open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ਜੇਮਸ ਮੈਡੀਸਨ

**ਜੇਮਜ ਮੈਡੀਸਨ** (James Madison) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਜਨੇਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸੀ ਜੋ 1809 - 1817 ਦੇ ਅਰਸੇ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਚੌਥਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵੀ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਬਣਵਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦਾ ਪਿਤਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਧਿਕਾਰ ਬਿਲ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਹੀ ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ ਪਾਸ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ।

1776 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਤੰਤਰ ਹੋ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮੈਡੀਸਨ ਨੇ ਹੋਰ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਵਿਚਾਰਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਇਸ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਨੂੰ ਮੰਜੂਰ ਕਰਵਾਕੇ ਨਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਜਰੁਰਤ ਸੀ। ਕਈ ਰਾਜਨੇਤਾ ਇਸਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਸਨ ਅਤੇ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਤੇਰਾਂ ਉਪਨਿਵੇਸ਼ ਇੱਕ ਸੰਵਿਧਾਨ ਵਿੱਚ ਬੱਝਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰਾਸ਼ਟਰਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਣ। ਮੈਡੀਸਨ ਨੇ ਅਲੈਕਜਾਂਦਰ ਹੈਮਿਲਟਨ ਅਤੇ ਜਾਨ ਜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ 1788 ਵਿੱਚ ਫੇਡੇਰੇਲਿਸਟ ਪੇਪਰਜ​ (ਮਤਲਬ: ਸੰਘਵਾਦੀ ਕਾਗਜਾਤ​) ਨਾਮ ਵਲੋਂ ਸੰਵਿਧਾਨ ਲਈ ਸਮਰਥਨ ਬਣਵਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਲੇਖਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ। 1789 ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਵਿਧਾਨ ਮਨਜ਼ੂਰ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਲਾਗੂ ਹੋ ਗਿਆ।

ਮੈਡਿਸਨ ਦੀ ਆਧੁਨਿਕ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਨਿੰਦਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੁਲਾਮ-ਪ੍ਰਥਾ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਨਾਲ - ਨਾਲ ਉਹ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਕਰਦਾ ਸੀਅਤੇ ਇੱਕ ਤਕੜਾ ਜਿੰਮੀਦਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਤੰਬਾਕੂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਖੇਤੀ ਲਈ ਸੈਂਕੜੇ ਦਾਸ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਸੀ। ਇਸ ਗੱਲ ਉੱਤੇ ਵਿਵਾਦ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅੱਗੇ ਚਲਕੇ ਦਾਸਪ੍ਰਥਾ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਨਹੀਂ। ਕੁੱਝ ਆਲੋਚਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਕਥਨਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕੁਪ੍ਰਥਾ ਦਾ ਅੰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਤਾਂ ਸੀ ਲੇਕਿਨ ਅਮਰੀਕੀ ਇਤਹਾਸ ਦੇ ਉਸ ਪੜਾਅ ਉੱਤੇ ਉਸ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਮਹੱਤਵ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ
ਕੇਪ ਬ੍ਰਿਟਨ ਟਾਪੂ

ਇਹ ਟਾਪੂ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਨੋਵਾ ਸਕਾਸ਼ੀਆ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਵਾਕਿਆ ਹੈ। ਕੈਨਸੋ ਜਲ-ਡਮਰੂ ਇਸ ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਪ੍ਰਾਂਤ ਨਾਲੋਂ ਨਿਖੇੜਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਟਾਪੂ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਸੇਂਟ ਲਾਰੈਂਸ ਖਾੜੀ ਤੇ ਕੈਬਟ ਸਟ੍ਰੇਟ, ਪੂਰਬ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਅੰਧ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਨਾਰਥੰਬਰਲੈਂਡ ਸਟ੍ਰੇਟ ਹਨ।

### ਇਤਿਹਾਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਸ ਟਾਪੂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਜਾਨ ਕੈਬਟ ਨੇ ਆਪਣੀ 1497-98 ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਸਫ਼ਰ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੀ।
### ਅਬਾਦੀ
ਆਬਾਦੀ ਪੂਰਬੀ ਤਟ ਤੇ ਸੰਘਣੀ ਹੈ। ਸੰਲ 1955 ਤੋਂ ਇਸ ਮੁੱਖ ਭੂਮੀ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਾਜ਼ਵੇ ਨਾਮੀ ਇੱਕ ਬੰਨ੍ਹ ਦੁਆਰਾ ਹੈ ਜਿਹੜਾ ਬੈਨਸੋ ਜਲ-ਡਮਰੂ ਦੇ ਉਪਰੋਂ ਦੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
### ਖੇੇਤਰਫ਼ਲ
ਇਸ ਟਾਪੂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਲਗਭਗ 175 ਕਿ. ਮੀ. ਅਤੇ ਚੌੜਾਈ 120 ਕਿ. ਮੀ. ਤੱਕ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕੁੱਲ ਰਕਬਾ ਲਗਭਗ 10,280 ਵਰਗ ਕਿ. ਮੀ. ਅਤੇ ਆਬਾਦੀ 1,70,088 (1981) ਹੈ।
### ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਵਪਾਰ
ਇਥੋਂ ਦੀਆਂ ਆਰਥਿਕ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇ ਦੀਆਂ ਖਾਣਾਂ ਸਬੰਧੀ ਕੰਮ, ਲੱਕੜੀ ਦਾ ਕੰਮ ਅਤੇ ਮੱਛੀਆਂ ਫ਼ੜਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਨੇਡਾ
ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ

right|thumb|300x300px|**ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ** ਦੇ ਸਾਰਸ਼ਨਿਕ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ- ਨਿਯਮ ਕੀ ਹੈ?  ਨਿਯਮ ਕਿਉਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ?
ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਜਾਂ ਵਿਧੀ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰ (jurisprudence) ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਹੈ।ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰੀ ਨਿਆਂ/ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਰੂਪ, ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰਕ, ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੰਤਰ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਦੀ ਗਹਿਰੀ ਸਮਝ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।   

ਆਮ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਹੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਿਧਾਂਤ ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਿਤ ਹਨ। ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਦਾ ਅਰਥ ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਿਆਨ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸਾਰੀਆਂ ਹੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਦੀਆ ਕਿਤਾਬਾਂ ਹਨ। ਇਸ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਇਕੋ ਅਰਥ ਹੈ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਾਧਾਰਨ ਨਿਯਮ ਵਿਧਾਨ ਜਾਂ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਾਧਾਰਨ ਕਾਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨ।

##  ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ 
ਉਰੋਕਤ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਦੀਆ ਤਿੰਨ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਹਨ-
*ਵਿਆਖਿਆ ਦਰਸ਼ਨ(Exposition),
* ਵਿਆਖਿਆਮਈ ਇਤਿਹਾਸ
* ਕਾਨੂੰਨ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ  (Principles of Legislation)

## ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਦੇ ਤਿੰਨ ਅੰਗ 
ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਤਿੰਨ ਅੰਗ - ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਾਤਮਕ, ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕਤਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਾਤਮਕ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਮਬਧ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਿਧਾਂਤ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਸਾਧਾਰਨ ਵਿਚਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਸਾਧਾਰਨ ਭਾਗ ਸ਼ਾਮਿਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਨੈਤਿਕ ਸ਼ਾਖਾ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਨਿਰਮਾਣ ਦੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸਿਧਾਂਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੂਸਰੇ ਤੋਂ ਵੱਖ ਨਹੀਂ  ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।

### ਸਨਾਤਨ ਭਾਰਤ ਦਾ ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ 
ਸਨਾਤਨ ਭਾਰਤ ਦਾ ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਧਰਮ ਸ਼ਾਸਤਰ‎ ਉਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੀ। ਧਰਮ ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਹੈ -
: **श्रुति: स्मृति. सदाचार: स्वस्य च प्रियमात्मन:।**
: **एतच्चतुर्विधं प्राहू: साक्षाद्धर्मस्य लक्षणम्।।**
ਭਾਵ ਵੇਦ, ਸਮਰਿਤੀ, ਸਦਾਚਾਰ ਅਤੇ ਨਿਆਂ ਧਰਮ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਹਨ। ਧਰਮ ਵਿਆਪ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ, ਨੈਤਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਕਰਤਵਾਂ/ਨਿਯਮਾਂ ਅਤੇ ਜੂਮੇਵਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹੈ। 

ਚਾਣਕਿਆ ਦੇ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਪਰਮਾਣਿਕ ਸੰਸਕਰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਨਾਲ ਇਹ ਵਿਵਾਦ  ਉਠਿਆ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਨਿਆਂਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਧਰਮਸ਼ਾਸ਼ਤਰ ਦੁਆਰਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਵਿਧਾਨ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਵੱਧ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੀ ਜਾਂ ਨਾ। ਚਾਣਕਿਆ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਵਿਧਾਨ ਚਾਰ ਥੰਮਾਂ ਉਤੇ ਆਧਰਿਤ ਹੈ

1. ਧਰਮ
2. ਵਿਵਹਾਰ
3.ਚਰਿਤਰ
4.ਰਾਜਸ਼ਾਸਨ

## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* http://www.redeemer.on.ca/Dooyeweerd-Centre/  Navigate to page for Encyclopedia of the Science of Law (Mellen, 2002).
* John Witte, Jr: A Brief Biography of Dooyeweerd, based on Hendrik van Eikema Hommes, Inleiding tot de Wijsbegeerte van Herman Dooyeweerd (The Hague, 1982; pp 1–4,132).http://www.redeemer.on.ca/Dooyeweerd-Centre/biography.html 
* LII Law about... Jurisprudence.
* *The Case of the Speluncean Explorers: Nine New Opinions *, by Peter Suber (Routledge, 1998.) Lon Fuller's classic of jurisprudence brought up to date 50 years later.
* The Roman Law Library, incl. *Responsa prudentium*  by Professor Yves Lassard and Alexandr Koptev.
* Evgeny Pashukanis - General Theory of Law and Marxism.
* Internet Encyclopedia: Philosophy of Law.
* The Opticon: Online Repository of Materials covering Spectrum of U.S. Jurisprudence .
* For more information about Neil MacCormick and the Edinburgh Legal Theory Research Group visit http://www.law.ed.ac.uk/legaltheory/
* Jurisprudence Revision Notes for Students: - LawTeacher.net - Jurisprudence
* Foundation for Law, Justice and Society 
* Bibliography on the Philosophy of Law. Peace Palace Library

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਨੂੰਨ
ਸੁਧੀ

**ਤਿਥ ਸੁਧੀ ਅਤੇ ਤਿਥ ਵਧੀ **ਸ਼ਬਦ ਦੇਸੀ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਦੋ ਪੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿਥ ਦੇ ਨਾਲ ਜੋੜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। "ਸ਼ੁਕਲ ਦਿਨ" ਦਾ ਅਰਥ ਚਿੱਟਾ ਦਿਨ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਸੁੱਧ ਸ਼ਬਦ ਬਣਿਆ ਤੇ ਹੁਣ ਸੁਧੀ ਤਿਥ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਿਥ ਦਾ ਸਬੰਧ ਚਾਨਣੀ ਰਾਤ ਭਾਵ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਰਾਤਾਂ ਨਾਲ ਹੈ ਜਦਕਿ ਹਨੇਰ ਪੱਖ ਨੂੰ ਤਿਥ ਵਧੀ/ਬਧੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਰਗਰੈੱਟ ਕੋਰਟ

**ਮਾਰਗਰੈੱਟ ਕੋਰਟ** (ਜਨਮ 16 ਜੁਲਾਈ 1942) ਜਿਸਨੂੰ ਕਿ **ਮਾਰਗਰੈੱਟ ਸਮਿੱਥ ਕੋਰਟ** ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ। ਮਾਰਗਰੈੱਟ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਨੰਬਰ 1 ਰੈਕਿੰਗ ਵਾਲੀ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ। ਉਹ ਹੁਣ ਪਰਥ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸਚਨ ਮੰਤਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਖੇਡ ਜੀਵਨ ਕਰਕੇ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਮਾਰਗਰੈੱਟ ਨੇ ਕਈ ਗਰੈਂਡ-ਸਲੈਮ ਜਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਸ ਜਿੰਨੇ ਸਲੈਮ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨ ਦੇ ਨਹੀਂ ਹਨ।

1970 ਵਿੱਚ ਗਰੈਂਡ-ਸਲੈਮ ਜਿੱਤ ਕੇ ਉਹ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਖਿਡਾਰਨ ਬਣੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਕੁੱਲ 64 ਵੱਡੇ ਟਾਈਟਲ ਜਿੱਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਲਈ ਵੱਡੀ ਉਪਲਬਧੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1942
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਮਨੁੱਖਤਾ/ਮਾਨਵਿਕੀ

[thumb|ਸਿਲਾਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ [ਪਲੈਟੋ ਦਾ ਚਿੱਤਰ]]
ਮਨੁੱਖਤਾ ਇੱਕ ਵਿਦਿਅਕ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨਾਂ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣਾ ਦੇ ਉਲਟ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣਾਤਮਕ, ਆਲੋਚਨਾਤਮਕ ਜਾਂ ਕਾਲਪਨਿਕ ਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਸਾਹਿਤ, ਕਾਨੂੰਨ, ਇਤਿਹਾਸ, ਦਰਸ਼ਨ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਨਾਟਕ ਕਲਾ,ਸੰਗੀਤ ਆਦਿ ਮਨੁੱਖਤਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧੀ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੇ ਉਦਾਹਰਨ ਹਨ। ਮਨੁੱਖਤਾ  ਵਿਚ ਕਦੇ ਕਦੇ ਟੈਕਨੋਲਜੀ, ਮਾਨਵ ਸ਼ਾਸ਼ਤਰ , ਏਰੀਆ ਡਿਜਾਇਨ ਅਤੇ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਆਦਿ ਵਿਸ਼ੇ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕਰ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।   

## ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਖੇਤਰ 
### ਸ਼ਾਹਕਾਰ (ਕਲਾਸਿਕ ਸਾਹਿਤ) 
thumb|     ਯੂਨਾਨੀ ਕਵੀ ਹੋਮਰ ਦੀ ਮੂਰਤੀ
ਪੱਛਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸਕੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਸੰਦਰਭ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਚੀਨ ਯੂਨਾਨੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਤੋਂ ਹੈ। ਕਲਾਸਕੀ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਆਧਾਰਸ਼ਿਲਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਸਦੀ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯਤਾ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਸੀ। ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਕਈ ਮਾਨਵਿਕ ਵਿਸ਼ੇ ਜਿਵੇਂ ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸਕੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਗੂੜ੍ਹਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। 

### ਇਤਿਹਾਸ 
### ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ 
### ਕਾਨੂੰਨ 
right|thumb|ਲੰਡਨ ਦੀ ਅਪਰਾਧਿਕ ਅਦਾਲਤ ਓਲਡ ਬੇਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁਕੱਦਮਾ

### ਸਾਹਿਤ 
[thumb|[ਸ਼ੇਕਸਪੀਅਰ (ਅੰਗਰੇਜੀ ਸਾਹਿਤਕਾਰ)]]

### ਨਾਟਕ ਕਲਾ 
ਨਾਚ, ਸੰਗੀਤ, ਜਾਦੂ, ਫ਼ਿਲਮਾਂ, ਬਾਜੀਗਰੀ, ਮਾਰਚਿੰਗ ਕਲਾ, ਓਪੇਰਾ ਆਦਿ।

#### ਸੰਗੀਤ 
#### ਰੰਗਮੰਚ 
#### ਨਾਟ 
### ਦਰਸ਼ਨ 
thumb|ਸੋਰੇਨ ਕਿਰਕਗਾਰਡ ਦਾ ਨਾਂ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ ਜਿਵੇਂ- ਦਰਸ਼ਨ, ਸਾਹਿਤ, ਧਰਮਸ਼ਾਸ਼ਤਰ, ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ  ਸੰਗੀਤ

### ਧਰਮ 
#### ਚਿਤਰਕਾਰੀ 
thumb|ਮੋਨਾ ਲੀਸਾ ਪੱਛਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿਧ ਪੇਂਟਿੰਗ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਨੁੱਖਤਾ
ਮੰਗਲੌਰ

ਮੈਂਗਲੂਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜ ਦਾ ਇਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਭਾਗ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵਿਚ ਪੱਛਮੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਵਿਚ ਅਰਬ ਸਮੁੰਦਰ ਹੈ। ਮੈਂਗਲੂਰ ਦੱਖਣੀ ਕੰਨੜ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਹਾਈਕੋਰਟ ਹੈ।
ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਇਸਨੂੰ  ਮੈਂਗਲੂਰ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਇਤਿਹਾਸ 
ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਘਤਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਸਿਆ ਸ਼ਹਿਰ ਮੈਂਗਲੋਰ ਸਦੀਆ ਤੋਂ ਵਪਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਰਨਾਟਕਾ ਦੀ ਨੇਤਰਵਤੀ ਅਤੇ ਗੁਰੂਪੁਰਾ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਮੇਲ ਵਾਲੀ 'ਤੇ ਵਸਿਆ ਸ਼ਹਿਰ ਕਰਨਾਟਕਾ ਦੇ ਦੱਖਣੀ-ਪੱਛਮੀ ਤੱਟ ਉਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਮੈਂਗਲੂਰ ਨਾਮ ਮੰਗਲਾ ਦੇਵੀ ਮੰਦਿਰ ਦੇ ਨਾਂ 'ਤੇ ਪਿਆ। ਮੰਗਲਾਦੇਵੀ ਅਲੁਪਾ ਰਾਜਵੰਸ਼ਦੀ ਕੁਲਦੇਵੀ ਸੀ। 
center|thumb|500x500px|ਮੈਂਗਲੂਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਬਕਾ ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਕਲੋਨੀਆ
ਫੇਅਰਮੌਂਟ ਰੌਇਲ ਯੌਰਕ

**ਫੇਅਰਮੌਂਟ ਰਾਇਲ ਯੌਰਕ**, ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਇਲ ਯਾਰਕ, ਡਾਊਨਟਾਊਨ ਟੋਰੰਟੋ, ਓਨਟਾਰੀਓ, ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ, 100 ਫਰੰਟ ਸਟਰੀਟ ਵੈਸਟ ਤੇ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਇਤਿਹਾਸਕ ਹੋਟਲ ਹੈ। ਇਹ 11 ਜੂਨ, 1929 ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੋਟਲ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਾਇਲ ਫੈਮਲੀ ਠਹਿਰਦੀ ਸੀ। ਇਸ ਦੀਆਂ ਗਿਆਰਾਂ ਮੰਜ਼ਿਲ੍ਹਾਂ ਹਨ, 898 ਲਗਜਰੀ ਰੂਮ ਅਤੇ 1363 ਮਹਿਮਾਨ ਕਮਰੇ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੋਰੰਟੋ ਵਿੱਚ ਹੋਟਲ
ਨਟਰਾਜ

thumb|10ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਚੋਲ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਸ਼ਿਵ  ਤਾਂਡਵ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਜੋ ਲੋਸ ਏਂਜਲਸ ਕਾਉਂਟੀ ਮਿਉਜ਼ੀਅਮ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ
**ਨਟਰਾਜ **ਹਿੰਦੂ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੁਆਰਾ ਸ਼੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਸਮੇਂ ਕੀਤਾ ਬ੍ਰਹਮ ਨਾਚ ਜਿਸ ਨੂੰ ਤਾਂਡਵ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ  ਸ਼ਿਵ ਨਾਚ ਦੀ ਉਸ ਪ੍ਰਤਿਮਾ ਨੂੰ ਨਟਰਾਜ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਿਵ ਇਸ  ਵੇਲੇ  ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੁਆਰਾ ਉਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਨੂੰ ਮੰਗਲਮਈ ਕਾਰਜ ਲਈ ਜਾਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਉਧਾਰ ਲਈ ਗੁਸੇ ਵਿੱਚ ਤਾਂਡਵ ਕਰਦਾ ਹੈ।

## ਚਿੱਤਰ 

Nataraja3.JPG|Nataraja, Bronze, Chola Dynasty, Tamil Nadu, Government Museum Madras, India
Shiva Nataraja (BM).JPG|One of the earliest sculptures of Shiva Nataraja, Mid-10th Century AD, British Museum[1]
Madurai Meenakshi temple Nataraja.jpg|Shiva-Nataraja in the Thousand-Pillar-Hall (ஆயிரம் கால் மண்டபம்) of the Meenakshi Amman Temple in Madurai, Tamil Nadu, India
Ellora Kailash temple Nataraj painted panel.jpg|A Nataraja stone relief, Kailash Temple, Ellora Caves
Dasabuja rishaba thandava moorthy.jpg|In the Shiva temple of Melakadambur is a rare Pala image that shows the ten-armed Nataraja dancing on his bull.
Shiva Nataraja Sculpture DS.jpg|Nataraja The Lord of Dance.

## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* Home of God Natarajar
* home of Chidambareswarar (Natarajar) Temple
* [Ambalakoothar temple Map](https://www.google.co.in/maps/place/Nataraja+Temple+(AmbalaKoothanTemple)/@13.042418,80.1654688,17z/data=!3m1!4b1!4m2!3m1!1s0x3a5261229f24a075:0x92b4abb41a8206f5)
* Nataraja Image Archive

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ
ਪੋਹਾ

**ਪੋਹਾ** ਚੌਲਾਂ ਨੂੰ ਕੁੱਟ ਕੇ ਪਤਲੇ ਫਲੇਕ ਵਿੱਚ ਬਣਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮਾਲਵਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਪੋਹੇ ਜਾਂ ਪੋਹ ਆਖਦੇ ਹਨ। ਪੋਹਾ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਫੁੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਛੇਤੀ ਪਚਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਇਹ ਹਲਕਾ ਖਾਣਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। or *Pauwa*

[[File:Poha, a snack made of flattened rice.jpg|thumb|160px|ਪੋਹਾ].]]

## ਪੋਹਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ
# ਪੋਹੇ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪਾਕੇ ਧੋ ਲੋ ਅਤੇ ਫੇਰ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਕੱਡ ਦੋ।
# ਹੁਣ ਤੇਲ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰਕੇ ਹਿੰਗ, ਸਰੋਂ ਦੇ ਬੀਜ, ਪਿਆਜ ਅਤੇ ਹਰੀ ਮਿਰਚ ਪਾ ਦੋ।
# ਜਦੋਂ ਪਿਆਜ ਭੁੰਨੇ ਜਾਣ ਤਦੋਂ ਕਟੇ ਆਲੂ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦੋ ਅਤੇ ਹਿਲਾਂਦੇ ਰਹੋ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਔਹ ਥੋਰੇ ਪੱਕ ਨਾ ਜਾਣ।
# ਹੁਣ ਹਲਦੀ ਨੂੰ ਪਾਓ ਅਤੇ ਪਕਾਓ ਜੱਦ ਤੱਕ ਆਲੂ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਬਣ ਜਾਣ।
# ਆਂਚ ਨੂੰ ਵਧਾ ਦੋ ਅਤੇ ਹਰੀ ਮਿਰਚ, ਨਿਮਬੂ ਦਾ ਰਸ ਅਤੇ ਧਨੀਆ ਆ ਦੋ।
# ਹੁਣ ਪਲੇਟ ਤੇ ਪਾ ਦੋ ਅਤੇ ਧਨੀਆ ਪਾਕੇ ਸਜਾਓ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਪੰਚਮੀ

**ਪੰਚਮੀ** ਪੰਜਾਬੀ/ਭਾਰਤੀ(ਹਿੰਦੂ) ਕਲੰਡਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੰਜ ਤਰੀਕ ਨੂੰ ਪੰਚਮੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤਰੀਕ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਇੱਕ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਮੱਸਿਆ ਬਾਅਦ। ਇਸ ਦਾ ਸਬੰਧ ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਵਧਣ ਘਟਣ ਨਾਲ ਹੈ। ਚੰਦਰਮਾ ਪੱਖ ਨੂੰ ਪੰਚਮੀ ਸੁਧੀ ਅਤੇ ਹਨੇਰ ਪੱਖ ਨੂੰ ਪੰਚਮੀ ਵਧੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਹਾਬਲੀਪੁਰਮ

## ਦੇਖਣ ਯੋਗ ਮੁੱਖ ਥਾਂਵਾਂ 
### ਅਰਜੁਨਸ ਪੇਨੇਂਸ 
ਇਹ ਥਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਕਾਸ਼ੀ ਾਰਣ ਪ੍ਰਸਿਧ ਹੈ। ਇਹ 27 ਮੀਟਰ ਲੰਬਾ ਅਤੇ 9 ਮੀਟਰ ਚੌੜਾ ਹੈ। ਇਸ ਵੇਲ ਮੱਛੀ ਦੀ ਪਿਠ ਦੇ ਆਾਰ ਵਰਗਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼ਿਲਾਖੰਡ ਉਤੇ ਇਸ਼ਵਰ, ਮਨੁੱਖ, ਪਸ਼ੂ  ਅਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਚਿੱਤਰ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਅਰਜੁਨਸ ਪੇਨੇਂਸ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਮਹਾਬਲੀਪੁਰਮ ਜਾਂ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਗੌਰਵ ਮੰਨਿਆਂ  ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

### ਸਮੁੰਦਰ-ਤਟ ਦਾ ਮੰਦਿਰ (ਸ਼ੋਰ ਟੈਂਪਲ) 
ਮਹਾਬਲੀਪੁਰਮ  ਦੇ ਤਟ ਮੰਦਿਰ ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮੰਦਿਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਸਬੰਧ ਅੱਠਵੀਂ ਸਦੀ ਨਾਲ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਦਰਾਵੜ ਵਸਤੂ ਕਲਾ ਦਾ ਬੇਹਤਰੀਨ ਨਮੂੰਨਾ ਹੈ। ਇਹ  ਤਿੰਨ ਮੰਦਿਰ ਹਨ। ਵਿਚਕਾਰ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਾ ਮੰਦਿਰ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਿਰ ਹਨ। ਮੰਦਿਰ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦੀਆਂ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਲਹਿਰਾਂ ਇੱਕ ਅਨੋਖਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। 

### ਰੱਥ 
### ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮੰਡਪ 
### ਗੂਫ਼ਾਵਾਂ 
### ਮੂਰਤੀਆਂ 
### ਮਹਾਬਲੀਪੁਰਮ ਨਾਚ ਤਿਉਹਾਰ 
## ਚਿੱਤਰ 

ਤਸਵੀਰ:Mahabalipuram beach.jpg|Human head, lion body sculpture
ਤਸਵੀਰ:Mamallapuram.jpg|Stone Carvings
ਤਸਵੀਰ:ShoreTemple.jpg
ਤਸਵੀਰ:MamallapuramStoneCarvings.JPG
ਤਸਵੀਰ:Mahishasuramarthini Mandapam-1.jpg
Mahabalipuram Landscape, India.jpg
Mahabalipuram, Stone carvings 2, India.jpg
Mahabalipuram, Arjuna Ratha, Carvings, India.jpg
Mahabalipuram, Pancha Rathas 3, India.jpg
Mamallapuram, Mahabalipuram, The Shore Temple, India.jpg
Mamallapuram, Mahabalipuram, Shore Temple, India.jpg

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ 
* महाबलीपुरम (मामल्लापुरम)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤੀ ਥਾਵਾਂ
ਸੇਰੇਨਾ ਵਿਲੀਅਮਸ

