open-index/open-wikipedia-markdown huggingface dataset:
ଭାରତର ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା

ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାରଟି ନୋବେଲ ଫେଡେରେସନଦ୍ୱାରା ଆଲଫ୍ରେଡ ନୋବେଲଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ଦିଆ ଯାଏ ।ଏହା ବିଶ୍ୱର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ମର୍ଯ୍ୟାଦାଜନକ ପୁରସ୍କାର। ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ଶାନ୍ତି, ଅର୍ଥଶାସ୍ତ୍ର, ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ, ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନ ଓ ଭୌତିକ ବିଜ୍ଞାନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉତ୍କର୍ଷତା ପ୍ରଦର୍ଶନ ପାଇଁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ୟକ୍ତି କିମ୍ବା ଅନୁଷ୍ଠାନକୁ ଦିଆଯାଇଥାଏ । 

## ଭାରତୀୟ୍ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା
* ରବୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ଠାକୁର, ସାହିତ୍ୟ- ୧୯୧୩
* ସି. ଭି. ରମଣ, ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ- ୧୯୩୦
* ଡ଼କ୍ଟର ହରଗୋବିନ୍ଦ ଖୁରାନା, ଶରୀର ତତ୍ତ୍ୱ / ଭେଷଜ ତତ୍ତ୍ୱ- ୧୯୬୮
* ମଦର ଟେରେସା, ଶାନ୍ତି- ୧୯୭୯
* ଡ଼କ୍ଟର୍ ସୁବ୍ରମନ୍ୟମ୍ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର, ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ- ୧୯୮୩
* ଅମର୍ତ୍ୟ ସେନ, ଅର୍ଥନୀତି- ୧୯୯୮
* ବିଦ୍ୟାଧର ସୁରତପ୍ରସାଦ ନୈପାଲ, ସାହିତ୍ୟ-୨୦୦୧
* କୈଳାସ ସତ୍ୟାର୍ଥୀ, ଶାନ୍ତି- ୨୦୧୪
### ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସୁଚନା
ଭାରତର ଲୋକସଂଖ୍ୟା ଅନୁଯାୟୀ ଯଦିଓ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତାମାନଙ୍କର ସଂଖ୍ୟା ନଗଣ୍ୟ, ତଥାପି ଯେଉଁମାନେ ଭାରତ ପାଇଁ ଏହି ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ଜିତିବାର ଗୌରବ ଆଣିଦେଇଛନ୍ତି ସେମାନଙ୍କ ନାମ ଭାରତୀୟ ଇତିହାସରେ ଅବିସ୍ମରଣୀୟ ହୋଇ ରହିବ।
### ରବୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ଠାକୁର
୧୮୬୧ ମସିହା ମେ ମାସ ୬ ତାରିଖରେ କଲିକତାର ଚିତପୁର ନାମକ ସ୍ଥାନର ଦ୍ୱାରିକାନାଥ ଲେନ୍ରେ ରବୀନ୍ଦ୍ରନାଥ ଟାଗୋର ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ।ତାଙ୍କ ପିତା ଦେବେନ୍ଦ୍ର ନାଥ ଓ ମାତା ସାରଦା ଦେବୀଙ୍କର ସେ ସର୍ବକନିଷ୍ଠ ସନ୍ତାନ ଥିଲେ।ଏକ ବିରାଟ ବଙ୍ଗାଳୀ ଯୌଥ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ ବି ତାଙ୍କର ପିଲାଦିନ ଅବହେଳିତ ଓ ନିଃସଙ୍ଗ ଭାବରେ କଟିଥିଲା କାରଣ ଘରେ ସମସ୍ତେ ନିଜ ନିଜ କାମରେ ବ୍ୟସ୍ତ ରହୁଥିଲେ ଏବଂ  ରବୀନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ ଦେଇପାରୁନଥିଲେ।ଠାକୁର ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ବି ସେ ନିରାଡମ୍ବର ଭାବରେ ଜିଉଁଥିଲେ। ସେଇ ସରଳ ଜୀବନର ଆଭାସରେ ବଢ଼ିଥିଲେ ବୋଲି ତାଙ୍କ ମନରେ ସର୍ବଦା ଉଚ୍ଚଚିନ୍ତା ଓ ଚେତନା ବାରି ହୋଇପଡୁଥିଲା।ବିଦ୍ୟାର୍ଥୀ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ସେ ମେଧାବୀ ଛାତ୍ର ଭାବେ ଶିକ୍ଷକ ମାନଙ୍କ ପାଖରେ ପରିଚିତ ଥିଲେ।ଆଦ୍ୟ ଜୀବନରେ ସେ ପୃଥ୍ୱୀରାଜ ଚରିତ୍ରକୁ ନେଇ ଏକ ନାଟକ ରଚନା କରିଥିଲେ।ସେହି ସମୟରେ ସେ ବନଫୁଲ,ଭାନୁସିଂହର ପଦ୍ୟାବଳୀ,ନୟନ ତୋମହର ଦାୟନା ଦେଖିତେ,ରାଜର୍ଷି କିଶୋର,ବିସର୍ଜନ ଇତ୍ୟାଦି କାବ୍ୟ ଓ ଉପନ୍ୟାସ ରଚନା କରିଥିଲେ।ପରବର୍ତ୍ତୀ ଜୀବନରେ ମୃଣାଳିନୀ ଦେବୀଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ବିବାହ ହୋଇଥିଲା।ଏକଲା ଚାଲୋ,ବାଲ୍ମୀକି ପ୍ରତିଭା,ନିର୍ଝରର ସ୍ୱପ୍ନଭଙ୍ଗୀ,ପ୍ରଭାତ ସଂଗୀତ,ସଂଧ୍ୟା ସଂଗୀତ ଇତ୍ୟାଦି ବଙ୍ଗଳା ସାହିତ୍ୟକୁ ତାଙ୍କର କାଳଜୟୀ ଅବଦାନ।

### ସି. ଭି. ରମଣ
"

### ଡ଼କ୍ଟର୍ ହରଗୋବିନ୍ଦ ଖୁରାନା
"

### ମଦର ଟେରେସା
"

### ଡ଼କ୍ଟର୍ ସୁବ୍ରମନ୍ୟମ୍ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର
"

### ଅମର୍ତ୍ୟ ସେନ
"

### ବିଦ୍ୟାଧର ସୁରତପ୍ରସାଦ ନାଇପୁଲ୍ 
V. S. Naipaul
"

### କୈଳାସ ସତ୍ୟାର୍ଥୀ
| Kailash Satyarthi}} at the time they were awarded the Nobel Prize."
ଶ୍ରେଣୀ:ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତ
ଅନ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଗାନ୍ଧୀ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର

ଭାରତ ସରକାରଦ୍ୱାରା ଅନ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଗାନ୍ଧୀ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର ଭାରତର  ଜାତିର ପିତାଙ୍କ ସମ୍ମାନରେ ଦିଆଯାଏ। ଏହା ବାପୁଙ୍କ ୧୨୫ ତମ ଜନ୍ମତିଥିରୁ ଆରମ୍ଭ ହେଇଥିଲା।

## ପ୍ରାପ୍ତ ଧାରୀ
## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଅନ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର
ଅନ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଶିଶୁ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର

ଅନ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଶିଶୁ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର, ଶିଶୁମାନଙ୍କର ସୁରକ୍ଷା, ଅଧିକାର ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ଉନ୍ନୟନ ମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିବା ଶିଶୁମାନଙ୍କୁ ଦିଆଯାଏ । ଏହା ବାର୍ଷିକ ଭାବେ ଆୟୋଜନ କରାଯାଏ । ପ୍ରଥମ କରି ଏହା ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ଦେବା ଅବସରରେ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା ।

## ପ୍ରାପ୍ତ ଧାରୀ
*୨୦୦୫ - ନକୋସି ଜନସନ , 
*୨୦୦୬- ଓମ ପ୍ରକାସ ଗୁଜାର
*୨୦୦୭ - ଥାଣ୍ଡିବେ ଚାମା
*୨୦୦୮ - ମାର୍ୟ ଆଭେଲାର ନାଭେ
*୨୦୦୯ - ବରୁୟାନି ଦୁମେ
*୨୦୧୦ - ଫ୍ରାନସିଆ ଦୁମନ
*୨୦୧୧ - ମାଇକଲ ଛେଲି
*୨୦୧୨ - କେସ୍ଜ ଭାଲଦେଜ
*୨୦୧୩ - ମଲାଲା ୟୁସୂଫ ଜଇ
*୨୦୧୪ - ନେହା ଗୁପ୍ତା
## ଆଧାର
*The Children's Peace Prize
*KidsRights Foundation 
*World Summit of Nobel Peace Laureates closing statement 
*Telegraaf (Dutch)
*Children as the Peacemakers Foundation 

ଶ୍ରେଣୀ:ଅନ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର
ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ବୈଷୟିକ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ

**ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ବୈଷୟିକ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ,** ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ବୈଷୟିକ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ । ଏହା ଢ଼େଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲାର ସରାଙ୍ଗ ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ । ପ୍ରକୃତିର ଗର୍ଭରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏହି ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ଅନୁଗୋଳର ତାଳଚେର Bus-standଠାରୁ ମାତ୍ର ୧୫ କିମି ଦୁରରେ ଏବଂ ଢ଼େଙ୍କାନାଳର କାମାକ୍ଷାନଗରରୁ ୩୫ କିମି ଦୁରରେ ଅବସ୍ଥିତ ।

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
*official website of IGIT Sarang
*http://www.imun-sarang.com/Default.aspx 
*IGIT Sarang in Google Maps

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରେ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ କଲେଜ
ସଫ୍ଟୱେର ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ

ସଫ୍ଟୱେରର ନିର୍ମାଣ, ବିକାଶ ଓ ରକ୍ଷଣାବେକ୍ଷଣକୁ **ସଫ୍ଟୱେର ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ** କୁହାଯାଏ । 

### ଇତିହାସ 
### ସଂଜ୍ଞା 
### ବଭିନ୍ନ ସୋପାନ 
#### ଆବଶ୍ୟକତା 
#### ଗଠନ 
#### ନିର୍ମାଣ 
#### ପରୀକ୍ଷା 
#### ରକ୍ଷଣବେକ୍ଷଣ 
### ଶିକ୍ଷା 
### ଜୀବିକା 
### ସମାଲୋଚନା 
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* Guide to the Software Engineering Body of Knowledge 
* The Open Systems Engineering and Software Development Life Cycle Framework  OpenSDLC.org the integrated Creative Commons SDLC
* Software Engineering Institute Carnegie Mellon

ଶ୍ରେଣୀ:କମ୍ପ୍ୟୁଟର ବିଜ୍ଞାନ
ଧୁଡୁକି

**ଧୁଡୁକି** (**ଘୁଡ଼ୁକି** ଭାବେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା), ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ପାରମ୍ପାରିକ ବାଦ୍ୟ ଯନ୍ତ୍ର । ଏହାକୁ ଭିତ୍ତି କରି ପରିବେଷିତ ହେଉଥିବା ଲୋକକଳା ଘୁଡ଼ୁକି ବା ଧୁଡ଼ୁକି ନାଚ ନାମରେ ପରିଚିତ । ଧୁଡୁକିଆ ଶବର(ମୁଣ୍ଡପୋତା କେଳା) ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଲୋକେ ଏହି ବାଜା ବଜେଇ, ଲୋକମାନଙ୍କର ମନୋରଞ୍ଜନ କରନ୍ତି । ଧୁଡୁକି ବଜେଇ, ଏମାନେ ଉପେନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜଙ୍କ କାବ୍ୟକବିତା, ରାଧାକୃଷ୍ଣଙ୍କ ପ୍ରେମ କାହାଣୀ, ବିଭିନ୍ନ ଗ୍ରନ୍ଥ ଉପନିଷେଦର କଥା ବୋଲି ଶୁଣେଇଥାନ୍ତି । ଢେଙ୍କାନାଳ, ନୟାଗଡ଼, ଯାଜପୁର ଆଦି ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହି କଳାକାରମାନେ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି । 

ଧୁଡୁକି, ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ୱଦେଶୀ ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ର ଓ ବଜେଇବା ଲୋକେ ନିଜେ ଏହାକୁ ତିଆରି କରିଥାନ୍ତି । କାଠର ଏକ ନଳର ଗୋଟିଏ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଏକପ୍ରକାର ଚମଡାର ଆବରଣ ପକାଯାଇ, ତାହାର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ଏକ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ ବା ଧାତୁ ନିର୍ମିତ ଡୋରି ବନ୍ଧାଯାଇଥାଏ । ଡୋରିର ଅନ୍ୟ ପ୍ରାନ୍ତରେ ଏକ ଦଣ୍ଡ ବନ୍ଧାଯାଇଥାଏ । କାଖରେ ଧୁଡୁକିର ନଳରଖି, ପାପୁଲିରେ ଦଣ୍ଡକୁ ଭିଡିଧରିବା ସହ, ଅନ୍ୟ ହାତର ଚାରି ଆଙ୍ଗୁଠି ସାହାଯ୍ୟରେ ଡୋରିକୁ ଟାଣି ଏହାକୁ ବଜାଯାଏ । ଏହାର ଧ୍ୱନୀକୁ ଆହୁରି ସୁନ୍ଦର କରିବା ପାଇଁ, ଦଣ୍ଡରେ ଘୁଙ୍ଗୁର ମଧ୍ୟ ବନ୍ଧାଯାଇଥାଏ । ଧୁଡୁକିର ତାଳେ ତାଳେ, ଘୁଙ୍ଗୁରର ଶବ୍ଦ ବେଶ ମଧୁର ଧ୍ୱନୀ ସୃଷ୍ଟିକରିଥାଏ । 

ଗଞ୍ଜାମରେ ଏହା 'କାଲା ଘୁଡ଼ୁକି' ଭାବରେ ଜଣା । ଘୁଡ଼ୁକି ଯନ୍ତ୍ରଟି ମୂଳତଃ ଶୁଦ୍ଧଶବର ଜାତିମାନଙ୍କ ନୃତ୍ୟଗୀତରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ । ଗଞ୍ଜାମର ପୁରାତନ ଗୁରୁ ପ୍ରାଣବନ୍ଧୁ ତରାଇ ଘୁଡ଼ୁକିକୁ ସର୍ବପ୍ରଥମେ ନୂଆ ରୂପ ଦେଇ ବହୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କରେଇପାରିଥିଲେ । ସେ ଅଳ୍ପ କାଲା ଥିବାରୁ ଲୋକେ ଧୀରେ ଧୀରେ 'କାଲା ଘୁଡ଼ୁକି' ଭାବେ ସମ୍ବୋଧନ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଲେ । ପ୍ରାଣବନ୍ଧୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ନୀଳକଣ୍ଠ ତରାଇ ମଧ୍ୟ ଘୁଡ଼ୁକିନାଟର ପ୍ରମୁଖ ଗୁରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । ସମୟ କ୍ରମେ ଭାରତ ଲୀଳାରେ ମଧ୍ୟ ଘୁଡ଼ୁକି ନାଟର କିୟଦଂଶ ସନ୍ନିବେଶିତ ହୋଇଛି ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ନୃତ୍ୟ ଓ ସଙ୍ଗୀତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକକଳା
ପ୍ରିଅନ୍

ପ୍ରିଅନ୍ ଏକ ରୋଗ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ବିକୃତ ପ୍ରୋଟିନ୍ । ଅନ୍ୟ ରୋଗ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ଭୂତାଣୁ, ଜୀବାଣୁ, ବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆ ଓ ପରଜୀବୀମାନଙ୍କଠାରୁ ଏହା ଭିନ୍ନ । କାରଣ ଏଥିରେ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ନିୟୁକ୍ଲିକ୍ ଏସିଡ୍ ନଥାଏ । 

## ଆବିଷ୍କାର
ପ୍ରିଅନ୍ ପ୍ରୋଟିନ୍ କୁୁ ଷ୍ଟାନଲେ ବି. ପ୍ରୁସିନର୍ ୧୯୮୨ ମସିହାରେ ନାମିତ କରିଥିଲେ ଓ ଏହି ପ୍ରକାର ପ୍ରୋଟିନ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିଥିଲେ । ସେଥିପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ୧୯୯୭ ମସିହାର ଶରୀରତତ୍ତ୍ୱ ଓ ଭେଷଜ ବିଜ୍ଞାନରେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଅବଦାନ ପାଇଁ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ଦିଆଯାଇଥିଲା । 

## ପ୍ରିଅନ୍ ପ୍ରୋଟିନ୍ର ଗଠନ
ସାଧାରଣ ପ୍ରିଅନ୍ ପ୍ରୋଟିନ୍ (PrP)ରେ ୨୦୯ ଗୋଟି ଆମିନୋ ଏସିଡ୍ ଥାଏ । ଏହା ୩୫ରୁ ୩୬ କିଲୋ ଡାଲଟନ୍ର ବସ୍ତୁତ୍ୱର ଟେଲିଫୋନ୍ ତାର ପରି ଗୁଡ଼େଇ ହୋଇଥିବା ଏକ ପ୍ରୋଟିନ୍ । ସାଧାରଣ ପ୍ରିଅନ୍ ପ୍ରୋଟିନ୍କୁ  (PrPc) ବୋଲି ଜଣାଯାଏ । କିନ୍ତୁ ବିକୃତ ପ୍ରିଅନ୍ ପ୍ରୋଟିନ୍କୁ (PrPSc) ବୋଲି ନାମିତ କରାଯାଇଛି ।  ଏହି ପ୍ରକାରର ପ୍ରୋଟିନ୍ ବସ୍ତୁତ ମସ୍ତିଷ୍କର କୋଷରେ ଥାଏ । ବିକୃତ ପ୍ରିଅନ୍ ପ୍ରୋଟିନ୍ ସହଜରେ କୌଣସି ରାସାୟନିକ ପଦାର୍ଥ କିମ୍ବା ଏନ୍ଜାଇମ୍ଦ୍ୱାରା ନଷ୍ଟ ହୋଇପାରେ ନାହିଁ ।

## ପ୍ରିଅନ୍ ଜନିତ ରୋଗ
ପ୍ରିଅନ୍ ପ୍ରୋଟିନ୍ ବିଶେଷ କରି ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ସ୍ତନ୍ୟପାନୀୟ ପ୍ରାଣୀଙ୍କଠାରେ ମାରାତ୍ମକ ମସ୍ତିଷ୍କ ରୋଗ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ । ଏହି ପ୍ରକାରର ରୋଗକୁ ଟ୍ରାନ୍ସମିସିବଲ୍ ସ୍ପଞ୍ଜିି୍ଫର୍ମ ଏନ୍ସେଫାଲୋପାଥିଜ୍ (Transmissible Spongiform Encephalopathies, TSE) ବୋଲି ନାମିତ କରାଯାଇଛି । ବିକୃତ ପ୍ରିଅନ୍ ପ୍ରୋଟିନ୍ ଜଣେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ଜୀବର ଶରୀରରୁ ଅନ୍ୟ ସୁସ୍ଥ ଜୀବଙ୍କ ଶରୀରକୁ ବାୟୁ, ରକ୍ତ, ମୂତ୍ର, ଲାଳ ଇତ୍ୟାଦିରେ ବ୍ୟାପିପାରେ । ଯଦି କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ଏବଂ ବିକୃତ ପି୍ରଅନ୍ ସୁସ୍ଥ ଲୋକର ଶରୀରରେ ପ୍ରବେଶ କରେ ତେବେ ଏହା ଶରୀରରେ ଥିବା ଭଲ ପ୍ରୋଟିନ୍କୁ ପ୍ରିଅନ୍ ପ୍ରୋଟିନ୍ରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଦିଏ ।
ଗୋଟିଏ (PrPSc) ଏକ (PrPc) ସହ ମିଳିତ ହେଲେ ଏହା (PrPc)କୁ (PrPSc)ରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଦିଏ । ପୁଣି ଏହି ଦୁହେଁ ମିଶି ଅନ୍ୟ (PrPc)କୁ ମଧ୍ୟ ବିକୃତ କରି ଦେଇପାରନ୍ତି । ଏହି ପ୍ରକାରର ପ୍ରୋଟିନ୍ ମସ୍ତିଷ୍କ କୋଷରେ ବହୁଳ ଭାବରେ ଥିବାରୁ ଏ ପ୍ରକାର ବିକୃତ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ମସ୍ତିଷ୍କର କୋଷକୁ ନଷ୍ଟ କରି ଏହାକୁ ସ୍ପଞ୍ଜ ସଦୃଶ କରିଦିଏ । ଫଳରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ମାନସିକ ସନ୍ତୁଳନ ହରାଇଥାଏ ଓ ପାଗଳ ପରି ବ୍ୟବହାର କରିଥାଏ ।  
ପ୍ରିଅନ୍ଦ୍ୱାରା ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ହେଉଥିବା ରୋଗଗୁଡ଼ିକ ହେଲା କ୍ରୁଜଫେଲଟ୍ ଜାକୋବ ଡିଜିସ୍, ଜର୍ଷ୍ଟମ୍ୟାନ୍- ଷ୍ଟ୍ରସଲର୍ -ସ୍ନେନ୍କର, ମାରାତ୍ମକ ବଂଶଗତ ନିଦ୍ରାହୀନତା ଓ କୁରୁ । ଗାଈଗୋରୁଙ୍କୁ ହେଉଥିବା ପ୍ରିଅନ୍ ରୋଗର ନାମ ହେଲା- ବୋଭାଇନ୍ ସ୍ପଞ୍ଜିି୍ଫର୍ମ ଏନ୍ସେଫାଲୋପାଥିଜ୍ ଓ ମେଣ୍ଢାମାନଙ୍କଠାରେ ଦେଖା ଯାଉଥିବା ଏହି ପ୍ରକାର ରୋଗର ନାମ ସ୍କ୍ରାପି (Scrapie) ।

## ଶେଷକଥା
ପ୍ରିଅନ୍ଦ୍ୱାରା ହେଉଥିବା ରୋଗଗୁଡ଼ିକ ଅତି ମାରତ୍ମକ ଓ ଏହି ରୋଗ ପାଇଁ ଏ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ସଠିକ୍ ଔଷଧ ବାହାରି ପାରିନାହିଁ । କିନ୍ତୁ ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କର ଅକ୍ଳାନ୍ତ ଉଦ୍ୟମ ଜାରି ରହିଛି ଓ ଏହାର ପ୍ରତିକାର ପାଇଁ ଯଥାଶୀଘ୍ର ସଫଳ ମିଳିବାର ଯଥେଷ୍ଟ ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି ।

## ଆଧାର
* http://learn.genetics.utah.edu/content/molecules/prions 
* http://www.britannica.com/EBchecked/topic/477113/prion

ଶ୍ରେଣୀ:ପ୍ରୋଟିନ
ସୁବ୍ରତ କୁମାର ଆଚାର୍ଯ୍ୟ

**ସୁବ୍ରତ କୁମାର ଆଚାର୍ଯ୍ୟ** (ଜନ୍ମ: ୦୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୫୧) ଜଣେ ଗାଷ୍ଟ୍ରୋଏଣ୍ଟେରୋଲୋଜିଷ୍ଟି ଓ ଯକୃତ ପ୍ରତ୍ୟାରୋପଣ ବିଶେଷଜ୍ଞ । ୨୦୧୪ ମସିହାରେ ତାଙ୍କୁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନୀତ କରାଯାଇଥିଲା ।

## ଜୀବନୀ
ସୁବ୍ରତ ୧୯୫୧ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୧ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ମହାରାଜା କୃଷ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ଗଜପତି ଭେଷଜ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ୧୯୭୪ ମସିହାରେ ଏମ୍.ବି.ବି.ଏସ୍ କରିଥିଲେ । ସେହିବର୍ଷ ସୁବ୍ରତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ନାତକର ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଥିଲେ । ୧୯୮୨ ମସିହାରେ ସେ ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଆୟୁର୍ବିଜ୍ଞାନ ସଂସ୍ଥା, ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରୁ ଡକ୍ଟରେଟ ଲାଭ କରିଥିଲେ । ୧୯୮୬ ମସିହାରେ ସେ ଶ୍ରୀ ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଭଞ୍ଜ ଭେଷଜ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଆୟୁର୍ବିଜ୍ଞାନ ସଂସ୍ଥା, ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଯୋଗଦେଇ, ୨୦୧୪ ମସିହାରେ ବିଭାଗୀୟ ମୁଖ୍ୟକୁ ପଦୋନ୍ନତି ପାଇଥିଲେ । ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ସୁବ୍ରତ କୁମାର ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଅଖିଳ ଭାରତୀୟ ଆୟୁର୍ବିଜ୍ଞାନ ସଂସ୍ଥା, ଭୁବନେଶ୍ୱରର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତି ମିଳିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ କାରଣ ଦର୍ଶାଇ ସେ ଏହାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖାନ କରିଥିଲେ । ୨୦୧୬ ମସିହାରେ ତାଙ୍କୁ କିଟ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ଉପକୁଳପତି ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତି ମିଳିଛି । 

## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର
* ପଦ୍ମଶ୍ରୀ - ୨୦୧୪
* ସାମନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ସମ୍ମାନ - ୨୦୦୩(ଓଡ଼ିଶା ବିଜ୍ଞାନ ଏକାଡେମୀଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦତ୍ତ)

## ଆଧାର
## ବାହାର ଆଧାର
* Educational Qualification

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ବୀରେନ ରାଉତରାୟ

**ବୀରେନ ରାଉତରାୟ**, ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଓଡ଼ିଆ ନାଟ୍ୟକାର ଓ ଅଭିନେତା । ଖଳନାୟକ ଚରିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ ପାଇଁ ସେ ମଞ୍ଚ, ଟେଲିଭିଜନ ବା ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର, ସବୁଠି ବେଶ ପରିଚିତ ।

ବୀରେନ ରାଉତରାୟ, ଜଗତସିଂହପୁର ନିବାସୀ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଭ୍ରମରବର ରାଉତରାୟ ଓ ତାରାମଣି ଦେବୀଙ୍କର ଜ୍ୟେଷ୍ଠପୁତ୍ର ଥିଲେ । ସେ ୧୯୩୯ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ମାସ ୨୭ତାରିଖରେ କଟକର ମେରିଆବଜାରଠାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ବି.ଏସ.ସି ଓ ବୁର୍ଲା ଆର.ଇ.ସିରୁ ଡିଗ୍ରୀ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରି, ସେ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ବହୁ ବିଭାଗରେ ଯନ୍ତ୍ରୀ ରୂପେ କାର୍ଯ୍ୟକରିଥିଲେ । ସେ ୧୯୭୭ ମସିହାରେ, ଗୃହନିର୍ମାଣ ବିଭାଗର ମୁଖ୍ୟଯନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।   

୧୯୫୫ ମସିହାରେ ମଞ୍ଚାଭିନୟରୁ ତାଙ୍କର କଳାକାର ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ପ୍ରାୟ ୩୫ଟିରୁ ଅଧିକ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର, ୨୦୦ରୁ ଅଧିକ ମଞ୍ଚନାଟକ ଓ ଦୂରଦର୍ଶନରେ ଅଭିନୟ କରି ସେ ଲୋକପ୍ରିୟତା ଲାଭ କରିପାରିଛନ୍ତି । ବହୁ ନାଟକ ନିଜେ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ଓ ଏଥିପାଇଁ ବହୁବାର ପୁରସ୍କୃତ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି ।  "ଚିତ୍ରୋତ୍ପଳା" ଓ "ସଂସ୍କୃତି ବିହାର" ଭଳି ଅନେକ ସାଂସ୍କୃତିକ ଅନୁଷ୍ଠାନ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ରହି ସେ, କଳା ସଂସ୍କୃତିର ବିକାଶ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି । 

## ସାହିତ୍ୟକୃତି 
### ନାଟକ 
* କସ୍ତୁରୀ ମୃଗ 
* ତୃଷ୍ଣା
* ରାଣା ପ୍ରତାପ ସିଂହ
* ଜାମୁକୋଳି ଗଛ
* ଅଙ୍ଗ ରାଜା
* ଭଙ୍ଗା ବେହେଲାର ସ୍ୱର
### ପତ୍ରିକା 
* ନାଟ୍ୟଶ୍ରୀ

## ଅଭିନିତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର 
* ବନ୍ଧୁ ମହାନ୍ତି - ୧୯୭୭
* ହିସାବ ନିକାଶ - ୧୯୮୨
* ଡୋରା - ୧୯୮୪
* ଭକ୍ତ ସାଲବେଗ - ୧୯୮୩
* ଜଗା ବଳିଆ - ୧୯୮୪
* ଲାଲପାନ ବିବି
* ଭୀଷ୍ମ ପ୍ରତିଜ୍ଞା - ୧୯୯୨
* ଅନୁରାଗ - ୧୯୮୦

## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର 
* ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚରିତ୍ର ଓଅ ଖଳନାୟକ ଭାବେ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପୁରସ୍କାର - ୧୯୮୩(ଭକ୍ତ ସାଲବେଗ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ) 
* ଓଡ଼ିଶା ଫିଲ୍ମ ଜର୍ଣ୍ଣାଲିଷ୍ଟ ଆୱର୍ଡ
* ରୋଟାରି ଆୱର୍ଡ
* ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନାଟ୍ୟକାର ସମ୍ମାନ( କସ୍ତୁରୀ ମୃଗ) - ୧୯୬୯

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୯ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୪ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ରରେ ପୁରୁଷ ଅଭିନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଲେଖକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବନୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ବୃତ୍ତି ଅନୁସାରେ ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜଗତସିଂହପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ରାଜକିଶୋର ରାୟ

**ରାଜକିଶୋର ରାୟ**, (୨୩ ନଭେମ୍ବର ୧୯୧୪ - ୧୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୯୮) ଜଣେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ଲେଖକ । କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ, ନାଟକ, ଉପନ୍ୟାସ ଆଦି ସାହିତ୍ୟର ବହୁ ବିଭାଗରେ ସେ ଲେଖନୀ ଚାଳନା କରିଛନ୍ତି । ଆଡମ୍ବରପୂର୍ଣ୍ଣ କାବ୍ୟିକ ଭାଷା ଓ ମର୍ଯ୍ୟାଦାବନ୍ତ ଶୈଳୀ ତାଙ୍କ ଗଳ୍ପର ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ । ସେ ଭାଇ ଭାଉଜ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

## ଜୀବନୀ 
ରାଜକିଶୋର ୧୯୧୪ ମସିହା ନଭେମ୍ବର ୨୩ ତାରଖରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।  ବୃତ୍ତିରେ ସେ ଥିଲେ ଅଧ୍ୟାପକ । ସାହିତ୍ୟ, ଅଧ୍ୟାପନା, ନୃତ୍ୟ, ସଙ୍ଗୀତ, ଅଭିନୟ, ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଆଦି କ୍ଷେତ୍ରରେ ତାଙ୍କର ରୂଚି ରହିଥିଲା । "ଦୀପାଳି" ତାଙ୍କ ପ୍ରକାଶିତ ପ୍ରଥମ କବିତା ସଂକଳନ ଥିଲା । ଏହା ପରେ, ସେ ଗପ ଲେଖିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ ସାଧାରଣତଃ ଅଙ୍ଗେ ନିଭେଇଥିବା କଥାକୁ ନେଇ ଗପ ଲେଖୁଥିଲେ, ତେଣୁ ତାଙ୍କ ରଚିତ ବହୁ ଗଳ୍ପର ନାୟକ, ସେ ନିଜେ ଥିଲେ । ଗପଗୁଡିକ ଆତ୍ମକୈନ୍ଦ୍ରିକ ହେଉଥିଲା ବୋଲି ସମାଲୋଚିତ ମଧ୍ୟ ହୋଇଥିଲା । ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟୟନ କରୁଥିବା ସମୟରେ, ସେ ନାରୀ ଚରିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରୁଥିଲେ । ଭାଇ ଭାଉଜ ତାଙ୍କ ଅଭିନିତ ଏକ କଥାଚିତ୍ର । ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପଢ଼ିବା ସମୟରେ, ପ୍ରେମଲତା ନାମକ ଜଣେ କିରସ୍ତାନୀ ଝିଅ ସହିତ ତାଙ୍କ ପ୍ରଣୟ, ଏକ ଚର୍ଚ୍ଚାର ବିଷୟ ରହିଥିଲା । ଏପରିକି ଉତ୍କଳ ଦୀପିକା ଖବର କାଗଜରେ ଏ ବାବଦର ଖବର ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା । ସେ ଓଡ଼ିଶା ସଙ୍ଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀର କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ସଭାପତି ଓ ୧୯୫୮ ମସିହାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ-ସଙ୍ଗୀତ-ନାଟକ ଏକାଡେମୀର ପ୍ରଥମ ସଚିବ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

ଅଭିନେତ୍ରୀ ଓ ଲେଖିକା ମାଳବିକା ରାୟ ଏବଂ ଅଭିନେତ୍ରୀ ମହାଶ୍ୱେତା ରାୟ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ପୁତ୍ରୀ ଅଟନ୍ତି । ୧୯୯୮ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୧୧ତାରିଖରେ ତାଙ୍କର ମହାପ୍ରୟାଣ ଘଟିଥିଲା ।

## ରଚନାବଳୀ 
### ଗଳ୍ପ 
* ବିକଚ ଶତଦଳ -୧୯୪୭ (ଉତ୍କଳ ଭାରତୀ)
* ଅଶୋକ ଚକ୍ର - ୧୯୪୯ (ଭାରତୀ ବିହାର)
* ଜୟଶଙ୍ଖ - ୧୯୫୦ (କଟକ ପବ୍ଲିଶଂ ହାଉସ୍)
* ଆଦିପୁରୁଷ - ୧୯୬୦ (ଦାସ ବ୍ରଦର୍ସ)
* ପଙ୍କ ଚନ୍ଦନ - ୧୯୬୩ (ଗ୍ରନ୍ଥମନ୍ଦିର)
* ଅମୃତ - ୧୯୮୯ (ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)
* ମନ୍ୱନ୍ତରର ମାନବ - ୧୯୮୮(ଫ୍ରେଣ୍ଡସ୍ ପବ୍ଲିଶର୍ସ)
* ନୀଳଲହରୀ
* ଜୟଶ୍ରୀ
* ଏହିକି ଦେବାୟତନ
* ମନର ମୃଣାଳ
* ଜୀବନ ସଂଗୀତ
* ଶୋଣିତ କାବ୍ୟ

### ଅନ୍ୟାନ୍ୟ 
* ଏହିକି ଦେବାୟତନ - ୧୯୫୪(କଟକ ପବ୍ଲିଶଂ ହାଉସ୍)
* ବନଜ୍ୟୋସ୍ନା - ୧୯୪୮(ଭାରତ ବିହାର)
* ପଞ୍ଚପଲ୍ଲବ - ୧୯୬୨(ଆଲୋକ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ)
* ରାୟ ରଚନାବଳୀ - ୧୯୭୧(କଟକ ଷ୍ଟୁଡେଣ୍ଟସ୍ ଷ୍ଟୋର)
* ଜୀବନ ସଙ୍ଗୀତ - ୧୯୬୫(କଟକ ଷ୍ଟୁଡେଣ୍ଟସ୍ ଷ୍ଟୋର)
* ମନର ମୃଣାଳ - ୧୯୫୨(କଟକ ଷ୍ଟୁଡେଣ୍ଟ ଷ୍ଟୋର)
* ମଧ୍ୟାନର ମରୁପଥେ - ୧୯୬୨(ଆଲୋକ ସାହିତ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ)
* ଶୋଣିତ-କାବ୍ୟ - ୧୯୫୪(ଛାତ୍ରବନ୍ଧୁ ପୁସ୍ତକାଳୟ)
* ଭବ ବନ୍ଧନ - ୧୯୯୭(ଭାରତ ଭାରତୀ)
* ସାହିତ୍ୟ ଓ ସାହିତ୍ୟତତ୍ତ୍ୱ - ୧୯୪୮(ଷ୍ଟୁଡେଣ୍ଟସ୍ ଷ୍ଟୋର)

## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର 
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୧୯୮୯ (ମନ୍ୱନ୍ତରର ମାନବ ପୁସ୍ତକ ପାଇଁ)
* ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର (କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ), ୧୯୭୩ (ପ୍ରଜାତନ୍ତ୍ର ପ୍ରଚାର ସମିତି ପ୍ରଦତ୍ତ)
* ସାରଳା ସମ୍ମାନ, ୧୯୯୩

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୧୪ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୮ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଝଙ୍କାର ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ସାରଳା ସମ୍ମାନ ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକ
ଟାଇଗ୍ରେନ୍ସ ଦ ଗ୍ରେଟ

]]

**ଟାଇଗ୍ରେନ୍ସ ୨**,**ଟାଇଗ୍ରେନ୍ସ ଦ ଗ୍ରେଟ** ନାମରେ ଅଧିକ ଜଣା(, *Tigran Mets*;  *Tigránes ho Mégas*; ) (ଖ୍ରୀ.ପୂ.୧୪୦୫୫)  ଆରମେନିଆର ଜଣେ ରାଜା ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଅଧୀନରେ ଦେଶଟି ଖୁବ କମ ସମୟରେ ରୋମାନ ଭୂଖଣ୍ଡର ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେଶରେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଇତିହାସ
ବିଶ୍ୱତାପନ

ବିଶ୍ୱତାପନର ପରିଭାଷା: ପୃଥିବୀର ଜଳବାୟୁ ତନ୍ତ୍ରର ହାରାହାରି ତାପମାନରେ ଅବଲୋକିତ ବୃଦ୍ଧି ।  

## କାରଣ 
* **ସବୁଜ କୋଠରୀ ପ୍ରଭାବ / ଗ୍ରୀନ୍ ହାଉସ୍ ଇଫେକ୍ଟ**

ପୃଥିବୀପୃକ୍ଷ୍ଠକୁ ସୂର୍ଯ୍ୟାଲୋକ ଉତ୍ତପ୍ତ କରିଥାଏ । ସୂର୍ଯ୍ୟରଶ୍ମିର କିଛି ଅଂଶ ପୃଥିବୀଦ୍ୱାରା ଶୋଷିତ ହୁଏ ଏବଂ ଅବଶିଷ୍ଟ ମହାକାଶକୁ ଫେରିଯାଏ । ଏହି ପ୍ରତିଫଳିତ ରଶ୍ମିର କିଛି ଅଂଶକୁ ବାୟୁମଣ୍ଡଳ ଧରିରଖେ । ଫଳରେ ବାୟୁମଣ୍ଡଳର ଉତ୍ତାପ ବଢେ । ଏହାକୁ ସବୁଜ କୋଠରୀ ପ୍ରଭାବ ବା ଗ୍ରୀନ୍ ହାଉସ୍ ଇଫେକ୍ଟ୍ କୁହାଯାଏ । ମିଥେନ୍‌, ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ, ଜଳୀୟବାଷ୍ପ, ନାଇଟ୍ରସ୍ ଅକ୍ସାଇଡ୍ ପରି "ଗ୍ରୀନହାଉସ୍ ଗ୍ୟାସ୍‌"ମାନେ ତାପକୁ ଧରିରଖି ପୃଥିବୀକୁ ଉଷ୍ଣ ରଖନ୍ତି । ଏହି ସବୁ ଗ୍ୟାସର ପରିମାଣ ବଢ଼ି ଯାଇ ପୃଥିବୀକୁ ଏକ "ସବୁଜ କୋଠରୀ"ରେ ପରିଣତ କରି ଦେଇଛି । ମଣିଷମାନେ ଜାରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ବଳିତ କାରଖାନା ତିଆରି କରିଛନ୍ତି । ଜାରଣଦ୍ୱାରା ପ୍ରଚୁର ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ ବାୟୁମଣ୍ଡଳକୁ ଛଡ଼ାଯାଏ । ଅଙ୍ଗାରକାମ୍ଳ ବାୟୁମଣ୍ଡଳରେ ଅଧିକ ତାପ ଧରି ରଖେ ଯାହାକି ବିଶ୍ୱତାପନର ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ଅଟେ । 

କିଏ କେତେ ପରିମାଣରେ ଦାୟୀ (ସବୁଜ କୋଠରୀ ପ୍ରଭାବ ନିମନ୍ତେ) 
: 

* **ସୌର ପ୍ରକ୍ରିୟା**

ବୈଜ୍ଞାନିକ‎ମାନେ ଦର୍ଶାଇଛନ୍ତି ଯେ ସୌର ଓ ଆଗ୍ନେୟଗିରୀୟ/ଜ୍ୱାଳାମୁଖୀୟ ପ୍ରକ୍ରିୟା "ପ୍ରାକୃତିକ" ବିଶ୍ୱତାପନର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ଅଟେ କିନ୍ତୁ ଏହା ବର୍ତ୍ତମାନର କ୍ଷୀପ୍ର ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ନିମନ୍ତେ ଦାୟୀ ନୁହେଁ ।

## ପରିଣାମ
ବିଭିନ୍ନ ତଥ୍ୟରୁ ଜଣାପଡେ ଯେ ପୃଥିବୀର ତାପମାତ୍ରା ମାତ୍ର ୦.୫୦C ବଢ଼ିଥିବାରୁ ଅନେକ ସମସ୍ୟା ଦେଖାଦେଇଛି । ଏବେ ବିଶ୍ୱତାପନ ଯୋଗୁଁ ହିମାଳୟର ଗଙ୍ଗୋତ୍ରୀ ହିମସ୍ରୋତ ତରଳୁ ଅଛି । ବରଫ ତରଳିବା ବିଶ୍ୱତାପନର ଏକ ଭୟକଂର ପରିଣାମ । ଏହା ଯୋଗୁଁ ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନ ବଢୁଛି । ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନରେ ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି ହେଲେ ଉପକୂଳ ଅଚଂଳରେ ସମୁଦ୍ର ଜଳ ପ୍ରବେଶ କରିବ ।
ବିଶ୍ୱତାପନ ଯୋଗୁଁ ଅନେକ ଜୀବଜାତି ବିଲୁପ୍ତ ହୋଇଯିବେ ଏବଂ ଏହା ବିଭିନ୍ନ ପରିସଂସ୍ଥାର ଜୈବବିବିଧତାକୁ ହ୍ରାସ କରିଦେବ ।

## ପ୍ରତିବେଦନ
* ବିଶ୍ୱତାପନ ବା ଗ୍ଲୋବାଲ ୱାର୍ମିଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ପୃଥିବୀରେ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷ ତଥା ସରକାରଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଅନୁଚିନ୍ତା । ଗ୍ରୀନହାଉସ୍ ଗ୍ୟାସର ପରିମାଣ କମାଇବା ନିମନ୍ତେ ଅନେକ ଦେଶ ଚୁକ୍ତିବଦ୍ଧ ହେଲେଣି । United Nations Framework Convention on Climate Change (ୟ.ଏନ୍.ଏଫ୍.ସି.ସି.) ସେପରି ଏକ ପରିବେଶ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କମିଟି । ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପରିବେଷ ଉପରେ ମାନବିକ ଅନ୍ତର୍କ୍ଷେପକୁ ଯଥାସମ୍ଭବ ଛୋଟ କରିବା । 
* ନାସା ଓ ରୋୟାଲ୍ ସୋସାଇଟି ପରି ଅନୁସ୍ଥାନ ଜଳବାୟୁ ଇଞ୍ଜିନିଅରିଙ୍ଗ୍(Climate Engineering)କୁ ଏକ ପ୍ରତିବେଦନ ଭାବରେ ଅନ୍ୱେଷଣ କରୁଛନ୍ତି । 

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭୂଗୋଳ  ଶ୍ରେଣୀ:ବିଜ୍ଞାନ
ପରମାଣୁ

ରାସାୟନିକ ମୌଳିକ କିମ୍ବା ଏହାର ସମସ୍ଥାନିକ ଗୁଡ଼ିକର କ୍ଷୁଦ୍ରତମ ଅଂଶକୁ **ପରମାଣୁ** କୁହାଯାଏ । ଭୂ-ପୃଷ୍ଠର ଅଧିକାଂଶ ବସ୍ତୁ ଏହି ପରମାଣୁ ଗୁଡ଼ିକର ସମାହାରରେ ଗଢ଼ା । ଏହାର ଆକାରକୁ ପିକୋମିଟରରେ ମପା ଯାଇଥାଏ । 

## ନାମ କରଣ 
## ଇତିହାସ 
## ସଂରଚନା 
## ଗୁଣ-ଧର୍ମ 
## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ 
* 
* 
* 
* —a guide to the atom for teens.
* 
* 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:ପରମାଣୁ
ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକ

**ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକ** (୧୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୨୬ – ୯ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୦) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଗୀତିକାର ଓ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଥିଲେ । ସେ ୧୯୫୬ ମସିହାରେ ଭକ୍ତକବି ଜୟଦେବ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରୁ ସହନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ ନିଜ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ବ୍ୟତୀତ ସେ ରେଡ଼ିଓ ଓ ଦୂରଦର୍ଶନରେ ମଧ୍ୟ ସକ୍ରିୟ ରହିଆସିଥିଲେ । ସେ ତାଙ୍କ ନିର୍ମିତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର *କା*, *ସ୍ତ୍ରୀ* ଓ *ସଂସାର*ରେ ପାରଦର୍ଶିତା ପାଇଁ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଥିଲେ । ୨୦୧୩ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ତାଙ୍କୁ ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ ଜୟଦେବ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ ।

କୋଭିଡ-୧୯ରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ଚିକିତ୍ସାଧୀନ ଅବସ୍ଥାରେ ୨୦୨୦ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୯ ତାରିଖ ଦିନ ତାଙ୍କର ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା ।

## ବାଲ୍ୟଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା
ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକ ୧୯୨୬ ମସିହା ଡିସେମ୍ବର ୧୩ ତାରିଖରେ ଅବିଭକ୍ତ କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ବୟାଳିଶ ମୌଜା ଅନ୍ତର୍ଗତ ଧୂଳିଶ୍ୱର ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ପିତାଙ୍କ ନାମ ଥିଲା ବାସୁଦେବ ନାୟକ ଓ ମାତାଙ୍କ ନାମ ସେବତୀ ନାୟକ । ତାଙ୍କ ପିତା ମନମୋହନ ପ୍ରେସର ମ୍ୟାନେଜର ଥିଲେ । ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକ ନିଜ ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା କଟକ ମଧୁସୂଦନ ନଗରସ୍ଥିତ ଭିକ୍ଟୋରିଆ ସ୍କୁଲ (ବର୍ତ୍ତମାନର ଭକ୍ତମଧୁ ବିଦ୍ୟାପୀଠ)ରୁ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ପରେ ସେ ରେଭେନ୍ସା ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷାଗ୍ରହଣ କଲା ବେଳେ ନାଟକ ପାଇଁ ଆଗ୍ରହ ହୋଇଥିଲା । 

## ବୃତ୍ତିଗତ ଜୀବନ
ସାରଦା ପ୍ରସନ୍ନ ନାୟକଙ୍କୁ ନାଟକ ପାଇଁ ସୁରେନ ମହାନ୍ତି ପ୍ରେରଣା ଦେଇଥିଲା । ୧୯୪୮ରେ ଆକାଶବାଣୀ କଟକ ସ୍ଥାପନା ହେଲାପରେ ସେଠାରେ ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ଗୋଟିଏ ନାଟକରେ ସହନାୟକ ଭୂମିକା ତାଙ୍କୁ ମିଳିଥିଲା । ୧୯୫୧ ମସିହାରୁ ସେ ନାଟକ ସଂଳାପ ରଚନା, ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଓ ସଂଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ତାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ନାଟକଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ *ଶଙ୍ଖାଳି*, *ସୁନାମାଟି* ଓ *ପରିଶୋଧ* ଅନ୍ୟତମ । ମନୋରଞ୍ଜନ ଦାସଙ୍କ *ଅଭିଳାଷ* ନାଟକ ପାଇଁ ସେ ପ୍ରଥମେ ଗୀତ ଲେଖିଥିଲେ । ୧୯୭୩ ମସିହାରେ ଏକମାତ୍ର ଭାରତୀୟ ଭାବରେ ସେ ଲଣ୍ଡନଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ସିଇଡିଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଯୋଗଦେବାର ସୁଯୋଗ ପାଇଥିଲେ । ସେଠାରେ ସେ ଚାର୍ଲସ ଡିକେନ୍ସଙ୍କ ବାସଭବନରେ ରହିଥିଲେ । ରାମାୟଣର ଭରତଙ୍କ ଚରିତ୍ରକୁ ନେଇ ରଚିତ ତାଙ୍କ ସ୍କ୍ରିନ ପ୍ଲେ *ବ୍ରଦର୍ଲି ଲଭ* ସେଠାରେ ମଞ୍ଚସ୍ଥ ହୋଇଥିଲା । 

ନାଟକରେ ତାଙ୍କ ଅଭିନୟରେ ଅଭିଭୂତ ହୋଇ ଆସାମର ପୂର୍ବତ୍ତନ ରାଜ୍ୟପାଳ ଲୋକନାଥ ମିଶ୍ର ତାଙ୍କୁ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର କରିବାପାଇଁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିଥିଲେ । କଲିକତାର ଷ୍ଟୁଡିଓ ଦେଖି ସେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ବାବଦରେ ଜ୍ଞାନ ଆହରଣ କରିଥିଲେ । *ଭକ୍ତକବି ଜୟଦେବ* ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ଲେଖିବା ଓ ସହନିର୍ଦ୍ଦେଶନା କରି ସେ ନିଜର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମୁଖ୍ୟତଃ ବଙ୍ଗାଳୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ହେଉଥିଲା । ସେ ପ୍ରଥମ ଓଡ଼ିଆ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ ଛଦ୍ମନାମ "ସିଦ୍ଧାର୍ଥ" ବ୍ୟବହାର କରି ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । ଧାରଉଧାର କରି ସେ ୯୫,୦୦୦ ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ କରି ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି ସିନେମାହଲରେ ୧୦୦ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଥିଲା । ଲକ୍ଷ୍ମୀର ସଫଳତା ପରେ ସେ *କା*, *ସ୍ତ୍ରୀ* ଓ *ସଂସାର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । *ଲକ୍ଷ୍ମୀ*, *କା* ଓ *ସ୍ତ୍ରୀ* ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପାଇଁ ସେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଥିଲେ । ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କଳାରେ ସେ ଭି ଶାନ୍ତାରାମଙ୍କୁ ନିଜର ପ୍ରେରଣା ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ ।

## ନାଟକ 
* *ଶଙ୍ଖାଳି*
* *ସୁନାମାଟି*
* *ପରିଶୋଧ*

## କଥାଚିତ୍ର 
* *ଭକ୍ତକବି ଜୟଦେବ* (୧୯୬୨, ସହନିର୍ଦ୍ଦେଶକ) 
* *ଲକ୍ଷ୍ମୀ* (୧୯୬୨)
* *କା* (୧୯୬୬, ଛଦ୍ମନାମ "ସିଦ୍ଧାର୍ଥ" ଦେଇ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ)
* *ସ୍ତ୍ରୀ* (୧୯୬୮)
* *ସଂସାର* (୧୯୭୧)
* *ତମସା ତୀରେ'' (୧୯୮୮)

## ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ 
* ଜୟଦେବ ପୁରସ୍କାର - ୨୦୧୩

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୨୬ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୨୦ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଗୀତିକାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତରେ କୋଭିଡ-୧୯ ମହାମାରୀ ଯୋଗୁ ମୃତ୍ୟୁ
ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ

**ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ** ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର ଏକ ପ୍ରାର୍ଥନା । ଏହା ଓଡ଼ିଆ ଶିକ୍ଷକ ଓ କବି ରାମକୃଷ୍ଣ ନନ୍ଦଙ୍କ "ଝୁମୁକା" କବିତା ସଂକଳନରୁ ଆନୀତ । ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନାଟି ଗାନ୍ଧୀଙ୍କର ସାବରମତୀ ଆଶ୍ରମର ପ୍ରାର୍ଥନା ସଭାରେ ବୋଲାଯାଉଥିଲା। ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ଏହି ଗୀତଟିକୁ ଓଡ଼ିଶୀ ସଙ୍ଗୀତର ଚକ୍ରକେଳୀ ବୃତ୍ତର ଛାନ୍ଦ ଭାବେ ଗାୟନ କରାଯାଏ । ଗୀତଟି ଓଡ଼ିଆ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ବଳିଦାନରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାନ ପାଇଥିଲା ।

:ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ, ଘେନ ଦୟା ବହି ମୋର ଗୁହାରି |୧|
:ଜଳ ସ୍ଥଳ ବନ ଗିରି ଆକାଶ, ତୁମ ଲୀଳା ସବୁଠାରେ ପ୍ରକାଶ |୨|
:ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ, ଘେନ ଦୟା ବହି ମୋର ଗୁହାରି |
:ତୁମେ ଶୁଭ ବୁଦ୍ଧି ପରା ସିଖାଅ, ତୁମେ ଭଲ ବାଟ ପରା ଦେଖାଅ |୩|
:ମୋର କାମକୁ କରାଅ ସରସ, ମୋର ମୁଖେ ଦିଅ ଚିର ହରଷ |୪|
:ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ, ଘେନ ଦୟା ବହି ମୋର ଗୁହାରି |
:ତୁମ ଚରଣରେ ମୋର ଭକତି, ଦିଅ ବିପଦେ ସାହସ ଶକତି |୫|
:କୂଟ କପଟ ସ୍ୱଭାବ ଯାହାର, ତାଙ୍କୁ ଦୂରୁ ମୁଁ କରଇ ଜୁହାର |୬|
:ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ, ଘେନ ଦୟା ବହି ମୋର ଗୁହାରି |
:ମୋତେ ନମିଶାଅ ତାଙ୍କ ସାଥିରେ, ସଦା ରଖ ସାଧୁଜନ କତିରେ |୭|
:ଦୟା ବିନୟ ହେଉ ମୋ ଭୂଷଣ, କାହା ମନେ ମୁଁ ନଦିଏ କଷଣ |୮|
:ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ, ଘେନ ଦୟା ବହି ମୋର ଗୁହାରି |
:ଦୁଃଖୀ ଅରକ୍ଷିତ ସେବା କାରଣେ, ବଳ ଦିଅ ମୋର କର ଚରଣେ |୯|
:ସତ କହିବାକୁ କିଆଁ ଡରିବି, ସତ କହି ପଛେ ମଲେ ମରିବି |୧୦|
:ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ, ଘେନ ଦୟା ବହି ମୋର ଗୁହାରି |
:ମୋତେ ଏତିକି ସିଖାଅ ସାଇଁ ହେ, ମୋର ଧନଜନ ଲୋଡା ନାହିଁ ହେ |୧୧|
:ତୁମେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଠାକୁର, ସଦା ରହିବି ମୁଁ ତୁମ ପୟର |୧୨|
:ଆହେ ଦୟାମୟ ବିଶ୍ୱ ବିହାରୀ, ଘେନ ଦୟା ବହି ମୋର ଗୁହାରି |

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଶିଶୁ ସାହିତ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସଂସ୍କୃତି
ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ ନାୟକ

**ବ୍ରହ୍ମାନନ୍ଦ ସାମଲ** ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଯାତ୍ରା କଳାକାର ।  

## ଜୀବନୀ 
### ପାରିବାରିକ ଓ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା ଡେରାବିଶ ଥାନା ଅଧୀନ ବିଭୂତିପଡ଼ା ଗ୍ରାମରେ ସାମଲ ଜନ୍ମଲାଭ କରିଥିଲେ । ମାଟ୍ରିକ ପାସ କରିବା ପରେ ସାମଲ ଭାରତୀୟ ନୌସେନାରେ ଚାକିରି ପାଇଁ ମନୋନୀତ ହୋଇଥିଲେ । ପ୍ରଥମେ ତାଙ୍କୁ ପରିବାର ତରଫରୁ ସେନାରେ ଯୋଗ ଦେବା ପାଇଁ ବାହାରକୁ ଛାଡ଼ିବାକୁ ରାଜି ହୋଇନଥିଲେ । ଏଥି ପାଇଁ ଯାତ୍ରା ଜଗତରେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ । 

### ପେଷା 
୧୯୭୫ ମସିହାରେ ସାମଲ ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାର ବୃନ୍ଦାବତୀ ଅପେରାରେ ପ୍ରଥମେ ନାୟକ ଭାବେ ନିଜର ପେଷାଗତ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । ପରେ ସେ ଜଟାଧାରୀ ଗଣନାଟ୍ୟ, ସାରସ୍ୱତ୍ୱ ଅପେରା, ବାଣେଶ୍ୱରୀ ଗଣନାଟ୍ୟ, ଶିବାନୀ ଗଣନାଟ୍ୟ,  ତ୍ରିନାଥ ଗଣନାଟ୍ୟ ସୋନାଲି ଗଣନାଟ୍ୟ, ପାର୍ବତୀ ଗଣନାଟ୍ୟରେ ଯୋଗଦେଇ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ବାଣେଶ୍ୱରୀ ଗଣନାଟ୍ୟର "ଗଙ୍ଗା ନୁହେଁ କଳଙ୍କିନୀ'ରେ ଯୋଗୀ, ରୁକ୍ମିଣୀ ଗଣନାଟ୍ୟର "ଅପାକୁ ସୁନ୍ଦର ରୁପା ପାଉଁଜି'ରେ ବିଜୟ ପ୍ରଧାନ, ତ୍ରିନାଥ ଗଣନାଟ୍ୟର "ବରଷା ରାଣୀର ଭିଜା ଓଢ଼ଣୀ"ରେ କୃଷ୍ଣ ଚରିତ୍ରରେ ସାମଲ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । ସେ ଜଣେ ଯାତ୍ରା ନାୟକ ଭାବେ  । ନାୟକ ବାଦ ସେ ଚରିତ୍ର ଅଭିନେତା ତଥା ବାପା ଚରିତ୍ରରେ ଅଧିକ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି । ସେ ଅଧୁନା ଇଷ୍ଟର୍ଣ ରେଡ୍ ଯାତ୍ରା ଦଳରେ ଅଭିନୟ କରୁଛନ୍ତି । ଏହି ଦଳରେ ଯୋଗ ଦେଇ ସେ "ମୁଁ ତୋର କ'ଣ ହେବି'ରେ ପୁଲିସ ଇନିସ୍‍ପେକ୍ଟର୍‍ ଓ "ଅାମ ଜଗନ୍ନାଥ ଖାଣ୍ଟି ଓଡ଼ିଅା"ରେ ଇସ୍‍ମାଇଲ୍‍ ଖାଁ, "କୋଟିଏ ଝିଅରେ ଗୋଟିଏ ତୁ"ରେ ଠାକୁର ସାହେବ, "ଗାନ୍ଧୀ ଫେରୁଛନ୍ତି"ରେ ଈଶ୍ୱର ସାଅାନ୍ତରା, "ଅହ୍ୟ ସୁଲକ୍ଷଣୀ"ରେ ମାୟାଧର, "ମୋଷ୍ଟ୍‍ ଓ୍ୱାଣ୍ଟେଡ୍‍ କ୍ରାନ୍ତି ମିଶ୍ର"ରେ ମାଷ୍ଟର୍ କୃପାସିନ୍ଧୁ ଚରିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି । ସେ ତୁଳସୀ ଗଣନାଟ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି । ୨୦୧୪ରେ "ଚୁପ୍‍ଚାପ୍‍ ରାତି ଟୁପ୍‍ଟାପ୍‍ କଥା"ରେ କମଳଲୋଚନ, "ଅାସିଛି ମଙ୍ଗଳ ଗ୍ରହର ଝିଅ"ରେ ରୁଦ୍ରପ୍ରସାଦ ସାମନ୍ତରାୟ, "ବାସନ୍ତୀର ଚିଠି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ'ରେ ମଧୁ ମହାପାତ୍ର, "ଲେଡି ଡନ୍‍'ରେ କୃତିବାସ କରଶର୍ମା ଚରିତ୍ରରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ । 

## ସମ୍ମାନ 
ସଂସ୍କୃତି ବିଭାଗ, ଓଡ଼ିଶା ପକ୍ଷରୁ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଯାତ୍ରା ମହୋତ୍ସବରେ ସାମଲ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିନେତା ଭାବେ ପୁରସ୍କୃତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ପଞ୍ଚସଖା ଯାତ୍ରା ଏକାଡେମି ପକ୍ଷରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଦାସ ଯାତ୍ରା କଳା ସମ୍ମାନରେ ସମ୍ମାନିତ ହେବାକୁ ମନୋନୀତ ହୋଇଛନ୍ତି । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ନୌସେନା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଅଭିନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଯାତ୍ରା ଅଭିନେତା
ମଦନମୋହନ ମିଶ୍ର

**ମଦନମୋହନ ମିଶ୍ର** (୧୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୩୪ - ୨ ଡିସେମ୍ବର, ୨୦୧୪), ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ ସାହିତ୍ୟିକ ଓ ଶିକ୍ଷାବିତ ଥିଲେ । ବିଭିନ୍ନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟାପନା ସହିତ ଓଡ଼ିଆ ଗଳ୍ପ, ଉପନ୍ୟାସ, ପ୍ରବନ୍ଧ, ଅନୁବାଦ ସାହିତ୍ୟରେ, ସେ ନିଜର ବହୁ ଅବଦାନ ଛାଡିଯାଇଛନ୍ତି । 

ମଦନମୋହନ, ବାଣପୁର ନିକଟସ୍ଥ ଅଚ୍ୟୁତରାଜପୁର ଶାସନରେ ୧୯୩୪ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୩ ତାରିଖ ଦିନ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ବିଭିନ୍ନ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟାପନା ସହିତ, ସେ ଶିକ୍ଷାବିଭାଗର ବହୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦବିରେ ରହି କାର୍ଯ୍ୟକରିଛନ୍ତି । ୨୦୧୪ ମସିହା ଡିସେମ୍ବର ୦୨ ତାରିଖରେ ବାଣପୁରସ୍ଥିତ ନିଜ ବାସଭବନରେ ସେ ଇହଲିଳା ସମ୍ବରଣ କରିଛନ୍ତି । 

## ରଚନାବଳୀ 
* କାଳବେଳା
* ଅସମାପିକା
* ବହ୍ନିବଳୟ
* ଋତୁପର୍ଣ୍ଣା - ୨୦୦୪
* ସଂଗ୍ରାମୀ
* ପଥେର ଦାବି (ଶରତଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୁସ୍ତକର ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ)
* ଶେଷପ୍ରଶ୍ନ (ଶରତଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୁସ୍ତକର ଓଡ଼ିଆରେ ଅନୁବାଦ)

## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର 
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ବହ୍ନିବଳୟ ନିମନ୍ତେ) - ୧୯୮୯

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୪ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୪ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଔପନ୍ୟାସିକ
ପଞ୍ଚସଖା ଯାତ୍ରା ଏକାଡେମି

**ପଞ୍ଚସଖା ଯାତ୍ରା ଏକାଡେମି** ଓଡ଼ିଶାର ଯାତ୍ରା ପ୍ରତିଭାମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ନିମନ୍ତେ ଗଠିତ ଏକ ଦିଆଯାଉଥିବା ଏକ ସାଂସ୍କୃତିକ ଅନୁଷ୍ଠାନ । ଏହା ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲାର ବାହାନଗା ପଞ୍ଚାୟତ ସମିତିରେ ଥିବା ଓଡ଼ଶାଳ ଗାଁରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନ ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନ ତରଫରୁ ଯାତ୍ରା ନିମନ୍ତେ ଓଡ଼ିଶା ଯାତ୍ରା ପ୍ରତିଭା ସମ୍ମାନ ପୁରସ୍କାର ଦିଆଯାଇଥାଏ । ଏଥିରେ ଯାତ୍ରା ଜଗତର ୧୪ ଜଣ ପ୍ରତିଭାଙ୍କୁ ଅନୁଷ୍ଠାନ ତରଫରୁ ବିଭିନ୍ନ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥାଏ । ୨୦୧୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୬ ତାରିଖରେ ଓଡ଼ଶାଳସ୍ଥିତ ବାବା ବତ୍ସେଶ୍ୱର ମୁକ୍ତ ରଙ୍ଗମଞ୍ଚରେ "ଓଡ଼ିଶା ଯାତ୍ରା ପ୍ରତିଭା ସମ୍ମାନ" ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ । 

## ଆଧାର 
## ଅଧିକ ପଠନ 
* ଓଡ଼ିଶା ଯାତ୍ରା ପ୍ରତିଭା ସମ୍ମାନ
* ଯାତ୍ରା

ଶ୍ରେଣୀ:ମନୋରଞ୍ଜନ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଯାତ୍ରା ଜଗତ
ଝୁଲନ୍ତା ପୋଲ, ରାୟଗଡ଼ା

]]
ରାୟଗଡ଼ାର **ଝୁଲନ୍ତା ପୋଲ** ହେଉଛି ସହରର ଏକ ବିଶେଷ ଆକର୍ଷଣ । ଏହାର ଅନ୍ୟ ଏକ ବିଶେଷତ୍ୱ ହେଲା ଏହା ହେଉଛି ଓଡ଼ିଶାର ଦ୍ୱାତିୟ ଝୁଲନ୍ତା ପୋଲ । ପୋଲଟି ନାଗାବଳୀ ନଦୀ ଉପରେ ଏହାର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଥିବା ଅଞ୍ଚଳକୁ ଯୋଗାଯୋଗ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ମାତ୍ର ମାଧ୍ୟମ । ଏତଦ୍ ବ୍ୟତୀତ ପୋଲଟି ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବିଶେଷ ଆକର୍ଷଣ ।

## ଇତିହାସ
କର୍ଣ୍ଣାଟକସ୍ଥିତ **ଭାରତ ଗ୍ରାମ ସେତୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ**ର ମୁଖ୍ୟ ଗିରୀଶ ଭରଦ୍ୱାଜଙ୍କଦ୍ୱାରା ଡିଜାଇନ କରାଯାଇଥିବା ଏହି ସେତୁ ଓଡ଼ିଶା ପୋଲିସ ହାଉସିଂ କର୍ପୋରେଶନଦ୍ୱାରା ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ନିର୍ମିତ । ସ୍ଥାନୀୟ ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନର ଉଦ୍ୟମରେ ନିର୍ମିତ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପରେ ୧.୫ କୋଟି ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହୋଇଛି । ଏହି ପୋଲ ନିର୍ମାଣ ଯୋଗୁଁ ପୋଲ ସେପାରିରେ ଥିବା ଗ୍ରାମବାସୀ ଏଣିକି ଆଉ କୋଲନରା ଦେଇ ନ ଆସି ସିଧା ସଳଖ ରାୟଗଡାରେ ପହଞ୍ଚି ପାରିବେ ଓ ଏହାଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କୁ ରାୟଗଡାର ଦୂରତା ୨୫ କି.ମି. କମିଯାଈଛି ।

## ବିଶେଷତ୍ୱ
ପୋଲଟି  ବ୍ୟାପିଛି ଏବଂ ଭୂମିଠାରୁ  ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଓଡ଼ିଶାର ଧବଳେଶ୍ୱର ପୀଠରେ ଥିବା ଝୁଲା ପୋଲକୁ ଛାଡିଦେଲେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଏଭଳି ଝୁଲା ପୋଲ ଅନ୍ୟତ୍ର ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ନାହିଁ । ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ ସହାୟତାରେ ନିର୍ମିତ ଏଭଳି ପ୍ରକଳ୍ପର ଅନ୍ୟ ଏକ ଉଦାହରଣ ଓଡ଼ିଶାରେ  ଦେଖିବାକୁ ମିଳେନି । ପ୍ରକଳ୍ପଟି ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ମାତ୍ର ତିନି ମାସର ରେକର୍ଡ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇପାରିଥିଲା ।

## ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥାନ
ରାୟଗଡା ସହର ନିକଟବର୍ତ୍ତି ଚେକାଗୁଡାଠାରେ ପୋଲଟି ଅବସ୍ଥିତ । ଏହାର ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥାନ ହେଉଛି  Lat 19° 10′ 02″ N and Lon. 83° 25′ 58″ E.

## ଆଧାର 
## ବାହାର ଲିଙ୍କ
* "Official site of Rayagada district" 
* "NUAODISHA" 

ଶ୍ରେଣୀ:ଝୁଲନ୍ତା ପୋଲସମୂହ
ଶ୍ରେଣୀ:ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା
ହୋମି ଜାହାଙ୍ଗୀର ଭାବା

**ହୋମି ଜାହଙ୍ଗୀର ଭାବା** (୩୦ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୦୯ - ୨୪ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୬୬) ଜଣେ ପରମାଣୁ ବିଜ୍ଞାନୀ ଥିଲେ । ହୋମିଙ୍କ ଜନ୍ମ ୧୯୦୯ ମସିହାରେ ବମ୍ବେ ପ୍ରେସିଡେନ୍ସୀରେ ହୋଇଥିଲା । ବିଶିଷ୍ଟ ଶିଲ୍ପପତି ଟାଟାଜୀଙ୍କର ସଂପର୍କୀୟ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲା।

## ଶିକ୍ଷା 
ସେ ମୁମ୍ବାଇର କ୍ୟାଥେଡ୍ରାଲ ଏବଂ ଜନ୍ କେନନ୍ ବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ । ତାପରେ ଏଲଫିସ୍ଟନ୍ କଲେଜ୍ ମୁମ୍ବାଇ ଏବଂ ରୋୟାଲ୍ ଇନ୍‌ଷ୍ଟିଟ୍ୟୁଟ୍ ଅଫ୍ ସାଇଂସରୁ ବିଜ୍ଞନରେ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ  ଲାଭ କରି ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲେ । ମୁମ୍ବାଇରୁ ପଢ଼ା ଶେଷ କରିବା ପରେ, ଭାବା ୧୯୨୭ ମସିହାରେ ଇଂଲଣ୍ଡର ଗନଭିଲ୍ଲେ କାୟାସ୍ କଲେଜ୍, କ୍ୟାମ୍ବ୍ରିଜ୍‌ରେ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ପଢ଼ିବାକୁ ଗଲେ । କ୍ୟାମ୍ବ୍ରିଜ୍ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟରେ ରହି ୧୯୩୦ ମସିହାରେ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ଅର୍ଜନ କଲେ । ୧୯୩୪ ମସିହାରେ, ସେ କ୍ୟାମ୍ବ୍ରିଜ୍ ବିଶ୍ବବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଡକ୍ଟରେଟ୍ ଡିଗ୍ରୀ ଲାଭ କଲେ । ଜର୍ମାନୀରେ ସେ କସ୍ମିକ୍ କିରଣ ଉପରେ ଅଧ୍ୟୟନ ଏବଂ ପ୍ରୟୋଗ କରିଥିଲେ । ତେବେ, ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ପଢ଼ିବାର ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ତାଙ୍କର ନ ଥିଲା । ଏହା ତାଙ୍କ ପରିବାରର ଇଚ୍ଛା ଥିଲା ଯେ ସେ ଏକ ଉତ୍ତମ ଇଞ୍ଜିନିୟର୍ ହେବେ । ହୋମି ସମସ୍ତଙ୍କ କଥା ଧ୍ୟାନରେ ରଖି ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ପଢ଼ିଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟ ବିଷୟ ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ ଅଧ୍ୟୟନ ଜାରି ରଖିଲେ । ନ୍ୟୁକ୍ଲିଅର୍ ଫିଜିକ୍ସ ପ୍ରତି ତାଙ୍କ ଆଗ୍ରହ ଅତ୍ୟଧିକ ଥିଲା । ସେ କ୍ୟାମ୍ବ୍ରିଜ୍‌ରୁ ନିଜ ପିତାଙ୍କୁ ଚିଠି ଲେଖି ନିଜ ଇଚ୍ଛା ବ୍ୟକ୍ତ କରିଥିଲେ ଯେ ତାଙ୍କର ଅନ୍ତିମ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଫିଜିକ୍ସ ଅଧ୍ୟୟନ ହିଁ ଅଟେ ।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୦୬ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୬ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ପଦ୍ମ ଭୂଷଣ ସମ୍ମାନିତ
ରାହୁଳ ବୋଷ

**ରାହୁଳ ବୋଷ**  (ଜନ୍ମ: ୧୯୬୭ ଜୁଲାଇ ୨୭) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ସିନେ ଅଭିନେତା, ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ, କାହାଣୀକାର, ସାମାଜିକ କର୍ମୀ, ରଗବି ଖେଳାଳୀ । ସେ ବେସରକାରୀ ଓ ଅଣଲାଭକାରୀ ସଂଗଠନ "ଦି ଫାଉଣ୍ଡେସନ"ର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା । ସେ ୧୯୯୩ ମସିହାରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରି ବର୍ତ୍ତମାନ ଯାଏ ସକ୍ରିୟ ଭାବେ ଅଭିନୟରେ ଜଡ଼ିତ ।

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
ବୋଷ କର୍ଣ୍ଣାଟକର ବେଙ୍ଗାଳୁରୁଠାରେ ୧୯୬୭ ଜୁଲାଇ ୨୭ ତାରିଖରେ ଜନ୍ମଲାଭ କରିଥିଲେ ।

ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ_ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଅଧାଗଢ଼ା ଫରଦ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୭ ଜନ୍ମ
ଦେବପ୍ରସାଦ ଦାଶ

**ଦେବପ୍ରସାଦ ଦାଶ**, (ଜନ୍ମ: ୨୪ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୬) ଓଡ଼ିଶାର ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଲେଖକ, ଅଭିନେତା ଓ ସମ୍ବାଦ ପାଠକ । କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ, ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ଅନୁବାଦ ସାହିତ୍ୟ ଆଦିରେ ସେ ନିଜ ଲେଖନି ଚାଳନା କରିଥାନ୍ତି । ବିଭିନ୍ନ ପତ୍ରପତ୍ରିକାରେ ତାଙ୍କର ଲେଖା ବରାବର ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥାଏ । ଦୂରଦର୍ଶନର ଜଣେ ସମ୍ବାଦ ପାଠକ ଭାବରେ ସେ ଖୁବ ପରିଚିତ । ସେ, ବିଭିନ୍ନ ସାଂସ୍କୃତିକ ଓ ସାହିତ୍ୟିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପଚିଚାଳନା ମଧ୍ୟ କରିଥାଆନ୍ତି । ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁର ଛାଇ ଓ କଥାନ୍ତର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ, ସେ ନିଜର ଅଭିନୟ ପରାକାଷ୍ଠା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଛନ୍ତି । 

ଦେବପ୍ରସାଦ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଶାସନିକ ସେବାର ଜଣେ ଅଫିସର ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟରତ ।  ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ବିଭାଗରେ କାମକରି ସେ ବହୁବାର ବିବାଦ ମଧ୍ୟରେ ରହି ଆସିଛନ୍ତି । ୨୦୧୮ ମେ ମାସରେ ସେ ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିଲମ୍ବିତ ମଧ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ । ୨୦୨୪ ମସିହା ଜୁଲାଇ ମାସରେ ଦେବପ୍ରସାଦଙ୍କର ନିଲମ୍ବନ ଆଦେଶ ପ୍ରତ୍ୟାହୃତ ହୋଇଥିଲା ଓ ସେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷା, ସାହିତ୍ୟ, ସଂସ୍କୃତି ବିଭାଗର ଯୁଗ୍ମ ସଚିବ ଭାବରେ ପୁନଃସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ରଚନାବଳୀ 
### ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ 
* *ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗଳ୍ପ* (୨୦୧୯)
* *ଶିଳାଲେଖ* (୨୦୨୧)
* *ଗଳ୍ପ ସମଗ୍ର’ ପ୍ରଥମ ଭାଗ* (୨୦୨୩)
* *ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁର ରଙ୍ଗ*
* *ଗଜପତି*
* *ଦଙ୍ଗା*
* *ମୁହଁ*
* *କାନ୍ଥ*
* *ଭୋର*

### ପ୍ରବନ୍ଧ ସଂକଳନ 
* *ମୁକ୍ତ ଯାଯାବର* (୨୦୨୩)
* *ଆମ ସମୟ*
* *ଦୁଃଖର ଇଲାକା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରବନ୍ଧ*
* *ଆତଙ୍କବାଦ*
* *ଓସାମା ବିନ୍ ଲାଦେନ ଓ ସହସ୍ରାଦ୍ଧର ପ୍ରଥମ ଯୁଦ୍ଧ*

### ସମ୍ପାଦନା 
* *ଝିଅ*

### ଅନୁବାଦ 
* ଦିବ୍ୟଜିତ ସାହୁ, *ଆକାଂକ୍ଷା : ଭିନ୍ନ ଏକ ପ୍ରେମ କାହାଣୀ* (୨୦୨୨)
* କମଳେଶ୍ୱର, *ଦେଶ ପରଦେଶ*

### ଇଂରାଜୀ 
* *ଇଣ୍ଡିଆ ଷ୍ଟୋରି* (ନିରଞ୍ଜନ ପତି ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାରାଣୀ ନାୟକଙ୍କ ସହ ଲିଖିତ)

## ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର 
* ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର (ଭୋର ପାଇଁ), ୨୦୦୯
* ଭୁବନେଶ୍ୱର ପୁସ୍ତକ ମେଳା ପୁରସ୍କାର - ୨୦୦୪
* ସମ୍ମା ସମ୍ମାନ - ୨୦୧୨
* ଏକାମ୍ର ସଂସ୍କୃତି ସମ୍ମାନ - ୨୦୧୦
* କଥା ନବପ୍ରତିଭା ସମ୍ମାନ
* କିଶୋରୀ ଚରଣ ଦାସ ଗଳ୍ପ ପୁରସ୍କାର
* ଅମୃତାୟନ ଗଳ୍ପ ପୁରସ୍କାର
* ସୁଧନ୍ୟା ଗଳ୍ପ ପୁରସ୍କାର
* କଥା (ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀ) ସମ୍ମାନ
* ସାତକଡ଼ି ହୋତା ସ୍ମୃତି ସମ୍ମାନ ୨୦୨୪

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଗାଳ୍ପିକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ
ମାମିନା

**ମାମିନା** (ଜନ୍ମ ନାମ **ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନା ଶତପଥୀ**) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତର ଅଭିନେତ୍ରୀ ଥିଲେ । ଅଭିନେତ୍ରୀ ରୁକ୍ମଣୀ ଦେବୀଙ୍କ ପ୍ରେରଣାରେ, ୧୯୭୮ ମସିହାରେ ସେ ଗୌରୀ କଥାଚିତ୍ରରୁ ନିଜ ଅଭିନୟ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।  ୨୦୧୪ ମସିହା ଡିସେମ୍ବର ୮ ତାରିଖରେ ତାଙ୍କର ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିଲା । 

## ଅଭିନୀତ କଥାଚିତ୍ର
* ଝିଅଟେ ତୁ ସୀତାପରି
* ସୁବର୍ଣ୍ଣ ସୀତା
* ଚିହ୍ନା ଅଚିହ୍ନା
* ମଥୁରା ବିଜୟ
* ସତ ମିଛ
* ଥିଲି ଝିଅ ହେଲି ବୋହୂ
* ଛ ମାଣ ଆଠ ଗୁଣ୍ଠ
* ଜଗା ହାତରେ ପଘା
* ବାଜେ ବଇଁଶୀ ନାଚେ ଘୁଙ୍ଗୁର
## ଆଧାର
## ଅଧିକ ତଥ୍ୟ
* 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୬୩ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୪ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ କଥାଚିତ୍ର ଅଭିନେତ୍ରୀ
ନରସିଂହ ମିଶ୍ର

ନରସିଂହ ମିଶ୍ର (ଜନ୍ମ: ୨୩ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୪୦) ଓଡ଼ିଶାର ଜଣେ ରାଜନେତା । ସେ  ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ବିରୋଧି ଦଳ ନେତା ଥିଲେ । ସେ ୨୦୦୪-୨୦୦୯ ଯାଏଁ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ଉପସଭାପତି ରହିଥିଲେ । ୧୯୯୦ ମସିହାରେ ଲୋଇସିଂହା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇ ଓଡ଼ିଶାର ଆଇନ ମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଥିଲେ ।

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା
ନରସିଂହ ମିଶ୍ର ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାର ଛତାମଖନା ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ । ବାପା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ମିଶ୍ର ପେଶାରେ ଓକିଲ ଥିଲେ ଏବଂ ଭାରତୀୟ ସମ୍ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ ଭାବରେ ମନୋନିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ
ମାତ୍ର ୧୮ ବର୍ଷରୁ ନରସିଂହ ରାଜନୀତିରେ ସକ୍ରିୟ ହୋଇଥିଲେ । ମନ୍ତ୍ରୀ ପଦରେ ଥାଇ ମଧ୍ୟ ସେ ଓକିଲାତି ବୃତ୍ତି ଚାଲୁ ରଖିଥିଲେ । ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ଓକିଲାତି କରି ଚାଷୀଙ୍କୁ ମାଗଣା ଧାନ ଯୋଗାଇ ଦେବାରେ ସଫଳ ହୋଇଥିଲେ ।

୨୪ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୭ରେ ନରସିଂହ ମିଶ୍ର ବିଧାନ ସଭା କାର୍ଯ୍ୟପରାମର୍ଶଦାତା କମିଟିରୁ ଇସ୍ଥଫା ଦେଇଥିଲେ ।

## ପଦ ପଦବୀ
*ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ବାର ପରିଷଦର ସଦସ୍ୟ
*ଭାରତ ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ୧୯ଶତମ ବିଧି ଆୟୋଗର ସଦସ୍ୟ
*ଇଣ୍ଡୋ-ସୋଭିଏତ ସାଂସ୍କୃତିକ ସମାଜର ଉପ-ସଭାପତି
*ଅନ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ଶାନ୍ତି ପରିଷଦର ରାଜ୍ୟ ଶାଖାର ଉପ-ସଭାପତି
*ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାଦ୍ୱାରା ଗଠିତ ବିଶେଷ ସମିତିର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ

## ଆଧାର
## ବାହାର ଆଧାର 
* 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୪୦ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୦ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୩ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୫ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:୧୬ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ରାଜନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଭାରତୀୟ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ରାଜନେତା
ପଣ୍ଡୁ ଓଷା

**ପଣ୍ଡୁଓଷା** ମାର୍ଗଶିର ମାସର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନ ପାଳନ କରାଯାଏ ।
ମାର୍ଗଶିର ପୂର୍ଣ୍ଣିମାକୁ ପଣ୍ଡୁପୂର୍ଣ୍ଣିମା କୁହାଯାଏ । ଏହି ସମୟରେ ହେମନ୍ତ ଋତୁ ସରି, ଶୀତର ଆରମ୍ଭ ହେଉଥାଏ । ସକାଳୁ ସକାଳୁ କୁହୁଡ଼ି ହେତୁ ସର୍ବତ୍ର ଫିକାଧଳା ବା ପାଣ୍ଡୁର ବର୍ଣ୍ଣ ଦିଶୁଥାଏ । ଏଣୁ ଏହି ପୂର୍ଣ୍ଣିମାର ନାଁ ପଣ୍ଡୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା କୁହାଯାଏ । ବଡ଼ ଓଷା ପରି ଏହି ବ୍ରତକୁ ଗଜ ବସାଇ ପାଳନ କରାଯାଏ । ନାରୀମାନେ ଏହି ବ୍ରତ ମାଧ୍ୟମରେ ଯମରାଜାଙ୍କୁ ପୂଜା ବା ଉପାସନା କରନ୍ତି । 
ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୁତ୍ର ସନ୍ତାନ କାମନା । ଏହି ବ୍ରତ ପାଳନରେ ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ବିଧି ରହି ଅଛି । ଏଥିପାଇଁ ଗୃହ ଚଟାଣକୁ ଗୋବରରେ ଚିକ୍କଣ କରି ଲିପାଯାଏ । ଚିତା ଓ ମୁରୁଜ ତହିଁ ପରେ ପକାଯାଏ । ଗଜକୁ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଏ ଏବଂ ପୂଜନ ବିଶେଷକରି ପୁରୋହିତଙ୍କଦ୍ୱାରା ଯମରାଜଙ୍କୁ ଆବାହନ, ପୂଜନ ଏବଂ ନୈବେଦ୍ୟ ଅର୍ପଣ ପୂର୍ବକ ଭକ୍ତି ପ୍ରଣତି ବଢ଼ାଯାଏ । ଏହି ପୂଜାର ମୁଖ୍ୟ ଭୋଗ ହେଉଛି ମଣ୍ଡା ପିଠା । ପୂର୍ବ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଅନୁଯାୟୀ ନୂଆ ଗୋବର ଲିପା ଟୋକେଇ ବା ପାଛିଆ ପୂର୍ଣ୍ଣଧାନ ଆଣି ଢିଙ୍କିରେ କୁଟି ଚାଉଳ କରାଯାଏ । ଏହି ଚାଉଳକୁ ପୁଣି ଚୁନା କରି ସେଥିରେ ନଡ଼ିଆ ଦେଇ ନଡ଼ିଆ ମଣ୍ଡା କରାଯାଏ ଓ ପୂଜାଭୋଗ କରାଯାଏ । ଏହାସହିତ ଖଇ, କଦଳୀ, ଫଳ ଏବଂ ଛେନା ଆଦି ଭୋଗ ମଧ୍ୟ ବଢ଼ାଯାଏ । ପଣ୍ଡୁଓଷା ଏକ ନିଷ୍ଠାର ବ୍ରତ । ନାରୀଜାତି ବିଶେଷ କରି ମା’ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । 

ଲୋକଗୀତରେ ଅଛି: ""ଅଇଲା ପଣ୍ଡୁ ମଲେ ମଶା/ଫାଟୁଆ ଦେଲେ ମୁରୁକି ହସା ॥'' କୁହୁଡ଼ି ହେଉଛି ମଶାଙ୍କର ଯମ । ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ଗୋଡ଼ଫଟା ରୋଗ ଶୀତକୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ।
## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଷା
ଭୂପିନ୍ଦର ସିଂହ

**ଭୂପିନ୍ଦର ସିଂହ** (ଜନ୍ମ: ) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ରାଜନେତା । ସେ ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ପ୍ରତିନିଧି ଭାବରେ ଓଡ଼ିଶାରୁ ରାଜ୍ୟ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

## ଆଧାର
## ବାହାର ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:୮ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୯ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୧ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୪ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୬ଶ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରୁ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ସାଂସଦ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାର ବିରୋଧୀ ଦଳ ନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ରାଜନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:ବିଜୁ ଜନତା ଦଳ ରାଜନେତା
ଶ୍ରେଣୀ:କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଉଦୟପୁର

**ଉଦୟପୁର** ରାଜସ୍ଥାନ ରାଜ୍ୟର ଉଦୟପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ସହର ।
## ଭୂଗୋଳ
## ଇତିହାସ
## ପର୍ଯ୍ୟଟନ
## ଆଧାର
## ବାହାର ଲିଙ୍କ
* Udaipur District Govt website 
* 
* Udaipur information website 

ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜସ୍ଥାନର ସହର
ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳମାନଙ୍କ ରାଜଧାନୀ ତାଲିକା

## State and union territory capitals
## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ
କୋଟା

**କୋଟା** ରାଜସ୍ଥାନର କୋଟା ଜିଲ୍ଲାର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ସହର । 
## ଭୂଗୋଳ
ଏହା ରାଜାସଥାନ ସାହାରା ଥାରୁ ୫୦ କି. ମି ଦୁରରେ ।

## ଇତିହାସ
## ପର୍ଯ୍ୟଟନ
## ଆଧାର
## ବାହାର ଲିଙ୍କ
*Official website of Kota District 

ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜସ୍ଥାନର ସହର
ଆଳୁ ଭଜା

**ଆଳୁ ଭଜା** ଭାତ ଓ ରୁଟି ସହିତ ଖିଆ  ଯାଉଥିବା ଏକ ପାର୍ଶ୍ୱ ଭୋଜନ । ଓଡ଼ିଶାରେ ସାଧାରଣତଃ ପଖାଳ ସହ ଏହାକୁ ପସନ୍ଦ କରାଯାଏ। ସାଧାରଣତଃ ଆମେ ରୋଷେଇ ଶିଖିଲା ବେଳେ ଆଳୁ ଭଜା ରହ ଶିଖିଥାଉ।

## ଉପାଦାନ 
* ଆଳୁ - ୫-୬ଟି
* ତେଲ - ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ
* ଲୁଣ - ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ
* ହଳଦୀ - ୧ ଚାମଚ
* ପଞ୍ଚଫୁଟଣ - ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁସାରେ
* ଶୁଖିଲା ଲଙ୍କା -୨ରୁ ୩ଟି

## ତିଆରି ପ୍ରଣାଳୀ 
ପ୍ରଥମେ ଆଳୁକୁ ଧୋଇ , ପନିକି କିମ୍ବା ଛୁରିରେ ଛୋଟ ଛୋଟ କରି କାଟି ରଖନ୍ତୁ। ଆଳୁ ଭଜା ପାଇଁ ଆଳୁକୁ ଟିକିଓ ଲମ୍ବାଳିଆ କରି କାଟିବା ଦରକାର । ଅଳ୍ପ ଟିକେ ତେଲ କଡେଇରେ ଢାଳି ଗରମ ହେଲା ଯାଏ ରଖି ସେଥିରେ ଅଳ୍ପ କିଛି ପଞ୍ଚଫୁଟଣ,ଶୁଖିଲା ଲଙ୍କା ପକେଇ ଫୁଟିବା ପାଇଁ ଛାଡିଦେବେ । ପଞ୍ଚଫୁଟଣ ଫୁଟିଲା ପରେ ସେଥିରେ କଟା ଆଳୁ ପକେଇ ଦିଅନ୍ତୁ,ହଳଦୀ ଓ ସ୍ୱାଦ ଅନୁସାରେ ଲୁଣ ପକାନ୍ତୁ  । ଆଞ୍ଚ କମ ଦେଇ ଢାଙ୍କୁଣୀ ଘୋଡେଇ ଦିଅନ୍ତୁ । କିଛି ସମୟ ପରେ ଢାଙ୍କୁଣୀ ଖୋଲି ଗୋଳେଇ ଦିଅନ୍ତୁ । ଆଳୁ ହୋଇଗଲା ପରେ ତାକୁ ବାହାର କରି ଏକ ଥାଳିରେ ପରସି ଦିଅନ୍ତୁ ।

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ରାନ୍ଧଣା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ରାନ୍ଧଣା
ଆଜମେର ଜିଲ୍ଲା

**ଆଜମେର ଜିଲ୍ଲା** ରାଜସ୍ଥାନର ଏକ ପ୍ରଶାସନିକ ଜିଲ୍ଲା।  
## ଭୂଗୋଳ
## ଇତିହାସ
## ପର୍ଯ୍ୟଟନ
## ଆଧାର
## ବାହାର ଲିଙ୍କ
* Ajmer District website 
*Ajmer on Marwadis.com 
*eAjmer.co.in 

ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜସ୍ଥାନର ଜିଲ୍ଲା
ସୁରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ଦ୍ୱିବେଦୀ

**ସୁରେନ୍ଦ୍ରନାଥ ଦ୍ୱିବେଦୀ** ଜଣେ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ, ସାମ୍ବାଦିକ, ରାଜନେତା ଓ ଲେଖକ ଥିଲେ । ସେ ୧୯୧୩ ମସିହା ଫେବୃଆରୀ ୧୧ତାରିଖରେ  ଅବିଭକ୍ତ କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଖଣ୍ଡାସାହିରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୩୦ରେ ପାଠପଢ଼ା ଛାଡ଼ି ସେ ଅସହଯୋଗ ଅାନ୍ଦୋଳନରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ । ଭାରତ ଛାଡ଼ ଆନ୍ଦୋଳନ ତଥା ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନ ବିରୁଦ୍ଧରେ ସଂଗ୍ରାମ କରି ସେ ମୋଟ ସାତବର୍ଷ କାରାବାସ ଦଣ୍ଡ ପାଇଥିଲେ ।  

୧୯୪୬ରେ ସେ ଓଡ଼ିଶା ପ୍ରଦେଶ କଂଗ୍ରେସର ସାଧାରଣ ସଂପାଦକ ହୋଇଥିଲେ ।  ୧୯୫୦ରେ ପତ୍ନୀଙ୍କ ବିୟୋଗ ପରେ ନିଜକୁ ରାଜନୀତି ଓ ସମାଜସେବାରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସମର୍ପି ଦେଇଥିିଲେ । 
୧୯୫୨ରେ ରାଜ୍ୟ ସଭା ସଦସ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ । ୧୯୫୭ରେ ସେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଲୋକ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ । ସେ ଲଗାତାର ତିନିଥର କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ାରୁ ଲୋକ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।  
୧୯୬୨ରୁ ୭୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ପ୍ରଜା ସୋସାଲିଷ୍ଟ ପାର୍ଟିର ସଂସଦୀୟ ଦଳ ନେତା ଥିଲେ ।
୧୯୯୧ ମସିହାରୁ ୧୯୯୩ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶର ରାଜ୍ୟପାଳ ହୋଇଥିଲେ ।
୨୦୦୧ ଅକ୍ଟୋବର ୧ ତାରିଖ ଦିନ ରାଉରକେଲାରେ ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା ।
## ରଚନାବଳୀ
ଓଡ଼ିଆ ସାପ୍ତାହୀକ 'କୃଷକ'ର  ସେ ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଓ ବହୁବର୍ଷ ଧରି ସେ ଏହାର ସମ୍ପାଦନା କରିଥିଲେ । ସୁରେନ୍ଦ୍ରନାଥଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ ଓ ଅନୁଦିତ ପୁସ୍ତକ ଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
* ଅଗଷ୍ଟ ବିପ୍ଳବ
* କାରାଗାରର କାହାଣୀ
* କ୍ରାନ୍ତିପଥ
* ବନ୍ଦୀର ଭାବନା
* ସ୍ମୃତି ସଂପର୍କ
* ମୋ ଜୀବନ ସଂଗ୍ରାମ
* ସ୍ୱାଧୀନତା ପୂର୍ବର କଂଗ୍ରେସ
* ଲୌହ ପରଦା ଖୋଲିଗଲା
* ଜଣେ ରାଜ୍ୟପାଳର ଅନୁଭୂତି
* ରାଜନୀତି ବିଚାର
* ଜୟପ୍ରକାଶଙ୍କ ଜୟଯାତ୍ରା
* ବିଶ୍ୱ ଇତିହାସ (ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁଙ୍କ ଲିଖିତ Glimpses of World History ବହିର ଅନୁବାଦ)
* Away from Dust and Din
* Untold Story of August Revolution
* Quest for Socialism

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୧୩ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୦୧ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ପୁରୀ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ରାଜ୍ୟ ସଭା ସଭ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ ସଭା ସଦସ୍ୟ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରୁ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ସାଂସଦ
ଶ୍ରେଣୀ:କଟକ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଭାତ

**ଭାତ** ପୁର୍ବ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତର ଏକ ମୁଖ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ।

## ଉପାଦାନ 
* ଚାଉଳ - (ଉସୁନା କିମ୍ବା ଅରୁଆ)
* ପାଣି

## ତିଆରି ପ୍ରଣାଳୀ
ପ୍ରଥମେ ଚାଉଳକୁ ଭଲଭାବରେ ଧୋଇ,ଗୋଡି ବଛା ଯାଇଥାଏ ।  ହାଣ୍ଡିରେ ଅଧା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଣି ଫୁଟାଇ ସେଥିରେ ବଛା ହେଇଥିବା ଚାଉଳ ପକାନ୍ତୁ ଓ ହାଣ୍ଡି ଉପରେ ଘୋଡଣି ଘୋଡେଇ ଦିଅନ୍ତୁ । ଅଧ ଘଣ୍ଟା ଭିତରେ ଭାତ ତିଆରି ହୋଇଯିବ । ଉସୁନା ଚାଉଳ ହୋଇଥିଲେ ଭାତ ହବା ପାଇଁ ଅଧିକ ସମୟ ନେଇଥାଏ । ଅରୁଆ ଚାଉଳରେ ଭାତ ଶୀଘ୍ର ହୋଇଥାଏ ।
## ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର
*ନଡିଆ ଭାତ  : ନଡିଆ ଭାତ ଏକ ପାରମ୍ପରିକ ଓଡ଼ିଆ ଖାଇବା ଦରବ । ଚାଉଳକୁ ଘିଅରେ ଭାଜି ତା ସହିତ ତେଜପତ୍ର, ମରିଚ, ଜୀରା, ଅଦାଛେଚା, ଓ କାଜୁ କିସମିଶ୍ର ଛୁଙ୍କକୁ ମିଶାଇ ଦିଆଯାଏ । ଏହି ସହିତ ନଡିଆ ରସ ଓ ପାଣି ଦେଇ ଭାତ ରନ୍ଧା ଯାଏ ।

*ଦହି ଭାତ : ଦହି ଭାତ ମାର୍ଗଶୀର ମାସର ଗୁରୁବାରରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ପୂଜା ପାଇଁ ତିଆରି କରାଯାଏ । ଏହା ପୁରୀ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ମଧ୍ୟ ଭୋଗ ଲାଗେ । ରନ୍ଧା ଅରୁଆ ଭାତରେ କୋରା ନଡିଆ ମିଶାଇ ତା ସହିତ ଘିଅରେ ବଘରା ଯାଇଥିବା ଜୀରା ଓ ଅଦା ଛେଚାକୁ ମିଶାଯାଏ । ବଘରା ଭାତ ଥଣ୍ଡା ହେଲା ପରେ ସେଥିରେ ଜୀରା ଗୁଣ୍ଡ, ଲେମ୍ବୁ ପତ୍ର ଓ ଲେମ୍ବୁ ରସ ମିଶାଇ ଦହିଭାତ ପାଗ ଶେଷ ହୁଏ ।
## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ରାନ୍ଧଣା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ରାନ୍ଧଣା
ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ ଗବର୍ନର

## ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କର ଗଭର୍ଣ୍ଣରଗଣ
## ଆଧାର
## ବାହାର ତଥ୍ୟ 
* Official RBI site's Governors Page
ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ କଂଗ୍ରେସ କମିଟି

ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ କଂଗ୍ରେସ କମିଟି , ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶରେ ସେବାଗତ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ମୁଖ୍ୟ ସାଖା। ଏନ.ରଘୁବିରା ରେଡ୍ଡି ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ କଂଗ୍ରେସ କମିଟିର ଅଧକ୍ଷ୍ୟ।

## ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ଇତିହାସ
ମୂଳ ସିଟ ସଂଖ୍ୟା ୨୯୪।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ
ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ପଣ୍ଡିତ

**ବିଜୟ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ପଣ୍ଡିତ** (୧୮ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୦୦ - ୧ ଡିସେମ୍ବର ୧୯୯୦) ଜଣେ ଭାରତୀୟ କୂଟନୀତିଜ୍ଞ ଓ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ, ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁଙ୍କ ଭଉଣୀ, ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ପିଇସୀ ଓ ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଜେଜି ପଇସୀ । ନେହେରୁଙ୍କ ସମୟରେ ସୋଭିଏତ୍ ୟୁନିଅନ୍, ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା ଓ ଜାତିସଂଘରେ କାମ କରିବା ପରେ ତାଙ୍କୁ ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କୂଟନୀତିଜ୍ଞ ବାବେ ଲଣ୍ଡନ ଛଡ଼ାଯାଇଥିଲା । ତାଙ୍କର ଲଣ୍ଡନ ରହଣି ଭାରତ-ବ୍ରିଟିଶ ସମ୍ପର୍କ୍କୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଥିଲା । ତାଙ୍କ କୂଟନୀତି ଆନ୍ତ-ସରକାରୀ ସମ୍ପର୍କ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା ।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୦୦ ଜନ୍ମ
ନେହେରୁ-ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାର

## ଫୋଟୋ

File:Motilal nehru.jpg|ମୋତିଲାଲ ନେହେରୁ
File:Bundesarchiv Bild 183-61849-0001, Indien, Otto Grotewohl bei Ministerpräsident Nehru cropped.jpg|ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ
File:Kamala Nehru.jpg|Kamala Nehru
File:Vijaya Lakshmi Pandit.jpg|ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ପଣ୍ଡିତ
File:Indira Gandhi in 1967.jpg|ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ
File:Feroze and Indira |ଫିରୋଜ ଗାନ୍ଧୀ
File:Rajiv Gandhi (1987).jpg|ରାଜୀବ ଗାନ୍ଧୀ
File:Sonia Gandhi (cropped).jpg|ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀ
File:Maneka-Gandhi.jpg|ମେନକା ଗାନ୍ଧୀ
|ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ

## ଆଧାର
ବରୁଣ ଗାନ୍ଧୀ

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ନେହେରୁ-ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୮୦ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ମେନକା ଗାନ୍ଧୀ

**ମେନକା ଗାନ୍ଧୀ** (୨୬ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୫୬ —) ଭାରତର ଜଣେ ରାଜନେତ୍ରୀ ଏବଂ ପଶୁ-ଅଧିକାର କର୍ମୀ । ପୂର୍ବରୁ ସେ ଜଣେ ସାମ୍ବାଦିକା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଭାରତର ପ୍ରଥମ ମହିଳା ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ କନିଷ୍ଠ ପୁଅ ସ୍ୱର୍ଗତ ସଞ୍ଜୟ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଭାବେ ସେ ଅଧିକ ପରିଚିତ। ସେ ଅନେକ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କର ଲେଖାଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ସମ୍ବାଦପତ୍ର ଓ ପତ୍ରିକାରେ ପ୍ରାୟ ସମୟରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥାଏ।

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ 
## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ନେହେରୁ-ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାର
ବଉଳାଶୁଣୀ

**ବଉଳାଶୁଣୀ** ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାର ଉପାସିତା ଜଣେ ଦେବୀ । ବଉଳାଶୁଣୀଙ୍କ ମନ୍ଦିର ଭଦ୍ରକଠାରୁ ୨୭ କିଲୋମିଟର ଦୂର ନିଳୋକ ଗ୍ରାମରେ ଅବସ୍ଥିତ । ବଉଳାଶୁଣୀ ମନ୍ଦିର ବେଢ଼ା ପ୍ରାୟ ୩୦ ବର୍ଷ ତଳେ ତିଆରି କରାଯାଇଥିଲା । ଏଠାରେ ଯଜ୍ଞମଣ୍ଡପଟି ପ୍ରାୟ ୨୦ ବର୍ଷ ତଳେ ତିଆରି ହୋଇଥିଲା । ପ୍ରତି ବର୍ଷ ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତିଠାରୁ ୩ ଦିନ ଧରି ଏଠାରେ ହୋମାଦି ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ୧୫ ଦିନ ଧରି ମେଳା ବସେ । ମେଳା ସମୟରେ ବିଭିନ୍ନ ଯାତ୍ରା ଦଳ ଆସି ଯାତ୍ରା ପରିବେଷଣ କରିଥାନ୍ତି ।

## ଅବସ୍ଥିତି
ମା ବଉଳାଶୁଣୀ ମନ୍ଦିର ଭଦ୍ରକ ସହରଠାରୁ ୨୭  କିଲୋମିଟର ଦୂର ନିଳୋକ ଗ୍ରାମରେ ଅବସ୍ଥିତ । ୫ ନଂ ଜାତୀୟ ରାଜପଥଠାରୁ ବାରିକପୁର - ବନ୍ତ ରାସ୍ତାରେ ଗଲାବେଳେ ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ମା ଙ୍କର ମନ୍ଦିର ଅବସ୍ଥିତ ।

## ମାଙ୍କ ବିଷୟରେ
ମା ବଉଳାଶୁଣୀ ହେଉଛନ୍ତି ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ । ସେ ଲାଲ ରଙ୍ଗର ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରିଥାନ୍ତି । ବଡ଼ ବଡ଼ ଆଖି ସହିତ ମଥାରେ ତିଳକ ଶୋଭାପାଉଥାଏ । ଲୋକବାଣୀ ଅଛି କି ମା ରାତିରେ ଏକ ଘୋଡ଼ା ଚଢ଼ି ନିଜର ଭକ୍ତମାନଙ୍କର ଦୁଃଖ ଦୂର କରିବାକୁ ଯାଆନ୍ତି ।

## ଆର୍ବିଭାବ
ଏକଦା ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଯାଉଥିଲେ, ସେ ଦେଖିଲେ କିଛି ପିଲା ଗୋଟେ ଗଛମୂଳରେ ଏକ ପଥର ରଖି ପୂଜା କରି ଖେଳୁଥିଲେ । ଆଉ ସେ ପଥରଟି ଅତିବ ସୁନ୍ଦର ଥିଲା । ତେଣୁ ସେ ସେଦିନ ରାତିରେ ସେଠାରେ ଶୋଇଲା, ଆଉ ରାତିରେ ତାଙ୍କୁ ମା ନିଜ ବିଷୟରେ କହିଲେ । ସେହିଦିନଠାରୁ ସେହି ଗଛମୂଳରେ ମା ବଉଳାଶୁଣୀ ରୂପେ ପୂଜା ପାଉଛନ୍ତି । ସମୟକ୍ରମେ ସେଠାରେ ମା ଙ୍କର ମନ୍ଦିର ଓ ଯଜ୍ଞମଣ୍ଡପ ତିଆରି କରାଯାଇଛି ।

## ପୂଜା ପର୍ବାଣି
ପ୍ରତ୍ୟେକ ବର୍ଷ ମାଘ ମାସର ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତିଠାରୁ ୩ ଦିନ ଧରି ଯଜ୍ଞ ହୁଏ । ଆଖପାଖ ୫୦ଟି ଗ୍ରାମର ଲୋକମାନେ ଆସନ୍ତି । ପୂର୍ଣ୍ଣାହୁତି ଦିନ ପ୍ରାୟ ୫୦୦୦ ଲୋକଙ୍କର ସମାଗମ ହୁଏ । ଯଜ୍ଞ ସରିବା ପରେ ୧୫ ଦିନ ଧରି ମେଳା ଚାଲିଥାଏ । ବଡ଼ ବଡ଼ ଯାତ୍ରାପାର୍ଟିମାନେ ଆସି ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି । ନିଳୋକ ଗ୍ରାମର ଏହା ହେଉଛି ବଡ଼ ମେଳା । ୧୯୯୫ ମସିହା ପୂର୍ବରୁ ଏଠାରେ ଗ୍ରାମର ଲୋକମାନେ ନିଜେ ନିଜେ ଅଭ୍ୟାସ କରି ଯାତ୍ରା କରୁଥିଲେ । ୧୯୯୫ ମସିହାରେ ଶିବାନୀ ଗଣନାଟ୍ୟ ପ୍ରଥମ କରି ଏଠାରେ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲା, ତା' ପରଠାରୁ ଅନେକ ଯାତ୍ରାଦଳ ଆସି ଏଠାରେ ଯାତ୍ରା କରୁଛନ୍ତି । 

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଦେବୀ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଦେବୀ ମନ୍ଦିର
ମୋତିଲାଲ ନେହେରୁ

**ମୋତିଲାଲ ନେହେରୁ** (୬ ମଇ ୧୮୬୧ - ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୧) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓକିଲ ଥିଲେ । ସେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଆନ୍ଦୋଳନର ଜଣେ କର୍ମୀ ଭାବେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ଜଣେ ପ୍ରମୁଖ ନେତାର ଭୂମିକା ତୁଲାଇଥିଲେ । ସେ ୧୯୧୯-୧୯୨୦ ଓ ୧୯୨୮-୧୯୨୯ ଭିତରେ ଦୁଇଥର କଂଗ୍ରେସ ସଭାପତି ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇଥିଲେ । ସେ ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜନୀତିକ ପରିବାର ନେହେରୁ-ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାରର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଥିଲେ ।

## ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା 
ମୋତିଲାଲ ନେହରୁ ୬ ମଇ ୧୮୬୧ ତାରିଖରେ କାଶ୍ମିରୀ ପଣ୍ଡିତ (ବ୍ରାହ୍ମଣ) ପରିବାରରେ ଗଙ୍ଗାଧର ନେହରୁ ଓ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଜନ୍ମିତ ପୁତ୍ର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ । ୧୮୫୭ ମସିହାର ସିପାହୀ ବିଦ୍ରୋହ ସମୟରେ ଗଙ୍ଗାଧର ନେହରୁ ଦିଲ୍ଲୀର କୋଟୱାଲ (ପୋଲିସ ଅଧିକାରୀ) ଥିଲେ।

ଏହିପରି, ମୋତିଲାଲ ତାଙ୍କ ଶୈଶବକାଳ ଜୟପୁର ରାଜ୍ୟର (ବର୍ତ୍ତମାନ ରାଜସ୍ଥାନ) ଦ୍ୱିତୀୟ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଥିକାନା (ସାମନ୍ତୀୟ ଜମିଦାରୀ) ଖେତ୍ରୀରେ କାଟିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ବଡ଼ ଭାଇ ନନ୍ଦଲାଲ ନେହରୁ, ନିଜ ସମବୟସୀ ଖେତ୍ରୀର ରାଜା ଫତେହ ସିଂହଙ୍କର କୃପା ଅର୍ଜନ କରି, ବିଶାଳ ସାମନ୍ତୀୟ ଜମିଦାରୀର ଦିୱାନ (ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ; ପ୍ରାୟୋଗିକ ଭାବେ ପ୍ରବନ୍ଧକ) ପଦବୀକୁ ପଦୋନ୍ନତି ପାଇଥିଲେ । ୧୮୭୦ ମସିହାରେ ଫତେହ ସିଂହ ସନ୍ତାନହୀନ ଅବସ୍ଥାରେ ପରଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ ଏବଂ ଏକ ଦୂର ସମ୍ପର୍କୀୟ ଭାଇ ତାଙ୍କର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହେଲେ, ଯିଏ ପୂର୍ବତନଙ୍କ ଭରସାଯୋଗ୍ୟ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଅଧିକ ମୂଲ୍ୟ ଦେଉନଥିଲେ । ଏହା ପରେ ନନ୍ଦଲାଲ ଖେତ୍ରୀ ଛାଡ଼ି ଆଗ୍ରାକୁ ଚଳିଗଲେ ଏବଂ ଦେଖିଲେ ଯେ ଖେତ୍ରୀରେ ତାଙ୍କ ପୂର୍ବ ଅନୁଭବ ଆଇନି ମାମଲା ସମ୍ପର୍କରେ ମକଦମାକାରୀମାନଙ୍କୁ ପରାମର୍ଶ ଦେବାରେ ଉପଯୋଗୀ ହେଉଛି । ଏହା ଅନୁଭବ କରି ସେ ପୁଣିଥରେ ନିଜର ପରିଶ୍ରମ ଓ ଧୈର୍ୟ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି ଆବଶ୍ୟକୀୟ ପରୀକ୍ଷାଗୁଡ଼ିକର ପାଠ ପଢ଼ି ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେ ବ୍ରିଟିଶ ଉପନିବେଶୀ ଅଦାଲତରେ ଆଇନ ଅଭ୍ୟାସ କରିପାରିଲେ। ପରେ ସେ ଆଗ୍ରାର ପ୍ରାନ୍ତୀୟ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ଆଇନ ଅଭ୍ୟାସ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀକାଳରେ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟକୁ ଆଲାହାବାଦକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ପରିବାର ସେହି ସହରକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହେଲା।

ବି.ଆର. ନନ୍ଦାଙ୍କ ଅନୁସାରେ, କିଶୋରାବସ୍ଥା ପହଞ୍ଚିବା ସମୟରେ ମୋତିଲାଲ ଓ ଗଙ୍ଗାଧରଙ୍କ ଅନ୍ୟ ପୁତ୍ରମାନେ ଇଂରାଜୀ କଥାହେବା ଶିଖିଥିଲେ। ଐତିହାସିକ ସର୍ୱେପଲ୍ଲୀ ଗୋପାଳଙ୍କ ମତାନୁସାରେ, ମୋତିଲାଲ ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜମାନଙ୍କ ପରି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଭାରତୀୟ ଭାଷାଠାରୁ ଆରବୀ, ପାରସୀ ଓ ଉର୍ଦୁ ଭାଷାରେ ଅଧିକ ପାରଦର୍ଶୀ ଥିଲେ।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୬୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୧ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ନେହେରୁ-ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାର
ସପ୍ତର୍ଷି

ପୁରାଣରୁ ଜଣାଯାଏ ଯେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଋଷି ଥିଲେ ଓ ଭଗବାନ୍‌ ଶିବଙ୍କର ଭକ୍ତମାନେ ମଧ୍ୟ ଋଷି ଥିଲେ ୤ ସେମାନେ ମାନବ, ଦେବତା ଏତତ୍‌ବ୍ୟତୀତ ପଶୁ-ପକ୍ଷୀ, ସମୁଦ୍ର, ନଦୀ, ପାହାଡ଼ ଏବଂବୃକ୍ଷଲତାମାନଙ୍କ ହିତ ପାଇଁ ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ସହିତ ଅନେକ ବିଧିବିଧାନ ପ୍ରଚଳନ କରିଛନ୍ତି ୤ ପ୍ରଥମ ମନୁ ସ୍ୱୟଂଭୁବ ମନୁଙ୍କଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ବୌଦ୍ଧ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ଋଷି ଓ ମୁନି ଥିଲେ ୤ ହିନ୍ଦୁ ପୁରାଣରେ ଥିବା ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ଋଷିଙ୍କ ଜ୍ଞାନକୁ ପରିଭାଷିତ/ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି ୤ ପ୍ରତ୍ୟେକ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ୭ଟି ପ୍ରମୁଖ ଋଷିଙ୍କ ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି ୤ ବିଷ୍ଣୁ ପୁରାଣ ଅନୁସାରେ ପ୍ରଥମ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ମରୀଚି, ଅତ୍ରି, ଅଙ୍ଗିରା, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ, ପୁଲହ, କ୍ରତୁ ଏବଂ ବଶିଷ୍ଠ ଆଦି ସପ୍ତଋଷିଙ୍କୁ ସପ୍ତର୍ଷିମଣ୍ଡଳ କୁହାଯାଏ ୤ ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ୱାରୋଚିଷ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ଉର୍ଜ୍ଜ, ସ୍ତମ୍ଭ, ବାତ, ପ୍ରାଣ, ପୃଷଭ, ନିରୟ ଏବଂ ପରୀବାନ୍‌ ପ୍ରଭୃତି ସାତଟି ଋଷି ରହିଛନ୍ତି ୤ ତୃତୀୟ ଉତ୍ତମ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ମହର୍ଷି ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ ସାତ ପୁତ୍ର ଥିବାବେଳେ ଚତୁର୍ଥ ମାନସ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ଜ୍ୟୋତିର୍ଧାମା, ପୃଥୁ, କାବ୍ୟ, ଚୈତ୍ର, ଅଗ୍ନି, ବନକ ଏବଂ ପୀବର ଋଷି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ୤ ସେହିପରି ପଞ୍ଚମ ରୈବତ୍‌ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ହିରଣ୍ୟରୋମା, ବେଦଶ୍ରୀ, ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ, ବାହୁ, ବେଦବାହୁ, ସୁଧାମା, ପର୍ଜନ୍ୟ ଏବଂ ମହାମୁନି ଋଷି ଥିବାବେଳେ ଷଷ୍ଠ ଚାକ୍ଷୁଷ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ସୁମେଧା, ବିରଜା, ହବିଷ୍ମାନ, ଉତ୍ତମ, ମଧୁ, ଅତିନାମା ଏବଂ ସହିଷ୍ଣୁ ଋଷି ଅଛନ୍ତି ୤ ସପ୍ତମ ବୈବସ୍ୱତ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ କଶ୍ୟପ, ଅତ୍ରି, ବଶିଷ୍ଠ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର, ଗୌତମ, ଜଗଦମ୍ନି ଏବଂ ଭରଦ୍ୱାଜ ଋଷି ଅଛନ୍ତି ୤ ଭବିଷ୍ୟ ଅଷ୍ଟମ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣିକ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ଗାଲବ, ଦୀପ୍ତିମାନ୍‌, ପର୍ଶୁରାମ, ଅଶ୍ୱତ୍‌ଥାମା, କୃପ, ଋଷିଶୃଙ୍ଗ୍ୟ ଏବଂ ବ୍ୟାସ ଥିବାବେଳେ ନବମ ଦକ୍ଷସାବର୍ଣ୍ଣି ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ମେଧାତିଥି, ବସୁ, ସତ୍ୟ, ଜ୍ୟୋତିଷ୍ମାନ୍‌, ଦ୍ୟୁତିମାନ, ସବନ୍‌ ଏବଂ ଭବ୍ୟ ଋଷି ବିରାଜମାନ ୤ ଦଶମ ବ୍ରହ୍ମାସାବର୍ଣ୍ଣି ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ତପୋମୂର୍ତ୍ତି, ହବିଷ୍ମାନ୍‌, ସୁକୃତ, ସତ୍ୟ, ନାଭାଗ, ଅପ୍ରିତିମୌଜା ଏବଂ ସତ୍ୟକେତୁ ଥିବାବେଳେ ଏକାଦଶ ଧର୍ମସାବର୍ଣ୍ଣି ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ବପୁଷ୍ମାନ୍‌, ଘୃଣି, ଆରୁଣି, ନିଃସ୍ୱର, ହବିଷ୍ମାନ୍‌, ଅନଘ ଏବଂ ଅଗ୍ନିତେଜା ରହିଛନ୍ତି ୤ ଦ୍ୱାଦଶ ରୁଦ୍ରସାବର୍ଣ୍ଣି ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ତପୋଦ୍ୟୁତି, ତପସ୍ୱୀ, ସୁତପା, ତପୋମୂର୍ତ୍ତି, ତପୋନିଧି, ତପୋରତି ଏବଂ ତପୋଧୃତି ଋଷିମାନେ ବିଦ୍ୟମାନ ୤ ତ୍ରୟୋଦଶ ଦେବସାବର୍ଣ୍ଣି ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ଧୃତିମାନ, ଅବ୍ୟୟ, ତତ୍ତ୍ୱଦର୍ଶୀ, ନିରୂତ୍ସକ, ନିର୍ମୋହ, ସୁତପା ଏବଂ ନିଷ୍ପ୍ରକମ୍ପ ଥିବାବେଳେ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ଇନ୍ଦ୍ରସାବର୍ଣ୍ଣି ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ଅଗ୍ନିଧ୍ର, ଅଗ୍ନି, ବାହୁ, ଶୁଚି, ଯୁକ୍ତ, ମଗଧ, ଶୁକ୍ର ଏବଂ ଅଜିତ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ୤ ଏହି ଋଷିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କିଛି କଳ୍ପାନ୍ତ-ଚିରଞ୍ଜିବୀ, ମୁକ୍ତାତ୍ମା ଏବଂ ଦିବ୍ୟଦେହଧାରୀ ଥିଲେ ୤ ଶତପଥ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅନୁସାରେ ଗୌତମ, ଭରଦ୍ୱାଜ, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର, ବଶିଷ୍ଠ, କଶ୍ୟପ ଏବଂ ଅତ୍ରି ରହିଥିବା ବେଳେ ମହାଭାରତ ଅନୁସାରେ ମରିଚି, ଅତ୍ରି, ଅଙ୍ଗିରା, ପୁଲହ, କ୍ରତୁ, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ଏବଂ ବଶିଷ୍ଠ ଋଷିଙ୍କୁ ସପ୍ତର୍ଷି ବୋଲି ମାନିଥାନ୍ତି ୤ ମହାଭାରତର ରାଜଧର୍ମ ଏବଂ ଧର୍ମର ପ୍ରାଚୀନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନାମ ବୃହସ୍ପତି, ବିଶାଳାକ୍ଷ(ଶିବ), ଶୁକ୍ର, ସହସ୍ରାକ୍ଷ, ମହେନ୍ଦ୍ର, ପ୍ରାଚେତସ ମନୁ, ଭରଦ୍ୱାଜ ଏବମ୍ ଗୌରସିରସ ମୁନି ୤ କୌଟିଲ୍ୟଙ୍କ ଅର୍ଥଶାସ୍ତ୍ରରେ ମନୁ, ବୃହଷ୍ପତି, ଉଶନସ(ଶୁକ୍ର), ଭରଦ୍ୱାଜ, ବିଶାଳାକ୍ଷ(ଶିବ), ପରାଶର, ପିଶୁନ୍‌, କୌଣପଦନ୍ତ, ବତବ୍ୟାଧି ଏବଂ ବହୁଦନ୍ତି ପୁତ୍ର ଥିବାବେଳେ ବୈବସ୍ୱତ ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ବଶିଷ୍ଠ ଋଷି ଅଛନ୍ତି ୤ ଏହି ମନ୍ୱନ୍ତରରେ ବଶିଷ୍ଠ ଋଷିଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ଉପାଧି ଦିଆଯାଇଥିଲା ୤ 
## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:ହିନ୍ଦୁ ଦେବତା
କମଳା ନେହେରୁ

କମଳା ନେହୁରୁ (; ୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୮୯୯ – ୨୮ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୬)ଜଣେ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ, ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ମା ଥିଲେ। ସେ ଜଣେ ଦେଶ ହିତାଭିଳାଷୀ ଥିଲେ ।
## ପରିଚୟ 
କମଳା ନେହେରୁ ଦିଲ୍ଲୀର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବ୍ୟବସାୟୀ ପଣ୍ଡିତ ଜବାହରଲାଲମଲ ଏବଂ ରାଜପତି କୌଲଙ୍କ କନ୍ୟା । ଏକ ଭାରତୀୟ ପରମ୍ପରାଗତ କାଶ୍ମିରୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରିବାରରେ କମଳାଙ୍କ ଜନ୍ମ ୧ ଅଗଷ୍ଟ ୧୮୯୯ ମସିହାରେ ଦିଲ୍ଲୀରେ ହୋଇଥିଲା । କମଳା ହେଉଛନ୍ତି ପରିବାରର ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ସନ୍ତାନ । ଚାନ୍ଦ ବାହାଦୁର କାଉଲ ଏବଂ କୈଳାଶ ନାଥ କାଉଲ ନାମରେ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଭାଇ । ଅନ୍ୟ ଏକ ଭଉଣୀ ହେଲେ ସ୍ୱରୂପ କଟଯୁ । କମଳା ଜଣେ ପଣ୍ଡିତ ଏବଂ ଏକ ମୌଲବୀ ଗୃହ ଶିକ୍ଷକଙ୍କ ତତ୍ତ୍ୱାବଧାନରେ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିଥିଲେ । ମାତ୍ର ସତର ବର୍ଷ ବୟସରେ କମଳାଙ୍କ ବିବାହ ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁଙ୍କ ସହ ୮ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୧୬ ମସିହାରେ ହୋଇଥିଲା । ବିବାହ ପରେ କମଳାଙ୍କ ନାମ କମଳା କୌଲ ନେହେରୁ ହେଲା । ବ୍ରିଟିଶ ଲେଖିକା କ୍ୟାଥରିନ ଫ୍ରାନ୍ସିକ ସ୍ୱରଚିତ ବହି "Indira: The Life of Indira Nehru Gandhi "ରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯେ 'ଦିଲ୍ଲୀର ପରମ୍ପରାଗତ ହିନ୍ଦୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରିବାର ସହ ସମ୍ବନ୍ଧ ରଖିଥିବା ହେତୁ କମଳା ନେହେରୁଙ୍କ ଚରିତ୍ରରେ ହିନ୍ଦୁ ସଂସ୍କାର ସ୍ପଷ୍ଟ ବାରିହୋଇପଡୁଥିଲା । କିନ୍ତୁ ବିବାହ ପରେ ବିଦେଶ ଫେରନ୍ତା ତଥା ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ଢଙ୍ଗରେ ପ୍ରଭାବୀ ନେହେରୁଙ୍କ ପରିବାରରେ ତାଙ୍କୁ ଅଲଗା ପରିବେଶରେ ରହିବାକୁ ହେଲା '।

## ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ଭୂମିକା 
କମଳା ନେହେରୁ ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ଜବାହାରଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ ସହଯୋଗୀ ଥିଲେ । ୧୯୨୧ ମସିହାରେ ଅସହଯୋଗ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ଆଲ୍ଲହାବାଦରେ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ଏକତ୍ର କରି ବିଦେଶୀ ଲୁଗା ଦୋକାନ ତଥା ମଦ ଦୋକାନରେ ପିକେଟିଂ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ । ଏପରିକି ଇଂରେଜ ସରକାର ଯେତେବେଳେ ଜବାହାରଙ୍କୁ ଇଂରେଜ ବିରୋଧୀ ଭାଷଣ ଦେବାରୁ ବିରତ କରିବାକୁ ଦେଶଦ୍ରୋହ ଅପରାଧରେ ଗିରଫ କଲେ, ସେତେବେଳେ କମଳା ନେହେରୁ ଜବାହରଙ୍କ ଲିଖିତ ଭାଷଣ ପଢିବାକୁ ଆଗେଇଯାଇଥିଲେ । ଯେତେବେଳେ ଇଂରେଜ ସରକାର ଦେଖିଲେ ଯେ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ କମଳାଙ୍କ ଲୋକପ୍ରିୟତା ବୃଦ୍ଧି ହେଉଛି,  ସେତେବେଳେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ସଂକ୍ରାନ୍ତରେ କମଳାଙ୍କୁ ଦୁଇଥର ଜେଲ ଯିବାକୁ ପଡିଥିଲା । କମଳାଙ୍କ ସହ ସରୋଜିନୀ ନାଇଡୁ ତଥା ଅନ୍ୟ ମହିଳା ମଧ୍ୟ କାରାବରଣ କରିଥିଲେ । ଏହି ସମୟରେ କମଳା ନିଜ ଘର ସ୍ୱରାଜ ଭବନର ଏକ ବଖରାରେ ଆହତ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ରତା ସେନାନୀମାନଙ୍କୁ ସେବା କରିବା ତଥା ଔଷଧ ବିତରଣ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଦେଲେ । କମଳାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ତଥା ଅନ୍ୟ ପ୍ରମୁଖ ନେତାଙ୍କ ସହାୟତାରେ ଏହାକୁ **କମଳା ନେହେରୁ ମେମୋରିଅଲ ହାସପାତାଳ** ନାମରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ ।

## ମୃତ୍ୟୁ 
କମଳା ନେହରୁ ୨୮ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୬ ରେ ସ୍ୱିଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡର ଲାଉଜାନେରେ ଯକ୍ଷ୍ମା ରୋଗରେ ଦେହାନ୍ତ ଲାଭ କରିଥିଲେ । ମୃତ୍ୟୁବେଳକୁ ତାଙ୍କ ଝିଅ ଏବଂ ଶାଶୁ ତାଙ୍କ ସହିତ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ଶେଷ କିଛି ବର୍ଷ ଧରି, କମଳା ନେହରୁ ପ୍ରାୟତଃ ଅସୁସ୍ଥ ରହୁଥିଲେ ଏବଂ ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ସ୍ୱିଜରଲ୍ୟାଣ୍ଡର ଏକ ଆରୋଗ୍ୟ ଆଶ୍ରମକୁ ନେଉଥିଲେ, ଯଦିଓ ସେ ସୁସ୍ଥ ହେବା ପରେ ଭାରତକୁ ଫେରିଥିଲେ ।

୧୯୩୫ ର ଆରମ୍ଭରେ, କମଳା ନେହରୁଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପୁନଃ ଅବନତି ହେବା ପରେ, ସୁଭାଷ୍ ଚନ୍ଦ୍ର ବୋଷ ତାଙ୍କୁ ଜର୍ମାନୀର ବାଡେନ୍‌ୱାଇଲର୍‌କୁ ନେଇ ଗଲେ ଏବଂ ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ଏକ ଆରୋଗ୍ୟ ଆଶ୍ରମରେ ଭର୍ତ୍ତି କଲେ। ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଜବାହରଲାଲ ନେହରୁ ଭାରତରେ କାରାଗାରରେ ଥିଲେ । ତାଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଅଧିକ ଅବନତି ହେବା ପରେ, ଜବାହରଲାଲ ନେହରୁ କାରାଗାରରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇ ଅକ୍ଟୋବର ୧୯୩୫ ରେ ଜର୍ମାନୀକୁ ଯାଇଥିଲେ ।

କମଳା ନେହରୁଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଉନ୍ନତି ଘଟିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ୧୯୩୬ ରେ ପୁନଃ ଅବନତି ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଏବଂ ୨୮ ଫେବୃଆରୀ ରେ ସେ ପରଲୋକ ଗମନ କଲେ । ତାଙ୍କ ଆତ୍ମଜୀବନୀର ପ୍ରସ୍ତାବନାରେ, ଏବଂ କମଳାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଯୋଡି ଦିଆଯାଇଥିବା ଏକ ଅଧ୍ୟାୟରେ, ଜବାହରଲାଲ ନେହରୁ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ଅତିଶୟ ଦୁଃଖିତ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ କେତେମାସ ଧରି ଶୋକରେ ରହିଥିଲେ ।

## ଆଧାର
ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୯୯ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୬ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ
ମହେନ୍ଦ୍ରଗିରି

ମହେନ୍ଦ୍ରଗିରି ପର୍ବତ, ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ଉଚ୍ଚତମ ପର୍ବତ । ଏହାକୁ ଓଡ଼ିଶାର ହିମାଳୟ କୁହାଯାଏ । 

## ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି 
ମହେନ୍ଦ୍ରଗିରି ପର୍ବତ, ଓଡ଼ିଶାର ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲାର ସଦର ମହକୁମା ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡିଠାରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହା ସମୁଦ୍ର ପତ୍ତନଠାରୁ ୪୯୯୭ଫୁଟ ଉର୍ଦ୍ଧରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଭୌଗଳିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ, ମହାନଦୀଠାରୁ ଗୋଦାବରୀ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ପାର୍ବତୀୟ ଅଞ୍ଚଳ "ମହେନ୍ଦ୍ର ଅଞ୍ଚଳ" ଭାବରେ ଖ୍ୟାତ । 

## ପର୍ଯ୍ୟଟକ ଆକର୍ଷଣ 
ମହେନ୍ଦ୍ରଗିରି ଯିବାକୁ ହେଲେ ୮ରୁ ୧୦କିମି ରାସ୍ତା ପାଦରେ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ପଡୁଥିଲା, କିନ୍ତୁ ୨୦୨୧ ମାର୍ଚ୍ଚଠାରୁ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟରତ ଥିବା ପକ୍କାରାସ୍ତା ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ ଲୋକର୍ପିତ କରି ଦିଆଗଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ମନ୍ଦିର  ପାଖକୁ ଯାନବାହନ ମାଧ୍ଯମରେ ଅତି ସହଜରେ ୧୫-୨୫ ମିନଟ୍ରେ ପହଞ୍ଚି ପାରୁଛନ୍ତି।  ଏହି ପର୍ବତରେ ଗୋକର୍ଣ୍ଣେଶ୍ୱର, କୁନ୍ତୀ, ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭୀମ, ଅର୍ଜୁନ, ନକୁଳ ଓ ସହଦେବଙ୍କର ପ୍ରାଚୀନ ମନ୍ଦିର ରହିଛି । ପୁରାଣରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଅଛି ଯେ, ପଞ୍ଚୁପାଣ୍ଡବ ମାତା କୁନ୍ତୀଙ୍କ ସହ ଏହି ପର୍ବତରେ କିଛିଦିନ ପାଇଁ ଅବସ୍ଥାନ କରିଥିଲେ । ପୂଜାପାଠ କରିବା ପାଇଁ ଭୀମ ଏଠାରେ ଥିବା ପଥରର ମନ୍ଦିରଗୁଡ଼ିକ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । ଏଠାରେ ଦତାତ୍ରୟ ଓ ଗୋରେକନାଥ ପିଠ ମଧ୍ୟ ଅବସ୍ଥିତ । ଏବେ ମଧ୍ୟ ମହେନ୍ଦ୍ରଗିରିଠାରେ ହନୁମାନ ଓ ପର୍ଶୁରାମ ଆବିର୍ଭାବ ହେଉଥିବାର ଲୋକବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି । ଏଠାରେ ସତିଆମ୍ବ ବୃକ୍ଷ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବହୁ ଔଷଧୀୟ ବୃକ୍ଷ ରହିଛି । ଏଠାରୁ ମହେନ୍ଦ୍ରତନୟା ଓ ଏହାର ଦୁଇଟି ଶାଖା ନଦୀ ଘୋଡାହାଡ଼ ଓ ବାହୁଦା ଆଦି ଚିରସ୍ରୋତା ନଦୀର ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି । ଏଠାରୁ ଅନତୀ ଦୂରରେ ତପ୍ତପାଣି ଉଷ୍ମପ୍ରଶବଣ ରହିଛି । 

ଏଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଶିବରାତ୍ରି ମହୋତ୍ସବକୁ ବହୁ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନଙ୍କର ଆଗମନ ହୋଇଥାଏ । 

## ଅବକ୍ଷୟମୁଖି ପ୍ରାକୃତିକ ସମ୍ପଦ 
ପ୍ରାକୃତିକ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟରେ ଭରପୂର ମହେନ୍ଦ୍ରଗିରି ପର୍ବତ ବର୍ତ୍ତମାନ ଅବକ୍ଷୟମୁଖୀ ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛି । ଏକଦା ଏହି ପର୍ବତ ବହୁ ବନ୍ୟଜନ୍ତୁଙ୍କ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳି ଭାବରେ ପରିଚିତ ଥିଲା । କିନ୍ତୁ ଚୋରାକାଠ ଚାଲାଣ ଓ ପୋଡୁଚାଷ ଯୋଗୁଁ  ଜଙ୍ଗଲ ଅବକ୍ଷୟ  ଘଟୁଛି ଓ ବନ୍ୟଜନ୍ତୁଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଧିରେ ଧିରେ କମିଯାଉଛି । ପୋଡୁଚାଷ ଯୋଗୁଁ , ବହୁ ଔଷଧୀୟ ବୃକ୍ଷ ମଧ୍ୟ ପୋଡ଼ି ନଷ୍ଟହୋଇଗଲାଣି । ପ୍ରାଚୀନ ଭୀମମନ୍ଦିର ବଜ୍ରାପାତ ଯୋଗୁଁ ଫାଟି ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି । ଫାଇଲିନ ଓ ହୁଡ଼ହୁଡ଼ ସମୟରେ ପ୍ରବଳ ବର୍ଷା ଓ ମହେନ୍ଦ୍ରତନୟା ନଦୀରେ ବନ୍ୟା ଯୋଗୁଁ କୁନ୍ତୀମନ୍ଦିର ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରାଚୀର ଫାଟି ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଛି । ବ୍ଲାଷ୍ଟିଂ କରାଯାଇ, ପାହାଡରୁ ଗ୍ରାନାଇଟ ପଥର ଚାଳାଣ କରାଯାଉଛି । ଜଙ୍ଗଲକ୍ଷୟ ଯୋଗୁଁ ବର୍ଷାରେ ଅନିୟମିତତା ଦେଖାଯାଉଛି । ଫଳରେ ଚିରସ୍ରୋତା ନଦୀଗୁଡିକର ଜଳଧାରା ଶୁଖିଆସିଲାଣି । 

## ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଭୂଗୋଳ