open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਸੀਰਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ

**ਸੀਰਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ (SII)** ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਅਤੇ ਬਾਇਓਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲਜ਼ ਕੰਪਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਪੂਨੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਟੀਕਿਆਂ ਦਾ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸਾਈਰਸ ਪੂਨਾਵਾਲਾ ਦੁਆਰਾ 1966 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਈਰਸ ਪੂਨਾਵਾਲਾ ਗਰੁੱਪ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।  

## ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ 
ਸੀਰਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1966 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੂਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਮਿਊਨੋਬਾਇਓਲਾਜੀਕਲਸ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕੀਤੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਚੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 'ਤੇ ਆਯਾਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸੀਰਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਪਹਿਲੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਟੈਟਨਸ ਐਂਟੀਟੌਕਸਿਨ, ਸੱਪ ਐਂਟੀਵੇਨੋਮ, ਡੀਪੀਟੀ ਵੈਕਸੀਨ ਅਤੇ ਐਮਐਮਆਰ ਵੈਕਸੀਨ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਜਾਂ ਵਾਇਰਸ ਦੀਆਂ ਲਾਗਾਂ ਵਾਸਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਵੈਕਸੀਨਾਂ, ਸੁਮੇਲ ਵੈਕਸੀਨਾਂ, ਇਨਫਲੂਐਂਜ਼ਾ ਵੈਕਸੀਨ, ਅਤੇ ਮੈਨਿਨਗੋਕੌਕਲ ਵੈਕਸੀਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਪਨੀ ਦੀਆਂ ਉਤਪਾਦ ਲਾਈਨਾਂ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਕਸਫੋਰਡ-ਐਸਟਰਾਜ਼ੇਨੇਕਾ ਕੋਵਿਡ-19 ਵੈਕਸੀਨ ਕੋਵਿਡ ਤੋਂ ਬਚਾਅ ਲਈ ਸੀਰਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵੱਲੋਂ ਹੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਈ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ 
ਭਾਰਤ ਬਾਇਓਟੈਕ

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜ

**ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜ** ਇੱਕ ਸਹਿ-ਵਿਦਿਅਕ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1967 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਕਾਲਜ ਹੈ। ਕਾਲਜ ਦਾ ਨਾਮ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਨੂੰ 3.25 (NAAC)ਐਨ.ਏ.ਏ.ਸੀ ਦੇ ਨਾਲ ਏ ਗਰੇਡ ਨਾਲ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

## ਕੈਂਪਸ 
thumb|ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਕਾਲਜ ਕੈਂਪਸ
ਕਾਲਜ ਸਾਊਥ ਕੈਂਪਸ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ੇਖ ਸਰਾਏ ਫੇਜ਼ -2 ਵਿਖੇ ਸਥਿੱਤ ਹੈ। ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਕੰਪਿਊਟਰਾਈਜ਼ਡ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ।

## ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ 
ਡਾ. ਅਨਿਲ ਸਰਦਾਨਾ ਕਾਲਜ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ/ਓਐਸਡੀ ਹਨ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਅਰੁਣ ਕੁਮਾਰ ਅਤਰੀ ਆਰਟੀਆਈ ਐਕਟ 2021 ਦੇ ਤਹਿਤ ਕਾਲਜ ਦੇ ਲੋਕ ਸੂਚਨਾ ਅਧਿਕਾਰੀ (ਪੀਆਈਓ) ਹਨ।

## ਅਲੂਮਨੀ 
* ਗਗਨ ਅਰੋੜਾ, ਅਭਿਨੇਤਾ

* ਭੁਵਨ ਬਾਮ, ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਸ਼ਖਸੀਅਤ, ਯੂ-ਟਿਊਬਰ

* ਰਮੇਸ਼ ਬਿਧੂੜੀ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ

* ਅਨਿਲ ਦੇਵਗਨ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ

* ਅਨੁਪ੍ਰਿਆ ਗੋਇਨਕਾ, ਅਭਿਨੇਤਰੀ

* ਸਿਧਾਰਥ ਮਲਹੋਤਰਾ, ਅਭਿਨੇਤਾ

* ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ ਰਾਣੇ, ਅਭਿਨੇਤਾ

* ਗੌਤਮ ਰੋਡੇ, ਅਭਿਨੇਤਾ

* ਸ਼ੂਜੀਤ ਸਿਰਕਾਰ, ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜ
ਰਿਵਰ ਗਾਲੋ

**ਰਿਵਰ ਗਾਲੋ** ਇੱਕ ਸਲਵਾਡੋਰਨ-ਅਮਰੀਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ, ਅਭਿਨੇਤਾ, ਮਾਡਲ ਅਤੇ ਇੰਟਰਸੈਕਸ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ 2019 ਦੀ ਲਘੂ ਫ਼ਿਲਮ *ਪੋਨੀਬੋਈ* ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਇੰਟਰਸੈਕਸ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹੇਆਮ ਇੰਟਰਸੈਕਸ ਐਕਟਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਗਾਲੋ ਦਾ ਜਨਮ ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਥੇ ਹੀ ਉਸਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਹੋਈ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਹ ਗੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਜਣਨ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਬੇਲੋੜੀਆਂ ਕਾਸਮੈਟਿਕ ਸਰਜਰੀਆਂ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਬਾਰੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਸੂਚਿਤ ਸਹਿਮਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਇੰਨੇ ਪੁਰਾਣੇ ਨਹੀਂ ਹਨ।

## ਕਰੀਅਰ 
ਗੈਲੋ ਨੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟਿਸ਼ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਯੋਗਾਤਮਕ ਥੀਏਟਰ ਵਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਨਾਲ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਸਿਨੇਮੈਟਿਕ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।

ਗਾਲੋ ਨੇ ਯੂ.ਐਸ.ਸੀ. ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਾਸਟਰ ਥੀਸਿਸ ਵਜੋਂ ਛੋਟੀ ਫ਼ਿਲਮ *ਪੋਨੀਬੋਈ* ਬਣਾਈ। ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਊ ਜਰਸੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇੰਟਰਸੈਕਸ ਲਾਤੀਨੀ ਭਗੌੜੇ ਬਾਰੇ ਹੈ, ਜੋ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਾਂਡਰੋਮੈਟ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੈਕਸ ਵਰਕਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵੈਲੇਨਟਾਈਨ ਡੇ 'ਤੇ, ਪੋਨੀਬੋਈ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਆਦਮੀ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਦੁਖਦਾਈ ਅਤੀਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਲਿਖਣ ਵੇਲੇ, ਗਾਲੋ ਨੇ "ਇੰਟਰਸੈਕਸ" ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਹ ਸਮਝਿਆ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਗਾਲੋ ਗੈਪਟੂਫ ਐਂਟਰਟੇਨਮੈਂਟ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਸੀਈਓ ਹੈ।

2020 ਵਿੱਚ ਗਾਲੋ ਨੇ ਹੂਲੂ ਮੂਲ ਟੀਨ ਡਰਾਮਾ ਲੜੀ *ਲਵ, ਵਿਕਟਰ* ਦੇ ਇੱਕ ਐਪੀਸੋਡ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ 2018 ਦੀ ਫਿਲਮ *ਲਵ, ਸਾਈਮਨ* ਦਾ ਇੱਕ ਸਪਿਨ ਆਫ ਹੈ। ਗਾਲੋ ਐਪੀਸੋਡ 8, "ਬੋਏਜ਼ ਟ੍ਰਿਪ" ਵਿੱਚ ਕਿਮ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਵਜੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਈਮਨ ਦੇ ਕਈ ਐਲ.ਜੀ.ਬੀ.ਟੀ. ਰੂਮਮੇਟ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

## ਸਰਗਰਮੀ 
ਗਾਲੋ ਇੱਕ ਇੰਟਰਸੈਕਸ ਰਾਈਟਸ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਇੰਟਰਸੈਕਸ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਬੇਲੋੜੀ ਸਰਜਰੀ ਸਮੇਤ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਸੈਨੇਟ ਬਿੱਲ 201 ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਅਟੈਪੀਕਲ ਜਣਨ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ 'ਤੇ ਕਾਸਮੈਟਿਕ ਸਰਜਰੀਆਂ ਕਰਨ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਵੇਗਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਸੂਚਿਤ ਸਹਿਮਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਉਮਰ ਦੇ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸੁਨੀਲ ਗਰੋਵਰ

**ਸੁਨੀਲ ਗਰੋਵਰ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Sunil Grover;** ਜਨਮ 3 ਅਗਸਤ 1977) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਸਟੈਂਡ-ਅੱਪ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਹੈ। ਉਹ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ "ਕਾਮੇਡੀ ਨਾਈਟਸ ਵਿਦ ਕਪਿਲ" ਵਿੱਚ ਗੁੱਥੀ ਦੇ ਕਿਰਦਾਰ ਲਈ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਅਤੇ  ਫਿਰ "ਦ ਕਪਿਲ ਸ਼ਰਮਾ ਸ਼ੋਅ" ਵਿੱਚ ਡਾ. ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੁਲਾਟੀ ਅਤੇ ਰਿੰਕੂ ਦੇਵੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮਾਂ "ਗੱਬਰ ਇਜ਼ ਬੈਕ", "ਦਿ ਲੀਜੈਂਡ ਆਫ ਭਗਤ ਸਿੰਘ", "ਜਵਾਨ" ਅਤੇ "ਭਾਰਤ" ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਆਏ।

## ਨਿਜੀ ਜਿੰਦਗੀ 
ਗਰੋਵਰ ਦਾ ਜਨਮ 3 ਅਗਸਤ 1977 ਨੂੰ ਸਿਰਸਾ, ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ ਥੀਏਟਰ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਆਰਤੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਬੇਟਾ ਮੋਹਨ ਹੈ।

ਫਰਵਰੀ 2022 ਵਿੱਚ, ਗਰੋਵਰ ਨੂੰ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪਿਆ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਬਾਈਪਾਸ ਸਰਜਰੀਆਂ ਕਰਵਾਉਣੀਆਂ ਪਈਆਂ।

## ਐਕਟਿੰਗ ਕੈਰੀਅਰ 
ਗਰੋਵਰ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰਹੂਮ ਵਿਅੰਗਕਾਰ ਅਤੇ ਕਾਮੇਡੀਅਨ ਜਸਪਾਲ ਭੱਟੀ ਨੇ ਖੋਜਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ 26 ਐਪੀਸੋਡਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਈਲੈਂਟ ਕਾਮੇਡੀ ਸ਼ੋਅ, ਐਸਏਬੀ ਟੀਵੀ ਦੇ ਗੁਟੂਰ ਗੂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਉਸ ਨੇ ਕਪਿਲ ਸ਼ਰਮਾ ਦੇ ਕਾਮੇਡੀ ਸ਼ੋਅ ਕਾਮੇਡੀ ਨਾਈਟਸ ਵਿਦ ਕਪਿਲ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਗੁੱਥੀ, ਰਿੰਕੂ ਭਾਬੀ ਅਤੇ ਡਾ. ਮਸ਼ੂਰ ਗੁਲਾਟੀ ਵਰਗੇ ਆਪਣੇ ਹਾਸੋਹੀਣੇ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਭ ਬੱਚਨ ਵਰਗੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਕਲ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਸੰਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਪਰ ਆਪਣੇ ਸਹਿ-ਅਦਾਕਾਰ ਕਪਿਲ ਸ਼ਰਮਾ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸੁਨੀਲ ਨੇ ਸ਼ੋਅ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ।

### ਫਿਲਮਾਂ 
### ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ 
### ਰੇਡੀਓ 
### ਗੀਤ 
## ਡਬਿੰਗ ਰੋਲ 
### ਐਨੀਮੇਟਡ ਫਿਲਮਾਂ 
## ਅਵਾਰਡ 
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਟੈਂਡ-ਅੱਪ ਕਮੇਡੀਅਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1977
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਦਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਰਸਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਾਮੇਡੀਅਨ
ਕਾਟਜਾ ਬਲਿਚਫੀਲਡ

**ਕਾਟਜਾ ਬਲਿਚਫੀਲਡ** (ਜਨਮ 1979) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ, ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਕਾਸਟਿੰਗ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੈ। ਉਹ *ਹਾਈ ਮੇਨਟੇਨੈਂਸ*, ਇੱਕ ਵੀਮਿਓ ਵੈੱਬ ਸੀਰੀਜ਼ ਅਤੇ ਐਚਬੀਓ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਸਹਿ-ਰਚਨਾ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸਨੇ *30 ਰੌਕ* 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਕਾਮੇਡੀ ਸੀਰੀਜ਼ 'ਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਾਸਟਿੰਗ ਲਈ ਪ੍ਰਾਈਮਟਾਈਮ ਐਮੀ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਲੌਂਗ ਬੀਚ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਥੇ ਹੀ ਉਸਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਹੋਈ।,ਬਲਿਚਫੀਲਡ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਡੈਨਿਸ਼ ਮਾਪਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਈਵੈਂਜਲੀਕਲ ਈਸਾਈ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਅਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।

