open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਕਿਲ੍ਹਾ ਰਿਆਲ ਦੇ ਗੁਆਦਾਲਾਖ਼ਾਰਾ

**ਕਿਲ੍ਹਾ ਰਿਆਲ ਦੇ ਗੁਆਦਾਲਾਖ਼ਾਰਾ** ਗੁਆਦਾਲਾਖ਼ਾਰਾ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ 9ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਸ਼ਾਹੀ ਮਹਿਲ ਵਜੋਂ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। 
 
ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ ਲਗਭਗ 1 ਏਕੜ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਆਲਾਮੀਨ ਤੋਂ ਮਾਦਰੀਦ ਨੂੰ ਜਾਂਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਸੜਕ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। 1936 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 1998 ਤੋਂ ਪੁਰਾਤਤਵ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਸ ਦਾ ਨਿਰੱਖਣ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਉਸਾਰੀ 9ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਬਾਨੂ ਸਲੀਮ ਅਤੇ ਬਾਨੂ ਕਾਸੀ ਨਾਂ ਦੇ ਦੋ ਕਬੀਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੀ। ਲਗਭਗ 862 ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਇੱਕ ਜੰਗ ਦੇ ਵਿੱਚ ਮੂਸਾ ਇਬਨ ਮੂਸਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

## ਗੈਲਰੀ

File:Alcázar de Guadalajara.jpg
File:RuinasAlcazarGuadalajara2006.jpg
File:Alcázar Real de Guadalajara. Plano esquemático.gif

## ਹਵਾਲੇ
## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* GARCÍA DE PAZ, José Luis. *Castillos y fortificaciones de Guadalajara*. Editorial Nueva Alcarria. Guadalajara, 2007. *ISBN 978-84-96885-17-2*.
* GARCÍA MARQUINA, Francisco. *Castillos de Guadalajara*. Institución Provincial de Cultura "Marqués de Santillana". Guadalajara, 1980. *ISBN 978-84-500-3807-1*.
* HERRERA CASADO, Antonio. *Guía de campo de los castillos de Guadalajara*. Aache ediciones. Guadalajara, 2006. *ISBN 978-84-96236-89-9*.
* LAYNA SERRANO, Francisco. *Castillos de Guadalajara*. Ediciones Aache. Guadalajara, 1994. *ISBN 978-84-87743-47-4*.
* 
* PAVÓN MALDONADO, Basilio. *Guadalajara medieval: arte y arqueología árabe y mudéjar*. CSIC. Madrid, 1984.
* 
* 
* 
* 

## ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ 
* **ArqueologíaMedieval.com** Yacimientos. Alcázar de Guadalajara
* **CastillosNet.com** Alcázar Real de Guadalajara 
* **El Decano de Guadalajara** El Alcázar abre al público. Galería de imágenes del alcázar 
* **Escuela de Estudios Árabes** Excavaciones arqueológicas en el Alcázar de Guadalajara (1ª campaña)
* **Escuela de Estudios Árabes** Excavaciones arqueológicas en el Alcázar de Guadalajara (2ª campaña)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ
ਸਾਂਤਾ ਅਗਵੇਦਾ ਦਾ ਮਹਿਲ

**ਸਾਂਤਾ ਅਗਵੇਦਾ ਦਾ ਮਹਿਲ** ਫੇਰੀਸ, ਮਨੋਰਿਕਾ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਲੰਬੇ ਪਠਾਰ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਪਠਾਰ ਦਾ ਨਾਂ ਸਾਂਤਾ ਅਗਵੇਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਮੁੰਦਰ ਤਲ ਤੋਂ 264 ਮੀਟਰ ਉੱਪਰ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਟਾਪੂ ਦਾ ਤੀਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪਠਾਰ ਹੈ। ਪਹਿਲੇ ਦੋ ਮੋਤੇ ਤੋਰੋ (358 ਮੀਟਰ) ਅਤੇ ਏਸਕੁਲੁਸਾ (275 ਮੀਟਰ) ਹਨ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਸਾਂਤਾ ਅਗਵੇਦਾ ਦੇ ਮਹਿਲ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮਨ ਵਿੱਚ ਮੇਜੋਰਿਕਾ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਅਰਬਾਂ ਨੇ ਇੱਥੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਕੋਰਦੋਬਾ ਦੇ ਖਲੀਫੇ ਨੇ ਇਸਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ। ਇਸਦੇ ਸਮੇਂ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਪੱਕੇ ਸਬੂਤ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ ਪਰ ਇਹ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਨੂੰ 1232ਈ. ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਅਰਬਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦਾ ਸਾਧਨ ਬਣਿਆ ਜਦੋਂ ਅਰਾਗੋਨ ਦੇ ਰਾਜੇ ਅਲਫਾਨਸੋ ਤੀਜੇ ਨੇ ਇੱਥੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1343ਈ. ਵਿੱਚ ਅਲਫਾਨਸੋ ਦੇ ਭਤੀਜੇ ਪੀਟਰ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 2006 ਤੱਕ ਇਹ ਮਹਿਲ ਲਗਭਗ ਤਬਾਹ ਹੋ ਚੁਕਿਆ ਸੀ। ਇੱਥੋਂ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸਦੀ ਮੁੜਉਸਾਰੀ ਲਈ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਜੇਕਟ ਦਾ ਬੰਦੋਬਸਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Santa Águeda in castillosnet.org 
* Images and history of Santa Àgueda 
* The Archaeology of Minorca

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਮਹਿਲ
ਸੰਨ ਪੈਦਰੋ ਦੇ ਸਿਰਵਾਤੋਸ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਸੰਤ ਪੇਦਰੋ ਦੇ ਸੇਰਵਾਤੋਸ ਗਿਰਜਾਘਰ** (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: *Colegiata de San Pedro de Cervatos*) ਸਪੇਨ ਦੇ ਕਮਪੂ ਦੇ ਏਨਮਿਦੀਓ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1895 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
* http://www.fotoviajero.com/en/tags/collegiate-church/collegiate-church-of-san-pedro-de-cervatos_891(http://www.fotoviajero.com/en/tags/collegiate-church/collegiate-church-of-san-pedro-de-cervatos_891) 
* http://www.triposo.com/poi/T__eea133dddd70(http://www.triposo.com/poi/T__eea133dddd70) 
* Images of Lust: Sexual Carvings on Medieval Churches By James Jerman, Anthony Weir
* http://www.myetymology.com/encyclopedia/Collegiate_church_of_San_Pedro_de_Cervatos.html(http://www.myetymology.com/encyclopedia/Collegiate_church_of_San_Pedro_de_Cervatos.html)
* http://www.gettyimages.in/detail/photo/church-of-san-pedro-de-cervatos-royalty-free-image/145199028(http://www.gettyimages.in/detail/photo/church-of-san-pedro-de-cervatos-royalty-free-image/145199028)
* http://www.thinkstockphotos.com.au/royalty-free/romanesque-pictures(http://www.thinkstockphotos.com.au/royalty-free/romanesque-pictures) 
* http://www.wordaz.com/cervatos.html(http://www.wordaz.com/cervatos.html) 
* http://tr.hdstockphoto.com/stock/image/collegiate-church-of-san-pedro-de-cervatos-in-cantabria-spain-2126405.html(http://tr.hdstockphoto.com/stock/image/collegiate-church-of-san-pedro-de-cervatos-in-cantabria-spain-2126405.html) 
* http://www.mashpedia.com/Collegiate_church_of_San_Pedro_de_Cervatos(http://www.mashpedia.com/Collegiate_church_of_San_Pedro_de_Cervatos)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸਾਂਤਾ ਮਾਰੀਆ ਮਾਗਦਾਲੇਨਾ ਗਿਰਜਾਘਰ (ਮਾਤਾਪੋਸੁਏਲੋਸ)

**ਸਾਂਤਾ ਮਾਰੀਆ ਮਾਗਦਾਲੇਨਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** ਇੱਕ ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ ਜੋ ਮਾਤਾਪੋਸੁਏਲੋਸ, ਵਾਇਆਦੋਲੀਦ, ਕਾਸਤੀਲ ਅਤੇ ਲਿਓਨ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 16 ਜੁਲਾਈ 1998 ਨੂੰ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਵਾਇਆਦੋਲੀਦ ਸੂਬੇ ਦੀ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਨਿਰਮਾਣ ਕਲਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਮੂਨਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਸਾਂਤਾ ਮਾਰੀਆ ਮਾਗਦਾਲੇਨਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਮਾਤਾਪੋਸੁਏਲੋਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।

ਗਿਰਜਾਘਰ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦੀਏਗੋ ਦੇ ਸੇਗੋਵੀਆ ਦੇ ਹੁਕਮ ਅਨੁਸਾਰ 1544 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ।

## ਗੈਲਰੀ

File:Retablo de la Purísima (iglesia de Matapozuelos).jpg|Retablo de la Purísima.
File:Retablo de la Dolorosa-María (iglesia de Matapozuelos).jpg|María del retablo de la Dolorosa.
File:Retablo de la Dolorosa-Cristo (iglesia de Matapozuelos).jpg|Cristo del retablo de la Dolorosa.
File:Retablo de la Dolorosa-San Juan (iglesia de Matapozuelos).jpg|San Juan del retablo de la Dolorosa.
File:Altar de la Virgen del Carmen (iglesia de Matapozuelos).jpg|Altar de la Virgen del Carmen.
File:Altar del Corazón de María (iglesia de Matapozuelos).jpg|Altar del Corazón de María.
File:Altar de San Antonio de Padua (iglesia de Matapozuelos).jpg
File:Altar de San José (iglesia de Matapozuelos).jpg
File:Altar del Perpetuo Socorro (iglesia de Matapozuelos).jpg
File:Altar del Niño (iglesia de Matapozuelos).jpg
File:Fundación Joaquín Díaz - Puerta principal de La Magdalena - Matapozuelos (Valladolid).jpg
File:Fundación Joaquín Díaz - Torre de la Iglesia de la Magdalena - Matapozuelos (Valladolid).jpg
File:Fachada sur de la iglesia de Matapozuelos.jpg
File:Fachada, atrio y crucero de la iglesia de Matapozuelos.jpg
File:Iglesia de Matapozuelos.jpg

## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ 
,

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਧੌਲਾਗਿਰੀ

**ਧੌਲਾਗਿਰੀ** ਨਿਪਾਲ ਵਿੱਚ ਕਾਲ਼ੀਗੰਡਕੀ ਦਰਿਆ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਭੇਰੀ ਦਰਿਆ ਤੱਕ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦਾ 120 ਕਿ.ਮੀ. ਲੰਮਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਹੈ। 8,167 ਮੀਟਰ ਉੱਚੀ **ਧੌਲਾਗਿਰੀ ਪਹਿਲੀ** ਚੋਟੀ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸੱਤਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪਹਾੜ ਹੈ।

## ਭੂਗੋਲ 
ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਵੇਖਦਿਆਂ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ 8,000 ਮੀਟਰ ਚੋਟੀਆਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਪਹਾੜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਸਪਸ਼ਟ ਹਨ, ਪਰ ਸਾਫ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਧੌਲਾਗਿਰੀ ਪਹਿਲੇ ਉੱਤਰੀ ਬਿਹਾਰ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਗੋਰਖਪੁਰ ਦੇ ਦੱਖਣ ਤੋਂ ਸਪਸ਼ਟ ਹਨ। 1808 ਵਿਚ, ਸਰਵੇਖਣ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਅਜੇ ਤਕ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪਹਾੜ ਦੱਸਿਆ। ਇਹ 1838 ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ ਜਦੋਂ ਕੰਗਚਨਜੰਗਾ ਨੇ ਇਸਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲੈ ਲਈ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1858 ਵਿੱਚ ਮਾਉਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਆਇਆ।

## ਤਸਵੀਰ

 Mount Dhaulagiri Ghorepaani 1.jpg|ਧੌਲਾਗਿਰੀ
Mount Dhaulagiri Ghorepaani 2.jpg|ਧੌਲਾਗਿਰੀ
Mount Dhaulagiri Ghorepaani 3.jpg|ਧੌਲਾਗਿਰੀ
Mount Dhaulagiri Ghorepaani 4.jpg|ਧੌਲਾਗਿਰੀ
Mount Dhaulagiri Ghorepaani 5.jpg|ਧੌਲਾਗਿਰੀ
Mount Dhaulagiri.jpg|ਧੌਲਾਗਿਰੀ

## ਹਵਾਲੇ
ਸਿਰਵਾਂਤਿਸ ਦਾ ਘਰ (ਵਾਇਆਦੋਲੀਦ)

**ਸੇਰਵਾਂਤੇਸ ਦਾ ਘਰ** (ਸਪੇਨੀ: Casa de Cervantes), ਸਪੇਨ ਦੇ ਖੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਸਮੁਦਾਇ ਕਾਸਤੀਲ ਅਤੇ ਲਿਓਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਇਆਦੋਲੀਦ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਇਮਾਰਤ ਹੈ ਜੋ ਸਾਲ 1605 ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਪੇਨੀ ਲੇਖਕ ਮਿਗੁਏਲ ਦੇ ਸੇਰਵਾਂਤੇਸ ਦਾ ਘਰ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਹੈ। ਇਸ ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ 9 ਜੂਨ 1958 ਨੂੰ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ

## ਗੈਲਰੀ

File:Casa de Cervantes en Valladolid (España).JPG
File:Fundación Joaquín Díaz - Casa de Cervantes - Valladolid (3).jpg
File:Fundación Joaquín Díaz - Casa de Cervantes - Valladolid (5).jpg
File:Fundación Joaquín Díaz - Casa de Cervantes - Valladolid (6).jpg
File:Fundación Joaquín Díaz - Casa de Cervantes - Valladolid.jpg
File:Vega-Inclán por Mariano Benlliure.jpg
File:Valladolid - Museo Casa de Cervantes 04.jpg
File:Fundación Joaquín Díaz - Casa de Cervantes - Valladolid (8).jpg
File:Valladolid - Museo Casa de Cervantes 03.jpg
File:Fundación Joaquín Díaz - Casa de Cervantes - Valladolid (7).jpg
File:Fundación Joaquín Díaz - Casa de Cervantes - Valladolid (2).jpg

## ਹਵਾਲੇ
## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* Juan Agapito y Revilla, *Boletín de la Sociedad castellana de excursiones (1905-1906)*, tomo II.
* Juan Agapito y Revilla, *Las calles de Valladolid*, Valladolid, Imprenta Casa Martín, 1937.
* N. Sanz y Ruiz de la Peña, *La casa de Cervantes en Valladolid*, Fundaciones Vega-Inclán, 1972.
* Javier Salazar Rincón, *El escritor y su entorno. Cervantes y la corte de Valladolid en 1605*, Valladolid, Junta de Castilla y León, 2006.
* Macarena Márquez, *Lo que Cervantes me contó de su casa de Valladolid*, Jeromín 12º, Valladolid, Servicios de Publicaciones del Ayuntamiento, 2012.

## ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ 
* 
* Website of Museo Casa de Cervantes.

,

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸਾਂਤਾ ਮਾਰੀਆ ਦਾ ਗਿਰਜਾਘਰ (ਲਿਬੇਞਾ)

**ਸਾਂਤਾ ਮਾਰੀਆ ਦਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: *Iglesia de Santa María (Lebeña* ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ Church of Santa María (Lebeña)) ਸਪੇਨ ਦੇ ਸਿਲੋਰਾ ਦੇ ਲੇਬੇਨੇਆ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1893ਈ. ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
*http://epo.wikitrans.net/Church_of_Santa_Mar%C3%ADa_%28Lebe%C3%B1a%29(http://epo.wikitrans.net/Church_of_Santa_Mar%C3%ADa_%28Lebe%C3%B1a%29)
* ਸਾਂਤਾ ਮਾਰੀਆ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ ਬਾਬਤ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ 
* http://es0.net/myalbum-photo.lid-7536.htm(http://es0.net/myalbum-photo.lid-7536.htm) 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਤੌਰੇਸ ਦੇ ਲਿਸਤਰੋਵੇ

**ਤੋਰੇਸ ਦੇ ਲੇਸਤਰੋਵ** (ਸਪੇਨੀ: Torres de Lestrove) ਜਾਂ **ਪਲਾਸੀਓ ਦੇ ਏਰਮੀਦਾ** ਸਪੇਨ ਦੇ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਸਮੁਦਾਇ ਗਾਲੀਸੀਆ ਦੇ ਲਾ ਕੋਰੂਨੀਆ (ਸੂਬੇ) ਦੀ ਦੋਦਰੋ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਦੇ ਲੇਸਤਰੋਵ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਇਮਾਰਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਲੇਸਤਰੋਵ ਮਿਨਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਇਸਨੂੰ 17 ਅਕਤੂਬਰ 1994 ਨੂੰ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ
ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਇੱਕ ਪਹਾੜੀ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਜਿਸਤੋਂ ਘਾਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 500 ਬੁਸ਼ਲ ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਹੋਇਆ ਗਾਲੀਸੀਆਈ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਮਾਨੁਏਲ ਮੁਰਗੁਇਆ, ਕਵਿਤਰੀ ਰੋਸਾਲੀਆ ਦੇ ਕਾਸਤਰੋ ਦਾ ਪਤੀ, ਨੂੰ ਰੋਮਨ ਇੱਟਾਂ, ਟਾਈਲਾਂ ਅਤੇ ਪੱਥਰਾਂ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਮਿਲੇ।

ਕੁਝ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਮੱਧਕਾਲ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਮੁਖੀ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਸੀ। ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮੀਨਾਰ ਸਨ ਪਰ ਹਮਲਿਆਂ ਨਾਲ ਤਬਾਹ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਮੁੜ-ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਜੋੜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਹੁਣ ਇਹ ਇੱਕ ਮਹਿਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੈ।

## ਗੈਲਰੀ

File:Pazo de Hermida - Lugar en que escribiu Rosalía de Castro - Dodro - Galiza - 04.jpg
File:Pazo de Hermida - Lugar en que escribiu Rosalía de Castro - Dodro - Galiza - 03.jpg
File:Pazo de Hermida - Lugar en que escribiu Rosalía de Castro - Dodro - Galiza - 06.jpg
File:Pazo de Hermida - Lugar en que escribiu Rosalía de Castro - Dodro - Galiza - 07.jpg
File:Pazo de Hermida - Lugar en que escribiu Rosalía de Castro - Dodro - Galiza - f 7.1.jpg
File:Pazo de Hermida - Torres de Lestrobe - Dodro - Galiza - 03.jpg
File:Pazo de Hermida - Torres de Lestrobe - Dodro - Galiza.jpg
File:Pazo de Hermida - Vista traseira - Dodro - Galiza - 08.jpg
File:Prensa de viño nas Torres de Lestrove - Dodro - Galiza.jpg
File:Xardín do Pazo de Hermida - Torres de Lestrobe - Dodro - Galiza - 02.jpg
File:Torres de Lestrobe - Pazo de Hermida 003.jpg

## ਹਵਾਲੇ
## ਪੁਸਤਕਸੂਚੀ 
* Silvia Figueira: *Dodro, un ayuntamiento para ver*. Ayuntamiento de Dodro.
* A. Rial e Paz Gago (outubro de 1992): *Dodro, Guía Turística*. Ayuntamiento de Dodro. Traducción al gallego de Anxo Angueira. Depósito legal: 1651-92.
* Xosé Luis Laredo, J. M. Laredo, Efrén Vázquez Vázquez: *Dodro/Lousame/Rois*. Diputación Provincial de A Coruña. Depósito legal: C. 1341-1989

## ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਕਿਲੇ
ਸਾਂਤੀਆਗੋ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਸਾਂਤਿਆਗੋ ਗਿਰਜਾਘਰ**(ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Catedral de Santiago; ਬਾਸਕ: Donejakue Katedrala) ਬਿਲਬਾਓ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਨਿਰਮਾਣ 1300ਈ. ਦੇ ਆਸ ਪਾਸ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਬਿਲਬਾਓ ਸਿਰਫ ਮਛਵਾਰਿਆ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਦਾ ਦਰਜਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। 1950 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਹੋਰ ਵੀ ਮਹਤਵਪੂਰਣ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂ ਲਗਿਆ।

## ਗੈਲਰੀ 

File:Bilbao - Catedral de Santiago 51.JPG|सामने का मुख्य भाग और स्पाएर
File:Bilbao-cathedral-int-ZE-001.jpg|संत्यागो गिरजाघर का अन्दर का भाग

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
* Information about Santiago cathedral
* Photography of Bilbao cathedral (facade and interior), Flickr

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸੰਨ ਅੰਤੋਨ ਦਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਸੰਤ ਅਨਤੋਨ ਦਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** ਸਪੇਨ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਬਿਲਬਾਓ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਗਿਰਜਾਘਰ ਸੰਤ ਅੰਤੋਨੀਅਸ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਂ ਅਨਤੋਨੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਗਿਰਜਾਘਰ ਨੂੰ 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

## ਜਾਣ ਪਛਾਣ 
ਇਹ ਗੋਥਿਕ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਦਰਵੀਂ ਸੋਲਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਈ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਹੋਇਆ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਇਹ ਪੰਦਰਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਲਗਭਗ 300 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਗੋਦਾਮ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। 17 ਜੁਲਾਈ 1984 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਕੌਮੀ ਸਮਾਰਕਾਂ (National Historic-Artistic Monument) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ।

## ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ 
## ਗੈਲਰੀ

File:Bilbao - San Anton 05.JPG|Pórtico y torre.
File:Bilbao, glesia de San Antón.JPG|Torre sobre la ría.
File:Bilbao - San Anton 09.JPG|Retablo mayor.
File:Iglesia de San Antón (Bilbao). Naves.jpg|Interior
File:Bilbao - San Anton 23.JPG|Coro y Nave de la Epístola.
File:Bilbao - San Anton 10.JPG|Virgen de Begoña.
File:Bilbao - San Anton 20.JPG|Cristo Crucificado.
File:Iglesia de San Antón (Bilbao). Naves central.jpg|Nave central
File:Bilbao - San Anton 12.JPG|Cuadro 'La Asunción de la Virgen'.

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
*El gótico: arte de la Baja Edad Media / María del Carmen Muñoz; Gonzalo M. Borrás; Juan José Junquera / Editorial Espasa Calpe / 2003.
*La culminación del gótico / Luis Sanguino; Carlos Cobo; Álvaro Cruz; Begoña de Isasa / Editorial Dolmen / 2002.
*El gótico español de la Edad Moderna: bóvedas de crucería / Javier Gómez / Universidad de Madrid / 1998.
*La variedad del gótico del siglo XV / Jesús María Caamaño / Editorial Historia 16 / 1993.
*Baja Edad Media: los siglos del gótico / Joaquín Yarza / Editorial Sílex / 1992.
*El siglo XVI: Gótico y Renacimiento / Fernando Marías / Editorial Sílex / 1992.
*Las claves del arte gótico / Josep Bracons / Editorial Planeta / 1991.
*Arte gótico en España / Jose María de Azcárate / Cátedra / 1990.
*El arte gótico / Francesca Español; Joaquín Yarza / Editorial Historia 16 / 1989.
*El gótico / Roland Recht; Joseph Schlipf / Editorial Alianza / 1988.
*La Edad Media: románico, gótico / José Milicua; Joan Sureda / Editorial Planeta / 1987.
*La esencia del estilo gótico / Wilhelm Worringer; Manuel García / Revista “Occidente Argentina” / 1942.
*San Antón escudo de Bilbao/Olabarria,Anastasio de/Caja de ahorros Vizcaína/1983

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਕੋਲੇਖ਼ੀਆਤਾ ਈ ਕਲਾਊਸਤਰੋ ਦੇ ਸਾਂਤਾ ਖ਼ੂਲੀਆਨਾ

**ਕਾਲਜੇਆਤਾ ਏ ਕਲਾਸਤਰਾ ਦੇ ਸਾਂਤਾ ਜੁਲੇਆਨਾ** (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: *Colegiata y Claustro de Santa Juliana*) ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਾਂਤੀਲਾਨਾ ਦੇਲ ਮਾਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1889 ਈ. ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
## ਇਤਿਹਾਸ
## ਗੈਲਰੀ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
* http://www.cantabriarural.com/colegiata-de-santa-juliana-santillana-del-mar.html(http://www.cantabriarural.com/colegiata-de-santa-juliana-santillana-del-mar.html) 
* http://www.minube.com/rincon/colegiata-de-santillana-del-mar-o-de-santa-juliana-a69009(http://www.minube.com/rincon/colegiata-de-santillana-del-mar-o-de-santa-juliana-a69009)
* http://www.claustro.com/claustros/webpages/cantabria/claustros_santillana.htm(http://www.claustro.com/claustros/webpages/cantabria/claustros_santillana.htm)
* http://www.jdiezarnal.com/colegiatadesantajuliana.html(http://www.jdiezarnal.com/colegiatadesantajuliana.html)
* http://www.arteguias.com/catedral/colegiatasantillanadelmar.htm(http://www.arteguias.com/catedral/colegiatasantillanadelmar.htm)
* http://canales.eldiariomontanes.es/patrimonio/bics/bic36.htm(http://canales.eldiariomontanes.es/patrimonio/bics/bic36.htm) 
* http://www.turismodecantabria.com/disfrutala/que-visitar/65-colegiata-de-santa-juliana/buscador-cHJvY2VzYXJCdXNxdWVkYT1vayZpZE11bmljaXBpbz0xNyY=(http://www.turismodecantabria.com/disfrutala/que-visitar/65-colegiata-de-santa-juliana/buscador-cHJvY2VzYXJCdXNxdWVkYT1vayZpZE11bmljaXBpbz0xNyY=) 
* https://foursquare.com/v/colegiata-y-claustro-de-santa-juliana/4e469b51227128e1e8ccd9be(https://foursquare.com/v/colegiata-y-claustro-de-santa-juliana/4e469b51227128e1e8ccd9be)
* http://www.panoramio.com/photo/76553936(http://www.panoramio.com/photo/76553936) 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸਾਨ ਬਾਰਤੋਲੋਮੇ ਗਿਰਜਾਘਰ (ਮੂਰਥੀਆ)

**ਸਾਨ ਬਾਰਤੋਲੋਮੇ ਗਿਰਜਾਘਰ** ਮੂਰਕੀਆ, ਸਪੇਨ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਇਮਾਰਤ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਇਮਾਰਤ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਅਤੇ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਸੁਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇਮਾਰਤ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਸਜਿਦ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਇੱਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਈ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਮੂਰਕੀਆ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ
* 

,

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
1989 ਦੇ ਭਾਗਲਪੁਰ ਦੰਗੇ

**1989 ਦੇ ਭਾਗਲਪੁਰ ਦੰਗੇ** ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਿਹਾਰ ਰਾਜ ਦੇ ਭਾਗਲਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂਆਂ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚਕਾਰ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੰਗੇ 24 ਅਕਤੂਬਰ 1989 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਹਿੰਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਕਰੀਬ 2 ਮਹੀਨੇ ਚਲਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ। ਹਿੰਸਾ ਤੋਂ ਭਾਗਲਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ 250 ਪਿੰਡ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ। 1000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ (ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਲਗਪਗ 900 ਮੁਸਲਮਾਨ ਸਨ) ਇਹ ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਭਿਅੰਕਰ ਹਿੰਦੂ-ਮੁਸਲਿਮ ਹਿੰਸਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ 1969 ਦੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੰਗਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਤ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਫਿਰਕੂ ਦੰਗੇ
ਬਿਲਬਾਓ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਬਿਲਬਾਓ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Catedral de Santiago; ਬਾਸਕ ਭਾਸ਼ਾ: Donejakue Katedrala) ਇੱਕ ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਬਿਲਬਾਓ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਤੌਰ 1950 ਈ. ਵਿੱਚ ਗਿਰਜਾਘਰ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਬਿਲਬਾਓ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ (1300ਈ.) ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਮਛਵਾਰਿਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸੀ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਇਹ ਗਿਰਜਾਘਰ ਸੰਤ ਜੇਮਸ ਗ੍ਰੇਟ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਇਮਾਰਤ ਕਈ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਣ ਹੈ। 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਮਠ ਗੋਥਿਕ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Information about Santiago cathedral
* Photography of Bilbao cathedral (facade and interior), Flickr

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਆਇਰਲੈਂਡ

**ਆਇਰਲੈਂਡ** (/ˈaɪərlਲਈnd/ (]];  ; Ulster-ਸਕਾਟਸ:  ) ਉੱਤਰੀ ਅਟਲਾਂਟਿਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਹੈ। ਇਹ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਉੱਤਰੀ ਚੈਨਲ, ਆਇਰਿਸ਼ ਸਮੁੰਦਰ, ਅਤੇ ਸੇਂਟ ਜਾਰਜ ਚੈਨਲ ਹੈ। ਆਇਰਲੈਂਡ ਯੂਰਪ ਦਾ ਤੀਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਟਾਪੂ ਹੈ।

ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਸ ਟਾਪੂ ਦੇ 6 ਵਿੱਚੋਂ 5 ਹਿੱਸੇ ਆਇਰਲੈਂਡ ਗਣਰਾਜ (ਜਿਸਦਾ ਅਧਿਕਾਰਿਕ ਨਾਂ *ਆਇਰਲੈਂਡ* ਹੈ) ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ ਅਤੇ 1 ਹਿੱਸਾ ਉੱਤਰੀ ਆਇਰਲੈਂਡ ਹੈ ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ ਆਇਰਲੈਂਡ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 66 ਲੱਖ ਸੀ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਟਾਪੂ ਹੈ। ਲਗਭਗ 48 ਲੱਖ ਲੋਕ ਆਇਰਲੈਂਡ ਗਣਰਾਜ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 18 ਲੱਖ ਉੱਤਰੀ ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਹੋਂਦ ਦੇ ਸਬੂਤ 12,500 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਗੈਲਿਕ ਆਇਰਲੈਂਡ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। 5ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਇਹ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਇਸਾਈਅਤ ਆਈ। 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਨੌਰਮਨ ਕੂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੇ ਇਸ ਉੱਤੇ ਖ਼ੁਦਮੁਖਤਿਆਰੀ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ। ਪਰ 16ਵੀਂ-17ਵੀਂ ਤੱਕ ਟੂਡੋਰ ਜਿੱਤ ਤੱਕ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦਾ ਪੂਰੇ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਤੋਂ ਆਬਾਦਕਾਰਾਂ ਨੇ ਇੱਥੇ ਬਸਤੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ। 1801 ਵਿੱਚ ਐਕਟਸ ਆਫ਼ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਤਹਿਤ ਆਇਰਲੈਂਡ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਆਇਰਲੈਂਡ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਲੜਾਈ ਹੋਈ ਅਤੇ ਟਾਪੂ ਦੀ ਵੰਡ ਹੋਈ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦ ਆਇਰਿਸ਼ ਸਟੇਟ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਈ। 1973 ਵਿੱਚ ਆਇਰਲੈਂਡ ਗਣਰਾਜ ਯੂਰਪੀ ਆਰਥਿਕ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਉੱਤਰੀ ਆਇਰਲੈਂਡ ਵੀ ਇਸ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਏ।

## ਰਾਜਨੀਤੀ 
ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਹ ਟਾਪੂ ਇੱਕ ਸੁਤੰਤਰ ਦੇਸ਼ ਆਇਰਲੈਂਡ ਗਣਰਾਜ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਆਇਰਲੈਂਡ (ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ) ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਆਇਰਲੈਂਡ ਗਣਰਾਜ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀਦੋਵੇਂ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਯੂਰਪੀ ਆਰਥਿਕ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਲੋਕਾਂ, ਸਮਾਨ, ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀ ਦੀ ਬੇਰੋਕ ਆਵਾਜਾਈ ਹੈ।
## ਤਸਵੀਰਾਂ

File:Arbour Hill dublin city 7.jpg|ਆਰਬਰ ਪਹਾੜੀ ਡਬਲਿਨ ਸ਼ਹਿਰ
File:Cecilia Street Temple Bar Dublin.jpg|ਸੇਸੀਲੀਆ ਸਟ੍ਰੀਟ, ਟੈਂਪਲ ਬਾਰ, ਡਬਲਿਨ ਦੇ ਨਾਲ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵੇਖ ਰਹੇ ਹੋ
File:Times Hostel, Camden Place, Dublin.jpg|ਡਬਲਿਨ ਸਿਟੀ
File:O'Connell Monument angel 2.jpg|ਓ-ਕੌਨਲ ਸਮਾਰਕ 'ਤੇ ਇਕ ਦੂਤ ਦੀ ਮੂਰਤੀ
File:Dublin City River View.jpg|ਡਬਲਿਨ ਸਿਟੀ ਨਦੀ ਝਲਕ
File:Stephen's Green Shopping Centre 2.jpg|ਸਟੀਫਨ ਦਾ ਗ੍ਰੀਨ ਸ਼ਾਪਿੰਗ ਸੈਂਟਰ 2
File:Witch Stone Blarney Castle (1).jpg|ਬਲੇਰਨੀ ਕੈਸਲ ਵਿਖੇ ਡੈਣ ਸਟੋਨ
File:St. Brigid’s cross (3).jpg|ਸੈਂਟ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਦਾ ਕਰਾਸ

## ਹਵਾਲੇ
ਨੁਐਸਤਰਾ ਸਿਞੋਰਾ ਦੇ ਲਾ ਪਿਞਾ ਦੇ ਫ਼ਾਈਦੋ ਦਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਨੁਏਸਤਰਾ ਸੇਨਿਓਰਾ ਦੇ ਲਾ ਪੀਨਾ ਦੇ ਫੈਦੋ ਦਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Iglesia de Nuestra Señora de la Asunción) ਪੇਨਾਸੇਰਾਦਾ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1984 ਈ. ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸੰਨ ਫ਼ਲਿਊ ਦੇ ਲੋਬਰੇਗਾਤ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਸੰਤ ਫੇਲੀਊ ਦੇ ਲਲੋਬਰੇਗਾਤ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** (ਕਾਤਾਲਾਨ: Catedral de Sant Feliu de Llobregat, Catedral de Sant Llorenç, ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Catedral de San Feliú de Llobregat, Catedral de San Lorenzo) ਇੱਕ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਸੰਤ ਫੇਲੀਊ ਦੇ ਲਲੋਬਰੇਗਾਤ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ, ਸੰਤ ਫੇਲੀਊ ਦੇ ਲਲੋਬਰੇਗਾਤ ਸ਼ਹਿਰ ਕਾਤਾਲੋਨੀਆ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਤ ਫੇਲੀਊ ਦੇ ਲਲੋਬਰੇਗਾਤ ਦੇ ਡਾਏਓਸਿਸ ਦੀ ਸੀਟ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਖ਼ਮੀਰ

**ਖ਼ਮੀਰ** ਉੱਲੀ ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਕੇਂਦਰੀ ਸੂਖਮ ਜੀਵ ਹਨ, ਜਿਸਦੀਆਂ ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ 1,500 ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਹਨ।  ਇਹ ਕੁੱਲ ਮਿਲ਼ਦੀਆਂ ਉੱਲੀ ਪ੍ਰਜਾਤੀਆਂ ਦਾ 1% ਹੋਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਲੀਆਂ ਕਾਰਬੋਹਾਈਡ੍ਰੇਟਾਂ ਨੂੰ ਅਲਕੋਹਲ ਅਤੇ ਕਾਰਬਨ ਡਾਈਆੱਕਸਾਈਡ ਵਿਚ ਬਦਲ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਲੀ
ਸਰਦਾਰ ਮੁਹੰਮਦ ਖ਼ਾਨ

**ਸਰਦਾਰ ਮੁਹੰਮਦ ਖ਼ਾਨ** (1915-1998), ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖੋਜਕਾਰ ਸੀ।
* *ਜ਼ਬਾਨੇ ਔਰ ਰਸਮੁਲ ਖਤ* (1972)
* *ਪੰਜਾਬੀ ਜ਼ਬਾਨ ਔਰ ਇਸ ਕੀ ਬੋਲੀਆਂ*
* *ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਜ਼ਬਾਨ ਕਾ ਕ਼ਾਇਦਾ*
* *ਗੁਰਮੁਖੀ ਲਿਪੀ*
* *ਪੰਜਾਬੀ ਉਚਾਰਨ ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ*
* *ਤਜ਼ਕਰਾਤੁਲ ਅਨਸਾਰ* (ਉਰਦੂ ਅਨੁਵਾਦ)

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Punjabi and Punjab
* Dawn Newspaper
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀ ਲਵਸ ਲਿਟਰੇਚਰ 2022
ਤੰਦਕੁੱਕਰਾ

**ਤੰਦਕੁੱਕਰਾ** ਜਾਂ **ਮਾਈਟੋਕੌਂਡਰੀਆ** ਇੱਕ ਝਿੱਲੀ ਵਾਲ਼ਾ ਅੰਗਾਣੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤੇ ਸੁਕੇਂਦਰੀ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ (ਬੂਟਿਆਂ, ਜੰਤੂਆਂ, ਉੱਲੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਕੋਸ਼ਾਣੂ) ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਮਾਈਟੋਕੌਂਡਰੀਆ ਨਾਂ ਯੂਨਾਨੀ , , ਭਾਵ "ਧਾਗਾ", ਅਤੇ , , ਭਾਵ "ਕੁੱਕਰਾ/ਕਿਣਕਾ"।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਾਣੂ
ਇੰਦਰ ਬੀਰ ਸਿੰਘ ਪਾਸੀ

**ਇੰਦਰ ਬੀਰ ਸਿੰਘ ਪਾਸੀ** (ਆਈਬੀਐਸ ਪਾਸੀ) ਅਲਜਬਰੇ ਵਿੱਚ ਮਾਹਿਰ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਣਿਤ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹੈ।

ਉਸ ਨੇ ਗਣਿਤ ਵਿਗਿਆਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ, 1983 ਦਾ ਸਾਇੰਸ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ, ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਰੂਪ ਭਟਨਾਗਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਸੈਲੂਲੋਜ਼

**ਸੈਲੂਲੋਜ਼**  ਦੇ ਅਣਵੀ ਸੂਤਰ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੌਦ ਬਹੁ-ਸ਼ਕਰੀ ਪਦਾਰਥ (ਪੌਲੀਸੈਕਰਾਈਡ) ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸੈਂਕੜੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲਕੀਰੀ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਜੁੜੀਆਂ ਡੀ-ਗੁਲੂਕੋਜ਼ ਇਕਾਈਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਆਪਸ ਵਿੱਚ β(1→4) ਗਲੈਕੋਸਿਡੀਕ ਬੰਧਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਇਹ ਪੌਦਿਆਂ ਦਾ ਸੰਸਥਾਗਤ ਬਹੁ-ਸ਼ਕਰੀ ਪਦਾਰਥ ਹੈ ਅਤੇ ਪੌੜੀਆਂ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਸੱਕ ਦੇ ਬਣਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ

## ਹਵਾਲੇ
ਲੂਗੋ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

es.]]

**ਸੇਂਟ ਮੇਰੀ ਗਿਰਜਾਘਰ** (ਗਾਲੀਸੀਅਨ: Catedral de Santa María), ਜਿਸ ਨੂੰ **ਲੁਗੋ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਗਾਲੀਸੀਆ ਦੇ ਲੁਗੋ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ 12 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬਣਾਉਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਇਸਨੂੰ ਰੋਮਾਨਿਸਕਿਊ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਇਆ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਾਰੋਕ, ਨਵੀਨਕਲਾਸਿਕੀ, ਅਤੇ ਗੋਥਿਕ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਵੀ ਤੱਤ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤੇ ਗਏ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਇੱਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਗਿਰਜਾਘਰ 755ਈ. ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਇਆ ਸੀ। ਪਰ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਬਿਸ਼ਪ ਪੀਟਰ ਤੀਜੇ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਰੋਮਾਨਿਸਕਿਊ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਣਵਾਇਆ। ਇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ 1129ਈ. ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ 1273ਈ. ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪੁਨਰਜਾਗਰਣ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤਾ ਗਇਆ। 1755ਈ. ਵਿੱਚ ਲਿਸਬਨ ਭੂਚਾਲ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਕਾਫੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ।

## ਬਣਤਰ
ਇਹ ਗਿਰਜਾਘਰ ਲਾਤੀਨੀ ਯੋਜਨਾ ਤੇ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 85 ਮੀਟਰ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸਾਂਤਾ ਕਾਤਾਲੀਨਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਸਾਂਤਾ ਕਾਤਾਲੀਨਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** (Spanish: *Iglesia de Santa Catalina*) ਸੁਦੇਤੇ ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1928ਈ. ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਅੰਗਾਣੂ

ਕੋਸ਼ਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ **ਅੰਗਾਣੂ** ਕੋਸ਼ਾਣੂ ਵਿਚਲੀ ਕੋਈ ਖ਼ਾਸ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲ਼ੀ ਇੱਕ ਉੱਪ-ਇਕਾਈ ਹੁੰਦੀ ਅਤੇ ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਲਿਪਿਡ ਦੀ ਦੂਹਰੀ ਪਰਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬੰਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਾਣੂ
ਕਾਰਲ ਲੀਨੀਅਸ

**ਕਾਰੋਲਸ ਲਿਨਾਉਸ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Carl Linnaeus**; 23 ਮਈ 1707 – 10 ਜਨਵਰੀ 1778), ਸਵੀਡਿਸ਼ ਨੋਬਲਿਟੀ ਅਨੁਸਾਰ **ਕਾਰਲ ਵਾਨ ਲਿੰਨ** ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।(), ਸਵੀਡਿਸ਼ ਜੰਤੂਵਿਗਿਆਨੀ, ਡਾਕਟਰ, ਅਤੇ ਪੌਦਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਆਧੁਨਿਕ ਦੋਨਾਵੀਂ ਜੀਵ ਨਾਮਕਰਨ ਸਕੀਮ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦ ਰੱਖੀ।

ਲਿਨਾਓਸ ਦਾ ਜਨਮ ਦੱਖਣ ਸਵੀਡਨ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕੇ ਸਮਾਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਉਸ ਦੇ ਵਡਾਰੂਆਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਇੱਕ ਸਥਾਈ ਅੰਤਮ ਨਾਮ ਨੂੰ ਅਪਨਾਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਡਾਰੂ ਸਕੈਂਡਿਨੇਵਿਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਪਿਤ੍ਰਨਾਮ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਰਵਾਰਿਕ ਫ਼ਾਰਮ ਤੇ ਲੱਗੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ‘ਲਿੰਡੇਨ’ ਦਰਖਤ ਦੇ ਲੈਟਿਨ ਨਾਮ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਉਸ ਦਾ ਅੰਤਮ ਨਾਮ ਲਿਨਾਓਸ ਅਪਨਾਇਆ ਸੀ। 1717 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਵੈਕਸਜੋ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਆਰੰਭਕ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਅਤੇ 1724 ਵਿੱਚ ਜਿਮਨੇਜੀਅਮ ਸਧਾਰਨ ਅੰਕਾਂ ਨਾਲ ਪਾਸ ਕੀਤਾ। ਬਨਸਪਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨੇ ਇੱਕ ਮਕਾਮੀ ਚਿਕਿਤਸਕ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੱਗਿਆ, ਕਿ ਇਸ ਬਾਲਕ ਵਿੱਚ ਉਕਤ ਵਿਸ਼ਾ ਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਸਿਫਾਰਿਸ਼ ਤੇ ਕਾਰਲ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲੁੰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਭੇਜਿਆ। ਕਾਰਲ ਨੇ ਉੱਥੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉੱਥੇ ਦੀ ਜੀਵਵਿਗਿਆਨ ਫੁਲਵਾੜੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਧਾਰਿਆ। ਤਦ ਉਸ ਨੂੰ ਉਪਸਾਲਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਜਾਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਮਿਲੀ। ਕਾਰਲ ਨੇ ਇੱਕ ਹੀ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਉਪਸਾਲਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸਥਾਨ ਕੀਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵੀਡਿਸ਼ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1707
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1778
ਸਾਮੋਰਾ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਜ਼ਾਮੋਰਾ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** ਜ਼ਾਮੋਰਾ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਵੱਡਾ-ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਏਰੋ ਨਦੀ ਦੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਹਲੇ ਵੀ ਇਸ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਦੀਵਾਰਾਂ ਅਤੇ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।

ਇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ 1151 ਤੋਂ 1174 ਦੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਪੇਨੀ ਰੋਮਾਨੈਸਕ ਨਿਰਮਾਣ ਕਲਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਨਮੂਨਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਸਤੀਲ ਦੇ ਅਲਫੋਂਸੋ 7ਵੇਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਐਲ ਸਾਲਵਾਦੋਰ ਨਾਂ ਦੀ ਗਿਰਜਾਘਰ ਮੌਜੂਦ ਸੀ ਪਰ ਉਹ ਖੰਡਰ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।

ਇਸ ਗਿਰਜਾਘਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਬਿਸ਼ਪ ਏਸਤੇਬਾਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਅਤੇ ਕਾਸਤੀਲ ਦੇ ਅਲਫੋਂਸੋ 7ਵੇਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ ਸਾਂਚਾ ਰਾਈਮੁੰਦੇਸ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਨਾਲ ਕਰਵਾਈ ਗਈ। ਇਸ ਦੇ ਉਸਾਰੀ ਸਮੇਂ(1151 ਤੋਂ 1174) ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਗਿਰਜਾਘਰ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ ਤੋਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਨਵੀਆਂ ਖੋਜਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਬਿਸ਼ਪ ਬੇਰਨਾਰਦੋ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ 1139 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ।

## ਗੈਲਰੀ

File:20258 ZAMORA-PANORAMICAS.JPG
File:Catedra de Zamora panoramica.JPG
File:Catedral de San Salvador de Zamora (2676922015).jpg
File:Catedral de San Salvador de Zamora (2676921373).jpg
File:Catedral de San Salvador de Zamora (2676922505).jpg
File:Catedral de San Salvador de Zamora (2677738852).jpg
File:Catedral de Zamora desde el castillo.JPG
File:Fundación Joaquín Díaz - Catedral - Zamora (1).jpg
File:Catedral, murallas y aceñas de Zamora.JPG
File:Torre de la Catedral de Zamora desde Olivares.jpg
File:Zamora catedral 01 cupula romanica lou.JPG
File:Zamora catedral cupula gallonada lou.JPG
File:Zamora Catedral Wappen 727.jpg
File:Zamora Catedral PM 73530 Z.jpg
File:Zamora, catedral-PM 17792.jpg

## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ
* 
* 
* 
* 
* 
*
* 
*

## ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ 
* Página web oficial.
* La Catedral de Zamora. 
* Fotografías. 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਵੱਡੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਲੌਸ ਰੇਮੇਦੀਓਸ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਲੋਸ ਰੇਮੇਦੋਸ ਗਿਰਜਾਘਰ** (ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Iglesia de los Remedios) ਗੁਆਦਲਜ਼ਾਰਾ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਪੁਰਾਣਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਅਲਕਲਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 1924 ਈ. ਵਿੱਚ ਬਿਏਨ ਦੇ ਇੰਤਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਲ ਦੇ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਇਆ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
*Edificio Paraninfo (Iglesia de los Remedios) , en el sitio web de la Universidad de Alcalá de Henares
*Planos de la Iglesia

## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ
*Equipo Paraninfo, *Guadalajara, ciudad abierta: una guía para conocerla y visitarla*, Volumen 50 de *Tierra de Guadalajara: Guías*, AACHE Ediciones de Guadalajara, 2005, ISBN 8496236331, 9788496236332
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸੈਂਜ਼ੋ ਮੇਈਵਾ

**ਸੇਂਜ਼ੋ ਰਾਬਰਟ ਮੇਈਵਾ** (24 ਸਤੰਬਰ 1987 – 26 ਅਕਤੂਬਰ 2014) ਦੱਖਣ ਅਫਰੀਕਾ ਦਾ ਫੁਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਸੀ, ਜਿਹੜਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਫੁਟਬਾਲ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਓਰਲੈਂਡੋ ਪਾਇਰੇਟਸ ਟੀਮ ਲਈ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀ ਕੌਮੀ ਟੀਮ ਲਈ ਗੋਲਕੀਪਰ ਵਜੋਂ ਖੇਡਿਆ।
## ਮੌਤ
ਪੁਲਸ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ 26 ਅਕਤੂਬਰ 2014 ਨੂੰ ਦੋ ਆਦਮੀ 8:00 ਸਥਾਨਕ ਸਮੇਂ ਤੇ ਵੋਸਲੂਰਸ ਟਾਊਨਸ਼ਿਪ ਦੇ ਇੱਕ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ, ਜਦਕਿ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਬਾਹਰ ਇੰਤਜ਼ਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨਾਂ ਨੇ ਮੇਈਵਾ ਨਾਲ ਝਗੜਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਗੋਲੀ ਨਾਲ ਸ਼ੂਟ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਤਿੰਨੋਂ ਸ਼ੱਕੀ ਸੀਨ ਤੋਂ ਪੈਦਲ ਭੱਜ ਗਏ। ਮੇਈਵਾ ਨੂੰ ਜੋਹਾਨਸਬਰਗ ਦੇ ਹਸਪਤਾਲ 'ਚ ਪਹੁੰਚਣ ਤੇ ਮ੍ਰਿਤਕ ਐਲਾਨ ਕੇ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।<.

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੱਖਣ ਅਫਰੀਕਾ ਦੇ ਫੁਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ
ਸਾਨ ਸਿਬਾਸਤੀਆਨ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਸਾਨ ਸੇਬਾਸਤਿਨ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** (ਬਾਸਕ: Artzain Onaren katedrala, ਸਪੇਨੀ ਭਾਸ਼ਾ: Catedral del Buen Pastor de San Sebastián) ਸਾਨ ਸੇਬਾਸਤਿਨ ਗਿਪੁਜਕੋਆ, ਬਾਸਕ ਦੇਸ਼, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਨ ਸੇਬਾਸਤਿਨ ਦੇ ਡਾਏਓਸੀਸ ਦੇ ਸੀਟ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਨ ਸੇਬਾਸਤਿਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਮਹਤਵਪੂਰਣ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਨਵੀਨ ਗੋਥਿਕ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ 1953ਈ. ਵਿੱਚ ਗਿਰਜਾਘਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।

## ਇਤਿਹਾਸ
## ਗੈਲਰੀ

File:San Sebastian - Catedral 10.jpg|Tower
File:San Sebastian - Catedral 07.jpg|Apse
File:San Sebastian - Catedral 17.jpg|Header
File:San Sebastian - Catedral 27.jpg|Altarpiece of the Sacred Heart of Jesus
File:San Sebastian - Catedral 32.jpg|Organ

## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ
*

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਖੁਰਜਾ

**ਖੁਰਜਾ** (ਉਰਦੂ: خرجہ) ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਬੁਲੰਦਸ਼ਹਿਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ 45 ਮੀਲ ਦੱਖਣ -ਪੂਰਬ ਸਥਿਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਗਰ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਸਿੱਧੇ ਦਿੱਲੀ, ਮੇਰਠ, ਹਰਦੁਆਰ, ਅਲੀਗਗੜ੍ਹ, ਆਗਰਾ, ਕਾਨਪੁਰ ਆਦਿ ਲਈ ਜਾ ਸੜਕਾਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਣਕ, ਤੇਲਹਨ, ਜੌਂ, ਜਵਾਰ, ਕਪਾਹ ਅਤੇ ਗੰਨਾ ਆਦਿ ਵਪਾਰਕ ਫਸਲਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ । ਇਹ ਨਗਰ ਘੀ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਚੀਨੀ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਕਲਾਤਮਕ ਬਰਤਨ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਵਿਦੇਸ਼ ਦੇ ਹਰ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਬੋਨ ਚਾਇਨਾ ਤੋਂ ਬਣੇ ਬਰਤਨ ਖੁਰਜਾ ਦੀ ਹੀ ਦੇਣ ਹਨ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਸਿਰਕਾ

**﻿ਸਿਰਕਾ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Vinegar, ਫ਼ਾਰਸੀ: سرکہ, ਸਿਰਕਾ) ਇੱਕ ਤੇਜ਼ਾਬੀ ਮਾਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਈਥੇਨੋਲ (ਅਲਕੋਹਲ) ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਕਲ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਖ਼ਮੀਰ ਕੇ ਖੱਟਾ ਕੀਤਾ ਅੰਗੂਰ, ਸੇਬ, ਜਾਮਨ ਜਾਂ ਗੰਨੇ ਦਾ ਰਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਰਸੋਈ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਖਾਧ-ਸਮਗਰੀ ਚ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਸਿਰਕੇ ਦਾ ਮੂਲ ਭਾਗ ਤੇਜਾਬ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਘੋਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਦਾਰਥਾਂ ਤੋਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲੂਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤੱਤ ਵੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਆਮ ਕਰਕੇ ਭੋਜਨ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਿਰਕੇ ਵਿੱਚ 4% ਤੋਂ 8% ਤੱਕ ਐਸੀਟਿਕ ਤੇਜਾਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਿਰਕਾ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ:
* ਸ਼ਰਾਬ ਦਾ ਸਿਰਕਾ
* ਮਾਲਟ ਸਿਰਕਾ
*ਅੰਗੂਰ ਦਾ ਸਿਰਕਾ 
*ਸੇਬ ਦਾ ਸਿਰਕਾ 
*ਜਾਮੁਨ ਦਾ ਸਿਰਕਾ
*ਬਨਾਉਟੀ ਸਿਰਕਾ
*ਅੰਗੂਰੀ ਸਿਰਕਾ: ਗੰਨੇ ਦੇ ਰਸ ਨੂੰ ਪੁਣ ਕੇ ਘੜੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਇੱਕੀ ਦਿਨ ਰੋਜ਼ ਇੱਕ ਵਾਰ ਕੱਪੜੇ ਨਾਲ ਪੁਣਨ ਨਾਲ ਅੰਗੂਰੀ ਸਿਰਕਾ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭੋਜਨ
ਅਰਵਿੰਦ ਦੇਸਾਈ ਕੀ ਅਜੀਬ ਦਾਸਤਾਨ

***ਅਰਵਿੰਦ ਦੇਸਾਈ ਕੀ ਅਜੀਬ ਦਾਸਤਾਨ*** 1978 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ ਹੋਈ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸਈਦ ਅਖ਼ਤਰ ਮਿਰਜ਼ਾ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦਲੀਪ ਧਵਨ, ਅੰਜਲੀ ਪੈਗਨਕਾਰ, ਸ਼੍ਰੀਰਾਮ ਲਾਗੂ ਅਤੇ ਓਮ ਪੁਰੀ ਮੁੱਖ ਅਦਾਕਾਰ ਹਨ।

## ਪਲਾਟ
ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਪਾਤਰ ਅਰਵਿੰਦ ਦੇਸਾਈ ਹੈਂਡੀਕਰਾਫਟ ਦੁਕਾਨ ਦਾ ਮਾਲਿਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਮੀਰ ਬਾਪ ਦਾ ਮੁੰਡਾ ਹੈ, ਜੋ ਜਿੰਦਗੀ ਦੀ ਜੱਦੋਜਹਿਦ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਲਗਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਅਰਵਿੰਦ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਐਨਐਫਡੀਸੀ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਬਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਬੈਸਟ ਫ਼ਿਲਮ ਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਵੀ ਮਿਲ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਉਐਸਕਾ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਹੁਏਸਕਾ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** (The Holy Cathedral of the Transfiguration of the Lord),ਇਸਨੂੰ ਸੇਂਟ ਮੇਰੀ ਹੁਏਸਕਾ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਪੇਨ ਦੇ ਹੁਏਸਕਾ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਹੁਏਸਕਾ ਦੇ ਬਿਸ਼ਪ ਦੀ ਸੀਟ ਹੈ। ਇਹ ਗੋਥਿਕ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਉਸਾਰੀ 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਅਤੇ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਈ।

## ਉਸਾਰੀ
ਹੁਏਸਕਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਨੂੰ ਅਰਗੋਨ ਦੇ ਜੇਮਸ ਪਹਿਲੇ (1213 - 1276) ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਬਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸਦਾ ਮੁਹਾਂਦਰਾ 1294 ਅਤੇ 1309ਈ. ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। 1369 ਅਤੇ 1423 ਈ. ਦੌਰਾਨ ਇਸਦਾ ਘੰਟੀ ਟਾਵਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਚਾਰ ਮੰਜ਼ਿਲ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੀ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸਾਂਤਾ ਐਨਗਰਾਸੀਆ ਦੇ ਸਾਰਾਗੋਸਾ ਗਿਰਜਾਘਰ

**ਸਾਂਤਾ ਐਨਗਰਾਸੀਆ ਦੇ ਸਾਰਾਗੋਸਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** (ਸਪੇਨੀ: Iglesia basílica de Santa Engracia) ਇੱਕ ਬੇਸਿਲਿਸਕਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰਾਗੋਸਾ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।

## ਗੈਲਰੀ

File:Iglesia Basílica de Santa Engracia, Zaragoza 01.JPG
File:Iglesia Basílica de Santa Engracia, Zaragoza 02.JPG
File:Monasterio de Santa Engracia (Lejeune).jpg
File:Portada de Santa Engracia.jpg
File:Ruinas del patio y costado de la yglesia de Santa Engracia.jpg
File:Zaragoza - Santa Engracia - Sarcófago Receptio Animae.JPG
File:Zaragoza - Santa Engracia - Sarcófago Trilogía Petrina.JPG
File:1806-1820, Voyage pittoresque et historique de l'Espagne, tomo II, Vista exterior del convento de Santa Engracia (cropped).jpg
File:Convento de Santa Engracia en ruinas.jpg

## ਹਵਾਲੇ
*Fatás, Guillermo (dir.), *Guía Histórico-Artística de Zaragoza*, Zaragoza, Institución «Fernando el Católico»-Ayto. de Zaragoza, 2008 (4ª ed. revisada y ampliada por Antonio Mostalac Carrillo y María Pilar Biel Ibáñez). ISBN 978-84-7820-948-4.
* «Santa Engracia exhibirá el pavimento y el baptisterio de la basílica original», EFE.

## ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ 
*Basílica de Santa Engracia
ਓਲਗਾ ਨੂੰ ਪੱਤਰ

**ਓਲਗਾ ਨੂੰ ਪੱਤਰ** ਚੈਕੋਸਲਵਾਕੀਆ ਦੇ ਨਾਟਕਕਾਰ, ਹੈਵਲ ਵਲੋਂ ਮਈ 1979 ਤੋਂ ਮਾਰਚ 1983 ਤੱਕ, ਕਰੀਬ ਚਾਰ ਸਾਲ ਦੀ ਕੈਦ ਦੌਰਾਨ ਜੇਲ ਵਿਚੋਂ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਨਾਮ ਲਿਖੇ ਪਤਰ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਤਾਬਾਂ
ਗੂਗਨਹਾਈਮ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਬੀਲਬਾਓ

**ਗੂਗਨਹਾਈਮ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਬੀਲਬਾਓ** ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਸਮਕਾਲੀ ਕਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਹੈ ਜੋ ਬੀਲਬਾਓ, ਸਪੇਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 18 ਅਕਤੂਬਰ 1997 ਨੂੰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸਨੂੰ ਕਨੇਡੀਅਨ-ਅਮਰੀਕਨ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਫਰੈਂਕ ਗੈਰੀ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਨੇਰਵੀਓਨ ਨਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਿੱਚੋਂ ਹੋਕੇ ਲੰਘਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਲੋਮਨ ਗੂਗਨਹਾਈਮ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਅਨੇਕ ਅਜਾਇਬ-ਘਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਪੇਨੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।

## ਗੈਲਰੀ 

File:Bilbao.Guggenheim13.jpg|Bilbao Guggenheim
File:Bilbao.JPG|Bilbao Guggenheim
File:Guggenheim-bilbao-jan05.jpg|Bilbao Guggenheim
File:Guggenheim Museum, Bilbao, July 2010 (47).JPG|Guggenheim Museum, Bilbao, July 2010
File:Bilbao.Koons02.jpg|Bilbao Puppy by Jeff Koons
File:Bilbao Guggenheim Museum, Basque Country, Spain.JPG|Acrylics on fine art paper painting by।ñaki Crespo
File:Guggenheim Museum, Bilbao, July 2010 (44).JPG|Guggenheim Museum, Bilbao, July 2010
File:Guggenheim night 2 (3804035123).jpg|Guggenheim museum at night

## ਹਵਾਲੇ
## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ 
* Web oficial del Museo Guggenheim Bilbao
* Fotos del Museo Guggenheim Bilbao
* Video del Museo Guggenheim Bilbao 
* El Guggenheim de Nueva York acoge "positivamente" el proyecto de Urdaibai
ਓਲੰਪੀਕ ਲਿਉਨੇ

**ਓਲੰਪਿਕੁ ਲਾਇਯਨ**, ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫ੍ਰਾਂਸੀਸੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ ਹੈ, ਇਹ ਲਿਓਂ, ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿਖੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸ੍ਟਡ ਦੇ ਗੇਰਲੇੰਡ, ਲਿਓਂ ਅਧਾਰਤ ਕਲੱਬ ਹੈ, ਜੋ ਲਿਗੁਏ 1 ਵਿੱਚ ਖੇਡਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
* ਓਲੰਪਿਕੁ ਲਾਇਯਨ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ
* ਓਲੰਪਿਕੁ ਲਾਇਯਨ  ਲਿਗੁਏ 1 ਤੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਕਲੱਬ
ਸਿਉਂਕ

**ਸਿਉਂਕ** ਜਾਂ **ਦੀਮਕ**.ਇੱਕ ਬਸਤੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ ਦੀ 'ਬਰਮੀ' ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਾਲ ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ ਕੀਟ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਾਲਾ ਚੀਂਟੀਆਂ ਨਾਲ ਕਈ ਪੱਖੋਂ ਮਿਲਦਾ ਜੁਲਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਬਸਤੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਹੋਂਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਕਾਮਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਕਾਮਿਆਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਕੁਛ ਨਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਜਾਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਾਣੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਾਰਕੁੰਨ ਦੀਮਕ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਅਤੇ ਫੁਰਤੀਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਔਰ ਰਾਣੀਆਂ ਸਭ ਸੇ ਬੜੀਆਂ। ਕਾਮਿਆਂ ਦੇ ਪਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।

ਦੀਮਕ ਰੌਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪਰਾਂ ਵਾਲੇ ਨਰ ਜਾਂ ਰਾਣੀਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਬਰਮਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉੜਤਦੇ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਕੁਝਨਾਂ ਦੇ ਪਰ ਖ਼ੁਦ ਬਖ਼ੁਦ ਗਿਰ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਪਰਿੰਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਲੇ ਮੰਡਲਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਫੜ ਫੜ ਕੇ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਰਾਣੀ ਮਰਨ ਸੇਤੋਂ ਬਚ ਜਾਏ ਉਹ ਜ਼ਮੀਨ ਤੇ ਗਿਰ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਪਰ ਝੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਰਾਣੀ ਫਿਰ ਨਵੀਂ ਬਸਤੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਨਰ ਅਤੇ ਰਾਣੀਆਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਉੜਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਾਮੀਆਂ ਦੀਮਕਾਂ ਉਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਆਪਣੇ ਜ਼ਮੀਨ ਦੋਜ਼ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਗਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਿਆਂ ਹਨ। ਅਗਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਖ਼ੁਰਾਕ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣਾ ਪਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਪੌਦਿਆਂ ਅਤੇ ਰੇਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਚਬਾ ਕੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਕੇ ਛੋਟੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਬਣਾ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ ਤਾਕਿ ਅੰਦਰ ਹੀ ਅੰਦਰ ਉਹ ਅਪਣਾ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਣ।
ਰੇਹਾਨਾ ਜੱਬਾਰੀ

**ਰੇਹਾਨਾ ਜੱਬਾਰੀ** (ਫ਼ਾਰਸੀ: ریحانه جباری (ਜਨਮ 1988 - ਮੌਤ 25 ਅਕਤੂਬਰ 2014) ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਖੁਫ਼ੀਆ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਮੋਰਟਜਾ ਅਬਦੋਲਾਲੀ ਸਰਬੰਦੀ ਦੀ ਹਤਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਲ 2007 ਤੋਂ ਅਕਤੂਬਰ 2014 ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਅਖੌਤੀ ਹਮਲਾਵਰ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਵਿੱਚ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਜੱਬਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਆਤਮਰੱਖਿਆ ਲਈ ਹੱਤਿਆ ਕੀਤੀ ਸੀ ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ। ਉਸਨੇ ਕਾਲ ਕੋਠੜੀ ਸਮੇਤ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨਾਲ ਕੀ ਵਾਪਰਿਆ, ਆਪਣੀ ਹੱਡਬੀਤੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਮੁਹੰਮਦ ਮੁਸਤਫ਼ਾ ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵਕੀਲ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਹਾਣੀ ਆਪਣੇ ਬਲਾਗ 'ਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ।
ਈਰਾਨੀ ਕਨੂੰਨ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਉਸਦੇ ਦੋਸ਼ ਸਿੱਧ ਹੋਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਗਲਤ ਸਾਬਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਕੇਵਲ ਮਕਤੂਲ ਦੇ ਪਰਵਾਰ ਨੂੰ ਹੀ ਫਾਂਸੀ  ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਸੀ; ਇਸਤਗਾਸਾ ਪੱਖ ਦੇ ਦਫ਼ਤਰ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਸ਼ਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮਕਤੂਲ ਦੇ ਪਰਵਾਰ ਨੇ ਫਾਂਸੀ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ।

## ਹਵਾਲੇ
ਪੁਰਾਣਾ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ, ਸਾਲਾਮਾਂਕਾ

**ਪੁਰਾਣਾ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ** ਸਾਲਾਮਾਂਕਾ, ਸਪੇਨ ਦੇ ਦੋ ਵੱਡੇ-ਗਿਰਜਾਘਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਦੂਸਰੇ ਵੱਡੇ ਗਿਰਜਾਘਰ ਦਾ ਨਾਂ ਨਵਾਂ ਵੱਡਾ ਗਿਰਜਾਘਰ, ਸਾਲਾਮਾਂਕਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਬਿਸ਼ਪ ਪੇਰੀਗੋਰਦ ਦੇ ਖੇਰੋਨੀਮੋ ਦੁਆਰਾ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ 14ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਪੂਰੀ ਹੋਈ। ਇਹ ਸਾਂਤਾ ਮਾਰੀਆ ਦੇ ਲਾ ਸੇਦੇ(Santa Maria de la Sede) ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।

ਇਸ ਦੀ ਇੱਕ ਕੰਧ ਉੱਤੇ 53 ਚਿੱਤਰ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 12 15ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਇਤਾਲਵੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਦੇਲੋ ਦੇਲੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਈਸਾ ਅਤੇ ਸੰਤ ਮੇਰੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਗੈਲਰੀ

File:Catedral Vieja de Salamanca (2).JPG
File:Interior of dome of Salamanca (Character of Renaissance Architecture).png
File:Exterior cimborrio catedral vieja Salamanca.jpg
File:Cathedral of Salamanca Romanesque.jpg
File:Salamanca - Catedral Vieja, portada 13.jpg
File:Salamanca, Catedral vieja-PM 16921.jpg
File:CatedralViejayNueva.jpg
File:CATEDRAL VIEJA SALAMANCA.JPG
File:Catedral Vieja de Salamanca. Torre y cubiertas.jpg
File:Catedral Vieja de Salamanca (1).JPG
File:Cat vieja y nueva salamanca.jpg
File:Catedral Vieja de Salamanca (5).JPG

## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ
* BRASAS EGIDO, José Carlos: "Catedral de Salamanca", in *Las Catedrales de Castilla y León*, León: Edilesa, 1992.
* CASASECA CASASECA, Antonio: *Las Catedrales de Salamanca*. Salamanca: Edilesa, 2008.
* GÓMEZ GONZÁLEZ, P. J.; VICENTE BAZ, R. *Guía del Archivo y Biblioteca de la Catedral de Salamanca*. Salamanca: Catedral, 2007.
* IERONIMUS *900 años de arte y de historia* [exhibition catalogue]. Salamanca: Catedral de Salamanca, 2002:0

## ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ 
* Página web oficial de la S. I. B. Catedral de Salamanca: http://www.catedralsalamanca.org
* Página de la Exposición Ieronimus en las Torres de la Catedral: http://www.ieronimus.com
* V Centenario de la Catedral: http://www.facebook.com/home.php#!/pages/V-Centenario-Catedral-Nueva-de-Salamanca/177973358904282
* Fotografías 
* Fotos catedrales Fotos de las catedrales de Salamanca

,

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਬਾਸਿਲੀਕਾ ਦੇ ਸਾਨ ਮਾਰਤੀਨ ਦੇ ਮੋਨਦੋਞੇਦੋ

**ਬਾਸੀਲਿਸਕਾ ਦੇ ਸਾਨ ਮਾਰਤੀਨ ਦੇ ਮੋਨਦੋਨੀਏਦੋ** (ਸਪੇਨੀ: Basílica de San Martín de Mondoñedo) ਲੂਗੋ, ਗਾਲਾਸੀਆ, ਸਪੇਨ ਦੀ ਫੋਸ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਪੇਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਗਿਰਜਾਘਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ 9ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਇਮਾਰਤ 11ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਬਦਲਾਓ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਸੰਨ 1931 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਬੀਏਨ ਦੇ ਇੰਤੇਰੇਸ ਕੁਲਤੂਰਾਲ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਬਾਸੀਲਿਸਕਾ ਦਾ ਰੁਤਬਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਗੈਲਰੀ

File:Basílica de San Martiño de Mondoñedo 01.jpg
File:Basílica de San Martiño de Mondoñedo, Foz. Altar.jpg
File:Basílica de San Martiño de Mondoñedo, Foz. Pinturas.jpg
File:Basílica de San Martiño de Mondoñedo. Foz. Provincia de Lugo.jpg
File:Figuras eróticas interior San Martiño de Mondoñedo.JPG
File:San Martiño de Mondoñedo exterior ábsida románico lombardo.JPG
File:San Martiño de Mondoñedo-Foz-Galiza.jpg
File:San Martiño de Mondoñedo5.jpg
File:San Martiño de Mondoñedo2.jpg
File:San Martiño de Mondoñedo3.jpg
File:San Martiño de Mondoñedo, portada.jpg
File:Basílica de San Martiño de Mondoñedo, Foz, Galiza.jpg

## ਹਵਾਲੇ
## ਪੁਸਤਕ ਸੂਚੀ 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 
* 

## ਬਾਹਰੀ ਸਰੋਤ 
* Historia y arquitectura de la Basílica de San Martín de Mondoñedo
* Mapa de situación en Lugo
* Museo de San Martín de Mondoñedo 
* Página web en el ayuntamiento de Foz 
* Fotografías en la web del ayuntamiento de Foz 
* Web de amigos del románico
* Descripción y fotos de la portada
* Visita virtual de la Basílica en el sitio web del Concello de Foz

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ ਦੇ ਗਿਰਜਾਘਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਪੇਨ
ਟਾਈਟੈਨਿਕ

ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ]]

ਆਰ.ਐੱਮ.ਐੱਸ. **ਟਾਈਟੈਨਿਕ** ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਵਾਰੀ-ਬੇੜਾ ਸੀ ਜੋ 15 ਅਪਰੈਲ, 1912 ਨੂੰ ਤੜਕਸਾਰ ਹੀ ਬਰਫ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਤੋਦੇ ਨਾਲ ਭਿੜਨ ਮਗਰੋਂ ਸਾਊਥਹੈਂਪਟਨ, ਯੂ.ਕੇ. ਤੋਂ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ, ਯੂ.ਐੱਸ ਤੱਕ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਹੀ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਅੰਧ ਮਹਾਂਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹਦੇ ਡੁੱਬਣ ਨਾਲ਼ 1,500 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਚਲੀ ਗਈ ਜੋ ਅਜੋਕੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅਮਨ ਕਾਲ ਮੌਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਾਰੂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਹਾਦਸਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹਦੀ ਪਹਿਲੀ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਉੱਤੇ 2,224 ਪਾਂਧੀ ਅਤੇ ਅਮਲਾ ਸੁਆਰ ਸੀ। 15 ਐਪਰਲ, 1912, ਨੂੰ ‘ਸੁਪਨਿਆਂ ਦਾ ਜਹਾਜ਼’, ‘ਟਾਈਟੈਨਿਕ’, ਆਪਣੇ 2224 ਯਾਤਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸਾਗਰ ਦੀਆਂ ਤੈਹਾਂ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ਇਹ ਸਫ਼ਰ ਸਾਊਥਐੰਪਟਨ, ਬਰਤਾਨੀਆ  ਤੋਂ ਨਿਊ ਯਾਰਕ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਤੱਕ ਦਾ ਸੀ ਜੋ 10 ਐਪਰਲ, 1912 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ 1500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਨਾਂ ਲੈ ਕੇ 15 ਐਪਰੈਲ ਸਵੇਰ ਦੇ 02.20 ਮਿੰਟ ‘ਤੇ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਹ ਜਹਾਜ਼ ਅਟਲਾਂਟਿਕ ਸਾਗਰ ਵਿਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਡੁੱਬ ਗਿਆ। ‘ਟਾਈਟੈਨਕ’ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਡੁੱਬ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ,  ਟਾਈਟੈਨਕ ਨੂੰ ‘ਸ਼ਿੱਪ ਆਫ ਡਰੀਮਜ਼’ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ।
## ਵਿਸ਼ੇਸ
*ਇਸ ਜਹਾਜ਼ 'ਤੇ 13 ਅਜਿਹੇ ਜੋੜੇ ਸਵਾਰ ਸਨ, ਜੋ ਆਪਣਾ ਹਨੀਮੂਨ ਸੈਲੀਬ੍ਰੇਟ ਕਰਨ ਲਈ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। 
*ਇਸ ਜਹਾਜ਼ ਵਿਚ ਕੁਝ ਲੋਕ ਅਜਿਹੇ ਵੀ ਸਨ, ਜੋ ਇਹ ਸਫਰ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਅਸਲ ਵਿਚ ਇਕ ਹੋਰ ਜਹਾਜ਼ ਵਿਚ ਕੋਲੇ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਸਫਰ ਵਿਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪੇਸ਼ ਆ ਰਹੀ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਵਾਈਟ ਸਟਾਰ ਲਾਈਨ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਰੱਦ ਕਰਨੀ ਪਈ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿਚ ਸਵਾਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਟਾਈਟੈਨਿਕ 'ਤੇ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ। 
*ਟਾਈਟੈਨਿਕ ਜਹਾਜ਼ 17 ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸੀ। ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਲੰਡਨ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਟਾਵਰ ਬ੍ਰਿਜ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸੀ। ਟਾਈਟੈਨਿਕ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਸੀਟੀ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵੀ 11 ਮੀਲ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੱਕ ਸੁਣੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਜਹਾਜ਼ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਫੁੱਟਬਾਲ ਦੇ ਤਿੰਨ ਮੈਦਾਨਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਸੀ। ਜਹਾਜ਼ ਵਿਚ 800 ਟਨ ਕੋਲੇ ਦੀ ਖਪਤ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। 
*ਟਾਈਟੈਨਿਕ ਜਹਾਜ਼ 'ਤੇ 9 ਕੁੱਤੇ ਸਨ । 
*ਟਾਈਟੈਨਿਕ ਜਹਾਜ਼ ਵਿਚ ਮੁਸਾਫਰਾਂ ਅਤੇ ਕਰੂ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦਾ ਵਧੀਆ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਸੀ। ਜਹਾਜ਼ 'ਤੇ ਖਾਣ ਲਈ 86000 ਪੌਂਡ ਮੀਟ, 40000 ਅੰਡੇ, 40 ਟਨ ਆਲੀ, 35000 ਪੌਂਡ ਪਿਆਜ, 36000 ਸੇਬ ਤੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਸਾਮਾਨ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। 
*ਟਾਈਟੈਨਿਕ ਸ਼ਿਪ ਵਿਚ ਫਰਸਟ ਕਲਾਸ ਵਿਚ ਸਫਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕਰੀਬ 100 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ 4350 ਡਾਲਰ ਯਾਨੀ 2 ਲੱਖ 70000 ਦੇ ਕਰੀਬ ਕਿਰਾਇਆ ਸੀ। ਸੈਕੰਡ ਕਲਾਸ ਲਈ 1750 ਡਾਲਰ ਯਾਨੀ ਇਕ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੇ ਥਰਡ ਕਲਾਸ ਲਈ 30 ਡਾਲਰ ਯਾਨੀ ਸਿਰਫ 2000 ਰੁਪਏ ਕਿਰਾਇਆ ਸੀ। ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਡਾਲਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਇਕ ਮੁਸਾਫਰ ਦਾ ਖਰਚਾ 50 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਵਿਚ ਪਵੇਗਾ। 
*ਟਾਈਟੈਨਿਕ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਕੈਪਟਨ ਸਮਿਥ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਿਟਾਇਰਮੈਂਟ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਪਰ ਇਹ ਸਫਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਆਖਰੀ ਸਫਰ ਸਾਬਤ ਹੋ ਗਿਆ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਗਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਣੀ ਦਾ ਜਹਾਜ਼
ਅਟਲਾਂਟਿਸ

**ਅਟਲਾਂਟਿਸ** (, "ਐਟਲਸ ਦਾ ਟਾਪੂ") ਇੱਕ ਗਲਪਮਈ ਟਾਪੂ ਹੈ ਜੀਹਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਪਲੈਟੋ ਦੀਆਂ ਸਿਰਜਾਂ *ਟੀਮੀਅਸ* ਅਤੇ *ਕ੍ਰਿਟੀਅਸ* ਵਿੱਚ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਗਰਬ-ਗ਼ੁਮਾਨ ਉੱਤੇ ਲਿਖੀ ਦੁਅਰਥੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਹਨੂੰ ਪਲੈਟੋ ਦੇ ਖ਼ਿਆਲੀ ਮੁਲਕ "ਪੁਰਾਤਨ ਐਥਨਜ਼" ਨੂੰ ਘੇਰਨ ਵਾਲ਼ੀ ਵੈਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤਾਕਤ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਮੁਤਾਬਕ ਐਥਨਜ਼ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ (ਪੱਛਮੀ) ਜੱਗ ਦੇ ਬਾਕੀ ਮੁਲਕਾਂ ਤੋਂ ਉਲਟ ਅਟਲਾਂਟਿਸ ਦੇ ਹੱਲੇ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਧਕੱਲਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਸ਼ਾਇਦ ਪਲੈਟੋ ਦੇ ਮੁਲਕੀ ਸਿਧਾਂਤ ਦੀ ਉੱਚਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਅਟਲਾਂਟਿਸ ਉੱਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਮਿਹਰ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਅੰਧ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਟਲਾਂਟਿਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਲਪਮਈ ਮਹਾਂਦੀਪ
ਭਾਫ਼

**ਭਾਫ਼** ਜਾਂ **ਹਵਾੜ੍ਹ** ਪਾਣੀ ਦੇ ਉਸ ਗੈਸੀ ਰੂਪ ਵਾਸਤੇ ਇੱਕ ਤਕਨੀਕੀ ਇਸਤਲਾਹ ਹੈ ਜੋ ਪਾਣੀ ਦੇ ਉੱਬਲਣ ਉੱਤੇ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਤਕਨੀਕੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ, ਰਸਾਇਣ ਅਤੇ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ, ਭਾਫ਼ ਅਡਿੱਠ ਅਤੇ ਨਿਰਾਕਾਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਪਰ ਆਮ ਬੋਲਚਾਲ ਵਿੱਚ ਇਹਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਪ੍ਰਤੱਖ ਧੁੰਦ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਬੂੰਦਾਂ ਦੇ ਕੋਹਰੇ ਲਈ ਵੀ ਵਰਤ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਠੰਡੀ ਹਵਾ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਵਾਸਪਾਂ ਦੇ ਜੰਮਣ ਉੱਤੇ ਬਣਦੇ ਹਨ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਣੀ ਦੇ ਰੂਪ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੈਸਾਂ
ਕੌਮੀ ਪਾਰਕ

, ਭਾਰਤ ਦੇ ਜਲਦਾਪਾਰਾ ਕੌਮੀ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੀ ਹੋਈ ਹਾਥੀਆਂ ਦਾ ਕਾਫ਼ਲਾ]]

**ਕੌਮੀ ਪਾਰਕ** ਜਾਂ **ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ** ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਪਾਰਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਰੱਖ ਭਾਵ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ਼ ਦੇ ਕੰਮ ਵਾਸਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਕੁਦਰਤੀ, ਅੱਧ-ਕੁਦਰਤੀ ਜਾਂ ਵਿਕਸਤ ਜਮੀਨ ਦੀ ਰਾਖਵੀਂ ਥਾਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਮੁਲਾਕ ਐਲਾਨਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਮਾਲਕੀ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਹਰੇਕ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਕੌਮੀ ਪਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖੋ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ਼ ਮਿੱਥਦੇ ਹਨ ਪਰ ਇਸ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਖ਼ਿਆਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਆਉਣ ਵਾਲ਼ੀਆਂ ਪੀੜੀਆਂ ਵਾਸਤੇ ਅਤੇ ਕੌਮੀ ਮਾਣ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਜੰਗਲੀ ਕੁਦਰਤ ਦੀ ਸਾਂਭ-ਸੰਭਾਲ਼

