open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ଜ୍ଞାନ-କର୍ମ-ସନ୍ନ୍ୟାସ ଯୋଗ (ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା)

alt=An 1830 CE painting depicting Arjuna, on the chariot, paying obeisance to Krisha, the charioteer.|thumb|କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ କୃଷ୍ଣ ଓ ଅର୍ଜୁନ
**ଜ୍ଞାନ-କର୍ମ-ସନ୍ନ୍ୟାସ ଯୋଗ** (ସଂସ୍କୃତ: ज्ञान कर्म संन्यास योग) ଭଗବଦ୍‌ଗୀତାର ଅଠରଟି ଅଧ୍ୟାୟ ମଧ୍ୟରୁ ଚତୁର୍ଥ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଟେ । ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ମୋଟ ୪୨ଟି ଶ୍ଲୋକ ରହିଛି । ଏହା ମହାଭାରତର ଷଷ୍ଠ ସଂସ୍କରଣ “ଭୀଷ୍ମ ପର୍ବ” ର ୨୮ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଟେ ।

ଗୀତାର ୧୮ଟି ଅଧ୍ୟାୟ ହେଉଛି ୧୮ଟି ଯୋଗ । ପ୍ରଥମ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ନିଷ୍କାମ କର୍ମଯୋଗ, ଦ୍ୱିତୀୟ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ଭକ୍ତିଯୋଗ ଏବଂ ଶେଷ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ଜ୍ଞାନଯୋଗ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ।

ମୂଳ *ଭଗବଦ୍‌ ଗୀତା*ରେ କୌଣସି ଅଧ୍ୟାୟ ଶିରୋନାମାଯୁକ୍ତ ବିଭାଗ ନ ଥିଲା ।  କିନ୍ତୁ ପରେ କିଛି ସଂସ୍କୃତ ସଂସ୍କରଣରେ ଯେଉଁଠି ଗୀତାକୁ ମହାଭାରତରୁ ଅଲଗା କରି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଗ୍ରନ୍ଥ ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଗଲା, ସେଠାରେ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟଗୁଡିକୁ ଶିରୋନାମ ଦିଆଯାଇଛି । ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ, ସ୍ୱାମୀ ଚିଦ୍‌ଭବାନନ୍ଦ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଧ୍ୟାୟକୁ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର *ଯୋଗ* ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି, କାରଣ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଧ୍ୟାୟ ଯୋଗର ଭଳି ମନ ଓ ଶରୀରକୁ ଶିକ୍ଷିତ କରେ ।  ସେ ଚତୁର୍ଥ ଅଧ୍ୟାୟକୁ **“***ଜ୍ଞାନ କର୍ମ ସନ୍ନ୍ୟାସ ଯୋଗ***”** ବୋଲି ନାମ ଦେଇଛନ୍ତି ।

## ବିଷୟ 
ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଦିଆଯାଉଥିବା ଜ୍ଞାନ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ଆସ୍ଥାକୁ ଆଉ ଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ, ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଏହି ଜ୍ଞାନର ପବିତ୍ର ଉତ୍ସକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି । ସେ କହିଲେ, “ହେ ଅର୍ଜୁନ, ତୁମେ ମୋର ଭକ୍ତ ଏବଂ ପ୍ରିୟ ସଖା ହେବାରୁ, ମୁଁ ଏହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଯୋଗ ଜ୍ଞାନକୁ ତୁମକୁ ପ୍ରକାଶ କରୁଛି । ଏହା ସେହି ଶାଶ୍ୱତ ଜ୍ଞାନ ଯାହାକୁ ସୃଷ୍ଟିର ଆରମ୍ଭରେ ମୁଁ ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବଙ୍କୁ ଶିଖାଇଥିଲି, ପରମ୍ପରାକ୍ରମେ ସେହି ଜ୍ଞାନ ରାଜର୍ଷିମାନଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା ।”

ଏହା ଶୁଣି ଅର୍ଜୁନ ଆଶ୍ଚର୍ୟରେ ପଚାରିଲେ, “ହେ ମାଧବ, ଆପଣ ମୋ ଅନୁରୂପ ବୟସ୍କ ହୋଇ ଅନେକ ଯୁଗ ପୂର୍ବରୁ କିପରି ସୂର୍ଯ୍ୟଦେବଙ୍କୁ ଏହି ଜ୍ଞାନ ଦେଲେ ?”

ତାହାପରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସନ୍ଦେହ ଦୂର କରି, ନିଜ ଦିବ୍ୟ ଅବତାର ରହସ୍ୟକୁ ଖୁଲାସା କଲେ । ସେ କହିଲେ ଯେ, ଯଦିଓ ଭଗବାନ ଅଜନ୍ମ ଓ ଶାଶ୍ୱତ, ତଥାପି ଧର୍ମ (ନ୍ୟାୟ ଓ ସତ୍ମାର୍ଗ) ସ୍ଥାପନ କରିବା ପାଇଁ ସେ ନିଜ ଯୋଗମାୟା ଶକ୍ତିରେ ପୃଥିବୀରେ ଅବତରଣ କରନ୍ତି । ତାଙ୍କ ଜନ୍ମ ଓ କାର୍ଯ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦିବ୍ୟ, ଏବଂ ସେମାନେ ପ୍ରକୃତିର ଅପୂର୍ଣ୍ଣତାରେ ଦୂଷିତ ହୁଏ ନାହିଁ । ଯେ ଭକ୍ତ ଏହି ରହସ୍ୟକୁ ଜାଣି, ଅଟୁଟ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଭକ୍ତିରେ ନିବେଶ କରେ, ସେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ ଓ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରେନି । ତାପରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପୂର୍ବ ଅଧ୍ୟାୟର କର୍ମଯୋଗ ବିଷୟକୁ ପୁନଃ ଆଲୋଚନା କରିଲେ । ସେ କର୍ମର ସ୍ୱଭାବ ଓ ତାହାର ତିନିଟି ନୀତି ଯଥା;**କର୍ମ (କାର୍ଯ୍ୟ)**, **ଅକର୍ମ (ନିଷ୍କ୍ରିୟତା)** ଓ **ବିକର୍ମ (ନିଷିଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ)**  ବିଷୟରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କଲେ । ସେ କହିଲେ ଯେ କର୍ମଯୋଗୀମାନେ, ଯଦିଓ ସେମାନେ ସକ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିପ୍ତ, ତଥାପି ତାଙ୍କର ମନୋଭାବ ଅକର୍ମର ଅବସ୍ଥାରେ ରହେ, ଏବଂ ସେମାନେ କର୍ମର ଫଳରେ ବନ୍ଧି ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ । ସେ କହିଲେ, ପୂର୍ବତନ ଋଷିମାନେ ଏହି ଜ୍ଞାନ ଜାଣି, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରସନ୍ନତା ପାଇଁ ଯଜ୍ଞର ଭାବରେ କରୁଥିଲେ । ସେମାନେ ସଫଳତା ବା ବିଫଳତା, ସୁଖ ବା ଦୁଃଖରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୁଏନି। ସେ କହିଲେ ଯେ, ଯେତେବେଳେ ଯଜ୍ଞ ଶୁଦ୍ଧ ଜ୍ଞାନ ଓ ଭକ୍ତିସହିତ କରାଯାଏ, ତାହାର ଅବଶେଷ ଅମୃତ ସଦୃଶ ହୁଏ; ଏହି ଅମୃତ ସଦୃଶ ଫଳ ଭୋଗ କରି ଭକ୍ତମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଅନ୍ତି। ଏପରିକି ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପାପୀ ମଧ୍ୟ ଏହି ଶାଶ୍ୱତ ଜ୍ଞାନର ନୌକାରେ ଚଢ଼ି ସଂସାର ସମୁଦ୍ରକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରେ ।

ଶେଷରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ ଯେ, ଏପରି ଜ୍ଞାନ କେବଳ ସେହି ସତ୍ୟ ଗୁରୁଠାରୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବା ଉଚିତ, ଯିଏ ନିଜେ ଭଗବତ୍ ସାକ୍ଷାତ୍କାରୀ। ଗୁରୁରୂପେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ — “ହେ ଅର୍ଜୁନ, ତୁମ ହୃଦୟରେ ଉଦ୍ଭବିତ ସମସ୍ତ ସନ୍ଦେହକୁ ଏହି ଜ୍ଞାନର ତରବାରୀଦ୍ୱାରା କାଟି ଦିଅ । ଏବେ ଉଠ ଓ ନିଜ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଧର୍ମ ପାଳନ କର ।”

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତ
ମାୟାସଭା

**ମାୟାସଭା**, ବା “ମାୟା ମହଲ” (Hall of Illusions) ଭାରତୀୟ ମହାକାବ୍ୟ *ମହାଭାରତ* ରେ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଥିବା ଏକ ପୌରାଣିକ ପ୍ରାସାଦ ଅଟେ । ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥରେ ଅବସ୍ଥିତ ଥିଲା ଏବଂ ଏହାକୁ ଦାନବ ରାଜା ଏବଂ ଅସୁର ଶିଳ୍ପୀ ମାୟା (ମୟାସୁର) ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ କରାଯାଇଥିଲା । ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଆଧିପତ୍ୟ ପରେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ନିର୍ମିତ ଏହି ମହଲ ଅସାଧାରଣ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ, ଅତି ଜଟିଳ ନିର୍ମାଣକଳା ଏବଂ ଧନ, ଶକ୍ତି ଓ ଦିବ୍ୟ କୃପାର ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ।

## ପୃଷ୍ଠଭୂମି 
ମୟା ଥିଲେ ଋଷି କଶ୍ୟପ ଓ ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ଦନୁଙ୍କ ପୁଅ ଏବଂ ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଶିଳ୍ପକଳା ଓ ସ୍ଥପତ୍ୟର ନିପୁଣ ଶିଳ୍ପି । ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦରେ ସେ ଅସୁର ଓ ଦେବତା, ଉଭୟଙ୍କ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚମତ୍କାର ନିର୍ମାଣଗୁଡ଼ିକ କରି ଖ୍ୟାତି ଲାଭ କରିଥିଲେ । ମୟାଙ୍କ ସମ୍ପର୍କ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହ ସେତେବେଳେ ଆସିଲା, ଯେତେବେଳେ ଖାଣ୍ଡବବନ ଦାହ ଘଟିଲା । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ଅର୍ଜୁନ ଅଗ୍ନିଦେବଙ୍କ ପାଇଁ ସେଇ ବନକୁ ଅଗ୍ନିଦେବଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଭାବରେ ଦେଇଥିଲେ । ଯେତେବେଳେ ଅଗ୍ନି ସମଗ୍ର ବନକୁ ଜାଳିବା ଆରମ୍ଭ କରିଦେଲା, ମୟା ଜୀବନ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ପଳାଇଲେ । ସେତେବେଳେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତାଙ୍କ ଉପରେ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର ନିକ୍ଷେପ କରିବାକୁ ଯାଉଥିଲେ, ମାୟା ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ । ଅର୍ଜୁନ ମଧ୍ୟସ୍ଥ ହୋଇ କୃଷ୍ଣ ଓ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ବିରତ କଲେ ଏବଂ ମାୟାଙ୍କ ଜୀବନ ବଞ୍ଚାଇଲେ । ଋଣୀ ହୋଇ ମାୟା ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଓ କୃତଜ୍ଞତା ପ୍ରକାଶ କରି ସେମାନଙ୍କୁ ପୁରସ୍କାର ଭାବେ କିଛି ଅର୍ପଣ କରିବାକୁ ପ୍ରତିଞ୍ଜା କଲେ । ଅର୍ଜୁନ ପ୍ରଥମେ କୌଣସି ପୁରସ୍କାର ନେବାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କଲେ, କହିଲେ ଯେ ମୟାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ହିଁ ପୁଣ୍ୟ । କିନ୍ତୁ ମୟାଙ୍କ ଅନୁରୋଧରେ କୃଷ୍ଣ ଏହାକୁ ଏକ ସୁଯୋଗ ଭାବି, ମୟାଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ ଯେ ସେ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଅପୂର୍ବ ଓ ଅତୁଲନୀୟ ମହଲ ନିର୍ମାଣ କରୁନ୍ତୁ ।

## ନିର୍ମାଣ 
ମୟା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭକ୍ତି ଓ ସଠିକ ଯୋଜନା ସହିତ ମାୟାସଭାର ନିର୍ମାଣ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ସେ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥରେ ପାଞ୍ଚ ହଜାର ହସ୍ତ ଚଉକ ଜମି ଚୟନ କଲେ, ଯେଉଁଠି ପରିବେଶ ଶୁଭ ଓ ସୁନ୍ଦର ଥିଲା । ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଦିନେ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଇ ଯଜ୍ଞ କରି ନିର୍ମାଣ କାମ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ମାୟାସୁର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ଦୁର୍ଲଭ ଜିନିଷ ଆଣି ଏହି ମହଲରେ ଖଞ୍ଜିଥିଲେ । ସେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅସୁର ଲୋକରୁ କିଛି ଦିବ୍ୟ ଉପହାର ମଧ୍ୟ ଆଣିଲେ; ଭୀମଙ୍କ ପାଇଁ ଦିବ୍ୟ ଗଦା ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପାଇଁ *ଦେବଦତ୍ତ ଶଂଖ  ।* ଚଉଦ ମାସ ଧରି ଚାଲିଥିବା ଏହି ନିର୍ମାଣ କାମ ଶେଷରେ ଏକ ଅପୂର୍ବ ସ୍ଥପତ୍ୟ ରଚନାରେ ପରିଣତ ହେଲା । ସଭାରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସ୍ତମ୍ଭ, ମୂଲ୍ୟବାନ ରତ୍ନ ଲାଗିଥିବା କାନ୍ଥ ସହିତ ମାନବ ଓ ଦିବ୍ୟ କଳାର ମିଶ୍ରିତ ଶିଳ୍ପ ସଜାଣି ଥିଲା । ମୂଲ୍ୟବାନ ପଥରରେ ଖଚିତ ଚଟାଣ ଜଳାଶୟର ଭ୍ରମ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିଲା, ରତ୍ନଖଚିତ ସୋପାନ ଏହାର ରୂପକୋଟିକୁ ବଢ଼ାଇ ଦେଇଥିଲା । ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପଦ୍ମ ଓ ପକ୍ଷୀ ଥିବା ଏକ ରତ୍ନଖଚିତ ସରୋବର ଏହାର ଆଭାକୁ ଆହୁରି ବଢ଼ାଇଥିଲା ।

## ମହାଭାରତରେ ଭୂମିକା 
ମାୟାସଭା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ବୃଦ୍ଧିଶୀଳ ଶକ୍ତି ଓ ସମୃଦ୍ଧିର ପ୍ରତୀକ ହୋଇ ଉଭା ହେଲା । ଏହାର ଅଦ୍ଭୁତ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଓ ଭବ୍ୟତା ସମଗ୍ର ଜଗତରେ ପ୍ରଶଂସା ଲାଭ କଲା ଏବଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ମହାନତାକୁ ପ୍ରକାଶ କଲା । ଏହି ସଭା ମହାଭାରତର ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘଟଣାର କେନ୍ଦ୍ରସ୍ଥଳ ହେଲା; ବିଶେଷତଃ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ *ରାଜସୂୟ ଯଜ୍ଞ*, ଯାହା ତାଙ୍କ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ସ୍ଥାପନ ଓ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠତାର ପ୍ରତୀକ ଥିଲା । ମୟାସଭା ଦର୍ଶନ ସମୟରେ, କୌରବ ରାଜକୁମାର ଦୁର୍ଯୋଧନ ଏକ ପ୍ରତିଫଳିତ ସ୍ଫଟିକ ମାଟିକୁ ଜଳ ଭାବି ସେଠାରେ ପଡ଼ି ଅପମାନିତ ହେଲେ । ଏହି ଘଟଣା ତାଙ୍କର ଇର୍ଷ୍ୟାକୁ ଆହୁରି ଜୋରଦାର କଲା ଏବଂ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁତାକୁ ଗଭୀର କଲା, ଯାହାର ଫଳାଫଳ ହେଲା ମହାଭାରତ ଯୁଦ୍ଧ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତ
ହଂସନାଥ ମୁଦୁଲି

**ହଂସନାଥ ମୁଦୁଲି** ଓଡ଼ିଶାର କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ବାଙ୍କି ଉପଖଣ୍ଡ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅଇନୀ ଗ୍ରାମରେ ୧୯୫୩ ମସିହା ଫେବୃଆରୀ ୯ ତାରିଖ ଦିନ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ବୃତ୍ତିରେ ଜଣେ ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ ବ୍ୟାଙ୍କ୍ କର୍ମଚାରୀ ଓ ଜଣାଶୁଣା ଲେଖକ ।

## ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଜୀବନୀ
ହଂସନାଥ ଗ୍ରାମ୍ୟ ଚାଟଶାଳୀରୁ ପାଠ ପଢ଼ା ଆରମ୍ଭ କରି ନୂଆବଜାର ହାଇସ୍କୁଲରୁ ମାଟ୍ରିକ୍ ପାସ୍ କରିଥିଲେ । ପରେ ରେଭେନସାରୁ ବିଜ୍ଞାନରେ ପଢ଼ା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ କଳା ଓ ବାଣିଜ୍ୟରେ ସ୍ନାତକ ଏବଂ ଉଭୟ ସାଧାରଣ ପ୍ରଶାସନ ଓ ଓଡ଼ିଆରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଡିଗ୍ରୀ ଲାଭ କରିଥିଲେ । ଶିକ୍ଷା ଶେଷ ହେବା ପରେ ସେ ବ୍ୟାଙ୍କ୍ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଦିଆରେ ଯୋଗ ଦେଇ ସମୟକ୍ରମେ ଓଡ଼ିଶା ଓ ଓଡ଼ିଶା ବାହାରେ ବିଭିନ୍ନ ଶାଖାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ଶେଷରେ ୨୦୧୩ ଫେବୃଆରୀ ୨୮ ତାରିଖରେ କର୍ମମୟ ଜୀବନରୁ ଅବସର ନେଲେ । ହାଇସ୍କୁଲରେ ପଢ଼ିବାବେଳୁ ସେ ଲେଖାଲେଖି ପ୍ରତି ଆଗ୍ରହୀ ହୋଇଥିଲେ । କାବ୍ୟକବିତା, ଗଳ୍ପ, ଅନୁବାଦ ଓ ଶିଶୁସାହିତ୍ୟ ଭଳି ସାହିତ୍ୟର ଅନେକ ବିଭାଗରେ ସେ ସଫଳତାର ସହ ଲେଖନୀ ଚାଳନା କରିଥିଲେ ।

## ରଚନାବଳୀ 
### ଗୀତି କବିତା
# ଜଗାକାଳିଆ ମୋ ଗଳାମାଳିଆ
# ମନନଈ ସ୍ମୃତି ଢେଉ
# ସାଗର ସେପାରି ବାଲି
# ମନ ଅଗଣାର ଫୁଲ
# ଜଗତର ନାଥ ବୋଲି
# ମନ ପ୍ରଜାପତି ଉଡ଼େ ପ୍ରୀତି ଫୁଲେ
# ମନ ବଗିଚାର ହସ ଫୁଲଟି
# ଦେଶ ମୋ ଭାରତବର୍ଷ
### ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ
* କାଗଜ ଡଙ୍ଗା
* ମୃତ ସାଗର
* ଦୁନିଆ ପାରିବା ଦେଖି
* ସାନ ବଡ଼ ନୁହେଁ କେହି ଜଗତେ
* ଆକାଶର ମନ ଆକାଶଛୁଆଁ
* ନୂଆ ବରଷର ନୂଆ କବିତା
* ଉଡ଼ନ୍ତା ମାଛ
* ଆମ ଭାଷାରେ ତାଙ୍କ ଗପ (ଅନୁବାଦ)
* ଛୋଟ ଏକ ଗାଁ ଅଇନୀ ତାର ନାଁ
* କିରଣ ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା
* ସହର କହିଲା ଗାଁକୁ
### ଗଳ୍ପ
* ଅଦେଖା ଦେଖା
* ଅନ୍ଧକାରର ଆଲୋଡ଼ନ
* ସହଯାତ୍ରୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଳ୍ପ
* ପଞ୍ଚାତ୍ମିକା (ସହ ଲେଖକ)
* ଜୀବନ ଯୁଦ୍ଧ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଳ୍ପ
* କଥା ଉପକଥା

## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର 
* ସରଗଶଶୀ ସମ୍ମାନ
* ଝୁମୁକା ପୁରସ୍କାର
* ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ନନ୍ଦ ଗୀତିକବି ସମ୍ମାନ
* ସୃଜନସ୍ବପ୍ନ ସମ୍ମାନ

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୩ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଲେଖକ
ନୈମିଷାରଣ୍ୟ

thumb|Sukar addressing the saints in the Naimisaranya Forest
**ନୈମିଷାରଣ୍ୟ** (ସଂସ୍କୃତ: नैमिषारण्य, ରୋମାନାଇଜ୍ଡ: Naimiṣāraṇya, ଅର୍ଥ — 'ନୈମିଷ ଜଙ୍ଗଲ'), ଯାହାକୁ ନୈମିଷ (ସଂସ୍କୃତ: नैमिष) ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ, ଏକ ପବିତ୍ର ଜଙ୍ଗଲ ଯାହା ପୁରାଣ, ରାମାୟଣ ଓ ମହାଭାରତରେ ବାରମ୍ବାର ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି । ଏହା ହେଉଛି ସେଇ ସ୍ଥାନ ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରଥମେ ଋଷିମୁନିମାନଙ୍କ ଏକ ବିଶାଳ ସଭା ସାମ୍ନାରେ ପୁରାଣଗୁଡ଼ିକ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଥିଲା । ପୁରାତନ ଏହି ଜଙ୍ଗଲ ଆଜିର ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶର ସିତାପୁର ଜିଲ୍ଲାରେ ଗୋମତୀ ନଦୀ କୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ନିମସାର ନାମକ ସ୍ଥାନ ସହ ସମ୍ପର୍କିତ ।

## ଶବ୍ଦୋତ୍ପତ୍ତି 
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଗ୍ରନ୍ଥଗୁଡ଼ିକ “ନିମିଷା” (ଅର୍ଥ — ଆଖି ପଲକରେ) ଶବ୍ଦରୁ “ନୈମିଷାରଣ୍ୟ” ଶବ୍ଦକୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ବୋଲି କହନ୍ତି । ତେଣୁ “ନୈମିଷାରଣ୍ୟ”ର ଅର୍ଥ ହେଲା — “ଏମିତି ଜଙ୍ଗଲ କିମ୍ବା ସରୋବର ଯେଉଁଠାରେ ଋଷି ଗୌରମୁଖ ଏକ ନିମିଷରେ ଅସୁରମାନଙ୍କ ସେନାକୁ ବିନାଶ କରିଥିଲେ ।” “ନୈମିଷୀୟ” ଶବ୍ଦ ପ୍ରଥମେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଉପନିଷଦ ଗ୍ରନ୍ଥଗୁଡ଼ିକରେ ମିଳେ, ଯାହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି “ନୈମିଷ ଜଙ୍ଗଲରେ ବାସ କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ।” ଏହାକୁ କାଠକ ସଂହିତା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଗୁଡ଼ିକରେ ବିଶେଷ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣିତ କରାଯାଇଛି ।

ବରାହ ପୁରାଣରେ ଏହାକୁ ସେଇ ସ୍ଥାନ ବୋଲି ଲେଖାଯାଇଛି ଯେଉଁଠାରେ ଦୈତ୍ୟମାନେ (ଅସୁର ଗୋଷ୍ଠୀ) ଏକ “ନିମିଷ” (ସମୟର ସବୁଠାରୁ ଛୋଟ ଏକକ) ମଧ୍ୟରେ ବିନାଶ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ତା’ପରେ ସେଇ ସ୍ଥାନ ଶାନ୍ତିର ଆସନ ହୋଇପାରିଥିଲା ।

## ପୌରାଣିକ ଆଖ୍ୟାନ 
### **ରାମାୟଣ** 
ରାମାୟଣ ଅନୁସାରେ ନୈମିଷ ଗୋମତୀ ନଦୀ କୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ଥିଲା । ଏହି ସ୍ଥାନର ପବିତ୍ରତା ଏତେ ବେଶି ଥିଲା ଯେ ଶ୍ରୀରାମ ସେଠାରେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛାକଲେ । ତେଣୁ ସେ ତାଙ୍କ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞର ଅଧିକାରୀ ପୁରୋହିତମାନଙ୍କ ସହିତ ଘୋଡ଼ାର ଦେଖରେଖ ନିମନ୍ତେ ନିଯୁକ୍ତ କରି ସେ ନିଜେ ନୈମିଷ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଗଲେ । ସେଠାରେ ଯଜ୍ଞ ଚାଲିଥିବା ସମୟରେ ଋଷି ବାଲ୍ମୀକି ତାଙ୍କ ଶିଷ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ସେଠାକୁ ଆସି କିଛି ଗୃହ ନିର୍ମାଣ କଲେ । ତା’ପରେ ଲବ ଓ କୁଶ ସମଗ୍ର ରାମାୟଣ ପାଠ କଲେ, ଯାହା ଶୁଣି ରାମ ନିଶ୍ଚିତ ହେଲେ ଯେ ସେମାନେ ସୀତାଙ୍କ ଯମଜ ପୁଅ । ଶେଷରେ, ସୀତାଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ଭୂମି ଦେବୀ ପ୍ରକଟ ହେଲେ ଓ ସୀତାଙ୍କ ନିର୍ଦୋଷତା ପ୍ରମାଣିତ କରି ସେ ତାଙ୍କ ସହିତ ପାତାଳ ଲୋକକୁ ନେଇଗଲେ ।

### **ମହାଭାରତ** 
ମହାଭାରତର ଆଦି ପର୍ବରେ ଏହି ଜଙ୍ଗଲକୁ ହିମବତ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଖଳାର ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଅବସ୍ଥିତ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି । ଏହା ଅନେକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ସମେତ ଏକ ଦିବ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି । ମହାଭାରତରେ ବାରମ୍ବାର ନୈମିଷାରଣ୍ୟରେ ବସୁଥିବା ଋଷିମାନେ ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷ ଧରି ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ଉଲ୍ଲେଖ ମିଳେ। ଏଠାରେ ଋଷି ଶୌନକ ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷର ଏକ ବିଶାଳ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ଅନେକ ଋଷିମୁନି ଯୋଗଦେଇଥିଲେ । ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରମୁଖ ଥିଲେ ଉଗ୍ରଶ୍ରବା-ସୌତି, ଯିଏ ଋଷି ରୋମହର୍ଷଣଙ୍କ ପୁଅ । ସୌତିଙ୍କୁ ପୁରାଣ ଗ୍ରନ୍ଥଗୁଡ଼ିକରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଭକ୍ତିପରାୟଣ ଭାବେ ଚିତ୍ରଣ କରାଯାଇଛି । ତାଙ୍କ ପିତା ରୋମହର୍ଷଣ, ମହାଋଷି ବ୍ୟାସଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ, ନୈମିଷ ଜଙ୍ଗଲରେ ବାସ କରୁଥିବା ଋଷିମାନଙ୍କ ଅନୁରୋଧରେ “ଆସ୍ତୀକ” କଥା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ । ଏହା ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀ ନୈମିଷ ଜଙ୍ଗଲରେ ବସୁଥିବା ମହାଋଷିମାନଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ନିଜ ଗତିପଥକୁ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ଘୁଞ୍ଚାଇଥିଲେ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତ
ହୟଗ୍ରୀବ

ହିନ୍ଦୁ ପୁରାଣ ଅନୁସାରେ **ହୟଗ୍ରୀବ** କିମ୍ବା **ହୟଶିର୍ଷ** ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଏକ ଅବତାର । (ହୟ = ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ଗ୍ରୀବ = ମୁଣ୍ଡ) ନାମରୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଯେ, ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଘୋଡ଼ାର ଓ ଶରୀର ମଣିଷର ଥିଲା । ସେ ବୁଦ୍ଧି ଓ ଜ୍ଞାନର ଦେବତା ଭାବେ ପରିଚିତ । ସେ ହୟଗ୍ରୀବ ନାମକ ଜଣେ ଦାନବଙ୍କୁ ବଧ କରିଥିଲେ, ଯାହାର ମୁଣ୍ଡ ମଧ୍ୟ ଘୋଡ଼ାର ଓ ଶରୀର ମଣିଷର ଥିଲା । ବର୍ତ୍ତମାନ ଭାରତର ଆସାମ ରାଜ୍ୟର ଗୁବାହାଟି ନିକଟରେ ତାଙ୍କ ନାମରେ ସମର୍ପିତ ଗୋଟିଏ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମନ୍ଦିର ଅଛି, ଯାହାକୁ ହୟଗ୍ରୀବ ମାଧବ ମନ୍ଦିର ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତରେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଅନେକ ମନ୍ଦିର ଅଛି ।

## ଦାନବ ହୟଗ୍ରୀବ 
ଦାନବ ହୟଗ୍ରୀବ ଋଷି କଶ୍ୟପ ଓ ଦନୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଥିଲେ । ସେ ଦାନବମାନଙ୍କ ପ୍ରଥମ ରାଜା ହୋଇଥିଲେ । ହିନ୍ଦୁ ଗ୍ରନ୍ଥଗୁଡ଼ିକରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଅଛି ଯେ, ଯେତେବେଳେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ବେଦଗୁଡ଼ିକର ରଚନା କରି ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଦେଲେ, ତେବେ ଭଗବାନ ଶିବ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ ଯେ ସେ ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିକୁ ନାଶ କରିଦେବେ, କେବଳ ମନୁ ଓ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀକୁ ଛାଡ଼ି, କାରଣ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ମାନବ ଅଧର୍ମୀ ଯୋଗୁଁ ବେଦ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ଅନୁପଯୁକ୍ତ ହୋଇପଡ଼ିଥିଲେ ।

ଯେତେବେଳେ ହୟଗ୍ରୀବ ଏହା ଜାଣିଲେ ଯେ ମାନବମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା କ୍ରମେ ବେଦ ଲାଭ କରିବେ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ ଯେ ସେ ମାନବମାନଙ୍କୁ ବେଦ ପ୍ରାପ୍ତି ରୋକିବେ । ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଅନୁପସ୍ଥିତି ସମୟରେ ହୟଗ୍ରୀବ ସତ୍ୟଲୋକକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ ଓ ଘୋଡ଼ାର ରୂପ ଧାରଣ କରିଲେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେ ବେଦଗୁଡ଼ିକ (ଯେମାନେ ସେତେବେଳେ ଚାରି ଶିଶୁର ରୂପରେ ଥିଲେ) ଙ୍କ ଧ୍ୟାନ ଆକର୍ଷଣ କରିପାରିଲେ । ସେ ବେଦମାନଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, ବ୍ରହ୍ମା ସେମାନଙ୍କୁ ନିଜ ଲୋକରେ କାହିଁକି ରଖିଛନ୍ତି, ମାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପହଞ୍ଚାଇବା ପାଇଁ କାହିଁକି ନୁହେଁ? ବେଦମାନେ ତାଙ୍କ କଥା କହିଲେ, ତା’ପରେ ହୟଗ୍ରୀବ ହସିଲେ ଓ ସେମାନଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ମନସ୍କାମନା ବିଷୟରେ ଭ୍ରମିତ କଲେ, କହିଲେ ଯେ ବ୍ରହ୍ମା ବେଦଗୁଡ଼ିକୁ ନିଜ ପାଇଁ ରଖିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି । ଏହାପରେ ଦାନବ ହୟଗ୍ରୀବ ବେଦମାନଙ୍କୁ ବନ୍ଦୀ କରିଦେଲେ । ତା’ପରେ, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ମତ୍ସ୍ୟ ଅବତାର ଧାରଣ କରିଲେ ଓ ମନୁଙ୍କୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ ଯେ, କିପରି ସେ ଆସନ୍ତା ମହାପ୍ରଳୟରୁ ନିଜକୁ ରକ୍ଷା କରିବେ । ପରେ, ବିଷ୍ଣୁ ମତ୍ସ୍ୟ ରୂପରେ ହୟଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ବଧ କଲେ ଓ ବେଦଗୁଡ଼ିକୁ ମୁକ୍ତ କରିଦେଲେ, ଯାହା ମହାପ୍ରଳୟ ପରେ ସେ ମନୁଙ୍କୁ ପୁନଃ ଦାନ କରିପାରିଲେ ।

## ପୁରାଣକଥା (ପୌରାଣିକ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ) 
ପୁରାଣକଥା ଅନୁସାରେ, ସୃଷ୍ଟିକାଳ ସମୟରେ ମଧୁ ଓ କୈଟଭ ନାମକ ଦୁଇଜଣ ଦାନବ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁଠାରୁ ବେଦଗୁଡ଼ିକ ଚୋରି କରିନେଲେ । ତା’ପରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ହୟଗ୍ରୀବ ରୂପ ଧାରଣ କରି ବେଦଗୁଡ଼ିକୁ ପୁନଃ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ । ଆଉ ଗୋଟିଏ ପୁରାଣକଥା ଅନୁସାରେ, ସୃଷ୍ଟି ସମୟରେ ବିଷ୍ଣୁ ସ୍ୱୟଂ ହୟଗ୍ରୀବ ରୂପ ଧାରଣ କରି ବେଦଗୁଡ଼ିକୁ ସଂଗ୍ରହ ଓ ସଂରଚନା କରିଥିଲେ ।

ଭାଗବତ ପୁରାଣର ଦଶମ ସ୍କନ୍ଧର ଚାଳିଶ ଅଧ୍ୟାୟରେ ହୟଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦଶ ଅବତାର ମଧ୍ୟରେ ଗଣନା କରାଯାଇଛି । ସେଠାରେ, ଅକୃରଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ହୟଗ୍ରୀବଙ୍କ ନାମର ଉଲ୍ଲେଖ ମିଳେ, ଯେତେବେଳେ ସେ ଯମୁନା ନଦୀରେ ସ୍ନାନ କରୁଥିବାବେଳେ ଏକ ଦିବ୍ୟ ଦର୍ଶନ ପାଇଥିଲେ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ରୂପ
ଭକ୍ତି ଯୋଗ (ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା)

thumb|A 19th-century illustrated Sanskrit manuscript from the Bhagavad Gita, composed c. 400 BCE – 200 BCE.
**ଭକ୍ତି ଯୋଗ** (ସଂସ୍କୃତ: भक्तियोग) ଭଗବଦ୍‌ଗୀତାର ଅଠରଟି ଅଧ୍ୟାୟ ମଧ୍ୟରୁ ଦ୍ଵାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଟେ। ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ମୋଟ ୨୦ଟି ଶ୍ଲୋକ ଅଛି । ଏହା ମହାଭାରତର ଷଷ୍ଠ ସଂସ୍କରଣ ଭୀଷ୍ମ ପର୍ବର ୩୭ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଟେ ।

ଗୀତାର ୧୮ଟି ଅଧ୍ୟାୟ ହେଉଛି ୧୮ଟି ଯୋଗ । ପ୍ରଥମ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ନିଷ୍କାମ କର୍ମଯୋଗ, ଦ୍ୱିତୀୟ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ଭକ୍ତିଯୋଗ ଏବଂ ଶେଷ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ଜ୍ଞାନଯୋଗ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ।

ମୂଳ *ଭଗବଦ୍‌ ଗୀତା*ରେ କୌଣସି ଅଧ୍ୟାୟ ଶିରୋନାମାଯୁକ୍ତ ବିଭାଗ ନ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ ପରେ କିଛି ସଂସ୍କୃତ ସଂସ୍କରଣରେ ଯେଉଁଠି ଗୀତାକୁ ମହାଭାରତରୁ ଅଲଗା କରି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଗ୍ରନ୍ଥ ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଗଲା, ସେଠାରେ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟଗୁଡିକୁ ଶିରୋନାମ ଦିଆଯାଇଛି । ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ, ସ୍ୱାମୀ ଚିଦ୍‌ଭବାନନ୍ଦ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଧ୍ୟାୟକୁ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର *ଯୋଗ* ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି, କାରଣ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଧ୍ୟାୟ ଯୋଗର ଭଳି ମନ ଓ ଶରୀରକୁ ଶିକ୍ଷିତ କରେ । ସେ ଦ୍ଵାଦଶ ଅଧ୍ୟାୟକୁ **“**ଭକ୍ତି *ଯୋଗ***”** ବୋଲି ନାମ ଦେଇଛନ୍ତି ।

## ବିଷୟ 
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଆରମ୍ଭରେ ଅର୍ଜୁନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ ଯେ, ଯୋଗୀମାନଙ୍କ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ରହିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କାହାକୁ ପ୍ରଭୁ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ମନେ କରନ୍ତି? ବାସ୍ତବରେ କିଏ ଭଗବାନଙ୍କ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ, ଯେଉଁମାନେ ନିରାକାର ବ୍ରହ୍ମକୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି କିମ୍ବା ଯେଉଁମାନେ ଭଗବାନଙ୍କ ସାକାର ରୂପକୁ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି? ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ ଯେ, ଦୁଇଟିଯାକ ପଥ ଦ୍ୱାରା ଭକ୍ତମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କ ସାକାର ରୂପରେ ଭକ୍ତି କରନ୍ତି ସେମାନେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଯୋଗୀ । ୨୦ ଶ୍ଲୋକର ଏହି ଛୋଟ ଅଧ୍ୟାୟରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସମସ୍ତ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ପଥ ମଧ୍ୟରୁ ଭକ୍ତିର ପଥ ହେଉଛି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ବୋଲି ଉଲ୍ଲେଖ କରନ୍ତି ।

ସେ ତା’ପରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ବୁଝାଇଲେ ଯେ, ଭଗବାନଙ୍କ ନିରାକାର ରୂପରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ । ତେଣୁ ଏହି ପଥ ଦେହଧାରୀ ଜୀବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁଃସାଧ୍ୟ ଓ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ । ଅନ୍ୟପଟେ, ଯେ ଭକ୍ତମାନେ ଭଗବାନଙ୍କ ସାକାର ରୂପକୁ ଉପାସନା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଜ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମନ ଓ ବୁଦ୍ଧିକୁ ଭଗବାନଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ କରି ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି । ଏପରି ଭକ୍ତମାନେ ଶୀଘ୍ର ଜନ୍ମ ଓ ମୃତ୍ୟୁର ଚକ୍ରରୁ ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି । ସେହିପାଇଁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ କହିଲେ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଦେହକୁ ଛାଡ଼ିଦିଅ ଏବଂ ତୁମ ବୁଦ୍ଧିକୁ ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରେମମୟ ଭକ୍ତିରେ ସମର୍ପିତ କର ।

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଲେ ଯେ, ଏପରି ଭଗବାନ ପ୍ରତି ପ୍ରେମ ସାଧାରଣ ଭାବରେ ମନୁଷ୍ୟର ମନରେ ଜନ୍ମ ନେଉନାହିଁ । ଭକ୍ତି କୌଣସି ଅଚାନକ ମିଳିଥିବା ଦିବ୍ୟ ଦାନ ନୁହେଁ , ବରଂ ଏହା ପାଇଁ ନିରନ୍ତର ପ୍ରୟାସ ଓ ଅଭ୍ୟାସ ଆବଶ୍ୟକ । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ କହିଲେ, ଯଦି ତୁମେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ମନକୁ ଭଗବାନ ଉପରେ ଏକାଗ୍ର କରିପାରୁନାହଁ, ତେବେ ତୁମ ସମସ୍ତ କାମ ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିଭାବରେ କର । ନିରନ୍ତର ଅଭ୍ୟାସ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣତା ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବ । ଯଦି ଏହା ମଧ୍ୟ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ତେବେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରସନ୍ନତା ପାଇଁ କାମ କର । ଯଦି ଏହା ମଧ୍ୟ ଅସମ୍ଭବ ଲାଗେ, ତେବେ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳକୁ ତ୍ୟାଗ କରି, ଆତ୍ମାରେ ନିର୍ଲିପ୍ତ ରହ ।

ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ପୁଣି କହିଲେ, ଜ୍ଞାନର ଅଭ୍ୟାସ ଯାନ୍ତ୍ରିକ କାର୍ଯ୍ୟଠାରୁ ଉଚ୍ଚ; ଧ୍ୟାନ ଜ୍ଞାନଠାରୁ ଉଚ୍ଚ; କିନ୍ତୁ ଧ୍ୟାନଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ତମ ହେଉଛି କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳକୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା, କାରଣ ଏହା ତୁରନ୍ତ ଶାନ୍ତି ଦେଇଥାଏ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା
ରାଜକିଶୋର ପାଣିଗ୍ରାହୀ

**ରାଜକିଶୋର ପାଣିଗ୍ରାହୀ** (ଜନ୍ମ: ୧୨ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୪୮) ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ପରିବେଶବିତ୍, ଶିକ୍ଷକ ଓ ସାହିତ୍ୟିକ । ଓଡ଼ିଶାର ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ବେଗୁନିଆ ବ୍ଲକ୍ ଅନ୍ତର୍ଗତ କାଣ୍ଟାବାଡ଼ ଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ  ସେ ନିଜ ପରିବେଶ ସଂପର୍କିତ କୃତିତ୍ୱ ନିମନ୍ତେ ପ୍ରକୃତି ବନ୍ଧୁ ପୁରସ୍କାର ଓ ଶିକ୍ଷାଦାନ ନିମନ୍ତେ ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ଠାରୁ ସମ୍ମାନୀତ ।

## ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଜୀବନୀ
ରାଜକିଶୋର ବାଲ୍ୟକାଳରୁ ପିତାଙ୍କୁ ହରାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ନିଜର ଦୃଢ଼ ଆତ୍ମବିଶ୍ବାସ ଯୋଗୁଁ ସଫଳତାର ପାହାଚ ଗୋଟିଏ ପରେ ଗୋଟିଏ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲେ । ଶିକ୍ଷକତାକୁ ବୃତ୍ତି ରୂପେ ଗ୍ରହଣ କରି ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ କ୍ରମେ ନିଜ ଗ୍ରାମ, ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ଖାଲି ପଡ଼ିଥିବା ସ୍ଥାନମାନଙ୍କରେ ବୃକ୍ଷରୋପଣ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ । ତା' ସହିତ ସଂଗୀତ ରଚନା, ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷା ଓ ସଚେତନତା ସଂପର୍କିତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲେଖାମାନ ନିୟମିତ ଭାବେ ଲେଖି ଚାଲିଲେ । ଲେଖାଲେଖି, ପୁସ୍ତକ ବଣ୍ଟନ ଓ ବୃ୍କ୍ଷରୋପଣ ତାଙ୍କର ନିଶା । ସେ କୁହନ୍ତି 'ଅନେକେ ମୋତେ ପୁସ୍ତକ ମଣିଷ ବୋଲି ଡାକନ୍ତି' । ବୃକ୍ଷରୋପଣ ଓ ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷା ନିମନ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ୨୦୦୮ରେ *ପ୍ରକୃତି ବନ୍ଧୁ* ପୁରସ୍କାର ଓ ଶିକ୍ଷକତା ନିମନ୍ତେ ୨୦୦୫ରେ ରାଜ୍ୟପାଳ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନୀତ କରାଯାଇଛି । ୨୦୦୬ରେ ଅବସର ନେଇଥିଲେ । 'ପଢ଼ିଲେ ଜାଣିବ, ଜାଣିଲେ ଜିଣିବ' ଏହି ବାଣୀକୁ ଆଧାର କରି ସେ ଆଜୀବନ ବାଟ ଚାଲିଛନ୍ତି । ପରିବେଶ ସଚେତନତା ସଂପର୍କିତ ସିଡ଼ି 'ବୃକ୍ଷମ୍ ଶରଣମ୍ ଗଚ୍ଛାମୀ' ମଧ୍ୟ ବହୁଳ ପ୍ରସାରିତ । ସେ ଅନେକ ନାଟକରେ ଅଭିନୟ ଓ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେବା ସହିତ ୩୦ରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ବ ସ୍ମରଣିକାର ସଂପାଦନା କରିଥିଲେ ।
## ରଚନାବଳୀ 
* *ଆସ ଆମେ ପଢ଼ିବା*
* *ସହଯୋଗ* (୨ୟ, ୩ୟ ଶ୍ରେଣୀ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ସାମାଜିକ ପାଠ ସହାୟକ ପୁସ୍ତିକା)
* *ଶପଥ ନେବା* (ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ସଚେତନତା ଉପରେ କ୍ଷୁଦ୍ର ନାଟକ)
* *ଆସ ଆମେ ଜାଣିବା ଏଡ଼ସକୁ ତଡ଼ିବା*
* *ଝୁଲାମୁଣି* (ନୀତିଶିକ୍ଷା)
* *ଝିଅ ନୁହେଁ ପୁଅ* (କନ୍ୟାଭୃଣ ସୁରକ୍ଷା ନିମନ୍ତେ)
* *ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗୀତ*
* *ମିଠା କଥା* (ନୀତିଶିକ୍ଷା)
* *ପରିବେଶ ଚିନ୍ତା*
* ''ଆମେ କ'ଣ ବାଞ୍ଝ ହେବା ?* (ନିଶା ନିବାରଣ ନିମନ୍ତେ)
* *ଟିକି ଟିକି ଫୁଲ* (କବିତା)
* *ଭକ୍ତିପୁଷ୍ପ*
* *ମୁଁ ଗଛ କହୁଛି* (ବୃକ୍ଷର ଉପକାରୀତା)
* *ବଉଳା ଲେଖିଛି ପତର* ( ଗୋଧନ ସୁରକ୍ଷା)
* *ଓଲଟପାଲଟ*
* *ପାହାଡ଼ ଆଖିରେ ଲୁହ* (ପାହାଡ଼ ସୁରକ୍ଷା)
* *ବୃଷଭ ଉବାଚ*
* *ଜୀବନ୍ତ ଦେବତା* (ପିତାମାତାଙ୍କ ସମ୍ବନ୍ଧେ)
* *ସିଏ ପରା ମୋ ଶ୍ରୀମତୀ*
* *ଜାଣିବା* (ପାଳନ କରାଯାଉଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଦିବସ)
* *ସେ ପରା ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ*
* *ଅନନ୍ୟ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ*
* *ପାରିକର ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ*
* *ଧନ୍ୟଧନ୍ୟ ସୁଦର୍ଶନ
* *ପ୍ରେମର ଠିକଣା
* *ପ୍ରେମ*
* *ପ୍ରୀତି ଦୀପାଳି*
* *ବେଙ୍ଗ କହେ ବେଙ୍ଗୁଲିଲୋ*
* *ପଢ଼ନ୍ତୁ*
* *ଜୟ ଜଗନ୍ନାଥ*
* *ଶିଶୁ ହସିଲେ*
* *ପ୍ରୀତି ପସରା*
* *ବାଃ ବାଃରେ ମଣିଷ'' ୨୦୨୫

## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର 
* ପ୍ରକୃତି ବନ୍ଧୁ: ଜିଲ୍ଲା ପରିବେଶ ସମିତି, ଖୋର୍ଦ୍ଧା, ୨୦୦୮ 
* ରାଜ୍ୟପାଳଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶକ୍ଷକ ସମ୍ମାନ, ୨୦୦୫ 
* ସରଗଶଶୀ ରାଜ୍ୟସ୍ତରୀୟ ସମ୍ମାନ
* ବୋଲଗଡ଼ ମହୋତ୍ସବ ସମ୍ମାନ
* କୋଣାର୍କ ସାହିତ୍ୟ ସଂସଦ ସମ୍ମାନ

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୮ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଲେଖକ
ଭିକାରୀ ଧଳ

**ଭିକାରୀ ଧଳ** (ଜନ୍ମ: ୪ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୫୪) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ  ଆଧୁନିକ କବି, ଗୀତିକାର, ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟିକ ପତ୍ରିକା ସମ୍ପାଦକ ଓ ପୁସ୍ତକ ପ୍ରକାଶକ । ନିଜ ସାମଗ୍ରୀକ କୃତିତ୍ୱ ପାଇଁ ସେ ୨୦୧୬ରେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡ଼େମୀ ଦ୍ୱାରା ବରିଷ୍ଠ ସାହିତ୍ୟିକ ସମ୍ମାନ ପାଇଥିଲେ ।
## ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଜୀବନୀ 
ଭିକାରୀ ଚରଣ ଧଳ ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ନିଜିଗଡ଼କୁରୁଖି ଗ୍ରାମରେ ୧୯୫୫ ମସିହାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତି ପରେ ସେ ରାଜ୍ୟ ସଚିବାଳୟରେ ସରକାରୀ କର୍ମଚାରୀ ଭାବେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । ଖୁବ୍ କମ୍ ବୟସରୁ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତି ମନଯୋଗୀ ଭିକାରୀ ଅନେକ ଆଧୁନିକ କବିତାର ସ୍ରଷ୍ଟା । ପୁଣି ଆଉ ପାଦେ ଆଗେଇଯାଇ ସେ ଗଠନ କରିଛନ୍ତି ପ୍ରକାଶନ ସଂସ୍ଥା 'କାବ୍ଯଲୋକ', 'ଲିପିକା' ଓ ସୃଜନ ସ୍ବପ୍ନ' ଓ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଦୁଇଟି ସାହିତ୍ୟ ପତ୍ରିକା କାବ୍ୟଲୋକ: ସମୟର ଶଙ୍ଖନାଦ ଓ ସୃଜନସ୍ବପ୍ନ । ବହୁ ସାହିତ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଗଠନ କରିବା ସହିତ ସେ ଅନେକ ଲୁକ୍କାୟିତ ସାହିତ୍ୟିକ ପ୍ରତିଭାଙ୍କୁ ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆଣିପାରିଛନ୍ତି ।

## ରଚନାବଳୀ 
### କବିତା
* *ଜୀବନ କବିତା କେତେ ଫର୍ଦ୍ଦ*
* *ଭିକାରୀ ଧଳଙ୍କ ଅନେକ କବିତା ଏକତ୍ର*
* *ସମୟର ସ୍ବର*
* *ସମୟ ଭଲ ନାହିଁ*
* *ଏକା ଏକା ସବୁଦିନ*
* *ପକ୍ଷୀର ସକାଳ ଗୀତ*

### ସମ୍ମାନ 
* ସମ୍ଭାବନା କାବ୍ୟରତ୍ନ ପ୍ରତିଭା ସମ୍ମାନ ୨୦୨୫
* ଓଡ୍ର ସାହିତ୍ୟ ସଂସଦ ପକ୍ଷରୁ ପତ୍ରିକା ସଂପାଦକ ସମ୍ମାନ ୨୦୨୪
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡ଼େମୀ ବରିଷ୍ଠ ସାହିତ୍ୟିକ ସମ୍ମାନ ୨୦୧୬
* ସମ୍ବାଦ ସାହିତ୍ୟ ଘର ସମ୍ମାନ ୨୦୧୬
## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୫ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ସମ୍ବର୍ଦ୍ଧିତ ସାହିତ୍ୟିକ/ସାହିତ୍ୟିକା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ
ଜ୍ୟୋତିକା ଜ୍ୟୋତି

**ଜ୍ୟୋତିକା ଜ୍ୟୋତି** ଜଣେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ । Her first film, *Ayna*, directed by Kabori Sarwar, and *Rabeya* by Tanvir Mokammel. Later she acted in Tanvir Mokammel's film *Jibondhuli* and Azad Kalam's *Bedeni*. Jyoti also acted in a number of short film . her first short film named *Break Up* was in 2010. she acted in seven short film till 2019. In 2015, she appeared in Morshedul Islam's *Anil Bagchir Ekdin* as Atoshi, Anil's sister. Jyoti starred in *Grash*, production of which began in 2013. It was released in 2017.

## Early life
Jyotika Jyoti was born in Mymensingh in Bangladesh. She completed a post graduation degree in English literature from Anandamohon University college.

## Criticism
Jyotika Jyoti took a stand for the government during the repression of the Awami League government on the students in the quota reform movement that took place in 2024. During the movement, a group of pro-Awami artists, including Jyotika Jyoti, were active against the movement in a WhatsApp group called 'Alo Ashbei' led by actor Ferdous. After the non-cooperation movement, on September 3, 2024, some screenshots related to that WhatsApp group were spread on social media.

In April 2025, a murder case was filed against Jyoti and 16 other actors over the death of a protester in Vatara during the Anti-Discrimination Student Movement against the Awami League government led by Prime Minister Sheikh Hasina.

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ୍ 
* 
* BMDbରେ ଜ୍ୟୋତିକା ଜ୍ୟୋତି

ଶ୍ରେଣୀ:ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ବିଭୂତି ଯୋଗ (ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା)

**ବିଭୁତି ଯୋଗ** (ସଂସ୍କୃତ: विभूति योग) ଭଗବଦ୍‌ଗୀତାର ଅଠରଟି ଅଧ୍ୟାୟ ମଧ୍ୟରୁ ଦଶମ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଟେ। ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ମୋଟ ୪୨ଟି ଶ୍ଲୋକ ଅଛି । ଏହା ମହାଭାରତର ଷଷ୍ଠ ସଂସ୍କରଣ ଭୀଷ୍ମ ପର୍ବର ୩୬ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଟେ ।

ଗୀତାର ୧୮ଟି ଅଧ୍ୟାୟ ହେଉଛି ୧୮ଟି ଯୋଗ । ପ୍ରଥମ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ନିଷ୍କାମ କର୍ମଯୋଗ, ଦ୍ୱିତୀୟ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ଭକ୍ତିଯୋଗ ଏବଂ ଶେଷ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ଜ୍ଞାନଯୋଗ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ।

ମୂଳ *ଭଗବଦ୍‌ ଗୀତା*ରେ କୌଣସି ଅଧ୍ୟାୟ ଶିରୋନାମାଯୁକ୍ତ ବିଭାଗ ନ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ ପରେ କିଛି ସଂସ୍କୃତ ସଂସ୍କରଣରେ ଯେଉଁଠି ଗୀତାକୁ ମହାଭାରତରୁ ଅଲଗା କରି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଗ୍ରନ୍ଥ ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଗଲା, ସେଠାରେ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟଗୁଡିକୁ ଶିରୋନାମ ଦିଆଯାଇଛି । ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ, ସ୍ୱାମୀ ଚିଦ୍‌ଭବାନନ୍ଦ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଧ୍ୟାୟକୁ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର *ଯୋଗ* ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି, କାରଣ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଧ୍ୟାୟ ଯୋଗର ଭଳି ମନ ଓ ଶରୀରକୁ ଶିକ୍ଷିତ କରେ । ସେ ଦଶମ ଅଧ୍ୟାୟକୁ **“***ବିଭୁତି ଯୋଗ***”** ବୋଲି ନାମ ଦେଇଛନ୍ତି ।

## ବିଷୟ 
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନିଜ ଅସୀମ ମହିମା ଓ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ବର୍ଣ୍ଣନା କରି ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଭକ୍ତିକୁ ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି । ଏହି ଶ୍ଲୋକଗୁଡିକ ପଢ଼ିବାରେ ଆନନ୍ଦ ଦାୟକ ଓ ଶୁଣିବାରେ ମୋହନୀୟ । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ନିଜ ମହିମା ଉପରେ ଚିନ୍ତନ କରି ଭଗବାନଙ୍କ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କରିବାକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତି ।

ପ୍ରଭୁ କୃଷ୍ଣ କହିଲେ ଯେ, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି ତାଙ୍କଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି । ତାଙ୍କ ମନଠାରୁ ସପ୍ତ ମହା ଋଷି, ଚାରିଜଣ ମହାସନ୍ଥ ଓ ଚଉଦ ମନୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ । ଏହି ମାନଙ୍କଠାରୁ ମାନବ ସମାଜର ସମସ୍ତ ପ୍ରଜା ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ । ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ଅଦ୍ଭୁତ ଗୁଣ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କଠାରୁ ଆସିଥାଏ । ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଭକ୍ତ ଏହାକୁ ଜାଣିଥାନ୍ତି, ସେମାନେ ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ଭକ୍ତିରେ ରହିଥାନ୍ତି । ସେମାନେ ତାଙ୍କ ମହିମା ବିଷୟରେ ଚର୍ଚ୍ଚା କରି ଅପାର ସନ୍ତୋଷ ଲାଭ କରନ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ବିଷୟରେ ଜ୍ଞାନ ଦିଅନ୍ତି । ଭଗବାନ ଏମିତି ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ହୃଦୟରେ ବାସ କରନ୍ତି, ଯେମାନଙ୍କ ମନ ସଦା ତାଙ୍କ ସହିତ ଏକାକାର ହୋଇ ରହିଥାଏ । ତା’ପରେ ସେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ଦାନ କରନ୍ତି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଭଗବତ୍ ସାକ୍ଷାତ୍କାର ପାଇ ପାରନ୍ତି ।

ଏବେ ଅର୍ଜୁନ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି ଯେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦିବ୍ୟ ସ୍ୱରୂପ ଓ ତାଙ୍କୁ ଅଧିକ ଦିବ୍ୟ ମହିମା ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରନ୍ତି, ଯାହା ଦିବ୍ୟ ଅମୃତ ସଦୃଶ । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ତା’ପରେ ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି ଯେ, ସମସ୍ତ ଯାହା ଅଛି ସେ ସବୁ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିର ପ୍ରକାଶ । ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆରମ୍ଭ, ମଧ୍ୟ ଓ ଶେଷ । ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଓ ବସ୍ତୁର ଯେ ତେଜ, ତାହା ତାଙ୍କଠାରୁ ଆସିଥାଏ । ସେ ଅସୀମ ଜ୍ଞାନ, ଶକ୍ତି, ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଓ ମହିମାର ଅସୀମ ସାଗର । ଯାହା କିଛି ଆମ ମନକୁ ମୋହିତ କରେ ଓ ଆନନ୍ଦ ଦିଏ, ତାହା ସେହି ତାଙ୍କ ଐଶ୍ୱର୍ୟର ଏକ ଛୋଟ ଅଂଶ ମାତ୍ର ।

ଅଧ୍ୟାୟର ଶେଷ ଅଂଶରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସେମାନଙ୍କ ମହିମାର ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ପ୍ରକାଶ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ, ବସ୍ତୁ ଓ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଦେଖାଯାଏ, ତାହାର ବିବରଣୀ ହେଇଛନ୍ତି । ଶେଷରେ ସେ କହନ୍ତି ଯେ, ତାଙ୍କ ମହିମାର ବିଶାଳତା କେବେ ବାଣୀରେ ବର୍ଣ୍ଣନା ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ, କାରଣ ତାଙ୍କ ଅସୀମ ସତ୍ତାର କେବଳ ଅଳ୍ପ ଅଂଶରେ ଅନେକ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ରହିଛି । ଭଗବାନ ସମସ୍ତ ମହିମା ଓ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟର ମୂଳ ହୋଇ ଥିବାରୁ, ଆମେ ତାଙ୍କୁ ଆମର ଭକ୍ତିର ପ୍ରଧାନ ବିଷୟ କରିବା ଉଚିତ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତ
ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ରଥ

**ଦେବୀ ପ୍ରସାଦ ରଥ** (ମୃତ୍ୟୁ: ୫ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୫) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଯାତ୍ରା କଳାକାର ଥିଲେ । ସେ ୫୦ ବର୍ଷରୁ ଉର୍ଦ୍ଦ୍ୱ ସମୟ ଧରି ଯାତ୍ରା ଜଗତରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ତ୍ରିନାଥ ମେଳାରେ ମଧ୍ୟ କାମ କରିଥିଲେ । ସେ ଯାତ୍ରା ଜଗତର ବାପା ଭାବେ ଥିଲେ ଖ୍ୟାତ ଥିଲେ । ହିରୋଇନରୁ ହିରୋ, ଆଣ୍ଟି ହିରୋ ସବୁପ୍ରକାର ଚରିତ୍ରରେ ସେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଅଭିନୟ ବ୍ୟତୀତ, ସେ ବିଭିନ୍ନ ନାଟକର ମଧ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।

## ଅଭିନୟ ଜୀବନ 
ସେ ସତୁରି ଦଶକରେ ଯାତ୍ରା ଜଗତରେ କାମ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ବୀଣାପାଣି କଳାକୁଞ୍ଜ ତାରାପୁର ଅପେରାରୁ ସେ ଅଭିନୟ ଜୀବନର ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଏବଂ ପାର୍ବତୀ ଗଣନାଟ୍ୟରେ ଶେଷ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ସେ ପ୍ରଥମେ ଜଣେ ଶିଶୁ କଳାକାର ଭାବରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ୨୦୧୭ ମସିହାରେ, ସେ ଶେଷଥର ପାଇଁ *ଠିକଦେଲ ବନ୍ଧୁ ଠିକଣା ବେଳେ*ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
### କାମ କରିଥିବା ଗଣନାଟ୍ୟ 
* ବୀଣାପାଣି କଳାକୁଞ୍ଜ ତାରାପୁର ଅପେରା
* ଇଷ୍ଟର୍ଣ୍ଣ ବ୍ଲୁ
* ପାର୍ବତୀ ଗଣନାଟ୍ୟ

### ଅଭିନୀତ ଯାତ୍ରା ନାଟକ 
* *ଜେଲ ଟାଇଗର*
* *ଲାଲୁଲକା*
* *ଡିମିରି ଫୁଲ*
* *ବାଟ ଛାଡ଼ ଷଣ୍ଡ ଆସୁଛି*
* *ଅକୁହା କଥା*
* *କେମିତି ଏ ବନ୍ଧନ*
* *ଅଜବ କାହାଣୀ*
* *ତୁଳସୀ*
* *ବଳାତ୍କାର*
* *ମଶାଣୀ ଫୁଲ*
* *ଛତା ଚିହ୍ନରେ ଭୋଟ ଦିଅ*
* *ଠକିଦେଲ ବନ୍ଧୁ ଠିକଣା ବେଳେ* 

## ଅଭିନୀତ କଥାଚିତ୍ର 
* ତ୍ରିନାଥ ମେଳା କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଉତ୍ସବରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଡିଜେ ସାଉଣ୍ଡ ଯୋଗୁଁ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା ବୋଲି ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୫ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଯାତ୍ରା ଅଭିନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତା
କର୍ମସନ୍ନ୍ୟାସ ଯୋଗ (ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା)

**କର୍ମ ସନ୍ନ୍ୟାସ ଯୋଗ** (ସଂସ୍କୃତ: कर्मसन्न्यासयोग, ରୋମାନ ରୂପ: Karmasannyāsayōga), ଭଗବଦ୍‌ଗୀତାର ଅଠରଟି ଅଧ୍ୟାୟ ମଧ୍ୟରୁ ପଞ୍ଚମ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଟେ। ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ମୋଟ ୨୯ଟି ଶ୍ଲୋକ ଅଛି । ଏହା ମହାଭାରତର ଷଷ୍ଠ ସଂସ୍କରଣ ଭୀଷ୍ମ ପର୍ବର ୨୯ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଅଟେ ।

ଗୀତାର ୧୮ଟି ଅଧ୍ୟାୟ ହେଉଛି ୧୮ଟି ଯୋଗ । ପ୍ରଥମ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ନିଷ୍କାମ କର୍ମଯୋଗ, ଦ୍ୱିତୀୟ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ଭକ୍ତିଯୋଗ ଏବଂ ଶେଷ ୬ଅଧ୍ୟାୟରେ ଜ୍ଞାନଯୋଗ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ।

ମୂଳ *ଭଗବଦ୍‌ ଗୀତା*ରେ କୌଣସି ଅଧ୍ୟାୟ ଶିରୋନାମାଯୁକ୍ତ ବିଭାଗ ନ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ ପରେ କିଛି ସଂସ୍କୃତ ସଂସ୍କରଣରେ ଯେଉଁଠି ଗୀତାକୁ ମହାଭାରତରୁ ଅଲଗା କରି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଗ୍ରନ୍ଥ ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଗଲା, ସେଠାରେ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟଗୁଡିକୁ ଶିରୋନାମ ଦିଆଯାଇଛି । ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ, ସ୍ୱାମୀ ଚିଦ୍‌ଭବାନନ୍ଦ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଧ୍ୟାୟକୁ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର *ଯୋଗ* ଭାବେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି, କାରଣ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଧ୍ୟାୟ ଯୋଗର ଭଳି ମନ ଓ ଶରୀରକୁ ଶିକ୍ଷିତ କରେ । ସେ ପଞ୍ଚମ ଅଧ୍ୟାୟକୁ **“***କର୍ମ ସନ୍ୟାସ ଯୋଗ***”** ବୋଲି ନାମ ଦେଇଛନ୍ତି ।

## ବିଷୟ 
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କର୍ମସନ୍ନ୍ୟାସ ଯୋଗ (କର୍ମ ତ୍ୟାଗର ପଥ) ସହ କର୍ମଯୋଗ (ଭକ୍ତିଭାବରେ କର୍ମ କରିବାର ପଥ) ର ସମ୍ମିଳନ କରିଛନ୍ତି । ସେ କହିଛନ୍ତି,  ଏହି ଦୁଇ ପଥରୁ ଯେକୌଣସି ଗୋଟିଏକୁ ବାଛି ନିଆଯାଇପାରେ, କାରଣ ଦୁଇଟି ଯାକ ପଥ ଗୋଟିଏ ହିଁ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ନେଇଯାଏ । କିନ୍ତୁ ସେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛନ୍ତି ଯେ କର୍ମ ତ୍ୟାଗ ଏକ କଠିନ ପଥ ଅଟେ ଓ ଏହାକୁ ମାତ୍ର ସେମାନେ ନିଖୁଣଭାବରେ କରିପାରନ୍ତି ଯେଉଁମାନଙ୍କ ମନ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପବିତ୍ର । ମନର ପବିତ୍ରତା କେବଳ ଭକ୍ତିଭାବରେ କର୍ମ କରିଲେ ହିଁ ସମ୍ଭବ । ସେହିପରି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଛନ୍ତି ଯେ କର୍ମଯୋଗ ମାନବଜାତିର ଅଧିକାଂଶ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଅଧିକ ଉପଯୁକ୍ତ ପଥ ।

ଶୁଦ୍ଧ ବୁଦ୍ଧି ସମ୍ପନ୍ନ କର୍ମଯୋଗୀମାନେ ନିଜ ସାମାଜିକ ଓ ଲୌକିକ କର୍ମଗୁଡିକ ଫଳପ୍ରତି ଆସକ୍ତି ବିନା କରନ୍ତି । ସେମାନେ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ତାହାର ଫଳ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି । ଯେପରିକି ଜଳ ଉପରେ ଭାସୁଥିବା ପଦ୍ମପତ୍ର ଜଳରେ ଭିଜେ ନାହିଁ, ସେହିପରି କର୍ମଯୋଗୀମାନେ ମଧ୍ୟ ପାପରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇନାହାନ୍ତି । ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତି ଯେ ଆତ୍ମା ଏହି ଦେହରେ ବସିଛି, ଯାହା ନବଦ୍ୱାର ଥିବା ଏକ ଘର ସହ ସମାନ । ତେଣୁ ସେମାନେ ନିଜକୁ କାର୍ଯ୍ୟର କର୍ତ୍ତା ବା ଭୋକ୍ତା ଭାବେ ମନେ କରନ୍ତି ନାହିଁ । ସମଦୃଷ୍ଟି ଦୃଷ୍ଟିଭାବରେ ସେମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଗାଈ, ହାତୀ, କୁକୁର ଓ କୁକୁର ଭକ୍ଷକଙ୍କୁ ସମାନ ଭାବରେ ଦେଖନ୍ତି । ସେମାନେ ଯେତେବେଳେ ସତ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୁଅନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକ ଭଗବାନଙ୍କ ସହିତ ସମାନ ହୋଇଯାଏ । ଅଜ୍ଞାନୀ ଲୋକମାନେ ଏହା ବୁଝି ପାରନ୍ତି ନାହାନ୍ତି ଯେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟସୁଖ ଯାହାକୁ ସେମାନେ ଉପଭୋଗ କରିବା ପାଇଁ ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେଗୁଡିକ ହିଁ ତାଙ୍କ ଦୁଃଖର ମୂଳ କାରଣ । କିନ୍ତୁ କର୍ମଯୋଗୀମାନେ ଏପରି ଲୌକିକ ସୁଖରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି ନାହିଁ; ତାଙ୍କ ମନ ଭିତରେ ବସିଥିବା ଭଗବାନଙ୍କ ଆନନ୍ଦରେ ସେମାନେ ପରମ ଶାନ୍ତି ଓ ଆନନ୍ଦ ପାଆନ୍ତି ।

ପରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କର୍ମସନ୍ନ୍ୟାସ ଯୋଗ କିମ୍ବା କର୍ମତ୍ୟାଗର ପଥ ବିଷୟରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିଛନ୍ତି । ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ କର୍ମସନ୍ନ୍ୟାସୀମାନେ ଅନେକ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ନିଜ ମନ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଗୁଡ଼ିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି । ସେମାନେ ବାହ୍ୟ ସୁଖର ଚିନ୍ତାଗୁଡିକୁ ଦୂର କରି, ଭୟ, ଇଚ୍ଛା ଓ କ୍ରୋଧରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ନିଜ ତପସ୍ୟାରେ ଭଗବାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିକୁ ସମ୍ମିଳିତ କରି, ସେମାନେ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ଶାନ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତ
ଅଙ୍ଗାମୀ ଲୋକ

ଅଙ୍ଗାମୀ ଜନଜାତି ନାଗାଲ୍ୟାଣ୍ଡର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଜନଜାତି ଅଟନ୍ତି ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରାୟତଃ କୋହିମା ଜିଲ୍ଲା, ଚୁମୌକେଡିମା ଜିଲ୍ଲା, ନାଗାଲାଣ୍ଡର ଦିମାପୁର ଜିଲ୍ଲା ଏବଂ ତାହାର ସମୀପସ୍ଥ ଅଞ୍ଚଳରେ ବାସ କରନ୍ତି । ଏହି ଜାତି ନାଗା ଜନଜାତିର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଶାଖା ଭାବେ ପରିଚିତ ଏବଂ ସେମାନେ ନିଜର ସଂସ୍କୃତି, ପୋଷାକ, ପରମ୍ପରା ଓ ଭାଷା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଅଙ୍ଗାମୀମାନେ ଚାଖ୍ରୋ ଅଙ୍ଗାମୀ, ଉତ୍ତର ଅଙ୍ଗାମୀ, ଦକ୍ଷିଣ ଅଙ୍ଗାମୀ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମ ଅଙ୍ଗାମୀ ଭଳି ଚାରୋଟି ଅଞ୍ଚଳରେ ବିଭକ୍ତ । ବର୍ତ୍ତମାନ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଚଖେସାଙ୍ଗମାନେ ପୂର୍ବରୁ ପୂର୍ବ ଅଙ୍ଗାମୀ ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା ଥିଲେ।

## ବର୍ଗ
ଅଙ୍ଗାମୀମାନଙ୍କର ମୂଳ ବାସସ୍ଥାନ ବର୍ତ୍ତମାନର କୋହିମା ଜିଲ୍ଲା , ଯଦିଓ ଏହାର ସାଧାରଣତଃ ଚାରୋଟି ବିଭାଗ ଦେଖାଯାଏ।

* ଦକ୍ଷିଣ ଅଙ୍ଗାମୀ: ସେମାନେ ଜାଫି ପର୍ବତ ତଳେ କୋହିମାର ଦକ୍ଷିଣରେ ବାସ କରନ୍ତି । ମୁଖ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରଗୁଡିକ ହେଉଛି ଜାଫଫିକି, ବିଶ୍ୱୱେମା, ଖୁଜାମା, କିଡିମା, କିଗୱେମା, ଜାଖାମା, ଫେସାମା, ମିମା, ମିତେଲଫେ, ପଫୁଚାମା, କେଜୋମା, ଚାଜୁବା, ଚାଖାବା ଏବଂ କେଜ୍ ଟାଉନ୍ ।
* ପଶ୍ଚିମ ଅଙ୍ଗାମୀ: କୋହିମାର ପଶ୍ଚିମରେ ବାସ କରନ୍ତି। ମୁଖ୍ୟତଃ: ଜୋତସୋମା, ଖୋନୋମା, ମେଜୋମା, ସେଚୁମା, ସେକୁ-ଜୁବଜା, କିରୁଫେମା, ପେଡୁଚା, ମେଙ୍ଗୌଜୁମା, ଥେକ୍ରେଜୁ, ଜ୍ଯୁଲେକେ ଗ୍ରାମର ବାସିନ୍ଦା।
* ଉତ୍ତର ଅଙ୍ଗାମୀ: କୋହିମା, କେଡେମା, ମେରିମା, ଚିଚାମା, ନେହେମା, ଚିଫୋବୋଜୋ, ଟୁଫେମା, ଗାରିଫେମା, ଡିହୋମା, ରୁସୋମା ଇତ୍ୟାଦି କୋହିମାର ଉତ୍ତରରେ ଥିବା ଗ୍ରାମ ବାସିନ୍ଦା ।
* ଚାଖ୍ରୋ ଅଙ୍ଗାମୀ: ମୁଖ୍ୟତଃ ଦିମାପୁରର ଚାରିପାଖରେ ଥିବା ଗ୍ରାମ ଏବଂ ଛୋଟ ସହର ଯେପରିକି ମେଡଜିଫେମା, ଚୁମୁକେଡିମା, ସୋଭିମା, ରଜାଫେ, ପିଫେମା, ଇତ୍ୟାଦିର ବାସିନ୍ଦା।

ପୂର୍ବତନ ପୂର୍ବ ଅଙ୍ଗାମୀମାନେ ଏବେ ଅଲଗା ହୋଇ ଚାଖେସାଙ୍ଗ ନାମକ ଏକ ଜନଜାତି ଗଠନ କରିଛନ୍ତି।

## ଭୌଗୋଳିକ ବିସ୍ତାର
ଅଙ୍ଗାମୀମାନେ ପ୍ରାୟତଃ କୋହିମା, ଚିଏଜା, ଜାକାମା, କିସାମା, ଖୋନୋମା ଇତ୍ୟାଦି ଗ୍ରାମ ଓ ପାହାଡ଼ି ଅଞ୍ଚଳରେ ବସବାସ କରନ୍ତି । କିଛି ଅଙ୍ଗାମୀ ଗୋଷ୍ଠୀମାନେ ମଣୀପୁର ଓ ଆସାମ ସୀମା ଅଞ୍ଚଳରେ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି ।

## ଭାଷା
ସେମାନଙ୍କର ମାତୃଭାଷା ଅଙ୍ଗାମୀ ନାଗା ଭାଷା, ଯାହା ଟିବେଟୋ-ବର୍ମାନ ଭାଷା ପରିବାର ସହିତ ଜଡିତ । ଏହାର ଅନେକ ଉପଭାଷା ରହିଛି । ଆଜିକାଲି ଅଧିକାଂଶ ଅଙ୍ଗାମୀ ଲୋକ ଇଂରାଜୀ ଓ ନାଗାଲ୍ୟାଣ୍ଡର ସରକାରୀ ଭାଷା ନାଗାମିଜ୍ (Nagamese) ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି ।

## ଧର୍ମ
ପୁରାତନ କାଳରେ ଅଙ୍ଗାମୀମାନେ ପ୍ରକୃତିର ପୂଜାରୀ ଥିଲେ ଏବଂ ସେମାନେ ପର୍ବତ, ନଦୀ, ଗଛ ଓ ପିତୃପୁରୁଷଙ୍କୁ ପୂଜା କରୁଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ୧୯ତମ ଶତାବ୍ଦୀର ଶେଷରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିୟାନ ମିଶନେରୀମାନଙ୍କ ଆଗମନ ପରେ ଆଜି ଅଧିକାଂଶ ଅଙ୍ଗାମୀମାନେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିୟାନ ଭାବେ ଜଣାଶୁଣା ।

## ସାମାଜିକ ଗଠନ
ଅଙ୍ଗାମୀ ଜାତି ସାମାଜିକ ଭାବେ ଏକ କ୍ଲାନ ଏବଂ ଗୋଷ୍ଠୀ ଭିତ୍ତିକ ସଂରଚନା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗାଁରେ ଏକ ପାରମ୍ପରିକ ପ୍ରଶାସନିକ ପଦ୍ଧତି ରହିଥାଏ ଯେଉଁଠି ଜେଷ୍ଠମାନେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥାନ୍ତି । ଅଙ୍ଗାମୀ ସମାଜରେ ସାମାଜିକ ଶ୍ରେଣୀ ବିଭାଜନ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ। ପାରମ୍ପରିକ ଭାବରେ, ସନ୍ତାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପତ୍ତି ସମାନ ଭାବରେ ବଣ୍ଟାଯାଏ। ପରିବାରର ବଡ଼ ପୁଅ ନିଜ ପିତାମାତାଙ୍କ ଘରର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଭାବରେ ରହିଥାନ୍ତି। ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରେ ସେ ନିଜ ପିତାମାତାଙ୍କର ଯତ୍ନ ମଧ୍ୟ ନିଅନ୍ତି।

## ପୋଷାକ ଓ ଅଲଙ୍କାର
ଅଙ୍ଗାମୀମାନଙ୍କର ପାରମ୍ପରିକ ପୋଷାକ ବିଶେଷ ଆକର୍ଷଣୀୟ । ପୁରୁଷମାନେ ଚାଦର ଓ ଲୁଙ୍ଗି ରୂପୀ କପଡ଼ା ପିନ୍ଧନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ ଲାଲ, କଳା ଓ ଧଳା ରଙ୍ଗର ଚିତ୍ର ଥାଏ । ନାରୀମାନେ ମେଖଳା ସଦୃଶ କପଡ଼ା ପିନ୍ଧି ସୁନା, ପିତ୍ତଳ ଓ ପଥର ମାଳାରେ ଅଳଙ୍କୃତ ହୋଇଥାନ୍ତି ।

## ଉତ୍ସବ
ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରମୁଖ ପର୍ବ ହେଉଛି ସେକ୍ରେନି, ଯାହା ପ୍ରତିବର୍ଷ ଫେବ୍ରୁଆରୀ ମାସରେ ହୋଇଥାଏ । ଏହା ଏକ ଶୁଦ୍ଧିକରଣ ଓ ନୂତନ ଆରମ୍ଭର ପର୍ବ, ଯେଉଁଠି ସାମୂହିକ ସଙ୍ଗୀତ, ନୃତ୍ୟ ଓ ଯୁଦ୍ଧକଳା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଯାଏ ।

## ଅର୍ଥନୀତି
ଅଙ୍ଗାମୀ ଲୋକମାନେ ପ୍ରାୟତଃ କୃଷି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି । ସେମାନେ ଧାନ ଚାଷରେ ପାରଙ୍ଗତ । ପଶୁପାଳନ, ହସ୍ତଶିଳ୍ପ ଓ ଘରକାମ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ଜୀବିକାର ଅଂଶ ।

## ସଂସ୍କୃତି ଓ ସାହିତ୍ୟ
ଅଙ୍ଗାମୀମାନଙ୍କର ଲୋକସଂସ୍କୃତିରେ ଗୀତ, କାହାଣୀ ଓ ପୌରାଣିକ ଗାଥାର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକା ରହିଛି । ସେମାନଙ୍କ ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରକୃତି, ଯୁଦ୍ଧ, ପ୍ରେମ ଓ ସାହସକୁ ଅଭିବ୍ୟକ୍ତ କରେ ।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ନାଗା ଲୋକ
ରିଚି ସୋଲେମାନ

**ରିଚି ସୋଲାୟମାନ** ଜଣେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଓ ମଡେଲ୍ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତ ଧଲିଉଡ଼ ଓ ଟେଲିଭିଜନରେ କାମ କରନ୍ତି ।

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
Richi Solaiman was born in Dhaka, Bangladesh. Her father, M. M. Solaiman, was a businessman. She took her early education from Saint Judes Tutorial School in Dhaka. After completing her school education she pursued a bachelor's degree in business administration from University of Asia Pacific.

## Career 
Solaiman started her career as an actress through the BTV serial *Bela O Bela* (1998) cast opposite Tony Diaz. Till 2015, she worked in numerous telefilms, dramas, serials, and television commercials. She made her big screen acting debut in the film *Nirab Prem* directed by Shahnewaz Kakoli.

## Personal life
Solaiman married an American expatriate, Rashekur Rahman Malik, on 14 December 2008.. They have a son, Rayan Malik and a daughter, Ilma Malik.

## Dramas
## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ମନିରା ମିଠୁ

**ରିଓଡି ଅହମ୍ମଦ ରୋଜୋବ** ଜଣେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ହୁମାୟୁନ ଅହମ୍ମଦଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ *ଓପେଣ୍ଟି ବାଇସ୍କୋପ୍* ଜରିଆରେ ସେ ଟେଲିଭିଜନ ଧାରାବାହିକରେ କାମ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।

## ଅଭିନୟ ଜୀବନ
### ଟେଲିଭିଜନ ଡ୍ରାମା
* *ଅପେଣ୍ଟି ବାଇସ୍କୋପ୍* (୨୦୦୧)
* *ନିଲ୍ ତୋୱାଲେ*
* *ଏମୋନ ଦେଶଟି କୋଥାଓ କୁଜେୟ ପାବେ ନାକୋ ତୁମି*
* *ସ୍ପାର୍ଟାକସ୍ ଏକୋତ୍ତର*
* *ହାଉସ୍ ଫୁଲ୍*
* *ବିକୋଲ୍ ପାଖିର୍ ଗାଁ*
* *ବୁଆ ବିଲାଶ*
* *କମିଂ ସୁନ୍*
* *ପୁତୁଲ୍ ଖେଲା*
* *ଚାନ୍ଦ୍ ଫୁଲ୍ ଅମାବାସ୍ୟା*
* *ଟ୍ରାଫିକ୍ ସିଗ୍ନାଲ୍* (୨୦୧୬)
* *ଚଇତ ପାଗୋଲ*
* *ବାତ୍‌ପାର୍*
* *ଟର୍ମିନାଲ୍*
* *ମୋଇନା ତଦୋନ୍ତୋ*
* *ଝୋର୍‌ନାର୍ ଗାଁ*
* *ଚାର୍ ଦୁକାନେ ଚାର୍*
* *ଛେଲେଟି ଅବୋଲ ତାବୋଲ ମେୟେଟି ପାଗୋଲ୍ ପାଗୋଲ୍*
* *ବ୍ୟଚ୍‌ଲର୍ ପଏଣ୍ଟ୍*
* *ଫ୍ୟାମିଲି ସର୍କସ୍*
* *ଚାନ୍ ବିରିୟାନି*
* *ବିବାହୋ ହୋବେ*
* *ହାଉସ୍ ନଂ. ୯୬* (୨୦୨୧)
* *ଫ୍ୟାମିଲି କ୍ରାଇସେସ୍ ରିଲୋଡେଡ୍*
* *ଶାନ୍ତି ମୋଲୋମ୍ ୧୦ ଟାକା* (୨୦୨୨)

### କଥାଚିତ୍ର
* *ଚନ୍ଦ୍ରକଥା* (୨୦୦୩)
* *ଆମାର ଅଛେ ଜଲ୍* (୨୦୦୮)
* *ଗୋହିନେ ଶବ୍ଦୋ* (୨୦୧୦)
* *ମେହେରଜାନ୍* (୨୦୧୧)
* *ପୋରାମୋନ୍* (୨୦୧୩)
* *ଜୋନାକିର୍ ଆଲୋ* (୨୦୧୪)
* *ଭାଇଜାନ୍ ଏକୋ ରେ (୨୦୧୮)*
* *ଦହନ୍* (୨୦୧୮)
* *ବିଶ୍ୱସୁନ୍ଦରୀ* (୨୦୨୦)
* ଜୋଲେ ଜ୍ୱୋଲେ ତାରା (୨୦୨୫)
* *ଦୋଦୋର ଗଳ୍ପ*

### ୱେବ୍ ସିରିଜ୍
## ପୁରସ୍କାର
* ମେରିଲ୍ ପ୍ରଥମ ଆଲୋ ଆୱାର୍ଡ଼: ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଟିଭି ଅଭିନେତ୍ରୀ (୨୦୦୯)

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ୍ 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଦ୍ୟା ଦିବସ

**ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନ ଦିବସ(IDMP)** ପ୍ରତିବର୍ଷ **୭ ନଭେମ୍ବରରେ** ପାଳନ କରାଯାଏ ଯାହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଚିକିତ୍ସା **ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନୀ ମାନଙ୍କ** ଭୂମିକାକୁ ଉଲ୍ଲେଖିତ କରିବା ଏବଂ ଚିକିତ୍ସାରେ ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନର ଗୁରୁତ୍ୱ ବିଷୟରେ ସଚେତନତା ବୃଦ୍ଧି କରିବା। ଏହି ତାରିଖଟି **ମାରି ସ୍କ୍ଲୋଡୋସ୍କା-କ୍ୟୁରି** (୧୮୬୭–୧୯୩୪)ଙ୍କ ଜନ୍ମଦିନ ଉପଲକ୍ଷେ ପାଳିତ ହୋଇଥାଏ, ଯିଏ ରେଡିଓସକ୍ରିୟତା ଉପରେ ତାଙ୍କ ଅଗ୍ରଗାମୀ ଗବେଷଣା ଦ୍ୱାରା ଆଧୁନିକ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନର ମୂଳଦୁଆ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ।

## ଇତିହାସ 
ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନ ଦିବସର ଧାରଣାଟି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନ ସଂଗଠନ (IOMP) ଦ୍ୱାରା ୨୦୧୩ ମସିହାରେ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ପ୍ରଥମ ପାଳନ ୭ ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୩ ରେ ହୋଇଥିଲା, ଯେଉଁଦିନ IOMP ସଂଗଠନର ୪୬ତମ ବାର୍ଷିକୀ ଥିଲା ଏବଂ ମାରି କ୍ୟୁରିଙ୍କ ଅବଦାନକୁ ସ୍ମରଣ କରାଯାଇଥିଲା।

## ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ 
IDMP ର ପ୍ରମୁଖ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଲା:
* ଆଧୁନିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବାରେ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନୀ ମାନଙ୍କ ଭୂମିକା ବିଷୟରେ ସାଧାରଣଜନତା ମାନଙ୍କୁ ଅବଗତ କରାଇବା।
* ବିକିରଣ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ଗୁଣନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବିଷୟରେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସଚେତନତା।
* ଯୁବ ବିଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କୁ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନ କେରିୟର ଆଗେଇବାରେ ପ୍ରେରଣା।
* ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସହଯୋଗ ଓ ଗବେଷଣାରେ ଉତ୍ସାହିତ କରିବା।

## ପାଳନ ପ୍ରକ୍ରିୟା 
ପ୍ରତିବର୍ଷ IOMP ଏକ **ବିଶ୍ୱ ଥିମ୍** ଘୋଷଣା କରେ ଏବଂ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱରେ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନୀମାନେ ଏହି ଦିନଟି ପାଳନ କରନ୍ତି:
* ଶିକ୍ଷାତ୍ମକ ସମ୍ମେଳନ, ୱେବିନାର ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟଶାଳା।
* ଛାତ୍ର ଓ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ସଚେତନତା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ।
* ପ୍ରଦର୍ଶନୀ, ବ୍ୟାଖ୍ୟାନ ଏବଂ ଖୋଲା ହସ୍ପିଟାଲ୍ ଦିବସ।
* ମାଧ୍ୟମିକ ଏବଂ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଅଭିଯାନ।

ଆମେରିକୀୟ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନୀ ସଂଘ (AAPM), ୟୁରୋପିୟ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନୀ ସଂଘ (EFOMP), ଏବଂ ଏସିଆ-ଓସିନିଆ ଫେଡେରେସନ (AFOMP) ମଧ୍ୟ ଏହି ଦିନରେ ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆୟୋଜନ କରନ୍ତି।

## ବାର୍ଷିକ ଥିମ୍ 
ପ୍ରତିବର୍ଷ IDMP ଏକ ବିଶେଷ ଥିମ୍ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରେ ଯାହା ସେହି ବର୍ଷର ଗ୍ଲୋବାଲ ମେଡିକାଲ ଫିଜିକ୍ସ ଅଗ୍ରଗତିକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ:

## ଗୁରୁତ୍ୱ 
ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନୀମାନେ ଆଧୁନିକ ଚିକିତ୍ସା ଏବଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ସୁରକ୍ଷିତ ବ୍ୟବହାରରେ ମୂଳ ଭୂମିକା ନେଇଥାନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ବିଷୟ ସାମିଲ:
* ରେଡିଏସନ୍ ଚିକିତ୍ସାରେ ଡୋଜ୍ ସଠିକ୍ ଭାବେ ଦେବା।
* ଡାୟାଗନଷ୍ଟିକ୍ ରେଡିଓଲଜି ଓ ନ୍ୟୁକ୍ଲିଅର ମେଡିସିନ୍ରେ ଛବି ଗୁଣ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ରଖିବା।
* ନୂତନ ଇମେଜିଂ ଓ ଥେରାପି ଟେକ୍ନୋଲଜି ଉନ୍ନତ କରିବା।
* ଗବେଷଣା, ଶିକ୍ଷା ଓ ଗୁଣନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପ୍ରଣାଳୀ ସହାୟତା।

IDMP ଦିବସ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ଅବଦାନକୁ ସ୍ୱୀକାର କରି ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଓ ରୋଗୀ ସୁରକ୍ଷାରେ ସେମାନଙ୍କ ଭୂମିକାକୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ।

## ଏହା ମଧ୍ୟ ଦେଖନ୍ତୁ 
* ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନ
* ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚିକିତ୍ସା ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନ ସଂଗଠନ
* ମାରି କ୍ୟୁରି
* ବିଶ୍ୱ ରେଡିଓଗ୍ରାଫି ଦିବସ

## ସନ୍ଦର୍ଭ 
## ବାହ୍ୟ ସଂଯୋଗ 
* ଆଧିକାରିକ IOMP IDMP ୱେବସାଇଟ୍
ଫାଲ୍ଗୁନି ରହମାନ ଜଲି

**ଫାଲ୍ଗୁନି ରହମାନ ଜଲି** (ଜନ୍ମ: ୨୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୯୬) ଜଣେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ କାମ କରିବା ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା । ସେ ପିଲାଦିନରୁ ବଙ୍ଗଳାଦେଶ ଶିଶୁ ଏକାଡେମୀରେ ସଙ୍ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ । ୨୦୧୭ ମସିହାରେ, ଶହରିଆଜଙ୍କ ସହିତ ତାଙ୍କର ୩ୟ କଥାଚିତ୍ର *ମେୟେତି ଏଖୋନ କୋଥାଏ ଯାବେ* ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

୨୦୧୯ ମସିହାରେ, ସେ ବ୍ୟବସାୟୀ ଅରାଫତ ରହମାନଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ୨୦୨୦ ମସିହାରେ, ସେମାନଙ୍କର ଝିଅ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା ।

## ଅଭିନୟ ଜୀବନ
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ୍ 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଢାକାର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୬ ଜନ୍ମ
ଭାରତରେ ଥିବା ଶିବ ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କର ତାଲିକା

ଶିବ ହେଉଛନ୍ତି ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମର ଜଣେ ମୁଖ୍ୟ ଦେବତା ଯିଏ ତ୍ରିମୂର୍ତ୍ତି ଦେବତା ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ବିବେଚିତ ହୁଅନ୍ତି । ତ୍ରିମୂର୍ତ୍ତି ଦେବତାଙ୍କର ନାମ ଶିବ, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ବ୍ରହ୍ମା । ହିନ୍ଦୁ ପୁରାଣରେ ଭାରତରେ ଥିବା ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କର ନାମ ଲିଖିତ ଅଛି । ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜ୍ୟୋତିର୍ଲିଙ୍ଗ ମନ୍ଦିରମାନ ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ।

## ବାରଟି ଜ୍ୟୋତିର୍ଲିଙ୍ଗ ନାମ  
ଶିବ ପୁରାଣରେ ଲିଖି ୧୨ଟି ଜ୍ୟୋତିର୍ଲିଙ୍ଗ ମନ୍ଦିର ନାମ ନିମ୍ନରେ ଲିଖିତ ଦତ୍ତ ହୋଇଛି ।:-

## ପଞ୍ଚ ଭୁତ ସ୍ଥଳ (Five Elemental Manifestations) 
ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତରେ ଶିବଙ୍କର ପାଞ୍ଚ ମନ୍ଦିର ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ୱ ଥାଏ ଯେହେତୁ ସେଗୁଡିକ ପଞ୍ଚ ଭୁତକୁ ସୁଚାଏ । (In South India, five temples of Shiva are held to be particularly important, as being manifestations of him in the five elemental substances.)

## ପଞ୍ଚରାମ ମନ୍ଦିରମାନ  (Pancharama temples) 
ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶର ପାଞ୍ଚଟି ଶିବ ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିରକୁ ପଞ୍ଚରାମ କ୍ଷେତ୍ର କୁହାଯାଏ । ଏହି ମନ୍ଦିରରେ ଥିବା ଲିଙ୍ଗମାନ ଗୋଟିଏ ଲିଙ୍ଗରୁ ତିଆରି ହୋଇଛି । କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁସାରେ ଅସୁର ରାଜା ତାରକାସୁର ଏହି ଲିଙ୍ଗର ମାଲିକ ଥିଲେ । ସେହି ଲିଙ୍ଗର ଶକ୍ତି ଯୋଗୁ ସେହି ଅସୁରକ କେହି ହରେଇ ପାରୁନଥିଲେ । ଅବଶେଷରେ ଶିବଙ୍କ ପୁତ୍ର କାର୍ତ୍ତିକେୟ ସେହି ଲିଙ୍ଗକୁ ପାଞ୍ଚ ଖଣ୍ଡରେ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇ ତାରାକାସୁରକୁ ବଦ୍ଧ କରିଥିଲେ ।  ଏହି ପାଞ୍ଚ ଖଣ୍ଡ ପଡ଼ିଥିବା ଜାଗାର ନାମ ନିମ୍ନରେ ଦତ୍ତ ହେଲା ।  
[thumb|Bhimesvara Swamy Temple in [Draksharama, one of the Pancharama Kshetras]]

## ପଞ୍ଚ ସଭାଇ (Pancha Sabhai) 
ତାମିଲନାଡ଼ୁର ଏହି ପାଞ୍ଚ ମନ୍ଦିରରେ ଶିବ ତାଙ୍କର ତାଣ୍ଡବ ନୃତ୍ୟ କରିଥିଲେ:

## ଅଷ୍ଟ ବୀରତ୍ତା ମନ୍ଦିର (Ashta Veeratta Temples) 
## ଶନି ପରିହାର ମନ୍ଦିର (Shani Parihara Temples) 
## କାଶିଶ୍ୱର ଜିଉ ମନ୍ଦିର (Kashiswar Jiu temple) 
thumb|The deity Kashiswar Jiu with the *gauripatta* in the temple.
thumb|The deity Kashiswar Jiu with the *gauripatta* in the temple.
ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗରେ ଥିବା ହାଓଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ସରସ୍ୱତୀ ନ‌ଦୀ ପାଖରେ ଥିବା ଅନ୍‌ଡୁଲ ଠାରେ କାଶିଶ୍ୱର ଜିଉ ମନ୍ଦରି ଅଛି । ସେଠାରେ ବନଲିଙ୍ଗ ଠାକୁର ପୁଜା ପାଆନ୍ତି ଯାହାଙ୍କୁ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଜଣେ ସ୍ଥାନୀୟ ଜମିଦାର କାଶିଶ୍ୱର ଦତ୍ତ ଚଉଧୁରୀ ନ‌ଦୀ ଗର୍ଭରୁ ପାଇଥିଲେ । ଅଷ୍ଟାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ (୧୭୪୧ ମସିହାରେ ବାର୍ଗି ଆକ୍ରମଣ ପରେ) ଦେବୀ ଶକ୍ତିଙ୍କର ଯୋନୀ ଆକାରର ପ୍ରସ୍ତର ଖଣ୍ଡ ଗୌରୀପତ୍ତକୁ (*Gauripatta*) ଲିଙ୍ଗ ସ‌ହିତ ରଖା ଯାଇଛି । ସେହି ଜିଲ୍ଲାରେ ଏହାକୁ ସର୍ବ ପୁରାତନ ଦେବୀ ମାନ୍ୟତା ଦିଆଯାଏ । 

ଶ୍ରୀଶ୍ରୀକାଶିଶ୍ୱର ଦେବୋତ୍ତର ଟ୍ରଷ୍ଟ ଏହି ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କର ପରିଚାଳନ କରନ୍ତି । 

## ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ମନ୍ଦିରମାଳା 
### ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ  
# କୋଟପ୍ପାକୋଣ୍ଡା 
# କୁକ୍କୁଟେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ପୂର୍ବ ଗୋଦାବାରୀ
# ପଲ୍ଲିକୋଣ୍ଡେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ସୁତାପଲ୍ଲୀ
# କପିଳ ତିର୍ଥମ୍, ତିରୁପତି
# ମଲ୍ଲିକାର୍ଜୁନ ମନ୍ଦିର, ଶ୍ରିସଇଳମ

### ଆସାମ (Assam) 
# ମହାଭୈରବ ମନ୍ଦିର, ତେଜପୁର
# ଶିବସାଗର, ଶିବଦୋଳ, ଶିବସାଗର
# ସୁକ୍ରେଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର, ଗୌହାଟି
# ଉମାକାନ୍ତ ମନ୍ଦିର, ଗୌହାଟି

### ବିହାର (Bihar) 
ଆରିରିଆ ଜିଲ୍ଲା (Araria district)

* ସୁନ୍ଦରନାଥ ମନ୍ଦିର (Sundarnath Temple), ଆରାରିଆ ([[Araria|]])

; ଭାଗଲପୁର ଜିଲ୍ଲା (Bhagalpur district)

# ବୁରହାନାଥ ମନ୍ଦିର, ଭାଗଲପୁର
# ବୁଧନାଥ ମନ୍ଦିର, ଭାଗଲପୁର

* Burhanath Temple, Bhagalpur
* Budhanath Temple, Bhagalpur

; ବକ୍ସାର ଜିଲ୍ଲା (Buxar district)

# ଶ୍ରୀ ଆଦିନାଥ ଅଖର, ବକ୍ସର

* Shri Adinath Akhara, Buxar

; ଦରଭଙ୍ଗା ଜିଲ୍ଲା (Darbhanga district)

# ମିତ୍ଥେଶ୍ୱରନାଥ ଶିବ ମନ୍ଦିର, ଚୁନାଭଟ୍ଟି

* Mittheswarnath Shiv Temple, Chunabhatti

### Chhattisgarh 
## ଆଧାର
ନିଝୁମ ରୁବିନା

**ନିଝୁମ ରୁବିନା** () ଜଣେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଓ ମଡେଲ୍ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତ ଧଲିଉଡ଼୍‌ରେ ଅଭିନୟ କରିବା ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା । ୨୦୦୮ ମସିହାରେ, ସେ ଗ୍ରାମୀଣ ଫୋନ୍‌ର ଟେଲିଭିଜନ ବିଜ୍ଞାପନରେ ଜଣେ ମଡେଲ୍ ଭାବରେ ସେ ତାଙ୍କର ପେଷା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ, ସେ ଅନେକ ଟିଭି ବିଜ୍ଞାପନରେ କାମ କରିଥିଲେ ।

## Career 
She made her career debut in Dhallywood by the film *Er Beshi Bhalobasha Jay Na*, directed by Jakir Hossain Raju in 2013 with Dhallywood actor Symon Sadik. It was her first commercial success movie. In 2014, her another film *Onek Shadhonar Pore*, directed by Abul Kalam Azad has been released. In 2016, her romantic film *Ostitto* has been released.  She also acted another film named *Kistir Jala*, directed by Nur Mohammad Moni, but this film is not released yet. She is assigned for several Dhallywood films and several TV commercials.

## Filmography 
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ୍ 
* 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ନୁସରତ ଜାହାଁ ଡାୟନା

**ନୁସରତ ଜାହାଁ ଡାୟନା** ଜଣେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଟେଲିଭିଜନ ଧାରାବାହିକରେ କାମ କରନ୍ତି । ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଟେଲିଭିଜନ ଧାରାବାହିକ *ଅଲ୍‌ତା-ସୁନ୍ଦରୀ* ଓ *ରାକ୍କୋଷି* ଆଦିରେ କାମ କରିବା ପାଇଁ ସେ ଜଣାଶୁଣା ।

ଜଣେ ବିଲ୍‌ବୋର୍ଡ଼ ମଡେଲ୍ ଭାବରେ ସେ ତାଙ୍କର ପେଷା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।

## ଅଭିନୟ ଜୀବନ 
;ଟେଲିଭିଜନ

;କଥାଚିତ୍ର
* *ଜାଗୋ* (୨୦୧୦)
* *ଗୁଏରିଲ୍ଲା* (୨୦୧୧)

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୪ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଜୟନ୍ତୀ ଜେନା

**ଜୟନ୍ତୀ ଜେନା** (ଜନ୍ମ: ୨୯ ନଭେମ୍ବର ୧୯୬୫) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ ଆଧୁନିକ କବି, କଥାକାର ଓ ସମାଜସେବୀ । ନିଜ ସାହିତ୍ୟିକ କୃତିତ୍ୱ ଓ ସମାଜସେବା ପାଇଁ ଅନେକ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନୀତ ହୋଇଛନ୍ତି ।
## ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଜୀବନୀ 
ଜୟନ୍ତୀ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ନହଙ୍ଗ ଠାରେ ୧୯୬୫ ମସିହାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ କଥାକାର ବିଭୂତି ପଟ୍ଟନାୟକ ଓ ଭାଗିରଥି ଦାସଙ୍କ ଦ୍ବାରା ଅନୁପ୍ରାଣୀତ ହୋଇ ୧୯୮୦ ମସିହାରୁ ଲେଖାଲେଖି ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ମଣିଷର ଜଞ୍ଜାଳମୟ ଜୀବନକୁ ଅତି ନିକଟରୁ ପରଖି ତାକୁ ନେଇ କବିତା, ଗଳ୍ପ ଓ ପ୍ରବନ୍ଧ ଲେଖିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଗପଟି ଥିଲା 'ମୋ ବୋଉର କାଠପେଡ଼ି' । ଲେଖାଲେଖି ବ୍ୟତୀତ ସେ ୨୦୦୪ରୁ ସମାଜସେବାରେ ବ୍ରତୀ ଅଛନ୍ତି । 

## ରଚନାବଳୀ 
### ଉପନ୍ୟାସ
* *ନିଷିଦ୍ଧ ଅଭିସାର 
* *ନିଃଶବ୍ଦ ଅନ୍ଧାର
* *ମୋତି ଫୁଲ 
* *ଭଙ୍ଗା ସିଲଟ. 
* *ସୀମନ୍ତନୀ
* *କୁଆଁରୀ ବୋଉ 
* *ଶେଷ ଫଗୁଣର କଥା 
* *ଆଞ୍ଜୁଳାଏ ଜହ୍ନରାତି 
* *ଫେରନ୍ତା ପକ୍ଷୀର ସ୍ୱର 
* *ନଷ୍ଟ ଲଗ୍ନର ଛବି 
* *ବେଳାଭୂମି 
* *ଇଛାର ଈଶ୍ୱରୀ 
* *ରଙ୍ଗହୀନ ଋତୁ ଓ ପାଗଳ ପ୍ରଜାପତିର କଥା 
* *ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶୃଙ୍ଖଳ
* *ମୋ ଝର୍କାରୁ ପୃଥିବୀ
* *ସାଗର କୂଳେ ଦିନେ
* *ଇପ୍ସିତ ସ୍ୱର୍ଗ
* *ରାଗ ବିପ୍ଲବିନୀ*
### କବିତା
* *ସମର୍ପଣ*
### ଗଳ୍ପ
* *ମୋହ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗଳ୍ପ
* *ଲଜ୍ଜ୍ୟା
* *ଗୋପନ କ୍ଷତ''

### ସମ୍ମାନ 
* କଳାବତୀ ସମ୍ମାନ
* ଫକୀରମୋହନ ସମ୍ମାନ
* କବିପଦ୍ମ ସମ୍ମାନ
* ଉତ୍କଳିକା
* ରମାଦେବୀ ସମ୍ମାନ 
* ମଦର ଟେରେସା ସମ୍ମାନ 
* କଳିଙ୍ଗକନ୍ୟା ସମ୍ମାନ 
* ବ୍ୟାସ ଗୌରବ ସମ୍ମାନ
## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୫ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ସୁବର୍ଣ୍ଣା ଶିରୀନ

**ସୁବର୍ଣ୍ଣା ଶିରୀନ** ଜଣେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତ ଧଲିଉଡ଼ ଓ ଟେଲିଭିଜନ ଧାରାବାହିକରେ କାମ କରନ୍ତି । ସେ ଜଣେ ଶିଶୁ କଳାକାର ଭାବରେ ଅଭିନୟ ଜଗତରେ କାମ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଶିଶୁ କଳାକାର ବାହବରେ *ରାଜଲକ୍ଷ୍ମୀ ଶ୍ରୀକାନ୍ତ* ପାଇଁ ଏବଂ ସହକାରୀ ଚରିତ୍ର ଭାବରେ *ବିରାଜ ବୋଉ* ପାଇଁ ସେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।

## ଜଣାଶୁଣା କଥାଚିତ୍ର
* *ଶୁଭୋଦା* (୧୯୮୬)
* *ରାଜଲକ୍ଷ୍ମୀ ଶ୍ରୀକାନ୍ତ* (୧୯୮୭)
* *ବିରାଜ ବୋଉ* (୧୯୮୮)
* *ସୋଖିନାର ଯୁଦ୍ଧୋ* (୧୯୮୪)

## ପୁରସ୍କାର
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ୍ 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଏଚ୍‌.ସି.ବର୍ମା

**ଏଚ୍‌.ସି.ବର୍ମା** (ହରିଶ ଚନ୍ଦ୍ର ବର୍ମା,ଜନ୍ମ ୧୯୫୨) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନୀ ଓ ପ୍ରାଧ୍ୟାପକ, ଯିଏ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ (IIT) କାନପୁରରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଥିଲେ । ଏଥିପୂର୍ବରୁ ସେ ପାଟନା ବିଜ୍ଞାନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟାପନ କରୁଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଗବେଷଣାକ୍ଷେତ୍ର ହେଉଛି ନାଭିକୀୟ ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନ । ସେ ଅନେକ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଛନ୍ତି, ଯାହାମଧ୍ୟରେ ‘Concepts of Physics’ (କନସେପ୍ଟସ ଅଫ୍ ଫିଜିକ୍ସ) ଅତ୍ୟନ୍ତ ଲୋକପ୍ରିୟ । ସେ ୨୦୨୦ ମସିହାରେ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଜନ୍ମ 
ହରିଶ ଚନ୍ଦ୍ର ବର୍ମାଙ୍କ ଜନ୍ମ ୩ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୫୨ ମସିହାରେ ବିହାରର ଦରଭଙ୍ଗା ଜିଲ୍ଲାର ଏକ କାୟସ୍ଥ ପରିବାରରେ ହୋଇଥିଲା । ତାଙ୍କ ପିତା ଜଣେ ଶିକ୍ଷକ ଥିଲେ । ଶୈଶବରେ ସେ ପଢ଼ାରେ ବିଶେଷ ମେଧାବୀ ନ ଥିଲେ । ପିତା ନିଜେ ଗଣିତ ଓ ବିଜ୍ଞାନ ଶିଖାଇଥିଲେ । ବିଦ୍ୟାଳୟ ଶିକ୍ଷା ଦିନରେ ସେ ବିଜ୍ଞାନ ଓ ଗଣିତରେ ବହୁତ ଆଗ୍ରହୀ ନ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଲେଖା ପୁସ୍ତକଗୁଡିକରେ ସେ ତାଙ୍କ ମାତା–ପିତା ଓ ଭାରତୀୟ ସଂସ୍କୃତିକୁ ଜୀବନର ସବୁଠାରୁ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ବୋଲି ଲେଖିଛନ୍ତି ।

## ଶିକ୍ଷା 
ସ୍ନାତକ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ହରିଶ ଚନ୍ଦ୍ର ବର୍ମା ପାଟନା ବିଜ୍ଞାନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଭର୍ତ୍ତି ହେଲେ । ସେଠାର ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କ ପ୍ରଭାବରେ ତାଙ୍କର ବିଜ୍ଞାନ ଓ ଗଣିତ ପ୍ରତି ଆଗ୍ରହ ବଢିଗଲା । ଏହି ଆଗ୍ରହ ଏତେ ଅଧିକ ବଢିଲା ଯେ, ଯେଉଁ ଛାତ୍ର ମାଧ୍ୟମିକ ଶିକ୍ଷାରେ ସଂଘର୍ଷ କରୁଥିଲେ, ସେଇ ବ୍ୟକ୍ତି ପାଟନା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର B.Sc. (Honours) ଭୌତିକବିଜ୍ଞାନରେ ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କଲେ । ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ଲାଭ କରିବା ପରେ ସେ GATE ପରୀକ୍ଷା ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ IIT କାନପୁରରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ବିଜ୍ଞାନ (M.Sc.) ପାଇଁ ଭର୍ତ୍ତି ହେଲେ । ସେଠାରେ ସେ ସମସ୍ତ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶୀର୍ଷ ସ୍ଥାନରେ ଥିଲେ ଏବଂ 9.9 GPA (10.0 ରୁ) ପାଇଥିଲେ । ପରେ ସେ ସେହି IIT କାନପୁରରୁ ଡକ୍ଟରେଟ (PhD) ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କଲେ ଏବଂ ତିନି ବର୍ଷରୁ କମ ସମୟରେ ପିଏଚ୍‌ଡି ଉପାଧି ଅର୍ଜନ କଲେ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ
ବାମନ ଅବତାର

**ବାମନ ଅବତାର** ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦଶ ଅବତାର ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ୟତମ । ତ୍ରେତା ଯୁଗର ଆରମ୍ଭ ସମୟରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ମା ଗଙ୍ଗାଙ୍କ ତୀରେ ଥିବା ସିଦ୍ଧାଶ୍ରମ (ବକ୍ସର ନିକଟରେ) ନାମକ ସ୍ଥାନରେ ଦେବୀ ଅଦିତିଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ବାମନ ରୂପରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କଲେ । ଏହି କାରଣରୁ ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ବାମନ ଜନ୍ମସ୍ଥଳୀ ଓ ବାମନାଶ୍ରମ ମଧ୍ୟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏହା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଏକ ଶିଶୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ରୂପରେ ପ୍ରଥମ ମାନବ ରୂପୀ ଅବତାର । ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତରେ ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଉପେନ୍ଦ୍ର ନାମରେ ଜାଣନ୍ତି । ବାମନଙ୍କ ପିତା ଥିଲେ ପ୍ରଜାପତି କଶ୍ୟପ ଓ ମାତା ଦେବୀ ଅଦିତି । ତାଙ୍କ ଭାଇମାନେ ଥିଲେ; ବିବସ୍ୱାନ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଵରୁଣ, ପୂଷା, ଅର୍ଯ୍ୟମା, ଭଗ, ଧାତା, ପର୍ଜନ୍ୟ, ଅଂଶୁମାନ, ତ୍ୱଷ୍ଟା ଓ ମିତ୍ର । ଭଗବାନ ବାମନଙ୍କୁ ସାଧାରଣତଃ ତିନିଟି ପାଦ ସହିତ ଦେଖାଯାଏ । ତାଙ୍କ ତ୍ରିବିକ୍ରମ ରୂପରେ; ଗୋଟିଏ ପାଦ ପୃଥିବୀ ଉପରେ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପାଦ ଆକାଶ (ଦେବଲୋକ) ଉପରେ ଓ ତୃତୀୟ ପାଦ ବଳି ରାଜାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଥାଏ ।

## ଉତ୍ପତ୍ତି 
ଭଗବାନ ବାମନ ଋଷି କଶ୍ୟପ ଓ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଅଦିତିଙ୍କ ପୁତ୍ର ଥିଲେ । ସେ ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଦ୍ୱାଦଶତମ (୧୨ତମ) ଥିଲେ । ଏହିପରି ମଧ୍ୟ ମତ ରହିଛି ଯେ ସେ ଦେବରାଜ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଛୋଟ ଭାଇ ଥିଲେ ।

## ପୌରାଣିକ ଆଖ୍ୟାନ 
ଇନ୍ଦ୍ର (ଦେବମାନଙ୍କ ରାଜା, କଶ୍ୟପ ଓ ଅଦିତିଙ୍କ ପୁତ୍ର) ଦିତିଙ୍କ ପ୍ରପୌତ୍ର ଓ ଦାନବରାଜ ବଳିଙ୍କ (ଅସୁରମାନଙ୍କ ରାଜା) ନିକଟରେ ପରାଜିତ ହେଲାପରେ, ଦେବତାମାନେ ଶେଷରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶରଣାପନ୍ନ ହେଲେ । ବିଷ୍ଣୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପୁନର୍ବାର ଶକ୍ତି ଓ ସିଂହାସନ ଫେରାଇବାକୁ ସମ୍ମତ ହେଲେ । ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧନ ପାଇଁ ବିଷ୍ଣୁ ବାମନ (କଶ୍ୟପ ଓ ଅଦିତିଙ୍କ ପୁତ୍ର) ରୂପେ ଅବତାର ଗ୍ରହଣ କଲେ । ଭକ୍ତିଶୀଳ ବଳି ନିୟମିତ ଯଜ୍ଞ ଓ ଦାନ କରୁଥିଲେ (ଯେଉଁଥିରେ ତାଙ୍କ ଶାସନ ଅଧୀନ ଅସୁରମାନେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଦେବମାନେ ନୁହେଁ) । ଏକ ଯଜ୍ଞରେ ବାମନ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ ଓ ସେ ବଳିଙ୍କୁ କେବଳ ତିନିପାଦ ଜମି ଦେବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ (ସାଧାରଣତଃ ଯଜ୍ଞବେଦି ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ) । ଗୁରୁ ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟ ଚେତାବନୀ ଦେଲେ ଯେ ବାମନ ବାସ୍ତବରେ ବିଷ୍ଣୁ, ତେଣୁ ତାଙ୍କ ମାୟା ବୁଝିବା ସହଜ ନୁହେଁ ।  ଗୁରୁ ଭୃଗୁପୁତ୍ର ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଚେତାବନୀ ସତ୍ତ୍ୱେ ବଳି ଦାନ ଦେବା ପାଇଁ ତଥାପି ସମ୍ମତି ଦେଲେ । 

## ତ୍ରିବିକ୍ରମ ରୂପ 
ଇନ୍ଦ୍ର (ଦେବମାନଙ୍କ ରାଜା, କଶ୍ୟପ ଓ ଅଦିତିଙ୍କ ପୁତ୍ର) ଦିତିଙ୍କ ପ୍ରପୌତ୍ର ଓ ଦାନବରାଜ ବଳିଙ୍କ (ଅସୁରମାନଙ୍କ ରାଜା) ନିକଟରେ ପରାଜିତ ହେଲାପରେ, ଦେବତାମାନେ ଶେଷରେ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶରଣ ନେଲେ । ବିଷ୍ଣୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପୁନର୍ବାର ଶକ୍ତି ଓ ସିଂହାସନ ଫେରାଇବାକୁ ସମ୍ମତ ହେଲେ । ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସାଧନ ପାଇଁ ବିଷ୍ଣୁ ବାମନ (କଶ୍ୟପ ଓ ଅଦିତିଙ୍କ ପୁତ୍ର) ରୂପେ ଅବତାର ଗ୍ରହଣ କଲେ ।

ଭକ୍ତିଶୀଳ ବଳି ନିୟମିତ ଯଜ୍ଞ ଓ ବଳିଦାନ କରୁଥିଲେ (ଯେଉଁଥିରେ ତାଙ୍କ ଶାସନ ଅଧୀନ ଅସୁରମାନେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଦେବମାନେ ନୁହେଁ) । ଏକ ଯଜ୍ଞରେ ବାମନ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ ଓ ସେ ବଳିଙ୍କୁ କେବଳ ତିନୋଟି ପଦ ଜମି ଦେବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ (ସାଧାରଣତଃ ଯଜ୍ଞବେଦି ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ) । ବଳି, ତାଙ୍କ ଗୁରୁ ଭୃଗୁପୁତ୍ର ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଚେତାବନୀ ସତ୍ତ୍ୱେ ବାମନଙ୍କୁ ତିନିପାଦ ଭୂମି ଦାନ ଦେବା ନିମିତ୍ତ ସମ୍ମତି ଦେଲେ । ବାମନ ତାହାପରେ ବିଶାଳ ଆକାର ଧାରଣ କଲେ ଓ ତାଙ୍କ ତିନି ପଦରେ ସମଗ୍ର ସୃଷ୍ଟି ଓ ତାହାର ପରିଧିକୁ ଆବରଣ କଲେ । ଏହିପରି ଭାବେ, ତିନୋଟି ଲୋକ (ଭୂର୍, ଭୁବଃ, ସ୍ଵଃ) ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପୁନର୍ବାର ଫେରାଇ ଦିଆଗଲା, ଓ ବଳି ସହିତ ଅସୁରମାନେ ପାତାଳ ଲୋକକୁ ନିଷ୍କାସିତ ହେଲେ ।

ଅନ୍ୟ ଗୋଟିଏ କଥା ଅନୁସାରେ, ବାମନ ତାଙ୍କ ପାଦ ବଳିଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ରଖି ତାଙ୍କୁ ଅମରତ୍ୱ ଦେଇଥିଲେ । ତା’ପରେ ବିଷ୍ଣୁ ନିଜ ବିରାଟ ରୂପ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି ବଳିଙ୍କୁ ମହାବଲି ଉପାଧି ଦେଲେ, କାରଣ ବଲି ନିଜ ଧର୍ମନିଷ୍ଠା ଓ ବଚନବାନୀ ପାଳନରେ ମହାତ୍ମା ସିଦ୍ଧ ହୋଇଥିଲେ । ଶେଷରେ, ବିଷ୍ଣୁ ମହାବଲିଙ୍କୁ ଦିବ୍ୟ ଲୋକ ଯିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଲେ, ଯେଉଁଠି ସେ ନିଜ ପରମ ଭକ୍ତ ଦାଦା ପ୍ରହ୍ଲାଦ ଓ ଅନ୍ୟ ଦିବ୍ୟ ଆତ୍ମାମାନଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ କଲେ ।

## ରାମାୟଣରେ 
ଆଧ୍ୟାତ୍ମ ରାମାୟଣ ଅନୁସାରେ, ରାଜା ବଳି ଭଗବାନ ବାମନଙ୍କ ସୁତଳ ଲୋକରେ ଦ୍ୱାରପାଳ (ପହରାଦାର) ହୋଇ ରହିଥିଲେ ଏବଂ ସେ ସେଠାରେ ସଦା ସର୍ବଦା ରହିବେ ।ତୁଳସୀଦାସଙ୍କ ରଚିତ ରାମଚରିତମାନସରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଘଟଣାର ଏକେପରି ଉଲ୍ଲେଖ ମିଳେ ।

## ଆଧାର
ନାଜିଫା ତୁଶି

**ନାଜିଫା ଅଞ୍ଜୁମ ତୁଶି** (; ଜନ୍ମ: ୧୪ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୯୮) ଜଣେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଅଭିନେତ୍ରୀ, ମଡେଲ୍ ଓ ଟିଭି ଉପସ୍ଥାପିକା । ସେ ୨୦୧୪ ମସିହାରେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶରେ ଆୟୋଜିତ ଲକ୍ସ ଚେନାଲ୍ ଆଇ ସୁପର୍‌ଷ୍ଟାର୍ ୨୦୧୪ର ୧ମ ଉପ-ବିଜେତା ଥିଲେ । ସେ *ହାୱା*, *ନେଟୱାର୍କର୍ ବାଇରେ* ଭଳି ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ କଥାଚିତ୍ର ଏବଂ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଟିଭି ଧାରାବାହିକ *ସିଣ୍ଡିକେଟ୍‌*ରେ କାମ କରିବା ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ।

## ପେଷା
୨୦୧୪ ମସିହାରେ, ବାଂଲାଦେଶରେ ଆୟୋଜିତ ଲକ୍ସ ଚେନାଲ୍ ଆଇ ସୁପର୍‌ଷ୍ଟାର୍‌ରେ ସେ ପ୍ରଥମ ଉପ-ବିଜେତା ଥିଲେ । ୨୦୧୬ ମସିହାରେ, ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ କଥାଚିତ୍ର *ଆଇସ୍ କ୍ରିମ୍‌* ଜରିଆରେ ସେ ଅଭିନୟ ଜଗତରେ କାମ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ, ସେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶୀ ଟେଲିଭିଜ ଓ ମ୍ୟୁଜିକ୍ ଭିଡିଓରେ କାମ କରିଥିଲେ । ୨୦୧୯ ମସିହାର ଶେଷ ଭାଗରେ, ସେ ଅନ୍ୟ ଏକ କଥାଚିତ୍ର *ହାୱା*ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ୨୦୨୨ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହାପରେ, ସେ ତାଙ୍କ ପାଠପଢ଼ା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କେନ୍ଦ୍ରିତ କରିଥିଲେ ।

*ହାୱା* କଥାଚିତ୍ରଟି ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିବା ପୂର୍ବରୁ, ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ପ୍ରଥମ ୱେବ୍ ସିରିଜ୍ ନେଟ୍‌ୱାର୍କର୍ ବାଇରେ ୨୦୨୧ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହାର ମୁକ୍ତିଲାଭ ପରେ, ସେ ଓ ତାଙ୍କର କିଛି ସାଥୀ-କଳାକାରଙ୍କ ସହିତ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଶିକାର ହୋଇଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ସେ ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ପାଇଁ ଭାରତ ଆସିଥିଲେ ।

ସେ ଅନ୍ୟ ଏକ ୱେବ୍ ସିରିଜ୍ *ସିଣ୍ଡିକେଟ୍‌*ରେ କାମ କରିଥିଲେ ।

## ଅଭିନୀତ କଥାଚିତ୍ର 
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ୍ 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୬ ଜନ୍ମ
ଅଯୋଧ୍ୟାକାଣ୍ଡ

**ଅଯୋଧ୍ୟାକାଣ୍ଡ** ହେଉଛି ବାଳ୍ମୀକିଙ୍କ ରଚିତ *ରାମାୟଣ* ଏବଂ ଗୋସ୍ୱାମୀ ତୁଳସୀଦାସଙ୍କ ରଚିତ *ଶ୍ରୀରାମଚରିତମାନସ*-ର ଏକ ଭାଗ (କାଣ୍ଡ କିମ୍ବା ସୋପାନ) । ଏହି କାଣ୍ଡ ବା ସୋପାନ ସମୁଦାୟ ୧୧୯ଟି ସର୍ଗ ବା ଅଧ୍ୟାୟକୁ ନେଇ ରଚିତ ।

## ଆଖ୍ୟାନ 
ରାମଙ୍କ ବିବାହର କିଛି ସମୟ ପରେ ରାଜା ଦଶରଥ ରାମଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କଲେ । ଏଥିରେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମନରେ ଚିନ୍ତା ସୃଷ୍ଟି ହେଲା,ରାମ ଯଦି ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କରି ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କରିବେ, ତେବେ ରାବଣଙ୍କ ବଧ କରିବା ଅସମ୍ଭବ ହୋଇପଡିବ । ବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇ ସେମାନେ ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କୁ କିଛି ଉପାୟ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ । ସରସ୍ୱତୀ କୈକେୟୀଙ୍କ ଦାସୀ ମନ୍ଥରାଙ୍କ ବୁଦ୍ଧିକୁ ଭ୍ରମିତ କରିଦେଲେ । ମନ୍ଥରା କଥାରେ କୈକେୟୀ ରାଜା ଦଶରଥଙ୍କୁ ଏକଦା ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଥିବା ଦୁଇଟି ବର ପ୍ରଦାନ କରିବା ଛଳରେ ଏହି ଦୁଇ ବର ମାଗିଲେ ଯେ, ରାମ ବାର ବର୍ଷ ପାଇଁ ବନବାସ କରିବାକୁ ଯିବେ ଓ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭରତ ରାଜା ହେବେ । ରାଜା ଦଶରଥ ଅତିଶୟ ଦୁଃଖରେ ତାଙ୍କ ସତ୍ୟ ରକ୍ଷା କଲେ । ରାମଙ୍କ ସହ ଶୀତା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମଧ୍ୟ ବନକୁ ଚଲିଗଲେ। ଋଙ୍ଗବେରପୁରରେ ନିଷାଦରାଜ ଗୁହ ତିନିଜଣଙ୍କ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସେବା ସତ୍କାର କଲେ । କେଉଟ ପ୍ରଥମେ ରାମଙ୍କୁ ଗଙ୍ଗାନଦୀ ପାର କରିବାକୁ ଅମଙ୍ଗ ହେଉଥିଲା । ପରେ କିନ୍ତୁ କେଉଟ ରାମଙ୍କ ପାଦଧୋଇଦେଇ ନିଜ ଡଙ୍ଗାରେ ଗଙ୍ଗା ନଦୀ ପାରି କରାଇଲେ। ତାପରେ ପ୍ରୟାଗ ପହଞ୍ଚି ରାମ ଭରଦ୍ୱାଜ ମୁନିଙ୍କୁ ଭେଟିଲେ। ସେଠାରୁ ଯମୁନାସ୍ନାନ କରି ରାମ ବାଳ୍ମୀକି ଋଷିଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ପହଞ୍ଚିଲେ । ବାଳ୍ମୀକିଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରଣାନୁସାରେ ରାମ-ସୀତାତା-ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଚିତ୍ରକୂଟରେ ବସବାସ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ ।

### **ରାମଙ୍କ ସରଯୁ ନଦୀ ଅତିକ୍ରମ** 
thumb|Raja Ravi Varma, Sree Rama Crossing Sarayu river
ଅଯୋଧ୍ୟାରେ ପୁତ୍ର ବିରହରେ ଦଶରଥଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ ହେଲା । ଵଶିଷ୍ଠମୁନି ଭରତ ଓ ଶତୃଘ୍ନଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ମାମୁଘରୁ ଫେରାଇଆଣିଲେ । ଫେରିଆସି ଭରତ ତାଙ୍କ ମା କୈକେୟୀଙ୍କୁ ରମଙ୍କ ବନବାସ ନିମିତ୍ତ କରିଥିବା କୁକର୍ମ ଦର୍ଶାଇ ବହୁତ ତୀବ୍ର ଭାବେ ତିରଷ୍କାର କଲେ ଏବଂ ଗୁରୁଜନଙ୍କ ଆଦେଶାନୁସାରେ ଦଶରଥଙ୍କ ଅନ୍ତିମ ସଂସ୍କାର କରାଇଲେ । ଭରତ ଅଯୋଧ୍ୟାର ରାଜପଦ ସ୍ୱୀକାର କଲେନାହିଁ ଏବଂ ରାମଙ୍କୁ ବୁଝାଇ ଫେରେଇ ଆଣିବା ପାଇଁ ସମସ୍ତ ସ୍ନେହୀଜନଙ୍କ ସହିତ ଚିତ୍ରକୂଟକୁ ଚାଲିଗଲେ । କୈକେୟୀ ମଧ୍ୟ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅନୁତାପ କରିଲେ । ସୀତାଙ୍କ ମାତା-ପିତା ସୁନୟନା ଓ ଜନକ ମଧ୍ୟ ଚିତ୍ରକୂଟକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ । ଭରତ ଓ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତେ ରାମଙ୍କୁ ଫେରି ଅଯୋଧ୍ୟାକୁ ଯାଇ ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ରଖିଲେ, କିନ୍ତୁ ରାମ ପିତୃଆଜ୍ଞା ପାଳନ କରିବା ଓ ରଘୁବଂଶର ପରମ୍ପରା ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଏହାକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିଲେ । ଭରତ ସମସ୍ତ ସ୍ନେହୀଜନଙ୍କ ସହ ରାମଙ୍କ ପାଦୁକାକୁ ନେଇ ଅଯୋଧ୍ୟାକୁ ଫେରିଗଲେ। ତେବେ ଏକ ବିରଳ ଭ୍ରାତୃ ଭକ୍ତିର ଉଦାହରଣସ୍ୱରୂପ ଭରତ ଭ୍ରାତା ରାମଙ୍କ କଠଉ ଯୋଡିକ ମସ୍ତକରେ ଧାରଣ ପୂର୍ବକ ଫେରି ଆସିଲେ ଏବଂ ସିଂହାସନରେ ରାମଙ୍କ କଠଉ ସ୍ଥାପନ ପୂର୍ବକ ରାମଙ୍କ ପ୍ରତିନିଧି ଭାବରେ ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ ।

## ଆଧାର