open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਟੋਨੋਮਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ

**ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਟੋਨੋਮਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ** (ਸਪੇਨੀ: *Universidad Nacional Autónoma de México, - ਅੱਖਰੀ ਅਨੁਵਾਦ: ਆਟੋਨੋਮਸ ਨੈਸ਼ਨਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਮੈਕਸੀਕੋ*, **ਯੂਐਨਏਐਮ**) ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਖੋਜ ਦੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਖੋਜ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰੈਂਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬਹੁਤ ਉੱਚੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਹੈ।ਯੂਐਨਏਐਮ ਦਾ ਕੈਂਪਸ ਇੱਕ ਯੂਨੈਸਕੋ ਵਿਸ਼ਵ ਹੈਰੀਟੇਜ ਸਾਈਟ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਮੁੱਖ ਕੈਂਪਸ ਵਿਚ ਕੰਧ ਚਿੱਤਰ ਮੈਕਸੀਕਨ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੁਝ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੇ ਪੇਂਟ ਕੀਤੇ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਿਏਗੋ ਰਿਵੇਰ ਅਤੇ ਡੇਵਿਡ ਅਲਫਾਰੋ ਸਿਕੀਰੋਸ। 2016 ਵਿਚ, ਇਸ ਦੀ ਸਿਰਫ 8% ਦੀ ਸਵੀਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀ ਦਰ ਸੀ। ਯੂਐਨਏਐਮ ਰੋਬਰਟਿਕਸ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਵਿਗਿਆਨ, ਗਣਿਤ, ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, ਮਨੁੱਖੀ-ਕੰਪਿਊਟਰ ਸੰਚਾਰ, ਇਤਿਹਾਸ, ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਵਰਗੇ ਅਨੇਕ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਖੋਜ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪੇਟੈਂਟ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਸਾਰੇ ਮੈਕਸੀਕਨ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਯੂਐਨਏਐਮ ਦੇ ਪੂਰਵ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਜਾਂ ਫੈਕਲਟੀ ਮੈਂਬਰ ਹਨ। 

ਇਸ ਦੇ ਆਧੁਨਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ  ਯੂਐਨਏਐਮ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ  22 ਸਤੰਬਰ 1910 ਨੂੰ ਜਸਟੋ ਸੀਅਰਾ ਨੇ ਇਸਦੀ ਪੂਰਵਜ ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੀ ਰਾਇਲ ਐਂਡ ਪੌਂਟੀਫ਼ੀਕਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਇੱਕ ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਯੂਐਨਏਐਮ ਨੇ 1929 ਵਿਚ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੁਦ ਦੇ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦਖਲ ਅੰਦਾਜ਼ੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਆਪਣੇ ਬਜਟ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਜੀਵਨ ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਦਿਅਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ  ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਬਲ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।

ਯੂਐਨਏਐਮ 1968 ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ਸੀ, ਜੋ ਨਿਰੰਕੁਸ਼ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਵਿਆਪੀ ਵਿਦਰੋਹ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਵੱਲ ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੀ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
left|thumb|241x241px|ਜਸਟੋ ਸੀਅਰਾ, ਬਾਨੀ
ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ  22 ਸਤੰਬਰ 1910 ਨੂੰ ਜਸਟੋ ਸੀਅਰਾ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।  ਫਿਰ ਪੋਰਫਿਰੋ ਡਿਆਜ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਵਿਚ ਸਿੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ, ਜਿਸ ਨੇ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ, ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੀ ਰਾਇਲ ਐਂਡ ਪੌਂਟੀਫ਼ੀਕਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵੱਖਰੀ ਸੰਸਥਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਪਹਿਲੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ  21 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ 1551ਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਾਹੀ ਫ਼ਰਮਾਨ ਦੁਆਰਾ  ਸਪੇਨ ਦੇ ਚਾਰਲਸ&#x20;ਪਹਿਲੇ ਦੇ ਲਈ ਤਾਜਦਾਰ ਪ੍ਰਿੰਸ ਫਿਲਿਪ ਦੇ ਦਸਤਖਤਾਂ ਨਾਲ ਹੋਈ ਸੀ। ਤੇ ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੇ ਮੈਕਸਿਮਿਲਨ ਪਹਿਲੇ 1865 ਵਿਚ ਇਸਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਜਸਟੋ ਨੇ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੰਬੰਧਾਂ ਵਾਲੀ ਇਸ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਇਕ ਨਵੀਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਧਰਮ ਨਿਰਪੱਖ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਧਰ ਦੀ ਸੰਸਥਾ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਮਿਥਿਆ, ਜੋ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਪੁਨਰਗਠਨ ਕਰ ਸਕੇ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਲਿਨ ਡਾਨ

**ਲਿਨ ਡਾਨ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Lin Dan**; ਅਕਤੂਬਰ 14, 1983 ਜਨਮਿਆ) ਇਕ ਚੀਨੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਦੋ ਵਾਰ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਚੈਂਪੀਅਨ, ਪੰਜ ਵਾਰ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨ, ਅਤੇ ਛੇ ਵਾਰ ਦੇ ਆਲ ਇੰਗਲੈਂਡ ਚੈਂਪੀਅਨ ਹੈ।

ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਖਿਡਾਰੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, 28 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਲਿਨ ਨੇ "ਸੁਪਰ ਗ੍ਰੈਂਡ ਸਲੈਮ" ਦਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੱਠ ਮੁੱਖ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ: ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ, ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ, ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ, ਥਾਮਸ ਕੱਪ, ਸੁਦੀਰਮਨ ਕੱਪ, ਸੁਪਰ ਸੀਰੀਜ਼ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਫ਼ਾਈਨਲਜ਼, ਆਲ ਇੰਗਲੈਂਡ ਓਪਨ, ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ, ਇਸ ਫੀਟ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਅਤੇ ਇੱਕਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉਹ 2008 ਵਿਚ ਜਿੱਤ ਕੇ ਅਤੇ 2012 ਵਿਚ ਆਪਣਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਬਚਾ ਕੇ ਓਲੰਪਿਕ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਪਹਿਲਾ ਪੁਰਸ਼ ਸਿੰਗਲ ਖਿਡਾਰੀ ਵੀ ਬਣਿਆ।

ਮਲੇਸ਼ੀਅਨ ਓਪਨ ਨੂੰ 2017 ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਣ ਨਾਲ, ਲਿਨ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਖਿਡਾਰੀ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ।

2004 ਵਿਚ, ਆਲ ਇੰਗਲੈਂਡ ਓਪਨ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਰੋਧੀ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਪੀਟਰ ਗਡ ਨੇ "ਸੁਪਰ ਦਾਨ / ਅਖੀਰਲੇ ਦਾਨ" ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਉਪਨਾਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਕਰਕੇ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਲਿਨ ਸ਼ੰਘਹਾਂਗ ਕਾਉਂਟੀ, ਲੋਂਗਯਾਨ, ਫੂਜਿਅਨ ਵਿਚ ਇਕ ਹੱਕਾ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਲਿਨ ਡਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪਿਆਨੋ ਵਾਦਕ ਬਣਨ ਲਈ ਸਿੱਖਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਨੇ ਬਜਾਏ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਖੇਡਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਕੌਮੀ ਜੂਨੀਅਰ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੀਪਲਜ਼ ਲਿਬਰੇਸ਼ਨ ਆਰਮੀ ਸਪੋਰਟਸ ਟੀਮ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 2001 ਵਿਚ ਉਹ ਜਦੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਚੀਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਟੀਮ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

2003 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਿਨ, ਜ਼ੀ ਜ਼ਿੰਗਫਾਂਗ, ਜੋ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨ ਸੀ, ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਸਨ।

ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ 13 ਦਸੰਬਰ, 2010 ਨੂੰ ਗੁਆਂਗਜ਼ੂ ਦੇ ਹਾਇਝੁ ਵਿਚ ਮੰਗਣੀ ਕਰ ਲਈ।

*Xie* ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਲਿਨ ਦੇ ਨਾਲ ਰੋਮਾਂਸ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਪਰਦੇਦਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੇ ਜਨਤਕ ਐਕਸਪੋਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਹੁੰਗਾਰਾ ਭਰਿਆ।
ਦੋਵਾਂ ਦਾ 23 ਸਿਤੰਬਰ 2012 ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਸਮਾਰੋਹ ਬੇਈਗਿੰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਖੇ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਸਾਲ 2012 ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਲਿਨ ਦੇ ਪੰਜ ਟੈਟੂ ਦੇਖੇ ਗਏ ਸਨ।
ਉਸ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੇ ਇਕ ਮਸੀਹੀ ਕ੍ਰਾਸ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਤਾਰੇ ਸਨ,
ਉਸ ਦਾ ਸੱਜਾ ਬਾਂਹ "ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤਕ" ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਇੱਕ ਡਬਲ "ਐੱਫ" ਉਸ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਉੱਤੇ,
ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦਸਤਖਤ "ਐਲਡੀ" ਉਸ ਦੀ ਗਰਦਨ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਸਨ।
ਇਹ ਟੈਟੂ ਆਪਣੇ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਰੁਤਬੇ ਕਾਰਨ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

17 ਅਕਤੂਬਰ, 2012 ਨੂੰ, ਉਹ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਸਰਗਰਮ ਚੀਨੀ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਿ ਹੁਆਂਗਿਆਓ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਲੰਡਨ 2012 ਓਲੰਪਿਕ 'ਚ ਓਲੰਪਿਕ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ' "ਅਨਟਿਲ ਦ ਐਂਡ ਆਫ਼ ਦ ਵਰਲਡ" 'ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ।

## ਅਵਾਰਡ 
ਲਿਨ ਨੇ 2006 ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਐਡੀ ਚੁੰਗ ਪਲੇਅਰ ਆਫ ਦ ਈਅਰ ਦਾ ਐਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।
ਉਸਨੇ 2008 ਵਿਚ ਬੀ ਡਬਲਿਊਐਫ ਬੇਸਟ ਮੇਲ ਪਲੇਅਰ ਆਫ ਦ ਈਅਰ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਲਿਨ ਨੂੰ ਗੁਆਂਗਜ਼ੂ, 2010 ਵਿਚ 2010 ਵਿਚ ਹੋਏ ਏਸ਼ੀਆਈ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਖਿਡਾਰੀ (ਐਮਵੀਪੀ) ਵਜੋਂ ਵੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 16 ਜਨਵਰੀ 2011 ਨੂੰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੀਡੀਟੀਵੀ ਸਪੋਰਟਸ ਪਰਸਨੈਲਟੀ ਆਫ ਦਿ ਯੀਅਰ ਵਿੱਚ ਮੇਜਰ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਦੇ ਖ਼ਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਫ ਸੁਥਰਾ ਕਪੜੇ ਲਈ 2010 ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੁਰਸ਼ ਅਥਲੀਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ

thumb|ਅਲਟਰਾਵਾਇਲਟ ਚਾਨਣ ਹੇਠ ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕੁਨੀਨ ਚਮਕਦੀ ਹੋਈ
**ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ (ਜਾਂ ਟੌਨਿਕ ਪਾਣੀ ਜਾਂ** **ਭਾਰਤੀ ਟੌਨਿਕ ਪਾਣੀ**) ਇੱਕ ਕਾਰਬੋਨੇਟਿਡ ਸਾਫਟ ਡ੍ਰਿੰਕ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਨੀਨ ਮਿਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮਲੇਰੀਏ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲੈਕਟਿਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,  ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਹੁਣ ਕੁਨੀਨ ਮਾਤਰਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਇਸਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੌੜੇ ਸੁਆਦ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਅਕਸਰ ਮਿਸ਼ਰਤ ਪਦਾਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਜਿਨ ਅਤੇ ਟੌਨਿਕ ਵਿੱਚ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਮਲੇਰੀਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲੈਕਟਿਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਪੀਣ ਲਈ ਕੁਨੀਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਹ ਮੂਲ ਤੌਰ ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕਾ, ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਖੰਡੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖਪਤ ਲਈ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਖਤਰਨਾਕ ਹੈ। ਕੁਨੀਨ ਪਾਊਡਰ ਇੰਨਾ ਕੁੜੱਤਵਾਨ ਸੀ ਕਿ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਫ਼ਸਰ ਜੋ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਤੈਨਾਤ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੋਡਾ ਅਤੇ ਸ਼ੱਕਰ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਹਿਲਾ ਵਪਾਰਕ  ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ 1858 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਮਿਸ਼ਰਤ ਪੇਅ ਜਿਨ ਅਤੇ ਟੌਨਿਕ ਵੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਉਪਨਿਵੇਸ਼ੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਜਨਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਕਿਤਸਕ ਕੁਨੀਨ ਟੌਨਿਕ ਨੂੰ ਜਿਨ ਨਾਲ ਮਿਲਾਉਂਦੇ ਸਨ।

2010 ਤੋਂ, ਘੱਟੋ ਘੱਟ ਚਾਰ ਟੌਨਿਕ ਸਿਰਪ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਖਪਤਕਾਰ ਸਿਰਪ ਵਿੱਚ ਕਾਰਬੋਨੇਟਡ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਮਿਲਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਨਾਲ ਪੀਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਆਦ ਦੀ ਤੀਬਰਤਾ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

## ਕੁਨੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ 
ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਚਿਕਿਤਸਕ ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ ਕਾਰਬੋਨੇਟਡ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਕੁਨੀਨ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਅੱਜਕਲ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਕੁਨੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਕਾਫੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਲੋਕ ਇਸਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸੁਆਦ ਲਈ ਹੀ ਪੀਂਦੇ ਹਨ। ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ, ਇਹ ਘੱਟ ਕੌੜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸਿਰਪ ਨਾਲ ਮਿੱਠਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਨਿਰਮਾਤਾ ਡਾਇਟ (ਜਾਂ ਸ੍ਲਿਮਲਾਈਨ) ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਕਲੀ ਸੁਆਦਲੇ ਪਦਾਰਥ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਸਪਾਰਟਮ ਮਿਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਕੁਨੀਨ ਵਧ ਅਤੇ ਕਾਰਬੋਨੇਟਿਡ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਕਾਫੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦੇ ਹੈ, ਪਰ ਕੁਝ ਲੋਕ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁੜਤਣ ਪਸੰਦ ਹੈ, ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ, ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਡਰੱਗ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ (ਐਫ ਡੀ ਏ) ਨੇ ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਕੁਨੀਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ 83 ਪਾਰਟਸ ਪਰ ਮਿਲੀਅਨ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ , ਜਦਕਿ ਕੁਨੀਨ ਦੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇਲਾਜ ਦੀ ਮਾਤਰਾ 500-1000 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਸੀਮਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਮਲੇਰੀਆ ਰੋਕਥਾਮ ਲਈ ਹਰ 8 ਘੰਟੇ, 10 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋ (ਇਕ 70 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਬਾਲਗ ਲਈ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 2100 ਮਿਲੀਗ੍ਰਾਮ)। ਫਿਰ ਵੀ, ਅਕਸਰ ਲੱਤ ਦੇ ਕੜਿੱਲ ਦੀ ਰਾਹਤ ਵਜੋਂ ਇਸਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਡਾਕਟਰੀ ਖੋਜ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਕੁਨੀਨ ਦੇ ਜੋਖਮਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਐਫਡੀਏ ਨੇ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਨੂੰ "ਆਫ ਲੇਬਲ" ਕੁਨੀਨ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

## ਵਰਤੋਂ 
ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਅਕਸਰ ਪੇਅ ਪਦਾਰਥ ਮਿਸ਼ਰਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਜਿਨ ਜਾਂ ਵੋਡਕਾ ਤੋਂ ਬਣੇ ਪੇਅ (ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਇੱਕ ਜਿਨ ਅਤੇ ਟੌਿਨਕ ਜਾਂ ਵੋਡਕਾ ਟੌਿਨਕ)।  ਦੇ ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਨਿੰਬੂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਕੌੜਾ ਨਿੰਬੂ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

## ਚਮਕਣਾ 
ਸ਼ਕਤੀਦਾਇਕ ਪਾਣੀ ਅਲਟਰਾਵਾਇਲਟ ਚਾਨਣ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਕੁਨੀਨ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
Category:CS1 maint: BOT: original-url status unknown
ਰਿਚਰਡ ਬ੍ਰੈਨਸਨ

**ਰਿਚਰਡ ਚਾਰਲਸ ਨਿਕੋਲਸ ਬ੍ਰੈਨਸਨ** (ਜਨਮ 18 ਜੁਲਾਈ 1950) ੲਿੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਦਿੱਗਜ ਕਾਰੋਬਾਰੀ, ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜ-ਸੇਵੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ *ਵਰਜੀਨ ਗਰੁੱਪ* ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਹੈ, ਜੋ 400 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੰਪਨੀਆਂ ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਇੱਕ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਬਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਉੱਦਮ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇਕ **ਸਟੂਡੈਂਟ** ਨਾਮਕ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਸੀ। 1970 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮੇਲ-ਅਾਰਡਰ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 1972 ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਸਟੋਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ **ਵਰਜੀਨ ਰਿਕਾਰਡਜ਼** ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ **ਵਰਜੀਨ ਮੈਗਾਸਟੋਰਜ਼** ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। 1980 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਦਾ ਵਰਜਿਨ ਬ੍ਰਾਂਡ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਿਅਾ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਵਰਜੀਨ ਅਟਲਾਂਟਿਕ ਏਅਰ ਲਾਈਨ ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਰਜੀਨ ਰਿਕਾਰਡ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਲੇਬਲ ਹੋਰ ਫੈਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਹੀ ੳੁਸਦੇ ਯਤਨਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੇ ਸਨ।

ਮਾਰਚ 2000 ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਨੂੰ ਬਕਿੰਘਮ ਪੈਲੇਸ ਵਿੱਚ **ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲੲੀ** ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਿਟੇਲ, ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ , ਸਾਹਸ ਭਰੇ ਕੰਮਾਂ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਨਵਤਾਵਾਦੀ ਕੰਮ ਕਰਕੇ ਉਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਸਤੀ ਬਣ ਗਿਅਾ ਸੀ। 2002 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਬੀਬੀਸੀ ਦੇ 100 ਮਹਾਨ ਬ੍ਰਿਟਨਜ਼ ਦੇ  ਪੋਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਨਵੰਬਰ 2017 ਵਿੱਚ, ਫੋਰਬਜ਼ ਨੇ ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਦੀ ਅੰਦਾਜ਼ਨ ਸੰਪਤੀ ਕੀਮਤ 5.1 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੱਸੀ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਦਾ ਜਨਮ ਬਲੈਕਹੀਥ, ਲੰਡਨ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿਖੇ ਹੋੲਿਅਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਐਡਵਰਡ ਜੇਮਸ ਬ੍ਰੈਨਸਨ, ਇੱਕ ਬੈਰਿਸਟਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ, ੲੀਵ ਬ੍ਰੈਨਸਨ, ਨੂੰ ਇੱਕ ਹਵਾਈ ਸੇਵਾਦਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਛੋਟੀਆਂ ਭੈਣਾਂ ਹਨ। ਉਸਦੇ ਦਾਦਾ ਜੀ, ਸਰ ਜਾਰਜ ਆਰਥਰ ਹਾਰਵਿਨ ਬ੍ਰੈਨਸਨ, ਹਾਈਕੋਰਟ ਆਫ਼ ਜਸਟਿਸ ਦੇ ਜੱਜ ਸਨ।

ਬ੍ਰੈਨਸਨ, ਸਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਸਕੂਲ  ਸਕੈਚਕਿਲਫ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਬਕਿੰਗਹੈਮਸ਼ਾਇਰ ਵਿਖੇ ਇਕ ਆਜ਼ਾਦ ਸਕੂਲ ਸਟੋੲੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜਿਅਾ।ਡਿਸਲੇਕਸੀਆ ਦੀ ਸਮੱਸਿਅਾ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਦਾ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਬਹੁਤ ਮਾੜਾ ਸੀ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਖ਼ਰੀ ਦਿਨ 'ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੈਡਮਾਸਟਰ, ਰਾਬਰਟ ਡ੍ਰੇਸਨ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਜਾਂ ਤਾਂ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇਗਾ ਜਾਂ ਕਰੋੜਪਤੀ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ
ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਨੇ 1972 ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਟੇਨ ਟੋਮਸੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾੲਿਅਾ ਅਤੇ 1979 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਿੱਤਾ। ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਦਾ ਦੂਜਾ ਵਿਆਹ  ਜੋਨ ਟੈਂਪਲੇਨ ਨਾਲ 1989 ਵਿੱਚ ਨੇਕਰ ਆਈਲੈਂਡ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹੋਲੀ ਅਤੇ ਸੈਮ ਹਨ।

1998 ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ *ਲੂਜ਼ਿੰਗ ਮਾੲੀ ਵਰਜੈਨਿਟੀ* ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ੲਿਹ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੈਸਟ-ਸੈਲਰ ਕਿਤਾਬ ਸੀ। 2013 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰੈਨਸਨ ਓਲਡ ਸਟੋਇਕ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ ਸਟੋੲੀ ਸਕੂਲ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣ ਗਿਅਾ।

## ਹਵਾਲੇ
ਟਿਮ ਡੰਕਨ

**ਟਿਮਥੀ ਥੀਓਡੋਰ ਡੰਕਨ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Timothy Theodore Duncan**; ਜਨਮ: ਅਪ੍ਰੈਲ 25, 1976), ਇਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ 19-ਸਾਲ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਐਨ.ਬੀ.ਏ.) ਵਿੱਚ ਸਾਨ ਅੰਟੋਨਿਓ ਸਪਰਜ਼ ਨਾਲ ਖੇਡਿਆ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਉਹ ਪੰਜ-ਵਾਰ ਐਨ.ਬੀ.ਏ. ਚੈਂਪੀਅਨ, ਦੋ ਵਾਰ ਐਨ.ਬੀ.ਏ. ਐਮ.ਵੀ.ਪੀ, ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਦਾ ਐੱਨ.ਬੀ.ਏ. ਫਾਈਨਲਜ਼ ਐਮ.ਵੀ.ਪੀ, ਅਤੇ ਇਕ ਐਨਬੀਏ ਆਲ-ਸਟਾਰ ਗੇਮ ਐਮ.ਵੀ.ਪੀ ਹੈ।

ਉਹ 15 ਵਾਰ ਦੇ ਐਨਬੀਏ ਆਲ-ਸਟਾਰ ਵੀ ਹਨ ਅਤੇ 13 ਲਗਾਤਾਰ ਸੀਜ਼ਨਾਂ ਲਈ ਓਲ-ਐਨ ਬੀ ਏ ਅਤੇ ਆਲ-ਰੱਵਗੀ ਟੀਮਾਂ ਦੋਨਾਂ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਇਕਲੌਤਾ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਡੰਕਨ ਨੂੰ ਹਰ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਪਰਸ ਕਲੱਬ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਖਿਡਾਰੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।

ਡੰਕਨ ਨੇ ਇੱਕ ਤੈਰਾਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਿਰਫ 9 ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਹਰੀਕੇਨ ਹੂਗੋ ਨੇ ਯੂ. ਵੀਜ਼ ਵਰਜਿਨ ਟਾਪੂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਸੰਤ ਕ੍ਰੌਕਸ ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਮਿਸ਼ਰਤ ਪੂਲ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਉਸਨੇ ਸੇਂਟ ਡੁੰਨਸਟਨ ਦੇ ਐਪੀਸਕੌਪੋਲ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਲਈ ਖੇਡਿਆ ਅਤੇ ਵੇਕ ਫਾਰੈਸਟ ਡੈਮਨ ਡਿਕੌਨਸ ਨਾਲ ਕਾਲਜ ਦੀ ਕਰੀਅਰ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਨਾਸਿਤਥ ਕਾਲਜ ਪਲੇਅਰ ਆਫ ਦ ਈਅਰ, ਯੂਐਸਬੀਐਬਲਏ ਕਾਲਜ ਪਲੇਅਰ ਆਫ਼ ਦ ਈਅਰ ਅਤੇ ਜੌਹਨ ਲੌਡਲ ਐਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ।
ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਡੈਨਕਨ ਨੇ ਸਾਲ 1997 ਦੇ ਐਨ.ਏ.ਏ. ਡਰਾਫਟ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਸਾਨ ਅੰਟੋਨਿਓ ਦੁਆਰਾ ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸਾਲ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਐਨ.ਬੀ.ਏ ਰੂਕੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

ਮੈਦਾਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ, ਡੰਕਨ ਆਪਣੇ ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਨਿਮਰ ਤਰੀਕੇ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਸਰਗਰਮ ਪਰਉਪਕਾਰ ਵੀ।
ਉਹ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਇੱਕ ਡਿਗਰੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਸਿਹਤ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਯੁਵਾ ਖੇਡਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਟਿਮ ਡੰਕਨ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਡੰਕਨ ਦੀਆਂ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਭੈਣਾਂ, ਚੈਰਲ ਅਤੇ ਟ੍ਰਿਸੀਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਭਰਾ, ਸਕੌਟ ਹਨ।
ਆਪਣੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਨ ਖਿਡਾਰੀ ਸਨ: ਸ਼ਰਲ ਇੱਕ ਨਰਸ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੈਂਪੀਅਨ ਤੈਰਾਕ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਕਾਓਲ ਵਿੱਚ 1988 ਦੇ ਓਰਮੀਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਟਰੀਸੀਆ ਨੇ ਯੂ.ਐਸ. ਵਰਜੀਨ ਟਾਪੂ ਲਈ ਤੈਰਾਕੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਕਾਲਜ ਵਿਚ, ਡੰਕਨ ਨੇ ਸਮਾਜਕ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਕਿਤਾਬ '*ਆਵਿਰਸਵ ਇੰਟਰਪਰਸਨਲ ਬੀਹੇਵਅਰਜ਼*' ਵਿਚ ਇਕ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਹਿ-ਲੇਖ ਲਿਖਿਆ।

ਡੰਕਨ ਨੇ ਜੁਲਾਈ 2001 ਵਿਚ ਅਮੀ ਸ਼ੇਰੇਲ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਜੋੜੇ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਬੱਚੀ, ਸਿਡਨੀ ਸੀ। 2007 ਦੀ ਗਰਮੀ ਵਿਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੂਜਾ ਬੱਚਾ, ਪੁੱਤਰ ਡ੍ਰੇਵੈਨ ਸੀ। ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਮਿਲੀ ਸੀ ਕਿ ਡੈਨਕਨਜ਼ ਮਈ 2013 ਵਿਚ ਤਲਾਕ ਲੈ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰੰਤੂ ਤਲਾਕ 23 ਨਵੰਬਰ 2013 ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸੀ। 2017 ਵਿੱਚ, ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਮਿਕਾ ਵੈਨੇਸਾ ਮਾਸਸੀਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਤੀਜੇ ਬੱਚੇ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਕੀਤਾ, ਕੁਇਲ ਡੰਕਨ।

ਟਿੰਮ ਡੰਕਨ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜੋ ਸਾਨ ਐਂਟੋਨੀਓ, ਵਿੰਸਟਨ-ਸਲੇਮ ਅਤੇ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਸਟੇਟਸ ਵਰਜਿਨ ਟਾਪੂ ਵਿਚ ਸਿਹਤ ਜਾਗਰੂਕਤਾ / ਖੋਜ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨ ਖੇਡ / ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਮ ਡੰਕਨ ਬੌਲਿੰਗ ਫਾਰ ਡਾਲਰ $ ਚੈਰੀਟੀ ਬਾਊਲ-ਏ-ਥਾਨ ਅਤੇ ਸਲਾਮ ਡੰਕਨ ਚੈਰੀਟੀ ਗੋਲਫ ਕਲਾਸਿਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। 2001 ਅਤੇ 2002 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਨੇ ਬੱਚੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਸਟੇਟ ਕੈਂਸਰ ਖੋਜ ਲਈ $ 350,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਡੰਕਨ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ "ਗੁੱਡ ਗਾਇਜ਼" ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਸਪੋਰਟਿੰਗ ਸਮਾਰੋਹ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਪ੍ਰ੍ਸ ਕਪਤਾਨੀ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸਦਮੇ ਦਾ ਕੇਂਦਰ, ਸੈਂਟਰ ਆੱਫ ਸੈਂਟਰ ਆਫ਼ ਸੈਨ ਅੰਦੋਲਨ ਅਤੇ ਕੈਂਸਰ ਥਰੈਪੀ ਅਤੇ ਰਿਸਰਚ ਸੈਂਟਰ ਦਾ ਵੀ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1976
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਰਵੀ ਕੁਮਾਰ ਨਾਰਾ

**ਰਵੀ ਕੁਮਾਰ ਨਾਰਾ** (ਤੇਲੁਗੂ: నర్రా రవికుమార్) ਸਿਕੰਦਰਾਬਾਦ ਤੋਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਹੈ, ਜੋ ਦਲਿਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।  ਉਸ ਨੂੰ 2014 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਮਾਜ ਉਸਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ  ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਜੀਵਨੀ 
ਰਵੀ ਕੁਮਾਰ ਨਾਰਾ ਦਾ ਜਨਮ 1 ਸਤੰਬਰ 1963 ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਵਿਚ, ਥੋੜ੍ਹੇ ਵਿੱਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ੰਕਰਇਆ ਨਾਰਾ, ਜੋ ਕਿ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਤਨਖ਼ਾਹ ਤੇ ਦਿਹਾੜੀ ਕਰਦਾ ਸੀ,  ਭਾਰਤ ਦੇ ਇੱਕ ਰਾਜ, ਤੇਲੰਗਾਨਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸਿਕੰਦਰਾਬਾਦ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦਾ ਜੁੜਵਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਦੀ ਇੱਕ ਝੋਪੜੀ ਵਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ (ਬੀਐਸਸੀ), ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ ਅਤੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ, ਐਲ ਐਲ ਬੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਐਲਐਲਐਮ ਦੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਪੱਤਰਕਾਰਤਾ (ਡੀ.ਜੇ.) ਵਿਚ ਡਿਪਲੋਮਾ  ਅਤੇ ਪਬਲਿਕ ਰਿਲੇਸ਼ਨਜ਼ ਵਿਚ ਇਕ ਡਿਪਲੋਮਾ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

## ਦਲਿਤ ਉਦਮੀ 
ਨਾਰਾ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਦਲਿਤ ਭਾਰਤੀ ਚੈਂਬਰ ਆਫ ਕਾਮਰਸ ਐਂਡ ਇੰਡਸਟਰੀ (ਡੀ ਆਈ ਸੀ ਸੀ ਆਈ) ਦਾ  ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ ਹੈ, ਜੋ ਪੰਜ ਸੂਬਿਆਂ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾਹੈ। ਉਹ 2011 ਤੋਂ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਡੀ ਆਈ ਸੀ ਸੀ ਆਈ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵੀ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਗਵਰਨਿੰਗ ਬੋਰਡ ਆਫ ਡੀ ਆਈ ਸੀ ਸੀ ਆਈ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਉਦਯੋਗਿਕ ਨੀਤੀ 2010-2015 ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਧਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਦਲਿਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਰਹੇ।

ਉਹ  ਸਾਕਾਰਾਤਮਕ ਕਾਰਵਾਈ ਅਤੇ ਸਪਲਾਇਰ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਟਾਸਕ ਫੋਰਸ (ਐਨਟੀਐਫ) ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਨਾਰਾ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਐਨਆਈਐਮਐਸਐਮਈ ਵਿਚ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ 220 ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ, ਜਿਸ ਵਿਚ  40 ਤੋਂ ਵੱਧ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਦਲਿਤ ਉਦਮੀਆਂ ਲਈ 21 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਇਗਨਾਈਟ ( IGNITE) ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰਕਾਰ, ਸੀ ਆਈ ਆਈ, ਬੈਂਕਾਂ, ਸਿਖਲਾਈ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਹੋਰ ਅਦਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਇਕ ਉਦਮਸ਼ੀਲਤਾ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ। 

## ਸ਼ਾਂਤੀ ਚੱਕਰ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ 
ਨਾਰਾ ਨੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਚੱਕਰ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਦਲਿਤਾਂ ਵਿਚ ਨੈਟਵਰਕਿੰਗ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਲਈ ਇਕ ਸੇਵਾ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੀ ਆਰ ਅੰਬੇਦਕਰ ਦੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਨੂੰ ਲੈਕੇ ਚੱਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਦਲਿਤਾਂ - ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਵੱਖ ਵੱਖ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਤੇ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰੀ ਕਲਾਸਾਂ ਲਗਾਉਂਦੀ ਹੈ।

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਰੈਕੋਗਨੀਸ਼ਨ 
ਰਵੀ ਕੁਮਾਰ ਨਾਰਾ  ਨੂੰ 2014 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਮਾਜ ਲਈ ਉਸਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਾਸਤੇਭਾਰਤ ਦੇ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1963
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਲਿਤ ਆਗੂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜੂਪਕਾ ਸੁਭਦਰਾ

**ਜੂਪਕਾ ਸੁਭਦਰਾ** ਇਕ ਦਲਿਤ ਕਾਰਕੁੰਨ, ਕਵੀ ਅਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਦਲਿਤਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਹਾਲਾਤ, ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਖਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਲਿਖਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਸਕੱਤਰੇਤ ਵਜੋਂ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਸੁਭਦਰਾ ਦਾ ਜਨਮ ਵਾਰੰਗਲ ਜ਼ਿਲੇ (ਮੌਜੂਦਾ ਤੇਲੰਗਾਨਾ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਦੀਗਾ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੈ ਅਤੇ 12 ਭੈਣ-ਭਰਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਹੈ। ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਉਹ ਇੱਕ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਦੇ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਦੁਆਰਾ, ਉਸ ਨੇ ਮਤਿਪੁੱਲੂ (ਐਸਸੀ, ਐਸਟੀ, ਬੀ ਸੀ ਅਤੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ) ਮਹਿਲਾ ਲੇਖਕਾਂ ਦੇ ਫੋਰਮ ਦੀ ਸਥਾਪਤੀ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਜਰਨਲ 'ਭੂਮਿਕਾ' ਨੂੰ ਵੀ ਇੱਕ ਕਾਲਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

## ਸੰਗ੍ਰਹਿ 
ਸੁਭਦਰਾ ਦਾ ਆਪਣੇ ਹੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਅਤੇ ਤਜੁਰਬੇ ਦੇ ਅਧਾਰਿਤ ਕੰਮ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ-

* ਰਾਇੱਕਾ ਮਾਨਯਮ -  ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
* ਆਯਾਯੋ ਦਮੱਕਾ - ਇੱਕ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ
* ਨੱਲਾ ਰੇਗਦੀ ਸੱਲੂ - ਮਾਗੀਦਾ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
* ਕੈਤੁਨਾਕਾਲਾ ਡਨਡੇਮ - ਮਗੀਦਾ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਲਿਤ ਸੰਗਰਾਮੀਏ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਲਿਤ ਸਾਹਿਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਥਾਮਸ ਗੇਜ

ਜਨਰਲ **ਥਾਮਸ ਗੇਜ** (10 ਮਾਰਚ 1718/19 - 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 1787) ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫੌਜੀ ਅਫਸਰ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਇਨਕਲਾਬ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ੌਜ ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਜੋਂ ਭੂਮਿਕਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।

ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖੂਬਸੂਰਤ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਫ਼ੌਜੀ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਫ਼ੌਜੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ 1755 ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਮੌਨੋਂਗਲੇਲਾ ਦੇ ਆਪਣੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿਰੋਧੀ ਜਾਰਜ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1760 ਵਿੱਚ ਮੌਂਟ੍ਰੀਆਲ ਦੇ ਪਤਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸਦਾ ਨਾਮ ਫੌਜੀ ਗਵਰਨਰ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਫੌਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫੌਜ਼ ਤੋਂ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ ਸਨ ਪਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਰੱਥ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ।

1763 ਤੋਂ 1775 ਤਕ ਉਸਨੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦੇ ਕਮਾਂਡਰ-ਇਨ-ਚੀਫ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, 1763 ਦੀ ਪੋਂਟੀਏਕ ਦੇ ਬਗ਼ਾਵਤ ਲਈ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪ੍ਰਤੀਕ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਬੋਸਟਨ ਟੀ ਪਾਰਟੀ ਲਈ ਮੈਸਾਚੁਸੇਟਸ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਲਈ, ਅਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਐਕਟ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਹਦਾਇਤਾਂ ਸਮੇਤ, 1774 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਸਾਚੁਸੇਟਸ ਬੇ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ ਫੌਜੀ ਗਵਰਨਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਅਪ੍ਰੈਲ 1775 ਵਿੱਚ ਪੈਟ੍ਰੌਟ ਮਿਲਟੀਆਂ ਦੇ ਫ਼ੌਜੀ ਸਟੋਰਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਤ ਕਰਨ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਯੁੱਧ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਲੇਕਸਿੰਗਟਨ ਅਤੇ ਕੌਨਕੌਰਡ ਦੀਆਂ ਲੜਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ। ਬੰਕਰ ਹਿਲ ਦੀ ਜੂਨ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਪਾਿਰੋਸ਼ੀ ਦੀ ਜਿੱਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਕਤੂਬਰ 1775 ਵਿੱਚ ਜਨਰਲ ਵਿਲੀਅਮ ਹੋਵੀ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਬਦਲ ਕੇ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ
ਥਾਮਸ ਗੇਜ ਦਾ ਜਨਮ 10 ਮਾਰਚ 1718/19 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਥਾਮਸ ਗੇਜ, ਪਹਿਲੇ ਵਿਸਕੌਂਟ ਗੇਜ, ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨੇਤਾ ਕਹਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨਾਮ ਸਨ। ਥਾਮਸ ਗੇਜ (ਬਜ਼ੁਰਗ) ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚੇ ਸਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਥਾਮਸ ਦੂਜਾ ਸੀ। 1728 ਵਿੱਚ ਗੇਜ ਨੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਵੈਸਟਮਿੰਸਟਰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਜਾਨ ਬਰਗਰੋਨ, ਰਿਚਰਡ ਹੋਵੀ, ਫਰਾਂਸਿਸ ਬਰਨਾਰਡ ਅਤੇ ਜਾਰਜ ਜਰਮੇਨ ਵਰਗੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ
## ਨੋਟਸ
*
*
*
*
*  (paperback).
*
*
* (Paperback: )
*
*
*
*
*

## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* Gage Papers at the University of Michigan \William L. Clements Library
* 
* 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1720
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1787
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਤਾਨਵੀ ਲੋਕ
ਕਾਰਲੋ ਪੋਂਟੀ

**ਕਾਰਲੋ ਫਰੂਟਨੇਰੋ ਪੀਟਰੋ ਪੋਂਟੀ ਸੀਨੀਅਰ**(ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Carlo Ponti**; 11 ਦਸੰਬਰ 1912 - 10 ਜਨਵਰੀ 2007) ਇੱਕ ਇਟਾਲੀਅਨ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ 140 ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਤਪਾਦ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਕੀਤੇ ਸੀ। ਉਹ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸਟਾਰ ਸੋਫੀਆ ਲੋਰੇਨ ਦਾ ਪਤੀ ਵੀ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਪੋਂਟੀ ਦਾ ਜਨਮ ਮਗੈਂਟਾ, ਲੋਂਬਾਰਡੀ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਦਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਮੇਅਰ ਸਨ।
ਪੋਂਟੀ ਨੇ ਮਿਲਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ
ਉਹ ਮਿਲਾਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਲਾਅ ਫਰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਕੰਟਰੈਕਟਾਂ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਫਿਲਮ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ।

ਪੋਂਟੀ ਨੇ 1940 ਵਿੱਚ ਮਿਲਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਥੇ ਮਾਰੀਓ ਸੋਲਤਤੀ ਦੇ ਪਿਕਕੋਲੋ ਮੋਂਡੋ ਐਂਟੀਕੋ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਲੀਦਾ ਵੱਲਲੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਇਹ ਫਿਲਮ ਪੂਰਬੀ ਇਟਲੀ ਦੇ ਇਟਲੀ ਦੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਇਟਲੀ ਦੇ ਰਿਸੋਰਗੀਨੀਟੇਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਆਸਟ੍ਰੀਆ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਇਤਾਲਵੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਸਫ਼ਲ ਰਹੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ "ਆਸਟ੍ਰੇਸ਼ੀਅਨਜ਼" ਨੂੰ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੇਖਣਾ ਆਸਾਨ ਸੀ।

ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾਜ਼ੀ ਜਰਮਨੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਖਰਾਬ ਕਰਨ ਲਈ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਜੇਲ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
### ਵਿਆਹ 
1946 ਵਿਚ, ਉਸ ਨੇ ਗੀਲੀਆਨਾ ਫੈਸਟੀਰੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਗੈਨਡਾਲੀਨਾ ਸੀ।

1951 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਪੋਂਟੀ ਨੇ ਸੋਫੀਆ ਲਜ਼ਾਰਰੋ ਨਾਮ ਦੀ ਛੋਟੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ (ਅਸਲੀ ਨਾਂ ਸੋਫਿਆ ਵਿਲਾਨੀ ਸਕਿਨੋਲਨ)।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਅਨਾ (1951) ਵਰਗੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਸੰਨ 1952 ਵਿੱਚ, ਟਾਈਟਸਨਸ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਗੌਫੈਡੋ ਲੋਂਬਾਰੋ ਨੇ ਉਸਦੇ ਦੋਸਤ ਲੇਜਾਰੋ ਦੇ ਨਾਂ ਨੂੰ ਸੋਫੀਆ ਲੋਰੇਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ।

ਪੰਜ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਪੋਂਟੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪਤਨੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮੈਕਸੀਕਨ ਤਲਾਕ ਲਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰੌਕਸੀ ਦੁਆਰਾ ਸੋਫੀਆ ਲੌਰੇਨ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।
ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਅਜੇ ਵੀ ਮਨ੍ਹਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਉਥੇ ਵਾਪਸ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਉਸ 'ਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ' ਤੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਲੌਰੇਨ ਨੂੰ "ਸਮੂਹਿਕ" ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਪੋਂਟੀ ਅਤੇ ਲੌਰੇਨ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਸਨ:

* ਕਾਰਲੋ ਪੋਂਟੀ ਜੂਨੀਅਰ (ਜਨਮ 29 ਦਸੰਬਰ 1968) 
* ਈਡੋਅਰਡੋ ਪੋਂਟੀ (ਜਨਮ 6 ਜਨਵਰੀ 1973)

ਸਾਡੀਆਂ ਅੱਲ੍ਹੜਾਂ ਸਾਸ਼ਾ ਐਲੇਗਜ਼ੈਂਡਰ ਅਤੇ ਐਂਡਰਿਆ ਮੇਜ਼ਰਰਾਸ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਾਰ ਪੋਤੇ-ਪੋਤੀਆਂ ਹਨ।

10 ਜਨਵਰੀ 2007 ਨੂੰ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤਕ ਲੌਰੇਨ ਪੋਂਟੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਜਦੋਂ ਨਵੰਬਰ 2009 ਦੀ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਕੀ ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਕਦੇ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਲਾਰੇਂ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ "ਨਹੀਂ, ਕਦੇ ਨਹੀਂ।
ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਨਾ ਅਸੰਭਵ ਹੈ।"

### ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨ 
1975 ਵਿੱਚ ਪੌਂਟੀ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋ ਅਸਫਲ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕਾਰ 'ਤੇ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਨਾਲ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

### ਸਮਗਲਿੰਗ ਦੇ ਦੋਸ਼ 
ਉਸਨੇ 1979 ਵਿੱਚ ਗ਼ੈਰ-ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਧਨ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ 22 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦਾ ਜੁਰਮਾਨਾ ਲਗਾਇਆ ਅਤੇ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ।
ਪੋਂਟੀ ਨੇ ਸੁਣਵਾਈ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਫ੍ਰੈਂਚ ਕੌਮੀਅਤ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਵਾਲਗੀ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਉਸ ਨੂੰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ 1990 ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਮੌਤ 
10 ਜਨਵਰੀ 2007 ਨੂੰ ਪਲਮੋਨਰੀ ਦੀਆਂ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਤੋਂ ਜਿਨੀਵਾ, ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਪੋਂਟੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ.
ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸੋਫਿਆ ਲੋਰੈਨ ਤੋਂ ਬਚੇ ਸਨ; ਉਸ ਦੇ ਬੇਟੇ ਕਾਰਲੋ (ਹੁਣ ਇੱਕ ਆਰਕੈਸਟ੍ਰਕ ਕੰਡਕਟਰ), ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਲੇਸੈਂਡਰੋ (ਬੀ. 1953), ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਬਾਲ ਅਭਿਨੇਤਾ ਐਡੋਰਾਡੋ ਪੋਂਟੀ; ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਬੇਟੀ ਗੈਨਡਾਲੀਨਾ, ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਹੈ।

ਉਸ ਦਾ ਮੁਰਦਾ ਸਰੀਰ ਮਗੈਂਟਾ, ਲੋਂਬਾਰਡੀ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਾਰਕ ਮਕਬਰੇ ਵਿੱਚ ਪਿਆ ਹੈ।

## ਨੋਟ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1912
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2007
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਾਲਵੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਾਲਵੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ
ਜੋਹਾਨ ਓਲਾਵ ਕੌਸ

**ਜੋਹਾਨ ਓਲਾਵ ਕੌਸ**, ਸੀਐਮ (ਜਨਮ 29 ਅਕਤੂਬਰ 1968) ਨਾਰਵੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਸਪੀਡ ਸਕੇਟਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ 1994 ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੇ ਚਾਰ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 3 ਓਲੰਪਿਕਸ ਉਸਦੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ। ਅੱਜ ਕੱਲ ਉਹ ਟੋਰਾਂਟੋ, ਓਨਟਾਰੀਓ, ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

## ਜੀਵਨ 
ਜੋਹਾਨ ਓਲਵ ਕੌਸ ਦਾ ਜਨਮ ਡੇਰੇਮੈਨ, ਬੁਸਕਰੁਡ ਕਾਉਂਟੀ, ਨਾਰਵੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜੋਹਾਨ ਓਲਵ ਕੌਸ 1987 ਵਿੱਚ ਨਾਰਵੇਜਿਅਨ ਜੂਨੀਅਰ ਚੈਂਪੀਅਨ ਬਣਿਆ। ਪਰ ਉਹ 1986 ਅਤੇ 1987 ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਜੂਨੀਅਰ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਚੋਟੀ ਦੇ ਸਕੈਟਰਾਂ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਿਆ। 1988 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਸੀਨੀਅਰ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਫਾਈਨਲ ਲਈ ਕੁਆਲੀਫਾਈ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਗਲੇ ਸਾਲ, ਉਹ ਉਸੇ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ 1,500 ਮੀਟਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਰਿਹਾ। 1990 ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਇਨਸਬਰਕ ਵਿੱਚ ਹੋਈ, ਵਿਸ਼ਵ ਆਲੋਰਡ ਚੈਂਪਿਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤੀ। ਅਗਲੇ ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਦੋ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ਵ ਖਿਤਾਬ (1991 ਅਤੇ 1994) ਜਿੱਤੇ।1993 ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ, ਅਤੇ 1992 ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 1991 ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀਅਨ ਆਲੋਰਡ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਤਿੰਨ ਐਡੀਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜਾ ਸਥਾਨ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ। ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ 23 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤੇ।

ਕੋਸ ਨੇ 1992 ਵਿੱਚ ਓਲੰਪਿਕ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਇਨਫਲਾਮਡ ਪੈਨਕ੍ਰੀਅਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਪੰਜ ਦਿਨ ਬਾਅਦ 5000 ਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵਾਂ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਠੀਕ ਹੋ ਕੇ ਉਸਨੇ 1,500 ਮੀਟਰ (ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀ ਅਡਨੇ ਸੌਂਡਰੇਲ ਤੋਂ ਸਿਰਫ 0.04 ਸਕਿੰਟ ਤੱਕ) ਅਤੇ 10,000 ਮੀਟਰ (ਸਚਿਨ ਦੇ ਡਰਾਪਰ ਬਾਤ ਵੈਲਕੈਂਪ ਤੋਂ ਬਾਅਦ) ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਮਗਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

1994 ਵਿਚ, ਆਪਣੇ ਸਕੇਟਿੰਗ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਸਾਲ, ਕੌਸ ਨੇ 1994 ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤ ਕੇ ਸਪੀਡ ਸਕੇਟਿੰਗ ਦੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸਨੇ ਕਿ ਨੌਰਵੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ, ਉਸ ਨੂੰ 1994 ਵਿੱਚ ਸਪੋਰਟਸ ਇਲਸਟਰੇਟਿਡ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੇ ਸਪੋਰਟਮੈਨ ਆਫ ਦ ਈਅਰ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, 1990, 1991 ਅਤੇ 1994 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਔਸਕਰ ਮੈਟਜ਼ਨ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। 

## ਮੈਡਲ 
## ਰਿਕਾਰਡ 
### ਵਿਸ਼ਵ ਰਿਕਾਰਡ 
### ਨਿੱਜੀ ਰਿਕਾਰਡ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1968
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਓਲੰਪਿਕ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਰਵੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਆਰ ਬੀ ਮੋਰੇ

**ਰਾਮਚੰਦਰ ਬਾਬਾਜੀ ਮੋਰੇ ** (1 ਮਾਰਚ 1903 – 11 ਮਈ 1972) ਇਕ ਸਿਆਸੀ ਆਗੂ ਅਤੇ ਮੁਹਿੰਮਕਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਾਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਉਪ-ਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਵਰਗ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਇਕਾਗਰ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। 

## ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਉਹ 1 ਮਾਰਚ 1903 ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਰਾਏਗੜ੍ਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਦੀ ਮਹਾੜ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਲਾਦਵਲੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਕਾਮਿਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਦਲਿਤ/ਅਨੁਸੂਚਿਤ ਜਾਤੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ।

11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਛੂਤਛਾਤ ਵਿਰੁੱਧ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਕੁਝ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਧਾਰਕਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਮੁਕੰਮਲ ਕਰਨ ਤੇ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਮਹਾੜ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਭੇਜਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਸੀ।

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
### ਸਿਵਲ ਰਾਈਟਸ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ 
ਉਹ 19-20 ਮਾਰਚ 1927 ਦੇ ਮਹਾੜ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਮੁੱਖ ਜਥੇਦਾਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਡਾ ਬੀ ਆਰ ਅੰਬੇਦਕਰ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।  ਉਸਨੇ ਮਹਾੜ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਮਰਾਠੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸਥਾਰਪੂਰਵਕ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਮੌਲਿਕ ਵਰਣਨ ਲਿਖਿਆ।  ਮਹਾੜ ਵਿਖੇ ਜਨਤਕ ਤਲਾਬ,ਚਵਦਾਰ ਤਲਾਬ ਨੂੰ ਵਰਤਣ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹੱਕਾਂ ਨੂੰ ਜਤਲਾਉਣ ਲਈ ਦਲਿਤਾਂ ਦਾ ਸੰਘਰਸ਼, ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਸਿਵਲ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਘਰਸ਼ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਰ.ਬੀ. ਮੋਰਾ ਨੇ ਮਹਾੜ, ਮਨੂਸਿਮਰਤੀ ਦਾਹਨ ਦਿਨ (ਮਨੂਸਸਿਮਰਤੀ ਫੂਕੋ ਦਿਵਸ) ਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸੰਮੇਲਨ ਦਾ ਜਥੇਬੰਦਕ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਸੀ, ਇਸ ਦੀ ਵੀ ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਅੰਬੇਦਕਰ ਨੇ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਸੰਮੇਲਨ 25-26 ਦਸੰਬਰ 1927 ਨੂੰ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦਲਿਤ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ ਤਾਂ ਕਿ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਨੂਸਿਮਰਤੀ ਦੀ ਇੱਕ ਕਾਪੀ ਜਲਾਈ ਜਾ ਸਕੇ। ਅੰਬੇਦਕਰ ਨੇ ਮਹਾੜ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਸੰਮੇਲਨ ਦੇ ਹਿਸੇ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਲਿਤ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਮੀਟਿੰਗ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦੇਣ ਜੋ ਨਾ-ਬਰਾਬਰੀ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। 

### ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ 
ਇਸ ਤੱਥ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਿ 1930 ਵਿੱਚ ਮਾਰਕਸਵਾਦ-ਲੈਨਿਨਵਾਦ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਧੀਨ ਹੋਰੇ ਉਦੋਂ ਅਣਵੰਡੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ  ਉਸ ਨੇ ਅਤੇ ਡਾ ਅੰਬੇਦਕਰ ਨੇ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਪਰਸਪਰ ਸਤਿਕਾਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ। ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਫੋਰਮਾਂ ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਜਾਤ-ਪਾਤ ਦੇ ਭੇਦਭਾਵ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਹੋਰੇ ਨੇ ਨਿਰੰਤਰ ਉਠਾਇਆ। ਉਸ ਨੇ 1953 ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਪਾਰਟੀ ਕਾਂਗਰਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਵਿਚਾਰਨ ਲਈ "ਅਛੂਤ ਦੀ ਸਮਸਿਆ ਅਤੇ ਜਾਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਬਾਰੇ" ਇੱਕ ਖਾਸ ਨੋਟ ਭੇਜਿਆ ਸੀ।  ਕਾਮਰੇਡ ਮੋਰੇ ਨੇ 23 ਦਸੰਬਰ 1953 ਨੂੰ ਪੋਲਿਟਬਿਉਰੋ ਨੂੰ ਇਹ ਨੋਟ ਇਸ ਬੇਨਤੀ ਨਾਲ ਸੌਂਪਿਆ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖੇਗੀ। ਇਸ ਨੋਟ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸੋਧਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ 1957 ਅਤੇ 1964 ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਾਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਤਕਰੇ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਾਜਕ ਨਿਆਂ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦੀ ਸਹੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨਾਲ ਕਲਾਸ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਜ਼ਰੂਰੀ ਅੰਗ ਵਜੋਂ ਚੁੱਕਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।   ਉਸਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਅਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰ ਜਮਾਤ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ 11 ਮਈ 1972 ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਸੀ.ਪੀ.ਆਈ. (ਐਮ) ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸਤਿਕਾਰਤ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰਿਹਾ। ਉਹ 1964 ਵਿੱਚ ਸੀ.ਪੀ.ਆਈ. (ਐੱਮ) ਦੀ ਸਟੇਟ ਕਮੇਟੀ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 14 ਅਪ੍ਰੈਲ 1965 ਨੂੰ ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮੌਕੇ ਸੀ.ਪੀ.ਆਈ. (ਐਮ.) ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਦਾ ਤਰਜਮਾਨ ਹਫਤਾਵਾਰ ਜੀਵਨਮਾਰਗ ਉਸਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1903
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1972
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਲਿਤ ਸੰਗਰਾਮੀਏ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਲੋਕ
ਕਾਰਲੋਸ ਸਲਿਮ

}}

**ਕਾਰਲੋਸ ਸਲਿਮ ਹੇਲੂ** (ਜਨਮ 28 ਜਨਵਰੀ 1940) ਇੱਕ ਮੈਕਸੀਕਨ ਦਿੱਗਜ਼ ਕਾਰੋਬਾਰੀ, ਇੰਜੀਨੀਅਰ, ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ ਹੈ। 2010 ਤੋਂ 2013 ਤੱਕ ਸਲਿਮ, ਫੋਰਬਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਮੂਹ, ਗਰੁਪੋ ਕਾਰਸੋ ਦੁਆਰਾ ਕਾਫ਼ੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਮੈਕਸੀਕਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਵਿਸਥਾਰ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਦੌਲਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਮਾਰਚ 2018 ਤੱਕ, ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਅਰਬਪਤੀਆਂ ਦੀ ਫੋਰਬਜ਼ ਦੀ ਸੂਚੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ 67.1 ਬਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਨਾਲ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸੱਤਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ ਵਿਅਕਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਮੈਕਸਿਕਨ ਸਟਾਕ ਐਕਸਚੇਂਜ 'ਤੇ ਸੂਚੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ 40% ਸੂਚੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਮੈਕਸਿਕੋ ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦ ਦੇ 6 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਸਿਲਮ ਦਾ ਜਨਮ 28 ਜਨਵਰੀ 1940 ਨੂੰ ਮੈਕਸੀਕੋ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਲਿਮ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣੀ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਸੂਝ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਜੂਲੀਅਨ ਤੋਂ ਬਿਜ਼ਨਸ ਸਬਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿੱਤ, ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਲੇਖਾਕਾਰੀ ਬਾਰੇ ਸਿਖਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਬਿਆਨ ਪੜ੍ਹਨ ਅਤੇ ਸਹੀ ਵਿੱਤੀ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਣ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਵੀ ਸਮਝਾਇਆ।

11 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਕਾਰਲੋਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਬੱਚਤ ਬਾਂਡ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਵਿਆਜ਼ ਬਾਰੇ ਸਿੱਖਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਵਹੀ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਹਰ ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ, ਜੋ ਉਹ ਅੱਜ ਤੱਕ ਕਰਦਾ ਹੈ। 12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਮੈਕਸੀਕਨ ਬੈਂਕ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਖਰੀਦ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਸਟਾਕ ਖਰੀਦ ਕੀਤੀ। 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ, ਸਲਿਮ ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਬੈਂਕ ਦਾ ਹਿੱਸੇਦਾਰ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ। 17 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ 200 ਪੇਸੋਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ। ਉਹ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ *ਯੂਨੀਵਰਸਿਡਡ ਨੈਕਸੀਅਲ ਆਟੋਨੋਮਾ ਡੀ ਮੇਕਸਿਕੋ*' ਚਲਾ ਗਿਆ। ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਅਲਜਬਰਾ ਅਤੇ ਰੇਖਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਿੰਗ ਸਿਖਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਭਾਵੇਂ ਸਲਿਮ ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਮੁਖੀ ਸੀ, ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦਿਖਾਈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚਿਲੀ ਵਿੱਚ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ ਕੋਰਸ ਕਰਨ ਚਲਾ ਗਿਆ।
## ਹਵਾਲੇ
ਜੈਕ ਡੈਮਪਸੇ

**ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਰਿਸਨ "ਜੈਕ"** **ਡੈਮਪਸੇ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **William Harrison "Jack" Dempsey**; 24 ਜੂਨ, 1895 - 31 ਮਈ, 1983), "ਕਿੱਡ ਬਲੈਕੀ" ਅਤੇ "ਦਿ ਮਨਾਸਾ ਮੌਲਰ" ਦੇ ਉਪਨਾਮ ਵਾਲਾ, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ ਸੀ ਜੋ 1914 ਤੋਂ 1927 ਤਕ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 1919 ਤੋਂ 1926 ਦੌਰਾਨ ਵਿਸ਼ਵ ਹੇਵੀਵੇਟ ਜੇਤੂ ਵਜੋਂ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਸੀ। 1920 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਇੱਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਆਈਕਨ, ਡੈਮਪਸੇ ਦੀ ਹਮਲਾਵਰ ਲੜਾਈ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਅਸਧਾਰਨ ਪੰਚਿੰਗ ਪਾਵਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਬਣਾਇਆ।

ਉਸ ਦੇ ਕਈ ਝਗੜੇ ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਹਾਜ਼ਰੀ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਨੂੰ ਸੈਟ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਲੱਖ ਡਾਲਰ ਦੇ ਗੇਟ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਡੈਮਪਸੀ ਨੂੰ ਰਿੰਗ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨੇਤਾ ਦੀ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਦਸਵਾਂ ਸਥਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸਿਖਰ 100 ਮਹਾਨ ਪੁਸ਼ਟਸਕ ਵਿੱਚ ਸੱਤਵਾਂ ਸਥਾਨ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ 1950 ਵਿੱਚ ਐਸੋਸਿਏਟਿਡ ਪ੍ਰੈਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ 50 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਘੁਲਾਟੀਏ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਹੈ।

ਉਹ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਹਾਲ ਆਫ ਫੇਮ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ, ਅਤੇ 1951 ਵਿੱਚ ਰਿੰਗ ਦੇ ਬਾਕਸਿੰਗ ਹਾਲ ਆਫ ਫੇਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਕੋਲੋਰਾਡੋ ਦੇ ਮਨਸਾ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਵਿਲੀਅਮ ਹੈਰਿਸਨ ਡੈਮਪਸੇ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਕੋਲੋਰਾਡੋ, ਵੈਸਟ ਵਰਜੀਨੀਆ ਅਤੇਉਟਾਹ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗ਼ਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ। ਮਰਿਯਮ ਸੇਲਿਆ ਅਤੇ ਹੀਰਾਮ ਡੈਮਪਸੇ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਇਰਿਸ਼, ਚੇਰੋਕੀ ਅਤੇ ਯਹੂਦੀ ਪੁਰਸ਼ ਸਨ। ਮਾਰਮਨਿਨਿਸਮ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਧਰਮ ਬਦਲਣ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਡੈਮਪਸੇ ਨੇ ਆਪਣੇ 8 ਵੇਂ ਜਨਮਦਿਨ, "ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਦੀ ਉਮਰ" ਦੇ ਬਾਅਦ, 1903 ਵਿੱਚ ਐਲ ਐੱਫ ਐਸ ਚਰਚ ਵਿੱਚ ਬਪਤਿਸਮਾ ਲਿਆ, ਮਾਰਮਨ ਸਿਧਾਂਤ ਅਨੁਸਾਰ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਕੰਮ ਲੱਭਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਆਉਂਦੀ ਸੀ, ਪਰਿਵਾਰ ਅਕਸਰ ਸਫਰ ਕਰਦਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਡੈਮਪਸੀ ਨੇ ਐਲੀਮੈਂਟਰੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਘਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਪੈਸੇ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਅਕਸਰ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਦੇ ਹੇਠ ਘੁੰਮਿਆ ਅਤੇ ਹੋਬੋ ਕੈਂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤਾ।

ਪੈਸਾ ਲਈ ਹਤਾਸ਼, ਡੈਮਪਸੇ ਕਦੇ ਕਦੇ ਸੈਲੂਨ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਦਾ ਸੀ
ਅਤੇ ਝਗੜੇ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, "ਮੈਂ ਗਾਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਮੈਂ ਨਾਚ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਪਰ ਮੈਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਐੱਸ.ਬੀ. ਚਾਕਦਾ ਹਾਂ ਜੇ ਕੋਈ ਚੁਣੌਤੀ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੱਟਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਡੈਮਪਸੇ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੀ ਇਹ ਬਾਰਰੂਮ ਬੋਗਲ ਗੁਆ ਬੈਠੇ ਸਨ।
ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ, ਡੈਮਪਸੇ ਇੱਕ ਥੌਮਸ ਐੱਫ. ਕੇਅਰਨਸ ਲਈ ਪਾਰਟ-ਟਾਈਮ ਅੰਗੂਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਸਾਲਟ ਲੇਕ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਤੇ ਉਟਾਹ ਦੇ ਯੂਐਸ ਸੈਨੇਟਰ ਥਾਮਸ ਕੇਅਰਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ।

ਅਜਿਹੇ ਸਬਕ ਬਹੁਤ ਔਖੇ ਸਨ, ਪਰ ਜੈਕ ਡੈਮਪਸੇ ਨੇ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਸੀ
ਨਾਮ ਬਦਲਾਅ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਡੈਂਪਸੀ ਨੇ ਨਾਕ ਆਊਟ ਦੁਆਰਾ ਚਾਰਾਂ ਗੇੜ ਜਿੱਤੀਆਂ ਅਤੇ ਚਾਰ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਜੈਕ ਡੈਵਨੀ ਨੂੰ ਅਯੋਗ ਠੋਕਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹਾਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।
ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਇਸ ਮੁਢਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੌਰਾਨ, ਡੈਮਪਸੇ ਨੇ ਉਟਾਹ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ, ਅਕਸਰ ਵੈਸੈਚ ਮਾਉਂਟੇਨ ਰੇਂਜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਝਗੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਰਹੇ। ਇਹਨਾਂ ਜਿੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਡੈਮਪਸੇ ਨੇ 10 ਹੋਰ ਜਿੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੁਡੈਨਬਰਗ ਅਤੇ ਡੋਨੀ ਦੇ ਮੈਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਦੋ ਗੋਲ ਵਿੱਚ ਡਾਊਨਨੀ ਨੂੰ ਆਊਟ ਕਰਕੇ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਜਿੱਤਾਂ ਦਾ ਤਿੰਨ ਨਿਰਣਾਇਕ ਮੈਚਾਂ ਦਾ ਅਨੁਸਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ, ਜੱਜਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਲੜਾਈ ਅਕਸਰ ਵਰਜਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਜੇ ਕਿਸੇ ਲੜਾਈ ਵਧ ਜਾਂਦੀ, ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਜ ਜਾਂ ਕਾਊਂਟੀ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਡਰਾਅ ਜਾਂ ਕੋਈ ਫੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਲੜਾਈ ਹੋਈ ਸੀ।

### ਮੌਤ 
31 ਮਈ, 1983 ਨੂੰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ 87 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਜੈਕ ਡੈਮਪਸੀ ਦੀ ਦਿਲ ਫੇਲ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਉਥੈਮਪਟਨ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸਾਊਥਮਨਪਿਨ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ। 2003 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਵਿਧਵਾ, ਦੀਨਾ ਡੈਮਪਸੀ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
### ਫੁਟਨੋਟ 
### ਨੋਟ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1895
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1983
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਮੁੱਕੇਬਾਜ਼
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ
ਯੋ-ਯੋ ਮਾ

**ਯੋ-ਯੋ ਮਾ** (ਜਨਮ 7 ਅਕਤੂਬਰ 1955) ਇੱਕ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਮੂਲ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਲਿਸਟ ਹੈ। ਪੈਰਿਸ ਵਿਚ ਜੰਮੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਸਾਲ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿਚ ਬਿਤਾਏ ਅਤੇ ਇਕ ਬੱਚਾ ਸਨ ਜੋ ਡੇਢ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਜੂਲੀਅਰਡ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੇ ਆਰਕੈਸਟਰਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਦੋਨੋ ਇੱਕ soloist ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਿਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ 90 ਤੋਂ ਵੱਧ ਐਲਬਮਾਂ ਨੂੰ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ 18 ਗ੍ਰੈਮੀ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਹਨ।

ਮਿਆਰੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੀਆਂ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਸਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਬਲਿਉਗਰਸ ਸੰਗੀਤ, ਪ੍ਰੰਪਰਾਗਤ ਚੀਨੀ ਧੁਨੀ, ਅਰਜਨਟੀਨੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਅਟੇਰ ਪਿਆਜੌਲਾ ਦੇ ਟੈਂਗੋ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਜੀਲੀ ਸੰਗੀਤ ਵਰਗੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤਾਂ ਨੂੰ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਗ੍ਰੈਮੀ ਅਵਾਰਡ ਜੇਤੂ ਜੈਜ਼ ਗਾਇਕ ਬੌਬੀ ਮੈਕਫਰਿਰੀ ਨਾਲ ਨਾਲ ਪੰਜ ਵਾਰ ਦੇ ਗ੍ਰੈਮੀ ਅਵਾਰਡ ਜੇਤੂ ਗਾਇਕ-ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਗਿਟਾਰਾਰ ਜੇਮ ਟੇਲਰ ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮਾਅਮਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਸਾਧਨ 17 ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਵਿਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਇਕ ਮੌਂਟਗਨਾਨਾ ਸੈਲੋ ਹੈ ਜੋ 25 ਮਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਹੈ।

2006 ਤੋਂ ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤੀਪ੍ਰਬੰਧਕ ਰਹੇ ਹਨ।

ਉਸਨੇ 2001 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਮੈਡਲ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ, 2011 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੈਡਲ ਆਫ ਫ੍ਰੀਡਮ, ਅਤੇ 2012 ਵਿੱਚ ਪੋਲਰ ਸੰਗੀਤ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨ ਕੀਤਾ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਯੋ-ਯੋ ਮਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 7 ਅਕਤੂਬਰ 1955 ਨੂੰ ਪੈਰਿਸ ਵਿਚ ਚੀਨੀ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਕ ਸੰਗੀਤਮਈ ਪਰਉਪਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ, ਮਾਰਿਅਨਾ ਲੂ, ਇਕ ਗਾਇਕ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ, ਹਿਆਓ-ਤਿਸ਼ੁਨ ਮਾਂ, ਇਕ ਵਾਇਲਨਿਸਟ ਸੀ ਅਤੇ ਨੈਨਜਿੰਗ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸੈਂਟਰਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਵਰਤਮਾਨ ਦਿਹਾੜੇ ਨੰਜਿੰਗ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪੂਰਵ ਅਧਿਕਾਰੀ) ਵਿਚ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਭੈਣ, ਯੁਆ-ਚੇਂਗ ਮਾ ਨੇ ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਇਲਨ ਵਜਾਉਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੀਡੀਐਟ੍ਰੀਸ਼ੀਅਨ ਬਣਨਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਮਾਂ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਗਿਆ।

ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਮਾਓ ਨੇ ਵਾਇਲਨ ਅਤੇ ਪਿਆਨੋ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਵਾਰੋਲਾ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਅਖੀਰ 1960 ਵਿਚ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ' ਮਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਸੰਦ ਇਸਦੇ ਵੱਡੇ ਆਕਾਰ ਕਾਰਨ ਡਬਲ ਬਾਸ ਸੀ, ਪਰੰਤੂ ਉਸਨੇ ਸਮਝੌਤਾ ਕਰ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਬਦਲੇ ਸੈਲੋ ਲਿਆ। ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਸਾਮ੍ਹਣੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੇ ਸਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਡਿਵਾਟ ਡੀ. ਆਈਜ਼ੈਨਹਵਰ ਅਤੇ ਜੌਨ ਐੱਫ।ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਭੈਣ, ਯੁਆ-ਚੇਂਗ ਮਾਏ, ਲੌਨੇਰਡ ਬਰਨਸਟਾਈਨ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿਚ 1 9 64 ਵਿੱਚ, ਇਸਹਾਕ ਸਟਰਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦ ਟੂਨਾਈਟ ਸ਼ੋਅ ਸਟਾਰਿੰਗ ਜੌਨੀ ਕਾਰਸਨ ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਮਾਰਤਨੀ ਦਾ ਸੋਨਾਟਾ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿਚ ਟਰਮੀਨਿਟੀ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਦਾਖ਼ਲਾ ਲਿਆ ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਉਹ 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਤਚੈਕੋਵਸਕੀ ਰਾਕੋਕੋ ਵਰਾਇਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਹਾਰਵਰਡ ਰੈਡਕਲਿਫ ਆਰਕੈਸਟਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਿੰਗਲਿਸਟ ਵਜੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਸੀ।

## References 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਐਲਨ ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ

**ਐਲਨ ਗੋਰਡਨ ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ** ਇੱਕ ਪਾਤਰ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਸਟੀਵ ਕੂਗਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਹਸਤੀਆਂ ਦੀ ਪੈਰੋਡੀਜ਼, ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ ਇੱਕ ਟੇਕਟੇਲ ਅਤੇ ਅਢੁੱਕਵੀਂ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਤੇ ਰੇਡੀਓ ਪ੍ਰਸਾਰਕ ਹੈ ਜੋ ਅਕਸਰ ਉਸਦੇ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿਸਦਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਭਾਵਨਾ ਸੇਲਿਬ੍ਰਿਟੀ ਉਸ ਨੂੰ ਧੋਖੇਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਬੇਸ਼ਰਮੀ ਨਾਲ ਸਵੈ-ਤਰੱਕੀ ਲਈ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੂਗਨ ਨੇ ਲਿਟਲ ਇੰਗਲੰਡਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ, ਸੱਜੇ ਪੱਖੀ ਮੁੱਲ ਅਤੇ ਗਰੀਬ ਸੁਆਦ ਦੇ ਨਾਲ।

ਪਾਰਟਰ੍ਰਿਜ 1991 ਦੇ ਬੀਬੀਸੀ ਰੇਡੀਓ 4 ਕਾਮੇਡੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ * ਆਨ ਦ ਅਵਰ * ਲਈ ਕੂਗਨ ਅਤੇ ਅਰਮਾਂਡੋ ਇਆਨੁਚੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਸ਼ੋਅ ਦੇ ਸਪੋਰਟਸ ਪੇਸ਼ਕਰਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸੰਚਾਲਨ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਪ੍ਰਸਾਰ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। 1992 ਵਿੱਚ, ਪੈਟਰੀਜ ਨੇ ਇੱਕ ਸਪਿਨ-ਆਫ ਰੇਡੀਓ 4 ਸਪੂਫ ਚੈਟ ਸ਼ੋਅ, *ਜਾਨਣਾ, ਅਲਨ ਪੈਟਰਿਜ ਨਾਲ ਜਾਣਨਾ*, *ਆਨ ਦ ਅਵਰ* ਨੂੰ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 'ਚ ਬਦਲ ਕੇ *ਦਿ ਡੇ ਟੂਡੇ* 1994 ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ। * ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ *ਨੋਇੰਗ ਮੀ, ਨੋਇੰਗ ਯੂ'' ਉਸੇ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ। ਇਸਨੇ ਦੋ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਕਾਦਮੀ ਫ਼ਿਲਮ ਇਨਾਮ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਆਰਟਸ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 2002 ਵਿੱਚ ਦੂਜੀ ਲੜੀ ਬਣਾਈ ਗਈ।

ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ ਨੇ 2010 ਵਿੱਚ ਫੇਰ ਸ਼ਾਰਟਸ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਨਾਲ ਵਾਪਸੀ ਕੀਤੀ, ਐਲਨ ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ ਅਤੇ ਮਿਡ ਮੌਰਨਿੰਗ ਮੈਟਰਸਜ਼ ਨਾਲ, ਜੋ ਕੂਗਨ ਦੁਆਰਾ ਰੋਬ ਅਤੇ ਨੀਲ ਗਿੱਬਸ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਮ ਲਿਖੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਹਰ ਇੱਕ ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ ਉਤਪਾਦ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ, ਮੈਂ, ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ: ਵੂਈ ਨੀਡ ਟੂ ਟਾਕ ਅਬਾਊਟ ਐਲਨ (2011), ਇੱਕ ਸਫਲ ਫੀਚਰ ਫ਼ਿਲਮ, ਐਲਨ ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ: ਅਲਫ਼ਾ ਪਾਪਾ (2013), ਕਈ ਟੀਵੀ ਸਪੈਸ਼ਲਜ਼ ਅਤੇ ਮਿਡ ਮੌਰਨ ਮੈਂਟਰਸ ਦੀ ਦੂਜੀ ਲੜੀ ( 2016) ਕੀਤੀ।

ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਐਲਨ ਪਾਰਟ੍ਰਿਜ ਦੀ ਗੁੰਝਲਤਾ, ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਅਤੇ ਭਰਮਾਂ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਵੈਨੀਟੀ ਫੇਅਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ "ਕੌਮੀ ਖਜਾਨਾ" ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਗਾਰਡੀਅਨ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ "ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੇ ਹਾਸਰਸੀ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ" ਕਿਹਾ।

ਜੁਲਾਈ 2015 ਵਿੱਚ, ਇਸ ਪਾਤਰ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਇੱਕ ਕਲਾ ਨੋਰਵਿਚ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। 
## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
*

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਲਪਨਿਕ ਪਾਤਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਲਪਨਿਕ ਕਾਮੇਡੀਅਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਲਪਨਿਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਲਪਨਿਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਲੋਕ
ਆਂਦਰੇਈ ਕੋਨਚਾਲੋਵਸਕੀ

**ਆਂਦਰੇਈ ਸੇਰਗੇਈਵਿਚ ਮਿਖਾਈਲੋਵ-ਕੋਨਚਾਲੋਵਸਕੀy** (; ਜਨਮ 20 ਅਗਸਤ, 1937) ਇੱਕ ਰੂਸੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਸਕ੍ਰੀਨਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਆਂਦਰੇਈ ਤਾਰਕੋਵਸਕੀ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਬਹੁਤ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹ ਨਤਾਲਿਆ ਕੋਨਚਾਲੋਵਸਕਾਯਾ ਅਤੇ ਸੇਰਗੇਈ ਮਿਖਾਈਲੋਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਰੂਸੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨਿਕੀਤਾ ਮਿਖਾਈਲੋਵ ਦਾ ਭਰਾ ਹੈ।

### ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ
ਕੋਨਚਾਲੋਵਸਕੀ ਦੇ ਜਨਮ ਦਾ ਨਾਮ **ਆਂਦਰੋਨ ਸੇਰਗੇਈਵਿਚ ਮਿਖਾਈਲੋਵ** ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਮਾਸਕੋ, ਰੂਸੀ ਐਸ.ਐਫ਼.ਐਸ.ਆਰ, ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਮਿਖਾਈਲੋਵ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਕਲਾਕਾਰੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ *ਗਰੈਂਡ ਡਚੀ ਔਫ਼ ਲਿਥੂਏਨੀਆ* ਨਾਲ ਜਾ ਜੁੜਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਮ ਆਂਦਰੇਈ ਰੱਖ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਦਾਦੇ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਨਾਮ ਕੋਨਚਾਲੋਵਸਕੀ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਪਿਛਲਾ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਫ਼ਿਲਮਕਾਰ ਨਿਕੀਤਾ ਮਿਖਾਈਲੋਵ ਦਾ ਭਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸੇਰਗੇਈ ਮਿਖਾਈਲੋਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।

ਉਹ ਮਾਸਕੋ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਵਿੱਚ 10 ਸਾਲ ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਿਆ ਸੀ। 1960 ਵਿੱਚ ਉਹ ਆਂਦਰੇਈ ਤਾਰਕੋਵਸਕੀ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਉਸਦੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਆਂਦਰੇਈ ਰੂਬਲੇਵ* (1966) ਦੀ ਪਟਕਥਾ ਲਿਖਣ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਕੀਤਾ ਸੀ।

### ਕੈਰੀਅਰ
ਉਸਦੀ ਪੂਰੀ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਦ ਫ਼ਸਟ ਟੀਚਰ* (1964) ਨੂੰ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੁਆਰਾ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਫ਼ਿਲਮ ਫ਼ੈਸਟੀਵਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਦੂਜੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਦ ਸਟੋਰੀ ਔਫ਼ ਅਸਯਾ ਕਲੇਆਚੀਨਾ* (1967) ਉੱਪਰ ਸੋਵੀਅਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਮਨਾਹੀ ਲਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। 20 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਇਹ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਸ਼ਾਹਕਾਰ ਫ਼ਿਲਮ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਪਿੱਛੋਂ ਕੋਨਚਾਲੋਵਸਕੀ ਨੇ ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ ਦੀ ਲਿਖਤ ਦਾ ਰੂਪਾਂਤਰਨ *ਏ ਨੈਸਟ ਔਫ਼ ਜੈਂਟਲ ਫ਼ੋਕ* (1969) ਅਤੇ ਚੈਖੋਵ ਦੇ ਕੰਮ ਦਾ ਰੂਪਾਂਤਰਨ ਅੰਕਲ ਵੇਨਯਾ (1970), ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨੋਕੈਂਟੀ ਸਮੋਕਤੂਨੋਵਸਕੀ ਨੇ ਮੁੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਸੀ।

1979 ਵਿੱਚ ਉਹ 11ਵੇਂ ਮਾਸਕੋ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫ਼ਿਲਮ ਫ਼ੈਸਟੀਵਲ ਦੀ ਜਿਊਰੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਹਾਂਗਾਥਾ *ਸਾਈਬਰੀਏਡ* ਨੂੰ 1979 ਵਿੱਚ ਕਾਨ੍ਹਸ ਫ਼ਿਲਮ ਫ਼ੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ 1980 ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਸਕਿਆ।

ਹੌਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ *ਮਾਰੀਆਜ਼ ਲਵਰਜ਼* (1984), ਰਨਅਵੇ ਟਰੇਨ (1985) (ਜੋ ਕਿ ਜਪਾਨੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਕੀਰਾ ਕੁਰੋਸੋਵਾ ਦੇ ਕਥਾਨਕ ਉੱਪਰ ਬਣੀ ਸੀ), ਅਤੇ *ਟੈਂਗੋ ਐਂਡ ਕੈਸ਼* (1989), (ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿਲਵੈਸਟਰ ਸਟਾਲਨ ਅਤੇ ਕਰਟ ਰਸਲ ਨੇ ਅਦਾਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਸੀ) ਦੇ ਨਾਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। 1990 ਵਿੱਚ ਕੋਨਚਾਲੋਵਸਕੀ 1990 ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ ਸੀ ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਟੀ.ਵੀ. ਲਈ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ *ਦ ਓਡੀਸੀ* (1997) ਅਤੇ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਰੀਮੇਕ ਦ ਲਾਇਨ ਇਨ ਦ ਵਿੰਟਰ (2003)।

## ਹਵਾਲੇ
### ਗ੍ਰੰਥਸੂਚੀ
*1977 “Parabola of Concept”
*1991 “The Inner Circle: An Inside View of Soviet Life Under Stalin”
*1998 “Low Truths”
*1999 “Elevating Deception”
*2001 “White Lilac”
*2006 “Low Truths Seven Years Later”
*2007 “On the Stand of a Reactionary” (co-written with V.B. Pastukhov)

## ਬਾਹਰਲੇ ਲਿੰਕ
*Official website
*Official Facebook page https://www.facebook.com/a.konchalovsky/
*Official Instagram https://www.instagram.com/andrei_konchalovsky/
*The Andrei Konchalovsky Production Center
*

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1937
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਟਾਈਗਰ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਏ ਜਾਂ ਸੁਧਾਰੇ ਗਏ ਲੇਖ
ਵਿਤਾਲੀ ਸ਼ੇਰਬੋ

**ਵਿਤਾਲੀ ਵੈਨਡਿਕਟੋਵਿਚ ਸ਼ੇਰਬੋ** (ਰੂਸੀ: ਵਿਅਤਲ ਵੈਨੇਡੇਕੋਟਿਚ Щербо, ਬੇਲਾਰੂਸ: ਵਿਟਲ ਵਿਨੇਡਿਸਟਾਕੀ ਸ਼ੈਕਰਬਰਾ), 13 ਜਨਵਰੀ 1972 ਨੂੰ ਮਿੰਸਕ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਬੇਲੋਰਸਰੀ ਐਸ ਐੱਸ ਆਰ, ਇੱਕ ਬੇਲਾਰੂਸੀਅਨ ਸਾਬਕਾ ਕਲਾਤਮਕ ਜਿਮਨਾਸਟ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਜਿਮਨਾਸਟਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਉਹ 8 ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵ-ਵਿਆਪੀ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਇਕੱਲਾ ਪੁਰਸ਼ ਜਿਮਨਾਸਟ ਹੈ (1993 ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਆਲ-ਏਰੀਆ, 1991 ਵਿੱਚ ਟੀਮ, ਫਲੋਰ ਵਿੱਚ 1994, 1995 ਅਤੇ 1996, ਹਰੀਜੈਂਟਲ ਬਾਰ ਇਨ 1994, 1993 ਅਤੇ 1995 ਵਿੱਚ ਪੈਰਲਲ ਬਾਰਜ਼, 1992 ਵਿੱਚ ਪੋਮਿਲ ਹਾਰਸ, 1992 ਵਿੱਚ ਰਿੰਗਜ਼, 1993 ਅਤੇ 1994 ਵਿੱਚ ਵਾਲਟ)। ਉਹ 1992 ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਅਥਲੀਟ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 8 ਵਿੱਚੋਂ 6 ਟੀਮ ਈਵੈਂਟ, ਅਤੇ 6 ਵਿੱਚੋਂ 4 ਈਵੈਂਟ ਫਾਈਨਲ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

## ਮੁੱਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 
ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਸ਼ੇਰਬੋ ਨੂੰ ਜਿਮਨਾਸਟਿਕ ਖੇਡਣ ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੇ ਸਥਾਨਕ ਕਲੱਬ ਦੇ ਕੋਚਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਟੇਟ ਬੋਰਡਿੰਗ ਸਕੂਲ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਜਿਮਨਾਸਟ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਤਰੱਕੀ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਉਸਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਇਸ ਪੜਾਅ ਅਤੇ ਮਿਹਨਤ ਨੇ ਹੀ ਉਸਦੇ ਸਫਲ ਜਿਮਨਾਸਟ ਬਣਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ 1990-1991 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਯੂਐਸਐਸਆਰ ਟੀਮ ਲਈ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਹ 1991 ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ-ਆਲ-ਆਲ ਰਾਊਂਡ ਫਿਲਾਡੇਲਿਸਟ ਸੀ ਜੋ ਸਾਥੀ ਗਰੀਗੋਰੀ ਮਿਸਤਿਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਸੀ। 1990 ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀਅਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ 'ਤੇ ਵਾਲਟ' ਤੇ ਉਸਨੇ 10.0 ਅੰਕ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ। ਸੀਏਟਲ ਵਿੱਚ ਗੁਡਵਿਲ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟਤਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਜਦ 1992 ਦੇ ਬਾਰਸੀਲੋਨਾ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਫਾਈਡ ਟੀਮ ਕੋਚਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਮੰਦ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਸਮਝਿਆ। ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਸ਼ੈਰਬੋ ਨੇ ਬਾਰਸੀਲੋਨਾ ਵਿੱਚ 1992 ਦੇ ਓਲੰਪਿਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਅੱਠ ਸੋਨੇ ਦੇ ਮੈਡਲ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇ ਜਿੱਤੇ। ਸਿਰਫ ਇਕੋ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਾਈਕਲ ਫਿਪਸ ਅਤੇ ਮਾਰਕ ਸਪਿਟਜ਼ ਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੋਨ ਜਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਫੈੱਲਪ ਅਤੇ ਐਰਿਕ ਹੈਡੇਨ ਨੇ ਇਕੋ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸੋਨੇ ਦੇ ਮੈਡਲ ਜਿੱਤੇ ਹਨ।

## ਬਲਾਤਕਾਰ ਦਾ ਦੋਸ਼
ਅਕਤੂਬਰ 2017 'ਚ ਸੋਵੀਅਤ ਜਿਮਨਾਸਟ ਟਾਟਿਆਨਾ ਗੁਟਸੂ ਨੇ 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ' ਚ ਵਿਤਾਲੀ ਤੇ ਬਲਾਤਕਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Vitaly Scherbo School of Gymnastics 
* List of competition results at Gymn Forum
* Profile (Belarus Olympic Committee) 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles containing non-English-language text
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1972
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਐਨਨੀਕਾ ਸੋਰੇਨਸਟਾਮ

**ਐਨਨੀਕਾ ਸੋਰੇਨਸਟਾਮ** ([aːika ²søːrɛnˌstam] ਜਨਮ 9 ਅਕਤੂਬਰ 1970) ਇੱਕ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਸਰਬੀਆਈ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਗੋਲਫਰ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਹਿਲਾ ਗੋਲਫਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 2008 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੇ ਗੋਲਫ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖਿਡਾਰੀ ਵਜੋਂ 90 ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿੱਤੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਜਿੱਤਾਂ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਗੋਲਫਰ ਬਣ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਦੇ18 ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਸਮੇਤ 72 ਸਰਕਾਰੀ ਐਲਪੀਜੀਏ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿੱਤੇ ਹਨ। 2006 ਤੋਂ, ਸੋਰੇਨਸਟਾਮ ਨੂੰ ਦੋਹਰੀ ਅਮਰੀਕੀ ਅਤੇ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੈ।

ਏਟ ਪਲੇਅਰ ਆਫ਼ ਦ ਈਅਰ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਛੇ ਵਾਰੇ ਟ੍ਰਾਫੀਆਂ ਦੀ ਜੇਤੂ, ਉਹ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ 59 ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇਕੋ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਗੋਲਫਰ ਹੈ। ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਕੋਰਿੰਗ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਇਮ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਲੇਅਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸੀਜ਼ਨ ਸਕੋਰਿੰਗ ਔਸਤ: 2004 ਵਿੱਚ 68.6969 ਸੀ। 

2003 ਵਿੱਚ, ਸੌਰਸਟੈਂਮ ਨੇ 1945 ਤੋਂ ਪੀ.ਜੀ.ਏ. ਟੂਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣਨ ਲਈ ਬੈਂਕ ਆਫ ਅਮਰੀਕਾ ਕੋਲੋਲੋਲੀਆ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਖੇਡੀ।

## ਬਚਪਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
 ਐਨਾਨੀਕਾ ਸਟਾਕਹੋਲਮ, ਸਵੀਡਨ ਦੇ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਰਿਟਾਇਰਡ ਆਈ ਬੀ ਐੱਮ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਗੁਨੀਲਾ ਬੈਂਕ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਚਾਰਲੋਟਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਗੋਲਫਰ ਹੈ ਜੋ ਉਸਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਦੀ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਕੋਚ ਹੈ। ਐਂਨੀਕਾ ਅਤੇ ਚਾਰਲੋਟਾ ਸੋਰੇਨਸਟਾਮ ਦੋਵੇਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਦੋ ਭੈਣਾਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਐਲ ਪੀ ਡੀ ਏ 'ਤੇ ਦੋ ਲੱਖ ਡਾਲਰ ਜਿੱਤੇ ਹਨ।

ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਐਨਾਨੀਕਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਭਾਸ਼ਾਲੀ ਖਿਡਾਰਨ ਸੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਇੱਕ ਕੌਮੀ ਪੱਧਰ ਦੀ ਜੂਨੀਅਰ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਜੱਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਬਰੋ ਆਈਕੇ ਵਿੱਚ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਫੁਟਬਾਲ (ਸੋਲਰ) ਖੇਡੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਚੰਗੀ ਸਕਾਈਰ ਸੀ ਕਿ ਸਵੀਡੀ ਕੌਮੀ ਸਕੀ ਟੀਮ ਦੇ ਕੋਚ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਕੀਇੰਗ ਵਰਲਡ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਤਰੀ ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
thumb|ਮਹਿਲਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਓਪਨ 2004 ਵਿੱਚ ਸੋਰੇਨਸਟਾਮ
left|thumb|ਮਹਿਲਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਓਪਨ 2004 ਵਿੱਚ ਸੋਰੇਨਸਟਾਮ
thumb|ਮਹਿਲਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਓਪਨ 2007 ਵਿੱਚ ਸੋਰੇਨਸਟਾਮ
right|thumb|ਮਹਿਲਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਓਪਨ 2005 ਵਿੱਚ ਸੋਰੇਨਸਟਾਮ

## ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਕਰੀਅਰ
ਸੋਰਨੇਸਟਾਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਗੋਲਫ, ਫਿਟਨੈਸ ਅਤੇ ਚੈਰੀਟੇਬਲ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਐਨਨੀਕਾ ਦੇ ਬ੍ਰਾਂਡ ਦੇ ਤਹਿਤ "ਬਿਜ਼ਨ ਮੈਸ ਪੈਸ਼ਨ" ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਗੋਲਫਰ ਤੋਂ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਤੱਕ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰ ਲਈ।

## ਅੰਕੜੇ
## ਐਲਪੀਜੀਏ ਟੂਰ ਰਿਕਾਰਡ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਬੀਆਈ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਰਬੀਆਈ ਗੋਲਫਰ
ਰੱਥ

thumb|ਘੋੜੇ ਦੁਆਰਾ ਖਿੱਚਿਆ ਇੱਕ ਰਥ
[thumb|ਸਪੌਕ-ਪਹੀਏਡ ਰੱਥ, 1670-500 ਬੀ.ਸੀ. ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ [ਨਕਸ਼ਾ]]
ਇਕ ਰਥ ਇਕ ਰਥੋਟਰ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਘੋੜਾ ਹੈ tਜੋ ਤੇਜ਼ ਉਦੇਸ਼ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ. ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ਜਾਂ ਮੋਬਾਈਲ ਤੀਰ ਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੇ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ, ਸ਼ਿਕਾਰ ਜਾਂ ਰੇਸਿੰਗ ਲਈ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸਫ਼ਰ ਕਰਨ ਦਾ ਸੁਵਿਧਾਜਨਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਸ਼ਬਦ "ਰੱਥ" ਲਾਤੀਨੀ ਸ਼ਬਦ ਕਾਰਰਸ ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਗੋਲਿਜ਼ ਦਾ ਇੱਕ ਕਰਜ਼ਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੰਗ ਦੇ ਰੱਥ ਜਾਂ ਫੌਜੀ ਪਰੇਡਾਂ ਵਿਚ ਵਰਤੇ ਗਏ ਇਕ ਨੂੰ ਕਾਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ[ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮ ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮੈਡੀਟੇਰੀਅਨ ਸੱਭਿਅਤਾਵਾਂ ਵਿਚ, ਇਕ ਵੱਡੇ ਫੌਲੋ ਦੋ ਘੋੜੇ, ਇਕ ਟ੍ਰਾਈਗ੍ਰਾ ਤਿੰਨ ਅਤੇ ਇਕ ਚੌਦਲਿੰਗ ਚਾਰ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ।

ਘੋੜੇ ਦਾ ਰਥ ਇੱਕ ਤੇਜ਼, ਰੋਸ਼ਨੀ, ਖੁੱਲਾ, ਦੋ-ਪਹੀਆ ਵਾਹਨ ਸੀ ਜੋ ਦੋ ਜਾਂ ਦੋ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਖਿੱਚਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਨਾਲ ਹਿੱਟ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਫਰਸ਼ ਨਾਲੋਂ ਥੋੜਾ ਜਿਹਾ ਸੀ ਜਿਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅਤੇ ਪਾਸੇ ਤੇ ਇੱਕ ਕਮਰ-ਉੱਚ ਗਾਰਡ ਸੀ। ਇਹ ਕਾਂਸੀ ਅਤੇ ਆਇਰਨ ਯੁਗਾਂ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੁੱਧ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ; ਪਰੰਤੂ, ਇਸਦੇ ਫੌਜੀ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਘੋੜ-ਸਵਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਘੋੜੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਰਥ ਯਾਤਰਾ, ਜਲੂਸਿਆਂ, ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਦੌੜਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਨਾਜ਼ੁਕ ਖੋਜ ਜੋ ਚਾਨਣ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਸੀ, ਘੋੜੇ ਖਿੱਚੀਆਂ ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਪੌਕਡ ਵਹੀਕਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਪਹੀਏ ਦੇ ਰਥ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਸੀ. 2000 ਈ. ਰੱਥਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਲਗਭਗ 1300 ਬੀ ਸੀ ਦੀ ਹੈ (ਦੇਖੋ ਕਾਦੇਸ਼ ਦੀ ਲੜਾਈ)। ਪਹਿਲੀ ਸਦੀ ਈ ਦੁਆਰਾ ਰਥਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫੌਜੀ ਮਹੱਤਤਾ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਪਰ 6 ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਕਾਂਸਟੈਂਟੀਨੋਪਲ ਵਿੱਚ ਰਥ ਦੌੜ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਹੀ।

## ਯੂਰਪ 
### ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਰਪ 
#### ਕਾਕੇਸਸ ਖੇਤਰ 
3300 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਿਆਂ ਕੁਰਾ-ਆਰਕਸ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਟਰਾਂਸਕੋਕਾਸਿਆ ਨੂੰ ਘੋੜੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ. (ਪੁਰਾਤੱਤਵ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਪਹਿਲਾਂ ਘੋੜਾ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀਆਂ.) ਕੂੜਾ-ਅਰਾਕਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਰੁੱਤ-ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਸੰਕੇਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਫ਼ੀ ਵਿਆਪਕ ਹੋ ਗਈ ਜਾਪਦੀ ਹੈ।

#### ਪੂਰਬੀ ਯੂਰਪ 
ਘੋੜੇ ਦਾ ਪਾਲਣਕਰਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵੱਲ ਅਹਿਮ ਕਦਮ ਸੀ। ਸਬੂਤ ਦੀ ਇੱਕ ਵਧਦੀ ਗਿਣਤੀ ਧਾਰਨਾ ਦੀ ਹਿਮਾਇਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਕਿ ਯੂਅਰਸੀਅਨ ਸਟੈਪਜ਼ (ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਡੀਈਰਵਾਕਾ) ਵਿੱਚ ਘੋੜਿਆਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਲਗਭਗ 4000-3500 ਬੀ.ਸੀ.।

ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਆਵਾਜਾਈ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਗਏ ਚੱਕਰ ਦੀ ਖੋਜ ਮੇਸੋਪੋਟੇਮੀਆ ਜਾਂ ਆਧੁਨਿਕ ਦਿਨ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਯੂਰੇਸ਼ੀਅਨ ਪਲਾਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਪਹੀਏ ਹੋਏ ਵਾਹਨਾਂ ਦਾ ਸਬੂਤ ਉੱਤਰੀ ਕਾਕੇਸਸ (ਮੇਕੋਪ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ) ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਮੱਧ ਯੂਰਪ ਦੇ ਨੇੜੇ-ਤੇ-ਅੱਧ 4 ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕਰੀਬ ਦਿਸਦਾ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਗੱਡੀਆਂ ਗੱਡੀਆਂ ਦੇ ਗੱਡੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਸਨ।

ਰੂਸ ਦੇ ਕੁਬਾਣ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਸਟਾਰਰੋਕੋਰਸੰਸਕਿਆ ਕੁਗਨਨ ਵਿਚ ਮਾਈਕੌਪ ਕਲਚਰ (ਜਿਸ ਵਿਚ ਘੋੜੇ ਵੀ ਸਨ) ਦੇ ਇਕ ਵੈਗਨ ਕਬਰ (ਜਾਂ ਰੱਥ ਦੀ ਦਫਨਾ) ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਸ ਕੁੁਰੂਨ ਤੋਂ ਦੋ ਠੋਸ ਲੱਕੜੀ ਦੇ ਪਹੀਏ ਚੌਥੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅੱਧ ਤਕ ਮਿਤੀ ਗਏ ਹਨ. ਛੇਤੀ ਹੀ ਇਸ ਉੱਤਰੀ ਕਾਕੇਸਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਅਜਿਹੇ ਕਬਰਸਤਾਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਗੁਣਾ ਵਧਿਆ।

ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡੇਵਿਡ ਐਂਥਨੀ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ, ਦ ਵਹੀਲ ਐਂਡ ਲੈਂਗੂਏਜ, ਪੂਰਬੀ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ, ਪਹੀਆ ਵਾਹਨ (ਦੋ ਐਕਸਲ ਅਤੇ ਚਾਰ ਪਹੀਏ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਵਾਹਨ) ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਸ਼ੀਸ਼ਾ ਬ੍ਰੌਨੋਕਿਸ ਪੋਟ (ਸੀ. 3500 ਬੀ.ਸੀ.) ਤੇ ਹੈ. । ਇਹ ਇੱਕ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਬਰਤਨ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਪੋਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਸਵੀਨੇਟੋਰਜਸੀਕੀ ਵੋਇਵੋਡਿਸ਼ਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫਨਬਲ ਬੀਅਰ ਸੈਟਲਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਖੁਦਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਪੂਰਬੀ ਯੂਰਪ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਪਾਈਪ-ਐਕਸਲ ਮਿਸ਼ਰਨ ਜ਼ੁਬਲੀਜਾਨਾ ਮਾਰਸੇਸ ਸ਼ੀਲ (ਸੀ. 3150 ਬੀ ਸੀ) ਹੈ।

## ਨੋਟਸ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਥ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਹ ਯੁੱਗ
ਜੁੱਤੇ

thumb|ਜੁੱਤੀਆਂ ਦਾ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਡਿਸਪਲੇ
**ਜੁੱਤੀ** ਪੈਰਵੀਆ ਦੀ ਇੱਕ ਇਕਾਈ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਟੀਚਾ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿਲਾਸਾ ਦੇਣਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਵਾਢੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੁੱਤੇ ਨੂੰ ਸਜਾਵਟ ਅਤੇ ਫੈਸ਼ਨ ਦੇ ਇੱਕ ਆਈਟਮ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੁੱਤੀਆਂ ਦਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਬਦਲਿਆ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਤਕ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਿੰਨਤਾਪੂਰਵਕ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਫਲਸਰੂਪ ਕੰਮ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਫੈਸ਼ਨ ਨੇ ਅਕਸਰ ਕਈ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕੀ ਜੁੱਤੀ ਬਹੁਤ ਉੱਚੇ ਹੀਲਾਂ ਜਾਂ ਫਲੈਟਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ।ਸਾਲ 2010 ਵਿੱਚ ਸਮਕਾਲੀ ਫੁੱਟਵੀਅਰ ਸਟਾਈਲ, ਗੁੰਝਲਤਾ ਅਤੇ ਲਾਗਤ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮੁਢਲੇ ਜੁੱਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪਤਲੇ ਇੱਕਮਾਤਰ ਅਤੇ ਸਧਾਰਨ ਪੇਟ ਦਾ ਹੋਣਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਲਈ ਵੇਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮਸ਼ਹੂਰ ਡਿਜ਼ਾਇਨਰ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਉੱਚ ਫੈਸ਼ਨ ਜੁੱਤੇ ਮਹਿੰਗੇ ਸਮਗਰੀ ਦੇ ਬਣਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਉਸਾਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਜਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਡਾਲਰ ਵੀ ਜੋੜ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਜੁੱਤੀਆਂ ਖਾਸ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪਹਾੜ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਜਾਂ ਸਕੀਇੰਗ ਲਈ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਬੂਟ।

ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜੁੱਤੀਆਂ ਨੂੰ ਚਮੜੇ, ਲਕੜੀ ਜਾਂ ਕੈਨਵਸ ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ 2010 ਦੇ ਦਿਸੰਬਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰਬੜ, ਪਲਾਸਟਿਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੈਟਰੋ ਕੈਮੈਮੀਕਲ-ਉਤਪੰਨ ਸਮੱਗਰੀ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਮਾਨਵ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਹਾਲੇ ਵੀ ਤਿੱਖੀ ਧਾਗਿਆਂ ਅਤੇ ਤਾਪਮਾਨ ਦੇ ਅਤਿਅੰਤ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਵਾਤਾਵਰਣਕ ਖਤਰਿਆਂ ਲਈ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੈ, ਜਿਨਾਂ ਤੋਂ ਜੁੱਤੀਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੁਝ ਜੁੱਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਾਜ਼ੋ-ਸਾਮਾਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪਹਿਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਟੀਲ ਸੋਲਡ ਬੂਟ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸਾਰੀ ਦੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ ਤੇ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ।.

## ਇਤਿਹਾਸ 
### ਪ੍ਰਾਚੀਨਤਾ 
thumb|ਆਰਮੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਚਮੜਾ ਜੁੱਤੀ 5500 ਸਾਲ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ।
thumb|ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ 6 ਵੀਂ ਜਾਂ 5 ਵੀਂ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਬੀ.ਸੀ. ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਐਸਪੋਰੇਓ ਸੈਂਡਲ
right|thumb|ਰੋਮਨ ਜੁੱਤੇ: ਇੱਕ ਆਦਮੀ, ਇੱਕ ਔਰਤ ਅਤੇ ਬਾਰ ਹਿੱਲ ਰੋਮੀ ਕਿੱਲ, ਸਕੌਟਲੈਂਡ ਤੋਂ ਇੱਕ ਬੱਚੇ ਦਾ ਜੁੱਤੀ.
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਜੁੱਤੀਆਂ ਸੇਜਬਰਸ਼ ਬਾਰਕ ਸੈਂਡਲ ਹਨ, ਜੋ ਲਗਭਗ 7000 ਜਾਂ 8000 ਬੀ.ਸੀ. ਤੋਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ 1938 ਵਿੱਚ ਫੋਰਟ ਰੌਕ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ. ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਚਮੜੇ ਦੇ ਜੁੱਤੀ, ਇੱਕ ਚਮੜੇ ਦੀ ਗੱਡੀ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕਹਿਰੇ ਗਹਿਣੇ ਦੇ ਬਣੇ ਹੋਏ ਸਨ. 2008 ਵਿੱਚ ਆਰਮੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਅਰੀਨੀ -1 ਗੁਣਾ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਪਾਸੇ ਸੀਮਾਂ ਦੀ ਨੁਮਾਇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ 3500 ਬੀ.ਸੀ. ਆਈਸਲੈਂਡ ਦੇ ਜੁੱਤੇ  3300 ਬੀ ਸੀ ਨਾਲ ਡੇਟਿੰਗ, ਭੂਰੇ ਬੀਅਰਸਕਿਨ ਆਧਾਰ, ਡੇਰਸਕਿਨ ਪਾਸੇ ਦੇ ਪੈਨਲ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੱਕ-ਨੈੱਟ ਜਾਲ, ਜਿਸ ਨੇ ਪੈਰ ਵਿਚਕਾਰ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਇਸ ਨਾਲ ਸਕੈਂਡੇਨੇਵੀਆ ਵਿੱਚ ਲੱਭੇ ਗਏ ਕੱਪੜੇ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਲੇਖ ਬਣ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੁੱਤੇ