Puutiinism

**Puutiinism** - Kun sirna abbaa irree fi ilaalcha Vilaadmiir Puutiin bara 1999 Raashiyaa keessatti ka’ee fi bara bulchiinsa isaanii yakkoonni dhala namaa irratti raawwataman hedduudha

Seenaa keessatti mootummoonni abbaa irree siyaasaa Raashiyaa keessatti durii kaasee jiraachaa turan. Jaarraa 16ffaa irraa kaasee hanga bara 1917tti mootummaan mootummaa guutuu ture; jaarraa 20ffaa keessa mootummaan abbaa irree Sooviyeet mo’ate. Adeemsi dimokiraasii Raashiyaa keessatti bara 1990moota keessa qofa mul’achuu kan jalqabe yoo ta’u, Puutiin garuu dafee hir’ise. Bara 1997tti yaad-rimeen "Addunyaa Raashiyaa" jedhu kan mul'ate yoo ta'u, akka kanaan Raashiyaan weerara biyyoota biroo irratti raawwatteef sababa ta'a  .

Bara 1999tti Puutiin gargaarsa poolisii dhoksaa Raashiyaatiin gamoolee mana jireenyaa magaalota Raashiyaa keessatti argaman dhoosuu kan jalqabe yoo ta’u, haleellaa Cheechenootaan raawwatame jechuun, sababa kanaan Raashiyaan waraana lammaffaa Cheecheniyaa irratti jalqabde, bara 2000tti biyya xiqqoo kana injifatte .

Bara 2008 Raashiyaan Ji'oorjiyaa, bara 2014 ammoo Yuukireen weerarte. Duraan dursee Puutiin Raashiyaa mataa ishee keessatti irra deddeebiin mirga namoomaa sarbaniiru. Dimookiraatonni Raashiyaa hedduun ajjeefamaniiru, kanneen akka Anna Politkovskaya, Boris Nemtsov, fi Alexei Navalny. Bara 2022 Raashiyaa keessatti yakka mootummaan Raashiyaa Yukireen irratti raawwate keessatti qeequun ijoollee dabalatee namoonni kuma kudhaniin lakkaa’aman hidhaman                    .
## Ilaalcha Addunyaa

Ilaalchi addunyaa deeggartoota Puutiin sheekkoo seenaa hedduu mootummaan Raashiyaa bara Tsaris irraa eegalee yakka isaaf sababa ta’uuf itti fayyadame irratti hundaa’a. Oduu durii gurguddoon olola Raashiyaa ammayyaa keessatti fayyadaman:
* 1. Oduu durii Kievan Rus’ (mootummaa bara gidduu galeessaa Islaawota Bahaa kan magaalaan guddoon ishee Kiiv keessa jirtu) fi Raashiyaan bara adda addaa keessa biyya tokko turan jedhamee yaadamu 
* 2. Lammiileen Yukireen fi Raashiyaan ummata tokko 
* 3. "Afaan Yukireen hin jiru." (Raashiyaan waa’ee daangaawwan kanaan dura afaan kana itti fayyadama aangawoota Raashiyaa irratti kaa’ame ilaalchisee dhugaa jiru tuffatti) 
* 4. Moskoo Roomaa sadaffaadha (Roomiin jalqabaa magaalaa guddoo Xaaliyaanii ni kufte, Roomaan lammaffaan Qosxanxinoos haleellaa Impaayera Usmaaniyaa jalatti kufte, Roomaan sadaffaan Moskoo - bara baraati) 
* 5. Sabni Yukireen hin jiru; kan uumame Hojjettoota Waliigalaa Oostiriyaati 
* 6. Waraanni Yukireen waliin bara 2014 erga jalqabee booda Puutiin sheekkoo "Yukireen kan uumte Leeniin" jedhu babal'ise. Dhugaa dubbachuuf Yukireen bara 1920moota keessa osoo Gamtaan Sooviyeet biyyattii hin fudhatiin dura biyya walaba turte 
* 7. Ukkaamsaan Istaaliin godhe sheekkoodha 
* 8. Holodomor addunyaa irratti dhiibbaa gaarii geessiseera 
* 9. Qondaaltonni Raashiyaa waliigaltee Molotov-Ribbentrop Pact bara 1939 kan hanga bara 1941tti Naazii fi USSR gidduutti gamtaa hundeesse jiraachuu ni haalu 
* 10. Bulchitoonni Raashiyaa, jechuunis mootota, abbaa irree Sooviyeet Joozeef Istaalinii fi Puutiin—lafarratti dibamtoota Waaqayyooti 
* 11. Qaroominni Raashiyaa warra dhihaa hafuuraan hin guddanne irraa faallaa ta’ee dhaabata (ka’umsi Jarmanii sirna mootummaa Romanov tuffatamus) 
* 12. Seenaan Raashiyaa waggoota kuma tokko kan dabarsudha (jaarraa 18ffaa keessa manni kitaabaa impaayera Raashiyaa sanadoota Yukireen fi Beelaaruus irraa argaman fayyadamuun Seenaa Impaayera Raashiyaa maxxanseera) 
* 13. Aadaan Yukireen hin jiru 
* 14. Koosaakoonni Yukireen Raashiyaa turan (kun kitaaba Nikolai Gogol "Taras Bulba" jedhu keessatti irra deebi'amee ibsameera, kunis bara 1842tti saansaroota impaayera Raashiyaatiin jallate) 
* 15. Maqaan "Ukraine" jedhu jecha "borderlands" jedhu irraa kan dhufedha   
* 16. Oduu durii Kiriimiyaa fi Donbas yeroo hundumaa kan Raashiyaa turan jedhu. Naannoowwan baha Yukireen kun jaarraa hedduuf lammiileen Yukireen kan jiraatan yoo ta’u, Kiriimiyaan seenaa ishee akka kolonii Giriikii durii ta’uun kan jalqabde yoo ta’u, dhuma jaarraa 18ffaatti Raashiyaan osoo ishee hin fudhatiin yeroo dheeraa dura ture 

* 17. Guutummaan kibba baha Yukireen Novorossiya dha 
* 18. Oduu durii magaalonni Yukireen fi Beelaaruus bulchitoota Raashiyaa (Kropyvnytskyi, Odessa, Kherson) tiin hundeeffaman jedhu   
* 19. Bara 1940tti tajaajila dhoksaa Sooviyeet osoo hin taane, bara 1941tti Jarmanoota, kan booji'amtoota waraanaa Poolaandi Kaatiin keessatti ajjeesan ture   
* 20. Warraaqsa Yukireen bara 2014 Ameerikaa fi sabboontotaan qindaa’e 
* 21. Lammiileen Raashiyaa “koodii jeneetikii adda ta’e qabu, kunis faayidaa isaanii isa guddaa keessaa isa tokkodha” (Vladimir Putin bara 2014) 
* 22. Oduu durii Ameerikaan yeroo hunda Raashiyaa balleessuuf yaalti jedhu. Ololli kun dhugaa seenaa Ameerikaan bara 1920moota dabalatee yeroo shan Raashiyaa beela irraa dammaqinaan baraarte (American Relief Administration, ARA) tuffata. Kana malees, indaastiriin ulfaataa USSR guutuun to’annoo ogeeyyii Ameerikaa affeeraman jalatti kan ijaarame yoo ta’u, yeroo Waraana Addunyaa Lammaffaa Ameerikaan meeshaalee waraanaa baay’ee guddaa ta’an karaa Lend-Lease USSR’f dhiyeessite 
* 23. Oduu durii lammiileen Yukireen Islaav miti jedhu, akkasumas asxaan isaanii mallattoo godaantoota Eeshiyaati jedhu     
* 24. Oduu durii naannoo Yukireen irratti buufata waraanaa Ameerikaatu jira jedhu. Ololli Raashiyaa bara 2012 buufata waraanaa Ameerikaa magaalaa Ulyanovsk (giddugaleessa Raashiyaa) keessatti bulchaan naannoo Ulyanovsk irratti hirmaatee fi harka rukutuu waliin akka baname ni haale 

* 25. Akka sheekkootti, "rippabilikoonni ummataa" walaba ta'an baha Yukireen keessatti turan-Rippabiliika Ummataa Donetsk fi Rippabiliika Ummata Luhansk. Ololli Raashiyaa uumuu, to’achuu ykn meeshaa waraanaa isaanii keessatti hirmaannaa akka hin qabne ni haale. Angawoonni Raashiyaa hirmaannaa loltoonni Raashiyaa waraana baha Yukireen keessatti qaban fi yakkamtoonni waraanaa kanneen akka Aleeksaandar Boroodaayii fi Igoor Girkin "rippabilikoota" kana keessatti ejjennoo mootummaa ijoo qabaachuu isaanii tuffatu  .

## Mallattoolee ofiisaa sirna siyaasaa Puutiin
Kanaan dura deeggartoonni Puutiin mallattoolee adda addaa fayyadamaa turan-alaabaa Ortodoksii bara gidduu galeessaa Moskoo Prinsipaalitii, Impaayera Raashiyaa fi USSR, qubeen Laatiin "Z" jedhu Raashiyaa keessatti jaalala kan argate erga Raashiyaan Yukireen weerartee booda qofa. Akka yaada tokkootti, uumamtoonni mallattoo kanaa Daarektarri Ministeera Ittisaa Raashiyaa Andiree Ilnitsky, akkasumas chaanaalii olola Rossiya Segodnya (RT) fi keessummeessituu isaa Margarita Simonyan dha. Mallattoon kun yeroo baayyee swastika Naazii wajjin kan wal bira qabamu yoo ta'u, biyyoota hedduu keessatti itti fayyadamni isaas dhorkaadha. Ololli Raashiyaa hiika mallattoo kanaa "Slavic durii, fakkeenya durii fi humna Raashiyaa" jechuun ibsa, madda seenaa kamiyyuu keessatti kan hin eeramne ta'us       .

2022 Russian Invasion vehicle marking Z.svg|Mallattoo kutaalee waraanaa Raashiyaa
Z symbol flash mob at Platinum Arena in Khabarovsk.jpg|Flash mob Khabarovsk keessatti argamu
Abandoned Russian Linza ambulance 01.jpg|Mallattoolee konkolaataa waraanaa Raashiyaa irratti mul’atan
Z-symbol.jpg|Mallattoo kutaalee waraanaa Raashiyaa
Polutorka, DOSAAF building, Kazan (2022-05-23) 07.jpg|Mallattoo konkolaattota siiviilii irratti
Сдача в плен украинских военных с завода Азовсталь 009.png|Mallattoolee konkolaataa waraanaa Raashiyaa irratti mul’atan
Военнослужащие РФ передали более 10 тонн продуктов жителям Херсона 002.png|Mallattoolee konkolaataa waraanaa Raashiyaa irratti mul’atan
Холодноярівці розбили техніку окупанта на Харківщині 13.jpg|Mallattoolee konkolaataa waraanaa Raashiyaa irratti mul’atan
BTR-60 en vilaĝo Malcevo (Sverdlovska provinco) 04.jpg|Mallattoolee konkolaataa waraanaa Raashiyaa irratti mul’atan
Севастополь, апрель 2022, 80.jpg|Galma konsartii magaalaa Kiriimiyaa Sevastopol keessatti argamu, kan bara 2014 irraa eegalee Raashiyaan qabamte


## Wabiiwwanii