2010 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 2009 ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਲੇਖਣ ਸਾਥੀ ਅਤੇ *ਉੱਚ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ* ਦੇ ਸਹਿ-ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਬੇਨ ਸਿੰਕਲੇਅਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਲੀਅਮਸਬਰਗ ਬ੍ਰਿਜ ਦੇ ਪਾਰ ਸਾਈਕਲ ਦੀ ਸਵਾਰੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ੋਅ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਲਿਆ ਅਤੇ 2012 ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਅ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।

*ਹਾਈ ਮੇਨਟੇਨੈਂਸ* ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ 2 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਬਲਿਚਫੀਲਡ ਅਤੇ ਸਿਨਕਲੇਅਰ ਨੇ 2016 ਵਿੱਚ ਸੁਹਿਰਦਤਾ ਨਾਲ ਤਲਾਕ ਲੈ ਲਿਆ।

37 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਇੱਕ ਲੈਸਬੀਅਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 

* Katja Blichfeld - *Tumblr* ਬਲੌਗ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1979
ਦੂਸਰੀ ਸੀਤਾ

ਨਾਵਲ " ਦੂਸਰੀ ਸੀਤਾ "  ਨਾਰੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਟਿਵਾਣਾ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਔਰਤ ਦੀਆਂ ਮਜ਼ਬੂਰੀਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਬਾਖੂਬੀ ਬਿਆਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਹਾਣੀ ਐ " ਸੀਤਾ " ਨਾਮਕ ਕੁੜੀ ਦੀ ਉਮਰ 25 - 26 ਸਾਲ ਵਿਆਹੀ ਹੋਈ, ਇਕ ਮੁੰਡਾ ਹੈ " ਦਿਆਲਾ।" ਸੀਤਾ ਨਾਲ ਧੱਕਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਗਾਇਬ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਗਾਇਬ ਹੋਣ ਪਿਛੋਂ ਪਿੰਡ ਵਾਲਿਆ ਅਤੇ ਘਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਭੱਜ ਗਈ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਲੱਭਦੇ ਫਿਰਦੇ ਨੇ ਪਰ ਕੀਤੋ ਥਿਓਂਦੀ ਨਹੀਂ। ਘਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਯਕੀਨ ਨੀ ਆਉਂਦਾ, ਉਹਨਾ ਨੂੰ ਧਰਵਾਸ ਨੀ ਸੀ ਆਉਂਦਾ ਵੀ ਸੱਚੀਓਂ ਭੱਜੀ ਹੈ ਜਾ ਮਰ ਮੁਕ ਗਈ ਜੇ ਮਰ ਮੁੱਕ ਗਈ ਤਾਂ ਮੂੰਹ ਹੀ ਦਿੱਖ ਜਾਵੇ, ਧਰ ਟਿਕਾਣੇ ਆਜੂ। ਪਰ ਉਹ ਲੱਭਦੀ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਉਸਦੇ ਗਾਇਬ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਵੇਂ ਫੇਰ ਉਹ ਲੱਭਦੀ ਹੈ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਸਭ " ਸੀਤਾ " ਨਾਲ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ ਉਸ ਬਾਰੇ ਦਸਿਆ ਗਿਆ। " ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਟਿਵਾਣਾ " ਜੀ ਆਪਣੇ ਵਿਚ ਹੀ ਮਹਾਨ ਸ਼ਖਸ਼ੀਅਤ ਸੀ ਤੇ ਉਹਨਾ ਦੀਆ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵੀ ਮਹਾਨ ਨੇ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਤ੍ਰਿਦੇਵੀ

**ਤ੍ਰਿਦੇਵੀ** (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ: त्रिदेवी, : ਤ੍ਰਿਦੇਵੀ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼, 'ਤਿੰਨ ਦੇਵੀਆਂ') ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦੇਵੀਆਂ ਦੇ ਤ੍ਰਿਏਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਜੋ ਜਾਂ ਤਾਂ ਤ੍ਰਿਮੂਰਤੀ ਦੇ ਨਾਰੀ ਸੰਸਕਰਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਫਿਰ ਇੱਕ ਮਰਦਾਨਾ ਤ੍ਰਿਮੂਰਤੀ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸੰਪ੍ਰਦਾਇ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤ੍ਰਿਯਾਦ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀ ਸਰਸਵਤੀ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਅਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਦੁਆਰਾ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸ਼ਕਤੀਵਾਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤ੍ਰੈਗੁਣੀ ਦੇਵੀ ਮੂਲਾ-ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਜਾਂ ਆਦਿ ਪਰਾਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਹਨ।

## ਔਰਤ ਤ੍ਰਿਮੂਰਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 
ਜਦੋਂ ਕਿ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਅੰਦਰੋ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੰਪਰਦਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀ ਤ੍ਰਿਦੇਵੀ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਉੱਘੇ ਮਰਦਾਨਾ ਤ੍ਰਿਮੂਰਤੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਪਤਨੀਆਂ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸ਼ਕਤੀਧਰਮ ਸੰਪਰਦਾਇ ਵਿੱਚ ਨਾਰੀ ਤ੍ਰਿਦੇਵੀ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ()ਮਹਾਸਰਸਵਤੀ, ਰੱਖਿਅਕ (ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ) ਅਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ਕ (ਮਹਾਂਕਾਲੀ) ਦੀਆਂ ਉੱਘੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਨਾ ਤ੍ਰਿਮੂਰਤੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਾਰੀ ਤ੍ਰਿਦੇਵੀ ਦੇ ਏਜੰਟ ਵਜੋਂ ਸਹਾਇਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਦੇਵੀਆਂ
ਬੀ.ਰੂਬੀ ਰਿਚ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
**ਬੀ. ਰੂਬੀ ਰਿਚ** ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਕਾਲਰ ਫਿਲਮ ਆਲੋਚਕ ਫਿਲਮਮੇਕਰ, ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕੀ, ਡਾਕੂਮੈਂਟਰੀ ਫਿਲਮਕਾਰ, ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਅਤੇ ਕੋਈਅਰ ਫਿਲਮਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿਖੇ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਸੋਸ਼ਲ ਡਾਕੂਮੈਂਟੇਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹਨ ।

## ਕੈਰੀਅਰ
ਰਿਚ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੁੱਡਜ਼ ਹੋਲ ਫਿਲਮ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੇ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਵਜੋਂ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ। 1973 ਵਿਚ, ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਐਸੋਸੀਏਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬਣ ਗਈ ਜੋ ਹੁਣ ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਦੇ ਆਰਟ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿਚ ਜੀਨ ਸਿਸਕੇਲ ਫਿਲਮ ਸੈਂਟਰ ਹੈ। ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਵਿਚ ਰੀਡਰ ਲਈ ਫਿਲਮ ਆਲੋਚਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸਟੇਟ ਕੌਂਸਲ ਆਨ ਦ ਆਰਟਸ ਲਈ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬਣਨ ਲਈ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਤੱਕ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸਨੇ ਵਿਲੇਜ ਵਾਇਸ ਲਈ ਲਿਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਉਹ ਸੈਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਚਲੀ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ, ਬਰਕਲੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਯੂਸੀ ਸਾਂਤਾ ਕਰੂਜ਼ ਵਿਖੇ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉੱਥੇ ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਸਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਡਾਕੂਮੈਂਟੇਸ਼ਨ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਗੌਡ ਸਪੀਡ (ਪੇਂਟਿੰਗ)

**ਗੌਡ ਸਪੀਡ** ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕਲਾਕਾਰ ਐਡਮੰਡ ਲੀਟਨ ਦੀ ਇੱਕ ਪੇਂਟਿੰਗ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਖਤਰਬੰਦ ਯੋਧੇ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੇਂਟਿੰਗ ਨੂੰ 1900 ਵਿੱਚ ਰਾਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਆਫ ਆਰਟਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।  ਗੌਡ ਸਪੀਡ 1900 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਲਿਟਨ ਦੁਆਰਾ ਬਹਾਦਰੀ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਤੇ ਬਣਾਈਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲੀ ਪੇਂਟਿੰਗ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸੇ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ *ਦਿ ਐਕੋਲੇਡ* (1901) ਅਤੇ *ਦਿ ਡੇਡੀਕੇਸ਼ਨ* (1908) ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਸੰਰਚਨਾ 
ਇੱਕ ਔਰਤ ਇੱਕ ਬਖਤਰਬੰਦ ਯੋਧੇ ਦੀ ਬਾਂਹ ਦੁਆਲੇ ਲਾਲ ਸੈਸ਼ (ਕੱਪੜਾ) ਬੰਨ੍ਹਦੀ ਹੈ।

ਜਦੋਂ  ਰੌਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਪੇਟਿੰਗਾਂ ਸ਼ਿਫਟ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਤਾਂ ਲੀਟਨ ਨੇ ਸਟੂਡੀਓ ਵਿੱਚ ਆਖਰੀ-ਪਲ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਕੀਤੀ।ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਦੋ ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ-ਅੰਦਰ ਆਪਣੀ ਲੋੜੀਂਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

## ਉਦਮ 
ਲੀਟਨ ਤੋਂ ਖਰੀਦੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਪੇਂਟਿੰਗ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਸੀ ਅਤੇ 1988 ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਟੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਫਿਰ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਨਿੱਜੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 2000 ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਕ੍ਰਿਸਟੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 2007 ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੇਂਟਿੰਗ ਸੋਥਬੀਜ਼ ਵਿਖੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਨਿੱਜੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਫੇਰ 10 ਮਈ 2012 ਨੂੰ ਗੌਡ ਸਪੀਡ ਨੂੰ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਸੋਥਬੀਜ਼ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਨਿੱਜੀ ਕਲੈਕਟਰ ਨੂੰ £481,250 ਵਿੱਚ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚਿੱਤਰਕਲਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਚਿਤਰਕਾਰ
ਕਪਿਲ ਦੇਵ ਸ਼ਰਮਾ

**ਕਪਿਲ ਦੇਵ ਸ਼ਰਮਾ** (27 ਜੁਲਾਈ, 1920-13 ਅਕਤੂਬਰ, 2006) ਦਾ ਜਨਮ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ (ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ)  ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜਿਸਟ ਸਨ ਜੋ ਇੱਕ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਦੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜਿਸਟ ਵਜੋਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਨ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਬੀ.ਐਸ.ਸੀ. ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ, ਬਨਾਰਸ ਹਿੰਦੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਐਸ.ਸੀ. (ਗਲਾਸ ਟੈਕ.) ਕੀਤੀ; ਅਤੇ ਸ਼ੈਫੀਲਡ ਤੋਂ ਐਮਐਸਸੀ (ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ)।

## ਕੈਰੀਅਰ 
ਉਸਨੇ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਸਾਲ ਕੱਚ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1945 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਵਜੋਂ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਯੂ.ਕੇ. ਚਲੇ ਗਏ। ਉਸਨੇ ਸ਼ੈਫੀਲਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋ. WES ਟਰਨਰ, FRS, ਅਤੇ ਪ੍ਰੋ. ਐਚ. ਮੂਰ। ਉਸਨੇ ਰੌਕਵੇਅਰ ਗਲਾਸ ਲਿਮਟਿਡ, ਗ੍ਰੀਨਫੋਰਡ, ਯੂਕੇ ਅਤੇ Karhula lasitehdas ਦੇ ਕੱਚ ਦੇ ਪਲਾਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।, ਫਿਨਲੈਂਡ। ਸ਼ਰਮਾ ਸਤੰਬਰ, 1948 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਲਗਭਗ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਹੇ। 1953-54 ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਗੈਸਟ ਵਰਕਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਿਊਰੋ ਆਫ਼ ਸਟੈਂਡਰਡਜ਼, ਯੂਐਸ ਦੇ ਗਲਾਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ 1954 ਵਿੱਚ ਅਸਿਸਟੈਂਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, 1960 ਵਿੱਚ ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਤੇ 1967 ਤੋਂ 1980 ਤੱਕ ਸੈਂਟਰਲ ਗਲਾਸ ਐਂਡ ਸਿਰੇਮਿਕ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਰਹੇ।

ਉਸਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਦੇ ਮਾਹਰ ਵਜੋਂ ਕਿਊਬਾ ਅਤੇ ਜਮੈਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਛੋਟੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਕਾਰਜਾਂ ਲਈ ਵੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।

## ਸਾਥੀ 
ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਗਲਾਸ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ, ਯੂ.ਕੇ.; ਵਸਰਾਵਿਕਸ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ, ਯੂਕੇ; ਪ੍ਰਧਾਨ, ਭਾਰਤੀ ਵਸਰਾਵਿਕ ਸੰਸਥਾਨ; ਪ੍ਰਧਾਨ, ਭਾਰਤੀ ਸਿਰੇਮਿਕ ਸੁਸਾਇਟੀ।

## ਮੈਂਬਰ 
ਉਸਨੇ 1959 ਵਿੱਚ ਆਪਟੀਕਲ ਅਤੇ ਨੇਤਰ ਦੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਮਾਹਿਰ ਟੀਮ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਯੂ.ਐਸ.ਐਸ.ਆਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ 1962 ਵਿੱਚ NPC ਦੇ ਬਦਲਵੇਂ ਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਕੇ ਵੀ ਗਿਆ ਸੀ ਗਲਾਸ ਉਦਯੋਗ 'ਤੇ ਅਧਿਐਨ ਟੀਮ; ਮੈਂਬਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨ ਆਨ ਗਲਾਸ ; ਅਤੇ ਆਈਐਸਆਈ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਗਲਾਸਵੇਅਰ ਲਈ ਸੈਕਸ਼ਨਲ ਕਮੇਟੀ।

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ 
ਉਸ ਨੂੰ ਐਮ.ਐਸ. ਵੱਲੋਂ ਆਰ.ਜੀ.ਨੇਲ ਗੋਲਡ ਮੈਡਲ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬੜੌਦਾ।

"ਕੇ.ਡੀ. ਸ਼ਰਮਾ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਲੈਕਚਰ" ਵੀ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਸੈਂਟਰਲ ਗਲਾਸ ਅਤੇ ਸਿਰੇਮਿਕ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਲਟੀਪਰਪਜ਼ ਹਾਲ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਯੋਗਦਾਨ 
# ਆਪਟੀਕਲ ਗਲਾਸ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਉਤਪਾਦਨ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇੱਕ ਰਣਨੀਤਕ ਰੱਖਿਆ ਸਮੱਗਰੀ ਹੈ
# ਫੋਮ ਗਲਾਸ ਦਾ ਵਿਕਾਸ
# ਪਰਮਾਣੂ ਰਿਐਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਕੱਚ ਪਿਘਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਭੱਠੀਆਂ ਲਈ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ ਸ਼ੀਲਡਿੰਗ ਵਿੰਡੋਜ਼
# ਕੱਚ ਦੇ ਕੱਚੇ ਮਾਲ
# ਉਤਪਾਦਕਤਾ
# 3 ਪੇਟੈਂਟ ਦਾਇਰ ਕੀਤੇ।

## ਫੁਟਕਲ 
ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, " ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੌਣ ਹੈ "।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1920
ਚਾਰਲਸ ਬਲੇਅਰ ਲੀਟਨ

ਚਾਰਲਸ ਬਲੇਅਰ ਲੀਟਨ (6 ਮਾਰਚ 1823 – 6 ਫਰਵਰੀ 1855) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਐਡਮੰਡ ਲੀਟਨ (1853-1922) ਦਾ ਪਿਤਾ ਸੀ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਚਾਰਲਸ ਲੀਟਨ ਦਾ ਜਨਮ ਸਟੀਫਨ ਲੀਟਨ ਅਤੇ ਹੈਲਨ ਬਲੇਅਰ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ 14-21 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਚਾਂਦੀ ਰੰਗਣ ਵਿੱਚ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਨੱਕਾਸ਼ੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਰਾਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਬਣ ਗਿਆ। ਉਸਨੇ ਪੋਰਟਰੇਟ ਅਤੇ ਫਿੱਗਰ-ਪੀਸ ਪੇਂਟ ਕੀਤਾ।

6 ਫਰਵਰੀ 1855 ਨੂੰ 31 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਚਿਤਰਕਾਰ
ਸੂਡੋਰੀਅਲਿਜ਼ਮ

**ਸੂਡੋਰੀਅਲਿਜ਼ਮ**, ਜਿਸ ਨੂੰ **ਸੂਡੋ-ਯਥਾਰਥਵਾਦ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ ਹੈ ਜੋ ਕਲਾਤਮਕ ਅਤੇ ਨਾਟਕੀ ਤਕਨੀਕਾਂ ਜਾਂ ਕਲਾ, ਫਿਲਮ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਸਤਹੀ, ਗੈਰ- *ਅਸਲ* ਜਾਂ ਗੈਰ-ਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਸਮਝਦੇ ਹੋਏ ਕਈ ਪ੍ਰਵਚਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਦੁਆਰਾ, ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਹੈ।

## ਸੰਖੇਪ 
ਸੂਡੋ-ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇੱਕ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਟੀਵੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਦਰਸ਼ਕਾਂ' ਤੋਂ  ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਵੇਰਵੇ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ।

## ਉਦਾਹਰਨਾਂ 
ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਮੀਕਰਨਵਾਦ ਵੱਲ ਵੱਡੀ ਤਬਦੀਲੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਂਡਰੇ ਬਾਜ਼ਿਨ ਨੇ ਮਕੈਨੀਕਲ ਸਾਧਨਾਂ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ *ਸੂਡੋਰੀਅਲ* ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਨੇ ਪਲਾਸਟਿਕ ਕਲਾਵਾਂ ਨੂੰ 'ਅਪ੍ਰਾਪਤ ਸਮਾਨਤਾ' ਵੱਲ ਵਧਣ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਫੋਟੋਰੀਅਲਿਸਟਿਕ CGI ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ ਅਤੇ 3D ਕੰਪਿਊਟਰ ਗ੍ਰਾਫਿਕਸ ਅੱਜ ਵਰਤੇ ਗਏ ਸਿਨੇ-ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ, ਅੱਖ ਦੇ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਧੋਖੇ ਦੁਆਰਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਫਿਲਮ ਨੇ ਇੱਕ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਆਯਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਇਮੇਜਰੀ ਅਤੇ 3D ਐਨੀਮੇਸ਼ਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਅਸਲੀਅਤ ਆਧਾਰਿਤ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਕਾਲਪਨਿਕ ਸੰਸਾਰਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
* ਨਿਓਰਲਿਜ਼ਮ
* ਸਿਨੇਫਿਲਿਆ
* ਫਿਲਮ ਥਿਊਰੀ

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* Allwords.com: ਇੱਕ ਨਾਟਕੀ ਤਕਨੀਕ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਸਲੀਅਤ ਦੇ ਇੱਕ ਬਦਲੇ ਹੋਏ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨੂੰ ਅਸਲ ਹੋਣ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
* Buzzintown.com:  ਦੇਵਜਯੋਤੀ ਰੇ, ਨੇ ਸੂਡੋ-ਅਸਲ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਨੂੰ ਲਿਆ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਲਾ ਅੰਦੋਲਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਲਾ ਤਕਨੀਕਾਂ

## ਨੋਟਸ ਅਤੇ ਹਵਾਲੇ
ਐਡਮੰਡ ਲੀਟਨ

**ਐਡਮੰਡ ਬਲੇਅਰ ਲੀਟਨ**  (21 ਸਤੰਬਰ 1852 - 1 ਸਤੰਬਰ 1922) ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਾਂ ਦਾ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਰੀਜੈਂਸੀ (ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਮੇਂ) ਅਤੇ ਮੱਧਕਾਲੀਨ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਰੱਖਦਾ ਸੀ।

## ਜੀਵਨ 
ਲੀਟਨ ਕਲਾਕਾਰ ਚਾਰਲਸ ਬਲੇਅਰ ਲੀਟਨ (1823-1855) ਅਤੇ ਕੈਰੋਲੀਨ ਲੀਟਨ (ਨੀ' ਬੂਸੇ) ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ, 15 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਚਾਹ ਦੇ ਵਪਾਰੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਲਾ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਸਾਊਥ ਕੇਨਸਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਨਿਊਮੈਨ ਸਟਰੀਟ, ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਹੀਥਰਲੇਜ਼ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ। 21 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਰੌਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਸਕੂਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ।

## ਕੰਮ 

File:Edmund Blair Leighton - Old Times.jpg|*Old Times* (1877)
File:Leighton-Till Death Do Us Part-1878.jpg|*Till Death Do Us Part* (1878)
File:Edmund Blair Leighton - Abelard and his Pupil Heloise.jpg|*Abelard and his Pupil Heloise* (1882)
File:Leighton-Off-1900.jpg|*Off* (1899)
File:Edmund Blair Leighton - On the Threshold.jpg|*On the Threshold* (1900)
File:Leighton-God Speed!.jpg|*God Speed!* (1900)
File:Accolade by Edmund Blair Leighton.jpg|*The Accolade* (1901)
File:Edmund Blair Leighton - Courtship.jpg|*Courtship by the Piano* (1903)
File:Edmund Blair Leighton - Ribbons and Lace.jpg|*Ribbons and Laces for Very Pretty Faces* (1904)
File:Edmund Blair Leighton-To the Land Unknown-1911.tif|*To the Land Unknown* (1911)
File:Leighton-Stitching the Standard.jpg|*Stitching the Standard* (1911)
File:The Boyhood of Alfred the Great (1913).jpg|*The Boyhood of Alfred the Great (1913)*
File:Edmund Blair Leighton - My fair Lady.jpg|*My Fair Lady* (1914)
File:Elisabet av Thüringen.jpg|*The Charity of Elisabeth of Hungary* (1915) 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1852
ਰੋਜਰ ਡੀ ਗ੍ਰੇ

right|thumb|130x130px|KCVO ਬ੍ਰੇਸਟ ਸਟਾਰ
**ਸਰ ਰੋਜਰ ਡੀ ਗਰੇ**, (18 ਅਪ੍ਰੈਲ 1918 - 14 ਫਰਵਰੀ 1995) ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਲੈਂਡਸਕੇਪ ਪੇਂਟਰ ਸੀ। 1984 ਤੋਂ 1993 ਤੱਕ ਉਹ ਰਾਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੈਰੀਅਰ 
ਡੀ ਗਰੇ ਰਾਇਲ ਨੇਵੀ ਦੇ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਕਮਾਂਡਰ ਨਿਗੇਲ ਡੀ ਗਰੇ (1886-1951) ਦਾ ਦੂਜਾ ਪੁੱਤਰ (ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ) ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਫਲੋਰੈਂਸ, ਸਪੈਂਸਰ ਵਿਲੀਅਮ ਗੋਰ ਦੀ ਧੀ ਅਤੇ ਆਰਥਰ ਗੋਰ ਦੀ ਸੰਤਾਨ, ਅਰਨ ਅਤੇ ਜੌਹਨ ਪੋਨਸਨਬੀ ਦਾ ਦੂਜਾ ਅਰਲ, ਬੇਸਬਰੋ ਦਾ ਚੌਥਾ ਅਰਲ ਸੀ। ਨਿਗੇਲ ਡੀ ਗਰੇ ਥਾਮਸ ਡੀ ਗਰੇ ਦਾ ਪੋਤਾ ਸੀ, 5ਵੇਂ ਬੈਰਨ ਵਾਲਸਿੰਘਮ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਵਾਂਗ, ਬੇਸਬਰੋ ਦੇ ਚੌਥੇ ਅਰਲ ਤੋਂ ਆਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਬੈਰਨਜ਼ ਰੈਂਡਲਸ਼ਮ ਅਤੇ ਵਿਸਕਾਉਂਟਸ ਡਿਲਨ ਤੋਂ ਵੀ ਆਇਆ ਸੀ।

## ਪਰਿਵਾਰ 
7ਵੇਂ ਬੈਰਨ ਵਾਲਸਿੰਘਮ ਦੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ-ਭਤੀਜੇ, ਡੀ ਗ੍ਰੇ ਨੂੰ 1991 ਵਿੱਚ "ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕਲਾ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ" ਲਈ ਨਾਈਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਰਾਇਲ ਅਕੈਡਮੀ ਨੇ 1996 ਵਿੱਚ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ। ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੀ ਟੇਟ ਗੈਲਰੀ ਐਂਡ ਆਰਟਸ ਕੌਂਸਲ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀਆਂ ਕਈ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1995
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1918
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਚਿਤਰਕਾਰ
ਭਰਾਜ

**ਭਰਾਜ** ਜਾਂ  **ਭੁਰਾਜ** ਸੰਗਰੂਰ ਜਿਲ੍ਹੇ, ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਪਿੰਡ ਹੈ। 2011 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਭੂਰਾਜ ਪਿੰਡ ਦਾ ਸਥਾਨ ਕੋਡ ਜਾਂ ਪਿੰਡ ਦਾ ਕੋਡ 039689 ਹੈ। ਭਰਾਜ ਪਿੰਡ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਸੰਗਰੂਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਗਰੂਰ ਤੋਂ 36 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਭਰਾਜ ਪਿੰਡ ਦਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਅਤੇ ਉਪ-ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ। ਇਹ ਪਿੰਡ ਸੰਰੂਰ-ਪਟਿਆਲਾ ਰੋਡ 'ਤੇ ਪਿੰਡ ਚੰਨੋਂ ਤੋਂ 3 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਉਪਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। 2009 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਭੂਰਾਜ ਪਿੰਡ ਵੀ ਇੱਕ ਗ੍ਰਾਮ ਪੰਚਾਇਤ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਦਾ ਕੁੱਲ ਭੂਗੋਲਿਕ ਖੇਤਰਫਲ 287 ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ। ਭਰਾਜ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਬਾਦੀ 925 ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 486 ਹੈ ਜਦਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 439 ਹੈ। ਭਰਾਜ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 178 ਘਰ ਹਨ। ਨਰਿੰਦਰ ਕੌਰ ਭਰਾਜ ਐਮ.ਐਲ.ਏ. ਸੰਗਰੂਰ ਪਿੰਡ ਭਰਾਜ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਗਰੂਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਖੁੱਡੀਆਂ

**ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਖੁੱਡੀਆਂ** ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਕ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਲੰਬੀ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਅ ਰਹੇ ਹਨ।  ਉਸਨੇ 2022 ਦੀਆਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਲੰਬੀ ਤੋਂ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਦਿੱਗਜ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਸਾਬਕਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਖੁੱਡੀਆਂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।

## ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਗੁਰਮੀਤ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਖੁੱਡੀਆਂ 1989 ਵਿੱਚ ਫਰੀਦਕੋਟ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਚੁਣੇ ਗਏ ਸਨ  ਗੁਰਮੀਤ ਦੀ ਉਮਰ 59 ਸਾਲ ਹੈ।  ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ 1989 ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਦਨ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਰਹੱਸਮਈ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਾਪਤਾ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਛੇ ਦਿਨਾਂ ਬਾਅਦ ਜਗਦੇਵ ਸਿੰਘ ਖੁੱਡੀਆਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਰਾਜਸਥਾਨ ਫੀਡਰ ਨਹਿਰ ਵਿੱਚੋਂ ਮਿਲੀ।   ਉਹ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। 

## ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਗੁਰਮੀਤ ਖੁੱਡੀਆਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 2004 ਤੋਂ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਸਨ।  ਉਹ ਕੈਪਟਨ ਦੇ ਕਵਰਿੰਗ ਉਮੀਦਵਾਰ ਸਨ। ਅਮਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਮੇਂ 2017 ਦੀਆਂ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਦੌਰਾਨ  ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਸਰਕਾਰ ਦੌਰਾਨ ਚੇਅਰਮੈਨ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ਦਾਅਵੇਦਾਰ ਸਨ। 

ਗੁਰਮੀਤ ਪੰਜ ਸਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਮੁਕਤਸਰ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਹੇ।  ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦੁਆਰਾ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਪਾਰਟੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਜੁਲਾਈ, 2021 ਵਿੱਚ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ। 

ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਗੁਰਮੀਤ ਨੂੰ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਲੰਬੀ ਤੋਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਉਮੀਦਵਾਰ ਐਲਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।  ਗੁਰਮੀਤ ਖੁੱਡੀਆਂ ਨੇ ਅਕਾਲੀ ਦਲ ਦੇ ਦਿੱਗਜ ਆਗੂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ ਨੂੰ 11000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਵੋਟਾਂ ਦੇ ਫਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ ਜੋ ਕਿ 11 ਵਾਰ ਵਿਧਾਇਕ ਰਹੇ ਅਤੇ 5 ਵਾਰ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।    ਚੋਣ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੁੱਡੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਇਹ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਹੈ। ਜਵਾਨੀ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਇਨਕਲਾਬ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਹੈ।" 

ਮਈ, 2023 ਵਿੱਚ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਖੁੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਵਲੋਂ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਤੇ ਕਿਸਾਨ ਭਲਾਈ, ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ, ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਡੇਅਰੀ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਫੂਡ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਮਹਿਕਮੇ ਮਿਲੇ।  

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿੱਖ ਰਾਜਨੀਤੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਲੀਡਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1962
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:2022 ਤੋਂ 2027 ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ 2022-2027
ਅਲਾਸਕਾ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ

**ਅਲਾਸਕਾ ਵੋਲਕੈਨੋ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ** (**ਏਵੀਓ**) ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਰਵੇਖਣ, ਅਲਾਸਕਾ ਫੇਅਰਬੈਂਕਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਭੂ-ਭੌਤਿਕ ਸੰਸਥਾਨ, ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਭੂ-ਭੌਤਿਕ ਸਰਵੇਖਣਾਂ (ADGGS) ਦੀ ਅਲਾਸਕਾ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਸਟੇਟ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੈ। AVO ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1988 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਅਲਾਸਕਾ ਦੇ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ, ਖਤਰਨਾਕ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਲਈ, ਫਟਣ ਵਾਲੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਉਣ ਅਤੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕਰਨ ਲਈ, ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸੰਪਤੀ ਵਿੱਚ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਦੇ ਖਤਰਿਆਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਸੰਘੀ, ਰਾਜ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ।ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਵੈਬਸਾਈਟ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੀਸਮੋਗ੍ਰਾਫਸ ਅਤੇ ਵੈਬਕੈਮਰਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਰਗਰਮ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਨਿਯਮਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਪਡੇਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। AVO ਹੁਣ ਕੁੱਕ ਇਨਲੇਟ ਵਿੱਚ 20 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਅਲਾਸਕਾ ਆਬਾਦੀ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਲੇਊਟੀਅਨ ਆਰਕ ਦੇ ਖਤਰੇ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜੋ ਸੁਆਹ ਦੇ ਪਲਮ ਹਵਾਬਾਜ਼ੀ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

AVO ਅਲਾਸਕਾ ਪੈਸੀਫਿਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਐਂਕਰੇਜ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
* AVO ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੈੱਟਵਰਕ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਜੌਰਜ ਕਾਰਲਿਨ

**ਜੋਰਜ ਡੇਨਿਸ ਪੈਟਰਿਕ ਕਾਰਲਿਨ** (12 ਮਈ, 1937 - 22 ਜੂਨ, 2008) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਮੇਡੀਅਨ, ਅਦਾਕਾਰ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਆਲੋਚਕ ਸੀ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸਟੈਂਡ-ਅਪ ਕਾਮੇਡੀਅਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ "ਵਿਰੋਧੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਕਾਮੇਡੀਅਨਾਂ ਦਾ ਡੀਨ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਡਾਰਕ ਕਾਮੇਡੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਵਰਜਿਤ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

## ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਜਾਰਜ ਡੇਨਿਸ ਪੈਟਰਿਕ ਕਾਰਲਿਨ ਦਾ ਜਨਮ 12 ਮਈ, 1937 ਨੂੰ ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਮੈਨਹੈਟਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਸੈਕਟਰੀ ਮੈਰੀ (ਨੀ ਬੀਅਰੀ; 1896-1984) ਅਤੇ ਦਿ ਸਨ ਐਡਵਰਟਾਈਜ਼ਿੰਗ ਮੈਨੇਜਰ ਪੈਟਰਿਕ ਜੌਹਨ ਕਾਰਲਿਨ (1888-1945), ਜਿਸਨੇ ਡੇਲ ਕਾਰਨੇਗੀ ਪਬਲਿਕ ਸਪੀਕਿੰਗ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਵਿਖੇ 800 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਰ ਜਨਤਕ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਤੋਂ 1935 ਦਾ ਮਹੋਗਨੀ ਗੈਵਲ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਪੈਟਰਿਕ ਜੂਨੀਅਰ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਆਇਰਿਸ਼ ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਖੁਦ ਕਲੌਗਨ, ਕਾਊਂਟੀ ਡੋਨੇਗਲ ਤੋਂ ਇੱਕ ਆਇਰਿਸ਼ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਾਰਲਿਨ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ "ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਇਰਿਸ਼" ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ।

ਕਾਰਲਿਨ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੀ ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰਾਡਾਰ ਟੈਕਨੀਸ਼ੀਅਨ ਵਜੋਂ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਬੋਸੀਅਰ ਸਿਟੀ, ਲੂਸੀਆਨਾ ਵਿੱਚ ਬਾਰਕਸਡੇਲ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਬੇਸ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਸੀ, ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਸ਼ਰੇਵਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ ਕੇਜੇਓਈ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਡਿਸਕ ਜੌਕੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਉੱਚ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੁਆਰਾ "ਗੈਰ-ਉਤਪਾਦਕ ਏਅਰਮੈਨ" ਦਾ ਲੇਬਲ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ 29 ਜੁਲਾਈ, 1957 ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਛੁੱਟੀ ਮਿਲੀ। ਹਵਾਈ ਫੌਜ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸ ਦਾ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਕੋਰਟ-ਮਾਰਸ਼ਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਗੈਰ-ਨਿਆਂਇਕ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਝਿੜਕਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ।

## ਕੈਰੀਅਰ 
### 1960 ਦੌਰਾਨ 
right|thumb|242x242px|1967 ਵਿੱਚ ਗਾਇਕ ਬੱਡੀ ਗ੍ਰੀਕੋ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਰਲਿਨ (ਸੱਜੇ)
1959 ਵਿੱਚ, ਕਾਰਲਿਨ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਜੈਕ ਬਰਨਜ਼ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਜੋ ਟੈਕਸਾਸ ਦੇ ਫੋਰਟ ਵਰਥ ਵਿੱਚ ਰੇਡੀਓ ਸਟੇਸ਼ਨ KXOL ਡੀਜੇ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾਾ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਕਾਮੇਡੀ ਟੀਮ ਬਣਾਈ ਅਤੇ ਫੋਰਟ ਵਰਥ ਦੀ ਬੀਟ ਕੌਫੀਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਿਸਨੂੰ ਦਿ ਸੈਲਰ, ਬਰਨਜ਼ ਅਤੇ ਕਾਰਲਿਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਫਰਵਰੀ 1960 ਵਿੱਚ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਲਈ ਰਵਾਨਾ ਹੋਏ।

### 1990 ਦੌਰਾਨ 
thumb|235x235px|ਬਾਨਰਸ ਐਂਡ ਨੋਬਲ , 2004 ਵਿਚ ਇਕ ਕਿਤਾਬ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਕਾਰਲਿਨ
1991 ਵਿੱਚ, ਕਾਰਲਿਨ ਦੀ ਫਿਲਮ *ਦਿ ਪ੍ਰਿੰਸ ਆਫ ਟਾਈਡਜ਼* ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਹਾਇਕ ਭੂਮਿਕਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਿਕ ਨੋਲਟੇ ਅਤੇ ਬਾਰਬਰਾ ਸਟ੍ਰੀਸੈਂਡ ਨੇ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਾਇਕ ਦੀ ਆਤਮਘਾਤੀ ਭੈਣ ਦੇ ਸਮਲਿੰਗੀ ਗੁਆਂਢੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਕੰਮ 
* 1963: *Burns and Carlin at the Playboy Club Tonight*
* 1967: *Take-Offs and Put-Ons*
* 1972: *FM & AM*
* 1972: *Class Clown*
* 1973: *Occupation: Foole*
* 1974: *Toledo Window Box*
* 1975: *An Evening with Wally Londo Featuring Bill Slaszo*
* 1977: *On the Road*
* 1981: *A Place for My Stuff*
* 1984: *Carlin on Campus*
* 1986: ''Playin' with Your Head*
* 1988: *What Am I Doing in New Jersey?*
* 1990: *Parental Advisory: Explicit Lyrics*
* 1992: *Jammin' in New York*
* 1996: *Back in Town*
* 1999: *You Are All Diseased*
* 2001: *Complaints and Grievances*
* 2006: *Life Is Worth Losing*
* 2008: *It's Bad for Ya*
* 2016: *I Kinda Like It When a Lotta People Die''

### ਆਡੀਓ- ਬੁੱਕ 
* ਬ੍ਰੇਨ ਡਰਾਪਿੰਗ
* ਨਪਾਲਮ ਐਂਡ ਸਿਲੀ ਪੂਟੀ
* ਮੋਰ ਨਪਾਲਮ ਐਂਡ ਸਿਲੀ ਪੂਟੀ
* ਜੌਰਜ ਕਾਰਲਿਨ ਰੀਡਸ ਟੂ ਯੂ
* ਵੈਨ ਵਿਲ ਜੀਜਸ ਬਰਿੰਗ ਦਾ ਪੋਰਕ ਚੋਪਸ?

