Wangoo 2021

### Jechoota Afaan Ingiliffaa Qubee A'n jalqaban.

Adjective

## B
	1. qubee jalqabaa kan afaan Ingilizii. 2. barnoota irratti, qabxii hojii sadarkaa ol'aanaatiif, kennamu, tokko

## aardvark
	awwaaldiigessa, olokee

## aardwolf
	golloo (gosa waraabessaa qalloo)

## Ab
	

## aback
	I. rifachuu, na'uu. 2. duubatti hafuu

## abacus
	caasaa sibiilaa gaggabaabduu kan waanti akk sibiilaa yookiin callee irra naqame (kan dur daa'ima lakkoofsa ittiin barsiisan)

## abandon
	1. guutummaatti dhiisuu. 2. ganuu

## abandoned
	1. kan gutame, kan dhiisame, duwwaa. 2. duubatti kan hafe.

## abase
	I. qaana'uu. salphachuu, salphisuu 2. aankii loltummaa fi kkf gad butuu

## abasement
	salphina

## abashed
	qaana'uu, yeella'uu, saalfachuu

## abate
	laafuu, qabbanaa'uu, callisuu

## abattoir
	lafqalii, maggoraa, qeeraa

## abbess
	bulchituu gamoo/gadaamii dubartootaa

## abbey
	gadaamii

## abbot
	bulchaa gadaamii

## abbreviate
	gabaabsuu (jecha), gabaajeen barreessuu

## abbreviation
	gabaajee

## abdicate
	I. aangoo ofii fedhiin dhiisuu 2. ittigaafatamummaa ofii sirriitti bu'uu dhabuu

## abdomen
	huffaa, garaa

## abduct
	butuu, ukkaamsanii fuudhanii deemuu

## abduction
	butii, ukkaamsanii fuudhanii deemuu

## aberration
	Waan baratame tokko irraa maquu

## abet
	namni tokko waan dogoggoraa yookiin waan sirrii hin taane akka hojjetu jajjabeessuu ykn gargaaruu

## abettor
	hojii gadhee yookiin waan gaarii hin taaneef nama nama kakaasu

## abeyance
	yeroodhaaf hojiirra akka hin oolle waan ittifame

## abhor
	jibbuu, balfuu

## abhorrent
	fokkisaa, fokkistuu, fucungee

## abide
	1. obsuu 2. bakka tokko turuu

## abiding
	yeroo dheeraaf kan turu, waara'aa

## ability
	dandeettii

## abject
	salphaa, kan salphatee

## abjure
	waan tokko dhiisuuf kakachuu yookiin waadaa galuu (amantii, mirgaafi kkf)

## ablaze
	1.garmalee kan gubatu. 2. miidhagaa, gammachiisaa.

## able
	1. dandeettii, humnaa fi beekumsa kan qabu. 2. kan danda'u.

## ablutions
	harka yookiin dhaqna dhiqachuu (kees. wayita sagaduuf jedhanitti)

## abnegate
	of ganuu

## abnormal
	waan beekamu yookiin waan 

barame irraa adda kan ta'e, waan keessummaa.

## aboard
	doonii, baaburaa fi xiyyaara kan yaabbatan.

## abode
	mana, bakka jireenyaa

## abolish
	dhabamsiisuu, barbadeessuu, haquu

## abominable
	1. suukanneessaa, jibbisiisaa 2. baay'ee gadhee

## abominate
	jibbuu, balfuu

## abomination
	suukanneessaa, jibbisisaa

## aboriginal
	durii jalqabee lafa tokko irra kan jiraate, abbaa biyyaa

## aborigine
	biyya tokko keessa durii jalqabee namoota jiraachaa turan, abba biyyaa

## abort
	1. ulfa ofirraa baasuu 2. gatachuu

## abortion
	ulfa-baasuu, hankaassa

## abortive
	karoora hin milkoofne, bu'aa-maleessa

## abound
	baay'inaan argamuu

## about
	waa'ee

## above
	irra, irra-keessa, ol

## abrade
	riguu, quncisuu

## abrasion
	dhagna hooquudhaan gogaan akka dheekkamu taasisuu, horbobbuu

## abrasive
	saakarraa'aa, wayita tuqan waan nama quuqu

## abreast
	wal cinaa (kallatti tokkotti garagaluudhaan yookiin kallatti tokkotti fuulleffachuudhaan)

## abridge
	gabaabsuu (katabbii kitaabaa fi kkf)

## abridgment
	katabbii gabaabbate (waan akka asoosamaafi kkf)

## abroad
	biyya alaa, biyya bakkee

## abrogate
	diiguu, dhabamsiisuu

## abrogation
	diguu (seera)

## abrupt
	1. waan itti hin yaadamiin, waan tasaa 2. addaan kukkutuu (haasaa)

## abruptly
	akka tasaa

## abruptness
	1. addaan ciccituu (sagaleedhaaf) 2. addaggummaa, kabajaa agarsiisuu dhabuu

## abscess
	dhiitoo malaa qabu

## abscond
	utuu namni hin beekiin suuta miliquu (akka hin hidhamne)

## abseentism
	argamuu dhabuu. hafuu (hojiif kkf irraa)

## absence
	I. argamuu dhabuu 2. hafuu (barnootarraa)

## absent
	kan hin jirre, kan hafe, kan hin argamne

## absentee
	bakka silaa argamu qabutti nama hin argamiin hafe.

## absolute
	hir'ina kan hin qabne, amansiisaa, daangaa maleessa (aangoodhaaf)

## absolutely
	gonkumaa, tasumaa, abadan, cirayyuu, matumaa 

## absolution
	cubbuu irraa dhiiqamuu, dhiifamuu cubbuu. aagii

## absolutism
	sirna ol'aantummaa siyaasaa kan gartuu tokkoo kophaa

## absolve
	1. namni tokko balleessaa yookiin yakka irraa walaba tu'uu isaa labsuu 2. qulleessuu (cubbuu irraa)

## absorb
	xuuxuu, harkisuu (dhangala'aaf)

## absorbent
	waanta waan dangala'aa laafaatii xuuxu/harkisu

## absorbing
	kan qalbii namaa hawwatu, kan xuuxu

## absorption
	yaadaun liqimsamuuu

## abstain
	1. sagalee kennuu irraa of qusachuu (filannoo irratti)  2. waan jaallatun gochu irraa of ittisuu.

## abstemious
	1. nama baay'ee hin nyaannee fi hin dhugne. 2. waan barbaadan yookin  jaallatan akka fedhanitti argachuu dhabuu.

## abstention
	Waan tokko gochuu irraa of tiksuu (kees. filannoo irratti sagalee kennuu irraa)

## abstinence
	waan tokko guutuummaatti lagachuu (saalquunnamtiifi kkf)

## abstract
	waan yaadumaan mul'atu garuummoo qabatamaan hin jirre (axareeraa, yaada waliigalaa, kan kitaabaafi kkf gabaabaatti cuunfamee kan barreeffame)

## abstract noun
	maqaa wantoo, killayyaa

## abstruse
	hubachuuf ulfaataa waan ta'e tokko

## absurd
	1. waan amansisaa hin taane. kan sababa hin qabne 2.gowwaa, jufunfula

## absurdism
	waan hiika hin qabne, gochaa gowwaa

## abundance
	baay'ina, heddumina, cafii

## abundant
	wacaqa, hedduu, baay'ee, danuu

## abuse
	1. waan gadheetiif itti fayyadamuu (aangoo fi mirga qaban) 2. miidhuu 3. arrabsuu

## abusive
	nama nama arrabsu, jecha ulfina namaa sulphisu

## abute
	arrabsuu

## [[abysmal]]
	1. baay'ee gadhee 2. ol'aanaa guddaa

## abyss
	qililee, bowwaa gad fagoo

## Ac
	

## acacia
	dhaddacha, ajoo, laaftoo, garbii

## academic
	I. kan barnootaa, barnootatti 2. hojii barkaan hojjetamu caalaatti dubbisuu fi qu'annoo irratti kan xiyyeeffate.

## academy
	akkaadaamii

## accede
	1. bakka ol'aanaa qabachuu (kees. Mootii yookiin giiftii ta'uuf) 2. Walii galuu, wal ta'uu

## accelerate
	sardamsuu dabaluu

## acceleration
	sardamsuu

## accelerator
	meeshaa saffisa makiinaa to'atu kan makiinaa kaassa jiru.

## accent
	1. akkaataa itti haasa'an ykn dubbatan. 2. axarroo mataa jechootaa irra kaa'amu.

## accept
	fudhachuu

## acceptability
	fudhatamummaa

## acceptable
	fadhatamaa

## access
	mala ykn daandii waan tokko bira gahuuf nama dandeessisu, odeeffannoo fudhachuuf ykn kaa'achuuf harshama Kompiiteraa banuu 

## accessible
	itti fayyadamuu ykn bira gahuun waan danda'amu.

## accession
	1. dubamuu, aangoo argachuu, muudamuu 2. Dabala, Edaasa

## accessory
	1. meeshaalee jijjiirraa makiinaa fi kaameeraa 2. nama yakka hejjechuu irratti nama gargaaru ykn kan akkaataa yakkaa beeku 3. faaya dubartootaa

## accident
	Balaa

## accidental
	waan tasaa, waan hin yaadamiin

## accidentally
	tasa, otoo hin yaadamiin, dimmaa

## acclaim
	1. waan tokko gammachuudhaan fudhachuu 2. nama tokko uummata fuulduratti leellisuu

## acclamation
	simannaa o'aa

## acclimatize
	madaquu

## accolade
	kamajaa argachuu

## accommodate
	1. bakka bultii namaaf kennuu 2. yeroo karoora baasan waantota tokko tokko Hubannoo keessa galchuu 3. madaquu 4. gargaaruu 

## accommodation
	1. mana kutaa tokko ykn lama qabu kan keessa jiraachuuf ta'u. 2. walta'insa 

## accompaniment
	1. kan faana deemu, waanta waan kan biraa utubu, jalee 2. waa'ila (muuziqaaf)

## accompanist
	meeshaa muuziqaa nama taphatu

## accompany
	1. faana deemuu 2. erga waan tokko namatti kennanii booda waan kan biraa immoo faana kennuu. 3. meeshaa muuziqaa taphachuu

## accomplice
	tumsaa, tumsituu, baabsituu

## accomplish
	fiixaan baasuu, raawwachuu

## accomplished
	kan Ogummaa qabu, sirriitti kan leenjifame

## accomplishment
	1. waan tokko haala milkaa'een xumuruu 2. kennaa uumamaa 3. milkaawwii 

## accord
	walii galtee, aangoo ykn mirga kennuu

## accordingly
	haaluma kanaan, kanaaf

## accordion
	Akkoordiyoonii (gosa meeshaa muuziqaati)

## accost
	nama hin beekne itti dhiyaatanii haasofsiisuu

## account
	1. herrega 2. maallaqa mana baankii kaa'ame 3. gabaasa waan tokkoo (kees. poolisiif dhiyaatu)

## accountable
	gaafatamaa, gaafatamtuu (waan itti gaafatamummaan namarra jirutti)

## accountant
	herregaa, herregduu

## accredit
	1. Muuduu (Ambaasaaddara) 2. fudhama kan argate (yaada, amantii fi kkf)

## accrue
	guddachuu, dabaluu

## accumulate
	waan tokko suuta walitti qabanii baay'ifachuu.

## accumulator
	baatirii huna elektirikiin guutamu

## accuracy
	sirrummaa, dogoggora dhabuu

## accurate
	sirrii, dogoggora kan hin qabne

## accurately
	qajeeltootti, dogoggora malee

## accursed
	abaaramaa, sokkaa'amaa

## accusation
	himannaa, himata

## accusative
	aantima, antima

## accuse
	yakkuu, himachuu 

## accused
	himatamaa, himatamtuu

## accuser
	himataa, himattuu

## accustom
	waan tokko itti baruu, of madaqsuu 

## accustomed
	waan beekamaa, waan baratame

## ace
	1. nama dandeettii guddaa qabu. 2. kaartaa isa ittiin taphatan (lakkoofsa tokko)

## acerbity
	amala ykn haasaa hamaa

## acetic
	dhangaggaa'aa 

## acetylene
	gaasii bifa maleessa (C2h2) kan waan akka sibiilaa walitti suphuuf gargaaru

## ache
	waraansa 

## achieve
	waan barbaadan argachuu

## achievement
	hojii haala milkaa'aan hojjetamee galma isaa gahe.

## acid
	asiidii 

## acidic
	asiidawaa 

## acidity
	asiidummaa 

## acknowledge
	1. dhugeeffachuu 2. dhugeeffannaa ofii beeksisuu 3. hoqubaa dhiyeessuu 

## acknowledgement
	1. galata 2. waan tokko beekanii amananii fudhachuu

## acme
	bantii ykn Fiixee waan tokkoo isa dhumaa

## acne
	dhukkuba gogaa/coraa (waan akka finnisaa dhaqna irratti akka bahu godhu)

## acorn
	gosa ija muka qilxuu

## acoustic
	kan sagalee, saayinsii sagalee fi miira dhageettii

## acoustics
	1. sagalee wajjin waan walqabate. 2. meeshaa muuziqaa kan humna elektirikii hin barbaanne. 3. qo'annoo sagalee saayinsaawwaa 4. haala sagalee kan gamoo tokko keessaa dhagahamu

## acquaint
	namni tokko waa'ee waan tokkoo akka beeku gochuu

## acquaintance
	1. Beekumsa xiqqoo waa'ee waan tokkoo irratti 2. nama beekan garuu immoo kan hagasmara walitti hin dhiyaanne.

## acquiesce
	mormii tokko malee waan tokko fudhachuu

## acquiescence
	Waliigaltee (fedhiin)

## acquire
	argachuu, gonfachuu (beekumsa)

## acquisition
	argachuu (Qabeenya)

## acquit
	namni tokko yakka irraa walaba ta'uu isaa beeksisuu

## acquittal
	murtii namni tokko yakka ittiin himatame irraa bilisa ta'uu hubachiisu

## acre
	bal'ina lafaa kan iskuwer meetirii 4050

## acrid
	waan foolii cumaa ykn hadhaa'aa cimaa qabu

## acrimonious
	1. hadhaa'aa 2.cimaa, jabaa (falmiif)

## acrimony
	qiriiphaa, akiroobaatii

## acronym
	qubeelee jalqabaa walitti fiduun jecha uumamu

## acronym
	qubeelee jalqabaa walitti fiduun jecha uumamu

## act
	1. gochaa, hojii 2. gochuu, hojjechuu, taphachuu 3. agarsiisa (diraamaaf kkf)

## acting
	eeggataa, eeggattuu

## action
	hojmaata, gochaa

## activate
	si'eessuu, kaasuu

## active
	si'aawaa, si'ooftuu, hisataa, hisattuu

## activity
	sochii, hojii

## actor
	taatoo (dhiiraaf)

## actors
	taatota

## actress
	taatoo (dubartii)

## actual
	1. kan dhugaa, isa sirrii 2. kan amma jiru

## actually
	dhugaadhumatti

## actuate
	1. maashiniin akka hojjetu gochuu 2. kakaasuu

## acuity
	gamnummaa, abshaalummaa, haxxummaa, si'aayina qabaachuu

## acumen
	dandeettii dafanii murtii kennuu (waa dafanii hubatanii)

## acupuncture
	mala lilmoo qaqallootiin narvii waraananii wal'aanuu

## acute
	rakkisaa, cimaa (dhukkubaaf)

## Ad
	

## ad hoc
	kaayyoo addaa tokkoof waan dhaabbate, dursee waan itti hin yaadamiin

## ad lib
	1. barreeffama osoo harkatti hin qabatii dubbachuu, fakkeessuu 2. utuu hin dhiphatiin

## adage
	mammaaksa

## adamant
	nama laafaatti yaada isaa hin jijjiirre

## Adam's apple
	liqimsituu, lumma, kokkee

## adapt
	madaqsuu

## adaptability
	haalota jijijjiramanitti madaquu

## adapter
	karaa haaraa ta'een waan tokkotti fayyadamuuf meeshaa nama gargaaru.

## add
	dabaluu, eda'uu

## addendum
	katabbii akka dabalataatti dhuma irratti barreeffamu

## addict
	nama araada wayii qabu

## addiction
	araada, haraaraa

## addictive
	araachisaa

## addition
	dabala, edaasa

## additional
	dabalata, edaasa

## additive
	quyyifa waan nyaataa fi qorichatti dabalamu

## addled
	1. diddoo, ajoo, ajeessaa, 2. burjaaja'aa, burjaajoftuu

## address
	teessuma, teessoo

## adduce
	dhiyeessuu (akka ragaa ykn fkn itti)

## adept
	ogeessa, hayyuu

## adequate
	ga'aa, quubsaa

## adhere
	1. hordofuu (seera, sirna fi kkf) 2. wayitti qabachuu 3. yaada/kaayyoo tokkotti cichuu, deeggaruu

## adherence
	deeggartummaa

## adherent
	deggeraa, deggertuu (jaarmiyaa siyaasaa fi kkf)

## adhesion
	waan tokkotti qabachuu/maxxanuu

## adhesive
	haphee

## adjacent
	wal bira, cinaa kan jiru, itti aanee

## adjective
	addeessa

## adjoining
	dhihoo, cinaa kan jiru

## adjourn
	1. guyyaa birootiif dabarsaa (walga'ii fi kkf) 2. bakka kan biraa deemuu

## adjournment
	beellama

## adjudge
	waanti tokko dhugaa ta'uu isaa beeksisuu yookiin akka waan dhugaa ta'etti fudhachuu

## adjudicate
	1. waldhabdee namoota giddii jiru gad fageenyaan xiinxalanii murtii kennuu 2. dugommii irratti akka abbaa murtii ta'anii hojjechuu

## adjunct
	1. waan akka miitootti waan tokkotti dabalamee garuu immoo hagasmara barbaachisaa hin taane 2. gochima tokko caalaatti ibsuuf dabalgochima himaaf kanneen fakkaatanitti dabalamu

## adjure
	jabeessanii gaafachuu

## adjust
	sirreessuu, tottolchuu (haala haaraa wajjin akka wal fudhatu)

## adjustable
	akka barbaadanitti sirreeffamuu waan danda'u

## adjutant
	qondaala loltuu kan dhimma bulchiinsaa fi naamusaatti itti gaafatamaa ta'e.

## administer
	1. bulchuu, to'achuu 2. hojii irra oolchuu 3. qoricha kennuu 

## administration
	bulchiinsa

## administrator
	bulchaa, gaggeessaa

## admirable
	kan dinqisiifamu, dinqisiisaa, maalalchisaa

## admiral
	qondaala ol'aanaa kan humna galaanaa

## admiration
	dinqisiifannoo, raajeffannaa, maalalchiifannaa

## admire
	jajuu, dinqisiifachuu

## admirer
	leellisaa, leelliftuu

## admissible
	waan fudhatama qabu rakkina kan hin qabne

## admission
	1. waan balleessan tokko amananii fudhachuu 2. seenuu 3. gatii seensaa

## admit
	1. amanuu (balleessaa) 2. akka seenuuf eeyyamuu

## admittance
	mirga seensaa

## admixture
	makaa, makamaa

## admonish
	1. akeekkachiisuu 2. gorsuu (haala jabaa ta'een) 3. dheekkamuu

## admonishment
	akkeekkachiisa,    (amala sirreessuuf)

## admonition
	ifaatii, ifaatoo, (amala sirreessuuf)

## admonitory
	akeekkachiisa

## ado
	walanee, rakkina deddeebi'u

## adobe
	xubii aduudhaan gogfame

## adolescence
	yeroo dargaggummaa, saalfannoo

## adolescent
	dardara, shamarra

## adopt
	1. mucaa ormaa fuudhanii akka kan ofiitti guddifachuu 2. waan tokko akka kan ofiitti itti fayyadamuu 3. nama tokko akka kaadhimaatti ykn bakka bu'aatti filuu 4. gabaasa, yaada fudhachuu (raggaasisuuf)

## adoption
	1. yaada nama kan biraa fudhatanii itti fayyadamuu 2. guddifachaa fudhachuu

## adorable
	jaallatamaa, jaallatamtuu

## adoration
	jaalala guddaa, leellifannaa (baay'ina jaalalaa irraan kan ka'e)

## adore
	baay'isanii jaalachuu, leellisuu, faarsuu

## adorn
	shashaqachuu, ofbareechuu, bareechuu, fuuluu

## adornment
	faaya, jifaara

## adrenal
	adireenaalii

## adrenalin
	adireenaaliinii (hormoonii adireenaaliin omishamu)

## adrift
	doonii ykn bidiruu lafatti hin hidhamne kan callisee bishaanirra bololi'u

## adroit
	qareessa, qareettii, si'aawaa

## adulate
	garmalee leellisuu, faarsuu

## adulation
	jajuu, dinqisiifachuu

## adult
	ga'eessa

## adulterate
	waan biraa itti makuudhaan waan tokko ququllinni isaa akka gadi bu'u gochuu

## adulterer
	halalee, eejjaa, mermertuu

## adulteress
	ejjaa, halalee, 

## adulterous
	halalee, eejjaa, mermertuu

## adultery
	ejja, halalummaa, gaalamootummaa

## advance
	1. gara fuulduraatti deemuu, dhiibuu 2. osoo hojiin hin xumuramiin maallaqa dursee kenname, liqii 3. gatii dabalataa (gochima) 1. haala sodaachisaa ta'een gara namaatti adeemuu 2. jijjiirama ykn guddina agarsiisuu 3. liqeessuu 4. mariif yaada dhiyaassuu 5. gatiin meeshaalee dabaluu

## advancement
	guddina hojii ykn aankii

## advantage
	faayidaa irra wayyaa'aa ta'e, carraa gaarii, bu'aa, rahaa

## advantageous
	bu'aa qabeessa, kan caalaatti faayidaa qabu

## advent
	1. gahuu, dhiyaachuu 2. ayyaanni gooftaa keenya yesuus gahuu isaan dura torbanoota jiran arfan.

## adventitious
	waan tasa ta'e

## adventure
	1. imala balaa fiduu danda'u 2. jabduu, gochaa hagasmara beekamaa hin taane

## adventurer
	nama jabduu hojjechuu barbaadu

## adventurous
	balaa kan fidu ta'us waan haaraa raaw'achuf nama yaalu

## adverb
	dabalgochima

## adversary
	diina, nyaaphaa, siddii, amajaajii

## adverse
	faallaa kan ta'e, mijaa'aa kan hin taane

## adversity
	rakkina, yeroo gadhee

## advertise
	dhaadhessuu, beeksisuu (meeshaalee daldalaa)

## advertisement
	beeksisa, dhaadheessa (kan daldalaa)

## advertiser
	dhaadhessaa, dhaadhessituu, beeksisuu

## advice
	gorsa (gorsuu)

## advisable
	yoo godhan yookiin yoo raaw'atan filatamaa waan ta'e

## advise
	gorsa

## advisor
	gorsaa, gorsituu, makkala, gorsa nama kennu (barataadhaaf.)

## advisory
	gorsaa, gorsituu

## advocacy
	1. deggersa kennuu 2.ahukaattummaa

## advocate
	waan tokkko deggeranii addababa'itti dubbachuu (n) 1. waan tokko deggeree nama addababa'itti dubbatu 2. Abukaattoo

## adze
	qottoo

## ae
	

## aerate
	waan dhangala'aatti qilleensa qicuu

## aerial
	gaanfollee, anteenaa (adj) xiyyaura/qillensa irraa

## aerie
	man'ee allaattiilee (kanneen akka risaa fi kk fakkaatanii)

## aerobics
	erobiksii (gosa ispoortii baay'ina oksijiinii qaama keessa jiru dabaluuf hojjetamu)

## aerodrome
	buufata xiyyaaraa

## aeronautics
	barnoota xiyyaara suphuu fi oofuu (saayinsii irratti kan hundaa'e)

## aeroplane
	xiyyaara

## aesthetic
	dinqisiifannaa bareedinaa (kees. artii keessatti )

## af
	

## afar
	fagootti

## affable
	nama laafaatti itti dhiyaachuun danda'amu, kan namatti hin ulfaanne

## affair
	giroo, dhimma, haajaa

## affect
	1. dhiibbaa gochuu 2. tuquu 3. miira gaddaa

## affectation
	amala kijibaa (fakkeessuuf kan agarsiisan)

## affected
	itti fakkeessuuf waan hojjetame, garaa irraa kan hin maddine

## affection
	jaalala, kabajaa

## affectionate
	jaallatamtuu, jaallatamau

## affidavit
	sagalee kakaa (kan barreeffamaan mana murtiif dhihaate)

## affiliate
	nama/dhaabbata tokko dhaabbata beekamaa kan biraa wajin wal quunnamsiisuu

## affinity
	1. hariiroo yookiin waliti dhufeenya jabaa 2. wal fakkeenya mirkaneessuu

## affirm
	mirkaneessuu

## affirmation
	mirkaneessuu

## affirmative
	tole haa ta'u jedhanii waliigaluu (n) jecha waliigaltee agarsiisu (eeyyee tole)

## affix
	maxxansuu (keenyan manaa irratti)

## affixes
	fufata

## afflict
	gidiraa arguu, dhiphachuu

## affliction
	gidiraa, cinqi, rakkina, dhukkuba jabaa

## affluence
	duroommi, sooroma, badhaadhummaa

## affluent
	sooressa, badhaadhaa

## afford
	danda'uu (maallaqa, yeroo fi waantoota fafakkaatan aarsaa gochuuf yookiin baasuuf)

## afforest
	bosona uwwisuu

## affray
	jeequmsa, goolii, lola

## affront
	jecha/ haasaa nama mufachiisu, arrabsoo

## afield
	bakka barame iraa fagaachuu

## afire
	gubachuutti waan jiru

## aflame
	1. kan boba'u 2. baay'ee qaana'uu yookiin dharraa ol'aanaa agarsiisuu

## afloat
	1. kan bololi'u (bishaan irra) 2. galaana irra, doonii irra 3. rakkina/cinqii keessaa ba'uu

## afoot
	waan ta'uutti jiru

## aforesaid
	waan dursee jedhame

## afraid
	sodaadhaan kan guutame

## afresh
	keessa deebi'uu, akka haaraatti jalqubuu

## Afro
	goofaree, Afrikaa wajjin hidhata waan qabu

## aft
	dudduuba doonii

## after
	booda, booddee, duuba, gulana, maayessa

## afterbirth
	daatii, obbaatii

## aftermath
	taatee gadhee /hamaa

## afternoon
	waaree booda

## afterwards
	eger, booddee

## ag
	

## again
	ammas, lamuu, irra deebi, lammata, ammallee

## Against
	farra

## agape
	afaan banuu (dinqisiifannaa ofii ibsuuf yookii amuummachuuf)

## agaric
	harraqoo, uukkoo, horroqoo, shashara. commee, abbaa-maarqoo, dhuufuu jaarsaa

## age
	umurii, ganna, waggaa

## aged
	otontoraa, otontortuu, dulloomaa, dulloomtuu

## ageless
	kan barabaraa. waan hin dulloomne

## agency
	1. dhaabbata daldalaa tajaajila murtaa'e kennu 2. waajjira mootunmaa tajaajila murtaa'e kennu

## agenda
	ajandaa

## agent
	abbaana, wakiila

## agglomerate
	walitti qabuu, waitti sassaabuu

## agglomeration
	bakka tokkotti kuusamuu, baay'achuu

## agglutinate
	walitti qabsiisuu

## aggrandize
	guddisuu, dabalu

## aggravate
	abaasuu

## aggregate
	dimshaasha, edaasa/ herrega waliigalaa

## aggression
	miira diinummaa, jibba

## aggressive
	kan dubbii yookiin lola jaalatu

## aggressor
	weerartuu, biyya yookiin nama dursee lola yookiin dubbii jalqabu

## aggrieved
	kan gadde, midhamaa

## aghast
	sodaa fi naasuudhaan guutamuu

## agile
	Si'aawaa, si'ooftuu

## agility
	si'aayina

## agitate
	1. kakaasuu, dadammaqsuu (deggersa/mormii) 2. bulbuluu, sochoosuu (waan dhangala'aa)

## agitation
	1. dadammaqsa 2. cinqii, yaaddoo yookiin gammachuu

## agitator
	kakaastuu, dadammaqsituu, namooti duula yookiin hiriira irratti akka qooda fudhatan kakaasuu

## aglow
	kan ifu, sirritti kan ho'u

## agnostic
	waa'ee wantoota qabatamaan mul'atani malee waa'ee Waaqayyoo waan tokkollee beekuun hin danda'amu nama jedhu

## ago
	.... dura, ...darbeera

## agog
	dharra'aa, fedhii ol'aanaa kan qabu

## agony
	dhiphina, gidiraa, gadadoo, hiraara, dararaa, badada

## agrarian
	Waan qonnaa wajjin walitti dhufeenya qabu

## agree
	waliigaluu, wal ta'uu

## agreeable
	itti waliigaluun waan danda'amu, gammachiisaa

## agreement
	waligaltee, dilaala, walta'iinsa

## agriculture
	qonnaa, qotiisa

## aground
	lafa bishaanii galaana jala jiru tuquu/bira ga'uu

## ah
	

## ahead
	gara fulduraatti

## ai
	

## aid
	gargaarsa, deggersa, hirpha (v) gargaaruu, deggeruu

## aide
	gargaaraa, gargaartuu

## ail
	dhukkubsachuu

## ailment
	dhukkuba, dhibee

## aim
	kaayyoo, galii, akeeka (v) giyyaafachuu, akeekuu

## air
	qilleensa

## air force
	humna qilleensaa

## air pump
	buufaa

## airborne
	qilleensa keessa kan deemu 

## aircraft
	xiyyaaraa fi wantoota fafakkaatan kan qilleensa keessa barrisan

## airfield
	qubata xiyyaaraa (keessaayyuu kan waraanaa)

## airline
	daandii qilleensaa

## airmail
	xalayaa xiyyaaraan ergamu

## airman
	miseensa humna qilleensaa

## airplane
	xiyyaara, baaburbaallee

## airport
	dirree xiyyaaraa

## airstrip
	daandii qalloo xiyyaarri irra fiigee qubatu yookiin kan irraa ka'u

## airtight
	kan qilleensa hin galchine

## airy
	qilleensawaa

## aisle
	barcuma tarree naqamee jiru gidduu karaa ittiin darban

## aj
	

## ajar
	balbala xinnoo saaqamee jiru 

## ak
	

## akimbo
	harka mudhii gara gadiirra kaa'uu

## akin
	wal fakkaataa

## al
	

## alacrity
	fedhii guddaa, hawwii ol'aanaa

## alarm
	1. naasuu, Sodaa 2. sagalee balaan yookiin rakkoon wayii kan jiru ta'uusaa himu 3. meeshaa rakkoon kan jiru  ta'uusaa beekee iyyu (v) akeekkachiisa kennuu, sodaachisuu, rifachiisuu

## alarming
	rifachiisaa, rifachiistuu, birrachiisaa, birrachiistuu, qaxaxii, naasisaa

## albatross
	gosa simbirroo galaanaa

## albeit
	ta'ullee, ta'us

## albino
	nama yookiin bineelda bifa isaa isa uumamaa malee dhalate (kees. kan gogaan fi rifeensi addaatu)

## album
	albamii

## alcohol
	alkoolii

## alcoholic
	waan alkooli qabu

## alcove
	kutaa xinnoo kan mana keessaa

## ale
	gosa farsoo

## alert
	si'aawaa (n) akeekkachiisa, hubachiisa

## algae
	waabara, saaphuyyee

## algebra
	aljeebraa (gosa barnoota herregaa)

## alias
	maqaa dharaa

## alibi
	yeroo yakki hojjetame namni tokko bakka yakki itti hojjetame sana kan hin turre ta'uu isaa ragaa mirkaneessu

## alien
	1. amba, orma, alagaa 2. kan duraan beekamu irraa waan adda ta'e

## alienate
	ofirraa fageessuu, irraa baqachuu

## alight
	1. bu'uu (makiinaa, fardaa fi kkf irraa) 2. muka irra qubachuu (allaattii fi kk fakkaatan) 3. gubuchuu

## align
	waan tokko wal qixxeessanii tarree naquu

## alike
	wal fakkaataa

## alimentary
	kan nyaataa, bullaa'uu nyaataa

## alimony
	dhirsiif niitiin wayita wal hiikan, maallaqa inni tokko isa kaaniif kaffalu

## alive
	jiraataa, kan lubbuun jiru, kan hin duune

## all
	cufa, hunda, mara, jiblaa

## Allah
	Allaah (Waaqayyo)

## allay
	qabbaneessuu, tasgabbeessuu (sodaa, shakkii)

## allegation
	himannaa (kan ragaan irratti hin dhihaatiin)

## allege
	utuu ragaan hin jiraatiin waa tokko akka dhugaatti dhiheeffatanii falmachuu

## allegiance
	amanamummaa, deggeraa ta'uu

## allegory
	fakkoommii

## alleluia
	galati Wauqayyoof

## allergy
	adanyoo

## alleviate
	gad hir'isuu, gidiraa laaffisuu/salphisuu

## alley
	daandii dhiphoo

## alliance
	bu'aa gamtaatiif jecha tokkummaa yookiin waldaa biyyoota garaagaraa gidduutti uumamu

## allied
	kan waliigale, kan walta'e

## alligator
	koromtoo

## allocate
	qooduu, hiruu, kennuu

## allot
	kennuu, qooduu (waan qaban irraa)

## allotment
	1. lafa uummataa kan abaaboo fi wantoota fakkaatan iratti misoomsuuf kiraayii fudhatame 2. qoodamee waan kenname

## allow
	hayyamuu, eeyyamuu

## allowance
	durgoo. olmaayaa

## alloy
	albuuda wal makaa (keessattuu sibila)

## allude
	eeruu, tuquu

## allure
	hawwachuu, ofitti harkisuu

## alluring
	hawwataa

## allusion
	eeruu, baanuu

## alluvial
	cirracha yookiin biyyoo lagii fi lolaan bakka tokko tuule

## alluvial soil
	tinfaa

## ally
	tumsaa, tumsituu, jaallee

## almanac
	kitaaba Waan waggaa tokko keessatti raaw'atamuu malu tokko tokkoon ibsu kan akka dhaha guyyaattis tajaajilu

## almighty
	hunda kan danda'u, baay'ee guddaa, humna qabeessa

## almond
	gosa mukaa kookii fakkaatu

## alms
	raamata, kennaa, buusii

## aloft
	qilleensa keessa, ol

## alone
	kophaa, duwwaa

## along
	cinaa, bira, wajjin

## alongside
	cinaa, maddii, wajjin

## aloof
	nama namatti hin siqne

## aloud
	sagalee ol fuudhanii dubbachuu, sagalee guddaadhaan

## alpha
	qubee Giriikii isa jalqabaa

## alphabet
	arfii, qubee

## alphabetical
	toora qubeetiin

## already
	dursee, ammaan dura, armaan dura

## also
	itti dabalee, akkasumas

## altar
	siidaarsaa, dakkii

## alter
	geeddaruu, jijiiruu

## alteration
	geeddarumsa, jijiirama

## altercate
	wal qoccolu, wal loluu

## altercation
	qoccolloo, walitti falmuu (sagalee ol fuudhanii)

## alternate
	1. waliin jijjiiruu dabaree dabareedhaan 2. wal geeddaruu/ ta'uu 

## alternating current
	kaarentii gegeeddaramaa, guyyaa lama lamatti waan dhufu

## alternative
	1. filannoo (waan lama gidduudhaa) 2. kan biraa, adda

## although
	ta'ulle, ta'us

## altimeter
	xiyyaarri afooga galaanaatii olitti fageenya hammamii irratti akka argamu meeshaa himu

## altitude
	ol fageenya

## alto
	sagalee qalloo (kees. kan dubartii)

## altogether
	guutuummaatti, guutuumaan guutuutti, hundumaa

## altruism
	faayidaa fi gammachuu namoota kan biroo dursuu, ofittoo ta'uu dhabuu

## altruism
	faayidaa fi gammachuu namoota kan biroo dursuu, ofittoo ta'uu dhabuu

## aluminum
	aluminiyamii, saldaqaa

## alumnus
	barataa mana barnootaa, kolleejii yookiin yunivarsiti tokkoo nama ture (dhiira)

## always
	yeroo hundumaa, hooggayyuu, yoomuu

## am
	

## amalgam
	1. waan ilkaanitti guutamu 2. waan makaa meerkurii qabu

## amalgamate
	walitti makuu, tokkoomsuu

## amass
	walitti qabuu, walitti guuruu (baay'inaan)

## amateur
	utuu kaffaltii hin argatiin nama ispoortii fi tiyaatira keessatti qooda fudhatu

## amaze
	dinqamuu

## amazement
	dinqamuu

## amazing
	dinqisiisaa, ajaa'ibsiisaa

## Amazon
	1. dubartii dheertuu (kan cimina qabdu) 2. dubartii loltuu (durdurii warra Giriikii keessatti)

## ambassador
	lamii, ambaasaaddara

## amber
	waanta keelloo fakkaatu kan faaya garaagaraa hojechuuf nama gargaaru

## ambidextrous
	nama harkasaa bitaas ta'e mirga qixxee itti fayyadamuu danda'u

## ambiguity
	waan hiika tokko caalaa qabu kan karaa garaagaraatiin hikamuu danda'u, kan hiikisaa shakkisisaa ta'e

## ambiguous
	waan hiiki isaa ifa hin taane Kan karaa garaagaraatin Hiikamuu danda'u

## ambition
	fedhii ol'aanaa, hawwii, niyyaa

## ambitious
	waan tokko argachuuf dharraa yookiin nama hawwii ol'aanaa qubu

## ambitious
	waan tokko argachuuf dharraa yookiin nama hawwii Ol'aanaa qabu

## ambivalence
	waan tokkoof ilaalcha gaariis gadhees qabaachuu

## ambivalent
	waa'ee waan tokkoo miira gaariis ta'ee gadhee agarsiisuufi

## amble
	tirachuu, suuta deemuu

## ambulance
	Anbulaansi

## ambush
	riphee (riphani eeguudhaan balaa geessisuu yaaluu) (v)riphuu

## Ameliorate
	waan tokko fooyyessuu

## amelioration
	fooyyessuu, wayyeessuu

## amenable
	nama yaada yookiin ajaja kennamuf hin mormine, fudhataa yaadaa

## amend
	dogoggora sirreessuuf Waan tokkO xinnoo jijiiruu (Seeraa fi kkf)

## amendment
	Jijjiirama xinnoo (sanadii irratti..)

## amends
	beenyaa, bulii

## amenity
	tajaajila bakka tokkotti kennamu kan jireenyi akka tolu godhu, waan nama gammachiisu

## amiable
	gaimmacihiisaa, gammachiistuu

## amicable
	utuu wal hin loliin yookiin utuU wal hin dhabiin mariidhaan kan ta'e

## amidst
	gidduutti, walakkaatti

## amiss
	dogoggora

## amity
	walitti dhufeenya gaarii namoota yookiin biyyoota gidduu jiru

## ammunition
	rasaasa, meeshaa waraanaa

## amnesia
	of wallaaluu, waa hubachuu dadhabuu (sababa balaatiin)

## amnesty
	namoota biyya irratti yakka hojjetaniif seeraan dihiifama gochuu, Walaba gad dhiisuu

## amniotic fluid
	oota, daata

## amoeba
	ameebaa

## amok
	Aarii irraa kan ka'e asiif achi bubbutamuu

## among
	Baay'ee keessaa, keessaa

## amoral
	waan safuu irratti hin hundoofne

## amorous
	jaalala qaban fuulleedhumatti argisiisuu (keessaayyuu kan fedhii saalquunnamti)

## amorphous
	mololomii, boca dhabeessa

## amortize
	Idaa kaffalanii fixuu

## amount
	1. bay'na, hammamta 2. herrega maallaqaa kan walii galaa, waan tokkoon qixxee ta'uu

## amour
	Jaalala dhoksaa

## Ampere
	ampiirii

## amphibian
	bineensa kan bishaanis ta'e dachee gogaa irra jiraachuu danda'u

## amphibious
	Bineensa bishaanii fi dachee gogaa irra jiraachuu danda'u

## amphitheater
	jaarmaa/gamoo soraa/qinaaxxii maleessa kan tiyaatira keessatti agarsiisan

## amphora
	cuggee

## ample
	ga'aa yookiin kan barbaachisuu olitti

## amplifier
	sagaleessaa

## amplify
	ol fuudhuu (sagalee)

## amplitude
	bal'ina, dheeriina

## ampule
	bilqaaxxii xinnoo kan dhangala'aa qoricha ittiin bulbulan baattu

## amputate
	kutuu, muruu (miilla, harkaa)

## amputated
	citaa, muramaa (miilla, harka), saruxxee

## amputated
	dooluu, saruxxee

## amulet
	kudhaama, hirsii

## amuse
	gammachiisuu, kofalchiisuu

## amusement
	gammachuu, kolfa, tapha

## amusing
	kofalchiisaa, kofalchiistuu

## an
	

## an
	tokko, tokkitti

## anachronism
	waan yeroo wajjin hin deemne

## anaconda
	gosa bofaa Ameeriikaa Kibbaatti argamu kan bineensoota caccabsee erga ajjeese booda nyaatu

## anaemia
	dhukkuba hir'ina dhiigaa

## anaerobic
	kan oksijiinii hin barbaadne ykn oksijiinii kan hin qabne

## anaesthesia
	of wallaaluu (qorichaan adoodanii)

## anal
	kan munnee, kan hudduu

## analogue
	waanta waan kan biraa wajjin wal fakkaatu

## analogy
	wal fakkeenya

## analysis
	xiinxallii

## analyze
	xiinxaluu, gamaaggamuu

## anarchism
	tiiyoorii siyaasaa, mootummaa, fi seerri hin barbaachisan jedhu

## anarchist
	ol'aantummaan seeraa akka mirkanaa'u nama hin barbaadne

## anarchy
	seera-maleessummaa, jeequmsa

## anathema
	agana, ifannaa

## anathematize
	aganuu, ifachuu

## anatomy
	1. saayinsii waa'ee caasaa  qaama namaa yookiin kan neefkaa qu'atu 2. dhaaqamaa, caasaa qaama namaa yookiin kan bineeldaa 3. xiinxalli yookiin gorannoo waan tokkoo

## ancestor
	abuduroo, abuturoo

## anchilles tendon
	koronyoo, qoronyoo

## anchor
	gadiitoo

## ancient
	kan bara durii

## and
	.fi

## anecdote
	seenaa dinqisiisaa kan qabatamaan nama quunname akka durduriitti odeeffamu

## anemia
	hir'ina dhiigaa

## anemometer
	aniimameetir

## anesthesia
	of wallaaluu (qorichaan adoodani)

## anesthetic
	banjoo (tibba wal'aanssaatti qoricha namni akka of hin beekne ittiin taassissan)

## anesthetize
	adoochuu (qorichaan)

## anew
	ammas, akka haaraatti

## Angel
	ergamaa, maleekaa

## anger
	aarii

## Angle
	kofa, cabsaa, roga

## angle
	kofa-daangeessaa

## angler
	adamsituu qurxummii

## angling
	waan nyaataa fiixee kiyyootti diranii qurxummii ittiin qaban

## Anglo-American
	lammii Ameeriikaa sanyiin isaa Ingilizii ta'e

## angora
	gosa beeyladootaa dabbassaa dheeraa qabanii

## angry
	kan aare

## anguish
	Cinqi, gidiraa, gadda guddaa

## angular
	1.qalloo, crgaramaa, ergaramtuu 2.mata-jabeessa, mata jabeettii, gogaa 3. han kofa qajeelaa gahu

## animal
	neefkaa, bineelda, horii

## animalism
	horummaa, neefkummaa

## animate
	lubbuu itti horuu, dadammaqsuu, kakaasuu

## animism
	uumamni hundi jechuun muki, dhagaan qilleensii fi kanneen fakkaatan cufti lubbuu qabu amantii jedhu

## animosity
	jibba, lola

## anise
	insilaala, kamoona, kamunii

## ankle
	kuburuu. kibirii

## anklet
	albuu

## annals
	tarreeffama argannoolee haaraa yookiin hojiilee waggaa tokko keessatti raaw'ataman kan akka tartiiba isaaniitti naqaman

## annex
	biyya kan biraa humnaan biyya kan ofitti dabaluu

## annexe
	nanneen walitti aanan kan wal qahatanii jiran

## annihilate
	1. barbadeessuu, dhabamsiisuu 2. injifachuu, mo'uu

## annihilation
	dhabamsiisa, barbadeessa

## anniversary
	ayyaana yaadannoo kan waggaa 

## annotate
	ibsuu, hiikuu (katabbii)

## announce
	labsuu, beeksisuu, hubachiisuu

## announcement
	beeksisa, labsii

## announcer
	beeksisaa, beeksistuu, labsituu, Iabsaa

## annoy
	aarsuu, dallansiisuu

## annoyance
	aarii, dallansuu

## annual
	kan waggaa

## annually
	Waggaa Waggaan

## annuity
	maallaqa waggaa waggaatti nama tokkoof kaffalamu (akka galiitti)

## annul
	seera haquu

## annular
	waan qubeelaa fakkaatu

## Annunciation
	misiraachoo

## anoint
	muuduu, dibuu (aangoof)

## anomalous
	waan beekamaa/waan barame irraa adda kan ta'e

## anomaly
	waan seeraa fi barmaatarraa beekamaa ta'een ala ta'uu

## anonymity
	maqaa dhoksuu

## anonymous
	kan maqaan hin beekamne yookiin kan maqaan ifatti hin ibsamne

## another
	Kan biraa, abbii, ka dhibii

## answer
	deebii

## ant
	jaamaa, mixii, gonjaree

## antagonism
	amajaajummaa

## Antagonist
	nama waa mormu, faallaa kan deemu

## anteater
	olokee (gosa bineensaa arraba dheeraa qabu kan goondaa yookin mixii nyaatu)

## antecedent
	dursee kan dhufu

## antecedents
	abuduroo, abboota durii

## antechamber
	kutaa xinnoo kan gara kutaa guddaatti dabursu

## antelope
	arroolee

## antenna
	anteenaa, gaanfollee

## anterior
	fuullee kan jiru, fulduraa kan mul' 'atu

## anthem
	faaruu (kan gamtaadhaan faarfatamu)

## anther
	antarii, subba sanyii kormaa

## anthill
	koobii rimmaa

## anthology
	walaloo yookiin katabbiillee garaagaraa nama tokkoon barreeffaman kan bakka tokkichatti walitti qabaman

## anthrax
	golloobaa, cirmalee

## anthropology
	ximmada

## anti
	farra

## anti-aircraft
	farra-xiyyaaraa

## antibiotic
	antiibaayootikii, qoricha baakteeriyaa ajjeesu

## antibody
	antiibodii, farra qaama alagaa

## antic
	sochii nama kofalchiisuuf godhamu

## anticipate
	1. ni ta'a jedhanii waa eeguu 2. utuu nami kan biraan hin hojjetiin waan tokko dursanii hojjechuu 3. fulduratti waan ta'u tokko gammachuudhaan eeguu

## anticlimax
	waan nama aarsu

## antics
	nama kolfisiisuuf yookiin gammachiisuuf sochii godhamu

## antidote
	farra-summii

## anti health
	farra-fayyaa

## anti meridian
	waree dura

## antimony dust
	kuula

## antipathy
	jibba guddaa

## antipeople
	farra-uummataa

## antipersonnel
	meeshaa waraanaa nama ajeesuuf yookiin miidhuuf tolfaman

## antiquary
	nama waa'ee meeshaalee dulloomanii qoratu fi meeshaalee kanniinis walitti qabee gurguru

## antiquated
	otontoraa, dulloomaa, nama ilaalcha barri itti darbe faarsu

## antique
	meeshaa dulloomaa garuu immoo kan gatii guddaa qabu

## antiquity
	1. bara durii 2. meeshaa kan bara duri, hambaa

## antiseptic
	antiiseptiksii, keemikaalii madaan baakteeriiyaadhaan akka hin faalamne eegu

## antisocial
	farra hawaasaa

## antithesis
	faallaa waan tokkoo

## antitoxin
	farra summii

## antler
	gaafa kuruphee yookiin kan warseessaa

## ant weed
	maxxannee

## anus
	futee, munnee, bondee, fudee

## anvil
	sibiila warri tumtuun sibiila irra kaa'ani tuman

## anxiety
	yaaddoo, cinqii, badada

## anxious
	dhiphataa, dhiphattuu, cinqamaa, cinqamtuu, yaaddooftuu

## any
	kamiyyuu, eenyuyyuu, tokkollee

## any body
	eenyuyyuu, nami kamiyyuu, abbaa fedhe

## anyhow
	itti dabalee, sana ta'e kana, ta'us

## anymore
	eenyuyyuu, namni Kamiyyuu

## anyone
	si'achi

## anything
	waan halle, Waan cufa, waan tokkollee

## anyway
	haala kamiiniyyuu, karuma ta'en

## anywhere
	bukkayyuu, eessattu

## ao
	

## aorta
	ortaa, aawortaa, ujummoo guddaa dhiiga raabsu (hidda dhiigaa isa furdaa kallattii onne isa bitaa irrraa dhufu)

## ap
	

## apace
	ariitiidhaan, sardamsuudhaan

## apart
	1. addan fagaachuu 2. addaan ba'uu, kopha kophaa, addaan kukkutuu

## apartheid
	sirna siyaasaa Afriikaa Kibbaa keessa ture kan lammiilee biyyattii akka Sanyiisaaniitti addaan qoodee miidhaa geessiisaa ture

## apartment
	appaartaamaa

## apathetic
	nama waan okko akka dhimma isaatti hin ilaalle, kan fedhii hin qabme

## apathy
	waan tokkotti fedhii dhabuu

## ape
	bineeyyii sanyii jaldeessaa ta'anii garuu immoo kanneen eegee hin qabne

## Aperient
	qoricha garaa namaa kaasu

## aperitif
	dhugaatii soorata dura dhugamu

## aperture
	1. uraa, qaawwa xinnoo 2. karaa ifti kaameeraa keessa seenu

## apex
	fiixee, bantii

## aphorism
	Mammaaksa

## aphrodisiac
	qoricha fedhii saalquunnamtii ainta kakaasu

## apiary
	bakka gaagurrii kanniisotaaf kaa'amu

## apiece
	tokkoon tokkoon

## aplomb
	Ofitti amanuu 

## apologetic
	Balleessaa isaatti gaabbee kan dhiifama gaafatu

## apologize
	dhiifama gaafachuu

## apology
	dhiifama

## apoplexy
	yaaduu akkasumas socho'uuf humna dhabuu (miidhaa hidda dliigaa sammuu keessa jiru irraa gaheen)

## apostate
	Nama amantii isaa gane

## apostle
	duuka buutuu, ergamaa, noolee

## apostrophe
	mallattoo hudhaa (') 

## apostrophic
	mallattoo hudhaa (')

## apotheosis
	1. nama qulqulluu ta'uu, ayyaantuu 2. jireenya biyya lafaa dhiisuu 3. ulfina kennuu

## appall
	naasisuu. rifachiisuu

## appalling
	naasisaa, jibbisiisaa, baay'ee gadhee

## apparatus
	1. meeshaa laabraatoorii keessatti waa ittiin hojjetan 2. caasaa dhaabbataa

## apparel
	uffata, wayyaa, huccuu

## apparent
	1. ifatti kan mul'atu, ifaa, beekamaa. kan hin shakkisiifne 2. waan dhugaa fakkaatu garuu immoo dhugaa kan hin taane

## apparition
	ekeraa

## appeal
	1. gaafachuu (gaaffii hatattamaa) 2. nama hawwachuu (bareedinaan) (n) iyyata, wagii, maganata

## appealant
	iyyataa, iyyattuu

## appear
	1. mul'achuu, ga'uu 2. suuta ifa ba'uu 3. maxxanfamuu (kitaabaa fi kk fakkaatan) 4. dhihaachuu (mana murtii fi bakka fafakkaatanitti)

## appearance
	bifa

## appease
	gammachiisuu, wan isaan barbaadan kennuudhaan namooti akka qabbanaa'an gochuu

## append
	itti dabaluu (katabbii irratti) yookiin miiltoo itti qabsiisuu

## appendage
	waan waan tokkotti qabatee yookiin fufee jiru

## appendicitis
	dhukkuba garaa bu'aa

## appendix
	1. odeeffannoo dabalataa fuula dhumaa kan kitaabaa irratti kennamu, miiltoo 2. ciincha (tirfanjatii)

## appertain
	walitti dhufeenya kan qabu, ta'uu kan qabu

## appetizer
	waanta fedhiin nyaataa akka dabalu godhu (dhugaatii fi kkf)

## appetite
	fedhii nyaata nyaachuu

## applaud
	angaasuu, dhawwaaquu

## applause
	angaasuu, harka dha'uu, dhawwaaquu (n) angaasa, harka rukuttaa, dhawwaaqqii

## apple
	poomii (gosa fuduraa)

## appliance
	meeshaa, mi'a, qodaa

## applicable
	wajjin kan deemu yookiin hojiirra ooluu kan danda'u

## applicant
	iyyataa, iyyattuu

## application
	iyyata, hojii irra oolchuu, hojmaatessuu

## apply
	1. gaafachuu 2. hojii irra oolchuu

## appoint
	shuumuu, muuduu

## appointee
	shuumii

## appointment
	beellama (v)muudama, shuumata

## apportion
	qooduu, hiruu, ramaduu

## apposite
	wal fudhataa, kan wal faana deemu

## appraise
	xiinxaluu, qu'achuu (sadarkaa, gatii, faayidaa waan tokkoo)

## appreciable
	1. waan mul'atu yookiin waan tilmaamamuu danda'u 2. waan gatiin dabaluu danda'u

## appreciate
	leellisuu, dinqisiifachuu

## appreciation
	1. dinqisifannaa, raajeffannaa 2. dabalata gatii

## apprehend
	1. qabuu, to'achuu 2. hubachuu

## apprehension
	1. sodaa, cinqii (waan fulduratti ta'u yaadanii) 2. qabuu, to'annaa jala galchuu

## apprentice
	barataa leenjii ogummaa fudhatu (yeroo gabaabaadhaaf)

## apprise
	beeksisuu

## approach
	itti dhihaachuu (n) akkaataa waan tokko itti raaw'atan

## approbation
	waliigaltee, walta'iinsa, tole jechuu

## appropriate
	mijaa'aa, tolaa, sirrii (v) seeraan dhaaluu, humnaan fudhachuu

## approve
	raggaasisuu, haa ta'u jedhanii fudhachuu/waliigaluu

## approximate
	kan tilmaamaa

## approximation
	tilmaama

## appurtenance
	qabeenyaa dhuunfaa (xixinnoo)

## April
	Ebla

## apron
	marxoo

## apropos
	ilaalchisee, waa'ee wajjin kan deemu

## apt
	mijaa'aa, tolaa, sirrii, aanja'aa

## aptitude
	dandeetti waa hojjechuu kan nami uumamaan qabu

## aq
	

## aqualung
	meeshaa warri daaktuun afuura ittiin baafatan

## aquarium
	bidiruu yookiin meeshaa kan qurxummii keessa kaa'an

## aquatic
	bishaan bira (naanniggaa) yookiin bishaan keessa kan jiraatu (bineensa, biqiltuu fi kkf)

## aqueduct
	bo'oo bishaanni keessa yaa'u

## aqueous
	waan akka bishaanii

## aquiline
	jallaa, gooboo (funyaaniif)

## ar
	

## Arabic
	afaan Arabaa

## arable
	qonnaaf kan tolu

## arbiter
	waan tokko hojjechuuf yookiin raaw'achiisuuf nama namoota kan biroo caalaatti fudhatama qabu

## arbitrary
	1. sababa kan hin qabne waan yaaduma mataa ofii kophaa irratti hundaa'e, kan baay'ee itti hin yaadamne 2. kan aangoon isaa daangaa hin qabne (abbaa irree)

## arbitrate
	araarsuu, atoomsuu, jaarsummaa taa'uu

## arbitration
	jaarsummaa, atoomsa

## arbitrator
	araarsaa, atoomsaa, jaarsa

## arbour
	gaaddisa (muka jala)

## are
	gomboo, golboo

## arcade
	soraa suuqii fi suuqii gidduutti argamu kan nami jala daddarbu

## arcane
	iccitii

## arch
	waagimboo, xiyya

## archaeology
	qu'annoo seenaa kan durii (hambaalee biyyoo keessa awwaalamanii jiran qotanii baasuudhaan)

## archaic
	kan bara durii, kan dulloome

## archangel
	ergamaa ergamoota irra caalu

## archbishop
	duree phaaphaasii

## arch-enemy
	diina (kan garmalee jibbanii fi sodaatan)

## archer
	nama xiyyaadhaan sirriitti waa waraanuu danda'u

## archery
	ispoortii xiyyaa darbachuu

## archetype
	isa jalqabaa, isa duraa, angaficha

## archipelago
	cittuu lafaa yookiin oddoola bakka tokkotti baay'atanii jiran

## architect
	ogeessa dizzaayinii /saxaxa gamoo qopheessu

## architecture
	ogummaa dizzaayinii jaarmaalee, arkiteckcharii

## archives
	1. sanadoota mootummaa, dhaabbattootaa fi matayyootaa (kan seenaa fi gochaalee garaagaraa bakka tokkotti walitti qabaman) 2. golaaduu, golambaa

## ardent
	waa'ee waan tokkoo baay'isee kan itti yaadu, waan tokkoof miira jabaa kan qabu

## ardour
	fedhii o'aa, jaalala ol'aanaa

## arduous
	rakkisaa, rakkistuu

## area
	bakka, iddoo, naannoo, bal'ina 

## arena
	dirree bal'aa kan ispoortiifi kk fakkaatanii

## argue
	o

## argument
	falmii, falammii

## arid
	gammoojii, bakka rooba baay'ee hin arganne

## arise
	ka'uu, dammaquu

## aristocracy
	namoota gita ol'aanaa

## arithmetic
	artimeetikii, herrega

## ark
	I. doonii Noh 2. taabota

## arm
	irree

## armada
	doonii waraanaa baay'inaan wal faana yaa'an

## armadillo
	gosa bineenti qocaa fakkaattu (Ameeriikaa giddu galeessaatti kan argamtu)

## Armageddon
	waraana isa dhumaa (kan biyya lafaa gara badiisaatti oofu)

## armament
	hidhannoo, meeshaa waraanaa

## armchair
	barcuma hirkoo (waan harka irra kaa'atan kan qabu)

## armistice
	yeroof waraana dhaabuuf waliigaluu

## armor
	1. sibiila yeroo waraanaatti akka wayyaatti uffatamu 2. sibiila qaama taankiif makiinaa irrattiuwwisamu (akka rasaasaan hin uramne)

## armour
	1. sibiila yeroo waraanaatti akka wayyaatti uffatmu 2. sibiila qaama taankiif makinaa irratti uwwisqmu (akka rasaasaan hin uramne)

## armoury
	mana guddaa bakka meeshaan waraanaa itti kuusamu

## armpit
	ukoo, bobaa

## arms
	meeshaa waraanaa

## army
	raayyaa, ijaaba

## aroma
	urgaa gaarii

## aromatic
	foolii gaarii waan qabu

## around
	naannoo

## arouse
	1. dammaqsuu 2. kakaasuu

## arrack
	araqee

## arraign
	nama tokko mana murtiitti dhiheessuu

## arrange
	1. sireessuu, sirriitti naquu 2. qopheessuu

## arrant
	baay'ee gadhee

## array
	1. nama yookin meeshaalee hiriiraan yookiin tooraan bareechanii naquu 2. uffachuu

## arrears
	idaa yookiin maallaqa hin kaffalamne

## arrest
	qabuu, to'annaa jala galchuu

## arrival
	bakka tokko ga'uu, gahiisa

## arrive
	ga'uu

## arrogance
	oftulummaa, ofjaja, quufa

## arrogant
	farangagsaa, oftuulaa, oftuultuu, ofjajaa, ofjajjuu, quufaa

## arrow
	xiyya, xiyyee, lawwee

## Arse
	hudduu, fagaara

## arsenal
	1. meeshaa waraana 2. bakka meeshaan waraanaa itti tolfamu yookiin kuusamu

## arsenic
	summii cimaa

## arson
	mana namaa gubuu

## art
	artii, ogummaa

## arterial
	kan hidda dhiigaa

## artery
	dhiiga raabsituu, go'aa

## artful
	abshaala, gamna, mala beektuu

## artfully
	malaan, tooftaadhaan, ogummaadhaan

## arthritis
	dhukkuba buusaa lafee

## article
	1. mi'a, meeshaa 2. barreeftama dhimma tokko irratti xiyyeeffatu (kan gaazexaafi kkf) 3. keewwata (kan seeraa)

## articulate
	1. jechaan yaada ofii ibsuu 2. jechoota sirriitti sagaleessuu/afaanessuu (adj) nama yaada isaa sirritti ibsuu danda'u, nama haasaa beeku

## artifact
	meeshaalee harka namaatiin hojjetaman kan safuu seenaa qaban

## artificial
	namtolchee

## artillery
	meeshaalee waraanaa gurguddoolii

## artisan
	ogeessa hojii harkaa

## artist
	1. ogeessa fakkii kaasu, dhagaa soofee suuraa garaagaraa tolchuu fi kkf 2. waa tolchutti nama ogummaa ol'aanaa qabu

## artiste
	ogeessa muuziiqaa, tiyaatiraa, daalalaa fi kk fakkaatanii

## artistic
	1. artii wajiin walitti dhufeenya waan qabu 2. ogummaadhaan waan hojjetame

## artistry
	dandeettii hojiilee artii hojjechuu (waan akka muuziiqaa, fakkii kaasuu fi kkf)

## artless
	1. salphaa, kan uumamaa, qulqulluu 2. ogummaan keessatti kan hin mul'anne

## arty
	artistii fakkaatanii mul'achuuf yaaluu (utuu hin ta'iin)

## as
	

## as
	akka

## Ascaris
	maagaa

## ascend
	ol ba'uu

## ascendancy
	ol'aantummaa, humna

## ascendant
	yeroodhaa yerootti nama aangoonisaa dabalaa adeemu

## ascension
	ol ba'uu

## ascent
	ol ba'uu (tulluufi kkf) (n) giraabaa, irraan-olee, randa, toronjii

## ascertain
	mirkaneessuu

## ascetic
	gariibaa, gaaltama, xo'aashii

## ascribe
	waanti tokko kan nama biraa ta'uusaa ibsuu

## aseptic
	qulqullu (kan hin faalamne)

## ash
	1. daaraa 2. gosa mukaa

## ashamed
	qaana'aa

## ashen
	daalachaa'aa, daalachooftu

## ashore
	buufata galaanaa irratti

## ashtray
	qeremoo (nyaara gidduu, bakka nyaara guurrii)

## ashy
	daaroftuu, daara'aa

## Asian
	nama Isiiyaa, eeshiyicha

## aside
	cinaatti, gama tokkotti

## asinine
	talboojja'aa, jibbisiisaa, talboojjoftuu, jibbisiistuu

## ask
	gaafachuu

## askance
	nama tokko shakkiin ilaaluu

## askew
	jallaa

## asleep
	kan rafe, kan ciise

## asp
	bofa xinnoo summii hamaa qabu Afriikaa Kaabaatti argamu

## asparagus
	gosa biqiltuu affeelamee nyaatamu

## aspect
	kallattii, roga

## asperity
	1. rakkisaa (amalaaf) 2. jabaa (qillensaaf)

## aspersion
	qeeqa yookin arrabsoo kabajaa nama tokkoo miidhuu danda'u

## asphalt
	asfaaltii

## asphyxia
	oksijinii dhabuun ukkaamamuu

## aspirant
	nama waan tokkoof hawwii ykn fedhii qabu

## aspiration
	hawwiin ykn nadha ol'aanaa waan tokko gochuu fi yookiin argachuuf guddaa kan hawwu

## aspire
	aspiirinii (qoricha dhibee dandamachiiftu)

## aspirin
	harree (adj) jufunfula, raatuu

## assail
	dublbii barbaacha nama tultuquu, rukutuu, dha'uu

## assailant
	luulleessaa, rukuttuu

## assassin
	maallaqi kennameefii nama nama ajeesu, lubba baasaa(bitamee)

## assassinate
	ajjeesuu (aangawaa yookiin nama beekamaa)

## assassination
	ajjeechaa

## assault
	luulleessa, miidhaa

## assay
	qulqullina albuudoota sibiilaa tooftaa garaagaraatiin qorachuu

## assemblage
	namoota yookiin wantoota kan biroo bakka tokkotti walitti qabuu

## assemble
	1. walitti dacha'uu, walga'uu, walitti qabamuu, mogguu 2. meeshaa wa'ii walitti hidhuu, walitti qabsiisuu, suphuu, warshaaluu

## assembly
	yaa'ii, gumii

## assent
	waliigaltee

## assert
	1. ejjennoo jabeeffatanii akka namooti waa hubatan gochuu 2. waan tokko dhugaa ta'uusaa dubbachuu

## assertion
	mirkannoo

## assess
	tilmaamuu, qorachuu, xiinxaluu, gamaaggamuu

## assessor
	gamaaggamtuu

## asset
	1.qabeenyaa gatii qabu 2. nama barbaachisaa

## assiduous
	jabaa, nama hojii jaallatu

## assign
	1. hoji yookiin dirqama wayii namatti kennuu 2. ramaduu 3. dabarsanii kennuu (qabeenyaa fi kkf gama seeraatiin)

## assignation
	beellama (kan namoota dhoksaadhaan wal jaallatanii)

## assignment
	1. hojii (kan hojjetamuu qabu) 2. muudama

## assimilate
	wal fudhachiisuu, waliin tokkoomsuu

## assist
	gargaaruu, deggeruu

## assistance
	deggersa, gargaarsa

## assistant
	gargaaraa, gargaartuu, deggeraa, deggertuu, uktuu, makkala

## associate
	michuu, shariika (v)tumsuu

## association
	waldaa

## assorted
	gosa garaagaraa, wal makaa

## assuage
	qabbaneessuu, tasgabbeessuu

## assume
	waan tokko akka dhugaatti fudhachuu, tilmaamuu, yaaduu

## assumption
	waanti tokko ni ta'a jedhanii fudhachuu, yaaduu

## assurance
	1. dandeettii fi humna ofitti sirriitti amanuu 2. waabdi, abdii

## assure
	mirkaneessuu

## asterisk
	mallattoo urjii fakkaatu (*) kan wayita waa barreessan mataa jechaa irra kaa'an

## astern
	qaama duubaa (kan doonii)

## asteroid
	pilaaneetota xixinnoo aduutti naanna'an

## asthma
	xiichaa, asmaa

## astonish
	dinqisiisuu

## astonishing
	dinqisiisaa, aja'ibsiisaa

## astonishment
	waan hin yaadne, ajaa'ibsiifannaa, dinqisiifannaa, raajeffannaa

## astound
	dinqamuu, ajaa'ibsiifachuu

## astoundingly
	dinqisiisaa, ajaa'ibiisaa

## astray
	karaa sirrii irraa kan maqe

## astride
	bargaanfatanii taa'uu yookiin deemuu

## astrologer
	urjii dhooftuu

## astrology
	dhaha urjii

## astronaut
	ooftuu rookectii, ruudessaa

## astronomer
	ogeessa waa' ee aduu, ji'aa, urjiifi pilaaneetii qu'atu, ruudessa

## astronomical
	1. kan astiroonoomii, ruuda 2. baay'ee guddaa, jaafoo, ruudaa

## astronomy
	qu'annoo saayinsii kan aduu, ji'aa, urjii, pilaaneetootaa fi kk fakkaatanii

## astute
	abshaala, haxxee, gamna

## asunder
	addaan ba'uu

## asylum
	1. sababa siyaasaatiin namoota biyya isaanii gad dhiisanii godaananiif eegumsa mootummaatiin kennamuu 2. hospitaala namooti sammuun dhukkubsatu itti wal'aanaman

## at
	

## atheism
	falaasama Waaqayyo hin jiru jedhu

## atheist
	Waaqayyo kan hin jirre ta'uu isaatti kan amanu

## athlete
	atileetii, nama ispoortii (kees. kan fiigichoo fi utaalchoo)

## athletics
	atiletiksii

## atlas
	kitaaba kaartaa addunyaa qabu

## atmosphere
	1. qilleensa naannoo lafaa 2. haala naanno (kan hojii)

## atoll
	oddola geengoo wiirtuu galaanaatti argamtu

## atom
	atoomii

## atomic
	atoomikii

## atone
	dogoggora duraan hojetame sirreessuu haala danda'amun Waa hojjechuu

## atrocious
	1. suukanneessaa 2. baay'ee gadhee

## atrocity
	hammeenya, hammina, gara jabina

## atrophy
	gad oramuu, gad xinnauchuu

## attach
	maxxansuu, qubsiisuu, itti uddeeluu

## attache
	attaachee (nama ambaasaaddarii wajjin ramadamu kan ittigaafatamummaa addaa qabu)

## attachment
	1. walitti qabachuu, walitti makxanuu 2. walitti dhiheenya 3. barreeffama miiltoo

## attack
	luulleessa, miidhaa

## attain
	1. waan yaadan argachuu, milkaa'uu 2. ga'uu

## attempt
	yaaluu, carraaquu (n) yaali, carraaqqii

## attend
	1. argamuu (bakka sagantaan tokko jirutti) 2. hordofuu 3. eeguu 4.gargaaruu

## attendance
	barnooti wayita kennamu bakka sanatti argamuu

## attendant
	eegduu, eegaa

## attention
	fuulleeffannaa, xiyyeeffannaa

## attentive
	xiyyeeffannaan hordofuu, sirriitti ilaaluu

## attenuate
	dadhabsiisuu, hir"isuu

## attenuated
	qallisuu

## attest
	waanti tokko dhugaa ta'uu isaa ragaa kennuu

## attic
	kutaa xinnoo (soraa yookiin diikkaa jala)

## attire
	ulfata, wayyaa, huccuu

## attitude
	ilaalcha, yaada

## attorney
	abukaattoo, bakka bu'aa

## attract
	hawwachuu, harkisuu

## attractive
	hawwataa, hawwattuu, bareedaa, bareedduu, miidhagaa, miidhugduu, qaxuulee

## attractiveness
	hawwatummaa, bareedina, miidhagina

## attribute
	kennuu (keennamufii kan qabu ta'uusaa amanuudhaan) (n) gochaa yookiin amala namni tokko ittiin beekamu

## attrition
	suuta dadhabaa adeemuu

## attune
	akka waliigalan/wal ta'an gochuu

## au
	

## auburn
	arrawaa

## auction
	araajii

## auctioneer
	kan meeshaalee haraajiidhaan gurguru

## audacious
	1. jabaa, cimaa, uggaa, haala rakkisaa keessatti waa hojjechuuf murteeffachuu 2.kabajaa kennuu dhabuu

## audacity
	sodaachuu dhabuu

## audible
	kan dhagaa'amu

## audience
	dhaggeeffataa, daaw'ataa

## audio
	kan sagalee

## audiovisual
	kan sagalee fi suuraa qabu (waan akka fiilmii fi kkf)

## audit
	to'achuu, qorachuu

## audition
	namoota tiyaatira hojjetaniif qormaata kennuu

## auditor
	odiitara

## auditorium
	galma (kan mana tiyaatiraa, fiilmiifi kk)

## auditory
	dhageettiifi sagalee wajjin walitti dhufeenya kan qabu

## Augument
	baay'ina waan tokkoo dabaluu

## augur
	raajuu, raaguu, isa fulduratti ta'u maluf akka gaddiitti ilaalamuu

## august
	surraa-qabeessa, surraa-qabeettii

## August
	Hagayya (waalta 'aa), Elbasufa

## aunt
	adaadaa, indootoo, haboo

## aura
	afuura

## aural
	dhageettifi gurraa wajjin walitti dhufeenya kan qabu

## auricle
	1. gogaa gurraa isa karaa alaatiin jiru 2. kutaa onnee isa gara olii, oorikilii

## aurora
	waaqa barii yookiin kan ganama obboroo (dubartii, kan warra Roomaa durii)

## auspices
	deggersa, gargaarsa

## auspicious
	abdachiisaa, mijaa'aa, milkaa'uu akka danda'u kan hubachiisu

## austere
	1.gammachuus ta'e qananii kan hin qabne 2. hagasmara faayaan kan itti hin baay'anne

## authentic
	dhugaa kan ta'e, sirrii

## author
	barreessaa, barreessituu, kitabeessaa, kitabeessituu

## authoritarian
	ajaji isaa sirriiş ta'u dogoggora keessa deeb'anii utuu hin gaafatiin waanta inni jedhe kophaa akka namooti hojjetan nama barbaadu (abbaa irree)

## authoritative
	1. aangoo irratti kan hundaa'e 2. amanamuu kan danda'u

## authority
	abbaa taayitaa, abbaa aangoo, aangoo, taayitaa, baallii

## authorize
	aangoo kennuu

## auto
	otomaatikii, atomaatikii

## autobiography
	seenaa ofii kan mataa ofitiin barreeffame

## autocracy
	mootummaa nama tokkoon hoogganamu (kan aangoon isaa daangaa hin qabne)

## autocrat
	abbaa-irree

## autograph
	barreeffama harkaa (kees. mallattoo)

## autography
	mallattoo yookiin barreeffama harkaa (kan nama beekamaa)

## auto horn, autohorn
	baloo, piinoo

## automatic
	otomaatikii, kan ofumaan hojjetu

## automobile
	otomoobilii

## autonomous
	bilisummaa kan qabu, mataa isaa kan danda'e

## autonomy
	bilişummaa/aangoo dhimma ofiirratti oofiin murteeffachuu

## autopsy
	nami tokko sababa maaliitii akka du'e beekuuf qormaata wal'aansaa reeffa irratti adeemsifamu

## autumn
	arfaasaa

## auxiliary
	utubduu, deggertuu, dabalata 

## av
	

## avail
	fayyadamuu, dhimma itti ba'uu

## available
	argamuu waan danda'u, kan jiru

## avalanche
	jigoo (kan cabbiifi dhagaa)

## avant-garde
	hojii artii, ogbarruu, faashinii fi kkf keessatti namoota adda durummaadhaan maqaan isaanii eeramuu danda"u (hojii ol'aanaa ta'e hojjechuu isaatiin)

## avarice
	dharraa maallaqaafi qabeenya baay'ee horachuu

## avaricious
	doqna

## avenge
	haaloo ba'uu

## avenue
	daandii guddaa (kan bitaa fi mirgarra muki fi gamoon jiru)

## average
	giddu-galeessa, walakkeessa

## averse
	kan jibbu, kan balfu

## aversion
	jibba

## avert
	ittisuu, dhorkuu, balaan akka hin geenye taasisuu

## aviary
	godoo baay'ina qabu kan simbirroo keessatti horsiisan

## aviation
	aviyashanii (ogommaa balalii Saayinsii irratti hundaa'e)

## avid
	kan feedhii fi hawwii guddaa qabu

## avocado
	abukaadoo

## avoid
	1. waan tokko hojjechu irraa of ittisuu 2. ittisuu, dhorkuu

## avoidance
	qoollifannaa

## avow
	waadaa galuu, amanuu

## avuncular
	kan eessumaa, akka eessumaatti

## aw
	

## await
	eeguu

## awake
	dammaqsuu, dammaquu

## award
	badhaasa (v) badhaasuu

## aware
	kan beeku, kan hubatu

## awareness
	hubannaa, dammaqina

## away
	1. achi, garas 2. walitti ansee

## awe
	kabajaa, ulfina

## awesome
	dinqisiisaa

## awful
	sodaachiisaa, jibbisiisaa

## awfully
	garmalee, baay'ee

## awhile
	yeroo gabaabaadhaaf

## awkward
	heefa

## awl
	mutaa, meenxoo, siiqee

## awning
	da'oo xinnoo

## awry
	akka eegametti kan hin taane, dogoggoraan (adj) samaa, xuraa'aa

## ax
	

## axe
	qottoo, dhakaraa

## axiom
	waan dhugaa ta'e

## axis
	calii, siiqqee, silliqqee

## axle
	sibiila golollee yookiin gommaa makiinaa lamaan walitti qabsiisu

## az
	

## azalea
	gosa saaxoo kan abaaboo/ilillii bareedaa qabu

## azure
	cuquliisa (bifa)