**ਸੇਰੇਨਾ ਜਾਮੇਕਾ ਵਿਲੀਅਮਸ** ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਰੈਕਿੰਗ ਵਿੱਚ ਟੈਨਿਸ ਦੀ ਨੰਬਰ 1 ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ। ਸੇਰੇਨਾ 22 ਗਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਜਿੱਤ ਕੇ ਓਪਨ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਸ਼ਟੈੱਫ਼ੀ ਗ੍ਰਾਫ਼ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕਰ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। 1999 ਵਿੱਚ ਸੇਰੇਨਾ ਨੇ ਖੇਡ ਜੀਵਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਗਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਯੂਐੱਸ ਓਪਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸੇਰੇਨਾ ਹੁਣ 6 ਯੂਐੱਸ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ ਏਵਰਟ ਦੇ ਓਪਨ ਯੁੱਗ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਣ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ 'ਤੇ ਹੈ।

5 ਸਤੰਬਰ 2016, ਦਿਨ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਯੂਐੱਸ ਓਪਨ ਟੈਨਿਸ ਦੇ ਪ੍ਰੀਕੁਆਰਟਰ ਫ਼ਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਦਰਜ ਕਰਨ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਅਮਰੀਕੀ ਓਪਨ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਗਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਮੈਚ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਖਿਡਾਰੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। 308 ਵੀਂ ਜਿੱਤ ਹਾਸਿਲ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਸਵਿਟਜ਼ਰਲੈਂਡ ਦੇ ਰੋਜ਼ਰ ਫੈਡਰਰ ਨੂੰ ਵੀ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸੇਰੇਨਾ ਨੇ 16 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਗਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਮੈਚ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ ਜਦ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਓਪਨ ਵਿੱਚ ਇਰੀਨਾ ਸਪਿਰਲੀਆ ਨੂੰ 6-7, 6-3, 6-1 ਨਾਲ ਮਾਤ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਸੇਰੇਨਾ ਦਾ ਗਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹਾਰ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ (.880 ਦੇ ਔਸਤ ਨਾਲ) 308-42 ਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1981
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਜ਼ੂਜ਼ੂ ਏਂਜਲ

right|thumb|SNI ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਸਟੂਅਰਟ ਵਿਖੇ, 1971
**ਯੁਲੇਕਾ ਏਂਜਲ ਜੋਨਸ** (5 ਜੂਨ, 1921 &ndash; 14 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1976), ਆਮ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਜ਼ੂਜ਼ੂ ਏਂਜਲ, ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ-ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਸ਼ਨ ਡਿਜ਼ਾਇਨਰ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਸਟੂਅਰਟ ਨੂੰ ਜਬਰੀ ਲਾਪਤਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੀ ਫੌਜੀ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਈ। ਉਹ  ਪੱਤਰਕਾਰ ਹਿਲਦੇਗਾਰਡ ਏਂਜਲ ਦੀ ਮਨ ਵੀ ਸੀ।

2014 ਵਿੱਚ ਸੀਆਈਏ-ਬੈਕਡ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੀ ਫੌਜੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜੁਰਮਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਤਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਰੀਵਿਊ ਕਰਨ ਲਈ ਕੌਮੀ ਸੱਚ ਕਮਿਸ਼ਨ ਬਣਾਇਆ, ਤਾਂ ਕਲੌਦੀਓ ਅਨਤੋਨੀਓ ਗੁਏਰਾ ਨਾਮ ਦੇ, ਫੌਜੀ ਜਬਰ ਦੇ ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਏਜੰਟ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਕੀ ਏਂਜਲ ਦੀ ਮੌਤ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤੰਤਰ ਦੇ ਏਜੰਟਾਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ 
Category:Articles with Portuguese-language external links
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1921
ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਰੱਖੇ ਵਰਤਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ

## ਵਰਤ 
## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
* List of fasts done by Mahatma Gandhi

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ
ਸ਼ਟੈੱਫ਼ੀ ਗ੍ਰਾਫ਼

**ਸਟੈਫ਼ਨੀ ਮਾਰੀਆ** "**ਸ਼ਟੈੱਫ਼ੀ**" **ਗ੍ਰਾਫ਼** (; ਜਨਮ 14 ਜੂਨ 1969) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਜਰਮਨ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ। ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਨੰਬਰ 1 ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨ ਵੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਸਟੇਫੀ ਨੇ ਸਿੰਗਲਸ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ 22 ਗਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਜਿੱਤੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਮਹਾਨ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਜੀਵਨ
ਸ਼ਟੈੱਫ਼ੀ ਗ੍ਰਾਫ਼ ਦਾ ਜਨਮ 14 ਜੂਨ 1969 ਨੂੰ ਮਾਨਹਾਈਮ, ਪੱਛਮੀ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਸਟੇਫੀ ਨੇ 18 ਅਕਤੂਬਰ 1982 ਨੂੰ ਟੈਨਿਸ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ 13 ਅਗਸਤ 1999 ਨੂੰ ਉਹ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਖੇਡ ਜੀਵਨ ਦੌਰਾਨ ਕੁੱਲ 900 ਸਿੰਗਲਸ ਮੁਕਾਬਲੇ ਜਿੱਤੇ ਸਨ ਜਦਕਿ ਕੇਵਲ 115 ਮੁਕਾਬਲੇ ਹੀ ਹਾਰੇ ਸਨ। ਉਸਦੇ ਨਾਮ ਸਭ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ (ਲਗਾਤਾਰ) ਵਾਰ 377 ਹਫ਼ਤੇ ਨੰਬਰ 1 ਰੈਕਿੰਗ 'ਤੇ ਟਿਕੇ ਰਹਿਣ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਵੀ ਦਰਜ ਹੈ।

1997 ਵਿੱਚ ਸਟੇਫੀ ਨੂੰ ਕੁਝ ਨਿੱਜੀ ਕਾਰਨਾਂ ਕਰਕੇ *ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ* ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਪਿਆ ਸੀ।

22 ਅਕਤੂਬਰ 2001 ਨੂੰ ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ *ਆਂਦਰੇ ਆਗਾਸੀ* ਨਾਲ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹਨ: ਪੁੱਤਰ ਜਾਦੇਨ ਗਿਲ (ਜਨਮ 2001) ਅਤੇ ਪੁੱਤਰੀ ਜਾਜ਼ ਏਲੇ (ਜਨਮ 2003)। ਇਹ ਪਰਿਵਾਰ ਹੁਣ ਨੇਵਾਡਾ, ਲਾਸ ਵੇਗਸ ਕੋਲ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਗ੍ਰਾਫ਼ ਦੀ ਮਾਤਾ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਭਰਾ ਮਿਚੇਲ ਗ੍ਰਾਫ਼ ਵੀ ਆਪਣੇ ਚਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਇਸ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਰਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਟੇਫੀ 1998 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ 'ਕੱਲ੍ਹ ਲਈ ਬੱਚੇ' (ਚਿਲਡ੍ਰਨ ਫ਼ਾਰ ਟੂਮਾਰੋਅ) ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਦੀ ਮੁਖੀ ਵੀ ਹੈ।

## ਅਵਾਰਡ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ 
ਗ੍ਰਾਫ਼ ਨੂੰ 1987, 1988, 1989, 1990, 1993, 1995 ਅਤੇ 1996 ਵਿੱਚ *ਅੰਤਰ-ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੈਨਿਸ ਸੰਘ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨ* ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ 1987, 1988, 1989, 1990, 1993, 1994, 1995, 1996 ਵਿੱਚ *ਡਬਲਿਊਟੀਏ ਸਾਲ ਦੀ ਸਰਵੋਤਮ ਖਿਡਾਰਨ* ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 1986, 1987, 1988, 1989 ਅਤੇ 1999 ਵਿੱਚ ਸਟੇਫੀ ਨੂੰ *ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਸਰਵੋਤਮ ਖਿਡਾਰਨ* ਵੀ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

2004 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ *ਅੰਤਰ-ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੈਨਿਸ ਹਾਲ ਆਫ਼ ਫੇਮ* ਵਿੱਚ ਅਤੇ 2008 ਵਿੱਚ ਸਟੇਫੀ ਨੂੰ *ਜਰਮਨ ਸਪੋਰਟਸ ਹਾਲ ਆਫ਼ ਫੇਮ* ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਖੇਡ ਜੀਵਨ ਅੰਕੜੇ 
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1969
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਰਮਨ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਰਮਨ ਖਿਡਾਰੀ
ਉਜ਼ਾਨ (ਫ਼ਿਲਮ)

***ਉਜ਼ਾਨ*** 2007 ਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਾਂਝੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਹੈ ਜਿਸਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਵੌਲਕਰ ਸਲਿੰਦੋਫ਼ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਫਿਲਿਪ ਟੋਰੈਂਟਨ, ਆਇਨਤ ਕਸੇਨਬਾਈ (ਪਹਿਲਾਂ ਆਇਨਾ ਯੈਸਮੈਗਾਂਬੇਤੋਵਾ) ਅਤੇ ਡੇਵਿਡ ਬੇਨੈਂਟ ਅਦਾਕਾਰ ਹਨ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ 'ਉਜ਼ਾਨ' ਕਜ਼ਾਕਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਵਾਦ ਤੋਂ ਪਏ ਪੂੰਜੀਵਾਦੀ ਵੱਲ ਮੋੜ ਕੱਟਣ ਕਰਕੇ ਕਜ਼ਾਕੀ ਸਮਾਜ ਉੱਤੇ ਪਏ ਅਸਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। 
## ਪਲਾਟ
ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਚਾਰਲਸ ਕਜ਼ਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਕਾਰ ਖਰਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਇੱਕ ਘੋੜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਕੇ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਧਾਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਨੌਜਵਾਨ ਸਥਾਨਕ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਅਧਿਆਪਕ ਉਜ਼ਾਨ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਇਮਦਾਦ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਖ਼ੂਨੀ ਐਤਵਾਰ (1905)

ਨਰਵਾ ਗੇਟ ਨੇੜੇ, author unknown]]
22 ਜਨਵਰੀ (ਨਵਾਂ ਕਲੰਡਰ 9 ਜਨਵਰੀ) 1905 ਨੂੰ ਜਾਰ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ ’ਤੇ ਫ਼ੌਜਾਂ ਨੇ ਸੇਂਟ ਪੀਟਰਜ਼ਬਰਗ, ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਜਲੂਸ ਤੇ ਗੋਲੀਆਂ ਦਾ ਮੀਂਹ ਵਰ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਮਜ਼ਦੂਰ ਪਾਦਰੀ ਗੇਪਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਟੀਸ਼ਨ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿੰਟਰ ਪੈਲੇਸ ਵੱਲ ਜਾ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਹ ਦਿਨ ਸੰਸਾਰ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ‘ਖ਼ੂਨੀ ਐਤਵਾਰ’ () ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1905 ਦਾ ਰੂਸੀ ਇਨਕਲਾਬ
ਰਾਫਟਿੰਗ

ਰਾਫਟਿੰਗ ਅਤੇ ਵਾਇਟ ਵਾਟਰ ( ਨਦੀ ਦੀਆ ਉਫਨਦੀਆ ਲਹਰਾ) ਰਾਫਟਿੰਗ ਮਨੋਰੰਜਨ ਵਾਸਤੇ ਇੱਕ ਆਉਟਡੋਰ ਗਤੀਵਿਧੀਆ ਹਨ. ਜੋ ਕਿ ਹਵਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਇੱਕ ਬੇੜੇ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਨਦੀ ਜਾ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਰਾਸਤਾ ਤਲਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ. ਇਹ ਆਮ ਤੋ ਤੋਰ ਤੇ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਜਾ ਵਾਇਟ ਵਾਟਰ ( ਨਦੀ ਦੀਆ ਉਫਨਦੀਆ ਲਹਰਾ) ਤੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਡਿਗਰੀਆ ਤੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਇਸ ਖੇਲ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੇਨ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਤੀਭਾਗਿਆ ਵਾਸਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਚੁਣੋਤੀ ਪੂਰਣ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦਾ ਪ੍ਰਿਤੀਨਿਧਵ ਕਰਦਾ ਹੈ. ਜੋਖਿਮ ਨਾਲ ਨਿਪਟਨ ਅਤੇ ਟੀਮ ਵਰਕ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਇਸ ਤਰਹ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਪੂਰਣ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਇੱਕ ਛੁੱਟੀ ਦੇ ਖੇਲ ਦੇ ਤੋਰ ਤੇ ਇਸ ਗਤੀ ਵਿਧੀ ਦਾ ਵਿਕਾਸ 1970 ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਲੋਕਪ੍ਰੀ ਹੋ ਗਇਆ ਸੀ. ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜੋਖਿਮ ਭਰੇ ਖੇਲ ਦੇ ਤੋਰ ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਾਫੀ ਖਤਰਨਾਕ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ. ਅਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਘ, ਜੋ ਕੀ ਆਈ ਆਰ ਏਫ਼ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਦੁਨਿਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇਸ ਖੇਲ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਹਿਲੁਆ ਦੀ ਦੇਖ ਰੇਖ ਕਰਦਾ ਹੈ.

## ਵਾਇਟ ਵਾਟਰ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਰ
ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਛੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀਆ ਬਾਧਾਵਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਵਾਇਟ ਵਾਟਰ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾ ਪੈਦਾ ਹੈ ਇਸਦਾ ਹੋਰ ਨਾਮ ਇਟੰਰਨੇਸ਼ਨਲ ਸਕੇਲ ਆਫ ਰਿਵਰ ਡਿਫ਼ੀਕਲਟੀ ਵੀ ਹੈ ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖਤਰਨਾਕ ਮੋਤ ਦੇ ਮੂਹ ਜਾ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ.

ਕਲਾਸ 1: ਭੂਤ ਛੋਟੇ ਖੁਰਦ੍ਰੇ ਖੇਤਰ, ਜਿਨਾ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਦੀਜਰੂਰਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ (ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਦਾ ਸਤਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਬੁਨਯਾਦੀ)

ਕਲਾਸ 2: ਥੋੜਾ ਉਥਲਾ ਪਾਣੀ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਦੀ ਜ਼ਰੁਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ.

