ଉଷ୍ମ ପ୍ରସ୍ରବଣ ଉପତ୍ୟକା

thumb|କର୍ଦ୍ଦମ ବନ୍ୟା ପୂର୍ବରୁ ୨୦୦୬ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସରେ ଉଷ୍ମ ପ୍ରସ୍ରବଣ ଉପତ୍ୟକାର ଚିତ୍ର

**ଉଷ୍ମ ପ୍ରସ୍ରବଣ ଉପତ୍ୟକା** (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ **Valley of Geysers**, ଋଷୀୟ ଭାଷାରେ Долина гейзеров) ଋଷ ଦେଶର କାମଚଟକା ଅଞ୍ଚଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଉଷ୍ମ ପ୍ରସ୍ରବଣପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଞ୍ଚଳ । ଏହି ସ୍ଥାନରେ ବିଶ୍ୱର ଦ୍ୱିତୀୟ ସର୍ବାଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ଉଷ୍ମ ପ୍ରସ୍ରବଣ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ରହିଛି । ସୁଦୂର-ପୂର୍ବ ଋଷର କାମଚଟକା ଉପଦ୍ୱୀପରେ ଥିବା ଏହି ୬ କିଲୋମିଟର ଲମ୍ବ ଉପତ୍ୟକାରେ ଆଖାପାଖି ୯୦ଟି ଉଷ୍ମ ପ୍ରସ୍ରବଣ ରହିଛି । ଗେସେର୍ଣ୍ଣାୟା ନଦୀର ବାମ ତଟରେ ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅଧିକାଂଶ ଉଷ୍ମ ପ୍ରସ୍ରବଣ ରହିଛି । କିଖ୍‍ପିନିଚ୍ ନାମକ ଏକ ନୂତନ ମିଶ୍ରିତ ଆଗ୍ନେୟଗିରି ଏହି ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରସ୍ରବଣମାନଙ୍କ କାରଣ । ଆଗ୍ନେୟଗିରି ମୁଖରୁ ୫୦୦ ମିଟର ତଳେ ତାପମାତ୍ରା ପ୍ରାୟ ୨୫୦° ସେଲସିୟସ୍ । ଏହି ଉପତ୍ୟକା କ୍ରୋନୋତ୍ସକି ପ୍ରାକୃତିକ ଅଭୟାରଣ୍ୟର ଅଂଶବିଶେଷ । ଏହାକୁ "କାମଚଟକା ଆଗ୍ନେୟଗିରି (ଇଂରାଜୀରେ Volcanoes of Kamchatka)" ଭାବେ ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳର ମାନ୍ୟତା ମଧ୍ୟ ମିଳିଛି । ଏହି ଉପତ୍ୟକାରେ ପହଞ୍ଚିବା କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ଏବଂ କେବଳ ହେଲିକପ୍ଟର୍ଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ପହଞ୍ଚି ହୁଏ । 

## ଇତିହାସ 
ବାଆଁ|thumb|୧୯୬୬ ମସିହାର ଏକ ସୋଭିଏତ ଡାକ ଟିକଟରେ ଉଷ୍ମପ୍ରସ୍ରବଣ ଉପତ୍ୟକା
୧୯୪୧ ମସିହାରେ ତାତ୍ୟାନା ଉସ୍ତିନୋଭା ନାମ୍ନୀ ଜଣେ ସ୍ଥାନୀୟ ମହିଳା ବୈଜ୍ଞାନିକ କାମଚଟକାର ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ ଉଷ୍ମ ପ୍ରସ୍ରବଣ ସମୂହର ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ । ୧୪ ବର୍ଷ ପରେ ସେ ଖୋଜି ପାଇଥିବା ସମସ୍ତ ତଥ୍ୟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ୧୯୭୨ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେଠାରେ କୌଣସି ଅନୁସନ୍ଧାନମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇନଥିଲା । ୧୯୭୦ ଦଶନ୍ଧିର ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ଏକ ସର୍ବେକ୍ଷଣ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା ଓ ୧୯୯୦ ମସିହାରେ ଏକ ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ନିରୀକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆରମ୍ଭ କରାଗଲା । ୩୦ରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ପ୍ରସ୍ରବଣଙ୍କ ନାମକରଣ କରାଯାଇଥିଲା । ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ *ଭେଲିକାନ୍* ନାମକ ଏକ ପ୍ରଖର ପ୍ରସ୍ରବଣରୁ ବାହାରୁଥିବା ଉଷ୍ମ ଜଳ ପ୍ରାୟ ୪୦ ମିଟର୍ ଉଚ୍ଚକୁ ଉତକ୍ଷେପିତ ହେଉଥିଲା । ୧୯୮୦ ଦଶନ୍ଧିରୁ ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ସମଗ୍ର ସୋଭିଏତ ସଂଘରେ କାମଚଟକା ଓ ସୁଦୂର ପୂର୍ବ ଋଷର ଏକ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଆକର୍ଷଣ ଭାବେ ପ୍ରଚାର କରାଗଲା । ୧୯୯୧ରୁ ବିଦେଶୀ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ଏହି ଉପତ୍ୟକାକୁ ଯିବାର ଅନୁମତି ମିଳିଲା । ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରାୟ ୩୦୦୦ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଏହି ଦୁର୍ଗମ୍ୟ ଉପତ୍ୟକାକୁ ଯାଇଥାନ୍ତି ।

## ୨୦୦୭ ମସିହାର କର୍ଦ୍ଦମବନ୍ୟା ଓ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସ୍ଥିତି 
thumb|୨୦୦୭ ମସିହା ଜୁନ୍ ୨୦ ତାରିଖର ଅତଡ଼ା ଖସିବା ପରର ଅବଲୋହିତ ରଶ୍ମୀ ଫଟୋ ଚିତ୍ର
୨୦୦୭ ମସିହା ଜୁନ୍ ୩ ତାରିଖରେ ଅତଡ଼ା ଖସି ଏକ କର୍ଦ୍ଦମ ବନ୍ୟା ହେଲା ଓ ଉପତ୍ୟକାର ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ କାଦୁଅରେ ବୁଡ଼ି ଯାଇଥିଲା । ଋଷିଆର ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ବଳର ନିରୀକ୍ଷଣ ସେବା ସଂସ୍ଥାରେ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଓଲେଗ୍ ମିତଭୋଲ୍ ଏହି ସମ୍ପର୍କରେ କହିଥିଲେ, “ଆମେ ଏକ ବିଶେଷ ପ୍ରାକୃତିକ ଘଟଣା ଦେଖୁଛେ । ଏପରି ପ୍ରାକୃତିକ ଦୁର୍ବିପାକ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଅବସ୍ଥାରୁ ପୂର୍ବ ସ୍ଥିତିକୁ ଫେରାଇ ନେବା ଅସମ୍ଭବ ।" ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସଂସ୍ଥା ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଷୟରେ ଗଭୀର ଚିନ୍ତା ବ୍ୟକ୍ତ କରିଥିଲା । "ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହରାଇଥିବାରୁ ମାନବ ସମାଜ ପାଇଁ ଏହା ଏକ ଅତି ଦୁଃଖଦାୟକ ଘଟଣା" ବୋଲି ବିଶ୍ୱ ବନ୍ୟଜୀବ କୋଷ (World Wildlife Fund)ର ପ୍ରବକ୍ତା ମତ ରଖିଥିଲେ । *ୱାଇଲ୍‍ଡ୍ ରଷିଆ (Wild Russia)* ନାମକ ଏକ ବୃତ୍ତଚିତ୍ରର ନିର୍ମାଣ ସମୟରେ ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣା ଘଟିଥିଲା । ତେଣୁ ଦୁର୍ଘଟଣାର ପୂର୍ବ ଓ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଭିଡିଓ ଚିତ୍ର ଏହାର ନିର୍ମାତାମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଉପଲବ୍ଧ ଥିଲା । 

ଏହି ପ୍ରାକୃତିକ ଘଟଣା ଯୋଗୁଁ ଘଟିଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନ କେତେ ସ୍ଥାୟୀ ତାହା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଇ ପାରିନାହିଁ । ଆକଳନ କରାଯାଇଥିବା କ୍ଷତିରୁ ଏହା କମ୍ ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ । ୨୦୦୭ ମସିହା ଜୁନ୍ ୯ ତାରିଖ ବେଳକୁ ପ୍ରବାହିତ ଜଳ ସ୍ତର ହ୍ରାସ ପାଇ ଯାଇଥିବାରୁ କିଛି ଭୂତଳ ଓ ଜଳମଗ୍ନ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଦେଖାଗଲା । *ଭେଲିକାନ୍* ମହୋଷ୍ମ ପ୍ରସ୍ରବଣ ଏହି କାଦୁଅ ବନ୍ୟା ଯୋଗୁଁ ବୁଡ଼ି ଯାଇନାହିଁ ଏବଂ ଏବେ ମଧ୍ୟ ସକ୍ରିୟ ରହିଛି ।

## ଆହୁରି ଦେଖନ୍ତୁ 
* ଋଷିଆ
* ଟ୍ରାନ୍ସ-ସାଇବେରୀୟ ରେଳମାର୍ଗ
* ସାୟନ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ
* ତପ୍ତପାଣି

## ଆଧାର 
## ଆହୁରି ପଢ଼ିପାରିବେ 
*  (Google translation)
* Diana Gealdhill, 'Kamchatka', Odyssey Books, 2007.

## ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଲିଂକ୍ 
* Landslide buries Valley of the Geysers  at NASA Earth Observatory
* Google Earth model of the Valley of Geysers  – photos, movies, maps, schemes, landslide animation
* 

### ଋଷୀୟ ଭାଷାରେ 
* Map of the Valley of Geysers and scheme of the landslide and the landslide-dammed lake With English translation.
* Description of the Valley of Geysers on the Official website of Kronotsky Nature Reserve 

### ଋଷୀୟ ଓ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ 
* Valley of Geysers – what actually happened, Leonov and Leonov, Institute of Volcanology and Seismology, Far Eastern Branch of the Russian Academy of Sciences, 10 June 2007

ଶ୍ରେଣୀ:ଭୂଗୋଳ
ଶ୍ରେଣୀ:ଋଷିଆ