open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
କଳାବୁଦା

**କଳାବୁଦା(Kalabuda)** ଓଡ଼ିଶାର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଗରଦପୁର ପଞ୍ଚାୟତ ସମିତି ଅଧୀନରେ ଥିବା ଏକ ଗାଁ ଓ ଗ୍ରାମପଞ୍ଚାୟତ ।

## ଭୌଗଳିକ ଅବସ୍ଥିତି ଓ ଜଳବାୟୁ 
ଏହି ଗ୍ରାମଟି କଟକ ସହରଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୬୫କି.ମି. ଦୂରରେ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ସହରଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୧୨କି.ମି. ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଗ୍ରାମର ଅବସ୍ଥିତି ଚିତ୍ରୋପ୍ତଳା ନଦୀ କୂଳରେ । କଳାବୁଦା ହେଉଛି ଏକ ଗାଁ ଏବଂ ଗ୍ରାମପଞ୍ଚାୟତ ଯେଉଁଥିରେ କଳାବୁଦା(କ), କଳାବୁଦା(ଖ), କଳାବୁଦା(ଗ), ଅନ୍ଧାଲୋ, ମଇଦିପୁର ଓ ଗୋବିନ୍ଦପୁର ଗ୍ରାମ ଅନ୍ତର୍ଗତ । ଗ୍ରାମଟି ଉପକୂଳବର୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବାରୁ ମଧ୍ୟମ ଧରଣର ଜଳବାୟୁ ଅନୁଭୁତ ହୁଏ । 

## କିମ୍ବଦନ୍ତୀ
ଗ୍ରାମରେ ପୂର୍ବ କାଳରେ ବହୁତ କାରିଗର ଓ କଳାରେ ନିପୁଣ ଲୋକ ରହୁଥିବାରୁ, ଗ୍ରାମର ନାମକରଣ ଏହିଭଳି ହୋଇଛି ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ (କଳାବୁଦା ବା କଳାରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିବା ଏକ ଅଞ୍ଚଳ) । ମାହଳରେ ଥିବା ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ସ୍ୱର୍ଗଦ୍ୱାର ରୂପେ ଏହି ଗାଁରେ ଥିବା ଶ୍ମଶାନକୁ ଧରିନିଆଯାଇଛି ।

## ଦେବଦେବୀ ଓ ମନ୍ଦିର 
ଗାଁର ପୂର୍ବ ଦିଗରେ ଏକ ଶିବ ମନ୍ଦିର ଅଛି ଯାହା କି ଗ୍ରାମର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ମନ୍ଦିର ଏବଂ ଆରାଧନା ସ୍ଥଳ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଏଠାରେ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିର, ଶନି ମନ୍ଦିର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ଅଛି । ଗ୍ରାମର ମଝିରେ ମା ମଙ୍ଗଳା ଗ୍ରାମଦେବତୀ ଭାବେ ପୂଜା ପାଉଛନ୍ତି । ଏହି ଗ୍ରାମରେ ଦୁଇଟି ଆଶ୍ରମ (କହ୍ନେଇ ଗୋସାଇଁ ଏବଂ ଦଧିଚି ମୁନି) ଅଛି ।

## ପର୍ବ ପର୍ବାଣି 
ଏହି ଗ୍ରାମରେ ପ୍ରାୟତଃ ସବୁ ପର୍ବପର୍ବାଣି ପାଳନ କରାଯାଏ । ଦଶହରା, ବାରୁଣୀ ମେଳା ଓ ଶନିମେଳା ମୁଖ୍ୟ ପର୍ବ । ଏହି ପର୍ବ ଗୁଡିକରେ ଗାଁକୁ ବହୁ ଦୂରରୁ ଲୋକମାନେ ଆସନ୍ତି ଏବଂ ଗ୍ରାମର ଲୋକମାନଙ୍କ ସହ ମିଶି ପାଳନ କରନ୍ତି । ଏହାଛଡା ଗ୍ରାମରେ ରଥଯାତ୍ରା, ଜାଗର ଓଷା, କାର୍ତିକ ପୁର୍ଣିମା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମସ୍ତ ପର୍ବ ପାଳନ କରାଯାଏ ।

## ଜୀବନ ଜୀବିକା 
ଗ୍ରାମର ଅଧିକାଂଶ ଲୋକେ ସରକାରୀ ଚାକିରିଆ । ପୂର୍ବ ଅପେକ୍ଷା ଏବେ ଚାଷ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ହ୍ରାସ ପାଇବାରେ ଲାଗୁଛି । ଗ୍ରାମରେ ପ୍ରାୟ ସବୁ ବର୍ଗର ଲୋକେ ବସବାସ କରନ୍ତି । ଗ୍ରାମର ଅଧିକାଂଶ ପିଲାମାନେ ଏବେ ବାହାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନଗୁଡିକରେ ଅଧ୍ୟୟନ ରତ ।

## ସୁବିଧା ସୁଯୋଗ 
ଏହି ଗ୍ରାମରେ ପ୍ରାଥମିକ, ମାଧ୍ୟମିକ ସହ ଉଚ୍ଚମାଧ୍ୟମିକ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଛି । ଚିକିତ୍ସାଳୟ, ଡାକ ଓ ତାରର ମଧ୍ୟ ସୁବିଧା ଅଛି । ଗ୍ରାମର ଯୁବକ ସଂଘ ଅଛି । ଗ୍ରାମରେ ପକ୍କା ରାସ୍ତା ଅଛି । ପାଖରେ ଚିତ୍ରୋପ୍ତଳା ନଦୀ ଉପରେ ଥିବା ପୋଲଟି ଏ ଅଞ୍ଚଳର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଯୋଗା ଯୋଗ ମାଧ୍ୟମ ।

## ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ବ୍ୟକ୍ତି ବିଶେଷ 
* ଚକ୍ରଧର ଶତପଥୀ (ପୂର୍ବତନ ବିଧାୟକ, ପାଟକୁରା)
* ଅର୍ଜୁନ ଚରଣ ବେହେରା (ଗାୟକ)
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
*

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଗାଆଁ ଓ ସହର
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା
କାଶ୍ମୀର

[thumb|350px|**ରାଜନୀତିକ ମାନଚିତ୍ର:** କାଶ୍ମୀର ଅଞ୍ଚଳର ଜିଲ୍ଲାସମୂହ ଯେଉଁଥିରେ [ପିର ପଞ୍ଜଳ ପର୍ବତମାଳା ଓ *କାଶ୍ମୀର ଉପତ୍ୟକା ଦେଖାଯାଉଛି* ।]]
[thumb|300px|**ନବମ-ସର୍ବାଧିକ:** [ନଙ୍ଗା ପର୍ବତ, ଏକ ବିପଦଜନକ ପାହାଡ଼, ଯାହା ପାକିସ୍ଥାନର ଗିଲଗଟ-ବାଲଟିସ୍ଥାନରେ ଅବସ୍ଥିତ]]
**କାଶ୍ମୀର** ବାଲଟି, ଗୋଜରି, ପୁଞ୍ଚି/ଛିବାଳି, ଡୋଗରି: कश्मीर; କାଶ୍ମିରୀ: कॅशीर, کٔشِیر; ଲଦାଖି: ཀཤམིར; ଉଘୁର: كەشمىر; ସିନା: کشمیر) ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶର ସୀମାନ୍ତରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଅଞ୍ଚଳ ।

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ 
* Instrument of Accession
* United Nations Military Observers Group in Kashmir
* Official website of the Jammu and Kashmir Government (Indian-administered Kashmir)
* Official website of the Azad Jammu and Kashmir Government (Pakistan-administered Kashmir)
* http://www.kasheeronline.com/kashmir-resources.asp (Kashmir resources)

ଶ୍ରେଣୀ:ଏସିଆର ବିବାଦୀୟ ଅଞ୍ଚଳସମୂହ
କାଶ୍ମୀର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତ ଭୂଗୋଳ
ଯୋବ୍ରା ଆନିକଟ

ଯୋବ୍ରା ଆନିକଟ କଟକରେ ଅବସ୍ତିତ । ମହାନଦୀରେ ପ୍ରଥମ ଆନିକଟ ଯୋବ୍ରାରେ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ ଇଂରେଜ ସରକାର ୧୮୬୬ ମସିହାରେ। କଟକ, ଯାଜପୁର, କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଏବଂ ଜଗତସିଂପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଚାଷ ଜମିକୁ କେନାଲ ଦେଇ ସୁବିଧାରେ ଜଳ ଯୋଗାଣର ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା ଏହି ଆନିକଟ। ଏହାଛଡ଼ା ନୌବାଣିଜ୍ୟ ସୁବିଧା ପାଇଁ ବର୍ଷ ତମାମ ମହାନଦୀ ଜଳ ପ୍ରବାହକୁ ଅବ୍ୟାହତ ରଖିବାରେ ଏହା ସହାୟକ ହେଉଥିଲା। ସମୟ ବଦଳିବା ସହ ସ୍ଥଳ ପଥରେ ପରିବହନ ସୁବିଧା ଅଧିକ ସହଜ ଓ ସୁଲ୍ଲଭ ହୋଇପାରିଛି। 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲା
ବୌଦ୍ଧ ଧର୍ମ

**ବୈାଦ୍ଧ ଧର୍ମ** (ପାଳି: ବୋଧ ଧର୍ମ) ଏକ ଧର୍ମ ଓ ଦର୍ଶନ ଯେଉଁଥିରେ ଅନେକ ଧରଣର ପରମ୍ପରା, ବିଶ୍ୱାସ ଓ ଆଚରଣ ରହିଛି । ଏହା ଗୌତମ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଶିକ୍ଷାକୁ ନେଇ ଗଠିତ । ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୬ଷ୍ଠ ଓ ୪ର୍ଥ ଶତାବ୍ଦୀରେ ବୁଦ୍ଧ ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଭାଗରେ ବାସ କରି ଶିକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ ।  ସେ ବୌଦ୍ଧବାଦୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବୋଧି ବା ଜଣେ ଆଲୋକିତ ଗୁରୁ, ଯେ ତାହାଙ୍କର ଜ୍ଞାନକୁ ଚେତନା ରହିତ ଜନଙ୍କୁ ଅବିଦ୍ୟାର ବିନାଶ କରିବାର ଶିକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରିଥିବା ଗୁରୁ ଭାବରେ ଜଣା, ଯାହା, ସଂସାରର ଯାବତୀୟ ଦୁଃଖ, କ୍ଲେଷରୁ ତରିବାରେ ଜଣଙ୍କୁ ସହଯୋଗ କରିଥାଏ ।

[280px|right|thumb|[Standing Buddha (Tokyo National Museum)|Standing Buddha. One of the earliest known representations of the Buddha, 1st-2nd century CE, Gandhara (modern Afghanistan).]]

## ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ 
* ଗୌତମ ବୁଦ୍ଧ
## ଆଧାର 
## ବାହାର ତଥ୍ୟ 
* Frequently Asked Questions About Buddhism 
* Orange Tip Editions  Buddhism in everyday life
* Religion and Spirituality: Buddhism  at Open Directory Project
* 
* Buddhist texts at Sacred Texts.com
* Buddhism in various languages
* The Future of Buddhism series, from *Patheos*
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଧର୍ମ
ବୋଉ (୧୯୯୮ର କଥାଚିତ୍ର)

**ବୋଉ**, ୧୯୯୮ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ବିଜୟ ମିଶ୍ର ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଂଳାପ ରଚନା କରିଥିଲେ । ସବ୍ୟସାଚୀ ମହାପାତ୍ର ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ, ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ରଚନା କରିଥିଲେ ଓ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ହେଇଥିଲା । ଅଭିନେତ୍ରୀ ଉଷସୀ ମିଶ୍ର ଓ ଜ୍ୟୋତି ମିଶ୍ର ଏହି କଥାଚିତ୍ର ଜରିଆରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।

## ଅଭିନୟ 
* ମହାଶ୍ୱେତା ରାୟ
* ମିହିର ଦାସ
* ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର
* ଜ୍ୟୋତି ମିଶ୍ର
* ବିଜୟ ମହାନ୍ତି
* ଶରତ ପୂଜାରୀ
* ଉଷସୀ ମିଶ୍ର
* ଅକ୍ଷୟ ବସ୍ତିଆ
* ଜୟୀରାମ ସାମଲ
* ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି
* ଜର୍ଜ ତିଆଡ଼ି
* ଇନ୍ଦୁ ପାତ୍ର

## ଗୀତ ଓ ସଙ୍ଗୀତ 
ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ରମେଶ ମହାନନ୍ଦ । ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ଗୌତମ, ନିଜାମ, ରଜନୀ ରଞ୍ଜନ ଆଦି ଗୀତିକାରମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ଗୀତ ରଚନା କରିଥିଲେ । ମହମ୍ମଦ ସିକନ୍ଦର ଆଲମ, ଗୀତା ଦାଶ, ରାମହରି ଦାସ, ସୁବାସ ଦାସ, ବିଭୁ କିଶୋର, ବିଷ୍ଣୁ ନାୟକ, ପ୍ରିତିନନ୍ଦା ରାଉତରାୟ ଆଦି କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀମାନେ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ କଣ୍ଠଦାନ କରିଥିଲେ ।

### ଗୀତ
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧା
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୮ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଜନ ଗଣ ମନ

*ଜନ ଗଣ ମନ*' ଭାରତର ଜାତୀୟ ସଙ୍ଗୀତ ଅଟେ । ଏହା ୨୪ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୦ରେ ସମ୍ବିଧାନ ସଭାଦ୍ୱାରା ସରକାରୀ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା । ୨୭ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୧ରେ ଏହାର ପ୍ରଥମ ଗାନର ଶତବର୍ଷ ପାଳନ କରାଯାଇଥିଲା ।

ଆମର ଜାତୀୟ ସଙ୍ଗୀତକୁ ଗାନ କରିବା ପାଇଁ ମୋଟ ୫୨ସେକେଣ୍ଡ ସମୟ ଲାଗିଥାଏ ୤ ତେବେ କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଏହାର ପ୍ରଥମ ଓ ଶେଷ ପଦ ଗାନ କରାଯାଏ ୤ ଏଥିଲାଗି ୨୦ ସେକେଣ୍ଡ ସମୟ ଲାଗିଥାଏ ୤ ଦେଶର ପ୍ରଟୋକଲ ଅନୁଯାୟୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଓ ରାଜ୍ୟପାଳମାନେ ଯୋଗଦେଉଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସେମାନେ ଆସନ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଓ ଆସନ ଛାଡ଼ିବା ପୂର୍ବରୁ ଜନଗଣମନ ଗାନ କରାଯିବା ପାଇଁ ନିୟମ ରହିଛି ୤
## ଗୀତ 
[thumb|[ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ର ଗାନ ସମୟରେ ଭାରତର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମନମୋହନ ସିଂହ ଓ ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ବାରାକ ଓବାମା]]

ଜନଗଣମନ-ଅଧିନାୟକ ଜୟ ହେ ଭାରତଭାଗ୍ୟବିଧାତା!
ପଞ୍ଜାବ ସିନ୍ଧୁ ଗୁଜରାଟ ମରାଠା ଦ୍ରାବିଡ଼ ଉତ୍କଳ ବଙ୍ଗ
ବିନ୍ଧ୍ୟ ହିମାଚଳ ଯମୁନା ଗଙ୍ଗା ଉଚ୍ଛଳଜଳଧିତରଙ୍ଗ
ତବ ଶୁଭ ନାମେ ଜାଗେ, ତବ ଶୁଭ ଆଶିଷ ମାଗେ,
ଗାହେ ତବ ଜୟଗାଥା।
ଜନଗଣମଙ୍ଗଳଦାୟକ ଜୟ ହେ ଭାରତଭାଗ୍ୟବିଧାତା!
ଜୟ ହେ, ଜୟ ହେ, ଜୟ ହେ, ଜୟ ଜୟ ଜୟ ଜୟ ହେ॥

## ଆଧାର 
## ବାହାର ତଥ୍ୟ 
* India: *Jana Gana Mana* - Audio of the national anthem of India, with information and lyrics 
* My India My Pride - Know India. National Portal of India. Government of India. (Also contains the official version of the Indian National Anthem in audio format as well as in video format
* Indian Anthem in MIDI Format.
* A rendition of Indian Anthem in MP3 format  from the Indian embassy in Lisbon, Portugal .
* Genesis of Jana Gana Mana 
* Jana Gana Mana (India's National Anthem) - An Inferential Linguistic Analysis from The Hamilton Institute with The Complete English Translation
* 100 years since 'Jana Gana Mana' was born detail history.

ଶ୍ରେଣୀ:Jatiya potaka bosistho in odia
ଶ୍ରେଣୀ:ଜାତୀୟ ସଙ୍ଗୀତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ସଙ୍ଗୀତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ଜାତୀୟ ପ୍ରତୀକ
ମିଛ ମାୟା ସଂସାର

ଉଦୟ ଶଙ୍କର ପାଣିଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର **ମିଛ ମାୟା ସଂସାର** *୧୯୮୯* ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

## ଅଭିନୟରେ 
ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ‘ମିଛ ମାୟାର ସଂସାର’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ: 
* ବିଶ୍ୱଜିତ
* ତାପସ ପାଲ
* ଶ୍ରୀରାମ ପଣ୍ଡା
* ତନ୍ଦ୍ରା ରାୟ
* ଉତ୍ତମ ମହାନ୍ତି
* ଜୟୀରାମ ସାମଲ

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୯ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଅନୁ ଚୌଧୁରୀ

**ଅନୁ ଚୌଧୁରୀ** (ଜନ୍ମ, ୩୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୭୯) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ୫୦ରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ ଓ ବଙ୍ଗଳା କଥାଚିତ୍ରରେ କାମ କରିଛନ୍ତି । ପ୍ରଥମେ ବଧୂ ନିରୁପମାରେ ଶିଶୁକଳାକାର ଭାବେ ଓ ପରେ ୧୯୯୯ ମସିହାରେ ମା ଗୋଜବାୟାଣୀ କଥାଚିତ୍ରରେ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଭାବେ ସେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଅନୁ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜଗତରେ ମଧ୍ୟ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି ।

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
**ଅନୁ ଚୌଧୁରୀ** ଓଡ଼ିଶାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ଭୁବନେଶ୍ୱରର ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ବିଜ୍ଞାନରେ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ଓ ରମାଦେବୀ ମହିଳା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଗୃହବିଜ୍ଞାନରେ ସ୍ନାତକ ଉପାଧି ହାସଲ କରିବା ପରେ ସେ ଅଭିନୟକୁ ପେଶା ଭାବେ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।

## ସିନେମା ଜୀବନ 
ଚୌଧୁରୀ ଜଣେ ଶିଶୁ କଳାକାର ଭାବେ ଓଡ଼ିଆ ସିନେମାରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଥିଲା ବଧୂ ନିରୁପମା ଓ ମମତା ମାଗେ ମୂଲ । ୧୯୯୯ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ମା ଗୋଜବାୟାଣୀ କଥାଚିତ୍ରରେ ସେ ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ଏହି ଅଭିନୟ ନିମନ୍ତେ ସେ *ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ପ୍ରାମାଣିକ କଥାଚିତ୍ର *ବିଶ୍ୱପ୍ରକାଶ* ଇଣ୍ଡିଆନ ପାନୋରାମାରେ ପୁରସ୍କୃତ ହୋଇଥିଲା ।
ସେ ତାଙ୍କ ଅଭିନୟ ଜୀବନ ଏକ ତେଲୁଗୁ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର *ଶୁଭବେଳା*ରୁ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଏ, ଯାହା ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ବିବାଦକୁ ଆସିଥିଲା । ସେ ୨୦୧୧ରେ ମଧ୍ୟ ହିନ୍ଦୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର *ନିର୍ବାଣ ୧୩*ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।  

### ଅଭିନୀତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର 
### ଅଭିନୀତ ନାଟକ 
* *ବୟସର ଅନ୍ତେ*, ୨୦୨୩

## ପୁରସ୍କାର 
ଅନୁ ଚୌଧୁରୀ ୨୦୦୫ରେ ଶାଶୁଘର ଚାଲିଯିବି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଭାବରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । କାଦମ୍ବିନୀ ମିଡ଼ିଆ ପ୍ରାଇଭେଟ୍ ଲିମିଟେଡ୍ ପ୍ରଯୋଜନା ସଂସ୍ଥାର କଥାନ୍ତର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ପୂର୍ବ ବଙ୍ଗଳାର ଦ୍ୱିତୀୟ ପିଢୀ ଶରଣାର୍ଥୀ ଚରିତ୍ର ପାଇଁ ଚତୁର୍ଥ ସିନେ ଇଣ୍ଡିଆ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଉତ୍ସବରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।

୩୦ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୦୭ରେ, ଲାଲ ଟୁକୁ ଟୁକୁ ସାଧବ ବୋହୂ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜଗତ ପ୍ରତିଭା ସମ୍ମାନ- ୨୦୦୭ରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ସମ୍ମାନ ପାଇଥିଲେ । ସେ ଚାରିଥର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା । ସେ ନିଜର ପ୍ରଥମ ହିନ୍ଦୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ବାଣ ୧୩ ପାଇଁ ଲସ ଏଞ୍ଜେଲସଠାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । ୨୦୧୧ରେ ଏହି ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ସେ ଏକମାତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ ଥିଲେ ।
### ରାଜ୍ୟ ପୁରସ୍କାର
ସେ ଚାରିଥର ସମ୍ମାନ‌ଜନ‌କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ସମ୍ମାନ ପାଇଛନ୍ତି 
* ୨୦୦୧ – ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ସମ୍ମାନ, *ଗାରେ ସିନ୍ଦୁର ଧାରେ ଲୁହ*
* ୨୦୦୨ – ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ସମ୍ମାନ, *ରାକ୍ଷୀ ବାନ୍ଧିଲି ମୋ ରଖିବ ମାନ*
* ୨୦୦୪ – ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ସମ୍ମାନ, *ଓମ୍ ଶାନ୍ତି ଓମ୍*
* ୨୦୦୫ – ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ସମ୍ମାନ, *ଶାଶୁଘର ଚାଲିଯିବି*

### ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାର
* ୨୦୦୬ – ଚତୁର୍ଥ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଉତ୍ସବ, ନୋଏଡାରେ *କଥାନ୍ତର* ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର
* ୨୦୧୧ – ଲସ୍ ଏଞ୍ଜେଲସ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାରରେ *ନିର୍ବାଣ ୧୩'' ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଲିଉଡ଼
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସିନେ ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୮ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ରାଜନେତା
କୁଳ ନନ୍ଦନ

ହିମାଂଶୁ ପରିଜାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର **କୁଳ ନନ୍ଦନ** *୧୯୯୫* ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

## ଅଭିନୟରେ 
ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ‘କୁଳ ନନ୍ଦନ’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ: 
* ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର
* ରଚନା ବାନାର୍ଜୀ
* ଦେବୁ ବୋଷ
* ବିଜୟ ମହାନ୍ତି
* ମିହିର ଦାସ 
* ମହାଶ୍ୱେତା ରାୟ
* ସୁରେଶ ବଳ
* ସାତ୍ୟକି ମିଶ୍ର
* ବୈଶାଳୀ ପରିଡ଼ା
* ରାଇମୋହନ
* ଜୟୀରାମ ସାମଲ 
* ବ୍ରଜ ସିଂହ
*ସୋମ ଭୌମିକ

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୫ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଉନ୍ନତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ରସିକ ନାଗର

**ରସିକ ନାଗର**, ୨୦୦୭ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଚଞ୍ଚଳା ସାହୁ, ରବିନ୍ଦ୍ର ସାହୁ ଓ ପ୍ରଦୀପ ସାହୁ । ବିଜୟ ମଲ୍ଲ ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ସଂଳାପ ରଚନା କରିଥିଲେ । ଦିଲ୍ଲିପ ପଣ୍ଡା ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।

## ଅଭିନୟରେ 
ଓଡ଼ିଆକଥାଚିତ୍ର ‘ରସିକ ନାଗର’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:
* ଉତ୍ତମ ମହାନ୍ତି
* ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର 
* ନମ୍ରତା ଥାପା
* ଜିନା ସାମଲ
* ଅନିତା ଦାସ
* ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଲେଙ୍କା
* ସରୋଜ ଦାସ
* ଦେବଯାନୀ
* ବବି ମିଶ୍ର
* ରବି ମିଶ୍ର
* ଜୟୀରାମ ସାମଲ

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୭ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଉନ୍ନତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ଜୀବନ ଧାରା

ଜୀବନ ଧାରା ୧୯୯୫ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଜ୍ୟୋତି ମହାପାତ୍ର ।

## ଅଭିନୟ 
* ମିହିର ଦାସ
* ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା
* ଦେବୁ ବୋଷ
* ଦେବୁ ବ୍ରହ୍ମା
* ମୁନ୍ନା ଖାଁ
* ପ୍ରିୟଙ୍କା ମହାପାତ୍ର
* ମିହିର ମିଶ୍ର
* ତାପସ ପାଲ
* ଅସୀତ ପତି
* ଦେବଶ୍ରୀ ରାୟ

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୫ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଉନ୍ନତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ମା (ବହୁବିକଳ୍ପ)

ଆପଣ ଖୋଜୁଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗଟି ତଳଲିଖିତ ପ୍ରସଙ୍ଗମାନଙ୍କ ଭିତରୁ ଗୋଟିଏ ହେଇଥାଇ ପାରେ: 

* ମା, ମାଆର ଭୂମିକା ନିଭାଉଥିବା ନାରୀ
* *ମା* (୧୯୫୯ର କଥାଚିତ୍ର)
* *ମା* (୧୯୯୨ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)
* *ମା* (୨୦୧୮ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)
ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା

**ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା** ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଓଡ଼ିଆ ସିନେ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ଅନେକ ଓଡ଼ିଆ ଓ ବଙ୍ଗଳା ସିନେମାରେ କାମ କରିଛନ୍ତି ।

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
**ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା** ଓଡ଼ିଶାରେ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । 

## ସିନେମା ଜୀବନ 
୧୯୮୪ ମସିହାରେ ନିନାଦ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରୁ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିବା ପୁଷ୍ପା, ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ୩୦ରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ, ବଙ୍ଗଳା, ସିନେମାରେ ଅଭିନୟ କରିସାରିଛନ୍ତି ।

### ଅଭିନୀତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର 
## ପୁରସ୍କାର 
*

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଲିଉଡ଼
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସିନେ ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ପଞ୍ଚୁ ପାଣ୍ଡବ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)

**ପଞ୍ଚୁ ପାଣ୍ତବ** ଶିଶିର ମୋହନ ପତିଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓ ୧୯୮୯ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ପ୍ରଶାନ୍ତ ନନ୍ଦ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଏହି କଥାଚିତ୍ରରେ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।

## ଅଭିନୟରେ 
‘ପଞ୍ଚୁ ପାଣ୍ତବ’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:  
* ଉତ୍ତମ ମହାନ୍ତି
* ପ୍ରଶାନ୍ତ ନନ୍ଦ
* ଶ୍ରୀରାମ ପଣ୍ଡା
* ଶ୍ରୀକାନ୍ତ ଗୌତମ
* ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ମିଶ୍ର
* ମହାଶ୍ୱେତା ରାୟ
* ପୁଷ୍ପା ପଣ୍ଡା
* ଶଙ୍କର ବସୁ ମଲ୍ଲିକ
* ସାଗର କୁମାର ଦାସ
* ପ୍ରତିଭା ପଣ୍ଡା

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୯ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଉନ୍ନତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ବୁଦ୍ଧାଦିତ୍ୟ ମହାନ୍ତି

'''** ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତା ଓ ଦୂରଦର୍ଶନ ଉପସ୍ଥାପକ । ୨୦୦୬ ମସିହାରେ ସେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଆଇ ଲଭ୍ ମାଇଁ ଇଣ୍ଡିଆ ଜରିଆରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା 
**' କଟକର ଶେଖ ବଜାରଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଷ୍ଟିଉଆର୍ଟରେ ନିଜର ସ୍କୁଲ ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରିବା ପରେ , ରେଭେନ୍ସା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ପରେ ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ନିଜ ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରିଥିଲେ ।  ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତର ଜଣାଶୁଣା ଅଭିନେତ୍ରୀ ମାଳବିକା ରାୟଙ୍କ ସେ ପୁଅ ଓ ମହାଶ୍ୱେତା ରାୟଙ୍କ ପୁତୁରା । ବୁଦ୍ଧାଦିତ୍ୟ ହିନ୍ଦୀ ଟିଭି ଜଗତର ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଅଭିନେତା । 

## ସିନେମା ଜୀବନ 
ବୁଦ୍ଧାଦିତ୍ୟ ୨୦୦୭ ମସିହାରେ ଆଇ ଲଭ ମାଇଁ ଇଣ୍ଡିଆ କଥଚିତ୍ରରୁ, ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନେତା ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। 
### ଅଭିନୀତ ସିନେମା 
# ଲୋଫର୍ (୨୦୧୧)
# ସଞ୍ଜୁ ଆଉ ସଞ୍ଜନା (୨୦୧୦)
# ତୁ ଥିଲେ ମୋ ଡର କାହାକୁ (୨୦୧୦)
# ପ୍ରେମ ରୋଗୀ (୨୦୦୯)
# ପାଗଳ କରିଛି ପାଉଁଜି ତୋର (୨୦୦୯)
# ନନ୍ଦିନୀ ଆଇ ଲଭ ୟୁ (୨୦୦୮)
# ଆଇ ଲଭ ମାଇଁ ଇଣ୍ଡିଆ (୨୦୦୭)

### ଅଭିନୀତ ଧାରାବାହିକ 
# ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର (୨୦୨୧) - ତରଙ୍ଗ ଟିଭି

## ପୁରସ୍କାର 
## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ରରେ ପୁରୁଷ ଅଭିନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ପୁରୁଷ ଅଭିନେତା
ତୁ ମୋ ଆଖିର ତାରା

ସଞ୍ଜୟ ନାୟକଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର **ତୁ ମୋ ଆଖିର ତାରା**  *୨୦୦୫* ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

## ଅଭିନୟରେ 
ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ‘ତୁ ମୋ ଆଖିର ତାରା’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ:
* ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର
* ମାମୁନି ମିଶ୍ର
* ଦୁର୍ଗା ଆଚାର୍ଯ୍ୟ
* ଚକ୍ରଧର ଜେନା
* ବିଜୟ ମହାନ୍ତି
* ବର୍ଷା ପ୍ରିୟଦର୍ଶିନୀ
* ନିକିତା
* ପ୍ରେମାଞ୍ଜନ
* ସୁମନ
* କୁନା ତ୍ରିପାଠୀ
 
## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୫ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଘୁମୁରା ନାଚ

**ଘୁମୁରା ନାଚ** ଏକ ଭାରତୀୟ ଲୋକନୃତ୍ୟ । ଏହା ଓଡ଼ିଶାର କଳାହାଣ୍ଡି ଅଞ୍ଚଳରୁ ଏକ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟର ନୃତ୍ୟ ଭାବେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ପରେ ଏକ ଲୋକନୃତ୍ୟରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା । ଘୁମୁରା ନାଚ ସମୟରେ ଏକ ଘୁମୁରା ବାଦ୍ୟ ବଜାଯାଇଥାଏ । ଏହି ବାଦନ ଶୈଳୀ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିଲା । ଏହା ସେନାଙ୍କୁ ଉତ୍ତେଜିତ କରିବା ସହ ଶତୃ ଆଗରେ ବୀରତ୍ୱ ପ୍ରଦର୍ଶନ ପାଇଁ ବଜା ଯାଉଥିଲା । ଯୁଦ୍ଧ ବିରତି ସମୟରେ ସେନାଛାଉଣୀରେ ମନୋରଞ୍ଜନ ଲାଗି ରସଧର୍ମୀ ଘୁମୁରା ନୃତ୍ୟ ଓ ବାଦ୍ୟ ପରିବେଷଣ ମଧ୍ୟ କରାଯାଉଥିଲା । ଘୁମୁରା ବାଦ୍ୟ ମାଟି ନିର୍ମିତ ଲମ୍ବା ବେକ ଥିବା ମାଠିଆ ଆକୃତିର ଓ ଏହା ମୁହଁରେ ଗୋଧି ଚମଡ଼ା ଛାଉଣି ହୋଇଥାଏ । ଏହାକୁ ଦୁଇ ହାତର ଆଙ୍ଗୁଠିରେ ବଜାଇଲେ ଗମ୍ଭୀର ଶବ୍ଦ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥାଏ । ଏହାକୁ ଦଳଗତ ଭାବେ ଘୁମୁରା ନୃତ୍ୟରେ ପରିବେଷଣ କରାଯାଇଥାଏ । ନୂଆଖାଇ ଦିନ ଘୁମୁରା ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ରକୁ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରାଯାଏ । ନୂଆଖାଇ ସରିବା ପରେ ନର୍ତ୍ତକ ଘୁମୁରା ବଜାଇ ଗ୍ରାମ ପରିକ୍ରମା କରିଥାନ୍ତି ।

## ଇତିହାସ 
କଳାହାଣ୍ଡିର ଗୁଡ଼ହାଣ୍ଡି ଓ ଯୋଗୀମଠରୁ ମିଳୁଥିବା ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ପ୍ରମାଣରୁ ଦେଖାଯାଏ ଯେ ଗୁମ୍ଫାଚିତ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଡମ୍ବରୁ ଓ ଘୁମୁରା ବାଦ୍ୟ ପରିବେଷଣର ଚିତ୍ର ରହିଛି । ପୋଡ଼ାମାଟିରେ ତିଆରି ଏକ ଘୁମୁରା ନେହନାରୁ ମିଳିଥିଲା । ଏହା ଅଧୁନା ଖଡ଼ିଆଳ ଶାଖା ସଂଗ୍ରହାଳୟରେ ରହିଛି । ଯୁଦ୍ଧବାଦ୍ୟ ଭାବେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ପରେ ଏହା କଳାହାଣ୍ଡିର ଲୋକସଂସ୍କୃତିରେ ଦଶହରା ଆଦି ପର୍ବପର୍ବାଣିରେ ପରେ ଗଣବାଦ୍ୟ ଭାବେ ବ୍ୟବହାର ହେବାରେ ଲାଗିଲା ।

## କିମ୍ବଦନ୍ତୀ 
ସାରଳା ମହାଭାରତରେ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି ଯେ ଦେବଦେବୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଘୁମୁରା ବାଦ୍ୟ ବ୍ୟବହାର ହେଉଥିଲା । ସାରଳା ମହାଭାରତ ଅନୁସାରେ ସତ୍ୟ ଯୁଗରେ ଜେନାବଳୀ-ପାଟଣା ମହିଷାସୁରଙ୍କ ନାତି ଗୋଗିଙ୍ଗ ଦୈତ୍ୟଙ୍କ ରାଜଧାନୀ ଥିଲା । ଲୋକ ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁସାରେ ସେତେବେଳର ଜେନାବଳୀ-ପାଟଣା ବର୍ତ୍ତମାନର ଜୁନାଗଡ଼ । ସାରଳା ମହାଭାରତର ମଧ୍ୟ ପର୍ବରେ ଗୋଗିଙ୍ଗ ଦୈତ୍ୟର ହତ୍ୟା ସମୟରେ ଘୁମୁରା ବାଦ୍ୟ ବଜାଯିବା କଥା ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି । ସାରଳା ଦାସ ଏହି ବାଦ୍ୟକୁ ଏକ ମହିଷାସୁରଙ୍କ ରଣବାଦ୍ୟ ବୋଲି ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ନୃତ୍ୟ ଓ ସଙ୍ଗୀତ
ଶ୍ରେଣୀ:ନୃତ୍ୟ
ମୁଁ ସପନର ସୌଦାଗର

ସଞ୍ଜୟ ନାୟକଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର **ମୁଁ ସପନର ସୌଦାଗର** *୨୦୦୮* ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିର ମୁଖ୍ୟ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ଅରିନ୍ଦମ ରାୟ ଓ ଅର୍ଚ୍ଚିତା ସାହୁ । ଅଭିନେତା ସବ୍ୟସାଚୀ ମିଶ୍ର ଏହି କଥାଚିତ୍ରଟିରେ ଜଣେ ଖଳନାୟକ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।

## ଅଭିନୟ 
* ଅରିନ୍ଦମ ରାୟ
* ଅର୍ଚ୍ଚିତା ସାହୁ
* ସବ୍ୟସାଚୀ ମିଶ୍ର
* ମିହିର ଦାସ
* ଅଜିତ ଦାସ
* ଅଖିଳ ପଟ୍ଟନାୟକ
* ଓଁକାର
* ବୀଣା ମହାରଣା

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୮ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଉନ୍ନତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ପଶାପାଲି ଶାଢ଼ୀ

right|180px|thumb|ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟଭରା ପଶାପାଲି ଶାଢ଼ୀ
**ପଶାପାଲି ଶାଢ଼ୀ** ଓଡ଼ିଶାର ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାରେ ବୁଣାଯାଉଥିବା ଏକ ତନ୍ତବୁଣା ଶାଢ଼ୀ ପଶାପାଲି ନାମଟି ଶାଢ଼ୀ ଉପରେ ଥିବା ପଶା ବା ଚେସ ଖେଳର ପାଲିରେ ଥିବା କଳା-ଧଳା ରଙ୍ଗର ବିଭାଜନ ପରି ଥିବା ପ୍ରକାରରୁ ଆସିଛି ।

## ଅଧିକ ପଠନ 
*thumb|ପଶାପାଲିସମ୍ବଲପୁରୀ ଶାଢ଼ୀ

## ଆଧାର 
* Sonepur Handloom Cluster 
* bomkai silk 
* sambalpuri and sonepuri patta saree 
* Deal inked with national brands to promote state products
## ବାହାର ତଥ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଶାଢ଼ୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଲୁଗା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଚଳଣି
ଶ୍ରେଣୀ:ବରଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା
ସତ୍ୟ ସାଇ ବାବା

**ଶ୍ରୀ ସତ୍ୟ ସାଇ ବାବା** (ତେଲୁଗୁ: సత్య సాయిబాబా) (ଜନ୍ମ: ୨୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୨୬ ; ମୃତ୍ୟୁ: ୨୪ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୧), **ଶ୍ରୀ ସତ୍ୟ ସାଇ ବାବା** (ଜନ୍ମ ନାମ - *ସତ୍ୟ ନାରାୟଣ ରାଜୁ*) ୨୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୨୬ ତାରିଖରେ ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ ରାଜ୍ୟର ପୁଟ୍ଟପର୍ତି ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ । ବିଶ୍ୱ ସାରା ତାଙ୍କର ବହୁତ ଭକ୍ତ ଅଛନ୍ତି । ଭକ୍ତମାନେ ବାବାଙ୍କୁ ଶ୍ରୀ ସିରଡ଼ି ସାଈ ବାବାଙ୍କ ଅବତାର ମାନନ୍ତି । ବାବା ୨୪ ଅପ୍ରେଲ ୨୦୧୧ ତାରିଖରେ ଦେହତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ ।

ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ଅନନ୍ତପୁର ଜିଲ୍ଲାର ପୁଟ୍ଟପର୍ତୀ ଗ୍ରାମରେ ଏକ ସାଧାରଣ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ହେଇଥିଲେ I ସେ ୨୦ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୪୦ରେ ୧୪ ବର୍ଷ ବୟସରେ ନିଜକୁ ଶିରିଡି ସାଇବାବାଂକ ଅବତାର ବୋଲି କହିଥିଲେ I ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି ତାଙ୍କ ସାମନାରେ ଶିରିଡି ସାଇ ବାବାଂକ ବିଷୟରେ କଥାବାର୍ତା ହେଉଥିଲେ ତାଙ୍କୁ ନିଜର ପୁର୍ବ ଶରୀର ବୋଲି କହୁଥିଲେ I

## ଆଦ୍ୟ ଜୀବନ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧି 
ସତ୍ୟନାରାୟଣ ରାଜୁଙ୍କ ଜନ୍ମ ୨୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୨୬ରେ ହୋଇଥିଲା  । ତାଙ୍କ ମାତା ନାମଗିରିଆମ୍ମା (ଈଶ୍ଵରମ୍ମା) ଏବଂ ପିତା ପେଡ୍ଡାଭେଙ୍କମା ରାଜୁ ରତ୍ନାକରମ ଥିଲେ। ସେ ଗୋଟିଏ ତେଲୁଗୁ-ଭାଷୀ ଭଟ୍ରାଜୁ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଧାର୍ମିକ ସଙ୍ଗୀତଶିଳ୍ପୀ ଏବଂ ଗୀତକାର ଥିଲେ । ସେ ଏବେର ଭାରତର ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶରେ ଅବସ୍ଥିତ ପୁଟ୍ଟପର୍ଥି ଗାଁରେ, (ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତର ମଦ୍ରାସ୍ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସୀ ଅଂଶରେ) ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।

ତାଙ୍କ ଜନ୍ମକୁ ତାଙ୍କ ମାତା ଈଶ୍ଵରମ୍ମା ଗୋଟିଏ ଅଲୌକିକ ଘଟଣା ବୋଲି କହିଥିଲେ। ସେ ତାଙ୍କ ପିତା-ମାତାଙ୍କ ପାଖରେ ପାଞ୍ଚ ସନ୍ତାନ ମଧ୍ୟରୁ ଚତୁର୍ଥ ସନ୍ତାନ ଥିଲେ। ସତ୍ୟ ସାଇ ବାବାଙ୍କ ସହୋଦରମାନେ ଥିଲେ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଭାଇ ରତ୍ନାକରମ ଶେଷମା ରାଜୁ (୧୯୧୧–୧୯୮୫), ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ଝିଅ ବେଙ୍କମ୍ମା (୧୯୧୮–୧୯୯୩) ଏବଂ ପର୍ବତମ୍ମା (୧୯୨୦–୧୯୯୮), ଏବଂ କନିଷ୍ଠ ଭାଇ ଜନକୀରାମାୟା (୧୯୩୧–୨୦୦୩)।

ଶିଶୁବେଳେ, ସତ୍ୟଙ୍କୁ "ଅସାଧାରଣ ମେଧାବୀ" ଏବଂ ଦାନଶୀଳ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଥିଲା, ଯଦିଓ ସେ ଶିକ୍ଷାକ୍ଷେତ୍ରରେ ଅଧିକ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ରୁଚି ରଖୁଥିଲେ । ସେ ଭକ୍ତିସଙ୍ଗୀତ, ନୃତ୍ୟ ଏବଂ ନାଟକରେ ଅସାଧାରଣ ପ୍ରତିଭା ଦେଖାଇଥିଲେ । ଛୋଟବେଳରୁ, ସେ ଖାଦ୍ୟ ଏବଂ ମିଠା ଭଳି ବସ୍ତୁଗୁଡ଼ିକୁ ଶୂନ୍ୟରୁ ପ୍ରକଟ କରିପାରିବା ବୋଲି ଅଲୌକିକ କର୍ମ କରିପାରୁଥିଲେ ।

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* International Sai Organization Official website
* BBC documentary "Secret Swami"
* DR documentary "Seduced by Sai Baba"
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୨୬ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୧ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଧର୍ମ ପ୍ରଚାରକ
ଜ୍ୟୋତି ମିଶ୍ର

**ଜ୍ୟୋତି ମିଶ୍ର** ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର, ଦୂରଦର୍ଶନ ଧାରାବାହିକ, ଆଲବମ୍ ଗୀତ ଆଦିରେ ଅଭିନୟ କରିନ୍ତି । ସେ ପାଠପଢ଼ା ସମୟରେ ୧୯୯୬ ମସିହାରେ ଡିଡି ଓଡ଼ିଆର ଏକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମର ଉପସ୍ଥାପିକା ଭାବରେ କାମ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଏହାପରେ ସେ ୧୯୯୮ ମସିହାରେ ବୋଉ କଥାଚିତ୍ର ଜରିଆରେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।

### ଅଭିନୀତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର 
## ପୁରସ୍କାର 
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଲିଉଡ଼
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସିନେ ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୮ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଦୂରଦର୍ଶନ ଅଭିନେତ୍ରୀ
ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ

**ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ** (୨୩ ଜାନୁଆରୀ ୧୮୦୯ - ୨୮ ଫେବୃଆରୀ ୧୮୮୪), ଭାରତର ଜଣେ ଅଗ୍ରଣୀ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଥିଲେ । ୧୮୫୭ ସିପାହୀ ବିଦ୍ରୋହର ୩୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ରାଜଗାଦିର ଉତ୍ତରାଧିକାରିତ୍ୱ ନେଇ ବ୍ରିଟିଶ ସରକାର ବିରୋଧରେ ‘ଉଲଗୁଲାନ’ (ଆନ୍ଦୋଳନ) ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ମୋଟ ଜୀବନ କାଳ ୭୫ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରୁ ୩୬ ବର୍ଷକାଳ ସେ କାରାଗାରରେ କାଟିଥିଲେ ।  ଏହା ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀଙ୍କ ଜେଲରେ ରହିବା ସମୟ ତୁଳନାରେ ସର୍ବାଧିକ ଥିଲା ।
ସେ ୧୮୨୭-୧୮୬୪ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ୨୩ ତାରିଖ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଦ୍ରୋହର ବହ୍ନିକୁ ପ୍ରଜ୍ଜ୍ୱଳିତ କରି ରଖିଥିଲେ । ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ୧୮୨୭ରୁ ୧୮୪୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୧୩ ବର୍ଷ ଓ ୧୮୫୭ରୁ ୧୮୬୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୭ ବର୍ଷ ଏହିପରି ଦୁଇଟି ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ମୋଟରେ ୨୦ ବର୍ଷ ଇଂରେଜ ସରକାରଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ନିରବଚ୍ଛିନ୍ନ ଭାବରେ ଲଢ଼େଇ କରିଥିଲେ । ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଇଂରେଜମାନଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ସଂଗ୍ରାମ ୧୮୨୭-୧୮୪୦ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିକ୍ଷିପ୍ତ ଏବଂ ସୀମିତ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଏହା ଅଧିକ ସୁସଙ୍ଗଠିତ, ସୁସଂହତ ତଥା ବୀରତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା । ମସିହାରେ ସମ୍ବଲପୁର ସହରର ଉତ୍ତରକୁ ପ୍ରାୟ ୨୧ ମାଇଲ ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ ବରଗାଁ ବା ଖିଣ୍ଡା ଗ୍ରାମରେ ଚୌହାନ ରାଜବଂଶର ଧରମ ସିଂହ ଓ ରେବତୀ ଦେବୀଙ୍କ ଔରସରୁ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଛଅ ଭାଇ ଓ ଜଣେ ଭଉଣୀ ଥିଲେ । ପିତା ଧରମ ସିଂହଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ କାକା ବଳରାମ ସିଂହଙ୍କ ତତ୍ତ୍ୱାବଧାନରେ ଘୋଡ଼ା ଚଢ଼ା, ଖଣ୍ଡା ଓ ତୀରଚାଳନା ସମେତ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ନେଇଥିଲେ । ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଗାଙ୍ଗପୁର ରାଜ୍ୟର ହାତିବାରୀ ଜମିଦାରଙ୍କ କନ୍ୟା ସୁବର୍ଣ୍ଣକୁମାରୀଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଗୋଟିଏ ପୁତ୍ର 'ମିତ୍ରଭାନୁ ସାଏ' ଓ ଗୋଟିଏ କନ୍ୟା ଥିଲେ ।

## ବିଦ୍ରୋହ 
ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କ ହାତରେ ବନ୍ଦୀ ହୋଇଥିବା ସମ୍ବଲପୁର ରାଜା ଓ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ମହାରାଜ ସାଏଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ରାଣୀ ରତନ କୁମାରୀ ଇଂରେଜମାନଙ୍କ ସହାୟତା ଲୋଡ଼ିଥିଲେ । ୧୮୦୪ ମସିହାରେ ଲେଫ୍ଟେନାଣ୍ଟ ବ୍ରାଉଟନ ମରହଟ୍ଟାମାନଙ୍କ କବଳରୁ ରାଜା ଓ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ । ମରହଟ୍ଟା ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ପତ୍ତନ ପରେ ସମ୍ବଲପୁର ଏକପ୍ରକାର ଇଂରେଜମାନଙ୍କ ନିୟନ୍ତ୍ରଣକୁ ଚାଲିଆସିଥିଲା । ୧୮୨୭ ମସିହାରେ ସମ୍ବଲପୁରର ରାଜା ମହାରାଜା ସାଏ ଅପୁତ୍ରିକ ହୋଇ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ ।
ସେବେଠାରୁ ଜୀବନର ଶେଷ ନିଶ୍ୱାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବନ୍ଦୀ ଜୀବନ କାଟିଥିଲେ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ । ୧୮୮୪ ଫେବୃଆରୀ ୨୮ ତାରିଖରେ ଅସୁରଗଡ଼ ଦୁର୍ଗରେ ହିଁ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା ।
* ବୁର୍ଲାଠାରେସ୍ଥିତ ଭେଷଜ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟର ନାମ ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ଭେଷଜ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ଦିଆଯାଇଅଛି ।
* ୨୦୦୫ରେ ଭାରତ ସରକାର ସଂସଦ ପରିସରରେ ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ ।
* ଭାରତ ସରକାର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏଙ୍କ ସମ୍ମାନାର୍ଥେ ଡାକ ଟିକଟ ଛପାଇଥିଲେ ।
* ଝାରସୁଗୁଡ଼ାସ୍ଥିତ ବିମାନ ବନ୍ଦରର ନାମ ବୀର ସୁରେନ୍ଦ୍ର ସାଏ ବିମାନ ବନ୍ଦର ଦିଆଯାଇଛି ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୦୯ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୮୪ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ସମ୍ବଲପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଝାରସୁଗୁଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି

**ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି** ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ । ସେ ଅନେକ ଓଡ଼ିଆ ଓ ବଙ୍ଗଳା ସିନେମାରେ କାମ କରିଛନ୍ତି । ୧୯୮୮ ଜାନୁଆରୀରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଲାଲ୍‍ପାନ ବିବି ନବାଗତା ଅଭିନେତ୍ରୀଭାବେ ମହାନ୍ତି ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ ନାୟିକା, ସହ-ନାୟିକା, ନକାରାତ୍ମକ ଭୂମିକାରେ ଏବଂ ଟେଲିଭିଜନ ଧାରାବାହିକମାନଙ୍କରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକାରେ ମଧ୍ୟ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଭାବେ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି । ସେ ପଚାଶରୁ ଅଧିକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିସାରିଛନ୍ତି । ତରଙ୍ଗ ଟିଭିରେ ପ୍ରସାରିତ "ସ୍ୱାଭିମାନ" ଓ "ଅମ୍ବିକାଖୁଡ଼ୀଙ୍କ ହାଣ୍ଡିଶାଳ" ତାଙ୍କ ଅଭିନୀତ ଦୁଇଟି ଲୋକପ୍ରିୟ ଧାରାବାହିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ । ସେ ଭାରତୀୟ ଡାକ ବିଭାଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି । 

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
**ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି** ଓଡ଼ିଶାର ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ ପରେ ସେ ଅଭିନୟକୁ ପେଶା ଭାବେ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । 

## କଥାଚିତ୍ର ଜୀବନ 
୧୯୮୦ ମସିହାରେ ଅଗ୍ନି ପରିକ୍ଷା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରୁ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିବା ସ୍ନିଗ୍ଧା , ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ୩୦ରୁ ଅଧିକ ଓଡ଼ିଆ, ବଙ୍ଗଳା, ସିନେମାରେ ଅଭିନୟ କରିସାରିଛନ୍ତି । ମହୁଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ସ୍ନିଗ୍ଧା ନାୟକ ଶ୍ରୀରାମ ପଣ୍ଡାଙ୍କ ସ‌ହ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।

## ପରିବାର 
ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତିଙ୍କର ପତି ଜୟପ୍ରକାଶ ମହାନ୍ତି ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଆଲବମ ଓ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ । ତାଙ୍କ ଝିଅ ସମ୍ଭାବନା ମଧ୍ୟ ଜଣେ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଓ ଗାୟିକା । 

### ଅଭିନୀତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର 
* ପ୍ରେମ ଏଟିଏମ୍, ୨୦୨୨
* ପାରିବେନି କେହି ଅଲଗା କରି, ୨୦୧୩
* ଲଭ ଡଟ କମ, ୨୦୦୯
*ସୁନା ଚଢ଼େଇ ମୋ ରୁପା ଚଢ଼େଇ, ୨୦୦୯
*ଆରେ ସାଥୀ ଆ, ୨୦୦୯
*ପାଗଳ କରିଛି ପାଉଁଜି ତୋର, ୨୦୦୯
*ନନ୍ଦିନୀ ଆଇ ଲଭ ୟୁ, ୨୦୦୮
*କାଳିଶଙ୍କର, ୨୦୦୭
*ଚକା ଚକା ଭଉଁରୀ, ୨୦୦୭
*ମୋ ସୁନା ପୁଅ, ୨୦୦୭
*ରାଖି ବାନ୍ଧିଲି ମୋ ରଖିବ ମାନ, ୨୦୦୬
*ଶାଶୁଘର ଚାଲିଯିବି, ୨୦୦୬
*ତତେ ମୋ ରାଣ, ୨୦୦୫
*ମାତୃଶକ୍ତି, ୨୦୦୩
*ପବିତ୍ର ବନ୍ଧନ, ୧୯୯୯
*ଶାଶୁ ହାତକଡି ଭାଉଜ ବେଡି, ୧୯୯୯
*ଅନ୍ୟାୟ କେତେଦିନ, ୧୯୯୮
*ସନ୍ତାନ, ୧୯୯୮
*ସିଂହବାହିନୀ, ୧୯୯୮
*ଲକ୍ଷେ ଶିବ ପୂଜି ପାଇଛି ପୁଅ, ୧୯୯୭
*ମହୁଆ, ୧୯୯୪
*ମୁକ୍ତି ମଶାଲ, ୧୯୯୪
*ପାଚେରୀ ଉଠିଲା ମଝି ଦୁଆରୁ, ୧୯୯୪
*ସୁନା ଭାଉଜ, ୧୯୯୪
*ଆଶା, ୧୯୯୩
*ଦାଦାଗିରି, ୧୯୯୩ 
*ଅଣ୍ଟି ଛୁରି ତଣ୍ଟି କାଟେ, ୧୯୯୨
*କାଳିଆ ଭରସା, ୧୯୯୦
*ଶାସ୍ତି, ୧୯୮୯ 
*ବାଜେ ବଇଁଶୀ ନାଚେ ଘୁଙ୍ଗୁର, ୧୯୮୨
*ଅଗ୍ନି ପରିକ୍ଷା, ୧୯୮୦

## ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ 
* ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚରିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ: ଶୋ ଟାଇମ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୧୨

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ

ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୫ ମହିଳା ଇତିହାସ ମାସରେ ଗଢ଼ା ବା ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗମାନ
ବଂଶାବଳୀ

**ବଂଶାବଳୀ** ଏକ ବଂଶର ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କୁ ପିଢ଼ି ଅନୁସାରେ ସଜାଇ ରଖିବାକୁ ବୁଝାଇଥାଏ ।
## ଓଡ଼ିଆ ପରିବାରରେ ବଂଶାବଳୀ 
## ସାନ ଯାଆ  
## ବଡ଼ମାଉସୀ  
ଶ୍ରେଣୀ:ପରିବାର
ଚକା ଚକା ଭଉଁରୀ

ଶୁଭେନ୍ଦୁ ସ୍ୱାଇଁଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର **ଚକା ଚକା ଭଉଁରୀ** *୨୦୦୭* ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

## ଅଭିନୟ 
* ବିଜୟ ମହାନ୍ତି 
* ନମ୍ରତା ଦାସ
* ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ମହାପାତ୍ର
* ଅନୁ ଚୌଧୁରୀ
* ଗ୍ଲୋରିଆ ମହାନ୍ତି
* ମିହିର ଦାସ
* କାଜଲ ମିଶ୍ର
* ସ୍ନିଗ୍ଧା ମହାନ୍ତି
* ବବି ମିଶ୍ର
* ମୀନକେତନ
* ଚୌଧୁରୀ ଜୟପ୍ରକାଶ ଦାସ
* ଶ୍ରୀଲେଖା ମିତ୍ର
* ଜର୍ଜ ତିଆଡ଼ି
* ଅଖିଳ ପଟ୍ଟନାୟକ
* ରୀଟୁ ଷଢ଼ଙ୍ଗୀ
* ହାଡୁ
* ସିଲୁ

## ଗୀତ ଓ ସଙ୍ଗୀତ 
* ସଙ୍ଗୀତକାର: ଶରତ ନାୟକ
* ଗୀତିକାର: ବିଜୟ ମଲ୍ଲ, ଅରୁଣ ମନ୍ତ୍ରୀ, ସଞ୍ଜୟ ମହାକୁଡ଼
* ପ୍ରଚ୍ଛଦପଟ ଗାୟକ: ରତିକାନ୍ତ ଶତପଥୀ, ଶରତ ନାୟକ, ତପୁ ମିଶ୍ର, ଶୁଭାଶିଷ, ପମି, ତୃପ୍ତି, ସୁରେଶ ବାଦେକର

## ଟୀକା 
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୭ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଶ୍ରେଣୀ:କଥାଚିତ୍ର ପ୍ରକଳ୍ପରେ ଉନ୍ନତ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ
ଶିଶୁପାଳଗଡ଼

thumb
thumb|217x217_ପିକସେଲ|ଶିଶୁପାଳଗଡ଼ର କିଛି ସ୍ତମ୍ବର ଭଗ୍ନାବଶେଷ
thumb|ଭଗ୍ନାବଶେଷ
**ଶିଶୁପାଳଗଡ଼** ଓଡ଼ିଶାର ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାରେ ଥିବା ଏକ ପୁରୁଣା ନଗରର ଭଗ୍ନାବଶେଷ । ଏହା ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରାତନଓ ଐତିହାସିକ ଭଗ୍ନାବଶେଷ ।

## ବିବରଣୀ 
ଭୁବନେଶ୍ୱରର ଅନତି ଦୂରରେ ଏହି ଭଗ୍ନାବଶେଷ ଆବିଷ୍କାର କରାଯାଇଥିଲା । ଏହାର ନିର୍ମାଣ ଶୈଳୀ ଓ କଳାକୃତି ଦେଖି ଭୂତତ୍ତ୍ୱବିଦମାନେ ଏହା ୨,୫୦୦ ବର୍ଷର ପୁରାତନ ବୋଲି କହିଥାନ୍ତି । ପୁରାତନ ଖନନରୁ ପ୍ରଫେସର ଲାଲ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଦେଇଥିଲେ ଯେ, ଏହି ଦୁର୍ଗ-ସହର ୩ୟ ଶତକରୁ ୪ର୍ଥ ଶତକ ମଧ୍ୟରେ ବିକାଶ ଲାଭ କରିଥିଲା । ନୂତନ ଅନୁଧ୍ୟାନରୁ ଶ୍ରୀମତି ସ୍ମିଥ ଓ ଶ୍ରୀ ମହାନ୍ତି ଏହି ପୁରାତନ ନଗର ୫ମ ଶତକରେ ବିସ୍ତାରଲାଭ କରି ୪ର୍ଥ ଶତକ ଯାଏଁ ରହିଥିଲା ବୋଲି କହିଥାନ୍ତି । ଏହି ନଗରର ଜନସଂଖ୍ୟା ୨୦,୦୦୦ରୁ ୨୫,୦୦୦ ଭିତରେ ହୋଇଥାଇପାରେ । ଭୂତତ୍ତ୍ୱବିଦ ଏଠାରେ ଭୂ-ଭୌତିକ ସର୍ବେକ୍ଷଣ କରି ଉପଯୁକ୍ତ ଭୂମି ସଙ୍ଗ୍ରହ ଓ ପାଖାପାଖି ୪.୮ କି.ମି. ପରିଧିରେ ଖନନ କରିଛନ୍ତି । ଏଠାକାର ମୁର୍ତ୍ତି ଆଦିର ସନ୍ଧାନ ନିମନ୍ତେ ପାଖାପାଖି ଘର ଆଦି ଓ ନିକଟରେ ଥିବା ଭୂଖନନ କରାଯାଇଛି । ପୁରାତନ ଏଥେନ୍ସ ସହରର ଲୋକସଂଖ୍ୟା ୧୦,୦୦୦ ସଂଖ୍ୟକ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଏହାର ଜନସଂଖ୍ୟା ୨୦,୦୦୦ ହେବା ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ଅଟେ । ମାତ୍ର କେତେକଙ୍କ ମତରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଖନନ ହେବା ଆଗରୁ କୌଣସି ମତ ଦେବା ସମିଚୀନ ନୁହେଁ । ବି.ବି. ବଳଙ୍କଦ୍ୱାରା ୧୯୪୮ ମସିହାରେ ଏହି ସ୍ଥଳୀର ପ୍ରଥମ ଖନନ ହୋଇଥିଲା । ୨୦୦୫ ମସିହାରେ ରାଡ଼ାରଦ୍ୱାରା ଦକ୍ଷିଣଦିଗରେ ଥିବା ଗଡ଼ଖାଇର ସମ୍ଭାବ୍ୟ ସ୍ଥାନ ନିରୁପିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ଦୂର୍ଗର କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ଜଉଗଡ଼ର ଦୁର୍ଗ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଅଟେ । ଏହି ଦୂର୍ଗର ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ସେ ସମୟର ଭାରତରେ ସର୍ବାଧିକ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । 

## ଜନବସତି
ଅଧୁନାତନ ଜନବସତି ଖ୍ରୀ.ଅ. ୫ମ ଶତାବ୍ଦୀରେ ରହିଥିଲା ।

thumb|ଶିଶୁପାଳଗଡ଼ର ଏକ ସ୍ତମ୍ଭର ଭଗ୍ନାଂଶ ।

## ଆଧାର 
* Martin Brandtner, Kalinga und seine Hauptstadt in frühgeschichtlicher Zeit. Zum Bedeutungswandel einer ethnischen und geographischen Beziehung (Hamburg 2000)
* B.B. Lal, Sisupalgarh 1948: An Early Historical Fort in Eastern India. Ancient India 5, 1949, 62-105
* Dieter Schlingloff, Die altindische Stadt eine vergleichende Untersuchung (Mainz 1969)
* M. Smith, Sisupalgarh Project (2001), http://www.sscnet.ucla.edu/ioa/smith/
* Paul Yule, Early Historic Sites in Orissa (Delhi 2006) 
* Paul Yule and Corinna Borchert, Sisupalgarh/Orissa: Illegal building operations in the North-West Area, privately distributed, 2005, http://archiv.ub.uni-heidelberg.de/savifadok/volltexte/2008/146/
## Gallery

A piece of bathtub like stone inside rampart of Sisupalgarh.JPG
Ancient remains at Sisupalgarh Rampart.JPG
Ancient remains inside rampart of Sisupalgarh - 3.JPG
Ancient remains inside rampart of Sisupalgarh - 4.JPG
Ancient remains inside rampart of Sisupalgarh - 6.JPG
Ancient remains inside rampart of Sisupalgarh.JPG
Sisupalagada Bhubaneswar.jpg

## ଟୀକା 
## ବାହାର ଆଧାର 
* http://archiv.ub.uni-heidelberg.de/savifadok/schriftenreihen_ebene2.php?sr_id=12&la=de

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ
ଶ୍ରେଣୀ:ପୁରାତନ ଭାରତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଦୁର୍ଗସମୂହ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ପୁରାତନ ସ୍ମାରକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲା
ଆଲବର୍ଟ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ

**ଆଲବର୍ଟ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ** (ଜନ୍ମ: ୧୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୮୭୯) ଜଣେ ଜର୍ମାନ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା ଯିଏ ସାଧାରଣ ଆପେକ୍ଷିକ ତତ୍ତ୍ୱ ତିଆରି କରିଥିଲେ ଯାହା ଭୌତିକ ବିଜ୍ଞାନରେ ବିପ୍ଳବ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା । ଏଥିପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଆଧୁନିକ ଭୌତିକ ବିଜ୍ଞାନର ଜନକ କୁହାଯାଏ । ସେ ଆପେକ୍ଷିକ ତତ୍ତ୍ୱ ଏବଂ ବସ୍ତୁତ୍ୱ ଶକ୍ତି ସମୀକରଣ E=mc^2 ପାଇଁ ସବୁଠୁ ଅଧିକ ଜଣାଶୁଣା ଥିଲେ । ତାଙ୍କୁ ସୈଦ୍ଧାନ୍ତିକ ଭୌତିକ ବିଜ୍ଞାନ, ବିଶେଷତଃ ଆଲୋକ-ବିଦ୍ୟୁତ ବିକିରଣର ସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ୧୯୨୧ରେ ନୋବେଲ୍ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରା ଗଲା । ଆଇନଷ୍ଟାଇନ ଆପେକ୍ଷିକତାର ବିଶେଷ ଏବଂ ସାଧାରଣ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ସହିତ ଅନେକ ଯୋଗଦାନ ଦେଇଛନ୍ତି । ସେ ୧୮ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୫୫ରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ ।

## ବାଲ୍ୟକାଳ ଓ ଶିକ୍ଷା 
thumbnail| ୧୯୪୮ର ଛବି 
ଆଲବର୍ଟ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ ୧୪ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୮୭୯ ମସିହାରେ ଜର୍ମାନ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଉର୍ଟମ୍ବର୍ଗ ରାଜ୍ୟର ଉଲ୍ମ ସହରରେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପିତା ହେର୍ମାନ୍ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ ଜଣେ ବ୍ୟବସାୟୀ ଏବଂ ଇଞ୍ଜିନିଅର ଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ମା' ପୌଲିନ୍ କୋଖ୍‌ ଥିଲେ । ୧୮୮୦ ମସିହାରେ, ତାଙ୍କ ପରିବାର ମ୍ୟୁନିଖର ଲୁଡ୍‌ଭିଗସ୍‌ଭୋରଷ୍‌ଟାଟ୍-ଇଜାର୍‌ଭୋରଷ୍‌ଟାଟ୍ ଅଞ୍ଚଳକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର ହେଲେ, ଯେଉଁଠି ତାଙ୍କ ପିତା ଏବଂ ଦାଦା ଜାକୋବ୍‌ ମିଶି "Elektrotechnische Fabrik J. Einstein & Cie" ନାମକ ଏକ କମ୍ପାନୀ ଖୋଲିଥିଲେ, ଯାହା ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ବିଦ୍ୟୁତ ଆଧାରିତ ବିଦ୍ୟୁତ ଉପକରଣ ଉତ୍ପାଦନ କରୁଥିଲା ।

ସେ ବାଳ୍ୟକାଳରେ ଘଟିଥିବା ଏକ ଘଟଣା ସମ୍ପର୍କରେ ପ୍ରାୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରୁଥିଲେ—ଯେତେବେଳେ ସେ ଅସୁସ୍ଥ ହୋଇ ଶୋଇଥିଲେ, ତାଙ୍କ ପିତା ତାଙ୍କୁ ଏକ କମ୍ପାସ୍‌ ଆଣିଦେଇଥିଲେ । ଏହି ଅନୁଭବ ତାଙ୍କ ଜୀବନଭରି ବିଦ୍ୟୁତ୍ଚୁମ୍ବକତା ପ୍ରତି ଆକର୍ଷଣ ସୃଷ୍ଟି କଲା । ସେ ଏହି ଅନୁଭବରୁ ବୁଝିପାରିଲେ ଯେ, "କିଛି ଗଭୀର ଅବ୍ୟକ୍ତ ଜିନିଷ ଏହି ସବୁ ଜିନିଷର ପଛରେ ରହିଛି ।"

ଆଲବର୍ଟ  ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ବୟସରେ ମ୍ୟୁନିଖର St. Peter's କାଥୋଲିକ ପ୍ରାଥମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇଥିଲେ । ଆଠ ବର୍ଷ ବୟସରେ, ସେ Luitpold Gymnasiumକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହେଲେ, ଯେଉଁଠି ସେ ପ୍ରାଥମିକ ଏବଂ ମାଧ୍ୟମିକ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।

## ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନୀ
୧୯୪୬ ମସିହାରେ ଆଇନଷ୍ଟାଇନ Lincoln University,Pennsylvaniaକୁ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ ଓ ସେଠାରେ ସେ honorary degreeରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୭୯ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୫ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ବୈଜ୍ଞାନିକ
ମରାଠୀ ଭାଷା

**ମରାଠୀ ଭାଷା** ଭାରତର ପଶ୍ଚିମରେ ଅବସ୍ଥିତ 'ମହାରାଷ୍ଟ୍ର' ରାଜ୍ୟର ସରକାରୀ ଭାଷା  | 
## ଇତିହାସ 
## ସାହିତ୍ୟ
## ଆଧାର 
## ବାହାର ତଥ୍ୟ 
;ଅଭିଧାନସମୂହ
* Molesworth, J. T. (James Thomas). A dictionary, Marathi and English. 2d ed., rev. and enl. Bombay: Printed for government at the Bombay Education Society's press, 1857.
* Vaze, Shridhar Ganesh. The Aryabhusan school dictionary, Marathi-English. Poona: Arya-Bhushan Press, 1911.
* Tulpule, Shankar Gopal and Anne Feldhaus. A dictionary of old Marathi. Mumbai: Popular Prakashan, 1999.
* Marathi Wordnet

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାଷା
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ସାମ୍ବିଧାନିକ ଭାଷା
ପାଗଳ ପ୍ରେମୀ

**ପାଗଳ ପ୍ରେମୀ**, ୨୦୦୭ ମସିହାରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିବା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର । ହର ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିବା ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି ।

## ଅଭିନୟରେ 
ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ‘ପାଗଳ ପ୍ରେମୀ’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ: 
* ସବ୍ୟସାଚୀ ମିଶ୍ର
* ଅର୍ପିତା ଚାଟ୍ଟାର୍ଜୀ
* ସୁକାନ୍ତ
* ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଲେଙ୍କା
* ଦେବଯାନୀ
* ଆଲୋକ ରାୟ
* ତାପସ ସରଘରିଆ
* ନିରଞ୍ଜନ ପତି
* ସୋନାଲି

## ଗୀତ ଓ ସଙ୍ଗୀତ 
* ସଙ୍ଗୀତକାର: ମନ୍ମଥ ମିଶ୍ର
* ଗୀତିକାର: ଅରୁଣ ମନ୍ତ୍ରୀ, ବସନ୍ତରାଜ ସାମଲ
* ପ୍ରଚ୍ଛଦପଟ ଗାୟକ: କୁମାର ବାପି, ଟି. ସୌରି, ତପୁ ମିଶ୍ର, ଟି. ଶ୍ରୀନୁ, 

## ଟୀକା 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୭ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ସୂର୍ଯ୍ୟମୁଖୀ (ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର)

ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ସେନଗୁପ୍ତାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର **ସୂର୍ଯ୍ୟମୁଖୀ** *୧୯୬୩*ରେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା । ଏହି କଥାଚିତ୍ରରେ ଲତା ମଙ୍ଗେସକର ଓ ମାନ୍ନା ଦେ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ ।  ସଙ୍ଗୀତ ଶାନ୍ତନୁ ମହାପାତ୍ର ଗୀତ ଗୁଡ଼ିକର ସାରଣୀ 

## ଅଭିନୟରେ 
ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ‘ସୂର୍ଯ୍ୟମୁଖୀ’ରେ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରମୁଖ କଳାକାର ହେଲେ: 
* ଅନନ୍ତ
* ଲକ୍ଷ୍ମୀପ୍ରିୟା ମହାପାତ୍ର
* ମିନତି ମିଶ୍ର
* ସୁଖଲତା ମହାନ୍ତି
* ସାମୁଏଲ ସାହୁ (ବାବି)
* ସୌମେନ୍ଦ୍ର

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ 
*  

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୩ର ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର
ଅସମୀୟା ଭାଷା

**ଅସମୀୟା  ଭାଷା** ଏକ ପୂର୍ବ ଭାରତୀୟ-ଆର୍ଯ୍ୟ ଭାଷା ଓ ଭାରତର ଆସାମ ରାଜ୍ୟର ସରକାରୀ ଭାଷା । ଏଇ ଭାଷା ପ୍ରଧାନତଃ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଭାରତର ଆସାମରେ ବ୍ୟବହାର କରା ହୁଏ । ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶର କିଛି କିଛି ଜାଗାରେ ଏବଂ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରାଜ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଅସମିୟା ଭାଷୀ ଲୋକ ଅଛନ୍ତି । ଅସମୀୟା-ଭିତ୍ତିକ ନାଗାମିଜ ନାମର ଗୋଟିଏ କ୍ରିଓଲ ଭାଷା ନାଗାଲ୍ୟାଣ୍ଡରେ ବ୍ଯାପକଭାବେ ବ୍ଯବହାର ହୁଏ । ଭୂଟାନରେ ମଧ୍ୟ କିଛିସଂଖ୍ଯକ ଅସମୀୟା ଭାଷୀ ଲୋକ ଅଛନ୍ତି । ଆସାମରେ ଅଧୁନା ଅସମୀୟା ଭାଷୀଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ୧.୩୦ କୋଟିରୁ ଅଧିକ ବିଶ୍ୱରେ ଅସମିୟାଭାଷୀଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରାୟ ୨ କୋଟି। ଓଡ଼ିଆ ଓ ବଙ୍ଗଳା ସାଙ୍ଗେ ଅସମିୟା ଭାଷାର ଯଥେଷ୍ଟ ସମାନତା ରହିଛି । ଏହା ଅସମୀୟା ଲିପିରେ ଲେଖା ହୁଏ ।

## ଆଧାର
## ବାହାର ତଥ୍ୟ
* Candrakānta abhidhāna : Asamiyi sabdara butpatti aru udaharanere Asamiya-Ingraji dui bhashara artha thaka abhidhana. second ed. Guwahati : Guwahati Bisbabidyalaya, 1962.
* A Dictionary in Assamese and English (1867) First Assamese dictionary by Miles Bronson from (books.google.com)
* Assamese computing resources at TDIL

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାଷା
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ସାମ୍ବିଧାନିକ ଭାଷା
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ଭାଷା
ମହମ୍ମଦ ମୁସୀର

**ମହମ୍ମଦ ମୁସୀର** ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ସଙ୍ଗୀତକାର ଓ କଣ୍ଠଶିଳ୍ପୀ । ସେ ପ୍ରଥମ ଆକାଶବାଣୀ କଟକର ଯୁବବାଣୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସଙ୍ଗୀତ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ସହିତ କଣ୍ଠଦାନ କରୁଥିଲେ । ୧୯୭୯ ମସିହାରେ ସମର ସଲିମ ସାଇମନ ଜରିଆରେ ସେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ କାମ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ୧୯୯୧ ମସିହାରେ ମା ମତେ ଶକ୍ତି ଦେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଓଡ଼ିଶା ସିନେକ୍ରିଟିକ ଆସୋସିଏସନ ତରଫରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା ।

## କଥାଚିତ୍ର ଜୀବନ 
ମୁସୀର ୧୯୭୯ରୁ ୧୯୯୯ ମସିହାଯାଏଁ ସମୁଦାୟ ୮ ଗୋଟି ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ରର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ତାଙ୍କ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଏକ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଏ ଦିଲ୍ ତତେ ଦେଲି ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।

* ଏଇ ଆଖି ଆମ ସାକ୍ଷୀ
* ହିସାବ କରିବ କାଳିଆ
* ମା ମତେ ଶକ୍ତି ଦେ
* ବଡ଼ ଭାଉଜ
* ସହରୀ ବାଘ
* ବାସନ୍ତୀ ଅପା
* ଅପରଚିତା
* ସମର ସଲିମ ସାଇମନ
* ଏ ଦିଲ୍ ତତେ ଦେଲି

## ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ 
* ୧୯୯୧: ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ (ଓଡ଼ିଶା ସିନେକ୍ରିଟିକ ଆସୋସିଏସନ) 

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଲିଉଡ଼
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ବୃତ୍ତି ଅନୁସାରେ ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ସଙ୍ଗୀତକାର
ବୈକୁଣ୍ଠନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ

**ବୈକୁଣ୍ଠନାଥ ପଟ୍ଟନାୟକ** ସବୁଜଗୋଷ୍ଠୀର (ସବୁଜ ଯୁଗ)ର ଜଣେ କବି  ଥିଲେ ।
ସେ ୧୯୦୪ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୧୪ ତାରିଖରେ ବଡ଼଼ମ୍ବାର କୃଷିପ୍ରେମୀ, ସ୍ୱାଧୀନଚେତା ସୁମନ୍ତ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ପୁତ୍ରଭାବେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ସେହି ବଡ଼଼ମ୍ବାରେ ରହୁଥିବା ତାଙ୍କ ପିଉସା ଦୀନବନ୍ଧୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ନିଃସନ୍ତାନ ଥିବାରୁ ସେ ତାଙ୍କର ପୋଷ୍ୟପୁତ୍ର ଭାବେ ତାଙ୍କ ଗୃହରେ ସାରାଜୀବନ ଅତିବାହିତ କରିଥିଲେ ।

## ଶିକ୍ଷା 
ତାଙ୍କର ଶିକ୍ଷା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ବଡ଼଼ମ୍ବାଗଡ଼ ନିବାସୀ ମାଟିବଂଶର ଅବଧାନଙ୍କ ପାଖରେ। ବାଲ୍ୟଶିକ୍ଷା ଶେଷ କରି ବଡ଼଼ମ୍ବାରେ ନବସ୍ଥାପିତ ନିମ୍ନ ପ୍ରାଥମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଶିକ୍ଷାଗ୍ରହଣ କଲାପରେ ସେ କଟକ କଲେଜିଏଟ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷାଲାଭ କଲେ। ସେ ସମୟର ସ୍ୱାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନ ଡ଼ାକରାରେ ସେ କଲେଜିଏଟ ସ୍କୁଲ ପରିତ୍ୟାଗ କରି ସତ୍ୟବାଦୀ ବନ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥିଲେ। ଏଠାରେ ପଣ୍ଡିତ ଗୋପବନ୍ଧୁ ଦାସ ଓ ପଣ୍ଡିତ ଗୋଦାବରୀଶଙ୍କ ସାହଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ବଳିଷ୍ଠ ଶିକ୍ଷାଦାନର ଲାଭ ପାଇଥିଲେ । ଏଠାକାର ଜଳବାୟୁ ତାଙ୍କ ଦେହସୁହା ନ ହେବାରୁ ସେ ଢେଙ୍କାନାଳ ଉଚ୍ଚବିଦ୍ୟାଳୟରେ ନାମ ଲେଖାଇଲେ। ସେଠାରୁ ଶିକ୍ଷା ସମାପନ କରି ସେ ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ନାମ ଲେଖାଇଲେ । ସେଠାରେ ଅଧ୍ୟୟନ କାଳରେ ସେ ସହପାଠୀ ଅନ୍ନଦା ଶଙ୍କର ରାୟ, କାଳିନ୍ଦୀ ଚରଣ ପାଣିଗ୍ରାହୀ, ହରିହର ଓ ଶରତଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହିତ ମିଶି ସେ ‘ନନସେନ୍ସ କ୍ଲବ’ ନାମକ ସବୁଜ ସାହିତ୍ୟ ସମିତି ଗଠନ କରିଥିଲେ ଓ ‘ଅବକାଶ’ ନାମକ ପତ୍ରିକା ଥିଲା ଏହି ସମିତିର ମୁଖପତ୍ର । ସବୁଜଯୁଗର ଏହି ପଞ୍ଚସଖାଙ୍କର ଅବଦାନ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତି ଅତୁଳନୀୟ। ୧୯୨୬ରେ ସେ ବି.ଏ. ପରୀକ୍ଷାରେ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ କଟକସ୍ଥିତ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥିଲେ। ୧୯୩୧ ମସିହାରେ ସେ କଲିକତା ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଓଡ଼ିଆରେ ସ୍ନାତକ କରିଥିଲେ। 
## କର୍ମ ଜୀବନ 
ଉଚ୍ଚତର ଶିକ୍ଷା ସମାପନ କରି ସାରିବାପରେ ସେ ତତ୍କାଳିନ ବିହାର-ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ ଅନ୍ତର୍ଗତ ପୁରୁଲିଆ ସରକାରୀ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ପାଟନା କଲେଜିଏଟ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷକତା କରିଥିଲେ। ଏହାପରେ ସେ ରେଭେନ୍ସା କଲେଜିଏଟ୍ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ। କର୍ମମୟ ଜୀବନର ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ସେ ଥିଲେ ବିଦ୍ୟାଳୟ ପରିଦର୍ଶକ ଓ ପ୍ରୌଢ଼ଶିକ୍ଷା ବିଭାଗର ଉଚ୍ଚ ପଦାଧିକାରୀ । ୧୯୫୯ ମସିହାରେ ସେ ସେବାନିବୃତ୍ତ ହୋଇଥିଲେ । ଶିକ୍ଷକ ଭାବରେ ସେ ଟିଉସନ ପ୍ରଥାକୁ ବିରୋଧ କରୁଥିଲେ । ବ୍ୟବସ୍ଥାସହ ସାଲିସ କରୁନଥିବାରୁ ବଡ଼ ହାକିମଙ୍କ ଦାଉ ସହିବାକୁ ପଡିଥିଲା । ଅବସରକାଳୀନ ଭତ୍ତା ଅଟକି ଯିବାରୁ, ଶେଷଜୀବନରେ ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତି ଶୋଚନୀୟ ଥିଲା ।

## ପରିବାର 
ତାଙ୍କର ପତ୍ନୀ ଆଦରମଣି ଦେବୀଥିଲେ ଜଣେ ଭକ୍ତିପ୍ରାଣା ମହିଳା । ତାଙ୍କର ଦଶଟି ସନ୍ତାନ ସନ୍ତତି ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରୀ ସୁନନ୍ଦା ପଟ୍ଟନାୟକ ହେଉଛନ୍ତି ଜଣେ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନୀ ଗାୟିକା।
## ରଚନାବଳୀ 
ସେ ଲେଖିଥିବା ବହି ସବୁ ହେଲା:  
### କବିତା 
* ଉତ୍ତରାୟଣ (୧୯୬୪)
* ବିଲ୍ୱମଙ୍ଗଲ (୧୯୫୩)
* କାବ୍ୟସଞ୍ଚୟନ (୧୯୪୩)
* ଉପେକ୍ଷିତା
* କାବ୍ୟ ସଂଚୟନ
* ମୁକ୍ତିପଥେ
* ନବାବର୍ଷା ସଙ୍ଗୀତ 
* ଅରୁଣଶ୍ରୀ
* ମୃତ୍ତିକା ଦର୍ଶନ 

## ନାଟକ 
* କାବ୍ୟନ୍ତିକା
## ପୁରସ୍କାର 
* ଉତ୍ତରାୟଣ (କବିତା ସଙ୍କଳନ), କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ (୧୯୬୫) 
## ମୃତ୍ୟୁ 
୧୯୭୯ ମସିହା ଜାନୁଆରୀ ୨୬ ତାରିଖରେ ସେ ତାଙ୍କର ବଡ଼଼ମ୍ବାସ୍ଥିତ ବାସଭବନରେ ଶେଷନିଃଶ୍ୱାସ ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ । ପରଲୋକ ଦିନ ମଧ୍ୟ ସେ *ନେତା ସାବଧାନ* ନାମରେ କବିତାଟିଏ ଲେଖିଥିଲେ ।  

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୦୪ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୭୯ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ସବୁଜ ଯୁଗର କବି
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା
ପ୍ରତିଭା ଶତପଥୀ

**ପ୍ରତିଭା ଶତପଥୀ** (ଜନ୍ମ: ୧୮ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୫) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କବି । ପ୍ରତିଭା କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ସତ୍ୟଭାମାପୁରଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଜୀବନର ପ୍ରଥମ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ କୋରାପୁଟରେ ବିତିଥିଲା । ସେ ଭଲ ବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ପାଠ ପଢ଼ିବା ପାଇଁ, ତାଙ୍କ ପରିବାର ସତ୍ୟଭାମାପୁରକୁ ଚାଲିଆସିଥିଲେ । ପିଲାବେଳେ ସେ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା କରିଥିଲେ । ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସେ କଲେଜ ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରିଥିଲେ । ବିବାହ କରିସାରିବା ପରେ ୧୯୬୭ ମସିହାରେ ସେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଓ ୧୯୮୦ ମସିହାରେ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ପି.ଏଚ.ଡି ହାସଲ କରିଥିଲେ । ବୃତ୍ତିରେ ସେ ଥିଲେ ଜଣେ ପ୍ରାଧ୍ୟାପିକା ।

ପ୍ରତିଭା ପିଲାବେଳରୁ କବିତା ଲେଖିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ କବିତାରେ ପ୍ରେମ, ପ୍ରକୃତିର ସମାବେଶ ଦେଖାଯାଏ ।  ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ କବିତା ପୁସ୍ତକ *ଶେଷ ଜହ୍ନ* ୧୯୬୨ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । ଦୀର୍ଘ ୨୫ ବର୍ଷ ଧରି ସେ ଓଡ଼ିଆ ପତ୍ରିକା ଇସ୍ତାହାରର ସମ୍ପାଦକ ଥିଲେ । ବର୍ତ୍ତମାନ ସେ ଏକ ପାକ୍ଷିକ କବିତା ପତ୍ରିକା 'ଉଦ୍‌ଭାଷା'ର ସମ୍ପାଦକ ଅଛନ୍ତି । 

## ପରିବାର 
ପ୍ରତିଭା, ସାହିତ୍ୟିକ ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଶତପଥୀଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଛନ୍ତି । ପାରମିତା, ମଧୁବ୍ରତା, ଅସିତା ଓ ଇପ୍ସିତା ନାମରେ ତାଙ୍କର ଚାରି ଝିଅ ଅଛନ୍ତି । 

## ସାହିତ୍ୟ କୃତି 
### ଆତ୍ମକଥା 
* ଶୈଶବରୁ ସଂସାର
### ସମାଲୋଚନା 
* ନାରୀ ଅସ୍ତିତ୍ୱର ବାସ୍ତବତା
* ବିବର୍ତ୍ତିତ ଓଡ଼ିଆ କବିତା
* କବିତାର ଉଦ୍‌ଭାସନ ଓ ନବ୍ୟାଲୋଚନା, ୨୦୧୫
### ପ୍ରବନ୍ଧ ସଙ୍କଳନ 
* କଳ୍ପନାର ଅଭିଷେକ
* ସ୍ପନ୍ଦନର ଭୂମି
* ପ୍ରତିଫଳନ
* ଉତ୍ତର ଆଧୁନିକ ଓଡ଼ିଆ କବିତା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରବନ୍ଧ
* ଭାରତ ମାତାର ଲୁହ
* ବର୍ଣ୍ଣିଳ ଭୋଗପୁର
* ସ୍ୱର୍ଗତ ସାରଳା ଦେବୀଙ୍କ ଜୀବନୀ
### ସମ୍ପାଦନା 
* ଇସ୍ତାହାର ପତ୍ରିକା
* ଉଦଭାଷ ପତ୍ରିକା
### କବିତା ସଙ୍କଳନ 
* କହି ନ ହେଲେ (୨୦୦୬)
* ଅଧା ଅଧା ନକ୍ଷତ୍ର (୨୦୦୧) 
* ତନ୍ମୟ ଧୁଳି (୧୯୯୬) 
* ଶବରୀ (୧୯୯୧) 
* ମହାମେଘ (୧୯୮୮) 
* ନିମିଷେ ଅକ୍ଷର (୧୯୮୫) 
* ନିୟତ ବସୁଧା (୧୯୮୦) 
* ସାହାଡା ସୁନ୍ଦରୀ (୧୯୭୮) 
* ଗସ୍ତ ସମୟ (୧୯୭୪) 
* ଅସ୍ତ ଜହ୍ନର ଏଲିଜି (୧୯୬୯) 
* ଶେଷ ଜହ୍ନ (୧୯୬୨)
* ଆମ କବିତା (୧୯୬୨) 
* The Hidden Flower (Pearl Buck)ର ଅନୁବାଦ 
* Monograph of Kalhana, the twelfth-century poet-historianର ଅନୁବାଦ

## ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ 
* କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୨୦୦୧ (ତନ୍ମୟ ଧୁଳି)  
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୧୯୮୬ (ନିମିଷେ ଅକ୍ଷର)  
* ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର, ୧୯୯୨ (ଶବରୀ) 
* ସାହିତ୍ୟ ଭାରତୀ ସମ୍ମାନ, ୨୦୧୪ (ଶ୍ରୀ ଗଂଗାଧର ରଥ ଫାଉଣ୍ଡେସନ୍ ପ୍ରଦତ୍ତ) 
* ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କବିତା), ୧୯୮୧ (ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି ପ୍ରଦତ୍ତ) 
* କ୍ରିଟିକ ସର୍କଳ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ ପୁରସ୍କାର (୧୯୯୬) 
* ଧରିତ୍ରୀ- ସମାଜବାଦୀ ସୋସାଇଟି କବିତା ସମ୍ମାନ (୧୯୮୫) 
* ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ତରୁଣ କବି ପୁରସ୍କାର (୧୯୬୨) 
* ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ କବିର ସମ୍ମାନ, ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ ସରକାରଙ୍କ ସଂସ୍କୃତି ବିଭାଗ (୨୦୧୪-୧୫)
* ଉତ୍କଳ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ମାନ, ଏ.ଆର.ଏଫ (୨୦୦୮) 
* କବୟତ୍ରୀ ସୁଭଦ୍ରା କୁମାରୀ ଚୌହାନ ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ମାନ, ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ହିନ୍ଦୀ ଏକାଡେମୀ ଓ ରୁପାମ୍ବରା, କଲିକତା (୨୦୦୭)
* ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ହିନ୍ଦୀ ଏକାଡ଼େମୀ ଓ ରୁପମ୍ବରା ସମ୍ମାନ
* ଆର ଜି ଜାତୀୟ ସଦଭାବନା ପୁରସ୍କାର
* ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ୨୦୨୫

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ 
* ପାରମିତା ଶତପଥୀଙ୍କ ପରିବାର 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୫ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କବି
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ସାମବେଦ

**ସାମବେଦ** ହେଉଛି ବୈଦିକ ବାଙମୟର ତୃତୀୟ ଭାଗ(ସାମ:ସ୍ତୁତି ବା ଛାନ୍ଦ,ବେଦ:ଜ୍ଞାନ) ।

ଏହାକୁ ଛନ୍ଦୋବଦ୍ଧ ଭାବେ ଗାନ କରାଯାଉଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଛନ୍ଦୋଗ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ସର୍ବପୁରାତନ ସାମବେଦ ସଂହିତା ୧୭୦୦ ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବର ବୋଲି ଅନୁମାନ କରାଯାଏ । ଏହାର ପୁର୍ବାର୍ଚ୍ଚିକ ଓ ଉତ୍ତରାର୍ଚ୍ଚିକ ନାମକ ଦୁଇଟି ଭାଗ ରହିଛି ।

ଏହି ଦୁଇ ଭାଗ ମଧ୍ୟରେ ୧୦ଟି ମନ୍ତ୍ର ବିଶିଷ୍ଟ ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ଅଧ୍ୟାୟ (ମହାନାମ୍ନୀ ଆର୍ଚ୍ଚିକ) ଅଛି । ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ସାମବେଦର ମନ୍ତ୍ର ସଂଖ୍ୟା ୧,୮୭୫ ।

ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ସାମବେଦର ନିଜସ୍ୱ ମନ୍ତ୍ର ସଂଖ୍ୟା ୭୫, ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଋଗ୍‌ବେଦରୁ ନିଆଯାଇ ଗାନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଛି ।
thumb|ସାମବେଦର ଗୋଟେ ପୋଥି

## ପୂର୍ବାର୍ଚ୍ଚିକ 
ପୂର୍ବାର୍ଚ୍ଚିକ ଚାରୋଟି ପର୍ବ ବା କାଣ୍ଡରେ ବିଭକ୍ତ ଯଥା: ଆଗ୍ନେୟ କାଣ୍ଡ, ଐନ୍ଦ୍ରକାଣ୍ଡ, ପାବମାନ କାଣ୍ଡ ଓ ଆରଣ୍ୟକ କାଣ୍ଡ । କାଣ୍ଡ ଗୁଡ଼ିକ କେତୋଟି ପ୍ରପାଠକରେରେ ବିଭକ୍ତ । ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରପାଠକର ଦୁଇଟି ଅର୍ଦ୍ଧପ୍ରପାଠକ ଓ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅର୍ଦ୍ଧ ପ୍ରପାଠକରେ ପାଞ୍ଚଟି ଲେଖାଏଁ ଦଶତି ଥାଏ । ଗୋଟିଏ ଦଶତିରେ ୧୦ଟି ମନ୍ତ୍ର ରହିବା ସ୍ୱାଭାବିକ ହେଲେ ମଧ୍ୟ କେତେକ ଦଶତିରେ କମ ବା ଅଧିକ ମନ୍ତ୍ର ରହିଛି । ପୂର୍ବାର୍ଚ୍ଚିକର ମନ୍ତ୍ର ସଂଖ୍ୟା ୬୪୦ ।
## ଉତ୍ତରାର୍ଚ୍ଚିକ 
ଉତ୍ତରାର୍ଚ୍ଚିକରେ ୨୧ଟି ଅଧ୍ୟାୟ ୯ଟି ପ୍ରପାଠକରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇ ରହିଛି । ଏଥିରେ ଦଶତି ବଦଳରେ ସୂକ୍ତିର ଗଣନା କରାଯାଏ । ଉତ୍ତରାର୍ଚ୍ଚିକର ସୂକ୍ତ ସଂଖ୍ୟା ୪୦ ଓ ମନ୍ତ୍ର ସଂଖ୍ୟା ୧୨୨୫ ।
## ଶାଖା 
ଏହାର ଶାଖାଗୁଡ଼ିକ ଅନୁଧ୍ୟାନ କଲେ ଜଣାଯାଏ ଚାରଣବ୍ୟୁହ ଏହାର ୧୦୦୦ ଶାଖା ଥିବାର କହିଛନ୍ତି । କିନ୍ତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ କେବଳ ୩ଟି ଶାଖା ହିଁ ବଞ୍ଚିରହିଛି ।
ଯଥା-
* କୌଥୁମୀ ଶାଖା: ଉତ୍ତର ଭାରତ, ଗୁଜରାଟ, ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ, ଓଡ଼ିଶା, ଆନ୍ଧ୍ର, ଉତ୍ତର ତାମିଲନାଡୁ ଆଦି ସ୍ଥାନ ମାନଙ୍କରେ କୌଥୁମୀ ଶାଖାର ପ୍ରଚଳନ ଅଛି ।
* ରାଣାୟଣୀୟ ଶାଖା:ମହାରାଷ୍ଟ୍ର,କର୍ଣ୍ଣାଟକ ।
* ଜୈମିନୀୟ(ତଲବକାର) ଶାଖା: ଦକ୍ଷିଣ ତାମିଲନାଡୁ, କେରଳ ।
ସାମବେଦର ଉପନିଷଦ ହେଉଛି-କେନ ଉପନିଷଦ(ଜୈମିନୀୟ ଶାଖା) ଓ ଛାନ୍ଦୋଗ୍ୟ ଉପନିଷଦ । ଏହାର ବ୍ରାହ୍ମଣଗ୍ରନ୍ଥମାନେ ହେଲେ-ତାଣ୍ଡ୍ୟ ମହାବ୍ରାହ୍ମଣ,ବଂଶ ବ୍ରାହ୍ମଣ,ଜୈମିନୀୟ ତଲବକାର ବ୍ରାହ୍ମଣ । ଏହାର କଳ୍ପସୂତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ହେଲା-ଦ୍ରାହ୍ୟାୟଣ(କୌଥୁମୀ), ଲାଟ୍ୟାୟନ, ଜୈମିନୀୟ, ମଷକ । କୌଥୁମ ଶାଖାରେ ଦୁଇଟି ଗୃହ୍ୟସୂତ୍ର ଅବଲମ୍ବନ କରାଯାଏ-ଗୋଭିଲ୍ୟ(ଉତ୍ତର ଭାରତ), ଖାଦିର(ଆନ୍ଧ୍ର, ତାମିଲନାଡୁ) ।

## ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ 
* ବେଦ

## ଟୀକା 
## ଆଧାର 
* http://en.wikipedia.org/wiki/Samaveda
## ବାହାର ସ୍ରୋତ 
* ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ବେଦ ମନ୍ତ୍ର ଓ ସମସ୍ତ ଜୀବିତ ଶାଖାର ମନ୍ତ୍ରପାଠ ଡାଉନଲୋଡ୍ କରନ୍ତୁ
* ସଂସ୍କୃତ ମୃଦୁଲିପି-ବେଦ,ପୁରାଣ,ଇତିହାସ,ତନ୍ତ୍ର,ମନ୍ତ୍ର,ଜ୍ୟୋତିଷ ଡାଉନଲୋଡ୍ କରନ୍ତୁ 
* ସମସ୍ତ ବୈଦିକ ଗ୍ରନ୍ଥର ମୃଦୁଲିପି(softcopy) ଡାଉନଲୋଡ୍ କରନ୍ତୁ 
* ଓଡ଼ିଶା ତଥା ଭାରତର ସମସ୍ତ ବେଦଶାଖାର ପଣ୍ଡିତମାନଙ୍କୁ ଜାଣିବାପାଇଁ log in କରନ୍ତୁ
* ସାମଗାନ ମନ୍ତ୍ରପାଠ 

ଶ୍ରେଣୀ:ଧର୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ
ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ତାଲିକା

## ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ 
* ଓଡ଼ିଶାର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ତାଲିକା
* ଓଡ଼ିଶାର ପଞ୍ଚାୟତ ସମିତି ତାଲିକା

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ତାଲିକା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତି
ବସୁଦେବ

ବସୁଦେବ ଯଦୁବଂଶର ଶୂରକୁଳର ରାଜା ଦେବମୀଢ଼ ଓ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ମାରିଷାଙ୍କଠାରୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ । ଏ ଜନ୍ମିବା ସମୟରେ ସ୍ୱର୍ଗରୁ ଦୁନ୍ଦୁଭି ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଯାଇଥିଲା । ଏହାଯୋଗୁଁ ଏହାଙ୍କର ଏକ ନାମ ଆନକଦୁନ୍ଦୁଭି ୤ ଏ ପିତାଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠପୁତ୍ର ଥିଲେ । ଏହାଙ୍କର ପୌରବୀ, ରୋହିଣୀ, ମଦିରା, ଧରା, ବୈଶାଖୀ, ଭଦ୍ରା, ସୁନାମ୍ନୀ, ସହଦେବା, ଶାନ୍ତିଦେବା, ସୁଦେବା, ଦେବରକ୍ଷିତା ଓ ଦେବକୀ ନାମରେ ୧୨ଜଣ ଭାର୍ଯ୍ୟା (ସ୍ତ୍ରୀ) ଥିଲେ । ଏହା ଛଡ଼ା ସୁତନୁ ଓ ବଡ଼ବା ନାମରେ ଦୁଇ ଦାସୀ ଥିଲେ । ରୋହିଣୀଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ବଳରାମ ଓ ଦେବକୀଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଜାତ ହୋଇଥିଲେ । ପାଣ୍ଡବ ମାତା କୁନ୍ତୀ ଏହାଙ୍କ ଭଉଣୀ ଥିଲେ ।

## ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ 
* ମହାଭାରତ

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ପୌରାଣିକ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ
ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତର ଚରିତ୍ର
ପଞ୍ଚକ

**ପଞ୍ଚକ** ବା **ପଞ୍ଚୁକ** ଓଡ଼ିଶାରେ ପାଳିତ ଏକ ହିନ୍ଦୁ ପର୍ବ । ଏହା କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶେଷ ପାଞ୍ଚଦିନ (କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀଠାରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣମୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ) ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଏହା ମହାପଞ୍ଚକ, ବକପଞ୍ଚକ ବା ଭୀଷ୍ମପଞ୍ଚକ ବି ବିଷ୍ଣୁପଞ୍ଚକ ଭାବେ ମଧ୍ୟ ଜଣା । ଯେଉଁମାନେ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସ ସାରା ହବିଷ୍ୟ କରିପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ ଏହି ପାଞ୍ଚଦିନ ହବିଷ୍ୟ ପାଳନ କରନ୍ତି । ଅନେକ ଅଁଳା ନବମୀ, ରାଧାପାଦ ଦର୍ଶନ ଦିବସଠାରୁ ସାତଦିନ ହବିଷ୍ୟ କରନ୍ତି ।  ଏହି ପାଞ୍ଚଦିନ ହିନ୍ଦୁମାନେ ଆମିଷ ପରିତ୍ୟାଗ କରି ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଖାଦ୍ୟ ଆହାର କରିଥାନ୍ତି ।

## କିମ୍ବଦନ୍ତୀ 
କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁସାରେ ବଗସବୁ ମଧ୍ୟ ଆମିଷ ଭୋଜନରୁ ନିବୃତ୍ତ ରହନ୍ତି ବୋଲି କଥିତ ଥିବାରୁ ଏହାକୁ "ବକ ପଞ୍ଚକ" ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ଶର ଶଯ୍ୟା ଉପରେ ଶାୟିତ ଭୀଷ୍ମ ରାଜଧର୍ମ, ମୋକ୍ଷଧର୍ମ, ଦାନଧର୍ମ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ, ଯାହାକୁ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହିତ ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ ଶୁଣିଥିଲେ । ଏଥିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସେ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଆପଣ ଧନ୍ୟ । ଧର୍ମର ଗୂଢ଼ ରହସ୍ୟ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । କାର୍ତ୍ତିକ ଏକାଦଶୀ ଦିନ ଜଳର ଇଚ୍ଛା କରିଛନ୍ତି । ଅର୍ଜୁନ ବାଣଦ୍ୱାରା ଗଙ୍ଗାଜଳ ପ୍ରସ୍ତୁତ କଲେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଆପଣଙ୍କର ଦେହମନ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲା । ଏଣୁ ଆଜିଠାରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଞ୍ଚଦିନ ଯେଉଁମାନେ ତୁମକୁ ଜଳ ଅର୍ଘଦାନ କରିବେ ସେମାନେ ମୋତେ ତୃପ୍ତକରିବେ । ଏହା ହେଉଛି ଭୀଷ୍ମପଞ୍ଚକ ଓ ଏହା ପ୍ରତିବର୍ଷ ପାଳିତ ହେବ" । ସାଧାରଣତଃ ସନ୍ତାନ ପ୍ରାପ୍ତି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଅନେକ ଲୋକ ଏହି ଭୀଷ୍ମପଞ୍ଚକ ବ୍ରତ ପାଳନକରନ୍ତି । କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର ଶେଷ ପାଞ୍ଚଦିନ ଅର୍ଥାତ୍ କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀଠାରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣମୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକଲକ୍ଷ ତୁଳସୀପତ୍ର ଚଢ଼ାଇ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପୂଜାକଲେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ବର ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି ବୋଲି ଲୋକ ବିଶ୍ୱାସ ମଧ୍ୟ ରହିଛି ।

## ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପଞ୍ଚକ 
ଏହି ଅବସରରେ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ଠାକୁରମାନଙ୍କୁ ଆକର୍ଷଣୀୟ ବେଶରେ ସୁସଜ୍ଜିତ କରାଯାଏ  । 
* ଏକାଦଶୀରେ: ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାୟଣ ବେଶ ବା ଠିଆକିଆ ବେଶ
* ଦ୍ୱାଦଶୀରେ: ବାଙ୍କଚୂଡ଼ା ବେଶ ବା ବାମନ ବେଶ
* ତ୍ରୟୋଦଶୀରେ: ତ୍ରିବିକ୍ରମ ବେଶ ବା ଆଡ଼କିଆ ବେଶ
* ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ: ଲକ୍ଷ୍ମୀନୃସିଂହ ବେଶ ବା ଡାଳିକିଆ ବେଶ
* ପୂର୍ଣ୍ଣମୀରେ: ରାଜରାଜେଶ୍ୱର ବେଶ ବା ସୁନାବେଶ
* ମଳତିଥିରେ: ନାଗାର୍ଜୁନ ବେଶ
ପ୍ରତ୍ୟହ ଅବକାଶ ନୀତି ଶେଷହେବା ପରେ ତିନିଠାକୁରଙ୍କୁ ଏହିସବୁ ବେଶରେ ସଜ୍ଜିତ କରାଯାଏ । ବେଶ ଥାଇ ଠାକୁରମାନଙ୍କ ଗୋପାଳବଲ୍ଲଭ, ସକାଳଧୂପ, ବାଳଧୂପ ଓ ଭୋଗମଣ୍ଡପ ନୀତି ଆଦି ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥାଏ । ଭୋଗମଣ୍ଡପ ନୀତି ଶେଷହେବା ପରେ ଏହି ବେଶ ଓ ଅଳଙ୍କାର ଆଦି ମଇଲମ ହୋଇ ମଧ୍ୟାହ୍ନଧୂପ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବାର ପରମ୍ପରା ରହିଛି । ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପଞ୍ଚକ ପାଞ୍ଚଦିନ ଏହି ବେଶ ଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ଭକ୍ତଙ୍କ ସମାଗମ ହୋଇଥାଏ । କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ପଞ୍ଚକ ଛଅ ଦିନ ପଡ଼ିଲେ ମଳତିଥି ଦିନ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କର ନାଗାର୍ଜୁନ ବେଶ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ । ଅତୀତରେ ୧୯୯୫ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୧୬ ତାରିଖ ଦିନ କାର୍ତ୍ତିକ ମଳ ତ୍ରୟୋଦଶୀ ବୁଧବାର ଦିନ ଦିନ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କର ଏହି ନାଗାର୍ଜ୍ଜୁନ ବେଶ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା । ୨୦୨୦ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୨୭ ତାରିଖ ଦିନ କାର୍ତ୍ତିକଶୁକ୍ଳ ଦ୍ୱାଦଶୀ ମଳତିଥିରେ ନାଗାର୍ଜ୍ଜୁନ ବେଶ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥ ଧର୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥ
ରାଧାଦାମୋଦର ବେଶ

ଶ୍ରୀଜୀଉଙ୍କର ରାଧା ଦାମୋଦର ବେଶ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବର୍ଷ ଆଶ୍ୱିନ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀଠାରୁ କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁକ୍ଳ ଦଶମୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୀର୍ଘ ଏକମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରତ୍ୟହ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥାଏ । କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ନାମ ଦାମୋଦର ହୋଇଥିବାରୁ ବେଶର ନାମ ଏପରି ନାମକରଣ କରାଯାଇଛି । 
## କିମ୍ବଦନ୍ତୀ 
ପୌରାଣିକ ବର୍ଣ୍ଣନାନୁଯାୟୀ ଅକୃର ମଥୁରାକୁ ଯିବା ସମୟରେ ଯମୁନା ନନ୍ଦୀରେ ସ୍ନାନ କରୁଥିବାବେଳେ ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ‘ରାଧା ଦାମୋଦର’ ବେଶ ଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ ।

ବେଶ ଓଲାଗି ପରେ ବିଗ୍ରହଙ୍କଠାରୁ କଢ଼ାଯାଇଥିବା ପୁଷ୍ପ ଅଳଙ୍କାର ରାଜା ରାଣୀଙ୍କୁ ଦେବାର ବିଧି ଅଛି । ଥରେ ତଳୁଚ୍ଛ ସେବକ ନାରାୟଣ ମହାପାତ୍ର ଫୁଲଗୁଣାଟିକୁ ଦେବଦାସୀ ଲାବଣ୍ୟବତୀଙ୍କ ଗଭାରେ ଗୁଞ୍ଜି ଦେଇଥିଲେ । ପରେ ରାଜା ଏହି ଗୁଣାଟିକୁ ରାଣୀଙ୍କୁ ଦେବା ସମୟରେ ଏକ କେଶ ଲାଗିଥିବା ଦେଖି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ପ୍ରଭୁଙ୍କ କେଶ ଥିବା ନ ଦେଖାଇଲେ ଦଣ୍ଡିତ ହେବେ ବୋଲି ସେବକ ନାରାୟଣ ମହାପାତ୍ରଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ । ଭକ୍ତକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରଭୁ କେଶ ଧାରଣ କଲେ, ପରଦିନ ରାଜା କେଶକୁ ଦେଖି ଟାଣିବାରୁ ରକ୍ତସ୍ରାବ ହେଲା । ସେହିଦିନଠାରୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଏହି ରାଧା ଦାମୋଦର ବେଶ ହେଉଅଛି । 
## ବେଶ 
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ସ୍ୱତ୍ୱବଲିପି ଅନୁଯାୟୀ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ରାତ୍ର ଦୁଇଘଡ଼ି ଥାଇ ମଙ୍ଗଳ ଆଳତି ଓ ଅବକାଶ ନୀତି ଶେଷ ହେବା ପରେ ଶ୍ରୀବିଗ୍ରହମାନଙ୍କର ରାଧା ଦାମୋଦର ବେଶ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇ ଥାଏ । ଠାକୁରମାନେ ଏହି ବେଶରେ ବାଳଭୋଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହନ୍ତି । ଏହି ବେଶରେ ଥାଇ ଶ୍ରୀଜୀଉଙ୍କର ରୋଷ ହୋମ, ସୂର୍ଯ୍ୟପୂଜା, ଦ୍ୱାରପାଳ ପୂଜା, ଗୋପାଳ ବଲ୍ଲଭ ଭୋଗ, ସକାଳ ଧୂପ ଓ ବାଳ ଭୋଗ ହୋଇଥାଏ । ବାଳଭୋଗ ଛେକ ଆସିବା ପରେ ମୁଦିରସ୍ତ ସେବକ ଶ୍ରୀଅଙ୍ଗରେ ପ୍ରସାଦ ଲାଗି କରନ୍ତି ଓ ବାଳ ଭୋଗ ସରିବା ପରେ ତିନି ବାଡ଼ରେ ବନ୍ଦାପନା ହୋଇ, ବେଶ ଓଲାଗି ହୋଇଥାଏ । 
ଏହି ବେଶରେ ଫୁଲ ନିର୍ମିତ ଗୁଣା, ଚିତା ଓ ଅଧରମାଳା ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କାର ଠାକୁରମାନଙ୍କୁ ଲାଗି କରାଯାଇଥାଏ । ଏହି ବେଶରେ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ଓ ଶ୍ରୀବଳଭଦ୍ର ତ୍ରିକଚ୍ଛ ପରିଧାନ କରିଥାନ୍ତି । ଦୁଇ ହସ୍ତରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ନଳୀଭୁଜ (ନଳୀଭୂଜରେ ଆୟୁଧର ଚିତ୍ର ଥାଏ), ତ୍ରିମୁଣ୍ଡିରେ ବାଉଁଶ ପାତିଆ ଓ କନାରେ ନିର୍ମିତ ଚୂଳ, ଚୂଳର ଅଗ୍ରଭାଗରେ ରୂପା ଚନ୍ଦ୍ରିକା, କର୍ଣ୍ଣଦେଶରେ କୁଣ୍ଡଳ, କଟିଦେଶରେ ଓଡ଼ିଆଣୀ କମରପଟି, କଣ୍ଠରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘାଗଡ଼ା ମାଳି, କପାଳରେ ତିଳକ, ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ରାମାନନ୍ଦୀ ଚିତା ଇତ୍ୟାଦି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶ୍ରୀଜୀଉମାନେ ଭୂଷିତ ହୋଇଥାନ୍ତି । ମସ୍ତକରେ ଡଡ଼ଗି ସହିତ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ପୁଷ୍ପ ଅଳଙ୍କାର, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କାର ସହ ପାଟଶାଢ଼ୀ, ଫୁଟା, ଶିରୀ କପଡ଼ା, ପହରଣ, ବଳା, ଅଧରବଳା ଓ ଉତ୍ତରୀୟ ବସ୍ତ୍ର ଲାଗି ହୁଏ । ଏହି ବେଶରେ ବିଭିନ୍ନ ବାରରେ ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ପାଟବସ୍ତ୍ର ଜୀଉମାନେ ଲାଗି ହୁଅନ୍ତି । ରବିବାର ନାଲି, ସୋମବାର ଧଳାରେ କଳାଛିଟ, ମଙ୍ଗଳବାର ବାରପାଟିଆ, ବୁଧବାର ନୀଳ, ଗୁରୁବାର ହଳଦିଆ, ଶୁକ୍ରବାର ଶୁକ୍ଳ ଓ ଶନିବାର କଳାରଙ୍ଗ ପାଟବସ୍ତ୍ର ଲାଗି ହୁଅନ୍ତି ।

ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ସଂସ୍କୃତିର ଆଦିପୀଠ କଣ୍ଟିଲୋସ୍ଥ ଶ୍ରୀନୀଳମାଧବଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଏକମାସ ଏହି ବେଶ ହୋଇଥାଏ ।

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ 
* puriwaves.nirmalya.inରେ ରାଧା ଦାମୋଦର ବେଶ 
* ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ବେଶର ଫଟୋ

ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ବେଶ
ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସଙ୍ଗ୍ରହାଳୟ ଦିବସ

ମଇ ମାସର ୧୮ ତାରିଖକୁ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସଙ୍ଗ୍ରହାଳୟ ଦିବସ ଭାବେ ପାଳନ କରାଯାଇଥାଏ । ୧୯୭୭ ମସିହାଠାରୁ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏହି ଦିବସ ପାଳନ ହୋଇ ଆସୁଛି । ବିକାଶଶୀଳ ସମାଜରେ ସଙ୍ଗ୍ରହାଳୟ ବା ମ୍ୟୁଜିଅମର ଭୂମିକା ସମ୍ପର୍କରେ ଜନସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଏହାର ପ୍ରମୁଖ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ।
ସଙ୍ଗ୍ରହାଳୟ ଅତୀର ସ୍ମୃତିସବୁକୁ ସଂରକ୍ଷିତ କରି ରଖିଥାଏ । ଅତୀତର ସେଇସବୁ ସ୍ମାରକଗୁଡ଼ିକ କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ଏବେ ବି ଅବହେଳିତ, ଅଲୋଡ଼ା, ଅଖୋଜା ତଥା ନଷ୍ଟ ହେବା ଅବସ୍ଥାରେ ପଡ଼ିରହିଛି । ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଏକତ୍ର କରି ତାହାର ସୁରକ୍ଷା କରିବା ଜରୁରୀ ଅଟେ । ସମସ୍ତେ ମିଳିମିଶି ଏହାର ସୁରକ୍ଷା ଓ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଯତ୍ନନେବା ପାଇଁ ଆଗେଇ ଆସିବା ଉଚିତ ବୋଲି ଏହି ଦିବସ ବାର୍ତ୍ତା ଦେଇଥାଏ । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ମଇ ମାସର ପାଳିତ ଦିବସ
ଆଲୋଚନା

, *The Conversation* (circa 1935)]]

ଯେତେବେଳେ ଦୁଇ ବା ଅଧିକ ଲୋକ କୌଣସି ଗୋଟିଏ ବା ଅଧିକ ବିଷୟ ଉପରେ ଭାବର ଆଦାନ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି ତାହାକୁ **ଆଲୋଚନା** କୁହାଯାଏ । ଆଲୋଚନା ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ହୋଇପାରେ ।

## ଆଧାର
## ବାହାର ଲିଙ୍କ
* Basicincome.com, a short summary of Milton Wright's *The Art Of Conversation*
* Conversation Café, devoted to creating a "culture of conversation."
* Empathic listening skills How to listen so others will feel heard, or listening first aid (University of California). Download a one hour seminar on empathic listening and attending skills.
*"The art of conversation", *Economist*, 19 December 2006 
* Conversations

ଶ୍ରେଣୀ:ମୌଖିକ ବାର୍ତ୍ତାଳାପ
ଶ୍ରେଣୀ:ଚଳଣି
ଠିଆକିଆ ବେଶ

କାର୍ତ୍ତିକ ମାସ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ଏକାଦଶୀ ତିଥିରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କର **ଠିଆକିଆ** ବା **ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାୟଣ ବେଶ** ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ । ଏହି ଦିନ ମହାପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ନିଦରୁ ଉଠନ୍ତି । ଆଷାଢ଼ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ଏକାଦଶୀରୁ ମହାପ୍ରଭୁ ଶୟନ କରିଥାନ୍ତି । ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ଏହି ଉତଥାପନ ଏକାଦଶୀକୁ ବଡ଼ ଏକାଦଶୀ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏହି ଦିନରୁ ପଞ୍ଚକ ମଧ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ । ଶାସ୍ତ୍ର ମତରେ ବଡ଼ ଏକାଦଶୀଠାରୁ ଶୁଭ ସମୟ ଆରମ୍ଭ ହେଉଥିବାରୁ ସମସ୍ତ ମାଙ୍ଗଳିକ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଏ । ୪ ମାସ ପରେ ଶୟନରୁ ଉଠୁଥିବା ମହାପ୍ରଭୁ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ସହ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଦର୍ଶନ ଦିଅନ୍ତି । ସେଥିପାଇଁ ରତ୍ନସିଂହାସନରେ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାୟଣ ବେଶ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ ।

ମସ୍ତକରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣକିଆ ଠିଆ ଭାବରେ ଲାଗି ହେଉଥିବାରୁ ଏହି ବେଶକୁ ଠିଆକିଆ ବେଶ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ରାମାନୁଜଙ୍କର ଦର୍ଶନ ଅନୁଯାୟୀ ବ୍ରହ୍ମ ସଗୁଣ ଓ ସେ ନାରାୟଣ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି । ଏହି ନ୍ୟାୟରେ ରାମାନୁଜ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମ ଭାବରେ ଦେଖିଥିବାରୁ ସେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ନାରାୟଣ ବେଶ ପ୍ରବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲେ ବୋଲି ଅନୁମାନ କରାଯାଏ । ଠାକୁରମାନଙ୍କର ଅବକାଶ ନୀତି ଶେଷ ହେବାପରେ ପୁଷ୍ପାଳକ ସେବକମାନେ ଶ୍ରୀଜୀଉମାନଙ୍କୁ ଏହି ବେଶରେ ସଜ୍ଜିତ କରାଇଥାନ୍ତି । ଏହି ବେଶ ଥାଇ ଠାକୁରମାନଙ୍କର ଗୋପାଳ ବଲ୍ଲଭ, ସକାଳଧୂପ, ବାଳଭୋଗ ଓ ଭୋଗମଣ୍ଡପ ନୀତି ଆଦି ସମ୍ପନ୍ନ ହୁଏ । 
## ବେଶ 
ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାୟଣ ବେଶରେ ସୁନାବେଶର ସମସ୍ତ ଅଳଙ୍କାର ଲାଗି ହୁଅନ୍ତି ମାତ୍ର ରାଜବେଶରେ ତିନିଗୋଟି ସୁନା କିରିଟ ଲାଗି ହୁଅନ୍ତି। ସେହିପରି କାର୍ତ୍ତିକ ମାସରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ରାଧାଦାମୋଦର ବେଶରେ ମହାପ୍ରଭୁ ହସ୍ତରେ ଶ୍ରୀଭୁଜ ଲାଗି ନହୋଇ ନଳୀଭୁଜ ଲାଗି ହୁଅନ୍ତି, ଏହି ନଳୀଭୁଜର ଶୀର୍ଷ ଦେଶରେ ଆୟୁଧର ଚିହ୍ନ ରହିଥାଏ । ମାତ୍ର ଲକ୍ଷ୍ମୀନାରାୟଣ ବେଶରେ ମହାପ୍ରଭୁ ଆୟୁଧ ଲାଗି ହୁଅନ୍ତି । ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ବାମ ହସ୍ତରେ ଶଙ୍ଖ ଓ ଡାହାଣ ହସ୍ତରେ ଚକ୍ର ଧରିଥାନ୍ତି । ବଳଭଦ୍ର ହଳ ଓ ମୂଷଳ ଧାରଣ କରନ୍ତି । ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ବେଶରେ କିଛି ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୁଏ ନାହିଁ କେବଳ ମସ୍ତକରେ ଠିଆକିଆ ଶୋଭାପାଏ । ଏହି ଠିଆକିଆ ଗୁଡ଼ିକୁ ଧରି ରଖିବା ପାଇଁ ଏକ ବଳା ମୁଖମଣ୍ଡଳରେ ଲାଗେ । ଠାକୁରମାନେ ପାଟବସ୍ତ୍ରରେ ସୁସଜ୍ଜିତ ହୋଇ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କାରମାନ ଲାଗି ହୋଇ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର ଦେଖାଯାଆନ୍ତି ।
## ଅଳଙ୍କାର 
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ସତ୍ତ୍ୱଲିପି ଅନୁସାରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ସୁନା ଅଳଙ୍କାରମାନ ଲାଗି ହୁଏ : 
* ଶ୍ରୀଭୁଜ-୪ଟି
* ଶ୍ରୀପୟର-୪ଟି
* କାନ-୬ଟି
* ଆଡ଼କାନି-୪ଟି
* ଚନ୍ଦ୍ରିକା-୨ଟି
* ସୂର୍ଯ୍ୟଚନ୍ଦ୍ର-୬ଟି
* ତଡ଼ଗି-୨ଟି
* ଓଡ଼ିଆଣୀ-୩ଟି
* କିଆ-୫୪ଟି
* ଆୟୂଧ-ଶଙ୍ଖ, ଚକ୍ର, ହଳ ଓ ମୂଷଳ ୤

## ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ 
* ଜଗନ୍ନାଥ
* ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ବେଶ
* ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର
* ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପାଳିତ ପର୍ବପର୍ବାଣି
* ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ସେବକ
* ଛପନ ଭୋଗ

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ବେଶର ଫଟୋ

ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ବେଶ