open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
Перуджæ (провинци)

**Перу́джæ** () у Умбрийы провинци. Йæ административон центр у Перуджæ.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Умбрийы провинцитæ
Быдираг хъырымы тæтæр

**Быдираг хъырымы тæтæр** () кæнæ **ногъай** () сты хъырымы тæтæры æртæ сæйраг субэтникон къордæй иу, историон æгъдауæй цардысты Хъырымы быдыры хайы. Сæ арæзт æмæ сæ культурæ æнгом баст сты Евразийы быдырты тюркаг хæтаг адæмтимæ.

Депортацийæ æрыздæхыны фæстæ быдыры хъырымы тæтæр æрцæрынц æгас Хъырымы, фæлæ бирæтæ тырнынц сæ историон зæххытыл æрæнцайынмæ æрдæгсакъадахы быдыры хайы. Иннæ субэтникон къордтау уыдон дæр активонæй архайынц национ æмæ культурон æндидзынады процессы.

Фыдæлтæй баззайгæ хæдзарадон уагæвæрд уыди хъоцыты æмæ фæстейæ сурæг фосы куыст (фыстæ, бæхтæ, стуртæ). Фæстæдæр, уæлдайдæр та 16 æнусы реформæты фæстæ, быдирæгты дзæвгар хай рахызт саргъауы зæхгуыстмæ (мæнæуы, хъæбæрхоры куыст).

Категори:Хъырымы тæтæр
Куыройы дон

**Куыройы дон** у цæугæдон Цæгат Ирыстоны. Кæлы Ногхъæумæ ’ввæхс.

## Литературæ
* Цагаева А. Дз. Топонимия Северной Осетии — Владикавказ: Ир, 2010 — с. 623.

Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Скæсæн Сыбыры денджыз

**Скæсæн Сыбыры денджыз** () у Цæгат Ихджын фурды денджыз. Йæ фæзуат у 944 600 км².

## Фиппаинæгтæ

Категори:Цæгат Ихджын фурды денджызтæ
Категори:Уæрæсейы денджызтæ
Ирландийы денджыз

**Ирландийы денджыз** (, , , , , ) у Атлантикон фурды денджыз.

Категори:Денджызтæ алфавитмæ гæсгæ
Тобол

**Тобо́л** (, ) у Хъазахстаны æмæ Уæрæсейы цæугæдон, Иртышы фæрсагдон. Цæугæдоны дæргъ у 1591 км. 

Категори:Хъазахстаны цæугæдæттæ
Категори:Оренбурджы облæсты цæугæдæттæ
Категори:Курганы облæсты цæугæдæттæ
Категори:Тюмены облæсты цæугæдæттæ
Катунь

**Кату́нь** (, ) у Алтайы крайы æмæ Алтайы Республикæйы цæугæдон, Обы фæрсагдон. Цæугæдоны дæргъ у 688 км. 

Категори:Обы фæрсагдæттæ
Категори:Алтайы крайы цæугæдæттæ
Категори:Алтайы Республикæйы цæугæдæттæ
Томь

**Томь** () у цæугæдон Ныгуылæн Сыбыры, Обы фæрсагдон. Цæугæдоны дæргъ у 827 км. 

Категори:Обы фæрсагдæттæ
Категори:Хакасийы цæугæдæттæ
Категори:Кемеровойы облæсты цæугæдæттæ
Категори:Томсчы облæсты цæугæдæттæ
Оскол

**Оско́л** (, ) у Уæрæсейы æмæ Украинæйы цæугæдон, Северы Донецы фæрсагдон.

Категори:Курсчы облæсты цæугæдæттæ
Категори:Белгороды облæсты цæугæдæттæ
Категори:Украинæйы цæугæдæттæ
Камчаткæ (цæугæдон)

**Камча́ткæ** () у Камчаткæйы крайы цæугæдон. Йæ дæргъ у 758 км.

Категори:Камчаткæйы крайы цæугæдæттæ
Арканзас (нысаниуджытæ)

**Арканзас**:

* Арканзас — штат.
* Арканзас — зылд.
* Арканзас — цæугæдон.
Далэльвен

**Да́лэльвен** () у Швецийы цæугæдон. Йæ дæргъ у 520 километры.

Категори:Швецийы цæугæдæттæ
Каликсэльвен

**Ка́ликсэльвен** () у Швецийы цæугæдон. Йæ дæргъ у 450 километры.

Категори:Швецийы цæугæдæттæ
Гётæ-Эльв

**Гётæ-Эльв** () у Швецийы цæугæдон. Йæ дæргъ у 95 километры.

Категори:Швецийы цæугæдæттæ
Хъазанкæ (Волгæйы фæрсагдон)