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗ੍ਰੈਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2008
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1937
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਟੈਂਡ-ਅੱਪ ਕਮੇਡੀਅਨ
ਸਲਾਨਾ ਚੱਕਰ

ਇੱਕ **ਸਲਾਨਾ ਚੱਕਰ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: **Annual cycle**) ਉਹਨਾਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਜਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਾਲ ਦੇ ਇੱਕ ਹੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਮਾਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਨਿਰੰਤਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। ਜੀਵ -ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਪੌਦਿਆਂ ਅਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਲਈ ਸਾਲਾਨਾ ਚੱਕਰ ਵਿਹਾਰਕ ਅਤੇ ਰਸਾਇਣਕ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੌਸਮਾਂ ਦੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਚੱਕਰ ਨਵੇਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਅਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਤੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਲਈ ਮਾਡਲਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ।

ਧਰਮ ਵਿੱਚ, ਸਲਾਨਾ ਚੱਕਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਸ਼ਨਾਂ ਜਾਂ ਯਾਦਗਾਰਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਸਾਲ ਦਰ ਸਾਲ ਇੱਕੋ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਸਾਲ ਇੱਕ ਸਲਾਨਾ ਚੱਕਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੁਝ ਈਸਾਈ ਸੰਪਰਦਾਵਾਂ ਲਈ ਅਸਥਾਈ ਚੱਕਰ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮਸੀਹ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ *ਪਵਿੱਤਰ ਚੱਕਰ* ਜੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਤਾਂ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਈਸਾਈ ਚਰਚ ਸਿਰਫ *ਅਸਥਾਈ ਚੱਕਰ* ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਜਲਵਾਯੂ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਸਲਾਨਾ ਚੱਕਰ ਇੱਕ ਮਾਪੀ ਮਾਤਰਾ ਦੇ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਸਾਲ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਆਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦੀ ਬਦਲਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਤ੍ਹਾ 'ਤੇ ਕਿਸੇ ਬਿੰਦੂ 'ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਸੂਰਜੀ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ) ਜਾਂ ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਅਰਧ ਗੋਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਸਟਰੈਟੋਸਫੇਅਰਿਕ ਪੱਛਮੀ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰ) ਔਰਬਿਟਲ ਸਥਿਤੀ ਦੁਆਰਾ।

ਗਣਿਤਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜਲਵਾਯੂ ਸੰਬੰਧੀ ਸਲਾਨਾ ਚੱਕਰ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਜਨਵਰੀ, ਸਾਰੀਆਂ ਫਰਵਰੀ, ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਔਸਤ ਲੈ ਕੇ ਨਿਰੀਖਣ ਡਾਟਾ ਜਾਂ ਮਾਡਲ ਆਉਟਪੁੱਟ ਤੋਂ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਨਿਰੀਖਣ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਕਾਫ਼ੀ ਲੰਬਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਥਿਤੀਆਂ ਸਥਿਰ ਹਨ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੋਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਲੰਮੀ-ਮਿਆਦ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ), ਤਾਂ ਇੱਕ ਅਰਥਪੂਰਨ ਸਾਲਾਨਾ ਚੱਕਰ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜੋ ਇੱਕ ਅਸੰਗਤ ਸਮਾਂ ਲੜੀ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ

## ਹਵਾਲੇ
ਬਾਇਓਸਪੀਲੋਜੀ

[right|thumb| [ਕ੍ਰੋਏਸ਼ੀਆ|ਕਰੋਸ਼ੀਆ ਦੇ ਵੇਲੇਬਿਟ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਲੁਕੀਨਾ ਜਾਮਾ-ਟ੍ਰੋਜਾਮਾ ਗੁਫਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਇੱਕ 3D ਕਰਾਸ-ਸੈਕਸ਼ਨ। ਸ਼ੈੱਲਾਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸਥਾਨਾਂ (**1**) ਅਤੇ ਗੁਫਾ-ਨਿਵਾਸ ਵਾਲੇ *ਘੋਗੇ ਜ਼ੋਸਪੀਅਮ ਥੌਲਸਮ* ਦੇ ਇੱਕਲੇ ਜੀਵਿਤ ਨਮੂਨੇ (**2**) ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।]]
[thumb| [ਔਰੇਗਨ|ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੁਫਾ ਤੋਂ ਮੱਕੜੀ *ਟ੍ਰੋਗਲੋਰੇਪਟਰ ਮਾਰਚਿੰਗਟੋਨੀ*।]]
**ਬਾਇਓਸਪੀਲੋਜੀ**, ਜਿਸ ਨੂੰ **ਗੁਫਾ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੀਵ -ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਖਾ, ਜੋ ਗੁਫਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਟ੍ਰੋਗਲੋਫੌਨਾ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਬਾਇਓਸਪੀਲੀਓਲੋਜੀ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਜੋਂ 
### ਇਤਿਹਾਸ 
ਇੱਕ ਗੁਫਾ ਓਲਮ ਸਲਾਮੈਂਡਰ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਇੱਕ ਗੁਫਾ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ਜ਼ਿਕਰ 1689 ਦਾ ਹੈ। ਕਾਰਨੀਓਲਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਸਲੋਵੇਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਖੋਜਿਆ ਗਿਆ, ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬੇਬੀ ਅਜਗਰ ਸਮਝ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਜੋਹਾਨ ਵੇਖਾਰਡ ਵਾਨ ਵਾਲਵਾਸਰ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ *ਦ ਗਲੋਰੀ ਆਫ਼ ਦ ਡਚੀ ਆਫ਼ ਕਾਰਨੀਓਲਾ ਵਿੱਚ* ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਗੁਫਾ ਜੀਵਾਂ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾ ਰਸਮੀ ਅਧਿਐਨ ਅੰਨ੍ਹੇ ਗੁਫਾ ਬੀਟਲ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਸਲੋਵੇਨੀਆ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟੋਜਨਾ ਗੁਫਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਨਵੇਂ ਖੋਜੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ, ਲੈਂਪਲਾਈਟਰ ਦੇ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ, ਲੂਕਾ Čeč ਦੁਆਰਾ 1831 ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ। ਨਮੂਨਾ ਫਰਡੀਨੈਂਡ ਜੇ. ਸਮਿੱਟ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਪੇਪਰ *ਇਲੀਰੀਸ਼ੇਸ ਬਲੈਟ* (1832) ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਸੀ।[ ] ਉਸਨੇ ਦਾਨੀ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਇਸਦਾ ਨਾਮ *ਲੇਪਟੋਡੀਰਸ ਹੋਚੇਨਵਰਤੀ* ਰੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸਲੋਵੇਨੀ ਨਾਮ *ਡਰੋਬਨੋਵਰਟਨਿਕ* ਅਤੇ ਜਰਮਨ ਨਾਮ *ਐਂਗਲਸਕਾਫਰ ਵੀ ਦਿੱਤਾ*, ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਪਤਲੀ ਗਰਦਨ ਵਾਲਾ (ਬੀਟਲ)"। ਲੇਖ ਇੱਕ ਗੁਫਾ ਜਾਨਵਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਰਸਮੀ ਵਰਣਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ (1768 ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਓਲਮ, ਨੂੰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਗੁਫਾ ਜਾਨਵਰ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ)। ਸ਼ਮਿਡਟ ਦੁਆਰਾ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਖੋਜ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਅਗਿਆਤ ਗੁਫਾ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਕੁਦਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ, *L. hochenwartii* (olm ਦੇ ਨਾਲ) ਦੀ ਖੋਜ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਵਜੋਂ ਬਾਇਓਸਪੀਲੀਓਲੋਜੀ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬਿੰਦੂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਇਓਸਪੀਲੀਓਲੋਜੀ ਨੂੰ 1907 ਵਿੱਚ ਐਮਿਲ ਰਾਕੋਵਿਟਾ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਮੁੱਖ ਕੰਮ *Essai sur les Problèmes biospéologiques* ("ਬਾਇਓਸਪੀਲੀਓਲੋਜੀਕਲ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ 'ਤੇ ਲੇਖ") ਨਾਲ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਜੋਂ ਰਸਮੀ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਬਾਇਓਸਪੀਲੋਜੀ; ਟੈਕਸਾਸ ਨੈਚੁਰਲ ਸਾਇੰਸ ਸੈਂਟਰ, ਔਸਟਿਨ ਵਿਖੇ ਟੈਕਸਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਮਿਸੂਰੀ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਆਫ਼ ਕੰਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਗੁਫਾਵਾਂ, ਕਾਰਸਟ ਅਤੇ ਭੂਮੀਗਤ ਪਾਣੀ ਦਾ ਜੀਵ ਵਿਗਿਆਨ
* ਗੁਫਾ ਬਾਇਓਟਾ; ਹੂਜ਼ੀਅਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫੋਰੈਸਟ ਅਤੇ ਇੰਡੀਆਨਾ ਕਾਰਸਟ ਕੰਜ਼ਰਵੈਂਸੀ ਦੁਆਰਾ ਸਪਾਂਸਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇੱਕ ਵਿਕਸਤ "ਵੇਬਿਊਮੈਂਟਰੀ"
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ 

## ਹਵਾਲੇ
ਪਾਂਡੇ ਬੇਚਨ ਸ਼ਰਮਾ

**ਪਾਂਡੇ ਬੇਚਨ ਸ਼ਰਮਾ**, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਕਲਮੀ **ਉਗਰਾ** ('ਅਤਿਅੰਤ' ਜਾਂ 'ਭਿਆਨਕ', ਹਿੰਦੀ:उग्र ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) (ਜਨਮ ਚੁਨਾਰ, ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਪ੍ਰਾਂਤ, 1900, ਮੌਤ: ਦਿੱਲੀ 1967 ਵਿੱਚ ਹੋਈ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ ਸੀ ਜੋ ਆਪਣੀ ਭੜਕਾਊ, ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਅੰਗਾਤਮਕ, ਪੱਤਰਕਾਰੀ, ਕਲਪਨਾ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

## ਜੀਵਨੀ 
ਉਗਰਾ ਦੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ, *ਅਪਨੀ ਖਬਰ* ਉਸ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਗ੍ਰਾਫਿਕ ਬਿਰਤਾਂਤ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਗਰਾ ਦਾ ਜਨਮ ਵੈਦਨਾਥ ਪਾਂਡੇ ਦੇ ਬਹੁਤ ਗਰੀਬ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਕਈ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮਰ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਬੇਚਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ 'ਵੇਚਿਆ', ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨੂੰ ਟਾਲਣ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੈਦਿਆਨਾਥ ਦੀ ਮੌਤ ਉਦੋਂ ਹੋਈ ਜਦੋਂ ਉਗਰਾ ਬੱਚਾ ਸੀ; ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਉਗਰਾ ਦੇ ਦੋ ਵੱਡੇ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ; ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਜਿਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਸਮਲਿੰਗਤਕਤਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧੀ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨ 
ਉਗਰਾ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਐਂਗਲੋਫੋਨ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਮਰਦ ਸਮਲਿੰਗਤਾ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਦੀ ਅਸਾਧਾਰਣ ਇੱਛਾ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਮਲਿੰਗਤਾ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਦੇ ਉਲਟ ਸੀ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ, "ਚੋਕਲਾਟ" ("ਚਾਕਲੇਟ") 21 ਮਈ 1924 ਨੂੰ ਰਸਾਲੇ ਮਟਵਾਲਾ ("ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਧੁੱਤ") ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਕੰਮ 
ਉਗਰਾ ਦੀਆਂ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ; ਦੋ ਇੱਕ-ਐਕਟ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਪੰਜ ਪੂਰੀ-ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੇ ਨਾਟਕ; ਬਾਣੀ ਦੇ ਚਾਰ ਸੰਗ੍ਰਹਿ; ਇੱਕ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ, ਅਤੇ ਦਸ ਨਾਵਲ।

### ਨਾਵਲ/ਨਾਵਲਿਟ 
ਚੰਦ ਹਸੀਨੋਂ ਕੇ ਖੂਤੁਤ (चंद हसीनों के ख़़ुतूत) 1924

ਰੰਗ ਮਹਿਲ (रंग महल) 1925

ਦਿੱਲੀ ਕਾ ਦਲਾਲ (दिल्ली का दलाल) 1927

ਬੰਧੂਆ ਕੀ ਬੇਟੀ (बुधुआ की बेटी) 1928 

ਸ਼ਰਾਬੀ(शराबी)  1930

ਸਰਕਾਰ ਤੁਮਹਾਰੀ ਆਂਖੋਂ ਮੇਂ(सरकार तुम्हारी आँखों में)  1937

ਘੰਟਾ (घंटा) 1937

ਗੰਗਾ ਜਲ(गंगाजल)  1949

ਫਾਗੁਨ ਕੇ ਦਿਨ ਚਾਰ (फागुन के दिन चार) 1960

ਜੁਹੂ (जुहू) 1963

ਗੰਗਾ ਮਾਤਾ (गंगा माता)  1972

ਸਬਜ਼ਬਾਗ (सब्ज़बाग़) 1979

### ਲਘੂ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 
* ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ ਡੇਵਿਲਸ
* ਚਿੰਗਾਰੀਆਂ
* ਬਲਾਤਕਾਰ
* ਚਾਕਲੇਟ
* ਨਿਰਲੱਜਾ
* ਦੋਜ਼ਖ ਕੀ ਆਗ
* ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਕਹਾਨੀਆਂ
* ਗਲਪਤਲਜਲੀ
* ਰੇਸ਼ਮੀ
* ਪੰਜਾਬ ਕੀ ਰਾਨੀ
* ਸਨਕੀ ਅਮੀਰ
* ਕਲਾ ਕਾ ਪੁਰਸਕਾਰ
* ਜਬ ਸਾਰਾ ਆਲਮ ਸੋਤਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1967
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1900
ਸ਼ੀਰਮਲ

**ਸ਼ੀਰਮਾਲ** ਜਾਂ **ਸ਼ਿਰਮਲ** (ਫ਼ਾਰਸੀ-ਉਰਦੂ: شیرمال, ਹਿੰਦੀ: शीरमाल), ਗ੍ਰੇਟਰ ਇਰਾਨ ਤੋਂ ਇੱਕ ਕੇਸਰੀ-ਸੁਆਦ ਵਾਲੀ ਰਵਾਇਤੀ ਨਾਨ/ਫਲੈਟਬ੍ਰੈੱਡ/ਰੋਟੀ ਹੈ। ਸ਼ੀਰਮਾਲ ਸ਼ਬਦ ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ شیر (ਅਨੁਵਾਦ ਸ਼ੀਅਰ) ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਦੁੱਧ, ਅਤੇ مالیدن (ਅਨੁਵਾਦ :ਮਲੀਦਾਨ) ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਰਗੜਨਾ। ਇੱਕ ਸ਼ਾਬਦਿਕ ਅਨੁਵਾਦ ਵਿੱਚ, ਸ਼ੀਰਮਲ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਦੁੱਧ ਰਗੜਨਾ। ਮੁਗ਼ਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਲਖਨਊ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਅਤੇ ਔਰੰਗਾਬਾਦ ਦਾ ਪਕਵਾਨ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਹ ਅਵਧੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦਾ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਭੋਪਾਲ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਅਨੰਦ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਤਿਆਰੀ 
ਸ਼ਿਰਮਲ ਇੱਕ ਹਲਕਾ ਜਿਹਾ ਮਿੱਠਾ ਨਾਨ ਹੈ ਜੋ ਮੈਦੇ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਖਮੀਰ ਨਾਲ  ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਤੰਦੂਰ ਜਾਂ ਓਵਨ ਵਿੱਚ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਿਰਮਲ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰੋਟੀ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਅੱਜ ਸ਼ਿਰਮਲ ਨੂੰ ਨਾਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਨ ਦੀ ਰੈਸਿਪੀ ਵਿੱਚ ਮੈਦੇ ਨੂੰ ਗਰਮ ਪਾਣੀ, ਚੀਨੀ ਨਾਲ ਕੇਸਰ ਅਤੇ ਇਲਾਇਚੀ ਨਾਲ  ਗਰਮ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਗੁੰਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਤਪਾਦ ਡੈਨਿਸ਼ ਪੇਸਟਰੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ-ਜੁਲਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਮੈਪੁਚੇ ਭਾਸ਼ਾ

**ਮੈਪੁਚੇ ਭਾਸ਼ਾ** (Mapuche, Mapudungun) ਇਹ ਮਾਪੂਚੇ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕਨ ਲੋਕ ਜੋ ਚਿਲੀ ਅਤੇ ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਕਲਿੰਟ ਅਲਬਰਟਾ

**ਕਲਿੰਟ ਅਲਬਰਟਾ** (16 ਜਨਵਰੀ, 1970 – 25 ਫਰਵਰੀ, 2002), ਜਿਸ ਨੂੰ **ਕਲਿੰਟ ਮੋਰਿਲ**, **ਕਲਿੰਟ ਟੌਰੇਂਜੌ**, **ਕਲਿੰਟ ਸਟਾਰ**, ਅਤੇ **ਜੂਲੇਸ ਕਰਾਟੇਚੈਂਪ** ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸੀ।

## ਜੀਵਨ 
ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਕਲਿੰਟ ਮੋਰਿਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੈਟਿਸ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਯੂਰੋ-ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਮਾਂ, ਬੈਟੀ ਮੋਰਿਲ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕੁਹਾੜੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਦੁਰਘਟਨਾ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਖੱਬੀ ਉਂਗਲ ਗੁਆ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

ਉਸਨੇ ਅਲਬਰਟਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਮੂਲ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਮੂਲ ਵਿਅਕਤੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਐਡਮਿੰਟਨ ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫ਼ਿਲਮ ਬੋਰਡ ਆਫ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਟੂਡੀਓ ਵਨ ਦੇ ਮੂਲ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫ਼ਿਲਮ, *ਲੋਸਟ ਸੋਂਗਸ* ਬਣਾਈ।

ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫ਼ਿਲਮ *ਡੀਪ ਇਨਸਾਈਡ ਕਲਿੰਟ ਸਟਾਰ*, ਨੂੰ ਮੈਟਿਸ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਦੇ ਕਈ ਦੋਸਤਾਂ ਨਾਲ ਇੰਟਰਵਿਊਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੈਥਰੀਨ ਅਸਾਲਜ਼ ਅਨੁਸਾਰ, ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ "ਫਰਾਇਡ ਅਤੇ ਮੈਟਿਸ ਅਤੇ ਪੋਰਨੋਗ੍ਰਾਫੀ" ਸਨ। ਉਹ *ਡੀਪ ਇਨਸਾਈਡ* ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ "ਪਛਾਣ ਦੁਆਰਾ ਮੂਲ ਲਿੰਗਕਤਾ 'ਤੇ ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ, ਜਾਂ ਨੇੜਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪਛਾਣ, ਜਾਂ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਸਵੈ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਦੁਆਰਾ ਨੇੜਤਾ"। ਅਲਬਰਟਾ, ਜਿਸਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੋਰਨ ਕਲਾਕਾਰ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫ਼ਿਲਮ ਬੋਰਡ ਨਾਲ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਲੜਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ *ਡੀਪ ਇਨਸਾਈਡ* ਤੋਂ ਇੱਕ ਲੰਮੀ ਚੁੱਪ ਕੱਟਣ ਲਈ ਕਿਹਾ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ 2000 ਵਿੱਚ ਸਨਡੈਂਸ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਮਿਲੀ ਅਤੇ 15ਵੇਂ ਜੇਮਿਨੀ ਅਵਾਰਡ ਵਿੱਚ ਡੋਨਾਲਡ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। ਜਦੋਂ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸਿਲਵਾ ਬਾਸਮਾਜੀਅਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅਲਬਰਟਾ ਨੇ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਫਸਟ ਨੇਸ਼ਨ ਡਾਂਸ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਪਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਅਹਿਸਾਸ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਸੀ। ਮਹੀਨੇ ਬਾਅਦ, ਪ੍ਰਿੰਸ ਐਡਵਰਡ ਵਾਇਡਕਟ ਤੋਂ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰ ਲਈ।

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
* ਲੋਸਟ ਸੋਂਗਸ, 1999
* *ਮਾਈ ਕਜ਼ਨ ਅਲਬਰਟ: ਪੋਰਟਰੇਟ ਇਨ ਸ਼ੇਡਜ਼ ਆਫ਼ ਬਲੈਕ*, 1999
* *ਡੀਪ ਇਨਸਾਈਡ ਕਲਿੰਟ ਸਟਾਰ*, 1999
* *ਮਿਸ 501: ਏ ਪੋਰਟਰੇਟ ਆਫ਼ ਲਕ*, 2002

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2002
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1970
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਿਰਮਾਤਾ
ਦੁਧਨਾਥ ਸਿੰਘ

**ਦੁਧਨਾਥ ਸਿੰਘ** (17 ਅਕਤੂਬਰ 1936 - 12 ਜਨਵਰੀ 2018) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਲੇਖਕ, ਆਲੋਚਕ ਅਤੇ ਕਵੀ ਸੀ। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਲੀਆ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਜਨਮੇ, ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1994 ਤੱਕ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। 2014 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਭਾਰਤ ਭਾਰਤੀ ਸਨਮਾਨ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।

## ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ 
17 ਅਕਤੂਬਰ 1936 ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਬਲੀਆ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸੋਬੰਥਾ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਦੇਵਕੀਨੰਦਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਘਰ ਜਨਮੇ, ਦੁਧਨਾਥ ਸਿੰਘ ਤਿੰਨ ਭਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਨ। ਇਹ ਇਕ ਸੀਮਤ ਸਾਧਨਾਂ ਵਾਲਾ ਪਰਿਵਾਰ ਸੀ ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਇੱਕ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਿੰਘ ਨੇ ਚਿਤਬਾਰਾ ਗਾਓਂ ਦੇ ਮਰਚੈਂਟ ਇੰਟਰ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਚਰਾਉਣ ਲਈ ਲਿਜਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਚਾਚੇ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਬਲੀਆ ਦੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮੈਜਿਸਟਰੇਟ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ 'ਤੇ, ਸਿੰਘ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਆਫ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

## ਪੁਸਤਕ-ਸੂਚੀ 
### ਕਹਾਣੀਆਂ 
* *ਸਪਾਟ ਚਹਿਰੇ ਵਾਲਾ ਅਦਮੀ Sapaat Chehre Wala Aadmi* (''*) 
* *ਸੁਖਾਂਤ Sukhant* (**)
* *ਪ੍ਰੇਮਕਥਾ ਕਾ ਅੰਤ ਨਾ  ਕੋਈ (Premkatha Ka Ant Na Koi* (**)
* *ਮਾਈ ਕਾ ਸ਼ੋਕਗੀਤ Mai Ka (Shokgeet* (**)
* *ਧਰਮਸ਼ੇਤਰ ਕੁਰਕਸ਼ੇਤਰ (Dharmakshetra-Kurukshetra* (**)
* *ਤੂ ਫੂ (Too Foo* (**)
* *ਜਲਮੁਰਗੀੳਂ ਕਾ ਸ਼ਿਕਾਰ (Jalmurgiyon Ka Shikar* (**)

### ਨਾਵਲ 
* *ਆਖਰੀ ਕਲਾਮ (Aakhri Kalaam)* (**)
* *ਨਿਕਾਸ਼ਨ (Nishkashan)* (**)
* *ਨਮੋ ਅਨਧਕਾਰ (Namo Andhkaar)* (**)

### ਕਵਿਤਾ ਸੰਗ੍ਰਿਹ 
* *Apni Shatabdi Ke Naam* (**)
* *Ek Aur Bhi Aadmi Hai* (**)
* *Yuva Khusboo* (**)
* *Tumhare Liye* (**)
* *Surang Se Lautte Huye* (**)

### ਨਾਟਕ 
*ਯਮਗਾਥਾ Yamgatha* (**)

### ਆਲੋਚਨਾ 
* ਨਿਰਾਲਾ: ਆਤਮਹੰਤਾ ਆਸਥਾ  (*Nirala: Atmahanta Aastha)* (**)
* *ਮਹਾਦੇਵੀ (Mahadevi)* (**)
* ਮੁਕਤੀਬੋਧ: ਸਾਹਿਤ ਮੇਂ ਨਈ ਪ੍ਰਵਿਤਿਆਂ  (*Muktibodha: Sahitya Mein Nayi Pravittian)* (**)

### ਸੰਪਾਦਕ 
* *ਤਾਰਾਪਥ  Tarapath* (**)
* *ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ ਸਮਰਗ (Bhuveneshwar Samagra)* (**)
* *ਦੋ ਸ਼ਰਨ Do Sharan* (**)
* *ਏਕ ਸ਼ਮਸ਼ੇਰ ਭੀ ਹੈ (Ek Shamsher Bhi Hai)* (**)
* *ੳਟ ਮੇਂ ਖੜਾ ਮੈਂ ਬੋਲਤਾ ਹੂੰ (Ot Mein Khada Mai Bolta Hoon)* (**)
* *ਸਾਤ ਭੂਮਿਕਾਏਂ  (Saat Bhoomikayein)* (**)

### ਯਾਦ- ਪੱਤਰ 
*ਲੋਟ ਆੳ ਧਾਰ  (Laut Aa o Dhar)* (*'')

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2018
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1936
ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ

**ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ** (ਕਈ ਵਾਰ **ਟੈਕਨੋਸਫੀਅਰ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਵਾਤਾਵਰਣ ਦਾ ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਮਨੁੱਖੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂ ਸੋਧਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਗੋਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਉਨ੍ਹੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਆਸਟ੍ਰੀਆ ਦੇ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਐਡਵਾਰਡ ਸੂਸ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਡਿਊਕ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਇੰਜਨੀਅਰ ਪੀਟਰ ਹਾਫ਼ ਦੁਆਰਾ ਟੈਕਨੋਸਫੀਅਰ ਦੀ ਸਮਕਾਲੀ ਧਾਰਨਾ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਸੰਕਲਪ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 2016 ਤੱਕ ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ ਦਾ ਕੁੱਲ ਵਜ਼ਨ - ਯਾਨੀ ਕਿ, ਮਨੁੱਖੀ ਬਣਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ - 30 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਟਨ ਸੀ।

ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ ਨੂੰ ਜੀਵ -ਮੰਡਲ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਜੀਵ-ਮੰਡਲ ਧਰਤੀ ਦਾ ਕੁੱਲ ਬਾਇਓਮਾਸ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨਾਲ ਇਸਦੀ ਪਰਸਪਰ ਕਿਰਿਆ ਹੈ, ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ ਮਨੁੱਖੀ ਆਬਾਦੀ ਸਮੇਤ, ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਸਿਸਟਮਾਂ ਅਤੇ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਦਾ ਕੁੱਲ ਪੁੰਜ ਹੈ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਪਰਸਪਰ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜਦੋਂ ਜੀਵ-ਮੰਡਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸੰਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਤੇ ਸੜਨ ਵਰਗੀਆਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਰੀਸਾਈਕਲ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੁਸ਼ਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਧੇਰੇ ਵਿਕਸਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਸਤੂਆਂ ਨੂੰ ਆਰਬਿਟ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕਰਨ ਜਾਂ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਨ ਲਈ, ਵਾਤਾਵਰਣ 'ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਧਦਾ ਹੈ। ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਗੋਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ ਇਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਇਆ ਹੈ।

ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ ਦੇ ਪਹਿਲੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ: ਖਾਣਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਖਣਿਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਸਵੈਚਲਿਤ ਖੇਤੀ, ਜੋ 7+ ਬਿਲੀਅਨ ਸੇਪੀਅਨਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਖਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਭੋਜਨ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਖੇਤਰ; ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਸਮੇਤ ਕੰਪਿਊਟਰ-ਅਧਾਰਿਤ ਸਿਸਟਮ; ਵਿਦਿਅਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ; ਲੈਂਡਫਿਲਜ਼; ਫੈਕਟਰੀਆਂ; ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ; ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਨਕਲੀ ਉਪਗ੍ਰਹਿ, ਦੋਵੇਂ ਸਰਗਰਮ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਪੁਲਾੜ ਜੰਕ; ਜੰਗਲਾਤ ਅਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਦੀ ਕਟਾਈ; ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ; ਸੜਕਾਂ, ਹਾਈਵੇਅ ਅਤੇ ਸਬਵੇਅ ਸਮੇਤ ਆਵਾਜਾਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ; ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਸਥਾਪਨਾਵਾਂ; ਅਤੇ ਯੁੱਧ।

ਟੈਕਨੋਫੌਸਿਲ ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਦਿਲਚਸਪ ਪਹਿਲੂ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਬਾਈਲ ਫ਼ੋਨ ਵਰਗੀਆਂ ਵਸਤੂਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਧਾਤਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਮੱਗਰੀਆਂ ਦੀ ਵਿਭਿੰਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ, ਐਲੂਮੀਨੀਅਮ ਵਰਗਾ ਕੱਚਾ ਮਾਲ ਜੋ ਕਿ ਕੁਦਰਤ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੈਸੀਫਿਕ ਗਾਰਬੇਜ ਪੈਚ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਟਾਪੂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੱਟਾਂ 'ਤੇ ਬਣਾਏ ਗਏ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦੇ ਸਮੂਹ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਐਂਥਰੋਪੋਸਫੀਅਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਲੋਹੇ ਦੇ ਹੱਥ

ਲੋਹੇ ਦੇ ਹੱਥ ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ ਕੋ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1971 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ। ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ 8 ਕਹਾਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ। 

## ਕਹਾਣੀਆਂ ਬਾਰੇ 
ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚਲੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਰਚਨਾ ਕਾਲ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਕਸਲਬਾੜੀ ਲਹਿਰ ਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਗ਼ਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਹਮਦਰਦੀ ਅਤੇ ਫਲਸਰੂਪ ਉਪਜੇ ਰੋਹ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਦੂਸਰੇ ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ 'ਅੰਗ-ਸੰਗ' ਵਿਚਲੀਆ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੀ ਸਮਾਜਿਕ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਾ- ਵਸਤੂ ਬਣਾਉਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਗਲੇ ਦੋ ਕਹਾਣੀ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ 'ਭੱਜੀਆ ਬਾਹੀਂ' ਅਤੇ ਚੌਥੀ ਕੂਟ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਖਾੜਕੂ ਬਨਾਮ ਆਤੰਕਵਾਦੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ।

## ਕਹਾਣੀਆਂ  
* ਕਾਲੀ ਧੁੱਪ 
* ਨੰਗਾ ਸੂਰਜ 
* ਅਨੋਖਾ ਰਾਹੀ 
* ਲੋਹੇ ਦੇ ਹੱਥ 
* ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਮਰ ਗਈ ਖੁਸ਼ੀ 
* ਦੁਖਾਂਤ ਦਾ ਸਫ਼ਰ 
* ਸਾਂਝ 
* ਜੇਬ ਕਤਰੇ 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਜਮਰੌਦ (ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)

**ਜਮਰੌਦ** ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਵੰਬਰ 2021 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੰਗਮ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨ ਸਮਾਣਾ ਦੁਆਰਾ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। 

## ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ 
ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸੰਧੂ ਨੇ 1998 ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਚੌਥੀ ਕੂਟ ਤੋਂ 23 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਲਿਖਿਆ। ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਅੱਗੇ 50 ਸਫਿਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਖੁਦ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ. ਇਸ ਵਿੱਚ ਵਰਿਆਮ ਸੰਧੂ ਇਹ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੀ ਰਚਨਾਂ ਕਿਵੇਂ ਕੀਤੀ।  

## ਕਹਾਣੀਆਂ 
* ਰਿਮ ਝਿਮ ਪਰਬਤ
* ਜਮਰੌਦ
* ਮੈਂ ਰੋ ਨਾ ਲਵਾਂ ਇੱਕ ਵਾਰ 

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਿਹ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਰਿਆਮ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ
ਨਕਸ਼ਦੀਪ ਪੰਜਕੋਹਾ

**ਗੁਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨਕਸ਼ਦੀਪ ਪੰਜਕੋਹਾ** ਜਾਂ **ਗ.ਸ. ਨਕਸ਼ਦੀਪ ਪੰਜਕੋਹਾ** ਪਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ।

## ਰਚਨਾਵਾਂ
### ਨਾਵਲ
# ਵਾਵਰੋਲਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ (1987) 
# ਸਾਂਝਾ ਦੁੱਖ (1991) 
# ਪਾਰ ਬਣਾਏ ਆਲ੍ਹਣੇ (1994) 
# ਗਿਰਵੀ ਹੋਏ ਮਨ (1998) 
# ਦਰਖ਼ਤੋਂ ਟੁੱਟੇ ਪੱਤੇ (2019) 
# ਸੁਲਗਦੀ ਅੱਗ (2020)
# ਲਾਲ ਲਕੀਰੋਂ ਪਾਰ  (2021) 
# ਤਲਵਾਰ ਦੀ ਧਾਰ ’ਤੇ (2023) 
# ਤਿਲਕਣ (2024) 
# ਸਾਥ ਸਾਥ (2024, ਬਾਲ ਨਾਵਲ) 
# ਸੂਰਜ ਦੀ ਧੀ (2024)
# ਦਲਦਲ ਦੇ ਫੁੱਲ
# ਕੀ ਖੱਟਿਆ ਪ੍ਰਦੇਸ (2025)

### ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ
**ਰਾਤ ਦੀ ਕੁੱਖ* (2019)
**ਖਾਮੋਸ਼ੀ* (2021)

### ਹੋਰ
# ਅਦਬ  ਸੁਨੇਹੇ (2021) ਕਾਵਿ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ (ਸੂਰਜਾਂ ਦੇ ਵਾਰਿਸ) 
# 'ਦ ਆਊਟਸਾਇਡਰ (ਅਲਬੇਅਰ ਕਾਮੂ ਦੇ ਨਾਵਲ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ) (2025)

### ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ
# Guru Message, The Ultimate Freedom 
# Guru Nanak In His Own Words 
# A Self Portrait, Bhagat Kabir 
# Who Does Live Within? 
# In essence the Bani of Guru Nanak Sahib (Volume I & II)

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਕੈਸਕੇਡਜ਼ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ

**ਡੇਵਿਡ ਏ. ਜੌਹਨਸਟਨ ਕੈਸਕੇਡਜ਼ ਵੋਲਕੈਨੋ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ** (**ਸੀਵੀਓ**) ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਹੈ ਜੋ ਉੱਤਰੀ ਕੈਸਕੇਡ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1980 ਦੀਆਂ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਊਂਟ ਸੇਂਟ ਹੈਲਨਜ਼ ਦੇ ਫਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਦਾ ਨਾਮ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਰਵੇਖਣ (USGS) ਦੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਡੇਵਿਡ ਏ. ਜੌਹਨਸਟਨ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ 18 ਮਈ, 1980 ਦੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਮਾਊਂਟ ਸੇਂਟ ਹੈਲਨਜ਼ ਫਟਣ ਵਿੱਚ ਵਹਿ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਖੇਤਰ ਓਰੇਗਨ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਅਤੇ ਇਡਾਹੋ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕੈਸਕੇਡ ਰੇਂਜ ਦੀ ਸੀਮਾ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ, ਅਤੇ ਉਸ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੈਸਕੇਡ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮਾਊਂਟ ਸ਼ਾਸਟਾ ਅਤੇ ਲੈਸਨ ਪੀਕ, ਪਹਿਲਾਂ ਸੀਵੀਓ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਹੁਣ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ (ਕੈਲਵੀਓ) ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਫਰਵਰੀ 2012 ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਮੇਨਲੋ ਪਾਰਕ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਅਤੇ ਨੇਵਾਡਾ ਵਿੱਚ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਖੋਜ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਕੈਸਕੇਡਜ਼ ਵੋਲਕੈਨੋ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਯੂਐਸਜੀਐਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਗਿਆਨਕ ਏਜੰਸੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੋਰਟਲੈਂਡ, ਓਰੇਗਨ ਮੈਟਰੋਪੋਲੀਟਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੈਨਕੂਵਰ, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।

## ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ 
ਇਹ ਸੂਚੀ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕੈਸਕੇਡਜ਼ ਵੋਲਕੈਨੋ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਦੁਆਰਾ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੋਂ ਘੱਟ ਜੋਖਮ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਉੱਤਰੀ ਕੈਸਕੇਡਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਦੇ USGS ਜੋਖਮ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਨੂੰ "ਬਹੁਤ ਉੱਚ ਖਤਰੇ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ" ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

* ਬੈਂਡ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪੱਛਮੀ ਮੱਧ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਮਾਊਂਟ ਬੈਚਲਰ**

ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਨੂੰ "ਘੱਟ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਖ਼ਤਰੇ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ" ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ:

* ਮੱਧ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਬੇਲਕਨੈਪ ਕ੍ਰੇਟਰ**
* ਸ਼ੋਸ਼ੋਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੱਖਣੀ ਇਡਾਹੋ ਵਿੱਚ **ਬਲੈਕ ਬੱਟ ਕ੍ਰੇਟਰ ਲਾਵਾ ਫੀਲਡ**
* ਉੱਤਰੀ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਬਲੂ ਲੇਕ ਕ੍ਰੇਟਰ**
* ਕ੍ਰੇਟਰ ਝੀਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਦਾਲਚੀਨੀ ਬੱਟ**
* ਪੋਕਾਟੇਲੋ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਇਡਾਹੋ ਵਿੱਚ **ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਖੇਤਰ** ਦੇ ਕ੍ਰੇਟਰ
* ਮੱਧ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਡੇਵਿਸ ਝੀਲ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਖੇਤਰ**
* ਕੇਂਦਰੀ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਡੇਵਿਲਜ਼ ਗਾਰਡਨ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਖੇਤਰ**
* ਬਰਨਜ਼ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਡਾਇਮੰਡ ਕ੍ਰੇਟਰ**
* ਈਡਾਹੋ ਫਾਲਜ਼ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਇਡਾਹੋ ਵਿੱਚ **ਨਰਕ ਦਾ ਅੱਧਾ ਏਕੜ ਲਾਵਾ ਫੀਲਡ**
* ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਮਾਊਂਟ ਸੇਂਟ ਹੈਲੰਸ ਦੇ ਨੇੜੇ **ਭਾਰਤੀ ਸਵਰਗ**
* ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਜਾਰਡਨ ਕ੍ਰੇਟਰਸ**
* ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਮਾਉਂਟ ਜੇਫਰਸਨ**
* ਮਾਊਂਟ ਜੇਫਰਸਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪੱਛਮੀ ਮੱਧ ਓਰੇਗਨ ਵਿੱਚ **ਰੇਤ ਪਹਾੜੀ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਖੇਤਰ**
* ਪੋਕਾਟੇਲੋ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਇਡਾਹੋ ਵਿੱਚ **ਵਾਪੀ ਲਾਵਾ ਫੀਲਡ**
* ਮਾਊਂਟ ਸੇਂਟ ਹੈਲੰਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ **ਵੈਸਟ ਕ੍ਰੇਟਰ**

ਉੱਤਰੀ ਕੈਸਕੇਡ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਜੁਆਲਾਮੁਖੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਹਨਾਂ ਜੋਖਮ ਪੱਧਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦੀ ਵਾਰੰਟੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਜੋ ਹੋਲੋਸੀਨ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਨਹੀਂ ਫਟਦੇ ਸਨ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। USGS ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਘੱਟ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਕਿ ਇਹ ਅਜੇ ਵੀ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤੇ ਨਾਲੋਂ ਲੰਬੇ ਅੰਤਰਾਲਾਂ 'ਤੇ ਫਟਣਾ ਸੰਭਵ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਤ ਵਿਗਿਆਨ
ਨਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ

**ਨਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ** (ਜਨਮ 25 ਜੂਨ 1941) ਪੰਜਾਬੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਹੈ।

1966 ਨੂੰ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵੱਸ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਲੰਦਨ ਤੋਂ ਛਪਦੇ *ਦੇਸ਼-ਪ੍ਰਦੇਸ਼* ਪੰਜਾਬੀ ਹਫ਼ਤਾਵਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1985 ਤੋਂ ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਖ਼ਬਾਰ ‘ਅਜੀਤ ਪੰਜਾਬੀ’ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ। 
*ਇੰਡੀਅਨਜ਼ ਐਬਰੌਡ ਐਂਡ ਪੰਜਾਬ ਇੰਮਪੈਕਟ* ਸਲਾਨਾ ਛਪਣ ਵਾਲ਼ੇ ਮੈਗਜੀਨ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਨਵੰਬਰ 1985 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ 23 ਅੰਕ ਛਪ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਸ ਦੇ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਬਾਰੇ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਪਲਾਹੀ ਨੇ ‘ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ-ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ’ ਪੁਸਤਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।  
 
## ਰਚਨਾਵਾਂ
**ਅਮਰ ਵੇਲ*
**ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ-ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ* (ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਰਪਾਲ ਸਿੰਘ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ ਦੇ 33 ਚੋਣਵੇਂ ਲੇਖ ਹਨ।)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਲੇਖਕ
ਹੈਦਰਾਬਾਦੀ ਬਿਰਿਆਨੀ

**ਹੈਦਰਾਬਾਦੀ ਬਿਰਿਆਨੀ**, ਜਿਸਨੂੰ **ਹੈਦਰਾਬਾਦੀ ਦਮ ਬਿਰਆਨੀ** ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਿਰਿਆਨੀ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਹੈ ਜੋ ਬਾਸਮਤੀ ਚਾਵਲ ਅਤੇ ਮੀਟ (ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਚਿਕਨ, ਬੱਕਰੇ ਦੇ ਮੀਟ) ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੀਆਂ ਰਸੋਈਆਂ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਇਹ ਹੈਦਰਾਬਾਦੀ ਅਤੇ ਮੁਗਲਾਈ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੇ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੈ। ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਬਿਰਿਆਨੀ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਪਕਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਕਵਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇੰਨਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਨੂੰ 1630 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੁਗਲਾਂ ਨੇ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਿਜ਼ਾਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਮੁਗਲਈ ਰਸੋਈ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਹੈਦਰਾਬਾਦੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਸਥਾਨਕ ਲੋਕ-ਕਥਾਵਾਂ ਨੇ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੱਧ ਵਿਚ ਇਕ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦੌਰਾਨ ਪਹਿਲੇ ਨਿਜ਼ਾਮ , ਨਿਜ਼ਾਮ-ਉਲ-ਮੁਲਕ, ਆਸਫ਼ ਜਾਹ ਪਹਿਲੇ ਦੇ ਰਸੋਈਏ ਨੂੰ ਹੈਦਰਾਬਾਦੀ ਬਿਰਆਨੀ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਦੱਸਿਆ। 1857 ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਮੁਗਲ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਪਤਨ ਹੋਇਆ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਜੋਂ ਉੱਭਰਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਬਿਰਿਆਨੀ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਹੋਈ।
ਤਸਵੀਰ:India food.jpg|ਹੈਦਰਾਬਾਦੀ ਬਿਰਆਨੀ (ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ) ਨੂੰ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰ:Mirchi ka salan and Dahi chutney.jpg|ਬਿਰਆਨੀ ਨਾਲ ਦੋ ਹੋਰ ਖਾਣ ਵਾਲੀ: ਮਿਰਚ ਦਾ ਸਾਲਨ ਅਤੇ ਰਾਇਟਾ/ਦਹੀਂ ।

## ਇਹ ਵੀ ਦੇਖੋ
* ਬਿਰਿਆਨੀ
* ਹੈਦਰਾਬਾਦੀ ਹਲੀਮ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਟੋਟਰੂ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਛੀ

**ਹੱਸਣ ਵਾਲਾ ਘੁੱਗੀ** ( *ਸਪੀਲੋਪੇਲੀਆ ਸੇਨੇਗਲੈਂਸਿਸ* ) ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਕਬੂਤਰ ਹੈ ਜੋ ਅਫਰੀਕਾ, ਮੱਧ ਪੂਰਬ, ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਵਾਸੀ ਪ੍ਰਜਨਕ ਹੈ। ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਜਇਸਨੇ ਪਰਥ ਅਤੇ ਫਰੀਮੇਂਟਲ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਜੰਗਲੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਛੋਟੀ ਲੰਬੀ ਪੂਛ ਵਾਲੀ ਘੁੱਗੀ ਸੁੱਕੀਆਂ ਅਤੇ ਅਰਧ-ਮਾਰੂਥਲ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਜੋੜੇ ਅਕਸਰ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਭੋਜਨ ਕਰਦੇ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਭੂਰਾ ਅਤੇ ਕਾਲਾ ਚੈਕ ਵਾਲਾ ਹਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਪੈਟਰਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਕਾਲ ਦੁਆਰਾ ਹੋਰ ਘੁੱਗੀਆਂ ਤੋਂ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ **ਹੱਸਦੀ ਕੱਛੂ ਘੁੱਗੀ**, **ਪਾਮ ਘੁੱਗੀ** ਅਤੇ **ਸੇਨੇਗਲ ਘੁੱਗੀ** ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ **ਛੋਟੀ ਭੂਰੀ ਘੁੱਗੀ** ਦਾ ਨਾਮ ਅਕਸਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸੋਮਨ ਚੈਨਾਨੀ

**ਸੋਮਨ ਚੈਨਾਨੀ** ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਲੜੀ 'ਦ ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਗੁੱਡ ਐਂਡ ਏਵਿਲ' ਲਿਖਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।* *

ਸੋਮਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਵਲ, *ਦ ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਗੁੱਡ ਐਂਡ ਈਵਿਲ*, ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਬੈਸਟਸੇਲਰ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, 3 ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਪੀਆਂ ਵੇਚੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, 6 ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਵਿੱਚ 30 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਹੀ ਪਾਲ ਫੀਗ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਤ ਨੈੱਟਫਲਿਕਸ 'ਤੇ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਅਧਾਰਿਤ ਇੱਕ ਫ਼ਿਲਮ ਹੋਵੇਗੀ।

ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਗੁੱਡ ਐਂਡ ਈਵਿਲ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿਚ ਉਸਦੀਆਂ ਹੋਰ ਪੰਜ ਕਿਤਾਬਾਂ - *ਏ ਵਰਲਡ ਵਿਦਾਊਟ ਪ੍ਰਿੰਸੇਜ਼*, *ਦ ਲਾਸਟ ਏਵਰ ਆਫਟਰ*, *ਕਵੈਸਟਸ ਫਾਰ ਗਲੋਰੀ*, *ਏ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਆਫ ਟਾਈਮ* ਅਤੇ *ਵਨ ਟਰੂ ਕਿੰਗ* - ਸਾਰੀਆਂ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਬੈਸਟਸੇਲਰ ਸੂਚੀ ਵਿਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਅੱਜ ਤੱਕ, ਲੜੀ ਦੀਆਂ ਇਹ ਛੇ ਕਿਤਾਬਾਂ 35 ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਿੰਟ ਅਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਦੀ ਬੈਸਟਸੇਲਰ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।

## ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਚੈਨਾਨੀ ਕੀ ਬਿਸਕੇਨ, ਫਲੋਰੀਡਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਹਾਰਵਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ 2001 ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 2003 ਤੱਕ ਉਹ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਗੇਅ ਵਜੋਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਸੀ। ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲਈ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਐਮ.ਐਫ.ਏ. ਫ਼ਿਲਮ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।

## ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ 
### *ਦ ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਗੁੱਡ ਐਂਡ ਏਵਿਲ* 
*ਸਕੂਲ ਦੇ ਸਾਲ*

* *ਦ ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਗੁੱਡ ਐਂਡ ਏਵਿਲ* (2013) 
* *ਏ ਵਰਲਡ ਵਿਦਾਊਟ ਪ੍ਰਿੰਸੇਜ਼* (2014) 
* *ਦ ਲਾਸਟ ਏਵਰ ਆਫਟਰ* (2015) 
** *ਦ ਏਵਰ ਨੇਵਰ ਹੈਂਡਬੁੱਕ* (ਸਾਥੀ) (2016) 

*ਦ ਕੈਮਲੋਟ ਈਅਰ*

* ਕੁਏਸਟ ਫਾਰ ਗਲੋਰੀ (2017) 
* *ਏ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਆਫ ਟਾਈਮ* (2019 *)* 
* ਵਨ ਟਰੂ ਕਿੰਗ (2020)

### ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ 
* *ਫਲਾਇੰਗ ਲੈਸਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ* ਵਿੱਚ "ਫਲਾਇੰਗ ਲੈਸਨ", ਏਲੇਨ ਓਹ (2017) ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ
* "ਗਵੇਨ ਐਂਡ ਆਰਟ ਐਂਡ ਲੈਂਸ" ਵਿੱਚ *ਬੀਕਾਜ ਯੂ ਲਵ ਟੂ ਹੇਟ ਮੀ: 13 ਟੇਲਜ਼ ਆਫ਼ ਵਿਲੇਨੀ*, ਅਮੇਰੀ ਦੁਆਰਾ ਸੰਪਾਦਿਤ (2017)

### ਹੋਰ ਸਿਰਲੇਖ 
* *ਬੀਸਟਸ ਐਂਡ ਬਿਊਟੀ: ਡੇਜਰਸ ਟੇਲਜ* (2021) 

## ਅਵਾਰਡ 
***ਦ ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਗੁੱਡ ਐਂਡ ਏਵਿਲ***

* *ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਬੈਸਟਸੇਲਰ* 
* *ਏ.ਬੀ.ਏ. ਇੰਡੀ ਸੂਚੀ ਬੈਸਟਸੇਲਰ*  
* *5-12 ਲਈ ਸਰਵੋਤਮ ਗਲਪ ਲਈ ਵਾਟਰਸਟੋਨ ਦਾ ਚਿਲਡਰਨ ਬੁੱਕ ਇਨਾਮ (2014,* *ਦ ਸਕੂਲ ਫਾਰ ਗੁੱਡ ਐਂਡ ਈਵਿਲ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ) *
* *ਬਾਰਨਸ ਐਂਡ ਨੋਬਲ 2013 ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਿਤਾਬ*
* *2013 ਦੀ ਏ ਬੁੱਕਸ-ਏ-ਮਿਲੀਅਨ ਸਰਵੋਤਮ ਕਿਤਾਬ*
* *ਮਨੋਰੰਜਨ ਸਪਤਾਹਿਕ ਪੌਪਵਾਚ ਪਿਕ*
* *ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪਸੰਦ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਸੂਚੀ ਦੀ ਚੋਣ*
* *ਗੁੱਡਰੇਡਸ ਚੁਆਇਸ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲਿਸਟ (ਬੈਸਟ ਚਿਲਡਰਨ ਬੁੱਕ)* 
* *ਇੰਡੀ ਨੈਕਸਟ ਪਿਕ*

***ਏ ਵਰਲਡ ਵਿਦਾਊਟ ਪ੍ਰਿੰਸੇਜ਼***

* *ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਬੈਸਟਸੇਲਰ* 
* *ABA ਇੰਡੀ ਸੂਚੀ ਬੈਸਟਸੇਲਰ*
* *ਗੁੱਡਰੇਡਜ਼ ਚੁਆਇਸ ਫਾਈਨਲਿਸਟ (ਬੈਸਟ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਕਿਤਾਬ)* 

***ਦ ਲਾਸਟ ਏਵਰ ਆਫਟਰ***

* *ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਬੈਸਟਸੇਲਰ* 
* *ਏਬੀਏ ਇੰਡੀ ਸੂਚੀ ਬੈਸਟਸੇਲਰ* 
* *2015 ਦੀ ਇੱਕ ਬਾਰਨਜ਼ ਐਂਡ ਨੋਬਲ ਸਰਵੋਤਮ ਕਿਤਾਬ*
* *ਗੁੱਡਰੇਡਸ ਚੁਆਇਸ ਰਨਰ-ਅੱਪ (ਬੈਸਟ ਚਿਲਡਰਨ ਬੁੱਕ)* 

## ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
* 2006: *ਡੇਵੀ ਐਂਡ ਸਟੂ* (ਛੋਟਾ)
* 2007: *ਕਾਲੀ ਮਾਂ* (ਛੋਟਾ), *ਲੜਕਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 6*

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ
* 
* *ਹਾਰਵਰਡ ਮੈਗਜ਼ੀਨ* 'ਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਇੰਨੀ ਖੂਬਸੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ
* 
* Soman Chainani 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1979
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਐਲਜੀਬੀਟੀ ਨਿਰਮਾਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:21 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਹਲੀਮ

**ਹਲੀਮ** ਇੱਕ ਕਿਸਮ ਦਾ ਖਾਣਾ ਹੈ ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਂਦੀਪ, ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਖਾਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਪਕਵਾਨ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਿਕਲਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਣਕ ਜਾਂ ਜੌਂ, ਮੀਟ ਅਤੇ ਮਸਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਹਲੀਮ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨ ਹੈ। ਹੈਦਰਾਬਾਦੀ ਹਲੀਮ ਰਮਜ਼ਾਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਲੀਮ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ, ਇਰਾਨ, ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ, ਤਜ਼ਾਕਿਸਤਾਨ, ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ, ਅਜ਼ਰਬਾਈਜਾਨ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਇਰਾਕ ਵਿੱਚ ਕੀਸਕੇਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਅਰਬ ਜਗਤ ਅਤੇ ਅਰਮੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹਰੀਸਾ; ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਲੀਮ; ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖਿਚੜਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਰਕੀ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਗੋਸ਼ਤ ਪਕਵਾਨ