open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
କାସ୍ପିଆନ ସାଗର

**କାସ୍ପିଆନ ସାଗର‌** (ଫରାସୀ: , ଦରୟା-ଏ-ମାଞ୍ଜଦରାନ), ଏସିଆର ଏକ ଝରଣା ଅଟେ ଯେପରି ନିଜର ବୃହତ ଆକାର କାରଣରୁ ସାଗର କୁହ ଯାଇଥାଏ । ମଧ୍ୟ ଏସିଆରେସ୍ଥିତ ଏହି ଝରଣା କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ହିସାବରେ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଝରଣା ଅଟେ । ଏହାର କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ୪,୩୦,୦୦୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ତଥା ଆୟତନ ୭୮,୨୦୦ ଘନ କିଲୋମିଟର ହୋଇଥାଏ । ଏହାର କୌଣସି ବାହ୍ୟଗମନ ହୋଇ ନଥାଏ ଏବଂ ପାଣି କେବଳ ବାଷ୍ପିକରଣଦ୍ୱାରା ବାହାରକୁ ଯାଇଥାଏ । ଐତିହାସିକ ରୂପରେ ଏହା "କଳା ସାଗର" , "ଈଜିୟନ ସାଗର" ଏବଂ ଏହିପରି "ଭୂମଧ୍ୟ ସାଗର" ସହିତ ଯୋଡ଼ି ହୋଇଥାଏ ବୋଲି ମାନନ୍ତି , ଯାହା କାରଣରୁ ଏହାର ଅଧିକ ଘନତ୍ୱର ଆଧାରରେ ଏହାକୁ ଝରଣା କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ । ଏହାର ଖାରପଣ ୧.୨ ପ୍ରତିଶତ ହୋଇଥାଏ ଯାହା ବିଶ୍ୱର ସମସ୍ତ ସମୁଦ୍ରର ଖାରପଣଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଅଟେ । 

## ନାମୋତ୍ପତ୍ତି 
ସାଗରର ଦକ୍ଷିଣପଶ୍ଚିମାଞ୍ଚଳରେ ବାସ କରୁଥିବା "କାସ୍ପି" ନାମକ ଆଦିମ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ନାମରୁ କାସ୍ପିଆନ ସାଗର‌ ନାମିତ ହୋଇଛି ।

## ବିବରଣୀ 
କାସ୍ପିଆନ ସାଗର‌ରେ ବିଶ୍ୱର ସମସ୍ତ ଝରଣାର ମୋଟ ଜଳର ୪୦-୪୪ % ପ୍ରତିଶତ ଜଳ ରହିଥାଏ । ତୁର୍କମେନିସ୍ତାନ, କାଜାଖସ୍ତାନ , ଋଷିଆ , ଆଜରବାଇଜାନ , ଇରାନ ଏହାର ତଟବର୍ତ୍ତୀ ଦେଶ ଅଟେ । ଏହାର ଉତ୍ତର ଭାଗର ଗଭୀରତା ୫- ୬ ମିଟର ହୋଇଥାଏ , ଯେଉଁଠାରେ କି ଦକ୍ଷିଣ ଭାଗର ଗଭୀରତା ୧୦୦୦ ମିଟର ପାଖାପାଖି ହୋଇଥାଏ । କାସ୍ପିଆନ ସାଗର‌କୁ ପ୍ରାଚୀନ ମାନଚିତ୍ରରେ *ଫାଜ୍ୱିନ* ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଥାଏ । ଏହା ଛଡ଼ା ଏହାକୁ ଈରାନରେ ଦରୟା-ଏ-ମାଞ୍ଜଦରାନ ମଧ୍ୟ କୁହା ଯାଇଥାଏ । ୟୁରୋପରୁ ଆସିଥିବା "ବ୍ଲୋଗା ନଦୀ" ଯାହା ୟୁରୋପର ୨୦% ଭୂମିର କ୍ଷେତ୍ରକୁ ସିଞ୍ଚି ଥାଏ, କାସ୍ପିଆନ ସାଗର‌ର ୮୦% ଜଳର ସ୍ରୋତ ହୋଇଥାଏ । ଏହା ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ସ୍ରୋତ ୟୁରାଳ ନଦୀ ଅଟେ । ଏହି ସାଗରରେ ବହୁତ ଦ୍ୱୀପ ରହିଛି , ଯେଉଁଥିରେ ଆଁଗୁର୍ଜା ଆଡା ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଦ୍ୱୀପ ଅଟେ ଯାହାର ଲମ୍ବା ୪୭ କିମି ଅଟେ । 

## କିଛି ବଛା ଚିତ୍ର  

Image:Caspian Sea from orbit.jpg|MODISଦ୍ୱାରା ପରିକ୍ରମା ପରିକ୍ରମା କରୁଥିବା ଟେରା (ଉପଗ୍ରହ)ଦ୍ୱାରା ନିଆ ଯାଇଥିବା ଚିତ୍ର 
Image:TurkmenbashiSea.jpg|କାସ୍ପିଆନ ସାଗର‌ ତଟ, ତୁର୍କମେନିସ୍ତାନ
Image:Mazandaransea02.jpg|କାସ୍ପିଆନ ସାଗର‌ ତଟ, ବନ୍ଦର ଅଞ୍ଜଳି, ଇରାନ

## ଆଧାର
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ 
* कैस्पियन सागर क्षेत्र
* कैस्पियन वातावरण कार्यक्रम
* टार्गेट: कैस्पियन सी ऑयल जॉन रॉब, २००४
* डेटिंग कैस्पियन सी लेवल चेन्जेज़ 

ଶ୍ରେଣୀ:ହ୍ରଦ
ପ୍ୟାନିକ ଡିଜ‌ଅର୍ଡ଼ର

**ପ୍ୟାନିକ ଡିଜ‌ଅର୍ଡ଼ର** (**Panic disorder**) ଏକ ପ୍ରକାର ଉତ୍କଣ୍ଠା ବେମାରୀ (anxiety disorder) ଯେଉଁଥିରେ ବାରମ୍ବାର ପ୍ୟାନିକ ଆଟାକ (panic attack) ହୁଏ । ପ୍ୟାନିକ ଆଟାକ ରୋଗରେ ହଠାତ ଅତ୍ୟଧିକ ଆତଙ୍କ (panic attack) ସୃଷ୍ଟି ହେବା ସ‌ହିତ ପାଲପିଟେସନ (palpitations), ଝାଳ ବୁହା, କମ୍ପନ, ଅଣନିଶ୍ୱାସୀ (shortness of breath), କାଲୁଆ ଓ କିଛି ଖରାପ ହେଉଥିବା ଅନୁଭବ ହୁଏ ।  ରୋଗୀ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନମାଳା (questionnaire) ସାହାଯ୍ୟରେ ସ୍କ୍ରୀନିଙ୍ଗ କରାଯାଇପାରେ । 

ସାଧାରଣତଃ ଏହି ରୋଗ ସାଇକୋଥେରାପି ବା କାଉନସେଲିଙ୍ଗ (counselling) ଓ ଔଷଧ ସାହାଯ୍ୟରେ (medications) ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । କୈଶୋର ବା ଯୌବନର ଆଦ୍ୟ ଭାଗରେ ଏହି ରୋଗ ସାଧାରଣତଃ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଯେ କୌଣସି ବୟସରେ ହୋଇପାରେ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ପୁଷ୍ପକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ

ପୁଷ୍ପକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ, ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ଏକ ସୁପରଫାଷ୍ଟ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଟ୍ରେନ .ଏହା ଲକ୍ଷ୍ନୋ ଜଙ୍କସନରୁ ମୁମ୍ବାଇ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଥାଏ । ପୌରଣିକ ନାମ ପୁଷ୍ପକ ବିମାନ  ଅନୁସାରେ ଏହାର ଏପରି ନାମକରଣ ହୋଇଛି ।

## ସେବା 
ପୁଷ୍ପକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ସମୁଦାୟ  24 ଘଣ୍ଟା 20ମିନିଟ ଯାତ୍ରା କରି  1426 କିଲୋମିଟର ପଥ   ଅତିକ୍ରମ  କରିଥାଏ।  ଫେରନ୍ତା  ରାସ୍ତାରେ ଏହାକୁ  ପୁଣି ସେତିକି ସମୟ ଲାଗିଥାଏ । 

ଟ୍ରେନର ହାରାହାରି ବେଗ ୫୫ କିଲୋମିଟର ଘଣ୍ଟା ପ୍ରତି । ଏହି ଟ୍ରେନରେ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ସୁପରଫାଷ୍ଟ ଚାର୍ଜ ଲାଗିଥାଏ । .

## କୋଚ ସବୁ 
ଏହି ଟ୍ରେନରେ ୧ଟି ପ୍ରଥମ ଶ୍ରେଣୀ AC ସହ ୧ଟି AC ୨ ଟାୟର , ୨ଟି AC ୩ ଟା ୟର, ୧୩ଟି ସ୍ଳିପର ୬ଟି ବଗି  ଜେନରେଲ ଥାଏ । ଏଥିରେ ପାନ୍ତରି କାର ମଧ୍ୟ ରହିଥାଏ ।
thumb|ପୁଷ୍ପକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ACବଗି
thumb|୧୨୫୩୪ପୁଷ୍ପକ  ଏକ୍ସପ୍ରେସ

## Routing 
ପୁଷ୍ପକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ସମୁଦାୟ  24 ଘଣ୍ଟା 20ମିନିଟ ଯାତ୍ରା କରି  1426 କିଲୋମିଟର ପଥ   ଅତିକ୍ରମ  କରିଥାଏ।  ଫେରନ୍ତା  ରାସ୍ତାରେ ଏହାକୁ        

## ଆଧାର  
* "Railways changes Pushpak's platform" . *The Times of India*. 21 July 2012.&nbsp;
* "Pushpak Express to stop at Unnao" . *The Times of India*. 15 December 2006.&nbsp;
* "Blame quota for unconfirmed ticket" . *The Times of India*. 18 June 2009.&nbsp;
* http://economictimes.indiatimes.com/industry/transportation/railways/dc-to-ac-conversion-on-mumbais-central-railways-rail-route-completed/articleshow/47582271.cms

## ବାହାର ଲିଙ୍କ  
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ରେଳ
ବେମେତାରା

**ବେମେତାରା** (Hindi&#x3A; बेमेतरा

)ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଛତିଶଗଦର ଏକ ସହର । 

## ଜନ ଆବାଦି 
୨୦୧୧ ମସିହାର ଜନଗଣନା ଅନୁସାରେ ବେମେତାରାର ଜନସଂଖ୍ୟା ୨୮,୫୩୬ ଥିଲା । ବେମେତାରା ଏକ ମୁନସିପାଲିଟି ଅଞ୍ଚଳ । ଜନଗଣନାରେ ମିଳିଥିବା  ମୁଖ୍ୟ ତଥ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ହେଲା 
** ବେମେତାରାରେ ୫.୮୦୦ ପରିବାର ରହନ୍ତି ।  । .
** ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟାର ୫୦% ପୁରୁଷ ।; 
** ସାକ୍ଷ୍ୟରତାର ହାର ୭୦% ହେଇଥିବା ବେଳେ ୩୮% ଶ୍ରମିକ ଥିବାର ପ୍ରକାଶ । 
**ବେମେତାରା** (Hindi&#x3A; बेमेतरा

)ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଛତିଶଗଦର ଏକ ସହର । 
** ବେମେତାରାରେ ୫.୮୦୦ ପରିବାର ରହନ୍ତି ।  । .
** ସମୁଦାୟ ଜନସଂଖ୍ୟାର ୫୦% ପୁରୁଷ ।; 
** ସାକ୍ଷ୍ୟରତାର ହାର ୭୦% ହେଇଥିବା ବେଳେ ୩୮% ଶ୍ରମିକ ଥିବାର ପ୍ରକାଶ । 

### Sita Devi Temple 
ଦେବାରବୀଜା ଗ୍ରାମ ଏଠାରୁ ୧୫ କିଲୋମିଟର । ସେଠାରେ ଅତି ପ୍ରାଚୀନ ସୀତା ଦେବୀ ମନ୍ଦିର ଅବସ୍ଥିତ । କୁହାଯାଏ , ବନବାସ ସମୟରେ ରାମା ଓ ସିତା ସେହି ସ୍ଥଳରେ ଅବସ୍ଥାନ କରୁଥିଲେ । 

### ସୋମନାଥ ମନ୍ଦିର 
ଶିବନାଥ ଓ ଖରୁନ ନଦୀ ତଟ ନିକଟରେ ସୋମନାଥ ମନ୍ଦିର ଅବସ୍ଥିତ । ଏହା ବେମେତାରାଠାରୁ ୨୬ କିଲୋମିଟର ଦୁରବର୍ତୀ । ଏହି ସ୍ଥାନଟି ସୁଦୃଶ୍ୟ । .

### ସିଦ୍ଧି ମାତା ସନ୍ଧି 
ଏହା ଜିଲ୍ଲାରେ ଏକ ସର୍ବ ବୃହତ ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମନ୍ଦିର । 

## ନିକଟସ୍ଥ ଆକର୍ଷଣୀୟ ସ୍ଥଳ ସବୁ 
thumb|ଚିତ୍ରକୋଟ ପ୍ରପାତ
thumb|ସିରପୁରଠାରେ ଥିବା ଲକ୍ଷ୍ମଣ ମନ୍ଦିର
* Kanha National Park
* Achanakmar Wildlife Sanctuary
* Amarkantak
* Bhoramdeo Temple
* Dongargarh
* Ratanpur Mahamaya Temple
* Sirpur
* Champaran
* Rajim
* Chitrakot Falls
* Indravati National Park
* Kanger Valley National Park
* Gangrel Dam
* Murrum Silli Dam
* Barnawapara Wildlife Sanctuary
* Jatmai-Ghatarani Waterfalls
* Kaivalya Dham Jain Temple
* Bhilai Steel Plant
* Purkhautin Muktangan Raipur
* Dudadhari math Raipur
* Shri Shami Ganesh Temple, NAvagarh

## ଆଧାର
ଅଜିତ ଅଗରକର

**ଅଜିତ ବାଳଚନ୍ଦ୍ର ଅଗରକର**   ( ଜନ୍ମ 4 ଡିସେମ୍ବର , 1977 ) ଜଣେ ପ୍ରାକ୍ତନ ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳୀ । ସେ ଭାରତ ପାଇଁ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ କ୍ରିକେଟ ଖେଳି 200ରୁ ଅଧିକ ୱିକେଟ ନେବାସହ ବ୍ୟାଟିଂରେ ମଧ୍ୟ ଉପଯୋଗୀ ଅବଦାନ ଦେଇଛନ୍ତି । ଆଇପିଏଲରେ ଦିଲ୍ଲୀ ଓ କଲିକତା ପାଇଁ ଖେଳିବା ସହ ରଣଜୀ ଟ୍ରଫିରେ ମୁମ୍ବାଇର ଅଧିନାୟକ ମଧ୍ୟରହିଥିଲେ । ଅଧିନାୟକ ଭାବେ ସେ ମୁମ୍ବାଇ ପାଇଁ ୪୦ ତମ ରଣଜୀ ଟ୍ରଫି ବିଜୟ ଦେଇଥିଲେ । ସେ ୧୯୯୮ରେ ଉଭୟ ଟେଷ୍ଟ ଓ  ଏକଦିବସୀୟ  ଅନ୍ତର୍ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟରେ ଭରତ ପାଇଁ ପଦାର୍ପଣ ମ୍ୟାଚ ଖେଳିଥିଲେ । ଟି୨୦ରେ ସେ ୨୦୦୬ରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ମ୍ୟାଚ ଖେଳିଥିଲେ । ଏକଦିବସୀୟରେ ସେ ଭାରତର ତୃତୀୟ ସର୍ବାଧିକ ୱିକେଟ ହାସଲକାରୀ । ସେ ୧୯୯୯ ୦ ୨୦୦୭ ବିଶ୍ୱକପରେ ଭାରତ ପାଇଁ ଖେଳିଥିଲେ । 

## ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ 
ନିଜର ଜେଜେବାପା ଓ ଜେଜେ ମାଙ୍କଦ୍ୱାରା ପାଳିତ ଅଜିତ ଶିବାଜି ପାର୍କ ଅଞ୍ଚଳରେ ରହି ଥିଲେ । ଏଠାରୁ ଅନେକ ଭାରତୀୟ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳିଙ୍କ ଅଭିରଭାବ ହେଇଥିଲା । ରାମାକାନ୍ତ ଅଚ୍ରେକାର ଟକ୍ର କୋଚ ଥିଲେ । ସେ ପରେ ରୂପାରେଲ କଲେଜରେ ପଢୀଥିଲେ। ସେ ଫାଟିମା ଘାଡିଆଳିଙ୍କୁ ବିଭାହ କରିଥିଲେ ଓ ରଙ୍କର ଏକ ପୁତ୍ର ରାଜ ଅଛି । ବର୍ତ୍ତମାନ ସେ ୱୋର୍ଲି ଅଞ୍ଚଳରେ ବାସ କରନ୍ତି ।

## ବୋଲିଂ ଷ୍ଟାଇଲ 
ଉଚ୍ଚତାରେ ଅଧିକ ନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ବଳିଷ୍ଠ ଗଠନ ଯୋଗୁ ଖୁବ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୋଲିଂ କରିପାରୁଥିଲେ । ପୁରୁଣା ବଲରେ ମଧ୍ୟ ରିଭର୍ସ ସ୍ୱିଙ୍ଗ ଦେଇପାରିବା ତାଙ୍କ ବିଶେଷତା ଥିଲା । 

## ଆଧାର 
୧ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୯୮ରେ ସେ କୋଚିରେ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ସହ ଏକଦିବାସୀୟ ଖେଳି ତାଙ୍କର ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ କ୍ରିକେଟ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ମେଚରେ ଆଦାମ ଗିଲଖ୍ରୀଷ୍ଟଙ୍କୁ ଆଉଟ କରିଥିଲେ । 

## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* Cricinfo Player Profile : Ajit Agarkar
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୭ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଜୁଗାର ଯାତ୍ରା

**ଜୁଗାର ଯାତ୍ରା**, ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାରେ କାଳୀ ପୂଜା ଅବସରରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ୧୯୮୫ ମସିହାରେ ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା ଘେଁସ ବ୍ଲକ ଅନ୍ତର୍ଗତ କୁଚିପାଲିଗାଁରେ ପ୍ରଥମେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । କାଳକ୍ରମେ ଏହା ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଅନ୍ୟସ୍ଥାନରେ ମଧ୍ୟ ପାଳନ କରାଯାଉଛି ।
## କିମ୍ବଦନ୍ତି 
କାଳୀ ପୂଜା ଅବସରରେ ପଶୁ ବଳି ଦେବାର ପ୍ରଥା ବହୁ ପୁରୁଣା । ୧୯୮୫ମସିହାରେ ପଶୁବଳି ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ କୁଚିପାଲି ଗାଁର ଲୋକ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ । ପଶୁବଳି ପରିବର୍ତ୍ତେ, ଜୁଗାର ଭୋଗ ଲାଗିବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଗଲା । ୧୯୮୫ ମସିହାରେ ପ୍ରଥମ ଜୁଗାର ଶ୍ରୀନିବାସ ସା ଦାନ କରିଥିଲେ । କୁଚିପାଲି ଗାଁରେ ଏବେ ବି ପ୍ରଥମ ଜୁଗାର ତାଙ୍କରି ଘରୁ ଆସିଥାଏ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସୁବାସ ସା, ଉମାକାନ୍ତ ସା ଆଦି ବହୁ ଲୋକ ଜୁଗାର ଦାନ କରି ଆସୁଛନ୍ତି ।
## ପରମ୍ପରା 
୫ କେଜି ଖଇ/ (ଲିଆ) ଓ ଗୁଡ଼ରେ ତିଆରି ଦେଉଳ ଆକୃତିର ଏହି ଜୁଗାର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ । ଏହା ୬ ଫୁଟରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ୧୫ଫୁଟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉଚ୍ଚା ହୋଇଥାଏ । ମା’ କାଳୀଙ୍କ କୃପାଲାଭ ପାଇଁ ଏହି ଜୁଗାର, ଭେଟି ଭାବରେ ଯାଏ । ଦେବୀ କାଳୀଙ୍କୁ ମୁସଲମାନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ପୂଜା କରନ୍ତି ଓ ଦଳିତମାନେ ପୂଜା ଓ ଯାତ୍ରାର ଆୟୋଜନ କରନ୍ତି । ପ୍ରତିବର୍ଷ ଯାତ୍ରା ଅବସରରେ ମାନସିକ କରୁଥିବା ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମାନସିକ ପୂରଣ ହୋଇଗଲେ ସେମାନେ ପରବର୍ଷ ଜୁଗାର ଆଣିଥାନ୍ତି । ଜୁଗାରଗୁଡ଼ିକ ପାରମ୍ପରିକ ଲୋକବାଦ୍ୟର ତାଳେତାଳେ ଅର୍ପଣ ସକାଶେ କାଳୀ ମେଢ଼ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆସିଥାନ୍ତି । ଏହି ଜୁଗାର ଯାତ୍ରାର ବିଶେଷତ୍ତ୍ୱ ହେଲା ଏହାକୁ ଦଳିତ ଓ ମୁସଲମାନମାନେ ମିଳିତ ଭାବେ ପାଳିଥାନ୍ତି । ସେତେବେଳେ କୁଚିପାଲିଠାରେ ମାତ୍ର ଗୋଟିଏ ଜୁଗାରଯାତ୍ରା ଚାଲିଥିବା ବେଳେ ପରେ ଏହି ଯାତ୍ରାଦ୍ୱାରା ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ ଏହାର ଆଖପାଖ ଅଞ୍ଚଳରେ ଜୁଗାର ଯାତ୍ରା ସଂଖ୍ୟା ଏବେ ୨୫ରେ ପହଞ୍ଚିଛି । ଗ୍ରାମର ହରିଜନଙ୍କ ସମେତ ସମସ୍ତ ଜାତିର ଲୋକେ ଏହି ଯାତ୍ରାରେ ସାମିଲ ହୋଇଥାନ୍ତି ।

ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରୁ ଆସିଥିବା ଜୁଗାର ସବୁ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଅପରାହ୍ଣରେ ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ବାହାରନ୍ତି । ଗ୍ରାମ ଭ୍ରମଣ କରି ସାରିବା ପରେ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ମାଆଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚି ଜୁଗାର ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି । ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଜିଲ୍ଲା ସମେତ ପଡ଼ୋଶୀ ଛତିଶଗଡ଼, ବେଙ୍ଗାଳୁରୁ ଓ ଗୌହାଟିର ଜୁଗାର ଏଥିରେ ସାମିଲ ହୁଅନ୍ତି । ପାରମ୍ପରିକ କଳଙ୍ଗୀନାଚ, ନମଃଗୁରୁ, ଦୁଲୁଦୁଲି, ଘଣ୍ଟବାଦ୍ୟ ସହ ୨୪ ପ୍ରକାର ଲୁପ୍ତପ୍ରାୟ ଲୋକ ନୃତ୍ୟ ଦଳ ନିଜର କଳା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରନ୍ତି । ଏକ ପାରମ୍ପରିକ ମୁଖ୍ୟ ଜୁଗାର, ଶୋଭାଯାତ୍ରାର ଆଗରେ ଯାଏ । ସବୁ ବର୍ଷ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଜୁଗାର ସବୁ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ଜୁଗାର ତିଆରି କରିବା ଏବଂ ସାଜସଜ୍ଜା କରିବା ଗୋଟିଏ କଳା କାରିଗରୀ କସରତ । ଏହି କଳା କାରିଗରୀ କୁଚିପାଲି ଗାଁର ଜୁଗାର ବଣୁଆ ଥିବର ଭଗତମାନେ ନିଜେ ନିଜେ ଶିଖିଛନ୍ତି ଏବଂ ଗବେଷଣା କରି ପ୍ରବୀଣ କଳାକାରର ପରିଚୟ ପାଇଛନ୍ତି । ଗଡୁ ଜୁଗାର, ହଂସ ଜୁଗାର, ଧିଣ୍ଡା ଜୁଗାର, ଖୁଲା ଜୁଗାର, ଜୁଲି ଜୁଗାର, ପଦ୍ମଫୁଲ ଜୁଗାର ଇତ୍ୟାଦି ଡିଜାଇନରେ ଜୁଗାର ତିଆରି କରି ପ୍ରତିବର୍ଷର ଯୁଗାର ଯାତ୍ରାରେ ନିଜର ମଡେଲକୁ ସାମିଲ କରନ୍ତି । ଏହି ଜିନିଷ ଭକ୍ତ ଓ ଦେଖଣାହାରୀଙ୍କ ମନ କିଣି ନିଏ । ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଖି ରହେ ଏହି ଜୁଗାର ଓ ରଙ୍ଗ ବେରଙ୍ଗୀ ଲୋକ ନାଚ ଦଳଙ୍କ ପ୍ରଦର୍ଶନ ଉପରେ ।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ପର୍ବ ପର୍ବାଣି
ଆରବ ଘାଟି

**ଆରବ ଘାଟି** ହେଉଛି ଏକ ସାମୁଦ୍ରିକ ଘାଟି, ଯାହାକି ଆରବ ସାଗରର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ଆଡ଼କୁ ଭାରତ ଏବଂ ଆରବ ଦ୍ୱୀପ ମଧ୍ୟରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଆରବ ସାଗରର ଦୁଇଟି ଘାଟି ମଧ୍ୟରୁ ପୂର୍ବରେ ଆରବ ଘାଟି ଏବଂ ପଶ୍ଚିମରେ ସୋମାଲି ଘାଟି ।  ଆରବ ଘାଟି ମାନ‌ଚିତ୍ରରେ ୧୦°&nbsp;ଉତ୍ତର, ୬୫°&nbsp;ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଅବସ୍ଥିତ । 

## ଜଳବାୟୁ
ଆବର ସାଗର ପାଖାପାଖି ଜାଗାରେ ମୌସୁମୀ ଜଳବାୟୁ ଦେଖାଯାଏ । ଏଠାରେ ସବୁବେଳେ ବର୍ଷା ହୁଏ । ଏହି ସ୍ଥାନରେ ଜାନୁଆରୀ-ଫେବୃଆରୀ ମାସରେ ସର୍ବନିମ୍ନ ତାପମାତ୍ରା ୨୪ରୁ ୨୫°C ରହିଥାଏ, ଯେତେବେଳେ କି ଉଭୟ ଜୁନ ଏବଂ ନଭେମ୍ବରରେ ତାପମାତ୍ର ୨୮°Cରୁ ଅଧିକ ରହିଥାଏ । 

## ଖଣିଜ ସମ୍ପଦ
ଆରବ ସାଗରର ଆଖପାଖରେ ମାଟିତଳେ ପ୍ରାକୃତିକ ଗ୍ୟାସ ଏବଂ ତୈଳଜାତୀୟ ପ୍ରାକୃତିକ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥମାନ ରହିଛି । ଏହି ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥମାନ ଭାରତର ପଶ୍ଚିମ ଉପକୂଳରୁ ମୁମ୍ବାଇର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଯାଏ ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇ ରହିଛି । ଆରବ ସାଗରର ଆଖପାଖରେ ମାଛମାନଙ୍କର ଏକ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଖାଦ୍ୟ ଫସଫରସ୍ କନ୍‌ସେନଟ୍ରେଟ୍ ଉବଲବ୍ଧ ହେଉଛି । 

## ଆଧାର
ଛତିଶଗଦ ରାଜ୍ୟ ର ସୀମା ରେଖା

thumb|250x250_ପିକସେଲ|ଛତିଶଗଡ଼଼ ରାଜ୍ୟ
ଛତିଶଗଡ଼ ଏକ କେନ୍ଦ୍ର ଭାରତରେ ଅବସ୍ଥିତ ରାଜ୍ୟ । ଏହା ୧ ନଭେମ୍ବର , ୨୦୦୦ରେ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ଛତିଶଗଡ଼ି ଭାଷା କହୁଥିବା ଅଞ୍ଚଳ ସମୂହକୁ ନେଇ ଗଠିତ ହେଇଥିଲା । 

## General reference 
### ରେଙ୍କିଙ୍ଗ ( ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ) 
* by population: 17th
* by area (2011 census): 10th
* by crime rate (2015): 11th
* by gross domestic product (GDP) (2014): 16th
* by Human Development Index (HDI): 
* by life expectancy at birth: 
* by literacy rate:

## ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି 
* ଜନସଂଖ୍ୟା  -୨୭,୯୨୮.୦୧୫ 
* ଆୟତନ - ୧୩୫,୧୯୪.୫ ବର୍ଗକିଲୋମିଟର 

* 
*****
* Time zone:  Indian Standard Time (UTC+05:30)

### Environment of Chhattisgarh 
#### Protected areas of Chhattisgarh 
* Semarsot Wildlife Sanctuary
* Tamor Pingla Wildlife Sanctuary

#### Natural geographic features of Chhattisgarh 
### Regions of Chhattisgarh 
#### Ecoregions of Chhattisgarh 
* Eastern Highlands moist deciduous forests
* Central Deccan Plateau Dry Deciduous Forests
* Chhota-Nagpur dry deciduous forests
* Narmada Valley dry deciduous forests
* Northern dry deciduous forests

#### Administrative divisions of Chhattisgarh 
##### Districts of Chhattisgarh 
# Balod district 
# Baloda Bazar district 
# Balrampur district 
# Bastar district 
# Bemetara district 
# Bijapur district 
# Bilaspur district 
# Dantewada district
# Dhamtari district  
# Durg district 
# Gariaband district 
# Janjgir–Champa district 
# Jashpur district 
# Kanker district 
# Kabirdham district 
# Kondagaon district 
# Korba district 
# Koriya district 
# Mahasamund district 
# Mungeli district 
# Narayanpur district 
# Raigarh district 
# Raipur district 
# Rajnandgaon district
# Surguja district 
# Sukma district
# Surajpur district
* ଛତିଶଗଡ଼଼ର ରାଜଧାନୀ- ରାୟପୁର 
* 

### Demography of Chhattisgarh 
Demographics of Chhattisgarh

## Government and politics of Chhattisgarh 
### History of Chhattisgarh, by period 
#### Prehistoric Chhattisgarh 
#### Ancient Chhattisgarh 
* Dakshina Kosala Kingdom

## Economy and infrastructure of Chhattisgarh 
* Tourism in Chhattisgarh

## Education in Chhattisgarh 
Education in Chhattisgarh

## See also 
* Outline of India

## References 
## External links 
* This outline displayed as a mindmap , at *wikimindmap.com*
* Chhattisgarh News
* Chhattisgarh fact profile, by the India Brand Equity Foundation (IBEF)
* 
ଶ୍ରେଣୀ:ଛତିଶଗଡ଼଼
କେ. ଏଲ. ରାହୁଲ

**କୂମର ଲୋକେଶ ରାହୁଲ  ( ଜନ୍ମ ୧୮ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୯୨) **ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି । ସେ ୨୦୧୦ ୧୯ ବର୍ଷରୁ ତଳ ବିଶ୍ୱ କପରେ ଖେଳିଥିଲେ । ୨୦୧୪ -୧୫ରେ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ଖେଳକୁ ଆସିଥିବା ରାହୁଲ ସମସ୍ତ ୩ ପ୍ରକାର ଫର୍ମାଟରେ ଶତକ କରିଥିବା ଖେଳାଳି । ସେ ଏକଦିବାସୀୟ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ମେଚରେ ପଦାର୍ପଣରେ ଶତକ ଅର୍ଜନ କରିଥିବା ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ । T୨୦ରେ ତାଙ୍କର ୪୬ ବଲରେ ୧୦୦ ରନ ବିଶ୍ୱର ଦ୍ୱିତୀୟ ଦ୍ରୁତତମ ଶତକ । ପୁଣି ୱେଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଜ ବିରୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ୫୧ ବଲରେ ୧୧୦ ଅବିଜିତ ସ୍କୋର ଏକ ମାଇଲ ଷ୍ଟୋନ କୁହାଯାଏ । ୩ଟି ଯାକ ଫର୍ମାଟ ପ୍ରଥମ ଶତକ  ସେ କେବଳ ବାଉଣ୍ଡରୀରେ କରିଥିଲେ ।  

## ଘରେଇ ପ୍ରଦର୍ଶନ 
୨୦୧୦-୧୧ରେ ରାହୁଲ ପ୍ରଥମ ଶ୍ରେଣୀ କ୍ରିକେଟ ଖେଳିଥିଲେ । ଆଇପିଏଲରେ ବାଙ୍ଗାଲୋର ପାଇଁ ୨୦୧୩ରେ ଖେଳିଲେ । ୨୦୧୪-୧୫ ଦୁଲିପ ଟ୍ରଫିରେ ତାଙ୍କର ୨୩୩ ବଲରେ ୧୮୫ ରନ  ଓ ତା ପରେ ୧୫୨ ବଲରେ ୧୩୦ ରନ କରି ସମସ୍ତଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କରିଥିଲେ । ରଣଜୀ ଟ୍ରଫିରେ ସେ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ ବିପକ୍ଷୀରେ ୪୪୮ ବଲରେ ୩୩୭ ରନ କରିଥିଲେ । 

## ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ପ୍ରଦର୍ଶନ 
୨୦୧୪ରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଦଳ ପାଇଁ ବଛା ହେଇ ସେ କୃତିର ସହ ଖେଳିଥିଲେ । ପ୍ରଥମେ ଅସଫଳ ହେଇଥିଲେ ଭି ପରେ ୪ ର୍ଥ ଟେଷ୍ଟରେ ୧୧୦ ରନ କରିଥିଲେ । ଶ୍ରୀଲଙ୍କାରେ ସେ ତାଙ୍କର ୨ ୟ ଶତକ କରିଥିଲେ । ସେ ଆହତ ୱିକେଟ କିପର ସାହାଙ୍କ ସ୍ଥାନରେ ୱିକେଟ କିପିଙ୍ଗ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ। ଜିମ୍ବାବ୍ୱେ ଗସ୍ତରେ ଯାଇ ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଏକଦିବାସୀୟ ଶତକ କରିଥିଲେ । 

ରାହୁଲ ୨୦୧୬ ଭାରତୀୟ ଦଳର ୱେଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଜ ଗସ୍ତ ପାଇଁ ଯାଇ ୨ ୟ ଟେଷ୍ଟରେ ୧୫୮ ରନ କରିଥିଲେ । ସେ ।ଓପନର ହିସାବରେ ଏହା  ସ୍କୋର କରି ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଭ୍ୟାବେ ପଦାର୍ପଣ ମେଚରେ ୱେଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଜ ସହ ଶତକ କରିବାରେ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ହେଲେ ।ତତ୍ ପରେ ସେ ଆମେରିକାରେ ପ୍ରଥମ T୨୦ ମେଚରେ ଶତକ ହାସଲ କଲେ ମଧ୍ୟ ଭରତ ମେଚ ହଋ ଯାଇଥିଲା 

## ଆଇପିଏଲ ଜୀବନ 
ଆଇପିଏଲରେ ରାହୁଲ ବାଙ୍ଗାଲୋର ଦଳ ପାଇଁ ୨୦୧୪ରୁ ଖେଳୁଥିଲେ । ତାହା ପରେ ସେ ହୟଦ୍ରାବାଦ ଦଳକୁ ଯାଇ ପୁଣି ୨୦୧୬ରେ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତନ କରିଥିଲେ । 

## ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ 
୧୮ ଏପ୍ରିଲ ୧୯୯୨ରେ ଜନ୍ମିତ ରାହୁଲଙ୍କ ପିତା ଡାଃ ଲୋକେଶ ଜଣେ ଇଂଜିନିଯରିଂ ପ୍ରଫେସର ଓ ମାଁ ଜଣେ ଇତିହାସ ପ୍ରଫେସର ।  ରାହୁଲଙ୍କ ପିତାଙ୍କ କହିବା ହିସାବରେ ରାହୁଲ ୧୧ ବର୍ଷ ବୟସରେ କ୍ରିକେଟ ଖେଳିବା ଆରଭ କରିଥିଲେ ।|website=Rediff|access-date=2016-05-10}} Rahul's father said in an interview that Rahul started playing cricket at the age of 11.

## ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ଶତକ 
### ଟେଷ୍ଟ ରେ 
### ଏକଦିବାସୀୟ ରେ 
### T୨୦ ରେ 
## ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ପୁରସ୍କାର 
### ଟେଷ୍ଟ ରେ 
#### ମେନ ଓଫ ମେଚ 
### ଏକଦିବସୀୟ ରେ 
#### ମେନ ଓଫ ସିରିଜ 
#### ମେନ ଓଫ ମେଚ 
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* ESPNcricinfo
* CricketArchive
* Lokesh Rahul's profile page on Wisden
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୨ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି
କେଦାର ଜାଧବ

**କେଦାର ମହାଦେବ ଜାଧବ** (ଜନ୍ମ ୨୬ ମାର୍ଚ , ୧୯୮୫ ) iଜଣେ ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟର । ସେ ଜଣେ ମଧ୍ୟକ୍ରମ ବେଟସମେନ ହେବା ସହ ସ୍ପିନ ବୋଲର ମଧ୍ୟ ।ଆଇପିଏଲରେ ସେ ଦିଲ୍ଲୀ ଦଳ ପାଇଁ ଖେଳୁଥିଲେ ଓ ପ-ଆରେ କୋଚି ଦଳକୁ ଗଲେ । ସେ ଭାରତୀୟ  A ଦଳ ଓ ପଶ୍ଚିମ ଯୋନେ ତରଫରୁ ମଧ୍ୟ ଖେଳନ୍ତି ।   

ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ସହ ସେ ପ୍ରଥମ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ଏକଦିବାସୀୟ ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ଦଳରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲେ ଓ ୨୪ ବଲରୁ ୨୦ କରିଥିଲେ ।
 T୨୦ରେ ସେ ଜିମ୍ବାବ୍ୱେ ବିରୁଦ୍ଧରେ ପଦାର୍ପଣ ମେଚ ଖେଳିଥିଲେ ୨୦୧୫ ଜୁଲାଇରେ । 
## ଘରେଇ ପ୍ରଦର୍ଶନ 
ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ପାଇଁ ରଣଜୀ ଟ୍ରଫି ଖେଳି କେଦାର ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦେଶ ବିରୂଢହରେ ୩୨୭ ରନ କରିଥିଲେ । ୨୦୧୩-୧୪ ସିଜନରେ ସେ ରଣଜୀରେ ୧୨୨୩ ରନ , ୬ଟି ଶତକ ସହ କରିଥିଲେ । ଆଇପିଏଲରେ ସେ ପ୍ରଥମେ ବାଙ୍ଗାଲୋର ଦଳ ପାଇଁ ଓ ପରେ ଦିଲ୍ଲୀ ଖେଳିଲେ । ପୁନର୍ବାର ୨୦୧୬ରେ ବାଙ୍ଗାଲୋର ଦଳକୁ ଆସିଲେ । 

## ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ପ୍ରଦର୍ଶନ 
ଜୁନ ୨୦୧୪ରେ ବାଂଲାଦେଶ ଗସ୍ତ ପାଇଁ ଥିବା ଦଳରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଖେଳି ନ ଥିଲେ । ୨୦୧୪ରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ବିରୁଦ୍ଧ ତାଙ୍କ ପ୍ରଥମ ମେଚ ଖେଳିଥିଲେ । ୨୦୧୫ରେ ଜିମ୍ବାବ୍ୱେ ଗସ୍ତରେ ସମସ୍ତ ମେଚ ଖେଳିଥିଲେ । ସେଠାରେ ସେ ପ୍ରଥମ ଟି୨୦ ମେଚୀ ମଧ୍ୟ ଖେଳିଥିଲେ । 

## ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ଶତକ 
### ଏକଦିବସୀୟ ଶତକ 
## ପୁରସ୍କାର 
# Madhavrao Scindia Award for highest run-getter in Ranji Trophy: 2013/14

### ଏକଦିବସୀୟ ମେନ ଓଫ ମେଚ 
### t୨୦ ମେନ ଓଫ ମେଚ 
## References 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୫ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ପ୍ୟାନିକ ଆଟାକ

**ପ୍ୟାନିକ ଆଟାକ** ରୋଗରେ ହଠାତ ରୋଗୀର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆତଙ୍କ (fear) ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ, ପାଲପିଟେସନ (palpitations) ହୁଏ, ଝାଳ ବୁହେ, ଶରୀର କମ୍ପନ ହୁଏ, ଅଣନିଶ୍ୱାସୀ (shortness of breath) ଲାଗେ, କାଲୁଆ ହୋଇଯାଏ ଓ କିଛି ଅସୁବିଧା ହେଉଥିବା ଅନୁଭବ ହୁଏ । କୌଣସି କାରଣ ବଶତଃ ଏହି ରୋଗ ଟ୍ରିଗର ହୋଇପାରେ ବା ଆଶା ବ‌ହିର୍ଭୁତ ହୁଏ । ଧୂମ୍ରପାନ (smoking) ଓ ମାନସିକ ଚାପ (psychological stress) ଏହାର ସଙ୍କଟ କାରକ ଥାଆନ୍ତି । ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କଲାବେଳେ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରୋଗ ଯେପରିକି ଅନ୍ୟ ମାନସିକ ରୋଗ, ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ ରୋଗ (heart disease), ହାଇପରଥାଇରଏଡିଜମ,  ହାଇପରପାରାଥାଇରଏଡିଜ୍ମ, ଫୁସଫୁସ ରୋଗ (lung disease) ରୋଗମାନଙ୍କର ଅନୁପସ୍ଥିତି ବିଷୟ ଦେଖିବାକୁ ପଡ଼େ ଓ ବ୍ୟବ‌ହାର କରୁଥିବା ଔଷଧ ବିଷୟ ବୁଝିବାକୁ ହୁଏ ।  ରୋଗ ଆକ୍ରମଣ ବାରମ୍ବାର ହେଲେ ସାଇକୋଥେରାପି (counselling) ବା ଔଷଧ (medications) ଦିଆଯାଏ ।  ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ଟ୍ରେନିଙ୍ଗ ଓ ପେଶୀ ଶିଥିଳ କରିବା ଟେକନିକ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରେ ।  ଏହି ରୋଗୀମାନେ ଆତ୍ମହତ୍ୟା ପ୍ରବଣ ହୁଅନ୍ତି ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ସମନୁ

ସମନୁ (ପାର୍ସୀ: سمنو‎‎) ହେଉଛି ଇରାନର ଏକ ମିଠା ହାଲୁଆ । ଏହା କେବଳ ଅଙ୍କୁରିଥିବା ଗହମରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୁଏ । ପାର୍ସୀ ନବବର୍ଷ ବା ନ‌ଉରୁଜ ଦିନ ଲାଗି ଏହା ଏକ ବିଶେଷ ମିଠା । ପ୍ରାକ୍-ଇସଲାମିକ ପାରସ୍ୟ ଯାଏଁ ଏହାର ଇତିହାସ ଲମ୍ବିଛି ।

କେବଳ ଇରାନ ନୁହଁ ବରଂ ଏହାର ଆଖପାଖ ଅଞ୍ଚଳ ଯଥା ଆଜେରବୈଜାନ, ତାଜିକିସ୍ତାନ, ଉଜବେକିସ୍ତାନ, କିର୍ଗୀଜସ୍ତାନ, ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଆଦିରେ ମଧ୍ୟ ଏହା ବେଶ୍ ପ୍ରଚଳିତ । ଏହାର ଅନ୍ୟ ନାମ ଗୁଡ଼ିକ ହେଲା: ସମନକ୍ (ପାର୍ସୀ: سمنک‎‎), ସୁମାଲକ୍/ ସୁମାଲ୍ୟକ୍; ଆଜେରବୈଜାନୀ: Səməni halvası; ତାଜିକ: сумалак; ଉଜବେକ: sumalak [sʉmælǽk]) or Sümölök; କିରଗୀଜ: сүмөлөк [symœlœ́k]) ଆଦି । ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେଶରେ ସମନୁକୁ ନେଇ ନିଜ ନିଜର ପ୍ରଥା ରହିଛି ।

## ପ୍ରସ୍ତୁତି 
ଯେହେତୁ ଏହି ମିଠା ଲାଗି ଚିନି ଆଦୌ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏନାହିଁ ତେଣୁ ଏହାର ମିଠାପଣ ଲାଗି ଅଙ୍କୁରୋଦ୍‌ଗମ ବେଳେ ଗହମରେ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ଶର୍କରା ଦାୟୀ । ଅଙ୍କୁରୋଦ୍‌ଗମ ଲାଗି ଗହମକୁ ବତୁରେଇ କିଛିଦିନ ରଖିବାକୁ ହୁଏ ଏଣୁ ପୁରା ପ୍ରସ୍ତୁତି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଲାଗି ସପ୍ତାହେ ଯାଏଁ ସମୟ ଲାଗିପାରେ । ବତୁରା ଗହମ ଗଜା ହେବାରେ ଦିନେ ଦୁଇ ଦିନ ପରେ ତାକୁ ଭଲ ଭାବେ ବାଟି କନା ଦେଇ ଛାଣିବାକୁ ହୁଏ । ତା ପରେ ଏହାକୁ ଅଳ୍ପ ନିଆଁରେ ରନ୍ଧା ଯାଏ । ପ୍ରାୟତଃ ସମନୁ ତିଆରିରେ କେବଳ ଗହମ ଓ ପାଣି ଛଡା ଆଉ କିଛି ବ୍ୟବହାର ହୁଏନାହିଁ ତେବେ ଆଜିକାଲି ହାଲୁଆକୁ ଶୀଘ୍ର ବହଳିଆ କରିବା ଲାଗି ଏଥିରେ ଅଳ୍ପ କିଛି ମ‍ଇଦା ମିଶାଯାଏ । ମ‍ଇଦା ମିଶାଇଲେ ଯଦିଓ ରାନ୍ଧିବା ଲାଗି ସମୟ କମ ଲାଗେ କିନ୍ତୁ ସମନୁ କମ ମିଠା ଓ ଟିକିଏ ପିତାଳିଆ ହୋ‍ଇଯାଏ । ରନ୍ଧା ସରିଲେ ବାଦାମ, ପିସ୍ତା, ଆଖରୋଟ ଆଦି ଉପରେ ରଖି ସଜାଯାଏ ।

## ପରମ୍ପରା 
ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ସମନୁ ଲାଗି ବଟାବଟି ସରିବା ପରେ ଶେଷ ରନ୍ଧା କାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରାୟତଃ ସନ୍ଧ୍ୟାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସକାଳ ଯାଏଁ ଚାଲେ । ପ୍ରାୟତଃ ଏଥିରେ କେବଳ ମହିଳାମାନେ ଥାଆନ୍ତି । ରାନ୍ଧିବା ଛଡ଼ା ଗପସପ, ହସଖୁସି, ସଙ୍ଗୀତ ଆଉ ଗୀତ ଗାଇବା ମଧ୍ୟ ଚାଲେ । ରନ୍ଧା ସରିଲେ ସକାଳୁ ଗରମ ଗରମ ସମନୁ ସାହି ପଡ଼ିଶା, ପରିବାର ଓ ସାଙ୍ଗସାଥୀରେ ବଣ୍ଟାଯାଏ ।

ଉଜବେକିସ୍ତାନରେ ମହିଳାମାନେ ବଡ଼ ରନ୍ଧା ହାଣ୍ଡି ଚାରିପଟେ ବେଢ଼ିଯାଇ ଗୀତ ଗାଆନ୍ତି ଓ ଜଣକ ପରେ ଜଣେ ସମନୁକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଘାଣ୍ଟୁ ଥାଆନ୍ତି । ତାଜିକିସ୍ତାନ ଆଉ ଆଫଗାନିସ୍ତାନରେ ସେମାନେ ଗାଆନ୍ତି: Samanak dar Jūsh u mā Kafcha zanēm – Dīgarān dar Khwāb u mā Dafcha zanēm (ଅର୍ଥ: ସମନୁ ଫୁଟୁଛି ଆଉ ଆମେ ତାକୁ ଘାଣ୍ଟୁଛୁ, ଅନ୍ୟମାନେ ଶୋ‍ଇଛନ୍ତି ଆଉ ଆମେମାନେ ଡାଫ୍ ବଜ‍ଉଛୁ) ।

## କିମ୍ବଦନ୍ତୀ 
ଆଜେରବୈଜାନୀ ଭାଷାରେ ଗୋଟିଏ ପ୍ରବାଦ ଅଛି: Samani, Samani, har il goyardaram sani ଅର୍ଥାତ୍ "ସମାନି, ସମାନି, ପ୍ରତିବର୍ଷ ମୁଁ ଚେଷ୍ଟା କରେ ତୋତେ ବଢ଼େଇବା ଲାଗି" ଏହା ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରକୃତିର ପୁନରାରମ୍ଭର ପ୍ରତୀକ । ଅକ୍ସଫୋର୍ଡ଼ ସିମ୍ପୋସିୟମ ଅନ ଫୁଡ୍ ଆଣ୍ଡ୍ କ୍ରକେରୀ (୧୯୮୯)ରେ ଏହା ସ୍ଥାନିତ ହୋ‍ଇଥିଲା ।

## ସାଂସ୍କୃତିକ ପ୍ରଭାବ 
ବର୍ତ୍ତମାନ ସମୟରେ ସମନୁ ରନ୍ଧା ପାରିବାରିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ହୋ‍ଇପାରେ । ଗୋଟିଏ ପରିବାରର ଅଲଗା ଅଲଗା ରହୁଥିବା ସଦସ୍ୟମାନେ ମିଳିମିଶି ସମନୁ ରାନ୍ଧନ୍ତି ଓ ଏହି ସମୟରେ କଥାବାର୍ତ୍ତା ଓ ଭାବ ଆଦାନପ୍ରଦାନ କରିପାରନ୍ତି ।

ହଫ୍ତ-ସିନର ସମନୁ ଏକ ପାରମ୍ପରିକ ଅଂଶ । ହଫ୍ତ-ସିନ ହେଉଛି ପାର୍ସୀ ନବବର୍ଷ ଦିନ ସଜାଯାଉଥିବା ପ୍ରତୀକାତ୍ମକ ବସ୍ତୁର ଏକ ଟେବୁଲ । ହଫ୍ତ ଅର୍ଥ ସାତ ଓ "ସିନ୍" ପାର୍ସୀ ବର୍ଣ୍ଣମାଳାର ଗୋଟେ ଅକ୍ଷର: ଏଥିରେ ସାତୋଟି ବସ୍ତୁ ଯାହାର ନାଁ "ସିନ୍"ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ, ସଜା ଯାଇଥାଏ ।

ଶ୍ରେଣୀ:ଖାଦ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ମିଠା
ଶ୍ରେଣୀ:ଇରାନ
ଖୀଭା

ଭିତରେ (ଈଚାନ କିଲା)ର କାନ୍ଥ]]

**ଖୀଭା**(ଉଜବେକ: Хива, ଇଂରାଜୀ: Khiva) ମଧ୍ୟ ଏସିଆର ଉଜବେକିସ୍ତାନ ଦେଶର ସୌରଜ୍ମ ପ୍ରାନ୍ତରେସ୍ଥିତ ଏକ ଐତିହାସିକ ମହତ୍ତ୍ୱର ସହର ଅଟେ । ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ହଜାର ବର୍ଷରୁ ଲୋକମାନେ ବାସ କରୁଛନ୍ତି , କିନ୍ତୁ ଏହି ସହର ସେହିଦିନ ଲୋକ ଲୋଚନକୁ ଆସିଲା ଯେଉଁଦିନ ଏହା "ଖୀଭା ଖାନତ"ର ରାଜଧାନୀ ହେଲା ।

## ଇତିହାସ 
ଅତି ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ଖୀଭା କ୍ଷେତ୍ରରେ *ପୂର୍ବୀ ଇରାନ ଭାଷା* କହୁଥିବା ଲୋକ ରହୁଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ୧୦ ବିଂ ସଦୀରେ ଏଠାରୁ ଗତି କରୁଥିବା ମୁସଲିମ ଯାତ୍ରୀମାନେ ଏହି ସହରର ବର୍ଣ୍ଣନା କଲେ ଯାହା ଏବେ ମଧ୍ୟ ଉପଲବ୍ଧ ରହିଛି । ୧୭ ବୀଂ ସଦୀର ଆରମ୍ଭରେ ଏହି ସହର ଖୀଭା ଖାନନର ରାଜଧାନୀ ହେଲା । ଖୀଭା ଖାନନ ଉପରେ "ଚଙ୍ଗେଜ ଖାନ"ଙ୍କ *ଆସ୍ତ୍ରାଖାନ ଖାନନ* ଉପରେ ଶାସନ କରିବାକୁ ଯାଉଥିବା ବଂଶଜମାନଙ୍କ ଏକ ଅଧିକାର ଥିଲା । ୧୭ବୀଂ ସଦୀର ଆରମ୍ଭ ଏହି ସହର ୧୮୭୩ରେ "ରୂସୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ"ର "*କୋସ୍ତ୍ନାନ୍ତିନ ଫୋନ ଫାଉଫମାନ*" (Konstantin von Kaufman) ନାମକ ରଣନିତିକାରମାନେ ଖୀଭା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସହରରେ ୨୮ ମଇ ୧୮୭୩ରେ ଅଧିକାର ହୋଇଗଲା । ଏବେ ଖୀଭା ଖାନନ ରୂସୀ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଅଧୀନ ଥିଲା କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କୁ ନାମ ପାଇଁ ମୁକ୍ତ ରୂପରେ ଚାଲିବାକୁ ଦିଆଗଲା । ଯେବେ ୧୯୧୭ରେ ରୂସରେ ସାମ୍ୟବାଦି (କମ୍ୟୁନିଟି) କ୍ରାନ୍ତି ହୁଏ ତ ଯେଉଁଠାରେ କିଛି ସମୟ ପାଇଁ "ସ୍ୱରଜ୍ମ ଜନ ସୋବିୟତ ଗଣତନ୍ତ୍ର" (Khorezm People's Soviet Republic) ଭାବେ ଘୋଷିତ କରିଦିଆ ଗଲା ଏବଂ ଖୀଭା ଖାନତ ସବୁଦିନ ପାଇଁ ଶେଷ ହୋଇଗଲା । ୧୯୨୫ ମସିହାରେ ଏହି ଗଣତନ୍ତ୍ରକୁ ସୋବିୟତ ସଂଘରେ ମିଶାଇ ଦିଆ ଗଲା ଏବଂ ଖୀଭା ଉଜବେକିସ୍ତାନର ଅଂଶ ହୋଇଗଲା ।

## ଗୁଲାମୀର ବଜାର 
ମଧ୍ୟ କାଳରେ ଖୀଭା ନିଜ ଦାସ ମାନଙ୍କ ବଜାର ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲା , ଯେଉଁଠାରେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ କ୍ରୟ - ବିକ୍ରୟ ହେଉଥିଲା । ପ୍ରାୟତଃ ଯେଉଁଠାରେ ଇରାନ ଏବଂ ରୂସୀ ଲୋକ ବିକ୍ରୟ ହେଉଥିଲେ । ପ୍ରାୟତଃ କିଛି ତୁର୍କୀମାନ କବଲାରେ ଏହି ପ୍ରଥା ତିଆରି ହୋଇଯାଇ ଥିଲା ,  କି ସେଠାରେ ଫସଲ କାଟିବା ପରେ ହିଁ ପଡୋଶୀ ଇରାନର ବସ୍ତିକୁ ଯାଇ ଜବରଦସ୍ତି ଲୋକ ମାନଙ୍କୁ ଆଣି ଖୀଭାରେ ବିକ୍ରୟ କରି ଦେଉଥିଲେ । ରୂସ ଯେତେବେଳେ ଖୀଭା ଉପରେ ଅଧିକାର କରିବାର ପ୍ରୟାସ ଆରମ୍ଭ କଲା ତ ସେ ଏହି ଦାସ-ପ୍ରଥାକୁ ଶେଷ କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ ନିଜର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କହିଥିଲା ।

## ଆଧୁନିକ କାଳ 
ସୋଭିୟତ ସଂଘ ଯୁଗରେ ସରକାର ଘୋଷଣା କଲେ କି, ଖୀଭା ସହରକୁ ଭବିଷ୍ୟ ପାଇଁ ବିନା ବଦଳରେ ସୁରକ୍ଷା କରାଯିବ । ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରୁ ପାଖାପାଖି ସମସ୍ତ ବାସୀଙ୍କୁ ବାହାର କରିଦିଆ ଗଲା । ସହରର ଭିତର ଭାଗକୁ  ଈଚାନ କିଲା କୁହାଯାଏ ଏବଂ ଏହାର ବହୁ ବୃହତ ବୃହତ କାନ୍ଥ ରହିଛି । ଏହାର ମଝିରେ ଏକ ଉଚ୍ଚ ନୀଳ "ବୁର୍ଜ" ରହିଛି । ଏହାକୁ ବନେଇ ଥିବା "ଖାନ"ର ଇଚ୍ଛା ଅଜାନ ଦିଲବାନ ପାଇଁ ଏକ ଉଚ୍ଚ "ମିନାର" ବନେଇ ବାର ଥିଲା , କିନ୍ତୁ ସେ ଏହାକୁ ପୁରା କରିବା ପୁର୍ବରୁ ହିଁ ମରିଗଲେ ଏବଂ ଏହା ପରେ ଆସୁଥିବା ଖାନ ଏହାକୁ ଅଧୁରା ଛାଡିଦେଲେ । କୁହାଯାଏ କି ତାଙ୍କ ଆଡେ ମାନି ନେଲେ କି ଏହି ମିନାରରୁ ଅଜାନ ଦେଉଥିବା ମୂଲ୍ୟକୁ ଜନାନ-ଗୃହରେ ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ନଜର ଆସିବେ । ସହରର ଏହି ଈଚାନ କିଲା ଭାଗରେ ୫୦ ଐତିହାସିକ ସ୍ଥଳ ଏବଂ ୨୫୦ ମଧ୍ୟ କାଳୀନ ଘର ରହିଛି । ଏହାର ବାହାର କ୍ଷେତ୍ରକୁ "ଦିଚାନ କିଲା" କୁହାଯାଏ ।

## ଖୀଭାର କିଛି ଦୃଶ୍ୟ 

File:Mausoleo de Pakhlavan Makhmood - 07.jpg|ବଳବାନ ମହମୂଦଙ୍କ ମହଲ, ଯିଏ ୧୪ବିଂ ସଦୀରେ ଏକ ସିପାହୀ କବି ଥିଲେ

File:У крепостной стены.jpg|ଖୀଭା ଉପରେ ରୂସୀ ମାନଙ୍କ ଆକ୍ରମଣ

File:Uzbekistan 2007 042 Kalta minor Khiva, Statue of al-Khwarizmi.jpg|ଐତିହାସିକ ଦୃଶ୍ୟ

File:Paul Munhoven-Dans les rues de Khiva, Statue of al-Khwarizmi.jpg|ଖୀଭା ରାସ୍ତା ଉପରେ ମା'-ପୁଅ

File:Khivaaa.jpg
File:Khiva9.jpg 
File:Khiva, Uzbekistan7.jpg
File:Khiva8.jpg 
File:Khiva, Uzbekistan5.jpg 
File:Khiva, Uzbekistan6.jpg
File:Khiva, Uzbekistan3.jpg 
File:Khiva, Uzbekistan4.jpg
File:Khiva, Uzbekistan2.jpg 
File:Khiva, Uzbekistan1.jpg 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଖୀଭା
ଶ୍ରେଣୀ:ମଧ୍ୟ ଏସିଆ
ଜୟନ୍ତ ଯାଦବ

**ଜୟନ୍ତ ଯାଦବ** ( ଜନ୍ମ '୨୨ ଜାନୁୟାରୀ ୧୯୯୦ ) ଜଣେ ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି । ନିଜ ରାଜ୍ୟ ହରିୟାଣା ପାଇଁ ଖେଳୁଥିବା ଯାଦବ ଜଣେ ସ୍ପିନ ବୋଲର ଓ ଉପଯୋଗୀ ତଳ ଅର୍ଡରର ବେଟସମେନ ଭାବରେ ଖେଳନ୍ତି ଓ ୨୦୧୬ରେ ନିଉ ଜିଲାଣ୍ଡ ସହ ହୋଇଥିବା ଏକଦିବସୀୟ ସିରିଜ  ରେ ଭାରତୀୟ   ଜାତୀୟ ଦଳ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଖେଳିଥିଲେ ।୨୦୧୪ରେ ସେ ଦିଲ୍ଲୀ ଦଳ ପାଇଁ ଆଇପିଏଲ ଖେଳିଥିଲେ ।
## ଘରେଇ କ୍ରିକେଟ ଜୀବନ 
ଅଲ ରାଉଣ୍ଡର ଭାବରେ ଜୟନ୍ତ ଯାଦବ ହରିୟାଣା ପାଇଁ ପ୍ରଥମ ଶ୍ରେଣୀ କ୍ରିକେଟ ଖେଳିବା ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ୨୧ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଅରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।  ସେହି ସିଜନରେ ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ମେଚରେ ୬ଟି ୱିକେଟ ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟ ଦୁଇଟି ମେଚରେ ମାତ୍ର ଗୋଟିଏ ୱିକେଟ ପାଇଥିଲେ ।
ବର୍ଷକ ପରେ ସେ କର୍ଣାଟକ ସହ ମେଚରେ ୨୧୧ ରନ କରିବା ସହ ଦଳର ଅନ୍ୟତମ ସ୍ପିନର ଅମିତ ମିଶ୍ରଙ୍କ ସହ ୮ ମ ୱିକେଟ ଭାଗୀଦାରୀରେ ୩୯୨ ରନର ରେକର୍ଡ ଭାଗୀଦାରୀ କରି ଜାତୀୟ ଦୃଷ୍ଟି ଆକର୍ଷଣ କଲେ । ଭ୍ରମଣ କରି ଇଂଲଣ୍ଡ XI ବିରୁଦ୍ଧ ମେଚରେ ସେ ୪ଟି ୱିକେଟ ନେଇଥିଲେ । ୨୦୧୪-୧୫ ରଣଜୀ ଟ୍ରଫିରେ ସେ ୩୩ ୱିକେଟ ନେଇ ନିଜକୁ ଜଣେ ପୋଖତ ସ୍ପିନର ହିସାବରେ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ । ସେ ତାହା ପରେ ଇଣ୍ଡିଆ A ଦଳରେ ମନୋନିତ ହେଇ ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା A ଓ ବାଂଲାଦେଶ A ଦଳ ସହ ଭାରତରେ ସିରିଜ ଖେଳିଥିଲେ । 

## ଆଇପିଏଲରେ ଯାଦବ 
୨୦୧୪ ଆଇପିଏଲରେ ଯାଦବ ଦିଲ୍ଲୀ ଦଳ ପାଇଁ ଖେଳି ମାତ୍ର ୫ଟି ମେଚ ଖେଳିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଭଲ ବୋଲିଂ କରିଥିଲେ । .

## ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ କ୍ରିକେଟ ରେ 
ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୧୬ରେ ନିଉ ଜିଲାଣ୍ଡ  ସହ ହେଇଥିବା ଟେଷ୍ଟ  ସିରିଜରେ ଭାରତୀୟ   ଜାତୀୟ ଦଳରେ ସେ ସାମିଲ ହେଇଥିଲେ । ୨୯ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୬ରେ ସେ ଏକଦିବସୀୟ ମେଚରେ ନିଉଜିଲାଣ୍ଡ 
ସହ ଖେଳି ପ୍ରଥମ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ପଦାର୍ପଣ କରିଥିଲେ । 
## ଇଂଲଣ୍ଡ- ଭାରତ ଚଳିତ ସିରିଜରେ ପ୍ରଦର୍ଶନ  
ଜୟନ୍ତ ଯାଦବ 20016 ମସିହାରେ ଇଂଲଣ୍ଡ ଦଳର ପ୍ରଚଳିତ ଭାରତ ଗସ୍ତରେ 2 ଯ ଟେଷ୍ଟ ପାଇଁ ଦଳରେ ସାମିଲ ହେଇ ଖେଳିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇ ବର୍ତ୍ତମାନ 2ଟି ଟେଷ୍ଟରେ ଉଭୟ ବାଟିଙ୍ଗ ଓ ବୋଲିଂରେ ସୁନ୍ଦର ପ୍ରଦର୍ଶନ ଦେଇଛନ୍ତି । ସେ 2ଟି ଟେଷ୍ଟରେ 3ଟି ଇନନିଙ୍ଗ ଖେଳି 55 ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍କୋର ସହ ସମୁଦାୟ 117 ରନ କରିବା ସହ 2ଟି ଟେଷ୍ଟରେ 8ଟି ୱିକେଟ ନେଇସାରିଲେଣି । ବୋଲିଂରେ ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଦର୍ଶନ 3/30 । 

## ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ 
ଜୟନ୍ତଙ୍କ ମାଁ ୧୭ ବର୍ଷ ଆଗରୁ ଉଡାଜାହାଜ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ପ୍ରାଣ ହରେଇଥିଲେ । ତେଲେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ନାମକ ମହିଳା ତାଙ୍କୁ ନିଜ ପୁତ୍ର ପରି ପାଳଙ୍କରି ତାଙ୍କୁ ଏକ ଉତ୍ଚ କୋଟିର କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି ହେବା ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ଦେଇଥିଲେ । 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୦ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଗ୍ରାଣ୍ଡ ଟ୍ରଙ୍କ ଏକ୍ସପ୍ରେସ

**ଗ୍ରାଣ୍ଡ ଟ୍ରଙ୍କ ଏକ୍ସପ୍ରେସ** ( ସାଧାରଣ ଭାବେ G. T.ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଭାବରେ ପରିଚିତ ) ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ଏକ ଦୈନିକ ସୁପରଫାଷ୍ଟ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଟ୍ରେନ ଯାହା ଦିଲ୍ଲୀ ସରାଇ ରୋହିଲାଠାରୁ ଚେନ୍ନଇ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ଯାଏ ଯାଇଥାଏ । ଏହାକୁ ଏକ ଏଇତିହାସିକ ଏବଂ ସର୍ବପୁରାତନ ଟ୍ରେନ ମଧ୍ୟରେ ଗୋଟିଏ କୁହାଯାଏ । 

## ଇତିହାସ 
ପ୍ରାଚୀନ ମାଦ୍ରାସ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ମରହଟ୍ଟା ରେଳବାଇଦ୍ୱାରା ଏହା ପ୍ରଥମେ ୧୯୨୯ରେ ପ୍ରଚଳିତ ହେବା ସହ ମାଙ୍ଗାଲୋରରୁ ପେଶୱା , ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ପାକିସ୍ଥାନରେ ରହିଛି ଓ ସେହି ସମୟରେ ବ୍ରିଟିଶ ଇଣ୍ଡିଆର ଅଂଶ ଥିଲା , ସେ ମଧ୍ୟରେ ଚଳୁଥିଲା । ଏହା  ଦିଲ୍ଲୀ ମଧ୍ୟ ଦେଇ ଯାଉଥିଲା ।  ପରେ ଏହାର ପଥ କମ କରାଯାଇ ଲାହୋରରୁ ମେଟ୍ଟୁପଳାୟମ ଯାଏ ହେଇଥିଲା । ସେତେବେଳେ ଏହା ଉଟି ଓ କୁନନୁର ମଧ୍ୟ ଦେଇ ଯାତାୟତ କରି ଦେଶର ଦୀର୍ଘତମ ପଥ ଯାଉଥିବା ଟ୍ରେନ ଥିଲା । 

ପେଶୱାରରୁ ମାଙ୍ଗାଲୋର ଏହି ଟ୍ରେନକୁ ୧୦୪ ଘଣ୍ଟା ଯାତ୍ରା କରିବାକୁ ହାଉଥିଲା । ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା ଚେନ୍ନଇରୁ ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ ଯାଏ ଦୈନିକ ଯାତ୍ରା କରେ । ଏହା ୨,୧୮୬ କିଲୋମିଟର ପଥ ଯାତ୍ରା କରେ । ଏହାକୁ ୩୫ ଘଣ୍ଟା ୩୫ ମିନିତ୍ସମୟାଲାଗୁଥିବା ବେଳେ ଏହାର ରହଣି ସ୍ଥାନ ସଂଖ୍ୟା ୩୮ଟି । ୨୦୧୫ରୁ ଏହା ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ ନ ଯାଇ ଦିଲ୍ଲୀ ସରେଇ ରୋହିଲାକୁ ଯାଉଛି । 

In 2015,Indian Railways announced that the train would operate from Delhi Sarai Rohilla instead of New Delhi from December 2015.

## ସମୟ ସାରଣୀ ଓ ସେବା 
ଏହି ଟ୍ରେନ ୯ଟି ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଦେଇ ଯାଇଥାଏ  । ତାମିଲନାଡୁ , ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ , ତେଲେଙ୍ଗନା , ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ,ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ , ରାଜସ୍ଥାନ , ହରିୟଣା ଓ ଦିଲ୍ଲୀ ଦେଇ ଏହା ଯାଏ । ଏହା ଚେନ୍ନଇ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲରୁ ସନ୍ଧ୍ୟା ୭.୧୫ରୁ ଛାଡି ତୃତୀୟ ଦିନ ସକାଳ ୬.୩୦ରେ ସରାଇ ରୋହିଲାରେ ପହଞ୍ଚେ । ସରାଇ ରୋହିଲାରୁ ସନ୍ଧ୍ୟା ୬.୪୦ରେ ଛାଡି ଚେନ୍ନଇ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲରେ ତୃତୀୟ ଦିନ ସକାଳ ୬.୧୫ରେ ପହଞ୍ଚେ । 

** **

### ରେକ ଓ କୋଚ 
thumb|GT ଏକ୍ସପ୍ରେସ ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ ନିକଟ ରେ
ସାଧାରଣତଃ ଏଥିରେ ୨୪ଟି କୋଚ ଲାଗିଥାଏ । AC କୋଚ ସହ ପାନ୍ତରି କାର ମଧ୍ୟ ରହିଥାଏ । 

## ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 
* Vivek Express
* Himsagar Express
* Kerala Express
* Thirukural Express
* Ganga Kaveri Express

## ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ରେଳ
ଅପା ଶେରପା

**ଅପା **(born **ଲାକପା ତେଞ୍ଜିଙ୍ଗ ଶେରପା **; ୨୦ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୦ ) ଯାହାଙ୍କୁ "ସୁପର ଶେରପା " ବୋଲି ଡକା ଯାଉଥିଲା , ଜଣେ ନେପାଲୀ ପର୍ବତାରୋହୀ। ସେ ଅନ୍ୟତମ ପର୍ବତାରୋହୀ ଫୁରବା ତାଷୀଙ୍କ ସହ ଏଭେରେଷ୍ଟ ଶ୍ରୁଙ୍ଗକୁ ସବୁଠାରୁ ବେଶୀ ଥର ଆରୋହଣର ବିଶ୍ୱ ରେକର୍ଡ କରିଛନ୍ତି । ୨୦୧୧ରେ ସେ Eco-Everest ଅଭିଯାନରେ ଯାଇ ୨୧ ତମ ଥର ଏଭେରେଷ୍ଟ ଆରୋହଣ କରିଥିଲେ । , 

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
ଲାକପା ତେଞ୍ଜିଙ୍ଗ ଶେରପା ( ଅପା ଶେରପା )ଙ୍କ ଜନ୍ମ ଥାମେ ନାମକ ହିମାଲୟ ପଦ ଦେଶରେ ଅବସ୍ଥିତ ନେପାଲର ଏକ ଗ୍ରାମରେ ହେଇଥିଲା । ଏହି ଗ୍ରାମ ଚୀନ ସୀମା ପାଖରେ ଅବସ୍ଥିତ । ମାତ୍ର ୧୨ ବର୍ଷ ହେଇଥିଲା ବେଳେ ତାଙ୍କର ବାପାଙ୍କ ପରଲୋକ ହେଇଯିବାରୁ ଅପା ତାଙ୍କର ମାଁ , ଦୁଇ ଭଉଣୀ ଓ ତିନି ଭାଇଙ୍କ ପୋଷଣ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ । ସେ ହିମାଲୟକୁ ଆସୁଥିବା ପର୍ବତାରୋହୀ ଦଳ ମାନଙ୍କ ପାଇଁ କୁଲି ହିସାବରେ କାମ କଲେ । ତାଙ୍କ ପାଠ ପଢା ମଧ୍ୟ ବନ୍ଦ ହେଇଗଲା । ସେ ୧୯୮୫ରୁ ପର୍ବତାରୋହଣ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ ଦଳ ମାନଙ୍କ ସହ ଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏଭେରେଷ୍ଟ ଶିଖର ଯିବା ସୁଯୋଗ ୧୯୯୦ରେ ପାଇଲେ । 

ଏପ୍ରିଲ ୨୦୦୯ରେ ସେ " ଅପା ଶେରପା ଫାଉଣ୍ଡେସନ" ନାମକ ଏକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଖୋଲିଥିଲେ । ଏହା ଜରିଆରେ ସେ ନେପାଲ ଅଧିବାସୀଙ୍କ ଶିକ୍ଷା ଓ ଅର୍ଥିକାବସ୍ଥାର ଉନ୍ନତି ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି । ଅପା ନିଜେ Diamond Mold ନାମକ କାରଖାନାରେ କାମ କରିଥାନ୍ତି । 

## ପର୍ବତାରୋହଣ ଜୀବନ 
ଅପା ପ୍ରଥମ ଥର ଏଭେରେଷ୍ଟ ଶିଖରକୁ ତାଙ୍କର ଚତୁର୍ଥ ଉଦ୍ୟମରେ ସଫଳ ହେଲେ । ସେ ମେ ୧୦, ୧୯୯୦ରେ ନିଉଜିଲାଣ୍ଡ ଦଳ ସହ ରବ ହଲ , ଓ ଏଡମଣ୍ଡ ହିଲାରୀ ଙ୍କ ପୁତ୍ର ପିଟର ହିଲାରୀଙ୍କ ସହ ଯାଇଥିଲେ ।ସେ ଅନେକ ଅଭିଯାନରେ ମୁଖ୍ୟ ଶେରପା ଭାବରେ ଯାଇଥିଲେ । ସେ ୧୯୯୦ରୁ ୨୦୧୧ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏଭେରେଷ୍ଟ ଶିଖର ପହଞ୍ଚିଥିଲେ । ୨୦୧୦ ପରେ ବେଶୀ ବରଫ ତରଳିବା କାରଣରୁ ଏଭେରେଷ୍ଟ ଆରୋହଣ ଅଧିକ କଠିଣ ହେଇଯାଉଥିବା କଥା ସେ କହିଥିଲେ । ଏହା ଗ୍ଲୋବାଲ ୱାର୍ମିଂର ଏକ ପରିଚାୟକ ।     

### ମାଉଣ୍ଟ ଏଭେରେଷ୍ଟ ଆରୋହଣ ସମୂହ 
ଅପା ସମୁଦାଯ ୨୧ ଥର ଏଭେରେଷ୍ଟ ଶ୍ରୁଙ୍ଗ ଆରୋହଣ କରିଛନ୍ତି । ନିମ୍ମରେ ତାହାର ଏକ ସାରଣୀ ପ୍ରଦତ୍ତ । 

## ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 
* List of Mount Everest summiters by number of times to the summit
* List of 20th-century summiters of Mount Everest
* Lhakpa Sherpa

## ଆଧାର 
Category:Articles with Wayback Machine links
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୦ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଟେଟ୍ରାଲୋଜି ଅଫ ଫ୍ୟାଲଟ

**ଟେଟ୍ରାଲୋଜି ଅଫ ଫ୍ୟାଲଟ** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Tetralogy of Fallot** ବା **TOF**) ଏକ ଜନ୍ମଗତ ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ ତୃଟି (congenital heart defect) ଯାହା ଜନ୍ମ ସମୟରେ ଥାଏ । ଏହି ରୋଗରେ ନୀଳ ଚର୍ମ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ ଯାହାକୁ ନୀଳ ରକ୍ତ‌ତା ବା ସ୍ୟାନୋସିସ (bluish color to the skin) ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତ ଶିଶୁ କ୍ରନ୍ଦନ କରେ ବା ମଳତ୍ୟାଗ କରେ, "ଟେଟ ସ୍ପେଲ" ହେଲେ ଦେହ ନୀଳ ରଙ୍ଗରେ ପରିବର୍ତ୍ତୀତ ହୋଇଯାଏ, ଅଣନିଶ୍ୱାସୀ ହୁଏ, ନିସ୍ତେଜ ଓ ବେଳେବେଳେ ମୂର୍ଚ୍ଛା ହୋଇଯାଏ । ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ ମରମର (heart murmur)ଶୁଣାଯାଏ, ଆଙ୍ଗୁଠି କ୍ଲବିଙ୍ଗ (finger clubbing) ହୁଏ ଓ ସ୍ତନ୍ୟପାନ (breastfeeding) ସମୟରେ ଥକ୍କା ହୋଇଯାଏ । 

ଏହି ରୋଗର କାରଣ ଅଦ୍ୟାବଧି ଅଜ୍ଞାତ ଅଛି&nbsp;। ଯେଉଁ ମାଆର ମଦ୍ୟପାନ (alcohol) ଅଭ୍ୟାସ ଅଛି, ମଧୁମେହ ଅଛି, ବ‌ୟସ ୪୦ରୁ ଅଧିକ ଅଛି ଓ ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ରୁବେଲା ରୋଗ ହୋଇଥିଲା ସେମାନଙ୍କର ଏହି ରୋଗ ସଙ୍କଟ ରହେ ।  ଡାଉନ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ ସ‌ହିତ ମଧ୍ୟ ଏହି ରୋଗ ରହିପାରେ । ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ ୪ଟି ତୃଟି ଏହି ରୋଗରେ ଥାଏ: ଭେଣ୍ଟ୍ରିକୁଲାର ସେପ୍ଟାଲ ଡିଫେକ୍ଟ (ventricular septal defect), ପଲମୋନାରି ସ୍ଟେନୋସିସ (pulmonary stenosis), ରାଇଟ ଭେଣ୍ଟ୍ରିକୁଲା ହାଇପରଟ୍ରଫି (right ventricular hypertrophy), ଓ ଓଭରରାଇଡିଙ୍ଗ ଆଓର୍ଟା (overriding aorta) । ଭେଣ୍ଟ୍ରିକୁଲାର ସେପ୍ଟାଲ ଡିଫେକ୍ଟରେ ଦୁଇ ନିଳୟ ମଝିରେ ଥିବା କାନ୍ଥରେ ଛିଦ୍ର ଥାଏ, ପଲମୋନାରି ସ୍ଟେନୋସିସରେ ଦକ୍ଷିଣ ନିଳୟରୁ ବାହାରୁଥିବା ଧମନୀର ମୁହଁ ସରୁ ଥାଏ, ଦକ୍ଷିଣ ନିଳୟ ଆକାର ବଡ଼ ହୋଇଥିଲେ ରାଇଟ ଭେଣ୍ଟ୍ରକୁଲାର ହାଇପରଟ୍ରଫି କୁହାଯାଏ ଓ ଓଭରରାଇଡିଙ୍ଗ ଆଓର୍ଟାରେ ଉଭୟ ଦୁଇ ନିଳୟ ମଧ୍ୟରୁ ଆଓର୍ଟାକୁ ରକ୍ତ ଯାଇପାରେ । ଅଧିକାଂଶ ରୋଗୀ ଯୁବାବସ୍ଥା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବଞ୍ଚିରହନ୍ତି । 

ପ୍ରତି ୨,୦୦୦ ନବଜାତ ଶିଶୁଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଶିଶୁର ଟେଟ୍ରାଲୋଜି ଅଫ ଫ୍ୟାଲଟ ରୋଗ ଥାଏ । ବ‌ହୁ ପୂର୍ବରୁ ସନ ୧୬୭୧ରେ ନିଏଲ ସ୍ଟେନସେନ (Niels Stensen) ଏହି ରୋଗର ବର୍ଣ୍ଣନା ପ୍ରଥମେ କରିଥିଲେ । ସନ ୧୮୮୮ରେ ଫରାସୀ ଚିକିତ୍ସକ ଏଟିଏନ ଫାଲଟ (Étienne-Louis Arthur Fallot) ଏହି ରୋଗ ବିଷୟରେ ସବିଶେଷ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିବାରୁ ତାଙ୍କର ନାମାନୁସାରେ ଏହି ରୋଗର ନାମକରଣ ହୋଇଛି ।  ସନ ୧୯୫୪ରେ ପ୍ରଥମେ ଏହି ରୋଗର ଅପରେଶନ କରାଯାଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡ଼ିଅମ

**କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡିୟମ**  ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ  ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ବହୁମୂଖୀ ଷ୍ଟାଡିୟମ । 2010ରେ ନିର୍ମାଣ ସମାପ୍ତ ହେଇଥିବା ଏହି ଷ୍ଟାଡିୟମରେ ଫିଲ୍ଡ ହକି , ବାସ୍କେଟବଲ, ଟେବଳ ଟେନିସ , ଆଥଲେଟିକ , ଫୁଟବଲ ଇତ୍ୟାଦି ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି । . ଏହି ପଡିଆର ବିଶେଷତ୍ୱ ଭାବରେ ଏଠାରେ 8-ଲେନ ବିଶିଷ୍ଟ ସିନ୍ଥେଟିକଟ୍ରାକ , ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମାନର ହକି ଟର୍ଫ , ସ୍ପୋର୍ଟ୍ସ ହଷ୍ଟେଲ ରହିଛି   ଏଠାରେ 204 ଚମ୍ପିୟାନ ଟ୍ରଫି ପୁରୁଷ ହକି ଓ 2015 ବିଶ୍ୱ କପ ହକି 5ହେଇଥିଲା ।
thumb|ରାତିରେ କଳିଙ୍ଗ ଷ୍ଟାଡିୟମ
thumb|ପାହାଡ଼ ଚଢ଼ା ସୁବିଧା

## ହେଇଥିବା ଟୂର୍ନାମେଣ୍ଟ ସବୁ 
## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ହକି
ଚେତେଶ୍ୱର ପୂଜାରା

**ଚେତେଶ୍ୱର ଅରବିନ୍ଦ ପୂଜାରା (ଜନ୍ମ ୨୫ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୮୮ , ଗୁଜରାତର ରାଜକୋଟ **) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଟେଷ୍ଟ କ୍ରିକେଟର । 

ଚେତେଶ୍ୱର ଜଣେ ଡାହାଣ ହାତୀ ବେଟସମେନ ।ସେ ଶୌରଷ୍ଟ୍ର ତରଫରୁ  ଘରେଇ କ୍ରିକେଟ  ୨୦୦୫ରୁ ଖେଳୁଥିବା ବେଳେ ୨୦୧୦ରୁ ଭାରତୀୟ ଟେଷ୍ଟ ଦଳରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଛନ୍ତି । 

ସେ 2010ରେ ଭାରତୀୟ 19 ବର୍ଷରୁ ତଳ ଦଳରେ ଇଂଲଣ୍ଡ ଗସ୍ତରେ ଯାଇଥିଲେ ଏବଂ ସେହି ଟୁରରେ ସର୍ବାଧିକ ସ୍କୋର କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଟେକନିକ ଓ ମନୋଭାବ ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ରାହୁଲ ଦ୍ରାବିଡ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ପରି ଖେଳାଳି ଅବସର ନେବା ପରେ ଭାରତୀୟ ଟେଷ୍ଟ ଦଳ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ବେଟସ ମେନ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଉଥିଲା । 

2012ରେ ସେ ନିଉ ଜିଲାଣ୍ଡ ବିପକ୍ଷରେ ଶତକ ହାସଲ କଲେ। ଇଂଲଣ୍ଡ ବିପକ୍ଷରେ ସେ ନଭେମ୍ବର 2012ରେ ଦ୍ୱିଶତକ ଓ ପରେ ପରେ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ବିରୁଦ୍ଧରେ ମାର୍ଚ 2013ରେ ପୁଣି ଏକ ଦ୍ୱିଶତକ କଲେ । ଉଭୟ ଥର ଭରତ ମେଚ ଜିତିଥିଲାୟ ସେ ମେନ ଓଫ ଥି ମେଚ ହାସଲ କରିଥିଲେ । 

ପୂଜାରା ମାତ୍ର 11ଟି ଟେଷ୍ଟରେ 1.000 ରଣ ପୂରଣ କରି 2013 ପାଇଁ ଏମରଜିଙ୍ଗ "ଏମରଜିଙ୍ଗ ପ୍ଲେୟାର ଅଫ ଥି ଇୟର  " ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ହେଇଥିଲେ । 

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
ରାଜକୋଟରେ ଜନ୍ମିତ ଚେତସ୍ୱରଙ୍କ ବାପା ଅରବିନ୍ଦ ନିଜେ ଜଣେ ରଣଜୀ ଖେଳାଳି ଥିଲେ । ସେ ଚେତେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ କୋଚିଙ୍ଗ ଦେଇଥିଲେ । ୨୦୦୫ରେ ୧୯ ବର୍ଷ ତଳ ଦଳରେ ଯାଇ ଚେତେଶ୍ୱର ଭାରତ ପାଇଁ ପ୍ରଥମ ଟେଷ୍ଟରେ ଅପନର ହିସାବରେ ୨୧୧

## Awards 
* ICC Emerging Cricketer of the Year 2013

## International centuries 
### Test centuries 
## ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ୍ ପୁରସ୍କାର 
### ଟେଷ୍ଟ କ୍ରିକେଟ 
#### ମେନ ଅଫ ମେଚ ପୁରସ୍କାର 
## ଆଧାର 

## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* Player Profile:  Cheteshwar Pujara from *ESPNcricinfo*
* Cheteshwar Pujara's profile page on Wisden
* Cheteshwar Pujara Profile and latest news at Sportskeeda
* Player Profile:  Cheteshwar Pujara from *CricketArchive*
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୮ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡିୟମ , ସମ୍ବଲପୁର

**ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଷ୍ଟାଡିୟମ , ** ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାର ପଶ୍ଚିମାଞ୍ଚଳର ମୁଖ୍ୟ ଜିଲ୍ଲା ସମ୍ବଲପୁରର ସଦର ମହକୁମା ସମ୍ବଲପୁର ସହରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହା ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏଙ୍କ ନାମାନୁସାରେ ନାମିତ ।ଏହି ପଡିଆରେ ରଣଜୀ ଟ୍ରଫି ସହ ଅଦ୍ୟାବଧି 15ଟି ପ୍ରଥମ ଶ୍ରେଣୀ କ୍ରିକେଟ ମେଚ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଇସାରିଲାଣି । ଏଠାରେ ପ୍ରଥମ କରି 1973. ରେ ରଣଜୀ ଟ୍ରଫି ମେଚର ଆୟୋଜନ କରା ଯାଇଥିଲା ।   ଏହି ପଡିଆରେ ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳ କ୍ରିକେଟ ମେଚ ମଧ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଇଥିଲା  1992 and 1999  ରେ .

## ଅବସ୍ଥିତି
ଏହି ଷ୍ଟାଡିୟମଟି ସମ୍ବଲପୁର ସହରର ସାକ୍ଷୀ ପଡା ଅଞ୍ଚଳରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏଠାରେ କ୍ରିକେଟ ବ୍ୟତୀତ ଖେଳ କୁଦ , ହକି ଓ ଅନ୍ୟ କ୍ରୀଡ଼ା ସବୁ ହେବା ସହ ଏଠାରେ ଭାରତୀୟ ସେନା ବାହିନୀର ନିଯୁକ୍ତି ରଲି ମଧ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଇଥାଏ । ଅଞ୍ଚଳର ବୃହତ ବାର୍ଷିକ କ୍ରୀଡ଼ା ସବୁ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ ହୁଏ ।

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* Cricinfo profile
* Cricketarchive.com

ଶ୍ରେଣୀ:କ୍ରିକେଟ ଷ୍ଟାଡିୟମ
ନାଗାବଳୀ ଏକ୍ସପ୍ରେସ

**ନାଗାବଳୀ ଏକ୍ସପ୍ରେସ** ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ପୂର୍ବ ତଟ  ଡିଭିଜନ ତରଫରୁ ଚାଲୁଥିବା ଏକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଟ୍ରେନ । ଏହା ସମ୍ବଲପୁରରୁ ନାନ୍ଦେଦ ଯାଏ ସପ୍ତାହକୁ ଦୁଇଥର ଯାତ୍ରା କରିଥାଏ । ଏହି ଟ୍ରେନ ପ୍ରଥମେ 23 ମାର୍ଚ 2003 ରେ ସମ୍ବଲପୁରରୁ ନିଜାମାବାଦ ଯାଏ ପ୍ରଚଳିତ ହେଲା । ପରେ ଏହାକୁ ହଜୁର ସାହେବ ନାନ୍ଦେଦ Nizamabad to Hazur Sahib Nanded.  ଯାଏ ପରିବର୍ଧିତ ହେଲା । 2013ରୁ ଏହା ସପ୍ତାହକୁ 3 ଥର ଯିବା ଆସିବା କରେ । ନାଗାବଳୀ ନଦୀର ନାମାନୁସାରେ ଏହାକୁ ନାଗାବଳୀ ଏକ୍ସପ୍ରେସ କୁହାଯାଇଥାଏ । 

## Service 
ଏହି ଟ୍ରେନ ଓଡ଼ିଶା , ଆନ୍ଧ୍ରା ପ୍ରଦେଶ , ତେଲେଙ୍ଗନା ଓ ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜ୍ୟ ଦେଇ ପ୍ରଚାଳନ କରିଥାଏ ।  ଏହାର ଯାତ୍ରାପଥରେ 19ଟି ରହଣି ଥାଏ । ସମ୍ବଲପୁରରୁ ଏହା ପ୍ରତି ରବିବାର , ସୋମବାର ଓ ଶୁକ୍ରବାରରେ ସକଳ 8 ତ 30 ମିନିଟରେ ଛାଡି ପରଦିନ ସକାଳେ ଗନ୍ତବ୍ୟ ସ୍ଥଳରେ ପହଞ୍ଚେ ।   ସମ୍ବଲପୁର ଯିବା ଟ୍ରେନର ନମ୍ବର 18309 ଓ ନାନ୍ଦେଦରୁ ଆସିବା ଟ୍ରେନର ନମ୍ବର  18310 

## ସମୟ ସାରଣୀ 
**18309- ସମ୍ବଲପୁରରୁ ନାନ୍ଦେଦ **

**18310- ନାନ୍ଦେଦରୁ ସମ୍ବଲପୁର **

## Gallery 

File:WAM4 loco at Moulaali.jpg|18309 (SBP-NED) Nagavali Express at Moulaali with a WAM-4 Loco
File:18309 (SBP-NED) Nagavali Express at Secunderabad 01.jpg|Nagavali Express name-board in Telugu Language
File:18309 (SBP-NED) Nagavali Express at Lallaguda 01.JPG|18309 (SBP-NED) Nagavali Express at Lallaguda with a WDP-4 loco
File:18309 (SBP-NED) Nagavali Express at Lallaguda 03.JPG|18309 (SBP-NED) Nagavali Express crossing Lallaguda

## ଆଧାର
ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ପଣ୍ଡିତ

**ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ସୀତାରାମ ପଣ୍ଡିତ **  (ଜନ୍ମ 30 ସେପ୍ଟେମ୍ବର , 1961 ) ଜଣେ ପ୍ରାକ୍ତନ ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି । ସେ ମହାରାଷ୍ଟ୍ରର ମୁମ୍ବାଇଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୮୬ରୁ ୧୯୯୨ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତ ପାଇଁ ସେ ୫ ଟେଷ୍ଟ ସହ ୩୬ଟି ଏକଦିବସୀୟ ଅନ୍ତର୍ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଖେଳିଥିଲେ । 
## କ୍ରିକେଟ ଜୀବନ 
ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ପଣ୍ଡିତ ଜଣେ ଷ୍ଟ୍ରୋକ ଖେଳାଳି ଓ ୱିକେଟ କିପର ଭାବରେ ଘରେଇ କ୍ରିକେଟରେ ବହୁତ ଭଲ ପ୍ରଦର୍ଶନ ପରେ ଜାତୀୟ ଦଳରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲେ । ୮୦ ଦଶକରେ ଭାରତୀୟ ଦଳର ୱିକେଟ କିପର ଶୟଦ କିରିମାନିଙ୍କ ପରେ ତାଙ୍କ ସ୍ଥାନ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଅନେକ ଆଶାୟୀ ବିକେତକିପର ଥିବା ବେଳେ ଚନ୍ଦ୍ରକାନ୍ତ ତାଙ୍କର ଉନ୍ନତ ବ୍ୟାଟିଂ ପାଇଁ ଅଗ୍ରାଧିକାର ପାଇଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ସେ ଖେଳିଥିବା ୫ଟି ଟେଷ୍ଟ ମଧ୍ୟରୁ ସେ ୩ଟି କେବଳ ବେଟସମେନ ଭାବରେ ଖେଳିଥିଲେ । କିରଣ ମୋରଙ୍କୁ ସେତେବେଳେ ୱିକେଟ କିପର କରା ଯାଇଥିଲା । ତେବେ ଏକଦିବସୀୟ ଦଳରେ ସେ ୱିକେଟ କିପର-ବେତସମେନ ଭାବରେ ସ୍ଥାନ ପାଇ ୩୫ଟି ମେଚ ଖେଳିଥିଲେ । ମୁମ୍ବାଇ ଦଳ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେ ଭଲ ଖେଳି ୨୦୦୩ ଓ ୨୦୦୪ରେ ରଣଜୀ ଟ୍ରଫି ଜିତିବାରେ ମୁଖ୍ୟ ଅବଦାନ ଦେଇଥିଲେ ।  

ସକ୍ରିୟ କ୍ରିକେଟରୁ ଅବସର ନେଲା ପରେ ସେ ମୁମ୍ବାଇ ଦଳର କୋଚ ହିସାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସେ ୨୦୧୩ ମସିହା ପାଇଁ ସର୍ବ ଭାରତ ଜୁନିଅର କ୍ରିକେଟ ଚୟନ କମିଟିର ଚେଯାରମେନ ରହିଥିଲେ । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ କ୍ରିକେଟ ଖେଳାଳି
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଜନ୍ମଭୂମି ଏକ୍ସପ୍ରେସ

thumb|200x200_ପିକସେଲ|ମଉଳା ଅଲି ଷ୍ଟେସନ ନିକଟରେ ଜନ୍ମ ଭୂମି ଏକ୍ସପ୍ରେସ
thumb|200x200_ପିକସେଲ|ଗୁନ୍ତୁର ନିକଟରେ ଜନ୍ମଭୂମି ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଉପରୁ ଦୃଶ୍ୟ
ଜନ୍ମଭୂମି ଏକ୍ସପ୍ରେସ  (12805 / 12806)  ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ଏକ ଇଣ୍ଟରସିଟି ଏକ୍ସପ୍ରେସ ସେବା। ଏହା ଦୈନିକ ସିକନ୍ଦରାବାଦରୁ ବିଶାଖାପାଟଣା ଯାତାୟତ କରିଥାଏ । ପ୍ରଥମେ ବିଜଯୱାଡା ଓ ବିଶାଖାପାଟଣା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଚଳିତ ଏହି ଟ୍ରେନ ସେବା ପରେ ସିକନ୍ଦରାବାଦ ଯାଏ ପରିବର୍ଧିତ ହେଇଥିଲା । ଏହା ଏକ ସୁପରଫାଷ୍ଟ ଶ୍ରେଣୀର ଟ୍ରେନ । 

ଏଥିରେ ୧୦ଟି ଅଣ ସଂରକ୍ଷିତ ବଗି ସହ ୨୪ଟି ବଗି ଲାଗିଥାଏ । ଏଥିସହ ଏକ ପାନ୍ତରି କାର   ରହେ ନାହି । ଏହାର AC  ଶ୍ରେଣୀର ବଗି ସବୁ ଚେୟାର କାର । 

## ଯାତ୍ରାପଥ 
ଅନ୍ୟ  ଇଣ୍ଟରସିଟିମାନଙ୍କ ପରି ଏହା ମଧ୍ୟ ଦିନ ବେଳ ଯାତାୟତ କରେ ।ଏହା ନାଳଗୋଣ୍ଡା, ମିରିୟାଲଗୁଡା , ଗୁନ୍ତୁର , ତେନଳୀ , ବିଜାତବାଡା ତୁନି , ଆଦି ଷ୍ଟେସନରେ ରହଣି କରି ଯାଇଥାଏ । ଏହା ସିକନ୍ଦରାବାଦରୁ ସକାଳ ୭.୧୦ରୁ ବାହାରି ବିଶାଖାପାତାନାରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ୭.୪୦ରେ ପହଞ୍ଚେ । ତେନଳୀ ଷ୍ଟେସନରେ ଟ୍ରେନକୁ ଦିଗ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବାକୁ ହୁଏ ।  

## ଅଧିକ ପଠନ 
* List of named passenger trains of India
* South Central Railway Zone
* Trains of South Central Railway (India)

## ଆଧାର 
http://indiarailinfo.com/train/janmabhoomi-express-12805-vskp-to-sc/855/401/835
ତପୋବନ ଏକ୍ସପ୍ରେସ

17618 / 17 **ତପୋବନ ଏକ୍ସପ୍ରେସ **,ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର ଦକ୍ଷିଣ କେନ୍ଦ୍ର ଡିଭିଜନଦ୍ୱାରା ଚାଲୁଥିବା ଏକ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଟ୍ରେନ । ଏହା ମୁମ୍ବାଇ ଓ ନାନ୍ଦେଦ ମଧ୍ୟରେ ଚଳାଚଳ କରେ । 

ସଂସ୍କୃତ ଶବ୍ଦ "ତପସ୍ୟା" ଅନୁସାରେ ନମିତ ଏହି ଟ୍ରେନରେ AC କୋଚ ସହିତ ପାନ୍ତରୀ କାର ମଧ୍ୟ ରହିଥାଏ । ଏହା ସମୁଦାୟ ୬୧୦ କିଲୋମିଟର ରାସ୍ତା ଯାଏ ।

## କୋଚ ସମୂହ 
ତପୋବନ ଏକ୍ସପ୍ରେସରେ ୨ଟି AC ଚେୟାର କାର , ୧୦ଟି ୨ ୟ ଶ୍ରେଣୀ ସିଟିଙ୍ଗ , ୩ଟି ସାଧାରଣ ବଗି ୨ଟି ଲଗେଜ ସହ ପାନ୍ତରୀ କାର ରହେ । ଏଥିରେ ସମୟ ସମୟରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୁଏ । 

## ଯାତ୍ରାପଥ 
ଟ୍ରେନଟି ହଜୁର ସାହେବ ନାନ୍ଦେଦ , ପୂର୍ଣା ଜଙ୍କସନ , ପୁରଭାନୀ , ମାନବତ , ଜଳନା , ଔରଙ୍ଗାବାଦ , ଲାତୂର , ନାସିକ ଦାଦର ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ଦେଇ ଯାଏ । 

## ଆଧାର 
* https://www.youtube.com/watch?v=zQytbptkV-w
* https://www.flickr.com/photos/69671278@N02/11869148806/

## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* 
*
ଦେବଗିରି ଏକ୍ସପ୍ରେସ

**ଦେବଗିରି ଏକ୍ସପ୍ରେସ** ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇର  ଦକ୍ଷିଣ କେନ୍ଦ୍ର ରେଳ ଡିଭିଜନଦ୍ୱାରା ଚାଳିତ ଏକ ଟ୍ରେନ । ଏହା ମୁମ୍ବାଇ ଓ ସିକନ୍ଦରାବାଦ ମଧ୍ୟରେ ଚଳାଚଳ କରେ । ପ୍ରଥମେ ସିକନ୍ଦରାବାଦରୁ ମନ୍ମଦ ଯାଏ କଲ୍ୟାଣ ଜଙ୍କସନ ଦେଇ ଚାଲୁଥିବା ଏହି ଟ୍ରେନ ପରେ ମୁମ୍ବାଇ ଯାଏ ପରିବର୍ଧିତ ହେଇଥିଲା । ଏହା ଔରଙ୍ଗାବାଦ , ଜାଲଣା , ପୂର୍ଣା , ନାନ୍ଦେଦ , ନିଜାମାବାଦ ଦେଇ ଯାତାୟତ କରେ । ଏହା ସିଙ୍ଘପୁରୀ ଏକ୍ସପ୍ରେସ ସହ ବଗି ଭାଗ କରେ । 

## ଇତିହାସ 
ଦଉଲତାବାଦ ନିକଟସ୍ଥ ଦେବଗିରି ନାମକ ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ଏଇତିହାସିକ ସ୍ଥାନ ଅନୁସାରେ ନାମକରଣ ହେଇଥିବା ଏହି ଏକ୍ସପ୍ରେସ ଟ୍ରେନ ମୁମ୍ବାଇରୁ ଔରଙ୍ଗାବାଦ ଚଳାଚଳ କରୁଥିଲା । ଦେବଗିରି ମୂହମ୍ମଦ ବିନ ଟୋଗଲକଙ୍କ ସମୟରେ ଟବକା ଭାରତ ସମ୍ଭ୍ରାଜ୍ୟର ରାଜଧାନୀ ଥିଲା ବୋଲି ଇତିହାସ କହେ । ସେ ଦିଲ୍ଲୀରୁ ଦେବଗିରିକୁ ରାଜଧାନୀ ଉଠେଇ ନେବା ପରେ  ପୁନର୍ବାର ସେ ଦିଲ୍ଲୀକୁ ତାଙ୍କର ରାଜଧାନୀ ଉଠେଇ ନେଇଥିଲେ । 

ଯାତ୍ରାପଥରେ ଟ୍ରେନ ୮୭୮ କିଲୋମିଟର ପଥ ୧୭ ଘଣ୍ଟାରେ ଅତିକ୍ରାନ୍ତ କରେ । ଏହି ଟ୍ରେନ ନାସିକକୁ ହାଇଦ୍ରାବାଦ ସହ ସଂଯୋଗ କରେ । ହାଇଦ୍ରାବାଦର ନିଜାମଙ୍କଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହେଇଥିବା ହାଇଦ୍ରାବାଦ - ଗୋଦାବରୀ ଉପତ୍ୟକା ରେଳବାଇର ଟ୍ରାକରେ ଏହି ଟ୍ରେନ ଚାଲିଥାଏ । 

## ପଥ 
ସମ୍ପୂର୍ଣ ଯତ୍ରପଥରେ ଏହି ଟ୍ରେନର ୨୮ଟି ନିର୍ଧାରିତ ରହଣି ରହିଛି , 
* **Mumbai CST**
* Dadar
* Thane
* Kalyan Junction
* Kasara
* Igatpuri
* Devlali
* Nashik Road
* Lasalgaon
* Manmad
* Rotegoan
* Lasur
* Aurangabad
* Jalna
* Partur
* Selu
* Manwath Road
* Parbhani Junction
* Purna Junction
* Nanded
* Mudkhed
* Umri
* Dharmabad
* Basar
* Nizamabad
* Kamareddi
* Akannapet
* Mirzapalli
* Bolarum
* **Secunderabad Junction**

## Gallery 

File:Devagiri Express November 2015.jpg|Devagiri Express November 2015
File:Devagiri Express halted at Secunderabad.JPG|Devagiri Express halted at Secunderabad
File:Simhapuri and Devgiri Express Nameboard 01.jpg|Simhapuri and Devgiri Express Nameboard (Rake sharing with Simhapuri Express)

## ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 
* Ajanta Express
* Hussainsagar Express
* Simhapuri Express

## ଆଧାର 
## External links
ଭାରତର ପ୍ରମୁଖ ମସଜିଦ ସମୂହର ତାଲିକା

ଭାରତରେ ପ୍ରାୟ ୩୦୦,୦୦୦ ସକ୍ରିୟ ମସଜିଦ ରହିଛି । .
## ମୁଖ୍ୟ ମସଜିଦ ସମୂହର ତାଲିକା ଓ ବିବରଣୀ 
; ଗ୍ରୁପ 

## ଆଧାର 
## ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା ସବୁ 
* Islam in India
* Lists of mosques
** List of the oldest mosques in the world
** List of Shia mosques in NCR
* Mosques in Kolkata

ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା
ଶ୍ରେଣୀ:Wikipedia articles needing translation
ଫିରୋଜ ଶାହ କୋଟଲା ପଡିଆ

**ଫିରୋଜ ଶାହ କୋଟଲା** ଏକ କ୍ରିକେଟ ପଡ଼ିଆ ଯାହା ଭାରତୀୟ ରାଜଧାନୀ ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀର ବାହାଦୁର ଶାହ ଜାଫର ମାର୍ଗରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହା 1883 ମସିହାରେ ନିର୍ମିତ ଓ ଏହା କଲିକତାର ଇଡେନ ଗାର୍ଡେନ ପରେ ଭାରତର ଦ୍ୱିତୀୟ ସର୍ବ ପୁରାତନ କ୍ରିକେଟ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ପ୍ରାନ୍ତର । 2016 ସୁଦ୍ଧା ବିଗତ 28 ବର୍ଷ ଧରି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଦଳ ଏହି ପଡ଼ିଆରେ ଟେଷ୍ଟ ମ୍ୟାଚରେ ପରାସ୍ତ ହେଇନାହିଁ  ଓ ଗତ 10 ବର୍ଷରୁ କୌନଶୀ ଏକଦିବାସୀୟରେ ମଧ୍ୟ ହାରି ନାହିଁ । ଏହି ପଡ଼ିଆ ଦର୍ଶକଙ୍କ ପାଇଁ ଖୁବ ରୋଚକ ମୁହୂର୍ତ ସବୁ ଦେଇଛି । ଏଠାରେ ପାକିସ୍ଥାନ ସହ ଟେଷ୍ଟ ମେଚରେ ସ୍ପିନର ଅନିଲ କୁମ୍ବଲେ ଗୋଟିଏ ଇନିଂସରେ ସମସ୍ତ 10ଟି ଜକ ୱିକେଟ ନେବାର ବିଶ୍ୱ ରେକର୍ଡ ସହ, ସଚିନ ତେନ୍ଦୁଲକରଙ୍କ 35 ତମ ଶତକ ହାସଲ ତଥା  ସୁନୀଲ ଗାଭାସ୍କରଙ୍କ 29 ତମ ଶତକଦ୍ୱାରା ସେ ଡନ ବ୍ରାଡମାନଙ୍କ ରେକର୍ଡର  ସମକକ୍ଷ ହେବା ସ୍ମରଣୀୟ ଘଟଣା ବଳି ହେଇ ରହିଛି । 

## ଇତିହାସ 
ଏଠାରେ ପ୍ରଥମ ଅନୁଷ୍ଠାନିକ ଟେଷ୍ଟ 10 ନଭେମ୍ବର , 1948ରେ ଭାରତ ଓ ୱେଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଜ ମଧ୍ୟରେ ହେଇଥିଲା । 1952ରେ ପାକିସ୍ତାନ ସହ ମ୍ୟାଚରେ ହେମୁ ଅଧିକାରୀ ଓ ଗୁଲାମ ଆଜାଦରେ ସମୟର ରେକର୍ଡ 10 ମ ୱିକେଟ ଭାଗୀଦାରୀରେ 109 ରଣ କରିଥିଲେ । 1965ରେ ନବାଗତ ସ୍ପିନର ଏସ . ଭେଙ୍କଟରାଘବନ ଏଠରେ ପଦାର୍ପଣ ମେଚରେ ନିଉଜିଲାଣ୍ଡ ବିରୁଦ୍ଧରେ 8/72 04/80 ନେଇ ସେମାନଙ୍କୁ ଦ୍ୱଷ୍ଟ କରିଥିଲେ । 1969-70 ସିରିଜରେ ବିଷାନ ସିଂହ ବେଦୀ ଓ ଏରାପଲ୍ଲୀ ପ୍ରସନ୍ନା ତାଙ୍କର ସ୍ପିନ ଆକ୍ରମଣଦ୍ୱାରା ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆକୁ ପରାଜିତ କରିଥିଲେ । ସେହି ମେଚରେ ସେ ଦୁହେଁ ମିଶି 18ଟି ୱିକେଟ ନେଇଥିଲେ । ଏଠରେ ଜେଫ ବୟକଟ ଗଋ ସୋବର୍ସଙ୍କ ସର୍ବାଧିକ ଟେଷ୍ଟ ରଣର ବିଶ୍ୱ ରେକର୍ଡ ଭାଙ୍ଗି ଥିଲେ । ଅନିଲ କୁମ୍ବଲେ ପାକିସ୍ତାନ ସହ ମେଚରେ ଏକ ଇନିଂସରେ 10ଟି ୱିକେଟ ନେଇ 2005/6ରୁ ଥିବା ଜିମ ଲକରଙ୍କ ରେକର୍ଡର ସମକକ୍ଷ ହେଇଥିଲେ । ସଚିନ ତେନ୍ଦୁଲକର ତାଙ୍କ ଜୀବନର 35 ତମ ଶତକ ଏହିଠାରେ ହାସଲ କରିଥିଲେ । 

27 ଡିସେମ୍ବର , 2009ରେ ଭାରତ ଓ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଏକଦିବସୀୟ ମ୍ୟାଚକୁ ରେଫରି ପଡ଼ିଆ ଖେଳ ପାଇଁ ଅନୁପଯୁକ୍ତ କହି ବାତିଲ କରିଦେଇଥିଲେ ଓ ଏହି ପଡ଼ିଆ12 ମାସ ପାଇଁ ବାସନ୍ଦ ହେଇଥିଲା । ତେବେ 2011 ବିଶ୍ୱ କପରେ ଏଠାରେ ପୁଣି ମ୍ୟାଚ ହେଇଥିଲା । ଏହି ପଡ଼ିଆ ଆଇପିଏଲରେ ଦିଲ୍ଲୀ ଡେୟର ଦେଭିଲ ଦଳର ଘରେଇ ପଡ଼ିଆ ଭାବେ ରହିଛି । 

## ପରିସଙ୍ଖ୍ୟାନ 
thumb|ଫିରୋଜ ଶାହରେ ୱେଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଜ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା ମେଚ ସମୟ ରେ
thumb|ଫିରୋଜ ଶାହ କୋଟଲା କ୍ରିକେଟ ପଡ଼ିଆ
ଭାରତୀୟ ଦଳ ଏଠାରେ ସର୍ବମୋଟ 10ଟି ଟେଷ୍ଟରେ ବିଜଯ ହାସଲ କରିଛି । ଏହି ପଡ଼ିଆର ରେକର୍ଡ ସମୂହ ମଧ୍ୟରୁ ମୁଖ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ହେଲା , 
* ସବୁଠୁ ସଫଳ ଦଳ - ଭାରତ 10ଟି ଟେଷ୍ଟ ବିଜୟ
* ସବୁଠୁ ସଫଳ ବିଦେଶୀ ଦଳ - ଇଂଲଣ୍ଡ  3ଟି ମେଚ ବିଜୟ 
* ସର୍ବାଧିକ ସ୍କୋର - ୱେଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଜ 644/8 , 6 ଫେବୃଆରୀ ,  1959
* ସର୍ବନିମ୍ମ୍ସ୍କୋର -ଭାରତ , 75 ଅଲ ଆଉଟ , 25 ନଭେମ୍ବର 1987
* ପ୍ରଥମ ବ୍ୟାଟିଂ  କରି ବିଜୟ-5 
* ପ୍ରଥମ ବୋଲିଂ  କରି ବିଜୟ-5 
* ହାରାହାରି ସ୍କୋର -288
* ସର୍ବାଧିକ ରନ - ଦିଲୀପ ଭେଙ୍ଗସରକାର -671 
* ସର୍ବାଧିକ ସ୍କୋର (ବ୍ୟକ୍ତିଗତ )- ବାର୍ଟ ସଟକ୍ଲିଫ-230 ନଟ ଆଉଟ 
* ସଫଳତମ ବୋଲର - ଅନିଲ କୁମ୍ବଲେ ( 58 ୱିକେଟ )
ଏକଦିବସୀୟ  ରେ ୱେଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଜ ଏଠାରେ ସର୍ବାଧିକ 330/8 କରିଥିଲା , 2011 ବିଶ୍ୱ କପରେ ଯାହା ଏଠରେ ରେକର୍ଡ । 

## କ୍ରିକେଟ ବିଶ୍ୱ କପ 
ଭାରତରେ ଆୟୋଜିତ ହେଇଥିବା ବିଶ୍ୱ କପ ଏକଦିବାସୀୟ ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟ 1987, 1996 ଓ 2011ରେ କେତେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ ମେଚ ଏହି ପଡ଼ିଆରେ ଖେଳା ଯାଇଥିଲା । 

## T20 ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ମେଚ ସମୂହ  
ଏହି ପଡ଼ିଆରେ 2016 ବିଶ୍ୱ ଟି20ର ଗୃପ Aର ମେଚ ହେବ ଅସହ ଏଠାରେ ସେମିଫାଇନାଲର ଏକ ମେଚ ମଧ୍ୟ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେଇଥିଲା । ଏହି ପଡ଼ିଆରେ ବିଶ୍ୱ କପର ପ୍ରଥମ ମେଚ ଇଂଲଣ୍ଡ ଓ ଅଫଗାନିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ହେଇଥିଲା । 

ଫିରୋଜ  ଶାହ କୋଟଲାରେ ଖେଳା ଯାଇଥିବା T20I ମେଚ ସବୁ :

## ଆଧାର 

## ବାହାର ଲିଙ୍କ  ସବୁ 
* Feroz Shah Kotla Stadium Layout 
* Article on the ground from The Hindu
* Stats on the ground from Cricinfo

ଶ୍ରେଣୀ:କ୍ରିକେଟ ଷ୍ଟାଡିୟମ
ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶା ବିଦ୍ୟୁତ ଯୋଗାଣ କମ୍ପାନୀ‌

**ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶା ବିଦ୍ୟୁତ ଯୋଗାଣ କମ୍ପାନୀ**(ୱେସ୍କୋ)ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ଏକ ପବ୍ଲିକ ଲିମିଟେଡ କମ୍ପାନୀ । ଏହା ନଭେମ୍ବର ୧୯ ତାରଖ, ୧୯୯୭ରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ବିଦ୍ୟୁତ ପରିବହନ, ବଣ୍ଟନ ରକ୍ଷଣା ବେକ୍ଷଣ ଓ ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ ପରି କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପାଦନ କରିଥାଏ । ଏହା ସାରା ଓଡ଼ିଶାର ବିଦ୍ୟୁତ ସଂଚାଳନ ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା ଗ୍ରୀଡ଼ କର୍ପୋରେସନ ଅଫ ଓଡ଼ିଶା(GRIDCO)ର ଏହା ସହଯୋଗୀ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ହିସାବରେ ଆରମ୍ଭ ହେଇଥିଲା । ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବରେ ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ବିଦ୍ୟୁତ ନିୟାମକ ଆୟୋଗଦ୍ୱାରା ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଅନୁମୋଦନ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି । ବିଦ୍ୟୁତର ପରିବହନ, ବଣ୍ଟନ ଓ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣ କାର୍ଯ୍ୟର ବେସରକାରୀକରଣ ପରେ ମୁମ୍ବାଇସ୍ଥିତ ନାମକ ବିଏସଇଏସ(BSES) ନାମକ କମ୍ପାନୀ ୱେସ୍କୋର ୫୧% ଅଂଶୀଦାର କ୍ରୟ କରିଛି ।

## ସେବା ଅଞ୍ଚଳ ଓ ମୁଖ୍ୟ ଦପ୍ତର  
ଏହା ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ୯ଟି ଜିଲ୍ଲା ଯଥା, ସମ୍ବଲପୁର, ସୁନ୍ଦରଗଡ଼, ବରଗଡ଼, ଝାରସୁଗୁଡ଼ା, ଦେବଗଡ଼, ସୋନପୁର, ବଲାଙ୍ଗିର, ନୂଆପଡ଼ା ଓ କଳାହାଣ୍ଡିରେ ସେବାପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ । ଏହା ରାଜ୍ୟର ୪୮,୦୦୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ଅଞ୍ଚଳକୁ ସେବା ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ । ଏହାର ମୁଖ୍ୟାଳୟ ବୁର୍ଲା ସହରଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* Official Website of Western Electricity Supply Company Of Odisha 

ଶ୍ରେଣୀ:କମ୍ପାନୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା
ଚର୍ମସ୍ଫୋଟ

**ଚର୍ମସ୍ଫୋଟ** ବା **ଇମ୍ପେଟିଗୋ** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **impetigo**) ଏକ ଜୀବାଣୁ ଜନିତ ସଂକ୍ରାମକ ରୋଗ (bacterial infection) ଯାହା ଚର୍ମର (skin) ବାହ୍ୟ ସ୍ତରକୁ ଆକ୍ରମଣ କରେ ।  ସାଧାରଣତଃ ମୁହଁ, ବାହୁ ଓ ଗୋଡ଼ର ଚମ ଉପରେ ହଳଦିଆ ଖୋଳପା ଦେଖାଯାଏ । ଉରୁସନ୍ଧି ଓ କାଖରେ ଗୋଲାକାର ବଡ଼ ଫୋଟକା (large blisters) ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ବେମାରୀ କଷ୍ଟଦାୟକ ବା ଗଲୁକାରୀ ହୋଇପାରେ ।  ସାଧାରଣତଃ ଜ୍ୱର ହୁଏ ।  ଲୋକମାନଙ୍କଠାରୁ ସ୍ପର୍ଶଦ୍ୱାରା ଏହା ବ୍ୟାପେ । ଏହାର ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ । ଦେହର ଅତି ଅଧିକ ସ୍ଥାନରେ ରୋଗ ହୋଇଥିଲେ ସେଫାଲେକ୍ସିନ ଭଳି ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ ପାଟିରେ ଦିଆଯାଏ । ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକରୋଧୀ  (Antibiotic resistant) ରୋଗ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଉଛି । ଅଳ୍ପ ବୟସ୍କ ପିଲାଙ୍କୁ ରୋଗ ଅଧିକ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଯେ କୌଣସି ବୟସରେ ହୋଇପାରେ । ଚିକିତ୍ସା ନ ପାଇଲେ ମଧ୍ୟ ୩ ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ଏ ରୋଗ ଉପଶମ ହୋଇଯାଏ । ରୋଗ ଜଟିଳ ହେଲେ ସେଲ୍ୟୁଲାଇଟିସ (cellulitis) ବା ପୋଷ୍ଟସ୍ଟ୍ରେପ୍ଟୋକୋକାଲ ଗ୍ଲୋମେରୁଲୋନେଫ୍ରାଇଟିସ (poststreptococcal glomerulonephritis) ହୋଇପାରେ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ପଲାଇୟା ଜୁମ୍ମା ପାଲ୍ଲୀ

**ପଲାଇୟା ଜୁମ୍ମା ପାଲ୍ଲୀ**() ବା **ମୀନ କାଦାଇ ପଲ୍ଲୀ **()ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ତାମିଲନାଡୁର ଏକ କିଲାକରାଇଠାରେ ଥିବା ଏକ ପ୍ରାଚୀନ ମସଜିଦ । ଏହାକୁ ଭାରତର ପ୍ରଥମ ମସଜିଦ କୁହା ଯାଇଥାଏ ।  । ୬୨୮ - ୬୩୦ ମସିହାରେ ନିର୍ମିତ ଏହି ମସଜିଦ ବିଶ୍ୱର ଏକ ସର୍ବ ପୁରାତନ ମସଜିଦ ଏବଂ ଏହାର ଏଇତିହ ୧୦୦୦ ବର୍ଷ ପୁରାତନ । ଏହାକୁ ୧୦୩୬ ମସିହାରେ ପୁନର୍ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା ।ଏହା ଦ୍ରାବିଡିଆନ ସମୟର ଇସ୍ଲାମିକ ସ୍ଥାପତ୍ୟର ଏକ ଉଦାହରଣ । 

## ଇତିହାସ ଓ ନିର୍ମାଣ 
ପାଣ୍ଡିଆ ସମ୍ଭ୍ରାଜ୍ୟରେ ପ୍ରାକ- ଇସ୍ଲାମିକ ସମୟରେ ଯେମେନୀ ବ୍ୟବସାୟୀ ଓ ବାଣିଜ୍ୟ ପାଇଁ ଆସିଥିବା ବିକ୍ରେତା ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଏହା ନିର୍ମିତ ହେଇଥିଲା । ଯେମେନର ତତ୍ କାଳୀନ ଗଭର୍ନର ବାଧାନ ( ବାଜନ ଇବାନ ଶାସନ ) ଇସ୍ଲାମିୟ ଧର୍ମ ଗ୍ରହଣ କଳା ପରେ ଏହାର ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦେଇଥିଲେ । ୧୧ ତମ ସତବ୍ଡିରେ ସହିଦ ଯୁଦ୍ଧ ପରେ ଏହାର ପୁନର୍ନିର୍ମାଣ ହେବା ସହ ଏଠାକୁ ତାମିମ ଅଂଶାରି , ଅବଦୁଲ କାଡର , ଇରଭାଡି ଇବ୍ରାହିମ ସାହିବଙ୍କ ପରି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଇସଲାମିକ ବିଦ୍ୱାନ ଏହି ମସଜିଦକୁ ଆସିଥିଲେ । .

## ସ୍ଥାପତ୍ୟ 
ଦୂରରୁ ମସଜିଦ ଏକ ମନ୍ଦିର ପରି ଦୃଷ୍ଟିଗୋଚର ହେଇଥାଏ । କିନ୍ତୁ ମୂର୍ତି ନ ଥାଇ କାନ୍ଥ ମାନଙ୍କରେ ନିଖୁଣ ଚିତ୍ର ସବୁ ଖୋଦେଇ ହେଇ ଥାଏ । ପ୍ରାର୍ଥନା ପାଇଁ ଦିଗ ଦର୍ଶାଉଥିବା ମିହରବ ଅନନ୍ୟ ମସଜିଦ ପରି ଥାଏ ।ମସଜିଦ ଭିତର କାନ୍ଥ ମାନଙ୍କୁ ପ୍ରାଚୀନ ତାମିଲ ଶୈଳୀ ମଧ୍ୟ ପରିଲକ୍ଷିତ ହେଇଥାଏ . 

## Gallery 

File:Interior of Odakarai palli.jpg|Tamil Islamic architectural features
File:JummaMasjid02.jpg|
File:Palaiya Jumma Palli.jpg|
File:ConservationOttakaraMasjid.jpg|
File:Kilakarai Arabic tombstone.jpg|Tombstone in Arwi script

## ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା 
* Kilakarai
* Kilakarai Moors
* Arwi
* Bazan Ibn Sasan
* List of mosques in India
* List of the oldest mosques in the world

## ଆଧାର
ଲାକ୍ଷ୍ୟାଦ୍ୱୀପ ସମୁଦ୍ର

**ଲାକ୍ଷ୍ୟାଦ୍ୱୀପ ସମୁଦ୍ର** , ଏକ ସମୁଦ୍ର ଜଳର ଅଞ୍ଚଳ ଯାହା ଭାରତ ( ଲକ୍ଷ୍ୟାଦ୍ୱୀପ ଦ୍ୱିପ ସମୂହ ସହ ), ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଓ ମାଲଦ୍ୱୀପ ତଟକୁ ଲାଗିଥିବା ଅଞ୍ଚଳକୁ ନେଇ ଅଛି । ଏହା ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ କେରାଲାର ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ସମୁଦ୍ର ଜଳ ବର୍ଷସାରା  ସ୍ତିର ଓ ଉଷ୍ମ ରହିଥାଏ ଏବଂ ଏହା ସାମୁଦ୍ରିକ ଜୈବ ସମ୍ପଦରେ ଭରପୁର ଥାଏ । ଗଲ୍ଫ ଅଫ ମାନ୍ନାର ଏହାର ଏକ ଅଂଶ ବିଶେଷ ଓ କେବଳ ଏହି ଗଲ୍ଫରେ 3,600 ପ୍ରକାର ସାମୁଦ୍ରିକ ଜୈବ ରହିଥିବାର ଜଣାଯାଏ। ଏହାର ଟଟବର୍ତୀ ଇଲାକାରେ  ଅଞ୍ଚଳରେ ତ୍ରୀଭାନ୍ଦ୍ରମ, କୋଚି , କଲମ୍ବୋ , କୁଇଲନ , ମାଲେ ପାରି ମୁଖ୍ୟ ସହର ରହିଛି । 

## ପରିବ୍ୟାପ୍ତି 
ଡାହାଣ|thumb|ବିଙ୍ଗଳି ତଟ ଅଞ୍ଚଳ ରୁ ଲାକ୍ଷ୍ୟାଦ୍ୱୀପ ସମୁଦ୍ରର ଦୃଶ୍ୟ
ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ହାଇଡ୍ରାଗ୍ରାଫିକ ସଂଗଠନ ଲାକ୍ଷ୍ୟାଦ୍ୱୀପ ସମୁଦ୍ରର ପରିସୀମାକୁ ଏହିପରି ବର୍ଣ୍ଣନା କରନ୍ତି , 

*ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଏହାର ଅବସ୍ଥିଟି* ()  ଓ () 

## ଜଳତତ୍ତ୍ୱ 
 ଏଠାରେ ସମୁଦ୍ର ଜଳ ବର୍ଷ ସାରା ୨୬ ରୁ୨୮  ଡିଗ୍ରୀ ଯାଏ ରହିଥାଏ । ଶୀତକାଳୀନ ସମୟରେ ଏହା ସାମାନ୍ୟ କମ ହୋଇ ୨୫  ଡିଗ୍ରୀ ଯାଏ ଆସେ । ଲବଣାଂଶ ମଧ୍ୟ ଓ ଉତ୍ତରାଞ୍ଚଳରେ ସ୍ଥଳରେ ୩.୪ % ଥିବା ବେଳେ ଦକ୍ଷିଣାଞ୍ଚଳ ଏହା ୩.୫୫ % ରହିଥାଏ । ଏହାର ବେଳାଭୂମି ଅଞ୍ଚଳ ବାଲୁକାପୁର୍ଣ ଥିବାବେଳେ ଗଭୀର ଅଞ୍ଚଳ କର୍ଦମାକ୍ତ ରହେ । ଏହା ମଧ୍ୟରେ ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ କୋରାଲ ରିଫ ଦେଖା ଯାଏ ।ଲାକ୍ଷ୍ୟାଦ୍ୱୀପ  ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ଅଞ୍ଚଳରେ ୧୦୫ ପ୍ରକାରର କୋରାଲ ପ୍ରଜାତି ଦେଖାଯାଏ । .

## ଜଳବାୟୁ ଏବଂ ମନୁଷ୍ୟ ଗତିବିଧି  
thumb|ମାନ୍ନାରରେ ମୁକ୍ତ ଆହରଣ , ୧୯୨୬ର ଚିତ୍ର
ଗଲ୍ଫ ଅଫ ମାନ୍ନାର ମୁକ୍ତା ଆହରଣ ପାଇଁ ବିଖ୍ୟାତ । ଏଠାରେ  *Pinctada radiata* ଏବଂ *Pinctada fucata* ପ୍ରଜାତିର ମୁକ୍ତା ବିଗତ ୨୦୦୦ ବର୍ଷ ଧରି ମିଳୁଥିବା ଉଲ୍ଲେଖ ରହିଛି ।  Pliny the Elder (23–79)  ଲେଖାରେ ଏଠାକାର ମୁକ୍ତକୁ ସବୁଠାରୁ ଉତ୍ତମ ଓ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି ।  ବର୍ତ୍ତମାନ ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରକୃତିକ ମୁକ୍ତା ଆହରଣ ବ୍ୟୟବହୁଳତା ଯୋଗୁ ଏହା ବନ୍ଧ ହେଇ ଯାଇଥିବା ବେଳେ ମାନ୍ନାରରେ ଏହାର ଆହରଣ ତଥାପି ସମ୍ଭବ ହେଇଆସୁଛି ।  ଏଠାରୁ ବହୁଳ ପରିମାଣରେ ଶଙ୍ଖ ମଧ୍ୟ ଆହରଣ ହେଇଥାଏ ।  

ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ବହୁଳ ପରିମାଣର ମାଛ ଧରା ଯାଇଥାଏ । ଏଠାରେ ବାର୍ଷିକ ୨,୦୦୦ରୁ ୫,୦୦୦ ଟନ ମାଛ ଧରାଯାଇଥାଏ । ଏହା ମଧ୍ୟରେ ଟୁନା , ଶାର୍କ , ଅଚେଲାଟା ,ଚିଙ୍ଗୁଡି ଆଦି ପ୍ରଧାନ । 

## ଆଧାର  
ଶ୍ରେଣୀ:ଦ୍ୱୀପ
ତୀର୍ଯ୍ୟକ ଦୃଷ୍ଟି

ତୀର୍ଯ୍ୟକ ଦୃଷ୍ଟି ବା ଟେରା ଦୋଷ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ ସ୍ଟ୍ରାବିସମସ/**Strabismus**, ବା **crossed eyes**) ଏକ ଦୃଷ୍ଟି ଦୋଷ ଯେଉଁଥିରେ ଗୋଟିଏ ବସ୍ତୁ ଉପରେ ଦୃଷ୍ଟିପାତ କଲେ ଦୁଇ ଆଖି ସଠିକ ଭାବରେ ସମରେଖଣ (alignment) ହୋଇପାରେ ନାହିଁ&nbsp;। କେନ୍ଦ୍ରୀଭୁତ କରୁଥିବା ତୀର୍ଯ୍ୟକ ଆଖିର ପରିବର୍ତ୍ତନ ମଧ୍ୟ ହୁଏ । ଏହି ଦୋଷ ସାମୟିକ ବା ସ୍ଥାୟୀ ହୋଇପାରେ । ପିଲାଦିନେ ବ‌ହୁତ ଦିନ ଧରି ରହିବା ଫଳରେ କ୍ଷୀଣ ଦୃଷ୍ଟି (amblyopia) ହୁଏ ଓ ଆଖିର ଗଭୀରତା ଜ୍ଞାନ (depth perception) ରହେନି ।  ବଡ଼ ମଣିଷଙ୍କର ଦୈତ ଦୃଷ୍ଟି (double vision) ରହିପାରେ ।

ଶ୍ରେଣୀ ଓ କାରଣ ଅନୁସାରେ ଏହି ରୋଗର ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ । ଚଷମା ଓ ଅପରେଶନ ମାଧ୍ୟମରେ ଏହାର ଚିକିତ୍ସା ହୁଏ ।  କେତେକ ରୋଗୀ ଶୀଘ୍ର ଅପରେଶନ କଲେ ଉପକାର ପାଆନ୍ତି । ପ୍ରାୟ ୨% ପିଲାଙ୍କର ଏହି ରୋଗ ଥାଏ । ଏହାର ଅନ୍ୟ ଇଂରାଜୀ ପ୍ରତିଶବ୍ଦ:   "squint", "wall-eye" ଓ "cast of the eye".

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ପୃଥ୍ୱୀ (କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର)

**ପୃଥ୍ୱୀi** (ସଂସୃତରେ  pṛthvī *"Earth"*)ଏକ ଶଟ- ରେଞ୍ଜ ବିଶିଷ୍ଟ ଭୂମି -ରୁ-ଭୂମି ନିକ୍ଷ୍ଯେପଣ କରାଯାଇପାରୁଥିବା ମିସାଇଲ  (SRBM) । ଏହା ଭାରତୀୟ ସରକାରଙ୍କ " Integrated Guided Missile Development Program" (IGMDP).ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଓ ଭାରତୀୟ କମାଣ୍ଡ ଫୋର୍ସଦ୍ୱାରା ନିଯୋଜିତ ହେଇଥାଏ । 

## ଉନ୍ନୟନ ଓ ନିର୍ମାଣ ଇତିହାସ 
କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ନିର୍ମାଣରେ ଆତ୍ମନିର୍ଭରଶୀଳତା ହାସଲ କରିବାକୁ ଭାରତ ସରକାର ୧୯୮୩ରେ ସମନ୍ୱିତ ଦିଗଦର୍ଶନ ସହ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଉନ୍ନୟନ ପ୍ରକଳ୍ପର ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏଠିଦ୍ୱାରା ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରଭେଦର ଭୂମି -ରୁ -ଭୂମି , ତାହା ଭୂମି-ରୁ ଆକାଶ ଓ ସମୁଦ୍ର- ରୁ- ଆକାଶକୁ ପ୍ରେରଣା କରାଯାଇପାରୁଥିବା କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ରର ଉନ୍ନୟନ ପ୍ରକଳ୍ପ ଆରମ୍ଭ ହେଇଥିଲା । ପୃଥ୍ୱୀ ଏହି ଉଦ୍ୟମର ପ୍ରଥମ ସଫଳ ପ୍ରକଳ୍ପ । ଏହା ଭୂମି -ରୁ -ଆକାଶ  ଜାତୀୟ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଯାହା project Devil।  ନାମରେ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା । ଏଥିରେ ତରଳ ବ ଶୁଷ୍କ ଜାତୀୟ ଇନ୍ଧନର ବ୍ୟବହାର ହେଇଥିଲା । ଏଥିରେ ଆଣବିକ ଅସ୍ତ୍ର ବହନ କରିପାରିବାର କ୍ଷ୍ୟମତା ରହିଥିଲା । 

### ପ୍ରକାରଭେଦ 
ଏହି ପୃଥ୍ୱୀ ମିସାଇଲ ପ୍ରକଳ୍ପରେ ୩ଟି ଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ମିସାଇଲର ଅରସ୍ତୁତି କରାଯାଇ ଭାରତୀୟ ଆର୍ମୀ, ବାୟୁସେନା ଓ ନୌସେନାଦ୍ୱାରା ବ୍ୟବହୃତ ହେଇଥାଏ ।ସେଗୁଡ଼ିକ ନିମ୍ମ ପ୍ରକାରର .
* **ପୃଥ୍ୱୀ-I (SS-୧୫୦) ଏହା ଆର୍ମିରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ । ଏଥିରେ ୧,୦୦୦ କିଲୋଗ୍ରାମ ବହନ କ୍ଷ୍ୟମତା ଥାଇ ଏହା ୧୫୦ କିଲୋମିଟର ଦୂରକୁ ଯାଇପାରିବାର ରେଞ୍ଜ ରହିଥାଏ । **
* **ପୃଥ୍ୱୀ  II (SS-250)** - ବାୟୁ ସେନାରେ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଏହା ନିର୍ମିତ । ଏହାକୁ ୩୫୦ କିଲୋମିଟର ଦୂର ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ । * ଏହାର ଭାର ବହନ କ୍ଷ୍ୟମତା  ୫୦୦ କିଲୋଗ୍ରାମ *
* **ପୃଥ୍ୱୀ  III (SS-350)** - ଏହା ନୌସେନା ପାଇଁ ଉଦ୍ଧ୍ହିଷ୍ଟ । ଏହାର ରେବ୍ଜ ୩୫୦ କିଲୋମିଟର ହେଇଥିବା ବେଳେ ଭାର ବହନ ଶକ୍ତି ୧,୦୦୦ କିଲୋଗ୍ରାମ । 

## ବର୍ଣ୍ଣନା 
thumb|DRDO ବାଲେଶ୍ୱରଠାରେ ଅଗ୍ନି ଓ ପୃଥ୍ୱୀ ମିସାଇଲ
 ଭାରତୀୟ ମିସାଇଲ ନିର୍ମାଣ ଓ ପରିକ୍ଷ୍ୟଣର ସାରଣୀ ;

times.

## ଅଧିକ ପଠନ 
*  Media related to Prithvi missiles   at Wikimedia Commons
* Integrated Guided Missile Development Program
* Project Devil
* SS-45 Missile
* Project Valiant
* Dhanush (missile)
* Indian Ballistic Missile Defence Programme

## ଆଧାର