open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਅਸਲੂਬ ਅਹਿਮਦ ਅੰਸਾਰੀ

**ਅਸਲੂਬ ਅਹਿਮਦ ਅੰਸਾਰੀ** (1925 – 1 ਮਈ 2016) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ, ਆਲੋਚਕ, ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ *ਨਕਦ-ਓ-ਨਜ਼ਰ*, ਉਰਦੂ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦਾ ਸੰਪਾਦਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਹਿਤਕ ਜੀਵਨ ਦੌਰਾਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ। ਉਸਦਾ ਕੰਮ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਇਕਬਾਲ, ਗ਼ਾਲਿਬ ਅਤੇ ਸਰ ਸਯਦ ਅਹਿਮਦ ਖ਼ਾਨ ਬਾਰੇ ਖੋਜ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਵਿਲੀਅਮ ਬਲੇਕ ਅਤੇ ਵਿਲੀਅਮ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਬਾਰੇ ਵੀ ਲਿਖਿਆ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ 1925 ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਏਐਮਯੂ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1985 ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਣ ਤੱਕ। ਉਸਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ *ਐਰੋਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਟੈਲੈਕਟ*, *ਵਿਲੀਅਮ ਬਲੇਕ ਦੀ ਮਾਈਨਰ ਪ੍ਰੋਫੇਸੀਜ਼*, ਅਤੇ *ਅਤਰਾਫ਼-ਇ ਰਸ਼ੀਦ ਅਹਿਮਦ ਸਿੱਦੀਕੀ* ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਕ੍ਰਮਵਾਰ 1978 ਅਤੇ 99 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਪ੍ਰਾਈਡ ਆਫ਼ ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ ਅਤੇ ਗਾਲਿਬ ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਮੀਰ ਤਕੀ ਮੀਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਮੁਹੰਮਦ ਇਕਬਾਲ 'ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਨਾ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹਾਦੁਰ ਸ਼ਾਹ ਜ਼ਫ਼ਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਸਦੀ ਮੌਤ 1 ਮਈ 2016 ਨੂੰ ਅਲੀਗੜ੍ਹ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2016
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1925
ਸਈਅਦ ਹਸਨ ਅਸਕਰੀ

**ਸੱਯਦ ਹਸਨ ਅਸਕਰੀ** (ਜਨਮ 10 ਅਪ੍ਰੈਲ 1901 ਖੁਜਵਾ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਕੰਮ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਮੱਧਕਾਲੀ ਸੂਫੀਵਾਦ, ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਖੇਤਰੀ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਮੱਧਕਾਲੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪਹਿਲੂਆਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਸੀ। ਉਸਨੇ 250 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੇਖਾਂ, ਖੋਜ ਪੱਤਰਾਂ, ਮੁਖਬੰਧਾਂ, ਮੁਖਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਦਾ ਲੇਖਕ, ਸੰਪਾਦਨ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਰਸਾਲਿਆਂ, ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਮਾਨਤਾ 
ਅਸਕਰੀ ਨੂੰ 1945 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ "ਖਾਨ ਸਾਹਿਬ" ਦੀ ਉਪਾਧੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਅਸਕਰੀ ਨੂੰ 1974 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮਹਾਮਹਿਮ ਫਖਰੂਦੀਨ ਅਲੀ ਅਹਿਮਦ ਦੁਆਰਾ ਗ਼ਾਲਿਬ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਨੀਲਮ ਸੰਜੀਵਾ ਰੈਡੀ ਨੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ&nbsp;1978 ਵਿੱਚ ਅਸਕਰੀ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ।

ਗਿਆਨੀ ਜ਼ੈਲ ਸਿੰਘ ਨੇ 1985 ਵਿੱਚ ਅਸਕਰੀ ਨੂੰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ।

## ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਨਮਾਨ 
1967 ਵਿੱਚ, ਮਗਧ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬਿਹਾਰ ਨੇ ਅਸਕਰੀ ਨੂੰ ਡੀ. ਲਿਟ (ਆਨਰਿਸ ਕਾਰਨਾ) ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ।

1984 ਵਿੱਚ, ਪਟਨਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬਿਹਾਰ ਨੇ ਅਸਕਰੀ ਨੂੰ ਡੀ. ਲਿਟ (ਆਨਰਿਸ ਕਾਰਨਾ) ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਵਿਜੇਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1990
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1901
ਬਸ਼ਰ ਨਵਾਜ਼

**ਬਸ਼ਰ ਨਵਾਜ਼** (18 ਅਗਸਤ 1935 – 9 ਜੁਲਾਈ 2015) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਉਰਦੂ ਕਵੀ ਅਤੇ ਗੀਤਕਾਰ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ *ਕਰੋਗੇ ਯਾਦ* ਗੀਤ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ "ਪੁਲਤਸਵ ਸਨਮਾਨ" ਅਤੇ ਗਾਲਿਬ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸਨੇ ਕੁਝ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ 'ਬਾਜ਼ਾਰ', 'ਲੋਰੀ' ਅਤੇ 'ਜੇਨ ਵਫਾ' ਲਈ ਗੀਤ ਲਿਖੇ ਸਨ। ਗੁਲਾਮ ਅਲੀ, ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ, ਮੁਹੰਮਦ ਅਜ਼ੀਜ਼, ਆਸ਼ਾ ਭੋਸਲੇ, ਤਲਤ ਅਜ਼ੀਜ਼, ਭੁਪਿੰਦਰ ਅਤੇ ਮੇਹਦੀ ਹਸਨ ਸਮੇਤ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਨੂੰ ਆਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਉਸਨੇ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲ ਅਮੀਰ ਖੁਸਰੋ ਦੇ 13 ਐਪੀਸੋਡ ਵੀ ਲਿਖੇ, ਜੋ 1983 ਵਿੱਚ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਸ਼ਰ ਨੇ ਸੰਗੀਤਕ ਓਪੇਰਾ "ਸਾਰੇ ਜਹਾਂ ਸੇ ਅੱਛਾ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਹਮਾਰਾ" ਦੇ 26 ਐਪੀਸੋਡ ਵੀ ਲਿਖੇ, ਜੋ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਡਾ. ਬਾਬਾ ਸਾਹਿਬ ਅੰਬੇਡਕਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸੀਰੀਅਲ ਦੀ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ, ਜੋ 2000 ਵਿੱਚ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਨਵਾਜ਼ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਮਰਾਠੀ, ਹਿੰਦੀ, ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਕੰਨੜ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜ਼ਹੀਰ ਅਲੀ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਦੀਆਂ 10 ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਅਨਵਰ ਸਈਦ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਿਤਾਬ ‘ਸ਼ਾਰਟ ਹਿਸਟਰੀ ਆਫ਼ ਉਰਦੂ ਲਿਟਰੇਚਰ’ ਵਿੱਚ ਬਸ਼ਰ ਨਵਾਜ਼ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਰਦੂ ਸ਼ਾਇਰ ਖਾਨ ਸ਼ਮੀਮ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਨੂੰ 1960 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਉੱਤਮ ਉਰਦੂ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦੇ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 9 ਜੁਲਾਈ 2015 ਨੂੰ, ਬਸ਼ਰ ਨਵਾਜ਼ ਦੀ ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਵਿੱਚ 79 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1935
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ
ਮਿਹਰ-ਉਨ-ਨਿਸਾ ਬੇਗਮ (ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੀ ਧੀ)

**ਮਿਹਰ-ਉਨ-ਨਿਸਾ ਬੇਗਮ** (Persian: مهرالنسا بیگم; 28 ਸਤੰਬਰ 1661 – 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 1706), ਮਤਲਬ "ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ", ਇੱਕ ਮੁਗਲ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸੀ, ਜੋ ਮੁਗਲ ਸਮਰਾਟ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਔਰੰਗਾਬਾਦੀ ਮਹਿਲ ਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਧੀ ਸੀ।

## ਜਨਮ
ਮਿਹਰ-ਉਨ-ਨਿਸਾ ਬੇਗਮ ਦਾ ਜਨਮ 28 ਸਤੰਬਰ 1661 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਔਰੰਗਾਬਾਦੀ ਮਹਿਲ ਨਾਂ ਦੀ ਰਖੇਲ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਨੌਵੀਂ ਬੱਚੀ ਅਤੇ ਪੰਜਵੀਂ ਧੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਬੱਚੀ ਸੀ।

## ਵਿਆਹ
ਮਿਹਰ-ਉਨ-ਨਿਸਾ ਬੇਗਮ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚਚੇਰੇ ਭਰਾ, ਇਜ਼ਾਦ ਬਖ਼ਸ਼ ਮਿਰਜ਼ਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਚਾਚਾ ਸ਼ਹਿਜ਼ਾਦਾ ਮੁਰਾਦ ਬਖ਼ਸ਼ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਸ਼ਾਹਜਹਾਂ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਇਹ ਵਿਆਹ 7 ਦਸੰਬਰ 1672 ਨੂੰ ਗਵਾਲੀਅਰ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਇਜ਼ਾਦ ਬਖਸ਼ ਦੇ ਰਿਹਾਅ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਵਿਆਹ ਕਾਜ਼ ਅਬਦੁਲ ਵਹਾਬ, ਸ਼ੇਖ ਨਿਜ਼ਾਮ, ਬਖਤਾਵਰ ਖਾਨ ਅਤੇ ਦਰਬਾਰ ਖਾਨ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਦੋ ਪੁੱਤਰਾਂ, ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦਾਵਰ ਬਖਸ਼ ਮਿਰਜ਼ਾ ਅਤੇ ਦਾਦਰ ਬਖਸ਼ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦੀ ਮਾਂ ਸੀ।

## ਮੌਤ
ਮਿਹਰ-ਉਨ-ਨਿਸਾ ਬੇਗਮ ਦੀ ਮੌਤ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ 2 ਅਪ੍ਰੈਲ 1706 ਨੂੰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਦੀ ਵੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਕੇ. ਸਿਵਾ ਰੈਡੀ

**ਕੇ ਸਿਵਾ ਰੈੱਡੀ** ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਤੇਲਗੂ ਕਵੀ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਆਪਣੀ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾ *ਮੋਹਨਾ-ਓ-ਮੋਹਨਾ* ਲਈ 1996 ਵਿੱਚ ਤੇਲਗੂ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 2018 ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ *ਪੱਕਾਕੀ ਓਟੀਗਿਲਾਈਟ* ਲਈ ਸਰਸਵਤੀ ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਕੇ. ਸਿਵਾ ਰੈੱਡੀ ਵਿਵੇਕ ਵਰਧਿਨੀ ਕਾਲਜ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਥੇ ਪੈਂਤੀ ਸਾਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੜ੍ਹਾਈ। ਉਸਨੇ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਤੇਲਗੂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ 
### ਕਵਿਤਾ 
* ਆਮੇ ਈਵਰਾਇਤੇ ਮਾਤਰਮ, ਪਲਪਿਟਾ ਪ੍ਰਾਚੁਰਨਾਲੂ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ 2009
* ਪੋਸਾਗਨੀਵਨੀ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 2008
* ਅਤਨੁ-ਚਰਿਤ੍ਰ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 2005
* ਵ੍ਰਤਲੇਖਨੀ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 2003
* ਅੰਤਰਜਨਮ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 2002
* ਕਵੀਸਮਯਮ, ਸਾਹਿਤ ਮਿੱਤਰਲੁ, ਵਿਜੇਵਾੜਾ, 2000
* ਜੈਤਰਯਾਤਰਾ, ਸਿਵਰੇਡੀ ਮਿਥਰੂਲੂ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ 1999
* ਵਰਸ਼ਮ, ਵਰਸ਼ਮ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1999 ਨਾ ਕਲਾਲਾ ਨਦੀ ਅੰਚੁਨਾ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1997
* ਅਜੈਮ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1994
* ਸ਼ਿਵਰੇਡੀ ਕਵਿਤਾ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1991
* ਮੋਹਨਾ! ਓ ਮੋਹਨਾ!, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1988
* ਭਰਮਤੀ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1983
* ਨੇਤਰਾ ਧਨੁਸੂ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1978
* ਆਸੁਪਤਰਿਗੀਤਮ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1976
* ਚਾਰੀਆ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1975
* ਰਕਤਮ ਸੂਰਯੁਡੂ, ਝੜੀ ਪੋਇਟਰੀ ਸਰਕਲ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, 1973

