open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ସୟଦ ମୁସ୍ତାଫିଜ ଅହମଦ

**ସୟଦ ମୁସ୍ତାଫିଜ ଅହମଦ** (୨୧ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୪୧ - ୧୧ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୭) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ଜନତା ଦଳ ଓ ଜନତା ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ମୁସ୍ତାଫିଜ ଅହମଦ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୮୫ ଓ ୧୯୯୦ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ କଟକ ସିଟି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୯ମ ଓ ୧୦ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ସୟଦ ମୁସ୍ତାଫିଜ ଅହମଦ ୧୯୪୧ ମସିହାର ଡିସେମ୍ବର ମାସ ୨୧ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ସୟଦ ମୁମତାଜ୍ ଅହମଦ ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ସାହାନା ଅହମଦ ।

## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ସୟଦ ମୁସ୍ତାଫିଜ ଅହମଦ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଜନତା ଦଳ ଓ ଜନତା ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

## ମୃତ୍ୟୁ 
ସୟଦ ମୁସ୍ତାଫିଜ ଅହମଦ ୨୦୧୭ ମସିହାର ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସ ୧୧ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୭୬ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୭ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୯ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୦ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ରେଣୁକା

**ରେଣୁକା** ବା **ରେଣୁଗା**/**ରେଣୁ** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Reṇukā/Renuga/Renu**) ଜଣେ ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ ଯାହାଙ୍କୁ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର କର୍ଣ୍ଣାଟକ, ତେଲେଙ୍ଗାନା, ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ ଓ ତାମିଲ ନାଡ଼ୁରେ ପୂଜା କରାଯାଏ । ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ମହୁର ସ୍ଥାନରେ ରେଣୁକାଙ୍କର ମନ୍ଦିର ଅଛି ଯାହାକୁ ଏକ ଶକ୍ତି ପୀଠ (shakti peetha) କୁହାଯାଏ । 

## ବିଭିନ୍ନ ନାମ
**ରେଣୁକା**/**ରେଣୁ** ବା **ୟେଲ୍ଲାମ୍ମା** ବା **ଏକବିରା** (Ekvira) ବା **ଏଲ୍ଲାଇ ଆମ୍ମାଁ** ବା **ଏଲ୍ଲାଇ ଆମ୍ମା**, ମରାଠୀ ଭାଷାରେ (Marathi: ଶ୍ରୀ ରେଣୁକା/ୟେଲ୍ଲୁଆଈ (श्री. रेणुका/ येल्लुआई), Kannada: ಶ್ರೀ ಎಲ್ಲಮ್ಮ ರೇಣುಕಾ, Telugu : శ్రీ రేణుక/ ఎల్లమ్మ, Tamil: ரேணு/Renu) ଜଣେ ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ ଭାବରେ ପୂଜା ପାଆନ୍ତି । ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର ତେଲେଙ୍ଗାନା, ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ, କର୍ଣ୍ଣାଟକ ଓ ତାମିଲ ନାଡ଼ୁରେ ୟେଲ୍ଲାମ୍ମା ଜଣେ ସଂରକ୍ଷକ ଦେବୀ ଭାବରେ ପୂଜା ପାଆନ୍ତି । ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଭକ୍ତମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡର ମାତା ବା ଜଗଦମ୍ବା ନାମ ଦେଇଥାଆନ୍ତି ।  

## କାହାଣୀର ଆରମ୍ଭ
ରେଣୁକାର କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ମହାଭାରତ, ହରିବଂଶ (Harivamsa) ଓ ଭାଗବତ ଗୀତାରେ ଲିଖିତ ଅଛି । 
), ସୌନ୍ଦତ୍ତି (Saundatti), ବେଲଗାଁ ଜିଲ୍ଲା (Belgaum District), ଉତ୍ତର କର୍ଣ୍ଣାଟକ (North Karnataka), କର୍ଣ୍ଣାଟକ (Karnataka) ]]

### ପ୍ରାକ୍ ଜୀବନ
ଶାନ୍ତି ଓ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସ୍ଥାପନ ନିମନ୍ତେ ରାଜା ରେଣୁକାଙ୍କର ପିତା ରେଣୁ ଏକ ଯଜ୍ଞ କଲେ । ଏହି ଯଜ୍ଞର ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡରୁ ଗୋଟିଏ ଝିଅ ଜାତ ହେଲେ । 
ସେହି ଝିଅ ଅତି ସକ୍ରିୟ ଓ ଗୁଣୀ ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ନାମ ରେଣୁକା ଦିଆଗଲା ଓ ସେ ପିତାମାତାଙ୍କର ଅତି ଗେହ୍ଲା ଝିଅ ହୋଇ ବଢ଼ିଲେ । 

ରେଣୁଙ୍କର ଗୁରୁ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଥରେ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସି ଝିଅ ବୟଃପ୍ରାପ୍ତ ହେବା ପରେ ତାଙ୍କୁ ଜମଦଗ୍ନୀ ଋଷିଙ୍କୁ ବିବାହ ଦେବା ପାଇଁ ଉପଦେଶ ଦେଇଗଲେ । ପ୍ରଚଣ୍ଡ ତପସ୍ୟା କରି ରୁଚିକ ମୂନୀ ଓ ସତ୍ୟବତୀଙ୍କର ପୁତ୍ର ଜମଦଗ୍ନି ଦେବତାମାନଙ୍କଠାରୁ ଅନେକ ବରପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିଲେ । ବିବାହ ପରେ ରେଣୁକା ଓ ଜମଦଗ୍ନି ଦୁହେଁ ବେଲଗାଭି ଜିଲ୍ଲାରେ ଥିବା ଆଜିକାର ସବଦତ୍ତି ସ୍ଥାନରେ ବାସ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ । ଜମଦଗ୍ନିଙ୍କର ସମସ୍ତ ପୂଜା କର୍ମରେ ରେଣୁକା ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସମୟକ୍ରମେ ଜମଦଗ୍ନିଙ୍କର ରେଣୁକା ଅତି ପ୍ରିୟ ହୋଇଗଲେ । କିଛି ଦେନ ପରେ ତାଙ୍କର ଗୋଟିଏ ଝିଅ ଜନ୍ମ ହେଲା ଯାହାର ନାମ ଅଞ୍ଜନା ଦେବୀ ରଖାଗଲା । 
ସବୁଦିନ ପ୍ରାତଃ କାଳରୁ ରେଣୁକା ଉଠି ମାଲାପ୍ରଭା ନ‌ଦୀରେ ସ୍ନାନ ଶୌଚାଦି କର୍ମ ପବିତ୍ର ମନରେ କରୁଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଭକ୍ତର ଏତେ ଶକ୍ତି ହୋଇଗଲା ଯେ ସେ ପ୍ରତିଦିନ ଏକ ସଦ୍ୟ ବାଲି ନିର୍ମିତ ପାତ୍ରରେ ଜଳ ରଖିପାରୁଥିଲେ । ସେହି ପାତ୍ରରେ ନ‌ଦୀରୁ ଜଳ ଭରି ପାଖରେ ଥିବା ଏକ ସାପକୁ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଗୁଡ଼େଇ ତା ଉପରେ ଜଳ ପାତ୍ରକୁ ରଖି ଫେରିଆସୁଥିଲେ । ଏହି ଜଳରେ ଜମଦଗ୍ନି ସ୍ନାନ ଶୌଚାଦି କର୍ମ ଶେଷ କରୁଥିଲେ । ସଂସ୍କୃତ ଭାଷାରେ ରେଣୁକା ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ବାଲି କଣିକା । ତାଙ୍କ ନାମରେ ଗୋଟିଏ ମନ୍ଦିର ଜାମାନିଆ, ଗାଜିପୁରରେ ଓ ଆଉ ଏକ ମନ୍ଦିର ଭେଲୋର ପାଖରେ ଅଛି ଓ ସେଠାକାର ମୂର୍ତ୍ତି ସ୍ୱୟଂ ମାଟିରୁ ବାହାରିଥିବା କୁହାଯାଏ । 

### ପରବର୍ତ୍ତୀ ଜୀବନ
ରେଣୁକାଙ୍କର ପାଞ୍ଚ ପୁତ୍ର ଜାତ ହୋଇଥିଲେ ଓ ସବା ସାନ ପୁଅ ଶିବ ଓ ପାର୍ବତୀଙ୍କର ଅନୁକମ୍ପା ପାଇଥିବାରୁ ତାଙ୍କୁ ପର୍ଶୁରାମ ଡାକୁଥିଲେ ଓ ସେହି ପର୍ଶୁରାମ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଷଷ୍ଠ ଅବତାର ଥିଲେ । ନ‌ଦୀରେ ଦିନେ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ କ୍ରୀଡ଼ା କରୁଥିବା ଦେଖି କ୍ଷଣକ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ଧ୍ୟାନ ଭଗ୍ନ ହୋଇଯିବା ଫଳରେ ବାଲି ପାତ୍ରର ଜଳ ରହିଲାନି । ସେ ବ‌ହୁତ ଲଜ୍ଜିତ ହେଲେ ଓ ରିକ୍ତ ହସ୍ତରେ ଫେରିବା ଦେଖି ଜମଦଗ୍ନୀ ତାଙ୍କୁ ଗୃହରୁ ବାହାରିଯିବାକୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ
ସମୀର ଦେ

**ସମୀର ଦେ** (୧୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୭ - ୧୮ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୪) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ  ଥିଲେ। ସେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ୧୯୯୫, ୨୦୦୦ ଓ ୨୦୦୪ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ କଟକ ସିଟି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୧୧ଶ, ୧୨ଶ ଓ ୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ସମୀର ଦେ ୧୯୫୭ ମସିହାର ଜାନୁଆରୀ ମାସ ୧୦ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଅତୁଲ ପ୍ରସାଦ ଦେ ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଦୀପିକା ଦତ୍ତ ରାୟ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୭ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୧ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୨ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା

ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Pratyangira**, (Sanskrit: प्रत्यङ्गिरा, Tamil: பிரத்யங்கிரா; *Prathyaṅgirā*), ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନାମ ନରସିଂହି, ନରସିଂହିକା ଓ ଅଥର୍ବନ ଭଦ୍ରକାଳୀ) ଜଣେ ଶକ୍ତିର ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ । ଆଦି ଶକ୍ତିଙ୍କର ସେ ଏକ ଅବତାର ଓ ଶରଭଙ୍କର ପତ୍ନୀ । ତାଙ୍କର ମୁଖ ମଣ୍ଡଳ ସିଂହ ଭଳି ଓ ଦେହ ମାନବୀ ଭଳି ଯାହା ଶିବ ଓ ଶକ୍ତିର ସଂଯୁକ୍ତ ଅବସ୍ଥାର ନିଦର୍ଶନ‌କୁ ବୁଝାଏ । ସିଂହ ଓ ମାନବୀ ଆକାର ଭଲ ଓ ମନ୍ଦର ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ଦର୍ଶାଏ । ଶାକ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରାଙ୍କୁ ଗୁହ୍ୟ କାଳୀଙ୍କର ସିଦ୍ଧିଲକ୍ଷ୍ମୀ ଅବତାରକୁ ବୁଝାଏ । ବୈଷ୍ଣବ ମତରେ ନରସିଂହଙ୍କର ଏକ ଅବତାର ନରସିଂହି ଓ ଏହି ନରସିଂହି ହିଁ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା । ଦୁର୍ଗା ପରମ୍ପରାରେ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା ହିଁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚଣ୍ଡୀ ଯାହାଙ୍କର ବ୍ରହ୍ମ (Brahman) ଶକ୍ତି ଅଛି । ଦେବରେ ତାଙ୍କୁ ଅଥର୍ବନ ଭଦ୍ରକାଳୀ ନାମ ଦିଆଯାଇଛି ଯିଏ ଯାଦୁ ବିଦ୍ୟା ଓ ଅଥର୍ବ ଦେଦର ଦେବୀ । 

## ଆଦି ପରାଶକ୍ତିଙ୍କ ଅବତାର
ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ପୁରାଣ (*Markandeya Purana*) ଓ ଶିବ ପୁରଣ (*Shiva Purana*) ଅନୁସାରେ ତ୍ରେତା ଯୁଗ ଆରମ୍ଭରେ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କର ପେଟ ଚିତିଦେଇ ତାଙ୍କ ରକ୍ତ ବିଷ୍ଣୁ ପାନ କରିଥିଲେ । ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର କ୍ରୋଧ ଶାନ୍ତ କରିବାକୁ ଏକ ପକ୍ଷୀ-ପଶୁ-ମାନବ ମିଶ୍ରିତ ଆକାର ଧରି ଧରା ପୃଷ୍ଠକୁ ଅବତରଣ କରିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କୁ ଶରଭ କୁହାଗଲା । ଏହା ଦେଖି ତାଙ୍କ ସାଥିରେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ନରସିଂହ ଏକ ଦୁଇ ମୁଣ୍ଡିଆ ପକ୍ଷୀ ସୃଷ୍ଟି କଲେ ଯାହାଙ୍କର ନାମ ଗଣ୍ଡବେରଣ୍ଡ ଥିଲା ଓ ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲୁ ରହିଲା । ଯୁଦ୍ଧ ସମାପ୍ତ ନହେବାରୁ ପାର୍ବତୀ ନିଜେ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା ଅବତାର ନେଇ ଦୁଇ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦିଙ୍କ ସାମନାରେ ଠିଆ ହୋଇ ଗର୍ଜନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲା । ଏହା ଶୁଣି ଶରଭ ଓ ଗଣ୍ଡବେରଣ୍ଡ ଯୁଦ୍ଧ ବନ୍ଦ କରିଦେଲେ । ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରାଙ୍କର ଶିବ, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଶକ୍ତିଙ୍କର (Shakti) ମିଳିତ ଶକ୍ତି ଥିଲା ଓ ସେ ତିନି ଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରତ୍ୟେକଠାରୁ ଅଧିକ ବଳଶାଳୀ ଥିଲେ । 

ଅନ୍ୟ ଏକ କାହାଣୀ ଅନୁସାରେ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା ଓ ଅଙ୍ଗିରା ନାମକ ଦୁଇ ଋଷି ଧ୍ୟାନମଗ୍ନ ଥିବାବେଳେ ମୂଳ ମନ୍ତ୍ରୋଚ୍ଚାରଣ ବେଳେ ଜଣେ ଅନାମଧେୟ ଦେବୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ କାଳରେ ସେହି ଦେବୀ ନିଜର ନାମ ଦୁଇ ଋଷିଙ୍କ ନାମାନୁସାରେ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା ରଖିଥିଲେ ଓ ସେହି ଅନୁସାରେ ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା ଦେବୀ ନାମ ଦେଲେ । ତାଙ୍କର ଅନ୍ୟ ଏକ ନାମ ନରସିଂହି । ସେ ନିଜର ସିଂହ ମୁଣ୍ଡ ଓ ମାନବୀ ଦେହ ଥାଇ ଦେଖାଦେବାରୁ ତାଙ୍କର ଏହି ନାମକରଣ କରାଯାଇଥିଲା । 

ପ୍ରତ୍ୟ ଅର୍ଥ ବିରୋଧ, ଅଙ୍ଗିରା ଅର୍ଥ ଆକ୍ରମଣ । କଳା ଯାଦୁକୁ ପ୍ରତିହତ ବା ପ୍ରତିଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବାରୁ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା ନାମ ଯଥାର୍ଥରେ ଦିଆଯାଇଛି । ଅଥର୍ବ ବେଦରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଥିବା ଦେବୀଙ୍କୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିବାରୁ ତାଙ୍କ ନାମ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତରେ ଅଥର୍ବନ ଭଦ୍ରକାଳୀ ଦିଆଯାଇଛି; ଏହି ଅଥର୍ବ ବେଦରେ ମନ୍ତ୍ର ତନ୍ତ୍ରକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରଖିବା ନିମନ୍ତେ ଶ୍ଳୋକ ସବୁ ରହିଛି । 

ଯୁଦ୍ଧ ଦେବୀ ଲଳିତା ସୁନ୍ଦରୀଙ୍କ ପାଖରେ ଥିବା ଶକ୍ତି ସେନାର ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରା ସେନାପତି ଥିଲେ । ଭଣ୍ଡାସୁର ଓ ପ୍ରତ୍ୟଙ୍ଗିରାଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିଥିବା ସମୟରେ ଆଦି ପରାଶକ୍ତି ତାଙ୍କୁ ଏକ ବରଦାନ ଦେଇଥିଲେ ଯାହା ସାହାଯ୍ୟରେ ସେ ଯାହାକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବେ ସେ ଅପରେଜେୟ ରହିବେ ଏପରିକି ଖୋଦ ଆଦି ପରାଶକ୍ତି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ହରେଇପାରିବେନି । କୁଲକ୍ଷରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ତାଙ୍କ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଅଜେୟ କରିଦିଅନ୍ତି । ଏହି କାରଣମାନଙ୍କ ଯୋଗୁ ସେ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କର ଅତି ପ୍ରିୟ ଥିଲେ । ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଓ ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ଲକ୍ଷ ନିମନ୍ତେ ସେ ପରମ ଦେବୀ ଅଟନ୍ତି । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ
ପ୍ରତାପ ଜେନା

**ପ୍ରତାପ ଜେନା** (ଜନ୍ମ: ୩ ଜୁନ ୧୯୬୬) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଅଛନ୍ତି । ପ୍ରତାପ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ତଥା ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ୨୦୦୦, ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪ ଓ ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ କିଷାନନଗର ଓ ମାହାଙ୍ଗା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୧୧ଶ, ୧୨ଶ, ୧୩ଶ, ୧୪ଶ ଓ ୧୫ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ପ୍ରତାପ ଜେନା ୧୯୬୬ ମସିହାର ଜୁନ ମାସ ୩ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଦୁଶାସନ ଜେନା ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଡେଜି ଜେନା । ପ୍ରତାପଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା ବିଜ୍ଞାନରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଏବଂ ପରେ ସେ ମଧୁସୂଦନ ଆଇନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଓକିଲାତି ପଢ଼ିଥିଲେ ।

## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ପ୍ରତାପ ଜେନା ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଅଛନ୍ତି । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଏବଂ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।
## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୬ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୧ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୨ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ରାଜନେତା
ବିଶ୍ୱନାଥ ପଣ୍ଡିତ

**ବିଶ୍ୱନାଥ ପଣ୍ଡିତ** (୩ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୧୯ - ୧୯ ମଇ ୨୦୦୨) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ଜନତା ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ବିଶ୍ୱନାଥ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୭ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ କଟକ ସିଟି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ବିଶ୍ୱନାଥ ପଣ୍ଡିତ ୧୯୧୯ ମସିହାର ଜାନୁଆରୀ ମାସ ୩ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ରାମନାଥ ପଣ୍ଡିତ । ବିଶ୍ୱନାଥ‌ଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା କଳାରେ ସ୍ନାତକ ।

## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ବିଶ୍ୱନାଥ ପଣ୍ଡିତ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଜନତା ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

## ମୃତ୍ୟୁ 
ବିଶ୍ୱନାଥ ପଣ୍ଡିତ ୨୦୦୨ ମସିହାର ମଇ ମାସ ୧୮ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୮୩ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୧୯ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୨ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ରାମ ପ୍ରସାଦ ସିଂହ

**ରାମ ପ୍ରସାଦ ସିଂହ** (୧୯୦୪-୧୯୮୫) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ ଥିଲେ । ସେ ଉଭୟ ଗଳ୍ପ ଓ ଉପନ୍ୟାସ ଲେଖୁଥିଲେ । ତାଙ୍କ ରଚନା ମୁଖ୍ୟତଃ ମାର୍କସବାଦୀ ଚିନ୍ତାଧାରାର ଥିଲା । ଶୋଷକର ଶୋଷିତ ଗୋଷ୍ଠୀଉପରେ ଅତ୍ୟାଚାର ଓ ଶୋଷିତର ଦୁଃଖ ତାଙ୍କ ରଚନାରେ ଶୋଭା ପାଉଥିଲା । ୧୯୩୦ ମସିହାରୁ ଲେଖାଲେଖି ଆରମ୍ଭ କରି, ସେ ୫୦ ବର୍ଷ ଧରି ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ସେବା କରିଥିଲେ । ସେ ପ୍ରାୟ ୨୦ଟି ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଥିଲେ ।

ରାମ ପ୍ରସାଦ ବାମପନ୍ଥୀ ବିପ୍ଲବୀ ଥିଲେ ଓ ୧୯୩୦ ଦଶକର "ସିଭିଲ ଡିସଓବିଡିଏନ୍ସ ମୁଭମେଣ୍ଟ"ରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରି ହଜାରିବାଗ ଜେଲରେ କାରାବରଣ କରିଥିଲେ । ସେ ସମୟର ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟରେ ଭକ୍ତିବାଦର ପ୍ରାବଲ୍ୟ ଥିଲା । ରାମ ପ୍ରସାଦଙ୍କ ମତ ଥିଲା, "ସାହିତ୍ୟ ଭକ୍ତିବାଦରୁ ବାହାରି ଲୋକାଭିମୁଖୀ ହେବା ଓ ଲୋକଙ୍କ ସମସ୍ୟାକୁ କହିବା ଉଚିତ ।" ସାହିତ୍ୟ ଧନୀ, ଜମିଦାର ଓ ରାଜାଙ୍କ କବଳରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କର ହେବା ଉଚିତ ବୋଲି ସେ କହିଥିଲେ ।

## ରଚନାବଳୀ 
### ଗଳ୍ପ 
* ଛାତିର ରକ୍ତ
* ଶେଷ ରାତି
* କଲ୍ଲୋଳ
* ଘାସିପଡ଼ାର ମାୟା
* ଟିକସ ମଉସା
* ଚୋରାବାଲି
### ଉପନ୍ୟାସ 
* ମରୀଚିକା
* ଅଗ୍ନିପଥେ
* ଛିନ୍ନମସ୍ତା
* ପ୍ରତିହିଂସା - ୧୯୩୦-୩୧
* ହୋମଶିକ୍ଷା - ୧୯୩୭
* ସମାପ୍ତି ୧୯୬୨
* ପୂଜାର ବାଲି

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକ
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୦୪ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୫ ମୃତ୍ୟୁ
ସୀମା ରାଓ

**ସୀମା ରାଓ**, ଭାରତର ପ୍ରଥମ ମହିଳା କମାଣ୍ଡୋ ପ୍ରଶିକ୍ଷକ ଅଟନ୍ତି । ସେ ଭାରତର ବିସ୍ମୟ ମହିଳା ଭାବରେ ପରିଚିତ । ସେ ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧୀ ଧରି ଭାରତର ସଶସ୍ତ୍ର ବଳ କମାଣ୍ଡୋମାନଙ୍କୁ ବିନା ପାରିଶ୍ରମିକରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେଉଛନ୍ତି ।  ଅତି ନିକଟରୁ ଲଢା ଯାଉଥିବା "କ୍ଲୋଜ କ୍ୱାର୍ଟର ବ୍ୟାଟେଲ"ରେ ସେ ଧୁରନ୍ଧର  ଓ ଭାରତର ବିଭିନ୍ନ ସଶସ୍ତ୍ର ବଳଙ୍କୁ ଏଥିରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେଇଛନ୍ତି ।   ଏହି କାମରେ ତାଙ୍କ ସାଥୀ ମେଜର ଦୀପକ ରାଓ ମଧ୍ୟ କ୍ଲୋଜ କ୍ୱାର୍ଟର ବ୍ୟାଟେଲରେ ଧୁରୀଣ ଓ ଏଥିପାଇଁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପଦକ ହାସଲ କରିଛନ୍ତି ।

## ଶିକ୍ଷା 
ସୀମା ଜି ଏସ ମେଡିକାଲ କଲେଜରୁ ଡାକ୍ତରୀ ଶିକ୍ଷାରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଛନ୍ତି ଓ କ୍ରାଇସିସ ମ୍ୟାନେଜମେଣ୍ଟରେ ଏମବିଏ ମଧ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ସେ "ୱେଷ୍ଟମିନିଷ୍ଟର ବିଜିନେସ ସ୍କୁଲ"ର ପୁରାତନ ଛାତ୍ରୀ । ୧୯ବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ ମେଜର ଦୀପକ ରାଓଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ନିଜ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ସେ ୧୫୦୦୦ ସୈନ୍ୟଙ୍କୁ  କ୍ଲୋଜ କ୍ୱାର୍ଟର ବ୍ୟାଟେଲର ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି ।

ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ସହ ସ୍କାଇ ଡାଇଭିଂ କରି, ସୀମା "ପାରା ଉଇଂସ" ହାସଲ କରିଛନ୍ତି । ସେ ଆର୍ମି ମାଉଣ୍ଟେନିୟରିଂ ଅନୁଷ୍ଠାନରୁ ଏଚଏମଆଇ ମେଡାଲ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛନ୍ତି । ମିଲିଟାରୀ ମାର୍ସାଲ ଆର୍ଟରେ ସେ ଜଣେ ୮ମ ଡିଗ୍ରୀ ବ୍ଲାକବେଲ୍ଟ ଧାରୀ । ସେ ଜଣେ " ଜୀତ କୁନେ ଦୋ" କଳାର ଆଧିକାରୀକ ପ୍ରଶିକ୍ଷକ । ସେ "ମିସେସ ୱାର୍ଲଡ଼" ପ୍ରତିଯୋଗୀତାର ଫାଇନାଲ ସ୍ଥରକୁ ମଧ୍ୟ ଯାଇ ପାରିଥିଲେ । ସେ "ବ୍ରୁସ ଲି"ଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ "ରିଚାର୍ଡ଼ ବୁଷ୍ଟିଲୋ"ଙ୍କଠାରୁ "ଜୀତ କୁନେ ଦୋ" ମାର୍ସାଲ ଯୁଦ୍ଧକଳାରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ।

ସୀମାଙ୍କୁ ଭାରତର ପ୍ରଥମ ମହିଳା କମୋଣ୍ଡୋ ଟ୍ରେନର ଭାବରେ ପରିଗଣିତ କରାଯାଏ । ସେ ନାରୀ ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ ଲେଖିଥିବା ବହୁ ପ୍ରସଙ୍ଗ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଛି ।

## ଆଧୁନିକ ଯୁଦ୍ଧ କଳାରେ ଅବଦାନ 
thumb|ସୀମା, ଯୁଦ୍ଧ କଳା ଶିକ୍ଷା ଦେଉଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ
ସୀମା, ବନ୍ଧୁକ ଯୁଦ୍ଧ ବିଧିର ଆଧୁନିକୀକରଣ ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କ ଅନୁସନ୍ଧାନରୁ ସେ "ଦ ରାଓ ସିଷ୍ଟମ ଅଫ ରିଫ୍ଲେକ୍ସ ଫାୟାର" ନାମରେ ଅଳ୍ପ ଦୂର ଯୁଦ୍ଧ ବିଧି ଉଦଭାବନ କରିଛନ୍ତି । ଏହି ବିଧିକୁ ପେଟେଣ୍ଟ କରାଯାଇଛି ଓ ପରୀକ୍ଷା ମୂଳକ ବ୍ୟବହାର ଦେଖାଯାଇଛି ଯେ, ଧରାବନ୍ଧା ଯୁଦ୍ଧ କଳା ଅପେକ୍ଷା ଏହା ଅଧିକ ଫଳପ୍ରଦ । ଭାରତୀୟ  ସ୍ଥଳସେନାଦ୍ୱାରା ଏହା ବିଧିକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ପରେ, ସୀମା ଓ ତାଙ୍କ ପତି ଦୀପକଙ୍କୁ ଆର୍ମି କମାଣ୍ଡର ସାଇଟେସନ ମିଳିଛି ।

ସୀମା ଓ ଦୀପକ ୧୫୦୦୦ ଭାରତୀୟ ସୈନ୍ୟଙ୍କୁ ଦୁଇ ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଯୁଦ୍ଧକଳା ଶିକ୍ଷାପ୍ରଦାନ କରି ଆର୍ମି ସାଇଟେସନ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି । ଭାରତୀୟ ସେନାର ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗକୁ ସେମାନେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି ଓ ସେଥିପାଇଁ ସୀମାଙ୍କୁ ବର୍ଷ ତମାମ ବିଭିନ୍ନ ଦୂରାତିଦୂର ସ୍ଥାନରେ ରହିବାକୁ ପଡିଥାଏ । 

## ପରିବାର 
ସୀମାଙ୍କ ପିତା ରମାକାନ୍ତ ସିନାରୀ ଜଣେ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଓ ଗୋଆକୁ ପର୍ତ୍ତୁଗାଲମାନଙ୍କଠାରୁ ସ୍ୱାଧୀନ କରେଇବାରେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯ବର୍ଷ ବୟସରେ ସୀମା ମେଜର ଦୀପକ ରାଓଙ୍କ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ନିଜେ କୌଣସି ସନ୍ତାନ ପ୍ରସବ ନକରି ସେ କୋମଳ ନାମକ ଝିଅକୁ ଆଡପ୍ଟ କରିଛନ୍ତି । କୋମଳ ବୃତିରେ ଜଣେ ଡାକ୍ତର ଓ ବିଶ୍ୱର ଏକମାତ୍ର ମହିଳା, ଯିଏ "କେଜ ଫାଇଟ"ରେ ଜଣେ ପୁରୁଷ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀଙ୍କୁ ହରେଇଛନ୍ତି ।
## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର 
[thumb|**ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାମନାଥ କୋବିନ୍ଦ, ସୀମାଙ୍କୁ ୨୦୧୯ ବର୍ଷ ପାଇଁ [ସ୍ତ୍ରୀ ଶକ୍ତି ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରୁଥିବା ଅବସରରେ ।** ]]

* ବିଶ୍ୱ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର - (ବିଶ୍ୱ ଶାନ୍ତି କଂଗ୍ରେସଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ମାଲେସିଆ ସମ୍ମାନ - ୨୦୦୮
* ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀ ପୁରସ୍କାର
* ଭାରତୀୟ ସ୍ଥଳସେନା ମୁଖ୍ୟ ସାଇଟେସନ
* ଭାରତର ସ୍ୱରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କର ପ୍ରଶଂସାପତ୍ର - ୨୦୦୯
* ୱମାନ ଅଫ ସବଷ୍ଟାନ୍ସ (ସୋସାଇଟି, ସାଭି, ଇଣ୍ଡିଆ ଟୁଡେ, ଫେମିନା ଆଦି ପତ୍ରିକା, ଭିନ୍ନ ଖବରକାଗଜ ଓ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ତରଫରୁ)       
* ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମହିଳା ଦିବସରେ ତାଙ୍କ ଉପରେ ବିଭିନ ପତ୍ରିକା ତରଫରୁ ଲେଖା ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା ।  
* ଫୋର୍ବସ ଇଣ୍ଡିଆ ତରଫରୁ ଭାରତର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ୬ ଜଣ ମହିଳାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥାନ     
* ନାରୀ ଶକ୍ତି ପୁରସ୍କାର - ୨୦୧୯ 

## ଲେଖକୀୟ ଜୀବନ 
### ସହ ଲେଖିକା 
* *Encyclopedia of Close Combat Ops* 
* *A Comprehensive Analysis of World Terrorism* 
* *Commando Manual of Unarmed Combat*
### ଲେଖିକା 
## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ମୁନ୍ନା ଖାଁ

**ମୁନ୍ନା ଖାଁ** ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତା ଏବଂ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ୧୯୮୭ ମସିହାର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର କସ୍ତୁରୀ ଜରିଆରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ନାୟକ ଏବଂ ଚରିତ୍ର ଅଭିନେତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ସେ ଗଙ୍ଗ ଶିଉଳି, ମମତାର ଡୋରୀ, ଜୀବନ ଧାରା, ଜୀବନ ମୃତ୍ୟୁ ଶାଶୁଘର ଚାଲିଯିବି, ଛାତି ଚିରିଦେଲେ ତୁ, ଆକାଶେ କି ରଙ୍ଗ ଲାଗିଲା, ମୁଁ କ'ଣ ଏତେ ଖରାପ, ମୁଁ ପ୍ରେମୀ ମୁଁ ପାଗଳ, ତୁ ମୋ ସୁନା ତୁ ମୋ ହୀରା, ବଧୂ ନୁହେଁ ମୁଁ ବନ୍ଧୁ, ନଈ ସେପାରୀ କନକ ଗୋରୀ, ସେଲଫିସ୍ ଦିଲ୍, କିଛି ଖଟା କିଛି ମିଠା, ପ୍ରେମ ଋତୁ ଆସିଲାରେ ଭଳି ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି । ମୁନ୍ନା ଖାଁ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ କରିବା ସହିତ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ମଧ୍ୟ ସକ୍ରିୟ ଅଛନ୍ତି । ସେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ଏବେ ସେ ଓଡ଼ିଶାରୁ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଛନ୍ତି ।

## ଅଭିନୟ ଜୀବନ 
ମୁନ୍ନା ଖାଁ ୧୯୮୭ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଥିଲା କସ୍ତୁରୀ ।

ଏହାପରେ ସେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଜଣେ ନାୟକ ଭାବରେ କିଛି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଚରିତ୍ର ଅଭିନେତା ଭାବରେ ଅଭିନୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।

### ଅଭିନୀତ କଥାଚିତ୍ର 
## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ରରେ ପୁରୁଷ ଅଭିନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରୁ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ସାଂସଦ
ଶ୍ରେଣୀ:ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ରାଜନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୁଷ ଅଭିନେତା
ରାଜା ରବି ବର୍ମା

**ରାଜା ରବି ବର୍ମା‌** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ: **Raja Ravi Varma**) (୨୯ ଏପ୍ରିଲ ୧୮୪୮ – ୨ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୦୬) ଜଣେ ଚିତ୍ରକର ଓ କଳାକାର ଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କ ସମୟରେ ବିଶେଷ ଖ୍ୟାତି ଲାଭ କରିଥିଲେ । ଭାରତୀୟ ଚିତ୍ରକଳା କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେ ମହାନ ଚିତ୍ରକରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ଅଟନ୍ତି । ତାଙ୍କ କାମରେ ୟୁରୋପୀୟ ଟେକନିକ ସ‌ହିତ ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ଭାରତୀୟ କଳାର ମିଶ୍ରଣ ହେବା ଦେଖାଯାଏ । ଭାରତୀୟ ପରମ୍ପରାକୁ ଉଜ୍ଜିବିତ ରଖି ସେ ତା ସାଥିରେ ପ୍ରଚଳିତ ୟୁରୋପିଆନ ଏକାଡେମିକ କଳା (academic art) ଟେକନିକର ପ୍ରୟୋଗ କରିଥିଲେ । ଦ୍ୱିତୀୟତଃ ସେ ତାଙ୍କର କଳାକୃତିକୁ ଲିଥୋଗ୍ରାଫି ସାହାଯ୍ୟରେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ଉପଲବ୍‌ଧ କରେଇଥିଲେ ଯାହା ଫଳରେ ତାଙ୍କୁ ସାର୍ବଜନୀନ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ମିଳିଥିଲା । ଜନସାଧାରଣଙ୍କର ସୁକ୍ଷ୍ମ କଳା ରୁଚି ପସନ୍ଦ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା । ପୁରାଣ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଦେବ ଦେବୀଙ୍କର ଚିତ୍ର ଗୁଡ଼ିକ ଲୋକମାନେ ଗଭୀର ଭାବରେ ଭଲ ପାଇ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । 

ଭାରତରେ ଥିବା ଏବେକାର କେରଳ ପ୍ରଦେଶ ବା ପୂର୍ବତନ ଟ୍ରାଭାଙ୍କୋର ରାଜ୍ୟର ରାଜ ପରିବାର ସ‌ହିତ ରବି ବର୍ମାଙ୍କର ନିବିଡ଼ ସମ୍ପର୍କ ଥିଲା । ତାଙ୍କର ଦୁଇ ନାତୁଣୀ ରାଜ ପରିବାରର ପୋଷ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ ଓ ସେହି ନାତୁଣୀଙ୍କର ପିଲାମାନେ ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ରାଜ ପରିବାରର ସଦସ୍ୟ ହୋଇଗଲେ । ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚିଥିର ଥିରୁନଲ ବଳରାମ ବର୍ମା, ଉଥ୍ରାଦୋମ ଥିରୁନଲ ମାର୍ଥାଣ୍ଡା ବର୍ମା ଓ ମୂଲମ ଥିରୁନଲ ରାମା ବର୍ମାଙ୍କ ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ‌ଯୋଗ୍ୟ । 

## ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ 
ଟ୍ରାଭାଙ୍କୋର ରାଜ ପରିବାରର କିଲିମାନୂର ରାଜପ୍ରାସାଦରେ ଏମ. ଆର. ଆର‌ୱାଇ (M. R. Ry.) ରବି ବର୍ମା, କୋଇଲ ଥମ୍ପୁରନ ନାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେହି ସମ୍ଭ୍ରାନ୍ତ ମାତୃବଂଶୀୟ ରାଜପରିବାର ୨୦୦ ବର୍ଷ ଧରି ଥିଲା । ଭାରତର ଭାଇସରାୟ ଓ ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ ତାଙ୍କୁ ଏକ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ 'ରାଜା' ଉପାଧି ଦେଇଥିଲେ ।  ମଦୁରାଇରେ ସେ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ନେଇଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ କାଳରେ ରାମ ସ୍ୱାମୀ ନାଇଡୁଙ୍କଠାରୁ ଜଳ ଚିତ୍ର ଓ ଡଚ ଚିତ୍ରକାର ଥିଓଡୋ ଜେନସନଙ୍କଠାରୁ ତୈଳ ଚିତ୍ର ଅଙ୍କନ ଶୈଳୀ ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରିଥିଲେ । 

ରବି ବର୍ମା ଓ ତାଙ୍କ ଭାଇମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେବାରେ ବ୍ରିଟିଶ ଆଡମିନିସ୍ଟ୍ରେଟର ଏଡଗାର ଥରସ୍ଟୋନ ବ‌ହୁତ ପ୍ରତ୍ସାହନ ଦେଇଥିଲେ । ସନ ୧୮୭୩ରେ ଭିଏନାର ଏକ ପ୍ରଦର୍ଶନୀରେ ରବି ବର୍ମାଙ୍କର କଳାକୃତି ସ୍ଥାନ ପାଇ ଏକ ପୁରସ୍କାର ପାଇବା ପରେ ତାଙ୍କର ଖ୍ୟାତି ବଢ଼ିଗଲା । ସନ ୧୮୯୩ରେ ସିକାଗୋର ୱର୍ଲଡ କଲମ୍ବିଆନ ଏକ୍ସପୋଜିସନ ପ୍ରଦର୍ଶନୀରେ ବର୍ମା ତିନୋଟି ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ଜିତିଥିଲେ । ସେ ସାରା ଭାରତ ଭ୍ରମଣ କରି ତାଙ୍କ ଚିତ୍ରର ପାତ୍ର ଖୋଜୁଥିଲେ । ସେ ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତୀୟ ମହିଳାଙ୍କର ଚିତ୍ର ଆଙ୍କୁଥିଲେ । ମହାଭାରତର ଦୁଷ୍ମନ୍ତ-ଶକୁନ୍ତଳା ଓ ନଳ-ଦମୟନ୍ତିଙ୍କର ଚିତ୍ର କରି ସେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ହୋଇପାରିଥିଲେ । ପୁରାଣ କାହାଣୀରେ ରବି ବର୍ମାଙ୍କର ଚିନ୍ତାଧାରା ପ୍ରତିଫଳିତ ହୋଇଥିଲା । ଭଦୋଦରାର ଲକ୍ଷ୍ମୀ ବିଳାସ ରାଜପ୍ରାସାଦରେ ତାଙ୍କର ଅଧିକାଂଶ ଚିତ୍ର ଅଛି ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିତ୍ରକର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୪୮ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୦୬ ମୃତ୍ୟୁ
ପ୍ରତୀକ୍ଷା କାଶୀ

**ପ୍ରତୀକ୍ଷା କାଶୀ** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Prateeksha Kashi**) ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶରେ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନୃତ୍ୟ କୁଚିପୁଡ଼ିର ନର୍ତ୍ତକୀ ଥିଲେ । ସେ ଡ: ଗୁବି ବୀରାନ୍ନା (Gubbi Veeranna) ପରିବାରର ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ; ତାଙ୍କର ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ମାତ୍ର ୫ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ଓ ତାଙ୍କର ମାତା ତ‌ଥା ଗୁରୁ ଶ୍ରୀମତୀ ବୈଜୟନ୍ତି କାଶୀ ଏହି ଶିକ୍ଷା ଦେଇଥିଲେ, ଯିଏ ନିଜେ ଜଣେ କୁଚିପୁଡ଼ି ନର୍ତ୍ତକୀ ଓ ଶମ୍ଭାବି ନୃତ୍ୟ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ନୃତ୍ୟ ଓ କଳା ନିର୍ଦ୍ଦେଶିକା, ଓ ଅଧୁନା କର୍ଣ୍ଣାଟକ ସଙ୍ଗୀତ ନୃତ୍ୟ ଏକାଡେମୀର ଅଧ୍ୟକ୍ଷା ଅଛନ୍ତି ।

କାଶୀ ଜଣେ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ବିଜ୍ଞାନ ଇଞ୍ଜିନିୟର । ତାଙ୍କର ଅଭଳାଶ ନୃତ୍ୟରେ ସୀମିତ ନରହି ଅଭିନୟ, ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ, ଲୟରେ ଲକ୍ଷ ରଖୁଥିବା ଭାରତୀୟ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନୃତ୍ୟ *ନଟ୍ଟୁଭଙ୍ଗମ* ଆୟୋଜନ କରିବାରେ ମଗ୍ନ ଅଛନ୍ତି । ବେଙ୍ଗାଲୁରୁରେ ସେ କୁଚିପୁଡ଼ି ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେଉଛନ୍ତି । 

ନୋ ଇୟୋର ସ୍ଟାର (KnowYourStar) ସ‌ହିତ ଏକ ଇଣ୍ଟରଭିୟୁରେ ଟେକନୋଲୋଜି କିପରି ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ସେ ବିଷୟରେ ପ୍ରତୀକ୍ଷା କ‌ହିଥିବା ଉଦ୍ଧୃତ କରାଯାଇଥିଲା, "ମୋର ନର୍ତ୍ତକୀ ଜୀବିକାରେ ଟେକ ସାଇଡ ମୋ ସାଥିରେ ବ‌ହୁତ ଦୂର ଆସିଛି ଓ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ରହିଛି । ସଙ୍ଗୀତ, ଆଲୋକପାତ, ମିଡିଆ ଓ ଆହୁରି ଅନେକ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଟେକନୋଲୋଜିର ପୋଟେନସିଆଲ ଯୋଗୁ ଅଧିକ ଦୂର ଆଗେଇ ଆସିବା, ଶିଖିବା ଓ କାମରେ ଲଗେଇବା ସମ୍ଭବ ହୋଇଛି । ଭାରତରେ ଟେକ ଆନ୍ଦୋଳନ ସର୍ବଦା ଏକ ପସନ୍ଦ ଯୋଗ୍ୟ କଳା ରହିଆସିଛି ।" 

## ଜୀବନ ଓ ଜୀବିକା
ପ୍ରତୀକ୍ଷା କାଶୀ ଭାରତରେ ଥିବା ବେଙ୍ଗାଲୁରୁରେ (କର୍ଣ୍ଣାଟକ ପ୍ରଦେଶ) ଏକ ସମ୍ଭ୍ରାନ୍ତ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । କୁଚିପୁଡ଼ି ନର୍ତ୍ତକୀ ବୈଜୟନ୍ତୀ କାଶୀ ଓ  ଟେଲିଭିଜନ ତ‌ଥା ରଙ୍ଗମଞ୍ଚ କଳାକାର ବିଜୟ କାଶୀଙ୍କର ସେ କନ୍ୟା ଅଟନ୍ତି । 

ମାତ୍ର ତାଙ୍କୁ ୩ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ସେ ମହାଭାରତ ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ ନୃତ୍ୟ ନାଟକ ଆମ୍ବେରେ ଅଂଶ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଏକଦା ରମନ ମହର୍ଷି ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ତାଙ୍କ ମାତା ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା ବେଳେ ସେ ଦୌଡ଼ିଯାଇ ଅନ୍ୟ କଳାକାରଙ୍କ ସ‌ହିତ ସଠିକ ତାଳରେ ନୃତ୍ୟ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ ଓ ସେତେବେଲେ ଅନ୍ୟ କଳାକାରଙ୍କର ଆଣ୍ଠୁ ଉଚ୍ଚତା ତାଙ୍କର ଥିଲେ । ସେହି ଦିନଠାରୁ ସେ ତାଙ୍କ ମାତା ତ‌ଥା ଗୁରୁ ଶ୍ରୀମତୀ ବୈଜୟନ୍ତୀ କାଶୀଙ୍କ ଦିଗ୍‌ଦର୍ଶନରେ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ୧୩ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ସେ ତାଙ୍କ ପ୍ରଦେଶର ନୃତ୍ୟ ପରୀକ୍ଷାରେ ଡିସଟିଙ୍କସନ ସ‌ହିତ ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଥିଲେ ।  ଇଞ୍ଜିନିୟରିଙ୍ଗ କଲେଜ ପରୀକ୍ଷାରେ ମଧ୍ୟ ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ରାଙ୍କ ରଖି ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ପାଇଥିଲେ ।

ଗତ ୨୦ ଫେବ୍ରୁଆରୀ ୨୦୦୯ରେ ସେଇ ତାଙ୍କର ରଙ୍ଗପୂଜା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା ପରଠାରୁ *ଉଦୀୟମାନ ତାରକା*  ଭାବରେ  ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରି ଆଉ ପଛକୁ ଚାହିଁ ନାହାନ୍ତି । 

## ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ
ଅନବାଉଣ୍ଡ ବିଟସ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ - ଦିଲ୍ଲୀ 
ଅନନ୍ୟା-ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ
ରେନ ଡ୍ରପସ - ମୁମ୍ବାଇ
ଜୟସ୍ମୃତି- ମୁମ୍ବାଇ
ଅଙ୍କୁର ଉତ୍ସବ- କୋଲକାତା 
ଡୋଭରସ ଲେନ-କୋଲକାତା 
କୋଣାର୍କ ଉତ୍ସବ-ଓଡ଼ିଶା 
ଦେବଦାସୀ - ଓଡ଼ିଶା 
ନଟରାଣୀ-ଅହମଦାବାଦ 

ଧରଣୀ ଉତ୍ସବ- କୋଚିନ
କିଙ୍କିଣୀ ମହୋତ୍ସବ- ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ 

ମହୀଶୁର ଦଶହରା ଉତ୍ସବ-ମହୀଶୁର
ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ନୃତ୍ୟ ସଙ୍ଗୀତ ସମାରୋହ ୨୦୧୨, କଟକ
ପ୍ରତିଭା ଉତ୍ସବ, କୋଲକାତା 
ତନିଶା ଯୁବ ଉତ୍ସବ, କୁଚିପୁଡ଼, ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ 
ମହା ମାୟା, ରବୀନ୍ଦ୍ର କଳାକ୍ଷେତ୍ର, ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ନୃତ୍ୟ
ରତି

**ରତି** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Rati**) (, ) ଜଣେ ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ ଯିଏ ପ୍ରେମ, ଯୌନ ଇଚ୍ଛା, ବାସନା, ଓ ଯୌନ ସୁଖର ଦେବୀ ଭାବରେ ପରିଗଣିତ ହୁଅନ୍ତି । ସାଧାରଣତଃ ସେ ଦକ୍ଷ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କର କନ୍ୟା ଓ ପ୍ରେମ ଦେବତା କାମଦେବଙ୍କର ପତ୍ନୀ ଓ ସ‌ହକର୍ମୀ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଏ । କାମଦେବଙ୍କର ସେ ପ୍ରତିକ୍ଷଣ ସାଥି ଥିବା ମନ୍ଦିର ଗାତ୍ରର ଭାଷ୍କର୍ଯ୍ୟରେ ଓ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ମାନଙ୍କରେ ଦେଖାଯାଏ । କାମଦେବଙ୍କ ସ‌ହିତ ପୂଜା ପାଇବାକୁ ସେ ଭଲ ପାଆନ୍ତି । ଯୌନ ବିଷୟକ କାମନା, କ୍ରୀଡ଼ା ସୁଖ, ବିଭିନ୍ନ ଧରଣର ଯୌନ କ୍ରୀଡ଼ା ଇତ୍ୟାଦି ସ‌ହିତ ତାଙ୍କର ନାମ ଯୋଡ଼ାଯାଏ । 

ହିନ୍ଦୁ ପୁରାଣମାନଙ୍କରେ ରତିଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଓ କାମୁକତା ବିଷୟରେ ଅବତାରଣା କରାଯାଇଛି । ସେ ଏଭଳି ଏକ ନାରୀ ଥିଲେ ଯାହାଙ୍କର ପ୍ରେମ ଦେବତାଙ୍କୁ ମୋହିତ କରିବାର ଦକ୍ଷତା ଥିଲା । ଶିବଙ୍କର ତୃତୀୟ ନୟନରୁ ବାହାରିଥିବା ଅନଳରେ ରତିଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ କାମଦେବଙ୍କୁ ପୋଡ଼ିଦେବା ପରେ ରତି ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପୁନର୍ଜୀବିତ କରିବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଥିଲେ ଓ ଏହା ଫଳରେ କାମଦେବ ଜୀବନ ଫେରି ପାଇଥିଲେ । କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପୁତ୍ର ରୂପେ ସେ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ନାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ତାଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କଠାରୁ ଅଲଗା ହୋଇ ଥିଲେ ଓ ରତି ମଧ୍ୟ ମାୟାବତୀ ନାମରେ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କର ଲାଳନ ପାଳନ କରି ଏକାଧାରରରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରେମିକା ଓ ଧାଈମା କାମ କରିଥିଲେ । ପରେ ଅସୁର ରାଜାଙ୍କୁ ମାରି ନିଜ ପିତାମାତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଫେରିଯିବା ନିମନ୍ତେ ରତି ଉପଦେଶ ଦେଇଥିଲେ । ପରେ କାମ-ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ରତି-ମାୟାବତୀଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । 

## ଶବ୍ଦ ବ୍ୟୁତ୍ପତ୍ତି
ସଂସ୍କୃତ ଭାଷାରେ ରତି ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ସୁଖ ଅନୁଭବ । ଏହା ଶାରୀରିକ ଓ ମାନସିକ ଉଭୟ ସୁଖକୁ ନିର୍ଦ୍ଦଶ କରେ । ଆନନ୍ଦ ପାଇବା ଅର୍ଥ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସାଧାରଣତଃ ଏହ ଯୌନ ସୁଖକୁ ବୁଝାଏ । 

## ଜନ୍ମ ଓ ବିବାହ
କାଳୀକା ପୁରାଣରେ ରତିଙ୍କର ଜନ୍ମ ବୃତାନ୍ତର ବର୍ଣ୍ଣନା ଅଛି । ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ବ୍ରହ୍ମା ଦଶ ପ୍ରଜାପତି ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପରେ ନିଜ ମନରୁ ପ୍ରେମ ଦେବତା କାମ/ କାମଦେବଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ । କାମଦେବଙ୍କୁ ପୁଷ୍ପ ଧନୁ ସାହାଯ୍ୟରେ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରେମର ବାର୍ତ୍ତା ପ୍ରସାର କରିବାକୁ ଆଦେଶ ଦିଆଗଲା ଓ ଦକ୍ଷ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କୁ କାମଦେବଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ଏକ କନ୍ୟା ଉପ‌ହାର ଦେବାକୁ କୁହାଗଲା । କାମ ପୁଷ୍ପଧନୁ ପରୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ପ୍ରଥମେ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ଉପରକୁ ନିକ୍ଷେପ କରିବା ଫଳରେ ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ କନ୍ୟା ସନ୍ଧ୍ୟା ପ୍ରତି ଆକର୍ଷିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେହି ପଥରେ ଯାଉଥିବା ଶିବ ଏହା ଦେଖି ହସିଦେଲେ । ବ୍ରହ୍ମା ଓ ପ୍ରଜାପତିମାନେ ଲଜ୍ଜାରେ ଝାଳନାଳ ହୋଇଗଲେ । ଦକ୍ଷର ଝାଳରୁ ଏକ ସୁନ୍ଦରୀ କନ୍ୟା ଜାତ ହେଲେ ଓ କାମଦେବଙ୍କୁ ସେହି କନ୍ୟାକୁ ପତ୍ନୀ ଭାବରେ ଦିଆଗଲା । କ୍ରୋଧାନ୍ୱିତ ବ୍ରହ୍ମା ଭବିଷ୍ୟତରେ ଶିବଙ୍କଦ୍ୱାରା ପାଉଁସରେ ପରିଣତ ହେବାକୁ କାମଦେବଙ୍କୁ ଅଭିଶାପ ଦେଲେ । କାମଦେବ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ  ପ୍ରାର୍ଥନା କରି ଅଭିଶାପରୁ ରକ୍ଷା କରିବାକୁ କ‌ହିବାରୁ ତାଙ୍କର ପୁନର୍ଜନ୍ମ ହେବାର ଆଶ୍ୱାସନା ଦେଇଥିଲା ।    ବ୍ରହ୍ମ ବୈବର୍ତ୍ତ ପୁରାଣ ଅନୁସାରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ନିଜ ପିତାଙ୍କ କାମୁକ ଆଚରଣରେ କ୍ଷୁବ୍‌ଧ ହୋଇ ଆତ୍ମହତ୍ୟା କଲେ । ପରେ ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଦେଇ ରତି ନାମ ରଖିଥିଲେ । ଅନ୍ୟ କେତେକ ପୁରାଣ ଅନୁସାରେ ରତିଙ୍କର ପିତା ଶିବ ହୋଇଥିବା ଲିଖିତ ଅଛି ।

ହରିବଂଶ ପୁରାଣରେ ରତିଙ୍କର ହର୍ଷ ଓ ଯଶ ନାମକ ଦୁଇ ସନ୍ତାନ ଥିବା ଲେଖାଅଛି । କିନ୍ତୁ ବିଷ୍ଣୁ ପୁରାଣରେ ତାଙ୍କର ନନ୍ଦି ନାମକ ଏକ ପୁତ୍ର ଥିବା ଲେଖାଅଛି ।  ଉଭୟ ରାମାୟଣ ଓ ମହାଭାରତରେ କାମଦେବଙ୍କର ରତି ପତ୍ନୀ ଥିବା ଲେଖାଅଛି ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ
ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ବର୍ମା

**ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ବର୍ମା** (୨୫ ମଇ ୧୯୪୦ - ୫ ଜୁନ ୨୦୨୧) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ବିକ୍ରମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୨୦୦୪ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ମାହାଙ୍ଗା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ବର୍ମା ୧୯୪୦ ମସିହାର ମଇ ୨୫ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ରାଏ ଚନ୍ଦ୍ର ବର୍ମା ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଜୁଚି ରାଉତରାୟ । ବିକ୍ରମଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା କଳାରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ।

## ସମାଜସେବା ଓ ଶିକ୍ଷକତା 
ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷାର ବିକାଶ ପାଇଁ ସେ କୁଆଁପାଳରେ ଲୋକଙ୍କଠାରୁ ହାତମୁଠି ଚାଉଳ ଭିକ୍ଷା କରି ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁଙ୍କ ନାମରେ ଏକ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି ଏହାର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇ ଥିଲେ । ମାହାଙ୍ଗାରେ ସିଟି, ବିଏଡ୍‌ ଓ ଘରୋଇ ଶିଳ୍ପ ତାଲିମ କେନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ସେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ ।

## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ବର୍ମା ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

୨୦୦୪ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ବିକ୍ରମ କେଶରୀ ବର୍ମା ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବରେ ମାହାଙ୍ଗା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ିଥିଲେ । ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ସମୁଦାୟ ୫୮,୭୩୮ ଖଣ୍ଡ ଭୋଟ ପାଇ ୧୧ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ତାଙ୍କର ନିକଟତମ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ପ୍ରାର୍ଥୀ ଶେଖ ମତଲୁବ ଅଲ୍ଲୀଙ୍କୁ ୮,୮୬୦ ଖଣ୍ଡ ଭୋଟ୍‌ରେ ପରାସ୍ତ କରିଥିଲେ । ଏହି ବିଧାନ ସଭାରେ ସେ ୨୦୦୪ ମସିହାରୁ ୨୦୦୯ ମସିହାଯାଏଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

୨୦୦୪ରେ ସେ ନିର୍ବାଚନରେ ବିଜୟୀ ହେବା ପରେ ବଳକା ରହିଥିବା ନିର୍ବାଚନ ପାଣ୍ଠିର ୨ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଦଳର ସଭାପତିଙ୍କୁ ଫେରାଇଥିଲେ । ମାତ୍ର ଦଳର ସଭାପତି ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କରି ନ ଥିଲେ । ବିଧାୟକ ହେବା ପରେ ସେ ମାହାଙ୍ଗାରୁ ଦୁର୍ନୀତି ଓ ପିସି କାରବାରକୁ ହଟାଇବା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କରିଥିଲେ । ମାହାଙ୍ଗା ବିଡିଓଙ୍କ ସହ ସମସ୍ତ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଡକାଇ ଗାନ୍ଧୀମୂର୍ତ୍ତି ନିକଟରେ ଗୀତା ଛୁଆଁଇ କୌଣସି ଅଧିକାରୀ ପିସି ଗ୍ରହଣ କରିବେ ନାହିଁ ବୋଲି ଶପଥ ପାଠ କରାଇଥିଲେ, ଯାହାକି ସେତେବେଳେ ଏକ ଚର୍ଚ୍ଚାର ବିଷୟ ହୋଇଥିଲା । ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭାରେ ବିଧାୟକଙ୍କ ଦରମା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଉଭୟ ବିରୋଧୀ ଓ ଶାସକ ଦଳ ଦାବି କରୁଥିଲା ବେଳେ ଏକମାତ୍ର ବିଧାୟକ ଭାବେ ବିକ୍ରମ କେଶରି ବର୍ମା ଏହାର ବିରୋଧ କରିଥିଲେ, ଫଳରେ ଉକ୍ତ ଦରମା ବିଲ୍‌ ବିଧାନ ସଭାରେ ଗୃହିତ ହୋଇପାରି ନଥିଲା । ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସରିବା ପରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ ତାଙ୍କୁ କାଜୁ ନିଗମର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଦାୟିତ୍ୱ ଦେଇଥିଲେ । କରୋନାରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ସେ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ସମ୍‌ ହସ୍ପିଟାଲରେ ଚିକିତ୍ସିତ ହେଉଥିଲାବେଳେ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଥିଲା । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୮୧ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୦ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୧ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତରେ କୋଭିଡ-୧୯ ମହାମାରୀ ଯୋଗୁ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ରାଜନେତା
ପୁତନା

ଙ୍କୁ ସ୍ତନ୍ୟପାନ କରାଉଛି ।]]

**ପୁତନା** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ**Pūtanā** (ଅର୍ଥ ପଚନ)) ଜଣେ ରାକ୍ଷସୀ ଥିଲେ ଓ ଭାରତୀୟ ପୁରାଣ ଅନୁସାରେ ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କଦ୍ୱରା ନିହତ ହୋଇଥିଲେ । ପୁତନାଙ୍କୁ କେହି କେହି କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଧାଈମା କ‌ହନ୍ତି ଯେହେତୁ ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ନିଜର ସ୍ତନ୍ୟପାନ କରେଇଥିଲେ ଯଦିଓ ବିଷାକ୍ତ କ୍ଷୀର ସାହାଯ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ବଧ କରିବା ପୁତନାର ଅସଲ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା । କ୍ଷୀର ଦେଇ ମାତୃସ୍ନେହର ଚରମ ନିଦର୍ଶନ ପୁତନା ଦେଖେଇଥିଲେ, ଯଦିଓ ତାଙ୍କର ଅସତ୍ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା । ବିଭିନ୍ନ ପୁରାଣ ଅନୁସାରେ ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଆସିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କଠାରେ ଅବଶେଷରେ ନିଜକୁ ସମର୍ପଣ କରିଦେଇଥିଲେ । 

ପୁତନାଙ୍କୁ ଏକ ଶିଶୁ ରୋଗ ବା କାମନାର ପକ୍ଷୀ ବା ଦୁଷ୍ଟ ମାତା ଭାଗରେ ବିଭିନ୍ନ ପୁରାଣମାନଙ୍କରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି । ତାଙ୍କୁ ମାତୃକା ଦଳରେ ରଖାଯାଇଛି ଓ ୟୋଗିନୀ ବା ଗ୍ରହଣୀ ଦଳରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଭାରତୀୟ ଧର୍ମ ଗ୍ରନ୍ଥମାନଙ୍କରେ ଶିଶୁମାନଙ୍କୁ ରୋଗ ଦାଉରୁ ଦୂରରେ ରଖିବା ପାଇଁ ପୁତନା ପୂଜା କରିବାକୁ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି । ଆଉ ମଧ୍ୟ ପୁତନାମାନଙ୍କର ଏକ ଦଳ ଥିବା ମଧ୍ୟ ଲେଖାଅଛି । 

## ଶବ୍ଦ ବ୍ୟତ୍ପତ୍ତି
ପୁତନା ଶବ୍ଦରେ ଥିବା ପୁତ ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ପରିସ୍କୃତ; ଯାହାର ଅର୍ଥ ବାହାରୁଛି ଯିଏ ପରିସ୍କାର କରେ । ଅନ୍ୟ ଏକ ଅର୍ଥରେ ପୁତ ଅର୍ଥ ଏକ ପ୍ରକାର ନର୍କର ନାମ ଯାହା ପିତାମାତାଙ୍କର ପୁଅଙ୍କ ସ‌ହିତ ସମ୍ପର୍କ ରଖିଥାଏ ।  ହର୍ବର୍ଟଙ୍କ ଅନୁସାରେ ତାଙ୍କର ମାତୃକା ‌ସ‌ହିତ ସମ୍ପର୍କ ଥିଲା ଓ ମାତୃତ୍ୱ ସ‌ହିତ ମଧ୍ୟ ସମ୍ପର୍କ ଥିଲା । ହ୍ୱାଇଟଙ୍କ ମତରେ ପୁତନା ଅର୍ଥ ଦୁର୍ଗନ୍ଧ‌ଯୁକ୍ତ ପୂଜ ଯାହା ଘାଆମାନଙ୍କରୁ ବାହାରେ । ଶିତଳା ଦେବୀଙ୍କର ଏକ ଅସ୍ତ୍ର ଭାବରେ ପୁତନାଙ୍କର ଚିତ୍ରଣ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛି । 

## କିମ୍ବଦନ୍ତୀ
ପୁତନା ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କର କଥା ଅନେକ ପୁରାଣରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ଯଥା:- ଭାଗବତ ପୁରାଣ, ହରିବଂଶ, ବ୍ରହ୍ମ ବୈବର୍ତ୍ତ ପୁରାଣ, ବିଷ୍ଣୁ ପୁରାଣ, ଗର୍ଗ ସଂହିତା ଓ ପ୍ରେମ ସାଗର । 

ପୁତନା (ପୁତନୀ) ଅସୁରୁଣୀଙ୍କୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ମାମୁ କଂସ ପଠେଇଥିଲେ ଭଣଜା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ । ଗୋଟିଏ ସୁନ୍ଦରୀ ନାରୀ ବେଶରେ ପୁତନା ଗୋକୁଳର ବ୍ରଜଧାମକୁ ଯାଇଥିଲେ । ତାଙ୍କର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଯୋଗୁ ତାଙ୍କୁ ଦେବୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଭାବରେ ଗୋପାଳକମାନଙ୍କର ଭ୍ରମ ହୋଇଥିଲା । କୃଷ୍ଣଙ୍କର ପାଳିତା ମାତା ଯଶୋଦା ପୁତନାଙ୍କ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟରେ ମୋହିତ ହୋଇ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସ୍ତନ୍ୟପାନ କରେଇବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଇଥିଲେ । ପୁତନା ନିଜ ସ୍ତନରେ ମଣ୍ଡନ ନାମକ ଏକ ନିଶା ଦ୍ରବ୍ୟ ବୋଳିଦେଇ ଆସିଥିଲେ ଯାହା ଫଳରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ସୁନିଶ୍ଚିତ ହୋଇଥାଅନ୍ତି । କିନ୍ତୁ କୃଷ୍ଣ ପୁତନାଙ୍କର ସ୍ତନ‌କୁ ଚିପିଦେଇ ସେହି ପଥରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରାଣ ହରଣ କରିଥିଲା । ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ ପୁତନାଙ୍କୁ ବିଷ୍ଣୁ ନିଜର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅବତାର ସ‌ହ ପୁତନାର ସାକ୍ଷାତ ହେବାର ବରଦାନ ଦେଇଥିଲେ । ଅତ୍ୟଧିକ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ଅଧିର ହୋଇ ପୁତନା ସ୍ତନ ଉପରେ କୃଷ୍ଣ ଥାଇ ମଧ୍ୟ ବିକଳରେ ଦୌଡ଼ିବାକୁ ଲାଗିଲେ ଓ ଅବଶେଷରେ ପୁତନାର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା । ତା ପୂର୍ବରୁ ସେ ନିଜର ରାକ୍ଷସୀ ଆକାର ଧାରଣ କରି ବୃକ୍ଷମାନଙ୍କୁ ଉପାଡ଼ି ତିନି ଯୋଜନ ଦୂରକୁ ଫିଙ୍ଗିଦେଇଥିଲେ । ବ୍ରଜବାସୀମାନେ ପୁତନାର ହାଡ଼ ଓ ପାଦକୁ ମାଟିରେ ପୋତିଦେଲେ ଓ ମାଂସ, ଚର୍ମ ଇତ୍ୟାଦି ପୋଡ଼ିଦେଲେ । ସେହି ଅଗ୍ନିଶିଖାରୁ ସୁବାସିତ ସୁଗନ୍ଧ ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ବ୍ୟାପିଗଲା ଯେହେତୁ ସେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସ୍ତନ୍ୟପାନ କରେଇଥିଲେ । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତର ଚରିତ୍ର
ଜନତା କର୍ଫ୍ୟୁ

"ଜନତା କର୍ଫ୍ୟୁ" ହେଉଛି ଜନସାଧାରଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିଜ ପ୍ରତି ଜାରି କରାଯାଇଥିବା ଏକ ନିଷେଧାଦେଶ ବା କର୍ଫ୍ୟୁ । ଏହି ଶବ୍ଦଟି ପ୍ରଥମେ ଭାରତର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ୧୯ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୨୦ ଗୁରୁବାର ଦିନ ରାତି ୮ଟା ସମୟରେ କରୋନାଭୂତାଣୁ ରୋଗ ୨୦୧୯ ନାମକ ବିଶ୍ୱ ମହାମାରୀ ସମୟରେ ଭାରତର ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ଦେଇଥିବା ଭାଷଣରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା । ସେ ତାଙ୍କ ଅଭିଭାଷଣରେ ୨୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ରବିବାର ଦିନ ସକାଳ ୭ ଟାରୁ ୯ ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସାଧାରଣ କର୍ଫ୍ୟୁ ପାଳନ କରିବାକୁ ଭାରତବାସୀଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି । ସେ ଜନତା କର୍ଫ୍ୟୁକୁ “ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ପାଇଁ, ଜନସାଧାରଣଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲାଗୁ ହୋଇଥିବା କର୍ଫ୍ୟୁ” ବୋଲି ପରିଭାଷିତ କରିଥିଲେ ।
## ପୃଷ୍ଠଭୂମି 
ବୈଜ୍ଞାନିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ୧୪ ଘଣ୍ଟାର କର୍ଫ୍ୟୁ କରୋନା ଭାଇରସ୍ ଚକ୍ରରେ ଏକ ବିଛିନ୍ନତା ସୃଷ୍ଟି କରିବ । ସୂଚନା ଅନୁସାରେ କୋରୋନା ଭାଇରସ୍ କୌଣସି ବସ୍ତୁ ଉପରେ ସର୍ବାଧୂକ ୧୨ ଘଣ୍ଟା ହିଁ ବଞ୍ଚି ପାରିବ । ୧୪ ଘଣ୍ଟାର କର୍ଫ୍ୟୁ ମଧ୍ୟରେ ନୂତନ ଶରୀର ନ ମିଳିଲେ ଭାଇରସ୍ ସ୍ୱତଃ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ, ଅର୍ଥାତ୍ ନୂତନ ସଂକ୍ରମଣର ସୁଯୋଗ ନାହିଁ । ଆମର ସଡ଼କ, ଅଫିସ୍, ଅନୁଷ୍ଠାନ ଓ ବ୍ୟବସାୟିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନର ସରଞ୍ଜାମ, କବାଟ, ଲିଫ୍ଟ, ରେଲିଂ ଇତ୍ୟାଦି ସ୍ୱତଃ ଭୁତାଣୁ ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଯିବ ।
ରେ ଜନତା କର୍ଫ୍ୟୁ ସମୟରେ ଖାଲି ରାସ୍ତା]]

## ପାଳନ ବିଧି 
ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୨, ୨୦୨୦ରେ ଜନତା କର୍ଫ୍ୟୁ ୧୪ ଘଣ୍ଟା ପାଇଁ ଲାଗୁ ହେବ । ଏହି ସମୟରେ ସମସ୍ତ ନାଗରିକ ନିଜ ଘରେ ରହି କରୋନା ଭୂତାଣୁ ଦାଉରୁ ନିଜର ପରିବାରକୁ ରକ୍ଷା କରିବେ । ସମସ୍ତ ଜନସାଧାରଣ କର୍ଫ୍ୟୁରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ (କିନ୍ତୁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ନୁହେଁ) । ପୋଲିସ୍, ଚିକିତ୍ସା ସେବା, ଗଣମାଧ୍ୟମ, ହୋମ ଡେଲିଭରି ପ୍ରଫେସନାଲ ଏବଂ ଅଗ୍ନିଶମ କର୍ମଚାରୀ ଭଳି ଜରୁରୀ ସେବା ଜାରି ରହିବ | ଅପରାହ୍ନ ୫ ଟାରେ ସମସ୍ତ ନାଗରିକମାନେ କବାଟ, ବାଲକୋନି କିମ୍ବା ଝରକା ପାଖରେ ଠିଆ ହୋଇ ତାଳି ବଜାଇ, ଥାଳି କିମ୍ବା ଘଣ୍ଟି ବଜାଇ ଠିଆ ହୋଇ ଏଭଳି ସମୟରେ ଆମକୁ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସେବା ଯୋଗାଉ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନିତ କରି ଉତ୍ସାହିତ କରିବେ |

କେତେକ ରାଜ୍ୟ ରେଳ ସେବା ବନ୍ଦ ଭଳି ଅଧିକ ସତର୍କତା ଅବଲମ୍ବନ କରିଛନ୍ତି । ଜନତା କର୍ଫ୍ୟୁ ସମୟରେ ତାମିଲନାଡୁ ଜେଲରେ ପରିଦର୍ଶକଙ୍କୁ ଅନୁମତି ଦିଆ ଯିବ ନାହିଁ କିମ୍ବା ଧୀବରଙ୍କୁ ସମୁଦ୍ରରେ ମାଛ ଧରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ଅନୁମତି ଦିଆଯିବ ନାହିଁ । କେବଳ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସେବା ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ମୁମ୍ବାଇରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଟ୍ରେନରେ  ଯାତ୍ରା କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଆଯାଇଛି ଏବଂ ରେଳ ସେବାରେ ୩୭୦୦ରୁ ଅଧିକ ରେଳ ବାତିଲ କରିଦିଆଯାଇଛି । କର୍ଫ୍ୟୁ ଲାଗୁ ହେବା ପରେ ଏହି ନିଷେଧାଦେଶ ଆରମ୍ଭ ହେବ କିନ୍ତୁ ମାର୍ଚ୍ଚ ୩୧ରେ ଶେଷ ହେବ ।

ଟ୍ରେନ୍ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଚାହିଦା ବହୁତ କମ୍ ହେବ ବୋଲି ମନେ ରଖି ଭାରତୀୟ ରେଳ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୧-୨୨ ମଧ୍ୟରାତ୍ରିରୁ ୨୨ ମାର୍ଚ୍ଚ ରାତି ୧୦ ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାତ୍ରୀବାହୀ ଟ୍ରେନ୍ ବାତିଲ କରିଦେଇଛି । ପୂର୍ବରୁ ଚଳାଚଳ କରୁଥିବା ଟ୍ରେନ ଗୁଡ଼ିକୁ ସେମାନଙ୍କ ଗନ୍ତବ୍ୟ ସ୍ଥଳରେ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଆଯାଇଥିଲା । ଯେଉଁ ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ଟିକେଟ୍ ବାତିଲ କରାଯାଇଥିଲା ସେମାନଙ୍କୁ “ଅସୁବିଧାମୁକ୍ତ ଫେରସ୍ତ” ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା ।

ଜନତା କର୍ଫ୍ୟୁକୁ ସମର୍ଥନ କରି ଦିଲ୍ଲୀ, ବାଙ୍ଗାଲୋର ସମେତ ସମସ୍ତ ମେଟ୍ରୋରେ ମେଟ୍ରୋ-ରେଳ ସେବା ବନ୍ଦ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି ।

ମୋଦିଙ୍କ ଆହ୍ୱାନ କ୍ରମେ ସାରା ଦେଶରେ ଲୋକେ ଅପରାହ୍ନ ୫ରୁ ୫ଘ.୫ ମିନିଟ ଯାଏଁ ତାଳି ବଜାଇ, ଥାଳି ଓ ଘଣ୍ଟି ବଜାଇ ଠିଆ ହୋଇ ଏଭଳି ସମୟରେ ଆମକୁ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସେବା ଯୋଗାଉ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷ ମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନିତ କରିଥିଲେ ।
## ପରିଣାମ 
## ଆଧାର
ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ପଣ୍ଡା

**ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ପଣ୍ଡା** (୬ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୧ - ୨୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୧) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଓ ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୪ ଓ ୧୯୮୦ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ କଟକ ସିଟି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୬ଷ୍ଠ ଓ ୮ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ପଣ୍ଡା ୧୯୩୧ ମସିହାର ଜୁଲାଇ ମାସ ୬ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଅନନ୍ତ ପ୍ରସାଦ ପଣ୍ଡା ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ଗୀତା ପଣ୍ଡା । ଶ୍ରୀକାନ୍ତ‌ଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା କଳାରେ ସ୍ନାତକ ଏବଂ ପରେ ସେ ଓକିଲାତି ପଢ଼ିଥିଲେ ।

## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ପଣ୍ଡା ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଓ ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

## ମୃତ୍ୟୁ 
ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ପଣ୍ଡା ୨୦୧୧ ମସିହାର ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସ ୨୨ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୮୦ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୧ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୮ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ସବିତା ଶାସ୍ତ୍ରୀ

**ସବିତା ଶାସ୍ତ୍ରୀ** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Savitha Sastry**) ଭାରତର ଜଣେ ଭାରତନାଟ୍ୟମ (Bharatanatyam) ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନୃତ୍ୟର ନର୍ତ୍ତକୀ ଓ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିକା । ପାରମ୍ପରିକ ଭାରତନାଟ୍ୟମର ଟେକନିକ ସ‌ହିତ ସେ ବିଭିନ୍ନ ଭାରତୀୟ ପୁରାଣ ବା ଧର୍ମ ସମ୍ପର୍କ ନରଖି ନୂତନ କାହାଣୀକୁ ନେଇ ନୃତ୍ୟ ସମ୍ପାଦନା କରନ୍ତି । ତାଙ୍କର ନବୋନ୍ମେଷକୁ କିଛି ସମାଲୋଚକ 'ବାଟଭଙ୍ଗା' କ‌ହନ୍ତି । କେହି କେହି ତାଙ୍କୁ ରେନାଁସା ଆର୍କିଟେକ୍ଟ କ‌ହନ୍ତି, ଯେପରି ରୁକ୍ମିଣୀ ଦେବୀ ଅରୁଣ୍ଡେଲ (Rukmini Devi Arundale) ତାଙ୍କ ସମୟରେ କରୁଥିଲେ । 

## ପ୍ରାକ୍ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା
ସବିତା ସୁବ୍ରମନିଅମ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ହାଇଦରାବାଦରେ ଓ ପରେ ପରେ ମୁମ୍ବାଇରେ ବାସକରିଥିଲେ ଓ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ତାଙ୍କର ନିଜ ଟାଉନ ଚେନିକୁ ଚାଲିଯାଇଥିଲେ । ମୁମ୍ବାଇର ଶ୍ରୀ ରାଜରାଜେଶ୍ୱରୀ ନାଟ୍ୟ କଳା ମନ୍ଦିରରେ ଗୁରୁ ମହାଲିଙ୍ଗମ ପିଲ୍ଲାଇଠାରୁ ଭାରତନାଟ୍ୟମ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ ଓ ପରେ ଚେନଇରେ ଅଦ୍ୟାର କେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ଧନଞ୍ଜୟନ ପାଖରୁ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ । ସେ ପିଏସ ସିନିଅର ସେକେଣ୍ଡାରୀ ସ୍କୁଲରୁ ପାସ କରିବା ପରେ ସ୍ଟେଲା ମାରିସ କଲେଜରୁ ସ୍ନାତକ ପାସ କରିଥିଲେ । 

ସନ ୧୯୮୬ରେ ସେ 'ଆନନ୍ଦ ତଣ୍ଡବମ' ତାମିଲ  ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ମୂଖ୍ୟ ନର୍ତ୍ତକୀ ଭାବରେ କାମ କରିଥଲେ ଯାହା ତାଙ୍କ ଗୁରୁ ଅଦ୍ୟାର କେ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ପ୍ର‌ଯୋଜନାରେ Adyar K Lakshman) ତିଆରି ହୋଇଥିଲା । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ସେ ନିଉରୋସାଇନ୍ସରେ ମାସ୍ଟର ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ  । 
## ଭାରତନାଟ୍ୟମ
ସନ ୧୯୮୦,୧୯୯୦ ଓ ୨୦୨୦ର ଦଶକମାନଙ୍କରେ ସେ ଭାରତନାଟ୍ୟମର ପାରମ୍ପରିକ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ । ଏହି ସମୟରେ ସେ *କୃଷ୍ଣ:ପରମ ରହସ୍ୟମୟ ଓ ପୁରୁଷାର୍ଥ*  ନୃତ୍ୟର ଦିଗ୍‌ଦର୍ଶନ ଦେଇଥିଲେ ।

ଭାରତନାଟ୍ୟମରେ ଆବଶ୍ୟକ ହେଉଥିବା ଉଚ୍ଚ ଧରଣର ଟେକନିକାଲ ନୈପୁଣ୍ୟ ଓ ଲାବଣ୍ୟ ସେ ସୁନ୍ଦର ଭାଗରେ ଦର୍ଶାଉଥିଲେ । ସିଡନିରେ ଥିବା ସମାଲୋଚକ ହଂସ ଭେଙ୍କଟ ତାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଲେଖଥିଲେ: "ସବିତାଙ୍କର ନୃତ୍ୟ, ପରିସ୍ଫୁଟିତ ରେଖା ଓ ଅନିନ୍ଦ୍ୟ ଅରମାଣ୍ଡି ଏକ ସଦ୍ୟ ବାତାବରଣ ସୃଷ୍ଟି କରେ ଯାହା ନୃତ୍ୟ ବିଦ୍ୟାର୍ଥୀଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ପ୍ରରଣାଦାୟକ ହୁଏ ।"  "ମନ୍ଦିର କଳାକୃତି ସଜୀବ ହୋଇ ନୃତ୍ୟ କଲାଭଳି ଲାଗେ", ଏହା ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟ ବିଷୟରେ ସାନଫ୍ରାନସିସ୍କୋ ଏଥନିକ ନୃତ୍ୟ ଉତ୍ସାବର ଅଡିସନ ପାନେଲ କ‌ହିଥିଲେ ।   ଆତ୍ମା ପଞ୍ଜୁରୀ: ଜୀବନ, ମୃତ୍ୟୁ ଓ ତା'ପର କାହାଣୀ (*Soul Cages*) (୨୦୧୨), ପୈଗମ୍ବର: ଭାଗ୍ୟ, ସ୍ୱର୍ଗୀୟତା ଓ ସନ୍ଦେହ (The Prophet: Destiny. Divinity. Doubt'' ଓ ଜଞ୍ଜିର: ଛାୟାମାନଙ୍କର ପ୍ରେମ କାହାଣୀ  (Chains: Love Stories of Shadows) (୨୦୧୫).
' ପ୍ରଦର୍ଶନ କରୁଛନ୍ତି ମୁମ୍ବାଇର ନ୍ୟାସନାଲ ସେଣ୍ଟର ଫର ପରଫର୍ମିଙ୍ଗ ଆର୍ଟ (NCPA Mumbai, ୨୦୧୫)]]
ଟାଇମସ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରୋଫାଇଲ କାହାଣୀରେ ଲେଖାଥିଲା: "ସବିତା ଶହ ଶହ ବର୍ଷର ପୁରାତନ ନୃତ୍ୟ ସାଥିରେ ପ୍ରଚଳିତ ନୃତ୍ୟକୁ ମିଶ୍ରଣ କରି ନୃତ୍ୟ ଜଗତରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଅତୁଳନୀୟ ସ୍ଥାନ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି ।" 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତନାଟ୍ୟମ ବିଶେଷଜ୍ଞ
ଆନନ୍ଦ ଶଙ୍କର ଜୟନ୍ତ

**ଆନନ୍ଦ ଶଙ୍କର ଜୟନ୍ତ** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Ananda Shankar Jayant**) ଜଣେ ଭାରତରେ ଜନ୍ମିତ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନୃତ୍ୟର ନର୍ତ୍ତକୀ, ନୃତ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିକା, ପଣ୍ଡିତ ଓ ବୁରୋକ୍ରାଟ ଅଟନ୍ତି ଓ ଭାରତନାଟ୍ୟମ ତ‌ଥା କୁଚିପୁଡ଼ି ନୃତ୍ୟରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରବୀଣତା ନିମନ୍ତେ ଜଣାଶୁଣା ଅଛନ୍ତି । ଭାରତୀୟ ରେଲ‌ୱେ ଟ୍ରାଫିକ ସର୍ଭିସରେ (Indian Railway Traffic Service) ସେ ପ୍ରଥମ ମହିଳା ଭାବରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । ତାଙ୍କର କର୍କଟ ରୋଗ ଉପରେ ଟେଡ ବାର୍ତ୍ତା (TED talk) ସବୁଠାରୁ ଭଲ ୧୨ଟି ବାର୍ତ୍ତାର ଚିଠାରେ ଲିପିବଦ୍ଧ ଅଛି । ତାମିଲନାଡ଼ୁ ସରକାରଙ୍କଠାରୁ ସେ ସଙ୍ଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ଓ କଲାଇମଣି ପୁରସ୍କାର ଓ ଆନ୍ଧ୍ର ସରକାରଙ୍କଠାରୁ କଳା ରତ୍ନ ଉପାଧି ପାଇଛନ୍ତି । ସନ ୨୦୦୭ରେ ଭାରତ ସରକାର ଆନନ୍ଦଙ୍କର କଳା ଅବଦାନ ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ଚତୁର୍ଥ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନ ଦେଇଛନ୍ତି । 

## ଜୀବନୀ 
ତାମିଲନାଡ଼ୁର ତିରୁନେଲଭେଲି ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରିବାରରେ ଭାରତୀୟ ରେଲ‌ୱେରେ କାମ କରୁଥିବା ଜି ଏସ ଶଙ୍କର ଓ ସ୍କୁଲ ଶିକ୍ଷୟିତ୍ରୀ ତ‌ଥା ସଙ୍ଗୀତଜ୍ଞ ସୁଭାସିନୀଙ୍କ ଔରଷରୁ ଆନନ୍ଦ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଓ ହାଇଦରାବାଦରେ ବଢ଼ିଥିଲେ ଓ ପରେ ସିକନ୍ଦରାବାଦରେ ଥିବା ସେଣ୍ଟ ଆନ ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ ।  ଶାରଦା କେଶବ ରାଓଙ୍କଠାରୁ ସେ ମାତ୍ର ଚାରି ବର୍ଷ ବୟସରୁ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନୃତ୍ୟା ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରିବା ପରେ କେ ଏନ ପକ୍କିରିସ୍ୱାମୀ ପିଲ୍ଲାଇଙ୍କଠାରୁ ଶିଖିଥିଲେ ଓ ଏଗାର ବର୍ଷ ବୟସରେ ରୁକ୍ମିଣୀ ଦେବୀ ଅରୁଣ୍ଡେଲଙ୍କ କଳକ୍ଷେତ୍ରରେ ଯୋଗଦାନ କରି ପଦ୍ମ ବାଳଗୋପାଳ ତ‌ଥା ଶାରଦା ହଫମ୍ୟାନ ଓ କୃଷ୍ଣବେନୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କଠାରୁ ଭାରତନାଟ୍ୟମ ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରିଥିଲେ । ଛଅ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଭାରତନାଟ୍ୟମ, କର୍ଣ୍ଣାଟକୀ ସଙ୍ଗୀତ, ବୀଣା, ନୃତ୍ୟ ଥିଓରୀ ଓ ଫିଲୋସୋଫି ବିଦ୍ୟା ଶିକ୍ଷାଲାବ କରିଥିଲେ । ସତର ବର୍ଷ ପରେ ସେ ହାଇଦରାବାଦ ଫେରି ଶଙ୍କରାନନ୍ଦ କଳାକେନ୍ଦ୍ର ନୃତ୍ୟ ସ୍କୁଲ ଖୋଲିଥିଲେ ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରଥମେ ମାତ୍ର ୮ ଜଣ ବିଦ୍ୟାର୍ଥୀ ଥିଲେ ଓ ପରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ଏହ ନୃତ୍ୟ ଏକାଡେମୀରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି ଯେଉଁଥିରେ ପାର୍ଥ ଘୋଷ, ମୃଣାଳିନୀ ଚୁନ୍ଦୁରି, ସତିରଜୁ ବେଣୁମାଧବ ଓ ଡୋଲାନ ବାନର୍ଜୀ ଭଳି କଳାକାର ସ‌ହ‌ଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ।  ହାଇଦରାବାଦରେ ସେ ପଶୁମାର୍ଥି ରାମଲିଙ୍ଗମ ଶାସ୍ତ୍ରୀଙ୍କଠାରୁ କୁଚିପୁଡ଼ି ନୃତ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଶିଖିଥିଲେ ।  ଏହା ସାଥିରେ ସେ ଭାରତୀୟ ଇତିହାସ ଓ ସଂସ୍କୃତି ବିଷୟରେ ଓସମାନିଆ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ମାସ୍ଟର ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରି ସିଭିଲ ସର୍ଭିସ ପରୀକ୍ଷାରେ କୃତକାର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ ଭାରତୀୟ ରେଲ‌ୱେ ଟ୍ରାଫିକ ସର୍ଭିସରେ ପ୍ରଥମ ମହିଳା ଭାବରେ ସାଉଥ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ରେଲ‌ୱେରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥିଲେ ।  ରେଲ‌ୱେରେ ଚାକିରୀ କରିବା ସାଥିରେ ସେ ୟୁନିଭରସିଟି ଗ୍ରାଣ୍ଟସ କମିଶନରୁ ଗବେଷଣା ସ୍କଲାରସିପ ପାଇ ସେ କଳା ଇତିହାସରେ ଏମଫିଲ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ ଓ ଟୁରିଜିମ ଉପରେ ଗବେଷଣା କରି ପିଏଚଡି ପାଇଥିଲେ ଯେଉଁଥିରେ 'ଟୁରିଜିମ ବୃଦ୍ଧିରେ ଭାରତୀୟ ରେଲ‌ୱେର ଅବଦାନ' ଥେସିସ ଲେଖିଥିଲେ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ନୃତ୍ୟ
ଯୁଇ

**ଯୁଇ** ଗଛ (ଉଦ୍ଭିଦ ବିଜ୍ଞାନ ନାମ - Jasminum auriculatum) ମଲ୍ଲୀ ବଂଶର ଏକ ପ୍ରଜାତି ଅଟେ । ଏହା ଭାରତ, ନେପାଳ, ଶ୍ରୀଲଙ୍କା, ଭୁଟାନ ଏବଂ ଆଣ୍ଡାମାନ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । | ଏହା ଭାରତରେ ସାଜସଜ୍ଜା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଏବଂ ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ । ଏହା ଗୋଟିଏ ସବୁଦିନିଆ ବା ବାରମାସୀ ଗୁଳ୍ମ ଜାତୀୟ ବୃକ୍ଷ ଅଟେ ।

## ଅନ୍ୟ ଭାରତୀୟ ଭାଷାରେ ନାମ 
ଯୁଇ ସାରା ଭାରତରେ ବହୁଳ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଏ । ବିଭିନ୍ନ ଭାରତୀୟ ଭାଷାରେ ଏହାର ନାମ ଏହିପରି :-

## ଔଷଧୀୟ ଗୁଣ 
ଭାରତୀୟ ପାରମ୍ପରିକ ଔଷଧ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଯୁଇ ଗଛର ପତ୍ର ପାଟିରେ ହେଉଥିବା ଘାଗୁଡିକର ଚିକିତ୍ସାରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ ।

ଆୟୁର୍ବେଦ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ଯୁଇ ଗଛ ଓ ଫୁଲର ଆହୁରି ଅନେକ ପ୍ରକାର ଔଷଧୀୟ ଗୁଣ ଅଛି ।  

## ପୂଜା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର 
ହିନ୍ଦୁ ପରମ୍ପରା ଅନୁସାରେ ଯୁଇ ଫୁଲ ବିଷ୍ଣୁ ଭଗବାନଂକ ପୂଜା ନିମିତ୍ତ ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥାଏ ।

## ବ୍ୟବସାୟିକ ବ୍ୟବହାର 
ଯୁଇ ଫୁଲରେ ଥିବା ତେଲ ହେତୁ ଏହା ଭାରତ ଏବଂ ଥାଇଲ୍ୟାଣ୍ଡରେ ବ୍ୟବସାୟିକ ଭାବରେ ଚାଷ କରାଯାଏ । ଏହା ସୁଗନ୍ଧିତ ଦ୍ରବ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତିରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଫୁଲ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଫୁଲଗୁଡ଼ିକର ତାଲିକା
ଶେଖ ମତଲୁବ ଅଲ୍ଲୀ

**ଶେଖ ମତଲୁବ ଅଲ୍ଲୀ** (୧୬ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୪୨ - ୨୪ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୦) ଜଣେ ବିଶିଷ୍ଟ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ, ଲେଖକ ଓ କବି ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଚାରିଥର ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ୧୯୭୪, ୧୯୮୦, ୧୯୮୫ ଓ ୧୯୯୫ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ମାହାଙ୍ଗା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୬ଷ୍ଠ, ୮ମ, ୯ମ ଓ ୧୧ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଶେଖ ରକୁ ମିଆଁ । ଶେଖ ମତଲୁବ ଅଲ୍ଲୀ ବେଗମ ଅଞ୍ଜୁମା ଅଲ୍ଲୀଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ଦୁହିଙ୍କର ଜଣେ ପୁତ୍ର ଅଛନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କ ନାମ ମାସୁଦ ଅଲ୍ଲୀ ।

### ଶିକ୍ଷା 
ସେ ରେଭେନ୍ସା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ କଳାରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ହାସଲ କରିଥିଲେ। । ସେ ୧୯୭୪ ମସିହାରୁ ୧୯୭୭ ମସିହା ଯାଏଁ, ୧୯୮୬ରୁ ୧୯୯୦ ଯାଏଁ ଏବଂ ୧୯୯୯ରୁ ୨୦୦୦ ଯାଏଁ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ତାଙ୍କର ନିକଟତମ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀ ପ୍ରସନ୍ନ କୁମାର ଦାଶଙ୍କୁ ୫୭୭୯ ଖଣ୍ଡ ଭୋଟରେ ପରାସ୍ତ କରି  ସେ "ଆଗାମୀ ଶତାବ୍ଦୀ" ନାମକ ଏକ ସାହିତ୍ୟ ପତ୍ରିକା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ ।

## ମୃତ୍ୟୁ 
୨୦୨୦ ସେପ୍ଟମ୍ବର ୭ ତାରିଖରେ ସେ କରୋନାଭାଇରସରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେବାରୁ ତାଙ୍କୁ ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ ଏକ ଘରୋଇ ଡାକ୍ତରଖାନାରେ ଭର୍ତ୍ତି କରାଯାଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ରାଜନୀତିଜ୍ଞ
ବିରଜା ପ୍ରସାଦ ରାୟ

**ବିରଜା ପ୍ରସାଦ ରାୟ** (ମୃତ୍ୟୁ: ୫ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୦୫) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିର ପ୍ରଜା ସମାଜବାଦୀ ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ବିରଜା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୬୭ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ମାହାଙ୍ଗା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୪ର୍ଥ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ବିରଜା ପ୍ରସାଦ ରାୟଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଉମେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ରାୟ ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ କିରଣବାଳା ରାୟ ।

## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ବିରଜା ପ୍ରସାଦ ରାୟ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ପ୍ରଜା ସମାଜବାଦୀ ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

## ମୃତ୍ୟୁ 
ବିରଜା ପ୍ରସାଦ ରାୟ ୨୦୦୫ ଡିସେମ୍ବର ୫ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୫ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୪ର୍ଥ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ରିତେଶ ଅଗ୍ରୱାଲ

ରିତେଶ ଅଗ୍ରୱାଲ ହେଉଛନ୍ତି ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଶିଳ୍ପଦ୍ୟୋଗୀ ଏବଂ ଓୟୋ କମ୍ପାନୀର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ତଥା ମୁଖ୍ୟ ସଂସ୍ଥାପକ ।
## ବାଲ୍ୟ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା 
ଅଗ୍ରୱାଲ ଭାରତର ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟର ବିଷମ କଟକଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଟିଟିଲାଗଡରେ ପାଳିତ ହୋଇଥିଲେ । ମାତ୍ର ୧୩ ବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ ସିମ୍ କାର୍ଡ ବିକ୍ରୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।  ଅଗ୍ରୱାଲ ସେଣ୍ଟ ଜନ୍ସ ସିନିୟର ମାଧ୍ୟମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରି କଲେଜ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ୨୦୧୧ରେ ଦିଲ୍ଲୀ ଯାଇଥିଲେ । କଲେଜ ଶିକ୍ଷା ସିନା ସମାପ୍ତ ହୋଇପାରିଲା ନାହିଁ ହେଲେ ସେ ୨୦୧୩ରେ ପିଟର ଥାଇଲ୍ ଫେଲୋସିପ୍ ପାଇଁ ମନୋନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ଏହାପରେ ତାଙ୍କ ଜୀବନର ଗତିପଥ ବଦଳିଯାଇଥଲା ।

## ବ୍ୟାବସାୟିକ ଜୀବନ 
ଅଗ୍ରୱାଲ ତାଙ୍କ ଦିଲ୍ଲୀ ରହଣି ବେଳେ ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ ଯେ ଶସ୍ତା ଏବଂ ଭଲ ରହିବା ହୋଟେଲ ବା କୋଠରୀର ଭଲ ଚାହିଦା ରହିଛି । ଅତଏବ ଓରାଭେଲ୍ ଷ୍ଟେ ନାମକ ଏକ ପୋର୍ଟାଲ ମାଧ୍ୟମରେ କମ ଭଡ଼ାରେ ମିଳିପାରୁଥିବା ବଜେଟ୍ ହୋଟେଲ ବୁକିଂ ପାଇଁ ଏକ ବଜେଟ୍ ଆବାସ ପୋର୍ଟାଲ୍ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୨ରେ ଭେଞ୍ଚର ନର୍ସରୀ ଦ୍ୱ।ରା ପରିଚାଳିତ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଏହା ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ପରେ 100,000 ଡଲାର୍ ଅନୁଦାନ ପାଇ ୨୦୧୩ରେ ଥାଇଲ୍ ଫେଲୋସିପ୍ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ବିଜେତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ହୋଇପାରିଲା ।  ପରେ ଏହି କମ୍ପାନୀ OYO ରୁମ୍ ଭାବରେ ମେ ୨୦୧୩ରେ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୮ ସୁଦ୍ଧା କମ୍ପାନୀ ୧ ବିଲିୟନ ଡଲାର ସଂଗ୍ରହ କରିପାରିଥିଲା ।  ଜୁଲାଇ ୨୦୧୯ରେ ରିପୋର୍ଟ ହୋଇଥିଲା ଯେ ଅଗ୍ରୱାଲ ତାଙ୍କ ଅଂଶଧନକୁ ତିନିଗୁଣ କରି କମ୍ପାନୀରେ ୨ ବିଲିୟନ ଡଲାର ଅଂଶଧନ କିଣିଛନ୍ତି ।  ହୁରୁନ୍ ରିଚ୍ ତାଲିକା ୨୦୨୦ ଅନୁଯାୟୀ ତାଙ୍କର ନିଟ୍ ସମ୍ପତ୍ତିର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ 1.1 ବିଲିୟନ ଡ଼ଲାର୍ (ଭାରତୀୟ ମୁଦ୍ରା ୭୨୫୩ କୋଟି) ହେବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଥିଲା । ସେ କିଲି ଜେନେରଙ୍କ ପରେ ଦୁନିଆର ସର୍ବକନିଷ୍ଠ କୋଟିପତି (ବିଲିୟନେୟାର) ଅଟନ୍ତି ।

## ଆଧାର 
## ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ 
*

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୩ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଉଦ୍ୟୋଗପତି
ଲତା ପଦ

**ଲତା ପଦ** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Lata Pada**, (ಲತಾ ಪಾದ) ଅର୍ଡ଼ର ଅଫ ମେରିଟ ବା ସିଏମ (CM) ଜନ୍ମ ୭ ନଭେମ୍ବର ୧୯୪୭) ଜଣେ ଭାରତରେ ଜନ୍ମଲାଭ କରିଥିବା କାନାଡ଼ାର ଲୋକ ଯିଏ ଭାରତନାଟ୍ୟମ ନର୍ତ୍ତକୀ ଓ ନୃତ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିକା ଅଟନ୍ତି । 'ସେ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଡାନ୍ସ କ୍ରିଏସନ' ସଂସ୍ଥାର ସ୍ଥାପୟିତା ଓ କଳା ନିର୍ଦ୍ଦେଶକା ଅଟନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କ ସଂସ୍ଥା ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରନ୍ତି । ଆଉ ମଧ୍ୟ ସେ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଡାନ୍ସ ଏକାଡେମୀର ସ୍ଥାପୟିତା ତ‌ଥା ନିର୍ଦ୍ଦେଶିକା ଅଟନ୍ତି ଓ ଉତ୍ତର ଆମେରିକାରେ ଥିବା ତାଙ୍କର ଅନୁଷ୍ଠାନ, ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜ୍ୟର ଇମ୍ପିରିଆଲ ସୋସାଇଟି ସ‌ହିତ ଅନୁବନ୍ଧିତ ଅଛି; ତାଙ୍କର ଏକମାତ୍ର ଅଗ୍ରଣୀ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଯେଉଁଠାରେ ବ୍ୟବସାୟୀକ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦିଆଯାଏ । ସନ ୧୯୯୦ରେ ପଦ ସେହି ନୃତ୍ୟ କମ୍ପାନୀ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ ଓ ତାହା କରିବା ପଛରେ ଭାରତନାଟ୍ୟମକୁ ଏକ କଳା ଭାବରେ ସାରା ପୃଥିବୀରେ ସାବ୍ୟସ୍ତ କରିବା ତାଙ୍କର ଲକ୍ଷ ଥିଲେ । କାନାଡ଼ାରେ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆ-ସ୍ଟାଇଲ ନୃତ୍ୟର ପଦ ଜଣେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ଅଟନ୍ତି । 

## ପ୍ରାକ୍ ଜୀବନ
ଗୋଟିଏ ଶିକ୍ଷିତ ପରିବାରରେ ଥିବା ଚାରି ସନ୍ତାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ସନ୍ତାନ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତା ରୟଲ ନେଭିରେ ଜଣେ ଇଲେକଟ୍ରିକାଲ ଇଞ୍ଜିନିୟର ଓ ମାତା ଇନସ୍ୟୁରାନ୍ସ ମ୍ୟାନେଜମେଣ୍ଟରେ କାମ କରୁଥିଲେ । ପଦ ଶିକ୍ଷା ତ୍ୟାଗ କରି ତାଙ୍କ ପ୍ରଥମ ସ୍ୱାମୀ ବିଷ୍ଣୁପଦଙ୍କର ସାଥିରେ ଥମସନ, ମନିଟୋବା ଯାଇଥଲେ ଯେଉଁଠାରେ ସ୍ୱାମୀ ଇନ‌କୋ ନିମନ୍ତେ କାମ କରୁଥିଲେ । ସେଠାରେ ଘରୋଇ କାମ, ସାମାଜିକ ଜୀବନ ଓ କଳାତ୍ମକ ପେଷାକୁ ସେ ସୁନ୍ଦର ଭାବରେ ପରିଚାଳନା କରିଥିଲେ । ସେହି ମାଇନିଙ୍ଗ ସ‌ହରରେ ବିଷ୍ଣୁ ଓ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ପଦ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ପରିବାର ଥିଲେ । 

## ଶିକ୍ଷା
ଲତା ମୁମ୍ବାଇର ଏଲଫିନସ୍ଟୋନ କଲେଜରେ ଯୋଗ ଦେଇ ଗୁରୁ କଲାଲିମମନି କଲ୍ୟାଣସୁନ୍ଦରମ ଓ ପଦ୍ମ‌ଭୁଷଣ କଳାନିଧି ନାରାୟଣଙ୍କଠାରୁ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ । 
ଭୂବିଜ୍ଞାନୀ ବିଷ୍ଣୁ ପଦଙ୍କୁ ସେ ୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୬୪ ତାରିଖ ଦିନ ବିବାହ କରିଥିଲେ ଯେତେବେଳେ ତାଙ୍କର ବୟସ ୧୭ ବର୍ଷ ଥିଲା । କାନାଡ଼ାରେ ବିବାହ ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା । ମ୍ୟାକଗିଲ ବିଶ୍ୱବିଦୟାଳୟରରୁ ବିଷ୍ଣୁ ଭୂବିଜ୍ଞାନରେ ସ୍ନତକ ହାସଲ କରି ଭାରତକୁ ଆସିଥିଲେ ଓ ସେଠାରେ ସେ ଲତାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପରେ ବିବାହ ବୁଝାମଣା ହୋଇଥିଲା । କାନାଡ଼ାକୁ ଯିବା ପରେ ସେ ସୋରୋରିଟିର ଜଣେ ସଦସ୍ୟ ହେଲେ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରୋଗ୍ରାମରେ ଭାଗ ନେଲେ । 

## ଇଣ୍ଡୋନେସିଆରେ
ଓଣ୍ଟାରିଓର ଗ୍ରେଟର ସବଡୁରୀରେ ବାସ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ୪୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବେ ଲତା ଓ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ପ୍ରଥମେ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଓ ଦୁଇ ଝାଅଙ୍କର ଦେଖାଶୁଣା କରିବା ସ‌ହିତ ଲତା ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଦେଉଥିଲେ । ତାଙ୍କ ନୃତ୍ୟ ଗୁରୁଙ୍କଠାରୁ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିବା ନିମନ୍ତେ ସେ ପ୍ରତି ବର୍ଷ ଭାରତକୁ ଆସୁଥିଲେ । ସନ ୧୯୮୫ରେ ସେ ଆଗତୁରା ଆସି ବାଙ୍ଗାଲୋରରେ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ । ପରେ ତାଙ୍କ ପରିବାର ତାଙ୍କ ସାଥିରେ ଯୋଗଦାନ କରିବାର ଥିଲା । ତାହା କେବେ ସମ୍ଭବ ହୋଇନଥିଲା ଯେହେତୁ ଏୟାର ଇଣ୍ଡିଆ ଫ୍ଲାଇଟ ୧୮୨ରେ ଯାତ୍ରା କରୁଥିବା ତାଙ୍କ ପରିବାର ଏକ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ରର ଶିକାର ହୋଇ ଦୁର୍ଘଟଣା ଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା । ଦୁଃଖରେ ଅଭିଭୂତା ଲତା ତାଙ୍କର ନୃତ୍ୟରେ ମନୋନିବେଶ କରିଥିଲେ । "ମୋର ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ନେଇଗଲେ ବି ମୁଁ ତ‌ଥାପି ସ୍ତ୍ରୀ ହୋଇ ରହିବିକି ? ଯଦି ତମେ ମୋର ପିଲାମାନଙ୍କୁ ନେଇଯାଅ, ତ‌ଥାପି ମୁଁ ଜଣେ ମାଆ ହୋଇ ରହିବିକି ?", ଏହି ଦୁଇ ପଦ ଜାଗତିକ କାନଭାସରେ ଦୁଃଖରେ ଲିଖିତ ହୋଇଥିଲା । ସନ ୧୯୯୭ରେ ୟୋର୍କ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଲତା ଫାଇନ ଆର୍ଟରେ ଏକ ମାସ୍ଟର ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ନୃତ୍ୟ
ରାଜକିଶୋର ନାୟକ

**ରାଜକିଶୋର ନାୟକ** (୧୨ ନଭେମ୍ବର ୧୯୨୫ - ୪ ଜାନୁଆରୀ) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ । ରାଜକିଶୋର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ୧୯୭୧ ଓ ୧୯୭୪ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ପାଟକୁରା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୫ମ ଓ ୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ରାଜକିଶୋର ନାୟକ ୧୯୨୫ ମସିହାର ନଭମ୍ବର ମାସ ୧୨ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ଚିନ୍ତାମଣି ନାୟକ ଓ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ନିର୍ମଳାପ୍ରଭା ନାୟକ । ରାଜକିଶୋରଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା ସ୍ନାତକରୁ କମ୍ ଥିଲା ।

## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ରାଜକିଶୋର ନାୟକ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଦୁଇଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

## ମୃତ୍ୟୁ 
ରାଜକିଶୋର ନାୟକ ୨୦୧୦ ମସିହାର ଜାନୁଆରୀ ମାସ ୪ ତାରିଖରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କୁ ୮୪ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୨୫ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୦ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୫ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ସାବିତ୍ରୀ ଅଗ୍ରୱାଲ

**ସାବିତ୍ରୀ ଅଗ୍ରୱାଲ** ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞା । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଅଛନ୍ତି । ସାବିତ୍ରୀ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟିକା ଭାବରେ ଥରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ପାଟକୁରା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୧୬ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ସାବିତ୍ରୀ ଅଗ୍ରୱାଲଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ତୁଳସୀରାମ ସଙ୍ଗାନେରିଆ ଓ ପତିଙ୍କ ନାମ ବେଦ ପ୍ରକାଶ ଅଗ୍ରୱାଲ । ସାବିତ୍ରୀଙ୍କର ଶିକ୍ଷାଗତ ଯୋଗ୍ୟତା ମାଟ୍ରିକ୍‌ରୁ କମ୍ ।

## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ 
ସାବିତ୍ରୀ ଅଗ୍ରୱାଲ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଅଛନ୍ତି । ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟିକା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୬ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ମହିଳା ରାଜନୀତିଜ୍ଞ
ଶ୍ରେଣୀ:ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ରାଜନେତା
ବିଶ୍ୱ ନାଟ୍ୟ ଦିବସ

ବିଶ୍ୱ ନାଟ୍ୟ ଦିବସ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନାଟ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠାନଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିବର୍ଷ ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସ ୨୭ ତାରିଖରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ୧୯୬୧ ମସିହାରୁ ଏହା ପାଳିତ ହୋଇ ଆସୁଛି ।

## ଇତିହାସ 
୧୯୬୧ ମସିହାରେ 'ଅର୍ଭୀ କିଭିମା' ବିଶ୍ୱ ନାଟ୍ୟ ଦିବସ ପାଳନ କରାଯିବା ନେଇ ପ୍ରସ୍ତାବ ରଖିଥିଲେ । ସେହି ବର୍ଷରୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନାଟ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠାନଦ୍ୱାରା ପାଳିତ ହେଉଛି । ଏହା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନାଟ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠାନର ବିଭିନ୍ନ ଦେଶରେ ଥିବା ସାଖା ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ନାଟ୍ୟ କର୍ମୀମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ପାଳନ କରାଯାଏ । ଏହି ଅବସରରେ ବିଭିନ୍ନ ନାଟ୍ୟ ସମ୍ପାନ ଆଦି ଆୟୋଜନ କରାଯାଏ । ବିଶ୍ୱର ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ନାଟକ ଓ ବିଶ୍ୱ ଶାନ୍ତିଉପରେ ନିଜର ସଂଦେଶ ପ୍ରଦାନ କରିଥାନ୍ତି ଓ ଏହି ସଂଦେଶ ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପି ପ୍ରେରଣ କରାଯାଇଥାଏ । ୧୯୬୨ ମସିହାରେ ପ୍ରଥମ କରି ଏହି ସଂଦେଶ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ ଫ୍ରାନ୍ସର 'ଜୀନ କକଟ୍ୟେୟୁ' ।  

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସର ପାଳିତ ଦିବସ
ଅତନୁ ସବ୍ୟସାଚୀ ନାୟକ

**ଅତନୁ ସବ୍ୟସାଚୀ ନାୟକ** (ଜନ୍ମ: ୭ ମଇ ୧୯୬୭) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ । ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଅଛନ୍ତି । ଅତନୁ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ଚାରି ଥର କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ୨୦୦୪, ୨୦୦୯, ୨୦୧୪ ଓ ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ହୋଇଥିବା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ପାଟକୁରା ଏବଂ ମହାକାଳପଡ଼ା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଯଥାକ୍ରମେ ୧୩ଶ, ୧୪ଶ, ୧୫ଶ ଓ ୧୬ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ, ପରିବାର ଓ ଶିକ୍ଷା 
ଅତନୁ ସବ୍ୟସାଚୀ ନାୟକ ୧୯୬୭ ମସିହାର ମଇ ମାସ ୭ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ନାମ ରାଜକିଶୋର ନାୟକ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୭ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୪ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୫ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୬ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ରାଜନେତା
ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗା

**ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗା** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Shantadurga**), (Devanagari:शांतादुर्गा, ) 
ଜଣେ ଲୋକପ୍ରିୟ ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ ଦୁର୍ଗା ଯିଏ ଗୋଆରେ ଓ କର୍ଣ୍ଣାଟକର କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ମଧ୍ୟ ପୂଜା ପାଆନ୍ତି । ପୁରାତନ ସନ୍ତେରୀ ଦେବୀ ମାତାଙ୍କର ସେ ଏକ ନୂତନ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଆକାର । ଗୋଆର ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ଗ୍ରାମମାନଙ୍କରେ ପିମ୍ପୁଡ଼ି କଲୋନୀ (ant hill ଭାବରେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ ।  ଏହା କେତେକ ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗା ମନ୍ଦିରରେ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ । 

## ବ୍ୟୁତ୍ପତ୍ତି
ସ୍କନ୍ଧ ପୁରାଣର ଏକ ଅଧ୍ୟାୟରେ ଥିବା ସ‌ହ୍ୟାଦ୍ରିଖଣ୍ଡର ଦ୍ୱିତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟରେ ସଂସ୍କୃତ ଭାଷା ନାଗବ୍ୟ ମହାତ୍ମ୍ୟରେ ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗାର ବର୍ଣ୍ଣନା ଦିଆଦାଇଛି ।     କେବଳ ଏହାର ଶିର୍ଷକରେ ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗାଙ୍କ ନାମ ଅଛି କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ଏହା ବିଷୟରେ କିଛି ଲିଖିତ ନାହିଁ । ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ନାଗବ୍ୟାର (ଆଧୁନିକ ନାଗୋଆ) (Nagavya (modern Nagoa)) ଜଣେ ବାସିନ୍ଦା ଶାନ୍ତାମୂନୀଙ୍କ () ବିଷୟରେ କିଛି ଲେଖା ଅଛି । ଶାନ୍ତାମୂନୀଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଆବିର୍ଭୁତା ହୋଇଥିବାରୁ ଦେବୀଙ୍କୁ ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗା ନାମ ଦିଆଯାଇଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଉଛି । ଏହ ବିଷୟରେ ଅନ୍ୟ କିଛି ଔଚିତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଯାଇ ନାହିଁ । ଭୟାନ‌କ ରୂପରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତା ଦୁର୍ଗାଙ୍କୁ ଶାନ୍ତା ନାମ ଦେବା ଅସଙ୍ଗତ ଲାଗୁଛି । ସ‌ହ୍ୟାଦ୍ରିଖଣ୍ଡର କେବଳ ୧୬, ୧୮ ଓ ୩୪ ଛାନ୍ଦରେ ଶାନ୍ତା-ଦେବୀ ନାମ ନିଆଯାଇଛି । ଛାନ୍ଦ ୧୮ରେ ଦେବୀ ଗୋଟିଏ ପିମ୍ପଡ଼ି କଲୋନୀ ବା ହୁଙ୍କାରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଇଥିବା ଲେଖାଅଛି । ଏହି ପିମ୍ପୁଡ଼ି ହୁଙ୍କାକୁ ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗା ଓ ସନ୍ତେରୀଙ୍କ ପ୍ରତୀକ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି । କୋଙ୍କଣରେ (Konkan) ଥିବା ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟରେ ଏହି ପିମ୍ପୁଡ଼ି ପୂଜା ପ୍ରଚଳିତ ଥିବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ଥାଇପାରେ । ତେଣୁ ସ‌ହ୍ୟାଦ୍ରିଖଣ୍ଡରେ ଲୋକ ଦେବୀଙ୍କର ସଂସ୍କୃତିକୁ ଉଚ୍ଚ ଜାତିର ଲୋକମାନର ବେଦ, ପୁରାଣ ଓ ତାନ୍ତ୍ରିକ ଧର୍ମରେ ପ୍ରମାଣ ଭାବରେ ଦେଇଛନ୍ତି ଓ କୋଙ୍କଣ ଜାତିର ଆଦିବାସୀଙ୍କର ଦେବ ଦେବୀଙ୍କୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସ୍ରୋତକୁ ଆଣିବା ପାଇଁ ସଂସ୍କୃତ ନାମ ଦେଇଛନ୍ତି ।

ଅନ୍ୟ ଏକ କାଳ୍ପନିକ କାହାଣୀରେ ଶିବ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଭାୟାବ‌ହ ଯୁଦ୍ଧ ହେବାରୁ ପୃଥିବୀ ଥରହର ହୋଇଥିବା ଲେଖାଅଛି । ଏଣୁ ବ୍ରହ୍ମା ଯାଇ ଶକ୍ତିଙ୍କୁ ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ରୋକିବା ନିମନ୍ତେ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ । ଦେବୀ ଶିବଙ୍କର ଗୋଟିଏ ହାତ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଗୋଟିଏ ହାତ ଧରି ମିଳାମିଶା କରେଇଥିଲେ । ଏହା ଯୋଗୁ ଯୁଦ୍ଧ ବନ୍ଦ ହେବା ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଶାନ୍ତି ବିରାଜମାନ କଲା । କେବାଲେରେ (Kavale) ଥିବା ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗା ମନ୍ଦିରରେ ଏହି ବିଷୟ ଭଳି ଏକ ଦେବୀ ପ୍ରତିମୁର୍ତ୍ତି ଅଛି । ସପ୍ତଦଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଲିଖିତ ମରାଠୀ ଭାଷାରେ କୋଙ୍କଣ ମହାତ୍ମ୍ୟରେ ଗୋଆରେ ଥିବା ଶୈବ ଓ ବୈଷ୍ଣବ ଅନୁଗାମୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହିଭଳି ଏକ ବିବାଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଲିଖିତ ଅଛି । ଏହି ବିବାଦକୁ ପ୍ରତୀକ ଭାବରେ ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗା ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯିବା ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି । 

## ପ୍ରତିମାବିଦ୍ୟା
ଶାନ୍ତାଦୁର୍ଗାଙ୍କର ମନ୍ଦିରରେ ଥିବା ଆସନ ଉପରେ ପ୍ରସ୍ତର ମୂର୍ତ୍ତି, ଧାତୁ ପ୍ରତିମା ବା କଳସ ବଦଳରେ ଏକ ପିମ୍ପୁଡ଼ି ହୁଙ୍କା ଥିବା ଦେଖାଯାଏ । 
## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