ଭାରତୀୟ ଜନସଞ୍ଚାର ସଂସ୍ଥାନ, ଢେଙ୍କାନାଳ

**ଭାରତୀୟ ଜନସଂଚାର ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ** (ଆଇ ଆଇ ଏମ୍ ସି) ଭାରତର  ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ଅଟେ । ଏହି ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ସାମ୍ବାଦିକତା ଓ ଗଣମାଧ୍ୟମର ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗର ପାଠ୍ୟକ୍ରମ ମାନ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ । ୟୁନେସ୍କୋ ଏବଂ ଫୋର୍ଡ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ଙ୍କ ସୁପାରିଶ କ୍ରମେ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା  ଦିଲ୍ଲୀରେ  ପ୍ରତିଷ୍ଠା  କରାଯାଇଥିଲା ।

## ଇତିହାସ 
୧୯୬୫ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୧୭ ତାରିଖରେ ସ୍ୱର୍ଗତ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ଦିଲ୍ଲୀରେ  ଏହା ଉଦଘାଟିତ ହୋଇଥିଲା । ପରେ ୧୯୯୩ ମସିହାରେ ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନର ୨ୟ କେନ୍ଦ୍ର ଓଡ଼ିଶାର ଢେଙ୍କାନାଳରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା । ଦିଲ୍ଲୀ ପରେ ଢେଙ୍କାନାଳ ଶାଖା ସର୍ବ ପୁରାତନ ଅଟେ ।  ଏହାର ଅନ୍ୟ ଚାରୋଟି ଶାଖା (କେରଳ)ର କୋଟାୟମ, ==ଜମ୍ମୁ କାଶ୍ମୀର==, ଅମରାବତୀ (ମହାରାଷ୍ଟ୍ର), ଅଇଜଲ(ମିଜୋରାମ)ଠାରେ ରହିଛି ।

## ଅବସ୍ଥିତି 
ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୮୦କିମି ଦୂର ଢେଙ୍କାନାଳ ସ‌ହରର ମହିଷାପାଟ ପାହାଡ଼ ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଅନୁଷ୍ଠାନର ନାମାନୁସାରେ ସେହି ସ୍ଥାନର ନାମ ସଂଚାର ମାର୍ଗ ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ଜଙ୍ଗଲ ପରିବେଷ୍ଟିତ ପାହାଡ ଘେରା ସ୍ଥାନରେ ଅନୁଷ୍ଠାନର ଅବସ୍ଥିତି ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଏକ ଶାନ୍ତ ବାତାବରଣ ପ୍ରଦାନ କରେ । ଏଠାରେ ଜଣେ ଛାତ୍ର ସହରର ପ୍ରଦୂଷିତ ଓ ବ୍ୟସ୍ତ ପରିବେଶଠାରୁ ଦୂରରେ ରହି, ପଢାରେ ମନୋନିବେଶ କରିବାକୁ ଏକ ଉପଯୁକ୍ତ ବାତାବରଣ ପାଇଥାଏ ।

## ପାଠ୍ୟକ୍ରମ
ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ଓଡ଼ିଆ ସାମ୍ବାଦିକତା ଏବଂ  ଇଂରାଜୀ ସାମ୍ବାଦିକତା ବିଭାଗରେ  ପୋଷ୍ଟ ଗ୍ରାଜୁସନ୍ ଡିପ୍ଲୋମା ପାଠ୍ୟକ୍ରମର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି। ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ସାମ୍ବାଦିକତାର ବିଭିନ୍ନ ପୃଷ୍ଠଭୂମି ଉପରେ ଶିକ୍ଷାଦାନ କରାଯାଏ । ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ  ଏଠାରେ ଖବରକାଗଜ, ରେଡିଓ, ଟେଲିଭିଜନ, ୱେବ ସାମ୍ବାଦିକତା ବିଷୟରେ ଜ୍ଞାନ ଆହାରଣ କରିବାକୁ ସୁଯୋଗ ପାଇଥାନ୍ତି । ଏଠାରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଶ୍ରେଣୀରେ ପାଠ ପଢାଯିବା ସହ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ଅଭିଜ୍ଞତା ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥାଏ । ସହର ତଥା ସହର ବାହାରେ ହେଉଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଘଟଣାର ରିପୋର୍ଟିଙ୍ଗ ପାଇଁ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ଯାଇଥାନ୍ତି । ଅସଲ ଜୀବନରେ କିପରି ପରିସ୍ଥିତିର ସାମ୍ନା କରିବାକୁ ପଡିବ, ସେଥିପାଇଁ ଅନୁଷ୍ଠାନର ଶିକ୍ଷକମାନେ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଓ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷାଦ୍ୱାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଇଥାନ୍ତି ।

ଏହାସହ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ସାଂସ୍କୃତିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଓ ଶିକ୍ଷଣୀୟ କର୍ମଶାଳାରେ ଭାଗ ନେବାକୁ ସୁଯୋଗ ଦିଆଯାଇଥାଏ । ଯାହା ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଭିନ୍ନ ଅନୁଭୁତି ଆଣିବାସହ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଭିନ୍ନ ସାମାଜିକ ବିଷୟରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ପ୍ରେରଣା ଯୋଗାଇଥାଏ ।

## କର୍ମଶାଳା
ଭାରତୀୟ ଜନ ସଞ୍ଚାର ସଂସ୍ଥାନ ଏହାର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ କର୍ମଶାଳାରେ ଭାଗ ନେବାର ସୁଯୋଗ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ । ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀ ସଂଗଠନ, ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଅନୁଷ୍ଠାନ, ଖବରକାଗଜ, ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପ୍ରତିଷ୍ଠାନମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଆୟୋଜନ କରାଯାଉଥିବା ବିଭିନ୍ନ କର୍ମଶାଳାରେ ଅନୁଷ୍ଠାନର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ଭାଗ ନେଇଥାନ୍ତି । ଏହିସବୁ କର୍ମଶାଳାରେ ସେମାନେ ରିପୋର୍ଟିଂ କରିବା, ସାକ୍ଷାତକାର ନେବା, ଡକ୍ୟୁମେଣ୍ଟାରୀ ବନାଇବା ପରି ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ନିଜ ଦକ୍ଷତା ପ୍ରତିପାଦନ କରିବା ପାଇଁ ସ୍ୱାଧୀନତା ପାଇଥାନ୍ତି ।
ତେବେ ଭିନ୍ନକ୍ଷମମାନଙ୍କ ପାଇଁ କାମ କରୁଥିବା ଭୁବନେଶ୍ୱରର ସ୍ୱେଛାସେବୀ ସଂସ୍ଥା ସ୍ୱାଭିମାନଦ୍ୱାରା କରାଯାଉଥିବା **ଅଞ୍ଜଳି ମହୋତ୍ସବ**, ଯତୀନ ଦାସ ସେଣ୍ଟର ଅଫ ଆର୍ଟଙ୍କଦ୍ୱାରା  ଅନୁଷ୍ଠିତ **ଜେଡିସିଏ ଫିଲ୍ମ ଫେଷ୍ଟିଭାଲ**, **ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିପିଡ଼ିଆ କର୍ମଶାଳା**, ନାଟ୍ୟଗ୍ରାମଦ୍ୱାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ **ନାଟ୍ୟ ଚେତନା** ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କଳାତ୍ମକ  କର୍ମଶାଳାରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବାସହ ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଜ୍ଞାନ ଆହାରଣ କରିବାର ସୁଯୋଗ ମିଳିଥାଏ ।

## ଗଠନ
ଏହାର ମୁଖ୍ୟତଃ ୩ଟି ବିଲ୍ଡିଙ୍ଗ୍ ବା ବ୍ଲକ ରହିଛି।

ଯଥା-
#ଏକାଡେମିକ ବ୍ଲକ
#ଆାଡମିନିଷ୍ଟ୍ରେଟିଭ ବ୍ଲକ
#ଅଡିଟୋରିଅମ ବ୍ଲକ

## ଏକାଡେମିକ ବ୍ଲକ
ଏହି ବ୍ଲକରେ ଇଂରାଜୀ ଓ ଓଡ଼ିଆ ସାମ୍ବାଦିକତା ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଶ୍ରେଣୀ ଗୃହ ରହିଛି । ଏହାଛଡା ଟେଲିଭିଜନ ସମ୍ବାଦ ପାଇଁ ଭିଡିଓ ଲ୍ଯାବ  ଓ ରେଡିଓ ସମ୍ବାଦ ପାଇଁ ଅଡିଓ ଲ୍ୟାବ ରହିଛି । ସମ୍ବାଦ ଗ୍ରହଣ, ଗବେଷଣା ଆଦି ପାଇଁ ଏହି ବ୍ଲକରେ ମାଇଣ୍ଡ ସ୍ପେସ୍ ,ଇଣ୍ଟରନେଟ ଲ୍ୟାବ ଏବଂ ଲାଇବ୍ରେରୀ ରହିଛି ।

## ପାଠାଗାର
ଅନୁଷ୍ଠାନର ପାଠାଗାରରେ ୫ହଜାରରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ପୁସ୍ତକ ରହିଛି । ପ୍ରିଣ୍ଟ ମିଡିଆ, ପ୍ରସାରଣ ,ସାମ୍ବାଦିକତା,ଗବେଷଣା,ଲୋକ ସମ୍ପର୍କ, ରେଡିଓ  ଏବଂ ଟେଲିଭିଜନ, ତଥା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର  ଓ ପାମ୍ପରିକ ସାମ୍ବାଦିକତା ବିଷୟରେ ଉପାଦେୟ ପୁସ୍ତକମାନ ରହିଛି । ତା ସହିତ ରାଜନୀତି,ଇତିହାସ,ଆତ୍ମଜୀବନୀ ପ୍ରବନ୍ଧ ,ଇଂରାଜୀ ହିନ୍ଦୀ ଏବଂ ଓଡ଼ିଆ ସାମ୍ବାଦିକତା ଉପରେ ମଧ୍ୟ  ବହିମାନ ଏଠାରେ ଉପଲବ୍ଧ । ଏଠାରେ ବିଭିନ୍ନ ଭାଷାରେ ଓ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗରେ ବହିମାନ ରହିଛି ।  ଗଳ୍ପଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି କବିତା, ମନୋରଞ୍ଜନଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ପାଠ୍ୟକ୍ରମ, ସାମାଜିକଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ରାଜନୈତିକ ବିଭିନ୍ନ ବିଷୟରେ ଜଣେ ଛାତ୍ର ନିଜ ରୁଚି ଅନୁଯାୟୀ ପଢ଼ିବାକୁ ସୁଯୋଗ ପାଇଥାଏ । ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ବିଗତ ବର୍ଷର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରସ୍ତୁତ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ, ନୋଟ୍ସ ରଖାଯାଇଛି, ଯାହା  ନୂଆ ଛାତ୍ର ଛାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ନିଜର ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଓ ଆସାଇନମେଣ୍ଟମାନ କରକିବାରେ ସହାୟକ ହୋଇଥାଏ ।

## ଆଡମିନିଷ୍ଟ୍ରେଟିଭ ବ୍ଲକ
ଅନୁଷ୍ଠାନର ମୁଖ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କର୍ମକର୍ତ୍ତାମାନଙ୍କର ଦପ୍ତର ଏହି ବ୍ଲକରେ ରହିଛି । ଏଠାରେ ମଧ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠାନର ସମ୍ମିଳନୀ କକ୍ଷ ରହିଛି । ଏହି କକ୍ଷରେ ସାମ୍ବାଦିକ ସମ୍ମିଳନୀମାନ କରାଯାଏ । ଅନୁଷ୍ଠାନକୁ ଆସୁଥିବା ଅତିଥିମାନଙ୍କର ସ୍ୱାଗତ ଏହି କକ୍ଷରେ କରାଯାଏ । ଏହା ସହ ଏଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠାନର ପତ୍ରିକା ଉନ୍ମୋଚନ, ସାଧାରଣ ସଭା ଆଦିର ଆୟୋଜନ କରାଯାଏ ।

## ଅଡିଟୋରିଅମ ବ୍ଲକ
ଏହି ବ୍ଲକଟି ଏଠାକାର ସବୁଠାରୁ ସୃଜନାତ୍ମକ ବ୍ଲକ ଅଟେ । ଏହି ବ୍ଲକରେ ଅଡିଟୋରିମ ଗୃହ ସ୍ପନ୍ଦନ,ବିକାଶ ମୁଳକ ଶିଷାକେନ୍ଦ୍ର ଆଙ୍କୁର, ମିଡିଆ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଏବଂ ପଢ଼ିବା ପାଇଁ ରିଡିଙ୍ଗ ରୁମ ରହିଛି । ରିଡିଙ୍ଗ ରୁମରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର  ସାପ୍ତାହିକ ଓ ମାସିକ ପତ୍ରିକା ମାନ ରହିଛି । ଅନୁଷ୍ଠାନ ଶନିବାର ଓ ରବିବାର ବନ୍ଦ ରହୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ଶନିବାର ଦିନ ରିଡିଙ୍ଗ ରୁମ ଖୋଲା ରହିଥାଏ । ତେବେ ମିଡିଆ ସଂଗ୍ରହାଳୟ  ଏହି ବ୍ଲକରେ ଆକର୍ଷଣର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ଅଟେ । ଏହି ସଂଗ୍ରହାଳୟରେ  ବହୁ ପୁରାତନ ତଥା ବିବାଦୀୟ ଜାତୀୟ ଅର୍ନ୍ତଜାତୀୟ ଏବଂ ଆଂଚଳିକ ଖବର କାଗଜ ମାନ ପ୍ରଦର୍ଶନି ନିମନ୍ତେ ରଖାଯାଇଛି । ଏହା ସହିତ ପୂରାତନ ଯନ୍ତ୍ରାଂଶ, ବାଦ୍ୟ ଯନ୍ତ୍ର, କଳାକୃତି, ବିଗତ ବର୍ଷର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ବ୍ୟଙ୍ଗାତ୍ମକ ଚିତ୍ରକଳା ଓ ଅନୁଷ୍ଠାନର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ଫଟୋଗୁଡ଼ିକ ସଂଗୃହିତ କରି ଏଠାରେ ରଖାଯାଇଛି ।

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ 
* 
* www.iimc.gov.in 

ଶ୍ରେଣୀ:ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରେ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