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ 
* ਤੇਲਗੂ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ, 1990
* ਸਰਸਵਤੀ ਸਨਮਾਨ ਅਵਾਰਡ, 2018
* ਸਿਧਾਰਥ ਕਲਾਪੀਠਮ ਪੁਰਸਕਾਰਮ
* ਡਾ. ਸੋਮਸੁੰਦਰ ਸਾਹਿਤ ਪੁਰਸਕਾਰ 
* ਵਿਸਾਲਾ ਸਾਹਿਤ ਅਵਾਰਡ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1943
ਕਨ੍ਹਈਆ ਲਾਲ ਕਪੂਰ

**ਕਨ੍ਹਈਆਲਾਲ ਕਪੂਰ** (27 ਜੂਨ, 1910 &#x2013; 5 ਮਈ 1980), ਜਿਸਨੂੰ **ਕੇ.ਐਲ. ਕਪੂਰ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਉਰਦੂ ਵਿਅੰਗਕਾਰ ਸੀ ਜੋ ਆਪਣੀ ਤਿੱਖੀ ਬੁੱਧੀ, ਵਿਅੰਗਾਤਮਕ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਵਿਅੰਗਮਈ ਪੈਰੋਡੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਵਿਲੱਖਣ ਲਿਖਣ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸਨੂੰ ਉਰਦੂ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡਾ. ਫਖਰੂਦੀਨ ਅਲੀ ਅਹਿਮਦ ਦੁਆਰਾ ਸਾਲ 1974 ਵਿੱਚ ਗਾਲ਼ਿਬ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਜੀਵਨੀ 
### ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਕਪੂਰ ਦਾ ਜਨਮ ਅਣਵੰਡੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਲਾਇਲਪੁਰ (ਹੁਣ ਫੈਸਲਾਬਾਦ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਿੱਖਿਆ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਉਸਨੇ 1928 ਵਿੱਚ ਕਮਾਲੀਆ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਡੀਏਵੀ ਕਾਲਜ ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਕਰਨ ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨੂੰ ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ। ਉਸਨੇ ਸਾਲ 1934 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੀ ਐਮ.ਏ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਸਾਲ 1931 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪੁਸ਼ਪਾਵਤੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ।

### ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਵਰਣਨ 
ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲੇ ਦੌਰਾਨ ਉਰਦੂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਾਸਰਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਪਾਤਰਸ ਬੁਖਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀ ਇੰਟਰਵਿਊ ਲਈ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ, "ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੰਨੇ ਲੰਬੇ ਹੋ ਜਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਇੰਟਰਵਿਊ ਲਈ ਖਾਸ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਹੈ?" ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ 6.5 ਫੁੱਟ ਲੰਬਾ ਸੀ।

ਪਾਤਰ ਬੁਖਾਰੀ ਕਪੂਰ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਹਾਸੇ-ਮਜ਼ਾਕ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਲਿਖਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ। ਕਪੂਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚੰਦਰ ਦੀ ਲਿਖਤ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕੋ ਹੋਸਟਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਕਮਾਲ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਹਿਤਕ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਕਪੂਰ ਨੇ ਉਰਦੂ ਵਿਅੰਗ ਲਿਖਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੈਰੋਡੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚੰਦਰ ਯਰਕਨ ਉੱਤੇ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚੰਦਰ ਨੇ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਪਰ ਕਪੂਰ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਕਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।

ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ 1934 ਤੋਂ 1947 ਤੱਕ ਡੀਏਵੀ ਕਾਲਜ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਲਾਹੌਰ ਛੱਡ ਕੇ ਫਿਰੋਜ਼ਪੁਰ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਮੋਗਾ ਚਲਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਹ 1947 ਵਿਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਮੋਗਾ ਵਿਚ ਡੀਐਮ ਕਾਲਜ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਇਆ।

ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀਆਂ ਕੁਝ ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: ਸੰਗੋ-ਓ-ਕਿਸ਼ਤ (1942), ਚਾਂਗ-ਓ-ਰੁਬਾਬ (1944), ਸ਼ੀਸ਼ਾ-ਓ-ਤੀਸ਼ਾ (1946), ਨਾਈ-ਸ਼ੁਗੂਫ਼ੇ (1988), ਬਾਲ-ਓ-ਪਾਰ (1954)), ਗਾਰਡ-ਏਕਾਰਵਾਂ (1960), ਅਤੇ ਗੁਸਤਾਖੀਆਂ (1965)। ਉਸ ਦੀਆਂ ਉਰਦੂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਰੇਖਤਾ 'ਤੇ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਸਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਾਮੇਡੀ ਹਿੰਦੀ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਹਸਿਆ-ਚਾਲੀਸਾ (1966) ਅਤੇ ਕਾਮਰੇਡ ਸ਼ੇਖ ਚਿੱਲੀ (1968) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪੰਜਾਬੀ ਪੁਸਤਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖ ਕਬੀਰਾ ਰੋਇਆ (1973), ਭੁੱਲ-ਚੁੱਕ (1967), ਮੋਗੇ ਦੀ ਮੁਸਕਾਨ ਅਤੇ ਤਿਲ-ਫੂਲ (1964) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

### ਮੌਤ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 
ਕੇਐਲ ਕਪੂਰ ਦੀ ਮੌਤ 5 ਮਈ 1980 ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਪੂਨਾ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਅਜੇ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦੇ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ (ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਮੁੰਬਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ  ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ) ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵੀ ਮੁੜ ਵਿਚਾਰੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
thumb| ਗਾਲਿਬ ਅਵਾਰਡ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਭਾਰਤ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡਾਕਟਰ ਫਖਰੂਦੀਨ ਅਹਿਮਦ ਦੁਆਰਾ ਕੇਐਲ ਕਪੂਰ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1910
ਊਸ਼ਾ ਚੌਮਾਰ

**ਊਸ਼ਾ ਚੌਮਰ** (ਜਨਮ 1978) ਅਲਵਰ, ਰਾਜਸਥਾਨ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਮਾਜ ਸੇਵਿਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੁਲਭ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸੋਸ਼ਲ ਸਰਵਿਸ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸੁਲਭ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਦੀ ਗੈਰ-ਲਾਭਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਸਮਾਜਕ ਕਾਰਜਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੱਥੀਂ ਮੈਲਾ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।

## ਜੀਵਨ 
ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਭਰਤਪੁਰ ਨੇੜੇ ਦੇਘ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਲਿਤ ਵਾਲਮੀਕਿਨ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਚੌਮਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, 7 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੱਥੀਂ ਮੈਲਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਮਲ ਨੂੰ ਹੱਥੀਂ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ। ਚੌਮਰ ਦਾ ਵਿਆਹ 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ 14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਅਲਵਰ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਹੱਥੀਂ ਸਫ਼ਾਈ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ। 2002 ਵਿੱਚ, 24 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸੁਲਭ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ, ਡਾ. ਬਿੰਦੇਸ਼ਵਰ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਹੱਥੀਂ ਮੈਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸਦੇ ਪਿੰਡ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇੱਕ ਵਿਕਲਪਿਕ ਟਿਕਾਊ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਲਈ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ, *ਨਈ ਦਿਸ਼ਾ* ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸੁਲਭ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਦੀ ਗੈਰ-ਲਾਭਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ, ਸੁਲਭ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸੋਸ਼ਲ ਸਰਵਿਸ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ (ਸਿਸੋ) ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੈ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਸਮਾਜਕ ਕਾਰਜਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹੱਥੀਂ ਮੈਲਾ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1978
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਧੂ ਮਨਸੂਰੀ ਹਸਮੁਖ

**ਮਧੂ ਮਨਸੂਰੀ ਹਸਮੁਖ** (ਜਨਮ 1948) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ, ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਵੱਖਰੇ ਰਾਜ ਝਾਰਖੰਡ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਲਈ ਕਈ ਨਾਗਪੁਰੀ ਗੀਤ ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਗਾਏ ਸਨ। 2011 ਵਿੱਚ, ਝਾਰਖੰਡ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਝਾਰਖੰਡ ਰਤਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਕਲਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਮਿਲਿਆ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਮਧੂ ਮਨਸੂਰੀ ਹਸਮੁਖ ਦਾ ਜਨਮ 4 ਸਤੰਬਰ 1948 ਨੂੰ ਰਾਂਚੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸਿਮਿਲੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਅਬਦੁਲ ਰਹਿਮਾਨ ਮਨਸੂਰੀ ਸੀ। ਮਧੂ ਮਨਸੂਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਸਦੇ ਪੂਰਵਜ ਓਰਾਓਂ ਸਨ ਜੋ ਇਸਲਾਮ ਧਾਰਨ ਕਰ ਗਏ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਸਾਮੀਆ ਓਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਹਸਮੁਖ ਮੇਕਨ ਵਿੱਚ ਆਪਰੇਟਰ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਰਵਾਇਤੀ ਗੀਤ ਸਿੱਖੇ। ਉਸ ਨੇ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਗੀਤ ਗਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਉਸਨੇ 12 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 1960 ਵਿੱਚ ਸਟੇਜ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਗੀਤ ਗਾਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ 1960 ਵਿੱਚ *ਸ਼ਿਸ਼ਟ ਮੰਚ ਦੀ* ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਨਾਗਪੁਰੀ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਉਸਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ। 1972 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ "ਨਾਗਪੁਰ ਕਰ ਕੋਰਾ" ਗੀਤ ਲਿਖਿਆ। 1992 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਰਾਮ ਦਿਆਲ ਮੁੰਡਾ ਅਤੇ ਮੁਕੁੰਦ ਨਾਇਕ ਨਾਲ ਤਾਈਵਾਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਵੱਖਰੇ ਝਾਰਖੰਡ ਰਾਜ ਲਈ ਅੰਦੋਲਨ ਲਈ ਕਈ ਨਾਗਪੁਰੀ ਗੀਤ ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਗਾਏ ਸਨ।

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਮਾਨਤਾ 
ਝਾਰਖੰਡ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਝਾਰਖੰਡ ਬਿਭੂਤੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ। 2011 ਵਿੱਚ, ਝਾਰਖੰਡ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਝਾਰਖੰਡ ਰਤਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਕਲਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਮਿਲਿਆ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948
ਇੰਦਰਾ ਪੀ.ਪੀ. ਬੋਰਾ

**ਇੰਦਰਾ ਪੀ.ਪੀ. ਬੋਰਾ** ਅਸਾਮ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਤਰੀਆ ਡਾਂਸਰ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਰੁਕਮਣੀ ਦੇਵੀ ਅਰੁੰਦਲੇ ਦੇ ਅਧੀਨ 13 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਭਰਤਨਾਟਿਅਮ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਵੇਮਪਤੀ ਚਿਨਾ ਸਤਯਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਕੁਚੀਪੁੜੀ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬੋਰਾ ਨੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ, ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਵੀਅਤਨਾਮ ਵਿੱਚ ਸਤਰੀਆ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਅਵਾਰਡ 
* ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ, 1996
* ਰਾਜ ਭਿਸ਼ਨੂ ਰਾਵ ਅਵਾਰਡ, 2004&#x5B; '** &#x5D;
* ਵਿਲੱਖਣ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਮਹਿਲਾ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਜੋਨਾਕੀ ਪੁਰਸਕਾਰ।&#x5B; **' &#x5D;
* ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿਭਾਗ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਸੀਨੀਅਰ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ( ਸਤਰੀਆ ਨਾਚ ਲਈ)&#x5B; '''' &#x5D;
* ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ 2020

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1949
ਯੋਗੀ ਐਰੋਨ

**ਯੋਗੀ ਐਰੋਨ** (ਜਨਮ 1937) ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਰਜਨ ਹੈ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਦਵਾਈ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਜੀਵਨ 
ਐਰੋਨ ਦਾ ਜਨਮ 1937 ਵਿੱਚ ਮੁਜ਼ੱਫਰਨਗਰ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕਿੰਗ ਜਾਰਜ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਉਸਦੀ ਪੰਜਵੀਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੂੰ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਚਾਰ ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਬੈਚਲਰ ਕੋਰਸ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਤ ਸਾਲ ਲੱਗੇ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ 1971 ਵਿੱਚ ਪਟਨਾ, ਬਿਹਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਆਫ ਵੇਲਜ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਰਜਰੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। 1973 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਦੇਹਰਾਦੂਨ ਦੇ ਇੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਰਜਨ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਹ 1982 ਵਿੱਚ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਰਜਰੀ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਅਮਰੀਕਾ ਗਿਆ ਸੀ। 1983 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਚਾਰ ਏਕੜ ਦਾ ਕੈਂਪਸ ਖਰੀਦਿਆ ਜੋ ਗਰੀਬਾਂ ਲਈ ਇਲਾਜ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਿਖਲਾਈ ਕੇਂਦਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ 1985 ਤੋਂ ਸੜਨ ਵਾਲੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। 2020 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਦਵਾਈ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਮਲਸੀ, ਦੇਹਰਾਦੂਨ, ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1937
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਕੈਥਰੀਨ ਟ੍ਰੇਸਾ

**ਕੈਥਰੀਨ ਟ੍ਰੇਸਾ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Catherine Tresa Alexander;** ਜਨਮ 10 ਸਤੰਬਰ 1989) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੇਲਗੂ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2010 ਵਿੱਚ ਕੰਨੜ ਫਿਲਮ *ਸ਼ੰਕਰ IPS* ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਕੈਥਰੀਨ ਨੂੰ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ ਦੱਖਣ ਲਈ ਚਾਰ ਵਾਰ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਉਸਨੇ *ਗੌਡਫਾਦਰ* (2012), *ਮਦਰਾਸ* (2014), *ਸਰਾਇਨੋਡੂ* (2016), *ਨੇਨੇ ਰਾਜੂ ਨੇਨੇ ਮੰਤਰੀ* (2017), *ਕਾਲਕਲੱਪੂ 2* (2018) ਵਰਗੀਆਂ ਸਫਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਕੈਥਰੀਨ ਟ੍ਰੇਸਾ ਦਾ ਜਨਮ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਮਲਿਆਲੀ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਫਰੈਂਕ ਮਾਰੀਓ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਅਤੇ ਟ੍ਰੇਸਾ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਮਸੀਹੀ ਵਜੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ 12ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਚਲੀ ਗਈ। ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਪਿਆਨੋ ਵਜਾਉਣਾ ਸਿੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਗਾਉਣ, ਨੱਚਣ, ਆਈਸ ਸਕੇਟਿੰਗ ਅਤੇ ਬਹਿਸ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਇਹ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ "ਜਿਸ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਲਈ ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਮਨ ਰੱਖਦੀ ਹਾਂ" ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਹੈ। ਦੁਬਈ ਵਿੱਚ, ਕੈਥਰੀਨ ਇੱਕ ਅਮੀਰਾਤ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਲੰਟੀਅਰ ਸੀ। 14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਕੈਥਰੀਨ ਨੇ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਕੁਝ ਸ਼ੁਕੀਨ ਮਾਡਲਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਭਾਰਤ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਨੱਲੀ ਸਿਲਕਸ, ਚੇਨਈ ਸਿਲਕਸ, ਫਾਸਟ ਟ੍ਰੈਕ, ਜੋਸਕੋ ਜਵੈਲਰਜ਼ ਅਤੇ ਡੇਕਨ ਕ੍ਰੋਨਿਕਲ ਲਈ ਮਾਡਲਿੰਗ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤਦੱਤ ਵਡੇਯਾਰ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਕੈਲੰਡਰ ਲਈ ਵੀ ਸ਼ੂਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਰੈਂਪ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਦ ਬਿਡਾਪਾ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਕੈਥਰੀਨ ਨੇ ਪੁਰੀ ਜਗਨਾਧ ਦੀ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮ *ਇਦਰਾਮਾਯੀਲਾਥੋ* ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਜੂਨ 2013 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਮੀਖਿਆਵਾਂ ਜਿੱਤੀਆਂ ਸਨ। ਟਾਈਮਜ਼ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਕਿ "ਕੈਥਰੀਨ ਟ੍ਰੇਸਾ ਅਕਾਂਕਸ਼ਾ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਨੁਕੂਲ ਹੈ"। ਕਿਹਾ ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਡਲਬ੍ਰੇਨ ਜੀਵੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਕਿ "ਥੋੜੀ ਜਿਹੀ ਵਧੀਆ ਟਿਊਨਿੰਗ ਨਾਲ ਉਹ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ"।

ਕੈਥਰੀਨ ਅਗਲੀ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਵਾਮਸੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹੋਏ *ਪੈਸੇ* ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, "ਜੋ ਮਿੱਠੀ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਰੋਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਬੋਲਦੀ ਹੈ" ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ " *ਚਮਕ ਛੱਲੋ* ਵਿੱਚ ਜੋ ਮੈਂ ਖੇਡਦਾ ਹਾਂ ਉਸ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਉਲਟ" ਕਿਹਾ। 2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ *ਮਦਰਾਸ* ਦੇ ਨਾਲ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਕਾਰਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਦੂਸਰੀ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ ਐਸ ਥਾਨੂ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ, *ਕਨਿਥਨ* ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਡੈਬਿਊਟੈਂਟ ਸੰਤੋਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਅਥਰਵਾ ਦੇ ਨਾਲ ਅਭਿਨੈ ਕਰੇਗੀ। ਫਿਰ ਉਹ ਦੋ ਤੇਲਗੂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ: ਗੁਣਸ਼ੇਖਰ ਦੀ *ਰੁਧਰਮਾਦੇਵੀ*,\ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ 3D ਇਤਿਹਾਸਕ ਫਿਲਮ,  ਅਤੇ ਦਾਸਰੀ ਨਰਾਇਣ ਰਾਓ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਨਿਰਮਿਤ *ਏਰਾ ਬੱਸ* ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੇਲਗੂ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਨੜ ਸਿਨੇਮਾ ਦੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1989
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੁਭਦਰਾ ਦੇਵੀ

**ਸੁਭਦਰਾ ਦੇਵੀ** ਬਿਹਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਮਿਥਿਲਿਆ ਕਲਾਕਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਮਧੂਬਨੀ ਪੇਂਟਿੰਗ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਮਿਥਿਲਾ ਕਲਾ ਵਿਕਾਸ ਸਮਿਤੀ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ 2023 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 1941 ਵਿੱਚ ਮਧੂਬਨੀ, ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਸਹੀ ਜਨਮ ਮਿਤੀ ਅਣਜਾਣ ਹੈ। ਮਧੂਬਨੀ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਸਲੇਮਪੁਰ ਪਿੰਡ ਦੀ ਵਸਨੀਕ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਪਪੀਅਰ-ਮਾਚੇ ਦੀ ਕਲਾਕਾਰੀ ਦੂਜਿਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਸਿੱਖੀ ਸੀ।Subhadra Devi

ਉਹ 1970 ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕਲਾਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਰਹੀ। ਉਸਦੀ ਕਲਾ ਕਿਰਤ "ਕੇਲੇ ਦੇ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਰਾਧਾ" ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1941
ਰੀਮਾ ਕਾਲਿੰਗਲ

**ਰੀਮਾ ਕਾਲਿੰਗਲ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Rima Kallingal**) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ *ਰਿਤੂ* (2009) ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2013 ਤੋਂ ਮਲਿਆਲਮ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਆਸ਼ਿਕ ਅਬੂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਹੈ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਰ, ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ, ਰੀਮਾ ਕਾਲਿੰਗਲ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਡਾਂਸ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਡਾਂਸਰ, ਉਹ ਨ੍ਰਿਤਰੁਤਿਆ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਡਾਂਸ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਟੇਜਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਸਟੈਨਸ ਐਂਗਲੋ ਇੰਡੀਅਨ ਹਾਇਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ, ਕੂਨੂਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜਵੀਂ ਜਮਾਤ ਤੱਕ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 2001 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋ ਕੇ ਚਿਨਮਯਾ ਵਿਦਿਆਲਿਆ, ਤ੍ਰਿਸੂਰ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕ੍ਰਾਈਸਟ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਤੋਂ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਤਾਈਕਵਾਂਡੋ (ਕੋਰੀਆਈ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਰਟ), ਚਾਓ (ਮਨੀਪੁਰੀ ਮਾਰਸ਼ਲ ਆਰਟ) ਅਤੇ ਕਲਾਰੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ।

ਉਹ ਏਸ਼ੀਆਨੇਟ ਰਿਐਲਿਟੀ ਸ਼ੋਅ *ਵੋਡਾਫੋਨ ਥਕਾਧਿਮੀ* ਦੀ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਮਾਡਲਿੰਗ ਕਰੀਅਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਕੇਰਲਾ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਟਾਈ-ਬ੍ਰੇਕਰ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਤੁਲਸੀ ਤੋਂ ਹਾਰ ਕੇ ਪਹਿਲੀ ਉਪ ਜੇਤੂ ਬਣ ਗਈ।

2012 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਫਿਲਮ *22 ਫੀਮੇਲ ਕੋਟਾਯਮ* ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜੋ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਬਣੀ, ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਤੌਰ 'ਤੇ। ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਟੇਸਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ। ਉਸਨੇ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਲਈ ਕੇਰਲ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵੀ ਜਿੱਤਿਆ। *22 ਫੀਮੇਲ ਕੋਟਾਯਮ* ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਗਲਤੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਹਾਂ, ਮੈਂ ਕੁਝ ਫਿਲਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਸਨ, ਪਰ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਗਲਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦੁਹਰਾਉਣ ਲਈ ਦ੍ਰਿੜ ਹਾਂ"।

2014 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕੋਚੀ, ਕੇਰਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਡਾਂਸ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਮਮੰਗਮ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਕਾਲਿੰਗਲ ਨੇ 1 ਨਵੰਬਰ 2013 ਨੂੰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਆਸ਼ਿਕ ਅਬੂ ਨਾਲ, ਕੱਕਨਡ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਦਫਤਰ, ਕੋਚੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਇੱਕ ਸਾਦੇ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਮੌਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1 ਰੁਪਏ ਦਾਨ ਕੀਤੇ&nbsp;ਜਨਰਲ ਹਸਪਤਾਲ, ਏਰਨਾਕੁਲਮ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਮਿਲੀਅਨ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿੱਚ ਖੁਰਾਕ ਰਸੋਈ ਦੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੇ ਖਰਚੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ 25,000 ਰੁਪਏ ਦਾਨ ਕੀਤੇ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਦਾਨਾਬਾਦ

**ਦਾਨਾ ਅਬਾਦ** ( **ਦਾਨਾਬਾਦ** ) ਜੜਾਂਵਾਲਾ ਤਹਿਸੀਲ, ਫੈਸਲਾਬਾਦ, ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ।  

ਇਹ ਮਿਰਜ਼ਾ ਸਹਿਬਾਂ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕਕਥਾ  ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲੋਕਕਥਾ ਦੇ ਨਾਇਕ ਮਿਰਜ਼ਾ ਦਾ ਜਨਮ ਇਸੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਦਾਨਾ ਅਬਾਦ ਖਰਲ ਜੱਟਾਂ ਦਾ ਵਤਨ ਹੈ।  ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਮਿਰਜ਼ਾ ਸਾਹਿਬਾਂ ਦਾ ਮਕਬਰਾ ਹੈ। 

ਦਾਨਾ ਅਬਾਦ ਪਿੰਡ  ਨਨਕਾਣਾ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ 30 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹਕੋਟ ਤੋਂ 50 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰੀ ਤੇ ਹੈ।

## ਆਵਾਜਾਈ 
ਦਾਨਾ ਅਬਾਦ &nbsp;M3 ਮੋਟਰਵੇਅ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਇੰਟਰਚੇਂਜ ਨੇੜੇ ਜੜਾਂਵਾਲਾ-ਸਯਦਵਾਲਾ ਰੋਡ 'ਤੇ ਜੜਾਂਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ 11 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ

**ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ** (ਮੌਤ 1621) ਮੁਗ਼ਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਿਰਜ਼ਾ ਗਿਆਸ ਬੇਗ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਮੁਗ਼ਲ ਮਹਾਰਾਣੀ ਨੂਰਜਹਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਸੀ। ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਮਹਾਰਾਣੀ ਮੁਮਤਾਜ਼ ਮਹਿਲ ਦੀ ਦਾਦੀ ਵੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਲਈ ਤਾਜ ਮਹਿਲ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਪਰਿਵਾਰ
ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਮਿਰਜ਼ਾ ਅਲਾ-ਉਦ-ਦੌਲਾ ਆਕਾ ਮੁੱਲਾ ਦੀ ਧੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਕਾ ਮੁੱਲਾ ਕਬੀਲੇ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਸਿਆਣੀ, ਪੜ੍ਹੀ-ਲਿਖੀ, ਨਿਪੁੰਨ ਅਤੇ ਉੱਚ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਔਰਤ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਭਰਾ, ਇਬਰਾਹਿਮ ਖਾਨ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੇ ਰਾਜ ਦੌਰਾਨ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਸੀ।

## ਵਿਆਹ
ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਦਾ ਵਿਆਹ ਫ਼ਾਰਸੀ ਰਈਸ, ਮਿਰਜ਼ਾ ਗਿਆਸ ਬੇਗ, ਖਵਾਜੇਹ ਮੁਹੰਮਦ-ਸ਼ਰੀਫ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰ, ਤਹਿਰਾਨ ਦੇ ਇੱਕ ਫ਼ਾਰਸੀ ਰਈਸ ਅਤੇ ਖੁਰਾਸਾਨ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਦੇ ਵਜ਼ੀਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜੋੜੇ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਸੱਤ ਬੱਚੇ ਸਨ: ਮੁਹੰਮਦ ਸ਼ਰੀਫ, ਇਬਰਾਹਿਮ ਖਾਨ, ਇਤਕਾਦ ਖਾਨ, ਮਨੀਜਾ ਬੇਗਮ, ਆਸਫ ਖਾਨ, ਸਾਹਲੀਆ ਅਤੇ ਮੇਹਰ-ਉਨ-ਨਿਸਾ (ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਣੀ ਨੂਰਜਹਾਂ)।

ਅਣਜਾਣ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ, ਘਿਆਸ ਬੇਗ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ 1576 ਵਿੱਚ ਕਿਸਮਤ ਵਿੱਚ ਉਲਟਾ ਆਉਣਾ ਪਿਆ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਤਨ ਪਰਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਹਾਲਾਤ ਅਸਹਿਣਯੋਗ ਪਾਏ ਗਏ। ਆਗਰਾ ਵਿੱਚ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਅਕਬਰ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਮਾਹੌਲ ਵੱਲ ਖਿੱਚੇ ਗਏ, ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਰਵਾਸ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।

ਹਾਲਾਂਕਿ, 1607 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਮੀਰ-ਉਲ-ਉਮਾਰਾ ਦੇ ਦੀਵਾਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਘਿਆਸ ਬੇਗ 'ਤੇ ਰੁਪਏ ਦੀ ਗਬਨ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। 50,000, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਦਰਜੇ ਅਤੇ ਰੁਤਬੇ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਈ। 1611 ਵਿੱਚ, ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਦੀ ਦੂਜੀ ਧੀ, ਮੇਹਰ-ਉਨ-ਨਿਸਾ, ਨੇ ਮਹਿਲ ਮੀਨਾ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਸਕ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਜਹਾਂਗੀਰ ਦੀ ਅੱਖ ਫੜ ਲਈ। ਸਮਰਾਟ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਵਿਆਹ ਨੇ ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਅਤੇ ਘਿਆਸ ਬੇਗ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਕਿਸਮਤ ਵਿਚ ਇਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਨਾਟਕੀ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ। 1611 ਵਿਚ ਘਿਆਸ ਬੇਗ ਨੂੰ ਮਨਸਾਬ ਵਿਚ ਕਾਫੀ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰੇ ਰਾਜ ਦਾ ਵਜ਼ੀਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਆਸਫ ਖਾਨ ਅਤੇ ਇਤਕਾਦ ਖਾਨ ਨੂੰ ਵੀ ਸਲਤਨਤ ਵਿਚ ਉੱਚ ਅਹੁਦੇ ਅਤੇ ਮਨਸਬ ਦਿੱਤੇ ਗਏ।

## ਮੌਤ
ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਦੀ ਮੌਤ ਅਕਤੂਬਰ 1621 ਵਿੱਚ ਆਗਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।  ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਦੇ ਜਵਾਈ ਜਹਾਂਗੀਰ, ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਨੇ ਲਿਖਿਆ: "ਬਿਨਾਂ ਅਤਿਕਥਨੀ ਦੇ, ਸੁਭਾਅ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਅਤੇ ਉੱਤਮਤਾ ਵਿੱਚ ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਗਹਿਣਾ ਹੈ, ਯੁੱਗ ਦੀ ਕੋਈ ਵੀ ਮਾਂ ਕਦੇ ਵੀ ਉਸਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਲਈ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਸਮਝਿਆ।"

ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਦੀ ਮੌਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਸਦਮਾ ਸੀ। ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਦੁਖੀ, ਘਿਆਸ ਬੇਗ ਦੀ ਵੀ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਜਨਵਰੀ 1622 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪਤੀ ਦੇ ਮਕਬਰੇ, ਆਗਰਾ ਵਿੱਚ ਇਤਿਮਾਦ-ਉਦ-ਦੌਲਾ ਦੇ ਮਕਬਰੇ ਵਿੱਚ ਦਫ਼ਨਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਦੀ ਧੀ ਨੂਰਜਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੋਵੇਂ। ਨੂਰਜਹਾਂ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਪ੍ਰਤੀ ਬਹੁਤ ਸਮਰਪਤ ਸੀ, ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਚ ਵੱਡੀ ਰਕਮ ਖਰਚ ਕੀਤੀ।

## ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ
*ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਊਸ਼ਾ ਜੌਹਨ ਦੇ ਨਾਵਲ ਦ ਅਣਜਾਣ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ (1961) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਤਰ ਹੈ।
*ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਇੰਦੂ ਸੁੰਦਰੇਸਨ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਵਲ ਦ ਟਵੈਂਟੀਥ ਵਾਈਫ਼ (2002) ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਸੀਕਵਲ ਦ ਫੀਸਟ ਆਫ਼ ਰੋਜ਼ਜ਼ (2003) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਹੈ।
*ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਤਨੁਸ਼੍ਰੀ ਪੋਡਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਨਾਵਲ ਨੂਰ ਜਹਾਂ ਦੀ ਧੀ (2005) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਹੈ।
*ਸੁਪਰਨਾ ਮਾਰਵਾਹ ਨੇ EPIC ਡਰਾਮਾ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਅਸਮਤ ਬੇਗਮ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਹੈ

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ
*
ਨੰਨਾਪਾਨੇਨੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ

**ਨੰਨਾਪਾਨੇਨੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਏਪੀ ਰਾਜ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਚੇਅਰ ਵੂਮੈਨ ਅਤੇ ਤੇਲਗੂ ਦੇਸ਼ਮ ਪਾਰਟੀ (ਟੀਡੀਪੀ) ਦੀ ਆਗੂ ਹੈ।

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸਨੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਦੋਂ ਅਭਿਨੇਤਾ ਐਨਟੀ ਰਾਮਾ ਰਾਓ ਨੇ ਤੇਲਗੂ ਦੇਸ਼ਮ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਮੌਕਿਆਂ 'ਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਵਿਧਾਇਕ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਸੱਤੇਨਾਪੱਲੀ (1983-1985) ਅਤੇ ਵਿਨੁਕੋਂਡਾ (1989-1994) ਤੋਂ। ਉਸਨੇ ਨਦੇਂਡਲਾ ਭਾਸਕਰ ਰਾਓ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਮਾਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਤੇਲਗਾਨਾ ਦੇ ਕੁਝ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਦਬਾਅ ਹੇਠ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਰਾਜ ਦੀ ਵੰਡ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ 20 ਦਸੰਬਰ 2009 ਤੋਂ ਮਰਨ ਵਰਤ 'ਤੇ ਰਹੇਗੀ। ਫੈਡਰਲ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 9 ਦਸੰਬਰ 2009 ਨੂੰ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਵੰਡ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 23 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਰਾਜ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗੀ।

## ਫਿਲਮਾਂ 
ਉਹ ਤਰਕਾ ਰਤਨਾ ਦੀ ਵਿਜੇਤਾ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਨੰਨਾਪਾਨੇਨੀ ਨਾਲ ABN ਅੰਦਰੂਨੀ ਇੰਟਰਵਿਊ 
* ਨੰਨਾਪਨੇਨੀ ਨੇ ਡੀਜੀਪੀ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ
* 'ਹਮਲੇ' 'ਚ ਨੰਨਾਪਾਣੀ ਜ਼ਖ਼ਮੀ
* ਨੰਨਾਪਾਨੇਨੀ ਨੇ YSR ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ
* ਨੰਨ੍ਨਾਪਾਨੇਨਿ ਦੀ ਪੀੜ ਅਨਾੜੀ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੇਖ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਤੋਂ ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੈ
ਵੁਕਲਾ ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੰਮਾ

**ਵੁਕਲਾ** **ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੰਮਾ** (ਜਨਮ:10 ਜੁਲਾਈ 1948) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਨੇਲੋਰ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਤੇਲਗੂ ਦੇਸ਼ਮ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਹੈ।
## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੰਮਾ ਦਾ ਜਨਮ 10 ਜੁਲਾਈ 1948 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਨੇਲੋਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਆਤਮਕੁਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ M.B.B.S. ਵਿੱਚ ਕੁਰਨੂਲ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ, ਕੁਰਨੂਲ ਦੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੈ। ਉਸਨੇ 14 ਜਨਵਰੀ 1970 ਨੂੰ ਵੀ. ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਰਾਓ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।
## ਕਰੀਅਰ 
1999 ਵਿੱਚ, ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੰਮਾ 13ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਉਸਨੇ 1999-2000 ਅਤੇ 2000-2004 ਤੱਕ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਤ ਬਾਰੇ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ, ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਤ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
## ਹਵਾਲੇ
ਇਨੇਯਾ

**ਸ਼ਰੂਤੀ ਸਾਵੰਤ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Shruti Sawant**) ਆਪਣੇ ਸਟੇਜ ਨਾਮ **ਇਨੇਯਾ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Ineya**) ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਹੈ ਜੋ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ, ਕੇਰਲਾ ਤੋਂ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਲਿਆਲਮ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ TN ਸਟੇਟ ਅਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਤਮਿਲ ਫਿਲਮ *ਵਾਗਈ ਸੂਦਾ ਵਾ* (2011) ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਲਈ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਇਨੇਯਾ, ਜਿਸਦਾ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਸ਼ਰੂਤੀ ਸਾਵੰਤ ਹੈ, ਦਾ ਜਨਮ ਸਲਾਹੁਦੀਨ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਐਸ ਅਤੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ, ਕੇਰਲ ਵਿਖੇ। ਉਸਦੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਹੈ, ਸਵਾਤੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਮਲਿਆਲਮ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਭਰਾ, ਸ੍ਰਵਨ ਹੈ। ਇਨੇਯਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਤਿਰੂਵਨੰਤਪੁਰਮ ਵਿੱਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤਾ ਵਿਦਿਆਲਿਆ, ਫੋਰਟ ਗਰਲਜ਼ ਮਿਸ਼ਨ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਮਨੱਕੜ ਕਾਰਤਿਕਾ ਤਿਰੁਨਲ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਪੱਤਰ-ਵਿਹਾਰ ਰਾਹੀਂ ਬੀਬੀਏ ਦਾ ਕੋਰਸ ਕੀਤਾ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਇਨੇਯਾਨੇ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕਈ ਮਲਿਆਲਮ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਲੜੀਵਾਰਾਂ, ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਟੈਲੀਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਚੌਥੀ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ, ਉਸਨੇ ਟੈਲੀਫਿਲਮ *ਕੂਟਿਲੱਕੂ* ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਈਲਰ ਮਾਧਵਨ ਕੁੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਟੈਲੀ-ਸੀਰੀਅਲ *ਓਰਮਾ* ਅਤੇ *ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂਵਾਯੂਰੱਪਨ* ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਇਨੇਯਾਨੇ 2005 ਵਿੱਚ ਮਿਸ ਤ੍ਰਿਵੇਂਦਰਮ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਮਾਡਲਿੰਗ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਕਈ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਈ ਮਲਿਆਲਮ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਕਲਾ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ *ਸਾਇਰਾ* (2006), ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਡਾ. ਬੀਜੂ, *ਦਾਲਾਮਾਰਮਾਰੰਗਲ* (2009) ਅਤੇ *ਉਮਾ* ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। (2011), ਦੋਵੇਂ ਵਿਜੇਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਰਾਜੇਸ਼ ਟਚਰੀਵਰ ਦੀ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ *ਦ ਸੈਕਰਡ ਫੇਸ* ਵਿੱਚ ਵੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਬਾਲ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ।

2010 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮ *ਪਦਾਗਸਾਲਾਈ* ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਚਾਰ ਹੋਰ ਤਾਮਿਲ ਫਿਲਮਾਂ ਸਾਈਨ ਕੀਤੀਆਂ, ਜੋ ਸਾਰੀਆਂ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਜਾਂ ਰਿਲੀਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਈਆਂ। ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਮਾਈਸਕਿਨ ਦੀ ਰਹੱਸਮਈ ਥ੍ਰਿਲਰ *ਯੁਧਮ ਸੇਈ* ਵਿੱਚ ਚੇਰਨ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀ ਭੈਣ ਵਜੋਂ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।  ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਏ. ਸਰਕੁਨਮ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪੀਰੀਅਡ ਪੀਸ *ਵਾਗਈ ਸੂਦਾ ਵਾ* (2011) ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਮੁੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਸਕ੍ਰੀਨ ਨਾਮ ਬਦਲ ਕੇ ਇਨੇਯਾ ਰੱਖ ਲਿਆ। ਇੱਕ ਚਾਹ ਸਟਾਲ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਚਿੱਤਰ ਨੂੰ ਆਲੋਚਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। *ਰੈਡਿਫ* ਦੀ ਪਵਿੱਤਰਾ ਸ਼੍ਰੀਨਿਵਾਸਨ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ "ਸੁਆਗਤੀ ਖੋਜ" ਸੀ, ਉਸਨੂੰ "ਕੁਦਰਤੀ, ਆਕਰਸ਼ਕ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਾਵਪੂਰਤ" ਦੱਸਿਆ। *ਵਗਈ ਸੂਦਾ ਵਾ*, ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਭਰਥਿਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ *ਅੰਨਾਕੋਡੀਅਮ ਕੋਡੀਵੇਰਨਮ* ਲਈ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਸਕ੍ਰਿਪਟ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਫਿਲਮ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

## ਅਵਾਰਡ 
; ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਰਾਜ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ

* 2011: ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ - *ਵਾਗਈ ਸੂਦਾ ਵਾ*

; ਕੇਰਲ ਫਿਲਮ ਕ੍ਰਿਟਿਕਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਅਵਾਰਡ

* 2018: ਦੂਜੀ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ - *ਪੇਂਗਲੀਲਾ*, *ਪੈਰੋਲ*

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1988
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਲਿਆਲਮ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਾਮਿਲ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸਬਿਤਾ ਚੌਧਰੀ

**ਸਬਿਤਾ ਚੌਧਰੀ** ( 1944/1945 – 29 ਜੂਨ 2017) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਸੀ।

ਸਬਿਤਾ ਚੌਧਰੀ ਦਾ ਜਨਮ 1944 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਸਲਿਲ ਚੌਧਰੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ( ਅੰਤਾਰਾ ਅਤੇ ਸੰਚਾਰੀ) ਅਤੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ (ਸੰਜੋਏ ਅਤੇ ਬੌਬੀ) ਸਨ। ਸਬਿਤਾ ਚੌਧਰੀ ਦੀ ਮੌਤ 29 ਜੂਨ 2017 ਨੂੰ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਕਾਰਨ 72 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ  ਉਸ ਦੀ ਦੇਹ ਰਾਬਿੰਦਰ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਸੁਲਗਦੀ ਪਈ ਸੀ।

ਬੰਗਾਲੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਪਲੇਬੈਕ ਵੀ ਕੀਤਾ। ਉਸਦੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੀਤ ਹਨ "ਦੂ ਚੋਖੇ ਆਸ਼ਾਰ ਨੱਡੀ ਛਲਛਲ", "ਜਾਰੇ ਜਾ ਜਾ ਮੋਨੋ ਪਖੀ", ਅਤੇ "ਓਈ ਝਿਲਮਿਲ ਝੌਰ ਬੋਨੀ"।

## ਹਵਾਲੇ
ਉਮਾ ਗਜਪਤੀ ਰਾਜੂ

**ਉਮਾ ਗਜਪਤੀ ਰਾਜੂ** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਸਦ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਜਨਮ 17 ਨਵੰਬਰ 1953 ਨੂੰ ਪਾਲਘਾਟ, ਕੇਰਲ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਮਦਰਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੜ੍ਹੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ 18 ਅਗਸਤ 1971 ਨੂੰ ਪੁਸਪਤੀ ਆਨੰਦ ਗਜਪਤੀ ਰਾਜੂ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ 2 ਬੇਟੀਆਂ ਸਨ। 1989 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 1991 ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ ਮੇਕਰ ਰਮੇਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਆਨੰਦ ਗਣਪਤੀ ਰਾਜੂ ਦੀ 2016 ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

ਉਹ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸੰਯੁਕਤ ਸਕੱਤਰ ਰਹੀ। ਆਨੰਦ ਗਜਪਤੀ ਰਾਜੂ, ਉਮਾ ਦੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪਤੀ, ਏਪੀ ਵਿੱਚ ਐਨਟੀ ਰਾਮਾ ਰਾਓ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਮੰਤਰੀ ਸਨ। ਪਰ 1989 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਟੀਡੀਪੀ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਉਮਾ ਨੇ ਉਸੇ ਸਾਲ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਚੋਣ ਲੜੀ। ਉਹ 9ਵੀਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਲਈ, 1989 ਵਿੱਚ, ਵਿਸ਼ਾਖਾਪਟਨਮ (ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ) ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ 1990 ਵਿੱਚ ਸੂਚਨਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। 1991 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਾਖਾਪਟਨਮ ਵਿੱਚ ਟੀਡੀਪੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਹੀ।

ਉਸਦੀ ਧੀ, ਸੰਚੈਤਾ ਗਜਪਤੀ ਰਾਜੂ ਨੂੰ 2018 ਵਿੱਚ ਭਾਜਪਾ ਦੀ ਦਿੱਲੀ ਇਕਾਈ ਦੀ ਬੁਲਾਰਾ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਸੰਚੈਤਾ ਸਿਮਹਾਚਲਮ ਮੰਦਰ ਟਰੱਸਟ ਬੋਰਡ ਅਤੇ ਮਾਨਸਾਸ (2020-21) ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਵੀ ਸੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਲੋਕ ਸਭਾ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ ਉਮਾ ਗਜਪਤੀ ਰਾਜੂ ਦਾ ਬਾਇਓਡਾਟਾ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1951
ਅੰਤਰਾ ਚੌਧਰੀ

**ਅੰਤਰਾ ਚੌਧਰੀ** (ਜਨਮ 2 ਜੂਨ 1970, ਮੁੰਬਈ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਸਵਰਗਵਾਸੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਕਵੀ ਸਲਿਲ ਚੌਧਰੀ ਅਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਇਕਾ ਸਬਿਤਾ ਚੌਧਰੀ ਦੀ ਧੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ 7 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਮੰਨਾ ਡੇ ਅਤੇ ਆਸ਼ਾ ਭੌਂਸਲੇ ਵਰਗੇ ਮਹਾਨ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ 'ਮੀਨੂ' ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪਲੇਬੈਕ ਸੀ। 'ਤੇਰੀ ਗਲੀਆਂ ਮੇਂ ਹਮ ਆਏ', ਮੰਨਾ ਡੇ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਦੋਗਾਣਾ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਸੋਲੋ 'ਓ ਕਾਲੀ ਰੇ ਕਾਲੀ ਰੇ' ਵਰਗੇ ਗੀਤ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਏ।

ਉਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਚਰਿਤਰਾਹੀਨ, ਕੁਰੂਕਸ਼ੇਤਰ ਅਤੇ ਦਰਾਰ ਸਮੇਤ ਕਈ ਹਿੰਦੀ ਟੀਵੀ ਸੀਰੀਅਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਅੰਤਰਾ ਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਏ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ 'ਬੁਲਬੁਲ ਪੰਛੀ ਮੋਏਨਾ ਤੀਏ', 'ਓ ਸ਼ੋਨਾ ਬੈਂਗ, 'ਓ ਆਇਰੇ ਛੱਡੇ ਆਏ', 'ਏਕ ਜੇ ਛੀਲੋ ਮਾਛੀ' ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ, ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਮਹਾਨ ਪਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਰਚੇ ਅਤੇ ਲਿਖੇ ਗਏ ਹਨ। 70 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸ ਰਚਿਆ।

ਅੰਤਰਾ ਨੇ ਟਾਈਮਜ਼ ਮਿਊਜ਼ਿਕ (ਸੋਲੋ) ਤੋਂ 'ਮਧੁਰ ਸਮ੍ਰਿਤੀ' ਅਤੇ ਵਰਜਿਨ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਤੋਂ 'ਮਨ ਕੇ ਮੰਜੀਰੇ' (ਸ਼ੁਭਾ ਮੁਦਗਲ ਨਾਲ ਜੋੜੀ) ਨਾਮਕ 2 ਹਿੰਦੀ ਐਲਬਮਾਂ ਰਿਲੀਜ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਟਾਈਮਜ਼ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਤੋਂ 2007 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਉਸਦੀ ਆਖਰੀ ਸੋਲੋ ਬੰਗਾਲੀ ਐਲਬਮ 'ਜਨਰੇਸ਼ਨਜ਼' ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਲਾਹਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਐਲਬਮ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਸਵਰਗੀ ਸਲਿਲ ਚੌਧਰੀ ਦੇ ਗੀਤ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਭਰਾ ਸੰਜੋਏ ਚੌਧਰੀ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।

ਉਸਨੇ ਸ਼ਾਂਤਨੂ ਮੋਇਤਰਾ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ 'ਯੇ ਨਿਗਾਹੇਂ' ਨਾਮ ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ 'ਖੋਇਆ ਖੋਇਆ ਚੰਦ' ਵਿੱਚ ਸੋਨੂੰ ਨਿਗਮ ਨਾਲ ਇੱਕ ਡੁਇਟ ਵੀ ਗਾਇਆ ਹੈ ਜੋ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਾਇਕ ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤੋ ਆਚਾਰੀਆ ਨਾਲ ਬੰਗਾਲੀ ਫਿਲਮ 'ਅੰਤੋਹੀਨ' ਲਈ 'ਮੁਠੋਰ ਰੁਮਾਲ' ਕਹੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਉਸ ਦੀ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਕਾਫੀ ਸਰਾਹਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਅੰਤਰਾ ਨੇ ਗੌਤਮ ਘੋਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਗੋਲਡਨ ਪੀਕੌਕ ਅਵਾਰਡ ਜੇਤੂ ਫਿਲਮ ' ਮੋਨੇਰ ਮਾਨੁਸ਼ ' ਵਿੱਚ ਸੋਲੋ ਗਾਇਆ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਗੀਤ 'ਸ਼ੋਪਟੋ ਤਾਲਾ ਭੇਦ ਕੋਰੀਲੇ' ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲਾਲਨ ਫਕੀਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਗੌਤਮ ਘੋਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਖੁਦ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਅੰਤਰਾ ਦਾ ਟੀਚਾ ਸਲਿਲ ਚੌਧਰੀ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਟਰੱਸਟ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ 2013 ਵਿੱਚ ਡੇ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਸਵਰਗੀ ਸਬਿਤਾ ਚੌਧਰੀ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਕਲੈਕਟਰ ਰਣਬੀਰ ਨਿਓਗੀ ਦੇ ਨਾਲ 'ਸਲਿਲ ਰਚਨਾ ਸ਼ੰਘਰਾਹ' ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਲਿਲ ਚੌਧਰੀ ਦੇ ਬੰਗਾਲੀ ਗੀਤਾਂ ਦਾ ਕੁੱਲ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ।

ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਾ ਨੇ ਜੀਵਨਾਨੰਦ ਦਾਸ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਵਿਤਾ ' ਸ਼ੰਖਚਿਲ ' 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਗੌਤਮ ਘੋਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਐਵਾਰਡ ਜੇਤੂ ਫਿਲਮ 'ਸ਼ੰਖਚਿਲ' ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖੂਬਸੂਰਤ ਗੀਤ ਗਾਇਆ ਹੈ। ਗੀਤ ਹੈ 'ਅਬਰ ਆਸ਼ਿਬੋ ਫਿਰੇ'।

ਉਸਨੇ ਨਿਤੀਸ਼ ਰਾਏ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ 'ਬੁੱਧੂ ਭੂਤੁਮ' ਨਾਮ ਦੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਬੰਗਾਲੀ ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ ਫਿਲਮ ਲਈ ਇੱਕ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਗੀਤ ਵੀ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਰਜੀਤ ਚੈਟਰਜੀ ਦੁਆਰਾ ਸੰਗੀਤਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਅਜੇ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਣਾ ਹੈ।

ਅੰਤਰਾ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਅਮਰੀਕਾ, ਯੂਕੇ, ਕੈਨੇਡਾ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਸਨੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ 'ਸੁਰੋਧਵੋਨੀ' ਨਾਮ ਦਾ ਆਪਣਾ ਸੰਗੀਤ ਸਕੂਲ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਅਗਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਸਿਖਾਉਣਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮੂਵਲੁਰ ਰਾਮਾਮੀਰਥਮ

**ਮੂਵਲੁਰ ਰਾਮਾਮੀਰਥਮ** (    ) (1883–1962) ਇੱਕ ਤਮਿਲ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ, ਲੇਖਕ, ਅਤੇ ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਕਾਰਕੁਨ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਮਦਰਾਸ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਵਿੱਚ *ਦੇਵਦਾਸੀ* ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਖਾਤਮੇ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਤਿਰੂਵਰੂਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਉਸ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਮਯੀਲਾਧੂਥੁਰਾਈ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਮੂਵਲੂਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।

## ਜੀਵਨ 
ਉਹ 1936 ਦੇ ਨਾਵਲ *ਦਾਸੀਗਾਲਿਨ ਮੋਸਾਵਲਾਈ ਅੱਲਾਧੁ ਮਧੀ ਪੇਟਰਾ ਮਾਇਨਰ* (ਲਿਟ. ਦੇਵਦਾਸੀਆਂ ਦੇ ਧੋਖੇ ਦਾ ਜਾਲ ਜਾਂ ਨਾਬਾਲਗ ਸਿਆਣੇ) ਜਿਸ ਨੇ ਦੇਵਦਾਸੀਆਂ ਦੀ ਦੁਰਦਸ਼ਾ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕੀਤਾ। ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਇੱਕ ਸਮਰਥਕ, ਉਹ ਪੇਰੀਆਰ ਈਵੀ ਰਾਮਾਸਾਮੀ ਦੇ ਸਵੈ-ਸਨਮਾਨ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਈ ਜਦੋਂ ਪੇਰੀਆਰ ਨੇ 1925 ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ। 1930 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੁਆਰਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਿੱਚ ਦੇਵਦਾਸੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਮੁਥੂਲਕਸ਼ਮੀ ਰੇਡੀ ਦੀ ਅਸਫਲ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ।

ਉਸਨੇ 1937-40 ਦੇ ਹਿੰਦੀ-ਵਿਰੋਧੀ ਅੰਦੋਲਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਨਵੰਬਰ 1938 ਵਿੱਚ ਅੰਦੋਲਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਛੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਲਈ ਜੇਲ੍ਹ ਗਈ।ਉਸ ਦੇ ਨਾਵਲ ਦੁਆਰਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਨਤਕ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਦੇਵਦਾਸੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਮੁਹਿੰਮ, ਮਦਰਾਸ ਦੇਵਦਾਸੀ (ਸਮਰਪਣ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ) ਐਕਟ ਜਾਂ ਦੇਵਦਾਸੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਬਿੱਲ, ਜਿਸ ਨੇ 1947 ਵਿੱਚ ਇਸ ਪ੍ਰਥਾ ਨੂੰ ਗ਼ੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਨੂੰ ਪਾਸ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ  1949 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪੇਰੀਆਰ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ।

ਉਹ ਦ੍ਰਵਿੜ ਮੁਨੇਤਰ ਕੜਗਮ (ਡੀ.ਐਮ.ਕੇ.) ਦੀ ਸਮਰਥਕ ਬਣ ਗਈ, ਜੋ ਕਿ ਪੇਰੀਯਾਰ ਦੇ ਸਮਰਥਕ ਸੀਐਨ ਅੰਨਾਦੁਰਾਈ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪਾਰਟੀ ਹੈ।ਉਹ 1962 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮੌਤ  ਰਹੀ। ਉਸਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ, ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਗਰੀਬ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮਾਜ ਭਲਾਈ ਸਕੀਮ "ਮੂਵਲੂਰ ਰਾਮਾਮੀਰਥਮ ਅੰਮਾਲ ਨੀਨਾਵੂ ਮੈਰਿਜ ਅਸਿਸਟੈਂਸ ਸਕੀਮ" ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੇ ਸਰਗਰਮ ਕਾਰਜ ਕਰਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਨਾਰੀ ਕਾਰਕੁਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1962
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1883
ਰਾਣੀ ਵਿਜਯਾ ਦੇਵੀ

ਕੋਟਡਾ-ਸੰਗਾਣੀ ਦੀ **ਰਾਣੀ ਵਿਜਯਾ ਦੇਵੀ** (28 ਅਗਸਤ 1922 - 8 ਦਸੰਬਰ 2005), ਮਹਾਰਾਜਾ ਕੁਮਾਰੀ ਵਿਜੇਲਕਸ਼ਮੀ ਅੰਮਾਨੀ ਦਾ ਜਨਮ, ਯੁਵਰਾਜਾ ਕਾਂਤੀਰਵ ਨਰਸਿਮ੍ਹਾ ਰਾਜਾ ਵਡਿਆਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਧੀ ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਜਯਾ ਚਮਰਾਜਾ ਵਾਡਿਆਰ ਦੀ ਭੈਣ ਸੀ।

ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਮਹਿਲ, ਚਾਮੁੰਡੀ ਵਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਉਸਨੇ ਗੁੱਡ ਸ਼ੈਫਰਡ ਕਾਨਵੈਂਟ ਦੀਆਂ ਨਨਾਂ ਤੋਂ ਪਿਆਨੋ ਸਿੱਖੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਿਨਿਟੀ ਕਾਲਜ, ਲੰਡਨ ਦੇ ਅਲਫ੍ਰੇਡ ਮਿਸਟੋਵਸਕੀ ਤੋਂ ਜੋ ਮੈਸੂਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਸ ਨੂੰ ਵੀਨਾ ਵੈਂਕਟਗਿਰੀਅੱਪਾ ਤੋਂ ਵੀਨਾ ਵਜਾਉਣਾ ਸਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। 1939 ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਯੂਰਪ ਦੇ ਦੌਰੇ 'ਤੇ, ਉਹ ਸਰਗੇਈ ਰਚਮੈਨਿਨੋਫ ਨੂੰ ਮਿਲੀ।

ਉਸਨੇ 1941 ਵਿੱਚ ਕੋਟੜਾ-ਸਾਂਗਾਣੀ ਦੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਹ 1947 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਨਿਊਯਾਰਕ ਚਲੀ ਗਈ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਐਡੁਆਰਡ ਸਟੀਯੂਰਮੈਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਜੂਲੀਅਰਡ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।

ਉਸਨੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਐਂਡ ਆਰਟਸ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਸਮਾਜ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਸਰਪ੍ਰਸਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਡਾ. ਰੁਕਮਣੀ ਦੇਵੀ ਅਰੁੰਦਲੇ, ਐਸ.ਐਮ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ. ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤਦੱਤ ਨਰਸਿਮਹਾਰਾਜਾ ਵਾਡਿਆਰ

ਉਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਧੀਆਂ ਸਨ: ਗੀਤਾ ਦੇਵੀ ਨਾਥ, ਊਸ਼ਾ ਦੇਵੀ ਮਾਲਵੀ, ਉਰਮਿਲਾ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਦੇਵੀ, ਅਤੇ ਪੰਜ ਪੋਤੇ-ਪੋਤੀਆਂ: ਅਕਸ਼ੈ ਮਾਲਵੀ, ਪ੍ਰਿਯਮ ਮਾਲਵੀ, ਉਦੈ ਨਾਥ, ਹਨੂਮੰਤ ਨਾਥ ਅਤੇ ਅਨੀਸ਼ਾ ਤਾਰਾਪੋਰਵਾਲਾ।

8 ਦਸੰਬਰ 2005 ਨੂੰ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2005
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1922
ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰੀ ਮਿਸ਼ਰਾ

**ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰੀ ਮਿਸ਼ਰਾ** (25 ਜਨਵਰੀ 1950 - 19 ਫਰਵਰੀ 2016) ਇੱਕ ਓਡੀਸੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਸੀ। ਉਹ ਆਦਿਗੁਰੂ ਸਿੰਘਾਰੀ ਸ਼ਿਆਮਸੁੰਦਰ ਕਾਰ ਦੀ ਚੇਲਾ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਡਾ. ਜਗਮੋਹਨ ਮਿਸ਼ਰਾ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਪੁਰੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਕਵੀ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਧੀ ਕਸਤੂਰੀਕਾ ਮਿਸ਼ਰਾ ਵੀ ਇੱਕ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਾਇਕਾ ਹੈ।

ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਫਿਲਮ *ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਸੁਦਾਮਾ* ਲਈ *ਟਿਕੀ ਮੋਰਾ ਨਾ* ਗਾ ਕੇ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਕਈ ਪਲੇਬੈਕ ਗੀਤਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ *ਸਾਖੀ ਗੋਪੀਨਾਥ* ਵਿੱਚ *ਇਟਿਕਲੀ ਮਿਟਿਕਲੀ*, *ਬੇਲਾਭੂਮੀ* ਵਿੱਚ *ਜਹਨਾ ਰਾ ਸਿੰਦੂਰਾ ਗਾਰਾ*, ਅਤੇ *ਮਾਂ ਮੰਗਲਾ* ਵਿੱਚ *ਦਯਾਮਈ ਮਹਾਮਾਈ ਮਾਂ ਮੰਗਲਾ* ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਮਿਸ਼ਰਾ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ 1979 ਅਤੇ 1980 ਵਿੱਚ *ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਰਾਸਲੀਲਾ* ਅਤੇ *ਜੈ ਮਾਂ ਮੰਗਲਾ* ਫਿਲਮਾਂ ਲਈ ਉੱਤਮ ਮਹਿਲਾ ਗਾਇਕਾ ਲਈ ਓਡੀਸ਼ਾ ਰਾਜ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉੜੀਸਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ, ਨਵੀਨ ਪਟਨਾਇਕ, ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ "ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸ਼ਾਲੀ ਕਲਾਕਾਰ" ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਨੂੰ "ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਘਾਟਾ" ਦੱਸਿਆ।

ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੀ ਇੱਕ ਤਸਵੀਰ ਮਈ 2018 ਵਿੱਚ ਖੋਲ੍ਹੇ ਗਏ ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਸਟੇਟ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੀ ਨਵੀਂ ਫਿਲਮ ਗੈਲਰੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਫੁੱਲ ਕਰ ਅਤੇ ਸਿਕੰਦਰ ਆਲਮ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੀ 19 ਫਰਵਰੀ 2016 ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪੈਣ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2016
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1950
ਅੰਜਨੀਬਾਈ ਮਾਲਪੇਕਰ

**ਅੰਜਨੀਬਾਈ ਮਾਲਪੇਕਰ** (22 ਅਪ੍ਰੈਲ 1883 – 7 ਅਗਸਤ 1974) ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਗਾਇਕਾ ਸੀ, ਜੋ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਭਿੰਡੀਬਾਜ਼ਾਰ ਘਰਾਣੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ।

1958 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣ ਗਈ, ਜੋ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ, ਸੰਗੀਤ, ਨ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਡਰਾਮਾ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਨਮਾਨ ਹੈ।

ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ, ਮਾਲਪੇਕਰ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਅਤੇ ਐਮਵੀ ਧੁਰੰਧਰ ਦਾ ਅਜਾਇਬ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਮਾਲਪੇਕਰ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਅਪ੍ਰੈਲ 1883 ਨੂੰ ਗੋਆ ਦੇ ਮਲਪੇ, ਪਰਨੇਮ ਵਿੱਚ, ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰੇਮੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਗੋਆ ਕਲਾਵੰਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਦਾਦੀ ਗੁਜਾਬਾਈ ਅਤੇ ਮਾਂ ਨਬੂਬਾਈ ਦੋਵੇਂ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰਤ ਨਾਮ ਸਨ। 8 ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਭਿੰਡੀਬਾਜ਼ਾਰ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਉਸਤਾਦ ਨਜ਼ੀਰ ਖਾਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣੇ ਮੁਰਾਦਾਬਾਦ ਘਰਾਣੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਭਿੰਡੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਧਾਰਤ ਸੀ।
[thumb| "ਮੋਹਿਨੀ ਆਨ ਏ ਸਵਿੰਗ" ਜਾਂ " [ਮੋਹਿਨੀ " (ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਦੁਆਰਾ 1894)।]]

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਅੰਜਨੀਬਾਈ ਮਾਲਪੇਕਰ ਦਾ ਜਨਮ 22 ਅਪ੍ਰੈਲ 1883 ਨੂੰ ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਗੋਆ ਦੇ ਮਾਲਪੇ, ਪੇਰਨੇਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਪ੍ਰੇਮੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਗੋਆ ਦੇ ਕਲਾਵੰਤ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਦਾਦੀ ਗੁਜਾਬਈ ਅਤੇ ਮਾਂ ਨਬੂਬਾਈ ਦੋਵੇਂ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਤਿਕਾਰਤ ਨਾਮ ਸਨ। 8 ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਭੇਂਡੀਬਾਜ਼ਾਰ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਉਸਤਾਦ ਨਜ਼ੀਰ ਖਾਨ ਦੀ ਦੇਖ-ਰੇਖ ਹੇਠ ਆਪਣੀ ਸੰਗੀਤਕ ਸਿਖਲਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਘਰਾਣੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣੇ ਮੁਰਾਦਾਬਾਦ ਘਰਾਣੇ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਬੰਬਈ ਦੇ ਭੇਂਡੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸੀ।
## ਗੈਲਰੀ 

ਤਸਵੀਰ:Raja Ravi Varma, In Contemplation.jpg|ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਦਾ *ਦਿਲ ਟੁੱਟ ਗਿਆ*
ਤਸਵੀਰ:Ravi Varma-Lady playing the swarbat.jpg|ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਦੁਆਰਾ *ਸਵਰਬਤ ਖੇਡ ਰਹੀ ਔਰਤ*
ਤਸਵੀਰ:Ladies in the moonlight by RRV.jpg|ਰਾਜਾ ਰਵੀ ਵਰਮਾ ਦੁਆਰਾ *ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ*

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1974
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1883
ਸੁਚਿੱਤਰਾ ਮਿੱਤਰਾ

thumb|ਸੁਚਿੱਤਰਾ ਮਿੱਤਰਾ
**ਸੁਚਿੱਤਰਾ ਮਿੱਤਰਾ** (19 ਸਤੰਬਰ 1924 – 3 ਜਨਵਰੀ 2011) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ, ਸੰਗੀਤਕਾਰ, ਰਬਿੰਦਰ ਸੰਗੀਤ ਜਾਂ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਕਵੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ, ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸ਼ੈਰਿਫ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆਕਾਰ ਸੀ। ਇੱਕ ਅਕਾਦਮਿਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਹ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਰਬਿੰਦਰ ਭਾਰਤੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ *ਰਬਿੰਦਰਾ ਸੰਗੀਤ ਵਿਭਾਗ* ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਅਤੇ ਮੁਖੀ ਰਹੀ। ਮਿੱਤਰਾ ਬੰਗਾਲੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਸੀ (ਅਤੇ ਕੁਝ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ) ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਥੀਏਟਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨਾਲ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਮਿੱਤਰਾ ਨੇ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਚਰਚ ਕਾਲਜ, ਕਲਕੱਤਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ-ਭਾਰਤੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਕੋਲਕਾਤਾ (2001) ਦੀ ਸ਼ੈਰਿਫ ਵੀ ਸੀ। ਲੰਬੀ ਬਿਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਿੱਤਰਾ ਦੀ 3 ਜਨਵਰੀ 2011 ਨੂੰ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਦਿਲ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਮਿੱਤਰਾ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਹਿਤਕਾਰ, ਸੌਰਿੰਦਰ ਮੋਹਨ ਮੁਖਰਜੀ, ਜੋਰਾਸਾਂਕੋ ਦੇ ਟੈਗੋਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗੀ ਸਨ।ਸੁਚਿਤਰਾ ਮਿੱਤਰਾ ਦੀ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਯੋਗਤਾ ਨੂੰ ਪੰਕਜ ਮਲਿਕ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਰਬਿੰਦਰ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਲੇਖ ਦਿੱਤਾ। ਆਪਣੇ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ, ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ, ਸੁਚਿਤਰਾ ਨੇ ਟੈਗੋਰ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਅਤੇ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਲਈ ਆਪਣਾ ਪਿਆਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਕੋਲ ਸੰਗੀਤ ਲਈ ਇੱਕ ਬੇਦਾਗ ਕੰਨ ਸੀ ਅਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਦਾ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਤੋਹਫ਼ਾ ਸੀ। ਉਹ ਸਟੇਸ਼ਨ ਗੁਝੰਡੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਚੱਲਦੀ ਰੇਲਗੱਡੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਦਾ ਉਪਨਾਮ ਗੋਜੂ ਸੀ।

## ਮਾਨਤਾ 
ਇੱਕ ਸਫਲ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸਦੀ ਰਬਿੰਦਰਾ ਭਾਰਤੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤੀ ਹੋਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਸੰਗੀਤ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਦਾ ਵੱਕਾਰੀ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ। ਉਸਨੇ ਪੰਕਜ ਮੂਲਿਕ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਸਿਖਰ ਆਸਰ - ਆਕਾਸ਼ਵਾਣੀ ਦਾ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ - ਰਬਿੰਦਰਸੰਗੀਤ 'ਤੇ ਇੱਕ ਟਿਊਟੋਰਿਅਲ, ਜਿਸਦਾ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਦੀ ਰਚਨਾਤਮਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਵਿੱਚ, ਸੁਚਿਤਰਾ ਮਿੱਤਰਾ ਨੂੰ ਕਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈ। ਮਿੱਤਰਾ ਦੇ ਕੁਝ ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

* ਲੰਡਨ ਟੈਗੋਰ ਹਿਮਨ ਸੋਸਾਇਟੀ ਤੋਂ 1945 ਵਿੱਚ ਟੈਗੋਰ ਭਜਨ ਪੁਰਸਕਾਰ।
* ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ 1974 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ
* ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ 1986 ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕੈਡਮੀ ਅਵਾਰਡ
* ਐਚਐਮਵੀ ਗੋਲਡਨ ਡਿਸਕ ਅਵਾਰਡ,
* ਏਸ਼ੀਅਨ ਪੇਂਟਸ ਤੋਂ ਸ਼ਿਰੋਮੋਨੀ ਪੁਰਸਕਾਰ,
* ਵਿਸ਼ਵ-ਭਾਰਤੀ ਤੋਂ ਦੇਸੀਕੋਟਮਾ,
* ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਅਲਾਊਦੀਨ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਕਈ ਹੋਰਾਂ ਵਿੱਚ।

## ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ 
ਉਹ ਕਈ ਜੀਵਨੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਫਿਲਮਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਰਾਜਾ ਸੇਨ ਦੁਆਰਾ *ਸੁਚਿਤਰਾ ਮਿੱਤਰਾ* (1993) ਸੀ, ਨੇ ਸਰਬੋਤਮ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਫਿਲਮ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਟੈਗੋਰ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੁਆਰਾ ਰਬਿੰਦਰ-ਤੱਤਵਾਚਾਰੀਆ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਹ 2001 ਵਿੱਚ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਸ਼ੈਰਿਫ ਬਣੀ।

## ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ 
* *ਟੈਗੋਰ ਗੀਤ* (ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ)। 1984
* *ਗੁਰੇਰ ਪੁਤੁਲ* ਆਨੰਦ ਪਬਲਿਸ਼ਰਜ਼ 2000 .
* *ਰਤਨਪੁਰਰ ਰਹਸਯ* । ਆਨੰਦ ਪਬਲਿਸ਼ਰਜ਼ISBN&nbsp;81-7756-077-8 .

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2011
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1924
ਸੁਧੀਰ ਕੇ. ਜੈਨ

**ਸੁਧੀਰ ਕੁਮਾਰ ਜੈਨ**, ਜਿਸ ਨੂੰ **ਸੁਧੀਰ ਕੇ. ਜੈਨ** (ਜਨਮ 1959) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬਨਾਰਸ ਹਿੰਦੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਅਤੇ 28ਵੇਂ ਵਾਈਸ-ਚਾਂਸਲਰ ਹਨ। ਉਹ ਸਿੱਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗਾਂਧੀਨਗਰ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਸੇਵਾ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਈਸਮਿਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੋਡਾਂ, ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ, ਅਤੇ ਭੂਚਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਅਧਿਐਨਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਹਿਰਾਈ ਨਾਲ ਖੋਜ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜੈਨ ਨੇ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਭੂਚਾਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਨ, ਖੋਜ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦਾ ਚੁਣਿਆ ਹੋਇਆ ਫੈਲੋ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭੂਚਾਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਅਗਵਾਈ ਲਈ ਯੂਐਸ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ (2021) ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਸਨੇ 2014 ਤੋਂ 2018 ਤੱਕ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਆਫ ਅਰਥਕੁਏਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ (IAEE) ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਉਸਨੇ 2019 ਤੋਂ ਇਨਫੋਸਿਸ ਇਨਾਮ ਲਈ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ ਜਿਊਰੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਜੈਨ ਨੇ 1979 ਵਿੱਚ ਰੁੜਕੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ (ਹੁਣ IIT ਰੁੜਕੀ) ਤੋਂ ਸਿਵਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਬੈਚਲਰ ਅਤੇ 1980 ਅਤੇ 1983 ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਪਾਸਾਡੇਨਾ ਤੋਂ ਮਾਸਟਰਜ਼ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰੇਟ ਡਿਗਰੀਆਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀਆਂ।

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ 
* ਥਾਮਸਨ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ (1979)
* ਰਾਬਰਟ ਏ ਮਿਲਿਕਨ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ (1982)
* ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਡਿਸਟਿੰਗੁਇਸ਼ਡ ਐਲੂਮਨੀ ਅਵਾਰਡ (2022)
* ਆਈਆਈਟੀ ਰੁੜਕੀ ਡਿਸਟਿੰਗੁਇਸ਼ਡ ਐਲੂਮਨਸ ਅਵਾਰਡ-2018

[thumb|220x220px| ਐਸਕੇ ਜੈਨ (ਖੱਬੇ) [ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ|ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਕੋਵਿੰਦ ਤੋਂ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ]]

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਨੀਤਾ ਸਿੰਘਵੀ

**ਅਨੀਤਾ ਸਿੰਘਵੀ** (ਜਨਮ 22 ਜੁਲਾਈ 1964) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੂਫੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆਕਾਰ ਹੈ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਅਨੀਤਾ ਸਿੰਘਵੀ ਦਾ ਜਨਮ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਜੋਧਪੁਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਬੀਏ ਅਤੇ ਐਲਐਲਬੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਗਾਇਕੀ ਵਿੱਚ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਗਵਾਲੀਅਰ ਘਰਾਣੇ ਤੋਂ ਪੰਡਿਤ ਕਸ਼ੀਰਸਾਗਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਲੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਅਨੀਤਾ ਸਿੰਘਵੀ ਨੇ ਨਕਸ਼-ਏ-ਨੂਰ ਐਲਬਮ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।  ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ (ਮੱਧ ਪੂਰਬ, ਯੂਰਪ, ਅਮਰੀਕਾ) ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੰਗੀਤ ਸਮਾਰੋਹ ਕੀਤੇ ਹਨ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਅਨੀਤਾ ਸਿੰਘਵੀ ਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਸਿੰਘਵੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਹੇਮਲਤਾ (ਗਾਇਕਾ)

**ਹੇਮਲਤਾ** (ਜਨਮ 16 ਅਗਸਤ 1954) ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਉਹ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਗੀਤਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅੱਖੀਆਂ ਕੇ ਝੜੋਖੋਂ ਸੇ ਗੀਤ।

ਉਸਨੂੰ 1977-81 ਦੇ ਅਰਸੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਵਾਰ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਸਰਵੋਤਮ ਫੀਮੇਲ ਪਲੇਬੈਕ ਅਵਾਰਡ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਰਵਿੰਦਰ ਜੈਨ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਤ ਕੇਜੇ ਯੇਸੁਦਾਸ ਦੇ ਨਾਲ ਡੁਇਟ ਗੀਤ "ਤੂੰ ਜੋ ਮੇਰੇ ਸੁਰ ਮੈਂ" ਦੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਲਈ 1977 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਚਿਚੋਰ ਲਈ ਜਿੱਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਹੇਮਲਤਾ ਦਾ ਜਨਮ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ *ਲਤਾ ਭੱਟ* ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਾਰਵਾੜੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਬਚਪਨ ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ ਸੀ।

ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਯੋਗੇਸ਼ ਬਾਲੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰਾ ਯੋਗੀਤਾ ਬਾਲੀ ਦੇ ਭਰਾ ਸੀ।

## ਕਰੀਅਰ 
### ਮੋਹਰੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਰਵਿੰਦਰ ਜੈਨ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਉਸਨੇ ਕਈ ਹੋਰ ਗੀਤਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ " *ਅੰਖਿਓ ਕੇ ਝੜੋਖੋਂ ਸੇ* " ਹੈ। ਬਿਨਾਕਾ ਗੀਤ ਮਾਲਾ (ਇੱਕ ਰੇਡੀਓ ਸ਼ੋਅ ਜੋ ਐਲਬਮ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਨੂੰ ਕੰਪਾਇਲ ਕਰਦਾ ਸੀ) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਾਲ 1978 ਵਿੱਚ ਨੰਬਰ ਇੱਕ ਗੀਤ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਸ ਗੀਤ ਲਈ ਹੇਮਲਤਾ ਨੂੰ ਸਰਵੋਤਮ ਮਹਿਲਾ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕਾ ਲਈ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਵੀ ਨਾਮਜ਼ਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਨੂੰ ਯੂਟਿਊਬ 'ਤੇ ਲੱਖਾਂ ਵਿਊਜ਼ ਮਿਲ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਹੇਮਲਤਾ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਤਾ ਜੀ ਨਿਰਮਲਾ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਜੈਨ ਦੀ ਕੈਸੇਟ ਐਲਬਮ *ਸਹਿਜ ਧਾਰਾ* (1991) 'ਤੇ ਗਾਇਆ, ਅਤੇ ਜੁਲਾਈ 1992 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਸੇਲਜ਼, ਬੈਲਜੀਅਮ ਵਿੱਚ ਦੋ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਐਲਬਮ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਏ।

1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ "ਤਿਸਤਾ ਨਦੀ ਸੀ ਤੂ ਚੰਚਲਾ" ਕਰਨ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1954
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਅਹਿਲਿਆ ਰੰਗਨੇਕਰ

**ਅਹਿਲਿਆ ਰੰਗਨੇਕਰ** (8 ਜੁਲਾਈ 1922 – 19 ਅਪ੍ਰੈਲ 2009) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ, ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ (ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ) ਦੀ ਇੱਕ ਨੇਤਾ, ਅਤੇ, 1977 ਤੋਂ 1980 ਤੱਕ, ਲੋਕ ਸਭਾ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਉੱਤਰੀ ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਸੀ।

## ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਰੰਗਨੇਕਰ ਦਾ ਜਨਮ ਪੁਣੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਅੱਠ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਸੀ। ਬੀ.ਟੀ.ਰਣਦੀਵ ਉਸਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਸੀ।

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਅਹਿਲਿਆ ਰੰਗਨੇਕਰ 1943 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। ਉਸਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਉਹ 1943 ਵਿੱਚ "ਪਰੇਲ ਮਹਿਲਾ ਸੰਘ" ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ "ਜਨਵਾਦੀ ਮਹਿਲਾ ਸੰਘ", ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਿਕ ਵੂਮੈਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਇਕਾਈ ਬਣ ਗਈ। ਰੰਗਨੇਕਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ AIDWA ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ 2001 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇਸਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਬਣ ਗਈ। ਉਹ 1961 ਤੋਂ 19 ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਬੰਬੇ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦੀ ਕਾਰਪੋਰੇਟਰ ਚੁਣੀ ਗਈ ਉਹ 1983 ਤੋਂ 1986 ਤੱਕ ਸੀਪੀਆਈ (ਐਮ) ਦੀ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਰਾਜ ਇਕਾਈ ਦੀ ਸਕੱਤਰ ਰਹੀ। ਉਹ 1978 ਤੋਂ 2005 ਤੱਕ ਇਸ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਰਹੀ। 1975 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸੈਂਟਰ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਅਨ ਟਰੇਡ ਯੂਨੀਅਨਜ਼ ਦੀ ਜਨਰਲ ਕੌਂਸਲ ਲਈ ਚੁਣੀ ਗਈ ਅਤੇ 1979 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇਸਦੀ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੀ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਅਹਿਲਿਆ ਨੇ 1945 ਵਿੱਚ ਪੀਬੀ ਰੰਗਨੇਕਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਅਜੀਤ ਅਤੇ ਅਭੈ ਸਨ।

## ਨੋਟਸ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2009
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1922
ਟੀ.ਕੇ. ਪਦਮਿਨੀ

**ਟੀਕੇ ਪਦਮਿਨੀ** (12 ਮਈ 1940 – 11 ਮਈ 1969) ਦੱਖਣ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜ ਕੇਰਲਾ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ। ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ ਦੇ ਚੇਨਈ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ ਕਈ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ, ਉਹ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਚਿੱਤਰਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, ਸਲਾਰ ਜੰਗ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਅਤੇ ਕੇਰਲਾ ਲਲਿਥਾਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ ਦੀ ਦਰਬਾਰ ਹਾਲ ਗਰਾਊਂਡ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। 11 ਮਈ 1969 ਨੂੰ 29 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਪਦਮਿਨੀ ਦਾ ਜਨਮ 12 ਮਈ 1940 ਨੂੰ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਦੇ ਮਲੱਪਪੁਰਮ ਜ਼ਿਲੇ ਦੇ ਇੱਕ ਤੱਟਵਰਤੀ ਸ਼ਹਿਰ ਪੋਨਾਨੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਪਿੰਡ ਕਡਨਚੇਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਕਲਰਕ ਕਿਨਾਟਿੰਕੇਰੇ ਦਾਮੋਦਰਨ ਨਾਇਰ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕਦਨਚੇਰੀ ਦੇ ਸਥਾਨਕ ਵਿੱਚ ਮੁਢਲੀ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਬਾਸੇਲ ਮਿਸ਼ਨ ਸਕੂਲ, ਪੋਨਾਨੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਏਵੀ ਹਾਈ ਸਕੂਲ, ਪੋਨਾਨੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਉੱਚ ਸਕੂਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਕੀਤੀ; ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਆਰਟਸ ਅਧਿਆਪਕ, ਕੇ ਐਲ ਦੇਵਸੀ ਦੁਆਰਾ ਖੋਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਚਾਚਾ, ਦਿਵਾਕਰਾ ਮੈਨਨ ਨੇ ਕਵੀ, ਐਡਸੇਰੀ ਗੋਵਿੰਦਨ ਨਾਇਰ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਲੜਕੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਦੇਵਸੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਲਾ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਸਕੇ। 1956 ਵਿੱਚ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਲੀਵਿੰਗ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਇਮਤਿਹਾਨ ਪਾਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਲਾਕਾਰ, ਨੰਬੂਥਰੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਿਖਲਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ, ਜਿਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਮਿਹਨਤਾਨੇ ਦੇ ਸਿਖਾਇਆ।

ਪਦਮਿਨੀ ਨੇ 1961 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜ ਆਫ ਫਾਈਨ ਆਰਟਸ, ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਐਡਸੇਰੀ, ਦੇਵਨ ਅਤੇ ਅਕੀਥਮ ਨਰਾਇਣਨ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ, ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਮੁੰਬਈ, ਕੋਲਕਾਤਾ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਬੇਂਗਲੁਰੂ, ਕੋਚੀ ਅਤੇ ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਕਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 1968 ਵਿੱਚ ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ *ਇੱਕ-ਮੈਨ ਸ਼ੋਅ* ਅਤੇ 1969 ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਪਦਮਿਨੀ ਦੀਆਂ 86 ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਕੋਚੀ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲਾ ਲਲਿਥਾਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ ਦੀ ਦਰਬਾਰ ਹਾਲ ਗੈਲਰੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਚਿੱਤਰ ਤ੍ਰਿਸੂਰ ਵਿੱਚ ਅਕਾਦਮੀ ਦੇ ਆਰਕਾਈਵਜ਼ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਜ਼ ਜਿਵੇਂ. *ਪੋਰਟਰੇਟ* ਅਤੇ *ਦਫ਼ਨਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮੈਦਾਨ*, ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਰਟ ਗੈਲਰੀ, ਚੇਨਈ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਸਲਾਰ ਜੰਗ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹਨ; ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿੱਜੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ। ਉਸਦੀਆਂ ਆਖ਼ਰੀ ਰਚਨਾਵਾਂ, *ਕੁੜੀ ਜੋ ਪਤੰਗ ਉਡਾਉਂਦੀ ਹੈ*, ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕਾਉਂਸਿਲ, ਚੇਨਈ ਵਿਖੇ ਕ੍ਰਿਏਟਿਵ ਆਰਟ ਫੋਰਮ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1969
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940
ਦਿਵਯਵਾਦਨ

***ਦਿਵਯਵਾਦਨ*** ਜਾਂ **ਬ੍ਰਹਮ ਬਿਰਤਾਂਤ** ਬੋਧੀ ਅਵਦਾਨ ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ, ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ  ਅਵਦਾਨ ਕਥਾਵਾਂ  ਦੇ ਸ੍ਰੋਤ ਮੂਲਸਰਵਾਸਤਿਵਾਦਿਨ ਵਿਨਯ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿਚ ਮਿਲਦੇ  ਹਨ।  ਇਹ ਦੂਜੀ ਸਦੀ ਈਸਵੀ ਦਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਕਹਾਣੀਆਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਨ  ਅਤੇ ਖਿਆਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਹਿਲੀਆਂ ਬੋਧੀ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹਨ ਜੋ ਆਪਣ ਲੇਖਣੀ  ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸਤਾਰ੍ਹਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਨਹੀਂ  ਹੈ।  ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿਚ ਬੁੱਧ ਨੂੰ ਚੇਲਿਆਂ ਦੇ ਇਕ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਇਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਿਅਕਤੀ, ਪਿਛਲੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੁਆਰਾ, ਵਰਤਮਾਨ ਵਿਚ ਇਕ ਖਾਸ ਕਰਮ ਵਜੋਂ ਨਤੀਜੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।   ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੁੱਧ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਕਈ ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਰਮਿਕ ਵਸਤਾਂ ਵੀ ਜੋੜੀਆਂ ਗਈਆ ਹਨ। 

### ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 
ਇਹ *ਦਿਵਯਵਾਦਨ* ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਹੈ:

## ਮੂਲ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕਧਾਰਾ
ਹੋਲੀ ਹੰਟ (ਫੀਲਡ ਹਾਕੀ)

**ਹੋਲੀ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਹੰਟ** (ਜਨਮ 15 ਮਾਰਚ 1997) ਇੱਕ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਫੀਲਡ ਹਾਕੀ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਜੋ ਹੈਂਪਸਟੇਡ ਅਤੇ ਵੈਸਟਮਿੰਸਟਰ ਅਤੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਅਤੇ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਮਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਮਿਡਫੀਲਡਰ ਜਾਂ ਫਾਰਵਰਡ ਵਜੋਂ ਖੇਡਦੀ ਹੈ।

ਹੰਟ ਨੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਹਾਕੀ ਟੀਮ ਨਾਲ ਅਗਸਤ 2022 ਵਿੱਚ ਬਰਮਿੰਘਮ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਸੋਨ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਿਆ। ਉਸਨੇ ਫਾਇਨਲ ਵਿੱਚ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ 2-1 ਦੀ ਜਿੱਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਗੋਲ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੀ ਕਿ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਸੋਨ ਤਮਗਾ ਜਿੱਤਿਆ।

ਉਸਨੇ ਸਟਾਕਪੋਰਟ ਗ੍ਰਾਮਰ ਸਕੂਲ, ਸਟਾਕਪੋਰਟ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ। 

ਅਪ੍ਰੈਲ 2021 ਵਿੱਚ ਹੰਟ ਪੈਂਗਬੋਰਨ ਕਾਲਜ, ਪੈਂਗਬੋਰਨ, ਬਰਕਸ਼ਾਇਰ ਵਿੱਚ ਹਾਕੀ ਕੋਚਿੰਗ ਸਟਾਫ਼ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ। 

## ਕਲੱਬ ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਹ ਹੈਂਪਸਟੇਡ ਅਤੇ ਵੈਸਟਮਿੰਸਟਰ ਲਈ ਮਹਿਲਾ ਇੰਗਲੈਂਡ ਹਾਕੀ ਲੀਗ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕਲੱਬ ਹਾਕੀ ਖੇਡਦੀ ਹੈ।

ਹੰਟ ਬਰਮਿੰਘਮ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਬੋਡਨ ਹਾਈਟਾਉਨ  ਲਈ ਵੀ ਖੇਡ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1997