**Хъазанкæ** (, ) у Тæтæрстаны цæугæдон, Волгæйы галиу фæрсагдон. Йæ дæргъ у 142 км. 

Категори:Тæтæрстаны цæугæдæттæ
Категори:Волгæйы фæрсагдæттæ
Северы Донец

**Се́веры Доне́ц** (, ) у Уæрæсейы æмæ Украинæйы цæугæдон, Доны фæрсагдон. Йæ дæргъ у 1053 км.

Категори:Белгороды облæсты цæугæдæттæ
Категори:Ростовы облæсты цæугæдæттæ
Категори:Украинæйы цæугæдæттæ
Категори:Доны фæрсагдæттæ
Питео

**Питео** () у сахар Швецийы цæгат-скæсæны, Питеойы коммунæйы административон центр.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Швецийы сахартæ
Свалёвы коммунæ

**Свалёвы коммунæ** () у Сконейы провинцийы коммунæ. Йæ административон центр у Свалёв.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Сконейы коммунæтæ
Свалёв

**Свалёв** () у сахар Швецийы хуссары, Свалёвы коммунæйы административон центр.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Сконейы цæрæнрæттæ
Категори:Швецийы сахартæ
Уæрмыдон

**Уæрмыдон** у цæугæдон Цæгат Ирыстоны, Майрæмададжы доны фæрсагдон.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Эслёвы коммунæ

**Эслёвы коммунæ** () у Сконейы провинцийы коммунæ. Йæ административон центр у Эслёв.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Сконейы коммунæтæ
Янцюань

**Янцюа́нь** () у сахары зылд Китайы. Ис Шаньсийы провинцийы.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Китайы сахартæ
Бæкъуылтæ

**Бæкъуылтæ**, дыгур. **Бæкъуæлтæ** () сты дыгурон мыггаг.

## Фиппаинæгтæ

*
Уæлионтæ

**Уæлионтæ** кæнæ **Уæлиуонтæ** (, *Уалиуоновы*) сты дыгурон мыггаг.

## Фиппаинæгтæ

*
Гæдæратæ

**Гæдæратæ** кæнæ **[[Дадиантæ]]** () сты ирон мыггаг.

## Фиппаинæгтæ

*
Гагуатæ (нысаниуджытæ)

**Гагуатæ**:

* Гагуатæ — Дыгуры уæлдæр æхсæнады къордтæй иуы минæвæрттæ, Доныфарсы æхсæнады феодалтæ.
* Гагуатæ — дыгурон мыггаг.
* Гагуатæ — хъæу Тырсыгомы.
Паттани (провинци)

**Паттани** () у провинци Таиланды хуссары.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Таиланды провинцитæ
Самутпракан (провинци)

**Самутпракан** () у Таиланды провинци.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Таиланды провинцитæ
Дарвазы район

**Дарва́зы район** () у административон район Хæххон Бадахшаны автономон облæсты. Йæ административон центр у Калаихум.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Хæххон Бадахшаны автономон облæсты районтæ
Ондарроа

**Ондарроа** (, ) у Баскæгты Бæстæйы муниципалитет.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Бискайяйы муниципалитеттæ
Леа-Артибай

**Леа-Артибай** (, ) у Баскæгты Бæстæйы район (комаркæ).

## Фиппаинæгтæ

Категори:Баскæгты Бæстæйы районтæ
Лиллестрём

**Лиллестрём** () у сахар Норвегийы, Ослойы горæтгæрон.

Категори:Норвегийы сахартæ
Алингсос

**Алингсос** () у сахар Швецийы, Алингсосы коммунæйы административон центр.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Швецийы сахартæ
Фредериксберг (сахар)

**Фредериксберг** ( []) у сахар Данийы, Копенгагены горæтгæрон.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Данийы сахартæ
Амагер

**А́магер** ( []) у Данийы сакъадах.

Категори:Данийы сакъадæхтæ
Лангеланн

**Лангеланн** () у Данийы сакъадах.

Категори:Данийы сакъадæхтæ
Фальстер

**Фа́льстер** () у Данийы сакъадах. Фӕзуат — 513,76 км². 

Категори:Данийы сакъадæхтæ
Екабпилс

**Е́кабпилс** () у Латвийы сахар, Екабпилсы крайы административон центр.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Латвийы сахартæ
Саласпилс

**Са́ласпилс** () у Латвийы сахар, Саласпилсы крайы административон центр.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Латвийы сахартæ
Нинбург (Везер)

**Ни́нбург/Везер** () у сахар Германы Дæллаг Саксонийы.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Дæллаг Саксонийы сахартæ
Теместæ

**Теместæ**, вариант: *Темезтæ* () сты ирон мыггаг.

## Истори
Теместы мыггаг равзæрд Хуссар Ирыстоны Дзимыры (Чысаны æхсæнад). Йæ бындурæвæрæг уыдис хуымæтæг зæхкусæг Темес. Хъыгагæн, афтæ рауад æмæ ныр ничиуал хъуыды кæны, цотæй йын цы уыдис, фæлæ мыггаджы бæласмæ гæсгæ йæ байзæддæгтæ хуындысты Хуыца (Бурдул), Гаджи æмæ Елби.

## Фиппаинæгтæ

*
Сарпсборг

**Сарпсборг** () у коммунæ Норвегийы. Ис Эстфоллы провинцийы.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Норвегийы коммунæтæ
Соммæ (цæугæдон)

**Со́ммæ** () у Францы цæугæдон. Йæ дæргъ у 245 км.

Категори:Францы цæугæдæттæ
Шельдæ

**Ше́льдæ** (,  ) кæнæ **Эско́**  (, ) у Францы, Бельгийы æмæ Нидерландты цæугæдон. Йæ дæргъ у 430 км.

Категори:Францы цæугæдæттæ
Категори:Бельгийы цæугæдæттæ
Категори:Нидерландты цæугæдæттæ
Шарантæ (цæугæдон)

**Шара́нтæ** (, ) у Францы цæугæдон. Йæ дæргъ у 381 км.

Категори:Францы цæугæдæттæ
Борæдзатæ

**Борæдзатæ** () сты ирон мыггаг.

## Равзæрд
Архивы документтæм гæсгæ Дзодзыккаты рагфыдæл уыди Куыртта. Куырттайæн уыдис фырт Тымбол, уымæн та — æртæ фырты: Борадз, Тези æмæ Дзодзыкк. Ацы æртæ ’фсымæры куы рахъомыл сты, уæд байуæрстой. Борадз ралыгъд Хъæдгæронмæ. Тезийы фæдонтæ æрцардысты Карцайы, Дзодзыкк баззад цæргæйæ Дæллагхъæуы. Сæ мыггæгтæ ныффыстой сæ нæмттæм гæсгæ: Борадз — Борæдзатæй, Тези — Тезиатæй, Дзодзыкк — Дзодзыккатæй. Æфсымæртæ кæд сæхи хицæн мыггæгтæй рахуыдтой, уæддæр сæ фæдонтæ æрвадиуæг кодтой æмæ кæнынц абоны онг дæр.

## Фиппаинæгтæ

*
Найфон

**Найфон** — ирон таурæгъмæ гæсгæ уыдыс Куырттайы фырттæй иу.

## Таурæгътæ
Мыггагон таурæгъмæ гæсгæ, Найфонæн уыди цыппар фырты: Худзи, Гайт, Фарни æмæ Борси кæнæ фондз лæппуйы: Хуыдзи, Гайт, Дзобел, Куыдзи æмæ Хæдарц.

## Фиппаинæгтæ

 

Категори:Ирыстоны истори
Категори:Куырттаты ком
Баффины денджыз

**Баффины денджыз**, раздæры — *Баффины бакæлæн* (, , , ) у Цæгат Ихджын фурды денджыз. Йæ фæзуат у 689 000 км².

## Фиппаинæгтæ

Категори:Цæгат Ихджын фурды денджызтæ
Исландийы денджыз

**Исландийы денджыз** у Цæгат Ихджын фурды денджыз.

Категори:Цæгат Ихджын фурды денджызтæ
Вишеград (Венгри)

**Вишеград** () у чысыл сахар Венгрийы цæгаты.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Венгрийы сахартæ
Амундсены денджыз

**А́мундсены денджыз** у Антарктидæйы денджыз. Йæ фæзуат у 98 000 км².

Категори:Хуссар фурды денджызтæ
Амундсены бакæлæн

**А́мундсены бакæлæн** () у Цæгат Ихджын фурды бакæлæн. 

## Фиппаинæгтæ

Категори:Бакæлæнтæ алфавитмæ гæсгæ
Венерн

**Ве́нерн** () у Швецийы стырдæр цад. Йæ фæзуат у 5650 км².

Категори:Швецийы цæдтæ
Ходзы дон

**Ходзы дон** у цæугæдон Хуссар Ирыстоны Дзауы районы.

## Литературæ
* 

Категори:Хуссар Ирыстоны цæугæдæттæ
Самариндæ

**Самариндæ** () у Индонезийы сахар, Скæсæн Калимантаны провинцийы административон центр.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Индонезийы сахартæ
Скæсæн Калимантан

**Скæсæн Калиманта́н** () у Индонезийы провинци. Йæ административон центр у Самариндæ.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Индонезийы провинцитæ
Кадьяк (сахар)

**Ка́дьяк** (, ) у Аляскæйы сахар.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Аляскæйы сахартæ
Чаренцаван

**Чаренцава́н** () у Сомихы сахар.

Категори:Сомихы сахартæ
Саваннæ (цæугæдон)

**Саваннæ ** () у АИШ-ы цæугæдон. Йæ дæргъ у 484 километры. 

Категори:Джорджийы цæугæдæттæ
Категори:Хуссар Каролинæйы цæугæдæттæ
Батс (зылд)

**Батс** () у Джорджийы зылд. Йæ административон центр у Джэксон.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Джорджийы зылдтæ
Памятой

**Памятой** () у хъæу Цæцæны Шатойы районы.

## Фиппаинæгтæ

 

Категори:Шатойы районы цæрæнрæттæ
Бозыртæ

**Бозыртæ** кæнæ **Бозуртæ** () сты дыгурон мыггаг.

## Равзæрд
Бозыртæн сæ фыдæл Бозырты Гуйман райгуырд Гуырдзыйы. Гуйманы фыд Гуырдзыйы фæтуджджын æмæ уымæ гæсгæ йæхи хæхтæм айста. Гуйман уæд сывæллон уыд. Иу рæстæджы Гуырдзымæ Уæллагкомæй Дымтыхъæуккаг бафтыд. Гуйманы мад ын балæвар кодта йæ сывæллоны æмæ йæ уый сусæгæй хордзены æрбахаста Дымты хъæумæ. Гуйман уым слæг ис. Иу хатт фыстæ хызта Садоны комы. Уым йæ фыстæ баирвæзтысты иу хъæздыджы хуыммæ. Быдыргæс уый куы базыдта, уæд Гуйманы нæмынмæ æрхъавыд, фæлæ йæ Гуйман йæхæдæг фæнадта. Быдыргæс рахъаст кодта йæ хицауæн. Уый дыккаг бон ацыд æмæ Гуйманæн йæ рæхыс рафтыдта æмæ йæ рахаста. Гуйман ын загъта, цæмæй рæхыс йæ бынатмæ бахæсса, фæлæ уый не сразы, æмæ йæ уæд Гуйман фехста. Уый фæстæ Гуйман дыууæ азы бæрц хæхты рахау-бахау кодта, — йæ туджджынтæй тарст. Уыцы бынæттæ Уæллагкомы абон дæр ма хонынц «Гуйманы хæтæнтæ». Уый фæстæ Гуйманæн Дымты цæрæн нал уыд æмæ æрцард Къæмынты. Уым ын райгуырд æртæ фырты: Бимболат, Тазо æмæ Гæмæт, Бозырты мыггаг Къæмынты хъæуы сбирæ сты æмæ быдыры хъæутæм фæлыгъдысты.

## Фиппаинæгтæ

*
Къирихæра

**Къирихæра** у Хæнæзы хъæуы скæсæйнаг сых.

## Кæс ноджы
* Къирихæрай дон

## Фиппаинæгтæ

Категори:Хæнæз
Хуалласæны дон

**Хуалласæны дон**, дыгур. **Хуалласæни дон** у чысыл цæугæдон Цæгат Ирыстоны Æрæфы районы.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Цæгат Ирыстоны цæугæдæттæ
Категори:Дыгургомы цæугæдæттæ
Батыртæ

**Батыртæ** () сты ирон мыггаг.

## Кæс ноджы
* Батæртæ

## Фиппаинæгтæ

*
Дзерантæ (хъæу)

* Дзерантæ (Хуссар Ирыстон) — хъæу Хуссар Ирыстоны Дзауы районы.
* Дзерантæ (Гуырдзыстон) — хъæу Гуырдзыстоны Карелы муниципалитеты.
Сидæмон

**Сидæмон**, вариант: *Сидæм* — Сидæмонты мыггаджы бындурæвæрæг. 

Ирон адæмон таурæгьмæ гæсгæ, Ос-Бæгъатырæн йæ фыццаг ус Æхсинæй райгуырд цыппар фырты: Цæраз, Кусæг, Сидæм æмæ Æгъуыз. Номыл усæй та йын райгуырд иу фырт — Тидла.