ਕਲਾਸ 3: ਵਾਇਟ ਵਾਟਰ, ਛੋਟਿਆ ਤਰੰਗਾ

ਕਲਾਸ 4: ਵਾਇਟ ਵਾਟਰ, ਮੱਧ ਤਰੰਗਾ, ਕੁੱਛ ਚਟਾਨਾ, ਭੂਤ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਦੀ ਜਰੂਰਤ

ਕਲਾਸ 5: ਵਾਇਟ ਵਾਟਰ, ਵੱਡੀਆ ਤਰੰਗਾ, ਵੱਡਾ ਖੇਤਰ, ਸਟੀਕ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਦੀ ਲੋੜ

ਕਲਾਸ 6: ਬਹੁਤ ਖਤਰਨਾਕ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਾਫ਼ਟਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਆਪਤ ਵਾਇਟ ਵਾਟਰ, ਵੱਡੀਆ ਤਰੰਗਾ ਅਤੇ ਵੱਡੀਆ ਚਟਾਨਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਦਾ ਹੈ.

## ਤਕਨੀਕ
ਵਾਇਟ ਵਾਟਰ ਰਾਫ਼ਟਿੰਗ  ਕਿਸ਼ਤੀਆ ਜਾ ਡੋੰਗਿਆ ਤੋ ਕਾਫੀ ਅਲਗ ਹੈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਭੂਤ ਹੀ ਕੁਸ੍ਕ੍ਲਤਾ ਅਤੇਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ. ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁੱਛ ਖਾਸ ਤਕਨੀਕਾ ਦਾ ਇਸਤਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹਨਾ ਤਕਨੀਕਾ ਦੇ ਉਦਹਾਰਨ ਹਨ

ਪੰਚਿਗ: ਰਾਫ਼ਟਰਸ ਨੂੰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਗਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਦਿਆ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਉਫਾਨ ਕਿਸ਼ਤੀਆ ਅਤੇ ਡੋੰਗਿਆ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜੋਰ ਕੇ ਟਕਰਾਉਦਾ ਹੈ. ਰਾਫਟਿੰਗ ਬੇੜੇ ਨੂੰ ਬਿਨਾ ਰੁਕੇ ਰਾਫਟਿੰਗ ਦਲ ਪ੍ਰਿਆਪਤ ਗਤੀ ਦੇਣ ਵਾਸਤੇ ਪੇਡ੍ਲਿੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾ ਕਿ ਤਰੰਗਾ ਦੇ ਉਫਾਨ ਨੂੰ ਪਰ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ

ਉਚ ਸਾਇਡਿੰਗ: ਜੇ ਰਾਫ਼ਟਰ ਤਰੰਗ ਦੇ ਉਫਾਨ ਵਿੱਚ ਫਸ ਜਾਵੇ ਤਾ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਨੂੰ ਪਲਟ ਸਕਦੀ ਹੈ. ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਪਲਟਣ ਤੋ ਰੋਕਣ ਵਾਸਤੇ ਰਫਤਾਰ ਉਪਰ ਉਠ ਦੇ ਪਾਸੇ ਵਾਸਤੇ ਵਾਲ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ

ਲੋ ਸਾਇਡਿੰਗ: ਜਿਆਦਾਟਰ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਪੈਤਰੇ ਬਾਜ ਘਟ ਪਾਣੀ ਦਾ ਉਫਾਨ ਵਿਚੋ ਨਿਕਾਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਬੇੜੇ ਤੋ ਛੋਟੇ ਅਕਾਰ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ

## ਕੈਪਿਸਜਿਗ (ਪਲਟਨਾ)
ਡੰਪ ਟ੍ਰਕ: ਰਾਫ਼ਟਸ ਆਮ ਤੋਰ ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਕਾਰ ਅਤੇ ਲੋ ਸੇਂਟਰ ਓਫ ਮਾਰਸ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸਥਿਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ. ਰਾਫਟਿੰਗ ਦੀ ਦੁਨਿਆ ਵਿੱਚ ਜੇ ਰਾਫ਼ਟ (ਹਵਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਬੇੜਾ) ਕੁਛ ਯਾਤਰੀ ਜਾ ਸਾਰੇ ਯਾਰਤਿਆ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਬਿਨਾ ਪਲਟੇ ਗਿਰਾ ਦੇਵੇ ਇਸ ਨੂੰ ਡੰਪ ਟ੍ਰਕ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ.

ਲੇਫਟ ਓਵਰ ਰਾਇਟ: ਰਾਫ਼ਟ (ਹਵਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਬੇੜਾ) ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਇਡ ਓਵਰ ਸਾਇਡ ਗਿਰਦਾ ਹੈ ਜੇ ਲੇਫਟ (ਖਬੀ) ਹਵਾ ਨਾਲ ਭਰੀ ਟਿਊਬ ਸਜੇ ਪਾਸੇ ਨੂੰ ਝੁਕ ਜਾਵੇ ਤਾ ਇਸ ਨੂੰ ਲੇਫਟ ਓਵਰ ਰਾਇਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਸਰਾ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ (vica versa)
## ਫੋਟੋ ਗੈਲਰੀ

File:Rafting2.JPG|thumb|Rafting in Himachal Pradesh, India
File:CDOkayak-raft.JPG|thumb|230px|thumb|right|Whitewater Rafting along the Cagayan de Oro River, Philippines
Image:Zanskar rafting (babasteve).jpg|thumb|230px|Rafting in Ladakh, India

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਖੇਡਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਣੀ ਵਾਲੀਆਂ ਖੇਡਾਂ
ਪਾਂਡਾ

thumb|ਪਾਂਡਾਵਿਸ਼ਾਲ **ਪਾਂਡਾ** (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: **Giant Panda;** ਏਲੂਰੋਪੋਡਾ ਮੇਲਾਨੋਲੀਉਕਾ), ਜਿਸਨੂੰ ਪਾਂਡਾ ਰਿੱਛ ਜਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਪਾਂਡਾ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਰਿੱਛ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਹੈ।

ਇਸਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇਸਦੇ ਚਿੱਟੇ ਕੋਟ ਦੁਆਰਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਕਾਲੇ ਧੱਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਸਰੀਰ ਗੋਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਬਾਲਗ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦਾ ਭਾਰ 100 ਤੋਂ 115 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ (220 ਤੋਂ 254 ਪੌਂਡ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ 1.2 ਤੋਂ 1.9 ਮੀਟਰ (3 ਫੁੱਟ 11 ਇੰਚ ਤੋਂ 6 ਫੁੱਟ 3 ਇੰਚ) ਲੰਬੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਜਿਨਸੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੁਰੂਪੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਦਾ ਨਾਲੋਂ 10 ਤੋਂ 20% ਵੱਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸਦੇ ਅਗਲੇ ਪੰਜੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਅੰਗੂਠਾ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਭੋਜਨ ਲਈ ਬਾਂਸ ਨੂੰ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਇਸਦੇ ਵੱਡੇ ਮੋਲਰ ਦੰਦ ਅਤੇ ਇਸਦੀਆਂ ਖੁਰਾਕ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਟੈਂਪੋਰਲ ਫੋਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਟਾਰਚ ਨੂੰ ਹਜ਼ਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੀ ਖੁਰਾਕ ਲਗਭਗ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਾਂਸ ਅਤੇ ਬਾਂਸ ਦੀਆਂ ਟਹਿਣੀਆਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਏਸ਼ੀਆਈ ਜਾਨਵਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਨਵਰ
ਏਏਏ ਬੈਟਰੀ

thumb|ਏਏਏ ਬੈਟਰੀਆਂ
right|thumb|ਡੀ, ਸੀ, ਏਏ, ਏਏਏ , ਏਏਏਏ, 9-ਵੋਲਟ ਬੈਟਰੀਆਂ
**ਏਏਏ ਬੈਟਰੀ** ਜਾ ਫਿਰ **ਟਰਿੱਪਲ ਏ ਬੈਟਰੀ** ਇੱਕ ਆਮ ਸਾਇਜ਼ ਦੀ ਬੈਟਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਘੱਟ ਊਰਜਾ ਵਰਤਣ ਵਾਲੇ ਉਪਕਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਟਰਿੱਪਲ ਏ ਬੈਟਰੀ ਦੀ ਲੰਬਾਈ  44.5 ਮਿਲੀਮੀਟਰ  ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਇਆਮੀਟਰ 10.5 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 
ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਟਰਮੀਨਲ  ਬਟਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਲੰਬਾਈ  0.8 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਇਆਮੀਟਰ 3.8 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ;  ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਟਰਮੀਨਲ ਦਾ ਡਾਇਆਮੀਟਰ 4.3 ਮਿਲੀਮੀਟਰ. ਅਲਕਾਲਾਇਨ ਏਏਏ ਬੈਟਰੀ ਦਾ ਭਾਰ 11.5 ਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਲਿਥੀਅਮ ਆਇਨ ਏਏਏ ਬੈਟਰੀ ਦਾ ਭਾਰ  7.6 ਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

## ਹੋਰ ਨਾਮ 
right|thumb|ਰੀਚਾਰਜੇਬਲ ਬੈਟਰੀ 
* ਯੂ16 (1980)
* ਐਮਐਨ2400
* ਐਮਐਕਸ2400
* ਪਾਲਿਟੋ (ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ)
* ਕਿਸਮ 286 (ਰੂਸ)
* ਯੂਐਮ 4 (ਜੇਆਈਐਸ)
* #7 (ਚੀਨ)
* 6135-99-117-3143 (ਐਨਐਸਐਨ)
* ਆਰ3 (ਪੋਲੈਂਡ)

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੈਟਰੀ ਸ਼ਕਲਾਂ
ਸੋਨ ਪਾਪੜੀ

**ਸੋਨ ਪਾਪੜੀ** ਜਿਸਨੂੰ ਪਤੀਸਾ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਮਿਠਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਚੌਕਾਰ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕੱਟ ਕੇ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

## ਇਤਿਹਾਸ
ਸੋਨ ਪਾਪੜੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਬਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕਿਸੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕੀ ਸਬਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਨੂੰ ਕਿਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

## ਸਮੱਗਰੀ
*2 ½ ਕੱਪ ਖੰਡ 
*1 ½ ਕੱਪ ਬੇਸਨ
*1 ½ ਕੱਪ ਆਟਾ 
*250 ਗ੍ਰਾਮ ਘਿਓ 
*2 ਚਮਚ ਦੁੱਧ
*½ ਚਮਚ ਇਲਾਇਚੀ

## ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ
# ਬੇਸਨ ਅਤੇ ਆਟੇ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਮਿਲਾ ਲੋ।
# ਹੁਣ ਕੜਾਹੀ ਵਿੱਚ ਘੀਹ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰ ਲੋ।
# ਹੁਣ ਆਟਾ ਘਿਓ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦੋ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਹਲਕੇ ਭੂਰੇ ਹੋਣ ਤੱਕ ਭੁੰਨੋ।
# ਹੁਣ ਇਸਨੂੰ ਆਂਚ ਤੋਂ ਹਟਾ ਕੇ ਠੰਡਾ ਹੋਣ ਲਈ ਰੱਖ ਦੋ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਹਿਲਾਂਦੇ ਰਹੋ।
# ਹੁਣ ਇਸ ਵਿੱਚ ਖੰਡ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਮਿਲਾ ਦੋ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਕੜਛੀ ਨਾਲ ਕੁੱਟੋ ਜੱਦ ਤੱਕ ਇਸਦੇ ਧਾਗੇ ਵਰਗੇ ਰੇਸ਼ੇ ਆ ਜਾਣ।
# ਹੁਣ ਇਸਨੂੰ ਇੱਕ ਇੰਚੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਗੋਲ ਕਰ ਦੋ ਅਤੇ ਇਲਾਚੀ ਦੇ ਬੀਜ ਨੂੰ ਉਪਰ ਪਾਕੇ ਸਜਾ ਦੋ।

## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
* Annotated video recipe illustrates traditional hand-made technique for creating Soan Papdi's crisp multi-layers (filmed at ''Shreya's Sweets'' Hampankatta, Mangalore); ·Permaculturetravel· YouTube Channel 
* Demonstration of modern mechanized equipment in the making of pişmaniye, a related Turkish confection

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਦੇਸਮੰਡ ਟੂਟੂ

**ਦੇਸਮੰਡ ਟੂਟੂ** (ਜਨਮ 7 ਅਕਤੂਬਰ 1932 – 26 ਦਸੰਬਰ 2021) ਇੱਕ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕੀ ਸਮਾਜਸੇਵੀ ਸਨ। ਉਸ ਨੂੰ 1983 ਵਿੱਚ ਨੋਬੇਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

## ਲਿਖਤਾਂ
* *Crying in the Wilderness*, Eerdmans, 1982. ISBN 978-0-8028-0270-5
* *Hope and Suffering: Sermons and Speeches*, Skotaville, 1983. ISBN 978-0-620-06776-8
* *The Words of Desmond Tutu*, Newmarket, 1989. ISBN 978-1-55704-719-9
* *The Rainbow People of God: The Making of a Peaceful Revolution*, Doubleday, 1994. ISBN 978-0-385-47546-4
* *Worshipping Church in Africa*, Duke University Press, 1995. ASIN B000K5WB02
* *The Essential Desmond Tutu*, David Phillips Publishers, 1997. ISBN 978-0-86486-346-1
* *No Future without Forgiveness*, Doubleday, 1999. ISBN 978-0-385-49689-6
* *An African Prayerbook*, Doubleday, 2000. ISBN 978-0-385-47730-7
* *God Has a Dream: A Vision of Hope for Our Time*, Doubleday, 2004. ISBN 978-0-385-47784-0

## ਹਵਾਲੇ
ਤਿੱਬਤ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਖੇਤਰ

**ਤਿੱਬਤ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਸੂਬਾ** (ਤਿੱਬਤੀ: བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་, ਚੀਨੀ:西藏自治区) ਚੀਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸੂਬਾ ਹੈ ਜੋ 1965 ਵਿੱਚ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਤਿੱਬਤ ਖੇਤਰ ਦਾ ਭਾਗ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੀਨ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਸੋਹਾਣਾ

**ਸੋਹਾਣਾ** ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਅਜੀਤਗੜ੍ਹ (ਮੁਹਾਲੀ) ਜ਼ਿਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਿੰਡ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਅਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 20,000 ਹੈ। ਇਹ ਮੁਹਾਲੀ ਦੇ 70 ਸੈਕਟਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

## ਨੇੜਲੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰੀ 
* ਮੁਹਾਲੀ - .1 ਕਿਲੋਮੀਟਰ
* ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ - 5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ
* ਖਰੜ - 12 ਕਿਲੋਮੀਟਰ

## ਧਾਰਮਿਕ ਅਸਥਾਨ 
* ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦਾਂ
* ਮੰਦਿਰ ਮਾਤਾ ਰਾਜ ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੀ
* ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਿਰ
* ਮਸੀਤ
* ਬਦਰੀ ਨਰਾਇਣ ਮੰਦਿਰ

## ਨੇੜਲੇ ਹੋਰ ਭਵਨ ਤੇ ਥਾਵਾਂ 
* ਵਿਕਾਸ ਭਵਨ
* ਵਣ ਵਿਭਾਗ
* ਪੀਸੀਏ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸਟੇਡੀਅਮ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਿੰਡ
ਇੰਡੀਆ'ਸ ਨੈਕਸਟ ਟੌਪ ਮਾਡਲ (ਸੀਜ਼ਨ 1)

ਇੰਡੀਆ’ਸ ਨੈਕਸਟ ਟੌਪ ਮਾਡਲ (ਸੀਜ਼ਨ 1), ਇੰਡੀਆ’ਸ ਨੈਕਸਟ ਟੌਪ ਮਾਡਲ ਕੜੀ ਦੀ ਪਹਿਲਾ ਸੀਜ਼ਨ ਸੀ। ਇਹ ਐਮਟੀਵੀ ਇੰਡੀਆ ਉੱਪਰ 19 ਜੁਲਾਈ 2015 ਨੂੰ ਸੱਤ ਵਜੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ 13 ਮਾਡਲਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਤੀਭਾਗੀਆਂ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 18 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੀ ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਦਾਨਿਆਲ ਕੈਨਟ ਇਸਦੀ ਜੇਤੂ ਰਹੀ। ਉਸਨੂੰ ਜੇਤੂ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਅਤੇ ਮਾਡਲਿੰਗ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦਾ ਕਾਂਟਰੈਕਟ ਮਿਲਿਆ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸਨੂੰ ਫੈਸ਼ਨ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਗਰਾਜ਼ੀਆ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪੰਨੇ ਉੱਪਰ ਨਸ਼ਰ ਹੋਣ ਦਾ ਅਵਸਰ ਨਵਾਜ਼ਿਆ ਗਿਆ।

## ਕਾਸਟ 
### ਪ੍ਰਤੀਭਾਗੀ 
### ਜੱਜ
* ਲੀਜ਼ਾ ਹੇਡਨ – ਮੁੱਖ ਜੱਜ
* ਅਨੁਸ਼ਾ ਡੰਡੇਡਕਰ
* ਡੱਬੂ ਰਤਨਾਨੀ
* ਨੀਰਜ ਗਾਬਾ

## ਨਤੀਜਾ ਟੇਬਲ 
## ਹਵਾਲੇ
ਭੂਟਾਨੀ ਲੋਕ

**ਭੂਟਾਨੀ** ਸ਼ਬਦ ਭੂਟਾਨ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਲਈ ਜਾਂ ਜੌਂਗਖਾ ਭਾਸ਼ਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਇਨ ਐਡਮਜ਼

**ਬ੍ਰਾਇਨ ਐਡਮਜ਼** ()**,** ਇੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫ਼ਰ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਕਈ ਇਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।

## ਜੀਵਨੀ
ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਓਂਟਾਰੀਓ, ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨਾਲ ਪੁਰਤਗਾਲ, ਆਸਟ੍ਰੀਆ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਿਖੇ ਰਿਹਾ।

## ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ
;ਐਲਬਮਾਂ
* *Bryan Adams* (1980)
* *You Want It You Got It* (1981)
* *Cuts Like a Knife* (1983)
* *Reckless* (1984)
* *Into the Fire* (1987)
* *Waking Up the Neighbours* (1991)
* *18 til I Die* (1996)
* *On a Day Like Today* (1998)
* *Spirit: Stallion of the Cimarron* (2002)
* *Room Service* (2004)
* *11* (2008)
* *Tracks of My Years* (2014)
* *Get Up!* (2015)
* *Shine a Light* (2019)
* *Pretty Woman - The Musical* (2022)
* *So Happy It Hurts* (2022)
* *Classic* (2022)
* *Roll with the Punches* (2025)

## ਟੂਰ
* 1981–1982 "You Want It You Got It Tour" (including some dates with Loverboy)
* 1983–1984 "Cuts Like a Knife Tour" (including some dates with Journey and The Police)
* 1984–1985 "Reckless Tour" (including some dates in England and Europe with Tina Turner)
* 1986 "Amnesty International" / "Conspiracy of Hope Tour"
* 1987–1988 "Into The Fire Tour"
* 1991–1993 "Waking Up The World Tour"
* 1993–1994 "So Far So Good Tour" (including some dates with The Rolling Stones)
* 1996–1997 "18 Til I Die Tour"
* 1997–1998 - "Unplugged Tour"
* 1999 "White Elephant Tour" (including some dates with The Rolling Stones)
* 1999–2001 "The Best of Me Tour"
* 2002–2004 "Here I Am Tour"
* 2004–2005 "Room Service Tour" (including some dates with Def Leppard)
* 2005–2008 "Anthology Tour"
* 2008–2009 "11 Tour" / "Acoustic Show" (including some dates with the Foreigner and Rod Stewart)
* 2010–2015 "The Bare Bones Tour" (including some dates for the "*Waking Up The Neighbours* 20th Anniversary Tour 2011–2012" and for the "*Reckless* 30th Anniversary Tour 2014–2015")
* 2016 "Get Up Tour"

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਮਰਦ ਗਾਇਕ
ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ (ਕਵਿਤਰੀ)

**ਤਾਰਾ ਸਿੰਘ** ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਕਵਿਤਰੀ ਹੈ। ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ ਡਾਂਸ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਲਿਖਣ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਸਾਹਿਤਕ ਬਹਿਸਾਂ ਲਈ ਇਨਾਮ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਪੱਤਰ ਮਿਲੇ ਸਨ।

## ਜੀਵਨੀ
ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਕਾਲਜ ਦੇ ਰਸਾਇਣ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਾਰਾ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਜਲਦੀ ਹੀ ਉਸ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਸਟਾਰ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅ ਦੁਆਰਾ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਕਈ ਅਖਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਈ। ਦੋ ਕਾਵਿ-ਪੁਸਤਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 'ਤੇ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਸ਼ੀਲ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਭਰਪੂਰ ਤਾਰੀਫ ਹੋਈ।

## ਰਚਨਾਵਾਂ
### ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ
**ਏਕ ਬੂੰਦ ਕੀ ਪ੍ਯਾਸੀ* 
**ਸਿਸਕ ਰਹੀ ਦੁਨਿਯਾ* 
**ਹਮ ਪਾਨੀ ਮੇਂ ਭੀ ਖੋਜਤੇ ਰੰਗ*
* *ਏਕ ਪਾਲਕੀ ਚਾਰ ਕਹਾਰ* 
* *ਸਾਂਝ ਭੀ ਹੁਈ ਤੋ ਕਿਤਨੀ ਧੁੰਧਲੀ* 
* *ਏਕ ਦੀਪ ਜਲਾ ਲੇਨਾ* 
* *ਰਜਨੀ ਮੇਂ ਭੀ ਖਿਲੀ ਰਹੂੰ ਕਿਸ ਆਸ ਪਰ*
**ਅਬ ਤੋ ਠੰਢੀ ਹੋ ਚਲੀ ਜੀਵਨ ਕੀ ਰਾਖ*
**ਯਹ ਜੀਵਨ ਪ੍ਰਾਤ: ਸਮੀਰਣ-ਸਾ ਲਘੁ ਹੈ ਪ੍ਰਿਯੇ* 
**ਤਮ ਕੀ ਧਾਰ ਪਰ ਡੋਲਤੀ ਜਗਤੀ ਕੀ ਨੌਕਾ* 
**ਵਿਸ਼ਾਦ ਨਦੀ ਸੇ ਉਠ ਰਹੀ ਧ੍ਵਨਿ*
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ
ਮਹਿਲੋਗ ਰਿਆਸਤ

**ਮਹਿਲੋਗ ** ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਆਸਤ ਸੀ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਹੁਣ ਅਜੋਕੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।1940 ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਵੱਸੋਂ 8,631 ਅਤੇ ਖੇਤਰਫਲ 49 ਵਰਗ .ਕਿ.ਮੀ ਸੀ। ਇਹ ਕਸੌਲੀ ਤੋਂ 14 ਕਿ.ਮੀ.ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਇਸਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸੋਲਨ ਜਿਲੇ ਦਾ ਪਿੰਡ ਪੱਟਾ ਸੀ ਜੋ ਸ਼ਿਮਲਾ ਤੋਂ 53 ਕਿ.ਮੀ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

15 ਅਪ੍ਰੈਲ 1948 ਨੂੰ ਮਹਿਲੋਗ ਰਿਆਸਤ ਨੂੰ ਆਜਾਦ ਭਾਰਤਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ ਰਾਜ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। 
## ਇਤਿਹਾਸ 
ਮਹਿਲੋਗ ਰਿਆਸਤ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ 1183 ਵਿੱਚ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਦੇ ਸ਼ਾਸ਼ਕ ਕਾਲਕਾ ਦੇ ਕੋਲ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਮੁਹੰਮਦ ਗੌਰੀ ਦੇ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਰਾਜੇ ਪੱਟਾ ਵਿਖੇ ਆ ਗਏ ਅਤੇ ਮਹਿਲੋਗ ਰਿਆਸਤ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਰਿਆਸਤ ਵਿੱਚ 193 ਪਿੰਡ ਸਨ ਅਤੇ ਅਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਇਸ ਰਿਆਸਤ ਵਿੱਚ 300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਿੰਡ ਸਨ ਅਤੇ ਇਹ ਸ਼ਿਮਲਾ ਰਿਆਸਤੀ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰਿਆਸਤ ਸੀ।ਇਹ ਰਿਆਸਤ 1803 ਤੋਂ 1815 ਤੱਕ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਗੋਰਖਾ ਰਾਜ ਅਧੀਨ ਰਹੀ। 
ਅਜ਼ਾਦੀ ਸਮੇਂ ਜਦ ਇਸ ਰਿਆਸਤ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਸ ਦੀ ਵੱਸੋਂ 15 ਹਜ਼ਾਰ ਦੇ ਕਰੀਬ ਅਤੇ ਰਕਬਾ 123 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸੀ।
### ਠਾਕਰ 

File:Milestone of establishment of Palace and fort of Mahlog State, under Simla Hill States,Himachal Pradesh,India.jpg|ਮਹਿਲੋਗ ਦੇ ਸ਼ਾਹੀ ਮਹਿਲ ਸ਼ਿਲਾਲੇਖ

File:List of rulers of Mahlog State, under Simla Hill States,Himachal Pradesh,India.jpg|ਮਹਿਲੋਗ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਸ਼ਾਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 

*.... - 1801 ਨਾਹਰ ਚਾਂਦ (d. 1801)
*1801 - 1803 ਸੰਸਾਰ ਚਾਂਦ (ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ) (d. 1849)
*1803 - 1815 ਨੇਪਾਲ ਵਲੋਂ ਕਬਜ਼ਾ 
*1815 - 1849 ਸੰਸਾਰ ਚਾਂਦ (ਦੂਜੀ ਵਾਰ) (s.a.) 
*1849 - 1880 ਦਲੀਪ ਚਾਂਦ (b. 1829 - d. 1880) 
*16 ਮਈ 1880 - 16 ਸਤੰਬਰ 1902 ਰਘੂਨਾਥ ਚਾਂਦ (b. 1861/66 - d. 1902) (personal style Rana) 
*1902 - 16 ਦਸੰਬਰ 1934 ਦੁਰਗਾ ਚਾਂਦ (b. 1898 - d. 1934) 
*16 ਦਸੰਬਰ 1934 - 15 ਅਗਸਤ 1947 ਨਰਿੰਦਰ ਚਾਂਦ (b. 1921 - d. 2011) 
*16 ਦਸੰਬਰ 1934 - 1942 .... -Regent

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
https://books.google.co.in/books?id=ayYbAvECXQwC&pg=PA249&lpg=PA249&dq=Mehlog+History&source=bl&ots=08cGcBzFGn&sig=L7br_Pnri0tUBo6KQikQuGCwJFU&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwi2nbT1mfXOAhUiT48KHTDeB38Q6AEIKDAB#v=onepage&q=Mehlog%20History&f=false
## ਤਸਵੀਰਾਂ 

File:Palace and fort of Mahlog State, under Simla Hill States,Himachal Pradesh,India.jpg|ਮਹਿਲੋਗ ਰਿਆਸਤ, ਮਹਿਲ 
File:Palace of Mahlog State under Simla Hill States Superintendency of the Punjab States Agency,Himachal Pradesh,India.jpg|ਮਹਿਲ
File:Architecture style of Mahlog State, under Simla Hill States,Himachal Pradesh,India.jpg|ਇਮਾਰਾਤ੍ਸਾਜੀ ਨਮੂਨਾ 
File:Wood work art style,enterance door of Mahlog palace, under Simla Hill States,Himachal Pradesh,India.jpg|ਲਕੜ ਕਲਾਕਾਰੀ ਨਮੂਨਾ 
File:Wood work art style,windows of Mahlog palace, under Simla Hill States,Himachal Pradesh,India.jpg|ਲਕੜ ਕਲਾਕਾਰੀ ਨਮੂਨਾ 
File:Photo of Rana Narinder Chand at Aitchison college Lahor, the last ruler of Mhlog State,under Simla Hill States,Himachal Pradesh,India.jpg|ਲਾਹੌਰ ਦੇ Aitchison College ਵਿਖੇ ਮਹਿਲੋਗ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਆਖਰੀ ਰਾਜਾ (ਦੂਜੀ ਪਾਲ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ) ਨਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹੋਰ

File:Photo of Rana Narinder Chand,6th in 2nd row,at Aitchison college Lahor, the last ruler of Mhlog State,under Simla Hill States,Himachal Pradesh,India.jpg|ਲਾਹੌਰ ਦੇ Aitchison College ਵਿਖੇ ਮਹਿਲੋਗ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਆਖਰੀ ਰਾਜਾ (ਦੂਜੀ ਪਾਲ ਵਿੱਚ 6ਵੇਂ) ਨਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹੋਰ

## ਹਵਾਲੇ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
ਅਵਿਲੋਕਤੇਸ਼ਵਰ

**ਅਵਿਲੋਕਤੇਸ਼ਵਰ** (, THL: *Chenrézik*) ਇੱਕ ਬੋਧੀਸਤਵਾ ਜਾਂ ਬੁੱਧ ਦਾ ਅਵਤਾਰ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਨੂਨਾਤਕ

, on the coast of Victoria Land, Antarctica]]
 and now exposed]]
**ਨੂਨਾਤਕ** (nunatak) ਕਿਸੇ ਹਿਮਾਨੀ (ਗਲੇਸ਼ਿਅਰ), ਹਿਮਚਾਦਰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਬਰਫ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਢਕੇ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬਰਫ-ਰਹਿਤ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਪਥਰੀਲਾ ਪਹਾੜ, ਚੱਟਾਨ ਜਾਂ ਪਹਾੜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਹਿਮਾਨੀ ਟਾਪੂ (glacial islands) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਹਿਮ ਅਤੇ ਬਰਫ ਨਾਲ ਢਕੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਥਾਨ ਅਕਸਰ ਹੋਰ ਸਥਾਨਾਂ ਵਰਗਾ ਦਿਸਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨੂਨਾਤਕਾਂ ਨੂੰ ਸਥਾਨ-ਪਹਿਚਾਣ ਅਤੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨੂਨਾਤਕਾਂ ਉੱਤੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਬਰਫ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਕਸਰ ਹੋਰ ਸਥਾਨਾਂ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਖੋਹ ਬੈਠਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵਾਸਸਥਾਨ ਵੱਖ ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

ਨੂਨਾਤਕ ਸ਼ਬਦ ਗ੍ਰੀਨਲੈਂਡਕ ਮੂਲ ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ 1870ਵਿਆਂ ਤੋਂ ਵਰਤੀਂਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟਾਪੂ
ਰੂਹਨਾਮਾ

**ਰੂਹਨਾਮਾ** ਤੁਰਕਮੇਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਪਰਮੁਰਾਤ ਨਿਆਜ਼ੋਵ ਵੱਲੋਂ ਲਿਖੀ ਗਈ ਰੂਹਾਨੀ ਗਿਆਨ ਸਬੰਧੀ ਇੱਕ ਵਿਵਾਦਿਤ ਕਿਤਾਬ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਿਤਾਬਾਂ
ਸਫ਼ਰ ਮੁਰਾਦ ਆਤਾਏਵਿਚ ਨਿਆਜ਼ੋਵ

**ਸਫ਼ਰ ਮੁਰਾਦ ਆਤਾਏਵਿਚ ਨਿਆਜ਼ੋਵ** (, ) ਤੁਰਕਮੇਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਰੂਹਨਾਮਾ ਨਾਂਅ ਦੀ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਵੀ ਲਿਖੀ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2006
ਤ੍ਰਿਪਤਾ ਕੇ ਸਿੰਘ

**ਤ੍ਰਿਪਤਾ ਕੇ ਸਿੰਘ** ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਹੋਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ਦੀ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। 

## ਕੁਝ ਕਹਾਣੀਆਂ
* *ਇਕ ਦਿਨ*
**ਭਲਾ ਆਦਮੀ*
**ਕੰਧ ਤੇ ਟੰਗਿਆ ਸਕੈੱਚ*

## ਕਿਤਾਬਾਂ
**ਇਕ ਦਿਨ* (ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀਕਾਰ
ਲਾਮਾ

right|thumb|ਤਿੱਬਤ ਦੇ ਇੱਕ ਮਠ ਵਿੱਚ, ਕੁਝ ਲਾਮੇ ਵਿਚ ਧਾਰਮਿਕ ਸਵਾਲਾਂ ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।
**ਲਾਮਾ** ਤਿੱਬਤੀ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੇ ਕਿਸੇ ਸਾਧੂ ਜਾਂ ਧਰਮ ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਤਿਕਾਰ ਵਿਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਮ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ। ਲਾਮਾ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਦੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਪੰਚੇਨ ਲਾਮਾ,ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ, ਕਰਮਾਪਾ ਲਾਮਾ ਆਦਿ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਹਾਨੀ ਗੁਰੂ
ਕਰਮਾਪਾ ਲਾਮਾ

**ਕਰਮਾਪਾ ਲਾਮਾ** (,  ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੀ ਕਾਗਯੂ (བཀའ་བརྒྱུད, ) ਸੰਪਰਦਾ ਦਾ ਮੁਖੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਤਿੱਬਤ ਤੋਂ ਜਲਾਵਤਨੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਰਮਾਪਾ ਦਾ ਟਿਕਾਣਾ ਹੁਣ ਸਿੱਕਮ ਦੀ ਰੁਮਤੇਕ ਮੌਨੈਸਟਰੀ ਵਿਖੇ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਮਾਪਾ
ਰੋਹਿੰਗਿਆ ਭਾਸ਼ਾ

**ਰੋਹਿੰਗਿਆ ਭਾਸ਼ਾ** ਮਿਆਂਮਾਰ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਰਖੀਨੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ।ਇਹ ਬੰਗਾਲੀ-ਅਸਾਮੀ ਸ਼ਾਖਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਪੂਰਬੀ ਇੰਡੋ-ਆਰੀਅਨ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਗੁਆਂਢੀ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਚਿਟਾਗੋਨੀਅਨ ਭਾਸ਼ਾ ਨਾਲ ਨੇੜਿਓਂ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। ਰੋਹਿੰਗਿਆ ਅਤੇ ਚਿਟਾਗੋਨੀਅਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ਦੀ ਆਪਸੀ ਸਮਝਦਾਰੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਕਿਮ ਜੌਂਗ ਉਨ

**ਕਿਮ ਜੌਂਗ ਉਨ** (; ; ਕੋਰੀਆਈ ਵਰਕਰਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦਾ ਸਰਵਉੱਚ ਮੁਖੀ ਹੈ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1980
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੌਮੀ ਆਗੂਆਂ ਦੇ ਬੱਚੇ
ਹੇਲੇਨ ਵਿਲਸ

**ਹੇਲੇਨ ਵਿਲਸ ਮੂਡੀ** ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨ ਸੀ। ਉਹ 9 ਸਾਲ: 1927–33, 1935 ਅਤੇ 1938 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਰਹੀ ਸੀ। ਵਿਲਸ ਨੇ ਕੁੱਲ 31 ਗਰੈਂਡ ਸਲੈਮ ਜਿੱਤੇ ਹਨ ਜਿਸਦੇ ਵਿੱਚੋਂ 19 ਸਿੰਗਲਸ ਟਾਈਟਲ ਹਨ। ਵਿਲਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਮਹਾਨ ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਲਸ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਪਹਿਲੀ ਅਥਲੀਟ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਇਸ ਖੇਡ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੌਰਨਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਈ।

## ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਉਸ ਦਾ ਜਨਮ 6 ਅਕਤੂਬਰ, 1905 ਨੂੰ ਹੈਲਨ ਨਿਊਗਟਨ ਵਿਲਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸੈਨ ਫ੍ਰਾਂਸਿਸਕੋ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੈਂਟਰਵਿਲੇ, ਅਲਾਮੇਡਾ ਕਾਉਂਟੀ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ (ਹੁਣ ਫਰੀਮਾਂਟ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਅਲਮੇਡਾ ਕਾਉਂਟੀ ਇਨਫਰਮਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਸਰਜਨ ਕਲੇਰੈਂਸ ਏ. ਵਿਲਸ ਅਤੇ ਕੈਥਰੀਨ ਐਂਡਰਸਨ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਬੱਚੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਬੀ.ਐਸ. ਬਰਕਲੇ ਵਿਖੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ 1 ਜੁਲਾਈ 1904 ਨੂੰ ਯੋਲੋ ਕਾਉਂਟੀ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਬਾਇਰਨ, ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਬਾਇਰਨ ਹੌਟ ਸਪ੍ਰਿੰਗਜ਼ ਰਿਜੋਰਟ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਟੈਨਿਸ ਖੇਡ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦੀ ਸੀ।

ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਸੀ। ਦਸੰਬਰ 1917 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਨ ਐਕਸਪੀਡੀਸ਼ਨਰੀ ਫੋਰਸਿਜ਼ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬਰਲਿੰਗਟਨ, ਵਰਮੋਂਟ ਵਿੱਚ ਬਿਸ਼ਪ ਹੌਪਕਿੰਸ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਕਰਵਾਇਆ। ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ I ਖਤਮ ਹੋਇਆ ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਵਾਪਸ ਉੱਤਰੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ, ਬਰਕਲੇ ਚੱਲਿਆ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਾਈਵ ਓਕ ਪਾਰਕ ਦੇ ਨੇੜੇ ਨਿਵਾਸ ਕੀਤਾ। ਵਿਲਜ਼ ਨੇ ਅੰਨਾ ਹੈੱਡ ਸਕੂਲ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਡੇਅ ਅਤੇ ਬੋਰਡਿੰਗ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਨੌਵੀਂ-ਗਰੇਡ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥਣ ਵਜੋਂ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ 1923 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਕਲਾਸ ਦੇ ਸਿਖਰ 'ਤੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਵਿਲਸ ਨੇ ਫਿਰ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਬਰਕਲੇ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ 1925 ਵਿੱਚ ਫਾਈ ਬੀਟਾ ਕਾਪਾ ਸਨਮਾਨ ਸਮਾਜ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਈ।

ਜਦੋਂ ਉਹ ਅੱਠ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਟੈਨਿਸ ਰੈਕੇਟ ਖਰੀਦਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਲਮੇਡਾ ਕਾਉਂਟੀ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਲਾਈਵ ਓਕ ਪਾਰਕ ਵਿੱਚ ਡਰਟ ਕੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ। ਟੈਨਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਲਸ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੇ ਸਟਨ, ਬਿਲ ਜੌਹਨਸਟਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਖਾਸ ਪਸੰਦੀਦਾ, ਮੌਰੀਸ ਮੈਕਲੌਫਲਿਨ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਮੈਚ ਦੇਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਗਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਅਗਸਤ 1919 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਟੈਨਿਸ ਕੋਚ ਵਿਲੀਅਮ "ਪੌਪ" ਫੁਲਰ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਬਰਕਲੇ ਟੈਨਿਸ ਕਲੱਬ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਦੋਸਤ ਸੀ। 1920 ਦੀ ਬਸੰਤ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਸਟਰੋਕ, ਫੁਟਵਰਕ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤੀਆਂ 'ਤੇ ਚਾਰ ਵਾਰ ਯੂਐਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਖਿਤਾਬ ਦੀ ਜੇਤੂ ਹੇਜ਼ਲ ਹੌਟਕਿਸ ਵਾਈਟਮੈਨ ਨਾਲ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਲਈ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ।

## ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਲਸ
### ਸਿੰਗਲਸ: 1 (1 ਸੋਨ ਤਗਮਾ)
### ਡਬਲਸ: 1 (1 ਸੋਨ ਤਗਮਾ)
## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆਂ
*ਵਿੰਬਲਡਨ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ
*ਨਿਊ ਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼
*ਹੇਲੇਨ ਵਿਲਸ ਸੰਸਥਾ
*ਜੁਲਾਈ 26, 1926 ਟਾਈਮ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਕਵਰ 
*ਜੁਲਾਈ 1, 1929 ਟਾਈਮ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਕਵਰ 
*8/19/1923 ਲੇਖ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1905
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਟੈਨਿਸ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਖਿਡਾਰੀ
ਕੋਰੀਆਈ ਵਰਕਰਜ਼ ਪਾਰਟੀ

**ਕੋਰੀਆਈ ਪੀਪਲਜ਼ ਪਾਰਟੀ** ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ
ਰੋਡੌਂਗ ਸਿਨਮੁਨ

**ਰੋਡੌਂਗ ਸਿਨਮੁਨ** ਕੋਰੀਆਈ ਵਰਕਰਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਬੁਲਾਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਅਖਬਾਰ ਹੈ।
ਕਰਤਾਰਪੁਰ, ਭਾਰਤ

**ਕਰਤਾਰਪੁਰ** ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਦੇ ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਜਲੰਧਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੇ ਦੋਆਬਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਪੰਜਵੇਂ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।

## ਭੂਗੋਲ 
ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਧਰਤੀ ਦੀ [//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?pagename=Kartarpur%2C_India&params=31.44_N_75.5_E_ 31°26′N 75°30′E﻿ / ﻿31.44°N 75.5°E﻿ / 31.44; 75.5] ਸਥਿਤੀ ਉੱਪਰ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਔਸਤ ਤਲ ਤੋਂ ਉਚਾਈ 228 ਮੀਟਰ ਹੈ। ਇਹ ਜਲੰਧਰ ਤੋਂ 15 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਹੈ ਅਤੇ ਜੀਟੀ ਰੋਡ ਉੱਪਰ ਹੈ।

## ਆਂਕੜੇ 
2001 ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੀ ਕੁਲ ਵਸੋਂ 25,152 ਹੈ। ਮਰਦ ਕੁੱਲ ਵਸੋਂ ਦਾ 54% ਅਤੇ ਔਰਥ 46% ਬਣਦੇ ਹਨ। ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 69% ਬਣਦੀ ਹੈ। ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਨੂੰ 14 ਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

