾਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਥਾਲੀਆਂ ਵਿਚ ਕਣਕ, ਜੋਂ ਅਤੇ ਦਾਲਾਂ ਬੀਜਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੇਰਵੇਂ ਦਿਨ ਨਦੀ ਜਾਂ ਤਲਾਬ ਵਿਚ ਵਹਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

ਨਵਰੋਜ਼ ਇਰਾਨੀ, ਕੁਰਦਿਸਤਾਨ, ਲੂਰੀਸਤਾਨੀ, ਬਲੋਚੀ, ਆਈਜ਼ਰੀ ਅਤੇ ਬਲੋਚੀ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਦਿਨ ਹੈ।

## ਨੌਰੋਜ਼ ਸ਼ਬਦ ਬਾਰੇ
ਸ਼ਬਦ ਨੌਰੌਜ਼ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੋ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਵ ਤੇ ਰੋਜ਼ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਨਵ ਯਾਨੀ ਨਵਾਂ ਤੇ ਰੋਜ਼ ਦਿਨ।ਅੱਗੇ ਇਹ ਰੋਜ਼ ਪੁਰਾਣੀ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਰੋਚ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਏ ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਚਾਨਣ।  

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਿਉਹਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਰਸੀ ਤਿਉਹਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
2016

**2016** 21ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 2010 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਲ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
## ਘਟਨਾ 
4 ਸਤੰਬਰ ਮਦਰ ਟੈਰੇਸਾ ਨੂੰ ਸੰਤ ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।

## ਜਨਮ
## ਮਰਨ 
*3 ਜੂਨ ਉਲੰਪਿਕ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਅਮਰੀਕੀ ਮੁੱਕੇਬਾਜ ਮੁਹੰਮਦ ਅਲੀ
*16 ਅਗਸਤ ਪੰਜਾਬੀ ਲੇਖਕ ਗੁਰਦਿਆਲ ਸਿੰਘ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਲ
ਗ੍ਰਹਿ ਮੋਸ਼ਨ ਦੇ ਕੈਪਲਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ

ਤਾਰਾ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ **ਗ੍ਰਹਿ ਮੋਸ਼ਨ ਦੇ ਕੈਪਲਰ ਦੇ ਕਾਨੂੰਨ** ਸੂਰਜ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੋਸ਼ਨ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਤਿੰਨ ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਿਯਮ ਹਨ।
[thumb|300x300px|Figure 1:।llustration of [ਜੋਹਾਨਸ ਕੈਪਲਰ|Kepler's three laws with two planetary orbits.
(1) The orbits are ellipses, with focal points *&#x192;*1 and *&#x192;*2 for the first planet and *&#x192;*1 and *&#x192;*3 for the second planet. The Sun is placed in focal point *&#x192;*1. 

(2) The two shaded sectors *A*1 and *A*2 have the same surface area and the time for planet 1 to cover segment *A*1 is equal to the time to cover segment *A*2. 

(3) The total orbit times for planet 1 and planet 2 have a ratio *a*13/2: *a*23/2.]]

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਮਹੀਪ ਸਿੰਘ

**ਡਾ ਮਹੀਪ ਸਿੰਘ** ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਹਿਤਕਾਰ, ਚਿੰਤਕ, ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸਨ।
## ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਡਾ ਮਹੀਪ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ 1930 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਜੇਹਲਮ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਪਰ ਅਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ਼ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਉਨਾਵ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਆਣ ਵੱਸੇ। ਡਾ. ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੀ.ਐੱਚ.ਡੀ. ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਆਗਰਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

ਉਹ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਆਰ.ਐੱਸ.ਐੱਸ. ਨਾਲ਼ ਵੀ ਜੁੜੇ ਰਹੇ।

## ਪੰਜਾਬੀ ਲਿਖਤਾਂ
*ਕਾਲਾ ਬਾਪ - ਗੋਰਾ ਬਾਪ ਤੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ
*ਕਿਹੜੇ ਰਿਸ਼ਤੇ
*ਮੌਤ ਦਾ ਇੱਕ ਦਿਨ
*ਮਹੀਪ ਸਿੰਘ ਦੀਆਂ 51 ਕਹਾਣੀਆਂ

ਤਕਰੀਬਨ 86 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 23 ਨਵੰਬਰ, 2015 ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਰਕੇ ਡਾ. ਮਹੀਪ ਸਿੰਘ ਚੱਲ ਵਸੇ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਿਵ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀ

ਗਣਿਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀ ਥਿਊਰੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਕਿਸੇ ਗਰੁੱਪ G ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੈਕਟਰ ਸਪੇਸ V ਉੱਤੇ, ਕਿਸੇ ਫੀਲਡ F ਉੱਪਰ ਇੱਕ **ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਿਵ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀ**, G ਤੋਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਿਵ ਲੀਨੀਅਰ (ਰੇਖਿਕ) ਗੁਣਨਫਲ ਤੱਕ ਇੱਕ ਗੁਣਨਫਲ ਹੋਮੋਮੌਰਫਿਜ਼ਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

PGL(V, F) = GL(V, F) / F∗,

ਜਿੱਥੇ GL(V, F) ਨੂੰ F ਉੱਪਰ V ਦੇ ਉਲਟਾਉਣਯੋਗ ਰੇਖਿਕ ਪਰਿਵਰਤਨਾਂ ਦਾ ਆਮ ਰੇਖਿਕ ਗਰੁੱਪ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ F ∗ ਨੌਰਮਲ ਉੱਪ-ਗਰੁੱਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ F ਦੇ ਗੈਰ-ਜ਼ੀਰੋ ਤੱਤਾਂ ਦੁਆਰਾ V ਵਿੱਚ ਵੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਗੁਣਨਫਲਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। (ਯਾਨਿ ਕਿ, ਪਛਾਣ ਦੇ ਸਕੇਲਰ ਗੁਣਾਂਕਾਂ ਤੋਂ; ਸਕਲੇਰ ਪਰਿਵਰਤਨ)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਣਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਬ੍ਰਹਮਗਿਆਨੀ

**ਬ੍ਰਹਮਗਿਆਨੀ** ਕਿਸੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਉਹ ਅਵਸਥਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਮਨੁੱਖ ਨਾਮ ਬਾਣੀ ਸਿਮਰ ਕੇ ਆਪਣੀ ਹਊਮੈ ਨੂੰ ਉੱਕਾ ਹੀ ਮਾਰ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਹੀ ਰੂਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਗਿਆਨੀ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮਗਿਆਨੀ ਕੌਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕੀ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਅਵਸਥਾ ਗੁਰਮੁੱਖ, ਸਾਧ, ਸੰਤ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬ੍ਰਹਮਗਿਆਨੀ ਸਰੀਰ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਪ੍ਰਭੂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋਣ ਉਸ ਦਾ ਹੀ ਰੂਪ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਨਾਨਕ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀ ਆਪਿ ਪਰਮੇਸੁਰ॥
ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀ ਸਭ ਸ੍ਰਿਸਟਿ ਕਾ ਕਰਤਾ॥
ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀ ਆਪਿ ਨਿਰੰਕਾਰ॥ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਅੰਗ 273

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖੀ ਅਧਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਮ
ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਜਨਤਕ ਜੰਗਲਾਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ

**ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਜਨਤਕ ਜੰਗਲਾਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ**, ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨਾਲ ਵਣ-ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਦਵੱਲਾ ਉਦੇਸ਼ ਜੰਗਲਾਤ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਗਰੀਬੀ ਨਿਵਾਰਣ ਹੈ। ਨੇਪਾਲ ਦੀ 70 % ਆਬਾਦੀ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਪਖੋਂ ਖੇਤੀ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਰਾਹੀਂ ਵਣ-ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਬੰਧ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਅਤੇ ਕਾਰਗਰ ਤਰੀਕਾ ਸਾਬਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਤਵ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਨਿਰਧਾਰਤ ਨੀਤੀਆਂ,ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਦੇ ਖੇਤਰੀ ਤਜ਼ਰਬਿਆਂ ਅਤੇ ਵਿਧਾਨਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਮਹਿਜ ਵਣ-ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧਾਰਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇਸ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ੀ,ਰੋਜ਼ਗਾਰ, ਉੱਦਮ ਵਿਕਾਸ ਆਦਿ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਕੇ ਇਸਦਾ ਘੇਰਾ ਹੋਰ ਵਧਾ ਕੇ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਪ੍ਰੈਲ 2009 ਤੱਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਨੇਪਾਲ ਦੀ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਵੱਸੋ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਕਰ ਰਾਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਤੋਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਜੰਗਲਾਤ ਦਾ ਇੱਕ ਚੌਥਾਈ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਸਿਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਭਾਲ ਰਾਹੀਂ ਸੀ। 
.
ਜਿਥੇ ਖੇਤਰੀ ਪਧਾਰ ਤੇ ਜਨਤਕ ਧਿਰਾਂ ਨੇ ਜੰਗਲਾਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਬੰਧ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਉਥੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦਾ ਆਮ ਪੇਂਡੂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ੀ ਤੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਵਿੱਚ ਤੁਰੰਤ ਫਾਇਦਾ ਹੋਣ ਕਾਰਣ ਸਮੂਹਕ ਜਨਤਕ ਅਮਲ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਅਤੇ ਭਰਪੂਰ ਹੁੰਗਾਰਾ ਮਿਲਿਆ। ਜਨਤਕ ਜੰਗਲਾਤ ਵਨ ਸਵੰਨੀਆਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਕਚੇ ਮਾਲ ਦੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਸਾਧਨ ਵੀ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੰਡੀ ਅਧਾਰਤ ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਦੇ ਹੋਰ ਨਵੇਂ ਰਾਹ ਰਸਤੇ ਖੁੱਲੇ। ਹਾਲਾ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਪਛੜੇ ਵਰਗਾਂ ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਬਰਾਬਰ ਲਾਭ ਦੇਣ ਦਾ ਅਜੇ ਇੱਕ ਮਸਲਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਰੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਇਹ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਨਿੱਗਰ ਸਮਾਜਕ ਤਾਣਾ ਬਾਣਾ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ ਵਿਲੱਖਣ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਲਈ ਲਚਕਦਾਰ ਢਾਂਚਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਬਹੁ ਲਾਭਪਾਤਰੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਵਾਲੀ ਸਿੱਖਣ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਅਤੇ ਨੀਤੀ ਘਾੜਿਆਂ ਨੂੰ ਹੁੰਗਾਰਾ ਭਰਪੂਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ। 

 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
C-ਸਮਿੱਟਰੀ

ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, C-ਸਮਰੂਪਤਾ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿਸੇ ਚਾਰਜ-ਕੰਜਗਸ਼ਨ ਪਰਿਵਰਤਨ ਅਧੀਨ ਭੌਤਿਕੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਸਮਰੂਪਤਾ। ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨਟਿਜ਼ਮ, ਗਰੈਵਿਟੀ, ਅਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਸਭ C-ਸਮਰੂਪਤਾ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਕਮਜੋਰ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ C-ਸਮਰੂਪਤਾ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। 

## ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨਟਿਜ਼ਮ ਵਿੱਚ ਚਾਰਜ ਉਲਟਾਓ
ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨਟਿਜ਼ਮ ਦੇ ਨਿਯਮ (ਕਲਾਸੀਕਲ ਅਤੇ ਕੁਆਂਟਮ ਦੋਵੇਂ ਤਰਾਂ ਦੇ) ਇਸ ਪਰਿਵਰਤਨ ਅਧੀਨ ਨਹੀਂ ਬਦਲਦੇ। ਜੇਕਰ ਹਰੇਕ ਚਾਰਜ q ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਚਾਰਜ –q ਨਾਲ ਬਦਲਨਾ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਇਸਤਰਾਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਅਤੇ ਮੈਗਨੈਟਿਕ ਫੀਲਡਾਂ ਦੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਉਲਟਾਉਣੀਆਂ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਉਹੀ ਰੂਪ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖੇਗਾ। ਕੁਆਂਟਮ ਫੀਲਡ ਥਿਊਰੀ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਚਾਰਜ-ਕੰਜਗਸ਼ਨ ਇਵੇਂ ਤਬਦੀਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ:

# \psi \rightarrow -i(\bar\psi \gamma^0 \gamma^2)^T
# \bar\psi \rightarrow -i(\gamma^0 \gamma^2 \psi)^T
# A^\mu \rightarrow -A^\mu

ਨੋਟ ਕਰੋ ਕਿ ਇਹ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਣਾਂ ਦੀ ਚੀਰੈਲਿਟੀ ਨਹੀਂ ਬਦਲਦੇ। ਇੱਕ ਖੱਬੇ-ਹੱਥ ਵਾਲਾ (ਖਬਚੂ) ਨਿਊਟ੍ਰੀਨੋ ਚਾਰਜ ਕੰਜਗਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਖਾਬੇ-ਹੱਥ ਵਾਲੇ ਐਂਟੀਨਿਊਟ੍ਰੀਨੋ ਰਾਹੀਂ ਲੈ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਜੋ ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਆਹੀਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਉਹ ਅਰਥ ਹੈ ਜੋ ਕਮਜੋਰ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆ ਵਿੱਚ C-ਸਮਰੂਪਤਾ ਦੀ “ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਲੰਘਣਾ” ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

(ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਦੀਆਂ ਕੁੱਝ ਸਵੈ-ਸਿੱਧ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਖੱਬੇ-ਸੱਜੇ ਮਾਡਲ, ਇਸ C-ਸਮਰੂਪਤਾ ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ)

## ਚਾਰਜ ਅਤੇ ਪੇਅਰਟੀ ਰਿਵਰਸਲ (ਉਲਟਾਓ) ਦਾ ਮੇਲ
ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ ਸੰਯੁਕਤ CP-ਸਮਿੱਟਰੀ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਲਈ C-ਸਮਿੱਟਰੀ ਨੂੰ ਪੇਅਰਟੀ-ਇਨਵਰਸ਼ਨ ਪਰਿਵਰਤਨ ਨਾਲ ਮਿਲਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। (ਦੇਖੋ P-ਸਮਿੱਟਰੀ)। ਫੇਰ ਵੀ, ਕਮਜੋਰ ਪਰਸਪਰ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮਿੱਟਰੀ ਦੀਆਂ ਉਲੰਘਣਾਵਾਂ ਪਛਾਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ (ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਕਾਔਨਾਂ ਅਤੇ B ਮੀਜ਼ੌਨਾਂ ਵਿੱਚ)। ਸਟੈਂਡਰਡ ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ, ਇਹ CP ਉਲੰਘਣਾ CKM ਮੈਟ੍ਰਿਕਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲ ਫੇਜ਼ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ CP ਨੂੰ ਟਾਈਮ-ਰਿਵਰਸਲ (T-ਸਮਿੱਟਰੀ) ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਤੀਜਨ CPT-ਸਮਿੱਟਰੀ ਸਿਰਫ ਵਾਈਟਮੈਨ ਸਵੈ-ਸਿੱਧ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਸਹਾਰੇ ਹੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡੀ ਤੌਰ ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦੀ ਹੋਈ ਦਿਖਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।  

## ਚਾਰਜ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਨ ਦੇਣ ਲਈ, ਦੋ ਵਾਸਤਵਿਕ ਸਕੇਲਰ ਫੀਲਡਾਂ, φ  ਅਤੇ χ ਲਓ। ਮੰਨ ਲਓ ਦੋਵੇਂ ਫੀਲਡਾਂ ਇਵਨ C-ਪੇਅਰਟੀ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ (ਇਵਨ C-ਪੇਅਰਟੀ ਸਮੀਕਰਨ C\psi(q) = C\psi(-q)  ਵਾਂਗ ਚਾਰਜ ਕੰਜਗਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਇਵਨ ਸਮਰੂਪਤਾ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਮੀਕਰਨ  C\psi(q)=-C\psi(-q) ਵਰਗੇ ਚਾਰਜ ਕੰਜਗਸ਼ਨ ਅਧੀਨ ਐਂਟੀਸਮਿੱਟਰੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਵਾਲੀ ਔਡ C-ਪੇਅਰਟੀ ਤੋਂ ਉਲਟ ਹੈ)। ਹੁਣ ਫਾਰਮੂਲੇ ਫੇਰ ਤੋਂ ਸੂਤਰਬੱਧ ਕਰੋ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਸਮਾਨਤਾ ਬਣ ਸਕੇ,

\psi\ \stackrel{\mathrm{def}}{=}\  {\phi + i \chi\over \sqrt{2}} 

ਹੁਣ φ ਅਤੇ χ ਇਵਨ C-ਪੇਅਰਟੀਆਂ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਕਾਲਪਨਿਕ ਨੰਬਰ i ਦੀ ਪੇਅਰਟੀ ਇੱਕ ਔਡ C-ਪੇਅਰਟੀ (C ਐਂਟੀ-ਯੂਨਾਇਟਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ) ਹੁੰਦੀ ਹੈ। 

ਹੋਰ ਮਾਡਲਾਂ ਵਿੱਚ, φ ਅਤੇ χ ਦੋਹਾਂ ਵਾਸਤੇ C-ਪੇਅਰਟੀਆਂ ਰੱਖਣੀਆਂ ਸੰਭਵ ਹਨ। 

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
*	C-ਪੇਅਰਟੀ
*	ਐਂਟੀ-ਪਾਰਟੀਕਲ
*	ਐਂਟੀਮੈਟਰ
ਧਾਰੀਵਾਲ

**ਧਾਰੀਵਾਲ** ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਦਾ ਪੰਜਾਵਾ ਵੱਡਾ ਨਗਰ ਜੋ ਅਪਰ ਬਰੀ ਦੁਆਬ ਦੇ ਕੱਢੇ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਨਗਰ ਆਪਣੀ ਗਰਮ ਕੱਪੜੇ ਦੀ ਮਿਲਾਂ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਸਿਧ ਹੈ।
ਇਸ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 18,706 ਜਿਨਾਂ ਵਿੱਚੋ ਮਰਦ 52% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 48% ਹੈ। ਇਸ ਨਗਰ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 74% ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਧਾਰੀਵਾਲ ਦੀ ਵੂਲਨ ਮਿੱਲ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1874 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮੁੜ 1920 ਵਿੱਚ ਸਰ ਅਲੈਂਗਜ਼ੈਂਡਰ ਮੈਨ ਰਾਬਰਟ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇੰਡੀਅਨ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਲਿਮਟਿਡ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਸਹਾਇਕ ਬ੍ਰਾਂਚਾਂ ਵਜੋਂ ਸੀ.ਡਬਲਯੂ.ਐਮ. ਕਾਨਪੁਰ ਕਾਟਨ ਮਿੱਲ ਕਾਪਰ ਐਲਨ ਅਤੇ ਨਿਊ ਐਗਰਟਨ ਵੂਲਨ ਮਿਲ ਲਿਮਟਿਡ’ ਧਾਰੀਵਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਧਾਰੀਵਾਲ ਵਿਖੇ ਸਥਾਪਤ ਗਰਮ ਕੱਪੜਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਯੂਨਿਟ ਨੂੰ ਐਨਰਜੀ ਦੇਣ ਲਈ ਹੀ ਧਾਰੀਵਾਲ ਨਹਿਰ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸ਼ਾਲਭੰਜਿਕਾ

**ਸ਼ਾਲਭੰਜਿਕਾ** ਜਾਂ ਸਾ**ਲਭੰਜਿਕਾ** ਤੋਂ ਭਾਵ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਮੂਰਤੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਈ ਜਾਂਦੀ ਔਰਤ ਦੀ ਪੱਥਰ ਮੂਰਤੀ ਤੋਂ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਦਰਖ਼ਤ ਦੇ ਹੇਠ ਖੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਇੱਕ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਟਾਹਣੀ ਫ਼ੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਮੂਰਤੀ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀਤਵ ਦੇ ਪੱਖਾਂ ਨੂੰ ਉਭਾਰ ਕੇ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

## ਵਿਉਤਪਤੀ
 ਯੁੱਗ ਮੂਰਤੀ, 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਬੇਲੂਰ, ਕਰਨਾਟਕ, ਭਾਰਤ]]
ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਲਭੰਜਿਕਾ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ - 'ਸਾਲ ਦੇ ਰੁੱਖ ਤੋਂ ਟਾਹਣੀ ਤੋੜਨ ਵਾਲ਼ੀ'
ਇਸ ਨਾਲ਼ ਇੱਕ ਦੰਦ ਕਥਾ ਵੀ ਇਉਂ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ-
ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਸ਼ਾਕਿਆ ਵੰਸ਼ ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਮਾਯਾ ਗਰਭਵਤੀ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਪੇਕੇ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਜਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਰਿਵਾਜ਼ ਸੀ, ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲ਼ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਸੂਤੀ ਪੀੜਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਅਸ਼ੋਕ ਦੇ ਦਰਖ਼ਤ ਦੀ ਟਾਹਣੀ ਫ਼ੜ ਕੇ ਇੱਕ ਬਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਲੁੰਬਿਨੀ ਦੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਗੌਤਮ ਬੁੱਧ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ।

ਅਜਿਹੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਮਦਨਕਈ, ਮਦਨਿਕਾ ਜਾਂ ਸ਼ਿਲਾ-ਬਾਲਿਕਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਦੇ ਹੋਇਸਾਲਾ ਵੰਸ਼ੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਕਾਲ਼ ਵਿੱਚ (ਭਾਵ 12 ਸਦੀ ਈਸਵੀ) ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਮਿਲ਼ੀ। ਹੁਣ ਵੀ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਲਭੰਜਿਕਾ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮੂਰਤੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਜਲਨ

**ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਜਲਨ** ਨੂੰ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੇ ਕੋਲ ਜਲਨ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ‘ਹਰਟ ਬਰਨ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦਰਅਸਲ ਇਹ ਜਲਨ ਭੋਜਨ ਨਲੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭੋਜਨ ਨਲੀ ਦੀ ਸੋਜ਼ ਨਾਲ ਵੀ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਜਲਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਲੇਟੇ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਅਤੇ ਝੁਕ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਇਹ ਜਲਨ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
## ਕਾਰਨ
ਬੇਮੇਲ ਭੋਜਨ, ਖਾਣ-ਪੀਣ, ਖੱਟੀਆਂ ਜਾਂ ਮਿਰਚ-ਮਸਾਲੇ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਖਾਣ ਨਾਲ।
## ਬਚਾਅ
* ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਤੇ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਪਰਹੇਜ਼ ਕਰੋ।
* ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮੇਂ ਤਕ ਪੇਟ ਖ਼ਾਲੀ ਨਾ ਰਹਿਣ ਦਿਓ।
* ਕੋਲਡ ਡਰਿੰਕ ਤੋਂ ਬਚੋ।
* ਥੋੜ੍ਹਾ-ਥੋੜ੍ਹਾ ਖਾਓ। ਦੋ-ਤਿੰਨ ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ ਕੁਝ ਨਾ ਕੁਝ ਹਲਕਾ-ਫੁਲਕਾ ਖਾਓ।
* ਮਿੱਠੇ ਫਲ਼ ਖਾਓ।
*ਖੱਟੇ ਫਲ਼ਾਂ ਤੋਂ ਬਚੋ।
* ਚਾਕਲੇਟ ਅਤੇ ਚਾਹ-ਕਾਫ਼ੀ ਤੋਂ ਬਚੋ।
* ਸਿਗਰਟ, ਸ਼ਰਾਬ ਅਤੇ ਤੰਬਾਕੂ ਕਦੇ ਨਾਲ ਲਓ।
* ਰਾਤ ਦਾ ਭੋਜਨ ਜਲਦੀ ਕਰੋ।
*ਖਾਣਾ ਖਾਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਨਾ ਲੇਟੋ।
* ਤੰਗ ਕੱਪੜੇ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਬਚੋ।
* ਵਜ਼ਨ ਘਟਾਓ।
* ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਠੰਢਾ ਦੁੱਧ ਜ਼ਰੂਰ ਪੀਓ।
*ਹਰੇ ਤੇ ਕੱਚੇ ਨਾਰੀਅਲ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀਓ।
## ਇਲਾਜ
ਯੋਗ ਆਸਣ ਕਰੋ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਵਨਮੁਕਤ ਆਸਣ, ਸਰਵਾਂਗ ਆਸਣ, ਹਲਆਸਣ, ਵਜਰਆਸਣ, ਸ਼ੀਤਲੀ, ਸ਼ੀਤਕਾਰੀ, ਭਰਾਮਰੀ, ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ, ਯੋਗ ਨਿਦਰਾ ਆਦਿ। ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਦੋ ਵਾਰ ਕੁੰਜਲ ਕਿਰਿਆ ਜ਼ਰੂਰ ਕਰੋ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਦੇ ਚੂਰਨ ਲਓ। ਨਾਰੀਅਲ, ਚਿਰੋਂਜੀ, ਮਿਸ਼ਰੀ ਇੱਕੋ ਹਿੱਸੇ/ਭਾਰ ਦੀ ਲੈ ਕੇ ਚੂਰਨ ਰਾਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਚਮਚ ਭਰ ਕੇ ਖਾਓ। ਇਸ ਨੂੰ ਖਾਣ ਤੋਂ 15 ਮਿੰਟ ਬਾਅਦ ਹੀ ਪਾਣੀ ਪੀਓ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਮਾਰੀਆਂ
ਡਿਜ਼ਨੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰੇਲ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ

**ਡਿਜ਼ਨੀਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰੇਲ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ**, ਕਈ ਤਰ੍ਹਾ ਦੀ ਹੈ। ਵਾਲਟ ਡਿਜ਼ਨੀ ਪਾਰਕ ਏਂਡ ਰਿਜ਼ੋਰਟ ਵਲੋਂ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਰ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੁਵਿਧਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਥੀਮ ਪਾਰਕ ਅਤੇ ਵਿਕੇਸ਼ਨ ਰਿਜ਼ੋਰਟ ਦੋਵੇ ਵਾਲਟ ਡਿਜ਼ਨੀ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਹੀ ਹਿੱਸੇ ਹਨ। ਡਿਜ਼ਨੀ ਪਾਰਕ ਰੇਲ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਦੀ ਸੁਰੂਆਤ ਵਾਲਟ ਡਿਜ਼ਨੀ ਨੇ ਆਪ ਪਹਿਲਾਂ ਡਿਜ਼ਨੀਲੈਂਡ ਅਨਾਹੇਮ, ਕੈਲਿਫੋਰਨਿਆ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਜਿਹੜਾ 17 ਜੁਲਾਈ 1955 ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਖੁੱਲ ਗਿਆ ਸੀ। 

ਡਿਜ਼ਨੀ ਪਾਰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਰੇਲ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸੂਚੀ ਹੇਠ ਦਿਤੀ ਗਈ ਹੈ। 

## ਡਿਜ਼ਨੀਲੈਂਡ ਰਿਜ਼ੋਰਟ 

File:Dlp nemo lagoon.jpg|Disneyland Monorail System
File:Disneyland 200707 Number5 NewOrleansSquare.jpg|Disneyland Railroad
File:Disneyland-HorseDrawnStreetcar.jpg|Main Street Vehicles
File:Red Car Trolley - side on - California Adventure.jpg|Red Car Trolley

## ਵਾਲਟ ਡਿਜ਼ਨੀ ਵਰਲਡ 

File:Monorail Coral.jpg|Walt Disney World Monorail System
File:Lilly Belle on track.jpg|Walt Disney World Railroad
File:Horse trolley Main street Circle Magic Kingdom Walt Disney World.jpg|Main Street Vehicles
File:Animal Kingdom Wildlife Express Train 01.jpg|Wildlife Express Train

## ਟੋਕੀਓ ਡਿਜ਼ਨੀ ਰਿਜ਼ੋਰਟ 

File:Maihama Resort-Liner leaves Bayside-Station 20120219.jpg|Disney Resort Line
File:Western River Railroad Missouri a.jpg|Western River Railroad
File:DisneySea Electric Railway.jpg|DisneySea Electric Railway

## ਹੋਰ ਦੇਖੋ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੇਲ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ
ਸਾਕਾ ਮਾਲੇਰਕੋਟਲਾ

**ਸਾਕਾ ਮਾਲੇਰਕੋਟਲਾ** ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਸਤਿਗੁਰੂ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਗਵਾਈ 'ਚ ਕੂਕਾ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਲਈ 17 ਜਨਵਰੀ 1872 ਈਸਵੀ ਨੂੰ 9 ਤੋਪਾਂ ਨਾਲ ਹਰੇਕ ਵਾਰੀ 7 ਤੋਪਾਂ ਨਾਲ 7 ਪਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ 7-7 ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਏ ਤੋਪਾਂ ਨਾਲ ਉਡਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਭਾਵੇਂ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਫੋਰਸਾਈਬ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਮੇਰੇ ਆਉਣ ਤੱਕ ਰੁਕ ਜਾਉ,ਪਰ ਡਿਪਟੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਐਲ. ਕਾਵਨ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਿੰਘਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋਣ ਦਾ ਏਨਾ ਜਜ਼ਬਾ ਸੀ ਕਿ ਇਕ-ਦੂਸਰੇ ਨਾਲੋਂ ਮੂਹਰੇ ਹੋ-ਹੋ, ਭੱਜ-ਭੱਜ ਕੇ ਤੋਪਾਂ ਅੱਗੇ ਉੱਡਣ ਲਈ ਆ ਖਲੋਂਦੇ ਸਨ।

ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਫੋਰਸਾਈਥ 18 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਮਾਲੇਰਕੋਟਲੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦੇ 17 ਸਿੰਘਾਂ ’ਤੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਪਾ ਕੇ ਉਵੇਂ ਹੀ ਤੋਪਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਅੰਗਰੇਜ਼ ਅਫਸਰ ਡੀ.ਸੀ.ਐਲ. ਕਾਵਨ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਨੀਤੀ ਤੈਅ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਬਾਗੀਆਂ ਨੂੰ ਤੋਪਾਂ ਅੱਗੇ ਪਿੱਠ ਕਰਕੇ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ ਪਰ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ ਸੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਛਾਤੀਆਂ ਤਾਣ ਕੇ ਖੁਦ ਤੋਪਾਂ ਅੱਗੇ ਖੜ੍ਹ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਵਾਂਗੇ। ਅਸੀਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋਣ ਆਏ ਹਾਂ। ਸਾਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। 
## ਬਾਲਕ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ
17 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਤੋਪਾਂ ਨਾਲ ਉਡਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤਾਂ ਤੋਪ ਅੱਗੇ ਉੱਡਣ ਲਈ ਵਾਰੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰਦੇ ਇੱਕ 12 ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਡੀ.ਸੀ. ਕਾਵਨ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਮਨ ਡੋਲ ਗਿਆ। ਮੇਮ ਨੇ ਉਸ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਵਾਸਤੇ ਕਿਹਾ। ਡੀ ਸੀ ਕਾਵਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇ ਇਹ ਕਹਿ ਦੇਵੇ ਮੈਂ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਿੱਖ ਨਹੀਂ, ਮੈਂ ਛੱਡ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਦੇ ਕੰਨ ਵਿੱਚ ਕਹਾਂਗਾ। ਜਦੋਂ ਡੀ.ਸੀ. ਕਾਵਨ ਨੇ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣਨ ਲਈ ਝੁਕ ਕੇ ਆਪਣਾ ਕੰਨ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨੇੜੇ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਕਾਵਨ ਦੀ ਦਾੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਝਪਟ ਪਿਆ ਅਤੇ ਗਰਜ਼ ਕੇ ਆਖਿਆ ਬਿੱਲਿਆ‌ , ਫਿਰਿਰ ਆਖੇਂਗਕਿ ਮੈਂੈਂ ਸਤਿਗੁਰੂ ਰਾਮ ਸਿੰਘ ਦਾ ਸਿੱਖ ਨਹੀਂ। ਏਨੀ ਦੇਰ ਨੂੰ ਕੋਲ ਖੜ੍ਹੇ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੇ ਬਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਟੋਟੇ-ਟੋਟੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।

## ਸ਼ਹੀਦ ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ
18 ਜਨਵਰੀ ਦੇ ਸਾਕੇ ਵਿੱਚ ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਪਟਿਆਲੇ ਵਾਲੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪੁਰਖੇ ਪਿੰਡ ਮਹਿਰਾਜ ਦਾ ਸੀ। ਅੰਗਰੇਜ਼ ਕੋਲ ਮਹਾਰਾਜਾ ਪਟਿਆਲਾ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਆ ਗਈ। ਜਦੋਂ ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਤੋਪਚੀ ਕਿਹਾ, ‘‘ਤੇਰਾ ਕੱਦ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਹੈ, ਤੋਪ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਤੈਨੂੰ ਮੁਆਫ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।’’ ਤਾਂ ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਨੇ ਫਟਾ-ਫਟ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਢੀਮਾਂ (ਇੱਟਾਂ-ਰੋੜੇ) ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਕੇ ਉੱਚਾ ਹੋ ਕੇ ਖੜ੍ਹ ਗਿਆ ਅਤੇ ਤੋਪਚੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, ‘‘ਚਲਾ ਤੋਪ… ਹੁਣ ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਛਾਤੀ ਤੋਪ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।

## ਹੋਰ ਦੇਖੋ
* ਸਤਿਗੁਰੂ ਰਾਮ ਸਿੰਘ
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖੀ ਅਧਾਰ
ਪੁਸ਼ਕਰ ਮੇਲਾ

right|thumb|ਪੁਸ਼ਕਰ ਊਠ ਮੇਲਾ
thumb|ਪੁਸ਼ਕਰ ਊਠ ਮੇਲੇ ਤੇ ਇੱਕ ਖੇਲ਼ ਤੇ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਊਠ
**ਪੁਸ਼ਕਰ ਮੇਲਾ ** (ਪੁਸ਼ਕਰ ਊਠ ਮੇਲਾ) ਜਾਂ ਪੁਸ਼ਕਰ ਕਾ ਮੇਲਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਪੰਜ-ਦਿਨ ਊਠ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਮੇਲਾ ਹੈ।ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਊਠ ਮੇਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਵੇਚਣ ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਹ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯਾਤਰੀ ਆਕਰਸ਼ਣ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। 'ਮਟਕਾ ਫੋੜ "," ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਮੀਆਂ ਮੁਛਾਂ ", ਅਤੇ "ਦੁਲਹਨ ਮੁਕਾਬਲਾ" ਮੁੱਖ ਮੁਕਾਬਲੇ ਹਨ ਜੋ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਖਿਚ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਕੁੱਝ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਮੇਲੇ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਪੁਸ਼ਕਰ ਕਲੱਬ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸੈਲਾਨੀ ਟੀਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਗਜ਼ਟੀਅਰ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ 1900ਵਿਆਂ ਵਿੱਚ 100,000 ਤੀਰਥਯਾਤਰੀਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।.

ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਪੁਸ਼ਕਰ ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢਿਆਂ ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਮੇਲਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਪੁਰਸ਼ ਪਸ਼ੂ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਊਠ, ਗਊਆਂ, ਭੇਡਾਂ ਅਤੇ ਬੱਕਰੀਆਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਖਰੀਦਣ ਅਤੇ ਵੇਚਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।  

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਮੇਲੇ
ਅਨੀਤਾ ਭਾਰਤੀ

**ਅਨੀਤਾ ਭਾਰਤੀ** ਦਲਿਤ ਲੇਖਿਕਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਉਸਦੀ ਮੁੱਖ ਪਹਿਚਾਣ ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਲਿਖਣ ਵਾਲੀ ਲੇਖਿਕਾ ਵਜੋਂ ਹੈ। ਦਲਿਤ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਆਲੋਚਕ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਵੀ ਉਸਦੀ ਅੱਡ ਪਹਿਚਾਣ ਹੈ।

## ਸਾਹਿਤਕ ਕੰਮ 
ਸਮਾਜਿਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ: ਗਬਦੁ ਰਾਮ ਬਾਲਮੀਕੀ (ਜੀਵਨੀ)

## ਸਨਮਾਨ 
* ਰਾਧਾਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸ਼ਿਖਸਕ ਪੁਰਸਕਾਰ
* ਇੰਦਿਰਾ ਗਾਂਧੀ ਸ਼ਿਖਸਕ ਸਨਮਾਨ
* ਦਿੱਲੀ ਰਾਜ ਸ਼ਿਖ਼ਸਕ ਸਨਮਾਨ
* ਬਿਰਸਾ ਮੁੰਡਾ ਸਨਮਾਨ
* ਝਲਕਾਰੀ ਭਾਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀਏ ਸੇਵਾ ਸਨਮਾਨ

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਅਨੀਤਾ ਭਾਰਤੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਰਾਜੀਵ ਆਰ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਉਸਦਾ ਭਰਾ ਅਸੋਕ ਭਾਰਤੀ ਦਲਿਤ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਵਾਲਾਂ ਨਾਮੀ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਏਨਸੀਡੀਓਆਰ ਦਾ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਵੀ ਸੀ। ਇਹ ਸੰਸਥਾ ਦਲਿਤਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ। 

## ਹੋਰ ਦੇਖੋ 
*  ਜਟਵ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* Introduction at "Hindi Samay"
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਲਿਤ ਸਾਹਿਤਕਾਰ
ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ

ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, **ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ** (ਕਦੇ ਕਦੇ ਪਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਵਾਰ, **ਮੋਮੈਂਟਮ ਦਾ ਮੋਮੈਂਟ** ਜਾਂ **ਰੋਟੇਸ਼ਨਲ ਮੋਮੈਂਟਮ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਲੀਨੀਅਰ (ਰੇਖਿਕ) ਮੋਮੈਂਟਮ ਦਾ ਰੋਟੇਸ਼ਨਲ (ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ) ਐਨਾਲੌਗ (ਅਨੁਰੂਪ) ਹੈ। ਇਹ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮਾਤਰਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਮਾਤਰਾ ਹੈ- ਯਾਨਿ ਕਿ ਕਿਸੇ ਸਿਸਟਮ ਦਾ ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਬਾਹਰੀ ਟੌਰਕ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਿਆ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ।

**ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ** ਪਦਾਰਥ ਦੀ ਰੋਟੇਸ਼ਨ ਜਾਂ ਚੱਕਰਾਕਾਰ ਗਤੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਕਸਰ ਪਦਾਰਥ ਦੇ ਕਿਸੇ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਰੋਟੇਸ਼ਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦੇ ਨਾਪ ਵਜੋਂ ਲਿਆ/ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਪਦਾਰਥ ਦਾ ਪੁੰਜ, ਚੱਕਰ, ਗਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਸ਼ਕਲ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। **ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ** ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤਾ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਖੇ ਗਏ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਕਿਸੇ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਫਿਗਰ ਸਕੇਟਰ ਦੀ ਚੱਕਰਾਕਾਰ ਸਪੀਡ ਵਿੱਚ ਓਸ ਵਕਤ ਵਾਧਾ ਹੋ ਜਾਣਾ ਜਦੋਂ ਸਕੇਟਰ ਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਸੁੰਗੇੜ ਲਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਨਿਊਟ੍ਰੌਨ ਸਟਾਰਾਂ ਦਾ ਉੱਚ ਰੋਟੇਸ਼ਨਲ ਰੇਟ/ਦਰ, ਡਿੱਗ ਰਹੀ ਬਿੱਲੀ ਵਾਲੀ ਸਮੱਸਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀਸੈਸ਼ਨ, ਸਭ ਨੂੰ ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਮ ਸੁਰੱਖਿਅਤਾ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਮਝਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕਾਂ ਉਪਯੋਗ ਹਨ, ਉਦਾਹਰਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜਾਇਰੋਕੰਪਾਸ, ਕੰਟਰੋਲ ਮੋਮੈਂਟ ਜਾਇਰੋਸਕੋਪ, ਇਨ੍ਰਸ਼ੀਅਲ ਗਾਈਡੈਂਸ ਸਿਸਟਮ, ਰੀਐਕਸ਼ਨ ਵੀਲ, ਟੌਪਸ, ਫਲਾਇੰਗ ਡਿਸਕਾਂ ਜਾਂ ਫ੍ਰਿਸਬੀਸ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੋਟੇਸ਼ਨ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਟੋਨੀ ਹੋਰ

**ਸਰ ਚਾਰਲਸ ਐਨਟੋਨੀ ਰਿਚਰਡ ਹੋਰ **ਰਾਇਲ ਸੁਸਾਇਟੀ (ਜਨਮ 11 ਜਨਵਰੀ 1934), ਇਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ। ਇਸਨੇ 1960 ਵਿੱਚ ਸਾਰਟਿੰਗ ਅਲਗੋਰਿਦਮ ਕ਼ੁਇਕਸਾਰਟ ਨੂੰ ਡਿਵੈਲਪ ਕੀਤਾ.

## ਇਨਾਮ 
* "ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਵਿੱਚ ਬੁਨਿਆਦੀ ਯੋਗਦਾਨ" ਲਈ ACM ਟਿਊਰਿੰਗ ਅਵਾਰਡ। ਅਵਾਰਡ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵਾਲਟਰ ਕਾਰਲਸਨ ਦੁਆਰਾ 27 ਅਕਤੂਬਰ 1980 ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਵਿਲ, ਟੈਨੇਸੀ ਵਿੱਚ ਏਸੀਐਮ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ACM ਦੇ ਸੰਚਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰੇ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਲਿਪੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
* ਹੈਰੀ ਐਚ. ਗੁਡ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਅਵਾਰਡ (1981)
* ਰਾਇਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਫੈਲੋ (1982)
* ਕਵੀਨਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਬੇਲਫਾਸਟ (1987) ਦੁਆਰਾ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ
* ਬਾਥ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ ਆਫ਼ ਸਾਇੰਸ (1993)
* ਆਨਰੇਰੀ ਫੈਲੋ, ਕੈਲੋਗ ਕਾਲਜ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (1998)
* ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਨਾਈਟਡ (2000)
* ਸੂਚਨਾ ਵਿਗਿਆਨ ਲਈ ਕਯੋਟੋ ਇਨਾਮ (2000)
* ਰਾਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਫੈਲੋ (2005)
* ਕੰਪਿਊਟਰ ਹਿਸਟਰੀ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ (CHM) in Mountain View, California Fellow of the Museum "Quicksort Algorithm ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਭਰ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ" (2006)
* ਐਥਨਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਐਂਡ ਬਿਜ਼ਨਸ (AUEB) (2007) ਦੇ ਸੂਚਨਾ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਤੋਂ ਸਾਇੰਸ ਦੀ ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ
* ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਚੀਵਮੈਂਟ ਅਵਾਰਡ (2011)
* IEEE ਜੌਨ ਵਾਨ ਨਿਊਮੈਨ ਮੈਡਲ (2011)
* ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ, ਵਾਰਸਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (2012)
* ਆਨਰੇਰੀ ਡਾਕਟਰੇਟ, ਮੈਡਰਿਡ ਦੀ ਕੰਪਲੂਟੈਂਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (2013)

* 

## ਕਿਤਾਬਾਂ 
* O.-J. Dahl, E. W. Dijkstra and C. A. R. Hoare (1972). *Structured Programming*. Academic Press. ISBN 0-12-200550-3. OCLC [//www.worldcat.org/oclc/23937947 23937947]. 
* C. A. R. Hoare (1985). *Communicating Sequential Processes*. Prentice Hall International Series in Computer Science. ISBN 978-0131532717 (hardback) or ISBN 978-0131532892 (paperback). (Available online at http://www.usingcsp.com/  in PDF format.)
* C. A. R. Hoare and M. J. C. Gordon (1992). *Mechanised Reasoning and Hardware Design*. Prentice Hall International Series in Computer Science. ISBN 0-13-572405-8. OCLC [//www.worldcat.org/oclc/25712842 25712842]. 
* C. A. R. Hoare and He Jifeng (1998). *Unifying Theories of Programming*. Prentice Hall International Series in Computer Science. ISBN 0-13-458761-8. OCLC [//www.worldcat.org/oclc/38199961 38199961]. 

## ਹਵਾਲੇ 
## ਅਗਾਂਹ ਪੜੋ 
* Bowen, Jonathan (8 September 2006). Oral History of Sir Antony Hoare (PDF). *Hoare (Sir Antony, C.A.R.) Oral History, CHM Reference number: X3698.2007* (Report) (Computer History Museum). Retrieved 18 April 2014.  External link in &#x7C;work= (help)

## ਬਾਹਰੀ ਜੋੜ 
* Microsoft home page&#x5B;*dead link*&#x5D; – short biography
* Oral history interview with C. A. R. Hoare at Charles Babbage Institute, University of Minnesota, Minneapolis.
* The classic article on monitors – The original article on monitors

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਪੁਜੀਸ਼ਨ

ਰੇਖਾਗਣਿਤ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ **ਪੁਜੀਸ਼ਨ** ਜਾਂ '*ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਵੈਕਟਰ*, ਜਿਸਨੂੰ '*ਲੋਕੇਸ਼ਨ ਵੈਕਟਰ* ਜਾਂ *ਰੇਡੀਅਸ ਵੈਕਟਰ*' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਯੁਕਿਲਡਨ ਵੈਕਟਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਮਨਚਾਹੇ ਇਸ਼ਾਰੀਆ ਉਰਿਜਨ O ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਬਿੰਦੂ P ਦੀ ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ x, r, ਜਾਂ s ਨਾਲ ਲਿਖੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪੁਜੀਸ਼ਨ, O ਤੋਂ P ਤੱਕ ਦੀ ਸਿੱਧੀ-ਰੇਖਾ ਵਿੱਚ ਦੂਰੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

:\mathbf{r}=\overrightarrow{OP}.

ਡਿੱਫਰੈਂਸ਼ੀਅਲ ਜਿਓਮੈਟਰੀ (ਰੇਖਾਗਣਿਤ), ਮਕੈਨਿਕਸ ਅਤੇ ਵੈਕਟਰ ਕੈਲਕੁਲਸ ਵਿੱਚ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੌਕਿਆਂ ਤੇ ਸ਼ਬਦ “ਪੁਜੀਸ਼ਨ ਵੈਕਟਰ” ਜਿਅਦਾਤਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਵਾਰ ਵਾਰ ਵਰਤੋਂ ਦੋ-ਅਯਾਮੀ ਜਾਂ ਤਿੰਨ-ਅਯਾਮੀ ਸਪੇਸ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਅਯਾਮਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਯੁਕਿਲਡਨ ਸਪੇਸਾਂ ਤੱਕ ਵੀ ਸਰਵ ਸਧਾਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਕਰਾਇਓਜੀਨਿਕਸ

ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, '*ਕਰਾਇਓਜੀਨਿਕਸ* ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਅਤੇ ਵਰਤਾਓ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਹੈ|

ਇਹ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਤਾਪਮਾਨ ਪੈਮਾਨੇ ਦੇ ਕਿਸ ਬਿੰਦੂ ਉੱਤੇ ਰੈਫਰੀਜੇਸ਼ਨ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ **ਕਰਾਇਓਜੀਨਿਕਸ** ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਵਿਗਿਆਨਿਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ -150&nbsp;°C (123K, 138&nbsp;°F) ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਥੱਲੇ ਦੇ ਤਾਪਮਾਨ ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ|

ਜੋ ਇਨਸਾਨ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅੱਤ ਠੰਢੇ ਤਾਪਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਕਰਾਇਓਜੀਨਿਸਿਸਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ|
ਕਰਾਇਓਜੀਨਿਸਿਸਟ ਕੈਲਵਿਨ ਜਾਂ ਰੈਂਕੀਨੇ ਤਾਪਮਾਨ ਪੈਮਾਨਾ ਵਰਤਦੇ ਹਨ|

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਇੰਟਲ ਕੋਰ i5 ਪ੍ਰੋਸੈਸਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

ਇਹ ਇੰਟਲ ਵੱਲੋ ਰਲੀਜ਼ ਕੀਤੇ ਹੋਏ i5 ਮਾਈਕਰੋਪ੍ਰੋਸੈਸਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੈ;

## ਡੈਸਕਟਾਪ ਪ੍ਰੋਸੈਸਰ
### Nehalem microarchitecture (1st generation) 
#### Lynnfield 
### Westmere microarchitecture (1st generation) 
#### "Clarkdale" 
### Sandy Bridge microarchitecture (2nd generation) 
#### "Sandy Bridge" 
#### "Sandy Bridge" 
### Ivy Bridge microarchitecture (3rd generation) 
#### "Ivy Bridge" 
#### "Ivy Bridge" 
### Haswell microarchitecture (4th generation) 
#### "Haswell-DT" 
#### "Haswell-DT" 
#### "Haswell-H" 
### Broadwell microarchitecture (5th generation) 
#### "Broadwell-H" 
### Skylake microarchitecture (6th generation) 
#### "Skylake-S" 
## ਮੋਬਾਇਲ ਪ੍ਰੋਸੈਸਰ 
### Westmere microarchitecture (1st generation) 
#### "Arrandale" 
### Sandy Bridge microarchitecture (2nd generation) 
#### "Sandy Bridge" 
### Ivy Bridge microarchitecture (3rd generation) 
#### "Ivy Bridge" 
### Haswell microarchitecture (4th generation) 
#### "Haswell-MB" 
#### "Haswell-ULT" 
#### "Haswell-ULX" 
#### "Haswell-H" 
### Broadwell microarchitecture (5th generation) 
#### "Broadwell-H" 
#### "Broadwell-U" 
### Skylake microarchitecture (6th generation) 
#### "Skylake-H" 
#### "Skylake-U" 
## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ
## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਜੋੜ
* Intel Core i5 desktop processor product order code table
* Intel Core i5 mobile processor product order code table
* Search MDDS Database
* Intel ARK Database

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਸੈਸਰਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ
ਪਿਥੁਕੁਲੀ ਮੁਰਗਦਾਸ

**ਪਿਥੁਕੁਲੀ ਮੁਰਗਦਾਸ** (25 ਜਨਵਰੀ 1920 – 17 ਨਵੰਬਰ 2015)ਤਮਿਲਨਾਡੂ ਦੇ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਹਿੰਦੂ ਦੇਵਤਾ ਮੁਰੂਗਨ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕੰਪੋਜੀਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
 .

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲ ਗਾਇਕ
ਚਿੱਟਾ ਬਲੱਡ ਸੈੱਲ

right|thumb|ਚਿੱਟੇ ਬਲੱਡ ਸੈੱਲ
ਚਿੱਟੀਆਂ ਰਕਤ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ (WBC), ਜਾਂ ਸ਼ਵੇਤਾਣੁ ਜਾਂ ਲਿਊਕੋਸਾਇਟਸ (ਯੂਨਾਨੀ: ਲਿਊਕੋਸ - ਸਫੇਦ ਅਤੇ ਕਾਇਟੋਸ - ਕੋਸ਼ਿਕਾ), ਸਰੀਰ ਦੀ ਸੰਕ੍ਰਾਮਿਕ ਰੋਗਾਂ ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਪਦਾਰਥਾਂ ਤੋਂ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਤੀਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾ ਹਨ। ਲਿਊਕੋਸਾਇਟਸ ਪੰਜ ਵੱਖਰਾ ਅਤੇ ਵਿਵਿਧ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਲੇਕਿਨ ਇਸ ਸਾਰੇ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਨ ਹੱਡ ਮੱਜਾ ਦੀ ਇੱਕ ਮਲਟੀਪੋਟੇਂਟ, ਹੀਮੇਟੋਪੋਈਏਟਿਕ ਸਟੇਮ ਸੇਲ ਵਲੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲਿਊਕੋਸਾਇਟਸ ਪੂਰੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਕਤ ਅਤੇ ਲਸੀਕਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਹੱਡ ਮੱਜਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸਰੀਰ ਦਾ ਸਿਪਾਹੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਐਂਟੀਜਨ ਅਤੇ ਐਂਟੀਬਾਡੀ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਤੀਰਕਸ਼ਾ ਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਬਣੀ ਹੁਈ ਏੰਟੀਬਾਡੀ ਜੀਵਨ ਭਰ ਨਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਵੇਤ ਰਕਤਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂਦਾ ਆਪਣੇ ਪੱਧਰ ਵਲੋਂ ਘੱਟ ਬਨਣਾ ਲਿਊਕੇਮਿਆ ਕਹਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨੂੰ ਅਸੀਂ ਬਲਡ ਕੈਂਸਰ ਵੀ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਰਕਤ ਵਿੱਚ ਲਿਊਕੋਸਾਇਟਸ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਅਕਸਰ ਕਿਸੇ ਰੋਗ ਦਾ ਸੂਚਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਰਕਤ ਦੀ ਇੱਕ ਲਿਟਰ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ 4×109 ਵਲੋਂ ਲੈ ਕੇ 1 . 1×1010 ਦੇ ਵਿੱਚ ਚਿੱਟਾ ਰਕਤਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਤੰਦੁਰੁਸਤ ਬਾਲਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰਕਤ ਦਾ ਲਗਭਗ 1 % ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲਿਊਕੋਸਾਇਟਸ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਉਪਰੀ ਸੀਮਾ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਹੋਇਆ ਵਾਧਾ ਸ਼ਵੇਤਾਣੁਵ੍ਰਿਧੀ ਜਾਂ ਲਿਊਕੋਸਾਇਟੋਸਿਸ (leukocytosis) ਕਹਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਨਿਮਨ ਸੀਮਾ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਸ਼ਵੇਤਾਣੁਹਰਾਸ ਜਾਂ ਲਿਊਕੋਪੇਨੀਆ (leucopenia) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲਿਊਕੋਸਾਇਟਸ ਦੇ ਭੌਤਿਕ ਗੁਣ, ਜਿਵੇਂ ਮਾਤਰਾ, ਚਾਲਕਤਾ ਅਤੇ ਕਣਿਕਾਮਇਤਾ, ਸਕਰਿਅਣ, ਅਪਰਿਪੱਕ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਹਾਜਰੀ, ਜਾਂ ਸ਼ਵੇਤਰਕਤਤਾ (ਲਿਊਕੇਮੀਆ) ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਘਾਤਕ ਲਿਊਕੋਸਾਇਟਸ ਦੀ ਹਾਜਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਾਂ।

### ਦਿਖਾਵਟ
## ਹਵਾਲੇ
ਤੀਜ

**ਤੀਜ** (ਨੇਪਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ -तीज) ਕਈ ਭਾਰਤੀ ਤਿਓਹਾਰਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ  ਜੋ ਨੇਪਾਲ, ਉੱਤਰੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹਰਿਆਲੀ ਤੀਜ, ਕਜਾਰੀ ਤੀਜ ਅਤੇ ਹਰਤਾਲਿਕਾ ਤੀਜ ਮੌਨਸੂਨ ਰੁੱਤ ਦੀ ਆਮਦ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗੀਤ, ਨਾਚ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੜਕੀਆਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਲੋਂ  ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤੀਜ ਦੇ ਮੌਨਸੂਨ ਤਿਉਹਾਰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਨੂੰ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵਜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਸੰਗਮ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ

ਔਰਤ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਨਾਚ ਗਾਉਣ, ਸਹੇਲੀਆਂ ਸੰਗ ਮੇਲਾ ਗੇਲਾ ਅਤੇ ਗੱਲਾਂ ਬਾਤਾਂ, ਮਹਿੰਦੀ-ਰੰਗੇ ਹੱਥਾਂ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਸੱਜ ਤਿਆਰ ਹੋਣਾ, ਲਾਲ, ਹਰੇ ਜਾਂ ਪੀਲੇ ਕੱਪੜੇ ਪਾਉਣਾ, ਰਲਮਿਲ ਖਾਣਾਪੀਣਾ,

ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ।
 ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਿਓਹਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰਿਆਲੀ ਤੀਜ, ਕਜਾਰੀ ਤੀਜ ਅਤੇ ਹਰਤਾਲਿਕਾ ਤੀਜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਤੀਜ ਤਿਉਹਾਰ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਜੋ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਉਣ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਤੀਜੀ ਤਿੱਥ ਨੂੰ, ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਲਈ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

### ਹਰਿਆਲੀ ਤੀਜ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 
ਰਵਾਇਤੀ ਖੇਤਰ: Punjab, Haryana, Chandigarh ਅਤੇ Rajasthan.

#### ਪੰਜਾਬ 
ਤੀਜ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ  *teeyan* ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮੌਨਸੂਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ  ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਇੱਕ ਮੌਸਮੀ ਤਿਉਹਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਉਣ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਚਾਨਣ ਪੱਖ ਦੀ ਤੀਜ ਤੋਂ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਉਣ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੁੰਨਿਆਂ ਤੱਕ ਇਹ ਲੱਗਪਗ ਤੇਰਾਂ ਦਿਨ ਚਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਰੀਤ ਮੁਤਾਵ੍ਕ ਮਾਪੇ ਆਪਣੀਆਂ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾਉਣ ਮਹੀਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਪੇਕੇ ਲੈ ਆਉਦੇ ਹਨ। ਕੁੜੀਆਂ ਹੱਥਾਂ ਤੇ ਮਹਿੰਦੀ ਲਾਉਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਨਾਲੇ ਰੰਗ ਬਰੰਗੀਆਂ ਚੂੜੀਆਂ ਵੀ ਚੜਾਉਦੀਆਂ ਹਨ।ਫਿਰ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਕਿਸੇ ਸਾਂਝੀ ਥਾਂ ਤੇ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਪਿੱਪਲਾਂ,ਟਾਹਲੀਆਂ ਤੇ ਪੀਘਾਂ ਪਾਉਦੀਆਂ ਹਨ ਗੋਲ ਘੇਰਾ ਬਣਾ ਕੇ ਗਿੱਧਾ ਪਾਉਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਬੋਲੀ ਪਾਊਦੀ ਹੈ ਤੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰਿਆਂ ਆਖਰੀ ਟੱਪੇ ਨੂੰ ਬਾਰ ਬਾਰ ਦੁਹਰਾ ਕੇ ਬੋਲਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਦੋ ਜਾਂ ਵੱਧ ਘੇਰੇ ਅੰਦਰ ਨੱਚਦੀਆਂ ਹਨ। 

ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਮੇਲੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ  ਉਥੇ  ਨਾਚ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

#### ਹਰਿਆਣਾ 
thumb|293x293px|ਹਰਿਆਲੀ ਤੀਜ ਇੱਕ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੁੜੀਆਂ ਰੁੱਖਾਂ ਜਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵਿਹੜਿਆਂ ਹੇਠ ਲਗਾਏ ਗਏ ਝੂਲਿਆਂ 'ਤੇ ਖੇਡਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੀਜ ਦੌਰਾਨ, ਸਹੁਰੇ, ਪਤੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮੈਂਬਰ ਕੁੜੀਆਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਤੋਹਫ਼ੇ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਵੇਂ ਕੱਪੜੇ ਅਤੇ ਉਪਕਰਣ, ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੁੰਡੇ ਪਤੰਗ ਉਡਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਚੂਰਮਾ ਅਤੇ ਮਠਿਆਈਆਂ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਘੀਵਰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਹੀ ਤਿਆਰ ਕਰੋ.

## References 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਮੇਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਤਿਉਹਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਦਾ ਦਾਨਵ

ਤਾਪ ਅਤੇ ਆਂਕੜਾ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਫਿਲਾਸਫੀ ਵਿੱਚ, ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਦਾ ਦਾਨਵ, ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਜੇਮਜ਼ ਕਲ੍ਰਕ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਸੋਚ-ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੁਝਾਇਆ ਕਿ ਥਰਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਦਾ ਦੂਜਾ ਨਿਯਮ ਕਾਲਪਨਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਉਲੰਘਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੋਚ-ਪ੍ਰਯੋਗ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਦਾਨਵ ਗੈਸਾਂ ਦੇ ਦੋ ਚੈਂਬਰਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਢੱਕਣ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਗੈਸ ਅਣੂ ਦਰਵਾਜੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਦਾਨਵ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਢੱਕਣ ਨੂੰ ਖੋਲ ਕੇ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਧੀਮੇ ਅਣੂ ਇੱਕ ਚੈਂਬਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਣ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਅਣੂ ਦੂਜੇ ਚੈਂਬਰ ਵਿੱਚ ਲੰਘ ਜਾਣ । ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਜ਼ ਅਣੂ ਜਿਆਦਾ ਗਰਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਸਲਈ ਦਾਨਵ ਦਾ ਵਰਤਾਓ ਇੱਕ ਚੈਂਬਰ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਠੰਡਾ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਐਨਟ੍ਰੌਪੀ ਘਟਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਥਰਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਦੇ ਦੂਜੇ ਨਿਯਮ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਜੇਨਮਸ ਕਲ੍ਰਕ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਕਿਸੇ ਕੰਟੇਨਰ ਨੂੰ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ A ਅਤੇ B ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਵੇ । ਦੋਵੇਂ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਤਾਪਮਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਇੱਕੋ ਹੀ ਗੈਸ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਕੰਧ ਦੁਆਰਾ ਵੱਖਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆੰ ਉੱਤੇ ਮੌਲੀਕਿਊਲਾਂ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਕਾਲਪਨਿਕ ਦਾਨਵ ਕੰਧ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਸੂਖਮ ਟ੍ਰੈਪਡੋਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਔਸਤ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਤੇਜ਼ ਮੌਲਿਕਿਊਲ A ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ ਟ੍ਰੈਪਡੋਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਦਾਨਵ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੋਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੌਲੀਕਿਊਲ A ਤੋਂ B ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਡ ਕੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। B ਅੰਦਰ ਮੌਲੀਕਿਊਲ ਦੀ ਔਸਤਨ ਸਪੀਡ ਵਧ ਜਾਵੇਗੀ ਜਦੋਂਕਿ A ਅੰਦਰ ਔਸਤਨ ਸਪੀਡ ਘਟ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਔਸਤਨ ਮੋਲੀਕਿਊਲਰ ਸਪੀਡ ਤਾਪਮਾਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਸਲਈ A ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਘਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ B ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਥਰਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕਸ ਦੇ ਦੂਜੇ ਨਿਯਮ ਵਿਰੁੱਧ ਗੱਲ ਹੈ। 

ਇਸ ਸਵਾਲ ਪ੍ਰਤਿ ਇੱਕ ਜਵਾਬ 1929 ਵਿੱਚ ਲੀਓ ਸਜ਼ਿਲ੍ਰਡ ਅਤੇ ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਲੀਓਨ ਬ੍ਰਿਲੋਉਇਨ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਜ਼ਿਲ੍ਰਡ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੋਈ ਵਾਸਤਵਿਕ-ਜਿੰਦਗੀ ਵਾਲ਼ੇ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਦੇ ਦਾਨਵ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤਰਾਂ ਨਾਲ ਮੌਲੀਕਿਊਲਰ ਸਪੀਡ ਨਾਪਣ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਪੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕ੍ਰਿਆ (ਕਾਰਜ) ਊਰਜਾ ਦੇ ਖਰਚ ਦੀ ਕੀਮਤ ਤੇ ਹੀ ਹੋਵੇਗੀ । 

ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਦਾ ਦਾਨਵ A ਅਤੇ B ਦਰਮਿਆਨ ਕੰਧ ਦੀ ਪਰਮੀਅਬਿਲਟੀ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਤਬਦੀਲ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਲਈ ਇਹ ਕਿਸੇ ਸੂਖਮ ਪੈਮਾਨੇ ਉੱਤੇ ਥਰਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕੇਵਲ ਸਧਾਰਨ ਤਤਕਾਲ ਜਾਂ ਕੁਦਰਤੀ ਅਸਥੂਲ (ਵਿਸ਼ਾਲ) ਥਰਮੋਡਾਇਨਾਮਿਕ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਦਾ ਨਿਰੀਖਣ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ।
ਅਨਵਾਦ ਪਰੰਪਰਾ

## ਅਨਵਾਦ ਪਰੰਪਰਾ
ਮੱਧ-ਕਾਲੀਨ ਪੰਜਾਬੀ ਵਾਰਤਕ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਪਰੰਪਰਾ ਮੌਲਿਕ ਅਥਵਾ ਅਧਾਰਿਤ ਵਾਰਤਕ ਜਿੰਨੀ ਪੁਰਾਣੀ ਹੈ। ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਭਾਗ ਅਜੇ ਹੱਥ ਲਿਖਤਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਖੋਜ-ਪੁਸਤ ਕਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖਿੰਡਿਆ ਪਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦ ਹੋ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ। 
## ਅਨਵਾਦਾ ਦੀ ਲੋੜ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ
* ਗੁਰਮਿਤ ਦੀ ਲਹਿਰ ਸਰਬ ਸਾਂਝੀ ਲਹਿਰ ਸੀ ਇਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਮਾਨਵਤਾ ਦਾ ਕਲਿਆਣ ਕਰਨਾ ਸੀ। ਸਮਕਾਲੀ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਵਿਰਸੇ ਤੋਂ ਵਿਯੋਗ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਹੀਣ ਭਾਵਨਾ ਵਾਲੇ ਬਣ ਗਏ ਸਨ। ਸਵੈ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਤੇ ਸਵੈ-ਗੌਰਵ ਤੇ ਆਤਮ ਵਿਸ਼ਵਾ ਨੂੰ ਪੁਨਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਅਮੀਰ ਵਿਰਸੇ ਨੂੰ ਖਾਸ ਭਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਨਾ ਜਰੂਰੀ ਸੀ। 
* ਬਹਾਰੋ ਆਏ ਸ਼ਾਸ਼ਕਾਂ ਆਪਣੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਜਿੱਤ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਪੱਕੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਲਈ ਮੁਸਲਮਾਨੀ ਧਰਮ ਅਥਵਾ ਉਸਦੀ ਰਹੁ ਰੀਤ ਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਨੂੰ ਅਰਬੀ ਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ। ਉਨੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਉਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਈਸਾਈ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਾ ਬਾਈਬਲ ਦਾ ਲੋਕਾਂ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਲੁਧਿਆਣੇ ਵਿੱਚ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਤੇ ਅਨੇਕ ਟ੍ਰੈਕਟਾਂ, ਪੁਸਤਕਾਂ ਛਾਪੇ ਤੇ ਮੇਲਿਆਂ ਤੇ ਉਸਤਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੁਫ਼ਤ ਵੰਡਿਆ। 
## ਹਵਾਲਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾ
ਬਾਸਲ ਖ਼ਰਤਾਬੀਲ

**ਬਾਸਲ ਖ਼ਰਤਾਬੀਲ** (ਅਰਬੀ: باسل خرطبيل) ਜਾਂ **ਬਾਸਲ ਸਫ਼ਦੀ** (ਅਰਬੀ: باسل صفدي) (ਜਨਮ 22 ਮਈ 1981 ਨੂੰ ਦਮਸ਼ਕ ਵਿਖੇ) ਇੱਕ ਪਲਸਤੀਨੀ ਸੀਰੀਆਈ ਓਪਨ-ਸਰੋਤ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਡੈਵਲਪਰ ਹੈ। 15 ਮਾਰਚ 2012 ਨੂੰ ਸੀਰੀਆਈ ਖ਼ਾਨਾਜੰਗੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਰ੍ਹੇ-ਗੰਢ ਤੋਂ ਲੈਕੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੀਰੀਆਈ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਆਦਰਾ ਜੇਲ, ਦਮਸ਼ਕ ਵਿਖੇ ਕੈਦ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 3 ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਫ਼ੌਜੀ ਅਦਾਲਤ ਦੁਆਰਾ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਸੇ ਗੁਪਤ ਜਗ੍ਹਾ ਵਿਖੇ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। 7 ਅਕਤੂਬਰ 2015 ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਨਿਗਰਾਨ ਅਤੇ 30 ਹੋਰ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਚਿੱਠੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਕਿ ਖ਼ਰਤਾਬੀਲ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਦੱਸੀ ਜਾਵੇ। 11 ਨਵੰਬਰ 2015 ਨੂੰ ਇਹ ਅਫ਼ਵਾਹਾਂ ਫੈਲੀਆਂ ਕਿ ਖ਼ਰਤਾਬੀਲ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਗੁਪਤ ਜਗ੍ਹਾ ਵਿਖੇ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

ਖ਼ਰਤਾਬੀਲ ਦਾ ਜਨਮ ਸੀਰੀਆ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਹ ਇੱਥੇ ਹੀ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਓਪਨ-ਸਰੋਤ ਸਾਫ਼ਟਵੇਅਰ ਬਣਾਉਣ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਖੋਜ ਕੰਪਨੀ ਐਕੀ ਲੈਬ ਦਾ ਮੁੱਖ ਤਕਨੀਕੀ ਅਫ਼ਸਰ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਅਲ-ਅਲੂਸ ਨਾਂ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਵੀ ਮੁੱਖ ਤਕਨੀਕੀ ਅਫ਼ਸਰ ਸੀ। ਇਹ ਕਰੀਏਟਿਵ ਕਾਮਨਜ਼ ਸੀਰੀਆ ਦਾ ਪਰੋਜੈਕਟ ਲੀਡ ਰਿਹਾ ਹੈ ਇਸ ਨੇ ਮੋਜ਼ੀਲਾ ਫ਼ਾਇਰਫ਼ੌਕਸ, ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ, ਓਪਨਕਲਿਪਆਰਟ, ਫੈਬਰੀਕੇਟਰਜ਼ ਅਤੇ ਸ਼ਾਰੀਜ਼ਮ ਵਰਗੇ ਪਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ।

ਇਸਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਰਚਨਾ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਪਾਲਮੀਰਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ 3ਡੀ ਵਰਚੂਅਲ ਪੁਨਰਸਿਰਜਣਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼

## ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼
ਸ਼੍ਰੀ ਸਰੂਪ ਦਾਸ ਭੱਲਾ ਰਚਿਤ ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦੀ ਰਚਨਾ 1833 ਬਿਕਰਮੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਇਹ ਵਰਣਨ ਯੋਗ ਗ੍ਰੰਥ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬੰਦਾ ਬਹਾਦਰ ਤਕ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦਰਜ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਗ੍ਰੰਥ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਦਾ ਪੂਰਾ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਸਾਖੀ ਵਾਂਗ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦਾ ਜਨਮ ਵੈਸ਼ਾਖ ਸਦੀ ਦਾ ਅਤੇ ਜੋਤੀ ਜੋਤਿ ਸਮਾਉਣਾ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਸਾਖੀ ਸ੍ਰੀ ਸਤਿਗੁਰੂ ਅਵਤਾਰ ਕਥਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅੰਤਲੀ ਸਾਖੀ ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਬਾਬੇ ਜੀ ਤੇ ਜੋਤੀ ਜੋਤ ਸਮਾਵਨੇ ਕੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਦ ਤੇ ਗਦ ਦੋਵੇਂ ਮਿਸਰਤ ਹਨ। ਪਦ ਵਿੱਚ ਦੋਹਿਰਾ, ਸੋਰਠਾ, ਅੜਲ, ਚੌਪਾਈ, ਮੁਧਭਾਰ ਛੰਦ, ਅਕਰਾ ਛੰਦ, ਮਕਰਾ ਛੰਦ, ਪਓੁੜੀ ਤੋਮਰ ਆਦਿ ਛੰਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਫਲਤਾ ਪੂਰਬਕ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸਾਖੀਆ ਆਰੰਭ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਵੀ ਨੇ ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
 	"ਸਤਿਗੁਰੂ ਪਰਕਾਸ਼ ਸਾਖੀ ਜਨਮ,ਜਗੁ ਗਾਵਤ ਨਿਤਨੀਤ
 ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਤਿਹ ਨਾਮ ਧਰਿ, ਲਿਖੀ ਪੋਥੀ ਕੀਨੀ ਸੀਤਾ"
ਵਾਰਤਕ ਵੀ ਸਧੂਕੜੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਅੰਤ ਉਤੇ ਆਸਾ ਮਹਲਾ। "ਦੀਵਾ ਮੇਰਾ ਨਾਮੁ ਦੁਖ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਤੇਲ" ਦਾ ਪਰਮਾਰਥ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਰੂ ਇਤਿਹਾਸ ਤੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਤਕਰੀਬਨ ਸਾਰਾ ਸਿਖ ਇਤਿਹਾਸ ਅਠਾਰ੍ਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੱਦ ਤੱਕ ਦਾ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਗ੍ਰੰਥ ਨੂੰ ਭਾਈ ਵੀਰ ਸੰਤੋਖ ਸਿੰਘ ਨੇ ਗੁਰੂ ਪ੍ਰਤਾਪ ਸੂਰਯ ਲਈ ਅਧਾਰ ਬਣਾਇਆ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿਸ਼ਾ ਵਸਤੂ ਦੇ ਪੱਖ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਖੋਂ ਪਰੋਖੇ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ

## ਹਵਾਲਾ
ਕਿਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਕਸੇਲ,ਡਾ.ਪਰਮਿੰਦਰ ਸਿੰਘ, ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਤੇ ਵਿਕਾਸ, ਪੰਨਾ ਨੰ. 213.
ਡਾ. ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੀਤਲ, ਆਲੋਚਨਾਤਮਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਆਦਿ ਕਾਲ,(1980), ਪੰਨਾ ਨੰ,208
ਕ੍ਰਾਮਰਜ਼ ਡਿਜਨ੍ਰੇਸੀ ਥਿਊਰਮ

ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਵਿੱਚ, ਕ੍ਰਾਮਰਜ਼ ਡੀਜਨ੍ਰੇਸੀ ਥਿਊਰਮ ਬਿਆਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅੱਧੇ-ਪੂਰਨਅੰਕ ਕੁੱਲ ਸਪਿੱਨ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਟਾਈਮ-ਪਲਟਾਓ ਸਮਰੂਪਤ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਹਰੇਕ ਊਰਜਾ ਆਈਗਨ-ਅਵਸਥਾ ਵਾਸਤੇ, ਓਸੇ ਊਰਜਾ ਵਾਲੀ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਇੱਕ ਹੋਰ ਆਈਗਨ-ਅਵਸਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਹਰੇਕ ਊਰਜਾ ਲੈਵਲ ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਦੋਹਰੇ ਡਿਜਨ੍ਰੇਟ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੇਜਰ ਇਸਦਾ ਅੱਧਾ-ਅੰਕ ਸਪਿੱਨ ਹੋਵੇ।

ਸਿਧਾਂਤਕ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਟਾਈਮ ਰਿਵ੍ਰਸਲ ਸਮਿੱਟਰੀ ਕਿਸੇ ਵਕਤ ਪਲਟਣ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਅਧੀਨ ਭੌਤਿਕੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਸਮਰੂਪਤਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

: T: t \mapsto -t.

ਜੇਕਰ ਹੈਮਿਲਟੋਨੀਅਨ ਓਪਰੇਟਰ ਟਾਈਮ-ਰਿਵ੍ਰਸਲ ਓਪਰੇਟਰ ਨਾਲ ਵਟਾਂਦਰਾ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦਾ ਹੋਵੇ, ਯਾਨਿ ਕਿ

:[H,T]=0,

ਤਾਂ ਹਰੇਕ ਊਰਜਾ ਆਈਗਨ-ਅਵਸਥਾ |n\rangle ਵਾਸਤੇ, ਵਕਤ ਪਲਟੀ ਹੋਈ ਅਵਸਥਾ T|n\rangle ਵੀ ਓਸੇ ਊਰਜਾ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਆਈਗਨ-ਅਵਸਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਬੇਸ਼ੱਕ, ਵਕਤ ਪਲਟੀ ਹੋਈ ਅਵਸਥਾ ਮੂਲ ਅਵਸਥਾ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਜੁਲਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਕਿਸੇ ਅੱਧਾ-ਅੰਕ ਸਪਿੱਨ ਸਿਸਟਮ ਲਈ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਵਕਤ ਪਲਟਸਾਓ ਸਾਰੇ ਐਂਗੁਲਰ ਮੋਮੈਂਟਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਲਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਅੱਧਾ-ਅੰਕ ਸਪਿੱਨ ਨੂੰ ਉਲਟਾਉਣਾ ਉਸੇ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਫੇਰ ਨਹੀਂ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦਾ (ਮੈਗਨੈਟਿਕ ਕੁਆਂਟਮ ਨੰਬਰ ਕਦੇ ਵੀ ਜ਼ੀਰੋ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਪਹਿਲਾ ਚੀਨ-ਜਾਪਾਨ ਯੁੱਧ

**ਚੀਨ-ਜਪਾਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਯੁੱਧ** ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਵਰਣਨਯੋਗ ਘਟਨਾ ਸੀ। ਇਸ ਯੁੱਧ ਨੇ ਜਪਾਨ ਨੂੰ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।
## ਘਟਨਾਵਾਂ
ਸੰਨ 1894-95 ਈ ਵਿੱਚ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਉੱਤਰੀ ਸੀਮਾ ਤੇ ਯਾਲੂ ਨਦੀ ਦੇ ਮੁਹਾਨੇ 'ਤੇ ਚੀਨੀ ਅਤੇ ਜਪਾਨੀ ਸੈਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਲ-ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਜਪਾਨ ਦੀ ਸੈਨਾ ਨੇ ਚੀਨ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ੀ ਬੇੜੇ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਨੇ ਵੀ ਯੁੱਧ ਹੋਏ ਸਭ 'ਚ ਚੀਨ ਨੂੰ ਹਰ ਮਿਲੀ। ਜਪਾਨੀ ਸੈਨਾਪਤੀ ਮਾਰਸ਼ਲ ਓਆਮਾ ਨੇ ਲਿਆਓ-ਤੁੰਗ ਦੀਪ ਵਿੱਚ ਪੋਰਟ ਆਰਥਰ ਬੰਦਰਗਾਹ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਆਂਗ ਚਾਓ ਅਤੇ ਟਾਕਿਨ ਦਾ ਪਤਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਚੋਕੀਆਂ ਤੇ ਜਪਾਨ ਨੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। 1895 ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨ ਨੇ ਸ਼ਾਂਟੁੰਗ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ। 15 ਫਰਵਰੀ ਤੱਕ ਵੇਈ-ਹਾਈ-ਵੇਈ ਦਾ ਪਤਨ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਪਾਨੀ ਸੈਨਾ ਪੀਕਿੰਗ ਤੱਕ ਵਧਣ ਲੱਗੀਆ। ਚੀਨ ਨੂੰ ਇਹ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਯੁੱਧ ਕਰਨਾ ਬੇਕਾਰ ਹੈ ਤੇ ਸੰਧੀ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਚੀਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਲੀ-ਹੁੰਗ-ਚਾਂਗ ਮਾਰਚ 1895 ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਇਤੋ ਨਾਲ ਸੰਧੀ ਵਾਸਤੇ ਆਇਆ ਤੇ ਪਹਿਲੇ ਯੁੱਧ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋ ਗਿਆ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
ਐਂਗਲੋ-ਜਾਪਾਨੀ ਸਮਝੋਤੇ

**ਐਂਗਲੋ-ਜਾਪਾਨੀ ਸਮਝੋਤੇ** ਸੰਨ 1902 ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨ ਅਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਇਆ। 
## ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਸਮਝੋਤੇ ਨੇ ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੀ ਕੂਟਨੀਤਿਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਆ ਗਿਆ। ਸੰਨ 1815 ਤੋਂ ਹੀ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵੱਖਰਤਾ ਦੀ ਨੀਤੀ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਵੀਹਵੀ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤਿਮ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤੀਵਾਨ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਨ ਲੱਗੇ ਕਿ ਵੱਖਰਤਾ ਦੀ ਨੀਤੀ ਬਹੁਤ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਯੂਰਪੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਅਲੱਗ-ਅਲੱਗ ਗੁੱਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰ ਰਹੀਆ ਸਨ। ਸੰਨ 1882 ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ, ਆਸਟ੍ਰੀਆ ਅਤੇ ਇਟਲੀ ਨੇ ਤ੍ਰਿਗੁਟ ਬਣਾ ਲਿਆ। ਫ੍ਰਾਂਸ ਅਤੇ ਰੂਸ ਨੇ ਦੋ ਗੁੱਟਾਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰ ਲਈ। ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਇਹਨਾਂ ਗੁੱਟਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਜਰਮਨੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਬੇਅਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਘਿਰ ਗਿਆ ਕਿਉਂਕੇ ਇਸ ਦੀ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਹਮਦਰਦੀ ਪ੍ਰਗਟ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਫ੍ਰਾਂਸ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਸੁਡਾਨ ਵਿੱਚ ਫਸੋਦਾ ਸੰਕਟ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਿਆ।
## ਕਾਰਨ
*ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ ਨੇ ਏਸ਼ਿਆਈ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮਝੋਤਾ ਕੀਤਾ।
*ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਹੋਣਾ ਹੀ ਇੰਗਲੈਂਡ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵੱਖਰਤਾ ਦੀ ਨੀਤੀ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ।
## ਮੁੱਖ ਧਰਾਵਾਂ
*ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਚੀਨ ਅਤੇ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਅਤੇ ਆਖੰਡਤਾ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਖੁਲ੍ਹੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੀ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਰੱਖਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕੀਤਾ।
*ਜਾਪਾਨ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹਿੱਤ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨੀਆ ਨੇ ਇਹ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਚੀਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹਿੱਤ ਹਨ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
ਵਰਗੀਜ ਕੂਰੀਅਨ

**ਵਰਗੀਜ ਕੂਰੀਅਨ** (26 ਨਵੰਬਰ 1921 - 9 ਸਤੰਬਰ 2012) ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜਕ ਉਦਮੀ ਸਨ ਅਤੇ ਫਾਦਰ ਆਫ ਦ ਵਾਈਟ ਰੇਵੋਲੂਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਆਪਣੇ *ਬਿਲਿਅਨ ਲਿਟਰ ਆਈਡਿਆ* (ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਫਲਡ) ਦੇ ਲਈ - ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਕਾਸ ਪਰੋਗਰਾਮ - ਲਈ ਅੱਜ ਵੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਇਸ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਨੇ 1998 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਜਿਆਦਾ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਥੁੜੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਉਤਪਾਦਕ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਡੇਅਰੀ ਖੇਤੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਆਤਮਨਿਰਭਰ ਉਦਯੋਗ ਬਣ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਪਦਵੀ ਸੰਭਾਲਕੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਖਾਦ ਤੇਲਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਤਮਨਿਰਭਰਤਾ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਲੱਗਪਗ 30 ਅਦਾਰਿਆਂ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ (AMUL, GCMMF, IRMA, NDDB) ਜੋ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਗੁਜਰਾਤ ਸਹਕਾਰੀ ਦੁਗਧ ਵਿਪਣਨ ਸੰਘ (GCMMF), ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਡਾ. ਕੂਰੀਅਨ ਅਮੂਲ ਇੰਡਿਆ ਦੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰ ਸਨ। ਅਮੂਲ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਉਪਲਬਧੀ ਸੀ ਦੀ ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦੁਧ ਉਤਪਾਦਕ ਰਾਸ਼ਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਂ ਦੇ ਬਜਾਏ ਮੱਝ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦਾ ਧੂੜਾ ਉਪਲੱਬਧ ਕਰਵਾਇਆ। ਡਾ॰ ਕੁਰਿਅਨ ਦੀਆਂ ਅਮੂਲ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਉਪਲੱਬਧੀਆਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਦੋਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਲਾਲ ਬਹਾਦੁਰ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ 1965 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਡੇਅਰੀ ਵਿਕਾਸ ਬੋਰਡ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਤਾਂਕਿ ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰਵਿਆਪੀ ਅਮੂਲ ਦੇ ਆਨੰਦ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਦੋਹਰਾ ਸਕਣ। ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਹਿਕਾਰੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨਤਮ ਸਮਰਥਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਡਾ॰ ਕੁਰੀਅਨ ਨੇ ਭਾਰਤ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਗਰੀਬੀ ਦੇ ਜਾਲ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹਾਰ ਕੱਢਿਆ ਹੈ। 
## ਸਨਮਾਨ
ਡਾ॰ ਕੂਰੀਅਨ ਨੂੰ ਭਾਰਤਦਾ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਖਾਦ ਇਨਾਮ ਅਤੇ ਸਮੁਦਾਇਕ ਅਗਵਾਈ ਲਈ ਰਮਨ ਮੈਗਸੇਸੇ ਸਨਮਾਨ ਸਹਿਤ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
*ਵਿਸ਼ਵ ਖੁਰਾਕ ਪੁਰਸਕਾਰ (1989)
*ਪਦਮ ਵਿਭੂਸ਼ਣ (1999)
*ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ (1966)
*ਪਦਮ ਸ਼ਰੀ (1965)
*ਰਮਨ ਮੈਗਸੇਸੇ ਸਨਮਾਨ (1963)
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1921
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2012
ਮਹਿੰਦਾ ਰਾਜਪਕਸ਼ੇ

**ਪਰਸੇ ਮਹਿੰਦਰਾ "ਮਹਿੰਦਾ" ਰਾਜਪਕਸ਼ੇ** ਸ਼੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦਾ ਇੱਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ 19 ਨਵੰਬਰ 2005 ਤੋਂ 9 ਜਨਵਰੀ 2015 ਤੱਕ ਸ਼੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦਾ ਛੇਵਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੀ। ਰਾਜਪਕਸ਼ੇ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸੀ। ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1970 ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤ ਕੇ ਸ਼੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਉਹ 6 ਅਪ੍ਰੈਲ 2004 ਤੋਂ ਸ਼੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਰਿਹਾ ਪਰ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਨਵੰਬਰ 2005 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਕੋਲਕਾਤਾ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲਾ

thumb|ਵਿਸ਼ਵ ਭਾਰਤੀ ਬੁੱਕ ਸਟਾਲ
**ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੋਲਕਾਤਾ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲਾ** (ਪੁਰਾਣਾ ਨਾਮ: ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ **Calcutta Book Fair**, ਰੋਮਨ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿਚ **Antarjatik Kolkata Boimela** ਜਾਂ **Antarjatik Kolkata Pustakmela**, ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ: (**কলকাতা বইমেলা** বা **কলকাতা পুস্তকমেলা**) ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿਆਲ ਦਾ ਮੇਲਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਵਪਾਰ ਮੇਲਾ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਭਾਵ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਕਿਤਾਬ ਮੇਲਾ ਹੈ - ਪੁਸਤਕ ਮੇਲਾ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਥੋਕ ਵਪਾਰੀਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਮ ਜਨਤਾ ਲਈ ਹੈ।ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਗੈਰ-ਵਪਾਰਕ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲਾ, ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲਾ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਭਰਵੀਂ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਾਲਾ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲਾਹੈ।.&#x5B;*citation needed*&#x5D; ਇਹ ਫ਼ਰੈਂਕਫ਼ਰਟ ਬੁੱਕ ਮੇਲੇ ਅਤੇ ਲੰਡਨ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਤੀਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਾਲਾਨਾ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀ ਧੜ ਹੈ. ਕਈ ਕੋਲਕਾਤਾਵਾਸੀ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲਾ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਇੱਕ ਅੰਤਰ ਨਹਿਤ ਅੰਗ ਸਮਝਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹਰ ਦਿਨ ਮੇਲੇ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਜਾਰੇ ਆਮ ਹਨ।.&#x5B;*citation needed*&#x5D;
[thumb|38ਵੇਂ ਕੋਲਕਾਤਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲਾ 2014 ਦਾ ਫੋਕਲ ਥੀਮ [ਪੇਰੂ|Peru ਸੀ]]
[right|thumb|250x250px|2011 ਕੋਲਕਾਤਾ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਦਾ ਥੀਮ ਦੇਸ਼  [ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ|USA]]
ਕੋਲਕਾਤਾ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ ਕਿ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਵਰਗੇ ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਲੱਗਣ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ 1972 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ ਪਹਿਲੇ  ਵਿਸ਼ਵ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਨੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਕੋਲਕਾਤਾ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਰਹੀ ਕਿ ਫ਼ਰੈਂਕਫ਼ਰਟ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਦੇ ਆਯੋਜਕਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, 2006 ਵਿੱਚ ਫ਼ਰੈਂਕਫ਼ਰਟ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਤੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹਿਮਾਨ  ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।  ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਦੌਰਾਨ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਥੀਏਟਰ, ਸਾਹਿਤ, ਗੀਤਾਂ ਅਤੇ ਦੇ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤ 
thumb|226x226px|'ਗਿਲਡ ਹਾਊਸ' ' ਦ ਪਬਲਿਸ਼ਰਜ਼ ਐਂਡ ਬੁੱਕਸੈੱਲਰਜ ਗਿਲਡ', ਕੋਲਕਾਤਾ ਦਾ ਦਫਤਰ ਹੈ. ਜਨਵਰੀ 2014
'ਦ ਪਬਲਿਸ਼ਰਜ਼ ਐਂਡ ਬੁੱਕਸੈੱਲਰਜ ਗਿਲਡ', ਕੋਲਕਾਤਾ ਨੇ 1976 ਵਿੱਚ ਛੋਟੇ ਪੈਮਾਨੇ ਤੇ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਈ ਵਧ ਰਹੀ ਜਨਤਾ ਦੀ ਮੰਗ, ਅਤੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਦੀ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਘਾਟ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਭਾਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਕਾਲਜ ਸਟਰੀਟ ਦੀ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਲੈਂਡਮਾਰਕ, ਸਟਾਰਮਾਰਕ, ਕਰਾਸਵਰਡ ਬੁੱਕਸਟੋਰ, ਅਤੇ  ਆਕਸਫੋਰਡ ਬੁੱਕਸਟੋਰ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਵੱਡੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਵੀ ਮੇਲੇ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਜਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਲਕੱਤਾ ਪੁਸਤਕ ਮੇਲੇ ਦੀ ਰੌਨਕ ਹਰ ਸਾਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।

## ਸਮਾਂ 
ਮੇਲਾ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ਜਨਵਰੀ ਦੇ ਆਖਰੀ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਰਵਰੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਜਾਂ ਦੂਜੇ ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਖਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕਿ ਅੰਤਰਾਲ ਹਰ ਹਾਲ 12 ਦਿਨ ਹੋਵੇ)। ਇਹ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ-ਭਰ ਦਾ ਉਤਸਵ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਜਨਤਾ ਦੀ ਮੰਗ ਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਵਧਾ ਕੇ 12 ਦਿਨ ਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ 23 ਜਨਵਰੀ (ਸੁਭਾਸ਼ ਚੰਦਰ ਬੋਸ ਦਾ ਜਨਮ ਦਿਨ) ਤੋਂ 26 ਜਨਵਰੀ (ਭਾਰਤ ਦਾ ਗਣਤੰਤਰ ਦਿਵਸ) ਤੱਕ ਦੌਰਾਨ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਛੁੱਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਮੇਲਾ ਸਭ ਬਹੁਤੇ ਕਲਕੱਤਾਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਤਨਖਾਹ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਮੇਲਣ ਲਈ ਫਰਵਰੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿਤਾਬ ਮੇਲੇ
ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਵੈਕਟਰ

ਤਾਕਤ (ਰੰਗ) ਅਤੇ ਪੰਨੇ ਦੀ ਸਤਹਿ ਵਿੱਚ **ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਵੈਕਟਰ** (ਤੀਰ) ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ]]

ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, **ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਵੈਕਟਰ** ਕਿਸੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨੈਟਿਕ ਫੀਲਡ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾਈ ਊਰਜਾ ਪ੍ਰਵਾਹ ਘਣਤਾ (ਡਾਇਰੈਕਸ਼ਨਲ ਐਨਰਜੀ ਫਲੱਕਸ ਡੈੱਨਸਟੀ) ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਵੈਕਟਰ ਦੀਆਂ SI ਯੂਨਿਟਾਂ ਵਾੱਟ/ਵਰਗਮੀਟਰ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਖੋਜੀ ਜੌਹਨ ਹੈਨਰੀ ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਦ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਜਿਸਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਨੂੰ 1884 ਵਿੱਚ ਕੱਢਿਆ। ਓਲੀਵਰ ਹੈਵੀਸਾਈਡ ਅਤੇ ਨਿਕੋਲੇ ਉਮੋਵ ਨੇ ਵੀ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਨਾਲ **ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਵੈਕਟਰ** ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ। 
## ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ
ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਦੇ ਮੂਲ ਪਰਚੇ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ, ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਵੈਕਟਰ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ

: \mathbf{S} = \mathbf{E} \times \mathbf{H},

ਜਿੱਥੇ ਮੋਟੇ ਅੱਖਰ ਵੈਕਟਰ ਪ੍ਰਸਤੁਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ

* **E** ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਫੀਲਡ ਵੈਕਟਰ ਹੈ;
* **H** ਮੈਗਨੈਟਿਕ ਫੀਲਡ ਵੈਕਟਰ ਹੈ|

ਇਸ ਦਰਸਾਓ ਨੂੰ ਅਕਸਰ *ਅਬ੍ਰਾਹਮ ਰੂਪ* ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ|

ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਸਮੀਕਰਨਾਂ ਦੇ ਸੂਖਮ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਫੀਲਡ **E** ਅਤੇ ਮੈਗਨੈਟਿਕ ਫਲੱਕਸ ਡੈੱਨਸਟੀ **B** ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਦੁਆਰਾ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ|

ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਵਿਸਥਾਪਨ ਫੀਲਡ **D** ਨੂੰ ਮੈਗਨੈਟਿਕ ਫਲੱਕਸ ਡੈੱਨਸਟੀ **B** ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਪੋਅਇਨਟਿੰਗ ਵੈਕਟਰ ਦੀ ਮਿੰਕੋਵਸਕੀ ਕਿਸਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨੀ ਸੰਭਵ ਹੈ ਜਾਂ **D** ਅਤੇ **H** ਦੀ ਵਰਤੋ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰੂਪ ਰਚਣਾ ਸੰਭਵ ਹੈ| ਚੋਣ ਵਿਵਾਦਾਗ੍ਰਸਤ ਰਹੀ ਹੈ|

## ਵਿਆਖਿਆ
ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਵੈਕਟਰ ਪੋਆਇਨਟਿੰਗ ਥਿਊਰਮ ਵਿੱਚ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਐਨਰਜੀ-ਕੰਜ੍ਰਵੇਸ਼ਨ ਨਿਯਮ ਹੈ:
 
: \frac{\partial u}{\partial t} = -\mathbf{\nabla} \cdot \mathbf{S} - \mathbf{J_\mathrm{f}} \cdot \mathbf{E},
ਜਿੱਥੇ **Jf** ਮੁਕਤ ਚਾਰਜਾਂ ਦੀ ਕਰੰਟ ਡੈੱਨਸਟੀ ਹੈ ਅਤੇ *u* ਇਸ ਸਮੀਰਕਨ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਰੇਖਿਕ ਨਾ-ਫੈਲਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਾਸਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨੈਟਿਕ ਐਨਰਜੀ ਡੈੱਨਸਟੀ ਹੈ

: u = \frac{1}{2}\! \left(\mathbf{E} \cdot \mathbf{D} + \mathbf{B} \cdot \mathbf{H}\right)\!,
ਜਿੱਥੇ
* **E** ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਫੀਲਡ ਹੈ;
* **D** ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਡਿਸਪਲੇਸਮੈਂਟ ਫੀਲਡ ਹੈ;
* **B** ਚੁੰਬਕੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਘਣਤਾ;
* **H** ਚੁੰਬਕੀ ਖੇਤਰ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ
ਧੰਨਵਾਦ ਦਿਵਸ

**ਧੰਨਵਾਦ ਦਿਵਸ** ( ਥੇਂਕਸ ਗਿਵਿੰਗ- ਡੇ ) ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ : Thanksgiving day ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਬਰਕਤ ਲਈ ਧੰਨਵਾਦ ਦਿਨ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਫ਼ਸਲ ਤਿਉਹਾਰ ( harvest festival ) ਹੈ। ਇਹ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਅਕਤੂਬਰ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸੋਮਵਾਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਚੌਥੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਹੋਰ ਥਾਂਵਾ ਤੇ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ
ਉਸਮਾਨ ਖ਼ਾਲਿਦ ਬੱਟ

**ਉਸਮਾਨ ਖ਼ਾਲਿਦ ਬੱਟ **ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹਨ। ਉਹ *ਏਕ ਨਈ ਸਿੰਡ੍ਰੇਲਾ* (ਜੀਓ ਟੀਵੀ) ਅਤੇ *ਔਨ ਜ਼ਾਰਾ* (ਏ-ਪਲੱਸ ਇੰਟਰਟੇਨਮੈਂਟ) ਡਰਾਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਰੋਲ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਚਰਚਿਤ ਹੋਇਆ। 

## ਨਿਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਸਮਾਨ ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ, (ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿੱਚ 9 ਫਰਵਰੀ 1986 ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਡਾ. ਖ਼ਾਲਿਦ ਸੈਦ ਬੱਟ ਇੱਕ ਚਰਚਿਤ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਲੇਖਕ ਹਨ। 

## ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
### ਫਿਲਮਾਂ 
### ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 
### ਲੇਖਕ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ
ਮੁਕਦਨ ਦੀ ਘਟਨਾ

**ਮੁਕਦਨ ਦੀ ਘਟਨਾ ਜਾਂ ਮਨਚੂਰੀਆ ਸੰਕਟ** ਚੀਨ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਘਰਸ਼ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਮਨਚੂਰੀਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਜਾਪਾਨ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਮਨਚੂਰੀਆ ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਵਾਨਪੋਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਨਾਕਾਮੂਰਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ
ਵਾਨਪੋਸ਼ਾਂ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਕੋਰੀਆ ਨਾਲ ਸੀ। ਇਹ ਲੋਕ ਮਨਚੂਰੀਆ ਵਿੱਚ ਵਸ ਗਏ ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈਆ। ਇਸ ਵਾਸਤੇ ਮਨਚੂਰੀਆ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਵਾਸਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਬੰਨ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਖਾਈਆਂ ਪੁੱਟਣ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਚੀਨ ਦੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੇ ਰੋਕਿਆ, ਪਰ ਅਖੀਰ 'ਚ ਲੜਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਦੋਨੋਂ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੇ ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਕੰਮ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜਾਨੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ। ਦੋਨੋਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭੰਡੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਜਾਪਾਨ, ਕੋਰੀਆ, ਚੀਨ 'ਤੇ ਮਨਚੂਰੀਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚੰਡਤਾ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਗਈ। ਅਜੇ ਇਹ ਘਟਨਾ ਠੰਡੀ ਹੋ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ ਕਿ ਨਾਕਾਮੂਰਾ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਭੜਕ ਉਠਿਆ। ਜੂਨ 1931 ਨੂੰ ਜਾਪਾਨੀ ਸੈਨਾ ਦੇ ਕਪਤਾਨ ਨਾਕਾਮੂਰਾ ਨੂੰ ਚੀਨੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਉਜਾੜ ਥਾਂ 'ਤੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਚੀਨੀ ਸਰਕਾਰ ਇਹ ਕਹਿ ਰਹੀ ਸੀ ਕਿ ਕਪਤਾਨ ਨਾਕਾਮੂਰਾ ਦੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਦੀ ਜਾਂਚ ਪੜਤਾਲ ਮਗਰੋਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਭੱਜਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨ 'ਤੇ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਚੀਨ ਵਿਰੋਧੀ ਭਾਵਨਾ ਭੜਕ ਉਠੀ ਤੇ ਲੋਕ ਜਾਪਾਨੀ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਚੀਨ ਪ੍ਰਤੀ ਕਠੋਰ ਨੀਤੀ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਜੋਰ ਪਾ ਰਹੇ ਸਨ।

## ਮੁਕਦਨ ਦੀ ਘਟਨਾ
ਚੀਨ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਕੋਈ ਨਾ ਕੋਈ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਜਾਪਾਨ ਸੈਨਿਕ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਹੀ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ ਤੇ ਗੋਲੀਆ ਚੱਲਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਮ ਹੀ ਆਉਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਵਾਸਤੇ ਇਹ ਆਮ ਅਭਿਆਸ ਸੀ। 18 ਸਤੰਬਰ 1931 ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਮੁਕਦਨ ਦੇ ਲੋਕ ਉਠੇ ਤਾਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋਏ ਅਤੇ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਜਾਪਾਨੀਆਂ ਦੀ ਕੈਦ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ। ਜਾਪਾਨੀ ਸੈਨਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੀਨੀ ਸੈਨਿਕ ਰਾਤ ਨੂੰ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਨੂੰ ਉਡਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਤੇ ਲੜਾਈ ਹੋ ਗਈ। ਪਰ ਚੀਨੀ ਇਸ ਨੂੰ ਮਨਘੜਤ ਘਟਨਾ ਦੱਸ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਜਾਪਾਨ ਮਨਚੂਰੀਆ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਮੁਕਦਨ ਉੱਪਰ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰਨ ਮਗਰੋਂ ਜਾਪਾਨੀ ਸੈਨਾ ਨੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇ ਲੰਬੇ ਚੌੜੇ ਖੇਤਰ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਸੈਨਿਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਂਤਕ ਚੀਨੀ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਆ। 3 ਜਨਵਰੀ 1932 ਨੂੰ ਇਸ ਸੈਨਾ ਨੇ ਚਿੰਚੋ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਜਾਪਾਨੀ ਸੈਨਾ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜਿੱਤਾਂ ਉੱਪਰ ਜਿੱਤਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਤੇ ਚੀਨ ਦੀ ਮਹਾਨ ਦੀਵਾਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਮਨਚੂਰੀਆ 'ਤੇ ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੋ ਗਿਆ।

## ਸਿੱਟਾ
ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮਨਚੂਰੀਆ ਹੀ ਚੀਨ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਘਰਸ਼ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਸੀ। ਜਾਪਾਨ ਹਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਮਨਚੂਰੀਆ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਅੰਤ 'ਚ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਤੀਬਰ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਹੋਈ। ਮਨਚੂਰੀਆ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੀਨ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸੰਘ ਤੋਂ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਦੂਸਰਾ ਚੀਨ-ਜਾਪਾਨ ਯੁੱਧ

**ਦੂਸਰਾ ਚੀਨ-ਜਾਪਾਨ ਯੁੱਧ** ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦੀ ਲਾਲਸਾ ਕਾਰਨ ਸੰਨ 1937 ਵਿੱਚ ਇਹ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਪਹਿਲੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਮਗਰੋਂ ਜਾਪਾਨ ਸੰਪੂਰਨ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਾਂ-ਸ਼ਕਤੀ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦੀ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਪਨਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਕੋਰੀਆ ਅਤੇ ਫਾਰਮੋਸਾ ਤੇ ਆਪਣਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਸੰਨ 1931 ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਹ ਕਰੇ ਬਿਨਾ ਹੀ ਮਨਚੁਰੀਆ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਰਾਜ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਮਗਰੋਂ ਉਸ ਨੇ ਚੀਨ ਅਤੇ ਮੰਗੋਲੀਆ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ।
## ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਨੀਤੀ
ਜਾਪਾਨ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਉੱਨਤੀ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਪੂੰਜੀਵਾਦ ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਸਾਮਰਾਜ ਵਲ ਵਧਣਾ ਆਰੰਭ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਾਪਾਨੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਸੰਸਾਰ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਚੀਨ ਉੱਤੇ ਜਿੱਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਜਾਪਾਨ ਨੇ ਚੀਨ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਘਰੇਲੂ-ਯੁੱਧ ਦੀ ਅੱਗ ਫੈਲਾਉਣ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ। ਸੰਨ 1931 ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨੀ ਰੇਲ ਗਾਰਵਾਂ ਵਿੱਚ ਝਗੜਾ ਹੋਣ ਤੇ ਜਾਪਾਨ ਨੂੰ ਬਹਾਨਾ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਜਿਸ ਦੇ ਫਲਸਰੂਪ ਜਾਪਾਨ ਨੇ ਚੀਨ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਕੇ ਮੁਕਦਨ ਅਤੇ ਚਾਨ-ਚੁਨ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ।

## ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਕ੍ਰਿਆ
ਮੁਕਦਨ ਦੀ ਘਟਨਾ ਨੇ ਚੀਨੀ ਜਨਤਾ ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨ ਵਿਰੋਧੀ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਹੜਤਾਲਾਂ ਅਤੇ ਵਿਖਾਵੇ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨੀ ਮਾਲ ਦਾ ਬਾਈਕਾਟ ਕੀਤਾ। ਪਰ ਚਿਆਂਗ ਕਾਈ ਛੇਕ ਦੀ ਨਾਨਕਿੰਗ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕੋਈ ਕਦਮ ਨਾ ਉਠਾਇਆ।

## ਜੇਹੋਲ ਤੇ ਜਿੱਤ
ਸੰਨ 1933 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਕਵਾਂਗ-ਤੁੰਗ ਸੈਨਾ ਨੇ ਸ਼ਾਨ ਹੈਕਵਾਨ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਨਚੂਰੀਆ ਦੇ ਸੂਬੇਦਾਰ ਲਿਆਂਗ ਦੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਕਿ 3 ਮਾਰਚ, 1933 ਨੂੰ ਜੇਹੋਲ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਚਿੰਗਤੇਹ ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ।
## ਮੰਗੋਲੀਆ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ
ਸੰਨ 1935 ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨ ਨੇ ਚਹਾਰ ਪ੍ਰਾਂਤ ਮੰਚੂਕੁਓ ਰਾਜ ਦੇ ਇੱਕ ਭਾਗ ਨੂੰ ਮਾਂਚੂਕੋ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਓਮਿੰਨਟਾਂਗ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆ ਸਾਖ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚੈਂਗਸੀ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤੇ ਰੂਸ ਦੇ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ ਸਟਾਲਿਨ ਨੇ ਮਾਰਚ 1936 ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰੂਸ ਮਾਂਚੂਕੋ ਦੁਆਰਾ ਬਾਹਰੀ ਮੰਗੋਲੀਆ ਤੇ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਘੋਸ਼ਣਾ ਨਾਲ ਜਾਪਾਨ ਸਹਿਮ ਗਿਆ ਅਤੇ ਜਰਮਨੀ ਨਾਲ ਸੰਨ 1936 ਵਿੱਚ ਸੰਧੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਟਲੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਗਿਆ।
## ਲਿਅੋਕੋਚਿਆਓ ਘਟਨਾ
ਜੁਲਾਈ 1937 ਨੂੰ ਪੀਕਿੰਗ ਦੇ ਨੇੜੇ ਮਾਰਕੋਪੋਲੋ ਪੁਲ ਤੇ ਜਾਪਾਨੀ ਸੈਨਾ ਯੁੱਧ ਅਭਿਆਸ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਤੇ ਚੀਨੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨਾਲ ਝੜਪ ਹੋ ਗਈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨੀ ਸੈਨਿਕ ਲਾਪਤਾ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਜਾਪਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਤਲਾਸ਼ੀ ਲੈਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਚੀਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਅਜੇ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦ ਮੈਂਬਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵੜ ਕੇ ਜਾਂਚ ਕਰ ਹੀ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਜਾਪਾਨੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੇ ਚੀਨੀ ਪਹਿਰੇ ਦਾਰਾਂ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿਤਾ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਰਤਾ ਭੰਗ ਕਰ ਦਿਤੀ। ਬਸ ਜਾਪਾਨ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲ ਗਿਆ। ਇਹ ਯੁੱਧ 8 ਸਾਲ ਚਲਦਾ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਦੂਜੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਦਸੰਬਰ 1941 ਦੇ ਮਗਰੋਂ ਜਾਪਾਨ-ਚੀਨ ਦਾ ਇਹ ਯੁੱਧ ਵੀ ਸੰਸਾਰ ਯੁੱਧ ਦਾ ਅੰਗ ਬਣ ਗਿਆ।

## ਸਿੱਟਾ
ਚੀਨ-ਜਾਪਾਨ ਯੁੁੱਧ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦੀ ਭੁੱਖ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਇਹ ਯੁੱਧ ਦੁਰ-ਪੂਰਬ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾ ਸੀ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀਪੀਡੀਆ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮਹੀਨਾ