open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ଗୀତା ମହାଳିକ

**ଗୀତା ମହାଳିକ** ଓଡ଼ିଶାରେ ଜନ୍ମିତ, କେନ୍ଦ୍ର ସଙ୍ଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଜଣେ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ଶିଳ୍ପୀ ।

## ବାଲ୍ୟ ଜୀବନ ଓ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ 
ଗୀତା ମହାଳିକ ୧୯୪୮ ମସିହାରେ କୋରାପୁଟରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ସେ ଖୁବ୍ କମ୍ ବୟସରେ ପ୍ରଖ୍ୟାତ ନୃତ୍ୟଗୁରୁ ଦେବ ପ୍ରସାଦ ଦାଶଙ୍କଠାରୁ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏହା ପରେ ପରେ ସେ ପ୍ରଖ୍ୟାତ ନୃତ୍ୟଗୁରୁ ମାୟାଧର ରାଉତ ଙ୍କଠାରୁ ତାଲିମ ନେଲେ । ଫଳରେ  ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟରେ କବିତାର ସାବଲୀଳତା ପରିଦୃଷ୍ଟ ହୁଏ ବୋଲି ଅନେକ ନୃତ୍ୟବିଶାରଦ ମତ ଦିଅନ୍ତି ।
ଭାରତୀୟ ଅଷ୍ଟନୃତ୍ୟକଳା ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବପ୍ରାଚୀନ ଓଡ଼ିଶୀ । ଓଡ଼ିଶୀକୁ ବିଶ୍ୱସ୍ତରରେ ପ୍ରଚାର ଓ ପ୍ରସାର କରିବାରେ ତଥା ଭାରତୀୟ କଳା ଓ ସଂସ୍କୃତିରେ ତାଙ୍କର ଅବଦାନ ପାଇଁ ଭାରତ ସରକାର ୨୦୧୪ ମସିହାରେ ଭାରତର ଚତୁର୍ଥ ବେସାମରିକ ସମ୍ମାନ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ଉପାଧୀରେ ତାଙ୍କୁ ଭୂଷିତ କରିଛନ୍ତି ।

ଗୀତା ପୃଥୀବୀର ବହୁ ଦେଶ ଯଥା; ସ୍ୱିଜର୍ଲ୍ୟାଣ୍ଡ ,ଚୀନ, ଫ୍ରାନ୍‌ସ୍, ଇଟାଲୀ, ସ୍ପେନ୍, ଆମେରିକା, କାନାଡା, ଜର୍ମାନୀ, ପର୍ତ୍ତୁଗାଲ୍, ଗ୍ରୀସ୍‌ ତଥା ଆଫ୍ରିକା ମହାଦେଶର ବହୁ ଦେଶ ଭ୍ରମଣ କରି ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରଶଂସିତ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି । ସେ ମଧ୍ୟ ଭାରତର ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ବିଶିଷ୍ଟ ନୃତ୍ୟ ମହୋତ୍ସବରେ ନିଜର ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛନ୍ତି । ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ ଖଜୁରାହୋ ନୃତ୍ୟୋତ୍ସବ, ଏଲୋରା, ଏଲିଫାଣ୍ଟା, କୋଣାର୍କ ନୃତ୍ୟୋତ୍ସବ, ମହାବଳୀପୁରମ୍, ମୁକ୍ତେଶ୍ୱର, ବଦ୍ରି କେଦାର ଉତ୍ସବ, ତାଜ ମହୋତ୍ସବ, କାଳିଦାସ ସମାରୋହ, ଗଙ୍ଗା ମହୋତ୍ସବ ଏବଂ ମଣ୍ଡୁ ମହୋତ୍ସବ ଇତ୍ୟାଦି ପ୍ରମୁଖ ।

ଗୀତା ମହାଳିକ ସଂପ୍ରତି ଦିଲ୍ଲୀରେ ରହନ୍ତି
* ଗ୍ରାମିନୀ ପୁରସ୍କାର - India International Rural Cultural Centre
* ବରିଷ୍ଠ ଜାତୀୟ ଫେଲୋସିପ୍ - ସଂସ୍କୃତି ବିଭାଗ, ଭାରତ ସରକାର

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୮ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସଙ୍ଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୬ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ‎ ।
ଗ୍ରାସନଳୀ କର୍କଟ

**ଗ୍ରାସନଳୀ କର୍କଟ** (ଇଂରାଜୀରେ **Esophageal cancer** ବା **oesophageal cancer**) ଏକ ପ୍ରକାର କର୍କଟ ରୋଗ ଯାହା ତଣ୍ଟିରୁ ପାକସ୍ଥଳୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲମ୍ବିଥିବା ଗ୍ରାସନଳୀରେ (ଇଂରାଜୀରେ Oesophagus) ଜାତ ହୁଏ ।  ଏହାଠାରୁ ଅଳ୍ପ କେତେକ ଟାଇପର କର୍କଟ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ ।  ଗ୍ରାସନଳୀର ନିମ୍ନ ଏକ ତୃତୀୟାଂଶରେ ଥିବା ଗ୍ରନ୍ଥିରୁ ଆଡେନୋକାର୍ସିନୋମା ଜାତ ହୁଏ ଯେଉଁଠାରେ ସେଲ ବଦଳିଯାଇ ଅନ୍ତନଳୀ ସେଲ ଭଳି ହୋଇଯାଏ ଯାହାକୁ ବାରେଟ ଏସୋଫେଗସ କ‌ହ‌ନ୍ତି ।   ସ୍କ୍ୱାମସ୍ ସେଲ କାର୍ସିନୋମା ହେବାର କାରଣ ମଧ୍ୟରେ ଟୋବାକୋ ବା ଧୁଆଁପତ୍ର, ମଦ୍ୟ, ଗରମ ପାନୀୟ ଓ ଦରିଦ୍ର ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ ଉଲ୍ଲେଖ‌ଯୋଗ୍ୟ । 

ଏଣ୍ଡୋସ୍କୋପ (ଏକ ଫାଇବ୍ରୋଅପଟିକ କ୍ୟାମେରା) ଯନ୍ତ୍ରଦ୍ୱାରା ବାୟୋପ୍ସି ନେଇ ପରୀକ୍ଷା କରି ଏହି ରୋଗ ନିଶ୍ଚିତ କରାଯାଏ । ଧୂମ୍ରପାନ ବନ୍ଦ ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟପ୍ରଦ ଖାଦ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରି ଏହି ରୋଗକୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିହେବ ।  ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ବଞ୍ଚିବା ହାର ୧୩ରୁ ୧୮ % ।

ପୃଥିବୀରେ ଏହି ରୋଗ ୨୦୧୨ ମସିହା ସୁଦ୍ଧା ୮ମ କର୍କଟ ରୋଗ ମାନ୍ୟତା ପାଇଥିଲା ଓ ୪୫୬ ନୂଆ ରୋଗୀ ମିଳିଥିଲେ । ବିଭିନ୍ନ ଦେଶ ଅନୁସାରେ ଏହି ହାର ଫରକ ଆସେ, ଚୀନ ଦେଶରେ ପ୍ରାୟ ଅଧା ଥାଏ ।  ଏହି ରୋଗରେ ମହିଳାଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ପୁରୁଷ ସଂଖ୍ୟା ତିନି ଗୁଣ ।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଶ୍ରେଣୀ:କର୍କଟ ରୋଗ
ମସ୍ତିଷ୍କ ଅର୍ବୁଦ

**ମସ୍ତିଷ୍କ ଅର୍ବୁଦ** (ଇଂରାଜୀରେ Brain tumour) ବା **ଖପୁରୀ ମଧ୍ୟସ୍ଥ ଅର୍ବୁଦ** ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ଯେତେବେଳେ ମସ୍ତିଷ୍କରେ ଅସାଧାରଣ ଜୀବକୋଷ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଚାଲେ । ଦୁଇ ପ୍ରକାର ମୂଖ୍ୟ ଅର୍ବୁଦ ଦେଖାଯାଏ; ମୃଦୁ(benign) ଓ ଦୃତବୃଦ୍ଧି(malignant) ଅର୍ବୁଦ । ମୁଣ୍ଡବଥା ସକାଳେ ଉତ୍କଟ ହୁଏ ଓ ବାନ୍ତି ହେବାପରେ ଛାଡ଼ିଯାଏ । 

ପ୍ରାଥମିକ ଅର୍ବୁଦ ଅପେକ୍ଷା ମେଟାସ୍ଟାଟିକ ମସ୍ତିଷ୍କ ଅର୍ବୁଦ ଅଧିକ ଦେଖାଯାଏ, ୧୫ ବର୍ଷରୁ କମ ପିଲାଙ୍କର କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆକ୍ୟୁଟ ଲୋମ୍ଫୋବ୍ଲାସ୍ଟିକ ଲିଉକେମିଆ ପରେ ଏହା ଦ୍ୱିତୀୟ କର୍କଟ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରେ ।  ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆରେ ଏହି କର୍କଟ ନିମନ୍ତେ ହାରାହାରି ଆର୍ଥିକ ଖର୍ଚ୍ଚ ୧.୯ ମିଲିଅନ ଡଲାର ।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଜବାହର ନବୋଦୟ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ରାୟଗଡ଼ା

**ଜବାହର ନବୋଦୟ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ରାୟଗଡ଼ା** ଓଡ଼ିଶାର ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଏକ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସରକାରୀ ଆବାସିକ ବିଦ୍ୟାଳୟ । 

## ଇତିହାସ 
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ମାନବ ସମ୍ବଳ ବିକାଶ ମନ୍ତ୍ରାଳୟ ଆନୁକୁଲ୍ୟରେ ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ଏହି ବିଦ୍ୟାଳୟ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା । ବିଦ୍ୟାଳୟଟି ନବୋଦୟ ବିଦ୍ୟାଳୟ ସମିତିଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ । ଅଧୁନା ବିଦ୍ୟାଳୟଟି ରାୟଗଡ଼ା ସହରଠାରୁ ୫୦ କି.ମି&nbsp; ଦୂର ବିଷମ କଟକରେ ଅସ୍ଥାୟୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଅଛି । ଏହି ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଷଷ୍ଠରୁ ଦ୍ୱାଦଶ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଠ ପଢ଼ିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି । ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପଢ଼ିବା ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରବେଶ ପରିକ୍ଷାରେ ଉତ୍ତିନ୍ନ ହେବାକୁ ପଡ଼େ । ଏହି ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ସି.ବି.ଏସ୍.ଇ ପାଠ୍ୟ ଖସଡ଼ା ଅନୁସାରେ ପାଠ ପଢ଼ା ହୁଏ। ସମସ୍ତ ଉପକୃତ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ନିଶୁଳ୍କ ପାଠ ପଢ଼ାହୁଏ ।
## ଲକ୍ଷ୍ୟ 
ଜିଲ୍ଲାର ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ପଢୁଥିବା ମେଧାବୀ ଛାତ୍ର/ଛାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଉନ୍ନତ ମାନର ଶିକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରିବା ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ତିନୋଟି ଭାଷାରେ ସେମାନଙ୍କ ଦକ୍ଷତା ବୃଦ୍ଧି ଲକ୍ଷରେ ଜବାହର ନବୋଦୟ ବିଦ୍ୟାଳୟଗୁଡ଼ିକ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି ।

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
* NVS Official Website

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ବିଦ୍ୟାଳୟ
ଅଗ୍ନାଶୟ କର୍କଟ

**ଅଗ୍ନାଶୟ କର୍କଟ** (ଇଂରାଜୀରେ Pancreatic cancer) ପାକସ୍ଥଳୀ ପୃଷ୍ଠଭାଗରେ ଥିବା ଏକ ଗ୍ରନ୍ଥିମୟ ଅଗ୍ନାଶୟର ଜୀବକୋଷମାନଙ୍କର ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହୋଇ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ । ଏହି କର୍କଟ ଜୀବକୋଷଗୁଡ଼ିକର ଅନ୍ୟ ଅଙ୍ଗକୁ ବ୍ୟାପିବାର କ୍ଷମତା ଥାଏ&nbsp;। ଏହ ଅନେକ ପ୍ରକାର ହୋଇ ବାହାରେ । ଅତି ସାଧାରଣଭାବେ ୮୫% ଆଡେନୋକାର୍ସିନୋମା ଦେଖାଯାଏ । ହଜମକାରୀ ଏନ୍‌ଜାଇମ ପ୍ରସ୍ତୁତକାରୀ ଅଂଶରୁ ଏହି ଆଡେନୋକାର୍ସିନୋମା ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ।  ସମୁଦାୟ ଅଗ୍ନାଶୟ କର୍କଟ ସଂଖ୍ୟାର ୧ରୁ ୨ % ନିଉରୋଏଣ୍ଡୋକାର୍‌ସିନୋମା ଥାଏ ଯାହା ହରମୋନ ତିଆରି କରୁଥିବା ନିଉରୋଏଣ୍ଡୋକ୍ରାଇନ ଜୀବକୋଷରୁ ବାହାରେ । ଏହା ଅଳ୍ପ ଆକ୍ରମଣକାରୀ ଅଟେ ।  ଏହି ରୋଗରେ କାମଳ ବା ଜଣ୍ଡିସ(ହଳଦିଆ ଚମ), ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା, କଟି ଯନ୍ତ୍ରଣା ଓ ଅଣସ୍ପଷ୍ଟିକୃତ ଓଜନ ହ୍ରାସ, ଫିକା ଝାଡ଼ା, ଗାଢ଼ ପରିସ୍ରା ଓ କ୍ଷୁଧାହୀନତା ହୁଏ ।  ଆରମ୍ଭ ଅବସ୍ଥାରେ କୌଣସି ଲକ୍ଷଣ ନ ଥାଏ, ଏହି କର୍କଟ ଅତି ଆଗେଇ ନ ଯିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଗ୍ନାଶୟ କର୍କଟ ବୋଲି ନିଧାର୍ଯ୍ୟ ଭାବେ କ‌ହିହେବନାହିଁ । ଏହାର ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ହେବା ବେଳକୁ ଅନ୍ୟ ଅଙ୍ଗମାନଙ୍କୁ ବ୍ୟାପିଯାଇଥାଏ । ଧୁମ୍ରପାନ, ମୋଟାପଣ, ଡାଏବେଟିସ ଓ କେତେକ ବିରଳ ଜେନେଟିକ ଅବସ୍ଥା ଏହି ରୋଗ ସଙ୍କଟ ଆଣିଥାଏ । ଓ ୫ରୁ ୧୦ % ଜୀନସ‌ହ ଯୋଗସୁତ୍ର ଥାଏ । 

 
ଅଗ୍ନାଶୟ କର୍କଟ ରୋଗର ପ୍ରତିଷେଧ ନିମନ୍ତେ ଏକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟପ୍ରଦ ଓଜନ ରଖିବା ଓ ଲାଲ ତ‌ଥା ପ୍ରକ୍ରିୟାସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ ମାଂସ ନ ଖାଇବା ନିମନ୍ତେ ସୁପାରିଶ କରାଯାଏ ।  ଧୁମ୍ରପାୟୀମାନଙ୍କର ଏହି ରୋଗ ଆଶା କମିଯାଏ ଯଦି ୨୦ ବର୍ଷ ପରେ ବି ଧୁମ୍ରପାନ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି ।

 
କର୍କଟ ମୃତ୍ୟୁ କାରଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ଅଗ୍ନାଶୟ କର୍କଟ ସପ୍ତମ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଥିଲା, ଓ ପୃଥିବୀରେ ୩୩୦,୦୦୦ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା ।  ଆମେରିକାରେ ଏହା କର୍କଟ ମୃତ୍ୟୁର ଚତୁର୍ଥ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଛି । ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ଏହି ରୋଗ ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ହୁଏ ଓ ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ଏହି ସ୍ଥାନମାନଙ୍କରେ ୭୦ % ନୂଆ କେସ ଦେଖାଯାଇଥିଲା ।  ଶୀଘ୍ର ନିର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଥିବା ରୋଗ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ବଞ୍ଚିବା ହାର ୨୦ %କୁ ବଢ଼ିଛି ।  ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷରେ ନିଉରୋଏଣ୍ଡୋକ୍ରାଇନ କର୍କଟ ରୋଗୀଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଫଳାଫଳ ଉତ୍ସାହ ଜନ‌କ; ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ବଞ୍ଚିବା ହାର ୬୫ % ।  

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ରୋଗ
ଶ୍ରେଣୀ:କର୍କଟ ରୋଗ
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
କାନନ ମିଶ୍ର

**କାନନ ମିଶ୍ର** (୨ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୪ - ୭ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୫ ) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖିକା, ଅନୁବାଦିକା ଓ ଶିକ୍ଷାବିତ । ତାଙ୍କ ଅନୁବାଦ ବହି "*ସୂର୍ଯ୍ୟମୁଖୀର ସ୍ୱପ୍ନ*" ନିମନ୍ତେ ସେ ୨୦୦୪ ମସିହାରେ   
ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାରରେ  
ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଥିଲା । ତାଙ୍କ ରଚିତ ୫ଟି ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ, ୨ଟି ଫିଚର ସଂକଳନ, ଗୋଟିଏ ଇଂରାଜୀ ଫିଚର ସଂକଳନ, ଗୋଟିଏ ପ୍ରବନ୍ଧ, ୪ଟି କବିତା ସଂକଳନ ଓ ୭ଟି ଶିଶୁସାହିତ୍ୟ ପୁସ୍ତକ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । 

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
କାନନ ମିଶ୍ର ୨ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୪ ମସିହାରେ କଟକ ଜିଲ୍ଲାରେ ପିତା କୁଞ୍ଜବିହାରୀ ତ୍ରିପାଠୀ ଓ ମାତା ସୁରେଖା ତ୍ରିପାଠୀଙ୍କ କନ୍ୟା ରୂପେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ବିନୟ ମିଶ୍ରଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ।

୭ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୫ ମସିହାରେ, ୭୧ ବର୍ଷ ବୟସରେ ତାଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୪ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଅନୁବାଦକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ
ପିପ୍ପଳୀ

ପିପ୍ପଳୀ ଏକ ଲଟା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ଭିଦ । ଏହି ଲଟାର ବିଭି୍ନ ଅଂଶ ବେଶ୍‍ ଉପକାରୀା ଏହା ମଧ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧିଯୁକ୍ତା
ପାନପତ୍ର ପରି ଏହାର ପତ୍ରା ଏହାର ପୁଷ୍ପଦଣ୍ଡ ନିଅାରା ମନେହୁଏ । ଏହି ଲଟା ସବୁଠି ଦୃଶ୍ୟମାନ ହୁଏ ନାହିା । ତେବେ ଏହା ବଜାରରେ ଉପଲବ୍‍ଧ ଥିବାରୁ ପ୍ରାୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଏହି ପିପ୍ପଳୀ ସମ୍ପର୍କରେ ଜାଣନ୍ତି । ହିମାଳୟ, ଅାସାମ, ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ପାହାଡ଼ି ଅଞ୍ଚଳ, ପଶ୍ଚିମଘାଟର ଚିରହରିତ୍‍ ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହା ଦେଖିବାକୁ ମିଳ । ବର୍ଷାକାଳରେ ଏହାର ଫୁଲ ଫୁଟେ ଓ ଶରତ କାଳରେ ଏହାର ଫଳ ହୁଏ । ଶିଲଂ ଏବଂ ଚେରାପୁଞ୍ଜି ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହାର ବ୍ୟାପକ ଚାଷ ହୁଏ । ଅାୟୁର୍ବେଦରେ ଏହି ଲଟାର ଉପକାରିତା ସମ୍ପର୍କରେ ଅନେକ ବର୍ଣ୍ଣନା ରହିଛି । ପିପ୍ପଳୀରେ ବହୁ ଔଷଧୀୟ ଗୁଣ ଥିବା ଚରକ ଏବଂ ସୁଶ୍ରୁତ ତାଙ୍କ ଲେଖାରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଯାଇଛନ୍ତି ।  ସଂସ୍କୃତରେ କୃଷ୍ଣା, ଉପକୂଲ୍ୟା, ମାଗଧୀ, ପିପ୍‍ପଳୀ ନାମରେ ପରିଚିତ ଏହି ଉଦ୍ଭିଦଟି ହିନ୍ଦୀରେ ପିପଲ, ବଙ୍ଗଳାରେ ପିପୁଲ ନାମରେ ପରିଚିତ ।

## ଔଷଧୀୟ ବ୍ୟବହାର
* ଏହାର ଶୁଷ୍କଫଳ ବା ଫୁଲର ମଞ୍ଜରୀ ହୃତ୍‍ପିଣ୍ଡ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଔଷଧ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥାଏ । ଏହା ବାୟୁ ନାଶକ, ଶକ୍ତିବର୍ଦ୍ଧକ, କ୍ଷୁଧା ବୃଦ୍ଧିକାରୀ ଏବଂ ବୀଜାଣୁାନାଶକ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥାଏ ।
* ନିଦ୍ରାହୀନତା ଭୋଗୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ପୁରୁଣା ଗୁଡ଼ ୩ ଗ୍ରାମ୍ ସହିତ ପିପ୍ପଳୀ ଚୂର୍ଣ୍ଣ ୩ ଗ୍ରାମ୍‍ ମିଶାଇ ସପ୍ତାହେ ଖାଇଲେ ନିଦ୍ରାହୀନତା ରୋଗରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳୋ ଭଲ ନିଦ ହୁଏ ।
* ସେହିପରି ନାଳ ଶୂଳ ଝାଡ଼ା ହେଉଥିଲେ ୨ରୁ ୪ ଗ୍ରାମ୍ ପିପ୍ପଳୀ ଚୂର୍ଣ୍ଣକୁ ଉଷୁମ ପାଣିରେ ଦିନକୁ ଥରେ କିମ୍ବା ଦୁଇଥର ପିଅନ୍ତୁା ସପ୍ତାହକ ମଧ୍ୟରେ ରୋଗୀ ଅାରୋଗ୍ୟ ଲାଭ କରିଥାଏ ।
* କାଶ, ଥଣ୍ଡା, ସର୍ଦି ଅାଦି ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ପିପ୍ପଳୀ ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଉପକାରୀ ସିଦ୍ଧ ହୋଇଥାଏ । ୧ରୁ ୪ ଗ୍ରାମ୍‍ ପିପ୍ପଳୀ ଚୂର୍ଣ୍ଣ ସହିତ ୨ ଚାମଚ ମହୁ ମିଶାଇ ସେବନ କରିବାଦ୍ୱାରା ଏହା ଭଲ ହୋଇଥାଏା କାଶ ରୋଗରେ ମଧ୍ୟ ୨/ ୪ ଗ୍ରାମ୍‍ ପିପ୍ପଳୀ ଚୂର୍ଣ୍ଣ ଘିଅରେ ଭାଜି ସେଥିରେ ସୈନ୍ଧବ ଲବଣ ମିଶାଇ ସେବନ କଲେ କାଶ ରୋଗରୁ ଅଳ୍ପଦିରେ ମୁକ୍ତି ମିଳିଥାଏ ।
* ସୋରିଷ ତେଲ ସହ ଏହାର ଫଳର ଗୁଣ୍ଡ ଓ ଅଦାରସ ମିଶାଇ ବ୍ୟବହାର କଲେ ସାଇଟିକା ଭଲ ହୁଏ ।
* କେତେକ ଅାଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରେ ଗର୍ଭପାତ ପାଇଁ ପିପ୍ପଳୀର ମୂଳକୁ ବ୍ୟବହାର କରିଥା'ନ୍ତିା ଏହି ଲଟାର ମୂଳକୁ ପାଣିରେ ଫୁଟାଇ ସେହି ପାଣିକୁ ବ୍ୟବହାର କଲେ ଶିଶୁ ଜନ୍ମ ପରେ ଗର୍ଭଫୁଲ ଶୀଘ୍ର ଖସିପଡ଼ୋ ଏପରିକି ଶିଶୁ ଜନ୍ମ ପରେ ମା'ର ଅତିରିକ୍ତ ରକ୍ତକ୍ଷରଣ ଓ ଜ୍ୱର ରୋକିବା ପାଇଁ ଏହାର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥାଏ ।
* ଏହାର ମୂଳର ଚୂର୍ଣ୍ଣକୁ ଅଦା ଓ ସୋରିଷ ତେଲ ସହ ମିଶାଇ ଲଗାଇଲେ ପକ୍ଷାଘାତ ଓ ଅଣ୍ଟା ବିନ୍ଧାରୁ ରକ୍ଷା ମିଳିଥାଏ ।
* ମାଂସପେଶୀ ଥରିବା, ସ୍ୱର ଭଙ୍ଗ, ମୃଗୀ ରୋଗ, ଜ୍ୱର, କୃଷ୍ଣ, ଅର୍ଶ, ଗଣ୍ଠିବାତ ଅାଦି ଏପରି ଅାହୁରି ଅନେକ ରୋଗ ପାଇଁ ପିପ୍ପଳୀର ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥାଏା ତେବେ ଅଭିଜ୍ଞ ବୈଦ୍ୟଦ୍ୱାରା ଏହାର ବ୍ୟବହାର ସୁଫଳ ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ ।
## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଫଳ
ଶ୍ରେଣୀ:ଉଦ୍ଭିଦ ବିଜ୍ଞାନ
ପ୍ରାଣକୃଷ୍ଣ ପଢ଼ିଆରୀ

**ପ୍ରାଣକୃଷ୍ଣ ପଢ଼ିହାରୀ** ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ, ଶିକ୍ଷକ ଓ ସମାଜସେବୀ ଥିଲେ । ସେ ଲବଣ ସତ୍ୟାଗ୍ରହ, ଭାରତଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ, ଭୂଦାନ ଆନ୍ଦୋଳନ, ଅସ୍ପୃଶ୍ୟତା ନିବାରଣ, ବିଦେଶୀବସ୍ତ୍ରବର୍ଜନ ଓ ନିଶାଦ୍ରବ୍ୟ ବର୍ଜନ ଆଦି ଆନ୍ଦୋଳନରେ ସକ୍ରିୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । 

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
### ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା
ପଢ଼ିହାରୀ ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଜୟବଡ଼ ଗାଁରେ ୧୮୮୩ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ମାସ ୨୧ ତାରିଖରେ ପିତା କାଳିନ୍ଦୀ ଚରଣ ପଢ଼ିହାରୀଙ୍କ ଔରସ୍ୟରୁ ଓ ମାତା ନାମ ପଟ ଦେବୀଙ୍କଠାରୁ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଏକ ତାଙ୍କ ପିଲା ଦିନର ଡାକ ନାଁ ଥିଲା ପାଣୁ । ଆଗକାଳେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଘରେବାଲ୍ୟବିବାହ ପ୍ରଥା ପ୍ରଚଳିତ ଥିବାରୁ ସେ ୧୦ବର୍ଷ ବୟସରେ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ଗାଁ ସ୍କୁଲରେ ସେ ମାଇନର ପାସ କଲା ପରେ କଟକ ଏଲିମେଣ୍ଟାରି ଟ୍ରେନିଂ ସ୍କୁଲରେ ନାମ ଲେଖାଇଥିଲେ ।  ତାଙ୍କ ପାଠ ପଢ଼ାରେ ଖୁସି ହୋଇ ମଧୁସୂଦନ ଦାସ ତାଙ୍କୁ ମେଧାବୃତ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ । ସେତିକିବେଳେ ପ୍ରାଣକୃଷ୍ଣ ମଧୁସୂଦନ ଦାସ ଓ ରାଧାନାଥ ରାୟଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସି ସାହିତ୍ୟ ରଚନା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଛାତ୍ର ଥିଲାବେଳେ ତାଙ୍କ ଲେଖାମାନ ସେକାଳେ ପ୍ରକାଶ ପାଉଥିବା ପତ୍ରପତ୍ରିକାମାନଙ୍କରେ ପ୍ରକାଶ ପାଉଥିଲା । କଟକ ଏଲିମେଣ୍ଟାରୀ ଟ୍ରେନିଂ ସ୍କୁଲରୁ ପାସ୍ କଲା ପରେ ସେ ପ୍ରଥମେ ଖଣ୍ଡପଡ଼ା ମାଇନର ସ୍କୁଲରେ ହେଡ଼ ପଣ୍ଡିତ ଓ କବିରପୁର, ଦଶରଥପୁର, ଜଗତସିଂହପୁରରେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍କୁଲମାନଙ୍କରେ ପ୍ରଧାନଶିକ୍ଷକ ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇଥିଲେ । 

### ସ୍ୱାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନ 
ସେ ଆଣ୍ଠୁ ନ ଲୁଚିବା ଭଳି ମୋଟା ସାତହାତି ଖଦଡ଼ ଲୁଗା ପିନ୍ଧି ଦେହରେ ଖଣ୍ଡିଏ ଖଦଡ଼ ଚାଦର ପକାଉ ଥିଲେ ।  

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୮୩ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୮ ମୃତ୍ୟୁ
ଲିଉକେମିଆ

**ଲିଉକେମିଆ** (ଆମେରିକିୟ ଇଂରାଜୀରେ **leukemia** ଓ ଇଂଲିସ ଇଂରାଜୀରେ **leukaemia**) ଏକ କର୍କଟ ଦଳର ନାମ ଯାହା ଅସ୍ଥିମଜ୍ଜାରେ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଓ ଏହା ଯୋଗୁ ଶ୍ୱେତ ରକ୍ତ କଣିକା ସଂଖ୍ୟ ବଢ଼ିଯାଏ ।  ଏହି ରକ୍ତ କଣିକାଗୁଡ଼ିକ ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣଭାବେ ତିଆରି ହୋଇ ନ ଥାଆନ୍ତି, ତେଣୁ ଏମାନଙ୍କର ନାମ ପ୍ରିକର୍ସର ଜୀବକୋଷ ବା ବ୍ଲାଷ୍ଟ ଜୀବକୋଷ ବା ଲିଉକେମିଆ ଜୀବକୋଷ ଦିଆଯାଇଥାଏ । ରକ୍ତସ୍ରାବ ଅସୁବିଧା, ଥକ୍କାଣ ଓ ଜ୍ୱର ହୁଏ ତ‌ଥା ସଂକ୍ରମଣ ସଂକଟ ଅଧିକ ରହେ ।  ଏହାର ସଙ୍କଟ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ଅବସ୍ଥା ମଧ୍ୟରେ ଧୁମ୍ରପାନ, ଆୟୋନାଇଜିଙ୍ଗ ରାଡିଏସନ, କେତେକ ରାସାୟନିକ ଦ୍ରବ୍ୟ ଯେପରିକି ବେଞ୍ଜିନ, ପୂର୍ବ ପ୍ରଦତ୍ତ କେମୋଥେରାପି ଓ ଡାଉନ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ ଉଲ୍ଲେଖ୍‌ଯୋଗ୍ୟ ।

କେମୋଥେରାପି, ରାଡିଏସନ ଥେରାପି, ଟାର୍ଗେଟେଡ ଥେରାପି ଓ ଅସ୍ଥି ମଜ୍ଜା ଟ୍ରାନ୍ସପ୍ଲାଣ୍ଟର ମିଳିତ ପଦ୍ଧତିକୁ ନେଇ ଏହାର ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ ।  ଅଳ୍ପ କେତେକ ଲିଉକେମିଆରେ 'ଦେଖା ଓ ଅପେକ୍ଷା' ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ ।  ରୋଗୀର ବୟସ ଓ ଲିଉକେମିଆ ଟାଇପ ଉପରେ ଚିକିତ୍ସା ସଫଳତା ନିର୍ଭର କରେ । ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ଫଳାଫଳ ଉନ୍ନତି କରୁଛି ।  ପନ୍ଦର ବର୍ଷରୁ କମ ପିଲାଙ୍କର ପାଞ୍ଚବର୍ଷିଆ ଆୟୁଷ ହାର ଲିଉକେମିଆର ଟାଇପ ନେଇ ୬୦ରୁ ୮୫ %ରୁ ଅଧିକ ହୋଇପାରେ । 

ସନ ୨୦୧୨ରେ ୩୫୨,୦୦୦ ଲୋକଙ୍କୁ ଲିଉକେମିଆ ହୋଇ ୨୬୫,୦୦୦ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା । ପିଲାଙ୍କର କର୍କଟ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ଅତି ସାଧାରଣ ଓ ଦୁଇ ତୃତୀୟାଂସ ପିଲା ଏ.ଏଲ.ଏଲ. ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।  ସମୁଦାୟ ଲିଉକେମିଆର ୯୦ % ବଡ଼ମାନଙ୍କୁ ହୁଏ ତ‌ଥା ସେଥିରେ ଏ.ଏମ.ଏଲ. ଓ ସି.ଏଲ.ଏଲ. ସଂଖ୍ୟା ଅଧିକ । ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ଏହା ଅଧିକ ହୁଏ ।  

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ସାମନ୍ତରାୟ

**ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ସାମନ୍ତରାୟ**, ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଫୁଟବଲ ଦଳର ପୂର୍ବତନ ଅଧିନାୟିକା । ସେ ଓଡ଼ିଶା ଓ ଭାରତୀୟ ଦଳକୁ ୨୦ବର୍ଷ ଧରି ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଛନ୍ତି । ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ଝିଅ ଭାବରେ, ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଫୁଟବଲ ଦଳର ଅଧିନାୟକତ୍ୱ କରିଥିଲେ  । ସେ '୧୬ବର୍ଷରୁ କମ ଭାରତୀୟ ମହିଳା ଦଳ'ର ପ୍ରଶିକ୍ଷକ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । 

## ଖେଳ ଜୀବନ 
ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳିଙ୍କ ଫୁଟବଲ ଖେଳ ଏକ ଆକସ୍ମିକତାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ସେ ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ନିଜ ଘରପାଖ ପଡ଼ିଆକୁ ବଡ଼ଭଉଣୀ ଗୀତାଞ୍ଜଳିଙ୍କ ସହ ଖୋ-ଖୋ ଖେଳିବାକୁ ଯାଉଥିଲେ । ସେହି ପଡ଼ିଆକୁ କିଛି ପୁଅପିଲା ଫୁଟବଲ ଖେଳିବାକୁ ଆସୁଥିଲେ । ଥରେ ସେହି ପୁଅମାନଙ୍କ ଫୁଟବଲ ପ୍ରଶିକ୍ଷକ "ଚନ୍ଦନ ଚାନ୍ଦ" ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ଓ ତାଙ୍କ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କୁ ମହିଳା ଫୁଟବଲ ବିଷୟରେ କହିଲେ ଓ ଆଗାମୀ ୪ଦିନ ପରେ ଆସାମର ହାଫଲଙ୍ଗଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଓଡ଼ିଶା ତରଫରୁ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରବର୍ତ୍ତାଇଥିଲେ । ଆସାମକୁ ଉଡାଜାହାଜରେ ଯିବାର ମୋହରେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ଓ ତାଙ୍କ ବାନ୍ଧବୀମାନେ ହଁ ଭରିଥିଲେ । ସ୍ୱଳ୍ପ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଫୁଟବଲ କିଟ୍ ଇତ୍ୟାଦି ଯୋଗାଡ଼ କରାଗଲା । କିନ୍ତୁ ସେସବୁ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ କିଟ୍ ହୋଇଥିବାରୁ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ବଡ଼ ଅସୁବିଧା ସହ ସେଗୁଡିକୁ ପିନ୍ଧି ଖେଳିବାକୁ ପଡିଥିଲା । ଗୀତାଞ୍ଜଳି ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଓଡ଼ିଶା ଦଳର ଅଧିନାୟକତ୍ୱ କରିଥିଲେ । ହାଫଲଙ୍ଗଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିବା ସମସ୍ତ ମ୍ୟାଚରେ ଓଡ଼ିଶାଦଳ ଶୋଚନୀୟ ପରାଜୟ ବରଣ କରିଥିଲା । ଘରକୁ ଫେରି ଏହି ଦଳ ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଓ ଅଭ୍ୟାସ କରିଥିଲେ । ମାସେ ପରେ, ଏହି ଦଳ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ଡାଲଟନଗଞ୍ଜଠାରେ ଜାତୀୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରି କ୍ୱାର୍ଟର ଫାଇନାଲ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ । ପରବର୍ଷ ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ଭଦ୍ରକଠାରେ ଫେଡ଼େରେସନ କପରେ ଖେଳିଥିଲେ । ୧୯୯୫ ମସିହାରେ, ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି 'କଲିକତା ମହିଳା ଫୁଟବଲ ଲିଗ'ରେ ୧୬ଟି ଗୋଲ ଦେଇ, ସର୍ବାଧିକ ଗୋଲ କରିଥିବା ଖେଳାଳି ହୋଇଥିଲେ । ୧୯୯୯ ମସିହାରେ, ସେହି ଲିଗରେ ୨୨ଟି ଗୋଲ କରି ସେ ଇତିହାସର ପୁନରାବୃତ୍ତି କରିଥିଲେ । ୧୯୯୭ରେ ସେ ଜାତୀୟ ଦଳରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲେ । ସେ ୫ମ ଓ ୬ଷ୍ଠ 'ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ା' ଓ ୭ମ,୧୦ମ,୧୨ଶ,୧୩ଶ ଏବଂ ୧୪ଶ 'ବରିଷ୍ଠ ଜାତୀୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତା'ରେ ମଧ୍ୟ ସର୍ବାଧିକ ଗୋଲ କରିଥିବା ମହିଳା ଖେଳାଳି ଥିଲେ । ତାଙ୍କରି ନେତୃତ୍ୱରେ 'ଓଡ଼ିଶା ମହିଳା ଫୁଟବଲ ଦଳ' ୧୦ମ 'ସିନିୟର ନେସନାଲ ଚାମ୍ପିଆନସିପ'ରେ  ଉପବିଜେତା ହୋଇଥିଲା ଓ ୬ଷ୍ଠ 'ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା'ରେ କାଂସ୍ୟ ପଦକ ହାସଲ କରିପାରିଥିଲା । ସେ ୧୫ଶ ଓ ୧୭ଶ 'ସିନିୟର ନେସନାଲ ଚାମ୍ପିଆନସିପ'ରେ ମଧ୍ୟ  ଓଡ଼ିଶା ମହିଳା ଫୁଟବଲ ଦଳର ଅଧିନାୟକ ଥିଲେ । ୧୮ଶ 'ସିନିୟର ନେସନାଲ ଚାମ୍ପିଆନସିପ'ରେ ଓଡ଼ିଶା ପୁନର୍ବାର 'ପ୍ରଥମ ରନର୍ସ ଅପ' ହୋଇଥିଲା । ସେ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ରାଜ୍ୟକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରି, ସେ ଦଳକୁ ମଧ୍ୟ 'ଜାତୀୟ କ୍ରୀଡା'ରେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ଜିତାଇ ପାରିଥିଲେ । ୨୦୦୩ ମସିହାରେ ସେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଦଳରେ ଉପ-ଅଧିନାୟକ ଓ ୨୦୦୫ ମସିହାରେ ଅଧିନାୟକ ଭାବରେ ଖେଳିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।

ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି, 'ଏସିଆ ମହିଳା ଫୁଟବଲ ପ୍ରତିଯୋଗିତା' ଓ 'ଏସୀୟ କ୍ରୀଡା'ରେ ଭାରତୀୟ ଦଳର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରିଛନ୍ତି । ବର୍ତ୍ତମାନ ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ଓଡ଼ିଶାର ୧୬ ବର୍ଷରୁ କମ ବାଳିକା ଫୁଟବଲ ଦଳର ପ୍ରଶିକ୍ଷକ ଭାବେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେଉଛନ୍ତି।

## ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ 
* ଏକଲବ୍ୟ ପୁରସ୍କାର - ୨୦୦୫ 
* ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଖେଳ ଓ ସାହସିକତା ପୁରସ୍କାର - ୨୦୦୬
*  ସ୍ପୋର୍ଟ୍ସ ଓମେନ୍‌ ଅଫ୍‌ ଦି ୟିୟର ସମ୍ମାନ-୨୦୧୩

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ
ଶ୍ରେଣୀ:ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୮ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଫୁଟବଲ ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:ମହିଳା ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:ଏକଲବ୍ୟ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ମହିଳା ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଆହାର ଯୋଜନା

**ଆହାର** ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରଚଳିତ ଏକ ଯୋଜନା ଯେଉଁଥିରେ ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ସହରରେ ୫ ଟଙ୍କାରେ ଗରିବ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଥାଏ ।
ଏହା ଯୋଜନାଟି ୨୦୧୫ ଅପ୍ରେଲ ପହିଲାରୁ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରମୁଖ ୫ଟି ସହର: ଭୁବନେଶ୍ୱର, କଟକ, ସମ୍ବଲପୁର, ବ୍ରହ୍ମପୁର ଓ ରାଉରକେଲାରେ ଆରମ୍ଭ କରା ଯାଇଅଛି ।  ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ବୈଠକରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିବା ନିଷ୍ପତ୍ତି ଅନୁସାରେ ଉତ୍କଳ ଦିବସଠାରୁ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଲାଗୁ କରାଯାଉଛି ।

## ଯୋଜନା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଓ ରୂପରେଖ
ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ସହରମାନଙ୍କୁ ଆସୁଥିବା ଗରିବ ଲୋକମାନେ ଅଧିକ ଦାମ ଦେଇ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବାରେ ସମସ୍ୟା ଭୋଗୁଛନ୍ତି । ଏହାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ରାଜ୍ୟ ସରକାର ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଏହି ୫ଟି ସହରର ବସଷ୍ଟାଣ୍ଡ, ରେଳ ଷ୍ଟେସନ, ହସ୍ପିଟାଲ ଆଦି ଜନଗହଳି ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥାନମାନଙ୍କରେ ଗରିବ ଶ୍ରେଣୀର ଲୋକମାନଙ୍କୁ ୫ ଟଙ୍କାରେ ଭାତ ଡାଲମା ଆକାରରେ ସୁସ୍ୱାଦୁ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ଭୋଜନ ଦିଆଯିବ । ବିଭିନ୍ନ ମୁନିସିପାଲିଟିର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ନିରୀକ୍ଷକ ଏହାର ମାନ ପରୀକ୍ଷା କରିବେ । ଏହି ଯୋଜନାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିନ ୨୫,୦୦୦ ଲୋକଙ୍କୁ ପେଟ ପୁରା ଭୋଜନ ଲାଗି ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଉଛି । ପର୍ଯ୍ୟାୟ କ୍ରମେ କଟକ ପରେ ଅନ୍ୟ ମହାନଗରଗୁଡ଼ିକରେ ଏବଂ ଏହି ୫ଟି ସହରର ସଫଲତା ଆଧାରରେ ଅନ୍ୟ ସହରମାନଙ୍କରେ ଏହି ଯୋଜନା ପରିବ୍ୟାପ୍ତ କରାଯିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଛି ।  ରାଜ୍ୟର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସହରମାନଙ୍କରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପରିଚାଳନା କରିବା ପାଇଁ ଟାଟା, ନାଲକୋ ଏବଂ ରାଉରକେଲା ଷ୍ଟିଲ ପ୍ଲାଣ୍ଟକୁ ସରକାରଙ୍କ ତରଫରୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଛି । 

## ବ୍ୟଞ୍ଜନ
ଏଥିରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଭାତ, ଡାଲମା ଖାଇବାକୁ ଦିଆଯାଇଥାଏ ।
## ମିଳିବା ସମୟ
ପୂର୍ବାହ୍ନ ୧୧ରୁ ଅପରାହ୍ଣ ୩ ଘଟିକା ଏହା ଉପଲବ୍ଧ ଥାଏ ।

## ଆହାର କେନ୍ଦ୍ର 
#କଟକ : ବାଦାମବାଡି ବସଷ୍ଟାଣ୍ଡ, ଶିଶୁଭବନ ଛକ, ମାଲ ଗୋଦାମ ଏବଂ ବଡ଼ ମେଡିକାଲ ପରିସର  
#ଭୁବନେଶ୍ୱର : ମାଷ୍ଟର କ୍ୟାଣ୍ଟିନ, ବରମୁଣ୍ଡା,  
#ବ୍ରହ୍ମପୁର : ନୂଆ ବସଷ୍ଟାଣ୍ଡ, ପୁରୁଣା ବସଷ୍ଟାଣ୍ଡ,  ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ଭେଷଜ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ପରିସର ଏବଂ ରେଳଷ୍ଟେସନ ପରିସର
#ସମ୍ବଲପୁର :
# ରାଉରକେଲା :

## କଟକ ମହାନଗର ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା
କଟକ ମହାନଗର ନିଗମ, ଓଡ଼ିଶା ଖଣି ନିଗମ ଏବଂ ଟଚ ଷ୍ଟୋନ ଫାଉଣ୍ଡେସନ (ଯାହା କି “ଅକ୍ଷୟପାତ୍ର’ ଫାଉଣ୍ଡେସନର ଏକ ସହଯୋଗୀ ସଂସ୍ଥା) ମଧ୍ୟରେ ଏକ ତ୍ରିପାକ୍ଷିକ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଯାଇଛି । ଏହି ଚୁକ୍ତିନାମା ଅନୁଯାୟୀ ଆସନ୍ତା ଅପ୍ରେଲ ପହିଲାଠାରୁ କଟକ ମହାନଗର ନିଗମ ଅଞ୍ଚଳର ବାଦାମବାଡି ବସଷ୍ଟାଣ୍ଡ, ଶିଶୁଭବନ ଛକ, ମାଲ ଗୋଦାମ ଏବଂ ବଡ଼ ମେଡିକାଲଠାରେ  ଏହା ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିନ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ୧୧ଟାରୁ ଅପରାହ୍ଣ ୩ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସ୍ଥାନମାନଙ୍କରେ ବିକ୍ରୟ କରାଯିବ । ଏହାଦ୍ୱାରା କଟକ ମହାନଗର ନିଗମ ଅଞ୍ଚଳର ଦୈନିକ ୪ ହଜାର ଲୋକ ଉପକୃତ ହେବେ ।  ଏହି ଖାଦ୍ୟ ବାବଦରେ ପ୍ରତି ଥାଳି ପିଛା ୨୦ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହେବ । ଓଡ଼ିଶା ଖଣି ନିଗମ ଏହି ଖର୍ଚ୍ଚ ଅର୍ଥରୁ ୧୫ ଟଙ୍କା ତାହାର ସାମାଜିକ ଦାୟିତ୍ୱବୋଧ ପାଣ୍ଠିରୁ ଖର୍ଚ୍ଚ ଭରଣା କରିବ ବୋଲି ଏହି ଚୁକ୍ତିନାମାରେ ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି । ଏହି ଖର୍ଚ୍ଚ ଭରଣା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ଖଣି ନିଗମ ପ୍ରଥମ ତିନିମାସରେ ୫୪ଲକ୍ଷ ୬୦ ହଜାର ଟଙ୍କା ପ୍ରଦାନ କରିବ । 

## ବ୍ରହ୍ମପୁର ମହାନଗର ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା
## ଭୁବନେଶ୍ୱର ମହାନଗର ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା
## ସମ୍ବଲପୁର ମହାନଗର ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା
## ରାଉରକେଲା ମହାନଗର ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା
## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ସରକାରୀ ଯୋଜନା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରଚଳିତ ଯୋଜନା
ମୁଜାଗଡ଼, ଗଞ୍ଜାମ

**ମୁଜାଗଡ଼**, ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ଭଂଜନଗର ବ୍ଳକ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଗୋଟିଏ ଗ୍ରାମ ପଞ୍ଚାୟତ । ଏହି ପଞ୍ଚାୟତର ବଡ ଗ୍ରାମ ମୁଜାଗଡ । ଏହାର ଅଧିକାଂଶ ଅଧିବାସୀ କୃଷକ ତଥା ଆଦିବାସି ସଂପ୍ରଦାୟର । ଏହି ଗ୍ରାମର ଲୋକମାନେ କୃଷି  କରି ନିଜର ଜିବିକା ନିର୍ବାହ କରନ୍ତି । ସହରାଞ୍ଚଳ ଭଳି ଏହି ଗ୍ରାମଟିରେ କୋଳାହଳ ନାହିଁ ।  ମୁଜାଗଡ଼ ଗ୍ରାମଟି ପ୍ରଦୁଷଣ ମୁକ୍ତ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହି ଗ୍ରାମ ସ୍ୱଚ୍ଚ ଅଟେ ।

## ଶିକ୍ଷା ଓ ସଂସ୍କୃତି 
ଏହି ଗ୍ରାମରେ ଶିକ୍ଷାହାର ଖୁବ୍ କମ୍ ଅଟେ |
ଏହି ଗ୍ରାମରେ ପାଞ୍ଚଟି ସ୍କୁଲ୍ ଅଛି ଯଥା 
# ମୁଜାଗଡ଼ ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ
# ପ୍ରାଥମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟ
# ସତ୍ୟଭାମା ବାଳିକା ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ
# ସରସ୍ୱତୀ ଶିଶୁ ବିଦ୍ୟା ମନ୍ଦିର
# ହାଟସାହି ପ୍ରାଥମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟ
 
କବି ସମ୍ରାଟ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ଏହି ଗ୍ରାମଠାରୁ ୧୩ କି.ମି ଦୁରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ୨୦୧୧ ଜନଗଣନା ଅନୁଯାୟି ସମୁଦାୟ ୪୪୪୩ ଜନସଂଖ୍ୟା ବିଶିଷ୍ଟ ଏହି ଗ୍ରାମରେ ପୁରୁଷ ସଂଖ୍ୟା ୨୨୪୬ ଏବଂ ମହିଳା ସଂଖ୍ୟା ୨୧୯୭ । 
ଏହି ଗ୍ରାମରେ ଦଣ୍ଡନାଚ ଏବଂ ଠାକୁରାଣି ଯାତ୍ରା ପାଳିତ ହୁଏ |

## ଗମନାଗମନ
ଏହି ଗ୍ରାମକୁ ଯାତାୟତ ନିମିତ୍ତ ବସ୍ ହିଁ ଏକ ମାତ୍ର ମାଧ୍ୟମ ଅଟେ । ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ନଂ-୧୫୭ ଏହି ଗ୍ରାମ ଦେଇ ଯାଇଛି। ଏହି ଗ୍ରାମ ସହ ସିଧା ସଳଖ ରେଳ ସଂଯୋଗ ନାହିଁ । ଏହାର ନିକଟତମ ରେଳଷ୍ଟେସନ ବ୍ରହ୍ମପୁର ଅଟେ । ରାଜ୍ୟ ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରୁ ଏହା ୧୭୯ କି.ମି ଦୁରରେ ଅବସ୍ଥିତ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ଗାଆଁ ଓ ସହର
ଗଞ୍ଜପା

ଅଙ୍କା "ଆଠରଙ୍ଗୀ ଗଞ୍ଜପା" ପଟ]]
**ଗଞ୍ଜପା** ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପାରମ୍ପାରିକ ତାସ ଖେଳ । 
ଗୋଲାକାର ଅଙ୍କିତ ପଟ୍ଟଚିତ୍ରରେ ଏହା ଖେଳାଯାଇଥାଏ । ୧୬ ଶହ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଗଞ୍ଜପା ଖେଳ ଓଡ଼ିଆ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ, ବିଶେଷ କରିଗାଁମାନଙ୍କରେ ଅବସର ବିନୋଦନ ଖେଳ ଭାବେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ରାଜା ଓ ତାଙ୍କର ଦରବାରୀମାନେ ଏହା ଆଗକାଳରେ ଖେଳୁଥିଲେ । ଗଞ୍ଜପା "*ଚାରିରଙ୍ଗୀ*" (ଚାରୋଟି ରଙ୍ଗର ପଟ), "*ଆଠରଙ୍ଗୀ*"(ଆଠଟି ରଙ୍ଗର ପଟ), "*ଦଶରଙ୍ଗୀ*" (ଦଶଟି ରଙ୍ଗର ପଟ), "*ବାରରଙ୍ଗୀ*" (ବାରଟି ରଙ୍ଗର ପଟ), "*ଚଉଦରଙ୍ଗୀ*" (ଚଉଦଟି ରଙ୍ଗର ପଟ) ଏବଂ "*ଷୋହଳରଙ୍ଗୀ*" ଭାବେ ଖେଳାଯାଇଥାଏ । ମୋଗଲମାନଙ୍କ ଗଞ୍ଜିଫାଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ଏହି ଖେଳର ଆଉ ଏକ ପ୍ରକାର "ମୋଗଲ ଗଞ୍ଜପା" ନାମରେ ଜଣା । ଏହି ଖେଳ ପୁରୀ ଓ ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାରେ ଜଣା । 

## ନାମକରଣ
ଓଡ଼ିଆରେ ଗଞ୍ଜପା ମୋଗଲମାନଙ୍କ ସମୟରେ ପ୍ରଚଳିତ ପାରସୀ "ଗଞ୍ଜିଫେ"ର ସହ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ବୋଲି ଜଣାଯାଏ ।  ପଟ୍ଟଚିତ୍ରରେ ଥିବା ଅଙ୍କନ ଶୈଳୀରେ ନଟ-ନଟୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲୋକେ, ରାମାୟଣ ଓ ଦଶାବତାର ଆଦି ପଟମାନଙ୍କରେ ଅଙ୍କାଯାଇଥାଏ । ଅଙ୍କନ ଶୈଳୀ ଓଡ଼ିଶାର ପାରମ୍ପାରିକ ଓ ଅଞ୍ଚଳ ଭେଦରେ ବଦଳିଥାଏ । 

## ପଟ ତିଆରି 
ଠାରେ ଗଞ୍ଜପା ପଟ ଆଙ୍କୁଥିବା ଝିଅଟିଏ ।]]
ପଟ ତିଆରି ପାରମ୍ପାରିକ ପଟ୍ଟଚିତ୍ର ଢଙ୍ଗରେ ହୋଇଥାଏ । ଶୁଖିଲା କପଡ଼ାରେ ତେନ୍ତୁଳି ମଞ୍ଜି ମଣ୍ଡରେ ତିଆରି ଅଠା ବୋଳି ତାହାକୁ ଶୁଖାଇ ଦିଆଯାଏ । ଶୁଖିଗଲା ପରେ ଗୋଲାକାର କରି ସେସବୁକୁ କାଟି ଦିଆଯାଏ । ଏହି ପଟରେ ପରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରାକୃତିକ ରଙ୍ଗ ଯଥା: ଚୂନ (ଧଳା ପାଇଁ), ହାଣ୍ଡିକଳା (କଳା ପାଇଁ), ହଳଦୀ (ହଳଦିଆ ପାଇଁ) ଆଦି ଦେଇ ଲାଖ ବୋଳି ରଙ୍ଗକୁ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟି କରାଯାଏ । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ହସ୍ତଶିଳ୍ପ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର କଳା
ଶ୍ରେଣୀ:ପାରମ୍ପରିକ ଖେଳ
ଦିଲୀପ ରଥ

**ଦିଲୀପ ରଥ** ଜଣେ ଅନ୍ତ୍ରଜାତୀୟ ପ୍ରବାସ ଓ ବିଶ୍ୱ ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଏହାର ଯୋଗଦାନର ବିଦ୍ୱାନ । ୨୦୦୩ ମସିହାରୁ ଏହି ଆଧାର ଗୁଡାକୁ ବିଶ୍ୱ ମାନଚିତ୍ରରେ ରଖିବାରେ ସେ ପ୍ରସିଧ।

## ଜିବନୀ
ରଥଙ୍କ ଜନ୍ମ ଓଡ଼ିଶାର ସିଣ୍ଢକେଲାରେ ହେଇଥିଲା। ଇଣ୍ଡିଆନ ସ୍ଟାଟିଷ୍ଟିକାଲ ଇନଷ୍ଟିଟ୍ୟୁଟରୁ ନିଜର ପିଏଛ.ଡି ପାଇଥିଲେ, ପରେ ସେ ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କରେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ ଓ ଆମେରିକାରେ ରହିଥିଲେ। ରଥ ତାଙ୍କ ଗ୍ରାମରେ ବିଦେଶ ଯାଇଥିବା ପ୍ରଥମ ଲୋକ ଥିଲେ।  
## ମିଡିଆ ରେ
Ratha's professional work and personal journey as a migrant were covered in depth in a *New York Times* profile story in 2008. the *Wall Street Journal* the *Washington Post*, and *Forbes*.

## ଆଧାର
## ବାହାରି ତଥ୍ୟ
* 
* *People Move* blog that Ratha hosts and writes regularly at

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ବୈଜ୍ଞାନିକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ
ସେଲ୍ୟୁଲାଇଟିସ୍

**ସେଲ୍ୟୁଲାଇଟିସ୍** ଏକ ଚର୍ମ ରୋଗର ସଂକ୍ରମଣକୁ କୁହାଯାଏ ।  ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଭାବରେ ଅନ୍ତଃଚର୍ମ ଓ ଚର୍ମ ତଳେ ଥିବା ଚର୍ବିରେ ହୁଏ ।  ଏହି ରୋଗ ହେଲେ ରୋଗ ହୋଇଥିବା ସ୍ଥାନ ଲାଲ ଦେଖାଯାଏ ଓ ଦୁଇ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଲାଲ ସ୍ଥାନର ଆୟତନ ବଢ଼ିଯାଏ ।   ଲାଲ ସ୍ଥାନ ଫୁଲିଥାଇ ପାରେ ଓ ଏହାର ସୀମା ତୀକ୍ଷ୍ମ ନ ଥାଏ ।  ଲାଲ ଦେଖାଯାଉଥିବା ସ୍ଥାନ ଚିପି ଦେଲେ ଶେତା ହୁଏ କିନ୍ତୁ ସର୍ବଦା ନୁହେଁ ।  ସଂକ୍ରମିତ ସ୍ଥାନରେ ସାଧାରଣତଃ ଯନ୍ତ୍ରଣା ହୁଏ । ରୋଗୀକୁ ଜ୍ୱର ହୁଏ ଓ ଥକ୍କା ଲାଗେ । 

 
ଗୋଡ଼ ଓ ମୁଖମଣ୍ଡଳରେ ଏହି ରୋଗ ଅଧିକ ହୁଏ,  ଯଦିଓ ଯେ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ଏହା ହୋଇପାରେ । ଚର୍ମରେ କ୍ଷତ ହେଲେ ସେହି ସ୍ଥାନରେ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ ।  ଅନ୍ୟ ସଙ୍କଟଦୟୀ ଅବସ୍ଥାମାନଙ୍କ ନାମ ମୋଟାପଣ, ଗୋଡ଼ ଫୁଲା ଓ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ।  ସ୍ଟ୍ରେପ୍ଟୋକୋକସ୍]] ଓ ସ୍ଟାଫିଲୋକୋକସ୍ ଅରିଅସ୍ ଜୀବାଣୁ ଏହି ରୋଗ କରାଏ ।  ଚର୍ମରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ସଂକ୍ରମଣ ହୁଏ ଯାହାର ନାମ ଏରିସେପାଲସ୍ କିନ୍ତୁ ଏହି ରୋଗ ବାହ୍ୟଚର୍ମରେ ହୁଏ, ଲାଲିମାର ସୀମା ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଥାଏ ଓ ଜ୍ୱର ହୁଏ । ଭିତରେ ଥିବା ସାଂଘାତିକ ହାଡ଼ ରୋଗ ବା ଓଷ୍ଟିଓମାୟେଲାଇଟିସ ଓ ନେକ୍ରୋଟାଇଜିଙ୍ଗ ଫାସାଇଟିସ ଆଦି ରୋଗଠାରୁ ଏହାକୁ ପୃଥକ କରିବାକୁ ହୁଏ ।  ଇଂଲଣ୍ଡରେ ଆଡମିସନ ହେଉଥିବା ରୋଗୀଙ୍କମଧ୍ୟରୁ ୧.୬% ଏହି ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ଥାଆନ୍ତି । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ପୁଞ୍ଜିତ ପୂଯ

ପୁଞ୍ଜିକୃତପୂଯ

**ପୁଞ୍ଜିତ ପୂଯ** ବା **ଆବସେସ** (ଇଂରାଜୀରେ **abscess**) ଏକ ରୋଗ ଯେଉଁଥିରେ ଦେହର କୌଣସି ସ୍ଥାନର ତନ୍ତୁରେ ପୂଯ ଜମାହୋଇ ରହେ ।    କାର୍ବଙ୍କଲ (ଇଂରାଜୀରେ carbuncle) ଓ ଫରଙ୍କଲ (ଇଂରାଜୀରେ furuncle) ରୋଗଦ୍ୱୟ ଏହି ଆବସେସ ପ୍ରଜାତିର ରୋଗ ଯେଉଁଥିରେ ଲୋମ ଫଲିକ୍ଲର ଖୋଲିବା ପଥ ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଏ, କାର୍ବଙ୍କଲ ଆକାରରେ ବଡ଼ । 

ଏହି ରୋଗ ଜୀବାଣୁ ସଂକ୍ରମଣଦ୍ୱାରା ହୁଏ । ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ଗୋଟିଏ ସଂକ୍ରମଣରେ ଏକାଧିକ ବିଭିନ୍ନ ଜୀବାଣୁ ଜଡ଼ିତ ଥାଆନ୍ତି ।

ଦେହରେ ପୂଯ ଥିଲେ ସେ ସ୍ଥାନଟି କାଟି ପୂଯ ବାହାର କରିଦେବା ହିଁ ମାନ‌କ ଚିକିତ୍ସା । ଅନ୍ୟ କୌଣସି ରୋଗ ନ ଥାଇ ଲୋକର ପୂଯ ଥିଲେ କେବଳ ତାହା ବାହାର କରିଦେବା ଯଥେଷ୍ଟ, କୌଣସି ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକର ଉପକାରୀତା ଥିବା ଜଣାଯାଏ ନାହିଁ ।  କଟା ମୁହଁ ବନ୍ଦ ନ କରି ଖୋଲା ଛାଡ଼ିଲେ ଆଉଥାରେ ପୂଯ ନ ହୋଇ ଶୀଘ୍ର ଶୁଖିବ । ସିରିଞ୍ଜ ଛୁଞ୍ଚି ସାହାଯ୍ୟରେ ପୂଯ ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ବାହାର କରିହୁଏ ନାହିଁ ।  ଆମେରିକାରେ ସନ ୨୦୦୫ରେ ୩.୨ ନିୟୁତ ଲୋକ ଏହି ରୋଗ ନିମନ୍ତେ ଏମରଜେନ୍ସି ଓ.ପି.ଡି.କୁ ଯାଇଥିଲେ ।  ସନ ୨୦୦୮ରେ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆରେ ୧୩୦୦୦ ଲୋକ ଏହି ରୋଗରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ଆଡମିସନ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଉଇକିମିଡ଼ିଆ HIV/AIDS ଜ୍ଞାନ ସୁଧାର ପ୍ରକଳ୍ପ
ହୋ ଭାଷା

**ହୋ** (**ବିହାର ହୋ** ଏବଂ **ଲାଢ଼୍‌କା କୋଲ** ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣା) ଭାରତରେ ପାଖାପାଖି ୧.୦୪ ମିଲିଅନ (ଭାରତୀୟ ଜନସଂଖ୍ୟାର ୧.୧୦୩% ଭାଗ) ଏକ ଆଷ୍ଟ୍ରୋ-ଏସୀୟ ଭାଷା ସମୂହ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଏକ ମୁଣ୍ଡା ଭାଷା । ଏହା ହୋ ଲୋକଙ୍କ ଦେଇ କଥିତ ଓ ବାରାଙ୍ଗ ଚିତି ଲିପିରେ ଲିଖିତ । କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହା ଓଡ଼ିଆ, ଦେବନାଗରୀ ଓ ଲାଟିନ ଲିପିରେ ଲିଖିତ ହୋଇଥିଲା  
ଏବଂ ହୋ ଭାଷୀ ଲୋକେ ବାରାଙ୍ଗ ଚିତି ଲିପିରେ ଲେଖନ୍ତି । 

"ହୋ" ନାମଟି ଏହି ଭାଷାର ଶବ୍ଦ "ହୋ"ରୁ (ଅର୍ଥ: ମଣିଷ) ନିଆଯାଇଛି ।  

## ବିତରଣ
ସର୍ବାଧିକ ହୋ ଭାଷୀ ଲୋକେ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡର ପୂର୍ବ ସିଂହଭୁମି ଜିଲ୍ଲା ଓ ଉତ୍ତର ଓଡ଼ିଶାର ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଏବଂ କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଭାଷାଗତ, ଆଭିଧାନିକ ଓ ବଂଶାନୁକ୍ରମ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ହୋ ଭାଷା ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡରେ କଥିତ ଭାଷା ତୁଳନାରେ ମୟୂରଭଞ୍ଜର କଥିତ ଭାଷା ସହ ଅଧିକ ସମ୍ବନ୍ଧିତ । ଭାଷାଗତ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ହୋ ଓ ମୁଣ୍ଡାରୀ ଅଧିକ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ହେଲେ ହେଁ ଏହି ଭାଷା ଦୁଇ କହୁଥିବା ଲୋକେ ବଂଶାନୁକ୍ରମ ଅନୁସାରେ ଅଲଗା । ଏହା ଖେରବାଡ଼ି ଭାଷାଭିଧାନିକ ଗୁଣର ବିଷେଷତ୍ୱ । 

## ଆଧାର 
## ବାହାର ପଠନ
*The Ho language webpage by K. David Harrison, Swarthmore College

ଶ୍ରେଣୀ:ମୁଣ୍ଡାରୀ ଭାଷାସମୂହ
ଶ୍ରେଣୀ:ବିପନ୍ନ ଭାଷାସମୂହ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଭାଷାସମୂହ
ଲିମ୍ଫୋମା

**ଲିମ୍ଫୋମା** (ଇଂରାଜୀରେ **Lymphoma**) ଏକ ରକ୍ତ ଜୀବକୋଷ ଅର୍ବୁଦ ଦଳର ସଦସ୍ୟ ଯାହା ଲିମ୍ଫୋସାଇଟରୁ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ । ଏହାକୁ ବେଳେବେଳେ ଅର୍ବୁଦ ନ କ‌ହି କର୍କଟିୟ ବା କ୍ୟାନ୍‌ସେରସ କୁହାଯାଏ ।

ଦୁଇ ପ୍ରକାର ମୂଖ୍ୟ ଲିମ୍ଫୋମା ଦେଖାଯାଏ, ହଜକିନ ଲିମ୍ଫୋମା (ଏଚ.ଏଲ.) ଓ ନନ୍ ହଜକିନ ଲିମ୍ଫୋମା (ଏନ.ଏଚ.ଏଲ.) ଓ ଏହା ସ‌ହ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ ଆଉ ଦୁଇଟ ରୋଗ ମଲ୍‌ଟିପ୍ଲ ମାୟେଲୋମା ଓ ଇମ୍ମ୍ୟୁନୋପ୍ରୋଲିଫରେଟିଭ ଡିଜିଜକୁ ମିଶେଇଛନ୍ତି ।  ହେମାଟୋପଏଟିକ ଓ ଲିମ୍ଫଏଡ ତନ୍ତୁ ନାମକ ଏକ ବଡ଼ ଦଳର ଅର୍ବୁଦର ଏହା ଏକ ଅଂଶ ।  

ଏପସ୍ଟେନ-ବାର ଭୁତାଣୁ ଓ ପରିବାରରେ ଅନ୍ୟ କେହି ରୋଗୀ ଥିଲେ ସଙ୍କଟଦାୟୀ ଅବସ୍ଥା ଉପୁଜେ ।  ଓ ଏନ.ଏଚ.ଏଲ.ର ୬୯ % । ସମ ୨୦୧୨ରେ ପୃଥିବୀରେ ୫୬୬,୦୦୦ ଲୋମ୍ଫୋମା ହୋଇଥିଲା ଓ ଏହି କାରଣରୁ ୩୦୫,୦୦୦ ଲୋକ ମରିଥିଲେ । ସମୁଦାୟ କର୍କଟ ରୋଗର ଏହା ୩ରୁ ୪ % କିନ୍ତୁ ଦଳଗତ ଭାବେ ଏହା ସପ୍ତମ ସାଧାରଣ ରୋଗ । ପିଲାଙ୍କଠାରେ ଏହା ତୃତୀୟ ସାଧାରଣ କର୍କଟ ରୋଗ । ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶ ଅପେକ୍ଷା ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ଏହି ରୋଗ ଅଧିକ ହୁଏ । 

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ

**ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ** (୧୭ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୪୧ - ୧୮ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୫), ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟିକ, ଶିକ୍ଷାବିତ ଓ ଭାଷାବିତ । "ଗପ ଗଣ୍ଠିଲି" ପୁସ୍ତକ ପାଇଁ, ସେ ୧୯୮୨ ବର୍ଷର ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଥିଲେ ।

ରମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜଙ୍କର ୨୦୧୫ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୫ତାରିଖରେ ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା ।

## ଜୀବନୀ 
୧୯୪୧ ମସିହାର ଅପ୍ରେଲ ୧୭ ତାରିଖରେ ସେ ତତ୍କାଳୀନ ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲା (ଆଧୁନିକ ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା) "ଗଡ଼ ହଳଦିଆ"ଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଗାଁ ବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା ଆରମ୍ଭ କରି, ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ବାଙ୍କୀର ବରେନ୍ଦ୍ରକୃଷ୍ଣ ବିଦ୍ୟାପୀଠ ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଏବଂ ତା'ପରେ କଟକରେ ରେଭେନ୍ସା ଓ ଖ୍ରୀଷ୍ଟ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ | ବୃତ୍ତିରେ ସେ ଜଣେ ଶିକ୍ଷକ ଥିଲେ ଏବଂ ସରକାରୀ ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଚାକିରୀ ପରେ ୧୯୯୯ ମସିହାରେ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।

## ରଚନାବଳୀ 
### କବିତା ସଂକଳନ 
* thumb|ଭେରୀ ତୁରୀ ମହୁରୀ  ( ଶିଶୁ କବିତା ସଂକଳନ )*କାଠି କୁଟା ପତର*
* *ଭେରୀ ତୁରୀ ମହୁରୀ*
thumb|କାଠି କୁଟା ପତର ( ଶିଶୁ କବିତା ସଂକଳନ )

### ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ 
* thumb|ଗପ ଗଣ୍ଠିଲି ( ଶିଶୁ ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ )*ଗପ ଗଣ୍ଠିଲି ( ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ଦ୍ୱାରା ପୁରସ୍କୃତ )*
* *କଥା କୋଥଳି*
* *ମୁଠାଏ ମହକ*
* *କଥା କହୁଛି ଶୁଣ  ( ଭୁବନେଶ୍ୱର ପୁସ୍ତକ ମେଳା ଦ୍ୱାରା ପୁରସ୍କୃତ )*

## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର 
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୧୯୮୨
* ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ବିଷୁବ ମିଳନ ପୁରସ୍କାର
* ଭୁବନେଶ୍ୱର ପୁସ୍ତକମେଳା ପୁରସ୍କାର, ୨୦୧୫ 
* ମୀନାବଜାର ପୁରସ୍କାର
* ବିଷୁବ ପୁରସ୍କାର (ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ର·ର ସମିତି, କଟକ, ୨୦୦୩)
* ଓଡ଼ିଶା ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ ପୁରସ୍କାର (କଳା ବିକାଶ କେନ୍ଦ୍ର, କଟକ)
* ଖଦି ଓ ଗ୍ରାମୋଦ୍ୟୋଗ ପୁରସ୍କାର (ଖଦି ଓ ଗ୍ରାମୋଦ୍ୟୋଗ ବୋଡର଼୍, ଭୁବନେଶ୍ୱର)
* ହରେକୃଷ୍ଣ ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ ପୁରସ୍କାର (ଫକୀର ମୋହନ ସାହିତ୍ୟ ପରିଷଦ, ବାଲେଶ୍ୱର)
* ଜ୍ଞାନଜ୍ୟୋତି ପୁରସ୍କାର (ଖୋର୍ଦ୍ଧା ବିଷୁବ ମିଳନ ସମିତି,୨୦୧୧)
* ସଂସାର ସମ୍ମାନ (ସଂସାର ପତ୍ରିକା, କଟକ)
* ରାମକୃଷ୍ଣ ନନ୍ଦ ସ୍ମାରକୀ ସମ୍ମାନ,କଟକ
* କୁନ୍ତଳା ସାହୁ ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ମାନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର
* କୁନି ରାଇଜ ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ମାନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର
* ଓଡ଼ିଆ ସମ୍ମିଳନୀ ସମ୍ମାନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର
* ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ର ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ମାନ, ପୁରୀ
* ବୀରେନ୍ଦ୍ର ଭୂୟାଁ ସ୍ମୃତି ସମ୍ମାନ, ୧୯୯୭
* ଝୁମୁକା ସାରସ୍ୱତ ସମ୍ମାନ, ୨୦୧୧
* ଅଙ୍ଗୀକାର ସମ୍ମାନ, ଜଟଣୀ, ୨୦୦୪
* ବାଗ୍ମୟୀ ସମ୍ମାନ (ନାଟୁଆ, ନିମାପଡ଼ା)

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟିକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ସାହିତ୍ୟିକ
ହୃଦ୍‌ପାତ

**ହୃଦ୍‌ପାତ** ବା **ହାର୍ଟ ଫେଲ** (ଇଂରାଜୀରେ **heart failure** ସଂକ୍ଷିପ୍ତରେ **HF**), ରୋଗ କ‌ହିଲେ କ୍ରନିକ ହାର୍ଟ ଫେଲ ବା **ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ହୃଦ୍‌ପାତ ରୋଗ** ବୁଝାଏ ଯେଉଁଥିରେ ଶରୀରର ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ରକ୍ତ ସଞ୍ଚାଳନ କରିବାକୁ ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ ଅକ୍ଷମ ହୁଏ । ଏହାକୁ **କଞ୍ଜେସ୍ଟିଭ ହାର୍ଟ ଫେଲ୍ୟୁର** (ସଂକ୍ଷିପ୍ତରେ CHF) ବା **କଞ୍ଜେସ୍ଟିଭ କାର୍ଡିଆକ ଫେଲ୍ୟୁର** (ସଂକ୍ଷିପ୍ତରେ CCF) ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ଏହାର ମୂଖ୍ୟ ଲକ୍ଷଣ ସମୂହ; ଛୋଟ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା, ଅତ୍ୟଧିକ ଥକ୍କାଣ ଓ ପ୍ରାନ୍ତୀୟ ଇଡିମା ବା ଗୋଡ଼ ଫୁଲା ଦେଖାଯାଏ ।  ଉପ‌ଯୁକ୍ତ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ରୋଗୀର ଶ୍ରମଶକ୍ତି କମିଯାଏ ।  ଏହି ରୋଗ‌ଗୁଡ଼ିକ ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡର ଗଠନ କିମ୍ବା କର୍ମମାନଙ୍କୁ ବଦଳେଇ ଦେବାରୁ ହୃଦ୍‌ପାତ ହୁଏ । ଏହି ହୃଦ୍‌ପାତ ଲକ୍ଷଣ ଭଳି ଅନ୍ୟ କେତେକ ରୋଗରେ ପ୍ରାୟ ସମାନ ଧରଣର ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ, ସେମାନଙ୍କର ନାମ: ମୋଟାପଣ, ବୃକ୍‌କ ରୋଗ, ଯକୃତ ରୋଗ, ଆନିମିଆ ଓ ଥାଇରଏଡ ରୋଗ ।

ଲକ୍ଷଣ ଇତିହାସ ଓ ଶାରୀରିକ ପରୀକ୍ଷାଦ୍ୱାରା ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ଓ ଇ.ସି.ଜି. (electrocardiogram) ପରୀକ୍ଷା ଫଳକୁ ନେଇ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଏ ।  ଓ ଖାଦ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ତ‌ଥା ଔଷଧ ସେବନ । ସାଂଘାତିକ ରୋଗ ହୋଇଥିଲେ ଆଲ୍‌ଡୋସ୍ଟେରନ ଆଣ୍ଟାଗୋନିସ୍ଟ, ଆଞ୍ଜିଓଟେନସିନ ରିସେପ୍ଟର ବ୍ଲକର କିମ୍ବା ହାଇଡ୍ରାଲାଜିନ ସ‌ହ ନାଇଟ୍ରେଟ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । 

ହୃଦ୍‌ପାତ ଏକ ସାଧାରଣ, ଖର୍ଚ୍ଚାନ୍ତକାରୀ ଓ ମାରାତ୍ମକ ରୋଗ । ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ହେବାପରେ ମୃତ୍ୟୁ ସଙ୍କଟ ୩୫% ଥାଏ ଯାହା ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧୦ % କମିଯାଏ । 

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଆର୍ତ୍ତବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି

**ଆର୍ତ୍ତବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି** (୩୦ ଜୁଲାଇ ୧୮୮୭–୩୦ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୯୬୩) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ, ଶିକ୍ଷାବିତ୍ ଓ ପ୍ରଫେସର ଥିଲେ । ସେ ପ୍ରାଚୀ ସମିତିର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଥିଲେ ।  ପୁରାତନ ଓଡ଼ିଆ ରଚନାବଳୀରେ ଥିବା ଶୁଦ୍ଧ ସଂସ୍କରଣର ଅଭାବ ଦେଖି ସେ ନିଜେ ଅନେକ ପୋଥି ପଢ଼ି ଓ ଗବେଷଣା କରି *ବିଦଗ୍ଧ ଚିନ୍ତାମଣି*, *ମଥୁରା ମଙ୍ଗଳ* ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗ୍ରନ୍ଥର ଶୁଦ୍ଧ ସଂସ୍କରଣ ପ୍ରାଚୀ ସମିତିଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ପ୍ରାଚୀ ସମିତି ତାହାର ପ୍ରକାଶିତ ଅନେକ ପୁରୁଣା ଗ୍ରନ୍ଥ ଓ ତାଳପତ୍ର ପୋଥିଗୁଡ଼ିକ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟକୁ ଅର୍ପଣ କରିଥିଲା । ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଏଗୁଡ଼ିକୁ *ପ୍ରାଚୀ ଗ୍ରନ୍ଥମାଳା* ନାମରେ ପ୍ରକାଶିତ କରିଥିଲା । ଭାରତ ସରକାର ତାଙ୍କୁ ୧୯୬୦ ମସିହାରେ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନୀତ କରିଥିଲା । ତାଙ୍କ ମାତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ଉମାଦେଈ ଓ ପିତାଙ୍କ ନାମ ବାନାମ୍ଭର ମହାନ୍ତି । ସେ ଉଭୟ ଓଡ଼ିଆ ଓ ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା ସାହିତ୍ୟରେ ସ୍ନାତକ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ । ସେ ନୀଳମଣି ମହାନ୍ତିଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ଓ । ଏହି ଦମ୍ପତ୍ତିଙ୍କର ଚାରି ପୁଅଙ୍କ ନାମ ରେବତୀ ବଲ୍ଲଭ, ହୃଦୟବଲ୍ଲଭ, ଅମରବଲ୍ଲଭ, ଜାନକୀବଲୁଭ ଓ ଜଣେ ଝିଅଙ୍କ ନାମ ବୀଣାପାଣି । ଲେଖକ ଓ ଅଭିଧାନକାର ବିନୋଦ କାନୁନ୍‌ଗୋ ତାଙ୍କ ଭଣଜା ଥିଲେ ।

### ଚାକିରି 
ଶିକ୍ଷା ପରେ ସେ ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପ୍ରଫେସର ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ପରେ ସେ ସେଠାରେ ସଂସ୍କୃତ ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ ପଦକୁ ଉନ୍ନୀତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ସାହିତ୍ୟ ରଚନା 
ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ କାବ୍ୟଗୁଡ଼ିକର ଶୁଦ୍ଧ ସଂସ୍କରଣର ଅଭାବକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଆର୍ତ୍ତବଲ୍ଲଭ ମହାନ୍ତି ନିଜେ ବହୁ ପୁରୁଣା ପୋଥିକୁ ପଢ଼ି ଗ୍ରନ୍ଥଗୁଡ଼ିକର ଶୁଦ୍ଧ ସଂସ୍କରଣ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ବିଦଗ୍ଧ ଚିନ୍ତାମଣି, ମଥୁରା ମଙ୍ଗଳ ଭଳି ପ୍ରଚଳିତ ଗ୍ରନ୍ଥ ସହ ଅନେକ ବିରଳ ପୋଥି ମଧ୍ଯ ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲା । ଏହିସବୁ ପୁସ୍ତକ ତାଙ୍କ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ପ୍ରାଚୀ ସମିତିଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା ।

## ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ
* ପଦ୍ମଶ୍ରୀ, ୧୯୬୦

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୮୭ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୩ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଛତିଶଗଡ଼ୀ ଭାଷା

**ଛତିଶଗଡ଼ୀ ** ବା **ଲରିଆ** (ଇଂରାଜୀ: Chhattisgarhi; ଦେବନାଗରୀ: छत्तीसगढ़ी) ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଛତିଶଗଡ଼ର ରାଜଭାଷା । ଏହା ୧୭.୫ ମିଲିଅନ ଲୋକଙ୍କଦ୍ୱାରା କଥିତ । ଏହା ଏକ ପୂର୍ବ ହିନ୍ଦୀ ଭାଷା ଓ ମୁଣ୍ଡା ଏବଂ ଦ୍ରାବିଡ଼ ଭାଷାସମୂହ ସହ ଅନେକାଂଶରେ ଭାଷାଭିତ୍ତିକ ସମାନ ।  
ଛତିଶଗଡ଼ୀ ଆଖପାଖ ପାହାଡ଼ିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ "ଖଲତାହି" ଓ ଛତିଶଗଡ଼କୁ ଲାଗିଥିବା ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକଙ୍କ ଭିତରେ "ଲରିଆ" ନାମରେ ଜଣା । 
ଏହି ଭାଷାଭାଷୀ ଲୋକେ ଛତିଶଗଡ଼, ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶ ଓ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଆଦି ରାଜ୍ୟରେ ବସବାସ କରନ୍ତି । ଛତିଶଗଡ଼ୀ ଭାଷାକୁ ଭାଷାଗତ  ଓ ଚଳଣିଗତ ପରିଚୟ ତଥା ଅଧିକ ଶାସନ ସୁବିଧା ଦେବା ନିମନ୍ତେ  ୧୯୨୦ରେ ଚଳଣିଗତ ଓ ରାଜନୀତିକ ଆନ୍ଦୋଳନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶର ୧୬ଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ ନେଇ ଛତିଶଗଡ଼ ରାଜ୍ୟ ଗଠିତ ହେଲା । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାଷା
ଲୋକ ଅଦାଲତ

**ଲୋକ ଅଦାଲତ** ହେଉଛି ମାମଲାର ତ୍ୱରିତ ସମାଧାନ ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ନ୍ୟାୟୀକ ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଏକ ବିକଳ୍ପ ପନ୍ଥା । ନ୍ୟାୟୀକ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଏହାର ଅବଦାନ ଅତୁଳନୀୟ  । ଭାରତରେ ପ୍ରାଚୀନ କାଳରୁ ଗ୍ରାମର ବୟୋଜ୍ୟେଷ୍ଠ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ମାଧ୍ୟମରେ ମାମଲାର ଆଶୁ ସମାଧାନ କରୁଥିବାର ନଜିର ରହିଛି । "ଲୋକ ଅଦାଲତ" ବାସ୍ତବରେ ପୂରାତନ ଗ୍ରାମ ପଞ୍ଚାୟତର ପଞ୍ଚପରମେଶ୍ୱରଙ୍କ ଆଧାରରେ ଥିବା ବ୍ୟବସ୍ଥା ବା **ଲୋକଙ୍କ ଅଦାଲତ**ର ଏକ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ରୂପ କହିଲେ ଅତ୍ୟୁକ୍ତି ହେବ ନାହିଁ । ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟଳୟର ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ମାନ୍ୟବର ପି.ଏନ୍. ଭଗବତୀ ହେଉଛନ୍ତି "ଲୋକ ଅଦାଲତ" ଚିନ୍ତାଧାରାର ପ୍ରବର୍ତ୍ତକ । ତାଲୁକ ସ୍ତରରେ, ଜିଲ୍ଲା ସ୍ତରରେ, ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ ଏବାଂ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ମଧ୍ୟ ଲୋକ ଅଦାଲତ ମାଧ୍ୟମରେ ବିଭିନ୍ନ ମାମଲାର ତ୍ୱରିତ ସମାଧାନ କରାଯାଇପାରୁଛି । ଭାରତରେ ଏବେ ପ୍ରତି ମାସରେ ଲୋକ ଅଦାଲତଗୁଡ଼ିକ ଜରିଆରେ ବହୁ ଦେବାନୀ ତଥା ଫୌଜଦାରୀ ମାମଲାର ସମାଧାନ ଆପୋଷ ବୁଝାମଣା ମାଧ୍ୟମରେ ହୋଇପାରୁଛି । ଦେଶର ପ୍ରଥମ ଲୋକ ଅଦାଲତ ମାର୍ଚ୍ଚ୍ ୧୪, ୧୯୮୨ରେ ଗୁଜରାଟ୍‌ରେ ହୋଇଥିଲା । ତେବେ **ଆଇନ ସେବା ପ୍ରାଧୀକରଣ ଆଇନ** (LEGAL SERVICES AUTHORITY ACT, 1987) ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ବିଧି ସମ୍ମତ କରାଯାଇଛି ।

## ଲକ୍ଷ୍ୟ
ଆପୋଷ ମିଳାମିଶା ମାଧ୍ୟମରେ ମାମଲାର ତ୍ୱରିତ ସମାଧାନ ହେଉଛି ଲୋକ ଅଦାଲତର ମୂଳ ଲକ୍ଷ୍ୟ । ଆପୋଷ ସମାଧାନ ହୋଇ ନ ପାରିଲେ ମାମଲାଟି ପୁଣି ଅଦାଲତକୁ ବିଚାର ନିମନ୍ତେ ଫେରିଯାଏ । ତେବେ ଲୋକ ଅଦାଲତରେ ମାମଲାର ସମାଧାନ ହେଲେ ଦୁଇ ପକ୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ସୁସଂପର୍କ ବଜାୟ ରହିବା ସହିତ ଅତି କମ୍ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ନ୍ୟାୟ ଲାଭ କରନ୍ତି । ଏଥିପାଇଁ ଓକିଲ ଆବଶ୍ୟକ ପଡେନି ଏବଂ ପୂର୍ବରୁ ଯଦି କୋର୍ଟ ଫି ଦାଖଲ ହୋଇଥାଏ ତେବେ ଲୋକ ଅଦାଲତରେ ମାମଲାର ସମାଧାନ ହେଲେ ଆବେଦନକାରୀ ପକ୍ଷ ସେହି କୋର୍ଟ ଫି ବାବଦ ଟଙ୍କା ଫେରି ପାଇବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ଲୋକ ଅଦାଲତରେ ମିଳୁଥିବା ଡିକ୍ରୀ ମାନ୍ୟତାପ୍ରାପ୍ତ ଅଦାଲତର ଡିକ୍ରୀଠାରୁ କୌଣସି ଗୁଣରେ କମ୍ ନୁହେଁ ।
## ସ୍ଥାୟୀ ଲୋକ ଅଦାଲତ 
ଅନ୍ୟ ପ୍ରକାରର ଲୋକ ଅଦାଲତ ହେଉଛି "ସ୍ଥାୟୀ ଲୋକ ଅଦାଲତ", ଯାହା ଆଇନ ସେବା ପ୍ରାଧିକରଣ ଅଧିନିୟମ, ୧୯୮୭ର ଧାରା ୨୨-ବି ଅଧୀନରେ ସଂଗଠିତ ହୋଇଛି । ସ୍ଥାୟୀ ଲୋକ-ଅଦାଲତଗୁଡିକ ସ୍ଥାୟୀ ପ୍ରାଧିକରଣ ଭାବରେ ଏକ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଏବଂ ଦୁଇଜଣ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସହିତ ନିଶ୍ଚିତ ପ୍ରାକ୍-ମକଦ୍ଦମା ପ୍ରଣାଳୀ ଯୋଗାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଛି । ପରିବହନ, ଡାକ, ଟେଲିଗ୍ରାଫ୍ ଇତ୍ୟାଦି ସର୍ବ ସାଧାରଣ ସେବା ସହ ଜଡ଼ିତ ମାମଲାଗୁଡ଼ିକର ଆପୋଷ ବୁଝାମଣା ଏବଂ ସମାଧାନ ପାଇଁ ଏଠାରେ ଯଦି ପକ୍ଷଗୁଡିକ ଏକ ଅପୋଷ ସମାଧାନରେ ପହଞ୍ଚିବାରେ ବିଫଳ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ଏହି ବିବାଦ କୌଣସି ଅପରାଧ ନ ହୋଇଥିଲେ ସେଭଳି ସ୍ଥଳେ ସ୍ଥାୟୀ ଲୋକ ଅଦାଲତକୁ ବିବାଦର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାକୁ ଅଧିକାର ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥାଏ । ଅଧିକନ୍ତୁ, ସ୍ଥାୟୀ ଲୋକ ଅଦାଲତର ଫଳାଫଳ ବା ନିଷ୍ପତ୍ତି ସମସ୍ତ ପକ୍ଷ ପାଇଁ ଚୂଡାନ୍ତ ଏବଂ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଅଟେ | ସ୍ଥାୟୀ ଲୋକ ଅଦାଲତର ଏକ କୋଟି ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିବାଦର ସମାଧାନ କରିବା କ୍ଷମତା ରହିଛି ।
## ଆଧାର
*Independent Newspaper, Bangladesh - Bangladesh perception of Lok Adalat

## ଆହୁରି ପଢ଼ନ୍ତୁ 
* Ministry of Law and Justice
 

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଆଇନ
ମୁଣ୍ଡା ଭାଷାସମୂହ

ରେ ୨୦୧୯ରେ ସୂଚନା ପ୍ରବେଶ ଏବଂ ସାମାଜିକ କଲ୍ୟାଣ ବିଷୟରେ ଏକ ମାତୃଭାଷୀ ବକ୍ତା ଆଲୋଚନା କରୁଛନ୍ତି]]
 ବକ୍ତା ପାଠ୍ୟପୁସ୍ତକ ଏବଂ ଶିକ୍ଷକଙ୍କ ଅଭାବରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଭାଷା ଶିକ୍ଷା ସମସ୍ୟା ବାବଦରେ ଆଲୋଚନା କରୁଛନ୍ତି]]

**ମୁଣ୍ଡା ଭାଷାସମୂହ** (ଇଂରାଜୀ: **Munda languages**) ମଧ୍ୟ ଏବଂ ପୂର୍ବ ଭାରତ ତଥା ବଙ୍ଗଳାଦେଶରେ ନଅ ମିଲିଅନ ଲୋକଙ୍କ ଦେଇ କଥିତ ଏକ ଭାଷା ପରିବାର । ସେମାନେ ଅଷ୍ଟ୍ରୋଏସୀୟ ଭାଷାସମୂହର ଖମେର ଭାଷା (କାମ୍ବୋଡ଼ିଆ) ଦୂର ସମ୍ବନ୍ଧିତ, ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭିଏତନାମୀ ଭାଷା ସହ କିଛି ପରିମାଣରେ ସମ୍ବନ୍ଧିତ, ଓ ଥାଇଲାଣ୍ଡ, ଲାଓସ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଚୀନର କିଛି ଅଳ୍ପ କଥିତ ଭାଷା ସହ ଏକ ଶାଖା । ମୁଣ୍ଡା ଭାଷାର ଆରମ୍ବ ଅଜଣା । ତେବେ ପୂର୍ବ ଭାରତର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭାଷା ସହ ଏହା ସମ୍ବନ୍ଧିତ । ହୋ, ଭୂମିଜ, ମୁଣ୍ଡାରୀଏବଂ ସାନ୍ତାଳୀ ଏହି ପରିବାରର ମୁଖ୍ୟ ଭାଷା ।  

ଭାଷାପରିବାରଟି ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ: ଉତ୍ତର ମୁଣ୍ଡା (ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ, ଛତିଶଗଡ଼, ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ଛୋଟନାଗପୁର ମାଳଭୂମିରେ କଥିତ), ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ମୁଣ୍ଡା (ମଧ୍ୟ ଓଡ଼ିଶା ଓ ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶର ସୀମାରେ କଥିତ) ।  

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ମୁଣ୍ଡା ଭାଷାସମୂହ
ଚଇତି ମହୋତ୍ସବ

**ରାୟଗଡା ମହୋତ୍ସବ** ବା **ଚଇତି ମହୋତ୍ସବ**  ହେଉଛି ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ସରକାରୀ ସାଂସ୍କୃତିକ ମହୋତ୍ସବ । ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଏହା ରାୟଗଡା ଜିଲ୍ଲାର ଅନ୍ୟତମ ଆକର୍ଷଣ ।

## ଇତିହାସ
ଜିଲ୍ଲାରେ ଆଦିବାସୀ ସଂସ୍କୃତିର ପ୍ରଚାର ଏବଂ ପ୍ରସାର ନିମନ୍ତେ ୨୦୦୫ ମସିହାରୁ ଏହି ପର୍ବ ପାଳିତ ହୋଇ ଆସୁଛି । ଜିଲ୍ଲାସ୍ତରରେ ପାଳିତ ଏହି ପର୍ବ ବାସ୍ତବରେ ବ୍ଳକ୍ ଏବଂ ସବ୍ ଡିଭିଜନ୍ ସ୍ତରରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ । ପ୍ରଥମ ଚଇତି ବା ରାୟଗଡା ମହୋତ୍ସବ ଜିଲ୍ଲାରେ ତତ୍କାଳୀନ ଜିଲ୍ଲାପାଳ ଶ୍ରୀ ପ୍ରମୋଦ କୁମାର ମେହେର୍ଦାଙ୍କଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । କୌଣସି କାରଣ ବଶତଃ ଏହି ପର୍ବ ୨୦୦୮ ମସିହାରେ ବନ୍ଦ ହେବା ପରେ ୨୦୦୯ ମସିହାରୁ ତତ୍କାଳୀନ ଜିଲ୍ଲାପାଳ ଶ୍ରୀ କୃଷ୍ଣ ଗୋପାଳ ମହାପାତ୍ର ଏହି ପରମ୍ପରାରକୁ ଉଜ୍ଜିବୀତ କରିଥିଲେ ।

## ପାଳନ
ଏହି ସାଂସ୍କୃତିକ ପର୍ବ ସାଧାରଣତଃ ଡିସେମ୍ବର ମାସର ଶେଷ ତିନିଦିନ ଗୋବିନ୍ଦ ଚନ୍ଦ୍ର ଦେବ ହାଇସ୍କୁଲ ପାଙ୍ଗଣରେ ପାଳିତ ହୁଏ । ଜିଲ୍ଲାର ସାଂସ୍କୃତିକ ପରିଷଦ ଏହି ପର୍ବର ପରିଚାଳନା କରିଥାନ୍ତି । ଏହି ଚିତ୍ତାକର୍ଷକ ପର୍ବରେ ରାଜ୍ୟ ତଥା ରାଜ୍ୟ ବାହାରୁ ପ୍ରାୟ ୫୦୦ରୁ ଅଥିକ କଳାକାର ଆସି ନିଜ ନିଜର କଳା ନୈପୁଣ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥାନ୍ତି । ତା ଛଡା ମହୋତ୍ସବ ଶେଷରେ ଓରମାସ (ORMAS) ପ୍ରାୟୋଜିତ ପଲ୍ଲୀଶ୍ରୀ ମେଳା ଏହାର ଶୋଭା ଦ୍ୱିଗୁଣିତ କରିଥାଏ ।
thumb|Chaiti-2025, Rayagada

## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* "Official site of Rayagada district" 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବ ପର୍ବାଣି
ଶ୍ରେଣୀ:ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା
ଶଶିମଣି ଦେବୀ

**ଶଶିମଣି ଦେବୀ** ଜଣେ ଓଡ଼ିଶାର ଜଣେ ଦେବଦାସୀ ଥିଲେ । ସେ ପୁରୀର ଦୋଳମଣ୍ଡପ ସାହିରେ ବାସ କରୁଥିଲେ । ୧୨ବର୍ଷ ବୟସରୁ ସେ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ଜଗମୋହନରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ୬୭ ବର୍ଷ ଧରି   ପାରମ୍ପରିକ ମାହାରୀ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରୁଥିଲେ । ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ବିଭିନ୍ନ ଦୈନିକ ନୀତି ଯଥା: ସକାଳ ଧୂପ, ସଞ୍ଜ ଧୂପ ଏବଂ ନନ୍ଦୋତ୍ସବ, ଚନ୍ଦନଯାତ୍ରା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ସେ ମାହାରୀ ନୃତ୍ୟକରୁଥିଲେ । ୨୦୧୫ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯ ତାରିଖରେ ବାର୍ଦ୍ଧକ୍ୟଜନିତ ଅସୁସ୍ଥତାରେ ତାଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ ଘଟିଛି । ଶଶିମଣିଙ୍କ ପରଲୋକ ପରେ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର ଦେବଦାସୀ ପରମ୍ପରା ଭିତର ଗାଉଣୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଲୋପ ପାଇଛି । 

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
ଶଶିମଣି ୧୨ବର୍ଷ ବୟସରରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଆଗରେ ମାହାରୀ ନାଚିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର ଜଗମୋହନରେ ପରମ୍ପରା ଅନୁଯାୟୀ ମାହାରୀ ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରିବା ସହିତ ଚନ୍ଦନଯାତ୍ରା ସମୟରେ ସେ ଦେବଦାସୀ ନୃତ୍ୟକରୁଥିଲେ ।  

## ଅସୁସ୍ଥତା ଓ ଦେହାନ୍ତ 
ଅସୁସ୍ଥତା ଯୋଗୁଁ ପ୍ରାୟ ୭ବର୍ଷ ହେଲା ଶଶିମଣି ମନ୍ଦିର ଯାଇ ପାରୁ ନଥିଲେ । ସେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପାଇଁ ସାବିତ୍ରୀବ୍ରତ ପାଳନ କରୁଥିଲେ ।  ଶଶିମଣି ଧର୍ମପୁଅଙ୍କ ଘରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଥିଲେ । ମାହାରୀ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ରୂପଶ୍ରୀ ମହାପାତ୍ର ଶଶିମଣିଙ୍କୁ ଆଦର୍ଶ ଭାବେ ଗ୍ରହଣକରି ତାଙ୍କ ସେବାଶୁଶ୍ରୂସା କରୁଥିଲେ । ଶେଷ ଜୀବନରେ ଅର୍ଥାଭାବ ଯୋଗୁ ତାଙ୍କର ଚିକିତ୍ସା ଠିକ ଭାବେ ହୋଇପାରୁନଥିଲା। ସଂସ୍କୃତି ବିଭାଗର କଳାକାର ଭତ୍ତା ତାଙ୍କୁ ଅନିୟମିତ ଭାବେ ବଦଳୁଥିଲା । ଶଶିମଣିଙ୍କ ଶରୀର ଫୁଲିଯିବା ସହ ଦୁଇଗୋଡ଼ ଅଚଳ ହୋଇପଡିଥିଲା । ୨୦୧୫ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯ ତାରିଖ ଦିନ ପୁରୀର ଦୋଳମଣ୍ଡପ ସାହିରେ ୯୨ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା। ସ୍ୱର୍ଗଦ୍ୱାରରେ ଶଶିମଣିଙ୍କ ଶବଦାହ କରାଯାଇଥିଲା ।  

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଭକ୍ତ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ
ଶ୍ରେଣୀ:ମାହାରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଦେବଦାସୀ
ମିଶନ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁଷ

ସାତ ଟିକାଦ୍ୱାରା ନିବାରଣୀୟ ଶିଶୁରୋଗ ଡିପଥେରିଆ, ପୋଲିଓ, ଯକ୍ଷ୍ମା, ହୁପିଂ କାଶ, ଧନୁଷ୍ଟଙ୍କାର, ହେପାଟାଇଟିସ ବି ଏବଂ ମିଳିମିଳାରୁ ସମସ୍ତ ପିଲାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଏକ ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ଟିକାକରଣ ଅଭିଯାନ । କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଏବଂ ପରିବାର କଲ୍ୟାଣ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ତରଫରୁ ଭାରତ ରତ୍ନ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀ ଏବଂ ମଦନ ମୋହନ ମାଲବ୍ୟଙ୍କ ଜନ୍ମ ବାର୍ଷିକୀ ଅବସରରେ (ସୁଶାସନ ଦିବସ) ୨୦୧୪ମସିହା ୨୫ ଡିସେମ୍ବରରେ ଜଗତ ପ୍ରକାଶ ନଡ୍‌ଡାଙ୍କଦ୍ୱାରା ଉଦ୍‌ଘାଟନ ଏବଂ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀଠାରେ ୨୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୫ରେ ଶୁଭାରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଏକ ପ୍ରଚାର ପ୍ରସାର ଅଭିଯାନ । 

## ନାମକରଣ
ସାତଟି ମୁଖ୍ୟ ରଙ୍ଗପରି ପିଲାମାନଙ୍କଠାରେ ବେଶୀ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଭୁତାଣୁ ଜନିତ ରୋଗ ହେଉଛି ଡିପଥେରିଆ, ପୋଲିଓ, ଯକ୍ଷ୍ମା, ହୁପିଂ କାଶ, ଧନୁଷ୍ଟଙ୍କାର, ହେପାଟାଇଟିସ ବି ଏବଂ ମିଳିମିଳା ।

## ପରିସଂଖ୍ୟାନ ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ୟ
୨୦୦୯ରୁ ୨୦୧୩ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଟିକାକରଣ ୬୧%ରୁ ୬୫%କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି ଯାହା ପ୍ରତିବର୍ଷ ୧ ପ୍ରତିଶତ ସୂଚାଉଛି । ଏହାକୁ ବାର୍ଷିକ ୫% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି କରି ୨୦୨୦ ସୁଦ୍ଧା ସମସ୍ତ ଶିଶୁଙ୍କୁ ଟିକା ଦେଇ, ଟିକାକରଣକୁ ଗତିଶୀଳ କରିବା ପାଇଁ ମିଶନ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁଷ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରାଯାଉଛି । 

ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ, ବିହାର, ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ରାଜସ୍ଥାନ ପରି ୪ଟି ରାଜ୍ୟରେ ୮୨ଟି ଟିକାକରଣ ହୋଇନଥିବା ଏବଂ ଆଂଶିକ ଟିକାକରଣ ହୋଇଥିବା ଜିଲ୍ଲାକୁ ମୂଖ୍ୟ ଧ୍ୟାନ ଦିଆଯାଉଛି ।

ପୋଲିଓ ଅଭିଯାନ ସଫଳତା ମାର୍ଗରେ ଏହି ଅଭିଯାନକୁ ଆଗେଇନେଇ ସଫଳ କରାଯିବ । ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ୨୦୧ଟି ଜିଲ୍ଲା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହେବ ଏବଂ ୨୦୧୫ ମସିହାରେ ୨୯୭ଟି ଜିଲ୍ଲାକୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଲକ୍ଷ୍ୟଭୁକ୍ତ କରାଯିବ ।  ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ (WHO), ୟୁନିସେଫ (UNICEF), ରୋଟାରୀ ଇଣ୍ଟରନାସନାଲ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦାନପାଉଥିବା ଅନ୍ୟ ସହଯୋଗୀଙ୍କ ତରଫରୁ ବୈଷୟିକ ସହାୟତା ପାଇବ । 

## ଓଡ଼ିଶାରେ ମିଶନ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁଷ ଯୋଜନା 
ଦୁର୍ଗମ ବା ଅପହଞ୍ଚ ଅଞ୍ଚଳରେ ଆଦୌ ଟୀକା ନେଇନଥିବା ପିଲାଙ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରି ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିଭାଗ ଟୀକା ଦେବ । ଏଥିପାଇଁ ଆସନ୍ତା ଏପ୍ରିଲ ୭ରୁ ' ମିଶନ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁଷ' ନାମରେ ଏକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଉଛି । ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ବୌଦ୍ଧ, ଗଜପତି, ଗଞ୍ଜାମ, ନବରଙ୍ଗପୁର, ଖୋର୍ଧା, କୋରାପୁଟ, ମାଲକାନାଗିରି, ନୁଆପଡ଼ା, ରାୟଗଡ଼ା, କନ୍ଧମାଳ ଭଳି ୧୦ଟି ଜିଲ୍ଲାର ଏଥିଲାଗି ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଛି । ଟିକାକରଣ ମାଧ୍ୟମରେ ପିଲାମାନଙ୍କର ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧକ ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି କରି ସେମାନଙ୍କୁ ସୁସ୍ଥସବଳ କରିବା ଲାଗି ଏଭଳି ଅଭିଯାନ ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି । ଏଥିନିମନ୍ତେ ପ୍ରତି ଜିଲ୍ଲା ପାଇଁ ଜଣେ ଲେଖାଏଁ ନୋଡଲ ଅଫିସରଙ୍କୁ ଦାୟିତ୍ୱ ଦିଆଯିବ ଯେଉଁସବୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ମିଳିମିଳା ଆଦି ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ରୋଗରେ ଶିଶୁମାନେ ବହୁଳ ଭାବେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇଥିବେ, ଏଏନଏମ ୩ମାସରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଛୁଟିରେ ଥିବେ କିମ୍ବା ଏହି ପଦବୀ ଖାଲି ରହିଥିବ, ଲଗାତାର ତିନିଥର ସେ ଅଞ୍ଚଳରେ ଟୀକାକରଣ କରାଯାଇନଥିବ ବା ଟୀକାକରଣ ହାର କମ୍ ରହିଥିବ, ସେସବୁ ସ୍ଥାନକୁ ଚିହ୍ନଟ କରି ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିଭାଗ ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ଟୀକାକରଣ କରିବ । ଦୁଇବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଚାଲିବ । 

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ରୋଗ
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
କ୍ରନ୍ ରୋଗ

**କ୍ରନ୍ ରୋଗ** ବା ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ୍ ବା ରିଜିଓନାଲ ଏଣ୍ଟେରାଇଟିସ (ଇଂରାଜୀରେ ଯଥା କ୍ରମେ '''Crohn's disease** or  **Crohn syndrome** or **regional enteritis''') ଏକ ଖାଦ୍ୟନଳୀ ପ୍ରଦାହ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ରୋଗ (inflammatory bowel disease ବା IBD) ଯାହା ପାଟିରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ମଳଦ୍ୱାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯେ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ହୋଇପାରିବ ।  ଅନ୍ୟ ଲକ୍ଷଣ ସମୂହ - ଆନିମିଆ, ଚର୍ମ ରାସ୍, ଗଣ୍ଠି ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଚକ୍ଷୁ ପ୍ରଦାହ (inflammation of the eye) ଓ ଥକ୍କାଣ ।   ଚର୍ମ ରାସ୍‌ର ଅନ୍ୟ କାରଣ ପାୟୋଡର୍ମା ଗ୍ୟାଙ୍ଗ୍ରିନୋସମ କିମ୍ବା ଏରିଦେମା ନୋଡୋସମ ହୋଇପାରେ ।  ଖାଦ୍ୟନଳୀ ଅବରୋଧ ସାଧାରଣତଃ ଦେଖାଯାଏ ଓ ଏହି ରୋଗରେ ଖାଦ୍ୟନଳୀ କର୍କଟ ହେବା ସଙ୍କଟ ଥାଏ ।  ଏହା ଫଳରେ ଏକ କ୍ରନିକ ପ୍ରଦାହସ୍ପଦ ରୋଗ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଯେଉଁଥିରେ ଦେହର [ଇମ୍ମ୍ୟୁନ ସିସ୍ଟମ ସମ୍ଭବତଃ ଖାଦ୍ୟନଳୀର ଅଣୁ ଆଣ୍ଟିଜେନ‌କୁ ଆକ୍ରମଣ କରେ ।  କ୍ରନ ରୋଗ ଇମ୍ମ୍ୟୁନିଟି ସମ୍ପର୍କୀୟ ରୋଗ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଅଟୋଇମ୍ମ୍ୟୁନ୍ ରୋଗ ନୁହେଁ । ଏହାର ଇମ୍ମ୍ୟୁନ ଅସୁବିଧା ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଜଣା ନ ପଡ଼ିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହା ଇମ୍ମ୍ୟୁନିଟି ଅଭାବ ସମ୍ପର୍କୀୟ ରୋଗ ହୋଇପାରେ ।   ଏହି ରୋଗ ସଙ୍କଟାପନ୍ନ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରାୟ ଅଧା ଲୋକଙ୍କର ୭୦ରୁ ଅଧିକ ଜିନ୍‌ରେ ଅସୁବିଧା ଅଛି । ଟୋବାକୋ ସେବନ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ୨ଗୁଣ ଅଧିକ ରୋଗ ସଙ୍କଟ ଥାଏ । ଏହି ରୋଗ ଅନେକ ସମୟରେ ଗ୍ୟାସ୍ଟ୍ରୋଏଣ୍ଟେରାଇଟିସ ରୋଗ ପରେ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ।  ବାୟୋପ୍ସି, ଖାଦ୍ୟନଳୀ ଦୃଶ୍ୟ, ମେଡିକାଲ ଇମେଜିଙ୍ଗ ଓ ରୋଗ ବର୍ଣ୍ଣନା ଅନୁସାରେ ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ।  ଏହି ରୋଗ ଭଳି ଜଣାପଡ଼ୁଥିବା ଅନ୍ୟରୋଗମାନଙ୍କ ନାମ: ଇରିଟେବ୍ଳ ବାୱେଲ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ ଓ ବେସେଟ୍ସ ରୋଗ ।  ଏସିଆ ଓ ଆଫ୍ରିକାରେ ଏହି ରୋଗ ଏତେ ସାଧାରଣ ନୁହେଁ । ସନ ୨୦୧୦ରେ ପ୍ରଦାହକାରୀ ଖାଦ୍ୟନଳୀ ରୋଗରେ ୩୫,୦୦ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା,  ଓ କ୍ରନ ରୋଗରେ ଆୟୁଷ ଏହାଠାରୁ ସାମାନ୍ୟ କମ୍ । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଆଦିମ ବିଚାର

ସବ୍ୟସାଚୀ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ, ମହାପାତ୍ର ମୁଭି ମାଜିକ୍ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନର ଓଡ଼ିଆକଥାଚିତ୍ର *ଆଦିମ ବିଚାର*  *୨୦୧୪* ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

## ଅଭିନୟରେ 
## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ବ୍ରୋଙ୍କିଏକ୍ଟାସିସ୍

ବ୍ରୋଙ୍କିଏକ୍ଟାସିସ୍ (ଇଂରାଜୀରେ **Bronchiectasis**) ଏକ ରୋଗ ଯେଉଁଥିରେ ଫୁସ୍‌ଫୁସ୍ ଭିତରେ ଥିବା ବ୍ରୋଙ୍କସ୍ ବା ବାୟୁ ନଳୀର କେତେକାଂଶ ଚିରନ୍ତନ ବୃଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ।  ଅନ୍ୟ ଲକ୍ଷଣ ମଧ୍ୟରେ ଛୋଟ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା, କାଶରେ କେବଳ ରକ୍ତ ବା କଫ ମିଶ୍ରିତ ରକ୍ତ ବାହାରେ ଓ ଛାତିରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ହୁଏ । ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ସମୟରେ ହୁଇଜ (Wheeze) ହୁଏ ଓ ‌ନ‌ଖ କ୍ଲବିଙ୍ଗ (Clubbing) ହୁଏ ।  ନିଶ୍ୱାସ ପ୍ରଶ୍ୱାସ ସମୟରେ ସୁସୁରି ମାରିବାଭଳି ଶବ୍ଦ ବାହାରିବାକୁ ହୁଇଜ ଜୁହାଯାଏ । ଏହି ରୋଗ ଥିଲେ ବାରମ୍ବାର ଫୁସ୍‌ଫୁସ୍ ସଂକ୍ରମଣ ହୁଏ ।  ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ସିସ୍ଟିକ ଫାଇବ୍ରୋସିସ ରୋଗ ପରେ ବ୍ରୋଙ୍କିଏକ୍ଟାସିସ ହୁଏ । ସିସ୍ଟିକ ଫାଇବ୍ରୋସିସ ନ ଥାଇ ୧୦-୫୦ % ରୋଗର କାରଣ ଜଣାଯାଇ ନାହିଁ ।  ଅତ୍ୟଧିକ ପ୍ରଦାହ ଫଳରେ ବାୟୁ ନଳୀ କ୍ଷୟ ହେବା ଯୋଗୁ ଏ ରୋଗ ହୁଏ ।  ରୋଗ‌ଗ୍ରସ୍ତ ବାୟୁନଳୀ ବୃଦ୍ଧିପ୍ରାପ୍ତ ହେବା ଯୋଗୁ ଏହାର ସ୍ରାବ ନିଷ୍କାସିତ ହୋଇ ପାରେ ନାହିଁ ।  ବ୍ରୋଙ୍କସ୍‌ରେ ସ୍ରାବ ଅଟକ ଥିବା ଯୋଗୁ ଜୀବାଣୁ ସଂକ୍ରମଣ ହୁଏ, ଶ୍ୱାସନଳୀ ଅବରୋଗ ହୋଇ ଅଧିକ ନଷ୍ଟ ହୁଏ ।  ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ରୋଗ ସନ୍ଦେହ କରାଯାଏ ଓ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଟୋମୋଗ୍ରାଫି ସାହାଯ୍ୟରେ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରାଯାଏ ।  ସାଂଘାତିକ ଅବସ୍ଥା ହେଲେ ସ୍ପୁଟମ୍ ବା ଖଙ୍କାର କଲ୍‌ଚର୍ କରି ଚିକିତ୍ସା ପ୍ରଣାଳୀ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ,  ବ୍ରୋଙ୍କୋଡାଇଲେଟର କେତେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦିଆଯାଏ କିନ୍ତୁ ଏହା ସପକ୍ଷରେ ଭଲ ପ୍ରମାଣ ନାହିଁ ।  ଅପରେଶନ ସାଧାରଣତଃ କରାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ଅନୁଶୀଳନ କରାଯାଇ ନାହିଁ । ଅତି ସାଂଘାତିକ ରୋଗରେ ଫୁସ୍‌ଫୁସ୍ ଟ୍ରାନ୍ସପ୍ଲାଣ୍ଟ ବିକଳ୍ପ ଉପଲବ୍‌ଧ ଅଛି ।  ଏହି ରୋଗ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କଲେ  ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଲୋକ ଭଲରେ ଚଳନ୍ତି । 

ଇଂଲଣ୍ଡରେ ପ୍ରତି ହଜାର ବୟଃପ୍ରାପ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ଏହି ରୋଗ ଭୋଗ କରନ୍ତି ।  ଏହି ରୋଗ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ବେଶୀ ହୁଏ ଓ ବୟସା ପଢ଼ିବା ସ‌ହ ଅଧିକ ହୁଏ ।  ପ୍ରଥମେ ରେନେ ଲେନେକ ଏହାର ବର୍ଣ୍ଣନା ସନ ୧୮୧୯ରେ କରିଥିଲେ ।  ଆମେରିକାରେ ଏହି ରୋଗଦ୍ୱାରା ବାର୍ଷିକ ୬୩୦ ନିୟୁତ ଡଲାର କ୍ଷତି ହୁଏ । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ତରଳ ଝାଡ଼ା

ତରଳ ଝାଡ଼ା (ଇଂରାଜୀରେ **Diarrhea** କିମ୍ବା **diarrhoea**) ରୋଗର ସଂଜ୍ଞା ଅନୁସାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିନ ଅତି କମ୍‌ରେ ତିନି ଥର ତରଳ ଝାଡ଼ା ହେବା ଆବଶ୍ୟକ ।  ଏହା ସାଧାରଣତଃ କିଛି ଦିନ ନିମନ୍ତେ ରହିପାରେ, ଫଳରେ ଦେହର ଜଳୀୟ ଅଂଶ ହ୍ରାସ (ନିର୍ଜଳନ) ହୁଏ ।  ଚର୍ମର ଇଲାସ୍ଟିସିଟି କମିଯିବା ଓ ରୋଗିର ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଉଛି ନିର୍ଜଳନର ଚିହ୍ନ ।  ପରିସ୍ରା ପରିମାଣ କମିଯାଏ, ଚର୍ମ ଶେତା ଦେଖାଯାଏ, ନାଡ଼ି ଦୃତ ହୁଏ ଓ ଗମ୍ଭୀର ଅବସ୍ଥା ହେଲେ ଚେତନ ଅବସ୍ଥା କମେ ତ‌ଥା ସମ୍ବେଦନହୀନ ହୁଏ ।   ପାଣିଆ ଝାଡ଼ା ସ୍ତନ୍ୟପାନ କରୁଥିବା ପିଲାଙ୍କର ଝାଡ଼ା ପତଳା ହେଲେ ମଧ୍ୟ ତାହା ସାଧାରଣ ।  ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାରଣ ଜାଣିବା ନିମନ୍ତେ ଝାଡ଼ା କଲଚର ଆବଶ୍ୟକ ନୁହେଁ ।  ରୋଗ ସମୟରେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟପ୍ରଦ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବାକୁ ଓ ପିଲାଙ୍କୁ ସ୍ତନ୍ୟପାନ କରେଇବାକୁ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଏ ।   ସାଂଘାତିକ ନିର୍ଜଳନ ବା ଡିହାଇଡ୍ରେସନ ଥିଲେ ଶିରାମାଧ୍ୟମ ତରଳପଦାର୍ଥ ଦରକାର ହୁଏ ।  ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ କ୍ୱଚିତ ଦରକାର ହୁଏ, ବିଶେଷତଃ ଝାଡ଼ାରେ ରକ୍ତ ପଡ଼ିଲେ, ଉଚ୍ଚମାତ୍ରା ଜ୍ୱର ଥିଲେ, ପରିଭ୍ରମଣ ବେଳେ ଝାଡ଼ା ହେଲେ ବା କେତେକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଜୀବାଣୁ ଓ ପରଜୀବୀ ମଳ ପରୀକ୍ଷାରେ ବାହାରିଲେ । 

ବାର୍ଷିକ ୧.୭ରୁ ୫ ବିଲିଅନ ତରଳ ଝାଡ଼ା ରୋଗ ହୁଏ । ଶାରୀରିକ ଓ ବୌଦ୍ଧିକ ବିକାଶ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହେବା ସମ୍ଭାବନା ଥାଏ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧ
ଜିଲ୍ଲା ଆଇନସେବା ପ୍ରାଧିକରଣ, ରାୟଗଡ଼ା

**ଜିଲ୍ଲା ଆଇନସେବା ପ୍ରାଧିକରଣ, ରାୟଗଡା** (DLSA) ରାଜ୍ୟ ସ୍ତରରେ "ରାଜ୍ୟ ଆଇନ ସେବା ପ୍ରାଧିକରଣ" ଏବଂ ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ "ଜାତୀୟ ଆଇନ ସେବା ପ୍ରାଧିକରଣ"ଙ୍କ ଅଧୀନରେ ପରିଚାଳିତ ଏକ ନ୍ୟାୟୀକ ସଂସ୍ଥା । ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଦପ୍ତର ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା ଅଦାଲତ ପରିସରରେ । *ଆଇନ ସେବା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଇନ-୧୯୮୭* ଆଧାରରେ ମାଗଣା ଆଇନ ସହାୟତା ଯୋଗାଇବା ନିମନ୍ତେ ଏହା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ।

## ଗଠନ
ଆଇନ ସେବା ପ୍ରାଧିକରଣ ଆଇନ-୧୯୮୭ର ପ୍ରାବଧାନ ଅନୁଯାୟୀ, ଜିଲ୍ଲା ଆଇନସେବା ପ୍ରାଧିକରଣ, ରାୟଗଡାର ଗଠନ ନିମ୍ନ ପ୍ରକାରେ ।

1) ମାନ୍ୟବର ଜିଲ୍ଲା ଜଜ୍‌, ରାୟଗଡା ଏହାର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଏବଂ ରେଜିଷ୍ଟ୍ରାର୍‌, ଜିଲ୍ଲା ଅଦାଲତ, ରାୟଗଡା ଏହାର ସଚିବ ଅଟନ୍ତି ।

2) ଏହା ବାଦ୍‌ ଆଉ ସାତଜଣ ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଏହି ପ୍ରାଧିକରଣ ଗଠିତ ।

## ଲକ୍ଷ୍ୟ 
ଏହି ପ୍ରାଧିକରଣର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଲା:-

୧) ଯୋଗ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷଙ୍କୁ ମାଗଣା ଆଇନ ପରାମର୍ଶ ତଥା ଆଇନ ସେବା ଯୋଗାଇଦେବା । ଏତଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ଓକିଲ ଫି, କୋର୍ଟ ଫି ତଥା ଆନୁଷଙ୍ଗିକ ଖର୍ଚ୍ଚ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଏ ।

୨) ଲୋକ ଅଦାଲତ ଜରିଆରେ ଆପୋଷ ବୁଝାମଣାଦ୍ୱାରା ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ମାମଲାର ଫଇସଲା କରାଇବା ।

୩) ଜିଲ୍ଲାରେ ଆଇନ ସଚେତନତା ଶିବିର ମାଧ୍ୟମରେ ଜନସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି କରାଇବା ।

ଏତଦ୍ ବ୍ୟତୀତ ସମ୍ମୂଖ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଏବଂ ଆଇନ ସହାୟତା କ୍ଳିନିକ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଯୋଗ୍ୟ ଲୋକଙ୍କୁ ଆଇନ ସହାୟତା ଯୋଗାଇବା

## ଗ୍ୟାଲେରି

Inaguration of District Mediation Centre in the Civil Court Premises, Rayagada by Hon'ble Shri Justice Satrughana Pujahari, Judge , Orissa High Court.jpg|Inaguration of District Mediation Centre, Rayagada 
2nd National Lok Adalat at District Court, Rayagada.JPG|2nd National Lok Adalat held by DLSA at the District Court, Rayagada
Legal Awareness Camp by DLSA, Rayagada.jpg|Legal Awareness Camp by DLSA, Rayagada
Awareness Programme on Plea Bargaining by DLSA, Rayagada.JPG|Awareness Programme on Plea Bargaining by DLSA, Rayagada
Observance of Children's Day by DLSA, Rayagada.JPG|Observance of Children's Day by DLSA, Rayagada
Observance of Law Day by DLSA, Rayagada.JPG|Observance of Law Day by DLSA, Rayagada
LAW DAY-2015.JPG|LAW DAY-2015|Law Day-2015 observed by DLSA, Rayagada

## ଆଧାର
## ଆହୁରି ପଢ଼ନ୍ତୁ 
* Ministry of Law and Justice
 

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଆଇନ
ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟୀ ବଳ

**ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟୀ ବଳ** ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଏବଂ ଦୂରଦର୍ଶନ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ‘ମୁଁ ମିସ୍‍ ଓଡ଼ିଶା’ ଗ୍ରାଣ୍ଡ ଫିନାଲେରେ ‘ମୁଁ ମିସ୍‍ ଓଡ଼ିଶା'-୨୦୧୪ବର୍ଷ ପାଇଁ  ବିବେଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।  ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଏମ୍‍ବିଏ ପଢୁଥିବା ଜ୍ୟୋତିର୍ମୟୀ ମଡେଲିଂ କରୁଛନ୍ତି । ବିଶ୍ୱସୁନ୍ଦରୀ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ପାଇଁ ବି ସେ ପ୍ରସ୍ତୁତି କରିବେ । ସୁଯୋଗ ମିଳଲେ ବଲିଉଡରେ କାମ କରିବାକୁ ଇଛା ରଖିଛନ୍ତି । 

କଲର୍ସ ଓଡ଼ିଆରେ ପ୍ରସାରିତ ଧାରାବାହିକ ବଡ଼ ଘର ବଡ଼ ଗୁମର କଥାରେ ସେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ ସେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର କଳ୍କୀରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।

## ଅଭିନୀତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର
* କଳ୍କୀ
*ସମୟ ବଡ଼ ବଳବାନ
*ଆଖି ବୁଜିଦେଲେ ତୁ

## ଆଧାର
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଦୂରଦର୍ଶନ ଅଭିନେତ୍ରୀ
ବେଟି ବଚାଓ ବେଟି ପଢ଼ାଓ ଯୋଜନା

**ଶିଶୁ କନ୍ୟାକୁ ବଞ୍ଚାଅ, ଝିଅକୁ ପଢ଼ାଅ** *(Beti Bachao, Beti Padhao)*(BBBP) ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଯୋଜନା ଯାହାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଶିଶୁ କନ୍ୟାର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି, ମହିଳାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା ଏବଂ ସାମଗ୍ରିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି । ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ୨୨ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୫ରେ ହରିଆଣାର ପାନିପଥଠାରେ ଏହି ଯୋଜନାର ଉଦ୍ଘାଟନ କରିଛନ୍ତି ।  ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ କର୍ପସ ପାଣ୍ଠି ହେଉଛି ୧୦୦ କୋଟି । 

୨୦୧୧ ସେନସସ ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଭାରତରେ ଶିଶୁମାନଙ୍କ ଲିଂଗ ଅନୁପାତ (୦-୬ ବର୍ଷ) ପ୍ରତି ୧୦୦୦ଟି ପୁଅଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୯୨୭ ଜଣ ଝିଅ, ଯାହା ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଭାବେ ୯୧୮କୁ ହ୍ରାସ ଘଟିଛି ।  
୨୦୧୨ମସିହାରେ ୟୁନିସେଫ(UNICEF)ର ଏହି ରିପୋର୍ଟ ଭାରତକୁ ବିଶ୍ୱର ୧୯୫ଟି ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ୪୧ତମ ସ୍ଥାନ ଦେଇଛି । 
ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ଶିଶୁକନ୍ୟା ଦିବସ ଉପଲକ୍ଷେ ଭାରତର ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଏକ ବ୍ୟକ୍ତବ୍ୟରେ କନ୍ୟାଭ୍ରୂଣ ହତ୍ୟାର ମୁଳୋତ୍ପାଟନ ସହ My Gov portal ମାଧ୍ୟମରେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କଠାରୁ ଏହାର ସମାଧାନ ପ୍ରସ୍ତାବଗୁଡ଼ିଏ ପାଇଁ  ଆହ୍ୱାନ ଦେଇଛନ୍ତି । 
## ବିଶେଷ ଧ୍ୟାନଦିଆଯିବକୁ ଥିବା କିଛି ମୂଖ୍ୟବିନ୍ଦୁ
*ଲିଂଗଗତ ସମାନତା ପାଇଁ ସଚେତନତା 
*ମହିଳାଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରାଇବା
*ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଚିକିତ୍ସା ଏବଂ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା 
*ମହିଳା ସୁରକ୍ଷା ସେଲ
*ମହିଳା ଏବଂ କନ୍ୟା ସନ୍ତାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ହେବାପାଇଁ ପ୍ରଚାର 
*ସାଇବର ଅପରାଧ ସେଲ 
*ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା ସେଲ
*ପଥପ୍ରଦର୍ଶକ, ଅଭିଭାବକ ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ପୁରସ୍କାର ରାଶି

## କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ
ଶିଶୁ କନ୍ୟା ପାଇଁ ଲିଂଗଗତ ଅସମାନ୍ୟତା ଦୂର କରିବା ସମାଜରେ ତିଷ୍ଠିରହିବା ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ନିଶ୍ଚିତ କରିବା , ଶିକ୍ଷିତ କରିବା, ପୁଷ୍ଟିକରଣରେ ଉନ୍ନତି, ଏବଂ ଏକ ପାରିପାର୍ଶ୍ୱିକ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇବା ଆଦି ପ୍ରଧାନ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ଅଟେ । 
## ପଦକ୍ଷେପ
ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ, ପ୍ରାଇଭେଟ ସଂସ୍ଥା, ସମାଜିକ ଅନୁଷ୍ଠାନ ସମ୍ମିଳିତ ସହଯୋଗେ ଏକ ବହୁମୁଖୀ ବିଭାଗୀୟ ପଦକ୍ଷେପ ନିମ୍ନ କନ୍ୟା ହାର (CSR) ଥିବା ପ୍ରାୟ ୧୦୦ଟି ଜିଲ୍ଲାରେ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି । 
ପୁଅ ଝିଅଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମତୁଲ ଅନୁପାତ ରଖୁଥିବା ଗ୍ରାମକୁ ୧ କୋଟି ଟଙ୍କା ପୁରସ୍କାର ରାଶି ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ ଯାହା କନ୍ୟା ଭ୍ରୁଣ ହତ୍ୟା କମାଇବାରେ ବିଶେଷ ଲାଭପ୍ରଦ ହେବ । 
ସ୍କୁଲ ପାଠ୍ୟକ୍ରମରେ ଲିଂଗଗତ ସମାନତା ପାଇଁ ଏକ ଅଧ୍ୟାୟ ସ୍ଥାନ ପାଇବ । 
ନିର୍ଭୟା ପାଣ୍ଠିରୁ ରାଜଧାନୀ ଦିଲ୍ଲୀର ସମସ୍ତ ଜିଲ୍ଲାମାନଙ୍କରେ *ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା କେନ୍ଦ୍ର*ମାନ ସ୍ଥାପନ ହେବ । 
ସାଧାରଣ ବସ ଗମନାଗମନରେ ଏକ ମହିଳାଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଲାଗି ଏକ ଯୋଜନାର ପରୀକ୍ଷଣ ପାଇଁ ୫୦କୋଟି ଏବଂ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ୧୫୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ବଡ଼ବଡ଼ ସହରମାନଙ୍କରେ ମହିଳାଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଯୋଜନାରେ ଖର୍ଚ୍ଚ ହେବ ।
ଚଣ୍ଡିଗଡଠାରେ ଜିଲ୍ଲାପାଳମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆୟୋଜିତ ଏକ କର୍ମଶାଳାରେ କିଛି ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଛି ତାହା : 
*ସଶକ୍ତ ଯୌତୁକ ନିରୋଧୀ ନିୟମ
*ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ବିବାହ ପଂଜୀକରଣ ମାଧ୍ୟମରେ ବାଲ୍ୟ ବିବାହ ଉଛେଦ 
*ଶିଶୁକନ୍ୟାର ଜନ୍ମଦିନ ଉତ୍ସବ ପାଳନ 
*କନ୍ୟାକୁ ଶିକ୍ଷିତ କରିବାକୁ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦେବା
*ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ପ୍ରସ୍ତାବ କ୍ରମେ ଦରକାର ସ୍ଥଳେ ପ୍ରେରଣାର୍ଥକ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ ଇତ୍ୟାଦି 
*ଗର୍ଭପାତ ସହ ଜଡ଼ିତ ଥିବା ଦୋଷୀକୁ କଠୋର ଦଣ୍ଡବିଧାନ

ଲିଂଗ ନିରୁପଣ ଏବଂ ଭ୍ରୁଣ ହତ୍ୟା , କନ୍ୟାର ବିବାହ ଖର୍ଚ୍ଚ, ଯୌତୁକ ଏବଂ ଏହା ସହ ହେଉଥିବା ଅସୁବିଧା ଆଦି ସମାଜରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ହେବା ଉଚିତ ଯାହା ଫଳରେ ସମାଜ ଏଥିପ୍ରତି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ହେବ ଏବଂ ଏପରି ଘୃଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଆଗରୁ ଲଜ୍ୟାରେ ଦୁଇଥର ଭାବିବ । 

ସେଇ ପରୀମାନଙ୍କମୁହଁରେ ଚେନାଏ ହସ ଆଣିବା ପାଇଁ ''ଶିଶୁ କନ୍ୟାକୁ ବଞ୍ଚାଅ, ଝିଅକୁ ପଢାଅ!

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଯୋଜନା
ଅମିୟବାଳା ପଟ୍ଟନାୟକ

**ଅମିୟବାଳା ପଟ୍ଟନାୟକ**, କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡ଼େମୀ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି ଓ ଅନୁବାଦିକା । ତାଙ୍କର ୭ଟି କବିତା ପୁସ୍ତକ ଓ ୨୨ଟି ଅନୁବାଦ ପୁସ୍ତକ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇସାରିଛି । ବଙ୍ଗଳା, ହିନ୍ଦୀ ଓ ତେଲୁଗୁ ଆଦି ଭାଷାର ପୁସ୍ତକକୁ ସେ ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ କରିଛନ୍ତି । ଫଣିଶ୍ୱରନାଥ ରେଣୁଙ୍କ ମୂଳ ହିନ୍ଦୀ ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ 'ରେଣୁ ରଚନା ସଂଚୟନ'କୁ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ଅନୁବାଦିତ କରି, ସେ ୨୦୧୧ ମସିହାରେ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡ଼େମୀ ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଛନ୍ତି । 

ଅମିୟବାଳା, ବୃତ୍ତିରେ ଜଣେ ଶିକ୍ଷୟତ୍ରୀ । ସେ ୧୯୭୫ରୁ ୧୯୮୯ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରେଡକ୍ରସ ଦୃଷ୍ଟିହୀନ ବିଦ୍ୟାଳୟ,ବ୍ରହ୍ମପୁରର ପ୍ରଧାନ ଶିକ୍ଷୟତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟକରିଛନ୍ତି । ୧୯୮୯ମସିହାରୁ ନବୋଦୟ ବିଦ୍ୟାଳୟର ପ୍ରଧାନ ଶିକ୍ଷୟତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟକରି, ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିସାରିଛନ୍ତି ।  ବ୍ରହ୍ମ୍ପୁର ମହିଳା ବିଦ୍ୟାଳୟର ଛାତ୍ରୀ ଥିବା ସମୟରେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ସମାଜର ସଂପାଦିକା ଥିଲେ ।

## ରଚନାବଳୀ 
### କବିତା ପୁସ୍ତକ 
* *ଅମିୟ ପଦାବଳି ୨୦୦୭*
* *ଶବ୍ଦସବୁ ସରିଗଲା ପରେ*
* *ନିରବତାର ସ୍ୱରଲିପି ୧୯୮୮*
* *ଅମୃତାକ୍ଷର ୧୯୯୪*
* *ଚିତ୍ରିତ ଶାମୁକା*
* *ଏକତ୍ର (ଶତାଧିକ କବିତା) ୨୦୦୨*
* *ହୃଦୟଗଙ୍ଗା*
* *ଶବ୍ଦ ସବୁ ସରିଗଲା ପରେ ୨୦୧୩*
* *ଶେଷ ଶ୍ଲୋକ ୨୦୨୧*
**ଉପନ୍ୟାସ**

* *ବସନ୍ତ ରାଗ*
* *ରାଗ ବିରାଗ*

### ଅନୁବାଦ ପୁସ୍ତକ 
* *ରେଣୁ ରଚନା ସଂଚୟନ (ଫଣିଶ୍ୱରନାଥ ରେଣୁଙ୍କ ମୂଳ ଲେଖା) ୨୦୧୦*
* *ଅନାମ ଦାସଙ୍କ ପୋଥି (ହଜାରୀ ପ୍ରସାଦ ଦ୍ୱିବେଦୀଙ୍କ ମୂଳ ଲେଖା)*
* *ଶୋଭାଯାତ୍ରା (ଫଣିଶ୍ୱରନାଥ ରେଣୁଙ୍କ ମୂଳ ଲେଖା)*
* *ଶିଶିଫସ (ବିମଳ ମିତ୍ରଙ୍କ ମୂଳ ଲେଖା)*
* *ରାଜର୍ଷି (ରବିନ୍ଦ୍ରନାଥ ଠାକୁରଙ୍କ ମୂଳ ଲେଖା)*
* *ମହାମାନବ ଲୁଇବ୍ରେଲ*
* *ପ୍ରଥମ ଆଲୋକ (ସୁନିଲ ଗଙ୍ଗୋପାଧ୍ୟାୟ)*
* *ଅରଣ୍ୟର ଅଧିକାର*
* *ଭବିତବ୍ୟ ୨୦୧୦, ସ୍ୱସ୍ତିକ ପବ୍ଲିକେଶନ, ଭୁବନେଶ୍ୱର*
* *କଲ୍ୟାଣୀ ( ମୂଳ ହିନ୍ଦୀ: ଜୈନେନ୍ଦ୍ର କୁମାର) ଉତ୍କଳ ଭାରତୀ କୁନ୍ତଳାକୁମାରୀଙ୍କ ଜୀବନୀ ଆଧାରିତ*
* *ଜୟନ୍ତିୟା (ବିମଳ ମିତ୍ର)*
* *ଜଳ (ମହାଶ୍ୱେତା ଦେବୀ)*
* *କମଳା (ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର)*
* *ଅଲେଖା କାଗଜ*
* *ତୃତୀୟ ପ୍ରତିଜ୍ଞା*
* *ନିର୍ବାସନ*
* *ତୃତୀୟ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଓ ନିର୍ବାସନ (୨ଟି ଉପନ୍ୟାସ ଏକତ୍ର)*
* *ତ୍ରୀଶୂଳ (ମୂଳ ହିନ୍ଦୀ : ଶିବ ମୂର୍ତ୍ତି)*
* *ନରକର ନିଆଁ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଳ୍ପ*
* *ବିନୀତା*
* *ଖୋଲାଫର୍ଦ୍ଦ*
* *ବିପ୍ଳବୀ ଭଗତ୍ ସିଂହ (ଗୋପାଳ ଠାକୁର)*
* *ଅପରାଜିତା (ଗଳ୍ପ)*
* *ବିଶ୍ୱବିଖ୍ୟାତ କଥାସାହିତ୍ୟ*
* *ଭାଗ୍ୟ*

## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର 
* ''କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡ଼େମୀ ପୁରସ୍କାର - ୨୦୧୦('ରେଣୁ ରଚନା ସଂଚୟନ' ପାଇଁ)*
* *ଭୁବନେଶ୍ୱର ପୁସ୍ତକ ମେଳାଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନୀତ - ୨୦୧୨*
* *ବ୍ରହ୍ମପୁର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନୀତ - ୨୦୧୪''

## ମୃତ୍ୟୁ 
୨୦୨୫ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ୬ ତାରିଖ ଦିନ, ବ୍ରହ୍ମପୁରଠାରେ ତାଙ୍କର ପରଲୋକ ଘଟିଥିଲା । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ବୃତ୍ତି ଅନୁସାରେ ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