## Фиппаинæгтæ

*
Цъæхил

**Цъæхил** — Цъæхилты мыггаджы бындурæвæрæг, Кусæгоны фырт.

Ирон адæмон таурæгьмæ гæсгæ Цъæхил йæ æртæ фыртимæ æрбынат кодта Урсдоны комы. Цъæхил, дам, куы амард, уæд йæ фырттæй Дага, хистæр кæй уыд, уымæ гæсгæ райста хистæйраг зæхх — цæрæнбынат æмæ хуымзæххытæ Арвыбынаты æмæ — уыгæрдæнтæ та Стыррагъыл. Дагайы ма хистæры хайæн фесты йæ фыды хæдзарæй рæхыс æмæ æрхуы аг — бæгæны фыцæн æмæ арынг. Дага æрцард, цы бынат ын схай кодтой, уым, æмæ йæ цæуæт куы сбирæ сты, уæд сæ сырæзт Дагомы хъæу. Дагайы цæуæт, дам, цæрæг адæм уыдысты, уый бæрц хæдзæрттæ сын уыд, æмæ сæ уæлхæдзæрттыл гæнæн уыд хъæуæн йæ иу кæронæй йе ’ннæмæ адугъ кæнæн. Дагайы цæуæт уый бæрц сбирæ сты æмæ цалдæр æрвадæлтыл ныддих сты. Дагайæн уыд дыууæ фырты. Йæ иу фырты цæуæт сты Агънатæ, Зæнджиатæ, Карсантæ, Себеттæ. Дыккаг фырты цæуæт та сты Хъаратæ, Гæтуатæ, Бурзиатæ (кæнæ Хъаратæ, Гæбутæ, Хъуысатæ æмæ Бурдзиутæ).

## Фиппаинæгтæ

*
Храми

**Хра́ми** (, ) у Гуырдзыстоны æмæ Азербайджаны цæугæдон, Къуары фæрсагдон.

Категори:Гуырдзыстоны цæугæдæттæ
Категори:Азербайджаны цæугæдæттæ
Камберленд (зылд, Цæгат Каролинæ)

**Ка́мберленд** () у Цæгат Каролинæйы зылд. Йæ административон центр у Фейетвилл.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Цæгат Каролинæйы зылдтæ
Юнион (зылд, Теннесси)

**Юнион** () у Теннессийы зылд. Йæ административон центр у Мейнардвилл.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Теннессийы зылдтæ
Шелби (зылд, Теннесси)

**Шелби** () у Теннессийы зылд. Йæ административон центр у Мемфис.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Теннессийы зылдтæ
Уэстчестер (зылд)

**Уэстчестер** () у Нью-Йорчы зылд. Йæ административон центр у Уайт-Плейнс.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Нью-Йорчы зылдтæ
Уинонæ (зылд)

**Уино́нæ** ( []) у Миннесотæйы зылд. Йæ административон центр у Уинонæ.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Миннесотæйы зылдтæ
Айтаскæ (зылд)

**Айта́скæ** () у Миннесотæйы зылд. Йæ административон центр у Гранд-Рапидс.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Миннесотæйы зылдтæ
Каттарогус (зылд)

**Каттарогус** () у Нью-Йорчы зылд. Йæ административон центр у Литл-Валли.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Нью-Йорчы зылдтæ
Уолтем-Форест

**Лондоны боро Уолтем-Форест** () у Лондоны боротæй иу.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Лондоны боротæ
Кедах

**Кеда́х** () у Малайзийы штат. Йæ сæйраг сахар у Алор-Сетар.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Малайзийы штаттæ
Бромли (Лондоны боро)

**Лондоны боро Бро́мли** () у Лондоны боротæй иу.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Лондоны боротæ
Арно (цæугæдон)

**А́рно** (, ) у Италийы цæугæдон. Йæ дæргъ у 241 километры. 

Категори:Италийы цæугæдæттæ
Хаминæ

**Ха́минæ** (,  — *Фридрихсга́м*) у сахар Финляндийы хуссар-скæсæны. 

## Фиппаинæгтæ

Категори:Финляндийы сахартæ
Икъаты Владимир

**Икъаты Антоны фырт Владимир** (1936 — 1990) — ирон поэт, тæлмацгæнæг, публицист, æхсæнадон архайæг, ССР Цæдисы Журналистты æмæ Хуссар Ирыстоны фысджыты цæдисты уæнг. 

## Цардафыст
Владимир райгуырд Цхинвалы районы хæххон хъæу Соцъийы. Райдиан ахуырад райста райгуырæн хъæуы. 1950 азы ахуыр кæнынмæ бацыд Уæллаг Черейы хъæуы астазон скъоламæ. Каст æй фæцис 1954 азы хорз бæрæггæнæнтимæ, æмæ йæ æнæ фæлварæнтæй ахуырмæ айстой Сталиниры педагогон училищемæ. Уыцы рæстæг ныффыста йæ фыццаг æмдзæвгæтæ.

1958—1963 азты ахуыр кодта Хуссар Ирыстоны паддзахадон педагогон институты филологон факультеты.

1963 азæй фæстæмæ куыста газет «Советон Ирыстон»-ы тæлмацгæнæгæй, уацхæссæгæй, Хуссар Ирыстоны радио æмæ телеуынынады комитеты сæрмагонд уацхæссæгæй, чиныгуадзæн «Ирыстон»-ы редакторæй. Фæстаг азты, суанг йæ амæлæты бонмæ, уыд газет «Советон Ирыстон»-ы культурæйы хайады сæргълæууæг. Владимир бирæ уарзта журналисты куыст, æмæ фæсаууонмæ каст фæцис Кировы номыл Хъазахстаны паддзахадон университеты журналистикæйы факультет Алма-Атайы.

Йе ’мдзæвгæты фыццаг æмбырдгонд «Хæхты фарн» рацыд 1983 азы. 1987 азы та — дыккаг æмбырдгонд «Зæххы рис». Йæ амæлæты фæстæ ма йын рацыд дыууæ чиныджы – «Фыдыбæстæ – мæ рис» (2005 азы) æмæ «æвзæрст уацмыстæ» (2015 азы). Сывæллæттæн ныффыста авд æмбырдгонды: «Кæсаджы фын», «Уалдзæг», «Мады зæрдæ», «Хуры тынтæ», «Булæмæргъы зарæг», «Бало цирчы» æмæ «Фыццаг мит».

Ирон æвзагмæ тæлмац кодта æфсымæрон литературæты минæвæртты хуыздæр уацмыстæ. Йæхи æмдзæвгæтæ тæлмацгонд сты уырыссаг æмæ гуырдзиаг æвзæгтæм, бирæтæ дзы систы зарджытæ. Икъаты Владимир 30 азæй фылдæр фæкодта сфæлдыстадон куыст, бантыстис ын 500 публицистон уацмысæй фылдæр ныффыссын.

Хуссар Ирыстоны дзыллæ стыр аргъ скодтой Икъаты Владимиры сгуыхтдзинæдтæн. Уый хорзæхджынгонд æрцыд республикæйы Кады грамотæйæ, йæ ном хæссынц уынг æмæ скъола Цхинвалы. 2003 азы йын йæ амæлæты фæстæ лæвæрд æрцыд РХИ-йы иууыл стырдæр хорзæх — «Кады нысаны орден», 2019 азы Дменисы хъæуы астæуккаг скъолайы кæрты та кадджын уавæры байгом йæ цыртдзæвæн.

## Фиппаинæгтæ

Владимир
Категори:Ирон поэттæ
Лонган (зайæгой)

**Лонган** () у æнусонцъæх бæлас.

Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Ананас

**Анана́с** () у бирæазон тропикон зайæгой.

Категори:Зайæгойтæ алфавитмæ гæсгæ
Лаосаг æвзаг

**Лаосаг æвзаг** ( []) у тай-кадайаг æвзæгтæй иу, лаосаг адæмы мадæлон æвзаг.

## Фиппаинæгтæ

Категори:Тай-кадайаг æвзæгтæ
Категори:Лаосы æвзæгтæ
Категори:Таиланды æвзæгтæ