## ਸਿੱਖਿਆ 
ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਦੇ ਕਾਲਜ:
* ਐਮਜੀਐਸਐਮ ਜਨਤਾ ਕਾਲਜ, ਕਰਤਾਰਪੁਰ
* ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਕਰਤਾਰਪੁਰ
ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਨਾਂ:
* ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ
* ਆਰਿਆ ਗਰਲਸ ਹਾਈ ਸਕੂਲ
* ਦਸ਼ਮੇਸ਼ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ਖੁਸਰੋਪੁਰ
* ਡੀਏਵੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸਕੈਂਡਰੀ ਸਕੂਲ
* ਸੰਤ ਬਾਬਾ ਓਕਾਰ ਨਾਥ ਸੀਨੀਅਰ ਸਕੈਂਡਰੀ ਸਕੂਲ, ਕਾਲਾ ਬਾਹੀਆਂ
* ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸਕੈਂਡਰੀ ਸਕੂਲ
* ਐਸ. ਡੀ. ਹਾਈ ਸਕੂਲ
* ਸੇਂਟ ਫ੍ਰਾਸਿਸ ਕਾਨਵੈਂਟ ਸਕੂਲਸੇਂਟ ਸੋਲਜਰ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ
* ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸਕੈਂਡਰੀ ਸਕੂਲ
* ਆਰਿਆ ਮਾਡਲਸ ਸਕੂਲ
* ਦਇਆਨੰਦ ਮਾਡਲਸ ਸਕੂਲ

## ਧਾਰਮਿਕ ਅਸਥਾਨ 
ਗੁਰਦੁਆਰਿਆ ਦੇ ਨਾਂ:
* ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ਼੍ਰੀ ਥਮਜੀ ਸਾਹਿਬ
* ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ ਜੀ
* ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਈ ਭਾਗੋ ਜੀ
* ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ਼੍ਰੀ ਗੰਗਸਰ ਸਾਹਿਬ
*ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਟਾਹਲੀ ਸਾਹਿਬ
* ਕਿਲਾ ਕੋਠੀ (ਇੱਥੇ ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ ਪਿਆ ਹੈ।)
ਮੰਦਿਰਾਂ ਦੇ ਨਾਂ:
* ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਰਵਿਦਾਸ ਮੰਦਿਰ ਆਰਿਆ ਨਗਰ
* ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਾਤਾ ਚਿੰਤਪੁਰਨੀ ਮੰਦਿਰ
* ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਗੁਰਮੁਖ ਦਾਸ ਜੀ
* ਸ਼ਿਵ ਮੰਦਿਰ
* ਡੇਰਾ ਬਾਬਾ ਓਕਾਰ ਨਾਥ 

## ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਲੰਧਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ
ਕੁਥਾਰ ਰਿਆਸਤ

**ਕੁਥਾਰ ** ਬਰਤਾਨੀਆ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਰਿਆਸਤ ਸੀ ਜੋ ਹੁਣ ਅਜੋਕੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਜਾਬ ਸਟੇਟ ਏਜੰਸੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਇਹ ਰਿਆਸਤ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਹ 1803 ਤੋਂ 1815 ਤੱਕ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਅਧੀਨ ਰਹੀ। ਇਸ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਰਾਜੇ *ਰਾਣਾ* ਦੇ ਖਿਤਾਬ ਨਾਲ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। 
## ਇਤਿਹਾਸ 
ਕੁਥਾਰ ਰਿਆਸਤ ਦਾ ਖੇਤਰਫਲ 50 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਸਦੀ ਵਸੋਂ 10 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।

## ਰਾਣਾ ਸ਼ਾਸ਼ਕ 
* ... - 1803 ਗੋਪਾਲ ਸਿੰਘ 
* 1815 - 1858 ਭੂਪ ਸਿੰਘ 
* 1858 - 1896 ਜੈ ਸਿੰਘ 
* 1896 - 1930 ਜਗਜੀਤ ਸਿੰਘ 
* 1930 - 15 ਅਗਸਤ 1947 ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਚਾਂਦ  (b. 1905)
## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
ਦਾ ਪ੍ਰਿੰਸਲੀ ਹਾਊਸ ਆਫ਼ ਕੁਥਾਰ
http://www.himachaltouristguide.com/index.php/forts-and-palaces/solan/the-nauni-fort

## ਤਸਵੀਰਾਂ

File:Entrance of palace of Kuthar Princely State,Himachal Prades,India.jpg|ਕੁਥਾਰ ਮਹਿਲ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦਵਾਰ

File:A view 0f palace of Kuthar Princely State,Himachal Prades,India.jpg|ਕੁਥਾਰ ਮਹਿਲ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼
File:Architect of and art work of palace of Kuthar Princely State,Himachal Prades,India.jpg|ਇਮਾਰਤ੍ਸਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਕੰਧ ਕਲਾ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
ਅਹੁਦੇਦਾਰ

**ਅਹੁਦੇਦਾਰ** ਅਹੁਦੇ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਧਾਰਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਕਿਸੇ ਚੋਣ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਲਈ ਚੋਣ ਵਿੱਚ, ਅਹੁਦੇਦਾਰ ਉਹ ਵਿਅਕਤੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਚੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ 'ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਦੁਬਾਰਾ ਚੋਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ। ਕੁਝ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਦਫਤਰ ਜਾਂ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਚੋਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਕੋਈ ਅਹੁਦਾਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ (ਉਦਾਹਰਣ; ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਚੋਣ ਵਿਭਾਗ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ), ਜਿਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਦਫਤਰ ਜਾਂ ਅਹੁਦੇ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਜਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ, ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਅਹੁਦੇਦਾਰ ਦੇ ਚੋਣ ਨੂੰ ਇੱਕ **ਖੁੱਲੀ ਸੀਟ** ਜਾਂ **ਖੁੱਲੀ ਮੁਕਾਬਲਾ** ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਉਦਹਾਰਣ ਵਜੋ ਜੋ ਬਾਈਡਨ 2021 ਤੋ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਕੋਰੀਆਈ ਪੀਪਲਜ਼ ਆਰਮੀ

**ਕੋਰੀਆਈ ਪੀਪਲਜ਼ ਆਰਮੀ** (ਹੰਗੁਲ: ; ''Chosŏn inmin'gun) ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਫੌਜ ਹੈ, ਜੋ ਸੌਂਗੁਨ ਸਿਧਾਂਤ ਹੇਠ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਰਵਉੱਚ ਕਮਾਂਡਰ ਕਿਮ ਜੌਂਗ ਉਨ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਫੌਜ
ਜੂਚੇ

***ਜੂਚੇ*** ( ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਸ੍ਵੈ-ਨਿਰਭਰਤਾ ਹੈ, ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਸਿਧਾਂਤ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਮਿਊਨਿਜ਼ਮ
ਸੌਂਗੁਨ

**ਸੌਂਗੁਨ** ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦਾ ਹਥਿਆਰਬੰਦੀ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ ਹੈ।
## ਤਸਵੀਰਾਂ 

File:North Korea - Army and women soldiers (5015260495).jpg|thumb|ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾ ਫੌਜੀ

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਿਆਸੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਿਧਾਂਤ
ਕਿਮ ਜੌਂਗ ਇਲ

**ਕਿਮ ਜੌਂਗ ਇਲ** ਉੱਤਰੀ ਕੋਰੀਆ ਦਾ 1994 ਤੋਂ 2011 ਤੱਕ ਸਰਵਉੱਚ ਲੀਡਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਅਹੁਦਾ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਕਿਮ ਜੌਂਗ ਉਨ ਨੇ ਸਾਂਭਿਆ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2011
ਥੇਰੇਸਾ ਮੇਅ

**ਥੇਰੇਸਾ ਮੇਅ** (ਜਨਮ 1 ਅਕਤੂਬਰ 1956) ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹਨ   ਜਿਨ੍ਹਾ ਨੇ 2016 ਤੋ 2019 ਤੱਕ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵਜੋ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਪਾਰਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਉਹ 1997 ਤੋਂ ਮੇਡਨਹੈਡ ਸੀਟ ਤੋਂ ਸਾਂਸਦ ਹਨ। ਉਹ ਮਾਰਗਰੈੱਟ ਥੈਚਰ ਤੋ ਬਾਅਦ ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੀ ਦੂਜੀ ਮਹਿਲਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸਨ। ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਡੇਵਿਡ ਕੈਮਰੂਨ ਨੇ ਰੈਫ਼੍ਰੈਂਡਮ ਰਾਹੀਂ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਪਦ ਤੋਂ ਇਸਤੀਫਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 24 ਜੁਲਾਈ 2019 ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਤੋ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਪਦ ਤੋ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਬੋਰਿਸ ਜਾਨਸਨ ਉਹਨਾਂ ਤੋ ਬਾਅਦ ਯੂਨਾਈਟਡ ਕਿੰਗਡਮ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ।

## ਹਵਾਲੇ
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
*Constituency website of Theresa May MP
*Profile at the Conservative Party website

*

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1956
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਥੇਰੇਸਾ ਮੇਅ
ਮਾਈਕ ਪੈਂਸ

'''ਮਾਈਕਲ ਰੀਚਰਡ 'ਮਾਈਕ' ਪੈਂਸ''' ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 2017 ਤੋ 2021 ਤੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ 48ਵੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਜੋ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ, ਇਸ ਤੋ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਇੰਡੀਆਨਾ ਸੂਬੇ ਦਾ 50ਵੇ ਗਵਰਨਰ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਹ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1959
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ
ਕਾਰਲਾ ਬ੍ਰੂਨੀ

**ਕਾਰਲਾ ਬ੍ਰੂਨੀ ਸਾਰਕੋਜ਼ੀ** ਇੱਕ ਇਤਾਲਵੀ-ਫ਼੍ਰੈਂਚ ਮੌਡਲ ਅਤੇ ਗਾਇਕਾ ਹੈ। ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਨਿਕੋਲਸ ਸਾਰਕੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1967
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਦਹੀਂ ਵੜਾ

**ਦਹੀਂ ਵੜਾ** ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਪਰਸਿੱਧ ਵਿਅੰਜਨ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਦਹੀਂ ਵਿੱਚ ਵਾਦੇ ਨੂੰ ਪਿਓ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

## ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ
# ਉੜਦ ਦਾਲ, ਹਰੀ ਮਿਰਚ, ਅਦਰੱਕ, ਨਮਕ ਅਤੇ 1/4 ਕੱਪ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਮਿਕਸੀ ਵਿੱਚ ਪਾਕੇ ਪੇਸਟ ਬਣਾ ਲੋ।
# ਫੇਰ ਘੋਲ ਨੂੰ 6 ਅਲੱਗ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਲੋ।
# ਹੁਣ ਕੜਾਹੀ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਗਰਮ ਕਰਕੇ 3 ਵੜੇ ਤਲ ਲੋ ਜੱਦ ਤੱਕ ਉਹ ਸੁਨਹਿਰੇ ਹੋ ਜਾਣ।
# ਹੁਣ ਕਾਗਜ਼ ਤੇ ਰੱਖ ਦੋ।
# ਦਹੀਂ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਲੋ।
# ਹੁਣ ਕਟੋਰੀ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਲੇਕੇ ਵੜੇ ਨੂੰ 15 ਮਿੰਟ ਸੋਕੋ।
# ਹੁਣ ਇੰਨਾਂ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਡ ਕੇ ਉੰਗਲੀ ਨਾਲ ਵੱਧ ਪਾਣੀ ਕੱਡ ਦੋ।
# ਹੁਣ ਇਸਦੇ ਉਪਰ ਮਿੱਠਾ ਦਹੀਂ ਪੜੋ।
# ਮਿਰਚ ਦਾ ਪਾਉਡਰ, ਖਜੂਰ ਇਮਲੀ ਦੀ ਚਟਨੀ, ਜੀਰਾ ਅਤੇ ਕਾਲਾ ਲੂਣ ਪਾਕੇ ਸਜਾਓ।

File:Dahi Masala Vada.JPG|
File:Dahi Vada or Dahi Bhalla.JPG|

watch?v=yM1gvS3_GVo Demonstration of modern mechanized equipment] in the making of pişmaniye, a related Turkish confection

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼ੈਰਿਲ ਕੋਲ

**ਸ਼ੈਰਿਲ ਕੋਲ** ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਗਾਇਕਾ ਹੈ।

## ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ
**3 Words* (2009)
**Messy Little Raindrops* (2010)
**A Million Lights* (2012)
**Only Human* (2014)

## ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਇਨਾਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1983
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਯੂਨਸ ਜਾਫਰੀ

**ਯੂਨਸ ਜਾਫਰੀ** (ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ:Yunus Jaffery 1930 - 29 ਅਗਸਤ 2016)ਦਿੱਲੀ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਦਵਾਨ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਅਪਣੀ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦਿੱਲੀ ਕਾਲਜ (ਹੁਣ ਜ਼ਾਕਿਰ ਹੁਸੈਨ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ) ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। 1960 ਵਿਚ ਉਹਨਾਂ ਤੇਹਰਾਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਫ਼ਾਰਸੀ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। 

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਾਰਸੀ ਲੇਖਕ
ਆਈ.ਓ.ਐਸ 10

**ਆਈ.ਓ.ਐਸ 10**, ਐਪਲ ਦਾ ਇੱਕ ਆਪਰੇਟਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਹੈ। ਆਈ.ਓ.ਐਸ 9 ਦੀ ਕਾਮਯਾਬੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਈ.ਓ.ਐਸ 10 ਆਪਰੇਟਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਐਪਲ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡੀ ਰੀਲਿਜ਼ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਸੂਚਨਾ ਡਬਲਯੁ.ਡਬਲਯੁ.ਡੀ.ਸੀ. ਨੇ 13 ਜੂਨ 2016 ਨੂੰ ਇਸਦੀ ਰੀਲਿਜ਼ਿੰਗ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਐਪਲ ਇਸ ਆਪਰੇਟਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ 13 ਸਤੰਬਰ, 2016 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸੀ।
## ਫੋਟੋ ਗੈਲਰੀ

File:IOS 10 Lockscreen.PNG|thumb|ਆਈ.ਓ.ਐਸ 10 ਲਾਕ ਸਕ੍ਰੀਨ

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਈ.ਓ.ਐਸ (ਐਪਲ)
ਸੀ ਬੈਟਰੀ

thumb|ਸੀ ਬੈਟਰੀ
 **ਸੀ ਬੈਟ**ਰੀ ਜਾ ਫਿਰ **ਆਰ****14 **ਬੈਟਰੀ** **ਮਿਆਰੀ** **ਆਕਾਰ ਦੀ ਬੈਟਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਮੱਧ-ਨਿਕਾਸ ਉਪਕਰਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਖਿਡੌਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

## ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ 
right|thumb|ਡੀ, ਸੀ, ਏਏ, ਏਏਏ, ਏਏਏਏ, 9-ਵੋਲਟ ਬੈਟਰੀਆਂ
ਇੱਕ ਆਮ ਸੀ ਬੈਟਰੀ ਦੀ ਲੰਬਾਈ 50 ਮਿਲੀਮੀਟਰ  (1.97 ਇੰਚ) ਅਤੇ ਡਾਇਆਮੀਟਰ 26.2 ਮਿਲੀਮੀਟਰ (1.03 ਇੰਚ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ.

## ਹੋਰ ਨਾਮ 
* ਯੂ11 (ਬ੍ਰਿਟੇਨ)
* ਐਮਐਨ1400
* ਐਮਐਕਸ1400
* ਬੇਬੀ 
* ਕਿਸਮ 343 (ਰੂਸ)
* ਬੀਏ-42 
* ਯੂਐਮ 2 (ਜੇਆਈਐਸ)
* #2 (ਚੀਨ)
* 6135-99-199-4779 
* 6135-99-117-3212 
* ਐਚਪੀ-11
* ਮੇਜ਼ਾ ਤੋਰਕਿਆ (ਇਟਲੀ)
* ਪੀਲਾ ਮੈਡੀਆਨਾ (ਅਰਜਨਟੀਨਾ)

## ਹਵਾਲੇ 

## ਬਾਹਰੀ ਜੋੜ 
* Brand Neutral Drawing Of Alkaline C Battery Based On ANSI Specifications
* Brand Neutral Drawing Of NiCd C Battery Based On ANSI Specifications 
* Brand Neutral Drawing Of NiMH C Battery Based On ANSI Specifications 
* Brand Neutral NiCd Batteries ANSI Specifications
* A datasheet for a C size battery: 
* Duracell Overview Of Primary Alkaline Manganese Dioxide Systems 
* Energizer C Size Battery Specification for Alkaline Cell

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੈਟਰੀ ਸ਼ਕਲਾਂ
ਇਸਲਾਮ ਕਰੀਮੋਵ

**ਇਸਲਾਮ ਕਰੀਮੋਵ**(ਉਜ਼ਬੇਕ: ; ; 30 ਜਨਵਰੀ 1938 – 2 ਸਤੰਬਰ 2016) ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸਨ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਉੱਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਰਹੇ।
ਕਰਿਮੋਵ ਦਾ ਜਨਮ ਸਮਰਕੰਦ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ 1941 ਵਲੋਂ 1945 ਤੱਕ ਉਹ ਯਤੀਮਖ਼ਾਨਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਹੇ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨਿਅਰਿੰਗ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। 31 ਅਗਸਤ 1991 ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਜਬੇਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਆਜਾਦ ਰਾਸ਼ਟਰ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਪਦ ਦਾ ਚੋਣ 86 % ਮਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਜਿੱਤੀਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਵਿਰੋਧੀ ਪੱਖ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮੂਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਉਹਨਾਂ ਓੱਤੇ ਧਾਂਧਲੀ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਏ ਗਏ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1938
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2016
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉਜ਼ਬੇਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਮਿਊਨਿਸਟ
ਪੀਟਰ ਥਾਮਸਨ

**ਪੀਟਰ ਥਾਮਸਨ**ਅੰਗ੍ਰੇਜੀ:Peter Thomson (diplomat)ਇਕ ਫਿਜੀਅਨ ਰਾਜਦੂਤ ਹਨ। ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਫਿਜੀ ਦੇ ਸਥਾਈ ਪ੍ਰਤਿਨਿੱਧੀ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮਹਾਸਭਾ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ 71 ਵੇਂ ਮਹਾਸਭਾ ਇਕੱਠ ਲਈ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੁੱਣਿਆ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1948
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਐਲੂਮਨੀ
ਇਡੀਅੱਪਮ

**ਇਡੀਅੱਪਮ** ਤਮਿਲਨਾਡੂ, ਕੇਰਲ, ਕੋਦਵਾ, ਟੁਲੁ ਅਤੇ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਦਾ ਰਵਾਇਤੀ ਵਿਅੰਜਨ ਹੈ ਜੋ ਕੀ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਆਟੇ ਨੂੰ ਨੂਡਲ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਬਣਾ ਕੇ ਇਸਨੂੰ ਭਾਪ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
## ਇਤਿਹਾਸ
"ਦੀ ਸਟੋਰੀ ਆਫ ਫੂਡ", ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਕੇ.ਟੀ. ਅਚਾਅ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਭੋਜਨ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਹਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੰਗਮ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਡੀਅੱਪਮ ਅਤੇ ਅੱਪਮ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਤਮਿਲ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪਿਛਲੀ ਇੱਕ ਸਦੀ ਤੋਂ ਰਵਾਇਤੀ ਖਾਣਾ ਹੈ।

## ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਿਧੀ
# ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਲੂਣ ਪਕੇ ਉਬਾਲ ਲੋ।
# ਹੁਣ ਚਾਵਲ ਦਾ ਆਟਾ ਪਾਕੇ ਮਿਲਾਓ।
# ਹੁਣ ਚੰਗੀ ਤਰਾਂ ਗੁੰਨ ਲੋ।
# ਹੁਣ ਇਡੀਅੱਪਮ ਸਟੀਮਰ ਤੇ ਤੇਲ ਲਗਾਕੇ ਕੱਸਿਆ ਨਾਰੀਅਲ ਪਾ ਦੋ।
# ਆਟੇ ਨੂੰ ਹੋਲੀ-ਹੋਲੀ ਇਡੀਅੱਪਮ ਮੇਕਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਡ ਕੇ ਕੂਕਰ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦੋ।
# ਹੁਣ ਇਸਨੂੰ ਭਾਪ ਨਿਕਲਣ ਤੱਕ ਪਕਾਓ ਅਤੇ ਸਬਜੀ ਜਾਂ ਕੜੀ ਨਾਲ ਚਖੋ।
## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤਮਿਲ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੇਰਲਾ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੇ ਪਕਵਾਨ
ਵਾਇਲੀ ਲਿਪਾਂਤਰਨ

**ਵਾਇਲੀ ਲਿਪਾਂਤਰਨ** ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਤਿੱਬਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕੀ-ਬੋਰਡ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

## ਸਵਰ ਅੱਖਰ
## ਵਿਅੰਜਨ
|}

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲਿਪਾਂਤਰਨ
ਅੰਤਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਿਹਾੜਾ

17 ਨਵੰਬਰ 1965 ਨੂੰ ਯੁਨੇਸਕੋ ਨੇ 8 ਸਿਤੰਬਰ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਿਨ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ। ਇਸਨ੍ਹੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1966 ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਗਿਆ। ਇਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਵਿਅਕਤੀਗਤ, ਸਮੁਦਾਇਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਖਰਤਾ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਤਸਵ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਲੱਗਪਗ 77.5 ਕਰੋੜ ਜਵਾਨ ਸਾਖਰਤਾ ਦੀ ਕਮੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਨ; ਅਰਥਾਤ ਪੰਜ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜਵਾਨ ਹੁਣੇ ਤੱਕ ਸਾਖਰ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਦੋ ਤਿਹਾਈ ਔਰਤਾਂ ਹਨ। 6.7 ਕਰੋੜ ਬੱਚੇ ਸਕੂਲਾਂ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਦੇ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਯਮਿਤਤਾ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚਾਲੇ ਸਕੂਲ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦਿਨ
ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ

**ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ** ਤਿੱਬਤੀ ਬੋਧੀਆਂ ਦੇ ਨਵੀਨਤਮ ਸਕੂਲ ਗੇਲੁਗ ਦੇ ਭਿਕਸ਼ੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ ਨੂੰ ਅਵਿਲੋਕਤੇਸ਼ਵਰ ਦਾ ਅਵਤਾਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 14ਵੇਂ ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ ਦਾ ਨਾਂਅ ਤੇਨਜ਼ਿਨ ਗਿਆਤਸੋ ਹੈ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਾਰਮਿਕ ਆਗੂ
ਬਾਘਲ ਰਿਆਸਤ

, early eighteenth century.]] 
**ਬਾਘਲ ** ਬਰਤਾਨੀਆ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਸਮੇਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਰਿਆਸਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰਿਆਸਤ ਸੀ। ਇਸਦਾ ਰਕਬਾ 312 ਵਰਗ ਮੀਲ ਸੀ।ਇਹ ਰਿਆਸਤ ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।ਇਹ ਰਿਆਸਤ 1643 ਵਿੱਚ ਰਾਣਾ ਸਾਭਾ ਵੱਲੋਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਅਤੇ ਇਹ 15 ਅਪ੍ਰੈਲ 1948 ਨੂੰ ਅਜ਼ਾਦ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਇਸ ਰਿਆਸਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਰਕੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਥਾਂ ਤੇ ਅਰਕੀ ਦਾ ਕਿਲਾ ਵੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

## ਇਤਿਹਾਸ 
ਇਹ ਰਿਆਸਤ 1640 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਤੇ ਬਘਾਲੀਆ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਪੂਤ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। 
### ਸ਼ਾਸ਼ਕ 
ਇਸ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਸ਼ਾਸ਼ਕ ਰਾਣਾ ਦੇ ਖਿਤਾਬ ਨਾਲ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਸਨ। 

#### ਰਾਣਾ
*1670 - 1727 ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਚਾਂਦ (d. 1727) 
*1727 - 1743 ਮੇਹਰ ਚਾਂਦ (d. 1743) 
*1743 - 1778 ਭੂਪ ਚਾਂਦ (d. 1778) 
*1778 - 1805 ਜਗਤ ਸਿੰਘ (1ਲੀ ਵਾਰ) (d. 1828) (exiled in Nalagarh 1805 - 1815) 
*1805 - 1815 ਨੇਪਾਲ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ 
*3 Sep 1815 - Aug 1828 ਜਗਤ ਸਿੰਘ (2ਜੀ ਵਾਰ) (s.a.) 
*1828 - 16 Jan 1840 ਸ਼ਿਵ ਸ਼ਰਣ ਸਿੰਘ (b. 1793 - d. 1840) 
*1840 - 12 Mar 1875 ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ (b. 1817 - d. 1877) (personal style Raja from 1860)

#### ਰਾਜਾ 
*12 ਮਾਰਚ 1875 - 23 ਜੁਲਾਈ 1877 ਕਿਸ਼ਨ ਸਿੰਘ (s.a.) 
*23 ਜੁਲਾਈ 1877 - 12 ਅਕਤੂਬਰ 1877 ਮੋਤੀ ਸਿੰਘ (d. 1877) 
*1877 - 1904 ਧਿਆਨ ਸਿੰਘ (b. 1842 - d. 1904) 
*23 ਅਪ੍ਰੈਲ 1904 - 3 ਅਕਤੂਬਰ 1922 ਬਿਕਰਮ ਸਿੰਘ (b. 1893 - d. 1922) 
* 3 Oct 1922 - 21 ਦਸੰਬਰ 1945 ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (b. 1909 - d. 1945) 
*21 Dec 1945 - 15 ਅਗਸਤ 1947 ਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ (b. 1928 - d. 2010)

## ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
*http://www.himachaltouristguide.com/index.php/forts-and-palaces/solan/the-nauni-fort
*ਕਾਂਗੜਾ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ

## ਹਵਾਲੇ 
## ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
{

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਰਿਆਸਤਾਂ
ਆਸਿਆ ਰਮਜਾਨ

**ਆਸਿਆ ਰਮਜਾਨ ਅੰਤਰ** (1996 - 2016) ਕੁਰਦਿਸ਼ ਵੁਮਨ ਪ੍ਰੋਟੇਕਸ਼ਨ ਯੂਨਿਟ ਦੀ ਫਾਇਟਰ ਸੀ, ਜੋ ਸੀਰਿਆ ਵਿੱਚ ਆਈਐਸਆਈਐਸ ਨਾਲ ਲੜਦੇ ਹੋਏ ਮਾਰੀ ਗਈ। ਉਹ ਹਾਲੀਵੁਡ ਸੁਪਰਸਟਾਰ ਏਂਜੇਲਿਨਾ ਜੌਲੀ ਵਰਗੀ ਵਿੱਖਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਸਤੰਬਰ 2016 ਵਿੱਚ ਤੁਰਕੀ ਬਾਰਡਰ ਦੇ ਨਜਦੀਕ ਜਰਾਬਲਸ ਵਿੱਚ ਆਤੰਕੀਆਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਜਾਰੀ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਮਾਰੀ ਗਈ। ਆਸਿਆ 2014 ਵਿੱਚ ਕੁਰਦਿਸ਼ ਪ੍ਰੋਟੇਕਸ਼ਨ ਯੂਨਿਟ ਵਿੱਚ ਭਰਤੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਉਸਦਾ ਜਨਮ 1996 ਵਿੱਚ ਸੀਰਿਅਨ ਕੁਰਦਿਸਤਾਨ ਦੇ ਕਮਿਸ਼ਲੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1996
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2016
ਆਵਾਜ਼-ਏ-ਪੰਜਾਬ

**ਆਵਾਜ਼-ਏ-ਪੰਜਾਬ** ਭਾਰਤੀ, ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਇੱਕ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀ ਹੈ। ਇਸ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਥਾਪਨਾ ਨਵਜੋਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਨੇ ਕੀਤੀ।

## ਹਵਾਲੇ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਦਲ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਦਲ