ଏନ. ଆର୍. ନାରାୟଣମୂର୍ତି

**ନାଗବାର ରାମାରାଓ ନାରାୟଣମୂର୍ତି** (ଏନ. ଆର୍. ନାରାୟଣମୂର୍ତି ) (ଜନ୍ମ: ୨୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୬) ଭାରତର ସଫ୍ଟୱେର କମ୍ପାନୀ ଇନ୍‌ଫୋସିସ୍‌ ଟେକ୍ନୋଲୋଜିଜ୍‌ର ସଂସ୍ଥାପକ ଓ ଏକ ଉଦ୍ୟୋଗପତି । ସେ ମହୀଶୁରରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଆଇ.ଆଇ.ଟି ପଢିବାପାଇଁ ସେ ମହୀଶୁରରୁ ବାଙ୍ଗାଲୋର ଆସିଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ୧୯୬୭ରେ ସେ ମହୀଶୁର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ବ୍ୟାଚେଲର୍ ଅଫ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଓ ୧୯୬୯ରେ ଆଇ.ଆଇ.ଟି କାନପୁରରୁ ମାଷ୍ଟର ଅଫ୍ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି (M.Tech) ଡିଗ୍ରୀ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ ।

ନାରାୟଣମୂର୍ତିଙ୍କର ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତି ଭଲ ନଥିବାରୁ ଏହି ପଢ଼ାର ଖର୍ଚ୍ଚ ବହନ କରିବା ବହୁତ କଷ୍ଟକର ହୋଇଥିଲା । ସେ ସମୟରେ ତାଙ୍କର ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ ଶିକ୍ଷକ ମହୀଶୁର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ଡ଼. କୃଷ୍ଣମୂର୍ତି ତାଙ୍କର ପ୍ରତିଭାକୁ ଚିହ୍ନି ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭାବେ ସହଯୋଗ କରିଥିଲେ । ପରେ ଆର୍ଥିକ ଅବସ୍ଥା ଉନ୍ନତ ହେବା ପରେ, ତାଙ୍କ ପ୍ରତି କୃତଜ୍ଞତା ସ୍ଵରୂପ ନାରାୟଣମୂର୍ତି, ଡ଼. କୃଷ୍ଣମୂର୍ତିଙ୍କ ନାମରେ ଏକ ଛାତ୍ରବୃତ୍ତି ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।

୨୦୧୫ରେ, ସେବି (SEBI) ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ ପ୍ୟାନେଲ୍‌ର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ବନାଇଥିଲା ।

## ଆଦ୍ୟ ଜୀବନି ଓ ଶିକ୍ଷା 
ନାରାୟଣ ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କ ଜନ୍ମ ୧୯୪୬ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦ ତାରିଖରେ ଭାରତର ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ରାଜ୍ୟ କର୍ଣ୍ଣାଟକର ସିଦଲାଘାଟ ସହରରେ ହୋଇଥିଲା । ସେ କନ୍ନଡ୍ ଭାଷା ଭାଷୀ ଏକ ମଧ୍ୟମ ବର୍ଗୀୟ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମগ্ৰହଣ କରିଥିଲେ । ସ୍କୁଳ ଶିକ୍ଷା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବା ପରେ, ସେ ନ୍ୟାସନାଲ୍ ଇନ୍‌ଷ୍ଟିଟ୍ୟୁଟ୍ ଅଫ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂକୁ ଯାଇଥିଲେ ଏବଂ ୧୯୬୭ ରେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକାଲ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂରେ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ । ୧୯୬୯ ରେ ସେ ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ଇନ୍‌ଷ୍ଟିଟ୍ୟୁଟ୍ ଅଫ୍ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି କାନପୁରରୁ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ ।

୨୦୦୭ ରେ, ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କୁ ଲାଙ୍କେଷ୍ଟର୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ଡିଗ୍ରୀ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା ।

## କର୍ମଜୀବନ 
ନାରାୟଣମୂର୍ତି ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ପାଟନି କମ୍ପ୍ୟୁଟର୍ ସିଷ୍ଟମ୍ସ (PCS), ପୁଣେରୁ । ପରେ ସେ ତାଙ୍କ ସାଥି ଶଶିକାନ୍ତ ଶର୍ମା ଓ ପ୍ରୋଫେସର କୃଷ୍ଣୟ୍ୟା ସହିତ ମିଶି ୧୯୭୫ରେ ପୁଣେରେ ଏକ ସିଷ୍ଟମ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଇନ୍ସ୍ଟିଟ୍ୟୁଟ୍ ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ ।

୧୯୮୧ରେ ସେ ଇନ୍ଫୋସିସ କମ୍ପାନୀ ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ । ମୁମ୍ବାଇର ଏକ ଆପାର୍ଟମେଣ୍ଟରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଏହି କମ୍ପାନୀ ଆଜି ବିଶ୍ୱରେ ଜଣାଶୁଣା ସଫ୍‌ଟୱେର କମ୍ପାନୀ ଭାବେ ପରିଚିତ । ସମସ୍ତ ସାଥୀଙ୍କର କଠୋର ପରିଶ୍ରମ ଫଳରେ, ୧୯୯୧ରେ ଏହା ପବ୍ଲିକ୍ ଲିମିଟେଡ୍ କମ୍ପାନୀ ହେଲା । ୧୯୯୯ରେ କମ୍ପାନୀ SEI-CMM ମାନଦଣ୍ଡ ଅର୍ଜନ କଲା ଓ ଶେୟାର ବଜାରରେ ଏହାର ଶେୟାର NASDAQ ରେ ତାଲିକାଭୁକ୍ତ ହେଲା ।

ନାରାୟଣମୂର୍ତି ୧୯୮୧ରୁ ୨୦୦୨ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି କମ୍ପାନୀର ମୁଖ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ଅଧିକାରୀ ଥିଲେ । ପରେ ସେ ନନ୍ଦନ ନିଳେକଣୀଙ୍କୁ ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ଦେଇଥିଲେ, ତଥାପି ମାର୍ଗଦର୍ଶକ ଭୂମିକାରେ ଶେଷ ଅବଧି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜଡିତ ରହିଲେ । ସେ ୧୯୯୨ରୁ ୧୯୯୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନାସ୍‌କମର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଥିଲେ ।

## ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ 
ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କର ସ୍ତ୍ରୀ ସୁଧା ମୂର୍ତି ଜଣେ ଶିକ୍ଷିକା, ଲେଖିକା ଓ ଦାନଶୀଳ ବ୍ୟକ୍ତି, ଯିଏ ଇନ୍‌ଫୋସିସ୍ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ନାମକ ଏକ ଅଣ-ଲାଭକାରୀ ସଂସ୍ଥାର ଅଧ୍ୟକ୍ଷା ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । ସେମାନେ ଦୁଇଟି ସନ୍ତାନର ଅଭିଭାବକ—ପୁଅ ରୋହନ ନାରାୟଣ ମୂର୍ତ୍ତି ଏବଂ ଝିଅ ଅକ୍ଷତା ନାରାୟଣ ମୂର୍ତ୍ତି । ଜୁନ୍ ୨୦୧୩ ରୁ ଜୁନ୍ ୨୦୧୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ରୋହନ୍ ମୂର୍ତ୍ତି ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସହାୟକ ଭାବେ ଇନ୍‌ଫୋସିସ୍‌ ରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । ପରେ ୨୦୧୪ ରେ ସେ ଏହି କମ୍ପାନୀ ଛାଡ଼ି ନିଜସ୍ୱ କମ୍ପାନୀ ସୋରୋକୋ (Soroco) ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ୨୦୦୯ ମସିହାରେ, ଅକ୍ଷତା ବ୍ରିଟିଶ୍-ଭାରତୀୟ କନଜରଭେଟିଭ୍ ରାଜନେତା ଋଷି ସୁନକଙ୍କ ସହ ବିବାହ କରିଥିଲେ, ଯିଏ ୨୦୨୨ ରୁ ୨୦୨୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ରିଟେନର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।

## ସମ୍ମାନ 
ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କୁ ଫର୍ଚ୍ଚୁନ୍ ମ୍ୟାଗାଜିନ୍ ଦ୍ୱାରା "ଆମ ସମୟର ୧୨ ଜଣ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉଦ୍ୟମୀ" ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି । ସେ ଭାରତର ବାହାରେ ଆଉଟ୍‌ସୋର୍ସିଂ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଅବଦାନ ପାଇଁ ଟାଇମ୍ ମ୍ୟାଗାଜିନ୍ ଏବଂ CNBC ଦ୍ୱାରା "ଭାରତୀୟ IT କ୍ଷେତ୍ରର ପିତା" ଭାବେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଛନ୍ତି । 

୨୦୦୫ ମସିହାରେ, ସେ ସ୍ବିଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡର ଡାଭୋସ୍‌ରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ୱାର୍ଲ୍ଡ ଇକନୋମିକ୍ ଫୋରମ୍‌ରେ ସହ-ଅଧ୍ୟକ୍ଷତା କରିଥିଲେ । ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କୁ ପଦ୍ମ ବିଭୂଷଣ ଏବଂ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଛି ।

ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କୁ ଫ୍ରାନ୍ସ ସରକାରଙ୍କର "ଅଫିସର ଅଫ୍ ଦ ଲେଜିଅନ୍ ଅଫ୍ ଅନର୍" ସମ୍ମାନ ମିଳିଛି । ୨୦୦୫ରେ, ସେ ବିଶ୍ୱର ଅଷ୍ଟମ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରବନ୍ଧକ ଭାବେ ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ ।  

ମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କୁ ୧୩ ମଇ ୨୦୧୩ ରେ ସୟାଜୀ ରତ୍ନ ପୁରସ୍କାର ଦ୍ଵାରା ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଥିଲା ।ଏହା ବ୍ୟତୀତ ସେ ଅନେକ ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଛନ୍ତି । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୬ ଜନ୍ମ