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੌਮੀ ਪਾਰਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੱਖ ਬਾਗ਼
ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ

thumb|ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਦੀ ਇੱਕ ਕਵਿਤਾ
**ਅਬਦੁਲ ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ** (1653–1711) (), ਜਾਂ **ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ** (), ਇੱਕ ਪਸ਼ਤੂਨ ਕਵੀ ਸੀ। ਪਿਸ਼ਾਵਰ, ਮੁਗਲ ਸਾਮਰਾਜ (ਅਜੋਕਾ ਖੈਬਰ ਪਖਤੂਨਖਵਾ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਤੋਂ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਮਕਾਲੀ ਅਤੇ ਦੋਸਤ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲ ਖ਼ਾਨ ਖ਼ਟਕ ਸਹਿਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪਸ਼ਤੂਨ ਲੋਕ ਉਸਨੂੰ ਪਸ਼ਤੋ ਦੇ ਅਜ਼ੀਮ ਸੂਫ਼ੀ ਸ਼ਾਇਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਸਥਾਨਕ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਉਸ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਰਹਸਮਈ ਪਾਸੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮ ਦੀਆਂ ਘੱਟ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਵਿਆਖਿਆਵਾਂ ਤੋਂ ਖਤਰਾ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜ਼ਮਾਨੇ ਦੇ ਟੀਸੀ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਤੋਂ ਫ਼ਿਕਾ ਔਰ ਤਸੱਵੁਫ਼ ਦੀ ਤਾਲੀਮ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੂੰ ਪਸ਼ਤੂਨ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦਾ ਹਾਫ਼ਿਜ਼ ਸ਼ੀਰਾਜ਼ੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਰਹਿਮਾਨ ਦਾ ਵੰਸ਼ 
ਰਹਿਮਾਨ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪਿਛੋਕੜ ਬਾਰੇ ਰਾਏ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੈ।[6] ਕਈ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਪਿੰਡ ਦਾ ਮਲਿਕ (ਸਰਦਾਰ) ਸੀ।[6] ਹਾਲਾਂਕਿ, ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ, ਪਰ ਵਿਦਵਾਨ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੀ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਖ਼ੁਦ ਕਿਹਾ: "ਭਾਵੇਂ ਅਮੀਰ ਲੋਕ ਸੋਨੇ ਦੇ ਪਿਆਲੇ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਇਸ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਕਟੋਰੇ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।"

## ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਰਚਨਾ 
ਰਹਿਮਾਨ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਦਾ ਦੀਵਾਨ ("ਸੰਗ੍ਰਹਿ") ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਿੱਚ 343 ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮੂਲ ਪਸ਼ਤੋ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਦਾ ਦੀਵਾਨ 1728 ਤੱਕ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਚਲਨ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾਨ ਦੀਆਂ 25 ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਸਲ ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਹੱਥ-ਲਿਖਤਾਂ ਖਿੰਡੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ਤੋ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਦਸ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਵਿੱਚ ਚਾਰ, ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਬਿਬਲੀਓਥੇਕ ਨੈਸ਼ਨਲ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ, ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਮੈਨਚੈਸਟਰ ਵਿੱਚ ਜੌਨ ਰਾਈਲੈਂਡਜ਼ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ, ਆਕਸਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਬੋਡਲੀਅਨ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਅਲੀਗਥ ਵਿੱਚ ਕਾਪੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਪਹਿਲਾ ਛਪਿਆ ਹੋਇਆ ਸੰਸਕਰਣ ਐਂਗਲੀਕਨ ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਟੀ.ਪੀ. ਹਿਊਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 1877 ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਉਹ ਸੰਸਕਰਣ ਹੈ ਜੋ ਅੱਜ ਤੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਵੱਕਾਰ 
"ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਸ਼ਤੂਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਕਵਿਤਾ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਵੱਧ ਅਤੇ ਕੁਰਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।"

## ਮੰਦਰ 
ਉਸ ਦੇ ਦੇਹਾਂਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਵੀ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਗਾਇਕ ਹਰ ਸਾਲ ਉਸ ਦੀ ਕਬਰ 'ਤੇ ਆਉਂਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਸਾਲਾਨਾ ਇਕੱਠ ਨੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇੱਕ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜੋ ਅੱਜ ਤੱਕ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਦੀ ਅਮੀਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਚੱਲਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 5 ਮਾਰਚ 2009 ਨੂੰ, "ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ" ਨੇ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਦੇ ਮਕਬਰੇ 'ਤੇ ਬੰਬ ਸੁੱਟਿਆ। "ਉੱਚ ਤੀਬਰਤਾ ਵਾਲੇ ਯੰਤਰ ਨੇ ਰਹਿਮਾਨ ਬਾਬਾ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਕਬਰ, ਇੱਕ ਮਸਜਿਦ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ, ਕੰਟੀਨ ਅਤੇ ਕਾਨਫਰੰਸ ਹਾਲ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਮਲਾਵਰਾਂ ਨੇ ਮਕਬਰੇ ਨੂੰ ਢਾਹ ਦੇਣ ਲਈ ਮਕਬਰੇ ਦੇ ਥੰਮ੍ਹਾਂ ਦੁਆਲੇ ਵਿਸਫੋਟਕ ਬੰਨ੍ਹੇ ਸਨ"। 39 ਮਿਲੀਅਨ ਰੁਪਏ ਦੇ ਪੁਨਰ ਨਿਰਮਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੰਦਰ ਨਵੰਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
* ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਖੱਟਕ
* ਖ਼ਾਨ ਅਬਦੁਲ ਗ਼ਨੀ ਖ਼ਾਨ
* ਹਮਜ਼ਾ ਸ਼ਿਨਵਾਰੀ
* ਰਾਜ ਵਲੀ ਸ਼ਾਹ ਖੱਟਕ

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਸ਼ਤੂਨ ਕਵੀ
ਰੱਖ (ਸਦਾਚਾਰ)

**ਰੱਖ** ਜਾਂ **ਸੰਭਾਲ਼** ਸਾਧਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ, ਵੰਡ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਵਾਸਤੇ ਇੱਕ ਸਦਾਚਾਰੀ ਨੀਤੀ ਇਹਦੀ ਮੁੱਢਲੀ ਇਕਾਗਰਤਾ ਕੁਦਰਤੀ ਦੁਨੀਆਂ, ਉਹਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਵਾਲ਼ੀਆਂ ਥਾਂਵਾਂ, ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸਾਂ ਅਤੇ ਜੀਵ ਭਿੰਨਤਾ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਅਗਲੇਰੀ ਇਕਾਗਰਤਾ ਅਜਿਹੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਅਤੇ ਊਰਜਾਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕੁਦਰਤੀ ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਵਿੱਚ ਲਾਜ਼ਮੀ ਸਮਝੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਰੱਖ ਦੀ ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰ ਕੇ, ਜੋ ਰੱਖ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਵੱਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਜਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖ ਵਿਗਿਆਨੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੱਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਾਤਾਵਰਨ ਸਦਾਚਾਰ
ਕੋਸ਼ਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨ

ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਉੱਤੇ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ]]

**ਕੋਸ਼ਾਣੂ ਵਿਗਿਆਨ** (ਪਹਿਲੋਂ **ਕੋਸ਼ਕਾ ਸ਼ਾਸਤਰ** ਜਾਂ **ਸਾਈਟਾਲੋਜੀ**) ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ - ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬਣਤਰੀ ਲੱਛਣ, ਢਾਂਚਾ, ਉਹਨਾਂ ਵਿਚਲੇ ਅੰਗਾਣੂ, ਵਾਤਾਵਰਨ ਨਾਲ਼ ਮੇਲ-ਮਿਲਾਪ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਚੱਕਰ, ਵੰਡ, ਮੌਤ ਅਤੇ ਕਾਰਜਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਖੁਰਦਬੀਨੀ ਅਤੇ ਅਣਵੀ ਦੋਹਾਂ ਪੱਧਰਾਂ ਉੱਤੇ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਸੈੱਲ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ (ਜਿਸਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਕ੍ਰਿਪਟੌਲੋਜੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਜੋ ਗਰੀਕ ਸ਼ਬਦ κυτος ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ kytos, "ਸੁਰਾਹੀ") ਅਤੇ ਜੋ ਮੌਲੀਕਿਉਲਰ ਜਾਂ ਸੈੱਲ ਬਾਇਲੋਜੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਉਹ ਸ਼ਾਖਾ ਹੈ ਜੋ ਸੈੱਲ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਬਣਤਰਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰਜਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜਿੰਦਗੀ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਇਕਾਈ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੈੱਲ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਤੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸੈੱਲ ਬਾਇਲੋਜੀ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗਠਿਤ ਬਣਤਰਾਂ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸਰੀਰਿਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ, ਪਾਚਣ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ, ਸੰਕੇਤਕ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ, ਜੀਵਨ ਚੱਕਰ, ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਸੀ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਇੱਕ ਸੂਖਮ ਅਤੇ ਅਣੂ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਕਈ ਪ੍ਰੋਕ੍ਰਿਔਟਿਕ ਸੈੱਲ ਅਤੇ ਇਔਕ੍ਰਿਔਟਿਕ ਸੈੱਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਕਿ ਸੈੱਲ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਸਾਰੀਆਂ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨਾਂ ਬਾਰੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਕੈਂਸਰ ਵਰਗੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਜੀਵ-ਚਿਕਿਤਸਾ (ਬਾਇਓ-ਮੈਡੀਕਲ) ਖੇਤਰਾਂ ਅੰਦਰ ਖੋਜ ਵਾਸਤੇ ਵੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਸੈੱਲ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਖੋਜ, ਅਨੁਵੰਸ਼ਕੀ (ਜੈਨੇਟਿਕਸ), ਜੀਵ-ਰਸਾਇਣ ਵਿਗਿਆਨ (ਬਾਇਓਕੈਮਿਸਟਰੀ), ਮੌਲੀਕਿਉਲਰ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ, ਰੋਗ-ਪ੍ਰਤੀਰੋਧੀ ਵਿਗਿਆਨ (ਇਮੀਉਨੌਲੋਜੀ), ਅਤੇ ਵਿਕਾਸਾਤਮਿਕ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ (ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟਲ ਬਾਇਓਲੋਜੀ) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

## ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੈੱਲਾਤਮਿਕ ਬਣਤਰਾਂ
### ਰਸਾਇਣਿਕ ਅਤੇ ਅਣੂਆਤਮਿਕ ਵਾਤਾਵਰਨ
### ਅੰਗ (ਔਰਗਨਲਜ਼)
## ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆਵਾਂ
### ਵਾਧਾ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ
### ਹੋਰ ਸੈੱਲਾਤਮਿਕ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਆਵਾਂ
## ਸੈੱਲਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਲਈ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ
## ਕੈਰੀਅਰ ਅਤੇ ਸਬੰਧਤ ਖੇਤਰ
## ਨੋਟ ਕਰਨਯੋਗ ਸੈੱਲ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ
ਜੈਰਲੌਂ ਸਟੇਡੀਅਮ

**ਸਟੱਡ ਦ ਜੇਰਲਾਨ**, ਲਿਓਂ, ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹੈ। ਇਹ ਓਲੰਪਿਕ ਲਿਓਨ ਦਾ ਘਰੇਲੂ ਮੈਦਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 43,051 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਹੈ।
	
## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
* ਓਲੰਪਿਕ ਲਿਓਨ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੇ ਫੁੱਟਬਾਲ ਮੈਦਾਨ